comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pie memorie ꝑ quam mulierũ¬
coniunctiones quas costantini
lex abiectas uocauit ad quosdã¬
dignitatibus decoratos ꝓhibñ¬
tur nullo penitus modo ualere
ꝑnuĩttimus. s licentiam uolũ¬
tibiis p̃bennis ⁊ si quibus libet
magnis dignitatib decorentur
huusmõi mulieres cum dota.¬
lib instrum̃tis sibiniz copłare.
reliqui uõ cca eos qui maiorib
dignitatib decorati sũt licñtian

Expanded text:
piae memoriae, per quam mulieruconiunctiones, quas Constantini lex abiectas vocavit, ad quosddignitatibus decoratos prohibentur, nullo penitus modo valere permittimus, sed licentiam volentibus praebemus, etsi quibuslibet magnis dignitatibus decorentur, huiusmodi mulieres cum dotalibus instrumentis sibimet copulare. Reliqui vero citra eos qui maioribus dignitatibus decorati sunt licentiam
Abbreviated transcription (Latin):
dum ẽẽ si quando int̾ maĩtũ
⁊ uxõem nuptras solui contig
lo mͦ ledantur ex seꝑatiõe np¬
taꝵ s⁊ ad parentum heredita¬
tem uocentur ex patris sub̾a
indubitant̃ alendi ⁊ si quid̃
pat̾ occasioẽm seꝑationis p̾be¬
at ⁊ mat̾ ad scdas nõ ueneĩt
nupcias. apud mãtrem nutri¬
antur exp̃nsas patre p̾bente.
trem ⁊ maneant filii ⁊ alan̾tur.
cupletem ap̃ quam pauꝑes fili¬
os manere ⁊ ab ea nutͥti iubenu
q̃madmodum enim filu locu¬
pletes coguntur matrẽ egñtẽm
ałere ita iustum decernunus ⁊
⁊ matre locuplete filios p̾asci.
quod aut de habñda matre et
filiis defimius indigentib hoc
quoꝙ ⁊ in om̃ibus ascendentib
descendentib que desinunuis ĩ¬

Expanded text:
ut si quando inter maritum et uxorem nuptias solvi contigelo modo laedantur ex separatione nuptiarum, sed ad parentum hereditatem vocentur ex patris substantia indubitanter alendi. Et si quidem pater occasionem separationis praebeat et mater ad secundas non venit nuptias, apud matrem nutriantur expensas patre praebente; trem et maneant filii et alantur. cupletem, apud eam pauperes filios manere et ab ea nutriri iubemus. Quemadmodum enim filii locupletes coguntur matrem egentem alere, ita instant decernimus et a matre locuplete filios pasci. Quod autem de alenda matre et filiis definivimus indigentibus, hoc quoque in omnibus ascendentibus descendentibusque personis u
Abbreviated transcription (Latin):
dignas ꝑsoãs. huiusmõi lux uria
non abftiniũt licere mulieri nõ¬
ꝓ hac causa soluere matmõium
⁊ reciꝑe ratam dotem. ⁊ aũnup¬
cialem doatioẽm. ⁊ ꝓtali iiuria
ĩtiam partem estimationis qm
añnupciał donacio ex eius sub̾a
ꝑcipere. ita tam̃ ut sifilios habu.¬
erit usu solomulier pociatur
rerum quas ex añuupciali doa¬
tione ⁊ pena t̾cia porcionis ma¬
riti sub̾e acceperit dnĩo cõmu¬
nibus filiis conseruanda si aut
rum eciam ꝓb̾etatem p̃cipimꝰ.¬

Expanded text:
dignas personas huiusmodi luxuria non abstinuerit, licere mulieri pro hac causa solvere matrimonium, et recipere datam dotem et antenuptialen donationem, et pro tali iniuria tertiam partem aestiacit donatio ex eius substantia percipere, ita tamen ut, si filios habuerit, usu solo mulier potiatur rerum quas ex antenuptiali donatione et poena tertiae portionis mariti substantiae acceperit, dominio communibus filiis conservando. Si autrum etiam proprietatem praecipim
Abbreviated transcription (Latin):
fuit impletur bõa ⁊ dõ amabilis im¬
ponitur cause mensura. ⁊ hic scĩssi¬
ma maior eccła paulatim debitis li¬
teribitur. alioquin si qͥd tesu̾it quid̃
plũmum ⁊ indefinitum transiet
tempus donec om̃e qđ plus ẽ imu¬
simaꝵ eccłaꝵ utilitatem recte nobis
placuer̃ oꝑi effectui que contradere
sestinet. ⁊ enimi siquid fiat p̃ter hec sci¬
re necẽe est eum qui cc̃ hanc nr̃amle¬
gem suscipere ordinationem p̃sump
neꝙ reputabitut reuentissimis: co¬
nonis in hac parte facte scissime maio¬
ri eccłȩ expensam sod ip̃i ex hoc cog¬
noscent dampnum a semetipis h̃c
sue negligentie respicientes frutũ.

Expanded text:
fuit, impletur, bona et deo amabilis imponitur causae mensura, et sic sanctissima maior ecclesia paulatim debitis liberabitur. Alioquin si quod defuit quidemplurimum et indefinitum transiet tempus, donec omne quod plus est minusiarum utilitatem recte nobis placuerunt, operi effectuique contradere festinet. Etenim si quid fiat praeter haec, scire necesse est eum qui contra hanc nostram legem suscipere ordinationem praesumpe reputabitur reverentissimis oeconomis in hac parte facta sanctissimae maiori ecclesiae expensa, sed ipsi ex hoc cognoscent damnum, a semet ipsis hunc suae neglegentiae recipientes fructum.
Abbreviated transcription (Latin):
gerit p̃sbiterum aut diaconum ai
lectorem. aut cantorem mori. non a¬
lium mox ext̾usecus introducis. con¬
sidare quanta est tunc mensura ibi¬
dem ministrantium reuẽntissimoꝵ
nuta mensura est sed adliue abun¬
dant quantum ad id quoci suꝑius

Expanded text:
gerit presbyterum aut diaconum aut lectorem aut cantorem mori, non alium mox extrinsecus introduci, sed considerare. quanta est tunc mensura ibidem ministrantium reverentissimornuta mensura est, sed adhuc abundant, quantum ad id quod superius
Abbreviated transcription (Latin):
onem. donec nũs in remedio ipo res¬
tituatur si uõ deminuta multitudo
est ut necessitas sit ne desit statutu
alium ꝓ moriente introduci dicum.
sim maiorem ex habundanti eidem

Expanded text:
onem, donec numerus in semet ipso restituatur. Si vero deminuta multitudo est, ut necessitas sit, ne desit statutus, alium pro moriente introduci clericuecclesiam ex abundanti eiusdem
Abbreviated transcription (Latin):
per scpsunus de mensura ordina¬
tionum cłi  non competẽt effusas
cdim felicissime huius ur̃bis neꝙ ĩ
ilus quam etiam firmani ẽẽ ⁊ uale
scd̃m oẽm suam uolumus uirtutem:
quia ita uõ intentio nobis ẽ adbreui¬
are quidem ordiuationes hinc autẽ
scĩssime maiori eccłȩ excellentẽtxp̃n¬
sam. ad mediocrem quandam atꝙ por¬
tabilem statum querere quantitatem
quatenus multitudo ei expensarum
minuatur ꝓpter hoc omẽm cutum¬
cuntes uiam. ⁊ ad p̃sentem iegem

Expanded text:
per scripsimus de mensura ordinationum, et ut non competeret effusas cclesia felicissimae huius urbis neque in aliis: quam etiam firmam esse et valere secundum omnem suam volumus virtutem. Quia vero intentio nobis est adbreviare quidem ordinationes, hinc autem sanctissimae maiori ecclesiae excellentem expensam ad mediocrem quandam atque portabilem statuere quantitatem, quatenus multitudo ei expensarum minuatur, propter hoc omnem circumeuntes vi
Abbreviated transcription (Latin):
titis costantino polimꝰ
plurimu adiciones suscipi¬
entes hanc legeni dirigẽ
ad tuam beãtitu dinem
iustum ex istimauimus
qui enim ordinantur a
tua reuẽntia cderici in scĩs¬
sima maiore cccła om̃ium pa¬
cumtur. crudelissima ñ sus
ex frequentibus aaicionibus de hoc
nem tuam hoc ualidissime custodi¬
re. ⁊ siquid quidem consuetudo est
date eos qui ordinantur in scĩssima
bũs nulli in eis dericoꝵ licentiam ẽẽ
penitus que his ꝓuocantur insinua¬
ttua aliquid ferre. sed siquis tale ali¬
quid egerit illum quidem pͥuari sacer¬
docio. in illius aut̃ officium intio᷑ire
qui missus est. ⁊ hanc eum auarcie
ferre mercedem. custodire uõ hec eti¬
am deo amantissimos acłe defensoẽs
scĩssunt maioris eccłe penam formidin¬
tes .xx. libraꝵ auri si quod hoꝵ negle
de funcciones ⁊ ministeria nõ ꝑuendi¬
N cionem neꝙ ꝑmercationem fieri ali¬
quau uolumus sed pure ⁊ citra redẽp¬
tioneml sic enim tei digni fient nulla

Expanded text:
tatis Constantinopolitano. Plurimas additiones suscipientes hanc legem dirigere ad tuam beatitudinem justum existimavimus. Qui enim ordinantur a tua reverentia clerici in sanctissima majori ecclesia omnium patiuntur crudelex frequentibus aditionibus de hoc nem tuam hoc validissime custodire, et si quid quidem consuetudo est dare eos qui ordinantur in sanctissimbus nulli in eis clericorum licentiam esse penitus pro his quae vocantur insinuativa aliquid ferre. Sed si quis tale aliquid egerit, illum quidem privari sacerdotio, in illius autem officium introire qui missus est, et hanc eum avaritiae ferre mercedem. Custodire vero haec etiam deo amantissimos ecclesiae defensores sanctissimae maioris ecclesiae, poenam formidantes decem librarum auri, si quiddei functiones et ministeria non per venditionem neque per mercationem fieri aliquam volumus, sed pure et citra redemptionem. Sic enim rei digni fient, nulla
Abbreviated transcription (Latin):
cedunt alns pro eis subrogatis
p̃bẽre subrogatis emolumenta
recedentes autem remeare uolen¬
tes non resuscipi. ⁊ ut siquis edificãt
eccłam aut alit̾ in ea de seruientib
ministrans emolunenta uoluerit
aliquos clericos initituere non for¬
tite eos sed pro pa xi.¬
Onem scĩs si mi pa

Expanded text:
CEDVNT ALIIS PRO EIS SVBROGATIS PRAEBERE SVBROGATIS EMOLVMENTA, RECEDENTES AVTEM REMEARE VOLENTES NON SVSCIPI. ET VT SI QVIS AEDIFICANS ECCLESIAM AVT ALITER IN EADEM SERVIENTIBVS MINISTRANS EMOLVMENTA VOLVERIT ALIQVOS CLERICOS INSTITVERE, NON FORTVITE EOS SED PROBATIONE SANCTISSIMI PA
Abbreviated transcription (Latin):
mus ut in ꝓpͥoꝵ parenciũ succe¬
dentes iocum soli int̾cio consti.¬
tuti gradum cum his qui in scdo
gradii sunt ad hereditatem uocñ¬
tur illud palãmẽ. quia tlus defũc¬
tis mascłis ⁊ feminis siue a patre
siue a matre p̃ponuntur. si etiam
illi t̃cium similit̾ cognacionis ob¬
cognatos ad hereditatem uocamꝰ
reliquis p̃ponantur. si aut pluri¬
mi cuis deni gradus inueniantur
tas diuiditur. quod in capite nr̃e

Expanded text:
t in propriorum parentum succedentes locum soli in tertio constituti gradu cum his qui in secundo gradu sunt ad hereditatem vocentur, illud palam est quia thiis defuncti masculis et feminis sive a patre sive a matre praeponuntur, si etiam illi tertium similiter cognationis obcognatos ad hereditatem vocamusreliquis praeponantur. Si autem plurimi eiusdem gradus inveniantur, tas di
Abbreviated transcription (Latin):
iubemus ut siquis in aliquo do
eri exaccioẽm msri aliud docum̃
ꝓbacio exlubeatur. quia ⁊ quanti¬
tas cuius memoria facta ẽ ꝓueri¬
tate debetur. hoc enim ⁊ i ue
induciaꝵ die aut pars utraꝙaut
solus qui appellacione usus ẽ. oc¬
curreret ⁊ suam p̃sentiã mani¬
festauit uidici futuro appellacio
dicbus suscipe differat nullump̃¬
mĩnari appellaciones hui̾mõi⁊
sententia legitima terminari. A
liud ad hec capitulum nr̃a m̾digñs
ꝓuidencia ꝓspeximus emendãc.
Quia enim nr̃e leges decernunt
si qͣndo głosissimi p̃fecti sacroꝵ
p̃torioꝵ sententiam ꝓtulint nul¬
lam appellatioem adusus eam
offerri sanctimus quociens gło¬

Expanded text:
iubemus, ut si quis in aliquo doceri exactionem, nisi et aliud documenprobatio exhibeatur, quia et quantitas, cuius memoria facta est, pro veritate debetur. Hoc enim et in vindutiarum die aut pars utraque aut solus qui appellatione usus est occurrerit et suam praesentiam manifestaverit iudici futuro appellationdiebus suscipere differat, nullumminari appellationes huiusmodi et sententia legitima terminari. Caput V Aliud ad haec capitulum nostra indigens providentia perspeximus emendare. Quia enim nostrae leges decernunt, si quando gloriosissimi praefecti sacrorum praetoriorum sententiam protulerint, nullam appellationem adversus eam offerri, sancimus, quotiens
Abbreviated transcription (Latin):
toscumꝙ eos inueniri contigerit
siuõ cum ascendentibus inueniã¬
tur fr̃s aut sorores ex utriusꝙ pa.¬
reñtib coniuncti de functo cum
ꝓxim̃us gradu ascendentib uoca
ex filioꝵ aut filiaꝵ porcioe in hoc
casu ualũte patre sibi penitus uin
qui adħeditatem uocant᷑. ⁊ siue
ꝑ masculi seu ꝑfemine ꝑsoãm co¬
pulantur ⁊ siue sue potestatis

Expanded text:
toscumque eos inveniri contigerit. Si vero cum ascendentibus inveniantur fratres aut sorores ex utrisque parentibus coniuncti defuncto, cum proximis gradu ascendentibus vocaex filiorum aut filiarum portione in hoc casu valente patre sibi penitus vindqui ad hereditatem vocantur, et sive per masculi seu per feminae personam copulantur, et sive suae potestat
Abbreviated transcription (Latin):
his aũt non existentib in scło or
camus. qui ex uno parente cõnic¬
ti sunt defuncto. siue ꝑpatrem
sororis p̃mortuoꝵ filii uocabunt᷑
ad hereditatem. isti cum de patre
⁊ matre dñis mascłis ⁊ feminas
⁊ quanticumꝙ fuu̾it tantam ex

Expanded text:
His autem non existentibus in secundo orcamus qui ex uno parente coniuncti sunt defuncto, sive per patrsororis praemortuorum filii, vocabuntur ad hereditatem isti cum de patre et matre thiis masculis et feminis, et quanticumque fuerint, tantam ex
Abbreviated transcription (Latin):
de functe ꝑsone uingẽntur. suꝑ¬
stites aũt fr̃s ꝑ patrem solum for¬
san aut matrem uingerentur
p̃ponantur istius filii ꝓpͥis thiis
licet t̾cio sint gradu. siue a patre
siue a matre sint liii siue mascłi
siue femine sicut eoꝵ parens p̃po¬
nebatur si uiuet. e diuerso siquid
coniungitur defuncto. p̃mortu.
ret exdudebatur. huiꝰmoĩ uõ pͥui¬
legium in hoc ordine cognacioĩs
solis p̃bemus fr̃m mascłoꝵ aut
feminaꝵ filus aut filiab in suoꝵ
parẽntium iure succedint nulli
alii omĩno ꝑsone ex hoc ordine
uenienti hoc uis largimus. s ⁊
ip̃is frm filus tanc hoc uenefici¬
um conferimus quando cum ꝓpͥ¬
is iudicantur thiis mascłis ⁊ femi¬
nis. siue pat̾nis scumatius sint.

Expanded text:
defunctae personae iungebatur, superstites autem fratres per patrem solum forsan aut matrem ei iungebantur, praeponantur istius filii propriis thiis, licet tertio sint gradu sive a patre sive a matre sint thii, et sive masculi sive feminae, sicut eorum parens praeponehatur, si viveret. Et e diverso, si quidconiungitur defuncto, praemortuusret excludebatur. Huiusmodi vero privilegium in hoc ordine cognationis solis praebemus fratrum masculorum aut feminarum filiis aut filiabus, ut in suorum parentum iura succedant; nulli autem alii omnino personae ex hoc ordine venienti hoc ius largimur. Sed et ipsis fratrum filiis tunc hoc beneficium conferimus, quando cum propriis iudicantur thiis masculis et feminis, sive paterni sive materni sint.
Abbreviated transcription (Latin):
bus tempr̃ibus ꝓbatas inue¬
mentes ꝑ quis non uiste
diffrã ab intestato successi¬
onis int̃ cognatos ⁊ macłis
⁊ feminis int̾roducta ẽ. neces¬
saĩum cẽ ꝑspeximus om̃s si¬
mul ab intestato cognacionũ̃
successiones. ꝑ p̃sentem legem

Expanded text:
bus prolatas invenientes, per quas non iuste differentia ab intestato successionis inter cognatos ex masculis et feminis introducta est, necessarium esse perspeximus omnis simul ab intestato cognationum successiones per praesentem legem
Abbreviated transcription (Latin):
grauari habere eum licñtiam
peticioem offerre głosissimis p̃
introduc̃ntib intra .x. dieꝵ in¬
ducias post ꝓbatam sciñciam
ut hoc sub secuto non alit̾ excu¬
si pͥus fidenissiones dignas p̃bu¬
erit inctrix pars tante qͣntitatiꝰ

Expanded text:
gravari, habere eum licentiam petitionem offerre gloriosissimis introducentibus intra decem dierum indutias post prolatam sententiam, ut hoc subsecuto non aliter execuisi prius fideiussiones dignas praebuerit victrix pars tantae quantitatis
Abbreviated transcription (Latin):
quiruntur. nam in usulaꝵ reꝑ
que debent adquiri aut ẜua¬
ri nrãs de his ieges parentibus
custodimus sic tam̃ ut si quid̃
hoꝵ descendentium filios re

Expanded text:
quiruntur. Nam in usu earum rerum, qui debet adquiri aut sras de his leges parentibuscustodimus, sic tamen ut si quem horum descendentium filios re
Abbreviated transcription (Latin):
unquentem mori contigĩt illiꝰ
siue sub potestate de functi siue¬
sue potestatis inueniatur. tantã¬
de hereditate morientis accipien¬
tes partem quanticumꝙ sint¬
buisset. quam successioem ĩ stir¬
pes uocauit antĩquitas. in hoc¬
enun ordine gradum queri¬
nõ uoluimis. s cum filiis ⁊ filia¬
bus ex p̃mortuo filio aut filia¬
nepotes uocari sanccimꝰ nulla u̾
seu femine sint. ⁊ siue ex mras¬
cłoꝵ seu feminaꝵ ꝓle desc̾en¬
sub potestate sint constituti et¬
hec quidem de successione des¬
cendentium disposuimusson¬
sequens autem esse ꝑspeximus

Expanded text:
nquentem mori contigerit, illisive sub potestate defuncti sivetestatis inveniantur, tantade hereditate morientis accipientes partem, quanticumque sintbuisset: quam successionem in stirpes vocavit antiquitas. In hocenim ordine gradum qunon volumus, sed cum filiis et filiabus ex praemortuo filio aut filianepotes vocari sancimus, nulla.  sive ex masrum seu feminarum prole descensub potestate sint constitec quidem de successione descendentium disposuimussequens autem esse perspeximus et
Abbreviated transcription (Latin):
constitiumus. Quia gͥ oñis gn̾is
ab intestato successio trib cogno¬
citur gͣdibus hoc est ascendenti¬
um ⁊ descendentum. ⁊ ex lat̾e
que in agnatos cognatosꝙ diui.
testatus moritur cuiuslib natu¬
re aut gradus siue ex mascłoꝵ
genẽ siue ex feminaꝵ descen¬
dens ⁊ siue sue potestatis siue
tibus ⁊ ex lat̾e cognatis p̃ponat᷑.
lic⁊ enim defunctus sub altius
potestate fuit tam̃ eius fili cuiꝰ.¬
libet sexus sint ant gradus etrã¬

Expanded text:
constituimus. Quia igitur omnis generis ab intestato successio tribus cognoscitur gradibus, hoc est ascendentium et descendentium et ex latere, quae in agnatos cognatosque divitestatus moritur cuiuslibet naturae aut gradus, sive ex masculorum genere sive ex feminarum descendens, et sive suae potestatis sitibus et ex latere cognatis praeponatur. Licet enim defunctua sub alterius potestate fuerit, tamen eius filios, cuiuslibet sexus sint aut gradus, etia
Abbreviated transcription (Latin):
li quos cõmodittisꝑ
uate iei p̃dioꝵ ad ea postulã¬
da solicitat. adeant medica¬
tionis officiũ. ⁊ modumi fu¬
e deli berationis indicẽt per
noxia. ad nouidomu iam
migrauit. ut si quid ĩecent
stĩptus cura ⁊ solertia quic¬
ꝑ dñoꝵ sit cẽsura felitittis. si ql
aut inamus singulis nõ sol¬
uerit. debitum ex re ip̃ius.
quod in relquis remancisse
claruerit. sine aliquibꝰ depen
ratio irem redd̾e pensionis:
res qͣ exnr̃ĩs reb acceperotad
aliũ ydoneum uire quosãs¬
tunꝰ transferetur. nec tm̃ de
ł uire ꝑpetuo ł ticulo ꝯduc¬
tionis ei credident ẽẽ tradã¬
dam. qui pensare utilitatẽ
uendo nõ ualeat. is ꝓ quo q̃
succedaneũ sub rogauit ꝑpe
rationaliũ rei prtuate sollu¬
titudinem curamiq ꝑtineãt
atq ab hiis aniu̾sariis solu¬
tio inb postulatis pecutiariuᷤ
ut semꝑsuit stud io defenda

Expanded text:
 quos commoditas privatae rei praediorum ad ea postulanda sollicitat, adeant tuae dicationis officium et modum suae deliberationis indicent per noxia ad novi domini iura migraverit, ut, si quid adiecerit sumptus cura sollertia, quiddominorum sit cessura felicitas. Si quis autem in annis singulis non solverit debitum, ex re ipsius, quod in reliquis remansisse claruerit, sine aliquibus depenrationem reddere pensionis, res, quas ex nostris rebus acceperat, ad alium idoneum iure quo sanximus transferentur: nec tamen deiure perpetuo vel titulo conductionis ei crediderit esse tradendam, qui pensare utilitatem vendo non valeat, is pro eo quem succedaneum subrogavit perationalium rei privatae sollicitudinem curamque pertineant atque ab his anniversariis solutionibus postulatis peculiari, ut semper fuit, studio defenda
Abbreviated transcription (Latin):
r̃dicitur. nsurꝑatione sub¬
mentia ł simulatione. ꝑ sec¬
tũut agroꝵ fercilitas destituta
tis ante patrimonii aride sit̃
molestia fagitan. ad meatus
pͥstinos uniuersum aq̃ mod̾¬
temporis p̃scriptione sinem¬
ota p̃cipimꝰ reuocari

Expanded text:
surpatione subventia vel dissimulatione perfecut agrorum fertilitas destituta tis ante patrimonii aridae sitis molestia fatigari, ad meatus pristinos universum aquae modtemporis praescriptione submo
Abbreviated transcription (Latin):
iulegio ł collegio ł brurgis
ceterisq corporib ꝑ triguita
an nos fine inter pelatio ne
serui erit. res dominicas uł in¬
centio priuata nõ in qui tabit¬
sicolonatus uł inquilinatꝰ
iuerit rem aneat.
ne ad comparationem ad ꝯ¬
accedat. quid̾ siquis iposte¬
moda p̃scriptione excepto
uetustatis aurilio blandiri¬
palatinñ ⁊ officiũ si quoqͥ
modo ccͣtus eitismodi fui̾t¬

Expanded text:
iae vel collegio vel burgis ceterisque corporibus per triginta annos sine interpellatione servierit, res dominica vel intentio privata non inquietabitsi colonatus vel inquilinatusvierit, remaneat. ne ad comparationem daccedat. Quod si quis in postemoda praescriptione, excepto vetustatis auxilio, blandiriPalatinum etiam officium, si quoquo modo contractus eiusmodi fu
Abbreviated transcription (Latin):
to. desuscepto ab eodem securi¬
tatẽ eod̾e die ꝓmere ꝑcipant.
modo ut intra ianuariũ ydu¬
um dicm omis sũma int̾ioci¬
nis publicis inferatur. grinus¬
sime pene subdendo offio sic
mẽr̃ trine isiationis excedat.
solutonẽ facere gesnienti ne¬
gauerit. susccessionis officiũ
ł simoramfecerit. in eytogra¬
pho securitatis edendo suꝑ quo
cis fuerit. qui cõficiendoꝵ acto¬
rũ hañt potestatẽ. conlietu ⁊
contestars. ⁊ ut de officii nso¬
lentia constet ĩqd exercenda
mudictaẽ. ⁊ hĩs possit eẽ cõ¬
er omnes ꝑ iĩtiaspa¬
trimonianiũ fũdoꝵ ab ordina¬
ras uidiab caño exigatur ⁊
ꝗcꝗd exactũ fu̾it dirigatur.
sciant uõ memorati iudices
nim̾ sui expͣuate rei ł eo caẽ¬

Expanded text:
 de suscepto ab eodem securitatem eodem die pro more percipiant, modo ut intra Ianuariarum iduum diem omnis summa ratiociniis publicis inferatur: gravissimae poenae subdendo officio, smerum trinae illationis excedat solutionem facere gestienti negaverit susceptionis officium, vel si moram fecerit in chirographo securitatis edendo. Super qcis fuerint, qui conficiendorum actorum habeant potestatem, conveniet contestari, ut et de officii insolentia constet, in quod exercenda vindicta est, et his possit esse coer omnes provincias patrimonialium fundorum ab ordinariis iudicibus canon exigatur, et quidquid exactum fuerit, dirigatur. Sciant vero memorati iudices nihil sibi ex privatae rei ca
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetudinis erario. nul¬
la liberalitate nr̃e qlemẽtie¬
nulla sanctione cccͣata rei pͥ¬
uate comoda ualitura. lici
ad notatio ⁊ diuina pragin¬
atica sit. q̃ cc̃ uetita canonẽ¬

Expanded text:
mansuetudinis aerario. Nulla liberalitate nostrae clementinulla sanctione contra tanta rei ptae commoda valitura, licet adnotatio vel divina pragatica sit, quae contra vetita canone
Abbreviated transcription (Latin):
atrimoniales fundos¬
q ħ exͣ ordinariis honerib
łmedie aut tertie possõis ob¬
sequiis fatigarinõ conuenit.
Mp̃r. ¶mnes qui patrimo¬
males fundos sine cominĩ¬
ter siue exasse. retinent ꝓhiis
conueni ẽndi sunt ad unruer¬
soꝵ munẽr ad eoscẽ fundosꝑ

Expanded text:
atrimoniales fundos extraordinariis oneribus vel mediae aut tertiae portionis obsequiis fatigari non convenit, A. Omnes, qui patrimles fundos sive communiter sive ex asse retinent, pro his conveniendi sunt ad universorum munerum ad eosdem fundos
Abbreviated transcription (Latin):
scđm theodosu pͥe memorie consti¬
tutionem ualueĩt mulier oftñdẽ
maĩtum. aut adultĩo delinquen¬
tem. aut reun homicidii. aut se
aut̃ machinatum aliquid cc ip̃m
imꝑium. aut condempnatum falsi¬
tatis. aut sepulchra effodientem. au
ex aliqua sacraꝵ domuum aliquid
rapuisse. aut latrocinii sectantem
uitam. aut latcinantes suscipientẽs
aut unum eoꝵ qui appeslabantur
abigei. quibus est cura alienis in¬
sidiari animalibus: aut iumentis
spiciente uxore cum alus cor̃pat᷑e
quod maxune mulsẽs ut pote enta
cubile stimulatas exasperat. ⁊ p̃cipu
uenenis. aut gladio. aut ꝑ alium
aliquem talem modum. multe nã¬
ꝙ hominibus ad maliciam uie sũt
aut etiam si flagellis supea utat᷑
sigͥ mulier tale aliquid ostendẽ po¬
tuĩt licũtam ei datꝰ iex repudio u¬
ti. ⁊ nupciis abstinẽ. dotemꝙ ꝑci¬
pere ⁊ añ nuptialem donationem
totam non solum si om̃s simul ꝓ¬
baui̾t causas. sed etiam si sudam seu

Expanded text:
m Theodosii piae memoriae constim Theodosii piae memoriae constitutionem valuerit mulier ostendere maritum aut adulterio delinquentem, aut reum homicidii, aut venautem machinatum aliquid contra ipsum imperium, aut condemnatum falsitatis, aut sepulcra effodientem, aut ex aliqua sacrarum domuum aliquid rapuisse, aut latrocinii sectantem vitam aut latrocinantes suscipientem, aut unum eorum qui appellantur abigei quibus est cura. alienis insidiari animalibus aut iumentis spiciente uxore cum aliis corrumpatur quod maxime mulieres utpote circa cubile stimulatas exasperat, et praecivenenis aut gladio aut per alium aliquem talem modum multae namque hominibus ad malitiam viae sunt, aut etiam si flagellis super ea utatur: si igitur mulier tale aliquid ostendere potuerit, licentiam ei dat lex repudio uti et nuptiis abstinere dotemque percipere et antenuptialem donationem totam, non solum si omnes simul probaverit causae, sed etiam si secundum se
Abbreviated transcription (Latin):
Ihec itaꝙ sacratissimus costantinus.
uehement̃ aut̃ nobis inmature ha¬
bere illa constitutio uideatur. Aucti¬
bus enu bellicis occupato maĩto ux¬
oris inferre pͥuationem non minorẽ
pena quam ab hostibus capi.idoq
non pͥus ad uirum ueniat scđm
huius moi̾ mulier. qualem legens¬
lataris te ꝓposuit quam etum de¬
na quidem sit. uiro mittens litte
es
ci. aut clarissimo tribuno. sub quib
miles ille est tunc licñtiam enimei
damus ⁊ p̃ces porrigere imꝑatori
hec aliquid egeĩt. tamqͣm temera¬
rie nubens subiacebit legitimis pe¬
m᷑ ¶Diciores itaq nuptuꝵ solutioẽs
tamqm genãli quadam ratione sub
bona grã factis disiunctionibus sci
mos faciebant diuersos ꝙ tractatu¬
rus. Tehodosius aut̃ iunior alias qͥ¬
dem deunde sumens. alias aut̃ ipẽ
adueniens de repudus sc̃psit con¬
itititioẽm. a nobis aut̃ ⁊ alic que¬
dam adinuente sunt cause. quas
recte habere ꝑspeximus ad culpam
reserri eius qui subcubueriig̾¬

Expanded text:
ec itaque sacratissimus Constantinus: vehementer autem nobis inmature habere illa constitutio videtur. Actibus enim bellicis occupato marito uxoris inferre privationem non minor est poena quam ab hostibus capi. Ideoque non prius ad virum veniat secundum huiusmodi mulier qualem legislator iste proposuit, quam etiam dena quidem sit viro mittens litteras ci aut clarissimo tribuno, sub quibus miles ille est. Tunc licentiam enim ei damus et preces porrigere imperatorhoc aliquid egerit, tamquam temerarie nubens subiacebit legitimis poenis. Mitiores itaque nuptiarum solutiones, tamquam generali quadam ratione sub bona gratia factis disiunctionibus, sciemos faciebant diversosque tractatus, Theodosius autem iunior alias quidem deinde sumens, alias autem ipse adinveniens de repudiis scripsit constitutionem; a nobis autem et aliae quaedam adiuventae sunt causae, quas recte habere perspeximus ad culpam referri eius qui succubueri
Abbreviated transcription (Latin):
recte ꝓhibetur ⁊ tanta ẽ ꝓhibicio
tutione in annum ꝓhibicio. scdaꝵ¬
ta est. has itaꝙ causas nobis the¬
odosius explanauit snos aut̃ ex
uetibus sumentes. ⁊ alias adieci¬
mus tres. Si enim mulier tanta¬
detincatur nequicia ut etiam ex
studio abortum faciat. uirum q̃¬
constristet. ⁊ priuet spe filioꝵ uel
tanta libido est. ut etiam cum ui¬
ris uoluptatis occasione lauet᷑¬
aut etiam dum adhuc constet¬
cum uiro matͥmonium ad alios
de nuptus suis loqͤtur. licentu¬
datur a nobis uiris mittere eis
repudia. ⁊ lucrari dotes ⁊ añ nup¬
tules habere donationes. ut pote¬
memorie constitutio definunt.¬
¶ Ascͥpticio aut̃ alieno nubere liłũ¬

Expanded text:
recte prohibetur, et tanta est prohibitio recte prohibetur, et tanta est prohibitio tutione in annum prohibitio seta est. Has itaque causas nobis Thodosius explanavit. Nos autem ex eribus sumentes et alias adiecimus tres. Si enim mulier tandetineatur nequitia, ut etiam ex studio abortum faciat virumqcontristet et privet spe filiorum, anta libido est ut etiam cum ris voluptatis occasione laaut etiam dum adhuc constem viro matrimonium, ad alios de nuptiis suis loquatur, licedatur a nobis viris mittere eis repudia, et lucrari dotes et antenuples habere donationes: utpotememoriae constitutio definivit.I Ascripticio autem alieno nubere li
Abbreviated transcription (Latin):
ne et talia suit. aut etiam ubibesti¬
quibus cuta uitam ꝑiculum est.
aut etiam conscĩam tyranuuidẽ me¬
sit̾antibus. aut falsitatis reai con¬
stitutam. aut audaces eius manus
inferrentem sibi scł tali aliqͥuiad fac¬
to dat̾ lex hec uoͣ ab icere mulieren
uel si unam hoꝵ ⁊ solam ꝓbauent
cãm ⁊ lucrari quidem dotem. añ¬
nuptialem uõ halere donationem
¶Si uõ altera haꝵ ꝑsonãirracionabi¬
liter repudium miscĩt ⁊ hoc̃ ip̃m¬
ca subdita erit dudum a nobis dic¬
tis pẽnis m̃suꝑ etiam uxor rea oĩ
in quinquennium totum ad scłn
uenire ꝓhibrtur matͥmonuumn⁊
ante quinquennuum nuptias ñ
ẽẽ sine reatu neqꝙ legitimas uoca¬
ri. sed om̃s uolens ade̾at ⁊ accus
lier repudium miseĩt. ⁊ incẽrta¬
minibus uicerit. aut uir irraci¬
onabiliter eam abiciens subiacu¬
erit pęnis. lucretur quidem lu¬
cra prim̃itus dicta erubeseat aũ
ante annum completum ad sc̃
bilis est confusio. quod in muli¬
eribus ante anni conpletionem

Expanded text:
e et talia sunt, aut etiam ubi bestiquibus circa vitam periculum est, aut etiam consciam tyrannidem meditantibus, aut falsitatis ream constitutam, aut audaces eius manus inferentem sibi: scilicet tali aliquo facto dat lex haec viro abicere mulierem, vel si unam harum et solam probaverit causam, et lucrari quidem dotem, antenuptialem vero habere donationem. Si vero altera harum persona irrationabiliter repudium miserit,  subdita erit dudum a nobis dictis poenis. Insuper etiam uxor rea omniin quinquennium totum ad secundum venire prohibetur matrimonium, et ante quinquennium nuptias non esse sine reatu neque legitimas vocari, sed omnis volens adeat et accuset lier repudium miserit et in certaminibus vicerit, aut vir irrationabiliter eam abiciens subiacuerit poenis, lucretur quidem lucra primitus dicta, erubescat autem ante annum completum ad secubilis est suspicio. Quod in mulioribus ante anni completionem
Abbreviated transcription (Latin):
segcm scđm quam siquis impedi¬
tus fuit.⁊ taciũt ad uxem ꝑ qua¬
driennium ⁊ nullum ei fiat ab il¬
lo signum eius cͥca ẽam affectus.
tunc licentia sit mulieri ad scłas¬

Expanded text:
quam, si quis in et et tacuerit ad uxorem per quadriennium, et nullum ei fiat ab illo signum eius circa eam affectus, tunc licentia sit mulieri ad s
Abbreviated transcription (Latin):
tem coniuis alioꝵ. nicħ sibi gom¬
reteñtium. uel etum iuito iuro
citra rationabilem cãm foris ꝑ noc¬
tantem. aut extra cius uoluntatẽ
circensibus congaudentem ⁊ spec¬
taculis mherentem. aut theatris
aduemientem. Dicimus aut̃ ubisce¬

Expanded text:
tem conviviis aliorum nihil sibi competentium vel etiam invito viro circa rationabilem causam foris pernoctantem aut extra eius voluntatem circensibus congaudentem et spectaculis inhaerentem aut theatris advenientem dicimus aute
Abbreviated transcription (Latin):
os. ⁊ amisisse suꝑdñso aduersus eos
uoluntatem. illi namꝙ ut pote iam¬
tulum suĩ. ⁊ non alioꝵ existentes.
non in posterum equitabuntur ab
his qui possidẽ eos olim odio habu¬
erunt ¶ ¶ Leportatio tam̃ in quã mig̃¬
uit. ⁊ ant̾iqua ignis ⁊ aque int̾̃dic¬
legi. unde neq effectus cause dicen¬
di sunt: cum in suo maneat ordine.¬
Nlouimus aut̃ ⁊ huiꝰ nr̃e felicissime
ciuitatis conditorem diue memo¬

Expanded text:
os et amisisse super dominio adversus eos voluntatem. Illi namque, utpote iamtulum sui et non aliorum existentes, non in posterum inquietabuntur ab his qui possidere eos olim odio habuerunt. Caput XIII Deportatio tamen, in quam migravit et antiqua ignis et aquae interdiclegi: unde neque effectus causae dicedi sunt, cum in suo maneat ordine.Novimus autem et huius nostrae felicissimae civitatis conditorem, divae memo
Abbreviated transcription (Latin):
rum qm̃ uidebannis cos in humᷤ¬
moĩ inpassiombus labefactari.
atꝙ descendẽ. ꝓꝓteã nunc augm̃¬
tum illi lege hoc facunus. ħ ita¬
ꝙ dicimus de filiis gratis existũ¬
tibus eis non de ingratis ⁊ quib
pat̃ iustam ⁊ legitimam ingra¬
titudinem infert. nam siłi ita¬
se habere apparũt ⁊ approben¬
tur ingrattudinis caẽ. sint ea
que in lege de ingtatis poĩta sũt

Expanded text:
s eos in huiusmodi passionibus labefactari atque descendere, propterea nunc augmtum illi legi hoc facimus. Haec itaque dicimus de filiis gratis existtibus eis, non de ingratis et quibus pater iustam et legitimam ingratitudinem infert. Nam si se habere apparuerit et approbentur ingratitudinis causae, sint ea quae lege de ingratis posita sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ae talcidia ⁊ illius parte decre¬
nob̾is. sed oportere quidem p̃po¬
n filios quod pat̾ uoluit ñ tam̃
intantum inminuere aliis ut
manente illud uolumus. ut siqͤ
donatioẽm imñsam in aliqm̃ aut
aliquos filioꝵ fecit necessaium ha¬
beat in distributioe heditatis tñ¬
tam uncuiq filiõꝵ seruaẽ ex le¬
enm incł ult̾ius indonationib
querebuntur. hnt quidem ĩ om̃i
suba patris quod iegitimum ẽ u
tantum ant aucta quantitate qnͣ¬
tum habuit sub̃a patris anteqͣm
donationibus ex auriretur. nõ ua¬
ientibus. filiis qui donationibus
honorati sunt dicere contentos
dem si contenti sunt donacioĩb¬

Expanded text:
de Falcidia et illius parte decrenobis, sed oportere quidem praeponi filios quos pater voluerit, non tamen in tantum inminuere alios, ut manente illud volumus, ut si quis donationem inmensam in aliquem aut aliquos filiorum fecerit, necessarium habeat in distributione hereditatis tantam unicuique filiorum servare ex leenim nihil ulterius in donationibus querebuntur, habentes quidem in omni substantia patris quod legitimum est, in tantum autem aucta quantitate, quantum habuit substantia patris antequam donationibus exhauriretur; non valentibus filiis qui donationibus honorati sunt dicere contentos dem, si contenti sunt donationib
Abbreviated transcription (Latin):
complere frĩbus quidem. hinc¬
differt scdm quam scͥpsimus iñ¬
suram ut non minus illihant q̃¬
ex logibus eis debetur ꝓpt̾ factam
in donãtionibus inmensitatẽ.¬
dum liceat patri mediolter sa¬
piente cͥca omẽm ꝓlem etiam hiꝰ
qui ab eo pocuis diliguntur doa¬
re aliquid amplius. ⁊ non ceteroᷤᷤ¬

Expanded text:
ratribus quod hincdiffert secundum quam scripsimusuram, ut non minus illi ex legibus eis debetur propter factam in donationibus inmensitatdum liceat patri mediocrenti circa omnem prolem etiam his qui ab eo potius diliguntur doquid amplius, et non cetero
Abbreviated transcription (Latin):
obseruatione. id̾oq utilis lex est ut̃
lebũnt si quid dotis aut alienetur
aut supponatur. iam enim hec suf¬
ficienter delimata atꝙ sañccita sũt
sed neꝙ ip̃os contrahentes om̃ino
negleximus. nam sietiam suꝑhis ob¬
ligationem quantum ad nulieres
neꝙ dictam scͥptam ẽe uolumus.
⁊ ip̃os iuros in aliis eaꝵ rebus obli¬
gari uolumus. occasione alienati¬
onis aut ypothece mulierib qui¬
dem seruantes in ip̃is inmobilibus.¬
nouatum. uiris aut̃ competens ur
ex documentis quantum in aliis
manentibus quando mnulierꝰ mo¬
uerit. aliis enim om̃ibus p̃termu¬
lie̾m huiusmodi p̾uilegio nec ex
antiquo dedimus neꝙ nunc damꝰ.
Tua gͥ emuinentia que placuerunt᷑
nobis ⁊ ꝑ hanc sacrani decłata legem
om̃ibus ficiat manifesti scdm sol

Expanded text:
observatione, ideoque utilis lex est et ulebunt, si quid dotis aut alienetur aut supponatur: iam enim haec sufficienter delimata atque sancita sunt. Sed neque ipsos contrahentes omnino negleximus. Nam si etiam super his obligationem quantum ad mulieres neque dictam neque scriptam esse volumus, et ipsos viros in aliis eorum rebus obligari volumus occasione alienationis aut hypothecae, mulieribus quidem servantes in ipsis immobilibusnovatum, viris autem competens ius ex documentis, quantum in aliis manentibus, quando mulier moverit. Aliis enim omnibus praeter mulierem huiusmodi privilegia nec ex antiquo dedimus neque nunc damus. Tua igitur eminentia quae placuerunt nobis et per hanc sacram declarata sunt legem omnibus faciat
Abbreviated transcription (Latin):
eribus post matrimonii transac¬
cionem insponsalicia largitate
dederunt. quod recte inchoitũ
litate contemptum est. ⁊ nõ qͣs¬
libet uias inueniant artificiosas
sumentes ypothecas p̃parando mu¬
lieres consentire ⁊ ita ꝓpͥo cadere
ure. consensus enim in talibus
aut in ypothecam. aut uendi

Expanded text:
eribus post matrimonii transaceribus post matrimonii transactionem in sponsalicia largitate dederunt, quod recte incohatum litate contemptum est. Et non quaslibet vias inveniant artificiosas sumentes hypothecas praeparando mulieres consentire et ita proprio cadere iure. Consensus enim in talibus aut in hypothecam aut i
Abbreviated transcription (Latin):
bis ip̃is negocio moto illud
ie hoc faciens. siue etiam altero
scbeñte. aut patre aut nutre.
am aliquid mmobilium est int̾¬
dicĩmus ei aut supponere de ce¬
tero. rem conscͥptam in antenuꝑ¬
tiali donatione aut alienare omĩ¬
no quod enu semel uincłis spon¬
sasicie largitaus obligatum est. ñ
erit conueniens alienari. ut muli¬
cri ueniente forsan lucro quod ei
comfert antenuptialis donatio dif¬
ficultitem paciatur non inueni¬
ens irem inuiri suba cum sit ali¬
enata aliis. aut supposita. aut po¬
tentibus forte ꝑsonis. quatenus
illi ꝓpter huiusmoĩ causas aut sit
ex hoc ip̃o sit adiuuanda. quappt̃
hoc obseruẽtur⁊ ꝗ post hẽr con¬
traxeit scut quia siue emptionẽ
siue ypothecam hãt nicħ hoꝵ uti¬
litatis habebit omino s equalia
erunt nonꝰ scͥꝑtis nec dictis. que
suꝑ hoc scpta sunt aut conuene¬
runt. ⁊ seruetur ipeori lucrum
non cnim uidentur nob nmno¬
derate fecisse quidam nr̃oꝵ uidi¬
cum qui etiam ip̃as uires muli¬

Expanded text:
bis ipsis negotio moto illud se hoc faciens sive etiam altero scribente, aut patre aut matre am aliquid immobilium est, interdicimus ei aut supponere de cetero rem conscriptam in antenuptiali donatione aut alienare omnino. Quod enim semel vinculis sponsaliciae largitatis obligatum est, non erit conveniens alienari, ut mulier veniente forsitan lucro quod ei confert antenuptialis donatio, difficultatem patiatur non inveniens rem in viri substantia, cum sit alienata aliis aut supposita, et potentibus forte personis, quatenus illi propter huiusmodi causas aut sit ex hoc ipso sit adiuvanda. Quapropter hoc observetur, et qui post haec contraxerit sciat quia, sive emptionem sive hypothecam habeat, nihil horum utilitatis habebit omnino, sed aequalia erunt non scriptis nec dictis quae super hoc scripta sunt aut convenerunt, et servetur uxori lucrum. Non enim videntur nobis immoderate fecisse quidam nostrorum iudicum, qui etiam ipsam in rem muli
Abbreviated transcription (Latin):
titatem. ⁊ hec dicunus non solũ
parentibus mulierib s multopo¬
cius uiris talia facientibus si quid̃
⁊ multis ⁊ pene plurimis casibus
cominunibus filiis antenuptiał
donationis seruantur res ⁊ rur.¬
sus he manent apud sub̃am ui¬
ri eiuis que successionem ex hac

Expanded text:
titatem. Et haec dicimus non solum titatem. Et haec dicimus non solum parcentes mulieribus, sed multo potius viris talia facientibus, siquidem ex multis et paene plurimis casibus communibus filiis antenuptialis donationis servantur res, et rursus eae manent apud substantiam viri eiusque successionem ex hac
Abbreviated transcription (Latin):
cionem. aut in aliam alienatio.¬
nem consc̾ptus ꝑcipiendo om̃i¬
no non ꝑderit. si semel consen¬
sus fiat. sed sicut minitessionib
scpͥsimus ut oporteat bienmi tp̃r
existente ⁊ rursus aliam ꝓfessio.¬
nem scribi confirmantem cõnͣ¬
sensum: et tunc ratum eẽ. quod
factum est. Sic ⁊ in hoc fiat ⁊ sic
consentiat mulier scđm spẽm ĩ
int̾tessionibus. sic omino
uerit consensum. plura namꝙ
ex pͥmo mox auditu delinquun
gente ure. cum uõ in plurimo
tempr̃ cogitauerunt ꝓ negotio.
fiet forsitan caucior uerum tam̃
netꝑ hoc simplicit domus s tũc
muliẽm ex scđo consensu damꝑ¬
no sumittimus. dum sunt alie
res de quibus posubile est. ei satis¬
fieri ꝓre. uel rebus inmobilibus
que ui antenuptiali donatiõe con¬
tientur. ⁊ que ab alio detinentur
ꝓpter alienationis aut supposici¬
ouis modum. alioquin si nichil
aliud suꝑsit neꝙ sic lesionem su¬
rationem ⁊ sit omino ei lucrum
aut antenuptialis largitatis quan¬

Expanded text:
tionem aut in aliam alienationem conscriptus percipienti omnino non proderit, si semel consensus fiat, sed sicut in intercessionibus scripsimus, ut oporteat biennii tempore existente rursus aliam professionem scribi confirmantem consensum, et tunc ratum esse quod factum est, sic et in hoc fiat, et si consentiat mulier, secundum speciem in intercessionibus sit omninoerit consensum. Plurima namque ex primo mox auditu delinquuntgente iura, cum vero in plurimo tempore cogitaverit pro negotio, fiet forsitan cautior. Verumtamen neque hoc simpliciter damus, sed tunc mulierem ex secundo consensu damno summittimus, dum sunt aliae res, ex quibus possibile est ei satisfieri pro re vel rebus immobilibus quae in antenuptiali donatione continentur et quae ab alio detinentur propter alienationis aut suppositionis modum : alioquin si nihil aliud supersit, neque sic laesionem surationem, et sit omnino ei lucrum ad antenuptialis largitatis quan
Abbreviated transcription (Latin):
q spetier̃ uniuersi sine ulo prim¬
legio coartentur. ad necessitates illi¬
ritianas nam in his dum taxxat tituł
nullum eum sub quodam cesare
priuilegii uel am̃to cencemus set

Expanded text:
 specierum universi sine ullo privilegio coartentur ad necessitates Illyricianas: nam in his dumtaxat titulis nullum sub quodam cessare privilegii velamento censemus. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
excepta in quibõq locis admimᷤᷤ¬
tratio nis sublimitatis tue cõmis¬
si. opꝰ exegerit. muroꝵ cõstruct̃o¬
ñe scu reparatione frum̃ti aliaꝵ
spetier̃. siñ ullo impedim̃to. ꝓut

Expanded text:
excepta, in quibuscumque locis administrationi sublimitatis tuae commissis opus exegerit, murorum constructionem seu comparationem frumenti aliarumque specierum sine ullo impedimento, prout
Abbreviated transcription (Latin):
ed
nimitatis huc usq ad p̃dictã
magisteriam ꝑorientẽ potesta¬
tẽ moris erat destinari. uiris
spectabilib ducib in hesurꝰ
mittatur. tamꝑ se ꝗͣ ꝑ adiuto¬
res suos eosdem uidices obser¬
uare ⁊ uissiones coꝵ implere
da ⁊̃ ꝙ ad respõsum officio A¬
terius uiri exelsi magistri mili
b apparitionis tue sublimuita¬
tis ad resum non conting repe¬
non tm̃ ꝑadiutores suos .i. ad
responsum. s ⁊̃ iniucem se ad¬
nuando publicis nec priuatis
nõ ꝓspeximꝰ oportere destinari n
ꝑ mlctitudinẽ eoꝵ qualibet
machinatione dampna cõtͣ
mnes nr̃os milites augeri con¬
tingat̾eut autẽ omnifariam.
tam publi ce commod̾ati qmͣ
fortissims ꝓspiciatur: militibꝰ
sportulaꝵ nichilominꝰ exactĩcẽ
merito censemꝰ moderandam
uilemꝰ nec ip̃is ad responsũ nec

Expanded text:
e limitatis huc usque ad praedictam magisteriam per orientem potestatem moris erat destinari, viris spectabilibus ducibus inhaesurus mittatur tam per se quam per adiutores suos eosdem iudices observare et iussiones eorum impleream ad responsum, qui de officio alterius viri excelsi magistri militbus apparitionis tuae sublimitatis ad responsum non contigerit repeum per adiutores suos, id est ad responsum, sed etiam invicem se adiuvando nec publicis nec privatis non prospeximus oportere destinari, ne per multitudinem eorum qualibet machinatione damna contra milites nostros augeri contingat. Ut autem omnifariam tam publicae commoditati quam fortissimis prospiciatur militibus, sportularum nihilo minus exactionem merito censuimus moderandam. Et iubemus nec ipsis ad responsum nec
Abbreviated transcription (Latin):
co ut ꝓomnib quib libet. exp̃e¬
sis ingressus. inuidiciand ducia¬
ci litigantes dependere cõpellã¬
tur. ut ħꝰ modisolatium ad com¬
modum ad responsum ⁊ euis ad¬
uitorium ⁊ exceptoꝵ ꝓficiat. m¬
cħ sibiusur pare ł sid suo nõie pꝰ¬
cere ł uuis deuotis principibus
quiducianũ obseruat iudiciũ. ł
duciana apparitione de p̃fatis
militib. concedendis. ita indeł.¬

Expanded text:
to, ut pro omnibus quibuslibet expensis ingressus in iudicio duciaci litigantes dependere compellantur, ut huiusmodi solacium ad commodum ad responsum et eius adiutorum et exceptorum proficiat: nihil sibi usurpare vel suo nomine poscere vel viris devotis principibus, qui ducianum observant iudicium, vel duciana apparitione de praefatis litibus concedendis: ita vide
Abbreviated transcription (Latin):
Causaria missus nullo
dationis in romanos dederit.
ł siquis alio modo factam di¬
cꝯp̃r. Quicumq militum
ex niũ auctoritate familias
suas adse uenire meruerint
ño amplius qmͣ comugia lib̾¬
os suos ⁊̃ depeculio castrensi

Expanded text:
Causaria missus nulla dationis in Romanos dederit, vel si quis alio modo factam di. Quicumque militum ex nostra auctoritate familias suas ad se venire meruerint, non amplius quam coniugia liberos, servos etiam de peculio castrensi
Abbreviated transcription (Latin):
urbe ẽẽ p̃senti comitatu cõcessi
s. ł sibi nacet ł aliena obsequi¬
a sine nutirprincipali ꝑagere
audeãt qui aũt mnhꝰ modi faci¬
nore fuitit connicti militia exuti
penas cõsentaneas luerecõpellẽ¬
tur. hu uoͣ qui inpriuato ob¬
sequio militem retinere fuerint
itatũ serentatis nr̃e ꝑ uenerit.
an̾r em̃ tos hoc facere uetamus il
lico si seuuns illustribꝰ comitious
exponat ut et nasum celeste me¬
beatur. ⁊ citam remeandi acci
meris passun uagare possides
eoꝵ cognouerit. correctos faci¬
ant. custodiri. donec dehiscle¬
mentie nr̃e aurib intimetur.

Expanded text:
urbe praesente comitatu concessi sunt, vel sibi vacet vel aliena obsequia sine nutu principali peragere audeat. Qui autem in huiusmodi facinore fuerint convicti, militia exuti poenas consentaneas luere compellantur: ii autem, qui in privato obsequio militem retinere fuerint itatum serenitatis nostrae pervenerit  aliter enim eos hoc facere vetamus, ilico se viris illustribus comexponat, ut et responsum caeleste mereatur et citam remeandi accipumeris passim vagari praesides earum cognoverint, correptos faciant custodiri, donec de his clementiae nostrae auribus intimetur
Abbreviated transcription (Latin):
relinquere militiã ideo retiñe
scientib ꝙ sipꝰ ea negotiantes
appareant᷑ militia priuabim
e uolumnꝰut relicta negotiatio¬
ne liccat. eis eĩ eacẽ militiam
durare negotiantes et enĩ post
hanc sanitionẽ ħꝰ modi militi
ad cõpetentẽ sue̾ ꝓfessio nis
donacura temporis quo
ap̃ hostes fuisse te dicis restitu¬
i tibi pꝰ᷑liminio regresso restitu
infama notantur. milł hono¬
rib qui integͣ dignitatis oĩb
differrisolent. uti possũt hant
aũt morandi ubi uelint potes¬
tatẽ p̃ter quã meis locis qͥuibꝰ¬

Expanded text:
relinquere, militiam vero retinere, scientibus quod, si postea negotiantes appareant, militia privabuntere volumus, ut relicta negotiatione liceat eis in eadem militia durare. Negotiantes etenim post hanc sanctionem huiusmodi militiaad competentem suae professionis donativa temporis, quo apud hostes fuisse te dicis, restitui tibi postliminio regresso restitutinfamia notantur, nullis honoribus, qui integrae dignitatis hominibus deferri solent, uti possunt. Habeant autem morandi ubi velint potestatem, praeterquam in eis locis, quib
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ plurimas in logib qsti¬
ones uidemus ⁊ circa pͥmas
nras natiuitates .i. nuprias
⁊ filioꝵ ꝓcreationes motas. ⁊
cci nouissuna quale ẽ aliꝗͥ
uoluntatum ⁊ testam̃toꝵ¬
cogitatio facta est nobis nuꝑ¬
lens nobis antiqͣua lex suꝑdo¬
tis instrumentis mensuãm qui
int̾ altũtros equam eẽ ⁊ mascłos
⁊ feminas uult equalitatem p̃n¬
sat eoꝵ : qui adinuicem copulan¬
tur non alio quidem mediam
forte dat stipłari partem. alteri
nõ ĩtiam aut quartam. s ex me¬
dio trahens equalem utrumq
exigit fieri pactum. aut mecdiã
dicimis in utroꝙ constituens
aut t̃ciam aut quartam. aut
quantũcumꝙ contrahentes uo¬
lueĩnt. hoc autem non multũ
pͥus quesiuit ⁊ ip̃oꝵ que dant᷑
eque suit mensure. sed aliis qͥ¬
dem ꝑmisit innille forsan aut
sed non in rebus ip̃is quereret᷑
nuptias donationibus ⁊ ea que
offeruntur. ⁊ ea que instipłati¬
one deducuntur pacta.⁊ tan¬
tam quidem quantitatem cõ¬

Expanded text:
m plurimas in legibus quaestiones videmus et circa primas nostras nativitates, id est nuptias et filiorum procreationes, motas et circa novissima, quale est aliquid voluntatum et testamentorum.cogitatio facta est nobis nulens nobis antiqua lex super dotis instrumentis mensuram quiinter alterutros aequam esse et masculos et feminas vult et aequalitatem pensat eorum qui adinvicem copulantur, non alio quidem mediam forte dat stipulari partem alteri vero tertiam aut quartam, sed ex medio trahens aequale utrimque exigit fieri pactum, aut mediam dicimus in utroque constituens aut tertiam aut quartam aut quantumcumque contrahentes voluerint, hoc autem non multum prius quaesivit, ut ipsorum quae dantur aequae sint mensurae, sed aliis quidem permisit in mille forsan aut sed non in rebus ipsis quaereretunuptias donationibus et ea quae offeruntur et ea quae in stipulatione deducuntur pacta, et tantam quidem quantitatem con