comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
contulit : ut uerbũ uite qd̾ ore
p̃dicabant. si gnoꝵ efficatia confir¬
marent. Unde factũ est: ut pauciꝰ
ad xp̃idñi fidem ꝑdiscipłos euis
accederent
e cuius gentis cõuersione simulq
miracłoꝵ ꝓligiis que ibidem
fiebant. Ita gregorius in libris mo¬
ralib ꝑhibet dicens. Ecce lingua
brittanie que nichil aliud nouerat
quã barbarũ frendere:. Iam dudũ
in dei laucdib ẽbrea cepit uerba re¬
sonare. Ecce quõdam tumidus.
ĩa substratꝰ scoꝵ pedib seruit occe¬
anus. eiusq barbaros motꝰ. quos
terren pucipes ecdomare ferro
nequerãt᷑. hos ꝓdiuina formidine.
sacerdotũ ora sĩplicib uerbis ligant.
Et ꝗcat̃ilas pugnantiũ ĩ fideł ne¬
quaqͣm metueret: Iam ñc fideł
humiliũ linguas timet. Quia
enĩ ꝑceptis celestib uerbis. clare¬
scentib qͦq miracłis. uirtꝰ ei diuine
cognitionis infundit᷑: euis dẽ.
diuinitatis t̃rore refrenat᷑. lit pͥue
agere metuat. ac tot is desideriis

Expanded text:
contulit, ut verbum fidei quod ore praedicabant, signorum efficacia confirmarent. Unde factum est ut paucis ti Domini fidem per discipulos ejus accederent. 39. De cujus gentis conversione, simulque miraculorum prodigiis quae ibidem fiebant, ita Gregorius in libris Moralibus perhibet, dicens: « Ecce lingua Britanniae, quae nihil aliud noverat quam barbarum frendere, jamdudum in Dei laudibus Hebraea coepit verba resonare. Ecce quondam tumidus, jam substratus sanctorum pedibus servit Oceanus, ejusque barbaros motus, quos terreni principes edomare ferro nequiverant, hos pro divina formidine sacerdotum ora simplicibus verbis ligant; et qui catervas pugnantium infidelis nequaquam metuerat, jam nunc fidelis humilium linguas timet. Quia enim perceptis coelestibus verbis, clarescentibus quoque miraculis, virtus ei divinae cognitionis infunditur, ejusdem divinitatis terrore refrenatur; ut prave agere metuat, ac totis desideriis
Abbreviated transcription (Latin):
ĩstruere: & que post detalib egerĩt.
rationabilit̾ et fidelit̃ ercludere
modo. ñ posteris ut p̃firum ẽ tempo¬
ralit̃: tenenda indulsimꝰ. Ne bonũ
qd infirma adhuc radice planta¬
tum erat. exureret᷑. sed aliquan
tulũ firmaret᷑: & usq ad ꝑfectiõem
custodiret᷑. Hec ergo̾ id circo per
stringenda curaui: ut hi qͥ occasiõe
noue dispesationis illicita matͥmonia contra
hunc eruditissimũ uirũ causant᷑:
ñ regularĩt quarte generationis
copusa censuisse. immo uere ra¬

Expanded text:
instruere, et quae post de talibus egerint instruere, et quae post de talibus egerint rationabiliter et fideliter excludere modo, non posteris, ut praefixum est, temporibus tenenda indulsimus, ne bonum quod infirma adhuc radice plantatum erat erueretur, sed coeptum tulum firmaretur, et usque ad perfectionem custodiretur. » Haec ergo istringenda curavi ut ii qui occasione novae dispensationis illicita matrimonia contra hunc eruditissimum virum causantur, non generaliter quartae generationis copulam censuisse, imo ve
Abbreviated transcription (Latin):
sobolem ñ posse succrescere. Snde ne¬
cesse est: ut iã t̃cia uł quarta genera¬
tione. generatio fideliũ licent̃ sibi uingi
debeat. Nam ascła quã p̃diximus:
om̃i mocdo debet abstinere
generatione cõtracta matͥmonia mi
nime soluerent᷑ Humillimꝰ pat̃ grego¬
rius int̾ ceter̾a talem reddidit intionẽ.
U̾scͥpsi augustino angloꝵ gentis ep̃s
alũpno uidelic⁊ uͭ recordaris tuo de
que nuꝑ adfidem uenerat. neabono
qd ceperat. metuendo austeriora rece¬
deret. specialit̃ & ñ generalit̃ cert̾isime
me scripsisse cognoscas. Unde & michi
om̃is romana ciuitas testis eristit.
Ne ea intencione hec illis scͥpfi man¬
data. Unde postquã firma radice in¬
fide fuerint soliditi. Si infra ꝓpͥam
consanguinitatẽ inuenti fuerinit.
separent᷑ aut infra affinitatis lineam.
idest usq ad septuã generationem¬
ñ iungant᷑. Sed adhuc illis neophi¬
tis eristẽtib sepissime eis pͥus illici.¬
ta ꝯsentire. &e eos uerbis ac eremplis

Expanded text:
elare. Unde necesse est ut jam tertia vel quarta generatio fidelium licenter sibi jungi debeat. Nam secunda quam diximus a se omnimodo debet abstinere. generatione contracta matrimonnime solverentur, humillimus pater Gregorius inter caetera talem dedit rationem: « Quod scripsi Augustino Anglorum gentis episcopo alumno, videlicet ut recordaris tuo, de quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat, metuendo austeriora recederet, specialiter et non generaliter caeteris me scripsisse cognoscas. Unde et mihi omnis Romana civitas exstitit testis, nec ea intentione haec illis scriptis mandaidem fuerint solidati, si infra propriam consanguinitatem inventi fuerint, non separentur; aut infra affinitatis lineam, id est usque ad septimam generationem jungantur. Sed quod adhuc illis neophytis existentibus eis primum illicita consentire, et eos verbis et exemplis
Abbreviated transcription (Latin):
Hec om̃ia sollicite relege: omnemq illã
familiarẽ tua neglegentia post pone.
Scripta mea adrusticos q̃ direxi ꝑom̃is
massas fac relegi: ut sciant qͥd sibi cõtͣ
iuolentras ex auctoritate nr̃a defen¬
dere debeant: eisq uł autentica exẽ¬
plaria eoꝵ dent᷑. Uide ut om̃ia absq
imminutione custodias: ꝗa dehis
q̃ tibi ꝓseruanda iusticia scribo. ego
absoluor. & tu sineglegis obligaris.
Terribilẽ iudicẽ uenientẽ considera:
& de aduentu illius nc tua cõside
ratio cõtreme̾scat: ne tẽ sine causa iã
tumeas: cũ corã illo celũ & terra tre¬
muerit. Audisti q uolo: uide qd agas.

Expanded text:
Haec omnia sollicite relege, omnemque illam familiarem tuam negligentiam postpone. Scripta mea ad rusticos quae direxi, per omnes massas fac relegi, ut sciant quid contra violentias suas ex auctoritate nostra defendere debeant, eisque vel authentica vel exemplaria eorum dentur. Vide ut omnia absque imminutione custodias, quia de his quae tibi pro servanda justitia scribo, ego absolvor, et tu si negligis, obligaris. Terribilem Judicem venientem considera, et de adveratio contremiscat, ne tunc sine causa jam timeat, cum coram illo coelum et terra tremuerit. Audisti quod volo. Vide quid agas.
Abbreviated transcription (Latin):
suadetq forsitan debere abhabñtib
accipi. ut sit qd̾ possit ñ habentibus
erogari: Dũ modo uł sic uenena
mortifera elemosine celata obũbra
tione tnͣsfundat. Nã nec uenator
ferã. nec aues auceps de ciperet.
uł piscem piscator caperet: si aut ille
laqueũ ĩ aꝑto ꝓponeret: aut ille amũ
esca absconditũ ñ haberet. Omĩno
gͦ metuenda ce cauenda ẽ hostis
astucia: ne qͦs aꝑta neꝗt tẽptaciõe
sub uertere. latent̃ celo sẽ huuis
ualeat trucidare. Neq enĩ elemo¬
syna reputanda ẽ si pauperib dispen¬
setur. qd̾ ex illicitis reb accipitur:
Ra ꝗhac intencione male accipit.

Expanded text:
suadetque forsitan debere ab habentibus suadetque forsitan debere ab habentibus accipi, ut sit quod possit non habentibus erogari, dummodo vel sic venena mortifera elemosintione transfundat. Nam nec venator feram, nec avem auceps deciperet, vel piscem piscator caperet, si aut ille laqueum in aperto proponeret, aut ille hamum esca absconditum non haberet. Omnino ergo metuenda et cavenda est hostis astutia, ne quos aperta nequit tentatione subvertere, latente telo saevius valeat trucidare. Neque enim eleemosyna reputanda est, si pauperibus dispensetur quod ex illicitis rebus accipitur, quia qui hac intentione male accipit,
Abbreviated transcription (Latin):
omĩno sit facinus dĩ donũ uł p̃tio
cõparare. uł uendere: euangłica est
testis auctoritas. Tẽplũ aũt dñs
& redẽptor nr ingressus: cathedras
uendentiũ colũbas euẽtit. Ed aliutd
dñs colũbas uendere. nisi p̃ciũ dema¬
nus impositione ꝑcipere. & sc̃m sp̃m¬
om̃ps d̃s hõib ꝓhibuit ueniindare.
Quoꝵ sacerdotiũ ante dĩoculos ca¬
dere. cathedraꝵ utiq patent̃ euersi¬
one signatũ ẽ. Et tam̃ ererit adhuc
neꝗtie pͣuitas uires suas. Nã cogit
uendere qͦs decepit ut emerent:
ut crescat. & geminata fiat inuno
eodemq delicto cõditio ementis
ante om̃s radices pestiferã surrepsisse.
atq inipa lua origine apłica ẽt̃
ꝗa benedictio illi in maledictionem
cõuertit᷑. ꝗadhoc ut fiat hereticus
ꝓmouet᷑. Plerũq igit᷑ ad uersarius
animaꝵ dũ ñ potest inhis q̃ ad faciẽ
sunt pͣua surripere: callide specie
qͣsi pietatis imecta nitit᷑ supplantare ⁊

Expanded text:
omomcomparare, vel vendere, evangelica est testis auctoritas. Templum enim Dominus et Redemptor noster ingressus, cathedras vendentium columbas evertit . Quid aliud est columbas vendere, nisi pretium de manus impositione percipere, et 83 sotens Deus hominibus tribuit, venundare? Quorum sacerdotium ante Dei oculos cadere, cathedrarum utique patenter eversione signatum est. Et tamen exerit adhuc nequitiae pravitas vires suas. Nam cogit vendere quos decipit ut emerent; ut crescat, et geminata fiat in uno eodemque delicto conditio, ementisante omnes radice postifera subrepsisse, atque in ipsa sua origine apostolica esse quia benedictio illi in maledictionem convertitur, et ad hoc, ut fiat hereticus, promovetur? Plerumque igitur adversarius animarum, dum non potest in his, quae ad faciem sunt, prava surripere, callide specie quasi pietatis iniecta nititur subplantare,
Abbreviated transcription (Latin):
quẽqm habet locũ pecunia: & fit se¬
culare qd̾ sacrũ ẽ. Scũq gͦ hoc p̃tii
studet datione ꝑcipere. sacerdos non
esse sed dici tantũmodo inanit̃ cõcu
nisi ut nulla deactu ꝓbatio. nulla
sollicitudo demorib nulla sit deuita
discussio. Sed ille solũmodo dignus
qui dare p̃tiũ suffecerit estimet᷑:
Exquare si recti libraminis erami¬
natione penset᷑. dũ improbe ad in¬
anẽ głam locũ festinat utilitatis
arripere: eo ipso magis qd honorẽ
querit indignus ẽ. Sic aũt is
qui inuitatul reniuit. quelitul
refugit. sacris est altarib ad mo¬
uendus: sicqͥ ultro ambit. uł in¬
portune se ingerit. est pcul dubio
repellendus. Nã quisic nititur
ad altiora conscendere. ꝗd agit. nisi
ut crescendo decrescat. & ascenden¬
ordinandis sinceritas uigeat᷑. Sit
sĩplex sine uenalitate cõsensus: pura
p̃ferat᷑ electio. Ut ad sũmã sacerdotii
ñ suffragio uenditoꝵ ꝓuectus seddĩ
credat᷑ esse iudicio. Nã ꝗa graue

Expanded text:
quemquam habet locum pecunia, fit seculare quod sacrum est. Quicumque hoc precii studet datione percipere, sacesse, sed dici tantummodo maniter concupnisi ut nulla de actu probatio, nulla sollicitudo de moribus, nulla sit de vita discussio, sed ille solummodo dignus, qui dare pretium suffecerit, aestimetur? Ex qua re si recti libraminis examinatione pensetur, dum improbe ad inanem gloriam locum festinat utilitatis arripere, eo ipso magis quod honorem quaerit, indignus est. Sicut autem is qui invitatus renuit, quaesitus fugit, sacris est altaribus admovendus, sic qui ultro ambit, vel importune se ingerit, est procul dubio repellendus. Nam qui sic nititur ad altiora conscendere quid agit nisi ut crescendo decrescat, et ascenden Sacerdotibus ordinandis sinceritas vigeat, sit simplex sine venalitate consensus, pura praeferatur electio, ut ad summam sacerdotii non suffragio venditorum provectus, sed Dei credatur esse judicio. Nam quia grave
Abbreviated transcription (Latin):
funt ꝗ illic inueniri possunt. uolo
ut cũ eis pb̃r transmittat᷑: nequid
egͥtudinis contingat inuia: ut qͥͦs
morituros cõspexerit. debeat bap¬
rusticos mesticus rector gregorius
inerrore uetustatis adõ ꝑmanere
cõdoluit. Ut ianuariũ caralitanum
ep̃m ꝓnegligentiis increpando int̃
cetera scribat. Accidit aliud ualde
negligentia frãtnitatis ur̃e per¬
misit. Et ꝗd uos ammoneo ut ad
deũ extraneos adducatis ꝗur̃os¬
Unde necesse ẽ uos ꝑ om̃ia meoꝵ
conuerlione iugilare. Nun cuius¬
libet ep̃i insardinia insula paganũ
rusticũ inuenire potuero. nieundẽ
ep̃o fortiter uindicabo. Pm uero
sirusticus tante fuerit ꝑfiche & ob¬
stinationis inuentus. ut addeun
pensionis onere grauandus est.
ut ipsa exactionis sue pena cõpellat᷑
adrectitudinẽ festinare: XLUII.
uod gregorius fructuose simulq
salubrit insardime rusticos
ꝓcessisse cognoscens: etiã inuideos
patrimomioꝵ suoꝵ rusticos ñ clissi¬

Expanded text:
ic inveniri possunt, volo ut cum eis presbyter transmittatur, ne quid aegritudinis contingat in via, ut quos morituros conspexerit debeat baprusticos mitissimus rector Gregorius in errore vetustatis adeo permanere condoluit, ut Januarium Caralitanum episcopum pro negligentiis increpando, inter caetera scribat: « Accidit aliud valde negligentia fraternitatis vestrae permisit. Et quid vos admoneo ut ad Dominum extraneos adducatis, qui vUnde necesse est vos per omnia in eorum conversionem vigilare. Nam si cujuslibet episcopi in Sardinia insula paganum rusticum invenire potuero, in eumdem episcopum fortiter vindicabo. Jam vero, si rusticus tantae fuerit perfidiae et obstinationis inventus, ut ad Domipensionis onere gravandus est, ut ipsa exactionis suae poena compellatur ad rectitudinem festinare. » 48. Quod cum Gregorius fructuose simulque salubriter in Sardiniae rusticos processisse cognosceret, etiam in Judaeos patrimoniorum suorum rusticos non dissi
Abbreviated transcription (Latin):
tenet᷑ recollige: & monasterio p̃fato
trade. Pensiones xenodochii de uia
noua qualitas mͥ ĩ clicasti: ꝗa apud te
habes nob̾ dirige. Actionario aũt quẽ
ĩ eodẽ patͥmonio deputasti: ꝓut uidet᷑¬

Expanded text:
tenetur, recollige, et monasterio praefato tenetur, recollige, et monasterio praefato trade. Pensiones Xenodochii de via nova, quantas mihi indicasti, quia apud te habes, nobis dirige. Actionario autem, quem in eodem patrimonio deputasti, prout
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰdẽ continencie ñ ĩuenit. neq castitatẽ
ante ꝓposuit. cõpellat᷑ asua urore se¬
parari: atti ꝑhoc qd absit deteriꝰ cacdat.
Unde iudet᷑ mͥ ut ap̃senti cdie ep̃is
om̃ib dicat᷑. Ut nullũ subdiaconum
facere p̃sumant. nisi ꝗse uicturũ caste
Qui uero post eandẽ ꝓhibitionẽ q̃ ante
trienniũ facta ẽ. cõtinent̃ cũ siuis con¬
iugib uirerunt. l. audandi atq remu¬
nerandi sunt: et ut inbono suo ꝑmane¬
ant exhortandi. Cos aũt ꝙpost ꝓhibiti¬
onẽ factã se asuis uxorib continene
roluitrun ꝑuenire acllacrũ ortinẽ
nolumꝰ: ꝗa nullus debet ad ministe¬
riũ altaris accedere. nisi cuiꝰ castitas
ante susceptũ ministeriũ fuerit ap.¬
ꝓbata. Donationẽ ancille dei q̃lapsaẽ
& ĩ monasterio data. om̃i post posita
tarctitate restitue: Quatenꝰ ip̃se locus
ut superius dixi. rerũ eiꝰ stipendia
habeat: ꝗ eiꝰ sollicitudinis labores por¬
tat. Sed quicꝗd abaliis ex eiꝰ substamia

Expanded text:
continentiae non invenit, neque castitatem ante promisit, compellatur a sua uxore separari, atque per hoc quod absit deterius cadat. Unde videtur mihi, ut a praesenti die episcopis omnibus dicatur, ut nullum subdiaconum facere praesumant, nisi qui se victurum caste Qui vero post eandem prohibitionem, quae ante triennium facta est, continenter cum suis uxoribus vixerunt, laudandi atque remunerandi sunt, et ut in bono suo ant exhortandi. Eos autem qui post prohibitionem factam se a suis uxoribus continere noluerunt, pervenire ad sacrum ordinem nolumus. Quia nullus debet ad ministerium altaris accedere, nisi cujus castitas ante susceptum ministerium fuerit pat. Donationem ancillae Dei, quae lapsa est, et in monasterio data, omni postposita tarditate restitue, quatenus ipse locus, ut superius dixi, rerum ejus stipendia habeat, qui ejus sollicitudinis labores portat. Sed et quidquid ab aliis ex ejus substantia
Abbreviated transcription (Latin):
uimus: ꝓ eo quod hiemalem
uestẽ ñ habeat. Et quia ali¬
ꝗd sibi anob̾ petiit debere
trans mitti. frat̃nitatiti tue
ad hoc ꝑlatorẽ p̃sentiũ tranᷤ¬
misimus amphimallũ. tuni¬
cã. et pectoralẽ: ut ate ei debe¬
at sine mora trans muti. Et
idõ adp̃dictũ fratrẽ nr̃m sub
om̃i illud celeritate stude
trans mittere: atq nob̾ hoc
ipsũ ꝗa trans miseris. tuis re¬
nuntiare epłĩs non. omittas.

Expanded text:
imus, pro eo quod hiemalem vestem non habeat. Et quia aliquid sibi a nobis petiit debere transmitti, fraternitati tuae ad hoc per latorem praesentium transmisimus amphimalum, tunicam, vel pectoralem, ut a te ei debeat sine mora transmitti. Et ideo ad praedictum fratrem nostrum sub omni illud celeritate stude transmittere, atque nobis hoc ipsum quia transmiseris tuis renuntiare epistolis non omittas
Abbreviated transcription (Latin):
uno eodẽq studio ꝑ mans er̃t÷
Quia uixta dñicã uocẽ. multi
Subditoꝵ quoq neglegenti¬
as gregorius ⁊ subtilit̃ inꝗre¬
bat᷑: ⁊ di̾trictissimis regulis¬
tionib em̃dabat. Unde uita¬
esse nosses ep̃s: filie gloriose
memoriȩ tulliami magistri
militie. te illic posito. nec ꝓ
licuisset ꝑuersã epłam desti¬
nare. Sedquia nimia desi¬
lia nimioq torpore depri¬
meris: in tuo ðecore. res ad
p̃sens illicita. im pune com¬
missa ẽ. Hãsi ut p̃fati sumꝰ
sollicitus extitisses: priu ad
nos ultio mulieris prauis¬
sime. quã culpa debuit ꝑue¬
nire. Quia ergo tantũ ebes
tantũq es negligens. ut
nisi canonicã inte fueris co¬
ertionẽ ex ꝑtꝰ. in alus dis¬
custodire: qualit̃ debeas ẽẽ
sollicitꝰ. congruo tibi sidño
placuerit ip̃e demonstrabimꝰ.

Expanded text:
uno eodemque studio permanserunt, uno eodemque studio permanserunt, quia juxta Dominicam vocem: Multi Subditorum quoque negligentias Gregorius, et subtiliter inquirebat et districtissimis redargutionibus emendabat. Unde Vitaesse nosses episcopus, filiam gloriosae memoriae Tulliani, magistri militiae, te illic posito, nec prlicuisset perversam epistolam destinare. Sed quia nimia desidia nimioque torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad praesens illicita impune commissa est. Nam si, ut praefati sumus, sollicitus extitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae, quam culpa, debuit pervenire. Quia ergo tantum hebes, tantumque es negligens, ut nisi canonicam in te fueris coercitionem expertus, in aliis discustodire, qualiter debeas esse sollicitus, congruo tibi, si Domino placuerit, tempore demonstrabim
Abbreviated transcription (Latin):
tua caro testabatur. Hec aũt
gestasunt ante dñici natalis dĩe.
Quo transacto : mox emilia¬
ne sororis sue ꝑuisioͣnẽ noc¬
turne uisionis apparuit di¬
cens. Uenret quia natale
dñicũ sine tefeciꝰ scm̃ theo¬
phania iã tecũ faciã. Cui
illa ꝓtinus degordiane so¬
rorissue salute: sollicita re¬
spondit. Et sisola uenio:
sororẽ nrãm gordianã cuidi¬
mitto: Cuĩ tristi uultu ite¬
rũ dixit. Ueni. gordiana et¬
enĩ soror nr̃a int̾ laycas de¬
putataẽ. Quã uisionẽ mox
molestia cõporis ẽ secuta: At¬
q ita ut dictũ ẽ ante dm̃ice
apparitionis diẽ eadẽ mole¬
stia in grauescente defunta
ẽ. Gordiana aũt mox ut so¬
lã remansisse se repperit: eiꝰ
prauitas excreuit: Et quod
prius latuit indesiderio co¬
gitatioĩs ꝰpost effectu pra¬
ue actioĩs exercuit. Nã obli¬
secranõis: c̃ductorẽ postino¬
dũ agroꝵ suoꝵ maritũ dux̃.
Ecce om̃s tres uno prius ar¬
dore c̃ uerse sr̃: sed ñom̃s u

Expanded text:
tua caro testabatur. Haec autem gesta sunt ante Dominici natalis diem. Quo transacto, mox Aemilianae sorori suae per visitationem nocturnae visionis apparuit, dicens: Veni, ut quia Natalem Dominicum sine te feci, sanctum Theophaniae jam tecum faciam. Cui illa protinus de Gordianae sororis suae salute sollicita, respondit: Et si sola venio, sororem nostram Gordianam, cui dimitto? Cui tristi vultu iterum dixit: Veni, Gordiana etenim soror nostra inter laicas deputata est. Quam visionem mox molestia corporis est secuta; atque ita ut dictum fuerat, ante Dominicae apparitionis diem, eadem molestia ingravescente, defuncta est. « Gordiana autem mox ut solam remansisse se reperit, ejus pravitas excrevit; et quod prius latuit in desiderio cogitationis, post effectu pravae actionis exercuit. Nam oblisecrationis, conductorem postmodum agrorum suorum maritum duxit. Ecce omnes tres uno prius ardore conversae sunt, sed non omnes in
Abbreviated transcription (Latin):
ac: ominus natali salonitano
ep̃õ.scribit dicens. Multiᷤ ab
urbe tua uenientib frãt ħa¬
rissime. didici pastorali cu¬
ra derelictũ: soliste c̃ uiuiis
occupatũ que audita ñ crede¬
rẽ: nisi hec actionũ tuaꝵ ex¬
perim̃tis approbarẽ. Nãqui¬
a nequaquã lectioni studeaᷤ.
neq exhortatiõi inuigiles.
sed ipsũ quoq usũ ecclesia¬
stici ordinis ignores. hoc est
in testimonio: quodeis subꝗ
b es positus seruare reue¬
xentiam nescis.
ed cũ natalis ꝑmanẽ philo¬
sophiã scriptis ꝓpͥis senitere¬
t̃ in culpabilẽ demonstrare:
mitissimꝰ doctor gregorius
rta rescripsit. In comunuoꝵ
defensione ur̃a frãtnitas
abrahe comuuium memo¬
rat: in quo teste sacro elo¬
quio tres angłos suscepis¬
se ꝑhibetur. Secd hoc exẽplo

Expanded text:
ominus Natali, Salonitano episcopo, scribit, dicens: « Multis ab urbe tua venientibus, frater charissime, didici, pastorali cura derelicta, solis te conviviis occupatum. Quae audita non crederem, nisi haec actionum tuarum experimentis approbarem. Nam quia nequaquam lectioni studeas, nequaquam exhortationi invigiles, sed ipsum quoque usum ecclesiastici ordinis ignores, hoc est in testimonio, quod eis sub quibus es positus servare reverentiam nescis. » 35. Sed cum Natalis per inanem philosophiam scriptis propriis se niteretur inculpabilem demonstrare, mitissimus doctor Gregorius ita rescripsit: « In conviviorum defensionem vestra fraternitas Abrahae convivium memorat, in quo, testo sacro eloquio, tres angelos suscepisse perhibetur. Sed hoc exemplo
Abbreviated transcription (Latin):
int̃noctis ten ebras lucent :
Quib dũ culpis temetipsũ
uocabulo elato ꝓponere.
coꝵ q nom̃ tui cõparatiõe
calcare:. Quid aliut dicis.
nisi in celũ conscendam.
suꝑastra celi exaltabo soli¬
ũ meũs An non uniuersi
frat̃nitas despiciens sub
se p̃mere conat᷑. qd aliud
dicit. nisihoc qd̾ abanti¬
quo hostedicit᷑. ascendam
suꝑ altitudinẽ nubium:
Que cuncta ego flens as¬
gemitꝰ se in mõcorde non
capiunt: qd ille uir scĩssimꝰ.
dõnꝰ ioħs tante abstinentie.
atq sublimitatis. familiari¬
ũ seductiõe linguaꝵ adtã

Expanded text:
inter noctis tenebras lucent? Quibus dum cupis temetipsum vocabulo elato praeponere, eorumque nomen tui comparatione calcare, quid aliud dicis, nisi: In coelum conscendam, super astra coeli exaltabo solium meum? Annon universi fraternitas despiciens sub se premere conatur, quid aliud dicit, nisi hoc quod ab antiquo hoste dicitur: Ascendam super altitudinem nubium? Quae cuncta ego cum flens conset gemitus se in meo corde non capiunt: quod ille vir sanctissimus domnus Joannes, tantae abstinentiae atque humilitatis, familiarium seductione li
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ uoluit. etiã donatȩ simi¬
litudinis grãm amisit. ⁊ ue
rã beatitudinẽ ꝑdidit: ꝗa
falsam głam quesiuuit. Cer¬
te petrus apłoꝵ primꝰ: mẽbrũ
scẽ. ⁊ uniuersalis eccłȩ ẽ. Pau¬
lus. andreas. ioħs. quid aliud.

Expanded text:
uit, etiam donatae similitudinis gratiam amisit; et ideo veram beatitudinem perdidit, quia falsam gloriam quaesivit. Certe Petrus apostolorum primus, membrum sanctae et universalis Ecclesiae, Paulus, Andreas, Joannes, quid aliud
Abbreviated transcription (Latin):
suis fuerit remotus exce̾sib:
c̃ uenientib geraticis. cuntis¬
q cleri priorib ante tui p̃sen
tiã in ĩ uentariũ eccłȩ rerum
subtilit̃ de scribant᷑. Nec sicut
an te fier dicebat᷑. species qua¬
clã aut aliud quod libet de
reb eccłȩ. quasi ꝓfaciendi ĩ¬
uentariĩ labore tollat᷑. Sic
nãq ea q̃ ad munitionem
facultatis pauꝑũ ꝑtinent de¬
sideramꝰ expleri : ut nulla pe¬
nitꝰ in reb eoꝵ ambitiosis ho¬
minib uenalitatis relinqua¬
t̃ occasio. Ui̾itatores eccłaꝵ¬
ciuitatis paroechias fatigant̃:
aliꝗd laboris sui capiant te
disponerite subsidii. Iustũ
nãq ẽ. ut illic consequant
stipendi ũ: quo ꝓrẽpore suũ
cõmodare reppenunt obseqũ.¬

Expanded text:
suis fuerit remotus excessibus, suis fuerit remotus excessibus, convenientibus hierarchicis, cunctisque cleri prioribus, atque intia inventarium ecclesiae rerum subtiliter describantur; nec, sicut antea fieri dicebatur, species quaedam, aut aliud quodlibet de rebus ecclesiae, quasi pro faciendi inventarii labore, tollatur. Sic namque ea quae ad munitionem facultatis pauperum pertinent, desideramus expleri, ut nulla penitus in rebus eorum ambitiosis hominibus venalitatis relinquatur occasio. Visitatores ecccivitatis parochias fatigantur, aliquod laboris sui capiant, te disponente, subsidium. Justum namque est ut illic consequantur stipendium, qui pro tempore suum commodare reperiuntur obsequ
Abbreviated transcription (Latin):
Cui dedimꝰ in mandatis: ut
nichil deꝓuectionib clerico¬
rũ. reditu. ornatu. ministe¬
riisq aquo quã u̾sur pari pa¬
tiatur. Cuiꝰ uõ uos assiduis
ad hortationib c̃uenit obecli¬
re: quatenꝰ in ecclesiastico ob¬
nerandis canonib nulla dis¬
crepet ratione. Quidũ fue¬
rit postulatus. cũ solẽpnitate decͤ¬
ti om̃iũ subscriptionib robo¬
ra̾tꝰ : et uisitatoris pagina ꝓ¬
sequente ad nos ueniat orcli¬
nandus. Prouisori ante oĩa:
ne cuius libet urte uel men¬
ti laycã ꝑsonã p̃sumatis eli
niã ꝓmereri cognoscite. Sed
om̃s quos ex uob̾ delayca ꝑso¬
na aspirasse constit erit. ab
officio ⁊ acõmunione alieno
faciendos ꝓculdubio nouentis.
ulla occasione gregorius
quic quã dedonariis siue
p̃sidiis quarũ libet eccłãrũ:
patiebat᷑ auferi. Id circo ma¬
ximianio syracusano ep̃o int̃
alia scribit dicens. k̾arita¬
tẽ tuã cõmonere curauimꝰ:
ut siquis ꝓiã ep̃oꝵ de hac luce
migrauerit. uł quod ab sit ꝓ

Expanded text:
cui dedimus in mandatis ut nihil de provectionibus clericorum, reditu, ornatu, ministeriisque a quoquam usurpari patiatur, cujus vos assiduis adhortationibus convenit obedire; quatenus in ecclesiastico obnerandis canonibus nulla discrepet ratione. Qui dum fuerit postulatus cum solemnitate decreti omnium subscriptionibus roborati, et visitatoris pagina prosequente, ad nos veniat ordinandus: provisuri ante omnia ne cujuslibet vitae vel meriti laicam personam praesumatis eligniam promereri posse cognoscite; sed omnes quos ex vobis de laica persona aspirasse constiterit, ab officio et a communione alienos faciendos proculdubio noveritis. » 23. Nulla occasione Gregorius quidquam de donariis sive praediis quarumlibet ecclesiarum patiebatur auferri. Idcirco Maximiano, Syracusano episcopo, inter alia scribit, dicens: « Charitatem tuam commonere curavimus ut si quispiam episcoporum de hac luce migraverit, vel, quod absit, pro
Abbreviated transcription (Latin):
& sic̃ psalmista ait: memoratus
est quia carosunt. sp̃s uadens et
non rediens. Unde & discipulis
paulus dicebat. Uos aũt fr̃s in
carne ñestis: sed in sp̃u. Neq enĩ
in carne ñ erant: çib epłas trans¬
mittebat. Sed quia passiones car¬
nalium desiderioꝵ uicerant:
iam liberi ꝑuirtutẽ sp̃s. incarne
ñ erant. Quod ergo paulus dicit.¬

Expanded text:
Et, sicut Psalmista ait: Memoratus est quia caro sunt, spiritus vadens et non rediens . Unde et discipulis Paulus dicebat: Vos autem in carne non estis, sed in spiritu . Neque enim in carne non erant quibus Epistolas transmittebat; sed quia passiones carnalium desideriorum vicerant, jam liberi per virtutem spiritus in carne non erant. Quod ergo Paulus apost
Abbreviated transcription (Latin):
go lubrrione potestas est.
nec quicquã agendũ prius.
quã c̃citata ad tranquillitatẽ
cerit. ꝑ uenit itaq ad nos
magnitudinẽ tuã usq ad
hoc eȩ̃ im petu furoris inpul¬
sã: ut ñsolũ frangi ianuas
monasterii scĩ archangeli.
uerũ. ⁊iã diripi ex inde. quod
ibi inuentũ ẽ.feceris. In suꝑ
aũt sic c̃tra albatẽ eiꝰdẽ mo¬
rũ etiã dinpi ex inde quodibi
in uentũ ẽ feceris. In suꝑ aũt
sic c̃tra albatẽ eius dẽ mona¬
sterĩ diceris exarsisse: ut
nisi occultans se iracundiȩ
tuȩ tẽpore latuisset. ñ leue

Expanded text:
go sub ratione potestas est, nec quidquam agendum prius quam concitata ad tranquillitatem cerit. Pervenit itaque ad nos magnitudinem tuam usque ad hoc esse impetu furoris impulsam, ut non solum frangi januas monasterii sancti Archangeli, verum etiam diripi exinde quod ibi inventum est feceris. Insuper autem sic contra abbatem ejusdem mo etiam diripi exinde quod ibi inventum est, feceris. Insuper autem sic contra abbatem ejusdem monasterii diceris exarsisse, ut, nisi occultans se iracundiae tuae tempore latuisset, non leve
Abbreviated transcription (Latin):
p̃pom: Ne eos quos c̃ secͣndo
ꝓbasse cognosceris: repbare sup¬
ponendo. quodã modo uideariᷤ.
Predictũ itaq lib̾atũ quẽ repͥ¬
m̃dus ambitioĩs in flat sp̃s. oĩ
instantia ab intentꝰ sui prauita¬
te cõpesce: et ultimũ int̃diaco¬
n esstare constitue: Nedum se
illicite p̃ferri contendit: imme¬
ritus loco in quo nunc situs ẽ
iudicet᷑. Cuius tam̃ si obedien¬
sipontificis sui cessionẽ solẽp¬
ni more meruerit: Abstinen¬
dũ ab eiꝰ in cardinatione me¬
mineris: Qm̃ eꝗtati c̃ uenire ñ
ãbigis: ut aliis seruare ñ differaᷤ.
quod ip̃e quoq tibi seruari desi¬
deras
Iuius indelicet antiquȩ si¬
ne c̃ suetudinis ordine grego¬
et eligendo legitime opinioniᷤᷤ
antistitis: directa relatio pate¬
fec̃. Qua ꝓpt̃ uisitationis de

Expanded text:
praeponi; ne eos quos consecrando praeponi; ne eos quos consecrando probasse cognosceris, reprobare supponendo quodam modo videaris. Praedictum itaque Liberatum, quem reprimendus ambitionis inflat spiritus, omni instantia ab intentus sui pravitate compesce, et ultimum inter diaconos stare constitue, ne dum se illicite praeferri contendit, immeritus loco in quo nunc situs est judicetur. Cujus tamen si obedien, nisi pontificis sui cessionem solemni more meruerit, abstinendum ab omni incardinatione memineris, quoniam aequitati convenire non ambigis ut aliis servare non differas quod ipse quoque tibi servari desideras. » 22. Hujus videlicet antiquissimae consuetudinis ordine Gregoet eligendo legitimae opinionis antistitis directa relatio patefecit. Quapropter visitationis de
Abbreviated transcription (Latin):
nouã eccłam uadit. : suos illic
ꝓprios homines abere necesse ẽ.
ut cũ sau sarũ tumultib p̃mĩt᷑.
insecreto suo in uemiat ubi reqe¬
scat: p̃dicto frĩ et co ep̃o nr̃o leo¬
ni blande ac dulcit ꝑsua deri
debet. ut ei p̃fatũ pb̃rm cedere
debeat: Nequi tãbenignus ad
orclinandum cessit: ordinatũ
destituere fortasse uideatur.
Anti quissimũ ecclesiasticȩ c̃¬
suetudinis ordiñe gregorius
ab apłis traditũ. ⁊ ad sua usq
tẽpora sollẽpnit̃ conseruatũ.
adõ studiosissime retinebat:
St nullũ quantalibet scĩtate.
sapientia. nobilitate polleret:
anteriorib clericis. in con uen¬
tu. insessione. stauone. siue sub¬
scriptione p̃poneret. Unde ia¬
nuario caralitano ep̃o scripsit
dicens. Lib̾atus in ꝗd de quo
nob̾ tua fraĩnitas indicauit.
ꝗdiaconii fungi ꝑhibetur of¬
ficio. si adecessere tuo non fac¬
tꝰ ẽ cardinalis. orclinatꝰ ate
diaconib nulla debet ratiõe

Expanded text:
novam ecclesiam vadit, et suos illic novam ecclesiam vadit, et suos illic proprios homines habere necesse est, ut, dum causarum tumultibus premitur, in secreto suo inveniat ubi requiescat, 95 praedicto fratri et coepiscopo nostro Leoni blande et dulciter persuadere debes ut ei praefatum presbyterum cedere debeat, ne quem tam benignus ad ordinandum cessit, ordinatum destituere fortasse videatur. » 21. Antiquissimum ecclesiasticae consuetudinis ordinem Gregorius ab apostolis traditum et ad sua usque tempora solemniter conservatum adeo studiosissime retinebat, ut nullum, quantalibet sanctitate, sapientia, nobilitateve polleret, anterioribus clericis in conventu, consessu, statione, sive subscriptione praeponeret. Unde Januario, Caralitano episcopo, scribens: « Liberatus, inquit, de quo nobis tua fraternitas indicavit, qui diaconii fungi perhibetur officio, si a decessore tuo non factus est cardinalis, ordinatis a te diaconibus nulla debet ratione
Abbreviated transcription (Latin):
comunioꝰ ne correxit. Quia ergo
ut dic tũ ẽ. ñ inheresĩ incidit.
sedasacris generalis eccłe my
steriis. quasi rectę studio intẽ¬
tionis errauit: in becillitati eiꝰ
atq necessitatib consulentes.
maximeq sustentationi eius
pietatis in tuitu ꝓuidentes. in
tua siracusana eccła eũ prem¬
dimꝰ ĩcardinandum.
tem fortunato ep̃o ne apolita¬
no. F raternitatẽ tuã nobis
petisse recolimus: ut gr̃anũ
eccłe uena frane diaconũ. tuȩ
dare. nec ꝓpriãꝰ abet eccłam
hoste scilicet ꝓhibente. qͣuo
suũ debeat ministeriũ exhibe¬
re: petitionem tuã ñ p̃iudimꝰ
differendã. Id circo cũ scriptis
tibi p̃sentib eũ necessario du¬
ximus concedendũ: Habiturꝰ
licentiã diaconẽ illũ nr̃a inter¬
ueniente auctoritate. eccłe tue
dilectio tua studiose labora
auctore deo debuisset ordina¬
ri: ita nunc necesse ẽ. ut ꝑdi
lectioĩs tue studia: ei quoq
regiminis solacia ministrent᷑
dicitur ordinatus. Et quia in

Expanded text:
communione correxit. Quia ergo, ut dictum est, non in haeresim incidit, sed a sacris generalis Ecclesiae ministeriis, quasi rectae studio intentionis erravit, imbecillitati ejus atque necessitatibus consulentes, maximeque sustentationi ejus, pietatis intuitu providentes, in tua Syracusana ecclesia eum praevidimus cardinandum. » Item Fortunato, episcopo Neapolitano: « Fraternitatem tuam a nobis petisse recolimus, ut Gratianum, ecclesiae Venafranae diaconum, tuae dare, nec propriam habet ecclesiam, hoste scilicet prohibente, quo suum debeat ministerium exhibere: petitionem tuam non praevidimus differendam. Idcirco scriptis tibi praesentibus eum necessario duximus concedendum, habituro licentiam diaconum illum, nostra interveniente auctoritate, ecclesiae Dilectio tua studiose laboravit  ecclesia, auctore Deo, debuisset ordinari: ita nunc necesse est ut per dilectionis tuae studia ei quoque regiminis solatia ministrenturdicitur ordinatus. Et quia in
Abbreviated transcription (Latin):
uero rep̃hendimꝰ. Dic fr̃.
a quo factũ sacerdote ali¬
quando auditũ ẽ. quod fe¬
cisti: Siñ aliurd uel illud
te n debuit reuocare: ne

Expanded text:
ero reprehendimus. Dic, frater, a quo factum sacerdote aliquando auditum est quod fecisti. Si non aliud, vel illud te non debuit revocare,
Abbreviated transcription (Latin):
cultoreᷤᷤ idoloꝵ: tam̃ sacer¬
dotes ꝗ in paum̃to ⁊ cine¬
re flentes iacere debuerũt.
uanitatis sibi noĩa expe¬
tunt: ⁊ nouis ac ꝓphan is
nocabulis głantur. Nũ¬
quidego hac inre pi/ issi
fendo: nũꝗd specialẽ i

Expanded text:
cultores idolorum, et tamen sacerdotes, qui in pavimento et cinere flentes jacere debuerunt, vanitatis sibi nomina expetunt, et novis ac profanis vocabulis gloriantur. Nunquid ego hac in re, piissimefendo? Nunquid specialem i
Abbreviated transcription (Latin):
subsequenti talis alia trans¬
mittet᷑: dequa eiꝰ suꝑbia ñle¬
tet᷑. Ad hoc eñi usq ꝑuenit:
ut sub occasiõs pb̃ri ioħis.
gesta hic trans mitteret. in
scomenicon patriarchã no

Expanded text:
sequenti talis alia transmittetur, de qua ejus superbia non laetetur. Ad hoc enim usque pervenit, ut sub occasione presbyteri Joannis gesta huc transmitteret, in oecumenicum patriarcha
Abbreviated transcription (Latin):
dunt᷑: ut taceã quod om̃ps
d̾s offenditur. ut tacẽa qd̾ uta
opinio ue hem̃t grauat᷑. Pi¬
issimi tam̃ im peratoris ũr̃r
om̃ino tp̃a fuscant᷑. Hoc em̃
int̃ reges gentiũ. ⁊ imperato¬
res romanoꝵ cdistat: Q uia
reges gentlũ. dnĩ seruoꝵ st̃:
im peratores uͦ romanorũ
dñi liberoꝵ. Unde et uos
quicꝗd agitis: prius ꝗdẽ ẜua¬
ta uistitia. de et custodita
ꝑom̃a lib̾tate agere debetis.
Scriptũ ẽ enĩ. Qd̃ tibi ñ uisfie¬
ri: uide ne alteri facias. Et
ꝑ semeripsã ueritas dicit.
Quȩ uultis ut faciant uobis

Expanded text:
duntur, ut taceam, quod omnipotens Deus offenditur, ut taceam, quod vestra opinio vehementer gravatur, piissimi tamen imperatoris nostromnino tempora fuscantur. Hoc enim inter reges gentium et imperatores Romanorum distat, quia reges gentium domini servorum sunt, imperator vero Romanorum dominus liberorum. Unde et vos quidquid agitis, prius quidem servata justitia, deinde custodita per omnia libertate agere debetis. Scriptum est: Quod tibi non vis fieri, vide ne ipse alteri feceris . Et per semetipsam Veritas dicit: Quae vul
Abbreviated transcription (Latin):
illis. In lib̾tatẽ ergo eoꝵ ꝗ
uob in discussione cõmiᷤsi
st̃: ur̃am specialit artendere
debetis. Et si ip̃i amaiorib
ur̃is in uiriari lib̃tatẽ urãm
ñ uultis: sub iectoꝵ uestroꝵ li¬
bertate honorando custodite.

Expanded text:
. In libertate ergo eorum qui vobis in discussionem commissi sunt, vestram specialiter attendere debetis: et si ipsi a majoribus vestris injuriari libertatem vestram non vultis, subjectorum vestrorum libertatem honorando
Abbreviated transcription (Latin):
gita. Diẽ tue uocationis
at tende. Quas rationes d̃
sarcina ep̃atꝰ recdcliturus es
c̃ sidera. E m̃da illos mo¬
res notarii. Uide quid ĩ
lingua: ꝗd in actu epm̃ de¬
ceat. Esto totus purus fr̃i¬
b tus: ñ aliud loquaris.
aliud in cõde habeas. Nec
appetas ultra uideri quã es:
ut possis ultra ẽẽ quã uidearis.
no iuxta qd̃ gregorius p̃di¬
xerat. diẽ sue̾ uocatioĩs dũ
ñ attendit. in currit. Et an¬
te tumidus crepuit: quã
meruisset amictu pallii
saturari. Cuius rei grã gre
marinianũ monachũ farni¬
liarẽ suũ rauennatibus
ep̃m consec riit. Cui: pal

Expanded text:
gita; diem tuae vocationis attende; quas rationes de sarcina episcopatus redditurus es, considera. Emenda illos mores notarii; vide quid in lingua, quid in actu episcopum deceat. Esto totus purus fratribus tuis. Non aliud loquaris, aliud in corde habeas; nec appetas ultra videri, quam es, ut possis ultra esse, quam videris. no, juxta quod Gregorius ei praedixerat, diem suae vocationis, dum non attendit, incurrit; et ante tumidus crepuit, quam meruisset amictu pallii saturari. Cujus rei gratia GrMarinianum, monachum, familiarem suum Ravennatibus episcopum consecravit; cui et Pal
Abbreviated transcription (Latin):
sales nñ testant᷑. exceptosi
reliquie conderent᷑. Sed
tam̃ dereliqiis unus tantũ¬
modo potuit inueniri: ꝗdi¬
ceret. Meis dieb in dispec¬
tu meo cũ sũma andacia ñ
solũ faciebat: sed etiã fre¬
Et ꝗdẽ ago pomĩ potenti dño
grãs: ꝗa eo tẽpore quo ad me
hoc ꝑuenit. qd̃ ad aures de¬
cessoꝵ meoꝵ nũ quã ꝑuene¬
rat. langobardi int̃me ⁊ ra
tus. Ne aut̃ creclas ꝗa ego
eccłam tuã inaliquogra¬
uari aut minui uolo: recõ¬
dare in missaꝵ romanarũ
eccłȩ diaconus stabut: ⁊ reꝗre u¬
bi hodie stat: ⁊ cogno scas
ꝗa rauennatem eccłam ho¬
notare desidero. Sed ꝗ
cũq quod libet ox suꝑbia ar¬
npiat. hoc ego tolerare ñ
possũ. Tamen hac dere iã
dia con̾ con stantinopolim
scripsi. ut ꝑomĩs ꝗsub sole
etiã tricenos ⁊ quadragenos
Absit ut ꝑme honor rauen¬
natis eccłe inaliquo mi

Expanded text:
sales nostri testantur, excepto nisi reliquiae conderentur: quod tamen 126 de reliquiis unus tantummodo potuit inveniri qui diceret, meis diebus in despectum meum, cum summa audacia non solum faciebat, sed etiam freEt quidem ago omnipotenti Deo gratias, quia eo tempore, quo ad me hoc pervenit, quod ad aures decessorum meorum nunquam pervenerat, Langobardi inter me et tus. Ne autem credas, quia ego ecclesiam tuam in aliquo gravari aut minui volo, recordare in missarum Romanarum  diaconus stabat, et require ubi hodie stat: et cognosces quia Ravennatem ecclesiam honorare desidero. Sed ut quicumque quodlibet ex superbia arripiat, hoc ego tolerare non possum: tamen hac de re jam diacono nostro Constantinopolim scripsi, ut per omnes qui sub se etiam tricenos et quadragenos absit ut per me honor Ravennatis ecclesiae in aliquo i
Abbreviated transcription (Latin):
sciperet. qui quã uis dispen¬
sandas alterius helȩmosinas
recusare timeret. eas. tam̃ et ti.¬
m̃do suscipiebat. ⁊ caitissi¬
me dispensabat: Quiq adeo
sua dare. ⁊ aliena non accipere
c̃ sueuerat÷ ut etiã rerũ quarũ¬
dã p̃tia penitus refutaret. Un¬
de cõlongio patriarche alexan¬
drino: in t̃cetera scribit dicens.
Delignis quod scribitis ꝗa breuia
fuerint: nauis ꝑquã trans mis¬
sasunt. qualitas fecit. Quia
si maior nauis uenisset: potui¬
mus ligna ⁊ iãmaiora trans¬
mittere. Quod aũt dicitis qa
simaiora transmittimꝰ p̃tiũ
cdamꝰ: largitati ꝗdẽ gr̃as agimꝰ:
sed accipere p̾̃tiũ euangło in¬
t̃dicente ꝓͥibemur. Nos eñĩ ea
q̃ transmittimꝰ ligna nõ emi¬
mus et quomodo possumus p̃¬
tiũ accipere. cũ scriptũ sit. Gra¬
tis accepistis. gratis date. Nũc
ergo iuxta modũ nauis ꝑnau¬
cleriũ parua ligna trans misimꝰ:
sequenti uõ annosi oipotenti
dõ placuerit maiora p̃paramꝰ.¬

Expanded text:
sciperet, qui quamvis dispensandas alterius eleemosynas recusare timeret, eas tamen et timendo suscipiebat, et cautissime dispensabat: quique adeo sua dare, et aliena non accipere consueverat, ut etiam rerum quarumdam pretia penitus refutaret. Unde Eulogio patriarchae Alexandrino inter caetera scribit, dicens: « De lignis quod scribitis quia brevia fuerint, navis per quam transmissa sunt qualitas fecit: quia si major navis venisset, potuissem ligna etiam majora transmittere. Quod autem dicitis, quia si majora transmittamus, pretium datis: largitati quidem gratias agimus, sed accipere pretium, Evangelio interdicente, prohibemur. Nos enim ea quae transmittimus ligna, non emimus: et quomodo possumus pretium accipere, cum scriptum sit: Gratis accepistis, gratis date? Nunc ergo juxta modum navis per nauclerum parva ligna transmisimus: sequenti vero anno, si omnipotenti Deo placuerit, majora praeparam
Abbreviated transcription (Latin):
atq ꝑalios ciuitatis suȩ no¬
biles uiros importune expe¬
tit: ut hoc debeat concedi.
Nos aũt sollicite regrentes.
abadeoclatõ quondã oiacone
sratntatis tue cognouimuᷤ.
quia nũquã c̃ suetudo fue¬
nt decessorib paeis tuis u¬
tiã letaniis pallioͬ nisi in
solẽpnitate beati ioħis bapti¬
ste. beati petri apłi ÷ beati
martyris apollinaris uteren¬
r̃. Cui ꝗdẽ nequaquã crede¬
re debuimꝰ: ꝗa multi apuo
cuutatẽ frat̃utatis ur̃e res¬
pon sales sepus fuer̃. ꝗ se
fatent᷑ tale aliꝗ nũquã ui
disse. Et hac dere multis
potius credendũ ẽ: quãum
ꝗa nos frat̃nitatẽ uram̃ c̃tri¬
stari nolumꝰ. ⁊ petitionem
filioꝵ nroꝵ apud nos mini¬
me frustari: usũ pallii donec
subtilius ueriusq aliquid co

Expanded text:
 alios civitatis suae nobiles viros importune expetit, ut hoc debeat concedi. Nos autem sollicite requirentes ab Adeodato, quondam diacono rnitatis tuae, cognovimus quia nunquam consuetudo fuerit decessoribus tuis ut in litaniis pallio nisi in solemnitate beati Joannis Baptistae, beati Petri apostoli, et beati martyris Apollinaris uterentur. Cui quidem nequaquam credere debuimus, quia multi apud civitatem fraternitatis vestrae responsales saepius fuerunt qui se fatentur tale aliqudisse; et hac de re, multis potius credendum est, quam uquia nos fraternitatem vestram contristari nolumus, et petitionem filiorum nostrorum apud nos minime frustrari, usum pallii, donec subtilius veriusque aliquid co
Abbreviated transcription (Latin):
catist̃. etiã ante eos usos fui¬
se: in obseꝗo dũ taxat tuo map¬
pulis uti ꝑmutimꝰ. Alio aũt
tẽpore uł alias ꝑsonas hoc
agere: ue hemĩtissime ꝓhibe
Quã sententiã uir uanegłe
cupidissimꝰ molestissimẽ

Expanded text:
cati sunt etiam ante eis usos fuisse, in obsequio duntaxat tuo, mappulis uti permittimus. Alio autem tempore, vel alias personas hoc agere vehementissime prohibemus. Quam sententiam vir vanae gloriae cupidissimus, molestissime
Abbreviated transcription (Latin):
nantib ꝓbari nullomodo
potuit: gregoriũs in sua scn¬
tentia ꝑmansisse ꝓculdu¬
bio illud ostendit: quod
neq obhoc quantũ exapi¬
cib eiꝰ dinoscit᷑ aquoquã
sollicitatꝰ extitit: Neque
asemetipso cõmotus ulte¬
rius om̃ino rescripsit.

Expanded text:
natibus probari nullo modo potuit, Gregorium in sua sententia permansisse procul dubio illud ostendit, quod neque ob hoc, quantum ex apicibus ejus dignoscitur, a quoquam sollicitatus exstitit, neque a semetipso commotus ulterius omnino rescripsit.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possumꝰ sociari. Sed hoc ꝙ¬
dẽ ut ficere uł attẽptare p̃¬
sumant: fauoris ur̃i patro¬
cinio fulciri dicuntur. Suot
nos credere: ꝑuersitatis ip̃in
acerbitas ñ ꝑmittit. Petimꝰ
ergo: ut in tanto uos peccato
mĩscere nullatenus debeatis.
Nã huius modi imꝗtatẽ im¬
punitã: ꝓpt̾ dm̃ nullomodo
patim remanere. Unde
iterũ q̃s: ut excellentia ur̃a
in taliũ secausarũ defensio¬
ne ñ misceat᷑. Ne et ds̃ suã
defendat in uiriã. ⁊ int̃uos

Expanded text:
 dolore, sociari. Sed hoc quidem ut dicere vel attentare praesumant, favoris vestri patrocinio fulciri dicuntur, quod nos credere perversitatis ipsius acerbitas non permittit. Petimus ergo ut in tanto vos peccato miscere nullatenus debeatis. Nam hujusmodi iniquitatem impunitam propter Deum nullo modo patimur remanere. Unde iterum quaesumus ut excellentia vestra in talium se causarum defensione non misceat, ne et Deus suam defendat injuriam, et int
Abbreviated transcription (Latin):
Iinc ẽ quod huius gregorii tẽ¬
pore tot sacerdotes.⁊ laici ꝑ
diuersas regiones miraculis
corruscasse dia logo teste ꝓ¬
bant᷑. quot nũquã subposte¬
riorib pontificib inueniri
postea potuer᷑. Tantis igitur
eccłȩ dĩ felicitatib hostis hu¬
mani generis in uidens:ñ¬
nullos pontificũ simulq se¬
cłariũ uidicũ ad eiꝰ in uidiã
c̃ flagrauit. Suꝑ quoꝵ aflic¬
tione: ioħi rauennati ep̃o in

Expanded text:
inc est quod hujus Gregorii tempore tot sacerdotes et laici per diversas regiones miraculis coruscasse, Dialogo teste, probantur, quot nunquam sub posterioribus pontificibus inveniri postea potuerunt. Tantis igitur Ecclesiae Dei felicitatibus hostis humani generis invidens, nonnullos pontificum simulque saecularium judicum, ad ejus invidiam conflagravit. Super quorum afflictione Joanni Revennati
Abbreviated transcription (Latin):
tꝰ sc̃issimꝰ fr̃: serenissimo dño
multa suadere conatur.
Sed bene noui ꝗa tante illȩ
orationes eiꝰ. ⁊ lacrime: nilei
aquoquã c̃tra rationẽ. aut
aĩã suã surripi ꝑmittunt.
Triste tam̃: ualde ẽ ut pati¬
ent̃ ferat᷑: quatenus despec
riep̃s. Sed ĩ hac eiꝰ suꝑbia.
ꝗd aliul. nisi ꝓpinqua iã an¬
ti xp̃i eẽ tẽpora designa tur:
Qui a illũ udelicet imitatuꝵ:

Expanded text:
ctissimus frater serenissimo domino multa suadere conatur, sed bene novi quia tantae illae orationes ejus et lacrymae nil ei a quoquam contra rationem aut animam suam subripi permittunt. Triste tamen valde est ut patienter feratur quatenus, despectepiscopus. Sed in hac ejus superbia quid aliud nisi propinqua jam Antichristi esse tempora designatur? Quia ill
Abbreviated transcription (Latin):
uocetlicitur. ut ei ꝗ semel ĩ
t̃rena militia signatus fue¬
rit: Nisi aut expleta militia.
ant ꝓdebilitate corporis repul
dicens. Ego te denotario. co¬
mitẽ excubitoꝵ. decomite ex¬
cubitoꝵ cesarẽ. decesare im¬
peratore: ñ solũ hoc sedetiã
patr̃e im peratorũ feci. sac̃e¬
dotes meos tue manuic̃mi¬
si ÷ ⁊ tu ameo seruitio milites
tuos subtrahis. Responde ro¬
go piissime dñe seruotuo:
ꝗd uenienti. ⁊ ħ dicenti res¬
ponsurus es in iudiciodño
rat rogo dñs m̃s ꝗs prior
im perator talẽ legẽ dede¬
rit: ⁊ subtilius extimet
sidebuit dari:

Expanded text:
oce dicitur ut ei qui semel in terrena militia signatus fuerit, nisi aut expleta militia, aut pro debilitate corporis repulsit Christus, dicens: Ego te de notario comitem excubitorum, de comite excubitorum Caesarem, de Caesare imperatorem; nec solum hoc, sed etiam patrem imperatorum feci. Sacerdotes meos tuae manui commisi, et tu a meo servitio milites tuos subtrahis? Responde, rogo, piissime domine, servo tuo, quid venienti et haec dicenti responsurus es in judicio Domino rat, rogo, dominus meus, quis prior imperator 677 talem legem dederit, et subtilius aestimet si debuit dari
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ solo hic eent corpore: con¬
die animo adet̃na transire.
at contra gordiane animus
cepit ab amore caloris intumi
ꝑcotiliana detrim̃ta tepesce¬
re: ⁊ paulisꝑ ad huius scłi amo¬
rẽ recdire. Crebro aũt tarsilla
dicere emilianȩ soron sue:
cũ magno gemitusolebat.
Uideo gordiaña sororem nr̃a:
ꝗa foras defluit: ⁊ cor adquod
ꝓposuit non custodit. Quãcu¬
rabat blanda cotidie redar¬
gutione corripere: arq: ale¬
uitate moꝵ ad grauitatẽ sin
habitus reformare. Q̃ ꝗdẽ re¬
sumebat uultũ subito gra¬
uitatis. int̾ uerba correptio¬
nis. Seil cũ cius dẽ cõreptio¬
niꝰ hora transiset: transiebat
ptinus ⁊ suꝑ ducta grauitaᷤᷤ
honestatis. Moxq ad leuia
uerbare diebat : puellaꝵ gau¬
debut societate laycarũ eiq
ꝑsona ee ualde onerosa erat :
qͣcumq huic mundo dedi¬
ta ñerat. Quadã uõ nocte. hu¬
ic tarsille amite meȩ. q̃ inter
sorores suas uirtute orationis
abstinentie singularis. graui

Expanded text:
et, cum solo hic essent corpore, quotidie animo ad aeterna transire. At contra Gordianae animus coepit ab amore caloris intimi per quotidiana decrementa tepescere, et paulisper ad hujus saeculi amorem redire. Crebro autem Tharsilla dicere Aemilianae sorori suae cum magno gemitu solebat: Video Gordianam sororem nostram quia foras defluit, et cor ad quod proposuit non custodit. Quam curabant blanda quotidie redargutione corripere, atque a levitate morum ad gravitatem sui habitus reformare. Quae quidem resumebat vultum subito gravitatis inter verba correptionis; sed cum ejusdem correptionis hora transisset, transibat protinus et superducta gravitas honestatis, moxque ad levia verba redibat. Puellarum gaudebat societate laïcarum, eique persona valde onerosa erat, quaecumque huic mundo dedita non erat. Quadam vero nocte huic. Tharsillae amitae meae, quae inter sorores suas virtute orationis abstinentiae singularis, gravi