comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quociens narrantes in ama primo quasi
tolłamus ne offendamus infirmos. deinde
paulatim libenter ap̾timus. Canem surrentẽ
post leporem iam ñ specto. cum in circo fit. Nt
uero in agro sicasu tnͣseam: aũctit me fortassis
ab aliqua magna cogitatione at ad se con¬
u̾tit illa uenatio ñ demare cogens corpore in¬
menti: s cordis inclinatione. Et insi iam
michi demonstrata infirmitate mea cito am¬
moueas aut ex ip̃a uisione ꝑ aliqmͣ considera¬
tionem in te fissurgere aut totum contempne
at tnͣsire uamis hebesco. Oaud cum me do¬
ini sedentem scilio mmuscas captans uł aranea
de ad landandum creatorem te mirificum at
pio. Aliud ẽ cito surgere aliud ñ cadere. Cum¬

Expanded text:
quotiens narrantes inania primo quasi toleramus, ne offendamus infirmos, deinde paulatim libenter aduertimus. canem currentem post leporem iam non specto, cum in circo fit; at uero in agro, si casu transeam, auertit me fortassis et ab aliqua magna cogitatione atque ad se conuertit illa uenatio, non deuiare cogens corpore iumenti, sed cordis inclinatione, et nisi iam mihi demonstrata infirmitate mea cito admoneas aut ex ipsa uisione per aliquam considerationem in te adsurgere aut totum contemnere atque transire, uanus hebesco. quid cum me domi sedentem stelio muscas captans uel aranea de ad laudandum te, creatorem mirificum atqupio. aliud est cito surgere, aliud est non cadere.
Abbreviated transcription (Latin):
plorandi me: in h pene uulla e̾. Nam et
a uoluptatib sarms et acuriositate suꝑ¬
uacua cognoscendi. indeo qmͣ assequtus sim
posse refienare aĩm neum cum eis rebus
careo uł uoluntate uł cum absirat. Tunc eĩ
me interrogo qmͣ magis minꝰ ne michi mo¬
in eo expianur quid possimus. nũquid ma¬
le uuendũ ẽ et tam ꝑdite at ĩ manit᷑ ut ne¬
mo nos nou̾it qui ñ detestetur. A maior de¬
oꝑum comes et solet et debet ẽẽ laudatio.
tam cõmuitatũ enis qmͣ ip̃am bonan uitã
deseri ũ oportet. Non autem sentio sũ quo
eẽ aut equo animo aut egre possim insicũ
ab fuerit.

Expanded text:
plorandi me, in hoc paene nulla est. nam et plorandi me, in hoc paene nulla est. nam et a uoluptatibus carnis et a curiositate superuacuanea cognoscendi uideo quantum assecutus sim posse refrenare animum meum, cum eis rebus careo uel uoluntate uel cum absunt. tunc enim me interrogo, quam magis minusue mihi moin eo experiamur, quid possumus, numquid male uiuendum est et tam perdite atque immaniter, ut nemo nos nouerit, qui non detestetur? quae maior deuitae bonorumque operum comes et solet et debet esse laudatio, tam comitatum eius quam ipsam bonam uitam deseri non oportet. non autem sentio, sine quo esse aut aequo animo aut aegre possim, nisi cum afuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
et piat copiose uanita ͭ ͥ fat̾uas. huic et or̃o¬
nes nr̃e sepe int̾rumpuitt ᷑ at turtantur. et
aũ conspectum tuũ dum ad aures tuas no¬
ceui cordis intendimus. uescio unde irruen
minũ. mĩquid ħ temptationis genus cessa
ab hominib ũ pp̃ aliud s ut inde fit gaudiũ
ꝙ ñ ẽ gaudium. Misera unta ẽ. et feda iacta¬
tia. Hinc fit uł maxime: ñ amare te. nec te¬
caste tuere te. Ideoq suꝑbis resistis huim¬
quedam humane societatis officia. necessa¬
rium ẽ amari et tueri ab hominib ĩstat
adu̾sarius uere bĩtudins nr̃e ubiq sꝑgens
in laqueis. euge. euge. ut dum auide colligi¬
ponamus. et libeat nos amari et tumeri.
rite. ¶Eteri qui laudari uult ab ho¬
minib intuꝑante te. ñ defendetur ab hõib
idicante te. nec eripietur dampnante te.
plus gaudet sibi laudari se qmͣ ip̃m domĩ
laudatur. Et melior iara ille qui laudauit.
qmͣ ille qui sic laudatus ẽ. Illi enim placuit
in homine donũ dei. Huic autem magis pla

Expanded text:
anitatis catervas, hinc et orationes nostrae saepe interrumpuntur atque turbantur, et ante conspectum tuum dum ad aures tuas vocem cordis intendimus, nescio unde irruentuoque tertium tentationis genus cessavab hominibus, non propter aliud, sed ut inde sit gaudium, quod non est gaudium, misera vita est, et foeda jactantia. Hinc fit vel maxime non amare te, nec caste timere te. Ideoque tu superbis resistis, humis officia necessariam est amari et timeri ab hominibus, instat aduersarius uerae beatitudinis nostrae ubique spargens in laqueis "euge, euge", ut dum auide colligiponamus, libeatque nos amari et timeri in nobis. qui laudari uult ab hominibus uituperante te, non defenditur ab hominibus iudicante te nec eripietur damnante te. plus gaudet sibi laudari se quam ipsum donulaudatur, et melior iam ille, qui laudauit, quam iste, qui laudatus est. illi enim placuit in homine donum dei, huic amplius plac
Abbreviated transcription (Latin):
dam ñ se oblectandi in carne s exꝑiendi ꝑ car¬
nem uana et curiosa cupiditãs nomine cogni¬
tionis et scĩe pasliata. Qie quia in appetitu e¬
noscendi ẽ. Oculi autem sunt ad noscendũ in
sensib principes: conapĩa oculoꝵ eloqmio dĩi¬
tur quid noluptatis quid curiositatis agatur.
ꝑ sensus ꝙ uoluptas pulcra sanora et suama
scipida lema sectatur. curiositas autem etiam
molestiam: S exꝑiendi nocendi ꝙ noidine. Oxͥ
enm uoluptatis ht̃ indere in lamato cadaue
ꝙ exhorreas: Et tamen sicubi iacet currut
ut contristentur ut ꝑalieant. Qmnent etiam
ne in sompris h inideant: quasi quisqͣm̃ eos in¬
gilantes indere ccegerit aut pulcritudinis for
ma alia ꝑsuaserit. Ita et inceteris sensibus q̃
ꝓsesi longum ẽ. ex ħ morto cupiditatis: in
spectaculis exhibentur queq miracula. Hinc
chil aliud quam scire homines cupiũt. Hinc
actes queritur. Hinc etiam in ip̃a religione
deus temptatur cm signaet ꝓdigia flagi¬

Expanded text:
dam non se oblectandi in carne, sed experiendi per carnem uana et curiosa cupiditas nomine cognitionis et scientiae palliata. quae quoniam in appetitu noscendi est, oculi autem sunt ad noscendum in sensibus principes, concupiscentia oculorum eloquio diuiitur, quid uoluptatis, quid curiositatis agatur per sensus, quod uoluptas pulchra, canora, suauia, sapida, lenia sectatur, curiositas autem etiam molestiam, sed experiendi noscendique libidine. quid autem uoluptatis habet uidere in laniato cadauere quod exhorreas? et tamen sicubi iaceat, concurrunt, ut contristentur, ut palleant. timent etiam, ne in somnis hoc uideant, quasi quisquam eos uigilantes uidere coegerit aut pulchritudinis ulla fama persuaserit. ita et in ceteris sensibus, quae persequi longum est. ex hoc morbo cupiditatis in spectaculis exhibentur quaeque miracula. hinc est et nihil aliud quam scire homines cupiunt. hinc er artes magicas quaeritur. hinc etiam in ipsa religione deus temptatur, cum signa et prodigia flagi
Abbreviated transcription (Latin):
atur saporib tnͣsitur. minirũ ineta ncũtatis.
s nec dum dełctatõ suꝑatur quis emĩ dicere
li fastidio ꝯsulctur. Ip̃a demde qͣlitas reꝵ talis
deforis aꝑꝑere curatur. ut ñ minꝰ aspectu qmͣi
gustu delectatur. et sũ iam comachus crebris¬
ructib ĩpletũ se indicet. n ͨ dũ tñ curiositas saci¬
atur. S dũ oculi colorib. palatũ saporib al¬
liciuntur. In felioo sromachꝰ cui nec colores lucẽt.
nͨ sapores demłcent. dũ om̃ia susciꝑe cogitur
opp̾ssus magis obruitur ꝙͣ reficitur. Iam u̾o de
aq̃ potu quid dicam. qũ nec iłs ullo qͥdẽ pacto
tũ ex quo monachi sumꝰ ffirmꝰ ifirmos scoma¬

Expanded text:
atur saporibus; transitur nimirum meta necessitatis, sed necdum delectatio superatur. Quis enim dicere li fastidio consulatur? Ipsa deinde qualitas rerum talis deforis apparere curatur, ut non minus aspectus, quam gustus delectetur: et cum jam stomachus crebrisructibus repletum se indicet, necdum tamen curiositas satiatur. Sed dum oculi coloribus, palatum saporibus illiciuntur, infelix stomachus, cui nec colores lucent, nec sapores demulcent, dum omnia suscipere cogitur, oppressus magis obruitur quam reficitur. 21. Jam vero de aquae potu quid dicam, quando ne 536 ullo quidem pacto um, ex quo monachi sumus, infirmos stoma
Abbreviated transcription (Latin):
rutatẽ stomachi. ego u̾o ad nicħ aliud ualere
indeo msi uł ampliꝰ bibatꝰ uł dełctabilius. s cũ
uene finnt uinoĩ gurgitate toto ĩ capite palpi¬
tantes sic surgenti a mensa qͥd aliuo libet nͥ
dormire. Si ã ad uigilias ĩdigestũ surgẽ cog̾is
ñ cantũ s planctũ pocius extorq̃bis. Cũ no ad
lectulũ de uen̾o reqͥsitus ĩꝯmod̾ plango ñ cra¬

Expanded text:
mitatem stomachi? Ego vero ad nihil aliud valere video, nisi ut vel amplius bibatur, vel delectabilius. Sed cum venae fuerint vino ingurgitatae, toto in capite palpitantes, sic surgenti a mensa quid aliud libet, nisi dormire? Si autem ad vigilias surgere indigestum cogis, non cantum, sed planctum potius extorquebis. 22. Cum vero ad lectu
Abbreviated transcription (Latin):
nascicus ad tantã credet moͣchos ih̾ciam
deuenre. O qnͣtũ distamꝰ ab hiis qui in dieb
antoiii extitere mochi. siquide illi cũ se ĩuicẽ
ꝑ tempus excaritate remẜent: tanta abĩicẽ
auiditate panẽ aĩaꝵ ꝑcipiebant ut corꝑis ci¬

Expanded text:
ad tantam crederet monachos inertiam devenire? O quantum distamus ab his qui in diebus Antonii exstitere monachi! Siquidem illi cum se invicem per tempus ex charitate reviserent, tanta ab invicem aviditate panem animarum percipiebant, ut corporis ci
Abbreviated transcription (Latin):
ducare. Panẽ quoq celestẽ nemo ẽ qͥ reqͥrat¬
et ũba ꝓferunt᷑ ĩuentũ. Int̾ pͣndend̾ qnͣtũ fau¬
ces dapib. tm̃ aures pascunt᷑ rumorib quib
totus ĩterctus mod̾ nescias ĩ edendo. Int̾im
ã fercula ferculis apponũtur. et ꝓ sol carnib
a quib abstinetur. gnͣdiũ pisciũ corꝑa dupplicã¬
tis. Prima ñ ĩpediant nouillima. nec sacie¬
tas minuat appetitũ. pallatũ quippe dũ nouel
lis ꝯdimentis paulatĩ dissuescit coguita. et ad
succos exͣneos nelut ad huic ienimũ renouat᷑¬

Expanded text:
ducare . Panem quippe coelestem nemo est qet verba proferuntur in ventum. Inter prandendum quantum fauces dapibus, tantum aures pascuntur rumoribus: quibus totus intentus, modum nescias in edendo. 20. Interim autem fercula ferculis apponuntur: et pro solis carnibus, a quibus abstinetur, grandia piscium corpora duplicantis, prima non impediant novissima, nec satietas minuat appetitum. Palatum quippe, dum novellis seducitur condimentis, paulatim dissuescere cognita, et ad succos extraneos, veluti adhuc jejunu
Abbreviated transcription (Latin):
cum in quodam monte oratoriũ ĩuenisset
ibi nocte dño smpplicabat. Et cc gallicanitũ so¬
pore depressus indit in sompiis quasi iaceret
i campo et ascitissent ei duo quidem uuri in¬
nestib albis et equis candidissimis residen¬
tes eumos itentes hr̃e fiduciam et diliculo
armare milites ad uctoriam dicentes se illi
ꝓsosaitio destmatos. Quoꝵ alter se ioħem enͣu¬
gelistam. alter se philippum dicebat apłm.
Quia insione comꝑta nequaqĩ ab orone ces¬
sauit. d lacrimas nteriores effu dic. e¬

Expanded text:
ur in quodam monte oratorium invenisset, ibi nocte Domino supplicabat, et circa galli cantum sopore compressus, vidit in somnis quasi jaceret in campo, et astvestibus albis, et equis candidissimis residentes, eumque jubentes habere fiduciam, et diluculo armare milites ad victoriam, dicebantque se pro solatio destinatos. Quorum alter Joannem evangelistam, alter se Philippum dicebat apostolum. Hac visione comperta nequaquam ab oratione cessavit, sed lacrymas uberiores effudit.
Abbreviated transcription (Latin):
hunc mortuũ. et tu ascende post me super
equi. Quo facto: nocte illa añ solis ortũ.
.xii. dietas ꝑagentes ad montẽ gaudii qͣ
ẽ dimidia seuga citra scm̃ iacobũ ꝑuener̃t.
ibiq sanctus iacob uniũ et mortuũ de eq ͣ
deposint. iutens unũut canonicos sancti
lacobi ad sepeliendũ ꝑegrinũ mortaũ ĩm¬
taret. et pacta pegrmatõne cum ĩueniret
socios i urbe que dicitur legio eos defrat¬
to pacto corripet. et diceret eis ex ꝑte sanc
Et hiis dutis dispuit. Ille autem rediens
cum ł ĩuenitis sociis nũciasset: ualde mi¬
rati sunt. et ab epd legionis cuntatis ubi
ille eos consecutus fuerat suꝑ ħ puam sus

Expanded text:
hunc mortuum, et tu ascende post me super hunc mortuum, et tu ascende post me super equum. » Quo facto nocte illa ante solis ortum, XII dietas peragentes ad montem Gaudii qui est dimidia leuca citra Sanctum Jacobum pervenerunt. Ibique sanctus vivum et mortuum de equo deposuit, jubens vivo ut canonicos Sancti Jacobi ad sepeliendum peregrinum mortuum invitaret, et peracta peregrinatione cum inveniret socios in urbe quae dicitur Legio, eos de fracto pacto corriperet et diceret eis ex parte sanEt his dictis disparuit. Ille autem rediens, cum hoc inventis sociis nurati sunt et ab episcopo Legionis ciuitatis ubi ille eos consecutus fuerat super hoc
Abbreviated transcription (Latin):
xoͣc. uiri de lotharingia scm̃ iacobũ ad¬
euntes mutue seruandan urtutis fidem
sibi ĩnicem ꝓmiserunt unus tamen int̾
eos funit quid eis ñ ꝓminit. Cum itaq ad
urbem que porta clusa dicitur ĩcoluines
ꝑuenissent. unũ e sociis ibi egrotantẽ pp̃
pactum qd̃ fecerant ꝑ.xo. diẽs usq ad por¬
tus ꝙysereos cum gñdi labore tu sunt. cum ille
xu. diete ab expeditis .u. diebus agi possent.
ẽunc tandem granati infirmũ reliquerũt.
dem montis sancti michaelis. Cunc dycit
ĩfirmus eu ut eum sit posset suꝑ illũ mõ¬
tem ferret. Quem ille libenter detulit et e¬
die delinante ad uesꝑam infirmus migͣ¬
uit. Oe uidens uiꝰ ualde timunt pp̃ ĩmnnẽ¬
tem noctis caligniem et defunctipresentiã.
et gentis bartare feritatem. Sic ergo oĩo des¬
titutus ad orom se contulit. et scatim sclis
iacob ei in spẽ equitis aꝑpens causam fletꝰ
inquirit. dñe inquit quia nox e. et mortuꝰ
iste sepeliri ñ potest. tunc ille trade michi

Expanded text:
X viri de Lotharingia, Sanctum Jacobum adeuntes mutuae servandam virtutis fidem sibi invicem promiserunt. Unus tamen inter eos fuit qui hoc eis non promisit. Cum itaque ad urbem quae Porta Clusa dicitur incolumes pervenissent, unum e sociis ibi aegrotantem, propter pactum quod fecerunt per XV dies usque ad portus Cifereos cum grandi labore tulerunt, cum illae XV dietae ab expeditis V diebus agi possent; tunc tandem gravati infirmum reliquerunt. dem montis Sancti Michaelis. Tunc dixit infirmus ut eum, si posset, supra illum montem ferret. Quem ille libenter detulit, et die declinante ad vesperam infirmus migravit. Quod videns vivus valde timuit propter imminentem noctis caliginem, et defuncti poenitentiam, et gentis barbarae feritatem. Sic ergo omnino destitutus ad orationem se contulit, et statim sanctus Jacobus ei in specie equitis apparens, causam fletus inquisivit. « Domine, inquit, quia nox est, et mortuus iste sepeliri non potest. » Tunc ille: « Trade mihi
Abbreviated transcription (Latin):
tũ tamen panis forma ñ ceritur. Obstupe¬
facti ambo munꝰ celeste cognoscunt cura ille h
abbatis aduentiu p̾scitum fatetur. Alltas u̾o
illius fidei ac uituti id pocius ascriberet. Ita
ambo celestem panem cum multa exultatio¬
ne fregerunt. Hoc sener ad monasteriũ reg̾s¬

Expanded text:
tii tamen panis forma non cernitur. Obstupetii tamen panis forma non cernitur. Obstupefacti ambo munus coeleste cognoscunt: cum ille hoc abbatis adventui praestitum fateretur, abbas vero illius fidei ac virtuti id potius ascriberet; ita ambo coelestem panem cum multa exsultatione fregerunt. Quod cum senex ad monasterium post regres
Abbreviated transcription (Latin):
us deo i humalitate serure. et ñ insignis et
uirtutib generari głiari. Qua melior ẽẽt ĩ¬
frrmitatis consc̃a. uirtutum in uauitate. nã¬
N̾ ubi ille monachus audiuit. et ꝑiclitatos
infantulos serpentis occursu et ip̃os insuꝑ e
multa uerbera uicro serpente meruisse abba¬
tem obsestat ne sibi post ħ panis ullus aut¬
cibus aliquis mitteretm. Iamq octams di¬
es fuerat emersus: quo se homo xp̃i int̾ ꝑi¬
culum famis ip̃e conchuserat. Arebant mem¬
bra iemmo. S deficere mens celo intenta ñ
poterat. corpus media fatiscebat fides firma
duratat. Cum interim admonitus abbas
ille ꝑ sp̃m ut discipulum insitaret. pia solu
fidelis aleretur. qui ministrari sibi panem ab
homine noluiss ad requirendũ eum ip̃e ꝓfi¬
agit gr̃as ducit ad cellulam. cum ingressi¬
ambo pariter conspiciunt paliitiam spor
calidi panis odor sentitur tactu uero ac si añ
paululũ focis eẽt ereptus ostentitũ. Egyp¬

Expanded text:
us Deo in humilitate seruire, non in signis et us Deo in humilitate seruire, non in signis et uirtutibus gloriari, quia melior esset infirmitatis conscientia uirtutum uanitate. Hoc ubi ille monachus audiuit, et periclitatos infantulos serpentis occursu et ipsos insuper multa uerbera uicto serpente meruisse, abbatem obsecibus aliquis mitteretur. Jamque octavus dies fuerat emensus, quo se homo Christi intra periculum famis ipse concluserat: arebant membra jejunio, sed deficere mens coelo intenta non poterat: corpus inedia fatiscebat, fides firma durabat: cum interim admonitus abbas ille per spiritum, ut discipulum visitaret; pia sollifidelis aleretur, qui ministrari sibi panem ab homine noluisset, ad requirendum eum ipse profiagit gratias, ducit ad cellulam. Cum ingressi pariter ambo, conspiciunt palmiciam sportcalidi panis odor sentitur: tactu vero ac si ante paululum focis esset ereptus, ostenditur. Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
dies quibus illo aduenara. cuidara qui imꝑ
ad heremũ secesserat. neq amplius ab hõc
monasterio quam .ui. milib tabernaculũ sibi
constituerat: panera abras ꝑ duos pueros
miserat. Quoꝵ maior hẽbat etatis annos.
.xu. ninor duodens erat. Hiis ergo inde re¬
demitib: aspis mire magritudinis fit obuia.
Cus occursu nich ꝑtũti ubi añ pedes eoꝵ ue¬
uit. quasi incantata carminb cerula colla de¬
posuit. amoris pm̃i manus aꝓp̾hensa ac pal¬
no ĩuoluta ferri cepit. Demde monasterium
quasi uictor ingressus: in octursum fim̃i ex
spectantib cuactis captiuam bestiam resoluto
pallio ñ sine iactantie tunore deposuit. Bed
cum infantiũ fidem al uirtutem ceteri predi¬
carent. abtas ille altiori consilio ne ĩfirma¬
etas in solesceret. nirgis utrumq compescuit.
multũ obnurgatos cur ip̃i quod ꝑ eos dũs o¬
ꝑatus fuerat ꝓdidissent et opus illud ñ sue
fidei s diuine muisse uirtutis. Discerent poci¬

Expanded text:
dies quibus illo adueneram cuidam, qui nuper ad eremum secesserat neque amplius ab hoc monasterio quam sex milibus tabernaculum sibi constituerat, panem abbas per duos pueros miserat, quorum maior habebat aetatis annos quindecim, minor duodecim erat. his ergo inde redeuntibus aspis mirae magnitudinis fit obuiam, cuius occursu nihil perterriti, ubi ante pedes eorum uenit, quasi incantata carminibus caerula colla deposuit. minor e pueris manu adprehensam ac pallio inuolutam ferre coepit. dein monasterium quasi uictor ingressus in occursum fratrum, inspectantibus cunctis, captiuam bestiam resoluto pallio non sine iactantiae tumore deposuit. sed cum infantium fidem adque uirtutem ceteri praedicarent, abbas ille altiore consilio, ne infirma aetas insolesceret, uirgis.utrumque conpescuit, multum obiurgatos, cur ipsi, quod per eos Dominus operatus fuerat, prodidissent. opus illud non suae fidei, sed diuinae fuisse uirtutis: discerent poti
Abbreviated transcription (Latin):
Hic cum primo de syrie ꝑtib ad spoletanã
urbem ueniss ingressus ecc̃am a custodibus
peciit ut sibi qnͣtum uellet licentia concede¬
retur orandi euuiq horis secretiorib egre¬
di ñ urgerent. Om mox ad orandum stetit.
diem quoq tertiũ in or̃one cõnureit. Cumq
h imꝰ ex cusdodib suꝑbie sp̃u inflatus cerne¬
ret. unde ꝑ ficere debuit uite ad effectus
dampna ꝑuenit. Nam hunc silatorem di¬
cere et u̾bo sustico cepit inpostorem clamare
qui se tribus dieb et trbus noctib orare. añ
oculos hõimi demonstraret. Qui et ꝓtimis
mrũ dei alapa ꝑcusatr ut quasi religiose in¬
te silator de ecc̃a cum cõtimuelia exiret. Sed
hunc repente ultor sp̃c ĩnasit: et ad uiri dĩ
uestigia strauit. ac ꝑ os issius cdamare cep̃.¬

Expanded text:
 Cum primum de Syriae partibus ad Spoletanam urbem venisset, ingressus ecclesiam a custodibus petiit ut sibi quantum vellet 304 licentia concederetur orandi, eumque horis secretioribus egredi non urgerent. Qui mox ad orandum stediem quoque tertium in oratione conjunxit. Cumque hoc unus ex custodibus superbiae spiritu inflatus cerneret, unde proficere debuit, inde ad defectus damna pervenit. Nam hunc simulatorem dicere, et verbo rustico coepit impostorem clamare, qui se tribus diebus et noctibus orare ante oculos hominum demonstraret. Qui protinusrum Dei alapa percussit, ut, quasi religiosae vitae simulator, de ecclesia cum contumelia exiret. Sed hunc repente ultor spiritus invasit, et ad viri Dei vestigia stravit, ac per os illius clamare coep
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝙ tempore quidam se enis or̃onb comẽ¬
dans sportas duas plenas alimentis ei ꝑ pueꝵ
tnͣsusit quaꝵ umiã isdem puer subripiit. ał
mitine abscondit. uma uero ad dei homine de¬
puerũ ãmonuit dicens. Gr̃as agiius s in¬
de sportam quam mitin̾e posuste ne in cante
tangere psumas: quia in eam ingressus est¬
lere uolueus a serpente feriaris. Quibus u¬
bis puer ualde confusus: reuersus ad sporta¬

Expanded text:
quoque tempore quidam se ejus orationibus commenquoque tempore quidam se ejus orationibus commendans, sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: unam vero ad Dei hominem depuerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, sportam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam serpens ingressus estaute volueris, a serpente feriaris. Quibus verbis puer valde confusus, e
Abbreviated transcription (Latin):
tite cum bñdictione ꝑcipite: et a furti pram¬
tate cessate. Quos statu collectis olerib
oñatari fecit. Actumq ei ut qui ad ortum no¬
cituri uenerant: cum laboris su ꝑͥmio et re¬
pleti ab eo et m̃ocui redirent. ¶uo quoq tẽ
nis obsiti: ita ut pene midi inderentur. Cũq
hunc uestimenta peterent eoꝵ u̾ba uar dm̃
tacitus audiut. Om uniũ ex discipulis suis
ꝓtinis silenter nocauit eiq p̾cepit dicens.
uade et in illa situa in tali loco canam arbo¬
rem require et nestimenta que in ea me¬
neus affer. Cimiq discipulus abisser: ento
rem ut fuerat nissum exquisiit nesaimenta rep¬
pit: et laterter detulit magro. Que ir dei
suscipiens ꝑegrins midis et petentib osten¬
dit. et preouit dicens. uenite quia midi essis.
ecce tollite et uestitenos. Nec isli ituentes. re¬
cognou̾nt que posunt maguoq pudore consłer¬
nati sunt. Et qui fraudulent uestimenta que¬
rebant aliena. confusi receꝑunt sua No

Expanded text:
tite, cum benedictione percipite, et a furti pravtite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessate. Quos statim collectis oleribus onustari fecit. Actumque est ut qui ad hortum nocituri venerant cum laboris sui praemio et repleti ab eo et innocui redirent. Alio quoque tenis obsiti, ita ut pene nudi viderentur. Cumque hunc vestimenta peterent, eorum verba vir Domini tacitus audivit; qui unum ex discipulis suis protinus silenter vocavit, eique praecepit, dicens: Vade, atque in illa silva in loco tali cavam arborem require; et vestimenta quae in ea inveneris defer. Cumque discipulus abiisset, sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta reperit, et latenter detulit magistro. Quae vir Dei suscipiens, peregrinis nudis atque petentibus ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati sunt; et qui fraudulenter vestimenta quaerebant aliena, confusi receperunt sua. Alio
Abbreviated transcription (Latin):
discipulis suis. ẽot nangas in ortum ꝓicite.
et cicius redite. Nocte uero eadem dimi
ex more cum fr̃b ad exhibendas laudes dño
surrexisset p̾cepit dicens. Ite et oꝑariis ur̾is
fcõ autem mane: fecit deferri pulm̃tũ qd pa¬
rari iusseratr at ortum cum fr̃bus ingressꝰ
quot nangas iactari pͥciꝑat. tot in eo laborã¬
tes oꝑarios ĩuenit. Ingressi quippe fures fue¬
rant. S mutata mente ꝑ sp̃m apphend̾ urct
nangas quas ĩuenerunt. et ab ea hora qua
ingressi surit quonsq uir dñi ad eos uerret
cuncta orti illius spacia que inculta fuerant
coluerurit. Quibus uar deu dm̃ mox ut in¬
gressus ẽ ait. Gaudere fr̃es: multũ laborã¬
tes iam quiescite. Quib illico alimenta q̃
detulerat prebuit eosq post tanti laboris fati¬
gatiomi refecit. Sufficient̾ autem refectis aiti
Nolite malũ facere. Queciens de orto aliquid
uultis ad orti aditum uenite et tñsquille pe¬

Expanded text:
discipulis suis: Tot vangas in hortum projicite, discipulis suis: Tot vangas in hortum projicite, et citius redite. Nocte vero eadem dum ex more cum fratribus ad exhibendas laudes Domino surrexisset, praecepit, dicens: Ite et operariis nostum sit. Facto autem mane, fecit deferri pulmentum quod parari jusserat, atque hortum cum fratribus ingressus, quot vangas jactari praeceperat, tot in eo laborantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed mutata mente per spiritum apprehenderunt vangas quas invenerunt, et ab 305 ea hora qua ingressi sunt, quousque vir Domini ad eos veniret, cuncta horti illius spatia quae inculta fuerant coluerunt. Quibus vir Domini mox ut ingressus est, ait: Gaudete, fratres, multum laborastis, jam quiescite. Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris fatigationem refecit. Sufficienter autem refectis ait: Nolite malum facere, sed quoties de horto aliquid vultis, ad horti aditum venite, tranquille pe
Abbreviated transcription (Latin):
pseac me eiat pscac me eu̾tit. uir quippe ꝑegri¬
nus quo censeretur nomine nesciebatur. Sed
eius nomen isle sp̃c ꝓdidit. qui se ab illo posse
eia clamauit. aox antem suꝑ uexati corpus nir
dei nicubint: et malignus sp̃c qui enm ĩase¬
domib conabantur. Egressus urtem ñ longe
desertum locum reppit. ibiq sibi humile hĩta¬
culum conscripat. ad quem multi dũ ꝑgunt
exemplo illuis eterne uite accendi desiderio
liter inuerent ut ꝓ usu monasceri posses¬
siones que offerebantur accipet ille sollici¬
tus sue pauꝑtatis custos. fortem sĩam te¬
nebat dicens. Monachus qui in terra posses¬
sionem quent: monachus ñ ẽ. Sic quippe me¬
tuebat pauꝑtatis sue securitatem ꝑdere: si¬
cut auari dunites solent ꝑituras dũncias
Bi itaq ꝓpħie sp̃n magnuisq miracuł cuactis
longe lateq hĩtantib uta eis inclarut.
Nam die quadam ad nesꝑimi mortum mo¬
uasterii fecit iactare ferramenta. que usrta¬
to nos nomine naugas nocamus. Dytq e

Expanded text:
e coepit: Isaac me ejicit. Vir quippe peregrinus quo censeretur nomine nesciebatur, sed ejus nomen ille spiritus prodidit, qui se ab illo posse ejici clamavit. Mox autem super vexati corpus vir Dei incubuit, et malignus spiritus qui eum invaseil accipiens, egressus urbem non longe desertum locum reperit, ibique sibi humile habitaculum construxit. Ad quem dum multi pergunt, exemplo illius aeternae vitae accendi desiderio liter imminerent, ut pro usu monasterii possessiones quae offerebantur acciperet, ille sollicitus suae paupertatis custos fortem sententiam tenebat, dicens: Monachus qui in terra possessionem quaerit monachus non est. Sic quippe metuebat paupertatis suae securitatem perdere, sicut avari divites solent perituras divitias tiae spiritu magnisque miraculis cunctis longe lateque habitantibus vita ejus inclaruit. Nam die quadam ad vesperum in hortum monasterii fecit jactari ferramenta, quae usitato nos nomine vangas vocamus. Dixit itaque
Abbreviated transcription (Latin):
magis qmͣ utilia ex̾cere. et dilex̾iunt potiꝰ
illa in quib inderi possent quam enĩdari.
Item meditatio in morib primũ conside¬
rat que debita sunt sũ ex precepto sũ ex e¬
uoto. et ea prinũ agenda iudicat que sic
ftã hũt meritũ. ut ñ facta geu̾ent reatum.

Expanded text:
magis quam utilia exercere, et dilexerunt potius illa, in quibus videri possent, quam emendari. Item meditatio in moribus primum considerat quae debita sunt, sive ex praecepto sive ex voto, et ea primum agenda judicat, quae sic facta habent meritum, ut non facta generent reatum.
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus qua driꝑtita dicitur : ex ip̃ius amoris
uario quodam effectu dicitur. Est emm tẽ¬
pantia amor integrum se prebens ei qd̾ a¬
matur. fortitudo: amor facile tolłans omĩa
pp̃to qd̾ amatur. Iussicia. amor soli amato
amior ea quib adiuuati ꝓ eis ab eis quib
impeditur sagaciter eligens. S hunc amorẽ
ĩgitur officuum temꝑantie ẽ exuere neferem
honnnẽ et in deo renouari .i. contempnere¬

Expanded text:
uod quadripertita dicitur uirtus ex ipsius amoris uario quodam affectu dicitur, ut temperantia sit amor integrum se praebens ei quod amatur, fortpropter quod amatur; justitia amor soli amato amor ea quibus adjuvatur ab eis quibus impeditur sagaciter eligens: sed hunc amorem igitur officium temperantiae, est exuere veterem hominem, et in Deo renovari; id est, contemnere
Abbreviated transcription (Latin):
diligunt. cum ille ñ amor. s congruentius
nobis ẽ quam sint omnia ꝑ ferenda ne desera¬
mus deum. si tarita illi ne deserant amata¬
da sunt ista que cum uolunt hoĩes ꝑ dñatio¬
nem tenere. Et ab hiis pocius ꝑ cupiditatẽ
tenentur et rerum mortalium serui fiunt.
sum animũ tenuit et infycum deo ut satis ñ¬
sibi magnas fuisse ostenderet. S se illis sibi
eẽmus. Multo enim mirabilius ẽ ñ inhere
istis qmͣuis possideas qmͣ ea oĩo ñ possidere.

Expanded text:
iores; cum ille non amor, sed congruentius iores; cum ille non amor, sed congruentius nobis est, quam sint omnia perferenda, ne deseramus Deum, si tanta illi ut deserant, peda sint ista, quae cum volunt homines per dominationem tenere, ab his ipsis potius per cupiditatem tenentur, et rerum mortalium servi fiunt, sum animum tenuit et infixum Deo, ut satis sibi fuisse magnas, sed se illis, sibi i esse possemus. Multo enim mirabilius est non inhaerere istis, quamvis possideas, quam omnino ea non possidere.
Abbreviated transcription (Latin):
multa dicenda sunt. amor namiq ille de quo
loquiniur quem tota scĩtate infiamatũ opor
tet ẽẽ in deum in ñ appetendis istis tempe¬
rans in amuitendis fortis nocatur. S inter¬
hec omma que in hac uita possidentur corpus
granissimũ unculũ ẽ iustissimis dei legibus
pp̃ antiqum pcc̃m quo nicħ ẽ ad p̾dicandum
nocius. nicħ ad intlłigendum secrecius. Hoc
ergo uinculũ ne concuciatur at uexetur la¬
boris et doloris. ne auferatur autem atz pe¬
rimatur mortis terrore aĩam quatit. ⁊linat
enim illud in consuetudins ñ intlłigens si eo
bene at scienter utatur. resurrectõm reforma¬
tionemq eis oꝑe et lege diuina sine ulla mo¬
lestia iuri suo subditam fore. S cumi ħ amore
s restat cum dolore magno conflictio: nich
ẽ tamen tam durum at ferreum qd̃ ñ amo¬
ris igne uiucatur quo cum se anima rapi¬
et in deumu. suꝑ omnẽ carnificinã libera et
admiranda uolitabit pennis pulchrimus
et integerrimis quib ad dei amplexũ amor

Expanded text:
multa dicenda sunt. Amor namque ille de quo loquimur, quem tota sanctitate inflammatum esse oportet in Deum, in non appetendis istis temperans, in amittendis fortis vocatur. Sed inter omnia quae in hac vita possidentur, corpus homini gravissimum vinculum est, justissimis Dei legibus, propter antiquum peccatum, quo nihil est ad praedicandum notius, nihil ad intelligendum secretius. Hoc ergo vinculum ne concutiatur atque vexetur, laboris et doloris; ne auferatur atque perimatur, mortis terrore animam quatit. Amat enim illud vi consuetudinis, non intelligens, si eo bene atque scienter utatur, resurrectionem reformationemque ejus ope ac lege divina sine ulla molestia juri suo subditam fore: sed cum se hoc aabit. 41. Sed restat cum dolore magna conflictio. Nihil est tamen tam durum atque ferreum, quod non amoris igne vincatur. Quo cum se anima rapiet in Deum, super omnem carnificinam libera, et admiranda volitabit pennis pulcherrimis et integerrimis, quibus ad Dei amplexum amor
Abbreviated transcription (Latin):
hinus draconis p̾mor. Cumq ħ fr̃es audi¬
me ad deuorandũ acceꝑat fugit or̃ombus
ur̃is expulsus stare ñ potuit. I pct̃is meis
modo intercedite. quia conuerti ꝑatus sum
et scl̃arem inrtam funditus relinquere. Ho¬
mo ergo qui sicut iam dictum ẽ ab extrema
corꝑis fũat ꝑte pͥmortuus: reseruatus ad
uitam toto ad dm̃ corde conuersus ẽ. AT
dicitur in quo quidam monachus magne esti
tione compositus. S sicut ex fine res patint.
longe aliter qui apꝑebat fuit. Nam corꝑis
moriente: magnũ quid ac delectabile se ab
eo audire credidunt. Quibus ille afflictus
et tremens cõpulsus ẽ ꝓdere: ci hosti tradi¬
tus cogebatur exire. Nam dyxit. Qñ me nõ¬
ditus sum: qui cauda sua mea genua pe¬
desq ligauit. Caput uero suũ intͣ meum
os mttens: sp̃m meum ebibens abstrahit
Quibus dictis statim defuctus ẽ: atq ut
penitendo liberari potuisset a dracone quem
inderat exspectatus ñ ẽ.¬

Expanded text:
hujus draconis premor. » Cumque hoc fratres audihujus draconis premor. » Cumque hoc fratres audime ad devorandum 1645 acceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti paratus sum, et saecularem vitam funditus relinquere. Homo ergo, qui, sicut jam dictum est, ab extrema corporis fuerat parte praemortuus, reservatus ad vitam, toto ad Deum corde conversus est. dicitur, in quo quidam monachus magnae aesttione compositus; sed sicut ex fine res patuit, longe aliter quam apparebat fuit. Nam cum moriente, magnum quid ac delectabile se ab eo audire crediderant. Quibus ipse afflictus et tremens compulsus est prodere cui hosti traditus cogebatur exire. Nam dixit: Quando me voaditus sum, qui cauda sua mea genua pedesque colligavit, caput vero suum intra meum os mittens, spiritum meum ebibens extrahit. Quibus dictis statim defunctus est, atque ut poenitendo liberari potuisset, a dracone quem viderat exspectatus non e
Abbreviated transcription (Latin):
salute loqueretur. bona autem ñ solum facere.
s iam audire ñ poterat. Nunqmͣ se ad sancte
conu̾sationis hĩtum uenire mrando. trascendo
deridento. testabatur. In hac antem pessilen¬
tia que nꝑ huius urbis ppłm magna ex ꝑte
consinpsit: ꝑcussus in ĩguine ẽ deductus ad
mortem. Cumq ꝑ extremũ sp̃m ageret cõne¬
nerunt fres ut egressum illius orando ꝓte¬
gerent. Iam corpus eius ab extrema fuerat
ꝑte mortuũ.: in solo tm̃modo pectore intalis
ad huc calor hanelabat. Cuncti autem frẽs
tanto ꝓ eo ceꝑunt enyaus orare. qnͣto eum e¬
iam indebant sub celeritate discedere cum repẽ¬
cum magnis nocibus or̃ones eoꝵ infrumꝑe
absorbunt. Ndate locum ut ñ me amplius
cruciet: s faciat qd̾ facturus ẽ. Si ei ad deuo¬
randum datus sum: quare pp̃ nos moras pa¬
loqueris fr̃: signũ tibi sancte crucis ĩp̾me.
rndetat ille: cum maginis clamorib dicens.
uolo me signare s ñ possim: quia squamis

Expanded text:
quid loqueretur. Bona enim non solum facere, sed etiam audire non poterat. Nunquam se ad sanctae conversationis habitum venire, jurando, irascendo, deridendo testabatur. In hac autem pestilentia, quae nuper hujus urbis populum magna ex parte consumpsit, percussus in inguine, 1644 perductus est ad mortem. Cumque extremum spiritum ageret, convenerunt fratres, ut egressum illius orando protegerent. Jam corpus ejus ab extrema fuerat parte praemortuum, in solo tantummodo pectore vitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti autem fratres tanto pro eo coeperunt enixius orare, quanto eum jam videbant sub celeritate discedere. Cum repencum magnis vocibus orationes eorum interrumpere, absorbuit; date locum, ut me amplius non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum datus sum, quare propter vos moras paloqueris, frater? signum tibi sanctae crucis imprime. » Respondit ille cum magnis clamoribus, dicens: « Volo me signare, sed non possum, quia squammis
Abbreviated transcription (Latin):
dicentib discipulis quid faciemus pr̃ quia
nescimus hominẽ sepelire. Ille rndit. Nun¬
quid nescitis fimẽ in pedib meis mitere et
ita ad montem. dum ergo moreretur cepit
flere. Et cum fiẽs illi requisissent dicentes.
quid a es pr̃. Nuncquid et tu times. ilie Rn¬
dit. In ueritate timeo. Et iste. timor qui mĩc
mecum ẽ semꝑ in me funt ex quo factus sũ
monachus. Cum autem idisset albas pe¬

Expanded text:
dentibus: Et quid faciemus, Pater, quia nescimus hominem sepelire? Respondit ille: Nunquid nescitis funem in pedibus meis mittere, et ita me ad montem flere, et cum fratres illius requirerent dicentes: Quid fles, Pater? nunquid et tu times? Ille respondit: In veritate timeo; et iste timor qui nunc mecum est, semper in me fuit ex quo factus sum monachus. Cum autem vidisset abbas P
Abbreviated transcription (Latin):
plenũ et plusqͣm plenũ. Pleno emim corde.
plena mente. plena amina. pleno toto hoĩe
illo gaudio. ad huc supͣ modũ. superet gau¬
dm̃. Non ergo totũ issud gaudiũ intrabit ĩ
gandentes. s toti gaudentes intrabũt in
Non dum ergo dixi aut cogitam dñe qnͣtum
gandebunt illi bĩ tui. utiq tm̃ gaudebũt qnͣ¬
tum amabunt. tm̃ amabunt. qnͣtum cognos¬
deam de te. ꝓficiat hic in me noticiatui ⁊ ibi
fiat plena. Crescat amor tuus et ibi sit ple¬
nus. ut ħ gaudiũ meũ fit in spe magnũ. et
ibi sit in re plenũ. Meditetur infimi meus
mea. Amet illud cor meũ ẜmocinetur os meũ.
Esuriat ulud aĩa mesi. siciat caro mea. desi¬
deret tota sõa mea donec intrem ĩgaudiũ

Expanded text:
plenum, et plus quam plenum. Pleno quippe corde, plena mente, plena anima, pleno toto homine gaudio illo: adhuc supra modum supererit gaudium. Non ergo totum illud gaudium intrabit in gaudentes, sed toti gaudentes intrabunt in Nondum ergo dixi aut cogitavi, domine, quantum gaudebunt illi beati tui. Utique tantum gaudebunt, quantum amabunt; tantum amabunt, quantum cognosd ad plenum. Proficiat hic in me notitia tui, et ibi fiat plena; crescat amor tuus, et ibi sit plenus: ut hic gaudium meum sit in spe magnum, et ibi sit in re plenum. Domine, per filium mea. Amet illud cor meum, sermocinetur os meum. Esuriat illud anima mea, sitiat caro mea, desideret tota substantia mea, donec intrem " in gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
et tm̃ bonuĩ ẽ. Cor hurnanũ. cor indigens. cor
exptum erumpnas. ĩmo obrictum erimpnis
qͣntum ganderis si om̃ib hiis huñdares. Inter¬
roga intima tua si caꝑe possunt gaudĩ siñ
de tanta bĩtudine sua. s certe si quis alius
quem dĩo sicut te ip̃m diligeres eandem bea¬
titudinẽ hr̃et. dupplicaretur gandiũ tuũ. qr
ñ muinꝰ gauderes ꝓ eo qmͣ ꝓ te ip̃o. siantem
duo uł tres uł multo plures id ip̃m hr̃ent tñi
los sicut te ip̃m amares. ergo in illa ꝑfcĩsĩa
cantate ĩnũabiliũ beator angłoꝵ et hoĩm. u̾
nulus minꝰ diliget aliũ qͣm se ip̃m. ñ ałr gau¬
debit quisquis ꝓ singulis aliis qmͣ ꝓ se ip̃o. si
ergo cor hom̃ĩs de tanto suo tono uix capiet
gandiũ suũ. quonio capax erit tot et tantoꝵ
gnudioꝵ. et utiq quia qnͣtum quisq diligit
aliꝙͣ tũi de bono eius gaudet sicut in illã per¬
fecta felicitate. unusquisq plus amabit sũ
comꝑatõne dm̃ qm̃ se et omnes alios secum¬

Expanded text:
tum bonum est? Cor humanum, cor indigens, cor expertum aerumnas immo obrutum aerumnis: quantum gauderes, si his omnibus abundares? Interroga intima tua, si capere possint gaudium suum de tanta beatitudine sua. Sed certe si quis alius, quem omnino sicut teipsum diligeres, eandem beatitudinem haberet, duplicaretur gaudium tuum, quia non minus gauderes pro eo quam pro teipso. Si vero duo vel tres vel multo plures idipsum haberent, talos sicut teipsum amares. Ergo in illa perfecta caritate innumerabilium beatorum angelorum et hominum, ubi nullus minus diliget alium quam seipsum, non aliter gaudebit quisque pro singulis aliis quam pro seipso. Si ergo cor hominis de tanto suo bono vix capiet gaudium suum: quamodo capax erit tot et tantorum gaudiorum? Et utique quoniam quantum quisque diligit aliquem, tantum de bono eius gaudet: sicut in illa perfecta felicitate unusquisque plus amabit sine comparatione deum quam se et omnes alios secum
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianoꝵ gentem suꝑ ceteris om̃ib suꝑeẽ
conspic̾em. Nunc ergo litessum cõposm u̾
omnes et meam cognoscant intentõm et
tium credulitatis destructionẽ ꝓposui. post
rem ẽẽ conctusi. Ad ultimũ etiam oñs
cuinslib xp̃iane legis adu̾sarii obiectio¬
nes posi. positasq ꝓ meo saꝑe am rõe
ꝓmptior fiat ad intlłigendum. In tutan¬

Expanded text:
ianorum gentem caeteris omnibus superesse conspicerem. Hunc igitur libellum composui, ut omnes et meam cognoscant intentionem, et tium credulitatis destructionem praeposui, post rem esse conclusi. Ad ultimum etiam omnes cujuslibet Christianae legis adversarii objectiones posui, positasque pro meo sapere imus promptior fiat ad intelligendum. In tutan
Abbreviated transcription (Latin):
nt. et ad rectam semitam direxit tenuem
prius oculoꝵ ꝑ remonens albuginem. et
itaq ꝑuenissem ad tam excelsum hinus si¬
exin pasliũ falsitatis et nudatus sum tum¬
ca iquitatis. et baptizatus sum in fede e

Expanded text:
vit, et ad viae rectae semitam direxit, tenuem prius oculorum albuginem, et is instinctu ad tam excelsum hujus fiexui pallium falsitatis, et nudatus sum tunica iniquitatis, et baptizatus in sede
Abbreviated transcription (Latin):
aut igrtmr h ut caueant illi qui loculos por
Dentent etiam ꝑsonas infames. hospicia
suspecta. mumuscula dare et acciꝑe peciñam
płimam congregare. ne in ip̃a laquens late¬
at in quo cum alio ꝑeant. pudicus oculus¬
eẽ excludit. Impudicus uero querens qd̾ pla¬
cet ꝑ om̃ia discurut uolentes nero intrare
patitur. nolentes uero mouet et hortatur
Inde scriptura dicct. Oculi prima tela sunt
adultere. solent homines tribus generib

Expanded text:
ut sibi caveant illi qui loculos portdevitent etiam personas infames, hospitia suspecta, munuscula dare et accipere, pecuniam plurimam congregare, ne in ipso laqueus lateat, in quo cum alio pereant. Ecce quet eliminat. Impudicus vero quaerens quod placeat, per omnia discurrit, volentes intrare patitur, nolentes vero monet et hortatur. » Unde Scriptura dicit: Oculi prima tela sunt adultera . Solent homines tribus generibus
Abbreviated transcription (Latin):
uibracis haste blandientis. uidelicet adulte
sermo huic opponitur cordis mũdicia. uene¬
nata enim colloquia. ñ recipit mũdicordis
puritas. gladius quo confligitur cominꝰ¬
rupit fibniam ne serꝑet contagium. Niis
onem ꝑ pulcritudiem mulieꝵ ad delectatõ¬
nem trabamur. uestium uero ornatum et
affectum qui inde subĩstratur. uilis hĩtus
amor extermmat. Nemo emm qui ue hẽat
ꝓpri hĩtus contemptũ alieno delectatur or¬
natu S et loci oportuntatẽ ne tempta¬
tiomi sit congrua. claustri assiditas exclu¬
dit. qui enim discurrunt ꝑ alienas domus
munẽ s ad ꝓpriam uoluntatẽ sunt ꝑati. Q
causas itineris si ñ hñt. s fingunt tales.
sicut sunt faciles ad discurrend ita forsitan
ꝑm funt ad ea que loci oꝑtunitas sb̃mistrat.

Expanded text:
ibratio hastae, blandientis adulterae sermo. Huic opponitur cordis munditia. Venenata enim colloquia non recipit mundi cordis puritas, rupit fimbriam ne serperet contagium, et per pulchritudinem mulierum ad delectationem trahamur. Vestium vero ornatum et affectum qui inde subministratur, vilis habitus amor exterminat. Nemo enim qui vere habet proprii habitus contemptum, alieno delectatur ornatu. Sed et loci opportunitatem, ne tentationi sit congrua, claustri assiduitas excludit. Qui enim discurrunt per alienas domomunem, sed ad propriam voluntatem sunt parati, qui causas itineris sui non habent sed fingunt, tales, dico, sicut sunt faciles ad discurrendum, ita forsitan proni sunt ad ea quae loci opportunitas subministrat.
Abbreviated transcription (Latin):
maculam pcc̃i. ꝑrexit igitur lauit. ceprtq
trepidare ecc̃am ingredi. S si tanto die ñ
iret ad ecc̃am ig erubescebat homines: Si
uero iret ꝑtimescebat dei indicium. uicit ita¬
q humana necundia prexit ad ecc̃am. Sed̾
momenta suspectus qua hora in mũdo sp̃m tͣ
deretur et coram om̃i ppło uexaretur. Cumq
uehementer tumeret ei in illa missaꝵ celebri
ecc̃am securus intrauit. Factumq ẽ. ut ꝑ .ui.
continuos dies letus ac securus ꝓcederet esti¬
mans qd̾ eius scelus dũs aut n liroiss aut
n sum imiscd̃iter dunisiss. Die autẽ. uii ͦ. sb̾i¬
ta inorte defiuictus ẽ. Cumq sepulture tradi¬
tus fiuss ꝑ longũ tempus cunctis indentib
de sepulcro illius aamina exiit et tam diu
ossa eius concremaint quousz omne sepul¬
ccum consumet. et in terra que in tuulo col¬
lecta fu̾at de fossa indetur. Ex indel oĩpotẽs
deus faciens ostendit quid eius aĩa in occulto

Expanded text:
maculam peccati. Perrexit igitur, lavit, coepitque maculam peccati. Perrexit igitur, lavit, coepitque trepidare ecclesiam ingredi. Sed si tanto die non iret ad ecclesiam, erubescebat homines; si vero iret, pertimescebat judicium Dei. Vicit itaque humana verecundia, perrexit ad ecclesiam: sed momenta suspectus qua hora immundo spiritui traderetur, et coram omni populo vexaretur. Cumque vehementer timeret, ei in illa missarum celebrecclesiam jam securus intravit. Factumque est ut per sex continuos dies laetus ac securus procederet, aestimans quod ejus scelus Dominus aut non vidisset, aut misericorditer dimisisset. Die auteta morte defunctus est; cumque sepulturae traditus fuisset, per longum tempus cunctis videntibus, de sepulcro illius flamma exiit, et tandiu ossa ejus concremavit, quousque omne sepulcrum consumeret, et terra quae in tumulo collecta fuerat defossa videretur. Quod videlicet omnipotens Deus faciens, ostenderet quid ejus anima in occulto
Abbreviated transcription (Latin):
iam mortuũ familia iugeret. subito rediit.
tyris que ex nomine conditoris damasi uo¬
catur puer mittite et quid de tyburtio pres¬
bitero agatur indeat et renũciare festinet
Qui udel tunc tyburtiꝰ carnalib desideriis
subiacere feretatur. C ui uero puer ꝑgete¬
narrait isdem reꝑatus qui ad se reu̾sus fu̾at
qd̃ illum ubi ductus fuerat agnouit dicens.
patus fuerat iogus ugens: deductus q̃
toburtuis psori in eo ẽ suppositus ał suppo¬
sito igne concrematus. alius autem ꝑaba¬
tur rogus: cunis a terra in celum cacumẽ
tendi indebatur. Em emissa uoce. camatũ
ẽ cuus ẽẽt. Hłis igitur dictis statim reꝑa¬
tus defmictus ẽ. Puer uero qui ad toburtiñ¬
baptismate suscepit. Q post ienuũ domũ
renersus: multoq inuo mebriatus. eandem
filiam suam secum manere peciit eamq noc¬
te illa qd dictu nefas ẽ ꝑdidit. Cumq ma¬
ne facto surrexiss: reus cogitare cepit ut ad
balneum ꝑgeret. ac si qua baluei lauaret

Expanded text:
am mortuum familia lugeret, subito rediit, tyris, quae ex nomine conditoris Damasi vocatur, puerum mittite, et quid de Tiburtio presbytero agatur videat et renuntiare festinet. Qui videlicet tunc Tiburtius carnalibus desideriis subjacere ferebatur: cujus adhuc narravit idem Reparatus, qui ad se reversus fuerat, quid de illo ubi ductus fuerat agnovit, dicens: Paratus fuerat rogus ingens, deductus autem Tiburtius presbyter in eo est superpositus, atque supposito igne 421 concrematus. Alius autem parabatur rogus, cujus a terra in coelum cacumen tendi videbatur. Cui emissa voce clamatum est cujus esset. His igitur dictis statim Reparatus defunctus est: puer vero qui trbaptismate suscepit. Qui post jejunium domum reversus, multoque vino inebriatus, eamdem filiam suam secum manere petiit, eamque nocte illa quod dictu nefas est perdidit. Cumque mane facto surrexisset, reus cogitare coepit ut ad balneum pergeret, ac si aqua balnei lavaret
Abbreviated transcription (Latin):
licis at apłicis iuiuoram᷑. cum etiam ne¬
tus lex que aliquid rersfionis hr̃e indetur.
hec eadem precaneat dicens. Ne oderis fr̃em
tuũ in corde tuo. et iterum. Non eris me¬
mor iniurie ñ solum retributio s etiam ip̃a
¶ idicitus iubetur enessi . xcxi.e

Expanded text:
apostolicis inmoramur, cum etiam uetus lex, quae aliquid habere remissionis uidetur, haec eadem praecaueat dicens: ne oderis fratrem tuum in corde tuo, et iterum: non eris memor iniuriae memoria radicitus iubetur euelli. Inte
Abbreviated transcription (Latin):
Cohĩtus enim in corde furor astantes quidem
bomines ñ offendit. s eque sp̃c sc̃i splendidis¬
simũ iubat ac si ꝓ latus excludit. Dut quẽad¬
modũ uł ad momentũ mult eam dũs retenda
aliquid iancoris hr̃e cog noscimus. Non eĩ¬
ita ur̃is obseqiuis comimis omi dñs delctat :
ut qd in uuo acquinit ꝑdat in altero dñante tris¬
ticia. In cumstib namq dispendio. miuĩ pati¬
tur decrimentum: qui eodem modo oĩm fam¬
loꝵ suoꝵ salutem defiderat et exspectat. et id
or̃o nr̃a: ac si nos adu̾sus eura indignatõm¬

Expanded text:
cohibitus enim in corde furor adstantes quidem cohibitus enim in corde furor adstantes quidem homines non offendit, sed aeque spiritus sancti splendidissimum iubar ac si prolatus excludit. Aut quemadmodum uel ad momentum uult eam dominus retenaliquid rancoris habere cognoscimus, diita nostris obsequiis communis omnium Dominus delectatur, ut quod in uno acquirit, perdat in altero, dominante tristitia. In cujuslibet namque dispendio unum patitur detrimentum, qui eodem modo omnium famulorum suorum salutem desiderat et exspectat. Et idcoratio nostra, ac si nos adversum eum tument