comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rire est: uitam mentis. carnis delecta.¬
tione ꝑforare. Nequaquã uͦ hisbosech
iste hac morte succũberet: si non ad
ingressum domus mulierẽ. id est ad
mentis aditum mollem custodiam
deputasset. Fortis namq uirilisq sen¬
sus pͣponi cordis forib debet: quem
nec negligentiȩ somnus opprimat.
nec ignorantiȩ error fallat. Unde
bene & hisboseth appellatus est: qui
custode femina hostilib gladiis nu¬
datur. hiboscch quippe: uir confu¬
sionis drͣ. Uir autẽ confusionis est:
qui forti mentis custodia munitus
non est: quia dũ uirtutes se agere
ęstimat. sub intrantia uicia nescien¬
tem necant. Tota itaq uirtute mu¬
niendus est aditus mentis: ne qͦͥndo
eam insldiantes hostes penetrent.
foramine neglecte cogitationis. Hinc
salomon ait. Omi custodia serua cor
tuũ: qmͣ ex ipso uita ꝓcedit. Uirtu¬
tes gͦ quas agimus dignũ est ut sum
mopere ab intentionis origine pen¬
semus: ne ex malo ortu ꝓdeant. etiã

Expanded text:
rire, est vitam mentis carnis delectarire, est vitam mentis carnis delectatione perforare. Nequaquam vero Isboseth iste hac morte succumberet, si non ad ingressum domus mulierem, id est ad mentis aditum mollem custoddeputasset. Fortis namque vigilque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiae error fallat. Unde bene et Isboseth appellatus est, qui custode femina hostilibus gladiis nudatur. Isboseth quippe vir confusionis dicitur: vir autem confusionis est, qui forti mentis custodia munitus non est, quia dum virtutes se agere aestimat, subintrantia vitia nescientem necant. Tota itaque virtute muniendus est aditus mentis: nequando eam insidiantes hostes penetrent foramine neglectae cogitationis. Hinc Salomon ait: « Omni custodia serva cor tuum, quia ex ipso vita procedit . » Virtutes ergo quas agimus, dignum mopere ab intentionis origine pensemus, ne ex malo ortu prodeant, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
custodia munire mentẽ nouerunt.
Unde recte in opinata morte extinctꝰ
hisboseth dicitur: quẽ scriptura sacra
non in domo ostiarium. sed ostiariã
habuisse testatur dicens. uenientes
filii remmon berothite recha. & be¬
S naha: in gressi sunt feruente die
domũ hisbosech: qui dormiebat suꝑ
⁊stratũ suũ meridie. Ingressi sunt
autẽ domũ: & ostiaria domus pur¬
gans triticũ obdormiuit. Assum̃ites
spicas tritici latenter ingressi sunt:
S & ꝑcusserunt eum in inguine. Ostia¬
ria triticũ purgat: cũ mentis custo.¬
dia discernendo uirtutes se auiciis
separat. Quȩ si obdormierit in
mortẽ dñi sui ꝓprii. insidiatores
admittit: quia dũ discretionis solli¬
citudo cessauerit. adinterficien dum
animũ malignis spiritib iter pan¬
dit. Qui ingressi spieas tollunt: quia
mox bonarũ cogitationũ germina
auferunt. Atq in inguine feruint:
quia uirtutẽ cordis delectatione car.¬
nis occidunt. In inguine quippe fe¬

Expanded text:
custodia munire mentem noverunt. custodia munire mentem noverunt. Unde et recte inopinata morte exstinctus Isboseth dicitur, quem Scriptura sacra non in domo ostiarium, sed ostiariam habuisse testatur, dicens: « Venientes filii Remmon Berothitae, Rechab, et Baana ingressi sunt fervente die domum Isboseth, qui dormiebat super stratum suuautem domum, et ostiaria domus purgans triticum obdormivit; assumentes spicas tritici latenter ingressi sunt et percusserunt eum in inguine. « Ostiaria triticum purgat, cum mentis custodia discernendo, virtutes a vitiis separat: quae, si obdormortem proprii Domini sui insidiatores admittit: quia cum discretionis sollicitudo cessaverit, ad interficiendum animum malignis spiritibus iter pandit. Qui ingressi spicas tollunt, quia mox bonarum cogitationum germina auferunt, atque in inguine feriunt, quia virtutem cordis delectatione carnis occidunt. In inguine quippe fe
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ȩ precis im molamus: ne sapien¬
tia eleuet. ne intellectus dũ subtiliter
currit aberret. ne consiliũ dum
se multiplicat confundat. ne forti¬
tudo dũ fiduciam prebet precipi¬
tet.: ne scientia dum nouit & ñ
diligit in flet: ne pietas dum se
extra rectitudinẽ inclinat intor.¬
queat. ne timor dum plus iusto
trepidat. in desperationis foueam
mergat. Cum gͦ ꝓ unaqueq uirtu¬
te ut pura eẽ debeat preces dño fun¬
dimus: quid aliud quã iuxta filioꝵ
numerũ holocaustũ ꝑ singulos
exhibemus : Holocaustũ namq
totũ incensũ drͣ holocaustũ igit᷑¬
cĩare est: totam mente̾ igne cõpun¬
ctionis incendere: ut in ara amoris
cor ardeat. & quasi delicta ꝓprię
sobolis inquinamenta cogitationis
exurat. Sed hȩc agere nesciunt. nisi
hi qui priusquã cogitationes ad
opus ꝓdeant. internos suos motus
sollicite circũspicientes frenant. Hȩc
agere nesciunt. nisi hi qui uirili

Expanded text:
nostrae precis immolamus: ne sapiennostrae precis immolamus: ne sapientia elevet; ne intellectus, dum subtiliter currit, aberret; ne consilium, dum se multiplicat, confundat; ne fortitudo, dum fiduciam praebet, praecipitet; ne scdiligit, inflet; ne pietas, dum se extra rectitudinem inclinat, intorqueat; ne timor, dum plus justo trepidat, in desperationis foveam mergat. Cum ergo pro unaquaque virtute ut pura esse debeat, preces Domino fundimus, quid aliud quam juxta filiorum numerum holocaustum per singulos exhibemus? Holocaustum namque totum incensum dicitur. Holocaustum igitur dare est totam mentem igne compunctionis incendere, ut in ara amoris cor ardeat, et quasi delicta propriae sobolis inquinamenta cogitationis exurat. Sed haec agere nesciunt, nisi hi qui priusquam cogitationes ad opus prodeant, internos suos motus sollicite circumspicientes frenant. Haec agere nesciunt, nisi qui virili
Abbreviated transcription (Latin):
Sbat eos. Peracto quippe orbe dierũ
conuiuii. mittere adfilios eosq
scĩficare est post uirtu tu̾ sensum.
intentionẽ cordis dirigere. & om̃e
qđ agitur districta retractationis
discussione mundare: ne bona ȩsti.¬
mentur quȩ mala sunt. ne saltem
ueraciter bona putentur sufficien¬
tia. cũ ꝑfecta non sunt. Sic eñi mens
plerũq decipitur: ut aut qualitate
mali aut boni quantitate fallatur.
Sed hos uirtutũ sensus. melius p̾ces
quã discissiones inueniunt. Nam
ea que ꝑscrutari in nobismet ipsis
plenius nitimur: sepe uerius oran¬
do quã inuestigando penetramus.
Cũ eñi mens ꝑ quandã cõpunctionis
machinã ad alta sustollitur: om̃e
dicando certius contemplatur:
Unde & recte subiungitur. Consur¬
surgimus. cũ cõpunctionis luce
ꝑfusi. humanitatis nr̃ȩ noctem de¬
serimus: & adueri luminis radios
oculos mentis aperimus. Atq. holo¬
caustũ ꝑ singulos filios offerimus.
cũ ꝓunaquȩq uirtute dño hostiã

Expanded text:
tio. --Peracto quippe orbe dierum convivii, mittere ad filios, eosque sanctificare, est post virtutum sensum, intentionem cordis dirigere, et omne quod agitur, districta retractationis discussione mundare; ne bona aestimentur quae mala sunt; ne saltem veraciter bona putentur sufficientia, cum perfecta non sunt. Sic enim mens plerumque decipitur, ut aut qualitate mali, aut boni quantitate fallatur.Sed hos virtutum sensus melius preces quam discussiones inveniunt; nam ea quae perscrutari in nobismetipsis plenius nitimur, saepe verius orando quam investigando penetramus. Cum enim mens per quamdam compunctionis machinam ad alta sustollitur, omne, dicando certius contemplatur. Unde et recte subjungitur: CAPUsurgimus, cum compunctionis luce perfusi humanitatis nostrae noctem deserimus, et ad veri luminis radios, oculos mentis aperimus. Atque holocaustum per singulos filios offerimus, cum pro unaquaque virtute Domino hostiam
Abbreviated transcription (Latin):
s recte ad moysen dr̃. Sume tibi aro.¬
Es mata. stacten. & onica. galbanen
boni odoris. & thus lucidissimũ: fa¬
‸ciesq thimiama compositũ oꝑe un¬
guentarii. mixtũ diligenter & purũ.
Thẏmiama quippe exaromatib com¬
positũ facimus: cũ in altare boni odo¬
ris uirtutũ multiplicitate redolemꝰ.
Quod mixtũ & purũ fit : quia quanto
uirtus uirtuti adiungitur: tanto
incensũ boni oꝑis sincerius exhibe¬
:tur: Ubi & bene subtungitur. Cũq.¬
 intenuissimũ puluere̾ uniuersa
contuderis: pones ex eo coram testi¬
‸ monio tabernaculi. In tenuissimũ
puluere̾ aromata uniuersa conte¬
rimus: cũ bona nr̃a quasi in pilo
cordis occulta discussione tundimꝰ.
& si ueraciter bona sint subtiliter
retractamus. A romata gͦ in puluerẽ
redigere est: uirtutes recogitando
terere. & usq ad subtilitatẽ occulti
ex eo coram testimonio tabernaculi:
quia tunc nimirũ bona nr̃a uera¬
citer in conspectu iudicis placent.
cũ hec mens subtilius recogitando

Expanded text:
Sume tibi aromata, stacten et onycha, galbanum boni odoris, et thus lucidissimum, faciesque thymiama compositum opere unguentarii, mistum diligenter et purum . » Thymiama quippe ex aromatibus compositum facimus, cum in altari boni operis virtutum multiplicitate redolemus. Quod mistum et purum fit; quia quanto virtus virtuti jungitur, tanto incensum boni operis sincerius exhibetur. Ubi et bene subjungitur: « Cumque in tenuissimum pulverem universa contuderis, pones ex eo coram testimonio tabernaculi . » In tenuissimum pulverem aromata universa conterimus; cum bona nostra quasi in pila cordis occulta discussione tundimus, et si veraciter bona sint, subtiliter retractamus. Aromata ergo in pulverem redigere, est virtutes recogitando terere, et usque ad subtilitatem occulti ex eo coram testimonio tabernaculi: » quia tunc nimirum bona nostra veraciter in conspectu superni judicis placent, cum haec mens subtilius recogitando,
Abbreviated transcription (Latin):
Qui autẽ dĩ filii: nisi electi angłi uo¬
cantur: De quib cũ constet quod
obtutib maiestatis inseruiant: ualde
quęrendũ est unde ueniant. ut
coram dño assistant. De his quippe
uoce ueritatis dr̃. Angłi eoꝵ in cęlis
semꝑ uident faciem patris mei qui¬
‸ in celis est. De his ꝓpheta ait. Milia
⁊miliũ ministrabant ei: & decies mi¬
lies centena milia assistebant ei. Si
igitur semꝑ uident & semꝑ assistunt:
uigilanti cura querendũ est unde
ueniant qui nũquã recedunt. Sed
cũ de illis ꝑ paulũ dr̃. nonne om̃s¬

Expanded text:
Qui autem Dei filii, nisi electi angeli vocantur? De quibus cum constet, quod obtutibus majestatis inserviant, valde quaerendum est unde veniant, ut coram Domino assistant. De his quippe voce Veritatis dicitur: Angeli eorum in coelis semper vident faciem Patris mei, qui in coelis est . De his propheta ait: Millia millium ministrabant ei, et decies millies centena millia assistebant ei . Si igitur semper vident, et semper assistunt, vigilanti cura quaerendum est unde veniunt, qui nunquam recedunt. Sed cu
Abbreviated transcription (Latin):
quando & dĩ est qđ oꝑe exhibet: &
mundi qđ ꝑ cogitationẽ querit. Bene
quia sca̾ electoꝵ ęccła. simplicitatis
sue & rectitudinis uias timore in¬
choat: sed caritate consũmat. Ciri
tunc est funditus a malo recedere:
cũ ex amore dĩ cȩperit iam nolle
peccare. Ct̃ uero adhuc timore
bona agit. amalo penitus ñ recessit:
quia eo ipso peccat. quo peccare uel¬
let: si inulte potuisset. Recte gͦ cum
timere dm̃ iob dicitur. recedere etiã
a malo ꝑhibetur: quia dũ metum
caritas exequitur: ea quȩ mente
relinquitur: etim ꝑ cogitationis
ꝓpositũ culpa calcatur. Et quia ex
timore unũquodq uiciũ prȩmit᷑.
ex caritate autẽ uirtutes oriuntur:
Srecte subiungitur. Natiq sunt ei¬

Expanded text:
quando et Dei est quod opere exhibet, et quando et Dei est quod opere exhibet, et mundi quod per cogitationem quaerit. 37. quia sancta electorum Ecclesia simplicitatis suae et rectitudinis vias timore inchoat, sed charitate consummat. Cui tunc est funditus a malo recedere, cum ex amore Dei coeperit jam nolle peccare. Cum vero adhuc timore bona agit, a malo penitus non recessit; quia eo ipso peccat, quo peccare vellet, si inulte potuisset. Recte ergo cum timere Deum Job dicitur, recedere etiam a malo perhibetur; quia dum metum charitas sequitur, ea quae mente relinquitur, etiam per cogitationis propositum culpa calcatur.  Vet. XXVIII.  Et quia ex timore unumquodque vitium premitur, ex charitate autem virtutes oriuntur, recte subjungitur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
& ne ex re quȩ agitur. repentinus
finis aduersusq subripiat. hunc
prius molliter posito pede cogita¬
tionis palpat: pensat ne abhis quȩ
agenda sunt formido pͣpediat: ne
in his quȩ differenda sunt precipi¬
tatio impellat. ne praua ꝑ concupis¬
centiã aꝑto bello suꝑent. ne recta
ꝑ inanẽ głam insidiando supplan-¬
tent. Lob ergo in terra hus habitat
dũ mens electi quo magis ꝑ consiliũ
uiuere nititur: eo angusti itineris
dolore fatigatur. Sequitur. Simplex¬
malo. Quisquis etͣnam patriam ap¬
petit. simplex ꝓcul dubio & rectus
uiuit: simplex uidelicet oꝑe. recttis
fide. simplex in bonis que inferius
ꝑagit. rectus in sũmis quȩ in intimis
sentit. Sunt namq nonnulli qui in
bonis quȩ faciunt. simplices non st̃:
dũ non in his retributionẽ interius.
sed exterius fauorẽ quer̾¬
quendam¬
Ue pecca.¬
tori. terram
ingredienti¬
S duabus uiis. Dua.b¬
bus quippe
uiis. peccator terram ingreditur:

Expanded text:
et ne ex re quae agitur repentinus et ne ex re quae agitur repentinus finis adversusque subripiat, hunc prius molliter posito pede cogitationis palpat; pensat ne ab his quae agenda sunt formido praepediat; ne in his quae differenda sunt praecipitatio impellat; ne prava per concupiscentiam aperto bello superent; ne recta per inanem gloriam insidiando supplantent. Job ergo in terra Hus habitat, dum mens electi quo magis per consilium vivere nititur, eo angusti itineris dolore fatigatur. Sequitur: CAP--Quisquis aeternam patriam appetit, simplex procul dubio et rectus vivit: simplex videlicet opere, rectus fide; simplex in bonis quae inferius peragit, rectus in summis quae in intimis sentit. Sunt namque nonnulli qui in bonis quae faciunt simplices non sunt, dum non in his retributionem interius, sed exterius favorem ququemdamVae peccatori terram ingredienti duabus viis . Duabus quippe viis peccator terram ingreditur,
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc inmundo corpore positus.
mente iam extra mundũ surgit :¬
erũpnam exilii quã tolerat acplorat:
& ad sublimẽ patriã incessantib se
amoris stimulis excitat. Cũ gͥ dolens
ꝑdidit: inuenit salubre consiliũ tem¬
porale hoc despicere qđ ꝑeurrit.
Et quo magis crescit. consilu scien¬
tia ut peritura deserat: eo augetur
dolor quod necdũ ad mansura ꝑtin¬
gat. Unde ꝑsalomonẽ dicitur. Qui
apponit scientiam: apponit dolorẽ.
Qui eñi scit iam summa quiȩ adhuc
non habet: magis deinfimis in quib
habitare iob dr̃: quia in scientie con¬
silio electi uniuscuiusq dolens animꝰ
tenetur. Intuendũ quoq est quam
nullus dolor mentis sit. in actione
pͣcipitationis. Qui eñi sine fine consi¬
liis uiuunt. qui semetipsos rerum
euentib precipites deserunt: nullo
interim cogitationũ dolore fatigan¬
tur. Nam qui sollerter in uitȩ con¬
silio figit mentẽ: caute sese in om̃i
actione circũspiciendo considerat:

Expanded text:
adhuc in mundo corpore positus, adhuc in mundo corpore positus, mente jam extra mundum surgit, aerumnam exsilii, quam tolerat, deplorat, et ad sublimem patriam incessantibus se amoris stimulis excitat. Cum ergo dolens didit, invenit salubre consilium, temporale hoc despicere quod percurrit; et quo magis crescit consilii scientia, ut peritura 29 deserat, eo augetur dolor, quod necdum ad mansura pertingat. Unde bene per Salomonem dicitur: Qui apponit scientiam, apponit dolorem . Qui enim scit jam summa quae adhuc non habet, magis de infimis in quibus habitare Job dicitur, quia in scientiae consilio electi uniuscujusque dolens animus tenetur. Intuendum quoque est quam nullus dolor mentis sit in actione praecipitationis. Qui enim sine consiliis vivunt, qui se ipsos rerum eventibus praecipites deserunt, nullo interim cogitationum dolore fatigantur. Nam qui solerter in vitae consilio figit mentem, caute sese in omni actione circumspiciendo considerat;
Abbreviated transcription (Latin):
de presentib ad eterna festinat. Nam
sunt nonnulli qui uitam suã negli¬
gunt. & dũ transitoria appetunt.
dũ ȩterna uel non intelligunt. uel
intellecta contepͣnunt: nec dolorem
sentiunt. nec habere consiliũ sciunt.
Cumq suꝑna quȩ amiserunt non
considerant: eẽ se heu miseri in boniꝰ
putant. Nequaquã eñi ad ueritatis
lucẽ cui conditi fuerant. mentis ocu¬
los erigunt: nequaquã ad contẽpla¬
tionẽ eternȩ patriȩ desiderii aciem
tendunt: sed semetipsos in his quib
ꝓiecti sunt deserentes. uice patriȩ di¬
ligunt exilit̃ qđ patiuntur: & in ce¬
citate quã tolerant quasi in claritate
luminis exultant. At contra electoꝵ
mentes dũ cuncta transitoria nulla
ẽẽ conspiciunt: ad quȩ sint condite
exquirunt. Cũq eoꝵ satisfactioni
nichil extra dm̃ sufficit: ipsa in qui¬
sitionis exercitatione fatigata illoꝵ
cogitatio in conditoris siti spe & con¬
templatione requiescit. Suꝑnis int̾cẽ
ciuib appetit: & unusquisq eorum

Expanded text:
de praesentibus ad aeterna festinat. Nam sunt nonnulli qui vitam suam negligunt; et dum transitoria appetunt, dum aeterna vel non intelligunt, vel intellecta contemnunt, nec dolorem sentiunt, nec habere consilium sciunt. Cumque superna, quae amiserunt, non considerant, esse se, heu miseri! in bonis putant. Nequaquam enim ad veritatis lucem, cui conditi fuerant, mentis oculos erigunt; nequaquam ad contemplationem aeternae patriae desiderii aciem tendunt: sed semetipsos in his ad quae projecti sunt deserentes, vice patriae diligunt exsilium quod patiuntur, et in caecitate, quam tolerant, quasi in claritate luminis exsultant. At contra electorum mentes dum cuncta transitoria nulla esse conspiciunt, ad quae sint conditae exquirunt; cumque eorum satisfactioni nihil extra Deum sufficit, ipsa inquisitionis exercitatione fatigata illorum cogitatio, in conditoris sui spe et contemplatione requiescit, supernis interseri civibus appetit; et unusquisque eorum
Abbreviated transcription (Latin):
diut. quȩ intus apud nosinccipsos
gererentur indicauit dicens. Ue¬
nerunt octoginta uiri de sychem.¬
S &e de sylo. & de samaria rasi barba
& scissis uestib squalentes: munera
& thus habebant in manu ut offer.¬
Srent in domo dñi. E gressus autẽ

Expanded text:
duit, quae intus apud nosmetipsos duit, quae intus apud nosmetipsos gerantur indicavit, dicens: « Venerunt octoginta viri de Sichem, et de Silo, et de Samaria rasi barba, et scissis vestibus squalentes, munera et thus habebant in manu, ut offerrent in domum Domini. Egres
Abbreviated transcription (Latin):
uiat: mentẽ oꝑantis immutat.
Quȩ quãuis quesita non fuerat:
tamen obleͬcta delectat. Cuius de¬
lectatione dũ mens bene oꝑantis
resoluitur: ab om̃i intentioniᷤ
intimȩ uigore dissipatur.
Sȩpe se bene inchoate nr̃ȩ
iustitie ex latere ira subiungit: &¬
dum zelo rectitudinis immodera¬
tius mentẽ turbat. cunctam quietis
intimȩ sauciat salutẽ. Sepe grauita¬
tem cordis quasi subiuncta ex latere
tristitia sequitur: atq. om̃e opus qđ
mens bona intentione inchoat. hec
uelamine meroris obumbrat. Quȩ
& nonnunquã tanto tardius repel¬
litur: quanto & presse menti quasi
superior famulatur. Sepe se bono
oꝑi letitia immoderata subiungit:
cũq plus mentẽ quã decet hẏlares.¬
cere erigit. ab actione bona omne¬
pondus grauitatis repellit. Quos¬
dũ etiam bene in choantib sub ẽẽ
in itinere laqueos psalmista conspe¬
bene ac subtiliter hieremias insinu¬
at: qui dũ gesta foris referre stu

Expanded text:
viat, mentem operantis immutat, viat, mentem operantis immutat, quae quamvis quaesita non fuerat, tamen oblata delectat: cujus delectatione cum mens bene operantis resolvitur, ab omni intentionis intimae vigore dissipatur. Saepe se bene inchoatae nostrae justitiae ex latere ira subjungit, et dum zelo rectitudinis immoderatius mentem turbat, cunctam quietis intimae salutem sauciat. Saepe gravitatem cordis quasi subjuncta ex latere tristitia sequitur, atque omne opus, quod mens bona intentione inchoat, haec velamine moeroris obverberat. Quae et nonnunquam tanto tardius repellitur, quanto et pressae menti quasi serior famulatur, saepe se bono operi laetitia immoderata subjungit. Cumque plus mentem quam decet hilarescere epondus gravitatis repellit. Quia enim bene etiam inchoantibus subesse in itinere laqueos Psalmista conspebene ac subtiliter Jeremias insinuat, qui dum
Abbreviated transcription (Latin):
tanto add decipiendũ bonȩ actionis
terminũ astutius exspectat: &¬
quo incautũ quẽq quasi
recedendo reddiderit. eo
illũ repentino nonnũquã uulnere
durius insanabiliusq transfigit.
Intentionẽ quippe in bono oꝑe pol¬
luit: quia eũ facilia ad decipiendũ
corda hominũ conspicit. eoꝵ desi¬
derus auram transitorii fauoris
apponit: ut in his quȩ recta faci-¬
unt. ad appetenda ima tortitudine
intentionis inclinentur. Unde recte
sub iudeȩ specie de unaquaq ani¬
ma laqueo miserȩ intentionis cap
eius in capite. Acsi aꝑte diceretur.
Cum bonũ opus non bona intentio.¬
ne sumitur. huic aduersantes sp̃s¬
abipso cogitationis exordio prin.¬
cipantur: tantoq eam plenius
possident. quanto & ꝑ iniciũ domi¬
nantes tenent. Cũ uero intentionẽ
uiciare non pͣualet. in uia positos.
suerat. in actionem longe aliter
quã cȩperat ꝑcurrat. Sepe enim
bono oꝑi dum laus humana ob.¬

Expanded text:
tanto ad decipiendum bonae actionis tanto ad decipiendum bonae actionis terminum astutius exspectat; et quo incautum quemque quasi recedendo reddiderit, eo illum repentino nonnunquam vulnere durius insanabiliusque transfigit. 51. Intentionem quippe in bono opere polluit, quia cum facilia ad decipiendum corda hominum conspicit, eorum desideriis auram transitorii favoris apponit; ut in his, quae recta faciunt, ad appetenda ima, fortitudine intentionis inclinentur. Unde recte sub Judaeae specie, de unaquaque anima laqueo miserae intentionis capt hostes ejus in capite. Ac si aperte diceretur: Cum bonum opus non bona intentione sumitur, huic adversantes spab ipso cogitationis exordio principantur. Tantoque eam plenius possident, quanto et per initium dominantes tenent. Cum vero intentionem vitiare non praevalent, in via positos suerat, in actione longe aliter quam coeperat percurrat. Saepe enim bono operi dum laus humana ob
Abbreviated transcription (Latin):
suis. Fili in cordib maledicunt:
cũ recta nr̃a oꝑa a non rectis cogi¬
tationib ꝓdeunt: cũ bona in aꝑto
exxerunt. sed noxia in occulto moli
untur: Dõ quippe maledicunt. cũ
mentes nr̃e se de se estimant habere
qđ sunt. Dõ maledicunt: cũ se & ab
illo accepisse uires intelligunt. sed
hostis insequitur: ut uidelicet hoc
qd rectũ coram hominib agitur.
in interni iudicis conspectu uiciet᷑.
Aliquando namq in bono oꝑe inten¬
tionẽ polluit. ut om̃e qđ in actione
sequitur: eo purũ mundũq non
exeat. quo hoc ab origine ꝑturbat.
Aliquando uͦ intentionẽ boni oꝑis
uiciare ñ p̃ualet. sed in ipsa actione
se quasi in itinere opponit: ut cũ
ꝑ ꝓpositũ mentis securior quisq
egreditur. subiuncto latenter uicio.
quasi ex insidus perimatur. Aliqͣn¬
do uͦ nec intentionẽ uiciat. nec in
itinere supplantat: sed opus bonũ
in fine actionis illa queat. Quantoq.
uel adomo cordis. uel abitinere
oꝑis longius recessisse se simulat.

Expanded text:
ilii in cordibus maledicunt, cum recta nostra opera a non rectis cogitationibus prodeunt; cum bona in aperto exerunt, sed in occulto noxia moliuntur. Deo quippe maledicunt, cum mentes nostrae se de se aestimant habere quod sunt. Deo maledicunt, cum se et ab illo accepisse vires intelligunt, sed hostis insequitur, ut videlicet hoc, quod rectum coram hominibus agitur, in interni judicis conspectu vitietur. Aliquando namque in bono opere intentionem polluit, ut omne, quod in actione sequitur, eo purum mundumque non exeat, quo hoc ab origine perturbat. Aliquando vero intentionem boni operis vitiare non praevalet, sed in ipsa actione se quasi in itinere opponit; ut cum per propositum mentis securior quisque egreditur, subjuncto latenter vitio, quasi ex insidiis perimatur. Aliquando vero nec intentionem vitiat, nec in itinere supplantat, sed opus bonum in fine actionis illaqueat; quantoque vel a domo cordis, vel ab itinere operis longius recessisse se simulat,
Abbreviated transcription (Latin):
nimirũ quia nr̃a expositio orit᷑.
dignũ ꝓfecto est. ut quasi edita so¬
boles speciem sue matris imitetur.
Nouam uero translationẽ dissero sed
cũ ꝓbationis causa me exigit: nunc

Expanded text:
nimirum quia nostra expositio oritur, dignum profecto est ut quasi edita soboles speciem suae matris imitetur. Novam vero translationem dissero; sed cum probationis causa exigit, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
rum dolore uel mediatoris passio.
uel sc̃e ecłȩ labor exprimitur..
quȩ multiplici presentis uitȩ fa.¬
tigatione cruciatur: Amici qͦq
eiꝰ ex uocabulo nominis: meritum
suȩ indicant actionis. Nam elifiz.
latina lingua dicitur dm̃ contẽptꝰ.
Et quid aliud herctiei faciunt. nisi
qdꝰ dum falsa de dõ sentiunt. eum
suꝑbiendo contepͣnunt : Baldach.
interpretatur uetustas sola. Bene
autẽ om̃s heretici in his que de dño
locuntur. dũ non intentione recta.
sed appetitione temporalis głe u
deri p̃dicatores appetunt: uetustas
sola nominantur. Ad loquendum
quippe non delo noui hominis:
sed uite ueteris prauitate concitan¬
tur. Sophar quoq latrno sermone
dicitur dissipatio speculȩ: uel spe¬
cua lam dissipans. Mentes namq
fi. undeliũ ad contemplanda suꝑna
se erigunt: sed dũ hereticoꝵ uerba.
ꝑuertere recta contemplantes appe¬
tunt. speculã dissipare conantur.

Expanded text:
rum dolore, vel Mediatoris passio, rum dolore, vel Mediatoris passio, vel sanctae Ecclesiae labor exprimitur, quae multiplici praesentis vitae fatigatione cruciatur. Amici quoque ejus ex vocabulo nominis meritum suae indicant actionis. Nam Eliphaz Latina lingua dicitur Domini contemptus. Et quid aliud haeretici faciunt, nisi quod, dum falsa de Deo sentiunt, eum superbiendo contemnunt? Baldad interpretatur vetustas sola. Bene autem omnes haeretici in his quae de Deo loquuntur, dum non intentione recta, sed appetitione temporalis gloriae videri praedicatores appetunt, vetustas sola nominantur. Ad loquendum quippe non zelo novi hominis, sed vitae veteris pravitate concitantur. Sophar quoque Latino sermone dicitur dissipatio speculae, vel speculationem dissipans. Mentes namque fidelium ad contemplanda superna se erigunt; sed dum haereticorum verba pervertere recta contemplantes appetunt, speculam dissipare conantur.
Abbreviated transcription (Latin):
corpore. ty pũ ridc̃ptoris insimu¬
at: uxor uero eiꝰ quȩ eũ ad male¬
dicendũ ꝓuocat. uitã carnalium
designat: qui intra scãm eccłam¬
postti in correctis moribus quo
durius pͣmunt: quia dũ quasi fide¬
deterius quanto & interius tole
inuehuntur. hereticoꝵ figurã expͥ¬
munt. qui sub specie consulendi.
agunt negociũ seducendi. Unde
quia uidelicet om̃s heretici. dm̃ dũ
defendere nituntur offendunt.
Unde eis apte. & ab eodem scõ uiro
dicitur: Disputare cũ dño cupio.
prius ostendens uos fabricatores
mendacii. & cultores ꝑuersorum
dogiatũ. Constat gͦ eos hereticoꝵ
typum errando gerere. quos sc̃s
uir redarguit cultui ꝑuersoꝵ do
ueritati illius aduersatur: psalmista
attestante qui ait. Ut destruas ini¬
micũ & defensorẽ. Inimicus qͥppe
& defensor est: qui amͣ quẽ p̃dicat
uenturi redep̃toris speciẽ teneat:
etiã nomine demonstrat. lob qͥppe
inter pretatur dolens. Quo nimi¬

Expanded text:
corpore typum Redemptoris insinucorpore typum Redemptoris insinuat; uxor vero ejus, quae eum ad maledicendum provocat, vitam carnalium designat; qui intra sanctam Ecclesiam incorrectis moribus pocinius premunt, quia dum vitari a fidegravius quanto et interius tolerinvehuntur, haereticorum figuram exprimunt, qui sub specie consulendi agunt negotium seducendi. Unde quia videlicet omnes haeretici dum Deum defendere nituntur offendunt. Unde eis apte et ab eodem viro sancto dicitur: Disputare cum Deo cupio, vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum . Constat ergo eos haereticorum typum errando gerere, quos sanctus vir redarguit cultui perversorumveritati illius adversatur, Psalmista attestante, qui ait: Ut destruas inimicum et defensorem . Inimicus quippe et defensor est, qui Deum quo praedicat venturi Redemptoris speciem teneat, etiam nomine demonstrat. Job quippe interpretatur dolens. Quo nimi
Abbreviated transcription (Latin):
boni essent: & qđd ꝓdesse om̃ibus
scirent. Unde & sine cessatione ꝓ¬
mitti debuit. qđ & sine estimatione
dabatur ꝑcipi. & sine fine retmeri:
uit simul omĩa scła dicerent. qđ
in redep̃tione cõmuni scłoꝵ finis
exhiberet. Unde necesse fuit. ut etiã
beatus iob qui tanta incarnatio¬
nis eiꝰ mysteria ꝓtulit: eũ quem
uoce diceret ex conuersatione sig¬
naret. & ꝑea que ꝓtulit. que passurꝰ
esset ostenderet: tantoq uerius pas¬
sionis ilius sacramenta pͣdiceret.
quanto hȩc ñ loquendo tantũmͦ.
ex capite. mͦ excorpore designat:
ut non solũ uocẽ capitis sed etiam
corporis teneat. Unde & ysaias
ꝓpheta eiusdẽ dm̃ uerba expͥmens¬
⁊ ait. Quasi sponso posuit mͥ mitrã.
sus. ipse est in corpore sponsa: ne¬
cesse est. ut cũ nonnũquã aliqͥd
de capite dicitur. sensim ac subito
etiam ad uocẽ corporis diriuet᷑.
Et rursũ etͣ de corpore dicitur: re¬
pente aduocẽ capitis ascendatur.

Expanded text:
boni essent, et quod prodesse omnibus boni essent, et quod prodesse omnibus scirent. Unde et sine cessatione promitti debuit, quod et sine aestimatione dabatur percipi, et sine fine retineri: ut simul omnia saecula dicerent quid in redemptione communi saeculorum finis exhiberet. Unde et necesse fuit ut etiam beatus Job, qui tanta incarnationis ejus mysteria protulit, eum quem voce diceret ex conversatione signaret; et per ea quae pertulit, quae passurus esset ostenderet; tantoque verius passionis illius sacramenta praediceret, quanto haec non loquendo tantummodo, ex capite, modo ex corpore designat, ut non solum vocem capitis, sed etiam corporis teneat. Unde et Isaias propheta ejusdem Domini verba exprimens, ait: Quasi sponso posuit mihi mitramsus, ipse est in corpore sponsa, necesse est ut cum nonnunquam aliquid de capite dicitur, sensim ac subito etiam ad vocem corporis derivetur; et rursum cum de corpore aliquid dicitur, repente ad vocem capitis ascendatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uenit noe: ad manifestandã obȩdi¬
entiam uenit abraham: ad demon¬
strandam coniugalis uitȩ castimo¬
niam uenit isaac: ad insinuandam
laboris tolerantiã uenit iacob: ad
rependendam ꝓ malo bone retribu¬
tionis grãm uenit ioseph: adosten¬
dendam mansuctudinẽ uenit mos.¬
ses: ad informandã contra aduersa
fiduciam uenit iosue: ad ostenden¬
dam inter flagella patientiã uenit
iob. Ecce quã fulgentes stellas in
celo cernimus: ut inoffenso pede
oꝑis iter nr̃ȩ noctis ambulemus.
Nam cognitioni hominũ diuina
dispensatio quot iustos exhibuit:
quasi tot astra suꝑ peccantiũ tene¬
bras celũ misit: quousq uerucii lu¬
cifer surgeret: qui ȩternum te nob̾
mane nuntians. stellis ceteris clariꝰ
ex diuinitate radiaret. Quẽ electi
reb & uocib ꝓphetando ꝓmisert᷑.
Nullus &em̃ iustus fuit: qui non eiꝰ
ꝑ figuram nuntius extitit. Dignũ
quippe erat ut insemet ipsis bonũ
om̃s ostenderent. de quo & om̃s

Expanded text:
venit Noe; ad manifestandam obedivenit Noe; ad manifestandam obedientiam, venit Abraham; ad demonstrandam conjugalis vitae castimoniam, venit Isaac; ad insinuandam laboris tolerantiam, venit Jacob; ad rependendam pro malo bonae retributionis gratiam, venit Joseph; ad ostendendam mansuetudinem, venit Moyses; ad informandam contra adversa fiduciam, venit Josue; ad ostendendam inter flagella patientiam, venit Job. Ecce quam fulgentes stellas in coelo cernimus, ut inoffenso pede operis iter nostrae noctis ambulemus. Nam cognitioni hominum divina dispensatio quot justos exhibuit, quasi tot astra super peccantium tenebras coelum misit, quousque verus lucifer surgeret, qui aeternum nobis mane nuntians, stellis caeteris clarius ex divinitate radiaret. 14. Cuncti rebus et vocibus prophetando promiserunt. Nullus etenim justus fuit qui non ejus per figuram nuntius exstiterit. Dignum quippe erat ut in semetipsis bonum omnes ostenderent, de quo et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
gella. peccata que nequaquã cõmise¬
rat emendaret. Unde & ad ueniam
citius redeunt: quia ex ignorantia
potius quã malicia peccauerunt.
Quoꝵ suꝑbiam diuina iustitia eo ue¬
hementer humiliat: quo nequaquã
illos ad suã grãm nisi ꝑ eũ quẽ des¬
pexerant reformat. Ualde quippe
elata mens retunditur: si ipsi suꝑ
libet inter hȩc mira diuine dispen¬
sationis oꝑa cernere: quom ad islu¬
minandam noctẽ uitȩ presentis.
astra quȩq suis uicib in cęli faciem
ueniant: quousq infinẽ noctis redẽp¬
tor humani generis quasi uertis
lucifer surgat. Nocturmĩ namq.
spactũ dũ decedentiũ succedentĩq
stellarũ cursib illustratur: magno
celi decore pagitur. Ut gͦ noctis nrͣe
tenebras suo tẽpore editus uicissim¬
eque ꝑmutatus stellarũ radius tan¬
geret. ad ostendendam innocentiã
uenit abel. ad docendam actionis
mundiciã uenit enoch: ad insinu¬
andam longanimitatẽ spei & oꝑis

Expanded text:
gella peccata quae nequaquam commisegella peccata quae nequaquam commiserat emendaret. Unde et ad veniam citius redeunt, quia ignorantia potius quam malitia peccaverunt. Quorum superbiam divina justitia eo vehementer humiliat, quo nequaquam illos ad suam gratiam, nisi per eum quem despexerant, reformat. Valde quippe elata mens retunditur, si ipsi super libet inter haec mira divinae dispensationis opera cernere quomodo ad illuminandam noctem vitae praesentis astra quaeque suis vicibus in coeli faciem veniant, quousque in finem noctis Redemptor humani generis, quasi verus lucifer, surgat. Nocturnum namque spatium, dum decedentium succedentiumque stellarum cursibus illustratur, magno coeli decore peragitur. Ut ergo noctis nostrae tenebras suo tempore editus, vicissimque permutatus stellarum radius tangeret, ad ostendendam innocentiam, venit Abel; ad docendam 14 actionis munditiam, venit Enoch; ad insinuandam longanimitatem spei et operis,
Abbreviated transcription (Latin):
Unde cũ dño in euangłio de cȩco
Snato diceretur. hic peccauit aut pa¬
Irentes eiꝰ ut cecus nasceretur: respon¬
dit dñs dicens. Neq. hic peccauit¬
⁊ neq. parentes etus: sed ut manifesten¬
tur oꝑa dĩ. In qua manifestatione
quid agitur. nisi ut ex flagello me¬
ritoꝵ uirtus augeatur: Et cũ nulla
iniquitas pͣterita tergitur. magna
de patientia fortitudo generatur.
Unde isdem beatus iob p̾fertur prius
uoce iudicis: & post manui cõmitti¬
tur tẽptatoris. Quẽ post flagellum
dñs dũ remunerans familiarius al¬
loquitur: aꝑte quantũ de uerbere
creuerit indicatur. Amici gͦ beati
iob dũ ꝑcussionũ genera distingue¬
re nesciunt: ꝑcussũ ꝓ culpa credi¬
derunt. Et dum dm̃ iustũ in ꝑcussi¬
one sua conantur asserere. beatũ
iob cõpulsi sunt de miustitia reꝓbare.
nescientes uidelicet qđ iccirco flagel¬
latus fuerat. ut ꝓ flagello eiꝰ diumȩ
głȩ laus cresceret. non autẽ ut ꝑ fla¬

Expanded text:
Unde cum Domino in Evangelio de caeco Unde cum Domino in Evangelio de caeco nato diceretur: Hic peccavit, aut parentes ejus, ut caecus nasceretur ? Respondit Dominus dicens: Neque hic peccavit, neque parentes ejus; sed ut manifestentur opera Dei ? In qua manifestatione quid agitur, nisi ut ex flagello meritorum virtus augeatur; et cum nulla praeterita iniquitas tergitur, magna de patientia fortitudo generetur. Unde idem beatus Job praefertur prius voce judicis, et post manui committitur tentatoris: quem post flagellum Deus dum remunerans familiarius alloquitur, aperte quantum de verbere creverit indicatur. Amici ergo beati Job, dum percussionum genera distinguere nesciunt, percussum pro culpa crediderunt: et dum Deum justum in percussione sua conantur asserere, beatum Job compulsi sunt de injustitia reprobare; nescientes videlicet quod idcirco flagellatus fuerat, ut pro flagello ejus divinae gloriae laus cresceret, non autem ut per fla
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcussi te castigatione crudeli. Et
rursum. Quid clamas ad me suꝑ
contritione tua: insanabilis est do.¬
lor tuus. Aliquando peccator ꝑcu.¬
titur ut corrigatur. sicut cuidam
in euangelio dicitur: Foce sanus
factus es iam noli peccare. ne tibi
deterius aliquid contingat. Uerba
enĩ saluantis indicant. quia pec.¬
cata p̃cedentia. habiti uim doloris
exigebant. Aliquando quisq non
ꝓ pͣterita culpa diluenda sed ꝓ futura
uitanda ꝑcutitur: qđ aꝑte paulus
de semetipso testatur dicens. Ne¬
⁊ magnitudo reuelationũ extollat
me: datus est mͥ stimulus carnis¬
S meȩ. angłs sathanȩ qui me colafiret.¬
Qui eñi ñ ait. quia extulit. sed ne ex¬
tollat: aꝑte indicat. qđ ꝑcussione
illa ne eueniat cõpescitur: ñ autẽ
quȩ euenerit culpa purgatur. Non¬
num quã uͦ quisq ñ ꝓ p̾terita nec
ꝓ futura iniquitate ꝑcutitur. sed
ut sola diuine uirtutis potentia
ex amputata ꝑcussione monstret᷑.

Expanded text:
percussi te castigatione crudeli . Et percussi te castigatione crudeli . Et rursum: Quid clamas ad me super contritione tua? Insanabilis est dolor tuus . Aliquando peccator percutitur ut corrigatur, sicut cuidam in Evangelio dicitur: Ecce sanus factus es: jam noli peccare, ne tibi deterius aliquid contingat . Verba enim salvantis indicant quia peccata praecedentia habiti vim doloris exigebant. Aliquando quisque non pro praeterita culpa diluenda, sed pro futura vitanda percutitur; quod aperte Paulus de semetipso testatur, dicens: Ne magnitudo revelationum extollat me, datus est mihi stimulus carnis meae, angelus Satanae qui me colaQui enim non ait Quia extulit, sed Ne extollat, aperte indicat quod percussione illa, ne eveniat, compescitur, non autem, quae evenit, culpa purgatur. Nonnunquam quisque nec pro praeterita nec pro futura iniquitate percutitur, sed ut sola divinae virtutis potentia ex amputata percussione monstretur.
Abbreviated transcription (Latin):
nem quidẽ ueniunt. sed usq ad
uerba increpationis excedunt: ig¬
norantia magis credendi sunt quã
malicia deliquisse. Neq eñi tantũ
uirũ amicos iniquos habuisse
credendũ est. Sed dũ discernere
causam flagelloꝵ nequeunt: in
culpã delabuntur. Percussionum¬
quippe. diuersa sunt genera. Alia
namq est ꝑcussio qua peccator ꝑ¬
cutitur: ut sine retractione puniat᷑:
alia qua peccator ꝑcutitur ut cor¬
rigatur. Alia qua nonnũquam
quisq ꝑcutitur: non ut preterita
corrigat: sed ne uentura cõmit.¬
tat. Alia qua plerũq ꝑcutitur: ꝑ
quã nec p̃terita culpa corrigitur:
nec futura ꝓhibetur: sed dum
inopinata salus ꝑcussionẽ sequit᷑.
saluantis uirtus cognita ardentiꝰ
ametur. Cũq in noxius flagello
atteritur. ei ꝑ patientiã meritoꝵ
summa cumuletur. Aliquando
eñi peccator ꝑcutitur: ut absq
retractione puniatur : sicut peri¬
turȩ iudeȩ dicitur. Plaga inimici

Expanded text:
nem quidem veniunt, sed usque ad nem quidem veniunt, sed usque ad verba increpationis excedunt, ignorantia magis credendi sunt, quam malitia deliquisse. Neque enim tantum virum amicos iniquos habuisse credendum est: sed dum discernere causam flagellorum nequeunt, in culpam dilabuntur. quippe diversa sunt genera. Alia namque est percussio, qua peccator percutitur, ut sine retractatione puniatur; alia, qua peccator percutitur, ut corrigatur; alia, qua nonnunquam quisque percutitur, non ut praeterita corrigat, sed ne ventura committat; alia qua 13 plerumque percutitur, per quam nec praeterita culpa corrnec futura prohibetur. Sed dum inopinata salus percussionnem sequitur, salvantis virtus cognita ardentius amatur; cumque innoxius flagello atteritur, ei per patientiam meritorum summa cumulatur. Aliquando enim peccator percutitur, ut absque retractatione puniatur, sicut periturae Judae dicitur: Plaga inimici
Abbreviated transcription (Latin):
centius pugnantis latus feriant.
quo is qui pugnat intentius ueni¬
entes hostes contra faciem aspec
nis bello deprehensus. suscepit
dampna quasi hostes contra fa¬
ciem. sustinuit uerba consolanti¬
um quasi hostes ex latere. Sed in
his om̃ib circumacto grauitatis
sue clipeo. ubiq munitus astitit.
undiq uenientibus gladuis uigi¬
lanter obuiauit. Amissam substan¬
tiam tacite despicit. carnẽ in filuis
mortuã equanimiter dolet. Car.¬
nem inse ꝑcussam patienter tole¬
rat. carnẽ in coniuge male suaden¬
tem sapienter docet. Suꝑ liȩe ami¬
ci in aspera correptione ꝓsiliunt.
& ꝓsedando dolore uenientes.
uim doloris adiungunt. Om̃ia
ergo machinamenta tẽptationũ.
scõ uiro uertuntur. in augmentũ
uirtatũ. Per uulnera quippe pro¬
batur eiꝰ pacientia. ꝑ uerba uero
exercetur sapientia. Ubiq. forti.¬
ter occurrit: quia & flagella robo.¬
re. & uerba ratione superauit.
Amici uero etus qui ad consolatio¬

Expanded text:
centius pugnantis latus feriant, centius pugnantis latus feriant, quo is qui pugnat intentius venientes hostes contra faciem aspectnis bello deprehensus, suscepit damna, quasi hostes contra faciem; sustinuit verba consolantium, quasi hostes ex latere: sed in his omnibus circumacto gravitatis suae clypeo, ubique munitus astitit, undique venientibus gladiis vigilanter obviavit: amissam substantiam tacite despicit, carnem in filiis mortuam aequanimiter dolet, carnem in se percussam patienter tolerat, carnem in conjuge male suadentem sapienter docet. Super haec amici in asperam correptionem prosiliunt; et pro sedando dolore venientes, vim doloris adjungunt. Omnia ergo machinamenta tentationum sancto viro vertuntur in augmenta virtutum. Per vulnera quippe probatur ejus patientia; per verba vero exercetur ejus sapientia. Ubique fortiter occurrit, quia et flagella robore, et verba ratione superavit. Amici vero ejus, qui ad consolatio
Abbreviated transcription (Latin):
rum ciuitatis istius tot ictib ꝑculit:
quot uicib aduersa nuntiauit. Intus
autẽ quasi ciiũ corda corruꝑit. dũ
fortia urbis huuis munimina ꝑsua¬
sione destruere coniugis studuit. Foras
itaq admouit impetũ belli. intus ue¬
nena consilu: ut tanto eitius urbem
caperet. quanto eam exteruis inte
Nͭ̃ quam plus conturbant uerba quam
uulnera: amicoꝵ ut dictuͣ est se lin¬
guis armauuit. Qui quidt̃ quia scnio¬
res erant: de eoꝵ uerbis mutus for.¬
tasse doleri poterat. Helui uinior
subrogatur. ut scm̃ pectus tanto
acriori uulnere ꝑcuteret. quanto
contra illud ictus brachii uilioris
excitarit. Ecce ad feriendũ inuictis¬
simũ robur inimieus seuiens. quot
temptationũ iacula inuenit. ecce
quot obsidionũ machinamenta cir.¬
cumposuit. ecce quot ꝑcussionum
tela transmisit. Sed in his om̃ibus
mansit mens inꝑterrita. stetit ei
cum contra faciem ueniunt alios
ex occulto transmittere. qui eo li¬

Expanded text:
rum civitatis istius tot ictibus perculit, rum civitatis istius tot ictibus perculit, quot vicibus adversa nuntiavit. Intus autem quasi civium corda corrupit, dum fortia urbis hujus munimina persuasione destruere conjugis studuit. Foras itaque admovit impetum belli, intus venena consilii: ut tanto citius urbem caperet, quanto eam exterius intera autem nonnunquam plus conturbant verba quam vulnera, amicorum, ut dictum est, se linguis armavit. Qui quidem quia seniores erant, de eorum verbis minus fortasse doleri poterat. Heliu junior subrogatur, ut sanctum pectus tanto acriori vulnere percuteret, quanto contra illud ictus brachii vilioris excitaret. Ecce ad feriendum invictissimum robur inimicus saeviens, quot tentationum jacula invenit; ecce quot obsidionum machinamenta circumposuit; ecce quot percussionum tela transmisit: sed in his omnibus mansit mens imperterrita, stetit civcum contra faciem veniunt, alios ex occulto transmittere, qui eo li
Abbreviated transcription (Latin):
tum diuine laudis etiam ex uul¬
nere creuit orbitatis: petut feri¬
endam salutẽ corporis. Intuens
etiam quia ꝑ dolorem corporis
ꝑuenire nequiuerit ad passionẽ
mentis: instigauit uxorem. Cunta¬
tem quippe quã expugnare apͥ¬
petut. nimis munitam uidit: &
ideirco exterius tot plagas inferens.
quasi foras exercitũ ad mouit. Am¬
mũ uero uxoris in uerbis malȩ
ꝑsuasionis accendens: quasi intus
ciuiũ corda corrupit. Ex bellis eñĩ
exterioribus discimus: quid de in¬
teriorib sentiamtis. Inimicus nãq
seuiens. & urbem circũfusis exerei¬
tibus uallans. si eiꝰ munimina in¬
uicta conspexerit: ad alia se pug¬
nandi argumenta conuertit. ut
intus etiam quorũdam ciiũ cor¬
da corrũpat: quatinus cũ extrinse¬
cus impugnatores ad mouerit. int̃¬
nos quoq habeat adiutores: atq
increscente belli foras certamine.
de quoꝵ intus fide confiditur. eoꝵ
ꝑfitia urbs destituta capiatur. Itaq

Expanded text:
tum divinae laudis etiam ex vultum divinae laudis etiam ex vulnere crevit orbitatis, petiit feriendam salutem corporis. Intuens etiam quia per dolorem corporis pervenire nequiverit ad passionem mentis, instigavit uxorem. Civitatem quippe, quam expugnare appetiit, nimis munitam vidit; et idcirco exterius tot plagas inferens, quasi foras exercitum admovit; animum vero uxoris in verbis malae persuasionis 12 accendens, quasi intus civium corda corrupit. Ex bellis enim exterioribus discimus quid de interioribus sentiamus. Inimicus namque saeviens, et urbem circumfusis exercitibus vallans, si ejus munimina invicta conspexerit, ad alia se pugnandi argumenta convertit, ut intus etiam quorumdam civium corda corrumpat; quatenus cum extrinsecus impugnatores admoverit, internos quoque habeat adjutores, atque increscente belli foras certamine, de quorum intus fide confiditur, eorum perfidia urbs destituta capiatur. 10. Fo
Abbreviated transcription (Latin):
ad statum se fiduciȩ ex ante acta
uita confirmando reuocauit. Neqͣ¬
quam ergo in arrogantie uitium
eecidit. quia contra internũ despe¬
rationis impulsum. ꝑ exteriora p̃co¬
nioꝵ suoꝵ uerba pugnauit: ut dũ
bona quȩ fecerat diceret. nequaquã
de bono qdđ quȩsicrat desperaret.
tionis cius exequamur: Inimicus
seuiens. & scĩ uiri ualidissimũ pectꝰ
debellare contendens. cunctas con¬
tra eũ temptationũ machinas crexit.
Abstulit substantiam. interfecit fi¬
lios: ꝑcussit corpus. instigauit
uxorem: amicos ad consolationẽ
adduxit. sed in asperitate incre¬
pationis excitauit. Alium quoq
amicũ durius increpantẽ. in extre¬
ma & acriori inuectione serua¬
uit: ut saltem crebrius feriendo
cor attingeret. quod nouo uulne¬
re semꝑ iteraret. Quia eum in scło
potentẽ indit. aampnis substantie
eum moueri credidit: quẽ non
concussum ex filioꝵ morte pulsa¬
uit. Uidens autẽ quia ad augmen¬

Expanded text:
ad statum se fiduciae ex anteacta ad statum se fiduciae ex anteacta vita confirmando revocavit. Nequaquam ergo in arrogantiae vitium cecidit, quia contra internum desperationis impulsum, per exteriora praeconiorum suorum verba pugnavit; ut dum bona quae fecerat diceret, nequaquam de bono quod quaesierat desperaret. tionis ejus exsequamur. Inimicus saeviens, et sancti viri validissimum pectus debellare contendens, cunctas contra eum tentationum machinas erexit; abstulit substantiam, interfecit filios, percussit corpus, instigavit uxorem, amicos ad consolationem adduxit; sed in asperitatem increpationis excitavit: alium quoque amicum durius increpantem, in extrema et acriori invectione servavit, ut saltem crebrius feriendo cor attingeret, quod novo vulnere semper iteraret. Quia enim in saeculo potentem vidit, damnis substantiae eum moveri credidit, quem non concussum ex filiorum morte pulsavit. Videns autem quia ad augmen
Abbreviated transcription (Latin):
Mundus ergo ostenditur eẽ de se: qui
emundationẽ potuit obtinere pro
alus. Si uero hoc quibusdam displi¬
cet qđ bona sua ipse narrauit. scien¬
dum est quia initer tot rerũ a spta.
inter tot corporis uulnera. inter
tot pignoꝵ funera: amicis ad con¬
solationẽ uenientibus. & ad increpa¬
tionẽ ꝓrumpentib de uita sua de-¬
sperare cogebatur. Et quẽ tot detri¬
menta afflixerant. contumeliosa in¬
suꝑ increpantiũ uerba feriebant. Hi
namq qui ad consolandũ uenerant.
dum quasi eiꝰ iniustitie expbrabant.
desperare eũ desemet ipso funditus
compellebant. Quod ergo bona sua
admentẽ reuocat. non se ꝑ iactantiã
eleuat. sed quasi collapsum. inter uer¬
ba & uulnera ad spem animũ refor¬
mat. Graui eni desperationis telo
mens ꝑcutitur: cũ suꝑne irȩ tribula¬
tionib premitur. & linguarũ foras¬
opprobrus urgetur. Beatus igitur
iob tot doloꝵ iaculatione confossus.
dũ labefactari ꝑ opprobria timuit.

Expanded text:
Mundus ergo ostenditur esse de se, qui Mundus ergo ostenditur esse de se, qui emundationem potuit obtinere pro aliis. Si vero hoc quibusdam displicet, quod bona sua ipse narravit, sciendum est quia inter tot rerum damna, inter tot corporis vulnera, inter tot pignorum funera, amicis ad consolationem venientibus, et ad increpationem prorumpentibus, de vita sua desperare cogebatur; et quem tot detrimenta afflixerant, contumeliosa insuper increpantium verba feriebant. Hi namque, qui ad consolandum venerant, dum quasi ejus injustitiae exprobrabant, desperare eum de semetipso funditus compellebant. Quod ergo bona sua ad mentem revocat, non se per jactantiam elevat; sed quasi collapsum inter verba et vulnera ad spem animum reformat. Gravi enim desperationis telo mens percutitur, cum supernae irae tribulationibus premitur, et foris linguarum opprobriis urgetur. Beatus igitur Job tot dolorum jaculatione confossus, dum labefactari per opprobria timuit,