comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
armenta & late oustodia credita campi
adsuetum imperiis soror omni siluia cura
mollib intexens ornabat cornua sertis
Pectebatq: ferũ. puroq in fonte lauabat
Ille manũ patiens. mensęq adsuetus erili
errabat siluis. rursusq ad limina nota
Ipse domum sera quãuis se nocte ferebat
hunc ꝓcul errantẽ rabide uenantis iuli
cõmouere canes fluuio cum forte scđo
defluerae rippaq estus uiridante leuar&
Ipse etiam eximiȩ laudis suecensus amore
ascanius : ouruo direxit spicula cornu
Nec dextrȩ erranti deus affuit actaq multo
ꝑq uterũ sonitu ꝑq ilia uenit harundo
Saucius at quadrupes nota intra tecta refugit
Suecessitq gemens stabulis. questuq eruentus
atq imploranti similis tectum omne repleuit
Siluia prima soror palmis ꝑcussa la certos
auxilium uocat & duros conolamat agrestis
Illi pestis enĩ tacitis latte aspera siluis
In prouisi ad suito. hic torre armatus obusto

Expanded text:
armenta et late custodia credita campi. armenta et late custodia credita campi. Adsuetum imperiis soror omni Silvia cura mollibus intexens ornabat cornua sertis pectebatque ferum puroque in fonte lavabat. Ille, manum patiens mensaeque adsuetus erili, errabat silvis rursusque ad limina nota ipse domum sera quamvis se nocte ferebat. Hunc procul errantem rabidae venantis Iuli commovere canes, fluvio cum forte secundo deflueret ripaque aestus viridante levaret. Ipse etiam, eximiae laudis succensus amore, Ascanius curvo direxit spicula cornu; nec dextrae erranti deus afuit, actaque multo perque uterum sonitu perque ilia venit harundo. Saucius at quadrupes nota intra tecta refugit successitque gemens stabulis questuque cruentus atque imploranti similis tectum omne replebat. Silvia prima soror, palmis percussa lacertos, auxilium vocat et duros conclamat agrestis. Olli, pestis enim tacitis latet aspera silvis, inprovisi adsunt, hic torre armatus obusto,
Abbreviated transcription (Latin):
ultantq: estu latices furit intus aquȩuis¬
midus atq altȩ. spumis exuberat amnis
ic iam se capit unda uolat uapor ater ad auras
go int̃ ad regem polluta pace latinum
diott : primis iuuenũ & iube arma parari
uri italiã: detrude finibus hostem
satis ambobus teuorisq uenirt latinisq
to ubi dicta delit: diuosq in uota uocauit
rtatim sese rutuli exhortantur in arma
ino decus egregiũ forme mou&. atq iuuentȩ
unc ataui roges. hunc claris dextera factis
lcoto in ieucros stgiis se concaat alis
te noua speculata locũ quo littore pul cher
sidus oirso gs feras agitabat iuilus
io subitã auiortabim cocycia uirgo
puit ÷&noni a nltris contingit odort
ctruũ ardentes aegertit quȩ prioa laborit
Causa fuit. belloq animos accendit agrestes
Ceruus erat forma prestanti. & cornib ingens
lhyrridȩ pueri quẽ matris ab ubere raptum
Nutribant. tyrrusq pater rui regia parent

Expanded text:
ultantque aestu latices, furit intus aquaï fuultantque aestu latices, furit intus aquaï fumidus atque alte spumis exuberat amnis, nec iam se capit unda, volat vapor ater ad auras. Ergo iter ad regem polluta pace Latinum indicit primis iuvenum et iubet arma parari, tutari Italiam, detrudere finibus hostem: se satis ambobus Teucrisque venire Latinisque. Haec ubi dicta dedit divosque in vota vocavit, certatim sese Rutuli exhortantur in arma: hunc decus egregium formae movet atque iuventae, hunc atavi reges, hunc claris dextera factis. Allecto in Teucros Stygiis se concitat alis, arte nova speculata locum, quo litore pulcher insidiis cursuque feras agitabat Iulus. Hic subitam canibus rabiem Cocytia virgo obicit et noto naris contingit odore, ut cervum ardentes agerent; quae prima laborum causa fuit belloque animos accendit agrestis. Cervus erat forma praestanti et cornibus ingens, Tyrrhidae pueri quem matris ab ubere raptum nutribant Tyrrhusque pater, cui regia parent
Abbreviated transcription (Latin):
um int̃ falsa uatem for midinę ludit
tibi diuũ uffigies & templa tueri
a uiri pacẽq gerent quis bella gerenda
b allecto dictis exarsit in iras
iuueni oranti subitus tremor. ocoupat artu
guere oculi. tot erinis. sibilat hedris
taq se facies aperit. tum flãmea torquens
dina. cunctantt̃ & querentẽ dicere plura
puli & geminos erexit orinib angues
beraq insonuit rapidoq hȩc addidit ore
ꝑ uicta situ quã ueri effeçta senectus
a int̃ regũ falsa formidine ludit
pice ad hȩc adsum dirarũ ab sede sororum
a manu. letumq gero.
esfata fact̃ iuueni conicit & atro
mine fumantis fixit sub pectore tedas
sonũ ingens rumpit. pacior. ossaq & arcus
idit toto ꝓruptus corpore sudor
na amens fremit arma thoro testisq requirit
ut amor ferri & seclerata insania belli
suꝑ magno ueluti oum flamma sonore
gea suggeritur costis undantis aenis¬

Expanded text:
regum inter falsa vatem formidine ludit. regum inter falsa vatem formidine ludit. Cura tibi divom effigies et templa tueri: bella viri pacemque gerent, quis bella gerenda. Talibus Allecto dictis exarsit in iras, at iuveni oranti subitus tremor occupat artus, deriguere oculi: tot Erinys sibilat hydris tantaque se facies aperit; tum flammea torquens lumina cunctantem et quaerentem dicere plura reppulit et geminos erexit crinibus anguis verberaque insonuit rabidoque haec addidit ore: En ego victa situ, quam veri effeta senectus arma inter regum falsa formidine ludit. Respice ad haec: adsum dirarum ab sede sororum, bella manu letumque gero. Sic effata facem iuveni coniecit et atro lumine fumantis fixit sub pectore taedas. Olli somnum ingens rumpit pavor, ossaque et artus perfundit toto proruptus corpore sudor; arma amens fremit, arma toro tectisque requirit; saevit amor ferri et scelerata insania belli, ira super: magno veluti cum flamma sonore virgea suggeritur costis undantis aëni exs
Abbreviated transcription (Latin):
a lertt teruã faciẽ e frialia membra
eanit  in ultus sese transformet aniles
Et fronit̃ obseenã rugis arat induuit albes
eum uuta orines. tum ramũ intieetit oliuȩ
tit culibe uimonis anus templq sacerdos
ꝑ iuueni ante oculos his secũ docib offort
Turue tet inoassũ fusos pauere labares
It tua dardaniis troiseribi sceptra colonis¬
Abre tibi coniugiũ at quisitas fanguine dots
enas isterne acies. tege pace latinos
aideo tibi me placida cum nocte iaceres
palam fari omps saturnia iussit
te age e armari pubem portisq moueri
s in arma para e phrygios qui flumine pulchro
dere duces. pietasq exure carinas
tium ius magna iube rex ipse latinus
ire consilium e dicto parere fatetur
tat. & tandem curnũ eeperiatur in armis
uuenis uatẽ irridens sio ersa uicissim
efent elasses inuectas tybridis undam
it rere meas effugit nuncius aures

Expanded text:
Allecto torvam faciem et furialia membra Allecto torvam faciem et furialia membra exuit, in vultus sese transformat anilis; et frontem obscenam rugis arat, induit albos cum vitta crinis, tum ramum innectit olivae; fit Calybe Iunonis anus templique sacerdos et iuveni ante oculos his se cum vocibus offert: Turne, tot incassum fusos patiere labores et tua Dardaniis transcribi sceptra colonis? Rex tibi coniugium et quaesitas sanguine dotesTyrrhenas, i, sterne acies; tege pace Latinos. Haec adeo tibi me, placida cum nocte iaceres, ipsa palam fari omnipotens Saturnia iussit. Quare age et armari pubem portisque moveri laetus in arma para, et Phrygios qui flumine pulchro consedere duces pictasque exure carinas. Caelestum vis magna iubet. Rex ipse Latinus, ni dare coniugium et dicto parere fatetur, sentiat et tandem Turnum experiatur in armis. Hic iuvenis vatem inridens sic orsa vicissim ore refert: Classis invectas Thybridis undam non, ut rere, meas effugit nuntius auris. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
deseruert domus. uentis dant colla comasg
qst alis scemulis ululatibus echera cmoset
lonpineas qu geruit ineinetȩ pellib hatas
psst int̃ medias flagantt̃ feruida pinun
Sustine hac nag turniq caiit hg menun
Sanguineã torquens. aciomi toruum q repente
Slamat oi matres audite ubi queq latine.
Sique pus animis manet infelicis amate
Srã si iuris maternicura remordet
Saluite crinales uittas. captte orgia meeua
Lalẽ unt̃ siluas int̾ deserta strarun
Retonã alleoto stimulis agit undiq bachi
Postquã uisa sitis primos acuisse fureres
consiliũq emnẽq domũ uercisse fatoni
Euotinus hine fuscis tristis dea tollitur alis
Audacis rutuli ad muros quã dr̃ urbom
crisioneis dianȩ fundasit colonis
Pictoipit delita notho locus ardea quendam
dictus auis & nunc magnũ manet arder no
Sed fertuna fut. tectis ho turnꝰ in altis
lam mediam nigra carpebat noctt quieom

Expanded text:
deseruere domos, ventis dant colla comasque, deseruere domos, ventis dant colla comasque, ast aliae tremulis ululatibus aethera complent, pampineasque gerunt incinctae pellibus hastas; ipsa inter medias flagrantem fervida pinum sustinet ac natae Turnique canit hymenaeos, sanguineam torquens aciem, torvumque repente clamat: Io matres, audite, ubi quaeque, Latinae: Siqua piis animis manet infelicis Amatae gratia, si iuris materni cura remordet, solvite crinalis vittas, capite orgia mecum. Talem inter silvas, inter deserta ferarum, reginam Allecto stimulis agit undique Bacchi. Postquam visa satis primos acuisse furores consiliumque omnemque domum vertisse Latini, protinus hinc fuscis tristis dea tollitur alis audacis Rutuli ad muros, quam dicitur urbem Acrisioneis Danae fundasse colonis, praecipiti delata noto. Locus Ardea quondam dictus avis, et nunc magnum manet Ardea nomen, sed fortuna fuit; tectis hic Turnus in altis iam mediam nigra carpebat nocte quietem.
Abbreviated transcription (Latin):
his ubi nequiquã dictis experta latinum
Contra stare uidet penitusq in uiscera los
Serpentis furiale malũ totamq ꝑerrat.
Tum uͦ infeloc ingentibus exeita monsr̃s
Inm̃sã sine more furit lymphata ꝑurbci
Ceu quondã torto uolitans sub uerbere abi
Quẽ pueri magno ingyro uacua atria cnoꝰ
Intenti ludo ecercent. ille actus habena
Cur uatis fertur spacuis stupe insoia sagra
Impubesq: manus mirata uolubile burmn
dant animos plagȩ non cursu segnior dlo
E medias urbes agitur populosq feroces
Quinetiam in siluas simulato numine bachi
maius ad orta nefas. maioremq orsa mirino
e uolat: et atã frondosis montib ab dit
Quo thalamũ eripiat teuorisq tedasq moreao
euhoe bachȩ fremens solum te uirgine digns
Uociferans: & enĩ mollis tibi sumere torsos
Te lustrare hioros saerũ tibi pascere erinem
lum olat  fumisq accensas pectore maeres
Be sor urũs sĩmub ardor agit. noua que rere aiti

Expanded text:
His ubi nequiquam dictis experta Latinum His ubi nequiquam dictis experta Latinum contra stare videt penitusque in viscera lapsum serpentis furiale malum totamque pererrat, tum vero infelix, ingentibus excita monstris, immensam sine more furit lymphata per urbem. Ceu quondam torto volitans sub verbere turbo, quem pueri magno in gyro vacua atria circum intenti ludo exercent; ille actus habena curvatis fertur spatiis; stupet inscia supra inpubesque manus, mirata volubile buxum; dant animos plagae: non cursu segnior illo per medias urbes agitur populosque feroces. Quin etiam in silvas, simulato numine Bacchi, maius adorta nefas maioremque orsa furorem evolat et natam frondosis montibus abdit, quo thalamum eripiat Teucris taedasque moretur, Euhoe Bacche, fremens, solum te virgine dignum vociferans, etenim mollis tibi sumere thyrsos, te lustrare choro, sacrum tibi pascere crinem. Fama volat, furiisque accensas pectore matres idem omnis simul ardor agit nova quaerere tecta:
Abbreviated transcription (Latin):
aria elea posett q simul iapiat o iuuentꝰ
Erinepirgineis ⁊ lecto in feota uenenus
Seuiepio laciũ e laurentis teota egranni
Celsai petit  cacitũq obsedit limen amatȩ
ftm seꝑ aduent teuorũ turniq ho mencis
henoi neeo ordonẽ cure pre s coquebant
hon d ea erruleis unum de erinibus anguero¬
conete dbinq sinũ p̃ cerdia ad intima subdit¬
Illutu uestes e leuia pectora lapsus
Silurcat  eco tactu nello fallitq furentero
dipercã uferans inimam fit tortifeille
Fieti sinus atq ossibus impliat igum
acpaũ animͦ tet ꝑcepit pectore flaminã
oelltas e sliten matrũ demere locutatẽ
Sgenitor suec te miserit Matȩ q tuiq¬
ert qut ris nisteres . qũ pͥmo aguilone relinquet
Si gener eet̃a pelitur de grate latinis
Iq sedet fauniq p̃munt te iussa parits
ounẽ equidem sceptris terrã quȩ libera no
disside ext̃nã reor & sic dicere diuos
et turno si pͥma domus repetatur origo
Inacus aorisiusq: patres mediȩq: mitenȩ

Expanded text:
rma velit poscatque simul rapiatque inventus. Exin Gorgoneis Allecto infecta venenis principio Latium et Laurentis tecta tyranni celsa petit tacitumque obsedit limen Amatae, quam super adventu Teucrum Turnique hymenaeis femineae ardentem curaeque iraeque coquebant. Huic dea caeruleis unum de Conicit, inque sinum precordia ad intima subditIlle inter vestes et levia pectora lapsus volvitur attactu nullo fallitque furentem, vipeream inspirans animam: fit tortile collo pertemptat sensus atque ossibus implicat ignem necdum animus toto percepit pectore flammam, mollius et solito matrum de more locuta est, genitor, nec te miseret gnataeque tuique ? Nec matris miseret, quam primo aquilone relinquet Si gener externa petitur de gente Latinis idque sedet Faunique premunt te iussa parentis, omnem equidem sceptris terram quae libera nostris dissidet, externam reor et sic dicere divos. Et Turno, si prima domus repetatur origo, Inachus Acrisiusque patres mediaeque Mycenae.
Abbreviated transcription (Latin):
antra aechinea tonans. ualidiq in cudib ictus
auditi referunt gemitus. stridontq cauernis
hoc tunc ignipetem celo descendit ab alto.
beri. exercebano uastoq eyelepes in antro
Bronta ĩq: steropeso: at nudus mbra prragmon
his iniermarũ manib: iam ua.te polita
tulm̃ ecat toro genitor quę plurima cȩlo
derut in tras. pars in ꝑfeota maneba
łris unbrstoro racos tris nubis a ouose
aiidirant rutuli tris ignise alitis onser
fulguris nunc teryificos sonitũ metmi
iiscelant aperi flammisq sequacib: ras
Curte alia: marti eurrũq rotasq uolueres
iustabant. nub ille uiros quib tccitat urbes
degila q harrificã turbate palladis e arma
saraũĩquanis serpentũ auroq polibant

Expanded text:
antra Aetnaea tonant validique incudibus ictus antra Aetnaea tonant validique incudibus ictus auditi referunt gemitus striduntque cavernis Hoc tunc ignipotens caelo descendit ab alto. Ferrum exercebant vasto Cyclopes in antro, Brontesque Steropesque et nudus membra Pyragmon. His informatum manibus iam parte polita fulmen erat, toto genitor quae plurima caelo deicit in terras, pars inperfecta manebat. Tris imbris torti radios, tris nubis aquosae addiderant, rutili tris ignis et alitis austri: fulgores nunc horrificos sonitumque metumque miscebant operi flammisque sequacibus iras. Parte alia Marti currumque rotasque volucris instabant, quibus ille viros, quibus excitat urbes; aegidaque horriferam, turbatae Palladis arma, certatim squamis serpentum auroque polibant
Abbreviated transcription (Latin):
Neo pat᷑ omnipotens troiam nec fata uetabant
Stare. decẽq alios priamum suꝑessa ꝑ annos.
& nunc si bellare poias atq hȩc tibi mens. ẽ
Quicquid in are inea possunt ꝑmatere cure
Quod fari sicro luudo ue pocestir elcetro:
Quantũ igies animȩq ualeni. absiste p̃cando
Uiribus indubitaretuis ea urba locitus
optatos dedit amplexus. placidũ q pecrat
coniugis infusus gremio ꝑ membra saporem
In li uͦbi prima quies medioim noetis bartȩ
Curriculo expulerat sominũ. tam femuia pͥmum
Qui tolerare colo uitã tenuiq minerua
hi positũ cinerẽ e sopitos iuscitat᷑ ignes
Noctẽ addens operi: famulasq adlmina longo
Exercet ponso. oistũ ut seruare cubile
coniugis. ⁊ possit paruos educere natos
haud secui igni potens nec tempore segnior illo
orillib ebratis oꝑa ad fabrilia surgt.
insula secanũ iuxta latus eoliamq:
eigit᷑ liparẽ sumantibus ardua saxis.
Quã iubt̃ specus & oielopum eresa taminis

Expanded text:
nec pater omnipotens Troiam nec fata vetabant nec pater omnipotens Troiam nec fata vetabant stare decemque alios Priamum superesse per annos. Et nunc, si bellare paras atque haec tibi mens est, quidquid in arte mea possum promittere curae, quod fieri ferro liquidove potest electro, quantum ignes animaeque valent, absiste precando viribus indubitare tuis. Ea verba locutus optatos dedit amplexus placidumque petivit coniugis infusus gremio per membra soporem. Inde ubi prima quies medio iam noctis abactae curriculo expulerat somnum, cum femina primum, cui tolerare colo vitam tenuique Minerva impositum, cinerem et sopitos suscitat ignes, noctem addens operi, famulasque ad lumina longo exercet penso, castum ut servare cubile coniugis et possit parvos educere natos: haud secus Ignipotens nec tempore segnior illo mollibus e stratis opera ad fabrilia surgit. Insula Sicanium iuxta latus Aeoliamque erigitur Liparen, fumantibus ardua saxis, quam subter specus et Cyclopum exesa caminis
Abbreviated transcription (Latin):
artis opisq tuȩ̨ nec te carissime omiunr
In cassumq tuos uolui exercere labores
Quamuis & priami deberem plurima natis.
& durum aeneȩ̨ fleuissem sepe laborem
runc iouis imperus rutulorũ constitit oris
ergo eadem supplex uenio & scm̃ mili numen
arma rogo genitrix nato te filia nerei.
Te potuit thytonia flectere coniunx
aspice qui coheant popłi quę maenia eluusii
terrũ acuant portis in me excidiumq meorũ
dixerat & niueis hino otq hino diua lacertu
Cunctantẽ amplexu molli fouet. ille repenter
Aocepit solitã flaminã natusq medullas
Intrauit calor. & labefacta ꝑ ossa ouourrit
Non secus atq olim tonitru cum rupta muso
Ignea rima micans ꝑcurrit lumine nymbos.
Sinsit leta dolis & formę conscia amiuax
Tum pat̾ ęt̃no fatur deuinctur amore:
Quid aausas petis exaltor fiducia cessit
Quo tibi diua mei similis si cura saiss&:
lum quoq fas nobis teueros armare fuissae.

Expanded text:
artis opisque tuae nec te, carissime coniunx, artis opisque tuae nec te, carissime coniunx, incassumve tuos volui exercere labores, quamvis et Priami deberem plurima natis et durum Aeneae flevissem saepe laborem. Nunc Iovis imperiis Rutulorum constitit oris: ergo eadem supplex venio et sanctum mihi numen arma rogo genetrix nato. Te filia Nerei, te potuit lacrimis Tithonia flectere coniunx. Aspice qui coeant populi, quae moenia clausis ferrum acuant portis in me exscidiumque meorum. Dixerat et niveis hinc atque hinc diva lacertis cunctantem amplexu molli fovet. Ille repente accepit solitam flammam, notusque medullas intravit calor et labefacta per ossa cucurrit: non secus atque olim tonitru cum rupta corusco ignea rima micans percurrit lumine nimbos. Sensit laeta dolis et formae conscia coniunx. Tum pater aeterno fatur devinctus amore: Quid causas petis ex alto? Fiducia cessit quo tibi, diva, mei? Similis si cura fuisset, tum quoque fas nobis Teucros armare fuisset:
Abbreviated transcription (Latin):
Relliquias ueterumq uides monumenta uirorĩ
hanc ianus pat̃. hano saturnus condidit arcem.
Ianiculũ huic. illi fuerat saturnia nomen
Talib int̾ se dictis ad teota subiban
Pauperis cuandri. passimq armenta uidebant
Romanoq foro & lautis mugire carinis
t uentũ ad sedes: hȩc inquit limina uiotor
alcides subut. hȩc illum regia oȩpit
uades hospes contempnere opes. &te quoq dignũ
nige dio rebusq ueni non asꝑ egenis
dixit. & angusti suibier fastigia teoti
Ingentẽ eneam duxit feratisq locauit
essultum folus & pellẽ lebiscidis ursȩ
ex ruit. & fusas tellurem amplertiiur alis
at uenus haud animo nequicquã ext̾rita mat᷑
Liurentũq minis. & duro mota tumultu:
Uulcanũ alloquit᷑. thalamoq hȩc amiugis aureo
Incipit. e dictis diuinum adspirat amorem
dum bello argolior uastabant ꝑgama riges
debitu casurasq inimicis ignibus arces
Non ullũ axilix̃ miseris non arma rogau

Expanded text:
reliquias veterumque vides monimenta virorum. reliquias veterumque vides monimenta virorum. Hanc Ianus pater, hanc Saturnus condidit arcem: Ianiculum huic, illi fuerat Saturnia nomen. Talibus inter se dictis ad tecta subibant pauperis Euandri passimque armenta videbant Romanoque foro et lautis mugire Carinis. Ut ventum ad sedes: Haec, inquit, limina victor Alcides subiit, haec illum regia cepit. Aude, hospes, contemnere opes et te quoque dignum finge deo rebusque veni non asper egenis. dixiingentem Aeneam duxit . In loco effultum foliis et pelle Libystidis ursae. Nox ruit et fuscis tellurem amplectitur alis. At Venus haud animo nequiquam exterrita mater Laurentumque minis et duro mota tumultu Volcanum adloquitur thalamoque haec coniugis aureo incipit et dictis divinum adspirat amorem: Dum bello Argolici vastabant Pergama reges debita casurasque inimicis ignibus arces, non ullum auxilium miseris, non arma rogavi
Abbreviated transcription (Latin):
ulsũ patria pelagiq extrema sequentem
posuere locis. matr.sq egere trem̃da
montii nyniphȩ monita. e ds̃ auctor apollo
ea dicta delune ꝓgressus: monstrat & arã
mon alẽ romano nomine portam
memorant nẏmphȩ prisoum carmentis honorẽ
fatidicȩ. cecinit quȩ prima futuros
tidos mignos. & nobile pallanteum:
lucũ ingentẽ romulus acer asylum
nilit & gelidi monstrat sub rupe luꝑcal
nos io dictũ panos demore licei.
un e sacri monstrat nemus argileti.
aa carporã sedem ad capitolia ducit
aureo nun. olim sluestribhorrida dumis
lantũ relligio pauidos terrebat agrestis
dira loci. iam tum siluã sarumq tremebant.
Hac nomꝰ. hunc inquit frondoso uertioe collem
Quis dc̃ incertũ .ẽ. habitat ds̃. archados ipsum
credunt se uidisse iouem cum sepe nigrantẽ
aegida concuterae dextra nymbosq ciera:
hȩc duo p̃terea disiectis appida muris

Expanded text:
pulsum patria pelagique extrema sequentem pulsum patria pelagique extrema sequentem posuere locis matrisque egere tremenda Carmentis nymphae monita et deus auctor Apollo. Vix ea dicta: dehinc progressus monstrat et aram et Carmentalem Romani nomine portam quam memorant, nymphae priscum Carmentis honorem, vatis fatidicae, cecinit quae prima futuros Aeneadas magnos et nobile Pallanteum. Hinc lucum ingentem quem Romulus acer Asylum rettulit et gelida monstrat sub rupe Lupercal, Parrhasio dictum Panos de more Lycaei. Nec non et sacri monstrat nemus Argileti tad Tarpeiam sedem et Capitolia ducit, aurea nunc, olim silvestribus horrida dumis. Iam tum religio pavidos terrebat agrestis dira loci, iam tum silvam saxumque tremebant. Hoc nemus, hunc, inquit, frondoso vertice collem quis deus incertum est habitat deus: Arcades ipsum credunt se vidisse Iovem, cum saepe nigrantem aegida concuteret dextra nimbosque cieret. Haec duo praeterea disiectis oppida muris,
Abbreviated transcription (Latin):
tiiens uarioq uiã sermone leuabat:
tur. facilesq: oculos fert omnia circum
as. capiturq locis & singula letus
uritq auditq uirum mommenta rriorum
ex euandrus romanȩ conditor arois.
emora adigenȩ fauni nymphe q: tenebano
: uirum truncis & duro robore nata.
neq mos. neqoultus. erat. nec iungere tauros
ĩponore opes norant aut parcore parto
rami atq asper uictu uenatus alebat
iouir fugiens. & regnis exul ad emptis
ius indocieac disꝑsum montib altu
osau legosq dedit latium q uocari
sic plaoida popłos in pace regebai
mor doner paulatim ac decolor ȩtas.
elli rabies. & amor successit habendi
nanus ausoniȩ & gentes uenere sicanȩ
us. & nomen posuit saturnia tellus:
reges asꝑq immani corpore tybris.
o post itali fluuiũ cognomine tyl im
nus. amisit uerũ uetus albula nomen:

Expanded text:
ingrediens varioque viam sermone levabat. ingrediens varioque viam sermone levabat. miratur facilisque oculos fert omnia circum Aeneas capiturque locis et singula laetus exquiritque auditque virum monimenta priorum. Tum rex Euandrus, Romanae conditor arcis: Haec nemora indigenae fauni nymphaeque tenebant gensque virum truncis et duro robore nata, quis neque mos neque cultus erat, nec iungere tauros aut componere opes norant aut parcere parto, sed rami atque asper victu venatus alebat.Iovis fugiens et regnis exsul ademptis. Is genus indocile ac dispersum montibus altis composuit legesque dedit Latiumque vocari saecula. Sic placida populos in pace regebat, deterior donec paulatim ac decolor aetas et belli rabies et amor successit habendi. Tum manus Ausonia et gentes venere Sicanae, saepius et nomen posuit Saturnia tellus; tum reges asperque immani corpore Thybris, a quo post Itali fluvium cognomine Thybrim diximus, amisit verum vetus Albula nomen; me
Abbreviated transcription (Latin):
Sana ferunt. cumulantq hmndratis lancibus am
Tum salu ad cantus in censa altaria circum
Populeis ad sunt eiuineti tempora ramis
hic iuuenũ chorus ille senũ qui carmine lar
herculeas e facta ferunt. ut prima nouer&
nonstra manu geminosq p̃mens elisexit angil
Ut bello egregias idem disiecerit urbes
Troiamq:  euchaliamq & duros mille laborsi
Roge sub eurysteo fatis iunonis inique
as ie uastum nenieę sub rupe leoneni
pe tremuere lacuste ianitor orci
co recubans antro semesa cruentoli
Dullo facres. non terruit ipse trrheus
arnia tenens non te rationis egentem
uis turba capitũ cireũ stetitangius:
uera iouis ꝓles decus addite diuis
pcam aditiunt. spirantemq ignib iꝑsum
lat omne nemus stregitu ollesq resultant
ꝑ iurcti diuinis rebus ad urbem
sis referunt. ibat rex obsitus eue:
pitẽ eneã iuxta natum q tenebat.

Expanded text:
dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras. dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras. tum Salii ad cantus incensa altaria circum populeis adsunt evincti tempora ramis, hic iuvenum chorus, ille senum; qui carmine laudes Herculeas et facta ferunt: ut prima novercae monstra manu geminosque premens eliserit angues, ut bello egregias idem disiecerit urbes, Troiamque Oechaliamque, ut duros mille labores rege sub Eurystheo fatis Iunonis iniquae prodigia et vastum Nemeae sub rupe leonem. Te Stygii tremuere lacus, te ianitor Orci ossa super recubans antro semesa cruento; nec te ullae facies, non terruit ipse Typhoeus, arduus arma tenens; non te rationis egentem Lernaeus turba capitum circumstetit anguis. Salve, vera Iovis proles, decus addite divis,speluncam adiciunt spirantemque ignibus ipsum. Consonat omne nemus strepitu collesque resultant. Exim se cuncti divinis rebus ad urbem perfectis referunt. Ibat rex obsitus aevo et comitem Aenean iuxta natumque tenebat
Abbreviated transcription (Latin):
Corripit in nodun gmplexus & anga inlercius
Elisos oculos O siecum sangiunt gintur
Panditur extemplo ferib: domus atia reuala
abstracteq bouos. abiuratȩq rapinȩ
elo ostenduntur. pedibuiq imforme adduiu
Ptrahitur nequeunt expleri corda rue
Terribiles oeulas uultam uillo saq sitio
Pectr semiferi. atq extinctos faucibus ig
car illo celebratus honos. letiq. minores
eruauere dieni primusq potic us auctor
& domus herculei custas pinaria. sac
hanc arã luao statuit quȩ maxima senpi.¬
ommunemq ii ocate dm̃ & date uina uolinũ
Sixerett herculea bicolor cum populus umbri
Uelauit q: comas folus innexa pependit¬
& sacer impleuit dextram scr plius ociui us
In mensã leti libant. diuosq p̾cantur
acuero interea ꝓpior fto uesper olimpo
iamꝗ sucerdit&s primusq poticius ibant
Pellibus in morem cincti. flammasq ferebant
instaurant epulas. & mensȩ grata sđȩ

Expanded text:
corripit in nodum complexus et angit inhaerens corripit in nodum complexus et angit inhaerens elisos oculos et siccum sanguine guttur. Panditur extemplo foribus domus atra revolsis, abstractaeque boves abiurataeque rapinae caelo ostenduntur, pedibusque informe cadaver protrahitur. Nequeunt expleri corda tuendo terribilis oculos, voltum villosaque saetis pectora semiferi atque extinctos faucibus ignis. Ex illo celebratus honos, laetique minores servavere diem, primusque Potitius auctor et domus Herculei custos Pinaria sacri. Hanc aram luco statuit, quae maxuma sempcommunemque vocate deum et date vina volentes. Dixerat, Herculea bicolor cum populus umbra velavitque comas foliisque innexa pependit et sacer implevit dextram scyphus. Ocius omnes in mensam laeti libant divosque precantur. Devexo interea propior fit Vesper Olympo, iamque sacerdotes primusque Potitius ibant, pellibus in morem cincti, flammasque ferebant. Instaurant epulas et mensae grata secundae
Abbreviated transcription (Latin):
Euimis iulirnt turincius. omnem
accessuor unnan. hur ora forebat & illuo
Dentb: infrendens. ter uocũ teriudus ira
imina nequiquã crr fessus ualle roiodt
tabat acuta sile p̃cissis undio: sans
Spelunee dorsa in surgenq abtusima uisu
rarum nidis domus oportunu uoiucrum
niernas reseret udes & regna reciudat
Pallida. dis iniisa superq immane barato
cernatur. trepident in misso lumine maner
Ergo insperata deprensũ in luce reoema
nelusumq nauo saxo. atq: insuera cudi u
desuꝑ alcides telis premit. omniaq arna
aduocat . & ramis uastisq molar ibu instat.
Ille aut̃ neq enĩ fuga iam suꝑ uila perid ẽ
Faucibus ingentẽ fumum nrabilo dictu
Eenmut. inuoluitq domum caligine ceu
Prosuectum eripiens oculis. glomoratq sub am
tumi feram noctẽ commixtis ignt teneb s
Non tulit alcides animis: seq ipie ꝑ ign
Precipiti iecit saltu qua plurimus unuͥam
tumus agit. nebulasq ingens specus estuat aua
hic cacum in tenebris incendia uana tumenten

Expanded text:
animis aderat Tirynthius omnemque accessum lustrans huc ora ferebat et illuc, dentibus infrendens. Ter totum fervidus ira limina nequiquam, ter fessus valle resedit. Stabat acuta silex, praecisis undique saxis speluncae dorso insurgens, altissima visu, dirarum nidis domus opportuna volucrum.infernas reseret sedes et regna recludat pallida, dis invisa, superque immane barathrum cernatur, trepident inmisso lumine manes. Ergo insperata deprensum luce repente inclusumque cavo saxo atque insueta rudentem desuper Alcides telis premit omniaque arma advocat et ramis vastisque molaribus instat. Ille autem, neque enim fuga iam super ulla pericli, faucibus ingentem fumum mirabile dictu evomit involvitque domum caligine caeca, prospectum eripiens oculis, glomeratque sub antro fumiferam noctem commixtis igne tenebris. Non tulit Alcides animis seque ipse per ignem praecipiti iecit saltu, qua plurimus undam fumus agit nebulaque ingens specus aestuat atra. Hic Cacum in tenebris incendia vana vomentem
Abbreviated transcription (Latin):
no aninios: quib in getulis syrtibusi :¬
oq q: mari. maleȩq: sequacib undis:
iã prima peto ninesteus ineq uincere certo
quã .o. sed supent quib hec neptune dedisti:
mos pudeat rediis hoo uincite oiues.
hibete nefas: ollim certamine summo
cumbunt: uastis tremit ictib: ȩrea puppis :¬
trabiturq solũ: tum creber anbelitus artus
daq: ora quatit. sudor fluit undiq riuis
ulit ipse uiris optatũ casus honorẽ:
nq furens animi: dum ꝓram ad saxa suburga
ror spatioq subit sergestus iniquot
Li sacis in procurrentibus
pur crepuere. in lisaq: ꝓra pepedit
furgunt natȩ. & magno clamore morant᷑:
patuasq trudes. & acuta cuspidecontor
edu . nsi detos q legunt ingurgite remos
cius mnuesetus sucessuq aorior ipse e¬
pna etemerum oleri uentisq uoratis

Expanded text:
nunc animos, quibus in Gaetulis Syrtibus usi, Inunc animos, quibus in Gaetulis Syrtibus usi, Ionioque mari Maleaeque sequacibus undis. Non iam prima peto Mnestheus, neque vincere certo; quamquam O!—sed superent, quibus hoc, Neptune, dedisti; extremos pudeat rediisse; hoc vincite, cives, et prohibete nefas. Olli certamine summo procumbunt; vastis tremit ictibus aerea puppis, subtrahiturque solum; tum creber anhelitus artus aridaque ora quatit, sudor fluit undique rivis. Attulit ipse viris optatum casus honorem. Namque furens animi dum proram ad saxa suburguet interior, spatioque subit Sergestus iniquo, infelix saxis in procurrentibus obnixi crepuere, inlisaque prora pependit. Consurgunt nautae et magno clamore morantur, ferratasque trudes et acuta cuspide contos expediunt, fractosque legunt in gurgite remos. At laetus Mnestheus successuque acrior ipso agmine remorum celeri ventisque vocatis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmonistante tergo e ꝓpuaraes etenentent
imaue qi gue scopulos q: sonantes
& metis tenet ȩquora tuta relictis:
to exarsit iuueni dolor ossib ingens.
acriis caruere genȩ. segnemq moneten
re p̃oipitẽ puppi deturbat ab alta:
ib̵ naculo rector subit: ipse magister.
c̃q uiros. clauumq ad littora torquet
auis ut fundo uix tandem redditus umo ẽ.
senior madidaq fluens in ueste menetes.
ma petit scopuli : siccaq in rupe resedit:
n e labentẽ teueri e risere natutem:
sos rident reuomentẽ pectore. fluctus:
leta extremis spes. ẽ. accensa duobus
gesto mnesteo :q giam suꝑare morantem:
estus captante locũ : soopuloq ꝓpinquat:
tota tamen ille prior preeunte arina:
eprior. partem rostro p̾mit emula pͥstis.
nedia socios incedens naue ꝑ ipsos
rtat᷑ ineslius : nune nunc insurgite remis
porei socii: troiȩ quos sorte suprema
egi comites: nunc illas ꝓmite uires.

Expanded text:
nstantem tergo, et propiora tenentem. navemque Gyae scopulosque sonantes praeterit, et metis tenet aequora tuta relictis. Tum vero exarsit iuveni dolor ossibus ingens, nec lacrimis caruere genae, segnemque Menoetein mare praecipitem puppi deturbat ab alta; ipse gubernaclo rector subit, ipse magister, hortaturque viros, clavumque ad litora torquet. At gravis, ut fundo vix tandem redditus imo est, iam senior madidaque fluens in veste Menoetes summa petit scopuli siccaque in rupe resedit. Ilium et labentem Teucri et risere natantem, et salsos rident revomentem pectore fluctus. Hic laeta extremis spes est accensa duobus, Sergesto Mnestheique, Gyan superare morantem. Sergestus capit ante locum scopuloque propinquat, nec tota tamen ille prior praeeunte carina; parte prior, partem rostro premit aemula Pristis. At media socios incedens nave per ipsos hortatur Mnestheus: Nunc, nunc insurgite remis, Hectorei socii, Troiae quos sorte suprema delegi comites; nunc illas promite vires,
Abbreviated transcription (Latin):
ualia farurs lit e cept cum talia uroil.
tulei bes opalinure tibi tam dira cupids.
Tu stigias inbnum atus aquas. anneinq saa
Senenidam apieres: rippam q in iunta a bilisa
Sesine fata dñ fleot sierare precands
Sed cape dieda memer duri solatia aso
Predigiis aeti celestib: osta piabunt
a tatuot tumulum & tumulo sollempnia

Expanded text:
Talia fatus erat, coepit cum talia vates: Unde haec, o Palinure, tibi tam dira cupido? Tu Stygias inhumatus aquas amnemque severum Eumenidum aspicies, ripamve iniussus adibis? Desine fata deum flecti sperare precando. Sed cape dicta memor, duri solatia casus. prodigiis acti caelestibus, ossa piabunt, et statuent tumulum, et tu
Abbreviated transcription (Latin):
Illic res italas ÷ omanoꝵq triũ ghos
hauo natũ ignarꝰ uentariq ĩ sciꝰ eui
Eccerat igni potens illic geni om̃e futuri.
Stirpis abascanio pugnataq ioroine hella¬
ł ecert. & uiridi feca mauortis in antro
ł cubuuse lupa geminos huic oba circũ
Luba. peni entes pueroi & labo matre
Inpadbus. illa tered cerui nefieya
Muicer aitnoi & corpora fiagror angua¬

Expanded text:
Illic res Italas Romanorumque triumphos Illic res Italas Romanorumque triumphos haud vatum ignarus venturique inscius aevi fecerat ignipotens, illic genus omne futurae stirpis ab Ascanio. pugnataque in ordine bella. Fecerat et viridi fetam Mavortis in antro procubuisse lupam, geminos huic ubera circum ludere pendentis pueros et lambere matrem impavidos, illam tereti cervice reflexa mulcere alternos
Abbreviated transcription (Latin):
cpͥmi tines aliqndo habuer. latinos
Haud ꝓcul huc tarchon or rrem tta tenẽo ñt
castra. locis celsoo. om̃is betolle uidi.
lã pot̾at legio ad latis retbedat in aruis.
ł uc pat̾ eneas. & bello lat̾c uiuentꝰ
Succedant fessiq os ehsi corporo curat᷑
At uetiꝰ therios it̃dea canoua nmbos
Dora ferens ad erat. natuq ĩ ualle rrdueta
Ot ꝓcul egelido secretũ flumi ne uidit
Talib ad fata .e dictis seq obtiuit altro
En ꝑfec̾ta mei ꝓmissa c̃uigis rte
munera .ne. nox aut laur entes nete suꝑbes
Aut acrẽ dubite : ĩp̃lia poscerti.nũ
dix̃. & ãplexꝰ nati cidiorea querci.¬
Expleri neqͣit atq oculos ꝑsingula uoluit
Miratꝰq r̃tq manꝰ e bracina uersat
Tribilẽ oristis galeã flaminasq uom̃tẽ
Fatiferũq erise loricã exere rigantẽ
Sanguineã ĩ gẽtẽ. qͣł eñ cerula nubes
Soł ĩ ardescit radus longeq retulgoe
Tũ leues ocreas dectroqauroq ritecbo
haftt̃q te clipei nenarribili tectũ

Expanded text:
mi finis aliquando habuere Latinos: haud procul hinc Tarcho et Tyrrheni tuta tenebant castra locis, celsoque omnis de colle videri iam poterat legio et latis tendebat in arvis. Huc pater Aeneas et bello lecta iuventus succedunt fessique et equos et corpora curant. At Venus aetherios inter dea candida nimbos dona ferens aderat; natumque in valle reducta ut procul egelido secretum flumine vidit, talibus adfata est dictis seque obtulit ultro: En perfecta mei promissa coniugis arte munera, ne mox aut Laurentis, nate, superbos aut acrem dubites in proelia poscere Turnum. Dixit et amplexus nati Cytherea petivexpleri nequit atque oculos per singula volvit miraturque interque manus et bracchia versat terribilem cristis galeam flammasque vomentem fatiferumque ensem, loricam ex aere rigentem sanguineam ingentem, qualis cum caerula radiis longeque refulget; tum levis ocreas electro auroque recocto hastamque et clipei non enarrabile textum.
Abbreviated transcription (Latin):
E tuorũ nemus ine : pedemq ad uertecen ap
Dui onios ad greditur dietis acu increpat ultos
prisuis es armatus qui nr̃a ad elumina toid
morarũ lue locusi ẽ somni nocturo p erea
firpora uute nefas sigia uectare arina:
uicc uero aleyden me sum letatus cuntem
Dis oreiusst lacu nec thesca : pirithoumq
dis quamn qua geniti. atq inuieti uirib esseri¬

Expanded text:
citum nemus ire pedemque advertere ripae, sic prior adgreditur dictis, atque increpat ultro: Quisquis es, armatus qui nostra ad flumina tendis, Umbrarum hic locus est, somnirpora viva nefas Stigea vectare carina. / Nec vero Alciden me sum letatum eundem / accepisse lacu, nec Thesea Peritoumque, / diis quanquam geniti atque invicti viribus esse
Abbreviated transcription (Latin):
he gno anqi mibi fallax hud ante rtpertus
cos soo reponsa amimũ delust apoll
uturũ ausonios: en hec promissa sades catie
Ile cuñ. pieo te phebi cortina fefellit
duor ancbisade  nec me dĩ equore merst¬
Preopltaus trari meũ maria aspera iuro:
Dion ullĩ pore tantum cepisse timorem¬
deniã tua ne spoluatu armis ex cussa mnagitro
dessceraius dus nauis sugentibus unds

Expanded text:
nte repertus, hoc uno responso animum delusit Apollo, venturum Ausonios. En haec promissa fides est? Ille autem: Neque te Phoebi cortina fefellit, dux Anchisiade, nec me deus aequore merspraecipitans traxi mecum. Maria aspera iuro non ullum pro me tantum cepisse timorem, quam tua ne, spoliata armis, excussa magistro, deficeret tantis navis surgentibus undis.
Abbreviated transcription (Latin):
i. quas non manas inquit achaica bello
t adletũ patriȩ sub męnibus : ogens
a post troiȩ excidiũ iam uertitur estas.
peca cũ tras om̃s tot in hospita saxa
ibot muris iacere &e dare oiuibus urbem a
e rapti nequiquã ex hoste penates:
ie iam troiȩ dicontur menia: nusquam
ros amnes xanthũ &e simoenta uidebo
nte : & mecũ infaustas exurite puppes:
÷ cassandrę ꝑ somnũ uatis unago
tes dare uisa faces: hic querite troiam:
mus .ẽ. inquit: uobis im tempus agires:
intis mora ꝓdigiis: en quatuor arȩ
io : ds̃ ipse faces animumq ministrat:
emorans : pruna uifensum ui corripit ignem
hic una e multis quȩ maxima natu
tos priami natorum regia nutrix:
rieli coniunx: diuiui signa decoris
gonict: dudum beroen digressa relinqui
indignantẽ: tali quod sola carera
atres primo ancipiter. oculisq: malignis

Expanded text:
fert: O miserae, quas non manus inquit Achaïca bello traxerit ad letum patriae sub moenibus! O gens Septuma post Troiae exscidium iam vertitur aestas, cum freta, cum terras omnes, tot inhospita saxa quis prohibet muros iacere et dare civibus urbem? O patria et rapti nequiquam ex hoste Penates, nullane iam Troiae dicentur moenia? Nusquam Hectoreos amnes, Xanthum et Simoenta, videbo? Quin agite et mecum infaustas exurite puppes. Nam mihi Cassandrae per somnum vatis imago ardentes dare visa faces: Hic quaerite Troiam; hic domus est inquit vobis. Iam tempus agi res, nec tantis mora prodigiis. En quattuor arae Neptuno; deus ipse faces animumque ministrat. Haec memorans, prima infensum vi corripit ignem, Iliadum. Hic una e multis, quae maxima natu, Pyrgo, tot Priami natorum regia nutrix: atres, est Dorycli coniunx; divini signa decoris egomet dudum Beroen digressa reliqui aegram, indignantem, tali quod sola careret Haec effata. At matres primo ancipites oculisque malignis
Abbreviated transcription (Latin):
Te quoq magna manent regnis penetralia nr̃s
hic ego namq tuas sortes. archanaq fata
dicta mee genti ponam. lectosq sacrabo
alma uiros foliis tantum neo carmina manda
Ne turbata uolent rapidis ludibria uentis.
ipsa canas oro: finem dedit ore loquendi:
Et tandem cuboicis cumarum ad labitur horis:
obuertunt pelago ꝓras. tum dente tenaoi
pra fundabat naues: & littora curuę
tusa inuenis silicis: pars densa ferarum
rapit siluas: inuentaq flumina monstrat:
ius eneas arces quibus altus apollo
det. horrendeq ꝑcul secreta sibille
̃ immane petit: magnam oui mentẽ animumq
s inspirat uates: aperit q: futura:
subeunt triuiȩ lucos: atq aurea tecta:
us ut fama .ẽ. fugiens mi noya regna
etibus pennis ausus se credere celo:
tun per iter gelidas enauit ad aretos.
dicaq leuis tandem suꝑ astitit arce:
ditus hisprimũ terris: tibi phebe sacrauit

Expanded text:
Te quoque magna manent regnis penetralia nostris: Te quoque magna manent regnis penetralia nostris: hic ego namque tuas sortes arcanaque fata, dicta meae genti, ponam, lectosque sacrabo, alma, viros. Foliis tantum ne carmina manda, ne turbata volent rapidis ludibria ventis; ipsa canas oro. Finem dedit ore loquendi. et tandem Euboïcis Cumarum adlabitur oris. Obvertunt pelago proras; tum dente tenaci ancora fundabat naves, et litora curvae bstrusa in venis silicis, pars densa ferarum tecta rapit silvas, inventaque flumina monstrat. At pius Aeneas arces, quibus altus Apollo praesidet, horrendaeque procul secreta Sibyllae antrum immane petit, magnum cui mentem animumque Delius inspirat vates, aperitque futura. Iam subeunt Triviae lucos atque aurea tecta. Daedalus, ut fama est, fugiens Minoïa regna, praepetibus pennis ausus se credere caelo, insuetum per iter gelidas enavit ad Arctos, Chalcidicaque levis tandem super adstitit arce. Redditus his primum terris, tibi, Phoebe, sacravit
Abbreviated transcription (Latin):
Nco mortale sonans : adflata numine quando
lam ꝓp̃iore dei: cessas in uota. precesq
Tros ait enea cessas neq enĩ ante dehiscent
attonite magna ora domus: & talia fata.
contiouit: gelidus teuoris ꝑ dura eucurrit
ossa tremor : fuditq pẽces rex pectore abimo:
Phebe graues troię semper miserate labores.
dardana qui paridis direxti tela manusq:
corpus in eacide : magnas obeuntia terras
Pot maria intraui ducete: penitusq repostas
Masselum gentes: pretentaq: syrtibus arua
lam tandẽ italiȩ fugientes p̃ndimꝰ horas:
hac troiana tenꝰ fuerit fortuna secuta:
Vos quoq ꝑgameȩiam fas. ẽ. parcere genti
di : deȩq om̃s : quib obsittit iliũ ingens
aloria dardaniȩ: tuq oscĩssima uates
Prescia uenturi: da non indebita posco
Regna meis fatis. lacio considere teueros.
errantesq deos: agitataq: numina troiȩ
Tum phebo ae triuiȩ solido de mare templa
Instituam: festosq dies de nomine phebi:

Expanded text:
nec mortale sonans, adflata est numine quando nec mortale sonans, adflata est numine quando iam propiore dei. Cessas in vota precesque, Tros ait Aenea? Cessas? Neque enim ante dehiscent attonitae magna ora domus. Et talia fata conticuit. Gelidus Teucris per dura cucurrit ossa tremor, funditque preces rex pectore ab imo: Phoebe, graves Troiae semper miserate labores, Dardana qui Paridis direxti tela manusque corpus in Aeacidae, magnas obeuntia terras tot maria intravi duce te, penitusque repostas Massylum gentes praetentaque Syrtibus arva, iam tandem Italiae fugientis prendimus oras; hac Troiana tenus fuerit Fortuna secuta. Vos quoque Pergameae iam fas est parcere genti, dique deaeque omnes quibus obstitit Ilium et ingens gloria Dardaniae. Tuque, O sanctissima vates, praescia venturi, da, non indebita posco regna meis fatis, Latio considere Teucros errantisque deos agitataque numina Troiae. Tum Phoebo et Triviae solido de marmore templum instituam, festosque dies de nomine Phoebi.
Abbreviated transcription (Latin):
ceca regens fiho uestigia: tu quoq magnam
Partem opere in tanto sinerae dolor iocare haberes:
Dis conatꝰ erat casus effingere in auro.
Bis patriȩ cecidere manus: quin protinus omnem
ꝑlegerent oculis: niiam premissus achates
adfore: atq una phebi triuiȩq: sacerdos
Deiphebe glauci: fatur ꝗ̃ talia regi:
Non hoc ista sibi tempus spectacula poscit.
Nunc grege de intacto septẽ mactare iuuencos
Prestiterit: totidem lectas demore bidentes
Talib i ad fata aeneã: nec sicra morantur
Iuna uiri: teueros uocat alta in templa sacerdos:
excisum euboicȩ latus ingens rupis in antrum:
Quo lati ducunt aditus centũ. ostia centum:
Unde ruunt totidẽ uoces responsa sibillȩ:
Uentũ erat ad limen: eum uirgo poscere fata
Tempus ait. ds̃ ecce ds̃: oui talia fauti
ante fores. subito non uultus. non color unus.
Non comptȩ mansere comȩ : sed pectus anheluro
& rabie fera corda tument: maiorq uideri:

Expanded text:
caeca regens filo vestigia. Tu quoque magnam caeca regens filo vestigia. Tu quoque magnam partem opere in tanto, sineret dolor, Icare, haberes. Bis conatus erat casus effingere in auro; bis patriae cecidere manus. Quin protinus omnia perlegerent oculis, ni iam praemissus Achates adforet, atque una Phoebi Triviaeque sacerdos, Deiphobe Glauci, fatur quae talia regi: Non hoc ista sibi tempus spectacula poscit; nunc grege de intacto septem mactare iuvencos praestiterit, totidem lectas de more bidentes. Talibus adfata Aenean nec sacra morantur iussa viri, Teucros vocat alta in templa sacerdos. Excisum Euboicae latus ingens rupis in antrum, quo lati ducunt aditus centum, ostia centum; unde ruunt totidem voces, responsa Sibyllae. Ventum erat ad limen, cum virgo. Poscere fata tempus ait; deus, ecce, deus! Cui talia fanti ante fores subito non voltus, non color unus, non comptae mansere comae; sed pectus anhelum, et rabie fera corda tument; maiorque videri,
Abbreviated transcription (Latin):
ramũ letheo rore madentem
ioratum stigia suꝑ utraq quassat
ta cunctantiq natantia lumina soluit
imos inopina quies laxauerat arcus.
in combens : cum puppis parte reuulsa
gubernaculo li quidas ꝓiecit in undas
item. ac socios ne quicqua sepe uocatem:
olans tenues se sustulit ales in auras:
sq patris neptuni in territa fertur:
ideo scopulos sirenum aduecta subibat
.s: quondam multorũq ossibus albos:
auca assiduo longe sale saxa sonabant.
pat̃ amisso fluitante errare magistro
Cicropidȩ iussi miserum septena quet annis
Corpora natorũ : stat ductis sortibus urna
Contra elata mari responda gnosia tellus:
hic crudelis amor tauri. subpostaq furto
Pasiphe. mixtũq genus. prolesq biformis
mino taurus in est ueneris monimenta ne fandȩ :¬
hic labor ille domꝰ & in ertricabilis error :
Magium reginȩ sed enim miseratus amorem
dedalus : ipse dolos tecti ambagesq: resoluit:

Expanded text:
ethaeo rore madentem, vique soporatum Stygia, super utraque quassat tempora, cunctantique natantia lumina solvit. Vix primos inopina quies laxaverat artus, et super incumbens cum puppis parte revolsa, cumque gubernaclo, liquidas proiecit in undas praecipitem ac socios nequiquam saepe vocantem; ipse volans tenues se sustulit ales ad auras. promissisque patris Neptuni interrita fertur. Iamque adeo scopulos Sirenum advecta subibat, difficiles quondam multorumque ossibus albos, tum rauca adsiduo longe sale saxa sonabant: cum pater amisso fluitantem errare magistroCecropidae iussi—miserum!—septena quotannis corpora natorum; stat ductis sortibus urna. Contra elata mari respondet Gnosia tellus: hic crudelis amor tauri, suppostaque furto Pasiphaë, mixtumque genus prolesque biformis Minotaurus inest, Veneris monumenta nefandae; hic labor ille domus et inextricabilis error; magnum reginae sed enim miseratus amorem Daedalus ipse dolos tecti ambagesque resolvit,