comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Nos in illis uiris contͣ calump¬
mias impioꝵ. & contra trenȩ argum̃¬
ta sapientiȩ docebamur. Nos illoꝵ¬
instruxit aspectus. nos erudiuit au¬
patrum necessariȩ tarditati. Dubi-¬
tatum ẽ ab illis: ne dubitaretur a
resurrectionem dñi ascensioñe¬
ꝙͣ fluxerunt. ocioso transiere discur¬
su. sed magna in eis confirmata sa¬
cram̃ta. magna sunt reuelata mi¬
steria. In his metꝰ dire mortis aufert᷑.
& ñ solum animȩ. s etĩã carnis im¬
mortalitas declaratur: In his ꝑ insuf¬
post regni claues ouilis dñici cura
mandatur. In his diebꝰ duobꝰ discipłis
t̃cius in uia dñs comes uingitur: &
ad om̃em nr̃e ambiguitatis caligiñe
det̃gendam. pauentium ac trepidan¬
tium tarditas increpatur: flammã
fidi illuminata corda concipiunt:
& quȩ erant tepida. reserante scrip¬
turas dño efficiunt᷑ ardentia. Infra¬
ctione quoq panis conuescentium
aꝑiuntur obtutꝰ. multo feliciꝰ hoꝵ

Expanded text:
tur: nos in illis viris contra calumtur: nos in illis viris contra calumnias impiorum, et contra terrenae argumenta sapientiae docebamur, Nos illoinstruxit aspectus, nos erudivit auet sanctorum patrum necessarie tarditati. Dubitatum est ab illis ne dubitaretur a resurrectionem Domini ascensionemque fluxerunt, otioso transiere decursu; sed magna in his confirmata sacramenta, magna sunt revelata mysteria. In his metus dirae mortis aufertur, et non solum animae, sed etiam carnis immortalitas declaratur. In his per insufpost regni claves, ovilis Dominici cura mandatur. In his diebus, duobus discipulis tertius in via Dominus comes jungitur , et ad omnem nostrae ambiguitatis caliginem detergendam, paventium ac trepidantium tarditas increpatur. Flammam fidei illuminata corda concipiunt; et quae erant tepida, reserante Scripturas Domino, effi ardentia. In fractione quoque panis convescentium aperiuntur obtutus; multo felicius horum
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionem dm̃i nr̃i ih̃u łc .i.¬
xp̃i qua uerũ di templum iudai¬
ca impietate  solutũ. diuina in triduo
numerus. sacratissima ordinatione
dispositꝰ. & ad utilitatẽ nr̃ȩ eruditio¬
nis impensus. ut dum a dño in hoc
spatium mora p̃sentiȩ corporalis ex¬
tenditur: fides resurrectionis docu¬
m̃tis necessariis muniret᷑. Mors em̃i
xp̃i multoꝵ discipłoꝵ corda turba¬
uerat: & de supplicio crucis. de emis¬
sione sp̃s. de exanimati corporis se¬
pultura grauatis mestitudine m̃tibꝰ
quidam diffidentiȩ torpor obrepse-¬
am cum sc̃e mulieres sicut
euglica patefecit historia re¬
uolutum a monum̃to lapidem. se¬
pulchrũ corpore uacuũ. & uiuentiᷤ
dñi testes anglos mintiarent: uerba
earũ apłis aliisq discipłis deliram̃¬
tis similia uidebant᷑. Quã utiq he-¬
sitationem humana infirmitate nu¬
tantem. nequaqũa ꝑmisisset sp̃s ue
ritatis p̃dicatoꝵ suoꝵ inesse pecto¬
ribꝰ: nͥ illa trepida sollicitudo. et

Expanded text:
resurrectionem Domini nostri Jesu Christi, qua verum Dei templum Judaica impietate resolutum divina in triduo numerus, sacratissima ordinatione dispositus, et ad utilitatem nostrae eruditionis impensus: ut dum a Domino in hoc spatium mora praesentiae corporalis extenditur, fides resurrectionis documentis necessariis muniretur. Mors enim Christi multum discipulorum corda turbaverat, et de supplicio crucis, de emissione spiritus, de exanimati corporis sepultura gravatis moestitudine mentibus quidam diffidentiae torpor obrepseae mulieres, sicut evangelica patefecit historia, revolutum a monumento lapidem, sepulcrum corpore vacuum, et viventis Domini testes angelos nuntiarent, verba earum apostolis aliisque discipulis deliramentis similia videbantur. Quam utique haesitationem humana infirmitate nutantem, nequaquam permisisset Spiritus veritatis praedicatorum suorum inesse pectoribus, nisi illa trepida sollicitudo et
Abbreviated transcription (Latin):
sionem ad piscationem rectiit: & cũ
ueritas dicat nemo mittens manũ
suã in aratrũ & aspiciens retro aptꝰ
ẽ regno dĩ: cur repetiit qd̾ dereliqͥt :
Sed si uirtꝰ discretionis inspicitur:
citiꝰ uidetur. quia nimirũ negotiũ
quod ante conuersionẽ sine peccato
extitit: hoc etiã post conuersionem
repetere culpa ñ fuit. Nam piscatorẽ
petrũ: math̃m uͦ theloneariũ scimꝰ.
Et pꝰ conuersionem suã ad piscatio¬
nem petrus rediit: math̃s uͦ ad the¬
lonei negotiũ ñ resedit. Quia & ali¬
ud ẽ uictum ꝑ piscationẽ querere:
aliud thelonei lucris pecunias auge¬
re.Sunt enĩ pleraꝙ negotia. quȩ si
ne peccatis exhibers aut ux aut
nullatenꝰ possunt. Quȩ gͦ ad peccatũ
implicant: ad hec necesse ẽ. ut pꝰ con¬
uersionem animꝰ non recurrat. R

Expanded text:
em rediit; et cum Veritas dicat: Nemo mittens manum suam ad aratrum, et aspiciens retro, aptus est regno Dei , cur repetiit quod dereliquit? Sed si virtus discretionis inspicitur, citius videtur quia nimirum negotium quod ante conversionem sine peccato exstitit, hoc etiam post conversionem repetere culpa non fuit. Nam piscatorem Petrum, Matthaeum vero telonearium scimus; et post conversionem suam ad piscationem Petrus rediit, Matthaeus vero ad telonei negotium non resedit , quia aliud est victum per piscationem quaerere, aliud autem telonei lucris pecunias augere. Sunt enim pleraquene peccatis exhibere aut vix aut nullatenus possunt. Que ergo ad peccatum implicant; ad hec necesse est ut post conversionem animus non recurrat. R
Abbreviated transcription (Latin):
dendam claritatis eiꝰ glam sola electo¬
rum ecclia ꝑtingit. quȩ de sinistro o-¬
ꝑe nichil habebit. In illa piscatione
p̃ multitudine pisciũ rete rumptt᷑.
quia nunc ad confessionem fidei etrã
cũ electis repbi intrant: qui ipsã qͦq
eccłiam heresibꝰ scindant. In ista uero
piscatione. & multi pisces. & magni ca¬
punt᷑. & rete ñ rumpitur: quia scã
electozeccłia in continua auctoris sui pace-
requiescens. nullis iam dissensionibꝰ
dilaniatur. Captis aũt magnis pisci¬
bus. ascendit symon petrus. & traxit
rete in t̾ram. Iam credo qđ ur̃a caritaᷤ
auertit quidem. qd̃ petrus rete ad ter¬
ram trahit: Ipsi quippe. scã eccłia ẽ cõ¬
missa Ipsi specialit dicitur. sy mon
iohanius amas me:pasce oues meas.
Quod gͦ p̾modum aꝑit᷑ in uoce: hoc
minc signatur in oꝑe. Quia gͥ p̃lica
tor eccłię nos a mundi huiꝰ fluctibus
separat: nimirũ necesse ẽ ut rete ple¬
num piscibus petrus ad t̃ram ducat.

Expanded text:
dendam claritatis ejus gloriam sola electodendam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertingit, quae de sinistro opere nihil habebit. In illa piscatione prae multitudine piscium rete rumpitur, quia nunc ad confessionem fidei etiam cum electis reprobi tanti intrant qui ipsam quoque Ecclesiam haeresibus scindant. In ista vero piscatione et multi pisces et magni capiuntur, et rete non rumpitur, quia sancta electorum Ecclesia, in continua auctoris sui pace requiescens, nullis jam dissensionibus dilaniatur. 4. Captis autem tam magnis piscibus, Ascendit Simon Petrus, et traxit rete in terram. Jam credo quod vestra charitas advertat quid est quod Petrus rete ad terram trahit. Ipsi quippe sancta Ecclesia est comissa, ipsi specialiter dicitur: Simon Joannis, amas me? Pasce oves meas. Quod ergo postmodum aperitur, hoc nunc signatur in opere. Quia igitur praedicator nos a mundi hujus fluctibus separat nimirum necesse est, ut rete plenum piscibus Petrus ad terram ducat.
Abbreviated transcription (Latin):
acta ẽ aut̃ discipulis piscationis
magna difficultas: ut magistro
ueniente fieret ammirationis ma-¬
gna sublimitas. Qui ꝓtinꝰ dixit. Mit
piscandum retia mitterent᷑: ante pas¬
sionẽ uidelicet. & pꝰ resurrectionem.
Sed priꝰ quam redemptor nr patere¬
tur & tesurgeret. mitti quidem rete
ad piscandum iubet: sed utrũ in dex¬
terã an in sinistrã mitti debuisset ñ
iubet. Post resurrectionẽ uͦ discipłis
apparens. mitti rete in dexterã iubet:
In illa piscatione tanti capti sunt ut
retia rumꝑentur: in ista aũt & mul¬
ti capti sunt. & retia rupta ñ st̃. Quis
uͦ nesciat bonos in dextera & malos in¬
sinistra figurari: Illa gͦ piscatio in qͣ
specialit in quã partem mitti rete de¬
beat ñ iubetur. p̃sentem eccl̃iam desi-¬
gnauit: quȩ bonos simul ac malos col¬
ligit. Nec eligit quos trahat: quia et
quos eligere possit ignorat. Hec aũt
piscatio post dñi resurrectionẽ facta.
in solam dexterã missa ẽ: quia ad ui¬

Expanded text:
acta est autem discipulis piscationis magna difficultas, ut magistro veniente fieret admirationis magna sublimitas. Qui protinus dixit: Mittpiscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet, et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dexteram, an in sinistram mitti debuisset, non jubet; post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti 1542 rete in dexteram jubet. In illa piscatione tanti capti sunt, ut retia rumperentur; in ista autem et multi capti sunt, et retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos dextera, et malos sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designat, quae bonos simul ac malos colligit, nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignorat. Haec autem piscatio post Domini resurrectionem facta, in solam dexteram missa est, quia ad vi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erat. quibꝰ p̃sens corporalit appare¬
bat: sed tam̃ iam se ẽẽ cũ ipsis dene¬
gat: aquoꝵ mortali corpore. carnis
immortalitate distabat. Quod illic cũ
ipsis positus fatet᷑ ñ se ẽẽ cũ ipsis: hoc
quoq hic situ corporis indicat: cũ
adhuc nauigantibꝰ ẽẽ se iam in lito¬

Expanded text:
non erat quibus praesens corporaliter apparenon erat quibus praesens corporaliter apparebat, sed tamen jam se esse cum ipsis denegat, a quorum mortali corpore carnis immortalitate distabat. Quod illic cum ipsis positus, fatetur non se esse cum ipsis, hoc quoque hic situ corporis indicat, cum, adhuc eis navigantibus, esse se jam in litto
Abbreviated transcription (Latin):
cur discipłis in mari laboran¬
tibus pꝰ resurrectionem suã dñs in
littore stecit: qui ante resurrectionẽ
suã corã discipłis in fluctibꝰ maris
ambulauit. Cuiꝰ rei ratio festine co¬
gnoscit᷑: si ipsa quȩ tunc mnerat cau¬
sa pensetur. Quid et enĩ mare. nisi
p̃sens scłm significat: qđ se causarũ
tumultibꝰ & undis uite corruptibi¬
lis illidit: Quid ꝑ soliditatẽ littoris:
nisi illa ꝑpetuitas quietis et̃nȩ figu¬
ratur: Quia gͥ discipli adhuc flu¬
ctibꝰ mortalis uitȩ inerant: in mari
laborabant. Quia aũt redemptor ñr
iã corruptionem carnis excesserat: pꝰ
resurrectionem suã in littore stabat:
ac si ipsũ resurrectionis suȩ misteriũ
rebꝰ discipłis loqueret᷑ dicens. Iam uo¬
bis in mari ñ appareo: quia uob̃cum
in ꝑturbationis fluctibꝰ ñ sum. Hinc
ẽ qd̃ alio in loco post resurrectionem
suam eisdem discipłis dicit. Hec sunt
uerba quȩ locuiꝰ sum ad uos: cũ ad¬
huc ẽẽm uob̃cum. Neq eñi cũ ipsis

Expanded text:
ur discipulis in mari laborantibus post resurrectionem suam Dominus in littore stetit, qui ante resurrectionem suam coram discipulis suis in fluctibus maris ambulavit? Cujus rei ratio festine cognoscitur, si ipsa quae tunc inerat causa pensetur. Quid enim mare, nisi praesens saeculum significat, quod se causarum tumultu et undis vitae corruptibilis illidit? Quid per soliditatem littoris, nisi illa perpetuitas quietis aeternae figuratur? Quia igitur discipuli adhuc fluctibus mortalis vitae inerant, in mari laborabant. Quia autem Redemptor noster jam corruptionem carnis excesserat, post resurrectionem suam in littore stabat. Ac si ipsum resurrectionis suae mysterium rebus discipulis loqueretur dicens: Hic jam vobis in mari in perturbationis fluctibus non sum. Hinc est quod alio in loco post resurrectionem suam eisdem discipulis dicit: Haec sunt verba quae locutus sum ad vos cum adhuc essem vobiscum . Neque enim cum ipsis
Abbreviated transcription (Latin):
in hac sollempnitate pensandũ
est: quia deletum ẽ hodierna die
cyrographum dampnationis nr̃ȩ.
mutata ẽ sententia corruptionis m̃e
Illa enim natura cui dictum ẽ t̾ra es.
Quia eñ ascensionis eiꝰ misteriũ iude¬
am ñ intelligere conspexit: de infide¬
litate eiꝰ sententiã ꝓtulit dicens. Semi¬
tam ignorauit auis. Auis eñi recte
appellatus ẽ dñs. quia corpꝰ carneum
ad ethera librauit. Cuiꝰ auis semitam

Expanded text:
in hac solemnitate pensandum est, quia deletum est hodierna die chirographum damnationis nostrae, mutata est sententia corruptionis nostrae. Illa enim natura cui dictum est: Terra eQuia enim Ascensionis ejus mysterium Judaeam non intelligere conspexit, de infidelitate ejus sententiam protulit, dicens: Semitam ignoravit avis . Avis enim recte appellatus est Dominus, quia corpus carneum ad aethera libravit. Cujus a
Abbreviated transcription (Latin):
De hac sollempnitate per łe .iii.¬
psalmistam dr̃. E ieuata ẽ ma¬
gniticentia tua suꝑ celos. De hac rursꝰ
ait. Ascendit d̃s in iubilatione: et do¬
minus in uoce tubȩ. De hac iterum
dicit. Ascendens in altũ. captiuã du-¬
xit captiuitatem: dedit dona homi¬
nibus. Ascendens quippe in altum. cap¬
tiuam duxit captiuitatem: quia cor¬
ruptionem nr̃am uirtute suȩ incor¬
ruptionis absorbuit. Bedit uͦ dona
hominibꝰ: quia misso desuꝑ spu. alii sermone
ra linguarum. alii int̃pretationem
sermonũ tribuit. Dedit gͦ dona hoibꝰ¬

Expanded text:
De hac solemnitate per Psalmistam dicitur: Elevata est magnificentia tua super coelos . De hac rursus ait: Ascendit Deus in jubilatione, et Dominus in voce tubae . De hac iterum dicit: Ascendens in altum captivam duxit captivitatem, dedit dona hominibus . Ascendens quippe in altum captivam duxit captivitatem, quia corruptionem nostram virtute suae incorruptionis absorbuit. Dedit vero dona hominibus, quia, misso desupra linguarum, alii interpretationem sermonum tribuit. Dedit dona ho
Abbreviated transcription (Latin):
petitionibꝰ altiꝰ commoti & diuina
inspiratione accensi: a maximo tisq
ad minimũ. cuncti dixerunt ad illũ.
Non nos lamb̃te diutiꝰ ꝓtrahas. secd ꝓ
ta enĩ om̃i clero exclamante & sic
utroq sexii uociferante.clamor ad
celum tollit᷑: & meis lamb̃ti tantis
uocibꝰ moderat᷑. Acquieuit eoꝵ peti¬
cionibꝰ suscipiens curam p̃sulatꝰ: ne
obedientiã desereret. que comes cetera¬
rũ uirtutũ ẽẽ assolet. Ita Qi dextera
tus deniq culm̃ religionis ꝑpetuiȩ. stu-¬
duit pietatis augere oꝑa: qui pontifi¬
cali auctus erat infula. Mactabat om̃i
a missarũ sollemniis. celebrans memo¬
riã salutiferȩ passionis: offerensq dõ
libam̃. ꝓ quibꝰ redditurĩi se sciebat ra-¬
tionem. Erat plane letissimꝰ facie: se¬
renissimꝰ m̃te. Allo quio dulcissimus.
conuersatione mansuetissimꝰ. Mortu¬
us t̃renis delectationibꝰ uiuens diui¬
tiis sp̃ualibꝰ In donio quuippe ilius

Expanded text:
petitionibus, altius commoti, et divina petitionibus, altius commoti, et divina inspiratione accensi, a maximo usque ad minimum cuncti dixerunt ad illum: Non nos, Lantberte, diutius protrahas, sed pro caberis. Ita omni clero exclamante, et sic utroque sexu vociferante, clamor ad coelum tollitur, et mens Lantberti tantis vocibus moderatur. Acquievit eorum petitionibus, suscipiens curam praesulatus, ne obedientiam desereret, quae caeterarum virtutum comes esse assolet. Ita Dei dextera tus denique culmen religionis, perpetuae studuit pietatis augere opera, qui pontificali auctus erat infula. Mactabat omni a missarum solemniis, celebrans memoriam salutiferae passionis, offerensque Deo libamen, pro quibus redditurum se sciebat rationem. Erat plane laetissimus facie, serenissimus mente, alloquio dulcissimus, conversatione mansuetissimus, mortuus terrenis voluptatibus, vivens divinis spiritualibus. In domo quippe illius
Abbreviated transcription (Latin):
tificali. sine mora constituer̃t sublima¬
IIIom̃i bonitate refertꝰ.&. in hu¬
militatis gradibꝰ a xp̃o fundatꝰ indi-¬
gnũ se misteriis sacerdotalibꝰ. multis
pondus istiꝰ est honoris. Indignu me
fore ꝓnuntio. susciꝑe qd̃ uultis nequeo-
uires mͥ ñ suppetunt. scĩtatis oꝑa nõ
p̃sto adsunt. Uitȩ innocentis regulã
me tenere nequaqũa cognosco: ideo
gub̃naculũ eccl̃iastice rectitudinis
acciꝑe diffido. Contra istiꝰmodi excu-¬
sationis molimina: treiectensiũ cater¬
ua. huiꝰ responsionis intulit uerba.
Prosapia polles: meritoꝵ lumine
fulges. Moribꝰ ornaris: pietate chorus¬
cus haberis. Om̃ibꝰ excellis: ideo nos
undiqꝙ pasces. Hinc uulgali more
frem̃tes. strepituq popłari suꝑ etim
irruentes. dixerunt simul om̃s. Lam¬
bertꝰ ciuis nr̃. oꝑum plenitudine cele¬
Illum om̃is eligit clerus: uniuersus
acclamat populus. Sed uir humillimꝰ
cũ plentt̃ adhuc his ñ acquiesceret

Expanded text:
tificali sine mora constituerunt sublimatificali sine mora constituerunt sublimaomni bonitate refertus, et in humilitatis gradibus a Christo fundatus, indignum se mysteriis sacerdotalibus, multis pondus istius est honoris. Indignum me fore pronuntio; suscipere quod vultis, nequeo; vires mihi non suppetunt; sanctitatis opera non praesto assunt; vitae innocentis regulam me tenere nequaquam cognosco: ideo gubernaculum ecclesiasticae rectitudinis accipere diffido. Contra istiusmodi excusationis molimina Trajectensium caterva hujus responsionis intulit verba: Prosapia polles, meritorum lumine fulges, Moribus ornaris, pietate coruscus haberis, Omnibus excellis; ideo nos undique pasces. 10. Hinc vulgari more frementes, strepituque populari super eum irruentes, dixerunt simul omnes: Lantbertus civis noster, operum plenitudine celeIllum omnis elegit clerus, universus acclamat populus. Sed vir humillimus cum pleniter adhuc his non acquiesceret
Abbreviated transcription (Latin):
deptus siquidem magni sacer¬
dotis amorem. & edoctus ad¬
modum tenere scripturaꝵ monita.
implebat duplex caritatis p̃ceptum.
diligens tota m̃te dñmꝰ: amplectensq
ꝓximũ integro amore sicut semet ip¬
sum. Paruipendebat p̃sentia. ueluti
in holocaustum illi mactabat: qͥ ei
singłare desideriũ factus erat. Postqͣm
uͦ ab impiis mnĩfectus palmã beatitu¬
dinis sc̃s ꝑcepit teodardus. fidelis tre¬
iectensium cãtua pio pastore uiduata.
cepit uehem̃ter ꝑquirere aliũ similẽ
scĩtate: qũe in enis loco posset subroga¬
re. Oui quesitis seruatisq diligenter
om̃ibꝰ sanctior nemo inuentus ẽ lam¬
berto. Hunc itaꝙ ditatũ honoribus
scĩmoniȩ. illustratũ cõmerciis sparsi¬
moniȩ: sp̃s sc̃i p̃eunte dem̃tia. plebs
treiectensiũ parit̃ congregata. ep̃m
fieri elegit: & in loco magistri succedere
acclamauit. Regalis quoq celsitudo
ac palatinoꝵ ꝓcerũ multitudo eius
opinione cognita: illum in solio pon¬

Expanded text:
deptus siquidem magni sacerdotis amorem et edoctus admodum tenere monita Scripturarum implebat duplex charitatis praeceptum, diligens tota mente Deum, amplectensque proximum integro amore, sicut semetipsum. Parvi pendebat praesentia, veluti in holocaustum illi mactabat qui ei singulare desiderium factus erat. Postquam vero ab impiis interfectus, palmam beatitudinis sanctus percepit Theodardus, fidelis Trajectensium caterva, pio pastore viduata, coepit vehementer perquirere alium similem sanctitate, quem in ejus loco posset subrogare. Diu quaesitis, scrutatisque omnibus, sanctior nemo inventus Lantberto. Hunc itaque ditatum honoribus sanctimoniae, illustratum commerciis parcimoniae, Spiritus sancti praeeunte clementia, plebs Trajectensium pariter congregata episcopum fieri elegit, et in loco magistri succedere acclamavit. 9. Regalis quoque celsitudo ac palatinorum procerum multitudo, ejus opinione cognita, illum in solio pon
Abbreviated transcription (Latin):
contrariꝰ uentꝰ. Labor discipłoꝵ in
remigando. et contrariꝰ eis uentus:
labores sc̃ȩ eccłiȩ uarios designat:
quȩ int undas scłi aduersantis.&
immundoꝵ flatꝰ sp̃uum. ad quie¬
tem patriȩ cęlestis. quasi ad fidam
littoris stationem ꝑuenire conatur.
Ubi bene dicit᷑ quia nauis erat in
medio mari. & ipse solus in terra:
quia ññquã eccłia tantis gentiliũ
p̃ssuris ñ solum afflicta s & fedata
est: ut si fieri posset redemptor ipsiꝰ
eã ꝓrsus deseruisse ad tempꝰ uidere¬
tur. Vnde ẽ illa uox eiꝰ int undas
ꝓcellasꝙ temptationũ. urgentiũ
dep̃hense. atq auxiliũ ꝓtectionis

Expanded text:
contrarius eis. Labor discipulorum in remigando, et contrarius eis ventus, labores sanctae Ecclesiae varios designat, quae inter undas saeculi adversantis, et immundorum flatus spirituum ad quietem patriae coelestis quasi ad fidam littoris stationem pervenire conatur. Ubi bene dicitur, quia navis erat in medio mari, et ipse solus in terra. Quia nonnunquam Ecclesia tantis gentilium pressuris, non solum afflicta, sed et foedata est, ut si fieri posset redemptor ipsius eam prorsus deseruisse ad tempus videretur. Unde est illa vox ejus inter undas procellasque tentationum verrentium deprehensae, atque au
Abbreviated transcription (Latin):
E hac ascensionis dñi gla etiam
abacuc ait. Eleuatus ẽ sol. et luna
stetit in ordine suo. Quis eni solis no¬
mine nͥ dñs : Et quȩ lunȩ nomine.
nͥ eccłia designatur: Quousq enim
sa mundi om̃imͦ formidauit. At post¬
quã eiꝰ ascensione roborata ẽ: aꝑte p̃-
sum in auctoritate p̃dicationis excreuit.
Hinc eiꝰdem eccl̃iȩ uoce ꝑ salomonem
dicit᷑. Ecce iste uenit saliens in montibꝰ.
& transiliens colles. Considerauit nãq
tantoꝵ oꝑum culmina et ait. Ecce is¬
te uenit: saliens in montibꝰ. Uenien¬
do quippe ad redemptionem nr̃am:
quosdam ut ita dixerim saltus dedit.

Expanded text:
e hac Ascensionis ejus gloria etiam Habacuc ait: Elevatus est sol, et luna stetit in ordine suo . Quis enim solis nomine nisi Dominus, et quae lunae nomine nisi Ecclesia designatur? Quousque enimsa mundi omnimodo formidavit; at postquam ejus Ascensione roborata 1574 est, apesia in auctoritate praedicationis excrevit. Hinc ejusdem Ecclesiae voce per Salomonem dicitur: Ecce iste venit saliens in montibus, et transiliens colles . Consideravit namque tantorum operum culmina, et ait: Ecce iste venit saliens in montibus. Veniendo quippe ad redemptionem nostram, quosdam, ut ita dixerim, saltus dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
cissime deditoᷤ gentiliũ popłos inue¬
nit. Ergo quadui sy nagoga iuguit.
laborauit eccł̃ia. Defectus illiꝰ huiꝰ
ẽ uirtus: quia illoꝵ delicto salus fa¬
cta ẽ gentibꝰ. Quȩ in medicos eroga¬
uerat omẽm substantiã suã: nec
ab ullo potuit curari. Medicos siue
falsos theologos siie philosophos le¬
gumꝙ doctores scłarium. qͥ multa
de uirtutibꝰ uitiisq subtilissime dis¬
serentes utilia seuiuedi credendiq
instituta mortalibꝰ dare ꝓmittebant:
ser certe ipsos sp̃s immundos signi¬
ficat: qui ulut hominibꝰ consulen¬
do se iam ꝓ deo colendos ingerebant.
Quibꝰ uicissim audiendis gentilitas.
quanto magis naturalis industriȩ
uires expenderat: tanto minꝰ potu¬
it ab iniquitatis suȩ sorde curari.
Unde bene marcus dde hac muli¬
ere seribens ait. & fuerat multa ꝑ¬
pessa acompluribꝰ medicis. et ero¬
gauerat omia suo. nec quicquam
ꝓfłcerat: s magis deteriꝰ habebat.

Expanded text:
cissimae deditos gentilium populos invecissimae deditos gentilium populos invenit. Ergo quandiu Synagoga viguit, laboravit Ecclesia. Defectus illius hujus est virtus, quia illorum delicto salus gentibus. Quae in medicos erogaverat omnem substantiam suam, nec ab ullo potuit curari. Medicos sive falsos theologos, sive philosophos, legumque doctores saecularium, qui multa de virtutibus vitiisque subtilissime disserentes, utilia se videndi credendique instituta mortalibus dare promittebant, seu certe ipsos spiritus immundos significat qui velut hominibus consulendo, se jam pro Deo colendos ingerebant. Quibus vicissim audiendis, gentilitas quanto magis naturalis industriae vires expenderat, tanto minus potuit ab iniquitatis suae sorde curari. Unde bene Marcus de hac muliere scribens, ait: Et fuerat multa perpessa a compluribus medicis, et erogaverat omnia sua, nec quidquam profecerat, sed magis deterius habebat.
Abbreviated transcription (Latin):
lium delectationũ polluta fluxii. at¬
q a cȩtu ĩa fuerat segregata fideliũ.
s dũ uerbũ di uideam saluare
decerneret: parata iam ꝓmissamꝙ
aliis p̃ripuit spe certa salutẽ.Uiiii.¬
otandũ qd̃ & archisynagogi
duodennis sit filia. & muli¬
er hec ab annis duodeci sanguine
fluxerat: hoc ẽ eodem quo hec na¬
ta sit tempore. illa ceꝑit infirmari
Una eñ pene eademq scli huius
etate & sy nagoga in patriarchis
nasci et gentiliũ natio: ꝑ orbẽ cepit
idolatriȩ sanie fedari. Nam et gemi¬
ne fluxus sanguinis. hoc ẽ & suꝑ ido¬
latriȩ ꝓstitutione & suꝑ his qͣ carmᷤ
ac sanguinis oblectatione patrant᷑
potest intelligi. Unde pulchre sacra
refert hystoria tempore quo dauid
adhuc puer goliath gigantẽ strauit.
philistiim in finibꝰ domim idest
sanguinũ fuisse castra metatos. qͥa
uidelicet dñs ad ͤ bellandum mundi
pͥncipem humilis apparens non mͦ
oꝑibꝰ infructuosis: s & religioni spur¬

Expanded text:
lium delectationum polluta fluxu, atlium delectationum polluta fluxu, atque a coetu jam fuerat segregata fidelium. Sed dum Verbum Dei Judaeam salvare decerneret, paratam jam promissamque aliis praeripuit spe certa salutem. Notandumque quod et archisynagogi duodenis sit filia, et mulier haec ab annis duodecim sanguine fluxerit, hoc est eodem quo haec nata sit tempore illa coeperat infirmari. Una enim pene eademque saeculi hujus aetate, et Synagoga in patriarchis nasci, et gentilium natio per orbem coepit idololatriae sanie foedari. Nam et gemine fluxus sanguinis, hoc est, et super idololatriae prostitutione, et super his quae carnis ac sanguinis oblectatione patrantur, potest intelligi. Unde pulchre sacra refert historia, tempore quo David adhuc puer Goliath gigantem stravit, Philisthiim in finibus Dommim, id est sanguinum, fuisse castrametatos. Quia videlicet Dominus ad debellandum mundi principem, humilis apparens, non modo operibus infructuosis, sed et religioni spur
Abbreviated transcription (Latin):
magnũ pia fide fateri.
ilia unica erat illi fere annoꝵ¬
duodecim: &s hec moriebatur.
psa sẏnagoga. quȩ sola
legali institutione composita. quasi
unica moysi nata erat: quasi duo de¬
cimo etatis anno. hoc est tempore pui¬
bertatis appropinquante moriebat᷑.
quia nobilit aꝓphetis educata. pꝰqũa
ad intelligibiles annos ꝑuenerat. post¬
quã sp̃itales dõ fructus gignere dẽbe¬
bat: subito erroꝵ languore conster¬
nata. sp̃italis uitȩ uias ingredi despe¬
rabilit̾ omisit: & si ñ a xp̃o succurre¬
retur. horrendam ꝑ om̃ia corruisset
in mortem. Et con git ddũ iret: a
turba comprimebatur. Ad puellã ꝑges
sanandam dñs a turba cõprimit᷑.
quia genti iudeȩ salutaria monita
prebens: quibꝰ egramꝰ uitiis eiꝰ con¬
scientiã erigeret: noxia carnalium
popłõꝵ est consuetudine grauatus
Et mulier quedam erat in fluxu
sanguinis: ab annis duodecim. Mu¬
lier sanguine fluens eccłia ẽ ex gen¬
tibꝰ congregata: quȩ ingenito carna-¬

Expanded text:
magnum pia fide fateri. Quia filia unica erat illi, fere annoduodecim, et haec moriebatur. psa Synagoga, quae sola legali institutione composita, quasi unica Moysi nata erat, quasi duodecimo aetatis anno, hoc est, tempore pubertatis appropinquante moriebatur; quia nobiliter a prophetis educata, postquam ad intelligibiles annos pervenerat, postquam spiritales Deo fructus gignere debebat, subito errorum languore consternata, spiritalis vitae vias ingredi desperabiliter omisit. Et si non a Christo succurreretur, horrendam per omnia corruisset in mortem. Et contigit, dum iret, a turba comprimebatur. Ad puellam pergens sanandam Dominus, a turba comprimitur, quia genti Judaeae salutaria monita praebens, quibus aegram vitiis ejus conscientiam erigeret, noxia carnalium populorum est consuetudine gravatus. Et mulier quaedam erat in fluxu sanguinis annis duodecim. Mulier sanguine fluens Ecclesia est ex gentibus congregata, quae ingenito carna
Abbreviated transcription (Latin):
& magna multitudo sacerdotũ. mona¬
chorum. diuersiꝙ sexus et etatis uix¬
ta p̃ceptionem eiꝰdem uiri die constitu¬
ta dñm rogatura uenisset. in tantum
lues ipso diumo iudicio deseuit: ut
intra uniꝰ horȩ spactũ dũ uoces plebs
ad dñm supplicationis emitteret. octo¬
ginta homines ad terram corruentes
spm̃ exalarent. Sed ñ destitit sacerdos
tantꝰ popło p̃dicare ne ab oratione ces¬
saret: donec miseratione diuina ipsa
lues quiesceret. Cumꝙ adhuc futuriᷤ
antistes fuge latibulum prepararet.
capitur trahitur. & ad beati petri apl̃i
basilicam ducitur: ibiq ad pontificalis
gr̃ȩ officiũ consecratiis. papa urb̃ efficit᷑.¬

Expanded text:
onachorum, diversique sexus et aetatis, juxta praeceptionem beati Gregorii die constituta Dominum rogatura venisset, in tantum lues ipsa divino judicio desaeviit, ut intra unius horae spatium, dum voces plebs ad Dominum supplicationis emitteret, octoginta homines ad terram corruentes spiritum exhalarent. Sed non destitit sacerdos tantus populo praedicare, ne ab oratione cessarent, donec miseratione divina pestis ipsa quiesceret. 13. Cumque adhuc futurus antistes fugae latibulum prcapitur, trahitur, et ad beati apostoli Petri basilicam deducitur; ibique ad pontificalis gratiae officium consecratus, papa Urbi dat
Abbreviated transcription (Latin):
rans et multa p̃ce deposcens. ne uinqͣm
assensũ popło p̃beret: ut se huiꝰ honoris
gla sublimaret. Sed p̃fectus urbis ger¬
manius nomine. eiꝰ nunttũ anticipanit.
comp̃hensoq & disruptis epistolis con¬
sensum qũe popłs fecerat imꝑatoridi¬
rexit. At ille grãs agens dõ ꝓ amicitia
diaconi. eo qd̃ locũ deferendi honoris
ut cupierat repperisset: data ilico p̃cep¬
tione ipsum institui p̃cepit. R lit nõmo¬
umꝙ in hoc restaret ut łe.iii.¬
staret: uerbum ad plebem ꝓagenda
penitentia hoc mͦ exoistis est. Oportet
ra debuimꝰ: saltem p̃sentia et uꝑta ti¬
meamꝰ. Conuersionis nob̃ aditũ dolor
aꝑiat: & cordis nr̃i duriciã ipsa quam

Expanded text:
rans et multa prece deposcens, ne unquam rans et multa prece deposcens, ne unquam assensum populis praeberet, ut se hujus honoris gloria sublimaret. Sed praefectus urbis, Germanus nomine, ejus nuntium anticipavit: comprehensoque eo ac disruptis epistolis, consensum quem populus fecerat imperatori direxit. At ille gratias Deo agens pro amicitia diaconi, eo quod locum ei deferendi honoris ut cupierat reperisset, data illico praeceptione, ipsum institui praecepit. 11. Cumque in hoc restaret ut benedistaret, verbum ad plebem pro agenda poenitentia hoc modo exorsus est: « Oportera debuimus, saltem praesentia et experta timeamus. Conversionis nobis aditum dolor aperiat, et cordis nostri duritiam ipsa quam
Abbreviated transcription (Latin):
gitur pꝰquam  ue nerandus leuita
gregoriꝰ reuersus est aliquanto int̃¬
iecto tempore. tanta inundatione
tyberis fluuiꝰ alueũ suũ egressus est.
tantũꝙ excreiit: ut eiꝰ unda suꝑ urb̃
muros influeret: atꝙ in ea maximã
regionis partẽ occuparet.ita ut plura
antiquaꝵ edrũ munim̃ta deiceret.
Subsecuta ẽ itaꝙ e uestigio clades. qͣm
inguinariã uocant. Nam in medio
m̃se undecimo adueniens. pͥmũ om̃i
um papã pelagrũ ꝑculit: & sine mora
extinxit. Quo ddefuncto taita strages.
popłi facta ẽ: u passim suł tractis ha¬
bitatoribꝰ. dom plurimȩ in urbe ua¬
cuȩ remanerent. Sed quia eccłia dei
sine rectore ẽẽ ñ poterat: beatũ grego¬
rrũ licet totis uiribꝰ renitencein plebs
tam̃ om̃is elegit. Quem ille apicem at
tali honore clamitabat: uidelicet ne
eccłiasuci colore regiminis aliquando
subreꝑe posset Vnde factũ ẽ ut epl̃am
ad emꝑatorem mauriciũ dirigeret.
cuiꝰ filium ex lauacro sc̃o susceꝑatꝰ ad iu¬

Expanded text:
gitur postquam Romam venerandus levita Gregorius regressus est, aliquanto interjecto tempore, tanta inundatione Tiberis fluvius alveum suum egressus est, tantumque excrevit, ut eius unda super muros urbis influeret atque in ea maximas regiones occuparet, ita ut plurima antiqua que aedium munimenta deiceret. Subsecuta est e vestigio clades quam inguinariam vocant. Nam in medio mense undecimo adveniens, primum omnium papam perculit, et sine mora exstinxit. Quo defuncto tanta strages populi facta est, ut passim subtractis habitatoribus, domus in urbe plurimae vacuae remanerent. Sed quia Ecclesia Dei sine rectore esse non poterat, beatum Gregorium licet totis viribus renitentem, plebs tamen omnis elegit. Quem ille apicem atttali honore clamitabat; videlicet metecclesiastici colore regiminis aliquo modo subrepere posset. Unde factum est ut epistolam ad imperatorem Mauricium dirigeret, cujus filium ex lavacro sancto susceperat, adju
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sa lex pendet et ꝓphete. Pendet
dixit. idest illo refertur. ubi habet fi-¬
nem. Hoc et marcus commemorat:
eundem ordinem seruans. Nec moue
hoc tacet: et in fine marcus ita conclu¬
dit qd̾ ei dñs sapient̃ respondenti di¬
xerit. ñ longe es aregno dĩ. fieri enim
potest. ut qũauis temptans accesserit:
tionem ñ accipiamꝰ malam. tanqũa
deciꝑe uolentis inimicũ: sed cautam
potiꝰ tanqũa experiri ampliꝰ uolentis
ignotũ. Neq enim frustra scriptum ẽ:
qui facile credit. leuis corde memora¬
bitur.

Expanded text:
tota Lex pendet et Prophetae; pendet dixit, id est, illo refertur, ibi habet fie. hoc et Marcus commemorat eundem ordinem seruans. nec mouearcus autem hoc tacet et in fine ita concludit, quod ei dominus sapienter respondenti dixerit: non longe es a regno dei. fieri enim potest, ut, quamuis temtans accesserit, tionem non accipiamus malam tamquam decipere uolentis inimicum, sed cautam potius tamquam experiri amplius uolentis ignotum. neque enim frustra scriptum est: qui facile credit leuis corde minorabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
harisei audientes qd̃ silentiũ
imposuisset saduceis. conue¬
tierunt in unum: et int̾roganit eũ
unꝰ ex eis legis doctor temptans eum.
Conuenerunt ut multitudine um¬
cerent: quem ratione suꝑare ñ pote¬
rant. Aueritate midos se ẽẽ ꝓfessi st̃.
qui multitudine se armauerunt. Di¬
cebant enim apud se: unꝰ loquatur ꝓ
om̃ibꝰ & om̃s loquamͣ per unum:
ut si quidem uicerit. om̃s uideamur
et pontio pilato legimꝰ in dñi necem
eos fecisse concordiam: ita etiã nunc
de phariseis cernimꝰ atq saduceis.
qui intra se contrarii erant: sed ad
tẽptandum dñm pari m̃te consense¬
runt. Qui gͦ iam supra in ostensionẽ
denarii fuerant confutati. et aduersȩ
partis factionem uiderant surru¬
tam: debuerant exemplo moneri ne
ultra molirentur insidias: sed mali¬

Expanded text:
autem audientes quod silentium imposuisset Sadducaeis, convenerunt in unum, et interrogavit eum unus ex eis legis doctor, tentans eum. Convenerunt ut multitudine vincerent, quem ratione superare non poterant. A veritate nudos se esse professi sunt, qui multitudine se armaverant. Dicebant enim apud se: Unus loquatur pro omnibus, et omnes loquamur per unum, ut si quidem vicerit, omnes videamur et Pontio Pilato legimus, in Domini nece eos fecisse concordiam, hoc etiam nunc de Pharisaeis cernimus et Sadducaeis, qui inter se contrarii sunt, sed ad tentandum Jesum pari mente consentiunt. Qui ergo jam supra in ostensione denarii fuerant confutati, et adversae partis factionem viderant subrutam, debuerant exemplo moneri, ne ultra molirentur insidias: sed mal
Abbreviated transcription (Latin):
mpłeta sũnt qͥuȩ cõncimit dauid fidelis
carmiñe dicẽns mͥ nat̾ionibus regnaunit
aligño deũs Arbor decora & fulgida or¬
nata regis purpura electa digno stipite
tam sancta membra tangere Beata cuiꝰ
brachiis sedi pependit precium statera
facta corporis predamq tulit tartari

Expanded text:
pleta sunt quae concinit David fideli carmine, dicendo nationibus: regnavit a ligno deus. Arbor decora et fulgida, ornata regis purpura. electa digno stipite tam sancta membra tangere! Beata cuius brachiis pretium pependit saeculi! statera facta est corporis praedam tulitque Tartari
Abbreviated transcription (Latin):
tationibꝰ imuste iudicati cũi dño per¬
manent: illic cũ eo suꝑ temptatores
suos iusti iudices ueniant. Et qͣnto
huic mundo magna humilitate des¬
pecti sunt: tanto tunc acceptis sedibꝰ
maiori culmine potestatis excrescant.¬

Expanded text:
tationibus injuste judicati cum Domino pertationibus injuste judicati cum Domino permanent, illic cum eo super tentatores suos justi judices veniant, et quanto huic mundo magna humilitate despecti sunt, tanto tunc acceptis sedibus majore culmine potestatis excrescant.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ enĩ complantati facti sumus
similitudini mortis eius. simul
et refurrectionis erimꝰ. acuiꝰ sublimi¬
tate ꝓmissi: iudas infelix excipit᷑. Nam
& ante qũã hec dñs diceret exisse cre¬
dendus est. ulas qui ñ mͦ ꝑmanere
cũ illo in temptationibꝰ spreuit. uerũ
ipsos temptationũ eius iuuit auctores.
Excipiunt᷑ et illi qui auditis incomp̃¬
hensibilis sacram̃ti uerbis abier̃t retro:
& iam ñ cũ illo ambulabant. Non enĩ
runt potuerunt saluari. Ut edatis et
bibatis suꝑ m̃sam meã in regno meo.
Mensa hec ꝓposita om̃ibꝰ scĩs ad fruen¬
dum celestis est glã uitȩ. cibꝰ potusꝙͣ ede
quo alias dicit᷑. Beati qui esuriunt et
sitiunt iusticiã. qm̃ ipsi saturabunt᷑:
fr̾uendo scilicet olim desiderato et ama¬
to gaudio. ueri et inconcussi boni. Et
immutatio dexterȩ excelsi: ut qͥ nunc
humiles gaudent ministrare conseruiᷤˢ:
tunc suꝑ dñi m̃sam sublimes uitȩ per¬
petuȩ dapibꝰ alantur: qui hic intẽp¬

Expanded text:
facti sumus similitudini mortis ejus, simul et resurrectionis erimus ; a cujus sublimitate promissi Judas infelix excipitur. Nam et antequam haec Dominus diceret, exisse credendus est, qui non modo permanere cum illo in tentationibus sprevit, verum ipsos tentationum ejus juvit auctores. Excipiuntur et illi qui, auditis incomprehensibilis sacramenti verbis, abierunt retro, et jam non cum illo ambulabant. Non enim runt, potuere salvari. Ut edatis et bibatis super mensam meam in regno. Mensa haec proposita omnibus sanctis ad fruendum, coelestis est gloria vitae. Cibus potusque ille de quo alias dicitur: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam , quoniam ipsi saturabuntur. Fruendo, scilicet, olim desiderato et amato gaudio veri et inconcussi boni. Et immutatio dextrae Excelsi , ut qui nunc humiles gaudent ministrare conservis, tunc super Domini mensam sublimes vitae perpetuae dapibus alantur; qui hic in ten
Abbreviated transcription (Latin):
cetera ad obediendũ subiecta sunt. do¬
minationes uocant᷑. R Hĩc est michaei
ar̃changeliis  princeps militie añ ge¬
sorum cuius honor pre stat beneficia poᷤ ꝓͥu¬
.uͥs &s oratio ꝑducit᷑ ad rẽ gn̾a ce iorum

Expanded text:
caetera ad obediendum subjecta sunt, docaetera ad obediendum subjecta sunt, dominationem». ℟. Hic est Michael archangelus, princeps milicie angelorum, cuius honor prestat beneficia populorum  Et oratio perducit ad regna celorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃as. et eleuamini portȩ etnales: & in¬
troibit rexgłȩ. Quis ẽ iste rexgle: Bo¬
minꝰ fortis & potens: dñs potens in p̃¬
ut cuximꝰ medicina di: quia indeli¬
cet dum tobi oclos quasi ꝑ officiũ cura¬
tionis tetigit. cecitatis etus tenebras
dignũ uidelicet fuit. ut di medicina
uocaretur. Sed quia angloꝵ nomina
int̃pretando ꝑstrinximus: nunc su-¬
ꝑest ut ipsa officioꝵ uocabula breuit
exequam. Uirtutes et enĩ uocant᷑ illi
tur hii qui hoc potentiꝰ ceteris in suo
ordine ꝑceꝑunt: ut eoꝵ ditioni uirtu
tes subiectȩ sint. Quoꝵ potestate. uir¬
tutes refrenant᷑. ne corda hominum
tantũ temptare p̃ualeant quantum
uolunt. Principatus etiã uocant᷑. qui
ipsis quoꝙ bonis angloꝵ spiritibꝰ pre¬
sunt. Qui subiectis aliis dũ quȩꝙ sunt
agenda disponunt: eis ad exp̃lenda
diuina misteria pͥncipantur. Dñati¬
ones aũt uocant᷑. qui etiã potestates
pͥncipatuũ dissimilitudine alta trans¬
mira potentia p̃minent: ꝓ eo qđ eis

Expanded text:
rte eternales, et introibit rex glorie. Quis est iste rex glorie? Dominus fortis et potens, Dominus potens in preut diximus, medicina Dei, quia videlicet, dum Tobi oculos quasi per officium curationis tetigit, cecitatis eius tenebras dignum videlicet fuit, ut medicina Dei vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest, ut ipsa officiorum vocabula breviter exequamur. Virtutes etenim vocantur illi tur hi, qui hoc potentius ceordine perceperunt, ut eorum ditioni uirtutes aduersae subiectae sint quorum potestate refrenantur, ne corda hominum tantum tentare praeualeant quantum uolunt. Principsis quoque bonis angelorum spiritibus praesunt, qui subjectis aliis dum quaeque sunt agenda disponunt, eis ad explenda divina ministeria principantur. Dominationes autem vocantur qui etiam potestates principatum dissimilitudine alta transmira potentia praeeminent, pro eo quod eis
Abbreviated transcription (Latin):
d mariam quoq gabrihel mitti¬
tur: qui d̃i fortitudo nominat᷑.
Illum quippe nuntiare ueniebat: qui
ad debellancdas aerias potestates humi¬
lis apparere dignatus ẽ. De quo ꝑ psal¬

Expanded text:
d Mariam quoque Gabriel mittitur, quia Dei fortitudo nominatur: illum quippe nuntiare veniebat, qui ad debellandas aereas potestates humilis apparere dignatus est. Rapha
Abbreviated transcription (Latin):
is dat uocem suam. In capite
turbarum cdamitat: in foribꝰ por¬
tarum urbis ꝓfert uerba sua diceis.
Usquequo paruuli diligitis infan¬
tiam. et stulti ea quȩ sibi sunt noxia
cupient: et imprudentes odibunt
scientiam: Conuertimini ad corre¬
ctionem meam. En ꝓferam uob̃ sp̃m
meum. et ostendam uerba mea: qͥa
uocaui et renuistis: extendi manĩt
meam. et non fuit qui aspiceret. Des¬
pexistis omne consilium meum: et
increpationes meas neglexistis. R¬
Oirum ce  ũ circi̾i iñ so  ĩaͣ et̾ in flũctibus ma¬
ris am̃busa lu in õmni ge̾n  te &̾ inꝰ omͣm
populo prĩmatum teñuiiͥ sũꝑbo rum et
sublimium ci÷ sauria iirtiste cas Tui

Expanded text:
is dat vocem suam: In capite turbarum clamitat, in foribus portarum urbis profert verba sua, dicens: Usquequo, parvuli, diligitis infantiam, et stulti ea, quae sibi sunt noxia, cupient, et imprudentes odibunt scientiam? Convertimini ad correptionem meam: en proferam vobis spiritum meum, et ostendam verba mea. Quia vocavi, et renuistis: extendi manum meam, et non fuit qui aspiceret. Despexistis omne consilium meum, et increpationes meas neglexistis. rum coeli circuivi sola, et in fluctibus maris ambulavi. In omni gente et in omni populo primatum tenui, superborum et sublimium colla propria virtute calcavi
Abbreviated transcription (Latin):
ñe ds̃ audi hẏmnũ et orationẽ¬
quã sernus tuus orat corã te ho¬
die. ut sint ocłi tui aꝑti suꝑ domũ hanc

Expanded text:
eus: audi hymnum et orationemquam servus tuus orat coram te hodie: ut sint oculi tui aperti super domum hanc
Abbreviated transcription (Latin):
Tuilli ut mat̃ temporalem ministra
substantiã: ut ipse nobis et uita tĩbi
tribuat sempitnam. Lacta gͦ qͥ fecit
te: qui talem fecit te ut ipse fieret in
te. Lacta eũ qui fructum fecunditatiᷤ
tͥ dedit conceptus: et decus uirgunta¬
digne dño consecrata uirginitas famu¬
latur. qũa sic amare dignatꝰ ẽ: ut u¬
na eadeinq femina et uirgo dicipos¬
sit et mat̃. Quã p̃ferenda: quȩ sola &s¬
genitricis dignitatẽ obtinuit: et uir-¬
ginalem pudititiam ñ amisit. Electa
est quȩ auctorem suũ ederet. Deniq
uiro in exꝑta sẽ pariturã obstupuit:
quȩ thalamũ ignorauit. O qͣm beata
mat̃ ista quȩ suie contaminatione con¬
cepit: et sine dolore peꝑit medicinam.
felix inqͣm mat. ꝑquã generis nr̃i ui¬
ta est reparata: quȩ de celo suscepit pro¬
lem: et mundo genuit saluatorem.

Expanded text:
Tu illi ut mater temporalem ministra Tu illi ut mater temporalem ministra substantiam, ut ipse pro nobis et tibi vitam tribuat sempiternam. Lacta ergo qui fecit te, qui tte. Lacta eum, qui fructum fecunditatis tibi dedit conceptus, et decus virginitadigne Domino consecrata virginitas famuletur, quam sic amare dignatus est, ut una eademque femina et virgo dici possit et mater; qua praeferenda gratia genitricis dignitatem obtinuit, et virginalem pudicitiam non amisit. Electa est quae auctorem suum ederet; denique viro inexperta se parituram obstupuit, quae thalamum ignoravit. O quam beata mater ista, quae sine contaminatione concepit, et sine dolore peperit medicinam! Felix, inquam, mater, per quam generis nostri vita est reparata, quae de coelo suscepit prolem, et mundi genuit Salvatorem.
Abbreviated transcription (Latin):
ideamꝰ itaꝙ quȩ sit hec uirgo tã
scã: ad quã sp̃s sc̃s uenire dignatꝰ
est: que tã speciosa quã d̃s elegit sponsã.
quȩ tam casta: ut possit uirgõ ẽe post
partũ. Hec ẽ inqũa dĩ templũ. fons ille
signatꝰ: et porta indomo dñi clausa. Ad
obumbrauit altissimi: et ex ea potens
uirtute. xp̃c egredit᷑. Hec ẽ immacłata
coitu. fecunda partu. uirgo castitate.
hec concepit uirgo ñ ex iuro: sed ex sp̃u
scõ. Hec peꝑit ñ dolore sed gaucdio. hec
nutrunt angłoꝵ et hominũ cibum.
felix certe et om̃i laude dignissima:
que sine humano semine celestem scło
ꝓtulit panẽ: et mundo genuit saluato¬
rem. O fidi pactũ: o fidei secretũ. Pro¬
mitcit uirgini angls filiũ nasciturũ
uirgo gaudet. cupitq effici mat̃. Uere
magnum et salutare misteriũ: quȩ
sic peꝑit ut et mat et uirgo dici possit.
tuum. lacta panem celi: lacta pretium
mundi. Prebe lambenti mãmillam:
ut ille ꝓ te p̃beat ꝑcutienti maxillã.

Expanded text:
 quae sit haec Virgo tam sancta, ad quam Spiritus sanctus venire dignatus est; quae tam speciosa, quam Deus elegit sponsam; quae tam casta, ut possit esse virgo post partum. Haec est, inquam, Dei templum, fons ille signatus, et porta Dei clausa. In obumbravit Altissimi, et ex ea potens virtutum Christus egreditur . Haec est immaculata coitu, fecunda partu, virgo castitate; haec concepit virgo, non ex viro, sed de Spiritu sancto; haec perperit, non dolore, sed gaudio; haec nutrivit angelorum et hominum cibum. Felix certe et omni laude dignissima, quae sine humano semine coelestem saeculi protulit panem, et mundo genuit Salvatorem. O fidei pactum! o fidei secretum! Promittit virgini angelus filium nasciturum; virgo gaudet, cupitque effici mater. Vere magnum et salutare mysterium, quae sic peperit, ut mater et virgo dici possit. tuum; lacta panem coeli; lacta pretium mundi; praebe lambenti mamillam, ut pro te illa praebeat percutienti maxillam.
Abbreviated transcription (Latin):
iam timore audiendum ẽ: qd̾ cul¬
tori uinȩȩ de infructuosa arbore dr̃
Succide ᷤ eã. Ut quid etiã t̃ram occu¬
pat: Unus quisc iuxta modũ suũ
in quantũ locũ uitȩ p̃sentis tenet. si
fructum bonȩ oꝑationis ñ exhibet:
uelut infructuosa arbor t̃ram occu¬
pat: quia in eo loco in quo ipse ẽ: et ali¬
is oꝑandi occasionem negat. S in hoc
scło potens quilibet. si fructum non
habet bonȩ oꝑationis: etiã impedim̃¬
tum p̃stat ceteris: quia quicũꝙ sub
ipso sunt: exemplo prauitatis illius
quasi umbra ꝑuersitatis eiꝰ p̃munt᷑.
Stat desuꝑ arbor infructuosa: & sub¬
ter t̾ra sterilis iacet. Infructuosȩ ar¬
boris desuꝑ umbra densatur: et solis
radiꝰ ad t̾ram descendere nequaquã
ꝑmittitur: quia dũ subiecti qͥlibet
patroni ꝑuersi ꝑuersa exempla con¬
spiciunt: ipsi quoꝙ infructuosi re¬
manentes. ueritatis lumine pͥuant᷑:¬
& pressi umbra calorem solis ñ accipi¬
unt: quia inde remanent adõ frigi¬

Expanded text:
am timore audiendum est quod cultori vineae de infructuosa arbore dicitur: Succide illam; ut quid etiam terram occupat? Unusquisque juxta modum suum, in quantum locum vitae praesentis tenet, si fructum bonae operationis non exhibet, velut infructuosa arbor terram occupat, quia in eo loco in quo ipse est, et aliis operandi occasionem negat. Sed in hoc saeculo potens quilibet, si fructum non habet operationis bonae, etiam impedimentum praestat caeteris, quia quicunque sub ipso sunt, exemplo pravitatis illius, quasi umbra perversitatis ejus premuntur. Stat desuper arbor infructuosa, et subtus terra sterilis jacet. Infructuosae arboris desuper umbra densatur, et solis radius ad terram descendere nequaquam permittitur, quia dum subjecti quilibet patroni perversi perversa exempla conspiciunt, ipsi quoque, infructuosi remanentes, veritatis lumine privantur. Et, pressi umbra, calorem solis non accipiunt, quia 1584 inde remanent a Deo frigi
Abbreviated transcription (Latin):
R Benedic dõm̃iñe dõmu̾m istam  qua¬
edificaui nõmini tu o ue̾m̾ientium in loco¬
Isto exau d̃i preces in excelso solio glorie¬
tu e aepia UBeati qui habitant in domo
tuã dom̃i ne in secu̾sa seculoꝵlandabunt te bemi

Expanded text:
 Benedic, Domine, domum istam quaedificavi nomini tuo; venientium in locoisto exaudi preces in excelso solio glorisus. Beati qui habitant in domo tua, Domine; in saecula saeculorum laudab
Abbreviated transcription (Latin):
iob insultabant reges: ita isti paren¬
tes et cognati enis: & irridebant ui¬
tam eiꝰ dicentes. Ubi ẽ spes tua. pro
qua elemosinas et sepulturas facie¬
bas: Tobias uͦ increpabat eos dicens.
Nolite ita loqui. qm̃ filii scõꝵ sumꝰ.
et uitam illam expectamꝰ. qũã d̃s

Expanded text:
Iob insultabant reges ita isti parentes et cognati eius et inridebant vitam eius dicentes ubi est spes tua pro qua elemosynas et sepulturas faciebas Tobias vero increpabat eos dicens nolite ita loqui quoniam filii sanctorum sumus et vitam illam expectamus qu