comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciat dĩ qͥs nouit: Non dico qͦm fecerit mnũ¬
dũ: s qͦm fecit ocłm tuũ: c̃ carnalit̾ inħ¬
ens uisibilia iiusibilib comꝑas. Talia
enĩ de deo cogitas: qͣlia his ocłis inde̾ con¬
suesti. Si autẽ istis ocłis iuderi posset d̾s
non diceret. Beati mundo orde: qm̃
ad uidendũ fabrũ. s ñdũ h̾s ocłm cor¬
dis ad uidendũ dm̃. Ideo ꝗ soles itid̾e̾

Expanded text:
n dico quomodo fecerit mundum, sed quomodo fecerit oculum tuum, cui carnaliter inhaerens, visibilia invisibilibus comparas. Talia enim de Deo cogitas, qualia his oculis videre consuesti. Si autem istis oculis videri posset Deus, non diceret, Beati mundo corde, quia ad videndum fabrum, sed nondum habes oculum cordis
Abbreviated transcription (Latin):
scd̃m carnẽ. S huiꝰ arboris radix: abra¬
In reqͥe apd̾ dm̃ in honore magno: ut
i abrahe sinũ aduit᷑ ille pauꝑ post cor¬
ꝑis exitũ leuaret᷑: ⁊ in abrahe sinu de lon¬
giqͦ a suꝑbo diite indet᷑. Ergo radix
manet. Radix laudat᷑. s rami suꝑbi ⁊ p̃ci¬
di. & arescere meruert̃. Oleaster autẽ hu¬
mlis: illoꝵ p̃cisione inuenit locũ. Audi
gͦ q̃ admodũ p̃cidant᷑ rami nat᷑ales: ꝙ̃ad¬
modũ inserat᷑ oleaster. Ex ip̃o cent᷑ione

Expanded text:
cundum carnem: sed hujus arboris radix, Abracundum carnem: sed hujus arboris radix, AbraIn requie apud Deum, in honore magno: ut in Abrahae sinum adjutus ille pauper post corporis exitum levaretur, et in Abrahae sinu de longinquo a superbo divite videretur . Ergo radix manet, radix laudatur: sed rami superbi et praecidi et arescere meruerunt; oleaster autem humilis illorum praecisione invenit locum. 6. Audi ergo quemadmodum praecidantur rami naturales, quemadmodum in
Abbreviated transcription (Latin):
uenit tantã fidẽ in isrłe Qͥa ꝓpħa in pa¬
tͥa sua honorẽ ñ ht̃. sumqͥd ñ ⁊ illi cen¬
trom pot̾at dicere dñs qd̾ dixit huic re¬
gło⁊ uade puertuus iuuit: Uidete dis
se ẽẽ dicebat. Ini dicebat᷑ ego ueniã ⁊ cu¬
rabo eũ : huic dictũ ẽ uade filiꝰ tuus ui¬
uit. Ini p̃sentiã ꝓmittebat: hẽ ũbo sa¬
nabat. Iste tñ p̃sentiam eiꝰ extorq̃bat: il
le p̃fentia eiꝰ indignũ se eẽ dicebat. hic
cessum ẽ elatõni: illi concessũ ẽ humi¬
litati. Tanꝗͣ huie diceret. uade filiꝰ tius
niuit: noli mͥ tediũ facere: nͥ signa ⁊ ꝓ¬
digia iuderitis ñ creditis. Presentiã me¬
am uis in domotua: possũ ⁊ u̾bo iubere
nolitude signis credere. Cent᷑io alieige¬
facerẽ credidit: uos nͥ signa ⁊ ꝓdigia uite¬
ritis ñ ereditis. Ergo si ita ẽ srangant᷑ su¬
ꝑbi ranri ut humilis inserat᷑ oleaster:
maneat tñ radix: illis p̃cisis: istis recep¬
tis. uͥ manec radix: In pr̃iarchis. Et enĩ

Expanded text:
dem in Israel? Quia propheta in patria sua honorem non habet. Numquid non et illi centurioni poterat dicere Dominus, quod dixit huic regulo, Vade, puer tuus vivit? Videte distse esse dicebat. Illi dicebatur, Ego venio et curabo eum; huic dictum est, Vade, filius tuus vivit. Illi praesentiam promittebat; hunc verbo sanabat. Iste tamen praesentiam ejus extorquebat; ille se praesentia ejus indignum esse dicebat. Hic cessum est elationi; illic concessum est humilitati. Tanquam huic diceret, Vade, filius tuus vivit, noli mihi taedium facere. Nisi signa et prodigia videritis, non creditis: praesentiam meam vis in domo tua, possum et verbo jubere; noli tu de signis credere: centurio alienigefacerem credidit; vos, nisi signa et prodigia videritis, non creditis. Ergo si ita est, frangantur superbi rami, humilis inseratur oleaster: maneat tamen radix, illis praecisis, istis receptis. Ubi manet radix? In Patriarchis. Etenim
Abbreviated transcription (Latin):
fractos. ꝯcisos. disꝑsos. aridos. qͥb fractis
inseri m̃uit obeaster. Uide tͣbã iuteoꝵ qͥo
dicit. mͦ quẽ colitis quẽ adoratis fr̾ nr̃ e
rat: & nos respondeats. ꝓpħa in patͥa sua

Expanded text:
fractos, concisos, dispersos, aridos, quibus fractis fractos, concisos, dispersos, aridos, quibus fractis inseri meruit oleaster : vide turbam Judaeorum, quid dicit modo? Quem colitis, quem adoratis, frater noster erat. Et nos respondeamus, Propheta in patria sua
Abbreviated transcription (Latin):
hora dix̾at dñs dix̾at uade filiꝰ tuus urũ
atꝰ est ei filiꝰ eiꝰ sanꝰ: ce comꝑauit horã
ñtiantiũ hore p̃ñtiantis: qñ rogabat:
ñdũ credebat. Samaritani nullũ sig¬
rant : ciues autẽ eiꝰ audire meruert̃ ⁊
nͥ signa ⁊ ꝓdigia iuideritis: non credecis.
Et ibi tñ facto tanto miracło̾: ñ credidit
nͥ ip̃e & domꝰ eiꝰ. Ad solũ sermonẽ cre¬
didert̃ pliues samaritani: ad illudmi¬
racłm sola illa domͦ credidit uͥ fcm̃ẽ¬
ñ enĩ sine causa dicta sunt ꝓdigia. nͥ
qͥa aliqͥd portendt̃. ꝓdigiũ enĩ appella¬
ro dicat. porro significet: ⁊ aliqͥo futurũ
ẽẽ portendat. Qa gͦ aliqͥd omina illa por¬
cendebant: aliqͥd illa omiã p̃dicebant:
dnĩ: ppłm iudeoꝵ. Eoce in patͥa sua hono¬
rem ñ ht̃. ͦ atcende uideoꝵ tͣbas. attende
iam gentẽ iliã disꝑsam toto orbe t̾iarũ:
⁊ euulsam radicib suis: attende ramos

Expanded text:
hora Dominus dixerat, Vade, filius tuus hora Dominus dixerat, Vade, filius tuus atus est ei filius ejus sanus, et comparavit horam nuntiantium horae praenuntiantis; quando rogabat, nondum credebat. Samaritani nullum sigrant. cives autem ejus audire meruerunt, Nisi signa et prodigia videritis, non creditis; et ibi tamen facto tanto miraculo, non credidit nisi ipse et domus ejus. Ad solum sermonem crediderunt plures Samaritani: ad illud miraculum sola illa domus credidit, ubi fnon enim sine causa dicta sunt prodigia, nisi quia aliquid portendunt: prodigium enim appellaro dicat, porro significet, et aliquid futurum esse portendat: quia ergo aliquid illa omnia portendebant, aliquid illa omnia praedicebant, Domini populum Judaeorum. Ecce in patria sua honorem non habet. Modo attende Judaeorum turbas, attende jam gentem illam dispersam toto orbe terrarum, et evulsam radicibus suis; attende ramos
Abbreviated transcription (Latin):
discipłi eiꝰ. Hanc ciuitatẽ galilee mͦ re¬
peciuit ⁊ et ecce qͥdã regłs cuꝰ filiꝰ infir¬
mabat᷑ uenit adeũ. ⁊ rogare cepit
ut descend̾e̾t ad illam ciuitatẽ ut do¬
mũ ce sanaret᷑ filiꝰ eiꝰ incipiebat enim
mori. Qͥ rogabat: ñ credebat. Qͥo a me
expectas audire: Dñm int̾roga: qͥd de
illo senserit. Rogat᷑ enĩ talia respondit
slisi signa ce ꝓdigia uideritis: non credi¬
tis. Arguit homine in fite cepidũ aut ẜ¬
gidũ. aut omĩno nulliꝰ fidei ⁊ s cẽptare cu¬
pientẽ de sanitate filii sui qͣlis eẽt xͦ: qͥs
eẽt. qnͣtũ ꝙ posset. Uerba em̃ rogantis
audnumꝰ: cor diffidentis non iudemꝰ. S
ille ꝓñtiauit : qͥ ⁊ u̾ba audiuit: ⁊ corin¬
spexit. Denic ce ip̃e euangłista testi¬
monio narratõnis sue ostendit : qͥa ñ¬
dũ credid̾at. qͥ uenire ad domũ suam
dnm cupiebat: ad sanandũ filiũ eiꝰ.
Nam postea qm ei ñtiatũ ẽ sanũ ẽẽ
filiũ eiꝰ ⁊ ⁊ inuenit ea hora sansitũ qͣ

Expanded text:
e modo repetivit. Et ecce quidam regulus, cujus filius infirmabatur, venit ad eum, et rogare coepit ut descenderet, ad illam civitatem vel domum, et sanaret filium ejus; incipiebat enim mori. Qui rogabat, non credebat? Quid a me exspectas audire? Dominum interroga quid de illo senserit. Rogatus enim talia respondit: Nisi signa et prodigia videritis, non creditis. Arguit hominem in fide tepidum, aut frigidum, aut omnino nullius fidei: sed tentare cupientem de sanitate filii suet, quantum posset. Verba enim rogantis audivimus, cor diffidentis non videmus: sed ille pronuntiavit, qui et verba audivit et cor inspexit. Denique et ipse Evangelista testimonio narrationis suae ostendit quia nondum crediderat, qui venire ad domum suam Dominum cupiebat, ad sanandum filium ejus. Nam posteaquam ei nuntiatum est sanum esse filium ejus, et invenit ea hora sanatum, qua
Abbreviated transcription (Latin):
euangłista ait. Ip̃e enim ih̾c testimo¬
niũ ꝑhibuit: qr ꝓpħa in patͥa sua ho¬
norẽ ñ ht̃. Nlon ꝓpt̾ea post biduũ dis
erat : s galilea. Cũ gͦ istos deseruisset
tã cito ⁊ ad galileã uenisset uͥ mitritꝰ
erat : qͣm actestat᷑ qͥa ꝓpħa in patͥa sua
honorẽ ñ ht̃ : Magis uicet᷑ attestari po¬
tuisse: ꝙ ꝓpħa in patͥa sua honorẽ non
samariã remansisset. Initendat gͦ cari¬
tas urã insinuatũ nobis ñ modicũ sa¬
cramentũ: sugg̾ente dño &e donante ꝯ

Expanded text:
Evangelista ait: Ipse enim Jesus testimonium perhibuit quia propheta in patria sua honorem non habet. Non propterea post biduum discerat, sed Galilaea. Cum ergo istam deseruisset tam cito, et ad Galilaeam venisset ubi nutritus erat; quomodo attestatur quia propheta in patria sua honorem non habet? Magis videtur attestari potuisse quod propheta in patria sua honorem non Samaria remansisset. 2. Intendat ergo Charitas vestra insinuatum nobis non modicum sacramentum, suggerente Domino et dona
Abbreviated transcription (Latin):
odierna euangłica lectio hest̾̃¬
ne diei seqͥt᷑ leccõnẽ⁊ q̃ nobis
ad disputandũ ꝓponit᷑: in qͣ qͥ¬
dẽ sensus ñ sunt iuestigatõne difficiles
s digni p̃dicatõne ÷ digni ãmiratõne ⁊

Expanded text:
odierna evangelica lectio, hesterni diei sequitur lectionem, quae nobis ad disputandum proponitur. In qua quidem sensus non sunt investigatione difficiles, sed digni praedicatione, digni a
Abbreviated transcription (Latin):
neforte alicͥ cor ꝑcutiat᷑ ⁊ timeat can¬
tare dõ ⁊ dicere iudica me d̾s. Etcñ cã¬
tat p̾płs cͤdens. nec putat se male op¬
care qd̾ didicit adiuma lectõne. Et
si parũ intelligit: credit aliqͥo boni eẽ
qd̾ cantat. Ettñ ⁊ ip̃e psalmꝰ ñ dimisit
hominẽ sine intellectii. Secutꝰ enĩ uer¬
bis p̾teriorib ostendit qͣle iudicium
diceret : qr ñ est dãpnatõnis s discre¬
tõnis. Ait enim. Iudica me d̾s. Qbͥ est
iudica me d̾s: Et̃ discerne causam me¬
am a gente ñ scã. Eigo scd̾m hoc iudi¬
tiũ discretõnis: oportet nos exhiberi

Expanded text:
n forte alicui cor percutitur, et timet cantare Deo et dicere, Judica me, Deus? Et tamen cantat populus credens, nec putat se male optare quod didicit a divina lectione: et si parum intelligit, credit aliquid boni esse quod cantat. Et tamen et ipse Psalmus non dimisit hominem sine intellectu. Secutus enim, verbis posterioribus ostendit quale judicium diceret; quia non est damnationis, sed discretionis. Ait enim, Judica me, Deus. Quid est, Judica me, Deus? Et discerne causam meam a gente non sancta. Ergo secundum hoc judicium discretionis, oportet nos omnes exhiberi
Abbreviated transcription (Latin):
sima hora ẽ. Ergo nẽ ẽ. Qͥ uruit uiuat:
qͥ mortuus ẽrat uiuat. Audiat uocẽ
filii dei: qͥ mortuus iacebat. surgat &
iiuat. Clamauit dñs ad sepulciũ la¬
zari: & qͣlduanꝰ mortis resurrexit.
Qͥ putebat: in auras ꝓcessit. Sepultꝰ
erat. lapis suꝑpositꝰ erat: uox saluato¬
ris irrupit duriciã lapidis: ⁊ cortuũ
Surge in cordes in corde tuio ꝓcede de se¬
pulcro tuo. Et enĩ mortiuis in corde tã
ꝗͣ i sepulcͦ iacebas: & tanꝗͣ sayo male
consuetudinis aggͣuabaris. Singe ⁊ ꝓcede.¬
Q ẽ ĩge ⁊ ꝓcede ⁊ Crede & ꝯfit̾e. Q em̃ cre¬
didit srerit. Qui ꝯfitet᷑ processit. Qre ꝓcessi¬
se diximꝰ confitentẽ : Qͥa añq̃ consiteretur:
occultꝰ erat. Cum autẽ confitet᷑: ꝓcedit
de tenebͥs ad lucẽ. Et cũ confessus fuerit :
qͥd dicit᷑ ministͥs: Qd̾ dictũ ẽ ad fimꝰ lara¬
ri: soluite illũ: ⁊ sinite abire. qͦmͦ dictũ ẽ

Expanded text:
a hora est . Ergo nunc est. Qui vivit, vivat: qui mortuus erat, vivat; audiat vocem Filii Dei qui mortuus jacebat, surgat, et vivat. Clamavit Dominus ad sepulcrum Lazari, et quatriduanus mortuus resurrexit. Qui putebat, in auras processit; sepultus erat, lapis superpositus erat, vox Salvatoris irrupit duritiam lapidis: et cor tuu rumpat! Surge in corde tuo, procede de sepulcro tuo. Etenim mortuus in corde tuo tanquam in sepulcro jacebas, et tanquam saxo malae consuetudinis gravabaris. Surgee. Qui enim credidit, surrexit; qui confitetur, processit. Quare processisse diximus confitentem? Quia antequam confiteretur, occultus erat; cum autem confitetur, procedit de tenebris ad lucem. Et cum confessus fuerit, quid dicitur ministris? Quod dictum est ad funus Lazari, Solvite
Abbreviated transcription (Latin):
audis udicas: a qͦ audis: Si a pr̃e c̾ce
filio. Qnͣdo tu qͦdãm᷑ p̃co pris : qd̾ au¬
dis hoc dicis: Qd̾ audio hoc dico: qͥ ꝙ
est pr̾ hoc sum. Dic̾e̾ enĩ meũ ẽ eẽ : qꝑ
uerbũ prĩs sum. hoc enĩ tͥ dicit xp̃c¬
illi pr̾s utiq si dicit illi u̾ba ad illũ
facit. Om̃is enĩ qͥ aliqͥd alicui dicit:

Expanded text:
is? Si a Patre, certe Filio. Quando tu quodammodo praeco Patris, quod audis, hoc dicis? Quod audio hoc dico, quia quod est Pater, hoc sum: dicere enim meum esse est; quia Verbum Patris sum. Hoc enim tibi dicit CPater? Utique si dicit illi, verba ad illum facit: omnis enim qui aliquid alicui dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
me. filiꝰ unicꝰ dicit ñ q̃ro uoluntatẽ me¬
am ÷ & homines uolt̃ facere uoluntatem
suã: Ille tm̃ se humiliat qͥ eqͣlis ẽ pri ce
tm̃ se extollit qͥ in imo lacet: ⁊ nͥ manꝰ¬
ei porrigat᷑ ñ surgit᷑ faciamꝰ gͦ uolim¬
tatẽ pr̃is. uoluntatẽ xp̃i uoluntatẽ

Expanded text:
me. Filius unicus dicit, Non quaero voluntatem meam; et homines volunt facere voluntatem suam! Ille tantum se humiliat qui aequalis est Patri; et tantum se extollit qui in imo jacet, et nisi ei manus porrigatur, non surgit! Faciamus ergo voluntatem Patris, voluntatem Filii, voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ gͦ sic̃ audio ⁊ sic iudico: dic̃ sũ de
prẽ: ita iudico. Ergo iudiciũ meum
iustũest. Nlam si nichil facis exte. o
dñe ih̾u : qͦm sentiut̃ carnales ⁊ sini¬
chil facis ex de ÷ͣ elmͦ paulo añ dixisti:
sic & filiꝰ qͦs utilt iniuificat : mꝰ dicis
ex me facio nichil: S qͥd cõmendat
se. Si ñ est de se filiꝰ: de prẽ est. Si de se

Expanded text:
Sicut audio, ita judico? Sicut de Patre sum, ita judico. Ergo judicium meum justum est. Nam si nihil facis ex te, o Domine Jesu, quomodo sentiunt carnales; si nihil facis ex te, quomodo paulo ante dixisti, Sic et Filius quos vult vivificat? Modo dicis, Ex me facio nihil. Sed quid commendat se. Si de se F
Abbreviated transcription (Latin):
mortui audient uocẽ filii dei: & qͥ au¬
dierint uiuent. Unde iuent : De in¬
ta. De qͣ uita: De xp̃o. Uñ ꝓbamꝰ: qr de
uita xp̃o: Ego sum inqͥt. uia. i̾itas. et
uita. Ambulare ius: Ego fũ iua. falli
ñuis: Ego sum u̾itas. Mori ñ uis: Ego
uita. hoc dicit tͥ saluator tutis: ñ est
qͦ eas nͥ ad me: non ẽ qͦ eas nͥ ꝑ me. Nc̃
gͦ ista hora agit᷑: hoc ce agit᷑ plane. ce oĩ¬
no ñ cessat᷑. Surgt̃ homines qͥ mortur
erant: tnͣsibt̃ ad tuitã ad nocẽ filii dei.

Expanded text:
i Dei, et qui audierint vivent. Unde vivent? De vita. De qua vita? De Christo. Unde probamus quia de vita Christo? Ego sum, inquit, via, veritas et vita . Ambulare vis? ego sum via. Falli non vis? ego sum veritas. Mori non vis? ego sum vita. Hoc dicit tibi Salvator tuus: Non est quo eas, nisi ad me; non est qua eas, nisi per me. Nunc ergo ista hora agitur, hoc et agitur plane, et omnino non cessatur. Surgunt homines qui mortui erant, transeunt ad vitam, ad
Abbreviated transcription (Latin):
tã: intelligamꝰ hoc in fut᷑a resurreccõ¬
ne. ostendere uolens qm tͣnͣsit qͥ credit.
& hoc est tnsire de morte ad iutã ⁊ tnͣ¬
sire de infidelitate ad fidẽ ⁊ ab iniusticia
ad iusticiã. a suꝑbia ad humilitatem.
ab odio ad caritatẽ. Nc̃ autẽ am̃ am̃
dico uobis: qr uenit hora & nẽ est. Ꝙͥ
euidentiꝰ : Iam certe aꝑuit qd̾ dicebat :

Expanded text:
tam, intelligamus hoc in futura resurrectione, ostendere volens quomodo transit qui credit; et hoc esse transire de morte ad vitam, transire ab infidelitate ad fidem, ab injustitia ad justitiam, a superbia ad humilitatem, ab odio ad charitatem: nunc ait, Amen, amen dico vobis, quia venit hora, et nunc est. Quid evidentius? Jam certe aperuit
Abbreviated transcription (Latin):
infideles &e impios cũ eo. Ad hoc iudici¬
um ñ tieniet: qͥ mͦ crederis tnͣsitũ facit a
morte ad uitã. Et enĩ ne putares credñdo
te ñ morit᷑um scd̾m carnẽ. & accipiendo
moriturꝰ. Scias te mortẽ qmͣ debes ꝓ pre¬
Accepit enĩ ille in qͦ tc̃ om̃s fiumꝰ. morte
morieris. siee pot̾ euacuari diuina sñ¬
tentia. S cũ ꝑsolueris mortẽ uet̾is hõis
suscipieris in uitã et̾nã noui hominis:
ce tnsitũ facies a morte in uitã. M interĩ
fac tͣnsitũ uite. Q est uita tua : fides. Ius¬
c̃ ex fide uiuit. Infideles inqͥt mortui st̃.
Inter tales mortuos erat ille corꝑe: de qͦ
dicit dñs. Dimitte mortuos : sepeliant
mortuos suos. Ergo & in hac uita sũt
mortui: sunt iuiii. Et qr si om̃s iunt ⁊
qͥ sunt mortui: Qͥ non creditert̃. Qui
sunt uiui: Qͥ credidert̃. Qdͥ dicit᷑ mortu¬
dixit: ñ mortẽ. Audi seqñtia. Surge qͥ
dormis: ce exurge a mortus. Et qͣi di¬
ceret. qͦ ibo: Illummabit te xp̃e. Iamcũ

Expanded text:
impios cum eo: ad hoc judicium non veniet, qui modo credens transitum facit a morte ad vitam. 6. Etenim ne putares credendo te non moriturum secundum carnem, et accipiendo moriturus: scias te mortem quam debes accepit enim ille, in quo tunc omnes fuimus, Morte morieris ; nec potest evacuari divina sententia. Sed cum persolveris mortem veteris hominis, suscipieris in vitam aeternam novi hominis, et transitum facies a morte ad vitam. Modo interim fac transitum vitae. Quae est vita tua? Fides: Justus ex fide vivit . Infideles quid? Mortui sunt. Inter tales mortuos erat ille corpore, de quo dicit Dominus: Dimitte mortuos, sepeliant mortuos suos . Ergo et in hac vita sunt mortui, sunt vivi, et quasi omnes vivunt. Qui sunt mortui? Qui non crediderunt. Qui sunt vivi? Qui crediderunt. Quid dicitur mortudixit, non mortem. Audi sequentia: Surge, qui dormis, et exsurge a mortuis. Et quasi diceret, Quo ibo? Et illuminabit te Christus . Jam cum
Abbreviated transcription (Latin):
Qtie hora: Et nc̃ ẽ qñ mortui auidient
uocẽ filii dĩ: & qͥ audierint uiuent. Iã
de his mortius locuti sumꝰ. Qdͥ putamꝰ
frs mei : In ista t᷑ba q̃ me audit: nulli¬
ne sunt mortui:: Qͥ enĩ credt̃ ce scd̾m
uerã fidẽ agt̾: uiuiut &e mortui ñ sũt.
Qui autẽ uił ñ credt̃. uł sic̃ demones¬
credt̃ trementes. ⁊ caritatẽ ñ habentes:
mortui potiꝰ deputandi sunt. Etñ agi¬
t᷑ adhuc hora ista. Non enĩ hora de qͣ
locut᷑ est dñs una erit exiᵒ. horis ir¬

Expanded text:
ortui audient vocem Filii Dei, et qui audierint vivent. Jam de his mortuis locuti sumus. Quid putamus, fratres mei? in ista turba quae me audit, nulline sunt mortui? Qui enim credunt et secundum veram fidem agunt, vivunt et mortui non sunt: qui autem vel non credconfitentes et charitatem non habentes, mortui potius deputandi sunt. Et tamen agitur adhuc hora ista. Non enim hora de qua locutus est Dominus, una erit hora
Abbreviated transcription (Latin):
homo q̃ ꝑ corpꝰ gessit siuie bonñ. sirie
malũ. Ip̃a ẽ enĩ discͥminatõ ut bonis
bona malis mala distͥbuant᷑. Iudici¬
ũ legit᷑. Nam si iudiciũ semꝑ in ma-¬
lo acciꝑet᷑: ñ clic̾et psalmꝰ: iudica me
d̾s. IAudit forte aliqͥs dicentẽ iudica

Expanded text:
homo quae per corpus gessit, sive bonum sive malum: ipsa est enim discriminatio, ut bonis bona, malis mala distribuantur. Nam si judicium semper in malo acciperetur, non diceret Psalmus, Judica me, D
Abbreviated transcription (Latin):
qͥtur ⁊ ĩutas pollicet᷑: ip̃e mͥ dixit. Qui au¬
dit u̾ba mea ce credit ei qͥ misit me ht̃
uitã eternã. Et tnsitũ facit de morte ad
uitã: & in iudiciũ ñ ueniet. Ego gͦ audi¬
ui uerba dñi mei ⁊ credidi. Iam infidel
cũ eẽm fcs̾ sũ ficelis. Sic̃ me monuit tnͣ¬
sii a morte ad intã: ad uditiũ ñ ue¬
nio. sion p̃sũptione mea: s ipsiꝰ ꝓmis¬

Expanded text:
ollicetur, ipse dixit mihi, Qui audit verba mea, et credit ei qui me misit, habet vitam aeternam, et transitum facit de morte in vitam, et in judicium non veniet. Ego ergo audivi verba Domini mei, credidi; jam infidelis cum essem, factus sum fidelis: sicut me monuit, transii a morte ad vitam, ad judicium non venio; non praesumptione mea, sed ipsius promis
Abbreviated transcription (Latin):
dantiꝰ oꝑante ip̃o in cordib nr̃is. ꝗͣ no¬
bis in aurib ur̃is. Res enĩ magna trac¬
tat᷑ ⁊ ñ a magnis: mimo multũ par¬
us. Spem tñ &e fidutiã det nobis: qui
magnꝰ ꝓpt̾ nos fes ẽ paruus. Si enim
ab illo ñ exhortarem᷑ nͨ inuitaremur
ad eũ intelligendũ s desereres uos tan¬
ꝗͣ contẽptibiles qr caꝑe ñ possumꝰ di¬
iunitatẽ ipsiꝰ ⁊ si ñ caꝑet ip̃e mortali
nob̾ euangłiũ. Si qͦoͦ in nobis abiec¬
tũ ⁊ minutũ ẽ uoluit cõmunicare no¬
bifcũ: putamꝰ eũ noluisse nobis dare
magnũ suũ ⁊ qͥ suscepit paruũ nr̃m:
hec dixi neqͥs uł nos rep̃hendat ista
tͣctantes qͣi multũ audaces: uł de se
desꝑet qd̾ ñ possit caꝑe dono dĩ. qd̾ il¬
i dignatꝰ ẽ loqͥ filiꝰ dĩ. oͣ qd̾ loqͥ no-¬

Expanded text:
dantius operante ipso in cordibus vestris, quam nobis in auribus vestris. Res enim magna tractatur, et non a magnis, imo multum parvis: spem tamen et fiduciam dat nobis, qui magnus propter nos factus est parvus. Si enim ab illo non exhortaremur, nec invitaremur ad eum intelligendum, sed desereret nos tanquam contemptibiles; quia capere non possumus divinitatem ipsius, si nobis Evangelium; si quod in nobis abjectum et minimum est, noluisset communicare nobiscum; putaremus eum noluisse nobis dare magnum suum, qui suscepit parvum nostrum. Haec dixi, ne quis vel nos reprehendat ista tractantes, quasi multum audaces; vel de se desperet quod possit capere dono Dei, quod illi dignatus est loq
Abbreviated transcription (Latin):
tam. In hac uita q̃ ñdũ ẽ uita: hinc tͣn¬
sit᷑ a morte ad uitã. Qͥs ẽ iste tnͣsit᷑: Qͥ
aridit uerba dixit: ce credit ei qͥ misit
me. Seruans ista credis &e tͣnͣsis. Et est qͥ
stando tnͣsit. Plane est. Stat enĩ corꝑe:
hominẽ stantẽ: in qͦ agat᷑ totũ hoc ꝙ
dicit᷑. Stat audit. forte ñ credebat. au¬
diendo credit. Pariloante ñ credebat:
mͦ credit. Qͣͣ de regione inficelitatis
ad regionẽ fidei tnͣsitũ fãcit moto cor-¬
de ñ moto corꝑe: moto in meliꝰ ⁊ qr ite¬
rũ qͥ desert̃ fidẽ mouent᷑ in det̾uis. Ce¬
ce in hac uita q̃ siẽ dixi ñdũ est uita: tͥss¬

Expanded text:
 vita, hinc transitur a morte ad vitam. Quis est ille transitus? Qui audit verba mea, dixit, et credit ei qui misit me. Servans ista credis, et transis. Et est qui stando transit? Plane est: stat enim corpore, hominem stantem, in quo agatur totum hoc quod dicitur. Stat, audit; forte non credebat, audiendo credit: paulo ante non credebat, modo credit; quasi de regione infidelitatis ad regionem fidei transitum fecit, moto corde, non moto corpore, moto in melius: quia iterum qui deserunt fidem, moventur in deterius. Ecce in hac vita, quae, sicut dixi, nondum est vita
Abbreviated transcription (Latin):
bũ meũ audit ⁊ credit ei qͥmisit
audire uoluit u̾bũ susĩ. ⁊ intelli¬
gere noluit: Qm̃ qͥoẽ si in audien¬
do ⁊ credendo uita et̾na ẽ. multoma¬
gis in intelligendo. S gͣdus pieta¬
lectionib. paginis. & uoce leccoris ce tͣc¬
tatoris. appareat omnib suis purgato
corde assistentib ⁊ in corꝑe ĩ mortali iam
ñꝗͣ morituris mundans eos ⁊ illuminãs
iuidentes ⁊ tuuentes. In pͥncipio erat u̾¬
ces. Uideri se uuilt: aꝑiat ocłos. Nontñ
sine causa loqͥtur. nobis : nͥ qͥa uerũ est
qd ꝓmuitit nobis. berba mea inqͥt qui
audit ce credit ei qͥ misit me: ht̃ uitã

Expanded text:
t audire nos voluit verbum suum, et intelligere noluit? Quandoquidem si in audiendo et credendo vita aeterna est, multo magis in intelligendo. Sed gradus pietalectionis paginis, et voce lectoris et tractatoris, appareat omnibus suis purgato corde assistentibus, et in corpore immortali jam nunquam morituris, mundans eos, et illuminans viventes, et videntes quod in principio erat Veces; videri se vult, aperiat oculos. Non tamen sine causa loquitur nobis, nisi quia verum est quod promittit nobis. 3. Verba mea, inquit, qui audit, et credit ei qui m
Abbreviated transcription (Latin):
illis ibi. St̃ qͥb parcit᷑ hic: ut habim¬
ip̃e pene ⁊ si sine flagello pene flagello dĩ
correpti ñ fuerint: ut cũ hic ꝯtẽpserint
prem u̾berantẽ. ibi sentiant iudicẽ pri¬
nientẽ. Gͦ est iuditiũ qͦ missurꝰ ẽ d̾s idẽ

Expanded text:
bi; sunt quibus parcitur hic, ut abunipsae poenae sine flagello poenae, si flagello Dei correcti non fuerint; ut cum hic contempserint patrem verberantem, ibi sentiant judicem punientem. Ergo est judicium quo missurus e
Abbreviated transcription (Latin):
uitã. Qtrͣe addidit in semet ip̃o: Habet
in semet ip̃o pr̃ uitã. ht̃ ae filiꝰ in semet¬
ip̃o. Aliqͥd intelligere nos uoluit. in eo
qd̾ ait in semet ip̃o. Et hyc secretũ in ũ¬
bo hoc clausũ ẽ: pulset᷑ ut aꝑiat᷑. O
dnẽ qͥd ẽ qd̾ dixisti. In semet ip̃o qͣre addi¬
disti: Et enĩ paus apłs quẽ fecisti uid̾e̾ ÷

Expanded text:
 in semetipso: habet enim in semetipso Pater vitam, habet et Filius in semetipso. Aliquid intelligere nos voluit, in eo quod ait, in semetipso. Et hic secretum in verbo hoc clausum est: pulsetur, ut aperiatur. O Domine, quid est quod dixisti? In semetipso, quare addidisti? Etenim Paulus ap
Abbreviated transcription (Latin):
ego dixam. siqͥs credid̾it: ce hoc consiliũ dede¬
rã. Siñ intellexisti inꝗͣ crete. Intelletꝰ enĩ ñ¬
ces ẽ fidei. Ergo noli q̃rere intellig̾e ut eredas:
s crede ut intelligas. Qm̃ nͥ credid̾itis. non in¬
qn̾ti sententia: inuenimꝰ eũ dixisse⁊ siqͥs icolu¬
ẽ cognosceti Hoc ẽ intelliget. Qoͦ ẽ autẽ siqͥs¬

Expanded text:
Si quis crediderit, et hoc consilium dederam: Si non intellexisti, inquam, crede. Intellectus enim merces est fidei. Ergo noli quaerere intelligere ut credas, sed crede ut intelligas; quoniam nisi credideritis, non inquenti sententia invenimus eum dixisse: Si quis voluia cognoscit, hoc est intelligit, o
Abbreviated transcription (Latin):
hesim: sententia ista dissoluit. Sabelli¬
ani enĩ dre̾ ausi sunt. ipm̃ ẽẽ filiũ. qͥ ẽ
ce pr̾. Duo eẽ nomina s unã rem. Siduo
rẽnt noi̾a ⁊ res una: ñ dice̾t᷑ mea doct᷑¬
belliam ñ intelligt̾. slon enĩtͥnitatẽ ui¬
dert̾: s su cordis errorẽ secuti sunt. slos
cultores tͥnitatis ⁊ imnitatis pr̃is ⁊ filii. ce

Expanded text:
haeresim sententia ista dissolvit. Sabelliani enim dicere ausi sunt ipsum esse Filium qui est et Pater; duo esse nomina, sed unam rem. Si duo essent nomina, et res una, non dicebelliani non intelligunt: non enim Trinitatem viderunt, sed sui cordis errorem secuti sunt. Nos cultores Trinitatis et unitatis Patris et Filii e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ cuice qͥd cam nontuũi qmͣtri. si alicuiꝰ
bũ est: ñ sonabilis ꝑ syllabas ⁊ uolatilis s ꝑ
manentis cũ pr̃e: ad qmͣ conu̾̾tam᷑ manentẽ:
sonis tnͣseuntib admoniti. Nlon enĩ nos ita
admonet qd̾ tͣnsit: ut ad tnsitoria uocet. Ao¬
monem᷑ ut diligamꝰ dm̃. Totũ hoe qd̾ dixi

Expanded text:
d tam non tuum quam tu, si alicujus rbum est, non sonabilis per syllabas et volatilis, sed manentis cum Patre, ad quam convertamur manentem, sonis transeuntibus admoniti. Non enim nos ita admonet quod transit, ut ad transitoria vocet. Admonemur ut diligamus Deum. Totum hoc quod dixi,
Abbreviated transcription (Latin):
me oixit. Ego ce pr̾ unũ sumꝰ. Si gͦ ille eũ
bom facis głam tuã ꝯ̃ris: qñ autẽ aliqͥd
mali facis do̾ calũmã meditaris : Incende
tͥ. Creat᷑a es. agnosce ereatorẽ. Seruus es
ne cõtẽpnas dñm. Adoptatꝰ es: s ñ m̃tis cuis.
Qͥ autẽ q̃rit głam eiꝰ. qͥ misit illũ. ħ uerax
ẽ ⁊ iniustia in illo ñ ẽ. In antixp̃o aũ inius¬
a qͦ misstis ẽ. Non enĩ est missus: s uenire
ꝑmissus. Om̃s enĩ ꝑtinentes ao corpꝰ xp̃i
ne moyses de dit uobis legẽ: ce nemo ex¬

Expanded text:
Ego et Pater unum sumus . Si ergo ille cum boni facis, gloriam tuam quaeris: quando autem aliquid mali facis, Deo calumniam meditaris? Intende tibi, creatura es. Agnosce Creatorem, servus es. Ne contemnas Deum, aQui autem quaerit gloriam ejus qui misit illum, hic verax est, et injustitia in illo est. In Antia quo missus est: non enim est missus, sed venire permissus. Omnes ergo pertinentes ad corpus Christi, ne Moyses dedit vobis Legem,
Abbreviated transcription (Latin):
qr cognoseet hoc ẽ intelliget: om̃s intelligt̃.
Qa nͦ qd̾ ait siqͥs uoluerit uoluntatẽ eiꝰ fac̃ẽ.
indicet nobis utr̃ reu̾a ad credere ꝑtineat:
facere uoluntatẽ prĩs eiꝰ. Qͥͥ nesciat hoe ẽẽ
facẽ nolantatẽ dĩ oꝑari opꝰ eiꝰ. id÷ qd̾ ei pla
cet: Ipẽ aritẽ dñs ꝑte alio loco dicit. hoc est
opꝰ dĩ: ut credatis in eũ quẽ ille misit. Ut
credatis in eũ i ñ ut eredatis ei. S si creditis
ineũ: ereditis ei Non autẽ continuo qͥ eredit
ei: credit in eũ. Nam ce demones credebant
ei: & ñ credebãt meũ. Rinsꝰ etiã de apłis ipsiꝰ
possumꝰ dr̃e. Credimꝰ paulo: s ñ credimꝰ in¬

Expanded text:
 cognoscet, hoc est, intelliget, omnes intelligunt. Quia vero ait: Si quis voluerit voluntatem ejus facere, indicet nobis utrum revera ad credere pertineat facere voluntatem Patris ejus. Quis nesciat hoc esse facere voluntatem Dei, operari opus ejus, idcet? Ipse autem Dominus aperte alio loco dicit: Hoc est opus Dei, ut credatis in eum quem ille misit . Ut credatis in eum; non, ut credatis ei. Sed si creditis in eum, creditis ei: non autem continuo qui credit ei, credit in eum. Nam et daemones credebant ei, et non credebant in eum. Rursus etiam de Apostolis ipsius possumus dicere, Credimus Paulo; sed non, Credim
Abbreviated transcription (Latin):
imũ lum̃ ñ duo lumina. Si intelleximꝰ
dõ gr̃as. Siqͥs autẽ parũ intellexit. fecit
homo qͦnisc potuit: cetã indeat unde sꝑet.
formsecꝰ ut oꝑarii possumꝰ plantare &e rigare:
s dei ẽ inerem̃tũ dare. mea ingͥtͥ doctͥna non
ẽ mea: s eiꝰ qͥ misit me. Audiat consiliũ qui
dicit ñ dũ intellexi. magna qͥppe res ⁊ ꝓfunda

Expanded text:
unum Lumen, non duo lumina. 6. Si intelleximus, Deo gratias: si quis autem parum intellexit, fecit homo quo usque potuit, caetera videat unde speret. Forinsecus ut operarii possumus plantare et rigare, sed Dei est incrementum dare . Mea, inquit, doctrina non est mea, sed ejus qui misit me. Audiat consilium, qui dicit, Nondum intellexi. Magna quippe res et profunda
Abbreviated transcription (Latin):
rent. Nontñ illud qd̾ uos admonui tnͣstre
debet : qr ille quẽ uos dilige̾ admonu non
tͣnsit. Et eũ tnͣseuntib syllabis admoniti
conu̾si ad eũ fueritis nec uos tͣnsibitis: ẜ cũ¬
manente manebitis. Hoc est ꝙͦ in doctna mag¬
nũ alcũ. &e ecernũ qd̾ manet: qͦ uocant᷑ omĩa

Expanded text:
llud quod vos admonui, transire debet; quia ille quem vos diligere admonui, non transit; et cum transeuntibus syllabis admoniti, conversi ad eum fueritis, nec vos transibitis, manente manebitis. Hoc est ergo in doctrina magnum, altum et aeternum quod manet; quo vocant omnia
Abbreviated transcription (Latin):
impar est xp̃o. Qd̾ si qͥsꝙͣ. se ñ dico poten¬
tie xp̃i s innocentie cõꝑabit : ñ dicõ e aliermũ
se putando sanare s suũ saltẽ nullũ ha¬
be peceatũ: eciã sic aindior ẽ q̃ ratio sa¬
lutis exposcit. Multũ ẽ ad illũ: ñ ca¬
pit tantũ. Et bene qd̾ ista ꝓu̾bioꝵ
sententia cõmonet᷑: q̃ continno sub¬
uigit &e dicit. Qd̾ si auidior es : noli cõ¬
cupisc̾e cibos eiꝰ. Satiꝰ ẽ enĩ ut nichil in
hec enĩ inqͥt hñt uitã fallacẽ: hoc est
ẏpocͥsfi. Dicendo enĩ se eẽsine pecõo eẽ :
iustũ ñ potest exhib̾e̾ s fingere. Iteo dic¬

Expanded text:
impar est Christo Quod si quisquam se, non dico potentiae Christi, sed innocentiae comparabit; non dicam et alienum se putando sanare, sed suum saltem nullum habere peccatum: etiam sic avidior est quam ratio salutis exposcit, multum est ad ilium, non capit tantum. Et bene quod ista Proverbiorum sententia commonetur, quae continuo subjungit atque dicit, Quod si avidior es, noli concupiscere cibos ejus; satius est enim ut nihil indHaec enim, inquit, vitam habent fallacem, hoc est hypocrisim. Dicendo enim se sine peccato esse, justu
Abbreviated transcription (Latin):
um. Ocl̾m iidelicet humanũ qͦ cernis
humana si direx̃is ad illũ nͦꝗͣ ꝑabit ⁊ qm̃
uiteri ñ pocest. q̃ admodũ iudere tu po¬
tes. ꝑabit enĩ sͥ pennias sic̃ aqͥle ceuadse di
in domũ ꝓpositi su unde ad nos utiꝙꝑ
uenit ÷ nec tales qͣlis uenit iuerut. Bi¬
dilectõnẽ nemo ht̃ : ut animã suã po¬
nat qͥs ꝓ amicis suis. Eum ꝙ sic iiite¬
mͣ pia obedientia: ut ei nos cõꝑare nul¬
la p̃sumamꝰ audatia.¬

Expanded text:
um, oculum videlicet humanum quo cernis humana, si direxeris ad illum, nusquam parebit; quia videri non potest, quemadmodum videre tu potes. Parabit enim sibi pennas sicut aquilae, et vadet in domum praepositi sui : unde ad nos utique venit, nec tales qualis venit invenit. Didilectionem nemo habet, ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Eum quippe imitemur pia obedientia, ut ei nos comparare nulla praesumamus audacia
Abbreviated transcription (Latin):
soiꝰ qͥ &e carnẽ hominis hr̃e: & peccatũ
potiit ñ hr̃e. oq̃ito qd̾ seqͥtur nobis p̃¬
cipit᷑. & tali uerbo atq ꝓuerbio huma¬
na infirmitas conuenit᷑: ei ꝙ dicit᷑. No
hextendere te cũ sis pauꝑ: contͣ diuitẽ:
Dies ẽ enĩ qͥ nec heditario necͥpͥo unꝗͣ
debito obnoxiꝰ. & ip̃e uistꝰ ẽ: & alios uis¬
tificat xp̃e. Noli contͣ eũ ce extend̾e:¬

Expanded text:
em hominis habere, et peccatum potuit non habere. Merito quod sequitur, nobis praecipitur, ac tali verbo atque proverbio humana infirmitas convenitur, eique dicitur: Noli extendere te, cum sis pauper, contra divitem. Dives est enim qui nec haereditario nec proprio unquam debito obnoxius, et ipse justus est, et alios justificat Christus. Noli contra eum te extende
Abbreviated transcription (Latin):
passus ẽ relinquens nob̾ erẽplũ: ut se¬
qͣm᷑ uestigia eiꝰ. hoc ẽ talia p̃parare. hoc
beati martyres ardenti dilectõne fece¬
rt̃ : qͦrũ siñ manit̾ memorias celebramꝰ:
atꝙ in conuinio qͦ ce ip̃i sat᷑ati sunt ad
mensã dñi accedimꝰ ⁊ oportet ut q̃admo¬
dũ ip̃i & nos talia p̃paremꝰ. Ideo qͥppe ao
ipãm mensã ñ sic eos cõmemoramꝰ q̃ ad

Expanded text:
passus est, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus . Hoc est talia praeparare. Hoc beati martyres ardenti dilectione fecerunt: quorum si non inaniter memorias celebramus, atque in convivio quo et ipsi saturati sunt, ad mensam Domini accedimus, oportet, ut quemadmodum ipsi, et nos talia praeparemus. Ideo quippe ad ipsam mensam
Abbreviated transcription (Latin):
it ponendi aĩam suã. & iterũ sumendi
eã. Nos autẽ nec qͣntũ uolumꝰ iuinꝰ. &
morim᷑. etiã si nolumꝰ. Ille morens mox
in se occidit mortẽ: nos in eiꝰ morte lib̾a¬
mͦ a morte. Illiꝰ caro ñ iudit corruptõnem:
nr̃a post corruptõnẽ in fine secłi ꝑ illũ
induet᷑ incorruptõnẽ. Ille nobis ñ indi¬
guit ut nos saluos faceret : nos fine illo
nichil possumꝰ facere. Ille se nobis p̃bu¬
it palinitib uitẽ: nos habere p̃ter illũ
ñ possumꝰ uitã. Postremo e si fr̾s ꝓ fr̃i

Expanded text:
m suam, et iterum sumendi eam ; nos autem nec quantum volumus vivimus, et morimur etiamsi nolumus: ille moriens mox in se occidit mortem; nos in ejus morte liberamur a morte: illius caro non vidit corruptionem ; nostra post corruptionem, in fine saeculi per illum induetur incorruptionem: ille nobis non indiguit ut nos salvos faceret; nos sine illo nihil possumus facere: ille se nobis palmitibus praebuet vitem; nos habere praeter illum non possumus vitam. Postremo etsi fratres
Abbreviated transcription (Latin):
ce ad eiꝰ in nobis amorẽ qͣlis ei de¬
bet᷑ implendũ donec ueniat dñs
eypectantẽ s pł amatũ qͥa id ꝙ
ꝑ illũ figatũ ẽ hoc efficit beatũ
nificando seq̃bat᷑ isto: manebat
ille. Credendo ã ãbo mala p̾sen¬
tia huiꝰ miserie tolerabãt: ambo
fut᷑a bona illiꝰ beatitudins ex¬
pectabant. Nec ip̃i soli s uniu̾sa
hoc facit scã eccłia sponsa xp̃i ab
istis tẽptat̾onib eruenda in illa fe¬
licitate seruanda. Qsͣ duas uitas pe-¬
Uerũ ce in hac tẽꝑalit̾ ambulaue¬

Expanded text:
lis ei debetur, implendum, donec veniat Dominus exspectantem; sed plus amatum, quia id quod per illum figuratum est, hoc efficit beatum.nificando sequebatur iste, manebat ille: credendo autem ambo mala praesentia hujus miseriae tolerabant, ambo futura bona illius beatitudinis exspectabant. Nec ipsi soli, sed universa hoc facit sancta Ecclesia sponsa Christi, ab istis tentationibus eruenda, in illa felicitate servanda. Quas duas vitas Peverum et in hac te
Abbreviated transcription (Latin):
uolo man̾e donec ueniã. qͥd ad tesͣ Tume
seqͥre. Qdͥ enĩ ẽ hoc qͣntũ sapio ꝗͣtũ ea¬
pios Qd ẽ hoc nͥtu me seq̃re ꝑimitatõnẽ
ꝑserñdi tẽꝑalia mala: ille maneat donec
sepiterna uenio redditurꝰ bona᷑ Qd̃ aꝑ¬
tꝰi ita dici potest. ꝑfecta me seqͣtur ac¬
tõ ⁊ informata mẽe passionis exẽplo. In¬
cientie : manet antẽ donec ueniat xp̾c
te̾ manifestanda plenitudo scientie. Hie
qͥppe tołant᷑ mali huiꝰ m̾di in t̾ra mori¬
entiũ : ibi uidebunt᷑ bonadu̾ int̾ra

Expanded text:
volo manere donec veniam; quid a te? Tu me volo manere donec veniam; quid a te? Tu me sequere. Quid enim est hoc? Quantum sapio, quantum capio, quid est hoc, nisi, Tu me sequere per imitationem perferendi temporalia mala; ille maneat donec sempiterna venio redditurus bona? Quod apertius ita dici potest: Perfecta me sequatur actio, informata meae passionis exemplo; intientiae: manet autem donec veniat Christus, tunc manifestanda plenitudo scientiae. Hic quippe tolerantur mala hujus mundi in terra morientium, ibi videbuntur bona Domini
Abbreviated transcription (Latin):
spi̾talib delectatõnib uacat. Una ẽ
uincendi cura sol  licita: alt̾a iuictorie
pace secura. Una  intẽptatonib ad¬
uiuat᷑ ⁊ alt̾a sine ulla tẽptatõne in
ipd adiutiare letat᷑. Una subuenit indi¬
genti : alt̾a ibi ẽ uͥ nullũ inuenit indigñ¬
tẽ. Una aliena peccata ut sua s ignoscant᷑
ignoscit : alt̾a ne patit᷑ qd̾ ignoseat. nec fa¬
cit qd̾ s poseat ignosei. Una flagellat᷑ ma¬
lis ne excollat᷑ in bonis : alt̾a tanta pleni¬
tudine gre̾ caret om̃ malo: ut sine uula
tẽptatone suꝑbie coh̾eat sũmo bono. Una
bona & mala discernit: alt̾a sola q̃ bona
sunt cerit. Ergo una bona ẽ s ad huc
misera iꝰ alt̾a melior &e beata. Ista signi¬
hic agit᷑ ista usq in huiꝰ secłi finẽ : & illic
muenit finẽ. Differt᷑ illa cõplenda post
huiꝰ secłi finẽ: s in fut᷑oͣ seclo̾ ñ ht̃̾ finem.
Idõ dr᷑ huic seq̾̃re me ⁊ de illo autẽ sic eũ

Expanded text:
spiritualibus delectationibus vacat; una est spiritualibus delectationibus vacat; una est vincendi cura sollicita, altera victoriae pace secura; una in tentationibus adjuvatur, altera sine ulla tentatione in ipso adjutore laetatur; una subvenit indigenti, altera ibi est ubi nullum invenit indigentem; una aliena pignoscit, altera nec patitur quod ignoscat, nec facit quod sibi poscat ignosci; una flagellatur malis, ne extollatur in bonis, altera tanta plenitudine gratiae caret omni malo, ut sine ulla tentatione superbiae cohaereat summo bono; una bona et mala discernit, altera quae sola bona sunt cernit: ergo una bona est, sed adhuc misera; altera melior et beata. Ista signihic agitur ista usque in hujus saeculi finem, et illic invenit finem: differtur illa complenda post hujus saeculi finem, sed in futuro saeculo non habet finem. Ideo dicitur huic, Sequere me: de illo autem, Sic eum
Abbreviated transcription (Latin):
amã do ce seq̃do xp̃m lib̾at᷑ amalis: mag̾ autẽ
seqͥt᷑ in eis qͥ certant ꝓ u̾itate usq ad mor¬
tẽ. S uniu̾sitati dicit᷑ seq̾re met ꝓ qͣ uni¬
u̾sitate passus ẽ xp̃c. De qͦ dicit idem petrꝰ.
mortalis q̃ non est inmalis: ibi facie
ad faciẽ uidemꝰ qd̾ hic ꝑ specłm ce in
onigmate uidet᷑: qͣndo multũ in corospi¬
cienda u̾itate ꝓficit᷑. Duas itaqꝙ uitas¬
s diuinitꝰ p̾dicatas & cõm̃datas nouit eo¬
cłia. Qͣrũ ẽ una in fide: alt̾a in spetie.
Una in tempore ꝑegͥnatõnis: alt̾a m
et̃ntate mansionis. Una in labore: al¬
t̾a in reqͥe. Una in uia: alt̾a in patͥa.
Una i oꝑe actõnis: alt̾a in t̾acede cõtẽ¬
platõnis. una declinat a malo &e fac ui
bonũ : alt̾a nullũ ht a qͦ declinet malũ
&e magnu̾ hc̃ qͦ fruat᷑ bonũ. Una cũ hoste
pugnat : alt̾a sine hoste regnat. Una for¬
tis ẽ in adu̾sis: alt̾a nichil sentit adu̾si.
Una carnales lib bidines frenat. alt̾a

Expanded text:
stum liberatur a malis. Magis autem sequitur in eis qui certant pro veritate usque ad mortem. Sed universitati dicitur, Sequere me, pro qua universitate passus est Christus: de quo dicit idem Petrus,mortalis, quae non est in malis: ibi facie ad faciem videbimus, quod hic per speculum et in aenigmate videtur , quando multum in conspicienda veritate sibi divinitus praedicatas commendatas novit Ecclesia: quarum una est in fide, altera in specie. Una in tempore peregrinationis, altera in aeternitate mansionis; una in labore, altera in requie; una in via, altera in patria; una in opere actionis, altera in mercede contemplationis; una declinat a malo et facit bonum, altera nullum habet a quo declinet malum, et magnum habet quo fruatur bonum. Una cum hoste pugnat, altera sine hoste regnat; una fortis est in adversis, altera nihil sentit adversi; una carnales libidines frenat, altera
Abbreviated transcription (Latin):
dã moysen mortuũ negant quẽ scͥp¬
t᷑a ip̃a uͥ sepulerũ eiꝰ misꝗͣ inueniri
legimꝰ mortuũ tñ ẽẽ sine ulla ãbigni¬
tate testat᷑ ⁊ qnͣtomag̾ iohs ex istoꝵ
occasione u̾boꝵ uͥ dñs ait sic eũ uo¬

Expanded text:
idam Moysen mortuum negant, quem Scriptura ipsa, ubi sepulcrum ejus nusquam inveniri legimus, mortuum tamen esse sine ulla ambiguitate testatur; quanto magis Joannes ex istorum occasione verborum
Abbreviated transcription (Latin):
tis mac fallentis appareat: qͥ nouit qͦ¬
usq credat᷑. aqͥ ultra qmͣ credendũ ẽ
ues minuit᷑ loq̃ndo aliqͥd uł augetur.
Hunc loquendi modũ greco nomine
nsoiũ gͥcarũ uerũetiã satinarui lita¬
uũ magistri: y ꝑbolen uocant. Cniruo¬
& sit hoc loco ita inñnullis aliis diui¬
nis literis muenit᷑. Ut ẽ posuit in
celũ ossuũ: & uerticẽ capilli partibit¬
lantis̃. i dilectis suis. Et multa huꝰ¬
modi q̃ seripturis scĩs ñ desunt sicut
aii tiopi hoc est locutõnũ modi deqͥ¬
M oposiuis disputare nͥ euangłista ter¬
minante eiiuangłium suũ etiã ipe
compelleret meum t̾minare sermo

Expanded text:
lentis appareat, qui novit quousque credatur, a quo ultra quam credendum est vel minuitur loquendo aliquid, vel augetur. Hunc loquendi modum graeco nomine, non solum graecarum, verum etiam latinarum litterarum magistri hyperbolen vocant. Qui modus, sicut hoc loco, ita in nonnullis aliis divinis Litteris invenitur: ut est, Posuerunt in coelum os suum ; et, Verticem capilli perambulantium in delictis suis ; et multa hujusmodi, quae Scripturis sanctis non desunt, sicut alii tropi, hoc est locutionum modi. De quibus operosius disputarem, nisi Evangelista terminante Evangelium suum, etiam ipse compellerer meum terminare sermo
Abbreviated transcription (Latin):
ista soluit᷑ q̾stio ⁊ si magno miracło qͣ¬
lia potest facere om̃ipẽ tamdiu uiuũ
corpꝰ in sopore sub t̾ra ẽ donec ueniat t̾¬
ficilior cur discipło iħc quẽ p̾ cet̾is dili
gebat in tm̾ ut suꝑ pectꝰ eiꝰ discũbere me¬
reret᷑ ꝓ magno mini̾e longum in corꝑe
donauerit sõpnũ : cũ beatũ petrũ ꝑ m
gentẽ martirii głam ab onere ipsiꝰ cor¬
tꝰ se concupisse dixit ce scͥpsit dissolui

Expanded text:
ista solvitur quaestio, si magno miraculo, quaista solvitur quaestio, si magno miraculo, qualia potest facere Omnipotens, tamdiu vivum corpus in sopore sub terra est, donec veniat teficilior, cur discipulo Jesus, quem diliantum ut super pectus ejus discumbere mereretur, pro magno munere longum in corpore donaverit somnum: cum beatum Petrum per ingentem martyrii gloriam, ab onere ipsius corlus se concupisse dixit, et scripsit, Dissolvi
Abbreviated transcription (Latin):
s fieri iuissit sepulerũ incolumẽ fu¬
isse p̾sentẽ eo ꝙ esfosso & diligentissi¬
me p̃parato ibi eũ se tanqͣ in lectilo
collocasse statĩ ꝙ eẽ defunctũ. Ut autẽ
isti putant qͥ hec u̾ba dñi sic intelligt̾ ñ
defuncturo s defucto similẽ cubuisse ⁊ ce
cũ mortuus putaret᷑ sepultũ fuisse dormm¬
entẽ: ce donec xp̃e ueniat sic manere fuã¬
ꝙ uitã scaturigine pulueris indicare: qͥ
puluis credit᷑ ut ab imo ad suꝑficiẽ tu¬
muli ascendat flatu qͥescentis impelli:
huic opinioni suꝑuacuaneũ eristimo
reluctari. Uiderint enĩ qͥ locũ sciunt u¬
trũ hoc ibi faciat uł paciat᷑ t̾ra qd̾ dt᷑¬
Qaͥ & re u̾a non a leuib hominib id au¬
diuimꝰ : int̾im cedamꝰ opinoni ꝗͣ ccertis
docum̃tis refellere ñ ualemꝰ ⁊ ne rursus
aliud qd̾ a nobis q̃rat᷑ exurgat : eur sũ
humatũ mortuũ ip̾a humꝰ qͦdamꝰ uiu̾e
ac spirare uideat᷑. S nunqͥd̾ hinc tanta

Expanded text:
pulcrum, incolumem fuisse praesentem; eoque effosso et diligentissime praeparato, ibi se tanquam in lectulo collocasse, statimque eum esse defunctum: ut autem isti putant, qui haec verba Domini sic intelligunt, non defunctum, sed defuncto similem cubuisse; et cum mortuus putaretur, sepultum fuisse dormientem; et donec Christus veniat sic manere, suamque vitam scaturigine pulveris indicare: qui pulvis creditur, ut ab imo ad superficiem tumuli ascendat, flatu quiescentis impelli. Huic opinioni supervacaneum existimo reluctari. Viderint enim qui locum sciunt, utrum hoc ibi faciat vel patiatur terra quoda et revera non a levibus hominibus id audivimus. 3. Interim cedamus opinioni, quam certis documentis refellere non valemus, ne rursus aliud quod a nobis quaeratur exsurgat, Cur super humatum mortuum ipsa humus quodammodo vivere ac spirare videatur. Sed numquid hinc tanta
Abbreviated transcription (Latin):
głiũ amorẽ petͥ erga dũm ⁊ illo int̾rogante
⁊ illo respondente nossemꝰ. Qd̃ autẽ in
eo qd̾ respondit petrꝰ amote ñ addit piꝰ
his ÷ hoc respondit qd̾ de se ip̃o sciebat.
Noneni qnͣtũ ab alio qͦlibet diliget᷑ sci¬
re pot̾at qͥ cor alt̾us uidere ñ pot̾at iꝰ ħ t̾n̾

Expanded text:
gelium, amorem Petri erga Dominum, et illo interrogante gelium, amorem Petri erga Dominum, et illo interrogante et isto respondente nossemus. Quod autem in eo quod respondit Petrus, Amo te, non addidit, plus his, hoc respondit quod de seipso sciebat. Non enim quantum ab alio quolibet diligeretur scire poterat, qui cor alterius videre non poterat. Sed tamen
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ alioꝵ mortuoꝵ iacet: testat ut siu̾e̾
ibi fit qd̾ fparsit fama de t̾ra q̃ subinde
ablata succrescit. anid̾o fiat ut eomͦ
latet. Manet tñ q̃stio cur dix̾i̾t dñs de
plus dilexi̾t petrꝰ. Ucũq enĩ fe cõmemo¬
rat ioh̾s ut nomine suo tacito ip̃e pos¬
sit intelligi: hoc addic qd̾ eũ diligebat
ih̾c qi solũ diligeret. ut hoc signo dise̾
ceret. Qd̾ autẽ maiꝰ dare potuit ih̾c ma¬
ioris erga eũ sue dilectõnis inditiũ ꝗͣ
ut homo cũ cet̾is cũdiscipłis suis sociꝰ tan¬
te salutis solus tñ discubuerit suꝑ pectꝰ
ipsiꝰ saluatoris: Porro qd̾ apłs petiꝰ piꝰ
aliis dilexit rp̃m possunt qͥdẽ docum̃ta
multa ꝓferri: s ut longe in alio non
eamꝰ ipsius t̾cie manifestatõnis dñi pau¬
lo suꝑiore lectõne q̃ istã p̃cedit satis e¬
uident̾ apparet uͥ int̾rogans eũ dixit.
Diligis me piꝰ his: Qd̃ utiq sciebat
oetñ int̾rogabat: ut etiã nos qͥ legimꝰ euã¬

Expanded text:
sicut aliorum mortuorum jacet: restat ut si vere ibi fit quod sparsit fama de terra, quae subinde ablata succrescit, aut ideo fiat ut eo molatet. Manet tamen quaestio cur dixerit Dominus plus dilexerit Petrus? Ubicumque enim se commemorat Joannes, ut nomine suo tacito ipse possit intelligi, hoc addit quod eum diligebat Jesus, quasi solum diligeret, ut hoc signo discerceret. Quod autem majus dare potuit Jesus majoris erga eum suae dilectionis indicium, quam ut homo cum caeteris condiscipulis suis socius tantae salutis, solus tamen discubuerit super pectus ipsius Salvatoris? Porro quod apostolus Petrus plus aliis dilexit Christum, possunt quidem documenta multa proferri: sed ut longe in alia non eamus, ipsius tertiae manifestationis Domini paulo superiore lectione, quae istam praecedit, satis evidenter apparet, ubi interrogans eum, dixit, Diligis me plus his? Quod utique sciebat, et tamen interrogabat, ut etiam nos qui legimus Evan
Abbreviated transcription (Latin):
aut actiua uita qnͣtomag̾ xp̃m diligimꝰ:
tanto faciliꝰ lib̾ amt᷑i a malo. At ip̃e mi
nꝰ nos diligit qͣles ncͦ sumꝰ: ce hinc ido̾ li¬
auferat ñ habebimꝰ. Non ob aliud hic
nos diligit : nͥ ut sanet & tafferat ab his
q̃ ñ diligit. Hic gͦ minꝰ uͥ ñ uult ut re¬
maneamꝰ : ibi ampliꝰ qd̾ uult tͣnseamꝰ
& inide ñ uult ꝑeamꝰ. Amet gͦ eũ pe¬
trꝰ ut ab ista mortalitate lib̾etti amet᷑
ab eo ioh̾s ut in illa ĩmortalitate ser¬
uet᷑n. S illa rõne illud ostñdit᷑ cur am¬
unde eruim᷑. Ut illic semꝑ simꝰ ꝓpt̾ea noͤ
t̾e̾ eũ minꝰ dilecturi sumꝰ qͣndo meliores
erimꝰ. Cũ meliores utiq nͥ ampliꝰ eũ di¬
ligendo nullo mͦ ẽẽ possimꝰ. Cur gͦ io¬
h̾s minꝰ eũ diligebat ꝗͣ petiꝰ: si eã iu¬
ñdũ habemꝰ: s futurũ expectamꝰ ut cũ
ip̃e uen̾it habeamꝰ : Nam sic̾ in epła
sua idẽ dicit apłs : ñ dũ apparuit qd̾ e¬

Expanded text:
m diligimus, tanto facilius liberamur a malo. At ipse nos minus diligit quales nunc sumus; et hinc ideo liauferat, non habebimus. Nec ob aliud hic nos diligit, nisi ut sanet, et transferat ab iis quae non diligit. Hic ergo minus, ubi non vult, remaneamus: ibi amplius, quo vult transeamus, et unde non vult pereamus. Amet ergo eum Petrus, ut ab ista mortalitate liberemur: ametur ab eo Joannes, ut in illa immortalitate servemur. 6. Sed ista ratione illud ostenditur, cur amunde eruimur, ut illic semper simus, propterea nos tunc eum minus dilecturi sumus quando meliores erimus; cum meliores utique nisi amplius eum diligendo, nullo modo esse possimus. Cur ergo Joannes minus eum diligebat quam Petrus, si eam vinondum habemus, sed futurum exspectamus, ut cum ipse venerit, habeamus? Nam sicut in Epistola sua idem dicit ap