comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
credit᷑ redẽpcoris: Si enĩ post resur¬
rectionẽ corpus palpabile ñ erit: ꝓfe¬
Eto aliud surget quã morit᷑ & qđ di¬
ctũ nefas. ẽ. credere: qͥa ego moriar.
aliu s surget. Unde quȩso te beate iob
subiunge quȩ sentis. & huiꝰ nob̾ quęsti¬
onis scrupulũ tolle. Sequitur.
Quẽ uisurus sũ ego ipse. & oculi mei con¬
specturi st̃ & ñ alius. Si enĩ sic̃ qͥdã
erroꝵ sequaces arbitrant᷑. qͥa post re¬
surrectionẽ corpus palpabile ñ erit.
sed inuisibilis corporis subtilitas ca¬
ro uocabit᷑. quãuis substantia carnis
ñ sit: ꝓfecto alius. ẽ. qͥ morit᷑. & alius
qͥ resurgit. Sed beatꝰ iob hanc eorũ
sententiã ueridica uoce destruit. qͥ ait
Quẽ uisurus sũ ego ipse. & oculi mei con¬
specturi st. & ñ alius. Nos aut̃ beati iob
fidẽ sequentes. & redeptoris nr̃i post
resurrectionẽ corpus palpabile ueracit̃
credentes: fatem᷑ carnẽ nr̃am post resur

Expanded text:
creditur Redemptoris? Si enim post resurcreditur Redemptoris? Si enim post resurrectionem corpus palpabile non erit, profecto aliud surgit, quam moritur, et quod dictu nefas est credere, quia ego morior et alius resurgat. Unde, quaeso te, beate Job, subjunge quae sentis, et hujus nobis quaestionis scrupulum tolle. Sequitur : Quem visurus sum ego ipse, et oculi mei conspecturi sunt, et non alius . Si enim, sicut quidam errosurrectionem corpus palpabile non erit, sed invisibilis corporis subtilitas caro vocabitur, quamvis substantia carnis non sit, profecto alius est qui moritur, alius qui resurgit. Sed beatus Job hanc eis sententiam veridica voce destruit, qui ait: Quem visurus sum ipse, et oculi mei conspecturi sunt, et non alius. Nos autem beati Job fidem sequentes, et Redemptoris nostri post resurrectionem corpus palpabile veraciter c
Abbreviated transcription (Latin):
grã ꝑgebant. ut eoꝵ relatione cogu¬
ui. ante eoꝵ oculos pellẽ manꝰ suȩ
tenebat dicens. Confiteor qͥa om̃is
inhac carne resurgemꝰ. Qđ sic̃ ipsi
fatebant᷑. om̃ĩno p̾us negare consu¬
cuerat Seo nos ista p̃ostponentes.
in beati iob sermonib subtilit exqͥramꝰ
si uera erit resurrectio. uerũq corpus
in resurrectione. Ecce enĩ iã de spe re¬
surrectionis dubitare ñ possumꝰ: dum
ait Q i nouissimodiȩ de t̾ra surre¬
cturus sũ Dubietatẽ qͦq dȩ reparatio
ne uera corporis abstulit: qͥ ait. Et rur¬
su circundabor pelle mea. Qui ad huc
ad auferendas ambages nr̃ȩ cogitatio¬
ecce carnẽ aꝑtis uocib fatet᷑. Quid gͦ
remanet. unde possit mens nr̃a dubi¬
tare: Si itaq iste uir scs ante effe¬
ctũ resurrectionis dominicȩ reducen¬
da carnẽ in integrũ statũ eredidit. qͥ
erit reatꝰ nrȩ̃ dubitationis. si uera
carnis resurrectio nec post exemplũ

Expanded text:
gratia pergebant, ut eorum relatione cogngratia pergebant, ut eorum relatione cognovi, ante eorum oculos pellem manus suae tenebat dicens: Confiteor quia omnes in hac carne resurgemus, quod sicut ipsi fatebantur, omnino prius negare consueverat. Sed nos ista postponentes, in beati Job sermonibus subtiliter exquiramus, si vera erit resurrectio verumque corpus in resurrectione. Ecce enim jam de spe resurrectionis dubitare nos possumus dum ait : Et in novissimo die de terra surrecturus sum . Dubietatem quoque de reparatioresurrectione abstulit, qui ait: « Et rursum circumdabor pelle mea. » Qui adhuc ad auferendas ambages nostrae cogitatioecce carnem apertis vocibus fatetur. Quid ergo remanet, unde possit mens nostra dubitare? Si itaque iste vir sanctus ante effectum resurrectionis Dominicae, reducendam carnem in integro statu credidit, qui erit reatus nostrae dubitationis, si vera carnis resurrectio, nec post exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
hoc insinuat qđ uidemꝰ. qͥa granũ cis
culmo & foli is nascit᷑. qđ sine culmo
& folis seminat᷑. Ille itaq in augnꝰ
tũ głȩ resurrectionis. ñ dixit gran
seminis deesse qđ erat. sed adesse quł
ñ erat: iste autẽ dũ uerũ corpusre¬
surgere denegat. nequa quã dicit
adesse qđ deerat. sed deesse qđ erat
Tunc itaq hac de re in longa contentis¬
ne ꝑducti. grauissima a nob̾ coepinꝰ
simultatione resilire. Cũ piȩ memo¬
riȩ tyberius constantinꝰ imꝑator
secreto me & illũ suscipiens: qͥd int̃
nos discordiȩ uersaretur agnouit.
& utriusq partis allegationẽ pasas
eundẽ librũ quẽ de rẽsurrectione
scripserat. suis qͦq allegationib
destruens. deliberauit ut flãmis it¬
mari debuisset. A quo ut egressi sun:
me egritudo ualida. eundẽ uͦ euti¬
ciũ egritudo & mors ꝓtinꝰ.ẽ. secita
Quo mortuo. qͥa pene nullus erat qͥ
eiꝰ dicta sequeret᷑: dissimulaui coeti
qͥcunq noti mei ad eũ salutãtionis

Expanded text:
hoc insinuat quod videmus, quia granum cum culmo et foliis nascitur, quod sine culmo et foliis seminatur. Ille itaque in augmento gloriae resurrectionis non dixit grano seminis deesse quod erat, sed adesse quod non erat. Iste autem dum verum corpus resurgere denegat, nequaquam dicit adesse quod deerat, sed deesse quod erat. Tunc itaque hac de re in longa contentione perducti gravissima a nobis coepimus simul ratione resilire. Cum piae memoriae Tiberius Constantinus imperator, secreto me et illum suscipiens, quid inter nos discordiae versaretur agnovit, et utriusque partis allegationem pensans, eumdem librum quem de Resurrectione scripserat, suis quoque allegationibus destruens, deliberavit ut flammis cremari debuisset. A quo ut egressi sumus, me aegritudo valida, eumdem vero Euticium aegritudo et mors protinus est secuta; quo mortuo, quia pene nullus erat qui ejus dicta sequeretur. dissimulavi coepta quicunque noti mei ad eum salutationis
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ ꝑ ueritatẽ. diuersã ꝑ potentiã.
Erit itaq subtilis: qͥa & incorruptibi¬
lis. Erit palpabilis: qͥa ñ amitcet es.¬
sentiã ueracis naturȩ. Sed sc̃s uir ean¬
dem resurrectionis fiduciã qua spe
teneat. quanta certitudine p̃stolet᷑:
certius credimꝰ: quã hoc qđ in sinu te¬
nemꝰ. In sini gͦ suo spem repositã tenu¬
it: qͥa uera cẽrtitudinẽ de spe resur¬
rectionis p̃sũpsit. Sed qͥa uenturũ
diem resurrectionis innotuit: iam

Expanded text:
dem per veritatem, diversam per potentiam. Erit itaque subtilis, quia et incorruptibilis. Erit palpabilis, quia non amittet essentiam veracis naturae. Sed sanctus vir eamdem resurrectionis fiduciam qua spe teneat, quanta certitudine praestoletur, certius credimus quam hoc quod in sinu tenemus. In sinu ergo suo spem repositam tenuit, quia veram certitudinem de spe resurrectionis praesumpsit. Sed quia venturum diem resur
Abbreviated transcription (Latin):
mosua quasi ꝑegr̃inꝰ exticit. qđ
apte ꝓpħa testat᷑ dicens. Quasi
colonus futurus. ẽ. in t̾ra. & quasi
uiator declinans ad manendum:
Quia enĩ ut dñs auditꝰ ñ ẽ: ñ posses¬
sor agri sed colonus. ẽ. creditꝰ. Qui
quasi uiator ad manendũ tantũ mͦ
declinauit: qͥa paucos ex iudea ab¬
stulit. & ad uocationẽ gentiũ ꝑgens.
iter coeptũ ꝑegit. Perẽgrinꝰ ergo
in eoꝵ oculis fuit: qͥã dũ solã
quȩ uidere poterant cogitabant
n ualebant intelligere in dño qđ
uidere ñ poterant᷑ Dũ enĩ despici¬
unt carnem uisibilẽ: ñ ꝑueniunt
ad inuisibilẽ maiestatẽ: Dicat᷑ gͥ
recte. Et quasi ꝑegrinus fui in
oculis eoꝵ: De quo ad huc popło apte

Expanded text:
itit. Quod aperte propheta testatur, dicens: Quare sicut colonus futurus es in terra, et quasi viator declinans ad manendum ? Quia enim ut Dominus auditus non est, non possessor agri, sed colonus est creditus. Qui quasi viator ad manendum tantummodo declinavit, quia paucos ex Judaea abstulit, et ad vocationem gentium pergens, iter coeptum peregit. Peregrinus ergo in eorum oculis fuit, quia dum sola quae videre poterant cogitabant, non valuerunt intelligere in Domino quod videre non poterant. Dum enim despiciunt carnem visibilem, non pervenerunt ad invisibilem majestatem. Dicatur igitur recte: Et quasi peregrinus fui in oculis eorum. De quo adhuc populo apte
Abbreviated transcription (Latin):
cim tant᷑. Quia gͦ ineis & uoluntas
bmusta e. & potesfas iusta. & latrones
aicunt᷑ & cui Et ex ipsis sit qđ inferre
mala iniuste desiderant. & ex dõ qđ
desiderata iuste consũmant. Sed qͥa
ut sepe iã diximꝰ. scs uir positꝰ indo¬
redẽptoris nr̃i ꝓferat: postposita
paulisꝑ cura hystoriȩ. in his quȩ sub¬
iungit̾ qualit̾ redẽptoris nr̃i uocib
congruat demonstremꝰ. Sequitur.¬

Expanded text:
ittuntur. Quia ergo in eis voluntas injusta est, et potestas justa, et latrones dicuntur, et Dei, ut ex ipsis sit quod inferre mala injuste desiderant, et ex Deo, quod desiderata juste consummant. Sed quia, ut saepe jam diximus, sanctus vir positus in doRedemptoris nostri proferat, postposita paulisper cura historiae, in his quae subjungit qualiter Redemptoris nostri vocibus congruat demonstremus. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta duodecĩ trib in tab̾naculo
poni p̃ceptȩ st̃. & ecce uirgaleui
uiruit. & qͥd uirtutis inmunere
a aron haberet ostendit. Quo uideli¬
cet signo qͥd innuit᷑ nisi qđ om̃s qͥ
usq ad finẽ mundi iacemꝰ in morte.
quasi uirge reliquȩ in ariditate re¬
manemꝰ : Sed cunctis uirgis in ari¬
ditate remanentib. uirgã leui ad
Florẽ redit: qͥa corpus dnĩ ueri scili¬
cet sacerdotis nr̃i. in mortis aridita¬
te positũ. in florẽ resurrectionis
erupit. Quo flore. recte aaron sacer¬
dos esse cognoscit᷑: qͥa hac resurrecti¬
onis gła. redẽptor nr̃ qͥ de tribu iu¬
da ac leui ortus. ẽ. int̾cessor ꝓ nob̾
esse monstrat᷑. Ecce gͦ iã uirga a aron¬
post ariditatẽ floret. sed uirgę duo¬
decim tribuũ in ariditate remanent:
qͥa iam quidem corpus dñi post mor¬
tẽ uiuit. sed nr̃a ad huc corpora usq
infinẽ mundi a resurrectionis gła

Expanded text:
juxta duodecim tribus, in tabernaculo juxta duodecim tribus, in tabernaculo poni praeceptae sunt; et ecce virga Levi viruit, et quid virtutis in munere Aaron haberet, ostendit . Quo videlicet signo quid innuitur, nisi quod omnes qui usque ad finem mundi jacemus in morte, quasi virgae reliquae in ariditate remanemus? Sed cunctis virgis in ariditate remanentibus, virga Levi ad florem redit, quia corpus Domini, veri scilicet sacerdotis nostri in mortis ariditate positum, in florem resurrectionis erupit. Quo flore recte Aaron sacerdos esse cognoscitur, quia hac resurrectionis gloria Redemptor noster, qui de tribu Juda ac Levi ortus est, intercessor pro nobis esse monstratpost ariditatem floret, sed virgae duodecim tribuum in ariditate remanent, quia jam quidem corpus Domini post mortem vivit, sed nostra adhuc corpora usque in finem mundi a resurrectionis gloria
Abbreviated transcription (Latin):
De torrente in uia bibit. ꝓpterea exal¬
tauit caput. Quasi enĩ de qͦdã flumi¬
ne nr̃e passionis. ñ in mansione bibere
sed inuia dignatꝰ ẽ: qͥ mortẽ transico¬
rie id. ẽ. ad triduũ contigit. atq in
ea morte quã contigit. nequaquã sic̃
nos usq ad finẽ scłi remansit. Dũ gͦ¬
die t̃cio surrexit: qͥd in eiꝰ corpore
id ẽ. eccła sequat᷑ ostendit. Exẽplo
qͥppe monstrauit qđ ꝓmisit in p̃mio.
ut sic̃ ipsũ resurrexisse fideles agno¬
scerent. ita in se ipsis in fine mundi
resurrectionis p̃mia sꝑarent. Ecce
nos ꝑ mortẽ carnis usq ad finẽ mun¬
di remanemꝰ inpuluere. ille aut̃ die
t̃cia ab ariditate mortis uiruit. &
diuinitatis suȩ nob̾ potentiã ipsa
innouatione suȩ carnis ostendit.
Qđ bene ꝑmoysen uirgis duodecim
in tabnaculo positis demonstratur
Nã cũ aaron sacerdotiũ qͥ de tribu
leui fuerat despiceret᷑. nec digna
causta crederet᷑: duodecim uirgę

Expanded text:
De torrente in via bibet, propterea exalDe torrente in via bibet, propterea exaltabit caput . Quasi enim de quodam flumine nostrae passionis non in mansione bibere, sed in via dignatus est, quia mortem transitorie, id est ad triduum contigit, atque in ea morte quam contigit, nequaquam sicut nos usque ad finem saeculi remansit.  die tertio resurrexit, quid in ejus corpore, id est Ecclesia, sequatur ostendit. Exemplo quippe monstravit quod promisit in praemio, ut sicut ipsum resurrexisse fideles agnoscerent, ita in seipsis in fine mundi resurrectionis praemia sperarent. Ecce nos per mortem carnis usque ad finem mundi remanemus in pulvere, ille autem die tertia ab ariditate mortis viruit; ut divinitatis suae nobis potentiam ipsa innovatione suae carnis ostenderet. Quod bene per Moysen virgis duodecim in tabernaculo positis demonstratur . Nam cum Aaron sacerdotium, qui de tribu Levi fuerat, despiceretur, nec digna causta crederetur, duodecim virgae,
Abbreviated transcription (Latin):
dicat Infidelis qͥsq illũ flagellatũ.
derisũ. palmis cȩsũ. corona s̃pinea
coronatũ sputis illitũ. crucifixũ.
mortuũ nouerit. ego illũ post mor¬
tẽ uiuere certa fide credo. libera uo¬
ce ꝓfiteor. qͥa redẽptor is uiuit. qͥ
int᷑ impioꝵ manꝰ occubuit. Sed qͥd
beate iob presurrectionẽ illius. etiã
dt cuȩ carnis resurrectione confidis.
apta quęsumꝰ uoce ꝓficere. Seqr̃¬
Et innouissimo die de t̾ra surrecturus
sũ. Quia uidelicet resurrectionẽ
quã inse ostendit. in nob̾ etiã qͣndoq¬
facturus ẽ. Resurrectionẽ qͥppe quã
in se ostendit nob̾ ꝓmisit. qͥa sui capi¬
tis głam sequunt᷑ mẽbra. Redẽptor
gͦ nr̃ suscepit mortẽ ne mori time¬
remꝰ. Ostendit resurrectionẽ. ut¬
nos resurgere posse confidamꝰ. Unde
& eande mortẽ ñ plus quã triduanã
esse uoluit. ne si in illo resurrectio
differret᷑ in nob̾ omĩ no desparet᷑
Qd bene de illo ꝑ ꝓpħam dicitur

Expanded text:
lagellatum, derisum, palmis caesum, corona spinea coronatum, sputis illitum, crucifixum, mortuum noverit; ego illum post mortem vivere certa fide credo, libera voce profiteor, quia Redemptor meus vivit, qui inter impiorum manus occubuit. Sed quid, beate Job, per resurrectionem illius etiam de tuae carnis resurrectione confidis, aperta, quaeso, voce profitere. Seq« Et in novissimo die de terra surrecturus sum. » Quia videlicet resurrectionem quam in se ostendit, in nobis etiam futura est. Resurrectionem quippe quam ipse monstravit, nobis promisit, quia sui capitis gloriam secuta sunt membra. Redemptor ergo noster suscepit mortem, ne mori timeremus. Ostendit resurrectionenos resurgere posse confidamus. Unde et eamdem mortem non plusquam triduanam esse voluit, ne si in illo resurrectio differretur, in nobis omnimodo desperaretur. Quod bene de illo per Prophetam dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
deuicto mortis aculeo. in ȩt̾na incor¬
ruptione regnabit. Quib dictis idẽ
Euticius consentire se ꝓtinꝰ respon¬
dit. sed tam̃ ad huc corpus palpabi¬
le resurgere posse denegabat. Qui
etiã in libello quẽ de resurrectione
scripserat. pauli qͦq apłi cestimoniũ
indiderat. dicentis. Ti qđ seminais
ñ uiuificat᷑. nisi pͥus moriat᷑. & qđ s
minas ñ corpus qđ futurũ . ẽ. semins
sed nudũ graniĩ. Hoc nimirũ ostenst¬
re festinans. qͥa caro uł palpabilis ul
ipsa ñ erit. dũ sc̃s apłs de resurrestio¬
nis agens gła. ñ corpus qđ futurĩ
seminari dixerit. Sed ad hȩc citius

Expanded text:
devicto mortis aculeo in aeterna incorruptione regnabit. Quibus dictis idem Euticius consentire se protinus respondit. Sed tamen adhuc corpus palpabile resurgere posse denegabat, qui etiam in libello, quem de Resurrectione scripserat, Pauli quoque apostoli testimonium indiderat dicentis: Tu quod seminas non vivificatur, nisi prius moriatur; et quod seminas, non corpus quod futurum eshoc nimirum ostendere festinans quia caro vel impalpabilis, vel ipsa non erit, dum sanctus apostolus de resurrectionis agens gloria: Non corpus quod futurum est seminari dixerit. Sed ad haec citius
Abbreviated transcription (Latin):
Quienĩ ñ ait conditor. s. redẽptor:
apte eũ denunciat. qͥ post quã omĩa
creauit. ut nos de captiuitate redi¬
meret: int̾ nos incarnatꝰ apparuit.
suaq passione nos a ꝑpetua morte li¬
berauit. Et notandum. quanta fide se
in uirtute eiꝰ diuinitatis astringat.
de qͦ & ꝑ paulũ dicit᷑ qͥa & si crucifi¬
xus ẽ ex infirmitate. s uiuit ȩx
urtute dĩ Ait nanq Scio enĩ qđ

Expanded text:
Qui enim non ait conditor, sed Redemptor, aperte eum denuntiat qui, postquam omnia creavit, ut nos de captivitate redimeret, inter nos incarnatus apparuit, suaque passione nos a perpetua morte liberavit. Et notandum quanta fide se in virtute ejus divinitatis astringat, de quo per Paulum dicitur: Quia etsi crucifixus est ex infirmitate, sed 463 vivit ex virtute Dei . Ait namque: Sci
Abbreviated transcription (Latin):
ris a suꝑbientib edificari cocꝑat. que
linguarũ facta diuersitate destruta
.ẽ. Quȩ scilicet turris babylondictit
ꝓ ipsa uidelicet confusione m̃tiũ aq
linguarũ. Nec immerito ibi auaricͥ
amphora ponit᷑. ubi babilon id ẽ. con

Expanded text:
ris a superbientibus aedificari coeperat, quae, ris a superbientibus aedificari coeperat, quae, linguarum facta diversitate, destructa est. Quae scilicet turris Babylon dicta est, pro ipsa videlicet confusione mentium atque linguarum. Nec immerito ibi avaritiae amphora ponitur, ubi Ba
Abbreviated transcription (Latin):
noris altitudinẽ eleuent. Qui aut̃
suꝑiora minime ꝑtingit. Leuant
gͦ istȩ mulieres amphorã int̾ cȩlũ
ꝑ auariciã honoris captã italeuant.
uit qͦs libet ꝓximos despicientes qua
si deserant. & alta gloriantes petañ¬
Sed tales quiq dũ suꝑbiunt: & eos
m̃te transeunt cũ quib st̃. & supio¬
rib ciuib minime iungunt᷑ Am¬
in anẽ głam. & ꝓximos ux̾ta sẽ de¬
spiciunt & suꝑioraquȩ ultra ipsos st̃:
tẽ frat̾nitatis in infimis ꝑcaritatẽ
tenent. nec tam̃ summa ꝑtingere
sese extollendo p̃ualent. Et dixia
angłm qͥ loquebat᷑ in me. Quo ists
ferunt amphorã: Q dix̃ ad me
ȩdificet᷑ ei domꝰ in t̾ra sennaar. Eist
amphorȩ edificat᷑ domꝰ int̾ra semus
sumus dõ: ita e contrario foetor exu
tio. Radix enĩ omĩũ maloꝵ. est cupi¬
ditas. Et qͥa qđ libet malũ ꝑ auaricis
gignit᷑: dignũ. ẽ. ut domꝰ auariciȩ in
foetore construat᷑. Sciendũ qͦq ẽ qi
sennaar latissima uallis. ẽ. inqua tur¬

Expanded text:
levent. Qui autem superiora minime attingit. 65. Levant ergo istae mulieres amphoram inter coelum per avaritiam honoris captam ita elevant, ut quoslibet proximos despicientes quasi ima deserant, et alta gloriantes petanSed tales quique, dum superbiunt, et eos mente transeunt, cum quibus sunt, et superioribus civibus minime iunguntinanem gloriam proximos juxta se despiciunt, et superiora quae ultra ipsos sunt tem fraternitatis in infimis per charitatem tenent, nec tamen summa pertingere se extollendo praevalent. Et dixi ad angelum qui loquebatur in me: Quo istae deferunt amphoram? Et dixit ad me: Ut aedificetur ei domus in terra Sennaar. Eidem amphorae aedificatur domus in terra Sennaar. s odor sumus Deo . Ita e contrario fetor ex vitio. Radix enim est omnium malorum cupiditas . Et quia quodlibet malum per avaritiam gignitur, dignum est ut domus avaritiae in fetore construatur. Sciendum quoque est quod Sennaar latissima vallis est, in qua tur
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rã & cȩlũ. Q dixi ad angłm qͥ lo¬
quebat᷑ in me. Quo istȩ deferunt
amphorã: & dix̃ ad me. Ut ȩdifice¬
tur ei domꝰ in t̾ra sennaar. Quid
ꝓphe testimoniũ inutilit̃ ꝓ docum̃¬
to plũbi ꝓtulimꝰ. si ñ etiã repeten¬
tes exponamꝰ : Ait enĩ. Leua oculos¬
& dixi. Quidnã. ẽ: Et ait. Hȩc. ẽ.
dere ꝓpħȩ. humanũ genꝰ ex qua abeo
maxime culpa dilabat᷑: ꝑ imaginẽ
amphorȩ quasi patens õs auariciȩ
designauit. Auaricia quippe uelut
amphora ẽ: quȩ os cordis in abitu
aptũ tenet. Ꝙ dixit. Hȩc ẽ. oculus
eoꝵ in uniuersa t̾ra. Multos obtun¬
si sensus homines esse cernimꝰ. &
tam̃ eos in malis actib astutos uide¬
mus. ꝓpħa qͦq attestante qͥ ait
Sapientes st̃ ut faciant mala. bene
aut̃ facere nescier̃. Hi itaq sensu

Expanded text:
angelum qui loquebatur in me: Quo istae deferunt amphoram? Et dixit ad me: Ut aedificetur ei domus in terra Sennaar . Quod prophetae testimonium inutiliter pro documento plumbi protulimus, si non etiam repetentes exponamus. Ait enim: Leva oculosEt dixi: Quidnam est? Et ait: Haec dere humanum genus, ex qua ab eo maxime culpa dilabatur, per imaginem amphorae quasi patens os avaritiae designavit. Avaritia quippe velut amphora est, quae os cordis in ambitu apertum tenet. Et dixit: Haec est oculus eorum in universa terra . Multos obtusi sensus homines cernimus, et tamen eos in malis actibus astutos videmus; propheta quoque attestante, qui ait: Sapientes sunt ut faciant mala, bene autem facer
Abbreviated transcription (Latin):
stꝰ beati uiri in publico uerba con¬
cordant. A sathian qͥppe ꝑcussus-
fuerat. nec tam̃ ꝑcussionẽ suã satha¬
ne tribuit. sed tactũ se manu dnĩ
appellat. sic̃ ipse qͦq sathan dixerat:
Mitte manũ tuã & tange os eiꝰ & carnẽ¬

Expanded text:
sunt, beati viri in publico verba consunt, beati viri in publico verba concordant. A Satan quippe percussus fuerat, nec tamen percussionem suam Satanae tribuit, sed tactum se manu Domini appellat, sicut ipse quoque Satan dixerat: « Mitte manum tuam, et tange os et carne
Abbreviated transcription (Latin):
tantũmodo circa dentes relicta sunt.
quad huc quidẽ confabulari nõuerag̃
sed p̃dicare iã eũ. aut mordere infide¬
lu uitia formidabant Peractis
itaq iis quȩ in uoce capitis dixit. ad
ppriabeatꝰ iob uerba reuertit᷑ dicens
cũ in usta ab aduersariis patit᷑ ñ tã
ad ira quã ad p̾ces mouet᷑. Et ut se
moderari eors prauitas placide uale¬
at: plus dep̃cari eligunt quã irasci.¬
nde recte nunc dicitꝰ. Miseremini mei.
miseremini ici saltẽ uos amici mei.
qͥa manꝰ dnĩ tetigit me. Ecce eos a
quib se ꝑcontumelias affligi consi¬
derat: amicos uocat: qͥa bonis m̃tib
etiã ipsa fiunt ꝓsꝑa. quȩ uident᷑
aduersa: Nã ꝑuersi quiq bonorũ
dulcedine aut conuertunt᷑ ut rede¬
ant. & eo ipso amici st̃ qͦ boni fiunt.
aut in malicia ꝑseuerant. & in hoc
qͦq etiã uolentes amicist̃: qͥa si qua
bonoꝵ delicta st̃. ea suis ꝑsecutionib
etiã nescientes purgant: Notandũ

Expanded text:
tantummodo circa dentes relicta sunt, tantummodo circa dentes relicta sunt, quia adhuc quidem confabulari noverant, sed praedicare jam eum, aut mordere infidelium vitia formidabant. Peractis itaque his quae in voce capitis dixit, ad propria beatus Job verba revertitur, dicens: cum injusta ab adversariis patitur, non tam ad iram quam ad preces movetur, ut se moderari eorum pravitas placide valeat, plus deprecari quam irasciUnde recte nunc dicitur: Miseremini mei, miseremini mei, saltem vos amici mei, quia manus Domini tetigit me. Ecce eos a quibus semper contumeliis se affligi considerat amicos vocat, quia bonis mentibus etiam ipsa fiunt prospera, quae videntur adversa. Nam perversi quique bonorum dulcedine aut convertuntur, ut redeat, et eo ipso amici sunt quo boni fiunt; aut in malitia perseverant, et in hoc quoque etiam nolentes amici sunt, quia si qua bonorum delicta sunt, ea suis persecutionibus etiam nescientes purgant. Notandum
Abbreviated transcription (Latin):
eccłȩ corpore iccirco st̃ positi. ut
uitã carnaliũ correptione morde¬
ant. eãq a suȩ ꝑtinaciȩ duricia comn¬
fringant: Unde & eidẽ pͥmo apłas
quasi denti in eiꝰ corpore postco qͥr
Macta & manduca. Sed qͥ a passionis
eiꝰ tẽpore : isti dentes p̃timore mor¬
tis amiserunt morsũ correptionis.
amiser̃ fiduciã roboris. amiseruit
efficaciã omĩ modȩ oꝑacionis. iti
ut duo ex illis ambulantes post eiꝰ
mortẽ ac resurrectionẽ in uia lo¬
querent᷑ & dicerent. nos aut̃ spa¬
bamꝰ qͥa ipse. eẽt. redẽpturus isrł.
recte nunc dicit᷑ & de relicta st̃
tantũmodo labia circa dentes meo
Confabulabant᷑ ad huc de illo. sed
iã in illo minime credebant. Tan¬
tummodo gͦ labia circa dentes eiꝰ
remanserant: qͥa uirtutẽ bonȩ opa¬
tionis amiserant. & sola de illo con¬
fabulationis uerba retinebant
Perdider̃ morsũ correptionis. & habe¬
bant inotũ locutionis. Labia itaꝙ

Expanded text:
Ecclesiae corpore idcirco sunt positi, ut Ecclesiae corpore idcirco sunt positi, ut vitam carnalium correptione mordeant, eamque a suae pertinaciae duritia confringant. Unde et eidem primo apostolorum quasi denti in ejus corpore posito dicitur: Macta, et manduca . Sed quia passionis ejus tempore isti dentes prae timore mortis amiserunt morsum correptionis, amiserunt fiduciam roboris, amiserunt efficaciam omnimodae operationis, ita ut duo ex illis ambulantes, post ejus mortem ac resurrectionem, in via loquerentur et dicerent: Nos sperabamus quia ipse esset redempturus Israel , recte nunc dicitur: Et derelicta sunt tantummodo labia circa dentes meos. Confabulabantur adhuc de illo, sed jam in illum minime credebant. Tantummodo ergo labia circa dentes ejus remanserant, quia virtutem bonae operationis amiserant, et sola de illo confabulationis verba retinebant. Perdiderant morsum correptionis, et habebant motum locutionis. Labia itaque
Abbreviated transcription (Latin):
sequebat᷑ illũ amictꝰ sindone suꝑ
nudo. & tenuer̃ eũ. At ille reiecta
sindone. nudus ꝓfugit ab eis. Qui
& si post ut uerba sui redẽptoris au¬
diret. ad horã crucis rediit: pͥus
tam̃ territꝰ fugit. Mulieres autẽ ñ
solũ ñ timuisse. neq fugisse. sedecia
usq ad sepulchrũ stetisse memorant
Dicat gͦ. Pelli meȩ consũptis carnib
adhȩsit os meũ. Hoc . ẽ. ii qui meę
fortitudini ꝓpinquius in hȩrere¬
debuer: passionis meȩ tẽpore tino¬
re consũpti st̃. Ꝙ eas quas ad exter¬
ora ministeria posui: inpassione
mea sine formidine in hȩrere mͥ
fidelit̾ inueni. Ubi & apte subdit̾
qđ hȩc uerba ꝑ mysteriũ dicant᷑.
dũ sequit᷑. Et derelicta st̃ tantũm
labia circadentes meos. Quid enĩ
circa dentes aliud quã labia habe¬
mus. etiã si nulla flagella patiam᷑:
Sed qͥd ꝑ labia nͥ locutio. qͥd ꝑdents
nisi scĩ apłi designant᷑. qui in hoc

Expanded text:
sequebatur illum amictus sindone super sequebatur illum amictus sindone super nudo, et tenuerunt eum; at ille rejecta sindone, nudus profugit ab eis . Quo etsi postea ut verba sui Redemptoris audiret, ad horam crucis rediit, prius tamen territus fugit. Mulieres autem non solum non timuisse neque fugisse, sed etiam usque ad sepulcrum stetisse memorantur. Dicit ergo, Pelli meae, consumptis carnibus, adhaesit os meum , hoc est, Hi qui meae fortitudini debuerant, passionis meae tempore timore consumpti sunt; et eas, quas ad exteriora ministeria posui, in passione mea sine formidine inhaerere mihi fideliter inveni. Ubi et apte subditur, quod haec verba per mysterium dicantur,  Sequitur: Et derelicta sunt tantummodo labia circa dentes meos. - Quid enim circa dentes aliud quam labia habemus, etiamsi nulla flagella patiamur? Sed quid per labia, nisi locutio, quid per dentes, nisi sancti apostoli designantur? Qui in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
aliud quã fortis dĩ sententia desi¬
gnatur: Unde & ꝑ ꝓpħam dicit᷑
Peccatũ iudȩ scriptũ ẽ stilo ferro
in ungue adamantino. Inungue fi¬
nis . ẽ. corporis. Ita uͦ lapis durus ẽ.
adamas: ut ferro ñ ualeat secari.
Estilũ gͦ ferreũ fortis sententia p
unguem uͦ ad amantinũ signat᷑ finis

Expanded text:
s Dei sententia designatur? Unde et per prophetam dicitur: Peccatum Judae scriptum est stylo ferreo in unque adamantino . In ungue finis est corporis. Ita vero lapis durus est adamas, ut ferro non valeat secari. Per stylum vero ferreum fortis sententia, per unguem vero adamantinum finis
Abbreviated transcription (Latin):
amphorȩ. Ꝙ dix̃. Hȩc ẽ. impietas
U ꝓiecit eã in medio ampliore. & misit
massã plumbeã in os eiꝰ Quid de hac
uisione amphorȩ & mulieris & plũbi.
ut latius quid cognorissec ostende¬
ret: adhuc secutus adiunx̃. Et leua¬
ui oculos meos & uidi. & ecce duȩ
mulieres egredientes. & sp̃s in alis
earũ. & hãbebant alas quasi alas

Expanded text:
 Haec est impietas. Et projecit eam in medio amphorae, et misit massam plumbeam in os ejus . Qui de hac visione amphorae, et mulieris, et plumbi, ut latius quid cognovisset ostenderet, 461 adhuc secutus adjunxit: Et levavi oculos meos, et vidi; et ecce duae mulieres egredientes, et spiritus in alis earum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯ plũbi laminã eos accipimꝰ qͦs aua¬
naturi grauis . ẽ. ponderis. peccatũ a¬
uariciȩ specialit̃ designat᷑. qđ m̃tẽ
qua in fecerit ita grau̾ẽ reddit. ut ad
appetenda sullimĩa atcolli neqͣquã
possit. Hinc enĩ inzacharia scriptũ
e Leua oculos tuos. & uide qͥd est hoc
qđ egredit᷑. & dixi. Quid nam est:
ꝙ dit. Hȩc ẽ. amphora egrediens. Et
dix̃ Hȩc ẽ. oculus eoꝵ in uniuersa
tͣra. Et ecce talentũ plũbi portabat᷑.

Expanded text:
per plumbi laminam eos accipimus quos avanatura gravis est ponderis, peccatum avaritiae specialiter designatur, quod mentem quam infecerit ita gravem reddit, ut ad appetenda sublimia attolli nequaquam possit. Hinc enim apud Zachariam scriptum est: « Leva oculos tuos, et vide, quid est hoc quod egreditur; et dixi. Quidnam est! et ait: Haec est amphora egrediens. Et dixit: Haec est oculus eorum in terra universa, et ecce tal
Abbreviated transcription (Latin):
consiliariis hominũ. sapientię con¬
siliũ p̃bet. De qͦ etiã scriptũ est.
Quis cognouit sensũ dnĩ. aut quis
consiliarius eiꝰ fuit: Sed quẽ ad¬
modũ cũ panis uł uestim̃tũ egenti
tribuit᷑. hoc dñs accepisse se testat᷑.
ita cũ nescienti cuilibet rectũ con¬
siliũ datur. hoc ipse accipit cuius
ille mẽbrũ. ẽ. qͥ eruditur. Om̃s
& enĩ fideles mẽbra nr̃i redẽptoris
largitatis pascit᷑ ita ipse in nob̾ ꝑ
doc̃trinȩ consiliũ iuuat᷑. Scribȩ
itaq & legis doctores qͥ erudire
popłos ad uitã consueuerant. quid
aliud quã uenturi redẽptoris
consiliarii fuer̾: Qui tam̃ dũ in¬
carnatũ dm̃ conspicerent: consi¬
liis suis multos ab eiꝰ fide diuiser̃.
quãuis pͥus ad credendũ incarna¬
tionis eiꝰ mysteriũ. ꝑ ꝓpħarũ
uerba multos docuisse uiderent᷑.
& qͥa ille apud dm̃ magis in amore
.ẽ. qͥ ad eius amorẽ plurimos trahit:
adhuc de eodẽ legis doctoꝵ atq
phariseoꝵ ordine subdit᷑ Et quẽ¬

Expanded text:
e consilium praebet. De quo etiam scriptum est: Quis cognovit sensum Domini, aut quis ejus consiliarius fuit . Sed quemadmodum cum panis vel vestimentum egenti tribuitur, hoc se Dominus accepisse testatur , ita cum nescienti cuilibet rectum consilium datur, hoc ipse accipit, cujus ille membrum est qui eruditur. Omnes etenim fideles membra nostri Redemptoris cordiam largitatis pascitur, ita ipse in nobis per doctrinae consilium juvatur. Scribae itaque et legis doctores, qui erudire populos ad vitam consueverant, quid aliud quam venturi Redemptoris consiliarii fuerunt? Qui tamen dum incarnatum Dominum conspicerent, consiliis suis multos ab ejus fide diviserunt, quamvis prius ad credendum incarnationis ejus mysterium per prophetarum verba multos docuisse viderentur. Et quia ille apud Deum magis in amore est, qui ad ejus amorem plurimos trahit, adhuc de eodem legis doctorum atque Pharisaeorum ordine subdit
Abbreviated transcription (Latin):
uteri mei Indõ qui corporis forni
ñ circũ scribit᷑. mẽbra corporis
id ẽ. manꝰ. oculus. uterus. ita nom¬
nant᷑ : ut ex mẽbroꝵ uocabulis
effectꝰ eiꝰ potentiȩ designet᷑ . Qculis
qͥppe habere dicit᷑: qͥa cuncta undt
Manus habere describit᷑: qͥa cunti
oꝑat᷑. In utero aut̃ ꝓles concipiꝰ
quȩ in hanc uitã ꝓferat᷑. Quidaꝰ
uterũ dĩ nͥ eiꝰ consiliũ debemꝰ accͣ¬
ꝑe. in qͦ ante scła ꝑ p̃destinationt̃¬

Expanded text:
uteri mei. In Deo, qui corporis forma non circumscribitur, membra corporis, id est manus, oculus, uterus ita nominantur, ut ex membrorum vocabulis, effectus ejus potentiae designetur. Oculos quippe habere dicitur, quia cuncta videt: manus habere describitur, quia cuncta operatur: in utero autem proles concipitur, quae in hac vita profertur. Quid ergo uterum Dei, nisi ejus consilium debemus accipere, in quo ante sa
Abbreviated transcription (Latin):
ciam p̾dicationis saluos facere
credentes. Uerbũ quippe dĩ sapi¬
entia ẽ: sed stulticiaꝰ sapientiȩ
dicta.ẽ. caro uerbi. Ut quia carna¬
les quiq ꝑ carnis suȩ prudentiã
ptingere ñ ualebant ad sapientiã
dĩ: p̃stulticiã p̃dicationis idest
pcarnẽ uerbi sanarent᷑. Ait gͦ
Stulci qͦq despiciebant me. Acs̃i a¬
pte diceretur. Et abipsis despect
sũ ꝓquib stultꝰ estimari uerit
ñ sum. Et quia iudeoꝵ plebs cũ
miracula nr̃i redẽptoris cerneret.
hunc ex signis honorabat dicens.
infirma conspiceret. eũ creatorẽ
credere dedignabat᷑ dicens. non
sed seducit turbas: recte subiin¬
decrahebant mͥ. Quasi accedebat
quippe ad cor popłoꝵ dñs: cũ eis
miracula demonstraret. Et qͣsi
recedebat: cũ nulla signa ostende¬
ret. Sed recedenti dño detrahe¬
bant: cũ a miraculis quiescenti.
p̃bere fidẽ nolebant. Sed qͥd mi
rũ ꝑpeti ista a plebib. cũ ipsi qͦq
qui legis doctores esse uidebantur.

Expanded text:
salvos facere credentes . Verbum quippe Dei sapientia est, sed stultitia hujus sapientiae dicta est caro Verbi; ut quia carnales quique per carnis suae prudentiam pertingere non valebant ad sapientiam Dei, per stultitiam praedicationis, id est per carnem Verbi sanarentur. Ait ergo: Stulti quoque despiciebant me. Ac si aperte diceretur: et ab ipsis despectus sum pro quibus stultus aestimari veritus non sum. Et quia Judaeorum plebs cum miracula nostri Redemptoris cerneret, hunc ex signis honorabat, dicens:tis ejus infirma conspiceret, eum creatorem credere dedignabatur, dicens: Non, sed seducit turbas ; recte subjundetraxerunt. --Quasi accedebat quippe ad corda populorum Dominus cum eis miracula demonstraret, et quasi recedebat cum nulla signa ostenderet. Sed recedenti Domino detrahebant cum a miraculis quiescenti praebere fidem nolebant. Sed quid mirum eum perpeti ista a plebibus, cum ipsi quoque qui legis doctores esse videbantur,
Abbreviated transcription (Latin):
cam᷑.  Ds̃ gͦ qui manet᷑ ante scla
uteri sui filios orauit: qͥa eos quos
potent̾ ꝑ diuinitatẽ condidit. in¬
carnatũs ueniens: humilit̃ roga¬
uit. Sed qͥa in ipsa carne qua appa¬
ruit. ab eoꝵ estimatione despectus
bant me. Sapientib a ueritatis fi¬
de cadentib recte de stultis addtꝰ
qͦq: quia dũ pharisei dñm ac legs¬
periti despicerent. eoꝵ incredusi¬
tatẽ etiã popłi turba secuta. ẽ quę
in eo qđ hominẽ uidit. redẽptoris
mundi p̃dicam̃ta despȩxit: Nam¬
sepe stultoꝵ nomine. ii qui st̃ in
plebe pauꝑes designant᷑. Unde &
ꝑ ieremiã dicit᷑. Dixi. forsitam piu¬
peres st̃ & stulti. ignorantes uiam
dñ: & iudiciũ dĩ sui. Relictis aut̃
mundi sapientib atq diuitib. re¬
dẽptor nr̃ quȩrere pauꝑes & stul¬
tos uenerat. Unde nunc quasi in
augm̃tũ doloris dicit᷑. Sculci qͦq
despiciebant me. Acsi aꝑte dicere¬
tur. Ipsi me etiã despexer. ꝓquib¬

Expanded text:
camur? Deus ergo qui manet ante saecula uteri sui filios oravit, quia eos quos potenter per divinitatem condidit, incarnatus veniens humiliter rogavit. Sed quia in ipsa carne qua apparuit ab eorum aestimatione despectus bant me. - Sapientibus a veritatis fide cadentibus, recte de stultis additur quoque, quia dum Pharisaei Dominum ac legisperiti despicerent, eorum incredulitatem etiam populi sui turba secuta est, quae in eo quod hominem vidit, Redemptoris mundi praedicamsaepe stultorum nomine hi qui sunt in plebe pauperes designantur. Unde et per Jeremiam dicitur: Dixi, forsitan pauperes sunt et stulti, ignorantes viam Domini, et judicium Dei sui . Relictis autem mundi sapientibus atque divitibus, Redemptor noster quaerere pauperes et stultos venerat. Unde nunc quasi in augmentum doloris dicitur: Stulti quoque despiciebant me. Ac si aperte diceretur: Ipsi etiam me despexer
Abbreviated transcription (Latin):
Seqr̃. Ore ꝓprio dep̃cabar illũ. Acsi
aꝑte diceret. Ego ille qͥ ante incar¬
nãtionẽ meã tot̃ ei p̃cepta facienda
ꝑ ꝓpħarũ ora mandauerã: incar.¬
natus ad eũ ueniens. ore ꝓprio eũ
dep̾cabar. Unde & matheus cũ
p̃cepta ab eo dari in monte descri¬
beret: ait Apiens os suũ dixit.
Acsi patent̃ dĩcat. Tunc os suũ apu¬
it. qui pͥus aꝑuerat ora ꝓpħarũ.
Hinc.ẽ. etiã qđ de illo a sponsa prȩ¬
sentiã eiꝰ desiderante dr̃. Osculet᷑
me osculis oris sui. Scã qͥppe ȩccła
qͦt p̃cepta ex eiꝰ p̃dicatione cogno¬
uit: quasi tot. oris eiꝰ oscula accepit.
Bene aut̃ dicit᷑. dep̃cabar: qͥa in
carne monstratꝰ. dũ mandata ui¬
tȩ humilit̾ dixit: quasi suꝑbien¬
tẽ seruũ ut uiueret rogauit. Unde
ruit uxor mea. Quid uxor dñi nͥ
sẏnagoga accipit᷑ in legis foedere
carnali ei intelligentiã subiecta
Halitꝰ uͦ ex carne. ẽ Sed infidelis
popłs carne dnĩ carnalit̾ intellex. qͥa

Expanded text:
vocibus eos ad se ducere studuerat,  diceret: Ego ille qui ante incarnationem meam tot ei praecepta facienda per prophetarum ora mandaveram, incarnatus ad eum veniens, ore eum proprio deprecabar. Unde et Matthaeus, cum praecepta ab eo dari in monte describeret, ait: Aperiens os suum, dixit . Ac si patenter dicat: Tunc os suum aperuit, qui prius aperuerat ora prophetarum. Hinc est etiam quod de illo a sponsa praesentiam ejus desiderante dicitur: Osculetur me osculis oris sui . Sancta quippe Ecclesia quot praecepta ex ejus praedicatione cognovit, quasi tot oris ejus oscula accepit. Bene autem dicitur: Deprecabar, quia in carne monstratus, dum mandata vitae humiliter dixit, quasi superbientem servum, ut veniret, rogavit. Ubi et ruit uxor mea. - Quid uxor Domini, nisi Synagoga accipitur, in legis foedere carnali ei intelligentia subjecta? Halitus vero ex carne est, sed infidelis populus carnem Domini carnaliter intellexit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
nis nr̃e coepisti. aꝑte indica si ca¬
ro nr̃a ueracit̃ surgat. Sequit᷑.
Et rursũ circundabor pelle mea. Dũ
uere resurrectionis aufertuR.
oia ñ sicut futicius constantino¬
politanȩ urbis ep̃s scripsit. corpus
nr̃m in illa resurrectionis gła erit
impalpabile. uentis aereq subtilius.
n illa enĩ resurrectionis gła erit
corpus nr̃m: subtile quidem ꝑeffe¬
Ctũ spũ alis potentiȩ. sed palpabile
pueritatẽ naturȩ. Unde etiã re¬
deptor nr̃ dubitantib de sua resur¬
rectione discipłis: ostendit manꝰ &

Expanded text:
nis coepisti, aperte judica, si canis coepisti, aperte judica, si caro nostra veraciter resurgat. Sequitur: Et rursum circumdabor pelle mea . Dum verae resurrectionis aufertur, quia non, sicut Euticius Constantinopolitanae urbis episcopus scripsit, corpus nostrum in illa resurrectionis gloria erit impalpabile, ventis aereque subtilius. In illa enim resurrectionis gloria erit corpus nostrum subtile quidem per effectum spiritalis potentiae, sed palpabile per veritatem naturae. Unde etiam Redemptor noster, dubitantibus de sua resurrectione discipulis, os
Abbreviated transcription (Latin):
redẽptor is̃ uiuit. & in nouissimo
die de tra surrecturus sũ. & qͥs qͥs re¬
surrectionis in se uirtutẽ fieri posse
desꝑat: uerba ingentilitate po¬
siti uiri fidelis erubescat. & penset
quanto poenȩ sit pondere feriendus.
s ad huc ñ credit suã qͥ iã resurre¬
ctionẽ dñi cognouit factã: si &
ille sua credĩdit. qͥ acdhuc dnĩ iħii
surrectionẽ audio. effectũ tam̃
eiꝰ dẽ resurrectionis exqͥro. Credo
nanq qͥa resurrecturus sũ: s uolo
ut audiã qualis. Sciendũ qͥppe mͥ
ẽ utriĩ in qͦdã alio subtili fortasse
uł aerio. an in eo qͦ moriar corpo¬
re resurgã. Sed si in aerio corpore
resurrexero: iã ego ñ ero qͥ resur¬
go. Nã quomͦ. ẽ. uera resurrectio.
ratio suggerit. qͥa si uera caro ñ fuẽ¬
rit: ꝓcul dubio resurrectio uera ñ
erit. Hȩc enĩ recte resurrectio di¬
ci ñ potest. ubi ñ surgit qđ cecidit
Sed has nob̾ beate iob dubietatis ne¬

Expanded text:
novissimo novissimo die de terra surrecturus sum. Et quisquis resurrectionis in se virtutem fieri posse desperat, verba in gentilitate positi viri fidelis erubescat, et penset quanto poenae sit pondere feriendus, si adhuc non credit suam, qui jam resurrectionem Domini cognovit factam, si et ille suam credidit, qui adhuc Domini Jesu surrectionem audio, effectum tamen ejusdem resurrectionis exquiro. Credo namque quia resurrecturus sim, sed volo ut audiam qualis. Sciendum quippe mihi est utrum in quodam alio subtili fortassevel aerio, an in eo quo maneo corpore surgam. Sed si in aerio corpore surrexero, jam ego non ero qui resurgo. Nam quomodo est vera resurrectio, . Aperta ergo ratio suggerit quia, si vera caro non fuerit, procul dubio resurrectio vera non erit; neque enim recte resurrectio dici potest, ubi non resurgit quod cecidit. Sed has nobis, beate Job, dubietatis ne
Abbreviated transcription (Latin):
int̾rã iacitur. ut arbor ex illo ꝓdi¬
catur. E cõp̃hendamꝰ si possumis
ubi in illa tanta paruitate semins
tã unm̃sa arbor latuit. quȩ eill
ꝓcessit. Ubi lignũ. ubi cortex ibli
uiriditas folioꝵ. ubi ubertas fru¬
ctuũ. Hunqͥd nã insemine : talius¬
quid uidebat᷑. cũ int̾rã iacerens:
& tam̃ occulto rerũ omiũ opifice ai¬
cta mirabilit̾ ordinante. & in molli¬
cie seminis latuit aspitas corticis.
& inteneritudine illius absconsi ẽ
in el em̃tis redactũ cũ uult in homi¬
nẽ reforinat. qͥ ex tenuissimis semi¬
nib imm̃sa arbusta redintegrat:
Quia gͦ rationales sumꝰ conditi. spem
resur̃ rectionis nrȩ̃ ex ipsa debemis
rerũ specie & contẽplatione coligere
Sudida in nob̾ sensus torpuit rationis.
acessit in eremplũ gra redẽptoris
te. ostendit resurrectionẽ. Ut qͥ resur¬
restionis spem ex ratione tenere no¬
luimꝰ. hanc ex eiꝰ adiutorio & exeplo

Expanded text:
in terram jacitur ut arbor ex illo produin terram jacitur ut arbor ex illo producatur, et comprehendamus, si possumus, ubi in illa tanta parvitate seminis tam immensa arbor latuit quae ex illo processit: ubi lignum, ubi cortex, ubi viriditas foliorum, ubi ubertas fructuum. Nunquidnam in semine tale aliquid videbatur, cum in terram jaceretur? Et tamen occulto rerum omnium opifice cuncta mirabiliter ordinante, et in mollitie seminis latuit asperitas corticis, et in teneritudine illius absconsa estin elementis redactum, cum vult in hominem reformat, qui ex tenuissimis seminibus immensa arbusta redintegrat? Quia ergo rationabiles sumus conditi, spem resurrectionis nostrae ex ipsa debemus rerum specie et contemplatione colligere. Sed quia in nobis sensus torpuit rationis, accessit in exemplum gratia Redemptoris. tem, ostendit resurrectionem; ut qui resurrectionis spem ex ratione tenere nolumus, hanc ex ejus adjutorio et exemplo
Abbreviated transcription (Latin):
ctionẽ fieri posse desꝑant. Et dũ
arida ossa inspiciunt᷑: hȩc uestiri
carnib rursũq ad uitã uiridesce¬
re posse diffidunt. Qui si resurre¬
ctionis fidẽ ex oboedientia ñ tenent.
certe hanc tenere ex ratione debue¬
Arant
Quid enĩ cotidie nisi resurrectione:
in elem̃tis suis mundus imitat᷑:
cotidiana qͥ ppe mom̃ta lux ipsi es¬
ralis quasi morit᷑: dũ suꝑ ueniems
noctis tenebris. ea quȩ aspiciebat᷑ si¬
trahit᷑ & quasi cotidie resurgt. ꝓ
lux ablata oculis. suppressa iteru
cernimꝰ arbusta uiriditatẽ folios
amittere. a fructuũ ꝓlatione cesin
Qecce subito quasi ex arescente lign
uelut quadã resurrectione uenient
uidemꝰ folia erũꝑe. fructꝰ grands¬
uestiri. Indesinent̾ cernimꝰ parui
arborũ semina: t̾rȩ humorib com̃¬
dari. ex quib ñ longe post consprei¬
mus magna arbusta surgere. folu
pomaq proferre. Consideremꝰ gͦ
paruũ cuiuslibet arboris sem̃. ql

Expanded text:
ctionem fieri posse desperant; et dum ctionem fieri posse desperant; et dum arida ossa inspiciunt, haec vestiri carnibus rursumque ad vitam viridescere posse diffidunt. Qui si resurrectionis fidem ex obedientia non tenent, certe hanc tenere ex ratione debuerant. Quid enim quotidie nisi resurrectionem nostram in elementis suis mundus imitatur? Per quotidiana quippe momenta lux ipsa temporalis quasi moritur, dum, supervenientibus noctis tenebris, ea quae aspiciebatur subtrahitur, et quasi quotidie resurgit, dum lux ablata oculis, suppressa iterum cernimus arbusta viriditatem foliorum amittere, a fructuum prolatione cessare; et ecce subito quasi ex arescenti ligno velut quadam resurrectione veniente videmus folia erumpere, fructus grandesvestiri. Indesinenter cernimus parva arborum semina terrae humoribus commendari, ex quibus non longe post conspicimus magna arbusta surgere, folia pomaque proferre. Consideremus ergo parvum cujuslibet arboris semen quod
Abbreviated transcription (Latin):
Habemꝰ gͦ spem resurrectionis nr̃ȩ.
considerata gła capitis nr̃i. Sed ne
quis uł cogitatione tacita forsitan
dicat. qđ iccirco ille resurrexit a
morte. qͥa unus idẽq ds̃ & homo:
mortẽ quã ex humanitate ꝑtulit.
ex diuinitate suꝑauit. nos uͦ qui
puri homines sumꝰ a mortis dãna
tione surgere ñ possumꝰ: recte in
resurrectionis eiꝰ tẽpore. etiã mul¬
torũ scõꝵ corpora resurrȩxerunt.
Ut & in se nob̾ exemplũ ostenderet:
& de alioꝵ qui nob̾ ꝑ purã huma¬
nitatẽ similes fuer̃. nos resurrecti¬
one roboraret. Quatinꝰ cũ se homo
desparet ꝑciꝑe qđ in se ostende¬
rat ds̃ homo hoc inse fieri posse
pͣsumeret. qđ in ipsis factũ cogno¬
sceret. qͦs puros fuisse homines ñ
dubitaret. Sunt uͦ nonnulli. qͥ con¬
siderantes qđ sp̃s a carne soluit᷑.
qđ caro in putredinẽ uertit᷑. qđ pu¬
tredo in puluerẽ redigit᷑ qđ pul
uis inelem̃ta soluit᷑ ut neqͣquã
abhumanis oculis uideat᷑: resurre¬

Expanded text:
Habemus ergo spem resurrectionis nostrae, considerata gloria capitis nostri. Sed ne quis vel cogitatione tacita forsitan dicat quod idcirco ille resurrexit a morte, quia unus idemque Deus et homo mortem, quam ex humanitate pertulit, ex divinitate superavit, nos vero, qui ptione non possumus: recte in resurrectionis ejus tempore etiam multorum sanctorum corpora resurrexerunt, ut in se nobis exemplum ostenderet, et de aliorum qui nobis per puram humanitatem similes fuerunt nos resurrectione roboraret: quatenus cum se homo desperaret percipere quod in se ostenderat Deus homo, hoc in se fieri posse praesumeret quod in ipsis factum cognosceret quos puros fuisse homines non dubitaret. Sunt vero nonnulli qui, considerantes quod spiritus a carne solvitur, quod caro in putredinem vertitur, quod putredo in pulverem redigitur, quod pulvis ita in elementa solvitur, ut nequaquam ab humanis oculis videatur, resurre
Abbreviated transcription (Latin):
potuit unmutari contra ueridicã
Pauli sententiã: post resurrectionẽ
dñs rediit in mortẽ. Qđ quis dicere
uł stultꝰ p̾sumat. nisi qͥ uerã carnis eiꝰ
resurrectionẽ denegat: Tunc mͥ ob¬
iecit dicens. Cũ scriptũ sit. caro & san¬
guis regnũ dĩ possidere ñ possunt.
qua ratione credendũ. ẽ. resurgere
ueracit̾ carnẽ: Cui in quã. Insacro
eloquio alit̾ caro dicit᷑ uxta naturã.
atq alit̾ uxta culpã uł corruptionẽ
Caro qͥppe iuxta naturã: sic̃ scriptũ ẽ

Expanded text:
potuit immutari, contra veridicam potuit immutari, contra veridicam Pauli sententiam, post resurrectionem Domini rediit in mortem; quod quis dicere vel stultus praesumat, nisi qui veram carnis ejus resurrectionem denegat? tunc mihi objecit dicens: Cum scriptum sit: Caro et sanguis regnum Dei possidere non possunt , qua ratione credendum est resurgere veraciter carnem; cui, inquam, in sacro eloquio aliter caro dicitur juxta naturam, atque aliter juxta culpam vel corruptionem: caro quippe juxta naturam, sicut s
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ & ossa ñ habet. sic̃ me uidecis
habere. Qui cũ eidẽ futicio in con¬
stantinopolitana urbe positꝰ. hoc
ut dubitationẽ suę resurrectionis
de discipłoꝵ cordib amoueret:
Cui inquã. Mira ẽ. res ualde quã
astruis. ut inde nob̾ dubietas sur¬
gat. unde discipłoꝵ corda a dubi¬
etate sanata sẽ. Quid enĩ deterius
dici potest. quã ut hoc nob̾ de eius
uera carne dubiũ fiat. ꝑ qđ disci¬
puli eiꝰ ad fidẽ ab omĩ st̃ dubietate
reparati: Si enĩ hoc ñ habuisse
astruit᷑ qđ ostendit: unde fides
discipłis eiꝰ confirmata.ẽ. inde
nr̃a destruit᷑. Qui adiungebat etiã
dicens. Corpus palpabile habuit
qđ ostendit. sed post confirmata
corda palpantiũ. omẽ illud in dño
qđ palpari potuit in subtilitate. ẽ.
aliqua redactũ. Adhȩc ipse re¬
spondi dicens. Scriptũ. ẽ. Xp̃c re¬
surgens a mortuis iã ñ moritur.
mors ei ultra ñ dominabit᷑. Siqͥd
gͦ in eiꝰ corpore post resurrectionẽ¬

Expanded text:
carnem non habet, sicut me videtis habere . Qui cum Euticio eidem in Constantinopolitana urbe positus hoc ut dubitationem resurrectionis suae de discipulorum cordibus amoveret. Cui, inquam, mira est res valde quam astruis, ut inde nobis dubietas surgat, unde discipulorum corda a dubietate sanata sunt. Quid enim deterius dici potest quam ut hoc nobis de ejus vera carne dubium fiat, per quod discipuli ejus ad fidem ab omni sunt dubietate reparati? Si enim non hoc habuisse astruitur quod ostendit, unde fides discipulis ejus confirmata est, inde nostra destruitur. Qui adjungebat etiam, dicens: Corpus palpabile habuit quod ostendit; sed post confirmata corda palpantium, omne illud in Domino quod palpari potuit in subtilitatem est aliquam redactum. Ad haec ipsa respondi, dicens: Scriptum est: Christus resurgens a mortuis, jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur . Si quid ergo in e