comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Primo ꝓpħa celestib epuł saginatꝰ. p̃conia dĩ se eru¬
ctuaͣrũ ꝓmittit. scd̾o ĩcip̃ a laude sponsi laudans
eũ qͥ formit̾ a forma. a potestate.a uditio. ab orna¬
tii. Ibi. Speciosꝰ. t̾cio laus sponse cantat᷑ submissiꝰ.
It qͣdriformit̾ a forma.a gła. ab amicab. a ꝓle.
sbi. audi filia. Propħa gͦ qiͣ ad has nuptias intro¬
mitt desid̾ans. ũ sibi aꝑiat᷑ se uelle sponso cantare:

Expanded text:
Propheta coelestibus epulis saginatus, praeconia Dei se eructaturum promittit. Secundo incipit de laude sponsi, laudans eum quadriformiter, a forma, a potestate, a judicio, ab ornatu, ibi, speciosus. Tertio, laus sponsae cantatur submissius. Item quadriformiter, a forma, a gloria, ab amicabus, a prole, ibi, audi filia. Propheta ergo, quasi ad has nuptias intromitti desiderans, ut sibi aperiatur se velle sponso cantare,
Abbreviated transcription (Latin):
tare celestis iħrłm. qͦ ñ accedit aliqͥs iustꝰ. qͥ uͦ accedit
sumit᷑ in holocaustũ diuino igne totꝰ incensꝰ. ad
ꝙ introibo sic̃ pontifex ad sca scõꝵ solꝰ int̃bat. Nota
qr ad altare missã celebraturꝰ sac̃dos accedens ait. intro¬
ibo ⁊ c̾. Desid̾ĩo i ⁊ amore suꝑioris ⁊ inuisibił altaris.
hoc uisibile adire cũ molestia debebet. et̾na ñ caduca
petiturͦ. ut aͥ celsitudinẽ humił seqͣt᷑. Qd sit altare
illd̾ exponit dicens. ad dm̃ meũ .s. int̾ibo qͥ letificat

Expanded text:
tare coelesti Jerusalem, quo non accedit aliquis injustus; qui vero accedit, sumitur in holocaustum, divino igne totus accensus, ad quod introibo. Sicut pontifex ad Sancta sanctorum solus intrabat Ae missam celebraturus sacerdos ascendens, ait: Introibo, etc. Desiderio enim et amore superioris et invisibilis altaris, hoc visibile cum modestia adire debet, aeterna non caduca petiturus, ut Christi celsitudinem humilis sequatur. Quod sit illud altare, exponit dicens ad Deum, scili
Abbreviated transcription (Latin):
tate. a situ. ab amplitudine. a benignitate
regis. a stabilitate et̾na. Iutentione monet ut
agit de fundatione auitatis ꝗͣ com̃datiue descͥbit.
scd̃o agens gr̃as de aduentu ap̃i monet de gͣdib
eccłie disturbandis ꝑ qͦs saluator possit agnosci.

Expanded text:
 a situ, ab amplitudine, a benignitate regis, a stabilitate aeterna. Intentio. Monet ut agit de fundatione civitatis, quam commendative describit. Secundo agit gratias de adventu Christi; monet de gradibus Ecclesiae dist
Abbreviated transcription (Latin):
carthago q̃ nauib olim florut ad m̾candũ olim.
qͥb suꝑbia gentiũ sigc̾at᷑. q̃ in uictis diuitiaꝵ ułut
in flatib uenti ꝯfidit. s iã firma ẽ sedes in sios
ñ in mari. Ibi it stabiliri debeinꝰ. ñ ꝑflari uen
to oĩ doctͥne. Et nota ꝙ ait ꝯtẽs. Hoc if dicit a
tias mundi gaudia explorantes. Hos ꝯt̾et dñs ut
ab his desistant. Alit̾ ab illo loco. cũ suscipiet eã¬

Expanded text:
thago, quae navibus olim floruit ad mercandum, quibus superbia gentium signatur, quae in incertis divitiarum, velut in flatibus venti confidit. Sed jam firma sedes est in Sion, non in mari. Ibi enim stabiliri debemus, non perflari omni vento doctrinae . Et nota quod ait conteres; hoc enim dicit a sis mundi gaudia explorantes. Hos conteret Dominus, ut ab his desistant. Aliter ab illo loco, cum suscipiet ea
Abbreviated transcription (Latin):
cet que ducit ad celũ. iõ iste ait. uoliti. s p̃arũ est
mͥ uoluntas m̃a. nͥ in eo qd uolo ducas. Iiclina cor¬
meũ ds̃ in testimonia tua. ⁊ nõ in auaritiã. s̾ qr¬
⁊ bñ ait inclina. Iñ liati aũ ꝑ hũilitatẽ melꝰ ui¬
dent ꝗͣ uanitate supim. Ecce ostẽndit ꝑuniu̾sas ⁊
subtiles mimitias om̃e bonũ a deo tͥbui ⁊ ꝑ eũ fuari.¬

Expanded text:
cet quae ducit ad coelum. Ideo iste ait, volui; sed parum est mihi voluntas mea, nisi in eo quod volo ducas. onia tua; et non in avaritiam. » InclEt bene ait, inclina, inclinati enim per humilitatem melius vident quam vanitate supini. Ecce ostendit per universas et subtiles minutias omne bonum a Deo tribui, et per
Abbreviated transcription (Latin):
aũtat᷑. docet subdens. Statue seruo tuo eloquiũ
facẽ ꝙ eloq̃ris. Statuit᷑ i nõ ñ facienti. Statue gͦ s.t.
elo. iminobilit̾ ne labat᷑ ad ꝙ ualet timor. und̃
subdit. intimore tuo. ubi nec culpa est nec de¬
ca.
fidia. hoc iõ dicit. qr młti eloqͥa dei ⁊ negligent̃

Expanded text:
eloquium facere, quod eloqueris. Statuitur enim non nisi facienti, statue ergo eloquium immobiliter ne labatur. Ad quod valet timor. Unde subdit, in timore tuo ubi nec culpa est nec deia. Hoc ideo dicit, quia multi eloquia Dei, e
Abbreviated transcription (Latin):
qui est deus. ⁊ qr est homo: meus ꝓxrimus est.
Ipse it est u̾bũ dĩ. ⁊ ũbũ caro factũ est. ut esset
proximus meus.

Expanded text:
qui est Deus. Et quia est homo, meus proximus est. Ipse enim est Verbum Deus, et Verbum caro factum est , ut esset proximus meus.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ subditi. s nouã ut filiis sp̃u scõ scͥptã in cordib
nt intelligant Ea amore ꝯpleant. Qui it inuitꝰ
factt nollet sibi nbi. ⁊ ĩmundꝰ uoluntate: nõ est
mundꝰ oꝑe. hec ãsĩ lea est uia iuistificationũ. Uñ
subdit. uiã. iustisi. tu.s. pone. qĩ lea abeundi.¬
sit m̃ uia nistificationũ tuaꝵ. ut nusꝗͣ diũtor. sic̃
imꝑator p̃scribit militib sius uiã eundi. quo ⁊ qͣ¬
eant. ne ꝓ suo arbitrio uiã carpant. nec uo¬
luptaria captent ꝯpendia. nec a signis rece¬
cedant. declinantes ad dexterã ł ad sinistrã.
Ut ⁊ dñs legẽ iuandi filiis isrł comeantib dedit.
p̃cedens eos in colũpna nub indie. ⁊ignis in no¬
cte. q̃ cũ añ ibat ip̃i seq̃bant᷑ cũstabat. ł euanebat
ip̃i moribant᷑ in castris. łea uͦ uiandi erat eis colũp

Expanded text:
 subditis; sed novam, ut filiis Spiritu sancto scriptam in cordibus, ut intelligant, et ex amore compleant. Qui enim invitus facit, nollet sibi juberi; et immundus voluntate, non est mundus opere. Haec autem lex est via justificationum. Unde subditsit mihi via justificationum tuarum, ut nusquam divertar, sicut imperator praescribit militibus suis, quo et qua eant, ne pro suo arbitrio viam carpant, nec voluntaria captent compendia, nec a signis recedant, declinantes ad dexteram vel ad sinistram, ut et Dominus legem viandi filiis Israel commeantibus dedit, praecedens eos in columna nubis in die, et ignis in nocte, quae cum anteibat, ipsi sequebantur; et cum stabat vel evanescebat, ipsi morabantur in castris . Lex ergo viandi er
Abbreviated transcription (Latin):
tatim cominiuint. cum paulatim malis remn¬
tiare faciunt. deinde mittunt in aquam. ⁊ dant
ppło bibere. cum ꝑ ymbrem gratie ⁊ aquam bap¬
tisim. unitati catholice ecelesie eum incorporant.
Un de dictum est petro ostensis in disco reptilib
omnis generis. Macta euertendo mala.⁊ mandu
do in bonis. quod est comminuere ⁊ bibere. sic
figuratum est cum dracho moysi drachones
magoꝵ absorbuit. Sic enu ⁊ modo gentes
que credunt: corplis diaboli deuorant. Uel ita.
De disti eum escham ppłis ethiopum. quia sicut
escha a comedente ita credentes ipsum diabolum
mordent reprehendendo accusando inculpando. Uł
ex eius temptatione ꝓfitiunt: dum per enis mo¬
limina purgati quod desiderant assecuntur. Uł
dedisti eum escham in qua .s. delectentur. po¬
pulis ethiopum .i. nolentibus conuerti. Tu¬

Expanded text:
tatim comminuunt. Cum paulatim malis renuntatim comminuunt. Cum paulatim malis renuntiare faciunt, deinde mittunt in aquam, et dant populo bibere, cum per imbrem gratiae et aquam baptismi unitati catholicae incorporant. Unde dictum est Petro, ostensis in disco reptilibus omnis generis: Macta evertendo mala, et mandudo in bonis , quod est comminuere et bibere. Sic figuratum est cum draco Mosi dracones magorum absorbuit. Sic enim et modo gentes quae credunt corpus diaboli devorant. Vel ita: Dedisti eum escam populis Aethiopum, quia sicut esca mordetur a comedente, ita credentes ipsum diabolum mordent, reprehendendo, accusando, culpando. Caex ejus tentatione proficiunt, dum per ejus molimina purgati, quod desiderant assequuntur. Vel, dedisti eum escam, in qua scilicet delectentur, populis Aethiopum, nolentibus converti.
Abbreviated transcription (Latin):
uare precipitur. ⁊ dedisti eum . s. diabolum escã
ppłis ehiopum .i. omnium gentium. que prius
nigre erant peccatis. s post candore uirtutum s̃
dealbate. quibus diabolus est escha consũptio¬
escha est qua nos consumamur. Diabolus uero
escha est qua nos consumimur. Istud est cap̃
uituli conflatilis quem fecerunt filii isrł sicut
legitur in erodo dum moyses esset cum domino
in monte. xͣl. diebus quando legem accepit. Cumq
de monte descenderet: audicit sonitum isrłitaꝵ
ludentium ante uitulum. atq accintus gladio
cum filiis leui transiuit a porta usq ad portam ca
deinde minutatim comminuit ut paulatim cõ-¬
sumeretur usq ad puluerem. postremo misit in
aquam . ⁊ dedit ppło bib̃e. Quid est hoc : nisi quod
adoratores diaboli corpus eius erant sicut xp̃ia
illo fuerunt corpus draboli consumunt. formamq
eis in ignem confundunt. quando amore dei ab¬
omni specie mala abstinere docent. demde minu¬

Expanded text:
vare praecipitur. Et dedisti eum, scilicet diabolum, escam vare praecipitur. Et dedisti eum, scilicet diabolum, escam populis Aethiopum, id est omnium gentium, quae prius nigrae erant peccatis; sed post candore virtutum sunt dealbatae, quibus diabolus est esca consumptioesca est qua consummamur. Diabolus vero esca est, qua consumimur. Istud est caput vituli conflatilis, quem fecerunt filii Israel, sicut legitur in Exodo. Dum esset Moses cum Domino in monte quadraginta diebus, quando legem accepit, cumque de monte descenderet, audivit sonitum Israelitarum ludentium ante vitulum, atque accinctus gladio cum filiis Levi, transivit a porta usque ad portam, pDeinde minutatim comminuit, ut paulatim consumeretur, usque ad pulverem. Postremo misit in aquam, et dedit populo bibere . Quid est hoc nisi quia adoratores diaboli corpus ejus erant, sicut Chrisillo fuerunt, corpus diaboli consumunt, formamque ejus in igne confundunt, quando amore Dei ab specie mala abstinere docent; deinde minu
Abbreviated transcription (Latin):
cti a deo sine intellecti clamamus. Iam non ꝓpħa
redeamus. ut discamus saltem quam deus
operatus est. hanc scilicet oꝑatus est ut discretũ
homines cteria querere non terrena. Ecce con¬
tingit cecitas in isrł ut plenitudo gentium in¬
traret. ⁊ sic omnis isrł saluus fieret. Si gͦ non
precessit salutem sequatur. Uel operatus est
umbilicus mundi ubi deus factus est homo.
Dem de quam salutem sit operatus exponit
masti tibi in uirtute tua .i. potentia tua. mare
.i. gentes que iudeam in medio cingebant. ⁊ con¬
tribulasti capita drachonum .i. suꝑbias demo¬
num. in a quis baptismi. Uel ad litteram. Tu
confirmasti in uirtute tua mare .i. lapsus maloᷤᷤ
ut esset siccum iter per medium huis figure
misterium subdit. Contribulasti .i. ad nichilasti
capita drachonum .i. unmundorum spirituutm
cipis demoniorum. s. leuiathan. uł capud dra¬
Monis alia litc̃a .i. initium peccati quod est su¬

Expanded text:
cti a Deo sine intellectu clamamus: Jam non est pcti a Deo sine intellectu clamamus: Jam non est predeamus, ut discamus salutem, quam Deus operatus est. Hanc scilicet operatus est, ut discerent homines aeterna quaerere, non terrena. Ecce contigit caecitas in Israel, ut plenitudo gratiae intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . Si ergo non praecessit, saltem sequatur. Vel operatus est dicat: Umbilicus mundi, ubi Deus factus est homo. Deinde quam salutem sit operatus, exponit masti in virtute tua, id est potentia, mare, id est gentes quae Judaeam in medio cingebant. Et contribulasti capita draconum, id est superbiam daemonum, in aquis baptismi. Vel ad litteram, tu confirmasti in virtute tua mare, id est lapsus 162 maris Rubri, ut esset siccum iter per medium, cujus figurae mysterium subdit, contribulasti, id est annihilasti capita draconum, id est immundorum spirituum, principis daemoniorum, scilicet Leviathan. Vel caput draconis, alia littera, id est initium peccati, quod est su
Abbreviated transcription (Latin):
nos non libatit. quia etiam signa nr̃a que olim
fiebant patribus modo non uidemũs stulte locim¬
tur. quasi post reatum his deb̾etur quod illi deuo¬
fiebit in aduersitantibus. Cum enim post xp̃m ꝓ¬
phetam non haberent dixerunt se derelictos. Unde
subdit. ⁊ nos non cognoscet ampliꝰ. Hec dixit ne ui¬
d̾etur inclementia dei quod asaph pro eis non est.¬
auditus. quod merito sustinent qui inter hec
non penitent. hec dixerunt. s usquequo dñe imn¬
teris improꝑia uideoꝵ non ideo hoc dicit ut uelit
eos ꝑdere. s cominutari in melius. deinde osten¬
dit usquequo subdens usq in finem.i. in nesperam
mundi. quando iudei conuertentur. deinde
querit. quare usq abiciat eos deus subdens. Ut
quid auertis manum tiam ⁊ dexteram de medio
sinu tuo uel atrio usque infinem. Oexs autẽ
rem ipsam .s. in aduentum xp̃i salutem ubiq fa¬
ctam. ⁊ dicit asaph intelligens nos ita quasi reli-¬

Expanded text:
nos non liberavit, quia etiam signa nostra, quae olim nos non liberavit, quia etiam signa nostra, quae olim fiebant patribus, modo non videmus. Stulte loquuntur, quasi post reatum his deberetur quod illis devofiebat in adversitatibus. Cum enim post Christum eos non haberent, dixerunt se derelictos. Unde subdit: Et nos non cognoscet amplius. Haec dixit, ne videretur inclementia Dei, quod Asaph pro eis non auditus est. Quia merito sustinent, qui inter haec non poenitent. Haec dixerunt, sed usquequo Deus imteris improperia Judaeorum? Non ideo hoc dicit, ut velit eos perdi, sed commutari in melius: Deinde ostendit, usquequo subdens, usque in finem, id est in vesperam mundi, quando Judaei convertentur. Deinde quaerit quare, usque tunc abjiciat eos, subdens: Ut quid avertis manum tuam et aexteram tuam, de medio sinu tuo, vel atrio, usque in finem. PARS II. rem ipsam, scilicet in adventum Christi, salutem ubique factam. Et dicit Asaph intelligens, nos ita, quasi reli
Abbreviated transcription (Latin):
ut derelictus eger. qui maluit cedere medico: quã
iratus comipis iudeos per gentes. quamdui iudeus
te nritat. quod ideo facis ut sic cognoscas eos ducendo
ut qͥd auertis manum tuam ⁊ dea teram duam de¬
medio sinu tuo in finem. uideos de mediosinu tuo
supra dix̃at additũm.hic signum manus moysi.
misit. ⁊ ait produc eam.⁊ produarit. ⁊ inuenta
est alba .i. immunda. Albor enm in cute lepra ẽ.
non candor. Iterum dixit. Reuoca eam in sinum
tium. ⁊ reuocauit. ⁊ reuersa est ad colorem suum.
hec manus ppło est dei. qui foras ab eo missꝰ. im¬
mundus est s reuocatus ad sinum. i. ad dĩ grãm.¬
rediit in suum colorem. Dicit gͦ. Ut quid auertis
manum tuam ⁊ dexteram tuam de medio simi tuo
infinem. usquequo: utquid alienas ppłm tuum
ate: ut fouis ummundus remaneat. usquequo ñ
uideoꝵ ab illo loco: Dixerunt. ꝓredicta utiq mala
que exposuit. mmicdiam iuidicis poteraoit mouere.
nisi obstinata esset in nuideis suꝑbia. Irascentes

Expanded text:
ut derelictus aeger, qui maluit cedere medicum quam iratus corripis Judaeos per gentes, quandiu te irritant, quod ideo facis, ut sic cognoscas eos ducendo Ut quid avertis manum tuam et dexteram tuam, Aug. id est Judaeos, de medio sinu tuo, supra dixerat, additum est hic signum manus Mosi. Cmisit, et ait: Produc eam; et produxit, et inventa est alba, id est immunda . Albor enim in cute, lepra est, non candor. Iterum dixit: Revoca eam in sinum tuum, et revocavit; et reversa est ad colorem suum Haec manus est populus Dei, qui foras ab eo missus immundus est; sed revocatus ad sinum, rediit in suum colorem. Dicit ergo: Ut quid avertis manum tuam et dexteram tuam, de medio sinu tuo? id est usquequo, et ut quid alienas populum tuum a te? ut foris immundus remaneat, usquequo non Judaeorum ab illo loco: Dixerunt. Praedicta itaque mala quae exposuit, misericordiam judicis poterant movere, nisi obstinata esset in Judaeis superbia. Irascentes
Abbreviated transcription (Latin):
residuum fuerit. igne spiritus sancti combu¬
retis. quia omnibus bibentibus plenitudo nõ
utrumq testam̃entum seruantes quando abra¬
ham cum filio ad pueros cum asina expectan¬
tes immolato ariete reuertetur. Uel ita hũc
humiliat ⁊ hunc eraltat quod potest. quia
caka .i. potestas et dispensatio iudicandi. sa¬
peꝵ micd̾iam. quod mixtum inclinat ⁊ pn¬
pinat omtubus.⁊ hoc est. Et inclinauit
et hoc in hoc .i. omnibus generaliteꝵ. Om̃s
enim sentient micdiam et iuditium. ⁊ licet in¬
clinet caliceni istum uerumtamen fex eius
non est erinanita .i. pena bibentibus austera.
non finietuꝵ malis. ⁊ex eo calice bibent fecẽ
omnes peccatores tenre. non solũ udĩ pcc̃ores bi¬

Expanded text:
residuum fuerit, igne Spiritus sancti comburetis , quia omnibus bibentibus plenitudo non utrumque Testamentum servantes, quando Abraham cum filio ad pueros cum asina exspectantes, immolato ariete revertetur . Vel ita hunc humiliat, et hunc exaltat: quod potest, quia calix, id est potestas et dispensatio judicandi. Caper misericordiam, quod mistum inclinat et propinat omnibus. Et hoc est: Et inclinat ex hoc in hoc, id est omnibus generaliter. Omnes enim sentient misericordiam et judicium. Et licet inclinet calicem istum, verumtamem faex ejus non est exinanita, id est poena bibentibus austera, non finietur malis, ex eo calice bibent faecem omnes peccatores terrae, non solum Judaei peccatores bi
Abbreviated transcription (Latin):
accepero tempus. Scda pars ubi terretur super¬
bus iudicio quod effugi non potest.⁊ ad eum re¬
uocandum columpne confirmant᷑. quem et
ribo. quamuis pluraliter premiserit. Confitebi¬
mur. ⁊ inuocabimꝰ. Iam enim om̃s sunt uicimi¬
quituꝵ autem ap̃s in ꝑsona capitis ⁊ m̃broꝵ.¬

Expanded text:
Aug. Secunda pars, ubi terretur superAug. Secunda pars, ubi terretur superbus judicio, quod effugi non potest, et ad eum revocandum columnae confirmantur, quem etrabo, quamvis pluraliter praemiserit: Confitebimur et invocabimus. Jam enim omnes sunt unus Chriquitur autem Christus in persona capitis et membro
Abbreviated transcription (Latin):
subdit. Nairabimus. De pleno eructat iste ut
alii uemant. ut qui audit. dicat. ueni ⁊ cortinia
doranam ducat.⁊ fontes nr̃i diriuentur foras.
Mirabilia tua. Hec est regula sc̃e deuotionis q̃¬
hic nobis insinuatur. Prius enim est confiteri pec¬
cata ꝑ quod exraminemur amalis. postea inuo¬
caro deum in auailium. quo bonis implemur.
tandem de pleno eruetuantes: nairare possumꝰ.
tur deus ut a suo. In deuotus uero si eum in¬
uocat. iudicium postulat. Si autem purgatus
pauocauerit. deinde poterit nairare. alioquin¬
ei dicitur. Quare tu enairas iustitas meas.: In de
etiam est quod locus or̃õnis. s. eccłia. prius mũ¬
datur a sordib. denide cortinis ornatur. postea
palliis uarioꝵ coloꝵ decoratur: ut nos qui su¬
mus templum dei scm̃: prius ꝑ ꝯfessionem pur¬
gemura mał. postea ꝑ inuocationem cortinus
uitutum decoremur. inde uariis colorib bonoꝵ
retur iste audiri. Dicit ⁊ xp̃m quasi respond̾e
uotis suis. in cuius ap̃i ꝑsona subditur. Cuor

Expanded text:
ug., Cassiod. De pleno ructavit iste, ut alii veniant, ut qui audit, dicat: Veni , et cortina cortinam ducat , et fontes nostri deriventur foras . Mirabilia tua, haec est regula sanctae devotionis, quae hic insinuatur. Prius enim est confiteri peccata, per quod exinanimur malis; postea invocare Deum in auxilium, quo bonis implemur; tandem de pleno eructantes narrare possumus: tur Deus ut a suo. Indevotus vero, si eum vocat, judicium postulat. Si autem purgatus invocaverit, deinde poterit narrare: Alioquin dicitur ei, Quare tu enarras justitias meas? Inde etiam est quod locus orationis prius mundatur a sordibus; deinde cortinis ornatur, postea palliis variorum colorum decoratur , ut nos qui sumus templum Dei sanctum, prius per confessionem purgemur a malis: postea per invocationem cortinis virtutum decoremur, inde variis coloribus operuretur iste audiri. Dicit enim Christum respondere votis suis, in cujus Christi persona subditur: PAR
Abbreviated transcription (Latin):
loqͥ .i. contͣ dm̃. ut facit ille qui contͣ dm̃blas¬
phemat. cogitationẽ remunerat. Dem̃ exponit
uire quod dix̃at. Nolite lo qui corde.⁊ si nõ lin¬
gua loquamini adu̾sus dm̃ iniquitatẽ: quasi ds̃
nesciat hec. uł non curet. ut ille qui dicit se in¬
iuste pati. cum nequiores ꝓsꝑi sint. quod est in
stellaꝵ dicunt se peccasse. ut deo non sibi im¬
putetuꝵ. uł qui scuint peccata sua. s impu¬

Expanded text:
 est contra Deum, ut facit ille qui contra Deum blasphema cogitatione remurmurat. Deinde exponit in re, quod dixerat, nolite loqui corde, etsi non lingua loquamini, adversus Deum iniquitatem. Quasi dicat: Deus nesciat haec, vel non curet, ut ille qui dicit se injuste pati, cum nequiores prosperi sint; quod est injstellarum dicunt se peccasse, ut Deo, non sibi imputetur; vel qui sciunt peccata sua, sed impu
Abbreviated transcription (Latin):
illũ hũiliat. ⁊ hc̃ eraltat. ⁊ lie⁊ inclim: uer̃tam̃
fex eiꝰ ñ ẽ exinanita ap̃ iudeos qd̾ carnalia sacͣm̃ta
ap̃ iudeos remanser̃. ⁊ bibent ea eo mirto .i. de
fece figuraꝵ om̃s peccatoreᷤᷤ irẽ .i. iudĩ infidi.
.i. suꝑbi peccatores. Iudei sunt suꝑbi peccatores. Gen¬
tes u̾o hũiles peccatores. qͦꝵ alii bibunt uinum calia̾
in finem scłi. de qua dicit᷑ in titulo ne corrumpas
⁊ c̃. uł ita. Et conuenit in parte cũ priori sensu.
Calit est lex. Uinum merum: celeste misteriũ.
nunquam expeditur mixte.i. utroq testamen¬
to. quod uetus ⁊ nouum similes sunt. Unde
ezechiel. Uidi rotam in medio rote. Iud ei nõ
neq manichei nouum quidem suscipiunt sine
ueteri. et ex hoc in hoc. quia a uideis tulit. et
conuersis gentibus indinauit. Ueruntamen
fex eius. ẜ ex non accipitur hic pro sordibus s
una uina ⁊ ultima uini significat.i. ultima ⁊
subtiliora legis ad que non potest peruentri h.¬

Expanded text:
illum humiliat, et hunc exaltat. Et licet inclinet, verumtamen faex ejus non est exinanita apud Judaeos, quia carnalia sacramenta apud Judaeos remanserunt; et bibent ex eo misto, id est de faece figurarum, omnes peccatores terrae, id est iles peccatores. Judaei sunt superbi peccatores; gentes vero, humiles peccatores, quorum alii bibunt vinum calicis, in finem saeculi, de qua dicitur in titulo: Ne corrumpas, etc. Vel ita, et convenit in parte cum priori sensu. Calix est lex, vinum merum coeleste mysterium, nunquam expenditur, misto id est utroque Testamento, quia Vetus et Novum simul sunt. Unde Ezechiel: Vidi rotam in medio rotae . Cassiod.neque Manichaei, qui Novum recipiunt sine Veteri. Ex hoc in hoc, quia a Judaeis tulit, et conversis gentibus inclinavit. Verumtamen faex ejus. Faex non accipitur hic pro sordibus; sed ima et ultima vini significat, id est ultima et subtiliora legis, ad quae non potest perven
Abbreviated transcription (Latin):
salui facti sumus eirores ut ait apłs. ereasti in
bonis oꝑib. ẜecisti gͦ omnes terminos terre. qr
unusquisq fidelis proprium donm habet a
min fines distingunt: ita hii fidei initia cu¬
stodiunt. Sequitur. ⁊ estatem .i. feruentes
sp̃u. ⁊ uer .i. nouellos in fide. temꝑatos in
mansuetudine tu plasmasti ea. Uł hec omĩa
hystorialiteꝵ accipi possunt ab illo loco. tuus
properabit domino ⁊ populus insipiens in¬

Expanded text:
sumus omnes, ut ait Apostolus: Creati in bonis operibus . Fecisti ergo omnes terminos terrae, quia unusquisque fidelis proprium donum habet a mini fines distingunt, ita hi fidei jura custodiunt. Aestatem, id est ferventes est novellos in fide, temperatos in mansuetudine, tu plasmasti ea. Vel haec omnia historialiter accipi possunt ab illo loco: tuus properavit Domino; et populus insipiens in
Abbreviated transcription (Latin):
enim in confessione lauantur. Deinde repetit:
cosifitebimur. Repetitio confiriatio est: ne te
peniteat ẽẽ confessum. Unde in euͣgłio ioħis
domiis iħs geminat pro maiori confirmatia¬
ne. amen amen. Et in psalmis: fiat fiat ge¬
minatuꝵ. Et ioseph de sõpno pharaonis qͥ
uidit.uii.spicas plentis.⁊ totidem steriles. ⁊
.xII. boues pingues. ⁊ totidem macilentas drõ
repetitio confirmatio est. ỹirmamentum enim
sententi e esse .i. repetitione ex multis scriptaꝵ
locis docemur ut potest ostensum esse. Ad si¬
gnificationem ueritatis. sufficeret unum. ad si¬
gnificationem firmitatis accepit ⁊ alterum. Con¬
fiteri peccata uł semel tereno iudici mortem in¬
ducit. s deo frequentius facta confessio. uitam
subdit. ⁊ inuocabimus nomenguum. Post con¬
fessionem potet inuocari deus ab homine sic mũ¬
dito at siat ꝑ cõtessonem euacuatur a mals.
sic pen muocationem impleatuꝵ bonus. Harabi¬

Expanded text:
enim in confessione lavantur. Deinde repetit enim in confessione lavantur. Deinde repetit confitebimur. Repetitio confirmatio est, ne te poeniteat esse confessum. Unde in Evangelio Joan. Dominus geminat pro majori confirmatione: Amen, amen Et in Psalmis: Fiat, fiat, geminatur . Et Joseph de somnio Pharaonis, qui vidit septem spicas plenas, et totidem steriles; et septem boves pingues, et totidem macilentos, dixit . Repetitio est confirmatio. Firmamentum enim sententiae esse in repetitione, ex multis Scripturarum locis docemur, ut praeostensum est: ad significationem veritatis sufficeret unum, ad significationem firmitatis accessit et alterum. Confitemini peccata, vel semel terreno judici mortem inducit. Sed Deo facta frequens confessio vitam s. Invocabimus nomen tuum. Post confessionem potest invocari Deus, in hominem sic mundatum: et sicut per confessionem evacuatur a malis, sic per invocationem impletur bonis. Narrabi
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis sinagoga. Et est sensꝰ. Psalmus iste qui
monet ad bene oꝑandũ. est cartici quod agit de
remun̾atione et̾na. qui est asaph .i. fidelis sma¬
goge. hoc agit ne tu o nidee. uł quicumq cor¬
rumꝑas uł disꝑdas .i. ne uioles spem que habet᷑
in promissione dei. s sit tibi certa eius promis¬
sio. ⁊ ut hoc facias. respice in finem .i. uide in
finem. Uir tu beatus eris. Miseri uero qui hic
aduersa. despice. ⁊ in sola promissione dei gau¬
de. Iñt. monet hic psalmus ne quis suꝑbus
de se p̃sumat. nec humilis de deo desꝑet. quẽ
⁊ si affligunt: ita ꝯsolatur promissio. Modus.
Biperutus est psalimus. łrimo ꝓponitur humilis
qui ⁊ alias inuitat. Scdo terretur suꝑbus iuditio¬
dei. quod effugi non potest. Ibi. Cum accepero
tempus. Asaph gͦ certus de ꝓmissis. sic incipit.¬
o deus confitebunur peccata iam humiles fcã.
non alii deo. s tibi. non creduli ultoꝵ s pio indul¬
toꝵ. Hec confessio est euacuatio a mał. Omma

Expanded text:
Cassiod. Et est sensus: Psalmus iste, qui monet ad bene operandum est cantici, quia agit de remuneratione aeterna, qui est Asaph, id est fidelis Synagogae, hoc agit ne tu, o Judaee, vel quicunque corrumpas vel disperdas, id est ne violes spem, quae habetur in promissione Dei; sed sit tibi certa ejus promissio, et ut hoc facias, respice in finem, id est vide finem, ubi tu beatus eris; miseri vero qui hic prospera vel adversa despice, in sola promissione Dei gaude. Intentio: Monet hic psalmus, ne quis superbus de se praesumat, nec humilis de Deo desperet; quem et si affligitur, certa consolatur promissio. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo proponitur humilis, qui et alios invitat. Secundo terretur superbus judicio, quod effugi non potest, ibi, cum accepero tempus. Asaph ergo certus de promissis, sic incipit Deus, confitebimur peccata, Aug. jam humiles facti, non alii Deo, sed tibi non crudeli ultori, sed pio indultori. Haec confessio est evacuatio a malis. Omnia
Abbreviated transcription (Latin):
prouocet indicem ostendens quod uirib suid darenf.
unde ⁊ subdit. Et non cognouerunt . s. quod a deo
cẽt. quod dei dispositione hoc fieret. quasi non respuer̃¬
sicut in eritum ita in templo prius posuerunt signa.
uerunt sicut ingressu desuper. alia. lit̾.i. non cogno¬
uerunt quod hec licentia a deo egrederetur. Et est id̾¬
⁊ reu̾entia securibus exciderunt .i. comininuerunt
iannas eius templi. in quibus ornandis olim fuit
aira in idiꝑsum existentes.i. conspirati in unum
constanteꝵ. Nota quod ante quam ꝯstrueretur tẽ¬
ut ciitas sit funditus deuastata. prius fuerunt in¬
di. postea ignis omnia deuorauit. Uñ dititur. In¬

Expanded text:
provocet judicem, ostendens quod viribus suis darent. provocet judicem, ostendens quod viribus suis darent. Unde et subdit, et non cognoverunt, scilicet quod a Deo hoc esset, quod Dei dispositione fieret. Quasi dicat: Non respexerunt. Ita in templo prius posuerunt signa verunt in egressu desuper, alia littera, id est non cognoverunt quod haec licentia a Deo egrederetur. Idem et reverentia, securibus exciderunt, id est comminuerunt, januas ejus templi, in quibus ornandis olim fuit cura, in idipsum existentes, id est conspirati in unum constanter. Nota quia antequam construeretur temut civitas sit funditus destructa et devastata. Prius fuerunt incisa, postea ignis omnia voravit. Unde sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
in scõ .i. in his que scã tui erant. s. in templo. ⁊ in
sacerdotio. ⁊ in ceteris sacramentis quod ꝑmisit dĩ
fieri. quod iam noħ presignabant. cum res .i. xp̃s¬
esset. ⁊ qͣnta maligne oꝑatꝰ est admrando hoc ait. utiq
quod tota gens uł occisa uł captiuata est.⁊ hoc focit
ininicꝰ .i. romanus exercitus. ad quem designandũ
ꝯtemptũ sancti templi: ut deitas uidetur despici.
in presumtores concitet inuidiã. Et gloriati sunt
lo fecerunt. Gloriati enim sunt cum scelus soleat
sequi plenitudo. hii ad gloriam uertunt qui oder
te. serui scilicet demonum. quasi qui millatenꝰ
tolerandi sunt. et hoc in medio sollempnitatis due.
tuncenim euersa est ierłm quando sollempnitaᷤᷤ
agebatur paschalis. in qua crucifixerunt domi¬
ta sacrilegia comiserunt. Posuerunt signa sua si¬
mana. drachones aquilas quibus in prelio utebant᷑.
ponere in signum triumphi figna .s. mainifesta
cum dolore iterat signa. ut ad celerem iundictam

Expanded text:
t in templo, in sacerdotio, et in caeteris sacramentis: quod permisit Deus fieri, quia jam nihil praesignabant, cum res esset. Et quanta maligne operatus est, admirando hoc ait, utique et tota gens, vel occisa vel captivata est. Et hoc fecit inimicus, scilicet Romanus exercitus, ad quem designandum contemptum sancti templi, ubi Deitas videtur despici, in praesumptores concitet invidiam. VERS. 5.-- « Et lo fecerunt. Gloriati enim sunt. cum scelus soleat sequi poenitudo, hi ad gloriam vertunt, qui oderunt te, servi scilicet daemonum qui nullatenus tolerandi sunt. Et hoc in medio solemnitatis tuae. Tunc enim eversa est Jerusalem, quando solemnitas agebatur paschalis, in qua crucifixerunt Domitera, sacrilegia commiserunt. Et VERS. mana, dracones, aquilas, quibus in praelio utebantur,ponere in signum triumphi; signa scilicet manifesta, cum dolore iterat signa, ut acceleret vindictam,
Abbreviated transcription (Latin):
iniquis. omnib malis generaliter.hoc. noli
iam deflurerant in terra. ⁊ tam̃ dicit. Nolite
mique agere.i. non ꝑseueretis in mabo. s sur¬
gite ad medicum. Malum est a peccare: peiꝰ
est ꝓseũare. ꝑnitiosius est defendendo se. in
dm̃i culpam refunde. Uñ subdit. ⁊ delinquen.¬
tib .i.peccata defendentib. nolite exaltare
ꝑ cupiditatẽ: ne defendatis ꝑ elationẽ. Si sani nõ
audistis uł iacentes surgite non uos excusetis.
Maxrimũ est uitium eacusationis. Nam quasi cor¬
nu erigit qui ꝑ alios peccata sua enititur excusa¬
re. ut ꝑ diabolum uł ꝑ alios suasores. uł ꝑ neces¬

Expanded text:
iod. omnibus malis generaliter, hoc, Nolitjam defluxerant, et tamen dicit: Nolite inique agere, id est non perseveretis in malo, sed fugite ad medicum. Malum enim est peccare, pejus est perseverare, perniciosius est defendendo se in Deum culpam refundere. Unde subdit, et delinquentibus, id est peccata defendentibus, dixit: Nolite exaltare per cupiditatem, ne defendatis per elationem; si sani, non audistis. Vel jacentes surgite, non vos excusetis. Maximum est vitium excusationis. Nam quasi cornu erigit, qui per alios peccata sua nititur excusare, ut per diabolum, ut per alios suasores, vel per neces
Abbreviated transcription (Latin):
dica causam tuam quam ego defendo contra
illos qui obmurmurant. Dñt enim ubi est
deus tuus. Contemptus est aps a uideis ambu¬
lans in teira. ⁊ a falsis ap̃ianis sedens in celo.
Ait gͦ iudica cousam tuam .i. fac ut non fallat᷑
spes nostra qui credimus quod non uidimus.
⁊ illi manifesta ueritate predicent: quia priꝰ¬
stulte abnuebant. ⁊ hoc est uidica causam tuã
.s. quam boni defendunt. Dum enim asaph in¬
sultant dicendo ubi est deus tinus. Ipsi deo etiã
detrahitur. ⁊ idõ sua causa dicitur. Memor esto
improperioꝵ tuoꝵ. ⁊ adhuc etiam insultant. xp̃o
Non deerunt uasa ire usq ad finem scłi. que
dicunt: uana predicant ap̃ianis. inanis est re-
insultantes usq in finem seculi. Hoc ideo dicit.
ut ipsa continuatio mansuetudiuem pacientis

Expanded text:
dicit causam tuam, quam ego defendo, contra illos qui obmurmurant. Dicunt enim: Ubi est Deus tuus? contemptus est Christus a Judaeis ambulans in terra, et a falsis Christianis sedens in coelo. Ait ergo: Judica causam tuam, id est fac ut non fallatur spes mea, qui credidi quod non vidi. Et illi manifesta veritate praedicent, quod priug. Et hoc est: Judica causam tuam, scilicet quam boni defendunt, dum Asaph insultatur dicendo: Ubi est Deus tuus? ipso Deo etiam detrahitur. Et ideo sua causa dicitur. Memor esto improperiorum tuorum, et adhuc etiam insultatur Christo, non deerunt vasa irae, usque in finem saeculi, quae dicunt, vana praedicantur Christianis. insultantes usque in fine saeculi. Ideo haec dicit, ut ipsa continuatio opprobriorum mans
Abbreviated transcription (Latin):
arcũftuentia ã se excludũt. mun̾a offerẽt .i. se ip̃os
dũ deuote ẜuiunt. Reges arabũ.⁊ sab.do. addu. hẽe
patrie diuisis ordorib nares mulcent. ⁊ sig̾cant eos qͥ
uena delectatiõẽ se tctant mollit̾. s iã sc̃ reges arabũ
⁊ sab. qͣr ħ blandim̃ta. subtaũt rigide discipłine. ⁊ hn
dona adducent .i. alios secũ in societatẽ eͤ adduc̃t. Uł¬

Expanded text:
circumfluentia a se excludunt, munera offerent, id est seipsos, dum devote serviunt, reges Arabum, et Saba. Hae patriae diversis odoribus nares mulcent, et significant eos qui terrena delectatione se tractant molliter. Sed jam sunt reges Arabum et Saba, quia haec blandimenta subjiciunt rigidae disciplinae. Et hi dona adducent
Abbreviated transcription (Latin):
nocte consolatur lunam .i. carnis xp̃i mani¬
festatio. Uerbum enim factum est caro et habita¬
uit in nobis. Unde. Noa nocti indicat scientiã.
uere tua sunt. quia tu fabricatus es aurorã
uł liinam .i. carnalem qui ut luna mnutat᷑.
qui tamen non est deserendus. ⁊ solem .i. sa
pientes qui permanent. scd̾m illud. Sapiens
permaner sicut sol. Stultus autem sicut luna
mutatur. Uel fecisti auroram ⁊ solem .i. mitiũ
⁊ perfectionem sapientie.i. insipieutes ⁊ peꝵ¬

Expanded text:
noctem consolatur luna, id est carnis manifestatio. Verbum enim caro factum est et habitavit in nobis . Unde: Nox nocti indicat scientiam . Vere tua sunt, quia tu fabricatus es auroram vel lunam, id est carnalem, qui ut luna mutatur, qui tamen non est deserendus, et solem, id est sapientes, qui permanent, secundum illud: Sapiens permanet sicut sol. Stultus autem sicut luna mutatur Vel, fecisti auroram et solem, initium et perfectionem sapientiae, id est insipientes et per
Abbreviated transcription (Latin):
es auroram et solem. Tuus est etiam dies .i.
spirituales quos illustrat sol in cominutabił
sipientie quam locuntuꝵ inter perfectos. Uñ.
Dios diei eruetat uerhum quod erat in prin

Expanded text:
ox, tu fabricatus es auroram et solem. » Tuus est etiam dies, Auox, tu fabricatus es auroram et solem. » Tuus est etiam dies, Aug. id est spirituales, quos illustrat sol incommutabilis sapientiae, quam loquitur inter perfectos . Unde: Dies diei eructat verbum , quod erat in prin
Abbreviated transcription (Latin):
et duntis fidei. ⁊ torrentes .i. eos qui ad tenipus pre¬
dicaare. s tempore temꝑtationis desistunt. Discretũ
est gͦ interi torrentes ⁊ fontes. In aliis enim fit uer¬
bum fons aque salientis in uitam eternam. Et¬
in aliis torrens est. qui est aqua curens. s statĩ
siccatur. hii sunt illi qui accepto uerbo predica¬
cedunt. qui non sic habent uerbum ut bene ui¬
uant s ut aliis non taceant. tamen utrisq ri¬
gatuꝵ trã a deo. Uel torrens improprie accipitͣ
hic .s. pro fluuio. ⁊ notat hũndantiam p̃dicatiõis
qua boni doccores fidem et sapientiam aliis eo¬
piose profundunt. Et accipit eosdem fontes et
torrentes. Sequituꝵ. Tu siccasti fluuios ethan
quod in tempore fortis. et significat de se pre¬
sumentes. tu siccasti omnes doctrinas gentium
s fontes .i. illos quoꝵ mala iugiteꝵ influebant
⁊ toientes .i. qui subito ⁊ rapide peccant. Diru¬
pisti .i. fonte suo .s. diabolo diuifisti. tu etiam
penitus siccasti fluuios ethan.i. fortes inunda

Expanded text:
ad tempus praedicant, sed tempore tentationis desistunt. Discretum est ergo inter fontes et torrentes. In aliis enim fit verbum vitae, fons aquae salientis in vitam aeternam. In aliis torrens est, qui est aqua currens. Sed aestate siccatur. Hi sunt illi qui accepto verbo praedicacedunt, qui non sic habent verbum ut bene vivant, sed ut aliis non taceant; tamen ex utrisque rigatur terra a Deo. Vel torrens improprie accipitur hic, scilicet pro fluvio. Et notat abundantiam praedicationis, qua boni doctores fidem et sapientiam aliis copiose profundunt. Et accipit eosdem fontes et torrentes, tu siccasti fluvios Ethan, quod interpretatur fortis, et significat de se praesumentes, id est tu siccasti omnes doctrinas gentium,s, id est illos quorum mala jugiter influebant, et torrentes, id est qui subito et rapide peccant, dirupisti, id est a fonte suo diabolo divisisti. Tu etiam penitus siccasti fluvios Ethan, id est fortis, i
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ dĩ qm mortẽ quasi per serpentẽ flurunus.
Tunc enim homo ad manũ dei resurectione reuer¬
tens pristinam accipiet stabilitatem. Et est sensus.
Redemisti uirgam hereditatis tue .i. reformasti pri¬
stuam stabilitatẽ in hominẽ ut sit tua hereditas.
Sed quia et hoc de gentib credentibus erit que mul¬
to plures sunt uideis de quibus hic dicat exprimit
sion.i. non de gentib hoc dico. Uel redemisti uirgam
hereditatis tue. s. montem sion istum in quo habita¬
sti in eo per legalii instituta. que xp̃m ꝓmittebãt
ante aduentum xp̃i. uel corporali presentia.⁊ in eo

Expanded text:
regnum Dei, qui per mortem quasi per serpentem fluximus. regnum Dei, qui per mortem quasi per serpentem fluximus. Tunc enim homo ad manum Dei in resurrectione revertens, pristinam accipiet stabilitatem. Et est sensus: Redemisti virgam haereditatis tuae, id est reformasti pristinam stabilitatem in homine, ut sit tua haereditas. Sed quia et hoc de gentibus credentibus erit, quae multo plures sunt Judaeis, de quibus hoc dicat exprimit,Sion, id est non de gentibus hoc dico. Vel, redemisti virgam haereditatis tuae, scilicet montem Sion istum in quo habitasti, per legalia instituta, quae Christum promittebant ante adventum Christi, vel corporali praese
Abbreviated transcription (Latin):
Uel mistice potest legi. ꝑ ungã. intelligit᷑ ap̃s.peꝵ
in deserto ubi mordebant᷑ a serpentib erectus est in li¬
.i. posteriorib serpens fit uirga. qr primo ap̃s occisꝰ
postea suirerit. quod est serpentẽ in uirgã. ⁊̃ enuit
moyses caudã sine timore quod discipłi crediderũt
firmiter cognita resurrectione. et est sensus.
Memor esto congregationis tue.⁊ eris. quia Rede¬
misti ͭ precio uirgam ħeditatis tue .i. redemisti heredi¬
tatẽ tuã ꝑ te p̃cium . per te uͥrgã. De hac uirga
ait ienommꝰ. Uirgam uigiliaꝵ ego uideo. Uel per
uirgam moysi humani generis stabilitas designat᷑
quam habuit ante peccatum. Uirga cadens intr̃a
mutata est in serpentẽ que corporis sui mouet᷑ am¬
fractibus quod per lapsum peccati homo de stabilita
uita mutatꝰ est in huius martalitatis ꝓgressus. Re¬
tenta cauda . fit serpens Cauda est finis scli
in quo redimus ad manũ dei ⁊ efficiamur stabilitatũ

Expanded text:
el mystice potest accipi. Per virgam intelligitur Christus; per pens aeneus in deserto, ubi mordebantur a serpentibus, erectus est in liid est posterioribus, serpens fit virga, quia primo occisus, postea surrexit, quod est mutari serpentem in virgam. TenuiMoyses caudam sine timore, quia discipuli crediderunt firmiter cognita resurrectione. Qua dum Memor esto congregationis tuae, et eris, quia redemisti, te pretio, virgam haereditatis tuae, id est redemisti haereditatem tuam, per te pretium, per te virgam. De hac virga ait Jeremias: Virgam vigiliarum ego video . Vel per virgam Mosi, humani generis stabilitas designatur, quam habuit ante peccatum. Virga cadens in terram mutata est in serpentem, qui corporis sui movetur anfractibus, quia per lapsum peccati, homo de stabilitate vitae mutatus est in hujus mortalitatis progressus. Retenta cauda fit serpens virga. Cauda est finis saeculi, in quo redimus ad manum Dei, et efficimur stabilitum
Abbreviated transcription (Latin):
Quod enim non poterat extidi: combustum est.
sanetuarium tuum. non modo domos priuatas.
⁊ tabernaculum nominis tui. quod salomon fecit
in nomine domini. polluerunt in terra. quia illud
quod est in celo non potuerunt. Unde magis ciuꝗͣ
laborandum esset de illo. Uł polluerunt tab nacłm
nomis tui: in terra .i. usq ad tr̃am deierunt culmina
ad laudem dĩ erecta. Auget scelus eoꝵ ut atrocius niĩ¬

Expanded text:
Quod enim non poterat excidi, combustum est, sanctuarium tuum, non modo domos privatas, et tabernaculum nominis tui, quod Salomon fecit in nomine Domini, polluerunt in terra, quia illud quod est in coelo non potuerunt. Unde magis cuique laborandum esset de illo. Vel, polluerunt tabernaculum nominis tui, id est usque ad terram dejecerunt culmina ad laudem Dei erecta. Auget scelus eorum, ut atrocius vin
Abbreviated transcription (Latin):
legi m̃ts mee. ⁊ esurio iustitiã. Ille uͦ diues. nlliꝰ egens
lum̃ meũ. uł ita ꝯtinua. Ip̃i de dõ illd̾ dicant. s de se ita
sentiant: ut dicãt. Ego sũ egenꝰ ⁊ c̃. uł ita. Assumit iste sibi
ũba dĩ qͥ in p̃cedenti ps̾o de se ħ ead̾ dir̃. C. d. Illi qͥ q̃r̾ aĩa
meã s̃ diuitis. s ego sũ egenꝰ .i. petens.⁊ ꝑauꝑ sũ .i. insuffici¬
ens mͥ. qr ⁊ mundanas copias nõ ht̃ ⁊ intꝰ ubi est diues seꝑ̃
ambit desidat accip̃. s o ds̃ adiuua me in m̃di tͥbulatio¬

Expanded text:
esurio justitiam ; ille vero dives, nullius eges lumen meum. Vel ita continua: Ipsi de Deo illud dicant, sed de se ita sentiant, ut dicat: Ego sum egenus, etc. Vel ita: Assumit iste sibi verba Dei, qui in praecedenti psalmo de se haec eadem dixit. Quod illi qui quaerunt animam meam sunt divites, sed egoens mihi, quia et mundanas copias non habet, et intus ubi est dives, semper ambit, desiderat, accipit. Sed o Deus adjuva me in mundi tribulatio
Abbreviated transcription (Latin):
uirgã moisi u̾tit in serpentẽ. s apphensa cauda rediit
in uirgã. Cũ it dic̾et moyses dõ. ꝙ signũ dabo filiis isrł
ut credant ꝙ tu me misisti : ait ad illũ. ad tenes ĩ
manu tua: aͥ respõdit. uirgã. Et ait illi ds̃. Eice illã
in tr̃a. ł dimisit uirgã in tr̃a.⁊ scã ẽ ẜpens. Et expa¬
uit moyses. ⁊ fugit. ł ait illi dñs. App̃hende eaudã
eiꝰ. Et app̃hendit. ⁊ reu̾sa ẽ in statũ suũ uͥga ẽ facta
sicut ante uirga erat.⁊ ꝑꝑ hoc ipsa congregatio uir
montis sio si nõ in eo. ⁊ ẽ. Redemisti iuegã. ħe. tue.¬

Expanded text:
virgam Mosi vertit in serpentem; sed apprehensa cauda, rediit in virgam. Cum enim diceret Moses Deo: Quod signum dabo filiis Israel, ut credant quia in me misisti? ait ad illum: Quid tenes in manu tua? Qui respondit: Virgam. Et ait illi Deus: Projice illam in terram. Et dimisit fugit, et dixit illi Dominus: Apprehende caudam ejus. Et apprehendit, et reversa est in statum suum, virga facta, sicut ante virga erat . Et propter hoc ipsa congregatio virgmontis Sion, sive in eo. Et est, redemisti virgam hae
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce intellectus a saph. predicta enim mala sunt
ei disciplina. in his hoc asaph intelligit. quod eu̾sa
sunt omitia signa quod res uenit. Q. omnia sunt
nr̃a non uidimꝰ .a. his omnib eu̾sis. cessant signa
predicebat lib̾ationem ⁊ nos non cognoscet. dõ.s. nõ
litteram nostram que est. Signa nostra non ne uide

Expanded text:
Ecce intellectus Asaph. Praedicta enim mala sunt ei disciplina. In his hoc Asaph intelligit, quod eversa sunt omnia signa, quia res venit. Quasi asi dicat: His omnibus eversis cessant signa,praedicebant liberationem, et nos non cognoscet Deus, id litteram aliam, quae est: Signa nostra nonne vidimu
Abbreviated transcription (Latin):
iudicabo iustitias. qr ⁊ sci eum eo uidicabunt. an gͦ
uidicandi precent᷑ ab solui iudicabo cum accepero
tempus iudicandi. Modo enĩ tempus est docen
accepit xp̃s tempus: s niniquid accepit filius
dei: Filius dei non accepit tempꝰ. s filiꝰ honĩĩs
accepit tempꝰ. idẽ tam̃ est. ⁊ filiꝰ dei. ꝑ quẽ re¬
dei nunꝗͣ caruit potestate iudicandi.⁊ ideo nõ
accepit. s scđ̃m quod filiꝰ hõis. accepit. Totus
gͦ ap̃s in futuro iudicabit. Unde dñs ĩ euͣgłio.

Expanded text:
udicabo, quia et sancti cum eo judicabunt, ante ergo judicandi precentur absolvi. Judicabo, cum accepero tempus judicandi. Modo enim tempus est docendaccepit Christus tempus? Nunquid accepit Filius Dei, Filius Dei non accepit tempus; sed filius hominis accepit tempus, idem tamen est et Filius Dei, per quem Dei, nunquam caruit potestate judicandi. Et ideo non accepit; sed secundum quod Filius hominis accepit. Totus ergo Christus in futuro judicabit. Unde Dominus in Evangelio:
Abbreviated transcription (Latin):
mundo corde quonam ipsi deum uidebũt.
Sequituꝵ. H e auertatuꝵ humilis factus
confusus pauper ⁊ mops laudabunt nomen
tuum. a .d. a uod promisisti.i. confusus. Con¬
fundi non est humilis. s suꝑbi. qui non deo
s sibi tribuit. Ergo confusus.i. quem suꝑbia
confundit. Illos enum qui terrena amant con
quod gratus pro odioso ponitur. ut dilectio de¬
uoti: contumacis temperet odium. ponit᷑
inops qui non sunt turgidi de temporalibus
uł de iustitia sua. Ifl inquam non alii lauda¬
bunt nomen tinim. confitendo peccata que¬
rendo et̾na. Ecce asaph iam intelligens excutit
terrena promissa ueteris testamenti. s quia
nondum accepit celestia que sibi promittunt᷑
in nouo. ⁊ improꝑia patituꝵ maloꝵ. uidet᷑¬

Expanded text:
mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . VERS. 22.-- « Ne avertatur humilis factus ct: Quia promisisti, ideo confusus, confundi non est humilis, sed superbi; qui non Deo, sed sibi tribuit. Ergo confusus, id est quem superbia confundit. Illos enim qui terrena amant, confna mutat, quia gratus pro odioso ponitur, ut dilectio devoti contumacis temperet odium; et si nnops, scilicet qui non sunt turgidi de temporalibus, vel de justitia sua, isti, inquam, non alii, laudabunt nomen tuum confitendo peccata, quaerendo aeterna. Ecce Asaph jam intelligens excutit terrena promissa Veteris Testamenti, sed quia nondum accepit coelestia, quae sibi promittuntur in Novo
Abbreviated transcription (Latin):
diabolo ⁊ angłis eius. animam confitentem tͥ
que penitens confitetur peccata. ⁊ animaĩ pan¬
perum tuorum ne obhuscaris aucere in finẽ
Iam enim sunt pauperes qui prius erant diui¬
tes .s. statuentes suam iustitiam. modo uero
non audent oculos leuare ad celum. Respice
obscurati sunt terre domibus unquitatum.¬
Et o domine respice in testamentum tuum no
num scilicet quo promisisti regnum celorum.
.i. imple quod promisisti. ut testamentum tu¬
um nouum quod est de eternis constituas.
Meminit iste promissionis. quod ei merita
desiciunt. ideo item debet reminisci. quia re¬
pleti sunt iniquitatum .i. iniquitatibus. Uñ
sequitur obscuritas. ⁊ ideo addit qui obscura¬
ti sunt .i. quia lumen scientie perdunt ha-¬
habitatione .i. ceci sunt ⁊ terrenis dati quib
sunt terra .i. amore tr̃mitatis. ⁊ hoc ideo qr ha¬
bitant in domib iniquitatum .i. quia corda
habent iniqua. Domus enim sunt corda uͥ
libenter habitant de quibus dicitur. Beati

Expanded text:
diabolo et angelis ejus, animas confitentes tibi quae poenitens confitetur peccata, et animas pauperum tuorum ne obliviscaris ducere in finem,Jam enim sunt pauperes, qui prius erant divites, scilicet statuentes suam justitiam, modo vero non audent oculos levare ad coelum. Et, o Dobscurati sunt, terrae domibus iniquitatum. » Respice in testamentum, um, quo promisisti regnum coelorum, id est imple quae promisisti, ut testamentum novum quod est de aeternis constituas. Meminit iste promissionis, quia ei merita deficiunt. Ideo item debet reminisci, quia repleti sunt iniquitatum, id est iniquitatibus. Unde sequitur obscuritas: Ideo addit, qui obscurati sunt, quia lumen scientiae perdunt, hahabitatione, id est caeci sunt, et terrenis dati, quibst terra, id est amore terrenitatis. Et hoc ideo, quia habitant in domibus iniquitatum, id est quia corda habent iniqua. Domus enim sunt corda, ubi libenter habitant, de quibus dicitur: Beati
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑͣ q̃ ẽ filiꝰ dĩ.i. usq ad hoĩem eraltatũ suꝑ altissima.
qr hõ ds̃ sedẽt ad dexterã pat̾s regnans cũ eo. Dico admĩ¬
tiẽ potentiã ⁊ iustitiã. q̃ dno. fecisti magnalia. Utrũq
N mirabile ẽ ꝑ gr̃ã redimi hoĩe qͥ ꝑ iustitiã dãpnatus
erat. ꝑ tustitiã ⁊ adã expulit de paradiso. ꝑ gr̃a latro¬

Expanded text:
quae est Filius Dei, id est usque ad hominem exaltatum super altissima, quia homo Deus sedet ad dexteram Patris, regnans cum eo. Dico, annuntiem potentiam et justitiam, quae duo fecisti magnalia. Utrumque enim mirabile est per gratiam redimi hominem qui per justitiam damnatus erat; per justitiam enim Adam expulit