comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uictori augusto iouiana athanasus &reliqui ep̃i uenientes exꝑsona omniũ
eporũ aegrptiorũ thebaidis & libiae. Dec& dõ amabilẽ principẽ discendi
habere uoluntatẽ desideriũ qi caclestiũ: Sic enimuerȩ &corhabes inmanidĩ
e oiperiũ cũ paee multis annorũ curriculis gubernabisor Loles tengituor
anobis tua discere pioate cat bolicat ccdesiae fidem gratias ob hocanõ
refereies. crauimius ut pralatam ab ominib: patrib: innicas obsucario
pi&ati in sinuaremus fidem. Hancenim repudiantes quidam nob equidẽ
frequenter insidiati suit eo qđ arrianae non consentiremus in saniae Auc̃¬
agnita atq lecta In hacenim &iã sci martrrio consũmati sunt &requies¬
centes in dño nunc consistunt. Manserat itaq seꝑ in laesa fides nisi calliditas
quorundã herouicorũ eã uiolare p̃sumer& Arrius enĩ quidã eiusq sectato¬
res erũ pere &impi&atẽ aduersus eã introducere temptauer̃ Dicentes ex

Expanded text:
i convenientes ex persona omnium episcoporum Egyptiorum, Thebaidis et Libiae. Decet Deo amabilem principem discendi habere voluntatem desideriumque caelestium. Sic enim vere et cor habes in manu Dei et imperium cum pace multis annorum ca nobis tua discere pietate catholicae Ecclesiae fidem, gratias ob hoc Domino referentes curavimus, ut prolatam ab omnibus Patribus in Nicaea tuae pietati insinuaremus fidem. Hanc enim repudiantes, quidam, nobis equidem frequenter insidiati sunt, eo quod Arianae non consentiremus vesaniae. Aucagnita atque lecta. In hac enim etiam sancti martyrio consummati sunt, et requiescentes in Domino nunc consistunt. Manserat itaque semper fides illaesa, nisi calliditas quorumdam haereticorum eam violare praesumeret. Arius enim quidam ejusque sectatores erumpere et impietatem adversus eam introducere tentaverunt: dicentes, ex
Abbreviated transcription (Latin):
nter ea macedoniani post legationem ad liberium destinatam. ali¬
quanto tem̃pr sine discr&ione communicabant. ipse & qui ab initio
definitionem fidei nicaene susceperãt. Cumq lex principis gratiani
licentiam religionib sicuti uellent communicare p̃buiss&. denuo sunt
diuisi: Congregatiq in antiochia. statuerunt uocem consubstantiali

Expanded text:
nterea Macedoniani, post legationem ad Liberium destinatam, aliquanto tempore sine discretione communicabant ipsi et iis qui ab initio definitionem fidei Nicaenae susceperant. Cumque lex principis Gratiani licentiam religionibus, sicuti vellent, communicare praebuisset, denuo sunt divisi; congregatique in Antiochia, statuerunt vocem consubstantiali
Abbreviated transcription (Latin):
ogitansigitur im̃pr quia melius ẽ& pronuntiare subiectis cuius
ess& fidei neuider&ur uim facere siquem quam subito inuitum ad
cultumreligionis impellera legem athessa lonica populo constan¬
tnopolitano proposuit. Hoc enimui sum esti ut ueluti de quada ciui¬
mas trce omnib subicctis aliisq ciunta tibrindicante scriptura fiera
manfesta. Cuiuis legis uerba sunt hace ⁊ Impr gratianus ualenainianus
requisiuit ep̃m cuius fidei ess&. quore spondente. quõ arriana pestis
inillrticum ñ ualuss& accedere sedinuiolatam abinitio fidem nicnũq
conciliũ conseruarent ille libenter cius uerba suscipiens. babti zatus

Expanded text:
ogitans igitur imperator quia melius esset pronuntiare subjectis cujus set fidei, ne videretur vim facere, si quemquam subito invitum ad cultum religionis impelleret, legem e Thessalonica populo Constantinopolitano proposuit. Hoc enim visum est, ut veluti de quadam civitatis arce omnibus subjectis, aliisque civitatibus indicante scriptura, fieret manifesta. Cujus legis verba sunt haec. 334 Impp. Gratianus, Valentinianusrequisivit, cujus fidei esset, quo respondente, quod Ariana pestis in Illyricum non valuisset accedere, sed inviolatam ab initio Nicaeni concilii fidem conservarent, ille libenter verba ejus suscipiens, baptizatus
Abbreviated transcription (Latin):
mis & frequenter: multisq languentib & inrerum periculis constitutis.
sub uenisse dinoscitur: Ita ut creder &ur ab aliquib scãm mariam xp̃i
matrem uirginem hanc eẽ cum talinamq habitu multis ostenditur
Quambasilicam ideo anastasiam uocant sicuti reor. eo quod dogma nicaeni
concilii in constantinopolim quasi iammortuum. eoloci expositionib
gregorii resurrexerit : Ego tamen audiui quosdam ueriloquos r&ul
Dumpopulus illic congregar&ur admissas. mulier praegnans desupe¬
reuixit & cum partus aluata ẽ: Quam obrem nimis inopina bilem
anastasiae nomen id est resurrectionis accepit:

Expanded text:
mis et frequenter multisque languentibus, et interim in rerum periculis constitutis, mis et frequenter multisque languentibus, et interim in rerum periculis constitutis, subvenisse dignoscitur, ita ut crederetur ab aliquibus sanctam Mariam, Christi Matrem Virginem hanc esse; cum tali namque habitu multis ostenditur. Quam basilicam ideo Anastasiam vocant, sicuti reor, eo quod dogma Nicaeni concilii in Constantinopoli, quasi jam mortuum, eo loco expositionibus Gregorii resurrexit. Ego tamen audivi quosdam veriloquos retulisse, dum populus illic congregaretur ad missas, mulierem praegnantem de supeam, revixisse, et cum partu salvatam esse. Quam ob rem nimis inopinabile Anastasiae nomen, id est resurrectionis accepit.
Abbreviated transcription (Latin):
theo dosius augusti ad populum urbis constantinopolitanae. Cunc¬
tos populos quos clementiae nr̃ae regit temperamentum. in tali uolumu
religione uersari. quam diuinum p&rum a postolum tradidisse
romanis. Religio usq nunc abipso insinuata declarat quamq pon¬
tificem damasum sequi clar& & p&rum alexandriae ep̃m uirũ a pos
camq doctrinã. patris & filii & sp̃s sci. unam ditatem subpari maiestate
& subpia trinitate credamus: Hanc legem sequentes xp̃i anorum catholi
corum nomen iubemus amplecti: Reliquos uero dementes uaesa nosq iudi¬
cantes her&ici dogmatis infamiam sustinere. diuina primum uindicta
uncigitur gregorius nazanzenus communi decr&o multorum episcoporũ
in constantinopolim trans mutatus. intraciuitatem in paruo oratorio
sacra celebrabat. Cui loco postea princps basilicammaximam copulantes
eam uocauerunt anastasiam:
dĩ noscitur in lustrari : Illicenim diuina uirtus in somnis & aꝑte pluri¬

Expanded text:
edictum ad populum urbis Constantinopolitanae. Cunctos populos quos clementiae nostrae regit temperamentum, in tali volumus religione versari quam divinum Petrum apostolum tradidisse Romanis, religio usque ad nunc ab ipso insinuata declarat, quamque pontificem Damasum sequi claret, et Petrum Alexandrinae urbis camque doctrinam Patris et Filii et Spiritus sancti unam deitatem sub pari maiestate et sub pia trinitate credamus. Hcorum nomen jubemus amplecti, reliquos vero dementes vesanosque judicantes, haeretici dogmatis infamiam sustinere, nec conciliabula eorum Tunc igitur Gregorius Nazianzenus communi decreto multorum episcoporum in Constantinopolim transmutatus, intra civitatem in parvo oratorio sacra celebrabat. Cui loco postea principes basilicam maximam copulantes, eam vocaverunt Anastasiam. Dei noscitur illustrari. Illic enim divina virtus in somnis, et aperte, pluri
Abbreviated transcription (Latin):
contagio. Nam occidens liber huius modilanguore ꝑmansit: Constan¬
tinus enim senior filiorum constantimi maioris. & constans iunior. pa¬
ternam fidem integram seruauerunt. Nursus &iam ualentiniãnus
im̃pr hesperiae inuiolatam custodiuit fideipi&atem. Orientis aũt
tractus multi fariam huius modi labe conpla&a est. Arrius enĩ alex an¬
drinȩ praesbrter ciuitatis. hanc ubigenuit blasphemiam. postquam
eusebius patrofilus & a&ius palestini. & paulinus atq gregorius fenices
theo dolus postquos &iam athanasius & narcissus cilicẽs. & aluiplurimi
male iactata semina nutriuerunt: His igitur nequissimis cultorib
fuit cooperator constantius atq ualens: Prohac ergo solum modo
tatis amouendam . &uenerantib nicaenam fidem ñcẽ communi candũ
Sed plurimi uidentes eorum uari&atem recesserunt ab eis. & consub

Expanded text:
contagio; nam Occidens liber ab hujusmodi languore permansit. Constantinus enim senior, filius Constantini majoris, et Constans junior, paternam fidem integram servaverunt. Rursus etiam Valentinianus imperator Hesperiae inviolatam custodivit fidei pietatem. Orientis autem tractus multifariam hujusmodi labe completus est. Arius enim Alexandrinae presbyter civitatis hanc ibi genuit blasphemiam. Post quem Eusebius, Patrophilus et Aetius, Palaestini, et Paulinus atque Gregorius, Phoeniceseorgius, post quos etiam Athanasius et Narcissus, Cilices, et alii plurimi male jactata semina nutriverunt. His igitur nequissimis cultoribus fuit cooperator Constantius atque Valens. Pro hac ergo solummodotatis amovendam, et venerantibus Nicaenam fidem non esse communicandum. Sed plurimi, videntes eorum varietatem, recesserunt ab eis, et consub
Abbreviated transcription (Latin):
aucto rissui nomine mordinẽ collocare. Legit ergo Intre¬
pidus quiadhaec opuscula dño donante per uenerit: muldu
utilitatis at que notitiae lucraturus si quac posia sunt perhor
xiilibros memoria suae sollicita mente condiderit. Pfaxer¬
ei nequempiã res in diftincta turbar & peruniuet iuma
t dtũ huius operis citulos cognoscat appositos ut suis locis exiger
possit quo d sub numero conpxenti p̃ dictũ este cognoscit

Expanded text:
auctoris sui nomine in ordinem collocare. Legat ergo intreauctoris sui nomine in ordinem collocare. Legat ergo intrepidus, qui ad haec opuscula Domino donante pervenerit; multum utilitatis atque notitiae lucraturus, si quae posita sunt per hos duodecim libros, memoriae suae sollicita mente condiderit. Praeterea, ne quempiam res indistincta turbaret, per universum textum hujus operis titulos cognoscat appositos; ut suis locis exigere possit quod sub numero competenti praedictum esse cognoscit
Abbreviated transcription (Latin):
gi liter nimis in capite libri pracfatio ponitur ubi futur
operis qualitas indicatur. Quid enim conimiodius qua
ptieserdima liduid dis cero nedictio possi hiorinta
cunctis  piuis ualdo necespiria conptolutur ttribuis grcis
auctoribus inirabiliter constt esse consenptainq scuri
Theo dorico uenerabilitpis copo. & duobus disertissimi uiris
soromeno & socrato quos nos per epiphaniun scolastium
loino condentes seloquio necessirium duxinius eortĩ dicea
deflontta inunius stili tractu dñouiuanto p̾erducere esede
tribus auctoribus unam facere dictionem. Scien dũ plane
quod prae dicti scriptores acen põmbus diuae mensone
principis conftantini usque ad augustie recordacoim
ehcodosii lunioris quae sunt gesta uligesserinta Nos autem
eorum relecis operibus & unum quem que cauta mente
tractant h cognouimus non aequaliter omnes deunies¬
quique reluculenter ac subtiliter explanasse. Sedmodo hunc
modo alcerum ulium partem nclius expedisse Sideo lu uiti¬

Expanded text:
iliter nimis in capite libri praefatio ponitur, ubi, futuri operis qualitas indicatur. Quid enim commodius quam prius per eam aliquid discere, ne dictio possit inopinaus Graecis auctoribus mirabiliter constat esse conscripta; uno scilicet Theodoreto, venerabili episcopo et duobus disertissimis viris, Sozomeno et Socrate; quos nos per Epiphanium Scholasticum Latino condentes eloquio, necessarium duximus eorum dicta deflorata in unius styli tractum, Domino juvante, perducere, et de tribus auctoribus unam facere dictionem. Sciendum plane quod praedicti scriptores a temporibus divae memoriae principis Constantini usque ad augustae recordationis Theodosii Junioris, quae sunt gesta digesserint. Nos autem eorum relectis operibus, et unumquemque cauta mente tractantes, cognovimus, non aequaliter omnes de unaquaque re luculenter ac subtiliter explanasse; sed modo hunc, modo alterum aliam partem melius expediisse. Et ideo ju
Abbreviated transcription (Latin):
repente p̃grauatus est adspectaculum uenire non potuit. filium
tamenludis adesse p̃cepit suꝑueniente uero nocte de functus est:
onsulatu olibri & ꝓbini. septima die ianuarii mensis anno
primo ducentesimae nona gesimae quarte olim piadis. Vixit autem
im̃p theodosius annis sexaginta ex quibus sedecim imperauit

Expanded text:
repente praegravatus est, et ad spectaculum venire non potuit; filium repente praegravatus est, et ad spectaculum venire non potuit; filium tamen ludis adesse praecepit. Superveniente vero nocte defunctus est consulatu Olibrii et Probini , septima decima die Januarii mensis, anno primo ducentesimae nonagesimae quartae olympiadis. Vixit autem imperator Theodosius annos sexaginta, ex quibus sedecim imperavit
Abbreviated transcription (Latin):
norum centum habens a&atem num quam sollemnibus minor fuit.
aut quieuit officiis.
on solum haec religionem haectunc nobilitabant. Sed &iam amba¬
chum &micheae proph&arum corpora sicut audiui hoc tempore
sunt ostensa rtuelatione diuina. Dum rebennus tunc eleuthero¬
politanam gubernar& edesiam inuico quo iprius uocabatur ceila
Inberetasia p̃dio quod distat aburbe quasi stadios decem. Grcahunc
locum sepulturam ic haefuit. quam nescientes quid dicerent pro
gitur theodosius im̃p. postlaborem publicum corpore fatigatus.
&sperans ea see gritudine moriturum potius dere publica cogitabat
Considerans quae solent hominibus prouenire imperatore morient
Filium itaq honorium de constantinopoli: uelociter euo cauit:
Ordinare uolens partes hesperias. Cumq filius mediolanum uenissa
exegritudine relełatus. Circum deuictoria celebrabat: & ante pran¬
dium quidem spectaculum quasi sanus exhibuit post prandium

Expanded text:
norum centum habens aetatem, nunquam solemnibus minor fuit, norum centum habens aetatem, nunquam solemnibus minor fuit, aut quievit officiis.on solum religionem haec tunc nobilitabant, sed etiam Habacuc et Michaeae prophetarum corpora, sicut audivi, hoc tempore sunt ostensa revelatione divina, cum Zebennus tunc Eleutheropolitanam gubernaret Ecclesiam, in vico qui prius vocabatur Ceila, in Berethasia praedio, quod distat ab urbe quasi stadiis decem. Circa hunc locum sepultura Michaeae fuit, quam nescientes quid dicerent provgitur Theodosius imperator, post laborem publicum corpore fatigatus, et sperans se ea aegritudine moriturum, potius de republica cogitabat, considerans quae solent hominibus provenire imperatore moriente. Filium itaque Honorium de Constantinopoli velociter evocavit, ordinare volens partes Hesperias. Cumque filius Mediolanum venisset, ex aegritudine relevatus, circum de victoria celebrabat. Et ante prandium quidem spectaculum quasi sanus exhibuit. Post prandium
Abbreviated transcription (Latin):
alter stabat quasimortuum deflens nec habens unde eum sepelire potuiss&
Epiphanius autem superueniens orauit ut sub qui&e dormir& & sepulturae
necessaria p̃buit simulque consolatus est flentem dicens. Quiesce fili
lacrimis nonenim fl&u resuscitari poterit. est enim in euitabile quod
euenit cumq discessiss& epiphanius. cepit ille pulsare sociumute sur¬
ger& & cum hoc semed & secundo feciss& dicens. Surge hodie tuis laborib
epulemur & ille penitus nonsentir&. Cognoscens uere mortuum cuturrit
adepiphaniam flens & petens ut eiussocium suscitar& atille consolatus
est neferr& gauiter quod euenerat. Nontamen defunctum denuo
suscitauit: Hoc enim credo prouide gestum ut nondei ministrifacile.
& eas fertur dumpulcherrimam duxit᷑ uxorem. ter cumipsa
solum modo concubuisse. & tres filios genuisse postea uitam mona¬
chicam ad prime esse sectatum. Teno autem epis copus usque ad an¬

Expanded text:
alter stabat quasi mortuum deflens, nec habens unde eum sepelire potuisset. alter stabat quasi mortuum deflens, nec habens unde eum sepelire potuisset. Epiphanius autem superveniens oravit, ut sub quiete dormiret, et sepulturae necessaria praebuit, simulque consolatus est flentem, dicelacrymis; non enim fletu resuscitari poterit. Est enim inevitabile quod evenit. Cumque discessisset Epiphanius, coepit ille pulsare socium, ut resurgeret. Et cum hoc semel et secundo fecisset, dicens: Surge, hodie de tuis laboribus epulemur, et ille penitus non sentiret, cognoscens vere mortuum, cucurrit ad Epiphanium flens, et petens ut ejus socium suscitaret. At ille consolatus est, ne graviter ferret quod evenerat. Non tamen defunctum denuo suscitavit. Hoc enim credo provide gestum, ut non facile Dei ministri Et Aeas fertur, cum pulcherrimam duxisset uxorem, ter cum ipsa solum concubuisse, et tres filios genuisse, postea vitam monachicam apprime esse sectatum. Zeno autem episcopus usque ad an
Abbreviated transcription (Latin):
um hoc iam p̃parass& & dexteram adhoc haber& ut eum iactulaque¬
ar& manus inaere mex ligatoc & barbarus ille in uisibilibus uinculis
est obstrictus. Tunc aluis proco rogantibus supplicauit dõ theotimus
ut barbarus soluer&ur.
hactenus demones expelluntur. Isenim dum substantiam propriam
necessitatem sustinentibus erogass&. & multis quoq offerentibus ci pecu¬
nias manu largissima dispensar&. Contigit ut pecuniis deficientibus.
e conomus ecclesiae murmorar&. Quo racto assistens quidam indomo
quamanebat ieconomus. sacculum multarum pecumarum dedit.
tita disparuit ut nec quidedit nec quimisit agnoscer&ur. Quod factum
omnes diuinumesse iudicauerunt. Aliud quoq eius lib& referre mira¬
culum quidam pauperes studentes epiphanium arte deludere uteis
aliquiddar&. Dumiter ager& unus eorum supinum se prostrauit interra.

Expanded text:
Cum hoc jam praeparasset, et dexteram ad hoc haberet, ut eum jactu laqueCum hoc jam praeparasset, et dexteram ad hoc haberet, ut eum jactu laquearet, manus in aere mox ligata, et barbarus ille invisibilibus vinculis est obstrictus. Tunc aliis pro eo rogantibus supplicavit Deo Thothimus ut Barbarus solveretur,hactenus daemones expelluntur. Is enim dum substantiam propriam necessitatem sustinentibus erogasset, et multis quoque offerentibus ei pecunias manu largissima dispensaret, contigit ut, pecuniis deficientibus, oeconomus ecclesiae murmuraret. Quo facto assistens quidam in domo qua manebat oeconomus, sacculum multarum pecuniarum dedit, et ita disparuit, ut nec quae dedit, nec quae misit, agnosceretur. Quod factum omnes divinum esse judicaverunt. Aliud quoque ejus libet referre miraculum. Quidam pauperes studentes Epiphanium arte deludere, ut eis aliquid daret. Dum iter ageret, unus eorum supinum se prostravit in terram,
Abbreviated transcription (Latin):
Nam dumess& locus inaquosus. & illic exitinere aliquando ueniss&
Aiunt quia fatigatis quicumeoerant orass& & moxaquae inundatio
prorupiss& ex illo hactenus ꝑmaner&
Otempore tomitanam & serthiae ecclesiam. theotimus gubernabat
uir inphilo sophia nutritus. Cuius uirtutem diligentes barbari trans
histrum habitantes dm̃ romanorum esse p̃dicabant: Diuinarum quip¬
pe ineorerum experimenta sacpius ꝑceperunt. Nam cum aliquotem¬
pore iter aier&. illius terre barbari occurrerunt eu. Et dum quie¬
rant circa eum terrore turbarentur quasi continuo morituri:
xequo descendens orauit. Porro barbari neque eum nequesoquaces ei
nec equos dequibus descenderant uidemtes ꝑtransierunt: Dum igitur
crobro transeuntes scrtas naturaliter fero ces: epulis muneribusq¬
uemansue facer&. quidam barbarus arbitratus cumesse locu¬
pl&em cepit insidari ut eum caper&. alligar& & traher&.

Expanded text:
Nam dum esset locus inaquosus, et illuc ex itinere aliquando venisset, Nam dum esset locus inaquosus, et illuc ex itinere aliquando venisset, aiunt quia, fatigatis qui cum eo erant, orasset et mox aquae inundatio prorupisset, et ex illo hactenus permanet. tempore Tomitanam et Scythiae Ecclesiam Theotimus gubernabat, vir in philosophia nutritus, cujus virtutem diligentes barbari trans Istrum habitantes, Deum Romanorum esse praedicabant. Divinarum quippe in eo rerum experimenta saepius perceperunt. Nam cum aliquo tempore iter faceret, illius terrae barbari occurrerunt ei. Et dum hi qui erant circa eum terrore turbarentur, quasi continuo morituri, ex equo descendens oravit. Porro barbari neque eum, neque sequaces ejus, nec equos, de quibus descenderant, videntes, pertransierunt. Dum igitur crebro transeuntes Scythas, naturaliter feroces, epulis muneribusque mansuefaceret, quidam barbarus arbitratus eum esse locupletem, coepit insidiari, ut eum caperet, alligaret et traheret.
Abbreviated transcription (Latin):
sa malerum postduos congressionis dies fuga lapsus. dum cogno¬
uiss& quia uiuere nom poss& proprio gladio seperemit:
asi quidem tempestate plurimi inter cpis copos esfulgebant sicut donatꝰ¬
euriae hepiri : De quodum prouinciales miracula multa testentur maximũ timẽ qđ de
Isenim circapontem in uia publica iacens. cibum habebat. oues. capras. Idra¬
equos. boues. & omnes abripiens deuorabat. ad quam bestiam donatus sine
gladio sine quolib& iaculo ueniens. dumilla leuassa caput. quasi uoratura
uirum. Tuncille uexillum crucis ante faciemcius digito designans inaere
inoseius expuit. bestia uero sputum mox orssuo suscipiens ex pirauit
Quam sicut audiui octo paria boum inuicinum campum traxerunt.
Et misso igne conbusta est. Meacrem fecore corrum per&. Huius itaque
donati sepultura insignis est. Vbioratorium ex eius nomine uocitatur.
habens fontem aquarum quemipse fertur orationibus inuenisse.

Expanded text:
sa malorum, post duos congressionis dies, fuga lapsus, dum cognosa malorum, post duos congressionis dies, fuga lapsus, dum cognovisset quia vivere non posset, proprio gladio se peremit. siquidem tempestate plurimi inter episcopos effulgebant, sicut Donacuriae Epyri, de quo dum provinciales mira est, quod de dracone gessit. Is enim circa pontem in via publica jacens, cibum habebat oves, crapas, equos, boves, et homines abripiens devorabat. Ad quam bestiam Donatus, sine gladio, sine quolibet jaculo veniens, dum illa levasset caput quasi voratura virum, tunc ille vexillum crucis ante faciem ejus digito designans in aere, in os ejus exspuit. Bestia vero sputum mox in ore suo suscipiens exspiravit, quam, sicut fertur, octo paria boum in vicinum campum traxerunt; et misso igni combusta est, ne aerem fetore corrumperet. Hujus itaque Donati sepultura insignis est, ubi oratorium ex ejus nomine vocitatur, habens fontem aquarum, quem ipse fertur orationibus invenisse.
Abbreviated transcription (Latin):
Unde uero barbari auxiliatores imperatoris. pars eugenii potior
es seuidebatur. imperaeor autem uidens barbaros deperire. in maxi¬
maueniens aestuatione prostrauit sem& ipsum in terra adiutorem
inuocans dm̃ & pecitione frustratus nonest. Quidam enim bac curius
ma gister militum eius repente sic confortatus est: ut cum primis du
cef& ad cam partem quabarbari p̃mebantur: quo facto disrupit
acies & in fugam mexuertit inimicos. fit que denuo ea horami¬
raculum. Uentus enim uehementissimus inspirans. emissa iacula
abeu genii partibus. contra eos denuo eonuocabat &a parcibus
imperatoris ad hostes cum magna foraitudine deferebat. Tantum
mõualint imperatoris oratio. Hoc itaq modo demicatione consumpta
trrannus concurrens ad pedes imperatoris ex orabat promereri
salutem: quicirca pedes eius amilitibus capite sectus est : Haec
gesta sunt septima decima die septembri mensis consolatu arca¬
du tertio & honorii secundo arbo gastis autem tantorum cau¬

Expanded text:
Unde vero barbari auxiliatores imperatoris, pars Eugenii potior esse videbatur. Imperator autem videns barbaros deperire, in maxima veniens aestuatione, prostravit semetipsum in terra, adjutorem invocans Deum, et petitione frustratus non est. Quidam enim Bacurius magister militum ejus repente sic confortatus est, ut cum primis ducibus concurreret ad eam partem qua barbari premebantur. Quo facto disrupit acies, et in fugam mox vertit inimicos. Fitque denuo ea hora miraculum; ventus enim vehementissimus inspirans, emissa jacula ab Eugenii partibus contra eos denuo revocabat, et a partibus imperatoris ad hostes cum magna fortitudine deferebat. Tantum valuit imperatoris oratio. Hoc itaque modo dimicatione consumpta, tyrannus currens ad pedes imperatoris, exorabat promereri salutem. Qui circa pedes ejus a militibus capite sectus est. Haec gesta sunt septima decima die Septembris mensis, consulatu Arcadii tertio, et Honorii secundo . Arbogastes autem tantorum cau
Abbreviated transcription (Latin):
puncro theodosso erus ioopenio piln.
successerunt: arcadius inoriente. Honorius autem in occidente
Hoctempore in romana dimasus p̃sidebat᷑ malexan dria theosilus

Expanded text:
ur Theodosio, in ejus imperio filii successerunt, Arcadius in Oriente, Honorius autem in Occidente. Hoc tempore in Romana Damasus praesidebat Ecclesia, in Alexandria Theophilus
Abbreviated transcription (Latin):
heophilus igitur alex andrinam urbem idolorum errore purgauit. &
ñ solumafunda mentis templasub uertit sed &iam fallacia sacer dotũ
his qui seducbantur innotuit. Erant enim simulacra aerea ligneaꝙ
intus uacua & dorsum copulatum ad pari&es habentia ubi quaedam
quae uolebant ꝑcorum ora loqbantur. & hoc modo seducebantur
iugiter audientes. Inscra phidis igitur ascendens templum uidit
simulacrum qđ magnitudine sua terrebat inspicientes. Ferebatur
&xiam sermo fallax quia si quis iuxta cum acceder& moxterra

Expanded text:
heophilus igitur Alexandrinam urbem idolorum errore purgavit, et non solum a fundamentis templa subvertit, sed etiam fallaciam sacerdotum his qui seducebantur aperuit. Erant enim simulacra aerea ligneaque intus vacua, et dorsum copulatum ad parietes habentia: ubi quaedam quae volebant per eorum ora loquebantur; et hoc modo seducebantur jugiter audientes. In Serapidis igitur ascendens templum, vidit simulacrum quod magnitudine sua terrebat aspicientes. Referebatur etiam sermo fallax, quia si quis juxta illud accederet, mox terra
Abbreviated transcription (Latin):
Cumq multa excogitar& quib: paganorũ ritus extoller& inuenit modum¬
÷ qui plurib: militib xp̃ianis clare uirtutis conã dediti Cũueniss& itaqtẽpus
quo imperiali milites solent dona ꝑcipere: Hoc enim agitur plerũq diȩbalen¬
darũ ianuariarũ & natale principũ &urbiũ regiarũ. exqui siuit quatenus eos
simpliciter ex prisca consu&udine fallere potuiss& Iussitq ut unus quisq
ad manũ imperatori laccedentiũ ammonitus officiis primo incensum offerr&
T unc quidem aliiquidem licenter suã fortitudinẽ ostenderunt. &neq incensũ
capti autiti iore turbati Eeuiussione repentinat conclus. lic& intellexeru
tam̃ paganitatẽ declinare nequiuerunt. Plarimisi quidẽ ꝑignor amoram

Expanded text:
Cumque multa excogitaret quibus paganorum ritus extolleret, invenit modumCumque multa excogitaret quibus paganorum ritus extolleret, invenit modum qui pluribus militibus Christianis clarae virtutis coronam dedit. Cum venisset itaque tempus quo imperialia milites solent dona accipere hoc enim agitur plerumque die calendarum Januariarum, et natali principum et urbium regiarum, exquisivit quatenus eos simpliciter et ex prisca consuetudine fallere potuisset; jussit que ut unusquisque ad manum imperatoris accedentium, admonitus ab officiis, primo incensum offerretTunc quidem alii licenter suam fortitudinem ostenderunt, et neque incensum capti, aut timore turbati, seu jussione repentina conclusi, licet intellexerint, tamen paganitatem declinare nequiverunt. Plurimi siquidem per ignora
Abbreviated transcription (Latin):
Paecitaq faciens inĩp ad destructionẽ xp̃ianorũ neq suadere subicctis pualuit
cer& stid uit ad priscũ schema reformare signũ illud sublimius romanorũ.
qđ constantinus sicuti p̃dictũ ẽ incrucis formã mutauerat: Verũ in publicii
imaginib: depingebat Iouem quasi decꝗelo sibi conã & purpurã deferentem
Mercuriũ & martẽ inscrespicientes uł ut protestimonio sapientis & fortis. n¬
& hocagehat inima gimibus. & suboccasione imperu latenter ad orarentur du.
Et hobmodo subiectr olanculo fallerentur: Arbi trabatur enimquasi hoc spon¬
teis in poner& post᷑quae uell& impler& : Siuero spuentes agnoscer& uenia¬
sublata corq: h&: tamquã circa romanorũ solemnia reluctantes & in repu¬
blica atq ipso imperio delinquentes. Paucisi quidẽ &iã poenis subditi cognouer̃
dolũ quia sicut mpris erat ad orare noluerant: Turba uero ut assol& ꝑignoran¬
tiam simplicitem imagines ad orabant: Qđ tam̃ imperatorinil profuit

Expanded text:
aec itaque faciens imperator ad destructionem Christianorum, neque suadere subjectis praevalucerent, studuit ad priscum schema reformare signum illud labarum sublimius Romanorum, quod Constantinus, sicut praedictum est, in crucis formam mutaverat. Verum in publicis imaginibus depingebat Jovem quasi de coelo sibi coronam et purpuram deferentem, Mercurium et Martem in se respicientes, velut pro testimonio sapientis et fortis. Et hoc agebat imaginibus, ut sub occasione imperii latenter adorarentur dii, et hoc modo subjecti clanculo fallerentur. Arbitrabatur enim quia si hoc sponte eis imponeret, postea quae vellet impleret; si vero respuentes agnoscersublata torqueret, tanquam circa Romanorum solemnia reluctantes, et in rempublicam atque ipsum imperium delinquentes. Pauci siquidem etiam poenis subditi cognoverunt dolum: quia, sicut moris erat, adorare noluerant. Turba vero, ut assolet, per ignorantiam simpliciter imagines adorabat. Quod tamen imperatori nil profuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Tuenim sicuti nosti intlis ẽs iudexi hocenim &iam sacra sanetio uiden
eniproli noboedientes igitur ꝓueritate piisunt: ꝑcluctantes inꝗ nagloriae
coniprobanturo Quid ẽmim patiatur due qiñ dmereatir uaxiliũ quima
sime quero lomoner᷑ sedeciam nrac in digiationis im p&um sustinobolt¬
Neque enim sas: ẽt utilli parcatur quideos habuerit in imicos: Suade si quide
eis ut sime uolunt fruituitione omnes matri deorũ studeant offerre culturã:¬

Expanded text:
Tu enim, sicuti nosti, intus es judex. Hoc enim etiam sacra sanctio videtur Tu enim, sicuti nosti, intus es judex. Hoc enim etiam sacra sanctio videtur exigere. Obedientes igitur pro veritate pii sunt; reluctantes vanae gloriae comprobantur. Quid enim patiatur, aut quod mereatur auxilium, qui sine querela non erunt, sed etiam nostrae indignationis impetum sustinebuntNeque enim fas est ut illi parcatur, qui deos habuerit inimicos. Suade siquidem eis ut si mea voluerint frui tuitione, omnes matri deorum studeant offerre cultura
Abbreviated transcription (Latin):
ut iudaeos quidem non abicianti sed potius nutriant uimpni gablactr & scio so
parit nee non aiam nr̃os. Nr̃i uero ñr̃oru solatio descrantur: Qua propt̃ :
doce &i a collationes facere paganos iudtalia ministeria paganorũq uicos
offerte duis primitias frugum. Eosq huius modi benertactis institiũ docens
eos hoc opusolim fuisse nr̃orũ: Homerus enim hoc probut introducens tu¬
enĩtalia sacientt̃. Nos ergo neq bona nr̃orũ imitamur: sedalis rettiittimꝰ
ne glegutiã non confusi: CHagis aũt deorũ reuerentiã respuenter
Siugitur haeete suentem ego cognonero. Lagitia plenus ero : p̃sides pro¬
ueiarũ rarius suscipt Erequent᷑ eis scripta transinitte : Ingredientib
eis ciuitatẽ sacerdotũ nullus occurratis Cumq adtẽpla uenerint deori
intraianuas eis nemo p̃cedat miltũ forte aut pcedentiũ officiorũ Sedi
quiuoluerit subsequatur. cũ adipsũ lim̃ templi ꝑuenerit priuatus xistat᷑

Expanded text:
ut Judaeos quidem non abjiciant, sed potius nutriant 293 impii Galilaei et suos pariter, nec non etiam nostros; nostri vero nostrorum solatio deserantur. Quapropter doce etiam collationes facere paganos ad talia ministeria, paganorumque vicos offerre diis primitias frugum, eosque hujusmodi in benefactis institue, docens eos hoc opus olim fuisse nostrorum. Homerus enim hoc probat, introducens Eumaeum talia facientem. Nos ergo neque bona nostrorum imitamur; sed aliis permittimus negligentia non confusi, magis autem deorum reverentiam respuentes. Si igitur haec te facientem ego cognovero, laetitia plenus ero. Praesides provinciarum rarius domi suscipe; frequenter eis scripta transmitte. Ingredientibus eis civitatem sacerdotum nullus occurrat; cumque ad templa venerint deorum, intra januas eos nemo praecedat militum forte aut praecedentium officiorum; sed qui voluerit subsequatur. Cum ad ipsum limen templi pervenerit, privatus existat.
Abbreviated transcription (Latin):
fixiss& interra &gladiũ speculator euaginass& uenit repente nuntius
clamore prohibens necem. Porro iuuenculis ille occisione priuatus. ait.
Nonfure uo manus dignus ut xp̃imartrr appelleretur &lic& sanguinem
naligtius ĩpero fundi prohibuis s&x ductus iniuidia :. Uerũ tam non cos
inciuttatib habitare pmisit. sedadultima comanoru loca exilio destinauit.

Expanded text:
fixisset in terra, et gladium spiculator evaginasset, venit repente nuntius fixisset in terra, et gladium spiculator evaginasset, venit repente nuntius clamore prohibens necem. Porro juvenculus ille occisione privatus, ait: Non fuit Romanus dignus ut Christi martyr appellaretur. Et licet sanguinem malignus imperator fundi prohibuisset, ductus invidia, verumtamen non eos in civitatibus habitare permisit, sed ad ultima Romanorum loca exsilio destinavit.
Abbreviated transcription (Latin):
de negastis. Dũ donũ ab imperatore ꝑcipientes tus. inizne mitterexs ⁊
Cũq hoc milites audissent & qđ gesserant agnouissent. statim exilientes
publice currebant adq: imp&u facto clamabant dm̃ que suũ & cunctos
homines testabanturse xp̃i a nos. eẽ. et in eonomine ꝑ manere atq pigno¬
rantiã sefecisse. Et sidiciposr& solam manũ paganã ẽẽ. conscientia uero
nihil simul egisse: Cumq uenissent ad principẽ proiecerunt aurũ qđ¬
acceperant. fortiuoce poscebant ut reciper& qđ dedisso & illos occider&
Seenim poenitentiã agere fateluntur. eo qđ mꝓuidecorũ dextra peccassa
aec furorẽ mouer imperatoris. & primo quidem corũ capita iussitad ferri
uq deducerentur ad morte sequente populo miratiq uirtutem eorõ propi¬
&ate susceptam uener̃ ad locũ quorci puniri solent. Tunc spcͥculatore rogauit
senior omniũ. utante omnes caput cuiusdam nomine romani adhucad¬
ulescentes abscider& nedũ aliorũ respicer& franger&ur : Cũq illegenua

Expanded text:
denegastis, dum donum ab imperante percipientes, thus in ignem mitteretis? Cumque hoc milites audissent, et quod gesserant agnovissent, statim exsilientes, publice currebant, atque impetu facto clamabant, Deumque suum et cunctos homines testabantur se Christianos esse, et in eo nomine permanere, atque per ignorantiam se fecisse, et, si dici posset, solam manum paganam esse, conscientiam vero nihil simul egisse. Cumque venissent ad principem, proacceperant, et forti voce poscebant ut reciperet quod dedisset, et illos occideret. Se enim poenitentiam agere fatebantur, eo quod improvide eorum dextera peccasset,  furorem moverunt imperatoris. Et primo quidem eorum capita jussit auferri. Cumque deducerentur ad mortem sequente populo, miratique virtutem eorum pro pietate susceptam, venerunt ad locum quo rei puniri solent. Tunc spiculatorem rogavit senior omnium ut ante omnes cujusdam caput nomine Romani adhuc adolescentis abscinderet, ne dum alios respiceret frangeretur. Cumque ille genua
Abbreviated transcription (Latin):
quã habemus cũ illorũ prouidentia in paruo tem p̃r tanta mutatio facta sit :
quantam neq orare primitus quiscumq p̃sumserat. Curergo credinius
hoc posse sufficere neq respicimus quẽ ã modũ suꝑstitionẽ xp̃ianorum auxit
cura ꝑegriuorũ & circa sepulturas & mortuos multa solatia. honesteq con¬
uersationis studia nonuera sed ficta : quasres arbitror apud nos deberetiu
subuerita te geri. Nonitaq sat est cetalem cẽ sodomnes absolute cirea galartiã
sacerdotes quos aut dep̃care ulit racione flacte: autiente festinanteri
a sac̃ dotali minasttrio remolie Nisidus cũ coniugib: & filiis atq strins in
colla sũ miserint. Nonferrentes ulterus eorũ seruos aut filios hoc facere
conteminentes. AVt galileos impie cõntra deos agentes eximpi&ates: pr&atib
p̃ponentes. Deinde cunctos ammone ut sacerdos neque ad spectacula

Expanded text:
quam habemus, cum illorum providentia in parvo tempore, tanta mutatio facta sit, quam habemus, cum illorum providentia in parvo tempore, tanta mutatio facta sit, quantam neque orare primitus aliquis praesumpserat. Cum ergo credimus hoc posse sufficere, nequaquam respicimus quemadmodum superstitionem Christianorum auxit cura peregrinorum, et circa sepulturas et mortuos, multa solatia honestaeque conversationis studia non vera, sed ficta. Quas res arbitror apud nos debere sub veritate geri. Non itaque sat est te talem esse, sed omnes absolute circa Galatiam sacerdotes. Quos aut deprecare, aut ratione flecte, aut certe festinanter a sacerdotali ministerio remove, nisi diis cum conjugibus, et filiis, atque servis, colla submiserint, non ferentes ulterius eorum servos aut filios hoc facere, contemnentes autem Galilaeos impie contra deos agentes, et impietates pietatibus praeponentes. Deinde cunctos admone, ut sacerdos neque ad spectacula
Abbreviated transcription (Latin):
scđm traditionẽ xp̃ianorũ instituit. et post penitentiã medioerẽ constituit.¬
sustinere correctionẽ: P̃cipue uero zelatus dr̃ notas litterarũ epis copaliũ
quib solent alter utris scribentes cõm̃dare ꝑegrinos & ubi ꝓfiscuntur: & a qͥb:
ueniunt modis omnib: indicare & solatia ꝓmereri tamquã noti& amiei sint
testimonio directi signaculi: haec considerans festinabat ut paganixp̃ianorũ
asuescerentur officiis. Sed qñm multis incredibile ẽ cũstudia xp̃ianorum
sequi uoluis se non aliunde quã ipsius impr̃is sermonib: ẽ. probandũ huius¬
modi enim arsacio pontifici galaticae scripta direxiti: Paganarũ ritus non¬
dumanitur scđm intentidnem nr̃am. propt̃ cultores eius in neglegentia
positos nam deorũ claritas magnitudo atq sublimitas omnioratione ominq
spemaiorest: Sed propitii sint nr̃is mentib dii. propterneglegentia.¬

Expanded text:
secundum traditionem Christianorum instituit, ut post poenitentiasecundum traditionem Christianorum instituit, ut post poenitentiasustineret correctionem. Praecipue vero zelatus dicitur notas litterarum episcopalium, quibus solent alterutris scribentes commendare peregrines; et ubi proficiscuntur, et a quibus veniunt, modis omnibus indicare; et solatia promereri, tanquam noti et amici sint testimonio directi signaculi. Haec considerans festinabat ut pagani Christianorum assuescerent officiis. Sed quoniam multis incredibile est eum studia Christianorum sequi voluisse, non aliunde quam ex ipsius imperatoris sermonibus est probandum. Hujusmodi enim Arsatio pontifici Galatiae scripta direxit. Paganorum ritus nondum agitur secundum intentionem nostram, propter cultores ejus in negligentia positos. Nam deorum claritas, magnitudo atque sublimitas, omni ratione omnique spe major est. Sed propitii sint nostris mentib
Abbreviated transcription (Latin):
gtur im̃pidudũ studens paganitatẽ in omni suadicione dilatari grauit̃ ferebat
uidens xp̃ianos potius approbari. et templa quidẽ erant aꝑta sacrificiaq paganorũ
ꝑciuitates sedmuoluntatẽ illius procedebant. Ipse aũt aestuabat. neferuoreius
xp̃ianorũ abundantia frustrar&ur. Et maxime pulsabatur. quia multuĩ sacer¬
dotũ suorũ xp̃ianas audiebat. Vxores & filios atq seruos. Arbitratus autem
xp̃ianitatis statũ exuitabona & conuersatione consistere. studuit łdq templa
paganorũ constructione & ordinae xp̃ianae religionis ornare: sedib ꝓcessionib
instar dericorũ ut horas certas & dies & orationes sollẽniter obseruarent: P̃cipiens
parit̃ habere curam uirorum atq mulieres philosophare scientes. habitaculis
ꝑegrinorũ & pauperũ aliaq prouidentia circae genos exibita paganorũ reli¬
gionẽ cõponere & pi&atis habere nom̃. Ciquis aũt sponte uł inuite peccar&

Expanded text:
tor dudum studens paganitatem in omni sua ditione dilatari, graviter ferebat, videns Christianos potius approbari. Et templa quidem erant aperta, sacrificiaque paganorum per civitates secundum voluntatem illius procedebant. Ipse autem aestuabat, ne fervor ejus Christianorum abundantia frustraretur. Et maxime pulsabatur, quia multorum sacerdotum suorum Christianas audiebat uxores, et filios, atque servos. ArChristianitatis statum ex vita bona et conversatione consistere, studuit ubique templa paganorum instructione et ordine Christianae religionis ornare sedibus atque procesinstar clericorum, ut horas certas, et dies, et orationes solemniter observarent, praecipiens pariter habere curas virorum atque mulierum philosophare scientes, habitaculis peregrinorum et pauperum, aliaque providentia circa egenos exhibita, paganorum religionem componere, et pietatis habere nomen. Si quis autem sponte vel invitus peccaret,
Abbreviated transcription (Latin):
gratissimus : tam quã religioni necessarius & ad soluendas dubitationes scrip¬
turae diuinȩ proficuus : Primi si quidem isti incoloco ecdestas a monastiria
construexer̃ easq honestate atq hospitalitate ꝑegrinorũ &e in digentium
uo. tei uentauer ex quo genere usq ad nossuer uiri optimi quos grandae¬
uos. iuuenculus ipse conspexi

Expanded text:
gratissimus, tanquam religioni necessarius et ad solvendas dubitationes Scripgratissimus, tanquam religioni necessarius et ad solvendas dubitationes Scripturae divinae proficuus. Primi siquidem isti in eo loco ecclesias et monasteria construxerunt, easque honestate atque hospitalitate peregrinorum et indigentium pariter ornaverunt. Ex quo genere usque ad nos fuerunt viri optimi, quos grandaevos juvenculus ipse conspexi
Abbreviated transcription (Latin):
inb&heleaui cogazensi nimiũ populoso. habentiq templa antiqua acdi¬
ficioq: pulcherrima. & maxime pant heuĩ ciuitatis arcelocatũ. eminens
supomnem uicũ quẽ locũ arbitror. exuoce sira & greca deorũ habita¬
iculũ nominatũ. Ferturitaq his omnib fuisse ixp̃ianitatis auccore hldito¬
nem monachum. Cũenim dȩmonio uexir&dum e lafiondiutius paganiatq iucdaci
in cantationib: & lustrationib: apud eũ usi niinlilli prod eẽ potuer : Uerũ hi larion
solũ modo xp̃inom̃ inuocins. Dacmoniũ effugauit ȩumꝙ ineligone xp̃ianã repente
ticans porut: Foruit itaq meus auus inexpositionib &int p̃tationib sempturarũ
nr̃arũ qũm etat in geniosus scientiaq fulcitus itautiam a rehemiti cae artis
e&̃ exptus: Ac propt̃ ea ascalonitis & gatensib & incircuitux p̃ianis ualde

Expanded text:
unt facti in Bethelea, vico Gazensi nimium populoso, habentique templa antiqua, aediunt facti in Bethelea, vico Gazensi nimium populoso, habentique templa antiqua, aedificiaque pulcherrima, et maxime Pantheon in civitatis arce locatum, eminens super omnem vicum. Quem locum arbitror ex voce Syra et Graeca deorum habitaculum nominatum. Fertur itaque his omnibus fuisse Christianitatis auctorem Hilarionem monachum. Cum enim daemonio vexaretur Alaphion, diutius pagani atque Judaei incantationibus et lustrationibus apud eum usi, nihil illi prodesse potuerunt. Verum Hilarion solummodo Christi nomen invocans, daemonium effugavit, eumque in religionem Christianam repeansposuit. Floruit itaque meus avus in expositionibus et interpretationibus scripturarum nostrarum, quoniam erat ingeniosus scientiaque fulcitus, ita ut etiam arithmeticae artis esset experitus, ac propterea Ascalonitis et Gazensibus, et in circuitu Christianis valde
Abbreviated transcription (Latin):
Nos crensib itaq publicauoce p̃cepit. ut titũ suae tunc ciuitatis ep̃m procul
expellerent: cũq iussiss& hoc edericisq minar&ur quasi ipsi facerent.
turbas inpopulo : Tunctitus libellum destinauit imperatori: contestatus
eu m acdicens. quia inimica interse e&. turba paganorũ atq xp̃ianorũ
& eius suassione xp̃iani magis a seditione quiescerent : quo facto nisus ẽ
im̃piex huius modi uerbistito inmicitias populi concitare scribensbos¬
trensibus quiatitus eorũ accusator fuiss&. dicendo suis montis non sua
uoluntate populũ a seditione cessasse.: Eumq uelut hostẽ populo suadebat
expellere : Non enim diustũ erat aut legitimũ iubebatagi. sedodiore¬
ligionis uerbis quidẽ culpare. operib aũt mala ꝑfici contendebat. qua¬
propt̃ ꝑciuitates & prouincias xp̃iani diffunebunt: huius participes
plurimi meorũ fuere progenitorũ simul & aut quide patre paganonatus

Expanded text:
ostrensibus itaque publica voce praecepit ut Titum suae tunc civitatis episcopum procul expellerent. Cumque jussisset hoc, clericisque minaretur, quasi ipsi facerent turbas in populo: tunc Titus libellum destinavit imperatori, contestans eum ac dicens quia inimica inter se esset turba paganorum atque Christianorum, et ejus suasione Christiani magis a seditione quiescerent. Quo facto, nisus est imperator ex hujusmodi verbis Tito inimicitias populi concitare: scribens Bostrensibus, quia Titus eorum accusator fuisset, dicendo suis monitis, non sua voluntate populum a seditione cessasse; eumque velut hostem populo suadebat expellere. Non enim quod justum erat aut legitimum jubebat agi; sed odio religionis, verbis quidem culpare, operibus autem mala perficere contendebat. Quapropter per civitates et provincias Christiani diffugiebant. Hujus participes plurimi meorum fuere progenitorum. Simul et avus, qui de patre pagano natus,
Abbreviated transcription (Latin):
populis sacrificare nolentib factũ iudicauit: Sed hoctantũ modo p̃cepit
ut ꝑ singulas ciuitates numerus eorũ conscriber&ur. quostam̃ nequaquã
aucorare prohibuit: Sciebat enim quia non poss& ulloc necessitas suspendere
qđ uoluntas spontanea suggessiss&: porro dericus & ecdesiarũ p̃sules aciui¬
tatib suspendere festinabat. studens ut eorum absentia paulatim soluer&ur
ecdesia neq sacrorũ ministri. nec quidocerent uel quimisterus partici¬
parentur existerent . & phoc longotempore putarent᷑ ꝓpriae relegionis
obliuonem

Expanded text:
populis sacrificare nolentibus fatuum judicavit. Sed hoc tantummodo praecepit, populis sacrificare nolentibus fatuum judicavit. Sed hoc tantummodo praecepit, ut per singulas civitates numerus eorum conscriberetur: quos tamen nequaquam aut orare prohibuit. Sciebat enim quia non posset ulla necessitas suspendere quod voluntas spontanea suggessisset. Porro clericos et Ecclesiarum praesules a civitatibus suspendere festinabat, studens ut eorum absentia paulatim solveretur Ecclesia, neque sacrorum ministri, nec qui docerent, vel mysteriis participarentur, existerent; et per hoc longo tempore paterentur propriae religionis oblivionem
Abbreviated transcription (Latin):
nterea crticinis legatione fungentibus apud principẽ de propriis rebus
& paganorũ restitutione tẽplorũ laudans eos propt̃ sacrorĩ curã quae postu¬
lauerant uniuersa concessit: Eleusiũ aut ciuitatis remouit ep̃m ueluti
uastatorẽ tẽplorũ : Et qui a uiduarũ płibula sacrarũq uirginũ monasteria
constituerat paganisq suaserat ut pat̃nam religionẽ relinquentes adxp̃iana
dormata se conferrent : Int̃ dix̃ & iã xp̃ianis ꝑegrinis neuenirent adercicũ
credens quia religionis causa excitarent seditiones eosq alieius ciuitatis
xp̃iani fouerunt . ut publicis simul opifices artificesq mon&ae. quiinduas
diuisi pates principũ p̃ceptione priscorũ cũ uxorib atq liberis ciricũ habitares
iussi : Hienĩ singulis annis certam oblationẽ publico conferebant: Alii
quidem militũ clamides. aliiuero pecunias nouas. Cũ intur modis omnibus.
placuiss& iuliano ritũ constituere paganorũ uimquidem inferre atq corm̃ta

Expanded text:
nterea Cyzicenis legatione fungentibus apud principem de propriis rebus et paganorum restitutione templorum, laudans eos propter sacrorum curam, quae postulaverant universa concessit. Eleusium autem ejus civitatis removit episcopum, veluti vastatorem templorum; et quia viduarum pabula sacrarumque virginum monasteria constituerat; paganisque suaserat ut, paternam religionem relinquentes, ad Christiana dogmata se conferrent. Interdixit etiam Christianis peregrinis ne venirent ad Cyzicum: credens quia religionis causa excitarent seditiones, eosque alii ejus civitatis Christiani foverent. Et publici simul opifices artificesque monetae, qui in duas erant divisi partes principum praeceptione priscorum, cum uxoribus atque liberis Cyzicum habitare sunt jussi. Hi enim singulis annis certam oblationem publico conferebant: alii quidem militum chlamydes, alii vero pecunias novas. Cum igitur modis omnibus placuisset Juliano ritum constituere paganorum, vim quidem inferre atque tormenta