comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te. Quid hic certũ ẽ. nisimors:: pro¬
fecisti Quisis hodie: scis Quid futu¬
mam: incertũ ẽ. anꝓueniat Sꝑas
uxorẽ : incertũ ẽ. a naccipias Sꝑad
sunt. incertũ ẽ. anuiuant: Cluiant:
incer tũ ẽ. anꝓficiant: a n deficiaN
Q uocũq: teuerteris incerta omĩa.
solamors certa : Pauꝑes : incertũ
ẽ anditescas: In doctus : incertũ ẽ
anerudiaris. In becillis: in certũ ẽ
anconuales cas Natus es: certũ ẽ.
quia morieris: & in hoc ipso quia
mors ipsacerta ẽ. dies mortis incer¬
tus : Itaq haec incerta : ubi mors sola
certa: Euius etiã hora incerta &
sola multũ cauetur : quȩ nullo modo
deuitatur. O m̃is homo uiuens ua¬
ne conturbatur. Ergo int̃ haec iam¬

Expanded text:
te: quid hic certum est, nisi mors? Prote: quid hic certum est, nisi mors? Profecisti: quid sis hodie, scis; quid futuniam; incertum est an proveniat. Speras uxorem; incertum est an accipias, vel qsunt; incertum est an vivant: vivunt, incertum est an proficiant, an deficiant. Quocumque te verteris, incerta omnia: sola mors certa. Pauper es; incertum est an ditescas: indoctus; incertum est an erudiaris: imbecillus; incertum est an convalescas. Natus es; certum est quia morieris: et in hoc ipso quia mors ipsa certa est, dies mortis incertus est. Inter haec incerta, ubi sola mors certa, cujus etiam hora incerta, et sola multum cavetur, quae nullo modo devitatur, omnis homo vivens vane conturbatur. 20.
Abbreviated transcription (Latin):
mor talẽ  Tuaut̃ quiaccepistimor¬
talẽ carnẽ. et nechoc ribi prodẽ.
ut tantũ in infirmitate humilie¬
ris: sicut unꝰ ex principibus cades
Ipsa ergo gr̃a bene ficu prima redi¬
renos ad confessionẽ infirmita¬
tis. ut quic quid boni possumꝰ. quic¬
quid potentes sumꝰ in illosimꝰ. ut qͥ
głatur in dño glorictur: Quando
infirmor in qͦuit : tunc potens sũ
Pro iniquitate erudistihominem.
et tabescere fecisti sicut araneam
animã meani: Uerũ tamen uane
conturbat᷑ omis homo uiuens
Redit adillud qđ paulo ante com¬
memorauit : quã uis hic ꝓficiat:
Vlane cõturbatur om̃is homo uiuens:
Uliuens utiq incerto Quiseni uel de
ipso suobono securus ẽ : uane cõturba¬
tur. Iac tet indm̃curã suam Inillũ iac¬
tet quic quid sollicitus ẽ : ipse nutriat.
ipse cus todiat Quid enĩ inbac terra
certũ ẽ nisi mors : Considerate om̃ia
uł in ipsa iustitia. uł inipsa iniquita¬

Expanded text:
mortalem: tu autem qui accepisti mormortalem: tu autem qui accepisti mortalem carnem, et nec hoc tibi prodest, ut tanta infirmitate humilieris, sicut unus ex principibus cades. Ipsa est ergo gratia beneficii Dei prima, redigere nos ad confessionem infirmitatis, ut quidquid boni possumus, quidquid potentes sumus, in illo simus: ut qui gloriatur, in Domino glorietur . Quando infirmor, inquit, tunc potens sum . Pro iniquitate erudisti hominem: et tabescere fecisti sicut araneam animam meam. 19. Verumtamen vane conturbatur omnis homo vivens. Redit ad illud quod paulo ante commemoravit: quamvis hic proficiat, vane conturbatur omnis homo vivens: vivens utique in incerto. Quis enim vel de ipso bono suo securus est? Vane conturbatur. Jactet in Dominum curam suam , in illum jactet quidquid sollicitus est, ipse nutriat, ipse custodiat. Quid enim in hac terra certum est, nisi mors? Considerate omnia vel in ipsa justitia, vel in ipsa iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ iustitiã. & suã uolentes statuere :
ibunt intenebras ex teriores Recor¬
daminifidẽ illã cuiusdã centurionis
imius expopło gentiũ Itaq in se
infirmꝰ ita ñ fortis ut diceret. non sũ
dignꝰ ut sub tectũ meũ intres
Nonerat dignus : qui xp̃m domo
Adhoc uerbũ centurionis dñs respi¬
ciens: ad sequentes dix̃. Am̃ dico
uobis non inuenitantã fidẽ in isrł:
huncinfirmũ inueni. is rabelitas
fortes inueni ut inutrosq diceret:
bentibus: Propt̃ hoc ergo id ẽ. prop¬
t̃hanc bumilitatẽ multi ab orien¬
te & occidente uenient. & recum¬
bent cũ abraham & ysaac & ia cob
in regno cȩlorũ: Eilii aut̃ regniei¬
cientur in tenebras exteriores
Ecce mortales estis. et ce carnem
putrescentẽ portatis : et sicut unũs
de principibus cadetis Sicut homi
detis Quid uobis prodest medici¬
namortalitatis : suꝑbus diabolus
tanquã angłs non habens carnem

Expanded text:
 justitiam Dei, et suam volentes statuere,  justitiam Dei, et suam volentes statuere, ibunt in tenebras exteriores; recordamini fidem illam Centurionis unius ex populo gentium, ita in se infirmi, ita non fortis ut diceret: Non sum dignus ut sub tectum meum intres. Non erat dignus qui Christum domo Ad hoc verbum Centurionis Dominus respiciens, ad sequentes se dixit: Amen dico vobis, in nullo inveni tantam fidem in Israel . Hunc infirmum invenit, Israelitas fortes invenit, ut inter utrosque diceret: bentibus . Propter hoc ergo, id est propter hanc humilitatem, Multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum; filii autem regni ibunt in tenebras exteriores. Ecce mortales estis, ecce carnem putrescentem portatis, et sicut unus ex principibus cadetis: sicut hominbolus. Quid vobis prodest medicina mortalitatis? Superbus diabolus, tanquam angelus non habens carnem
Abbreviated transcription (Latin):
meã inquit : erudiendo me pro ini¬
quitate: Quando eruditio infirmũ
fecit : quȩdã fortitudo erat uiciũ:
Clideo quos dã p̃uolasse & intellexis¬
se: sed a celeriorib: nons̃ deserendi
tar diores. ut parit̃ uiã sermonis
carpant Hoc dixi. hoc intelligite:
Sieruditio iustidĩ hanc infirmitatẽ
fecit: fortitudo quȩdã erat unciũ:
for titudine quadã displicuit bomͦ:
ut erudiretur humilitate : Fortas
se dicunt om̃s suꝑbi Idõ uicer̃ multi
aboriente & occidente uenientes.
ut recũbant cũ abrabam &isaac et
ia cob inregnocȩlorũ: Quare uicer̃
quia fortes esse noluer̃ Quid ẽ. for¬
⁊tes eẽ noluer̃ : dese p̃sumere timu¬
er̃ iustitiã suã non constituer̃. ut ius¬
titiȩ dĩ subicerentur Demq quando
dix̃ dñs hoc. multiaboriente & occi¬
dente uenient. & recũbent cũ abra¬
hã & isaac & iacob. inregno cȩlorũ
Pilii aut̃ regni id est udęiignorantes¬

Expanded text:
meam, inquit, erudiendo me pro inimeam, inquit, erudiendo me pro iniquitate. Quando eruditio infirmum fecit, quaedam fortitudo erat vitium. Video quosdam praevolasse, et intellexisse: sed a celerioribus non sunt deserendi tardiores, ut pariter viam sermonis carpant. Hoc dixi, hoc intelligite: Si eruditio justi Dei hanc infirmitatem fecit, fortitudo quaedam erat vitium. Fortitudine quadam displicuit homo, ut ese dicunt omnes superbi. Ideo vicerunt multi ab oriente et occidente venientes, ut recumbant cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum: quare vicerunt? Quia fortes esse noluerunt. Quid est, fortes esse noluerunt? De se praesumere timuerunt: justitiam suam non constituerunt, ut justitiae Dei subjicerentur . Denique quando dixit Dominus hoc, Multi ab oriente et occidente venient, et recumbent cum Abraham et Isaac et Jacob in regno coelorum, filii autem regni, id est Judaei ignorantes
Abbreviated transcription (Latin):
Dõ dicinisia transiliente potuit : quiñ¬
nisi a transiliente uideri potuit Fingis
inquit dolorẽ inp̃cepto Dolorẽ p̃cep¬
tũ michifacis. formas ipsum dolorem
meum Noneũ relinquis in for mem:
sed formas illũ & formatꝰ dolor m̃s
inflictꝰ a te p̃ceptũ erit mͥ ut liberer
Quomͦ fingit artifex: unde & figulus
dr̃ afingendo Ergo proiniquitate
eruistihominẽ: Gideo me in malis:
uideo me & inpȩna: & apudte non uideo¬
s iniquitatẽ:
Siergo ego inpȩnasum & apud te non¬
quitate erudiaris homiẽ : Et quomͦ
erudisti: dic ipsameruditionẽ oidithin
quomͦ eruditus es Et tabescere inqͥt¬
fecistisicut araneam animã meam:
Haec ẽ. eruditio Q ud tabidius aranea:
animal ipsũ dico. quã quã & ipsis telis
aranearũ quid tabidius: Ad tende
& ipsum animal quã tabidũ est Pone
supra leuit̃ digitũ ruma ẽ : omi no
nichil tabi dius ẽ alẽ fecisti animã

Expanded text:
Deo dici nonnisi a transiliente potuit; quia noDeo dici nonnisi a transiliente potuit; quia nonnisi a transiliente videri potuit. Fingis, inquit, dolorem in praecepto, de dolore praeceptum mihi facis. Formas ipsum dolorem meum: non eum relinquis informem, sed formas illum: et formatus dolor meus inflictus a te praeceptum mihi erit, ut liberer quomodo fingit artifex, unde et figulus dicitur a fingendo. Ergo, Pro iniquitate erudisti hominem. Video me in malis, video me in poena, et apud te non video iniquitatem. Si ergo ego in poena sum et apud te iniqniquitate erudieris hominem? 18. Et quomodo, erudisti? Dic ipsam eruditionem, o Idithun, quomodo eruditus es? Et tabescere fecisti sicut araneam animam meam. Haec est eruditio. Quid tabidius aranea? Animal ipsum dico. Quanquam et ipsis telis aranearum quid tabidius? Attende et ipsum animal quam tabidum est. Pone supra leviter digitum, ruina est: nihil omnino tabidius. Talem fecisti animam
Abbreviated transcription (Latin):
araneã animã eiꝰ:: Multũ ẽ. qđ intel¬
ligit idithuniste Siquis cũ illo intelli¬
gat : siquis cũ illo transiliat. Dicit enĩ
argutionibus dĩ sede fecisse. & uult ase
mouere flagella quod ipse ẽ. qui fecit
illũ. Quifecit : ipse reficiat Et qui
creauit: ipse recre et Sed tam̃ quod
ita defecit ut uelit se & refor mari.¬
quod deimoclamo. hoc totũ proiniqͥta¬
te. et in hoc eruisti. non dãpnasti Pro
miquitate eruis tihominẽ: Audi hoc
planius ex aliopsalmo Bonũ est michi
quod humilias time : ut discã iustificatio¬
nes tuas & humiliatꝰ sum. & bonũ michi
ẽ. & pęna ẽ. et grã est Quid seruat
post pȩnã quiꝑ grãm exhibet penam:
Ipse ẽ. enĩ de quo dictũ ẽ Humiliatꝰ sũ
& saluũ me fecit. et bonũ ẽ. mͥ qđ humi¬
liastime. ut dis cã iustificationes tuas.
Promiquitate eruistihominẽ. & quod
scriptũ est. quifingis dolorẽ inp̃cepto

Expanded text:
araneam animam meam. Multum est quod intelaraneam animam meam. Multum est quod intelligit iste Idithun: si quis cum illo intelligat, si quis cum illo transiliat. Dicit enim in argutionibus Dei se defecisse, et vult a se amoveri flagella, quoniam ipse est qui fecit illum. Qui fecit, ipse reficiat; et qui creavit, ipse recreet. Sed tamen quod ita defecit, ut velit se et quod de imo clamo, hoc totum pro iniquitate: et in hoc erudisti, non damnasti: Pro in hoc erudisti hominem. Audi hoc planius ex alio psalmo. Bonum mihi Deus, quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas . Humiliatus sum, et bonum est mihi: et poena est, et grpost poenam, qui per gratiam exhibet poenam? Ipse enim est de quo dictum est, Humiliatus sum, et salvum me fecit : et, Bonum est mihi quod humiliasti me, ut discam justificationes tuas. Pro iniquitate erudisti hominem. Et quod scriptum est, Qui fingis dolorem in praecepto ,
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ enĩ dicerẽ quodagitur in me : au-
Sed nonẽ. paximpiis dicit dñs Obsin¬
dui & non a perui os meum: qm̃ tues
qui fecistime : dõ non a peruistios tuũ :
quia ds̃ ẽ. qui fecitte: Mirũ enĩ os tibi
ds̃ nonfecit adloquendũ: Quiplan¬
tauit aurẽ non auhet. quifinx̃ ocu¬
lũ non uidet: Os tibi adloquendum
ds̃ dedit & dicis: Obsur dui& non ape¬
ruios meũ. qm̃ tues quifecistime : an
qm̃ tues quifecistime ad superiorem
uer sũ ꝑtinet. qm̃ tues qui fecistime :
Amoue ame flagella tua Qm̃ tues qͥ fe¬
cistime. Noli ext̃minare me. tantũ
cede ut ꝓficiã. ut ñ deficiã. tantũ dẽ
ut ꝓficiar. non ut cõminuã Qm̃ tues
qui fecistime : a moue ame flagella
tua: A fortitudine enĩmanꝰ tuȩ egͦ
defeci: in argutionibus hoc ẽ. cũ ar¬
gues me de feci: Et arguere tuũ qͥd ẽ
nisi qđ sequitur. Proiniquitate erudis¬
tihominẽ. Et tabescere fecistisicut

Expanded text:
Cui enim dicerem quod agitur in me? AudiaCui enim dicerem quod agitur in me? Audiased non est pax impiis, dicit Dominus . Obsurdui et non aperui os meum. Quoniam tu es qui fecisti me. Ideo non aperuisti os tuum, quia Deus est qui fecit te? Mirum est. Os enim tibi Deus non fecit ad loquendum? Qui plantavit aurem, non audit? qui finxit oculum, non videt ? Os tibi Deus ad loquendum dedit: et dicis, Obsurdui, et non aperui os meum: quoniam tu es qui fecisti me? An Quoniam tu es qui fecisti me, posteriorem versum pertinet? Quoniam tu es qui fecisti me, amove a me flagella tua. Quoniam tu es qui fecisti me, noli exterminare me: tantum caede ut proficiam, non ut deficiam: tantum tunde ut producar, non ut comminuar. Quoniam tu es qui fecisti me, amove a me flagella A fortitudine manus tuae ego defeci in argutionibus: hoc est, cum argueres me, defeci. Et arguere tuum quid est, nisi quod sequitur? Pro iniquitate erudisti hominem, et contabescere fecisti sicut
Abbreviated transcription (Latin):
quia spectaculũ factisumꝰ huic mun¬
do et angłis iet hominibus: Angłis
sinistris habemꝰ arma in quibus mi-¬
litamꝰ : ꝑ głam & ignobilitatẽ ꝑ in¬
famiam & bonã famã. Ut seductores
& ueraces: H aec apud angłos. haec a pđ
homines Quia et apud angłos sunt scĩ
angłi : quibus bene uiuendo placeamꝰ:
& sunt p̃uaricatores angłi : quibus be¬
ne uiuendo displiceamꝰ Et int̾homi¬
nes sunt scĩuiri : quibus placeat uita
nr̃a. Et sunt nequis simi homines: qui
inrideant bonã uitã nram. Et haec ar¬
mas illa dextra. illa sinistra. Eltraq
tam̃ arma s̃. Vltrisq: armis adextris
& asinistris: laudantibus & uituperan¬
tibus. et honorẽ deferentibus. et igno¬
miniã in rogantibus: In his utrisq ar¬
mis confligo cũ diabolo : utrisq eum
ferio: Prosperissinon corrũpor: ad¬
obprobriũ insipienti Obsur duiet
non aperuios meum : Sed contra insi¬
pientẽ obsur dui & non aperui os meũ.

Expanded text:
quia spectaculum facti sumus huic munquia spectaculum facti sumus huic mundo, et Angelis, et hominibus ; Angelis sinistris habemus arma, in quibus militamus, per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam, ut seductores et veraces . Haec apud Angelos, haec apud homines: quia et apud Angelos sunt sancti Angeli, quibus bene vivendo placeamus; et sunt praevaricatores angeli, quibus bene vivendo displiceamus: et inter homines sunt sancti viri, quibus placeat vita nostra; sunt nequissimi homines, qui irrideant bonam vitam nostram. Et haec arma sunt, illa dextra, illa sinistra; utraque tamen arma sunt: utrisque armis, et dextris et sinistris utor, et laudantibus et vituperantibus, et honorem deferentibus et ignominiam irrogantibus: in his utrisque armis confligo cum diabolo, utrisque eum ferio: prosperis, si non corrumpor; adopprobrium insipienti. Obsurdui, et non aperui os meum. Sed contra insipientem obsurdui, et non aperui os meum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectꝰ qui non illuc ꝑuenit. quis nr̃m
ꝑfectꝰ : Et tam̃ sequitur & ait :
Q uot quot enĩ ꝑfecti: hoc sapiamus.
ti  sed excedit uobis quia & se modo
ꝑfectũ dix̃. Nonenĩ ait. quot quot
ꝑfecti hoc sapietis: sed quot quot
inquit ꝑfecti. hoc sapiamus: Cum
paulo ante dixis set. non quia iam
acceperĩ. aut iã ꝑfectus sim Alit̃
ergo hinc non potes eẽ ꝑfectus:
tat: maltoseponit ut cadat Q uia
ergo ita sapio. quia me & in ꝑfectũ
dico & ꝑfectũ. In ꝑfectũ quidem:
quia ñdũ aliquid accepi. quod uolo:
Perfectũ aut̃ : quia scio hoc ipsum
quodmͦ desit: Quia ergo sic sapio. qr
humana contẽpno qui a lȩtari in re¬
bus pereuntibus nolo quia in rideor
ab auaro : Iactat dese qđ sit pruders
& me in ridentẽ qđ desipiã quia sic
ago quia hancuiã carpo: Obpro¬
briũ inquit hominũ dedistime Int̃
eos me uiuere uoluisti. int̃ eos p̃di¬
care ueritatẽ quiamant uanita¬
tẽ Et non possum nisi in ride riabeis.

Expanded text:
fectus, quia non illuc pervenit, quis nostrum perfectus est? Tamen sequitur et ait: Quotquot enim perfecti, hoc sapiamus. ti? Sed excidit vobis, quia se modo perfectum dixit? Non enim ait, Quotquot perfecti, hoc sapiatis; sed, Quotquot, inquit, perfecti, hoc sapiamus: cum paulo ante dixisset, Non quia jam acceperim aut jam perfectus sim. Aliter ergo hic non potes esse perfectus, tat, in alto se ponit, ut cadat. 15. Quia ergo ita sapio, quia me et imperfectum dico et perfectum: imperfectum quidem, quia nondum aliquid accepi quod volo; perfectum autem, quia scio hoc ipsum quod mihi desit: quia ergo sic sapio, quia humana contemno, quia laetari in rebus pereuntibus nolo, quia irrideor ab avaro jactante se quod sit prudens, et me irridente quod desipiam, quia sic ago, quia hanc viam carpo: Opprobrium, inquit, insipienti dedisti me. Inter eos me vivere voluisti, inter eos praedicare veritatem, qui amant vanitatem; et non possum nisi irrideri ab eis:
Abbreviated transcription (Latin):
adbuc ambulantes suꝑ ter rã. nisi diui¬
nis eloquiis et uerbo dĩ & parabola. qr
scripturarũ scrutata & in uestigata
ex dulce dine inuentionis qua proces¬
sit labor inquisitionis Sunt quȩ dam
delitiȩ sc̃ȩ & bonȩ in libris Neque
enĩ sunt in auro &argento. inepulis
atq luxuria. inuenationibus & pisca¬
cationibus. in ludo. & ioco. intheatricis
nugis. in affectandis. & app̃hendendo¬
disruiosis honoribus Neq enĩ sunt
uere gaudia in his om̃ibus. & in his libris
nulla immo uera anima illa imatran¬
siliens. & in his delectata dicat. quia
uerũ dicit Narra uer̃ michi iniusti
delectationes : sed non sicut lex tua

Expanded text:
adhuc ambulantibus super terram, nisi ex diviadhuc ambulantibus super terram, nisi ex divinis eloquiis, ex verbo Dei, ex parabola aliqua Scripturarum scrutata et investigata, ex dulcedine inventionis, quam praecessit labor inquisitionis? Sunt quaedam deliciae sanctae et bonae in libris. Neque enim sunt in auro et argento, in epulis atque luxuria, in venatibus et piscatibus, in ludo et joco, in theatricis nugis, in affectandis et apprehendendis ruinosis honoribus; neque enim vera sunt gaudia in his omnibus, et in his libris nulla sunt: imo vero anima illa ima transiliens, et in his delectata dicat, quia e dicit: narrauerunt mihi iniusti delectationes, sed non sicut lex tua
Abbreviated transcription (Latin):
Si non pennisquis ẽ. qui dicit quis da¬
bit mͥ pennas sicut colũbȩ. & uolabo
& re quies cam sed in rebus corpo¬
ralibus aliud sunt pedes. aliud pen
His ambulemꝰ. his ascendamꝰ his uole¬
mꝰ E ũ aut̃ audit qui transilientẽ
hunc imitari eligit. ñquȩrit leui¬
tate corporis transilire fossas. aut
aliqua altius culpa p̃uolare salien¬
do. sed quod adcorpus attinet dico.
Nãfos sas etiã transilit suc censã signi
& effossas que ab increpatione dñi¬
peribunt. nisĩ peccata succensa ignis
sunt quȩ facit malear dens cupidi¬
tas. & effossas que facit male iacens
tumiditas H inc enĩ peccata om̃ia. aut
cupiendo aut trem̃ do. transiliat: Er¬
erigat scalas suas. exerat pennas suas.
cat. H inc ẽ. immo uerbũ in dñi grãmul¬
tiea agnoscunt quiforte iã uilẽ haben¬
tes mundũ. & om̃ia quȩ delectant inmũ¬
do Eligunt uiuere dũ bic uiuunt ingau¬
dus quibus dã sp̃ĩtalibus. & exinde er̃

Expanded text:
Si non pennis, quis est qui dicit, Quis daSi non pennis, quis est qui dicit, Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et requiescam . Sed in rebus corporalibus aliud sunt pedes, aliud scalHis ambulemus, his ascendamus, his volemus. Cum ergo audit quisque transilientem hunc, et imitari eligit, non quaerat levitate corporis transilire fossas, aut aliqua altiuscula praevolare saliendo: sed quod ad corpora attinet dico: nam fossas etiam transilit. Succensa igni et effosa, quae ab increpatione peribunt, nisi peccata? Succensa igni sunt, quae facit male ardens cupiditas: et effossa sunt, quae facit male jacens timiditas. Hinc enim peccata omnia, aut cupiendo, aut timendo. Transiliat ererigat scalas suas, exserat pennas suas, cat hic se: imo vero in Domini gratia multi se agnoscunt, qui forte jam vilem habentes mundum, et omnia quae delectant in mundo, eligunt recte vivere, dum hic vivunt in gaudiis quibusdam spiritualibus. Et haec unde erunt
Abbreviated transcription (Latin):
curuatus interra. eaquȩ in eas cogi¬
tañs in rebus transeuntibus sp̃eꝰ ponen¬
tes transiliuit iste quiuocatur tran¬
siliens eos Quos enĩ transiliuit: nisi
remanentes: nostis quos dã psalmͦs
inscribi canticũ graduũ Et ibi quidẽ
greca lingua satis euidens ẽ : quȩdicit
ana dabo Anabathmon enĩ gradus
sunt: sed ascendentiũ non descen¬
dentium: Katinus quia non potuit di¬
gradus appella uit : ambiguũ reliqͥt
utrũ ascendentium eent Sed quia¬
quentẽ linguã p̃ce dens Et fit certũ¬
in alia. quod ambiguũ erat in alia: Quo¬
mͦ ergo ibi ascendens quidã cantat : sic
& hic transiliens Est aut̃ hic ascensio.
& ista transilitio. ñ pedib: ñscalis. notu
pennis. et tam̃ sunteriorẽ hominẽ ad¬
tendens. & pedib & scalis. & pennis
Nãsi non pedibus quomͦ dicit homo inte¬
rior nonueniat micbi pes suꝑbiȩ : si
ascendentes angłi & descendentes :

Expanded text:
curvatos in terram, ea quae ima sunt cogicurvatos in terram, ea quae ima sunt cogitantes, in rebus transeuntibus spem ponentes, transilivit iste qui vocatur Transiliens eos. Quos enim transilivit, nisi remanentes? 2. Nostis quosdam psalmos inscribi Canticum graduum: et ibi quidem in graeca lingua satis evidens est, quid dicat ἀναβαθμῶν. Anabathmi enim gradus sunt, sed ascendentium, non descendentium. Latinus quia non potuit prgradus appellavit, ambiguum reliquit utrum ascendentium essent, an desquentem lingua praecedens; et fit certuin alia, quod ambiguum erat in alia. Quomodo ergo ibi ascendens quidam cantat, sic et hic transiliens. Est autem haec ascensio et ista transilitio, non pedibus, non scalis, non pennis; et tamen si interiorem hominem attendas, et pedibus, et scalis, et pennis. Nam si non pedibus, quomodo dicit homo interior, Non veniat mihi pes superbiae ? Si ascendentes Angeli et descendentes ?
Abbreviated transcription (Latin):
titulus ẽ. infinẽ ꝓidithum can
diende sunt Et si esse unus quis que
nr̃m potuerat idithun. in eo quod ean¬
inuenit se & audit se Glideris enĩ
nũ priscã platiuitatẽ : Nlos autẽ audia¬
mus quid int᷑p̃tatur hoc nom̃: Et ip¬
sa interp̃tatione nominis quȩ ramꝰ
intelligentiã ueritatis: Sicut ergo
requirentes repperire potuimus in
eis nominibus quȩ nobis astudiosis lit¬
terarũ diuinarũ ex hebreo eloquio in
latinũ int̃p̃tata sunt : Idithun int̃ p̃ta¬
tur transiliens eos Quis ẽ. ergo iste
transiliens. uł quos transiliuit quia
transiliens Nonunde positũ est
sed transiliens eos: Transiliendo enĩ
cantat. acantando transilit Siuetran¬
siliendo cantat: siue cantando tran¬
siliat Transilientis tam̃ canticum pau¬
lo ante cantauimꝰ. utrũ & nos transi¬
lientes uiderit ds̃ cui canta uimus:
Sed siquis transiliens cantauit : gau¬
deat se eẽ qđ cantauit: Sibene can-
cantauit Quos dã enĩ herentes humo.

Expanded text:
I. 1. In finem pro Idithum Cantdae atque audiendae sunt. Et si esse unusquisque nostrum potuerit Idithum in eo quod caninvenit se, et audit se. Idithum, num priscam nativitatem: nos autem audiamus quid interpretetur hoc nomen, et in ipsa interpretatione nominis quaeramus intelligentiam veritatis. Sicut ergo inquirentes reperire potuimus in eis nominibus, quae nobis a studiosis litterarum divinarum ex hebraeo eloquio in latinum interpretata sunt, Idithun interpretatur, Transiliens eos. Quis est ergo iste transiliens? vel quos transilivit? quia, Transiliens, non nude positum est; sed, Transiliens eos. Transiliendo enim cantat, an cantando transilit? Sive transiliendo cantet, sive cantando transiliat, transilientis tamen Canticum paulo ante cantavimus: utrum et nos simus transilientes, viderit Deus cui cantavimus. Sed si quis transiliens cantavit, gaudeat se esse quod cantavit: si quis cantavit. Quosdam enim inhaerentes humo
Abbreviated transcription (Latin):
dns aeternus est: Cuuant alii mortifȩ¬
ras uoluntates : portio calicis mei dñs
est : Quoddico meradiungo aeccłam:
quia ubi caput ibi & corpus Naminhe¬
reditatem congregabo conuenticula
eorũ : et ꝑ calicis ebrietatẽ obliuis car
stues
here ditatẽ meam michi Uit notasit & his
quos libero claritas quȩ rat apudte : pri¬
us quam munđ fieret: Noneni restitues
michi qđ nonamisi : sed restitues his quiami¬
serunt eͣiuis claritatis notitiam: inquib qr
in tuã claritatẽ tanꝗ sorte cecider unt :
uelut possessio sacer dotũ & leuitar ũ dsẽ
Etenĩ hereditas mea p̃cdaraẽ michi ꝑ tem̃
hereditas mea p̾clara ẽ. non omĩbus sedui

Expanded text:
Dominus aeternus est. Bibant alii mortifeDominus aeternus est. Bibant alii mortiferas voluptates: portio calicis mei Dominus est. Quod dico, mei, adjungo Ecclesiam; quia ubi caput, ibi et corpus: nam in haereditatem congregabo conventicula eorum, et per calicis ebrietatem obliviscar tues mihi haereditatem meam: ut nota sit et his quos libero, claritas qua eram apud te, prius quam mundus fieret : non enim restitues mihi quod non amisi, sed restitues his qui amiserunt ejus claritatis notitiam; in quibus qin tua claritate, tanquam sorte ceciderunt, velut possessio sacerdotum et Levitarum Deus est. Etenim haereditas mea praeclara est mihi: etenim haereditas mea praeclara est, no
Abbreviated transcription (Latin):
Scis quimter rauiuentium spensuam
posuerunt ciuib: ie rłmcȩlestis. quorũ
conuersatio spitalis ꝑ anchorã speiinilla
patria figitur. quȩ recte dĩ terra nominat᷑.
quãuis ad huc & in histerris car neuersent᷑ :
Mirificaui om̃s uoluntates meas imillis:
Iꝯisergo sc̃is miras feciomis uoluntates meas
i ꝓfectueorũ : quosen serunt. quid eis ꝓfu¬
erit & humanitas meȩ diuinitatis ut mo-
de siderarent: P ostea acceleua uerunt :
Itaque post multiplicatas infirmitates:
accelerauerunt ut sanarentur: Non
congregabo conuenticula eorũ de sangui¬
nib: Erunt ergo conuenticulaeor ũ non
carnalia : nec de sanguinib peccorum
propitiatus congregabo eos: Nec memor
ero nominũ eorũ ꝑlabia mea : Sed spiritali
mutatione obliuiscentur quid fuerunt:
netame iam uel peccatores. uel inimici.
uel hommes : sed iusti et fr̃smei et filii
bunt enĩ mecũ here ditatẽ ĩpsũ dnm̃:
Eligant sibi alii patres quib fruantur
terrenas & temporales: portioscõrum

Expanded text:
is qui in terra viventium spem suam posuerunt, civibus Herusalem coelestis, quorum conversatio spiritualis per anchoram spei in illa patria figitur, quae recte Dei terra nominatur, quamvis adhuc in his terris carne versentur, Mirificavit omnes voluntates meas in illis. His ergo sanctis miras fecit omnes voluntates meas in provectu eorum, quo senserunt quid eis profuerit et humanitas meae divinitatis ut moredesiderarent. Postea acceleraverunt: itaque post multiplicatas infirmitates acceleraverunt, ut sanarentur. Non congregabo conventicula eorum de sanguinibus: ercarnalia, nec de sanguinibus pecpropitiatus congregabo eos. Nec memor ero nominum illorum per labia mea: sed spirituali mutatione obliviscentur quid fuerint; nec a me jam vel peccatores, vel inimici, vel homines, sed justi et fratres mei et filii bunt enim mecum haereditatem, ipsum Dominum. Eligant sibi alii partes quibus fruantur, terrenas et temporales: portio sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
to diuiuias duras: Ego custo dinuias labo¬
tistuis : Vit ꝑficeretur caritas aecctȩ
initinerib: angustis quib: uenitur ad
requiemtuam : Ut non moueantur ues¬
tigiamea Uit ñ moue antur signaiti¬
ner is mei. quȩ tanquã uestigia sacram̃-¬
tis & scripturis a postolicis in p̃ssas unt :
quȩ intueantur et obseruent quime
sequi uolunt : Aut certe ut etiamsta¬
biliter maeter nitate ꝑmaneã. post ea
quã ꝑ egi uias duras. et mangustis se
& ualida intentione preces adte di¬
rexi : quã ut hanc habere possim. exau¬
distime infirmius orantẽ:. Inclina
aurem tuam michi: et exaudi uerha
mea: Nonde serat exauditio tua: humi
me ut pupillam oculi. Custodime ut¬
et exigua ꝑ eamtamen dirigltur inten
tioluminis quolux & tenebrȩ diudicaNt :

Expanded text:
todivi vias duras: ego custodivi vias labotodivi vias duras: ego custodivi vias labotis tuis: ut perficeretur charitas Ecclesiae in itineribus angustis, quibus venitur ad requiem tuam. Ut non moveantur vestigia mea: ut non moveantur signa itineris mei, quae tanquam vestigia sacramentis et Scripturis apostolicis impressa sunt, quae intueantur et observent qui me sequi volunt; aut certe, ut etiam stabiliter in aeternitate permaneam, postea quam peregi vias duras, et in angustiis semet valida intentione preces ad te direxi; quoniam ut hanc habere possem, exaudisti me infirmius orantem. Inclina aurem tuam mihi, et exaudi verba mea: non deserat exauditio tua humiliDomine, ut pupillam oculi: quae aet exigua; per eam tamen dirigitur acies luminis quo lux et tenebrae dijudicantur,
Abbreviated transcription (Latin):
ut non ultraquȩrant aliquid cũ facie
ad faciem te inderint: in quib: quia ego
sum me adimplebis Delectaciones
index teratua ĩisq infinẽ: Delectatio ẽ.
infauore & ꝓpitiatione tua mhuius uitȩ
itinere. ꝑducens usquȩ ad finem głaȩ
eon adte in labiis dolosis ꝓcedentem.
De uultutuo iuditium meum ꝓdeat
Ex inluminatione notitiae tuae uerũ
iudicem : aut certe ñ in labiis dolosis
A uultutuo iuditium meum ꝓdeat:÷
ut scilicet non ꝓferam iudicans aliud
quã inte intelligo: Oculimei uideant¬
uisitatione tribulationis ꝓbatũ est:
Igneme examinasti: & nonẽ. iuenta
mme miquitas: Nonautẽ nox tantum
quia ꝑ turbare assolet. sed etiam ignis
quiurit. uocanda ẽ. ipsatribulatio: qua
id quod ꝑtineat ad glãm. et laudẽ tuã :
non ad oꝑa hominũ . quȩ faciunt p̃ter
uoluntatẽ tuam : P ropter uerba
labiorũ tuorũ : Propter uerba pacis
tuae: uel prophetarũ tuorũ : Egocus¬

Expanded text:
ut non ultra quaerant aliquid, cum facie ut non ultra quaerant aliquid, cum facie ad faciem te viderint; in quibus quia ego sum, me adimplebis. Delectatio in dextera tua usque in finem: delectatio est in favore et in propitiatione tua in hujus vitae itinere, perducens usque ad finem gloriae non ad te in labiis dolosis procedentem. A vultu tuo judicium meum prodeat: ex illuminatione notitiae tuae verum judicem; aut certe, non in labiis dolosis a vulto tuo judicium meum prodeat, ut scilicet non proferam judicans aliud quam in te intelligo. Oculi mevisitatione tribulationis probatum est. Igne me examinasti, et non est inventa in me iniquitas: non autem nox tantum, quia perturbare assolet, sed etiam ignis quia urit, vocanda est ipsa tribulatio, qua id quod pertinet ad gloriam et laudem tuam; non ad opera hominum, quae faciunt praeter voluntatem tuam. Propter verba labiorum tuorum: propter verba pacis tuae, vel Prophetarum tuorum. Ego cus
Abbreviated transcription (Latin):
quo is ta here ditas uideri et possideri potest
Insuꝑ autẽ & usq: ad noctem ẽmenda uer̃
me renes mei : Suꝑ intellectũ autemusq
admortem me erudiuit inferior pars
mea carnis as sup̃tio : ut experirer tene¬
bras mor talitatis. quas ille intellectus
non abstulioculũ ab eo qui sen ꝑmanet:
hoc prouidens. ut ieũ post temporalia
ꝑacta recur rerem: Qm̃ addextris est
michi ne com mouear Om̃ fauet michi:
nib: meis iocunditas: et inuerbis ex ulta¬
tio Insuꝑ et caromea requiescet inspẽ:
Insuꝑ et caro mea non defitiet in interitũ :
sed inspe resurrectionis obdor mi at.
ris possidendti dabis: Nequȩ dabis scm̃
tuum iudere corruptionẽ : Neq: scĩ fica¬
tum corpꝰ ꝑquod et alii scĩ ficandi sunt :
corrũpi patieris: Notas michi fecisti
uias uitȩ: Notas fecisti ꝑ me humilitatis
uias: ut ad uitã redirent homines: unde
ꝑ suꝑbiam ceciderant : Inquib quia egosũ.
michifecisti Ad implebis me laeticia
cũ uultutuo. Ad implebis eos laetitia.i

Expanded text:
ossideri potest. Insuper autem et usque ad noctem emendaverunt me renes mei: super intellectum autem usque ad mortem me erudivit inferior pars mea, carnis assumptio; ut experirer tenebras mortalitatis, quas ille intellectus non abstuli oculum ab eo qui semper manet, hoc providens ut in eum post temporalia peracta recurrerem. Quoniam a dextris est mihi, ne commovear: quoniam favet mihi, nibus meis jucunditas, et in verbis exsultatio. Insuper et caro mea requiescet in spe: insuper et caro mea non deficiet in interitum, sed in spe resurrectionis obdormiet. 10ris possidendam dabis. Neque dabis sanctum tuum videre corruptionem: neque sanctificatum corpus, per quod et alii sanctificandi sunt, corrumpi patieris. Notas mihi fecisti vias vitae: notas fecisti per me humilitatis vias, ut ad vitam redirent homines, unde per superbiam ceciderant; in quibus quia ego sum, mihi fecisti. Adimplebis me laetitia cum vultu tuo: adimplebis eos laetitia,
Abbreviated transcription (Latin):
bitur gloria tua Et cũ illisaturati sunt
mmunditia sua ut intelligere non pos¬
sint : ego saturabor dũmanifestabitur
glã tua. mhis quime intelligunt: Sane
illo uer su ubi dictũ est saturati sunt por¬
cina : non nulla exemplaria saturatis
filiis habent Exambiguo enĩ greca ĩt̃¬
p̃tatio duplex euenit Pilios enĩ oꝑa intel¬
ligimus : Et sicut bonaoꝑa bonos filios ÷

Expanded text:
bitur gloria tua: et eum illi saturati sunt bitur gloria tua: et eum illi saturati sunt immunditia sua, ut me intelligere non possint, ego satiabor dum manifestabitur gloria tua, in his qui me intelligunt. Sane in illo versu ubi dictum est Saturati sunt porcina, nonnulla exemplaria Saturati sunt filiis habent. Ex ambiguo enim graeco interpretatio duplex evenit. Filios autem, opera intelligimus; et sicut bona opera bonos filios,
Abbreviated transcription (Latin):
impiis : Hancergo erue ab imicis manus
tuȩ hoc ẽ. irtus cuȩ : hoc ẽ ab inmicis
meis : Dñe ꝓdens de terra. dispertire
eos inuita eorũ: Onẽ ꝑdens eos deterra
quã in habitant. disꝑtire eosporbem
ter rarum mista uita : quã solã suã uitam
putant. quia aeter nã de sperant: Et de
absconditistuis adimpletus ẽ. uenter eoꝵ
Non solũ aut̃ ista pęna eos consequitur
uisibilis : sedetiam depeccatis quȩ tanquã¬
in cenebrs absconduntur alumine ueritatis
tuȩ: adimpletaest memor ia eorĩut oblius¬
Saturatisunt porcina Saturati sunt in¬
mundi mmunditia : conculcantes marga¬
ritas sermonũ dĩ : Et reliquȩrunt reui¬
quias paruulis suis: clamantes. peccatũ
hoc suꝑ nos & suꝑfilios nrõs: Ego autem
miustitia appar ebo in conspectutuo. Ego
autẽ quinon apparui eis quicor de sordi¬
do & tene brosolucem sapiemtiȩ uidere
non possunt : in tua iustitia appareboi
conspectutuo: Saciabor dũmanifesta¬

Expanded text:
impiis; hanc ergo erue ab inimicis manus impiis; hanc ergo erue ab inimicis manus tuae, hoc est virtutis tuae, hoc est ab inimicis meis. Domine, perdens de terra, dispertire eos in vita eorum: Domine, perdens eos de terra quam inhabitant, dispertire eos per orbem terrarum in ista vita, quam solam suam vitam putant qui aeternam desperant. Et de absconditis tuis adimpletus est venter eorum: non solum autem ista poena eos consequetur visibilis; sed etiam de peccatis, quae tanquam tenebrae absconduntur a lumine veritatis tuae, adimpleta est memoria eorum, ut oblivSaturati sunt porcina: saturati sunt immunditia, conculcantes margaritas sermonum Dei. Et reliquerunt reliquias suas parvulis suis, clamantes: Sanguis ejus super nos et super filios nostros. Ego autem cum justitia apparebo in conspautem qui non apparui eis qui corde sordido et tenebroso lucem sapientiae videre non possunt, in tua justitia apparebo in conspectu tuo. Satiabor dum manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
afflixerunt: Inimici meianimã meã
circum de der̃. ad ipẽ suum conduser̃:
K aetitia sua pingui cooꝑtisunt: post ea
quã cupiditas eorũ descelere satiata ẽ:
Oseorum loquutũ est suꝑbiam: Et prop¬
terea os eorũ loquutũ est suꝑbiam : dicendo.
tesme extraciuitatẽ : nunc circũ dederunt
ꝑpetieum quioccidebatur: &se nullum
ille aduer sarius cir cũiens quȩrens quẽ de¬
uoret: Et sicut catulus leonis habitans
mabditis Et sicut catulus eiꝰ popłs cuidic¬
tũ ẽ : uos expatre diabolo estis: cogitans de
isidiis quibus iustũ cir cũ ueniret et per
uerte eos: Bx surge dnẽ quẽ dor mire
arbitrantur : & iniquitates hominũ non
curare:. Ante excȩcentur malitias ua.
Erue animã meamre suscitandome amor¬
te quȩ michi ab impiis in rogataẽ: Fra¬
meam tuam ab inimicistuȩ. Animaenĩ
mea framea tua ẽ: quã as sup̃ sit manuscua.
idẽ aeternauitus tua : ut ꝑ ipsam regna
debellet iniquitatis. et diuidat iustos ab

Expanded text:
 Inimici mei animam meam circumdederunt, adipem suum concluserunt: laetitia sua pingui cooperti sunt, postea quam cupiditas eorum de scelere satiata est. Os eorum locutum est superbiam: et propterea os eorum locutum est superbiam, dicendo: Ates me extra civitatem, nunc circumdederunt perpeti eum qui occidebatur, et se nullum ille adversarius circumiens, quaerens quem devoret . Et sicut catulus leonis habitans in occultis. Et sicut catulus ejus, populus cui dictum est: Vos ex patre diabolo estis , cogitans de insidiis quibus justum circumveniret et perdverte eos: exsurge, Domine, quem dormire arbitrantur et iniquitates hominum non curare; ante excaecentur malitia sua, uerue animam meam resuscitando me a morte, quae mihi ab impiis irrogata est. Frameam tuam ab inimicis manus tuae: anima enim mea framea tua est, quam assumpsit manus tua, id est, aeterna virtus tua, ut per ipsam regna debellet iniquitatis et dividat justos ab
Abbreviated transcription (Latin):
indie quaer ipuit eum dñs de manuomĩ¬
um inimicor ũ eius & de manusaul :
hoc ẽ. regi iudaorum qđ sibi ipsi petiue¬
rant: Namsicut dauid manufortis:
ita saulpetitio inter p̃taridicitur: Plotũ
est autem quomodo ille popłs regemsib
petiuerit : & acceperit. non scdm̃ dĩ sed

Expanded text:
In die qua eripuit eum Dominus de manu omnium inimicorum ejus, et de manu Saül, hoc est, regis Judaeorum, quem sibi ipsi petiverant. Nam sicut David, Manu fortis, ita Saül, Petitio interpretari dicitur: notum est autem, quomodo ille populus regem sibi petiverit et acceperit, non secundum Dei, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tat deus seruis suis: et maiora ab illo
non de sideraremꝰ. Idõ autẽ huic uitȩ
malȩ dulcimiscet amaritudines tri¬
bulationũ. ut alia quȩ sal ubriter dul¬
cis ẽ. requiratur Hoc ẽ. intellec tũ
filiis chore: Deniq audiamꝰ psalmũ:
& ibi potius hocuideamus: EXCPLICIT¬

Expanded text:
tat Deus servis suis, et majora ab illo tat Deus servis suis, et majora ab illo non desideraremus. Ideo autem huic vitae male dulci miscet amaritudines tribulationum, ut alia quae salubriter dulcis est, requiratur; hoc est, In intellectum filiis Core. Denique audiamus Psalmum, et ibi potius hoc videamus.
Abbreviated transcription (Latin):
umquã de reliquit ds̃. nec ipse a patre
nã sequitur ibi: Longe asa lute mea
uerba delictorũ meorũ : Et ostendit
ex quorũ ꝑsona hoc dixerit. None nĩ
in ipso delictũ potuit inueniri Elama¬
& non ex audies : et noc tẽ sub audit᷑
utiq & non exaudies. sed ad didit
& non ad insipientiã michi Idẽ non¬
exaudies id. ẽ hoc ipsũ non exaudiel
non ad insipientiã michi. sed tid intel¬
lectũ Quid ẽ. ad intellectũ non exau¬
dies idõme non ex audies ad tẽpo¬
ralia. ut intelligã ate desideranda
sempiterna: Non enĩ reliquit deus
Et cũ uidetur relinquere tollit
qđ male desiderasti ut doceat qđ
bene debeas desiderare: Sienĩ deus
semꝑ inistis pros peritatibus faueret
nobis. ut omĩa nobis abundarent.
nullãq in tẽporeisto mortalitatis
nrãe tribulationem nullas pressu¬
ras. angustiasq pateremur : non di¬
ceremꝰ nisi ista eẽ sũ mabona quȩ p̃s¬

Expanded text:
uam eum dereliquit Deus, nec ipse a Patre uam eum dereliquit Deus, nec ipse a Patre Nam sequitur ibi: Longe a salute mea verba delictorum meorum. Et ostendit ex quorum persona hoc dixerit; non enim in ipso delictum potuit inveniri. Clamaet non exaudies; et nocte, subauditur utique, et non exaudies; sed addidit: et non ad insipientiam mihi , id est, hoc ipsum quod non exaudies, non ad insipientiam mihi, sed ad intellectum. Quid est, ad intellectum non exaudies? id est, me non exaudies ad temporalia, ut intelligam a te desideranda sempiterna. Non ergo relinquit Deus, et cum videtur relinquere, tollit quod male desiderasti, et docet quid debeas bene desiderare. Si enim semper Deus in istis prosperitatibus faveret nobis, ut omnia nobis abundarent, nullamque in tempore isto mortalitatis nostrae tribulationem, nullas pressuras angustiasque pateremur; non diceremus nisi ista esse summa bona quae praes
Abbreviated transcription (Latin):
& nemoresis teret. nemo defenderet.
nemo prohiberet. quasi a uerteret
faciẽ suã agemitibus quasi oblitus sit
eos quasi non ipse sit ds qui in manu ua¬
lida & brachio excelso eindentissi ma¬
q potentia patres nrõs. id ẽ. illũ popu¬
lũ sicut dixi ab egipto liberatũ. uic tis
pulsisq: deterrasua gentibus c̃stitue¬
rit in regno mirantibus omĩb quosepe
a paucis multi uicti eẽnt: Hoc ergo in
gemitu c̃fessionis incipit cantari in
psalmoisto : Non frustra enĩ ista fac¬
tas : nisi ut intelligatur qua reista
facta sint: Pro in de quia facta s̃. mani fes¬
tũ ẽ quare sint facta altius quȩ ren¬
dũ ẽ. Idõ titulus non habet tantum fi.¬
lus chore : sed inintellectũ filiischore:
hoc & in illo psal mo ẽ. cuius primum
trans figurans enĩ nos in id quod dice¬
bat & incorpus suũ quia et nos sumꝰ
corpꝰ eiꝰ ille caput nr̃m. uocẽ decru¬
ce ñ dix̃ suã. sed nr̃am: Non enĩ cum¬

Expanded text:
et nemo resisteret, nemo defenderet, et nemo resisteret, nemo defenderet, nemo prohiberet; quasi averterit faciem suam a gemitibus corum, quasi oblitus sit eos, quasi ipse non sit Deus, qui in manu valida et brachio excelso evidentissima potentia patres nostros, id est illum populum, sicut dixi, ab Aegypto liberatum, victis pulsisque de terra sua gentibus constituerit in regno, mirantibus omnibus quod saepe a paucis multi victi essent. Hoc ergo in gemitu confessionis incipit cantari in psalmo isto. Non frustra enim ista facta sunt, nisi ut intelligatur quare facta sint. Proinde quia facta sunt, manifestum est: quare sint facta, altius quaerendum est. Ideo titulus non habet tantum, filiis Core; sed, In intellectum filiis Core. Hoc et in illo psalmo est, cujus primum Transfigurans enim nos in id quod dicebat, et in corpus suum quia et nos sumus corpus ejus, ille caput nostrum, vocem de cruce non dixit suam, sed nostram. Non enim unq
Abbreviated transcription (Latin):
Clocẽ ergo martirũ audiamꝰ in psalmo.
& uox martirũ uidete quã bonã causã
habeat cũ dicit propt̃ te Nã & dñs
ideo addidit. propt̃ iustitiã: cũ dice¬
ret. Beati qui ꝑ secutionẽ patiuntur
propter iustitiã : nequis quã ꝑsecu¬
tionẽ patiens ex ipsa pȩnaquȩ reret
głam. non bonã habens causã & hinc
exbortatus suos. ait: beaueritis cũ
uobis illa & illa dixerint uel fece¬
rint homines propt̃ me. Hinc ergo
uox. propt̃ te mortificam᷑ tota die:
Est aut̃ magnȩ considerationis. et
nȩ profunditatis c̃siliũ dei. Quid cau¬
sefuerit ut cũ patres nr̃os patriar¬
chas & totũ illũ populũ is rael edux̃
inmanu fortissima de aegipto & ꝑ
sequentes inimicos eorũ inmaridi.¬
merserit duxeritq ꝑ contradicen¬
tes gentes. debellatisq hostibus in.
terrã promis sionis posuerit. uicto¬
friasq
magnas ex paucitate suorũ inmagna
ei quasi auertere seapopulo suo. ut stra¬
gẽ occisionis & mortis paterentur scĩ eiꝰ

Expanded text:
rum audiamus in Psalmo: et vox martyrum videte quam bonam causam habeat, cum dicit, Propter te. Nam et Dominus ideo addidit, propter justitiam, cum diceret: Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam : ne quisquam persecutionem patiens, ex ipsa poena quaereret gloriam, non bonam habens causam. Et hinc exhortatus suos ait, Beati eritis cum vobis illa et illa fecerint vel dixerint homines, propter me. Hinc ergo vox, Propter teEst autem magnae considerationis et magnae profunditatis consilium Dei, quid causae fuerit ut cum patres nostros Patriarchas, et totum illum populum Israel eduxerit in manu fortissima de Aegypto, et persequentes inimicos eorum in mari demerserit, duxeritque per contradicentes gentes, debellatisque hostibus in terram promissionis posuerit, victoriasque magnas ex paucitate suorum in magnaei quasi avertere se a populo suo, ut stragem occisionis et mortis paterentur sancti ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m in loco caluariȩ crucifixum
Ergo clarũ ẽ : quod filiis passionis
eiꝰ cantetur hicpsalmus habemus
autẽ hic euidentis simũ & firmis simũ
testimonũ apłi pauli. quia cũ inper¬
secutionibus gentiliũ laboraret a cõ¬
cta. hinc sũpsit uersũ quẽ exponeret
ad exhortationẽ & c̃solationẽ patien¬
tiȩ Hic enĩ dictũ ẽ : qđ ille in epła sua
posuit : Propterte mortificamur tota

Expanded text:
m in loco Calvariae crucifixum . Ergo clarum est, quod filiis passionis ejus cantetur hic psalmus. Habemus autem hinc evidentissimum et firmissimum testimonium apostoli Pauli: quia tum cum in persecutionibus Gentilium laboraret Ecclesia, hinc sumpsit versum, quem interponeret ad exhortationem et consolationem patientiae. Hic enim dictum est, quod ille in Epistola sua posuit: Propter te mo
Abbreviated transcription (Latin):
nec ista potest. multominus potest loqui
ueritatem in cor de suo. et non dolumagere
in lingua sua : Sedut est incorde uerũ.
ita proferre & habere in ore. est. est.
non. non: Et ñ facere ꝓximo suomalum.
id ÷ nulli homini: Et obprobrium nonac¬
cipere aduersus proximũ suum : quȩ s̃
ꝑfectorum. in quorũ conspectum ad
nichilum deductus est malignus. tam̃
etiam is taminora. ita concludit Quifa¬
cit hȩc non mouebitur maeternũ : Idẽ.
ꝑueniet adilla maiora. in quib: ẽ. magna
& in concus sastabilitas Nã et ipsa tẽpora
nonsine causa fortasse sic uariata sunt :
ut in superiori conclusione p̃teritum
tempꝰ poneretur᷑. i hac aut̃ futur um¬

Expanded text:
nec ista potest, multo minus potest loqui nec ista potest, multo minus potest loqui veritatem in corde suo, et non dolum agere in lingua sua, sed ut est in corde verum ita proferre, et habere in ore, Est est, Non non ; et non facere proximo suo malum, id est nulli homini; et opprobrium non accipere adversus proximum suum: quae sunt perfectorum, in quorum conspectu ad nihilum deductus est malignus. Tamen etiam ista minora ita concludit: Qui facit haec, non commovebitur in aeternum: id est, perveniet ad illa majora, in quibus est magna et inconcussa stabilitas. Nam et ipsa tempora non sine causa fortasse sic variata sunt, ut in superiore conclusione praeteritum tempus poneretur, in hac autem futur
Abbreviated transcription (Latin):
suo: Aliud enĩ putabat : et nesciens uerũ
dixit Ergo parũ ẽ uerũ loqui : nisietiã
incor de itasit Qumnonegit dolum mlin¬
gua sua. Eingua agitur dolus : cũ aliud
ore profertur. aliud pectore tegitur:
Nec fecit ꝓximosuomalum Proximum:
omnẽ hominẽ accipio portere notũ est:
Et obprobrium non accepit aduersus
proximũ suum : Id ẽ non libenter aut
temere credidit criminatori: Ad nichilũ
Ista ꝑfectio ẽ. ut nichil homim ualeat ma¬
lignus : & ut hoc sit in conspectueiꝰ. id est
certissime nouerit malignũ non eẽ nisi
cũ animus abspetie suicreatoris. aet̃ na
& in cõmutabili adcreaturȩ speciem
auertitur quȩ denichilo facta est Ty¬
mente saut̃ dnm̃glorificat : Eltiqu e
Sicut ergo illa superiora ꝑtinent
ad ꝑfectos : ita eaquȩ nuncẽ. dictur us.
suo & non decipit : qui pecuniam suam non
de dit adisurã. et munera suꝑ in nocentẽ
non accepit Ista non sunt magna : sed qui

Expanded text:
suo; aliud enim putabat, et nesciens verum suo; aliud enim putabat, et nesciens verum dixit: ergo parum est verum loqui, nisi etiam in corde ita sit. Qui non egit dolum in lingua sua: lingua agitur dolus, cum aliud ore profertur, aliud pectore tegitur. Nec fecit proximo suo malum: proximum omnem hominem accipi oportere notum est. Et opprobrium non accepit adversus proximum suum: id est, non libenter aut temere credidit criminatori. 4. vers. 4.Ista perfectio est, ut nihil in hominem valeat malignus; et ut hoc sit in conspectu ejus, id est, certissime noverit malignum non esse, nisi cum animus a specie sui Creatoris aeterna et incommutabili, ad creaturae speciem avertitur, quae de nihilo facta est. Timentes autem Dominum glorificat: utique i: sicut ergo illa superiora pertinent ad perfectos, ita ea quae nunc dicturus est suo, et non decipit: qui pecuniam suam non dedit ad usuram, et munera super innocentes non accepit. Ista non sunt magna: sed qui