comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quid aliud huius terre bases. quam
scẽ eccłie doctores accipimus: Inba¬
sib qͥppe columne: in columnis aũt
totius fab̾ce pondus erigit᷑. Nongͦ
immerito doctores seĩ basuim no¬
mine designant᷑. quia dumrecta p̃¬
dicant. & p̃dicationi sue uiuendo
concordant. omne poncdus ecclie fira
morum suorum grauitate sustentant.
Asꝑas ab infidelib temptationes
serunt: & queq imnp̃ceptis dĩ. uelut dif¬
ficilia. afidelib foridant᷑ exemplis
oꝑi facilia ostendunt. Nñ & bñetim
intipo ecelie tab̃naculum figeretur:
ad moysen drͣ. facies columnas qua¬
tuor & bases earum uestitas argento.
In argento eninquid aliud quam
claritas dimi sermonis accipitur:
sic̃ scͥptum ẽ. eloquia dm̃i eloquia ca¬
sta. argentum igne examinatum ter
re: Bases gͦ argento uestite.quatuor
columnas tab̃nacłi sustinent. quia
p̃dicatores eccłie diuino eloquio de¬
coratȩ. ut in cunctis se exemplum p̃¬
beant. quatuor. euuanglistarum
dicta & ore & oꝑib portant. Possunt

Expanded text:
Quid aliud hujus terrae bases quam sanctae Ecclesiae doctores accipimus? In basibus quippe columnae, in columnis autem totius fabricae pondus erigitur. Non ergo immerito doctores sancti basium nomine designantur, quia dum recta praedicant, et praedicationi suae vivendo concordant, omne pondus Ecclesiae fixa morum suorum gravitate sustentant, asperas ab infidelibus tentationes ferunt; et quaeque in praeceptis Dei velut difficilia a fidelibus formidantur, exemplis operum facilia ostendunt. Unde et bene cum in typo Ecclesiae tabernaculum figeretur, ad Moysen dicitur: Facies columnas quatuor, et bases earum vesties argento . In argento enim quid aliud quam claritas divini sermonis accipitur? sicut scriptum est: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum, pr Bases ergo argento vestitae quatuor columnas tabernaculi sustinent, quia praedicatores Ecclesiae divino eloquio decorati, ut cunctis se exemplum praebeant, quatuor evangelistarum dicta et ore et operibus portant 18. Possunt
Abbreviated transcription (Latin):
tus clausit: q eos quos ad obsequium
suicultꝰ assumpsit. & pͥus ab idolis da¬
ta lege cohercuit. & pꝰ abintellectu car¬
nali grã reuelata corter̃. Scdõ mare ostia
accep̃: ꝙ humanum genꝰ pͥus ds̃ ab ope¬
ris iniquitate ꝓhibuit: pꝰmodum uͦeti¬
am acogitationis culꝑa constriprit.

Expanded text:
tum clausit, quia eos quos ad obsequium tum clausit, quia eos quos ad obsequium sui cultus assumpsit, et prius ab idolis data lege coercuit, et post ab intellectu carnali gratia revelata correxit. Secundo mare ostia accepit, quia humanum genus prius Deus ab operibus iniquitatis prohibuit, postmodum vero etiam a cogitationis culpa co
Abbreviated transcription (Latin):
omne qđ neqͥt̃ erig̃ erubesc̃. Fracta
quippe unda inse relidit᷑. ꝙ uicta
neqͥtia. etiamꝑ cogitationem sui cor¬
intulerat recip̃: q de pͣuitate quam
gesserat. reatꝰ sui stimulos sentit. Nñ
quib dam ꝑ paulum dr̃. Quemgͥ fru¬
ctum habuistis tẽ millis. in quib nc̃
erubescitis: Acsi diceret᷑. Quid se in
altum fluctꝰ ur̃ẽ pͣuitatis extulerunt:
quinunc insema& ipsis fiacti. unde ꝑuer¬
sos uos inflauerant. conũsos uos incle con¬
sundunt. Rec te itaq dr̃. & hic confrmn¬
ges tum̃tes fluctꝰ tuos. Id uͦ in haccon¬
clusione maris scdõ de ostiis drͣ. more sacͥ
eloquii. ressemel dicta. ꝓconsirmatio¬
ne replicat᷑. Si autẽ hoc inloco mare acci¬
pere. ñspecialĩ t᷑bam ꝑsequentium .s.
generalit scłm debemus: scdõ contra
hoc mare dñs ostia opposuit. quia &
pͥus humano generi p̃ceptaiegis. & pꝰ¬
modum noue gr̃e testam̃tum dedit.
Sccdõ obiectis ostiis. huius marisimpe¬

Expanded text:
omne quod nequiter egit erubescit. Fracta omne quod nequiter egit erubescit. Fracta quippe unda in se reliditur, quia victa nequitia etiam per cogitationem sui corintulerat recipit, quia de pravitate quam gesserat reatus sui stimulos sentit. Unde quibusdam per Paulum dicitur: Quem ergo fructum habuistis tunc in illis in quibus nunc erubescitis ? Ac si diceretur: Quid se in altum fluctus vestrae pravitatis extulerunt, qui nunc in semetipsis fracti, unde perversos vos inflaverant, conversos inde confundunt? Recte itaque dicitur: Et hic confringes tumentes fluctus tuos. Quod vero in hac conclusione maris secundo de ostiis dicitur, more sacri eloquii, res semel dicta pro confirmatione replicatur. 40. Per pere non specialiter turbam persequentium, sed generaliter saeculum debemus, secundo contra hoc mare Dominus ostia opposuit, quia et prius humano generi praecepta legis, et postmodum novae gratiae testamentum dedit. Secundo objectis ostiis hujus maris impe
Abbreviated transcription (Latin):
scẽ eccłie ostia existunt. cum uocẽ su
redemptonis audiunt. accipite spm̃¬
scm̃. quorum remiseritis pecc̾a. remit¬
tunt᷑ eis. & qͦrum retinueritis retenta
sunt. Acsi illis aꝑte diceret᷑ .P. uosin¬
g̃dient᷑ ad me. hi quib uosnie. ipsos
panditis: a& repellent᷑ quib obseratis.
Igit᷑ dum mare seuit. dñs uectẽ de os¬
tia opponit. q. ab amaris & ꝑfilis
cordib dum ꝑsecutionis ꝓcella se dila¬
tat in mundo. ds̃ ungeniti suigłam
p̃dicatorumq eius reuerentiã exaltat:
E diun innotescit mystĩa diuine
fortitudinis. frang̃ in impiis fluctꝰ
& ñ ꝓcedes amplius: q. nimirum u¬
dicii occulta m̃sura c̃. & quando ꝑse¬
cutionis ꝓcella ꝓsiliat. & quandocon¬
quiescat:. ne aut ñ exagitata. electos
ñexereeat: aut ñ mocdãta in ꝓfundũ
mergat. Cum uͦ notitia ficdi usq ad ꝑ¬
seqñtes ertendit᷑ turbati maristumor.
sedatur. Ibiq fluctꝰ suos mare frang̃:
q. ad cognitionem ueritatis ueniens.

Expanded text:
Ecclesiae ostia existunt, cum voce sui Redemptoris audiunt: Accipite Spsanctum: quorum remiseritis peccata, remittuntur eis: et quorum retinueritis, retenta sunt ; ac si illis aperte diceretur: Per vos ingredientur ad me hi quibus vosmetipsos panditis; et repellentur quibus obseratis. Igitur dum mare saevit, Dominus vectem et ostia opponit, quia ab amaris et perfidis cordibus dum persecutionis procella se dilatat in mundo, Deus unigeniti sui gloriam praedicatorumque ejus reverentiam exaltat; et dum innotescit mysteria divinae fortitudinis, frangit in impiis fluctus et non procedes amplius. Quia nimirum judicii occulti mensura est, et quando persecutionis procella prosiliat, et quando conquiescat, ne aut non exagitata electos non exerceat, aut non moderata in profundum mergat. Cum vero notitia fidei usque ad persequentes extenditur, turbati maris tumor sedatur; ibique fluctus suos mare frangit, quia ad cognitionem veritatis veniens,
Abbreviated transcription (Latin):
respec tu nidicii. & et̃mpauore torm̃ti.
immensi timoris claustra constͥngerent.
cuncta innobis penitꝰ. suꝑedificatio¬
ꝑis fundamenta corruissent Sienim
qđ ꝓsuggestionem seuit intͥnsecus ꝓ
quitate namq concepti. & indelie to
editi ꝑ insite corruptionis molestias.
pugnam nobiscum huc deferimus:
quam cum labore uincamus. Nnde
recte de hoc mari dr̃. Quando erum¬
pebat quasi de uulua ꝓcedens. Nul¬
ua enim p̾ue cogitationis adolescen¬
tia ẽ. de qua ꝑ moysen dñs dic̃ Sensus
enim & cogitatio humani cordis: ꝓna
ẽ in ialum: ab adolescentia sua. Corru¬
ptionis namq matum. qđ unusquisq
nr̃m ab ortu desicdiorum carnalium
sumpsit. in ꝓuectu etatis exercet. ̃E nͥ
hoc citius diuine formidinis manus
repͥmat:. om̃e condite nature bonum
repente culpa in ꝓfundum uorat.
Nemo gͥsͥ cogitationum suarumui¬
ctoriam tͥbuat: cum ueritas dicat.
Quis conclusit ostiismare. quandoerũ¬
pebat qͣs de uulua ꝑcedens: Q. nisi

Expanded text:
respectu judicii et aeterni pavore tormenti immensi timoris claustra constringerent, cuncta in nobis penitus superaedificati operis fundamenta corruissent. Si enim quod per suggestionem saevit intrinsecus, per quitate namque concepti, et in delicto editi , per insitae corruptionis molestias pugnam nobiscum huc deferimus, quam cum labore vincamus. Unde et recte de hoc mari dicitur: Quando erumpebat, quasi de vulva procedens. Vulva enim pravae cogitationis adolescentia est. De qua per Moysen Dominus dicit: Sensus enim et cogitatio humani cordis prona est in malum ab adolescentia sua . Corruptionis namque malum, quod unusquisque nostrum ab ortu desideriorum carnalium sumpsit, in provectu aetatis exercet; et nisi hoc citius divinae formidinis manus reprimat, omne conditae naturae bonum repente culpa in profundum vorat. Nemo igitur sibi cogitationum suarum victoriam tribuat, cum Veritas dicat: Quis conclusit ostiis mare, quando erumpebat, quasi de vulva procedens? Quia nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ut salsis fluc tib ꝑfusa arescera&e: Idẽ
ꝑnitiosis cariis uoluptatib delecta¬
ta depiret Solus gͦ dñs ostiis mare con¬
cludit: qui pͣuis motib cordis. claustia
iam ad iniisibilia ocłõs mentis attolle¬
re. atq: hec ipsa que sequi p̃cipimur ui¬
dere .S quidagimus: Infirmis illaob¬
tutib necdum patent. E. ece adeorum
amorem uocamur. stam̃ auisione re¬
stͥngimur: ꝙ & siquando aliquid fur¬
tim parumq aspicimus. s incerto ni¬
nus alhuc uisu caligamus. Nñ apte

Expanded text:
ut salsis fluctibus perfusa aresceret, id est perniciosis carnis voluptatibus delectata deperiret. Solus ergo Dominus ostiis mare concludit, qui pravis motibus cordis claustra iam ad invisibilia oculos mentis attollere, atque haec ipsa quae sequi praecipimur videre. Sed quid agimus? Infirmis illa obtutibus necdum patent. Ecce ad eorum amorem vocamur, sed tamen a visione restringimur, quia et si quando aliquid furtim parumque aspicimus, sub incerto nimis adhuc visu caligamus. Unde apte
Abbreviated transcription (Latin):
seqñtib aꝑti sunt. auctoritate aũt
sua resistentib clausi: ñ inmerito
ostia uocant᷑. idẽ aꝑta conũsatio¬
ni humilium. & clausa t̃iorib suꝑ¬
borum. Ñ unmerito ostia uocant᷑:
ꝙ. & ing̃ssum fidelib apiunt: & rus¬
tit petrus: qͥ inuestigantem fidem
cornelium recepit: p̃cio quetentem
miracula simonem teppulit. dicens.

Expanded text:
tibus aperti sunt, auctoritate autem sua 912 resistentibus clausi, non immerito ostia vocantur, id est aperta conversationi humilium, et clausa terroribus superborum. Non immerito ostia vocantur, quia et ingressum fidelibus aperiunt, et rur exstitit Petrus, qui investigantem fidem Cornelium recepit, pretio quaerentem miracula Simonem repulit. Illi dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
ostia nͥp̃dicatores sc̃i: Quide uectem
nͥ incarnatꝰ dñs designaair: Qui hec
uidelicet ostia. contra ieuientis ma¬
ris impetum tanty ualentiora oppo¬
suit. qnͣto ea sua obseruantia tobora¬
uit. Qua enim ista scẽ eccłie ostia. ue¬
ctis huius oppositione solidata sunt.
potuerunt qͥdem tundi fluctibus.
s effringi nequert̃: ut ea ext̃ius un¬
da ꝑsecutionis illuerde: s nequaqmͣ

Expanded text:
si praedicatores sancti, quid per vectem nisi incarnatus Dominus designatur? Qui haec videlicet ostia contra saevientis maris impetum tanto valentiora opposuit, quanto ea sua observatione roboravit. Quia enim ista sanctae Ecclesiae ostia vectis hujus oppositione solidata sunt, potuerunt quidem tundi fluctibus, sed effringi nequiverunt, ut ea exterius unda persecutionis illideret, sed nequ
Abbreviated transcription (Latin):
Quam discretionis lineam. bene an¬
te intuentium oclõs paulus tendit:
qui & gentiles ad lib̃tatem fidi ueni¬
entes circumcidi phibuit: &tamen
listris atq iconium transiens ipse ti¬
motheum qui gentili patre editus
fuerat. curtumcidit. Nidens enim qđ
dce. iudorum rabiem etiam in his
quisͥ tunc comites aderant. excitaide:
assertionis sue ium post posuit. & si¬
ne da mpno fidĩ. se suosq aꝑse¬
cutionis immanitate custodiuit. fec̃.
qđ fieri fidĩ amore ꝓhibuit: s ad fi¬
dĩ retorsit ministĩum. qđ quasi ñ fi¬
delit̃ fecit. Pierumq enim uirtus
cum indiscrete tenet᷑ amittit᷑: cum
discrete mnt̃mitut᷑. plus tenet᷑. Nec mi¬
rum suncorꝑeis intelligimus. qđ agi &¬
incorpeis teb uidemus. E.xstudio nãq
aicus distendit᷑. ut in suo temꝑe cum
utilitare tenclat᷑. Aiuisi ocium telarati
maris impetus. erecta eiusdem ecclie
potestate coercuit . S: huic seuienti ma¬

Expanded text:
Quam discretionis lineam bene anQuam discretionis lineam bene ante intuentium oculos Paulus tendit, qui et Gentiles ad libertatem fidei venientes circumcidi prohibuit; et tamen Lystris, atque Iconium transiens, ipse Timotheum qui Gentili patre editus fuerat, circumcidit . Videns enim quostenderet, Judaeorum rabiem etiam in his qui sibi tunc comites aderant, excitaret, assertionis suae vim proposuit, et sine damno fidei se suosque a persecutionis immanitate custodivit: fecit quod fieri fidei amore prohibuit, sed ad fidei retorsit ministerium, quod quasi non fideliter fecit. Plerumque enim virtus, cum indiscrete tenetur, amittitur, cumque discrete intermittitur, plus tenetur. Nec mirum si in incorporeis intelligimus, qincorporeis rebus videmus. Ex studio namque arcus distenditur, ut in suo tempore cum utilitate tendatur. Qui si otium relaxatimaris impetus, crecta ejusdem Ecclesiae potestate, coercuit. Sed huic saevienti ma
Abbreviated transcription (Latin):
linea tendit᷑. ne mens nr̃a aut ꝑtimorẽ
ad m̃suram ñꝑueniat: aut ꝑtumorem
linea tenditͭ᷑. ne ꝑ alt̾ius f actionis for¬
titudinem. ad alt̾ius cause uitium tnͣ¬
seat᷑. dicat᷑ nunc. quem admodum in
inuna eademq uirtute. discretionis
lineam de serimus: si hanc & aliquan¬
do agere. & aliquando pꝰ ponere nesci¬
amus. Non enim reseadem. S semꝑ
om̃ta Otempo¬
rum. sepe mutant᷑ merita actionum.
Inde fit. ut cum quid bene agimus.
pleruinq: melius ab eius actione cesse¬
mus: & laudabilius ad tempus deserat.
qđ in suo tempe laucdabilit mensre
nebat.Nam si ꝓnr̃is bonis minimisqͥb
actis ꝓficimus. nec tamen int̾missis inte¬
rimus. maiora laborum mala ꝓximis¬
imminent. necessario nos uirtutum
augmenta seponimus. ne infir miori¬
bus. ꝓximis. fidĩ detͥmenta generemus :
ne tanto iam qđ agimus uirtus ñ fit:
quanto ꝑoccasionem sui in alieniscor¬
dib fundam̃ta uirtutum destruit.

Expanded text:
linea tenditur, ne mens nostra aut per timorem linea tenditur, ne mens nostra aut per timorem ad mensuram non perveniat, aut per tumorem linea tenditur, ne per alterius actionis fortitudinem ad alterius causae vitium transeatur; dicatur nunc quemadmodum in una eademque virtute discretionis lineam deserimus, si hanc et aliquando agere et aliquando pamus. Non enim res eadem semper ta temporum saepe merita mutantur actionum. Unde fit cum quid bene agimus, plerumque melius ab ejus actione cessemus, et laudabilius ad tempus deserat quod in suo tempore laudabiliter mens nebat. Nam si pro nostris bonis minimis quibus actis proficimus, nec tamen intermissis interimus, majora laborum mala imminent; necessario nos virtutum augmenta seponimus, ne inferioribus proximis fidei detrimenta generemus; ne tanto jam quod agimus virtus non sit, quanto per occasionem sui in alienis cordibus fundamenta virtutum destruit.
Abbreviated transcription (Latin):
tium patiendo fortit̾ destruit: qnͣto
int̾ adũsa nullis trorib cedit. tanto
plerumq & in his etiam que int̾ fi¬
deles Epositꝰ. s enserit. se ceteris p̃¬
ponit. iua mag̃ consilia eligit.
Es potiꝰ quam aliis credit. Hic n¬
recta aliorum consilia ñ recipiens.
pedem extia limitem tendit Hunc¬
petrus intra mensure lineam reuocat.
qui postquam lib̃tate uocis auctor¬
tatem pͥncipum p̃ssit: ꝑ humilitatem
cordis de ñ cucumcidendis gentibus
pauli consilium audiunt. Sic enim se¬
mae ipsum contͣ adũsarios ex auctori¬
tate curabat erigere: ut tam̃ sͥm& ipsi
ñ cred&̃. inhis que ñ recte sentiret. ut
& lib̃tate fortitudinis tumenti potesta¬
tiñ ceda. & humilitate mansuetudi¬
nis. obedientiam in recto consilioetiã
minorib. fr̃ib ex hib̃&e & modo ꝑsemoe¬
ipsum aliis. mͦ & sͥmce ipsi cum aliis
obuiar&e. Infactis gͥ petͥ. quedaman¬
te oclõs nĩos auctoritatis & humilitatis

Expanded text:
tium patiendo fortiter destruit, quanto tium patiendo fortiter destruit, quanto inter adversa nullis terroribus cedit, tanto plerumque et in his etiam quae inter fideles positus senserit, se caeteris praeponit; sua magis consilia eligit, bi potius quam aliis credit. Hic nirecta aliorum consilia non recipiens, pedem extra limitem tendit. HuncPetrus intra mensurae lineam revocat, qui postquam libertate vocis auctoritatem principum pressit, per humilitatem cordis de non circumcidendis gentibus Pauli consilium audivit. Sic enim semetipsum contra adversarios ex auctoritate curabat erigere, ut tamen sibimetipsi non crederet in his quae non recte sentiret; ut et libertate fortitudinis tumentes potestates excederet, et humilitate mansuetudinis obedminoribus fratribus exhiberet, et modo per semetipsum aliis, modo sibimetipsi cum aliis obviaret. In factis igitur Petri quaedam ante oculos nostros auctoritatis et humilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
agendium sit. ostensa illorum discre¬
pna rerum. uł aff lictionem corꝑis
metuens. minas trene potentie ꝑti¬
mescit: & contra ium resistentium ue¬
ritatem defendẽ non p̾sumit. Hunc pe¬
trus quia intimore angustum repicit.
ostensa exemplorum suorum linea.
ad uirtutis latitudinem tendit . Ipse
quippe flagellatus apͥncipib popłi.
cum idetco se relarari conspicet&e. ut
ap̃dicatione cessaiae: cum ꝓhib̾et᷑ loqͥ
inposterum. nequaquam saltim in p̃¬
sens cessit. Nam respondit ptinꝰ dicens.
Obedire oport& dõ. magis quam ho¬
minib & rursum. Non enim possu¬
mus. que uidunus & audiuimus non
ioqui. Atille dudum debilis. & p̃sen¬
tia dampna formidans. dum exem¬
pla tante fortitudinis contemplat᷑.
in auctoritate ũbi iam petͥ lineam
sequit᷑. iam nichil adũsitatis metu¬
it: iam resistentes dõ potestates scłi.
etiam cum corꝑis laceratione con¬
tempnit᷑:.s: tam̃ quanto uires ꝑseqñ¬

Expanded text:
agendum sit, ostensa illorum discreagendum sit, ostensa illorum discrena rerum, vel afflictionem corporis metuens, minas terrenae potentiae pertimescit, et contra vim resistentium veritatem defendere non praesumit. Hunc Petrus, quia in timore angustum respicit, ostensa exemplorum suorum linea, ad virtutis latitudinem tendit. Ipse quippe flagellatus a principibus populi , cum idcirco se relaxari conspiceret, ut a praedicatione cessaret; cum prohiberetur loqui insens cessit. Nam respondit protinus, dicens: Obedire oportet Deo, magis quam hominibus ; et rursum: Non enim possumus quae vidimus et audivimus, non loqui. At ille dudum debilis et praesentia damna formidans, dum exempla tantae fortitudinis contemplatur in auctoritate verbi, jam Petri lineam sequitur; jam nil adversitatis metuit; jam resistentes Deo potestates saeculi, etiam cum corporis laceratione contemnit. Sed tamen quanto vires persequen
Abbreviated transcription (Latin):
enim t̃ram linea tendit᷑. quando e¬
lecte unicuiq amme. ad summam
uiuendi reglam. patrum p̃cedenti¬
um exempla monstrant᷑ ut ex illo¬
rum uita considaẽ. quid in suis actib
seruet. quatinus respecto iusti limi¬
tis tramite. nec infra minima negli¬
gens deficiat. nec ultra maxima suꝑ¬
biens tendat: nec mninus conct᷑ exple¬
re quam sufficit. nec plꝰ arripiat qm̃
accep̃: ne aut adm̃suram quamlib&
ñꝑueniat: aut eandem m̃suram de¬
serens. extͣ limitem cadat. Angusta
quippe porta ẽ: que ducit aduitam.
& ille hanc ing̃dit᷑. qui in cunctis
que agit. discretionis subtilitate ꝓp¬
ter hanc sollicite coartat᷑. Nam qui
ꝑuoluntates ꝓpas secura mente se
dilatat: anguste sͥ porteaditũ
dampnat. Utgͦ huius t̃re m̃sura ser¬
uetur. suꝑ eam duinitꝰ lineatendi¬
tur: ꝙ. ut nr̃a op̃a uel minora ꝓfici¬
ant. uel maiora modẽnt᷑. ꝑsacra ely¬
quia. subtilis ante nos scõrumui ta
expandit᷑. & quid nobis quantumq

Expanded text:
enim terram linea tenditur, quando electae unicuique animae ad sumendam vivendi regulam Patrum praecedentium exempla monstrantur, ut ex illorum vita consideret quid in suis actibus servet, quatenus respecto justi limitis tramite: nec infra minima negligens deficiat, nec ultra maxima superbiens tendat; nec minus conetur explere quam sufficit, nec plus arripiat quam accepit: ne aut ad mensuram quam debet non perveniat, aut eamdem mensuram deserens, extra limitem cadat. Angusta quippe porta est quae ducit ad vitam; et ille hanc ingreditur, qui in cunctis quae agit discretionis subtilitate propter hanc sollicite coarctatur: nam qui per voluntates proprias secura mente se dilatat, angustae sibi portae aditum damnat. Ut ergo hujus terrae mensura servetur, super eam divinitus linea tenditur. Quia ut nostra opera vel minora proficiant, vel majora moderentur, per sacra eloquia subtilis ante nos sanctorum vita expanditur; et quid nobis quantumque
Abbreviated transcription (Latin):
moratur:eiq dr᷑ bi cras quando po¬
nebam fundamenta terre: Acsi iusti¬
ficato peccatori aꝑte ueritas dicat.
uirtutes ame acceptas tͥ ñ tribuas no¬
li contra me de meo munere extolli.
te fundam̃ta uirtutĩt posuui. Recole
ubite inueni. quando meo te timore
solidaui. it gͦ ego inte ñ destruam qđ
ddestruxi: ipse ñ cesses considãre qđiep
peri. Quem enim uetitas nͥ aut infla¬
gitiis. aut iexcessib inuenit. S post
hec bene possumus seruate qđ sumus:
si numquam negligimus. pensare qđ
fuimus. Hon numquam tam̃ clan¬
licet subtilis ac p̃ssa. cum ualde uir¬
tutib crescit. oblita infirmitatis ꝓpͥe
nequaquam ad memoriam reuocae
qđ in uiciis fuerit. Inde & omniꝑs
ds̃. quia augeri infirmitatem etiam
de remediis salutis conspicit. m̃suram
ipsis nr̃is ꝓfectib imponit. ut habe¬
amus quedam uitutum bona. que
numquam quesiuimus. & queramꝰ
quedam nee tamen hab̃e ualeamus:

Expanded text:
moratur, eique dicitur: Ubi eras quando pomoratur, eique dicitur: Ubi eras quando ponebam fundamenta terrae? Ac si justificato peccatori aperte Veritas dicat: Virtutes a me acceptas tibi non tribuas, noli contra me de meo munere extolli. te fundamenta virtutum posui. Recole ubi te inveni quando meo te timore solidavi. Ut ergo ego in te non destruam quod construxi, ipse non cesses considerare quod reperi. Quem enim Veritas nisi aut in flagitiis aut in excessibus invenit? Sed post haec bene possumus servare quod sumus, si nunquam negligimus pensare quod fuimus. Nonnunquam tamen clanlicet subtilis sit ac pressa, cum valde in virtutibus crescit, oblita infirmitatis propriae, nequaquam ad memoriam revocet quid in vitiis fuerit. Unde et omnipotens Deus, quia augeri infirmitatem etiam de remediis salutis conspicit, mensuram ipsis nostris profectibus imponit, ut habeamus quaedam virtutum bona quae nunquam quaesivimus, et quaeramus quaedam, nec tamen habere valeamus,
Abbreviated transcription (Latin):
t̃re fundam̃tum: fides ẽ. Huius tre
fundam̃tum iacit᷑. quando inoccuil¬
tis cordis. pͥma soliditatis causa diui¬
nus timoi. inspitat᷑. Iste nec dum ere¬
dit et̃na que audit. huic cumfides
dat᷑ ad edificium subsequentis oꝑis
iam fundam̃tum ponit᷑ Ille et̃na
iam credit nec tam̃ metuit: uenturi
iudicii t̃rorem despicit:. peccatis secar¬
nis & sp̃e audent̾ inuoliit. huic eum¬
repente suturorum timor. infundit᷑.
ut bone uite surgat edificium. iam
fundamenta construunt᷑. Posito itaq
ꝓsꝑe formidini fundam̃to. cum uir¬
tutum fabrica in altum ducit᷑. necẽe
est. ut unus quisq pficiens. uires su¬
as caute metiat᷑: ut cum diuma con¬
structione magnꝰ eẽ iam ceꝑit. semoe.¬
ipsum respiciat sine cessatione qui
suit: quatinus attendens humilit̃.
qđ ꝑ meritum inuentus ẽ. nequaqmͣ
nunc beatꝰ iob. ꝑ suꝑnam uocemn ad
semc ipsum teducit᷑. & ne de uirtu¬
tib gl̃iari audeat. de ante acta uita me¬

Expanded text:
e fundamentum fides est. Hujus terrae fundamentum jacitur, quando in occultis cordis prima soliditatis causa divinus timor inspiratur. Iste necdum credit aeterna quae audit; huic cum fides datur, ad aedificium subsequentis operis jam fundamentum ponitur. Ille aeterna jam credit, nec tamen metuit, venturi judicii terrorem despicit, peccatis se carnis et spiritus audenter involvit; huic repente cum futurorum timor infunditur, ut bonae vitae surgat aedificium, jam fundamenta construuntur. Posito itaque prosperae formidinis fundamento, cum virtutum fabrica in altum ducitur, necesse est ut unusquisque proficiens vires suas caute metiatur, ut cum divina constructione magnus esse jam coeperit, semetipsum respiciat sine cessatione quod fuit, quatenus attendens humiliter quod per meritum inventus est, nequaquam nunc beatus Job per supernam vocem ad semetipsum reducitur, et ne de virtutibus gloriari audeat, de anteacta vita me
Abbreviated transcription (Latin):
gunt᷑. ne tantum ꝑsequi ualeant qnͣ¬
tum uolunt: pannis infantie referun¬
tur obuoluti: q sic̃ dictum ẽ. puerili¬
a quidem sapiunt: s diuina dispen¬
satione constͥcti. quo uolt̃ brachia ñ
extendt̃. & si cuncta mala ꝑpetͣre
ieuit̃ appetunt: nequaqm tam̃ im¬
meis: Tminis siuis dñs mare circũdat:
ꝙ. iras ꝑ seqñtium. iudiciorum suorũ
dispensati. one modificat. lit insani
tumida unda feruoris. plano franga¬
tur lutore occulte dispensationiseqͣR.

Expanded text:
guntur, ne tantum persequi valeant quaguntur, ne tantum persequi valeant quantum volunt, pannis infantiae referuntur obvoluti, quia, sicut dictum est, puerilia quidem sapiunt, sed divina dispensatione constricti, quo volunt brachia non extendunt, et si cuncta mala leviter perpetrare appetunt, nequaquam tamen immeis. Terminis suis Dominus mare circumdat, quia iras persequentium, judiciorum suorum dispensatione modificat, ut insani tumida unda fervoris plano frangatur littore occultae dispensationis.
Abbreviated transcription (Latin):
gligentie compatiunt᷑. & se pati esti¬
mant qđ ꝑpeti alios sentiunt: cdõ oran¬
tes dicunt. Oppofuisti nubem. netran¬
seat oratio. Acsi aꝑte dicant. Mlentino¬
stre t̾renis uoluptatib assuete. curarũ
suarũ fantasmata ito iudicio obicis.:qͥb
eam in ipsa orationis sue intentione
confundis. & quam desidiis infirmis
deditam ñ ignoras. tecte cecatam ab
intuenda lucis tue ꝓspicuitate reũ¬
beras: ut cum inte intendit᷑. ipso a te
cogitationum suarum nubilo reflec¬
tatur: de que trena hec assidue cogitat.
quitia suꝑna dispensatione constͥn¬
gitur. ne cont cõs uiros in qnͣtum uo¬
luerit efsrenet᷑ postquam dix̃. cum
ponerem nubem iestim̃tum eiꝰ aptẽ
subdidit. & caligine iluud qͣsi pannis
infantie obuoluerem. Pannis quippe
infantie pedes ac brachia constͥngun¬
tur. ne hac atq illac dissoluta lib̃tate
dediti. ñ grandeua. s puerilia sapi¬
unt: qͥ quidem obscuritate atq cali¬
gine. ñ intellecti suꝑni udicii constͥn¬

Expanded text:
gligentiae compatiuntur, et se pati aestimant quod pati alios sentiunt, Deo orantes dicunt: Opposuisti nubem, ne transeat oratio . Ac si aperte dicant: Menti nostrae terrenis voluptatibus assuetae curarum suarum phantasmata justo judicio objicis, quibus eam in ipsa orationis suae intentione confundis; et quam desideriis infimis deditam non ignoras, recte caecatam ab intuenda lucis tuae perspicuitate reverberas, ut cum in te intenditur, ipso a te cogitationum suarum nubilo reflectatur; et quae terrena haec assidue cogitat quitia superna dispensatione constringitur, ne contra sanctos viros inquantum voluerit effrenetur, postquam dixit: Cum ponerem nubem vestimentum ejus; apte subdidit: Et caligine illud quasi pannis infantiae obvolverem. Pannis quippe infantiae pedes ac brachia constringuntur, ne huc atque illuc dissoluta libertatedediti, non grandaeva, sed puerilia sapiunt, qui quidem obscuritate atque caligine, non intellectu superni judicii constrin
Abbreviated transcription (Latin):
queq omnium. int̾posita quadam
caritatis necessitudine. fiant omnia
singlorum. E unus quisq sic qđ ñ acce¬
pit. in alto possideat: ut ipse alt̾ipos¬
sidendum qđ accep̃humilit᷑ impen¬
dat. Hinc enim ꝓ petrum dr. Inus¬
quisq sicut accepit gram̃ in alterutrũ
illam amministrantes. sic̃ boni dispen¬
satores multiformis gr̃e dĩ. Tunt nam¬
q bene multiformis grã dispensatur:
quando acceptum donum & eiusqͥ
hoc non hab&e credit᷑. quando ꝓpter
cum cui impendit᷑. datum putatur
aiugo culpe ub̃os reddit. cum uicissim
nos nr̃o ꝑ amorem seruitio subicit. cũ
& aliena bona nr̃a creclimus. & nr̃a a¬
liis quasi sua offerentes exhibemus.
Hinc tursum ꝑ paulum dr̃. Nam
& corpus. non ẽ unum menbrum: s
multa. Si dixerit pes qm̃ ñ sum manꝰ

Expanded text:
que sunt omnium, interposita quadam que sunt omnium, interposita quadam charitatis necessitudine, fiant omnia singulorum; et unusquisque sic quod non accepit in altero possideat, ut ipse alteri possidendum quod accepit humiliter impendat. Hinc enim per Petrum dicitur: Unusquisque sicut accepit gratiam in alterutrum illam administrantes, sicut boni dispensatores multiformis gratiae Dei . Tunc namque bene multiformis Dei gratia dispensatur, quando acceptum donum et ejus qui hoc non habet creditur, quando propter eum cui impenditur sibi datum putatur.a jugo culpae liberos reddit, cum vicissim nos nostro per amorem servitio subjicit, cum et aliena bona nostra credimus, et nostra aliis quasi sua offerentes exhibemus. Hinc rursum per Paulum dicitur: Nam et corpus non est unum membrum, sed multa. Si dixerit pes: Qu
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Iste opatione uirtutum. ad pre¬
sentem uitam etiam mortuos reuosat.
uelut p̃sentia attendit: & tam̃ uentu
innulla signorum oꝑatione se exserit.
Iste ꝑ discretionem spũum. in factis
subtilit mentes conspicit.: s tamen
diũsi generis linguas nescit. Ile di¬
ũsi generis linquas examinat. s: tam̃
inreb similib dissimilia corda ñ pen
sat. Aliꝰ munalingua quam nouit.
sermonum pondã int̾p̃tando prudñ¬
ter discucit: & tamen reliquis bonis
que ñhabae. patient car&. Sic itaq cre¬
ator nr ac dispositor cuncta modãtur:¬
ut qui extolli poterat ex dono qđ ha¬
bet. humilict᷑ ex iuirtute quam ñ ha¬
b&. Sic cuncta modat᷑ uͥt cum ꝑ im¬
pensam grãm unum quemq suble¬
uat. etiam ꝑ disparem alt̃i alterum
subdat. & meliorem quisq dono alio
cum quis subicit attendat. Ac lic&e
se p̃ire ex aliis sentiat: eidem tamen
quem suꝑat. se in aliis post ponatSic
cuncta mocdat᷑. ut dum singła sunt¬

Expanded text:
dit. Iste operatione virtutum ad praedit. Iste operatione virtutum ad praesentem vitam etiam mortuos revocat, velut praesentia attendit, et tamen in nulla signorum operatione se exerit. Iste per discretionem spirituum in factis subtiliter mentes conspicit, sed tamen diversi generis linguas nescit; ille diversi generis linguas examinat, sed tamen in rebus similibus dissimilia corda sat. Alius in una lingua quam novit, sermonum pondera interpretando prudenter discutit, et tamen reliquis bonis quae non habet, patienter caret. Sic itaque Creator noster ac dispositor cuncta modut qui extolli poterat ex dono quod habet, humilietur ex virtute quam non habet. Sic cuncta moderatur, ut cum per impensam gratiam unumquemque sublevat, etiam per disparem alterius alterum subdat, et meliorem quisque dono alio eum qui sibi subjicitur attendat; ac licet se praeire ex aliis sentiat, eidem tamen quem superat se in aliis postponat: Sic cuncta moderatur, ut dum singula quae
Abbreviated transcription (Latin):
bes intelligentiam. quis posuit m̃¬
suras eius si nosti: uel quis tetendit su¬
ꝑ eam lineam: Quis enim nͥ conditor
nt̃ huius t̃re m̃sutas ponit. qui int̾ni
iudicii secreto modamine. alii sermo¬
nem sapientie. alii sermonem scien¬
tie. alii plenam fidem. alii grãm sani¬
tatum alii oꝑationem uirtutum.
alii ꝓphiam. alii disccetionem spũum.
alii genera linguarum. aliiint̃ p̃tati¬
onem sermonum tͥbuit. quatenus
inuno eodemq: spũ. iste ũbo sapien¬
tie polleat. nec tam̃ sermone scientie sdẽ
doct᷑ne fulciat  da sentire atq inueni¬
re sussicit. etiam qđ ꝑ discendi stu¬
dium ñ app̃hendit. Ille ser mone sei¬
entie fulgeat. nec tamen inũbo sapi
re quantum didicit. & tamen ad sen¬
tiendum ex semet ipso subtile aliqͥd
non assurgit:Iste ꝑfidem & elemen¬
tis imꝑat. nec tamen ꝑ sanitatũ grãm.
infirmitates corporum cutat. lle ꝑ¬
orationis opem morbos subtͣhit: nec
tamen arenti t̃re. ũbo pluuias red¬

Expanded text:
sapientiae . Quis posuit mensuras ejus si nosti, vel quis tetendit super eam lineam ? Quis enim nisi Conditor noster hujus terrae mensuras ponit, qui interni judicii secreto moderamine, alii sermonem sapientiae; alii sermonem scientiae; alii plenam fidem; alii gratiam sanitatum; alii operationem virtutum; alii prophetiam; alii discretionem spirituum; alii genera linguarum; alii interpretationem sermonum tribuit ? Quatenus in uno eodem spiritu iste verbo sapientiae polleat, nec tamen sermone scientiae, id est doctrinae, fulciatur, quia sentire atque invenire sufficit etiam quod per discendi studium non apprehendit; ille sermone scientiae fulgeat, nec tamen in verbo sapfficit quantum didicit, et tamen ad sentiendum ex semetipso subtile aliquid non assurgit. Iste per fidem elementis imperat, nec tamen per sanitatum gratiam infirmitates corporum curat; ille orationis ope morbos subtrahit, nec tamen arenti terrae verbo pluvias red
Abbreviated transcription (Latin):
scã ecclia. n suꝑni sui capitis corpꝰ est.
inqua alius cudendo alta ocłs. alius
recta oꝑando manus. aliꝰ ad cuncta
discurtendo pes. aliꝰ p̃ceptorum uo¬
cem intelligñdo auris: aliꝰ malorũ
fetorẽ bonorumq fraglantiã dis¬
cernendo naris ẽ: Qui corpalium
more menbidrum. dum uicissim sͥ ae¬
cepta officia impendunt. unum de
stince ipsis omnib corpus redclunt.

Expanded text:
a Ecclesia superni sui capitis corpus est, in qua alius alta videndo, oculus, alius recta operando, manus, alius ad cuncta discurrendo, pes, alius praeceptorum vocem intelligendo, auris, alius malorum fetorem, bonorumque fragrantiam discernendo, naris est. Qui enim more membrorum, dum vicissim sibi accepta officia impendunt, unum de semetipsis omnibus corpus reddunt.
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ opposita ostia. more elidendima¬
ris. & tumore elatum uenit. & fractũ
uirtute dissiluits: ꝙ. ideuro hoc ad
beatum iob dicu᷑. ut ͤtor iurtutib cor.¬
dis eius glia p̃meret᷑. nesͥ fortasse tͥbu¬
at. qđ se stare sublimit᷑ ñignorat. cũ
quanta eiꝰ edificatione sint dicta ꝓ¬
pendimus. si hec etiam moralit̃ cdisse¬
ramus. Dicat itaq Atus conclusit osti
tͦbidum. tixis amarum. elatione suꝑ¬
bietumidum: fraude malitie obscurũ:
Qd mare qnͣtum seuiat attendit. quis¬
quis in se occultas cogitationum tem¬
ptatione sintellig̃. fece enĩ iam ꝓũsare¬
linqͥmꝰ iã desiłiis rectis inherem: iam
pͣua oꝑa foris abscidimꝰ s tam̃ latent᷑
intus ea cum qua huc uenimus. uite
ueteris ꝓcella fatigamur. Auamnisi

Expanded text:
contra opposita ostia, more elidendi macontra opposita ostia, more elidendi maris, et tumore elatum venit, et fractum virtute dissiluit. Sed quia idcirco hoc ad beatum Job dicitur, ut de tot virtutibus cordis ejus gloria premeretur, ne sibi fortasse tribuat quod se stare sublimiter non ignorat, cum quanta ejus aedificatione sint dicta perpendimus, 915 si haec etiam moraliter disseramus. Dicat itaque: CAPUT XIturbidum, rixis amarum, elatione superbiae tumidum, fraude malitiae obscurum? Quod mare quantum saeviat, attendit quisquis in se occultas cogitationum tentationes intelligit. Ecce enim jam perversa relinquimus, jam desideriis rectis inhaeremus, jam prava opera foris abscindimus; sed tamen latenter intus ea cum qua huc venimus vitae veteris procella fatigamur, quam nisi
Abbreviated transcription (Latin):
hectem gͦ ds̃ opposuit: ꝙ contͣ lasci¬
uos motus humani generis ungeni¬
tum misit: qui p̃cepta sp̃italia quelo¬
quendo docuit. agendo solidauit. De¬
ne aũĩ subdit᷑. & dixiei. Hucusq ue¬
mes. & ñ ꝓcedes amplius: & hic confrin¬
ges tum̃tes fluctus tuos. Hoc quip¬
pe mare ostia ꝓpͥa transcenclãt: quia
claustta legis opposite. humani tu¬
moris unda saliebat. At postquam
mundus oppositum sͥunigenitum
repꝑit. elationis sue impetum fregit.
& transire ñ ualuit. ꝙ. eius forcitu¬
dine furoris sue t̾mmum clausum in¬
uidit. & fug̃. Possunt etiam ꝓostia ap¬
te passiones eius ñinconuenient̃ inrel¬
ligi. Quib ex occulto uectem posuit.
ꝙ. cas inuisibili diuinitate roborauit.
Contra quas mundi fluc tus ueni¬
unt . s fracti dissiliunt. ꝙ suꝑbi eas
uiuendo despiciunt .s: carum uires
exꝑiendo ꝑtimesc̃t̃. Nam dum passi¬
ones unigeniti. humanum genus
pͥus risit. pꝰmodum ex pauit: quasi

Expanded text:
Vectem ergo Deus opposuit, quia contra lasciVectem ergo Deus opposuit, quia contra lascivos motus humani generis unigenitum misit, qui praecepta spiritalia, quae loquendo docuit, agendo solidavit. Bene autem subditur: Et dixi: Hucusque venies, et non procedes amplius, et hic confringes tumentes fluctus tuos. Hoc quippe mare ostia priora transcenderat, quia claustra legis oppositae humani tumoris unda transiliebat. At postquam mundus oppositum sibi unigenitum reperit, elationis suae impetum fregit, et transire non valuit, quia ejus fortitudine furoris sui terminum clausum init, et fugit . Possunt etiam per ostia apertae passiones ejus non inconvenienter intelligi. Quibus ex occulto vectem posuit, quia eas ex invisibili divinitate roboravit. Contra quas mundi fluctus veniunt, sed fracti dissiliunt, quia superbi eas videndo despiciunt, sed earum vires experiendo pertimescunt. Nam dum passiones unigeniti humanum genus prius irrisit, postmodum expavit; quasi
Abbreviated transcription (Latin):
suetudine carnali retinuit. hoc infi¬
gura sp̃c potentius uertit. Quidenĩ
sacͥficia illorum animalium. nͥumi¬
geniti mortem designant. Quid sacͥ¬
ficia illorum animalium nͥextincti¬
onem carnalis nr̃e uite agnificant:
Nñgͦ imnbecillitati poplirudis condes
cendit᷑. inde ei ꝑ obumbratas allegoria¬
rum species. maior. sp̃c fortitudo nunti¬
atur. Rec te itaq dr̃. & caligine illud
qͣsi panis infantie obuoluerem:. .ꝙ.
unde eius teneritudinis infirma per¬
tulitꝰ. inde altam significationum sp̃i¬
talium nubem fec̃. Quem ꝙꝑ. p̃cepto¬
rumlimite. ab immocdatis amini eua¬
gationib cix̃: recte subicit.
Circum decli illud t̃minis meis. & qͥa
huius humani generis motus. misso
mecdiatore cohercuit: apte subiung̃.
E posui uectem. & ostia. Nectem qͥp¬
pe & ostia posuit: ꝙ. redemptore ño
contͣ culpas delinqñtium misso. noue
uite p̃dicam̃ta firmauit. Clausa nã¬
q ostia. opposito uecte roborantur.

Expanded text:
suetudine carnali retinuit, hoc in fisuetudine carnali retinuit, hoc in figuram spiritus potentius vertit. Quid enim sacrificia illorum animalium, nisi Unigeniti mortem designant? Quid sacrificia illorum animalium, nisi exstinctiones carnalis nostrae vitae significant? Unde ergo imbecillitati popcenditur, inde ei per obumbratas allegoriarum species major fortitudo spiritus nuntiatur. Recte itaque dicitur: Et caligine illud quasi pannis infantiae obvolverem, quia unde ejus teneritudinis infirma pertulit, inde altam significationum spiritalium nubem fecit. Vet. rum limite ab immoderatis animi evagationibus cinxit, recte subjicit: Circumdedi illud terminis meis. Et quia hujus humani generis motus misso Mediatore coercuit, apte subjungit: Et posui vectem et ostia. Vectem quippe et ostia posuit, quia Redemptore nostro contra culpas delinquentium misso, novae vitae praedicamenta firmavit. Clausa namque ostia opposito vecte roborantur.
Abbreviated transcription (Latin):
catione ꝓficetent. Hinc quippeẽ qcł
inegiptum positis. pio iustoq mo¬
clamine latenti eorum coneupiscen¬
tie condescendit᷑ & uicmorum suorũ
uasis auieis argenteisq sublatis. des¬
cendẽ iubent᷑. Iui ad sina montem
men reuelata grã. ꝑcussi maxillam.
altam iubent᷑ p̃be. Quia enim plus
semꝑ ira in uindicta exigit. quam
iniuria accepit: dum discunt mala
ñ multipliciꝰ reddere. quandoq dis¬
cerent ea &e. multiplicata sponte to¬
lerare. Hinc ẽ qđ eundem rudem po¬
psm̃ aquib dam ꝓhibuit: quecdam
uꝰei in usu pͥstino seruauit: s hec ip¬
sa tamen in melioris uite figura com¬
posuit. Bruta namq animalia. icdo¬
lis mnegipto mactabant: eiq inusum
pꝰ modum animalium mactationẽ
retinuit s idolorum cultum uitauit:
ut dum deusu suo aligͥo amiterde.
consolaitt᷑ eiꝰ infirmitas. ꝑ hoc qđ de
usu suo aliqͥd hab̃&. Mira aũt dis¬
pensatione consilii. qđ ei dñs decon

Expanded text:
catione proficerent. Hinc quippe est quod, catione proficerent. Hinc quippe est quod, in Aegypto positis pio justoque moderamine latenti eorum concupiscenae condescenditur, et vicinorum suorum vasis aureis argenteisque sublatis, discedere jubentur . Qui ad Sina montem men, revelata gratia, percussi maxillam alteram jubentur praebere . Quia enim plus semper ira in vindicta exigit quam injuria accepit, dum discunt mala non multiplicius reddere, quandoque discerent ea et multiplicata sponte tolerare. Hinc est quod eumdem rudem populum a quibusdam prohibuit, quaedam vero ei in usum pristinum servavit, sed haec ipsa tamen in melioris vitae figura composuit. Bruta namque animalia idolis in Aegypto mactabant, eique in usum postmodum animalium mactationem retinuit, sed idolorum cultum vetavit, ut dum de usu suo aliquid amitteret, consolaretur ejus infirmitas per hoc quod de usu suo aliquid haberet. Mira autem dispensa
Abbreviated transcription (Latin):
nis infantie obuoluit. ut mandatis
grossiorib ligati crescerent. ne male li¬
beri insius uoluptatib ꝑirent. q̃uos
ad uiam iusticie dum ñ iamcaritas
s adhuc timor astͥnger&: diuina dis¬
pensatio quasi p̾ssit ut nutͥret. Infir¬
mus namq popłs cum p̃ceptorum
pannos nolens ptulit: ad firmiorem
statum ex ipsa sua ligatione ꝑuenit.
Auia enim eum tuor pͥus aculpa
cohercuit. competent̃ pꝰ modum in
ub̃tatem sp̃c exiuit. Hos pannosin
si mala eẽ desint̃. comꝑatione peiorũ:
& bona qͣsibona ñsunt comꝑatione
meliorum. Nam sic̃ peius delinqñti
iudec de sodoma atq samaria drͣ. iu
stificasti sorores tuas. inomnib abho¬
minationib tuis quas oꝑata es: i tame¬
liorib testam̃ti noui p̃ceptis subseqñ¬
tib p̃cepta bona que rudib data st̃.
ñbona ẽẽ memorant᷑. Neq enim men¬
tes usui uire carnał inherentes. euelli
ab insimis possent: nͥ gͣdatim ducta p̃cli¬

Expanded text:
nis infantiae obvolvit, ut mandatis nis infantiae obvolvit, ut mandatis grossioribus ligati crescerent, ne male liberi in suis voluptatibus perirent. Quos ad viam justitiae dum non jam charitas, sed adhuc timor astringeret, divina dispensatio quasi pressit ut nutriret. Infirmus namque populus cum praeceptorum pannos nolens pertulit, ad firmiorem statum ex ipsa sua ligatione pervenit. Quia enim timor eum prius a culpa coercuit, competenter postmodum in libertatem spiritus exivit. Hos pannos inasi mala esse desinunt comparatione pejorum, et bona quasi bona non sunt comparatione meliorum. Nam sicut pejus delinquenti Judaeae de Sodoma atque Samaria dicitur: Justificasti sorores tuas in omnibus abominationibus tuis, quas operata es , ita melioribus Novi Testamenti praeceptis subsequentibus praecepta bona quae rudibus data sunt non bona esse memorantur. Neque enim mentes usui vitae carnalis inhaerentes evehi ab infimis possent, nisi gradatim ducta praedi
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰmocdum culpas cordis ex haurit. ni¬
mirum tum̃ti mari ne cucumducta
iusticie littora transcat. bis ostia impo¬
dicens. Quando erumpebat de uulua
qͣsi ꝓcedens. quia uidelicet. tunc hu¬
mano generi p̃ceptis legis obuiauit.
quando adhuc scłm sue origini uici¬
num. quasi ab ortuppͥo ad puectum
uite carnał exiebat. Deuulua qpͥpe
pcedẽ est:. in lucem p̃sentis glie car¬
nalit̃ apparere. & recte subiungitur.
cum ponerem nubem uestĩtum
eius: ꝙ nimirum ds̃ hominib ñ t̃e
apta ostensione se intulit.s dum cos
ab ertore ꝑfidie erip̃. nec tamenillis
claritatem suiluminis patesarit:. qͣsi
ex tenebris eos abstulit. s adhuc nubes
uestiunt: ut pͥstina pͣuitatis actarelin¬
querent. & tamen uentura bona ad¬
huc certius nonuidẽnt. qñ &e apte sub
Et caligine illud qͣs pannis Pditur.¬
infantie obuoluerem. Dum enimru
docuit .s. figͥ̃ata locutione p̃ceptis lit¬
tere astrinr:. adhuc infirma sapientes
ũborum suorum caligine quasi pan¬

Expanded text:
stmodum culpas cordis exhaurit, nimirum tumenti mari, ne circumducta justitiae littora transeat, bis ostia impodicens: Quando erumpebat, quasi de vulva procedens. Quia videlicet tunc humano generi praequando adhuc sensum suae origini vicinum quasi ab ortu proprio ad profectum vitae carnalis exiebat. De vulva quippe procedere est in lucem praesentis gloriae carnaliter apparere. Et recte subjungitur: Cum ponerem nubem vestimentum ejus. Quia nimirum Deus hominibus non tunc aperta ostensione se intulit, sed dum eos ab errore perfidiae eripuit, nec tamen illis claritatem sui luminis patefecit, quasi ex tenebris eos abstulit, sed adhuc nube vestivit, ut et pristina pravitatis acta relinquerent, et tamen ventura bona adhuc certius non viderent. Unde et apte subditur: Et caligine illud quasi pannis infantiae obvolverem. Dum enim rudocuit, sed figurata locutione praeceptis litterae astrinxit, adhuc infirma sapientes verborum suorum caligine quasi pan
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerem. Mare seuiens. nube induit᷑.
q crudelitas ꝓsequentium. stulticie sue
uelamento uestit᷑. Int̾posita enim caligi¬
ne. infidelitatis sue. ꝑspicuam ueritatis
lucem uidẽ ñ sufficit: & id qđ agit ꝑcru¬
delitatis impulsum. ꝑcecitatis sue me¬

Expanded text:
volverem. - Mare saeviens nube induitur, quia crudelitas persequentium stultitiae suae velamento vestitur. Interposita enim caligine infidelitatis suae, perspicuam veritatis lucem videre non sufficit, et id quod agit per crudelitatis impulsum,
Abbreviated transcription (Latin):
put angli. Huius lapidis tipum ie¬
chonias t̾entuit ieͣx quem matheus
dum quat̃denas generationes deseri¬
b̃&: scdm̃ numerauit. Quem enim in¬
fine sede: ipsum rursum ininitio ter¬
cie generationis inseruit. Ipse namq
in babiloniam eum isrlĩtica plebe
migͣtus ẽ. qui dum ab aliis ad alia
ducit᷑. ꝓutͥusq parietis latere. ñ im¬
merito scdõ numerat᷑: cuius migͣtio¬
nis flexu. angularem lapidem signat.
ibi enim ordo arectitudine flectit᷑.
ut eat indiũsum: tanquam angu¬
lum facit. Recte gͦ numetari potuit:
bis.q. ꝑutrumq parietem. quasi du¬
o inse latera ostendit. Vnde & eius
bene imaginem tenuit. qui in iudea
ortus. gentilitatem colligens. quasi ab¬
hierosolumis babiloniam uenit: atq:
hanc insemet ipso ficdĩ fabricam pͥus
discordie studio seissam. arte carstatis
intexuit. S: hec que de significatione
scẽ eccłie dicta sunt: placet ut breuia¬
ta replicatione moralit disserantur.
Dignum namq ẽ. ut ꝑ ea que beato

Expanded text:
t. Hujus lapidis typum Jechonias rex tenuit, quem Matthaeus, dum quaterdenas generationes describeret, secundo numeravit. Quem enim fini secundae, ipsum rursum initio tertiae generationis inseruit: ipse namque in Babyloniam cum Israelitica plebe migratus est qui dum ab aliis ad alia ducitur, pro utriusque parietis latere non immerito secundo numeratur: cujus migrationis flexus angularem lapidem designat. Ubi enim ordo a rectitudine flectitur, ut eat in diversum, tanquam angulum facit. Recte ergo numerari bis potuit, quia per utrumque parietem, quasi duo in se latera ostendit. Unde et ejus bene imaginem tenuit qui in Judaea ortus, gentilitatem colligens, quasi Jerosolymis Babyloniam venit; atque hanc in semetipso fiddiscordiae studio scissam arte charitatis intexuit. Sed haec quae de significatione sanctae Ecclesiae dicta sunt placet ut breviata replicatione moraliter disserantur. Dignum namque est ut per ea quae beato
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbuit. solidabasis nonẽ: ꝙ dum sun¬
damento ñ innitit᷑. ipso suo pondere
inima p̾cipitat᷑ d cum tam multa de
scẽ ecclie constructione referantur.
audire mens appetit. iimice natio¬
nes qua iurtute coniuncte sunt. ĩdẽ
diũsa huius domus edificia. quasͥ
arte concordant. Sequitꝰ. Aut quis

Expanded text:
tribuit, solida basis non est, quia dum funtribuit, solida basis non est, quia dum fundamento non innititur, ipso suo pondere in ima praecipitatur. Sed cum jam multa de sanctae Ecclesiae constructione referantur, audire mens appetit inimicae nationes qua virtute conjunctae sint, id est diversa hujus domus aedificia qua sibi art