comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sermo uxta decretũ medorũ atque
persarum : quod praeuaricari ñ licet
sunc respondentes: dixer̃ corã rege
Danid de filiis captiuitatis iudaeae
non cunruit delege tua. et de edicto
quod constituisti: sed trib tẽporib
odiem orat obsecrtione sua: Quod
uerbum cũ audisset rex satis contrista¬
tus ẽ et prodaniel posuit cor ut li¬
beraret eum: et usq ad occasum solis
laborabat ut erueret illũ. Viri aut̃
illi intelligentes regem : dixerunt ei
Scito rex quia lex medorũ est atque
persarum : ut omne decretũ quod con¬
stituit rex non liceat immutari. Tunc
rex praecepit et adduxer̃ danielem:
et miser eum in lacũ leonum. Dixitq
rex danieli. ds tuus quem colis semꝑ.
ipse liberabit te : Allatusq est lapĩs
unus et positus ẽ suꝑ os laci. Quem
obsignauit rex anulo suo. et anulo
optimatũ suorũ : nequid fieret contro
danielem Et abiit rex in domũ suam
et dormiuit incenatũs. cibiq non sunt

Expanded text:
sermo, juxta decretum Medorum atque sermo, juxta decretum Medorum atque Persarum, quod praevaricari non licet. Tunc respondentes dixerunt coram rege: Daniel de filiis captivitatis Judae, non curavit de lege tua et de edicto quod constituisti, sed tribus temporibus per diem orat obsecratione sua. Quod verbum cum audisset rex, satis contristatus est: Et pro Daniele posuit cor ut liberaret eum, et usque ad occasum solis laborabat ut erueret illum. Viri autem illi intelligentes regem, dixerunt ei: Scito, rex, quia lex Medorum atque Persarum est, ut omne decretum, quod constituerit rex, non liceat immutari. Tunc rex praecepit: et adduxerunt Danielem, et miserunt eum in lacum leonum. Dixitque rex Danieli: Deus tuus, quem colis semper, ipse liberabit te. Allatusque est lapis unus, et positus est super os laci: Quem obsignavit rex annulo suo, et annulo optimatum suorum, ne quid fieret contra Danielem. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenatus, cibique non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
et edictũ. ut omnis qui petierit ali¬
quam pecitionem a quocunq dõ et
homine usq ad dies triginta nisi ate
rex mitatur in lacum leonum
Nunc itaq rex confirma sententiã
et scribe decretũ ut non immutetur
quod statutũ ẽ amedis atq persis
nec praeuaricari cuiquã liceat Pondi
rex darius proposuit edictũ: et scatuit
quod cũ daniel comperis set idest con¬
uutam legem: ingressus ẽ domum
sum Et fenestris apertis incȩnaculo
suo contrr ierusalem trib temporib
indic flectebat genua sua et adorabat:
confitebaturq coram dõ suo sicut eur
Vre facere consueuerat. Viri igitur
Ali curiosius in quirentes inuenerunt
danielem: orantem et obsecrantem
dñ suum. Et accedentes locuti s̃ regi
sup edicto Rex nunquid non consitiu¬
fuut omnis homo qui rogaret quenqͥã
dedis et hominib: usq: ad dies triginła
nisi terex mitteretur in lacũ leonũ
Ad quod respondens rex : ait : Verus

Expanded text:
et edictum: Ut omnis qui petierit aliet edictum: Ut omnis qui petierit aliquam petitionem a quocumque Deo et homine, usque ad dies triginta, nisi a te rex, mittatur in lacum leonum. Nunc itaque, rex, confirma sententiam, et scribe decretum: ut non immutetur quod statutum est a Medis et Persis, nec praevaricari cuiquam liceat. Porro rex Darius proposuit edictum, et statuit. Quod cum Daniel comperisset, id est, constitutam legem, ingressus est domum suam: Et fenestris apertis in coenaculo suo contra Jerusalem tribus temporibus in die flectebat genua sua, et adorabat, Confitebaturque coram Deo suo, sicut et ante facere consueverat. Viri igitur illi curiosius inquirentes, invenerunt Danielem orantem et obsecrantem Deum suum. Et accedentes locuti sunt regi super edicto: Rex, numquid non constituisti, ut omnis homo, qui rogaret quemquam de diis et hominibus, usque ad dies triginta, nisi te, rex, mitteretur in lacum leonum? Ad quos respondens rex, ait: Verus
Abbreviated transcription (Latin):
annos natus sexaginta duos : eonun
cuit dario et constituit supral reonĩ
satrapas centũ uiginti ut essen ex
toto regno suo et suꝑ eos principes
tres ex quib daniel unuseratit
satrapae illis redderent rationem
et rex non sustineret molestiã Iitor
danied superabat omnes principe
et satrapas : quia sp̃s dĩ amplior etit
in eo. Porro rex cogitabat constituere
eum suꝑ omne regnũ. Vnde princi¬
pes et satrapae quaerebant occasio¬
nem ut inuenirent danieli: ex latere
regni Nullamq: causam et sũspitio¬
nem reperire potuer eo qđ fidelis
esset : et omnis culpa et suspitio non
inueniretur in eo. Dixer̃ ergo uiri
illi Non inueniemus danieli huic
aliquã occasionem : nisi forte in lege
dĩ sui. Tunc principes et satrapae
surripuerunt regi: et sic locutis ei
darie rex : inaeternũ uiue. Consilũ
inierunt cuncti principes regni. magi¬
stratus et satrapae senatores et u¬
dices: ut decrecũ imperatoriũ exen

Expanded text:
annos natus sexaginta duos.  Visioannos natus sexaginta duos.  Visio VI. Placuit Dario, et constituit super regnum satrapas centum viginti, ut essent in toto regno suo. Et super eos principes tres, ex quibus Daniel unus erat: Ut satrapae illis redderent rationem, et rex non sustineret molestiam. Igitur Daniel superabat omnes principes et satrapas: quia spiritus Dei amplior erat in eo. Porro rex cogitabat constituere eum super omne regnum: unde principes et satrapae quaerebant occasionem ut invenirent Danieli ex latere regis. Nullamque causam et suspicionem reperire potuerunt, eo quod fidelis esset, et omnis culpa et suspicio non inveniretur in eo. Dixerunt ergo viri illi: Non inveniemus Danieli huic aliquam occasionem, nisi forte in lege Dei sui. Tunc principes et satrapae surripuerunt regi, et sic locuti sunt ei: Dari rex, in aeternum vive: consilium inierunt cuncti principes regni, magistratus, et satrapae, senatores, et judices, ut decretum imperatorium exeat,
Abbreviated transcription (Latin):
coram te et tu et optimates tui et uxo¬
res tuae et concubinae tuae uinum
bibistis in eis: Deos quoq argenteos &
Aureos et aereos ferreos. ligneosq &
lapideos qui non uident neq audiuNt
neq: sentiunt laudasti : porro dm̃
qui habet flatũ tuũ in manu sua et
omnes uias tuas non glorificasti Idcir¬
co ab eo missus. ẽ. articulus manus:
quae scripsit hoc quod exaratũ est
Hlaec ẽ aut̃ scriptura quae digesta ẽ
ulane thecel phares Et haec ẽ inr¬
pretatio sermonis Mane ꝰ nbrẽ inter
dsecegnũ tuũ et complanet iluucer
łbecel appensus es instateud iñ
uentus eseninus habens Pbares dur¬
sum est regnũ tium et date edli
et pernue bunc subente rege in cuibis
est daniel purpura et cercunditi
est torques aurea collo eiusc undrt¬
catum est de eo quod habere porati¬
tem tertius inrego Edem octe
interfeccis ẽ balthasaretcec h&dus
et darius medus successit n raems

Expanded text:
coram te: Et tu, et optimates tui, et uxocoram te: Et tu, et optimates tui, et uxores tuae, et concubinae tuae, vinum bibistis in eis? Deos quoque argenteos, et aureos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos, qui non vident, neque audiunt, neque sentiunt, laudasti: Porro Deum, qui habet flatum tuum in manu sua, et omnes vias tuas, non glorificasti. Idcirco ab eo missus est articulus manus, quae scripsit hoc, quod exaratum est. Haec est autem scriptura, quae digesta est: MANE, THECEL, PHARES. Et haec est interpretatio sermonis. MANE: numeravit Deus regnum tuum, et complevit illud. THECEL: appensus es in statera, et inventus es minus habens. PHARES: divisum est regnum tuum, et datum est Medis et Persis. Tunc, jubente rege, indutus est Daniel purpura, et circumdata est torques aurea collo ejus: et praedicatum est de eo quod haberet potestatem tertius in regno suo. Eadem nocte interfectus est Baltassar rex Chaldaeus. Et Darius Medus successit in regnum
Abbreviated transcription (Latin):
tationem eius ostendam tibi Grex
ds̃ altissius regnũ et magnificentiã
gloriam et honorem dedit nabucho¬
donosor patrituo : et propt̃ magni¬
ficentiam quam dederat ei. uniuersi
populi tribus et linguae tremebant
et metuebant eum. Quos uolebat in t̃¬
ficiebat: et quos uolebat percutiebat¬
Et quos uolebat exaltabat : et quos
uolebat humiliabat. Quando autẽ
el euatũ est cor eius. et spiritus illius
obfirmatus ẽ ad suꝑbiã depositus
ẽ desolio regni sui et gloria eius abla¬
ta est et a filiis hominũ eiectus ẽ
Sed et cor eius cum bestiis positũ est:
et cũ onagris erat habitatio eius
faenũ quoq: ut bos comedebat. et rore
caeli corpus eius infectũ ẽ : donec co¬
gnosceret quod potestatem habeat
altissimus in regno hominũ et quem¬
cunq uoluerit suscitabit suꝑ illud
Tu quoq filius eius balthasar non hu¬
miliasticortuũ cumscires haec om̃ia :
sed aduersum dominatorem caeli ele¬
uatus es et uasa domus eius allata s

Expanded text:
tationem ejus ostendam tibi. O rex, tationem ejus ostendam tibi. O rex, Deus altissimus, regnum et magnificentiam, et gloriam et honorem dedit Nabuchodonosor patri tuo. Et propter magnificentiam quam dederat ei, universi populi, tribus, et linguae, tremebant et metuebant eum: Quos volebat, interficiebat: et quos volebat, percutiebat: Quos volebat, exaltabat: et quos volebat, humiliabat. Quando autem elevatum est cor ejus, et spiritus illius obfirmatus est ad superbiam, Depositus est de solio regni sui, et gloria ejus ablata est: Et a filiis hominum ejectus est, sed et cor ejus cum bestiis positum est, et cum onagris erat habitatio ejus: Fenum quoque ut bos comedebat, et rore coeli corpus ejus infectum est; Donec cognosceret quod potestatem habeat Altissimus in regno hominum. et quemcumque voluerit, suscitabit super illud. Tu quoque, filius ejus Baltassar, non humiliasti cor tuum, cum scires haec omnia: Sed adversum Dominatorem coeli elevatus es, et vasa domus ejus allata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
sio secr&orum et solutio ligatorum
inuentae sunt in eo. hoc est indaniele
cui rex imposuit nomen balthasar
Nunc itaq daniel uocetur: et inter¬
precationem narrabit. Igitur intro¬
ductus ẽ daniel: coram rege: Ad quẽ
praefatus rex : at Tues daniel de
filiis captiuitatis iudȩae quem ad¬
scientia intelligentia ac sapientia
ampliores inuentae sint inte. Et nunc
introgressi sunt in conspectu meo sapi¬
entes magi ut scripturã hanc lege¬
rent. et interp̃tationem eius indica¬
rent michi: et nequiuer̃ sensũ sermo¬
nis huius edicere Porro ego audiui
dete qđ possis obscura interp̃tari :
et ligata dissoluere. Si ergo uales scri¬
ptunam legere et interp̃tationem eius
indicare michi: purpura uestieris. et
torquem auream circa collum tuum
habebis et tertius in regno meo prin¬
ceps eris: Ad quae respondens daniel:
ait coraem rege Munera tua sint tibi:
et dona domus tuae alterida: Scriptu¬
ram aut̃ legam tibi rex : et interpre¬

Expanded text:
sio secretorum, ac solutio ligatorum, sio secretorum, ac solutio ligatorum, inventae sunt in eo, hoc est in Daniele: cui rex posuit nomen Baltassar, Nunc itaque Daniel vocetur, et interpretationem narrabit. Igitur introductus est Daniel coram rege. Ad quem praefatus rex ait: Tu es Daniel de filiis captivitatis Judae, quem adscientia intelligentiaque ac sapientia amplior inventa est in te. Et nunc introgressi sunt in conspectu meo sapientes magi, ut scripturam hanc legerent, et interpretationem ejus indicarent mihi: et nequiverunt sensum sermonis hujus edicere. Porro ego audivi de te, quod possis obscura interpretari, et ligata dissolvere: Si ergo vales scripturam legere, et interpretationem ejus indicare mihi, Purpura vestieris, et torquem auream circa collum tuum habebis, et tertius in regno meo princeps eris. Ad quae respondens Daniel, ait coram rege: Munera tua sint tibi, et dona domus tuae alteri da: Scripturam autem legam tibi, rex, et interpre
Abbreviated transcription (Latin):
rit scripturam hanc. et interp̃tationẽ
eius manifestam michi fecerit: purpu¬
ra uestictur . et torquem auream habe¬
bit in collo. et tertius in regno meo erit
Tunc ingressi omnes sapientes regis non
potuerunt nec scripturã legerẽ : nec
interp̃tationem eius indicare regi
Vnde rexbalthasar satis conturbatus
ẽ : et uultus illius immutatus ẽ Sed &
optimates eius conturbabantur Reg¬
na aut̃ pro re quae acciderat regiet
optimatib eius: domũ conuiuii ingres¬
sa ẽ. Et proloquens: ait Rex in aeter¬
num uiue Nonte conturbent cogita¬
tiones tuae : neq facies tua immũtetir
Est uir in regnotuo qui spiritũ deorũ
scõrũ habet inse : et in dieb patris tui
scientia et sapientia inuentae suñ in eo
Nam et rex nabuchodonosor pater
tuus principem magorũ. incantatorũ
chalda eorũ et arũspicum constituit
eum pater inquamtuus orex : quia
sp̃s amplior et prudentia intelligen¬
tiaq: in terp̃tatio somniorũ et osten¬

Expanded text:
rit scripturam hanc, et interpretationem rit scripturam hanc, et interpretationem ejus manifestam mihi fecerit, Purpura vestietur, et torquem auream habebit in collo, et tertius in regno meo erit. Tunc ingressi omnes sapientes regis, non potuerunt scripturam legere, nec interpretationem indicare regi. Unde rex Baltassar satis conturbatus est, et vultus illius immutatus est: sed et optimates ejus turbabantur. Regina autem, pro re quae acciderat regi, et optimatibus ejus, domum convivii ingressa est: Et proloquens ait: Rex, in aeternum vive: non te conturbent cogitationes tuae, neque facies tua immutetur. Est vir in regno tuo, qui spiritum deorum sanctorum habet in se: et in diebus patris tui scientia et sapientia inventae sunt in eo: Nam et rex Nabuchodonosor pater tuus, principem magorum, incantatorum, Chaldaeorum, et aruspicum constituit eum, pater, inquam, tuus, o rex: Quia spiritus amplior, et prudentia, intelligentiaque, interpretatio somniorum, et osten
Abbreviated transcription (Latin):
afferrentur uasa aurea et argen¬
tea quae asportauerat nabuchodo¬
nosor pater eius de templo quod
fuit inierusalem: ut biberent in eis
rex et optimates eius. uxoresq eius
et concubinae. Tunc allata sunt uasa
Aurea quae asportauerat de tẽplo
quod fuerat inierłm: et biber̃ in eis
rex et optimates eius. uxores et con¬
cubinae eius. Bibebant uinũ : et lau¬
dabant deos suos aureos et argenteos
et aereos. feneos ligneosq et lapi¬
deos in eadem hora apparuerunt
digiti quasi manus hominis scriben¬
tis: contra candelabrũ. in suꝑficie
parictis aulae regiae: Et rex aspici¬
ebat articulos manus scribentis
Tunc regis facies cõmutata ẽ : et cogi¬
tationes eius ꝑturbabant cum. Et
compages renũ eius soluebantur
et genua eius ad se inuicem collide¬
bantur. Exclamauit itaque rex
fortiter : ut introducerent magos chal¬
da eos et aruspices. Et proloquens rex
Ait sapientib babylonis Quicunq lege¬

Expanded text:
afferrentur vasa aurea et argenafferrentur vasa aurea et argentea, quae asportaverat Nabuchodonosor pater ejus de templo, quod fuit in Jerusalem, Ut biberent in eis rex et optimates ejus, uxoresque ejus, et concubinae. Tunc allata sunt vasa aurea, quae asportaverat de templo, quod fuerat in Jerusalem: Et biberunt in eis rex et optimates ejus, uxores et concubinae ejus. Bibebant vinum, et laudabant deos suos aureos, et argenteos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos. In eadem hora apparuerunt digiti, quasi manu hominis scribentis contra candelabrum in superficie parietis aulae regiae: et rex aspiciebat articulos manus scribentis. Tunc regis facies commutata est, et cogitationes ejus perturbabant eum; Et compages renum ejus solvebantur, et genua ejus ad se invicem collidebantur. Exclamavit itaque rex fortiter, ut introducerent magos, Chaldaeos, et aruspices. Et proloquens rex ait sapientibus Babylonis: Quicumque lege
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentem in sempiternũ laudaui.
et glorificaui : quia potefas eius
potestas sempiterna. et regnũ eius
pogenerationem et genenitionem :
et omnes habitatores terrae apud eũ
sichilũ reputati sunt luxta uolun¬
ritem enim suam facit tam in uirtu¬
tib caeli quam in habitatorib terrȩ
et non est qui resistat manui eius. et
dicat ei quare fecisti In ipso tẽpore
sensus m̃s reuersus ẽ Ad me : et ad
honorem regnimei decoremq ꝑueni
et figura mea reuersa ẽ adme : et
optimates mei et magistractus mei re¬
quisierunt me Et in regno meo resti¬
tucus sum: et magnificentia ampli¬
or addita ẽ micbi Nunc igitur ego
nabuchodonosor laudo et magnifico
et glorifico regem caeli : quiã omia
opera eius uera. et uiae eius iudicia.
et gradientes insuꝑbia potest humi¬
lũre ꝑ althasar rex fecit grande
conuiuium optimatib suis mille : &
unusquisq: scđm suã bibebat aetatẽ
sraecepit ergoiam temulentus ut

Expanded text:
viventem in sempiternum laudavi viventem in sempiternum laudavi et glorificavi, quia potestas ejus potestas sempiterna, et regnum ejus in generatione et generationem, et omnes habitatores terrae apud eum in nihilum reputati sunt. Juxta voluntatem enim suam facit, tam in virtutibus coeli quam in habitatoribus terrae, et non est qui resistat manui ejus, et dicat ei: Quare fecisti? In ipso tempore sensus meus reversus est ad me, et ad honorem regni mei decoremque perveni, et figura mea reversa est ad me, et optimates mei et magistratus mei requisierunt me, et in regno meo restitutus sum, et magnificentia amplior addita est mihi. Nunc igitur ego Nabuchodonosor laudo, et magnifico, et glorifico Regem coeli, quia omnia opera ejus vera, et viae ejus judicia, et gradientes in superbia potest humi Baltassar rex fecit grande convivium optimatibus suis mille: et unusquisque secundum suam bibebat aetatem. Praecepit ergo jam temulentus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ tuũ tibi manebit poreuui so¬
Quam obrem rex consiliũmcus olac¬
At tibi : et peccata tua ael ered spns
redime et iniquitates tias msris¬
dus pauperũ Forsitanignosest do¬
ctis tuis Omnia uenerunt suꝑ nabui¬
chodonosor regem. Post finem meni¬
um duo decim: in aula babirlomeas
ambulabat Responditq rex e at
Nonne haec ẽ babrlonmagna quã
ego aedificaui in domũ regni in robo¬
re fortitudinis meae et ingła decoris
mei : Cum adhuc sermo esset inore
regis: uox de caelo ruit: Tibidicitur
nabuchodonosor rex Regnũ tran¬
tẽpora mutabuntur supte : donec
gno hominũ. et cuicunq uoluerit dec
illud. Eadem hora sermo cõpletus ẽ
suꝑ nabuchodonosor: Ex hominib:
abiectus ẽ et faenũ ut bos comedit
et rore caeli corpus eius infectũ est
donec capilli eius insimilitudinem
aquilarum crescerent et unguese
quasi auium. Igitur post̃ finem denũ
ego nabuchodonosor oculos meos ad
cadũ leuaui : et sensus m̃s redditus
est michi. Et altissimo benedixi et

Expanded text:
Regnum tuum tibi manebit, postquam coQuamobrem, rex, consilium meum placeat tibi, et peccata tua eleemosynis redime, et iniquitates tuas misericordiis pauperum: forsitan ignoscet delictis tuis. Omnia venerunt super Nabuchodonosor regem. Post finem mensium duodecim, in aula Babylonis deambulabat. Responditque rex, et ait: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni, in robore fortitudinis meae, et in gloria decoris mei? Cum adregis, vox de coelo ruit: Tibi dicitur, Nabuchodonosor rex, regnum tuum trantempora mutabuntur super te donec gno hominum, et cuicunque voluerit, det illud. Eadem hora sermo completus est super Nabuchodonosor, ex hominibus abjectus est, et fenum ut bos comedit, et rore coeli corpus ejus infectum est, donec capilli ejus in similitudinem aquilarum crescerent, et ungues ejus quasi avium. Igitur post finem dierum ego Nabuchodonosor oculos meos ad coelum levavi, et sensus meus redditus est mihi, et Altissimo benedixi, et
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil in me remansit uirium. Sed et
alitus ms̃ intercluditur. Rursũ ergo
tetigit me quasi uisio hominis: et con¬
fortauit me. Et dixit Nolitimere uir
desideriorũ, Pax tibi Confortare : et
esto robustus . Cũq loqueretur mecũ:
conualui. Et dixi. Loquere dñe mi:
quia confortãstime Et ait. Nunquid
scis quare uenerim adte : Et nunc reuer¬
tar : ut proelier aduersum principẽ
ꝑsarum. Cũ ergo egrederer : appa¬
ruit princeps grecorũ ueniens uerũ¬
tamen annunciabo tibi quod exp̃ssũ
ẽ inscriptura ueritatis: Et nemo est

Expanded text:
nihil enim in me remansit virium, sed et nihil enim in me remansit virium, sed et halitus meus intercluditur. Rursum ergo tetigit me quasi visio hominis, et confortavit me, et dixit: Noli timere, vir desideriorum: pax tibi: confortare, et esto robustus. Cumque loqueretur mecum, convalui, et dixi: Loquere, Domine mi, quia confortasti me. Et ait: Numquid scis quare venerim ad te? Et nunc revertar ut praelier adversum principem Persarum: cum ergo egrederer, apparuit princeps Graecorum veniens. Verumtamen annuntiabo tibi, quod expressum est in scriptura ver
Abbreviated transcription (Latin):
enim sum missus adte. Cũq dixis sec
michi sermonem istũ: steti trẽmens
Et ait ad me Noli metuere daniel:
quia ex die primo quo posuisticor tuũ
ad intelligendũ ut te affligeres in
conspectũ dĩ tui exaudita sunt uerba
tua: et ego ueni propter sermones
tuos Princeps aut̃ regni persarũ resti¬
tit michi: uiginti et uno diebis. Et ecce
michael unus de principib primis
uenit in adiutorium meũ : & ego re¬
mansi ibi iuxta regem persarũ Ueni
aut̃ ut docerem te quae uentura sunt
popło tuo in nouissimis diebis: qnm̃
adhuc uisio indies: Cũq loqueretur
michi huiuscemodi uerbis: deieciuul¬
tum meũ ad terrã & tacui. Et erce
quasi similitudo filii hominis tetigit
labia mea: Et aperiens osmeũ locutus
sum: et dixi ad eum qui stabat contrar
me domine mi in uisione tua dissolutȩ
sunt compages meae: et nichil in me
remansit uirium. Et quomodo pote¬
rit seruus dñi mei loqui cum dño meo:

Expanded text:
enim missus sum ad te. Cumque dixisset enim missus sum ad te. Cumque dixisset mihi sermonem istum, steti tremens. Et ait ad me: Noli metuere, Daniel: quia ex die primo, quo posuisti cor tuum ad intelligendum, ut te affligeres in conspectu Dei tui, exaudita sunt verba tua: et ego veni propter sermones tuos. Princeps autem regni Persarum restitit mihi viginti et uno diebus, et ecce Michael unus de principibus primis venit in adjutorium meum, et ego remansi ibi juxta regem Persarum. Veni autem, ut docerem te quae ventura sunt populo tuo in novissimis diebus, quoniam adhuc visio in dies. Cumque loqueretur mihi hujuscemodi verbis, dejeci vultum meum ad terram, et tacui. Et ecce quasi similitudo filii hominis tetigit labia mea: et aperiens os meum locutus sum, et dixi ad eum qui stabat contra me: Domine mi, in visione tua dissolutae sunt compages meae, et nihil in me remansit virium. Et quomodo poterit servus Domini mei loqui cum Domino meo?
Abbreviated transcription (Latin):
oculos meos et uidi : et ecceuir unus
uestitus lineis. Et renes eius accincti
auro obrito : et corpus eius quasi chrr¬
solitus. Et facies eius uelut speties ful¬
guris: et oculi eius ut lampas ardens
Et brachia eius. et quae deorsum usq
Ad pedes : quasi species aeris canden¬
tis. Et uox sermonũ eius: ut uox mul¬
titudinis. Vidi aut̃ ego daniel solus
uisionem. Porro uiri qui erant mecum
non uider̃ : sed terror nimius irruit
suꝑ eos. et fuger̃ in absconditũ. Ego aut̃
relictus solus uidiuisionem grandem
hanc: et non remansit in me fortitudo
Sed et species mea immutata ẽ in me:
et emarcui nec habui in me quicquam
uirum. Et audiui uocem sermonũ eius.
Et audiens iacebam consternatus suꝑ
facie meam : uultusq m̃s hȩrebat t̃rȩ
Et ece manus tetigit me : et erexit me
suꝑ genua mea et suꝑ articulos manuũ
mearũ. Et dixit adme daniel uir
desideriorũ: intellige uerba quȩ ego
loquor adte: et sta in gradutuo. Nunc

Expanded text:
oculos meos, et vidi: et ecce vir unus oculos meos, et vidi: et ecce vir unus vestitus lineis, et renes ejus accincti auro obryzo: Et corpus ejus quasi chrysolithus, et facies ejus velut species fulguris, et oculi ejus, ut lampas ardens: Et brachia ejus, et quae deorsum usque ad pedes, quasi species aeris candentis: et vox sermonum ejus, ut vox multitudinis. Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri, qui erant mecum, non viderunt: sed terror nimius irruit super eos, et fugerunt in absconditum. Ego autem relictus solus vidi visionem grandem hanc: et non remansit in me fortitudo, sed et species mea immutata est in me, et emarcui, nec habui quidquam virium. Et audivi vocem sermonum ejus: et audiens jacebam consternatus super faciem meam, vultusque meus haerebat terrae. Et ecce manus tetigit me, et erexit me super genua mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit ad me: Daniel, vir desideriorum, intellige verba, quae ego loquor ad te, et sta in gradu tuo: nunc
Abbreviated transcription (Latin):
muri : in angustia tẽporũ. Et post ebdo¬
mades sexaginta duas occidetur xp̃s
et non erit eius populus qui eum nega¬
turꝰ est. Et ciuitatem et scũariũ difsipa¬
bit populus cũ duce uenturo : et finis
eius uascitas . Et post finem belli : sta¬
tuta desolatio Confirmabit aut̃ pa¬
ctum multis: ebdomada una Et in
dimidio ebdomadis deficiet hostia :¬
et sacrificiũ. Et intẽplo erit ab omina¬
tio desolationis : et usq ad consũma
bum reuelatũ ẽ. danieli cognomento
balthasar : et uerũ uerbũ et fortitu¬
domagna intellexitq sermonem
intelligentia est enĩ opus inuisione.
Indieb illis ego daniellugebam triũ
ebdomadarũ diebis Panem defidera¬
bilem non comedi. et caro et uinũ non
in troier̃ in osmeũ sed neq unguento
unctus sum: donec complerentur triũ
ebdomadarũ dies Die aut̃ uigesima
et quarta mensis primi: eram̃ iuxta
fluuium magnũ qui est tigris. Et leuaui

Expanded text:
muri in angustia temporum. Et post hebdomuri in angustia temporum. Et post hebdomades sexaginta duas occidetur Christus: et non erit ejus populus, qui eum negaturus est. Et civitatem et sanctuarium dissipabit populus cum duce venturo, et finis ejus vastitas, et post finem belli statuta desolatio. Confirmabit autem pactum multis hebdomada una. Et in dimidio hebdomadis deficiet hostia et sacrificium, et in templo erit abominatio desolationis: et usque ad consummatbum revelatum est Danieli cognomento Baltassar, et verbum verum, et fortitudo magna: Intellexitque sermonem: intelligentia enim opus est in visione. In diebus illis ego Daniel lugebam trium hebdomadarum diebus: panem desiderabilem non comedi, et caro et vinum non introierunt in os meum; Sed neque unguento unctus sum: donec complerentur trium hebdomadarum dies. Die autem vigesima et quarta mensis primi, eram juxta fluvium magnum, qui est Tigris, Et levavi
Abbreviated transcription (Latin):
propt̃ temet ipsum ds̃ms quia nom̃
tuum in uocatũ ẽ. suꝑ ciuitatẽ et suꝑ
populũ tuũ. Cũq adhuc loquerer
q scõ dĩmei adhucme loquente un
oratione ecce uir gabriel quem uide¬
ran inuisione a principio cito uolan
tengit me in tempore sacrificuuesꝑ¬
in et docuit me et locutus ẽ michi
orotq: daniel: nunc egressus sum
utꝰ doceremte et intelligeres Ab
ixordio p̃cum tuarũ egressus ẽ. sermo
sco aut̃ ueniut indicarem tibi : quia uir
desi deriorũ es Tu aut̃ anima duerte
sermonem : & intellige uisionem
septuaginta ebdomades ab breuiatȩ
sunt sũꝑ populũ tuũ et suꝑ urbem
scam tuã : ut consũmetur p̃uaricatio
et finem accipiat peccatũ. et deleat᷑
iniquitas et adducatur iustitia sempi¬
terna et impleatur uisio et prophe¬
ta et unguatur sc̃s scõrũ Scito ergo
et animaduerte : Ab exitu sermonis
ut iterũ aedificetur ierusalem usq
ad xp̃m ducem : ebdomades septem.
et ebdomades sexaginta duae erunt
et rursum aedificãbitur platea et

Expanded text:
propter temetipsum, Deus meus: quia nomen tuum invocatum est super civitatem, et super populum tuum, Cumque adhuc loquerer, sancto Dei mei: Adhuc me loquente in oratione, ecce vir Gabriel, quem videram in visione in principio, cito volans tetigit me in tempore sacrificii vespertini. Et docuit me, et locutus est mihi, dixitque: Daniel nunc egressus sum, ut docerem te, et intelligeres. Ab exordio precum tuarum egressus est sermo: ego autem veni, ut indicarem tibi, quia vir desideriorum es: Tu ergo animadverte sermonem, et intellige visionem. Septuaginta hebdomades abbreviatae sunt super populum tuum et super urbem sanctam tuam, ut consummetur praevaricatio, et finem accipiat peccatum, Et deleatur iniquitas, et adducatur justitia sempiterna, Et impleatur visio, et prophetia, et ungatur Sanctus sanctorum. Scito ergo, et animadverte: Ab exitu sermonis, ut iterum aedificetur Jerusalem, usque ad Christum ducem, hebdomades septem, et hebdomades sexaginta duae erunt: Et rursum aedificabi
Abbreviated transcription (Latin):
quas sequuxtur uoqe eu
EditioNe ralatadoxo
Et eratuir habitans in babrlone no
Emine ioachim. Et accepit i corem
nomine susannam filiam elchiar pul¬
chramnimis et timentem dnm̃ saren
tes enĩ illius cũ essent iusti : erudier
filiã suã scđm legem morsi Eracait
ioachim diues ualde : & erat ei poma¬
rium uicinũ domui suae. Et adipsũ
confluebant iuda ei: eo quodes set
honorabilior omniũ. Et constitutis
duo senes iudices in anno illo: de qͥb
locutus ẽ dñs quia egressa ẽ in iqͥtas

Expanded text:
quae sequuntur usque in editione translata sunt. Et erat vir habitans in Babylone, et nomen ejus Joacim, et accepit uxorem nomine Susannam filiam Helciae, pulchram nimis, et timentem Dominenim illius, cum essent justi, erudierunt filiam suam secundum legem Moysi. Erat autem Joacim dives valde, et erat ei pomarium vicinum domui suae: et ad ipsum confluebant Judaei, eo quod esset honorabilior omnium. Et constituti sunt duo senes judices in anno illo: de quibus locutus est Dominus: Quia egres
Abbreviated transcription (Latin):
tatem fecimus. impie egimus. et reces¬
simus et declinauimus amandatis
tius aciudiciis. Non oboediuimus
seruis tuis prophetis. qui locuti sunt
Tibi dñe iustitia. nobis aut̃ confusio
faciei sicut est hodie : uiro iuda et ha¬
bitatorib ierusalem et omni isrł his
qui prope sunt. et his qui procul iN
uniuersis terris adquas eiecisti eos
propter iniquitates eorũ inquibus
peccauer̃ inte dñe. Nobis confusio
faciei regib nr̃is principib nr̃is et¬

Expanded text:
tatem fecimus, impie egimus, et recestatem fecimus, impie egimus, et recessimus, et declinavimus a mandatis tuis, et judiciis: non obedivimus servis tuis prophetis, qui locuti sunt Tibi, Domine, justitia: nobis autem confusio faciei: sicut est hodie viro Juda, et habitatoribus Jerusalem, et omni Israel; His qui prope sunt, et his qui procul, in universis terris, ad quas ejecisti eos, propter iniquitates eorum, in quibus peccaverunt in te. Domine, nobis confusio faciei, regibus nostris, principibus n
Abbreviated transcription (Latin):
suam: et dirigetur dolus in manueus
Et cor suum magnificabit: et in copia
rerũ omniũ occidet plurimos. Et
contra principem principũ consur¬
get: et sine manu conteretur. Et ui¬
sio uespere et mane quae dicta est:
uera est Iu ergo signa uisionem : quia
post dies multos erit. Et ego daniel
langui : et aegrotaui ꝑ diẽs. Cũq sur¬
rexissem: faciebam opera regis. Et
darii filii as sueride semine medorũ
qui impercuit suꝑ regnũ chaldaeorũ
anno uno regni eius ego daniel intel¬
lexi in libris numerũ annorũ de quo
factus ẽ sermo dñi adieremiam pro¬
phetam ut complerentur desolatio¬
nis ierusalem septuaginta anni : et
posui faciem meam ad dnm̃ dm̃ rogare
et dep̃cari in ieiuniis. sacco et cinere
Et oraui dnm̃ dm̃ meũ : et confessus
sum et dixi Obsecro dñe ds̃ magne
et terribilis custodiens pactũ et mise¬
ricordiam diligentib: te et custodien¬
tib mandata tua : peccauimus iniqi

Expanded text:
suam, et dirigetur dolus in manu ejus: suam, et dirigetur dolus in manu ejus: Et cor suum magnificabit, et in copia rerum omnium occidet plurimos: Et contra principem principum consurget, et sine manu conteretur. Et visio vespere et mane, quae dicta est, vera est: tu ergo signa visionem, quia post dies multos erit, Et ego Daniel langui, et aegrotavi per dies: Cumque surrexissem, faciebam opera regis, et Darii filii Assueri de semine Medorum, qui imperavit super regnum Chaldaeorum: Anno uno regni ejus, ego Daniel intellexi in libris numerum annorum, de quo factus est sermo Domini ad Jeremiam prophetam, ut complerentur desolationis Jerusalem septuaginta anni, Et posui faciem meam ad Dominum Deum meum rogare, et deprecari in jejuniis, sacco et cinere. Et oravi Dominum Deum meum, et confessus sum, et dixi: Obsecro, Domine Deus magne et terribilis, custodiens pactum et misericordiam diligentibus te, et custodientibus mandata tua. Peccavimus
Abbreviated transcription (Latin):
pauens corrui in faciem meã. Et ait
ad me btellige fili hominis : qnm in
tẽpore finis complebitur uisio Cũq
loqueretur ad me: collapsus sũ pro¬
nus in terrã. Et tetigit me : et statuit
me in gradumeo Dixitq michi Ego
ostendam tibi quae futura sint in no¬
uissimo maledictionis : qnm̃ habet
tẽpus finem suũ. Aries quem uidisti
habere cornua : rex medorũ ẽ atq
persarũ. Porro hircus caprarũ : rex
grecorũ ẽ. Et cornu grande qđ erat
inter oculos eius: ipse ẽ rex primus
Quod aut̃ fracto illo surrexer̃ quat¬
tuor proeo : quattuor reges degente
eius consurgent: sed non in fortitudine
eius. Et post regnũ eorũ cũ creuerint
iniquitates : consurget rex impudens
facie et intelligens propositiones
Et roborabitur fortitudo eius: sed ñ
in uirib suis. Et supra quam credipo¬
test uniuersa uastabit: et prospera¬
bitur. et faciet. Et interficiet robu¬
stos et populũ scõrũ scđm uoluntatẽ

Expanded text:
pavens corrui in faciem meam, et ait pavens corrui in faciem meam, et ait ad me: Intellige, fili hominis, quoniam in tempore finis complebitur visio. Cumque loqueretur ad me, collapsus sum pronus in terram, et tetigit me, et statuit me in gradu meo, dixitque mihi: Ego ostendam tibi quae futura sunt in novissimo maledictionis: quoniam habet tempus finem suum. Aries quem vidisti habere cornua, rex Medorum est atque Persarum. Porro hircus caprarum, rex Graecorum est, et cornu grande quod erat inter oculos ejus, ipse est rex primus. Quod autem, fracto illo, surrexerunt quatuor pro eo, quatuor reges de gente ejus consurgent, sed non in fortitudine ejus. Et post regnum eorum, cum creverint iniquitates, consurget rex impudens facie, et intelligens propositiones, Et roborabitur fortitudo ejus, sed non in viribus suis: Et supra quam credi potest, universa vastabit, et prosperabitur, et faciet. Et interficiet robustos, et populum sanctorum, secundum voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
Et magnificatũ ẽ usq ad fortitudi¬
nem caeli: et deiecit de fortitudine
et de stellis et conculcauit eas. Et usq
ad principem fortitudinis magnifica¬
tus ẽ: et ab eo tulit iuge sacrificium &
deiecit locũ scificationis eus Robur
aut̃ datũ ẽ. contrar uge sacrificiũ pro¬
pter peccata. Et prosternecur ueritas
interra: et faciet et prosperabitur
Et audiui unũ de scĩs loquentem : et dix̃
unus sc̃s alteri nescio cuiloquenti usq̃¬
quo uisio et iuge sacrificiũ et peccatũ
desolationis quae facta ẽ et scũarium
et fortitudo conculcabitur: Et dixit ei
Vsq ad uesperũ : et mane duo milia
trecenti : et mundabitur scũariũ. Factũ
est aut̃ cum uiderem ego daniel uisio¬
nem et quaererem intelligentiã : ecce
stetit in conspectu meo quasi species uiri
Et audiui uocem uiri inter ulai: et
clamauit et ait. Gabriel fac intelli¬
gere istũ uisionem. Et uenit: et stecit
iuxta ubi egostabam Cumq uenisset

Expanded text:
Et magnificatum est usque ad fortitudiEt magnificatum est usque ad fortitudinem coeli: et dejecit de fortitudine, et de stellis, et conculcavit eas: Et usque ad principem fortitudinis magnificatum est: et ab eo tulit juge sacrificium, et dejecit locum sanctificationis ejus. Robur autem datum est contra juge sacrificium propter peccata: et prosternetur veritas in terra, et faciet, et prosperabitur. Et audivi unum de sanctis loquentem: et dixit unus sanctus alteri nescio cui loquenti, Usquequo visio, et juge sacrificium, et peccatum desolationis, quae facta est: et sanctuarium, et fortitudo conculcabitur? Et dixit ei: Usque ad vesperam et mane, duo millia trecenti: et mundabitur sanctuarium: Factum est autem cum viderem ego Daniel visionem, et quaererem intelligentiam: ecce stetit in conspectu meo quasi species viri. Et audivi vocem viri inter Ulai: et clamavit, et ait: Gabriel, fac intelligere istam visionem. Et venit, et stetit juxta ubi ego stabam: cumque venisset,
Abbreviated transcription (Latin):
eius Fecitq scđm uoluntatem suã : &
magnificatus ẽ. Et ego intelligebam
Ecc̃e aut̃ hircus caprarũ ueniebat ab
occidente suꝑ faciem totius terrae :
et non tangebat terrã. Porro hircus
habebat cornu insigne inter oculos
suos. Et uenit usq ad arietem illum
cornutũ quem uideram stantẽ ante
portam : et cucurrit ad eum in impe¬
tu fortitudinis suae: Cũq appropin¬
quasset prope arietem : efferatus ẽ
in eum et percussit arietem : et cõmi¬
nuit duo cornua eius. Et non poterat
aries resistere ei . Cũq eũ misisset in
terram conculcauit: et nemo quibat
liberare arietem demanu eius. Hir¬
cus aut̃ caprarũ magnus factus est
nimis: Cũq creuisset fractũ ẽ cornu
magnũ : et orta sunt cornua quat
tuor subter illud ꝑquattuor uen¬
tos caeli De uno aut̃ ex eis egressũ
est cornu unũ modicũ : et factũ est
grande contra meridiem. et contrar
orientem. et contra fortitudinem:

Expanded text:
ejus: Fecitque secundum voluntatem suam, et ejus: Fecitque secundum voluntatem suam, et magnificatus est: Et ego intelligebam: ecce autem hircus caprarum veniebat ab occidente super faciem totius terrae, et non tangebat terram: porro hircus habebat cornu insigne inter oculos suos. Et venit usque ad arietem illum cornutum, quem videram stantem ante portam, et cucurrit ad eum in impetu fortitudinis suae. Cumque appropinquasset prope arietem, efferatus est in eum, et percussit arietem: Et comminuit duo cornua ejus, et non poterat aries resistere ei: Cumque eum misisset in terra, conculcavit, et nemo quibat liberare arietem de manu ejus. Hircus autem caprarum magnus factus est nimis: cumque crevisset, fractum est cornu magnum, et orta sunt quatuor cornua subter illud per quatuor ventos coeli. De uno autem ex eis egressum est cornu unum modicum: et factum est grande contra meridiem, et contra orientem, et contra fortitudinem:
Abbreviated transcription (Latin):
tempus & tẽpora : et dimidium tẽpo¬
ris. Et udicium sedebit: ut auferat᷑
potentia et conteratur et dispereat
usq in finem: regnũ aut̃ et potestas
et magnitudo regni quae ẽ subter
omne caelũ. detur populo scõrum
altissimi Cuius regnũ rognũ sempi¬
ternum ẽ : et omnes reges seruient ei
et oboedient hucusq finis uerbi Ego
douel multũ cogitationib meis contur¬
babar : et facies mea mutata est in me
iusio ap̃paruit michi Ego danieł post
id quod uideram in principio uidi in
uisione mea cũ essem in susis castro qđ
est in elam ciuitate : uidi aut̃ inuisio¬
ne esse me suꝑ portam ulai. Et leuaui
oculos meos et uidi: et ecce aries unis
fabat ante paludem habens cornua
excelsa : et unum excelsius altero atq
succrescens. Postea uidi arietem cor¬
nib uentilantem contra occidentem
et contrix aquilonem : et contra me¬
ridiem. Et omnes bestiae non poterant
resistere ei : neq liberaride manu

Expanded text:
tempus, et tempora, et dimidium tempotempus, et tempora, et dimidium temporis. Et judicium sedebit, ut auferatur potentia, et conteratur, et dispereat usque in finem. Regnum autem, et potestas, et magnitudo regni, quae est subter omne coelum, detur populo sanctorum Altissimi: Cujus regnum, regnum sempiternum est, et omnes reges servient ei, et obedient. HUCUSQUE FINIS VERBI. Ego Daniel multum cogitationibus meis conturbabar, et facies mea mutata est in me:visio apparuit mihi. Ego Daniel, post id quod videram in principio, vidi in visione mea, cum essem in Susis castro, quod est in Elam civitate: Vidi autem in visione esse me super portam Ulai. Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce aries unus stabat ante paludem, habens cornua excelsa, et unum excelsius altero atque succrescens. Postea vidi arietem cornibus ventilantem contra occidentem, et contra aquilonem, et contra meridiem, Et omnes bestiae non poterant resistere ei, neque liberari de manu
Abbreviated transcription (Latin):
sost hoc uolui diligenter dscetuslo
stia quarta quae ẽrat dis slisuuas uo ba
ab omnib et terribilis nimil ondẽ
et ungues eius ferrei. Come debences
comminuebat : & reliqua pedioisus
conculcabat. Et de cornibi decemqle
habebat in capite : et de alio qdonus
fuerat ante quod ceciderant tracor¬
nua. Et de cornu illo quodd habebxor
oculos et os loquens grandia. & maus
erat ceteris: Aspiciebam : et ecce cornu
illud faciebat bellũ aduerss scõsorni
praeualebat eis donec uenit antiquis
et tẽpus aduenit. et regnũ obtinuer
sc̃i Et sic ait Bestia quarta regnũ quir¬
tum erit intemo : quod maiuseriar
mnib regnis. Et deuorabit uniuerse
terrã : et conculcabit et cõminuet eam.
Porro cornua decem: ipsius regnide¬
cem regeserunt. Et alius consurget
post eos. Et ipse potentior erit prio¬
ribis : et tres reges humiliabit. Et
sermones contrar excelsum loquetur
et scõs altissimi conteret. Et putabit
quod possit mutare tempora et leges
Et trrdentur in manu eius usque ad

Expanded text:
ost hoc volui diligenter discere de bestia quarta, quae erat dissimilis valde ab omnibus, et terribilis nimis, dentes et ungues ejus ferrei: Comedebat, et comminuebat, et reliquias pedibus suis conculcabat: et de cornibus decem, quae habebat in capite: et de alio, quod ortum fuerat, ante quod ceciderant tria cornua: Et de cornu illo quod habebat oculos, et os loquens grandia, et majus erat caeteris. Aspiciebam, et ecce coillud faciebat bellum cum sanctis, et praeualebat ad ipsos, donec uenit uetustus et tempus peruenit, et regnum obtinuersancti. Et sic ait: Bestia quarta, regnum quartum erit in terra, quod majus erit omnibus regnis, et devorabit universam terram, et conculcabit, et comminuet eam. Porro cornua decem ipsius regni, decem reges erunt: Et alius cpost eos, et ipse potentior erit prioribus et tres reges humiliabit. Et sermones contra Excelsum loquetur et sanctos Altissimi conteret, et putabit quod possit mutare tempora et leges, et tradentur in manu eius usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
tem fecimus dñe in omnem iustitiam
tuam : Auertatur obsecro ira tua et
furor tuus aciuitate tua ierusalem
omnib: ꝑcircuitũ nrm̃. Nunc ergo
exaudi ds̃ nr̃ orationem serui tui et
p̃ces eius: et ostende faciem tuã suꝑ

Expanded text:
tem fecimus, Domine, in omnem justitiam tuam: Avertatur, obsecro, ira tua, et furor tuus, a civitate tua Jerusalem,omnibus per circuitum nostrum. Nunc ergo exaudi, Deus noster, orationem servi tui, et preces ejus: et
Abbreviated transcription (Latin):
pesnros qui iudicauer nosip ꝑ supe¬
duceret in nos magnũ masũ qe sipe
nunquã fuit sub omni caclo scmad
nr̃is et cogita remus uerita temtib
Et uigilauit dñs suꝑ malitiã et acdirx
eam suꝑnos iustus dñs ds̃nr̃ inomb¬

Expanded text:
stros, qui judicaverunt nos, Ut superinduceret in nos malum magnum, quale numquam fuit sub omni coelo, secunnostris, et cogitaremus veritatem tuam. Et vigilavit Dominus super malitiam, et adduxit eam su
Abbreviated transcription (Latin):
dño dõ nr̃o miscdia et propitiatio:
quia recessimus ate et non audiuimꝰ
uocem dñi dĩnr̃i ut ambularemus
in lege eius quam posuit nobis ꝑseruos
suoss p opbetas. Ccomnis is ł p̃uro¬

Expanded text:
Deo nostro misericordia, et propitiatio, quia recessimus a te: Et non audivimus vocem Domini Dei nostri, ut ambularemus in lege ejus, quam posuit nobis per servos suos prophetas. Et omnis Isr
Abbreviated transcription (Latin):
natus in ecclesiã dñi : usq ad decimã
generationem. Ammanites et moa¬
bites etiam post decimam generati¬
onem non intrabunt eccłam dñi in
aeternũ : quia noluer̃ uobis occur¬
rere cũ pane et aqua in uia quan
do egressi estis de aegypto : et quia
conduxer̃ contrate balaam filiũ
malediceret tibi: et noluit dñs dr̃
tuus audire balaam. uertitq ma¬
ledictionem eius in benedictionem
tuã : eo quod diligerette Non fa¬
ciescum eis pacem : nec quaeras eis
bona cunctis dieb uitae tuae insem
piternum. Non abominaberis
idumaeum Aquia frater tuus. ẽ
nec aegyptiũ quia aduena fuisti in
terra eius. Quinati fuerint ex eis
tertia generatione intrabunt in
ecclesiã dñi. Quando egressus fue¬
ris aduersus hostes tuos inpugnã :
custodies te ab omni re mala

Expanded text:
natus in ecclesiam Domini usque ad decimam generationem Ammanites et Moabites etiam post decimam generationem non intrabunt ecclesiam Domini in aeternum quia noluerunt vobis occurrere cum pane m exiretis de Aegypto, et quia conduxerunmalediceret tibi: et noluit Dominus Deus tuus audire Balaam, vertitque maledictionem ejus in benedictionem tuam, eo quod diligeret te. Non facies cum eis pacem, nec quaeres eis bona cunctis diebus vitae tuae in sempiternum. C. CIX. Non abominaberis Idumaeum, quia frater tuus est: nec Aegyptium, quia advena fuisti in terra ejus. Qui nati fuerint ex eis, tertia generatione intrabunt in ecclesiam Domini. Quando egressus fueris adversus hostes tuos in pugnam, custodies te ab omni re mala
Abbreviated transcription (Latin):
dies antiquos: secundũ dies egressio¬
nis tuae de terra aegypti. Ostendam
ei mirabilia: Videbunt gentes: et con¬
fundentur suꝑ omni fortitudine sua
Ponent manũ suꝑ os: aures eorũ surdȩ
erunt. Linguent puluerem sicut ser¬
pens: uelut reptilia terrae protur¬
Quis ds̃ similis tui qui aufers iniqui¬
tatem et transis peccatũ reliquiarũ
hereditatis tuae : Non immittet ul¬
tra furorem suũ : qnm̃ uolens miseri¬
cordiã est Reuertetur: et miserebi¬
tur nr̃i. Deponet iniquitates nr̃as:
et proiciet in profundũ maris om̃ia
peccata nr̃a Dabis ueritatem ia cob
miscdiam abraham: quae uirasti
patribus nostris adiebis antiquis
cium consolator orbis.
increpcit ciuittitin scinguinum: &
post eur sionieñ illius loquitur
Ecce suꝑ montes pedes euan gelircin¬

Expanded text:
dies antiquos. Secundum dies egressiodies antiquos. Secundum dies egressionis tuae de terra Aegypti, ostendam ei mirabilia. Videbunt gentes, et confundentur super omni fortitudine sua: ponent manum super os, aures eorum surdae erunt. Lingent pulverem sicut serpens, velut reptilia terrae proturquis Deus similis tui qui aufers iniquitatem et transis peccatum reliquiarum hereditatis tuae non inmittet ultra furorem suum quoniam volens misericordiam est revertetur et miserebitur nostri deponet iniquitates nostras et proiciet in profundum maris omnia peccata nostra dabis veritatem Iacob misericordiam Abraham quae iurasti patribus nostris a diebus antiquis« consolator » orbis, increpat civitatem sanguinum, et post eversionem illius loquitur: « Ecce super montes pedes evangelizan
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ ad dnm aspiciã: expectabo dm̃
saluatorem meũ. Audiet me dĩ ms̃
Ne laeteris inimica mea suꝑ me. quia
cecidi Consurgam Cum sedero in tene¬
bris: dñs lux mea ẽ iram dñi portabo
qnm peccaui ei: donec iudicet causam
meam. et faciat iudiciũ meũ. Educet me
in lucem : uidebo iustitiam eius. Et aspi¬
ciet me inimica mea. et operietur con¬
fusione : quae dicit ad me ubi est dñs
ds̃ tuus: Oculi mei uidebunt in eam.
Nunc erit in conculcationem : ut lutũ
platearũ Dies : ut aedificentur mace¬
riae tuae. Indie illa longe fiet lex
indie illa et usq ad teueniet assur &
usq ad ciuitates munitas : et aciuita¬
tib munitis usq ad flumen. et ad
mare de mari. et ad montẽ demonto
Et erit terra in desolationem propt̃
habitatores suos: et propter fructũ
cogitationũ eorũ. Pasce populũ tuum
in uirgatua : gregem hereditatis tuȩ
habitantes solos insaltu. in medio car¬
meli pascentur basan et galaad iuxta

Expanded text:
autem ad Dominum aspiciam expectabo Deum autem ad Dominum aspiciam expectabo Deum salvatorem meum audiet me Deus ne laeteris inimica mea super me quia cecidi consurgam cum sedero in tenebris Dominus lux mea est iram Domini portabo quoniam peccavi ei donec iudicet causam meam et faciat iudicium meum educet me in lucem videbo in iustitiam eius et aspiciet inimica mea et operietur confDeus tuus? Oculi mei videbunt in  Al. tacet in eam: nunc erit in conculcationem ut lutum platearum. Dies, ut aedificentur maceriae tuae: in die illa longe fiet lex. In die illa et usque ad te veniet de Assur, et usque ad civitates munitas; et a civitatibus munitis usque ad flumen, et ad mare de mari, et ad montem de monte. Et erit terra in desolationem propter habitatores suos, et propter fructum cogitationum eorum. Pasce populum tuum in virga tua, gregem haereditatis tuae, habitantes solos in saltu, in medio Carmeli: Pascentur Basan et Galaad juxta