comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
huabenda ant aligua alia exquisita forma snada esset illoꝵ tenores
presentibus pro sufficienter expressis et insertis habentis illis alias
Insur Robore ⁊ mansuris hac uice dũtaxat specialiter et express
Dexegamus contrariis quibuscunq ant sũaliquibus cõminiteruel¬
diuisim ab cadẽ sit sẽde indultum id̃ Inteoditi suspendi uel ixcõmunicari
iut dira ual ultra certa eoca ad Indicium trahi non possiñi per
ditteras aplicas non facientes plenanꝰ .t . pressam at e ueobo ad¬

Expanded text:
habenda, aut aliqua alia exquisita, forma servanda esset, illorum tenores, habenda, aut aliqua alia exquisita, forma servanda esset, illorum tenores, præsentibus pro sufficienter expressis, et insertis, habentes, illis alias in suo robore permansuris, hac vice dumtaxat, specialiter et expressè, derogamus, contrariis quibuscumque, aut si aliquibus communiterdiuisim ab eadem sit sede indultum, quod interdici, suspendi uel excommunicari, aut extra uel ultra certa loca ad iudicium euocari non possint per litteras apostolicas non facientes plenam et expressam ac
Abbreviated transcription (Latin):
totra suas enitalẽ et diocꝭ nisi in certis ixceptis casibus etin
Illis ultr̃a duas dietas i fie sue diocꝭ ad Indicium enocturo
⁊io nõ Indices a sede apłita deputati extra crutatem et diot
in quibus depiunti fuerũt contra quostunq ꝓcedtõe aut aliibel
aliis uices sũis cõmittere qnoquo mõdo presuãt / et de duab
Dictis in concilis generali edita dũmodo aliquis ultra tots
Dietas a fine sue diocꝭ ad Indicium non toahatur et quibusuis
aliis Constitutionib et ordinatiombus aplicis priulegiis quoq
Indultis et litteris quibusius personis quibuseũq etiam Regibus
et porincipib persedem predictam ꝯcessis ꝯfromatis et imonatis
quibus etiam si ad illorum de rogationem dõ Illis coꝵq lolis tenorib¬
petialis spetifica expressa indundua at de uerbo ad uerbum non ant per
generales clausulas idcm Importantes mentio seu quenis alia expressio

Expanded text:
extra suam civitatem et diocesim nisi incertis exceptis casibus et in extra suam civitatem et diocesim nisi incertis exceptis casibus et in illis ultra unam dietam a fine sue diocesis ad iudicium evocetur seu ne iudices a sede apostolica deputati extra civitatem et diocesim, in quibus deputati fuerint, contra quoscumque procedere aut alii vel aliis vices suasdietis in Concilio generali, adita, dummodo aliquis ultra tres dietas, à fine suæ diœcesis, ad judicium non trahatur, et quibusvis aliis constitutionibus, et ordinationibus Apostolicis, privilegiis quoque, indultis, et litteris, quibusvis personis, quibuscumque, etiam Regibus, et Principibus, per Sedem prædictam concessis, confirmatis, et innovatis, quibus etiamsi ad illorum derogationem, de illis eorumque totis tenoribuspecialis, specifica, expressa, individua, ac de verbo ad verbum, non autem per generales clausulas, idem importantes, mentio seu quævis alia expressio
Abbreviated transcription (Latin):
modo premisss ꝑuo quo mõdo Impedĩoe directe uel indirecte¬
dilectis filiis Bismitun et malistoncñ ac uebenutn officialibus
per apłica strixta mandamius quatinus spi uel duo aut unibeoꝵ
peu sa uel alium seu alios presentes literab et in eĩs coultata.
queruq ubi quando et quotiens opus futoit ac pro parte tymarõ
Alb̃atis ac prioris et conentus predicioꝵ uel alicunt eorudem
fuerint Reyius ĩti sõlẽniter ꝑublicantẽs faciant presentes litteras
et in eis contenta hmõi aucioritatẽ nr̃a per quoscũq Iumolabiu
obsconari Contradictores et impedientes ac Rebinles Iuoslibẽt ꝑ
censuũt eccliũslicũs et alia Iuris Remedia appellalione postpgsitu
compestendo eesqr sententius censuris et penas hmoi Incurrisse
ueclarando Irnocato etiam adhoc s opus futoit auxilio bracch
secularis Non obstantib illa felicis recordationis Bonifacii
it uii etiam predecessoris nr̃i qua Inter alia cauetur me quib

Expanded text:
 directè, vel indirectèDilectis filiis, Bisuntinensi, et Matisconensi, ac Gebennensi Officialibus, per Apostolica scripta mandamus, quatenus ipsi vel duo, aut unus eorum per se vel per alium, seu alios præsentes litteras, et in eis contenta, quæcumque, ubi, quando, et quoties opus fuerit, pro parte Aymardi Abbatis, ac Prioris, et Conventûs prædictorum, vel alicuius eorumdem fuerint requisiti, solemniter publicantes faciant præsentes litteras, et in eis contenta, hujusmodi authoritate nostra, per quoscumque inviolabiliter observari. Contradictores et impedientes, ac rebelles quoslibet, per censuras Ecclesiasticas, et alia juris remedia, appellatione postposita, compescendo, eosque sententias, censuras, et pœnas hujusmodi incurrisse declarando, invocatservari. Non obstantibus felicis recordacionis Bonifacii pape octavi, predecessoris nostri, qua inter alia cavetur, ne quis
Abbreviated transcription (Latin):
temporalibus tagere et gubernare at beneficia eccliastita
Regularia et secularia etiam connẽtualia et effitia claustõalia
ad collalionẽ proms cõne presentationem Insalutĩonim nominaliom
et quãnis aliam dispesitionem Abbatur monastern climaccu pro
tempore existentis spectantia et pertinentia conferta et anomnao
prouides . et in iolio iusamuede ar ad illa presentamete nomnas
debent et ualeat necnon collationes promscons beus

Expanded text:
temporalibus regere, et gubernare, ac beneficia Ecclesiastica, Regularia et Secularia, etiam Conventualia, et Officia Claustralia, ad collationem, provisionem; præsentationem, institutionem, nominationem, et quamvis aliam dispositionem Abbatis Monasterii Cluniacensis pro tempore existentis, spectantia et pertinentia conferre, et de illis providere, et in illis instituere, ac ad illa præsentare, et nominare debeat et valeat: nec non collationes, provisiones
Abbreviated transcription (Latin):
pco uucid e epitaces noitant ac ualeant et tenẽant eronuub
et per omma perinde ac si per aAbbatem eudẽ monastern cliuacen
clertum et confirmatum factrs pistẽcent anctoritate et tenore xmissis
perpetuo staniumus e⁊ or̃dinanus Gicq per quostiuq indices et couussariat
eccliasticos et seculares ac eausioꝵ palatii apłici auditores netnon
Siuete Romañ eccłie cardiuales iñ iudicio et extra / n quanis Iustantia
In Romañ curia et extra eam sentenciari Iudicari et difĩnri deb̾toe
sublata eis et eoꝵ enilibe quanis aliler sententiandi siffimendi
Iudicandi et Interpretandi potestate facultate et aucte pritũ quoq¬

Expanded text:
 validæ et efficaces existant, et valeant, et teneant, in omnibus et per omnia perinde ac si per Abbatem ejusdem Monasterii Cluniacensis electum, et confirmatum, factæ existerent. Authoritate et tenore præmissis perpetuò statuimus, et ordinamus, sicque per quoscumque Iudices et Commissarios Ecclesiasticos, et seculares, ac causarum palatii Apostolici Auditores, nec non sanctæ Romanæ Ecclesiæ Cardinales, in judicio et extra, in quavis instantia, in Romana Curia, et extra eam sententiari, judicari et definiri debere, sublata eis et eorum cuilibet quâvis aliter sententiandi, definiendi, iudicandi, et interpretandi potestate, facultate: et authorit
Abbreviated transcription (Latin):
consensus seu eidẽ electionis acceptationis computandos nẽciioñ
Illi quibus dignitates conuentuales ac clanstralia officia predicta
pex enudẽ electum collata fueruit et deo illis promsum eot teui pas
noua promsione obtinendis etiam infr̃a siiles sex mensẽs  die
habite per eos eorũdẽ dignitatum conuẽtualut et officioꝵ ciaistei¬

Expanded text:
stiti consensus, seu ejusdem electionis, acceptionis, computandos, nec non illi quibus dignitates conventuales, et claustralia officia prædicta, per eumdem electum collata fuerint, et de illis provisum extiterit, pro nova provisione, obtinendis, etiam infra similes sex menses, à die habitæ per eos, eorumdem dignitatum, conventualium, et officiorum claust
Abbreviated transcription (Latin):
deuedicii tn eoꝵ et monasteon huioĩ ilbbatem preficere et preponere
Idi nullus ad illius Ragiuen et adiim tritionem ui aut uiolentia
preficeretur Fed Abbas Regnum et adiministratiom dicti monastern
pro tempore uacantis presiciendus per eosdẽ conuentũ eligeretur
statueoñt et oidinantoñt ac fundationem primlegia indulta statuta et
ordinationes hm̃oi iteratis uicibus approb̾arunt et inuonarũt per
dincosas eurũ litteras quarũ tenores ac sĩ dei uerbo ad uedbum
iuscoretitro presentibus habeoi uolmius pro expressis plemũs
deuetmetur Saro pio purte Enmardi ilbbatis qui ut asscoit

Expanded text:
Benedicti, in eorum et Monasterii hujusmodi Abbatem præficere et præponere, Benedicti, in eorum et Monasterii hujusmodi Abbatem præficere et præponere, quodque nullus ad illius regimen et administrationem vi aut violentiâ præficeretur, sed Abbas regimini et administrationi dicti Monasterii pro tempore vacantis præficiendus, per eosdem Conventum eligeretur, statuerunt, et ordinaverunt, ac fundationem, privilegia, indulta, statuta, et ordinationes, hujusmodi iteratis vicibus approbarunt, et innovarunt, per diversas eorum litteras; quarum tenores ac si de verbo ad verbum insererentur, præsentibus haberi volumus pro expressis, pleniùs continetur. Quare pro parte Aymardi Abbatis qui ut asserit
Abbreviated transcription (Latin):
uita fincto monatha monastẽon hm̃oi quẽcumq sun ordinuis malłenti n
eoꝵ et monastern prefreti post dicti beononis obitum quotienstunqr
uactantis secmdum dei bemeplanitum et Regularia Instituta ordinis
Saucti benedicti ꝓmulgata eligere deberent et deinde felicis tecordatior
Leo uim iohannes xxi et illexandes ini ac alii quã pluxun Ioman Pontifice
predecessores nõi Monasterium ipsum specialibus prero galins priulegiie
Indultis et gratiis de corure uolentes Inter alia ne ullus mortaliums me
alia humana ꝑ otestas supto In onasterium elmunaceñ hmoi aliquã in aliquo
uolestatem ixercere presiueret nec post obitum ilbbatis eiusdẽ monasier
a lianem in abbatem eidem monasterio preficere et ordinare auderet sed in
arbaxro semper et electionu conuentus predicto ꝵ consisteret quẽcũq
mallent secundum deum et Regularia Insututa dicti or̃dinis sancti

Expanded text:
vitâ functo, Monachi Monasterii hujusmodi quemcumque sui Ordinis mallent, in vitâ functo, Monachi Monasterii hujusmodi quemcumque sui Ordinis mallent, in eorum et Monasterii præfati, post dicti Bernonis obitum, quotiescumque vacantis, secundùm Dei bene-placitum et regularia instituta Ordinis sancti Benedicti promulgata eligere deberent, et deinde fælicis recordationis. Leo IX. Joannes XXI. et Alexander III. ac alii quamplurimi Romani Pontifices prædecessores nostri, Monasterium ipsum specialibus prærogativis, privilegiis, indultis, et gratiis, decorare volentes, inter alia ne ullus mortalium, sive alia humana potestas, super Monasterium Cluniacense hujusmodi aliquam in aliquo potestatem exercere præsumeret, nec post obitum Abbatis ejusdem Monasterii, aliquem in Abbatem eidem Monasterio præficere et ordinare audeat; sed in arbitrio semper et electione Conventûs prædictorum consisteret; quemcumque mallent secundum Deum et Regularia instituta dicti Ordinis sancti
Abbreviated transcription (Latin):
Pontifex pn prĩs et sũn Rectoris uices diuina ꝓuidentia in terris
geoens nõmũꝙ̃ ea que a p̃decessorib suis in monaseteiorũ et Religioso ꝵ
Rocoumi quopũlibet at persõnaꝵ in illis subp̃uaui Religionis iugo altissim
famulantium fauorem et cõmoda ẽmanarũt ut eo firmins ingontussa
ꝓermaneant᷑ quo sipius fueuint apostolite sedis presidio cirtũfulta
aporobat et inuouat a lia de nouo concedendo prout n dño constoppl
salubriter expedire Saue pr̃o parte pilertoꝵ filioꝵ Ermardi abiatis
Guillieonins dux quitame tunt in humanis agens eupiens terrena
n cerestia et transiloria n eterna feliti cõmecno cõnutare feonor
denolonis iccensus monasterium elnmiaceñ predictum de bouis  deo
sibi collatis pidauit et dotauit᷑ ac uoluit qd tunc illus monachiiub
mondã bernonis primi eidẽ monasterio n abbatem prefect pote tatun
correctione et domnus cum eoꝵ Rebus permanerent prefuto uirohauone

Expanded text:
 Patris et summi Rectoris vices divinâ providentiâ in terris gerens, nonnumquam ea quæ à prædecessoribus suis in Monasteriorum et Religiosorum locorum quorumlibet ac personarum in illis sub suavi Religionis jugo Altissimo famulantium, favorem et commoda emanarunt, ut eo firmiùs inconcussa permaneant, quo sæpius fuerint Apostolicæ Sedis præsidio circumfulta, approbat et innovat, alia de novo concedendo, prout in Domino conspicit salubriter expedire. Sanè pro parte dilectorum filiorum Aymardi Abbatis, Guillelmus Dux Aquitaniæ tunc in humanis agens, cupiens terrena in cœlestia, et transitoria in æterna fœlici commercio commutare, fervore devotionis accensus, Monasterium Cluniacense prædictum, de bonis à Deo sibi collatis fundavit et dotavit, ac voluit quod tunc illius Monachi sub quondam Bernonis primi eidem Monasterio in Abbatem præfecti potestate, correctione et dominio; cum eorum rebus permanerent, præfato verò Bernone
Abbreviated transcription (Latin):
iuibusuis piu s onis etĩam cuiuscunq dignitatis sc̃atus gradub ordinis
conditionis nobilitatis ꝓreemmontio existentibus etiam abb iciali
Rpali Archiepali uel quanis alia eccliãssica: uel mũama etiam
Imperiali Regali Regnali ducali dignitate itiam cardinalitut
houore sungentibus sub excoiminntationiblate sentenitie in inferiores
ac sub inter dics. Ingressus ecclis̾ ac sũspensionis per superioris
exo nũc prout ix tune et econutoso si contra fecerut ncurrendib
panis nũ conuentum In eligendo et per Conuelum pro limporꝵ¬

Expanded text:
is, etiam cujuscumque dignitatis, et status, gradus, ordinis, conditionis, nobilitatis, et præeminentiæ existentibus, etiam Abbatiali, Episcopali, Archiepiscopali, vel quâvis aliâ Ecclesiasticâ, vel mundanâ, etiam Imperiali, Regali, Reginali Ducali, dignitate, etiam Cardinalatus honore fungentibus, sub excommunicationis, latæ sententiæ, in inferiores, ac sub interdicti ingressus Ecclesiæ, ac suspensionis, per superiores, ex nunc prout ex tunc, et è converso si contra fecerint incurrendis pœnis, ne Conventum, in eligendo, et per Conventum pro tempor
Abbreviated transcription (Latin):
Amantissineus pater ber
diem om̃em congregationẽ snã.
cenobiũ cõmisit regendũ. Alteri
uero fratri noĩe doidom reliqua
monasteria reliquid regenda. Qͥb
⁊ precepit. karissimo affatu roga¬
uit. ut unaminiter sibi oĩ tẽpore
adherentes. sẽper uniti ꝑmanerẽt.
Qd̾ si in aliquo ab hiis deuiarent.
uel mõdum prisce cõuersationis ĩ ãiqͦ.
deprauarent. priores horũ locorũ
hec prout possent corrigerent. l.Iãc
eorũ societatẽ principib cunctis
cõprobando roborantib. His ꝑactis¬
obiit idem pater eodem Amio
idics ianuarii. Requiescit uero ano

Expanded text:
amantissimus Pater BERNiem, omnem congregationem suam sCœnobium commisit regendum. Alteri vero fratri nomine Widoni, reliqua Monasteria reliquit regenda, quibus & præcepit, charissimoque affatu rogauit, vt vnanimiter sibi omni tempore adhærentes, semper vniti permanerent. Quod si in aliquo ab his deuiarent, vel modum priscæ conuersationis in aliquo deprauarent: Priores horum locorum hæc prout possent, corrigerent; hanc eorum societatem Principibus cunctis comprobando, roborantibus. His obiit idem pater eodem anno, idus januarii, requiescit vero in
Abbreviated transcription (Latin):
mayolus rogatu hugonis regis
franciã petens. Siluimacũ deue¬
mĩt. ubi ultima egritudine pre¬
uentus. Clemẽtissimũ odilone
aruernico genere illustrem sibi
successorem. Et clumacensis ui¬
gentis cenobn designauit abbẽz.
Quo facto iam beatissimus pater
ibi tẽporalis uite sortitus est fi¬
nem. ibiqz sepultus. Congruis

Expanded text:
MAIOLVS rogatu Hugonis Regis, Franciam petens Siluiniacum deuenit. Vbi vltima ægritudine præuentus, clementiss. ODILONEM, Aruernico genere illustrem, sibi successorem, & Cluniacensis ingentis Cœnobij designauit Abbatem. Quo facto idem Beatiss. Pater inibi temporalis vitæ sortitus est finem, ibique sepultus congruis
Abbreviated transcription (Latin):
affluentib a festo beati remigii usqz
ãd festum beati iohĩs baptiste. aliis ue¬
ro dieb prout ẽ in dt̃o loco assicetum
et obedienciarii iacentes in cameris
debent habere sectos regulares ad idem
debent habere monachi exntes in p̾ora¬
tibus sibi subdtĩs. Wcdm redduction

Expanded text:
o B. Remigij, vsque ad festum B. Ioannis Baptistæ, aliis vero diebus prout est in dicto loco assuetum. Et Obedientiarij iacentes in Cameris, debent habere lectos regulares, ad idem debent habere Monachi existentes in Prioratibus sibi subditis. Secundum reductionem
Abbreviated transcription (Latin):
uerũt esse .lx. moͣchi. et debent ibi cele¬
brari cothidie .un. misse .in. cũ nota
fuit obseruatũ ꝙ celebrabantur. Uii ͭ ͦ¬
misse cothidie. clemosma debet dari
cothidie pauꝑibz clericis. Et fuit fũ¬
datus per regem henricũ francie. año
gulares. et instituit ibi abbatẽ. Et
anno .mͦ. lxxix. pħũs rex francie eiꝰ
filius dedit dictũ locũ mon cluñ

Expanded text:
uerunt esse sexaginta Monachi, & debent ibi celebrari cotidie septem Missæ, tres cum nota, fuerit obseruatum, quod celebrabantur octo Missæ cotidie. Eleemosyna debet dari cotidie pauperibus Clericis. Et suit fundatus per Regem Henricum Franciæ, Anno gulares, & instituit ibi Abbatiam. Et anno 1079. Philippus Rex Franciæ eius filius, dedit dictum locum Clun. Mona
Abbreviated transcription (Latin):
primi .xi. misse. cothidie elemosma
datur oĩ die om̃ibus affluentib¬
ct. decima pars panis qui decoquit ͦ
debet dari elemosine. lim p̾oratus
a bone memorie gaufrido antisiõdoren
de caulant et aliis fidelibz ad ꝙͦꝵ
ius locus ipe tam in tpralib ꝙͣ in
hugonis. Anno dm̃ millesiio.

Expanded text:
primi, vndecim Missæ cotidie. Eleemosyna datur omni die omnibus affluentibus, & decima pars panis qui decoquitur, debet dari eleemosynæ. Qui Prioratus a bonæ memoriæ Gaufrido Antissiodorensde Caulant, & aliis fidelibus, ad quorum ius locus ipse, tam in temporalibus, quam in Hugonis, anno Domini Millesimo.
Abbreviated transcription (Latin):
xxiiii. monachi. et debent ibi celebri
cothidie .ii. misse cũ nota. et duesme
nota ultra p̃dt̃as missas sunt ibi or¬
dinate c̾te capessame pro quib cele¬
brantur etiam cothidie .iiii. misse ab
antiquo die dm̃ica datur elemosina
om̃ib affluentib aliis dieb frag¬
menta p̃oꝵ et cõuentus et hospicii ⁊
xͫ. pars totius panis cocti in domo pau¬
peribus dantur. Et iacentes extra
dormitoriũ debent hr̃e lectos regu-¬
lares et debent ministrari uestiarnũ
regulare sicut in clumaco et debet

Expanded text:
 Monachi, & debent ibi celebrari cotidie tres Missæ cum nota, & duæ sine nota. Vltra prædictas Missas, sunt ibi ordinatæ certæ Capellaniæ, pro quibus celebrantur etiam cotidie quatuor Missæ ab antiquo. Die Dominica datur eleemosyna omnibus affluentibus, aliis diebus fragmenta Prioris, Conuentus, & hospitum, & decima pars totius panis cocti in domo, pauperibus datur, & iacentes extra dormitorium debent habere lectos regulares, & debent ministrari vestiaria regularia sicut in Cluniaco, & de
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nota et elemosina generalis debet
fieri ter in ebdomãda asiis uero Dieb
cũctis transeuntibz obedienciarii fa¬
ciũt suas ebdomadas sicut alii claus¬
trales. et licet prosuis officiis equitãt
solinec comẽde uel bibe̾ debẽt in uilla
et añꝙͣ subicentur eccłie clim ludeñ
ad taxillos et exeuntes septa mon de
nocte incurrebant smam excois.¬
Scd̾m redductioeñ taxatus est pro sex¬
centas decem lb̾. turoneñ cami̾ariꝰ eidẽ
loci pro nonaginta tribz sb. et decem
t hesaurarius pro sexdecim lb. et decẽ¬
solidis.t. prior dicti loci et sancti me¬
dardi pro decem sb̾. t̾.¬

Expanded text:
is debet ibi fieri ter in hebdomada, aliis vero diebus, cunctis transeuntibus. Obedientiarij faciunt suas hebdomadas sicut alij claustrales, & licet pro suis officiis equitent,soli: nec comedere vel bibere debent in villa. Et antequam subiicerentur Ecclesiæ Cluniac. ludentes ad taxillos, & exeuntes septa Monasterij de nocte, incurrebant sententidum reductionem taxata est pro sexcentis decem libris Turonen. Camerarius eiusdem loci, pro nonaginta tribus libris, & decem Thesaurarius pro sexdecim libris Turonen. Prior dicti loci, & sancti Medardi, pro decem libris Tur
Abbreviated transcription (Latin):
de cetero prior claustralis haberet.xu.
lb̃. quilibet sõcius in ordine .x. lb.
quilibet circiitor except᷑ infirmario
luͣ. solid. Branetarius. lxoͣ. solid̾. uus¬
tes uim. loͣ. solid̾. Docn granetarii .xx.
solid̃. Socius refectorarii .xx. iolid̃.
Que dĩa decanus de ꝑrona debet tra¬
dere priori claustrali. et idem pͥor claus¬
tralis debet distribuere ꝑsonis supͣdtis.
Item reꝑauit cõductũ magiii stagm.
qd̾ bene costitit. mille et quinquatita
sb̾. Itẽ fecit domos nouas gelimaci Itẽ
statuit festum corporis xp̃i. et p̾cepit
issud celebrari ad istar qͥnq festunt᷑.¬

Expanded text:
de cætero Prior claustralis haberet xv. libras, quilibet socius in Ordine x. libras, quilibet circuitor, excepto infirmario lx. solidos, Grenetarij lx. solidos, custos vini lx. solidos, socij Grenetarij xx. solidos, socius Refectorarij xx. solidos: quæ omnia Decanus de Perrona debet tradere Priori claustrali: & idem Prior claustralis debet distribuere personis supradictis.eparauit conductum magni stagni, quod bene constitit mille & quinquaginta libras. Item fecit domos nouas Geliniaci. Item statuit festum corporis Christi, & præcepit illud celebrari ad instar quinque festiuit
Abbreviated transcription (Latin):
porib ĩuitẽ faciebãt. et inde cõtĩgebat
ut nõ rasura sed potiꝰ excoriacio dicẽt.
Et pro dicta rafira de dit barbitosori
mattistro rasuce. et successorib suis. qmi
protpre dictu officiũ excebũt .xx. lb̃.
turon annii redditus. et uña uestem.
Item magnas pausas que fiebãt in me¬
Dio uersus ad nocturnos in aduẽtu dm̃.
necuon et uigilias q̃ fiebant post ma
fres multas infirimitates incurrebant.
cõuẽtin misericor diter cõpacienter ad¬
mouit. Ite considerans labores qͦs pͥor
claustralis. socnm ordine. circiutores.
in sui cõuentus cuestõdia paterẽtur ꝓut
semper effluebat insericorditer cõpa

Expanded text:
is inuicem faciebant: & inde contingebat vt non rasura, sed potius excoriatio diceretur. Et pro dicta rasura dedit barbitonsori magistro rasuræ & successoribus suis, qui pro tempore dictum officium exercebunt, xx. libras Turon. annui redditus, & vnam vestem. Item magnas pausas, quæ fiebant in medio versus ad nocturnos in aduentu Domini, necnon & vigilias, quæ fiebant post Mater quas fratres multas infirmitates incurrebant, Conuentui misericorditer compatiens amouit. Item considerans labores, quos Prioris Claustralis socij in ordine circuitoris in sui Conuentus custodia paterentur, prout semper affluebat, misericorditer
Abbreviated transcription (Latin):
poncius pro quibusdam negotiis
huius ecclie a gendis apostolicam
uenerabilis prior sc̃imonialiũ de
marciniaco. ei substitutus est in
abbẽm. Quo post tres mẽses defũc¬
to nona die iulii mensis dilata
electione. cã congregandi religio¬
sõs et prudentes uiros usq̃z in octab
assũpt̃ dei genitricis. Electus est
ubi uite uenerabilis. dõnus petrus
cognometo. mauricii nobilis gene̾
auernia ornndus. etate iuuenis. ma¬
turis morib sentor. nõ plus.xxuii.

Expanded text:
PONTIVS pro quibusdam negotiis huius Ecclesiæ agendis, Apostolicam us, Prior Sanctimonalium de Marciniaco, ei substitutus est in Abbatem. Quo post tres menses defuncto, nona die Iulij mensis dilata electione causa congregandi Religiosos & prudentes viros, vsque in octauas Assumptionis Dei Genitricis, electus est vir vitæ venerabilis dilectus Domnus PETRVS cognomento MAVRITII, nobilis genere, Aruernia oriundus, ætate iuuenis, maturis moribus senior, non plus 28.
Abbreviated transcription (Latin):
Nł .c. xix. Hoc anno apũd clumaci
obit gelasius ppͣ. scd̾s sepultusqz
est inter crucem et altare post cho
ppͣam est electus. qui et calixtꝰ sc̃ds̃
dictus est. ¶ Rex ludouicus pro¬
misit obseruare monasteriũ ut
rem suam proprĩa et membra. et
karolus. unꝰ. confirmauit. anno

Expanded text:
no - 1119. Hoc anno apud Cluniacum obiit Gelasius Papa, secundus: sepultusque est inter crucem & Altare post Chor Romanum Papam est electus, qui & Calixtus II. dictus est. Anno misit seruare Monasterium Cluniacense, vt rem suam propria, & membra eius. Karolus septimus confirmauit anno
Abbreviated transcription (Latin):
lingoren qui sunt uniti adinuice et
sũt de .xiii. decanatibz qmi dantur in be¬
neficiũ in quib locis debent ẽẽ decano
nõ cõputato .iiii. monachi scilicet in qͦl
loco .iiͦ. et debent celebrari missa cothi¬
die in quolz loco cũ nota et hore canᶜͤ
et debet fieri elemosma gualis in quolz
loco di die dm̃ca. populus uniusqz de¬
canatus siue domus tenetur prouide ᷤ¬
de libris albis insulis calicibz lumina¬
ri cãpanis et tenet᷑. ad refectiõe eccliaꝵ.¬

Expanded text:
is, qui sunt vniti adinuicem, & sunt de tredecim Decanatibus qui dantur in beneficium, in quibus locis, debent esse, Decano non computato, quatuor Monachi, scilicet in quolibet loco duo, & debent celebrare Missam cotidie in quolibet loco, cum nota, & horas Canonicas, & debet fieri eleemosyna generalis in quolibet loco omni die Dominica. Populus vtriusque Decanatus siue domus tenetur prouidere de libris, albis, casulis, calicibus, luminari, campanis, & tenetur ad refectionem Eccl
Abbreviated transcription (Latin):
nota. et quarta sme nota. et debet
ibi fieri elemosma qualibet die oib
aduemientibz. Et supp̾or non debet
dare liceñ monachis eundi in uilla
qñ decanus ẽ pñs in domo. panis
conuentus est ibidem certi põderis.
et datur cuilibet religioso sub certo
pond̾e. anno . CCC. fuit ibidẽ ordina¬
tum per uisitatores. ꝙ de pittanciis seu
legatis pecunia non trãdatur sed in
tunicis et pictantiis in usus cõntu¬
nes expendatur.¬
tem prioratus sancti salin de ualen

Expanded text:
nota, & quarta sine nota, & debet ibi fieri eleemosyna qualibet die omnibus aduenientibus, & Subprior non debet dare licentiam Monachis eundi in villam, quando Decanus est præsens in domo. Panis Conuentus est ibidem certi ponderis, & datur cuilibet Religioso sub certo pondere. Anno 300. fuit ibidem ordinatum per visitatores quod de pitantiis, seu legatis, pecunia non tradatur, sed in tunicis, & pitantiis, in vsus communes expendatur. Prioratus S. Salui de Valen
Abbreviated transcription (Latin):
non dõputato. et debent ibi celebra¬
ri cothidie .i. misse cum nota et ter¬
cia sine nota. et fit oĩ die elemosma
gualis. Incontinenti post cõpsctorium
clauditur claustrũ et debẽt monachi
iacere in una domo ⁊ comede̾ insmił.¬

Expanded text:
 debent ibi celebrari cotidie duæ Missæ cum nota, & tertia sine nota: & fit omni die eleemosyna generalis. Incontinenti post Completorium clauditur claustrum, & debent Monachi iacere in vna domo, & comedere si
Abbreviated transcription (Latin):
dus scdus abbas in puerilitate cõs¬
titutus hĩtum sacre religiois in do¬
mo seu prioratu de tornato clim̃ ord̾is
sacrista extitit. Deinde per . bo. me¬
meritis exigẽtib clumaci euocatꝰ
fuit ubi secius in ordine. Deide
por claustralis et subsequẽter pͥor
maior effectꝰ fuit. in quo officio pͥo
dinis feruentissimis zelator ⁊ ama¬

Expanded text:
nis xvj. Hic in puerili ætate constitutus habitum sacræ Religionis in Prioratu de Tornaco, Ordinis Sacrista extitit, deinde per bonæ memeritis exigētibus, Cluniacum euocatus fuit; vbi socius in Ordine, deinde Prior claustralis, & subsequēter Prior maior effectus fuit. In quo officio, vidferuentissimus zelator,
Abbreviated transcription (Latin):
die debet fieri mandatũ trib paupe¬
ribus et cuilz debet ministrari p̾benda
monachalis et ibi debet ẽẽ supprior
⁊ socius in ordine. et non debent exire
religiosi locum de bergeyo sine licen.¬
fuit obseruatum ꝙ non erant ibi
nota. et debet ibide fieri elemosma
gn̾alis ter in ebdomada et omm die
transeuntib.¬
fuit reductꝰ numerus momalium
ad .xxx. momales. et debent ibi ẽẽ¬

Expanded text:
fieri mandatum tribus pauperibus, & cuilibet debet ministrari præbenda monachalis, & ibi debet esse Superior & socius in ordine, & non debent exire religiosi locum de Vergeio sine licenfuit obseruatum quod non essent ibi nota, & debet ibidem fieri eleemosyna generalis ter in hebdomada, & omni die transeuntibfuit reductus numerus monialium, ad triginta moniales, & debent ibi es
Abbreviated transcription (Latin):
et debent ibi celebrari cothidie .n.
misse et debet fieri elemosma gñalis
õĩ die dñica. et semper p̾tereuntibus.
tem p̾oratus de saltu subtus cosam̃i
õm̃s horas et cothidie celebrare uña
missam cum nota.

Expanded text:
otidie duæ Missæ, & debet fieri eleemosyna generalis omni die Dominica, & semper prætereuntibus. Prioratus de Saltu, subtus Cosanum,omnes Horas, & cotidie celebrare vnam Missam cum nota.
Abbreviated transcription (Latin):
uonie nͥ uere uideliet di Sex monghus supra tubus uel duatim
Uicibus in chdomada Capitulum gendlitre teneatin Iteq se cundimade ĩ
et Re gularẽ disciplinam ac secundum ordimo statuta motu q carita¬
tuis frĩo oñi trinsgre ssunes excessus et negligẽ ĩ corrigantur nullus
antem secieta et conectiones ꝓcia capitłin ciuꝙ extraneo lenelare
presumat contrarium uero faciens a criter ꝑmaturo
em omnes Alaes puors de cam efficiari q et menathi ista
etdim stilentrum quod est clamo Re ligionie In ecc lesia derunti no Re ffertiue¬

Expanded text:
ualibus vero, videlicet a sex Monachis & supra, tribus vel duabus vicibus in hebdomada, Capitulum generaliter teneatur; ibiq; secundum Deum & regularem disciplinam, ac secundum ordinis statuta, motuque charitatiuo fratrum omnium transgressiones, excessus, & negligentiæ corrigantur. Nullus autem secreta & correctiones extra Capitulum, cuiquam extraneo reuelare præsumat, contrarium vero faciens acriter puniatur. Item, omnes Abbates, Priores, Decani officiariique & Monachi nostri ordinis silentium, quod est cla
Abbreviated transcription (Latin):
eteuure in locre connẽtualibus In elanstro et infra aiulitum mine
delent flocos portare et in locis eciam non Conuẽ tualibus eciam
millus debet intrare eccłiam sine floce et in toto or dine om̃es allates
Temomes Monache qui exna cliusuras et septa loca pordams
sine supiorum suerum licencia exenntes deel non uementes ad terminũ
sibi p̃si ni Imixe dimento legitumo cessante Et Illi qui petunt licen
ad certum locum eundi et fiand ulanter ad alium accessuut tenentus
face satiffacionem in ordine fieri consuetam
Nem omnes de ordiue diel mn macuri g gelbis eadnotu¬

Expanded text:
 in locis conuentualibus, in claustro, & infra ambitus murorum; debent flocos portare, & in locis etiam non conuentualibus, nullus debet intrare Ecclesiam sine floco, & in toto ordine omnes Abbatesonachi qui extra clausuras & septa locorum ordinis sine superiorum suorum licentia exeuntes, vel non venientes ad terminum sibi præfixum, impedimento legitimo cessante: & illi qui petunt licentiam ad certum locum eundi, & fraudulenter ad alium accedunt, tenentur facere satisfactionem in ordine fieri consuetam. Item, omnes de ordine diebus Mercurij & Sabbat
Abbreviated transcription (Latin):
ipso fucto ut pote quando tenent enses gladios uel a lia arma infia
septa monastem siue licencia uel quando duuctunt habiturs
uel coperiut taliter ꝙ non uide ntur Religiosi Wed seculares
quando absoluũt eciam a fente ncus a qmibus non possunt
absoluere sidłi monachi io humiliter x ecierine ⁊ Inmucta eis
p modo culye peintencia salutari et aliis q̃ de Iurs fin̾ut Iuũ g̃ da

Expanded text:
ipso facto, vtpote quando tenent enses, gladios, vel alia arma, infra ipso facto, vtpote quando tenent enses, gladios, vel alia arma, infra septa Monasterij, sine licentia, vel quando dimittunt habitum, vel capiunt taliter quod non videntur Religiosi, sed seculares, quando absoluunt etiam a sententiis a quibus non possunt absoluere, si dicti monachi id humiliter petierint, & iniuncta eis pro modo culpæ penitentia salutari, & aliis quæ de iu
Abbreviated transcription (Latin):
udlnoa et douet aliud fuerit per nos se n s uccessores nostros
ordunatum ex nñc potestate in si quam In Istis Casibus aluio
personie hactenuus cõmi sernime totaliter Re̾ nocantes
Iem Pez Constitucionei domi brbam que
Incipit ne in uiuea Inh ibitum est expresse onibus Re ligiosi
ae a ꝑsonis tam maribus ꝙͣ mulieribus uolentibus Ingredi
eorum Re ligiene sͥ in carum ꝑsonarum Re ceꝑcione autante
uel post Illam quecuq pastus praudi sine Cenas Iocalia aut
Rs alias gciam ad eccłiasticum seu quẽnis ꝓuimi usum alium
depputata den deputanda de Cetero directe uel indirecte pete
seu exigere quo quomõdo presumant et contrarium facier singn¬
lares xsone tam dantes ꝙͣ Re cixientes excom̾car̃is Si uero
licentia
Tem Caueant relictiosi de alui Inus Iuriez quia in pluri¬
bus alue easibus Iucurrunt Ienteũ maioꝵ extonũcatõnis

Expanded text:
nostrorum, & donec aliud fuerit per nos seu successores nostros nostrorum, & donec aliud fuerit per nos seu successores nostros ordinatum, ex nunc potestatem si quam in istis casibus aliis personis hactenus commisimus, totaliter reuocantes. Item, per constitutionem Domini Vrbani, quæ incipit, Ne in vinea: Inhibitum est expresse omnibus Religiosis, ne a personis tam maribus, quam mulieribus volentibus ingredi eorum Religiones in earum personarum receptione, aut ante vel post illam, quæcumque pastus, prandia, siue cœnas, iocalia, aut res alias, etiam ad Ecclesiasticum, seu quemuis pium vsum alium deputata, seu deputanda de cætero, directe vel indirecte petere, seu exigere quoquomodo præsumant. Et contrarium facientes singulares personæ, tam dantes quam recipientes, excommunicationis, si vero licentia. Item, caueant Religiosi de aliis sententiis iuris, quia in pluribus aliis casibus incurrunt sententiam maioris excommunicationis
Abbreviated transcription (Latin):
menali et cum sangm intatie et affinitatio grãdat usq ad
quartum gradum. Item uicium contia natura quõs comh¬
hrendit om̃em tactum libi diuosum duorum Iteni saclegium
sten peruorum cum de lileratone Item Incendium
et supplicationem Connẽtus clumati et quotum aliorum de ordine
de expresso consensu et uoluntate diffinit Inseguendo uestigia
prede cessoꝵ suoriu Inꝙtum tangit dentẽtiaꝵ et casum ꝑdcꝵ¬
absolucionẽ fuit declatum et ordinatum ꝓ ut sequitur Abso¬
lucionem uero dictarum sentenciarum in forma eccłie secundũ
Consuctudinem ordime Ile cnon et Istorum casnũ nobis Reẜua¬
torum de spali gratia Conuctimiue Cameraris ꝓuinciarum
in Illa de sua prouincia priori Elumati Priori Claustrali et Illi
let ilecnon uisitatonibus cum ernus in uisitando nostus q
daꝵ ellanis cum uisitatõnis officium excercebimius et ħ uolum
et Bõmictimus ꝙ diu placu̾t nostre uolinnitati et bucce ssorum

Expanded text:
moniali, & consanguinitatis, & affinitatis gradu, vsque ad quartum gradum. Item, vitium contra naturam, quod comprehendit omnem tactum libidinosum duorum. Item, sacrilegium. Item, periurium cum deliberatione. Item, incendium & supplicationem Conuentus Cluniacensis, & quorumdam aliorum de ordine, de expresso consensu, & voluntate Diffinitorum, insequendo vestigia prædecessorum suorum, in quantum tangit sententiarum & casuum absolutionem, fuit declaratum, & ordinatum prout sequitur. Absolutionem vero dictarum sententiarum in forma Ecclesiæ secundum consuetudinem ordinis, nec non & istorum casuum nobis reseruatorum, de speciali gratia committimus Camerariis Prouinciarum in illis de sua Prouincia, Priori Cluniacensi, Priori Claustrali, & illi bit, nec non Visitatoribus, cum erunt in visitando, nostrisque Capellanis cum visitationis officium exercebimus. Et hoc volumus, & committimus, quamdiu placuerit nostræ voluntati & successorum
Abbreviated transcription (Latin):
de iure fuerint Inu̾genda
Ilem monachi uel Couus si non debent confirer inse
suo suxier uelat es depprtato Ueratamem monachi trãseu̾te
per loca ordinis depputatꝭ ad audiendũ confessiones possunt
confiteri ac si Ioidem haberent missiones
Iem omnes de oidine exceptia puer in Iungnibua delilib
et infariis maxime maxnne Il li qui sac̾doles fuont delent

Expanded text:
ngendo. Item, Monachi vel Conuersi non debent confiteri nisi suo Superiori vel ab eo deputato. Verūtamen Monachi transeuntes per loca Ordinis, deputatis ad audiendum confessiones possunt confiteri, ac si ibidem haberent mansiones. Item, omnes de ordine exceptis pueris iuuenibus, debilibus, & infirmis, maxi
Abbreviated transcription (Latin):
et priores debent portare flias ⁊ cutullas de Illis p̃anis qui in
lur Consue nenint portare
Nem post Completorum Ab balra prisits de cumn et ali ad ques
spectat sua officia . loca cõmuma sic clausa teneant ⁊e neri qx faciint p
rollie prrs hathus post dtam horam exne ualrati ꝓ aliquibus illititꝰ
Commmictendis

Expanded text:
 Priores debent portare flocos & cucullas de illis pannis qui in Cluniaco consueuerunt portari. Item, post Completorium Abbates, Priores, Decani, & alij ad quos spectat, sua officia & loca communia sic clausa teneant, tenerique faciant, quod nullus Monachus post dictam horam exire valeat pro aliquibus illicitis committēdis
Abbreviated transcription (Latin):
beate memorie donus ac
uenerabilis. higo anno ordinationisl
uiͦ. uĩa unuerse carnis ingressũs. b̾t̾o
fine migrauit a scloͬ. sepultusqz est
in basilica noua beatoꝵ apłoꝵ petri⁊
pauli. quã ipse a fundamentis cons¬
truxerat. hic non solum carius sed etĩã
mentis nobilitatr spicum eotitit.
At locum istum super om̃s antecesso¬
res suos edificiis. ornamentis. pos¬
sessiomb. monasteriis cellis. ultra
quã credi potest. usq̃z quaq fide et

Expanded text:
beatæ memoriæ Domnus ac venerabilis HVGO, anno ordinationis sexto, viam vniuersæ carnis ingressus, beato fine migrauit e sæculo, sepultusque est in Basilica noua beatorum Apostolorum Petri & Pauli, quam ipse a fundamentis construxerat. Hic non solum carnis, sed etiam mentis nobilitate conspicuus extitit, ac locum istum super omnes antecessores suos ædificiis, ornamentis, possessionibus, Monasteriis, Cellis, vltra quam credi potest, vsquequaque fide
Abbreviated transcription (Latin):
ueneratur honorib. Hugone rege
regin gubernacula tenẽte. At
uero misericordissimus pater. odi¬
lo die festiuitatis penthecostes.
anesontinẽsi archiẽpõ letaldo no¬
mñe consecratus. suscepit cluma¬
censis. ouilis regimen.

Expanded text:
eneratur honoribus, Hugone Rege Regni gubernacula tenente. At vero misericordissimus Pater ODILO, die festiuitatis Pētecostes a Vesontionensi Archiepiscopo Letaldo nomine consecratus, suscepit Cluniacensis ouilis regimen.
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdem uenerabli cõuẽtui. obtulimus
ꝓpetuo uenerandũ et cosendũ. A qͥb
honorifice et cũ in genti reuerentia
susceptũ: cum aliis sc̃is reliquiis letã¬
tes deposuerũt. Sed paulo post cum in¬
tẽti ceuerẽtia ⁊ honore. in capsam ar¬
gentẽa honorificentius recõdiderunt.
Unde de eius clemẽtra sꝑantes. apd̃
eũ qui udicaturꝰ ẽ uiuos t mortuos:
de enis patrocimo ⁊ aduocatiõe cõfi¬
unuersalem rexit eccliam: ita nũc hãc
specialiter regede et gubernare dignet᷑.
a men.l ioc aũt factũ est per gram̃

Expanded text:
ejusdem venerabili conventui obtulimus ejusdem venerabili conventui obtulimus perpetuo venerandum et colendum. A quibus honorifice et cum ingenti reverentia susceptum, cum aliis sanctis reliquiis laetantes deposuerunt. Sed paulo post cum ingenti reverentia et honore in capsam argenteam honorificentius recondiderunt. Unde, de ejus clementia sperantes apud eum, qui judicaturus est vivos et mortuos, de ejus patrocinio et advocatione do vniuersalem rexit Ecclesiam; ita nunc hanc specialiter regere, & gubernare dignetur. Amen. Hoc autem factum est per gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
obtulimus. Dclementissime clemẽs.
clementiam tuĩa imploranus: de cuiꝰ
patrocimo cõfidimus. ut qui pro nomĩe
xp̃i in mari submersũs es: nos a submer¬
sione maris: liberare digneris. ut ex
hoc ueraciter comprobemus te nobis
auxiliari. Drõne aũt finita: ilicofi¬
nta ẽ processa. et tranquillitas maris
reddita ẽ nobis. Fatemur igitur et
confidenter dicimus: quod statim per
beati clemẽtis merita. aquilone fugato.
aust̃ prosper propere successit ⁊ nauẽ
ex opposita parce: euidenter erigendo.
prefatũ mortale ꝑiculũ: feliciter eua¬
sinus. Et letabundi letabundas exos¬
uimus grãs erectori nr̃o. sicqz per mare
uolantes: citius appulimus ad portũ
optatũ. Post ea uero per diu̾sa tr̃aꝵ
spacia. a bto clemẽte prospẽre cõducti:
uiͦ. kl̃ augusti. sepe dictũ sc̃i martiris
caput cũ multa deuotioe ⁊ honorifĩ¬
centia. dño cõcedẽte: ⁊ ipso martire per¬
mittente. sancte ecclie clumacensi: ⁊

Expanded text:
obtulimus: O clementissime Clemens, obtulimus: O clementissime Clemens, clementiam tuam imploramus, de cujus patrocinio confidimus; ut qui pro nomine Christi in mari subversus es, nos a subversione maris liberare digneris, ut ex hoc veraciter comprobemus te nobis auxiliari. Oratione autem finita, illico finita est procella, et tranquillitas maris reddita est nobis. Fatemur igitur, et confidenter dicimus, quod statim per beati Clementis merita aquilone fugato, auster prosper propere successit, et navem ex opposita parte evidenter erigendo, praefatum mortale periculum feliciter evasimus. Et laetabundi laetabundas exsolvimus gratias erectori nostro, sicque per mare volantes citius appulimus ad portum optatum. Postea vero per diversa terrarum spatia, a beato Clemente prospere conducti, VI Kal. Augusti saepe dictum sancti martyris caput cum multa devotione et honorificentia Domino concedente, et ipso martyre permittente, sanctae ecclesiae Cluniacensi, et
Abbreviated transcription (Latin):
duxit tormentu. Quo turbine tur¬
becti turbant. et cerula ponti: ⁊ ele¬
uate sũt mirabiles elatiões maris.
Tũc unda deiscens maris secreta un¬
dauit. estusqz furit arenis et sepuschrũ
nrm. uentres scilicet piscium: iam
mare parauerat. Tunc extimploõiz
soluũt. frigore mẽbra: eo qd̾ non tã
nauis ĩter undas: quã unde intra na¬
uem uiderentur. Et carbasus arce¬
mone inclinato. iam maria lãbere
uidebatur ⁊ naute de uita desperãtes.
naue relicta in barcellis effigerent.
Cumqz om̃s alii qui in nai remãse¬
ramus: de euasione ⁊ uita desꝑaremꝰ:
⁊ om̃n bonoꝵ ⁊ maloꝵ obliti. extra
nos positi fueramus. Tũc cõfestim
spũs ꝑaclitus. qmi ubi uult spirat.
inspirare dignatꝰ est nobis ut con¬
fugeremꝰ ad scm clementẽ. ciuꝰ reliqͥas
portabuimnus: eius q exꝑrrem̃clemetiã.
Nos uero ante capsũlã. flexis popliti¬
bus. la crimis distillantibz. palimis
ad celum extensis: huiꝰ modi orouem

Expanded text:
duxit tormentum. Quo turbine turduxit tormentum. Quo turbine turbati, turbantur et caerula ponti, et clevatae sunt mirabiles elationes maris . Tunc unda dehiscens maris secreta undavit, aestusque furit arenis, et sepulcrum nostrum, ventres scilicet piscium, jam mare paraverat. Tunc extemplo omnium solvuntur frigore membra, eo quod non tam navis inter undas, quam undae intra navem viderentur. Et carbasus arcemone inclinato jam maria lambere videbatur, et nautae de vita desperantes, nave relicta in barcellis effugerunt. Cumque omnes alii, qui in navi remanseramus, de evasione et vita desperaremus, et omnium bonorum, et malorum obliti extra nos positi fueramus. Tunc confestim Spiritus Paracletus, qui ubi vult spirat , inspirare dignatus est nobis, ut confugeremus ad sanctum Clementem, cujus reliquias portabamus, ejusque experiremur clementiam. Nos vero ante capsulam, flexis poplitibus, lacrymis distillantibus, palmis ad coelum extensis, hujusmodi orationem
Abbreviated transcription (Latin):
se auditoꝵ reuolutionẽ. caput beati cle¬
mentis a quodam imꝑatore lõge ante
cõstantinopolim deportatũ: sed ubi re¬
positũ fuerit. se nescire respondit. His
igitur intersignis ⁊ in quisstiomib etto
dalmatius et Iotius meus pontius ad¬
mõdũ letificati: beati clemẽtis caput.
si deus prosperũ ad patrĩa nobis reditũ
cõcedet: sancte ecclie climiacensi nos
daturos deuouinꝰ ⁊ promisius. Qũã¬
to cicitiꝰ ergo potuimus: nauẽ ascendẽ¬
tes. et de prosperitate itineris nr̃i. ex
der gr̃a. et patrom nr̃i sc̃i clemẽtis tu¬
tamine: plurimũ cõfidentes. musta
maris spacia. usqz ad uigiliã pentecos¬
tes. satis prospere trãsmenimꝰ. Ipsã
aũt uigilia. inuidus ille humam ge¬
neris inmit᷑ onm bonorũ in quantũ
a deo ꝑmittit̾. perturbator. felicib ut
credimus actionib nr̃is inuides. noc¬
tis illius crepusculo: Ueheniẽs ⁊ into¬
lerabile uenti marisqz super nos in¬

Expanded text:
se auditorum revolutionem, caput beati Clese auditorum revolutionem, caput beati Clementis a quodam imperatore longe ante Constantinopolim deportatum, sed ubi repositum fuerit, se nescire respondit. His igitur intersigniis et inquisitionibus: ego Dalmatius et socius meus Pontius admodum laetificati, beati Clementis caput, si Deus prosperum ad patriam nobis reditum concederet, sanctae Ecclesiae Cluniacensi nos daturos devovimus et promisimus. Quanto citius ergo potuimus, navem ascendentes, et de prosperitate itineris nostri ex Dei gratia, et patroni nostri sancti Clementis tutamine plurimum confidentes, multa maris spatia usque ad vigiliam Pentecostes satis prospere transivimus. Ipsa autem vigilia invidus ille humani generis inimicus omnium bonorum, inquantum a Deo permittitur, perturbator, felicibus, ut credimus, actionibus nostris invidens, noctis illius crepusculo, vehemens et intolerabile venti marisque super nos in
Abbreviated transcription (Latin):
dum ab eo interpres recẽderet: quidam
uenetiam in quoꝵ dñio et potestate
predicta abbatia sita ẽ obun uenientes:
quĩo nam quereret. ip̃m interrogauẽrt.
Quibz cũ ad se ad adoranda sc̃a deuenis¬
se respondisset: ipsi ip̃m forte exhis. qͥ
sc̃m caput beati clementis furati fue¬
rant: ei obiecerũt. Quibz ille nichil
horũ se scire respondens: quã citius po¬
tuit ab eis recessit. Et ita ad nos redĩes:
tõtũ quõd aũdierat et uĩderat recita¬
uit. In hunc igitur mõdũ augmento
et confirmato gaũdio nr̃o. ego dalma
tius nec dũ de inquisctiõe ueritatis.
facti nri quiescẽ uoles. ad quendã su¬
rianũ. Moysen noĩe. qm ante tpra cap
morã fecerat. et multa de statu eccliaꝵ:
et de depositiõe sc̃oꝵ. ut diliges inqui¬
sitor audierat: utrũ ne aliquid de cor¬
pore beati clemẽtis in eadem ciuitate
delatũ fuisse audisset. multa diligẽ¬
tia q̃sini. Qͥ siquide post multa intͣ

Expanded text:
dum ab eo Interpres recederet, quidam dum ab eo Interpres recederet, quidam Venetiani, in quorum Dominio & potestate prædicta Abbatia sita est, obuij venientes, quidnam quæreret ipsum interrogauerunt. Quibus cum se ad adoranda sancta deuenisse respondisset, ipsi ipsum forte ex his qui sanctum caput beati Clementis furati fuerant ei obiecerunt. Quibus ille nihil horum se scire respondens, quam citius potuit ab eis recessit. Et ita ad nos rediens, totum quod audierat & viderat recitauit. In hunc igitur modum augmentato & confirmato gaudio ntius nec dum de inquisitione veritatis facti nostri quiescere volens, a quodam Suriano, Moyse nomine, qui ante tempora captos moram fecerat, et multa de statu ecclesiarum, et de depositione sanctorum, ut diligens inquisitor audierat, utrumne aliquid de corpore beati Clementis in eadem civitate delatum fuisse audisset, multa diligentia quaesivi. Qui siquidem post multam inter
Abbreviated transcription (Latin):
erat manus nr̃as mirabiliter ob-¬
seruãtes: osculari permiserũt. Cũqz
ab ip̃is quare sictimerẽt. q̃reremꝰ respõ¬
derũt. preciosissimas reliquias caput
beatĩ clementis se de nouo taliter
amisisse. His auditis certiores ef¬
fecti: ab ipsis recessimus. et sic qͥeti
usqz in diem pasche permansimus.
Ipsa aũt resurrectionis die. ego dal¬
matius. de aquisito capite plurimũ
gaudes: et ãpliorẽ uolẽs habere cer¬
citudinẽ: quendam interprẽte quẽ
mecũ tenebã: grece et latine linhue
ꝑitũ. ad abbatiã predictã trãsmisi:
eiq ut abbati illiꝰ loci in sinuaret.
quot aliquas reliquias cudã milit
Auti uel argenti uel domoꝵ siue reditiũ
ꝑmictatione concederet miuuxi. Qini
ad abbatẽ uemiẽs: qd̾ sibi ũixera pa¬
tefecit. Cin abbas quasi iratus: nul¬
las reliquias quibz carere uellet. im
caput beati clementis de nouo ꝑdiderat:
se habere respondit. Cumqz in hũc mo¬

Expanded text:
erat, manus nostras mirabiliter oberat, manus nostras mirabiliter observantes, osculari permiserunt. Cumque ab ipsis, quare sic timerent, quaereremus, responderunt, pretiosissimas reliquias, caput beati Clementis se de novo taliter amisisse. His auditis, certiores effecti, ab ipsis recessimus, et sic quieti usque in diem Paschae permansimus. Ipsa autem Resurrectionis die, ego Dalmatius de acquisito capite plurimum gaudens, et ampliorem volens habere certitudinem, quemdam interpretem, quem mecum tenebam, Graecae et Latine linguae peritum, ad abbatiam praedictam transmisi, eique ut abbati illius loci insinuaret, quod aliquas reliquias cuidam militi, auri, vel argenti, vel domorum, sive reddituum permutatione concederet, iniunxi. Qui ad Abbatem veniens, quod sibi iniunxeram patefecit. Cum Abbas quasi iratus, nullas reliquias, quibus carere vellet, quoniam caput beati Clementis de nouo perdiderant, se habere respondit. Cumque in hūc mo