comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
onfessio non semꝑ penitentiam. s gr̾a¬
rum actionem significat: ut inp̾sal¬
mis sepissime legimus. Atidiant qui salua¬
torem non natum s creatum calump¬
mantur: quod patrem sium uocet. celi¬

Expanded text:
onfessio non semper poenitentiam, sed et gratiarum actionem significat, ut in Psalmis saepissime legimus. Audiant qui Salvatorem non natum sed creatum calumniantur, quod Patrem suum vocet, coeli
Abbreviated transcription (Latin):
eunonius: tantam sibi noticiaui patris
& fun quantam alterutrum habent
st se uendicans. Quod si inde conteudu.
& sisam consolatu iusaniam. quia sequit
& cui uoluerit filius reuelare. aliud elt iu¬
cure equalitate nosse qued noueris. Aliuo
renel antis dignatione. Tenite ad nic om̃
qui labortus & ouerati estis. & epo reficia¬

Expanded text:
Eunomius, tantam sibi notitiam Patris et Filii, quantam alterutrum inter se habent, jactans. Quod si inde contendit et suam consolatur insaniam quia sequitur: Et cui voluerit Filius revelare, aliud est naturae aequalitate nosse quod noverat, aliud revelantis dignatione IV. Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficia
Abbreviated transcription (Latin):
mnit. non ueritus increduls gentis ex pete¬
ie teritatem. quia uirtutem suam preteri¬
tariri penarum recordatio toborabat. toriũ¬
tii erꝑtus niuitis. morte tandeni assecuturũ
se uitar sciens. tota mehilomuius iutentio¬
ne desiderans. ut qui um erat xp̃i nouinus.
inter muita tormentorum genera flagella ꝑ¬
fectui confessor. ficri mortis iultatione me¬

Expanded text:
it: non veritus incredulae gentis expetere feritatem, quia virtutem suam praeteritarum poenarum recordatio roborabat, tormentis expertus multis, morte tandem assecuturum se vitam: tota nihilominus intentione desiderans, ut qui jam erat Christi nominis inter multa tormentorum flagella perfectus confessor, fieri mortis
Abbreviated transcription (Latin):
uiticere nobis deberent ad ꝓfecti
saltias nr̃e. mx̾m erempla scorim
qui ꝓpt ad ipiscendam celeste corona
oniniius se mandatis don anicis sub¬
diderunt. & ita ciuictis deuiureriuit ie
legib: saluatoris: ut ꝓpt ante actam uitã.
mererentur adlianc martyri głam ꝑue¬
uire. Non enim illo t empore. tantun ꝑ¬
feccrant preceptum dñi. quo confessionis
supplicium ꝑtulerunt: sed uecesse ẽ illos
prius scđ̾m euuangłium uixisse xp̃i: ut
rp̃i passionib potirentur.
ecesse ẽ enim in quamait micia bona
fuernit. quorum finis est optimus
subseciitus. & martẏres eos non solum fu¬
isse cum passi sunt: sed etiam martyres
xp̃i fuisse. eum uiuerent. Martyr enini
ciens xp̃o testimonium ꝑ ibenius. Unde
passiona tempore ligni affrcione constru¬
iir sed illa. quę totius uitę curriculo.
cunctarum disciplinarum uirtutibus
coaptatur De qia idii uidetur salua¬
tor dicere. Qui uult post me uenire.
tollat erucem suam & sequatur me.
lunquia enim om aes martyres qui

Expanded text:
ufficere nobis debent ad profectum salutis nostrae martyrum exempla sanctorum, qui propter adipiscendam coelestem coronam, omnibus se mandatis dominicis subdiderunt, et ita cunctis devinxerunt se legibus Salvatoris, ut propter ante actam vitam mererentur ad hanc martyrii gloriam pervenire. Non enim illo in tempore tantum perfecerunt praeceptum Domini, quo confessionis supplicium pertulerunt; sed necesse fuit illos prius secundum Evangelium vixisse, ut Christi passionibus potirentur. Necesse est, inquam, ut initia bona fuerint, quorum finis est optimus subsecutus; et martyres eos non solum fuisse cum passi sunt, sed etiam tunc martyres Christi esse cum viverent. Martyr enim ties Christo testimonium perhibemus. Unde passionis tempore ligni affixione construitur; sed et illa quae totius vitae curriculo cunctarum disciplinarum virtutibus coaptatur. De qua mihi videtur Salvator dicere, Qui vult post me venire, tollat crucem suam, et sequatur me . Numquid enim omnes martyres, qui
Abbreviated transcription (Latin):
me eloquentie spiculo gentilitatẽ ꝑfodi. quoan¬
te ut muuitissima defensione er: uita gra¬
tulari. atq omneni hanc gilliam. ipsius dio¬
nisii apostolatu disponeret subleuari. quara
mercurio demonica seruitute constabat mi¬
serabiliter ancillari: beati clementis cor tetigit:¬
& ut istius modi uerbis preciosum dionisium
alloqueretur. accendit.

Expanded text:
mae eloquentiae spiculo gentilitatem perfodi, quo anmae eloquentiae spiculo gentilitatem perfodi, quo ante, ut munitissima defensione erat solita gratulari, atque omnem hanc Galliam ipsius Dionysii apostolatu disponeret sublevari, quam Mercurio daemoniaca servitute constabat miserabiliter ancillari, beati Clementis cor tetigit, et ut istius modi verbis pretiosum Dionysium alloqueretur, accendit.
Abbreviated transcription (Latin):
quo idemi głosus dñi athemensinui
archiep̃s dionisius. moi ut se potue¬
runt inuicem salutare. digno e cum hono¬
re susceptus: & ꝓsanctitatis ac eruditionis
sus reuerentia. seu anterioris frat̾ui tatis
comunnctione. loco iaxime uenerationis
ẽ habitus. Cum quo etiam ꝑmutua col¬
locutione apostolicatn san̾ctionui. & dul¬
cedine spiritalis dilectionis. aliquand ui
familiarissime conuersatus in modici amo¬
ris uterq uinculis sese constriuxerant.
mici iatul. probationeri fidelium tuoruui
nri ium tuorum fuisẽ giudeat᷑ hostis inbei¬
le̾m. Qu̾inm̾uno perpetuum eis largi¬
ris crinmphũ ut eeclesie tue semꝑ sinit uierem plun.¬
lis dñi scilicet ismi. rp̃i radio splendidis¬
simo. & orientali id est sanctissimo dio¬
nisio. occidentales tenebras uellet sua gr̾a
illustrare. & murum ualidissimum infide¬
litatis. qui totius gillie & germanie termi¬
nos pene in remnediabilit̃ occupauerat. pro¬
uideret ariete tali destruere. tantoq peritissi¬

Expanded text:
quo idem gloriosus Domini Atheniensium archiepiscopus Dionysius mox, ut se potuerunt invicem salutare, digno est cum honore susceptus, ac pro sanctitatis ac eruditionis suae reverentia seu anterioris fraternitatis conjunctione loco maximae venerationis est habitus. Cum quo etiam pro mutua collocutione apostolicarum sanctionum, et dulcedine spifamiliarissime conversatus, immodici amoris sese vinculo constrinxerant.mici jacula probationem fidelium tuorum nullum tuorum fuisse gaudeat hostis imbelem: quinimo perpetuum illis es largitus triumphum, ut Ecclesiae tumini scilicet Jesu Christi, radio splendidissimo et orientali, id est sanctissimo Dionysio, occidentales tenebras vellet gratia sua illustrare, et murum validissimum infidelitatis qui totius Galliae et Germaniae terminos pene irremediabiliter occupaverat, provideret ariete tali destruere, tantoque peritissi
Abbreviated transcription (Latin):
cum circa dñm predicantes: appuleriuit
portui arel ateusium ciuitatis. Et ex inde
quibdam in partes necessirias. prout ei ui¬
sum fuerat destinatis. idem macharius di¬
onisius. qui sedis apostolicę priuilegio. tra¬
dente sibi beato elemente petri apli succrs¬
sore. uerbi diuuim semina. gallicis gentibi
era tandi susceperat. ueati principis apłor.
aaiestri sui informatus exemplo. qui
in merserant: quo amplius gallias apus.¬
gentilitatis feruere coguoinit errorem. illux
uitrepidꝰ. & calore sidei armatus accessit.

Expanded text:
rcumcirca Dominum praedicantes appulerunt portui Arelatensium civitatis. Et exinde quibusdam in partes necessarias, prout ei visum fuerat, destinatis, idem Macarius Dionysius, qui sedis apostolicae privilegio, tradente sibi beato Clemente Petri apostoli successore, verbi divini semina gentibus Gallicis eroganda susagistri sui informatus exemplo, qui nomen immerserant, quo amplius apud Gallias gentilitatis fervere cognovit errorem, illuc intrepidus et calore fidei armatus
Abbreviated transcription (Latin):
Iocabatur auteni ultiardis. & id
semp tta presto. qia maa eru co¬
bbiensis. ad eo contracta. ut magis icde¬
ret portantium pedib quam sius. Quos
si deessent portitores: non bipedem grad en¬
teni sed quas rupedem seabertus reppet mn
putates. Decrat cetera spes salutem recu¬
pernidi: excepta post dm̃ intseta pont scl
adalardi. Quadam iogtur nocte. sicut sole¬
bat uemens ad tiumilum terram ostaa
sea precibe petebat e lun Sedelen post oran¬
onum. quia stare non portato candelamn
nendo. lacrimis & miseti iui. ꝓsauentoit
uesto i nonacorum nise conuerteler. Qul¬
uplit imne orationer. quia non auus sed sua
andem affuit diuina ni seratio: quia ant¬
uit annci sui intercessio. Auditur uet¬
ueni crepitus: neruis ad uermens iustu¬
ris ad uincturas resiuienti fͦ tieus iuer
saiutm psci ad alaroi interaes antur uoca¬
uit ar si railam suaui rete  residen

Expanded text:
Vocabatur autem Ulfiardis: et ideo semper ita praesto, quia incola erat Corbeiensis: adeo contracta, ut magis incederet portantium pedibus, quam suis. Quod si deessent portitores, non bipedem gradientem, sed quadrupedem scabellulis repentem putares. Deerat caetera spes salutem recuperandi, excepta post Deum miseratione sancti Adalardi. Quadam igitur nocte, sicut solebat veniens ad tumulum, terram capite, sed precibus petebat coelum. Sedebat post orationem, quia stare non poterat: candelam tenendo, lacrymis et miseria sui psallentium visus monachorum in se convertenon alius, sed suam andem adfuit divina miseratio, quia interfuit amissi sui intercessio. Auditus nervorum crepitus, nervis ad nervos, juncturis ad juncturas resilientibus. Sentiens mulier salutem per sancti Adalardi intercessionem, vocavit ad se bajulam suam retro eam residen
Abbreviated transcription (Latin):
sui eristeret. Inerat ei in parta adhiue eta¬
te. maturum iamstudium: adherere scili¬
cet dictis maiorum. Et siquid dignum po¬
tuisset auditu ꝑcipere. non segnit oblituom
tradebit: sed tenacipotius memorie cõmen
sitibundo doctrine fluenta pectore.
quę post congruenti intempore. mellito gut¬
adolescentis. in quib ea solet ętas scħ ingre

Expanded text:
utaretur. Inerat ei in parva adhuc aetate maturum jam studium: adhaerere scilicet majorum dictis; et si quid dignum potuisset auditu percipere, non segniter oblivioni tradere, sed tenaci potius memoriae commendare: sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutadolescentiae in quibus solet ea ae
Abbreviated transcription (Latin):
puit illiq airti Sient fuit dñs ciim do¬
uniuis & patrii. & magistris utis aplĩ iuis
petno & paulo. ita sit tecum in omuinus
quecumq te uerteris. Esto robustiis. tu
cim maximant & miine ripilem populi
multitudinem. inttoduces in ueraui rep¬
iussionis terram filioriuii ut aleł.

Expanded text:
buit, illique dixit: Sicut fuit Dominus cum dominis et patribus et magistris nostris apostolis suis Petro et Paulo, ita sit tecum in omnibus, quocunque te verteris. Esto robustus: tu enim maximam et innumerabilem populi multitudinem introduces in veram repromissionis terram filiorum Israel.
Abbreviated transcription (Latin):
Dec icitur ligatio. nui i in porliae
Sfuit solutio. Exhac enin fauosa occa
quos contracta quȩdam sen ꝑ aducns se¬
pusture. ium iuro di quodammore i de¬
ratur facere. Non uer excepto primo co¬
ticuno eam ertuaebat: non dies. quando¬
nisi corpus alimeirtis recitabat.s c¬

Expanded text:
ec igitur ligatio multorum posthac fuit solutio. Ex hac enim famosa occasquos contracta quaedam semper adjacens sepulturae, vim viro Dei quodammodo videbatur facere. Non nox, excepto primo conticinio, eam excludebat; non dies, nisi quando corpus alimentis recreabat.
Abbreviated transcription (Latin):
oueri surt ordines ingłorum. S t com¬
meretu. electorum numerus: homo deciniꝰ
est creatus. Qri a conditore suo. nec postciui¬
pam perint: quia iuie et̾na sipentia ꝑ car¬
nem miraculis croruscans. ex linuane teste

Expanded text:
ovem sunt ordines angelorum. Sed ut compleretur electorum numerus, homo decimus est creatus; qui a Conditore suo nec post culpam periit, quia hunc aeterna sapientia per carnem miraculis coruscans ex lumine testae
Abbreviated transcription (Latin):
REciosus deniq dũidio¬
mosus. cum arcis ro¬
mane menis. su aus¬
pice xp̃o presentiã
intulit: quoniaiu fi
eum setimuit: ueatum clementem pon¬
tifice n. saucte x summę apostolicę sedis¬
um apicem gubernanten. inuenit.

Expanded text:
Pretiosus denique Dionysius, cum arcis Romanae moenibus sui auspice Christo praesentiam intulit, quoniam fideuit, beatum Clementem pontificem, sanctae et summae sedis apostolicae jam apicem gubernantem invenit.
Abbreviated transcription (Latin):
ui abscondistihee asapientib .s
prudentib. & reuelasti ea paruulis.
Gias agit & exuitat in patre: quod aplis aa¬
uentus sui a peruerit sacranienta. quę igno¬
muerint scribe & phiarisei. qui sibi sapientes
ndentiur & nicorspectu suo prudentes.s¬

Expanded text:
uia absconditi haec sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Gratias agit et exsultat in Patre quod apostolis adventus sui aperuerit sacramenta, quae ignoraverunt scribae et Pharisaei, qui sibi sapientes videntur et in conspectu suo prudentes.
Abbreviated transcription (Latin):
himnitatem. & in nocentiani. ineo
⁊ p̃e suscipitur. Et prudent. ne cum de
Adiecit non illos sut meri s magistri lio¬
nore suscipiendos. Qui autem scandalita¬
uerit unum depufilis istis. Nota. quos¬

Expanded text:
humilitatem et innocentiam, in eo Christus suscipitur. Et prudenter ne, cum deladjecit non illos sui merito sed magistri honore suscipiendos. Qui autem scandalizaverit unum de pusillis istis qu
Abbreviated transcription (Latin):
eium: scindali pon recipunt. Expedit ei
ut suspendotin mola asmnaria ui collo eius.
& demergatur in profunido maris. Quaui¬
quam hiec generalis possit esse sententia. ad¬
uẽsum oms qui aliquem scandabrant. taui
uirta consequentiam ser monis. etiam contra
apło dictum intellig potet. qui int̾rogan¬
do quis maior esset in reguo celortmi. uide¬
bamtur iit̾ se de dignitate contendere.
Et si in hioc uicio ꝑmansissent. poterant eos
quos ad sidem uocauerant. ꝑ suum icanda¬
uiui ꝑdere. dum apłos inderent inter se

Expanded text:
t ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum maris. Quamquam haec generalis possit esse sententia adversus omnes qui aliquem scandalizant, tamen juxta consequentiam sermonis etiam contra apostolos dictum intelligi potest, qui interrogando, quis major esset in regno coelorum, videbantur inter se de dignitate contendere, et si in hoc vitio permansissent, poterant eos quos ad fidem vocabant, per suum scandalum perdere, dum apostolos viderent inter se
Abbreviated transcription (Latin):
dicciti Dum essem iuuenis iito disccm¬
di feruebam amo nec mita quoriundã
presumptionem ipse me Nociti.
capit. ⁊ macistr um potius quam discru¬
uim esse decelut. Perreri tamen aleruion¬
iii. aucui aidunm. in iultis ei grãs
irpo imem frcisse discerio
purur il erosolime & betd leemi. quo
in. nocturnum hauu preceptorem. Ti¬
mebat eium uideo: & michi alterum ex¬
inbebit inchodemum. Hęc utiq contuli.
ut qui scire cupiruit. uosse queart sicut pre¬
diri quo uatus loco. quibrue tantus iur
magisttis fuerit informatus. Comnioran¬
te itaq meronimo romę: mentis corporis¬
qr uirgiitatem. & delictor um penitenti¬
am custodiers. fidelib predicabat.

Expanded text:
dicens: Dum essem iuuenis, miro discendi feruebam amore, nec iuxta quorundam pręsumptionem ipse me docui. Acaput: et magistrum potius quam discipulum decebat. Perrexi tamen Alexandriam, audivi Didymum: in multis ei gratiamines finem fecisse discendi. Veni rursum Jerosolymam et Bethleem: quo eum nocturnum habui praeceptorem? Timebat enim Judaeos: et mihi alterum exhibebat Nicodemum. Haec itaque contuli: ut qui scire cupiunt, nosse queant, sicut praedixi, quo natus loco, quibusve tantus vir magistris fuerit informatus. Commorans itaque Hieronymus Romae, mentis corporisque virginitatem, et delictorum poenitentiam custodiens, fidelibus praedicabat.
Abbreviated transcription (Latin):
ris. Q ia ergo de onnib catiia ia piettus
essufficient edoctus ꝙ omui xp̃iaua iurtu¬
te ac religione admodum roboratus. ꝑge
in nomine dñi.partes aggiadiens occidentis.
& ut bonus miles. xp̃i preliare p̃lia diũ dĩtui.

Expanded text:
rii, quia ergo de omnibus catholicae pietatis es sufficienter edoctus, et omni Christiana virtute ac religione admodum roboratus, perge in nomine Domini, partes aggrediens Occidentis, et ut bonus miles Christi praeliare praelia Domini Dei tui;
Abbreviated transcription (Latin):
cum nollet acciꝑe: uoluebat se atipedes eiꝰ.
Sacramentis igitur teribilib constrictus.
ne spernere uideretur nomen dĩ. ꝑ quod
oc cum sẽs cosmas comperisset. ualde
contristatus est: & precepit ne corpus
eius una cum ipso humo mandaretur. In

Expanded text:
cum nollet accipere uoluebat se ad pedes eius; et sacramentis terribilibus constrictus ne spernere uideretur nomen domini, per quod Hoc cum sanctus Cosmas comperisset ualde tristatus est et precepit ne corpus eius cum ipso sepeliretur. Sed in
Abbreviated transcription (Latin):
icit iste pariuitus cius nobis eren¬
plum tribuo. non ꝑseuerat iuna con¬
Aia. nou lesus meiuinit. non indens pud¬
chram mmuilierent delectatur. non aluio
cottin s aliud loquitur sic & uos nisi
talem habueritis innoentiam & annn
puritaten. regna celorum non potertas

Expanded text:
icut iste parvulus cujus vobis exemplum tribuo non perseverat in iracundia, non laesus meminit, non videns pulchram mulierem delectatur, non aliud cogitat et aliud loquitur: sic et vos nisi talem habueritis innocentiam et animi puritatem, regnum coelorum non poteritis
Abbreviated transcription (Latin):
exaltabo solum meum. sedebo inmonte te¬
stamenti in laterib aquilonis ascendam suꝑ
altitudinem mibiun. similis ero altissimo
dum infine mundi insua uirtute reluiquit᷑.
extremo supplicio ꝑimendus. cuni nuchae¬
neni suꝑb extulerat: ꝑ michaelem ꝑ emptꝰ
discat. quia addĩ similitudinen ꝑsuꝑbiri

Expanded text:
um, sedebo in monte testamenti, in lateribus aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero altissimo», dum in fine mundi in sua virtute relinquetur extremo supplitio perimendus, cum Michaenem superbum extulerat, a Michaele peremptus discat, quia ad Dei similitudinem per
Abbreviated transcription (Latin):
anscipun ad dnii ium dicentis. eaus pita
maior est inregno celor. Et Relieua.¬
uia uiderant ꝓpetio & dño item tu¬
litum. qui in reeditione tributi dũo fuerit
comparatus. ido interrogant quis mator it
oues cor &e causas erroris incelligera. anile
desiderium gͥe mimititatis contentigmit

Expanded text:
um dicentes, Quis putas major est in regno coelorum? Quia viderant pro Petro et Domino idem triolis esse praelatum, qui in redditione tributi Domino fuerat comparatus, ideo interrogant, quis major sit iones eorum, et causas erroris intelligens, vult d
Abbreviated transcription (Latin):
psone su romm n sciri non possi nt:
s citiu ad iuos aliqud monistraturi ueni¬
urt. apud nos etiam nomina aministe¬
iuis trahunt. Michael namqr: quis ut
Et quotiens mire uirtum aliquid agit᷑.
michael mitti ꝑhibetur: ut ex ipso actu
& nomine detur intelligiꝰ. quia nullus po¬
test facere quod facere p̾reraiet os.
Doceno te quę uentura sunt populo
tu o in nouissimis die pus & antiunciabo¬
ti bi quod expressum est inscriptura ueri¬
ta tis & nemo est aduitor meus
inominb lus insi turchael archange lus.
urii.coys uester. Egosum an¬
celuis ille qr̃ etsero deo orati ones ue stras &uenio.

Expanded text:
sine> nominibus sciri non possint, sed, cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam nomina a ministeriis trahunt. Michael namque «quis ut Et quotiens mire virtutis aliquid agitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine detur intelligi, quia nullus potest facere, <quod facere> prevalet Deus. Docebo te que ventura sunt populo tuo in novissimis diebus, et annunciabotibi quod expressum est in scriptura veritatis.  Et nemo enim adiutor meus omnibus hiis, nisi Michael archanprinceps vester. Ego sum, inangelus ille qui offero Deo orationes tuas, et
Abbreviated transcription (Latin):
am sc̃i illi celestis pacrie sp̃s. semꝑ
quidem sunt sp̃s. sed seurꝑ uoca¬
ri angłi nequaquam possunt: quia cune
solum sunt angli. eum ꝑeos aliqua nun¬
ciantur. Unde & ꝑpsalmistam dicitur:
Qui facit angłos suos sp̃s. Ac si patenter
dicat: qui eos quos semꝑ habet sp̃s. eti¬
am cun uoluerit angłos facit. Hi ant̃
qu ii nina nunciant angłi: qui uero
iiii annunciant archangeli uocant᷑.
Iine eium quod ad mariam uirginẽ

Expanded text:
i coelestis patriae spiritus semper quidem sunt spiritus, sed semper vocari angeli nequaquam possunt, quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur, unde et per Psalmistam dicitur: Qui facit angelos suos spiritus . Ac si aperte dicat: Qui eos quos semper habet spiritus, cum voluerit, angelos facit. Hi autem qui minima nuntiant, angeli; qui vero summa nuntiant, archangeli vocantur. Hinc est enim quod ad Mariam Virginem
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq cum quidam pater monateri.
sc̃ĩ marentu obisset: iussu pontificis idem iuo¬
nasterium suscepit regendum. Quos ꝑser
fere annos strenue rerit. ilud q magras auio
ditauit. Cum autem uirta mointa sui pon¬
cinicis se idoneum prepararet. ac ueluti n ȩceli¬

Expanded text:
Deinde cum quidam Pater ex monasterio i Maxentii obiisset, jussu pontificis idem suscepit regendum: quod per sex fere annos strenue rexit, illudque magnis opibus ditavit. Sed cum juxta monita sui pontificis idoneum se praepararet,
Abbreviated transcription (Latin):
uiib niiirum ordimbi. ille primꝰ
angͥs ideo ornatus & oꝑtus extirte.
quia dum cunctis agmini angłor um
prelattis ẽ. ex eorum tmparatione ela¬
ior fuit. Sed cur istos ꝑsiternum ango¬
ianini chioros enumeraudo ꝑstruixinius.
sinon eorum quoq ministaia subtiiter
e primaniis: Grecaet uugua an¬
ci uocantus Sciend ur i quod an

Expanded text:
uibus nimirum ordinibus ille primus angelus ideo ornatus et opertus extitit, quia, dum cunctis agminibus angelorum prelatus est, ex eorum conparatione clarior fuit. Sed cur istos persistentium angelorum choros enumerando perstrinximus, si non eorum quoque ministeria subtiliter exprimamus? Greca etenim ling<u>a ancii vo
Abbreviated transcription (Latin):
ut i um est ubri ꝓpħarum locunitur. Qua¬
tuor quoq oromum nomita. paulus apłs
ad ephesios enumerat dicens. Supra omnem
principatium & potestatem: & uirtutem. &
dominationem. Qui rursus ad colosenses
seribens att. Siue tlironi. siue dominationes.
siie principatus. uue potestates.

Expanded text:
tum est, libri prophetarum loquuntur. Quatuor quoque ordinum nomina Paulus apostolus ad Ephesios enumerat dicens: Supra omnem Principatum et Potestatem et Virtutem et Dominationem. Qui rursus ad Colossenses scribens ait: Sive Throni, sive Dominationes, sive Principatus, sive Potestates.
Abbreviated transcription (Latin):
arimiantis cesat. dum ad sacranienta
superiuis memorata. cunctos in exercitu suo¬
ad esse cogeret agnoiit pretaressini ut dixinus
legionem.÷ & subito iracundie furore replctus. sa¬
tellites inittit. ut legionẽ ad sacramentoriur suo¬
rum saerilegia reuocarent. Erat in eadem le¬
gone pruncerius mauricius. & signifer eru¬
perius. & candidin senator: qui ita comuulito¬
nibi stus preerant: ut amore potius diuinita¬
tis. quam terrore inilitari. obedientiam pre

Expanded text:
aximianos caesar. Dum ad sacramenta superius| memorata cunctos in exercito suo cogeret . agnouit| pratergressam ut diximus legionem subito iracundie| furorae conpletus satelletes mittet . ut legionem| ad sacramentorum suorum sacrilegia reuocarent| Erat in eadem legione primicirius mauricius . et signifer| exsuperius . et candidus senator . qui ita conmilitonibus| suis praeerant. Vt amore potius aequalitates quam| terrore militare obaedienda pr
Abbreviated transcription (Latin):
uis cum imprieus elementis lade¬
raliumq artuii susfficient sapore replens.
maitist e drtir ilii. sicut ipse in cronica
manienunt dicen. Yictorimus re tor
ceptores in q uiis i iisignes n abebaritur

Expanded text:
is eum imbuens elementis, liberaliumque artium sapore sufficienter replens magister extitit illi, sicut ipse in Chronica sua meminit, dicens: Victorinus rhetor, ceptores mei, Romae insignes habebantur
Abbreviated transcription (Latin):
pseanendes. Quod cum ꝑuenit ad notic ui
ebaids legionis. preterieus octodoreuse op¬
pidini. adlectum cti agiimini uoruen est
celerit̃ ꝓperauit. ut ecto milimmi spacio au
octodoro sepata. necessitate conunit endi.¬

Expanded text:
um peruenit ad noticiam thehaide| legionis praeteriens octodorum oppidum . ad locum cui| acauno nomen est celeriter properauit. Vt duodicem| milium spacio ab octodoro seperata necessitatem com| mettendi
Abbreviated transcription (Latin):
relitinso ac uitd eruditissimo erudiendum
magnis curis edocuit: edoctum q
pontisci reddidit. Quem receptum ponti
stod discipliue studiose retinuit: ut quem¬
ad modum idem pontifer. se castum corpore¬

Expanded text:
ti, viro eruditissimo, ad erudiendum magnis curis edocuit, edoctumque pontifici reddidit. Receptoque stodia disciplinae retenuit, ut quemadmodum idem pontifex se castum cor
Abbreviated transcription (Latin):
aniscensis igitur alpibi: maxiunanus
cesar octodorum uerit. Ibiq sacrifica¬
turus idols. Emieiuire erercitum iussit. acto
ꝓposita iussione. ti paras deiuonib conse¬
cratas uirarent. cocquauibii sibi auinis. cont¬

Expanded text:
anscensis igitur alpibus.| Maximianos caesar octodorum uenit ibique sacri| ficaturus idolis suis conuenire exercitum iussit.| Atroci proposita iussione . ut per aras demonibus| consecratas iurarent
Abbreviated transcription (Latin):
potestatem imperialem numia erudelitati
polauierat. Igitur ingauiam ꝓperans. ad al¬
pitim pennarum aditum uenit. Traus¬
meantib iter alpium: post arduani & hor¬
ridam inami subito equalis loci campes¬
tris occutrit grata planicies. Quo in loco
oppidum factum e. quod ectodorum no¬
men accepit. Cirea quod irtigua flumni

Expanded text:
eritatem imperatoriam nimia crudelitate| polluerat. In galliam properans ad alpium pennina| rum aditum uenit. Transmeantibus iter alpium .| post arduam et orredam uiam. Subite +qualis loci .| campestres occurret grata planities . quo in loco| oppidum factum est quod octodori nomen accipet| circa quod aut inrigua flumi
Abbreviated transcription (Latin):
inten. Macheitin inquit nomine. Mathe¬
us hebraice. iatine dicitur donatus. Quod
ꝓfecto nomien illi apte congriut: qui tan¬
tum suꝑne gre niunus iccepit. Hec pittere¬
Nam & leui uocabatur: quod etiam nomen.
eidem grẽ qua donatus est testimonium plu¬
bet. Inter pretatur eniui additus siue assump¬
tus. significanis quia assummptui est ꝑeicc̾tio¬
ueni adũo: & additiis adiumierum gradus

Expanded text:
tur. Matthaeum, inquit, nomine. Matthaeus Hebraice, Latine dicitur donatus. Quod profecto nomen illi apte congruit, qui tantum supernae gratiae munus accepit. Nec praetereod etiam nomen eidem gratiae, qua donatus est, testimonium perhibet. Interpretatur enim additus, sive assumptus, significans quia assumptus est per electionem a Domino, et additus ad numerum gradus
Abbreviated transcription (Latin):
ctus. aliquasq ꝓuicias ꝑ¬
turhari. quoriundam pre¬
sumptione ꝓspiceret. ad con¬
sortium imperii uel laporis. olim sibi com¬
militonem. hercultrm inaxiuuanum cesa¬
rem fectt. eumq contra amandum &
elianum. qui in bagaudirum loco. p̃sũp¬
tione seruili arna cominouierant. ad ga¬
lias destiuauit. Cui ad supplementum
erercitiis. legionem thel eorum exorien¬
uę legio. ser milia serccntos se raginta¬
seruiros. ualidos aimins & instt uctos aruns.
intiquoꝵ romanoꝵ habchat eremplo. Hugͥ

Expanded text:
ctus. Omnisque prouincias turbari| quorundam praesumpcione perspiceret. Ad| consorci“u”m imperii uel laboris olim sibi conmilitonem| herculium maximianum cesarem fecit . eumque| contra amandum et aelianum qui in bacaudarum| nomen . praesumpcione seruile arma commouerant| ad gallias distinauit. Cui ad subplimentum exercitus| legionem tebeam ex orienuę| legio sex milia sexcentos ac sexaginta+ uiros ualidos| animis . et instructus armis . antiquorum romanorum| habebat exemplo . hii
Abbreviated transcription (Latin):
ctis eos suę potentiam monstrauit. Uude
ex lectione ei ranglica audiuimus. quia
sedentem intheloneo matheum. ac tem¬
poralib curis intentum. repente misc¬
iimere Quos obib utiq ꝓuidentia
iiena neri onposint nt nullum enor
randa uenia renocaret eun huuc tantis
undi uerum absolutum. tam celestem
fictum conspiceret: ut comnnimicato
cum ingelicis spiritib uocabulo. ęuii. an¬
gelista nõunnaretiu & esset.

Expanded text:
tis potentiam monstravit. Unde et ex lectione evangelica audivimus quia sedentem in telonio Matthaeum, ac temporalibus curis intentum, repente miseret. Quod ob id utique providentia superna fieri disposuit, ut nullum enormranda venia revocaret, cum hunc tantis mundi nexibus absolutum, tam coelestem factum conspiceret, ut, communicato cum angelicis spiritibus vocabulo, evangelista nominaretur et esset.
Abbreviated transcription (Latin):
dieloneo inxim nomine: & ait
ilii. Setiuere me. auteni non tam
eorpor intititu. qr m uiti ne miscratio¬
uis aspectiur quib & petrum negantem
it reatiun sirum cognoscere ac deflere posl
refpicere dignatus est: quib popului
uni egyptia seruitute depressum ut eri¬
pe ĩperit dicens ad moỹsen. Uideus
uidi affuictioneni populi mei. qui est in egop¬
toe s genitum eorum audiui. & descen¬
di liberate eas. Uidit ergo homineni mise

Expanded text:
it illi: Sequere me. Vidit autem non tam corporei intuitus, quam internae miserationis aspectibus, quibus et Petrum negantem ut reatum suum cognoscere ac deflere posset, respicere dignatus est: quibus populum suum Aegyptia servitute depressum, ut eriperet aspexit, dicens ad Moysen: Videns vidi afflictionem populi mei, qui est in Aegypto, et gemitum ejus audivi, et descendi
Abbreviated transcription (Latin):
omo ergo & leo eis adertra
est. quia redemptoris uti eos icn¬
uatio inuificauit: resurrectio confirma¬
uit. S uitulus asimstris: quia mors illuis.
cos admomentum temporis in infidelitar
ꝓstiauit. Iure auteni locus aquile. non iuit.
sed desini esse deicribitur. quia siue ꝑhoc
quod erus ascensionem signat. seuquia uer¬
uimi patris dñi apud patiem esse denuuci.
suꝑ enuanghistas ceteros. uircute conteni¬
plationis excreuit. Cumi quibi & si siu
de eius ddeitate loquttitr: hanc tam̃ ouiu
suptilrus contemplatur S si aquila cum
memiorantur: mirum quomodo desupis
sorum quatuor esse describitur isi qiua
suꝑseniet ipsum transiit. Nmnisi & settuii¬
suset: uerbum inprincipio non uidisset.

Expanded text:
omo ergo et leo eis a dextris est, quia Redemptoris nostri eos incarnatio vivificavit, resurrectio confirmavit. Sed vitulus a sinistris, quia mors illius eos ad momentum temporis in infidelitatem prostravit. Jure autem locus aquilae non juxta, sed desuper esse describitur, quia sive per hoc, quod ejus ascensionem signat, seu quia Verbum Patris, Deum apud Patrem esse denuntiat, super Evangelistas caeteros virtute contemplationis excrevit, cum quibus et simul de ejus deitate loquitur, hanc tamen omnibus subtilius contemplatur. Sed si aquila cum memorantur, mirum qipsorum quatuor esse describitur, nisi quia super semetipsum transit. Nam nisi etiam se transisset, Verbum in principio non vidisset.
Abbreviated transcription (Latin):
grunuu accole interpietatione
galuei sermonis: saxum dicunt. Quo in
loco ita uastis rupib. rodani fuminis curus
artatur. ut comineandi facultate subtracta.
constratis pontib iuani fieri itieris necessitas
imperaret. Undiq tamen miminentib saris.
paruus quidem s amenus & irrignus fontib
ampus in cluditur: ubi fessi milites legionis
tħabee. poit laborein tanti itiueris resederaut.¬

Expanded text:
Acaunum accolae| interpraetacione gallice sermone saxum dicunt quo| in loco ita uastis rupibus rhodani fluminis cursus| ardatur . ut cum eandem facultate subtracta constra| tis pontibus uiam fieri iteneris necessitas imperaret.| Vndique tamen inminentibus saxis . paruus quidem sed “a”| oenus inrigiis fontibus campus includitur ubi fessi mili| tes legionis tebeae post laborem tanti iteneres resederu
Abbreviated transcription (Latin):
& possessio ap̃i om̃s sci. unus homo in
xp̃o. qnia unitas sca in xp̃o est: ipse unts
homo dicit. a fiuib terrę ad te clamaui: dũ
angeretur cor meum. Huius ergo hominis
longinqua peregrinatio facta ẽ init̾ malos:
& tanquam sidiceretur illi. cum quibus
Sicum bes esset: non diceret heu me. Ad ben¬

Expanded text:
 sancti, et omnes sancti unus homo in Christo, quia unitas sancta in Christo est; ipse unus homo dicit, «A finibus terrae ad te clamavi, dum angeretur cor meum» . Hujus ergo hominis longinqua peregrinatio facta est inter malos. Et tanquam diceretur illi, Cum quibus Si cum bonis esset; non diceret, «Heu me!» He
Abbreviated transcription (Latin):
nem pͥncipem militiȩ sue: & dixit ei. Egre¬
dere ad omne regnui occidentis: & contra
eos precipue qui contempserut imꝑiũ
meum. Non parcet oculus tuus ulli regno.
omuemq urbem mnunitam sub iugabis

Expanded text:
suae et dixit ei: “Egredere adversum omne regnum occidentis, et contra eos praecipue qui contempserunt imperium meum. Non parcat oculus tuus ulli regno, omnemque urbem munitam subiugabis
Abbreviated transcription (Latin):
tis nanee. Etenim cum ea habitaturus uenit
ad locum antiochus & amuiq eius: & ut acci¬
peret pecunias multas dotis nomine. Cũq
ꝓposuissent eas sacerdotes nance. & ipse cuin
paucis ingressus esset intra ambitum phaui:
clatiserunt templum cui intra sset ant och e
apto qi occulto aditu templi. mittentes la¬
undes ꝑcusserunt ducem & qui cum eo e¬
rent. & diuiserunt membratim: & capiti¬
bus amputatis. foras ꝓiecerunt. Pomina
benedictus ds. qui t̃didit unpios. Ampetum¬
acturi igitur quinta & incesi¬
ia racusis casleu purificationem tem¬
pli. uecessarium durinius significare nobis:

Expanded text:
tis Naneae ut enim cum ea habitaturus venit tis Naneae ut enim cum ea habitaturus venit ad locum Antiochus et amici eius et ut acciperet pecunias multas dotis nomine cumque proposuissent eas sacerdotes Naneae et ipse cum paucis ingressus esset intra ambitum fani clauserunt templum cum intrasset Antiochus apertoque occulto aditu templi mittentes lapides percusserunt ducem et qui cum eo erant et diviserunt membratim et capitibus amputatis foras proiecerunt per omnia benedictus Deus qui tradidit impios facturi igitur quinta et vicesima mensis casleu purificationem templi necessarium duximus significare vobis
Abbreviated transcription (Latin):
t nunc hic suims orantes prouobis.
Regnante demetrio anno centesimo
seragesimo nono. nos iudei scripsimus ro¬
bis. intribulatione & irimpetu. qui supue¬
uit nobis mistis annis. Erquo recessit iason
a sc̃a terra & a regno: Portani succenderunt.
&̾ effuderunt sanguitem in nocentem. Et
orauimus ad dñm & eranditi sumus: & ob¬
culunus sacrificium & simulaginem: & ae¬
cendimus lucernas. & ꝓposuimus panes. Et
nunc frequentate dies sceno phegie. meusis
n.o centesimo octogesimo octauo. popu¬
lus qui ẽ hierosolimis & inudea. senatusq
& uidas: aristobolo magistro ꝑtholomei recs.
qui ẽ de genere . xp̃orum sacerdotum. & his
qui megypto sunt iudeis: salntem & sauitatẽ.
De magnis ꝑieulis adõliberati. magnifice gras¬
Agius ipsi: ut pote qui aduersus talem regem
dunicauinus. Ipse ruum ebullire fecit deꝑsi¬
de eos: qui pugnauer unt contra nos. Refiusit¬
am eimi in ꝑside esset dux ipse.
& cum ipso inuuensus erercitus. cecidit
intemplo naneȩ: consilio deceptus sacerdo¬

Expanded text:
t nunc hic sumus orantes pro vobis regnante Demetrio anno centesimo sexagesimo nono nos Iudaei scripsimus vobis in tribulatione et impetu qui supervenit nobis in istis annis ex quo recessit Iason a sancta terra et a regno portam succenderunt et effuderunt sanguinem innocentem et oravimus ad Dominum et exauditi sumus et obtulimus sacrificium et similaginem et accendimus lucernas et proposuimus panes et nunc frequentate dies scenophegiae mensis no centesimo octogesimo octavo populusudas Aristobolo magistro Ptolomei regis qui est de genere christorum sacerdotum et his qui in Aegypto sunt Iudaeis salutem et sanitatem de magnis periculis a Deo liberati magnifice gratias ipsi utpote qui adversus talem regem dimicavimus ipse enim ebullire fecit de Perside eos qui pugnaverunt contra nos nam cum in Perside esset dux ipse et cum ipso inmensus exercitus cecidit in templo Naneae consilio deceptus sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
t post duos annos dicriun.
misit rex principem tributor n inq
ntates uida: & ueuit hicrusalem cun tur¬
ba magna. Et locutus ẽ ad eos uerba pacist.¬
ca indolo: & credideriuit ei. Et irruit suꝑ
ciuitatem repente. & ꝑcussi cam plaga

Expanded text:
t post duos annos dierum misit rex principem tributorum in civitates Iuda et venit Hierusalem cum turba magna et locutus est ad eos verba pacifica in dolo et crediderunt ei et inruit super civitatem repente et percussi
Abbreviated transcription (Latin):
adnt interram suam: et fecit cedem lio¬
niuium: & locutus ẽ insuꝑbia magna.
Ec factus planctus magnus in isrł. & in om̃i
loco eoꝵ & ingemuerunt principes & seni¬
ores. Iuuenes & uirgines infirmati sunt:
& speciositas mulierum inmutata est.
Omins maritus surapsit lamentum: & que
sedebant in thoro maritali lugebant. &
cominota ẽ terra suꝑ inhabitantes in
ea: & uinuersa domus iacob. iiduit con¬
fusionem..

Expanded text:
abiit in terram suam et fecit caedem hominum et locutus est superbia magna et factus est planctus magnus in Israhel et in omni loco eorum et ingemuerunt principes et seniores virgines et iuvenes infirmati sunt et speciositas mulierum inmutata est omnis maritus sumpsit lamentum quae sedebant in toro maritali lugebant et commota est terra super habitantes in ea et universa domus Iacob induit confusionem
Abbreviated transcription (Latin):
sua: & diuisit illis regni suam. cum adhuc
uiueret. & regnauit alexander anns duode
cim: ꝙ mortuus est. Et optinuerunt pueri
enus regnum unusquisq in loco suo: & un¬
posuert̃ sibi om̃s diad emata post mortem eius:
& filii eorum post eos annuis multis: & iulti¬
pl icata sunt uala iuterra.

Expanded text:
um dum adhuc viveret. Et regnavit Alexander duodecim annis, et mortuus est: et obtinuerunt pueri ejus regnum unusquisque in loco suo: et imposuerunt sibi omnes diademata post mortem ejus; et filii eorum post eos annis multis; et multiplicata sunt mala in terra.
Abbreviated transcription (Latin):
uit ad magnos montes auge qui suut
a siustro enlitie: ascenditq omma castelia
eorum: dptinuit omnem iminitionem. Effre¬
git autẽ ciuitatem opiuatissunam melothi:
quierant contra faciem deserti: & ad austrum
terre cȩleon y.n
Uos qui intuitibus e stis aperite
portas dominus omnipotens fecit u̾irtũtemꝰ et
inctoniam dedit de mumicis nost. N Landat
dꝯmrntrt deum nostru qm̃ no̾ndeserut spͥe ran

Expanded text:
ad magnos montes Ange, qui sunt a sinistro Ciliciae, ascenditque omnia castella eorum, et obtinuit omnem munitionem. Effregit autem civitatem opinatissimam Melothi, qui erant contra faciem deserti, et ad austrum terrae Cellon. Vos qui in turribus estis, aperite portas. Dominus omnipotens fecit virtutem, et ictoriam dedit de inimicis nostris. Vers. Laudate Dominum Deum nostrum, qui non deseruit sp
Abbreviated transcription (Latin):
illustris. filius antiochi regis. qui fue¬
rat romȩ obses: & regnauit inaimo cente¬
simo tricesimo ꝙ seꝑtimo regni grecorum.
Indieb ilis exierunt ex isrł firii imqui: &
stiaserunt multis dicentes. Eamus & dispo¬
namus testamentum cumgentib que circa
nos sunt: quia ex quo recessimus ab eis. in¬
uenerunt nos multa mala. Et bonus uisus

Expanded text:
s Antiochi regis qui fuerat Romae obses et regnavit in anno centesimo tricesimo et septimo regni Graecorum in diebus illis exierunt ex Israhel filii iniqui et suaserunt multis dicentes eamus et disponamus testamentum cum gentibus quae circa nos sunt quia ex quo recessimus ab eis invenerunt nos multa mala et bonus visus
Abbreviated transcription (Latin):
torum. & equites sagictarios duodecim milia.
nem suam. fecit pre ire multitudine̾
in numerabilium camelorum: cum his quę
exercitib sufficerent copiose. Bouni quoq
armenta. gregesq ouium quoꝵ non erat
numerus. frumentum ex omui syria intͣu¬
sitri suo parari constitrut. Aurum uͦ & argen¬
tum de cdomo regis assumpsit. mulcum imis:
& ꝓfectus ẽ ipse & ouimis erercitus cumqua

Expanded text:
torum et equites sagittarios duodecim milia em suam fecit praeire multitudinem innumerabilium camelorum cum his quae exercitibus sufficerent copiose boum quoque armenta gregesque ovium quorum non erat numerus frumentum ex omni Syria in transitu suo parari constituit aurum vero et argentum de domo regis adsumpsit multum nimis et profectus est ipse et omnis exerc
Abbreviated transcription (Latin):
t conuertit antiochus post qͣm ꝑ¬
cussit egyptum: incentesimo & qua¬
dragesimo & tercio anno: & ascendit ad is¬
rahel. Ec ascendit Inerosoluam in multi¬
tudine graui: & intrauit iuscĩficationem
cum suꝑbia. Et accepit altare aureum. &
candelabrum luminis & uinuersa uasa eiꝰ.
mensã ꝓpositionis. & libatoria. & fialas. &¬
mortariola aurea: & uelum. & coronas. &
ornamentum aureum. quod infacie tẽpli
erat: & commninuit omina.¬

Expanded text:
t convertit Antiochus postquam percussit Aegyptum in centesimo et quadragesimo et tertio anno et ascendit ad Israhel et ascendit Hierosolymis in multitudine gravi et intravit in sanctificationem cum superbia et accepitcandelabrum luminis, et universa vasa ejus, mensam propositionis, libatoria, fialas, mortariola aurea, velum, coronas, et ornamentum aureum quod in facie templi pendebat, et comminuit omn
Abbreviated transcription (Latin):
t ttanssiuit eufratem: & uenit ad me¬
sopotami. aui: & effregit om̃s ciuitates
excelsas quę erant ibi. acorrente mambre
uiq quo ꝑuematur ad mare: & occupauit
terminos eius. acilicia usq ad fines iaphet
qui sunt ad austrum: abduxitq omues
filios macliau. ac predauit omnem locuple¬
tationem eorum: omuesq resistentes fibi
occidit miore gladii. Et posthȩe descendit
incampos damasei in dieb messis. & suecen¬
dit omina sata: ouĩsq arbores ac uiueas

Expanded text:
siit Eufraten et venit ad Mesopotamiam et fregit omnes civitates excelsas quae erant ibi a torrente Mambre usquequo perveniatur ad mare et occupavit terminos eius a Cilicia usque ad fines Iafeth qui sunt ad austrum abduxitque omnes filios Madian ac praedavit omnem locupletationem eorum omnesque resistentes sibi occidit in ore gladii et post haec descendit in campos Damasci in diebus messis et succendit omnia sata omnesque arbores ac vinea
Abbreviated transcription (Latin):
filium suum: donec amoueret
eum alacte. Et ad duxit eum secum.
p̾t qm̃ ablactauerat. inuitulis trib. & trib
modus farie. & amphora ium: &. addur̃

Expanded text:
filium suum, donec amoveret eum a lacte. Et adduxit eum secum, postquam ablactaverat, in vitulis tribus, et tribus modiis farinae, et amphora vini, et addu
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o regnat uieternum. Regni mundi. ho¬
die de terris. & de presenti scło̾ ne quaui cripi¬
tur. Iterum dico gandete. quia secura de
sua i marcescibsli głã. ad celi ia ꝑuenit
palatium. Ecrultate inquam & gaudete. &
letetur omnis orbis: quia hodie nolis ouĩib.
erus interuenientib meritis. salus aucta
est. Uobis quoq diligentio eam. honor &
amplior prestatur & gr̃a. Iccurdo dilectissi¬
me lecanumi & laudate: quia si dñi ore ꝓ¬
plietico inscĩs suis laudare iubemur mul¬
tomagis eum. in hac celebritate beate uirgi¬
nis mãtris eius. oportet cum hyniuis &
canticis diligentius extollere. & dignis do
iubilare p̃conus. ac mẏsticis honorare
muneribue.

Expanded text:
 aeternum. Regina mundi hodie de terris et de praesenti saeculo nequam eripitur: iterum dico gaudete, quia secura de sua immarcescibili gloria ad coeli jam pervenit palatium. Exsultate, inquam, et gaudete, et laetetur omnis orbis, quia hodie nobis omnibus ejus intervenientibus meritis salus aucta est. Vobis quoque diligentibus eam, honor, et amplior praestatur et gratia. Idcirco, dilectissimae, laetamini et laudate, quia si Deum ore prophetico in sanctis suis laudare jubemur, multo magis eum in hac celebritate beatae Mariae Virginis matris ejus oportet cum hymnis et canticis diligentius extollere, et dignis Deo jubilare praeconiis, ac mysticis honorare muneribus.
Abbreviated transcription (Latin):
uitas cum sit in carne: uicia carus ues¬
cit. Celestis plane ymber: inuirgineũ
uellui placido se infutit elapsu: & to¬
ta diuinitatis unda se contulit incar¬
ne. quando uerbinn caro factum est.
Ac deide ꝑcrucis patibnlumt expressũ.
terris omnib pluuiam salutis effudit:
& stillicidia gr̃ę. humanis prestitit iñ¬
tib. Dñs tecum inquit. Mira res
Et um erat cum uirgine: qui ad uirgi¬
nem mittebat angłm suum. Et preces¬
uit iunicium sium d̾s̃: s a deo uon re¬
cessit. Nec teneri potuit locis. qui om¬
ib habetur in locis. & totus ubiq ẽ
sine  io nichil totum. Ergo uerbum
patris nunquam a patre discedens. ho¬
mo proprie fieri dignatus ẽ. secreto
uio mỹsterio qͦd irse nouit. Qui qm̃
totum susceit quod eit hominis: ho¬
mo tottis est. Et totum accipiens qd̾

Expanded text:
cum sit in carne, nescit vitia carnis. Coelestis plane imber in virgineum vellus, placido se infudit illapsu: tota divinitatis unda se contulit in carnem, quando Verbum caro factum est: ac deinde per crucis patibulum expressum, terris omnibus salutis pluviam effudit, et stillicidia grtibus. Dominus tecum, inquit. Mira res. Et jam erat cum virgine qui ad virginem mittebat angelum, et praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non recessit. Nec teneri potuit locis, qui omnibus habetur in locis, et totus ubique est, sine quo nihil totum. Ergo Verbum Patris nunquam a Patre discedens, homo pro nobis fieri dignatus est, secreto suo mysterio quo ipse novit. Qui quoniam totum suscepit quod est hominis, homo totus est, et totum retinens quod
Abbreviated transcription (Latin):
ut eslet gr̾a plena. quę dedit celis głmi.
terris dmͣ paceniq refudit: fidem gen¬
tib. fiuem uicus. uit ordinem: morib
disciplinam. Et bene angłs ad uirgnẽ
mttitur quia semper est angłis cogna¬
ta uirginitas. ꝓfecto incaru̾e preter
caruem uuere: non cerrena uita est
s celestis. Unde in carne anglicam uitã
acquirere: mnaus est meritum qmͣ habe¬
re. Esse etum angłm felicitatis est. esse uͦ
nirginem urtutis. dum hoc obtiuere
uirib intitur cum grã. quod habet
augls exnaturã. Utrumq tamen & esse
uirgonem uel anglm: diuim inimeris ẽ
officium. non humanum.¬

Expanded text:
dedit coelis gloriam, terris Deum pacemque infudit, fidem gentibus, finem vitiis, vitae ordinem, moribus disciplinam. Et bene angelus ad virginem mittitur, quia semper est angelis cognata virginitas. Profecto in carne praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis: Unde in carne angelicam vitam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum, felicitatis est: esse vero virginem, virtutis: dum hoc obtinere viribus virgo nititur cum gratia, quod habet angelus ex natura. Utrumque tamen et esse virginem et angelum, divini muneris est officium, non human
Abbreviated transcription (Latin):
ulli dubium quintotum ad głam
laudis eus ꝑtineat: quicquid dign
gentrici suȩ impensum fuerit. ac solleu.p
dum uris cupio purere ꝓfectib. ne forte
fatear: quicquid humanis dici potest
uerbis. minus ẽ a laude reli. quia drui¬
nis est & angelicis exceł entitis predica¬
ta & lautata preconiis. Aprophetis qui¬
dem p̃niuiciata. a patriarchis figuris & e¬
ingnatib presigia. ab euniangelistis
erhibata & monstrata ab angelo uenerabi

Expanded text:
ulli dubium quin totum ad gloriam laudis ejus pertineat, quidquid digne genitrici suae impensum fuerit, ac solemnitedum vestris cupio parere profectibus, ne forte fatear quidquid humanis dici potest verbis, minus est a laude coeli: quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et laudata praeconiis. A prophetis quidem praenuntiata: a patriarchis figuris et aenigmatibus praesignata: ab evangelistis exhibita et monstrata: ab angelo venerabi
Abbreviated transcription (Latin):
e docuerit sic homines: nminius nocabitur
iiregno celorum.
aucdatum qu. ppe soluit & docit: quando
hioc quisq uoce p̃dicat. quod uiuendo ñ
implet. Sed adregnum et̾ne beatitudius ꝑue¬
nire non ualet: qui nou uult implere oꝑe quod
docet. Quo modo ergo in eo mininus uocatur.
ꝗui adhioc nullo modore ꝑmititur: Quid
itaq ꝑ hanc sententiami. nisi presens eccł̃ia ce¬
lorum regnum dicitur: Inqua doctor qui
mandatum soluerit mininius uocatur: quia
cuius uita despicitur: restat ut & predicati

Expanded text:
bitur in regno celorum. Mandatum quippe solvit et docet, quando hoc quisque voce predicat, quod vivendo non implet. Sed ad regnum eterne beatitudinis pervenire non valet qui non vult opere implere quod docet. Quomodo ergo in eo minimus vocatur qui ad hoc nullo modo intrare permittitur? Quid itaque per hanc sententiam nisi praesens Ecclesia coelorum regnum dicitur? in qua doctor qui mandatum solverit minimus vocatur, quia cujus vita despicitur, restat ut praedicatio