comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
autem ur̃m quod feceratis. idẽ uitulũ
arripiens igne conbussi. & infrusta com¬
minuens omninoq inpuluert̃ redigens:
ꝓieci in torrentem qui de monte de¬
scendit¬
NINEENDIOQUOQ ET
in temptatione & in sepulchris concũ¬¬
piscentiae puocastis dñm
TQTANDO MISIT
uos de cades barnȩ̨ dicens. a scendite
& possidete terram quam dediuobis. &
contempsistis imperium dñi dĩur̃i. &
non credidistis ei : neq audire uocem
illius uolustis. sed semꝑ fuistis rebelles.
adic quanosse uose epi
T IACII CORAM DÑO
quadraginta dicb noctib quib cum
suppliciter dep̃cabar. ne deler& uos ut
tem tuam. quam redemisti in magnitudi¬
ne tua. quoseduxisti de aegypto. inmanu
forti Recordare seruorum tuorum
abraham ysaac et iacob. Ne aspici¬
as duritiam populi huius & impietatem
atq peccatum. ne forte dicant habi¬
tatores terrae dequa eduxistinos non
poterat dñs introducere eos in terram
quam pollicitus ẽ cis. et oderat illos.
id circo eduxit ut interficeret illos in

Expanded text:
autem vestrum quod feceratis id est vitulum arripiens igne conbusi et in frusta comminuens omninoque in pulverem redigens proieci in torrentem qui de monte descenditIncendio quoque et in Temptatione et in sepulchris Concupiscentiae provocastis Dominum et quando misit vos de Cadesbarne dicens ascendite et possidete terram quam dedi vobis et contempsistis imperium Domini Dei vestri et non credidistis ei neque vocem eius audire voluistis sed semper fuistis rebelles a die qua nosse vos coepi et iacui coram Domino quadraginta diebus ac noctibus quibus eumsuppliciter deprecabar, ne deleret vos, ut tem tuam, quam redemisti in magnitudine tua, quos eduxisti de Aegypto in manu forti. Recordare servorum tuorum, Abraham, Isaac, et Jacob: ne aspicias duritiam populi hujus, et impietatem atque peccatum: ne forte dicant habitatores terrae, de qua eduxisti nos: Non poterat Dominus introducere eos in terram, quam pollicitus est eis, et oderat illos: idcirco eduxit, ut interficeret eos in
Abbreviated transcription (Latin):
quadraginta dieb ac noctib exaul¬
uitq me dñs iam hac uice. & tepl¬
re noluit. Dixitq mihii. Uade o
praccede populum. ut ingrediatur &
possideat terram quam iuraui patribia
eorum ut traderem cis XI.U¬
T NUNCISRAHEL.
quid dñs ds̃ tuus petit ate nisi ut tne¬
as dñm dm̃ tuum. & ambules in uiis cis
& diligas cum acscruias dñodõ tuo into
to corde tuo. & in tota anima tua. custio¬
asq mandata dñi ac cęrimonias cius quis
conglutinatus est dñs. & amauit cos
Elegitosemen eorum post eos idẽ uosdi
cunctis gentib sicut hodie comꝓbatis
Circum cidite igitur praeputium cords
nec muncra Pacit iudicium pupillos
uiduat amat pcregrinum et dit os
tum atq uestitum: Et uos ergo uis
peregrinos quia et ipsi fuistis aoues
in terra aegypti

Expanded text:
ta diebus ac noctibus exaudivitque me Dominus etiam hac vice et te perdere noluit dixitque mihi vade et praecede populum ut ingrediatur et possideat terram quam iuravi patribus eorum ut traderem eis et nunc Israhel quid Dominus Deus tuus petit a te nisi ut timeas Dominum Deum tuum et ambules in viis eius et diligas eum ac serviao corde tuo et in tota anima tua custodiasque mandata Domini et caerimonias eius quas conglutinatus est Dominus et amavit eos elegitque semen eorum post eos id est vos de cunctis gentibus sicut hodie conprobatur circumcidite igitur praeputium cordisnec munera facit iudicium pupillo et viduae amat peregrinum et dat ei victum atque vestitum et vos ergo amate peregrinos quia et ipsi fuistis advenae in terra Aegypti
Abbreviated transcription (Latin):
tes ei disꝑd& dñs omnes gentes istas ante
faciem ur̃am. et possidebitis cas: quae ma¬
iores & fortiores uobissunt. Omnis lo¬
cus quem calcauerit pesur̃. uester erit
Adeserto & libano. a flumine magno
cuphrate usq ad mare occidentale er̃t
terminiuñ. Nullus stabit contrauos ec¬
Terrorem uestrum et formidinem dabit
caturi estis sicut locutus ẽ uobis. Li¬
N. PROPOXO INCOTSPEC¬
tuur̃o hodie benedictionem et male¬
dictionem: Benedictionem si oboedi¬
eritis mandatis dñi dĩurĩ. quac ego prae
cipio uobis hodie. maledictionem si non
audieritis mandata dñi dĩ urĩ. sed reces¬
seritis deua quamegonunc ostendo uob̾.
& ambulaueritis post deos alicnos quos
ignoratis. Cumittroduxerit te dñs
ds tuus interram ad quam pergis habi¬
tandim. pones benedictionem super a
post uiam quae ũgit ad solis occubitũ.
in terra chananaei qui habitat in cam¬¬
pestrib contra galgalam quae est iuxta

Expanded text:
tes ei disperdet Dominus omnes gentes istas ante tes ei disperdet Dominus omnes gentes istas ante faciem vestram et possidebitis eas quae maiores et fortiores vobis sunt omnis locus quem calcaverit pes vester vester erit a deserto et Libano a flumine magno Eufraten usque ad mare occidentale erunt termini vestri nullus stabit contra vos terrorem vestrum et formidinem dabit caturi estis: sicut locutus est vobis. En propono hodie in conspectu vestro benedictionem et maledictionem. Benedictionem: si obedieritis mandatis Domini Dei vestri: quia ego hodie precipio vobis. Maledictionem: si non audieritis mandata Domini Dei vestri. sed recesseritis de via: quam ego nunc ostendi vobis: et ambulaveritis post Deos alienos quos ignoratis. Cum introduxerit te Dominus Deus tuus in terram: ad quam pergis habitandam: pones benedictionem super mopost viam que vergit ad solis occubitum in terram Chananei: qui habitat in campestribus contra Galgalam que est juxta
Abbreviated transcription (Latin):
pantam .&. serotinim. ut couigatis
frumentum et uinum & olcum. facnum
exagris ad pascenda uimenta : ut ip¬
si comedatis ac saturemini. Cauett ne
forte decipiatur cor ur̃m et recedatis a
dño. seruiatisq diis alienis. & adoretis
eos. iratusq dñs claudat caclum. & plu¬
uiae non descendant. nec terra d& ger¬
men suum. pereatisq uelociter de ter¬
ra optima. quam dñs daturus est uob
Ponite haec uerba mea in cordib &. in
animis ur̃is. & suspendite ea ꝓsigno
inmanib et inter ur̃os oculos collocate :¬
Doccte filios ur̃os. ut illa meditentur
Quando sederis in domo tua. et ambulaue¬
ris inuia : & accubueris atq surrexeris.
scribes ca suꝑpostes & ianuas domus tuae.
ut multiplicentur dies tui et filiorum tu¬
orum in terra quamiurauit dñs patrib
tius ut dar& cis. quamdiu caelum immi¬
n& terrae
IENIM EUSTODIERI¬
tis mandata quae ego praccipio uobis
& feceritis ea ut diligatis dnm dm̃ uestrũ
& ambuletis in omnib uiiscius adhaeren¬

Expanded text:
am et serotinam ut colligatis frumentum et vinum et oleum faenum ex agris ad pascenda iumenta et ut ipsi comedatis ac saturemini cavete ne forte decipiatur cor vestrum et recedatis a Domino serviatisque diis alienis et adoretis eos iratusque Dominus claudat caelum et pluviae non descendant nec terra det germen suum pereatisque velociter de terra optima quam Dominus daturus est vobis ponite haec verba mea in cordibus et in animis vestris et suspendite ea pro signo in manibus et inter vestros oculos conlocate docete filios vestros ut illa meditentur quando sederis in domo tua et ambulaveris in via et accubueris atque surrexeris scribes ea super postes et ianuas domus tuae ut multiplicentur dies tui et filiorum tuorum in terra quam iuravit Dominus patribus tuis ut daret eis quamdiu caelum inminet terrae si enim custodieritis mandata quae ego praecipio vobis et feceritis ea ut diliomnibus viis eius adheren
Abbreviated transcription (Latin):
tuos sicut locutus est tibi. & uoliss
uesci carnub quas desiderat animi
de armentis et pecorib quac habis
sicut praccepit tibi. & comedesis
distius: ut tibi plac&. Sicut cons
caprea & ceruus ita uesccris cis
mundus et in mundus in commans
ha qus ehum corum ꝓ anima est. & id circo
us uoes animam comedere cum carnib
oil supterram funde quasi a quam. ut sit
bbor et filiis tiis post te cum fete
quos placex in conspectudñi. Quae
usanscisicaueris et uou̾cris dño tolies &
ius la locum quem elegerit dñs. & offe

Expanded text:
tuos sicut locutus est tibi et volueris vesci carnibus quas desiderat anima de armentis et pecoribus quae habueris sicut praecepi tibi et comedes in oppidis tuis ut tibi placet sicut comeditur caprea et cervus ita vesceris eis et mundus et inmundus in commune sanguis enim eorum pro anima est et idcirco non debes animam comedere cum carnibus sed super terram fundes quasi aquam ut sit tibi bene et filiis tuis post te cum feceris quod placet in conspectu Domini quae autem sanctificaveris et voveris Domino tolles et venies ad locum que
Abbreviated transcription (Latin):
iptiphataoni regi. & uniuerse terrae
dus omniq exercitui acgyptiorum. &
cqus accumb quomodo operucrint eos
aquaerubrimaris. cumuos ꝑsequerentur.
& deeuert eos dñs usq in praesentem di¬
en uobisq quae fecerit in solitudine.
donce ueniretis ad hunc locum. et da¬
thanatq ab iron filiis heliab qui fuit
silius ruben quos aꝑto ore suo terra ab:¬
sorbuit cum domib & tabernaculis &
uniuersa substantia corũ quam habebant
inmedio issahel. Oculi ur̃i ut elerunt
omnia opera dñi magna quae fecit. ut
custodiatis uniuersa mandata illius quae
ego hodie praecipio uobis. & possitis
introire et possidere terram ad quam
ingredimini. multoq in eauiuatis tempo¬
re. quam subiuramento pollicitus est
dñs patrib ur̃is & seminicorum lacte &
melle manantem. Ierra enim ad quam
ingrederis possidendã non ẽ sicut ter¬
a acgypti dequa existi. ubi iacto semi¬
ue in hortorum morẽ aquae ducuntur
mnguic seđ montuosa ẽ & cmpestrs
calo expectans pluuia quam dñs¬

Expanded text:
pti Pharaoni regi et universae terrae eius omnique exercitui Aegyptiorum et equis ac curribus quomodo operuerint eos aquae Rubri maris cum vos persequerentur et deleverit eos Dominus usque in praesentem diem vobisque quae fecerit in solitudine donec veniretis ad hunc locum et Dathan atque Abiram filiis Heliab qui fuit filius Ruben quos aperto ore suo terra absorbuit cum domibus et tabernaculis et universa substantia eorum quam habebant in medio Israhelis oculi vestri viderunt omnia opera Domini magna quae fecit ut custodiatis universa mandata illius quae ego hodie praecipio vobis et possitis introire et possidere terram ad quam ingredimini multoque in ea vivatis tempore quam sub iuramento pollicitus est Dominus patribus vestris et semini eorum lacte et melle manantem terra enim ad quam ingredieris possidendam non est sicut terra Aegypti de qua existi ubi iacto semine in hortorum morem aquae ducuntur inriguae sed montuosa est et campestris de caelo expectans pluvias quam Dom
Abbreviated transcription (Latin):
cipes et duces. et praefecti curruum &
equorum. Erant autem principes
suꝑ omnia opera salo monis pracposi¬
ti quingenti quinquaginta. qui habe¬
bant subiectum populum. & statuns
operib imperabant.
I LIAAUTEM FARA OMSASCeN¬
dit deciuitate dauid in doinum suam
quam aedificauerat ei salomon: tunc
Sedificauit mello Offtrebat quoq
salo montrib uicib ꝑ annos singulos
holo causta et pacificas uictimas suꝑ
altare quod aedificauerat dño. et ado¬
lebat thimiama coram dño. persec¬
tumq est templum. Classem qui¬
q fecit rex salomon in asion gaber
quac est uixta ahilam in littore ma¬
ris rubri. interra idumea Misitq
indo umi detulcrunt᷑ ad regem salo

Expanded text:
cipes et duces et praefecti curruum et cipes et duces et praefecti curruum et equorum erant autem principes super omnia opera Salomonis praepositi quingenti quinquaginta qui habebant subiectum populum et statutis operibus imperabant filia autem Pharaonis ascendit de civitate David in domum suam quam aedificaverat ei tunc aedificavit Mello offerebat quoque Salomon tribus vicibus per annos singulos holocausta et pacificas victimas super altare quod aedificaverat Domino et adolebat thymiama coram Domino perfectumque est templum classem quoque fecit rex Salomon in Asiongaber quae est iuxta Ahilam in litore maris Rubri in terra Idumea misitqutalentorum detulerunt ad regem Salo
Abbreviated transcription (Latin):
ad acdificandam domum dñi & domũ
suam et mello. & murum hierus domã
&ͤser et mageddo et gazer fem
rex aegẏpti a scendit et cocpit arao
succenditq camigni. et chanancum
qui erat in ciuitate interfeci. et aedn
cam indotem filiae suac uxor aid¬
monis Aedificauit ergo salomon
gazer et bethoron inferiorem
alath et palmiram in terra solal¬
nis. et omnes uicos qui ad se perano¬
bant. & erant absque muroram¬
uit. et cuitates curruum et curaus
equitum et quod cumq ei placut is
aedificaret in hierisalem et in linio
et in omni terra potestatis suae.
niuersum populum qui remanserant
de amorreis. et etheis et ferez eis. et
cucis et hiebusscis. qui non sunt des
lis is rahel: Horum filios qui reman¬
serant in terra. quos scilicet non poue¬
rant filii israhel exterminare feeit
salomon tributarios usq in diemhane
De filiis autemis tahel non constitut
salomon seruire quemquam. sed erant
uiri bellatores et ministrieius. & prin¬

Expanded text:
ad aedificandam domum Domini et domum ad aedificandam domum Domini et domum suam, et Mello, et murum Jerusalem, et Eser, et Mageddo, et Gazer. Pharao rex Aegypti ascendit, et cepit Gazer, succenditque eam igni: et Chananaeum, qui habitabat in civitate, et interfecit, et dedit eam in dotem filiae suae uxori Salomonis. Aedificavit erGazer et Bethoron inferiorem et Baalath et Palmyram in terra solitudinis et omnes vicos qui ad se pertinebant et erant absque muro munivit et civitates curruum et civitates equitum et quodcumque ei placuit ut aedificaret in Hierusalem et in Libano et in omni terra potestatis suae universum populum qui remanserat de Amorreis et Hettheis et Ferezeis et Eveis et Iebuseis qui non sunt de filiis Israhel horum filios qui remanserant in terra quos scilicet non potuerant filii Israhel exterminare fecit Salomon tributarios usque ad diem hanc de filiis autem Israhel non constituit Salomon servire quemquam sed erant viri bellatores et ministri eius et prin
Abbreviated transcription (Latin):
terrae quam dedi eis. et templum quod
et in fabulam cunctis populis. & domꝰ haer
erit
in exemplum. Omnis qui transierit
per eam: stupebit et sibilabit & dicet
Quare fecit dñs sic terrae huic & do¬
mui huic : Et respondebunt
Quia dereliquerunt d nm dm̃ suum qͥ
eduxit patres corum de terra aegypti.
et secuti sunt deos alienos. et adoraue¬
dñs super cos omne malum hoc Ex¬
pletis autem annisuiginti post quam
aedificauerat salomonduas domos.
id est domum dñi et domum regis. hi¬
ram rege tẏri p̃bente salomoni ligna
cedrina et abiegna et aurum. uixta
omnia quod opus habebat : tunc de¬
dit salomon hẏram uiginti oppida in
terra galileȩ. Egressusq hiram de
tẏrout uideret oppida quae dederat
ei salomon: et non placuerunt t̾i : et ait
Hecinȩ sunt ciuitates quas dedisti mihi
bul. usq indiem hanc Misit quoq
hiram ad regem salomonem centum ui¬
ginti talenta auri Haec est summa
expensarum quam obtulit rex salomon

Expanded text:
terrae, quam dedi eis: et templum h. dterrae, quam dedi eis: et templum h. det in fabulam cunctis populis. Et domus haec erit in exemplum: omnis qui transierit per eam, stupebit, et sibilabit, et dicet: Quare fecit Dominus sic terrae huic, et domui huic? Et respondebunt: Quia dereliquerunt Dominum Deum suum, qui eduxit patres eorum de terra Aegypti, et secuti sunt deos alienos, et adoraveDominus super eos omne malum hoc. Expletis autem annis viginti postquam aedificaverat Salomon duas domos, id est, domum Domini, et domum regis Hiram rege Tyri praebente Salomoni ligna cedrina et abiegna, et aurum juxta omne quod opus habuerat, tunc dedit rex Salomon Hiram viginti oppida in terra Galileae. Egressusque est Hiram de Tyro, ut videret oppida quae dederat ei Salomon, et non placuerunt ei, et ait: Haeccine sunt civitates, quas dedisti mihi,bul, usque in diem hanc. Misit quoque Hiram ad regem Salomonem centum viginti talenta auri. Haec est summa expensarum, quam obtulit rex Salomon
Abbreviated transcription (Latin):
populo suo
FACTUM ESTAUTEM CuM
ꝑfecisret salomon aedificium domus
dñi & aedificium regis. et omne qđ
optauerat & uoluerat facere : apparu¬
it ei dñs secundo sicut apparuit ei in
gabaon. Dixitq dñs ad cum. Exau¬
diui orationem tuam & dep̃cationem
tuam. quam deprecatus es coram me
Tanctificaui domum hanc quam aedi¬
ficasti. ut ponerem nomen meum ibi
in sempiternum. et erunt oculi mei &¬
cor incumibi cunctis dich Tu quoq si
ambulaucris coram me sicut ambulauit
daippater tiuis in simplicitate cordis & in
aequitate. ex feccris omnia quae prac¬
cepitibi. et legitima mea et uidicia mea
scruaueris: Ponam thronum regni
tui supisrł in sempiternum. sicut lo¬
cutus sum dauid patrituo dicens: non
auferetur de genere tuouir de solio
israhel Si autem auersione auersi fu¬
critisuos et filii ur̃i non sequentes nec
custodientes mandata mea et cerimo¬
nias quas ꝓposui uobis. sed abicritis et¬
colueritis dcos alienos et ad oraueritis
eos: austram de israhel de superfitine

Expanded text:
populo suo factum est autem cum perfecisset Salomon aedificium domus Domini et aedificium regis et omne quod optaverat et voluerat facere apparuit Dominus ei secundo sicut apparuerat ei in Gabaon dixitque Dominus ad eum exaudivi orationem tuam et deprecationem tuam qua deprecatus es coram me sanctificavi domum hanc quam aedificasti ut ponerem nomen meum ibi in sempiternum et erunt oculi mei ecor meum ibi cunctis diebus tu quoque si ambulaveris coram me sicut ambulavit pater tuus in simplicitate cordis et in aequitate et feceris omnia quae praecepi tibi et legitima mea et iudicia mea servaveris ponam thronum regni tui super Israhel in sempiternum sicut locutus sum David patri tuo dicens non auferetur de genere tuo vir de solio Israhel si autem aversione aversi fueritis vos et filii vestri non sequentes me nec custodientes mandata mea et caerimonias quas proposui vobis sed abicolueritis deos alienos, et adoraveritis eos: auferam Israel de superficie
Abbreviated transcription (Latin):
te Certe si incredulus es. lege grecos
codices & latinos. & confercum his
opusculis. & ubicumque interse uide¬
ris discrepare. in terroga quemlib& he¬
bitorum cui magis accomodare debeas
sidem. & si nr̃a firmauerit: puto quod
cum non estimes coniectorem ut in codẽ
loco mecum similiter diuinarit. Qod
unguitis caput quae nequaquam sal¬
uatorem qugritis in sepulchro. quibus
uam ad patrem xp̃c ascendit ut contra
latrantes canes qui ad uersum me rabi¬
do ore deseuiunt. & circum eunt ciuita¬
tem atq in eo se doctos arbitrantur si
alis detrahant. orationum uestrarum
dypcos opponatis Ego sciens humi¬
litatem meam illius semper sententiae
recordabor. dixi custodiam uias meas
ut non delinquam in lingua mea. posui
ori meo custodiam cum consister&¬

Expanded text:
te si incredulus es, lege Graecos codices et Latinos et confer cum bis opusculis: et ubicumque inter se videris discrepare, interroga quemlibet Hebraeorum, cum magis accommodare debeas fidem: et si nostra firmaverit, puto quod eum non aestimes conjectorem, ut in eodem loco mecum similiter divinarit. Sed ungitis caput, quae nequaquam Salvatorem quaeritis in sepulcro, quibus jam ad Patrem Christus ascendit, ut contra latrantes canes, qui adversus me rabido ore desaeviunt, et circumeunt civitatem, atque in eo se doctos arbitrantur, si aliis detrahant, orationum vestrarum clypeos, opponatis. Ego sciens humilitatem meam, illius semper sententiae recordabor: Dixi, custodiam vias meas; ut non delinquam in lingua mea. Posui ori meo custodiam, cum
Abbreviated transcription (Latin):
uonquorum Intabernaculo dĩ offert
muquisq. quod potest: Alii aurum
musꝗentum et lapides pretiosos. alii
uum& purpuram. & coccum offe
n& hiacinthum. Nobis cum bene
s siobtulerimus pelles & caprarũ
s & tamen apostolus contemptibi
pbe ma magis necessaria iudicat
ist & tota illa tabernaculi pulchritu¬
io & per singulas speties ecclesiae
qreitis futureque distinctio pculibus te¬
ptur & cilitiis. ardoremq solis & in uiri
nimbrium eaquac uiliora sunt prohi¬
seit Le ge ergo primum samuhel &
llachim i eum. meum inquam meum.
Pucquid enim crebrius uertendo &e
ncndando sollicitius & didicimus et
tenemus: nostrum est nostrum est. Et
cumintellexeris quod antea nesciebas:
ud interpretemme aestimato si gratus
mihi omnino conscius non sim. mu¬

Expanded text:
antiquorum. In tabernaculum Dei offert antiquorum. In tabernaculum Dei offert unusquisque quod potest: alii aurum et argentum et lapides pretiosos: alii byssum et purpuram runt et iacinctum. Nobiscum bene agitur, si obtulerimus pelles et caprarum pilos. Et tamen Apostolus contemptibiliora nostra magis necessaria iudicat. Unde et tota illa tabernaculi pulcritudo et per singulas species Ecclesie presentis futureque distinctio pellibus tegitur et cilitiis, ardoremque solis et iniuriimbrium ea quae viliora sunt prohibent. Lege ergo primum, Samuel, et Malachim meum: meum, inquam, meum. Quidquid enim crebrius vertendo, et emendando sollicitius et didicimus et tenemus, nostrum est. Et cum intellexeris quod antea nesciebas, vel interpretem me aestimato, si gratus  Ms. quod mihi omnino conscius non sim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙa scriptitent. et libros hos insuo pu¬
tent numero supputandos: ac per hoc
esse priscȩ legis libros uiginti quattu¬
or. quos subnumero uiginti quattuor
seniorum a pocalipsis iõhannis indu¬
cit ad orantes agnum. & coronas suas
prostratis uultibus offerentes. stantib
coram quattuor animalibus oculatis¬
id est retro & ante. idẽ in preteritum
& in futurum respiciente s. & indefis¬
sauoce clamantibus. sc̃s sc̃s sẽs dis
ds̃ omni potens. quierat & qui est &
qui uenturus est. Hic prologus senp¬
turarum quasi galeatum principium
omnibus libris quos de hebraeo uerd¬
mus in latinum conuenire potest. ut
scire ualeamus quicquid extra hos est
intera pocri faesseponendum. Igitur
sapientia quae uulgo salomonis in seri¬
bitur a hicsufilii sirach liber et
uidith et tobias & pastor non suns
incanone Machabeorum primuno
lbrum hebraicum repperi. secundis
e mone probari potest. Quaecum
qi qubcant obsecro te lector ne la¬
sasc iabun teprchensionem aestimes

Expanded text:
 scriptitent, et libros hos in suo putent numero supputandos: ac per hoc esse priscae legis libros viginti quatuor: quos sub numero viginti quatuor seniorum Apocalypsis Joannis inducit adorantes Agnum, et coronas suas prostratis vultibus offerentes: stantibus coram quatuor animalibus oculatis et retro et ante, id est, et in praeteritum et in futurum respicientibus, et indefessa voce clamantibus, Sanctus, Ss omnipotens, qui erat, et qui est, et qui venturus est . Hic prologus Scripturarum, quasi galeatum principium omnibus libris, quos de Hebraeo vertimus in Latinum, convenire potest: ut scire valeamus quidquid extra hos est, inter ἀπόκρυφα esse ponendum. Igitur Sapientia, quae vulgo Salomonis inscribitur, et Jesu filii Syrach liber, et Judith, et Tobias, et Pastor, non sunt in Canone. Machabaeorum primum librum, Hebraicum reperi. Secundus, φράσει probari potest. Quae cum ita se habeant, obsecro te, lector, ne laborem meum, reprehensionem aestimes
Abbreviated transcription (Latin):
u al tare aeneum. retiaculum. uectes
& uasa ius omnia. labrum cum basi
sua. tentoria atrii & columhas cum ba¬
sib suis. tentorium in introitu atrii. fu¬
niculosq illius & paxillos:
Sichil defuit ex uasis quae in ministeri¬
um tabernaculi & intectum foederis
iussa sunt fieri Uestes quoq: quib
sacerdo tes utuntur in scũario aa ronsci¬
lic& et filii eius. obtulerunt filii isrł
sicut pracceperat dñs. Quae postquã
moyses cuncta uidit expleta: benedixit

Expanded text:
li altare aeneum retiaculum vectes li altare aeneum retiaculum vectes et vasa eius omnia labrum cum basi sua tentoria atrii et columnas cum basibus suis tentorium in introitu atrii funiculosque illius et paxillos nihil ex vasis defuit quae in ministerium tabernaculi et in tectum foederis iussa sunt fieri vestes quoque quibus sacerdotes utuntur in sanctuario Aaron scilicet et filii eius obtulerunt filii Israhel sicut praeceperat Dominus quae postquam Moses cuncta vidit expleta benedixit
Abbreviated transcription (Latin):
mitras cum coronulis suis exbysso: Fe¬
minalia quoq lynca byssina : Cingu¬
lum uero de bysso retorta. hẏacintho
purpura ac uermiculo distinctum arte
plumaria sicut ꝑcepit dñs moysi
Fecerunt & lamminam sacrae ueneratio¬
nis de auro purissimo. scripseruntq
in ea opere gemmario sc̃m dñi. & strin¬
xerunt eam cum mitra uitta hẏacin¬
thyna. sicut p̃cepit dñs moysi
Perfectum ẽ igitur omne opus taberna¬
culi . & tecti testimonsi feceruntq filii
i srł cuncta quae praeceperat dñsmo¬
ysi: & obtulerunt tabernaculum &
tectum & uniuersum suꝑlectilẽ. anu¬
los. tabulas. uectes. columnas ac bases :¬
opertorium de pellib arictum rubrica¬
tis . & aliud operimentum de hẏacinthy¬
nis pellib uelum. ardam. uectes. ꝓpitia¬
torium mensam cumuasis & ꝓpositio¬
nis panib candelabrum. lucernas. &
utensilia carum cum oleo. altare aureũ
& unguentum. thymiama ex aromati¬
b & tentorium in introitu tabernacu¬

Expanded text:
mitras cum coronulis suis ex bysso: femitras cum coronulis suis ex bysso: feminalia quoque linea, byssina: cingulum vero de bysso retorta, hyacintpurpura ac vermiculo distinctum arte plumaria sicut praecepit Dominus Mosi fecerunt et lamminam sacrae venerationis de auro purissimo scripseruntque in ea opere gemmario Sanctum Domini et strinxerunt eam cum mitra vitta hyacinthina sicut praecepit Dominus Mosi perfectum est igitur omne opus tabernaculi et tecti testimonii feceruntque filii Israhel cuncta quae praeceperat Dominus Mosi et obtulerunt tabernaculum et tectum et universam supellectilem anulos tabulas vectes columnas ac bases opertorium de pellibus arietum rubricatis et aliud operimentum de ianthinis pellibus velum arcam vectes propitiatorium mensam cum vasis et propositionis panibus candelabrum lucernas et utensilia eorum cum oleo altare aureum et unguentum thymiama ex aromatibus et tentorium in introitu tabernacu
Abbreviated transcription (Latin):
uncinos totidemq: anulos aureos. Por¬
ro anulos posuerant in utroq latere ra¬
tionalis. equib penderent duae catenȩ
aureȩ. quas inseruerant uncinis qui in¬
suꝑlimeralis angulis eminebant. Hacc
& ante & retroita conueniebant sibi.
ut suꝑlimerale & rationale mutuo nec¬
terentur stricta adbalteum anulis
fortius copulata. quos iungebat uitta
hy achinthina ne laxe fluerent. & a se
inuicem mouerentur. sicut p̃cepit dñs
moysi Fecerunt quoq & tunicam
suꝑͥum eralem totam hẏacinthinam. &
capitium in superiori parte contra me¬
dium. oramq ꝑ gẏrum capitii texcilẽ
corsum autem ad pedes malapunica. ex
hẏacintho & purpura . umiculo acbys¬
soretorta. & tintinabula de auro mun¬
dissimo quae posuerunt intermala gra¬
nata. in extrema parte tunicae ꝑ gyrũ
tintinabulum aureum & malum punicũ
quib ornatus incedebat pontifex quan¬
doministerio fungebatur. sicut p̃cepit
dñs moysi Iecerunt & tunicas byssi¬
nas opere textili aaron & filiis cius. &

Expanded text:
mque annulos aureos. Pornulos posuerunt in utroque latere Rationalis, e quibus penderent duae catenae aureae, quas inseruerunt uncinis, qui superhumeralis angulis eminebant. Haec et ante et retro ita conveniebant sibi, ut superhumerale et rationale mutuo necterentur, stricta ad balteum, et annulis lortius capulata, quos jungebat vitta hyacinthina, ne laxa fluerent, et a se invicem moverentur, sicut praecepit Dominus Mosi. Fecerunt quoque tunicam superhumeralis totam hyacinthinam, et capitium in superiori parte contra medium, oramque per gyrum capitii textilem: deorsum autem ad pedes mala punica ex hyacintho, purpura, vermiculo, ac bysso retorta, et tintinnabula de auro mundissimo, quae posuerunt inter malogranata, in extrema parte tunicae per gyrum: tintinnabulum autem aureum, et malum punicum, quibus ornatus incedebat pontifex quando ministerio fungebatur, sicut praeceperat Dominus Mosi. Fecerunt et tunicas byssinas opere textili Aaron et filiis ejus, et
Abbreviated transcription (Latin):
Aequum erat opus sex calamorum. qui
ꝓcedebant de stipite̾ candelabri. In
ipso autem uecte erant quattuor ciphy
innucis modum. speruleq ꝑ singulos
& lila et sperule sub duob calamis
ꝑlocatria. qui simul sex fiunt calami.
ꝓcedentes de uecte uno. Et sperulac
igitur & calami ex ipso crant uniuersa
ductilia. de auro mundissimo. Fccit
& lucernas septem cum emunctoriis
suis. & uasa ubi ea quae emuncta st̃
extinguantur : de auro mundissimo.
Lalentum auri appendebat candelabrũ
cum omnib uasis suis Fecit & altare thy¬
nuamatis de lignis sethym: habens per
quadrum singulos cubitõs. & in altitu
cornua uestiuitq illud auro purissimo.
cum eraticula ac parietib & cornib: fe¬
eitq ei coronam aureolam ꝑ gẏrũ. & du¬
os anulos aurcos sub corona ꝑ singula la

Expanded text:
aequum erat opus sex calamorum qui aequum erat opus sex calamorum qui procedebant de stipite candelabri in ipso autem vecte erant quattuor scyphi in nucis modum spherulaeque per singulos et lilia et spherae sub duobus calamis per loca tria qui simuprocedentes de vecte uno. Et sphaerulae igitur, et calami ex ipso erant, universa ductilia ex auro purissimo. Fecit et lucernas septem cum emunctoriis suis, et vasa, ubi quae emuncta sunt exstinguantur, de auro mundissimo: Talentum auri appendebat candelabrum cum omnibus vasis suis. Fecit et altare thymiamatis de lignis settim, habens per quadrum singulos cubitos, et in altitudcornua. Vestivitque illud auro purissimo, cum craticula ac parietibus et cornibus. Fecitque ei coronam aureolam per gyrum, et duos annulos aureos sub corona per singula
Abbreviated transcription (Latin):
rum. & in latitudine unius cubiti. quae
sem Circumdeditq eam auro mundis¬
simo. & fecit illi labium aureum ꝑ gyrũ
ipsiq labio coronam aurcã inter rasilẽ
quatuor digitorum & super eandẽ
alteram coronam aureã. Fudit & quar¬
tuor circulos aurcos: quos posuit in
quattuor angulos ꝑsingulos pedes men¬
sae contrãcoronam Cisitq in cos uet¬
tes. ut possee mensa portari. Ipsos quo¬
q uectes fecit de lignis secchym. & cir¬
cum dedit cos auro. & uasa addiuersos
usus mensae. acͣ tabula fialas: & ħy¬
atos & turribula ex auro puro. in quib
offerenda sunt libamina Fecit & can¬
delabrum ductile de auro mundissimo
de cuius uecte calami &physperũ¬
le aclilia ꝓcedebant. sex in ut̾roq late¬¬
re Irescalami exparte una. & tres
ex altera. Tres ciphi innucis modũ
ꝑ calamos singulos sperulȩq simul &
ulia : Et tres ciphi instar nucis in ca¬
lamo altero. sperulęq simul & lilia.

Expanded text:
rum, et in latitudine unius cubiti, quae rum, et in latitudine unius cubiti, quae sem. Circumdeditque eam auro mundissimo, et fecit illi labium aureum per gyrum, ipsique labio coronam auream interrquattuor digitorum et super eandem alteram coronam auream fudit et quattuor circulos aureos quos posuit in quattuor angulis per singulos pedes mensae contra coronam misitque in eos vectes ut possit mensa portari ipsos quoque vectes fecit de lignis setthim et circumdedit eos auro et vasa ad diversos usus mensae acetabula fialas cyatos et turibula ex auro puro in quibus offerenda sunt liba fecit et candelabrum ductile de auro mundissimo de cuius vecte calami scyphi spherulae ac lilia procedebant sex in utroque latere tres calami ex parte una et tres ex altera tres scyphi in nucis modum per calamos singulos spherulaeque simul et lilia et tres scyphi instar nucis in calamo altero spherulaeque simul et lilia
Abbreviated transcription (Latin):
cc̃ĩt autem beselchel & art̾am de lignis set¬
thym habentem duos semis cubitos in lon¬
gitudine. & cubitum ac semissem in latitu¬
dine. Aititudo quoq unius cubiti fuit
edimicisi. Uestiuitq eam auro purissi mͦ
intus acforis : & fecit illi coronam aureã
ꝓgyrum conflans quattuor anulos
durtos ꝑquattuor anguloscus : Quos
anulos inlatere uno. & duos in altero.
quoq fecit de lignis sethym. quos
destit auro & quos misit in anulos qui
sepepitiatorium idest oraculum de au
mun dussimo duorum cubitoru n a
mdis in longitudine. & cubitt at senis
uoductii quos pos sute e ehretabin os
te ꝓpitiatorii: Cherub: unum insum¬
mitate unius partis. & cherub alterum
in summitate partis alterius: Quo che¬
rubin in singulis summitatib ꝓpitia¬
torii extendentes alis & tegentes ꝓpi¬
tiatorium seque mutuo & illud respͤ &¬
tantes. Fecit & mensam de lignis sec¬
thym in longitudine duorum cubito¬

Expanded text:
Fecit autem Beseleel et arcam de lignis setFecit autem Beseleel et arcam de lignis settim, habentem duos semis cubitos in longitudine, et cubitum ac semissem in latitudine, altitudo quoque unius cubiti fuit et dimidii, vestivitque eam auro purissimo intus ac foris. Et fecit illi coronam auream per gyrum, conflans quatuor annulos aureos per quatuor angulos ejus: duos annulos in latere uno, quoque fecit de lignis setthim quos vestivit auro et quos misit in anulos qui  fecit et propitiatorium id est oraculum de auro mundissimo duorum cubitorum et dimidio in longitudine et cubito ac semisse auro ductili quos popropitiatorii: Cherub unum in summitate unius partis, et Cherub alterum in summitate partis alterius: duos Cherubim in singulis summitatibus propitiatorii: extendentes alas, et tegentes propitiatorium, seque mutuo et illud respectantes. Fecit et mensam de lignis settim in longitudine duorum cubito
Abbreviated transcription (Latin):
singulis tabulis. Fecit & uectes de lig¬
us sethẏm quinq ad continendas tabu¬
ias unius lateris tabernaculi. & quinq
ilios id alterius lateris tabulas coaptan¬
das. Et extra hos quinq alios uectes
id occidentalem plagam tabernaculi con¬
tamare. Fecit quoq uectem alium
qui ꝑ medias tabulas ab angulo usq ad
ingulum ꝑuenir&. Ipsã autem tabułã¬
ti dcaurauit : & circulos eorum fecit au¬
reos ꝑ quos uectes inducipossent quos
xipsos aureis lamminis operuit. Fecit
& uelum de hẏac into purpura
uermiculo. acbẏsso retorta opere poly¬
mitario. uarium atq bis tinctum. & qua¬
tior columinsde lignis sethim quas
cumcapitib deaurauit. fusis basib earũ
argenteis: Fecit & tentorium in intro¬
itutabernaculi ex hẏacinto. purpura ũ¬
miculo bẏssoq retorta opere plumari i. &
coluntnias quinq cum capitib: suis. quas
operuit auro basesq: carum fudit: en eas.

Expanded text:
singulis tabulis. Fecit et vectes de ligsingulis tabulis. Fecit et vectes de lignis settim, quinque ad continendas tabulas unius lateris tabernaculi, et quinque alios ad alterius lateris tabulas coaptandas, et extra hos, quinque alios vectes ad occidentalem plagam tabernaculi contra mare. Fecit quoque vectem alium, qui per medias tabulas ab angulo usque ad angulum perveniret. Ipsa autem tabulata deauravit et circulos eorum, fecit aureos, per quos vectes induci possent; quos et ipsos laminis aureis operuit. Fecit et velum de hyacintho, purpura, vermiculo, ac bysso retorta, opere polymitario, varium atque distinctum, et quatuor columnas de lignis settim, quas cum capitibus deauravit, fusis basibus earum argenteis. Fecit et tentorium in introitu tabernaculi, ex hyacintho, purpura, vermiculo, byssoque retorta, opere plumarii, et columnas quinque cum capitibus suis, quas operuit auro, basesque earum fudit aeneas.
Abbreviated transcription (Latin):
Sixitq ad aaron. Quid tibi fecit hic
p̃opulus. ut inducerẽs suꝑ cum pecca¬
tum maximum: Cui illȩ respondit
Ne in dignctur dñs meus. tu enim nosi
popͥlum istum quod ꝓnus sit ad malin
Dixcrunt mihi Fac nobis deos quiprt
cedant nos. Huic enim moẏsi qui edixt¬
nos de terra egẏpti nescimus quid acc¬
derit Quib ego dixi Quis urm ha¬
b& aurum: Tulerunt & dederunt m¬
chi & ꝓieci illud in ignem. egressusqdi
ihic uitulus. Videns ergo moyses po¬
pulum quod ess& nudatus. spoliaucta
enim eum aaron ꝓpter ignomini am sor¬
dis & inter hostes nudũm constituerat
ait. Si quis ẽ dñi. sungatur mihi
te & redite de porta usq ad portam ẜ
medium castrorum & occidat unusquꝰ
q fratrem & amicum & proximum sul
Feceruntq filii leui: iuxta sermonen
uncte erant deorsum usq sursum. & inu¬
nam conpagem pariter ferebantur.
u fecit ex utraq parte ꝑangulos. ut occo
essent simul tabule: & haberent bases ar¬
ꝗenteas sedecim. binas scilic& bases sub

Expanded text:
ixitque ad Aaron: Quid tibi fecit hic populus, ut induceres super eum peccatum maximum? Cui ille respondit: Ne indignetur Dominus meus: tu enim nosti populum istum, quod pronus sit ad malum: dixerunt mihi: fac nobis deos, qui nos praecedant: huic enim Moysi, qui nos eduxit de terra Aegypti, nescimus quid acciderit. Quibus ego dixi: Quis vestrum habet aurum? Tulerunt et dederunt mihi: et projeci illud in ignem, egressusque est hic vitulus. Videns ergo Moyses populum quod esset nudatus spoliaverat enim eum Aaron propter ignominiam sordis, et inter hostes nudum constituerat: ait: Si quis est Domini, jungatur mihi.ite, et redite de porta usque ad portam per medium csque fratrem, & amicum, & proximum suum. Feceruntque Filii Levi juxta sermonem junctae erant a deorsum usque sursum, et in unam compagem pariter ferebantur. Ita fecit ex utraque parte per angulos; ut octo essent simul tabulae, et haberent bases argenteas sedecim, binas scilicet bases sub
Abbreviated transcription (Latin):
bitorum erat. iuxta mensurã quam cuno¬
ta atrii habebant tentoria. Colum
autem in ingressu fuere quattuor cum
basib eneis. capitaq earum & celaturat
argenteȩ. Paxillos quoq tabernacul
& atrii ꝑ gyrum fecit aeneos
IAECSUNT INST RUMe¬
ta tabernaculi testimonii. quae nume¬
rata sunt iuxta p̃ceptum moysi. in ee¬
rimonias leuitarum. ꝑ manum ithans
filii aaron sacerdotis. quas beselcha
filius huri filii hur de tribuuidada
ꝑ moysen iubente conpleuerat: iunco
sibi socio ooliab filio achis ameth deis¬
budan qui et ipse artifex lignorũ as¬
gius fuit & polymitarius atq plumil¬
us ex acintõ purpura. uͣmiculo. &h
so Omne aurum quod expensuns
in opere sc̃uari. & quod oblatum u
nariis uiginti & nouem talentorum fi
& septingentorum triginta siclorue
mensuram scũarii Eblatum est us
ab hus qui transierant ad numerũ iue
uerunt p̃cerea centum talenta ars
e quib conflate sunt bases scũ s¬

Expanded text:
bitorum erat iuxta mensuram quam cuncbitorum erat iuxta mensuram quam cuncta atrii habebant tentoria columnae autem ingressus fuere quattuor cum basibus aeneis capitaque earum et celaturae argenteae paxillos quoque tabernaculi et atrii per gyrum fecit aeneos haec sunt instrumenta tabernaculi testimonii quae numerata sunt iuxta praeceptum Mosi in caerimonias Levitarum per manum Ithamar filii Aaron sacerdotis quas Beselehel filius Uri filii Hur de tribu Iuda Domino per Mosen iubente conpleverat iuncto sibi socio Hooliab filio Achisamech de tribu Dan qui et ipse artifex lignorum egregius fuit et polymitarius atque plumarius ex hyacintho purpura vermiculo et bysso omne aurum quod expensum est in opere sanctuarii et quod oblatum in donariis viginti novem talentorum fuit et septingentorum triginta siclorum ad mensuram sanctuarii oblatum est autem ab his qui transierant ad numerum a vifuerunt praeterea centum talenta argenti e quibus conflatae sunt bases s
Abbreviated transcription (Latin):
ȩnee uiginti cum basib: suis. capita
columinarum & tota operis celatura
argentea Aeque ad septem triona¬
us plagam tentoria columnae. basesq
& capita columnarum eusdẽ mensu¬
rae & operis. ac metalli erant.
In ea uero plaga quae occidentem respi¬
cit. fuere tentoria cubitorum quinqua¬
ginta. columͥnae decem cum basib suis
quaginta cubitorum parauit tentonu
e quib quindecim cubitos colum̾na¬
rum trium. cum basib suis unum te¬
nebat latus. & in parte altera qua
int̃ utraq introitum tabernaculi facrat.
quindecim cubitorum erant tentoria
columnae tres & bases totidem. Cunc¬
ta atrii tentoria bẏssus retorta texue¬
rat. Bises columnarum fucre aencȩ
capita autem earum cum celaturis suis
argentea. Sed & ipsas columnas atris
uestiuit argento. & in introitu eius ope¬
re plumario. Fecit tentorium ex ha¬
cintho purpura. uermiculo. ac bẏsso
retorta: quod habebat uiginti cubitos
in longitudine. altitudo uero quinq cu¬

Expanded text:
aeneae viginti cum basibus suis, capita aeneae viginti cum basibus suis, capita columnarum, et tota operis caelatura, argentea. Aeque ad septentrionalem plagam, tentoria, columnae, basesque et capita columnarum, ejusdem mensurae, et operis, ac metalli, erant. In ea vero plaga, quae Occidentem respicit, fuere tentoria cubitorum quinquaginta, columnae decem cum basibus suisquaginta cubitorum paravit tentoria, e quibus quindecim cubitos columnarum trium, cum basibus suis, unum tenebat latus, et in parte altera  quia utraque introitum tabernaculi facit quindecim aeque cubitorum erant tentoricolumnae tres et bases totidem cuncta atrii tentoria byssus torta texuerat bases columnarum fuere aeneae capita autem earum cum celaturis suis argentea sed et ipsas columnas atrii vestivit argento et in introitu eius opere plumario fecit tentorium ex hyacintho purpura vermiculo ac bysso retorta quod habebat viginti cubitos in longitudine altitudo vero quinque cu
Abbreviated transcription (Latin):
cit delignis sethẏm. & operuit lammi¬
nis aureis. Conposuit & olcum ad
sc̃ĩficationis unguentum. & thẏmiama
de a romatibs mundissimis. opere pig¬
mentani. Fecit & altare holo casti de
lignis secthym. quinq cubitorum ꝑ qua¬
drum & trium in altitudine : cuius cor-¬
nua de angulis ꝓcedebant. Operuitq
illud aereis lamminis. & in usus cius
parauit ex aere uasadiũsa. lebetas for¬
cipes fuscinulas. uncinos. & ignium
receptacula: craticulamq cius in mo¬
dum retis fecit aeneã. & subter eã in
altaris medio arulam. fusis quattuor
anulis ꝑ totidem retiaculi summitates
adimittendos uectes ad portandũ :¬
uos & ipsos fecit delignis seithẏm: &
operuit lamminis aeneis. induxitq per
psum autem altare nonerat solidum. sed
cauum ex tabulatis. & intus uacuum.
ecit et labrum aeneum cum basi suade
speculis mulierum. quae excubab ant
alsostiũ tabernaculi: & atrium in cuius
australi plaga erant tentoria de bysso
retorta cubitorum centum: columłnȩ

Expanded text:
it de lignis setthim et operuit lamminis aureis conposuit et oleum ad sanctificationis unguentum et thymiama de aromatibus mundissimis opere pigmentarii fecit et altare holocausti de lignis setthim quinque cubitorum per quadrum et trium in altitudine cuius cornua de angulis procedebant operuitque illud aeneis lamminis et in usus eius paravit ex aere vasa diversa lebetas forcipes fuscinulas uncinos et ignium receptacula craticulamque eius in modum retis fecit aeneam et subter eam in altaris medio arulam fusis quattuor anulis per totidem retiaculi summitates ad inmittendos vectes ad portandum quos et ipsos fecit de lignis setthim et operuit lamminis aeneis induxitque Ipsum autem altare non erat solidum, sed cavum ex tabulatis, et intus vacuum. Fecit et labrum aeneum cum basi sua de speculis mulierum, quae excubabant in ostio tabernaculi. Fecit et atrium, in cujus australi plaga erant tentoria de bysso retorta, cubitorum centum, columnae
Abbreviated transcription (Latin):
eos in laterib: supꝰumeralis in monum¬
tum filiorum isrł: sicut p̃ceperat dñs
noysi Fecit & racionale opere posy¬
mito iuxta opus supͥumeralis ex auro
byacinto purpura coccoq: bis tincto
abysso retorta quadrangulum duplex
mensurȩ palmi & posuit in eo gemma¬
rum ordines quattuor In primo uersu.
tat sardius toparius. ⁊ smaragaus: In
tundo carbunculus sapphy̧rus & ia¬
ui Intertio ligurius achates ametis
In quarto chrysolitus onichynus
bealluis. circumdati & inclusi auro per
orlnessuos Ipsiq lapids alioditipe
elpa erant nominib duo decim tribuũ

Expanded text:
eos in lateribus superumeralis in monumeos in lateribus superumeralis in monumentum filiorum Israhel sicut praeceperat Dominus Mosi fecit et rationale opere polymito iuxta opus superumeralis ex auro hyacintho purpura coccoque bis tincto et bysso retorta quadrangulum duplex mensurae palmi et posuit in eo gemmarum ordines quattuor in primo versu erat sardius topazius zmaragdus in secundo carbunculus sapphyrus iaspis in tertio ligyrius achates amethistus in quarberyllus, circumdati et inclusi auro per ordines suos. Ipsique lapides duodecim, sculpti erant nominibus duodecim tribuum
Abbreviated transcription (Latin):
saencapita colum arum. quas & ipsas
uestiuit argento. Aeris quoq oblata
sunt talenta septuaginta duo milia. &
quadrgenti supra sicli: ex quib fuse st̃
hases in introitu tabernaculi testimoni i.
caltare eneum cum craticula sua. om¬
naq uasa quae ad usum cius ꝑtinent. &
bases atrii tam incircuitu quam in ingres¬
sucius & paxilli tabernaculi atq atrii
p gyrum. Deacinto uero et pur¬
pura uermiculo ac bẏsso fecit uestes quib
inducretur a aron quando ministrabat
in sc̃is sicut p̃cepit dñs moysi
ecit igitur suꝑͥumerale de auroacin¬
tho & purpura coccoq bis tincto & bys
sore torta opere polimitario. inciditq
bathcas aureas & extenuauit in fila. ut
possnttorqueri cum priorum colorum
subtegmine : Duasq oras sibi inui¬
cem copulatas. in utroq. latere sum mi¬
tatum. & baltheum ex hisdem colorib
sicut p̃ceperat dñs moysi. Parauit &
duos lapides onichynos. a strictos &
inclusos auro & sculptos artę gemmari¬
a nominib filiorum is rahel posuitq

Expanded text:
capita columnarum quas et ipsas vestivit argento aeris quoque oblata sunt talenta septuaginta duo milia et quadringenti supra sicli ex quibus fusae sunt bases in introitu tabernaculi testimonii et altare aeneum cum craticula sua omniaque vasa quae ad usum eius pertinent et bases atrii tam in circuitu quam in ingressu eius et paxilli tabernaculi atque atrii per gyrum de hyacintho vero et purpura vermiculo ac bysso fecit vestes quibus indueretur Aaron quando ministrabat in sanctis sicut praecepit Dominus Mosi fecit igitur superumerale de auro hyacintho et purpura coccoso retorta opere polymitario inciditque bratteas aureas et extenuavit in fila ut possint torqueri cum priorum colorum subtemine duasque oras sibi invicem copulatas in utroque latere summitatum et balteum ex hisdem coloribus sicut praeceperat Dominus Mosi paravit et duos lapides onychinos adstrictos et inclusos auro et sculptos arte gemmaria nominibus filiorum Israhel posuitque
Abbreviated transcription (Latin):
talum & chaladrium. singula in genere
suo: Upupam quoq & uesꝑtilionem. &
omne quod reptat et pennulas hab&
ininundum erit nec comedetur. Om¬
ne quod mundum t̃ comedite. quicquid
morticinum est neuescamini exco. Pe¬
dñi dĩ tui es. Non coques hedum in
lacte matris suaeLXUI¬

Expanded text:
talum, et charadrium, singula in genere talum, et charadrium, singula in genere suo, upupam quoque et vespertilionem. Et omne quod reptat et pennulas habet, immundum erit, nec comedetur. Omne quod mundum est, comedite. Quidquid autem morticinum est, ne vescamini ex eo. PeDomini Dei tui es. Non coques haedum in lacte matris suae
Abbreviated transcription (Latin):
pulus sc̃s es dño dõtuo. et te clegit ut
sis ci in populum pcculiarem de cunctis
medere debetis. Houem et ouem etͥ ca¬
pram. ceruum capream. bubalum. tra¬
gelapum. p̾igaggõm. origen. camele on par¬
dalum. Omne animal quod induas par¬
tes ungulam findit & ruminat: comede¬
tis. Dehis autem quie ruminant et un¬
quia rum in ant et non diuidunt ungulam
in munda crunt uobis Sus quoq qm̃
diuidit ungulam et non ruminat: inmun¬
duserit. Carnib eorum nonuescemini
& cadiuera non tangetis. L x iiii
nib quae motantur in aquis. Quae ha¬
bent pennulas et squamas comedite.
Quac absq pennulis & squamis sunt ne
comedatis. quia in munda sunt Ix
mnes aues mundas comedite. inmun¬
das necomedatis. aquilam scilic& et
gypem et alictum ixon & uulturem.
ac miluum iuxta genus suum. & omne
coruini generise trutionem ac noctuã.
& larumꝰ atq accipitrem iuxta genus suũ:
Herodium et cignum et ibin ac mergulum
porphyrionem et nicticoracem. onochro¬

Expanded text:
us tu es Domino Deo tuo, et te elegit, ut sis ei in populum peculiarem, de cunctismedere debetis, bovem, et ovem, et capram, cervum, capream, bubalum, tragelaphum, pygargon, orygem, camelopardalum. Omne animal, quod in duas partes ungulam findit, et ruminat, comedetis. De his autem quae ruminant, et unquia ruminant, et non dividunt ungulam, immunda erunt vobis. Sus quoque, quoniam dividit ungulam, et non ruminat, immunda erit. Carnibus eorum non vescemini, et cadavera non tangetis. C. LXIV. nibus quae morantur in aquis. Quae habent pinnulas et squammas, comedite: quae absque pinnulis et squammis sunt, ne comedatis, quia immunda sunt. C. LXV. Omnes aves mundas comedite. Immundas ne comedatis: aquilam scilicet, et gryphem, et haliaeetum, ixion, et vulturem ac milvum juxta genus suum: et omne corvini generis, struthionem, ac noctuam, et larum, atque accipitrem juxta genus suum: herodium et cygnum, et ibin, ac mergulum, porphyrionem, et nycticoracem, onocro