comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cultu corporis eẽt ornata et omnia
haberet monilia feminarũ : sed stra¬
ti quoq eius et lectuli. sollicita ẽẽt
diligentia maritalis: ut postquã
ista complesset. ueniret ad ciborum
delicias. et ne in his quidẽ aliquid
ei deesse pateretur. Que omĩa uix¬
ta suꝑiorem explanationẽ. aptabimꝰ
intelligentiȩ sp̃uali: ut bẏssinis oꝑi¬
atur atq subtilib. ne delicata con¬
iugis menbra. graui pallioꝵ onere
p̃grauentur: sed et usum p̾ariter
exhibeant et decorem. Similam et
mel. et oleum. comedisti: et decora
facta es uehement̃ nimis. Post uesti¬
tum aut̃ ciborum curam gerit. ut
comedat ierłm similam. et mel. et
oleum. Uel ꝑ partes ut pleriq esti¬
mant. uel ꝑ cõmixtionẽ trium. dul¬
ciorem panem qui de cęlo desceri¬
dit : ac sub trib nominib ut non¬
nulli putant. sacram̃tum indicat
trinitatis. Non quo alra atq alia
substantia sit: sed quo diuersis si¬

Expanded text:
cultu corporis esset ornata, et omnia cultu corporis esset ornata, et omnia haberet monilia feminarum, sed strati quoque ejus, et lectuli sollicita esset diligentia maritalis, ut postquam ista complesset, veniret ad ciborum delicias, et ne in his quidem aliquid ei deesse pateretur. Quae omnia juxta superiorem explanationem aptabimus intelligentiae spirituali: ut byssinis operiatur atque subtilibus, ne delicata conjugis membra gravi palliorum onere praegraventur, sed et usum pariter exhibeant, et decorem. Similam et mel et oleum comedisti, et decora facta es vehementer nimis. Post vestitum, ciborum curam gerit, ut comedat Jerusalem similam et mel et oleum, vel per partes, ut plerique aestimant, vel commixtione trium, dulciorem panem, qui panis de coelo descendit ; ac sub tribus nominibus, ut nonnulli putant, sacramentum indicat Trinitatis: non quo alia atque alia substantia sit; sed quo diversis, si
Abbreviated transcription (Latin):
tis coloribꝰ. Lx.x. Et amictus tui.
byssini et tricapti: et uersi colorici.
Uerbum hebraicum mese. et hic the¬
odotio ipsum ut supra posuit: aqui¬
la adoniron. symmachus poly¬
mitũ: nos aut̃ quod supra subtile.
hic iuxta symiachũ polymitum di¬
stulert̃. seruantes int̃pretationem
p̃teritam : ut ad similitudinem ca¬
pillorum. tenuia uestim̃ta monstra¬
rent. Omĩs aut̃ ornatus. describit᷑
feminarum: ut lauetur. ut mun¬
detur. ut unguatur oleo. et discolorib
uestiatur: calcietur yacinto. acciniga¬
tur bysso: induatur tricaptis siuẽ
subtilibꝰ: accipiat armillas. et tor¬
quem auream: circulos in ora pen.¬
dentes. et rotulas i auribꝰ: diade¬
ma in capite : auro argentoq deco¬
retur: quãquam argenti uilior sit
materia: et post omia inferatur.
Uestita es bysso. et polymito. et uer¬
si colorib : siue ut septuaginita tran¬
stulerunt amictu et palliis. hoc enim
OITIPIBOANa significant: ut ñ solũ

Expanded text:
ticoloribus, LXX: Et amictus tui ticoloribus, LXX: Et amictus tui byssini, et trichapta, et versicoloria. Verbum Hebraicum MESI  , et hic Theodotio ipsum ut supra posuit, Aquila ἄνθιμον, Symmachus polymitum. Nos autem quod supra subtile, hic juxta Symmachum, polymitum distulerunt, servantes interpretationem praeteritam: ut ad similitudinem capillorum tenuia vestimenta monstrarent. Omnis autem ornatus describitur feminarum, ut lavetur, ut mundetur, ut ungatur oleo, et discoloribus vestiatur, calcietur hyacintho, accingatur bysso, induatur trichaptis, sive subtilibus, accipiat armillas, et torquem auream, circulos in ora pendentes, et rotulas in auribus, 158 diadema in capite, auro argentoque decoretur: quamquam argenti vilior sit materia, et post omnia inferatur: Vestita es bysso, et polymito, et versicoloribus; sive, ut Septuaginta transtulerunt, amictu et palliis, hoc enim περιβόλαια significant, ut non solum
Abbreviated transcription (Latin):
etatem ꝑfecti uiri uenerunt ad
senectutem. et ad patrũ nomina.
quib ioħes scribit. post pueros et
iuuenes qui possunt dicere: quando
eram paruulus loquebar ut paruu¬
lus. sapiebam ut paruulus. cogita¬
bam ut paruulus: quiando autẽ
factus sum uir. destruxi ea quae
paruuli sunt. Et ornata es auro et
argento. Crebro diximus aurum
ad mentẽ. argentum ad eloquium
ꝑtinere: tribuatq nobis dñs. ut
diuinum sensum acciꝑe meream᷑.
atq sapientiam: et id quod m̃te
concipimus. eloquii uenustate ꝓfer¬
re: et nequaquam ex his facere ido¬
la sicut faciunt heretici. de quib
scriptum ẽ Dedi cis argentum et
aurum: ipsi uero ex argento et au¬
ro fecerunt baal. & hõc magis iu.¬
xta intelligentiam sp̃ualem: orna¬
tui aptum ẽ. feminarum. Alioquin.
argenti uilior materia. rusticarũ
et pauꝑum ancillarumq ornatus
ẽ : qui ñ conuenit ierłm. quȩ in re¬
ginam dicitur profecisse. Et ue¬
stita es bysso et polymito: et mul¬

Expanded text:
aetatem perfecti viri, venerunt ad aetatem perfecti viri, venerunt ad senectutem, et ad patrum nomina, quibus scribit Joannes post pueros , juvenes qui possunt dicere: Quando eram parvulus, loquebar ut parvulus, sapiebam ut parvulus, cogitabam ut parvulus: quando autem factus sum vir, destruxi ea quae parvuli sunt . Et ornata es auro et argento. Crebro diximus aurum ad mentem, argentum ad eloquium pertinere. Tribuatque nobis Dominus, ut divinum sensum accipere mereamur atque sapientiam, et id quod mente concipimus, eloquii venustate proferre, et nequaquam ex his facere idolum sicut faciunt haeretici, de quibus scriptum est: Dedi eis argentum et aurum; ipsi vero ex argento, et auro fecerunt Baal . Et hoc magis, juxta intelligentiam spiritualem, ornatui aptum est feminarum. Alioquin argenti vilior materia, rusticarum et pauperum ancillarumque ornatus est, qui non convenit Jerusalem, quae in reginam dicitur profecisse. Et vestita es bysso, et polymito, et mul
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm: reuoluamꝰ exodum in quo
scriptum ẽ. & fecit lãminam au¬
ream. et scripsit in ea litteras de¬
formatas sigillo scĩficationis dr̃a:
et posuit suꝑ caput aaron. Signũ
tis dei. quod quatuor litteris hebra¬
icis scribitur: et apud eos uocat᷑
in effabile: dum nom̃ eius ñ po-¬
test dici. Cuius maiestatẽ. etiam
gentilitas ñ ignorat: et athenien¬
sium testatur ara. ignoto deo. Un¬
de et apłs : quem uos inquit igno¬
tum colitis: hunc nos annuntia¬
mus uobis. Istam puto coronam eẽ:
de qua et psalmista dicit. S igna¬
tum ẽ. suꝑ nos lumen uultus tui
dñe : et apłs loquebatur: cursum
consũmaui. fidem seruani : de cete¬
ro reposita ẽ michi corona iusticię.
quam michi reddet iustus uidex.
& in alio loco ad credentes: gaudi¬
um meũ. et corona mea. A loria
enim patrum: filii. Et in salomo¬
ne scribitur: corona głiȩ senectꝰ.
corum indelicet qui destruxert̃
ea quę paruulorum sunt: et post

Expanded text:
Jerusalem, revolvamus Exodum, in quo Jerusalem, revolvamus Exodum, in quo scriptum est: Et fecit laminam auream, et scripsit in ea litteras deformatas sigillo sanctificationis Domini, et posuit super caput Aaron . Signumomnipotentis Dei, quod quatuor litteris Hebraicis scribitur  , et apud eos vocatur ineffabile, dum nomen ejus non potest dici. Cujus majestatem etiam gentilitas non ignorat, et Atheniensium testatur ara, Ignoto Deo. Unde et Apostolus: Quem vos, inquit, ignotum colitis, hunc nos annuntiamus vobis . Istam puto coronam esse, 157 de qua et Psalmista dicit: Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Et Apostolus loquebatur: Cursum consummavi, fidem servavi, de caetero reposita est mihi corona justitiae, quam reddet mihi justus judex . Et in alio loco ad Credentes: Gaudium meum, et corona mea . Gloria enim patrum, filii. Et in Salomone scribitur: Corona gloriae senectus ; eorum videlicet qui destruxerunt ea quae parvulorum sunt, et post
Abbreviated transcription (Latin):
trui tui m rota. In his enim qui
t̃rena ꝑtranseunt. et uix modicis
uestigiis contingunt t̾ram. de qui¬
bus scriptum ẽ. lapides sc̃i uoluun¬
tur suꝑ tr̃am: uox tonitrui dñi.
et excelsorum dogiatũ ꝑsonat.
Qui aut̃ errorib ducuntur huma¬
nis. et ñ habent solida uestigia. sed
circunferuntur omi uento doctri¬
ne. et eiecti de paradiso firmitatis.
habitant in regione naith. quȩ int̾¬
p̃tatur fluctuatio: merent᷑ linguȩ̨
mendacis ferre sententiam: quȩ
inflãmat rotam natiuitatis nr̃e.
Et coronam decoris. in capite tuo.
Lxx. Et coronam głiationis super
caput tuum. Decorem uxta sym¬
machum. ob sensus elegantiã int̃¬
p̃tati sinnus: alioquin et in he¬
breo thoferth. et in reliquis trans¬
Ornam̃ta cetera: menbrorũ sunt
singulorum. Capitis ornatus: to¬
tius corporis dignatas ẽ. Coronam
aut̃ uocat diadema feminarum:
quo capillorum stringitur et or¬
natur ambitio. Uolumus scire
quȩ sit corona decoris in capite

Expanded text:
trui tui in rota . In his enim qui trui tui in rota . In his enim qui terrena pertranseunt, et vix modicis vestigiis contingunt terram, de quibus scriptum est: Lapides sancti volvuntur super terram , vox tonitrui Domini, et excelsorum dogmatum personat. Qui autem erroribus ducuntur humanis, et non habent solida vestigia, sed circumferuntur omni vento doctrinae , et ejecti de paradiso firmitatis, habitant in regione Naid, quae interpretatur fluctuatio, merentur linguae mendacis ferre sententiam, quae inflammat rotam nativitatis nostrae . Et coronam decoris in capite tuo. LXX: Et coronam gloriationis super caput tuum. Decorem juxta Symmachum ob sensus elegantiam interpretati sumus. Alioquin et in Hebraeo THOPHERTH  , et in reliquis transOrnamenta caetera, membrorum sunt singulorum. Capitis ornatus, totius corporis dignitas est. Coronam autem vocat diadema feminarum, quo capillorum stringitur et ornatur ambitio. Volumus scire quae sit corona decoris in capite
Abbreviated transcription (Latin):
Quando uiuimꝰ. et de nob̾ dici po-¬
test. ñ mortui laudabunt te dñe.
sed nos uiuentes: time odoratur
ds̃ odorem sacrificii nr̃i. bonę fra¬
glantiȩ: et aureum circulum sen¬
suum. ac dogiatũ diuinoꝵ. ha¬
bemꝰ in naribꝰ. Quando uero mor¬
tui sumus. et uersamur i cęno.
atq in sordib turpitudinũ: habe¬
mus illam inaurem in naribꝰ. de
qua scribit salomon: sicut mau¬
ris aurea in narib porcȩ. sic muli¬
eri male morate pulchritudo. Et
circulos aurib tuis. Lxx. Et rotu¬
las suꝑ aures tuas. Qui claudit au¬
res siras ne audiat iudicium sangui¬
nis. et sepit eas spinis. ne particeps
fiat inuidis et detractorib de qui¬
quis nouit: tam uidelicet eiꝰ qui
detrahit. quam illius qui libenter
auscultat : iste circulos habet et ro-¬
tulas in narib. Non rotas quȩ se-¬
quuntur cherubim. illud enim
angłicarum fortitudinum ẽ: sed
rotulas diminutiue. quȩ humanȩ
conueniunt fragilitati. Quam ob¬
rem et ad dm̃ dicitur: uox toni¬

Expanded text:
ndo vivimus, et de nobis dici potest: « Non mortui laudabunt te, Domine, sed nos viventes , » tunc odoratur Deus odorem sacrificii nostri bonae fragrantiae, et aureum circulum sensuum, ac dogmatum divinorum habemus in naribus. Quando vero mortui sumus, et versamur in coeno atque in sordibus turpitudinum, habemus illam inaurem in naribus, de qua scripsit Salomon: Sicut inauris aurea in naribus porcae: sic mulieri male moratae pulchritudo . Et circulos in auribus tuis. LXX: Et 156 rotulas super aures tuas. Qui claudit aures suas, ne audiat judicium sanguinis, et sepit eas spinis, ne particeps fiat invidis, et detractoribus, de quiquis nouit? tam uidelicet eius, qui detrahit, quam iauscultat: iste circulos habet, et rotulas in auribus, non rotas quae sequuntur Cherubim illud enim angelicarum fortitudinum est, sed rotulas diminutive, quae humanae conveniunt fragilitati. Quamobrem et ad Deum dicitur: Vox toni
Abbreviated transcription (Latin):
Et qui relictus fuerit atq circundatꝰ.
fame morietur: et implebo indigna¬
tionem meã in eis. Qui obsidionem
urbis effugerit et ad deserta migra¬
rit : peste morietur. Qui prope fuerit:
cadet hostium gladio. Quem autem cir¬
cundederit hostilis exercitus. fame in¬
teribit et pęnuria: in hisq om̃ib mi-¬
plebitur indignatio dei: ut cognoscant
qui remanserint quia ipse sit dñs.
Qui ab eccłia quoq recesserit: statim
peste morietur. Qui sciolus sibi uide¬
tur et diligens: nisi cauerit. gladio
ferietur inimici. Qui simplici contentꝰ
fide: instar brutorum animantium.
uersatur quidem in ȩccłia. sed tamen
in nullo bono oꝑe proficit: nec imita¬
tor ẽ. formicȩ. quȩ i messe p̃parat si¬
bi cibos atq cõportat: iste fame mori¬
etur: et in om̃ib his implebitur ira
dñi. Et scietis quia ego dñs: cum fu¬
erint int̃fecti ur̃i in medio idolorum
ur̃orum ꝑ circuitum ararum ur̃arũ.

Expanded text:
et qui relictus fuerit atque circumdatus, et qui relictus fuerit atque circumdatus, fame morietur, et implebo indignationem meam in eis. » Qui obsidionem urbis effugerit, et ad deserta migraverit, peste morietur, qui prope fuerit cadet hostium gladio; quem autem circumdederit hostilis exercitus, fame interibit et penuria. In hisque omnibus implebitur indignatio Dei. Ut cognoscant, qui remanserint, quia ipse sit Dominus. Qui ab Ecclesia quoque recesserit, statim peste morietur. Qui sciolus sibi videtur et diligens nisi caverit, gladio ferietur inimici. Qui simplici contentus fide, instar brutorum animantium versatur quidem in Ecclesia; sed tamen in nullo bono opere proficit, nec imitator est formicae, quae in messe praeparat cibos sibi atque comportat. Iste fame morietur, et in omnibus his implebitur ira Domini. « Et scietis quia ego Dominus, cum fuerint interfecti vestri in medio idolorum vestrorum, per circuitum ararum vestrarum
Abbreviated transcription (Latin):
tur quȩ secuntur. ꝑcutimus sp̃ualit̃
manu: quando a malis nos operib
separamus. Allidimus pedem: quan¬
gimus atq ploramus. quando nobis
displicent quȩ geruntur: quod osten¬
ditur uerbo heu. pro quo aquila int̾¬
quod significat lam̃tari uel plangere:
magis insultantis ẽ quam plangen¬
tis. Qui gladio. fame. peste. ruituri
sunt. Hȩc ẽ. autem causa plangendi:
quod habitatores montiũ. et ararum
idolorumq cultores. gladio. fame.
peste. ruituri sunt. Qui uariis ducun¬
tur errorib et cotidie mutant fidem.
circũ ferunturq onuĩ uento doctrinȩ:
isti cȩduntur gladio et diuiduntur
i partes. unitatem ȩcclesiasticȩ fidei
relinquentes. Qui uero sp̃uales ñ ha¬
bet cibos. fame moritur: nesciens cũ
qui dixit: ego sum uita. Porro qui
uel singulis uel plurib deditus ui¬
tiis. ab eis ñ potest separari: quasi
quodam ueterno pestilentiȩ morbo
qui autem prope ẽ gladio corruet.

Expanded text:
tur, quae sequuntur. Percutimur spiritaliter tur, quae sequuntur. Percutimur spiritaliter manu quando a malis nos operibus separamus. Allidimus pedem, quangimus atque ploramus, quando nobis displicent quae geruntur. Quod ostenditur verbo, heu. Pro quo Aquila intequod significat lamentare, vel plange. magis insultantis est quam plangentis. Qui gladio, fame et peste ruituri sunt. Haec est autem causa plangendi, quod habitatores montium, et ararum idolorumque cultores gladio, fame et peste ruituri sunt. Qui variis ducuntur erroribus, et quotidie mutant fidem, circumferunturque omni vento doctrinae: isti caeduntur gladio, et dividuntur in partes, unitatem Ecclesiasticae fidei relinquentes. Qui vero spirituales non habet cibos, fame moritur, nesciens eum qui dixit: Ego sum vita . Porro qui vel singulis, vel pluribus deditus vitiis, ab eis non potest separari, quasi quondam veterno pestilentiae  Qui autem prope est gladio corruet,
Abbreviated transcription (Latin):
quia recessit a dño. et fornicantes ocłi
post adinuentiones suas: qui cum
dni fuerint recordati. displicebunt
sibi in uniuersis ab ominationib su¬
is: et intelligentes uere fidei uerita¬
sȩpe infert tribulationem. quȩ pati¬
entib ꝑnitiosa uidetur et pessima:
ut ad pęnitudinẽ conuertant᷑. Haec
dicit dñs ds̃. ꝑcute manũ tuam. et
allide pedem tuum: et dic heu. adom¬
nes abominationes malorum domiꝰ
isrł. Magnitudinem peccatorũ. iu¬
betur propħa manib. pedibq ac
sermone monstrare: ut gestu corporis
et melmatione uocis. habitum stupen¬
tis. mirantisq et plorantis ostendat.
Quomodo enim si quando nouum ali¬
quid mirandũq conspicimus. tam cor¬
pore quam animo ꝑhorrescimꝰ: ita ut
cõplodamus manus. et pedes allidamꝰ
ad t̾ram. et uocem inclinemus ad fletum:
sic nunc propħa cernens oculis animi.
uentura supplicia ad uniuersas abo¬
minationes malorũ domus isrł. loqui¬

Expanded text:
quia recessit a Domino, et fornicantes oculi quia recessit a Domino, et fornicantes oculi post adinventiones suas. Qui cum Domini fuerint recordati, displicebunt sibi in universis abominationibus suis, et intelligentes verae fidei veritai idcirco saepe infert tribulationem, quae patientibus perniciosa videtur et pessima, ut ad poenitudinem convertantur. Haec dicit Dominus Deus: percute manu tua, et allide pedem tuum, et dic: heu! ad omnes abominationes malorum domus Israel. Magnitudinem peccatorum jubetur Propheta manibus pedibusque ac sermone moet inclinatione vocis habitum stupentis mirantisque et plorantis ostendat. Quomodo enim si quando novum aliquid mirandumque conspicimus, tam corpore, quam animo perhorrescimus, ita ut complodamus manus et pedes allidamus ad terram, et vocem inclinemus ad fletum: sic nunc propheta cernens oculis animi futura supplicia ad universas abominationes malorum Dominus Israel loqui
Abbreviated transcription (Latin):
in uniuersis abommationib suis: et
scient quia ego dñs ñ frustra locutus
sum. ut facerem eis malũ hoc. Multa
de hoc capitulo. a septuaginta pret̃¬
missa sunt: illudq mutatum. uira¬
ui cordi eoꝵ fornicanti: pro quo nos
posuimus. contriui cor eoꝵ fornicans.
Iurauit aut̃ atq decreuit se facturũ
ẽẽ: quȩ opere monstrauit. Siue contri¬
tes post idola. ꝑ quorum fenestras mors
intrasse ꝑhibetur. Quam ob causam.
et in daniele duo prbi p̃ceperunt reue¬
lari susannam: ut nudati corporis de¬
core fruerentur. Nec frustra locutus
ẽ. dñs ut faceret malum uel mala:
quando ad cõminationem eius agunt
pęnitentiam. qui sententię subiacebant.
Sin aut̃ cor durum sit et indomabile.
nec ꝑ pęnas quidem sentientium be¬
neficia corrigentis: dicitur ad eos.
Sine causa ꝑcussi filios ur̃os: discipli¬
nam ñ recepistis. Prodest autẽ et he¬
reticis ut conteratur cor eorum. thes¬
aurus pessimus dogmatum ꝑuersoꝵ

Expanded text:
in universis abominationibus suis. Et in universis abominationibus suis. Et scient quia ego Dominus non frustra locutus sum, ut facerem eis malum hoc. Multa de hoc capitulo a LXX praetermissa sunt, illudque mutatum, juravi cordi eorum fornicanti: pro quo nos posuimus: contrivi cor eorum fornicans. Juravit autem atque decrevit se facturum esse quae opere monstravit; sive contrites post idola, per quorum fenestras mors intrasse perhibetur. Quam ob causam et in Daniele duo presbyteri praeceperunt revelari Susannam, ut nudati corporis decore fruerentur . Nec frustra locutus est Dominus, ut faceret malum vel mala, quando ad comminationem ejus agunt poenitentiam qui sententiae subjacebant. Sin autem cor durum sit et indomabile, ne per poenas quidem sentiens beneficia corrigentis, dicitur ad eos: Sine causa percussi filios vestros: disciplinam non recepistis. . Prodest autem et haereticis, ut conteratur cor eorum, thesaurus pessimus dogmatum perversorum,
Abbreviated transcription (Latin):
captiui ducti sunt. Illud quod dñs
loquitur ad heliam. reliqui michi sep¬
tem milia uiros. qui ñ curuauerunt
genu bahal. et paulus apłs scribit. et
nunc in hoc tempore reliquiȩ scđm
electionem grẽ saluȩ factę sunt: po-¬
test huic capitulo conuenire. Apostoli
enim qui erant de semine isrł et gla¬
dium fugerant. iccirco sunt reseruati
in gentib dei. in quib captiuitatis
tempore uersabantur. Potest autem
et hoc dici quod ideo aliqui de capti¬
tib recordarentur nominis eius. illiꝰq
potentiam p̃dicarent: de hereticorum
quoq popłis. qui euadere potuerint
gladium ꝑditionis eorum. et pessimã
factionem quȩ contra dm̃ fuerat con¬
citata: huc illucq disꝑsi recordabunt᷑
nominis dei. agentes penitentiam: et
captos se a uiris eccłiasticis exulta¬
bunt. Quia contriui cor eorum for¬
nicans et recedens a me: et oculos eoꝵ
fornicantes post idola sua. Et displice¬
bunt sibimet suꝑ malis quȩ fecerant

Expanded text:
captivi ducti sunt. Illud quod Dominus captivi ducti sunt. Illud quod Dominus loquitur ad Eliam: Reliqui mihi septem millia virorum qui non curvaverunt genu Baal : et Paulus apostolus scribit: Et nunc in hoc tempore reliquiae secundum electionem gratiae 59 salvae factae sunt , potest huic capitulo convenire. Et Apostoli enim, qui erant de semine Israel, et gladium fugerant, idcirco sunt reservati,in gentibus Dei, in quibus captivitatis tempore versabantur. Potest autem et hoc dici, quod ideo aliqui de captitibus recordarentur nominis ejus, illiusque potentiam praedicarent. De haereticorum quoque populis, qui evadere potuerint gladium perditionis eorum, et pessimam factionem, quae contra Deum fuerat concitata, huc illucque dispersi, recordabuntur nominis Dei, agentes poenitentiam, et captos se a viris ecclesiasticis exsultabunt. Quia contrivi cor eorum fornicans et recedens a me, et oculos eorum fornicantes post idola sua. Et displicebunt sibimet super malis, quae fecerant
Abbreviated transcription (Latin):
sequi: ut urbes hereticoꝵ quȩ interp̃¬
tantur eccłiȩ. et excelsa suꝑbiȩ eorũ.
et arȩ ꝑuersorum dogmatum con¬
fringantur. et idola pereant quȩ de
suo sibi corde simularant: et conte¬
rantur delubra. ñ templa. quȩ contra
templũ dñi surrexerant. grecoq ser¬
mone appellantur eΗΕ. id
ẽ. fana atq delubra: et omĩa opera
sunt. sed magistroꝵ falsȩ scientiȩ. Cũq
ceciderint int̾fecti in medio montium.
uel quos ipsi montes int̾fecerant. uel
eccłiastici uiri qui eos male uiuentes
m salutem suam occiderant: tunc fi¬
nis erit montiũ suꝑborum. ut cognos¬
cant quod ipse sit dñs. Potest autem
ficri ut de uno popło montium isrł.
aliis int̾fectis. cognoscant alii: pesti¬
lente enim flagellato. stultus astutior
erit. Et relinquam in uobis eos qui
fugerint gladium in gentib cum
disꝑsero uos in t̾ras: et recordabuntur
mei liberati ur̃i in gentib. ad quas

Expanded text:
sequi, ut urbes haereticorum, quae interprsequi, ut urbes haereticorum, quae interpretantur Ecclesiae, et excelsa superbiae eorum, et arae perversorum dogmatum confringantur, et idola pereant, quae de suo sibi corde simularant, et conterantur delubra, non templa, quae contra templum Domini surrexerant, Graecoque sermone appellantur τεμένη, id est, fana atque delubra et omnia opera sunt, sed magistrorum falsae scientiae. Cumque ceciderint interfecti in medio montium, vel quos ipsi montes interfecerant, vel Ecclesiastici viri, qui eos male viventes in salutem suam occiderant: tunc finis erit montium superborum, ut cognoscant quod ipse sit Dominus. Potest autem fieri ut de uno populo montium Israel, aliis interfectis, cognoscant alii. Pestilente enim flagellato, stultus astutior erit . Et relinquam in vobis eos qui fugerint gladium in gentibus, cum dispersero vos in terras: et recordabuntur mei liberati vestri in gentibus, ad quas
Abbreviated transcription (Latin):
ut illi qui consensu pessimo ȩdifica¬
bant turrem pro utilitate propria
dissipati sunt. diuisęq linguȩ eorum.
ne consensus pessimus peiores eos fa¬
ceret: ita ossa montiũ disꝑgentur. ut
uanos conatus suos intelligant. Hoc
quod nos posuimus. et dabo cadauera
filioꝵ isrł ante faciem simulacrorum
ur̃orum : in septuaginta ñ habetur.
Urbes desertȩ erunt: et excelsa demo¬
lientur et dissipabuntur. Et in teri-¬
bunt arȩ ur̃ȩ et confrmgentur: et ces¬
sabunt idola ur̃a: et conterentur de¬
lubra ur̃a. Et delebuntur opera tir̃a:
et cadent in t̾fecti in medio ur̃i : et
scietis qm̃ dñs. Causa ꝑspicua. cur ur¬
bes montiũ deserendę sint: scilicet ut
demoliantur excelsa. arȩq et idola de¬
struantur: et delubra pereant: et omis
simulacroꝵ cultura desistat: cadantq
in t̾fecti in medio montiũ et sciant
qm̃ ipse sit ds̃. Per quȩ occasio nobis
datur. sp̃ualem magis intelligentiã

Expanded text:
ut illi qui consensu pessimo aedificaut illi qui consensu pessimo aedificabant turrem, pro utilitate propria dissipati sunt, divisaeque linguae eorum , ne consensus pessimus pejores eos faceret; ita ossa montium dispergentur  Al. dispergantur, ut vanos conatus suos intelligant. Hoc quod nos posuimus: Et dabo cadavera filiorum Israel ante faciem simulacrorum vestrorum, in Septuaginta non habetur. Urbes desertae erunt, et excelsa demolientur; et dissipabuntur et interibunt arae vestrae, et confrigentur et cessabunt idola vestra, et conterentur delubra vestra, et delebuntur opera vestra. Et cadet interfectus in medio vestri, et scietis quia ego Dominus. Causa perspicua cur urbes montium deserendae sint: scilicet ut demoliantur excelsa, araeque et idola destruantur, et delubra pereant, et omnis simulacrorum cultura desistat; cadantque interfecti in medio montium; et sciant quoniam ipse sit Dominus. Per quae occasio nobis datur, spiritualem magis intelligentiam
Abbreviated transcription (Latin):
orum isrł. ante faciem simula chrorum
celsa eorum. in quib adorabant homi¬
nes fictos deos. et aras simulacraq cõ¬
fringat: et cultores eorum in conspe¬
ctu fanorum int̃fici faciat. ut iaceant
cadauera mortuoꝵ. ubi prius iace¬
bant hostiȩ: et disꝑgantur ossa non
montium. sed eorum qui iacebant in
montib in circuitu ararum. et in cun¬
ctis urbib uiculisq isrł. hoc uixta lit¬
teram. Alioquin et suꝑ eos qui erigun¬
tur in suꝑbiam. et de quib apłs lo-
quitur scientia inflat. caritas autẽ
ȩdificat. inducitur gladius. ut omĩa
eorum simulacra quȩ de suo finxert̃
animo conterant᷑: et in t̾fecti iaceant.
et mortuos eẽ. se sentiant: nichil sibi
simulacra sua atq figmenta prodesse
cernentes. Quodq disꝑgere se dicit
ossa montium circum aras: fortissi¬
mos quosq eorum a se mutuo indi¬
cat separandos. Prodest enim ꝑuer¬
sȩ scientiȩ: malos a malis diuidi. Et

Expanded text:
orum Israel ante faciem simulacrorum orum Israel ante faciem simulacrorum celsa eorum, in quibus adorabant homines fictos deos, et aras simulacraque confringat, et cultores eorum in conspectu fanorum interfici faciat; ut jaceant cadavera mortuorum ubi prius jacebant hostiae; et dispergantur ossa, non montium, sed eorum qui jacebant in montibus, in circuitu ararum, et in cunctis urbibus viculisque Israel. Hoc juxta litteram. Alioquin et super eos qui eriguntur in superbiam, et de quibus Apostolus loquitur: Scientia inflat, charitas autem aedificat , inducitur gladius, ut omnia eorum simulacra, quae de suo finxerunt animo, conterantur, et interfecti jaceant, et mortuos se esse sentiant, nihil sibi simulacra sua atque figmenta prodesse cernentes. Quodque dispergere se dicit ossa montium circa aras, fortissimos quosque eorum a se mutuo 58 indicat separandos. Prodest enim perversae scientiae malos a malis dividi. Et
Abbreviated transcription (Latin):
contra montes: sed nequaquã solis
montib. sed et collib loquitur et ru¬
pib et uallibus: in quib inferior di¬
gnitas. et gradus prudentiȩ scientiȩq
cognoscitur. Uidentur michi tropo¬
logicȩ montes ẽẽ qui ad ꝑfectam scien¬
tiam ꝑuenerunt: colles. qui paulo
inferiores sunt: rupes. qui nullam
habentes scientiam. et tantum in con¬
uersatione fidentes. aliqua sibi de
scripturarum in t̃pretatione presu-¬
munt: habentes uixta apłm zelum
dei. sed ñ scđ̾m scientiam. Ualles aut̃
appellari nouissimos in ȩccłia: qui et
uita et scientia inferiores. tamen de
conuentu familiȩ dñicȩ ñ recedunt.
Qui om̃s uerbum dei iubentur audi¬
re: ut unus quisq pro suo modulo &
sensu intelligat. quid dñs precipiat.
Ecce ego inducam suꝑ uos gladium.
et disꝑdam excelsa ur̃a: et demoliar
aras ur̃as. et confringentur simula¬
era ur̃a. Et deiciam in t̾fectos ur̃os
ante idola ur̃a. et dabo cadauera fili¬

Expanded text:
contra montes: sed nequaquam solis contra montes: sed nequaquam solis montibus, sed et collibus loquitur, et rupibus et vallibus, in quibus inferior dignitas, et gradus prudentiae scientiaeque cognoscitur. Videntur mihi tropologice montes esse, qui ad perfectam scientiam pervenerunt; colles, qui paulo inferiores sunt; rupes, qui nullam habentes scientiam, et tantum in conversatione fidentes, aliqua sibi de Scripturarum interpretatione praesumunt, habentes juxta Apostolum zelum Dei, sed non secundum scientiam ; valles autem appellari novissimos in Ecclesia, qui et vita et scientia inferiores, tamen de conventu familiae Dominicae non recedunt. Qui omnes verbum Dei jubentur audire, ut unusquisque pro suo modulo, et sensu intelligat quid Dominus praecipiat. Ecce ego inducam super vos gladium, et disperdam excelsa vestra. Et demoliar aras vestras, et confringentur simulacra vestra, et dejiciam interfectos vestros ante idola vestra. Et dabo cadavera fili
Abbreviated transcription (Latin):
mina: prius nomen cõmune ẽ. scđm
proprie dei quod appellatur aiNE Or.
id est meffabile: et quod scriptum fuit
in lãmina aurea. quȩ erat in fronte pon¬
tificis. Montes aut̃ isrł qui simulachris
demonũ fuerant occupati: ñ aurib.
sed imꝑio. ac potentia conditoris. suũ
audiunt et intelligunt creatorem.
Quomodo mare uidit et fugit. iorda¬
nis conuersus ẽ. retrorsum. ñ utiq car¬
nis oculis quib carebat: et ad mare
dicitur. tace obmutesce: et uentorum
flatib imperatur: iubeturq uermi.
qui ionȩ ꝑcussit umbraculum: et de
eadem tra scriptum ẽ. qui respieit ter¬
ram et facit eam tremere. Ad quos
propħa loquitur. indicans idola de¬
struenda. et aras: uniuersasq cerimo¬
nias quib prius idolis seruierant con¬
terendas. Possumus montes isrł. et
principes accipere: eos qui potentia.
sapientiaq et scientia. ac diuitiis p̃cel¬
lebant. Et hoc animaduertendũ. quod
obfirmatur quidem facies et ponitur

Expanded text:
mina, prius nomen commune est, secundum mina, prius nomen commune est, secundum proprie Dei, quod appellatur ἄῤῥητον   id est, ineffabile, quod et scriptum fuit in lamina aurea, quae erat in fronte pontificis. Montes autem Israel, qui simulacris daemonum fuerant occupati, non auribus, sed imperio ac potentia conditoris suum audiunt et intelligunt Creatorem. Quomodo mare vidit et fugit, Jordanis conversus est retrorsum : non utique carnis oculis quibus carebat. Et ad mare dicitur: Tace, obtumesce . Et ventorum flatibus imperatur; jubeturque vermi, qui Jonae percussit umbraculum . Et de eadem terra scriptum est: Qui respicit terram, et facit eam tremere . Ad quos Propheta loquitur indicans idola destruenda et aras, universasque caeremonias 57 quibus prius idolis servierant conterendas. Possumus montes Israel et principes accipere eos, qui potentia, sapientiaque, et scientia ac divitiis praecellebant. Et hoc animadvertendum, quod obfirmatur quidem facies, et ponitur
Abbreviated transcription (Latin):
Dissensiones. hereses. scismata. ęmulatio¬
nes. inuidiȩ. tristiciȩ. detractiones. de¬
sideria multa: auaritia quȩ ẽ. radix
Quȩ cum fuerint in nobis. meremur
audire: corripiet te p̃uaricatio tua:
p̃camurq et dicimus. ne tradas besti¬
is animã confitentem tibi. Et factꝰ  ui
ẽ sermo dñi ad me: dicens. Fili homi¬
nis. pone faciem tuam ad montes isrł.
et propħabis ad eos: et dices. Montes
isrł: audite uerbum dñi. Hȩc dicit
dñs ds̃. montib et collibꝰ: rupib et
uallibus. Quod sepe in hoc propħa
dicitur adonai dñs: propt̃ grecos et la¬
tinos qui hebreȩ linguȩ ñ habent sci¬
entiam. breuit̃ exponendum uidetur.
Adonai unum nomen ẽ. de decem uo¬
cabulis dei: et significat dñm: quo se¬
pe et in hominib utimur. Deniq et
sara uocans abraham dñm suum. hoc
uocabat nomine: et ubi dicitur dñe
mi rex. adonai scriptum ẽ. Quando
igitur duo. dñi et dñi iuncta sunt no¬

Expanded text:
dissensiones, haereses, schismata, aemulatiodissensiones, haereses, schismata, aemulationes, invidiae, tristitiae, detractiones, desideria multa, avaritia, quae est radix quae cum fuerint in nobis, meremur audire: « Corriget te praevaricatio tua. Precamurque et dicimus: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi . Et factus est sermo Domini ad me dicens: Fili hominis, pone faciem tuam ad montes Israel, et prophetabis ad eos. Et dices: Montes Israel, audite verbum Domini Dei. Haec dicit Dominus Deus montibus et collibus, rupibus et vallibus. Quod saepe in hoc Propheta dicitur Adonai Dominus, propter Graecos et Latinos, qui Hebraeae linguae non habent scientiam, breviter exponendum videtur. ADONAI unum nomen est de decem vocabulis Dei, et significat Dominum, quo saepe et in hominibus utimur. Denique et Sara vocans Abraham dominum suum, hoc vocabat nomine . Et ubi dicitur Domine mi rex, Adonai scriptum est. Quando igitur duo, Domini et Domini juncta sunt no
Abbreviated transcription (Latin):
rusalem. in qua propt̾ magnitudinẽ
peccatoꝵ primum fames mittitur
Caudiendi sermonem dei: demde fa¬
mem mors sequitur: ut qui ñ audi
pessima. De firmam̃to et baculo panis.
supra diximus. Et immittam in uos
famem et bestias pessimas: usq ad in¬
t̃nicionem. Et pestilentia et sanguis
transibunt ꝑ te: et gladium inducã
suꝑ te. Ego dñs locutus sum. Besti¬
as pessimas induci suꝑ t̾ram solitudi¬
nis. quȩ fame. gladio. peste uastata ẽ.
p̃sentia quoq ostendunt tempora:
quando familiare animal canis. in
dñoꝵ carnes rabie concitatur: et ur¬
sis. ac lupis. cunctisq aliis generib be¬
stiarum. t̾ra completur. Pestilentrãq
et sanguinem transire ꝑ eam: mor¬
bum gladiumq significat. Sed et in
nr̃am ierłm mittuntur bestiȩ pessi¬
mȩ: quando tradimur in passiones
ignominiȩ. et in reprobrum sensum.
et conscientiam peccatoꝵ: quȩ excruci-¬
ant atq dilacerant animum nr̃m.

Expanded text:
rusalem, in qua propter magnitudinem rusalem, in qua propter magnitudinem peccatorum primum fames mittitur audiendi sermonem Dei. Deinde famem mors sequitur, ut qui non audipessima est . » De firmamento et baculo panis supra diximus: « Et immittam in vos famem et bestias pessimas usque ad internecionem. Et pestilentia et sanguis transibunt per te, et gladium inducam super te, Ego Dominus locutus sum. » Bestias pessimas induci super terram solitudinis, quae fame, gladio, peste vastata est, praesentia quoque ostendunt tempora, quando familiare animal canis in dominorum carnes rabie concitatur, et ursis ac lupis cunctisque aliis generibus bestiarum terra completur, pestilentiamque et sanguinem transire per eam, morbum gladiumque significat. Sed et in nostram Jerusalem mittuntur bestiae pessimae, quando tradimur in passiones ignominiae, et in reprobum sensum, et conscientiam peccatorum, quae excruciant atque dilacerant animum nostrum,
Abbreviated transcription (Latin):
crepationib irȩ: quȩ ego dñs locutus
sum. R emitu aut̃ dignam ierłm. cũ
offenderit dm̃. et fecerit in ea iudi¬
cia in furore et indignatione: testa¬
tur et paulus qui dicit: eramus na
aggrauati : loquimurq cum ierłm:
iram dñi sustinebo. qm̃ peccaui ei. Qs¬
infelicem et miseram: alii ꝑspicuam
et expositam. ad miserias intelligi uo
et quas mittam ut disꝑdam uos: et
famem congregabo suꝑ uos. et conterã
firmam̃tum uel baculum panis. łamẽ
et pestilentiam. et bestias pessimas. et
quicquid aliud maloꝵ sustinemus in
scła: propt̾ nr̃a uenire peccata manife¬
stum ẽ. Unde et fames illa quȩ facta
memoratur in ruth. et in regum uo¬
lumine sub helia. quando trib annis
et sex mensib cęlum clausum ẽ et sub
heliseo cuius incredibilem mopiam re¬
pentina habundantia compensauit:
dei iudicio missa ẽ. Quod ñ solum tume
m ierłm factum eẽ sed et in nr̃a fit ie¬

Expanded text:
crepationibus irae quae ego Dominus locutus crepationibus irae quae ego Dominus locutus sum. Gemitu autem dignam Jerusalem, cum offenderet Deum, ut faceret in ea judicia in furore et indignatione, testatur et Paulus, qui dicit: Eramus nataggravati . Loquimurque cum Jerusalem: iram Domini sustinebo, quoniam peccavi ei. Δηinfelicem et miseram: alii perspicuam et expositam ad miserias intelligi volet quas mittam ut disperdam vos, et famem congregabo super vos, et conteram firmamentum vel baculum panis. Famem et pestilentiam, et bestias pessimas, et quidquid aliud malorum sustinemus in saeculo, propter nostra venire peccata manifestum est. Unde et fames illa, quae facta memoratur in Ruth Ruth I, et in Regum volumine sub Elia , quando tribus annis, et sex mensibus coelum clausum est, et sub Elisaeo , cujus incredibilem inopiam repentina abundantia compensavit, Dei judicio missa in Jerusalem factum est, sed et in nostra fit Je
Abbreviated transcription (Latin):
tu tuo: rursumq iuxta utrãq edi¬
tionem. in conspectu omĩs p̃tereun¬
tis. Prodest aut̃ ierłm omĩa in ea ui¬
tia desolari. et ad desertum redigi:
et sua eam peccata cognoscere: utq ce
rat. sit exemplum miseriarũ. Filias
aut̃ eius. urbes uel uiculos intellige¬
re possumus. siue ȩccłias in toto orbe
disꝑsas: ut quicumq huius peregrinꝰ
ẽ . scłi. et dicit cum psalmista. aduena
sum et peregrinus sicut om̃s patres
mei: et de quo dicitur. ñ dixert̃ qui
p̃teribant benedictio dñi suꝑ uos: iu¬
deat opprobrium eius et doleat. Et
eris opprobrium et blasphemia. exem¬
plum et stupor in gentibꝰ: quȩ in cir¬
cuitu tuo sunt. Pr̃o quo in septuagin¬
gemibilis: et de theodotione additũ
ciam ñ habemus. Pro quo tres alii
int̃pretes blasphemiam transtuleruis:
quȩ in hebraico dicitur geddufa. Se-¬
quiturq Cum fecero in te iudicia
in furore et in indignatione. et in in¬

Expanded text:
tu tuo. Rursumque juxta utramque editu tuo. Rursumque juxta utramque editionem, in conspectu omnis praetereuntis. Prodest autem Jerusalem omnia in ea vitia desolari, et ad desertum redigi, et sua eam peccata cognoscere, ut quae rat, sit exemplum miseriarum. Filias autem ejus, urbes vel viculos intelligere possumus, sive Ecclesias in toto orbe dispersas, ut quicumque hujus peregrinus est saeculi, et dicit cum Psalmista: Advena sum, et peregrinus sicut omnes patres mei ; et de quo dicitur: Non dixerunt qui praeteribant: Benedictio Domini super vos , videat opprobrium ejus et doleat. Et eris opprobrium et blasphemia, exemplum et stupor in gentibus in circuitu tuo sunt. Pro quo in Septuagingemibilis. Et de Theodotione additum itiam non habemus. Pro quo tres alii interpretes, blasphemiam transtulerunt, quae in Hebraico dicitur GEDDUPHA  . Sequitur: Cum fecero in te judicia in furore, et indignatione, et in in
Abbreviated transcription (Latin):
cutus sum in zelo meo. cum imple¬
uero indignationẽ meã in eis. Quo¬
modo sentiendus sit furor. et indig¬
natio. et zelus dei sepe exposumus.
qđ humanis ds̃ loquatur affectibꝰ:
ñ quo ipse irascatur: sed quo nos ꝑ
pęnas. atq crucratus. dm̃ sentiamus
iratum. Telus aut̃ sub tfeagi¬
ra uiri et uxoris accipiendus: qui
quamdiu uxorem diligit. zelotipus
ẽ: si neglexerit. dicet illud quod in
consequentib dicturi sumus: telus
meus recedet a te. et ultra ñ irascar
ego dñs locutus sum in zelo meo:¬
ñ illi qui consũpti sunt fame et pe¬
stilentia. nec qui gladio ceciderunt
in circuitu ciuitatis: sed illi qui dis¬
ꝑgentur in omnẽ uentum. aliorum
mortib suisq miseriis sentient ira¬
tum dm̃: quem clem̃tem sentire no¬
luerant. Et dabo te in desertũ. Qđq
sequitur et in opprobrium in genti¬
bus quȩ i circintu tuo sunt. in sep¬
:tuaginta ñ habetur: pro quo addide¬
runt de suo. et filias tuas in circui¬

Expanded text:
cutus sum in zelo meo, cum implecutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis; quomodo sentiendus sit furor, et indignatio et zelus Dei, saepe exposuimus, quod humanis Deus loquatur affectibus: non quo ipse irascatur, sed quo nos per poenas atque cruciatus Deum sentiamus iratum. Zelus autem sub metaphora viri et uxoris accipiendus, qui quamdiu uxorem diligit, zelotypus est; si neglexerit, dicit illud quod in consequentibus dicturi sumus: Zelus meus recedet a te: et ultra non irascarego Dominus locutus sum in zelo meo, non illi qui consumpti sunt fame et pestilentia, nec qui gladio ceciderunt in circuitu civitatis, sed illi qui dispergentur in omnem ventum, aliorum mortibus suisque miseriis sentient iratum Deum, quem clementem sentire noluerunt. Et dabo te in desertum; quodque sequitur: et in opprobrium gentibus quae in circuitu tuo sunt, in Septuaginta non habetur: pro quo addiderunt de suo, et filias tuas in circui
Abbreviated transcription (Latin):
omnẽ uentũ disꝑgam. Licet hoc qđ
posuimus. et quarta pars tui in gla¬
dio cadet: de theodotionis editione
sub asteriscis additum sit. ꝑspicuum
ẽ. autẽ ut hebrea ueritas continet.
tres eẽ. partes. de quarum prima di¬
catur: et t̾cia tui pars peste morietur.
et fame consumetur in medio tui:
multoq melius fuerat transferre qđ
scriptum ẽ. quam rei male trans latȩ
patrocinium quęrere. Nec hoc dicimꝰ
ab illis factum. quib uetustas auo¬
toritatem dedit: sed ꝑ multa scła
scriptoꝵ atq lectoꝵ uitio depraua¬
tum: quãquam et aristobolus. et
iosephus. et omĩs scola uideoꝵ. qͥnq
tantum libros moysi a septuaginta
translatos asserant. De quo capitulo
quia supra diximꝰ : nunc omittendũ
uidetur. Hoc tantum addam quod
necessarium ẽ: in co quod ait. et mi¬
plebo furorem meũ. et requiescere fa¬
ciam indignationem meã in eis et
consolabor: et scient quia ego dñs lo¬

Expanded text:
omnem ventum dispergam: licet hoc quod omnem ventum dispergam: licet hoc quod posuimus: Et quarta pars tui in gladio cadet, de Theodotionis editione sub asteriscis additum sit. Perspicuum est autem ut Hebraea veritas continet, tres esse partes. De quarum prima dicatur: Et tertia tui pars peste morietur, et fame consumetur in medio tui. Multoque melius fuerat transferre quod scriptum est, quam rei male translatae patrocinium quaerere. Nec hoc dicimus ab illis factum, quibus vetustas auctoritatem dedit: sed per multa saecula scriptorum atque lectorum vitio depravatum. Quamquam et Aristeus et Josephus, et omnis schola Judaeorum, quinque tantum libros Moysi a Septuaginta 54 translatos asserant. De quo capitulo quia supra diximus, nunc omittendum videtur. Hoc tantum addam, quod necessarium est in eo quod ait: Et implebo furorem meum, et requiescere faciam indignationem meam inconsolabor, et scient quia ego Dominus lo
Abbreviated transcription (Latin):
ouium oꝑiantur. et lacte uescantur
et caseo ⁊ et fractum pecus ac mor¬
bidum. ñ requirant. Tercia pars
tui peste morietur. et fame consume¬
tur in medio tui. et tẽra pars tui
gladio cadet in cireuitu tuo: terciam¬
‸ uero partem tiram in omnẽ uentum
disꝑgam. et gladium euagmabo post¬
⁊ eos. et implebo furorem ineũ. et requi¬
escere faciam indignationẽ meã in
eis. et consolabor: et scient quia ego
. dñs locutus sum in zelo meo. cum im¬
pleuero indignationẽ meam in eis.
Septuaginta quia supra quattuor
partes posuerant. quas in descriptio¬
ne incendii. et gladii. et disꝑsionis. tres
tantum eẽ. sermo propħicus approba-¬
uit: ut suꝑfluo una pars incendii
in duas partes diuideretur. in hoc
quoq loco eandem primã partẽ di¬
uiserunt in duas: ut dicerent quarta
pars tui morte atteretur. et quarta
pars tui fame consumetur in medio
tui et quarta pars tui cadet in circu¬
itu tuo: et quartam partem tui. in

Expanded text:
ovium operiantur, et lacte vescantur ovium operiantur, et lacte vescantur et caseo, et fractum pecus ac morbidum non requirant. « Tertia tui pars peste morietur et fame consumetur in medio tui. Et tertia tui pars gladio cadet in circuitu tuo. Tertiam vero partem tuam in omnem ventum dispergam, et gladium evaginabo post eos, et implebo furorem meum et requiescere faciam indignationem meam in eis, et consolabor, et scient quia ego Dominus locutus sum in zelo meo, cum implevero indignationem meam in eis. Septuaginta quia supra quatuor partes posuerant, quas in descriptione incendii, gladii et dispersionis tres tantum esse sermo propheticus approbavit, ut superfluo una pars incendii in duas partes divideretur, in hoc quoque loco eamdem primam partem diviserunt in duas, ut dicerent: Quarta pars tui morte atteretur, et quarta pars tui fame consumetur in medio tui, et quarta pars tui cadet in circuitu tuo, et quartam partem tui in
Abbreviated transcription (Latin):
offensionib tuis. et in cunctis abo¬
minationib tuis: ego quoq confrm¬
te. et ñ parcet oculus meus. et non
miserebor. Proprie hoc ad ierłm di¬
citur : quia scã mea uiolasti me de¬
serens. et in templo meo idola colu¬
isti. Ego quoq confringam omnia
idola tua. et conteram atq concidã:
siue abiciam te. quia prius abieci¬
sti me. & ñ parcet oculus meus cũ
te uidero fame. gladio. seruituti col¬
la submittere: nec miserebor: quia
miscđiam meam ñ mereris. Scrip¬
tum ẽ. enim: beati misericordes: qm̃
ipsi miscđiam consequent᷑. Hoc idem
et in eccłia intelligendum ẽ: qđ ma¬
gistris et sacerdotib qui egerint
negligent̃. possit ds̃ cotidie dicere
Quia scã mea u olastis in cunctis of¬
fensionib ur̃is. et in inuuersis ab omi¬
nationib quȩ egistis : ego quoq uos
conteram atq confringam: reddãq
ꝑ me qđ in meũ popłm ꝑpetrastis.
De quo contra pastores hic idem pro¬
pħa plenius loquitur: quod lanis

Expanded text:
ffensionibus tuis, et in cunctis abominationibus tuis: ego quoque confrite, et non parcet oculus meus, et non miserebor. Proprie hoc ad Jerusalem dicitur, quia sancta mea violasti me deserens, et in templo meo idola coluisti, ego quoque confringam omnia idola tua, et conteram atque concidam, sive abjiciam te, quia prius abjecisti me: et non parcet oculus meus cum te videro, fami, gladio, serla submittere, nec miserebor, quia misericordiam meam non mereris. Scriptum est enim: « Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur . » Hoc idem et in Ecclesia intelligendum est; quod magistris et sacerdotibus qui egerint negligenter, possit Deus quotidie dicere: « Quia sancta mea violastis, in cunctis offensionibus vestris, et in universis abominationibus quae egistis, ego quoque vos conteram atque confringam. » Reddamque per me quod in meum populum perpetrastis: de quo contra pastores hic idem propheta plenius loquitur, quod lanis
Abbreviated transcription (Latin):
cet oculus nec miserebitur. ut
contra uitra sȩuiens. placabilis
sit uirtutibꝰ : uiasq eorum atq
peccata. reddat suiꝑ capita eorum: uel
suꝑ principale cordis. uel suꝑ prm¬
cipes populi. iuxta numeroꝵ librũ.
in quo capita popłorum principes
ẽẽ. dicuntur. Et ecce uir qui indu¬
tus erat lineis. qui habebat atram̃ta¬
rium in dorso suo: respondit uerbũ¬
dicens. łeci: sicut p̃cepisti michi .lxx.
Et eece uir qui indutus erat podere
id ẽ ueste talari. et accinctos habe¬
bat zona lumbos suos: respondit
uerbũ dicens: feci sicut mandasti
michi. Ipse ẽ. uir cui iussum ẽ. tran¬
sire ꝑ mediam ierłm: et ponere sig¬
num in frontib uirorum gementi¬
um et dolentium. suꝑ cunctis ini¬
quitatib eorum. Dicit ergo se dñi
p̃cepta complesse: et signaculo tau
Sex autem uiri quib p̃ceperat dñs
dicens: cransite ꝑ ciuitatẽ sequen¬
tes eum et ꝑcutite. nulliusq mise¬
reamini usq ad int̾racionem : ni¬

Expanded text:
cet oculus, nec miserebitur, ut cet oculus, nec miserebitur, ut contra vitia saeviens, placabilis sit virtutibus, viasque eorum atque peccata reddat super capita eorum, vel super principale cordis, vel super principes populi, juxta Numerorum librum in quo capita populorum principes esse dicuntur. « Et ecce vir qui indutus erat lineis, qui habebat « atramentarium in lumbis suis, respondit dicens: Et ecce vir, qui indutus erat podere id est, veste talari et accinctus zona lumbos suos, et respondit verbum dicens: Feci sicut mandasti mihi. Ipse est vir, cui jussum est transire per mediam Jerusalem, et ponere signum in frontibus virorum gementium et dolentium super cunctis iniquitatibus eorum. Dicit ergo se Domini praecepta complesse, et signaculo THAUSex autem viri quibus praeceperat Dominus, dicens: Transite per civitatem sequentes eum, et percutite: nulliusque misereamini usque ad internecionem, ni