comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
es qͥ uenturꝰ es an aliũ epectamꝰ. In ip̃a aũ hora
curauit multos a languorib. et plagis et spiri¬
tib malis. et cetis multis donauit uisũ. Ft res¬
pondens dixit illis. Euntes nuntiate ioh̃i. q̃
uidistis et audistil. qr teciuident. clausi ambu¬
lant. leꝓsi mundant᷑. Surdi audiunt. mortui

Expanded text:
es qui venturus es, an alium exspectamus? In ipsa autem hora curavit multos a languoribus et plagis, et spiritibus malis, et caecis multis donavit visum. Et respondens dixit illis: Euntes nuntiate Joanni quae vidistis et audistis: quia caeci vident, claudi ambulant, leprosi mundantur, surdi audiunt , mo
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aiordane. et agebat᷑ in sp̃u indesertũ dieb qͣdra¬
guita. et temptabat᷑ a diabolo. Et ul mandueauit
u dieb illis. et consũmatis illiᷤᷤ esuriit. Dixit aũ
illi diabolus. Si filiꝰ dĩ es. dic lapidi huie ut panis
fiat. Et respondit ad illũ iħc. Scciptũ ẽ qr ñ in ꝑa
illũ diabolus. et ostendit illi omĩa regna orbis
t̾re in mom̃to temporis. et ait ei. Tibi dabo pote¬
statẽ hant uniu̾sam et głam illoꝵ qr. mͥ tradita

Expanded text:
est ab Iordane et agebatur in Spiritu in desertum diebus quadraginta et temptabatur a diabolo et nihil manducavit in diebus illis et consummatis illis esuriit dixit autem illi diabolus si Filius Dei es dic lapidi huic ut panis fiat et respondit ad illum Iesus scripillum diabolus et ostendit illi omnia regna orbis terrae in momento temporis et ait ei: tibi dabo potestatem hanc uniuersam et gloriam illorum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
gͥgabit iticũ in horreñ suũ paleas añ cõburet
igni ĩetinguibili. Multa qͥdem et alia gxhor¬
tans euangłitabat ppłm. Herodes aũ tetrar¬
cha cũ corriꝑet᷑ ab illo de herodiade uxore frĩs
sui. et de om̃ib malis q̃ fecit herodes. adiecit
et ħ aipͣ omi a. et inclusit iohem in cart̾e. fĩmẽ
aũ cũ baptitaret᷑ om̃is ppłs. et ihu baptizo et oran

Expanded text:
horreum suum paleas autem conburet igni inextinguibili multa quidem et alia exhortans evangelizabat populum Herodes autem tetrarcha cum corriperetur ab illo de Herodiade uxore fratris sui et de omnibus malis quae fecit Herodes adiecit et hoc supra omnia et inclusit Iohannem in carcere factum est autem cum baptizaretur omnis populus et Iesu baptizato et oran
Abbreviated transcription (Latin):
uicła turbas. Ut cessauit aũ loqͥ. dix̃ ad simonem.
duc in altũ. et laxate retia nr̃a in capturã. Et res¬
pondens simon. dixit illi ꝓreceptor ꝑ totãnoctem
laborantes nͥl cepimꝰ. in u̾bo aũ tuo larabo rete. Et
cũ ħ fecissenr. concluser̃t pisciũ multitudinẽ copio

Expanded text:
 9. Ut cessavit autem loqui, dixit ad Simonem: Duc in altum, et laxate retia vestra in capturam. Et respondens Simon, dixit illi: Praeceptor, per totam noctem laborantes, nihil cepimus, in verbo autem tuo laxabo rete. Et cum hoc fecissen
Abbreviated transcription (Latin):
baptista. n manducans panẽ.n bibens uinũ. et
dicitis. Demoniũ ht̃. Uenit᷑ filiꝰ hõis manducãs et
bibens. et dicins. Etce hõ deuorator et bibẽs uinũ
amicꝰ publicanoꝵ et pecc̃oꝵ. Et iͦnficata ẽ sap̃ia
ab om̃ib filus suis. Rogabat aũ illũ qͥdam pha¬
riseus. ut manducaret cũ illo. Et ingrestꝰ domũ
pharisei. discubuit. Et ecce mulier q̃ erat in cuui

Expanded text:
ens vinum et dicitis daemonium habet venit Filius hominis manducans et bibens et dicitis ecce homo devorator et bibens vinum amicus publicanorum et peccatorum et iustificata est sapientia ab omnibus filiis suis rogabat autem illum quidam de Pharisaeis ut manducaret cum illo et ingressus domum Pharisaei discubuit et ecce
Abbreviated transcription (Latin):
nenun qͥcqͣm dixer̃t. Tumebant eñi. Surgẽs aũ
iħc mane pͥma sabbati. apparuit pͥmo marie mag¬
dalene. de qͣ ecerat septẽ demonia. Illa uadens.
nunciauit his qͥ cũ eo fuerãt. lugentib et flenti¬
ostensus ẽ in alia effigte. eitib in uillã. Et illi

Expanded text:
urgens autem Iesus mane, prima sabbati, apparuit primo Marię Magdalenę, de qua eiecerat septem demonia. Illa uadens nunciauit iis, qui cum eo fuerant, lugentibus et flentio
Abbreviated transcription (Latin):
tos suos a qͣtuor uentis. a sũmo t̾re usq ad sum¬
mũ celi. A ficu aũ discite ꝑabolam. Cũ iam ra¬
miꝰ eiꝰ tener fu̾it. et nata fuerint folia. cognosci¬
tis qr in ꝓximo sit estas. Sic et uos cũ iud̾itis
hec f̾. scitote qd̾ in ꝑximo sit in ostũs. Am̃ dico
uob̃. qm̃ ñ transiet gen̾atio hec. doñ omĩa ista fi¬
ant. Celũ et t̾ra tnͣsibt̃. u̾ba aũ mea ñ tnͣsibunt.
De die aũ illo uł hora. nemo scit. n angłi in celo

Expanded text:
ventis a summo terre: usque ad summum celi. A ficu autem discite parabolam. Cum jam ramus ejus tener fuerit: et nata fuerint folia: cognoscetis quia in proximo sit estas. Sic et vos: cum videritis hec fieri; scitote quod in proximo sit in ostiis. Amen dico vobis: quoniam non transiet generatio hec: donec omnia ista fiant. Celum et terra transibunt: verba autem mea non transibunt. De die autem illa vel hora. Nemo scit: neque Angeli in celo
Abbreviated transcription (Latin):
et soluunt eũ. Et qͥdam de illic stantib. dicebãt illis.
Qͥd facitis soluentes pullũ. Q dixert eił sic̃ p̾ceꝑat
illis iħc. et diniserunt eis. Et duxert̃ pullũ ad ie¬
sũ. et imponũt illi uestim̃ta sua. et sedit suꝑeum.
Multi aũ uestim̃ta sua strauer̃t inuia. alii aũ fron¬
des cedebant de arborib. et st̾nebant inuia. Et qui¬

Expanded text:
antibus dicebant illis: Quid facitis solventes pullum? Qui dixerunt eis sicut praeceperat illis Jesus, et dimiserunt eis. Et duxerunt pullum ad Jesum: et imponunt illi vestimenta sua, et sedit super eum. Multi autem vestimenta sua straverunt in via: alii autem frondes caedebant de arboribus, et sternebant in via.
Abbreviated transcription (Latin):
bat eis in doctͥna sua. Cauete et scrbis qͥ uolunt in
stolis ambulare. et salutari uiforo. et in pͥmis cathe¬
dris sedere in sinagogis. et pͥmos discubitus ĩ cenis.
Qͥ deuorant domos uiduare sub obtentu ꝓlixe
orationis. hi accipient ꝓlixiꝰ uidiciũ. Et sedens ihe
cont᷑ gazophilatiũ. aspiciebat qͦmͦ nirba iactaret
es ingarophilatiũ. Et multi diuites iactabant mł

Expanded text:
pulis suis dicens. Cavete a Scribis: qui volunt in stolis ambulare: et salutari in foro: et in primis cathedris sedere in Sinagogis: et primos discubitus in cenis. Qui devorant domos viduarum sub obtentu prolixe orationis. Hi accipient prolixius judicium. Et sedens Jesus contra gazophilacium: aspiciebat quomodo turba jactaret es in ga
Abbreviated transcription (Latin):
morit᷑. et ignis ñ extinguit᷑. Om̃is enĩ igne sal¬
uetͣ᷑ et om̃is uictua saluet᷑. Bonũ ẽ sal. Qd̾ si sal
in sulsũ fu̾it. inqͦ illud condietis. Habete in uob̃
sal. et pacẽ habete init̾ uos Et inde exsurgens.
uenit in finẽ uideẽ ultͣ iordanem. et conueniũt
it̾m turbe ad eũ. et sic̃ consueu̾at it̾m docebat illoᷤ.

Expanded text:
mnis enim igne sallietur et omnis victima sallietur bonum est sal quod si sal insulsum fuerit in quo illud condietis habete in vobis sal et pacem habete inter vos et inde exsurgens venit in fines Iudaeae ultra Iordanen et conveniunt iterum turbae ad eum et sicut consueverat
Abbreviated transcription (Latin):
allidit eũ. et spumat. et stridet dentib. et arescit.
Et dixi discipłis tuis ut eicerent illũ. et ñ potuer̃t.
Qͥ respondens eis dicit. O generatio incredula. qͣm¬
diu ap̃uos ero. Qmͣdiu nos patiar. Adferte illũ ad
me. Et attulerunt eũ. Et cũ uidiss illũ statĩ sp̃c
contͣbauit eũ. et elisus int̾ra uolutabat᷑ spum auł.

Expanded text:
et stridet dentibus et arescit et dixi discipulis tuis ut eicerent illum et non potuerunt qui respondens eis dicit o generatio incredula quamdiu apud vos ero quamdiu vos patiar adferte illum ad me et adtulerunt eum et cum vidisset illum statim spiritus conturbavit eum et elisus in terram volut
Abbreviated transcription (Latin):
gas uͥ ñ sparsisti. et tunens. abii et abscondi
talentũ tuũ int̾ra. Ecce habes qd̾ tuũ ẽ. Reg¬
pondens aũ dñs eiꝰ. dixit ei. Serue male et pi¬
ger. sciebas qr meto uͥ ñ semino. et congrego
uͦ ñ sparsi. Oportuit gͦ te cõmitt̾e pecuniam me¬
am nũmulariis. et ueniens ego recepissẽ utiq
qd̾ meũ ẽ tũ usura. Tollite itaq ab eo talen¬

Expanded text:
abscondi talentum tuum in terra: ecce habes quod tuum est. Respondens autem dominus ejus, dixit ei: Serve male et piger, sciebas quia meto ubi non semino, et congrego ubi non sparsi: oportuit ergo te committere pecuniam meam numulariis, et veniens ego recepissem utique quod meum est cum usura. Tollite itaque ab eo talen
Abbreviated transcription (Latin):
rmie. neqͥtie. dolus. impudicicia. oculus malus.
blasphemia. suꝑbia. stulticia. omĩa hec mala
abuitꝰ ꝓcedirit. et cõiuuncant hõiem. Et inde
surgene. abut infines tẏri et sidonis. Et ingres¬
sus domũ neminẽ uoluit scire. et ñ potuit lat̾e.
Mulier eñ stat̃ ut audruit de eo. cuiꝰ habebat filia¬
sp̃m ĩmundũ. intͣuit et ꝓcidit ad pedes eiꝰ. Erat

Expanded text:
iae, oculus malus, blasphemia, superbia, stultitia. Omnia haec mala ab intus procedunt, et coinquinant hominem. Et inde surgens, abiit in fines Tyri et Sidonis, et ingressus domum, neminem voluit scire, et non potuit latere. Mulier enim statim, ut audivit de eo, cujus filia habebat spiritum immundum, intravit et
Abbreviated transcription (Latin):
tis om̃ib assumit pairẽ. et matrẽ puelle. et qͥ
secũ erant. et ingredimt᷑ uͥ erat puella iacens
Et tenens manũ puelle. ait illi. Hhalithacumi.¬
qd̾ ẽ int̾pretatũ puella tͥ dico surge. Et confes¬
tim surrer̃ puella. et ambulabat. Erat aũ an

Expanded text:
tis omnibus adsumit patrtis omnibus adsumit patrsecum erant, ingreditur ubi erat puella jacens. Et tenens manum ejus, ait illi: quod est interpretatum: Puella tibi dico, surge. Et confestim surrexit puella, et ambulabat: erat autem an
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ sanata eẽt a plaga. Et stañ iħe cognoscens¬
ad turbam aiebat. Quis tetigit uestimenta
mea. Et dicebant ei discrpłi sui yides turbam
cõpͥmentẽ te. et dicis. quis me tetigit. Et cͥcum¬
spiciebat utidere eã q̃ ħ fecerat. Mulier aũ timnẽs
et tremens. sciens qd̾ fc̃m eẽt in se. uenit et ꝓcidit
añ eũ. et dix̃ ei omnẽ ueritatẽ. Ille aũ dix̃ ei. filia.
fides tua te saluã fecit. Uade in pace. et esto sana
a plaga tua.Adhue eo loquente. ueniunt ad
archisinagogũ dicentes. qr filia tua moriia ẽ.
Qͥd ultra ueras magistrũ. Iħc aũ u̾bo qd̾ diceba¬
tur audito. ait archisimagogo. Noli timere. tan¬
tũ modo crede. Et ñ admisit quẽqͣm seqͥ se. nͥ pe¬
trũ. et iacobũ. et ioħem frem̃ lacobi. Et ueni¬
unt in domũ archisinagogi. et indet tumul¬
tũ. et flentes et eulantes multũ. Et ingressus.
ait eis. Qͥd t᷑bamini et ploratis. pͥuella non ẽ
mortua. s dormit. Et irridebant eũ. Ip̃e u ries¬

Expanded text:
 cognoscensad turbam aiebat: Quis tetigit vestimenta mea? Et dicebant ei discipuli sui: Vides turbam comprimentem te, et dicis, quis me tetigit? Et circumspiciebat videre eam, quae hoc fecerat. Mulier vero timens, et tremens, sciens quod factum esset in se, venit et procidit ante eum, et dixit ei omnem veritatem. Ille autem dixit ei: Filia, fides tua te salvam fecit, vade in pace: et esto sana a plaga tua. Adhuc eo loquente veniunt ad archisynagogum, dicentes: quia filia tua mortua est, quid ultra vexas magistrum Iesus autem verbo quod dicebatur audito ait archisynagogo noli timere tantummodo crede et non admisit quemquam sequi se nisi Petrum et Iacobum et Iohannem fratrem Iacobi et veniunt in domum archisynagogi et videt tumultum et flentes et heiulantes multum et ingressus ait eis quid turbamini et ploratis puella non est mortua sed dormit et inridebant eum ipse vero eiec
Abbreviated transcription (Latin):
et uicos. emant sibi cibos quos manducent.
Et respondens ait illis. Date illis uos mandu¬
sare. Et dixerunt ei. Euntes emamnus denarus
ducentis panes. et dabunꝰ eis manducare. Et
dicit eis. Quot panes habetis. Ite et uidete. Et
cũ cognouissent. dicunt. Qͥnq. et duos pisces
Et p̾cepit illis ut accũbere facerent om̃s sed̾m¬

Expanded text:
et vicos, emant sibi cibos, quos manducent. Et respondens ait illis: Date illis vos manducare. Et dixerunt ei: Euntes emamus ducentis denariis panes, et dabimus illis manducare. Et dixit eis: Quot panes habetis? Ite et videte. Et cum cognovissent, dicunt: Quinque, et duos pisces. Et praecepit illis, ut accumbere facere
Abbreviated transcription (Latin):
trũ. et iacobũ. et ioħem. et ducit illos in moutẽ
excelsũ seorsũ solos. Et tnsfiguratꝰ ẽ corã ip̃is. Et
uestim̃ta eiꝰ fr̃a sũt splendentia. et candida nimis
quentes cũ iħ̃u. Et respondens petrꝰ. ait iħu. Rab¬
bi. bonũ ẽ nos ħ ẽẽ. et faciamꝰ tͥa tab̾nacła. tͥ unũ

Expanded text:
illos in montem excelsum seorsum solos, et transfiguratus est coram ipsis. Et vestimenta ejus facta sunt splendentia, et candida nimis quentes cum Jesu. Et respondens Petrus, ait Jesu: Rabbi, bonum est nos hic esse: et faciamus tria tab
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ uener̃t et tulert corpꝰ eiꝰ. et posueẽt illud in
monum̃to. Et conuenientes apłi ad iħm. renun¬
tiauer̃t illi omĩa q̃ egerant et docuerant. Et ait
illis. Uenite seorsum in desertum locum et reqͥe¬
cite pusillũ. Erant aũ qͥ ueniebant et rediebant
multi. et nͨ manducandi spatiũ hẽbant. Et as¬
cendentes innauẽ. abierunt in desertũ locũ seor¬
sum. et uider̃t eos abeuntes. et cognouerunt¬

Expanded text:
corpus eius et posuerunt illud in monumento et convenientes apostoli ad Iesum renuntiaverunt illi omnia quae egerant et docuerant et ait illis venite seorsum in desertum locum et requiescite pusillum erant enim qui veniebant et rediebant multi et nec manducandi spatium habebant et ascendentes in navi abierunt in desertum locum seorsum et
Abbreviated transcription (Latin):
uolu̾it fi̾maior. erit nr minist̾. Et qͥcũq uolu̾it
in uob̃ pͥmꝰ eẽ. erit nom̃ seruus. Nam et filiꝰ hõis
ñ uenit ut ministraret᷑ ei. s ut mainistraret. et
daret aĩam suã redẽptionẽ ꝓmults. Et ueniunt
ihericho. Et ꝓficiscente eo deihericho et discipłis eiꝰ
et plurima multitudine. filiꝰ tuna barthimeus
cecus. sedẽbat uixͣ uiã mendicans. Q cũ audisser

Expanded text:
voluerit fieri maior erit vester minister et quicumque voluerit in vobis primus esse erit omnium servus nam et Filius hominis non venit ut ministraretur ei sed ut ministraret et daret animam suam redemptionem pro multis et veniunt Hierichum et proficiscente eo de Hiericho et discipulis eius et plurima multitudine filius Timei Bartimeus caecus sedebat iuxta viam mendicans qui cum a
Abbreviated transcription (Latin):
mentis. Et n catenis im quisquͣ eũ poterat.
ligare. qm̃ sepe cõpedib et eatenis uinctꝰ diru¬
pussꝰ. catenas et cõpedes cõminuiss. et nemo
poterat eũ domare. Et semꝑ nocte ac die in mo¬
num̃tis et inmontib erat. clamans et concidẽs
se lapidib. Iidens aũ iħm a ionge. cutͣrit et
adorauit eũ. Et clamans uote magna dieit.
Quid mͥ et t̾ iħn fili dei sũmi. Adiuro te ꝑ dm̃.

Expanded text:
is, et neque catenis jam quisquam eum poterat ligare, quoniam saepe compedibus et catenis vinctus, dirupisset catenas, et compedes comminuisset, et nemo poterat eum domare, et semper nocte ac die in montibus erat clamans, et concidens se lapidibus. Videns autem Jesum a longe, occurrit et adoravit eum, et clamans voce magna dixit: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
assimiunt eũ ita ut erat in naui. Et alie naues
erant cũ illo. Et fc̃a ẽ ꝓcella magna uenti. et fluc¬
tus mitebat in naium. ita ut impleret᷑ nauis.
Et erat ip̃e in puppi. supͣ ceruieal dormiens. Et ex¬
citant eũ. et dicunt ei. Magist̾. ũ ad te ꝑtiuet qr
punꝰ. Et exurgens cõminatus ẽ uento. et dixit
inari. Tace. obinutesee. Et cessauit uentꝰ. et fc̃a

Expanded text:
adsumunt eum ita ut erat in navi et aliae naves erant cum illo et facta est procella magna venti et fluctus mittebat in navem ita ut impleretur navis et erat ipse in puppi supra cervical dormiens et excitant eum et dicunt ei magister non ad te pertinet quia perimus et exsurgens comminatus est vento et dixit mari tace obmutes
Abbreviated transcription (Latin):
magnue pascens. et dep̾cabantur eũ sp̃c dicen¬
tes. Mute nos in porcos ut in eos introeamꝰ. Et
concessit eis statĩ iħc. Et exeuntes sp̃c immun¬
di. introiert̃ in porcos. Et magno impetu grex
pcipitatꝰ ẽ in mare. ad duo milia. et suffocati
sunt in mari. Q aũ pascebant eos fugert. et
niratiauer̃t in ciuitatẽ. et in agros. et egressi
sũt uidere quid esset facti. Et uenerut ad iħm
et uident illũ qͥ a demonio uexabat᷑ sedentem¬
uestitũ. et sane m̃tis et tuuer̃t. Et narraue¬
runt illis qͥ uiderant qͣliter fem̃ eẽt ei qͥ demo¬
niũ habuerat. et deportis. Et rogare eñ ceꝑũt.

Expanded text:
 dicentes: Mitte nos in porcos, ut in eos introeamus. Et concessit eis statim Jesus. Et exeuntes spiritus immundi, introierunt in porcos, et magno impetu grex praecipitatus est in mare ad duo millia, et suffocati sunt in mari. Qui autem pascebant eos, fugerunt et nuntiaverunt in civitatem, et in agros. Et egressi sunt videre, quid esset facti: et veniunt ad Jesum, et vident illum, qui a daemonio vexabatum, et sanae mentis, et timuerunt. Et narraverunt illis, qui viderant, qualiter factum esset ei, qui daemonium habuerat, et de porcis. Et rogare coeperunt eum,
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ cecidit suꝑ petrosa. uͥ ñ habuit t̾ram multã
et statĩ exortũ ẽ. qm̃ ñ habebat altitudinẽ t̾re
Et qnͣdo exortꝰ ẽ sol exestuauit. et eo quodum̃
hrẽt radicem exaruit. Et aluid eecidit in spina̾.
et ascendert spine et sufforauer̃t illud. et fructũ¬
bat fructũ ascendentẽ et creicentẽ. Et afferelat
unũ tͥginta. et unũ sexaginta. et unũ centum.
Et dicebat. Qͥ habet aures audiendi. audiat. Et
cũ eẽt singularis. int̾rogauer̃t eñ hii qͥ cum eo

Expanded text:
t terram multam et statim exortum est quoniam non habebat altitudinem terrae et quando exortus est sol exaestuavit et eo quod non haberet radicem exaruit et aliud cecidit in spinas et ascenderunt spinae et offocaverunt illud et fructubat fructum ascendentem, et crescentem; et afferebat unum triginta, unum sexaginta, et unum centum. Et dicebat: Qui habet aures audiendi, audiat. Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi, qui cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
eis. ne manifestarent illũ. Et ascendens in mon¬
tem. uocauit ad se qͦs uolurt ip̃e. et uenert̃ ad
eũ. et fecit ur eẽnt duodec̃ĩ cũ illo. et ut mitteret
cos p̾dicare. Et dedit illis potestatẽ curandi in¬
firmitates. et eitiendi demonia. Et imposuit
simoni nom̃ petrus. et iacobũ ⁊ ebedei. et iohem
frẽm iacobi. et imposuit eis nõia. boanerges:
qd̾ ẽ filii tonitrui. et andream. et philippũ. et bar¬
tholomeũ. et matħm. et thonam. et iacobũ.
alphei. et thadeũ. et symonẽ chananeũ. et iudã
scarioth. qͥ et tradidit illũ. Et ueniunt ad do

Expanded text:
ens in montem, vocavit ad se quos voluit ipse, et venerunt ad eum. Et fecit ut essent duodecim cum illo, et ut mitteret eos praedicare. Et dedit illis potestatem curandi infirmitates, et ejiciendi daemonia. Et imposuit Simoni nomen Petrus; et Jacobum Zebedaei, et Joannem fratrem Jacobi: et imposuit eis nomina Boanerges, quod est Filii tonitrui et Andream et Philippum et Bartholomeum et Mattheum et Thomam et Iacobum Alphei et Thaddeum et Simonem Cananeum et Iudam Scarioth qui et tradidit illum et veniunt
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ cũ eo erant. Et dicebat eis. Sabbatũ ꝓpter
hominẽ fcm ẽ. et ñ hõ ꝓpt̾ sabbatũ. Itaq dñs
ẽ filiꝰ hõis eciã sabbati Et intunt it̾um iu
synagogam. et erat ibi homo hñs manũ ari¬
dam. Et obseruabant eũ si sabbatis curaret.
ut accusarẽt illũ. Et ait hõi hñti manũ ari¬
dam. Surge in mediũ. Et dicit eis. Licet sab

Expanded text:
ebat eis sabbatum propter hominem factum est et non homo propter sabbatum itaque dominus est Filius hominis etiam sabbati et introivit iterum synagogam et erat ibi homo habens manum aridam et observabant eum si sabbatis curaret ut accusarent illum et ait homini habenti manum aridam surge in
Abbreviated transcription (Latin):
sinapie. qd cũ seminatũ fu̾it int̾ra. minꝰ ẽ õĩb
seminib q̃ sũt int̾ra. Et cũ seminatũ fu̾it. as¬
cendit. et fit maiꝰ in om̃ib holerib. et facit
ramos magnos. ita ut possint sub umbra eiꝰ auẽ
celi habitare. Et talib multis parabolis loque¬
batur eis u̾bũ. ꝓ ut poterant audire. Sie para

Expanded text:
d cum seminatum fuerit in terra, minus est omnibus seminibus, quae sunt in terra: et cum seminatum fuerit, ascendit, et fit majus omnibus oleribus: et facit ramos magnos, ita ut possint sub umbra ejus aves coeli habitare. Et talibus multis parabolis loquebatur
Abbreviated transcription (Latin):
posuit illd̃ in monum̃to suo nouo. qd̾ excide¬
rat in petra. Et aduoluit saxũ magnũ ad osti¬
um monum̃ti. et abiit. Erat aũ ibi marta
magdalene. et alt̾a maria. sedentes cont᷑ͣ sepul¬
chrum. Alt̾a aũ die q̃ ẽ post parasceuen con¬
uener̃t pͥncipes sac̾dotũ. et pharisei ad pilanĩ
dicentes. Dñe recordati sumꝰ. qr seductor ille¬

Expanded text:
illud in monumento suo novo quod exciderat in petra et advolvit saxum magnum ad ostium monumenti et abiit erat autem ibi Maria Magdalene et altera Maria sedentes contra sepulchrum altera autem die quae est post parasceven convenerunt principes sacerdotum et Pharisaei ad Pilatum dicentes
Abbreviated transcription (Latin):
et foris stantes. misetunt ad eũ uocantes eũ. Et
sedebat cͥca eũ turba. et dicunt ei. Etce mater
tua et frẽs tui foris quer̃t te. Et respondene eis
ait. Que ẽ mater mea et frẽs mei. Et cͥcũspieiẽs
eos qͥ incͥcuitu eiꝰ sedebant. ait. Ecce mat̾ mea
et frẽs mei. Qͥ enĩ fec̾it uoluntatẽ dei. hic fr̃
multa.ita ut in nauẽ ascendens sederet in ma¬
ri. Et om̃is turba cͥca mare suꝑ t̾ram erat. et do

Expanded text:
et foris stantes miserunt ad eum vocantes eum: et sedebat circa eum turba, et dicunt ei: Ecce mater tua, et fratres tui foris quaerunt te. Et respondens eis ait: Quae est mater mea, et fruitu ejus sedebant, ait: Ecce mater mea, et fratres mei. Qui enim fecerit voluntatem Dei, hic frater multa, ita ut navim ascendens sederet in mari, et omnis turba circa mar
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ suꝑ illd̃. debet. Ceci. qͥd eñi maiꝰ ẽ. domĩ an
altare qd̃ scĩficat donũ. Qͥ gͦ uirat in altari.
uirat in eo. et in om̃ib q̃ suꝑ illd̃ sũt. Et qui
scribe et pharisei hypocrite. qi deciatis men¬
tam etanetũ. et cyminũ. et reliqͥstis q̃ grauio

Expanded text:
d debet caeci quid enim maius est donum an altare quod sanctificat donum qui ergo iurat in altare iurat in eo et in omnibus quae super illud sunt et qui scribae et Pharisaei hypocritae quia decimatis mentam et anethum et cyminu
Abbreviated transcription (Latin):
Et erat in deserto qͣdraginta dieb et qͣdragui¬
ta noctib. et tẽptabatur a sarania. Eratq cũ
bestus. et angłi ministrabant illi. Postaͣm aũ
traditꝰ ẽ ioħes. uenit iħe ingalileam p̾dicans
eungłiũ regni dei et dicens. Qm̃ impletũ ẽ tẽpꝰ.
et adꝓpinquabit regnũ dei. Penitemii. et cre¬
dite euangłio. Et p̾teriens secus mare galileẽ.

Expanded text:
raginta diebus et quadraginta noctibus et temptabatur a Satana eratque cum bestiis et angeli ministrabant illi postquam autem traditus est Iohannes venit Iesus in Galilaeam praedicans evangelium regni Dei et dicens quoniam impletum est tempus et adpropinquavit regnum Dei paenitemini et credite evangelio et praeteriens
Abbreviated transcription (Latin):
nefaria quam extendens contͣ domũ sc̃am ommipo¬
tentis dei magnifice głatus est. Linguam etiam im¬
pii nichanoris precisam iussit particulatim auib
dari. Manum autem dementis contra templum
suspendi. Omnes igitur celi benedixerunt dominũ¬
dicentes. ẜ enedictus qui locum suum in contanu¬
natum conseruauit. Suspendit autem nichanoriᷤ
caput in summa arcẽ euidens ut ẽẽt et manifestũ
signun auxlii dei. Itaq om̃s cõmani consilio decreueĩt
nullo modo diem istum absq celebritate preterire. Ha¬
bere autem celebritatem tercia decima die mensis ad ar.
qui dicitur uoce syriaca pridie mardochei die. Igtur
hiis erga nichanorem gestis. et ex illis temporib ab he¬
breis ciuitate possessa. ego quoq in hiis faciam finem
sermonis. et si quidem bene ut hystorie compenit. et¬
hoc ip̃e uelim. Si autem minus digne. concedendum
est michi. Sicut enu uinum semꝑ bibere. aut semꝑ
aqiam contrarinm est. alteriꝰ autem uti delectabile:

Expanded text:
nefaria quam extendens contra domum sanctam omnipotentis Dei magnifice gloriatus est linguam etiam impii Nicanoris praecisam iussit particulatim avibus dari manum autem dementis contra templum suspendi omnes igitur caeli Dominum benedixerunt dicentes benedictus qui locum suum incontaminatum conservavit suspendit autem Nicanoris caput in summa arce evidens ut esset et manifestum sit auxilii Dei itaque omnes communi consilio decreverunt nullo modo diem istum absque celebritate praeterire habere autem celebritatem tertiadecima die mensis adar quod dicitur voce syriaca pridie Mardochei die igitur his erga Nicanorem gestis et ex illis temporibus ab Hebraeis civitate possessa ego quoque in his finem faciam sermonis et siquidem bene et ut historiae conpetit et ipse velim si autem minus digne concedendum est mihi sicut enim vinum semper bibere aut semper aquam contrarium est alternis autem uti delectabile
Abbreviated transcription (Latin):
suetudine discreparẽt. ita calamo ĩpauimꝰ.ut
his tm̃ q̃ sensum uidebant᷑ mutare correctis.
reliqͣ man̾e pat̾amir ut fuerant. Canones qͦ
qͦs eusebius cesariensis ep̃s alexandrinũ secutꝰ
ammoniũ. ĩdecẽ nim̾os ordinauit. sic̃ ingͤco
hñtur expressimꝰ. Quo si qͥs de cͣiosis uoluerit
nosse q̃ un euangłiis ut eadẽ ut uicina uł so¬
la sint. eoꝵ distuctione cognoscat. Magnꝰ si¬
qͥdem hic in nr̃is codicib error inoleuit. dũ qd
in eadẽ re aliꝰ euangłista plus dixit. in alio quia
minꝰ putau̾int addiderunt. ut dũ eundẽ sen¬
sum aliꝰ alit̾ expressit. ille qͥ unũ equatuor pͥ¬
mũ leg̾at ad eius exemplũ cet̾os qͦ estunauit
em̃dandos. pñ accidit ut apd̾ nos mixta sint
omĩa. et in marco plura luce. atq mathei.
rursum in matheo iohannis et marci. et cet̾a
reliquoꝵ q̃ aliis ꝓpͥa sunt inueniant᷑. Cũ ita¬

Expanded text:
suetudine discreparent, ita calamo temperavimus, ut suetudine discreparent, ita calamo temperavimus, ut his tantum quae sensum videbantur mutare, correctis, reliqua manere pateremur ut fuerant. Canones quoque, quos Eusebius Caesariensis episcopus Alexandrinum secutus Ammonium, in decem numeros ordinavit, sicut in Graeco habentur, expressimus. Quod si quis de curiosis voluerit nosse, quae in Evangeliis, vel eadem, vel vicina, vel sola sint, eorum distinctione cognoscat. Magnus siquidem hic in nostris codicibus error inolevit, dum quod in eadem re alius Evangelista plus dixit, in alio quia minus putaverint, addiderunt. Vel dum eumdem sensum alius aliter expressit, ille qui unum e quatuor primum legerat, ad ejus exemplum caeteros quoque aestimaverit emendandos. Unde accidit, ut apud nos mixta sint omnia, et in Marco plura Lucae atque Matthaei: rursum in Matthaeo plura Joannis et Marci, et in caeteris reliquorum quae aliis propria sunt, inveniantur. Cum ita
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ reu̾tettes. ea que uł a uitiosis int̾pretib ma¬
le edita. uł a p̾sũptorib unꝑitis emendata ꝑ¬
u̾suis. ut a librariis dormitantib aut addita
sũt aut mutata corrigunꝰ. Neq uero ego de
uet̾i ñc disputo testamento. qͦd a septuaginta
seniorib ingrecã. linguam u̾sum. t̾cio gradu
ad nos usq ꝑuenit. Non quero qͥd aqͥla. quid
sẏminachuł sapiant: quare theodotion int̾
testamento. quod grecũ ẽẽ ñ dubiũ ẽ. excepto
hebraicis lict̾is edidit. Hoc certe cũ in nr̃o ser¬
mone discordat. et diu̾sos riuuloꝵ tramites
ducit: uno de fonte querendum ẽ. Pret̾mit¬
to eos codices quos a luciano et esycio nuncu¬
patos paucoꝵ hominũ asserit ꝑuersa contenrie
quib utiq nͭ in uet̾i iustrum̃to. p̾t septuagin¬
hec p̾sens p̾fatiuncła pollicet᷑. qͣtuor tautum
Lucas. Iohannes. codicũ gͤcoꝵ. emĩdata collatõe.
s et uet̾um q̃ ne multũ a lectionis latine con¬

Expanded text:
s, ea quae vel a vitiosis interpretibus male edita, vel a praesumptoribus imperitis emendata perversius, vel a librariis dormitantibus addita sunt, aut mutata, corrigimus? Neque vero ego de veteri disputo Testamento, quod a Septuaginta senioribus in Graecam linguam versum, tertio gradu ad nos usque pervenit. Non quaero quid Aquila, quid Symmachus sapiant, quare Theodotion inter Testamento: quod Graecum esse non dubium est, exceptoHebraicis litteris edidit. Hoc certe cum in nostro sermone discordat, et diversos rivulorum tramites ducit: uno de fonte quaerendum est. Praetermitto eos codices, quos a Luciano et Hesychio nuncupatos, paucorum hominum asserit perversa contentio: quibus utique nec in veteri Instrumento post Septuaginhaec praesens praefatiuncula pollicetur quatuor tantumLucas, Joannes, codicum Graecorum emendata collatione, sed Veterum. Quae ne multum a lectionis Latinae con
Abbreviated transcription (Latin):
uero ait eis. Sinite paruulos. et nolite eos ꝓphiħe¬
ad me uenire. Taliuĩ ẽ eñi regnũ celoꝵ. Et cũ im¬
posuiss eis manus. abiit inde. Et ocee unꝰ acce
dens. ait illi. Magister bone. qͥd boni faciam ut
habeã uitã et̾nam. Qͥ dixit ei. Quid me int̾rogaᷤ¬

Expanded text:
em ait illis. Sinite parvulos. et nolite eos prohibere venire ad me talium est enim regnum caelorum. Et inponens eis manus. abiit inde. Et ecce unus accessit ad cum et dixit Magister bone quid boni faciam. ut habeam vitam et
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus se diuisus ẽ. Quomͦ gͦ stabit regnum eiꝰ
Et si gͦ in beelz ebub eicio demones. filii nr̃i in
quo eiciunt. Ideo ip̃i iudices nr̃i erunt. Si añ
ego in sp̃u dei eicio demones. gͥ ꝑuenit in uoꝰ reg¬
nrun dei. Aut quom potest quisqm intͣre in do¬
mũ fortis. et nasa eiꝰ diriꝑe. nͥ pͥus alligau̾it for¬
tem. et tc̃ domũ eiꝰ diripiat. Qͥ ñ ẽ mecũ. contͣ
me ẽ. et qͥ ñ cong̾gat mecũ. spargit. Ideo dico uob̾.¬

Expanded text:
abit regnum ejus? Et si ego in Beelzebub ejicio daemones, filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi judices vestri erunt. Si autem ego in spiritu Dei ejicio daemones, igitur pervenit in vos regnum Dei. Aut quomodo potest quisquam intrare in domum fortis, et vasa ejus diripere, nisi prius alligaverit fortem? et tunc domum illius diripiet. Qui non est mecum, contra me est: et qui non congregat mecum, spargit. C
Abbreviated transcription (Latin):
ad decẽ usq ꝓcedens. indicat pͥor mim̾us in quo
sit canone reqͥrendꝰ. Cum gͥ aꝑto codite. u̾bi gr̃a il¬
lud siue ilbõ capłm scire uolueris euiꝰ canonis sit:
statĩ ex subiecto mum̾o doceb̾is. Et recurrens ad
pͥncipia in qͥb canonũ ẽ distincta congeries. eo¬
demq statu canone ex titulo frontis inuento.
illum quẽ querebas numerũ eius dẽ euangłiste
qͥ et ip̃e ex in scͥptione signat᷑ inuenies. Atq e
nicino cet̾oꝵ tramitib inspectis. quos numeros
e regione habeant adnotabis. et cũ scieris. recur¬
quib ut eadem uł uicina dixer̃t̃. Opto ut in xͦ
ualeas. et memmeris mei papa beatissime.

Expanded text:
uo sit Canone requirendus. Cum igitur aperto codice, verbi gratia, illud sive illud capitulum scire volueris, cujus Canonis sit, statim ex subjecto numero doceberis, et recurrens ad principia, in quibus Canonum est distincta congeries, eodemque statim Canone ex titulo frontis invento, illum quem quaerebas numerum ejusdem Evangelistae, qui et ipse ex inscriptione signatur, invenies: atque e vicino caeterorum tramitibus inspectis, quos numeros e regione habeant, annotabis. Et cum scieris, recurquibus vel eadem, vel vicina dixerunt. Opto, ut in Christo valeas, et mei memineris, Papa beatissime.
Abbreviated transcription (Latin):
aũ que supra petrã domini uoce fundata ẽ. qm in¬
troduxit rex incubicłm suũ. et ad qͣm ꝑ foramen
matheus ẽ puplicanꝰ. cognom̃to leui. qͥ euangłm
in uidea ebraico sermone edidit. ob eorũ ut maxi¬
me cãm qͥ in iħ̃m crediderant ex uideis. et nequa¬
qm legis umibra succedente euangłii ueritatem
seruabant. Secundus marcꝰ. interpres apłi petri:
et alexandne eccłie pͥmus episcopus. Qui dñm qͥ¬
dem saluatorẽ ip̃e ñ uidit. s ea que magistrũ audie¬
rat p̾dicantẽ. uxta fidem magis gestorũ uarrauit.
qm ordinẽ. Tertius lucas medicꝰ. natione syrus. an¬
tiocensus. cuiꝰ laus in euangłio. Qͥ et ip̃e discipłs
apłi parili. in achaie bithinieq partib uolurã
condidit. quedã altiꝰ repetens. et ut ip̃e in ꝓemio
confitet᷑. audita magił qͣm uisa describens. Ultim̃
narũ fluenta potauit. et qͥ solus de cruce meruit
audire. ecce mater na. Is cum ẽẽt in asia et iam

Expanded text:
autem, quae supra petram Domini voce fundata est, quam inautem, quae supra petram Domini voce fundata est, quam introduxit rex in cubiculum suum , et ad quam per foramen Matthaeus est Publicanus, cognomento Levi, qui Evangelium in Judaea Hebraeo sermone edidit, ob eorum vel maxime causam, qui in Jesum crediderant ex Judaeis, et nequaquam Legis umbram, succedente Evangelii veritate, servabant. Secundus Marcus, interpres apostoli Petri, et Alexandrinae ecclesiae primus episcopus, qui Dominum quidem Salvatorem ipse non vidit, sed ea quae magistrum audierat praedicantem, juxta fidem magis gestorum narravit quam ordinem. Tertius Lucas medicus, natione Syrus Antiochensis cujus laus in Evangelio, qui et ipse discipulus apostoli Pauli, in Achaiae Boeotiaeque partibus volumen condidit , quaedam altius repetens, et ut ipse in prooemio confitetur, audita magis, quam visa describens. Ultimusnarum fluenta potavit, et 5-6 qui solus de cruce meruit audire: Ecce mater tua . Is cum esset i
Abbreviated transcription (Latin):
dem multi conati sunt ordinare uarra¬
tionem rerũ que in nob̃ cõplete sunt. siẽ
tradiderunt nob̃ qͥ ab inino ip̃i uiderunt sermo¬
nem et ministrauer̃t ei. et ꝑseuerantia usq ad pre¬
sens tempꝰ monimenta declarant. que a diu̾sis au¬
ctorib edita diu̾sarũ hereseon fuere pͥncipia. ut ẽ
illud uixta egypnos. et thomam. et mathiam. et
q appellis. ac reliquoꝵ quos enumerare longissi¬
mũ ẽ. cũ ħ tamũ in p̾serarũ necesse sit dic̾e̾. exti¬
tisse quosdam qui siue sp̃u et gr̃a dĩ conati sunt
magis ordinare narrationẽ. qm hystorie texere ue¬
ritatẽ. Quib uire potest illud ꝓpheticũ coaptari.
ye qͥ ꝓpħant de corde suo. qui ambulant post sp̃m
et saluator in euangłio ioh̃is loqͥtur. Omnes qui
ante me uenerunt. sures fuerunt. et latrones. Qͥ
uenerunt. ñ qͥ missi sunt. Ip̃e enĩ ait. yemebant.
et ego ñ mittebam eos. Inuenientib p̾sumptio te¬
meritatis. inmissis obseqͥum seruitutis ẽ. Eccłia

Expanded text:
nare narrationem rerum, quae in nobis completae sunt, sicut tradiderunt nobis, qui ab initio ipsi viderunt sermonem, et ministraverunt ei; et perseverantia usque ad praesens tempus monimenta declarant, quae a diversis auctoribus edita, diversarum haereseon fuere principia, ut est illud juxta Aegyptios, et Thomam, et Matthiam, et que Apellis, ac reliquorum, quos enumerare longissimum est: cum hoc tantum in praesentiarum necesse sit dicere, exstitisse quoe texere veritatem. Quibus jure potest illud propheticum coaptari: Vae qui prophetant de corde suo: qui ambulant post spiriet Salvator in Evangelio Joannis loquitur: Omnes qui ante me venerunt fures fuerunt et latrones . Qui venerunt: non, qui missi sunt. Ipse enim ait: Veniebant, et ego non mittebam eos . In venientibus, praesumptio temeritatis; in missis, obsequium servitutis est. Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
legationib. de diuinitate saluatoris altĩ sẽbere
et ad ip̃m ut ita dicam dei u̾bum. ñ tam audaci
qm felici temeritate ꝓrumꝑe. hẽ eccłiastica nar¬
rat historia. Cum a fratrib cogeretur ut scͥberet¬
se. ita facturũ respondisse. si indicto ieiunio in cõ
reuelatione saturatus. in illud ꝓemiũ e celo ne¬
predc̃a. hi ezechielis ꝙ uolumen ꝓbat. in qͦ pͥma
uisio ita contexit᷑. Et in medio sicut similitudo qͣ¬
tuor animaliũ. et uultꝰ eoꝵ facies hõis. et faci¬
es leonis. et facies uituli. et facies aqͥle. Prima
hominis faties. Marħm significat. qͥ quasi de ho¬
mine exorsus ẽ scͥbere. Liber generationis iħu xp̃i.
filũ dauid. filii abraham. Scd̃a Marcũ. in quo uox¬

Expanded text:
legationibus, de divinitate Salvatoris altius scribere, et ad ipsum ut ita dicam Dei Verbum, non tam audaci, quam felici temeritate prorumpere. Et Ecclesiastica narrat historia, cum a fratribus cogeretur ut scriberet, ita facturum se respondisse, si indicto jejunio in commrevelatione saturatus, in illud prooemium coelo vepraedicta, Ezechielis quoque volumen probat, in quo prima visio ita contexitur: Et in medio sicut similitudo quatuor animalium: et vultus eorum facies hominis, et facies leonis, et facies vituli, et facies aquilae . Prima hominis facies Matthaeum significat, qui quasi de homine exorsus est scribere: Liber generationis Jesu Christi, filii David, filii Abraham . Secunda Marcum, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
tam. et continuo exorta sũt. qr ñ hẽbant altitudi¬
nẽ t̾re. Sole aũ orto estuauer̃t. et qr ñ hẽbant ra¬
dicẽ aruer̃t : Alia añ cecider̃t in spinas. et creue¬
runt spine. et suffocauer̃t ea : Alia uͦ ceciderunt
int̾ram bonã. et dabant fructũ. aliud centesim̃
aluid sexagesimũ. aliuid tͥcesimũ. Q habet aurẽ¬

Expanded text:
ltitudinem terrae. Sole autem orto, aestuaverunt: et quia non habebant radicem, aruerunt. Alia autem ceciderunt in spinas: et creverunt spinae, et suffocaverunt ea. Alia autem ceciderunt in terram bonam, et dabant fructum: aliud centesimum, aliud sexagesimum, aliud tricesimum. Hanc par
Abbreviated transcription (Latin):
mitatẽ. Duodeci aũ apłoꝵ nõia sũt hec. pͥrimꝰ
simon qͥ drͣ petrꝰ. et andreas fr̃ eiꝰ. Iacob ⁊ ebe¬
dei. et ioh̃s fr̃ eiꝰ. Philippus et bartholomeꝰ. tho¬
mas et mathẽ publicanꝰ et iacob alphei et thad¬
deus. Symon matheꝰ. et uidas scarihes qͥ et tra¬
didit dño. Nos duodeci cõmisit iħe. p̾cipiens eis
et dicens. In uiã gentiũ ne abieritis. et in ciuita

Expanded text:
omina sunt haec primus Simon qui dicitur Petrus et Andreas frater eius Iacobus Zebedaei et Iohannes frater eius Philippus et Bartholomeus Thomas et Mattheus publicanus et Iacobus Alphei et Thaddeus Simon Cananeus et Iudas Scariotes qui et tradidit eum hos duodecim misit Iesus praecipiens eis et
Abbreviated transcription (Latin):
abut opinio aꝰ in totã syriam. Et obiulerunt ei
om̃s male hñtes uarus languorib et tormentis
cõprehensos. et qͥ demonia habebãt et lunati¬
cos. et paralyticos. et cͣauit eos. Et secute sunt
eũ nirbe multe. de galilea et de capoli. et de ihe¬
rosolunis. et de uidea. et de transiordane
dens aũ turbas. ascendit in moutẽ. Et cũ sediss
accesserũt ad eũ discipłi eiꝰ. Et aꝑieus os suum.

Expanded text:
t opinio eius in totam Syriam et obtulerunt ei omnes male habentes variis languoribus et tormentis conprehensos et qui daemonia habebant et lunaticos et paralyticos et curavit eos et secutae sunt eum turbae multae de Galilaea et Decapoli et Hierosolymis et Iudaea et de trans Iordanen videns autem turbas ascendit in montem et cum sedisset accesserunt ad eum discipuli eius et ape
Abbreviated transcription (Latin):
uitam. et singuloꝵ m̃bra non ego ip̃a compegi. Sed enĩ
mundi creator qui formauit hominis natuutatem. qͥ
om̃ium inuenit originem. et sp̃m uobis iterum cum
miscd̃ia redder et uitam. sicut nunc uosmet ip̃os des¬
puitis ꝓpter leges eius. Antiochus autẽ contempni se
arbriratus simul. et expbrantis uoce despecta. cũ ad huc
adolescentior suꝑeẽt et non solum u̾bis hortabatur.
sed et cũ iuramento affirmabat diurrem se et beatum
fcũrum. et translatum a patͥis legib amicũ habiturũ.
et res necessarias prebiturum. Sed ad hec cũ adolescens
neq̃quam inclinaretur. uocauit rex matrem. et suade¬
bat ei. ut adolestenti fieret in salutem. Cum aũ multis
eam u̾bis ẽẽt hortatuł. ꝓmisit suasuram se filio suo.
Itaq inclinata ad illum irridens crudelem tyrannum.¬

Expanded text:
vitam et singulorum membra non ego ipsa conpegi sed enim vitam et singulorum membra non ego ipsa conpegi sed enim mundi creator qui formavit hominis nativitatem quique omnium invenit originem et spiritum vobis iterum cum misericordia reddet et vitam sicut nunc vosmet ipsos despicitis propter leges eius Antiochus autem contemni se arbitratus simul et exprobrantis voce despecta cum adhuc adulescentior superesset non solum verbis hortabatur sed et iuramento adfirmabat divitem se et beatum facturum et translatum a patriis legibus amicum habiturum et res necessarias praebiturum sed ad ista cum adulescens nequaquam inclinaretur vocavit rex matrem et suadebat ut adulescenti fieret in salutem cum autem multis eam verbis esset hortatus promisit suasuram se filio suo itaque inclinata ad illum inridens crudelem tyrannum
Abbreviated transcription (Latin):
tio ad uitam ñ erit. Et cum admonuissent qͥntum
uerabant eum.: At ille respiciensmn eum dixtt. Poteste¬
tem uiter homines habens cum sis corruptibłis facis
quod uis. Noli autẽ putare genus nr̃m a deo ẽẽ de¬
uelictum. pacienter sustine: et uidebis qualit̾ potestas
magna ip̃uis te eo samnen tuum torq̃bit. Post hunc
ditcebant et sexum. et is mori incipiens sit ait. oli
frustra errare. Nos enira ꝓpter nosinet ip̃os lec patinur
poccantes in deum nr̃m. et digna ammiratione fcã sunt
in nobis. tu autem ne estimes tibi impune futurum.
quod contra deum pugnare temptau̾is. Supra modũ
autem mater mirabilis. et bonoꝵ meioria digna. que
pereuntes septem filios. sub unius diei tempore consproi¬
ens bono anuno ferebat. ꝓpter sꝑem qͣm in deum habe¬
bat. Singulos illoꝵ hortabatur uoce patria fortiter re¬
pleca sapientia. et feminee cogitatõni masculinum. a

Expanded text:
tio ad vitam non erit et cum admovissent quintum tio ad vitam non erit et cum admovissent quintum vexabant eum at ille respiciens in eum dixit potestatem inter homines habens cum sis corruptibilis facis quod vis noli autem putare genus nostrum a Deo esse derelictum patienter sustine et videbis magna potestas ipsius qualiter te et semen tuum torquebit post hunc ducebant et sextum et is mori incipiens sic ait noli frustra errare nos enim propter nosmet ipsos haec patimur peccantes in Deum nostrum et digna admiratione facta sunt in nobis tu autem ne existimes tibi inpune futurum quod contra Deum pugnare temptaveris supra modum autem mater mirabilis et bonorum memoria digna quae pereuntes septem filios sub unius diei tempore conspiciens bono animo ferebat propter spem quam in Deum habebat singulos illorum hortabatur patria voce fortiter repleta sapientia et femineae cogitationi masculinum ani
Abbreviated transcription (Latin):
si mauducaret priꝰqͣm toto corpore ꝑ m̃bra singula pu¬
niretur. At ille respondens patͥa uoce dixit. Non faci¬
am pp̃ quod et iste sequenti loco pͥmi torm̃ta suscepit.
et in ultimo sp̃u constitutus sic ait. Tu quidem quoq¬
scelestissime in p̾senti uita nos perdis. Sed rex mun¬
di defunctus nos pro suis legib in eterne uite resur¬
rectõne sustitabiti post hunc tercuus illudebatur. et
linguam postulatus cito ꝓtulit. et manus constanter
extendit. et cum fiducia ait. E celo ista possideo. Sed pp̃
dei leges nunc hec ip̃a despitio. qm̃ ab ipso me ea recep¬
turum spero. tra ut rex et qui cum ip̃o erant miraren¬
tur adolescentis animum quod cã nichilum duc̾et
cruciatus. et hoc ita defuncto quarcum similiter tor¬
quentes uerabant. Et cum iam ẽẽt ad mortem sic
ait. Pocuis est ab hominib morti datos spem expecta¬
re a deo it̾m ab ip̃o resuscitudos. Tibi enĩ resurrec¬

Expanded text:
si manducaret priusquam toto corpore per membra singula pusi manducaret priusquam toto corpore per membra singula puniretur at ille respondens patria voce dixit non faciam propter quod et iste sequenti loco primi tormenta suscepit et in ultimo spiritu constitutus ait tu quidem scelestissime in praesenti vita nos perdis sed rex mundi defunctos nos pro suis legibus in aeternae vitae resurrectione suscitabit post hunc tertius inludebatur et linguam postulatus cito protulit et manus constanter extendit et cum fiducia ait e caelo ista possideo sed propter Dei leges nunc haec ipsa despicio quoniam ab ipso me ea recepturum spero ita ut rex et qui cum ipso erant mirarentur adulescentis animum quod tamquam nihili duceret cruciatus et hoc ita defuncto quartum similiter vexabant torquentes et cum iam esset ad mortem sic ait potius est ab hominibus morti datos spem expectare a Deo iterum ab ipso resuscitandos tibi enim resurrec
Abbreviated transcription (Latin):
exemplum uͥturis et fortitudinis derelinq̃nł. Don¬
tigit autẽ et seꝑtem fr̃es una cũ matre comp̾hensos ẽõ¬
pelli a rege contig̾e contra fas carnes porcinas flagris
et taureis crnciatos. Unus autẽ ex illis qui erat primꝰ
sit ait. Quid queris et quid uis discere a nob̾. parati
sumus mori magis quam patͥas dei leges p̾̃uaricari.
Iratus iraq rex iussit sarcagines et ollas eneas suocen¬
di. Quib statim succensis iussit ei qui prior fuerat lo¬
cutus ampurari lingitam. et cure capitis abstrata. sũ¬
mas quoq manus ei et pedes p̾cidi ceteris eius fratrib
et matre inspicientib. Et cũ tam ꝑ omia inutił f̃s
ẽẽt iussit ignem admoneri. et adhuc suspirantem tor¬
reri in sartaginem. In qua qͣm diu cruciaretur. oeteri
una cum matre inuicem se horrabantur mori fortiter
dicentes. Dñs deus aspiciet u̾itatem et consolabetur in
nob̃. quẽadmodum ꝑ ꝓrestatõnem cantici declarauit
moyses. et in serius suis consolabitur. Mortuo itaq

Expanded text:
dinis derelinquens contigit autem et septem fratres cum matre adprehensos conpelli a rege contra fas ad carnes porcinas flagris et taureis cruciatos unus autem ex illis qui erat primus sic ait quid quaeris et quid vis discere a nobis parati sumus mori magis quam patrias Dei leges praevaricari iratus itaque rex iussit sartagines et ollas aeneas succendi quibus statim succensis iussit ei qui prior fuerat locutus amputari linguam et cute capitis abstracta summas quoque manus ei et pedes praecidi ceteris eius fratribus et matre inspicientibus et cum iam per omnia inutilis factus esset iussit ignem admoveri et adhuc spirantem torreri in sartaginem in qua cum diu cruciaretur ceteri una cum matre invicem se hortabantur mori fortiter dicentes Dominus Deus aspiciat veritatem et consolabitur in nobis quemadmodum protestationem cantici declaravit Moses et in servis suis consolabitur mortuo itaque
Abbreviated transcription (Latin):
gabant eũ dicentes. di eicis nos. mitte nos ĩ
gregẽ porcoꝵ. Et ait illis. Ite: At illi exeii¬
tes. abiert̃ in porcos. Et ecce impetu ab ut to¬
tus grex ꝑ p̾ceps in mare. et mortui sũt ĩ aqͥs.
Pastores aũ fuger̃t. Et uenientes in ciuitatẽ.
nuntiauer̃t omĩa. et de his qͥ demonia hũe¬
rant. Et ecce tota cuutas exut obuiã iħũ. Et
uiso eo. rogabant ut minsiret a finib eoꝵ.

Expanded text:
ntes si eicis nos mitte nos in gregem porcorum et ait illis ite at illi exeuntes abierunt in porcos et ecce impetu abiit totus grex per praeceps in mare et mortui sunt in aquis pastores autem fugerunt et venientes in civitatem nuntiaverunt omnia et de his qui daemonia habuerant et ecce tota civitas exiit obviam Iesu et viso eo rogabant ut transiret a
Abbreviated transcription (Latin):
ne mat̾ eiꝰ dr᷑ maria. Et fres eiꝰ iacob. et ioseph
et symon. et uidas. et sorores eiꝰ. ñ ue om̃s apud
nos sũt. Uñ gͦ huic omĩa ista. Et scandaliza¬
bantur in eo. Iħc aũ dixit eis. Non ẽ ꝓpħa sine
honore. nͥ in patͥa sua. et indomo sua. Et non
fecit ibi uͥtutes multas. ꝓpt̾ in credulitatẽ illoꝵ
In illo tempore audiuit herodes tetharca fa¬
mam iħi. et ait pueris sius. hic ẽ ioħ̃is bap

Expanded text:
s eius Iacobus et Ioseph et Simon et Iudas et sorores eius nonne omnes apud nos sunt unde ergo huic omnia ista et scandalizabantur in eo Iesus autem dixit eis non est propheta sine honore nisi in patria sua et in domo sua et non fecit ibi virtutes multas propter incredulitatem illorum in illo tempore audiit Herodes tetrarcha fama