comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
duplicem causam deuim dix̾tm ꝓꝑter se ip¬
sum diligentlũ. siue quia nichil iustius. sa
quia nichil fructuosius diligi p̃t. Nultũ
quippe meruit de nobis. qui ⁊ inmeritis
se ip̃m cdeilit nobis. Quid eñi melius se¬
ipso pot̾at dare uł ipse. Ergo si dei m̃ctũ
ipse prior dilexit nos. dignus plane qui
retlametur. ꝑresertim si adu̾tatur quis
quos qnͣtũ amau̾it. Quid namq aliud¬
faciat dsid̾ata tanta ⁊ tam indebita mi
ta dignato. tam inuicta mansuctudo.
tam stupentla dulcetio. Quid in qm̃
hec omnia faciant diligenter ꝯsiderata.
rapiant. uehement̾ afficiant. faciantq
p̃se dtempnere. qcqͥc nisi intemptũ hoꝵ
mat. qr tota tͥnitas amat. si tamẽ tot̃
scit qͣr deus diligendus sit. Hoc est unde
diligi mereat᷑.¬
si deum q̃m minus agnoscit. minꝰ ⁊ di¬
ligit. Acrñ ⁊ ip̃m totũ ei sese debere nõ igt¬
rat. quem siu tocus non ignorat aucdorẽ.¬
Qud ergo ego qui deũ meũ tenco yi¬
te mee. non solum gͣtuitũ largitorẽ.

Expanded text:
duplicem ergo causam Deum dixerim propter seipsum diligendum: sive quia nihil justius, sive quia nil fructuosius diligi potest. quippe meruit de nobis, qui et immeritis dedit seipsum nobis. Quid enim melius seipso poterat dare vel ipse? Ergo si Dei meritumipse prior dilexit nos. Dignus plane qui redametur, praesertim si advertatur, quis, quos, quantumque amaverit. Quis enim? faciat considerata tanta et tam indebita mista dignatio, tam invicta mansuetudo, tam stupenda dulcedo? quid, inquam, haec omnia faciant diligenter considerata, rapiant, vehementer afficiant, faciantque prae se contemnere, quidquid nisi in comtemptu horum mat, quia tota Trinitas amat: si tamen totumscit quare Deus diligendus sit, hoc est, unde diligi mereatsi quem minus agnoscit, minus et diligit. Attamen et ipse totum ei sese debere non ignorat, quem sui totius non ignorat auctorem.Quid ergo ego, qui Deum meum teneo vitae meae non solum gratuitum largitorem,
Abbreviated transcription (Latin):
lluminẽmus nobis lumĩe scientie pͥus¬
qm de huiꝰ mũtli tenebris exeamus. ne
de tenebris tnͣseamꝰ ad tenebras ad te¬
nebras. ⁊ tenebras sempiternas. Qe
est autem ista scientia: ꝓfecto scire qr
uantur. P icaᷤᷤ quia illi qui cũ mnale
fecerint letantur. ⁊ exultant in reb pes¬
simis. uel sciant uel cegitent q̃n ueĩet

Expanded text:
lluminemus nobis lumen scientiae , priusquam de mundi hujus tenebris exeamus, ne de tenebris transeamus ad tenebras, et tenebras sempiternas. Quae est autem ista scientia? Profecto scire quia vantur. Putasne quia illi qui, cum male fecerunt, laetantur et exsultant in rebus pessimis
Abbreviated transcription (Latin):
Nte ꝯsisti non infra deici. niõ attolli sup
non euadẽ in longius. uon extendi ilatius.
Tene meiliũ si nõ uis ꝑtlere motlũ. lotus
medius tutus est. Mediũ secles motli et
motilus uͥtus est. Omnẽ extra motlũ mã¬
nõ est illi habitare uͥgo inlongo. quotl
ult᷑ motlum sit. s ne inlato quidẽ qd extͣ
sit. porro nec malto uł in imo ad̾ alterũ
supra alteꝵ infra sit. Deniq ⁊ longitudo
ext̾imũ habere solet. ⁊ dilatatõ scissurã.
Taltitudo rumã. ⁊ ꝑfunlũ ab sorptõnem

Expanded text:
nsistito. Non infra dejici, non attolli supra, non evadere in longius, non extendi in latius. Tene medium, si non vis perdere modum. Locus medius tutus est. Medium sedes modi, et modus virtus. Omnem extra modum mannon est illi habitare in longo, quod ultra modum sit: sed ne in lato quidem quod extra sit: porro nec in alto vel imo, quod alterum supra, alterum infra sit. Denique et longitudo exterminium habere solet, et dilatatio scissuram, et altitudo ruinam, et profundum absorptionem.
Abbreviated transcription (Latin):
N maiori etate quisqͥs post diuulgatũ
utiq baptismũ remediũ rẽnu̾it iam bap¬
tirari generali originaliq matule add
ut ex pprio cͥmine suꝑbie duplicem secũ
portans iustissime dampnatõnis cansã
si sic exire de corꝑe ꝯti gerit. Tamen si
baptirati. s mortis p̃occupatus articło
forte obtine̾ neqͣu̾it. dum nõ desit fides
recta. spes pia. caritas sincera. ꝓpitius
sit michi deus quia huic ego obsolam
aqͣm si defuit neqͣqͣm omnio possum de¬
sꝑare salutẽ. nec uacuũ cred̾e fidem nec
ꝯfuntlere spem. nec extide̾ caritatem. tm̃
si aquam non dtemptus sed sola ut di¬
xi phibeat inpossibilitas. Cretlo sola¬
rio ꝑcipiendi sacram̃tũ. Si tamen pio
ad implentli desiderio. mors anticipãs
seu alia quetũq uis iniũcibilis obui¬
bap̃mi posse imple̾ ꝯcetlitur. non ꝑla¬
ne dte facit hoc pena sed ipsa fides. Nã
ita infirma ⁊ inbeclllis erit ꝑse. ut qd̾.
alteri dare u let sola nõ ualeat oꝑtinere:

Expanded text:
n majori aetate quisquis post vulgatum ubique Baptismi remedium renuit jam baptizari, generali originalique maculae addit et ex proprio crimen superbiae, duplicem secum portans justissimae damnationis causam, si sic de corpore exire contigerit. Tamen si baptizari, sed mortis praeoccupatus articulo forte obtinere nequiverit; dum non desit fides recta, spes pia, charitas sincera: propitius sit mihi Deus, quia huic ego ob solam aquam, si defuerit, nequaquam omnino possum desperare salutem, nec vacuam credere fidem, nec confundere spem, nec excidere charitatem: tantum si aquam non contemptus, sed sola, ut dixi, prohibeat impossibilitas. Srio percipiendi sacramentum: si tamen pio adimplendi desiderio mors anticipans, seu alia quaecunque vis invincibilis obviBaptismi posse implere conceditur, non plane hoc facit poena, sed ipsa fides. Nam ita infirma et imbecillis per se erit, ut quod alteri valet, sola non valeat obtinere?
Abbreviated transcription (Latin):
untle mr̃ͣium uisi exfidei m̾ito illam obii¬
nũit p̾rogtatiuã ut singłaritꝰ nice bapm̃t
seture suscipiat᷑. non tudeo cut nõ ipsa cã¬
ad salutis spectat obtentũ. nõ autem ad
meriti cumulũ quo intlubitantꝰ mrium.¬

Expanded text:
unde martyrium, nisi ex fidei merito illam obtinuerit praerogativam, ut singulariter vice Baptismi secure suscipiatur: non video cur non ipsa a, quantum ad salutis spectat obtentum, non autem ad meriti cumulum, quo indubitanter m
Abbreviated transcription (Latin):
Inpͥmo oꝑere me michi declit. In scd̾a se
⁊ ubi se declit. me michi retlilidit. Satͦ
ergo edretitlitus. me pro me debeo ⁊ bis
debeo. Quid deo retbuam prose: Nam
etiam si me miles impẽdere posset᷑. ꝙ
gentu deum sine motlo diligere. Sent¬
q cum dilectio que tentlit nleum ten¬
ilat inĩmensũ tentlat in ĩfitum. Nam¬
nam queso debeat fiuis esfe nr̃i uel mõ
amoris: Quid qd̾ amor ip̃e ñr iam ñ
gͣtuitus impeclitur sedrependit᷑ debi¬
tus. Nmat ergo inm̃sitas / amat eter¬
nitas. amat suꝑeminẽs scĩe caritas.
amat ds cuus magnitud̾is nõ est fi¬
nis. cuiꝰ sapientie non est nimerus ã
pax ex suꝑat omnem intellectũ. ⁊ uicẽ
rependimus cũ mensura. Diligam te
refugiũ meum. ⁊ ub̾ator m̃s. ⁊̃ meum
deniq quicqͥc optabile. atq amabile

Expanded text:
In primo opere me mihi dedit; in secundo, se: et ubi se dedit, me mihi reddidit. Datus ergo, et redditus, me pro me debeo, et bis debeo. Quid Deo retribuam pro se? Nam etiam si me millies rependere possem, quid gendi Deum, sine modo diligere. Denique cum dilectio quae tendit in Deum, tendat ineso, debeat finis esse nostri, vel modus amoris? Quid quod amor ipse noster non jam gratuitus impenditur, sed rependitur debitus? Amat ergo immensitas, amat aeternitas, amat supereminens scientiae charitas; amat Deus, cujus magnitudinis non est finis , cujus sapientiae non est numerus , cujus pax exsuperat omnem intellectum : et vicem rependimus cum mensura? Diligam te, refugium meum, et liberator meus : et meum denique quidquid opt
Abbreviated transcription (Latin):
uterq adherit indelicet ⁊ dpassionis asfq̃.
⁊ zelus iusticie nc̃ce est ut assit spiritus
discretõnts. ne forte eum oporteat hũc
exhiberi ille ꝑcetlat ⁊ inliscretõ ipsa cõ¬
flintlat uniu̾er sa. Habeat itaq menẜa
te temꝑib temꝑa oportune emulari.
⁊ nichiloꝰ agnoscere sciat. Samaritanꝰ
sit custodiens ⁊ obsuans qnͣdo oleum
misicorlie qͣnͣdo uinũ fu̾oris exhibeat.

Expanded text:
idelicet et compassionis affectus, et zelus justitiae; necesse est ut adsit spiritus discretionis, ne forte, cum oporteat hunc exhiberi, ille procedat, et indiscretio ipsa confundat universa. Habeat itaque mens te temporibus tempora, opportune aemulari et nihilominus ignoscere sciat. Samaritanus sit, custodiens et observans quando oleum misericordiae, quando vinum fervoris exhibeat.
Abbreviated transcription (Latin):
gratlu oꝑatur penitutlinẽ .l. dolorẽ ut
hem̃ter ante ꝑlacuerãt ⁊ illa sp̃aliter ap¬
petebas. In scd̾o uero gradu oꝑatur cor¬
rectõnem. ut iam nõ exhibeas menbra
tua arma miquitatis pcc̃o s cohereas
gulam. Iugules luxuriam suꝑbiam de
iniquitati ante suierat. Penttudo enĩ
sine correctõne non ꝑderit. Qui eñ bap

Expanded text:
gradu operatur poenitudinem et dolorem, ut hementer ante placuerant; et illa specialiter tum. In secundo vero gradu operatur correctionem, ut jam non exhibeas membra tua arma iniquitatis peccato, sed coerceas gulam, jugules luxuriam, superbiam ti, quod iniquitati ante servierat. Poenitudo enim sine correctione non proderit, sicut Sap
Abbreviated transcription (Latin):
dis fratrẽ otinuo procedere dẽbet ꝯpassi¬
onis affectus tamꝙͣ cognatus humani¬
tati quippe que dciꝑis exte ipso. Temet
as in spiritu lenitatis te ipsum dsiderans
tristare quem ꝓse uiderit anxium eru¬
bescit. S quid agimius quod non nłłi dã
ceruice. ⁊ actrita sũt fronte in quo magis
eis ꝯpatimur. tanto magis ⁊ nostra ⁊
passione ⁊̃ pacientia abutant: Nõne
sicut ꝯꝑaciebam᷑ fratri ita ipsi iusticie
ꝯpaciendum est qmͣ uidemus tam ĩp̃den¬
ter abiti. tam ĩpudent᷑ prouocari: Scio
quia siqua in nobis est dei caritas ꝯtẽp¬
cum hunc dei ferre eqͣnimit nõ possumꝰ.
hic est ⁊elus insticie quo ad uersꝰ delm¬
quentes accentlimur tamqͣm pietate d

Expanded text:
deris fratrem, continuo procedere debet compassionis affectus, tanquam cognatus humanitati, quippe quem concipis ex teipso. Vos, as in spiritu lenitatis. Teipsum considera, contristare, quem pro se viderit anxium, erubescit. 5. Sed quid agimus, quod nonnulli dura cervice et atrita sunt fronte, ut quo magis eis compatimur, tanto magis nostra et compassione et patientia abutantur? Nonne sicut compatiebamur fratri, ita ipsi justitiae compatiendum est, quam videmus tam impudenter abjici, tam imprudenter provocari? Scio quia, si qua in nobis est charitas, contemptum hunc Dei ferre aequanimiter non possumus. Hic est zelus justitiae, quo adversus deliquentes accendimur, tanquam pietate
Abbreviated transcription (Latin):
deas mlt̾os sincer licet intentõne ⁊ be¬
ingno accetlant amnno. lenit̾ dicere quod
grauit᷑ auliat᷑ uolat irenocabile u̾bũ
⁊ qd̾ sanare debuat qd mortlaciꝰ forte ui
cumulatur. ut qͥ insordib erat sordescat.
ad huc declinans in uerba malicie adex¬
cusandas extusafõnes in ꝑcc̃ĩs. ac more
frenetici non solum repellens. s ⁊ mor¬
dere temptans metlici manũ. sultos
quoq non suppetit uerboꝵ copia. s ꝑro
sinonis mopia. lingm̃ sua palato sen¬

Expanded text:
deas multos, sincera licet intentione et benigno accedant animo, leviter dicere quod graviter audiatur. Volat irrevocabile verbum ; et quod sanare debuerat, quia mordacius forte vidcumulatur; ut qui in sordibus erat, sordescat adhuc, declinans in verba malitiae ad excusandas excusationes in peccatis, ac more phrenetici non solum repellens, sed et mordere tentans medici manum. Multis quoque non suppetit verborum copia, sed prae sermonis inopia
Abbreviated transcription (Latin):
latum. sic ⁊ huic nlła ꝑtlerit fides si cũ
possit non ꝑcipit sacram̃tum. ¶itus
ꝑfectam si neglig̃. Ya enim ⁊ plena ã¬
des uniu̾sa p̃cepta ꝯplectit᷑. Est hoc at
unũ ip̃mq p̃cipuũ exp̃ceptis. Merito gł
nõ fidelis sed rebellis plane atq ꝯtẽp¬
tor reputabitur quisquis ob xclire rẽ¬

Expanded text:
latum: sic et huic nulla proderit fides, si cum possit, non percipit Sacramentum. Quanquam fectam, si negligit. 630 Vera enim et plena fides universa praecepta complectitur: est autem hoc unum ipsumque praecipuum ex praeceptis. Merito ergo non infidelis, sed plane rebellis atque contemptor reputabitur, quisquis obedire re
Abbreviated transcription (Latin):
spectõne mens in tlefessa uigilet ⁊ atten¬
tlat. Intercio gratlu oparat᷑ sollititutli¬
nem ut iam incipiat sollicitꝰ ambulare
cum deo suo. ⁊̃ ex omni ꝑte scrutet᷑ ne ul
in leuissima re tremende maiestatis illi¬
offentlat aspectus. Inpenitudine accẽ¬
ditur incorrectõne ardet. In sollitudĩe
lucet ut interuis ⁊ exterius renouet᷑.
Hic iam respirare incipit. atribułone
maloꝵ ⁊ dolore. ⁊ timoris magnitudie
spiritalis letitia temꝑare. ne suoꝵ enor¬
mitate sceleꝵ habuntlantõri tristicia¬
ab sorbeat᷑. Hmc ⁊ si timet aiudice sꝑat
a saluatore. Cum iam in anima timor
⁊ letitia ob equitent ⁊ obuient sibi. ple¬
rumq timor leticiam suꝑet. letitia sepiꝰ
timorem excludat. in fra sui gaudii dclu¬
dat archañ. felix dscientia in qua luctam̃
huiꝰmͦi indesmentꝰ ꝯficitur donec qd̾ mor¬
tale est absorbeat᷑ auita. Donec euacu¬
etur timor qui exꝑte est ⁊ succelat leticia
que ꝑfecta est quia nõ timor sempiteruꝰ

Expanded text:
fessa vigilet et attendat; in tertio gradu operatur sollicitudinem, ut jam sollicitus incipiat ambulare cum Deo suo, et ex omni parte scrutetur, ne vel in levissima re tremendae illius majestatis offendat aspectus. In poenitudine accenditur, in correctione ardet, in sollicitudine lucet, ut interius et exterius renovetur. 5. Hic jam respirare incipit a tribulatione malorum et dolore, et timoris magnitudinem spirituali laetitia temperare, ne suorum enormitate sceleorbeatur. Hinc etsi timet a Judice, sperat a Salvatore; cum jam in animo ejus timor et laetitia obsequitent et obvient sibi; plerumque timor laetitiam superet, laetitia saepius timorem excludat, et intra sui gaudii concludat arcanuia, Felix conscientia, in qua luctamen hujusmodi indesinenter conficitur, donec quod mortale est absorbeatur a vita, donec evacuetur timor qui ex parte est, et succedat laetitia, quod perfectum est; quia non timor sempiternus,
Abbreviated transcription (Latin):
donec ueniant qui in ꝯspectu angłoꝵ psal¬
iant sibi. Letati sumus ꝓdieb quib nes
humiliasti annis quib iudimꝰ mala
Hec genus letitie celi nesciert nisi per
ecclesie filios. boc nemo uinqm letatur qͥ
nũqmͣ non letat. Oportune post csticiam
gautliũ subit. post laborem qui es. post
naustagiũ portus. Placet cunctis secu¬
ritas s ei magis qm timuit. Iocantͥa
iocuntdior. Transisse de morte aduitam
uite graciam duplica. Felix pro mile in

Expanded text:
donec veniant qui in conspectu angelorum psallant sibi: Laetati sumus pro diebus quibus nos humiliasti, annis quibus vidimus mala? Hoc genus laetitiae coeli nescierunt, nisi per Ecclesiae filios; hoc nemo unquam laetatur, qui nunquam non laetatur. Opportune post tristitiam gaudium subit, post laborem quies, post naufragium portus. Placet cunctis securitas, sed ei magis qui timuit. Jucunda jucundior. Transisse de morte ad vitam, vitae gratiam duplicat. Pars mea haec in
Abbreviated transcription (Latin):
ñne uere ingretit᷑ ĩter ext̾mii transiẽs
uite terminos ꝓluctõri sollicitudine. Iñ
est qd homĩes inp̃senti asese exules per
obliuionẽ malia ꝑmane̾ sollicitutlinẽ.
migrant seculã. non ꝓfutura. ĩmo nec
futura. smulitꝰ animꝰ distentꝰ in multa.
mltis laceret᷑ curis ncce est. Nempe ĩmo¬
detata extensio extenuatoem. ⁊ ex tenua¬
tõ nimia scissionem facit. Iam uero al¬
ta p̃sumptõ quid nisi rumosa p̃cipitatõ
tis deiectõ nisi desꝑata quetlani ab sorptõ
est : Inhanc fortis non derciet᷑. p̃dens lõ¬
gioris nuite non ab ducet᷑ incerto. Modes¬
tus moderabit᷑ curas. temꝑabit asuꝑfui¬
is non deerit ncͣcus. Porro tustꝰ alciora

Expanded text:
ere ingreditur iter exterminii, transiens vitae terminos productiori sollicitudine? Inde est, quod homines in praesenti a sese exsules per oblivionem, in alia per inanem sollicitudinem migrant saecula, non profutura, imo nec futura. Similiter animus distentus in multa, multis laceretur curis necesse est. Nempe immoderata extensio extenuationem, et extenuatio nimia scissionem facit. Jam vero alta praesumptio, quid nisi ruinosa praecipitatio tis dejectio, nisi desperata quaedam absorptio est? In hanc fortis non dejicietur. Prudens longioris vitae non abducetur incerto. Modestus moderabitur curas, temperabit a superfluis, non deerit necessariis. Porro justus altiora
Abbreviated transcription (Latin):
te ergo p̃uaritores ad cor ⁊ inherete ei qui
fecit nos. State cũ illo ⁊̃ stabitis reqͥescite
meotlem ⁊ quicti eritis. Quo nis inaspera:
illud bonũ ⁊ suauc. S amarũ erit iuste qd̾
in uiste amat᷑. descrto illo aquo illd̾ est. Qͦ
nõbis adhuc ⁊ ad has ambulare nias dif¬
ficiles et laboriosas: Non est requies ubi
mortis: Non est illic. Quomͦ enĩ uita

Expanded text:
te, praeuaricatores, ad cor et inhaerete illi, qui fecit uos. state cum eo et stabitis, requiescite in eo et quieti eritis. quo itis in aspera?illum, bonum est et suaue; sed amarum erit iuste, quia iniuste amatur deserto illo quidquid ab illo est. quo uobis adhuc et adhuc ambulare uias difficiles et laboriosas? non est requies, ubimortis: non est illic. quomodo enim beata
Abbreviated transcription (Latin):
suo uent᷑. qnͣtos qui tliligunt munera
iusticiam protlũt. quoꝵ guttura nec¬
dum traxit ad laqueũ. nec ilum p̃foca¬
uit fances t̾ibum blasphemie uox sacri¬
lega sermo neqͣm. Quid nultis michi
tlate ⁊ ego uobis eum tratlam: forni
ter regnat qui pitatis auctori inpuro
cortle ⁊ corꝑe mini stnͣtes non u̾entur
stare. Angelũ dm̃ qui secet metlios ⁊ cli
spergat. secil omnĩo autlent agni ĩmacu¬
lati sacras dting̾e carnes. ⁊ inting̾e̾ in
sanguine s aluatoris manus nefarias.
tricias attrectauit. Sic altaria cͥcuire s ͤ
freqñtare psalmos. cum et eĩmoili laus
execrabilis ⁊ or̃o sit inpcc᷑. Canifesta lo¬

Expanded text:
ensemus, qui diligunt munera, justitiam produnt: quorum guttura necdum traxit ad laqueum, necdum praefocavit fauces verbum blasphemiae, vox sacrilega, sermo nequam, Quid vultis mihi dare, et ego vobis eum tradam? Viter exarsit, qui puritatis Auctori in puro corde et corpore ministrantes, non verentur stare angelum sperdat ; sed omnino audent Agni immaculati sacras contingere carnes, et intingere in sanguine Salvatoris manus nefarias, tricias attrectarunt; sic 290 altaria circuire, sic frequentare psalmos, cum et ejusmodi laus exsecrabilis, et oratio sit in peccat
Abbreviated transcription (Latin):
sicut nec uelle malum nisi mala uolũ¬
tate. Cũ bonũ uolumꝰ bona est uoluntaᷤ
cum malum uolumꝰ nala est tiolũtas
utrobiq uolũtas. ⁊̃ utrobiq libertas. cedit
quoilamm᷑ lib̾tatem pcc̃ato esse captiuã
uel misam. nõ tamen amissam. Ex hac
ergo non tantum libtate qua libeꝵ est
uoluntati se ipsam udicare uel bonã
si bono uel malam si malo dsensit. q̃ppe
que ĩneutro nisi certe uolentlo ꝯsentire

Expanded text:
sicut nec velle malum, nisi mala voluntate. Cum bonum volumus, bona est voluntas: cum malum volumus, mala est voluntas. Utrobique voluntas, et ubique libertas: cedit quodammodo libertatem peccato esse captivam, vel miseram, non tamen amissam. 11. Ex hac ergo tantum libertate, qua liberum est voluntati se ipsam judicare: vel bonam, si bono; vel malam, si malo consenserit quippe quae in neutro, nisi certe volendo, consentire
Abbreviated transcription (Latin):
batur. donec ad nichilum retligeret᷑.¬
batur. Cumiq ita uquarent᷑. ut nil
aliud nisi aqua apparerent. iugula¬
bantur triclentib ferreis ⁊ ⁊ posite
super in cudem ꝑcucie bantur malleis.
anime. in unam massam redigerent᷑.
desiderabant entni mortem. et in ue¬
nire non poterant. Loq̃bantur uero
tortores admuicem dicentes. Nõne
sufficit: ⁊ alu in domo alia responde¬
bant. Proicite nobis ut uideamus
si su fficit: ⁊ proicientes alu capiebãt
cas in forcipib ferreis: aute qm ter¬
ram tangerent: ⁊ sicut pͥmi ita ⁊
ipsi eas ignib tradebant: sic qs int¬
sere modo huc mͦ siluc ꝓiiebantur¬
nerui et ossa. in fauillam redigerẽt᷑.

Expanded text:
bant eam, donec ad nihilum redigerebantur. Cumque ita liquefierent, ut nil aliud nisi aqua apparerent, jugulabantur tridentibus ferreis: et positae super incudem percutiebantur malleis, ae in unam massam redigerentur, desiderabant enim mortem, et invenire non poterant. Loquebantur autem tortores ad invicem dicentes: « Nunquid sufficit? » Et alii in alia fabrica respondebant: « Projicite nobis, ut videamus si sufficit; et projiciebant, et alii capiebant eas in forcipibus ferreis, antequam terram tangerent, et sicut primi, ita et ipsi eas ignibus tradebant: et ita misere modo huc, modo illuc projiciebanturet nervi et ossa in favillam redigerentur,
Abbreviated transcription (Latin):
cas in stagnum glatie coagulatum :
ibiq renouabantur iterum ad torm̃¬
tum. In pregnabant᷑ uero omnes
auimẽ tam iuroꝵ qmͣ mulierum q̃
descendebant in stagnum. ⁊ ita graui
debantur iniuscerib more iuperino.
aprole dcepta: sicq uegetabant᷑.
miscre in untla fetitla. maris mortiu
glatie concreta. Cumq tempus ess
ut parerẽt. clamantes replebant in¬
feros ululatib: ⁊ sic serpentes parie¬
bant. Pariebant dico non solũ feĩe¬

Expanded text:
eas in stagnum glacie congelatum; ibique renovabantur iterum ad tormentum. Praegnabantur vero omnes animae, tam virorum quam mulierum, quae descendebant in stagnum, et ita gravidae debantur in visceribus more viperino a prole concepta; sicque vegetabantur miserae in unda frigida Mortui maris glacie concreta: cumque tempus esset, ut parerent, clamantes replebant inferos ululatibus, et sic serpentes pariebant. Pariebant autem non solum fe
Abbreviated transcription (Latin):
tis diuersaꝵ bestiaꝵ capita: que
ipsa membra mordebant usq ad
neruos ⁊ ossa: Habebant quoq lin¬
guas iuuas ĩmodum asꝑidum : q̃
totum palatum ⁊ arterias dstme¬
bant omnes usq ad pulmones. Uerẽ¬
ant in similitudine serpentiũ. qui
in feriores ꝑtes uentris laterare. ⁊
ipsa iuscera in de studebant abstͣ¬

Expanded text:
tis diversarum bestiarum capita, quae ipsa membra mordebant usque ad nervos et ossa. Habebant autem linguas vivas in modum aspidum, quae totum palatum et arterias consumebant usque ad pulmones. Verenant in similitudine serpentium, qui inferiores partes ventris lacerabant; et ipsa viscera inde studebant abstr
Abbreviated transcription (Latin):
mentia. neꝵ per brachia simul ⁊ pec¬
tora: exiebantq crumpentes ꝑcunc¬
pariebant᷑ bestie capita ardentia.
ferrea. ⁊ rostra acutissima: ꝯtubs ip¬
sa unde exibãt dilaniabant corpora.¬

Expanded text:
etiam per brachia simul et pectora: exibantque erumpentes per cunchabentes capita ardentia, et ferrea, et rostra acutissima; quibus ipsa unde exibant corpora
Abbreviated transcription (Latin):
tatõ ĩmiente u̾satur. Diumꝰ sine dubio
sp̃e est qui lequit᷑. aut ꝑ se ip̃m sane at
pangelum siũ ⁊̃ quem admolum de hu¬
mano atq maligno spũ dcm̃ est. sic de
anglico atq duũo. Nec facile est qͥs lcqͣ
sertim cum cextum sit angelum bonũ
nũqnͣ icqui a sepiz ipso s deũ esse qui
lequit᷑ in ip̃o

Expanded text:
te versatur, divinus sine dubio Spiritus est qui loquitur, aut per seipsum sane, aut per angelum suum. Et quemadmodum de humano atque maligno spiritu dictum est, sic de angelico, et de divino: nec facile est quis loquulosum; praesertim, cum certum sit, angelum bonum nunquam loqui ex semetipso, sed Deum esse qui loquitur in ipso
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatis. bonũ uelle ꝓfectus
eiusdem. sufficere aũt ad omne qd̃ uo¬
lumus bonum ipsius ꝑfectio. ut ergo
uelle nr̃m qd̾ ex libero arbitrio habemꝰ
ꝑfectum bc̃amus. duplicis gracie mune
indigemus ⁊̃ uero ui delicet sapore qd̾
est uoluntatis ad bonũ du̾sio ⁊ plenũ¬

Expanded text:
utique bonum velle, profectus ejusdem erit: sufficere vero ad omne quod volumus bonum, ipsius perfectio. 19. Ut ergo velle nostrum, quod ex libero arbitrio habemus, perfectum habeamus; duplici gratiae munere indigemus, et vero videlicet Sapere, quod est voluntatis ad bonum conversio; et plen
Abbreviated transcription (Latin):
pe quotlãmꝰ nrãm in liberam uoluntatẽ.
quasi dei efficim. ꝑ bonã uoluntatẽ. Por¬
ro bonã facit qui liberam fecit. ⁊ ad hoc
fuisse qͣm quam nr̃os ꝑmanere. Dũ erg¬
Nemo siquidem p̃t duob dñis su̾ire.
Ceterum sine dei sumꝰ stũ dẏaboli non
tamen similiter desinimꝰ eẽ ⁊ nr̃i. oan
quippe utrobiq lib̾tas arbitrii. ꝑqm ma¬
neat ⁊ causa m̾iti. qͣtinus m̾ito uł pu¬
ne dyabolo nr̃a nos mancipat uolun¬
tas non ipsius potestas. deo subitit eiꝰ
ꝑfecta tamen nõ erit quousq suo c̾atori

Expanded text:
pe quodammodo nostri in liberam voluntatem, quasi Dei efficimur per bonam voluntatem. Porro bonam facit, qui liberam fecit, et ad hoc fuisse, quam nostros permanere. Nam quNemo siquidem potest duobus dominis servire . Caeterum sive Dei sumus, sive diaboli; non tamen similiter desinimus esse et nostri. Manet quippe utrobique libertas arbitrii, per quam maneat et causa meriti: quatenus merito vel pune diabolo nostra nos mancipat voluntas, non ipsius potestas: Deo subjicit ejuperfecta tamen non erit, quousque suo Creatori
Abbreviated transcription (Latin):
deniq sine u̾giuite salu ari sine hũilita¬
te nõ potes. Potest inqͣm platere hũili¬
tas que uirginitatẽ deplorat amissã
sine hũilitate autem audeo dicere. n ͨ
uirginitas maRie platuisset. quiꝰ etiã¬
ut placeret eius uirgiutas hũilitas
ꝓculdubio fecit. Quid dicis iuirgo
suꝑbe: Maria uirginem se oblita glo¬

Expanded text:
denique sine virginitate salvari; sine humilitate non potes. Potest, inquam, placere humilitas, quae virginitatem deplorat amissam; sine humilitate autem audeo dicere nec virginitas Mariae placuisset. Supeut placeret virginitas, humilitas procul dubio fecit. 6. Quid dicis, virgo superbe? Maria virginem se oblita glo
Abbreviated transcription (Latin):
tius: Inde est quotl nec morte int̾ci¬
dente nullatenꝰ int̾cidi hes umitas
bilis tinitas. Nec enim que exꝑted
tingit seꝑatõ potuit unitati prescribe̾
ꝑmanenti intotis trib. cum siue con¬
tas ꝑsonalis. Eque imꝰ xp̃c unaq ꝑ

Expanded text:
tius? Inde est quod nec morte incitius? Inde est quod nec morte incidente ullunitas. Nec enim quae ex parte contigit separatio, potuit unitati praescribere, permanenti in totis tribus. Sive contas
Abbreviated transcription (Latin):
re ꝯstitutõne qd pro hoĩe ꝯstitutũ
sacram̃tũ. Decuit ⁊ cum sũma que
indeo est. ⁊ deus est imitati igruere.
ut quomͦ ibi tres ꝑsone una eẽntia.
ita hic duenientissima quatlam otra¬
rietate tres cẽntie sint una ꝑsona.Ui¬
des ne pulchre inter utͣmq hoc uni¬
tatem hanc collocari. meo utiq qui
stitutus est mediator dei hominis qz
cianti iuidel ⁊ saluato. Ita hic uni¬
tas duab dsistens metlia unitatũ.
alteri succumb̾e. alteri p̃mine cog¬
noscitur. qnͣtũ inferior suꝑiore. tan¬
tum infĩore suꝑior. Tantam deniq
liter. uł carnẽ deanina ułamiã de
carne. nisi absurilissime p̃tlicas.
⁊ similiter anima ⁊ caro unus sit d̾s.
Nec mirum. si non eque potens ani
astringere sibi carnem. ut sibi du¬
nitas hominem illum. qui p̃destĩa¬
tus est filius dei inu̾tute longa carhe¬
na ⁊ fortis ad stͥngentlum diuina pre¬
destinatõ. abeterno est enĩ. Q uid lõ¬
guis et̾nitate. quid diuintate potẽ¬

Expanded text:
titutione, quod pro homine constitutum est sacramentum. Decuit et cum summa, quae in Deo est et Deus est, unitate congruere, ut quomodo ibi tres personae una essentia; ita hic convenientissima quadam contrarietate tres essentiae sint una persona. Videsne pulchre inter utramque unitatem hanc collocari; in eo utique qui constitutus est mediator Dei hominisque vanti videlicet et salvato. Ita haec unitas duarum consistens media unitatum, alteri succumbere, alteri 454 praeeminere cognoscitur; quantum superiore inferior, tantum inferiore superior. 21. Tantam deniqueliter vel carnem de anima, vel animam de carne, nisi absurdissime, praedicas, etsi similiter anima et caro unus sit homo. Nec mirum, si non aeque potis animastringere sibi carnem, ut sibi divinitas hominem illum, qui praedestinatus est filius Dei in virtute, Longa catena et fortis ad stringendum, divina praedestinatio: ab aeterno est enim. Quid longius aeternitate? Quid divinitate poten
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ erat in pͥncipio apud deum ⁊ deuis
erat anima. que denichilo creata est.
lantt non erat. Caro que de massa cor¬
ruptõnis sine coꝵpt̃one aliquꝰ diui¬
no segregata artificõ. qualis nulla
lam caro erat. uincło in dissolubili.
inꝑsone coeunt unitatẽ. Habes m
hus triplex genus potentie. quod fe¬

Expanded text:
od erat in principio apud Deum, et Deus erat; anima, quae de nihilo creata est, et ante non erat, caro de massa corruptionis sine corruptione aliqua divino segregata artificio; qualis nulla jam caro erat; vinculo indissolubili in personae coeunt unitatem. Habes in his triplex genus potentiae: quod
Abbreviated transcription (Latin):
gelis est mirͣatũ. Nud hoc ad nr̃am
salutem: Multum ꝑ onie motlum.
pͥmum quitlem quod pc̃ccaretlacti in
nichilum. ꝑ hoc quotlammͦ it̾ato crea¬
ti sunmus. ut simus inicium aliquod
cature enis. Seiñ qd̃ ex uetusta sũi¬
tute in libertatẽ filioꝵ dei. fnͣslati in
nouitate ꝙp̃c ambulantes. Postremo
quotl depotestate tenebꝵ uocati ad re¬
gnum claritatis eterne in quo ⁊ am ⁊
ꝯsecle nos fecit inxpo.¬

Expanded text:
 et mortuo. Quid hoc ad nostram salutem? Multum per omnem modum. Primum quidem, quod peccato redacti in nihilum, per hoc quodammodo iterato creati sumus, ut simus initium aliquod creaturae ejus. Deinde quod ex vetusta servitute in libertatem filiorum Dei translati, in novitate spiritus ambulantes. Postremo, quod de potestate tenebrarum vocati ad regnum claritatis aeternae, in quo jam et consedere nos fecit in
Abbreviated transcription (Latin):
esse ꝑsonam. quiã sic̃ in illã singła¬
ri dminitate triitas est inꝑsonis.
niat tͥnitatem. ita ⁊ hic ꝑsona nõ d¬
funtlit substantias. nec sb̃stantie
ipse ꝑsone dissipant unitatem. Sũ¬
ma illa tͥnitas hac nobis exhibuit
tͥnitatem. opus muabile. opus sin¬
gulare. inter omnia ⁊ super om¬
nia oꝑa sua. Uerbum eñi ⁊ animã
⁊ caro in uña duenere ꝑsonam. ⁊ hec
tria inũ. ⁊̃ hoc unũ tria sunt. non¬

Expanded text:
ende, quia sicut in illa singulari divinitate trinitas est in personis, nuit Trinitatem; ita et hic persona non confundit substantias, nec substantiae ipsae personae dissipant unitatem. Summa illa Trinitas hanc nobis exhibuit trinitatem, opus mirabile, opus singulare inter omnia, et super omnia opera sua! Verbum enim, et anima, et caro in unam convenere personam; et haec tria unu
Abbreviated transcription (Latin):
in scola humilitatis suꝑbiam magis
adiliscere. ac subalis mitis hũilisq ma¬
gistri gͣuius in solescere ⁊̃ inpacientes
mo dei nõ paciunt᷑ haberi ꝯtemptui q̃
in sua nõ nisi ꝯtemptibiles esse potu̾¬
mit nt quia uitlel ubi aplurib hono¬
res appetunt᷑. ibi locum hr̃e nõ merue¬
rant. salcem ibi honorabiles uideant᷑¬

Expanded text:
in schola humilitatis superbiam magis in schola humilitatis superbiam magis addiscere, ac sub alis mitis humilisque magistri gravius insolescere, et impatientes mo Dei non patiuntur haberi contemptui, qui in sua nonnisi contemptibiles esse potuerunt: ut quia videlicet, ubi a pluribus honores appetuntur, ipsi locum habere non meruerunt, saltem ibi honorabiles videant
Abbreviated transcription (Latin):
abutunt᷑. In labore inqͥt hominũ nõ s̃t
⁊ cum hom̃ib non flagellabunt᷑. ideoq
tenuit cos suꝑbia. ne humilient᷑ ad pe¬
nitentiã setl dampnent᷑ ꝓpter suꝑbiam
cum suꝑbo dyã.⁊ angelis eius. N am
qui in labore hom̃ nõ sũt in labore pro¬
ON magnum est esse. humilem
ma biectõne. Magna prorsus ⁊
rata uͥtus hũilitas honorata. Si me mi
uel metdiocrẽ honorẽ pro uex̾it eccłia.
stibilitoꝵ ꝑcc̃ata pmittente. nõne statĩ
oblitus quis sim talem me puto qͣlis
abhominib qui cor nõ uident putatꝰ
tutes honori. eo scĩorem quo suꝑiorem
me estimo uideas płosq ineccͣ de igno¬
bilib. nobiles. depauꝑib diuites fcõs
stibito intumescere pͥstine obliusti abiec¬
tõnis genus quoq suũ erubesc̾e̾ ⁊ in fi̾nos
qr applãud̾e sc̃itatem. uestiũ tlum taxat
mutatõne non mentiũ ⁊̃ tlignos se estima
quos exerceat ambitõ ⁊ honor ipse stiꝑ
doleo. post sp̃tam scłi pompam. non nlłos

Expanded text:
are? In labore, inquit, hominum non sunt, et cum hominibus non flagellabuntur; 1344 ideoque tenuit eos superbia , ne humilientur ad poenitentiam, sed damnentur propter superbiam cum superbo diabolo et angelis ejus. Nam qui in labore hominum non sunt, in labore on magnum est esse humilem in abjectione; magna prorsus et rara virtus, humilitas honorata. Si me misvel mediocrem honorem provexerit Ecclesia, subditorum peccata permittente; nonne statim oblitus qui fuerim, talem me puto, qualis ab hominibus qui cor non vident putatututes honori, eo sanctiorem, quo superiorem me aestimo. Videas plerosque in Ecclesia de ignobilibus nobiles, de pauperibus divites factos, subito intumescere, pristinae oblivisci abjectionis: genus quoque suum erubescere, et infimos sibi applaudere sanctitatem, vestium duntaxat mutatione, non mentium; et dignos se aestimarquos excaecat ambitio, et honor ipse superd magis doleo post spretam saeculi pompam nonnullos
Abbreviated transcription (Latin):
post agregressã xp̃i nulitiam rursus
muroᷤ. ⁊ negligẽ mores. sub p̃textu qͦ
comunis utilitatis uerba uendere di¬
uitib ⁊ mat̾ns salutatõnes. ⁊ ocupi¬
ne mñtlum sibi ⁊̃ se m̃to c̃ci fixeꝵt. Ut
qui antea in suo uico uł oppitlo uix og¬
niti fu̾ant. motlo cͥcu̾entes ꝓuĩcias ⁊̃
curias freqñtantes. regũ notitias. pͥn¬
cipũ familiaritates assecuti sunt. Nec¬
aliuntle hec mala dtingũt. nisi quod
nuo sectari stuliã scłariũ canes effi¬
cimur rou̾tentes aduomitũ. Den¬

Expanded text:
post aggressam Christi militiam rursus muros, et negligere mores, sub praetextu quoque communis utilitatis verba vendere divitibus, et matronis salutationes; t, ut qui antea vix in suo vico vel oppido cogniti fuerant, modo circumeuntes provincias, et curias frequentantes, regum notitias principumque familiaritates assecuti sunt. aliunde haec omnia mala contingunt, nisi quod nuo sectari studia saecularium, canes efficimur revertentes ad vomitum.
Abbreviated transcription (Latin):
uite ingretli non formitlant. ipsi sibi
marte sp̃itali existentes ⁊ discipli ꝑiter ⁊
mag̃ri. Non sufficit hoc. etiam coaceruãt
discipłos sibi ceci duces cecoꝵ. Qͣm młti
ex hoc arecto tͣmite ꝑiculosissĩe aberrasse
ꝑti sunt. Nmnuꝵ ignorantes astucias sa
tlucti turpitꝰ lapsi clampnabiltꝰ. Uideant
pro inle qui eiusmͦi sunt quom᷑ caute ã¬
bulent. Secductori tlat manũ qui dare

Expanded text:
vitae ingredi non formidant; ipsi sibi in arte spirituali existentes et discipuli pariter et magistri. Non sufficit hoc: etiam coacervant discipulos sibi, caeci duces caecorum. Quam multi ex hoc a recto tramite periculosissime aberrasse comperti sunt! Nimirum ignorantes astutias Satur, abducti turpiter, lapsi damnabiliter. Videant proinde qui ejusmodi sunt, quomodo caute amb. Seductori dat manum, qui dare
Abbreviated transcription (Latin):
tatis obetliunt. repositã sibi esse ⁊fandͭ
coronam iusticie. Utitur gͦ d̾s in salutẽ
suoꝵ irrõnabili. ⁊ item in sensibili crea¬
tura tamqͣm iumento uł instrumento.
que iam expleto opere nusqͣm erunt. Uti
nem piciet tamqͣm in utile sarmentum.¬

Expanded text:
tatis obediunt, repositam sibi esse confidunt tatis obediunt, repositam sibi esse confidunt coronam justitiae. Utitur ergo Deus in salutem suorum irrationabili, et item insensibili creatura, tanquam jumento vel instrumento, quae jam expleto opere nusquam erunt. Utitnem projiciet tanquam sarmentum
Abbreviated transcription (Latin):
nomina sunt in libro uite . ali¬
qͣndo ꝑ creaturam sine ipsa. aliiudo
fiunt hominib salubria ꝑ insensibi¬
lem. ⁊ item ꝑirratõnabilem creaturã
que id c̾co dixi fieri sine ipsa qd̾ neq̃¬
nocet intentõ. Porro ꝑ quos ⁊ cum
quib oꝑatur deus boni sunt angłi
uel homĩes qui qd̾ nult d̾s. ⁊ agũt
pieter ⁊ uolunt. Qui eñi in bono qͥdẽ
õꝑe qd dpleuii uolũtate dsentiunt
opus omiũs qd per eos deus explicat
quidem ꝑ qͣm ⁊ sine qͣ fit qd̃ fit. quid qͥdem¬
mereri potest: Quid illa dtra quani
fit nisi iram: Quid ⁊ cum fit nnsi gra¬
tiam: In pͥma itaq nlła in seq̃ñti mã¬
ia. ⁊ multuna bona merita dquirunt᷑.
Nec enim pecutles cum ꝑeas bonum
aut malum aliq fit. Soni quippiam
merent᷑ aut mali. Non habent qͥppe
Uñ cono malo ue d sentiant. Multo
munꝰ lapides cũ nec sentiant. Ceterũ
dyabolus uel homo malus cũ iugeãt
⁊iugilent rõne iam quitlem merent᷑.
s non nisi penam. pro eo qd̃ abono dis¬

Expanded text:
nomina sunt in libro vitae, aliquando per creaturam sine ipsa, aliquandfiunt hominibus salubria per insensibilem, et item per irrationalem creaturam: quae idcirco dixi fieri sine ipsa, quod non qunocet intentio. Porro per quos et cum quibus operatur Deus, boni sunt vel angeli, vel homines, qui quod vult Deus, et agunt pariter, et volunt. Qui enim bono, quod opere complent, voluntate consentiunt, opus omnino quod per eos Deus explicat, quidem, per quam, et sine qua fit quod fit, quid mereri potest? quid illa contra quam fit, nisi iram? quid et cum qua fit, nisi gratiam? In prima itaque nulla, in sequenti mala, in ultima bona merita conquiruntur. Nec enim pecudes, 621 cum per eas bonum aut malum quodcunque fit, boni quidpiam merentur, aut mali. Non habent quippe unde bono malove consentiant. Multo autem minus lapides; cum nec sentiant. Caeterum diabolus, vel homo malus, cum vigeant et vigilent ratione, jam quidem merentur, sed nonnisi poenam, pro eo quod a bono dis
Abbreviated transcription (Latin):
fetor ex eislem reprobis omnib exa¬
lans. nares eius infecit: ut p̃ acerbita¬
te tet̾rimi odoris eiugilaret. Excusso
autem sompno.per plurimos dies p̾a
sensit cantlem ꝓ utoris inmũtliciam
ingilando: qm antea sen serat dormiẽ
quociens domos eoꝵ intͦire. Uuel ante
cos tͣnͣsire causa poscebat: tociens can¬
dem pessimam exalatõnẽ sentire soleba.¬

Expanded text:
fetor ex eisdem 323 reprobis hominibus exhafetor ex eisdem 323 reprobis hominibus exhalans, nares ejus infecit, ut prae acerbitato teterrimi odoris evigilaret. Excusso autem somno, per plurimos postea dies sensit eamdem putoris immunditiam vigilando, quam antea senserat dormiendquoties domos eorum introire, vel ante eas transire causa poscebat, toties eamdem pessimam exhalationem sentire soleba
Abbreviated transcription (Latin):
tineri nõ potiusse. Qui ⁊ aĩadũtit.
qͣm cauentlum qmͣq timendũ sit.
mis. eis qui ꝑuram atq ꝑfcãm pau¬
ptatis professi sunt uitam: cum ⁊
quellam sc̃imonialis. ut legitur ꝓptꝰ
exiguũ sericũ filũ. qd̃ sine licent̾ia
iectulo suo reposuerat: dyaboli sens¬
it ĩmorte calumpniam. Dic itaqs
uir bonus ⁊ pius. ꝓpter eximi am
corꝑis ⁊ animi puritatẽ. młtas ado¬
mino atq ascĩs eius. p̃cipue uero.
abeatissima dei genitͥce recipere solitꝰ
erat didlatõnes. ita ut eatlem sãssi¬
ma regina aliqͣnͣdo illi aꝑꝑens in ui¬
sione. non nlła sibi uentura signifi¬
caret: ⁊ post clulcia piissime uisitatõ¬
nis alloquia: pudicissimũ oris sui os¬
culum. castis eiusd̾e labiis stupenda
dignatõne in pͥmere. Quadam u̾o
nocte uidebat᷑ sibi. cũ ꝑficlis indeis de xͥ¬
ana roligione disputãdo ofugere. Cñ¬
q diutius altercassent. subito tant᷑

Expanded text:
tineri non potuisse. Quin etiam animadvertit tineri non potuisse. Quin etiam animadvertit quam cavendum quamque timendum sit mis, eis qui puram atque perfectam paupertatis professi sunt vitam, cum etiam quaedam sanctimonialis, ut legitur, propter exiguum sericum filum, quod sine licentia lectulo suo reposuerat, diaboli persenserit in morte calumniam. Hic itaque vir bonus et pius, propter eximiam corporis et animi puritatem, multas a Domino atque sanctis ejus, praecipue vero a beatissima Dei genitrice recipere solitus erat consolationes, ita ut eadem sanctissima Regina aliquando apparens in visione, nonnulla sibi ventura signaret, post dulcissima piissimae visitationis alloquia, pudicissimum sui oris osculum castis ejusdem labris stupenda dignatione imprimeret. Quadam vero nocte videbatur sibi cum perfidis Judaeis de Christiana religione disputando confligere Cumque diutius altercassent, subito tantus
Abbreviated transcription (Latin):
Iissume recortlacõnus abraham.
qntlam pratee abbas. qui sicut ai¬
ut uirginitatis florem. largiente xp̃
seruanit usq ad mortem. homo scĩssimꝰ
ac singulari mansuetutline p̃tlitus suͭ
nigumq dñi ab adolescentiã sua. usq
ad finem uite portauit. Qui dũ ad¬
huc esset pariter et religio nouellꝰ. mo¬
licam panni noui scissuram ad resarci¬
entlam uestem ingrabato suo sine licen᷑
setrete recondidit. Set cũ cam post pau¬
lulũ requisisset. ⁊ uersato uitliq stra¬
tu mĩme reꝑꝑisset. miratꝰ abscessit. ⁊¬
remordente ꝯscientia. furtinã rapinu¬
lam pͥuata dfessione qnͣtocius delere
curauit. Post motlicũ uero temꝑis. cũ
solus in coquina scultellas ablueret:
ecce pãnicalꝰ ille subrto ꝑaerem laps:
⁊ uelud aliquo portante. miectus es
manib ͤ. Qnem cum certissime recogͦ¬
scetet. ⁊ porrectis quaqͣ uersum obtutib
ret: manifeste dꝑit. ab in mũdo sp̃u
furatum fuisse: s post dfessionem re¬

Expanded text:
iissimae recordationis Abraham, Prateae quondam abbas, qui, sicut aiunt, virginitatis florem largiente Christo servavit usque ad mortem, homo sanctissimus, ac singulari mansuetudine praeditus fuit, jugumque Domini ab adolescentia usque ad finem vitae portavit. Qui dum adhuc esset aetate pariter et religione novellus, modicam panni novi scissuram ad resarciendam 322 vestem in grabatulo suo sine licentia secrete recondidit. Sed cum eam post paululum requisisset, et reversato undique stratu minime reperisset, miratus abscessit, et remordente conscientia, furtivam rapinulam privata confessione quantocius delere curavit. Post modicum vero temporis, cum solus in coquina scutellas ablueret, ecce panniculus ille subito per aerem lapsus, et velut aliquo portante injectus est manibus ejus. Quem cum certissime recognosceret, et porrectis quaquaversum obtutibusret, manifeste comperit ab immundo spiritu furatum fuisse, sed post confessionem re
Abbreviated transcription (Latin):
sis: cepit ille clamare ⁊ lixit. Sur¬
gite et pulsate qnͣtocius tabulam.
qr iam tempꝰ meũ impletũ est. Dti¬
git autem mn illa hora. om̃s infirmi¬
torii lucernas esse extinctas. Strgẽ¬
tes itaq frẽs iudeꝵt subito cͣc moriẽtẽ
cum luna mĩme luceret tanti lumĩs
claritatẽ. totam domũ clarificantem.
ut ⁊̃ inlibro legere possent. Tamdui
uero lux illa durauit. donec ĩmulta.
morã lampades succense erant. Elt etiã
plurimi de ꝯuentu. qui pͥores ad uer¬
ciderant: ex hilarati ⁊ ꝯsolati ualde.
gr̃as tlño retuleꝵt: atq cum in gen¬
ti deuotõne sc̃ uiri exequias celebraꝵt.
Porro ille alius eger qui ĩ uitanti se
scenderat. nõ ascendit. Hanc añt me¬
morati fr̃is d sũmac̃onẽ. sicut eam a
uenerabili hugone flaunicensi qͦntlã
eiuslem fontenet priore audu fidelz

Expanded text:
sis, coepit ille clamare, dicens: « Sursis, coepit ille clamare, dicens: « Surgite et pulsate quantocius tabulam, quia jam tempus meum impletum est. » Contigit autem omnes illa hora infirmitorii exstinctas esse lucernas. Surgentes itaque fratres viderunt subito circa morientem, cum luna minime splenderet, tanti luminis splendorem, totam domum clarificantem, ut etiam in libro legere possent. Tandiu vero lux illa duravit, donec in multa mora lampades succensae essent, ita ut etiam plurimi de conventu qui priores advencta quae acciderant, exhilarati et consolati valde, gratias Domino retulerunt, atque cum ingenti devotione sancti viri ex sequias celebrarunt. Porro ille alius aeger qui invitanti se scenderat non ascendit. Hanc autem memorati fratris consummationem, sicut 325 eam a venerabili Hugone Flaviniacensi, quondam ejusdem Fonteneti priore audivi, fideli
Abbreviated transcription (Latin):
Pu dfontenetum. qđ cystercieñ
ordinis est nobile monasteriũ.
quidam eximie du̾satonts monachus.
in extremis agonizabat. Quaclam uͦ
die sollempni. cũ ad missam matutinalẽ
om̃s qui surgere poterant in firmi ꝓces
in firmi. adhortabat᷑ eum plurimis
uerbis. Ut sequeretur se in locum serens¬
simum: tocius amenitatis ⁊ gantlii
plenum. Ueꝵ egroto faciem obnubi¬
lante. ⁊ tartlum tepitltĩq responsum
adista retlilente ÷ scũs ille ꝯtempsit
atqs ꝑtũsit: accetlensq ad monachꝰ
supradictum. sinonem eundem ꝓposuͭ
Ille uero gratantꝰ assurgens. Fitqs ex
omnib metlullis gr̃as agens: cum
i dtinenti subsequi uellet . nũcius
ille celestis delit ei mantlatũ. ut inte¬
rim ita maneret: indicans ⁊̃ tempꝰ
⁊ horam quo ad ip̃m inꝓximo remea¬
ret. Cum ergo sc̃s ille disparusset
curanit ĩdem in firmus in notescere fr̃
sum. Uerũptam̃ nolite c̾ca me uigilã¬
re. neq solliciti sitis. qr ego oꝑtune
funla itaq nocte pausantib uniuer¬

Expanded text:
pud Fontenetum, quod est Cisterciensis ordinis nobile monasterium, quidam eximiae conversationis monachus in extremis agonizabat. Quodam vero die solemni, cum ad missam matutinalem omnes qui surgere poterant infirmi procesinfirmi, adhortabatur eum plurimis verbis ut sequeretur se, introducendus ab ea in locum serenissimum, totius amoenitatis et gaudii plenum. Verum aegroto faciem obnubilante, et tardum tepidumque responsum ad ista reddente, sanctus ille contempsit et pertransiit. Accedensque ad monachum supradictum, 324 sermonem eumdem proposuit. Ille vero gratanter assurgens, atque ex omnibus medullis gratias agens, cum eum incontinenti subsequi vellet, nuntius ille coelestis dedit ei mandatum, ut interim ita maneret, indicans etiam tempus et horam quo ad ipsum in proximo remearet. Cum ergo sanctus ille disparuisset, curavit isdem infirmus innotescere fratsum. Verumtamen nolite circa me vigilare, neque solliciti sitis, quia ego vocabfunda itaque nocte pausantibus univer
Abbreviated transcription (Latin):
Etat ꝓpositũ dei. stat sm̃a patis suꝑ
timentes eum. ipõr ⁊ tlissimulans ma¬
la et remimans bona ut miro motlo ei
Aliud est muldas cliuitias scire aliud
⁊ possidere. nec noticia facit diuitẽ sed
possessio sic prorsus sic aliud est nosse
tleum aliud ⁊ timere nec cognitõ sa¬
pientem. setl timor fatit qͥ ⁊ afficit. Tu¬
ne sapientem dixeris quem sua scien᷑
infiat. ⁊ bene mitiũ sapientie timor d̾oͥ
qr tũc pͥmũ d̾s sap̃ anime cũ eam affic̃
ad timentlumi. tunc cum instruit adsci¬
endum times lci iusticiam times po¬
tentiam ⁊ sap̃ tibi iustus ⁊ potens deus
qr timor sapor est. Porro sapor sapiẽtẽ
facit. sicut scientia scientẽ sic diuitie
pͥmũ opponit. Hinc itaq quid̾a ingres¬

Expanded text:
tat propositum Dei, stat sententia pacis super timentes eum, ipsorum et dissimulans mala, et remunerans bona, ut miro modo eis Aliud est multas divitias scire, aliud et possidere; nec notitia divitem facit, sed possessio. Sic prorsus, sic aliud est nosse Deum, et aliud timere; nec cognitio sapientem, sed timor facit, qui et afficit. Tune sapientem dixeris, quem sua scientia inflat? Quis illos sapientes niliud est multas divitias scire, aliud  tunc primum Deus animae sapit, cum eam afficit ad timendum, non cum instruit ad sciendum. Times Dei justitiam, times potentiam; et sapit tibi justus et potens Deus, quia timor sapor est. Porro sapor sapientem facit, sicut scientia scientem, sicut divitiae primus opponit. Ibi itaque quidam acces
Abbreviated transcription (Latin):
cortle tuo. Nõ potes simul ⁊ sic tim̾e et
altum sapere. Non est enim quo ad mit¬
plenc si ꝑfecte timũs dabis saporem ca¬
Timor qui nõ est incaritate cũ omnes ĩ¬
iciet ad sapientiã. neminẽ ꝯsumat.
quoniã suꝑueniens caritas ex tundit

Expanded text:
ione non potest simul et sic timere, et altum sapere. Non est enim quo admitplene, si perfecte timueris, dabit chalum, qui non est in charitate, qui cum omnes initiet ad sapientiam, neminem consummat; quoniam superveniens charitas extundit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuipendens inp̃ia sui iuris longe ab¬
it. non ut p̃cepto faueret. s ut arburẽ
fugeret. ihi cum ⁊excõmuũcata su
uitam tnͣsiens homo factiosꝰ ⁊ potens.
os euocaret. ⁊ graui dolore membra de¬
pastus in lecto decumberet. ꝯ uenerunt
uniliqs ꝯpatriote. ut extremã benedic¬

Expanded text:
longe abiit, non ut praeceptum foveret, sed ut arbitrium fugeret; ubi cum excommunicata sua vitam transigens, homo factiosus et potens. eros evocaret, et gravi dolore membra depastus in lecto decumberet, convenerunt undique compatriotae ut extremae benedic
Abbreviated transcription (Latin):
referam: si prius ab soluero qͣm insoli¬
tus casus. eum intanto culmine fasti¬
diau̾it. Imꝑator terre illius. dñica il¬
ia que uocatur qͥnqͣgesima. uenatũ per¬
gens. solus ad horam silue deuenit. om
ꝑator militem mentitus suppliciter mis¬
sam rogat: ille dfestim parat. Intere a
tum esset. scitote q̃m dñs iꝑse est deus:
sacerdos socoriliam pueri familiaris s¬
crepans respexit. ⁊̃ acitatori uete quasi
cegitante mipatori respondens ait. Ip̃e
fecit ⁊ios. ⁊̃ non ip̃i nos. Quo dicto: re¬

Expanded text:
referam; si prius dixero, quam insolitus casus eum in tanto culmine fastigaverit. Imperator terrae illius, Dominica illa quae vocatur Quinquagesima, venatum pergens, solus ad oram sylvae devenit, omnerator, militem se mentitus, suppliciter missam rogat; ille confestim parat: alter inttum esset, « Scitote quoniam Dominus ipse est Deus, » sacerdos, socordiam pueri familiaris increpitans, respexit, et concitatiori voce, quasi cogitanti imperatori responderet, dixit: « Ipse fecit