comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
infancia scire ñ poterat. legendo cognosceret. Uerutam̃
factũ scriptis suis nõ cõmenioranit. ẜ quo affectu decli¬
nauerit indicare cõmemorare: ñ ẽ nr̃m indicare. In eadẽ
etiã cuntate basilicã constituit. in qua deposuit reliqͥa
mir̃m uitalis ⁊ agricole. quor corpr̃a in bonononien¬
si ciuutate leuanerit. Posita enĩ erant corpr̃a mirm int̾
rentur sub altare qđ in eadẽ basilica cõstitutũ est. magna
illic totiis plebis scãe leticia atq exultatio fuit. pena de¬
monũ cõfitentiũ martirũ merita. Per idẽ tempꝰ arboga¬
stes comes aduersus gentẽ suã hoc est francoꝵ bellũ paraũ.
atq pugnando ñ paruã multitudine manu fudit. cũ re¬
sidius uero pacẽ firmauit. S cũ in cõuiuio a gregibꝰ gentis
suȩ introgaretur utrũ sciret ambrosiũ.⁊ respondisset nosse
se uirũ. ⁊ diligi ab eo. ⁊ freq̃nt̃ cũ illo cõuiuari. solitũ: audunt.

Expanded text:
infantiam scire non poterat, legendo cognosceret. Verumtamen infantiam scire non poterat, legendo cognosceret. Verumtamen factum scriptis suis non commemoravit: sed quo affectu declinaverit commemorare, non est nostrum judicare. 29. In eadem etiam civitate basilicam constituit, in qua deposuit reliquias martyrum Vitalis et Agricolae, quorum corpora in Bononiensi civitate levaverat ; posita enim erant corpora Martyrum inter rentur sub altari, quod est in eadem basilica constitutum, magna illic totius plebis sanctae laetitia atque exsultatio fuit, poena daemonum confitentium martyrum merita. 30. Per idem tempus Arbogastes comes adversum gentem suam, hoc est, Francorum, bellum paravit, atque pugnando non parvam multitudinem manu fudit, cum residuis vero pacem firmavit. Sed cum in convivio a regibus gentis suae interrogaretur, utrum sciret Ambrosium; et respondisset nosse se virum, et diligi ab eo, atque frequenter cum illo convivari solitum, audivit:
Abbreviated transcription (Latin):
ap dm̃ ⁊ ap̃ om̃s homines teneor. aliud mͥ nõ licere
intellexi. aliud nõ oportere nisi ut cõsulerẽ mͥ: qr ñ po¬
tui tibi. In supͣdicta itaq ciuitate florentinorᷤᷤ cũ in
ani maneret : filius ipsuis pansofius nomine admodũ par¬
uulꝰ cũ spu minundo laboraret. freqñti oratione ⁊ imposi¬
tione manuũ ipsius sacerdotis est sadiatus. S pꝰ aliqͣntos
dies subita infirmitate coireptꝰ infantulꝰ exalauit sp̃m.
iuꝰ mat̃ ualde religiosa. ⁊ plena fide ac timore di. sublato
illo de suꝑiore domus parte. ad inferiora descendit. Atq in
lectulo sacerdotis ipso absente composuit. Quẽ cũ reuerter
sacerdo in lectulũ inuenisset: erat enĩ illo in templo extra
domũ positꝰ miseratꝰ matre. ⁊ fidẽ ipsuis cotẽplatꝰ: he¬
liseo similis supͣ corpꝰ infantis se ipse cõposuit. atq orando
meruit ut inuum redderet matri. quẽ mortuũ iuenerat.
Ad quẽ etiã infantulũ libellũ conscripsit. ut qđ ꝑ aetatis

Expanded text:
apud omnes homines teneor: aliud mihi non licere intellexi, aliud non oportere, nisi ut consulerem mihi, quia non potui tibi. 28. In supradicta itaque civitate Florentinorum, cum in ani, maneret, filius ipsius, Pansophius nomine, admodum parvulus, cum spiritu immundo laboraret, frequenti oratione et impositione manus Sacerdotis ipsius est sanatus: sed post aliquantos dies subita infirmitate correptus infantulus exhalavit spiritum. Cujus mater valde religiosa, et plena fide ac timore Dei, ablato illo de superiore parte domus, ad inferiora descendit, ac in lecto Sacerdotis, ipso absente, composuit. Quem cum revertens Sacerdos in lectulo invenisset, erat enim illo in tempore extra domum positus, miseratus matrem et fidem ipsius contemplatus, Elisaeo similis supra corpus infantis se ipse composuit, atque orando meruit ut vivum redderet matri, quem mortuum invenerat: ad quem etiam infantulum libellum conscripsit, ut quod per aetatis
Abbreviated transcription (Latin):
tumacie qui finis fuerit. ꝑ horresco referens. Subito ⁊ enĩ
p̃cipitati de reda : amas emiser̃. ⁊ corpra illoꝵ sepultes.
tradita. Sc̃s uͦ ambrosius cũ ignoraret qͥd factũ eet: nec
diutius posset plebe tenere: ascendens ꝓ tribunali de
eadẽ q̃stione que erat ꝓposita sermone adorsus ẽ dicens.
ebitũ quidẽ uideo soluendũ. s hest̾nos meos ñ iuenio
poris enis causa. scdam ad maximũ suscep̃ legationẽ. Apud
quẽ quã constant̃ egerit: qui uoluerit cognoscere: ipsiꝰ le¬
gationis epłam ad ualentinanũ luniorẽ datã cũ legerit
serere. ne aduncte epłe ꝓlixitas fastidiũ legenti affenet.
psũ uero maximũ a cõmuni cõsorcio segregauit. ad monẽs
ut efusi sanguinis. dñi sui. ⁊ qđ est ginuꝰ inocentu agere¬

Expanded text:
tumaciae quis finis fuerit, horresco referens; subito enim tumaciae quis finis fuerit, horresco referens; subito enim praecipitati de rheda, animas emiserunt, atque corpora illorum sepulturae sunt tradita. Sanctus vero Ambrosius cum ignoraret quid factum esset, nec diutius posset plebem tenere, ascendens pro tribunali, de eadem quaestione quae fuerat proposita, sermonem adorsus est, dicens: Debitum, fratres, cupio solvendum, sed hesternos meos non invenio poris ejus causa secundam ad Maximum suscepit legationem. Apud quem quam constanter egerit, qui voluerit cognoscere, ipsius legationis epistolam ad Valentinianum juniorem datam cum legerit serere, ne adjunctae epistolae prolixitas fastidium legenti afferret. Ipsum vero Maximum a communionis consortio segregavit, admonens ut effusi sanguinis domini sui, et q
Abbreviated transcription (Latin):
minibꝰ. ꝑidem tempꝰ erat quidã uir de heresi airianorꝰ
acerimꝰ nintiũ disputator ⁊ durꝰ atq meõu̾tibilis ad fidẽ
catholicã. Is constitutꝰ in aeccła. tractante ep̃o uidit ut
uerba angłi ppło ep̃s reniniciare indetur. Quo uiso: cõus
fidẽ quam expugnabat cep ipse defende. Puer etiã duo
cubicularii tuncꝰ tpris gr̾ani imꝑatoris deheresi arrianorᷤ
qui tractante ep̃o q̃stionẽ ponerent. ad quã audienda alto
die ad basilicã ambrosianam se ad futuros ꝓmiserant. Erat
enĩ qͥstio de incarnatione dñi.S alio die miserandi hoies
suꝑbie tiͣmore cõpleti: nec memores ꝓmissoꝵ cõtepnentes ĩ
sacerdote ipsuis nec plebis expectantir cõsidantes iniuria
unũ ex minimis istis. oportet ut mola asmaria in collo eiꝰ¬
suspendatur. ⁊ dimergat᷑ in ꝓfundũ maris. Conscendente
redã quasi gestandi gni eiuitatẽ egressi sunt. ex pectante
sacerdote. uł plebe in aeccła constituta. S huiusmodicõ¬

Expanded text:
 idem tempus erat quidam vir de haeresi Arianorum, acerrimus nimium disputator, et durus atque inconvertibilis ad fidem catholicam. Is constitutus in Ecclesia, tractante Episcopo, vidit utverba angeli populo Episcopus renuntiare videretur. Quo viso conversus, fidem quam expugnabat, coepit ipse defendere. 18. Fuerunt etiam duo cubicularii tunc temporis Gratiani imperatoris de haeresi Arianorum, qui tractanti Episcopo quaestionem proponerent, ad quam audiendam altero die ad basilicam Portianam se adfuturos promiserant; erat enim quaestio de incarnatione Domini. Sed alio die miserandi homines superbiae tumore completi, nec memores promissorum, contemnentes Deum in Sacerdote ipsius, nec plebis exspectantis considerantes injuriam, dalizaverit unum ex minimis istis, oportet ut mola asinaria collo ejus alligetur, et demergatur in profundum maris , ascendentes in rhedam, quasi gratia gestandi, civitatem egressi sunt, exspectante Sacerdote et plebe in Ecclesia constituta. Sed hujus con
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝑ ipsos oꝑabatur inmundi sp̃s pellerent᷑: s accepta
peccimia ab illis se torqueri homines mñtirent᷑. Clama¬
bant enĩ demones. S cimus uos e̾ẽ nires. S airiani dice¬
& iudei dicebant. Hic aut̃ unde sit nescimꝰ. S ñ hic
accipitur testimoniũ demonũ. s cõfessio. Unde miseri¬
dres amiani uł iudei demonibꝰ. ut qđ cõfitentur demoneᷤᷤ
illi negent. Ds tam̃ qui grãm acccłe suȩ augere cõsueuit:
ñ passus est dui insultari a ꝑfidis scĩs suis. Unus itaq
ex ipsa multitudine subito aireptꝰ a spũ inmundo. clama¬
re cep̃ ita torq̃ri eos ut ipse torq̃batur. qui negarent mr̃e
uł qui ñ credent in tͥnitatis unitate. quam docet ambrosiꝰ.
At illi hac uoce confusi. qͥ cõuerti debuerant ⁊ dignã tali cõ¬
fessione agere penitenciã. in piscinã diuersũ hominẽ ne

Expanded text:
sos operabatur, immundi spiritus pellerentur; sed accepta pecunia se torqueri mentirentur. Clamabant enim daemones: Scimus vos martyres; et Ariani diceet Judaei dicebant: Hic autem unde sit, nescimus . Sed non hic testimonium accipitur daemonum, sed confessio; unde miseriores Ariani vel Judaei, ut quod confitentur daemones, illi negent. 16. Deus tamen qui gratiam Ecclesiae suae augere consuevit, non passus est diu insultari a perfidis sanctis suis. Unus itaque ex ipsa multitudine subito arreptus a spiritu immundo, clamare coepit ita torqueri eos, ut ipse torquebatur, qui negarent martyres, vel qui non crederent in Trinitatis unitatem, quam docet Ambrosius. At illi hac voce confusi, qui converti debuerant, et dignam tali confessione agere poenitentiam, in piscinam demersum hominem n
Abbreviated transcription (Latin):
tboliceede in ordirando ep̃o tribuit. Ordmnato itaq ca¬
dicte mulieris innumenisimsidias sustinuit. Que mimeribꝰ atq
benoribꝰ aduirsũ scm iurũ oblatisii ꝓpłos excitabat. S infirmorᷤ
ahimi. talibꝰ ꝓmissis decipiebantur. qmittebat enĩ tribuna
tꝰdiuensas altas dignitates: his qurillũ de aeccła raptũ ad
exiltũ ꝑduxissent. Qđ multe conarentur: Sed dõ p̃sule ꝑsicis¬
re ñ ualentes. unus infelicior ceteris nomine cutimius: in tan¬
tũ furore excitatꝰ est: ut uixta aeccłam sibi domũ pararet. atq
in eadẽ eurrũcõfutueret. qͦ facilius raptũ suꝑpositũ carpento
ꝯad exiliũ deducerẽt. S miqͥtas cius inuerticẽ euis. descendit.
annũ t enĩ ebdẽ die quo illum raꝑe sibi arbtrabater. meodẽ
ento impositꝰ.de eadẽ domo ipse ad exlliũ. destinatꝰ est
reputans. sibiusto dĩ iudicio id inse ee conuersũ: ut meo car¬
pento dirigeretilrad exiliu. qđ ipse parauert sacerdoti. Cui ñ

Expanded text:
tholicae in ordinando episcopo tribuit. 12. Ordinato itaque caJustinae mulieris innumeras insidias sustinuit, quae muneribus atque honoribus adversus sanctum virum oblatis, populum excitabat. Sed infirmorum animi talibus promissis decipiebantur; promittebat enim tribunatus, et diversas alias dignitates iis, qui illum de ecclesia raptum, ad exsilium perduxissent. Quod cum multi conarentur, sed Deo praesule, perficere non valerent, unus infelicior caeteris, nomine Euthymius, in tantum furorem excitatus est, ut juxta ecclesiam sibi domum pararet, atque in eadem carrum constitueret, quo facilius raptum, superpositum carpento ad exsilium perduceret. Sed iniquitas ejus in verticem ipsius descendit ; post annum etenim eodem die quo illum rapere se arbitrabatur, in eodem carpento impositus, de eadem domo ipse ad exsilium destinatus est, reputans sibi justo judicio Dei id in se esse conversum; ut in eo carpento dirigeretur ad exsilium, quod ipse paraverat Sacerdoti. Cui non
Abbreviated transcription (Latin):
anis in eadẽ aeccła ep̃s ordinaretur. eẽtq constit̾utꝰ in tri¬
bunali. nichil eurans eoꝵ que. amuliere excitabant᷑: una
de iurgnibꝰ anianop inpudentior ceteris tͥbunal cõsceu¬
dens. app̾henso uestim̃to sacerdotis. cũ illũ attrahere uellet ad
partẽ mulierũ. ut ab ipsis cesus ab aeccła pelleret᷑: audiuit
ut ipse solitus erat referre: & si ego indignus tanto sacerdo¬
cio sum. tam̃ te ñ cõuenit. uł ꝓfessione tua inqͣlẽcũq sacer¬
dotẽ manus iceres Unde debuit uereri dĩ iudiciũ ne illi¬

Expanded text:
s in eadem ecclesia ordinaretur: essetque constitutus in tribunali, nihil curans eorum, quae a muliere excitabantur; una de virginibus Arianorum impudentior caeteris, tribunal conscendens, apprehenso vestimento Sacerdotis, cum illum attrahere vellet ad partem mulierum, ut ab ipsis caesus de ecclesia pelleretur; ait ei, ut ipse solitus erat referre: Etsi ego indignus tanto sacerdotio sum, tamen te non convenit vel professionem tuam in qualemcumque sacerdotem manus injicere; unde deb
Abbreviated transcription (Latin):
miseda affuit. ⁊ bestie que contra nos insunrexerant qͦsi
angło reppellente in stagnũ ꝓtinus. reie cte s̃. Nos aute
cursu cõtento ad monasteria festinauimus. gr̃as agentes
dõ nr̃o qui nos de tantis ꝑicłis lib̾auit.⁊ tanta nb osten¬
dit mirabilia. Ipsi gła ⁊ honor in scła scł̃oꝵ am̃. Exeuc̃¬

Expanded text:
misericordia affuit, et bestiae quae contra nos insurrexerant, quasi ab Angelo repellente, in stagnum protinus projectae sunt, nos autem cursu intento ad monasteria festinavimus, gratias agentes Deo nostro, qui nos de tantis periculis liberavit, et tanta nobis ostendit mirabilia. Ipsi gloria et honor in saecula saec
Abbreviated transcription (Latin):
Oportet illũ tradi sathane minteritu carnis. ne talia in posterii
audeat admittere. quem eodẽ mointo cum adhuc sermo eet ĩ
minimo timore repleti sumꝰ. & ammiratione. Multos etiã di¬
ebꝰ ipnis imponente illo manus. ⁊ imꝑante. a spiritibꝰ minim¬
dis uidemꝰ. eẽ. purgatos. Per idẽ tempꝰ ncetͥus quidã ex tͥbu¬
no ⁊ notario qui ita pedũ dolore tenebat᷑ ut raro in publico
uidetur: cũ ad altare accessisset ut sacram̃ta ꝑciꝑet: calcatꝰq
casu a sacerdote exclamasset: audiuit. Uade.⁊ amodo saluꝰ
eris. nec se amplius doluisse pedes tp̃re quo sc̃s sacerdos de
hac luce migrauit lacͥmis testabatur. S post dies hos egressꝰ¬

Expanded text:
Oportet illum tradi satanae in interitum carnis, ne talia aliquis in posterum Oportet illum tradi satanae in interitum carnis, ne talia aliquis in posterum audeat admittere . Quem eodem momento cum adhuc sermo esset iminimo timore repleti sumus et admiratione. Multos etiam diebus illis, imponente illo manus, et imperante ab spiritibus immundis vidimus esse purgatos. 44. Per idem tempus Nicentius quidam ex tribuno et notario, qui ita pedum dolore tenebatur, ut raro in publico videretur; cum ad altare accessisset, ut sacramenta perciperet, calcatusque casu a Sacerdote exclamasset, audivit: Vade, et amodo salvus eris. Nec se amplius doluisse pedes, tempore quo sanctus Sacerdos de hac luce migravit, lacrymis testabatur. 45. Sed post dies hos, or
Abbreviated transcription (Latin):
que abillo dicebantur. nisi postea quã uisio ipsai transiuit. Di¬
cebat enĩ in temp̃ testimoniũ scripturȩ diuinȩ: qđ ego obti¬
me recinebam. Nam scribendi uł dictandi ipso die finẽ fecit.
si quidẽ ipsũ psalmũ explere ñ potuit. Ego uero id qđ ame uisũ
fuerit honorabili uiro casto diacono sub ciuus cura degebã. statĩ
onis tunc comitis seruus quẽ a demonio lib̃auerat in ambrosi¬
ana basilica iam sanus maneret cõmendatꝰ a dño suo. ferebat᷑
enĩ qđ libent̃ ab eodẽ habetur faceret falsas epłas tribunat. in
tantũ ut tenerent᷑ homines qui administrandũ ꝑgebant. S ubi
dicare. homines eciã qui decepti fuerant. int̾uentu sacerdo¬
tis dimisit. De ipso uero seruo sacerdoti q̃stus est. quẽ uir sc̃s eũ
de aeccła ambrosiana egrederetur requiri fecit atq ad se ꝑduci.
Quẽ cum introgasset. & dep̃hendisset auctorẽ tanti flagicii.: ait.

Expanded text:
quae ab illo dicebantur, nisi posteaquam visio ipsa transivit; diquae ab illo dicebantur, nisi posteaquam visio ipsa transivit; dicebat enim in eo tempore testimonium Scripturae divinae, quod ego optime retinebam. Nam scribendi vel dictandi ipso die finem fecit; siquidem ipsum psalmum explere non potuit. Ego vero id quod visum a me fuerat, honorabili viro Casto diacono, sub cujus cura degebam, statim um Stiliconis tunc comitis servus, qui daemonio laboraverat, in Ambrosiana basilica jam sanus maneret, commendatus a domino suo; ferebatur enim quod libenter ab eodem haberetur: faceretque falsas epistolas tribunatus, in tantum ut tenerentur homines, qui ad ministrandum pergebant: sed ubi vindicare. Homines etiam qui decepti fuerant, interventu Sacerdotis dimisit, de ipso vero servo Sacerdoti questus est. Quem vir sanctus cum de basilica Ambrosiana egrederetur, requiri fecit, atque ad se perduci. Quem cum interrogasset, et deprehendisset auctorem tanti flagitii, ait:
Abbreviated transcription (Latin):
At quã beatus ille qui quandoq conuersus disruptis uincłis
atq ꝓiecto iugo eismodi dñationis. tenebit & allidet par¬
uulos suos ad pͥetrã. hoc est om̃s intentiones eius allidet ad
ipse iniuolabilis manens. nec reũ faciens eum qui alliserit. ne¬
quisimi uteri deteriores partꝰ.: s inocentẽ. ita ut securꝰ possit
dicere. porcio mã dñs. Quia cui nichibnisdo est. illi uere¬
portio xp̃s est. & qui cõtẽpserit parud multa ꝑcipiet. insuꝑ &
uitã aet̾nã possidebit. Ante paucos uero dies quã lectulo deti¬
neretur. cum quadragesimũ tcui psalmũ dictaret me excipiente:
⁊ udente : subito inmodĩ scuti breuis ignis cap̃ euis coqꝑuit. atq
paulatĩ ꝑ os eius tãꝗ indoniũ habitator ingress est. & facta¬
facies eius tãꝗ nix. postea uͦ reuerrꝰ est uultꝰ eus ad speciẽ
suã. Qđ cum fieret. stupore ꝑcussus obrigui enec potui scrib̾e

Expanded text:
Attamen beatus ille qui quandoque conversus, diruptis vinculis, Attamen beatus ille qui quandoque conversus, diruptis vinculis, atque projecto jugo hujusmodi dominationis, tenebit, et allidet parvulos ejus ad petram , hoc est, omnes intentiones ejus allidet ad ipsa inviolabilis manens, nec reum faciens eum, qui ad se alliserit nequissimi uteri deteriores partus, sed innocentem; ita ut securus possit dicere: Portio mea Dominus . Quia cui nihil in saeculo est, illi istus: Et qui contempserit parva, multa percipiet, insuper et vitam aeternam possidebit . 42. Ante paucos vero dies quam lectulo detineretur, cum quadragesimum tertium psalmum dictaret, me et excipiente et vidente, subito in modum scuti brevis ignis caput ejus cooperuit, atque paulatim per os ipsius tamquam in domum habitator ingressus est: postfacies ejus velut nix, et postea reversus est vultus ejus ad speciem suam. Quod cum fieret, stupore perculsus obrigui, nec potui scribere
Abbreviated transcription (Latin):
ille huiusmodi responsũ reddebat. nõ se flere qr recessent
qui fuerit mortuus nunciatꝰ: s qr se p̃cesserat. uł qr difficile
eet inuenire uirũ qui sumo sacerdocio dignꝰ habeat᷑. Ip
se aut̃ de morte sua ante p̃dix̃. qđ usq pascha nbcũ futurꝰ
gsq trescere. momibꝰ. ⁊ marime nhis qui in potestatibꝰ
erant constituti. Ita ut int̾ueniendi illi ap illos graiuissi
labor eet. quic oia p̃cio distrahebantur. Que res om̃e malũ¬
pͥmo muexit ithaliȩ. & ex inde om̃a uertuntur in peuis.
Ꝙ quid dicatur in huiusmodi ꝑsonis: Ita rabiẽ suã exercent
qui selent aut filior ᷤᷤ aut ꝓpinquor causas p̃tendere: ad ex¬
cusandas excusationes in peccatis. quandoqͥdẽ plerosq ceꝑit
ꝓuocamur. ut tã graui uigo seruitutis lib̾ari uelimꝰ qđ de¬
mergit usq ad ꝓfundũ inferni. ut faciamꝰ nb̵ amicõ de mã¬
mona iniquitatis. qui nos recipiant in aet̾na thab̾nacula.

Expanded text:
ille hujusmodi responsum reddebat: Non se flere, quia recesserat, ille hujusmodi responsum reddebat: Non se flere, quia recesserat, qui fuerat mortuus nuntiatus: sed quia praecesserat, vel quia difficile esset invese autem de sua morte ante praedixit quod usque ad pascha nobiscum futurus gisque increscere in hominibus, et maxime in iis qui in potestatibus erant constituti; ita ut interveniendi illi apud illos gravissimus labor esset, quia omnia pretio distrahebantur. Quae res primo omne malum invexit Italiae, et exinde omnia verguntur in pejus. Et quid dicam, si in hujusmodi personis ita rabiem suam exercet, qui solent aut filiorum aut propinquorum causas praetendere: Ad excusandas excusationes in peccatis ; quandoquidem plerosque ceperit provocamur, ut tam gravi jugo servitutis liberari velimus, quod demergit ad profundum inferni; ut faciamus nobis amicos de iniquo mammona, qui nos recipiant in aeterna tabernacula .
Abbreviated transcription (Latin):
do suũ abluat ipse delictũ. ne habeat qđ aduersariꝰ crimi¬
net᷑. Idõq scriptura dic̃. Iustꝰ inpͥncipio sermonis accusa¬
tor est sui. uocẽ enĩ eripit aduersario. &e quasi dentes quosdã
paratos ad p̃dã crimmationis infeste peccatorꝰ suoꝵ cõfessioe
confringit. dans honorẽ do cui nota sunt oĩa. ⁊ qui uult ui¬
tã magis peccatoris quã mortẽ. Nani ⁊ ipsi penitenti ñ suffic̃
sola confessio. nisi subsequatur em̃datio facti. ut penitens
qui pꝰꝗ audiuit a ꝓpħa dimissũ ẽ peccatũ tuũ : humilior factꝰ
est in enĩdatione peccati. ita ut cinerẽ sic̃ panẽ manduca¬
ret. ⁊ potũ suũ cum fletu misceret. Tlebat etiti amarissime.
qͦtiescũq forte illi nunciatũ fuisset. de ciuꝰcũq scĩ obitu sa¬
cenlotis. In tantũ ut ñ illũ consolari uidentur ignorante
piũ affectũ uiri. nec qͣ ratione ita fleret intelligentes. Qͥ bꝰ

Expanded text:
do suum allevet ipse delictum; ne habeat quod adversarius crimido suum allevet ipse delictum; ne habeat quod adversarius criminetur. Ideoque Scriptura dicit: Justus in principio sermonis accusator est sui . Vocem enim eripit adversario, et quasi dentes quosdam paratos ad praedam criminationis infestae peccatorum suorum confessione confringit, dans honorem Deo, cui nuda sunt omnia , et qui vult vitam magis peccatoris quam mortem . Nam et ipsi poenitenti nsola confessio, nisi et subsequatur facti emendatio, ut poenitens quam audivit a propheta: Dimissum est peccatum tuum , humilior factus est in emendatione peccati, ita ut cinerem sicut panem manducaret et potum suum cum fletu misceret . 40. Flebat etiam amarissime quotiescumque forte nuntiatum illi fuerat de cujuscumque sancti obitu sacerdotis, in tantum ut nos illum consolari niteremur, ignorantes pium affectum viri, nec qua ratione ita fleret intelligentes. Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
nimiũ. Nam tpr̃e quo ep̃s ordinatꝰ est. aurũ om̃e atq ar¬
gentũ qđ hab̾e potuit. aeccłȩiuł pauꝑibꝰ cõtulit. Predica
etiã que habebat. reseruato usuũ fructu germane suȩ. do¬
nauit aeccłe: nichil sibi qđ hic suũ diceret derelinquens.
eet pauꝑ ꝓ nb factꝰ est. ut nos eiꝰ mopia ditarem᷑. Euit eciã
gaudens cum gaudentibꝰ ⁊ flens cũ flentibꝰ. Si qͥdẽ qͦciescũq
illi aliquis ob ꝑcipiendã penitencit̾ lapsus suos cõfessꝰ eẽt.
ita flebat ut etiã illũ flere compelleret. Uidebat᷑ enĩ sibi
cum iacente iacere. Causas eciã criminũ quas illi cõfitebat᷑
nulli nisi dño soli ap̃ quem intc̃e debat loqbat᷑. bonũ relin¬
quens exemplũ posteris sacerdotibꝰ ut int̾cessores ap̃ dm̃
icis sint. quã accusatores ap̃ homines. Nam ⁊ scđ̾m ap
cura huiusmodi. hominẽ cõfirmanda caritas ẽ. qr is qui sui
accusator est. nec expectat accusatorẽ. s. p̃uenit ut cõfiten¬

Expanded text:
atus est, aurum omne atque argentum quod habere poterat, Ecclesiae vel pauperibus contulit. Praedia etiam quae habebat, reservato usufructuario germanae suae, donavit Ecclesiae, nihil sibi quod hic suum diceret, derelinquens;  pauper factus est, ut nos ejus inopia ditaremur . 39. Erat etiam gaudens cum gaudentibus, et flens cum flentibus ; siquidem quotiescumque illi aliquis ob percipiendam poenitentiam lapsus suos confessus esset, ita flebat, ut et illum flere compelleret; videbatur enim sibi cum jacente jacere. Causas autem criminum quae illi confitebatur, nulli nisi Domino soli, apud quem intercedebat, loquebatur; bonum relinquens exemplum posteris sacerdotibus, ut intercessores apud Deum magis sint, quam accusatores apud homines. Nam et secundum Apca hujusmodi hominem confirmanda charitas est; quia ipse sui accusator est, nec exspectat accusatorem, sed praevenit; ut confiten
Abbreviated transcription (Latin):
tauũ aut suit qđ cũ ad intriae monasteria ueniremꝰ Locũ
quendet incidimus. in qͦ refluentis nili aqua residens ułut
stagnũ qđdã effecerat. in quo multe bestię p̃cipue cocodrilli
plurimi erant. Qui cũ ad tepore solis exissent. resoluti cirea
oram stagni iacebant. ut ignorantibꝰ nb mortui uiderent᷑.
& cũ accedemꝰ ad usenda mirandaq magnitudinẽ bestiarꝰ.

Expanded text:
tavum autem fuit, quod cum ad Nitriae monasteria veniremus, locum quemdam incidimus, in quo refluentis Nili aqua residens, velut stagnum quoddam effecerat, in quo multae bestiae praecipue crocodili plurimi erant. Qui cum tempore solis exissent, resoluti circa oram stagni jacebant, ita ut ignorantibus nobis mortui viderentur. Et cum accederemus ad videndam mirandamque magnitudinem best
Abbreviated transcription (Latin):
anitis mimitos terebret ac secet. Inħis gͦmuenti magno eũ
quidẽ ggnentẽ. s intra semetipsã eũ seruante. Euius solũ
laxĩ ⁊ fecido ceuo repletũ. transire cupientes: usq ad latera
dm̃ uocẽ psalmi ꝓtulmiꝰ dicentes. Salnũ me fac dñe qm̃ in
que ex mundatione uili remanserant. in quibꝰ tridilũ⁊ cõti¬
niuĩ afflicłi uix. euade potuimꝰ. ¶ Quintũ ꝑicłm fuit nb a la¬
tronibꝰ cũ cirea mare ꝑgeremꝰ. qui ꝑ dece milie passuũ inse
qntes nos. quos ꝑrnere feno ñ poterant. ꝑene exanimes
reddiderant ꝑfugam. Cextũ discrim̃ nb inipso uilo flumi
ne fuit. in quo nauigantes pene subuersi sumus. ¶Seꝑti¬

Expanded text:
amentis munitos terebret ac secet. In his ergo inventi, magno cum amentis munitos terebret ac secet. In his ergo inventi, magno cum dem gignentem, sed intra semetipsam eum servantem, cujus solum saxis et foetido coeno repletum transire cupientes, usque ad lateraDominum, vocem Psalmi protulimus, dicentes: Salvum me fac, Deus, quoniam quae ex inundatione Nili remanserant, in quibus triduo continuo afflicti, vix evadere potuimus. 5 208 Quintum periculum fuit nobis a latronibus, cum quentes nos, quos perimere ferro non poterant, poene exanimes reddiderunt per fugam. 6. Sextum discrimen nobis in ipso flumine Nilo fuit, in quo navigantes, poene submersi sumus. 7. Septi
Abbreviated transcription (Latin):
tł ebaida idest cuta ipsam soener habitare dicunt᷑. auditui
solo coꝑimus. qđ his pene omibꝰ qͦsaudimꝰ celsiores illi intag
qunumꝰ q. quauis oĩa illar̾ partium loca. latronibꝰ incur¬
senturaiłla tam̃ que ultra cuntatẽ liclio sunt. etic̃ barba¬
ros ꝑatiunt᷑. ⁊ idõ nullus nb ad eos accessus fuit. qi re uera
nec cos qͦs suꝑͣ memorauimus absq ꝑicł̃o uidinꝰ. Septies nãq
in hoc itinere ꝑid itati sumꝰ. In octauo aũt sic scriptũ ẽ ñ
obtinut nos malũ. dõ nos in omibꝰ ꝓtegente. Deniq semel
ꝑ qͥnq dies ac noctes incedentes ꝑ heremum siti ac lassitudi¬
ne piclitati sumꝰ. ¶ Alio qͦq ⁊pre neurrimus locos in qͥbꝰ est
cõualle qdđ dã humorẽ ex se ipso gignens salsu quẽ cõtinuo ca¬
lor solis ułut hiemalis pruna in glacie. ita insale stringit.
estamꝗ sudes accutas ex ipso sałe effic̃. atq ita oĩa illa ex¬
asꝑant᷑ soca. ut ñ solũ nudos pedes ut erinꝰ nos s ⁊ calci¬

Expanded text:
ebaida, id est, circa ipsam sienem habitare dicuntur, auditu solo comperimus, quod his paene omnibus, quos vidimus, celsiores illi et magquivimus: quia quamvis omnia illarum partium loca latronibus incursentur, illa tamen 207 quae ultra civitatem Lyco sunt, etiam barbaros patiuntur. Et ideo nullus nobis ad eos accessus fuit, quia revera nec eos quos superius memoravimus, absque periculo vidimus. Septies namque in hoc itinere periclitati sumus, in octavo autem, sicut scriptum est, Non obtinuit nos malum , Deo nos in omnibus protegente. Denique semel per quinque dies ac noctes incedentes per eremum, siti ac lassitudine periclitati sumus. 2. Alio quoque tempore incurrimus locum, in quo est convallis quaedam, humorem ex semetipso gignens salsum, quem continuo calor solis velut hiemalis pruina in glaciem, ita in salem stringit, et tamquam sudes acutas, ex ipso sale efficit: atque ita omnia illa exasperantur loca, ut non solum nudos pedes, ut habebamus nos, sed et calce
Abbreviated transcription (Latin):
seruasset qͣui eet quoꝵ nomina ñ scripsisset. postea quã s̃
cõpleta misteria imũquẽq eoꝵ seorsũ uocans ꝓcontat᷑ quid
eis in occulto peccati fuisset admissũ minuenit ex cõfessio
bat. ⁊ tã diu ꝑmansit cũ eis in penitencia. ⁊ lacrimis.: do¬
nec iterũ uidit eundem angł in stante. ⁊ scribentẽ acce¬
dentiũ nomina. Ꝙ postea quã om̃iũ scripsit: tũ etiã illo

Expanded text:
senior, qui essent quorum nomina non scripsisset, posteaquam sunt completa mysteria, unumquemque eorum seorsum vocans, percontatur, quid eis in occulto peccati fuisset admissum: et invenit ex confessbat, et tam diu permansit cum eis in poenitentia et lacrymis, donec iterum videret eumdem Angelum stantem, et scribentem nomina accedentium. Et posteaquam omnium scripsit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sibi ipse fieret magist̃. nec ꝓpriis uoluntatibꝰ obediret. etiã
si rectũ uidetur ẽẽ qđ uellet. s scđm mandatũ saluatoris ob¬
seruandũ ẽe ut ante oĩa unusqͥsq abneget semet ipsũ sibi.

Expanded text:
n sibi ipse fieret magister, nec propriis voluntatibus obediret, etiam n sibi ipse fieret magister, nec propriis voluntatibus obediret, etiam si rectum videatur esse quod vellet, sed secundum mandatum Salvatoris observandum esse, ut ante omnia unus
Abbreviated transcription (Latin):
genter ꝓtulerat obseruatũ. om̃s inquit nos iste cõdem¬
nat. Cum enĩ nos de celo nb ñ audiamꝰ loqñte : ab isto
qualiscũq sermo qui ex ore nr̃o ceciderit obseruatur.
Aulta tam̃ ⁊ sc̃i antonius docere eũ uolens obedienciã p̃ci¬
ꝑe ei solitus erat eciã que ratio ⁊ causa ñ posceret. in qͥbꝰ
eius animꝰ erga obedienciã ꝓbaretur. Haurire nãq Ali¬
quando eñ aquã iulłit ex puteo.⁊ in tr̃am tota die efim¬
dere. ⁊ cõtextas sportellas resoluere. ac denuo texere.⁊
uestimtu resuere. atq iterũ suere. ⁊ rursus resoluere. ⁊
in plurimis huiusmodi exerciciis ab eo memoratur imbu¬
tꝰ ut innullo ꝓrsus etiã eoꝵ que contra ratione imꝑari ui¬
debantur disceret cõtradicere. Ꝙ ita ꝑ hec om̃a informa¬
tꝰ breui ad ꝑfectionẽ uenit. E cuius exemplo beatꝰ doce¬
bat antonius qđ si qui uellet uelocit̃ ad ꝑfectione uenire¬

Expanded text:
genter protulerat, observatum: Omnes, inquit, nos iste condemgenter protulerat, observatum: Omnes, inquit, nos iste condemnat: cum enim nos de caelo nobis non audiamus 204 loquentem, ab isto qualiscumque sermo, qui ex ore nostro ceciderit, observatur. Multa tamen et sanctus Antonius eum docere volens de obedientia, praecipere ei solitus erat etiam, quae ratio et caussa non posceret, in quibus ejus animus erga obedientiam probaretur. Haurire namque aliquando eum aquam jussit ex puteo, et in terram tota die effundere; et contextas sportellas resolvere, ac denuo contexere, et vestimentum dissuere atque iterum resuere, et rursus resolvere, et in pluribus hujusmodi exercitiis ab eo memoratur imbutus, ut in nullo prorsus etiam eorum, quae contra rationem imperari jubebantur, disceret contradicere, et ita per haec omnia informatus, brevi ad perfectionem venit. Ex cujus exemplo docebat
Abbreviated transcription (Latin):
instrux: in uicino ei ħ est a tribꝰ milibꝰ cellulã insticuit. ibiq
eũ exercere q̃ didicerat iubet. Ipse tam̃ freqñtiꝰ insitans
gritulabat᷑. dephendens eũ in his q̃ sibi tradita fuerant.
tota intentione ⁊ sollicitudine ꝑmanentẽ. Quadã aut
die cũ pͥuenissent ad scm̃ antoniũ frs magni quidaẽ⁊
ecti uiri. accidit etit̃ paulũ ad ẽe cũ eis. & cũ ser
de rebꝰ ꝓfundis ⁊ misticis hab̾etur : cũq de ꝓpħis ⁊ sal¬
uatore plurimai tractarentur. paulus ex simplicitate
blando motu ut erga simpliciores solet. silere atq abi¬
re eñ iubet. Ille qui om̃e qđ ab eo utcũq dictũ fuisset.
tãꝗ pceptũ di seruare instituerat . abscedens ad cellulã
suam tãq mandatũ acceptũ. silenciũ gerere instituit.
nec omino aliquid loqͥ. Qđ cũ cõꝑisset anteniꝰ : mirari.
cep unde illi hec obseruancia placuisset. quã a se sciebat
ñ ee mandatũ. Cũq uississet eũ loqͥ ⁊ cur sileret indi

Expanded text:
t, in vicino ei, hoc est, tribus a se millibus cellulam constituit, ibique eum exercere, quae didicerat jubet, ipse tamen frequentius visitans gratulabatur, deprehendens eum in his, quae sibi tradita fuerant, tota intentione et sollicitudine permanentem. Quadam autem die, cum venissent ad sanctum Antonium fratres, magni quidem et perfecti viri, accidit etiam Paulum adesse pariter cum eis. Et cum sermo de rebus profundis et mysticis haberetur, cumque de Prophetis et Salvatore plurima tractarentur, Paulus ex simplicitate blando nutu, ut erga simpliciores solebat, silere atque abire eum jubet. Et ille, quia omne quodcumque ab eo dictum fuisset tamquam praeceptum Dei servare instituerat, abscedens ad cellulam suam, tamquam mandato accepto, silentium gerere instituit, nec omnino aliquid loqui. Quod cum comperisset Antonius, mirari coepit, unde haec illi observantia placuisset, quam a se sciebat non esse mandatam. Cumque jussisset eum loqui, et cur sileret indic
Abbreviated transcription (Latin):
cum quidã rabie patiens in modũ canis laniaret omne qui
ausꝰ fuisset accedere. ꝑductꝰ ad eũ fuisset. insistebat orationi.
ut demonrĩqui eũ urgebat sugaret. & cum mora fieret. nec
celer seq̃retur effectꝰ quasi infantũ more indignatꝰ dixisse
& continuo quasi dilicio dnico: satisfactu ẽ adõ. ⁊ statĩ curat
ẽ rabidꝰ. ExeliC.¬

Expanded text:
cum quidam rabiem patiens in modum canis laniaret omnem qui cum quidam rabiem patiens in modum canis laniaret omnem qui ad se ausus fuisset accedere, et perductus ad eum fuisset, insistebat orationi, ut daemonem qui eum urgebat, fugaret. Et cum mora fieret, nec celer sequeretur effectus, quasi infantum more indignatus ad Domiet continuo quasi delicioso domino satisfactum est a Deo; et statim curatus est rabidus.
Abbreviated transcription (Latin):
i ñ ut faciã uoluntatẽ meã. s eius qui me misit. Ꝙ utiq
uoluntas xp̃i ñ erat cõtraria uoluntati patris. s qͥ uenerat
obediencia docere. ñ inueniretur obediens si ꝓpriã faceret
uoluntatẽ. Quanto gͦ magis nos ñ iudicabim̾ obedientes si
faciamꝰ ꝓpͥas uoluntates: Deniq supͣdictꝰ paulꝰ exẽplo nb̃ ẽ.
qͥ obediencie ⁊ simplicitatis merito in tanto spaliũ grarũ cul¬
men ascendit ut multo plures ⁊ potentiores uirtutes ꝑipsũ¬
ãs quã ꝑ scm̃ antoniũ fecerit. Ꝙ qm̃ ꝓ affluencia grarum
multi ad eũ ex om̃ibꝰ tr̃ȩ partibꝰ confluebant. ut curarent᷑
ab eo : uerens beatꝰ antonuis ne molestia multitudinis fuga¬
rentur: in interiorẽ heremũ quo accedi facile ab aliqͦ ñ poss.
comanere eũ fecit. ut uenientes magis ipse susciꝑet antoniꝰ.
i qͦs uͦ ipse ñ potuisset curare : hos ad paulũ tãq ꝓlixiorẽ sa¬
nitatũ gr̃am hñtẽ mittebat. ⁊ ab illo curabant᷑. Tantã aut

Expanded text:
ntatem meam, sed ejus qui misit me . Et utique voluntas Christi non erat contraria voluntati Patris; sed qui venerat obedientiam docere, non inveniretur obediens, si propriam faceret voluntatem . Quanto ergo magis nos non judicabimur inobedientes, si faciamus proprias voluntates? Denique supradictus Paulus exemplo nobis est, qui obedientiae et simplicitatis merito in tantum spiritualium gratiarum culmen ascendit, ut multo plures et potentiores virtutes psecundum Antonium faceret. Et quoniam pro affluentia gratiarum multi ad eum ex omnibus terrae partibus confluebant, ut curarentur ab eo, verens beatus Antonius ne molestia multitudinis fugaretur, in interiori eremo, quo accedi facile ab aliquo non posset, commanere eum fecit, ut venientes magis ipse susciperet Antonius. Si quos vero ipse non potuisset curare, hos ad Paulum tamquam prolixiorem sanitatum gratiam habentem mittebat, et ab illo curabantur. Tantam aut
Abbreviated transcription (Latin):
UIT quidã int̾ discipulos antonii paulus
nomine. cognom̃to simplex. ħ miciũ cõuersionis sui
hunismodi ħabuit. Cum uxorẽ suã ocłis suis cũ adul¬
tero cubitantẽ uidisset: nulli qͥcꝗ dix̃. E gressus ẽ domũ.
⁊ mesticia animi actꝰ inheremũ semetipsũ dedit. Ubi
cũ anxius ob enraret. ad monasteriũ ꝑuen antonii. ibiq ex
loci amonitione ⁊ oportimitate cõsiliũ capit. Cũq adisset
antonui ut it̃ ab eo salutis adqreret: ille intuens homẽ
simplicis naturȩ: respondit ei ita demũ posse eũ saluari.
si his q̃ ase dicerent᷑ obediret. Tum ille oia q̃cuq sibi p̃¬
ciꝑet facturũ ẽẽ respondit. Ut gͦ ꝓmissionẽ eius ꝓbaret an¬
toniꝰ : ante fores cellulȩ stanti hic inqͥt expecta me orans
donec egrediar. & ingressus mansit intrinsecꝰ ꝑ totã diẽ
& ꝑ totam noctẽ. ꝑ fenestrã tam̃ ex occulto freqñtiꝰ respiciets.
uidebat eũ indesinent᷑ orantẽ. ⁊ nusꝗͣ ꝓrsus moueri. s stare

Expanded text:
uit quidam inter discipulos sancti Antonii, Paulus nomine, cognominatus Simplex. Hic initium conversionis suae hujusmodi habuit. Cum uxorem suam oculis suis, cum adultero cubantem vidisset, nulli quidquam dicens, egressus est domum, et moestitia animi tactus, in eremum semetipsum dedit, ubi cum anxius oberraret, ad monasterium pervenit Antonii, ibique ex loci admonitione et opportunitate consilium capit. Cumque adisset Antonium, ut iter ab eo salutis inquireret, ille intuens hominem simplicis naturae esse, respondit ei, ita demum eum posse salvari, si his quae a se dicerentur, obediret. Tunc ille omnia quaecumque sibi praeciperet facturum se esse respondit. Ut ergo promissionem ejus probaret Antonius, ante fores cellulae stanti: Hic, inquit, exspecta me orans, donec egrediar. Et egrediens Antonius, mansit intrinsecus 203 per totam diem et per totam noctem; per fenestram tamen ex occulto frequentius respiciens videbat eum indesinenter orantem, et nusquam prorsus moveri, sed stare
Abbreviated transcription (Latin):
magni thesauri: quos ñ erugo neq tinea ext̾minet. neq fureᷤ
lato itaq corpre mris. ad basilicam apłor reliqͥe sũma oiu
deuotione depositȩ fuerant. Quas cum tractaret ep̃s: quidã
de ppło repletꝰ sp̃u inmundo clamare cep̃. se torq̃ri ab ambro¬
sio. At ille cõuersꝰ ait ad eũ. Obmutesce diabłe. qr ñ torquet

Expanded text:
magni thesauri, quos non aerugo, neque tinea exterminat, neque fures magni thesauri, quos non aerugo, neque tinea exterminat, neque fures lato itaque corpore Martyris ad basilicam Apostolorum udevotione depositae fuerant, cum tractaret Episcopus, quidam de populo repletus spiritu immundo, clamare coepit se torqueri ab Ambrosio. At ille conversus ad eum ait: Obmutesce, diabole; quia non te torquet
Abbreviated transcription (Latin):
UIidimꝰ enĩ insepulcro in quo lacebat corpꝰ mris qui quo sit pai
usq in hodiernũ scire nos no possumus. sanguinẽ mr̃is ita
recente: quasi eadẽ die fuisset fusꝰ Caput etit̃ ipsiꝰ qđ ab
impiis fuerat abscisũ. ita ⁊ integrũ ⁊ incorruptũ cũ capillis
capitis atq barba. ut nb uidetur eodẽ tp̃re qͦ leuabat᷑ lotũ
atq cõpositũ in sepulcro. Ꝙ quid mirũ. quoquidẽ dñs hoc
Etiã odore tanto repleti sumus. ut omiũ aromatũ uinceret
suauitatẽ. Quo leuoto corpre miris ⁊ in lectica cõposito:
statĩ ad scĩn celsũ nrem qui in eodẽ orto positꝰ ẽ. cũ sc̃o sacer¬
dote ad orationẽ peireximꝰ. Nũꝙ tam̃ illũ ante orasse in
nouimꝰ tam̃ a custodibiꝰ loci ipsiꝰ. qđ aparentibꝰ suis illis tra¬
ditũ sit. ñ discede de loco illo ꝑ omnẽ gñrationẽ ⁊ ꝓgeniẽ
suors. &e qđ thesauri magni in eodẽ loco positi eent. Q uere

Expanded text:
Vidimus autem in sepulcro, quo jacebat corpus martyris qui quando sit passus, usque in hodiernum scire non possumus sanguinem martyris ita recentem, quasi eodem die fuisset effusus. Caput etiam ipsius, quod ab impiis fuerat abscissum, ita integrum atque incorruptum cum capillis capitis atque barba, ut nobis videretur eodem tempore quo levabatur, lotum atque compositum in sepulcro. Et quid mirum, quandoquidem Dominus in bit Luc. XXI, 18? Etiam odore tanto repleti sumus, ut omnium aromatum vinceret suavitatem. 33. Quo levato corpore martyris, et in lectica composito, statim ad sanctum Celsum martyrem, qui in eodem horto positus est, cum sancto Sacerdote ad orationem perreximus. Numquam tamen illum antea orasse in novimus tamen a custodibus loci ipsius, quod a parentibus suis illis traditum sit, non discedere de loco illo per omnem generationem et progeniem suorum; eo quod thesauri magni in eodem loco positi essent. Et vere
Abbreviated transcription (Latin):
pora ab spiritibꝰ inmundis. curata suma cũ gr̃a donũ repete¬
bant. S ⁊ his beneficiis mrm in quantũ crescebat fides dec
sedari cep̃ psecutio. que iustinȩ furore accendebat. ut sacerdo
de accła expelleretur. Canĩ qr intra palaciũ multitudo
airianorᷤ cũ iustina cõstituta residebat. tam̃ dĩ gram quã
uenerbilem uirum ambrosium namabat peccunicꝰ cõparasse
homines qui se uexari ab miundis spiritibꝰ m̃tirentur. atq
ita ut ab illo sic̃ ⁊ a mart̾iribꝰ se torq̃ri dicerent. S. ħ iuda¬
ico ore loquebantͥ airiani: suꝑ patres scilicet eoꝵ. Illi enĩ

Expanded text:
pora a spiritibus immundis curata, summa cum gratia domum repetepora a spiritibus immundis curata, summa cum gratia domum repetebant. Sed iis beneficiis martyrum in quantum crescebat fides Ecclsedari coepit persecutio, quae Justinae furore accendebatur; ut Sacerdos de Ecclesia pelleretur. Tamen intra palatium multitudo Arianorum cum Justinvenerabilemque virum Ambrosium narrabat pecunia comparasse homines, qui se vexari ab immundis spiritibus mentirentur; atque ita ab illo, sicut et a martyribus se torqueri dicerent. Sed hoc Judaico ore loquebantur Ariani, suppares scilicet eorum; illi enim
Abbreviated transcription (Latin):
phos aeccłe donare consueuit. ad aeccłȩ suȩ muniintũ militũ
corda conuertit. ut aduersis scutis aeccłȩ fores seruarent.
nec egredi dimitterent s ingredi aeccłam plebẽ catholicam
minime ꝓhiberent. Nec hoc satis erat missis militibꝰ  nisi
ut ecia ꝑ catholicã fidẽ cũ plebe parit̾ ad clamarent. Hoc
in tp̃re primũ antiphonȩ. hymni. niugiliȩ in aecła medi¬
olanensi celebrari ceper̃. Cuius cele britatis deuocio usq
uasius se sacerdoti reuelauer̃. Erantuenĩ inbasilica positi
rirm ut nomina ita etiã sepultura in cognita erat. in tantũ
ut suꝑ ipsoꝵ sepulera ambularent om̃s qui uellent ad cancel¬
los ꝑuenire. quibꝰ scõꝵ naboris ⁊ felicis nrm ab inuiria sei¬
ticis posita: multoꝵ ibi sanatȩ egritudines ꝑdocentur. Cecꝰ
etiã seuerus nomine. qui nunc usq in eadẽ basilica q̃ dr̃ ani
brosiana. in qͣ nirm corpr̃a sunt trans lata religiose seruit.
ubi uestẽ nr̃m aitigit. statĩ lucẽ accepit. Obsessa etiã cor¬

Expanded text:
phos donare consuevit, ad Ecclesiae suae munimentum militum corda convertit; ut aversis scutis ecclesiae fores servarent, nec egredi dimitterent, sed ingredi ecclesiam plebem catholicam minime prohiberent. Sed nec hoc satis erat missis militibus, nisi etiam pro catholica fide cum plebe pariter acclamarent. Hoc in tempore primum antiphonae, hymni, ac vigiliae in ecclesia Mediolanensi celebrari coeperunt. Cujus celebritatis devotio usque vasius se Sacerdoti revelaverunt. Erant enim in basilica positi, ervasii martyrum ut nomina, ita etiam sepulcra incognita erant, in tantum ut supra ipsorum sepulcra ambularent omnes, qui vellent ad cancellos pervenire, quibus sanctorum Naboris et Felicis martyrum ab injuria seticis posita, multorum ibi satanae aegritudines perdocentur. Caecus etiam Severus nomine, qui nunc usque in eadem basilica quae dicitur Ambrosiana, in quam Martyrum corpora sunt translata, religiose servit; ubi vestem martyrum attigit, statim lumen recepit. Obsessa etiam cor
Abbreviated transcription (Latin):
crificiũ in domo offeiret: quedã balneatrix que paraliti¬
ca inlecto iacebat. cũ cognouisset ibidẽ eẽ dñ sacerdotẽ..
inc̾ellula se ad candẽ domũ ad quã ille muntatꝰ aduenerat:
portari fec̃. Atq oranti ⁊ imponenti manus uestim̃ta attig̾it .
etis. credentes innoie mo. Qd tam̃ signũ sanitatisuut ini¬
rabile fuit. ita etic̃ nec occultũ. Nam ego han cadẽ regioe
pꝰ annos płimas scis uiris referentibꝰ positꝰ inturbe cogno
in. Siriniũ uͦ cũ ad ordinandũ ep̃mr Anemiũ peirerisset:
ibiq istine tunc tpris regine potencia ⁊ multitudine coad

Expanded text:
crificium in domo offerret, quaedam balneatrix quae paralyticrificium in domo offerret, quaedam balneatrix quae paralytica in lecto jacebat, cum cognovisset ibidem esse Domini Sacerdotem, in sellula se ad eamdem domum, ad quam ille invitatus venerat, portari fecit, atque orantis et imponentis manus vestimenta attigit. Quae etis, credentes in nomine meo . Quod tamen signum sanitatis ut mirabile fuit, ita etiam nec occultum; nam ego hoc in eadem regione  annos plurimos, sanctis viris referentibus, positus in Urbe cognovi. 11. Sirmium vero cum ad ordinandum episcopum Anemium perrexisset, ibique Justin
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uerbũ eiꝰ mplebat᷑ in ambrosio. Dixerat enĩ ꝓficis¬
parauit. atq in possessione cinusdã leoncu clarissimiuiri
aliqͣndiu latuit. s ubi relationi responsũ est.: ab eođ leon¬
cio ꝓdit᷑. Preceptũ enĩ erat uicario: ut insisteret rebꝰ ꝑfici¬
end̾is.. Qͥ inuncta sibi eõ uellet implere. ꝓposito edicto cõ¬
luntatẽ: nec se duitius. posse resistere: postulauit ñ se nisi
a catholico debe ep̃o baptizari. Solliettã em habebat ꝑfi¬
diã amanorᷤᷤ. Baptizatꝰ itaq. fertur ot̃a aeccłastica offi¬
cia implesse. atq octaua die ep̃s ordinatꝰ.ẽ. simma cũ gr̃a.
⁊ leticia cunctoꝵ. Igitur pꝰ annos quatuor ddinationis
suȩ ad urbẽ romã. hoc ẽ ad solũ ꝓpͥũ peirex . ibiq̃ sc̃aml.
defuncta. Atq cum illa dextrã illuis exoscularetur:. sub.¬
ridens ait illi. Ecce ut dicebã tibi. sacerdoti manꝰoscłart.
idẽ tpꝰ cũ trans tibim ap̃ quandã clarissina inuitats fa¬

Expanded text:
 verbum ejus impleretur in Ambrosio; dixerat enim proficisparavit, atque in possessione cujusdam Leontii clarissimi viri aliquamdiu delituit. Sed ubi relationi responsum est, ab eodem Leontio proditur; praeceptum enim erat vicario ut insisteret rebus perficiendis: qui injuncta sibi cum vellet implere, proposito edicto, conluntatem, nec se diutius posse resistere, postulavit non se nisi a catholico episcopo baptizari; sollicite enim cavebat perfidiam Arianorum. Baptizatus itaque fertur omnia ecclesiastica officia implesse, atque octava die episcopus ordinatus est summa cum gratia et laetitia cunctorum. Igitur post annos aliquot ordinationis suae ad urbem Romam, hoc est, ad proprium solum perrexit, ibique sanctam defuncta. Atque cum illa dexteram illius oscularetur, subridens ait illi: Ecce ut dicebam tibi, sacerdotis maidem tempus cum trans Tiberim apud quamdam clarissimam invitatus, sa
Abbreviated transcription (Latin):
i fuxtꝰ mollierit & dolor creiu̾it: cataplasmab. Qdsi dolor minuerit
& fluxꝰ creuerit: mag̃ in iectionib modari debes. partere auͣ cataplas¬
ne febriũ scarifactio fit᷑. Et utant᷑ palmulis in cataplasmatibꝰ. ñ
multũ bib̃. Qͦdsi ꝑtussem aliqͥd sangͥrus expuant: dandꝰ erit suclis
conioꝵ. aut palmulaꝵ. thebaicaꝵ. Qͦd si auferri ñ pot̃: pusca fri¬
qida det᷑. Si aũ flurꝰ cessau̾it: & purulentũ excreauerit maturũ bo
& alicã ex melle uel siliginẽ.⁊ amilo ⁊ panẽ ex mulsa. aut fenug̃co¬

Expanded text:
i fluxus mollierit et dolor creuerit, cataplasmamus. Quodsi dolor minuerit et fluxus creuerit, magis iniectionibus moderare debemus, parcere autem cata­plasne febrium scarifatio fiat et uti palmulis in cataplasmis. Non multum bibant. Quodsi per tussem aliquid de sanguine expuant, dandus erit sucus doniorum aut palmularum tebaicarum. Quodsi auferri non potest, pusca frigida danda erit. Si autem fluxus cessauerit et purulentum excreauerit maturum, botritos. Ali‹ca› ex melle uel siliginem et amilo et pane, ex aqua mulsa aut in
Abbreviated transcription (Latin):
ebricula a feruore ueluti feruicula nuncapatur. Fẽbricicantẽ
dentem feruorem pluriũ. atq acriorem naturali calore scuse¬
enĩ pulsus febriculȩ signum confert: s scd̾m uet̾es nonfert. ypocras e
& eugrnius & plistinicus solem feruorem naturalem mod̾ationem ex¬
cedentem: signum esse febrium posuerunt. Ex cȩt̾i successores eoꝵ. dixeyt̃¬
quod de pulsus mutatione dispares sententiȩ sunt. Alii enim contͣ¬
febrium uocauerunt. Ut acrisius. alii crebritatem pulsus ultͣ nat᷑am
bre: s &̃ solis uapore aut ereititationis mocu. uel acriscibi usu efficit᷑. Ut
ꝑ totum corpus exalto atq acrior naturali: plurimũ eralans feruor sentiatur.¬

Expanded text:
est? A feruore ueluti febriculaferuicula nuncupatur. Quomodo febricitantem dentem Gar. feruorem plurimum atque acriorem †naturam†natuetiam pulsus febriculae signum confert? secundum veteres non fert. Hippocrates enim et Euenor et Plistonicus solum fervorem naturalem moderationem excedentem signum febrium posuerunt. ac ceteri successores eorum pulsus disputationis, sed dispari sententia. alii enim contfebrium uocaueruntuocauerunt ut Acrisius + Gar.; alii crebritatem pulsus ultra naturam, bre sed etiam aut solis vapore aut exercitationis motu vel acris cibi usu efficitur, addimus ut per totum corpus ex alto atque acrior naturali plurimus exhalans fervor febriu