comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cusatione cogitant: qui in cõmissis
sibi nec uulnera actionũ curant :
Ut nͦ huius scĩ oꝑis etiam ꝑseueran.¬
tia demonstretur: recte subiungit᷑.¬
‸ Sic faciebat iob cunctis diebus. Scrip¬
Stum quippe est. Qui ꝑseuerauerit
usq. in fine̾: hic saluus erit. In sacri¬
ficio igitur scã actio: in cunctis autẽ
dieb sacrificii. constantia sce̾ actio¬
nis ostenditur. Hec breuiter hysto¬
riam sequendo transcurrimus: ncͣ
ordo expositionis exigit. ut exor¬
dium repetentes. allegoriarũ iam

Expanded text:
cusatione cogitant, qui in commissis cusatione cogitant, qui in commissis sibi nec vulnera actionum curant? Ut vero hujus sancti operis etiam perseverantia demonstretur, recte subjungit: Sic faciebat Job cunctis diebus. - Scriptum quippe est: « Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . » In sacrificio igitur sancta actio, in cunctis autem diebus sacrificii, constantia sanctae actionis ostenditur. Haec breviter historiam sequendo transcurrimus; nunc ordo expositionis exigit ut exordium repetentes, allegoriarum jam
Abbreviated transcription (Latin):
tiatur. Sed quia beati iob filu tanta
fuerant disciplina bone institutionis
Ne forte peccauerint filii mei: & be¬
nedixerint dõ in cordibus suis. Per
fectos quippe ee̾ in opere & sermone
docuerat: quib de sola pater cogita¬
tione metuebat. Quia uero de alicnsᷤ
cordib iudicare temere non debea¬
mus. in scĩ huius uiri uerbis agnos¬
cimus: qui non ait. quia benedixe¬
rint in cordib suis. sed ne forte be¬
nedixerint dõ in cordib suis. Unde
Sbene ꝑ paulũ dicitur: Nolite ante¬
I tempus iudicare: quo adusq ueniat
cordiũ. Quisquis em̃ in cogitatione
a rectitudine exorbitat: in tenebris
peccat. Nos ergo tantominus aliena
corda audacter debemus reprehende¬
re: quanto scimus quia uisu nr̃o non
possumus alienȩ cogitationis tene¬
bras illustrare. Sed hac in re sollerter
intuendũ est: quanta pater seuerita¬
te potuit filioꝵ oꝑa corrigere: qui
tanta sollicitudine studuit corda
mundare. Quid ad hec rectores fide¬
lium dicunt. qui discipuloꝵ suoꝵ &

Expanded text:
a: « Sed quia beati Job filii tanta fuerant disciplina bonae accincti instNe forte peccaverint filii mei, et benedixerint fectos quippe esse in opere et sermone docuerat, pro quibus de sola pater cogitatione metuebat. Quia vero de alienis cordibus judicare temere non debeamus, in sancti hujus viri verbis agnoscimus, qui non ait: Quia benedixerunt in cordibus suis: sed, Ne forte benedixerint Deo in cordibus suis. Unde bene per Paulum dicitur: Nolite judicare antefectos quippe esse in opere et sermone I . Quisquis enim in cogitatione a rectitudine exorbitat, in tenebris peccat. Nos ergo tanto minucorda audacter reprehendere, quanto scimus, quia visu nostro non possumus alienae cogitationis tenebras illustrare. Sed hac solerter intuendum est, quanta pater severitate potuit filiorum opera corrigere, qui tanta sollicitudine studuit corda mundare. Quid ad haec rectores fidelium dicunt, qui discipulorum suoru
Abbreviated transcription (Latin):
iustus dicitur: quia iniquoꝵ uita ñ
delectando iusti aures atq oculos.
set feriendo tangebat. Hinc paulus
tas. ubi sedes est sathane. & tenes¬
I nomen meũ. & non negasti fidem¬
⁊ meam. hinc scã ęccła sponsi uoce¬
I laudatur: cũ ei in amoris cantico¬
S dicitur: Sieut liliũ inter spinas. sic
amica mea inter filias. Bene ergo
beatus iob memorata terra genti¬
liũ inter iniquos uixisse describit᷑.
ut iuxta sponsi p̃coniu̾ int̾ spinas

Expanded text:
justus dicitur, quia iniquorum vita, non justus dicitur, quia iniquorum vita, non delectando justi aures atque oculos, sed feriendo tangebat. Hinc Paulus tas, ubi sedes est Satanae; et tenes nomen meum, et non negasti fidem meam . Hinc sancta Ecclesia sponsi voce laudatur, cum ei in amoris Cantico dicitur: Sicut lilium inter spinas, sic amica mea inter filias . Bene ergo beatus Job, memorata terra gentili, inter iniquos vixisse describitur; ut, juxta sponsi praeconium, inter spinas
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s uir ubi habitauerit ar̃: ut eius
meritũ uirtutis exprimatur. Hus
namq quis nesciat. qđ sit terra gen¬
tiliũ: Gentilitas autẽ eo obligata ui¬
tiis extitit. quo cognitionẽ sui con¬
ditoris ignorauit. Dicatur itaq ubi
habitauerit: ut hoc eiꝰ laudib ꝑfi¬
ciat. qđ bonus inter malos fuit. Neq
eñi ualde laudabile est bonũ ẽẽ eũ
bonis: sed bonłĩ eẽ cũ malis. Sicut
eñi grauioris culpe est inter bonos
bonũ non eẽ: ita immensi est pͣconii.
bonuͣ etiã inter malos extitisse.
Hinc est qđ isdem beatus iob sibimet
attestatur dicens. Frater fui draconũ:
& socius strucionũ. hinc petrus ma¬
gnis loth laudib extulit: quia bonũ¬
⁊ inter reꝓbos inuenit dicens. Et iustã
Iloth oppressum anefandoꝵ miuria
conuersatione eripuit. Aspectu emͣ
& auditu iustus erat: babitans apud
Seos qui de die in diem animã iusti
Siniquis oꝑib cruciabant. Qui ni¬
mtrũ cruciari ñ posset: nisi praua
ret. Et tamen & aspectu & auditu

Expanded text:
sanctus vir ubi habitaverit dicitur, ut ejus meritum virtutis exprimatur. Hus namque quis nesciat quod sit terra gentilium? Gentilitas autem eo obligata vitiis exstitit, quo cognitionem sui conditoris ignoravit. Dicatur itaque ubi habitaverit, ut hoc ejus laudibus proficiat, quod bonus inter malos fuit. Neque enim valde laudabile est bonum esse cum bonis, sed bonum esse cum malis. Sicut enim gravioris culpae est, inter bonos bonum non esse; ita immensi est praeconii, bonum etiam inter malos exstitisse. Hinc est quod isdem beatus Job sibimet attestatur, dicens: Frater fui draconum, et socius struthionum . Hinc Petrus magnis Loth laudibus extulit, quod bonum inter reprobos invenit, dicens: Et justum Loth oppressum a nefandorum injusta conet auditu justus erat, habitans apud eos, qui de die in diem animam justi iniquis operibus cruciabant . Qui nimirum cruciari non posset, nisi prava ret. Et tamen aspectu et auditu
Abbreviated transcription (Latin):
hibetur. Consideremus gͦ cuius
scĩtatis iste uir fuerit: qui ad tam
sedula dĩ officia & sic occupatus ua-¬
cauit. Nec dum pͣcepti uirtus emi¬
cuerat. quȩ om̃ia relinqui preciꝑet:
sed tamen bcatus iob eiusdem iam
p̃ceptionis uim in corde seruabat.

Expanded text:
t. --Consideremus ergo cujus sanctitatis iste vir fuerit, qui ad tam sedula Dei obsequia, et sic occupatus vacavit. Necdum praecepti virtus emicuerat, quae omnia relinqui praeciperet; sed tamen beatus Job ejusdem jam praeceptionis vim corde serva
Abbreviated transcription (Latin):
S columbe. Utraq. enͣi necessario in
ammonitione coniunxit: ut & sim¬
plicitatẽ colu̾be astutia serpentis
instrueret: & rursum. serpentis
astutiam columbȩ simplicitas tem¬
solumodo. sed ctiam in igne patefecit.
Per columbã quippe simplicitas. ꝑ
ignem uero zelus in dicatur. In colũ¬
ba ergo & inigne ostenditur: quia
quicũq illo pleni sunt. sic mansue¬
tudini simplicitatis inseruiunt. ut
contra culpas delinquentiũ. etiam
zelo rectitudinis accendantur. Seqͥt᷑.¬

Expanded text:
 enim necessario in admonitione conjunxit; ut et simplicitatem columbae astutia serpentis instrueret, et rursum serpentis astutiam columbae simplicitas temsolummodo, sed etiam in igne patefecit . Per columbam quippe simplicitas, per ignem vero zelus indicatur. In columba igitur, et in igne ostenditur : quia quicunque illo pleni sunt, sic mansuetudini simplicitatis inserviunt, ut contra culpas delinquentium etiam zelo rectitudinis accendantur. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
maior substantia: discordiȩ fieri
grauioris causa. O inestimabilem
paterne institutionis laudem. &
pater diues drͣ: & filii concordes as¬
seruntur. Et dum diuidenda inter
eos substantia aderat: corda tamen
om̃ium indiuisa caritas replebat.

Expanded text:
major substantia, discordiae fieri gravioris causa. O inaestimabilem paternae institutionis laudem! Et pater dives dicitur, et filii concordes asseruntur. Et dum dividenda inter eos substantia aderat, corda tamen omnium indivisa charitas replebat.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ turbatis in tep̃tatione motib discre¬
tio ad conscientiã recurrit: ut quod̃
repentinis incursib pͣoccupata mens
ꝑdidisse se pensat. hoc cõpunctionis¬
S studio afflicta recipiat. Cũq adhuc ille¬

Expanded text:
dum turbatis in tentatione motibus discredum turbatis in tentatione motibus discretio ad conscientiam recurrit; ut quod repentinis incursibus praeoccupata mens perdidisse se pensat, hoc compunctionis studio afflicta recipiat. CAPUT XL
Abbreviated transcription (Latin):
tur: eo ꝑ eam facilius patientia tur¬
betur. Et quidẽ elector corda ad se
semꝑ sollieite redeunt: & iemper
semet ipsa grauiter uel ꝓ leui motu
excessionis affligunt: & dũ mota
discunt quomͦ stare debuerint.
aliquando melius concussa solid̃an¬
tur. Sed antiquus hostis dũ toleran¬
tiȩ cogitationes uel ad momentum
turbat: quasi abstulisse se ab agro
cordis. asinas exultat. In his autẽ
que agere disponimus. rationabili
custodia. quid quib rebus congru¬
at sollicite pensamus. Sed plerũq
hostis dũ subita ad nos ꝑturbatione
tep̾tationis irruit: circũspectiones
cordis inopinate pͣueniens. quasi
ipsos custodes pueros gladio occidit.
Sed tamen unus fugit. qui alia periꝰse
renuntiet: quia in eo qđ mens ab
hoste patitur. rationis discretio semꝑ
ad animũ redit: & quasi solam se eua¬
sisse indicat. quȩ apud semet ipsam
fortiter quicquid ꝑtulerit pensat.
Aliis gͦ pereuntib unus ad domũ redit:

Expanded text:
tur, eo per eam facilius patientia turtur, eo per eam facilius patientia turbetur. Et quidem electorum corda ad se semper sollicite redeunt, et semetipsa graviter vel pro levi motu excessionis affligunt; et dum mota discunt quomodo stare debuerint, aliquando melius concussa solidantur. Sed antiquus hostis, dum tolerantiae cogitationes vel ad momentum turbat, quasi abstulisse se ab agro cordis asinas exsultat. In his autem quae agere disponimus, rationabili custodia quid quibus rebus congruat, sollicite 66 pensamus. Sed plerumque hostis, dum subita ad nos perturbatione tentationis irruit, circumspectiones cordis inopinate praeveniens, quasi ipsos custodes pueros gladio occidit. Sed tamen unus fugit, qui alia periisse nuntiet, quia in eo quod mens ab hoste patitur, rationis discretio semper ad animum redit; et quasi solam se evasisse indicat, quae apud semetipsam fortiter quidquid pertulerit pensat. Aliis ergo pereuntibus unus ad domum redit,
Abbreviated transcription (Latin):
tiones caritatis accipi. quib ꝓdesse
aliis conamur: cũ fraterni cordis
duritiam p̃dicando scindere cupimꝰ.
Potest autẽ ꝑ asinas. que nimirũ sese
onerantib nulla ferocitatis in sania
resistunt: patientię mansuetudo si¬
gnari. Et sepe hostis antiquus cum
uelle ꝓdesse nos loquendo aliis con¬
spicit. in quodã tempore otu mentẽ
mergit: ut aliis ꝓdesse ñ libeat. etiã
cũ aꝓpriis uacat. Arantes gͦ boues
subtrahit: cũ cogitationes mentis. fra¬
ternę utilitatis fructib deditas per
submnissũ negligentie torporẽ fran¬
git. Et quãuis electoꝵ corda intra
archana suȩ cogitationis inuigilant.
& quid a tep̃tatore sustineant supe¬
rantes pensant: eo tamen ipse mali¬
gnus inimicus aliquid rapuisse se
gaudet. quo cogitationib bonoꝵ uel
ad momentt᷑ p̾ualet. Sepe autem¬
uidet. quid ab ea maxime diligatur
exquirit. & ibi scandali laqueos in¬
serit: ut quo magis res quȩq diligi¬

Expanded text:
tiones charitatis accipi; quibus prodesse tiones charitatis accipi; quibus prodesse aliis conamur, cum fraterni cordis duritiam praedicando scindere cupimus. Potest etiam per asinas, quae nimirum sese onerantibus, nulla ferocitatis insania resistunt, patientiae mansuetudo signari. Et saepe hostis antiquus cum velle prodesse nos loquendo aliis conspicit, in quodam torpore otii mentem mergit; ut aliis prodesse non libeat, etiam cum a propriis vacat. Arantes ergo boves subtrahit, cum cogitationes mentis fraternae utilitatis fructibus deditas, per submissum negligentiae torporem frangit. Et quamvis electorum corda intra arcana suae cogitationis invigilant, et quid a tentatore sustineat, superantes pensant, eo tamen ipso malignus inimicus aliquid rapuisse se gaudet, quo cogitationibus bonorum vel ad momentum praevalet.  Vetidet, quid ab ea maxime diligatur exquirit, et ibi scandali laqueos inserit, ut quo magis res quaeque diligi
Abbreviated transcription (Latin):
epulis fideiq pascuntur: hostis nrͣ
arantes boues & pascentes asinas sub¬
trabit. & pueros gladio occidit. Quid
arantes boues. nisi grauiores nr̃as
cogitationes accipimus: Quȩ dum
cor studiosa exercitatione conficiunt.
uberes ꝓuectiũ fructus reddunt.
Quid pascentes intelligimus asinas.
nia simplices motus cordis: Quos
dũ studiose a duplicitatis errore cõ¬
pescimus: quasi in campo libere pu¬
ritatis nutrimus. Sed̾ plerũq hostũ
callidus cũ graues cogitationes in
corde conspicit: sub introducta eas¬
uoluptatis delectatione corrũpit.
Et dũ motus cordis simplices udet.
subtilia inuentionũ acumina ostendait:
it dũ laus de subtilitate queritur.
puritatis simplicitas amitatur. Et si
usq ad opus prauũ ꝑtrabere non
ualet. tẽptando tamen. bonoꝵ cogita¬
tionib subripiens nocet: ut dum
conturbare bona mentis agnoscitur.
ea quasi funditus absttilisse uideat᷑.
Possunt etiam ꝑ arrantes boues cogita¬

Expanded text:
epulis fideique pascuntur, hostis noster epulis fideique pascuntur, hostis noster arantes boves et pascentes asinas subtrahit, et pueros gladio occidit. Quid arantes boves, nisi graviores nostras cogitationes accipimus? quae dum cor studiosa exercitatione conficiunt, uberes provectuum fructus reddunt. Quid pascentes intelligimus asinas, nisi simplices motus cordis? quos dum studiose a duplicitatis errore compescimus, quasi in campo liberae puritatis nutrimus. Sed plerumque hostis callidus, cum graves cogitationes in corde conspicit, eas sub introducta voluptatis delectatione corrumpit; et dum motus cordis simplices videt, subtilia inventionum acumina ostendit; ut dum laus de subtilitate quaeritur, puritatis simplicitas amittatur; et si usque ad opus pravum pertrahere non valet, tentando tamen bonorum cogitationibus subripiens nocet; ut dum turbare bona mentis agnoscitur, ea quasi funditus abstulisse videatur. Possunt etiam per arantes boves, cogita
Abbreviated transcription (Latin):
num spͣs quasi primogenita ples
ꝓfertur. Quȩ ꝓfecto sapientia nr̃a
fides est: ꝓpheta attestante qui ait.
Nisi credideritis: non intelligetis.
Tunc eñi uere ad intelligendum
sapimus: cũ cunctis quę conditor
dicit. credulitatis nh̃e fidem pre¬
bemus. In domo gͦ frĩs primogeniti
conuiuantur filii: cũ uirtutes re¬
lique semꝑ epulantur in fide. Quȩ
si non. prima in corde nr̃o gignit᷑:
reliqua quȩq. ẽẽ bona non possunt.
etrã si bona uideantur: In domo
fris primogeniti conuiuantur filii:
dũ uirtutes nr̃ȩ in habiculo fidei
sacri eloquii cibo saciantur. Scrip¬
tum quippe est. Sine fide impossi¬
bile est placere dõ. Tunc gͦ uirtu¬
tes nr̃e ueras uitȩ epulas sumunt:
cũ nutriri fidei sacramentis inci¬
piunt. In domo fris primogenti
conuiuantur filii: quia nisi uirtu¬
tes reliquȩ sapientiȩ epulis repletȩ.
ea que appetunt prudenter agant:
uirtutes eẽ nequaquã possunt. Sed¬
ecce cũ bona quȩ agimus. sapientiȩ

Expanded text:
num Spiritus quasi primogenita proles profertur. Quae profecto sapientia, nostra fides est, propheta attestante, qui ait: Nisi credideritis non intelligetis . Tunc enim vere ad intelligendum sapimus, cum cunctis 65 quae conditor dicit, credulitatis nostrae fidem praebemus. In domo ergo fratris primogeniti convivantur filii, cum virtutes reliquae epulantur in fide. Quae si non prima in corde nostro gignitur, reliqua quaeque esse bona non possunt, etiamsi bona videantur. In domo fratris primogeniti filii convivantur, dum virtutes nostrae in habitaculo fidei, sacri eloquii cibo satiantur. Scriptum quippe est: Sine fide impossibile est placere Deo . Tunc ergo virtutes nostrae veras vitae epulas sumunt, cum nutriri fidei sacramentis incipiunt. In domo fratris primogeniti convivantur filii, quia nisi virtutes reliquae sapientiae epulis repletae, ea quae appetunt prudenter agant, virtutes esse nequaquam possunt. ecce dum bona quae agimus, sapientiae
Abbreviated transcription (Latin):
E lecti uniuscuiusq bona sic tibi tẽp¬
tanda exterius tribtio: ut tamen ipse
noueris. quia ꝑseuerantẽ mͥ illui in
mentis radice conseruo. Ubi & bene
dm̃: quia ꝑ hoc qđ usq ad affectũ
cordis p̃ualere nequaquã ꝑmittitur:
exclusus ab intimis. exterius uagat᷑.
Qui etiã si uiruutes mentis pletũq
turbat. eo ipso foris est: quo resisten¬
te dõ tsq ad interitũ. bonoꝵ corda
non uulnerat. Tantũ quippe contra
illa seutre ꝑmittitur. in quantũ ne¬
cesse est ut tẽp̾tationib erudita soli¬
dentur: ne ea que agunt bona suis
uirib tribuant. ne in securitatis tor¬
pore se deserarit. & a formidinis ac¬
cinctione dissoluant: sed ad ꝓuectꝰ
sui custodiam tanto sollertius inui¬
gilent: quanto se contra aduersa¬
riũ stare semꝑ in acie teyͣtationũ

Expanded text:
Electi uniuscujusque bona sic tibi tentanda exterius tribuo, ut tamen ipse noveris, quia perseverantem mihi illum in mentis radice conservo. Ubi et bene Quia per hoc, quod usque ad defectum cordis praevalere nequaquam permittitur, exclusus ab intimis, exterius vagatur. Qui etiam si virtutes mentis plerumque turbat, eo ipso foris est, quo resistente Deo, usque ad interitum bonorum corda non vulnerat. Tantum quippe contra illa saevire permittitur, in quantum necesse est ut tentationibus erudita solidentur; ne ea quae agunt bona, suis viribus tribuant, ne in securitatis torpore se deserant, et a formidinis accinctione dissolvant: sed ad provectus sui custodiam tanto solertius invigilent, quanto se contra adversarium stare semper in acie tentationum
Abbreviated transcription (Latin):
malo: Quẽ diuina inspiratio con¬
tra hostem roborat: hunc quasi
in sathane aurib ds laudat. Lauda¬
re quippe eiꝰ est: & prius bona
concedere. & post concessa custodi¬
re. Sed antiquus hostis eo contra
bonos grauius seuit. quo uallari
eos diuine ꝑtectionis munere
conspicit. Unde & subiungit diceñ.¬

Expanded text:
Quem divina inspiratio contra hostem roborat, hunc quasi in Satanae auribus Deus laudat. Laudare quippe ejus est, et prius bona concedere, et post concessa custodire. Sed antiquus hostis eo contra bonos gravius saevit, quo vallari eos divinae protectionis munere conspicit. Unde et subjungens dic
Abbreviated transcription (Latin):
phibetur: quia in istis ꝑ grãm manet
ad aliquid. in illo autẽ ꝑ substantiã
manet ad cuncta. Sicut eñi corpus
nr̃m sensli tantũ mͦ tactus agnoseit:
caput autẽ corporis usũ simul om̃i¬
um quinq sensuũ possidet. ut uideat.
audiat. gustet. odoretur. tangat: ita
menbra suꝑni capitis in quibusdã
uirtutib emicant. ipsũ uͦ caput in
cunctis uirtutib flagrat. Dissimilit᷑
uitam tenditur. sine periculo amit¬
ti non possunt. Dona autẽ quibus
uitȩ scĩtas demonstratur: plerumq
ut dictũ est sine dispendio subtrahunt᷑.
Illa gͦ ꝓ nr̃a eruaitione tenenda ft̃:
hec ꝓ alienis ꝓuectib exquirenda.
In illis nos terreat formido ne ꝑeant:
in istis uͦ ad tempus aliquando subla¬
tis consoletur humilitas: quia ad
clationẽ mentẽ fortasse subleuant.
Cum igitur concessa nobis uirtutũ
signa subtrahuntur: dicamus recte.
Dñs dedit. dñs abstulit: sicut dño
placuit ita factũ est. sit nomen dñi

Expanded text:
perhibetur: quia in istis per gratiam manet perhibetur: quia in istis per gratiam manet ad aliquid, in illo autem per substantiam manet ad cuncta. Sicut enim corpus nostrum sensum tantummodo tactus agnoscit, caput autem corporis, usum simul omnium quinque sensuum possidet, ut videat, audiat, gustet, odoretur, tangat; ita membra superni capitis in quibusdam virtutibus emicant, ipsum vero caput in cunctis virtutibus flagrat. Dissimilitervitam tenditur, sine periculo amitti non possunt. Dona autem quibus vitae sanctitas demonstratur, plerumque, ut dictum est, sine disIlla ergo pro nostra eruditione tenenda sunt, haec pro alienis provectibus exquirenda. In illis nos terreat formido, ne pereant; in istis vero ad tempus aliquando sublatis consoletur humilitas, quia ad elationem mentem fortasse sublevant. Cum igitur concessa nobis virtutum signa subtrahuntur, dicamus recte: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit, ita factum est; sit nomen Domini
Abbreviated transcription (Latin):
suetudo namq humilitas. patientia. fides.
spes. caritas. dona eiꝰ sunt: sed ea sine qͥb
ad uitã homines ꝑuenire nequaquam
possunt. P rophetiȩ autẽ uirtus. curatio.
genera linguarũ. interpretatio ser¬
monũ dona eiꝰ sunt: sed quȩ uirtutis
eiꝰ presentiã. ꝓ correptione intuentiũ
ostendunt. In his igitur donis sine
electis om̃ib semꝑ manet. In illis autẽ
quib ꝑ ostensionẽ illius ñ nr̃a uita
seruatur. sed alioꝵ queritur. nequa¬
quã semꝑ inp̃dicatorib ꝑmanet:
quia semꝑ quidẽ eoꝵ cordi ad bene
uiuendũ presidet. nec tamen ꝑ eos
uirtutũ signa semꝑ ostendit. sed
aliquando se eis asignoꝵ ostensioni¬
bus subtrahit: ut eo humilius uir¬
tutes eiꝰ habeantur. quo habite teneri
& continue habet presentẽ: quia ex
illo udem sp̃s ꝑ scibstantiã ꝓfertur.
Recte gͦ & cũ in scĩs p̾dicatorib mane¬
at. in mediatore singulariter manere

Expanded text:
ssspes, charitas, dona ejus sunt; sed ea sine quibus ad vitam homines pervenire nequaquam possunt: prophetiae autem virtus, curatio, genera linguarum, interpretatio sermonum, dona ejus sunt; sed quae virtutis ejus praesentiam pro correptione intuentium ostendunt. In his electis omnibus semper manet: in illis autem, quibus per ostensionem illius non nostra vita servatur, sed aliorum quaeritur, nequaquam semper in praedicatoribus permanet: quia semper quidem eorum cordi ad bene vivendum praesidet, nec tamen per eos virtutum signa semper ostendit: sed aliquando se eis a signorum ostensionibus subtrahit, ut eo humilius virtutes ejus habeantur, quo habitae tenerier continue habet praesentem, quia et ex illo idem Spiritus per substantiam profertur. Recte ergo et cum in sanctis praedicatoribus maneat, in Mediatore singulariter manere
Abbreviated transcription (Latin):
Unde in euangelio scriptũ est. Suꝑ quẽ
uideris spm descendentẽ & manentem
suꝑ eũ: hic est qui baptizat. In cunctis
namq fidelib sp̃s uenit. sed in solo medi¬
atore singulariter ꝑmanet: quia eius
humanitatẽ nũquã deseruit. ex cuus
diuinitate ꝓcedit. In illo igitur manet.
qui solus & om̃ia & semꝑ potest. Nam
fideles qui hunc accipiunt. cũ signoꝵ
dona habere semꝑ ut uolunt ñ possunt:
hunc se accepisse quasi in transitus osten¬
sione testantur. Sed cũ rursũ de eodem
sp̃u ueritatis ore discipłis dr̃. apud uos
manebit. & in uobis erit: quid est qđ
diuina uoce mediatoris signũ. hȩc eadẽ
scĩ sp̃s mansio declaratur cũ dr̃: super
quẽ uideris sp̃m descendentẽ & ma¬
nentẽ suꝑ eũ: Si igitur iuxta magistri
lare iam signũ erit. qđ in mediatore
ꝑmanet: Qd tamen citius cognoseimꝰ:
si dona eiusdẽ sp̃s discernamus. Alia
namq sunt dona illius. sine quib uitȩ

Expanded text:
et in Evangelio scriptum est: Super quem et in Evangelio scriptum est: Super quem videris Spiritum descendentem et manentem super eum, hic est qui baptizat . In cunctis namque fidelibus Spiritus venit, sed in solo Mediatore singulariter permanet, quia ejus humanitatem nunquam deseruit, ex cujus divinitate procedit. In illo igitur manet, qui solus et omnia et semper potest. Nam fideles, qui hunc accipiunt, cum signorum dona habere semper, ut volunt, non possunt, hunc se accepisse quasi in transitus ostensione testantur. Sed cum rursum de eodem Spiritu Veritatis ore discipulis dicitur, Apud vos manebit, et in vobis erit , quid est quod divina voce Mediatoris signum haec eadem sancti Spiritus mansio declaratur, cum dicitur: Super quem videris Spiritum descendentem, et manentem super eum? Si igitur juxta magistri lare jam signum erit quod in Mediatore permanet? Quod tamen citius cognoscimus, si dona ejusdem Spiritus discernamus. Alia namque sunt dona illius, sine quibus ad vi
Abbreviated transcription (Latin):
‸ sp̃s ꝓphetis semꝑ adesset: inquisitus¬
⁊ amos ꝓpħa ñ diceret. Non sũ ꝓpħa.
Ubi & subdidit. Neq filius ꝓphetȩ.¬
S sed armentarius ego sũ: uellicans sy¬
÷ comoros. Quomͦ autẽ ꝓpħa ñ fuit:
qui de futuris tot uerba p̃dixit: Aut
quomͦ ꝓpħa fuit: si de se in presenti
uera denegauit: Sed quia eadem
hora qua requisitus est ꝓphetiȩ spm
sibi deesse sensit: de semetipso testimo¬
S niũ ueraciter intulit dicens. Non su
S ꝓpheta. Qui tamen secutus adiunxit.
Sft nunc audi uerbũ dñi. Hec dicit
S dñs. Uxor tua in ciuitate fornicabit᷑.
& filii tui & filiȩ tuȩ in gladio cadent:
S& humus tua funiculo metietur: & tu¬
S in terra polluta morieris. Quib ꝓphe¬
tiȩ uerbis aꝑte ostenditur: quia dum
de se illa loqueretur: impletus est. Et
mox habere ꝓphetandi sp̃m meruit.
consulenti. nequaquã nathan ꝓpħa
concederet: qđ post paululũ negaret.¬

Expanded text:
spiritus prophetis semper adesset, inquisitusspiritus prophetis semper adesset, inquisitus Amos propheta non diceret: Non sum propheta, ubi et subdidit: Neque filius prophetae; sed armentarius ego sum, vellicans sycomoros . Quomodo autem propheta non fuit, qui de futuris tot vera praedixit? Aut quomodo propheta fuit, si de se in praesenti vera denegavit? Sed quia eadem hora qua requisitus est prophetiae sibi spiritum deesse sensit, de semetipso testimonium veraciter intulit, dicens: Non sum propheta. Qui tamen secutus adjunxit: Et nunc audi verbum Domini. Haec dicit Dominus: Uxor tua in civitate fornicabitur, et filii tui et filiae tuae in gladio cadent, et humus tua funiculo metietur; et tu in terra polluta morieris . Quibus prophetae verbis aperte ostenditur quia dum de se illa loqueretur, impletus est; et mox habere prophetandi spiritum meruconsulenti, nequaquam Nathan propheta concederet quod post paululum negaret
Abbreviated transcription (Latin):
exhibeat. unde pulsatũ uerius imbe¬
cillitatẽ sue infirmitatis pensat. Bene
dm̃ locutus est. quia sollerti cura custo¬
dire dolens animus debet: ne cũ se
tẽptatio intus stimulat. in uerbis foras
illicite locutionis erumpat: ne de ꝓba
tione murmuret. & ignis qui hunc
uelut aurũ concremat. ꝑ excessum
sermonis illiciti. in palee fauillam
uertat. Nil uero obstat. si hoc qd̃ de
uirtutib diximus. de his quȩ in osten¬
sione uirtutis dantur donis sc̃ĩ sp̃s
Ssentiamus. Alii namq ꝓphetiȩ. alii
Sgenera linguarũ. alii uirtutes cura¬
tionũ dantur. Sed quia hec ipsa
dona non semꝑ in mente eodẽ modo¬
sunt: liquido ostenditur: ut ne se mens
in presupͣtione eleuet: aliquando uti¬
liter subtrahuntur: Nam sĩ ꝓphetiȩ
sp̃s ꝓphetis semꝑ adesset: nimirũ hebi¬
Sseus ꝓpheta ñ diceret. Dimitte eam.
Sanima eñi eius in amaritudine est:
S & dñs celauit ame uerbũ. Si ꝓphetie

Expanded text:
exhibeat, unde pulsatum verius imbeexhibeat, unde pulsatum verius imbecillitatem suae infirmitatis pensat. Bene murmuret. --Quia solerti cura custodire dolens animus debet, ne cum se intus tentatio stimulat, in verbis foras illicitae locutiotione murmuret, ne ignis qui hunc velut aurum concremat, per excessum sermonis illiciti in paleae favilla vertat. Nil vero obstat, si hoc quod de virtutibus diximus, de his quae in ostensione virtutis dantur donis Spiritus sancti sentiamus « Alii namque prophetiae, alii genera linguarum, alii virtutes curationum » donantur . Sed quia haec ipsa dona non semsunt, liquido ostenditur quod ne se mens in praesumptione elevet, aliquando utiliter subtrahuntur. Nam si prophetiae spiritus prophetis semper adesset, nimirum Elisaeus propheta non diceret; Dimitte eam, anima enim ejus in amaritudine est, et Dominus celavit a me verbum . Si prophetiae
Abbreviated transcription (Latin):
uitiis. cũ se quasi nudari uirtutib
conspicit. ad solam miscłiȩ spem re¬
currat: & eo se nudari ñ sinat. quose
a utrtutib humiliter nudũ putat.
Qui & si fortasse aliqua uirtute in
tep̃tatione detegitur: infirmitatẽ
tamen ꝓpriam agnoscens. ipsa me¬
lius humilitate uestitur: Et ualde
robustius quã steterat iacet: eũ sibi
sine diumno adiutorio cessat tribu¬
ere qđ habet. Unde & manũ mox
largitoris & iudicis humiliter agnos¬
Ecce tẽp̃tationib eruditus creuit: qui
& in uirtute habita largitatẽ dantis.
& in ꝑturbatione fortitudints potesta¬
tem tollentis agnoscit. Quȩ tamen
fortitudo nͣtollitur: sed ꝑturbata fa¬
tigatur : quatinus concussa mens.
dũ se hanc iam iamq quasi amittere
trepidat. semꝑ facta humilis nuͣquã
hoc qđ interna ꝑ. E turbatio¬
ne concutimur: dignũ est ut ad con¬
ditoris iudiciũ recurramus: ut inde
cor nr̃m adiutori suo maiores laudes

Expanded text:
vitiis, cum se quasi nudari virtutibus vitiis, cum se quasi nudari virtutibus conspicit, ad solam misericordiae spem recurrat; et eo se nudari non sinat, quo se a virtutibus humiliter nudum putat: qui etsi fortasse aliqua virtute in tentatione detegitur, infirmitatem tamen propriam agnoscens, ipsa melius humilitate vestitur; et valde robustius quam steterat jacet, cum sibi sine divino adjutorio cessat tribuere quod habet. Unde et manum mox largitoris et judicis humiliter agnosEcce tentationibus eruditus crevit, qui et in virtute habita largitatem dantis, et in perturbatione fortitudinis, potestatem tollentis agnoscit. Quae tamen fortitudo non tollitur, sed perturbata fatigatur; quatenus concussa mens, dum se hanc jamjamque quasi amittere trepidat, semper facta humilis nunquam hoc, quod interna perturbatione concutimur, dignum est ut ad conditoris judicium recurramus; ut inde cor nostrum adjutori suo majores laudes
Abbreviated transcription (Latin):
Sed quid est qđ deuotione completa.
caput natareus radere. capillosq in
igne sacrificii ponere iubetur: nisi
qdđ tunc adꝑfectionis summã ꝑtingi¬
mus. cũ sic exteriora uicia iuncimtis.
ut etiam cogitationes suꝑfluas a
mente resecemus: Quas nimirum
sacrifien igne concremare est flãma
eas diuini amoris incedere: ut totũ
cor in dĩ amore ardeat. & cogitati¬
ones suꝑfluas concremans. quasi na¬
tarei capillos deuotionis ꝑfectione
consumat. Et notandũ. qđ in terrã
corruens adorauit. Ille enĩ ueram
dõ orationẽ exhibet. qui semetipsũ
qutia puluis sit hu militer uidet:
qui nichil sibi uirtutis tribuit.
qui boni quȩ agit. ẽẽ de mi¬
sericordia conditoris agnoscit. Unde
reuertar illuc. Ac si tep̃tatus animꝰ.
&e infirmitatis suȩ inopia deprehen¬
sus dicat. studũ me in fide prima gr̃a
genuit: nudũ eadem gr̾a in assũp.¬
tone saluabit. Est namq magnum
animi turbati solaciũ. ut pulsatus

Expanded text:
Sed quid est quod, devotione completa, Sed quid est quod, devotione completa, caput Nazaraeus radere, capillosque in igne sacrificii ponere jubetur, nisi quod tunc ad perfectionis summam pertingimus, cum sic exteriorem vitam vincimus, ut etiam cogitationes superfluas a mente resecemus: quas nimirum sacrificii igne concremare, est flamma eas divini amoris incendere, ut totum cor in Dei amore ardeat, et cogitationes superfluas concremans, quasi Nazaraei capillos, devotionis perfectio  Et notandum quod in terram corruens adoravit. Ille enim veram Deo adorationem exhibet qui semetipsum, quia pulvis sit, humiliter videt, qui nihil sibi virtutis tribuit, qui bona quae agit esse de misericordia conditoris agnoscit. Unde estitur. --Ac si tentatus animus et in infirmitatis suae inopia deprehensus dicat: Nudum me in fide prima gratia genuit, nudum eadem gratia in assumptione salvabit. Est namque magnum animi turbati solatium, ut pulsatus
Abbreviated transcription (Latin):
quid sit inueniat. & presũptionis pro¬
prie fastũ deponat. Mox eñi ut tẽpta¬
tio mentẽ pulsauerit: om̃is cogitatio¬
nũ nr̃arũ presup̃tio tumultusq con¬
git: quasi in tyrannidẽ erũpit. Habet
autẽ ty rannidis suȩ satellites. fauentes
sibimet cogitationes suas. Sed si suꝑ ty¬
rannũ hostis irruat: fauor mox satel¬
litũ cessat. Intrante namq aduersario
sateslites fugunt: eũq deterriti decli¬
nant. quẽ in pace positi callida adula¬
tione laudabant. Subductis uͦ satelli¬
tibus ante hostem solus remanet: qͥa
recedentib elatis cogitationib ꝑtur¬
batus animus. se solũmodo & tep̃tatio¬
nem uiãet. Aciditis gͦ aduersis caput
decondetur: cũ teptationib uehemen¬
ter irruentib. apresup̃tionis suȩ co¬
gitationib mens nudatur: Quid̃ est
em̃ quod nazarei capillos nutrtunt:
nisi qđ ꝑuitam magne continentiȩ
presũptionũ cogitationes crescunt:

Expanded text:
quid sit inveniat, et praesumptionis proquid sit inveniat, et praesumptionis propriae fastum deponat. Mox enim ut tentatio mentem pulsaverit, omnis cogitationum nostrarum praesumptio tumultusque congit, quasi in tyrannidem erumpit. Habet autem tyrannidis suae satellites, faventes sibimet cogitationes suas. Sed si super tyrannum hostis irruat, favor mox satellitum cessat. Intrante namque adversario, satellites fugiunt, cumque territi declinant, quem in pace positi callida adulatione laudabant. Subductis vero satellitibus, ante hostem solus remanet, quia recedentibus elatis cogitationibus, perturbatus animus se solummodo et tentationem videt. Auditis ergo adversis caput detondetur, cum tentationibus vehementer irruentibus, a praesumptionis suae cogitationibus mens nudatur. Quid est enim quod Nazaraei capillos nutriunt , nisi quod per vitam magnae continentiae praesumptionum cogitat
Abbreviated transcription (Latin):
resecare. Et detonso capite in terram
corruit: qui repressis presupͣtionis
suȩ cogitationib quã in semet ipso
infirmus sit humiliter: agnoscit. Dif¬
ficile namq est magna agere. & apud
semetipsũ quẽpiam de magnis actib
cogitationũ fiduciã non habere. Eo
ipso eñi quo contra uicia fortiter ui¬
utur: cogitationũ presup̃tio in corde
generatur. Et cũ mens foris culpas ua¬
lenter conterit. plerũq apud semet¬
ipsam latenter intumescit: iamq se
ẽẽ magni alicuius meriti estimat. nec
se peccare in cogitatione sue estimati¬
onis putat. Ante districti autẽ iudicis
oculos tanto deterius delinquitur:
quanto culpa quo occultius. eo pene
in corrigibiliter ꝑpetratur. Et tanto
ad deuorandũ lattus patet fouea: qͣnto
de semet ipsa elatius gloriatur uita.
Unde ut sepe iam diximus pia condi¬
toris dispensatione agitur: ut de se
confideris anima dispensatoria tẽpta¬
tione pulsetur: quatinus infirmata

Expanded text:
resecare. Et detonso capite in terram resecare. Et detonso capite in terram corruit, qui repressis praesumptionis suae cogitationibus, quam in semetipso infirmus sit humiliter agnoscit. ficile namque est magna agere, et apud semetipsum quempiam de magnis actibus cogitationum fiduciam non habere. Eo ipso enim quo contra vitia fortiter vivitur, cogitationum praesumptio in corde generatur; et cum mens foras culpas valenter conterit, plerumque apud semetipsam latenter intumescit; jamque se esse magni alicujus meriti aestimat, nec se peccare in cogitatione suae aestimationis putat. Ante districti autem judicis oculos tanto deterius delinquitur, quanto culpa 71 quo occultius, eo pene incorrigibiliter perpetratur: et tanto ad vorandum latius patet fovea, quanto de semetipsa elatius gloriatur vita. Unde, ut saepe jam diximus, pia conditoris dispensatione agitur, ut de se confidens anima, dispensatoria tentatione pulsetur quatenus infirmata,
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quid moraliter ꝑ capillos: nisi
defluentes animi cogitationes acci¬
pimus : Unde & alias ȩcclesiȩ dicit᷑.¬
S dieut utita coccinea labia tua sponsa.
÷ & eloquiũ daũ dulce. Unta quippe:¬
crines capitis asstringit. Labia gͦ
sponse. sicut uitta sunt: quia exhor¬
tatione sẽẽ eccłȩ. cunctȩ in auditoꝵ
mentib diffusȩ cogitationes ligant᷑.
ne remisse defluant. ne sese ꝑ illicita
spargant. nesparsȩ cordis oculos depͥ¬
mant. sed quasi adunã se intentionẽ
colligant. dũ uitta eas sc̃ȩ̃ p̃dicationis
ligat. Quã recte & coccineã asserit.
quia scõꝵ p̃dicatio solo caritatis ardore
flãmescit. Quid uͦ ꝑ caput: nisi ea que
principale uniuscuiusq actionis est:
mens ipsa signatur: Unde & alias dr̃.
Et oleũ de capite tuo non deficiat.
Oleũ quippe in capite: est caritas in
mente. Et acapite oleũ deficit: cũ ca¬
ritas amente discedit. Caput gͦ deton¬
dere est: cogitationes suꝑfluas am̃te

Expanded text:
Nam quid moraliter per capillos, nisi defluentes animi cogitationes accipimus? Unde et alias Ecclesiae dicitur: Sicut vitta coccinea labia tua, sponsa, et eloquium tuum dulce crines capitis astringit. Labia ergo Sponsae sicut vitta sunt; quia exhortatione sanctae Ecclesiae, cunctae in auditorum mentibus diffusae cogitationes ligantur, ne amissae defluant, ne sese per illicita spargant, ne sparsae cordis oculos deprimant, sed quasi ad unam se intentionem colligant, dum vitta eas sanctae praedicationis ligat. Quam recte et coccineam asserit, quia sanctorum praedicatio solo charitatis ardore flammescit. Quid vero per caput, nisi ea quae principale uniuscujusque actionis est, mens ipsa signatur? ut et alias dicitur: Et oleum de capite tuo non deficiat . Oleum quippe in capite, est charitas in mente; et a capite deficit oleum, cum charitas a mente discedit. Caput ergo detondere est cogitationes superfluas a mente
Abbreviated transcription (Latin):
diseretio ꝓficit: quia ut uirtutes a
uitiis subtilius distinguat agnoscit.
Unde & bene fubiungitur. Seidtt¬
dimus: cũ discernendo nr̃a opera
rent: nequaquã uoce angelica dice¬
ꝑes retur. Beatus qui uigilat & custodit¬
⁊ uestimenta sua: ne nudatus ambu¬
÷ let. & uideant turpitudinẽ eius.
Turpitudo eñi nr̃a tunc cernitur:
cũ uita reprehensibilis. ante iustoꝵ
oculos in tudicio. nequaquã subse.¬
quentis boni oꝑis tegmine uelat᷑.¬
Sed quia cũ culpa tẽptamtr: ad la¬
menta accendimur: atq ipsis lam¬
tis excitati. ad ꝑspiciendã lucẽ iusti¬
tiȩ subtilius oculos mentis aꝑimus.¬
& quasi in dolore uestimenta scindi¬
mus. quia ex fletu discretione cres¬
cente. cuncta que agimus districti¬
us irata manu uindicamus: Tunc
om̃is nr̃a elatio corruit: tune cun¬
cta ab animo cogitationũ suꝑflui¬
tas cadit. Unde & subditur. Et tonso¬

Expanded text:
discretio proficit, quia ut virtutes a discretio proficit, quia ut virtutes a vitiis subtilius distinguat, agnoscit. Unde et bene subjungitur: CAPUTndimus, cum discernendo nostra opera rent, nequaquam voce angelica diceretur: Beatus qui vigilat, et custodit vestimenta sua, ne nudus ambulet et videant turpitudinem eius. Turpitudo enim nostra tunc cernitur, cum vita reprehensibilis ante iustorum oculos in iudicio nequaquam subsequentis boni operis tegmine velatSed quia cum culpa tentamur, ad lamenta accendimur; atque ipsis lamentis excitati, ad perspiciendam lucem justitiae subtilius oculos mentis aperimus, quasi in dolore vestimenta scindimus, quia ex fletu, discretione crescente, cuncta quae agimus, districtius irata manu judicamus. Tunc omnis nostra elatio corruit, tunc cuncta ab animo cogitationum superfluitas cadit. Unde et subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
quã sufficit fatigatur: ei contra
hostis sui insidias munimen humi¬
litatis ostenditur: Et unde se ꝑtimes
cit eneruiter cadere: inde accipit
fortiter stare. Tep̾tatus autẽ non
solũ uires a quo accipiat discit. sed
quanta eas uigilantia seruet intelli¬
git. Sepe em̃ quẽ tẽp̃tationis certam̃
superare non ualuit: sua deterius se¬
curitas strauit. Nam dũ lassum se qͥsq
in ocio remittit: dissolutã mentem
corruptori ꝓstituit. At si eu̾ ex dis¬
pensatione suꝑne pietatis tẽptatio.
non repente uehementer irruens.
sed temperato accessu erudiens pul¬
sat: nimirũ ad insidias ꝓuidendas
euigilat. ut contra hostem se in cer¬
tamine cautus accingat. Unde &¬
S bene subiungitur. Tunc surrexit
S iob. Sedere enĩ quiescentis est: at¬
surgere decertantis. Auditis gͦ aduer-¬
sis surgere est: exꝑtis tep̃tationibus
mentẽ adcertamina robustius repa¬
rare. Quib nimirũ tep̃tationib etiã

Expanded text:
quam sufficit fatigatur; ei contra quam sufficit fatigatur; ei contra hostis sui insidias munimen humilitatis ostenditur, et unde se pertimescit etiam enerviter cadere, inde accipit fortiter stare. Tentatus autem non solum vires a quo acciquanta eas vigilantia servet intelligit. 70 Saepe enim quem tentationis certamen superare non valuit, sua deterius securitas stravit. Nam dum lassum se quisque in otio remittit, dissolutam mentem corruptori prostituit; at si eum ex dispensatione supernae pietatis tentatio non repente vehementer irruens, sed temperato accessu erudiens pulsat, nimirum ad insidias providendas evigilat, ut contra hostem se in certamine cautus accingat. Unde et bene subjungitur: CAPUT --Sedere enim, quiescentis est; assurgere, decertantis. Auditis ergo adversis surgere, est expertis tentationibus mentem ad certamina robustius parare. Quibus nimirum tentationibus etiam
Abbreviated transcription (Latin):
necesse est mens formidat: fiduciam
sibimet spei debilitat. Sepe dũ im¬
mensis questionib animus tundit᷑:
ꝑturbata fides quasi defectura fati¬
gatur. Sed tamen uiuunt filie que
domo concussa moriuntur: quia
& si intra conscientiã. spem. fidem.
caritatẽq pene occũbere ꝑturbatio
ipsa renuntiat: has tamen ante dĩ
oculos uiuas. ꝑseuerantia rectȩ inten¬
tionis seruat. Unde & puer qui hec
nuntiet solus euadit: quia mentis
discretio. etiam inter tep̾tamenta
incolumis ꝑmanet. Agitq puer ut
iob filios flendo recipiat: dũ disere¬
tione nuntiante dolens animus
tres quas quasi amittere cȩperat:
penitendo conseruat. Mira autem
hoc nobiscũ dispensatione agitur:.
ut mens nr̃a culpe nonnunquã pul¬
satione feriatur. Nam eẽ se magnarũ
uiriũ homo crederet: si nullũ umnquã
earundẽ uiriũ defectũ. intra mͣtis
archana sentiret. Sed dũ tepͥtatione
irruente quatitur: & quasi ultra

Expanded text:
necesse est, mens formidat, fiduciam necesse est, mens formidat, fiduciam sibimet spei debilitat. Saepe, dum immensis quaestionibus animus tunditur, perturbata fides, quasi defectura, fatigatur. Sed tamen vivunt filiae quae domo concussa moriuntur, quia et si intra conscientiam spem, fidem et charitatem, quas pene occumbere perturbatio ipsa renuntiat; has tamen ante Dei oculos vivas perseverantia rectae intentionis servat. Unde et puer qui haec nuntiet solus evadit, quia mentis discretio etiam inter tentamenta incolumis permanet. Agitque puer, ut Job filios flendo recipiat, dum, discretione nuntiante, dolens animus vires, quas quasi amittere coeperat, poenitendo conservat. Mira autem hoc nobiscum dispensatione agitur, ut mens nostra culpae nonnunquam pulsatione feriatur. Nam esse se magnarum virium homo crederet, si nullum unquam earumdem virium defectum intra mentis arcana sentiret. Sed dum, tentatione irruente, quatitur, et quasi ultra
Abbreviated transcription (Latin):
dũ subiectũ se diuinȩ formidini ani¬
mus gaudet: repente suꝑbia tẽptan¬
te rigescit. Sed tamen ualde more
timens quia non timet: ad humilita¬
tem se iterũ festinus inflectit. Et tanto
hanc solidtus recipit: quanto eiꝰ uirtu¬
tis pondus. quasi amittendo pensauit.
qitia turbata in tepͣtatione conscientia
adutilitatẽ ꝓprie cognitionis raptim
& in momento temporis obruuntur
filii intus ꝑ spm̃ uiuunt. dũ exterius
carne moriuntur: quia uidelicet
uirtutes nr̃e tẽp̾tationis tẽpore. & si
in mom̃to turbate abstatu sui incolu¬
mitate deficiunt: ꝑ intentionis tam
ꝑseuerantiã integre. inmentis radice
subsistunt. Cũ quib etiã tres sorores
occumbunt: quia in corde nonñquã
ꝑ flagella turbatur caritas. ꝑ formidi¬
nem concutitur spes: ꝑ questiones
pulsatur fides. Sepe eñi quasi a condi¬
toris amore torpescimus: dũ ultra
quã nobis congruere credimus. fla¬
gello fatigamur. Sepe dũ plus quã

Expanded text:
dum subjectum se divinae formidini anidum subjectum se divinae formidini animus gaudet, repente superbia tentante rigescit. Sed tamen valde mox timens quia non timet, ad humilitatem se iterum festinus inflectit; et tanto hanc solidius recipit, quanto ejus virtutis pondus quasi amittendo pensavit. quia turbata in tentatione conscientia, ad utilitatem propriae cognitionis raptim et in momento temporis obruuntur filii intus per spiritum vivunt, dum exterius carne moriuntur, quia videlicet virtutes nostrae tentationis tempore etsi in momento turbatae ab status sui incolumitate deficiunt, per intentionis tamen perseverantiam integrae in mentis radice subsistunt. Cum quibus etiam tres sorores occumbunt, quia in corde nonnunquam per flagella turbatur charitas, per formidinem concutitur spes, per quaestiones pulsatur fides. Saepe enim quasi a conditquam nobis congruere credimus, flagello fatigamur. Saepe dum plusquam
Abbreviated transcription (Latin):
gimur: quanto ad hanc quasi amis¬
sam redimus. Aliquando dũ mens
fortiter aduersa contep̾nit. subortis
aduersitatis euentib hanc metuis
uehemens ꝑcutit: sed ꝑ hunc con¬
cussa discit cui tribuat. qđ in quib dã
fortiter stetit. Et tanto post ualidius
fortitudinẽ retinet: quanto hanc re¬
pente irruente formidine sibi iam
quasi elapsam uidet. Aliquando dum
magna nos setre gaudemus. repente
ignorantiȩ cȩcitate torpescimus. Sed
quo ignorantia mentis oculus ad
momentũ clauditur. eo post ad scien¬
tiam uerius aperitur : ut nimirum
flagello sue cecitatis eruditus: & setre
ipsum a quo habeat sciat. aliquando
dũ religiose cuncta disponimus. dũ
pietatis uiscera plene nos habere gra¬
tulamur: quadã mentis duritia ir¬
ruente ꝑcutimur. Sed̃ quasi obdu¬
rati cognoscimus. cui pietatis habite
bona tribuamus: & pietas uerius
uelut extincta recipitur. dũ quasi
amissã amplius amatur. Aliquando

Expanded text:
gimur, quanto ad hanc quasi amisgimur, quanto ad hanc quasi amissam redimus. Aliquando dum mens fortiter adversa contemnit, subortis adversitatis eventibus, hanc metus vehemens percutit. Sed per hunc concussa discit cui tribuat quod in quibusdam fortiter stetit; et tanto post validius fortitudinem retinet, quanto hanc repente irruente formidine sibi jam quasi elapsam videt. Aliquando dum magna nos scire gaudemus, repentinae ignorantiae caecitate torpescimus. Sed quo ignorantia mentis oculus ad momentum clauditur, eo post ad scientiam verius aperitur, ut nimirum flagello suae caecitatis eruditus, et scire ipsum a quo habeat sciat. Aliquando dum repietatis viscera plene nos habere gratulamur. quadam mentis duritia irruente percutimur: sed quasi obdurati cognbona tribuamus; et pietas verius velut exstincta recipitur, dum quasi amissa amplius amatur. Aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
obiuet. uel contra tep̾tationẽ qͦmͦ
se p̃paret ignoret. Sed hac ipsa
stultitia cor prudenter eruditur.
quia unde ad momentũ desipit.
eo post uerius quo & humilius sapit.
& sapientia unde quasi amittitur.
inde certius possidetur. Aliquando
dũ sublimia intelligendo in elatione
se animus erigit: in rebus imis &
uilib graui hebetudine pigrescit.
ut repente sibi etiam ia clausa¬
non uideat. qui ꝑnix sũma pene¬
trabat. Sed hec ipsa hebetudo in¬
tellectũ nobis dũ subtrahit seruat:
quia aũ ad momentũ cor humiliat.
uerius ad sliblimia intelligenda
confirmat. Aliquando dũ cuncta
nos agere consilii grauitate gaude¬
mus. pulsante cause emergentis ar¬
ticulo p̾cipitatione subita rapimur.
& qui nos semꝑ dispofite urxisse ere¬
dimus. repente intima confusione
uastamur. Sed tamen eiusdẽ confu¬
sionis eruditione aiscimus: ne nr̃is
uirib consilia nr̃a tribuamus. Et
tanto maturius ad grauitatẽ restrin¬

Expanded text:
obviet, vel contra tentationem quomodo obviet, vel contra tentationem quomodo se praeparet, ignoret. Sed hac ipsa stultitia cor prudenter eruditur, quia unde ad momentum desipit, eo post verius, quo et humilius, sapit; et sapientia unde quasi amittitur, inde certius possidetur. Aliquando dum sublimia intelligendo in elatione se animus erigit, in rebus imis et vilibus gravi hebetudine pigrescit, ut repente sibi etiam ima clausa videat, qui pernix summa penetrabat. Sed haec ipsa hebetudo intellectum nobis, dum subtrahit, servat, quia dum ad momentum cor humiliat, verius ad sublimia intelligenda confirmat. Aliquando dum cuncta nos agere consilii gravitate gaudemus, pulsante causae emergentis articulo, praecipitatione subita rapimur; et qui nos semper disposite vixisse credidimus, repente 69 intima confusione vastamur. Sed tamen ejusdem confusionis eruditione discimus, ne nostris viribus consilia nostra tribuamus; et tanto maturius ad gravitatem restrin