comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fectio dicitur. Quotiens lunatriginta ad
eandem lineam qua soluehitur peruenit:eiq
se obiciens eum obscurat. unde deficere nob
uidetur: cum ei orbis lunae opponitur.Signa
ficat autem tempestatis uel serenitatis Hoc
modo sapientes munoli cognoscenda esse di¬
xerunt. Uirgilius nanq ait. Si sol inortu suo
maculosus sit: atq sub nube latens: aut si di¬
midia pars eius apparuerit imbres futuros.
ltem uãro ait: si exoriens coneauus uidet᷑
ita ut e medio fulgeat. et radios faciat partiz
ad aquilonem partim ad austrum: tempesta¬
tem humidam et uentuosam futuram. Item
si sol inquit rubeat sincerus dies erit: si palle¬
at tempestatem significatꝰ. Hunc idem gentiles
apollinem dici uoluerunt: a quo se spiritum
accipere arbitrabantur. Apollõ enim grȩce¬
latine perdeas dicit᷑ ꝗ feruore suo omne
Cu cum uirentsum decoquendo perdat her¬
baꝵ. Nunc etiam diuinationis deum esse uo
seuq in suo processu et occasu eius orbita mł¬

Expanded text:
im patitur, quotiens luna tricesima ad eandem lineam, qua sol vehitur, pervenit eique se obiciens eum obscurat. Vnde deficere nobis videtur, cum ei orbis lunae opponitur. Signa autem in eo tempestatis vel serenitatis hoc modo sapientes mundi cognoscenda esse dixerunt. Virgilius namque ait, si sol in ortu suo maculosus sit atque sub nube latens aut si dimidia parte eius apparuerit, imbres futuros. Item Varro ait, si exoriens concavus videatur, ita ut e medio fulgeat et radios faciat partim ad aquilonem partim ad austrum, tempestatem humidam et ventosam futuram. Item si sol, inquit, in occasu suo rubeat, sincerus dies erit; si palleat, tempestatem significat. Apollinem dici voluerunt, a quo se spiritum accipere arbitrantur. Apollon enim graece perdens dicitur, quod fervore suo omnem sucum virentium perdat decoquendo herbarum. Hunc etiam divinationis deum voluerunseu quod in suo processu et occasu eius orbita mu
Abbreviated transcription (Latin):
uenaretur: irridens dianam: contemim¬
bat eius opera. quae in monte constitue
qui orionem uita priuaret. Orion uita pri¬
uatus siderib est illatus. Habet autem stel¬
las in capite claras tres. e quib media est
splendidior caeteris. In singulis humeris sin¬
gulas claras. In dextro cubito obscuram unã
XUII. Decemex his obscuriores. Balteus eiꝰ
et gladius aeternae esse existimantur
EUm tetigit solis radios accendit᷑ aestas¬

Expanded text:
uenaretur, inridens Dianam contemneuenaretur, inridens Dianam contemnebat, eius opera, quae in monte constituebem, qui Orionem uita priuaret et pvatus sideribus constituitur. Habet autem stellas in capite claras III, e quibus media est splendidior ceteris, in singulis humeris singulas claras, in dextro cubito obscuram I, in decem et septem, decem ex his obscuriores. Balteus eius et gladius aeternae esse existimantur. Cum tetigit solis Sirius stella est
Abbreviated transcription (Latin):
est. Nautas ad se adauci Rex imperasset
et de orione inquireret dixerunt eum obiis¬
se. Quib ille crastino inquit die ad delphi¬
ni monumentum iurabitis: eosq custodiri
mandauit: atq orionem ita ornatum sicut
se precipitauerat in monumento delfini
delitescere. Cum autem aduenti per delfi¬
ni monumentum iurarent orionem obiisse
et de monumẽto prodiisse: quem illi uiden¬
tes obmutuer̃t. ibiq Regis imperio crucifixi
sunt. De hinc louis miseratiõe dicitur e or
cũ delfino on inter astra positus sit. Nigidius autẽm¬
ris diis apud Museum bistonioꝵ Reges
hospicio oapsili copiosoq affectu prȩdito¬
inhilaritate constituisse: ut in corio tauri
qui tunc eis ĩmolatus fuerat mingerent:
eoq locio in corio in terra obruto natus sit
orion. Qui factus adolescens digna deoꝵ
forma atq egregia uirtute incitatus ĩ mor¬
tali memoria obtemperabat: quib ortus¬
dicebat᷑. Et nam cum in monte. Celcinio

Expanded text:
est. Quos cum adduci ad se imperasset est. Quos cum adduci ad se imperasset rex et de Arione inquireret, dixerunt eum obisse. Quibus ille, ‘crastino, inquid, die ad delphini monumentum iurabitis’ eosque custodiri mandavit. Atque Arionem ita ornatum, quomodo se praecipitaverat, in monumento delphini delitescere. Cum autem adducti et per delphini monumentum iurarent Arionem abisse, Arion de monumento prodiit. Quem illi videntes obmutuerunt ibique regis imperio cruci affixi sunt. Dehinc Iovis miseratione dicitur quod Arion cum delphino inter sidera positus sit. Nigidius autemris diis apud Niseum, regem Bisthoniorum, hospitio dapsili copiosoque affectu praeditos hilaritate constitisse et in corio tauri, qui tunc eis inmolatus fuerat, minxisse eoque loco in corium terra obrutum, ex quo natus sit Orion. Quo ex facto adolescens digna deorum forma atque egregia virtute incitatus inmortali memoria obtemperabat, quibdicebatur. Nam cum in monte Pelinaeo
Abbreviated transcription (Latin):
hospitio deuenerũt : qui eis hostiam ĩmo¬
lauit. ut filius nasceretur. Cuius bouis
pelle detracta. dii in ea urinam fecere.
iussuq mercurii teres obruta est. Unde
puer supradictus natus est. quem orio¬
nem appellauer̃t. & astris intulerunt
Quidam autem dicunt orionem Me¬
thimneum: qui cum esset cythare po¬
tens Rexcorinthioꝵ. pyranthus nomĩe
eum dilexit. Et qui cuma Regepetiss
ut ciuitatem arte sua illustraret. et ma¬
gnum patrimonium acquisisset. consenser̃t
famuli cum nautis ut eum interficerent.
Quem cum uellent interficere petiit ab
eis: ut ante decantaret. Cum autem cis¬
tharae sonus cum uoce eius audirẽtur
delfini circa nauem uenerunt. Ille suꝑ
unum ex his se precipitauit. qui eu
sublatum ad regem pyranthum corĩ
casus suo pyrantho narrasset: iussit rex pyrã¬
thus delphinum sepelliri: et ei monumẽtũ
fieri. Post aliquantũ temporis nauis qua
Orion uectus fuerat. corinthum delata

Expanded text:
in hospitio devenerunt. Qui eis hostiam inmoin hospitio devenerunt. Qui eis hostiam inmolavit, ut filius nasceretur. Cuius bovis pelle detracta dii in eam urinam fecere iussuque Mercurii terra obruta est, unde puer supra dictus sit natus, quem Oriona appellaverunt et astris intulerunt. Quidam autem dicunt esse Arionem Methymnaeum. Et cum esset arte citharae potens, rex Corinthorum, Pyrantus nomine, eum dilexit. Qui cum a rege petiisset, ut civitates arte sua illustraret, et magnum patrimonium acquisisset, consenserunt famuli cum nautis, ut eum interficerent. Quem cum vellent interficere, petit ab eis, ut ante decantaret. Cum autem citharae sonus et uox eius audiretur, delphini circa nauem uenerunt, quibus ille uisis se praecipitauit, qui eum sublatucasus suos Pyrantho narrasset, iussit Pyranthus delphinum sepelfieri. Post aliquantum temporis navis, qua Arion vectus fuerat, Corinthum delata
Abbreviated transcription (Latin):
Meropen Denopionis filiam compressit
Quem cenopiam ob iniuriam excecauit. et
de finib fuis expulit. Ipse cum lemnum
uenisset. uulcani auxilio usus est. qui de¬
dit ei caballum qui
dit ei caballum qui eum ferret. Ou
cum ad ortum uenisset solis. a sole dicunt
ei lumina restituta fuisse: et reuersus est¬
ad Oenopionem. Qui cum a ciuib terra
absconderetur oenopion desperata eius mi¬
seratione cretam est profectus Ibi cum ĩmo¬
dice uenaretur: et a diana corriperetur
ait se nullam feram in terris relicturum
Tellus indignata scorpionem extulit mi¬
rae magnitudinis: qui poenas magnilo¬
quentiae eiꝰ exigeret. Iouis autem Oriouẽ¬
ob urtutem astris intulit. Idem rogatu
diane scorpionem inter astra.XII. collo celo¬
cauit. Quorum contra magnitudinem
stelle quoq eaꝵ amplissimae sunt. Ari¬
stomachus autem dicit Caubrisa quendã
thebis uoto petisse ut filium haberet. Ad
quem louis Mercurius et Neptunnus

Expanded text:
Meropen, Oenopionis filiam, compressit. Meropen, Oenopionis filiam, compressit. Quem Oenopion ob iniuriam excaecavit et e finibus suis expulit. Ipse cum Lemnum venisset, Vulcani auxilio usus. Dedit ei caballum quidit ei caballum, qui eum ferret. Qui cum ad ortus Solis uenisset, a Sole dicuntur ei lumina restituta esse. Versus ad Oenopionem, qui cum a ciuibus in terram absconderetur, Orion desperata eius inuentione Cretam est profectus. Ibi cum inmodicum uenaretur et ab Diana et Latona corriperetur, ait se nullam feram in terris relicturum. Tellus indignata Scorpionem extulit inmani magnitudine, qui poenas magniloquentiae eiob virtutem astris intulit. Idem rogatu Dianae scorpionem caelo inter astra duodecim collocavit. Quorum contra magnitudinem stellae quoque eorum amplissimae sunt. Aristomachus autem dicit Caubrisa quendam Thebis voto petisse, ut filium haberet. Ad quem Iovis et Mercurius et Neptunus
Abbreviated transcription (Latin):
qui eam peterent. Inter quos & delfinum misit
qui eam peteret. Quae cum circa insulas a¬
thlantis moraretur. repperit eam: nuntiauitq
Neptunno ꝗͣ ille suis persuasionib aod sua
perduxit uoluptatem. Del finoq maximos
honores in mari tribuit: quem & astris intuli
signum dicitur. eoꝙ in numero musaru
stellas habeat. In ore unam. In folio quas
in pennulis uentris tres In dorso unam. In
cauda duas. Sunt omnes. UIIII. Delfinus ãt
in collo dicitur ante tauri uestigia
fulget. Et clicitur Orion ab Orina idest
abundatione aquaꝵ. Et tp̃re hiemis habet
ortum. mare& terras aquis & tempestatib
turbat. Hunc latini iugulam uocant ꝙ sit
armatus ut gladio stellaꝵ luce terribilis &
clarissimus: qui si fulget serenitatem portẽ¬
dit. si obscuratur tempestatem innuit ĩmi¬
nere Hunc Hesiodus dicit Neptunni et
Euriphiles filium: cui donodatum est a
neptunno: ut supra fluctus ambularet: ue¬
luti supra terram: qui cum chium ueniss

Expanded text:
qui eam peterent. Inter quos et delphinum misit, qui eam peteret. Qui cum circa insulas Atlantidis rimaretur, repperit eam nuntiavitque Neptuno, quam ille persuasionibus ad suam perduxit voluptatem delphinoque maximos honores in mari tribuit, quem et astris intulisignum dicitur eo quod in numero Musarum stellas habet: in ore I, in lophia duas, in pennulis ventris III, in dorso I, in cauda II. Sunt omnes VIIII. Delphinus autem ui et iugula dicitur, ante tauri vestigia fulget. Hic dicitur Orion ab urina, id est ab inundatione aquarum. Tempore enim hiemis habet ortum, mare et terras aquis ac tempestatibus turbat. Hunc Latini iugulam vocant, quod sit armatus ut gladius stellarum luce terribilis atque clarissimus. Qui si fulget, serenitatem portendit, si obscuratur, tempestatem innuit inminere. Hunc Hesiodus dicit Neptuni et Euryales filium, cui donum datum est a Neptuno, ut supra fluctus ambularet velud supra terram. Qui cum Chium venisset,
Abbreviated transcription (Latin):
sane inter astra collocatam dicunt
propter ganymedem louis ministrum:quẽ
rapuit in coelum. Et enim in ea signum
louis. ꝙ cum dii omnes uolucres inter se
diuiderent:eam in partitione sortitus sit
louis: propter quł altius cunctis uolatilib
euolet. & pene inter omnes principatum
tenet. et ꝙ sola auium solis radiis non
terreatur. Nan q ita est spectans ad ori¬
entẽm penius tensis. Aglosthenes dicit
louem in aquila transfiguratum. Naxia
regionem ubi nutritus fuerat petisse
& regnum accepisse. Egressus uerode
Naxo cum aduersus titanas proficiscẽt᷑
et sacrificium faceret: aquilam ei inau¬
spicio apparuisse⁊ fulmina ministrasse
quam bono animo acceptam tutelae su&
subiecisse. Habet autem stellas in capite
claram unam. In humeris singulis alaꝵ
singłãs. In pectore obseuram unam.Sũt
omnes quattuor. Saguta autem quam
aquila tenet inpedim dicitur sagitta apal¬
linis fuisse: cum qua cyclopes iierfecit
eoꝙ louis fulmina facerent:q es telo

Expanded text:
sane inter astra collocatam dicunt propter Ganymedem, Iovis ministrum, quem rapuit in caelum. Est enim ea et signum Iovis, quod, cum dii omnes volucres inter se dividerent, eam in portione sortitus sit Iovis. Propter quod altius cunctis volatilibus evolet et paene inter omnes principatum tenet, et quod sola avium solis radiis non terreatur, namque ita est spectans ad orientem pennis tensis. Aglaosthenes dicit, Iovem in aquilam transfiguratum Naxiam regionem, ubi nutritus fuerit, petisse et regnum accepisse. Egressus vero de Naxo cum adversus Titanas proficisceretur et sacrificium faceret, aquilam ei in auspicio apparuisse et fulmina ministrasse. Quam bono animo acceptam tutelae suae subiecisse. Habet autem stellas in capite claram I, in humeris singulis alarum singulas, in pectore obscuram I. Sunt omnes IIII. Sagitta autem, quam aquila tenet in pedibus, dicitur sagitta Aplinis fuisse cum qua Ciclopes interfecit eos qui Iovis fulmen fecerunt, quod eo telo
Abbreviated transcription (Latin):
FDTUNNUS.UT
Arthemidorus refert amphititen
uoluit in coniugium accipere: queni cũ
ob uerecundie magnitudinem: et uirgi¬
nitatis obseruantiam ad athlantem confu¬
gisset. Neptunnus post eam multos misit

Expanded text:
tunus, ut Artemidorus refert, Amphitriten voluit in coniugium accipere. Quae cum ob verecundiae magnitudinem et virginitatis observantiam ad Atlantidem confugisset, Neptunus post eam multos misit
Abbreviated transcription (Latin):
unam: quae Ysis dicitur. In lingua una
quam syrium uel canem uocant : quae inaga
est et splenclida. In collo duas. in singłis
humeris singulas obscuras. In pectore .ii.¬
claras. In anteriori pede sinistro tres. In dex¬

Expanded text:
I, quae Isis dicitur, claram, in lingua unam, I, quae Isis dicitur, claram, in lingua unam, quam Sirium vel canem vocant, magna quidem est et splendida, in collo II, in singulis humeris singulas obscuras, in pectore II, in anteriori pede sinistro
Abbreviated transcription (Latin):
ipsaq se in hymetto monte̾ contulit: ibiq
laqueo s. mortem asciuit .Tunͤ dicitur li¬
ber ab ioue petisse ut Erigonẽ & Ichar
astris inferret. Iouis autem audita eius
petitione Erigone signum uirginis nomi¬
nauit. Icharum autem patrem eius arctuꝵ
mari terraq efficit. Cumq athenas
pestilentia opprimeret: eoc oraculo respõ¬
sum est cessaturam pestilentiam si per ãnos
singulos de frugib et uindemia icharo, et
Erygonȩ primum delibaretur. Quod factu
est abatheniensib: qui diebus festis institu¬
tis aras constituerunt: ideo quia illam pendẽ¬
tem aspexerunt: quod est apud grȩcos ꝓt¬
PECEAI Ex quo factumestꝰ ut soli oscil¬
lo iactarentur homines. Canis autem Ichari
qui ululans ante peolem pendentis uirginis
mortuus estꝰ. Hioy nominatur: quod nos
canis stellam dicimus: ꝗ ob eandem causa
quando exoritur summam pestilentiam
mortalib facit. Habet aute stellas in capite

Expanded text:
ipsaque se in Hymetto monte contulit ibique ipsaque se in Hymetto monte contulit ibique sibi laqueo mortem ascivit. Tunc dicitur Liber a Iove petisse, ut Erigonem et Icarum astris inferret. Iovis autem audita eius petitione Erigonen signum virginis nominavit, Icarum autem patrem eius Arcturum mari terraeque efficit. Cumque Athenas pestilentia opprimeret, ex oraculo eis responsum est, cessaturam pestilentiam, si per annos singulos de frugibus et vindemia Icaro et Erigonae primum delibaretur. Quod factum est ab Atheniensibus. Dies festos institutos aeorasque constituerunt, ideo quia illam pendentem conspexerunt, quod est apud Graecos φέρεθαι. Εx quo factum est, ut soli oscillo iactarentur homines. Canis autem Icari, qui ululans ante pedem pendentis virginis mortuus est, astrum cyon nominatur, quam nos canis stellam dicimus. Qui ob eandem causam, quando exoritur, summam pestilentiam mortalibus facit. Habet autem stellas in capite
Abbreviated transcription (Latin):
acl Doloram: quam ut uidit tempore tempe¬
stiuo adamauit. Qui cum flagraret amore
nec posset frui magis asperius urebatur. Ca
lamitate accepta: & deos adiutores inuocare
cepit. Tunc Aquilo misit filios suos adolescẽ¬
tes. qui operam cani traderent: et ip̃e flatu suo
canis ardorem sedauit: qui flatus ethesiae
dicitur. Amoris autem memoria remãsit
Sunt qui aliter memorent. Icharus a lib̾o
hospitio receptus est: qui ei in munere utrẽ
uino plenum tribuit: iussitq ut in reliqual
terras propagaret. Icharus dehinc athene
cum in terram athicam ad posteros deue¬
nisset: eis hoc genus suauitatis ostendit.
Pastores autem cum immocderatius biberẽt
ebrii facti conciderunt.Qui arbitrantes
Icharum malum medicamentum sibi dedis¬
se eum fustib interfecerunt. Icharum
autem occisum canis qui cum eo fuerat
Heera nomine ululans erigonȩ eius filiȩ
monstrauit: ubi pater insepultus iaceret
Quae cum uenisset eius corpus sepelliuit

Expanded text:
ad Oporam. Cum vidit eo tempore tempead Oporam. Cum vidit eo tempore tempestivam esse, adamavit. Qui cum flagraret amore nec posset frui, magis asperius urebatur. At homines calamitate accepta deos adiutores invocare coeperunt. Tunc Aquilo misit filios suos adolescentes, qui Oporam cani traderent, et ipse flatu suo canis ardorem sedavit. Qui flatus etesiae dicuntur. Amoris autem memoria remansit. Sunt qui aliter memorent. Icarus a Libero hospitio receptus est, qui ei in munere utrem vino plenum contribuit iussitque, ut in reliquas terras propagaret. Icarus dehinc Athenaeus, cum in terram Atticam ad pastores devenisset, eis genus hoc suavitatis ostendit. Pastores, cum inmoderatius biberent, ebrii facti conciderunt. Qui arbitrantes Icarum sibi malum medicamentum dedisse, eum fustibus interfecerunt. Icarum autem occisum canis, qui cum eo fuerat, Maera nomine, ululans Erigonae eius filiae monstravit, ubi pater insepultus iaceret. Quae cum venisset, eius corpus sepelivit
Abbreviated transcription (Latin):
est in medio centro coeli: ad quam
cum sol ascenderit duplicatur calor ipsius:
et langore afficiuntur corpora humana.Syriu¬
autem illam uocatam putant propter flammȩ
candorem. Latini autem illam caniculam uo¬
cant: unde & dies caniculares dicunt᷑: quia
quantum in ip̃a est pesti fera est: sed pro qua¬
litate adiacentium commutatur. Nam aut
uincitur: aut morosis utitur uirib. Hin est
q cum certo tempore oritur non semper est
noxiaͤ. Quiclam uero dicunt canem fuisse
qu&e Europe cum dracone custos data est: quȩ
postea minos utraq accepit. Eadem postea ob
medicinae causam pocricsi in munere cdata. q̃
postea Cephalus utraq possedit uir procridis.
qui eam ad thebas duxit ad uulpem thebanoꝵ
ullo posset interfici.Itemq uulpi. Iuppiter
autem uulpem in lapiclem conuertit: canem
uero astris intulit. Amphianus tragoediaꝵ
scriptor refert q cum sub hominib stellae
relinquerent locum missus est legatus canis

Expanded text:
est in medio centro caeli, ad quam cum sol ascenderit, duplicatur calor ipsius et languore afficiuntur corpora humana. Sirium illam vocatam putant propter flammae candorem, Latini autem illam caniculam vocant, unde et dies caniculares dicuntur, quia, sol quamdiu in ipsa est, pestifera est. Sed pro qualitate adiacentium commutatur, nam aut vincitur aut morbosis utitur viribus. Hinc est, quod, cum certo tempore oritur, non semper est noxia. Quidam vero dicunt eam canem fuisse. Quem Europae cum dracone custodem datum. Quae postea Minos utraque accepit. Eadem postea ob medicinae causam Procridi in munere datam, quae postea Cephalus utraque possederit, vir Procridis. Quem cum Thebas adduxisset ad vulpem, quae Thebanorum ullo posset interfici, item fuit et vulpi – Iuppiter autem vulpem in lapidem convertit, canem vero in astris intulit. Amphianus, tragoediarum scriptor, refert, quod, cum subito hominibus segetes delinquerent, illico missus est legatus canis
Abbreviated transcription (Latin):
tres. Inuentre duas. In sinistro formore
unam. In posteriori pede sinistro unam. In
summitate caude unam. Fiunt omnes. xx
Situm est hoc signum inter hiemalemtro¬
picum et articum sb̾terraneum: qui austra¬
lis uocatur.

Expanded text:
re I, in posteriori pede sinistro I, in summitate caudae I. Fiunt insimul XX. Situm signum inter hiemalem tropicum et arcticon subterraneum, qui australis vocatur.
Abbreviated transcription (Latin):
est signum nauigantib semper contra¬
rium: quod sequitur scorpion caudam: quod ꝗdã
inter astra locatum dicunt. ꝙ in eo dii primu
mutuo coniurationem fecert. cum louis contͣ
Saturnum fecit: quod memoride non solum
astris illatum: sed hominibus etiam hoc hr̃e
institutum. quia in agonib et ludis quinquẽ¬
nalib coronae habentur foederis testes adhi¬
bentur. Itemq Uates per quos futura re¬
spondentur in symposiis domibusq consecran¬
tur. et idem luppiter igneum sibi uelamen ne
eius fulminum potentia deprehenderetur: ad¬
hibuit. Habet autem stellas quattuor. duas
in superficie: in qua primae fuisse dicuntur
et duae in uase cius.
Nde per ingentes costas per crura per armos
Nascitur intacta sonipes sub uirgine dextra
Seu praedam ẽ siluis portat seu dona propinqua
Placat᷑a deos cultor louis ammouet arȩ
Hic erit ille Pius chiron tutissimus omnis
Inter nubigenas: & magni doctor achillis

Expanded text:
est signum navigantibus percontrarium, quod sequitur scorpionis caudam. Quod quidam inter astra collocatum dicunt, quod in eo dii primum mutuo coniurationem fecerunt, cum Iovis contra Saturnum fecit. quod memoriae non solum astris illatum, sed etiam hominibus hoc habere instituerunt, quod et in agonibus et in ludis quinquennalibus coronae habentur ut foederis testem adhiberent. Itemque vates per quos per ignem futura responderent et his ymposis domibus consecraverunt et idem Iuppiter igneum sibi velamen, ne eius fulminum potentia deprehenderetur, adhibuit. Habet antem stellas quattuor. Duae in superficie, in qua prunae fuisse dicuntur, et duae in base eius. nde per ingentes costas, per crura, per armos, nascitur intacta sonipes sub virgine dexter. Seu predam ex silvis portat seu dona propinque placatura deos, cultor Iovis Ammon et are, hic erit ille pius Chyron, iustissimus omnes inter nubigenas et magni doctor Achillis
Abbreviated transcription (Latin):
T ENTAURUS. DICITUR
Saturni & philirae filius. Nam Satur¬
nus cum louem filium quȩreret ĩ thracia cũ
philira occeani filia in equum uersus dicit
concubuisse. et ex ea chy ronem centaur
natum. artis medicinae inuentore: ipsamq
in arborem philiam. hoc thiliam uersam
esse: et. habitasse. chyronem in pelio monte ĩ¬
ter homines iustissimum: a quo Esculapius
usus sicut antisthenes dicit e pharetra sagit
ta lassa dicitur pecdem eius uulnerasse: accep
tum sacrarii. Unde et adidem sacrarium sacri¬
ficare uidetur. Habet stellas in capite obscuras¬
tres. In singulis humeris singulas claras. In
dextro cubito unam. In eadem manu unam.
Inmedio pectore unã. In spina duas. In uen¬
tre splendidas duas. In dextro lumbo claraz
unam. In caucda tres: In singulis genib retror¬
sus duas. In utroq armo unam. Inutrisq pe¬
dib anteriorib singulas. Fiunt omnes. xxii.
Aquibusdam arbitratur tenere in singula sinist
manu arma et leporenx. In dextra uero be¬

Expanded text:
entaurus dicitur Saturni et Philyrae filius, quia Saturnus, cum Iovem filium quaereret, in Thracia cum Philyra, Oceani filia, in equum versus dicitur concubuisse et ex ea Chironem Centaurum natum, artis medicinae inventorem, ipsamque in arborem philyram, hoc est tiliam, esse versam. Et habitasse Chironem Pelium montem inter homines aequissimum, a quo Aesculapius usus, sicut Antisthenes lis lapsam sagittam pedem eius uulnerasse acceptotum sacrari, nude et in eodem sacrario sacrificare tres, in singulis humeris singulas claras, in dextero cubito unam, in eadem manu unam, in medio pectore unam, in spina duas, in ventre splendidas duas, in dextro lumbo claram unam, in cauda tres, in singulis genibus retrorsis duas, in utroque armo unam, in utrisque pedibus anterioribus singulas. Fiunt XXIIII. A quibusdam arbitratur tenere in sinistra manu arma et leporem, in dextra vero be
Abbreviated transcription (Latin):
claras. In prima fleocura sex: et unam ex eis
obscura adulximum. In secunda fieura
tres. In tertia quaituor. In quarta auas. In
quinta usq ad caudam octo clarai. Fiunt .xx¬
UI. Paululum sub prima flecura Crater
situs est inclinatus ad genua uirginis. Ha¬
bet stellas in labris duas obscuras per sin¬

Expanded text:
claras, in prima flexura VI, unam obscuram ex eis claras, in prima flexura VI, unam obscuram ex eis ad ultimum, in secunda flexura III, in tertia quattuor, in quarta duas, in quinta usque ad caudam octo claras. Fiunt XXVI. Paululum sub prima flexura crater situs est, inclinatus ad genua virginis. Habet stellas in labris obscuras II, per sin
Abbreviated transcription (Latin):
DRA SUPERCUIUS
caudam coruum sedere dicunt: et ĩme¬
dio urnam asserunt est signum in parte au¬
strali caput uidelicet deflecum habens ad
Cancrum: cuius sinuosi corporis medietas est
connexa sub legne. Cauolam uero extendit
ad centaurum supra quam sedet coruus
Qui Coruus ideo inter astra collocatus dicit᷑
eoq fuerit in tucela apollinis. et ab eo miss
deferret. Qui cum uidisset arbores grossas
ficus habentes uolans coniedit in eis: donec
mature fierent: et aquam deferre distulit
Post paucos autem dies peracto sac rificio cũ
ille ficus comedisset: et se diis peccasse sensis¬
set. denuo ad fontem ut aquam hauriret:re¬
diit: et ab ydra eocterritus. uas uacuum re¬
portauit: icens eoccessisse aquam: quȩ fue¬
rat infonte. Cognoscens apollo sibi coruum
bibere ut dristotiles dicit in eo libro: qui
de bestiis scribitur. Item Ysidorus in natu¬
ralib uel phisicus memoriae tradidit:ꝙ ipe
reccati poenas daret:qui et postea astris il¬
bibat. Habet anguis stellas in capite tres

Expanded text:
dra, super cuius caudam corvum sedere dicunt et in medio urnam asserunt, est signum in parte australi, capud videlicet deflexum habens ad cancrum. Cuius sinuosi corporis medietas est convexa sub leone. Cauda vero extenditur ad Centaurum, super quam sedet corvus. Qui corvus ideo inter astra collocatus dicitur, eo quod fuerit in tutela Apollinis et ab eo missudeferret. Qui cum vidisset arbores grossos ficus habentes volans, consedit in eis, donec maturae fierent, et aquam deferre distulit. Post paucos autem dies peracto sacrificio et ille ficus comedit. Cum sensisset se diis peccasse, denuo ad fontem, ut aquam hauriret, rediit et ab ydra exterritus vas vacuum reportavit, dicens excidisse aquam, quae fuerit in fonte. Re cognita ab Apolline sibi corvum - ut Aristoteles dicit in eo libro, qui de bestiis scribitur item Isidorus in naturalibus id est physicis memoriae tradidit - ut ipse peccati poenas daret. Quem postea astris ibibat. Habet Anguis stellas in rostro
Abbreviated transcription (Latin):
Lesse adriagnei: quam liber astris intulisse
dicitur: dum eius nuptias dii in insula Creta
celebrarent. cogitane praeclaram facere: pro ꝗͣ
primum noua nupta coronata est. Sed qui cre¬
ticam ctmseripsit: refert: quia cum Liber ad
Mincem S egem uenisset: ut ariane filiam eiꝰ
uxorem duceret coronam donum adriagne
dedisse uulcani opere factam ex auro & gẽmis
preciosis: & talis fulgoris fuit ut thesea exc labe¬
rintho liberaret. Quae post astris affixa est: cum
innaxo utriq uenissent. Signum amoris eius
criues ostendunt: et est stellis fulgentib sub
candda leonis. Habet corona stellas nouem incit¬
cuitu positas. quaꝵ tres sunt splendide ad cap̃t
sercentis arcturi

Expanded text:
esse Ariadnes, quam, Liber astris intulisse dicitur, cum eius nuptias dii in insula Creta celebrarent, cogitans praeclaram facere. Pro qua primum nova nupta coronata est. Sed qui Cretica conscripsit refert, cum Liber ad Minoem regem venisset, ut Ariadnen eius filiam uxorem duceret, coronam donum Ariadnae dedisse, Vulcani opere factam ex auro et gemmis pretiosis. Et tali fulgore fuit, ut Thesea ex labyrintho liberaret. Quae post astris affixa, cum in Naxo utrique venissent. Signum amoris eius crines ostendunt stellaeque fulgent sub cauda leonis. Habet corona stellas VIIII in circuitu positas, quarum tres sunt splendidae ad capud serpentis arcturi.
Abbreviated transcription (Latin):
rius qui super scorpionem stat tenens u¬
traq manu serpentem. qui ab astrologis dicit̾
fuisse Asclepius filius apollinis.qui dum medici¬
nae arte uteretur. mortuos fertur suscitasse.
Quamobrem in eum iratus louis domum eius cũ
ipso fulminis ictu percussit. Rogatu autem apol¬
linis patris lupiter ei arte sua rursus post obitur
defuncto animam restituisse ad uitam & inter
astra constituisse putatur. Habet autem stellas
in capite cdaram unam: In singulis humeris sin¬
gulas claras. In sinistra manu tres. Indextra .iiii.¬
et ex his duas claras. In singulis lumbis singlãs
In singulis genib singulas. In dextra tibia clara
unam. In singulis pedib singulas claras.Suat
ERTENS. QUEMTENET
in manib: habet stellas in horrifico duas
et in flexura capitis spissas quattuor. In man
asclepii duas claras. In prima flexura octo.

Expanded text:
rius, qui supra scorpionem stat tenens utraque manu serpentem. Ab astrologis dicitur fuisse Asclepius, Apollinis filius. Qui dum medicinae arte uteretur, mortuos fertur suscitasse. Quam ob rem iratus in eum Iovis domum eius cum ipso fulminis ictu percussit. Rogatu Apollinis patris Iuppiter eum arte sua rursus post obitum defunctis animam restituere ad vitam et inter astra constituisse putatur. Habet autem stellas in capite claram I, in singulis humeris singulas claras, in sinistra manu III, in dextra quatuor, ex his duas claras. In singulis lumbis singulas, in singulis genibus singulas, in dextra tibia claram I, in singulis pedibus singulas claras. Sunt Serpens, quem tenet in manibus, habet stellas in orificio duas et in flexura capitis spissas quatuor, in manu Asclepii II c
Abbreviated transcription (Latin):
ius ẽẽt. L. Latͥensis cũ id non dubitaret accurrit. Laetus in castra militibꝰ¬
q uernacule et secunde legionis quibꝰ odio sciebat p̃cipue cassium ẽẽ gratula¬
tur. Tollitur a multitudine in tribunal: p̃tor appellatur. Nemo ẽ aut in ꝓ¬
incia natꝰ aut uernaculae legioĩs militia aut diturnitate iam factus ꝓui¬
cialis. quo in nuͣo erat secunda legio: qͥ nõ cum omni prouincia consenserat
in odio cassu. Nam legiones. xxxX. et.xUi. paucis mensibꝰ in italia scriptas

Expanded text:
Cassius esset. L. Laterensis, cum id non dubitaret, accurrit laetus in castra militibuCassius esset. L. Laterensis, cum id non dubitaret, accurrit laetus in castra militibusque vernaculis et secundae legionis, quibus odio sciebat praecipue Cassium esse, gratulatur; tollitur a multitudine in tribunal, praetor appellatur. Nemo enim aut in provincia natus, ut vernaculae legionis milites, aut diuturnitate iam factus provincialis, quo in numero erat secunda legio, non cum omni provincia consenserat in odio Cassi: nam legionem XXX. et XXI. paucis mensibus in Italia scriptas
Abbreviated transcription (Latin):
se insinuasset sinistra corripit eum: dextraq bis ferit pugione. Clamore subla
it a coniuiratis impetus uniuersis. Minucius flaccum proximũ gladio tra¬
iecit lictorem. hoc interfecto. Q. cassium legatum uulnerat. Ibi cassuis et. L. mẽ¬
ilio siłi confidentia flaccum municipẽ suum adiuuãt. Erant. enim omnes it¬
licenses ad ipsum longinum. L. liciniꝰ squillus inuolat: iacentemq leuibꝰ sau¬
ciat plagis. Concurritur ad Cassium defendendum: semper enim uerrones
ompluresq euocatos cũ telis secum hr̃e consueuerat. a quibꝰ caeteri intercli¬
duntur: ꝗ ad cedem faciendam subsequebant᷑. Quo in nũo fuit calphurnius
saluianꝰ et manilius tusculus. Minucius int̾ saxa quae iaciebantur in itinere
iens opprimitur: et relato domũ cassio ad eum deducitur. Raciliꝰ in ꝓxi¬
mam se domum familiaris sui confert: dum certũ cognosceret: confectus ne

Expanded text:
se insinuasset, sinistra corripit aversum dextraque bis ferit pugione. Clamore sublato se insinuasset, sinistra corripit aversum dextraque bis ferit pugione. Clamore sublato fit a coniuratis impetus universis. Munatius Flaccus proximum gladio traicit lictorem; hoc interfecto Q. Cassium legatum vulnerat. Ibi T. Vasius et L. Mercello simili confidentia Flaccum, municipem suum, adiuvant: erant enim omnes Italicenses. Ad ipsum Longinum L. Licinius Squillus involat iacentemque levibus sauciat plagis. § 53 Concurritur ad Cassium defendendum: semper enim Berones complurisque evocatos cum telis secum habere consuerat. A quibus ceteri intercluduntur qui ad caedem faciendam subsequebantur; quo in numero fuit Calpurnius Salvianus et Manilius Tusculus. Minucius inter saxa quae iacebant in itinere fugiens opprimitur et relato domum Cassio ad eum deducitur. Racilius in proximam se domum familiaris sui confert, dum certum cognosceret confectusne
Abbreviated transcription (Latin):
ltaq ipse in lusitaniam proficiscitur ad legiones arcessendas auxiliaq adducẽ¬
da certis hominibus dat negociũ ut frumentum et naues.C. praepararentur
ecuniȩq describerentur atq imꝑarentur: nequa res cum redisset moraretur
Reditus eiꝰ fuit celerior omnium opinione. nõ .n. labor aut uigilantia cupiẽti
praesertim aliquid cassio deerat. Excercitu coacto in unũ locum: castris ad cor¬
ubam positis pro contione militibꝰ exponit. quas res Caesaris iussu gerere d¬
beret. polliceturq his cũ in mauritaniam traiecisset sextertia se daturum qͥn¬
am fore in hispaniã legionem: ex contione cordubam se recepit. Eoq ip̃o die
tempore post meridiano eum in basilicam iret quidã Minutius solo cliens.L. ra¬
lii sibellum qͣi ab eo aliquid postularet ut miles ei tradidit. Deinde post racil
nam is latus cassu tegebat quasi responsum ab eo peteret: celeriter dato loco cu

Expanded text:
Itaque ipse in Lusitaniam proficiscitur ad legiones arcessendas auxiliaque adducenItaque ipse in Lusitaniam proficiscitur ad legiones arcessendas auxiliaque adducenda; certis hominibus dat negotium ut frumentum navesque C praepararentur pecuniaeque describerentur atque imperarentur, ne qua res cum redisset moraretur. Reditus eius fuit celerior omnium opinione: non enim labor aut vigilantia cupienti praesertim aliquid Cassio deerat. § 52 Exercitu coacto in unum locum castris ad Cordubam positis pro contione militibus exponit quas res Caesaris iussu gerere deberet, polliceturque eis, cum in Mauretaniam traiecisset, sestertios centenos se daturum; quintam fore in Hispania legionem. Ex contione se Cordubam recepit eoque ipso die tempore postmeridiano, cum in basilicam iret, quidam Minucius Silo cliens L. Racili libellum, quasi aliquid ab eo postularet, ut miles ei tradit, deinde post Racilium — nam is latus Cassi tegebat —, quasi responsum peteret, celeriter dato loco cum
Abbreviated transcription (Latin):
it quaestor similia rursus de morte euis prouintiales cõsilia inirent. ho
odium confirmabant nõnulli familiares eius ꝗ cum in illa societate uersa¬
entur rapinaꝵ nihilominus oderant eum cuius nomine peccabant: sibiq
rapuerant acceptum referebant quod interciderat aut erat interpellatum
cassio assignabant. Entam legionem nouam conscribit. Augetut odium et
oso delectu et sumptu addite legionis complentur equitum.III.mił. ma¬
ximisq ornantur impensis: nec prouincie datur ulla requies. Interim lr̃as
ccipit a caesare ut in africam exercitum traiiceret ꝑquae mauritaniam a
finem numidiȩ ꝑueniret: qđ magna. CN. pompeio iuba miserat auxilia maio¬
raq: missurus existimabatur. Quibꝰ litteris acceptis insolenti uoluptate effere¬
atur: qđ sibi nouaꝵ prouinciaꝵ et fertilissimi Regni tanta oblata ẽẽt facult

Expanded text:
rat quaestor, similia rursus de morte eius provinciales consilia inirent. Horum rat quaestor, similia rursus de morte eius provinciales consilia inirent. Horum odium confirmabant non nulli familiares eius qui, cum in illa societate versarentur rapinarum, nihilo minus oderant eum cuius nomine peccabant, sibique quod rapuerant acceptum referebant, quod interciderat aut erat interpellatum Cassio assignabant. Quintam legionem novam conscribit. Augetur odium et ex ipso dilectu et sumptu additae legionis. Complentur equitum III milia maximisque ornantur impensis: nec provinciae datur ulla requies. § 51 Interim litteras accepit a Caesare, ut in Africam exercitum traiceret perque Mauretaniam ad finis Numidiae perveniret, quod magna Cn. Pompeio Iuba miserat auxilia maioraque missurus existimabatur. Quibus litteris acceptis insolenti voluptate efferebatur, quod sibi novarum provinciarum et fertilissimi regni tanta oblata esset facultas.
Abbreviated transcription (Latin):
nuebat. Cassius legionibꝰ in hiberna dispositis ad ius dicendum cordubam se
recepit. contractumq in ea es alienum grauissimis oneribꝰ prouinciae cõstit
ex soluere. Et ut largitionis postulat consuetudo ꝑ causam liberalitatis specio¬
sa exempla largitoꝵ quȩrebantur. pecuni e locupletibus imꝑabantur: quas
longius sibi expensas ferri nõ tantum patiebatur: sed etiam cogebat. Ingi
locupletem simultantium causae tenues coniiciebantur Neq ullum genus
quaestus aut magni: aut euidentis: aut minimi et sordidi prȩtermittebatur.
quo domus et tribunal imꝑatoris uacaret. Nemo erat qui modo aliquam iac¬
turam facere posset ꝗn aut uadimonio teneretur: aut in reos referretur. Ita ma¬
gna etiam solicitudo ꝑiculoꝵ ad iacturas et detrimẽta rei familiaris adiũgebat᷑
Quibus de causis accidit ut cum longinus imperator eadem faceret quae fece¬

Expanded text:
nuebant. § 49 Cassius legionibus in hiberna dispositis ad ius dicendum Cordubam se nuebant. § 49 Cassius legionibus in hiberna dispositis ad ius dicendum Cordubam se recepit contractumque in ea aes alienum gravissimis oneribus provinciae constituit exsolvere; et ut largitionis postulat consuetudo, per causam liberalitatis speciosam plura largitori quaerebantur. Pecuniae locupletibus imperabantur, quas Longinus sib expensas ferri non tantum patiebatur sed etiam cogebat, in gregem locupletium simultatium causa tenues coiciebantur, neque ullum genus quaestus aut magni et evidentis aut minimi et sordidi praetermittebatur quo domus et tribunal imperatoris vacaret. Nemo erat, qui modo aliquam iacturam facere posset, quin aut vadimonio teneretur aut in reos referretur. Ita magna etiam sollicitudo periculorum ad iacturas et detrimenta rei familiaris adiungebatur. § 50 Quibus de causis accidit ut, cum Longinus imperator eadem faceret quae fece
Abbreviated transcription (Latin):
uinciae ulterioris optinendae causa relictus: siue consuetudine naturae suae
ue odio ꝙ nullam prouinciam susceperat quaestor: ex insidiis ibi uulneratus
nagnas odii sui fecerat accessiones: quo uel ex conscientia sua: cum de se mu
sentire prouinciam crederet: uel motus signis et testimoniis eoꝵ: qui difficulter
Sdia dissimulant. animaduertere poterat, et compensare offensionem ꝓiũc
exercitus amorem cupiebat. Itaq cumpͥmum in unum locum exercitum con-¬
duocit sextertia. C. militibus ẽ pollicitus. nec multopost ꝗͣ in lusitania Medo¬
bregam oppidum montemq Erminium expugnasset: quo medobrigenses c̃¬
gerant. Ibi imperator est appellatus. C. milites donauit.multa prȩterea et ma-¬
gna premia singulis concedebat quae speciosum reddebant presentem exerci¬
tus amorem paulatim tamen et occulte militarem disciplinam seueritatẽq: mi¬

Expanded text:
vinciae ulterioris obtinendae causa relictus, sive consuetudine naturae suae vinciae ulterioris obtinendae causa relictus, sive consuetudine naturae suae sive odio quod in illam provinciam susceperat quaestor ex insidiis ibi vulneratus, magnas odi sui fecerat accessiones, quod vel ex conscientia sua, cum de se mutuo sentire provinciam crederet, vel multis signis et testimoniis eorum qui difficulter odia dissimulabant animum advertere poterat, et compensare offensionem provinciae exercitus amore cupiebat. Itaque, cum primum in unum locum exercitum conduxit, sestertios centenos militibus est pollicitus, nec multo post, cum in Lusitania Medobregam oppidum montemqnfugerant, ibique inperator esset appellatus, C milites donauit.“ gna praemia singulis concedebat; quae speciosum reddebant praesentem exercitus amorem, paulatim tamen et occulte militarem disciplinam severitatemque mi
Abbreviated transcription (Latin):
cecinit: siusq omnibus incolumibus in eum se portum uictor recepit: quo ex
ortu classis ottauii ad dimicandum ꝓcesserat. Capit ex eo praelio pentere
unam : triremes duas: dirotas.uiii. compluresq remiges ottauianos. Postremo¬
nsulam ipsam: quia eo se recepisse exx fuga credebat ottauium. Erat in ea n¬
lissimum regionum oppidum eaꝵ cõuinctissimũq ottauio. quo ut uenit oppi¬
lani supplices se Uatinio dediderunt.Comperitq ipsum ottauium pauci
paruisq nauigiis uento secundo regionem graeciae petisse: inde ut siciliam. de¬
inde africam peteret. Ita breui spatio re prȩclarissime gesta ꝓuincia recepta. et
orfinio reddita classe aduersarioꝵ ex illo toto sinu expulsa uictor se brundi
incolumi exercitu et classe se recepit.His autem temporibus quibus Caesar ad
Durachium pompeium obsidebat. Q cassius longinus in hispania pro prȩtore pro

Expanded text:
cecinit suisque omnibus incolumibus in eum se portum victor recepit, quo ex cecinit suisque omnibus incolumibus in eum se portum victor recepit, quo ex portu classis Octavi ad dimicandum processerat. Capit ex eo proelio penterem unam, triremis duas, dicrotas VIII complurisque remiges Octavianos posteroinsulam Issam, quod eo se recepisse ex fuga credebat Octavium. Erat in ea nobilissimum regionum earum oppidum coniunctissimumque Octavio. Quo ut venit, oppidani supplices se Vatinio dediderunt, comperitque ipsum Octavium parvis paucisque navigiis vento secundo regionem Graeciae petisse, inde ut Siciliam, deinde Africam caperet. Ita brevi spatio re praeclarissime gesta, provincia recepta et Cornificio reddita, classe adversariorum ex illo toto sinu expulsa victor se Brundisium incolumi exercitu et classe recepit. § 48 Eis autem temporibus quibus Caesar ad Dyrrachium Pompeium obside
Abbreviated transcription (Latin):
suam quinq remem in quadriremem ipsius ottauii impetum fecit. Celerrime for¬
simeq contra illo remigate naues aduersȩ rostris cucurrerũt adeo uehemente
ut nauis ottauiana rostro discusso cõtineretur. Cõmittitur acriter reliꝗs locis
prȩlium cõcurriturq ad duces maxime. Nam cum suo quisq auxilĩ ferret ma¬
gnum quominꝰ in angusto mari preliũ factum ẽ: quantoq coniunctis magis nauibꝰ
confirmandi potestas dabatur: tanto suꝑiores erant Uatiniani: ꝗ ãmiranda uir¬
tute ex suis nauibꝰ in hostium naues transilire nõ dubitabãt. et dimicatione eqͦta
ottauii ꝑtim in nauibus iugulantur: ꝑtim in mare praecipitantur. Ip̃se ottauius
in scapham confert: in quam plures cum confurgerent: depressa scapha uult¬
lae quas casus abillo periculo uindicarat. At uatinius re bene gesta receptui
imeret tempestate magna uix profugit. Sequuntur hunc suae naues nõnu¬

Expanded text:
sua quinqueremi in quadriremem ipsius Octavi impetum fecit. Celerrime forsua quinqueremi in quadriremem ipsius Octavi impetum fecit. Celerrime fortissimeque contra illo remigante naves adversae rostris concurrerunt adeo vehementer ut navis Octaviana rostro discusso ligno contineretur. Committitur acriter reliquis locis proelium concurriturque ad duces maxime: nam cum suo quisque auxilium ferret, magnum comminus in angusto mari proelium factum est. Quantoque coniunctis magis navibus confligendi potestas dabatur, tanto superiores erant Vatiniani; qui admiranda virtute ex suis navibus in hostium navis transilire non dubitabant et dimicatione aequattim in navibus iugulantur, partim in mare praecipitantur. Ipse Octavius sin scapham confert; in quam plures cum confugerent, depressa scapha vullae, quas casus ab illo periculo vindicarat. § 47 At Vatinius re bene gesta receptui imeret, tempestate magna velis profugit. Sequuntur hunc suae naves non
Abbreviated transcription (Latin):
confisus sua classe substitit ad insulam Thauridem qua regione uatinius inseq̃ns
iuigabat. Non ꝙ Uatinium ibi restitisse sciret: seđꝙ eum longiꝰ progressum i¬
sequi decreuerat. Cum propiꝰ Thauridem accessisset. distensis suis nauibus: ꝙ et
tempestas erat turbulenta: et nulla suspicio hostis repente ad se uenientẽ nauẽ
tẽnis ad medium malum demissis instructam ꝓpugnatoribꝰ animaduertit. E
ubi conspexit celeriter uela subduci dimittiq antennas iussit: et milites armari:
et sublato uexillo quo pugnandi dabat signum: quae pͥmae naues subsequebant᷑.
idem ut facerẽt significabat. Parabant se Uatiniani repente oppressi: parati dein¬
ceps ottauiani ex portu procedebãt. Instruitur utrinq acies ordine disposita ma-
numero parem ẽẽ fortuite dimicationi fortunae rem cõmittere maluit.Itaq pͥmus

Expanded text:
confisus sua classe substitit ad insulam Tauridem; qua regione Vatinius insequens confisus sua classe substitit ad insulam Tauridem; qua regione Vatinius insequens navigabat, non quo Octavium ibi restitisse sciret, sed quod eum longius progressum insequi decreverat. Cum propius Tauridem accessisset distensis suis navibus, quod et tempestas erat turbulenta et nulla suspicio hostis, repente adversam ad se venientem navem antemnis ad medium malum demissis instructam propugnatoribus animum advertit. Quod ubi conspexit, celeriter vela subduci demittique antemnas iubet et milites armari et vexillo sublato, quo pugnandi dabat signum, quae primae naves subsequebantur idem ut facerent significabat. Parabant se Vatiniani repente oppressi; parati deinceps Octaviani ex portu procedebant. Instruitur utrimque acies, ordine disposita magnumero parem esse fortuitae dimicationi, fortunae rem committere maluit. Itaque primus
Abbreviated transcription (Latin):
i non poterant nauibus actuariis: quaꝵ numerus erat satis magnus magniti¬
dine quidem satis iuxta ad praeliandum rostra imposuit. has adiunctas nauibꝰ
ngis et numero classis aucto: militibꝰ ueteranis impositis. quoꝵ magnã copi
habebat et omnibꝰ legionibus qui nuͣo aegroꝵ relicti erãt brundusii cum exer¬
citꝰ in graeciam transportaretur profectus est in illyricum maritimasq nõ nullas
uitates quae defecerant: ottauioq: se tradiderant: ꝑtim recipiebat: ꝑtim re¬
manentes in suo consilio praeteruehebatur. Nec sibi ullius rei moram necessitatẽq
iungebat. ꝗn ꝗͣ celerrime posset ipsum ottauium ꝓsequeretur. hunc oppugn.¬
tem Epidaurum terra mariq ubi nostrum erat pręsidiũ: aduentu suo discedere
ab oppugnatione coegit: prȩsidiumq nostrum recepit. ottauius cum Uatini um
assem magnam exparte confectam ex nauiculis actuariis habere cognouisset

Expanded text:
vi non poterant, navibus actuariis, quarum numerus erat satis magnus, magnituvi non poterant, navibus actuariis, quarum numerus erat satis magnus, magnitudo nequaquam satis iusta ad proeliandum, rostra imposuit. His adiunctis navibus longis et numero classis aucto militibus veteranis impositis, quorum magnam copiam habebat ex omnibus legionibus, qui numero aegrorum relicti erant Brundisi, cum exercitus in Graeciam transportaretur, profectus est in Illyricum maritimasque non nullas civitates, quae defecerant Octavioque se tradiderant, partim recipiebat, partim remanentis in suo consilio praetervehebatur nec sibi ullius rei moram necessitatemque iniungebat quin quam celerrime posset ipsum Octavium persequeretur. Hunc oppugnantem Epidaurum terra marique, ubi nostrum erat praesidium, adventu suo discedere ab oppugnatione coegit praesidiumque nostrum recepit. § 45 Octavius cum Vatinium classem magna ex parte confectam ex naviculis actuariis habere cognosset,
Abbreviated transcription (Latin):
s: paucis mensibus morbo periit.Cuius et infelicitas uiui et subita mors in ma¬
gnã spem ottauium adduxit prouinciȩ potiundȩ: quem tñ diutius in rebꝰ secundis
est uersari. Uatinius brundusii cum ẽẽt cognitis rebus quȩ gestȩ erãt in illyricũ
cum crebris lris corfinii ad auxilium ꝓiunciȩ ferendũ euocaretur. Et . M. ottauiũ
audiret cum barbaris foedera ꝑcussisse: compluribꝰ locis nr̃oꝵ militum oppugnat
sidia ꝑtim classe ꝑse. ꝑtim pedestribꝰ copiis ꝑbarbaros: etsi graui ualitudine affectꝰ
uis corporis uiribus animũ sequebat᷑. tamen uirtute uicit incõmodum naturȩ difficul¬
tesq hyemis: et subitȩ prȩparationis.Nam cum ip̃e paucas in portu naues lõga
haberet. litteras ad achaiam ad.Q. Calenum ut sibi classem mitteret destinauit.
quod cum tardius fieret ꝗͣ periculum nr̃oꝵ flagitabat qui sustinere impetum otta¬

Expanded text:
s paucis mensibus morbo periit. Cuius et infelicitas vivi et subita mors in mas paucis mensibus morbo periit. Cuius et infelicitas vivi et subita mors in magnam spem Octavium adduxit provinciae potiendae; quem tamen diutius in rebus secundis sari passa non est. § 44 Vatinius Brundisi cum esset, cognitis rebus quae gestae erant in Illyrico, cum crebris litteris Cornifici ad auxilium provinciae ferendum evocaretur et M. Octavium audiret cum barbaris foedera percussisse compluribusque locis nostrorum militum oppugnare praesidia partim classe per se partim pedestribus copiis per barbaros, etsi gravi valetudine adfectus vix corporis viribus animum sequebatur, tamen virtute vicit incommodum naturae difficultatesque et hiemis et subitae praeparationis. Nam cum ipse paucas in portu navis longas haberet, litteras in Achaiam ad Q. Calenum misit, uti sibi classem mitteret. Quod cum tardius fieret quam periculum nostrorum flagitabat, qui sustinere impetum Octa