comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
largum fr̃ib spatiũ: dedisse. Alio quoq tempore. eũ
isclem uenerabilio uir lampades uitreas in oratorio
lauaret. una ex eius manib cecidit. quȩ ꝑ innume¬
ras partes fracta dissoluta est. Qui uehementissime
patrio monasterii furorem timens. lampadis ꝓtinis
omĩa fragmenta collegit. atq ante altare posuit.
sese q: cum graui gemitu in orationem dedit. Cũq
ab oratione caput leuasset. sanam lampadem repꝑit.
qu̾a timens ꝑ fragmenta collegerat. Sicq in duob
minaculis. duoꝵ patrum est uirtutes imitatus. In
mole scilicet sacri. factum gregorii qui monte̾ mo¬
uit. in reparatione uͦ lampadis uirtutẽ donati. qui
fractum calicem pristine incolumitati restituit.
Iabemus ut ut uideo de exemplis PeTRUS.¬
neteribus noua miracula ore o o nius.¬
is ne aliquio in oꝑatione nonnosi de imitatio¬
ne quoq helisei cognoscere: Pe ⁊ RU8
olo atq inbianter enpio. G ⁊ e So RIs

Expanded text:
largum fratribus spatium dedisse. Alio quoque tempore cum largum fratribus spatium dedisse. Alio quoque tempore cum idem vir venerabilis lampades vitreas in oratorio lavaret, una ex ejus manibus cecidit, quae per innumeras partes fracta dissiluit: qui vehementissimum Patris monasterii furorem timens, lampadis protinus omnia fragmenta collegit, atque ante altare posuit, seque cum gravi gemitu in orationem dedit. Cumque ab oratione caput levasset, sanam lampadem reperit, quam timens per fragmenta collegerat. Sicque in duobus miraculis duorum Patrum virtutes imitatus est: in mole scilicet saxi, factum Gregorii qui montem movit; in reparatione vero lampadis, virtutem Donati, qui fractum calicem pristinae incolumitati restituit. PETR. Habemus, ut video, de exemplis veteribus nova miracula. GREGOR. Visne aliquid in operatione Nonnosi de imitatione quoque Elisaei cognoscere? PETR. Volo, atque inhianter cupio. GREGOR.
Abbreviated transcription (Latin):
sient crebro patris uacundiam ex humilitate mitĩga¬
bat. Quia uͦ eitis monasteriũ in somino montis cacti¬
mine sitũ ÷. ad quẽlibet paruũ ortã fratrib crco¬
lenclum nulla planities patebat. Unus autẽ breuissimꝰ
locus in latere mon̾tis exereuerat. que ingentio saxi
naturalit᷑ egrediens moles occtipabat. Quaclam diȩ dũ
non nosts uir uenerabilis cogitaret. quđ salt̾t ad condi¬
menta olerum natrienda locus iscdem aptus potuisset
erristere. si hunc moler sacri illius ñ. teneret. occur¬
rit animo quod eandem molem quinquagnita bou̾
paria mouere mouere non possent. Cumq de huma¬
no labore facta esset desꝑatio. ad diuinu se solatium
contulit. seq illuc nocturno silentio in orationem
dechit. Cum mane factum esset. ad eundẽ locam
frs uenerunt. atq inuerunt molem tantę magnitu¬
dinis ab eodem loco longus recessisse. suoq trcessu

Expanded text:
ine, sicut crebro Patris iracundiam ex humilitate mitigaine, sicut crebro Patris iracundiam ex humilitate mitigabat. Quia vero ejus monasterium in summo montis cacumine situm est, ad quemlibet parvum hortum fratribus excolendum nulla patebat planities: unus autem brevissimus locus in latere montis excreverat, quem ingentis saxi naturaliter egrediens moles occupabat. Quadam die dum Nonnosus vir venerabilis cogitaret, quod saltem ad condimenta olerum nutrienda locus idem aptus potuisset existere, si hunc moles saxi illius non teneret, occurrit animo, quod eamdem molem quinquaginta boum paria movere non possent. Cumque de humano labore facta esset desperatio, ad divinum se solatium contulit, seque illic nocturno silentio in orationem dedit. Cumque mane facto ad eumdem locum es venirent, invenerunt molem tantae magnitudinis 180 ab eodem loco longius recessisse, suoque secessu
Abbreviated transcription (Latin):
se ep̃m transire non posse. Sicq factam ÷ ut fłama
incendii illo t̾mino refrenata in semet ipsa frigesctrer.
& contingere ulterius quicꝗͣ. ȩdifici non auderet:
Perpendio petre cuius scitatis fuerit. egr̃u hominem
sedere. & exorando fłamas pͣmere. PE LR.US.
E uiemo nunc loco tͥ aliquio narrabo. quod ⁊i
utri uenerabilis maximiani ȩp̃i & lacrionis
quem nosti ueterani monachi. qui uterq nuncusq suꝑi
relatione cognoui. Qui scilicet laurio in eo monasterio
quod turta nepissinã urbem suppentoma uocat᷑. ab
anastasio sci̾ssimo uiro nutritus est. Qui nimirum
anastasius uitȩ uenerabilis uiro nonnoso p̾posito mo¬
nasterii quod in soractis monte sitũ est. & ꝓpinquitate
loci & moruͣ magnitudine. & uirtutũ studiis assidue
uingebaf᷑. Isdem uͦ nonnosus. sub asꝑrimo sui monaste¬
rii degebat patre. s eius mores mira semꝑ ȩquanimi¬

Expanded text:
se episcopum transire non posse. Sicque factum est ut flamma se episcopum transire non posse. Sicque factum est ut flamma incendii illo termino refrenata, in semetipsa refrigesceret, et contingere ulterius quidquam aedificii non auderet. Perpendis, Petre, cujus sanctitatis fuerit aegrum hominem sedere, et exorando flammas premere? PETR. De vicino nunc loco tibi aliquid narrabo, quod et viri venerabilis Maximiani episcopi, et Laurionis, quem nosti veterani monachi, qui uterque nuncusque superest, relatione cognovi; qui scilicet Laurio in illo monasterio quod juxta Nepesinam urbem Suppentonia vocatur, ab Anastasio viro sanctissimo nutritus est. Qui nimirum Anastasius, vitae venerabilis viro Nonnoso praeposito monasterii, quod in Soractis monte situm est, et propinquitate loci et morum magnitudine, et virtutum studiis assidue jungebatur . Idem vero Nonnosus sub asperrimo sui monasterii degebat Patre: sed ejus mores mira semper aequanimi
Abbreviated transcription (Latin):
uite uenerabilis marcellinus fuit. Cuiꝰ gressum
dolorẽ nimio podagra contraxerat. einq fanuliares
sui sicubi necesse esset in manib ferebant. Quacłã uͦ
diȩ ꝑ culpam in curię eadem eitutas anchonitana suc¬
censa est. Cumq uehementer arderet. eucurrerunt
om̃s ut ignem eartinguerent. Seo illio aqu̾a certatim
ꝓieientib ita crescebat flamina. ut iam totius urbis
interitum miari uideret᷑. Cumq ꝓpinquiora sibi
queq loca ignis inuaderet. iamq ut̾bis partẽ ñ mo¬
oicam consumpsisset. & obsistere nullus ualeret. de¬
ductus in manib uenit ęp̃s. & tanta ꝑiculi necessita¬
te cõpulsus familiarib se portantib pͣcepit dicens.
Contra ignẽ me ponite. Quod ita factum est. atq
in eo loco ÷ positus. ubi tota uis flamine iudebat᷑ ĩ cuin¬
bere. Cepit aute miro mocto in semet ipsum incendiũ
retorqueri. ac si reflerione si impetus exclamaret.

Expanded text:
vitae venerabilis Marcellinus fuit , cujus gressum vitae venerabilis Marcellinus fuit , cujus gressum dolore nimio podagra contraxerat, eumque familiares sui sicubi necesse erat in manibus ferebant. Quadam vero die per culpam incuriae eadem civitas Anconitana 177 succensa est. Cumque vehementer arderet, concurrerunt omnes ut ignem exstinguerent. Sed illis aquam certatim projicientibus, ita crescebat flamma, ut jam totius urbis interitum minari videretur. Cumque propinquiora sibi quaeque loca ignis invaderet, jamque urbis partem non modicam consumpsisset, et obsistere nullus valeret, deductus in manibus venit episcopus, et tanta periculi necessitate compulsus, familiaribus suis se portantibus praecepit, dicens: Contra ignem me ponite. Quod ita factum est, atque in eo loco est positus, ubi tota vis flammae videbatur incumbere. Coepit autem miro modo in semetipsum incendium retorqueri, ac si reflexione sui impetus exclamaret
Abbreviated transcription (Latin):
Cui ipsum esse dum a plurib fuisset instructum
credidi. iste autẽ de homine nichil habet. Quod
ut uir dĩ constantius audiuit. lampades quas refiei.¬
ebat ꝓtinus letus relinquens. concitus descendit.
atq in eiusclem rustici amplecrum ruit. euͣq ea
amore nimio constringere cȩpit brachiis & oscula¬
ri . magnasq grãs agere. quod de se talia iudicass
dicens. In solus es qui in me oculos aꝑtos habiusti.
qui despicientem se rusticum amplius amauit. Qua
lis enim quisq aptid se lateat. contumelia illata
ꝓbat. Nam sicut suꝑbi honorib. sic pleru̾q hu¬
miles sua despectione gratulant᷑. Cumq se ⁊ in
alienis oculis uiles aspiciunt. ideirro gaudent: quia
hoc iudiciũ confirmari intelligunt. quod de se ⁊ ipsi
apud semet ipsos habuerunt. Ie RUS.
T agnosco uir iste magnus foris fuit in mira¬
culie  s maior intus in humilitate. GR e COCIUS.
iusdem quoq anchonitaneȩ antistes ȩccłi̾e ute

Expanded text:
Cui ipsum esse dum a pluribus fuisset assertum, Cui ipsum esse dum a pluribus fuisset assertum, credidi, iste autem de homine nihil habet. Quod ut vir Dei Constantius audivit, lampades quas reficiebat protinus laetus relinquens, concitus descendit, atque in ejusdem rustici amplexum ruit, eumque ex amore nimio constringere coepit brachiis, et osculari, magnasque gratias agere quod is de se talia judicasset, dicens: Tu solus in me apertos oculos habuisti. qui despilis enim quisque apud se lateat, contumelia illata probat. Nam sicut superbi honoribus, sic plerumque humiles sua despectione gratulantur. Cumque se et in alienis oculis viles aspiciunt, idcirco gaudent, quia hoc judicium confirmari intelligunt, quod de se et ipsi apud semetipsos habuerunt. PETR. Ut agnosco, vir iste magnus foris fuit in miraculis, sed major intus in humilitate cordis.Ejusdem quoque Anconitanae antistes Ecclesiae vir
Abbreviated transcription (Latin):
Iut me etiam de humilitate mentis eiꝰ ȩdifices.
ua ualde opinio sc̾ĩtatis S Re go R1US.¬
euis eercretierat. multi hunc ar diu̾sis
puintis anxie tudere sitiebant. Quacdã uͦ diȩ
ear longinquo loco ad uidendũ eum quidã risticꝰ
uenit. Eadem uͦ hora casu contigerat. ut sc̃s uir
stans in ligneis gradib reficiendis lampadib deser¬
uirit. Frat alitẽ pusillus ualde. erili farma atq
despecta. Cumq is qui ad uidendũ en̾ uenerat
quisnam esset inquireret. atq obnire peteret᷑. ut
sibi debuisset ostendi. hii qui illũ nouerant mon¬
strauerunt quis esset. S sicut stultȩ mentis homi¬
nes meritũ ex qualitate corporis metiunt᷑. eñ par¬
uulũ atq despecꝰtum uidens. ipsum hunc ẽt̃ cępit
om̃ino non credere. In mente & enim rustica intͣ
hoc quod audierat & uidebat. quasi facta fuerat
quȩdam riara. & estimabat tam breuem ꝑ usionẽ
eẽ. non posse : que tam ingentẽ habuierat ꝑ opinionẽ.

Expanded text:
. Quia valde opinio sanctitatis ejus excreverat, multi hunc ex diversis provinciis anxie videre sitiebant. Quadam vero die ex longinquo loco ad videndum eum quidam rusticus venit. Eadem vero hora casu contigerat, ut sanctus vir stans in ligneis gradibus, reficiendis deserviret lampadibus. Erat autem pusillus valde, exili forma atque despecta. Cumque is qui ad videndum eum venerat quisnam esset inquireret, atque obnixe peteret ut sibi debuisset ostendi, hi qui illum noverant monstrarunt quis esset. Sed sicut stultae mentis homines merita ex qualitate corporis metiuntur, eum parvulum atque despectum videns, ipsum hunc esse coepit omnino non credere. In mente etenim rustica inter hoc quod audierat et videbat, quasi facta fuerat quaedam rixa; et aestimabat tam brevem per visionem esse non posse, quem tam ingentem habuerat per opinionem.
Abbreviated transcription (Latin):
nutrire consueuerat. s eas ex iueino ru¬
re uulpes ueniens auferebat. Quaclam uͦ diȩ dũ
in eodem uestibulo puer bonifacius staret. uul¬
pes ex more uenit. & gallinam abstulit. Ipse
autem concitus ȩcłiam intrauit. & se in orationẽ
ꝓsternens. aꝑtis uocib diant. Placet tibi dñe
ut de nutrimento matris mae manducare ñ.
possim Sece enim gallinas quas nutrit. uulpeᷤᷤ
comedit. Qui ab oratione surgens. egressus est
ȩccłiam. Mar autem uulpes rediit. & gallinam
quam ore tenebat dimisit. atq ipsa moriens ante
eius oculos in terram cecidit. PE TRUS
adde mirum quod ecrauđre p̃ces in se spe¬
rantiũ. &̃ in reb uilib dignatur łs. GRegoRIUS¬
oc petre ex magna conditoris nr̃i dispositi¬
one agit᷑. ut ꝑ minima quȩ ꝑcipimus.
sperare maiora debeamus. Exauditus namq est
in reb uilib puer ses & simplea. ut in partus
disceret. quantum de do̾ pͣsumere in magnis pe¬
ticionib deberet Petrꝰ

Expanded text:
nutrire consueverat: sed eas ex vicino runutrire consueverat: sed eas ex vicino rure vulpes veniens auferebat. Quadam vero die dum in eodem vestibulo puer Bonifacius staret, vulpes ex more venit, et gallinam abstulit. Ipse autem concitus Ecclesiam intravit, et se in orationem prosternens, apertis vocibus dixit: Placet tibi, Domine, ut de nutrimentis matris meae manducare non possim? Ecce enim gallinas quas nutrit vulpes comedit. Qui ab oratione surgens, Ecclesiam est egressus. Mox autem vulpes rediit, gallinam quam ore tenebat dimisit, atque ipsa moriens ante ejus oculos in terram cecidit. PETR. Valde mirum quod exaudire preces in se sperantium etiam in rebus vilibus dignatur Deus. GREGOR. Hoc, Petre, ex magna Conditoris nostri dispensatione agitur, ut per minima quae percipimus, sperare majora debeamus; exauditus namque est in rebus vilibus puer sanctus et simplex, ut in parvis disceret quantum de Deo praesumere in magnis petitionibus deberet. PETR.
Abbreviated transcription (Latin):
ta largiret᷑. Quȩ diȩ quadam horreũ ingressa. pęne
om̃e triticum quod sibi in stipendium toeus anni
p̃parauerat. a filio suo inuenit pauꝑib expensum.
C umq semet ipsam alapis pugnisq teͣnderet: qđ
quasi anni subsidia ꝑdidisset. suꝑuenit bonifacius
puer łi . eamq uerbis quib ualuit. consolari cȩpit.
Quȩ cum nichil consolationis admiteret. hanc
rogauit ut ab borreo exire debuisset. mn quo
ex om̃i tritico parum quid inuentũ est reman¬
sisse. Puer autẽ diꝰ sese illic ꝓtinus in orationem
deciit. Qui post paululum egressus. ut a horreo
matre reduxit. quod ita tritico plenũ inuentũ est : sic̾¬
ante plenum non fuerat. cum mat̾ illius totius
anni sumptus se congregasse gaudebat. Quo uiso
miraculo conpuncta mater. ipsa iam cepit agere
ut daret. qui sic celeriter posset que petisset
accipere.
ȩe itaq in hospicii sui uestibulo gallinas

Expanded text:
ta largiretur. Quae die quadam horreum ingressa, pene ta largiretur. Quae die quadam horreum ingressa, pene omne triticum quod sibi in stipendio totius anni paraverat, invenit a filio suo pauperibus expensum. Cumque semetipsam alapis pugnisque tunderet, quod quasi anni subsidia perdidisset, supervenit Bonifacius puer Dei, eamque verbis quibus valuit consolari coepit. Quae cum nihil consolationis admitteret, hanc rogavit ut ab horreo exire debuisset, in quo ex omni eorum tritico parum quid inventum est remansisse. Puer autem Dei sese illic protinus in orationem dedit, qui post paululum egressus, ad horreum matrem reduxit, quod ita tritico plenum inventum est, sicut plenum ante non fuerat, cum mater illius totius anni sumptus se congregasse gaudebat. Quo viso miraculo cumpuncta mater, ipsa jam coepit agere ut daret, qui sic celeriter posset quae petiisset accipere. Haec itaque in hospitii sui vestibulo gallinas
Abbreviated transcription (Latin):
olus deꝑire conspiciens. ad easdẽ erucas conu̾sus
di rit. Aduro uos in nomine dñi iħ̃u ap̃i re¬
cecdetẽ binc. atq hȩc .olera comedere nolite.
Quȩ stattm ad uiri diꝰ uerbum ita om̃s egresse
sunt. ut nẽ una quidem intra spatiũ orti rema-¬
neret. Seo quid mirum quod bec de episcopatus
eius tempore narramus. quancdo iam apuo om̃poten¬
tem dm̃ orline simul ⁊ morib creuerat. du magi
illa mirancla sint. quȩ eum hic senex elerieus ad¬
huc puerulũ fecisse testat᷑:  Nam ait quod eo tẽ¬
pore quo cum matre sua puer habitabat. egressus
hospicium. nonnũꝗͣ sine linea crebro &r sine tunica
reuertebatur. Quia max ut nudum quempiam
repperisset. uestiebat. hic se expolians. ut se ante
cłi oculas illius oꝑatione mercedis uestiret. Quẽ
mat᷑ sua frequenter increpare consueuerat. dicens
quod iustũ non esset. ut ipse inops pauꝑib uestim̃¬

Expanded text:
olus deperire conspiciens, ad easdem erucas conversus, olus deperire conspiciens, ad easdem erucas conversus, dixit: Adjuro vos in nomine Domini Dei cedite hinc, atque haec olera comedere nolite. Quae statim ad viri Dei verbum ita omnes egressae sunt, ut ne una quidem intra spatium horti remaneret. Sed quid mirum quod haec de episcopatus ejus tempore narramus, quando jam apud omnipotentem Deum ordine simul et moribus creverat, dum illa magis miranda sint quae eum hic senex clericus adhuc puerulum fecisse testatur? Nam ait quod eo tempore quo cum matre sua puer habitabat, egressus hospitium, nonnunquam sine linea, crebro etiam sine tunica revertebatur, 192 quia mox ut nudum quempiam reperisset, vestiebat hunc, se expolians, ut se ante Dei oculos illius mercede vestiret. Quem mater sua frequenter increpare consueverat, dicens quod justum non esset ut ipse inops pauperibus vestimen
Abbreviated transcription (Latin):
officio uitam finiuit.
lio itidem tempore duo ad eum gotbi hospi¬
talitatis gr̃a uenerunt : qui rauennã se festi¬
nare ꝓfessi sunt. Quib ipse paruũ uas lignen̾
uino plenu manu sua p̾buit. quod fortasse in pran¬
dio itineris habere potuissent. Ex quo illi quo ad¬
usq rauennã ꝑuenissent biberunt. Ut aũ gotbi ali¬
quantis dieb in eaclem eiuitate remorati sunt: ui¬
num quod a sco uiro acceꝑant coticdie in ufa ha¬
buerunt. Sieq ad eudem usq uenerabilem patrẽ
ferentis reuersi sunt. ut nullo ctie cessassent bi¬
bere. & tamen eis uinu ea illo uascalo nuͣquam
deesset. ac si in illo uase ligneo quod ep̃s dederat
ninum non augeret᷑ s nasceretur.
uꝑ quoq de eiuscdem loci partib senea
quidam clerious aduenit. qui ea quȩ de
illo narrat. silentio non sunt pͣmencla. Nam dicit
quod quadam dię ingressus ortum magna hunc
ertice multitudine inuenit. eẽ. cooꝑtũ. Qui om̃e

Expanded text:
officio vitam finivit. officio vitam finivit. Alio quoque tempore duo ad eum Gothi hospitalitatis gratia venerunt, qui Ravennam se festinare professi sunt. Quibus ipse parvum vas ligneum vino plenum manu sua praebuit, quod fortasse in prandio itineris habere potuissent: ex quo illi quoadusque Ravennam pervenirent, biberunt Gothi. Aliquantis autem diebus in eadem civitate morati sunt, et vinum quod a sancto viro acceperant, quotidie in usu habuerunt. Sicque usque ad eumdem venerabilem Patrem Ferentis reversi sunt, ut nullo die cessarent bibere, et tamen vinum eis ex illo vasculo nunquam deesset, ac si in illo vase ligneo quod Episcopus dederat, vinum non augeretur, sed nasceretur. Nuper quoque de ejusdem loci partibus senex quidam clericus advenit, qui ea de illo narrat, quae silentio non sunt premenda. Nam dicit quod quadam die ingressus hortum, magna hunc erucae multitudine invenit esse coopertum: qui omne
Abbreviated transcription (Latin):
Ad cuius nimirũ uoces adtienit ep̃s. om̃sq qui
m eoclem ȩpiscopio aderant. Cumq eũ uir dĩ¬
cum uirgio respondere dicens. Om̃o tecũ uiuunt¬
ego solus hic ante te uiuere non possum. Red¬
de mͥ solidos ineos. Quib uocib cõmotus xpͣs.
beate marie semꝑ uirginis ȩccłiam ingressus est.
& eleuatis manib ertenso uestimento stando cę¬
pit exorare ut ei redderet. unde prbri furen¬
tis insaniam mitigare potusset. Cumq fubito
oculos ad uestimentũ suu̾ int extensa brachia
reduxisset repente in sinu suo duodecim aurros
inuenit. ita fulgentes. tamꝗͣ si eer igne ꝓducti
hora eaclem fuissent. Qui moc de exclia egres¬
sus. eos in sinu furentis prb̃ri ꝓiecit dicens.
Eooe habes solides quos quesisti. s hoc tͥ notũ sit.
ritate colligit᷑. quia eosclem solilos prb̃t̾. ꝓ adi¬
piscendo episcopatu p̃parauerat. S uiri łi  sermo
pͣualuit. nam isdem constantius in presbiteratus

Expanded text:
Ad cujus nimirum voces venit episcopus, omnesque qui Ad cujus nimirum voces venit episcopus, omnesque qui in eodem episcopio aderant. Cumque eum cum jurgio respondere, dicens: Omnes tecum vivunt, solus ego hic ante te vivere non possum: 189 redde mihi solidos meos. Quibus vocibus commotus episcopus, beatae Mariae semper virginis Ecclesiam ingressus est, et elevatis manibus extenso vestimento, stando coepit exorare, ut ei redderet unde presbyteri furentis insaniam mitigare potuisset. Cumque subito oculos ad vestimentum suum inter extensa brachia reduxisset, repente in sinu suo duodecim aureos invenit ita fulgentes, tanquam si ex igne producti eadem hora fuissent. Qui mox de Ecclesia egressus, eos in sinum furentis presbyteri projecit, dicens: Ecce habes solidos quos quaesisti; sed hoc tibi notum sit, ritate colligitur quia, eosdem solidos presbyter pro adipiscendo episcopatu parabat. Sed viri Dei sermo praevaluit, nam idem Constantius in presbyteratus
Abbreviated transcription (Latin):
lio quoq tempore p̃dictus
constantius prb̃t̾ nepos eius ęqũũ suum
duodecim aureis uendidit. quos in ꝓpria areba
ponens ad ex ercentũ aliquodꝰ cdiscessit. Cum
subito ad ep̃m pauꝑes uenerunt. qui inportu¬
ne pͣcabantur. ut eis sẽs uir bonefacius ep̃s ꝓ
consolatione suȩ inopiȩ aliquio largiri debuisset.
Sed uir chi quia quod tribueret ñ habebat. ęstua¬
re cȩpit in cogitatione. ne ab eo pauꝑes uacui exi¬
rent. Ctt repente ad memoriam rectiit. quia con¬
stantius prb̾t᷑ nepos eius ȩquum sut̃ qu̾e sedere
consueuerat uendidisset. atq boc ipsũ pͣciũ ĩ archa¬
sua haberet. Absente gͥ eocdem nepote suo. accessit
ad archam. & piȩ uiolentus claustra arehe cõminuit.
duoclerim aureas tulit: eosq indigentib ut placuit
diuisit. Itaq constantius prb̃t̾ reuersuo ex oꝑe. ar¬
cham fractam repperit. & caballi sui pͣcium quod
uiuunt. solus ego in bac lomo uiuere ñ possum.

Expanded text:
Alio quoque tempore praedictus Alio quoque tempore praedictus Constantius presbyter nepos ejus, equum suum duodecim aureis vendidit, quos in propriam arcam ponens, ad exercendum opus aliquod discessit. Cum subito ad episcopium pauperes venerunt, qui importune precabantur ut eis sanctus vir Bonifacius episcopus ad consolationem suae inopiae aliquid largiri debuisset. Sed vir Dei quia quid tribueret non habebat, aestuare coepit in cogitatione ne ab eo pauperes vacui exirent. Cui repente ad memoriam rediit, quia Constantius presbyter nepos ejus, equum quem sedere consueverat, vendidisset, atque hoc ipsum in arca sua pretium haberet. Absente igitur eodem nepote suo accessit ad arcam, et pie violentus claustra arcae comminuit, duodecim aureos tulit, eosque indigentibus, ut placuit, divisit. Itaque Constantius presbyter reversus ex opere, arcam fractam reperit, et caballi sui pretium quod vivunt, solus ego in domo hac vivere non possum.
Abbreviated transcription (Latin):
dicti uiri fortunati mensam uenisset. priusꝗ dõ
hymnũ diceret. ficut quidam ludenti arte solent
uiotum querere. repente ante ianuam uir. cum
ser iste : mortuus ÷ miser iste. Ego ad mensam refecꝰ¬
tionis ueni. & adhuc ad laudem chi̾ non aꝑui. & iste
atq ait. Ite ⁊ ꝓ caritate ei cybum potũq tͥbiute.
scitote tamen quia mortuus est. Qui infeliar uir
dtũ panẽ ac uint ex eaclem domo ꝑcepisset. egre¬
di ianuam uoluit. s sarum ingens subito de tecto
cȩcidit. eiq in uerticem uenit. Eo qua ꝑcussione
ꝓtractas in manib iam seiussimis leuatus est. Drȩ
uͦ altero sccłm uiri clĩ sententiam. funditus fini¬
uit uitam. Qua in re petre pensandũ est. qͣntꝰ
sit scĩs uiris timor exhibendus. Templa enĩ dĩ
st̃. & cum ad iracundiam scs uir trabit᷑. quis alius
ad irascendũ nisi eiusdem templi inhabitator eacita
constat. quia in eoꝵ cordib ille p̾sens ÷ : qui ad
inferendam ultionem ꝗͣ uoluerit inualidus ñ est¬

Expanded text:
ius ad Fortunati mensam venisset, priusquam Deo hymnum diceret, sicut quidam cantandi arte solent victum quaerere, repente ante januam vir cum ser iste, mortuus est miser iste! Ego ad mensam refectionis veni, os nondum ad laudem Dei aperui, et ille et ait: Ite et pro charitate ei cibum potumque tribuite; scitote tamen quia mortuus est. Qui infelix vir dum panem ac vinum ex eadem domo percepisset, egredi januam voluit, sed saxum ingens subito de tecto cecidit, eique in verticem venit. Ex qua percussione prostratus in manibus jam semivivus levatus est: die vero altera secundum viri Dei sententiam funditus finivit vitam. Qua in re, Petre, pensandum est quantus sit viris sanctis timor exhibendus; templa enim Dei sunt. Et cum ad iracundiam vir sanctus trahitur, quis alius ad irascendum nisi ejusdem templi inhabitator excitatuanto et constat quia in eorum cordibus ille praesens est, qui ad inferendam ultionem quam voluerit, invalidus non est
Abbreviated transcription (Latin):
inmense uirtutis grͣa pollebat. ita ut ñnũqua ab
obsessis corporib legiones demonu᷑ repelleret. &¬
continue orationis stucdio itentus. obiectas contra
se eoꝵ multitudines suꝑaret. Huiꝰ quoq uiri
ante non longum tempus in hac urbe defunctus
est. Cuius ego quoq hoc didici relatione qd̵̃ narro.
quia sepe gestis illius ausu familiaritatis intererat.
eiusq post memoriam ad instructionẽ nrãm quasi
faui dulcecdine̾ in ore retinebat.
sua ad dedicationẽ oratorii beati sebastiant marty¬
ris fuerat inuitata. Noste uͦ eadem qua subse¬
quente diȩ ad dedicationẽ pͣdicti oratorii fuerat
accessura. uoluptate carnis deuicta. a uiro suo sese
abstinere non potuit. Cumq mane facto consci¬
entiam deterreret. ꝑ petrata carnis delectatioͥ. ꝓces¬
sionẽ ꝑpetraret uereeundia. plus erubescens uultũ
hominum quam cli iudicium metuens. euͣ socru
sua ad declicandum oratorium ꝓcessit. Mar uͦ
ut reliquie beati sebastiani martyris oratorium¬

Expanded text:
immense virtutis gratia pollebat, ita ut non nunquam ab obsessis corporibus legiones demonum repelleret et continue orationis studio intentus obiectas contra se eorum multitudines superaret». Et post aliante non longum tempus in hac urbe defunctus est. Cujus ego quoque hoc didici relatione quod narro, quia saepe gestis illius ausu familiaritatis intererat, ejusque post memoriam ad instructionem nostram quasi favi dulcedinem in ore retinebat. sua ad dedicationem oratorii beati Sebastiani martyris fuerat invitata. Nocte vero eadem qua subsequente die ad dedicationem praedicti oratorii fuerat processura, voluptate carnis devicta, a viro suo sese abstinere non potuit; cumque mane facto conscientiam deterreret perpetrata carnis delectatio, processionem vero imperaret verecundia, plus erubescens vultum hominum, quam Dei judicium metuens, cum socru sua ad dedicationem oratorii processit. Mox vero ut reliquiae beati Sebastiani martyris oratorium
Abbreviated transcription (Latin):
lateq tetenderat. quia iscdem uir funditus terrena
despiciens. toto adnifu mentis ad sola cȩlestia flagra¬
bat. Quaclam uͦ diȩ dum in eadem ȩccłia oleũ deess.
& p̃cdictus dĩ famulus. unde lampades accenderet om̃i¬
motlo non baberet. om̃s lampades ȩccłiȩ impleuit
aqua. atq ea more in medio papyrũ posuit. quas
allato igne succencdit. Sicq aqua arsit in lampalib.
ac si oleum fuisset. Perpende gͥ petre ctuꝰ meriti iste¬
quod audio. s uelim nosse euius humilitatis apud se
intus eẽ potuit. iste qui tante earcellentię foris fuit.
tst̃ uirtutes animũ congrue requiris. quia multum
ualde est quod temptatione sua intus mentẽ Tregoriꝰ¬
lascessunt. miraq foris fiunt. Sed si huiꝰ constantii
uenerabilis unũ qđ fecit audis. euiꝰ humilitatis fuc¬
rit citius agnoscis:¬

Expanded text:
lateque tetenderat, quia idem vir funditus terrena lateque tetenderat, quia idem vir funditus terrena despiciens, toto annisu mentis ad sola coelestia flagrabat. Quadam vero die dum in eadem Ecclesia oleum deesset, et praedictus Dei famulus unde lampades accenderet omnino non haberet, omnes lampades Ecclesiae implevit aqua, atque ex more in medio papyrum posuit; quas allato igne succendit, sicque aqua arsit in lampadibus ac si oleum fuisset. Perpende igitur, Petre, cujus meriti vir ialde quod audio; sed nosse vellem cujus humilitatis apud se esse intus potuit iste, qui tantae excellentiae foris fuit. 176 GREGOR. Inter virtutes animum congrue requiris, quia multum valde est quod tentatione sua intus mentem lacessunt mira quae foris fiunt. Sed si hujus Constantii venerabilis unum quod fecit audis, cujus humilitatis fuerit, citius agnosces
Abbreviated transcription (Latin):
atq acri dolore comotus. clamauit. Eħ sc̾e̾ ęquiti.
placet tͥ ut trahamur. & non nos defenclas: Ad eniꝰ
uocem. ꝓtinus seuientes langobartlos inmuncdus sp̃s in¬
uasit. Qui corruentes in tͣram. tamdiu ueauti sunt
quousq hoc cuncti &̃ qui foris erant langobartti cog¬
noscerent. quatinus locum sacrum temerare ulterius
non auderent. Sieq uir sẽs dum discipulos cdefencdit.
&̃ multis post remedium illuc fugientib prestitit.
uiusclam coep̃i mei didici relatione
quod narro . qui in anchonitana urbe ꝑ annos
multos in monachito habitu cleguit. ibiq uitam non
mediocriter religiosam duait. cui &̃ quidam nr̃i iã
ꝓuectioris etatis qui ex eisclem sunt partib astestant᷑.
luxta eam namq eiuitatem ȩccłia beati martyris
stȩphani sita est. in qua uir uitȩ uenerabilis constantiꝰ
nomine. mansionarii functus officio deseruiebat.
Cuius sci̾tatis opinio sese ad noticiam hominũ longe

Expanded text:
atque acri dolore commotus clamavit: 'E, sancte Equiti, atque acri dolore commotus clamavit: 'E, sancte Equiti, placet tibi, ut trahamur, et non nos defendas'? Ad cuius vocem protinus saevientes Langobardos inmundus spiritus invasit. Qui corruentes in terram, tandiu vexati sunt, quousque hoc cuncti, etiam qui foris erant, Langobardi cognoscerent, quatenus locum sacrum temerare ulterius non auderent. Sicque vir sanctus dum discipulos defendit, etiam multis post remedium illuc fugientibus praestetit.Cujusdam coepiscopi mei didici relatione quod narro: qui in Anconitana urbe per annos multos in monachico habitu deguit, ibique vitam non mediocriter religiosam duxit; cui etiam quidam nostri jam provectioris aetatis, qui ex eisdem sunt partibus, attestantur. Juxta eam namque civitatem ecclesia beati martyris Stephani sita est, in qua vir vitae venerabilis, Constantius nomine, mansionarii functus officio deserviebat : cujus sanctitatis opinio sese ad notitiam hominum longe
Abbreviated transcription (Latin):
rentii martyris oratorio esset humatũ. suꝑ sepulchrũ
illitis. rustieus quidam archam eum frumento posuit.
nec quantus qualisq uir illic iaceret ꝑpendere ac uereri
curauit. Cum repente turbo cȩlitus factus. reb illic om̃ib
in sua stabilitate manentib archã quȩ suꝑposita septilchro
eius fuerat ertulit. longeq ꝓiecit. ut palam cuncti
cognoscerent. quanti esset meriti is cuius corpus illie ia¬
ceret. Ea c̾ quȩ saibiungo pͣdicti uenerabilis uiri fortuna¬
ti. qui ualde mͥ ętate. oꝑe. & simplicitate placet. relatione
cognoti. Eandem ualerie ꝓtuntiam langobaridis patran.¬
tib ex monasterio reuerentissimi uiri ęquiti in p̃dicto
oratorio ad sepulchrͣu eius monachi fugerunt. Cnͣq lan¬
gobardi seuientes. oratorium intrassent. ceꝑunt eosclẽ
monachos foras trahere. ut eos aut ꝑ tormenta discu¬
terent. aut gladus necarent. Quoꝵ unus ingemuit

Expanded text:
rentii martyris oratorio esset humatum, super sepulcrum rentii martyris oratorio esset humatum, super sepulcrum illius rusticus quidam arcam cum frumento posuit, nec quantus qualisque vir illic jaceret, perpendere 173 ac vereri curavit. Tunc repente turbo coelitus factus, rebus illic omnibus in sua stabilitate manentibus, arcam, quae superposita sepulcro ejus fuerat, extulit, longeque projecit, ut palam cuncti cognoscerent quanti esset meriti is cujus illic corpus jaEtiam ea quae subiungo praedicti venerabilis viri Fortunati, qui valde mihi aetate, opere et simplicitate placet, relatione cognovi. Eandem Valeriae provinciam Langobardis intrantibus, ex monasterio reverentissimi viri Equitii in praedicto oratorio ad sepulchrum eius monachi fugierunt. Cumque Langobardi saevientes oratorium intrassent, coeperunt eosdem monachos foras trahere, ut eos aut per tormenta discuterent aut gladiis necarent. Quorum unus ingemuit
Abbreviated transcription (Latin):
iror ualde quod de tali uuiro łe ⁊RUs.¬
subripi pontifici tanto potuerunt. Gr eGoRIS
uid miraris petre. quia fallunir qui homines
sumus. An menti ercictit. quod clauid qui
ꝓphetiȩ spm habere consueuerat. contra umocentẽ iona¬
thȩ filium sententiam dedit. cuiir uerba pueri mentienti ᷤᷤ
audiuit. Quod tamen quia ꝑ clauid factum est. &
occulto di iudicio iustum crecdans. & tam̃ humana
ratione qualit̾ uistum fuerit non uictemus. Quo gͦ¬
mirum si ore mentientium aliquando in aliuo ouoin᷑.
qui ꝓpħe non sumus: Multum uͦ est quod uniuseausq
p̾sulis mentem cararum densitas deuastat. Cumq animꝰ
diuidit᷑ ad multa. fit minor ad singula. tantoq ei in
una qualibet re subripit᷑. quanto latius ĩ multis occupat᷑.
era funt ualcle que dieis. PI TRUS.
ilere non clebeo. quod de hociuro abbate Gregori¬
quondam meo reuerentissimo ualentione narrante
cognouii. Niebat namq quia corpus eius dũ in beati lau¬

Expanded text:
iror valde quod de tali viro subripi pontifici tanto potuerit. GREGOR. Quid miraris, Petre, quia fallimur qui homines sumus? An mente excidit quod David, qui prophetiae spiritum habere consueverat, contra innocentem Jonathae filium sententiam dedit, cum verba pueri mentientis audivit? Quod tamen quia per David factum est, et occulto Dei judicio justum credimus, et tamen humana ratione qualiter justum fuerit, non videmus. Quid ermirum si ore mentientium aliquando in aliud ducimur, qui prophetae non sumus? Multum vero est quod uniuscujusque praesulis mentem curarum desitas devastat. Cumque animus dividitur ad multa, fit minor ad singula: tantoque ei in una qualibet re subripitur, quando latius in multis occupatur. PETR. Vera sunt valde quae dicis. GREGOR. Silere non debeo, quod de hoc viro abbate quondam meo reverentissimo Valentino narrante, agnovi. Aiebat namque quia corpus ejus dum in beati Lau
Abbreviated transcription (Latin):
ir iste uenerabilis reuerentissimus libertinus
qui regis totile tempore eiusdem fundensis
monasterii p̃positus fuit. in discipulatu illius conuer.¬
satus atq eruditus ÷. De quo quamuis uirtutes mul¬
tas plurtmoꝵ narratio certa uulgauerit. p̃dictus tamͣ
laurentius religiosus uir. qui nc̃ suꝑest. & ei ipso
in tempore familiarissunus fuit. multa mͥ de illo
dicere consueuit. Ex quib ea quȩ recolo pauca nar
N eacdem ꝓuincia sannii S rabo.¬
quã supra memoraui. isclem uir ꝓ utilitate mo

Expanded text:
RO I. 2. Vir reverentissimus Libertinus, qui regis Totilae tempore eiusdem Fundensis monasterii praepositus fuit, in discipulatu illius conversatus atquo cruditus est. De quo quamvis virtutes multas plurimorum narratio certa vulgaverit, praedictus tamen Laurentius religiosus vir, qui nunc superest et ei ipso in tempore familiarissimus fuit, multa mihi de illo dicere consuevit. Ex quibus ea quae recolo, pauca narrabo. In eadem provincia Samnii, quam supra memoravi, isdem vir pro utilitate mo
Abbreviated transcription (Latin):
liri. quia si non statim ꝑgeremus. iam ꝑgere minime lice¬
ret. Tunc ꝓ caritatis exxhibitione aliquantulũ exsecutorẽ
suum in cȩlla retinuit. eiq laboris sui cõmodũ coacto re¬
nitentiq dedit. Cognosce gͥ petre. in quanta cłi custodia
sunt. qui in hac uita se ipsos despicere nouerunt. eũ qͥb
intus eiuib in honore numerantur. qui despecti foris ho.¬
minib. ẽẽ. non erubescunt. quia & contra in cłi octils
iacent. quia aput suios & prarimoꝵ oculos ꝑ manis głe

Expanded text:
dixi tibi, quia si statim non pergeremus, jam pergere minime licedixi tibi, quia si statim non pergeremus, jam pergere minime liceret? Tunc pro charitatis exhibitione aliquantulum exsecutorem suum in cella detinuit, eique laboris sui commodum coacto renitentique dedit. Cognosce igitur, Petre, in quanta Dei custodia sunt qui in hac vita seipsos despicere noverunt; cum quibus intus civibus in honore numerantur, qui despecti foris hominibus esse non erubescunt; quia econtra in Dei oculis jacent, qui apud suos et proximorum oculo
Abbreviated transcription (Latin):
minensas grãs om̃ipotenti do̾ agere. assertus quod se ꝑ su̾mt̃
eadem iumenta p̃parari. atq exsecutorem suum cepit ue¬
hementissime urgere. ut statan extre debuissent. Qui
uiliantis ait. Hoc fieri potest: quia lassatus e& umere.
hodiȩ non ualeo exrire. Tunc ille respondit. Contristas me
fili. quia si hodierna non egredimur : iã crastina ñ eximꝰ.
Dĩ itaq famulus exsecutoris sui lassitudine coactus. in
monasterio suo eadem nocte demoratꝰ est. Cim ecce se¬
quenti diȩ sub ipso lacis cripusculo uehem̃t᷑ ȩquo ĩ eursu
fatigato. ad iulianũ puer cum ȩpła uenit. in qua ei p̃ceptũ
est ne seruum cłi contingere uel mouere de monasterio au¬
deret. Quem eum ille regutreret. eur sententia ess mu¬
tata. eqnouit quia nocte eatdem qua ipse illuc exsecutor
Rogat pater nrͣ ne fatigari lebeatis. Cumq di̾ famulas¬
hoc audisset. contristatus ait. Numquio ñ diȩ besterno

Expanded text:
immensas gratias omnipotenti Deo agere, asserens quod se per summum immensas gratias omnipotenti Deo agere, asserens quod se per summum eadem jumenta praeparari, atque exsecutorem suum coepit vehementer 172 urgere ut statim exire debuissent. Cui Julianus ait: Hoc fieri nullatenus potest, quia lassatus ex itinere hodie non valeo exire. Tunc ille respondit: Contristas me, fili, quia si hodierna die non egredimur, jam crastina non exibimus. Dei itaque famulus exsecutoris sui lassitudine coactus, in monasterio suo eadem nocte demoratus est. Cum ecce sequenti die sub ipso lucis crepusculo vehementer equo in cursu fatigato ad Julianum puer cum epistola pervenit, in qua praeceptum est ei ne servum Dei contingere vel movere de monasterio auderet. Quem cum ille requireret cur sententia esset mutata, cognovit, quia nocte eadem, in qua ipse exsecutor Rogat Pater noster ne fatigari debeatis. Cumque hoc Dei famulus audisset, contristatus ait: Nunquid non die hesterno
Abbreviated transcription (Latin):
rentem. Qui uehement᷑ iratus. cepit clamare dicens. Quid
.x̃. hoc. Ego te misi hominẽ dectucere. ñ fȩnũ portare. Cui
respondit puer. Quẽ queris ȩcce subsequit᷑. Qum ȩccȩ un
clĩ clauatis caltiatus caligis falcẽ fenariam in collo deferens.
ueniebat. Quem adhue longe positum puer suo dño. quia
ipse esset qu̾e quererit indicauit. Isdem uͦ uilianus. repente
ut uidit di̾ famulum. ex ipso despersit habitu. eumq qualit̃
cleberet alloqui ꝓterua mente p̃parabat. Mar uͦ ut sernus
liꝰ eominus affuit. eiusdem iuliani animũ intolerabilis pauor
inuasit. ita ut tremeret. atq ad insinuandũ hoc ipsum¬
ꝓptͣ quod uenerat. uix sufficere lingua potuisset. Qui hu¬
miliato mor sp̃u ad eius genua cucurrit. orationẽ ꝓ se
fieri petiit. & quia pater eius apostolicus pontifea eũ uide¬
re uellet indicauit. Uir autem uenerandus ęquitius cępit

Expanded text:
erentem; qui vehementer iratus coepit clamare, dicens: Quid erentem; qui vehementer iratus coepit clamare, dicens: Quid est hoc? Ego te misi hominem deducere, non fenum portare. Cui puer respondit: Quem quaeris, ecce subsequitur. Tum ecce vir Dei, clavatis calceatus caligis, falcem fenariam in collo deferens, veniebat: quem adhuc longe positum puer suo domino quia ipse esset quem quaereret indicavit. Idem vero Julianus repente ut vidit Dei famulum, ex ipso habitu despexit, eumque qualiter deberet alloqui proterva mente praeparabat. Mox vero ut servus Dei cominus adfuit, ejusdem Juliani animum intolerabilis pavor invasit, ita ut tremeret, atque ad insinuandum hoc ipsum quod venerat, vix sufficere lingua potuisset. Qui humiliato mox spiritu ad ejus genua cucurrit, orationem pro se fieri petiit, et quia pater ejus apostolicus pontifex eum videre vellet indicavit. Vir autem venerandus Equitius coepit
Abbreviated transcription (Latin):
cu uir uel ipse poterat dominari. Hunc gͦ misit. ut eũ
ad se sub celeritate ꝑcduceret. Perrexit puer & ꝑteruo spͣu
pratum uelocit᷑ ingressus. om̃sq illic intuens fęnũ secantes.
requisiuit quisnã esset ȩquitius. Moxq ut atidiuit quis
esset. eumq adhuc longe positus aspexit. inmenso timore
correptus. Cepit timere. lassescere. seq ipsum nutanti gres¬
su uix posse portare. Qui tremens. ad liꝰ hominẽ ꝑuenit.
atq ulnis suis humilit᷑ eius genua deosculans. strincrit.
suũq dnm ei occurrisse nuntiauit. Qui resalutato diꝰ famu¬
lus p̃cepit dicens. Leua fenm uiride. porta pabrilũ iumentis
in quib uenistis. ecce ego quia parum suꝑest oꝑe expleto. te
stibsequor. Is autẽ qui missus fuerat iulianus defensor. mirabat᷑
ualde. quidnam esset: quod redire moraret᷑ puer: cũ ȩccȩ
reuertentẽ puerum conspicit. atq in collo fenti ex prato def¬

Expanded text:
cui vix poterat vel ipse dominari. Hunc ergo misit, ut ipsum cui vix poterat vel ipse dominari. Hunc ergo misit, ut ipsum ad se sub celeritate perduceret. Perrexit puer, et protervo spiritu pratum velociter ingressus, omnesque illic intuens fenum secantes, requisivit quisnam esset Equitius. Moxque ut audivit quis esset, eum adhuc longe positus aspexit, et immenso timore correptus, coepit tremere, lassescere, seque ipsum nutanti gressu vix posse portare. Qui tremens ad Dei hominem pervenit, atque ulnis humiliter ejus genua deosculans, strinxit, suumque dominum ei occurrisse nuntiavit. Cui resalutato Dei famulus praecepit, dicens: Leva fenum viride, porta pabulum jumentis in quibus venistis: ecce ego, quia parum superest, opere expleto te subsequor. Is autem qui missus fuerat, Julianus defensor mirabatur valde quidnam esset quod redire moraretur puer: cum ecce revertentem puerum conspicit, atque in collo fenum ex prato def
Abbreviated transcription (Latin):
qui huc eum erhibeat. ut quis sit ȩccħ̾astieus uigor agnos¬
cat. Sicut. autem moris est. ut occupato in multis animo
adulatio ualde subripiat. si ab ipso corctis hostio. ne quaqu̾a
fuerit citius repulsar suadentib sibi clericis consensum pon¬
tifex p̃buit. ut ad romanam urbem debuisset deduci. &
quȩ nam sua esset mensura cognosceret. Iulianũ tam time
defensorem mutens. qui sabiniensi ȩccłiȩ postmoctũ in episco¬
patu pͣfuit. Huic pͣcepit. ut cum magno honore eũ dedu¬
ceret. nec quicꝗͣ. di famulus exconuentione eadem iniurię
sentiret. Qui parere de eo clericoꝵ uotis concitus uolens.
festine ad eius monasterium cucurrit. Ibiq absente illo anti¬
quarios scribentes repperit. ubi abbas esset inquifut. Qui
dicrerunt. In ualle hac quȩ monasterio subiacet. fenũ secat.
Isdem uͦ uilianus suꝑbũ ualde atq contunaeẽ puerũ habuit.

Expanded text:
qui huc eum exhibeat, ut quis sit ecclesiasticus vigor agnosqui huc eum exhibeat, ut quis sit ecclesiasticus vigor agnoscat. Sicut autem moris est ut occupato in multis animo adulatio valde subrepat, si ab ipso cordis ostio nequaquam 169 fuerit citius repulsa, suadentibus se clericis consensum pontifex praebuit, ut ad Romanam urbem deduci debuisset, et quaenam sua esset mensura cognosceret. Julianum tamen tunc defensorem mittens, qui Sabinensi Ecclesiae postmodum in episcopatu praefuit, hoc praecepit, ut magno cum honore eum deduceret, nec quidquam Dei famulus ex conventione eadem injuriae sentiret. Qui parere de eo clericorum votis concitus volens, festine ad ejus monasterium cucurrit, ibique absente illo antiquarios scribentes reperit, ubi abbas esset inquisivit. Qui dixerunt: In valle hac quae monasterio subjacet, fenum secat. Idem vero Julianus superbum valde atque contumacem puerum habuit,
Abbreviated transcription (Latin):
quando concordabat uitȩ muncditia cum stucdio pͣdicationis
uantꝰ quippe illũ ad colligendas do̾ animas feruor accenderat.
ut sic magisterus preesset. quatinis ꝑ eccłias. ꝑ castra. ꝑ ui¬
cos. ꝑ singuloꝵ quoq fidelium domos circũquaq discutoreroe
& corda audientium ad amorem patriȩ cęlestis excitaret. E rat
nͦ ualde uilic in uestib. atq ita despectus. ut si quis illũ for¬
tasse nesciret. salutatus cẽ resalutare despiceret. Et quotiens¬
ad alia tendebat loca uimentã sedere confueuenat. quod esse¬
ꝑ semet ipsum sacros coctices in pelliciis sacctilis missos. der
turarũ apuebat fontem. & rigaut prita mentum. Huiꝰ quoq
opinuo p̃dicationis ad romanȩ urbis noticiam ꝑuenit: atq
ut est lingua adulantium. auditores suos amplectendo necans.
So tempore cleriei htus apostoliee sedis antistiti. acdalando
quȩsti sunt dicentes. Quis est iste uir rusticus qui auc̾to

Expanded text:
quando concordabat vitae munditia cum studio praedicationis? quando concordabat vitae munditia cum studio praedicationis? Tantus quippe illum fervor ad colligendas Deo animas accenderat, ut sic monasteriis praesset, quatenus per ecclesias, per castra, per vicos, per singulorum quoque fidelium domos circumquaque discurreret, et corda audientium ad amorem patriae coelestis excitaret. Erat vero valde vilis in vestibus, atque ita despectus, ut si quis illum fortasse nesciret, salutatus etiam resalutare despiceret, et quoties alia tendebat ad loca, jumentum sedere consueverat, quod Super semetipsum sacros codices in pelliceis sacculis missos dextripturarum aperiebat fontem, et rigabat prata mentium. Hujus quoque opinio praedicationis ad Romanae urbis notitiam pervenit; atque ut est lingua adulantium auditoris sui animam amplectendo necans, eodem tempore clerici hujus apostolicae sedis antistiti adulando questi sunt, dicentes: Quis est iste vir rusticus, qui auctor
Abbreviated transcription (Latin):
sũb quo degis predicationis licentiam non accepisti: p̃cdicare
quomodo prȩsumis. Qua eius inquisitione cõpulsis. uir sẽs
inlicauit prȩdicationis licentiam qualit̾ accepit dicens. Ea
quȩ mͥ loqueris ego quoq mecũ ipse ꝑtracto. Nam nocte qͣdã
spetiosus mͥ ꝑ uisionẽ iuuenis astitit : atq in lingua mea medi¬
einale ferramentũ. id ÷ fleabotoint̃posit dicens. Ecce sui
uerba mea in ore tuo: egrettere ad pͣcticandum. Atq e& illo
diȩ & cum uoluero de do̾ tacere non possum. Petr us.
ellem patris huius &̃ opus agnoscere. qui fertur talia
dona percepisse. S Regor los.
puis petre ex dono est. non cdonum ex oꝑe. Alioquin
gr̃a. iam non est gr̃a. Om̃e quippe opus dona pͣue.¬
munt. qu̾auis ex subsequenti oꝑȩ ipsa &̃ dona succreseant.
ne tam̃ uitȩ eius cognitione frauderis. bene hanc reuerentissi¬
mus uir albinus. reatine antisteo ȩccłię cognouit. & adhuc
suꝑsunt multi qui scire potuerunt. S quid plus queris oꝑis.

Expanded text:
sub quo degis praedicationis licentiam non accepisti, praedicare quomodo praesumis? Qua ejus inquisitione compulsus vir sanctus indicavit praedicationis licentiam qualiter accepit, dicens: Ea quae mihi loqueris ego quoque mecum ipse pertracto. Sed quadam nocte speciosus mihi per visionem juvenis astitit, atque in lingua mea medicinale ferramentum, id est phlebotomum posuit, dicens: Ecce posui verba mea in ore tuo; egredere ad praedicandum. Atque ex illo die etiam cum voluero, de Deo tacere non possum. PETR. Vellem etiam Patris hujus opus agnoscere, qui fertur talia dona percepisse. GREGOR. pus, Petre, ex dono est, non donum ex opere, alioquin gratia jam non est gratia. Omne quippe opus dona praeveniunt, quamvis ex subsequenti opere ipsa etiam dona succrescunt; ne tamen vitae ejus cognitione frauderis, bene hunc reverentissimus vir Albinus Reatinae antistes Ecclesiae cognovit, et adhuc supersunt multi qui scire potuerunt. Sed quid plus quaeris operis,
Abbreviated transcription (Latin):
uirginũ ortũ ingressa. ẽ. Quȩ lactucã ꝯspiciens
concupiuit. eamq signo erucis benedicere oblita auide mo¬
mordit. s arrepta a diabolo ꝓtimis cecidit. Cumq ueaaret᷑
eidem patri ȩquitio sub celeritate nuntiatũ. ẽ. ut ueniret
concitus. & orando succurreret. Eueurrit. Maxq ut ortũ
iscdem pater ingressus est. cepit ex eius ore quasi satiffaci¬
ens ipse qui hanc arripuerat diabolus clamare dicens.
Ego quio fȩxi: Ego quid feci  Secdebam mͥ suꝑ lactucam
uenit illa ⁊ momordit me. Cui cum graui indignatione
uir dĩ pͣcepit ut abscederet. & locũ in om̃ipotentis dĩ fa¬
mula non haberet. Qui ꝓtinus absceseit. nec eam contigere
uidam uͦ felia nomine. nitrsie ꝓuinciȩ nobilio. pat᷑
huius castorii. qui nunc nobiscũ in romana urbe
demorat᷑. eũ eundem uenerabilem uirũ ȩquitiũ sactu ordi¬
nem non habere conspiceret. & ꝑ singula loca discurre . atq

Expanded text:
virginum hortum ingressa est: quae lactucam conspiciens virginum hortum ingressa est: quae lactucam conspiciens concupivit, eamque signo crucis benedicere oblita, avide momordit; sed arrepta a diabolo protinus cecidit. Cumque vexaretur, eidem Patri Equitio sub celeritate nuntiatum est, ut veniret concitus, et orando succurreret. Moxque hortum idem Pater ut ingressus est, coepit ex ejus ore quasi satisfaciens ipse qui hanc arripuerat diabolus clamare, dicens: Ego quid feci? ego quid feci? Sedebam mihi super lactucam; venit illa, et momordit me. Cui cum gravi indignatione vir Dei praecepit ut discederet, et locum in omnipotentis Dei famula non haberet. Qui protinus abscessit, nec eam ultra contingere 168 Quidam vero, Felix nomine, Nursiae provinciae nobilis, pater hujus Castorii qui nunc nobiscum in Romana urbe demoratur, cum eumdem venerabilem virum Equitium sacrum ordinem non habere conspiceret, et per singula loca discurrere, atque