comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
itaq potestatẽ omĩum dõmundi creato¬
ri : & hortatus suos ut fortiter dimicarenł
&usque ad mortẽ prolegibus. templo. ci¬
uitate. patria & ciuibus starent. Circa
modin exercitũ constituit: dato signo
suis dĩ uictoriae. luuenibus fortissimis
electis: nocte aggressus est aulã regiam¬
Et in castris interfecit uiros quatuor mi¬
lia : & maximum lefantorum cumbis
qui suꝑ positi erant: Summoq metu ac
ꝑturbatione hostes replentes. rebus pro¬
spere gestis abierunt. Hoc autẽ factũ ẽ
die illucescente : aduiuante eũ dñi pro¬
tectione. Sedrex accepto gustu audaciȩ
iuda eorum : arte difficultates locorum
temptabat. Et bethsurae quod erat iudae¬
orum praesidium castra ad mouebat:
sed fugabatur impingebatur minueba¬
tur his autẽ qui intus erant: udas neces¬
saria mittebat Enuntiauit autẽ myste¬
ria hostibus rbodocus quidã deuidaico
exercitu : qui requisitus. comp̃hensus
conclusus est  terum rex sermonem

Expanded text:
itaque potestatem omnium Deo mundi creatoitaque potestatem omnium Deo mundi creatori et hortatus suos ut fortiter dimicarent et usque ad mortem pro legibus templo civitate patria et civibus starent circa Modin exercitum constituit et dato signo suis Dei victoria iuvenibus fortissimis electis nocte adgressus aulam regiam in castris interfecit viros quattuor milia et maximum elefantorum cum his qui superpositi erant summoque metu ac perturbatione hostium replentes rebus prospere gestis abierunt hoc autem factum est die inlucescente adiuvante eum Domini protectione sed rex accepto gustu audaciae Iudaeorum arte difficultates locorum temptabat et Bethsurae quod erat Iudaeorum praesidium munitum castra admovebat sed fugabatur inpingebat minuebatur his autem qui intus erant Iudas necessaria mittebat enuntiavit autem mysteria hostibus Rhodocus quidam de iudaico exercitu qui requisitus conprehensus conclusus est iterum rex sermonem
Abbreviated transcription (Latin):
ad interitũ. Et tali lege pracuaricatorẽ
legis contigit mori: nec terrae dari mene¬
laum. Et quidẽ satis iuste Nam quia mul¬
ta erga aram dĩ delicta commiserat cuiꝰ
ignis &cinis erat sc̃s : ipse in cinere mor¬
te damnatus est. Sed rex m̃te effrena¬
tus ueniebat: nequiorẽ se uidaeis osten¬
surum. Quibus uidas cognitis: praecepit
populo ut die ac nocte dñm inuocarent:
quo sicut semꝑ & nunc aduiuaret eos
quippe qui lege & patria scõq templo
priuari uererentur : ac populũ qui nuper
paululũ respirasset. nesineret blas phemis
rursus nationibus subdi. Om̃ibus itaq: id si¬
mul facientibus & petentibus ad ño miseri¬
cordiã cum fletu & ieiunis. ꝑtriduũ con¬
tinuum ꝓstratis: hortatus ẽ. eos uidas ut
se praepararent Ipse uero cũ senioribus
cogitauit priusquã rex ad moueret exer¬
citũ aduida eã & obtineret ciuitatẽ exire:
& dñi uidicio committere exitũ rei. Dans

Expanded text:
ad interitum et tali lege praevaricatorem ad interitum et tali lege praevaricatorem legis contigit mori nec terrae dari Menelaum et quidem satis iuste nam quia multa erga aram Dei delicta commisit cuius ignis et cinis erat sanctus ipse in cineris morte damnatus est sed rex mente effrenatus veniebat nequiorem se Iudaeis ostensurus quibus Iudas cognitis praecepit populo ut die ac nocte Dominum invocarent quo sicut semper et nunc adiuvaret eos quippe qui lege et patria sanctoque templo privari vererentur ac populum qui nuper paululum respirasset ne sineret blasphemis rursum nationibus subdi omnibus itaque id simul facientibus et petentibus a Domino misericordiam cum fletu et ieiuniis per triduum continuum prostratis hortatus est eos Iudas ut se praepararent ipse vero cum senioribus cogitavit priusquam rex admoveret exercitum ad Iudaeam et obtineret civitatem exire et Domini iudicio committere exitum rei dans
Abbreviated transcription (Latin):
racnt: optimã haberent repositã grãm
Sc̃a ergo & salubris cogitatio ꝓdefunctis
exorare : ut apeccato soluerentur
Anno centesimo quad ragesimo nono.
cognouit iudas antiochum eupatorẽ
uenire cum multitudine aduersus uidae¬
am : & cum eo lrsiam procuratorẽ &
praepositũ negotiorũ. Secum habentẽ
peditum centum decẽ milia: & equitũ
quinque milia. Et clefantos uiginti duos:
currus cum falcib trecentos Commiscuit
autẽ se illis & menelaus. & cũ multa fal¬
lacia de precabatur antiochum: non pro
patriae salute. sed sperans se constitiu in
principatu. Sed rex regum: suscitauit ani¬
mos antiochi inpeccatorẽ. Et suggerente
lrsiahunc eẽ. causam om̃ium malorum :¬
ussit ut eis est consuetudo comp̃hensum in
eodem loco necari. Erat autẽ in eodẽ loco
turris quinquaginta cubitorũ aggestum
undique habens cineris: haec prospectũ
habebat in pracceps. Inde incinerẽ deici
ussit sacrilegum: om̃ib eũ propellentib

Expanded text:
imam haberent repositam gratiam sancta ergo et salubris cogitatio pro defunctis exorare ut a peccato solverentur anno centesimo quadragesimo nono cognovit Iudas Antiochum Eupatoris venire cum multitudine adversus Iudaeam et cum eo Lysiam procuratorem et praepositum negotiorum secum habentem peditum centum decem milia et equitum quinque milia et elefantos viginti duo currus cum falcibus trecentos commiscuit autem se illis et Menelaus et cum multa fallacia deprecabatur Antiochum non pro patriae salute sed sperans se constitui in principatum sed Rex regum suscitavit animos Antiochi in peccatorem et suggerente Lysia hunc esse causam omnium malorum iussit ut eis est consuetudo conprehensum in eodem loco necari erat autem in eodem loco turris quinquaginta cubitorum aggestum undique habens cineris haec prospectum habebat in praeceps inde in cinerem deici iussit sacrilegum omnibus eum propellentibus
Abbreviated transcription (Latin):
benedixer̃ iustum iudiciũ dñi: qui occul¬
ta fecerit manifesta. Atq ita ad preces
conuersĩ rogauerunt. ut id quod factum
erat delictum obluuoni traderetur
At uero fortissimus uidas hortabatur
populũ conseruare se sine peccato sub ocu¬
lis uiuentis: uidentes quae facta sint pro
peccatis eorũ qui prostrati sunt. Et fa¬
cta collatione duo decim milia drecgmas
argenti misit ierus olrmã: offerri propec

Expanded text:
benedixerunt iustum iudicium Domini qui occulbenedixerunt iustum iudicium Domini qui occulta fecerit manifesta atque ita ad preces conversi rogaverunt ut id quod factum erat delictum obliteraretur at vero fortissimus Iudas hortabatur populum conservare se sine peccato, sub oculis videntes quae facta sunt pro peccatis eorum qui prostrati sunt. Et facta collatione duodecim millia drachmas argenti misit Hierosolymam, offerri pro pec
Abbreviated transcription (Latin):
Dositheus uero quidã debacchenoris eqͦes
uir fortis gorgiam tenebat. Et cũ uellet
illum ccipere uiuum : eques quidã de tra¬
chibus irruit in eum humerũq eius am¬
putauit: Atq ita gorgias effugit in ma-¬
risa. At illis qui cũ esdrin erant diutuis
pugnantibus & fatigatis: in uocauit dñm
uidas adiutorẽ & ducẽ belli fieri: incipi¬
ens uoce patria. Et cum rmnis clamo¬
rem extollens: fugã gorgiae militibus
incussit udas autẽ collecto exercitu.
uenit inciuitatẽ modollam Et cũ septi¬
ma dics suꝑueniret : scđm consuctudinẽ
purificati in eodẽ loco sabbatũ egerunt
Et sequenti die uenit cũ suis uidas ut cor¬
pora prostratorũ tolleret : & cũ paren¬
tibus poneret in sepulchris paternis
Inuener̃ autẽ sub tunicis interfectorum
de donariis idolorum quae apud iamni¬
am fuerant : a quibus lex prohibet uidae¬
os. Om̃ibus ergo manifestũ factum est.
obhanc causam eos corruissẽ. Om̃s itaq

Expanded text:
Dositheus vero quidam de Bachenoris eques Dositheus vero quidam de Bachenoris eques vir fortis Gorgiam tenebat et cum vellet illum capere vivum eques quidam de Thracibus inruit in eum umerumque eius amputavit atque ita Gorgias effugit in Marisa at illis qui cum Esdrin erant diutius pugnantibus et fatigatis invocavit Dominum Iudas adiutorem et ducem belli fieri incipiens voce patria et cum hymnis clamorem extollens fugam Gorgiae militibus incussit Iudas autem collecto exercitu venit in civitatem Odollam et cum septima dies superveniret secundum consuetudinem purificati in eodem loco sabbatum egerunt et sequenti die venit cum suis Iudas ut corpora prostratorum tolleret et cum parentibus poneret in sepulchris paternis invenerunt autem sub tunicis interfectorum de donariis idolorum quae apud Iamnian fuerunt a quibus lex prohibet Iudaeos omnibus ergo manifestum factum est ob hanc causam eos corruisse omnes itaque
Abbreviated transcription (Latin):
fugam & necẽ mouit exercitũ adefron
ciuitatẽ munitã: in qua multitudo diuer¬
sarũ gentiũ habitabat. & robusti iuiue¬
nes ꝓmuris consistentes fortit̃ repugna¬
bant in hac autẽ macbinae multaẽ:¬
& telorũ erat apparatus. Sed cũ om̃ipo¬
tentẽ inuocassent qui potestate uires ho¬
stiũ confregit ceper̃ ciuitatem : & ex eis
qui intus erant uiginti quinque milia ꝓ¬
stracuerunt. Indẽ adciuitatẽ scrtarum
abierunt : quae abierus olrmis sexcentis
stadiis ab erat. Contestantibus autem his
qui apud scrta politas erant iudaeis quod
benigne ab eis haberentur : etiam tẽporib
infelicitatis quod modeste secum egerint
Gratias agentes eis : exortat etiã de coete¬
ro ergagenus suũ benignos esse : uenerunt
icrus olr̃mã die solemni septimanarum
instante. Et post pente costen. abier̃
contra gorgiam : praepositũ idumeae
Exuut autẽ cũ peditibus tribus milibus:
& equitibus quadringentis. Quibus con¬
gressi: contigit pcuicos ruere iudacorũ

Expanded text:
tum ad Efron civitatem munitam in qua multitudo diversarum gentium habitabat et robusti iuvenes pro muris consistentes fortiter repugnabant in hac autem machinae multae et telorum erat adparatus sed cum Omnipotentem invocassent qui potestate vires hostium confregit ceperunt civitatem et ex eis qui intus erant viginti quinque milia prostraverunt inde ad civitatem Scytarum abierunt quae ab Hierosolymis sescentis stadiis aberat contestantibus autem his qui apud Scytopolitas erant Iudaeis quod benigne ab eis haberentur etiam temporibus infelicitatis quod modeste secum egerint gratias agentes eis exhortati etiam de cetero erga genus suum benignos esse venerunt Hierosolymam die sollemni septimanarum instante et post pentecosten abierunt contra Gorgiam praepositum Idumeae exivit autem cum peditibus tribus milibus et equitibus quadringentis quibus congressis contigit paucos ruere Iudaeorum
Abbreviated transcription (Latin):
suscipit ex quirentes se : & praeibit inuia
iustitiae. Et qui illam diligit. diligit uitã:
& qui uigilauerint ad illam complectebun¬
tur placorẽ eius. Qui tenuerint illam uitã
haereditabunt: & quo introibit benedicet
ds̃ qui seruiunt ei obsequentes erunt sc̃õ:
& eos qui diligunt illam diligit ds̃. qui
audit illã iudicat gentes : & qui intuetur il¬
lam permanebit confidens: Si crediderit
ei haereditabit illam : & erunt in confirma¬
tione creaturae illorum. Inm in temptati¬
one ambulat cum eo: & in primis elegit eũ.
Timorem & metum & approbationem indu¬
cet super illum: & cruciabit illũ intribula¬
tione doctrinae suae. Donec temptet illũ
in cogitationib: illius : & credat animae il¬
lius Et firmabit illum & iter adducet
directũ ad illum: & lactificabit eum. & de¬
nud abit absconsa sua illi Et thesaurirat
super illum scientiã: & intellectũ iustitiae
Si autẽ oberrauerit derelinquet eum: &

Expanded text:
suscipit inquirentes se et praeibit in via suscipit inquirentes se et praeibit in via justitiae. Et qui illam diligit, diligit vitam; et qui vigilaverint ad illam, complectentur placorem ejus. Qui tenuerint illam, vitam haereditabunt, et quo introibit benedicet Deus. Qui serviunt ei, obsequentes erunt sancto; et eos qui diligunt illam, diligit Deus. Qui audit illam, judicat gentes; et qui intuetur illam, permanebit confidens. Si crediderit ei, haereditabit illam, et erunt in confirmatione creaturae illorum. Quoniam in tentatione ambulat cum eo, et in primis eligit eum. Timorem et metum et probationem inducet super illum, et cruciabit illum in tribulatione doctrinae suae; donec tentet illum in cogitationibus illius, et credat animae illius. Et firmabit illum, et iter adducet directum ad illum, et laetificabit illum; et denudabit abscondita sua illi, et thesaurizabit super illum scientiam et intellectum justitiae. Si autem oberraverit, derelinquet illum, et
Abbreviated transcription (Latin):
Fili elemosrnam pauperis ne defraudes :¬
& oculos tuos ne traensuertas a paupere
Animam esurientem nedispexeris : & non
ex asperes pauperem in in opia sũa. Cor
in opis ne afflixeris : & non protrahas
datum angustianti. Rogationẽ contri
bulati ne abicias : & non auertas faciem
tuam ab egeno. Ab inope ne auertas ocu
los propter iraem : & non relinquas quae¬
rentibus tibi retro maledicere: Maledi¬
centis enim tibi in amaritudine animae :¬
ex audietur precatio illius Ex audiet au¬
tem eum : qui fecit illum. Congregatio¬
ni pauperum affabilem te facito & pres¬
bitero humilia animam tuã & magnato
humilia caput tuum. Declina pauperi si¬
ne tristitia aurem tuam. & redde debitũ
tuum : & responde pacifica in mansue¬
tudine. libera eum qui iniuriam pati¬
tur de manu superbi: & non accide feras
inanima tua.
pater : & pro uiro matri illorum &eris¬
tũ uelut filius altissimi oboediens & mi¬
serebitur tii magis quam mater¬
Sapientia filiis siuis uitam inspirat. &

Expanded text:
Fili, elemosynam pauperum ne fraudes et oculos tuos ne transuertas a paupere. animam esurientem ne despexeris et non exasperes pauperem in inopia sua. cor inopis ne adflixeris et non protrahas datum angustibulati ne abjicias, et non avertas faciem tuam ab egeno. Ab inope non auferas oculos tuos propter iram, et non derelinquas quaerentibus tibi retro maledicere. Maledicentis enim tibi in amaritudine animae exaudietur deprecatio illius. Exaudiet autem eum, qui fecit illum. Congregationi pauperum affabilem te facito, et presbytero humilia animam tuam, et magnato humilia caput tuum. Declina pauperi sine tristitia aurem tuam, et redde debitum tuum, et responde illi pacifica in mansuetudine. Libera eum qui injuriam patitur, de manu superbi; et non acide feras in anima tua. pater, et pro viro matri illorum; et eris velut filius Altissimi obaudiens, et miserebitur tui magis quam materientia filiis suis vitam inspiravit, et
Abbreviated transcription (Latin):
Uos quod audistis abinitio : in uobis perma¬
neat. Si in uobis ꝑmanserit quod abinitio au¬
distis : & uos infilio & patre manebitis. & hec
est repromissio quã ipsẽ pollicitus est nobis : iui¬
tam acternã haec scripsi uobis: dehis qui se¬
ducunt uos. Quos unctionẽ quã accepistis ab¬

Expanded text:
os quod audistis ab initio, in vobis permaneat; si in vobis permanserit quod ab initio audistis, et vos in Filio et Patre manebitis. Et haec est repromissio quam ipse pollicitus est vobis vitam aeternam. Haec scripsi vobis de his qui seducunt
Abbreviated transcription (Latin):
mni spĩu credere : sed probate sp̃s si ex dõ sint
Qm̃ multi pseudo ꝓpħae: exierunt in mun
dũ in hoc cognoscitur sp̃s dĩ Om̃is sp̃s qui con¬
fitetur ilĩm xp̃m in carne uenisse : ex dõ est
&om̃is sp̃s qui soluit ihm: ex dõ non est. Ethic
est antixp̃c de quo audistis qmuenit: & nunc
iã inmundo est: Uos ex dõ estis filioli: & uici¬
stis eũ Im̃ maior est qui in uobis est: quam
qui inmundo. Ipsi demundo sunt ideo de
mundo loquuntur : & mundus eos audit : Nos
ex dõ sumus Qui nouit dm̃ : audit nos. Qui ñ
est exdõ: non audit nos In hoc cognoscimus

Expanded text:
mni spiritui credere, sed probate spiritus, si ex Deo sunt, quoniam multi pseudoprophetae exierunt in munomnis spiritus, qui confitetur legum Christum in carne uenisse, ex deo est, et omnis spiritus, qui soluit Iesum, ex deo non est: et hoc est antichristi, quod audistis quoniam uenit, et nunc iam in mundo est. uos ex deo estis, filioli, et uicistis eos, quoniam maior qui in nobis est quam qui in mundo. ipsi de mundo sunt: ideo de mundo locuntur, et mundus eos audit. nos ex deo sumus: qui nouit deum, audit nos: qui non est ex deo, non audit nos. in hoc cognoscimus
Abbreviated transcription (Latin):
trẽ suũ. Im̃ baec est annuntiatio quã audistis
ab initio: ut diligamus alterutrũ. Non sicut
camn qui ex maligno erat: & occidit fratrem
suũ Et propter quid occidit eũ : qm̃ opera cuis
maligna erant: fratris autẽ euis iusta
Nolite mirari fr̃s si odit uos mundus Nos
scimus qm̃ trans lati sumus demorte aduitam:¬

Expanded text:
trem suum: quoniam haec est annuntiatio, quam audistis ab initio, ut diligamus alterutrum. Non sicut Cain, qui ex maligno erat, et occidit fratrem suum. Et propter quid occidit eum? Quoniam opera ejus maligna erant; fratris autem ejus justa. Nolite mirari, fratres, si odit vos mundus. Nos scimus quoniam translati sumus de morte in vitam
Abbreviated transcription (Latin):
UOD EUITABINITIO QUOO AV¬
diuimus. quod uidimus oculis nr̃is:
quod perspeximus & manus nr̃ae
contrectauerunt de uerbo uitae.
Quita manifes tata est : &uidimus & testamur
Et annuntiamus uobis uitã aeternã quae erat
apud patrẽ : &apparuit nobis. Quoduidimꝰ¬

Expanded text:
uod fuit ab initio, quod audivimus, quod vidimus oculis nostris, quod perspeximus, et manus nostrae tractaverunt de verbo vitae, et vita manifestata est, et vidimus et testamur et annuntiamus vobis vitam aeternam quae erat apud Patrem et apparuit nobis. Deni
Abbreviated transcription (Latin):
nunc sunt & terra eodẽ uerbo repositi sunt
igni reseruati in diẽ uidicii : & ꝑditionis im¬
p̃iorum hominũ Unũ uero hoc non late¬
at uos Rm̃i : quia unus dies apud dñm sicut
mille anni. & mille anni sicut dies unus
Non tardat dñs promissis : sed patient̃ agit
propteruos. Nolens aliquos perire : sed om̃s
ad poenitentiã reuerti. Adueniet autẽ dies
dñi ut fur. in qua caeli magno impetu transi¬
ent: elementa uero calore soluentur. Cũ hȩc
igitur om̃ia dissoluenda sint : quales oportet
uos esse in scĩs conuersationibus & pietatibus
expectantes & properantes in aduentũ diei
dñi perquã caeli ardentes soluentur: & ede¬
menta ignis ardore tabescent. Nouos ue¬
ro cȩlos & nouã terrã & promissa ipsius ex¬
pectamus : in quibus uistitia babitat. Propt̃
quod Rm̃i haec expectantes satagite imma¬
culati & inuiolati ei inueniri inpace: & dñi
nr̃i longanimitatẽ salutẽ arbi tramini

Expanded text:
nunc sunt et terra eodem verbo repositi sunt nunc sunt et terra eodem verbo repositi sunt igni servati in diem iudicii et perditionis impiorum hominum unum vero hoc non lateat vos carissimi quia unus dies apud Dominum sicut mille anni et mille anni sicut dies unus non tardat Dominus promissi sed patienter agit propter vos nolens aliquos perire sed omnes ad paenitentiam reverti adveniet autem dies Domini ut fur in qua caeli magno impetu transient elementa vero calore solventur cum haec igitur omnia dissolvenda sint quales s in sanctis conversationibus et pietatibus expectantes et properantes in adventum Dei diei per quam caeli ardentes solventur et elementa ignis ardore tabescent novos vero caelos et novam terram et promissa ipsius expectamus in quibus iustitia habitat propter quod carissimi haec expectantes satis agite inmaculati et inviolati ei inveniri in pace et Domini nostri longanimitatem salutem arbitramini
Abbreviated transcription (Latin):
ra prioribus Melius enĩ erat eis non cogno¬
scere uiã iustitiae : quã post agnitionemꝰ
retrorsum conuerti abeo quod illis traditũ est
scõ mandato Contigit enĩ eis: illud ueri prouer¬
bii. Canis reuersus ad suũ uomitũ : & sus lota in
uolutabro luti. Hanc ecce uobis Rmĩ secun¬
dã scribo epłam : in quibus excito urãm in com¬
monitionẽ sincerã mentẽ: Ut memores sitis
eorũ quae praedixi uerborũ : ascis prophetis
& apłorum & praeceptorũ dñi & saluatoris
hoc primũ scientes quod uenient in norussimis
diebus in deceptionẽ illusores : uixta proprias
conupiscentias ambulantes. Dicentes Ubi ẽ.
promissio. aut aduentus cius: Ex quo enĩ pa¬
tres dormierunt: om̃ia sic ꝑseuerant ab initio
creaturae latet enĩ eos hoc uolentes quod cȩ¬
li erant prius & terra de aqua: & per a quã
consistens dĩ uerbo. per quae ille tunc mun¬
dus aqua inundatus periit. Cęli autẽ qui

Expanded text:
ra prioribus. Melius enim erat eis non cognora prioribus. Melius enim erat eis non cognoscere viam justitiae, quam post cognitionem retrorsum reverti ab eo qusancto mandato. contigit enim illis illud ueri prouerbii: canis reuersus ad suum uomitum, et: sus lota in volutabro luti hanc ecce vobis carissimi secundam scribo epistulam in quibus excito vestram in commonitione sinceram mentem ut memores sitis eorum quae praedixi verborum a sanctis prophetisorum, praeceptorum Domini et Salvatoris. Hoc primum scientes, quod venient in novissimis diebus in deceptione illusores, juxta proprias concupiscentias ambulantes, dicentes: Ubi est promissio, aut adventus ejus? ex quo enim patres dormierunt, omnia sic perseverant ab initio creaturae. Latet enim eos hoc volentes, quod coeli erant prius, et terra, de aqua et per aquam consistens Dei verbo: per quae ille tunc mundus aqua inundatus periit. Coeli autem qui
Abbreviated transcription (Latin):
biscum Oculos habentes plenos adulterio :¬
& incessabilis delicti. Pellicentes animas insta¬
biles : cor exercitatũ a uaricia habentes: Ala¬
ledictionis filii : derelinquentes rectãuiam¬
errauerunt. Secuti uiã balaam exbosor:
qui mercedẽ inquitatis amauit. Correptio¬
nẽ uero habuit suae uesaniae. Subiugale
mutũ hominis uoce loquens: prohibuit ꝓ¬
phetae insipientiã. Hii sunt fontes sine a¬
qua & nebulae turbinibus exagitatae : qui¬
bus caligo tenebrarũ reseruatur. Superba
enim uanitatis loquentes: pellicent in de¬
sideriis carnis luxuriae eos qui paululũ ef¬
fugiunt. Qui merrore conuersantur liberta
tem illis promittentes : cum ipsi serui sint cor¬
ruptionis : A quo enĩ quis superatus est:
huius & seruus est: Sienĩ refugientes com¬
quinationes mundi in cognitione dñi nr̃i &
saluatoris ihũ xp̃i his rursus implicati supe¬
rantur : facta sunt cis posteriora deterio¬

Expanded text:
biscum, oculos habentes plenos adulterii, ebiscum, oculos habentes plenos adulterii, et incessabilis delicti. Pellicientes animas instabiles, cor exercitatum avaritia habentes, maledictionis filii; derelinquentes rectaerrauerunt, secuti uiam Balaam ex Bosor, qui mercedem iniquitatis amauit, correptionem uero habuit sue uesanie, subiugale mutum animal hominis uoce loquens prohibuit phetae insipientiam. Hi sunt fontes sine aqua, et nebulae turbinibus exagitatae, quibus caligo tenebrarum reservatur. Superba enim vanitatis loquentes, pelliciunt in desideriis carnis luxuriae eos, qui paululum effugiunt, qui in errore conversantur: liberttem illis promittentes, cum ipsi serui sint corruptionis: a quo enim quis superatus est, huius et seruus est si enim refugientes coinquinationes mundi in cognitione domini nostri et saluatoris Iesu rantur, facta sunt eorum posteriora pejo
Abbreviated transcription (Latin):
uersione damnauit : exemplũ eorũ qui impie
acturi sunt ponens. Et iustũ loth oppressũ
anefandorũ inuista conuersatione eruit.
Aspectu enĩ & auditu iustus erat: habitans
apud eos qui dedie in diẽ animã ustã iniquis
operibus cruciabant. Nouit dñs pios de tẽ¬
ptatione eripere : iniquos uero in diẽ iudicii
cruciandos :eseruare. Magis autẽ cos qui
post carnẽ in concupiscentia immunditiae
ambulant : dominationẽq: contemnunt
Audaces sibi placentes : sectas ñ metuunt¬
facere blas phemantes. U bi angeli forti¬
tudine & uirtute cũ sint maiores : ñ por¬
tant aduersus se exetrabile iudicium. hu
uero uelut in rationabilia pecora naturali
ter incaptionẽ & in ꝑniciem in ins quae i¬
gnorant blas phemantes : incorruptione
sua peribunt ꝑcipientes mercedẽ in iusti¬
tiae Uoluptatẽ existimantes diei: delici¬
as coinquinationis & maculae. Deliciis
affluentes : in conuiuus suis luxuriantes uo¬

Expanded text:
versione damnavit exemplum eorum qui impie versione damnavit exemplum eorum qui impie acturi sunt ponens et iustum Loth oppressum a nefandorum iniuria conversatione eruit aspectu enim et auditu iustus erat habitans apud eos qui diem de die animam iustam iniquis operibus cruciabant novit Dominus pios de temptatione eripercruciandos reseruare. magis autem eos qui post carnem in concupiscentia inmunditiae ambulant dominationemque contemnunt. audaces, sibi placentes, sectas non metuunt, blasphemantes, ubi angeli, fortitudine et uirtute cum sint maiores, non portant aduersum se execrabile iudicium. hi uero uelut inrationabilia pecora naturalter in captionem et in perniciem in his quae ignorant blasphemantes, in corruptione sua peribunt, percipientes mercedem injustitiae, voluptatem existimantes diei delicias: coinquinationes, et maculae deliciis affluentes, in conviviis suis luxuriantes vo
Abbreviated transcription (Latin):
loco : donec dies illucescat & lucifer oriatur
in cordibus ur̃is. Hoc primũ intelligentes:
quod om̃is prophetia scripturae propria
interp̃tatione non fit. Non enĩ uoluntate
humana allata est aliquando prophetia
sed spũ scõ inspirati locuti sunt scĩ dĩ homi¬
nes Puerunt uero & pscudo propħae in
populo : sicut & in uobis erunt magistrimen¬
daces . Qui introducent sectas ꝑditionis : &
cũ qui emit eos dñm negant suꝑducentes
sibi celerẽ perditionẽ. Et multi sequentur
eorum luxurias perquos uia ueritatis blas¬
phemabitur : & in auaritia fictis uerbis de
uobis negotiabuntur. Quibus iudiciũ iam
olim non cessat: & ꝑditio eorũ ñ dormitat
Sienim ds̃ angelis peccantibus non pe¬
percit sed ruentibus in ferni decractos intar¬
tarũ tradidit inuidiciũ cruciandos reser¬
uari & originali mundo non pepercit sed
octauũ noẽ uistitiae pracconẽ custodiuit:
Diliuuũ mundo impiorũ inducens & ciuitates
sodomorũ & gomorrȩorũ incinerẽ redigens e¬

Expanded text:
donec dies lucescat et lucifer oriatur in cordibus nostris. Hoc primum intelligentes, quod omnis prophetia Scripturae propria interpretatione non fit. Non enim voluntate humana allata est aliquando prophetia; sed Spiritu sancto inspirante locuti sunt sancti Dei homines. FuPopulo, sic et in uobis erunt Magistri mendaces, qui introducent Sectas perditionis; et eum qui emit eos Dominum negant superducentes sibi celerem perditionem et multi sequentur eorum luxurias per quos via veritatis blasphemabitur et in avaritia fictis verbis de vobis negotiabuntur quibus iudicium iam olim non cessat et perditio eorum non dormitat si enim Deus angelis peccantibus non pepercit sed rudentibus inferni detractos in tartarum tradidit in iudicium cruciatos reservari et originali mundo non pepercit sed octavum Noe iustitiae praeconem custodivit diluvium mundo impiorum inducens et civitates Sodomorum et Gomorraeorum in cinerem redigens e
Abbreviated transcription (Latin):
mundo concupiscentia carnis est : & concupis cen¬
tia oculorũ. & superbia uitae. Iuae non est ex
patre : sed exmundo est Etmundus transibit:
& concupiscentia eius. Qui autẽ facit uolunta
hora est & sicut audistis quia antix p̃c uenit
nunc antixp̃i multi facti sunt. Vnde scimus:
quia nouissima hora est. Ex nobis exierunt :¬
sed non erant ex nobis Namsi fuissent ex no¬
bis: ꝓmansissent utique nobiscũ. Sedut manife¬
sti sint qm̃ non sunt om̃s ex nobis. Sed uosun¬
ctionẽ habetis ascõ & nostis om̃ia Non scripsi
uobis quasi ignorantibus ueritatẽ sed quasi sci¬
entibus eã : & qm̃ om̃e m̃dacium ex ueritate
non est. Quis est m̃dax nisi is qui negat qm̃

Expanded text:
mundo est, desiderium carnis est et concupiscentia oculorum et superbia uitae huius, quae non est ex patre, sed de mundo est. et mundus pertransiet et concupiscentia eius. scio ei scriptahora est, & sicut auditis quia Antichristus venit: nunc Antichristi multi facti sunt, unde scimus quia novissima hora est; nos auted non erant ex nobis. Nam, si fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum: sed ut manifesti sint, quoniam non sunt omnes ex nobis: sed vos unctionem habetis a Sancto, et nostis omnia. Non scripsi vobis quasi ignorantibus veritatem, sed quasi scientibus eam: et quoniam omne mendacium ex veritate non est. Quis est mendax, nisi is qui negat,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt facto sole : & praeceptũ custodiente
Et immutabit tempor. & dies festos ipso¬
rum: & in illis dies festos cele brauerunt
adhoram. Exipsis exaltauit & magnifi¬
cauit ds̃ : & ex ipsis posuit innumerũ die¬
rum. Et homines omnes de solo & exter¬
ra : unde creatus est adam. In multitu di¬
ne disciplinae dñi sẽparauit eos : &immu¬
tauit uias eorum. Ex ipsis benedixit & ex¬
altauit: & ex his sc̃ificauit & adse applica¬
uit. Ex ipsis maledixit & humiliauit: &
conuertit illos adseparationem ipsorũ
Quasi lutum figuli inmanus ipsius plas¬
mare illud &disponere. Omnes uiae cius
secundum dispositionẽ eius: sic homo in
manu illius qui se fecit. Reddet illi se¬
cundum uidiciũ suum. Contra malum
bonum stet & contra mortem uita: sic
& contra uirũ uistum peccator. Et sic
intuere in omĩa opera altissimi. Duo duo:
unum contia unũ. Et ego nouissimus ui¬
gilaui : & quasi qui colligit acinos post

Expanded text:
sunt facto sole et praeceptum custodiente sunt facto sole et praeceptum custodiente et inmutavit tempora et dies festos ipsorum et in illis dies festos celebraverunt ad horam ex ipsis exaltavit et magnificavit Deus et ex ipsis posuit in numerum dierum et homines omnes de solo et ex terra unde creatus est Adam in multitudine disciplinae Domini separavit eos et inmutavit vias eorum et ex ipsis benedixit et exaltavit et ex ipsis sanctificavit et ad se adplicavit et ex ipsis maledixit et humiliavit et convertit illos a separatione ipsorum quasi lutum figuli in manus ipsius plasmare illud et disponere omnes viae eius secundum dispositionem eius sic homo in manu illius qui se fecit reddet illis secundum iudicium suum contra malum bonum est et contra mortem vita sic et contra virum iustum peccator et sic intuere in omnia opera Altissimi duo duo unum contra unum et ego novissimus vigilavi et quasi qui colligit acinos post
Abbreviated transcription (Latin):
Fili sine consilio nichil facias: & post
factum non poenitebis. Inuia ruinae
non eas & non offendas in lapides nec
credas teuiae laboriosae. Ne ponas ani¬
maetuae scandalum : & afilus tuis caue.
& adomesticistius attende In om̃i opere
crede ex fide animae tuae Haec est enim
conseruatio mandatorũ. Sui credit dõ
attendit mandatis : & qui confidit in illo
non minorabitur. Timenti dm̃non oc¬
currunt mala : sed in temptatione ds̃ illũ
conseruat & liberabit amalis : Sapiens
non odit mandata & uistitias : & non ili¬
detur quasi in procella nauis. Homo
sensatus credit legidĩ: & lex illi fidelis
Iui interrogationem manifestat parabit
uerbum : & sic de precatus exaudietir. Et
conseruabit disciplinam : & tunc responde¬
bit Pnxecordia fatui quasi rota carri: &
quasi axis uersatilis cogitatus illius : Equus
amissarius sicut amicus subsannator : sub
omni supra sedem hinnit. Qua re dies
diem superat. & iterum lux lucẽ. & annus
annum a sole: Adñi scientia sẽparati

Expanded text:
Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poeniteberis. In viam ruinae 125 non eas, et non offendes in lapide: nec reddas te viae laboriosae, nec ponas animae tuae scandalum: et a viis tuis cave, et a domesticis tuis attende. In omni opere ex fide animae tuae haec est enim conservatio mandatorum qui credit Deo adtendit mandatis et qui confident in illo non minorabuntur timenti Dominum non occurrent mala sed in temptatione Deus illum conservat et liberabit a malis sapiens non odit mandata et iustitias et non inludetur quasi in procella navis homo sensatus credit legi Dei et lex illi fidelis qui interrogationem manifestat parabit verbum et sic deprecatus exaudietur et conservabit disciplinam et tunc respondebit praecordia fatui quasi rota carri et quasi axis versatilis cogitatus illius equus admissarius sicut amicus subsannator sub omni suprasedenti hinnit quare dies diem superat et iterum lux lucem et annus annum a sole a Domini scientia separati
Abbreviated transcription (Latin):
michi laboraui : sed om̃ib: exquirenti¬
bus disciplinã. Audite me magnati &
omnes populi : & rectores aecclesiae aurib:
percipite. Pilio & mulieri fratri & amico
non des potestatẽ super te inuita tua : &¬
non dederis alii possessionẽ tuã Neforte
poeniteatte : & de preceris pro illis . Dum
adhuc super es & aspiras : non immutabit
tẽ om̃is caro Melius est enimut filii tui
tẽ rogent : quã tẽ respicere inmanus filio¬
rum tuorum In om̃ib operibus tuis prae¬
cellens esto: ne dederis maculam inglori¬
am tuam indie consummationis dierũ
uitae tuae. & in tempore exitus tui: distri¬
bue haereditatem tuam:¬

Expanded text:
laboravi sed omnibus exquirentibus disciplinam audite me magnati et omnes populi et rectores ecclesiae auribus percipite filio et mulieri fratri et amico non des potestatem super te in vita tua non dederis alio possessionem tuam ne forte paeniteat te et depreceris pro illis dum adhuc superes et adspiras non inmutabit te omnis caro melius est enim ut filii tui te rogent quam te respicere in manus filiorum tuorum in omnibus operibus tuis praecellens esto ne dederis maculam in gloriam tuam in die consummationis dierum vitae tuae et in tempore exitus tui distribue hereditatem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
quasi coruus. Oculi euis sicut columbaẽ sũ¬
perriuulos aquarum quae lactae sunt lo¬
tae : & resident iuxta fluenta plenissima
Genae illius sĩcut areolae aromatum : con¬
sitae apigmentariis. labia eius lilia distil¬
lantia : myrram primam Manus illiustor¬
natiles aureae : plenae iacinctinis. Uen¬
ter eus eburneus : distinctus saphrris
Crura illius columnae marmoreae : quae
fundatae sunt superbases aureas. Speci¬
es eius ut libani : electus ut caedri. Guctur
illius suauissimum : & totus desiderabilis
Talis est dilectus m̃s & iste est amicus
meus: filiae hierusalem
Quo abiit dilectus cuus opuleherrima
mulierum. quo declinauit dilectus tuus
& quaeremus eum tecum:
ilectus m̃s descendit in ortum suum.
Ad areolam a romatis : ut pascatur in or

Expanded text:
quasi corvus. Oculi ejus sicut columbae suquasi corvus. Oculi ejus sicut columbae super rivulos aquarum, quae lacte sunt lotae, et resident juxta fluenta plenissima. Genae illius sicut areolae aromatum consitae a pigmentariis. Labia illius lilia distillantia myrrham primam. Manus illius tornatiles aureae, plenae hyacinthis. Venter ejus eburneus, distinctus sapphiris. Crura illius columnae marmoreae, quae fundatae sunt super bases aureas. Species ejus ut Libani, electus ut cedri. Guttur illius suavissimum et totus desiderabilis talis est dilectus meus et iste est amicus meus filiae Hierusalem quo abiit dilectus tuus o pulcherrima mulierum quo declinavit dilectus tuus et quaeremus eum tecum dilectus meus descendit in hortum suum ad areolam aroma
Abbreviated transcription (Latin):
Expoliaui me tunica mea. quo modo in¬
duar illam: laui pedes ieos quomodo
inquinabo illos.
Silectus m̃s misit manum sũam perfo¬
Nemen : & uenter m̃s intremuit ad tactũ
eius Surrexi ut aperirem dilecto meo
Manus meae stillauerunt myrram: di
giti mei pleni myrra probatissima. Pessu¬
lum ostii mei aperui dilecto meo : at ille
declinauerat atque transierat. Anima
mea lique facta est : ut locutus est quae si¬
ui & non inueni illum: uocaui & non re¬
spondit michi. Inuenerunt me custodes:
qui circum eunt ciuitatem. Percusserunt
me uulneraeuerunt me : tulerunt mi¬
chi pallium meũ custodes murorum. Ad¬
uiro uos filiae hierusalem : si inueneritis
dilectum meum ut nuntietis ei quia
Amore langueo
Qualis est dilectus tuus ex dilecto õ
pulcherrima mulierum. qualis est dile¬
ctus tuus ex dilecto quia sic adunestinos
Dulectus m̃s candidus & rubicundus ele¬
ctus exmilibus. Caput eius aurũ optimum:
comae eius sicut elatae palmarum nigrae

Expanded text:
e tunica mea, quomodo induar illa? Lavi pedes meos, quomodo inquinabo illos? Dilectus meus misit manum suam per oramen, et venter meus intremuit ad tactum ejus. Surrexi, ut aperirem dilecto meo; manus meae stillaverunt myrrham, et digiti mei pleni myrrha probatissima. Pessulum ostii mei aperui dilecto meo: at ille declinaverat, atque transierat. Anima mea liquefacta est, ut locutus est: quaesivi, et non inveni illum: vocavi, et non respondit mihi. Invenerunt me custodes qui circumeunt civitatem: percusserunt me, et vulneraverunt me: tulerunt pallium meum mihi custodes murorum. Adjuro vos, filiae Jerusalem, si inveneritis dilectum meum, ut nuntietis ei quia amore langueo. Qualis est dilectus tuus ex dilecto, o pulcherrima mulierum? Qualis est dilectus tuus ex dilecto, quia sic adjurasti nos? Dilectus meus candidus et rubicundus, electus ex millibus. Caput ejus aurum optimum: Comae ejus sicut elatae palmarum, nigrae
Abbreviated transcription (Latin):
eas. Sicut uicta coccinea labia tua: & e¬
loquium tuum dulce Sicut fragmenma¬
li punici ita genae tuae : absque eo quod
intrinsẽcus latet Sicut turris dauid col¬
lum tuum : quae aedificata est cum pro¬
pugnaculis. Mille clipei pendent ex ea
omnis armature fortium. Duo uberoe
tua sicut duo hinnuli capreae gemelli.
qui pascuntur in liliis : donec aspiret di¬
es & inclinentur umbrce Uadam ad
montem myrrae : & ad collemturis
Tota pulchne es amica mea: & macula
non est inte. Ueni de libano sponsa mea:¬
ueni delibano ueni Coronaberis de ca

Expanded text:
eas sicut vitta coccinea labia tua et eeas sicut vitta coccinea labia tua et eloquium tuum dulce sicut fragmen mali punici ita genae tuae absque eo quod intrinsecus latet sicut turris David collum tuum quae aedificata est cum propugnaculis mille clypei pendent ex ea omnis armatura fortium duo ubera tua sicut duo hinuli capreae gemelli qui pascuntur in liliis donec adspiret dies et inclinentur umbrae vadam ad montem murrae et ad collem turis tota pulchra es amica mea et macula non est in te veni de Libano sponsa veni de Libano veni coronabe
Abbreviated transcription (Latin):
donec ipsã uelit. Quae est ista quae ascen¬
dit per desertum sicut uirgula fumi ex
aromatibus myrrae & turis. & uniuersi
pulueris pigmentarii : En lectulum sa¬
lomonis sexaginta fortes ambiunt : ex
fortissimis is rahel: Omnes tenentes gla¬
dios & adbella doctissimi. Vnuis cuiusque
ensis super femur suum: propter timores
nocturnos Ferculum fecit sibi rex salomon:
de lignis libani
Columnas euis fecit argenteas. reclinato¬
rium aureum : ascensũmꝰ purpureum. Me¬
dia caritate constrauit: propter filias
hierus alem
Egredimini & uidete filiae sron regem
salomonem in diademate quo coronauit
eum mater sua : indie disponsationis illi¬
us. & indie laetitiae cordis eius
Quam pulchre es amica mea quam pulchite
es : oculi tui columbarum. absque eo quod
intrinsecus latet. Capilli tui sicut greges
ca prrum : quae ascenderunt de monte¬
galaad Dentes tui sicut greges tonsarũ.:
quae ascenderunt de lauaero Omnes ge¬
mellis foctibus: & sterilis non est inter

Expanded text:
quae ascendit per desertum, sicut virgula fumi ex aromatibus myrrhae, et thuris, et universi pulveris pigmentarii? En lectulum Salomonis sexaginta fortes ambiunt ex fortissimis Israel: Omnes tenentes gladios, et ad bella doctissimi: uniuscujusque ensis super femur suum propter timores nocturnos. Ferculum fecit sibi rex Salomon de lignis Libani: Columnas ejus fecit argenteas, reclinatorium aureum ascensum purpureum media caritate constravit propter filias Hierusalem egredimini et videte filiae Sion regem Salomonem in diademate quo coronavit eum mater sua in die disponsionis illius et in die laetitiae cordis eius quam pulchra es amica mea quam pulchra es oculi tui columintrinsecus latet. Cujus dentes, sicut greges tonsarum, quae ascenderunt de tui sicut greges tonsarum quae ascenderunt de lavacro omnes gemellis fetibus et sterilis non est inter
Abbreviated transcription (Latin):
n tota anima tuatime dm̃ : & sacerdotes
illius scifica In om̃i uirtute tua dilige eũ
qui te fecit : & ministros eius non derelin¬
quas honona dm̃ ex tota anima tua:
& honorifica sacerdotes & propurgate
cum brachiis. Da illi partem sicut man¬
datum est tibi primitiarum & purgati¬
onis : & de negligentia purga te cũ pau¬
cis: Datum brachiorum tuorũ & sacrifi¬
cium scĩficationis offeres dño : initia scõ¬
rum. Et pauperi porrige manum tuã :¬
ut perficiatur propitiatio & benedictio
tua. Grã datus in conspectu om̃is uiuen¬
tis

Expanded text:
nima tua time Deum et sacerdotes illius sanctifica in omni virtute dilige eum qui te fecit et ministros eius non derelinquas honora Deum ex tota anima tua et honorifica sacerdotes et propurga te cum brachiis da illi partem sicut mandatum est tibi primitiarum et purgationis et de neglegentia purga te cum paucis datum brachiorum tuorum et sacrificium sanctificationis offers initia sanctorum et pauperi porrige manum tuam ut perficiatur propitiatio et benedictio tua gratia datus in conspectu omnis viventis
Abbreviated transcription (Latin):
Uirbonus fidem facit proximo suo : & qui
perdiderit confusionẽ derelinquet sibi
Gnctiam fideiussoris ne obliuiscaris: dedit
enim prote animã suã Re promissorem
fugit peccator : &immundus. Bona repro¬
missoris sibi ascribit peccator : & ingratus
sensu derelinquet liberantẽ sẽ Uirrepro¬
mittit de proximo suo : & cum perdiderit
reuerentiam relinquetur ab eo. Repromis¬
sio nequissima multos perdidit dirigentes:
& commouit illos quasi fluctus maris
Uiros potentes girans migrare fecit : & ua¬
gati sunt ingentib alienis Peccator trans¬
grediens mandata dñi incidet in promissio¬
nẽ nequã & qui conatur multa agere. in¬
cidet inudicium. Recupera proximum
secundum uirtutem tuam : & attende
tibi ne incidas

Expanded text:
uir bonus fidem facit proximo suo: et qui perdiderit confusionem, derelinquet sibi. gratiam fideiussoris ne obliuiscaris: dedit enim pro te animam suam. repromissorem fugit peccator et inmundus. bona repromissoris sibi adscribit peccator, et ingratus sensu derelinquet liberantem se. uir repromittit de proximo suo, et cum perdiderit reverentiam relinquetur ab eo repromissio nequissima multos perdidit dirigentes et commovit illos quasi fluctus maris viros potentes gyrans migrare fecit et vagati sunt in gentibus alienis peccator transgrediens mandata Domini incidet in promissionem nequa et qui conatur multa agere incidet in iudicium recupera proximum secundum virtutem tuam et adtende tibi ne incidas
Abbreviated transcription (Latin):
& gractiam hominis quasi pupillam con¬
seruabit. Et postea resurget & retribuet
illis retributionẽ : unicuique incaprit illo¬
rum. Super scutum potentis & super lan¬
ceam : aduersus in imicũ tuũ pugnabit

Expanded text:
ratiam hominis quasi pupillam conservabit, et postea resurget et retribuet illis retributionem, unicuique in caput illorum, super scutum potestatis et super lanceam adversus inimicum tuum pugnabit
Abbreviated transcription (Latin):
euangelistã lucã atacharia sacerdote sũ¬
psissẽ initiũ p̃figurat. Quarta iobannẽ
euangelistã : qui assumptis pennis aquilae
& ad altiora festinans de uerbo dĩ dispu¬
tat. Coctera quae sequunt᷑: in eundẽ sensũ
ꝓficiunt crura eorũ recta & pennati pedes
Et dorsaeorũ: plena oculis & scintillȩ aclam¬
pades: in medio discurrentes : Et rota in rotã
& insingulis .iiͦuͬ. facies Vnde &a poca lrpsis
dĩ introducit fulgura & tonitrua & sẽptẽ
sp̃s discurrentes & mare uitreũ : & .iiͦii. anima¬
lia plena oculis dicens Animal primũ simile
leoni : & scđm simileuitulo & tertiũ . simile hõi
& quartũ simileaquilȩ uolanti Et post paulu

Expanded text:
evangelistam Lucam a Zacharia sacerdote sumevangelistam Lucam a Zacharia sacerdote sumpsisse initium praefigurat. Quarta Joannem evangelistam, qui assumptis pennis aquilae, et ad altiora festinans, de Verbo Dei disputat. Caetera quae sequuntur in eumdem sensum proficiunt. Crura eorum recta, et pennati pedes,tebantur: et dorsa eorum plena oculis, et scintillae ac lampades in medio discurrentes, et rota in rota, et in singulis quatuor facies. Unde et Apocalypsis Dei, introducit fulgura, et tonitrua, et septem spiritus discurrentes, et mare vitreum et quatuor animalia plena oculis , dicens: Animal primum simile leoni, et secundum simile vitulo, et tertium simile homini, et quartum simile aquilae volanti. Et
Abbreviated transcription (Latin):
rũ legationib: de diuinitate saluatoris al¬
tius scribere & ad ipsum ut ita dicã dĩ uer¬
bũ. ñtã audaci quã felici temeritate pro¬
rumpere. Vt eclesiastica narrat bistoria
cũ a fr̃ib cogeretur ut scriberet ita factu¬
rum respondisse : si indicto ieuinio in com
re uelatione saturatus in illud: proemiũ
caeloueniens eructauit. in principio erat
uerbũ : & uerbũ erat apud dm̃ : & ds̃ erat uer¬
bũ hoc erat in principio apud dm̃. haec
igitur quatuor cuangelia multo ante prȩ¬
dicta iet echielis quoq uolum̃ ꝓbat : in quo
prima uisio ita contexit᷑ Et in medio sicut
similitudo .iiIIͬ. animaliũ Et uultus eorũ : fa¬
cies hominis & facies leonis. & facies uituli
& facies aquilae Prima bominis facies mat¬
thacũ significat : qui quasi de homine exor¬
sus ẽ. scribere liber generationis ihũ xp̃i:
filii dauid: filii abrabam: Secunda marcũ:
rectas facite semitas cius Tertia uituli: quȩ

Expanded text:
rum legationibus, de divinitate Salvatoris alrum legationibus, de divinitate Salvatoris altius scribere, et ad ipsum ut ita dicam Dei Verbum, non tam audaci, quam felici temeritate prorumpere. Et Ecclesiastica narrat historia, cum a fratribus cogeretur ut scriberet, ita facturum se respondisse, si indicto jejunio in commrevelatione saturatus, in illud prooemium coelo veniens eructavit: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio ergo quatuor Evangelia multo ante praedicta et Ezechielis quoque volumen probat, in quo prima visio ita contexitur. Et in mesimilitudo quatuor animalium et vultus eorum facies hominis, et facies leonis, et facies vituli, et facies aquilae . Prima hominis facies Matthaeum significat, qui quasi de homine exorsus est scrifilii David, filii Abraham . Secunda Marcum, cite semitas ejus . Tertia vituli, quae
Abbreviated transcription (Latin):
leui : qui euangeliũ inuidxea ebrao sermo¬
ne edidit. ob eorũ uł maxime causa qui in
ihũ crediderant exiudxis: & nequaquam
legis umbra succedente euangelii ueritate
seruabant: Secundus marcus int̃pres apłi
ea quae magistrũ audierat p̃dicantẽ iux¬
ta fidẽ magis gestorũ narrauit quã ordi¬
nẽ Tertius lucas medicus natione syrus.
antiochensis : cuius laus in cuangłio. Qui&
ipse discipulus apłi pauli in achaiae boeti¬
aeq partib: uolum̃ condidit : quaedã al¬
tius repetens : &ut ipse in proemio confi¬
tetur audita magis quã uisa describens
ih̃s amauit plurimũ Qui supra pectus dñi re¬
cumbens : purissima doctrinarũ fluenta po¬
tauit. It qui solus de cruce meruit audire :
ecce mat̃ tua. Iscũ eẽt in asia & iã tunchereti¬
corũ semina pullularent. cherinti. hebionis.
& cȩterorũ qui negant xp̃m in carne uenis¬
om̃ib poene tunc asix ep̃is & multarũ eccła¬

Expanded text:
Levi, qui Evangelium in Judaea Hebraeo sermoLevi, qui Evangelium in Judaea Hebraeo sermone edidit, ob eorum vel maxime causam, qui in Jesum crediderant ex Judaeis, et nequaquam Legis umbram, succedente Evangelii veritate, servabant. Secundus Marcus, interpres apoea quae magistrum audierat praedicantem, juxta fidem magis gestorum narravit quam ordinem. Tertius Lucas medicus, natione Syrus Antiochensis cujus laus in Evangelio, qui et ipse discipulus apostoli Pauli, in Achaiae Boeotiaeque partibus volumen condidit , quaedam altius repetens, et ut ipse in prooemio confitetur, audita magis, quam visa describens.Jesu amavit plurimum, qui supra pectus Domini recumbens , purissima doctrinarum fluenta potavit, et 5-6 qui solus de cruce meruit audire: Ecce mater tua . Is cum esset in Asia, et jam tunc haereticorum semina pullularent, Cerinthi, Ebionis, et caeterorum qui negant Christum in carne venisomnibus pene tunc Asiae episcopis, et multarum Ecclesia