comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hier quos cumque xeplo
n algconuersat inis suae perdum
deillis rationem sine dubio red¬
dituri sunt : Ex carnalium prae¬
positorum exemplo pler niq: fit
uitad&erior subditorum &plebis
nerito fiunt tales saccerdote
qui exemplo d&eriore populum
destruant non edificent: Ex ne¬
rito enim plebis monnũqua ep̃
deprauantur quatenus ꝓcliuius
corruant qui sequuntur capite
languescentec& era corporis mẽ¬
bra inficiunturu inde & c riptũ ẽ ⁊
Omne caput languidum &omnecor
merens ã planta peii : usq ad uer

Expanded text:
Hi enim quoscunque exemplo malae conversationis suae perdunt, de illis rationem sine dubio reddituri sunt. Ex carnalium praepositorum exemplo, plerumque fit vita deterior subditorum; et plebis merito fiunt tales sacerdotes, qui exemplo deteriore populum destruant, non aedificent. Ex merito enim plebis nonnunquam episcopi depravantur, quatenus proclivius corruant qui sequuntur. Capite languescente, caetera corporis membra inficiuntur. Unde et scriptum est: Omne caput languidum, et omne cor m
Abbreviated transcription (Latin):
gurgitat ⁊ sũptuosis dipibus graui¬
dus non potest suis abstinentiam
laudicre quã calcat i lutio cupidita¬
tis cddictus Cupidis amorẽ ñ potest
dissuc derepecuniȩ nimicitiarum
tenaxinualebit animos dissidentiũ
sacer dotali tran quillitate conpone¬
re :iustiti am p̃dicare iũdicibus eru¬
bescit quamipse personȩ potentis
fauore corrumpitine defendit
oppressos sipersonces aut honorat
aut despicit ⁊ & quic quid bom
non facit aut mali commitat
nec iubebit fieri nec u&abit. quia
necessccriam docendi autoritatem
contrari&atesuae actionis amitait
uerax doctrina uilescit ⁊ & qui ñ ui¬
uit sicut doc& ipsami quã p̃dicat
ueritatem contemptibilem facit ⁊
arcusper uersus c̃ lingua magis¬
trorum docentium bene & uiuen¬
tium male ⁊ &ideo quasi ex ꝑuerso
arcusagittam emittund.
dumsuam prauam uitam pro¬
priae linguȩ ictu confodiunt ⁊¬

Expanded text:
gurgitat. Sumptuosis dapibus gravigurgitat. Sumptuosis dapibus gravidus, non potest suis abstinentiam laudare, quam calcat. Vitio cupiditatis addictus, cupidis amorem non potest dissuadere pecuniae. Inimicitiarum tenax, non valebit animos dissidentium sacerdotali tranquillitate componere. Justitiam praedicare judicibus erubescit, quam ipse personae potentis favore corrumpit: nec defendit oppressos, si personas aut honorat, aut despicit: et quidquid boni non facit, aut mali committit, nec jubebit fieri, nec vetabit: quia necessariam docendi auctoritatem, contrarietate suae actionis, aut amiverax doctrina vilescit; et qui non vivit sicut docet, ipsam, quam praedicat, veritatem contemptibilem facit. Arcus perversus est lingua magistrorum docentium bene, et viventium male: et ideo quasi ex perverso arcu sagittam emittunt, dum suam pravam vitam pronguae ictu confodiunt
Abbreviated transcription (Latin):
ccolite ergo quanta & qualia me
Raudiente at que ꝓbante dicere sole¬
batis deced ininistratione pontificis
qui populisibi conmissicura post ha¬
bita cordentius bona praesentiu de¬
siderat quamfutur & oblitus qđ
non solum dese sed &iam degregesibi
credito rationem paestori pastorum
omnium reddati sua serũq: d&rim̃¬
ta ñ cogit& quem ñ delinquentium
peccata contristant necꝓficientium
bona l&ificani: sed dese tantum :
plerumque autem nec deseomnino
sollicitus quid ã suis boni mali ueges xunii¬
ratur ignorat: quinon p̃dicat
perseuerantia iiustis pꝰenitentiã
prauis contemptũ mundi conuer¬
sis futuras paenas auersis: quiñ
potest dicere contemptorib: amino¬
nitionis suae futurum cogitate iudici¬
um quod ipseforte non cogitat ⁊
Amatoribus mundinolite diligere
mundum sieũ mundi aror oblectat :
ambitiosis ambitioni Iamfinẽ in¬
ponite sieum ambitioruinosa p̃cipi¬
tat Ebriosis ebri&atem cau&es
sise mero usq ad alienationẽ m̃tis in¬

Expanded text:
colite ergo quanta et qualia, me audiente atque probante, dicere soleatis de administratione pontificis, qui populi sibi commissi cura posthabita, ardentius bona praesentia desiderat quam futura; et oblitus quod non solum de se, sed etiam de grege sibi credito rationem Pastori pastorum omnium reddat, sua suorumque detrimenta non cogitat: quem non delinquentium peccata contristant, nec proficientium bona laetificant; sed de se tantum, plerusollicitus, quid a suis boni malive geratur, ignorat. Qui non praedicat perseverantiam justis, poenitentiam pravis, contemptum mundi conversis, futuras poenas aversis. Qui non potest dicere contemptoribus admonitionis suae, Futurum cogitate judicium, quod ipse forte non cogitat. Amatoribus mundi, Nolite diligere mundum, si eum mundi amor oblectat. Ambitiosis, Ambitioni jam finem imponite, si eum ambitio ruinosa praecipitat. Ebriosis, Ebrietatem cavete, si se mero usque ad alienationem mentis in
Abbreviated transcription (Latin):
quod om̃ps ds̃ ueritatis uerbum
facientibus tribuit & non facientib
tollito quiergo hoc deore suo non
auferri p&ut. quid aliud quam
eratiam bonȩ operationis quae¬
siuit ÷ Acsia perte dicer&abo no
opere errare me non sinas. ned ũ
amitto ordinem beneuiuendi
rectitudinem perdam loquendi⁊
plerumque doctor quido cereau¬
d& quod neglegit agere cũ desi¬
erit bonalo qui operari contemp¬
sit. Docere subiectos incipit praua
quȩ agtꝯut iusto omnipotentis dĩ
iudicio in bono iam nec linguã ha¬
beat : qui habere bonam uitam
recusat : quatenus dum mens es
terreno amori intendit : d&erre¬
nis rebus semper loquatur
Vnde in euangelio ueritas dicit
Ex cobundantia enim cordis
õs loquitur bonus homo.
debono thes auro pro¬

Expanded text:
quod omnipotens Deus veritatis verbum quod omnipotens Deus veritatis verbum facientibus tribuit, et non facientibus tollit. Qui ergo hoc de ore suo non auferri petiit, quid aliud quam gratiam bonae operationis quaesivit? Ac si aperte diceret: A bono opere errare me non sinas, ne, dum amitto ordinem bene vivendi, rectitudinem perdam loquendi. Plerumque doctor qui docere audet quod negligit agere, cum desierit bona loqui quae operari contempsit, docere subjectos incipit prava quae agit: ut justo omnipotentis Dei judicio, in bono jam nec linguam habeat, qui habere bonam vitam recusat: quatenus dum mens ejus terreno amore incenditur, de terrenis rebus semper loquatur. Unde in Evangelio Veritas dicit: Ex abundantia enim cordis os loquitur. Bonus homo de bono thes
Abbreviated transcription (Latin):
tante quiaitsra: dixomnium
malorum ẽ cupiditaf Ponderosus
est qui turpitudinem ñ exerc& ope¬
rei sed tam̃ ab hac cogitatione continu¬
a sinemoder amine grauatꝰ inm̃te
Quinequa quã usq: ad opusnefariũ
ponderis cumhumor uiscerum ced
uires labitur. quae ꝓfecto cum mo¬
lestia dedecoris intumescunt ⁊
Pondero sus ẽ quitotis cogitationi¬
bus ad licsciuiã defluenspondus
turpitudinis gestat in corde &
quamuis praua non ex erceat ope¬
re abhis tamen ñ euelliturm̃te
nec adusum bonioperis Incꝑto ual&
adsurgere quicgrauathunc in
abditis pondus turpe qquisquis
ergo quolib& horũ uitio subigi¬
tur anes dño offerre prohib&ur :
neprofecto diluere aliena delicta
non uel eaisquemaed huc ꝓpria
deuastant: Cum sacerdos non
agit bona quae loquitur ci&iam
sermo sub trahitur. nelo qui audeat
mista depraecatur dicens: & ne
auferas deoremeo uerbum uerita¬
tis usque quaq: Perpendit nã que

Expanded text:
tante qui ait: Radix omnium tante qui ait: Radix omnium malorum est cupiditas . Ponderosus est, qui turpitudinem non exercet opere, sed tamen ab hoc cogitatione continua sine moderamine gravatur in mente. Qui nequaquam usque ad opus quidem nefarium ponderis, cum humor viscerum ad virilia labitur, quae profecto cum molestia dedecoris intumescunt. Ponderosus ergo est, qui totis cogitationibus ad lasciviam defluens, pondus turpitudinis gestat in corde. Et quamvis prava non exerceat opere, ab his tamen non evellitur mente: nec ad usum boni operis in aperto valet assurgere, quia gravat hunc in abditis pondus turpe. Quisquis ergo quolibet horum vitio subigitur, panes Domino offerre prohibetur, ne profecto diluere aliena delicta non valeatis, quem adhuc propria devastant. . Cum sacerdos non agit bona quae loquitur, ei etiam sermo subtrahitur, ne loqui audeat mista deprecatur, dicens: Et ne auferas de ore meo verbum veritatis usquequaque . Perpendit namque
Abbreviated transcription (Latin):
biem prorumpit ꝗ Forascor¬
pus scabies sauciat : quiadũ in co¬
gitatione uoluntas ñ reprimitꝰ.
& iaminactione dominatur: quasi
enim cutis pruriginem paulus
curabat abstergere cũ dicebat n
tẽptatio uos non adp̃ hendat: nisi
humana Nosi a perte dicer& ⁊
Humanum quidem ẽ in corde tẽpta¬
tionem perp&i : uaemonicũ uero ẽ
temptationis certamine & in opera
non conpescitur nimirũ sinem̃ sura
dilatatur: In p&igo quippe sine
dolore corpus occupats& absq: occu¬
pati taedio ex crescens membro¬
rum decorem fedati quic dauaritiã
ccpti conimumdumquasi delectat
exulcerat idumaedipiscendac
quaeq: cogitationi obicit adinimi¬
citucs accendio & dolorem in uulnere
non feccit quia a estuanti animo
exculpa ab undantiam ꝓmittit ⁊
Detor membrorum ꝑ imp&iginem
perditur quia alicrũ quoq: uir¬
tutum ꝑ auccritiam pulchritudo
deprauat : Et qua sitotũ corpus
ex asperat quice peruniuer sauitiu
animum suplantat. Paulo attes¬

Expanded text:
biem prorumpit. Et foris jam corbiem prorumpit. Et foris jam corpus scabies sauciat, quia dum in cogitatione voluntas non reprimitur, etiam in actione dominatur. Quasi enim cutis pruriginem Paulus curabat abstergere, cum dicebat: Tentatio vos non apprehendat, nisi humana . Ac si aperte diceret: Humanum quidem est in corde tentationem perpeti; daemoniacum vero est tentationis certamine in operationon compescitur, nimium sine mensura dilatatur. Impetigo quippe sine dolore corpus occupat, et absque occupati taedio excrescens, membrorum decorem foedat: quia et avaritia captivam animam, dum quasi delectat, exulcerat; dum adipiscenda quaeque cogitationi objicit, ad inimicitias accendit, et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abundantiam promittit. Decor membrorum per impetiginem perditur, quia aliarum quoque virtutum per avaritiam pulchritudo depravatur. Et quasi totum corpus exasperat, quia per universa vitia animum supplantat, Paulo attes
Abbreviated transcription (Latin):
cendam ueriluminis daritatem
intellectus nr̃i aciem medicami¬
ne bonȩo perationis adiuuamur
Albuginem hab& sacerdos in oculo
quiueritatis lucem uidere non si¬
nitur. Quiarro gantix sapientiȩ
siue iustiae caecatur pupillinãq
oculinora uid& ⁊ albuginem
tolerons nihil uid& : Quia uide¬
lic& sensus humanȩ cogitationis
sistultum se peccatoremq intelle¬
git cogiationem intimȩ daritatis
adp̃hendit: Ciautem candorem
sibi iustitiȩ siue sccpientie tribuit:
alucese supernȩ cognitionis ex¬
cdudit & eodaritatem uerilumi¬
nis nequa quampen& rat quose
apud sepera rrogantiam ꝙ altat ⁊
Cicut dequibus dam dicit dicen¬
tes enimse essesapientesstulti fac¬
tisunt : Iugem hab& scabiem
Incorpore : cui carnis p&ulantia
sinec essatione dominatur imñ¬
te ⁊Iinscabie & enim feruor uisce¬
rũ ad cutem trahitur: per
quam recte luxorie designa¬
tur ÷ quicsicordis temp¬
tatio usque adoperationem
prosilit: nimirum feruor
Intimus usque ad cutis sca¬

Expanded text:
ri luminis claritatem intellectus nostri aciem medicamine bonae operationis adjuvamus. Albuginem habet sacerdos in oculo, qui veritatis lucem videre non sinitur, quia arrogantia sapientiae sive justitiae caecatur. Pupilla namque oculi nigra videt, albuginem tolerans nil videt, quia videlicet sensus humanae cogitationis, si stultum se peccatoremque intelligit, cogitationem intimae claritatis apprehendit. Si autem candorem sibi justitiae seu sapientiae tribuit, a luce se supernae cogitationis excludit, et eo claritatem veri luminis nequaquam penetrat, quo se apud se per arrogantiam exaltat. Sicut de quibusdam dicitur: Dicentes enim se esse sapientes, stulti facti sunt . Jugem hain corpore, cui carnis petulantia sine cessatione dominatur in mente. In scabie etenim fervor viscerum ad cutem trahitur, per quam recte luxuria designatur, quia si cordis tentatio usque ad operationem prosilit, nimirum fervor intimus usque ad cutis sca
Abbreviated transcription (Latin):
culpa uehementer extenditur.
Quando proreuerentia ordinis
peccator honoratur: Quiad scĩ¬
tatis speciem deductus ueluer¬
bo c&eros destruit uelexemplot
Melus profecto fuerat ut hune
adrortem sub exterior halitu
terrenu acta constringerenti: iã¬

Expanded text:
culpa vehementer extenditur, culpa vehementer extenditur, quando pro reverentia ordinis peccator honoratur. Qui ad sanctitatis speciem deductus, vel verbo caeteros destruit, vel exemplo, melius profecto fuerat, ut hunc ad mortem sub exteriori habitu terrena acta constringerent,
Abbreviated transcription (Latin):
per abrupta graditur: ad p̃a¬
picium grexsequatꝰ, Perꝓphe¬
tam dñs contra contẽptibilem
pastorum scientiãq ritꝰ dicens:
Cumipsi lr̃ pidissimam a quã bi¬
ber&is reliquam pedib ur̃is
turbabat is&ouesmeae quȩ con¬
culcata pedibus ur̃is fuerant
pascebantur &q pedes ur̃i
turbaue runt haecbibebant:
Aquam quippelĩ pidissimam
pastores bibunt cũ fluenta ue¬
ritatis recte intellegentes hau¬
riunt: Sed eandem aquã ꝑturbare
ẽi scae meditationis studia ma¬
leuiuendo corrumpore:
Aquam scilic& pastorũ turbatã
pedibus ouesbibunt cum
subiecti quique non sectantur
uerba quae audrunti sed sola
quȩ conspiciunt exempla praui¬
tatis imitantur Qui cũ dicta
stiunt quae pero pera uertuntꝰ
quasi corruptis fontib: in po¬
tibus lutum sumunt nemo
amp. lius noc& inecdesi a quã qui
ꝑ uerseagens. nom̃ uel ordinẽ
sc̃i tatis hab& : Delinquentẽ
namque hunc redarguere nul¬
lus praesumit : & in exemplum

Expanded text:
per abrupta graditur, ad praper abrupta graditur, ad praecipitium grex sequatur. Per prophetam Dominus contra contemptibilem pastorum scientiam queritur, dicens: Cum ipsi limpidissimam aquam biberetis, reliquam pedibus vestris turbabatis, et oves meae, quae culcatoe pedibus vestris fuerant, pascebantur, et quae pedes vestri turbaverant, haec bibebant . Aquam nempe limpidissimam pastores bibunt, cum fluenta veritatis recte intelligentes hauriunt. Sed eamdem aquam perturbare, est sanctae meditationis studia male vivendo corrumpere. Aquam scilicet pastorum turbatam pedibus oves bibunt cum subjecti quique non sectantur verba quae audiunt, sed sola quae conspiciunt exempla pravitatis imitantur. Qui cum dicta sitiunt, et per opera pervertuntur, quasi corruptis fontibus, in potibus lutum sumunt. Nemo amplius nocet in Ecclesia quam qui perverse agens, nomen vel ordinem sanctitatis habet. Delinquen tem namque hunc redarguere nullus praesumit: et in exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
Exme inquid eis adnuntias sed
icm quid adnunti& audiamus ⁊
Simedicente adimpiũ Impi e
morte morieris. Non fueris
locutus ut secustodiat impius
auiccsuat: ip̃seimpius in inquita¬
tesua mori&ur sanguinẽ uero
eius demanutua requiram :
quid potuit expressius. quida ꝑ¬
tius potest dici guimpio inquidt
locutus ñ fueris ut seabimpi& a¬
te custodiat & ille perierit san
ad nuntia ueris si eũ non argueris
ut abimpi&datesua conuertatur
& uiucct : Et te quiñ increpasti
& ipsum quite tacente pecca¬
uit flammis perennib: ꝑdams
quis rogo tam sax ei pectoris quis
tam ferreus erit quẽ sententia
ista non terreats̃ quistã alienus
afide qui sententia eisti non
TORIBUS NON ReCTΘGRadΙ
unt non nulli qui sollerti curaspi¬
rnalico praecepta ꝑ scrutantur
sedquȩ intelle gendo pen&rant:
uiuendo concul cant repente
docent quae non opere sed me¬
ditatione didicerant & qđ
uerbis p̃dicants moribus in¬
pugnant ⁊ undefit cũ pastor

Expanded text:
ex me, inquit, eis annuntia. Sed ex me, inquit, eis annuntia. Sed jam quid annuntiet, audiamus. Si me dicente ad impium, Impie, morte morieris, non fueris locutus, ut se custodiat impius a via sua, ipse impius in iniquitate sua morietur, sanguinem vero ejus de manu tua requiram. Quid potuit expressius, quid apertius potest dici? Si impio, inquit, locutus non fueris, ut se ab impietate custodiat, et ille perierit, sannuntiaveris, si eum non argueris ut ab impietate sua convertatur, et vivat; et te, qui non increpasti, et ipsum, qui te tacente peccavit, flammis perennibus perdam. Quis rogo tam saxei pectoris? quis tam ferreus erit, quem sententia ista non terreat? quis tam alienus a fide, qui sententiae isti non toribus non recte gradientibus. Sunt nonnulli qui solerti cura spiritualia praecepta perscrutantur, sed quae intelligendo penetrant vivendo conculcant. Repente docent quae non opere, sed meditatione didicerunt, et quod verbis praedicant moribus impugnant. Unde fit ut cum pastor
Abbreviated transcription (Latin):
m&uatscum omnibus. qui eo
tacente perierint perit ⁊ Et
quidei proderit non punirisuo
quipuniendus .e. alieno peccato
Mentior nisi hoc dñs ꝑ ezec hielẽ
proph&am subcuiusdã terroris
denuntiatione loquitꝰ dicens
ad eum : Et tu fili hominis specu¬
latorem dedite domui is rhne hoc
transcuntes debemus audire qđ
saccerdotem speculatorẽ appellat:
Vt sic speculatoris ẽ deloco edi¬
tiore prospicere & plus omnib:
contemplaris Ita scccerdos deb&
eẽꝓpositi sublimitate celsior cunc¬
tis ac maioris scientiȩ habere
graciamqua possit subseuiuentes
instrueres uideamus iã quid di¬
uinus sermo contineat: Audies
inquid sermonẽ exoremeo & ad¬
nuntiab ex merut hoc dicat sacer¬
dos quod ex diuin alectione
didicerit quodilli dr̃ in spira¬
uerit : non quod praesũptione
humani sensus inuenertos ad¬
nunti abis eis in qui lexme
Exme ao ñ exte : mea uerba
loqueris eis Non ẽ quod ex eis
tam quam d&uis inflerisq

Expanded text:
metuat, cum omnibus qui eo metuat, cum omnibus qui eo tacente perierint, perit. Et quid ei proderit non puniri suo, qui puniendus est alieno peccato? Mentior, nisi hoc Dominus per Ezechielem prophetam sub cujusdam terroris denuntiatione loquitur, dicens ad eum: Et tu, fili hominis, speculatorem dedi te domui Israel . Nec hoc transeunter debemus audire, quod sacerdotem speculatorem appellat; ut sicut speculatoris est de loco editiore prospicere, et plus omnibus contemplari, ita sacerdos debet esse propositi sublimitate celsior cunctis, ac majoris scientiae habere gratiam, qua possit sub se viventes instruere. Videamus jam quid divinus sermo contineat. Audies, inquit, sermonem ex ore meo, et annuntiabis eis ex me ; ut hoc dicat sacerdos, quod ex divina lectione didicerit, quod illi Deus inspiraverit, non quod praesumptione humani sensus invenerit. Annuntiabis eis, inquit, ex me. Ex me, et non ex te, mea verba loqueris eis; non est quod ex eis tanquam de tuis infleris:
Abbreviated transcription (Latin):
sationis instituati sed &iã fiducia¬
lit̃ prȩdicando singulis ante ocu¬
los peccata sua constituat :
Quae poena maneat duris quae
gloria oboedientibus ostendat :
Nullius salutem desperando contẽ¬
nati sanimas emendari nolentiũ
plangat Imitatus apłmquiait
ut lugtam multos ex his qui ante
peccauerunt & ñ egerunt pȩ¬
nitentiam : Et iterum quis
infirmatur & ego ñ infirmoe
quis scandaliz atur& ego ñ uror
Succꝓpt̃ sciensi quod siquib: lib&
diuitib: ac potentibus maleui¬
uentibus partat aut foueatseos
perdat simul & pereat⁊ et sc̃e
deb& uiuere propt̃ exemplum
Qdocere propt̃ suae administra¬
tionis officium ꝯ Certus quod ei
nihil suac iustitia suffrag& decuius
manu anima pereuntis exigitur
Quando quicumq alius perierit
quem nulla docendi necessitas
man& solus poencs suisceleris
dabͥt tlle autem cui dispensatio
uerbi commissa ẽ. &iam si sc̃e
uiuat & tam̃ ꝑdite uiuentes
arguere aut erubescat aut

Expanded text:
sationis instituat, sed etiam fiduciasationis instituat, sed etiam fiducialiter praedicando singulis ante oculos peccata sua constituat: quae poena maneat duris, quae gloria obedientibus, ostendat, nullius salutem desperando contemnat, animas emendari nolentium plangat, imitatus Apostolum qui ait: Ut lugeam multos ex his qui ante peccaverunt, et non egerunt poenitentiam . Et iterum: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror ? Quapropter sciens quod si quibuslibet divitibus ac potentibus male viventibus pareat, aut foveat eos, perdat simul et pereat, et sancte debet vivere propter exemplum, et pie docere propter suae administrationis officium; certus quod ei nihil sua justitia suffragetur: de cujus manu anima pereuntis exigitur. Quando quicunque alius perierit, quem nulla docendi necessitas manet, solus poenas sui sceleris dabit. Ille autem cui dispensatio verbi commissa est, etiamsi sancte vivat, et tamen perdite viventes arguere aut erubescat, aut
Abbreviated transcription (Latin):
nequa quam ex istimat : nãsicor¬
rigere potest & dissimulatꝰuerũ
est quod consensum erroris alieni
habeati plerique scĩ doctores pro
mali pestinatia quiainiquos em̃¬
darene queunt: Histacere dis¬
ponunti sed calorem sp̃r quo agun¬
tur ferre nonsustinentes : Iterũ
in increpationẽ prosiliunt impioꝵ
Sit sacerdotietiamsi sepe
Uiuat Sima leuiventes
uod uero dicit apostolus ut nos
formam debeamus ex hibere fide¬
libus. Quid ualebit sus cui uel
ex hortandibonos uel castigandi
malts cura commissa ẽ. bene ui¬
uendo seimitandum bonis ex hi¬
beat & malor tacendo ñ corrigato
Ad hoc enim nisi me fallit opinio:
iu euiuendum ẽ sacerdotine
dicta suc repugnantibus factis
euacu& Siquod praedicat fieri
deberciñ faciat ⁊ aut siquod ñ facit
praedicare psumpsert  nihil
apud eos quieius uitam nouere
ꝓficiat : Quia ad hoc ẽ et desiaedĩ
prepositur ut non solum beneui¬
uendo alios exemplosuae conuer¬

Expanded text:
nequaquam existimat. Nam si cornequaquam existimat. Nam si corrigere potest et dissimulat, verum est quod consensum erroris alieni habeat. Plerique sancti doctores pro mali pertinacia, quia iniquos emendare nequeunt, his tacere disponunt: sed calorem spiritus quo aguntur, ferre non sustinentes, iterum in increpationem prosiliunt impiorusit sacerdoti, etiamsi bene vivat, si male viventes Quod vero, etc. dicit Apostolus , ut nos formam debeamus exhibere fidelibus, quid valebit si is cui vel exhortandi bonos, vel castigandi malos, cura commissa est, bene vivendo se imitandum bonis exhibeat, et malos tacendo non arguat? Ad hoc enim nisi me fallit opinio sancte vivendum est sacerdoti, ne dicta sua repugnantibus factis evacuet. Si quod praedicat fieri debere, non faciat, aut si quod non facit, praedicare praesumpserit, nihil apud eos qui ejus vitam novere, proficiet. Quia ad hoc est Ecclesiae Dei praepositus, ut non solum bene vivendo alios exemplo suae conver
Abbreviated transcription (Latin):
tur doctrina p̃dicationis
probono merito audientis tribu¬
itur sermo doctoris : In potesta¬
te diuina consistits cui uelit
dr̃ doctrinȩ uerbũdare. uel cui
auferre & hoc aut ꝓdicentis
aut proaudientis fit merito
ut modo proculpa plebis auferatꝰ
sermo doctoris: modo uero ꝓutili xxui
tate rectoris tribuatur Nã
& bonus doc& bonũ & malus
malum ⁊ & bonus malũ & malus
bonum: Quod tamen sit siuxta
meritum populorũ : Nonomnia
tempora congruunt
doctrinȩ secundũ salomonissenten¬
tiam dicentietẽpus tacendi & tẽp
loquendi ꝗron quidẽ ꝑtimorẽ¬
sedper discr& ionẽ ꝓppt̃ malorum
in correctibilem iniquitatẽ : nnũquã
electos oport& ad octrina cessare :
inter dum doctores et clesiȩ calore
caritatis ardenter conti cescunt
adocendo quia ñ ẽ qui audict ⁊
Testante ꝓph&a xiuitates aus¬
tri cdause sunti& non ẽ qui a periat:
Quido cendi accepit officiũ inter¬
dum ad tempus facta proximi
taceat quae statim corrigere

Expanded text:
tur doctrina praedicationis. Pro bono merito audientis tribuitur sermo doctori. 2. In potestate divina consistit cui velit Deus doctrinae verbum dare vel cui auferre: et hoc aut pro dicentis aut pro audientis fit merito, ut modo pro culpa plebis auferatur sermo doctoris, modo vero pro utilibus meritis tribuatur. Nam et bonus docet bonum, et malus malum, et bonus malum, et malus bonum, quod tamen fit juxta meritum populorum. 3. Non omnia tempora congruunt doctrinae secundum Salomonis sententiam, dicentis: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Non quidem per timoresed per discretionem, propter malorum incorrigibilem iniquitatem, nonnunquam electos oportet a doctrina cessare. Interdum doctores Ecclesiae calore charitatis ardentes, conticescunt a docendo, quia non est qui audiat, testante propheta: Civitates Austri clausae sunt, et non est qui aperiat . Qui docendi accipit officium, interdum ad tempus facta proxime taceat, quae statim corrigere
Abbreviated transcription (Latin):
oculis pupillȩ sanȩ sunt seđ umo¬
re defluente. infirmantia
palpebra grossescunt uorum
quia in susio crebro atteritur &ã
acies pupillȩ uitiatur: Sunt ñ¬
nulli quorum sensum carnalis
uitȩ operatio sauriat : quiuidere
recta subtiliter pering enium
poteranus sed usuprauorum ac¬
tuum caligant: hippusitaq: ẽ
cuius sensum natura ex acuat.
sed conuersationis prauitas con¬
funditiibene ꝑ angelũ dicitur ⁊
Collirio inungͥe oculostuosiituide

Expanded text:
oculis pupillae sanae sunt, sed humooculis pupillae sanae sunt, sed humore defluente infirmantia palpebra grossescunt, quorum quia infusione crebro atteritur, etiam acies pupillae vitiatur. Et sunt nonnulli quorum sensum carnalis vitae operatio sauciat, qui videre recta subtiliter per ingenium poterant, sed usu pravo per actum caligant. Lippus itaque est, cujus sensum natura exacuit, sed conversationis pravitas confundit. Cui bene per Angelum dicitur: Collyrio inunge oc
Abbreviated transcription (Latin):
tilitate falluntur: Vnderecte
dicitur. Vel grandi & torto naso
Nasus & enim grandis tortus ẽ :
discr&ionis subtilitas In modera¬
ta : Quaeduplus quã necesse ẽ¬
creuit actionis suaerectitudinẽ
ipsa confundit: Fracto pedeuel
manu ẽ : quiuia dĩ ꝑgereomni¬
modo non ual& atq ab onisactib:
funditus ex soruacat quatenus
haec nonut audus saltim cũ in¬
firmitate tencat sal ab his omini¬
modo alienus existat: Cibbus
uero ẽ quẽ terrenȩ sollicitudinis
pondur depremit neum quam
ad suꝑna respiciat. sed solis hisquaȩ
In infimis caleantur intendat
quialiquando aliquidex bono
patriȩ caelestis audierit adhoc
nimirum ꝑuerse consu&udinis pondere
praegrauatus . Cordis faciem
non attollit quia cogitationis
statum erigere ñ ual& quẽ ter¬
rena eusus sollicitudinis curuũ
ten& : Lippusnãq: ẽ : cuius quidẽ
ingenium ad agnitionẽ uerita¬
tis emicat sed iam̃ hoc carnalia
opera obeurant : In lippis quippe

Expanded text:
tilitatetilitateditur: Vel grandi et torto naso . Nasus etenim grandis et tortus, est discretionis subtilitas immoderata. Quae dum plus quam decet excreverit, actionis suae rectitudinem ipsa confundit. Fracto autem pede vel manu est qui viam Dei pergere omnino non valet, atque a bonis actibus funditus exsors vacat: quatenus haec non ut claudus saltem cum infirmitate teneat, sed ab his omnimodo alienus existat. Gibbus vero est, quem terrenae sollicitudinis pondus deprimit, ne unquam ad superna respiciat, sed solis his quae in infimis calcantur intendat. Qui etsi aliquando aliquid ex bono patriae coelestis audierit, ad hoc nimirum perversae consuetudinis pondere praegravatus, cordis faciem non attollit: quia cogitationis statum erigere non valet, quem terrenae sollicitudinis usus curvum tenet. Lippus namque est, cujus quidem ingenium ad agnitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant.
Abbreviated transcription (Latin):
Hati ꝓferentes non potestatem
res iminis rep̃hendimur seo app&i¬
tu idius cordis infirmitate nuni
oreinperfecti quiqueculm̃
rripere regiminis audeant: & qui
inplans stantes titubantinp̃¬
cipiti pedemponant: Caccus
pastor ẽ quisupernȩ lum̃ con¬
templationis gnorao qui p̃sen¬
tis uitȩ tenebris p̃ssus dũuentu¬
ramlucem nequaquã dirigendo
nescit ac lau dus uero rector e
quiquȩ dẽ quo ꝑ geredebeat
aspicit sed ꝑ infirmitatẽ mentis
uitae uicm ꝑfecten ual& tenere :¬
quam uid& ui aduirtutis statũ
dum fluxa consu& udonerigitur
quod ex derio innititur. illucgres¬
sus officaciter non secuntur¬
Paruo autem naso ẽ qui ad tenen¬
dam mensuram discr&ionis idone¬
us ñ ẽ⁊ Naso quippeo dores f&o¬
resq: discernimus : Recteergo ꝑ
nasum discr&io ex primitꝰ ꝑ quã uir¬
tutesi eligim: delicta reꝓbam: ⁊
Sunt non nulli quidũ aestimari
seh eb&es nolund sacpese in quib:¬
dam in qui sionib: plusquam ne¬
cesse ẽ exercentes & nimia sub¬

Expanded text:
statem regiminis reprehendimus, sed ab appetitu illius cordis infirmitatem munimus, ne imperfecti quippe culmen arripere regiminis audeant: et qui in planis stantes titubant, in praecipiti pedem ponant. Caecus pastor est qui supernae lumen contemplationis ignorat, qui praesentis vitae tenebris pressus, dum venturam lucem nequaquam dirigendo nescit. Claudus vero rector est qui quidem quo pergere debeat aspicit, sed per infirmitatem mentis vitae viam perfecte non valet tenere quam videt. Qui ad virtutis statum dum fluxa consuetudine non erigitur, quo desiderium innititur, illuc gressus oParvo autem naso est, qui ad tenendam mensuram discretionis idoneus non est. Naso quippe odores fetoresque discernimus. Recte ergo per nasum discretio exprimitur, per quam virtutes eligimus, delicta reprobamus. Sed sunt nonnulli qui dum aestimari se hebetes nolunt, saepe se in quibusdam inquisitionibus, plus quam necesse est, exercentes, ex nimia sub
Abbreviated transcription (Latin):
contexeruntme tenebrȩ : & dixiquis
dabit mihipinnassicut columbȩ&
uo labo & requiescam : & hoc totũ
propter quod inperiȩmeae ac futu¬
rifinis recordatus ingemui & uo¬
lui sarcinã episcopatus mei depo¬
sitã elongare fugiens & manere
in solitudine: & ibi expectare
dm̃ qui sal uum mefacer&
apusillanimitate mea & abipsa
intolera bilium mihi sollici¬
tudinem & tem pestate :¬

Expanded text:
Et dixi: Quis dabit mihi pennas sicut columbae, et volabo, et requiescam? Et hoc est totum quod imperitiae meae, ac futuri finis recordatus ingemui, et volui, sarcina episcopatus mei deposita, elongare fugiens, et manere in solitudine, et ibi exspectare Deum, qui salvum me faceret, et a pusillanimitate mea et ab ipsa intolerabilium mihi sollicitudinum tempestate
Abbreviated transcription (Latin):
beneui uentibus ꝓficit: quod uero
maleuiuit seipsum occidit ⁊
Sicut scocer quisi dignes eagit ut soc¬
cerdotem dec& ministeriũ eius
& ipsi & aliis utile ẽ : In digne autẽ ui¬
uensalis quidemutilis ẽ loquendo
seautem interficit praueui uendo ⁊
Acper hoo qđ in illo mortuũ ẽ pro¬
prium eius ẽ : quoduero uiuit in eo
idẽ sa crumministerium alienũ
õn quibene doc& & maleuiuit : ui¬
d&ur ut cȩreus qui aliis bonũm¬
& ponit lucem prȩstare seuero
imnalis suis consumere atquese
extinguere : quibenedo c&r
& maleuiuit : uid&urbonum
malo coniungere iucem tenebris
NORUMSTCERDOTUM
ae peperquos iustitia do c&ur
peripsos peccati morbus ii. repit¬
& mors ad plebes pertransit ⁊
scilic& ueldum maladocent:¬

Expanded text:
bene viventibus proficit: quod vero male vivit, seipsum occidit. Sicut sacerdos qui, si digne se agit ut sacerdotem decet, ministerium ejus et ipsi et aliis utile est. Indigne autem vivens, aliis quidem utilis est loquendo, se autem interficit prave vivendo. Ac per hoc quod in illo mortuum est, proprium ejus est; quod vero vivit in eo, id est sacrum ministerium, alienum est. Qui bene docet, et male vivit, videtur ut cereus, qui aliis bonam novit lucem praestare, se vero in malis suis consumere atque exstinguere. Qui bene docet, et male vivit, videtur bonum malo conjungere, lucem tenebris vorum sacerdotum. 1. Saepe per quos justitia docetur, per ipsos peccati morbus irrepit, et mors ad plebes pertransit, scilicet, vel dum mala docent
Abbreviated transcription (Latin):
honorentur ⁊ Suscipiunt enĩ
sublimitatis culmen non ꝓpas¬
toncli regimine sed prosolius
opere dignitatis solã nominis
app&unt dignitutẽ : Dũmali
sacer dotes dõ ignorante ñ fiañt
tamenignoranturadõ ipso per
proph&am testante : Principes
extiterunt : sed non cognouis
nam ds̃. omnia nouit :¬

Expanded text:
honorentur. Suscipiunt enim honorentur. Suscipiunt enim sublimitatis culmen, non pro pastorali regimine, sed pro soliusopere dignitatis, solam nominis appetunt dignitatem. Dum mali sacerdotes Deo ignorante non fiant, tamen ignorantur a Deo, ipso per prophetam testante: Principes exstiterunt, sed non cognovi nam Deus omnia novit
Abbreviated transcription (Latin):
uitus subiacent⁊ hinc ẽ quod
praeceptum ẽ. dauid non aedi¬
ficare uisibile templums quia
sanguinum uirbelli frequen¬
tia ess& ⁊ qua sigura illi spiri
taliter ammonentur qui ad
templum aedificent. hoc ẽ ec¬
desiam docere praesumatTN
deb& honoris ducatum suscipere:
quinescit subiestos tramite uitae
rum culpas corrigat : & ipseuitus
seruiat n Qui regimen sacerdotii
contendit app&ere: ante in sedis¬
cutiat siuita honori sit congrua
Quodsi non discrepat humiliterad
id quoduocatur accedat: Reatũ
quippe culpae geminat i si qui scũ
culpa ad sacerdotale culm̃ aspirat ⁊
Vniuscuiusq casus tanto maioris ẽ
criminis quanto prius quã cuder&
maioris erat uistutis : Praece¬
dentium nãq magnitudo uistu¬
tums crescit ad cumulum sequer¬
tium delictorum, Plerique sacer¬
dotes suac magis utilitatis causa
quam gregis praeesse desideran ⁊
Necut prosint prae sules fieri cupi¬
unt sed magis ut diuites fiant &

Expanded text:
vitiis subjacent. Hinc est quod vitiis subjacent. Hinc est quod praeceptum est David non aedificare visibile templum, quia sanguinum vir belli frequentia esset. Qua figura illi spiritualiter admonentur, qui vitemplum aedificent, hoc est, Ecclesiam docere praesumant. 2. Non debet honoris ducatum suscipere, qui nescit subjectos tramite vitae rum culpas corrigat, et ipse vitiis serviat. 3. Qui regimen sacerdotii contendit appcutiat, si vita honori sit congrua. Quod si non discrepat, humiliter ad id ad quod vocatur accedat. Reatum quippe culpae geminat, si quis cum culpa ad sacerdotale culmen aspirat. Uniuscujusque casus tanto majoris est criminis, quanto, priusquam caderet, majoris erat virtutis. Praecedentium namque magnitudo virtutum crescit ad cumulum sequentium delictorum. Plerique sacerdotes, suae magis utilitatis causa quam gregis, praeesse desiderant: nec ut prosint, praesules fieri cupiunt: sed magis, ut divites fiant et
Abbreviated transcription (Latin):
obuiantia saxa frangatur nt̃
haec quae protulimus quid se¬
quendum .ẽ. quid tenendum
nisi ut uistutib: pollens. coac¬
tus ad regimen ueniat. uistuti¬
bus uacuus nec coastus accedat iẽ
Ille si omninorenititur. caueat
ne acceptam pecuniã insudario
ligans: de eius occultatione iu¬
dic&ur: Pecunia quippe in
sudario ligare ẽ. percepta do¬
na subotiolenti torporis ab¬
scondere. Indignus quique
cum regimex app&it: Adtendat
ne per exemplum prauioperis.
phariscorummore ad ingressũ
regni tendentibus obstaculum
fiat: qui iuxta magistriuocẽ
nec ipsi intranti nec̃ alios in trre¬
re permittunt ⁊ Consideran¬
dũ quoq ẽ quia cum causã po¬
puli electus praesul suscipit
quasi adegrum medicus accedit ⁊
Siergo ad huc eiꝰ in opere passi¬
ones uiuunt. qua prȩsuiptione
percus sum mederi ꝓocer ⁊ qui
in facie uulnus postat.̃¬
SIDORI DEINDIGNIS
PRAE POSITIS
Uon sunt promouendi adre¬
gimen eclesiae : qui ad huc

Expanded text:
obviantia saxa, frangatur. Inter obviantia saxa, frangatur. Inter haec quae protulimus, quid sequendum est, quid tenendum, nisi ut virtutibus pollens coactus ad regimen veniat, virtutibus vacuus nec coactus accedat? Ille si omnino renititur, caveat ne acceptam pecuniam in sudarium ligans, de ejus occultatione judicetur . Pecuniam quippe in sudario ligare est percepta dona sub otio lenti torporis abscondere. Indignus quisque, cum regimen appetit, attendat ne per exemplum pravi operis pharisaeorum more ad ingressum regni tendentibus obstaculum fiat , qui, juxta Magistri vocem, nec ipsi intrant, nec alios intrare permittunt. Considerandum quoque est quia cum causam populi electus praesul suscipit, quasi adSi ergo adhuc in ejus opere passiones vivunt, qua praesumptione percussum mederi properat, qui in facie vulnus portat.IV. De indignis praepositis. 1. Non sunt promovendi ad regimen Ecclesiae, qui adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
trans acta reuoc&ur: Acpensa
quis quis quid subiectus egerit
& repente cognoscit si prȩlatus
bona agere quae proposuerit
possit: Nequaquam ual& in
culmine humilitatem discere:
qui in imis positus nonde siit su¬
perbire: Nescit laudem cum
supp& it fugere qui adhanc didi¬
cit cumde ess& anhelare: Ne¬
quaquã uincere a uaritiã potest:
quando ad multorũ sustentati¬
onem tendit. iscui sufficere ꝓ¬
pria nec soli potuerunt: Ex
ante acta ergouita sequis que
inueniat. ne app&ituse culmi¬
nis imago cogitationis inludat
Plerumq in occupatione regi¬
minis ipsequoq boni operirꝰ
usus perditur : qui in tranquil
litate tenebatur uia qui&o
marire tenauem & inperitus
dirigit : turbatis autẽ tempes¬
tatum flustib: &iamperitus
senauta confundit : quidest
potestas culminis nisi tempestas
mentis inquacogitationũ sem¬
per procells nauis cordisquu¬
titur. huc illucq incessanter
rpellitur: ut per repentinos
ex cessus oris & operis quasi ꝑ

Expanded text:
transacta revocetur, ac penset transacta revocetur, ac penset quisque quid subjectus egerit. Et repente cognoscit si praelatus bona agere, quae proposuerit, possit, quia nequaquam valet in culmine humilitatem discere, qui in imis positus non desiit superbire. Nescit laudem cum suppetit, fugere, qui ad hanc didicit, cum deesset, anhelare. Nequaquam vincere avaritiam potest, quando ad multorum sustentationem tendit is cui sufficere propria nec soli potuerunt. Ex ante acta ergo vita se quisque inveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Plerumque in occupatione regiminis, ipse quoque boni operis usus perditur, qui in tranquilitate tenebatur, quia quieto mari recte navem et imperitus dirigit, turbatus autem tempestatis fluctibus etiam peritus se nauta confundit. Quid est potestas culminis nisi tempestas mentis? In qua cogitationum semper procellis cordis navis quatitur, huc illucque incessanter impellitur, ut per repentinos excessus oris et operis, quasi per
Abbreviated transcription (Latin):
tationis anhelure: Prius quip¬
pe ferire de prehensum per se¬
cutorem noluit: & postcan dã¬
node sud antis exercitus & iã
deuotum militẽ extinxit Quẽ
profecto abelectorum pumero
culpa longius raper& nisi hunc
pastorele cupiunt: non nulla
quoq bona openx animo propo¬
nunt: & quamuis hocelationis
intentione app&ant: operatu¬
ros tamen se magnu per trastat̃ ÷
animo super ficies cogitationis
ostendat: Nã supsa dese mens
saepementitur. & fingit se
de bono opere amare quod non
amat : demundi autem gloria
non amare quod amat: Saepe
mens principuri app&ens fit
ad hoc pauida. cum quȩrit au¬
dax cum peruenerit: Tendense ñĩ
ne non perueniat trepidut sed
repente perueniens. iure sibi
hoc debitum ad quod peruenerit
putat: Cumq: percepto princi¬
patus officio perfrui saeculari¬
ter coeperit libenter obliuis¬
citur quicquid religiose cogi¬
tauit: Necesse esteni ut cum
cogitatio extrocusum ducitur
protinus mentis oculos ad opero

Expanded text:
tationis anhelare. Prius quiptationis anhelare. Prius quippe ferire deprehensum persecutorem noluit, et post cum damno desudantis exercitus, etiam devotum militem extinxit. Quem profecto ab electorum numero culpa longius raperet, nisi hunc pastorale cupiunt, nonnulla quoque bona opera animo proponunt. Et quamvis hoc elationis intentione appetant, operaturos tamen se magna pertractant. animo superficies cogitationis ostendat. Nam sibi ipsa de se mens saepe mentitur, et fingit de se bono opere amare quod non amat, de mundi autem gloria non amare quod amat. Saepe mens principari appetens, fit ad hoc pavida, cum quaerit; audax, cum pervenerit. Tendens enim, ne non perveniat, trepidat; sed repente perveniens, jure sibi hoc debitum, ad quod pervenerit, putat. Cumque percepto principatus officio perfrui saeculariter coeperit, libenter obliviscitur quidquid religiose cogitavit. Necesse est enim ut cum cogitatio extra usum ducitur, protinus mentis oculus ad opera
Abbreviated transcription (Latin):
enimpie ia cobus prohib& di¬
cens: nolite plures magistri
fieri fratres mers Hinc ipse dĩ
hominumq mediator regnũ
percipere uituuit interris:
qui supernorum quoq: spiri¬
tuum scientiam sensumq trans¬
cendens ante saccula regnat
incaelis : plerumq aduersita¬
tis magisterio subdisciplina
cor premitur: qu si ad regimi¬
nis culmen eru perit : inela¬
tioni protinus usugloriae
permututur : Sic saulquim
dignum seprius considerans
fugerat : mox ut regnigubna¬
cula percepit. intumuiti hono¬
rarinamq coram populo cupi¬
ens dumreprehendi publice
noluit : Ipsum tamen qui in reg¬
no se unxeraet scidit ⁊ Dauid
proph&a auctoris iudicio pene
incunctis actibus placens : mox ut
pressurae pondere caruit.
Intumore uulneris erupit : fac¬
tusq ẽ in moste uiri crudeliter
rigidus : qui in app&itu feminae
eneruiter fuerat fluxus ⁊ Et
quimalis ante nouerat pie par¬
ceres inbonorum quoque Nece
postdidicit sine obstaculor& rac¬

Expanded text:
enim pie Jacobus prohibet, dienim pie Jacobus prohibet, dicens: Nolite plures magistri fieri, fratres mei . Hinc ipse Dei hominumque mediator, regnum percipere vitavit in terris: qui supernorum quoque spirituum scientiam sensumque transcendens, ante saecula regnat in coelis. Plerumque adversitatis magisterio sub disciplina cor premitur: quod si ad regiminis culmen eruperit, in elationem protinus usu gloriae permutatur. Sic Saul, qui indignum se prius considerans, fugerat, mox ut regni gubernaculo suscepit, intumuit. Honorari namque coram populo cupiens, dum reprehendi publice noluit, ipsum tamen qui in regem se unxerat, abscidit. David propheta, auctoris sui judicio pene in cunctis actibus placens, mox ut pressurae pondere caruit, in tumorem vulneris erupit: factusque est in morte Uriae crudeliter rigidus, qui in appetitu feminae enerviter fuerat flexus. Et qui malis ante pie noverat parcere, in bonorum quoque nece post didicit sine obstaculo retrac
Abbreviated transcription (Latin):
sam ueritas dicit: Sicarcuscȩ¬
coducatum prebeat. ambo info¬
ueamcadent: Hinc psalmista
non obtantis animo sed prophe¬
tantis mi sterio denuntiat
dicens : Obscurentur oculieoꝵ
neuideant : & dor sum eorum
semper incurua: Oculi quippe
suntiqui in ipsa honoris summa
facie positi. prouidentis itineris
officium sus ceperunt : Quib:
hinimirum qui subsequenter
inherent dorsa nominantur
Obscuratis ergo oculis dorsum
flectitur quiacum lumensci¬
entiae perdunt qui prȩeunt.
Profecto ad postanda peccatorũ
curuantur onera quisequunur
Indigniquique tantireatus pon
dera fugerent: siue ritatis sen¬
tentiam̃ sollicita cordis aure
pensarent qui ait ⁊ Quiscandu¬
lizuuerit unum depusillis istis
qui in me credunt. expedit ei ut
suspendatur mola asin aria col¬
lo eius & demergatur in pro¬
fundum maris : Netemerare
sacra regimina quisquis his
in par. ẽ. audeat: & per concu¬
piscentiam culminis ducatũ
suscipiat. perditionis ⁊Hinc

Expanded text:
sam Veritas dicit: Si caecus caesam Veritas dicit: Si caecus caeco ducatum praebeat, ambo in foveam cadunt . Hinc Psalmista, non optantis animo, sed prophetantis mysterio denuntiat, dicens: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum illorum semper incurva . Oculi quippe sunt qui in ipsa honoris summi facie positi providendi itineris officium susceperunt; quibus hi nimirum qui subsequenter inhaerent dorsa nominantur. Obscuratis ergo oculis dorsum flectitur, quia cum lumen scientiae perdunt qui praeeunt, profecto ad portanda peccatorum curvantur onera qui sequuntur. Indignidera fugerent, si veritatis sententiam sollicita cordis aure pensarent, quae ait: Qui scandalizaverit unum de pusillis istis qui in me credunt, expedit ei ut suspendatur mola asinaria lo ejus, et demergatur in profundum maris . Ne temerare sacra regimina, quisquis his impar est, audeat: et per concupiscentiam culminis, ducatum suscipiat perditionis. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
nutiles sacerdotes internus
iudex & prouehit: & non cog¬
noscit ⁊ Quia quos permitten¬
do tolerat : profecto ꝑ iudici¬
um reprobationis ignorat ⁊
Vnde adse. quib: dã & post
miracula uenientibus dicit :
Recedite a me operarii iniqui¬
tatis: pescio qui estis : Pastorũ
inperitia uoce ueritatis incre¬
patur cum per proph& am
dicitur: ipsi pastores ignora¬
uerunt intellegentiã ⁊ Quos
rursus dñs d&estatur dicens :
Et tenentes legem nescieruN
me : Et nesciriergose ab eis
ueritas conqueritur & nesci¬
rese principatum nescientiũ
protestatur: Quia profecto
hi. quiea quae sunt dñi nesci¬
unt a dño nesciuntur: paulo
Attestante quiait ⁊ Siquis
autem ignorat  Ignoraebitur
Plerumq pastorum inperitia
meritis congruit subiectorũ ⁊
Quia quamuis lumenscientiȩ sua
culpa exigente non habeanT
districto tamen iudicio agitur.
ut per eorum ignorantiã hi&iã
qui sequuntur offendant : Hinc
namq in euangeliopersem& ip¬

Expanded text:
nutiles sacerdotes internus nutiles sacerdotes internus judex et provehit et non cognoscit; quia quos permittendo tolerat, profecto per judicium reprobationis ignorat. Unde ad se quibusdam et post miracula venientibus dicit: Recedite a me, operarii iniquitatis, nescio qui estis . Pastorum imperitia voce Veritatis increpatur, cum per prophetam dicitur: Ipsi pastores ignoraverunt intelligentiam . Quos rursum Dominus detestatur, dicens: Et tenentes legem nescierunt me . Et nesciri ergo se ab eis Veritas queritur, et nescire se principatum nescientium protestatur; quia profecto hi qui ea quae sunt Domini nesciunt, a Domino nesciuntur, Paulo attestante, qui ait: Si quis autem ignorat, ignorabitur . Plerumque pastorum imperitia meritis congruit subjectorum, quia quamvis lumen scientiae sua culpa exigente non habeant, districto tamen judicio agitur, ut per eorum ignorantiam hi etiam qui sequuntur offendant. Hinc namque in Evangelio per semetip
Abbreviated transcription (Latin):
ritalia praecepta cognouerunt:
cordisse medicos profiteri non
in &uunte Dum quipigmento¬
rumuim nesciunt: uideri medi¬
ci carnis crubescunt ⁊ Sunt nor¬
nulli qui intra scãm ecclesiã per
speciem regiminis: gloriam af¬
fectant honoris ⁊ Videri docto¬
res app&unt transcender ec&e¬
ros concupiscunt : Ad testante
caenis primas in conuentib
cathedras quaerunt : Quisuscep¬
tum curae pastoralis officium
ministrare digne tanto magis
nequeunt: quanto adhumili¬
tatis magisterium ex sola clatio¬
ne peruenerunt : Ipsa quippe
in magisterio lingua confundi¬
tur quando aliũd discitur & ali¬
ud doc&ur : Contra in dignospas¬
tores dñs ꝑ proph&am qu cri¬
turdicens: Ipsi regnaueruNT
& non exme ⁊ Principes exti¬
terunt : & non cognoui: Exse
namque & non ex arbitriosũ¬
mirectoris regnant: qui nullis
fulti uistutibus nequaquã di¬
uinitus uocati sed sua cupidine
accensi cul men regiminis roe¬
piunt potius quã ad sequunur ⁊¬

Expanded text:
ritalia praecepta cognoverunt, ritalia praecepta cognoverunt, cordis se medicos profiteri non metuunt, dum qui pigmentorum vim nesciunt, videri medici carnis erubescunt. Sunt nonnulli qui intra sanctam Ecclesiam per speciem regiminis gloriam affectant honoris: videri doctores appetunt, transcendere caeteros concupiscunt, atque, attestante cubitus, primas in conventibus cathedras quaerunt : qui susceptum curae pastoralis officium ministrare digne tanto magis nequeunt, quanto ad humilitatis magisterium ex sola elatione pervenerunt. Ipsa quippe in magisterio lingua confunditur, quando aliud discitur, et aliud docetur. Contra indignos pastores Dominus per prophetam queritur, dicens: Ipsi regnaverunt, et non ex me: principes exstiterunt, et non cognovi . Ex se namque et non ex arbitrio summi rectoris regnant, qui nullis fulti virtutibus nequaquam divinitus vocati, sed sua cupidine accensi, culmen regiminis rapiunt potius quam assequuntur. I