comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sorie. uł adulatorie. Duo sunt enĩ gen̾a ꝑse¬
cutorũ: scił uituꝑantiũ. ⁊ adulantiũ. W plus
ꝑsequit᷑ lingua adulatoris: ꝗͣ manꝰ int̾fecto
nir sicut aurũ probat᷑. Intrat fornacẽ: qui
uituperio uł laude tẽptat᷑. Exit integer qui
neutro capit᷑: sicut paulus qui reppulit di¬
centes. ego sũ pauli. Exultent. Pars al¬

Expanded text:
 genera persecutorum, scilicet vituperantium et adulantium: sed plus persequitur lingua adulatoris, quam manus interfectorvir, sicut aurum, probatur in fornace, qui ituperio vel laude; exit integer, qui neutro capitur. Sicut Paulus, qui repulit dicentes: Ego sum Pauli . PARS
Abbreviated transcription (Latin):
gis estuant egri. sic auima qͣnto imꝑe¬
tuosius cuiꝰdam questionis fluctuat
tempestate. citius ad intelligende ue¬
ritatis ꝑuenit portũ. Ergo quãuis ꝑi¬
culose. ⁊ pene blasphemantes. tam̃ ut
ad ueritacẽ transirent. dixert̃ popłs hoc¬
si. id c̃. an est scientia in excelso deo.
curet: Si quis autẽ querat ab eis unde
respondent. Occe unde. Nam ipsi pecea¬

Expanded text:
 sudant aegri, sic anima quanto impetuosius alicujus quaestionis fluctuat tempestate, tanto citius ad intelligendae veritatis pervenit portum. Ergo, quamvis periculose ac pene blasphemantes, tamen, ut ad veritatem transirent, dixerunt: Si est scientia in Excelso? curet haec? Si quis vero quaerat ab eis: Quare Respondent:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ in gentib diruens idolatriã. ⁊ in iudeis
legem mandacoꝵ euacuans. quȩ inuicẽ
abhorrebant. utrosq popłos fecit unũ in
fide. ꝑ quã eosdem reconciliauit cũ deo.
Addidit quoq pacem suꝑ pacẽ. qͥa post pacẽ
reconciliatiõis. dat pacẽ ĩmortalitatis. sicnt
ipse de utraq ait in eugłio. ꝑ acẽ relinquo
nob̾. pacẽ meã do uob̾. In hunc salomonẽ
onem aperit. cũ hortat᷑ ad laudẽ eiꝰ benedi¬
turo tam̃ pat̾ non uidicat quẽꝗͣ. s om̃e ui¬
diciũ dedit filio. ñ quin habeat illud in u¬
na cdeitate cũ illo. s ut in hõie uenturo il¬
lud ostendat. Quod gͦ p̃uidet: orat. ⁊ ait

Expanded text:
im gentibus diruens idololatriam, et in Judaeis legem mandatorum evacuans, quae invicem abhorrebant, utrosque populos fecit unum in fide, per quam eosdem reconciliavit cum Deo. Addidit quoque pacem super pacem, quia post pacem reconciliationis dat pacem immortalitatis, sicut ipse de utraque dicit in Evangelio: «Pacem meam do vobis, pacem relinquo vobis .» In hunc Salomonem,onem aperit, cum et hortatur ad laudem ejus benedituro tamen Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio; non quin haberet illud in una Deitate cum Filio, sed ut in homine venturo illud offenderet. Quod ergo praevidit orat, et ait
Abbreviated transcription (Latin):
in illum. & in illo głari. qui est.
magnus substantia. & terribilis
potentia. suꝑ omnes qui in circmi¬
tu eius sunt. In cirenitu dicit. ñ
quod terminis includatur diui
nitas eius. euius magnitudinis
non est finis. s qd̃ in uno loco fu
gentes: ad quas missis apłis fac¬

Expanded text:
in illum, et in illo gloriari. Ipse est magnus et terribilis potentia, super omnes qui in circuitu ejus sunt. In circuitu dicit, non quod terminis includatur ejus divinitas, cujus magnitudinis non est finis . Quigentes, in quas missis apos
Abbreviated transcription (Latin):
Patent cet̾: Auertisti adiutorium
uincerẽt. Non es auxiliatus ei in
risti eum ab emundatione. & se¬
dem eius in terra collisisti. idr qui
dacti. Minorasti dies temꝑoris eiꝰ.¬
sicut putatur dum cito auferunt᷑

Expanded text:
inimicos eius avertisti adiutorium et non es auxiliatus ei in xisti eum a mundatione sedem eius in terram conlisisti minorasti dacti sunt. Minorasti dies temporis ejus, ut putatur, dum cito de
Abbreviated transcription (Latin):
te. ipse se alienat ab hereditare.
pater non abicit. Addit. Neq
nocebo in ueritate mea. Ad hoc
enim non disꝑgetur miscłia libe¬
uantis: ne noceat ueritas uindi¬

Expanded text:
e, ipse se alienat ab haereditate: non pater abjicit eum. Neque nocebo ei in veritate mea. Ad hoc enim non tollitur misericordia liberantis, ut non noceat veritas vindi
Abbreviated transcription (Latin):
Dixisti quod p̃ꝑabitur ueritas tua.
Dixisti etiam hoc. Disposu testa¬
omnib. qui de carne abinhe sc̃.
uel dauid. s electoͥs meis. Iuram¬
etiam dauid seruo meo. ad licte¬
quia dñs dixit. Securior: quia
onis est confirmatio. Ex utroq¬

Expanded text:
Dixisti quod praeparabitur veritas, dixisti etiam hoc: Disposui testaomnibus qui ex carne Abrahae sunt vel David, sed electis meis, juravi David servo meo, ad litteuia Deus dixit; sed securior, quia onis est confirmatio. Ex utroq
Abbreviated transcription (Latin):
posint Cum indicat᷑ exeat condempna¬
tus. idĩ. quia nolit ẽẽ talis. eni ddicert᷑
iñtra in gaudnm dñi tui: sit de quo
dicatur. Ricite eum in tenebras exteri¬
ores. Et ne putetur ab imminente dãp¬
uation. se liberare potuisse orationt
ait. Et oratio eiꝰ fiat in peccatũ. Notan¬
dum qd̾ oratio que non fit ꝑ xp̃m non
solum ñ pou st delere peccata. l etiam
ipsa fit in peccatum. fiant pauci dieo

Expanded text:
 Cum judicatur, exeat condemnatus, id est quia noluit esse talis cui dicatur: Intra in gaudium Domini tui , sit de quo dicatur: Projice eum in tenebras exteriores . Et ne putetur ab imminente damnatione liberari, oratione uit: Et oratio ejus fiat in peccatum, Adit. Oratio quae non fit per Christum non solum non potest delere peccatum, sed etiam ipsa fit ad peccatum. Fiant dies ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ath. qͥ exꝓbrans isrłitis dicebat. Eligite ex uo
et si uicerit me erimus uob̾ serui. Si autẽ
audissec saul. et uiri isrł: timuerunt. ni¬
mis. Tunc forte dauid pascens gregẽ paͥs
sui iussus ẽ ab illo portare panes. ⁊ queclam
alia fr̃ib suis. quierant in exercitu saul.
Quo cum uenisset dd̃ audiuit philisteum
supradicta dicentem. et circunstantib dite
Quid dabit᷑ uiro qͥ ꝑcusserit hunc pbilisit¬
umi: Et auditis his u̾bis in conspectu saul

Expanded text:
as, qui improperans Israelitis dicebat: Eligite ex vobrtamen; et si vicerit me, erimus vobis servi; si autem audisset Saul et viri Israel, timuerunt valde. Tunc forte David, pascens gregem patris sui, missus est ab illo portare panes et quaedam alia fratribus suis, qui erant in exercitu Saul. Quo cum venisset David, audivit Philisthaeum praefata dicentem, et circumstantibus dixit: Quid dabitur viro qui percusserit hunc Philisthaeum? Et auditis his verbis adductu
Abbreviated transcription (Latin):
sui cum dixisset saul ñ pot̾is. qͥa tu ꝑuer es
int̾feci leonẽ et ursum. & dñs qui eruit me
de manu leonis et ursi. ipse me libenabit de
manu philistei. Tunc dixit saul. Uade ꝙ
dñs tecum sit. & tradidit ei arma sua. Qb¬

Expanded text:
s interfeci; et Dominus qui eripuit me de ore leonis et ursi, ipse liberabit me de manu Philisthaei Tunc dixit Saul: Vade, Dominus sit tecum, et tradidit ei arma sua, q
Abbreviated transcription (Latin):
cauit. Qd̃ autem omnes psalmi sunt¬
centum quinquaginta. magnum in¬
sinuat sacramentum. qd patebit siqͥs¬
sacram̃tum quindenarii non i ioret.
Qb enim ualent quindecim in ordine
quagunta in ordine denarioꝵ. hoc etiã¬
mille quingenti in odine centenarioꝵ.
et quindecim milia. in ordine. mille¬

Expanded text:
cat. Quod autem omnes psalmi centum quinquaginta sunt, magnum insinuat sacramentum quod patebit, si quis rationem quindenarii considerabit. Quod enim valent quindecim in ordine quaginta in ordine denariorum, mille quingenti in ordine centenariorum, et quindecim millia in ordine mille
Abbreviated transcription (Latin):
iet ad abyssum. qͥa ibi nubes. uenti.
tempestates. pliuue. choruscationes
quid de isto humido et caligioso aere
uult. ds fieri suꝑ t̾ras. totum terre nomi¬
ne appellauit. quia nimis mutabile est
hec autem omnia et si mutabilia et
uirbata. tamen habent locum et ordinẽ
suum. et ꝓ mͦ suo implent umulsitatis¬

Expanded text:
 venti, tempestates, pluviae, coruscationes, quid de humido et caliginoso aere vult Deus fieri super terras, totum terrae nomine appellavit, quia nimis mutabile est. Haec autem omnia, etsi mutabilia et turbata, habent tamen locum et ordinem suum, et pro modo suo implent
Abbreviated transcription (Latin):
prehensurus. si quasi participaturus. Partici¬
pes enun erimus. aĩ hoc qd̾ caꝑimus erimus.
participes  iimius simplicis plures: Non pu¬
to dici posse anteqm uideatur. Confitere gͦ in¬
firmitatem quiꝑuenur uis ad diumnitatẽ.
cunis incelligentie ñ ẽ numerus. Et in hac

Expanded text:
prehensurus, sed quasi participaturus. Participes enim erimus, et non hoc quod capiemus erimus, participes unius simplicis plures? non puto ante dici quam videatur. Confitere ergo infirmitatem, qui pervenire vis ad firmitatem, Aug. cujus intelligentiae non est numerus. Sed in hac
Abbreviated transcription (Latin):
querit᷑ an hoc amme consulat caro. an
insa sibi. et dicit᷑ ꝗd̾ cam ñ A meliorib
er ii semꝑ petunt᷑ ꝯsilia. Sicut autem
ꝑ naturã p: rgatissimo plumbe sicut et
homo qͣmiis nessimꝰ melic tam̃ ẽ in suo
genere ꝑr iosissimo eqno: ita anima et¬
si peccatrix. ꝑ natrirã tañ melior ẽ omni

Expanded text:
num, an hoc animae suae consulat caro, an ipsa sibi. Et dicitur, quod caro non: a melioribus enim semper petuntur consilia. Sicut autem per naturam purissimo plumbo; sic et homo, quamvis pessimus, melior tamen est in suo genere pretiosissimo equo. Ita rationalis anima, etsi peccatrix, per naturam melior est
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid alio magis uel mus uelex. uel
calidum. quanto scilicet uelocitate uel ca
calent cetera nichil calidius: sicuelocita¬
calorem. id ẽ adeo calet. qd ipse calor põt
ui tielocitatrm. id ẽ adeo currit qd ipsa
uelocitas potest dici ꝑ quandã tamen
equns: alicubi ẽ. non ubiq Uelocitas au

Expanded text:
aliquid alio magis vel minus, velox vel calidum, quanto scilicet velocitate vel calcalent caetera nihil est calidius, ita velocitacalorem, id est adeo calet, quod ipse calor potest in velocitatem, id est, adeo ut sit ipsa velocitasus, alicubi est, non ubique; velocitas aut
Abbreviated transcription (Latin):
do. Pacet. In hoc psalmo ostendit᷑
qͥnto caritatis ardore antiqͥ scĩ in carnati¬
onẽ xp̃i desiderauert̃: ꝑ qͣm futurã redẽp¬
tionẽ intelligebant. Quanto etiã desiderio
scĩ qͥ in hoc temꝑe affligunt᷑. cupiunt scdm

Expanded text:
LMUS DAVID. In hoc Psalmo ostenditur, quanto charitatis ardore antiqui sancti Incarnationem Christi desideraverunt, per quam futuram Redemptionem intelligebant; quanto etiam desiderio sancti, qui in hoc tempore affliguntur, cupiunt secundum
Abbreviated transcription (Latin):
Facit enĩ ꝑsenerant̾ orare. ut ñ moracio¬
ne tepescam. ⁊ ꝑseuerant᷑ miseret᷑. Hec¬
oratio. securꝰ esto qd̾ nec niscdi. quȩ ⁊ si

Expanded text:
t orare, ut non in oratione tepescam, et perseveranter miseretoratio, securus esto, quod nec misericordia, quae si
Abbreviated transcription (Latin):
Historia nota ẽ. qd ierenuas captiuitatẽ
indeorũ in babilomã ⁊ p̃dixit ⁊ iudit
Propħauit ̃ eos post septuagiita annos
redituros. In illa uͦ captiuitate fuert̃ in
babilonia propħȩ: int̃ qͦs erant erechiel
⁊ aggens. Completis ant̃ .lxx. anuis ꝑmit¬
tente cyro rege ꝑsarũ. regressi st̃ ierosoli¬
mã. ⁊ aggeus cũ illis: ⁊ restitutũ ẽ templũ.
Qm̃ aut̃ hȩc in figura concingebant illis.
intelligendũ ẽ duas ẽẽ sp̃ualiter ciuitateᷤᷤ
unã malorsi quȩ cepit a chai̾: alterp̃s¬
bonorũ quȩ cepit ab abel. Illus cupidi¬
tas: huiꝰ caritas ciues facit. Ambx ꝑmixte¬

Expanded text:
d Ieremias captivitatem Iudeorum in Babiloniam et predixit et vidit. Prophetavit etiam eos post LXX annos redituros. In illa vero captivitate fuerunt in Babilonia prophete, inter quos erat Ezechiel et Aggeus. Completis autem LXX annis, permittente Cyro rege Persarum regressi sunt Ierosolimam et Aggeus cum illis, et restitutum est templum. Quoniam autem haec in figura contingebant illis, intelligendum est duas esse civitates spiritualiter: unam malorum, que cepit a Cain, alteram que cepit ab Abel. Illius cupiditas, huius caritas cives facit. Ambe permixt
Abbreviated transcription (Latin):
& hic ita adiungit. Ꝙ uita mea
in inferno appropinquanit. dum¬
mane infirmitatis affectus sicut¬
& ipsam carnem ad mortẽ dñs ñ
conditionis necessitate. s miseratio¬
nis uoluntate suscepit. ut transfi¬
guraret in se corpus suum. quod
ẽẽ ꝑeccata s humane infirmitatis
indicia ex capite suo corpꝰ addisceret.¬

Expanded text:
ta mea in inferno appropinquavit. Homanae infirmitatis affectus, sicut ipsam carnem, ac mortem, non conditionis necessitate, sed miserationis voluntate suscepit, ut transfiguraret in se corpus suum, quod haec peccata, sed humanae infirmitatis indicia, ta
Abbreviated transcription (Latin):
enim. terrores ita conturbant ani
ut sicut aqua circumfluere ui¬
deantur. & simul undiq circũ¬
Cass. dare. Uel circumdederunt me
diq copiosa inundatione conchii¬

Expanded text:
ando terrores, ita conturbant animut sicut aquae circumfluere videantur, et simul undique circuS. 18.-- Circumdederunt me. dique copiosa inundatione conclu
Abbreviated transcription (Latin):
.tatur chorus. Qm dicitur ad res¬
pondendum: eo quod canenti cho¬
rus consonando respondeat. qua¬
liter non istum solum s alios qͦ
psalios credendum est ẽẽ cantatos.

Expanded text:
etatur chorus, qui dicitur ad respondendum, ut canenti chorus consonando respondeat. Sicut non istum solum, sed alios quoque psalmos credendum est esse cantatos.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmiserunt pͥncipib xp̃m cum pro
multitudine timerentur. et pos¬
sent. illos a facto et se a consensu
liberare. Qui enĩt desunt obuia¬
re cum potest: consentit. Quod
q intellexerunt. id̃ nec etiam

Expanded text:
permiserunt principibus Christum, cum pro multitudine timerentur, et possent illos a facto et se a consensu liberare. Qui enim desinit obviare cum potest, consentit; sed  intellexerunt
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s domꝰ dlauid sepulchrũ xp̃i so iͥ reg¬
num iudeorũ. Qui misert̃ ad eustoc̾tien¬
dũ sepulchrũ. s ñ conuenit ut ad int̾¬
ficiendũ xp̃m eiꝰ custodiret᷑ sepulchrũ.
Un de magis ad corpꝰ eiꝰ qd̾ est eccła refe¬
rendũ ẽ qd̾ dicit᷑ ut int̾ficerent eum.
custodũ nom̃ ⁊ fidem resurrectionis eiꝰ
extinguere. Qd̃ tam̃ ñ effecert̃ iudei.
Uiuit enĩ rex suꝑ uideos ⁊ gentes. qđ
pilatus significans dixit. Qd̃ scripsi:
scripsi. W propħa p̃dixit. ne corrũpas.
tentio. Frustra uͦ temptat aliqͥs disꝑdere:
qd̵ auctoritas diuina totiens prohibet.
Lo qͣr hic integer. xp̃s. & pͥmo pro sua lib̾a¬
tione ⁊ salute gentiũ orat. Sccdo orata

Expanded text:
David sepulcrum Christi, Saul regnum Judaeorum, qui miserunt ad custodiendum sepulcrum. Sed non convenit ut ad interficiendum Christum ejus custodiretur sepulcrum. Unde magis ad corpus ejus, quod est Ecclesia, referendum est quod dicitur: ut interficerent eum. nis ejus exstinguere, quod tamen non effecerunt Judaei. Vivit enim rex super Judaeos et gentes, quod et Pilatus significans dixit: Quod scripsi, scripsi, et Propheta praedixit: Ne corrumpas, tentio. Frustra vero tentat aliquis disperdere, quod auctoritas divina toties prohibet. Loquitur hic integer Christus, et primo pro sua liberatione ac salute gentium orat. Secundo visita
Abbreviated transcription (Latin):
attribiint᷑ demonib quia pene
quens est ut etiam sodomam ꝑ ati¬
gelos malos euersam eẽ credamus.
et eosdem ab abraham et loch hos¬
pitio eẽ susceptos. qd̃ absit. Item cũ¬

Expanded text:
attribuuntur daemonibus, quia poenae quens est ut etiam Sodomam per angelos malos eversam esse credamus, et eosdem ab Abraham et Lot hospitio susceptos quod absit!. Per
Abbreviated transcription (Latin):
ortoꝵ. que collectis pomis mutiles
deseruntur. Unde et ysaias. Re¬
linquetur filia syon sicut umbra¬
culum in timea. et sicut tuguriũ
tis ad celestem mensam spiritib mar

Expanded text:
onem, ut collectis pomis, custodiae deseruntur. Unde Isaias: Relinquetur filia Sion sicut umbraculum in vinea, et sicut tugurium in coelestem mensam spiritus marty
Abbreviated transcription (Latin):
sic suscipiunt testamentum dei. ut
se ueteri uanitate non exuant. sum¬
les sunt allophilis. qui archam tes¬
tamenti uxta idolum dagon po¬
suerunt. Sicut autem illis nolenci.
ra cadunt. quia fenum carnis arti¬
it. & flos głe eiꝰ decidit. archa añ
i̾ secretum uerbi dei manet in et̃¬

Expanded text:
sse veteri vanitate non exuant, similes sunt illis allophylis qui arcam testamenti juxta idolum Dagon posuerunt. Sicut autem illis nolentibura cadunt, quia fenum carnis aruit et flos gloriae ejus decidit; arca vero, id est, secretum verbum Dei manet in aete
Abbreviated transcription (Latin):
reuertebantur & ueniebant ad eum
sua qua dixerunt quecñq loctitus ẽ.
dñs faciemus mentiti sunt ei. Cor aũ¬
habiti sunt in testamento eius. quia
non sicut ꝓmiserant seruabant precep¬
ta. & temꝑalia non eterna petebant

Expanded text:
revertebantur ad eum, et veniebant ad eum sua, qua dixerunt: «Quaecunque locutus est Deus, faciemus ,» mentiti sunt ei. Cor authabiti sunt in testamento ejus, quia non sicut promiserant, observabant praecepta, et temporalia pot
Abbreviated transcription (Latin):
in libro numeri quod cum eent in
deserto sin. in loco qui dicitur ca-¬
des. item defuit aqua. ubi & moyses
tñ moyses ꝑcutiente bis silicem. data
est aquia: quȩ uocata est contradictio¬

Expanded text:
in libro Numeri, cum essent in deserto Sin, in loco qui dicitur Cades, iterum defuit aqua, ubi et Moyses tamen Moyse percutiente bis silicem data est aqua, quae vocata est Contradictio
Abbreviated transcription (Latin):
se quisqmͣ putat aliꝗtud eẽ cumnch
quȩ testimonium boni detractione
ipse fur uł raptor magis uastatur. Pru¬
ma est tenebrosa stultitia: qua quasi
nocturno frigore caritas ꝓrum conge¬
lascit. Ignis est magna ira dei: qua
fit etiam homicidium uel cupiditas:
que possessiones idr statum mentis
denastat. Illis signralib plagis mortia

Expanded text:
se quisquam putat aliquid esse, cum nihil quae testimonium boni detractione ipse fur vel raptor magis vastatur. Pruina est tenebrosa stultitia, qua quasi nocturno frigore charitas proximi congelascit. Ignis est magna ira, de qua fit et homicidium: vel cupiditas, quae possessiones, id est statum mentis devastat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑambiles sunt iumentis. E ꝑcussit
omne pͥmogenitũ in terra egỹ ꝑci.
et etiam pͥmitias omnis laboris eoꝵ.
id omne solatiũ uite sue in cab̃na¬
culis cham. non in terra gersen. ribi
Iugͥerant iudei. Mistice sicut aqua mu¬
tata in uiniun significat historiam.
lem: ita aqua in sanguinem ꝑ quem
accipitur caro significat de spũalib
carnaliter sentire. Cinomia canini
mores sunt: it non honorare paren¬
tes. aut prelatos. Rana est in cenosis sͥn¬

Expanded text:
nt jumentis. Et percussit primogenitum omne in terra Aegypti, et etiam primitias omnis laboris eorum, id est omne solatium vitae suae, in tabernaculis Cham, non in terra Gessen, ubi erant Judaei. Mystice sicut aqua immutata in vinum significat historiam, : ita aqua versa in sanguinem, per quem accipitur caro, significat de spiritalibus carnaliter sentire. Coenomyia canini mores sunt non honorare parentes aut praelatos. Rana est in coenosis sen
Abbreviated transcription (Latin):
& pluit suꝑ eos sicut puluerem. et sicut
Quas: Uolatilia pennata. id÷ coturni¬
ces. Et ut nec capiendi difficultas eẽt:
in medio castroꝵ eoꝵ ceciderunt duo¬
b cubitis suꝑ terram uolantes. circa ta¬

Expanded text:
 pluit super eos sicut pulverem carnes, et sicut s volatilia pennata, id est coturnices, et ne capiendi difficultas esset, in medio castrorum eorum ceciderunt duobus cubitis super terram volantes circa ta
Abbreviated transcription (Latin):
monuit attendere & ꝑabolas & ꝓposi¬
tiones. et spem in deo ponere: ne simꝰ
similes illis. Egyptus ergo qd̃ interpre¬
tatur tenebre. uel tͥbulatio: mundus
mandati. Quod etiam dñs coram pa¬

Expanded text:
monuit attendere parabolas et propositiones, et spem in Deo ponere, ne simus similes illis. Aegyptus ergo quae interpretatur tenebrae vel tribulatio, mundus mandati. Sicut ergo tunc Deus coram pa
Abbreviated transcription (Latin):
nocat uineam. quia sicut in uinea
fossa tribulationib o martyrio
ssure corcularib eliquata. ad celes¬
tem cellam transfertur. De huis
neam de egipto transtulisti in ter¬

Expanded text:
e fossa tribulationibus, et martyrio ssurae torcularibus eliquata ad coelestem cellam transfertur. Hier., aeos de Aegypto transtulisti, it
Abbreviated transcription (Latin):
& quo loco regnum constituerit.
rentia crescat: deinde in ꝑsona asaph
id÷ fideł sinagoge. que malis expro¬
brat. Sciendum uero ea quȩ narran¬
tur non modo in figura. uerum etiã
intus inesse intelligenda. unde etiã
uocant᷑ & parabole & ꝓpositiones. et
in titulo uerba intellectus. que non so¬
erant in plenitudine temporis reuelan
lem manducauerunt. Idem enim cib
tunc erat. s significatione idẽ. non spe¬
tie. Idem xp̃c illis in petra figuratus.
nobis in carne manifestatus. Non enĩ
exponendũ: ita. hic est intellectus
a saph. Incellectus enim genitiuus est.
asaph datiuus. qd̃ ex gretis articłie pa¬
tet. & est sensus. Hec sunt uerba in¬
tellectus. ide. intelligentiȩ. quȩ data
huic asaꝑh. non quidem uni homini
s congregationi. ppłi dei cui nos quoq
de nationib congregamur. Quãuis
autem sicut tunc non in omnib il¬
am. id÷ rem ipsam que figuris tegit᷑
intuemim corde. & qualiter: ad dit. In¬

Expanded text:
et quo loco regnum constituerit, et quo loco regnum constituerit, rentia crescat; deinde in persona Asaph, id est, fidelis Synagogae, quae malis exprobrat. Sciendum vero, ea quae narrantur non modo in figura, verum etiam intus esse intelligenda in re. Unde etiam vocantur parabolae, et propositiones, et in titulo verba intellectus, quem non soerant in plenitudine temporis revelandlem manducaverunt .» Idem enim cibus erat tunc, sed significatione idem, non spiritu, idem Christus in petra figuratus, nobis in carne manifestatus. Hoc enim exponendum est ita: Hic intellectus Asaph. Intellectus enim genitivus est; Asaph dativus, quod ex Graecis articulis patet, et est sensus: Haec sunt verba intellectus, id est intelligentiae, quae data est huic Asaph, non quidem uni homini, sed congregationi populi Dei, cui nos quoque de nationibus aggregamur. Quamvis autem sicut tunc, «non in omnibus» ilam, id est, rem ipsam, quae in figuris tegitur, intuemini corde. Et qualiter, addit: In
Abbreviated transcription (Latin):
tus asaph. Ps̃ iste narrat ea que in
uẽteri ppło diuinitus acta sunt idi et
que illis benefitia contulit deuis. t qͦs
intulit penas ingratis. in quo ncummi
ta sunt intendit monere. ne irgratus
beneficiis dei enisiram in se ꝓueet gra¬
uiorem. Que iitentio patet ib. Ne fi¬
ant sicut patres eoꝵ. & cet̾. Quam
etiam apłs docet dicens. Scrꝑta sunt
hec ad correptionem nram. In titu¬
intentos. Scđo sub arguinento colligit.
que post late narraturus ess scilicet
beneficia dei. ꝓuocationes udeoꝵ et
rat que fecit in mari & n deserto.
& qualiter illi eum ꝓuoiauerunt.
ibi. Coram patrib. Quato qualiter sa¬
deus differens ultionem. dedit eis op
tata ibi. Ideo audiuit. Liunto penꝗs
Sexto enumerat ꝑlagas egyꝑti. ꝓꝑter
eos factas. quib beneficiis eoꝵ malitiã
Septimo qd̃ eductos de seruitute dux̃
ultione eorum in terra ꝓmissionis. et
qualiter eam in ipsos ꝑ quos pume¬
bat retorsit ibi. Audiuit deris. Nono
de qua tͥbu. & quem elegerit regem:

Expanded text:
TUS ASAPH. Psalmus iste narrat ea quae in veteri populo divinitus acta sunt, et quae illis beneficia contulit Deus, et quas intulit poenas ingratis. In quo Novi Teta sunt, intendit monere ne ingratus beneficiis Dei ejus iram in se provocet graviorem. Quae intentio patet ibi: Ne fiant sicut patres eorum, etc. Quam et Apostolus docet dicens: «Scripta sunt haec ad correptionem nostram .» In tituine. Secundo sub argumento colligit, quod post late narraturus est, scilicet beneficia Dei, provocationes Judaeorum et rat quae fecit in mari et in deserto, et qualiter illi provocaverunt eum, ibi: Coram patribus. Quarto qualiter Deus differens ultiones dedit optata eis, ibi: Ideo audivit. Quinto poenas Sexto enumerat plagas Aegypti propter eos factas, quibus beneficiis eorum malitiam ptimo, quod eductos de servitute duxitultione eorum in terra promissionis, et qualiter eam in ipsos, per quos puniebat, retorsit, ibi: Audivit Dominus. Nono de qua tribu, et quem elegerit regem,
Abbreviated transcription (Latin):
ne biberent. Misit etiam in eos cino
quia cinos canis. et comedit eos. et
ratam misit & disꝑdidit eos. Et de¬
dit erugim fructus eoꝵ. qui nasce¬
bantur sine eultura. Hoc non est in

Expanded text:
 48. Misit etiam in eos coenoquia cynos dicitur canis, et comedit eos, et ranam misit, et disperdidit eos. Et dedit aerugini fructus eorum, qui nascebantur sine cultu
Abbreviated transcription (Latin):
terreor. Conturbatus est in ira tua
uł mea oculus mens. Oculus est rati¬
o: quȩ intendit in dm̃. Hic in ira dei.
qua ꝑmutit scõs affligi. turbatur.
Anus etiã quȩ quasi in uentre escas:
ita in memoria rerũ tenet noticias.
Tenet etiã quanta ꝓ nob̾ passus ẽ xp̃s.
ar quȩ fidelibus suis ꝓmiserit. Uł aĩa
h. lationib turbant᷑. ¶ł oculus. scił hi
ꝑ quos alii uident. anima: quorũ ex¬
emplo alii uiuunt. uenter: infirmi
in ȩccła. inira ꝑsecutorũ turbant᷑.
uł in ira mea. quȩ per ⁊elum de pec¬
catis palearũ est ñ extinctus. s cont᷑¬
batus ẽ oculus meus. Hȩc enĩ ira men¬
te concussa dissipat contẽplationẽ.
quȩ non ẽ.nisl in mente quieta. Qus¬

Expanded text:
terreor: adeo conturbatus est in ira tua, vel mea oculus meus. Oculus est oratio quae in Deum intendit. Hic in ira Dei, qua permittit sanctos affligi, turbatur. Anima mea etiam, quae quasi in ventre escas, ita in memoria rerum tenet notitias, tenet etiam quanta pro nobis passus est Christus, et quae fidelibus suis promiserit, ipsa latione turbantur. Vel oculus, scilicet hi per quos alii vident: anima, quorum exemplo alii vivunt; venter infirmi in Ecclesia, in ira persecutorum turbantur. Vel in ira tua, quae per zelum de peccatis palearum est non exstinctus, sed conturbatus est oculus meus. Vel brevis ira mente concussa et turbata dissipat contemplationem, quae non est nisi in mente quieta; qu
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus iustũ xp̃m. caput  mẽbra.
in suꝑbia. qͥa creatura contͣ creatorẽ.
&x in abussone uł contẽptu. quia pre¬
ter usum quo de benesseiis solent ho¬
gis quos emendas. Ut autẽ plus desi
dei sꝑerant in te usq in finẽ. Sperais
dico: in conspectu filiorũ hõiũ confi¬
tentes. Unde in engłio. Qui me con¬
fessus fuerit corã hõib: conficebor
& ego eum coram patre meo. Exponit
condes eos a conturbatiõe hõium. ne
scił turbationem patiant᷑ humanã.
Uł dũ mali turbabunt᷑: ipsi ert̃ in
abscondito facieituę. uidentes te.

Expanded text:
 caput et membra; in superbia, quia creatura contra Creatorem; et in abusione vel contemptu, quia contra usum, quo de beneficiis solent hogis quos emendas! Ut autem dulcedo ipsed sperant in te usque in finem. Sperant dico, in conspectu filiorum hominum confitentes. Unde in Evangelio: Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor et ego eum coram Patre meo . Exponit VERS. 21. Abscondes eos a conturbatione hominum, ne scilicet turbationem patiantur humanam. Vel dum mali turbabuntur, ipsi erunt in abscondi
Abbreviated transcription (Latin):
indeũ ꝓcectorem. id est procege me.
sa. Emi domũ refugu. Serinis ab irato dño
fugit ubi non ẽ dñs suus: s a deo fugi¬
ens quocũq diuertat deũ iratũ inue¬
nit. Flacatũ uͦ inuenit: quicũq uolens
euadere deũ fugit ad ipsũ. Ipse est enĩ
refugiũ in domo quȩ est ȩccła. in qua sal¬
uant᷑ hõies. sicut in archa noe. Unde
sequit᷑. Ut saluũ me facias. Ideo autẽ
te non alium quero: qm̃ tũ non alius¬
a te. & enutries me. Unus est cibus
in mensa. Sic dñs ut suã sapientiam
nobis faceret lac indutus est carne. ꝙ
hoc lacte nutrit nos: ut tandem uali
di escam qua pascunt᷑ angłi manduce
mus. Educes me de laqueo hoc quẽ ab¬
scondert̃ mͥ. Hic affirmat lib̾ationem.
Laqueum uocat duas portas: ꝑ quas
diabolus temptat. quȩ sunt cupiditas
ꝙ timor. ꝑ cupiditatis portã prius
tẽptauit dñm trib modis. scił gula.
auaritia. uana gła. Quã portã cũ in¬

Expanded text:
in Deum protectorem, id est protege, et in Deum protectorem, id est protege, et esto in domum refugii. Servus ab irato domino fugit, ubi non est dominus suus; sed a Deo fugiens, quocunque divertat, Deum iratum invenit. Placatum vero invenit quicunque volens evadere Deum fugit ad ipsum. Ipse enim est refugium in domo, quae est Ecclesia, in qua salvantur homines, sicut in arca Noe. Unde sequitur: Ut salvum me facias. Ideo autem te, non alium quaero: VERS. 4. Qua te, eest accepturus in mensa. Sic Dominus ut suam sapientiam nobis faceret lac, indutus est carne et hoc lacte nutrit nos, ut tandem escam validi, qua pascuntur angeli, manducemus. VERS. 5. Educes me de laqueo hoc, quem absconderunt mihi. Hic affirmat liberationem. Laqueum vocat duas portas, per quas diabolus tentat, quae sunt cupiditas et timor. Per cupiditatis portam prius tum tribus modis, scilicet gula, avaritia et vana gloria. Quam portam cum in
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑna eleuando. frustratis uideorũ
ante passionẽ cõmendo sp̃m meũ in
manꝰ tuas. id est tuę pocestati cõmen¬
do: cito recepturꝰ cũ. Hȩc st̃ uerba quȩ
in cruce dixit. Unde docet se in hoc
psalmo ẽẽ locutũ. Redenusti me. xc̾
Hec uerba ppło passione redẽpto con¬
ueniunt. Possunt etiã p̃cedentia de¬
eodem ppło accipi. qui in extasi pa¬
uens a spe tam̃ incipit ita. O dñe sꝑe¬
raui in ce. ñ in me. Non est pauor si¬
ne miscdia : quia sperat humana na¬
tura. Non confunclar in et̾̃nũ. Non
ait simplicit᷑ ñ confundar: quia de
peccatis ad horã confundi utile est.
s ait ñ confundar in ȩternũ. ł qͥa
non statuo meã iusticiã in qua dãpna¬
res: in tua insticia quȩ ẽ & mea. a te
data ut liberes. libera me. Ecce oratio.
Inclina ad me auiẽ tuã. id est miseri¬
cordiã tuã. mittendo filiũ. Accelera.
celera ut exuas me apeccatis. Esto mͥ

Expanded text:
superna elevando frustratis Judaeorum superna elevando frustratis Judaeorum ante Passionem commendo spiritum meum in manus tuas, id est tuae potestati commendo cito recepturus eum. Haec sunt verba, quae in cruce dixit, unde docet se in hoc Psalmo locutum esse: Redemisti me, etc. Haec verba populo Passione redempto conveniunt. Noeodem populo accipi, qui in exstasi pavens, a spe tamen incipit ita: O Domine, speravi in te, non in me. Non est pavor sine misericordia, quia sperat humana natura: Non confundar in aeternum. Non ait simpliciter: Non confundar, quia de peccatis ad horam confundi utile est; sed ait: Non confundar in aeternum. Et, quia non statuo meam justitiam, in qua damnares, in tua justia, quae est mea, a te data, libera me. Ecce oro, VERS. 3. Inclina ad me aurem tuam, id est misericordiam: in mittendo Filium accelera. celera ut eruas me a peccatis. Esto mihi
Abbreviated transcription (Latin):
breuiter de passione & resurrectiõe
cõmemorant. in quo etiã martirũ
humiliatio describit᷑. & exalcatio. ut
uidens se nemo suꝑbiat. uidens mi¬
scdłiam ñ paueat. Incipit gͦ in ꝑsona
fundar in et̾nũ. id est nũquã con¬
fundar dũ insultabit᷑ mͥ. habenti
simlicudinẽ carnis peceati. In iusti¬
cia tua libera me. de morte. Indina
ad me aurẽ cuã. id est me humilem
exaudi. preximꝰ mͥ ꝑ uerbũ qđ unitũ
est carni. Accelera ut eruas me. id est
ñ differas usq in finẽ scłi. & me i pec¬
catorib segregare. & animas ab infer
tolerandos ꝑsecutores. & refugiũ meũ
ad derelinquendos ui morte. E ꝓpt̾
nom̃ cuũ ꝑ me in nocescendũ in gentib
uoluntatẽ tuã. & enutries me. id est¬
paulatun aggregando mͥ sc̃os acdim¬
plebis corpus meũ. Educes me de la¬
queo hoc uł de muscipula quẽ abcon¬
dert̃ mͥ. id est ab insidiis quas occul¬
tauer̾t mͥ. educes suscicando. & ad

Expanded text:
breviter de Passione et Resurrectione breviter de Passione et Resurrectione commemorant, in quo et martyrum humiliatio describitur et exaltatio, ut videns se nemo superbiat, videns misericordiam non paveat; incipit ergo in persona fundar in aeternum: nunquam confundar, dum insultabitur mihi habenti similitudinem carnis peccati. In justitia tua libera me de morte. Inclina ad me aurem tuam, id est me humilem exaudi proximus mihi per verbum quod unitum est carni. Accelera, ut eruas me, id est non differas usque in finem saeculi me a peccatoribus segregare, et animas ab inferntolerandos persecutores: et refugium meum ad derelinquendos in morte? Et propter nomen tuum, per me innotescendum voluntatem tuam: et enutries me, paulatim aggregando mihi sanctos adimplebis corpus meum. Educes me de laqueo, vel de muscipula, quam absconderunt mihi, id est ab insidiis, quas occultaverunt mihi, educes suscitando, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
caritas attendatur. Sicut enĩ liu¬
gua quãuis incorꝑe sit alia pars qͣm
pes. tam̃ pedis suscipit uocem. qͥndo
pes dolet non dicens calcas pedems
calcas me: sic xp̃s uerba mẽbrorũ
dignat᷑ transfigurare in se. ut & nos
uerbis eiꝰ loquam᷑. Inde ẽ. qđ moritu¬
rus ex nr̃o. scił ex carne quã habebat.
nr̃am extasim in se transformans.
ñ in se s in nob̾ cepit pauere. fit gͥ
una ꝑsona caput & membra. xp̃sx¬
eccła. Sunt sponsus & sponsa duo
in carne una. gͦ & in uoce una. Scd̾m
hanc unitatẽ dicit. xp̃s. Saule saule
qͥd me ꝑsequeris: Non dixit meos:
s me. cũ camen ñ illũ qui erat incelo
s suos ꝑ sequeret᷑ in t̾ra. Hanc quoq
ysaias cõmendat. in qua loquit᷑ xp̃s
q  ait. Sicut sponso alligauit michi
nutram. & sicut sponsã ornauit
me. Se unũ in carne una dicit spon¬
sum a sponsam. uoce una. quȩ est mͥ
ꝙ me. Iste psalmꝰ quartꝰ est eoꝵ qui

Expanded text:
fecit charitas, attendatur. Sicut enim linfecit charitas, attendatur. Sicut enim lingua, quamvis in corpore sit alia pars, quam pes, tamen pedis suscipit vocem, quando pes dolet, non dicens: Calcas pedem, sed calcas me: sic Christus verba membrorum dignatur transfigurare in se, ut et nos verbis ejus loquamur. Inde est, quod morituro ex nostro, scilicet ex carne, quam habebat, nostram exstasim in se transformans, non in se, sed in nobis coepit pavere. Fit igitur una persona caput et membra, esia. Sunt sponsus et sponsa duo in carne una. Ergo et in voce una. Secundum hanc unitatem dixit Christus: Saule, Saule quid me persequeris . Non dixit: meos, sed me, cum tamen non illum, qui erat in coelo, sed suos persequeretur in terra. Hanc quoque Isaias commendat, in quo loquitur Christus et ait: Sicut sponso alligavit mihi mitram, et sicut sponsam ornavit me . Se unum in carne una dicit sponsum et sponsam voce una, quae est: mihi et me. Iste psalmus quartus est eorum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
modis. Uł qͥndo mens pauet cerrena.
uł qͣndo in celestib intenta. cetera
obliuiscit᷑. quȩ cõmuniũ negotiorũ
cura ꝑtractat. In hoc autẽ psalmo
extasis maxime accipit᷑ pauor ppłi
dei: de gentiũ ꝑ secucione. & de fidei
defectũ curbati. Primo contͣ pauorẽ
premitit᷑ spes. x̾ oratio. certitudo li¬
beratiõis. & gaudiũ. Sedõ enumerat᷑
quȩ & qͣnta ꝑturbant. ibi. Miserere
Contͣ quȩ sequit᷑ oratio .ibi. Friꝑe.
Tercia est concluslo. in qua quid in¬
tendit aperit. exemplo sui nos ãmo¬
nens bene oꝑari. cũ spe & dilectione.
dẽptori. deinde ppłs redẽptꝰ gr̃as a¬
git.ibi. Redemisti me. Popłi idem
post ea dui suã ꝑturbationẽ enarrat
in scd̾a parte. Cnta finẽ uero & in
fine: int̾ponit᷑ uex propħȩ. ibi. Quã
magna. ẜ ibi. Diligite. Et attenden¬
dum qđ propt̾ cantã uarietatẽ ꝑsonã
non mutat. s ad quãcũq capitis aut
membrorũ mutationẽ dicit. ego.
mei. me. ichi. qđ minune mirũ ui

Expanded text:
s pavet terrena, vel quando coelestibus intenta caetera obliviscitur, quae communium negotiorum cura pertractat. In hoc autem psalmo exstasis maxime accipitur pavor populi Dei de gentium persecutione, et de fidei defectu turbati. Primo, contra pavorem praemittitur spes et oratio, certitudo liberationis et gaudii. Secundo, enumerantur, quae et quanta perturbant; ibi: Miserere. Contra quae sequitur oratio ibi: Eripe. Tertia est, in qua quid intendit, aperit, exemplo sui nos admonens bene operari cum spe et dilectione; demptori. Deinde populus redemptus gratias agit; ibi: Redemisti me. Postea idem populus diu suam perturbationem enarrat in secunda parte. Circa finem vero, et in fine interponitur vox Prophetae; ibi: Quam magna. Et ibi: Diligite. Et attendendum quod propter tantam varietatem personam non mutat, sed quacunque capitis, aut membrorum mutatione dicit: Ego, mei, me, mihi. Et maxime mirum vid
Abbreviated transcription (Latin):
potestas taliũ nulla est. in te sꝑani x̃
spandũ in hõie. speraui in te dñe. Et
dixi qđ tn qui es ĩmutabilis es dĩ meus
qui saluũ me facies quẽ emendas. ⁊ in¬
non est aliqͥd mali. s est gr̃a. quȩ sine
meritis quos uult eligit. & in humana
dubitatione diuinã indicat uolunta
tus electionis ordo apud ie est.: ego tam̾
quẽ hoc latet ad tunicam dñi. id ẽ ca
ritacem sorte ꝑueni. uł sortes mex̧ ad
est temꝑa uitȩ sunt in manib tuis.
quia quando uis unmꝰ. & morimur

Expanded text:
potestas talium nulla est, in te speravi, sperandum in homine, speravi in te, Domine, et dixi, quia tu, qui es immutabilis, es Deus meus, qui salvum facies, quem emendas, non est aliquid mali, sed est gratia, quae sine meritis, quos vult, eligit, et in humana dubitatione divinam indicat voluntatus electionis ordo apud te est, tamen ego, quem hoc latet, ad tunicam Domini, id est ad charitatem sorte perveni. Vel sortes meae, id est tempora vitae meae sunt in manibus tuis, quia qua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ factus sum etiã timor notis meis. qͥb
exemplo horribilis tribulationis timo¬
rem incussi. Uł illis. de quib bene spe¬
rabat᷑ cadentib in scelera. timor factꝰ
sum notis meis. id est in dubiũ ueni
familiarib meis: qui timent ne om̃s
tales sint. Qui uidebant me. idẽ. qͥ no¬
uerunt quid sit eccła. ⁊ quȩ spes mea
inuisibilis: fugerunt a me foras ad n¬
sibilia. uł facienda scisinata. uł here¬

Expanded text:
Et factus sum etiam timor notis meis, quibus exemplo horribili tribulationibus timorem incussi, vel illis de quibus bene sperabatur, cadentibus in scelera. Timor factus sum notis meis, id est in dubium veni familiaribus meis, qui timent, ne omnes mei tales sint. Qui vident me, id est qui noverunt quid sit Ecclesia, et quae spes mea invisibilis, fugerunt a me foras ad visibilia, vel ad facienda schismata et haere
Abbreviated transcription (Latin):
ad literã uita deficit in dolore. idẽ.
uirtꝰ animi infirmat᷑ tormentis. ita
ut tedeat etiam uiuere. E anni mei.
s sunt in gemitib. pro contuiiuis cru
gemitib. Infirmata ẽ in pauꝑtate uirtꝰ
mea. uł in egestate uigor meus. eget
sanitate corꝑis. nec parcit᷑ cruciatibus.
caritas multorũ infirmata est uirtꝰ
mea. Eossa mea. id est fortes qͥ ꝑsecu¬
tionib ñ turbant᷑. concurbata sunt
iuste pro scelerib usq ad confessionẽ
torquent᷑. factus sum obprobriũ. Uł
factus sũ obꝓbriũ ualde ꝓ inmicis.
qui sunt suꝑ om̃s inunueos meos. iad est
liora sunt sarmenta in uite faciencia

Expanded text:
ta deficit in dolore, id est virtus animi infirmatur tormentis, ita ut taedeat etiam vivere; quia humana sed sunt in gemitibus pro continuis crucigemitibus. Infirmata est in paupertate virtus mea, vel in egestate vigor meus. Eget sanitate corpus, nec parcitur cruciatibus; charitas multorum, infirmata est virtus mea, et ossa mea, id est fortes, qui persecutionibus non turbantur, conturbata sunt juste pro sceleribus usque ad confessionem torquentur, factus sum opprobrium, vel factus sum opprobrium valde pro inimicis, qui sunt super omnes inimicos meos, id est liora sunt sarmenta in vite manentia e
Abbreviated transcription (Latin):
uiaum habet. quo mentis oculus ex¬
cecatiur Per anunã & uentrẽ iutcrio
ra accipit. quȩ turbant᷑ quando ui¬
dentes impios ñ posse corripi intus
irascinur: palam uͦ clamare ñ licet.
Ipse etiã xp̃s turbat᷑ est: ne scĩ in tri¬
bulatione turbati desꝑent. Qm̃ defe¬

Expanded text:
is habet, quo mentis oculus excaecatur. Per animam et ventrem interiora possunt accipi, quae turbantur quando videntes impios non posse corripi intus irascimur, palam vero clamare non licet. Ipse etiam Christus turbatus est, ne sancti in tribulationibus turbati desperent. VE
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia. Exultare est. cũ magna ani
temꝑaca mentis affectione mulceri.
tes sunt infinite. scił nescire cor alte¬
rius. suspicari non bene de amico
fideli. uł bene de infideli. nescire
suetudinẽ. ad quã si quis trahit᷑ lege

Expanded text:
individua. Exsultare est cum magna animtemperata mentis affectione mulceri. tes sunt infinitae, scilicet nescire cor alterius, suspicari non bene de amico fideli, vel bene de infideli, nescire suetudinem, ad quam si quis trahitur lege
Abbreviated transcription (Latin):
ingaudiũ resurrectiõis. Uere. Nam
conscidisti saccũ meũ. Saccus est
uestis asꝑa. in usum laboꝵ. uł in sig¬
nũ tristiciȩ. Unde niniuitȩ saccis
induti penitentiã egerunt. Fit aut̃
sacco diuinitas tamꝗͣ frumentũ
occulcabat᷑. Unde in alio psalmo.
Ego induebar cilitio: ut occulta la¬
teret in carne diuinitas. Saccus ant̃
labat᷑. manifestata est in resurrecti
one diuinitas. Qđd autẽ ꝓ tristicia
conscidisti saccũ. significat incon¬
trario dicens: ⁊ circũ dedisti me uł
preciaxisti me leticia ĩ mortalicatiᷤ
Ut gła mea cantet tͥ. idẽ. resurrectio
mea sit causa quare lauderis. ⁊ hoc
ideo quia semel passus ñ cõpungar.
do me: eccła pͥmogenitũ ex mortuis

Expanded text:
in gaudium resurrectionis. Vere nam conscidisti saccum meum. Saccus est vestis aspera in usum laborum, vel in signum tristitiae. Unde Ninivitae saccis induti poenitentiam egerunt. Fit autemsacco Divinitas tanquam frumentum occultabatur. Unde in alio psalmo: Ego induebar cilicio , ut occulta lateret in carne Divinitas. Scissus est labatur, manifestata esd autem pro tristitia Conscidisti saccum meum, significo in contrario dicens: Et circumdedisti me, vel praecinxisti me, laetitia immortalitatis: ut gloria mea cantet tibi, id est Resurrectio mea sit causa, quare lauderis. Et hoc ideo: quia semel passus non compungar, do me, Ecclesia primogenitum ex mortuis
Abbreviated transcription (Latin):
disti saccũ meũ. id est uelamentũ
peccatoꝵ meorũ. & tristiciã mortali¬
tatis meȩ. ꝓ circũ dedisti me leticia.
id est cinxisti me stola pͥma. ut anima¬
iam ance iudiciũ fruat᷑ beaticudine
sua. ut iam non plangat humilitas.
s cancet tibi gła mea. Iam enĩ ex hu¬
militate exalcasti me. E ñ cõpungar
conscientia peccati. neq timore mor¬
tis. ac iudicii. sciens me resurrecturũ
ad głam. Eigo o dñe d̾s m̃s in et̾̃nũ
confitebor tibi. id ẽ. laudabo te. Hȩc

Expanded text:
meum in velamentum peccatorum meorum, et tristitiam mortalitatis meae, et circumdedisti me laetitia, id est, cinxisti me stola prima, ut anima ante judicium frueretur beatitudine sua, ut jam non plangat humilitas, sed cantet tibi gloria mea. Jam enim ex humilitate mea exaltasti me, et non compungar conscientia peccati, neque timore mortis, aut judicii, sciens corpus resurrecturum ad gloriam. Ergo, o Domine Deus meus, in aeternum confitebor tibi, id est, laudabo te. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ audiuit. &̾ misertꝰ ẽ mei. uere.
Nam dñs factus ẽ aduitor nĩs: id ẽ.
ñ dedit sc̃m suũ uidere putredinẽ.
Qđ ẽ. Conũtisti ꝑlanctũ meũ in gau¬
diũ mͥ. id est dolentes de me apłos
gaudere fecisti. quia conscidisti x¬

Expanded text:
autem audivit, et misertus est mihi. Vere tu. Domine, factus es adjutor meus, id est, non dedisti Sanctum tuum videre putredinem; quoniam convertisti planctum meum in gaudium, id est dolentes pro me apostolos gaudere fecisti, per hoc scilicet, quia conscidisti
Abbreviated transcription (Latin):
luntate: ideo ad matutinũ leticia.
uesperũ ẽ qͣndo sol pꝰmeridiem decli¬
nat ad occasũ. Tunc sapientiȩ lux ab
hõie peccante recessit: & morte dãpnat᷑
est. Extunc durat fletus quãdiu ppłs
qui natus ẽ ex adam laborans expectat
usq ad matutinũ resurrectiõis. ẜ tunc
erit leticia: quia tt̃ dñs abstenget om̃em
lacrimã ab ocłis scõrũ. In signũ illius
matutine leticiȩ.: xp̃s mane resurrȩx̃.
Signat᷑ etiã pͥma resurrectio in eodẽ
Sicut enĩ xp̃s ñ culpa s pena in uesꝑe
sepultus. mane die t̾cio resiugit: sic
homo qͥuesꝑe peccans in paradiso qͥsi
sepult᷑ est. quia morte clãpnatꝰ pꝰcempꝰ¬
qđ fuit ante legem. & qđ sub lege. i̾tio
die. idẽ. temꝑe gr̃ȩ fidei lucẽ suscipit:¬
&̾ hoc mane a morte peccati in anima

Expanded text:
t: ideo ad matutinum laetitia. Vesperum est, quando sol per meridiem declinat ad occasum. Tunc sapientiae lux ab homine peccante recessit, et morte damnatus est. Ex tunc durat fletus, quam diu populus, qui natus est ex Adam, laborans expectat usque ad matutinum futurae resurrectionis: et tunc erit laetitia, quia tunc Dominus absterget omnem lacrymam ab mane surrexit. Significatur etiam prima resurrectio animae in eodem. Sicut enim Christus non culpa, sed poena in vespere sepultus, mane tertia die resurrexit; sic homo, qui vespere peccans in paradiso quasi sepultus est, quia morte damnatus e fuit ante legem, et quod sub lege, tertia die, id est tempore gratiae fidei lucem suscepit, et hoc mane a morte peccati in anima
Abbreviated transcription (Latin):
scas. morabit᷑. Qm̃ ego xp̃s in habundan
tia. id ẽ. in confidentia habundan¬
do habitat in me dixi hoc. Non mo¬
uebor adeo. a quo motus ẽ adam.
Non mouebor dico: in et̾nũ. id est
Nam tu dñe prestitisti decus ĩmu¬
Illi etiã decori meo p̾stitisti uͥtutẽ fa
ciendi miracula. Qd̃ aucẽ uirtꝰ carniᷤᷤ

Expanded text:
s in abundantia mea, id est in confidentia divinitado abundat in me, dixi hoc: Non movebor a Deo, a quo motus est Adam, non movebor, dico, in aeternum, id est mo praestitisti mihi decus immuIlli etiam decori meo praestitisti virtutem ad facienda miracula. Quod autem virtus carnis
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs qui loquebar in adam in habun¬
clantia delitiarũ positꝰ in paradiso.
cũ dñs diceret qua die comederis mor¬
te morieris. x diabolus econtͣ. ñ mor¬
te morieris: credidi potias diabolo
ce dixi. Non mouebor ab hoc bono
fortis. Qd̃ ex eodidici. qm̃ a uertisti c̾c¬
faciem tuã a me peccante. & recedente
lumine noticiȩ tuȩ: eiectus sũ de para¬
diso. & factus sum conturbat᷑. ⁊ qui
fruens bonis in paradiso laudabam
te: nunc o dñe ex positus gemens cda¬
mabo ad ce. & in me. & in capite meo
qͥ ꝓine moricurus iam dicit. Ad te

Expanded text:
populus, qui loquebar in Adam in abundantia deliciarum positus in paradiso, cum Dominus diceret: Qua die comederis, morieris, et diabolus econtra: Non morte morieris , credidi potius diabolo, et dixi: non movebor ab hoc bono fortis. Quod ex eo didici, quod quando avertisti faciem tuam a me peccante, privatus lumine notitiae tuae ejectus de paradiso, factus sum conturbatus, et qui fruens bonis in paradiso laudabam te, nunc, o Domine, expositus gemens clamabo ad te, et in me, et in capite meo, qui pro me moriturus jam dicit: VE
Abbreviated transcription (Latin):
pro dedicatione sua. quȩ in capite fa¬
cta est ꝙ᷑ aꝑit qđ intendit. cũ in eadẽ
parte scõs psallere iubet. Scd̾o osten¬
dit qͦmͦ dedicari meruerit.ibi. łgo
aucẽ. Terrio quomͦ acceꝑit.ibi. Au¬
diuit. Est autẽ breuis psalmꝰ de
resurrectione cõmemorans. & de
passione: ut ñ terreat passio. quos
tuã laudabo. qm̃ suscepisti me de¬
dicando in gła impassibilitatis. Hanc
dedicationẽ in telligimꝰ etiã domus
futurȩ. Quod enĩ nc̃ ex ꝑsona funda¬
menti dicit᷑ suscepisti: cunc ex ꝑso¬
na uniu̾sȩ domꝰ dicet᷑. Sequit᷑. Nec
delectasti. idẽ. delectari ñ ꝑmisisti
indedicatione. quãuis ante ꝑmise¬
ris suꝑ me inimicos meos. uideos.
qͥ me resurgente confusi st̾. Diabo.¬
lũ etiã & angłos euis a quib apud̃
inferos teneri ñ potui. & qͦscũq qui
uariis ꝑ secutiõib ꝑ orbem me cona¬
nit susceptionẽ. clamaui ad ce & sa¬
nasti me. tollendo infirmitatẽ passi¬
aĩam meam. hoc expositione ñ eget.

Expanded text:
pro dedicatione sua, quae in capite facta est, et aperit quod intendit, cum in eadem parte sanctos psallere jubet. Secundo, ostendit quomodo dedicari meruit, ibi: Ego autem. Tertio, quomodo accepit us. Est autem brevis psalmus de Resurrectione commemorans et de Passione, ut non terreat Passio, quos tuam laudabo, Quoniam suscepisti me dedicando in gloria impassibilitatis. Hanc dedicationem intelligimus etiam domus futurae. Quod enim nunc ex persona fundamenti dicitur. Suscepisti me, ex persona universae domus dicetur. Sequitur: Nec delectasti, id est non delectari permisisti in dedicatione, quamvis ante permiseris, super me inimicos meos Judaeos, qui me resurgente confusi sunt, diabolum etiam et angelos ejus, a quibus apud inferos teneri non potui, et quoscunque, qui variis persecutionibus per orbem me conanit susceptionem clamavi ad te, et sanasti me tollendo infirmitatem passianimam meam. Hoc expositione non indiget.