comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
unt ut passer. passeris. & incęt̾is discrepat.
Piper. nãq cicer. neut. inqͥnta speciȩ habent.
Nã ut passer ita declinant᷑. in numero sin¬
głari. quẽ nũqͣm egrecliunt᷑. Sȩxta species
ut neuter. uter. Neutriꝰ enĩ & utriꝰ facit &
declinant᷑ ut cȩt̾a ꝓnõia. quȩ in .us. sillabã
agc̃. Pret̾ea eos genitiuos & clatiuos cõmu¬
nes habent cũ reliqͥs generibꝰ id: feminioͥ
neutroq R. litt̾a pͣcedente i: una tantũ
species: ut uir .R. litt̾a pͣcelente o: t̾mina¬
cunt᷑ ut sopor soporis color coloris. Alia cor¬
ripiunt᷑. ut arbor arboris. s uno mͦ decli.¬
rant᷑. Castoris & hectoris geniuos ueteres ꝓ¬
duxerꝰ. s nos corripimꝰ: qm̾ greci hoꝵ noĩũ
genitiuos corripiunt .R. litt̾a pͣcedente.u.
t̾minatoꝵ species st̃ duȩ. Prima ut satur:
quȩ genitiuo .i. finit᷑. ut saturi. Seda quoꝵ
genitiuꝰ in is sillabã uenit. ut sulphur sul¬

Expanded text:
unt, ut passer, passeris, et in ceteris discrepant. unt, ut passer, passeris, et in ceteris discrepant. Piper namque et cicer neutra in quinta specie habentur; nam ut passer ita declinantur in numero singolari, quem numquam egrediuntur. Sexta species, ut neuter, uter; neutrius enim et utrius facit, et declinantur ut cetera pronomina, quae in ius litteras erea eos genetiuos et datiuos communes habent cum reliquis generibus, id est feminino neutroque. R littera praecedente i una tantum species est uir. R littera, praecedente o terminacuntur, ut sopor soporis, color coloris; alia corripiuntur, ut arbor arboris, sed uno modo cleclinantur. Castoris et Hectoris genetiuos ueteres produxerunt, sed nos corripimus, quoniam Graeci horum nominum genetiuos corripiunt. R littera praecedente u terminatorurn species sunt duae: prima, ut satur, quae genetiuo i finitur, ut saturi; secunda, quorum genetiuus in is litteras uenit, ut sulphur sul
Abbreviated transcription (Latin):
dict̃. qm̃ hȩc in plurali tiptota st̃. ut his.¬
sares. hos cȩsares. o cesares. nec potest asbi
.i. hab̾e. ante s. si genitiuꝰ ante. ui.R. libet
Uielent᷑ tam̃ qͥ pariũ dict̃ nõiatiuũ plicli
ut suauia: facere pariũ ut suauiũ .R. lt
tit. & in .i. litt̾am mutat᷑. ut aper. niger ii¬
cer. apri. nigri. macri. Scd̾a hȩc tener lam
puer. teneri. laceri. pueri. Tercia ut iber
uter. q̃ asuꝑioribꝰ hoc cdiffert. qđ hȩc ingi¬
nitiuo .s. litt̾am accipit. & datiuo .i. fint
&e ñ crescit ut scd̃a species. & ingenitiuo
plurali .i. um litt̾is finit᷑. Quarta ut mã
Nec secła sillaba crescit. & ingenitiuo plu¬
rali. um sillabã habet. Dicimꝰ enĩ patrũ
Pretea tres casus similit̾ habet. hi. patres.
hos patres opatres cũ imber & uter. hos im¬
bris & utris faciat. Quinta species ÷ ut pas¬
ser. anser. later. mulier. quȩ a scd̾a speciȩ
hoc differt᷑. qđ illa cũ increm̃to sillabe .i.
litt̾a finiunt᷑ ut gener generi: hec. in .s. exe¬

Expanded text:
iam haec in plurali triptota sunt, ut hi Caesares, hos Caesares, o Caesares; nec potest accusatiuus i habere ante s, si genetiuus ante u r habeat. Uidentur tamen qui parium dicunt nominatiuum pluralem icuntur ut suauia, facere parium ut suauium. R littittit et in i litteram terminatur, ut aper, niger, macer, apri, nigri, macri. Secunda, ut tener, lacer, puer, teneri, laceri, pueri. Tertia, ut imber, uter, quae a superioribus hoc differt, quod haec in genetiuo s litteram accipit et datiuo i finitur et non crescit ut secunda species et in genetiuo plurali ium litteris finitur. Quarta, ut matnec ut secunda syllaba crescit et in genetiuo plurali una syllabam habet; dicimus enim patrum, Praeterea tres casus similiter habet : hi patres, hos patres, o patres, cum imber et uter hos imbris et utris faciat. Quinta species est ut passer, anser, later, mulier, quae a secunda specie hoc differunt, quod illa cum incremento syllabae i littera finiuntur, ut gener, generi, haec in s exe
Abbreviated transcription (Latin):
indicatiuo mͦ. tẽpore pͣsenti. ꝑsona pͥma
.i.o. litt̾is t̾minant᷑. formas habent.xii.
habent. duas. Quȩ nulla pcedente uoca¬
li .o. litt̾a t̾minant᷑: formas habent . xii.
Terciȩ coniugationis ꝓlucte u̾ba q̃ indi¬
catiuo mͦ tẽpore pͣsenti. ꝑsona pͥma .i. o.

Expanded text:
 tempore praesenti persona prima io litteris terminantur, formas habent habent duas; quae nulla praecedente uocali o littera terminantur, formas habent duodecim. Tertiae coniugationis productae uerba, quae indicatiuo modo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
greci simuͥgias appellant. tres. ẽẽ. ñ dubiũ
÷: ꝙ̃ inu̾bis actiuis. neutlibꝰ ue in scda ꝑso¬
na tẽpore p̃senti monstrant᷑. Nã quotiens
finał sillaba. in .as. exit: pͥma ÷. In. es: scdã.
In .is. tẽia. Ut cantas. uides. audis. si ꝓclucta
sit hec t̾cia. Nã si correpta sit: curris. harũ
om̃iũ coniugationũ u̾ba in pͥma positione
ante ultimã litt̾am tres tantũ uocales reci¬
piunt .e.i.i. ut sedeo. lanio. irruo. Conso¬
nantes aut̾ om̃s. exceptis. F.k.&.q. ut libo.
bacco. cado. lego. traho. impello. amo. cano.
scalpo. curro. lasso. peto. nexo. His accidunt.
I.o .ii. loco consonantiũ positȩ: ut. aio. ad¬
iuiuo. S nec .f. excludt̃. cũ dicamꝰ triumpho.
scribat᷑. Pretẽa abeo qł dicimꝰ faris &e fat᷑.
pͥmã u̾bi ꝑsonã uolt̾ for. Et de.q. littera
clubitat᷑. Nã dicimꝰ. eliqͦ. equo. Et in huiꝰ¬
modi u̾b̃ .u. litt̾a nec uocał locũ ut ÷ irruo.

Expanded text:
Graeci συζυγίας appellant, tres esse non dubium Graeci συζυγίας appellant, tres esse non dubium est, quae in uerbis actiuis neutralibusque in secunda persona tempore praesenti monstrantur. Nam quotiens finalis syllaba in as exit, prima est; in es, secunda; in is, tertia, ut cantas, uides, audis, si producta sit haec tertia; nam si correpta sit, curris. Harum omnium coniugationum uerba in prima positione ante ultimam litteram tres tantum uocales recipiunt e, i, u, ut sedeo, lanio, irruo, consonantes autem omnes exceptis f, k et q, ut libo, uaco, cado, lego, traho, impello, amo, cano, scalpo, curro, lasso, peto, nexo. His accedunt i et u loco consonsantium positae, ut aio, adiuuo. Sed nec f excludunt, cum dicamus triumfo, scribatur; praeterea ab eo quod dicimus faris et fatur primam uerbi personam uolunt for. Et de q littera dubitatur, nam dicimus eliquo et aequo, et in huiusmodi uerbis u littera neo uocalis locum, ut est irruo,
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlor. Actiuũ ÷ qł in .o. exit. & agendi signi¬
ficationẽ habet. ut lego: scribo. Neutrũ in .o.
cationẽ habet. ut sudo. dormio. Nescias enĩ
agat qͥs. an patiat᷑. Cõmune & deponens in .r.
exit. S hoc int̾ ÷. qcł cõmuni duȩ st̃ signi¬
ficationes. agentis & patientis. Cũ dicimus
enĩ osculor: nescias utrũ osculor te an osculor
a te. Indeponenti aut̃ aut agentis effectꝰ: ut
luctor. aut patientis ut morior. Est aut̃ im¬
ꝑsonale. ut suclat᷑ currit᷑. Qđ idõ sic uocatur.
qł cũ om̃s ꝑsonas contineat: nullã habeat
certã. Uerboꝵ aut̃ modi st̃ qͥnq. S alii .ui.
Qui uͦ qͥnq dict̃. hos dict̃. Indicatiuũ. ĩꝑatiuũ.
octatiuũ. Coniunctiuũ. Infinitiuũ. que &
ꝑpetuũ dicimꝰ. Qui sex memorant. addt̃
ctatiuũ. Qui nouẽ: subiectiuũ. Et a con¬
iunctiuo eũ separant. Qui .x. etiã hortati¬
uũ ascribunt. Sed hos suꝑflue adiectos
ratio ñ admittit. Conuigationes aut̃ qͦs

Expanded text:
ens. Actiuum est, quod in o exit et agendi significationem habet, ut lego, scribo; passiuum in r ecationem habet, ut sudo, dormio; nescias enim, agat quis an patiatur. Commune et deponens in r exit, sed hoc interest, quod in communi duo sunt significatus et agentis et patientis; cum dicimus enim osculor, nescias utrum osculor te an osculor a te. In deponenti autem aut agentis effectus est, ut luctor, aut patientis, ut morior. Est etiam impersonale, ut sudatur, curritur, quod ideo sic uocatur, quod, cum omnes personas contineat, nullam habet certam. Uerborum autem modi sunt quinque; sed alii sex, Qui uero quinque dicunt, hos aiunt: indicatiuum, imperatiuum, optatiuum, coniunctiuum, infinitum, quem et perpetuum dicimus. Qui sex memorant, adduntctatiuum; qui nouem, subiunctiuum, et a coniunctiuo eum separant; qui decem, etiam hortatiuum ascribunt; sed hos superflue adiectos ratio non admittit. Coniugationes autem, quas
Abbreviated transcription (Latin):
Nã in .is. q̃ ñ st̃ monosillaba ñ quã ñ .x. litt̾a
gentciuo in .c. cõi̾tit᷑. ut frutex fruticis. feror.¬
ferocis. Supellex aut̃ & senex ornix pͥuilegio
qͦdã contͣ rationẽ declinant᷑. Qiñ suppellex
duabꝰ sillabis crescit. qđ uetat ratio. Et senex
ut in nõiatiuo itẽ genitiuo dissillabis manet.
cũ om̃ia .x. litt̾a t̾minata crescant: ꝙ nix nec
in .c. conu̾tit᷑ ut pix. nec in .g. ut rex. s in .u.
cũ c̃sonans inuocalẽ tͣnsire ñ possit. In plurali
aut̃ genitiuo genitiuꝰ singłaris formas u̾tif.
Nã in .a. aut in .o. t̾minatꝰ: in .rũ. exit .E. cor¬
repta in.um. ꝓclucta in.rũ.i. t̾minatꝰ in .iũ.
i. t̾minatꝰ in .uui. Dat̾s . uuis. & abłts plural
itẽ aut in as. exeunt. aut in .bus. Quȩ p̃cep¬
ta in scolis st̃ triciora. S quotiens in is. exeut̃:
long̾a sillaba t̾minant᷑. Quotiens in .bus: breui.
E cursis nõĩs regulis equũ ÷ con¬

Expanded text:
Nam in his, quae non sunt monosyllaba, numquam non x littera Nam in his, quae non sunt monosyllaba, numquam non x littera genetiuo in c conuertitferocis. supellex autem et senex et nix privilegio quodam contra rationem declinantur, quoniam supellex duabus syllabis crescit, quod vetat ratio, et senex, ut in nominativo, ita in genetivo disyllabus manet, cum omnia x littera terminata crescant, et nix nec in c convertitur ut pix, nec in g ut rex, sed in v, cum consonans in vocalem transire non possit. In plurali autem genetivo ablativus singularis formas vertit; nam in a aut o terminatus in rum exit, e correpta in um, producta in rum, i terminatus in ium, u terminatus in uum. Datiuus et ablatiuus pluralis item aut in is exeunt aut in bus, quae praecepta in scholis sunt tritiora. Sed quoties in is exeunt, longa syllaba terminantur, quotiens in bus, breui. Decursis nominum regulis aequum est con
Abbreviated transcription (Latin):
datiuũ in .i. litt̾a. ab latiuũ. in .e. definiant.
Abiectaq m. acc̾tm definiant impleante
ꝑluralitꝰ uͦ cdatiuũ ox ablatiuũ. bꝰ. sillaba
finiunt. Nã de cęt̾is qͥbꝰ dissident. ueteres
qͥdã atrocũ &e ferocũ. Qua ratione omĩũ.x.
lita finitoꝵ una species uidebit᷑. Huic x.
litere om̃s uocales pͣferunt᷑. ut capax. frutex
ꝑnix. atrox. redux. Ex his nominibꝰ quȩdam
in nõiatiuo ꝓclucunt᷑. q̃lã corripiunt᷑. quȩdã
esentiunt in no̾iatiuo. in obliqͥs dissentiunt.
Pax enĩ x rapax. itẽ . rex. & pumer. itẽ nux
& lux pͥma positionẽ uariant. At nix &¬
nutrix. itẽ nox & atrox sic in pͥma positione
consentiunt. ut discrepit ꝑobliqͦs. Et illud
aduertendũ ÷ q̃dã exhis .x. litt̾am. q̃. in .g.
q̃dã in .c. ꝑdeclinationes cõpellere. Lex enĩ
legis. grex gregis facit. At pix picis .mux. nucis.

Expanded text:
datiuum i littera, abiatiuum e finiant datiuum i littera, abiatiuum e finiant adiectaque m accusatiuum definiant impleantque, pluraliter uero datiuum ablatiuumque bus syllaba finiunt. Nam de ceteris quibus dissident, ueteres quidem atrocum et ferocum, qua ratione omnium x littera finitorum una species uidebitur. Huic x litterae omnes uocales praeferuntur, ut capax, frutex, pernix, atrox, redux. Ex his nominibus quaedam in nominatiuo producuntur, quaedam corripiuntur, quaedam consentiunt in nominatiuo, in obliquis dissentiunt. Fax enim et rapax, item rex et pumex, item nux et lux primam positionem uariant; at nix nutrix, item nox et atrox sic in prima positione consentiunt, ut discrepent per obliquos. Et illud animaduertendum est, quaedam ex his x litteram in g, quaedam in c per declinationes compellere. Lex enim legis, grex gregis facit, at pix picis, nux nucis.
Abbreviated transcription (Latin):
Et obhoc accusatiui eoꝵ. in.is. exeunt. Ple
iaq aut̃ ex his noĩa tribꝰ generibꝰ cõmunia
stꝰ.&.i. litt̾am quã habent neut᷑ in noĩati¬
uo plurali clant. ȩciã genitiu is reliquoꝵ
generũ cũ qͥbꝰ cõmunia st̃ .I. litt̾a neutra
tantũ noĩa quȩdã pauca finiunt᷑ ut g. qd̃
ñ declinat᷑. ut caput. sinciput. Quiclã ittͣ
lac dicunt. addiciunt .t. ꝓpt̾ qđ fac̾ lactis.
S iurgiliꝰ. Lac mͥ ñ estate nouũ ñ frigore
desit. Quippe cũ nulla apud nos nõia induãs
mutas exeunt. Et ideo ueteres lacte in nõia:¬
tiuo dixer̃. x. litt̾a t̃minatoꝵ. q̃dã ingeni¬
tiuo plurali in qͥbꝰ omia cõmunia in iũ. exe¬
unt. & obhoc accusatiuo in .i.&.s. Plurima
uͦ genitiuo. in .u. &.m. ñ pcurrente .i. & ob
hoc in e.ꝙ .s. accusatiuo exeunt. Nã in reli¬
quis consentiunt. ut pote cũ singłarit̃ oĩa
noiatiuo habeant .x. genitiuũ in .i. & s. agãt.

Expanded text:
et ob hoc accusativi eorum iet ob hoc accusativi eorum iraque autem ex his nomina tribus generibus communia sunt, et i litteram, quam habent neutra in nominatiuo plurali, dant etiam genetiuis reliquorum generum cum quibus communia sunt. T littera neutra tantum nomina quaedam pauca finiuntur, ut git, quod non declinatur, et caput, sinciput. Quidam, cum lac dicunt, adiciunt t propter quod facit lactis, sed Uergilius : lac mihi non aestate nouum, non frigore defit, quippe cum nulla apud nos nomina in duas mutas exeant, et ideo ueteres lacte in nominatiuo dixerunt. X littera terminatorum quaedam in genetiuo plurali, in quibus omnia communia, in ium exeunt, ob hoc accusatiuo in i et s; plurima uero genetiuo in u et m non praecurrente i, et ob hoc in e et s in accusatiuo exeunt. Nam in reliquis consentiunt, utpote cum singulariter omnia nominatiuo habeant x, genetiuum in i et s agant,
Abbreviated transcription (Latin):
geminata efferunt᷑. ut in ulee: eculeȩ.s qͥi¬
cere .S. litt̾a. finita pͣcedente .i. neutra n¬
noptota st̃: ut tresis. sens .S. litt̾a p̾cedente
U: duȩ species st̃. Prima q̃ in .i. genitiuũ agt
& pluralẽ ñ habet. ut uulgꝰ. pelagꝰ. uirus
Lucreciꝰ uiri dic. qͥnꝗͣ rectiꝰ inflexũ maneat
In scđa specie st̃ que ꝑobliqͦs casus creseunt
& genitiuo singłari. in .ris. lttc̾as exeunt.
oleris. ulcus. ulceris. Quedã. ut nemꝰ nemois
pecꝰ. pecoris. Indubitatione ueniunt fenis
& funeratꝰ dicimꝰ. Funꝰ enĩ exemplo ñ lebet
nocere. cũ int̾ dubia genera ponat᷑. Itẽ ue¬
teres stercoratos agros dicebant. ñ sterceratos.
sͥ unꝰ generis. nͥ q̃ ante .s.R. habent. Int̾dũ
d icipiunt. ut socors. socordis. int̾dũꝰ .t. ut¬
ecepto genitiuo & accusatiuo om̃ibꝰ casibꝰ
sinilit̃ declinant᷑. Nã quȩdã in .um. geni¬
tuo accusatiuo in .es. exeunt. ut mars ar¬
runs. Quȩlã in .tiũ. ut sapiens. patiens.

Expanded text:
geminata efferuntur, ut eculee, hinnulee; sed quiicere. S littera finita praecedente i neutra monoptota sunt, ut tressis, sexis. S littera praecedente u duae species sunt: prima, quae in i genetiuum agit et pluralem non habet, ut uulgus, pelagus uirus Lucretius uiri dicit, quamquam rectius inflexum maneat in secunda specie sunt, quae per obliquos casus crescunt et genetiuo singulari in ris litteras exeunt, oleris, ulcus ulceris, quaedam in o, ut nemus nemoris, pecus pecoris. In dubitationem ueniunt fenus et feneratus dicimus. Penus enim exemplo non debet nocere, cum inter dubia, genera ponatur. Item ueteres stercoratos agros dieebant, sunt unius generis, nisi quae ante s, r habent, interdum d recipiunt, ut socors socordis; interdum i, utexcepto genitivo et accusativo, omnibus casibus similiter declinantur. Nam quaedam in um genitivo, accusativo in es exeunt, ut Mars, ars; quaedam in ium, ut sapiens, patiens,
Abbreviated transcription (Latin):
uat. ut lien. rien. Quȩ tam̃ ipsa qͦq ince¬
teris ut suꝑiora declinant᷑. Gluten qͦq his si
ris nõiatiuus nec ullus aliꝰ abłtiuo ȩxcepto
in usu ÷. Greca. q̃ .ii. finiunt᷑. p̾cedentes haber
litt̾as .a.e. i.o. ut aleman. cefen. delfin. fecon.
Ex qͥbꝰ q̃. an. en . in. tminant᷑. exẽplo suꝑioꝵ
declinant᷑. ut fulm̃. numen. fidicen. Quģ ũ
on finiunt᷑. si pclucta.on. grece declinantur
ut leon: eande: litt̾am & apud nos ꝓcluc
ut cycero. scipio. Ea autẽ q̃ expluctione n¬
minatiui casus corripunt᷑ in reliqͥs fig̃atu¬
nibꝰ. ut amphyon. creon. agam̃non amittuit
apud nos .N. litt̾am in nõiatiuo. & cõparabit᷑
us latinis q̃ conu̾sis casibꝰ correpta efferunitꝰ
ut uirgo. turbo. Quȩ apud grecos recipiunt
.t. litterã: apud nos qͦq eande᷑ habebt̃. ut fi¬

Expanded text:
uat, ut lien, rien, quae tamen ipsa quoque in ceteris ut superiora declinantur. Nam reoreo siaris nominatiuus, nec ullus alius ablatiuo excepto in usu est. Graeca, quae n finiuntur, praecedentes habent litteras a e i o, ut Alcman, Cephen, delphin, Phaethon, ex quibus quae an en in terminantur, exemplo superiorum declinantuon finiuntur, si producta o ut Graeca declinantur, ut Cleon, eandem litteram et apud nos producunt, ut Cicero, Scipio. ea autem, quae ex productione nominativi casus corripiuntur in reliquis figurationibus, ut Amphion,†Creon, Agamemnon, amittunt apud nos n litteram in nominativo, et comparabuntur his Latinis, quae conversis casibus correpta efferuntur, ut virgo, turbo. quae apud Graecos recipiunt t litteram, apud nos quoque eandem habebunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Quo admittat socia ł faciat laterȩ.
Quȩ qͦ tͥnsiliat cũsis legibꝰ usu.
Et tñs formatũ nom̃ habere uelit.
Quas oris sonitꝰ ł qͦs modulatio linguȩ.
Signant & pulsu rupta labella suo.
Nc̃ iã cõpactis cursanla ÷ syllaba formis.
Ut fastiget᷑ longa breuisq fuat.
Hec duo ꝑcurrã. iuncturas littera qͥppę
Prȩueniens docuit subratione pari.
Hoc gͥ subdens nectendũ c̃cipit ordo

Expanded text:
quo admittat socium vel faciat latere, quo admittat socium vel faciat latere, quae quo transiliat conversis legibus usu et transformatum nomen habere velit, quas oris sonitus vel quas modulatio linguae gignant et pulsu rupta labella suo. nunc iam compactis cursanda est syllaba formis, ut fastigetur longa brevisque fuat. haec duo percurram; iuncturas littera quippe praeveniens docuit sub ratione pari. hoc igitur subdens nectendum concipit ordo
Abbreviated transcription (Latin):
C molaribus suꝑ lingue extrema apulsis expͥmit᷑
Dappulsu linguȩ circa suꝑiores detͥes in nascit᷑.
E sp̃s fac̾ lingua paululũ pressiore.
Edentes librũ in feriꝰ depͥmunt.
Espiritus cũ palato.
Hẽtractis paululũ faucibꝰ uentꝰ exhalat.
I sp̃s ꝓpe dentibꝰ pressis.
R faucibꝰ palatoq formatur. Lingua palatoq
N lingua dentibꝰ appulsa collidit.
Orotundi oris spũ comparatur
Plabris spiritus erumpit.
Aappulsu palati ore restricto.
Rsp̃m lingua: crispante corradit᷑.
S sibilũ facꝰ dentibꝰ uerberatis.
⁊ appulsu lingue dentibꝰq ĩpulsis eitudit᷑.
A. qͥc qͥd .c. atq s. format᷑ exibilat.
I appressis libris spũq ꝓcedit.
⁊ uͦ iccirco appiꝰ claucliꝰ detestat᷑: qd̃ dentes
mortui duꝰ expͥmit᷑ imitatur.
restricta ÷ c̾si rationis regła pͥmȩ.
Quȩ multis tendi sueta uoluminibꝰ.
Inqua iuncturis qͥd nectat litt̾a utrisq

Expanded text:
C molaribus super linguae extrema appulsis exprimitur; C molaribus super linguae extrema appulsis exprimitur; D appulsu linguae circa superiores dentes innascitur; E spiritus facit lingua paululum pressiore, F dentes labrum inferius deprimentes, G spiritus cum palato; H contractis paululum faucibus uentus exhalat, I spiritus prope dentibus pressis. K faucibus palatoque formatur. L lingua palatoqueN lingua dentibus appulsa collidit. O rotundi oris spiritu comparatur. P labris spiritus erumpit, Q appulsu palati ore restricto. R spiritum lingua crispante corraditur. S sibilum facit dentibus uerberatis. T appulsu linguae dentibusque impulsis extunditur. X quicquid C atque S formavit exsibilat. Y appressis labris spirituque procedit. Z vero idcirco Appius Claudius detestatur, quod dentes mortui, dum exprimitur, imitatur. 262 Perstricta est cursim rationis regula primae, quae multis tendi sueta voluminibus, in qua iuncturis quid nectat littera utrisque,
Abbreviated transcription (Latin):
etiã ipsi pͥmo. cͥ. greca utebant᷑. Nã setũ di¬
cebant. quẽ nc̃ retũ dict̃. lam̃ hȩc gemina
etiã abipsis habet᷑. Nã. a.t. & c. cõponitur.
Quã ut adu̾sitas dupplicẽ. ñꝗͣ poterit gemi¬
nari. Hȩc p̃ponit᷑ .R. litt̾e. ut ⁊mirna. Erhis
gͥ uniu̾sis .x.uiii. litt̾ę necessitatẽ euncte c̃serip¬
tionis absoluunt. Placet enĩ mͥ .y. inuocaliũ
numerũ c̃gregari. neq sine hoc hyacinctus
aut cilleniꝰ potit annotari. Sic gͥ erit ut se¬
ne fiant uocales. Semiuocales & mute .xii.
Si enĩ .h. asprationi dabit᷑. suꝑuacuȩ erunt.
q & le .x. aut̃ ut dupplex sine elem̃ti cardi¬
numero sicut dictũ ÷ suꝑsidunt. Que tamꝰ
cũ suꝑuacuis reiectisq eunctis exumꝰ uocis
sonitu c̃formate. diu̾sas nat̾alis armoniȩ
causas sub oris c̃cinentia reppert̃.
anq .a sub hiatu oris c̃gruo solo spũ
memoramus
Blabris ꝑ sp̃s impetũ reclusis edicimꝰ.

Expanded text:
etiam ipsi primo σ Graeca utebantur; nam. Sethum dietiam ipsi primo σ Graeca utebantur; nam. Sethum dicebant, quem nunc Zethum dicunt. Tamen haec gemina etiam ab ipsis habetur. Nam a τ et σ componitur, quam ut aduertas duplicem, numquarn poterit geminari. Haec praeponitur m litterae, ut Zmyrna. Ex his igitur uniuersis XUIII litterae necessitatem cunctae conscriptionis absoluunt; placet enim mihi y in uocalium numerum congregari, neque sine hoc Hyacinthus aut Cyllenius poterit annotari. Sic igitur erit, ut senae fiant uocales, semiuocales et mutae. Si enim h aspirationi dabitur superuacuaeque erunt q et k, x autem ut duplex in elementorum ordi et octo numero, sicut dictum est, supersidunt. Quae tamen cum superuacuis reiectisque cunctis ex unius uocis sonitu conformatae diuersas naturalis harmoniae causas sub oris concinentia reppererunt. Namque A sub hiatu oris congruo solo spiritu memoramus; B labris per spiritus impetum reclusis edicimus;
Abbreviated transcription (Latin):
inx: ut traho traxi. hanc greci diuiser:.
Hã pars eiꝰ clexterior aspirationis nota÷.
Sinistra cont̾riȩ significationis ¶ R uͦ¬
nc̃ nota putat᷑. eẽ. nc̃ litt̾a. Nã eꝰ esfectꝰ c.
integiare ñ dubiũ:÷ absq his. icapita. halen¬
de. halũmȩ. ł Paut̃ cuenit utrĩq uoca¬
uincerent. nͥ in eqͦ & eqͥtatu appareret ex pͣssȩ.
Hȩc nũꝗͣ sine duabꝰ uocalibꝰ ponit᷑. Quã pͥor
erit .u. & sic lcet̾e c̃sequent᷑. Ut qͣitꝰ. questus.
quirites. quotꝰ equus. Constat aut̃ ex .c. ꝙ .ii.
idõq dupplex & cõposita dr̃. nec geminatur.
Hullã singłare litt̾a cõphendit. Finit nichil
T uocales exutroq cõcludit. ut in c̾iunctio¬
nibꝰ & p̾positionibꝰ. ꝑ recedit .l. in tleptolemo.
m: intinolo.n: in potnia.R in troia. finit
neuttͣ. ut caput. sinciput. Articłos t̾minat.
ut qͦt. tot. Uerba ut legunt. Adubiũ & int̾¬
iectionẽ. ut atat. ut. T. agrecis uenit. licet¬

Expanded text:
in x, ut traho traxi. Hanc Graeci diuiserunt; in x, ut traho traxi. Hanc Graeci diuiserunt; nam pars eius dexterior aspirationis nota est, sinistra contrariati significationis. K uero nunc nota putatur esse, nunc littera; nam eius effectus c integrare non dubium est absque his: kapita, kalendae, kalumuincerent, nisi in equo et equitatu appareret expresse. Haec numquam sine duabus uocalibus ponitur, quarum prior erit u et sic ceterae consequentur, ut quartus, questus, Quirites, quotus, equus. Constat autem ex c et u, ideoque duplex et composita dicitur nec geminatur. Nullam singularem litteram comprehendit, finit nihil. T uocales ex utroque concludit, ut in coniunetionibus et praepositionibus. Praecedit l in Tlepolemo, m in Tmolo, n in potnia, r in Troia. Finit neutra caput, sinciput, lact. Articulos terminat, ut quot, tot; uerba, ut legunt, aduerbium et interiectionem, ut ut, attat. Z a Graecis uenit, licet
Abbreviated transcription (Latin):
crus. ac mon. cnidꝰ. Finit articulos quos
ꝓnoiã uocant. hic. hec. hoc. & adu̾bia. ut
sic. huc. hic. Sola mutarũ antecedentem
uocalẽ ꝓlucit. & ꝓluplici habet᷑. ut hic
hec hoc. ¶ D. utrĩq uocales tenet. Prepo¬
nit᷑ .R. litt̾e indruso.m. litt̾e ñ quã p̃fer¬
tur in latinis. Ingrecis aut̃ aliꝗͣdo ut dmo¬
lus. Sic & N. ut adriadne. & transit in c:
ut accidit. In ge ut aggerat. In .l. ut alli¬
gat. In p. ut apponit. In .R. ut arripit. In.
s. ut assielet. In .t. ut attinet. Finit articłos
neutlis generis. ut istud illud. Et p̾positionẽ
ut apud. G. om̃ibꝰ uocalibꝰ p̾fert᷑. Seqͥtur
a. litã ut in aggere. q̃ quociens geminat᷑
adiungit᷑. P refert᷑ .R. littȩ ut grauȩ .l. ut
gladiꝰ. N ut ignis. In .c. qͦq conitit᷑. ut
rego rector. Nichil qͦq celudit. ł H. aspi¬
rationis notã eẽ. certissimũ:. Que aliꝗdo
uocalibꝰ accidit. ut hospes. & heres. Transit

Expanded text:
crus, Acmon, Cnidus. Finit articulos, quos crus, Acmon, Cnidus. Finit articulos, quos pronomina uocant, hic haec, hoc, et aduerbia, ut sic, huc, hic. Sola mutarum antecedentem uocalem producit et pro duplici habetur, ut hic hoc haec. D utrimque uocales tenet. Praeponitur r litterae in Druso. M litterae numquam praefertur in Latinis, in Graecis autem aliquando, ut Dmois; sic et n, ut Ariadne. Transit in c, ut accidit ; in g, ut aggerit, in l, ut allegat, in p, ut apponit in r, ut, arripit; in s, ut assidet; in t, ut attinet. Finit articulos neutralis generis, ut istud, illud, et praepositionem, ut apud. G omnibus uocalibus praefertur. Sequitur a litteram, ut in aggere, quae quotiens geminatur adiungitur. Praefertur r litterae, ut graue; 1, ut gladius; n, ut ignis. In c quoque conuertitur, ut rego rector. Nihil quoque concludit. H aspirationis notam esse certissimum est. Quandoque uocalibus accedit, ut hospes et heres. Transit
Abbreviated transcription (Latin):
etiã tͥnsitũ fac̃. ut in .l. Dicimꝰ enĩ. mod
modulꝰ. In .n. sanguis sanguinis. In l
floris. In .d. custos custodis. In .t. nepos m¬
tis. lerminat & masculina & feminina pl
om̃s uocales. Neut᷑ pꝰ .a .o.i. ut uas os nen
Huic litt̾ȩ diuus clauliꝰ .p. adiecit. aut il
autꝰ ponit᷑. ut xanto. Et masculino & fe¬
minino om̃ibꝰ uocalibꝰ sociat᷑ ut aux. fru¬
tex. calix. uelox. pollux. Et feminino. ut fax.
lex lodix. uelox. lux. Neutrũ nullũ claudit.
les associatȩ surcurrerint: int̾ oris sonitũ¬
s ante auspicia moriunt᷑. B. pͥma om̃ibꝰ uoca¬
libꝰ uttĩq ronectit᷑. Prefert᷑ consonantibus.
l .&R. ut blesus. breuis. Transit in .c. ut
surcurrit. In.f. ut sufficit. In .in: ut sũmit.¬
tit. In .p. ut supponit. In. s: ut sustulit. fi¬
nit nichil. nͥ tres p̃positiones. ab. ob. sub.
C. uocales utriq collateat. Consonantes qͥs¬
dã p̃cedit. l.t. R.m.N. ut clarus. tectũ.

Expanded text:
etiam transitum facit, ut in 1, dicimus enim modus etiam transitum facit, ut in 1, dicimus enim modus modulus; in n, sanguis sanguinis; in r, flos floris; in d, custos custodis; in t, nepos nepotis. Terminat et masculina et feminina post omnes uocales, neutra post a o u, ut uas, os, nemus. Huic litterae diuus Claudius p adiecit aut c autem ponitur, ut Xantho. Et in masculino et feminino omnibus uocalibus sociatur, ut Aiax, frutex, calix, uelox, Pollux, et feminino, ut fax, lex, lodix, celox, lux; neutrum nullum claudit. les associatae succurrerint, intra oris sonitum ante auspicia moriuntur. B prima omnibus uocalibus utrimque conectitur; praefertur consonantibus l et r, ut blaesus et breuis. Transit in c, ut succurrit; in f,ut sufficit; in m, ut summittit; in p, ut supponit; in s, ut sustulit. Finit nihil nisi tres praepositiones ab, ob, sub. C uocales utrimque collaterat, consonantes quasdam praecedit l t r m n, ut clarus, tectum,
Abbreviated transcription (Latin):
plenior apparet in pͥmis & ultimis. ut neh¬
tybicen. In mediis exilior. ut mane danĩ.
Exconsonantibꝰ seqͥt᷑ .m. litt̾am ut memua
s. aute pͣcedit. ut fons. mons. Coni̾ttit᷑ eis
in .in. cũ eam secunt᷑. B.ꝑ.m. ut eũ dicimꝰ
imbuit. impulit. imminet. E adẽ noũ in
nant᷑. masculinũ ut tybicen. femininũ
grecũ ut syren Heutrũ ut culmen R uꝰ
uocales utrĩq cõplectit᷑. De consonantibꝰ
soli pͣponit᷑. ut sors. fors. Et .x. duplici ñm
ut arx. Coni̾ttit᷑ in .l.& .n. & .s. ut niger.
nigellus. fem̃. feminis. gero. gessi. Finit mi
masculina. pꝰ om̃s uocales. ut par. paterat
nitor. fur. feminina pꝰ .e.o .o. ut mulit
soror. Neut᷑ pꝰ om̃s pͣt᷑ .i. ut calcar piꝑ ne
mor. sulphur. Finit u̾ba & adubia. ut en
quendã sibilũ dic̃. Quȩ tam̃ utrĩq ꝑ liti
copulat᷑. ut spado. psitacus. Et .e. q t. siquĩ
ampletit᷑. ut scaurꝰ squama. stella. Inple

Expanded text:
 littera plenior apparet in primis et ultimis, ut Nes littera plenior apparet in primis et ultimis, ut Nestibicen, in mediis exilior, ut mane, damnum. Ex consonantibus sequitur m litteram, ut Memnon, s autem praecedet, ut fons, mons. Conuertitur etiam in m, cum eam secuntur b p m, ut dicimus imbuit, impulit, imminet. Eadem nomina terminantur masculinum, ut tibicen, femininum graecum, ut Siren, neutrum, ut culmen. R uero uocales utrimque complectitur. De consonantibus s soli praeponitur, ut sors, fora, et x duplici nonnumquam, ut arx. Conuertitur in l et n et s, ut niger nigellus, femur feminis, gero gessi. Finit nomina mascolina post omnes uocales, ut par, pater, uir, nitor, fur; feminina post e et o, ut mulier, soror; neutra post omnes praeter i, ut calcar, piper, marmor, sulphur. Finit uerba et aduerbia, ut uenor, quendam sibilum dixit. Quae tamen utrimque p litterae copulatur, ut spado, psittacus, et c q t sequentes amplectitur, ut Scaurus, squama, stella. In plures
Abbreviated transcription (Latin):
litt̾a triplicit̾ sonat cũ geminat᷑. ut sollers
salustiꝰ. Mediũ aut̃ cũ t̃minat noiã sit sob sal
Itẽ lenitꝰ sonat. cũ uocales anteuenit. ut
glebis claudio. flauo .L. aut̃ nunquã semi¬
uocali ulli uł mutȩ pͣponit᷑. Que ꝓ .d. in
p̃positione accipit᷑. cũ & .a. p̃fert᷑. ut allidit.
alligat. Hȩc etiã p̾lata p̾positione seruat᷑.
ut in lepidꝰ. in lotus. Utrĩq aut̃ uocales am¬
plectit᷑. & noiã ñ nulla de t̾minat. In ma¬
sculino sol infeminino tanaqͥl. In neutro.
a .e.i. p̾cedentibꝰ ut bidental. mel. sil. Adu̾¬
bia etiã claudit. ut semel .M. uͦ litt̾a tam
in sermonis initio ꝗͣ in medio. eẽ. ꝙ in mubs
potest. ut mores. unibra triticũ. Ex consonan¬
tibꝰ sola .m. pͣcelit. ut meminon. Subseqͥtub
sola.s. sminthiꝰ. mutat᷑q in .n. ñ nunqua¬
ut cũ dicimꝰ. nunqͥs. Terminatq neut᷑. ut
aurũ & argentũ. Itẽ monoptota. ut nequa

Expanded text:
littera tripliciter sonat. Nam littera tripliciter sonat. Nam Sallustius, medium autem cum terminat nomina, ut sol sal, item leniter sonat cum uocale anteuenit, ut glebis Claudio, Flauo. L autem numquam ulli semiuocali uel mutae praeponitur, quae pro d in praepositione accipitur, cum ei a praefertur, ut allidit, alligat. Haec etiam in praelata praepositione seruatur, ut illepidus, illotus. Vtrimque autem uocales amplectitur, et nomina nonnulla determinat: in masculino sol, in feminino Tanaquil, in neutro a e i praecedentibus, ut bidental, mel, sil. Aduerbia etiam claudit, ut semel. M uero littera tam in sermonis initio quam in medio esse et in ultimis potest, ut mores, umbra,triticum. Ex consonantibus solam praecedit n, ut Mnemon, subsequitur solam s, ut Sminthius, mutarque in n nut cum dicimus nunquis, terminatque neutra, ut aurum et argentum, item monoptota, ut nequam,
Abbreviated transcription (Latin):
Numerũ omiũ generũ. ut octo. Itẽ u̾ba ac¬
tiua. canto. laudo. O iꝑatiuo tantũmͦ inue
nit᷑. ut cedo. Adu̾biũ ut subito. Prepositio¬
nẽ ut pro .u. aut̃ littera uocalibꝰ om̃ibꝰ
utrĩq coit. pt̃ oante latũ. Sola etiã .ii. sui
generis litt̾am ñ geminat. s coniungit.
ut uulgꝰ. uulcanꝰ. finit articulos. ut tu.
Noiã neutͣ. ut genu. cornu. HNullũ aut̾ u̾bũ
claudit. Hactenꝰ de uocalibꝰ. Non enĩ uoca¬
les astruere. s om̃s litt̾as sũ iussa monstrare:¬
¶ Uerũ reliqͥs quȩ secunt᷑. consonantes. eẽ.
ñ dubiũ ÷. Quȩ itẽ discernunt᷑ insemitioca¬
les & mutas. Quarũ exeqͥr rationẽ. Quippe
f. lict̾a. q̃ ÷ semiuocaliũ pͥma. duas tantũ¬
mͦ consonantes pͣlata complectit᷑. l. & .R. ut
dicimꝰ flauus & frugi. Uocales uͦ cõplectit᷑.
ita ut .i. & ii. uocales sibi pferri ꝓhibeat.
Nullũ aut̃ claulit finitiua sermone. Luͦ

Expanded text:
numerum omnium generum, ut octo, item uerba acnumerum omnium generum, ut octo, item uerba actiua, ut canto, laudo, modo imperatiuo tantummodo unum finit, ut cedo, aduerbium, ut subito, praepositionem, ut pro. U autem littera uocalibus omnibus utrimque coit praeter o antelatum. Sola etiam u sui generis litteram non geminat, sed coniungit, ut uulgus, Vulcanus. Finit articulos, ut tu, nomina neutra, ut genu, cornu, nullum autem uerbum claudit. Hactenus de uocalibus. Non enim uocales astruere, sed omnes litteras sum iussa monstrare. Verum reliquas quae secuntur consonantes esse non dubium est, quae item discernuntur in semiuocales et mutas, quarum exsequar rationem. Quippe f littera, quae est semiuocalium prima, duas tantummodo consonantes praelata complectitur l et r, ut dicimus flauus et frugi. Vocales uero complectitur ita ut i et u uocales sibi praeferri prohibeat, nullum autem claudit finitiua sermonem. L uero
Abbreviated transcription (Latin):
femin ina eciã s greca. ut calliope. ꝑ nõĩa: ut
ille iste. Numerũ ȩtiã tociꝰ generis. ut qͥnq licet
aptotonsit. Itẽ ulã ĩꝑatiui modi. ut sede. curre.
Modi infiniti. scribere scripsissȩ. I. uͦ. littera: eim¬
ctis utriq uocalibꝰ sociat᷑. Nã .a. cõplectit᷑ cũ dicimꝰ
ianuariȩ. & aix .E. aut̃ ut teneat: docuert᷑ exepla
suꝑius demonstrata .O. aut̃ litterȩ copulatur:
in noiẽ iouis & omone. Disus etiã dr̃. Sic enĩ
ueteres usũ dixere. U. aut̃ in iuuando & ui¬
ta. Hȩc aliquando uocał geminã syllabã
facit.finitq om̃iũ generũ nom̃ ut frugi
Numerũ itidẽ om̃iuꝰ generũ ut xx. Itẽ
u̾ba modi indicatiui. ut noui memini.
Imꝑatiui. sili. ueni. Infiniti: iaculari.
luctari . O. uͦ littera qͥbꝰ uocalibꝰ qͥue ex
parte cohereat. suꝑiꝰ memoratũ. finit aut̃
noiã masculina. ut cato. feminina ut iuno.

Expanded text:
feminina etiam, sed graeca, ut Calliope, pronomina, ut feminina etiam, sed graeca, ut Calliope, pronomina, ut ille, iste; numerum etiam totius generis, ut quinque, licet aptoton sit; item uerba imperatiui modi, ut sede, curre, modi infiniti, scribere, scripsisse. I uero littera cunctis utrimque uocalibus sociatur; nam a complectitur cum dicimus Ianuariae et Aiax, e autem ut teneat docuerunt exempla superius demonstrata; o autem litterae copulatur in nomine Iouis et Oinone oisus etiam dicitur; sic enim ueteres usum dixere, u autem ut in iuuando et uita. Haec aliquando uocalis geminam syllabam facit, finitque omnium generum nomen, ut frugi, numerum itidem omnium generum, ut uiginti, item uerba modi indicatiui, ut noui, memini, imperatiui sali, ueni, infiniti iaculari, luctari. O uero littera quibus uocalibus quaue ex parte cohaereat, superius memoratum. Finit autem nomina masculina, ut Cato, feminina, ut Iuno,
Abbreviated transcription (Latin):
na. In .i. ut telũ teli. In .o: ut lepꝰ leporis. In .e:
ut sydꝰ syłis. Sic gͥ tͣnfformate nc̃ utriq potercꝰ
copoꝰlari. nc̃ exaltero nc̃ ex neutro. Nc̃ aliqͥs pardes
orationis t̃minant. nc̃q nullas. Nã .a. pͥmũ utriq
sibi associat .u. x .i. litteras. Nã & aurũ o uarꝰ drꝰ
& ianꝰ. & aiax. Ex uno aut̃ latere suscep̾ .e. ut ae¬
neas. Ex neutro uͦ.o. feminina nõa finit. ut
dea. masculinia: ut iug̾ta. neut᷑ in singłari
tantũ numo greca ut toreuma. ꝑipetasma.
In plurali aut̃ latina. ut monilia. In u̾b̾ im¬
pandi modũ. ut canta. salta . E. aut̃ uocał. dua¬
rũ grecarũ litterarũ possidet uĩ. Nã eũ corripit᷑¬
grecũ ÷ ut ab hac diȩ. Ac maximȩ tẽ eireuflȩxũ
accentũ tenet. Hȩc duas uocales habet .i.ꝙ .u.
ex lat̾ȩ utroq cõplectit᷑. ut ineuro. uehientano.
x ineia. iecore. Finit uͦ noiã neut᷑ ut monile

Expanded text:
na, in i, ut telum teli, in o, ut lepus leporis, in e, na, in i, ut telum teli, in o, ut lepus leporis, in e, ut sidus sideris. Sic igitur transformatae nunc utrimque poterunt copulari, nunc ex altero, nunc ex neutro, nunc aliquas partes orationis terminant nuncque nullas. Nam a primum utrimque sibi associat u et i litteras, nam et aurum et uarus dicitur et Ianus et Aiax. ex uno autem latere suscipit e, ut Aeneas, ex neutro uero o. Finit nomina feminina, ut dea, masculina, ut Iugurtha, neutra in singolari numero tantum graeca, ut toreuma, peripetasma, in plurali autem latina, ut monilia; in uerbis imperandi modum, ut canta, salta. E autem uocalis duarum graecarum litterarum uim possidet; nam cum corripituη est, ut ab hac die, ac maxime tunc circumflexum aceentum tenet. Haec duas uocales, id est i et u, ex latere utroque complectitur, ut in Euro, Ueientano et in. Eia, iecore. Finit uero nomina neutra, ut monile,
Abbreviated transcription (Latin):
trahi. nẽ acui. nc̃ gͣuari ł eciã circũflecti. nc̃ ag¬
gregari. nc̃ distrahi sine iactura sui nõĩs posst̃.
Modo sole syllabas formant. nc̃ c̾sonantes utrĩq
suscipiunt. uocalesq ñ nullas. Mꝰ se inuicẽ
mutant. Nuꝑ sibi cũ decore succedt̃. Quippȩ
.a. plerũq in e. tͣnsutit᷑. Nã capio cepit facꝰ. Hc̃
in .i. ut salio. in silio. Nc̃ in .o. ut plaustro. plostro
Uł in .u. ut arca. arcula. Itẽ .e. litt̾a in pͥmũ
.a. reformat᷑. ut sero. satũ. Uł in .i. ut moneo mo¬
nitꝰ. Uł in .o. ut ategendo. toga. Uł in .u: ut a
tecto. tuguriũ. Similit̾ .i. qͦq uocałin .a. cõu̾tit᷑.
ut siqͥs. siqͥ. In .e. ut fortis fortȩ. In .o: ut qͥ qͦ.
In .ui. ut ibi ubi. Non alit̾ .o. litt̾a tͣnsit in .a.
ut creo. ereaui. Uł in .e: ut tutor tutela. Uł in .i.
ut uirgo uirginis. Uł in .u: ut uolo. uolui.
Itẽ .ii. simili ratione c̃ũtit᷑. In.a: ut magnꝰ mag¬

Expanded text:
trahi, nunc acui, nunc grauari uel etiam circumflecti, nunc agtrahi, nunc acui, nunc grauari uel etiam circumflecti, nunc aggregari, nunc distrahi sine iactura sui nominis possunt. Modo solae syllabas formant, nunc consonantes utrimque suscipiunt uocalesque nonnullas, modo se inuicem mutant, nuper sibi cum decore succedunt. Quippe a plerumque in e transuertitur, nam capio cepi facit ; nunc in i, ut sacro insilio, nunc in o, ut plaudo plostrum; uel in u, ut arca arcula. Item e littera primum in a reformatur, ut sero satum, uel in i, ut moneo monitus, uel in o, ut a tegendo toga, uel in u, ut a tego tugurium. Similiter i quoque uocalis in a conuertitur, ut siquis siqua, in e, ut fortis forte, in o, ut qui quo, in u, ut ibi ubi. Non aliter o littera in a transit, ut creo creaui, uel in e, ut tutor tutela, uel in i, ut uirgo uirginis, uel in u, ut uolo uolui. Item u simili ratione conuertitur in a, ut magnus mag
Abbreviated transcription (Latin):
littate: qđ ꝑite tractauerit quẽ in formo.
Profiteo aut̃ de orationis nat᷑a. usuq tracta¬
re.Nat᷑a ÷: ex qͥbꝰ formet᷑ oratio. Usus: cũ eadẽ
utim̃ appellat᷑. His etiã mat̾ies ad mouet᷑. ut
de qͥ re dicendũ sit: estimemꝰ. Oratio: ipsa u̾
Uerũ in litt̾is gemina q̃stio diu̾sat᷑. Nanq aut
nat̾ales sc̃: aut effectȩ. Hatura enĩ insinuante.
carũ noĩa in loq̃nli st̃ substantia ꝓcreata.
Aitifeiosa uͦ formatio. earũ lineas qͣs seribinꝰ
designauit. Adhoc itt p̾sentes una uti. absentes
alia potuissent. Atq ita ex hac partȩ qͥ scribit᷑
mute. ex illa qͥ legit᷑ uoces st̃ appellate. Si¬
qͥde hec auribꝰ tantũ. illa soł occłis ualeat¬
ualeant. aliȩ q̃ nichil. Nã uocales qͥs greci. uñ.
romulꝰ.ui. usus posterior .u. cõmemorat .y. uelut
greca reiecta. Hȩc tam̃ in latio nẽ ꝓduci. nc̃ con¬

Expanded text:
litterate, quod perite tractauerit quem informo. litterate, quod perite tractauerit quem informo. Profiteor autem de orationis natura usuque tractare. Natura est ex quibus formetur oratio; usus cum eadem utimur appellatur. His etiam materies admouetur, ut de qua re dicendum sit aestimemus. Oratio ipsa ueroVerum in litteris gemine quaestio diuersatur. Namque aut naturales sunt aut effictae. Natura enim insinuante earum nomina in loquendi substantiam procreata; artificiosa uero formatio earum lineas quas scribimus designauit ad hoc, ut praesentes una uti, absentes alia, potuissent. Atque ita ex hac parte, qua scribitur, mutae, ex illa, qua legitur, uoces sunt appellatae, siquidem haec auribus tantum, illa solis ocualeant, aliae quae nihil. Nam uocales, quas Graeci septem, Romulus sex, usus posterior quinque commemorat, y uelut graeca reietta. Hae tamen in Latio nunc produci, nunc con
Abbreviated transcription (Latin):
Officiũ aut̃ meũ tc̃ fuerat. docte scribere le¬
gereq Nc̃ etiã illud accessit. ut meu̾ sit eru¬
dite intelligere ꝓbareq. Quȩ duo mͥ ł cũ phy¬
losophis creticisq uident᷑ eẽ. cõmunia. Ergo
istoꝵ iiiͦi. duo actiua dicenda st̃. duo specta¬
tiua. Siqͥde ĩpendimꝰ actionẽ. cũ qͥd c̃scribimꝰ
legimꝰue. Seq̃ntũ uͦ spectacło detinem᷑. cum
scripta intelligimꝰ aut ꝓbamꝰ. Et licet int̾se
qͥdã cognatione c̃iuncta sint: sic̃ cęt̾is artibꝰ
cõpbat᷑. Na & actor cognoscet pͥmo ualeat acti¬
tare. & astronomꝰ q̃clã fac̃. ut ꝑea cognoscat ꝗ̧̃
debeat cõꝑbare. Misit etiã utrũq geometres.
Quippȩ. formas theorematũ cũ rationibꝰ certis
efficit ꝙ cognoscit. Partes aut̃ meȩ st̃ . iiiͦi. litt̾e.
litteratura. litteratꝰ. litt̾atȩ. Lit̾e st̃: qͥs doceo.
litt̾atura: ipsa quȩ doceo.Litt̾atꝰ: qͣ clocuero.

Expanded text:
Officium uero meum tunc fuerat docte scribere leOfficium uero meum tunc fuerat docte scribere legereque; nunc etiam illud accessit, ut meum sit erudite intellegere probareque, quae duo mihi uel cum philosophis criticisque uidentur esse communia. Ergo istorum quattuor duo actiua dicenda sunt, duo spectatiua siquidem impendimus actionem, cum quid conseribimus legimusue, sequentum uero spectaculo detinemur, cum scripta intellegimus aut probamus, et licet inter se quadam cognatione coniuncta sint, sicut ceteris artibus comprobatur. Nam et actor cognoscit primo, quae ualeat actitare, et astronomus quaedam facit, ut per ea cognoscat, quae debeat comprobare. Miscet etiam utrumque geometres quippe formar theorematum cum rationibus certis efficit et cognoscit. Partes autem meae sunt quattuor : litterae, litteratura, litteratus, litterate. Litterae sunt, quas doceo; litteratura ipsa, quae doceo; litteratus, quem docuero;
Abbreviated transcription (Latin):
dos arte fatigari.
aNC gͥ femina tali multoꝵ curatione
callentẽ. cũ dõꝵ ñ nulli iatricẽ. alii
nethliacẽ diu̾sis rerũ oꝑibꝰ estimare
adcłet᷑q fidei mecdeneli sollertia. qd eã optuli¬
ri posse oris uitiis nec pallas denegaret. nei
maiugena: inc̾sentaneũ tanĩ uidebat᷑ inaes
medicã penulatã. iccircoq ab ea & nom e
ficiũ suũ ac tociꝰ expositio artis exqͥrit᷑. Ic al
ut familiare habebat exponere ꝑcunetata
ac docere. facebȩ q̃ ab eadẽ q̃rebant᷑: penil
ac dextã cũ modestia uerecunliaq releuta
attribitũ litterarũ formas ꝓpͥis ductibus
lineare. Hincq mͥ romulꝰ litterature nom̃
ascripsit. ꝗͣ uis infantẽ me litterationẽ uo¬
pͥmitꝰ uocitabar. lc̃ & antistitẽ dedit & secta¬
tores ĩpuberes aggregauit. itaq assertor nri
nc̃ litteratꝰ dr̃. litterator antea uocabatur.
hoc ȩtiã catullꝰ qͥdã ñ insuauis poeta cõme¬
morat dicens. Munꝰ dat tͥ sylla litterator.

Expanded text:
dos arte fatigari. Hanc igitur feminam tali multorum curatione callentem cum deorum nonnulli Iatricen, alii Genethliacen diuersis rerum operibus aestimarent, addereturque fidei medendi sollertia, quod eam opitulari posse oris uitiis nec Pallas denegaret nec ipse Maiugena, inconsentaneum tamen uidebatur incedere medicam paenulatam. Idcircoque ab ea et nomen et officium suum ac totius expositio artis exquiritur. Tunc illa, ut familiare habebat exponere percunctata ac docere facile, quae ab eadem quaerebantur, paenula a dextra cum modestia uerecundiaque releuata, terarum formas propriis ductibus lineare. Hincque mihi Romulus Litteraturae nomen ascripsit, quamuis infantem me Litterationem uoprimitus uocitabar, tunc et antistitem dedit et sectatores impuberes aggregauit. Ita, quod assertor nostri nunc litteratus dicitur, litterator antea uocabatur. Hoc etiam Catullus quidam, non insuauis poeta, commemorat dicens «munus dat tibi Sylla litterator».
Abbreviated transcription (Latin):
& clatiuꝰ singłaris ꝓducit᷑. ut lecturi lectõ.
Excepto teporis pͣsentis participio. qđ geni¬
tiuĩi corripit ut amantis. Accusatiuũ &
uocatiuũ breues. ẽẽ. constat. ut lecturũ lec¬
turȩ. Ablatiuus singularis tantũ corripit᷑.
ut amante legente. Hoiatiuus & accusati¬
uus plurales in masculini & feminini ge¬
neris participiis ꝓducunt᷑. ut lecturi lectu

Expanded text:
us singularis producitur, ut lecturi lecturo, excepto praesentis temporis participio, quod genetiuum corripit, ut amantis. Accusatiuum et uocatiuum breues esse constat, ut lecturum, lecture; ablatiuus singularis tantum corripitur, ut amante, legente. Nominatiuus et accusatiuus plurales in masculini uel feminini generis participiis producuntur, ut lect
Abbreviated transcription (Latin):
ut bene. impune: Quȩ .i. finiunt᷑: longa
st̃ ut heri. p̾t̾. ubi. & ibi. & qͥ cõponuntur
exipsis. ut sic ubi. Itẽ qͥsi. Quȩ .o. finiuntur
a se uenientia breuia st̃. ab aliis ducta ꝓdu¬
cunt᷑. ut falso. licet auctoritas uariet. Quȩ
u. finiunt᷑: longa st̃ ut noctu. Quȩ .l. t̾mi¬
nant᷑: corripi debent ut semel. Quȩ .N .m.
R. finiunt᷑: breuia ft̃. ut cursim. forsitan.
fortiter. Que .s. t̾minant᷑: tẽ tantũ ꝓducta
st̃. cũ ante eã .a. habuerint. Quȩ .cͦ. finiunt᷑:

Expanded text:
ut bene ‹---› impune; quae i finiuntur, longa ut bene ‹---› impune; quae i finiuntur, longa sunt, ut heri, praeter ibi et ubi et quae componuntur ex ipsis, ut sicubi, item quasi; quae o finiuntur a se venientia, brevia sunt ‹---›, ab aliis ducta producuntur, ut falso, licet auctoritas variet; quae u finiuntur, longa sunt, ut noctu. quae l terminantur, corripi debent, ut semel; quae m n r finiuntur, brevia sunt ut cursim, forsan, fortiter; quae s terminantur, tunc tantum producta sunt, cum ante eam a habuerint, ‹ut ali
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ finit᷑ breuis ÷ ut degebã. Or. q̃ finit᷑: cor¬
ripit᷑ ut legor .S. littera t̾minata u̾ba pro¬
ducunt᷑. si peneultima litt̾a .a. ł .e. fuerit
ut amas. doces. excepto monosillabo.es. & iis
q̃ excepto exeo fiunt ut aes. Si uͦ .i. ante .s.
habuerit: corripit᷑. ut legis legitis. excepto
scd̾a ꝑsona inclica̾ui modi. tẽporis p̾sentis.
numeri singłaris. a t̾cia conuigatione ꝓ¬
ducta. ut nutris. audis. & a u̾bo uolo uis.
Si uͦ .i. ante .s. habuerit: correpta erit
ut nutrimꝰ.i. litt̾a t̾̃minata: correpta ÷
ut legit . C. finita: ꝓducunt᷑ ut ꝓduc.
Participia licet ꝑcasus flectant᷑: a nominibꝰ
omĩ tam̃ ratione dissentiunt.
duerbia monosillaba ut huc. ł q̃ ex his
fiunt ut illuc: omĩa ꝓducunt᷑: excep¬
tis.bis. & ter. Quȩ uͦ. a.finiunt᷑ longa st̃:
ut una. Quȩ in .e. desinunt ꝓducuntur:
ut docte pulchre. Exceptis q̃ aut ñ cõpa¬
rant᷑ ut ritȩ: aut in cõparatione deficiũt

Expanded text:
 finitur brevis est, ut legebam. or finita corripitur, ut legor. s littera terminata verba producuntur, si paene ultima littera a vel e fuerit, ut amas, doces, excepto monosyllabo es et his quae ex eo fiunt, ut ades; si vero i ante s habuerit corripitur, ut legis, legitis, excepta secunda persona indicativi modi temporis praesentis numeri singularis a tertia coniugatione producta, ut nutris, audis, et a verbo volo vis; si vero u ante s habuerit, correpta erit, ut nutrimus. t littera terminata correpta sunt, ut legit. c finita producuntur, ut produc. participia licet per casus flectantur, a nominibus omni tamen ratione dissentiunt. 284 Adverbia monosyllaba, ut huc, vel quae ex his fiunt, ut illuc, omnia producuntur, exceptis bis et ter; quae vero a finiuntur, longa sunt, ut una; quae in e desinunt, producuntur, ut docte, pulchre, exceptis quae aut non comparantur, ut rite, aut in comparatione deficiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
uͭ brcues st̃ ut fata. In grecis uͦ cũ .s. ł. a t̾mi¬
nati fuerint ut rethores. poemate̾s. In aliis
uͦ longi st̃ ut muse: Genitiuus pluralis
breuis : ut doctoꝵ. In grecis longꝰ s greca¬
ꝓducunt᷑ ut doctis. Si bus: corripiunt᷑
ut hominibꝰ. At si greca sit declinatio.
in t̾minatꝰ datiuꝰ corripit. ut archasin
Alias longꝰ ÷. Accusatuus plurał in
om̃ibꝰ masculinis &e femininis ꝑclucitur.
ut doctos. iulias. In neutris corripit᷑ ut me¬
nia. In grecis uͦ si. as fuerit t̾minatꝰ. & ue¬
niat agenitiuo .os. finito: corripit᷑. ut ar¬
chadas. Alias ꝓducit᷑ ut musas.
N om̃ibꝰ ꝓ nominibꝰ singłaris nominati¬
uis corripit᷑. exceptis his duobꝰ monosillab̾¬

Expanded text:
 breues sunt, ut fata, in Graecis uero, cum s uel a termi breues sunt, ut fata, in Graecis uero, cum s uel a terminati fuerint, ut rhetores, poemata, in aliis uero longi sunt, ut Musae. Genetiuus pluralis breuis est, ut doctorum, in Graecis longus, seproducuntur, ut doctis; si bus, corripiuntur, ut hominibus, at si Graeca sit declinatio, in terminatus datiuus corripitur, ut Arcasin; alias longus est. Accusatiuus pluralis in nominibus masculinis uel femininis producitur, ut doctos, Iulias; in neutris corripitur, ut moenia. In Graecis uero, si as fuerit terminatus et ueniat a genetiuo os finito, corripitur, ut Arcadas; alias producitur, ut Musas. In omnibus pronominibus singularis nominatiuus correptus