comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nes istã quȩ separat animã a corpore.
incidunt in illã ubi anima separatꝰ
a dõ Hȩc ẽ. gͦ mors. Quomͦ aut̃ mors
pastor. ẽ. istis : Si uita xp̃c. ẽ: mors dia¬
bolus. Habemꝰ aut̃ multis locis in scri¬
ptura. qͥa uita. ẽ. xp̃c: mors aut̃. ẽ. dia¬
bolus. Nonqͥa ipse mors. ẽ: sed qͥa ꝑ illũ
mors. Siue enĩ illa inquã lapsus. ẽ. adã:
ipsius ꝑsuasione homini ꝓpinata . ẽ.
siue ista inqua separat᷑ anima acorpo¬
re: ipsũ habet auctorẽ. qͥ primo ꝑ suꝑ¬
biã cadens inuidit stanti. & mor̾te in¬
ui sibili deiecit stantẽ: ut etiã mortẽ
uisibilẽ penderet: Ad eũ ꝑtinentes:
pastorẽ mortẽ habent. Nos aut̃ qui de
futura immortalitate cogitamꝰ. & ñ sine
causa infronte signũ crucis xp̃i porta¬
mus.
ñ habemꝰ pastorẽ nisi uitã. Fidelium
pastor uita. infideliũ pastor mors. Si
gͦ in inferno st̃ oues quib pastor mors¬

Expanded text:
nes istam quae separat animam a corpore, nes istam quae separat animam a corpore, incidunt in illam ubi anima separatur a Deo. Haec est ergo mors. Quomodo autem mors pastor est illis? Si vita Christus est, mors diabolus. Habemus autem multis locis in Scriptura, quia vita est Christus. Mors autem diabolus est; non quia ipse mors est, sed quia per illum mors. Sive enim illa in qua lapsus est Adam, ipsius persuasione homini propinata est, sive ista in qua separatur anima a corpore, ipsum habent auctorem qui primo per superbiam cadens invidit stanti, et morte invisibili dejecit stantem, ut etiam mortem visibilem penderet . Ad eum pertinentes, pastorem mortem habent: nos autem qui de futura immortalitate cogitamus, et non sine causa in fronte signum crucis Christi portamus, non habemus pastorem nisi vitam. Infidelium pastor mors, fidelium pastor vita. Si ergo in inferno s
Abbreviated transcription (Latin):
uelamine religionis occultꝰ malus. Et
erit deterior quia occultꝰ ẽ sic̃ ait. &
postea inore suo benedicent. Id.ẽ. nom̃
dĩ & nom̃ xp̃i audis in labiis. in corde
ñ inuenis. De quib dictũ. ẽ. Popłs iste
labiis me honorat. cor aut̃ eoꝵ longe. ẽ.
ame. Hucusq gͦ psalmꝰ tractatꝰ erat.
Deinde sic incipiunt uersus hodie discu¬
tiendi atq tractandi. Sic̃ oues in infer¬
no positȩ. mors pastor illis. Quib eis:
Quors uia scandalũ ipsis. Quib eis: Qui
pͣsentia sola attendunt. dũ futura ñ
mors dicenda.ẽ. Nongͥ immerito. tan¬
quã oues in infernũ. mortẽ habent pa¬
storem. Quid ẽ mortẽ habent pastorẽ:
Mors enĩ aliqua res.ẽ. aut aliqua potestas
.ẽ: Mors nempe. aut separatio. ẽ. animȩ
Et ea quidẽ quã timent homines. separa¬
tio. ẽ. animȩ a corpore: mors aut̃ uera
quã ñ timent homines. separatio. ẽ ani-¬
mȩ adõ. Et plerunq cũ timent homi¬

Expanded text:
velamine religionis occultus malus. Et velamine religionis occultus malus. Et erit deterior, quia occultus est, sicut ait, Et postea in ore suo benedicent: id est, nomen Dei et nomen Christi audis in labiis, in corde non invenis. De quibus dictum est: Populus iste labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . HucDeinde sic incipiunt versus hodie discutiendi atque tractandi: Sicut oves in inferno positae, mors pastor est eis. Quibus? Illis quorum via scandalum ipsis. Quibus? Illis qui praesentia sola attendunt, dum futura nonmors dicenda est. Non igitur immerito tanquam oves in inferno, mortem habent pastorem. Quid est, mortem habent pastorem? Mors enim aliqua res est, aut aliqua potestas est? Mors nempe aut separatio est animae em quam timent homines, separatio est animae a corpore: mors autem vera quam non timent homines, separatio est animae a Deo. Et plerumque cum timent homi
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ. ñ aut̃ sibi cõparantes ubi sp̃s sit
post hanc uitã. stultos. ñ contremis¬
centes uocẽ xp̃i dicentis. stulte hac no
cuiꝰ erunt. nec attendentes post epulas
cotidianas splendidas. & purpurã &
hyssũ diuitẽ clamnatũ ad corm̃ta in
infernũ. & post labores & ulcera & fa¬
mem pauꝑem requiescentẽ in sinũ abra¬
he. ista n curantes. sed attendentes ad
id qđ p̃sens. ẽ. & post hanc mortẽ ñ prȩ¬
uidentes. nisi quẽ ad modũ nom̃ eoꝵ¬
qđ reꝓbat᷑ incelo inuocet᷑ int̾ra. De¬
scribens gͦ tales sp̃s scs ait. Hȩc uia il¬
loꝵ scandalũ ipsis. & postea inore suo
dati uerbodĩ & exorcismis in nomine
xpĩ. ut accipiant grãm dĩ. ut baptizen¬
tur. & postea redeunt ad peiora mala
quã antea cõmiserant. fient inqͥt illis
posteriora. deteriora pͥorib Hoc petrus
illius hominis peiora: quã erant pͥora.
Quare Quia pͥmo uł aꝑtꝰ paganꝰ erat.
postea palliat᷑ nomine ꝓpĩãno: sub

Expanded text:
on autem sibi comparant, ubi spiritus sit post hanc vitam, stulti non contremiscentes vocem Christi, dicentis, Stulte, hac noraeparasti cujus erunt ? nec attendentes post epulas quotidianas splendidas, et purpuram et byssum, divitem damnatum ad tormenta in infernum; et post labores et ulcera et famem, pauperem requiescentem in sinu Abrahae : ista non curantes, sed attendentes ad id quod praesens est, et post hanc mortem non providentes, nisi quemadmodum nomen eo in terra. Describens ergo tales Spiritus sanctus ait: Haec via ipsorum scandalum ipsis, et postea in ore suo dati verbo Dei et exorcismis in nomine Christi, ut accipiant gratiam Dei, ut baptizentur, et postea redeuntes ad pejora mala quam antea commiserant, Fient illis, inquit, posteriora deteriora prioribus : hoc Petrus illius hominis pejora quam erant priora . Quare? Quia primo vel apertus paganus erat, postea palliatur nomine christiano, sub
Abbreviated transcription (Latin):
nere omĩa. dm̃ solũ cogitare. uiã xp̃ĩ
ñ deserere. ñ solũ a paganis dicit᷑ in¬
sanit. sed qđ magis dolendũ . ẽ. qͥa &
intꝰ multi dormiunt. & eiugilare noluñ.
a suis xp̃ianis audiunt. Quid pateris:
Horremꝰ iudeos. qͥa dixer̃ dño iłuxp̃o.
uideris de corde hominis expulsũ di¬
abolũ & inhabitare xp̃m. & dicis qͥd
pateris. demoniũ tͥ uidet᷑ habere:
Dictũ .ẽ. & de ipso dñõ qđ in saniret.

Expanded text:
nere omnia, Dominum solum cogitare, viam Christi nere omnia, Dominum solum cogitare, viam Christi non deserere, non solum a Paganis dicitur, Insanit; sed quod magis dolendum est, quia et intus multi dormiunt et evigilare nolunt, a suis, a Christianis audiunt, Quid pateris? Horremus Judaeos, quia dixerunt Domino videris de corde hominis expulsum diabolum, et inhabitare Christum, et dicis, Quid pateris? daemonium tibi videtur habere? Dictum est et de
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ foenũ cito arescent. & sic̃ olera pra
ti cito cadent. cũ uidebunt ad dexte¬
rã scõs. quib laborantib insultat᷑. di¬
cent intra se poenitentiã agentes. sed
poenitentiã serã & infructuosã. Quia
noluerunt mͦ fructuosã agere: agent
tunc infructuosã. Quid gͦ dicunt iã
poenitentia infructuosa Hi st̃ qͦs
tudinẽ impropii. Uerba dico libri
de sapientia. cõgnoscunt qͥ ea solent
audire. Uerba enĩ st̃ maloꝵ futura
quando uidebunt iudicẽ. & om̃s fide¬
les ad dexterã eiꝰ & om̃s scõs eiꝰ cũ illo
iudicantes. Hoc habent dicere. Uerba
ipsors dix̃ scriptura. Hi st̃ qͦs aliqͣndo
habuimꝰ in risũ. & in similitudinẽ im¬
ꝓperii. Nos insensati uitã illoꝵ esti¬
mabamꝰ insaniã. Cũ enĩ coeꝑit dõ qͥsq
uiuere: mundũ contẽnere. iniurias
suas nolle ulcisci. nolle hic diuitias.
ñ hic quęrere felicitatẽ t̾renã. contẽ¬

Expanded text:
sicut fenum cito arescent, et sisicut fenum cito arescent, et si1, 2: cadent, cum videbunt ad dexteram sanctos, quibus laborantibus insultatur, et dicent intra se poenitentiam agentes, sed poenitentiam seram et infructuosam. Qui noluerunt modo agere fructuosam, agent tunc infructuosam. Quid ergo dicent jam in poenitentia infructuosa? Hi sunt quos tudinem improperii. Verba dico libri de Sapientia: cognoscunt qui ea solent audire. Verba enim sunt malorum futura, quando videbunt judicem, et jam omnes fideles ad dexteram ejus, et omnes sanctos ejus cum illo judicantes: hoc habent dicere, verba ipsorum dicit Scriptura, Hi sunt quos aliquando habuimus in risum, et in similitudinem improperiimabamus insaniam . Cum enim coeperit Deo quisque vivere, mundum contemnere, injurias suas nolle ulcisci, nolle hic divitias, non hic quaerere felicitatem terrenam, contem
Abbreviated transcription (Latin):
ra noctẽ. desidera mane. Ne putes qͥa
nox habet uitã & mane ñ habet uitã.
Ergo qͥ dormit uiuet. & qͥ surgit ñ uiuit:
Noñne qͥdormit morti similior. ẽ. &
qͥ sunt qͥdoriniunt: Quos excitat apłs
paulus. si tam̃ uelint euigilare. Qui¬
busdã enĩ dicit. Surge qͥ dormis &
exurge a mortuis. & illuminabit te
xp̃c. Quigͦ illuminant᷑ a xp̃o iã uigi¬
lant. sed nondũ apparet fructꝰ uigili¬
arũ. Mane apparebit. id . ẽ. cũ scłi huiꝰ
incerta transserint. Ipsa. ẽ. enĩ nox. tͥ
enĩ uident᷑ quasi tenebre. Facit male:
uiuit. floret. terret. honorat᷑ Facit
bene: rep̃hendit᷑. blasphemat᷑. accu¬
satur. laborat. terret᷑. Quasi tenebrȩ st̃
In radice autẽ: uigor. fructꝰ opulentia.
Uita nondũ. ẽ. in ram̃is. sed radix ñ aruit.
similis arescenti. ẽ. Sed tẽpus uenit.
uestit᷑ honore suo. foecundat᷑ fructib
suis. Tunc illi de quib dictũ ẽ. ut ñ eos
zelemꝰ qͥd enĩ de illis ait psalmꝰ. qm̃

Expanded text:
tes quia nox habet vitam, et mane non habet vitam. Ergo qui dormit vivit, et qui surgit non vivit? Nonne qui dormit morti similior est? Et qui sunt qui dormiunt? Quos excitat apostolus Paulus, si tamen velint evigilare. Quibusdam enim dicit: Surge qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te. Qui ergo illuminantur a Christo, jam vigilant, sed nondum apparet fructus vigiliarum: mane apparebit, id est, cum saeculi hujus incerta transierint. Ipsa est enim nox: non tibi enim videntur quasi tenebrae? Facit male; vivit, floret, terret, honoratur: facit bene; reprehenditur, blasphematur, accusatur, laborat, terretur: quasi tenebrae sunt. In radice autem vigor, fructus, opulentia: vita nondum est in ramis, sed radix non aruit: similis arescenti est; sed tempus venit, vestitur honore suo, fecundatur fructibus suis. Tunc illi de quibus dictum est ut non eos zelemus: quid enim de illis ait psalmus? Quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
mus eoꝵ sepulchrã eoꝵ in ȩt̃nũ. Tab̾¬
nacula eoꝵ ingenerationẽ & genera¬
tionẽ. Tab̾nacula inquib tẽporalit̃
manser̃. domꝰ inquib quasi in ȩt̃nũ
manebunt. id.ẽ. sepulchra. Tab̾ nacu¬
la gͦ suis dimittunt ubi manebant
cũ uiuerent. transeunt quasi ad do¬
mos ȩt̾nas ad sepulchra. Quid illis ꝓ¬
sunt tab̾nacula eoꝵ ingeneratione
& generationẽ Iã generatio & ge¬
neratio puta filii st̃. nepotes eoꝵ &
ꝓnepotes. Quid faciunt. qͥd ꝓsunt
tab̾nacula eoꝵ: Quid: Audi Inuo¬
cabunt nomina eoꝵ int̾ris ipsorũ.
Quid .ẽ. hocꝰ Tollunt panẽ & merũ
ad sepulchra. & inuocant ibi nomina
mortuoꝵ. Putas quantũ inuocatũ
.ẽ. nom̃ illius diuitis postea. quando
in ebriabant se homines in memoriã
ipsius. nec descendebat una gutta
suplinguã eiꝰ ardentẽ: Uentri suo
seruiunt homines. ñ spiritib suoꝵs.

Expanded text:
mus eorum sepulcra eorum in aeternum. Tabemus eorum sepulcra eorum in aeternum. Tabernacula eorum in generationem et generationem. Tabernacula, in quibus temporaliter manserunt - domus, in quibus quasi in aeternum manebunt, id est sepulcra. Tabernacula ergo suis dimittunt, ubi manebant cum viverent, transeunt quasi ad domos aeternas ad sepulcra. Quid illis prosunt tabernacula eorum in generationem et generationem? Jam generatio et generatio, puta, filii sunt, nepotes erunt et pronepotes: quid faciunt, quid prosunt tabernacula eorum? Quid? Audi: Invocabunt nomina eorum in terris ipsorum. Quid est hoc? Tollent panem et merum ad sepulcra, et invocabunt ibi nomina mortuorum. Putas quantum invocatum est nomen illius divitis postea, quando inebriabant se homines in memoria ipsius, nec descendebat una gutta super linguam ipsius ardentem ? Ventri suo serviunt homines, non spiritibus suorum.
Abbreviated transcription (Latin):
feci. qui iacebat ad ianuã. Illi mͥ fr̃s
subuenire ñ posst̃. possident diuitias
meas alieni ame facti st̃. Uidetis qͥa
om̃s qͥ male uiuunt. alienis relinqliunt
illis ipsi alien qͥ uocant᷑ sui. Audite
qͥd illis prestant. attendite qͦmͦ irride¬
ant᷑. Simul imprudens & insipiens
pibunt. & relinquent alienis diuitias
suas. Quare dix̃ alienis: Quia nichil
eis ꝓclesse posst̃. Et tam̃ in quosibi ui¬
dent᷑ ꝓdesse:
Sepulchra eoꝵ domꝰ eors in ęt̾nũ Iã
qͥa ista structa st̃ sepulchra. domꝰ st̃
sepulchra. Nã plerunq audis diuitẽ
dicentẽ. Habeo marmoratã domũ.
quã relicturus sũ. & ñ cogito mͥ ȩt̃nã
domũ ubi sẽꝑ ero. Quando cogitat
sibi memoriã marmoratã aut̃ excul¬
ptã facere: quasi de domo ȩtna cogitat
Quasi ibi manebat ille diues. Si ibi ma¬
neret. ñ arderet apud inferos. Ubi¬
maneat sp̃s male agentis. ñ ubi ponat᷑
corpus mortale cogitandũ. ẽ. Sed do¬

Expanded text:
feci, qui jacebat ante januam: illi mihi fratres subvenire non possunt qui possident divitias meas; alieni a me facti sunt. Videtis quia omnes qui male vivunt, alienis relinquunt dillis ipsi alieni, qui vocantur sui? Audite quid illis praestant, attendite quomodo irrideantur: Simul imprudens et insipiens peribunt; et relinquent alienis divitias suas. Quaeis prodesse possunt. Et tamen in quo sibi videntur prodesse: Et sepulcra eorum domus eorum in aeternum. Jam quia ista structa sunt sepulcra, domus sunt sepulcra. Nam plerumque audis divitem dicentem: Habeo marmoratam domum quam relicturus sum, et non cogito mihi aeternam domum ubi semper ero. Quando cogitat sibi memoriam marmoratam aut exsculptam facere, quasi de domo aeterna cogitat; quasi ibi maneat ille dives. Si ibi maneret, non arderet apud inferos. Ubmaneat spiritus male agentis, non ubi ponatur corpus mortale, cogitandum est: sed do
Abbreviated transcription (Latin):
iniericho. Transiit sacerdos & pͣte¬
rut: transiit leuites & pͣterut etiã
ipse. Transiuit qͥdã samaritanꝰ. Sa¬
maritanꝰ nescio quis: extraneus erat.
Ipse ad illũ accessit. in spęxit mise
Quia inmysterio dicta st̃. & ad di scu¬
tiendũ nunc ꝓliora uident᷑. tam̃¬
ꝓpt̃ qđ ꝓposui fr̃s. ait dñs. Quis. ẽ.
illoꝵ illi sauciato ꝓrimꝰ: Respon¬
dit ille. Credo. qͥcũ illo fecit mi¬
scđiam. Uacde inqͥt & tu fac similit̃
Cui miscłiam facis: ꝓximꝰ tibi est.
Si gͦ extraneus samaritanꝰ faciendo mi¬
quicunq tͥ intribulatione subuenire
ñ posst̃. alieni ate facti st̃. Iã atten¬
damꝰ illos diuites qͥ male uixer̃. qui
supbe egerunt. Mortui st̃. reliquer̾
ñ dico extraneis . filiis suis reliquer̃
diuitias. & filii ipsoꝵ inã parentũ suoꝵ
sequunt᷑. Sic̃ illi suꝑbi & isti. sic̃ illi
rapaces ita & isti. ut illi auari. ita x istr
Alieni ab illis st̃. Nã ut noueritis quia
alieni fc̃: subuenirent illi diuiti qui

Expanded text:
cerdos, et praeteriit; transiit Levites, et praeteriit etiam ipse; transivit quidam Samaritanus, Samaritanus nescio quis, extraneus erat; ipse ad illum accessit, inspexit miserQuae in mysterio dicta sunt, et ad discutiendum nunc prolixiora videntur: tamproposui, fratres, ait Dominus, Quis est illorum illi sauciato proximus? Respondit ille: Credo, qui cum illo fecit misericordiam. Vade, inquit, et tu fac similiter . Cui misericordiam facis, proximus tibi est. Si ergo extraneus Samaritanus faciendo miquicumque tibi in tribulatione subvenire non possunt, alieni a te facti sunt. Jam attendamus illos divites qui male vixerunt, qui superbe egerunt, mortui sunt, et reliquerunt, non dico extraneis, filiis suis reliquerunt divitias, et filii ipsorum viam parentum suorum sequuntur: sicut illi superbi, ita et isti; sicut illi rapaces, ita et isti; ut illi avari, et isti: alieni ab illis sunt. Nam ut noveritis quia alieni sunt, subvenirent illi diviti qui
Abbreviated transcription (Latin):
ium̃tis in sensatis. & similis factꝰ ẽ. ilł.
Quomͦ insultatũ. ẽ. hominib qͥ ñ intel¬
lȩxer̃ qͥd facerent de diuitiis cũ uiue¬
rent. & putauer̃ se beatos futuros.
si haberent memoriã marmoratam
quasi ȩt̾nã domũ: & si sui quib reli¬
quissent substantiã suã inuocarent
nomina eoꝵ int̾ris ipsoꝵ. Debuer̃
aut̃ contra pͣparare sibi domũ ȩt̾nã
in bonis oꝑib. pͣparare sibi uitã im¬
mortalẽ. mittere ante se sũptꝰ. sequi
oꝑa sua. attendere comitẽ agentẽ. dare
ei cũ quo ãbulat. ñ contẽnere xp̃m ante
ianuã ulcerosũ qͥdixit. cũ uni ex mini

Expanded text:
jumentis insensatis, et similis factus est illis. Quomodo insultatum est hominibus, qui non intellexerunt quid facerent de divitiis cum viverent, et putarunt se beatos futuros, si haberent memoriam marmoratam, quasi aeternam domum, et si sui, quibus reliquissent substantiam suam, invocarent nomina eorum in terris ipsorum. Debuerunt autem contra praeparare sibi domum aeternam in bonis operibus, praeparare sibi vitam immortalem, mittere ante se sumptus, sequi opera sua, attendere comitem egentem, dare ei cum quo ambulabant, non contemnere Christum ante januam ulcerosum, qui dixit: Cum
Abbreviated transcription (Latin):
uitias suas. Ille gͥ beatꝰ. qͥ suis relinqͥt.
Ergo discutio sensũ istũ. quia inclino
inparabolã aurẽ meã. & uideo ñ fru¬
stra sic loqui scripturã. Uideo enĩ mul¬
tos iniqͦs mori. quib successores st̃ filii.
nec potuit sic loqͥ ista scriptura ut se¬
pararet eos a miseria. quoꝵ uitã im¬
probat. Et qͥd putatis. intelligite fr̃s
nisi qͥa tales om̃s alienis reliquer̃ diui
tias. Quomͦ alieni st̃: Filii iniquoꝵ.
filii alieni st̃. Nã inuenimꝰ quendã
extraneũ ꝓpinquũ factũ. qͥa ꝓfuit

Expanded text:
vitias suas; ille autem beatus qui suis relinquit. vitias suas; ille autem beatus qui suis relinquit. Ego discutio sensum istum, quia inclino in parabolam aurem meam; et video non frustra sic loqui Scripturam. Video enim multos iniquos mori, quibus successores sunt filii; nec potuit sic loqui Scriptura, ut separaret eos a miseria, quorum vitam improbat: et quid, putatis, intelligo, fratres, nisi quia omnes tales alienis relinquunt divitias suas? Quomodo alieni sunt filii? Iniquorum filii alieni sunt; nam invenimus quemdam extraneum propinquum factum, quia profuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ille qͥ ñ dedit p̃ciũ redẽptionis animȩ
suȩ. qͥ ñ intellex̃ interitũ. qͥa uidit
sapientes morientes. qͥ factꝰ . e. impru¬
dens & insipiens ut simul periret. Et
qͦmͦ ꝑibunt. Ut qͥd relinquent alie¬
nis diuitias suas: Simul imprudens
& insipiens ꝑibt̃. Attendite fr̃s. Et
relinquent alienis diuitias suas. Quasi
eos posuit in maledicto. qͥ cũ mortui
fuerint: alieni possidebunt res ipsoꝵ
Ergo felices illi qͥ relinquunt filios in
possessione sua. quib sui succedunt:
Habuit filios. ñ .ẽ. mortuus. Quid fi¬
lii ipsius. Et ipsi seruant qđ eis re¬
liquer̃ parentes sui. Parũ.ẽ. qͥa ser¬
uant. & augent. quȩ & ipsi seruant
filiis. Quid xp̃o: Quid animȩ tuȩ:
Omĩa filiis. Int̾ filios suos qͦs habent
in t̾ra cõputent unũ frẽm quẽ ha¬
bent incelo. Cui totũ dare debebant.
uł diuidant cũ illo. Sed tam̃ ait mͥ
aliqͥs. Ecce hos maledictos dix̃ scriptu
qͦs dixit ꝑire & relinquere alienis di¬

Expanded text:
animae suae, qui non intellexit interitum, quia vidit sapientes morientes, factus est imprudens et insipiens, ut simul periret. Et quomodo peribunt qui relinquent alienis divitias suas? Simul imprudens et insipiens peribunt. 14. Attendite, fratres: Et relinquent alienis divitias suas. Quasi eos posuit in maledicto, qui cum mortui fuerint, alieni possidebunt res ipsorum. Ergo felices illi qui relinquunt filios in possessione sua, quibus sui succedunt. Habuit filios, non est mortuus. Quid filii ipsius? Et ipsi servant quod eis reliquerunt parentes sui: parum est quia servant; et augent. Quibus et ipsi servant? filiis Quid Christo? quid animae suae? Omnia filiis. Inter filios suos quos habent in terra, computent unum fratrem quem habent in coelo: cui totum dare debebant, vel dividant cum illo. Sed tamen ait mihi aliquis: Ecce quos maledictos dixit Scriptura, quos dixit perire et relinquere alienis di
Abbreviated transcription (Latin):
ficet᷑. Patit᷑ damnũ. blasphemat. Qua¬
lis filius es. qͥ quando te patͣ emendat
tunc tͥ displicet. Emendaret te nisi
displiceres: Aut si sic displiceres ut
odisset. uellet emendare. Grãs age
gͦ emencdatori. ut accipias hȩ reditatẽ
a dõ qui te emendat. Erudiris cũ emen¬
daris. sed cũ multũ emendat: qͥa
magnũ. ẽ. qđ habes accipe Nã si ap¬
pendas qđ emendaris cũ ẽo qđ acceptu¬
rus es: inuenies qͥa nichil. ẽ. qđ emen¬
daris. Apłs paulus hoc dicit. Q enĩ
qđ ad p̃sens. ẽ. tẽporale leue tribula¬
tionis nr̃ȩ : iuxta incredibilẽ modũ
ȩternũgłȩ pondus oꝑat᷑ nob̃. Sed
quando: Non respicientib in qͥt quȩ
uident᷑. sed quȩ ñ uident᷑. ñ quȩ te¬
poralia sed ȩt̾na. Quȩ enĩ uident᷑

Expanded text:
fitetur: patitur damnum, blasphemat. Quafitetur: patitur damnum, blasphemat. Qualis filius es, qui quando te pater emendat, tunc tibi displicet? Emendaret, nisi displiceres? aut si sic displiceres ut odisset, vellet emendare? Gratias age ergo emendatori, ut accipias haereditatem a Deo qui te emendat. Erudiris enim, cum emendaris. Sed multum emendat, quia magnum est quod habes accipere. Nam si appendas quod emendaris cum eo quod accepturus es, invenies quia nihil est quod emendaris. Apostolus Paulus hoc dicit: Etenim quod ad praesens est temporale leve tribulationis nostrae, juxta incredibilem modum aeternum gloriae pondus operatur nobis. Sed quando? Non respicientibus, inquit, quae videntur, sed quae non videntur; non quae temporalia, sed quae aeterna. Quae enim viden
Abbreviated transcription (Latin):
Tẽꝑant se aliquantũ ab uuis acerbis.
& redeunt dentes ad stabilitatẽ suã
& incũbunt pani. Sic & nos laudamꝰ
iusticiã. Sed si uolumꝰ manducare iu¬
sticiã: tempemꝰ nos abiniquitatib.
& nascit᷑ in corde ñ solũ delectatio
laudandi iusticiã: sed etiã facilitas
manducandi. Nã si dicit xp̃ianꝰ ds̃ no-¬
uit qm̃ delectat me sed ñ possũ face¬
re: quassos dentes habet. diumandu¬
cauit iniqͥtatẽ. Ergo & iusticia man¬
ducat᷑. Si ñ manducaret᷑: ñ diceret
dñs. Beati qͥ esuriunt & sitiunt iusti¬
ciã. Ergo qm anima illius in uita
ipsius benedicet᷑: inuita benedicet᷑.
in morte torquebit᷑: Conficebitur tͥ
cũ bene fecerisei. Attendite & pasci
hȩreat incordib ur̃is. Manducate.
uidete tales. & nolite. eẽ. tales: cauete
talia uerba. Conficebit᷑ tͥ cũ bene fe¬
me de carcere. confiteor illi. Uenit illi
lucrũ. confitet᷑. Uenit hȩreditas. cõn¬

Expanded text:
Temperant se aliquantum ab uvis acerbis, Temperant se aliquantum ab uvis acerbis, et redeunt dentes ad stabilitatem suam, et incumbunt pani. Sic et nos laudamus justitiam: sed si volumus manducare justitiam, temperemus nos ab iniquitatibus; et nascitur in corde non solum delectatio laudandi justitiam, sed etiam facilitas manducandi. Nam si dicit Christianus, Deus novit quia delectat me, sed non possum facere: quassatos dentes habet, diu manducavit iniquitatem. Ergo et justitia manducatur? Si non manducaertur, non diceret Dominus: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam . Ergo quoniam anima illius in vita ipsius benedicetur: in vita benedicetur, in morte torquebitur. 9. Confitebitur tibi, cum bene feceris ei. Attendite et pascimini, haereat in cordibus vestris; manducate, videte tales, et nolite esse tales: cavete talia verba. Confitebitur tibi, cum bene feme de carcere, confitebor illi. Venit illi lucrum, confitetur; venit haereditas, con
Abbreviated transcription (Latin):
Manducat᷑ gͦ iniquitas : Forte aliqͥs hoc
dicit. Quid ẽ. qđ loquit᷑: manducat᷑
iniqͥtas Non ego dico. audi scripturã.
Sic̃ uua acerba dentib uexatio. ẽ. & fu¬
mus oculis: sic iniqͥtas utentib ea. Qui
manducauerit enĩ iniqͥtatẽ. id .ẽ. qui
libent̃ habuerit iniqͥtatẽ: ñ poterit
manducare iusticiã. Panis enĩ iusticia
est. Quis. ẽ. panis: Ego sũ inqͥt dñs¬
panis uiuus qͥ decȩlo descendi. Ipse. ẽ.
panis cordis nr̃i. Quomͦ qͥ manducat
ore corporis uuas acerbas. obrigescunt
& obstupescunt dentes eiꝰ. & mĩnus
idoneus fit ad manducandũ panẽ.
& remanet illi laudare qđ uidet. &
manducare ñ posse: sic & qͥ iniqͥtate
usus.ẽ. & pastꝰ peccatis incorde. inci¬
pit ñ posse manducare panẽ. laudat
uerbũ dĩ. & ñ facit. Unde ñ facit :
Quia cũ coeꝑit facere. laborat. quomͦ
coepimꝰ panẽ manducare. Sed quid
faciunt illi quib obstupuer̃ dentes:

Expanded text:
Manducatur ergo iniquitas? forte aliquis Manducatur ergo iniquitas? forte aliquis dicit: Quid est quod loquitur? Manducatur iniquitas? Non ego dico, audi Scripturam: Sicut uva acerba dentibus vexatio est, et fumus oculis, sic iniquitas utentibus ea . Qui manducaverit enim iniquitatem, id est, qui libenter habuerit iniquitatem, non poterit manducare justitiam. Panis enim justitia est. Quis est panis? Ego sum panis vivus qui de coelo descendi . Ipse est panis cordis nostri. Quomodo qui manducat ore corporis uvas acerbas, obrigescunt et obstupescunt dentes ejus, et minus idoneus fit ad manducandum panem, et remanet illi laudare quod videt, et manducare non posse: sic et qui iniquitate usus est, et pastus peccatis in corde, incipit non posse manducare panem, laudat verbum Dei, et non facit. Unde non facit? Quia cum coeperit facere, laborat; quomodcoeperimus panem manducare. Sed quid faciunt illi quibus obstupuerunt dentes?
Abbreviated transcription (Latin):
anima eiꝰ inuita ipsius henedicet᷑.
ntendat caritas ur̃a. Qm̃ anima eiꝰ
in uita ipsius benedicet᷑. Quã diu
uixit bene sibi fecit. hoc dicunt om̃s.
sed falso dicunt. Benedictio. ẽ. ab
animoͣ dicentis. ñ abipsa ueritate
Quid enĩ dicistu: Quia manducauit
& bibit: qͥa fecit qđ uoluit. qm̃ splen¬
dide epulatꝰ .ẽ. idõ secũ fecitbene :
Ego dico. fecit secũ male. Non ego di¬
co sed xp̃c̃. fecit secũ male. Et ẽnĩ di¬
ues ille quando cotidie epulabatur
splendide̾: bene sibi facere putabat᷑
Cũ aut̃ coepit ardere apud inferos:
tunc inuentũ. ẽ. male qđ putabatur
bene. Qđ enĩ manducauerat apud
supos. hoc digerebat apud inferos.
Iniqͥuitatẽ dĩco fr̃s. quã epulabat᷑
Manducabat p̾ciosas epulas ore caruis.
ore cordis manducabat iniqͥtatẽ.
Qđ apud supos ore cordis manducabat.
hoc apud inferos in illis suppliciis
digerebat. Equidẽ tẽporalit̾ man¬
ducauerat. in ȩt̃nũ male digerebat

Expanded text:
in vita ipsius benedicetur. Intendat Charitas Vestra: Quoniam anima ejus in vita ipsius benedicetur. Quamdiu vixit, bene sibi fecit. Hoc dicunt omnes, sed falso dicunt. Benedictio est ab animo benedicentis, non ab ipsa veritate. Quid enim dicis tu? Quia manducavit et bibit, quia fecit quod voluit, quoniam splendide epulatus est, ideo secum fecit bene? Ego dico: Fecit secum male. Non ego dico, sed Christus: Fecit secum male. Etenim dives ille quando quotidie epulabatur splendide, bene secum facere putabatur: cum autem coepit ardere apud inferos, tunc inventum est male quod putabatur bene. Quod enim manducaverat apud superos, hoc digerebat apud inferos. Iniquitatem dico, fratres, quam epulabatur. Manducabat pretiosas epulas ore carnis, ore cordis manducabat iniquitatem. Quod apud superos ore cordis manducabat, hoc apud inferos in illis suppliciis digerebat. Et quidem temporaliter manducaverat, in aeternum male digerebat.
Abbreviated transcription (Latin):
si uideres. Contẽpsit uideus inligno
pendentẽ. contẽnis tu incelo sedentẽ
Ergo uidebunt ambogenera. Uider̃ dũ
hĩc. ee̾t. ambo genera. uidebunt & cũ
uenerit. Filius enĩ hominis ueniet
ut iudicet. qͥa filius hominis uenit ut
iudicaret᷑. Idõ qͥa pat̾ ñ .ẽ. incarnatꝰ.
pat̾ ñ. ẽ. passus. & ꝑ filiũ hominis iudi¬
cat sicut ipse dix̃ in euangłio pat̾ ñ
iudicat quenquã sed om̃e iudiciũ de¬
dit filio: secutꝰ paulopost ait. Et de¬
dit ei potestatẽ iudiciũ faciendi. qͥa
filius hominis . ẽ. Scđm enĩ qđ filius

Expanded text:
si videres? Contempsit Judaeus in ligno si videres? Contempsit Judaeus in ligno pendentem, contemnis tu in coelo sedentem. Ergo viderunt eum ambo genera, dum hic esset: ambo genera videbunt, et cum venerit. Filius enim hominis veniet ut judicet; quia Filius hominis venit ut judicaretur. Ideo quia Pater non est incarnatus, Pater non est passus, et per Filium hominis judicat, sicut ipse dixit in Evangelio, Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit filio: secutus paulo post ait, Et dedit ei potestatem judicii faciendi, quoniam Filius hominis est . Secundum enim quod Filius
Abbreviated transcription (Latin):
hominis iudicaturus uiuos & mortuos.
tunc uidebit᷑ filius hominis qui pͥmo
iudicatꝰ. ẽ. iudicans discernens malos
a bonis. ponens malos a sinistris. bonos
a dextris. Uidebunt illũ & boni & ma¬
li. sed malis dicet. ite in ignẽ ec̃nũ.
honis aut̃ dicet. uenite benedicti pa¬
tris mei. ꝑcipite regnũ. Abibunt mali
ȩt̃nã. Et ibi erit illa uisio facie ad fa¬
ciem. qua illi ñ st̃ digni. Attendite qͥd
dicã. Filiũ enĩ hominis sic eͦu. eẽt adhuc
iudicandus. & mali uider̃ & boni. ui¬
qͥ crucifixer̃: sic cũ uenerit iudicatu¬
rus. & boni illũ uidebunt & mali.
Boni ut ꝑcipiant mercedẽ qͥa secuti
st̃: mali ut ꝑcipiant poenã qͥa cruci¬
fixer̃. Soli gͦ illi dãnabuntur. qui
crucifixer̃. Audeo dicere soli. Ergo
nos inqui unt peccatores huiꝰ tẽporĩs
securi sumꝰ: Si ñ animũ int̾rogat ds̃.
securi estis. Quid. ẽ. qđ dixi: Intelli¬
qͥ uerbo resistis. carnẽ ñ crucifigeres

Expanded text:
hominis judicaturus vivos et mortuos, hominis judicaturus vivos et mortuos, tunc videbitur Filius hominis, qui primo judicatus est, judicans, discernens malos a bonis, ponens malos a sinistris, bonos a dextris. Videbunt illum et boni et mali, sed malis dicet. Ite in ignem aeternum: bonis autem dicet, Venite benedicti Patris mei, percipite regnum. Abibunt mali aeternam ; et ibi erit illa visio facie ad faciem, qua illi non sunt digni. Attendite quid dicam. Filium enim hominis sicut hic cum esset adhuc judicandus, et mali viderunt, et boni; viqui crucifixerunt; sic cum venerit judicaturus, et boni illum videbunt et mali: boni, ut percipiant mercedem, quia secuti sunt; mali, ut percipiant poenam, quia crucifixerunt. Soli ergo illi damnabuntur, qui crucifixerunt? Audeo dicere, soli. Ergo nos, inquiunt peccatores hujus temporis, securi sumus. Si non animum interrogat Deus, securi estis. Quid est quod dixi? Intelliverbo resistis, carnem non crucifigeres
Abbreviated transcription (Latin):
Di cunt enĩ & ñ faciunt. ñ audiunt qđ
dicunt. Qui uͦ faciunt & sic dicunt.
audiunt qđ dicunt. & idõ fructuose
dicunt. qͥa audiunt. Qui gͦ dictor & ñ
auditor. e. alteri ꝓdest. sibi ñ ꝓdest.
ste gͦ qͥ & auditor uolebat eẽ. & dictor.
qͥd tͥ loquit᷑ ante quã diceret. aꝑiã in
psalterio ꝓpositionẽ meã. qđ . ẽ. iã loqͥ
ꝑcorpus. Sic enĩ utit᷑ anima corpore.
quom utit᷑ cytharista psalterio. Antequã
ego inclinabo inparabolã aurẽ meaͬ.
rabolã: Quia uidemꝰ nunc ꝑspeculũ
inenigmate. sic̃ dic̃ apłs. Quã diu sumꝰ
incorpore pegrinamur adño. qͥa nondũ¬
ẽ. illa uisio nr̃a facie ad faciẽ. ubi iã ñ
sirit parabolę. ubi iã ñ sint eniginata
& similitudines. Quicqͥd mͦ intelligimꝰ.
lat homo cor suũ. & ad interiora intel¬
ligencda refugiat: quã diu ꝑcorruptibi¬
litatẽ carnis huiꝰ uiuemꝰ. ex parte uide¬
mus. Assũpta incorruptione in resur¬
rectione mortuoꝵ cũ apparuerit filiꝰ

Expanded text:
dicunt enim, et non faciunt . Non audiunt quod dicunt. Qui vero faciunt, et sic dicunt, audiunt quod dicunt: et ideo fructuose dicunt, quia audiunt. Qui ergo dictor et non auditor est, alteri prodest, sibi non prodest. Iste ergo qui et auditor volebat esse et dictor, qui tibi loquitur, antequam diceret, Aperiam in psalterio propositionem meam, quod est jam loqui per corpus, sic enim utitur anima corpore, quomodo utitur citharista psalterio, dixit, Inego inclinabo in parabolam aurem meam, rabolam? Quia videmus nunc per speculum in aenigmate , sicut dicit Apostolus. Quamdiu sumus in hoc corpore, perem, ubi jam non sint parabolae, ubi jam non sint aenigmata et similitudines. Quidquid modo intelligimus, lat homo cor suum, et ad interiora intelligenda refugiat, quamdiu per corruptibilitatem carnis hujus videmus, ex parte videmus. Assumpta autem incorruptione in resurrectione mortuorum, cum apparuerit Filius
Abbreviated transcription (Latin):
ille qͥ induebat᷑ purpura & bysso. & cͥpu-¬
labat᷑ cotidie splendide. & iacentẽ ul¬
cerosũ ante ianuã tuiꝰ ulcera canes lin
nebat. Quid illi ꝓfuer̃ illȩ delitiȩ
Mutauer̃ uices ambo. Ille a ianua diui¬
tis sublatꝰ .ẽ. ad sinũ abrahe: ille ab
epulis splendidis missus. ẽ. in ignem.
lle requiescebat. ille ardebat. Satia¬
batꝰ᷑ ille. ille sitiebat. Ille laborauerat
infinẽ: uiuebat in ȩt̾nũ. Ille uixerat
infinẽ: laborabat in ȩt̃nũ. Et qͥd ꝓfu¬
it diuiti qͥ quȩ siuit apud inferos in
torm̃tis positꝰ stillari sibi guttã aquȩ
inlinguã suã digito lazarĩ dicens. qm̃
ardeo hic inflãma hac. & ñ illi conces¬
sũ. ẽ Sic desiderauit ille guttã de
digito: qͦmͦ ille micas de m̃sa diuitis.
Sed̃ illiꝰ labor finitꝰ.ẽ. & illius uita fi¬
nita .ẽ. Labor huiꝰ inȩt̾nũ. uita illius
inȩt̾nũ. Nonhic habemꝰ uitã. qͥ forte
hic laboramꝰ int̾ra. & ñ sic erimꝰ po¬

Expanded text:
induebatur purpura et bysso, et epulabatur quotidie splendide; et jacentem ulcerosum ante januam, cujus ulcera canes lingnebat. Quid illi profuerunt illae divitiae? Mutaverunt vices ambo: ille a janua divitis sublatus est in sinum Abrahae; ille ab epulis splendidis missus est in ignem: ille requiescebat, ille ardebat; satiabatur ille, ille sitiebat: ille laboraverat in finem, vivebat in aeternum; ille vixerat in finem, laborabat in aeternum. Et quid profuit diviti, qui quaesivit apud inferos in tormentis positus, stillari sibi guttam aquae in linguam suam de digito Lazari, dicens, Quoniam ardeo hic in hac flamma, et non illi concessum est ? Sic desideravit ille guttam de digito, quomodo ille micas de mensa divitis: sed illius labor finitus est, et illius vita finita est; labor hujus in aeternum, vita illius in aeternum. Non hic habemus vitam, qui forte hic laboramus in terra: et non sic erimus po
Abbreviated transcription (Latin):
caneũ. Diabolus calcaneũ tuũ obseruat.
quando labaris: ut deiciat te: Ille ob¬
seruat calcaneũ tuũ: tii obserua caput
ipsius. Quid . ẽ. caput ipsius: In itiuĩ
malȩ suggestionis. Quando incipit
male suggerere: tunc repellȩ ante quã
surgat delectatio & sequatꝰ consensio.
& tunc uitabis caput eiꝰ. & ñ app̃hen¬
det ille calcaneũ tuũ. Quare hoc euȩ
dixit. Quia ꝑcarnẽ labit᷑ homo. Eua
nob̾ interior caro nr̃a .ẽ. Qui diligit
inqͥt uxorẽ suã: sc ipsũ diligit. Quid
.ẽ. se ipsũ: Sequit᷑ & dicit. Nemo enĩ
unquã carnẽ suã odio habuit. Quomͦ
tare. Prȩceptũ. ẽ. enĩ euȩ. ut obseruet
caput diaboli: qͥa diabolus calcaneũ
ipsius obseruat. Si gͦ iniqͥtas calcanei
circundabit nos. ut quid timemꝰ indie
mala: Conuersi ad xp̃m habeamꝰ in
potestate ut ñ faciamꝰ iniqͥtatẽ. & non
Qui confidunt in uirtute sua. & in abun¬
dantia diuitiarũ suarũ głant᷑. Ergo

Expanded text:
caneum . Diabolus calcaneum tuum observat, caneum . Diabolus calcaneum tuum observat, quando labaris, ut dejiciat te. Ille observat calcaneum tuum, tu observa caput illius. Quod est caput illius? Initium malae suggestionis. Quando incipit mala suggerere, tunc repelle antequam surgat delectatio, et sequatur consensio; et tunc vitabis caput ejus, et non apprehendet ille calcaneum tuum. Quare autem Evae hoc dixit? Quia per carnem labitur homo. Eva nobis interior caro nostra est. Qui diligit, inquit, uxorem suam, seipsum diligit. Quid est, seipsum? Sequitur, et dicit: Nemo enim unquam carnem suam odio habuit . Quia tare; praeceptum est Evae ut observet caput diaboli, quia diabolus calcaneum ipsius observat. Si ergo iniquitas calcanei circumdabit nos, utquid timemus in die mala, cum conversi ad Christum habeamus in potestate ut non faciamus iniquitatem; et non Qui confidunt in virtute sua, et in abundantia divitiarum suarum gloriantur. Ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmisit xp̃c. Qui gͦ timet mortẽ: ñ . ẽ.
qua euadat. Qui aut̃ timent dãna¬
tionẽ quã audient impii. ite in ignẽ
ȩt̾nũ. ẽ qua euadat. Non gͦ timeat. Ut¬
qͥd emĩ timeat. Iniqͥtas calcanei ipsius
erit quibdã. Nunqͥd mala erit illis
quib dicet. uenite benedicti patris
mei ꝑcipite regnũ: Sed malaerit il¬
lis. quib dicet. ite in ignẽ ȩt̾nũ. Qđ
si iniqͥtas calcanei sui circundabit eũ.
ut qͥd gͦ timet indie mala: Modo cũ
uiuunt: ꝓuideant sibi. tollant iniqͥta¬
tẽ a calcaneo suo. ambulent uiã illã.
ambulent ꝑuiã de qua ipse dix̃. egosũ
uia. & ueritas ie uita. & ñ timeant in
die mala: qͣdat illis securitatẽ: qͥ factꝰ
.ẽ. uia. Ut qͥd timebo indie mala: Ini¬
quitas calcanei mei circundabit me.
Ergo uitet iniqͥtatẽ calcanei sui. Incalca¬
nẽo qͥsq labit᷑. Intendat caritas ur̃a.
a dõ qđ dictũ. ẽ. serpenti. Ipsa tuũ ob¬
seruabit caput. & tũ eiꝰ ob seruabis cal¬

Expanded text:
istus. Qui ergo timet mortem, non est qua evadat: qui autem timet damnationem quam audient impii, Ite in ignem aeternum, est qua evadat. Non ergo timeat? Utquid enim timeat? Iniquitas calcanei ipsius erit quibusdam. Numquid mala erit illis quibus dicetur: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum? Sed mala erit illis quibus dicetur: Ite in ignem aeternum . Quod si iniquitas calcanei sui circumdabit eum, utquid ergo timet in die mala? Modo cum vivunt provideant sibi, tollant iniquitatem a calcaneo suo: ambulent illam viam, ambulent per viam de qua ipse dixit, Ego sum via, et veritas, et vita : et non timeant in die mala, quia dat illis securitatem, qui factus est via. Utquid timebo in die mala? Iniquitas calcanei mei circumdabit me. Ergo vitent iniquitatem calcanei sui. In calcaneo quisque labitur. Intendat Charitas Vestra. A Deo quid dictum est serpenti? Ipsa tuum observabit caput, et tu ejus observabis cal
Abbreviated transcription (Latin):
accipias sempit̾na. foenereris xp̃o. acci¬
piat in t̾ra parua. reddat tͥ in cęlo mul¬
ta: Uerũ aut̃ illi qͦs circundabit ini¬
& uiuet infinẽ. Labor eiꝰ sine fine
erit. uita ipsius habebit finẽ. Quare
hoc dix̃. uiuet infinẽ: Uitã quippe
ñ ponunt isti. nisi delicias cotidianas.
dõ multi in opes & paupes nr̃i parũ
firmi. & ñ intuentes qͥd illis ꝓmittat
ds̃ ꝓistis laborib. cũ uiderint diui¬
tes in epulis cotidianis. in splendore
& nitore auri & argenti. qͥd dicunt:
Soli st̃ isti isti uere uiuunt. Dicit᷑. iã
ñdicat᷑. Et monemꝰ. & dici habet. Uel
a pauciorib dicat᷑ quã diceret᷑ si ñ¬

Expanded text:
 accipiat in terra parva, ut reddat tibi in coelo multa. Verum autem illi quos circumdabit iniet vivet in finem. Labor ejus sine fine erit, vita ipsius habebit finem. Quare hoc dixit, vivet in finem? Vitam quippe non ponunt isti, nisi delicias quotidianas. Adeo multi inopes et pauperes nostri, parum firmi, et non intuentes quid illis promittat Deus pro istis laboribus, cum viderint divites in epulis quotidianis, in splendore et nitore auri et argenti, quid dicunt? Soli sunt isti, isti vere vivunt. Dicitur; jam non dicatur, et monemus; etsi dici habet, vel a paucioribus dicat
Abbreviated transcription (Latin):
in abundantia diuitiarũ nr̃arũ: sed
glem᷑ in eo qͥ nob̾ ꝓmisit humilib alti¬
tudinẽ. & minatꝰ ẽ. elatis damnatio¬
nẽ. & ñ nos iniqͥtas calcanei circuncdabit.
Qui confidunt in uirtute sua. & in abun
munt in amicis suis. alii pͣsumunt in
uirtute sua. alii indiuitiis. Ista .ẽ. prę¬
sũptio generis humani. ñ pͣsum̃tis in
dõ. Dix̃ de uirtute. dix̃ de diuitis.
dicit de amicis. Erat̾ ñ redemit. redi¬
met homo: Expectas ut homo te redi¬
mat abira uentura: Si te fr̃ ñ rede¬
mit. homo te redẽpturus . ẽ: Quis. ẽ.
frat̃ qui si ñ redemerit. nullus homo
redẽpturus. ẽ: Qui post resurrectionẽ
dixit. uade dic fr̃ĩb meis: frat̾ nr̃
uoluit. ẽẽ. Ꝙ cũ dõ dicimꝰ pat̾ nr̃. hoc

Expanded text:
in abundantia divitiarum nostrarum; sed gloriemur in eo qui nobis promisit humilibus altitudinem, et minatus est elatis damnationem; et non nos iniquitas calcanei circumdabit. Qui confidunt in virtute sua, et in abunmunt in amicis suis: alii praesumunt in virtute sua, alii in divitiis. Ista est praesumptio generis humani, non praesumentis in Deo. Dixit de virtute, dixit de divitiis, dicit de amicis: Frater non redimit, redimet homo? Exspectas ut homo te redimat ab ira ventura? Si te frater non redimit, homo te redempturus est? Quis est frater, qui si non redemerit, nullus homo redempturus est? Qui post resurrectionem dixit: Vade, dic fratribus meis . Frater noster voluit esse: et cum D
Abbreviated transcription (Latin):
in labiis & ñ habent incorde. de qͥb
dicit scriptura. Popłs iste labi is me
honorat. cor aut̃ eoꝵ longe. ẽ. a me
Quid gͦ ait ille qͥ tibi loquit᷑ qui cũ
dixẽrit os meu loquetur saplentiã.
ut intelligas qͥa illud qđ exore fiin¬
dit᷑. de uẽna cordis emanat. intulit
Et meditatio cordis mei prudentiã¬
nclinabo in parabolã aurẽ meã aꝑiã
inpsalterio ꝓpositionẽ meã. Quis . ẽ.
hic cuiꝰ meditatio cordis loquet᷑ in¬
telligentiã. ut ñ sit in sola suꝑficie
labioꝵs. sed hominis interiora pos¬
sideat. Quis. ẽ. iste qͥ audit & sic
loquitꝰ Multienĩ loquunt᷑ qđ
ñ audiunt. Qui sc̃ qͥloquunt᷑ qđ
ñ audiunt: Qui ñ faciunt quȩ di¬
cunt. quales dicit dñs phariseos sedẽ
re cathedrã moysi. Uoluit tͥ loqui
cathedra moysi ꝑ eos qͥea loquunt᷑¬

Expanded text:
in labiis et non habent in corde, de quibus in labiis et non habent in corde, de quibus dicit Scriptura: Populus iste labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . Quid ergo ait ille qui tibi loquitur? qui cum dixerit, Os meum loquetur sapientiam; ut intelligas quia illud quod ex ore funditur, de vena cordis emanat, intulit, Et meditatio cordis mei intnclinabo in parabolam aurem meam, aperiam in psalterio propositionem meam. Quis est hic cujus meditatio cordis loquitur intelligentiam, ut non sit in sola superficie labiorum, sed hominis interiora possideat? Quis est iste qui audit, et sic loquitur? Multi enim loquuntur quod non audiunt? Qui sunt qui loquuntur quod non audiunt? Qui non faciunt quae dicunt: quales dicit Dominus Pharisaeos sedere super cathedram Moysi. Voluit tibi loqui in cathedra Moysi, per eos qui ea loquunt
Abbreviated transcription (Latin):
& adorauer̃. Adorant quidem dm̃:
sed humanitatẽ nolunt exhabere
fraternã. Manducant illi & adorant.
manducant isti & saturant᷑. Tamen
om̃s manducent: exigit᷑ de manducan
qđ manducat. Non ꝓhibeat᷑ mandu¬
care a dispensatore: sed moneatur
timere exactorẽ. Audiant gͦ ista
peccatores. & iusti. gentes & qui habi¬
tant orbẽ. terrigenȩ & fili i hominũ.
simul in unũ diues & pauꝑ. ñ diuisi.
ñ separati. Tẽpus messis hoc faciet.
manꝰ uentilatoris hoc poterit: Nunc
simul inunũ audiant diues & pauꝑ.
hedi & agni. donec ueniat qui segreget
alios addexterã. & alios ad sinistrã.
Simul inunũ audiant docentẽ ne se¬
gregati ab inuicẽ audiant iudicantẽ.
Et nunc qͥd ẽ. qđ audituri st̃: Os me¬
ũ loquet᷑ sapientiã. & meditatio cor¬
dis mei intelligentiã. Ꝙ hȩc repeti¬
ta potius. ne forte cũ dixisset osme¬
ũ. intelligeres eũ tͥ loqui. qͥ inlabiis
haberet sãpientiã. Mulci enĩ habent

Expanded text:
et adoraverunt. Adorant quidem Deum, et adoraverunt. Adorant quidem Deum, sed humanitatem nolunt exhibere fraternam. Manducant illi, et adorant; manducant isti, et saturantur: tamen omnes manducant. Exigitur de manducante quod manducat; non prohibeatur manducare a dispensatore, sed moneatur timere exactorem. Audiant ergo ista peccatores et justi, gentes et qui habitant orbem, terrigenae et filii hominum, simul in unum dives et pauper: non divisi, non separati. Tempus messis hoc faciet, manus ventilatoris hoc poterit . Nunc simul in unum audiant dives et pauper, haedi et agni, donec veniat qui segreget alios ad dexteram, alios ad sinistram . Simul in unum audiant docentem, ne segregati ab invicem audiant judicantem.quod nunc audituri sunt? Os meum loquetur sapientiam, et meditatio cordis mei, intelligentiam. Et haec repetita potius, ne forte cum dixisset, os meum, intelligeres eum tibi loqui, qui in labiis haberet sapientiam. Multi enim habent
Abbreviated transcription (Latin):
sequit᷑. neq sꝑare in incerto diuitia¬
rũ. sed in dõ uiuo. qͥ prestat nob̃ om̃ia
abundant̃ ad fruendũ. Non dixit
qui prȩstat illis: sed qͥ pręstat nob̃.
Nunquid ipse paulus habelat diuiti¬
as: Habebat plane. Quas diuicias:
De quib dicit alio loco scriptura. Fide¬
Audi & ipsũ confitentẽ. Quasi nichil
habentes & omĩa possidentes. Qui
uult gͦ esse diues: ñ hȩreat parti.
& totũ possi debit: Illi inhęreat. qui
totũ creauit. Simul in unũ diues
& pauꝑ. Dicit in alio psalmo. Edent
paupes & saturabuntur. Quomͦ cõ¬
mendauit paupes. Edent paupes
& saturabuntur. Quid edunt: : Qd
sciunt fideles. Quomꝰ saturabuntꝰ
Imteando passiones dñi sui. & non
sine causa accipiendo p̃ciũ suum.
Edunt paupes & saturabunt᷑. & lau¬
dabunt dñm qͥ requirunt eũ. Diui¬
tes quid. Etiã ipsi edunt. Sed qͦmͦ
edunt: Manducauer̃ & adorauer¬
eũ om̃s diuites t̃rȩ. Non dix̃ mandu¬
cauer̃ & saturati st̃: sed manducauer̃

Expanded text:
Neque sperare in incerto divitiarum, sed in Deo vivo, qui praestat nobis omnia abundanter ad fruendum . Non dixit, qui praestat illis; sed, qui praestat nobis. Numquid ipse Paulus non habebat divitias? Habebat plane. Quas divitias? De quibus dicit alio loco Scriptura: FideAudi et ipsum confitentem: Quasi nihil habentes, et omnia possidentes . Qui vult ergo esse dives, non haereat parti, et totum possidebit: illi inhaereat qui totum creavit. Simul in unum dives et pauper. Dicit in alio psalmo; Edent pauperes, et saturabuntur. Quomodo commendavit pauperes? Edent pauperes, et saturabuntur. Quid edunt? Quod sciunt fideles. Quomodo saturabuntur? Imitando passionem Domini sui, et non sine causa accipiendo pretium suum. Edent pauperes, et saturabuntur, et laudabunt Dominum, qui requirunt eum. Divites quid? Etiam ipsi edunt. Sed quomodo edunt? Manducaverunt et adoraverunt omnes divites terrae . Non dixit, Manducaverunt, et saturati sunt; sed, Manducaverunt,
Abbreviated transcription (Latin):
redẽptionis animȩ suȩ : Quib ait dñs
Facite uob̾ amicos de mãmona iniqͥtatis.
ut & ipsi recipiant uos inȩt̾na tab̾nacu
la. Illidant preciũ redẽptionis animȩ
suȩ. qͥ ñ cessant elemosinas facere. Idõ
illos qͦs monet ptimotheũ apłs noluit
eẽ. supbos: ne in abundantia diuitia¬
rũ suarũ głarent᷑. Deinde qđ possi¬
debant noluit apud illos ueterascere.
sed aliqͥd ex eofieri: ut esset p̃ciũ redẽ¬
ptionis animȩ eoꝵ. Ait enĩ. Diuitib huiꝰ

Expanded text:
Quibus ait Dominus: Facite vobis amicos de mammona iniquitatis, ut et ipsi recipiant vos in tabernacula aeterna . Illi dant pretium redemptionis animae suae, qui non cessant eleemosynas facere. Adeo illos quos monet per Timotheum Apostolus, noluit esse superbos, ne in abundantia divitiarum suarum gloriarentur: denique quod possidebant, noluit apud illos veterascere, sed aliquid ex eo fieri, ut esset pretium redemptionis animae eorum. Ait enim: Divitibus hujus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ illud pdituri st̃. Unde scimꝰ: Audi
qͥd sequit᷑. Thesaurizent sibi funda¬
m̃tũ bonũ infuturũ. ut app̃hendant
nis animȩ suȩ. Et dñs hoc monet. Faci¬
te uob̾ saccellos ñ ueterascentes. thes¬
aurũ ñ deficientẽ incęlo. quo fur ñ
accedit. neq tinea corrũpit. Noluit
ds̃ ut ꝑdas diuitias tuas: sed ut locũ
illis mutes. Consiliũ tͥ dedit. Intelligat
caritas ur̃a. Modo si amicus tuus intra¬
ret domũ tuã. & inueniret te in loco
humido frum̃ta posuisse. qͥ forte sciret
naturã corruptionis frumentoꝵ quã
tu nescires: daret tͥ huiꝰmodi consiliũ
dicens. Frat̃ ꝑdes qđ cũ magnolabore.
collegisti. in loco humido posuisti. pau¬
cis dieb ista putrescunt. Et qͥd facio fr̃.
Leua in suꝑiora. Audires amicũ sugge¬
rentẽ ut frum̃ta leuares de inferiorib
ad supiora. & ñ audis xp̃m monentẽ.
ut thesaurũ tuũ leues de t̾ra incęlũ.¬

Expanded text:
scimus? Audi quid sequitur: Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant nis animae suae. Et Dominus noster hoc monet: Facite vobis sacculos non veterascentes, thesaurum non deficientem in coelis, quo fur non accedit, neque tinea corrumpit . Noluit Deus ut perdas divitias tuas, sed ut locum illis mutes consilium tibi dedit. Intelligat Charitas Vestra: modo si amicus tuus intraret in domum tuam, et inveniret te in loco humido frumenta posuisse, qui forte sciret naturam corruptionis frumentorum quam tu nescires, daret tibi hujusmodi consilium, dicens: Frater, perdis quod cum magno labore collegisti; in loco humido posuisti, paucis diebus ista putrescunt. Et quid facio, frater? Leva in superiora. Audires amicum suggerentem ut frumenta levares de inferioribus ad superiora; et non audis Christum monentem ut thesauru