comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tanquam ad hoc aptaniut carnẽ
assumat ex ea: et dicunt. Soror
nr̃a uirgo maria. paruula est. per
humilitatem mentis. munda quoq
et pura tanquam tenella iuuencu¬
la: que non dum habet ubera ꝯep̃s
autem tanquã acceptans oblatã
sibi uirginẽ. subinfert. Quid fa¬
ciemus sorori nr̃e in die quando
alloquenda est. in illa uidelicet
die quando eam alloquetur ar¬
changł̾s gabriel: et tacentibus so¬
dalibus. respondet tota trinitas:
dicens. Si murus est edificemuᷤ¬
super eum pro pugnacula argen
tea: si ostium. compingamus illd̃
tabulis cedrins: quibus nerbis uir¬
go respondens introducitur. Ac si
dicat. Fiat michi sicut diristis.
et edificate super me ꝓpugnacula
argentea: quia ego sum murus.¬
addit quoq et ubera mea turtis.
ex quo facta sum coram eo. qͣsi
pacem re periens. Beata siquidem
uirgo. murus est nr̃e defensioins:
et super eam edificauit tota tͥni¬
tas ꝓpugnacula argentea. Hoc
enim ad defensionem eccl̃ie tota
trinitas edificauit in ea. ut precib

Expanded text:
tanquam ad hoc aptam ut carnem assumat ex ea, et dicunt: Soror nostra, Virgo Maria, parvula est per humilitatem mentis, munda quoque et pura tanquam tenella juvencula, quae nondum habet ubera. Christus autem tanquam acceptans oblatam sibi virginem subinfert: Quid faciemus sorori nostrae in die quando alloquenda est? In illa videlicet die, quando eam alloquetur archangelus Gabriel et tacentibus sodalibus respondet tota Trinitas, dicens: Si murus est, aedificemus ptea; si ostium, compingamus illud tabulis cedrinis. CARD. Quibus verbis Virgo respondens introducitur, ac si dicat: Fiat mihi sicut dixistis, et aedificate super me propugnacula argentea, quia Ego murus, et ubera mea sicut turris, ex quo facta sum coram eo quasi pacem Virgo murus est nostrae defensionis et super eam aedificavit tota Trinitas propugnacula argentea. Hoc enim ad defensionem Ecclesiae tota Trinitas aedificavit in ea, ut precibus
Abbreviated transcription (Latin):
feriora descendi. Siquidem eccl̃ia
per ortum micum designatur ꝓꝑ¬
ter pacientiam scõꝵ et fructum pa¬
cientie. que signãtur in nuce que
sub amaro cortice et testa dura
dulcem continet nucleum: sic ꝑa¬
cientia per amaritudinẽ passio¬
num et constancie robur perue-¬
nt: ad dulcedinem p̾miorũ. Descẽ¬
di inquam ut uiderem poma con¬
uallium. per que fructus hunuli

Expanded text:
i. Siquidem Ecclesia per hortum nucum designatur: propter patientiam sanctorum et fructum patientiae, quae signatur in nuce, quae sub amaro cortice et testa dura, dulcem continet nucleum, sic patientia per amaritudinem passionum et constantiae robur, pervenit ad dulcedinem praemiorum. Descendi, inquam, ut viderem poma convallium, per quae fructus humili
Abbreviated transcription (Latin):
cipere m̾eretur: cum post tantas tã
in mensas promissiones angeli hu¬
irailiter dixit. Etce ancilla domini.
Tnnc aperuit dilecto. cum consensit
ut intraret dilectus et conciperetur
in ea: cum uidelicet dixit. fiat mͥ
scd̃m uerbum tuum. Et quia uo¬
luntas cordis interior oris consensũ
reserare debet aut firmare tanquã
pessulum: ipsa m̃tem aperiens ad
consensum. oris aperuit hostium ad
expressionem consensus: dicendo fiat
michi scd̃m uerbum tuum. At ille
quidem iam declinau̾at: atq transi¬
erat. Nam nisi iam intrasset ⁊
in ip̃a dedinasset dñs per inhabitã¬
tem grãm: ip̃a nec surgere nec osti¬
um aperire potuisset. quia sicut di¬
cit apls ad philipenses: deus est qͥ
operatur in nobis et uelle. ⁊ perficere
pro bona uoluntate. Inter hec antẽ
uerba interpositionem qͣmdam fa¬
cit beata uirgo: quia non simul
dici poterant. que simul fc̃a sunt.
Dicit itaq. Manus mee distillaue¬
runt mirram: digiti mei plem st̃
mirra probatissima. In manibus

Expanded text:
cipere mereretur, cum post tantas et tam immensas promissiones angeli dixit: « Ecce ancilla Domini. » Tunc aperuit dilecto, cum consensit, ut intraret dilectus et conciperetur in ea, cum videlicet dixit: « Fiat mihi secundum verbum tuum. » Et quia voluntas cordis interior oris consensum reserare debet, aut firmare, tanquam pessulum, ipsa mentem aperiens ad consensum oris aperuit ostium, ad expressionem consensus dicendo: « Fiat mihi secundum verbum tuum. » At ille quidem jam declinaverat atque transierat. Nam nisi jam intrasset, et in ipsa declinasset Dominus per inhabitantem gratiam, ipsa nec surgere, nec ostium aperirepotuisset, quia sicut dicit Apostolus ad Philippenses: « Deus est qui operatur in nobis et velle et perficere pro bona voluntate. » Inter haec autem verba interpositionem quamdam facit beata virgo, quia non simul dici poterant quae simul facta sunt. Dicit itaque: Manus meae distillaverunt myrrham: digiti mei pleni sunt myrrha probatissima. In manibus
Abbreviated transcription (Latin):
se dicit per salomonem. et delicie
mee cum filiis hominũ. Potest etiã
uersus iste exponi de matre syna¬
goga. et de die qua coronauit xp̃m
corona spinea: quo die rate facte sũt
nuptie xpisti et ecclesie. que dies fu¬
it xpisto dies leticie corclis eius. nã
si carne doluit: corde tamen gau¬
debat pro redemptione generis¬
⁊ humani. sequitur. Quam pul¬
chra es amica mea: quam pulchra

Expanded text:
se dicit, per Salomonem: « Et deliciae se dicit, per Salomonem: « Et deliciae meae cum filiis hominum. » Potest etiam versus iste exponi de matre Synagoga, et de die qua coronavit Christum corona spinea, quo die ratae factae sunt nuptiae Christi et Ecclesiae, quae dies fuit Christo dies laetitiae cordis ejus; nam si carne doluit, corde tamen gaudebat, pro redemptione generis humani. Sequitur: CAP. IV. Quam pulchra es, amica mea! quam pulchra
Abbreviated transcription (Latin):
sedem ergo ferculi. xp̃s caritate con¬
strauit: qͥa nõ nisi in caritate manet.
residet. aut quiescit. Hoc autẽ fer¬
culũ sic fecit et sic disposuit dñs.
propt̾ filias iherusalẽ: idest ꝓpter
salutem fideliũ animarũ. Sequit᷑
Ae si dicat. Quia propter filias ihe¬
rusalem factum est ferculum ad osten¬
sionem salomonis. ergo o filie ihe¬
rusalem egredimini ad udendum:
et uidete regem salomonem. qͥ fecit
ferculũ in cliademate in honore
carnis munde: quo coronauit. et ad
coronam uictorie preparauit eum:
mater sua uirgo ministrando ei
de carne sua carnem mundam. in
qua diabolum uinceret: quod in¬
quam fecit in die desponsationis
illius. hoc est in clie incarnationis
illius: criando in utero uirginis
facte sun: ꝓuptie. diuine et huma¬
ne nature: siue xp̃i et ecclesie. et in die
leticie cordis eius. Dies enim illa.
qua xp̃c fastus est homo cum homi¬
mibus: fuit ei dies leticie. nam et ip¬

Expanded text:
sedem ergo ferculi Christus charitate consedem ergo ferculi Christus charitate constravit, quia non nisi in charitate manet, residet, aut quiescit. Hoc autem ferculum sic fecit et sic disposuit Dominus propter filias Jerusalem, id est propter salutem fidelium animarum. Sequitur: Ac si dicat: Quia propter filias Jerusalem factum est ferculum ad ostensionem Salomonis, ergo, o filiae Jerusalem, egredimini ad videndum, et videte regem Salomonem qui fecit ferculum in diademate, in honore carnis mundae: quo coronavit eum, et ad coronam victoriae praeparavit eum mater sua Virgo, ministrando ei de carne sua carnem mundam in qua diabolum vinceret: quod, inquam, fecit in die desponsationis illius, hoc est in die incarnationis illius, quando in utero Virginis factae sunt nuptiae divinae et humaae naturae sive Christi et Ecclesiae, et in die laetitiae cordis ejus. Dies enim illa qua Christus factus est homo cum hominibus fuit 77 ei dies laetitiae, nam et ip
Abbreviated transcription (Latin):
appellat nubẽ leuem: carnẽ scãm xp̃i.
nullo peccati pondere pregrauatam.
Et bene ascendisse dicitur dominus.
descendens in uirginem: nam quia
descendit inclinando deitatẽ. inde as¬
cendit in cordib hominũ per cogni¬
tionẽ. Q uod autẽ sequit᷑. media carita¬
te constrauit propter filias ierłm: ubi
alia translatio dicit. Infra ip̃m licho¬
stratum. caritatẽ a filiabus iecłm:
resume. fecit. sic intelligendum est.
Interpietat᷑ siquidẽ lichostratos siue
gabatha quod legit᷑ in passione do¬
mini. sublime procliuium. Designa¬
tur ergo ꝑ media siue lichostratum.
ipsa sedes inferculo que est quasi
quoddam procliuium: respectu sub¬
limitatis coluMariĩ. xp̃s ergo
fatiendo sibi sedem in ferculo. ea que
erant media inter sedem et lizgna
ip̃ius ferculi: caritate constrauit. id
est complanauit uel constrauit:ad
insidendum parauit. sicut equus
sternitur: cum sedes in eo paraturz.

Expanded text:
appellat nubem levem carnem sanctam Christi, appellat nubem levem carnem sanctam Christi, nullo peccati pondere praegravatam. Et bene ascendisse dicitur Dominus, descendens in Virginem; nam quia descendit inclinando divini atem, inde ascendit in cordibus hominum per cognitionem. Quod autem sequitur: Media charitate constravit, propter filias Jerusalem, ubi alia translatio dicit: « Infra ipsum lithostratum charitatem a filiabus Jerusalem  resume fecit, » sic intelligendum est. Interpretatur siquidem lithostrotus sive gabatha, quod legitur in passione Domini, sublime proclivium. Designatur ergo per media, sive lithostratus ipsa sedes in ferculo quae est quasi quoddam proclivium, respectu sublimitatis columnarum. Christus ergo faciendo sibi sedem in ferculo, ea quae erant media inter sedem et ligna ipsius ferculi charitate constravit, id est complanavit, vel constravit; ad insidendum paravit, sicut equus sternitur, cum sedes in eo paratur,
Abbreviated transcription (Latin):
ualet. Igitur per quatuor colum nas
argenteas designant᷑ in matre do¬
mini: dulcis sonus orationis in pre¬
cib apud dominũ: splendor sanctita¬
tis ad illuminatõnem hominum.
candor uirginitatis in matre: precio¬
sitas maternitatis in uirgine. Re¬
clinatoriũ quoq aureum sibi fecit¬
perfudit plenitudine sapientie:que
significatur in auro. et sic illustrauit
cognitione diuina: ut merito dici pos¬
sit. quod caput sue diuinitatis: recli¬
nauit in ea. Ascensum quoq purpu-¬
reum: fecit dominꝰ: nam purpura.
indicium est regie dignitatis. et xp̃s
per assumptionẽ carnis: ascendit et
intrauit in hanc sedem. et indicauit
mundo se regem. Nam in passione
sua de sanguine carnis assumpte:
scripsit in femore suo. et in uestim̃.¬
to suo:rex regum et clñs don.anti¬
um. Dicit᷑ autẽ ingressusus in
uterum uirginis. ascensu zad simi¬
ltudinẽ uerbi ysaie dicenis. Ascen¬
dit dominꝰ super nubem leuem. et

Expanded text:
valet. Igitur per quatuor columnas valet. Igitur per quatuor columnas argenteas designantur in matre Domini dulcis sonus orationis in precibus apud Dominum, splendor sanctitatis ad illuminationem hominum, candor virginitatis in matre, pretiositas maternitatis in virgine. Reclinatorium quoque aureum fecit sibi Chriperfudit plenitudine sapientiae, quae significatur in auro, et sic illustravit cognitione divina, ut merito dici possit quod caput suae divinitatis reclinavit in ea. Ascensum quoque purpureum fecit Dominus, nam purpura judicium est regiae dignitatis, et Christus per assumptionem carnis ascendit et intravit in hanc sedem et indicavit se mundo regem: nam in passione sua de sanguine carnis assumptae scripsit in femore suo et in vestimento suo: « Rex regum, et Dominus dominantium. » Dicitur autem ingressus ejus in uterum Virginis ascensus, ad similitudinem verbi Isaiae dicentis: « Ascendit Dominus super nubem levem , » et
Abbreviated transcription (Latin):
filii: nec etiam uenia liter peccasse
credatur: s equitum. ferculum fecit sibi¬
rex salomon de lignis libani. colura.¬
nas eus fecit argenteas: redinator iũ
aureum. Ascensum purpureũ. medi¬
a caritate constrauit. propt̾ filias ihe¬
tusalem. In hoc uersiculo: per compo¬
sitionẽ ferculi. beate uirginis priuile¬
gra commendant᷑. fecit igit᷑ rex salomõ
id est xp̃s sibi ferculum. siue tronum:
ꝑ quod defertur ad noticiam hominũ.
cũ incarnatõni sue: beatam uirginẽ
preparauit. et eandem sibi matrem
fecit. Hoc autẽ ferculũ fecit deli gnis
libani: et interpretat᷑ libanus: can¬
dor uel chus: qͥa sanctitatẽ uirginis
compegit dominus. ex odore bonor
operũ. et candore uirtutũ. Colum¬
nas huius ferculi: fecit argenteas.
In columnis: consistit fortitudo fer¬
culi. Columne autẽ iste quatnor
erant. et argentee: designate. per
proprietates argenti. Argentũ siquidẽ
dulce sonat. fulget candet: et precio

Expanded text:
Filii nec etiam venialiter peccasse Filii nec etiam venialiter peccasse credatur. Sequitur: Ferculum fecit sibi Salomon de lignis Libani: columnas ejus fecit argenteas, reclinatoaureum, ascensum purpureum: media charitate constravit, propter filias Jerusalem. CARD. In hoc versiculo per compositionem ferculi beatae Virginis privilegia commendantur. Fecit igitur rex Salomon, id est Christus, sibi ferculum, sive thronum, per quod defertur ad notitiam hominum, cum incarnationi suae beatam Virginem praeparavit, et eamdem sibi matrem fecit. Hoc autem ferculum fecit de lignis Libani, et interpretatur Libanus candor vel thus, quia sanctitatem Virginis compegit Dominus ex odore bonorum operum et candore virtutum. Columnas hujus ferculi fecit argenteas, in columnis consistit fortitudo ferculi, columnae autem istae quatuor erant, et argenteae, designatae per proprietates argenti. Argentum siquidem dulce sonat, fulget, candet, et pretio
Abbreviated transcription (Latin):
grãrum. et expressiori creatoris simi¬
litudine: quadam perfectione ceceris
preminere noscuntur. Horum fortitu¬
do prudentia et obsequii promptitu¬
do demonstrat᷑ cum dicitur. omnes
di maliagnos sp̃s. Cum licuntur
ad bella doctissimi: ostenditur eoꝵ
prudentia ad obuiandum contra
omnes insultus demonũ. C um cli
citur uniuscuiusq ensis suꝑ fem᷑
suum ostendit᷑ quam sunt expecliti
quam parati ad prelium: nãc homines
pugnaturi. dũ expectant ad uersariũ:
super femur susi excractum solent te¬
nere gladium. Quare autẽ istt fortes
hunc lectulum ambiant. demonstra¬
tur cũ subclit᷑: propt̾ timores noctur.¬
nos. ad repellendũ uidelicet nõ solũ
ten ꝑtationes grauiores: set etiam bre¬
uem et modicam. que ꝑtimorem no¬
cturnum designatur in psalmo ubi
dicitur. nõ timebis a timore nocturno.
Nam per ministerisi angeloꝵ sic ad
beatã uirginẽ repulsa est omnis
ten. ꝑtatõ. quod post conceptionem

Expanded text:
gratiarum, et expressiore Creatoris simigratiarum, et expressiore Creatoris similitudine, quadam perfectione caeteris praeeminere noscuntur. Horum fortitudo, prudentia, et obsequii promptitudo demonstratur, cum dicitur: Omnes di malignos spiritus. Cum dicuntur ad bella doctissimi, ostenditur eorum prudentia ad obviandum contra omnes insultus daemonum. Cum autem dicitur: Uniuscujusque ensis super femur suum, ostenditur quam sint expediti, et quam parati ad praeliandum; nam homines pugnaturi dum exspectant adversarium, super femur suum extractum solent tenere gladium. Quare autem isti fortes hunc lectulum ambiant, demonstratur cum dicitur: Propter timores nocturnos, ad repellendum videlicet non solum tentationes graviores, sed etiam illam brevem et modicam, quae per timorem nocturnum designatur in Psalmo: ubi dicitur: « Non timebis a timore nocturno. » Nam per ministerium angelorum sic a beata Virgine repulsa est omnis tentatio, quod post conceptionem
Abbreviated transcription (Latin):
sexaginta fortes. de fortissimis isrł.
Nam beatam uirginem ambiebãt
diligenti custodia et obsequiosa re¬
uerentia: angelici sp̃s. fortes inter
fortissimos sp̃uum. qͥ pro eo quod de¬
um assidua contemplatione con¬
spiciunt: israhelis nomine. desig̃¬
nant᷑. Et isti fortes sexaginta dicunt᷑.
non propter numerum:set propter
numeri misterium. Nam ille nume¬
rus ex senario constat et denario.
senarius autẽ perfectionẽ signifi¬
qui regis: ymagine. et decem mue¬
rum in se continet precium: angeli¬
cam designat naturam. que ad yma¬
ginẽ dei creata est expressius: et uelut
quemclam denarium. tres habet
potentias naturales: intellectum.
uoluntatẽ. et memoriam. septem
donis sancti sp̃s insignitas. Huic
sententie concordat. quod per de¬
cem dragmas in euuangelio noise
ordines angelorũ. et humana natura
signãtur. Igit᷑ per sexaginta fortes. il¬
li signantur sp̃s: qͥ in subtilitate na¬
turalium et habunclantia sp̃ualiũ

Expanded text:
sexaginta fortes de fortissimis Israel: nam beatam Virginem ambiebant diligenti custodia et obsequii reverentia angelici spiritus fortes inter fortissimos spirituum, qui pro eo quod Deum assidua contemplatione conspiciunt, Israelis nomine designantur; et isti sexaginta fortes dicuntur, non propter numerum, sed propter numeri mysterium. Nam ille numerus ex senario constat et denario; senarius autem perfectionem signqui regis habet imaginem, et decem numerum in se continet pretium, angelicam designat naturam, quae ad imaginem Dei creata est, expressius et velut quemdam denarium tres habet potentias naturales, intellectum, voluntatem, et memoriam, septem donis Spiritus sancti insignitas. Huic sententiae concordat quod per decem drachmas in Evangelio novem ordines angelorum et humana natura signantur. Igitur per sexaginta fortes illi signantur spiritus, qui in subtilitate naturalium et abundantia spiritualium
Abbreviated transcription (Latin):
biunt. ex fortissimis isrł: omnes tenẽ¬
tes gladios. et ad bella doctissimi: u¬
nius cuiusq ensis suꝑer femur su¬
ũ. propter timores nocturnos. Lectu¬
lus salomonis id est xp̃i. ueri paci¬
fici. beata uirgo licit᷑. in qua deitas
inclinato capite: dei filius requieuit.
uelut in lectulo: unde ip̃a dicit. et qͥ
ls in tabernaculo meo. Cũ autẽ sicut¬
amministratorii fant: et mittantur
propter eos qui hereditatẽ capiunt
salutis. et nõ solum ad ministeriũ
hominum: minores mittantur sp̃s
sz etiam superiores. et de qrdline se¬
raphin: qui propder caritatis ardorẽ.
dicuntur flamma ignis: uel ignis
urens. unde psalmista. Qͥ facit ange¬
urentẽ: ostenditur in hoc loco quod
ad custocdiam et obsequium beate
uirginis. nõ inferioris set superioris
clignitatis angeli deputati sunt cũ
dicitur. quod hunc lectulũ ambiũt

Expanded text:
tenentes gladios et ad bella doctissimi. Uniuscujusque ensis super femur suum pro ter timores nocturnos. Lectulus Salomonis, id est Christi veri pacifici, beata Virgo dicitur in qua Deitas inclinato capite Dei Filius requievit velut in lectulo. Unde ipsa dicit: « Et qui in tabernaculo meo. » Cum autem, sicuadministratorii sint: et mittuntur propter eos qui haereditatem capiunt salutis; » et non solum ad ministerium hominum minores mittuntur spiritus: sed etiam superiores et de ordine Seraphim, qui propter charitatis ardorem dicuntur flamma ignis vel ignis urens; unde Psalmista: « Qui facit angeurentem; » ostenditur in hoc loco quod ad custodiam et obsequium beatae Virginis non inferioris, sed superioris dignitatis angeli deputati sunt, cum dicitur quod hunc lectulum ambiunt
Abbreviated transcription (Latin):
dus est ut signaculũ adest ut sigil¬
lumeper quod a secretis exludunt᷑.
qui non sunt amici. ut indelicet a
cogitatione et opere diabolus exclu¬
datur. Ponendus est quoq dilectus
ut sigillum super cor et uͣthiũ ut ui¬
delicet sĩc sigillũ formam regis habet
et nomen: sic uoluntas et operatio: in¬
formetur in xp̃o: et enus uocabulo cen¬
seatur. ut a xp̃o xp̃iana nocetur. sicut
filius admatrẽ. Pone me ut signacu¬
lum super cor tuũ. ut signaculũ super
brachium tuum. Et hoc facese potes:
quia diligis me. Nam si fortis est
dilectio. quod eiusuntuti mł resistit.
Et hoc est quod sequitur. Qua fortis
est ut mors Ailectõ: dura est sicut in¬
feruns emulatio. Lampades eius¬

Expanded text:
dus est ut signaculum, id est ut sigildus est ut signaculum, id est ut sigillum, per quod a secretis excluduntur qui non sunt amici, ut videlicet a cogitatione et opere diabolus excludatur. Ponendus est quoque dilectus ut sigillum super cor et brachium, ut videlicet sicut sigillum formam regis habet et nomen, sic voluntas et operatio informetur in Christo; ut ejus vocabulo censeatur, ut a Christo Christiana vocetur, sicut filius ad matrem: Pone me ut signaculum super cor tuum: ut signaculum super brachium tuum, et hoc facile, quia diligis me, nam sic fortis est dilectio, quod ejus virtuti nil resistit et hoc est quod sequitur: Quia fortis est ut mors dilectio, dura sicut infernus aemulatio; lampades e
Abbreviated transcription (Latin):
lata est genitrir tua. Arborem cru¬
cis signat. quam designat per ma¬
lum: quia contra pomum dampaia¬
tionis ade. portauit hec arbor poniũ
salutis ih̃m xp̃m. qui sicut pomum
nos pascit et potat carnis sue et san¬
guinis sacramento. Sub hac arbore
malo dicit xp̃s ad matrem suscitani
te. ut intelligeres responsum quod
cibi feceram in nuptiis cum diceres
michi. uinum non habent: tunc em̃
respondi. quid michi et tibi mulier:
adintelligendum hoc responsum sus¬
citaui te. cum tibi stanti iurta crucẽ
diri. Ecce filius tuus. a quo uinum
pecebas per mraculum. set ip̃e ex eo
quod habet a te mortem gustat. Et
subditur ibi. Sub illa uidelicet ar¬
bore infidelitatis uicio corrupta est
mater tua sinagoga. que xp̃m nõ
credit. Ibi ccudelitate molata est
gẽnitur tua. que creatorem suũ
occidit. Sequitur. Pone me ut sig¬
naculum super brachium tuum.
dus dilectus. ut eius dilection cor
et manus. uoliuitas et operatiõ. de¬
bita subiectione deseruiant. Ponen¬

Expanded text:
lata est genitrix tua. CARD. Arborem crucis signat, quam designat per malum, quia contra pomum damnationis Adae, portavit haec arbor pomum salutis Jesum Christum, qui, sicut pomum, nos pascit et potat carnis suae et sanguinis sacramento. Sub hac arbore malo dicit Christus ad matrem, suscitavi te, ut intelligeres responsum quod tibi feceram in nuptiis, cum diceres mihi: « Vinum non habent. » Tunc enim respondi: « Quid mihi et tibi, mulier? » Ad intelligendum hoc responsum suscitavi te, cum tibi stanti juxta crucem, dixi: « Ecce filius tuus, » a quo vinum petebas per miraculum, sed ipse ex eo quod habet abs te, mortem gustat. Et subditur: Ibi, sub illa videlicet arbore, infidelitatis vitio corrupta est mater tua, Synagoga, quae Christum non credit. Ibi crudelitate violata est genitrix tua, quae Creatorem suum occidit. Sequitur: Pone me ut signaculum super cor tuum, ut dus est dilectus, ut ejus dilectioni, cor et manus, voluntas et operatio, debita subjectione deserviant Ponen
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis solidata. non est. et cõpacta.
Aque gͥ siue plunie tenꝑtationũ
caritatẽ nõ extingunt: quia ipsins
caritatis absorbentur ardore. Flumi¬
na quoq non obruent illam. et sig¬
nantur per flumina quecumq tͣn¬
sitoria: que idcirco caritatem non
obruuint. quia aque que iam de-¬
flurerunt: et ille que super ueniunt
non tangunt. Tactum uero presen¬
tium: unum instans mȩtitur: Ip̃a
quoq caritas cum habetur. sic cara
tenetur: quod si dederit hono õem
substantiam donus sue pro dilectio¬
ne: quasi uichil despiciet eam Nã
quicquid pro ea dimittitur nel a¬
mittitur. totum habetur pro nichi¬
lo: inimo quasi detrimentũ et st̾co-¬
ra reputatur. Sequitur. Soror
nostra paruula est et ubera non

Expanded text:
st, et compacta. Aquae igitur sive pluviae tentationum, charitatem non exstinguunt, quia ipsius charitatis absorbentur ardore; flumina quoque non obruent illam. Et signantur per flumina quaecunque transitoria, quae idcirco charitatem non obruunt, quia aquae quae jam defluxerunt, et illae quae superveniunt, non tangunt, tactum vero praesentium unum instans metitur. Ipsa quoque charitas cum habetur, sic chara tenetur quod si dederit homo omnem substantiam domus suae pro dilectione, quasi nihil despiciet illam. Nam quidquid pro ea dimittitur vel amittitur, totum habetur pro nihilo, imo quasi detrimentum et stercora reputatur. Sequitur: Soror nostra parvula est et ubera non
Abbreviated transcription (Latin):
rem: caritas exprimitur. que est o¬
ninium forma uirtutũ. Fistula:
que purpurei coloris est et sanguinẽ¬
dñice passionis representat. compas¬
sionem signat: que hominem si¬
militudini mortis xp̃i. configurat.
Ptinamomum. coloris cinerer mor¬
tis exprimitur recordatio. Per mir¬
rain et aloeu:maior et minor car¬
nis mortificatio demonstrantur.
Habemus gͥ in herbis. uel ip̃as uir¬
tutes. uel ipsis uirtutib insignitos.
habemus quoq in herbis: mino¬
res. in lignis uero libani: et cete¬
ris arborib illos qui uirtutibus
et meritis ad altiora concendunt.

Expanded text:
rem, charitas exprimitur quae est orem, charitas exprimitur quae est omnium forma virtutum. Fistula, quae purpurei coloris est, et sanguinem passionis repraesentat, compassionem signat, quae hominem similitudini mortis Christi figurat. Per cinnamomum coloris cinerei motis exprimitur recordatio, per myrrham et aloen, major et minor carnis mortificatio demonstratur. Habemus igitur in herbis, vel ipsas virtutes, vel ipsis virtutibus insignitos. Habemus quoque in herbis minores, in lignis vero Libani et caeteris arboribus illos qui virtutibus et meritis ad altiora conscendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sum eccl̃ia. per herbas et arbores. fi¬
deles ni eccł̃ia: et eorum uirtutes no¬
cantur. In fructibus opera. iii im¬
guentis sacramenta signantur:
que omma enutti uel procedere
dicuntur ex hoc orto. quia om̃es
fideles. de eccl̃ia./ omes uirtutes
fidelium nou aliter flores aut fru¬
ctus proferunt: sacramentorum
quoꝙ unguenta non proficiunt.
nisi radir omnium fides figatut
in incarnationis mnisterio: per qͣm
et deus factus est filius iilieris. ⁊
mulier dei genitrix est effecta¶gi¬
tur perftint᷑ maloꝵ punicorium
in quib sub imo cortice multa gͣ¬
na clauduntur. fructus collegioꝵ
uel congregationũ ñi ecd̃ia fign¬
rantur. Per fructus uero pomoꝵ.
signantur merita sĩgularium
personarũ. Per cipriu: que est
arbor canclida et odorifera. signa¬
tur castitas. Per nardum: humili¬
tas. Per crocum: qui in colorem
suum res quib ammiscetur. con¬
uertit. sicut fermentum farinam
conspersam in suum trahit sapo¬

Expanded text:
sum Ecclesia, per herbas et arbores, fisum Ecclesia, per herbas et arbores, fideles in Ecclesia; et eorum virtutes notantur in fructibus, opera in unguentis, sacramenta notantur: quae omnia emitti vel procedere dicuntur ex hoc horto, quia omnes fideles de Ecclesia: omnes fidelium virtutes non aliter flores aut fructus proferunt. Sacramentorum quoque unguenta non proficiunt, nisi radix omnium fides fingatur in Incarnationis mysterio, per quam et Deus factus est filius mulieris, et mulier Dei genitrix est effecta. Igitur per fructus malorum punicorum, in quibus sub uno cortice multa grana clauduntur, fructus collegiorum vel congregationum in Ecclesia figurantur; per fructus vero pomorum, signantur 96 merita singularum personarum. Per cyprum, quae est arbor candida et odorifera, signatur castitas; per nardum humilitas, per crocum qui in colorem suum res quibus admiscetur convertit, sicut fermentum farinam conspersam in suum trahit sapo
Abbreviated transcription (Latin):
diso. Appellat autem paralisum
uirginis uterum. quam sp̃s sc̃s tã¬
ta gratiarum ubertate perfudit:
quõd eius uterus factus est dei fili¬
o paradisus deliciarum. et ortus
uoluptatis. Exiuit autem de hoc
paradiso: fluuius dorix. qui inter.¬
pretatur medicamentũ. generatio.¬
nis. Nam partus uirginis: huma¬
ne generationis iuedicamentũ fuit.
Postquã uero per ortum conclusũ.
per fontem signatum. uurgiem
designauit. utriusq orti uidelicet et
fontis. commiendationes prosequit᷑
dicens. Emissiones tue paradisus
malorum punicorum. cum pomioꝵ
fructibus. ¶ ipri cum nardo. nardus
et crocus. fistula et cinanionrũ. cum
uniuersis lignis libani: mirra et aloe.
cum omnibus primis unguentis.
In hiis uerbis. orti fecunditas demon¬
stratur. Nam emissiones et pro¬
ductiones uirginis. diciuitur esse
paraclisus: cum omuibus fructib
et arborib. herbis aromaticis et um¬
gnentis. Et designatur per paradi¬

Expanded text:
diso. » Appellat autem paradisum diso. » Appellat autem paradisum Virginis uterum, quam Spiritus sanctus tanta gratiarum ubertate profudit, quod ejus uterus factus sit Dei Filio paradisus delicia rum et hortus voluptatis Exivit autem de hoc paradiso fluvius dioryx: qui interpretatur medicamentum generationis. Nam partus Virginis humanae generationis medicamentum fuit. Postquam vero per hortum conclusum, per fontem signatum Virginem designavit, utriusque horti videlicet et fontis, commendationes prosequitur, dicens: Emissiones tuae paradisus malorum punicorum, cum pomorum fructibus. Cypri cum nardo, nardus, et crocus, fistula, et cinnamomum, cum universis lignis Libani, myrrha, et aloe cum omnibCARD. In his verbis horti fecunditas demonstratur: Nam emissiones et productiones Virginis dicuntur esse paradisus cum omnibus fructibus et arboribus, herbis aromaticis et unguentis. Et designatur per paradi
Abbreviated transcription (Latin):
ergo descriptio urbis. beate uirgi¬
ni specialiter conuenit. Nam-
iiea conclusus est saluator per
incarnationis mysteriũ. et ipse
eam conclusit ut murus per defen¬
siois miuysterium. Nam ip̃e ip̃s
per gedeonem figuratus estequi
interpretatur circuiens in utero. Ap̃e
enim in utero uirginis quantum
ad humanam circunscriptus na¬
turam nichilominus per incircum¬
scriptã diuine potentie naturã:
omnia circuibat. Huius autem
urbis que nobis est refugiũ. et de¬
fensionis fortitudo: ante murale
fuit. illa iugis et uigil angeloꝵ
custodia: de. qua p̾missum est. ꝙ
lectulum salomoins ambiunt sex¬
aginta fortes de fortissimis isrł.
Ip̃a quoq dicitur fons signatus.
id est fons sigillatus: cuius fontis
sigillum fuit castitas uirginalis.
ꝓer quod sigillum: absq ruptura.
processit xp̃s tanquam riuus nr̃e
salutis. Unde in eccł̃iastico dicit filiꝰ
de seipso. Ego quasi fluuius dorir
et quasi aque ductus. eriui de para¬

Expanded text:
ergo descriptio urbis beatae Virgiergo descriptio urbis beatae Virgini specialiter convenit. Nam in ea conclusus est Salvator per incarnationis mysterium. Et ipse eam conclusit ut murus, per defensionis ministerium. Nam ipse Christus per Gedeonem figuratus est, qui interpretatur circuiens in utero. Christus enim in utero Virginis, quantum ad humanam circumscriptus naturam, nihilominus per incircumscriptam divinae potentiae naturam omnia circuibat. Hujus autem urbis, quae nobis est refugium et defensionis fortitudo, antemurale fuit illa jugis et vigil angelorum custodia, de qua praemissum est: quia « lectulum Salomonis sexaginta fortes ambiunt de fortissimis Israel. » Ipsa quoque dicitur fons signatus, id est fons sigillatus: cujus fontis sigillum fuit castitas virginalis; per quod sigillum absque ruptura processit Christus tanquam rivus nostrae salutis. Unde in Eccli. dicit Filius de seipso: « Ego quasi fluvius dioryx, et quasi aquaeductus exivi de para
Abbreviated transcription (Latin):
lignum uite. quando ex ea dei filiꝰ
qui est uita: carnem assumpsit.
Sed hunc paradisũ sic conclusit
dñs. ut nulli hosti maligno eius
pateret ingressus: nec tantum se¬
mel. sed etiam iterum uocatur.
ortus condusus: et est ipsa iteratio.
ueritatis confirmatio. Condusit
autem hunc ortum tota trintas.
qm̃ potentia dei patris muniuit
uirginem contra diaboli uiolenci¬
am: sapiencia filii: coutra hostis frau¬
dulentiam. bonitas sp̃c sc̃i: contra
eiusdem maliciam. De conlusione
quoq et numnitione huns orti:
dicit ysaias. Urbs fortitudinis no¬
stre sỹon : saluator pouetur in ea
nurus. et ante niurale. Ac si clicat.
O syon idest o eccł̃ia: nuncio tibi
quod uibs fortitudinis erit nobis.
et que sit illa urbs ostendit per u̾¬
ba sequentia: dicens. Saluator po¬
netur in ea murus et ante mura¬
le. supple ponetur et attende quod
rus: nam si saluator in ea ponitur.
intra ipsam conduditur: et simn¬
rus pouitur. concludit eam. Hec

Expanded text:
lignum vitae: quando ex ea Filius Dei, lignum vitae: quando ex ea Filius Dei, qui vita est, carnem assumpsit. Sed hunc paradisum sic conclusit Dominus, ut nulli hosti maligno ejus pateret ingressus 94 nec tamen semel, sed etiam iterum vocatur hortus conclusus, et est ipsa iteratio, veritatis confirmatio. Conclusit autem hunc hortum tota Trinitas, quoniam potentia Dei Patris munivit Virginem contra diaboli violentiam, sapientia Filii contra hostis fraudulentiam, bonitas Spiritus sancti contra ejusdem malitiam. De conclusione quoque et munitione hujus horti dicit Isaias: « Urbs fortitudinis nostrae Sion Salvator, ponetur in ea murus et antemurale. » Ac si dicat: O Sion, id est o Ecclesia, nuntio tibi quod urbs fortitudinis erit nobis. Et quae sit illa urbs, ostendit per verba sequentia dicens: « Salvator ponetur in ea murus, et antemurale, » scilicet ponetur: et attende quod rus: » nam si Salvator in ea ponitur, intra ipsam concluditur; et si murus ponitur, concludit eam. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
accedit odor uestimentox. id est o¬
dor meritoꝵ quib ornata refulget:
qui odor est sĩc odor churis. hoc est
sicut odor orationis flagrantis et
fragrantis. nani ip̃a pro peccatori¬
bus non minus meritis: quam.
precib intercedit. Sequitur. Oitꝰ
conclusus es soror mea. ortus con¬
cdusus: fons signatus. Sub figu
ra orti conclusi et fõtis signatĩ com¬
mendat matrẽ suam lñs: uocãs
eam ortum conclusum. Planta¬
uerat siquidem dñs a principio:
ortum uoluptatis. scilicet para¬
disimi: in quo posint lignum
uite. cuius usum amisinus. quia
non fint conclusus ille ortus. Un¬
de desathana dicit iob. Non con¬
dusit. ostia uentris qui portauit
me: nec abstulit mala ab orculis
meis. Ac si diceret. Aperint satha¬
nas ostia paradisi: de quo quasi
fetus de uentre generis humani ex¬
iuit. que ostia si non aperuisset:
ablata essent mala ab ogculis nr̃is.
sel ad remedium tanti mali: fecit
cominus alium paradisum. bẽate
uirginis uterum: in quo. plantauit

Expanded text:
accedit odor vestimentorum, id est odor meritorum quibus ornata refulget, qui odor est sicut odor thuris, hoc est sicut odor orationis flagrantis et fragrantis, nam ipsa pro peccatoribus non minus meritis quam precibus intercedit. Sequitur. Hortus conclusus soror mea sponsa, hortus conclusus, fons sra horti conclusi et fontis signati commendat matrem suam Dominus, vocans eam hortum conclusum. Plantaverat siquidem Dominus a principio hortum voluptatis, scilicet paradisum, in quo posuit lignum vitae; cujus usum amisimus, quia non fuit conclusus hortus ille. Unde de Satana dicit Job: « Non conclusit ostia ventris qui portavit me nec abstulit mala ab oculis meis. » Ac si diceret: Aperuit Satanas ostia paradisi, de quo quasi fetus ventris humani exivit; quae ostia, si non aperuisset, ablata essent mala ab oculis meis, sed remedium tanti mali fecit Dominus alium paradisum, beatae Virginis uterum, in quo plantavit
Abbreviated transcription (Latin):
ma noua et uetera. dilecte mi:ser¬
uaui tibi. In quo uerbo bonorum
operum perseuerantia: demonstratur
inuirgine. Sicit ergo. O dilecte mi:
omnia poma. ommmia bomi odoris o¬
pera que feci tam uetera: que ex mã¬
datis legis ueteris processerunt. qmͣ
gelica: sine ĩfectionis macula sine
corruptionis putredine. seruani tibi

Expanded text:
ma nova et vetera, dilecte mi, servavi tibi. CARD. In quo verbo bonorum operum perseverantia demonstratur in Virgine. Dicit ergo: O dilecte mi, omnia poma, omnia boni odoris opera, quae feci, tam vetera, quae ex mandatis legis veteris processerunt, quam evangelica, sine infectionis macula, sine corruptionis putredine, servavi tibi
Abbreviated transcription (Latin):
tionis auercit. Ip̃a in hac sollicitu¬
dine turbatur. que tandem aduer¬
tens et recognoscens: dicit. nesciui. Nĩa
mea turbata est. propter quadrigaᷤᷤ
prius et non auerti. quod turbaret᷑
auima mea. Hoc est quod dicit do
minus ad martham. sollicita es ⁊
turbaris erga plurima. Turbata est
autem aĩa mea propter quadrigͣs
aminadab. quarum egressum et
progressum. et fructum laboris eaꝵ
aminadab. pro eo quod interpreta¬
tur spontaneus meus designatus
est. Nam ip̃e spõtanens non coactꝰ.
fc̃s est obediens pr̃i usq ad mortem.
Harum autem quadrigarũ minist̃¬
io. et nuces sunt in orto et conualli¬
bus poma. floret uinea et germinẽt
mala punica. Iste sunt quadrige.
de quib dicit ⁊acharias. Leuaui
oculos et uidi. et ecce quatuor quadri¬
ge egredientes de medio duoꝵ mon¬
tium. Et montes: montes erei. Hec¬

Expanded text:
tionis avertit, ipsa in hac sollicitutionis avertit, ipsa in hac sollicitudine turbatur, quam tandem avertens et recognoscens dicit: Nescivi, anima mea conturbavit me propter quadrigas prius et non adverti quod turbaretur anima mea. Hoc est quod Dominus dicit ad Martham: « Sollicita es, et turbaris erga plurima. » Turbata est autem anima mea propter quadrigas Aminadab, quarum egressum et progressum, et fructum laboris earuAminadab, propterea quod interpretatur spontaneus meus, designatus est. Nam ipse spontaneus, non coactus, factus est obediens Patri usque ad mortem. Harum autem quadrigarum ministerio, et nuces sunt in horto, et convallium poma, floretque vinea et germinant mala punica. Istae sunt quadrigae, de quibus dicit Zacharias: « Levavi oculos, et vidi: et ecce quatuor quadrigae egredientes de medio duorum montium; et montes
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m aliam literam. Bescendli
uidere in g̾anine torrentisut in¬
delicet inspicerẽ qued et quantũ
germinauerit torrens sanguinis ih̃u
xp̃i: descendi uidere si floruit uitis
idest xp̃s uel si floruit uinea. idẽ
si flores produrit caritas quod ue¬
lut uinea fructu suo mentem ex¬
hilarat. cuius sterilitatem et pietatis
langorem: deplorat iohel diceus.
uinea confusa est et ficus elanguit.
Descendi ut uiderem si germinaue¬
runt mala punica uel si efflorue¬
runt mali punice. hoc est si de flo¬
rib formata sint mala. Ac si clic̃ee
Bestendi considerare utrum eccł̃ie
pͥmordia. ad illos fructus peruene¬
rint qui signantur in malis. Per
mala enn punica diuersi gra¬
dus uel ordines. sine contub̾nia. se¬
cundum cõfa xmitatem et distin¬
ctionẽ grat diũ: uel ãministratio¬
num. seu gratiarum in eccl̃ia dei
distincta signantur. uerum dum
ad horum considerationẽ causa sub¬
uentionis nr̃e beata mater conuer¬
tit ocłos: et a dulcedine contempla¬

Expanded text:
ndum aliam litteram: Descendi videre in germine torrentis, ut videlicet inspicerem quid et quantum germinaverit torrens sanguinis Jesu Christi. Descendi videre si floruit vitis, id est Christus, vel si floruit vinea, id est si flores produxit charitas, quod, velut vinea, fructu suo mentem exhilarat, cujus sterilitatem, et pietatis languorem deplorat Joel, dicens: « Vinea confusa est, et ficus elanguit. » Descendi ut viderem, si germinaverunt mala punica, vel si effloruerunt mali punicae, hoc est si de floribus formata sint mala. Ac si diceret: Descendi considerare, utrum Ecclesiae primordia ad illos fructus pervenerint, qui signantur in malis. Per mala enim punica, diversi gradu vel ordines sive contubernia, secundum conformitatem et distinctionem graduum, vel administrationum, seu gratiarum Ecclesia Dei distincta, designatur. Verum dum ad horum considerationem causa subventionis nostrae beata mater convertit oculos, et a dulcedine contempla
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dicationis sonim. Nicuntur autẽ
quadrige quatuor. ꝓpter quatuor
diuersitates doctoꝵ uelut equoꝵ tra¬
hentium in quadriga. Ne quibus
idem ꝓpħa dicit. In quadriga pri¬
ma equi rufi. in quadriga scd̃a. equi
nigri: in quadriga tercia equi albi.

Expanded text:
dicationis sonum. Dicuntur autem quadrigae quatuor, propter diversitatem doctorum, velut equorum trahentium in quadriga, de quibus idem propheta dicit: « In quadriga prima equi rufi, in quadriga secunda, equi nigri; in quadriga tertia, equi albi
Abbreviated transcription (Latin):
ta: spirabit spiritũ uite et uitam
głe. et donec inclinentur et deficiãt
umbre: presentis miserie. sequit᷑
ex persona uirginis. Uadam ad mõ¬
tem mirre. et inter laudes suas qua¬
si tacta cordis dolore ex presentia pas¬
sionis filii: laudes ipsius enarran¬
tis exclamat. Uadam ad montem
mirre. Mirram autẽ dicit amari¬
tudinẽ compassionis in passione
filii. et montem mirre dicit: quia
maior acerbitas doloris ẽe nõ po¬
tuit in corde matris. Uerũ post do¬
lorem. sub iungit de consolatione
doloris:dicens.uadam ad collem

Expanded text:
ta spirabit spiritum vitae et vitam ta spirabit spiritum vitae et vitam gloriae, et donec inclinentur et deficiant umbrae praesentis miseriae. Sequitur ex persona Virginis. Ibo mihi ad montem myrrhae et si tacta cordis dolore ex praesentia passionis filii laudes ipsius enarrantis exclamat: Vadam ad montem myrrhae. Myrrham autem dicit amaritudinem compassionis in passione filii; et montem myrrhae dicit, quia major acerbitas doloris esse non potuit in corde matris. Verum post dolorem subjungit de consolatione doloris, dicens: Vadam ad collem
Abbreviated transcription (Latin):
tur umbre. Ouo ubera beate uirgi¬
nis de quibz uelut lac. pie subuen¬
tionis dulcedo suggitur. sũt affect᷑
pietatis et misericordie: que uelut
capree acuto lumine considerant.¬
quis et quanta indigeat ope: et
per talem considerationẽ discur̃t.
et per festinatam subuentionem
accurrunt uelociter ut hynnuli.
et propter uarios subuentõnum
modos: per hynnulos signantur.
qui pulcra sunt uarietate clistin¬
cti. Dicuntur quoq gemelli. scilic
sociales et consimiles: quia ualde
sibi sunt similia. et quasi ex uno
fonte prodeuntia: misericorclia
et pretatis beneficia que in in gra¬
tis moriunt᷑ et deficiũt. in illis
nutriunt᷑ et proficiunt: qui prop¬
der candorem et odorẽ bonoꝵ ope¬
rũ liliis similantur. H ec autẽ
ubera beate uirginis. lac suũ pro¬
pinare nõ cessant tota ista pre¬
senti uita: donec uidelicet aspiret
dies. id est donec ueniat dies illa
que ad corpora de puluere reforma-¬

Expanded text:
tur umbrae. CAR. Duo ubera beatae Virgitur umbrae. CAR. Duo ubera beatae Virginis, de quibus, velut lac piae subventionis dulcedo sugitur, sunt affectus pietatis: et misericordiae quae velut capreae acuto lumine considerant, et quanta indigeat ope, et per talem considerationem discurrunt et per festinatam subventionem accurrunt velociter, ut hinnuli. Et propter varios subventionum modos, per hinnulos signantur qui pulchra sunt varietate distincti. Dicuntur quoque gemelli, scilicet sociales et consimiles, quia valde sibi sunt similia, et quasi ex uno fonte prodeuntia misericordiae et pietatis beneficia qui in ingratis moriuntur et deficiunt: in illis nutriuntur et deficiunt, qui propter candorem et odorem bonorum operum, liliis assimilantur. Haec autem ubera beatae Virginis lac suum propinare non cessant tota ista praesenti vita, donec videlicet aspiret dies, id est donec veniat dies illa quae ad corpora de pulvere reforma
Abbreviated transcription (Latin):
et expugnat inimieti. Mille clipei
pendent ex ea omnis armatura
fortiũ. Clipei sunt uirtutes. que re¬
pellunt iacula dentatoris: uir¬
tutes scilicet. per quas resistitur con¬
tra tentationis insultus. Clipe¬
us est prudentia: que repellit in¬
sidias diaboli. Itẽ clipens est forti¬
tudo que resistit contra impetus
aduersitatũ Clipeus est cempe¬
rantia que repellit ignea tela cõcu¬
piscentiarũ carnaliũ. Armatura
uero fortiũ. sunt opera uirtutũ:
per quas impugnatur et debella¬
tur diabolus quast in gladio et
lancea. qualia sunt opera iusticie
pietatis et misericordie: orationes
et elemosine. Dicit ergo: quod
mille clipei pendent ex ea. et om¬
nis armatura fortium. Nam ad
defensionem nrãm et impugna¬
tionem hostium. ip̃a nobis sub¬
ministrat adiutorium: et omni¬
um exempla uirtutum. sequi¬
tu. Suo ubera cua duo hynnuli
capree gemelli. qͥ pascuntur in li¬
liis:donec aspiret clies et inclinen

Expanded text:
et expugnat inimicum. Mille clypei et expugnat inimicum. Mille clypei pendent ex ea, omnis armatura fortium. Clypei sunt virtutes quae repellunt jacula tentatoris, virtutes scilicet per quas resistitur contra tentationis insultus. Clypeus est prudentia quae repellit insidias diaboli. Item, clypeus est fortitudo, quae resistit contra impetus adversitatum. Clypeus est temperantia; quae repellit ignea tela concupiscentiarum carnalium. Armatura vero fortium sunt opera virtutum: per quas impugnatur et debellatur diabolus quasi in gladio et lancea, qualia sunt opera justitiae, pietatis et misericordiae, crationes, et eleemosynae. Dicit ergo quod mille clypei pendent ex ea, et omnis armatura fortium: nam ad defensionem nostram et impugnationem hostium ipsa nobis subministrat adjutorium: et omnium exempla virtutum. Sequitur: Duo ubera tua sicut duo hinnuli capreae gemelli; qui pascuntur in liliis, donec aspiret dies et incli
Abbreviated transcription (Latin):
punici.ruborem ostenclit et cando¬
rem. Ingenis autem mulieris. spe¬
cies consistit et decor. Dicitur ergo
mater domini speciosa propter ru¬
borem uerecunclie. et candorem
illud: quod in trinsecus latet. so¬
li deo cognitũ: nemini manifestũ.
Nam quanta sit species beate uir¬
ginis. ille solus nouit qui dedit.
sequitur: sicut turris dauid. col¬
aliam litteram: que ecdificata est¬
cũ propugnaculis. Mille clipei
pendent ex ea. omnis armatura
fortiũ. Ceruix beate uirginis emi¬
nentiam sublimitatis eiꝰ designat.
propter quam: ip̃a dicitur turris
dauid: quam xpistus dauid. in
ihrłm idest. in ecclesia sua: edifi¬
cauit et erexit. ut ẽẽt peccatorib mu-¬
nimen et refugium. Hec turris
edificata est: cum propugnaculis.
Pro pugnacula ista sunt uirtutes
et gratie dignitates et prerogatiue
intentionum puritas. et operũ¬
puritas sanctitas. uirtus orationũ:
et merita operũ. per que beata u̾ͭ¬
go: peccatorẽ penitentẽ protegit.

Expanded text:
punici ruborem ostendit et candorem. In genis autem mulieris species consistit et decor. Dicitur ergo mater Domini speciosa propter ruborem verecundiae et candorem quod intrinsecus latet, soli Deo cognitum, nemini manifestum. Nam quanta sit species beatae Virginis ille solus novit qui dedit. Sequitur: Sicut turris David coledificata cum propugnaculis. Mille clypei pendent ex ea, omnis armatura fortium. CARD. Cervix beatae Virginis eminentiam sublimitatis ejus designat, propter quam ipsa dicitur turris David, quam Christus David in Jerusalem, id est in Ecclesia sua, aedificavit et erexit, ut esset peccatoribus munimen et refugium. Haec turris aedificata est cum propugnaculis. Propugnacula ista sunt virtutes et gratiae, dignitates et praerogativae, intentionum puritas et operum sanctitas, virtus orationum et merita operum, per quae beata Virgo peccatorem poenitentem protegit,
Abbreviated transcription (Latin):
Concubine uero intiitu rerum tẽ¬
poralium et per occasionem doctri¬
ne inseruiunt. et tñ de utͣrumq fru¬
ctir. gaudet apls dicens ad philipẽ¬
ses. Quid enim dum orrramodo
siue per ueritatem siue per occasio

Expanded text:
concubinae vero intuitu rerum temporalium, et per occasionem doctrinae inserviunt, et de utrarumque fructu gaudet Apostolus, dicens ad Philippenses: « Quid enim, dum omni modo, sive per veritatem, sive per occasio
Abbreviated transcription (Latin):
merito nominatur. Continet enĩ
hoc canticum. matris et filii. bea
Hic enim applaudit mater filio.
hic filius iocunclatur in matre. Hic
matris pͥuilegia describit filius.
Hic excellentiam filii. describit et
mater. Locuntur autẽ in hoc can¬
tico quatuor persone. Nidelicet ma¬
ter et filius et angeli qui filio as¬
sistunt ut dño. et a dolescentule q̃
tanquam sue dñe assistunt uir¬
gini: sicut sequens scripture se
bitur in principio huius cantici
mater loquens introducitur. petẽs
spiritus sancti gr̃am. et comunctõ¬
nem diuine nature ad humanam
dicens. Osculetur me osculo oris sui.
Tacet autẽ suppositũ uerbi siue nomi¬
natinum. tanquam certum et impres¬
sum menti sue: et sub intelligitur
deus pater. Os autẽ patris dicitur
filius. quia sicut ip̃e patris clicitur
brachium. ꝓ eo quod per eum cuncta
pater operatur: ita etiam os eius
scriptum est. Factus est repente de
celo sonus: sicut clicit beatus gre

Expanded text:
merito nominatur. Continet enim hoc canticum matris et Filii, beatHic enim applaudit mater Filio. Hic Filius jucundatur in matre. Hic matris privilegia describit Filius. Hic excellentiam Filii describit et mater. Loquuntur autem in hoc cantico quatuor personae, videlicet mater, et Filius, et angeli, qui Filio assistunt ut Domino, et adolescentulae, quae tanquam suae dominae adsistunt Virgini, sicut sequens Scripturae seIS. In principio igitur hujus cantici mater loquens introducitur, petens Spiritus sancti gratiam, et conjunctionem divinae naturae ad humanam, dicens: Osculetur me osculo oris sui. Tacet autem suppositum verbi sive nominativum, tanquam certum et impressum menti suae; et subintelligitur Deus Pater. Os autem Patris dicitur Filius, quia, sicut ipse Patris dicitur brachium, pro eo quod per eum cuncta operatur Pater, ita etiam os ejus scriptum est: « Factus est repente de coelo sonus. » Sicut dicit Gre