comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cos studeat 9uocare ne
iñ illis uisitatio postpo¬
nat᷑ ¶Deinde liceat ei
ꝑ totã ꝓuinciã uł eius
ꝑtẽ uisitatõis officiũ ex¬
c̾e. Ciuitates ⁊ dyoc̃ suf¬
fraganeos suos ⁊ eoꝵ sb̾¬
ecc̃as ⁊ alia religiosa ⁊
tões a locis tm̃ recipere
uisitatis. Ex qͦ tñ aliquã
de ip̃is dyoc̃ uisitare ceꝑit
nũꝙͣ postea siue totam
siue ꝑtẽ eiꝰ uisitau̾it re-¬
u̾tat᷑ cã uisit atoĩs ad il.¬
pot̾it ⁊ sua denuo fu̾int
uisitate. Qd̾ si forsan ead
dyoc̃ uł aliqͣ ibi ecc̃a plus
aliis indigu̾it uisitari. tc̃
aliaꝵ uisitatõe int̾missa
redeat ad eand̾ si a loci dy-¬
ocesano reqͥsitꝰ extiterit
Gł de om̃iũ ac maioris
ꝓcessit ꝯsilio ⁊ assensu ad
qd̾ iidẽ se ꝓnos exħibeãt
negligat᷑. Si uo̾ maliciose
in hiis difficultatẽ ad-
let ꝯfident̾. ¶posteͣm
aut̃ semeł õs ꝓuincie su¬
e dyoc̃ uisit au̾it licitũ
sit ei pꝰtea pͥus tñ suffra¬
⁊ ip̃iꝰ diffinitõne sr̃ hoc

Expanded text:
cos studeat conuocare ne in illis uisitatio postponatur. Demum liceat ei per totam prouintiam uel eius partem uisitationis officium exercere, ciuitates et dioceses, suffraganeos suos et eorum subecclesias et alia religiosi et tiones a locis tantum recipere uisitatis. Ex quo tamen aliquam de ipsis diocesibus uisitare ceperit, nonquam postea, siue totam, siue partem eius uisitauerit, reuertatur causa uisitationis ad ilt sua denuo fuerint uisitate. Quod si forsan eadem diocesis, uel aliqua ibi ecclesia plus aliis indiguierit uisitari, tunc aliarum uisitatione intermissa redeat ad eandem, si a loci diocesano requisitus extiterit, uel de omnium aut maioris processerit consilio quod idem se pronos exhibeant, negligatur. Si vero malitiose in hiis difficultatem adhilet confidenter. Postquam autem semel omnes provintie sue dioceses visitaverit, licitum sit ei postea, prius tamen suffraet ipsius diffinitione super hoc
Abbreviated transcription (Latin):
culpabiles fu̾int eccãstico
supponimꝰ int̾dc̃o p̾satis ⁊
ꝑsoĩs ecc̃asticis sup̃dictis
in uͥtute obedĩe ⁊ sb̾ de¬
positoĩs pena distͥcte man¬
dantes ut talib absq ex-¬
p̾ssa licentia dcẽ sedis nul¬
latenꝰ acqͥescant q̃doꝵ p̾¬
ꝓmissionis ⁊ ꝯcessionis
fcãꝵ hactenꝰ uł facien

Expanded text:
astico supponimus interdicto prelatis et personis ecclesiasticis interdictis in uirtute obediencie et sub deposicionis pena districte mandantes, ut talibus absque expressa licencia dicte sedis nullatenus aquiescant quodque prpromissionis uel concessionis factarum actenus uel facien
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e in plenitudine iuris
tiũ nepharia tem̾itas pro¬
pulset᷑. ¶ Sane intelle¬
ximiꝰ ꝙ in regno francie
ꝯmunie ⁊ scabini seu¬

Expanded text:
nitudine sui juolentium nepharia temeritas propulsetur. Sane intelleximus quod in regno Francie communie, scabini
Abbreviated transcription (Latin):
p̾habita cũ fr̃ib nr̃is di¬
ligenti delib̾atõe dec̾niiꝰ
ñ lic̾e p̾fatis ꝯmuniis
scabinis ⁊ hiis qui ĩ eis¬
iur̾dictoẽm tẽporalem
eccãsticis impon̾e uł exi¬
g̾e ab eisdẽ pro domib
onib ab eisdẽ ecclesiis
uł ꝑsonis eccãsticis legi

Expanded text:
prehabita cum fratribus nostris diligenti deliberatione, decernimus non licere prefatis communiis, scabinis et hiis qui juridictionem temporalem ecclesiasticis imponere vel exigere ab eisdem pro domibus, posset ab eisdem ecclesiis et personis e
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾it ꝯͣ p̾sũptũ recipiens
maledictõẽm incurrat a
qͣ nũꝙͣ nͥ duplũ restitu¬
at lib̾et᷑ uolumꝰ enĩ in
hiis fraudẽ quãlibet pe
iectos uisitantib plene
obs̃uari p̾cipimꝰ saluis
sr̃ hoc rõnabilib ⁊ appro¬
batis religiosoꝵ ꝯsuetudi-¬
nib ⁊ regłarib ĩstitutis

Expanded text:
tra presumptum, recipiens maledictionem incurrat, a qua numquam, nisi duplum restituat, liberetur; volumus enim in hiis fraudem quamlibet penditos visitantibus, plene observari precipimus; salvis super hoc rationabilibus et approbatis religiosorum consuetudinibus, et regularibus institutis
Abbreviated transcription (Latin):
testatis g̾entes officium
secłaris lib̾tatẽ ⁊ ĩmunita¬
tẽ ecc̃asticã led̾e̾ ac minu-¬
ere tãꝙͣ honoris ⁊ pͥuile¬
expedit ꝙ ꝑ diligẽtiam
⁊ aucͣtem sedis apłice q̃¬

Expanded text:
testatis gerentes officium secularis, libertatem et immunitatem ecclesiasticam ledere ac minuere, tanquam honoris et privileexpedit quod per diligenciam et auctoritatem Sedis ap
Abbreviated transcription (Latin):
infra illoꝵ districtũ
Sł t̾ritoriũ ꝯstitute.¬
ip̃as ecc̃as uł ꝑsonas
ad distrahendũ uł alie¬
nand̾ aut exͣ manũ suã
ponẽdũ acqͥsita iam uel
q̃ deinceps acqͥrent aliqͣ¬
tenꝰ coartare. O regoriꝰ

Expanded text:
infra illorum districtum vel territorium constitute,ipsas ecclesias vel personas ad distrahendum vel alienandum aut extra manum suam ponendum acquisita jam vel que deinceps acquirent aliquatenus c
Abbreviated transcription (Latin):
Licet Aũt remeñ
archiep̃õ suã ꝓumñciam
uisitanti eos qͥ tc̃ sͥ uł
sue familie aut aliis qͦs
is qͦs ꝓ illo uł alias ꝑ ꝓ
uiñciam ip̃am sua debita
iur̾dcõne utendo tͣnsmit¬
tit iniuriari p̾sumunt
si hac occõne sua ĩ hiis
impediat᷑ iur̾dictõ pro
politanis aliis in suis ꝓ¬
uinciis. dũ sic in illis
iur̃dcõnẽ ex̾cent puni-
impediri iur̾dconẽ hiꝰ nõ¬

Expanded text:
Licet autem Remensi archiepiscopo suam prouintiam uisitanti eos, qui tunc sibi, et familie, aut aliis quos is quos pro illo uel alias per prouintiam ipsam, sua debita iuridictione utendo, transmittit, iniuriari presumunt; si hac occasione sua in hiis impediatur iuridictio, pro opolitanis aliis in suis prouintiis, dum in illis iuridictionem exercent, punienimpediri iuridictionem huiusmo
Abbreviated transcription (Latin):
ut in exsecutõe p̾dicta
sic̃ ex miectõe manuũ
sententiã qͥs incurrat.
dñicis ⁊ festiuis pulsacis
cãpanis ⁊ candelis accẽsis
ꝑ om̃s illiꝰ loci ecc̃as ĩ quo

Expanded text:
secutione predicta, sicut ex iniectione manuum sententiam quis incurrat, dominicis et festivis, pulsatis campanis et candelis accensis, per omnes illius loci ecclesias, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
ueant ꝙ infe̾nde pene
parebunt. ⁊ auxiliante
dño penitentiã ꝑagent
iniungendã. Deinde ꝑ
õs illiꝰ loci ecc̃as pͥnci¬
pales uicinoꝵq locorz
b incedãt nudi coram
ppło femoralia tm̃ hñtes
⁊ ferulas fe̾ntes ĩ ma¬
nib cũ qͥb ꝑ easdẽ ec¬
cłias publice fustigent᷑
iti᷑ postmodũ ultͣ mare¬
⁊ ibidẽ acti pñiam per
tres annos ad minꝰ. nec
exinde pꝰtmodũ reu̾si᷑
absq sedis apłice licentia
sp̃ali. Uerũ cũ tał grãm
reꝯciliatõis m̾uerit bene

Expanded text:
veant, quod inferende pene parebunt et auxiliante Domino penitentiam peragent iniungendam. Deinde per omnes illius loci ecclesias principales et vicinorum locorum us incedant nudi coram populo, femoralia tantum habentes et virgas ferentes in manibus, cum quibus per easdem ecclesias publice fustigentur; ituri postmodum ultra mare, ibidem acturi penitentiam per tres annos ad minus, nec exinde postmodum reversuri absque sedis apostolice licentia speciali. Verum cum tales gratiam reconciliationis meruerint, bene
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃iꝰ fisci uł rei pu ͤ dñio
applicet᷑ ut ex illꝰ ml tͣns¬
ip̃o qͦudãmͦ dãpnẽt᷑ ⁊ sua.
Si qͣ uõ feuda. locatõnes
officiũ uł bñficiũ spũale¬
uł tpr̃ale ab aliqͥb ecc̃iis
obtinet sit eis ip̃o iure pͥ¬
uatꝰ q̃ sic lib̾e ad ecc̃as re¬

Expanded text:
nio applicetur, ut ex illis nil transipso quodammodo dampnentur et sua. Si qua vero feuda, locationes, officium vel beneficium spirituale ab aliquibus ecclesiis obtinet, sit eis ipso iure privatus, que sic libere ad ecclesias re
Abbreviated transcription (Latin):
famis diffidatꝰ. nichoꝰ ⁊
bannitꝰ. sit instabił. ut
nͨ testam̃ti lib̾am hẽat
factoẽm nͨ ad alicꝰ bona
ex testam̃to uł ab intes¬
tato uocet᷑. qͣtinꝰ ab omni
successione repulsꝰ puꝰq re-¬
pulsa ꝯfusꝰ minꝰ ĩueĩat
sue malicie successorẽ fi¬
ant hĩtatões eiꝰ deste et
dent᷑ cũcta ip̃iꝰ edificia ĩ

Expanded text:
famis, diffidatus nihilominus et bannitus; sit intestabilis, ut nec testandi liberam habeat factionem nec ad alicuius bona ex testamento vel ab intestato vocetur, quatenus ab omni successione repulsus publicaque repulsa confusus minus inveniat sue malitie successorem; fiant habitationes eius deserte et cuncta ipsius edifi
Abbreviated transcription (Latin):
dignitatis aut honoris ec-¬
cłastici uł mundani.⁊ ad
alicꝰ loci regim̃ ñ ascẽdat.
Sit ei postulandi negata
facłtas. sit notariẽ iudi¬
catꝰ ⁊ qd̾l aliud officiũ
seu mist̾iũ publicũ inter-¬
dcm̃. in iudiciis eiꝰ asser
chil credulitatis inuẽĩat
ut ad testimoniũ ꝓrsus
reddat᷑ indignꝰ. sit ei ad
ordines ascensꝰ in habitꝰ
sit ad bñficiũ uł officiũ
eccãsticũ negatꝰ accessꝰ
et ut mag̃ famosa sit eiꝰ
infamia ad actꝰ legiti¬
mos nlłs ei pateat aditꝰ
nulla porta pandat᷑ eidẽ¬

Expanded text:
atis aut honoris ecclesiastici vel mundani; ad alicuius loci regimen non ascendat; sit ei postulandi negata facultas; sit notarie, iudicatus et quodlibet aliud officium seu ministerium publicum interdictum. In iudiciis eius asserhil credulitatis inveniat, ut ad testimonium prorsus reddatur indignus. Sit ei ad ordines ascensus prohibitus, sit ad beneficium vel officium ecclesiasticum negatus accessus, et ut magis famosa sit eius infamia, ad actus legitimos nullus ei pateat aditus, nulla porta pandat
Abbreviated transcription (Latin):
collatões ꝓuisiones reser¬
uatões ⁊ ꝯcessiones super
canoĩcatib dignitatib ꝑ
sonatib. p̾bendis. officiis.
portionib. p̾stimoniis ec-¬
clesiis ꝑrochialib. rurali¬
ficiis ecc̃asticis uacat᷑is

Expanded text:
collationes, provisiones, reservationes, & concessiones super Canonicatibus, dignitatibus, personatibus, præbendis, officiis, portionibus, præstimoniis, Ecclesiis Parrocchialibus, Ruralificiis Ecclesiasticis vacaturis
Abbreviated transcription (Latin):
Archiepẽ in dyoc̾ suffra¬
ganeoꝵ suoꝵ foraneos
ꝓhib̾eant instituta ne¬
qͣqͣm hoc possunt in illis
ꝑ alios ex̾t̾e. ¶ Nec ꝓ eo
ꝙ cãs ꝑ appellatõem ad ip̃os¬

Expanded text:
copi in dyocesibus suffraganeorum suorum foraneos canonica prohibeant instituta: nequaquam possunt hoc in illis per alios exercere. Nec pro d causas per appellationem d
Abbreviated transcription (Latin):
re sĩnas ñ attẽptẽt. ¶ Et
ħ idẽ ab officialib alioꝵ
metropolitanoꝵ cͥca ip̃oꝵ
suffraganeos. qͥb ob re-¬
u̾entiã pontificalis officii
deferri uolumꝰ. in hac ꝑte
p̾cipimꝰ ob̾seruari. Ere¬

Expanded text:
entias non attemptent. Et hoc idem ab officialibus aliorum metropolitanorum, circa ipsorum suffraganeos, quibus ob reuerentiam pontificalis officii deferri uolumus in hac parte, precipimus obseruari.
Abbreviated transcription (Latin):
cunt fore munitos ip̃is
⁊ securo aut aliqͥb prudẽ¬
tib uitis oĩ suspitõne
carentib ad hoc ꝑ dcõs
ordinarios deputatis infͣ

Expanded text:
cunt se fore munitos saltemet securo uel aliquibus prudentibus uiris omni suspicione carentibus ad hoc per dictos ordinarios d
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuẽtualib pͥorib seu gar-¬
dianis fcã uł approbata
⁊ assensu. dũ tñ alias sit
licita ⁊ honesta deb̾e ab
ip̃is fratrib in locis ĩ qͥb¬

Expanded text:
entualibus Prioribus, seu Guardianis b facta, vel approbata & assensu, dum tamen aliàs sint licita, & honesta, debere ab ipsis Fratribus in locis, in q
Abbreviated transcription (Latin):
existunt sr̃ uirib parro¬
chialib uł aliis qͥbcũq
articłis ab eis uł eoꝵ añ¬
cessorib initꝰ sũ fcã ser¬
uare recusant. ⁊ ea eo
oris gen̾aliũ seu ꝓuincia¬
liũ eoꝵde ñ affuit assẽ-¬
sus ĩ ip̃is nͨ approbata ꝑ
lia capła extitert̃ mlta
in diu̾sis mũdi ꝑtib ĩsur¬
gunt scandala ⁊ ip̃oꝵ fͣ¬
trũ qͦs decer p᷑itatẽ oĩ¬
modã in suis obseruare

Expanded text:
ibus Parochialibus, vel aliis quibuscunque articulis ab eis, vel eorum antecessoribus inita, sive facta servare recusant: & ea eo ioris Generalium, seu Provincialium eorum non affuit assensus in ipsis; nec approbata per lia Capitula extiterant a : multa in diversis Mundi partibus insurgunt scandala, & ipsorum Fratrum, quos decet puritatem omnimodam in suis observare
Abbreviated transcription (Latin):
finit̾ inhibendo ne qͥsqͣm
deceto sͥ tãꝙͣ imꝑatori
uł regi pareat ⁊ ĩtẽdat
⁊ dec̾nendo qͦslibet q̃ deĩ¬
ceps ei uelut ĩꝑatori
uł regi ꝯsiłiũ uł auxi-¬
liũ p̾stit̾int seu fauorẽ

Expanded text:
firmiter inhibendo, ne quisquam decetero sibi tamquam imperatori vel regi pareat vel intendat, et decernendo quoslibet qui deinceps ei velut imperatori aut regi consilium vel auxilium presti
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdẽ cã ꝓbabili seu legi¬
tĩma ñ exp̾ssa. ¶Si. u̾o
uocatis ꝑtib uł nlłatenꝰ
aut ñ infͣ .x. dies post in¬
t̾ locutoriã uł diffinitiuã
sñam appllatũ fuisse di
cat᷑ seu aliqͥd ałiud siłe.

Expanded text:
eiusdem causa probabili seu legitima non expressa. Si uero uocatis partibus, uel nullatenus, aut non infra X dies post interlocutoriam uel diffinitiuam sententiam appellatum fuisse, siue aliquid aliud simile,
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃e suoꝵq officiałium
qͥ gen̾alit̾ de causis ad
ip̃oꝵ foꝵ ꝑtinentibus
eoꝵdẽ uices supplendo
cognoscunt unũ ⁊ idẽ
ꝯsistoriũ siue auditoriũ
sit censendũ ab ip̃is offi-¬
cialib ñ qd dc̃os suffra¬
ganeos ne ab̾ eisdẽ ad se¬
ip̃os int̾poni appellatio
uideat᷑ s de iure ad remeñ¬
ẽ curiã appellandũ. ¶ ab
archidyaconis u̾o aliisq
infi̾orib p̾latis suffraga¬
neis sb̾iectis casdẽ ⁊ eoꝵ
officialib suffraganeos
ip̃os d ⁊ ñ ad eandẽ cu¬
riã omissis dcĩs suffra-¬
ganeis appellari nͥ aliud
remeñ ecc̃e de ꝯsuetudiẽ
ꝯpetat in hac ꝑte. ¶ Cũ
ꝯut̃ ad p̾fatam curiam
ab eoꝵdẽ suffraganeoꝵ
Uł suoꝵ officiałiũ audi¬
entia fu̾it appellatũ re¬

Expanded text:
e, suorumque officialium qui generaliter de causis ad ipsorum forum pertinentibus, eorumdem uices supplendo, cognoscunt, unum et idem consistorium siue auditorium sit censendum, ab ipsis officialibus non ad dictos suffraganeos, ne ab eisdem ad seipsos interponi appellatio uideatur, sed de iure ad curiam Remensem est appellandum. Ab archidiaconis uero, aliisque inferioribus prelatis suffraganeis subiectis eisdem, et eorum officialibus, ad suffraganeos ipsos debet, et non ad eandem curiam, omissis dictis suffraganeis, appellari; nisi aliud Remensi ecclesie de consuetudine competat in hac parte. Cum autem ad prefatam curiam ab eorumdem suffraganeorum, uel suorum officialium audientia, fuerit appellatum, Re
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo a qͦ appellatũ ꝓpo¬
nit᷑ ꝓmlgatas nlłatenꝰ
nͥ uocatis ꝑtib ⁊ de ap¬
pellatõe legitima cogni¬
to reuocent aut denũ¬
tient nlłas eẽ. ¶Cũ
aut̃ ad remeñ archiepm̃
ab audientia suffraganei
sui suꝑ aliqͣ cã fu̾it ãte
sententiã appellatũ idẽ¬

Expanded text:
ab eo a quo appellatum proponitur latas, nullatenus nisi uocatis partibus, et de appellatione legitime citato, reuocent, aut denuntient nullas esse. Cum autem ad Remensem archiepiscopum, ab audientia suffraganei sui, super aliqua causa fuerit ante sententiam appellatum, ide
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm iur̾dc̃onẽ ip̃ãm in a¬
liis impediãt. Et ab eiꝰ¬
dẽ ordinarii potestate to¬
talit̾ eximãt talit̾ ap¬
pellantẽ. ¶Debet autẽ
ad eos ab̾ ep̃is p̾fate pro-¬
uincie suꝑ causis in qͥb
nͥ forte de ꝯsuetudĩe aut

Expanded text:
quam iuridictionem ipsam in illis impediant, aut ab eiusdem ordinarii potestate totaliter eximant taliter appellantem. Debet autem ad eos ab episcopis prefate prouincie super causis in quibus nisi forte de consuetudine aut
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ .ni. ꝓ suis excessib ana¬
thematis uincło innodatũ
spãles nũtios ⁊ magne
auctoritatis uiros uidelz
uen̾abłes frẽs.p. albaneñ.¬

Expanded text:
pro suis excessibus anathematis uinculo innodatum, speciales nuntios, magne auctoritatis uiros, uidelicet uenerabiles fratres P. Albanen
Abbreviated transcription (Latin):
cłie romane tenent᷑ ꝑ
.ix. annos ⁊ ampliꝰ solu̾e
p̃t̾misit. ¶Nos itaq
eiꝰ nefandis excessib cũ
delib̾atõe p̾habita diligẽ¬
imm̾iti teneamꝰ in t̾ris
memoratũ pͥncipẽ qͥ se
ĩꝑio ⁊ regnis oĩq hono¬
re ⁊ dignitate reddidit
tam indignũ qͥq ꝓpt̾ su-¬
as iniqͥtates adeo ne
regnet ul imꝑet est ab¬
iectꝰ suis ligatũ pͣcatis
⁊ ab̾iectũ oĩq honore ac
dignitate pͥuatũ a dño
ostendimꝰ denũtiamꝰ et
nicho̾minꝰ sententiando
pͥuamꝰ om̃s qͥ ei iuram̃¬
to fidelitatis tenẽt᷑ as-¬

Expanded text:
clesie Romane tenetur, per novem annos et amplius solvere pretermisit. Nos itaque, ejus nefandis excessibus cumdeliberatione prehabita diligenimmeriti teneamus in terris memoratum principem qui se imperio et regnis omnique honore ac dignitate reddidit tam indignum quique propter suas iniquitates a deo, ne regnet vel imperet, est abiectus, suis ligatum peccatis et abiectum omnique honore ac dignitate privatum a domino ostendimus, denuntiamus ac nichilominus sententiando privamus, omnes qui ei iuramento fidelitatis tenentur ast
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑandũ huic adicimus
tatib cet̾isq locis ĩsig-¬
rati sũmi pontificis o¬
bitu certitudo claru̾it
ad dñm apd̾ eũ deuotis
orõnib insistat᷑. Et ip̃e
eligendo ꝯcordia qd̾ ꝓuisio
celeris ꝯcors ⁊ utilis ꝓut
aiãꝵ salus exigit ⁊ totiꝰ¬
ip̃oꝵ unanimitate seqͣt᷑¬

Expanded text:
ibus s, ceterisque locis insigredicti pontificis, obitu certitudo clarueritad dominum, & aput eum deuotis oracionibus insistatur ut ipse eligendo concordia, quod prouisio, celeris, concors, & vtilis, prout animarum salus exigit, & tociuipsorum vnanimitate s
Abbreviated transcription (Latin):
honorib abiectis diuitiis
sp̾tisq deliciis. arbitriũ
retro respiciũt ad aratrũ
manu missa dũ ꝓ̾cipitã¬
t̾ ruũt in litigioꝵ an¬
fractꝰ. cãꝵ strepitib se
inuoluũt. ⁊ exͣ administͣ¬
tões ꝓpͥi ordinis soliũ pre-¬
lectoib. postulatõib seu
ꝑuisionib de se ĩ discordia
celebratis ĩpude p̾stando
ꝯsensũ p̾bendi assensũ a
suo sr̃iore ñ ñqͣm ex tor-¬
ta licencia potiꝰqͣm obten-
⁊ ꝓuentã maiora in antea
uerisilr formidamꝰ. uo¬
lentes huic̃ pesti salubͥ re¬
medio obuiare p̾senti ꝯstitu¬
tõe sc̃imꝰ. Uot nlli religio¬
rũ sci aug̾timi aut qͦꝵlibet

Expanded text:
noribus, abjectis divitiis, spretisque delitiis, arbitrio retro respiciunt ad aratrum manu missa, dum præcipitanter ruunt in litigiorum anfractus, causarum strepitibus se involvunt, & extra administrationes proprii Ordinis solium Præelectionibus, postulationibus, seu provisionibus de se in discordia celebratis improvide præstando consensum, præbendi assensum a suo Superiore nonnunquam extorta licentia potiùs, quàm obtenta& proventura majora in antea verisimiliter formidamus. Volentes igitur huic pesti salubri remedio obviare præsenti constitutione sancimus, ut nullus Religior
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ iugitꝰ ad amorẽ di¬
uinũ affectio xͥane reli¬
gionis accendit᷑ m̾ito ⁊
p̾senti statuto firmamꝰ
lic̾e̾ ñ solũ gen̾ali s etiã
sonas fugientes a scło

Expanded text:
ugiter ad amorem Divinum affectio Christianæ Religionis accenditur, merito, & præsenti statuto firmamus, licere non solum Generali , sed etiam sonas fugientes a seculo
Abbreviated transcription (Latin):
sis obtrectatõib aliqͦꝵ
insensata dãpnauit astu-¬
tõis claritas taliũ ĩꝑi¬
tis sermonib̾ lace̾tur
dicimꝰ ꝙ abdicatio ꝓpͥeta¬

Expanded text:
sis obtretractionibus aliquorum insensata depravavit astuionis claritas talium imperitis sermonibus laceretur; dicimus, quòd abdicatio p
Abbreviated transcription (Latin):
aliud ꝙͣ lr̃a ip̃a sonat.
t̾ius laborare uomũsis ac
ꝯditõis aut statꝰ distͥcte
trũ seu ꝯtͣ p̾missa per
nos statuta ordinata ꝯ¬
cessa deposita decreta de¬
clarata suppleta approba-¬
tizent scͥbant deter¬
minẽt p̾dicent. seu pͣ¬
ue loqͣnt᷑ publice uł oc¬
culte s si quid penes a¬
liquẽ in hiis ambigui¬
tatis em̾serit hoc ad cul
stet᷑ intentio cui soli
ꝯcessũ ẽ in hiis statu-¬
ta ꝯd̾e ⁊ ꝯdita declara¬
re. Glosantes u̾o in scͥp¬
tis ꝯstitutoẽm ipãm a¬
lit̾ ꝙͣ eo mͦ quẽ diximꝰ¬
doctores insuꝑ sũ lectores
dũ docẽt in publico ex c̾¬
ta sciã ⁊ delib̾ate intel¬
tũ scͥpt᷑as seu libellos ac
ex c̾ta scĩa ⁊ delib̾ate de¬
t̾minantes in scolis seu
religiosis uł scłarib gn̾a¬

Expanded text:
aliud, quàm littera ipsa sonat. aliud, quàm littera ipsa sonat. teriùs laborare, universis, ac conditionis, aut status districtè atrum, seu contra præmissa per Nos statuta, ordinata, concessa, disposita, decreta, & declarata, suppleta, & approbatizent, scribant, determinent, prædicent, seu prave loquantur publicè, vel occultè. Sed si quid penes aliquem in his ambiguitatis emerserit; hoc ad culmstetur intentio, cui soli concessum est in his statuta condere, & condita declarare. Glosantes verò in scriptis Constitutionem ipsam aliter quàm eo modo, quo diximDoctores insuper, sive Lectores dum docent in publico, & ex certâ scientiâ, & deliberatè inteltum, scripturas, seu libellos: & ex certá scientiâ, & deliberate determinantes in scolis, seuReligiosis, vel secularibus genera
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cipientes ꝙ hec ꝯstitutõ
cretales epłe legat᷑ in sco
lis. Et qr sb̾ colore liciti
lam in legendo exponẽdo
atqr glosando possẽt uirus
sue iniqͥtatis effundere
ac ip̃iꝰ ꝯstitutõis ĩtellectũ
ip̃am in diu̾sas ⁊ adu̾sas
sñias ꝑducentes suis adin-¬
nentõĩb depͣuare ⁊ opi¬
monũ diu̾sitas ac distorsi¬
o intellectꝰ mltoꝵ pios
aĩos posset inuolu̾e ⁊ a
religionis ingressu mlto¬
rũ corda sb̾trah̾e taliũ
detrahentiũ uitanda ꝑ¬
ad p̾dc̃a p̾clude̾ ⁊ c̾tum
ꝓcedendi modũ hãc ꝯstitu¬
toẽm legentib p̾finire.
distͥcte p̾cipimꝰ ut p̾sens
ꝯstitutio cũ ip̃ãm legi ꝯ¬
tig̾it sicut ꝓlata ẽ sic
fidelit̾ exponat᷑ d lrãm¬
u̾se uł adu̾se opiniones a
lectorib seu expositorib
nlłatenꝰ inducant᷑ sr̃ ip̃a
ꝯstitutõe glose ñ fiãt nͥ
sensus seu ꝯstructio uł¬
exponat᷑. nͨ intellectꝰ ip̃iꝰ
ip̃iꝰ ꝑ legentẽ depͣuetur
in aliqͦ seu distorq̃at᷑ ad

Expanded text:
cipientes, quòd hæc Constitutio, cretales epistolæ, legatur in scolis ai . Et quia sub colore liciti lam in legendo, exponendo, atque glossando possent virus suæ iniquitatis effundere, ac Constitutionis intellectum ipsum, diversas, & adversas sententias producentes suis adinventionibus depravare: & opinionum diversitas, ac distorsio intellectus multorum pios animos posset involvere, & a Religionis ingressu multorum corda subtrahere; talium detrahentium vitanda pad prædicta præcludere; & certum procedendi modum hanc Constitutionem legentibus præfinire. districte præcipimus aj , ut præsens Constitutio, cum ipsam legi contigerit, sicut prolata est, sic fidelitversæ, & adversæ opiniones a lectoribus seu expositoribus nullatenus inducantur: super ipsâ Constitutione glossæ non fiant, nisi sensusexponatur: nec intellectus ipsius per legentem depravetur in aliquo, seu distorqueatur ad
Abbreviated transcription (Latin):
excipiat an de solis mo¬
nast̾iis intelligi debeat
monialiũ p̾dcãꝵ. Nos
utiq gn̾alit̾ id ẽẽ ꝓhibi-¬
tũ de qͣrũlibet cenobiis
monialiũ R̾ndemꝰ. ⁊ nõie
monast̾ii uolumꝰ claustrũ
domos ⁊ officinas int̾io¬
res intelligi ꝓ eo ꝙ ad a
lia loca uͥ hoĩes scłares
ꝯuẽiunt possũt frẽs illi¬
ne petende acced̾e qͥb
id a sr̃iorib suis ꝓ sua
fu̾it mat᷑itate uł ydo¬
neitate ꝯcessũ exceptis
semꝑ p̾dcãꝵ monast̾iis
inclusaꝵ ad q̃ nulli dat᷑
accedendi facultas sine
sedis eiusdẽ licentia spã

Expanded text:
excipiat, an de solis Monasteriis intelligi debeat Monialium prædictarum? Nos utique generaliter id esse prohibitum de quarumlibet cœnobiis Monialium respondemus: & nomine Monasterii volumus claustrum, domos, & officinas interiores intelligi, pro eo quod ad loca, alia ubi homines seculares conveniunt, possunt Fratres illunæ petendæ accedere, quibus id a Superioribus suis pro suâ fuerit maturitate, vel idoneitate concessum, exceptis semper prædictarum Monasteriis inclusarum; ad quæ nulli datur accedendi facultas sine Sedis ejusdem licentiâ speci
Abbreviated transcription (Latin):
de fr̃ĩb induendis ⁊ nccĩ¬
⁊ custodes sollicitã curã
g̾ant ⁊ dictõ illa tm̃
sic ministros ⁊ custodes
ĩ hac cura ꝑstring̾e̾ ꝙ ab
ea cet̾os exclud̾e pͥma fa-¬
cie uideat᷑ qr tñ sollici¬
te ꝯsid̾are nos ꝯuenit ⁊
tẽpꝰ regłe institute qͦ fͣ¬
tres ip̃i ad ꝯꝑatõem p̾sẽtẽ
num̾o pauci erãt ⁊ for¬
san minist̾ ac custodes
uidebant᷑ tc̃ ad ista posse
ꝓcuranda suffic̾e̾ ac nicħoꝰ
mlt̾iplicatõis fr̃m ⁊ mo¬
derni tẽꝑis qͣlitatẽ. nec
institutorẽ regłe uł ip̃is
ministris ⁊ custodib im¬
possiblitatis iugũ uoluis¬
se p̾fig̾e uł ex ip̃iꝰ ĩpossi¬
bilitatis ꝯsequẽtia frẽs
ip̃os suis necessitatib uel¬
le carere ꝯcedimꝰ ꝙ ip̃i mi-¬
nist̾ ⁊ custodes possĩt per
alios hꝰ cure sollicitudinẽ
ex̾c̃e debent ⁊ alii fratͤs
curam hĩ q̃ p̾fatis ministͥs
⁊ custodib p̾cipue ĩcũbit
ex regła cũ sͥ ab illis cõ¬
missa fu̾it ger̾e diligẽtꝰ.

Expanded text:
de Fratribus induendis, & neces& Custodes sollicitam curam gerant ; & dictio illa tantum sic Ministros & Custodes in hac curâ perstringere, quòd ab eâ cæteros excludere primâ facie videatur: quia tamen sollicitè considerare Nos convenit, & tempus Regulæ institutæ, quo Fratres ipsi ad comparationem præsentem numero pauci erant, & forsan Ministri ac Custodes videbantur tunc ad ista posse procuranda sufficere, ac nihilominus multiplicationes Fratrum, & moderni temporis qualitatem; nec institutorem Regulæ vel ipsis Ministris & Custodibus impossibilitatis jugum voluisse præfigere, vel ex ipsius impossibilitatis consequentiâ Fratres ipsos suis necessitatibus velle carere; concedimus, quòd ipsi Ministri & Custodes possint per alios hujus curæ sollicitudinem exercere. Debent etiam & alii Fratres curam hujus, quæ præfatis Ministris & Custodibus præcipuè incumbit ex Regulâ , cum sibi ab illis commissa fuerit, gerere diligenter.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣ p̾missa uł eoꝵ aliquod
uenientes ad nram ⁊ sedis
memorate uolumꝰ dedu¬
ci noticiã ut qͦs puisus
modꝰ eqͥtatis ñ arcet a
uetitis ꝯpescat rigor

Expanded text:
 præmissa, vel eorum aliquod venientes ad Nostram, & Sedis memoratæ volumus deduci notitiam; ut quos provisus modus æquitatis non arcet a vetitis, compescat rigor
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝯcedendo ꝯcedens ꝓpt̾
in habitatõem fr̃m̃ tale
dñiũ in ius ecc̃e sepe¬
dc̃e ñ tͣnseat s potius
plene liberũ remaneat
ꝯcedenti. ¶In suꝑ nec
Etensilia nec alia quoꝵ
Gsũ ad ncc̃itatẽ ⁊ offi¬
cioꝵ sui statꝰ executõẽm

Expanded text:
in concedendo concedens propter inhabitationem Fratrum, tale dominium in jus Ecclesiæ sæpedictæ non transeat sed potius plenè liberum remaneat concedenti. Insuper nec utensilia, nec alia, quorum usum ad necessitatem, & officiorum sui status executionem
Abbreviated transcription (Latin):
dinis an ꝓ eo ꝙ in reglã
dicit᷑ ut decedẽte gn̾ali
ministro a ꝑuincialib
ministris ⁊ custodib ĩ
capło pentecostes fiat e¬
lectio successoris oĩm
custadũ młcitudinem
oportet ad gn̾ale capłm
ri tͣnqͥllitatẽ tractent᷑
suffic̾e̾ possit Et aliqͥs
de singłis ꝓuinciis qui
docẽ habeant alioꝵ int̾¬
sint talit̾ respondemꝰ¬
rũ custodes unũ ex se
ꝯstituant quẽ cũ suo
ꝓuinciali ministro ꝑ se
ip̃is ad capłm dirigant
m̃tentes eisdẽ ꝙ ⁊̃ cum

Expanded text:
od in Regula dicitur, Decedente Generali Ministro a Provincialibus Ministris, & Custodibus in Capitulo Pentecostes fiat electio successoris , omnium Custodum multitudinem oporteat ad Generale Capitulum ri tranquillitate tractentur, sufficere possit, ut aliqui de singulis Provinciis, qui vocem habeant aliorum, intersint? Taliter respondemrum Custodes unum ex se constituant, quem cum suo Provinciali Ministro pro ipsis ad Capitulum dirigant, mitentes eidem; quod cum
Abbreviated transcription (Latin):
statũ p̾c̾itũ ip̃iꝰ ordinis
in paucitate sui ⁊ mod̾¬
nũ in ampliato fratrũ
nu̾o ac utilitatẽ aĩaꝵ
ut hdetet adu̾tentes
examinare ⁊ approbare
p̾dicat᷑os fr̃es in ppłis ac
illis ꝯced̾e licentiã p̾dicã-¬
di qͣtenꝰ ⁊ ꝑsone ydoneita-¬
tẽ ⁊ p̾dicatõis officium
licentia ip̃a respit̾et ꝓut
possint in capłis ꝓuincia¬
lib cũ diffĩtorib qd̾ ⁊¬

Expanded text:
statum præteritum ipsius Ordinis in paucitate sui, & modernum in ampliato Fratrum numero, ac utilitatem animarum ut condecet advertentes examinare, & approbare prædicaturos Fratres in populis, ac illis concedere licentiam prædicandi, quatenus personæ idoneitatem, & prædicationis officium licentia ipsa respiceret, prpossint in Capitulis Provincialibus cum Diffinitoribus;
Abbreviated transcription (Latin):
hec a ñnlłis p̾decessoribꝰ
nr̃is rõanis pontificib
cͥca declaratõem ip̃iꝰ re¬
gl̾e ⁊ ꝑ ip̃am regulam
ac eam ꝯtingentia diu̾¬
sas lras intelleximꝰ ema¬
nasse. S nec ꝑ hoc mor
in qͥb de nouo uł alit̾
rũ postea casuũ ꝯtĩgẽ¬
tiũ exꝑientia indicauit.
Nos itaq ne lrãꝵ hiꝰ¬
ret ⁊ ut pleniꝰ lariꝰ
⁊ c̾tiꝰ eoꝵ statui obser¬
tur in om̃ib ⁊ singlis
illis articłis quos ꝯsti¬
tutio ip̃a ꝯtinet ꝙͣ qͣm
ip̃i uel eoꝵ aliqͥ ꝯtine-¬
ant᷑ in aliis lrĩs apłicis

Expanded text:
hæc a nonnullis prædecessoribus Nostris Romanis Pontificibus circa declarationem ipsius Regulæ , & ipsam Regulam , ac eam contingentia diversas litteras intelleximus emanasse: sed nec per hoc mordin quibus de novo, vel aliter rum postea casuum contingentium experientia indicavit. Nos itaque, ne liret; & ut pleniùs clariùs, & certiùs eorum statui, & obsertur; in omnibus & singulis illis articulis, quos Constitutio ipsa continet, quamquam ipsi, vel eorum aliqui contineantur in aliis litteris Apostolicis
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ ꝙ sic uł sic intelligi
debeat ñ dicat᷑ adiciẽs ꝙ
fr̃ẽs nlło mͦ aliqͣs litteras
ab apłica sede petãt ⁊ ali-¬
a q̃dã int̾serens q̃ ñ pos¬
sent sine ml̾t̾a difficlta¬
sitãtes an ten̾ent᷑ ad obr̾¬
uantiam testam̃ti p̾dicti
qͥ sic̃ ꝯssit᷑ attendẽs peri-¬
cłm aĩaꝵ ⁊ difficłtates
qͣs ꝓpt̾ hoc possent ĩcur¬
rere dubietatẽ de ip̃oꝵ
cordib amouendo dixit
fr̃es ip̃os ad ip̃iꝰ mandati
ꝯ sensu frm̃ ⁊ max ime
ministroꝵ qͦs uniu̾sos¬

Expanded text:
d sic, vel sic intelligi debeant, non dicatur; adjiciens quod Fratres nullo modo aliquas litteras ab Apostolicâ Sede petant; & aliqua quædam interserens, quæ non possent sine multâ difficultahæsitantes, an tenerentur ad observantiam testamenti prædicti Qui, sicut asseritur, attendens periculum animarum & difficultates, quas propter hoc possent incurrere, dubietatem de ipsorum cordibus amovendo dixit Fratres ipsos ad ipsius mandati consensu Fratrum & maximè Ministrorum, quos uni
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃is p̾cise ac inuiolabilit̾
dec̾nimꝰ ꝑpetuis tẽporib
p̾dc̃is ⁊ aliis ꝑ nos cũ
mlt̾a mat᷑itate discussis
regła ip̃a licita scã per¬
fcã ⁊ obsuabilis nͨ ulli
patens discͥmini eudẽt̾
appareat illã ⁊ omĩa
supͣscͥpta ꝑ nos statuta¬
⁊ ordinata ꝯcessa dispo¬
sita decreta declarata ⁊̃
⁊ suppleta de apłice potes¬
tatis plenitudine appro

Expanded text:
abiliter decernimus perpetuis temporibus prædictis & aliis per Nos cum multâ maturitate discussis Regula ipsa licita, sancta, perfecta, & observabilis, nec ulli patens discrimini evidenter appareat; illam & omnia suprascripta per Nos statuta, ordinata, concessa, disposita, decreta, declarata etiam, & suppleta de Apostolicæ potestatis plenitudine appro
Abbreviated transcription (Latin):
uiciis inhetes cũ ip̃is e¬
isdẽ qͥb s̾uiunt sustẽta¬
ri m̾ent᷑ ꝙ astruit᷑ illa
eqͣ lege scĩtũ qͣ strenuꝰ
pugnator ille dauid iu¬
descendẽtiũ ad p̾liũ ⁊ re-¬
manentiũ ad sarcinas
portio eqͣret᷑. Werũ qr
exp̾sse ꝯtinet᷑ in regła¬

Expanded text:
tes, cum ipsis eisdem, quibus serviunt sustentari merentur, quod astruitur illa æqua lege sancitum, quam strenuus pugnator ille David judescendentium ad prælium, & remanentium ad sarcinas portio æquaretur. Verum quia expressè continetur in Reg
Abbreviated transcription (Latin):
celerit̾ expẽdiri. Si tñ in¬
t̾dũ ꝓpt̾ locoꝵ distantiã
in qͥb ẽẽt sat̾ factio fa¬
cienda ⁊ ꝯditões seu cͥcũ¬
stantias alias casus em̾ge-¬
ret in qͦ uid̾e̾t᷑ pluriũ
ꝑsonarũ sb̾rogandarum
minist̾iũ oportunũ lice¬
at ip̃is frĩb in hoc ca¬
su iuxͣ negotii qͣlitatẽ
seruato mͦ p̾dco plures ꝑ¬
sonas assum̾e noĩare seu
p̾sentare ad istud ministĩ¬
um exequẽdũ. Et quia
oportet ⁊ expedit fratrũ
necessitatib ñ solũ illis
ꝓ qͥb iã eẽt solutio seu
satisfactio facienda ut
tates ingruentes immi-¬
neant q̃ breui tp̃re ex
Ut in libris scͥbendis ec¬
cłiis seu edificiis ad usũ
libris ⁊ pannis in locis
remotis em̃dis ⁊ aliis si¬
milib si q̃ occurrerint
cũ mod̾amine supradcõ
salubrit̾ ꝓuid̾i. sic ĩ istis
ncc̃ĩtatib clare distigni¬
declaramꝰ. uidelic ut in
gruenti uł imminenti
necessitate q̃ breui tpr̃e
stantiis ñ sic breui ut sͣ
in ꝑximo casu dcm̃ ẽ ua¬

Expanded text:
i. Si tamen interdum propter locorum distantiam, in quibus esset satisfactio facienda, & conditiones, seu circumstantias alias, casus emergeret, in quo videretur plurium personarum subrogandarum ministerium opportunum; liceat ipsis Fratribus in hoc casu juxta negotii qualitatem servato modo prædicto plures personas assumere, nominare, seu præsentare ad istud ministerium exequendum. Et quia oportet, & expedit Fratrum necessitatibus non solum pro quibus jam esset solutio seu satisfactio facienda; utalès necessitates ingruentes immineant quæ brevi tempore exput in libris scribendis, Ecclesiis, seu ædificiis ad usum libris, & pannis in locis remotis emendis, & aliis similibus, si quæ occurrerint, cum moderamine supradicto salubriter provideri; sicut in istis necessitatibus clarè distinguideclaramus; videlicet ut in ingruenti, vel imminente necessitate, quam brevi tempore, stantiis non sic brevi, ut supra in proximo casu dictum est, va
Abbreviated transcription (Latin):
pͤitate fraudent᷑. ¶ ad ħ
qr fr̃ib ip̃is int̾dũ in ul¬
timis uolũtatib sb̾ diu̾¬
sis modis ñ nulla legant᷑.
nͨ exp̃sse qͥd de hiis agen¬
dũ sit in regła uł p̾deces.¬

Expanded text:
itate fraudentur. Ad hæc quia Fratribus ipsis interdum in ultimis voluntatibus sub diversis modis nonnulla legantur; neque expressè quid de his agendum sit in Regulâ , vel prædeces
Abbreviated transcription (Latin):
habenda extit̾it ordinatũ
intͣ ⁊ excͣ ordinẽ aliis
putio ⁊ aliam sine caputio
⁊ uid̾i possit illa fuisse
instituentis intentio qd̾
tur declaramꝰ ꝙ possĩt
frẽs de licentia ministͤ¬
rũ ⁊ custodũ ꝯunctĩ
sibi ꝯmissis cũ eis uide¬
bit᷑ pensatis ncc̃ĩtatib

Expanded text:
habenda, extiterit ordinatum; intra, & extra Ordinem aliis putio, & aliam sine Caputio , & videri possit illa fuisse instituentis intentio, quòtur: declaramus quòd possint Fratres de licentiâ Ministrorum & Custodum conjunctim sibi commissis, cum eis videbitur, pensat
Abbreviated transcription (Latin):
orõnis ⁊ deuotõĩs spm̃ ñ
extinguat. qr u̾o ex u̾bo
isto frẽs ip̃os de ociosita¬
te uite ⁊ de regle tͣnsg̾s¬
sione ĩꝓbe notare inter
tuentis intentio ꝙ uacã-¬
nis officiis ⁊ minist̾iis¬
ex sequẽdis manuali seũ
illi p̾pond̾e̾t ꝙͣto q̃ sunt
qd alios x̾o qͥ se in p̾dc̃is
spũalib oꝑib ñ ex̾cent
nͥ tales alioꝵ fr̃m licitis
seruiciis occupent᷑ ne o¬
declaramꝰ extendi ñ ⁊ tales
tñ excellentis.⁊ notabilis
ex̾cicio sbtͣhendi. fr̃es eĩ
nis ministiis ñ uacãtes

Expanded text:
m non extinguant . Quia verò ex verbo isto Fratres de otiositate vitæ, & de Regulæ transgressione improbè notare interdtuentis intentio, quòd vacannis Officiis, & Ministeriisexequendis manuali laborilli præponderet, quantò quæ sunt Ad alios verò, qui se in prædictis snisi tales aliorum Fratrum licitis servitiis occupentur ne odeclaramus extendi; nisi & tales tam excellentis & notabilis exercitio subtrahendi. Fratres enim nis Ministeriis non vacantes,
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a pecũia ĩ licitũ rei hñ¬
ri 9tig̾it si ꝯcedẽs in ꝯce¬
dendo dix̾it ul expressi̾t
qd̾ ꝑsoã deputata pecũiam
expend̾et qͥcqͥd de ip̃o ꝯco¬
dente uiuendo uł moriẽ¬
do ꝯtĩg̾et siue ꝯcedens
hi hẽdem reliq̃rit sũ nõ
possint fr̃es ad ꝑsonã
deputatã ñ obstante ꝯce¬
dentis morte uł heredis
ꝯ̃dictõe pro illa pecunia
expendenda recurrere si¬
cut potert̃ ad ip̃m dñm
ꝯcedentẽ. ¶Quia u̾o pͦi¬
tatẽ ip̃iꝰ ordinis intima
cordis affectõe zelamꝰ
cũ in p̾dc̃is casib ad det̾¬
minatã ncc̃itatẽ ut p̾di-¬
cit᷑ ꝑ aliquẽ pecuĩam ꝯce-

Expanded text:
ia in licitum rei habri contigerit: si concedens in concedendo dixerit, vel expresserit, quòd persona deputata pecuniam expenderet; quicquid de ipso concedente vivendo, vel moriendo contingeret, sihæredem reliquerit, sive non; possint Fratres ad personam deputatam, non obstante concedentis morte, vel hæredis contradictione, pro illa pecunia expendenda recurrere sicut poterant ad ipsum Dominum concedentem. Quia verò puritatem ipsius Ordinis intimâ cordis affectione zelamus, cum in prædictis casibus ad determinatam necessitatem, ut prædicitur, per aliquem
Abbreviated transcription (Latin):
p̾fata sede uł a cardinali
gub̾nationẽ ꝑ ip̃am sedẽ
g̾enti eiusdẽ ordinis depu-¬
tandũ iuxͣ modũ in sr̃i¬
⁊ ingruentib ordinatũ.
De uilib aut̃ mobilib
ł parũ ualentib liceat¬
frĩb pietatis seu deuotio¬
nis intuitu uł ꝓ ałia ho¬
nesta ⁊ rationabili causa
obtenta suꝑ hoc pͥus srĩoꝵ¬

Expanded text:
præfatâ Sede, vel a Cardinali gubernationem per ipsam Sedem gerenti ejusdem Ordinis deputandum juxta modum in superi& ingruentibus ordinatum. De vilibus autem mobilibus vel parum valentibus liceatribus pietatis seu devotionis intuitu vel pro alia honesta et rationabili causa obtenta super hoc prius s
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniã ip̃a ꝯcedit᷑ uali¬
riosa expositõe a dãte uł
recipiente de facili poss
errari ut clariꝰ utilitati
dantiũ p᷑itati ordinis sĩ¬
plicitati alicͦꝵ sĩpliciũ
saluti aĩaꝵ hinc ⁊ inde
securiꝰ ꝯsulat᷑ intellcm̃
illũ qͥ satis in hoc casu a sa¬
ne intelligente ꝑcipit᷑ p̾¬
ꝯstitutõis serie lucidamꝰ
uolentes illũ ad cõem de¬
duci noticiã uidelic ꝙ¬

Expanded text:
pecuniâ ipsâ conceditur valiriosâ expositione a dante, vel a recipiente de facili posset errari; ut clariùs utilitati dantium, puritati Ordinis, simplicitati aliquorum simplicium, saluti animarum hinc inde securiùs consulatur, intellectum illum, qui satis in hoc casu a sanè intelligente percipitur, prConstitutionis serie lucidamus volentes illum ad communem deduci notitiam, videlic
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑm̃tentẽ uł offentẽ aliud
sus ablata intelligat᷑ ⁊ mis¬
sa. Nõ eĩ uĩsiłe ẽ aliquẽ
elemosine sue sine exp̾ssi¬
one modũ illũ uelle illũ¬
to uł illi quoꝵ ncc̃itatib
intẽdit ꝑ donũ hi ꝓuide̾

Expanded text:
tentem vel offerentem aliud orsus oblata intelligatur & missa. Non enim verisimile est aliquem eleemosynæ suæ sine expressione modum ullum velle pto, vel illi, quorum necessitatibus intendit per donum hu
Abbreviated transcription (Latin):
sbstituto si tał casꝰ accide̾t
postea sb̾rogatũ habere
notitiã declaramꝰ ⁊ dicimꝰ
duos modos in nccitatib
p̾t̾itis ⁊ ingruentib que
possint breui tpr̃e uł int̾¬
dũ ñ breui ut supͣ expͥ¬
mit᷑ expediri ut p̾diximꝰ obs̾ uã¬
dos ad ꝯseruandã ip̃iꝰ re¬
dam puritatẽ. qd̾ si p̾sto
sit elemosine hiꝰ elargi-¬
hoc fac̾e̾ uł exp̾sse illi
p̾dicat᷑ a frĩb ꝙ sͥ place

Expanded text:
talis accideret postea subrogatum habere notitiam; declaramus, & dicimus, duos modos in necessitatibus præteritis & ingruentibus quæ possint brevi tempore, vel interdum non brevi, ut supra exprimitur, expediri, ut prædiximus observandos, ad conservandam ipsius Redam puritatem; quòd si præsto sit eleemosynæ hujus largihoc facere, expressè illi p
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ hac ĩꝑpetuũ ualit᷑a
ꝓuisionis serie declaramꝰ
ꝙ fr̃ẽs p̾fatis modis ut
p̾dr᷑ cͥca pecunã in sup¬
portandis eoꝵ p̾teritis
⁊ ingruentib ncc̃itatib
obs̃uatis ñ intelliguntur
nͨ dici possũt ꝑ se uel ꝑ
int̾positã ꝑsonã pecumã

Expanded text:
tem, hac in perpetuum valitura provisionis serie declaramus, quòd Fratres præfatis modis, ut prædicitur, circa pecuniam in supportandis eorum præteritis & ingruentibus necessitatibus observatis non intelliguntur, nec dici possunt per se, vel per interpos
Abbreviated transcription (Latin):
ne taliũ rerũ sb̾ incerto
filiꝰ suo modo seruꝰ dño et
monachꝰ monast̾io res sibi
oblatas ꝯcessas uł dona¬
tas acqͥrãt om̃iũ utẽsiliũ
⁊ libroꝵ ac eoꝵ mobiliũ

Expanded text:
ne talium rerum sub incerto Filius suo modo, servus Domino, & Monachus Monasterio res sibi oblatas, concessas, vel donatas acquirant; omnium utensilium, & librorum, ac eorum mobilium
Abbreviated transcription (Latin):
actoẽm ꝑsecutõem aut
aliqd̃ aliud ius qͣlit̾ ꝯq
ꝑsona p̾dcã in ꝯmissione
hi se hab̾et. liceat tñ frĩ¬
b suas ncc̃itates insinu-¬
are ac specificare uł ex¬
rogare ꝙ soluat. possũt
⁊̃ ꝑsonã eandẽ exhortari
ac induc̾e qd̾ fidelit̾ ĩ re
9missa se habeat ⁊ aĩe
sue saluti in ꝯmissa sͥ
executõe ꝓuideat. Ita

Expanded text:
t aliquod aliud jus qualitercunque persona prædicta in commissione hujus se haberet. Liceat tamen Fratribus suas necessitates insinuare; ac specificare, vel exrogare, quòd solvat. Possint etiam personam eamdem exhortari, ac inducere, quòd fideliter in re commissâ se habeat; & animæ suæ saluti in commissâ sibi executione provideat, ita
Abbreviated transcription (Latin):
abstineant oĩ modo. Si
se possit exeqͥ qd̾ p̾dicit᷑
ꝯtig̾it ꝑ absentiã inf̾mi¬
tatẽ uolũtatẽ seu locoꝵ
distantiã ad q̃ ip̃e nollet
acced̾e in qͥb eẽt solutio¬
occasionẽ aliã p̾pediri lice-
dãtẽ ñ possĩt uł nolĩt ha¬
b̾e recursum cũ ista ꝑso¬
na fac̾e sicut supͣ ꝓxime¬

Expanded text:
abstineant omnimodo. Si se possit exequi, quod prædicitur, contigerit per absentiam, infirmitatem, voluntatem, seu locorum distantiam, ad quæ ipse nollet accedere, in quibus esset solutiooccasione alia præpediri; liceadantem non possint, vel nollent habere recursum; cum istâ personâ facere, sicut cum prim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯscĩe aliqͥb aculeis stimu¬
lent᷑. articłm istũ ꝓpt̾ de¬
thentiũ morsꝰ ꝓfundiꝰ qͣm
nr̃i p̾decessores fecerunt
assumentes ac ip̃m clari-
stineant cũ eis mutuũ
ñ liceat possint tñ ip̃i¬
ꝓ satiffactõe ꝓ eoꝵ neces¬
sitatib facienda q̃ ꝓ tẽ¬
ꝑe occurrerint cessanti¬
b elemosinis de qͥb sat̾¬
fieri ꝯmode tẽ nõ posset
cit᷑ ciuiꝰ libet obligatõis
sinas ⁊ alios amicos fr̃m̃
ad solutõem hiꝰ faciendã
intendant fidelit̾ labo¬
rare qͦ casu ꝓcuretur
a fr̃ib ꝙ ille qͥ dabit ele¬
ñ nõĩand̾ ab ip̃is si fi̾ po¬
t̾it s ab eo potiꝰ iuxͣ suũ¬

Expanded text:
iæ aliquibus aculeis stimulentur; articulum istum propter detrahentium morsus profundiùs, quam Nostri prædecessores fecerint, assumentes, ac ipsum clariorstineant; cum eis mutuum n liceat: possint tamen ipsi, satisfactione pro eorum necessitatibus facienda, quæ pro tempore occurerint cessantibus eleemosinis, de quibus satisfieri commodè tunc non posset citra cujuslibet obligationis synas, & alios amicos Fratrum ad solutionem hujusmodi faciendam intendunt fideliter laborare. Quo casu procuretur a Fratribus, quòd ille, qui dabit elenon nominandum ab ipsis, si fieri poterit, sed ab eo po
Abbreviated transcription (Latin):
tias sen copiam q̃ dero
ea distrahant siue uen¬
dant. recipiant. nͨ sub
colore ꝓuidentie in futu¬
rum ne alia occõne quin¬
imo in om̃ib appareat
in eis qͦ ad dñũ om̃ino
abdicatio ⁊ in usu neces¬
sitas. ¶hec aut̃ sedm̃
exigentiã ꝑsonaꝵ ⁊ loco¬
rũ ministri ⁊ custodes si¬
mł ⁊ seꝑatim in sius ad¬
ministratõib ⁊ custodiis
cũ discretõe disponant
cũ de talib int̾dũ ꝑsoã¬
rũ qͣlitas tẽpoꝵ uarie-¬
tas locoꝵ ꝯditio ⁊ non¬
nlle alie cͥꝯstantie plus
qͥrant. Ista tñ sic faciãt
qd̃ sẽꝑ in eis ⁊ eoꝵ actib
pauꝑtas scã reluceat ꝓ¬
ut ip̃is ex eoꝵ regła in¬
cũ in eadẽ regła sit sub
p̾cepti districtõne ꝓhĩ-
tũ ne frẽs recipiãt per
se uł alios denarios uł pe¬
cunam ullo iͦ. idq fr̃es
ĩꝑpetuũ seruare cupiãt
⁊ uelut iniunctũ ncc̃e
hẽant a dimplere ne ip̃oꝵ

Expanded text:
tias, seu copiam, quæ derogea distrahant, seu vendant, recipiant, nec sub colore providentiæ in futurum, nec alia occasione; quinimmo in omnibus appareat in eis quoad dominium omnimoda abdicatio, & in usu necessitas. Hæc autem secundum exigentiam personarum, & locorum Ministri & Custodes simul, & separatim in suis administrationibus & Custodiis cum discretione disponant: cum de talibus interdum personarum qualitas, temporum varietas, locorum conditio, & nonnullæ aliæ circumstantiæ plus uirant. Ista tamen sic faciant, qpertas sancta reluceat, prout eis ex eorum Regulâ incum in eâdem Regulâ sit sub præcepti districtione prohibitum z , ne Fratres recipiant per se, vel per alios denarios vel pecuniam ullo modo: idque Fratres in perpetuum servare cupiant, & velut injunctum necesse habeant adimpl
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ offãt a se abdicet ac ĩ
alios tͣnfferre cupiat ꝓpt̾
deũ. nͨ sit ꝑꝰ in quã loco
dei ꝯgruentiꝰ hꝰ rei dñiũ
tͣnfferatur ꝙͣ sedes p̾fata

Expanded text:
& offerat, a se abdicet, ac in alios transferre cupiat propter Deum; nec sit persona, in quam loco Dei congruentiùs hujus rei dominium transferatur, quàm Sedes præfata
Abbreviated transcription (Latin):
gio ip̃is fr̃ib ex integͦ
9cedenda seu ⁊ offe̾nda
si talia de uoluntate cõ-¬
fe̾ntis fr̃es inhĩtare ꝯti¬
te 9cedentis inhĩtent ac
illa lib̾e p̾t̾ ecc̃am ⁊ ora¬
toria ad eccãm destinata
⁊ cimit̾iũ q̃ tã p̾sentia

Expanded text:
gio ipsis Fratribus ex integro concedenda, seu etiam offerenda, si talia de voluntate conferentis Fratres inhabitare contite concedentis inhabitent; ac illa liberè præter Ecclesiam, & Oratoria ad Ecclesiam destinata, & Cimiterium, quæ tàm præsentia,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ in hi u̾bis statui suo
ĩ ꝯpetentib ñ u̾tantur
a diu̾sis seu ꝑ indiuiso
possidentib seu c̾tas ꝑtes
ĩ ip̃is locis habentib in
qͥib ip̃i possidentes pro in¬
diuiso seu c̾tas ꝑtes ha¬
bentes nicħ sͥ ĩ oblatõe

Expanded text:
di verbis statui suo incompetentibus non utantur a diversis, seu pro indiviso possidentibus seu certas partes in ipsis locis habentibus in quibus ipsi possidentes pro indiviso, seu certas partes habentes nihil sibi in oblatione,
Abbreviated transcription (Latin):
docuit ⁊ exemplo fͥma¬
uit. quãq pͥmi funda¬
tores militãtis ecc̃e ꝓut
ab ip̃o fonte hauserant
inuoluentes ꝑfecte uiu̾e
ꝑ doctͥne ac uite ip̃oꝵ al¬
ueos deriuart. nͨ hiis
qͥsqͣm putet obsist̾e qd̾¬

Expanded text:
docuit, & exemplo firmavit: quamque primi fundatores militantis Ecclesiæ, prout ab ipso fonte hauserant, in volentes perfectè vivere per doctrinæ ac vitæ ipsorum alveos derivarunt. Neque his quisquam putet obsiste
Abbreviated transcription (Latin):
ticiã uł aliquẽ seu ali¬
qͦs noĩare aut ⁊ p̾sen¬
tare. cui uł qͥb si ele¬
mosinã facienti placue-¬
rit ꝯmͣti possit execu¬
tio p̾dc̃oꝵ ac ip̃iꝰ habeat᷑
assensꝰ sr̃ sbrogatõnib
infra scͥptis. ita tñ ꝙ
penes ip̃m dantẽ dñio ꝓ

Expanded text:
notitiam, vel aliquem seu aliquos nominare aut etiam præsentare, cui vel quibus, si eleemosynam facienti placuerit, committi possit executio prædictorum; ac ipsius habeatur assensus super subrogationibus infrascriptis: ita tamen quòd penes ipsum dantem domi
Abbreviated transcription (Latin):
requirit studiũ. ex̾ciciũ
sine usu libroꝵ ex qͥb
oĩb satis claret ex regła
ad uictũ uestitũ diuinũ
cultũ ⁊ sapĩale studium

Expanded text:
requirit studium; exercitiumsine usu librorum: ex quibus omnibus satis claret ex Regulâ, ad victum, vestitum, Divinum cultum, & sapientiale studium
Abbreviated transcription (Latin):
fraganeis semꝑ anteqͣm
audire causã incipiant
in casib in qͥb eis iur᷑-¬
forͣm debẽt. ab .n. solu̾e
ut pote si post diffinitiuã
in qͥb iura ꝓhibent p̾t
sñam appellare. ¶ Silr̾
si suffraganeꝰ exͣ iudiciũ
excõĩcet aliquẽ ꝓ eiꝰ offẽ¬
sa uł pro sui defensione
iuris ⁊ suꝑ hoc q̃rimoni¬
am ille ꝓponat ẽ ille pͥ¬
mitꝰ iuxta forͣm ecc̃e
absoluendꝰ nͥ suffraganeꝰ
ꝓbat᷑um se offerat qd̾
ꝑ maĩfesta offensa excõis¬

Expanded text:
fraganeis, semper antequam fraganeis, semper antequam causam audire incipiant in casibus, in quibus eis jurisformam debent absolvere; utpote si post diffinitivam in quibus jura prohibent post sententiam appellare. Similiter si Suffraganeus extra judicium excommunicet aliquem pro ejus offensa, vel pro sui defensione juris, & super hoc querimoniam ille proponat; est ipse primitus juxta formam Ecclesiæ absolvendus; nisi Suffraganeus probaturum se offerat, quod pro manifesta offensa exco