comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia hocodiuimꝰ qđ odit &ds̃ : Cũ ergo cȩperis odisse
peccata & consitridõ cũte delectationes in licitȩ
rapiuno & ducuntie adea quȩ cibin ꝓ̃sunc . in gemis ce
ad dim̃ &confitens illi peccatatua mereberis ab illo
delectatioñẽ & suauitatẽ iusttiȩ dabittibi faciende
inȩbrietate gaudeas in sobrietate : Qui primogau¬
debas defurtis ut tolleres homini qđ non habebas :
quȩras donare non habenti qđ habebas: Et quem
delatabat rapere.: delectet donare: Quẽ delectabat
delactit hrmnũ diceredã: Currere ad eccłam:
qͥ pͥmocurrebas ad cheatrũ : Undenaca est ista
suauitas nisi quia dñs dñs dabit benignitatẽ & ter¬
ranrã dabit fructũ suũ : ecceuidete qđ dico: Ecce
locuti sumꝰ uob̵ uerbũ dĩ sem̃ sparsimꝰ deuotis cor¬
dib tãquã sulcata inuenieͥns pettora urã aratro con¬
fessionis deuotione & intentione. su scepistissemen:
cogitate de uerbo. qđ aud istis tã quã glebas fran¬

Expanded text:
se peccata et confiteri Deo, cum te delectationes illicitae rapiunt et ducunt ad ea quae tibi non prosunt, ingemisce ad Deum: et confitens illi peccata tua, mereberis ab illo delectationem, et suavitatem justitiae faciendae ebrietate, gaudeas in sobrietate; et qui primo gaudebas de furtis, ut tolleres homini quod non habebas, quaeras donare non habenti quod habebas; et quem delectabat rapere, delectet donare; quem delectabat delectet hymnum dicere Deo; currere ad ecclesiam, qui primo currebas ad theatrum. Unde nata est ista suavitas, nisi quia «Dominus dabit suavitatem, et terra nostra dabit fructum suum?» Ecce enim videte quod dico: ecce locuti sumus vobis verbum Dei, semen sparsimus devotis cordibus, tanquam sulcata invenientes pectora vestra aratro confessionis; devotione et intentione suscepistis semen, cogitate de verbo quod audistis, tanquam glebas fran
Abbreviated transcription (Latin):
ut descenderet iustificatꝰ publicanꝰille. magis
quã ille phariseus : Nãut noueritis qr ueritas
ꝑtnet ad confessionẽ peccatorũ: ait ioħ seuan¬
gelista: Sidixerimꝰ qr peccatũ non habemus:
nos ipsos seducimꝰ &ueritas in nob non est : Iuo¬
mͦ ergo ueritas deterra orietur. &iusticia decclo
ꝓspiciet : audi illũ sequentẽ & dicentẽ. Si confi¬
itamur peccata nr̃a. fidelis est & iustꝰ uc remittat
nob̵ peccata & purget nos ab om̃i iniqͥtate :
ni qripse sibi ñ peꝑcit : Ignoscamꝰ: qr ipse
agnoscit: Conuersus est ad puniendũ pecca¬
tũ suũ conuertar &ego ad eũ liberandum :

Expanded text:
ut descenderet justificatus Publicanus ille magis quam ille Pharisaeus. Nam ut noveritis quia veritas pertinet ad confessionem peccatorum, ait Joannes evangelista: «Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est.» Quomodo ergo veritas de tesequentem et dicentem: «Si confiteamur peccata nostra, fidelis est et justus, ut remittat nobis peccata, et purget nos ab omni iniquitate» . ni, quia ipse sibi non pepercit; ignoscamus, quia ipsagnoscit. Conversus est ad se puniendum, convertar ego ad eum liberandum.
Abbreviated transcription (Latin):
tio confitenti ut ipseagnoscat umpiũ sum
autẽ fieri ñ posse . nissille fecerit cui confitet᷑
credendo in cũ qͥiustificat impiũ : Tuaergo
peccata potes habe : fructũ bonũ non habeb
nisi ille dederit cui confiteris: Ideo cũdixis¬
set ueritas de terra orta ẽ. &i ustitia decȩlo
ꝓspexit: tã quã diceretur ei. qͥd est qđ dixisti

Expanded text:
tio confitenti, ut ipse agnoscat impius pium se fieri non posse, nisi ille fecerit cui confitetur, credendo in eum qui justificat impium . Tua ergo peccata potes habere; fructum bonum non habebis, nisi ille dederit cui confiteris. Ideo cum dixisset, «Veritas de terra orta est, et justitia de coelo prospexit;» tanquam diceretur ei, Quid est q
Abbreviated transcription (Latin):
somnis pugnat obpressio: Vigilare uolumꝰ: dor¬
mitamꝰ : leu inare uolumꝰ ẽsurimꝰ sitimꝰ: Stare uo¬
lumꝰ defatigamꝰ : quȩ rimꝰ sedere.: Si& hoc diu facimꝰ
deficimꝰ: Quic qͥd no̵ ꝓiniderimꝰ adrefationem :
illio rursus inueniemꝰ defectionẽ : Esuris dicittͥ
aliquis: respondes esurio: Ponit antite cibum:
A drefectionẽ posuerat : Per seuera in eo qđ po¬
suit : Certereficere te uolebas: hocage: Sc̃ꝑ
hoc agendo in eo qđ adhibuerat adrefectionẽ :
iterũ quȩ ris : Inueni maliqͥd undetereficias
molesciis cupiditatib indigentiis lasitadim br
non ẽ ista uera non ẽ ꝑfteta pax: Iuȩerit ꝑfecca
pax: õportet corruptibile hoc in ditert incor¬
ruptionẽ & mortale hoc induere in mortalitatem :
T unc fi&t sermo qͥscriptus est ab sortaẽ morsinuictoria :
Demorte est qx corpiis mortaleportaimꝰ: Qđ quidem

Expanded text:
somni, pugnat oppressio. Vigilare volumus; dorsomni, pugnat oppressio. Vigilare volumus; dormitamus: jejunare volumus; esurimus et sitimus: stare volumus; defatigamur: quaerimus sedere; si et hoc diu facimus, deficimus. Quidquid nobis providerimus ad refectionem, illic rursus invenimus defectionem. Esuris, dicit tibi aliquis? respondes, Esurio. Ponit ante te cibum; ad refectionem posuerat: persevera in eo quod posuit; certe reficere te volebas, hoc age semper; hoc agendo, in eo quod adhibueras ad refectionem, iterum quaeris. Inveni mihi aliquid unde te reficias,molestiis, cupiditatibus, indigentiis, lassitudinibus? Non est ista vera, non est perfecta pax. Quae erit perfecta pax? «Oportet corruptibile hoc induere incorruptionem, et mortale hoc induere immortalitatem: tunc fiet sermDe morte est, quia corpus mortale portamus; quod quidem
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. uoxdĩ. paxest: ad pacẽ uocat : Heia dicit:
Quicũq nondũ esti s inpace: amatepacẽ : Quid uob̾
meliis deme inuenire potostis quã pacẽ : pax
quid est : ubinullũ bellũ est : Quid ẽ ubmullũ
cũ diabolo udett simnonom̃ssci a fideles cũpͥncipe
dȩmoniorũ luctantur : Et qͥmꝰ cĩuilloluctantur
que ñ iudent : luctintur cũ concupiscentuis suis
qͥbusille suggerit peccata : non consentiendo qđ scug¬
gerit : Et si nonuincunt. tam̃ pugnant . Non¬
dũ ẽ ergopax : ubi pugna est : Aut ditem hominẽ
qͥnhil tẽptationis patit̃ in carnesua & posit m dicere
qr iã paoxest: Nihil qͥdem tẽptationis forte patitur in
in licitis uoluptatibus salt̃ suggestionesi psas patit᷑.
uel suggeritur illi qđ respuit : ueldelectat. unde
eũ tẽptaet: Sed ecce iãnihil delatat inlicitũ. uel
contra fam̃ & sicim pugnat cotidie: Quisem̃ iustus
hincalienꝰ : pugnat cotidie ergo fames & sitis. pug¬
nat contranos. lassicudo carnis. pugnat delectatio

Expanded text:
isti, vox Dei pax est, ad pacem vocat. Eia, dicit, quicumque nondum estis in pace, amate pacem: quid enim vobis melius de me invenire potestis quam pacem? Pax quid est? Ubi nullum bellum est. Quid est, ubi nullum cum diabolo, videte si non omnes sancti et fideles cum principe daemoniorum luctantur. Et quomodo cum illo luctantur, quem non vident? Luctantur cum concupiscentiis suis, quibus ille suggerit peccata: et non consentiendo quod suggerit, etsi non vincuntur, tamen pugnant. Nondum est ergo pax, ubi pugna est. Aut date mihi hominem qui nihil tentationis patitur in carne sua, ut possit mihi dicere quia jam pax est. Nihil quidem tentationis forte patitur in illicitis voluptatibus, saltem suggestiones ipsas patitur: vel suggeritur illi quod respuit, vel delectat unde contineat. Sed ecce jam nihil delectat illicitum; vel contra famem et sitim pugnat quotidie: quis enim justus hinc alienus? Pugnat ergo fames et sitis, pugnat contra nos lassitudo carnis, pugnat delectatio
Abbreviated transcription (Latin):
nando indemorieris : Sede sc̃ꝑ ut nolis surgere mo¬
rieris inde : Ambula sc̃ꝑ ut nolis qͥescere mnorieris
inde : Vligila sc̃ꝑ ut nolis dormire morieri s inde:
Dormiũ sẽꝑ ut nolis uigilare : morieri sinde : Quando
autẽ adsũpta fuerit mors inuictoria nonerunt ista :
Eterit paxplena ȩterna : Erimꝰ in quadĩ ciuitate fr̃is:
Quando deilla loqͦr. finiro nolo &maximeqͣndo scan¬
dala crebrescunt : Quis nonde siderer illã pacem
unde amicus nonexit. quo minncus nonintrat. ubi
nullus tẽptator est mullus seditiosus nullus diuidens
popłindũ nullus faciganseccłam inminis terio diaboli:
quando pseprinceps ipsorũmitiair inignẽ ȩternũ:¬
&cũllo qͥcũq illi consentiunt & recedere abeonolunt :
Entergo pax pimgata in filiis dĩ: om̃ibus amantibus
& seuidentibus plenis dõ. cũ eritd s̃om̃ia in om̃ibus : ÷¬
omunẽ pacẽ habebim dmñ cõmunẽ possessionem
ipse nob erit pro om̃ibus quȩdat. Ipsaeric ꝑfecta

Expanded text:
nando; inde morieris: sede semper, ut nolis surgere; morieris inde: ambula semper, ut nolis quiescere; morieris inde: vigila semper, ut nolis dormire; morieris inde: dormi semper, ut nolis vigilare; morieris inde. Quando ergo absorpta fuerit mors in victoriam, non erunt ista; et erit pax plena et aeterna. Erimus in quadam civitate: fratres, quando de illa loquor, finire nolo, et maxime quando scandala crebrescunt. Quis non desideret illam civitatem, unde amicus non exit, quo inimicus non intrat, ubi nullus tentator est, nullus seditiosus, nullus dividens populum Dei, nullus fatigans Ecclesiam in ministerio diaboli; quando ipse princeps ipsorum mittitur in ignem aeternullo quicumque illi consentiunt, et recedere ab eo nolunt? Erit ergo pax purgata in filiis Dei, omnibus amantibus se, videntibus se plenos Deo, cum erit Deus omnia in omnibus . Commune spectaculum habebimus Deum; communem possessionem ipse nobis erit pro omnibus quae dat: ipsa erit perfecta
Abbreviated transcription (Latin):
Quid prius incertũest: Nãnec homo hic potest
manere sc̃ꝑ: net argentũ hicpotest maneresẽꝑ:
Sicaurũ sic uestis. sic domꝰ sic pecunia. sic lati
p̃dia. sic postremo luxista : Noliergo uelle
gaudere inistis : sed gaude milla luce quȩ non ha¬
be occasũ gaude in illa luce. quãnon p̃cedit hes¬
ternꝰ dies nec seqͥtur crastinꝰ: Quid est istalux :¬
ego sũ in qͥd lux mundi: Quitibidicit. ego sum
lux mundi : uocatte adse : Conuocatte. c̃onuer¬
titte : Cũ conuertite : sanatte : Cũ sinaueritte :
uidebis conuersorẽtuũ cuidicit᷑ & plebscua lȩ¬

Expanded text:
quid prius, incertum est. Nam nec homo hic potest quid prius, incertum est. Nam nec homo hic potest manere semper, nec argentum hic potest manere semper; sic aurum, sic vestis, sic domus, sic pecunia, sic lata praedia, sic postremo lux ista. Noli ergo velle gaudere in istis: sed gaude in illa luce quae non habet occasum; gaude in illa luce quam non praecedit hesternus dies, nec sequitur, crastinus. Quid est ista lux? «Ego sum,» inquit, «lux mundi» . Qui tibi dicit, «Ego sum lux mundi,» vocat te ad se. Cum vocat te, convertit te; cum convertit te, sanat te; cum sanaverit te, videbis conversorem tuum, cui dicitur, «Et plebs tua lae
Abbreviated transcription (Latin):
sus csaddm̃ mereris miscđiam ipsius : qui a utt̃
conuersi non sunt non sunt adeptimiscđiã sẽd in¬
uener̃ irã : quid autẽ ut conuertereris posses nisi
uocareris Nonneille qͥte uocauit a uersũ. ipse
p̃stiit ut conuertereris: nolitibia drogare nec
ipsã conuersionẽ : ql nisite ille uocaret fugientẽ.
non posses conuerti: Propterea &ipsũ conuersio
nrã sponte sine miscđiatua : conuertimꝰ adte
sio ut iniificem̃ : Ds̃ tuconuertens inui ficabnos:
a plebstua lȩtabitur mnt : Malo suo letibatur
inse. bono suo lȩtabitur inte : Quando ergo uo¬
lint abe gaudia dese. inuenit planctũ in se Nunc
uero qe cotũ gaudiũ nr̃mds est qͥunult securus
gaudere. millo gaudeit qui non potest perire :
Quid em̃ fr̃s meigaudere uulas in argento :
aut argentũ perit: auitu: & nemoscit qͥprius
Uerũtam̃ illud constat. qlutrũq periturũ est

Expanded text:
sus es ad Deum, merereris misericordiam ipsius; qui autem sus es ad Deum, merereris misericordiam ipsius; qui autem conversi non sunt, non sunt adepti misericordiam, sed invenerunt iram? Quid autem, ut convertereris, posses, nisi vocareris? Nonne ille qui te vocavit aversum, ipse praestitit ut convertereris? Noli tibi ergo arrogare nec ipsam conversionem; quia nisi te ille vocaret fugientem, non posses converti. Propterea et ipsius conversionnostra sponte sine misericordia tua convertimur ad te, sio ut vivificemur. «Deus tu convertens vivificabis nos; et plebs tua laetabitur in te.» Malo suo laetabitur in se; bono suo laetabitur in te. Quando enim voluit habere gaudia de se, invenit planctum in se: nunc vero quia totum gaudium nostrum Deus est, qui vult securus gaudere, in illo gaudeat, qui non potest perire. Quid enim, fratres mei, gaudere vultis in argento? Aut argentum perit, aut tu; et nemo scit quid prius: verumtamen illud constat, quia utrumque periturum est;
Abbreviated transcription (Latin):
parencũ suorũ : Vsq ad eo autẽ non tibi obest pec¬
catũ patristui. sut mutaueris: ut nec ipsi patrituo
obsit si semutauerit: Sediam qđ accepit admor¬
talitatẽ istã radixnrã : duxit deadam: Quid duxit :
istã fragilitatẽ carnis. hoc torm̃tũ dolorũ : hanc
domũ pauꝑtatis. hociunculũ mortis & laqueos
tẽptationũ : fortamꝰ om̃ia ista incarne hac. &iradiẽ.
ista qr iundicta dĩest Sed quia futurũ erat utre¬
generaremur &credendo noui efficerem̃. atq in
resurrectione om̃is ista mortalitas absumeretur
a nouitas totius hominis repararetur: sicut enim
inadã om̃sinoriuntur. sic &in xp̃o om̃s uiuificabunt̃ :
hoc iudens ꝓpħaait : Non in eternũ rasc eris nob̵
uel extendes irã tuã ageneratione ingnerationẽ:
fuit prima generatio mortalis deiradi : tuaerit
altera generatio inmortalis. demiscđia tua:¬
Quid hocergo tͥ p̃stitisti tuohomo. ut quia conuer¬

Expanded text:
parentum suorum. Usque adeo autem non tibi obest pecparentum suorum. Usque adeo autem non tibi obest peccatum patris tui, si te mutaveris, ut nec ipsi patri tuo obsit, si se mutaverit. Sed jam quod accepit ad mortalitatem istam radix nostra, duxit de Adam. Quid duxit? Istam fragilitatem carnis, hoc tormentum dolorum, hanc domum paupertatis, hoc vinculum mortis, et laqueos tentationum: portamus omnia ista in carne hac; et ira Dei est ista, quia vindicta Dei est. Sed quia futurum erat ut regeneraremur, et credendo novi efficeremur, atque in resurrectione omnis illa mortalitas absumeretur, et novitas totius hominis repararetur; sicut enim in Adam omnes moriuntur, sic et in Christo omnes vivificabuntur : hoc videns Propheta ait, «Non in aeternum irascaris nobis, vel extendas iram tuam a generatione» «in generationem.» Fuit prima generatio mortalis de ira tua; erit altera generatio immortalis de misericordia tua hoc tibi tu praestitisti, o homo, ut quia conver
Abbreviated transcription (Latin):
dudũ dicebat. auerasti captuntatẽ ia cob: ope¬
ruistiom̃ia peccata eorũ se dastiomnẽ irãtuam.
quasi facta: quiauideo futura: Iuia uero nondũ
Deia enĩdĩ mortales sumꝰ : & deradĩ nista terra.
inegestatt. & labore uultus nr̃i. manducamꝰ panẽ :
Hoc enĩ audunt adam quando peccauit : Ctadã ille
om̃s nos eramꝰ : qr in adã om̃s moriunt᷑ : Qđ ille
audiuit : secutũ est & nos : Non enĩ eramꝰ iã nos:
sed eramꝰ in adam: Ideo qͥcqͥd euenit ipsiadam.
secutũ est & nosut moreremur : Om̃s qͥppe. iillo
fuimꝰ: Ea enĩ peccata parentũ ñ ꝑtinent ad filio s
quȩ faciunt parentesiã natisfiliis : lameñi nati filii
ad seꝑtinent: & parentes ad se ꝑtinent: ltaq illi
qͥnati sunt si tenuerint uias parentũ suorum
malas: nec esseest portent & merita ipsorum:
Siautẽ muta uerint se& ñ fuerint imitati purentes
malos: incipient habe meritũ suũ non meritum

Expanded text:
dudum dicebas, «Avertisti captivitatem Jacob; opedudum dicebas, «Avertisti captivitatem Jacob; operuisti omnia peccata eorum: sedasti omnem iram tuam; quasi facta, quia video futura; quia vero nondum De ira Dei enim mortales sumus, et de ira Dei in ista terra in egestate et labore vultus nostri manducamus panem. Hoc enim audivit Adam, quando peccavit ; et Adam ille omnes nos eramus, quia in Adam omnes moriuntur: quod ille audivit, secutum est et nos. Non enim eramus jam nos, sed eramus in Adam: ideo quidquid evenit ipsi Adam, secutum est et nos, ut moreremur; omnes quippe in illo fuimus. Ea enim peccata parentum non pertinent ad filios, quae faciunt parentes jam natis filiis: jam enim natifilii ad se pertinent, et parentes ad se pertinent. Itaque illi qui nati sunt, si tenuerint vias parentum suorum malas, necesse est portent et merita ipsorum: si autem mutaverint se, et non fuerint imitati parentes malos, incipiunt habere meritum suum, non meritum
Abbreviated transcription (Latin):
Remisisti inqͥd iniqͥtatẽ plebis tuȩ : operuisti
om̃ia peccata eorũ : Ecce unde auerait capti¬
uitatẽ . quia remisit in iquitatẽ : Iniquitas tẽ¬
tenebit captiuum : remissti iniqͥtate liba is:
Confitere ergo cresse incaptiuitate. ut dignussis
libari : Nam qͥhostẽ suũ non incelligit qͦ modo
in uocat lib̵atorẽ operuistiom̃ia peccata corũ :
Quid ẽ operiuisti : ut non illa uideres : Quid est non
illat uideres: non illa uindicares : Noliusti uiđe pec¬
cata nrã : & ideo non uidisti qr ipsa inde noluisti:
Operuistiom̃ia peccatacorũ seclastiomnẽ irã tuã.
auerastiabira indignationis iuȩ : Etqm̃ defuturo
ista dicunt̃ quãuis uerba p̃terita sonent : scqͥtur
narrabat quasi factũ eẽt. qͥmꝰ erat ut fiat. nisiquia
uoluit ostende p̃terita uerba in ꝓpheta dixissẽ :¬
non dũ autẽ factũ eẽ qđ dicebat iam faccũ. hic os¬
tendit qui orat ut fiat : Conuerte nosds̃ sanita tũ
nrãrũ : &a uerte iracundiã tuã a nob̵: Noniam¬

Expanded text:
t, «iniquitatem plebis tuae; operuisti omnia peccata eorum.» Ecce unde avertit captivitatem, quia remisit iniquitatem: iniquitas tenebat captivum, remissa iniquitate liberaris. Confitere ergo te esse in captivitate, ut dignus sis liberari: nam qui hostem suum non intellexit, quomodo invocat liberatorem? «Operuisti omnia peccata eorum.» Quid est, «operuisti?» Ut non illa videres. Quid est, ut non illa videres? Ut non in illa vindicares. Noluisti videre peccata nostra; et ideo non vidisti, quia ipsa videre noluisti: «Operuisti omni a peccata eorum. Sedasti omnem iram tuam; avertisti ab ira indignationis tuae.» 6. ista dicuntur, quamvis verba praeterita sonent; sequitur, narrabat quasi factum esset, quomodo orat ut fiat; nisi quia voluit ostendere praeterita verba se in prophetia dixisse? Nondum autem factum esse quod dicebat jam factum, hinc ostendit, quia orat ut fiat: «Converte nos, Dominostrarum; et averte iracundiam tuam a nobis.» Non jam
Abbreviated transcription (Latin):
qđ seruat: itaq cantat er ꝓpħa in futurum :
&uticur uerb̾ quasi iã p̃teriti tẽporis : Iã quã
facta dicit quȩ fucura erant : qr apđ dm̃ & qđ
futurũ est iam factũ est: Ibiergo ꝓpħauidebat
futura Nobis. iãuero factã in illius puiden¬
tia & p̃destinatione certissima : Quomodo
dicit &imillo psalmo : ubiom̃s xp̃magnoscutat :
Sic enĩ recitatur tã quã euangłm legatur :
foder manmeas &e pedesineos dinumerauer̃¬

Expanded text:
 2. Itaque cantat ei Propheta in futurum, et utitur verbis quasi jam praeteriti temporis; tanquam facta dicit, quae futura erant; quia apud Deum et quod futurum est, jam factum est. Ibi ergo Propheta videbat futura nobis, jam vero facta in illius providentia et praedestinatione certissima, quomodo dicit et in illo psalmo ubi omnes Christum agnoscunt; sic enim recitatur, tanquam Evangelium legatur: «Foderunt manus meas et pedes, dinumeraver
Abbreviated transcription (Latin):
inme dñs ds̃ : Propłudix̃ : Loquebatur im illo
intus : &inundus faciebat illi strepitũ foris:
Cohibens ergo aliqͣͥnto abst repitu mundi. &a uer¬
tensseadse &a se in illũ cuiꝰ uocẽ audiebat inte¬
rius : quasi obturans aurẽ contratumultuantẽ
uitȩ huiꝰ inqͥetudinẽ. & contra animã corpore
qđ corrũpitur ad grauatã. & sensũ terrena habi¬

Expanded text:
in me Dominus Deus.» Propheta dixit. Loquebatur in illo Deus intus, et mundus faciebat illi strepitum foris. Cohibens ergo aliquantum ab strepitu mundi, et avertens se ad se, et a se in illum cujus vocem audiebat interius; quasi obturans aurem contra tumultuantem vitae hujus inquietudinem, et contra animam corpore quod corrumpitur aggravatam,
Abbreviated transcription (Latin):
& nos da nob̵ xp̃mtuũ: lã qͥdem dedit nobis
su panis uiius qͥd ecȩlodescendi. dicamꝰ illi.
da nob̵ xp̃m tuũ: Dedit enĩ nob̵ xp̃m.: sed hom i¬
nẽ : Quẽ nob̵dedit hominẽ. cũ ipsũ nob datu¬
rus est dm̃: Hominibus enĩ hominẽ dedit: qr
talẽ illũ hominib dedit. qualis posset capi
ab hominibus : dm̃ eni xp̃m : nullus homi¬
nũ cap̾ere poterat: fãctus est hominib ho¬
mo: seruauit sedm̃ duis : An forte arrogant̃
dixi. reuera a rroganter. nisi ipsedixisset:
ego dixidii estis. & filii alussimiom̃s : Adip¬
sc̃ ad optionẽ renouam̃ : ut efficiam̃ filiidĩ ÷

Expanded text:
et nos: Da nobis Christum tuum. Jam quidem dedit nobis sum panis vivus, qui de coelo descendi» ? Dicamus illi: Da nobis Christum tuum. Dedit enim nobis Christum, sed hominem: quem nobis dedit hominem, eum ipsum nobis daturus est Deum. Hominibus enim hominem dedit; quia talem illum dedit hominibus qualis posset capi ab hominibus: Deum enim Christum nullus hominum capere poterat. Factus est hominibus homo, servavit se Deum diis. An forte arroganter dixi? Revera arroganter, nisi ipse dixisset: «Ego dixi, Dii estis, et filii Altissimi omnes» . Ad ipsam adoptionem renovamur, ut efficiamur filii Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
illis & dicebat: Ostendã meipsũ illi : Iuare :
Nonerat ipseqͥloquebatur : sed caro carnẽ uidebut :
diunitatẽ cornonuidebat : Ad hoc autẽ caro car¬
nẽ uidit : ut ꝑfidẽ cormundaretur unded s̃i udere¬
fr̃s: cogitate om̃ia ista quȩ uidetis pulchra quȩ
amatis. ipse fecit: Sihȩc pulchra sunt qͥd estipse :
si hȩc magnasunt. qͣntus est ipse. ergo existis quȩ hic
amamꝰ illũ magis desideremꝰ & contẽpnente sista.
illũ diligamꝰ. uc ipsidilectione ꝑfidẽ cormundemꝰ.
& mundatũ cornrm inueniat aspectus illius: lux
que nob ostendit̃. nos debet inuenire: Hocagitmꝰ
fides : Hocergo hic diximꝰ &escilutare tuũ da nob̃

Expanded text:
illis, et dicebat, «ostendam meipsum illi.» Quare? illis, et dicebat, «ostendam meipsum illi.» Quare? Non erat ipse qui loquebatur? Sed carnem caro videbat; divinitatem cor non videbat. Ad hoc autem caro carnem vidit, ut per fidem cor mundaretur, unde Deus viderefratres, cogitate. Omnia ista pulchra quae videtis, quae amatis, ipse fecit. Si haec pulchra sunt, quid est ipse? si haec magna sunt, quantus est ipse? Ergo ex istis quae hic amamus, illum magis desideremus; et contemnentes ista, illum diligamus: ut ipsa dilectione per fidem cor mundemus, et mundatum cor nostrum inveniat aspectus illius. Lux quae nobis ostendetur, sanos nos debet invenire: hoc agit modo fides. Hoc ergo hic diximus. «Et salutare tuum da nobis:»
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi. filidi sumꝰ & nondũ apparuit qͥderimꝰ:
quis non exultit si subito nescio cui peregrinana
&ignorintigenꝰ siuĩ. patientialiquã ȩgestatẽ
&inerũna & labore constituto diceretur.
filius senatoris es patertuus amplo patrimono
gaudet in reuestra reuocote ad patrẽtuum:
qualigaudio exultaret. si hoc non fallax pro¬
missordiceret : uenit ergo non fallax apł sxp̃i:
qđ concupiscentias urãs sequendo. in egestate
istarũ uoluptatũ conteriuulas: habetis patrẽ
habetis patriã habetis patrimoniũ Iuis est
iste pater : dilectissimi filiidĩ sumꝰ: Quare
cũ apparuerit similes ei erimꝰ qm̃ uidebimꝰ
eũ sicutest: Sed hoc depatredixit. defilio
patrẽ ñ indendo filiũ : erimꝰ beati: Ipsũ audi
beatitudin ẽ . & nihil intr est. inter uisionem
ipsius &uisionẽ patris: Ipseait in cuangelio:
Quidiligit memanda tamei custodit. &ego
diligã illũ & ostendã meipsũ illi : Loqueba t̃

Expanded text:
tissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus.» Quis non exsultet, si subito nescio cui peregrinanti et ignoranti genus suum, patienti aliquam egestatem, et in aerumna et labore constituto diceretur: Filius senatoris es; pater tuus amplo patrimonio gaudet in re vestra; revoco te ad patrem tuum? quali gaudio exsultaret, si hoc non fallax promissor diceret? Venit ergo non fallax apostolus Cquod concupiscentias vestras sequendo, in egestate istarum voluptatum conteri vultis? Habetis patrem, habetis patriam, habetis patrimonium. Quis est iste pater? «Dilectissimi, filii Dei sumus.» Quare cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est» . Sed hoc de Patre dixit, de FilioPatrem, non Filium, crimus beati? Ipsum audi beatitudinem, et nihil interest inter visionem ipsius et visionem Patris. Ipse ait in Evangelio: «Qui diligit me, mandata mea custodit, et ego diligam illum, et ostendam meipsum illi» . Loquebatur
Abbreviated transcription (Latin):
dñ smiscłiam suã : Ip̃se est qui suꝑbire ñ pocest.
cuid s̃ ostendit miscđiam suã : Ostendendo enĩ
illi miscdiã suã : ꝓsuadet illi. quia qͥcqͥd bomi
habet ipse homo. non habet nisi abillo: quia
om̃e bonũ nrm̃ ipsc est : Etcũ uiderit homo
quicqͥd boni habit non se aberea se sed adõ suo.
uidet quia totũ qđ in illo laudatur. demiscdia
dĩ. non demeritis ipsius ÷: &uidendo ista:
non suꝑbit: Non suꝑbiendo non extollitur :
Nonse extollendo non cadit : non cadendo
stat. stando in heret in herendo manet. manendo
ciȩ ipse qͥfecitillũ : & delicias ipsas nemo corrũ¬
pit nemointerpellat. nemoaufert : Quispo¬
tensmin abitur austrre : quis uic inꝰ malus.
qͥs latro : quis insidiator ł collit dm̃ : & potest
tibi collere totũ qđ possides corpore. nontibi
tolliteũ quẽ possides corde: Ipsa ẽ miscdia:
quã utinã ds̃ ostendat nob̵: Ostende nobis

Expanded text:
Deus misericordiam suam. Ipse est qui superbire non potest, cui Deus ostendit misericordiam suam. Ostendendo enim illi misericordiam suam, persuadet illi quia quidquid boni habet ipse homo, non habet nisi ab illo qui omne bonum nostrum est. Et cum viderit homo quidquid boni habet non se habere a se, sed a Deo suo; videt quia totum quod in illo laudatur, de misericordia Dei est, non de meritis ipsius: et videndo ista non superbit, non superbiendo non extollitur, non se extollendo non cadit, non cadendo stat, stando inhaeret, inhaerendo manet, manendo iciae ipse qui fecit illum; et delicias ipsas nemo corrumpit, nemo interpellat, nemo aufert. Quis potens minabitur auferre? quis vicinus malus, quis latro, quis insidiator tibi tollit Deum? Et potest tibi tollere totum quod possides corpore, non tibi tollit eum quem possides corde. Ipsa est misericordia, quam utinam Deus ostendat nobis, «Ostende nobis
Abbreviated transcription (Latin):
libari: pu .to enĩ neminẽ nr̃m modo eẽ.
a pdbarbaros : nec aliquã gentẽ in ruisse
armatã & captiuos duxissenos: Sed modo
ostendo quandã captiuitatẽ. in quagemimꝰ
&undenos libari cupimꝰ: Paulus apłs ꝓced at.
ipse illã dicat: Sit ipse speculũ nrm̃: ille
loquatur & hosibi uideamꝰ: Nemoestenim :¬
qui non hic seagnoscat: Aitergo illebcat᷑apłs:¬
Intus medelectat lex di : Vlideo autẽ aliã legẽ inm̃¬
brisineis repugnantẽ legim̃tis iee : lam audistilegẽ.
Audisti pugnã: captuntitẽ necdũ audieras : Audi
quȩ sequunt᷑ : Repugnantẽ in qͥd legim̃tis mneȩ :¬
& captiuũ meducentẽ in lege peccati quȩ est in m̃bris
meis: Agnouimꝰ captiuitaitẽ : Quis irm̃ est qͥnolitse
re Illeenĩ : auertic captuutatẽ iacõb: Audi& ipsũ
paulũ. confitentẽ : Cũ dicere setrahi captiuum
alege in m̃brissius repugnantẽ legim̃tis suȩ . ẽx¬

Expanded text:
liberari? puto enim neminem nostrum modo esse liberari? puto enim neminem nostrum modo esse apud Barbaros, nec aliquam gentem irruisse armatam, et captivos duxisse nos. Sed modo ostendo quamdam captivitatem, in qua gemimus, et unde nos liberari cupimus. Paulus apostolus procedat, ipse illam dicat; sit ipse speculum nostrum, ille loquatur, et nos ibi videamus: nemo est enim qui non hic se agnoscat. Ait ergo ille beatusintus delectat me lex Dei: «video autem aliam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae.» Jam audisti legem, audisti pugnam; captivitatem nondum audieras, audi quae sequuntur: «Repugnantem,» inquit, «legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis.» Agnovimus captivitatem: quis nostrum est qui nolit se re: ille enim avertit captivitatem Jacob. Audi et ipsum Paulum confitentem. Cum diceret se trahi captivum a lege in membris suis repugnante legi mentis suae, ex
Abbreviated transcription (Latin):
deputantur : offendendo dñm iudȩi degene¬
rauer̃ Nos promerendo dm̃ degenere abrahȩ
factisumꝰ: non ꝑtinentes ad carnẽ sed ꝑtinentes
ad sidẽ : Imitati enĩ fidem : filii factisumꝰ : Illi
autẽ degenerando a fide. exhereditari meruer̃:
Namut hoc noueritis. qr ꝑdider̃ illud qđ naitti
erant de abraham cũ se arroganter iactarent
audiente dñ o nr̃o iħuxp̃o. gloriantes descinguine
& non deuita &dicerent dño. nospatrẽ abemꝰ
abraham : ait illis dñs tã quã degenerantibus :
Si filua brahȩ estis: facta abrahȩ facite :
Siergo illi ꝓpterea ĩa nonfilii quia non faci¬
ebant facta abrahȩ: nos ꝓpterea filii quia
facimꝰ facta abrahȩ : Quȩ sunt facta abrahȩ
quȩ facimꝰ: credidit autẽ ab rahamdõ. & repu¬
tatũ est illi adiustitiam : Ergo om̃s adia cob
ꝑ tinemꝰ imitantes abrahȩ fidẽ : qͥ credidit
dõ & deputatũ est illi adiustitiã: Quȩ est
ergo illa capti uitas undenos uolumꝰ

Expanded text:
deputantur, offendendo Deum Judaei degeneraverunt; nos promerendo Deum, de genere Abrahae facti sumus, non pertinentes ad carnem, sed pertinentes ad fidem. Imitati enim fidem, filii facti sumus: illi autem degenerando a fide, exhaeredari meruerunt. Nam, ut noveritis quia perdiderunt illud, quod nati erant de Abraham, cum se arroganter jactarent audiente Domino Jesu Christo, gloriantes de sanguine et non de vita, et dicerent Domino, «Nos patrem habemus Abraham;» ait illis Dominus tanquam degenerantibus: «Si filii Abrahae estis, facta Abrahae facite» . Si ergo illi propterea jam non filii, quia non faciebant facta Abrahae; nos propterea filii, quia facimus facta Abrahae. Quae sunt facta Abrahae quae facimus? Credidit autem Abraham Deo, et deputatum est illi ad justitiam . Ergo omnes ad Jacob pertinemus, imitantes Abrahae fidem, qui credidit Deo, et deputatum est illi ad justitiam. Quae est ergo illa captivitas unde nos volumus
Abbreviated transcription (Latin):
uia ꝑ quã curramꝰ : Quid est filiis choreb: inter¬
p̃taturchoreb ex uerbo hebreo in latinum:
caluum : Ergo filuischoreb. filus calui : quis
est iste caluus: Nonut inrideamꝰ illũ: sed ut
ploremꝰ ante illũ : Nã in riser̃ illũ qͥdã: & a
demonib uastati sunt : Quomꝰ in regnorum historia
caluũ heli seũ in ridebant pucri : dicebant
post illũ : Chaluechaluec Processer̃ ursi de
silua & comeder̃ pueros maleridentes : aplan¬
gendos a parentibus suis: Significauit hoc fac¬
tũ ꝓphetia quadam futuri : dnm̃ nrm̃iħm xp̃m:

Expanded text:
via per quam curramus . Quid est, «filiis Core?» Intervia per quam curramus . Quid est, «filiis Core?» Interpretatur Core ex verbo hebraeo in latinum Calvus. Ergo «filiis Core,» filiis calvi. Quis est iste calvus? Non ut irrideamus illum, sed ut ploremus ante illum. Nam irriserunt quidam, et a daemonibus vastati sunt: quomodo in Regnorum libro cpost illum, «Calve, calve;» processerunt ursi de silva, et comederunt pueros male ridentes , et plangendos a parentibus suis. Significavit hoc factum prophetia quadam, futurum Dominum nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoctẽpus: iamostendit dñs gentibus miscđiam
sucom. & dedit eis scaluatorẽ suũ: Ille qͥdem ostendit:
sed multi sanari nolunt. ut uideant hoc qđ osten¬
dit: Sed quia ipse sanat oculos cordis  adiuden¬
dũ se : ꝓpterea cũ dixisset. ostendeno̾ dñemi¬
scđiam tuã : tã quã multis cȩcis dicturis. qͦmꝰ uidebi¬
mꝰ cũceperit ostenđe adiunxit. & salutaretuum
da nob̵: Dando enĩ salutare suũ : sanat in nob̵ unde
possimꝰ uide qđ ostendit : Non qͦm. medicus homo:
Ipsecurat ulucẽistã ostendat eis quoscurauerit.
&aliut sst istalux quã demonstraturus est ãliud
autẽ ipse medicus qͥcurat oculos quibus ostendat
unde nosiuđẽ possĩmꝰ &ipseest lux qua uidere
possimꝰ: Iocũ tam̃ psalmũ breuiter quantũ possimꝰ:
quantũ donauit dñs ꝓangustia tẽporis adtenti
in cẽ nonintellegamꝰ nisi quẽ dicicapłs: Finis
nr̃m in xp̃m: In illũ si adtendamꝰ nonerrabi¬
mꝰ: qr ipscest ueritas quo festinamꝰ. &i pseest

Expanded text:
empus, jam ostendit Dominus Gentibus misericordiam suam, et dedit eis salutare suum. Ille quidem ostendit; sed multi sanari nolunt, ut videant quod ostendit. Sed quia ipse sanat oculos cordis ad videndum se; propterea cum dixisset, «Ostende nobis misericordiam tuam,» tanquam multis caecis dicturis, Quomodo videbimus, cum coeperit ostendere? adjunxit, «Et salutare tuum da nobis.» Dando enim salutare suum, sanat in nobis unde possimus videre quod ostendit: non quomodo medicus homo ipse curat, ut lucem istam ostendat eis quos curaverit; et aliud est ista lux quam demonstraturus est, aliud autem ipse medicus qui curat oculos quibus ostendat unde videre possimus, et ipse est lux quam videre possimus. Totum tamen Psalmum breviter, quantum possumus, quantum donat Dominus, pro angustia temporis attenti Finem non intelligamus, nisi quem dicit Apostolus, «Finis nostrum in Christum. In illum si intendamus, non errabimus; quia ipse est veritas quo festinamus, et ipse est
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia osscmea : Ipsiuͦ considerauer̃ & conspexer̃
me : diui ser̃ sibi uestim̃ tam ea & suꝑ uestẽ meã
miser̃ sortẽ : Quis non legente lactore psalmũ
agnoscat euangłm: cẽtum cũ diceret᷑ in pseilmo:
dictũ est dinumeraturi sunt ossamea: seddinu¬
merauer̃ ossamea : Nec dictũ est diui suri sunt
uestim̃ tamea : seddiui ser̃ sibi uestim̃ tamea :
Hȩc om̃ia quȩ futura uidebat ꝓpħa. tãquã p̃terita
U dicebat: Sic & hic Benedixisti dñe terrãtuã :

Expanded text:
 consideraverunt et conspexerunt me, diviserunt sibi vestimenta mea et super vestem meam miserunt sortem» . Quis non, legente lectore Psalmum, agnoscat Evangelium? Et tamen cum diceretur in Psalmo, dictum est, Dinumeraturi sunt ossa mea; sed, «dinumeraverunt ossa mea:» nec dictum est, Divisuri sunt vestimenta mea; sed, «diviserunt sibi vestimenta mea.» Haec omnia quae futura videbat Propheta, tanquam praeterita indicabat: sic
Abbreviated transcription (Latin):
ateueritas. cũtu peccatorsis. cũ tuini quussis:
de terra orta est : In ande illũ publicanũ longe
apharisco intẽ ploorintẽ : qͥneq oculos adcȩlũ
audebat leuare. sed ꝑcutiebat pectus suũ dicons

Expanded text:
ur veritas, cum tu peccator sis, cum tu iniquus sis?ur veritas, cum tu peccator sis, cum tu iniquus sis?de terra orta est.» Intende illum Publicanum longe a Pharisaeo in templo orantem, qui neque oculos ad coelum audebat levare, sed percutiebat pectus suum, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
tas deterra orta est : Xp̃c defemina natus est:
Veritas deterra orta ẽ : filius dĩ decarne ꝓcessit :
Quid est ueritas: filius dĩ : quid esttena: caro :
Interroga undenatus est xp̃c: &uides quia ueritas
deterra orta est : Sed hȩc ueritas quȩ ortaest
de terra : erat anteterrã. & ꝑipsam factũ est cȩlũ
&terra: Sed ut iustitia decȩlo ꝓspiceret. id est
ut iustificarentur homines diui nagrã : ueritas
nata est demaria uirgine. ut possẽt ꝓillis iustifi¬
candis offerisacrificiũ : sacrificiũ passionis sacri¬
ficiumcrucis : Etunde offerret sacrificiũ ppeccatis nr̃is
aisimoreritur s unde autẽ more etur. nisi a nob
tꝰ &scipientiadĩ non morit᷑ : Quomͦ do ergo offer¬
ret scicrificiũ uictimã salutarẽ fi non moreret᷑
orta est. confessio ab homine : Homo eñĩpec¬
cator eras. terra : quiqͣndo peccasti audisti.
terraes & incerrãibis : Oriatur dete ueritas:
ut respiciat decȩlo uistitia : Quomͦ ergo oriet᷑¬

Expanded text:
tas de terra orta est:» Christus de femina natus est. «Veritas de terra orta est:» Filius Dei de carne processit. Quid est veritas? Filius Dei. Quid est terra? Caro. Interroga unde natus est Christus, et vides quia «veritas de terra orta est.» Sed haec veritas quae orta est de terra, erat ante terram, et per ipsam factum est coelum et terra; sed ut justitia de coelo prospiceret, id est, ut justificarentur homines divina gratia, veritas nata est de Maria virgine; ut posset pro illis justificandis offerre sacrificium, sacrificium passionis, sacrificium crucis. Et unde offerret sacrificium pro peccatis nostris, nisi moreretur? unde autem moreretur, nisi a nobis tus et Sapientia Dei non moritur. Quomodo offerret sacrificium victimam salutarem, si non morereturorta est:» confessio ab homine. Homo enim peccator eras. O terra, qui quando peccasti, audisti, «Terra es, et in terram ibis» , oriatur de te veritas, ut respiciat de coelo justitia. Quomodo a te orit
Abbreviated transcription (Latin):
tisti captiuitatẽ iacob Adtendite qr hocest: Auer¬
tisticaptiuitatẽ nrãm. non lib̵andonos ab arbaris.
in quos non incurrimꝰ: sed lib̵andonos abo peribus
malis a peccatis nr̃is ꝑque nob satanas domina nt̃:
Siqͥs enĩ lib̵atus suerit a peccatissuis: non abet unde

Expanded text:
ite captivitatem Jacob, attendite quia hoc est, Avertisti captivitatem nostram: non liberando nos a Barbaris, in quos non incurrimus; sed liberando nos ab operibus malis, a peccatis nostris, per quae nobis satanas dominabatur. Si quis enim liberatus fuerit a peccatis suis, non habet unde
Abbreviated transcription (Latin):
abrahȩ in reꝓmissione futurus aliqͣ ndo heres
dĩ Erat qͥdem ille popłs cuidatũ est cestam̃tũ
uetus : sed inueteri testam̃ tõ figurabatur testa¬
m̃tũ nouũ : Illa figura erat : hȩc ex pressio ueri¬
tatis: in illc autẽ figura. scđm quandã p̃nuntia¬
tionẽ futurorũ : data ẽ illi popło terraquȩdã
ꝓmissionis inquadã regione. ubi habitauit
popłs iudȩorũ ubi est etiam ierł mciuitas :
cuiꝰ nom̃ om̃s audiuimꝰ : Hancergo terram
cũ accepisset ille popłs: ab hostibus siuis uicinis
circũ quaq in imicantibus multas molestias
patiebat̃ : &cũ peccabat in dm̃ suũ. dabatur
in captiuitatẽ : Non ad intericũ sed ad disci¬
plinã nondãnante patre sed flagellante :
Etcũ possessa et̃. liberabatur.: fliquoties capti¬
uatiest & libata est illagens : Et modo in cap¬
tiuitate est : & hoc ꝓpeccato magno qđ dnm̃ suũ
crucifixit : Quidigicur scđmistos accipimꝰ
qđ ait. a uertisti captiuitatẽ it cob: anforte

Expanded text:
rus aliquando haeres Dei. Erat quidem ergo ille populus, cui datum est Testamentum Vetus; sed in Vetere Testamento figurabatur Testamentum Novum: illa figura erat, haec expressio veritatis. In illa autem figura secundum quamdam praenuntiationem futurorum, data est illi populo terra quaedam promissionis, in quadam regione ubi habitavit populus Judaeorum; ubi est etiam Jerusalem civitas, cujus nomen omnes audivimus. Hanc ergo terram cum accepisset ille populus, ab hostibus suis vicinis circumquaque inimicantibus multas molestias patiebatur: et cum peccabat in Deum suum, dabatur in captivitatem; non ad interitum, sed ad disciplinam; non damnante patre, sed flagellante. Et cum possessa esset, liberabatur, et aliquoties captivata est et liberata est illa gens: et modo in captivitate est, et hoc pro peccato magno, quod Dominum suum crucifixit. Quid igitur secundum istos accipimus, quod ait, «Avertisti captivitatem Jacob?» An forte
Abbreviated transcription (Latin):
onis aliquantulȩ cuitam̃ suntenti fuerias fortassis
in ea ñ laborabimꝰ. Dicit᷑ homo. dicit̃ pitus. dicitur
tera dicic̃ cȩlũ dicit̃ sol luna lapis mare aer:
om̃ia ista substantiȩ sunt : coipso quosunt : Naturȩ
ipse : substantiȩ dicuntur . Ds̃ est quȩdã substantia :
Nã qđ nulla substantia. nibil om̃ino: Substantia¬

Expanded text:
fueritis, fortassis in ea non laborabimus. Dicitur homo, dicitur pecus, dicitur terra, dicitur coelum, dicitur sol, luna, lapis, mare, aer: omnia ista substantiae sunt, eo ipso quo sunt. Naturae ipsae, substantiae dicuntur. Deus est quaedam substantia; nam quod nulla substantia
Abbreviated transcription (Latin):
amisisset: Quod ideo cõmemorandũ putaui: qm̃ sunt
quidã qͥfaciluis om̃a sua pauperib distribuunt. quã
ipsi pauperis uĩ fidnt: Inflati sunt em̃ uctantia.
uideant᷑: Desuo quippe se habere putant: & glorunt᷑
quasi non acceperint: Duntes sin. non pauperes dĩ:
Habundantes sibi: nonȩgentes dõ Sed ait apłs:
Si distribuero om̃a mea pauperibus. &tradidero cor¬
pus meũ ut ardeã. caritatẽ aut̃ ñ habeã: nichil michi¬

Expanded text:
amisisset. Quod ideo commemorandum putavi, quoniam sunt amisisset. Quod ideo commemorandum putavi, quoniam sunt quidam qui facilius omnia sua pauperibus distribuunt, quam ipsi pauperes Dei fiant. Inflati sunt enim jactantiavideantur. De suo quippe habere se putant, et gloriantur quasi non acceperint : divites sui, non pauperes Dei; abundantes sibi, non egentes Deo. Sed ait Apostolus: Si distribuero omnia mea pauperibus, et tradidero corpus meum ut ardea
Abbreviated transcription (Latin):
effectus: Deinde sequit᷑: Iudicare popłm tuũ
intua iustitia : & pauperes tuos inudicio: Rex
pat᷑ rogi filio ad quã rem dedit iudiciũ sinũ
& iustiraĩ suã sitis ostendit᷑: cũ dicit. iudicare popłm
ciũ inusticia: id ẽ. adiudicandũ popłm tuũ: Talis
locutio ẽ: apud silomonẽ: Prouerbu silomonis filui
daud scire sapientiã & disciplinã: hoc ẽ ꝓuerbia
silomonis adsciendã sapientiam & disciplinã: Ita iudi¬
ciũ taũ da iudicare popł m cuũ. id est iundiciũ tuũ da
adiudicandũ popłm tinĩ: Iuod aut̃ ait prius popłm
tiũ .: hoc ait posterius pauperes tuos: Eeqđ at pͥus
imustitia. hoc posterius imudicio more illo repecitio¬
nis ubi sane demonstrat. popłm di piuperẽ eẽ debere
idest nonsuꝑbũ sedhumilem Beati em̃ pauperes spu :
qm̃ ipsorũ ẽ. regnũ eelorũ : Qui puꝑtate etã sẽs iob
pauꝑ fuit: &aonte qũi magnas illas t̾renas diuicias

Expanded text:
affectus. 3. Deinde sequitur: Judicare populum tuum affectus. 3. Deinde sequitur: Judicare populum tuum in justitia, et pauperes tuos in judicio. Rex Pater regi Filio ad quam rem dedit judicium suum et justitiam suam satis ostenditur, cum dicit, Judicare populum tuum in justitia, id est, ad judicandum populum tuum. Talis locutio est apud Salomonem: Proverbia Salomonis, filii David, scire sapientiam et disciplinam ; hoc est, Proverbia Salomonis, ad sciendam sapientiam et disciplinam. Ita, judicium tuum da, judicare populum tuum; id est, judicium tuum da, ad judicandum populum tuum. Quod autem ait prius, populum tuum; hoc ait posterius, pauperes tuos: et quod ait prius, in justitia; hoc posterius, in judicio; more illo repetitionis. Ubi sane demonstrat populum Dei pauperem esse debere, id est, non superbum, sed humilem. Beati enim pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum . Qua paupertate etiam beatus Job pauper fuit, et antequam magnas illas terrenas divitias
Abbreviated transcription (Latin):
dedit filio: Hoc ẽ. ergo. ds̃ iudiciũ tuũ regida:
Iui rex. etiã filius ẽ. regis: quia &dĩ pat̃ utiq
rex est: Ita scriptũ ẽ: qđ rex fecit nuptias filio
suo: More aut̃ scripture: idem repetitur: Nã quod
dixit iudiciũ cutĩ: hoc alit̾ dix̃ iustitiã tuã: Et qđ
dixit regi: hoc alit̃ dix̃ filio regis: Sieut. ẽ illud
Qihabitat meelis irridebit eos: & dñs sub sannabit
eos Quod . ẽ. quihabitat incelis: hoc . ẽ. & dñs:
Et qđ est irridebit eos: hoc est subsannabit
eos : Ecceli enarrant głam di : &oꝑa manium
eius annuintiat firmamentii : cęli repetits.
nomino firmamenti: Et qđ dictũ.ẽ. głam dei:
repetitũ . ẽ. opera manuũ eius: Et qđ dictum. ẽ.
enarrant: repetitũ . ẽ. annuntunt: Istȩ autem
repetitiones. multũ eloquia diuina cõmendant:
siue cadẽ uerba. siue aliis uerbis. eadẽ sententia
repetat᷑: Et maxime repperiunt᷑ inpsalmis:
&ineo genere sermonis. quo animi est mouendꝰ

Expanded text:
ilio : hoc est ergo, Deus, judicium tuum regi da. Qui rex etiam filius est regis, quia et Deus Pater utique rex est. Ita scriptum est, quod rex fecit nuptias filio suo . More autem Scripturae idem repetitur. Nam quod dixit, judicium tuum; hoc aliter dixit: justitiam tuam: et quod dixit, regi; hoc aliter dixit, filio regis; sicut est illud. Qui habitat in coelis, irridebit eos, et Dominus subsannabit eos . Quod est, qui habitat in coelis; hoc est, et Dominus: et quod est, irridebit eos; hoc est, subsannabit eos. Et, Coeli enarrant gloriam Dei, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum . Coeli repetiti sunt nomine firmamenti: et quod dictum est, gloriam Dei; repetitum est, opera manuum ejus: et quod dictum est, enarrant; repetitum est, annuntiat. Istae autem repetitiones multum eloquia divina commendant; sive eadem verba, sive aliis verbis eadem sententia repetatur: et maxime reperiuntur in Psalmis; et in eo genere sermonis quo animi est movendus
Abbreviated transcription (Latin):
lubent. suscipuant montes pacẽ popło &colles utrosq
p̃dicatores euangłicȩ pacis intelligendos puto:
siue p̃cedentes. siue subsequentes: In his aũt codi¬
cib illud seqͥtur: iniustitia iudicauit pauperes
popłi: Sedilli magis codices aꝑꝓbant᷑. qui habeq̃
qđ supͣ exposumus: suscipiant i montes pacem
popło. & colles iustitiã: Aliqui aũt habent

Expanded text:
habent, Suscipiant montes pacem populo, et colles: utrosque habent, Suscipiant montes pacem populo, et colles: utrosque praedicatores evangelicae pacis intelligendos puto; sive praecedentes, sive subsequentes. In his autem codicibus illud sequitur: In justitia judicabit pauperes populi. Sed illi magis codices approbantur, qui habent quod supra exposuimus, Suscipiant montes pacem populo, et colles justitiam. Aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
montes: pacẽ popło eiꝰ: Ds̃ eñ erat in xp̃o: mundũ
rec̃cilians sibi: non reputans illis delicta corũ.
&ponens in nob̵ uerbũ reconciliationis : Inquib::
nisi inmontib qui suscipiunt pacẽ popło eius :
Iuo circa legati pacis subsequent᷑ adiungunt: &
dicunt: Proxpõ ergo legatione fungim̃. tanquã
dõ exortante ꝑnos: obsecramus ꝓ xp̃o reconci
luri dõ: Hanc pacẽ suscipiunt montes popło eiꝰ:
id est p̃dicationẽ. legationẽq pacis eiꝰ. Colles
aũt iustitiã. hoc est obȩdientiã.: qđ est in hominib
& in ommi rationali creatura: Om̃is iustitiȩ origo
atq ꝑfectio. ita ut duorũ homiinũ. id est adon
quia sicut ꝑ mobȩdientiã unius hominis pec¬
catores constitut s̃ multi : ita & ꝑobȩdientiã
unius hominis iusti constituent᷑ multi Susci¬
piant ergo montes paçẽ popło. &colles iustitiã: uthoc
modo utrisq concordaintib. fat qđ scriptũ est:
Iustitia &pax: osculate sunt: Iuod uero alii codices

Expanded text:
pacem populo ejus. Deus enim erat in Christo, mundum reconcilians sibi; non reputans illis delicta eorum, et ponens in nobis verbum reconciliationis. In quibus, nisi in montibus qui suscipiunt pacem populo ejus? Quocirca legati pacis subsequenter adjungunt, et dicunt: Pro Christo ergo legatione fungimur, tanquam Deo exhortante per nos; obsecramus em suscipiunt montes populo ejus, id est, praedicationem legationemque pacis ejus: colles autem justitiam; hoc est obedientiam, quod est in hominibus et in omni rationali creatura omnis justitiae origo atque perfectio; ita ut duorum hominum, id est, Adam quia sicut per inobedientiam unius hominis, peccatores constituti sunt multi; ita et per obedientiam unius hominis, justi constituentur multi . Suscipiant ergo montes pacem populo, et colles justitiam; ut hoc modo utrisque concordantibus, fiat quod scriptum est, Justitia et pax osculatae sunt se . Quod vero alii codices
Abbreviated transcription (Latin):
isrł: Cũdic̃ ite primũ adillas: ostendit & post ea
cũ um esset area conpluenda. ituros eos &iam adillas
oues quȩ non eent exueteri popło isrł Deqͥb dicit :
Habeo alias oues quȩ nonsunt ex hoc ouili: oportet

Expanded text:
Israel . Cum dicit, Ite primum ad illas, ostendit et postea, Israel . Cum dicit, Ite primum ad illas, ostendit et postea, cum jam esset area compluenda, ituros eos etiam ad alias oves quae non essent ex veteri populo Israel, de quibus dicit: Habeo ali