comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pestatib. Porro cor maris significatur infernus.
ꝓ quo in euangłio legimꝰ in corde t̾rȩ. Quomͦ aut̃
cor animalis in medio est: ita & infernus in me.¬
dio t̾rȩ esse ꝑhibet᷑. Uel certe uxta anagogen.
in corde maris. in medis temptationib esse me.¬
morat. Et tam̃ cum int̾ amaras aquas fuerit. &
temptatꝰ sit iuxta omĩa absq peccato: ñ sensit
amaras aquas. sed flumine circundatus est: de
quo & in alio loco legimꝰ. Fluminis impetꝰ lȩtificat
ciuitatẽ dĩ. Aliis bibentib salsos fluctꝰ. ego in
mediis temptationib dulcissima fluenta sorbe¬
bam. Nec tͥ impium. eẽ. uideat᷑. sinunc dñs dicat:
ꝓiecisti me in ꝓfundũ. qui loquit᷑ in psalmo. Qm̃¬
quẽ tu ꝑcussisti ꝑsecuti sunt: scđm illud. qđ ex
ꝑsona patris in zacharia ponit᷑. Percutiã pastorẽ.
& oues disꝑgent᷑. Om̃s gurgites tui &e fluctꝰ
tui. suꝑ me transierunt. Lxa. Om̃s eleuationes

Expanded text:
pestatibus. Porro per cor maris significatur infernus, pestatibus. Porro per cor maris significatur infernus, pro quo in Evangelio legimus: In corde terrae . Quomodo autem cor animalis in medio est, ita et infernus in medio terrae esse perhibetur. Vel certe juxta ἀναγωγὴν, in corde maris, id est, in mediis tentationibus esse se memorat. Et tamen cum inter amaras aquas fuerit, et tentatus sit juxta omnia absque peccato, non sensit amaras aquas: sed flumine circumdatus est, de quo et in alio loco legimus: Fluminis impetus laetificat civitatem Dei : aliis bibentibus salsos fluctus, ego in mediis tentationibus dulcissima fluenta sorbebam. Nec impium tibi esse videatur, si nunc Dominus dicat: Projecisti me in profundum , qui loquitur in psalmo: Q ipsi persecuti sunt: secundum illud quod ex persona Patris in Zacharia ponitur: Percutiam pastorem, et oves dispergentur . Omnes gurgites tui et fluctus tui super me transierunt. LXX: Omnes elevationes
Abbreviated transcription (Latin):
scm̃ tuũ uidere corruptionẽ. Qui fuit in inferno
uiuens. int̾ mortuos liber. roiecisti me
Iin ꝑfundũ & incor maris. & flumen circundit
me. Lxa. Proiecisti me in ꝓfundũ cordis maris:
& flumina circundeder̃ me. Quantũ ad ꝑsonã
ionȩ non est difficilis int̾pretatio. qͦd cȩti clau¬
sus aluo in ꝓfundissimo & in medio mari fuerit:
fluminibꝰ q uallat᷑ sit. Quantũ ad dñm salua.¬
torem: sexagesimi octaui psalmi sumamꝰ exem¬
plum. in quo loquit᷑. Infixus sum inlimo ꝓfun¬
di. & non est substantia. Ueni in ꝑfundũ maris.
& tempestas demersit me. De quo ae in alio
psalmo dr̃. Tu autem abiecisti & despexisti:
distulisti xp̃m tuum. Subuertisti testamentũ
serui tui. contaminasti in t̾ra scũ ariũ eius.
Destruristi om̃s macerias eiꝰ. & reliqua.
Ad comparationẽ enim cȩlestis beatitudinis &
terrena habitatio plena est fluctib: plena teni¬

Expanded text:
sanctum tuum videre corruptionem . Qui fuit in inferno sanctum tuum videre corruptionem . Qui fuit in inferno vivens, inter mortuos liber. Et projecisti me in profundum in corde maris, et flumen circumdedit me. LXX: Projecisti me in profundum cordis maris, et flumina me circumdederunt. Quantum ad personam Jonae non est difficilis interpretatio: quod ceti clausus alvo in profundissimo et in medio maris fuerit, fluminibusque vallatus sit. Quantum ad Dominum Salvatorem sexagesimi octavi psalmi sumamus exemplum in quo loquitur: Infixus sum in limo profundi, et non est substantia: Veni in profundum maris, et tempestas demersit me; de quo et in alio psalmo dicitur: Tu autem abjecisti et despexisti, distulisti Christum tuum: subvertisti testamentum servi tui, contaminasti in terra sanctuarium ejus, destruxisti omnes macerias ejus , et reliqua. Ad comparationem enim coelestis beatitudinis, et terrena habitatio plena est fluctibus, 408 plena tem
Abbreviated transcription (Latin):
ni clamores mei. Nondixit. clamo: sed clamaui.
Nec de futuro p̃catur. sed de prȩterito grãs agit.
indicans nobis qđ eo tempore quo prȩcipitatus
in mare uidisset cȩtũ & tantã corporis molẽ. &
immanes rictus aꝑto se ore sorbere dnĩ recor¬
datꝰ sit : & clamauerit uel aquis cedentib &
clamore inueniente locũ. uel toto cordis affe¬
ctu scđm illud qͦd apłs dicit. clamantes in cor¬
dib nr̃is abba pater. Et clamauerit ei qui solus
nouit corda hominum. & loquit᷑ ad moyseni.
quid clamas ad me. cũ utiq nichil ante hanic
uocẽ clamasse moysen scriptura cõmemoret.
Hoc est illud. quod in primo graduũ psalmo legimꝰ
Ad dnm̃ cum tribularer clamaui. & exaudiuit me
Uentrem aut̃ inferi alium cȩti intelligamꝰ. qui
tantȩ fuit magnitudinis. ut instar obtineret
inferni. Sed melius ad ꝑsonã xp̃i referri po¬
test. qui sub nomine dauid cantat in psalmo.
Non derelinques animã meã in inferno: nec dabis

Expanded text:
i vocem meam. Non dixit, clamo, sed clamavi: nec de futuro precatur, sed de praeterito gratias agit: indicans nobis quod ex eo tempore quo praecipitatus in mare vidisset cetum, et tantam corporis molem, et immanes rictus aperto se ore sorbere, Domini recordatus sit, et clamaverit, vel aquis cedentibus, et clamore inveniente locum, vel toto cordis affectu, secundum illud quod Apostolus dicit: Clamantes in cordibus vestris, abba, pater . Et clamaverit ei qui solus novit corda hominum, et loquitur ad Moysen: Quid clamas ad me ? Cum utique nihil ante hanc vocem clamasse Moysen Scriptura commemoret. Hoc est illud quod in primo graduum psalmo legimus: Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me . Ventrem autem inferi, alvum ceti intelligamus, quae tantae fuit magnitudinis, ut instar obtineret inferni. Sed melius ad personam Christi referri potest, qui sub nomine David cantat in psalmo: Non derelinques animam meam in inferno: nec dabis
Abbreviated transcription (Latin):
sus ambiebat. qui se a dĩ sciderant maiestate.
postea etiam adinferna petuetrarit. adquȩ lo-¬
ca quasi in extremo limopeccatoꝵ animȩ t̾ra-¬
hebant᷑. dicente psalmographo. Intrabunt
in inferiora t̃rȩ. partes uulpiũ er̃t. Isti sunt
uectes t̃rȩ quasi quedã serȩ extremi carceris
ac supplicioꝵ: nolentes ab inferis animas exire
captiuas. Unde significant᷑. Lax. kaͣ toccoyc
nr de quo sub ꝑsona eyrimisaia legimus.¬
fores ȩneas conteram. & uectes ferreos confrin¬
gam: admontium extrema descendit & ȩter-¬
nis conclusus est uectib. ut om̃s qui clausi fue:¬
rant liberaret. Et subleuabis de corrupti¬
one uitam meam dñe ds̃ m̃s. Lx.x. Et ascen¬.
dixit. subleuabis uel ascendat de corruptione
uita mea : quia ad corruptionẽ ad inferna de.¬
scenderat. Hoc est. qđ apłi interp̃tant᷑ in quinto
decimo psalmo. ex ꝑsona dñi ꝓpħatũ. Quoniã
non derelinques animam meam in inferno.

Expanded text:
sus ambiebat, qui se a Dei sciderant 411 majestate, sus ambiebat, qui se a Dei sciderant 411 majestate, et postea etiam ad inferna penetrarit: ad quae loca quasi in extremo limo peccatorum, animae trahebantur, dicente Psalmographo: Intrabunt in inferiora terrae, partes vulpium erunt . Isti sunt vectes terrae, et quasi quaedam serae extremi carceris ac suppliciorum, nolentes ab inferis animas exire captivas. Unde significanter LXX κάτοχοι αἰώνιnoster, de quo sub persona Cyri in Isaia legimusFores aeneas conteram, et vectes ferreos confringam , ad montium extrema descendit, et aeternis conclusus est vectibus, ut omnes qui clausi fuerant, liberaret. Et sublevabis de corruptione vitam meam, Domine Deus meus. LXX: Et ascendatdixit, sublevabis: vel ascendat de corruptione vita mea, quia ad corruptionem, et ad inferna descenderat. Hoc est, quod Apostoli interpretantur in quinto decimo psalmo ex persona Domini prophetatum: Quoniam non derelinques animam meam in inferno,
Abbreviated transcription (Latin):
erant suꝑ abyssum. Interdum abyssus accipit᷑
&e ꝓsacramentis ac ꝑfundissimis sensib ac iu.¬
diciis dĩ. Iudicia dĩ abyssus multa. Et abys.¬
sus abyssũ inuocat. inuoce cataractarũ tuarũ.
elagus cooꝑuit caput meum: adextrema
montiũ descendi. Terrȩ uectes. concluserunt me
I inȩt̾num . Laxx. Intrauit caput meũ inscissu¬
ras montium. descendiint̾rã. cuiꝰ uectes sunt
retinacula sempit̃na. Qđ̃ ionȩ caput pelagus
oꝑuerit. & admontium extrema descenderit.
ce uenerit usq ad ꝑfunda terrarũ. quib quasi
sustentat᷑: nulli dubiũ est. De qua & alibi dr̃.
Ego firmaui columnas eiꝰ. De dño aut̃ saluatore
uixta utranq editionẽ uidetur mͥ sic posse in¬
telligi. qđ principale & caput eiꝰ idest anima
quameũ corpore ꝓsalute nr̃a dignant̃ assũpsit
descenderit in scissuras montiũ qui fluctib oꝑie¬
bant᷑: qui se a cȩli subtraxerant libertate. abys¬

Expanded text:
erant super abyssum . Interdum abyssus accipitur erant super abyssum . Interdum abyssus accipitur et pro sacramentis ac profundissimis sensibus, et judiciis Dei: Judicia Domini abyssus multa . Et: Abyssus abyssum invocat, in voce cataractarum tuarum . Pelagus operuit caput meum, ad extrema montium descendi, terrae vectes concluserunt me in aeternum. LXX: Intravit caput meum ad scissuras montium: descendi in terram, cujus vectes sunt retinacula sempiterna. Quod Jonae caput pelagus operuerit, et ad montium extrema descenderit, et venerit usque ad profunda terrarum, quibus quasi sustentatur, nulli dubium est, de qua et alibi dicitur: Ego confirmavi columnas ejus . De Domino autem Salvatore juxta utramque editionem videtur mihi sic posse intelligi, quod principale et caput ejus, id est, anima quam cum corpore pro salute nostra dignanter assumpsit, descenderint in scissuras montium, qui fluctibus operiebantur, qui se a coeli subtraxerant libertate, quos abys
Abbreviated transcription (Latin):
uit me nouissima. Aquȩ istȩ quȩ uicinȩ sunt abyssis.
quȩ in terris uoluunt᷑ & defluunt. quȩ mul¬
tum secũ limi trahunt: non corpus sed ani-¬
mam nituntur occidere. Amicȩ quippe
quippe sunt corporum: & eius uoluptatib con-¬
fouentur. Vnde scđm illud qđ supra dixrimꝰ loqͥt᷑
dñs in psalmo. Saluum me fac dñe. qm̃ intra-¬
uerunt aquȩ usq ad animã meã. Et alio loco.
Torrentẽ ꝑtransiuit anima nrã. Et ne urgeat
suꝑ me puteus os suum: neq me concludat infer.¬
nus. ñ mͥ deneget exitum. Qui sponte descendi.
sponte conscendã. Qui uoluntarius captiuus
ueni: debeo liberare captiuos. ut impleat᷑ illud.
Ascendens in altũ. captiuã duxit captiuitatem.
Fos enĩ qui ante capti fuerant in mortẽ: iste cepit
aduitã. Abyssos aut̃. ꝑniciosas quasdã & pessi-¬
mas fortitudines acciꝑe debemꝰ. uel tormentis
supplicusq deditas potestates. adquas & ineu.

Expanded text:
vit me novissima. Aquae istae, quae vicinae sunt abyssis, vit me novissima. Aquae istae, quae vicinae sunt abyssis, quae in terris volvuntur, et defluunt, quae multum secum limi trahunt, non corpus, sed animam nituntur occidere, amicae quippe sunt corporum, et ejus voluptatibus confoventur. Unde secundum illud quod supra diximus, loquitur Dominus in Psalmo: Salvum me fac, Domine, quoniam intraverunt aquae usque ad animam meam . Et in alio loco: Torrentem pertransiit anima nostra . Et: Ne urgeat super me puteus os suum, neque concludat infernus ; non mihi deneget exitum, qui sponte descendi, sponte conscendam, qui voluntarius captivus veni, debeo deliberare captivos, ut impleatur illud: Ascendens in altum captivam duxit captivitatem : eos enim qui ante captivi fuerant in morte, iste cepit ad vitam. Abyssos autem perniciosas quasdam et pessimas fortitudines accipere debemus, vel tormentis suppliciisque deditas potestates, ad quas et in E
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝑsona eiꝰ in alio psalmo dr̃. dñẽ dilexi decorẽ
domꝰ tuȩ & locum tabernaculi głȩ tuȩ. &
euangłicam lectionem inqua scriptum est. Pater
głifica me apud te: gła quam habui prius quã
mundus fieret. & respondit pater de cęlo.
Et głificaui. &e głificabo. Uel certe quia legitur.
pater in me ce ego in patre: sicut templũ patris
filius est: ita templũ filii pat̾. Ipse enim dicit.
Ego de patre exiui & ueni. Ꝙ uerbũ erat apud
dm̃: & dĩ erat uerbũ. Aut unus idemq saluator
quasi homo postulat. quasi dñs pollicet᷑. & de
sua quã semꝑhabuit possessione securus est.
Ea ione uͦ ꝑsona uel optantis uel confidentis
affectu liquido intelligi potest. qđ desideret in
ꝓfundo maris positꝰ uidere templũ dñi. & sp̃u
ircunderunt me aquȩ usq ad animã meam.
A byssus uallauit me. Lxx. Circum fusa est
mͥ aqua: usq ad animã meã. Abyssus ualla.¬

Expanded text:
ex persona ejus in alio psalmo dicitur: Domine, dilexi decorem ex persona ejus in alio psalmo dicitur: Domine, dilexi decorem domus tuae, et locum tabernaculi gloriae tuae . Et Evangelicam lectionem in qua scriptum est: Pater, glorifica me apud te ea gloria, quam habui priusquam mundus fieret . Et respondit de coelo Pater: Et glorificavi, et glorificabo . Vel certe quia legitur: Pater in me, et ego in Patre , sicut templum Patris Filius est, ita templum Filii Pater. Ipse enim dicit: Ego de Patre exivi, et veni . Et: Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Aut unus idemque Salvator quasi homo postulat: quasi Deus pollicetur; et de sua quam semper habuit, possessione securus est. Ex Jonae vero persona, vel optantis, vel confidentis affectu liquido intelligi potest, quod desideraverit in profundo maris positus videre templum Domini, et 410 Circumdederunt me aquae usque ad animam meam, abyssus vallavit me. LXX. Circumfusa est mihi aqua usque ad animam meam: abyssus valla
Abbreviated transcription (Latin):
latione mea exaudisti me. Qui formam serui
susceꝑam. fragilitatẽ quoq illiuis imitatꝰ: dixi.
Abiectus sum. a conspectuoculor tuor. Quando
lumine ego eram lumen: ñ dicebã abiectꝰ sum.
Postquam ueni in ꝑfundũ maris & hominis car.¬
ne circundatus sum: humanos imitor affectꝰ¬
ce dico. Abiectus sũ a conspectu ocłoꝵ tuor. Hoc
quasi homo locutꝰ sum. Ceterũ quasi ds̃. & is qui
cum essem informa tua non sum rapinã arbi.¬
tratus. ẽẽ. me equalẽ tui: uolens ad te euehere
humanum genꝰ ut ubi ego sum & ibi sint om̃s
qui in me &e te credider̃: dico. Ueruntam̃
Itranstuler̃. Putasne adiciam. ut uideã tẽplum
gata editio putas. interp̃tari potest. igitur. ut
sit quasi ꝓpositionis & assumptionis confirma¬
tionisq ac syllogismi extrema conclusio. non
ex ambigentis incerto. sed ex fiducia comꝓban¬
tis. Pro quo nos interp̃tati sumus. ueruntãmen
rursus uidebo templũ scm̃ tuũ: scđ̾m illud qđ

Expanded text:
am servi acceperam, fragilitatem quoque illius imitatus, dixi: Abjectus sum a conspectu oculorum tuorum. Quando  te  Al. tuo lumine ego eram lumen, non dicebam, abjectus sum. Postquam autem veni in profundum maris, et hominis carne circumdatus sum, humanos imitor affectus, dico: Abjectus sum a conspectu oculorum tuorum. Hoc quasi homo locutus sum: caeterum quasi Deus, et his, qui cum essem in forma tua, non sum rapinam arbitratus aequalem me esse tui , volens ad te evehere humanum genus: ut ubi ego sum et tu, ibi sint et omnes, qui in me et te crediderunt , dico: Verumtamen tuum LXX: Putasne addam ut videam templum gata editio, putas, interpretari potest, igitur, ut sit quasi propositionis et assumptionis, confirmationisque ac syllogismi extrema conclusio, non ex ambigentis incerto, sed ex fiducia comprobantis: pro quo nos interpretati sumus: Verumtamen rursum videbo templum sanctum tuum, secundum illud quod
Abbreviated transcription (Latin):
uos temptari suꝑ id qd potestis. sed faciet cũ tem¬
ptatione & exitum ut possitis sustinere. Et qm̃
om̃s ꝑsecutiones & uniuersa quȩ accidunt. absq
dĩ ingruunt uoluntate: iccirco dĩ gurgites di¬
cuntur & fluctꝰ. qui ñ oppresserunt iħm sed tran¬
sierunt ꝑeum. minantes tantũ naufragiũ ñ infe
bant᷑. suꝑ meum detonuere caput. Ego sustinui
tempestates. fregi turbines seuientes. ut cȩteri se¬
curius nauigarent. ⁊ ego dixi. Abiectꝰ sũ
a conspectu ocłor tuoꝵ. Lxx. Et ego dixi. Abie¬
ctus sũ ex ocłis tuis. Ante quã clamarẽ: de tribu

Expanded text:
sed faciet cum tentatione et exitum, ut possitis sustinere . Et quoniam omnes persecutiones, et universa quae accidunt, absque Dei non ingruunt voluntate: idcirco Dei gurgites dicuntur et fluctus, qui non oppresserunt Jesum, sed transierunt per eum, minantes tantum naufragium, non inferebantur, super meum detonuere caput. Ego sustinui tempestates, et fregi turbines saevientes, ut caeteri securius navigarent. 409 Et ego dixi, abjectus sum a conspectu oculorum tuorum. LXX: Ego dixi, abjectus sum ab
Abbreviated transcription (Latin):
creatoris iram suo tumore testatur. Statimq
hystoricus causam iungit istius modi quęstio¬
nis. mare dicens ibat. & intumescebat. Ibat
ut ussum fuerat: ibat in uindictã dñĩ sui.
ibat ꝑsequens fugitiuũ ꝓpħam. Intumescebat
aut̃ ꝑsingula mom̃ta tempor: & quasi nautis
morintib in maiores fluctꝰ suscitabat᷑. ut osten¬
deret ultionẽ creatoris se differre ñ posse.
t dixit adeos. Tollite me & mittite inmare.¬

Expanded text:
Creatoris iram suo tumore testatur. Statimque Creatoris iram suo tumore testatur. Statimque historicus causam jungit istiusmodi quaestionis, mare, dicens, ibat, et intumescebat. Ibat, ut jussum fuerat: ibat in vindictam Domini sui: ibat, persequens fugitivum prophetam. Intumescebat autem per singula momenta temporum, et quasi nautis morantibus, in fluctus majores suscitabatur, ut ostenderet ultionem Creatoris se differre non posse. Et dixit ad eos, tollite me, et mittite me
Abbreviated transcription (Latin):
gant ut ipse remedio sit. qui auctor pecca¬
ti fuerat. Uel certe qđ dicunt. quid hoc feci¬
sti: non increpant sed int̾rogant. uolentes
causam fuge nosse serui a dño. filii a patre.
hominis adõ. Qͦd est inquiunt mysteriũ. ut
terra deserat᷑. ex petant᷑ maria. reliͥquatur
patria. loca appetantur alienaꝰ
⁊ dixerunt ad eum. Quid faciemꝰ tibi. &
cessabit mare a nob̾: Quia mare ibat. & in¬
tumescebat. Ixx. & dixerunt adeũ. Quid
tibi faciemus. & quiescet mare a nobis: Quia
mare ibat. & suscitabat magis fluctus. Propt̃
Exposusti causam morbi. indica sanitatis. Ex
eo qđ contranos consurgit mare. intelligimꝰ
iram esse susceptionis tuȩ. Si culpa est quod su¬
scepimꝰ. quid facere possumus ne dñs irascatur:
Quid faciemꝰ tibi: Hoc est. interficiemꝰ te: Sed
cultor es dnĩ. Seruabimꝰ. Sed dm̃ fugis. nr̃m
est prȩbere manꝰ quid fieri iubeas: tuũ est
imꝑare quo facto quiescat mare quod nunc

Expanded text:
gant ut ipse remedio sit, qui auctor peccagant ut ipse remedio sit, qui auctor peccati fuerat. Vel certe quod dicunt: quid hoc fecisti? non increpant, sed interrogant, volentes causam fugae nosse, servi a Domino, filii a patre, hominis a Deo. Quod est, inquiunt, tantum mysterium, ut terra deseratur, expetantur maria, relinquatur patria, loca appetantur aliena? Et dixerunt ad eum: quid faciamus tibi, 401 et cessabit mare a nobis? quia mare ibat, et intumescebat. LXX: Et dixerunt ad eum, quid tibi faciemus, et quiescet mare a nobis? quia mare ibat, et suscitabat magis fluctus. Propterexposuisti causam morbi, indica sanitatis. Ex eo quod contra nos surgit mare, intelligimus iram esse susceptionis tuae. Si culpa est quod suscepimus, quid facere possumus, ne Dominus irascatur? quid faciemus tibi? hoc est, interficiemus te? sed cultor es Domini: servabimus? sed Deum fugis. Nostrum est praebere manus; quid fieri jubeas, tuum est imperare, quo facto quiescat mare, quod nunc
Abbreviated transcription (Latin):
Seis. Ii.xa. Et timuer̃ uiri timore magno: &
Idixer̃ ad eum. Quid hoc fecisti: Cognouerant
Senĩ uiri. qđ a facie dĩĩ fugeret: eo qđ indi.¬
casset eis. Hystoriȩ ordo prȩposterus est.
Quia enĩ poterat dici. nulla causa timoris fuit
ex eo qđ eis confessus est dicens. hebreus ego
sum. & dnm dm̃ cęli ego timeo qui fecit mare
& aridam: statim subnectitur qđ iccirco ti¬
muerint. quia indicauerat eis se dñi fugere
conspectũ. & eius ñ fecisse prȩcepta. Deniq
causantur & dicunt. Quid hoc fecisti: Id est
si times dñm. cur fugis: Si tantȩ potentiȩ
prȩdicas quem colis. quomͦ putas eũ te euade¬
re posse: Timent aut̃ timore magno: quod
intelligunt scm̃ & scȩ̃ gentis uirũ. De ioppe
soluentes funẽ hebree gentis nouerant pͥuile¬
gium. & tam̃ fugitiuum cęlare ñ possunit.
Magnus est qui fugit. sed maior ille qui quęrit.
Non audent tradere. celare non possunt. Rep̃¬
hendunt culpam. timorẽ confitentur. Ro¬

Expanded text:
imuerunt viri timore magno, et dixerunt ad eum, quid hoc fecisti? Cognoverunt enim viri quod a facie Domini fugeret, eo quod indicasset eis. Historiae ordo praeposterus est: quia enim poterat dici, nulla causa timoris fuit, ex eo quod eis confessus est, dicens: Hebraeus ego sum, et Dominum Deum coeli ego timeo, qui fecit mare et aridam: statim subnectitur quod idcirco timuerunt, quia eis indicaverat, se Domini fugere conspectum, et ejus non fecisse praecepta. Denique causantur, et dicunt: quid hoc fecisti? id est, si times Deum, cur fugis? Si tantae potentiae praedicas quem colis, quomodo te putas eum posse evadere? Timent autem timore magno, quod intelligunt sanctum, et sanctae gentis virum de Joppe quippe solventes funem, Hebraeae gentis noverant privilegium, et tamen fugitivum celare non possunt. Magnus est qui fugit, sed major ille qui quaerit: non audent tradere, celare non possunt. Reprehendunt culpam, timorem confitentur: ro
Abbreviated transcription (Latin):
dos debuerat consolari: cernens discriminis
magnitudinẽ excitat dormientẽ & arguit
imꝑuidȩ securitatis. cõmonetque: ut ip̃se qͦq
ꝓuirili portione dep̃cet᷑ dm̃ suũ. ut quib erat
cõmune piculũ. cõmunis esset oratio. Porro
uixta tropologiam: plures sunt qui cũ iona
nauigantes & habentes ꝓprios deos ad contẽ¬
plationẽ gaudui ire festinant. Sed postquam
ionas fuerit sorte dep̃hensus. & morte illius
ds̃. & immolabuntur uictimȩ spũales. quas
utiq uixta litterã inmediis fluctib ñhabe.¬
bant. Et dixit uir. ad collegã suũ. Uenite
I&e mittamꝰ sortes. & sciamus quare hoc malũ

Expanded text:
dos debuerat consolari, cernens discriminis dos debuerat consolari, cernens discriminis magnitudinem, excitat dormientem, et arguit improvidae securitatis, commonetque ut ipse quoque pro virili portione deprecetur Deum suum: ut cujus erat commune periculum, communis esset oratio. Porro juxta tropologiam plures sunt qui cum Jona navigantes, et habentes proprios deos, ad contemplationem gaudii ire festinant. Sed postquam Jonas fuerit sorte deprehensus, et morte illius Deus, et immolabuntur victimae spirituales, quas utique juxta litteram in mediis fluctibus non habebant. Et dixit vir ad collegam suum: Venite et mittam
Abbreviated transcription (Latin):
rantib cȩt̃is contra se seuire cernebat. Ideo de¬
scendit ad interiora nauis & tristis abscondit᷑.
ne quasi dĩ uindices fluctus aduersũ sẽ uiderae
intumescere. Qđ aut̃ dormit: ñ securitatis est
sed meroris. Nam & apłos legimus in dñi passio.¬
ne pre tristiciȩ magnitudine somno fuisse de-¬
pressos. Si aut̃ int̾ pretam᷑ intypo. somnꝰ ꝓpħȩ
& grauissimꝰ sopor hominẽ significat. erroris so.¬
pore torpentẽ. cui non suffecerat fugisse a
facie dñi. nͥ &e qͣdã uecordia mens illius obru¬
ta ignoraret iracundiã & securus dormiroe.
&e ꝓfundissimũ somnũ rauca nare resonaret.
Et accessit gubernator adeũ. & dixit¬
ei. Quid tu sopore deprimeris: Surge. inuoca
dm̃ tuum. si forte cogitet de nob̾ ds̃. & ñ ꝑeamꝰ.
Lixa. Et accessit adeũ ꝑreta: &e dixit ei. Quid
ununquenq in suo ꝑiculo: de alio plussꝑare.
Unde gubernator idest ꝓreta. qui uectorestimi¬

Expanded text:
rantibus caeteris, contra se saevire cernebat: ideo derantibus caeteris, contra se saevire cernebat: ideo descendit ad interiora navis, et tristis absconditur, ne quasi Dei vindices fluctus adversum se videret intumescere. Quod autem dormit, non securitatis est, sed moeroris. Nam et Apostolos legimus in Domini passione prae tristitiae magnitudine somno fuisse depressos . Sin autem interpretamur in typo, somnus prophetae et gravissimus sopor hominem significat erroris sopore torpentem, cui non suffecerat fugisse a facie Dei, nisi et quadam vecordia mens illius obruta, ignoraret iracundiam Dei, et quasi securus dormiret et profundissimum somnum rauca nare resonaret. Et accessit ad eum gubernator, et dixitei: Quid tu sopore deprimeris? Surge, invoca Deum tuumLXX: Et accessit ad eum proreta, et dixit ei, quid unumquemque in suo periculo de alio plus sperare: unde gubernator, sive proreta, qui vectores timi
Abbreviated transcription (Latin):
totum pondus fugitiui. Propħa timet. nau¬
tȩ clamant unusquisq ad dm̃ suũ. Ignoran.¬
tes ueritatẽ non ignorant ꝓuidentiã. & sub
errore religionis sciunt aliquid uenerandũ¬
esse. Deniq ꝓiciunt onera in mare ut magni¬
tudinẽ fluctuũ classis leuior transiliret.
At contraisrł nec bonis nec malis intelligit
dm̃. & plangente xp̃o popłm siccos oculos
Ihabce. Etꝰ ionas descendit ad interiora
nauis: & dormiebat sopore graui. Ixx.
NLonas aut̃ descendit inuentrẽ nauis: & dormie¬
mens secura describit᷑. Non tempestate. non
piculis concutit᷑. eundẽ & in tranquillo & im¬
minente naufragio animũ gerens. Deniq alii
clamant ad deos suos. uasa ꝓiciunt. nititur
unusquisq qđ potest. Iste tam quietus est &
securus atq tranquillus: ut ad nauis interiora
descendens somno placido ꝑfruat᷑. Sed &e hoc
dici potest. Conscius erat fuge & peccati quod
dñi prȩcepta neglexerat. & tempestatẽ igno-¬

Expanded text:
totum pondus esse fugitivi prophetae. Timent nautotum pondus esse fugitivi prophetae. Timent nautae, clamat unusquisque ad Deum suum; ignorantes veritatem, non ignorant providentiam, et sub errore religionis sciunt aliquid esse venerandum: projiciunt onera in mare, ut magnitudinem fluctuum classis levior transiliret. At contra Israel nec bonis nec malis intelligit Deum; plangente Christo populum, siccos oculos habet. Et Jonas descendit ad interiora navis, et dormiebat sopore gravi. LXX: Jonas autem descendit in ventrem navis, et dormiemens secura describitur: non tempestate, non periculis conturbatur, eumdem et in tranquillo, et imminente naufragio animum gerens. Denique alii clamant ad deos suos, vasa projiciunt, nititur unusquisque quod potest. Iste tam quietus est et securus, animique tranquilli, ut ad navis interiora descendens, somno placido perfruatur. Sed et hoc dici potest: Conscius erat fugae et peccati, quo Domini praecepta neglexerat: et tempestatem, igno
Abbreviated transcription (Latin):
Iscitauit sp̃m inmari. & facta est tempestas
magna in mari. & nauis ꝑiclitabat᷑ conteri.
Potest fuga ꝓphae & ad hominis referri in
cõmune ꝑsonã. qui dĩ prȩcepta contemnens
recessit a facie eius & se mundo tradidit.
ubi postea malors̃ tẽpestate & totius mun¬
di contra se seuiente naufragio cõpulsus est
sentire dm̃. & reuerti ad eum quẽ fugerat.
prebet᷑: sed &e ipsos qui prebent parit̃ conte¬
ri. sicut legimꝰ uictã ab assyrus ȩgyptũ.¬
quȩ opitula batur isrł contra dni uoluntatẽ
Periclitabatur nauis: quȩ ꝑiclitantẽ susceꝑat.
Uento maria concitantur: in tranquillitate
tempestas oritur. nichil deo aduersante secu-¬
rum est. Et timuerunt nautȩ & clamaue.
Irunt ad dm̃ suum: & miser̃ uasa quȩ erant in
Iinuerunt qui nauigabant ce clamauer̃ unus.¬
Iquisq ad dm̃ suum. & iactũ fecerunt uasors
n auis in mare. ut alleuiaret᷑ nauis. Arbitrant᷑
nauem solito onere pͣgrauari. & non intelligunt

Expanded text:
iritum magnum in mare, et facta est tempestas magna in mari, et navis periclitabatur conteri. Potest fuga prophetae et ad hominis referri in communi personam, qui Dei praecepta contemnens, recessit a facie ejus, et se mundo tradidit, ubi postea malorum tempestate, et totius mundi contra se saeviente naufragio, compulsus est sentire Deum, et reverti ad eum quem fugerat. praebetur; sed et ipsos qui praebent, pariter conteri. Sicut legimus victam ab Assyriis Aegyptuquia opitulabatur Israeli contra Domini voluntatem. Periclitatur navis quae periclitantem susceperat: vento maria concitantur, in tranquillitate tempestas oritur, nihil, Deo adversante, securum est. Et timuerunt nautae, et clamaverunt viri ad Deum suum, et miserunt vasa 397 quae erant in imuerunt qui navigabant, et clamaverunt unusquisque ad Deum suum, et jactum fecerunt vasorum navis in mare, ut alleviaretur navis. Arbitrantur navem solito onere praegravari, et non intelligunt
Abbreviated transcription (Latin):
sea timere. Quanquã in hoc loco timor ꝓcul¬
tu possit intelligi. iuxta sensum eoꝵ qui au¬
diebant. & ad huc ignorabant dm̃.
ł timuerunt uiri timore magno: & dixer̃t
adeum. Quid hoc fecisti: Cognouerant enim

Expanded text:
sed timere; quamquam in hoc loco timor pro culsed timere; quamquam in hoc loco timor pro cultu possit intelligi, juxta sensum eorum qui audiebant, et adhuc ignorabant Deum. Et timuerunt viri timore magno, et dixerunt ad eum, quid ho
Abbreviated transcription (Latin):
us sum: qđ scissura decem tribuũ a duab popło
nomen imposuit. sed hebreus sũ. hoc est. tiȩ pu¬
⁊ tic. transitor sic̃ & abraham qui dicere pote¬
rat. Aduena sum ego & ꝑegrinus. sicut om̃s
patres mei. De quo in alio psalmoscribit᷑. Transi.¬
erunt de gente ingentẽ. & de regno ad popłm
alterũ & moyses. Transeam inquit. & uidebo
uisionẽ hanc magnã. Et dnm dm̃ cęli egoti¬
meo. Non deos quos inuocatis & qui saluare non
possunt: sed dm̃ cęli. quimare fecit & aridam.
Mare in quo fugio. aridam de qua fugio. Et elegan¬
ter ad distinctionẽ maris. ñ t̾ra sed arida non¬
cupatur. & in breui uniuersitatis factor
ostendit᷑. qui &e cęli dñs est & t̾rȩ &e maris.
Queritur aut̃. quomodo uere dicere cõphetur.
dnm dm̃ cęli ego timeo: cum eiꝰ pͣcepta non
faciat. Nisi forte respondeamus qđ ce pecca.¬
tores timeant dm̃. seruorũq sit non diligere

Expanded text:
go sum, quod scissura decem tribuum a duabus populo go sum, quod scissura decem tribuum a duabus populo nomen imposuit; sed, Hebraeus sum, hoc est περατὴς, transitor, sicut et Abraham, qui dicere poterat: Advena sum ego et peregrinus, sicut omnes patres mei : de quo in alio psalmo scribitur: Transierunt de gente in gentem, et de regno ad populum alterum . Moyses, Transeam, inquit, et videbo visionem hanc magnam . Et Dominum Deum coeli ego timeo: non deos quos invocatis, et qui salvare 400 non possunt, sed Deum coeli, qui mare fecit et aridam. Mare, in quo fugio; aridam, de qua fugio. Et eleganter ad distinctionem maris, non terra, sed arida nuncupatur. Et in brevi universitatis factor ostenditur, qui et coeli Dominus est, et terrae, et maris. Quaeritur autem, quomodo vere dicere comprobetur: Dominum Deum coeli ego timeo, cum ejus praecepta non faciat. Nisi forte respondeamus, quod et peccatores timeant Deum, servorumque sit non diligere,
Abbreviated transcription (Latin):
uirib: sortium & maxime sortiũ ethnicorũ:
sed uoluntate eiꝰ qui sortes regebat incertas.
accipe debemus. scđ̾m illud. Sufficit diei ma¬
licia sua. & in amos ꝓpħa. Si est malicia in
Ego dñs qui facio pacem: & creo mala. In alio
uero loco malicia contraria uirtuti intelligi
legimus. Ascendit clamor maliciȩ eiꝰ ad me.
E dixerunt adeũ. Indica nobis. cuiꝰ causa
cogunt uoce ꝓpria confiteri. quare tanta tem¬
pestas sit: uel quare contra eos ira dĩ deseuiat.
ꝓficiscaris. quo abire festines. Et notanda bre¬
uitas. quam ad mirari in uirgilio solebamꝰ. luue¬
nes quȩ causa subegit ignotas temptare uias. qͦ
tenditis inquit: Qui genus. unde domo. pac̾e¬
ne huc fertis an arma: Interrogatur ꝑsona.
regio. iter. ciuitas. ut ex his cognoscat᷑ & causa
discriminis. Et dixit adeos. Hebreus ego
sum. & dnĩn diñ cȩ̨li ego timeo. qui fecit ma¬
re & aridam. Lxx. similiter. Non dixit ude

Expanded text:
viribus sortium, 399 et maxime sortibus ethnicorum, viribus sortium, 399 et maxime sortibus ethnicorum, sed voluntate ejus qui sortes regebat incertas. accipere debemus, secundum illud: Sufficit diei malitia sua . Et in Amos propheta: Si est malitia in Ego Dominus qui facio pacem, et creo mala . In alio vero loco malitia contraria virtuti  Al. verilegimus: Ascendit clamor malitiae ejus ad me. Et dixerunt ad eum: Indica nobis, cujus causa cogunt voce propria confiteri, cur tanta tempestas sit, vel quare contra eos Dei ira desaeviat: proficiscaris, quo abire festines. Et notanda brevitas, quam admirari in Virgilio solebamus: Juvenes, quae causa subegit Ignotas tentare vias, quo tenditis, inquit: Qui genus: unde domo, pacemne huc fertis, an arma? Interrogatur persona, regio, iter, civitas: ut ex his cognoscatur et causa discriminis. Et dixit ad eos: Hebraeus ego sum, et Dominum Deum coeli ego timeo, qui fecit mare et aridam. LXX: Et dixit
Abbreviated transcription (Latin):
Lxac. Et dixit unusquisq ad ꝓximũ suum.
U enite. mittamꝰ sortes. & cognoscamꝰ ꝓpt̃ quẽ ma
Ilicia hȩc est suꝑ nos. Et miserunt sortes. & ceci¬
dit sors suꝑionam. Nouerant naturã maris.
&e tanto tempore nauigantes. sciebant tẽpesta¬
tũ uentorũq rationes. Et utiq si solitos & quos
aliquando exꝑtifuerant fluctꝰ uidissent consur¬
gere. nunquã sorte auctorẽ naufragii quȩrerent.
&e ꝑrem incertã certũ cuꝑent euitare discrimen.
Nec statim debemus subhoc exemplo sortib cre¬
dere: uel illud de actib apłor huic testimonio
copulare. ubi sorte in apłatum mathias eligit᷑.
cum priuilegia singuloꝵ non possint legem
facere cõmunẽ. Sicut enĩ incondemnationem
balaam asina loquit᷑. & pharao & nabuchodono.¬
sor indicio sui somnii futura cognoseunt & ta¬
men dm̃ ñ intelligunt reuelantẽ. ca iphas qͦq
ꝓpħat ignorans qđ expediret unũ ꝑire ꝓcun¬
ctis: ita & hic fugitiuus sorte dep̃hendit᷑. non

Expanded text:
unusquisque ad proximum suum: Venite, mittamus sortes, et cognoscamus cujus gratia malitia haec est super nos: et miserunt sortes, et cecidit sors super Jonam. Noverant naturam maris, et tanto tempore navigantes sciebant tempestatum ventorumque rationes, et utique si solitos, et quos aliquando experti fuerant, fluctus vidissent consurgere, numquam forte auctorem naufragii quaererent, et per rem incertam, certum cuperent evitare discrimen. Nec statim debemus sub hoc exemplo sortibus credere, vel illud de Actibus Apostolorum huic testimonio copulare, ubi sorte in Apostolatum Matthias eligitur , cum privilegia singulorum non possint legem facere communem. Sicut enim in condemnationem Balaam asina loquitur , et Pharao , et Nabuchodonosor in judicium sui , somniis futura cognoscunt, et tamen Deum non intelligunt revelantem: Caiphas quoque prophetat ignorans, quod expediret unum perire pro cunctis : ita et hic fugitivus sorte deprehenditur, non
Abbreviated transcription (Latin):
laix. transtuler̃. & uel descenditꝰ eam ut ꝓpͥe
continet᷑ in hebraico. hiered. enĩ descendit
ar̃. ut fugiciuus sollicite latebras quęreret:
uel ascendit ut scriptũ est in editione uulga¬
ta. ut quocunq nauis ꝑͥueniret. ꝑgeret eua¬¬
sisse se putans si uideam relinquerae. Sed ce
dñs nr̃ in extremo iudeȩ litore: qđ quia in
uidea erat appellabat᷑ pulcherrimũ. ñ uult
tollere filiors panẽ & dare eũ canib. sed quia
uenerat ad oues ꝑditas domus isrł dat uicto¬
rib precium. ut qui primum suum saluare
nes ac tempestates. idest passionẽ suã crucisq
conuitia submersus inferno: saluet eos qu os
quasi in naui dormiens neglegebat. Prudens
tropologiȩ quẽ hẏstoriȩ quȩrere. Nam & apłs.
agar &e saram ad duo testamenta refert: & ta¬
men non omĩa quȩ in illa hystoria narrantur
tropologice interp̃tari possumus. & adephesios
de adamꝰ & eua disputans. ait. Propter hoc re-¬
linquet homo patrẽ & matrẽ suam. & adhȩre-¬

Expanded text:
erunt. Et descendit in eam, ut proprie continetur in Hebraico: IERED   enim descendit dicitur: ut fugitivus sollicite latebras quaereret. Vel ascendit, ut scriptum est in editione Vulgata: ut quocumque navis pergeret, perveniret: evasisse se putans, si Judaeam relinqueret. Sed et Dominus noster in extremo Judaeae littore quod, quia in Judaea erat, appellabatur pulcherrimum non vult tollere panem filiorum, et dare eum canibus ; sed quia venerat ad oves perditas domus Israel, dat vectoribus pretium, ut qui primum suum sanare nes ac tempestates, id est, passionem suam, crucisque convicia submersus in inferno, salvet eos, quos quasi in navi dormiens negligebat . Prudenstropologiae, quem et historiae quaerere. Nam et Apostolus, Agar et Saram ad duo Testamenta refert: et tamen non omnia quae in historia illa narrantur, tropologice interpretari possumus. Et ad Ephesios de Adam et Eva disputans, ait: Propter hoc relinquet homo patrem et matrem, et adhaere
Abbreviated transcription (Latin):
lbris legimꝰ. Ad quem irã quoq rea tyri ligna
de libano ratib trans ferebat: quȩ ierłm ter-¬
reno itinere ꝑueherent᷑. Hic locus est in quo
usq hodie saxa monstrant᷑ inlitore. in quib
andromeda religata ꝑsei quondã sit liberata
presidio. Scit eruditus lector hẏstoriã. Sed iux.¬
ta regionis naturam. de montanis & arduis
ad ioppen & campestria ueniens ꝓpħa. recte

Expanded text:
libris legimus , ad quem Hiram quoque rex Tyri ligna libris legimus , ad quem Hiram quoque rex Tyri ligna de Libano ratibus transferebat, quae Jerusalem terreno itinere perveherentur. Hic locus est, in quo usque hodie saxa monstrantur in littore, in quibus Andromeda religata, Persei quondam sit liberata praesidio. Scit eruditus lector historiam; sed et juxta regionis naturam de montanis et arduis ad Joppen et campestria veniens propheta, recte
Abbreviated transcription (Latin):
fige. crucifige talem. nos non habemꝰ regem
nisi cȩsarẽ: plenitudo gentiũ subintraret. &
frangeretitur rami oliuȩ ꝓquib oleastri uir¬
ad abraham: ut incruce positꝰ diceret. Pater
ignosce illis. qđ enim faciunt nesciunt. Uel cer¬
te qm̃ tharsis int̾p̃tat᷑ contemplatio gaudii.
ueniens ad ioppen ꝓpħa. que & ipsa speciosam
sonat ire festinat ad gaudiũ. & quietis beati.¬
tudine ꝑfruens totum se tradeus theoriȩ. me¬
lus esse arbitrans pulchritudine & uarietate
scientiȩ ꝑfrui: quam poccasionẽ salutis gentiũ
cȩterarum ꝑire popłm. de quo xp̃c in carne
generandus sit. Et descendit ioppen. &
inuenit nauem euntẽ intharsis: & dedit
naulum eiꝰ & descendit in eam: ut irce cũ eis¬
intharsis a facie dñi. Harix. & descendit
ioppen. &e inuenit nauem euntem in tharsis:
qeditq naulum suum. & ascendit in eã ut naui¬
garet cumeis in tharsis a facie dni. loppeni
portũ esse udeȩ. in regnoꝵ paralipomenonq

Expanded text:
ge, crucifige talem . Et: Nos non habemus regem nisi Caesarem , plenitudo gentium subintraret, et frangerentur rami olivae, pro quibus oleastri virad Abraham, ut in cruce positus diceret: Pater, ignosce eis, quod enim faciunt, nesciunt . Vel certe quoniam Tharsis interpretatur contemplatio gaudii, veniens ad Joppen propheta, quae et ipsa speciosam sonat, ire festinat ad gaudium, et quietis beatitudine perfrui, totum se tradere theoriae, melius esse arbitrans pulchritudine et varietate scientiae perfrui, quam per occasionem salutis gentium caeterarum perire populum, de quo Christus in carne generandus sit. Et descendit in Joppen, et invenit navem euntem in Tharsis: et dedit naulum ejus, et descendit in eam, ut iret cuin Tharsis a facie Domini. LXX: Et ascendit in Joppen, et invenit navem euntem in Tharsis: deditque naulum suum, ascendit in eam, ut navigaret cum eis in Tharsis a facie Domini. Joppen portum esse Judaeae, et in Regnorum et Paralipomenon
Abbreviated transcription (Latin):
adȩccłam referre possumus. quia hoc testimo¬
nio sic abusus est apłs : Facenim. hoc quod
scriptumest. ideo relinquet homo patrem
suum referamus ad &p̃m: ut dicamus eum
patrem incȩlis reliquisse dm̃. ut gentiũ iunge¬
ret᷑ ȩccłȩ. Noc qđ sequit᷑. matrem suã. qͥd possu¬
mus interp̃tari. nisi force dicamꝰ reliquisse
his multo difficiliora : Illud etiam qđ ab eo¬
dem apło scribit᷑. bibebant enĩ de sp̃uali se¬
quente eos petra. petra aut̃ erat xp̃c: nequa.¬
quam nos artat ut omnẽ exodi librũ refera¬
mus ad xp̃m. Quid enĩ possumꝰ dicere qđ hȩc
petra a moyse ꝑcussa sit non semel sed bis.
qđ aquȩ fluxerint. & torrentes repleti sint:
Num uniuersã loci eiꝰ hẏstoriam ꝑhanc occa¬
sionẽ cogemus subleges allegoriȩ. & ñ potius
unusquisq locus scdm hystoriȩ diuersitatẽ
diuersã recipiae &e intelligentiã sp̃ualem:
Igitur sicut hȩc testimonia. suas int̾pretationes
habent. & nec p̃cedentia. nec consequentia ean

Expanded text:
esiam referre possumus, quia hoc testimonio sic abusus est Apostolus? Fac enim hoc quod scriptum est: Ideo relinquet homo patrem suum, referamus ad Christum, ut dicamus eum Patrem in coelis reliquisse Deum, ut gentium retur Ecclesiae: hoc quod sequitur, matrem suam, quomodo possumus interpretari, nisi forte dicamus reliquisse multo his difficiliora? Illud etiam quod ab eodem Apostolo scribitur: Bibebant autem de spirituali consequente eos petra: petra autem erat Christus , nequaquam nos arctat ut omnem Exodi librum referamus ad Christum. 396 Quid enim possumus dicere? quod haec petra a Moyse percussa sit, non semel sed bis , quod aquae fluxerint, et torrentes repleti sint. Num universam loci hujus historiam per hanc occasionem cogemus sub lege allegoriae? et non potius unusquisque locus secundum historiae diversitatem, diversam recipiet intelligentiam spiritualem? Igitur sicut haec testimonia suas interpretationes habent, et nec praecedentia, nec consequentia eamd
Abbreviated transcription (Latin):
festinabat. Et magis hoc conuenit fugitiuo &
timido. ñ locum fuge ociose eligere. sed primã
occasionẽ arriꝑe nauigandi. Hoc quoq possumꝰ
dicere. Qui notum tantũ putabat in uidea dm̃.
& inisrł magnum nom̃ eiꝰ: postquã illun sensit
in fluctib: confitet᷑ & dic̃. Hebreus ego sum.
& dnĩn cęli ego timeo. qui fecit mare &e aridã.
Si aut̃ ipse fecit mare ce aridã: cur aridã relin¬
quens. arbitraris tẽ conditorẽ maris in mari
posse uitare: Simulq instruim᷑. ꝑsalutẽ con.¬
uersionẽq nautarum. etiã tantam multitudi¬
nẽ niniue simili posse confessione saluari.
De dño aut̃ & saluatore nr̃o possumꝰ dicere. qđ
dimiserit domũ & patriã suã: & assũpta car¬
ne. quodam mͦ de cȩlestib fu gerit ueneritq
quorum non est numerus. Animalia pusilla
cũ magnis. ibi naues ꝑambulant. Draco iste
quẽ formasti ad illudendũ ei. lccirco enĩ &¬

Expanded text:
festinabat: et magis hoc convenit fugitivo, et festinabat: et magis hoc convenit fugitivo, et timido, non locum fugae otiosae eligere; sed primam occasionem arripere navigandi. Hoc quoque possumus dicere, qui notum tantum putabat in Judaea Deum , et in Israel magnum nomen ejus, postquam illum sensit in fluctibus, confitetur, et dicit: Hebraeus ego sum, et Dominum coeli ego timeo, qui fecit mare et aridam: si autem ipse fecit mare et aridam, cur aridam relinquens arbitraris te conditorem maris in mari posse vitare? Simulque instruitur per salutem conversionemque nautarum, etiam tantam multitudinem Ninive simili posse confessione salvari. De Domino autem et Salvatore nostro possumus dicere, quod dimiserit domum, et patriam suam, et assumpta carne, quodammodo de coelestibus fugerit, veneritque quorum non est numerus: animalia parva cum magnis; ibi naves perambulant. Draco iste quem formasti ad illudendum ei , dignum
Abbreviated transcription (Latin):
rios inimicos isrł & ad ciuitatẽ hostiũ. maxi-¬
me ubii dolatria. ubi ignoratio dĩ. Et qđ his
maius est: timebat ne ꝑoccasionẽ pͣdicationis
suȩ illis conuersis adpoenitentiã. isrł penitꝰ
relinqueret᷑. Nouerat enĩ eodẽ sp̃u quo illi gen¬
tiũ preconiũ credebat᷑. qđ quando nationes
credidissent: tunc ꝑiret domꝰ isrł. & qđ ali¬
quando futurũ erat. hoc nẽ in suo fier& tẽpore
uerebat᷑. Vnde imitatus caiñ & recedens a fa
interp̃tat᷑ tharsum ciliciȩ ciuitatẽ: pͥma tan¬
tum littera cõmutata. Quantũ uͦ inparalipome¬
nonis intelligi dat᷑: quidã locus indiȩ sic uo¬
cat᷑. Porrohebrei. tharsis mare dici genera¬
liter iutumant: sed̾m illud. In spũ uiolento
confringes naues tharsis. idest maris. Et in
isaia. Ululate naues tharsis. Suꝑ quo ante annoᷤ
plurimos inepła quadam ad marcellam dixisse
bat locum. sed mare ingrediens quocunq ꝑgere

Expanded text:
rios inimicos Israel, et ad civitatem hostium maximrios inimicos Israel, et ad civitatem hostium maximam, ubi idololatria, ubi ignoratio Dei: et quod his majus est, timebat ne per occasionem praedicationis suae, illis conversis ad poenitentiam, Israel penitus relinqueretur. Noverat enim eodem spiritu, quo illi gentium praeconium credebatur, quod quando nationes credidissent, tunc periret domus Israel, et quod aliquando futurum erat, hoc ne in suo fieret tempore, verebatur. Unde imitatus Cain Jonas , et recedens a facinterpretatur Tharsum Ciliciae civitatem, prima tamen littera commutata: quantum vero in Paralipomenon libris intelligi datur, quidam locus Indiae sic vocatur. Porro Hebraei THARSIS  , mare dici generaliter autumant secundum illud: In spiritu confringes naves Tharsis , id est, maris. Et in Isaia: Ululate, naves Tharsis . Super quo ante annos plurimos in epistola quadam ad Marcellam dixisse bat locum; sed mare ingrediens, quocumque pergere
Abbreviated transcription (Latin):
Scit ꝓpħa scõ sibi sp̃u suggerente. qđ poeniten¬
tia gentiũ riuna sit uideor. Iccirco amator
patriȩ suȩ. non tã saluti inuidet niniuẽs: qͣni
ñ uult ꝑire popłmsuum. Alioquin. legerat
moy sen rogantẽ dixisse ꝓeo. si dimittis eis pec-¬
catũ dimitte. sin aut̃ ñ dimittis & me dele de
isrł & moyseni de libro ñ fuisse deletũ. quin
potius dnm̃ occasionẽ accepisse ꝑseruum. ut
cȩteris conserius illius parcerce. Dum enim
dicit dimitte me: ostendit se posse retineri.
Tale qͥd & apłs loquit᷑. Optabã anathema esse
ꝓfr̃ĩb meis. qui sunt isrłitȩ scđm carnem.
Non quo ipse ꝑire desiderae cui uiuere xp̃c est
& morilucrũ. sed magis meret᷑ uitã dum
saluari uult cȩteros. Preterea uidens ionas
comꝓpħas suos miti adoues ꝑditas domꝰ isrł
ut ad poenitentiã popłm ꝓuocarent. balaam
quoq diuinũ de salute isrłitici popłi ꝓpħasse:
dolet se solum electũ qui mitteret᷑ ad assy-¬

Expanded text:
cto sibi Spiritu suggerente, quod poenitentia gentium, ruina sit Judaeorum. Idcirco amator patriae suae, non tam saluti invidet Ninive, quam non vult perire populum suum. Alioquin legerat Moyse rogantem dixisse pro eo: Si dimittis eis peccatum, dimitte: sin autem non dimittis, et me dele de Israel, et Moysen de libro non fuisse deletum, quin potius Dominum occasionem accepisse per servum, ut caeteris conservis illius parceret. Dum enim dicit, dimitte me, ostendit se posse retineri. Tale quid et Apostolus loquitur: Optabam anathema esse pro fratribus meis, qui sunt Israelitae secundum carnem . Non quod ipse perire desideret, cui vivere Christus est, et mori lucrum ; sed magis meretur vitam, dum salvare vult caeteros. Praeterea videns Jonas comprophetas suos mitti ad oves perditas domus Israel, ut ad poenitentiam populum provocarent, Balaam quoque divinum de salute Israelitici populi prophetasse , delet se solum 393 electum, qui mitteretur ad Assy
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ isrłis ionas ad gentes mitit᷑. qđ niniuẽ
agente poenitentiã illi inmalicia ꝑseuerenit.
Porro qđ ait ascendit malicia eiꝰ coram me. siue
clamor maliciȩ eiꝰ adme. hoc ipsum est qđ in i
genesi dr̃. Clamor sodomȩ &e gomorrȩ. mul-¬
enĩ int̾p̃tat᷑. uł quia sp̃s sc̃s inspecie columbȩ
descendit & mansit suꝑ eũ. uel quia nr̃is doluit¬
ipse uulnerib. & fleuit suꝑ ierłm. & liuore eiꝰ
sanati sumꝰ. uere filiꝰ ueritatis. ds̃ quippe ueri¬
tas est: mitit᷑ ad niniuen pulchrã id est mun¬
Unde & apud grecos abornatu nom̃ accepit.
łeoc ͫco̾c consũmatisq oꝑib singulis de eo
dr̃. Uidit ds̃ quia bonũ. Ad niniuen inquam
ciuitatẽ magnã mittit᷑. ut quia isrł audire
contẽpsit. totus gentiũ mundus audiat.¬
& hoc ꝓpterea. quia ascendit inalicia eiꝰ corã dõ.
Cum enĩ ds̃ quasi quandam pulcherrimam
domũ seruituro sibi homini extruxerit: de¬
prauatus est homo ꝓpͥa uoluntate. & a pue¬¬

Expanded text:
nive agente poenitentiam, illi in malitia perseverent. Porro quod ait, ascendit malitia ejus coram me, sive, clamor malitiae ejus ad me, hoc ipsum est quod in Genesi dicitur: Clamor Sodomae et Gomorrhae mulenim interpretatur, vel quia Spiritus sanctus in specie columbae descendit, et mansit in eo , vel quia nipse vulneribus, et flevit super Jerusalem, et livore ejus sanati sumus : vere filius veritatis; Deus quippe veritas est, mittitur ad Niniven pulchram, id est, munUnde et apud Graecos ab ornatu nomen accepit κόσμος: consummatisque operibus singulis, de eo dicit: Vidit Deus quia bonum est. Ad Niniven, inquam, civitatem magnam, ut quia Israel audire contempsit, totus gentium mundus exaudiat. hoc propterea, quia ascenderit malitia ejus coram Deo. Cum enim Deus quasi quamdam pulcherrimam 392 domum servituro sibi homini exstruxerit, depravatus est homo propria voluntate, et a pue