comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
humanae głȩ fecerimus: int̾ra nos thes.¬
aurizare secundũ dnĩ sententiam noue¬
rimus. & consequent̃ illud tamquã humi
reconditũ interramq defossum. uł diuer¬
sis demoniis populandũ. uł ȩdaci cenodo¬
xiae rubigine consumdũ. uł ita suꝑbiȩ
tineis deuorandũ: ut adnullã recondentis
utilitatẽ emolumentũq respieiat: Om̃s
gͥ cordis nr̃i recessus iugit̾ ꝑscrutandi st̃:
& ascendentiũ in eos uestigia indagatione
sagacissima retractanda. nequa forte in¬
tellectualis ibidem bestia uł leo uł dra¬
eo ꝑtransiens. ꝑniciosa uestigia latenter
inp̃sserit. quib accessus etiam cȩteris in
adita pettoris nr̃i ꝑcogitationũ neglegen¬
tiam p̾beatur: Et ita ꝑsingłas horas atq
momenta. terram cordis nr̃i euangłico ara¬
tro hoc ẽ iugi dnĩcae crucis recordatione
sul cantes : uł noxiarum ex nobis ferarũ
cubilia. uł uirulentoꝵ serpentiũ exter

Expanded text:
humanae gloriae fecerimus, in terra nos theshumanae gloriae fecerimus, in terra nos thesaurizare secundum domini sententiam nouerimus, et consequenter illud tamquam humi reconditum in terramque defossum uel diuersis daemoniis depopulandum uel edaci cenodoxiae aerugine consumendum uel ita superbiae tineis deuorandum, ut ad nullam recondentis utilitatem emolumentumque respiciat. omnes igitur cordis nostri recessus iugiter perscrutandi sunt et ascendentium in eos uestigia indagatione sagacissima retractanda, ne qua forte intellectualis ibidem bestia, uel leo uel draco, pertransiens perniciosa uestigia latenter inpresserit, quibus accessus etiam ceteris in adyta pectoris nostri per cogitationum neglegentiam praebeatur. et ita per singulas horas atque momenta terram cordis nostri euangelico aratro, hoc est iugi dominicae crucis recordatione sulcantes uel noxiarum ex nobis ferarum cubilia uel uirulentorum serpentium exter
Abbreviated transcription (Latin):
RIT ERGO hOC
quadriꝑtito quo
diximus modo
necessaria nobis
ista discretio: Idẽ
ut primũ materia
nos auri ueri fu¬
cati ue non lateat: Scd̾o: ut has eadem
cogitationes quae mentiuntur oꝑa pietatis.
tamquam ad ulterina nomismata & paracͥa-¬
raxima reꝓbemus. ut pote quae falsam
imaginem regis non legitime signata conti¬
neant. uł illa quae inauro p̾ciosissimo scrip¬
turarũ. uitioso & heretico sensu non ueri re¬
gis sed trranni p̃fer̃ uultum similit̾ discer¬
nentes: refutare possimus Siue illa qͦrũ
pondꝰ ac p̃tiũ rubigo uanitatis arrodens.
exagio senioꝵ non sinit ad aequari: ut nd̾¬
mismata leuia atq damnosa minusq
pensantua recusemus. ne in illud incidentes
quod obseruare tota uirtute precepto dñi
cõmonemur. cunctis laborũ nr̃oꝵ meritis
stipendiisq fraudemur: Nolite thesanriza¬
re uob thesauros int̾ra: ubi erugo & ti¬
nea demolitur. et ubi fures effodiunt &¬
furantur. Quic quid enim contemplatione

Expanded text:
rit ergo hoc quadripertito quo diximus modo necessaria nobis ista discretio, id est ut primum materia nos auri ueri fucatiue non lateat, secundo ut has easdem cogitationes quae mentiuntur opera pietatis tamquam adulterina nomismata et paracharaxima reprobemus, utpote quae falsam imaginem regis non legitime signata contineant, uel illa, quae in auro pretiosissimo scripturarum uitioso et haeretico sensu non ueri regis, sed tyranni praeferunt uultum, similiter discernentes refutare possimus, siue illa, quorum pondus ac pretium aerugo uanitatis adrodens exagio seniorum non sinit adaequari, ut nomismata lenia atque damnosa minusque pensantia recusemus, ne in illud incidentes, quod obseruare tota uirtute praecepto domini commonemur, cunctis laborum nostrorum meritis stipendiisque fraudemur: nolite thesaurizare nobis thesauros in terra, ubi aerugo et tinea demolitur, et ubi fures effodiunt et furantur. quidquid enim contemplatione
Abbreviated transcription (Latin):
uero miraculo sunt maiore per¬
culsi: cum eius nomen quod apd̃
ipsos quoq magna fuerat opmi¬
one comꝑtum. ꝓtinus ꝓdidisset :
A quo uniuersi fr̃s. prioris igno¬
rantiae ueniam petentes: quod
eum uidelicet tanto tempore
inter iumores ac paruulos depu¬
tassent. inuitum ac flentem qd
inuidia diaboli digna sibi fuisset
conuersatione atq humilitate
fraudatus: quam diutissime reqͥ¬
sitam. tandem se aliquando inue¬
nisse gaudebat: nec meruisset ui¬
tam suam in illa quam arripuerat
subiectione finire. ad ꝓprium cȩ¬
nobium reduxerunt: custodientẽ
summa diligentia: ne ab eis quoq

Expanded text:
uero miraculo sunt maiore peruero miraculo sunt maiore perculsi, cum eius nomen, quod apud ipsos quoque magna fuerat opinione conpertum, protinus prodidisset. a quo uniuersi fratres prioris ignorantiae ueniam postulantes, quod eum uidelicet tanto tempore inter iuniores ac paruulos deputassent, inuitum ac flentem, quod inuidia diaboli digna sibi fuisset conuersatione atque humilitate fraudatus, quam diutissime requisitam tandem se quando inuenisse gaudebat, nec meruisset uitam suam in illa quam arripuerat subiectione finire, ad proprium coenobium? reuxerunt, custodientes eum summa diligentia, ne ab eis quo
Abbreviated transcription (Latin):
ret: Complura uero nocte con¬
surgens. ita furtim nullo teste
uel conscio tenebris occulenti¬
bus efficiebat : ut pęnitus aucto
rem operis. nemo deprehende¬
ret Cumq ibidem trienmo
delitescens. per uniuersam ȩgỹp¬
tum disꝑsis ubiq fratrib quȩ¬
reretur: a quodam tandem uisus.
qui de ȩgẏpti partib comearat:
uix potuit ꝓ humilitate habitus
sui ac uilitate officn quod gere¬
bat agnosci Nam sarculo deorsũ
incuruus : laxabat olerib terrã:
Deinde stercus umeris sinᷤ aduec¬
tans: eoꝵ radicib ingerebat: Cũq
haec intuens frater. suꝑ agnitio¬
ne ens diutissima fuisset hesita¬
tione detentus: ꝓpius tandem
accedens. ⁊ non solum uultum:
sed etiam sonitum uocis diligen¬
ter explorans. ad pedes eius com¬
minus ꝓcidisset : primum
quidem suꝑ hoc stuporem
summum uidentibus cunctis
incussit: cur uidelicet istud fe¬
cerit ei. qui apud ipsos uelut
nouitius ac de seculo nuꝑ egres¬
sus haberetur extremus: Post

Expanded text:
ret. Complura etiam, nocte consurgens, ita furtim, nullo teste vel conscio, tenebris occulentibus effrem operis nemo deprehenderet. cumque ibidem triennio delitescens per uniuersam Aegyptum dispersis ubique fratribus quaereretur, a quodam tandem uisus, qui de Aegypti partibus commearat, uix potuit pro humilitate habitus sui ac uilitate officii quod gerebat agnosci. nam sarculo deorsum incuruus laxabat holeribus terram, deinde stercus umeris suis aduectans eorum radicibus ingerebat. cumque haec intuens frater super agnitione eius diutissima fuisset haesitatione detentus, propius tandem accedens et non solum uuItum, sed etiam sonum uocis diligenter explorans ad pedes eius comminus cecidisset, primo quidem super hoc stuporem summum uidentibus cunctis incussit, cur uidelicet istud fecerit ei, qui apud ipsos uelut nouicius ac de saeculo nuper egressus habebatur extremus, post
Abbreviated transcription (Latin):
GIIUR SI PERFECTIONIS
desiderio dimittens omnia
secutus es xp̃m dicentẽ tibi.
uade uende omnia quȩ habes
& da pauꝑib & habebis thesau¬
rum incȩlo. & ueni sequereme.
quid missa suꝑ aratrum ma¬
nu respicis retro: ut eiusdẽ
dni uoce ꝓnuncieris non eẽ
aptus regno cȩlorum: super
tectum euangłici culminis
stabilitus. qui descendis tollere aliqͥ d̾
dedomo tua. ex his uidelicet quȩ
antea contempsisti : constitutus
magro atq oꝑatione uirtutũ.
substantia mundi qua te renun¬
cians spoliasti. quid reourrens ni¬
teris reuestiri. si uero pauꝑtate
p̃uentus. nichil quod dimitteres
habiusti: multominus ad qui rere
debes quod nec antea possedisti:
Ob id enĩ ita dñi beneficio p̃para¬
tus es: ut ex peditior ad eum nul¬
lis pecuniarum laqueis impeditꝰ
accurreres Uerumtamen: nullꝰ
in hoc egens frangatur: Ne¬
mo est enim: qui non ha¬
beat quod dimittat:
Uniuersis renunciauit facultatib
mundi : quisquis affectum possi¬

Expanded text:
gitur si perfectionis desiderio dimittens omnia secutus es Christum dicentem tibi: uade uende omnia. quae habes et da pauperibus, et habebis thesaurum in caelo, et ueni sequere me, quid missa super aratrum manu respicis retro, ut eiusdem domini uoce pronuntieris non esse aptus regno caelorum? super tectum euangelici culminis stabilitus quid descendis tollere aliquid de domo tua, ex his uidelicet quae antea contempsisti? constitutus in agro atque operatione uirtutum substantia mundi, qua te renuntians spoliasti, quid recurrens niteris reuestiri? si uero paupertate praeuentus nihil quod dimitteres habuisti, multo minus adquirere debes quod nec antea possedisti. ob id enim ita domini beneficio praeparatus es, ut expeditior ad eum nullis pecuniarum laqueis inpeditus adcurreres. uerumtamen nullus in hoc egens frangatur: nemo est enim qui non habeat quod dimittat. uniuersis renuntiauit facultatibus mundi, quisquis affectum possi
Abbreviated transcription (Latin):
sent: an illi qui a euangłicae sa¬
tis facientes sententiae. crucem
dni cotidie portantes. ichilsibi
deꝓpriis facultatib suꝑ eẽ uolu¬
erunt: cumq ipse beatus apłs.
uinculis ⁊ carcerib obligatus
seu uexatione itineris impeditꝰ.
& ob haec consuetã uictus substan¬
tiam parare ut erat solitus suis
manib non oc currerꝵe afrĩb se.
qui demacedonia uenerant. sup¬
plementũ suȩ necessitatis ad serit
accepisse Nam quod michi in¬
quiens deerat: suppleuer̃ fr̃s qͥ
uener̃ amacedonia Et ad philip¬
penses ipse referens Scitis enĩ &ͦ
uos philippenses. quia in princi¬
pio ȩuangłii quando ꝓfectꝰ sum
amacedonia : nulla michi aec¬
clesia communicauit. in ratio¬
ne dati ⁊ accepti: nisi uos soli: xuii¬
Q uia ⁊ thessalonicam &

Expanded text:
sent, an illi qui euangelicae satisfacientes sententiae crucem domini cotidie portantes nihil sibi de propriis facultatibus superesse uolueruntr cumque ipse beatus apostolusI uinculis et carceribus obligatus seu uexatione itineris inpeditus et ob haec consuetam uictus substantiam parare, ut erat solitus, suis manibus non occurrens a fratribus se, qui de Macedonia uenerant, supplementum suae necessitatis adserit accepisse nam quod mihi, inquiens, deerat subpleuerunt fratres qui uenerunt a Macedonia, et ad Philippenses ipse referens: ^ scitis enim et uos, Philippenses, quia in principio en augelii, quando profectus sum a Macedonia, nulla mihi ecclesia communicauit in ratione dati et accepti ni si uos soli, quia et Thessalonic
Abbreviated transcription (Latin):
ane uisiliae e uas
singulis eb domadibus
a uesꝑa in lucescente
sabbato celebrantur: Id circo se¬
niores hiemali tempore quo noc¬
tes st̃ longiores. usq ad quartũ
galloꝵ cantum ꝑ monasteria mo¬
derantur: ut post ex cubias totiꝰ
noctis. reliquis duab ferme ho¬
ris reficientes corpora sua: ne¬
quaquã ꝑ totũ diei spatiũ. som¬
ni torpore marcescant: reqͥe
breuis huiꝰ tẽporis. ꝓ totiꝰ noc¬
tis refectione contenti Qđ
nos quoq: omĩ obseruatione

Expanded text:
ane uigilias, quae ane uigilias, quae singulis ebdomadibus a uespera inlucescente sabbato celebrantur, idcirco seniores hiemali tempore, quo noctes sunt longiores, usque ad quartum gallorum cantum per monasteria moderantur, ut post excubias totius noctis reliquis duabus ferme horis reficientes corpora sua nequaquam per totum diei spatium somni torpore marcescant, requie breuis huius temporis pro totius noctis refectione contenti. quod nos quoque omni obseruatione
Abbreviated transcription (Latin):
ad orationẽ ñ occurrerit.
ulterius oratoriũ introire
nꝰ audet. nec semet ipsum
ad miscere psallentibus.
s c̃gregationis missã. stans
ꝑforib pͣstolat᷑: donec egre¬
dientib cunctis. sub missa
in t̾rã pęnitentia : ne glegen¬
tiȩ suę uł tarditatis inpe¬
tret ueniam Sciens nequa ꝙͣ
se posse desidię suȩ noxã: alit̃
ex piare Sed ne in ea quidem
quę post tres horas erit secutu¬
ra sollẽpnitas admittendũ: nisi
ꝓ neglegentia p̾senti. c̃festim
uera humilitate subnixus: sa¬
tis facere festinaret: In noct᷑nis
uͦ c̃uenticulis: usq ad scđ psal¬
mũ p̾bet᷑ tardanti dilatio Ita
dũ taxat: ut ante quã finito
eodẽ psalmo fr̃s inorationẽ ꝓ¬
cũbãt. semet ipsũ c̃gregationi
inserere atq admiscere festi¬
net Eidẽ ꝓcul dubio increpa¬
tioni ac pęnitentiȩ quã p̃dixi¬
mus subiciendus. si ultra p̃sti¬
tutam dilationis horã: uł mo¬
dicũ retardarit: I uiii¬

Expanded text:
ad orationem non occurrerit, ad orationem non occurrerit, ulterius oratorium introire. non audet nec semet ipsum admiscere psallentibus, sed congregationis missam stans pro foribus praestolatur, donec egredientibus cin terram poenitentia, negligentiae suae vel tarditatis impetret veniam, sciens nequaquam se posse desidiae suae noxam aliter expiare, sed ue in ea quidem quae post tres horas erit secutura sollemnitate admittendum, nisi pro neglegentia praesenti confestim uera humilitate subnixus satisfacere festinarit. in nocturnis uero conuenticulis usque ad secundum psalmum praebetur tardanti dilatio, ita dumtaxat, ut, antequam finito eodem psalmo fratres in oratione procumbant, semet ipsum congregationi inserere atque admiscere festinet, eidem procul dubio increpationi ac paenitentiae quam praediximus subiciendus, si ultra praestitutam dilationis horam uel modicum retardarit. S
Abbreviated transcription (Latin):
nichil a nr̃is semoribus
qͥ hanc eandẽ matutinã
sollempnitatẽ addi debe¬
re censuerꝰ. de antiqua
psalmoꝵ c̃suetudine iti¬
mutatum: s eodẽ ordine
missã qͦ priꝰ in nocturnis c¬
uentib ꝑ p&uo celebratã:
Et enĩ hrmnos qͦs in hac
regione ad matutinã exi¬
bere sollẽpnitatẽ infine noc¬
tͥnarũ uigiliarũ. quas post gallo¬
rũ cantũ ante aurorã finire
solent: similit̾ hodieꝙ decan¬
tant Id .ẽ. centesimũ quadra¬
gesimũ octauũ psalmũ. cuius
initiũ ẽ. Laudate dñm decęlis:
& reliquos qͥ sequunt᷑ Quinqͣ¬
gesimũ uͦ psalmũ. & sex agesi¬
mũ scđm. & oc togesimũ nonũ:
huic nouellȩ sollẽpnitati fuisse
deputatos Deniq ꝑ italiã ho-¬
dieq consũ matis matutinis bym¬
nis : qͥnqͣgesimꝰ psalmꝰ in uniu̾sis
aeccluscanit᷑: Qd̃ non aliunde.
quã ex in¬
de tractiꝰ e̾ẽ ñ dubito Iuii¬
s uͦ qͥ int̾cia. sexta. uł nona.
priꝰꝙ ceptꝰ finiat᷑ psalmꝰ.

Expanded text:
nihil a nostris senioribus, qui hanc eandem matutinam sollemnitatem addi debere censuerunt, de antiqua psalmorum consuetudine inmutatum, sed eodem ordine missam quo prius in nocturnis conuentibus perpetuo celebratam. etenim hymnos, quos in hac regione ad matutinam excepere sollemnitatem, in fine nocturnarum uigiliarum, quas post gallorum cantum ante auroram finire solent, similiter hodieque decantant, id est centesimum quadragensimum octauum psalmum, cuius initium est laudate domiuum de caelis et reliquos qui sequuntur. quinquagensimum uero psalmum et sexagensimum secundum et octogensimum nonum huic nouellae sollemnitati fuisse deputatos. denique per Italiam hodieque consummatis matutinis hymnis quinquagensimus psalmus in uniuersis ecclesiis canitur, quod non aliunde quam exinde tractum esse non dubito. Is uero, qui in tertia, sexta uel nona, priusquam coeptus finiatur psalmus,
Abbreviated transcription (Latin):
quoq tolerantiȩ.
qua temptationes
mnlatas sustinere
consistere. beatus
apłs ita pnunciat:
Temptationuos non adp̃hendat: nisi huma¬
na: Fidelis taut̃ ds̃. qui non ꝑmirtat uos
temptari suꝑ id qd̵ potestis. s faciet
cũ temptatione & exitũ: ut sustinere
possitis: Dm̃ quoq aptare siue confir¬
mare animos nr̃o sead omẽ opus bonũ.
& oꝑari in nob̾ ea quae sibi sunt placi¬
ta: idem apłs docet. Ds̃ aut̃ pacis. qui¬
eduxit de tenebris pastorem magnum
ouium in sanguene testamenti aet̃ma
faciens in uob̾ qđ placeat coram se
Quod etiã thessalonicensib ut eueniat.:
ita precatur dicens: Ipse aut̃ dns̃ iħs xp̃s &¬

Expanded text:
quoque tolerantiae qua temptationes inlatas sustinere eratione consistere beatus apostolus ita pronuntiat: temptatio uos non adprehendit nisi humana. fidelis autem deus, qui non permittet temptari super id quod potestis, sed faciet cum temptatione et exitum, ut sustinere possitis. deum quoque aptare siue confirmare animos nostros ad omne opus bonum et operari in nobis ea quae sibi sunt placita idem apostolus docet: deus autem pacis, quieduxit de tenebris pastorem magnum ouium in sanguine testamenti aeternifaciens in uobis quod placeat coram se. quod etiam Tbessalonicensibus ut eueniat ita precatur dicens: ipse autem dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ESTINARE IGITͣ
ommi debemus instan¬
tia. ut interior quoq
nr̃ homo uitioꝵ suorẽ
meos: & considerabo mirabilia delege tua:
Et doce me facere uoluntatem tuam.
quia deus m̃s estu Et iterũ Qui doces
homine adscientiã:

Expanded text:
estinare igitur omni debemus instantia, ut interior quoque noster homo uitiorum suorum meos: et considerabo mirabilia de lege tua, et: doce me facere uoluntatem tuam, quia tu es deus meus, et iterum: qui doces hominem scientiam.
Abbreviated transcription (Latin):
mandatur: Quam sub alio fr̃e ui¬
niore qui cum sibi creditum re¬
tinebat exercens : sic eidem sub¬
debatur. Lantaq obȩdientia
desideratam humilitatis ex cole¬
bat uirtutem : ut non solum
ea quȩ adorti diligentiam per¬
tinebant. uerum etiam uniu̾¬
sa officia quȩ erant cunctis as¬
pera uel indigna. atq ab om¬
nibus ducebantur horrori . to¬
ta cotidie sedulitate comple

Expanded text:
mandatur. quam sub alio fratre iumandatur. quam sub alio fratre iuniore, qui eum sibi creditum retinebat., exercens sic eidem subdebatur tantaque oboedientia desideratam humilitatis excolebat uirtutem, ut non solum ea, quae ad horti diligentiam pertinebant, uerum etiam uniuersa officia, quae erant cunctis aspera uel indigna atque ab omnibus ducebantur horrori, tota cotidie sedulitate conple
Abbreviated transcription (Latin):
sideratȩ subiectionis extende¬
ret : clam fugiens decenobio.
secessit solus inthebaidis ulti¬
mas partes Ibiq deposito habi¬
tu monachorum. ad sumpta se¬
culari ueste: cenobium taben¬
nesiotharum expetut. quod
sciebat cunctis esse districtiꝰ:
Et in quo se uel ꝓlongitudi¬
ne regionis credidit ignorandũ:
uel ꝓmagnitudine monasterii
ac multitudine fr̃m. facile pos¬
se celari Ubi diutissime ꝓforibus
ꝑseuerans : cunctoꝵ fr̃m genibus
ꝓuolutus. ut susciꝑet᷑ summis pre¬
cĩbus ambiuit Cumq multo
despectu tandem fuisset ad mis¬
sus: quod scilicet decrepitus se¬
nex. & qui omnem suam ꝑ uixis¬
set aetatem: ingredi cenobi um
postularet: quo tempore iam
nec deseruire quiđe suis uolup¬
tatib preualeret : ac ne hoc ip¬
sum quidẽ causa religionis ex¬
petere cum ad sererent. sed fa¬
mis ⁊ ino pię necessitate constric¬
tum: ut seni nulliq operi pęni¬
tus apto. orti cura diligentiaq

Expanded text:
sideratae subiectionis extendesideratae subiectionis extenderet, clam fugiens de coenobio secessit solus in Thebaidos ultimas partes, ibique deposito habitu monachorum adsumpta saeculari ueste coenobium Tabennesiotarum expetit, quod sciebat cunctis esse districtius, et in quo se uel pro longitudine regionis credidit ignorandum uel pro magnitudine monasterii ac multitudine fratrum facile posse celari. ubi diutius pro foribus perseuerans cunctorum fratrum genibus prouolutus ut susciperetur summis precibus ambiuit. cumque multo despectu tandem fuisset admissus, quod scilicet decrepitus senex et qui omnem suam peruixisset aetatem ingredi coenobium postularet, quo tempore iam ne deseruire quidem suis uoluptatibus praeualeret, ac ne hoc ipsum quidem causa religionis expetere eum adsererent, sed famis et inopiae necessitate constrictum, ut seni nullique operi penitus apto horti cura diligentiaque
Abbreviated transcription (Latin):
re: Coartat nos libelli modus
ad finem tendere : sed obȩdientię
bonum quȩ intercȩteras uirtu¬
tes primatum tenet. non patit᷑
nos eoꝵ gesta qui ꝑ hanc claruer̃.
penitus silentio preterire ꝓpter
quod utrumq congrue tempe¬
rantes. id est tam breuitate quã
studiosoꝵ desideriis atꝙ hutili¬
tatib seruientes: unum adhuc
ponimus humilitatis exemplũ.
quod non ab incipiente : sed aꝑ
fecto atq abbate completum.
non solum uiniores instruere:
sed etiam semores adꝑfectam
humilitatis uirtutem lectione
sua poterit incitare:
idimos iia¬
q ab batẽ
pinufium.
qui cum es¬
set in manis
cenobii pres¬
biter. quod
est in egyp¬
to non lon¬
ge a panesty si ciuitate : & ꝓ
ipsa reuerentia uel uitȩ suę
uel ętatis. uel sacerdotii. cunc¬
tis honorabilis ac uenerandus
existeret : uidens se ꝓ hoc ipso.
humilitatem illam quam secun¬
dum suȩ mentis ardorem con¬
cupiuerat exercere non posse.
nec habere quo uirtutem de¬

Expanded text:
re. Coartat nos libelli modus re. Coartat nos libelli modus ad finem tendere: sed oboedientiae bonum, quae inter ceteras uirtutes primatum tenet, non patitur nos eorum gesta qui per hanc claruerunt. penitus silentio praeterire. propter quod utrumque congrue temperantes, id est tam breuitati quam studiosorum desideriis atque utilitatibus seruientes unum adhuc ponemus humilitatis exemplum, quod non ab incipiente, sed a perfecto atque abbate conpletum non solum iuniores instruere, sed etiam seniores ad perfectam humilitatis uirtutem lectione sua poterit incitare uidimus itaque abbatem Pinufium, qui cum esset inmanis coenobii presbyter, quod est in Aegypto non longe a Panephyasi ciuitate, et pro ipsa reuerentia uel uitae suae uel aetatis uel sacerdotii cunctis honorabilis ac uenerandus existeret, uider se pro hoc ipso humilitatem illam, quam secundum suae mentis ardorem concupierat, exercere non posse nec habere quo uirtutem de
Abbreviated transcription (Latin):
bus non medioerit institutus:
Qui relictis parentibus cũ ad
monasteriũ ꝑ uolasset. ad com¬
ꝓbandam mentis humilitatẽ
uł fidei eius ardorem: confestĩ
ei a seniore p̃ceptum est. ut de¬
cem sportas quas necesse ñ erat
publice uenditari: ceruicibus
suis onerans distrahendas ꝑpla¬
teas circum ferret: Adiecta c̃¬
ditione. qua diutius in hoc officio
retineret᷑. si forte unus eas parit̃
coemere uoluisset non cederet:
sed singillatim eas quȩrentibus ue¬
nundaret: Qđ ille tota deuotione
compleuit : & omni confcisionis
uerecundia ꝓ nomine ac desiđio
xpisti calcata. sportas umeris suis
imponens. pretio statuto distrax̃.
ac pecuniam ad monasterium
reportauit. ne quaquam pertͣ¬
ritus tam uilis et insueti officu
nouitate : nec considerans indig¬
nitatem rei natalium̃q splendo¬
rem. ac uenditionis in uuiriam :
dum illam xpisti humilitatem
quȩ est uera nobilitas. ꝑ obȩdien¬
tiae gratiam desiderat obtine¬

Expanded text:
bus non mediocriter institutus. bus non mediocriter institutus. qui relictis parentibus cum ad monasterium peruolasset, ad conprobandam mentis humilitatem uel fidei eius ardorem confestim ei a seniore praeceptum est, ut decem sportas, quas necesse non erat publice uenditari, ceruicibus suis onerans distrahendas per plateas circumferret, adiecta condicione, qua diutius in hoc officio retineretur, ut, si forte unus eas pariter coemere uoluisset, non cederet, sed singillatim eas quaerentibus uenundaret. quod ille tota deuotione conpleuit et omni confusionis uerecundia pro nomine ac desiderio Christi calcata sportas umeris suis inponens pretio statuto distraxit ac pecuniam ad monasterium reportauit, nequaquam perterritus tam uilis et insueti officii nouitate nec considerans indignitatem rei nataliumque splendorem ac uenditionis iniuriam, dum illam Christi humilitatem, quae est uera nobilitas, per oboedientiae gratiam desiderat obtine
Abbreviated transcription (Latin):
uelut a dño hoc sibi esset precep¬
tum : confestim celeri cursu ra¬
piens filium. ulnis ꝓpriis usq ad
oram fluminis iactaturus aduex̃
Qđ ꝓfecto. feruore fidei ⁊ obȩ¬
dientiȩ eius fuisset oꝑe consum
matum: nisi ꝓcurati fuissent
deindustria fr̃s: qui sollicite ripam
fluminis obsiderent: o iectumq
um. &. quodam modo defluminis
alueo paruulũ rapuissent & con¬
summationẽ precepti ob sequio
patris ac deuotione completã:
ab affectu oꝑis atq abipso fine
IreuocasseN
uiuS
Fides atꝙ
deuotio
mori: hac eum obȩdientia abra¬
hȩ patriarchȩ opus implesse:
Cumq breui tempore transac
to. idem abbas cenobii dehuius
mundi commoratione migra¬
r& ad xpͣm: hunc p̃ponens cunc¬
tis fr̃ib. suc cessorẽ sui atq abba¬
tem monasterio dereliquit:
oNI
tacebimus
etiam nob̾
cognitum
fratrem. se¬
cundum se¬
culi huius
ordinem sũ
nam patre comite ac ditissimo¬
oriundꝰ fuit. studns quoq liberili¬

Expanded text:
uelut a domino sibi esset praecepuelut a domino sibi esset praeceptum, confestim celeri cursu rapiens filium ulnis propriis usque ad oram fluminis iactaturus aduexit. quod profecto feruore fidei et oboedientiae eius fuisset opere comatum; nisi procurati fuissent de industria fratres, qui sollicite ripam fluminis obsiderent, projectumque jam et quodammodo de fluminalueo paruulum rapuissent, et consummationem praecepti obsequio patris ac deuotione conpletam ab effectu operis atque ab ipso fine reuocassent. Cuius fides atque deueniori, hac eum obedientia Abrahae patriarchae opus implesse. Cumque brevi tempore tto idem abbas coenobii de huius mundi commoratione migraret ad Christum, hunc praeponens cunctis fratribus successorem sui atque abbatem monasterio dereliquit. Non tacebimus etiam nobis cognitum fratrem secundum saeculi huius ordinem summae familiae: nam patre comite ac ditissimooriundus fuit, studiis quoque liberali
Abbreviated transcription (Latin):
tus Sed etiã colaphis atꝙ alapis
ex positus diuersoꝵ. quas plerũq
sub otutib suis in nocenti paruu¬
lo etiã gratis cernebat infligi.
ita ut numquam genas eius n̾isi¬
chil lacrimarumꝰ sordentibus
uestigiis uderet infectas Cũq
eiꝰ angeret᷑ : ꝓ amore nchilomi¬
nus xp̃i iobȩdientie uirtute.
rigida sẽꝑ atq in molbia patris
uiscera ꝑ manserunt: Non enĩ
reputabat iam suũ filiũ quẽ secũ
parit᷑ obtulerat xp̃o: nec cura¬
bat depͣsentib eiꝰ in iuriis. sed po¬
tius exultabat. quod eas infruc¬
tuose tolerari cernebat: Parum
cogitans delacrimis eius: s de
ꝓpriahumilitate ac ꝑfectione
sollicitꝰ: Quam districtione̾ men¬
tis illius atq in mobilẽ rigorem
ꝑuidens cenobii semor: ad cõp¬
bandam penitus ammi enis con¬
stantiam. cum plorare quadam
die uidisset infantem. simulanᷤ
se aduersus eum commotum.
precepit patri ut tollens eum
iactaret influmen Tum ille

Expanded text:
tus: sed etiam colaphis atque alapis tus: sed etiam colaphis atque alapis expositus diversorum, quas plerumque sub obtutibus suis innocenti parvulo etiam gratis cernebat infligi: ita ut numquam genas ejus, nisi lacrymarum sordentibus vestigiis videret infectas. Cumque  ageretur, pro amore nihilominus Christi et oboedientiae uirtute rigida semper atque inmobilia patris uiscera permanserunt. non enim reputabat iam suum filium, quem secum pariter obtulerat Christo, nec curabat de praesentibus eius iniuriis, sed potius exultabat, quod eas nequaquam infructuose tolerari cernebat, parum cogitans de lacrimis eius, sed de propria humilitate ac perfectione sollicitus. quam districtionem mentis illius atque inmobilem rigorem peruidens coenobii senior, ad conprobandam penitus animi eius constantiam, cum plorare quadam die uidisset infantem, simulans se aduersus eum commotum praecepit patri, ut tollens eum iactaret in flumen. tum ille,
Abbreviated transcription (Latin):
tia sua. contra omnẽ consuetudi¬
nem cęnobiorũ: cũ filio paruulo
qui octo circit ee̾t annorum. ut
susciperet᷑ elicuerit: Cumq tan¬
dẽ recepti fuissent. confestĩ ñ so¬
lũ diuersis p̃positis traditi: uerũ
etiã celle habitatione se iuncti st̃.
ne scilicet iugi uisione paruuli re¬
minisceret᷑ pat̃. ex omĩ sua quã
renuncians abiecerat facultate.
atq ad fectione carnali: saltem
sibi filiũ suꝑ eẽ. ut quẽ ad modum
etiã patrem se eẽ nesciret: Qđ
ut plenius ꝓbaretur. utrum ui¬
delicet plus faceret ad fectionẽ
sanguinis. ac suoꝵ uiscerũ cari¬
tatẽ. an obȩdientiã ⁊ mortificatio¬
nẽ xpiͣ : quã renuncians quisq
ꝓeius deb& amore preferre: de
industria neglegebatur paruu¬
lus. pannis potius quam uestim̃tis
indutus. sordibus quoq ita obsitꝰ
acfedatus: ut offendere potius
quam delectare pat̾ nos ocłos
possit. quotiens ab eo fuisset aspec¬

Expanded text:
tia sua contra omnem consuetuditia sua contra omnem consuetudinem coenobiorum cum filio suo parvulo, qui octo circiter erat annorum, ut susciperetur eliceret. Cumque tandem recepti fuissent, confestim non solum diversis praepositis traditi, verum etiam cellae habitatione sejuncti sunt, ne scilicet jugi visione parvuli, reminisceretur pater ex omni sua, quam renuntians abjecerat, facultate atque affectione carnali, saltem sibi filium superesse: et quemadmodum etiam patrem se esse nesciret. Quod ut plenius probaretur, utrum videlicet plus faceret affectione sanguinis, ac suorum viscerum charitate, an obedientia et mortificatione Christi, quam renuntians quisque pro ejus debet amore praeferre, de industria negligebatur parvulus, pannis potius quam vestimentis indutus, sordibus quoque ita obsitus ac foedatus, ut offendere potius quam delectare paternos oculos posset, quoties ab eo fuisset aspec
Abbreviated transcription (Latin):
repparariq non possit:
LIIS RORSUS
aedificari cupi¬
entib obedien¬
tiae enis exem¬
plo: uocans seni¬
or. Curre in qͥt
ioħs: saxũ illud.
huc aduol ue
quantotius:
Qui confestĩ saxũ in mane quod
multȩ hominum turbȩ mouere
ñ possint : adplicata nunc cerunce.
nunc toto pectore. tanto nisu labo¬
re atq conatu ꝓuoluere conten¬
debat. ut sudore omnium mem¬
broꝵ suoꝵ . ñ solũ totum infun¬
der& uestim̃tum: sed etiã saxu
ipsũ suis cerucibus umec̾taret:
In hoc quoq parum metiens. iN¬
possibilitatem p̾cepti uł facti.
ꝓreuerentia senis: ⁊ ob sequie
simplicitate sincera. qua credebat
senẽ tota fide: nichil posse in cas¬
sũ ac sine ratione prȩcipere :XX¬
UE USQ ABBATIS
ioħis pauca de
multis dixisse
sufficiat: Nunc
abb̃is patris mu¬
tu factũ dignũ
memoria : com¬
p̃hendam:
Hic namq ab¬
renunciare
desid̾ans huic mundo. tam diu ꝓ
forib monasterii excubans ꝑdu¬
rauit: donec immobili ꝑseueran

Expanded text:
repararique non posset. Aliis rursus aedificari cupientibus oboedientiae eius exemplo, uocans senior, curre, inquit, Iohannes, saxum illud huc aduolue quantocius. qui confestim saxum inmane, quod multae hominum turbae mouere non possent, adplicita nunc ceruice nunc toto corpore, tanto nisu atque conatu prouoluere contendebat, ut sudore omnium membrorum suorum non solum totum infunderet uestimentum, sed etiam saxum ipsum suis ceruicibus umectaret, in hoc quoque parum metiens inpossibilitatem praecepti uel facti pro reuerentia senis et obsequii simplicitate sincera, qua credebat. senem tota fide nihil posse in cassum ac sine ratione praecipere. Huc usque abbatis Iohannis pauca de multis dixisse sufficiat. nunc abbatis Patermuti factum dignum memoria conprehendam. hic namque abrenuntiare desiderans huic mundo tamdiu pro foribus monasterii excubans perdurauit, donec inmobili perseue
Abbreviated transcription (Latin):
senem cũ
alacrem
tamquam
ad ꝓpria
transmi¬
grantem
in extremo
iam anelitu positum anxii fratreᷤ
circum uallentes: supplicit̾ p̃caren¬
tur. ut aliquod eis memoriale man¬
datum uelut hereditariũ quod¬
dam legatum relinqueret: ꝑ quod
possent ad ꝑfectionis culmen p̃¬
cepti compendio facilius ꝑuenire.
ingemiscens ille: Numquam
ait meam feci uoluntatẽ : ne quãꝙͣ
docui quod prius ipse ñ feci

Expanded text:
senem cum alacrem tamquam ad propria transmigrantem in extremo iam anhelitu positum anxii fratres circumuallantes suppliciter precarentur, ut aliquod eis memoriale mandatum uelut hereditarium quoddam legatum relinqueret, per quod possent ad perfectionis culmen praecepti conpendio facilius peruenire, ingemescens ille: numquam, ait, meam feci uoluntatem nec quemquam docui quod prius ipse non feci.
Abbreviated transcription (Latin):
ae carnis adiunxero. ita ut corpus me
quae mea sunt. uł ea quae mea sunt
cogitem. uł uniuersa quae michi posst̃
inferri. non pacient̾ libent̃q sustineã:
nichil michi proderit exterioris hominis
abrenunciatio atq cõbustio: interiore ad¬
huc uitus pristinis inuoluto÷ Eoquod sim¬
plicẽ substantiã mundi huius primȩ c̃¬
uersationis feruore contemnens. quae
nec bona ẽẽ nec mala. s media definit᷑:
uitiosi cordis noxias facultates similiter
abicere non curarem. nec attingr do-¬
minicã caritatem: quae patiens. quae
benigna ẽ. quae non aemulatur. non
inflatur. non irritatur. non agit ꝑ¬
peram. non quaerit quae sua sunt.
non cogitat malũ Quae omã suffert.
omĩa sustinet: postremo quae sectato¬
rem suũ numquam cadere sinit sup¬
¶plantatione peccati:

Expanded text:
ae carnis adiunxero, ita ut corpus meuae carnis adiunxero, ita ut corpus meu uel quaeram quae mea sunt uel ea quae mala sunt cogitem uel uniuersa quae mihi possinferri non patienter libenterque sustineam; nihil mihi proderit exterioris hominis abrenuntiatio atque combustio, interiore adhuc vitiis pristinis involuto, eo quod simplicem substantiam mundi hujus primae conversionis fervore contemnens, quae nec bona esse, nec mala sed media definitur, vitiosi cordis noxias facultates similiter abjicere non curarim, nec attingere Dominicam charitatem, quae patiens, quae benigna est, quae non aemulatur, non inflatur, non irritatur, non agit perperam, non quaerit quae sua sunt, non cogitat malum, quae omnia suffert, omnia sustinet , postremo quae sectatorem suum numquam cadere sinit supplantatione peccati
Abbreviated transcription (Latin):
qui procul dubio ẽ sublimior adp̃hen¬
der̃: Diligentius tam̃ etiã hoc mente
ꝑpendite. quod non simplicit dixerit:
Si distribuero facultates meas Uide
retur enim deillo forte dixisse. qͥ nec¬
dũ euangłicum implens mandatum.
adhuc sibi exeis sic̃ non nulli tepidoꝵ
faciunt: aliquid reseruasset: Si distri¬
buero inquit omnes facultates meas
incibos pauperum. idẽ: etiã si ꝑfec¬
te abrenunciauero diuitus istis t̾rens.
Huic quoq renunciationi. aliud ma¬
ius. ad iunx̃ Et st̾radidero corpis meũ
ut ardeã ⁊caritatẽ uero non habuero:
nichil sum: Ac si aliis uerbis dixisset:¬
Et si distribuero incibos pauperũ omnes
facultates meas. secundum euangelicũ
illud mandatum quod dr̃. si uis ꝑfectꝰ
eẽ uade uende omnia quae habes & da
pauꝑib. & habebis thesaurum incȩlo
ita scilicet abrenuncians. ut ex his pę¬
nitus nichil michi reseruem: & huic e¬
rogationi martyrium exustionis me¬

Expanded text:
qui proculdubio est sublimior, apprehenqui proculdubio est sublimior, apprehendunt. Diligentius tamen etiam hoc mente perpendite, quod non simpliciter dixerit, Si distribuero facultretur enim de illo forte dixisse, qui necdum euangelicum implens mandatum adhuc sibi ex eis, sicut nonnulli tepidorum faciunt, aliquid reseruasset. sed si distribuin cibos pauperum, id est, etiamsi perfecte abrenuntiavero divitiis istis terrenis. Huic quoque renuntiationi aliud majus adjunxit: Et si tradidero corpus meum, ut ardeam, charitatem vero non habuero, nihil sum. Ac si aliis verbis dixisset: Si distribuero in cibos pauperum omnes facultates meas, secundum evangelicum illud mandatum, quo dicitur : Si vis perfectus esse, uade, uende omnia quae habes et da pauperibus, et habebis thesaurum in caelo, ita scilicet abrenuntians, ut ex his nihil penitus mihi reseruem, et huic erogationi martyrium exustione me
Abbreviated transcription (Latin):
ralis. & localis quodam modo ex aegypto
transmigratio: si renunciationẽ cordis quae
sublimior & utilior ẽ. non ualuerimus si¬
milit̾ obtinere: Deilla enĩ qua diximus
abrenunciatione corporali. ita pronuncia¬
uit apostolus: Si distribuero omnes facul¬
tates meas incibos pauperum. & si tradi¬
dero corpꝰ meũ ut ardeã. caritatẽ autẽ
non habuero : nic hil michi proderit:
Quod beatus apłs numquam dixisset.
nisi quia futurũ spũ p̃uidebat. ut aliqͥ
facultatib uniuersis inpauperũ. alimenta
disꝑsis: adꝑfectionem euangelicã & carita¬
tis arduũ culmen ꝑuenire non possent:
Quia scilicet pristina uitia morumq in¬
continentiam. uł suꝑbia uł inpacientia
dominante in suis cordib retinentes:
nequaquam se ab illis expurgare cura¬
rent: Et obid ad caritatẽ dĩ quȩnũꝙͣ
cadit: minime ꝑuenirent: Qui utiq
inferiores effecti hoc scđo renunciatio¬
nis gradu: multo minus illũ t̾eium

Expanded text:
ralis, et localis quodammodo ex Aegypto ralis, et localis quodammodo ex Aegypto transmigratio, si renuntiationem cordis, quae sublimior et utilior est, non valuerimus similiter obtinere. De illa enim quam diximus abrenuntiatione corporali, ita pronuntiavit Apostolus: Si distribuero omnes facultates meas in cibos pauperum, et tradidero corpus meum, ut ardeam; charitatem autem non habuero, nihil mihi prodest . Quod beatus Apostolus numquam dixisset, nisi quia futurum in spiritu praevidebat ut aliqui, facultatibus universis in pauperum alimenta dispersis, ad perfectionem evangelicam et charitatis arduum culmen pervenire non possent; quia scilicet pristina vitia morumque incontinentiam, vel superbia vel impatientia dominante, in suis cordibus retinentes, nequaquam se ab illis expurgare curarent, et ob id ad charitatem Dei, quae numquam cadit, minime pervenirent. Qui utique inferiores effecti hoc secundo renuntiationis gradu, multo minus illum tertium,
Abbreviated transcription (Latin):
erat in aegipto. ubi sedebamꝰ suꝑ ollas car¬
nium. & commedebamꝰ coepas. & alium. &
cũcumeres: & pepiines: Quae figura lic&
in illo p̃cesserit ppło: tamen nunc quoq
eam eotidie in nrõ ordine ac ꝓfessione ui¬
demus impleri: Omĩs enĩ quicũq pꝰ renun¬
ciationẽ mundi huiꝰ ad antiqua reuerti¬
tur studia. & ad pristina desideria reuo¬
catur: haec eadẽ cũ illis opere ac mentes
prorlamat dicens Bene michi erat in ȩ¬
gypto: Quoꝵ uereor ne tanta inuenienda
sit multitudo: quantas tunc sub mõse p̃¬
uaricantium turbas legimus extitisse:
Nã cum sescenta tria milia armatoꝵ de
aegypto dinumerentur egressa. ex his non
sunt am̃plius quam duo tantũ terram re¬
ꝓmissionis in gressi: Unde festinandũ nob̾
est. util a paucis. lac. rarissimisi su mamus
exempla uirtutum: Quia scđm illam
quam diximus figurã. ia enangelio qͦq :
multi uocati. pauci aut. dicuntur d electi:
Nichil gͦ nob̾ ꝓderit ab renunciatio corpo¬

Expanded text:
erat in Aegypto, ubi sedebamus super ollas carnium, et comedebamus caepas e.t alia et cucumeres et pepones. quae figura licet in illo praeoesserit populo, tamen nunc quoque eam cotidie in nostro ordine ac professione uidemus impleri. omnis enim quicumque post renuntiationem. mundi huitur studia, et ad pristina desideria revocatur, haec eadem cum illis opere ac mente proclamat, dicens: Bene mihi erat in Aegypto. Quorum vereor ne tanta invenienda sit multitudo, quantas tunc sub Mose praevaricantium turbas legimus exstitisse. Nam cum sexcenta millia armatorum de Aegypto denumerentur egressa, ex his non sunt amplius quam duo tantum terram promissionis ingressi . Unde festinandum nobis est, ut a paucis ac rarissimis sumamus exempla virtutum, quia secundum illam quam diximus figuram, in Evangelio quoque multi vocati, pauci autem dicuntur electi . Nihil ergo nobis proderit abrenuntiatio corpo
Abbreviated transcription (Latin):
idialos
senem ma¬
chetẽ nomi¬
ne : a turbis
fratrum
eminus cõ¬
morantẽ.
hanc adño gratiam diuturnis p̃cib
impetrasse: ut quo ł quo t dieb ac
noctib ageretur conlatio spiritaliᷤᷤ.
numquam somni torporr pentꝰ
laxaret᷑. Si quis uero detractionis
uerbũ. seu otiosum temptasset in¬
ferre: in somnũ ꝓtinus concidebat:
Ac ne usq ad aurium quidem enis
pollutionem: uirus eloquii pote

Expanded text:
idimus senem Macheten nomine a turbis fratrum eminus commorantem hanc a domino gratiam diuturnis precibus inpetrasse, ut, quotquot diebus ac noctibus agitaretur conlatio spiritalis, numquam somni torpore penitus laxaretur. si quis uero detractationis uerbum seu otiosum temptasset inferre, in somnum protinus concidebat, ac ne usque ad aurium 1 quidem eius pollutionem uirus obloquii pote
Abbreviated transcription (Latin):
in rogant᷑ in iuriȩ. esto inmobilis. &¬
ad responsionẽ talionis ut mutus
ausculta. semꝑ hunc psal mistȩ uer¬
siculũ in tuo corde decantans Dixi
custodiã uias meas: ut ñ delinquã
in lingua mea Po sui ori meo custo¬
diam: cum consisteret peccator
abonis. Uerum & quartum hoc p̃
om̃ib excole. quod haec quȩ supra
diximus tria : ornet atq cõm̃det:
tũ facias in hoc mundo: ut sis sapi¬
ens Nichil scilic& discernens. nichil
di iudicans ex his quȩ tibi fuerint
imꝑata : sed cum omĩ simplicitate
ac fide. obȩdientiã semꝑ exhibeas
Illud tantũ mͦ scm. illud utile. illud
sapiens. ẽẽ iudicans: quic quid tibi
uellex dĩ uł senioris examen in¬
dixerit: Lali ⁊ enĩ institutione fun¬
datus. subhac disciplina poteris du¬
rare ꝑpetuo: ⁊ de cȩnobio nullis
temptationib inimici. nullis facti¬
onib deuolueris.

Expanded text:
irrogantur injuriae, esto immobilis irrogantur injuriae, esto immobilis ad responsionem talionis, ut mutus ausculta semper hunc Psalmistae versiculum in tuo corde decantans: Dixi: Custodiam vias meas, ut non delinquam in lingua mea; posui ori meo custodiam, dum consista bonis. uerum et quartum hoc prae omnibus excole, quod haec quae supra diximus tria ornet atque commendet,  praeceptum facias in hoc mundo, ut sis sapiens, nihil scilicet discernens, nihil diiudicans ex his quae tibi fuerint imperata, sed cum omni simplicitate ac fide oboedientiam semper exhibeas, illud tantummodo sanctum, illud utile, illud sapiens esse iudicans, quidquid tibi uel lex dei uel senioris examen indixerit. tali etenim institutione fundatus sub hac disciplina poteris durare perpetuo et de coenobio nullis temptationibus inimici, nullis factionibus deuolueris.
Abbreviated transcription (Latin):
UAEOMIA
ut possis
con seqͥ.
regula spiritali ꝑpetuo ꝑdurare.:
tria haec in congregatione necessa¬
rio custodienda sunt tibi. ut scilicet
scđm ꝓ salmistȩ sententiam: ego aut̃
tamquam surdus non audiebam. &
sicut mutus non aꝑiens os suum
Et factus sũ sic̃ homo non audi¬
ens: & ñ habens in ore suo redar¬
gutiones: Iu quoq uelut surdus
& mutus & cȩcus int̾ eos: ut absq
illius contemplatione qui tibi fue¬
rit ad imitandum merito ꝑfectio¬
nis electus: uniu̾sa quȩ cũq uide¬
ris minus ȩdificationis habentia.
uelut cȩcus non uideris: nec anima¬
tus eoꝵ qui hȩc agunt auctoritate
uel forma. ad id qđ de terius est : &
quod ante dampnaueras traduca¬
ris. si in obȩdientẽ. si contumacem.
si detrahentem audieris. uł secus
quam tibi traditum est aliquid
ad mittentem: non offendas. nec
ad imitandum eum tali subuer¬
taris exemplo Sed ut surdus qui hȩc
pęnitus nec audieris: uniuersa trans
mittas. si tͥ uł cuiquã conuitia. si¬

Expanded text:
uae omnia ut possis consequi, regula spiritali perpetuo perdurare, tria haec in congregatione necessario custodienda sunt tibi, ut scilicet undum Psalmistae sententiam : Ego autem tamquam surdus non audiebam, et sicut mutus qui non aperit os suum; et factus sum sicut\t homo non audiens: et non habens in ore suo redargutiones, tu quoque uelut surdus et mutus et caecus incedas, ut absque illius contemplatione, qui tibi fuerit ad imitandum merito perfectionis electus, uniuersa, quaecumque uideris minus aedificationis habentia, uelut caecus non uideas, nec animatus eorum qui haec agunt auctoritate uel forma ad id quod deterius est et quod ante damnaueras traducaris. si inoboedientem, si contumacem, si detrahentem audieris uel secus quam tibi traditum est aliquid admittentem, non offendas nec ad imitandum eum tali subuertaris exemplo, sed ut surdus, qui haec penitus nec audieris, uniumittas. Si tibi vel cuiquam convicia
Abbreviated transcription (Latin):
cengelico illo rigore quo ante hac
instatu prosꝑo parentib constitu¬
tis nec patrem se in terra norat
habuisse nec matrem: pietatis con¬
sideratione mollitus. ita se habere
credidit matrem. eiq subuenire
festinauit oppressȩ: ut nichil aꝓ
posita districtione laxaret Intra
monasterii namq claustra ꝑduranꝰ .¬
soliti oꝑis pensum sibimet tripli¬
cari poposcit Et ibi ꝑtotũ anni
spatium dieb parit̃ noctib ꝙ desu¬
dans: debiti modum oꝑis sudore
partum creditorib soluens. matrẽ
omni inquietudinis in iuria libe¬
rauit:. Ita eruens eam debiti sarci¬
na: utnichil de ꝓpositi rigore piȩ
necessitatis obtentu pateretur in¬
minui: Ita districtionem solitam
custo diuit: ut nequaquam pietatiᷤᷤ
opus maternis uscerib denegaret:
Quam ꝓxpĩ caritate prius dispexe¬
rat : ꝓ eius rursum pietate cognoscenᷤ¬

Expanded text:
angelico illo rigore, quo antehac angelico illo rigore, quo antehac in statu prospero parentibus constitutis nec patrem se in terra norat habuisse nec matrem, pietatis consideratione mollitus ita se habere credidit matrem eique subuenire festinauit oppressae, ut nihil a proposita districtione laxaret. intra monasterii namque claustra perdurans soliti operis pensum sibimet triplicari poposcit, et ibi per totum anni spatium diebus pariter noctibusque desudans debiti modum operis sudore partum creditoribus soluens matrem omni inquietudinis iniuria liberauit, ita eruens eam debiti sarcina, ut nihil de propositi rigore piae necessitatis obtentu pateretur inminui: ita districtionem solitam custodiuit-; diuit, ut nequaquam pietatis opus maternis uisceribus denegaret, quam pro Christi caritate prius despexerat, pro eius rursum pietate cognoscen
Abbreviated transcription (Latin):
PERE PRE¬
udetur.
aliud qͦq
eiusdem
uiri cari¬
tatis opus
memoriȩ tradere: quo nr̃arum
partium monachi. non solum con¬
tinentiae rigorem: uerum etiã
sincerissimum retinere dilec¬
tionis affectum. unius eiusdẽq
uiri instituantur exemplo: Hic
namq non ignobili oriundus
familia: ad monasteriũ quod
ap̃dicto oppido ferme quattuor
milib distat. mundi huius ac paren¬
tum affectione contemta: a pue¬
rilib annis aufugit: Ubi ita uitȩ
suae omnem exegit aetatem: ut nũ¬
quam prorsus ꝑ totos quinquagin¬
ta annos. non solum uicum ex quo
egressus est: nec fuerit ingressus nec
uiderit. sed necuisquam quidem
feminȩ: uel ipsius matris suȩ cons¬
pexerit uultum: Interea pater mor¬
te preuentus : centum solidorum
debitum dereliquit Cumq hic
eẽt omni inqui etudine pęnitus
alienus. ut pote qui uniuersis facul¬
tatib pat̾nis ẽẽt extorris: acredi¬
torib tamen in quietari uehement̃
comperit matrem Lum hic ab eu¬

Expanded text:
perae preuidetur aliud quoque eiusdem uiri caritatis opus memoriae tradere, quo nostrarum partium monachi non solum continentiae rigorem, uerum etiam sincerissimum retinere dilectionis affectum unius eiusdemque uiri instituantur exemplo. hic namque non ignobili oriundus familia \' ad monasterium, quod praedicto oppido ferme quattuor milibus distat, mundi huius ac parentum affectione contempta a puerilibus annis aufugit. ubi ita uitae suae omnem exegit aetatem, ut numquam prorsus per totos quinquaginta annos non solum uicum, ex quo egressus est, nec fuerit ingressus nec uiderit, sed ne cuiusquam quidem feminae uel ipsius matris suae conspexerit uultum. interea pater morte praeuentus centum solidorum debitum dereliquit. cumque hic esset omni inquietudine penitus alienus, utpote qui uniuersis facultatibus paternis esset extorris, a creditoribus tamen inquietari uehementer conperit matrem. tum hic ab eu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuerantiae ac desiderii
sui: parit᷑q humilitatis ac
pacientiae de monstrauerit:
Cũqr omniũ p̃tereuntiũ fr̃m
genib ꝓuolutus: & ab uniuersis
de industria refutatꝰ atq des¬
pectus. tã quã qͥ non religionis
sed necessitatis obtentu monas¬
teriũ optet intrare. in iuriis
quoq & exꝓbrationib multis
affectus : ex ꝑim̃tũ dederit con¬
stantiae sue qualisq futurus

Expanded text:
seuerantiae ac desiderii sui pariterque humilitatis ac patientiae demonstrauerit. cumque omnium praetereuntium fratrum genibus prouolutus et ab uniuersis de industria refutatus atque despectus, tamquam qui non religionis sed necessitatis obtentu monasterium optet intrare, iniuriis quoque et exprobrationibus multis adfectus experimentum dederit constantiae suae, qualisque futurus