comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
castitatis. Si enim pie sp̃s sub õ p̃mit᷑
caro illicite suꝑ sp̃m ñ leuat᷑. Hab& qͥp¬
pe sp̃c cominissum s dominium carnis:
sitam̃ sub dño recognosẽ uira legitime
seruitutis. Nam si auc torem suum
suꝑbiendo contempnit. iure & a sub¬
iecta carne p̾lium suscip̃. Indẽ & ille
pͥmus in obediens. mox ut supbiendo
peccauit.: pudenda contȩxit. Iura e¬
nim contumeliam sp̃s dõ intulit. mox
contumeliam carnis inuenit. & quia
auctori suo ẽẽ subditus noluit. iuscar¬
nis subdite quam regebat amisit. ut
inse ipsa uidelicet mobedientie sue con¬
fusio redundar&e: & suꝑatus disceret:
quam suꝑna appetere ceꝑit: sicarnis
uoluptate ꝓst̾nit᷑ tunc se uictum udi¬
cet. cum aꝑte suꝑat᷑. Sienim plerunq
uirus libidinis. de radice nascit᷑ elatio¬
nis: tunc caid uicit. cum sp̃c latenter
intumuit. Iam tunc anima ꝑ originẽ
dit. cum efferendo se more uoluerum
ultra quam debuit euolauit. Hinc ẽ

Expanded text:
castitatis. Si enim pie spiritus sub Deo premitur, castitatis. Si enim pie spiritus sub Deo premitur, caro illicite super spiritum non levatur. Habet quippe spiritus commissum sibi dominium carnis, si tamen sub Domino recognoscit jura legitimae servitutis. Nam si auctorem suum superbiendo contemnit, jure et a subjecta carne praelium suscipit. Unde et ille primus inobediens mox ut superbiendo peccavit, pudenda contexit . Quia enim contumeliam spiritus Deo intulit, mox contumeliam carnis invenit. Et quia auctori suo esse subditus noluit, jus carnis subditae quam regebat amisit, ut in seipso videlicet inobedientiae suae confusio redundaret, et superatus disceret, quam superna appetere coeperit, si carnis voluptate prosternitur, tunc se victum judicet, cum aperte superatur. Si enim plerumque virus libidinis de radice nascitur elationis, tunc caro vicit, cum spiritus latenter intumuit: jam tunc anima per originedit, cum efferendo se, more volucrum, ultra quam debuit evolavit. Hinc est
Abbreviated transcription (Latin):
diseorum in immundiciam. Ecce ca¬
ro mersit. qđ suꝑba scientia subleua¬
uit. & auolatu uoluerum. ultra ap¬
petitum lapsisunt ium̃torum: atq
inde subse ꝓstrati sunt. unde suꝑ se
ire uidebant᷑. Curandum itaq: et¬
omni custodia mens a suꝑbie tumo
di. uacue transuolant cogitationes
nr̃e: &e nulla momenta temꝑis ꝑ ani¬
mum transeunt. sine statursetͥbutio¬
nis. Intusgͦ uid& ds̃. qđ mentem
eleuat:. & idcuto foras ꝑmittit iuale¬
scere. qđ deponat. Intus pͥus extollit᷑.
qd foras pꝰ modum luxurie corruptio¬
ne feriatur. Occultam uidelicet cul¬
pam sequit᷑ aꝑta ꝑcussio: ut malisex¬
tĩorib int̾iora puniant᷑. .e. cor. publice
corruat. qđ latent̃ tumebat. Hinc qͥp¬
mox subdidit dicens. & respondebit ar¬
rogantia isrł infaciem eius. Acsi aꝑte¬
dicer&e. Culpa que ꝑ clationem m̃tis
in occulto latuit. ꝑ carnis luxuriam
in aꝑto respondit. Pinde ꝑhumilita¬
tis custodiam: seruanda ẽ mundicia

Expanded text:
dis eorum, in immunditiam . Ecce cadis eorum, in immunditiam . Ecce caro mersit quos superba scientia sublevavit, et a volatu volucrum ultra appetitum lapsi sunt jumentorum; atquae inde sub se prostrati sunt, unde super se ire videbantur. Curandum itaqomni custodia mens a tumore servaDei vacue transvolant cogitationes nostrae, et nulla momenta temporis per animum transeunt sine statu retributionis. Intus videt Deus quod mentem elevat, et idcirco foras permittit invalescere quod deponat. Intus prius extollitur, quod foras postmodum luxuriae corruptione feriatur. Occultam supepam sequitur aperta percussio, ut malis exterioribus interiora puniantur et cor publice corruat, quod latenter tumebat. Hinc quipmox subdidit dicens: "Et respondebit arrogantia Israel in faciem eius"; acsi diceret: Culpa, quae per elacionem mentis in occulto latuit, per carniin aperto respondit. Proinde per humilitatis custodiam servanda est munditia
Abbreviated transcription (Latin):
alterum custodit᷑ ex altõ. Nam multis
sepe supbia luxurie semmarium fuit.
quia dum cos sp̃e quasi in altum ere¬
xit. caro minsimis mersit. Hienim se
creto pͥus eleuant᷑ s post modum pub¬
lice corruunt: quia dumoccultis intu¬
mescunt motib cordis. aꝑtis cadunt
lapsib corpis. Sic sic elati iusta fuerant
retͥbutione feriendi: ut quia suꝑbien¬
do se hominib p̃ferunt. luxuriando
usq ad ium̃torum similitudinem de¬
uoluant᷑. Homo quippe cum in hono¬
reeẽt. ñ ñ intellexit. comꝑatus ẽ iumen¬
tis insipientib & fimilis factus ẽ illis.
Quasi scientie enim illos in altum penna
subleuauerat: de quib: paulus hoc qđ̃
& suꝑius ptulimus dicebat. Quia cum
cognouissent dm̃. ñ fic̃ dm̃ glificauert̃.
aut grãs egerunt:s euanuerunt inco¬
gitationib sius. Quomodo autem in
ium̃torum. aut plꝰ quam iumentorũ
uoluptate uolceciderunt. subdidit
dicens. Tradidit illos ds̃ in desicłia cor¬

Expanded text:
alterum custoditur ex altero. Nam multis alterum custoditur ex altero. Nam multis saepe superbia luxuriae seminarium fuit, quia dum eos spiritus quasi in altum erexit, caro in infimis mersit. Hi enim prius secreto elevantur, sed postmodum publice corruunt, quia dum occultis intumescunt motibus cordis, apertis cadunt lapsibus corporis. 824 Sic sic elati justa fuerant retributione feriendi, ut quia superbiendo se hominibus praeferunt, luxuriando usque ad jumentorum similitudinem devolvantur. Homo quippe cum in honore esset, non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus, et similis factus est illis . Quasi scientiae enim illos in altum penna sublevaverat, de quibus Paulus hoc quod et superius protulimus dicebat: Quia cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, aut gratias egerunt, sed evanuerunt in cogitationibusjumentorum aut plusquam jumentorum voluptate ceciderunt, subdidit dicens: Tradidit eos Deus in desideria cor
Abbreviated transcription (Latin):
dit nos. Iumenta t̾re sunt. qui usuui¬
te carnał. ima appetunt. Nolucres uͦ
celisunt: qui suꝑbie & curiositatis stu¬
dio. sublimia ꝑscrutant᷑. Iili uiuendo
se deponunt. infra quam sunt: isti inqͥ¬
rendo se eleuant. ultra quam possunt.
Iulos in infimis uoluptas deicit carnis:
istos quasi in suꝑiorib erig̃ libido cu¬
riositatis. Ilis ꝑ sacra eloqͥa chr᷑. nolite
fieri sic̃ equus & mulus. quib ñẽ in¬
tellectus istorum suꝑbꝰ labor. mere pa¬
tur dum dr᷑. aitiora te ne quesieris. & forti¬
orate ne scrutatus fueris. Illis drͣ mortifi¬
cate membra ur̃a que sunt suꝑ t̾ram.
fornicationem. immundiciam. libidi¬
nem. concupiscentiam malam: istiscdrͣ.
nemo uos decipiat ꝑ philosophiam.
subicimur. nec suꝑbiendo. de subli¬
mib inflamur. Qui enim labit᷑ earne:
iumentorum appetitu ꝓst̃nit᷑. Qui uͦ
extollit mente. more uolucrum. quasi
intendit᷑ ut & m̃tis humilitas. & carnis
castimonia teneat᷑ c̃ito cognoscit᷑ quia

Expanded text:
umenta terrae sunt, qui usu vitae carnalis ima appetunt; volucres vero coeli sunt, qui superbae curiositatis studio sublimia perscrutantur. Illi vivendo se deponunt infra quam sunt, isti inquirendo se elevant ultra quam possunt. Illos in infimis voluptas dejicit carnis, istos quasi in superioribus erigit libido curiositatis. Illis per sacra eloquia dicitur: Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus ; istorum superbus labor increpatur, dum dicitur: Altiora te ne quaesieris, et fortiora te ne scrutatus fueris . Illis dicitur: Mortificate membra vestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, libidinem, concupiscentiam malam ; istis dicitur: Nemo vos decipiat per philosophiam subjicimur, nec superbiendo de sublimibus inflamur. Qui enim carne labitur, jumentorum appetitu prosternitur; qui vero extollitur mente, more volucrum quasi intenditur, ut et mentis humilitas, et carnis castimonia teneatur, cito cognoscimus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Inde erechiel ꝓpħ̾a. librum se accepis¬
se testatus ẽ. in quo erant scͥpte lam̃tati¬
ones. & carmen. & ue. Iuidenim in ubꝰ
hoc nͥdiuina eloquia figurantur.Q ue
quia nob̃ lacrimas luctusq p̃cipiunt:
lam̃tationes meo seͥpte referunt᷑. Cas¬
men quoq & ue continent. quia &e sic
de spe gaudium p̃dicant ut in p̾senti¬
tamen p̾ssuras atq angustias indicent.
Carmen & ue continent. quia & si illus
dulcia appetimus. pͥus necesse ẽ. ut ama¬
uobis ut in me pacem habeatis. In mũ¬
do p̃ssuram habebitis. Ac siaꝑte dicer&.
Sit uobis de me interius. qđ consolando
teficiat: quia erit de mundo exterius.
qđ seuiendo gͣuit᷑ p̃mat. Quia gͦmfir¬
mus quisq cump̃mit᷑. aspe gaudii
nimia pusillanimitate lassat᷑. ie dum
foras adũsa tolerat. intus obliuiscit᷑
ubiẽ ds̃ qui fecit me. qui dedit carmi¬
na in nocte Sienim ista dicer&. uim
rum intus creda&. id qd̃ foras transito¬

Expanded text:
e et Ezechiel propheta librum se accepise et Ezechiel propheta librum se accepisse testatur, in quo scriptae erant lamentationes, carmen et vae . Quid enim libro hoc, nisi divina eloquia figurantur? Quae quia nobis lacrymas luctusque praecipiunt, lamentationes in eo scriptae referuntur. Carmen quoque et vae continent, quia de spe gaudium praedicant, ut in praestamen pressuras et angustias indicent. Carmen et vae continent, quia et si illuc dulcia appetimus, prius necesse est ut hic amavobis, ut in me pacem habeatis; in mundo pressuram habebitis . Ac si aperte diceret: Sit vobis de me interius quod consolando reficiat, quia erit de mundo exterius quod saeviendo graviter premat. Quia ergo infirmus quisque cum premitur, a spe gaudii nimia pusillanimitate lassatur, et dum foris adversa tolerat, intus obliviscitur Ubi est Deus qui fecit me, qui dedit carmina in nocte? Si enim ista diceret, vim rum intus quaereret, id quod foris transito
Abbreviated transcription (Latin):
consid̾atio qđ nichil iniuste patiam᷑:
quia si dõ auctore sumus qui ñ fuimꝰ:
dõ regente ñ affligimur iniuste qui
sumus. Sequit᷑. Qui dedit carmi¬
na innocte. Carmen in nocteẽ. leticia
intribulatione: quia & si p̃ssuristem¬
ꝑalitatis affligimur. spe tam̃ iam de
et̃nitate gaudemus. Carmina in noc¬
te paulus p̃dicabat dicens. Spe gaudñ¬
tes. intͥbulatione patientes. Carmen
in noc te clauid sumpserat. qui dicebat.
Tumͥes refugium ap̃ssura que cireũ¬
dedit me: exultatio mea redie mea
circundantib me. Eece de noc te p̃ssu¬
ram nominat: e tamen lib̾atorem suũ
int̾angustias exultationem uocat. fõ¬
ris quidem nox erat. in circundatione
pssure: s intus carmina resonabant.
de consolatione letiere. Quia enim ad¬
et̾na gaudia redire ñ possumꝰ. nsi per
temꝑalia detͥmenta: tota scͥpture sa¬
cre iuitentio ẽ. ut spe manentis leticie
nos int̃ transitoria adũsa corrobor&. hec¬

Expanded text:
consideratio, quod nihil injuste patiamur, consideratio, quod nihil injuste patiamur, quia si Deo auctore sumus, qui non fuimus, Deo regente non affligimur injuste, qui mittit. Sequitur: Qui dedit carmina in nocte. - Carmen in nocte est, laetitia in tribulatione, quia et si pressuris temporaliter affligimur, spe jam tamen de aeternitate gaudemus. Carmina Paulus in nocte praedicabat, dicens: « Spe gaudentes, in tribulatione patientes . » Carmen in nocte David expresserat, qui dicebat: « Tu es refugium a pressura quae circumdedit me, exsultatio mea, redime me a circumdantibus me . Ecce quasi in nocte pressuram nominat, et tamen liberatorem suum inter angustias exsultationem vocat. Foris quidem nox erat in circumdatione pressurae, sed intus carmina resonabant de consolatione laetitiae. eterna gaudia redire non possumus, nisi per temporalia detrimenta, tota Scripturae sacrae intentio est, ut spes manentis laetitiae nos inter haec transitoria adversa corroboret. Und
Abbreviated transcription (Latin):
cre scͥpture ẽ. ut asinglari numero ao
pluralem subito transeat: atq aplu¬
rali sepe se ad singłarem uertat. Qn¬
de helui cum dicerae. clamabunt. &
eiulabunt. nequaquam subdidit. ñ
dixerunt ubi ẽ ds̃. s ñ dix̃ubiẽ ds̃. A
plurali qͥppe numero. in singlarem
ueniens: ad ꝑsonam fubito in firmi u¬
nius cuiusq transiuit. fortasse quia a
singłis melius recognoscitur. quicqͥd
dici singlarit᷑ auditur. ut ad cor suum
quisq redeat. & in sem& ipsum hoc qđ
de una quoq dicit᷑ rep̃hendat. Sin¬
głar in gͥ numerum tenuit dicens.
Non dix̃ ubi ẽ ds̃ qui fecit me. Quisqͥs
enim adũsitatum tͥbulatione fran¬
gitur: aqͦfactus ẽ minime contem¬
platur. Nam qui qđ ñ erat fecit: fac¬
tum sine gub̃natione ñ deserit. & qui
beigne hominem condidit. nequa¬
sinit neglecte perire qđ ẽ: qui hoc
etiam qđ ñ fuit. curauit ut eẽt Cum
gͦ causam tͥbulationis nr̃e reqͥrimꝰ
& fortasse tardius inuenimus. ẽ ista

Expanded text:
crae Scripturae est ut a singulari numero ad pluralem subito transeat, atque a plurali saepe se ad singularem vertat. Unde Eliu cum diceret: Clamabunt, et ejulabunt, nequaquam subdidit: Non dixerunt, ubi est Deus: Non dixit ubi est Deus. A plurali quippe numero in singularem veniens, ad personam subito infirmi uniuscujusque transivit, fortasse quia a singulis melius recognoscitur quidquid dici de eis singulariter auditur, ut ad cor suum quisque redeat, et in semetipso hoc quod de unoquoque dicitur reprehendat. Singularem igitur numerum tenuit, dicens: Non dixit, Ubi est Deus qui fecit me. Quisquis enim adversitatum tribulatione frangitur a quo factus est minime contemplatur. Nam qui quod non erat fecit, factum sine gubernatione non deserit; et qui benigne hominem condidit, nequasinit neglecte perire, quod est, qui hoc etiam, quod non erat, creavit ut esset. Cum ergo causam tribulationis nostrae quaerimus, et fortasse tardius invenimus, est ista
Abbreviated transcription (Latin):
petam scientiam meam aprmm᷑pio. Sed
est. testimonium conscientie nr̃e Ar¬
rogantes autem quia coram dõ con¬
scientie testimonium ñ habent. qͣrt̃
coram hominib testimonium uocis
auene: quam cum tarde tepꝑiunt.
ipsi etiam impudentia sui fauoriserũ¬
punt. Sienim ñ inuemiunt uoces ho¬
minum quas inhiant᷑ ex pectant: ip¬
si scientiam suam laudantes p̃dicant.
Vnde helui subdidit dicens Et¬
sensit se magna dicturum: s tumen¬
ticorde hoc qđ de semet ipso sublimit̃
estimauit. tacere ñ potuit. & ideirco qd̃
rectum sensit. laudando p̃eucurrit.
qiã qͥdẽ diuino iudicio reus eẽt. Si
magna dese saltim silendo sensisset.
e e eeeeedehndeoes¬

Expanded text:
petam scientiam meam a principio. Seest, testimonium conscientiae nostrae . Arrogantes autem, quia coram Deo conscientiae suae testimonium non habent, quaerunt coram hominibus testimonium vocis alienae; quam cum tarde reperiunt, ipsi etiam in impudentiam sui favoris erumpunt. Si enim non inveniunt voces hominum, quas inhianter exspectant, ipsi scientiam suam laudantes praedicant. Unde et Eliu subdit dicenssensit se magna dicturum, sed tumenti corde hoc quod de semetipso sublimiter aestimavit tacere non potuit: et idcirco quod rectum sensit laudando praecucurrit: quia jam quidem divino judicio reus esset, si magna de se saltem silendo sensisset.rapiantur. Unde Paulus cum mira Co
Abbreviated transcription (Latin):
iusibilit mori conspiciunt: inuisibilit̃
uiuere posse non credunt. Atq eo
reatũ. suum infidelitatis sue cumu¬
lant: quo uisa morte fidelium deet̃¬
nitate desꝑant. Igit᷑ uiolenti quiq
inde ind eterius deficiunt: unde con¬
tra uitam innocentium exteriuscon¬
ualescunt. Tantoq illos intima ue¬
ritas a se foras eicit. quanto coscontra
suos temꝑalit qđ uolunt posse ꝑmittit.
quisquis itaq: bonorum uitam ꝑseqͥt᷑.
tunc peiore ultione dampnat᷑ cum
nulla ei adũsitate resistitur:. Et tunc
fortioris ire ꝑiculis subiac&e. cum ꝓspe
pagit. qđ nequit concupiscit: quia ui¬
delicet uindicta suꝑni iudicii. ad fu¬
turum eum supplicium seruando de¬
seruit: cui hic malo obuiare contem
dr᷑. Non est uirga di suꝑillos. Hinc etiã
de ipso eorum capite scͥptum ẽ. Faci&
& ꝓsꝑabitur. Hinc rursus de eo dicit᷑.
Et dolus inmanu eius diriget᷑. In ma¬
nu quippe antiesti dolus dirigitur.
quia in hoc Eqđ contra bonoᷤ
ꝓposuerit. imp̃ lere temꝑalit nul¬

Expanded text:
isibiliter emori conspiciunt, invisibiliter vivere posse non credunt, atque eo reatum infidelitatis suae cumulant, quo visa morte fidelium de aeternitate desperant. Igitur violenti quique inde interius deficiunt, unde contra vitam innocentium exterius convalescunt, tantoque illos intima veritas a se foras ejicit, quanto eos contra suos temporaliter quod volunt, posse permittit. Quisquis itaque bonorum vitam persequitur, tunc pejore ultione damnatur, cum nulla ei adversitate resistitur; et tunc fortioris irae periculis subjacet, cum prospere peragit quod nequiter concupiscit, quia videlicet vindicta superni judicii ad futura eum supplicia reservando deseruit, cui hic in malo obviare contempdicitur: Non est virga Dei super illos . Hinc etiam de ipso eorum capite scriptum est: Faciet et prosperabitur . Hinc rursus de eodem dicitur: Et dolus in manu ejus dirigetur . In manu quippe Antichristi dolus dirigitur, quia in hoc quod contra bonos proposuerit implere temporalit
Abbreviated transcription (Latin):
ditogͦ tempestatis audit᷑. quia clamor.
dep̃cantis ẽ. hec ipsa fluctuatio tͥbula¬
tionis. Quia uͦ omnino ñ desunt. qui bo¬
na querentib: suadẽ ꝑũsa moliantur.
aque contradictionis. sunt poplĩ resis¬
tentes. & quia tunc ꝓbatur desidĩum.
cum aliqua ei adũsitate resistit᷑. recte
dicit᷑. Puauite ad aquas contͣdictionis.
Hisitaq uirtutum nisib robusti. ex
acdũsitate ꝓficiunt.s infirmi sepe in
defidiis suis si qua eis fuerint ex adu̾so
obiecta languescunt. & cum ualida
iͥbulatione pulsantur: p̃usillanimita¬
te deficiunt. Inde heliubeato iob pro¬
bra pusillanimitatis impingens. p̃mis¬
sis malorum opp̃ssionib infismorum
mox pusillaminitates ex sequit᷑ dieñs.¬

Expanded text:
dito ergo tempestatis auditur, qdito ergo tempestatis auditur, qdeprecantis est haec ipsa fluctuatio tribulationis. Quia vero omnino non desunt, qui bona quaerentibus suadere perversa moliantur, aquae contradictionis sunt populi resistentes. Et quia tunc probatur desiderium, cum aliqua ei adversitate resistitur, recte dicitur: Probavi te ad aquas contradictionis. His itaque virtutum nisibus robusti ex adversitate proficiunt, sed infirmi saepe in desideriis suis, si qua eis fuerint, ex adverso objecta, languescunt, et cum valida tribulatione pulsantur, pusillanimitate deficiunt. Unde Eliu beato Job probra pusillanimitatis impingens, praemissis malorum oppressionibus, infirmorum mox pusillanimitates exsequitur, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
montium iuga conscendit. queq asꝑa
queq se obiciunt sentib illigata dato
obstaculo insupꝑiorib eleuat᷑. Itaeti¬
am electorum mentes. queq sͥ inhoc
mundo obsistere atq obuiare conspi¬
ciunt. contemplationis saltu trans¬
cendunt. E more ceruorum. despec¬
tis t̾renarum rerum sentib in suꝑna
se euchunt. Hinc rursum dic̃. Et in¬
dõ meo transg̃diar murum. Murus
quippe ẽ omne qđ itineri nr̃o obicit᷑.
ne ad eum qui diligitur transeatur.
S murum transg̃dimur. sum p̾amore
suꝑne pat̾e. queq in hoc mundo fue¬
rint obiecta calcamus. Hinc ꝑ eundẽ
ꝓpħ̾am certanti anime dñs dic̃. Exau¬
diuite in abscondito tempestatis. ꝓba¬
uite ad aquas contradictionis. Abs¬
conditum quippe tempestatisẽ. cum
in corde contͥto. cogitationum. temp¬
tationum fluctus intumescunt: cum
contra amoris sc̃i studia. curarum scla¬
rium se tumultib illidunt. In abscon¬

Expanded text:
montium juga conscendit, quaeque aspera, montium juga conscendit, quaeque aspera, quaeque se objiciunt sentibus illigata, datoobstaculo in superioribus elevatur. Ita etiam electorum mentes quae sibi in hoc mundo obsistere atque obviare conspiciunt, contemplationis saltu transcendunt, et more cervorum, despectis terrenarum rerum sentibus, in superna se eDeo meo transgrediar murum . 822 Murus quippe est omne quod itineri nostro objicitur, ne ad eum qui diligitur, transeatur. Sed murum transgredimur, cum prae amore supernae patriae, quaeque in hoc mundo fuerint objecta calcamus. Hinc per eumdem Prophetam certanti animae Dominus dicit: Exaudivi te in abscondito tempestatis, probavi te ad aquas contradictionis . Absconditum quippe tempestatis est, cum in corde contrito cogitationum tentantium fluctus intumescunt, cum contra amoris sancti studia curarum saecularium se tumultus illidunt. In abscon
Abbreviated transcription (Latin):
extorquere ñ numquam etiam effrena¬
tis uirib student. apte subiungitur.
plo compellit: adhuc in nobis uoce calũ¬
pnatoris utitur. Quisquis uͦpeccatum
suadens. etiam t̾rere nos appetit:iam
contra nos brachio tirannidis seuit ali¬
udẽ enim uicia suadere uiuendo: ali¬
ud iubere t̾rendo. Dum gͦexempla ma¬
ie actionis aspicimus: quasi adhuc stre¬
pitum calumpniatoris audimus. Dũ
uͦ ui peccare cogimui: iam tyrannum
in corde sustinemus S robustorum¬
contra p̾cepta conditoris excrescunt.
Et̃nitatis quipye p̃mia p̾stoiantes. ui¬
res exadũsitatib sumunt. quia cres¬
cente pugna. gliosiorem s non ambi¬
gunt manere uictoriam. Sic itaq ele¬
ctorum desicdia dump̃munt᷑ adũsitate
ꝓficiunt. sic̃ ignis flatii p̾mit᷑ ut crescat:
& unde quasi extingui cernitur. inde
roborat᷑. In eonamq ostendimus. quan¬
ta ad dm̃ cripiditate flagramus. sinon
solum adeum ꝑtranquilla & mollia.
s. etiam ꝑ asꝑa &. dura transimus. Hinc

Expanded text:
extorquere nonnunquam etiam effrenatis viribus student, apte subjungitur: plo compellit, adhuc in nobis voce calumniatoris utitur; quisquis vero peccatum suadens etiam terrere nos appetit, jam contra nos brachio tyrannidis saevit. Aliud est enim vitia suadere vivendo, aliud jubere terrendo. Dum ergo exempla malae actionis aspicimus, quasi adhuc strepitum calumniatoris audimus; dum vero vi peccare cogimur, jam tyrannum in corde sustinemuscontra praecepta Conditoris excrescunt. Aeternitatis quoque praemia praestolantes, vires ex adversitatibus sumunt, quia, crescente pugna, gloriosiorem sibi non ambigunt manere victoriam. Sic itaque electorum desideria dum premuntur, adversitate proficiunt, sicut ignis flatu premitur ut crescat, et unde quasi exstingui cernitur, inde roboratur. In eo namque ostendimus quanta ad Deum cupiditate flagramus, si non solum ad eum per tranquilla et mollia, sed etiam per aspera et dura transimus. Bene
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Illi ostendunt raꝑe bona extĩora
quia placent. isti satagunt intiora bo¬
na dissipare quia displicent. Quanto
gͥmorum uita arerum distat substan¬
tia. tanto gͣuiorẽ. calumpniator. qui
male uiuendo ium nr̃is infert morib:
quam qui iuolent̾ oppͥmendo. damp¬
naingerit reb Nichil iste de nr̃a sus¬
tentatione subtrant .s. exempla nobis
ꝑditionis apposuit. Eo gͦ gͣuiorem ca¬
lumpniam intulit: quo qͥetum eor
intemptatione commouit . O.ui & sine¬
quaquam nobis actionis sue oꝑa ꝑsua¬
sit: pugnam tam̃ temptationis in gessit.
Grauem gͥ de uita eius calumpniam su¬
stinemus. quia nimirum intus patimi.
qđ cum labore uincamus. E qura in
hoc mundo habundat malorum uita
que eruerat: recte dr᷑. Pp̃t̃ multitudi¬
nem calumpniatorum clamabunt.

Expanded text:
mus. Illi student rapere bona exteriora, mus. Illi student rapere bona exteriora, quia placent; isti satagunt interiora bona dissipare, quia displicent. Quanto igitur morum vita a rerum distat substantia, tanto gravior calumniator est qui male videndo vim nostris infert moribus, quam qui violenter opprimendo damna ingerit rebus. Nihil iste de nostra sustentatione subtraxit, sed exempla nobis perditionis apposuit. Eo ergo graviorem calumniam intulit, quo quietum cor in tentatione commovit. Qui etsi nequaquam nobis actionis suae opera persuasit, pugnam tamen tentationis ingessit. Gravem igitur de vita ejus calumniam sustinemus, quia nimirum iutus patimur quod cum labore vincamus. Et quia in hoc mundo abundat malorum vita quae cruciet, recte dicitur: Propter multitudinem calumniatorum clamabunt.
Abbreviated transcription (Latin):
que nos opp̃ssit blandiens. adiuu&. p̃¬
mens: & que dum fouit. seruitutis irigo
contriuit: lib̃tatis uiam dum cruciat
ostendat. Hec itaq causa ẽ. qł ab iniu¬
stis iusti sinunt᷑ affligi sc dic& dumfut᷑a
audiunt bona que cupiant. patrantur
etiam mala psentia que ꝑhorrescant:
atq ad faciliorem exitum dum amor
ꝓuocat. cruciatꝰ impellat. inde helui
eosdem labores elec torum fub oppssioni¬
bus reꝓborum exequens: ait.¬
ropt̃ multitudinem calumpniato¬
rum clamabunt & eiulabunt: ꝓpter
uim brachii tirannorum. Calumpnia¬
tores recte dicere possumus omnesini¬
quos. nonsolum qui extĩora bona rapi
unt.s etiam qui malis suis morib & uite
rȩpbe exemplo. int̾na nr̃a dissipare con¬
tendunt. Illi namq ea que ȩxtra nõbis
sunt. inuadẽ ambiunt. isti nos p̃dare
interius querunt. Illi amore rerum:
isti non cessant odio seuire uirtittum.
Illi inuident qđ habemus. isti qđ iuui¬

Expanded text:
quae nos oppressit blandiens, adjuvet prquae nos oppressit blandiens, adjuvet premens; et quae dum fovit, servitutis jugo contrivit, libertatis viam dum cruciat ostendat. Haec utique causa est quod ab injustis justi sinuntur affligi, ut scilicet dum futura audiunt bona quae cupiant, patiantur etiam mala praesentia quae perhorrescant, atque ad faciliorem exitum dum amor provocat, cruciatus impellat. Unde Eliu eosdem labores electorum sub oppressionibus reproborum exsequens, aitPropter multitudinem calumniatorum clamabunt et ejulabunt propter vim brachii tyrannorum. - Calumniatores recte dicere poossumus omnes iniquos, nonunt, sed etiam qui malis suis moribus, et vitae reprobae exemplo interna nostra dissipare contendunt. Illi namque ea quae nobis extra sunt invadere ambiunt, isti vero nos praedari interius quaerunt. Illi amore rerum, isti non cessant odio saevire virtutum. Illi invident quod habemus, isti quod vivi
Abbreviated transcription (Latin):
bona et̃na desꝑat. S ista reꝓborum neqͥ¬
tia iͥture more electorum uitam quasi
grana apaleis separans. p̃mit & purgat
Mali enim bonos magis ab huiusmun¬
di desidiis expediunt dum affligunt.
quia dum multa eis uiolentaingerunt.
festinare illos ad suꝑna compellunt.
Id uene isrħitico p̃pło. moyse uocante.¬
rege seuiente. signatum ẽ. Tunc namq
moyses aduocandum missusẽ. cum iã
pharao duris oꝑib ad oppͥmendum
fuerat excitatus. lit isrłitarum mentes
egipto deformit inherentes. alius dum
uocarie quasi traher&e. aliusquasi im¬
peller& dum seuir&: & plebs inseruitio
tͣpit̃ fixa. uel ꝓuocata bonis. uel malis
impulsa moueret᷑. Hoc cotidie agitur.
dum p̃dicatis celestib p̃miis. seuire in
electis rȩꝓbi ꝑmittunt᷑ ut si ad reymis¬
sionis t̾ram uocati exire negligimus:
p̃ssuris saltem seuientib impellam᷑:
atq: hec egiptus. uidelicae uita p̃sens.

Expanded text:
bona aeterna desperat. Sed ista reproborum nequbona aeterna desperat. Sed ista reproborum nequitia, triturae more electorum vitam, quasi grana a paleis separans, premit ut purget. Mali enim bonos magis ab hujus mundi desideriis expediunt, dum affligunt, quia dum multa eis hic violenta ingerunt, festinare illos ad superna compellunt. Quod bene de Israelitico populo Moyse vocanterege saeviente signatum est . Tunc namque Moyses ad vocandum missus est, cum jam Pharao duris operibus ad opprimendum fuerat excitatus, ut Israelitarum mentes Aegypto deformiter inhaerentes, alius dum vocaret quasi traheret, alius quasi impelleret dum saeviret; et plebs in servitio turpiter fixa, vel provocata bonis, vel malis impulsa moveretur. Hoc quotidie agitur, dum praedicatis coelestibus praemiis, saevire in electos reprobi permittuntur, ut si ad repromissionis terram vocati exire negligimus, pressuris saltem saevientibus impellamur, atque haec Aegyptus, videlicet vita praesens,
Abbreviated transcription (Latin):
feriorem te ẽẽ etiam inferiorib dep̃hen¬
dis. Ostendens uͦsumma reducit᷑ ad eqͣ¬
na impietas einocebit. quem ꝑ ũtendo
inquinat. Et rursum eum adiuuat
nr̃a iusticia: quem aprauis actionib
mutat. Nocere enim uel iuuare nesci¬
unt ea que uel a bono corrumꝑe. uel
a malo ꝑmutare non possunt. Suꝑne
gͥ potestates. eo ledi uel iuuari neque¬
unt:. quo eẽ iam incominutabiles acce¬
ꝑunt.S considare hec nequeunt. qui
terrenis desidiis implicant᷑. Sparsise
nim mentib foris. ad sem& ipsos redirẽ
difficile ẽ. quia praua itinera semel ca¬
ptostanto delectabilit᷑ tenent. quan¬
to meisomne qđ libuerit lic&. Nuliꝰ
quipye discipline murus obiuat. qui
constͥngat. nulla retͥbutionis ꝓspicit᷑
pena que t̾reat. s clausis ocłis cordis
eo anima p̃cipitat᷑ i infimis. quo ob¬
scurat᷑ a suminis. & tanto secur iusma¬
ia temꝑalia penetrat. quanto durius

Expanded text:
nferiorem te esse etiam inferioribus deprehennferiorem te esse etiam inferioribus deprehendis. Ostendendo vero summa, reducit ad aequna impietas ei nocet, quem pervertendo inquinat. Et rursus eum adjuvat nostra justitia quem a pravis actionibus immutat. Nocere enim vel juvare nesciunt ea quae vel a bono corrumpere vel a malo permutare non possunt. Supernae igitur potestates eo laedi vel juvari nequeunt, quo esse jam incommutabiles acceperunt. Sed considerare haec nequeunt, qui terrenis desideriis implicanim mentibus foris, ad semetipsos redire difficile est. Quia prava itinera semel captos tanto delectabilitto in eis omne quod libuerit, licet. Nullus quippe disciplinae murus obviat qui constringat, nulla retributionis prospicitur poena quae terreat, sed clausis oculis cordis, eo anima praecipitatur in infimis, quo obscurantur a summis, et tanto securius mala temporalia perpetrat, quanto durius
Abbreviated transcription (Latin):
testue. quid facies contra cum: Porro
si nste egeris. quid donabisei. aut quid
demanu tua accipi&e᷑. Aesi dicer&. Ex
ipsis creaturis intellige. quas altiores te
ẽe corꝑalit uides. quantum a diuine
potentie sublimitate disiungeris: atq
ex hac tua considãtione collige. quia
dnm̃ nec bene uiuendo adiuues. nec
rursus malis actionib graues. Siuͦsieut¬
suꝑius diximus. incelo uel ethere suꝑ¬
nas potestates accipimus: uerbis istis
helui consicłare admon&e. ut quia ipsi
anglici sp̃c creatoris nr̃i potentiam ple¬
ne contemplari non possunt. dequib
tamencertum ẽ quia nobis eo ipso altio¬
ressunt. quo lapsi ininfimis non funt.
uidelica colligamus. quanto dõ inferi¬
ores existimus: qui etiam creaturis sub¬
umib s longe iuo inferiorib subracemꝰ.¬
Aesi dicer&e. Qidẽ quantum a diuina cel¬
situdine separaris. acuius potentia etiam¬
ille potestates. humilitate contremiscunt
que te mmmensa sublimitate transcendt.
& quanto ipse summo inferior es. qui m¬

Expanded text:
acies contra eum? Porro si juste egeris, quid donabis ei, aut quid de manu tua accipiet? Ac si diceret: Ex ipsis creaturis intellige quas altiores te esse corporaliter vides, quantum a divinae potentiae sublimitate disjungeris; atque ex hac tua consideratione collige quia Deum nec bene vivendo adjuves, nec rursus malis actionibus graves. ius diximus, in coelo vel aethere supernas potestates accipimus, verbis istis 820 Eliu considerare nos admonet, ut quia ipsi angelici spiritus creatoris nostri potentiam plene contemplari non possunt, de quibus tamen certum est quia nobis eo ipso altiores sunt quo lapsi in infimis non sunt, videlicet colligamus quanto Deo inferiores existimus, qui etiam creaturis sublimibus sed longe illo inferioribus subjacemussi diceret: Vide quantum a divina celsitudine separaris, a cujus potentia etiam potestates illae humilitate contremiscunt quae te immensa sublimitate transcendunt, et quanto ipse summo inferior es, qui i
Abbreviated transcription (Latin):
consid̾ationis admoner& atq ex corpeis
rebus ostend&. quanto sit homine ex¬
celsior ds̃. bene intulit. Suspice celum
& intuere. contemplare ethera. qđ alti¬
or te sit. Ipsis enim reb creatis atq cor¬
peis agnoscimus. quantum a creatoris
nr̃i sublimitate distaius: quia ꝑ omne qd
cernimus. ẽe humiles amionemur. ut
quasi quedam sit lectio mentis nr̃e. spe¬
cies consicłata ereature. Dicat gͦ. Suspi¬
ce celum & intuere: contemplare ethera.
qd altior te sit. Si peccaueris. quid ei no

Expanded text:
considerationis admoveret, atque ex corporeis rebus ostenderet quanto sit homine excelsior Deus, bene intulit: Suscipe coelum, et intuere, et contemplare aethera quod altior te sit. Ipsis enim rebus creatis atque corporeis agnoscimus quantum a creatoris nostri sublimitate distamus, quia per omne quod cernimus esse humiles admonemur, ut quasi quaedam sit lectio menti nostrae species considerata creaturae. Dicat ergo: Suscipe coelum; et intuere, et contemplare aethera quod altior te sit. Si pecca
Abbreviated transcription (Latin):
bisse ẽ. de melioris scientia dubitasse.
Hoc tamen qł beato iob locum loqñ¬
ditribuit. humilitatem se exhibuisse
iudicauit. Sicut supͣdictum iam esł
quia in actione artogantium omne
qđ supͣ ducto ser mone tegitur: ꝓrum¬
pente rursum intentione elationis
aꝑit᷑. citius heliu innotuit. quam̃te
beatum iob ioqui postulauit. Nam

Expanded text:
erbisse est, de melioris scientia dubitasse. erbisse est, de melioris scientia dubitasse. Hoc tamen, quod beato Job locum loquendi tribuit, humilitatem se exhibuisse indicavit. Sed, sicut supra dictum est, quia in actione arrogantium omne quod superducto sermone tegitur, prorumpente rursum intentione elationis aperitur, citius Eliu innotuit qua mente beatum Job loqui postulavit. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
cordis quia distͥctum dĩ iudicium. tan¬
to uerius tunc suꝑ eos mitigabitur:
crum computant. ꝑ quam se et̾̃nam
posse euadere ñignorant. Heliuigͦty¬
pum cunctorum arrogantium tenens.
& magis eligens et̃na inuectione ꝑcuti.
quam temꝑalit᷑ incre pari: dicat. Num¬
quid ate ds̃ expetit eam. quia displicuit
tibi. Quia uͦ eẽ culpabiliores solent hiqͥ
loqui incontentione inchoant. quam
qui respondent: subdidit dicens.
innocentem credidit. quo pulsatuserui
pit. nimirum nesciens. quia innocentia
non temꝑe defendit᷑ s racione. Quidenĩ
eius defenfionib amininiculat᷑ qđ de si ta¬
centi nulla intulit. rec te tamen inchoan¬
ti praua respondit: Postquam uͦ in
ũbis elationis ostenditur. ecce iterum
sub requisitionis uelamine palliatur.
atq infert dicens. Quod si quid
melius nosti: loquere. Quamius dum ñ
ait mielius qũia nosti . s siquid melius
nosti. loquere. Ninus hoc ipsum suꝑ¬

Expanded text:
cordis quia districtum Dei judicium tancordis quia districtum Dei judicium tanto verius tunc super eos mitigabitur, crum computant, per quam se aeternam posse evadere non ignorant. Eliu ergo typum cunctorum arrogantium tenens, et magis eligens aeterna invectione percuti, quam temporaliter increpari, dicat: Nunquid a te Deus expetit eam, quia displicuit tibi? Quia vero esse culpabiliores solent hi qui loqui in contentione inchoant, quam qui respondent, subdidit, dicens:t.---Eo se innocentem credidit, quo pulsatus erupit; 813 nimirum nesciens quia innocentia non tempore defenditur, sed ratione. Quid enim ejus defensionibus adminiculatur, quod etsi tacenti nulla intulit, recte tamen inchoanti prava respondit? Postquam vero in verbis elationis ostenditur, ecce iterum sub requisitionis velamine palliatur, atque infert, dicens: IBID.---Quod si quid melius nosti, loquere. Quamvis dum non ait: Quia melius nosti, sed, Si quid melius nosti, loquere, nimis hoc ipsum sup
Abbreviated transcription (Latin):
& ab eodem beato iob dicit᷑ E. cce ince¬
lo testis m̃s: & conscius m̃s in excelsis.
Et quia ei summoꝑe placere eupiunt.
eius solius testimonium requirunt.
Puersi quoq quia iustorum uitam
deserunt .s nonnumquam eloquia
secuntur: cum de suis male gestis in¬
crepant᷑. hoc assumunt in argum̃tum
defensionis. qđ iusti ꝓferunt eum te¬
stimonio puritatis. Inde eis & consue¬
tudo iam facta ẽ. ut si quis eosde fac¬
tis suis arguat. dĩ mag̃ iudicium quã
hominum querant. Adõ enim & cum
se dampnandos nouerint. iudicariñ
metuunt. & iudicari ab hominib eru
unt: ut hoc minus declinate ualeant
manifesta ẽ. ex inde modo iniqui colli¬
gunt. ut etiam pũisa unius cuiusq ac¬
tiõ. sit secura: ne modo eam quilib& u¬
stus arguendo discutiat: a qua con¬
stat. qđ iiudicio alienus existat. At
contra piorum conscientie. grande sͥ
conferri p̃mium credunt: cum de qͥb¬
guuntur: Pponunt enim ante ocłos

Expanded text:
et ab eodem Job dicitur: « Ecce in coeet ab eodem Job dicitur: « Ecce in coelo testis meus, et conscius meus in excelsis . » Et quia ei summopere placere cupiunt, ejus solius testimonium requirunt. Perversi quoque quia justorum vitam deserunt, sed nonnunquam eloquia scrutantur, cum de suis male gestis increpantur, hoc assumunt in argumento defensionis, quod justi proferunt cum testimonio puritatis. Unde eis et consuetudo jam facta est, ut si quis eos de factis suis arguat, Dei magis judicium quam hominum quaerant. A Deo enim et cum se damnandos noverint, judicari non metuunt, et judicari ab hominibus eruunt, ut hoc minus declinare valeant manifesta est, exinde modo iniqui colligunt, ut etiam perversa uniuscujusque actio sit secura; ne modo eam quilibet justus arguendo discutiat, a qua constat quod in judicio alienus existat. At contra piorum conscientiae grande sibi conferri praemium credunt, cum de quibusguuntur. Proponunt etenim ante oculos
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. impsa humilitatis imagine. qmͣ
specietenus sumunt. Suꝑbis enim m̃ti¬
bus. humilitas alta ẽ. & cum eius for.¬
mam conscendẽ ambiunt: lassatis ani
nequaquam possunt. Graue pondus
estimant: cum eam saltim specietenus
portant. & quo usq hanc abitiant.
ium quandam in corde patiuntur.
quia uidelic & elationis usui male
dominanti deseruiunt: atq eius im¬
ꝑio semae. ipsos quales sint ꝓdere com¬
pelluntur. ne diu possint uidĩ qđ ñ
sunt. Unde helui quoq postquam
de errore doceris peciit. pꝰquam mniqͥ¬
tatem ñ se ultra locuturum ꝓmisit.
subito ab humilitatis specie. adũba
tumide causationis exiliuit. Nam sub¬
umquid ãte csex¬
petit eam. quia displicuit tibi: Acsi di¬
ceret. Ecce coram dõ rationes positur
sum: cur modo miquitas meaate re¬
p̃henditur: que constat qđ in iudicio
a teñ requiratur: Recti uiri cum
iniuste ab hominib impetuntur: ãd
suꝑnum iudicium recurrunt: Indẽ

Expanded text:
sunt in ipsa humilitatis imagine, quam sunt in ipsa humilitatis imagine, quam specie tenus sumunt. Superbis enim mentibus humilitas alta est, et cum ejus formam conscendere ambiunt, lassatis animequaquam possunt. Grave pondus aestimant, cum eam saltem specie tenus portant, et quousque 812 hanc abjiciant, vim quamdam in corde patiuntur, quia videlicet elationis usui male dominanti deserviunt, atque ejus imperio semetipsos quales sint prodere compelluntur, ne diu possint videri quod non sunt. Unde Eliu quoque postquam de errore doceri se petiit, postquam iniquitatem non se ultra locuturum promisit, subito ab humilitatis specie ad verba tumidae causationis exsilivit. Nam subunquid a te Deus expetit eam, quia displicuit tibi? - Ac si diceret: Ego coram Deo rationes positurus sum. Cur modo iniquitas mea a te reprehenditur? Quae constat quia, quod in judicio a te non requiratur. Recti viri, cum injuste ab hominibus impetuntur, ad supernum judicium recurrunt. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
Liua ego locutus
sum ad dm̃i. te quoq: non ꝓhibeo Sier¬
raui tu doce me. si iniquitatem locutꝰ
sum. ultra non addam. Sicut sepe
contĩgit ut bona loquant᷑ e mali. mnu¬
multa heliu fortia paulo suꝑiusse di¬
xisse meminerat. & securius ideirco ne
fortasse errauerit requirebat. Neq enĩ
requireret: si se errasse credidisses. Est
namq ut diximus ꝓpͥa artogantium
fraus. ut tunc de errore requirere stu¬
deant. quando se nouerint ñ errasse.
Qui rursum requirere de errore uel
argui despiciunt. si quando se errasse
ueracit p̃cognoscunt. Non enim ẽẽ.
s uideri humiles appetunt. & tune
requirendo speciem humilitatis as¬
sumunt. quando magis de ipsareqͥ¬
sitione laudent᷑. S quia omnino dif¬
ficile ẽ. ut elatio que regnat incorde.
non erumpat meuoce.auditores arro¬
gantium si eorum dicta paulisꝑ taci¬
ti expectant. atq considant.: citius
corda illorum subsequentia ũba ma¬
nifestant. Diu quippe morari ñpos¬

Expanded text:
ia ergo locutus sum ad Deum, te guoque non prohibebo. Si erravi, tu doce me. Si iniquitatem locutus sum, ultra non addam. - Sicut saepe contingit ut bona loquantur et mali, multa Eliu fortia paulo superius se dixisse memorat, et secuturus idcirco, ne fortasse erraverit, requirebat. Neque enim requireret, si se errasse credidisset. Est namque, ut dixi, propria arrogantium fraus, ut tunc de errore requirere studeant, quando se noverint non errasse. Qui rursum requirere vel errore despiciunt, si quando se errasse veraciter praecognoscunt. Non enim esse, sed videri humiles appetunt; et tunc requirendo speciem humilitatis assumunt, quando de ipsa magis requisitione laudantur. Sed quia omnino difficile est ut elatio quae regnat in corde non erumpat in voce; auditores arrogantium si eorum dicta paulisper taciti exspectant atque considerant, citius corda illorum subsequentia verba manifestant. Diu quippe morari non pos
Abbreviated transcription (Latin):
spargit alienas. Talemq se credit qͣ¬
lem foras audit. non qualem intus
discernere debuit. Subiectos despiẽ:
cosq: equales sͥ nature ordine non
agnoscit. & quos sorte potestatisex¬
cesserit. transcendisse se etiam uite
meritis credit. Cunctis se estimat
amplius saꝑe: quibus se uidet am¬
plius posse In quodam quippe se
constituit culmine. aput semet ip¬
sum: ut quia equa ceteris nature
conditione constringitur: er equo
ceteros respicere dedignet᷑ Sicq usq
adeius similitudinem ducit᷑ de quo
scͥptum ẽ. Omne sublime uidet: & ip¬
seẽ rex suꝑuniũsos filios suꝑbie. & de
cuius corꝑe dicit᷑. Generatio ciuusex¬
celsi sunt ocłi: e palpebre eius in alta
subrecte. Ad eius similitudinem du¬
citur: qui singlare culmen appetens.
& socialem anglorum uitam despici¬
ensait. dscendam suꝑ altitudinem
nubium. similis eto altissimo. Miro
gͦiudicio. intus foueam deiectiomis

Expanded text:
spargit alienas; talemque se credit, quspargit alienas; talemque se credit, qualem foris audit, non qualem intus discernere debuit; subjectos despicit, eosque aequales sibi naturae ordine non agnoscit; et quos sorte potestatis excesserit, transcmeritis credit. Cunctis se aestimat amplius sapere quibus se videt amplius posse. In quodam quippe se constituit culmine apud semetipsum, et qui aequa caeteris naturae conditione constringitur ex aequo caeteros respicere dedignatur, sicque usque ad ejus similitudinem ducitur de quo scriptum est: Omne sublime videt, et ipse est Rex scujus corpore dicitur: Generatio cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in alta surrectae . Ad ejus similitudinem ducitur, qui singulare culmen appetens, et socialem angelorum vitam despiciens, ait: Ascendam super altitudinem nubium; similis ero altissimo . Miro ergo judicio intus foveam dejectionis
Abbreviated transcription (Latin):
mitiam: s adid qđ honestum ẽ & qd̃
facultatem p̾beat. sine impedimto
dño obseruandi. Dum gͦ tenet᷑ qđ non
nocet. ex rebus iuxta positis. cominit¬
titur plerumq qđ nocet. sicut sepe
rectum quidem mundi it̾ ꝑgimus.
& tamen ortis iuxta uiam uepͥb ꝑuie
stunenta ietinemur. In uia quidem
munda ñ offendimus . s alatere nasci¬
tur. quo pungamur. Magna c̃etiam
potentia temꝑalis: que habet aput
dm̃ meritum suum. de bona ammi¬
nistratione regiminis. Nonniunqua
tamen eo ipso quo p̃minet ceteris. ela¬
tione ceteris cogitationis intumescit.¬
& dum adusum cuncta subiacent.
dum ad uotum uelocit̃ iussa com¬
plent᷑. dum om̃s subditi si qua bene
gesta sunt. laudib efferunt. male ges¬
tis autem nulla auc toritate contracdi¬
cunt. dumplerumq laudant. etiam
qđ obiurgare debuerunt: seductus
abhis que infra subdunt᷑ suꝑse ani¬
musto attollit᷑ & dum foras imm̃so
fauore circundat᷑ intus ueritate ua¬
cuatur. atq oblitus sui inuoces se

Expanded text:
m, sed ad id quod honestum est, et quod facultatem praebeat sine impedimento Dominum obsecrandi . Dum ergo tenetur quod non nocet, ex rebus juxta positis committitur plerumque quod nocet; sicut saepe rectum mundumque iter pergimus, et tamen ortis juxta viam vepribus per vestimenta retinemur. In via quidem munda non offendimus, sed a latere nascitur quo pungamur. Magna est etiam potentia temporalis, quae habet apud Deum meritum suum de bona administratione regiminis; nonnunquam tamen eo ipso quo praeeminet caeteris, elatione cogitationis intumescit; et dum ad usum cuncta subjacent, dum ad votum velociter jussa complentur, dum omnes subditi si qua bene gesta sunt laudibus efferunt, male gestis autem nulla auctoritate contradicunt, dum plerumque laudant etiam quod objurgare debuerunt, seductus ab his quae infra subduntur, super se animus tollitur; et dum foris immenso favore circumdatur, intus veritate vacuatur; atque oblitus sui, in voces se
Abbreviated transcription (Latin):
cecidimus: dignum ẽ. ut ad inuisibi¬
lia ipsis rursum uisibilib innitam᷑:
ut quo casu anima uenit ad infima.
eo gradu reũtat᷑ adsumma: atq eisdẽ
quib corruit passib surgat. dum sic̃
dictum ẽ. illa nos ad dim bene consi¬
data reuocant. que nos ab eo male ele¬
cta diuserunt. Heliu itaq ut uim

Expanded text:
cecidimus, dignum est ut ad invisibicecidimus, dignum est ut ad invisibilia ipsis rursum visibilibus innitamur, ut quo casu anima venit ad infima, eo gradu revertatur ad summa; atque eisdem quibus corruit passibus surgat, dum, sicut dictum est, illa nos ad Deum bene considerata revocant, quae nos ab eo male electa diviserunt. Eliu itaque, ut vim
Abbreviated transcription (Latin):
interius innotesc̃.S: dum facture sue
decus foras ꝓponit. quasi quib dam
nob̾ nutib mninit. & que intus seq̃m᷑¬
ostendit: ac miro modo ipsis formis ex¬
t̾ĩorib nos ad int̾iora ꝑducit. Innuit
desapientia scͥptum ẽ. Inuiisostendit
se illis hilarit᷑:. E om̃ipui dentia occur¬
rit illis. qie quippe ad creatorem sunt.
oꝑa considata creature. Qui dum fa¬
cta cernimus. potentiam factoris mi
ramur. Inistis uiis a sapientia omni
nob̃ ꝓuidentia occurrit᷑ quia factoris
nob̃ uiitus in quirenda ꝓponit᷑ in
omne qđ mirabilit̃ factum uidet. &
quacumq se uerterit anima. si uigilant
intendit. in hisdem ipsis dm̃ inuenit ꝑ
que reliquit. E itisq potentiam ex eorũ
rursum confidãtione cognoscit. quorũ
sumus. ĩbi incumbimus ut surgamꝰ.
Et quasi ibi surgendo manum consi¬
d̾ationis figimus. ubi pede amoris lu¬
brici corruentes. negligendo iacebamꝰ.
Quia emim ab inuisibilib ꝑ uisibilia

Expanded text:
interius innotescit, sed dum facturae suae interius innotescit, sed dum facturae suae decus foras proponit, quasi quibusdam nobis nutibus innuit, et quae intus sequostendit, at miro modo istis formis exterioribus nos ad interiora perducit. Innuit de Sapientia scriptum est: In viis ostendit se illis hilariter, et in omni providentia occurrit illis . Viae quippe ad Creatorem sunt opera considerata creaturae, quae dum facta cernimus, poteramur. In istis viis a sapientia omni nobis providentia occurritur, quia factoris nobis virtus inquirenda proponitur in omne quod mirabiliter factum videtur; et quocumque se verterit anima, si vigilanter intendit, in iisdem ipsis Deum invenit, per quae reliquit; ejusque potentiam ex eorum rursus consideratione cognoscit, quorum sumus, ibi incumbimus ut surgamus; et quasi ibi surgendo manum considerationis figimus, ubi pede amoris lubrici corruentes negligendo jacebamus. Quia enim ab invisibilibus per visibilia
Abbreviated transcription (Latin):
cere non possit. Quamis in celo ueleche¬
re. possumus suꝑnas potestates acciꝑe.
diuinis semꝑ obtutib mherentes:. ut cũ
anglicos sp̃s longe adhuc a nobis dista¬
re conspicimus. Ipsi creatori atq domi¬
natori sp̃ituum quanto distamus in¬
serius agnoscamus. Corꝑeam tam̃ celi
ctherssq: materiam. hoc loco sentire nil
uocamur:. Nestigia quippe creatoris
nr̃i. sunt mira oꝑa uisibilis ereature.
Ipsum namq adhuc uidẽ non possu¬
mus. s iam ad eius uisionem tendimꝰ.
sieum in his que fecit miramur. E iusgͦ
uestigia creaturam dicimus. quia per
hec que abipso sunt. sequendo imus
ad ipsum. Inde paulus ait. Inuisibili¬
a cius ꝑea que facta sunt intellecta
conspiciunt᷑ sempit̃na quoq uirtus¬
eius & diumitas. Inde in libro sapientie
scͥptum ẽ. ꝑ magñitudinem enimere¬
ature. & speciem. pot̃ intelligibiliter
creator. uidi. Menti enim nr̃e pecc̾o
suo ext̃ius sparse.: necdum ds̃ sicut ẽ

Expanded text:
cere non possit. Quamvis in coelo vel aethecere non possit. Quamvis in coelo vel aethere possimus supernas potestates accipere, divinis semper obtutibus inhaerentes, ut cum angelicos spiritus longe adhuc a nobis distare conspicimus, ipsi creatori atque dominatori spirituum quam longe distamus inferius agnoscamus, corpoream tamen coeli aetherisque materiam hoc loco sentire nil vocamur. Vestigia quippe creatoris nostri sunt mira opera visibilis creaturae. Ipsum namque adhuc videre non possumus; sed jam ad ejus visionem tendimus, si eum in his quae fecit miramur. Ejus ergo vestigia creaturam dicimus, quia per haec quae ab ipso sunt sequendo imus ad ipsum. Unde Paulus ait: Invisibilia ejus per ea quae facta sunt intellecta conspiciuntur, sempiterna quoqejus et divinitas . Unde et in libro Sapientiae scriptum est: Per magnitudinem enim creaturae et speciem, potest intelligibiliter Creator videri . Menti enim nostrae peccato suo exterius sparsae necdum Deus sicut est