comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omdrs pacerm luminis. ltx ipse lucis & dies. nocte
emendo rumprnnus. adfiste postulante ais.
Aufer tenehras inenttum. suga eaternas demorig̃:
ex pelle somuolentiam. ne pigritantes obruat.
ut ꝓsĩt exoratib. quod prec mentes psallim.

Expanded text:
ors paterni luminis, Lux ipse lucis, et dies, Noctem canendo rumpimus, Assiste postulantibus. Aufer tenebras mentium, Fuga catervas daemonum: Expelle somnolentiam, Ne pigritantes obruat. Ut prosit exorantibus, Quod praecinentes psal
Abbreviated transcription (Latin):
primo ostenderet ap̃c ss̾c omnẽ patientian:
ad informationẽ eoꝵ qui credituri sunit illii
tum amen. Hoc p̃ceptum cominendo tibi fui
tinothee. seđmi precedentes ute ꝓpsuas. ut
iilites in illis bonan militiam. habens fidẽ
& bonam conscientiani. Quam quidam re¬
pellentes: cirta fidem naufragauerint. Ex
quib ẽ hẏra neus. & alexander. quos tra¬
didi sathanę. ut discant non brasphemar.¬

Expanded text:
primo ostenderet Christus Iesus omnem patientiam ad deformationem eorum qui credituri sunt illi in  saeculorum amen hoc praeceptum commendo tibi fili Timothee secundum praecedentes in te prophetias ut milites in illis bonam et puram conscientiam, quam quidam repellentes, circa fidem naufragaverunt: ex quibus est Hymenaeus et Alexander, quos tradidi Satan
Abbreviated transcription (Latin):
fitendum surgimus morasq noctis rerupiniꝰ.
Mentes mauꝰq tollimus ꝓpħa sicut noctibus
nob̾ gerendum u̾cipit: paulus q gestis scusuit.
Iides inalum qͦd gessimus. occulta ur̃a pãdi¬
mus ẜces gementes fundiuins. dimute or

Expanded text:
fitendum surgimus, Morasque noctis rumpimus. Mentes manusque tollimus, Profetam sic in noctibus Nobis gerendum precipit, Paulusque gestis censuit. Vides malum quod gessimus, Occulta nostra pandimus, Preces gementes fundimus, Dimitte quod
Abbreviated transcription (Latin):
cum uerecuudia & sobrietate. ornantes se. nou
incortis crinib. aut atiro. aut margaritis. uel
ueste preciosa: sed quod decet inulieres. pro¬
mittentes pietatem ꝑ opera bona. Mulier
insilentio discat: cum omni subiectione. Do¬
cere autẽ mulieri non ꝑmicto. neq domii.¬
uari inuirum. sed esse insitentio. Adam.
enimi pͥmus formatus est: deinde eua. Et
adam non est seductus: mulier autẽ seducta
iupreuarieatione fuit. Saluabit᷑ autem ꝑ
filiorum geuerationem: si ꝑmanserint in¬

Expanded text:
ecundia et sobrietate ornantes se, non in tortis crinibus, aut auro, aut margaritis, vel veste pretiosa : sed, quod decet mulieres, promittentes pietatem per opera bona. Mulier in silentio discat cum omni subjectione. Docere autem mulieri non permitto , neque dominari in virum, sed esse in silentio. Adam enim primus formatus est , deinde Eva, et Adam non est seductus, mulier autem seducta in praevaricatione fuit. Salvabitur autem per filiorum generationem
Abbreviated transcription (Latin):
ie lucem dierani proferens primoidus lucis nolę
mundi parans orgniem. Qui mane iunctũ
uesꝑi diem uocari precipis. tetrum chaos
illabitur. audi p̃ces cum fletibi. Nemens gra¬
uata crimine. inte sit exulmunere. dũ ⁊til¬

Expanded text:
me, Lucem dierum proferens, Primordiis lucis novae Mundi parans originem. 2. Qui mane junctum vesperi Diem vocari praecipis, Tetrum chaos illabitur, Audi preces cum fletibus. 3. Ne mens gravata crimine Vitae sit exsul munere, Dum nil
Abbreviated transcription (Latin):
eume hieume miseram.
Circum uallant me eromni par¬
te incomparabiles luctus: maudita
iiseria: & gemina orbitas: nullis pe¬
nicus tribulationib comparanda.
Omitto filios ad morteui ultto ꝑꝑantes.
quos si michi hostes auferrent. ꝑmedi¬
as sequerer acies bellatorum. Si iudicia
uiolenta concluderent: carcerem simul
irtumpereni moritura. Nouimi hoc pe¬
reundi genus ẽ. in quo carnifer rogatur
ut feriat: uita optatur ut pereat. mors
muitatur ut ueniat.

Expanded text:
eu me miseram! circumvallant me ex omni parte incomparabiles luctus, inaudita miseria et gemina orbitas, nullis penitus tribulationibus comparanda. Omitto filios ad mortem ultro properantes, quos si mihi hostes auferrent, per medias sequerer acies bellatorum; si judicia violenta concluderent, carcerem simul irrumperem moritura. Novum hoc genus est pereundi, in quo carnifex rogatur ut feriat, vita optatur ut pereat, mors invitatur ut veniat.
Abbreviated transcription (Latin):
constantia mar tygum landa¬
bilis o caritas mex tinguibilis o patientia¬
inuinci bilis quę ilcet inter pressui¬
persequentium uisa sit despi cãbius inuenietur
in lau acu eo glo tiani o hono

Expanded text:
constantia martyrum laudabilis! O charitas inexstinguibilis! O patientiainvincibilis! Quae, licet inter pressurpersequentium visa sit despicabilis, invenietur in laudem et gloriam et hono
Abbreviated transcription (Latin):
nde sachiun est ut ab igrestiuo erorna¬
tio urbis ine p̃fecto. trigunit. dicrũ
indutias unpetratuit: inquorium spacio
ageretur cum eis. quaturus ad thurifican¬
dum idolis consentirent. Accedentes itaq
antici eorim adeos: ceperunt dicere. Ulude
Nobis tam dura mens. taraq ferrerm po¬
dus. quod cauitiem patunim pat̾s abiẽ.
& inatri iam decrepite nouos dolores par¬
tus asserre: Naui uia partus sui dolores
consolationibi suꝑabat: cum in uno dolore
ciuios filios pareret: & guuinum patri fuii¬
deret filiorum affectum.¬

Expanded text:
ub ab Agrestio Chromatio urbis Romae praefecto triginta dierum inducias impetrarent, in quorum spatio ageretur cum eis, quatenus ad thurificandum idolis consentirent. 5. Accedentes itaque amici eorum ad eos, coeperunt dicere: Unde vobis tam dura mens, tamque ferreum pectus, quod canitiem patimini patris abjicere, et matri jam decrepitae novos dolores partus afferre? Nam illa partus sui dolores consolationibus superabat, dum in uno dolore duos filios pareret, et geminum patri funderet filiorum affectum
Abbreviated transcription (Latin):
ex & his similia amcis dicentib. mise¬
raui se clanians mat̾ aduenit: &so¬
luto capite cauos sue senectis ostentais.
in conspectu corum uestem qua pectus tege¬
batur icidit. & cuuctu fientib. ostendebat
et. lapsis pelli quas surerant iramiinas.
& blandunenta quę infancie eorren exh¬
buerat. eiulando lacriuns memorabat.
diebat gͦ adambos. Tuiuichi seniꝑ plus
blanditus es fili: & tu amplius uerecun¬
datus es. In illo nuagniem meam peperi:
uite pater nos uultus effudi. Tu patri uti¬
lior. iste similior.

Expanded text:
et his similia amici dicentibus, miseram se clamitans mater advenit, et soluto capite canos suae senectutis ostentans, in conspectu eorum vestem qua pectus tegebatur, scidit: et cunctis flentibus ostendebat eis laxis pellibus quas suxerant mammas, et blandimenta, quae infantiae eorum exhibuerat, ejulando lacrymans memorabat. Aiebat ergo ad ambos: Tu mihi semper plus blanditus es, fili; et tu amplius verecundatus es: in isto imaginem meam peperi, in te paternos vultus effudi; tu patri utilior, iste similior.
Abbreviated transcription (Latin):
uuc uero in sanabilis dolor. in consola¬
bilis pena: in remediabilis cruciatus.:
in comparabilis partus est. quo spes & gau¬
ditim tollit᷑: uita contempnitur: respin¬
tur gła. & contemptis omnib pietatis asse¬
cti mortis atrocitas appetitur Opsecra
dib fiueni: & uos patres esse dulcium fi¬
liorum. uel aminouiti meientote.

Expanded text:
unc vero insanabilis dolor, inconsolabilis poena, irremediabilis cruciatus, incomparabilis partus est, quo spes et gaudium tollitur, vita contemnitur, respuitur gloria, et, contemptis omnibus pietatis affectibus, mortis atrocitas appetitur potiusquadibus finem, et vos patres esse dulcium filiorum vel admoniti mementote.
Abbreviated transcription (Latin):
eniq post qmͣ mnuitas marty¬
ruui mentes. atimore passionis eri¬
puit. & ad coronam ꝑpetue głe incitarut:
ipse quoq quis esset apparuit: quia lim̃
intenebris latere non potuit. Claxissimis
igitur uiris. marcellianꝰ & prarm duobus

Expanded text:
enique postquam multas martyrum mentes a timore passionis eripuit, et ad coronam perpetuae gloriae incitavit: ipse quis esset, apparuit, quia lumen in tenebris latere non potuit. Clarissimis igitur viris Marcelliano et Marco duobus
Abbreviated transcription (Latin):
uiq cum beatissimis
consolationib acquiescerent. & uer¬
bera caruificum animo ꝑseneranti trans¬
sirent. capitalem uissi sunt sententiam sub
ire: ca scilicet ratione. ut si eodem mom̃to
quo decollandi erant. sacrificus idolorum
consensissent: & parentib suis & coniugib
& filiis. & facultatib redderent᷑. Erant
enim non iolum ut diritus. guere cla¬
erat pat tranquillinus nomut. & marcia
mat uocabatur: qui illos seuelant̾ cuni
irorib eorum & filiis. Hinno eiim uisris
nepocib ducebantur affectu.

Expanded text:
ui cum beatissimis consolationibus acquiescerent, et verbera carnificum animo perseveranti transirent, capitalem jussi sunt subire sententiam: ea videlicet ratione, ut si eodem momento quo decollandi erant sacrificiis consensissent, et parentibus suis et conjugibus et filiis et facultatibus redderentur. Erant enim non solum, ut diximus, genere claerat pater Tranquillinus nomine, et mater Marcia vocabatur; qui illos sequebantur cum uxoribus eorum et filiis; nimio enim in suis nepotibus ducebantur affectu.
Abbreviated transcription (Latin):
ebastianus uir xp̃ianissi¬
mus. mediolanensium
partium eruditus. ciuis
chocleciano & mariinia¬
no imperatorib ita ca¬
ruserat. ut principatũ ei
iͥ ue coliortis traderent. &¬
rent. Erat enum uir totius prudentię.
Insermone uerax. iindicio ustus: in con¬
silio ꝓuidus: in commsso fidelis. in iuter¬
uentu strenuus: in bonitate conspicuus.
muniuersa morum honestate preclarus.

Expanded text:
ebastianus vir christianissimus Mediolanensium partibus eruditus civis iocletiano et Maximiano imperatoribus ita charus erat, ut principatum ei primae cohortis traderent, et re. Erat enim vir totius prudentiae, in sermone verax, in judicio justus, in consilio providus, in commisso fidelis, in interventu strenuus, in bonitate conspicuus, in universa morum honestate praeclarus.
Abbreviated transcription (Latin):
dedissent: asperit quod ille monacus
qui ad oiationem stare non poterat. a quodã
nigro puerulo. ꝑuestunenti fimbriam fo¬
rii pat̾ dirit. Nunquid non aspicitis. qui ẽ
qui istum monacum foras tralut: Qui dixe
biduo fuisset oratum: maurus monachris

Expanded text:
dedissent, aspexit quod eumdem monachum qui in oratione manere non poterat, quidam niger puerulus per vestimenti fimbriam foreto dixit: Nunquid non aspicitis quis est qui istum monachum foras trahit? Qui respobiduum esset oratum, Maurus monachus
Abbreviated transcription (Latin):
une mulites ac si patrem
uenerabantui: hunc uiuersi
qui precrant palatio. carissimo uenera¬
bantur affectu. Erat ernm uerus dei
cultor: & necesse erat. ut quem di ꝑfu¬
derat grã. ab omnib amarecur. Ap̃o
igitur cotidie sedulii exhibebat officium.¬
s agebat. quatimis hoc sacrilegis regib
esset occuitum: non passionis timore ꝑter¬
ritus. nec patrimonu sui amore conitrictꝰ.
s ad hoc tantum sub clamide terrer
perii. xp̃i militem tegebat absconditimi:

Expanded text:
unc milites ac si patrem venerabantur; hunc universi, qui praeerant palatio, charissimo venerabantur affectu: erat enim verus Dei cultor, et necesse erat, ut quem Dominus perfuderat gratiam, ab omnibus amaretur. Christo igitur cotidie sedulum exhibebat officiumsed agebat quatenus hoc sacrilegis regibus esset occultum, non passionis timore perterritus, nec patrimonii sui amore constrictus, sed ad hoc tantum sub chlamyde terreni imperii Christi militem agebat abscond
Abbreviated transcription (Latin):
Ii sigpes preconiis aliue tue nobilitatis
consoniant uoces copandantes uerb̃o supplici pro¬
seqnamtir aue indite martyr angelorum con¬
sois aplorum soçiũs prophȩcarum conciuis
⁊ mancetum conetes sanct̃e sebastiane inter¬
cecie pro nostra omuium qi salute. Scłoꝵ am̃¬

Expanded text:
Insignes praeconiis, alme, tuae nobilitati consonant voces collaudantes, verbo supplici prosequamur. Ave, inclyte martyr, angelorum conapostolorum socius, prophetarum concivis et martyrum cohaeres, sancte Sebastiane, intercede pro nostra omnium salute. »
Abbreviated transcription (Latin):
cum fuit antiquis: post transitũ mans
nis ille populũ autiquũ qd t̾ram ꝓmis¬
sionis ꝑ desertum eduxit. Hic celestis fi¬
deles huius setuli desettum transeuntes
in celum subuelit. Unde recte iuaticum
appellatur: quia in uia nos reficiens usq
in pacriam nos deducit. Amen.

Expanded text:
tum fuit antiquis post transitum maris rporalis populum antiquum ad terram promissionis per desertum eduxit. Haec esca coelestis fideles hujus seculi per desertum transeuntes in coelum subvehit. Unde recte viaticum appellatur, quia in via nos reficiens, usque in patriam deducit. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
etio autem dixit: siguncans qua
morte clarificaturus erat dm̃. Cum
esses iiuior cigeb as te: & ibas quo tio¬
ler is Cum autem senueris alt̾ te ciuget
& feret quo tu nonius. Ubisatis expres¬
sit non ase ipso.s ab alio debere occidi:
qui uestigia sequitur xp̃i. Ctim ergo cau¬
se  culus uenerit. ut hȩc conditio ꝓ¬
ponatur. aut facienduni esse contra dei
preceptum. aut erhac uita e ngrandũ.
quor duoꝵ homo cogatur alterum eli¬
gere comininante mortem ꝑsecutore
ibi eligat do dilecto mori. quam offenso
uiuere. Iui oderit in hoc inundo an¬
mã suã:⁊ tit inuitam ęt̾nam custodiat
eam. Siquis michi ininistrat me sequat᷑.¬
P utraticula te deuin non negaui & adig
licm applica tu̾s te dominum is̾im xp̃m con¬
fesus fum Probasti domine cor
incum es nisi tasti nocte. Et ad igrem.

Expanded text:
cans qua morte glorificaturus erat Deum: Cum esses junior, cingebas te, et ibas quo volebas; cum autem senueris, alter te cinget, et feret quo tu non vis . Ubi satis expressit, non a seipso, sed ab alio debere occidi, qui vestigia sequitur Christi. Cum ergo causae articulus venerit, ut haec conditio proponatur, aut faciendum esse contra Dei praeceptum, aut ex hac vita emigrandum, quorum duorum homo cogatur alterum eligere, comminante mortem persecutore; ibi eligat Deo dilecto emori, quam offenso vivere: ibi oderit in hoc mundo animam suam, ut in vitam aeternam custodiat eam. 11. Si quis mi craticula te Deum non negavi, et ad gnem applicatus te Dominum Jesum confessus sum. Vers. Probasti, Domine, cor meum, et visitasti nocte. Et ad ignem.
Abbreviated transcription (Latin):
igna & mira sententia: queniadino¬
dum sit hominis anior inaniniam
suam ut ꝑeat: odium ue ꝑeat. Si inaie
amaueris: tunc odisti. Si bene oderis.
tunc amesti. felices qui odrrunt custoilien¬
do: ne ꝑdant amundo. Si nde ne tibi sub¬
repar ut te ipsum uelis iu trunere: sic iu¬
telligendo. quod debeas oaisse ir hoc mun¬
do animani tuam. Hinc entm mal gni qͥ
am diabolo p̃cipicium suagerenti. redire¬

Expanded text:
Magna et mira sententia, quemadmodum sit hominis in animam suam amor ut pereat, odium ne pereat! Si male amaveris, tunc odisti: si bene oderis, tunc amasti. Felices qui oderunt custodiendo, ne perdant amando. Sed vide ne tibi subrepat ut teipsum velis interimere, sic intelligendo quod debes odisse in hoc mundo animam tuam. Hinc enim quidam maliam diabolo praecipitium suggerenti re
Abbreviated transcription (Latin):
cordabor federis mei uobiscum. & cum
omini anima uiuente quȩ carnem uege¬
tat: & non erunt ultra aque diluuii.
ad delendam uiuuersam carnem: erit¬
q arcus meus in nubib. & uidebo illũ:
& recordabor federis sempit̾ni. quod pa¬
ctiun est inter dñi. & inter omnem

Expanded text:
um, et cum omni anima vivente quae carnem vegetat: et non erunt ultra aquae diluvii ad delendam universam carnem. Eritque arcus in nubibus, et videbo illum, et recordabor foederis sempiterni, quod pactum est inter Deum et inter omnem
Abbreviated transcription (Latin):
Porro chain: ipse est pat̃ chanaan. Tresist. st̃ filu
noc & ab insdisseminatũ ẽ om̃e hominu genꝰst uiri
uersam t̾ram. Cepitq noe uir agri¬
cola exercere terram. & plantauit
umeam: bibensq uinum in ebrratus
est. & nudatus in taberna culo suo. Quod
cum uidisset chan. pat̾ chanaau ueren¬
da scilicet patrissin esse midata: nuuci¬
auit duob fr̃ib suis foras. At uero sem.

Expanded text:
 filii Noe et ab his disseminatum est omne hominum genus super universam terram coepitque Noe vir agricola exercere terram et plantavit vineam bibensque vinum inebriatus est et nudatus in tabernaculo suo quod cum vidisset Ham pater Chanaan verenda scilicet patris sui esse nuda nuntiavit duobus fratribus suis foras at vero Sem
Abbreviated transcription (Latin):
hebreorum ẽ. Racha autem dicitur ke noe
id est manis & uacitus: quen nos possumus
uingata iniuria. absq cerebro nuncupare.
Si de ocioso sermone reddituri sumus ratio¬
nem: quanto magis de contumelia: Sed &
signant᷑ additur: qui dixerit fri suo Racha.
rater enuu nrͣ nullus ẽ: nisi quii
eunidem nobiscum habet patreni. Ctii
ergo similiter credat indm̃i. &. xp̃m̃ di nouerit
sapientiani: qua ratione stultitie elogio deno¬

Expanded text:
rum est: raca enim dicitur κήναι, id est, inanis et vacuus quem nos possumus vulgata injuria absque cerebro nuncupare. Si de otioso sermone reddituri sumus rationem, quanto magis de contumelia? Sed et signanter additur, qui dixerit fratri suo, Raca, frater enim nullus est, nisi qui eumdem nobiscum habet patrem. Cum ergo similiter credat in Deum et Christum Dei noverit sapientiam, qua ratione stultitiae elogio deno
Abbreviated transcription (Latin):
sicut ceteri homruum. raptores. iniusti.
adulteri: uelut etiam hic publicanus.
uatuor sunt species. quib
omniscumor arrogantium de mon¬
stratur: cum bonum autiseret ipñs
liauere se estimant: aut sibi datum desuꝑ.
credunt. ac ꝓsuis se accepisse meritis pu¬
tant: aut certe cum ractant se habere qͦd
non habent: aut despectis exteris. singula¬
riter uideri appetunit habere qͦd habent:
Qua phariseus iste iactantie peste. labo¬
rasse deprehenditui: qui iccireo de templo
absq iustificatione descendit: quia bonoꝵ
oꝑum merita. sibi quasi singularit̾ tribu¬
ens: oranti publicano se pretulit. Ieuino bis
insabbato: decimas do omnium quę possideo.

Expanded text:
 raptores, injusti, adulteri: velut etiam hic publicanus. Quatuor sunt species quibus omnis tumor arrogantium demonstratur, vel cum bonum a semetipsis habere se existimant; aut si sibi datum desuper credunt pro suis se hoc accepisse meritis putant, aut certe jactant se habere quod non habent, aut despectis caeteris singulariter videri appetunt habere, quod habent, quia Pharisaeus iste jactantiae peste laborasse deprehenditur, qui idcirco de templo absque justificatione descendit, quia bonorum operum merita sibi quasi singulariter tribuens, oranti publicano se praetulit. Jejuno bis in sabbato: decimas do omnium quae possideo.
Abbreviated transcription (Latin):
ditis facultatib egere cepisset. & comedere
sriquas. porcorum eybum: reuetsus ad pa¬
trem. susceptus ẽ abeo. Fater quoq mui¬
dens senior. patris uoce corripitur: quod
lecari debuerit & gaudere. quia fr̃ eius
morcuus fuerat & reuixit: perierat & iuu¬
uentus ẽ. Has tres parabolas locutus est
canorum sauitem.
icebat autem dñs & addiscipulos suos.
haut dubium quin parabolani: sicut
prius ad scribas & phariseos. Qua ꝑabola.
ad elementiam discipulos hortabatur & auis
uerbis. cum diceret. Dinitate & dimittet᷑
uob̾: ut moratione dominica libera fronte
poscatis. dimitte uobis debita nr̃a. sicut &
Homo quidam erat diues qui habebat uilli
mos significat. Uillicus autem ꝓprie: irille
gubernator est. Unde & auilla. iullicus no¬

Expanded text:
ibus perditis egere coepisset et comedere siliquas, porcorum cibum, reuersus ad patrem susceptus ab eo est. frater quoque inuidens senior patris uoce corripitur, quod laetari debuerit et gaudere, quia frater eius mortuus fuerat et reuixit, perditus et inuentcanorum salutem. dicebat autem, inquit, et ad discipulos suos — haud dubium, quin \'parabolam\'—, sicut prius ad scribas et pharisaeos, qua parabola ad clementiam discipulos hortaretur et aliis uerbis diceret: dimittite et dimittetur uobis, ut in oratione dominica libera fronte poscatis: dimitte nobis debita nostra, sicut homo quidam erat diues, qui habebat uilic /xog significat. uilicus autem proprie uillae gubernator est, unde et a uilla \'uilicus\' no
Abbreviated transcription (Latin):
diqi. & ad terram consternent te: & filios tr os
qui inte sunt.
oc quoq quod dicitur. & uon relinquent
inte lapidem suꝑ lapidem: etiam ipsa
iam eiusdem ciuitatis transiigratio testat᷑:
quia dum nunc in eo loco constructa ẽ. uibi
extra portam fuerat dñs crucifixui: prior
illa hierłm ut dicitur. funditus euersa est.
Cui exqua culpa. euersionis suȩ pena fuierit
illata: suouingitui: Goquod non cognoue
ris tempus uisitationis tue.
reator quippe ominum. ꝑ incarnatio.¬
ins suc mysterium hanc u̾isitare dig¬
natui ẽ: s ipsa timoris & amoris illius recoe¬
data non est. Unde etiam ꝑ ꝓpħam. in in¬
crepatione cordis humani. aues celi ad testi¬
monium deducunt᷑: cum dr. Miluts
in celo cognouit tempus suum: turtur &

Expanded text:
ternent te, et filios tuos qui in te sunt. Hoc quoque quod additur: Non relinquent in te lapidem super lapidem, etiam ipsa jam ejusdem civitatis transmigratio testatur, quia dum nunc in eo loco constructa est, ubi extra portam fuerat Dominus crucifixus, prior illa Jerusalem, ut dicitur, funditus est eversa. Cui ex qua culpa eversionis suae poena fuerit illata subjungitur: Eo quod non cognris tempus visitationis tuae. Creator quippe omnium per incarnationis mysterium hanc visitare dignatus est, sed ipsa timoris et amoris illius recordata non est, unde etiam per Prophetam in increpatione cordis humani aves coeli ad testimonium deducuntur, cum dicitur: Milvus in coelo cognovit tempu
Abbreviated transcription (Latin):
ephesios loquens: designabat dicens. Scio
quia post discessum meum. introibunt in
uos lupi graues. lupirapaces. Lupi uero
graties. nominantur om̃s infideles heretioi.
qui grauit̾ scãm eccłiam opprimunt. & ꝑ¬

Expanded text:
Ephesios loquens designabat, dicens: Scio enim quia post discessum meum introibunt in vos lupi rapaces . Lupi vero graves nominantur omnes infideles haeretici, qui graviter sanctam Ecclesiam opprimunt
Abbreviated transcription (Latin):
difficue fidem uiterra reꝑiendaui: ueqͥs
sibi forte desuꝑ uacua fidĩ cognitione.
ii⁊ eciaui confessione blandire tur
mox alt̾a uincta parabola. diligentius
ostendit. a deo non fidei uerba exanimanda
soꝑa. i it qninirũ oꝑa. maxima regnat huuulitas.
Unde & supra. cumi fidem grauo synanis
miuto quidem. s ex contricione flagran¬
ti compararet: quasi exponen do subuingit.
Cumfeceritis omnnia quę p̃cepta sunt uob̾.
dicite. serui mutiles sunius.
uo contra suꝑbicum nequaquam
ommia. s modicum quid eorum quę
precepta sunt faciant: non solum mor de
sua uistitia p̃sumut. secd & infirmos qͦsq
despiciunt: acq id̾o quasi fide uacui. cum
orauerint non exaudiuntur Duo homu¬
ues ascenderunt intemplum: ut orarent.
Unus phariseus: & alt̾ publicanus. Pu¬
blicanus hrimilit̾ orans: ad ia p̃fatę ui¬
due hoc est eccłie menibra ꝑtinet: de qͥb
rum suorum. clamantium ad se:
harisens autem merita iactans: ad ea
de quib terribilis in conclusione

Expanded text:
e fidem in terra reperiendam, ne quis sibi forte de supervacua fidei cognitione, vel etiam confessione blandiretur, mox altera juncta parabola diligentius ostendit a Deo fidei non verba examinandaae nimirum opera maxime regnat humilitas. Unde et supra cum fidem grano sinapis minuto quidem, sed ex contritione flagranti compararet, quasi exponendo subjunxit: Cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite, Servi inutiles sumus . Cui contra superbi cum nequaquam omnia, sed modicum quid eorum quae praecepta sunt faciant, non solum mox de sua justitia praesumunt, sed et infirmos quosque despiciunt, atque ideo quasi fide vacui, cum oraverint, non exaudiuntur. Duo homines ascenderunt in templum ut orarent: unus Pharisaeus, et alter publicanus. Publicanus humiliter orans, ad illa praefatae viduae, hoc est Ecclesiae, membra pertinet, de quibus rum suorum clamantium ad se. Pharisaeus autem merita jactans, ad ea, de quibus terribilis in conclusione
Abbreviated transcription (Latin):
uidens ciuitatẽ fleuit suꝑ illam dicens:
quia si cognouisses & tu. Eleuit eterui pius
redemptor riuuam ꝑfide ciuitatis: quam
ipsa sibi ciuitas. non cognoscebat ẽe̾ uenturã.
Cm aflente dño recte dr. quia si cognouis¬
ses & tu. sub audis fleres: quȩ modo quia nes¬
cis quod nnininet. cxultas. Unde & subditͣ.
Ꝙ quidem inhac dic tua: quȩ ad pacẽ tibi.

Expanded text:
levit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Flevit etenim prius Redemptor ruinam perfidae civitatis, quam ipsa sibi civitas non cognoscebat esse venturam. Cui a flente Domino recte dicitur: Quia si cognovisses, et tu, subaudi, fleres, quae modo quia nescis quod imminet, exsultas. Unde et subditur: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi.
Abbreviated transcription (Latin):
oc capitulum suꝑiori heret testimonio:
in quo dixerat. lota unum aut uus
aper non preteriit ex lege: donec omiua fiant:
Sugillat ergo phariseos: qui contemptis man¬
datis cħ. tatuebant ꝓprias traditiones. quod
non eis prosit doctrina in ppło. si uel parum
quod in lege est p̃ceptum destruant.
ossumus autem & aliter intelligere: qͦd
magistri eruditio. etiam siparuo p̃cep¬
to ob noxius sit. deducat eum degradu maxi¬
moꝰ. nec ꝓsit docere iustitiam: qmminina
cuipa destruit. Beatitudo q ꝑfecta sit: quȩ
seruione docueris. opere complere. Onnus
ra dicente. Qui irascitur fr̾i suo.
Sieuii iubeniur uerberanti alteram pre¬
bere maxillam. & innnicos nr̃os amare.
& orare ꝓ ꝑsequentib: omius ire collit᷑ occa¬

Expanded text:
oc capitulum cum superiori haeret testimonio, in quo dixerat: Iota unum, aut unus apex non praeteribit a Lege, donec omnia fiant. Sugillat ergo Pharisaeos, qui, contemptis mandatis Dei, statuebant proprias traditiones, quod non eis prosit doctrina in populis, si vel parvum, quod in Lege praeceptum est, destruant. Possumus autem et aliter intelligere, quod magistri eruditio, etiamsi parvo peccato obnoxius sit, deducat eum de gradu maximo, nec prosit docere justitiam, quam minima culpa destruit. Et beatitudo perfecta sit, quae sermone docueris, opere complere. Quia oScriptura: Qui irascitur fratri suo. Si enim jubemur verberanti alteram praebere maxillam, et inimicos nostros amare, et orare pro persequentibus , omnis irae occa
Abbreviated transcription (Latin):
tatis: qui dm̃i uoce laudatui: Cuiꝰ
cum uellem scire rationẽ. & de quo fonte ꝓ¬
cederet. reuolui uolumen enuangłicum:
& inter cet̾a repperi. quod appropinquan¬
tih saluatori. publicanis & peccatorib
ut audirent eum: murmurabant pharisei
& scribe dicentes. Quare hic peccatores re¬
ui locuitus est eis parabolam centum
ouium & unuis ꝑditȩ: quȩ inuenta
pastoris hunieris reportata ẽ : & eur esset
ꝓposita statim intulit. Dico uobis quod ita
gaudrum erit in celo. suꝑ uno peccatore pe¬
nitentiam agente: quani supͣ nonaginta
nouem iustis. qui non indigent penitentia.
Aliam quoq parabolam decen dragiaꝵ
uniusq ꝑdite atq reꝑte cum ꝓpo uisset:
sinnli eam fine completut. Sicdico uob̾
gaudium erit corani angłis dĩ: suꝑ uno
peccatore penitentiam agente.
erciaui quoq paral olam ꝓposuit. ho

Expanded text:
tatis, qui domini uoce laudatus est. cuius cum uellem scire rationem et de quo fonte processerit, reuolui uolumen euangelicum et inter cetera repperi, quod adpropinquantibus saluatori publicanis et peccatoribus, ut audirent eum, murmurabant Pharisaei et scribae dicentes: quare iste peccatores suqui locutus est eis parabolam centum ouium et unius perditae, quae inuenta pastoris humeris reportata est, et, cur esset proposita, statim intulit: dico uobis: sic erit gaudium in caelo super uno peccatore paenitentiam agente magis quam super nonaginta noAliam quoque parabolam decem drachmarum uniusque perditae, et repertae cum proposuisset, simili eam fine complevit. Sic dico vobis, gaudium erit coram Angelis Dei super uno peccatore poenitentiam agente. Tertiam q
Abbreviated transcription (Latin):
miscdia ꝑsecinitur: & opprimunt. aliqtian¬
do si detur copia. etiam gła diis: sine int̃¬
missione autem pratus suis morio es exemplis.
ccnto om̃s p̾uenens dñs: ad hortatus
est dicens. Attendite a faisis ꝓpłus. Attendite
diligentius: obseruate cautius. ut non sedu¬
camini: ut non circumueniamini: ut non
fauamini. Attendite gͦ hoc est considerate:
quia non sunt ories s lupi. Inuestunentis o¬
urum: quia non sunt religiosi. s irreligiosi.
infigura religiositatis: quod non sunt xxp̃iani.
s ueritate uacus. xp̃ianorum ꝑsecutores. A.ii.¬

Expanded text:
dia persequuntur, et opprimunt aliquando, si detur copia, etiam gladiis, sine intermissione autem suis pravis moribus et exemplis. Idcirco omnes praeveniens Dominus adhortatus est, dicens: Attendite a falsis prophetis; attendite diligentius, observate cautius, ut non seducamini, ut non circumveniamini, ut non fallamini. Attendite ergo, id est, considerate quia non sunt oves, sed lupi in vestimento ovium; quia non sunt religiosi sed irreligiosi in figura religiositatis: quod non sunt Christiani, sed veritate vacui Christianorum persecutores. I
Abbreviated transcription (Latin):
spaciosam & latam uram noinauit. hoc
nunc aꝑtius falsos ꝓpħas ostendit: ꝑqrios
m. ti inꝑditionem ab hominabilem abiert.
Qui primo iniudea multi apparueritit: &
modo ꝑfidia totum repleuerunt muindum.
ed illi qui priuis faisiꝓpłie fuerunt.

Expanded text:
spatiosam et latam viam nominavit, hoc nunc apertius falsos prophetas ostendit, per quos multi in perditionem abominabilem abierunt. Quia primo in Judaea multi apparuerunt, et modo in perfidia totum repleverunt mundum. Sed illi prius falsi prophetae fuerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ic & pat̾ iñs celestis faciet uobisnon uii.
remiseritis unusquisq fr̃i si e cordib
nr̃is. For midolosa fententia Si iurnenteru
ur̃am sententia dĩ flecticur atqutatur:
habet dm̃ iudicem ⁊ non ẽ micsure quid
uelit agere. ego ignoui ei. consirnat senten¬
tiam suam. & omne ficte pacis. simulatio¬

Expanded text:
ic et Pater meus coelestis faciet vobis, si non remiserit unusquisque fratri suo de cordibus vestris. Formidolosa sententia, si juxta nostram mentem sententia Dei flectitur atque mutatur. habet Deum judicem, non mihi curae est, velit agere, ego ignovi ei; confirmat sententiam suam, et omnem simulatio
Abbreviated transcription (Latin):
ui intrantem ieridio salnatorem uide¬
re querebat. sed preturba non poterat.
quiã gr̃e fidei quam mundo saluator attubt.
participare cupiebat: sed molita uiciorum cori¬
suetudo. ne aduotum ꝑ ueniret obstiterat:
Sadem namq turba. nexie consuctudin iꝰ que
supra cecum clamantem. ne lumen peteret
increpabat ctiam suspicientẽ publicanum.
ne iłim uideat tardat.

Expanded text:
ui intrantem Jericho Salvatorem videre quaerebat, sed prae turba non poterat. Quia gratiae fidei, quam mundo Salvator attulit, participare cupiebat, sed inolita vitiorum consuetudo, ne ad votum perveniret, obstiterat. Eadem namque turba noxiae consuetudinis, quae supra caecum clamantem ne lumen peteret, increpabat , etiam suspicientem Publicanum, ne Jesum videat, tardat.
Abbreviated transcription (Latin):
er igitur ad fidei longaninitatem.
tria ad celsitudinẽ spei: duo ꝑtinent
ad latitudinem amoris. Quib trib uir
qui ꝑfectus est numerus. singula hec
multiplicantur: multiplex eiusdem
perfectionis augnientum. figurate de¬
nunciat. Ni¬

Expanded text:
ex igitur ad fidei longanimitatem, tria ad celsitudinem spei, duo pertinent ad latitudinem amoris, quibus tribus viqui perfectus est numerus, singula haec multiplicantur, multiplex ejusdem perfectionis augmentum figurate denuntiatur. N
Abbreviated transcription (Latin):
Rat autem templum de mar¬
more pario. qui ẽ lapis albus erstru¬
tum. ut candorem eccłiastice castitatis erpͥ¬
meret: de quo mamoris cantico dñs ant.
Sicut uilium inter spinas. sic amica mea
inter filias. Habebat uero sexaginta cubi¬
tos in longitudine: & inginti cubitos inal¬

Expanded text:
rat autem templum de marmore Pario, qui est lapis albus, exstructum, ut candorem ecclesiasticae castitatis exprimeret; de quo in amoris Cantico Dominus ait: Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias . Habebat sexaginta cubitos in longitudine, et viginti cubitos in l
Abbreviated transcription (Latin):
ptandum sane. quod trignitaiI.
cubiti altitudinis. non usq ad sup̃¬
mum templi fastigium: sed usq ad laque¬
aria ꝑtingebant. Deinde ad laquearia
medii cenaculi: alii trignita cubiti alti¬
tudinis assurgebant. Por bͦ terenan ce¬
uaculum quod suꝑerat. scraginta habe¬
bat cubitos maltiturlinem. Ae sic omĩs
altitudo domus: in centum uiguiti erat
cubitos extenta.

Expanded text:
otandum sane quod triginta cubiti altitudinis non usque ad supremum templi fastigium, sed usque ad laquearia pertingebant; deinde ad laquearia medii coenaculi alii triginta cubiti altitudinis assurgebant. Porro tertium coenaculum quod supererat sexaginta habebat cubitos in altitudine, ac sic omnis altitudo domus in centum viginti erat cubitos extenta.
Abbreviated transcription (Latin):
xima igitur donnus. triginta PIII.¬
cubitis in altitudinem surgit: quia pre¬
sens eccłia. ad uidendam speciem sc̃e trinitatis.
toti incentione suspenditur. Suꝑior domus.
triguita eque cubitos se in altum accollit: quia
solute corporib animę ꝑfectorum. aisq ad diem
umuersalis uidicii. eiusdem beate & indiui¬
dne trmitatis. presenti uisione fruuntur:
Suprena domus. bis tricenis alta ẽ cabitis:
quia resuscitati amortus omnes electi. in
contemplationem eius dem sui conditoris.
qui intrib ꝑsonis unus est ds̃: et̾na spiritus
siul & carnis immortalitate gatidebunt.¬

Expanded text:
Prima igitur domus triginta cubitis in altitudinem surgit, quia praesens Ecclesia ad videndam speciem sanctae Trinitatis tota intentione suspenditur: superior domus triginta aeque cubitis se in altum attollit, quia solutae corporibus animae perfectorum, usque ad diem universalis judicii, ejusdem beatae et individuae trinitatis praesenti visione fruuntur. Suprema domus bis tricenis alta est cubitis, quia resuscitati a mortuis omnes electi, in contemplatione ejusdem sui Conditoris, qui in tribus personis unus est Deus, aeterna spiritus simul et carnis immortalitate gaudebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uaii ongatido ertio templi. fidem seẽ ecelie
designat: ꝑquam longininut᷑ int̃ opaifudo
bona prauoꝵ aduersa tolerat. Latitudo
sarititem: qua ipsa intus ꝑ iuscera pietatis
spaciatur. Altitudo spen: qua ꝓpter bona
cubitꝵ. senario eni muniero. bonoꝵ. ope
hunis scłi etates. inquib sc̃ã eccłia pro

Expanded text:
ongitudo ergo templi fidem sanctae Ecclesiae designat, per quam longanimiter inter opera sua bona pravorum adversa tolerat; latitudo charitatem, qua ipse intus per viscera pietatis spatiatur; altitudo spem, qua propter boncubitorum; senario enim numero bonorum operhujus saeculi aetates, in quibus sancta Ecclesia pro
Abbreviated transcription (Latin):
ue impossibilia sunt apud homines: pos¬
sibilia suit apud dmͣ. Ecce enum camel.
deposita gẏbbi sarcina. ꝑforamen acus trau¬
sit. Hoc est diues & publicanus. relicto onere
diuitiarumi. contemipto censu fraudiun: an¬
gustam portam. artamq uiam. quȩ aduitã
tucit ascendit. Qui mira deuotione fidei: ad
uidendum saluatorem. quod natura minꝰ
habuerat. ascensti supplet arboris. Atq id̾o
uiste. quamuis ipse rogare non audeat: be.¬
nedictionem dominice susceptionis quam
desiderabat accepit.

Expanded text:
e impossibilia sunt apud homines, possibilia sunt apud Deum . Ecce namque camelus deposita gibbi sarcina per foramen acus transit , hoc est, dives et publicanus, relicto onere divitiarum, contempto sensu fraudium, angustam portam arctamque viam, quae ad vitam ducit ascendit . Qui mira devotione fidei ad videndum Salvatorem, quod natura minus habuerat, ascensu supplet arboris, atque ideo juste, quamvis ipse rogare non audeat, benedictionem dominicae susceptionis, quam desiderabat, accepit.
Abbreviated transcription (Latin):
susfentabant. Quos udelicet lapides.
badrari precepit: uit magistros eccłie
psitos morib & immobiles animo ẽẽ
ꝑ signaret. Sicut enim quadratum. qua
est: mullis temptationum in puisib.
a nouit stabilitate deici.

Expanded text:
sustentabant. Quos, videlicet, lapides rex quadrare praecepit, ut magistros Ecclesiae compositos moribus, et immobiles animo esse debere signaret. Sicut enim quadratum quacuest, nullis tentationum impulsibus a sua novit stabilitate dejici.
Abbreviated transcription (Latin):
enc ingniti sunt cubiti latitudinis.
quia geminum est preceptum carita¬
tis: quia eccłia intribulatione dilatatur.
quando ꝑfectus quisq & conditorem ex
toto corde. tota amina tota uirtute: &
prorimum tanquam scipsum diligere
ꝓbatur. Bene triginta maltitudine sunt
craiti: quia omnis electorum spes. ad uisi¬
onem sc̃e trinitatis. quantum ualet se
exercendo & purificando preparat.

Expanded text:
ene viginti sunt cubiti latitudinis, quia geminum est praeceptum charitatis, qua Ecclesia in tribulatione dilatatur, quando perfectus quisque et conditorem ex toto corde, tota anima, tota virtute, et proximum tanquam seipsum diligere probatur. Bene triginta in altitudine sunt cubiti, quia omnis electorum spes ad visionem sanctae Trinitatis, quantum valet, se exercendo et purificando praeparat.
Abbreviated transcription (Latin):
R Minoi sum cumctis inseraniorlaris
cu is domine abraliam in baculo meo transiui¬
iordanem istum & nunc cum duabus turius¬
regre dior libera me domine de mauibus. esau¬
quia uaide conitreuut̾ cor me uin illum  ti

Expanded text:
 Minor sum cunctis miserationibus tuis, Domine Abraham. In baculo meo transiviJordanem istum; et nunc cum duabus turmisregredior. Libera me, Domine, de manu Esauquia valde contremens cor meum illum ti
Abbreviated transcription (Latin):
eo magis est amiiranda mentis ddeuo
tio. quo ipsa quidem ut pote gentilis.
a diuinorum eloquiorum funditus
erat segregata doctrinis: nec tamen
illis quas eadem eloquia predicant.
est priuata uirtutib.¬

Expanded text:
eo magis est admiranda mentis devotio, qua  Al., quo ipsa quidem utpote gentilis a divinorum eloquiorum funditus erat segregata doctrinis, nec tamen illis quae  Al., quas eadem eloquia praedicant, sit privata virtutib
Abbreviated transcription (Latin):
Saias autem fr̃s: ipse ad nos de descendenti
fuit. Na i ipsi gradus eius descendentes ap¬
parent. Cum eium diceret despiritti sancto.
sp̃c consilii & fortitudinis. sp̃e scientię &
pietatis. & sp̃c timoris dñi: a sapientia
cepit. & usq ad timorem descenait. Quo¬
modo ille qui docebat. asaplentia descen¬
dit usq ad timorem: tu qui discis. si ꝓficis.
a timore ascende ad sapientiam. Scrip¬
tum ẽ eium. Inicium sapientie: timor dm̃.¬
am ergo psalmun audite. Ecce ante oeu¬
los nr̃os.ponanius ascensurum hominẽ.
Ubi asceusurum: Incorde. Unde ascensu¬
rum: Ab humilitate. il est a conualle
Quo ascensurum : Ad illio in effabile:
quod cum dici non possit. cdictum est in
locum quem disposuit. iii.
um ergo sic ceperit homo disponere
ascensum. hoc dico aꝑcius. cum ce¬
perit homo apĩanus cogitare. proficere:
incipit patilinguas ad uersantium. Qui¬
cumq illas nondum passuis est: uond.mn
ꝓficit. Quicumiq illas non patitur: non

Expanded text:
saias, fratres, etiam ipse ad nos de descendentibus fuit: nam et ipsi gradus ejus descendentis apparent. Cum enim diceret de Spiritu sancto, silii et fortitudinis, Spiritus scientiae et pietatis, et Spiritus timoris Domini» : a sapientia coepit, et usque ad timorem descendit: Quomodo ille qui docebat, a sapientia descendit usque ad timorem; tu qui discis, si proficis, a timore ascende ad sapientiam: scriptum est enim, «Initium sapientiae timor Dam ergo Psalmum audite. Ecce ante oculos nostros ponamus ascensurum hominem: ubi ascensurum? «In corde.» Unde ascensurum? Ab humilitate, id est a «convalle Quo ascensurum? Ad illud ineffabile quod cum dici non posset, dictum est, «In locum quem disposuit.» 3. Cum ergo sic homo coeperit disponere ascensum; hoc dico apertius, cum coeperit homo christianus cogitare proficere, incipit pati linguas adversantium. Quicumque illas nondum passus est, nondum profecit: quicumque illas non patitur, nec
Abbreviated transcription (Latin):
& uestib esau ualde bonis quas apud se
liabebat domi. induit eum. Pellicula qr
hedorum circumdedit manib: & colli
nuda ꝓtexit. Dedit pulmentum. & panes
quos coxerat tradidit. Quib illacis di¬
xit. Patermi: Atille respondit. Audio.
Quis estu filimi: Diritq iacob. Ego sũ¬

Expanded text:
 vestibus Esau valde bonis quas apud se habebat domi induit eum pelliculasque hedorum circumdedit manibus et colli nuda protexit dedit pulmentum et panes quos coxerat tradidit quibus inlatis dixit pater mi et ille respondit audio quis
Abbreviated transcription (Latin):
abet namq magnam fidei ꝑfee¬
tionem: quȩ pietatem saluato¬
ris implorans ait. Miserere mei dñc
fili dauid. Cum enim eundem dnĩn
filiumq dauid appellat: patet ꝓfecto
quia uerum hunc hominem. uerum
credit & dm̃. Cum profilia rogaus ñ
illam secum addu cit. non dũm ad eã
uenire precatur: constat aꝑtissume. qͦd
eum uerbo salutem dare posse confidit:
cuius presentiam corporis nullam requi¬

Expanded text:
abet namque magnam fidei perfectionem, quae pietatem Salvatoris implorans ait: Miserere mei, Domine, fili David. Cum enim eumdem Dominum filium David appellat, profecto patet quia verum hunc hominem, verum credit et Deum. Cum pro filia rogans, non illam secum adducit, non Dominum ad eam venire precatur, constat apertissime quod eum verbo salutem posse dare confidit, cujus praesentiam corporis nullam requi
Abbreviated transcription (Latin):
dam ut di didicit eẽ potentiam. Habet
patientiae iitutẽ non erignam: quę
dño ad primã petitionẽ uon respontłente
uerbum. nequaquam apretib cessat᷑. s
ampliori instantia. auxilium quod cepe¬
rat pietatis eus iraplorat.

Expanded text:
dam ut Dei didicit esse potentiam. Habet patientiae virtutem non exiguam, quae Domino ad primam petitionem ejus non respondente verbum, nequaquam a precibus cessat, sed ampliori instantia auxilium, quod coeperat, pietatis ejus implorat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓlubente̾. Si laudas: ħortare. quare lau¬
daudo prenus:
eluis esset ut uituperares: quam dolo¬
se laudares. Quid enun diceres uicupe¬
rando⁊ Absit. feda uita ista est: mala uita
usta est. Sed quia nosti cum liȩc dixeris pre¬
mi te posse auctoricate etiuangelica. con¬
uertis te ad aliud dissuadendi genus. ut
laudando ne faiso a uera laude ꝓhibeas⁊
Quidhoc: Ecce illi fecerunt: forte cu non
poteris. Incipis asceudere: cadis.
onere uidetur serpens. dolosa lingua

Expanded text:
prohibentem. Si laudas, hortare. Quare laudando premis? Melius vituperares, quam dolose laudares. Quid enim diceres vituperando? Absit: foeda vita ista est, mala vita ista est. Sed quia nosti, cum haec dixeris, premi te posse auctoritate evangelica; convertis te ad aliud dissuadendi genus, ut laudando falso, me a vera laude prohibeas; , dicens: Quid est hoc? Ecce illi fecerunt, forte tu non poteris: incipis ascendere, cadis. Monere videtur; serpens est, dolosa lingua
Abbreviated transcription (Latin):
consulendi: & ꝑnitiem docendi. Ipsi sc̃
ostenderet alios hoc facere. & legeret ergłm
ubi p̃cepit dñs fieri. & legeret actus apłoꝵ.
illi qͥd dicunt in lingua subdola. & labtis
imquis: Non poteris forte implere: mul¬
tum est quod aggrederis. Alii ꝓhibendo de¬
terrent: alii laudando plus premunt. ad ben.¬

Expanded text:
consulendi, et perniciem nocendi. Ipsi suntostenderit alios hoc facere, et legerit Evangelium ubi praecepit Dominus fieri, et legerit Actus Apostolorum; illi quid dicunt in lingua subdola et labiis iniquis? Non poteris forte implere; multum est quod aggrederis. Alii prohibendo deterrent, alii laudando plus premunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tractauit ut uelsi quando processit adpu¬
blicumi: esset infra carcereni. sui cordis semꝑ
ncdusus. Nec aluid extr espicienduu
pretulit: quani xp̃mn que in pectore fide
ut eius deuotim seri iuan mindo dũs

Expanded text:
tractavit. ut vel si quando processit ad publicum esset infra carcerem sui cordis semper inclusus, nec aliud extra se respiciendum praetulit quam Christum, quem in pectore fidelut eius devotum servitium mundo d
Abbreviated transcription (Latin):
Et constituam pͥncipes tuos siciit antea.
& consiliarios tuos sicut abinicio: & tẽ
uocaberis ciuitas ustitię & inat̾ ciuita¬
cuui: id est eccłiarum fidelis syon. Propt̃
lium non cognoscentes. Est enim aminal
hoc iminundum: & prȩceteris pene uini¬
tis. magis irrationabile & stultum. & in fir¬
num. & ignobile: & oneriferum magis.
Sic fuerunt homines ante xp̃m. ydola¬
triis & passionib diu̾sis imundi. & ir¬
ratioriabules u̾bi ratione carentes: quan

Expanded text:
Et constituam principes tuos, sicut prius, et consiliarios tuos sicut ab initio. Et tunc vocaberis civitas justitiae, et mater civitatum , id est Ecclesiarum fidelis Sion. Propterlium non cognoscentes. Est enim animal hoc immundum, et prae caeteris pene jumentis magis irrationabile, et stultum, et infirmum, et ignobile, et oneriferum magis: sic fuerunt et homines ante Christum idololatriis et passionibus immundi et irrationabiles verbi ratio
Abbreviated transcription (Latin):
& suꝑ hanc pecram edificabo eccłiam meã.
Pecra enim dicit᷑ eo quod primus in ua¬
tionib fidei fund amenta posuerit. &
tanquam saxii immobile. otius oꝑis xp̃i¬
ini compagem. molem qi contineat. Pecra
ꝑ pro denotione petriis h̾. Et petra
piurtute añs mincupatur: sicut ait apb.
Bibebant autẽ despiritali: consequente cos
ecte consortium meretur no¬
niuis: qui consortium meretur &
opis. Inead: n enim domo: petrus fun¬
dmenta ponit. Petrus plantat. dñs nicre
Petrus gͥ sius temptationib proficit: fle¬
tib. sius gaudet: periculis suis crescit.
Hinc uaniq in mare dum suꝑ undas te¬
merarius uiator ingreditur: nutat in¬
cessu s conualescit affectu. Periclicat᷑
corpore: sed deuotione non labitur: Mer¬
atur pedib: s xp̃i dextera sustentatur:
Suistentabat en infides. queni indi mer¬
gebat: & quem fiuctuum ꝓcella : urba¬
bat: saluatoris dilectio confirmabat

Expanded text:
 super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . Petra enim dicitur, eo quod primus in nationibus fidei fundamenta posuerit, et tanquam saxum immobile totius operis christiani compagem molemque contineat. Petra ergo pro devotione Petrus dicitur; et petra pro virtute Dominus nuncupatur, sicut ait Apostolus: Bibebant autem de spirituali sequente eos ecte consortium meretur nominis, qui consortium meretur et operis. In eadem enim domo Petrus fundamentum ponit, Petrus plantat; Dominus incPetrus enim tentationibus suis proficit, fletibus suis gaudet, periculis suis crescit. Sic namque in mari, dum super undas temerarius viator ingreditur, nutat incessu, sed convalescit affectu; periclitatur corpore, sed devotione non labitur; mergitur pedibus, sed Christi dextera sustentatur; Sustentabat enim fides, quem unda mergebat: et quem fluctuum procella turbabat, Salvatoris dilectio confirmabat
Abbreviated transcription (Latin):
dei contra oninia temptamenta rouur
eque demonstas. Si enim scire us mus.
quo nodo ixpin credi oporteat: quid
lectit quantum hȩc fides ualeat: quid aꝵ¬
tius eo quos ait dñis. de eccłia qus suꝑ eũ
edifcmda erit & porte inferi non preuale¬
dun aduersus eam S hec suis inloc
Iune autem rtuertents ad erplin andã
exordrnre lectionem dominicam: pri mo
indraus de loco inquo halnita memorat᷑.
Ienit inquit iħie in partes cesaree philippi.

Expanded text:
entamenta robur aeque demonstrat. Si enim scire volumus quomodo in Christum credi oporteat, quid lectat quantum haec fides valeat, quid apertius eo quod ait Dominus de Ecclesia, quae super eum aedificanda erat, Et portae inferi non praevalebunt adversus eam? Sed haec suis in locis unc autem revertentes ad explanandam in ordine lectionem Dominicam, primo videamus de loco in quo habita memoratur. Venit inquit Jesus in partes Caesareae Philippi.