comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum in note scebat & manũ aridam restituerati sanã & pbarisaei quidẽ egre¬
dientes consililiꝰ fecer̃ aduersus. eum ut eũ occiderent: Ihs̃ soiens aut
dis cessituinde : Nam & quando lazarũ suscitauił amortuis nabilla inquid
die cogitauerunt iut occiderenteũ, ihs ergo iam̃ palã ambulabat int̃iuda eos
sed abiic inde in regionem iuxta desertũ : Deinde saluatoredicente ante quã
abrabam fier& egosũ iuda ei quidẽ tuler̃ lapides utmitterent suꝑ eum
ihs̃ aũt absconsus .ẽ & exiit d&emplo: & transiens ꝑmediũ corũ abiit
&ita discessit: Putas haec uidentes magis aũt audientes cũ nonuideant.

Expanded text:
ipsum innotescebat, et manum aridam restituerat sanam; et Pharisaei quidem egreipsum innotescebat, et manum aridam restituerat sanam; et Pharisaei quidem egredientes concilium fecerunt adversus eum, ut eum occiderent: Jesus autem sciens discessit inde . Nam et quando Lazarum suscitavit a mortuis: Ab illo, inquit, die cogitaverunt, ut occiderent eum. Jesus ergo jam non palam ambulabat inter Judaeos, sed abiit inde in regionem juxta desertum . Deinde Salvatore dicente: Antequam Abraham fieret ego sum. Judaei quidem tulerunt lapides ut mitterent super eum. Jesus autem absconsus est, et exivit de templo. Et transiens per medium eorum, abiit , et ita discessit
Abbreviated transcription (Latin):
Quimee teo ẽ: non discendat ł olere aliquid dedomosua. quiina groñre¬
uertatur upllere uestes suasi haecenim scientes sc̃i huius modi habuerunt
conuersationis modumi: quae enim nunc p̃cipit dñs. haec &iam ante
intarnatam sui p̃senciã in fcĩsilocatus.ẽn& hic ẽ. hominũ terminus ad
ad ꝑfectionẽ ducens uł qđ ds̃ iub& hoc facciant Propt̃ ea & ipsũ uerbũ
propt̃ nos inhumanatũ cũ que rer&ur sicud nos ab scondi dignatũ.ẽ. Etiterũ
dũ ꝑsecutionẽ pater&ur: fugut & in siduf declinauit: Decebat enim eum
sicuti famã & sitim. &iani hoo pati& hoo modo bstendere sem& ipsũ in huma¬
natũ Abinitiosi quidẽ mox homo factus dr cũ ess& parliulus ipse ꝑ angelũ
mandauit iosephiii surgens sume puerũ & matrẽcius & stugennia egyptũ. futurũ
ẽ enim herodes querȩre animã puert.  Mortuo quoq: herode uid&ur
propt̃ archelaũ filiũ eius innatar&h fligisseru quandoiam & iam dm̃ sem&¬

Expanded text:
ecto est non descendat tollere aliquid de domo sua; qui in agro, non revertatur tollere vestes suas . Haec enim scientes sancti, hujusmodi habuerunt conversationis modum. Quae enim nunc praecepit Dominus, haec etiam ante incarnatam sui praesentiam in sanctis locutus est. Et hic est hominum terminus ad perfectionem ducens, ut quod Deus jubet, hoc faciant. Propterea et ipsum Verbum propter nos humanatum, cum quaereretur, sicuti nos ipsi, abscondi dignatum est ; et iterum cum persecutionem pateretur, fugit et ab insidiis declinavit . Decebat enim eum, sicuti famem et sitim, etiam hoc pati, et hoc modo ostendere semetipsum humanatum. Ab initio siquidem mox homo factus est; cum esset parvulus ipse per angelum mandavit Joseph: Surgens sume puerum et matrem ejus, et fuge in Aegyptum. Futurus est enim Herodes quaerere animam pueri . Mortuo quoque Herode, videtur propter Archelaum filium ejus in Nazareth fugisse. Et quando jam etiam Deum semet
Abbreviated transcription (Latin):
lanquebant. A&ius aũt ꝑorientẽ scđm substantiã dissimilitudinẽ p̃dicabat
terant utraq praua. Cũ hi quidẽ in ordinate diuisas substantias patris & filii
consubstantialitatis nomine copularent. Ille uero anatura patris naturã fibi
apte diuider& credens sem& ipsum pie p̃dicare dissimilẽ ẽt patri filiũ ꝑsubstantiã
isergo ita putantib mediauia nob ueritatem pi&atis habere conplacuit hocitaq¬
modo quae rentibus satis facere nitebantur.  SOEOMENVSII IOLU E¬
gitur im̃p audiens athananũ in alex andrinorũ ecclesia constitutũ licite populo
p̃dicare multosq paganorũ ad xp̃ianitatẽ fuisse conuersos eũ iussit exire
deciuitate : Quisi maner& damna maxima cũ sustinere p̃cepit: Occasionem
criminis in euminueniens quia dũ prioris principis tẽpora fuiss& fuga
multatus non eius iussione episcopalẽ receperat sedem: quã obrẽ scđm im̃p̃ri¬

Expanded text:
languebant. Aetius autem per Orientem secundum substantiam dissimilitudinem praedicabat; languebant. Aetius autem per Orientem secundum substantiam dissimilitudinem praedicabat; et erant utraque prava, cum hi quidem inordinate divisas substantias Patris, et Filii, consubstantialitatis nomine copularent; ille vero a natura Patris naturam Filii aperte divideret, credens semetipsum pie praedicare dissimilem esse Patri Filium per substantiam. His ergo ita putantibus, media via nobis veritatem pietatis habere complacuit. Hoc itaqmodo quaerentibus satisfacere nitebantur. SOCRATES, lib. gitur imperator audiens Athanasium, in Alexandrinorum Ecclesia constitutum, licite populo praedicare, multosque paganorum ad Christianitatem fuisse conversos, cum jussit exire de civitate . Qui si maneret, damna maxima cum sustinere praecepit: occasionem crimmis in eum inveniens, quia dum prioris principis tempore fuisset fuga mulctatus, non ejus jussione episcopalem receperat sedem. Quamobrem secundum imper
Abbreviated transcription (Latin):
dissertus. suis librissatis factionem d&rinitatis consubstantialitate conscripsit
quib: hoc sufficient̃ exposuit & uehem̃ter arrianorũ dogmata destruxit
Hecitaq post breue eorũ exilii tempus celebrata noscunturt
asiquidẽ tempestate macedonii sectatores & eleusii custathuatq sofronii.
omnes ab uno macetdonio nuncupatis: Conciliaq: frequentia faciebant.
& conuocantes qui in seleucia eos secuti fuerant anathematitauerunt alte nus
partis epõs id ẽ. consentientes a cacio fidemq ariminenuis concilii. respuentes e¬
Quidũ requsti fuerant ab aliquib: dicentib uos quinunc macedoniani uocamini:
si aliud sapitis quã sectatores a cacii. Curcorũ hactenus tamquã eadem
sapientiũ estis cõmunione participati : ita uencnose responder᷑ ꝑ sofronium
põpeia poleos paflagonensẽ ep̃m. Occidentales inquit in consubstantialitate

Expanded text:
disertus suis libris satisfactionem de Trinitatis consubstantialitate conscripsit. disertus suis libris satisfactionem de Trinitatis consubstantialitate conscripsit. Quibus hoc sufficienter exposuit, et vehementer Arianorum dogma destruxit. Haec itaque post brsiquidem tempestate Macedonii sectatores, et Eleusii, Eustathii, atque Sophronii, omnes ab uno Macedonio nuncupati sunt, conciliaque frequentia faciebant. Et convocantes qui in Seleucia eos secuti fuerant, anathematizaverunt alterius partis episcopos, id est consentientes Acacio; fidemque Ariminensis concilii respuentes, eQui dum requisiti fuissent ab aliquibus dicentibus: Vos, qui nunc Macedoniani vocamini, si aliud sapitis quam sectatores Acacii, cur eorum hactenus, tanquam eadem sapientium estis communione participati? Ita venenose responderunt per Sophronium Pompeiopoleos Paphlagonensem episcopum. Occidentales, inquit, in consubstantialitate
Abbreviated transcription (Latin):
S edluciferiram suã nequaquã cõplere p̃uallut: erat ehim confessionib: sus t
obstrictus dũ ꝑsuũ diaconũ promisisr& iratuse habitarũ qđ fuisso a tonciliq
definitũ qua propter ipse quidẽ ecdenae tenenẜ fidem sardineam adpro¬
priũ reme auit thronũ Hiuero quiprius cũ eo contristati fuerant. hacte¬
nus ab ecclesia segregantur. Verũ eusebius ad instam optimi medici iter faciens
ꝑorientem. infirmos fide recreabatiumbuens atq docens p̃dicationibus
ecclesiasticis uniuersos : hinc transiens uenit illericũ a& inderursus ita¬
liam ꝑ agrans haec ipsa pronuntiabat. ubinenti Amtimli
erũ bilarius pictabiensis secundae aquitaniae pontifex. rectae fidei dog¬
mata dudũ p̃seminauerat. tã italis quã gallicanis epĩstyqlippe cũ primus
ab exilio remeass&. utq ego fortit̃ infide laborauer̃ Sedhilarius tamquam

Expanded text:
Sed Lucifer iram suam nequaquam complere praevaluit; erat enim confessionibus suis Sed Lucifer iram suam nequaquam complere praevaluit; erat enim confessionibus suis obstrictus, dum per suum diaconem promisisset ratum se habiturum quod fuisset a concilio definitum. Quapropter ipse quidem Ecclesiae tenens fidem, in Sardiniam ad proprium remeavit thronum. Hi vero qui prius cum eo contristati fuerant, hactenus ab Ecclesia segregantur. Verum Eusebius adinstar optimi medici iter faciens per Orientem, infirmos fide recreabat, imbuens atque docens praedicationibus ecclesiasticis universos. Hinc transiens venit in Illyricum; et inde rursus Italiam peragrans, haec ipsa pronuntiabat. SOCRATES, lierum Hilarius Pictaviensis secundae Aquitaniae pontifex, rectae fidei dogmata dudum praeseminaverat tam Italis quam Gallicanis episcopis, quippe cum primus ab exsilio remeasset . Uterque ergo fortiter in fide laboraverunt. Sed Hilarius tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
fuerant emundanda : habeas tam̃curã maximã. cosu nire non potuit tu
Interhaec &iam mel&ius ab exilio remeauit. inueniensq seorsum celebrarer
collectas sociossuos psidebat cis. Sed ecelesias quidẽ obtinebat eurdi us arrani dognatis
p̃sul: porro paulinus unam tantũ modo paruarũ intraciuitatẽ dognebat
ecclesiam: Ex quacũ cuzoius prosui reuerentia non eiecit.. mel&ius
aũt extraciuitatis pontas solẽnia celebrabat: Tuncigitur hoc modo
deantiochia discessit eusebius: Alerũ lucifer sentiens non suscipere eu sebiũ
eius ordinationẽ. hocputauit: Iniuriosũ acuehem̃t irascebatur. & com¬
municare dedinabat cusebio sed&iam quae srnodo placuerant. ꝑ con¬
temptionẽ reprobare ntebatur haeodi int̃ cos tristitiae tempr gererent᷑
Multos ab ecdesia remouerunt. & denuo altera luct feriandrũ heresis est exorta

Expanded text:
fuerant emendanda: habens tamen curam maximam, eos unire non potuit. fuerant emendanda: habens tamen curam maximam, eos unire non potuit. Inter haec etiam Meletius ab exsilio remeavit; inveniensque seorsum celebrare collectas socios suos, praesidebat eis; sed ecclesias quidem obtinebat Euzoius, Ariani dogmatis praesul. Porro Paulinus unam tantummodo parvam intra civitatem detinebat ecclesiam, ex qua eum Euzoius pro sui reverentia non ejecit. Meletius autem extra civitatis portas solemnia celebrabat. Tunc igitur hoc modo de Antiochia discessit Eusebius. Verum Lucifer sentiens non suscipere Eusebium 291 ejus ordinationem, hoc putavit injuriosum, ac vehementer irascebatur, et communicare declinabat Eusebio. Sed etiam quae synodo placuerant, per contentionem reprobare nitebatur. Haec dum inter eos tristitiae tempore gererentur, multos ab Ecclesia removerunt, et denuo altera Luciferianorum haeresis est exorta.
Abbreviated transcription (Latin):
Et eis qui fratreseius appellabantur ait:: Mcum tẽpus nondumuenita rursus
aut temp̃r passionis dicebat discipulis: Dormniteiam & requiescite: ecce
enim ad propinquabiti hora. & filius hominis trad&ur inmanib peccatorũ :
Sedneq antequã uerir& tẽpus seteneri passus esti neq cũ uenis s&c tẽpus ab¬
sconsus ẽ. sed &iam sem& ipsũ tradidit aduersari is : Sic & beati mantnres
in ꝑsecutionib: temporalib: custodiebant sem& ipsos &dũ quae rerenturiu
ꝑlatibula fugiebanb : Cũ uero inuenerentur. marerriose subdebane q
paulinũ aludi fero consecratum plebẽq diuisa mel&ii que sequaces missas¬
scorsũ facientes. ualde cõmotus ẽ : quia factae ordinationi non uni uersi con¬
senserant: Rep̃henditq apud iem& ipiũ qđ restũ ẽ. & prore uerentia luciferi
habita taciturnitate discessit : promittens in conuentu ep̃orũ quacgesta

Expanded text:
Et eis qui fratres ejus appellabantur ait: Meum tempus nondum venit . Rursus Et eis qui fratres ejus appellabantur ait: Meum tempus nondum venit . Rursus autem tempore passionis discipulis dicebat: Dormite jam et requiescitur in manus peccatorum . Sed neque antequam veniret tempus, teneri se passus est, neque cum venisset tempus absconsus est, sed etiam semetipsum tradidit adversariis. Sic et beati martyres in persecutionibus temporalibus custodiebant semetipsos, et dum quaererentur, per latibula fugiebant; cum vero invenirentur, martyrio se subdebant. Paulinum a Lucifero consecratum, plebemque divisam, Meletiique sequaces missas facientes seorsum, valde commotus est, quia factae ordinationi non universi consenserant; reprehenditque apud semetipsum quod gestum est, et pro reverentia Luciferi, habita taciturnitate discessit: promittens in conventu episcoporum quae gesta
Abbreviated transcription (Latin):
his quae ds̃ facit & doc& cogitant & locunt᷑ nãquando iohannes martrriũ.
sustinuit eiusq corpus sepelire discpłi. Audiens iħs discessit inde in nauẽ
ad deserti locũ seor sũ : Dñsitaq haec faciens itadicebat: Sedutinã isti
uł sic erubescerent &usq ad homines suã p&ulantiã declararent : & non
magis acmagis insanientes uiderentur &iam ipsum arguere saluatorẽ.
eos poterit sustinere cũ arguantur nec euangelia ipsanosse: estenim
occasio nr̃ae discessionis & fugȩ rationabilis atqucta quã in saluatore
quidem euangelistae posita memorarunt. Nos altt &iam inscis uiris oporta
talia cogitare. Nam ea quaedesaluatore humano modo conscriptas eadem
cõmunit̃ humano generi deputantur. Quae nras ille suscepit. & passionis
nr̃ae inmitates ostendit. qđ iohannes ita cohscripsit.: Qua erebant ergo eũ
tenere & nullus misit in eum manus: quia nondũ uenerat horaeiusnb
Nam antequã haec uenir& dicebat ipse matri: Nondũuenit horamea e

Expanded text:
o Joannes martyrium sustinuit ejusque corpus sepeliere discipuli, audiens Jesus, discessit inde in navem ad deserti locum seorsum . Dominus itaque haec faciens, ita docebat. Sed utinam isti vel sic erubescerent, et usque ad homines suam petulantiam declararent, et non magis ac magis insanientes viderentur etiam ipsum arguere Salvatorem, eos poterit sustinere, cum arguantur nec Evangelia quidem ipsa nosse. Est enim occasio nostrae discessionis et fugae rationabilis atque vera, quam in Salvatore quidem evangelistae positam memorarunt. Nos autem etiam in sanctis viris oportet talia cogitare. Nam ea quae de Salvatore humano modo conscripta sunt, eadem communiter humano generi deputantur. Quae nostra sunt ille suscepit, et passiones nostrae infirmitatis ostendit. Quod Joannes ita conscripsit: Quaerebant ergo eum tenere, et nullus misit in eum manus, quia nondum venerat hora ejus . Nam antequam haec venirent, dicebat ipse matri: Nondum venit hora mea .
Abbreviated transcription (Latin):
nterea plurimi ep̃i in alexandri congregati. cũ athanasio & usebio
nicaeni concilii constituta roborauer̃: & consubstantialem patriacfilo
sistentia quaestio turbabat eccdesias. sapienter decr&ũ . ẽ. ut his nominibus
contra sabellianos solos ut amur nec nominũ pia idẽ put&ur. eẽ subtentia
qđ substantia.
aec quidẽ tunc sẏnodus. Nos aũt desubstantia & subsistentia siquid
nouimus absurdũ non . ẽ. breuiter indicare. Igitur qui hella dicam expla
uero neq sermonẽ fecer̃ ullũ. Hireneus aũt grãmaticus in libro ubi uerba
ꝑ litterã colligit. &iã barbarũ uocat hoc uerbũ. Neq apud aquos antiquorũ
dictũ Et uel si alicubi sit inuentũ non hoc indicare qđ nunc intellegitur:¬

Expanded text:
nterea plurimi episcopi in Alexandria congregati cum Athanasio et Eusebio Nicaeni concilii constituta roboraverunt; et consubstantialem Patri ac Fila et subsistentia quaestio turbabat Ecclesias, sapienter decretum est ut his nominibus contra Sabellianos solos utamur: ne nominum inopia idem putetur esse subsistentia quod substantia. aec quidem tunc synodus. Nos autem de substantia et subsistentia, si quid novimus, absurdum non est breviter indicare. Igitur qui Helladicam explasermonem quidem fecerunt ullum. Irenaeus autem grammaticus in libro ubi verba per litteram colligit, etiam barbarum vocat hoc verbum, neque apud aliquos antiquorum dictum, et vel si alieubi sit inventum, non hoc indicare quod nunc intelligitur
Abbreviated transcription (Latin):
beryllum haec ipsa contradidit. Sed &iam origenis ubiq in suis libris
animatũ nouit eum. qui ẽ. in humatus. Propria&am̃ nonus tomus eiꝰ
ingenesi hoc sacram̃tum congruent̃ ex ponit ubi adam quidẽ xp̃m euã
uero ecclesiã latius explanauit. Horum itaq dictorũ dignis testes. sc̃s
pamphilus & qui exeo habebat cognom̃ eusebius: ambanamq & cõmunit̃
oregenis uitam cõmendantes. & eius aduersariis resistentes. insignibusq
libris satis factionẽ pro eo cõponentes. non primũ origenem adhanc dis¬
putationẽ uenis sedicunt: Sed misticam ecclesiae interp̃tatũ fuisse
traditionẽ : atilli quia lex andriã conuener̃ nonsine subtili iu uestigatione
quaestionẽ desubstantia & subsistentia reliquerunt: Osius namq: corduba
hispaniae p̃sul dequo iam sermo p̃latus . ẽ. praemissus abim̃p constantino:
ut flammã tunc abarrio excitatam extinguer&. &iam sibelltai libien¬

Expanded text:
Beryllum haec ipsa contradidit. Sed etiam Origenes ubique in suis libris Beryllum haec ipsa contradidit. Sed etiam Origenes ubique in suis libris animatum nominavit eum, qui est inhumanatus: proprie tamen nonus tomus ejus in Genesim hoc sacramentum congruenter exponit: ubi Adam quidem Christum, Evam vero Ecclesiam latius explanavit. Horum itaque dictorum digni sunt testes sanctus Pamphilus et, qui ex eo habebat cognomen, Eusebius. Ambo namque et communiter Origenis vitam commendantes, et ejus adversariis resistentes, insignibusque libris satisfactionem pro eo componentes, non primum Origenem ad hanc disputationem venisse dicunt, sed mysticam Ecclesiae interpretatum fuisse traditionem. At illi qui Alexandriam convenerunt, non sine subtili investigatione quaestionem de substantia et subsistentia reliquerunt. Osius namque Cordubae, Hispaniae praesul, de quo jam sermo prolatus est, praemissus ab imperatore Constantino, ut flammam tunc ab Ario excitatam exstingueret, etiam Sabellii Libyen
Abbreviated transcription (Latin):
uncergo lucifer ordinans eis paulinũ ep̃m. rursus abscessit. Eusebius aũt
ueniens alexandriã. cũ athanasio conciliũ celebrauit.
onuener̃q ex diuersis ciuitatib: ep̃i. & demaximis necessariisq reb: habuere
trinitate conp̃hender̃ & uerbũ inhumanatũ non solũ carne sed&iam anima declararunt
icut olimuiris eclesiasticis conplacuerat: Nonenim nouam religionẽ
in exclesiã introduxer̃. sed quomodo ab initio ecclesiastica traditio docuit
xp̃ianos: Sic enim õnes antiqui ex hoc habita huius dispuratione sermonis.
scripturam nobis probatissimã relique: Nam hireneus &clemens & a¬
polinarius hiera poletisse serapio arithiocenȩ p̃sul ecclesiae. animatum
eum quiin humanatus . ẽ in suis sermonib s̃ professi: Nec non & ꝑberellũ
ep̃m fila delfiae in arabiae constitutae. facta sy nodus. scribens ad eundẽ

Expanded text:
unc ergo Lucifer ordinans eis Paulinum episcopum, rursus abscessit. Eusebius autem unc ergo Lucifer ordinans eis Paulinum episcopum, rursus abscessit. Eusebius autem veniens Alexandriam, cum Athanasio concilium celebravit.Conveneruntque ex diversis civitatibus episcopi, et de maximis necessariisque rebus habuere 289 Trinitate comprehenderunt. Et Verbum inhumanatum non solum carne, sed etiam anima declararunt, sicut olim viris ecclesiasticis complacuerat. Non enim novam religionem in Ecclesiam introduxerunt, sed quam ab initio ecclesiastica traditio docuit Christianos. Sic enim omnes antiqui ex hoc habita hujus disputatione sermonis, scripturam nobis probatissimam reliquerunt. Nam Irenaeus, et Clemens, et Apollinarius Hierapolites, et Serapio Antiochenae praesul Ecclesiae animatum eum qui inhumanatus est, in suis sermonibus sunt professi. Nec non et per Beryllum episcopum Philadelphiae, in Arabia constitutae, facta synodus, scribens ad eumdem
Abbreviated transcription (Latin):
ntur athanasiũ defuga remeantẽ. alex andrinorũ populus libent̃ excepit
expuler̃q ecdesus arrianos. & athanasio septa uenerabilia tradiderunt
Ierum arriani in domib ignobilib collizentes in loco georgiiluciũ habuer̃:
imp̃s iussione abexilio reuocantur: Vt̃q enim ultra thebaidis terminos
ab exilio remeantes tractabant quẽ ad modũ corruptã ecdesiae regulam
repararent. placuit igitur ut lucifer quidẽ. ad antiochiam sẏriae ꝑuenit
Eusebius alex andriam. ut una cũ athanasio facto concilio & eccłae dogmata
roborarent. Iuci fertam̃ misit in locũ suũ diaconũ. ꝑquẽ professus est.¬
ratũ se habitdrũ. qđ e& concilio ordine constitutũ. Ipse aũt ueniens anti¬
ochiã. Fluctuantẽ inuenit eccłam erat enim int̃se turba diuisa. & non
tantũ haere sis arriana quaeerat sub eut oio diuidebat ecłeã. sed &iam
mditii sequaces studiũ habentes circa suũ p̃sulem asuis consortib: recesserunt¬

Expanded text:
tur Athanasium de fuga remeantem Alexandrinorum populus libenter excepit. Expuleruntque ecclesiis Arianos, et Athanasio septa venerabilia tradiderunt. Verum Ariani in domibus ignobilibus se colligentes, in loco Georgii Lucium habuerunpi, imperatoris jussione ab exsilio revocantur. Utrique enim ultra Thebaidis terminos ab exsilio remeantes, tractabant quemadmodum corruptam Ecclesiae regulam repararent. Placuit igitur ut Lucifer quidem ad Antiochiam Syriae perveniret, Eusebius Alexandriam; ut una cum Athanasio, facto consilio, Ecclesiae dogmata repararent. Lucifer tamen misit in locum suum diaconse autem veniens Antiochiam, fluctuantem invenit Ecclesiam; erat enim inter se turba divisa, et non tantum haeresis Ariana, quae erat sub Euzoio, dividebat Ecclesiam; sed etiam Meletii sequaces, studium habentes circa suum praesulem, a suis consortibus recesserunt. T
Abbreviated transcription (Latin):
recesserunt celantes sem& ipsos. & paulus indamasco a principe gentis quaesitus
demuro insporta depositus ẽ & manus quaerentis effuguit: Haecigitur
de sanctis uiris scriptura dicente quã excusationẽ suae p&ulantiae poterant
inuenire : Siue ergotimorem in properent. contra sem& ipsos tamquã uae¬
saniloquuntur. siue contra uoluntatẽ dĩ hocdicant fieri. scripturarũ diui¬
narum uidentur penitus in exꝑti. Nam inlege p̃ceptũ fuit. ut deputa¬
rentur &iam ciuitates ad fugam: quatenus hn quiquerebantur ad mortẽ
quo quomodo liberari possent : In nouis si mouero temp̃r sđorũ ueniens
ipsum quod morsi locutũ ẽ. patris uerbũ rursus hoc dedit mandatũ dicens
Qũ ꝑsecutiuos fuerint in hanc ciuitatẽ. fug&e ad aliam. & post pauca dic̃:
Eũ ergo uideritis abominationẽ de solationis qđ dictũ. ẽ. ꝑdanihel proph&ã

Expanded text:
recesserunt, celantes semetipsos ; et Paulus in Damasco a principe gentis quaesitus, recesserunt, celantes semetipsos ; et Paulus in Damasco a principe gentis quaesitus, de muro in sporta depositus est, et manus quaerentis effugit . Haec igitur de sanctis viris Scriptura dicente, quam putas excusationem suae petulantiae poterunt invenire? Sive ergo timorem improperent, contra semetipsos tanquam vesani loquuntur; sive contra voluntatem Dei hoc dicant fieri, Scripturarum divinarum videntur penitus inexperti. Nam in lege praeceptum fuit ut deputarentur etiam civitates ad fugam; quatenus hi qui quaerebantur ad mortem, quoquomodo liberari potuissent. In novissimo vero tempore saeculorum veniens ipsum, quod Moysi locutum est, Patris Verbum, rursus hoc dedit mandatum, dicens: Cum persecuti vos fuerint in hac civitate, fugite in aliam . Et post pauca dicit: Cum ergo
Abbreviated transcription (Latin):
sem& ipsos in his. cẽ. constrictos. seq in consilussuis offendere: Sed qñm sapere
ꝑdiderunt. propt̃ ea ꝑsecutione decipiuntur: & quaerentes occidere suam
non contemplantur impi&atem.: Namsiderogant eis qui fugiunt quaerentes
occidere quid faciant cũ uident ia cob fugientẽ fratrẽsuũ esau. & morsen.
inmadiam discendisse propt̃ pharaonis timorem:: Quomodo satis facient
fugienti dđ saul. quundomũ misit ut interimer& c̃u dũ absconsus fuiss&.
inimicorũ euasit insidis. quiddicant isti quiomnia ꝓfer̃ p&ulant̃ : uidentes
maximũ heliã inorationẽ quidẽ morcuũ suscitasse. & tam̃ absconsũ propter
ałiab & fugsse propt̃ insidias hezabel: Tunc&iam quaesiti filii proph&arũ
celatis l& intes in speluncis apud abdiam. Gedsi haec tamquã u&era ñ leger̃.
saltim momoriã habeant euangeliorũ: Nam & discpłi propt̃ m&um iudaeorũ

Expanded text:
semetipsos in his esse constrictos, seque in consiliis suis offendere. Sed quoniam sapere semetipsos in his esse constrictos, seque in consiliis suis offendere. Sed quoniam sapere perdiderunt, propterea persecutione decipiuntur; et quaerentes occidere, suam non contemplantur impietatem. Nam si derogant eis qui fugiunt, 290 quaerentes occidere; quid faciant cum vident Jacob fugientem Esau fratrem suum , et Moysen in Madian descendisse propter Pharaonis timorem ? Quomodo satisfacient fugienti David Saul, qui in domum misit ut interimeret eum, dum absconsus fuisset inimicorum evasit insidias ? Quid dicant isti qui omnia proferunt petulanter, videntes maximum Heliam in oratione quidem mortuum suscitasse; et tamen absconsum propter Achab, et fugisse propter insidias Jezabel? Tunc etiam quaesiti filii prophetarum celati sunt, latentes in speluncis apud Abdiam . Sed si haec tanquam vetera non legerunt, saltem memoriam habeant Evangeliorum. Nam et discipuli propter metum Judaeorum
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uaricatur legem. & magis ipse fugiendi p̃b& occasionẽ: Siergo fugam
in properant ꝑsequentes. erubescant potius sem& ipsos quie s: insidiari. &
quiescunt continuo fugientes: Sed acalliditate non desimunto sua. & conp̃¬
hendere omni uirtute festinant: Ecientes quia fuga ꝑsecutionẽ patientiũ
aliquando. sed magis ferocem simul & callidum. Omnis enim quigemebat
& uexabatur. a saul fugebat & ueniebat ad dauit. Sed isti propt̃ cacos qui
absconsi sunt interimere student. ne corũ malitiã uideantur ar guere a
qui &iam in hac parte caecantur. Nam quanto fuga manifestiontẽ tanto amplius
corũ insidiis neces exi laque cõmissa omnib sunt aꝑtȩ. nam siue ꝑimant.
mors contraeos semꝑ exclamat. siue rursus exiliaminentur. ubiq ipsi contrase
mali memoriã destinare noscuntur: & siquidem sanam haberent mentẽ. uiderent

Expanded text:
praevaricatur legem, et magis ipse fugiendi praebet occasionem. Si ergo fugam praevaricatur legem, et magis ipse fugiendi praebet occasionem. Si ergo fugam improperant persequentes, erubescant potius semetipsos. Quiescant insidiari, et quiescunt continuo fugientes. Sed a calliditate non desinunt sua, et comprehendere omni virtute festinant: scientes quia fuga persecutionem patientiualiquando, sed magis ferocem simul et callidum. Omnis enim qui gemebat et vexabatur a Saul, fugiebat et veniebat ad David . Sed isti propterea eos qui abscondunt se, interimere student, ne ipsorum malitiam videantur arguere. Qui etiam in hac parte caecantur. Nam quanto fuga manifestior est, tanto amplius eorum insidiis neces exsiliaque commissa omnibus sunt aperta. Nam sive perimant, mors contra eos semper exclamat; sive rursus exsilia minentur, ubique ipsi contra se mali memoriam destinare noscuntur. Et siquidem sanam haberent mentem, viderent
Abbreviated transcription (Latin):
haec dixisse uideamur. tam̃tamquã utilẽ historiae causã nos r&ulisse ñ penit&¬
erũ athanasius librũ desatis factione fugae olim a seconscriptũ. itunc eis p̃sentib
legit cuius partes utiles & quae prosint hic intexens. totũ librũ multorũ uersorũ
querere &legere. studiosos ammoneo. Aitenim: Eccehuius modis p̃sumptiones
impiorũ haec agentes nec erubescentes inquib: primũ contranos mala sunt.
machinati. Hactenus accusant: Qñm manus eorũ p̃paratas necib: declinare
potuimus: Et amarissima potius ingemescunt. qñm nos penitus amputare
ne quiuer̃ : & improperant timoris causam ignorantes: quiadũ hoc submur¬
murant insem& ipsos magis r&orquent culpam. Namsi fugeremalũ ẽ
ꝑsequi multo d& erius. hic quidẽ nec moriatur absconditur. hicaũt ꝑseqͥt᷑
ut occidat. Et ut fugiatus quidẽ scriptũ .ẽ.. Quiaut quaerit occidere.

Expanded text:
haec dixisse videamur, tamen tanquam utilem historiae causam nos retulisse non poenithaec dixisse videamur, tamen tanquam utilem historiae causam nos retulisse non poeniterum Athanasius librum de Satisfactione fugae olim a se conscriptum tunc eis praesentibus legit; cujus partes utiles, et quae prosint hic intexens, totum librum multorum versuum quaerere et legere studiosos admoneo. Ait enim: Ecce hujusmodi sunt praesumptiones impiorum, haec agentes, nec erubescentes. In quibus primum contra nos mala sunt machinati, hactenus accusant, quoniam manus eorum praeparatas necibus declinare potuimus; et amarissime potius ingemiscunt, quoniam nos penitus amputare nequiverunt; et improperant timoris causam, ignorantes quia dum hoc submurmurant, in semetipsos magis retorquent culpam. Nam si fugere malum est, persequi multo deterius. Hic quidem ne moriatur absconditur; hic autem persequitur ut occidat. Et ut fugiatur quidem scriptum est: qui autem quaerit occidere,
Abbreviated transcription (Latin):
desigiare dicit. Sciendũ tam̃ quialic& antiqui philosophi hunc sermonem
reliquerint : tam̃ iuniores philo sophorũ prosubstantia subsistentiae sermo¬
ne s usi substantiae uero definitionẽ diuersis modis explanauer̃: Siergo de¬
finitione substantia circũ scribitur. quomodo indõ qui ñ potest conp̃hendi pro¬
prie hoc uti sermone poterimus: uerũ euagrius inmonachico libro. p&ulant̃
quidẽ & in considerate dedõ disputandũ. ẽẽ. prohibuit: definiri uero diuinitatẽ
modis omnib int̃dicit. Ait enimrerũ cõpositarũ. eẽ. definitioniͤs. Isitaq siait
Omnis inquid propositio aut genus hab& qđ p̃dicatur. autspeciẽ. aut differenti
aut propriũ. aut accidens. aut ex his compositã orationẽ. Sed nihil inscãtri¬
nitate horũ quaedicta s̃ poterit comp̃hendi. Igitur qđ ineffabile ẽ ratione taci¬
turnitãs ador&ur. Haec quidẽ euagrius. Nos aũt lic& facta digressione

Expanded text:
designare dicit. Sciendum tamen quia licet antiqui philosophi hunc sermonem reliquerint, tamen juniores philosophorum pro substantia, subsistentiae sermone sunt usi. Substantiae vero definitionem diversis modis explanaverunt. Si ergo definitione substantia circumscribitur, quomodo in Deo, qui non potest comprehendi, proprie hoc uti sermone poterimus? Verum Evagrius in Monachico libro petulanter quidem et inconsiderate de Deo disputandum esse prohibuit. Definiri vero Divinitatem modis omnibus interdicit. Ait enim rerum compositarum esse definitiones. Is itaque sic ait: Omnis, inquit, propositio aut genus habet quod praedicatur: aut speciem, aut differentiam, aut proprium, aut accidens, aut ex his compositam orationem. Sed nihil in sancta Trinitate horum quae dicta sunt poterit comprehendi: igitur quod ineffabile est ratione taciturnitatis adoretur. Haec quidem Evagrius. Nos autem licet facta digressione
Abbreviated transcription (Latin):
rentur quasi languentes corpore curarentur apud eos dae mone noctib
apparente atq. curante Inaphacis aũt quia ꝑ inuocationem quandã
certo diae desummitate libani montis ignis fulgens. ueluti sidus in proxi¬
mũ flumen uelociter occumbebat quod dicebant uenerem esseo

Expanded text:
rentur, quasi languentes corpore curarentur apud eos, daemone noctibus rentur, quasi languentes corpore curarentur apud eos, daemone noctibus apparente atque curante. In Aphacis autem, quod per invocationem quamdam certo die de summitate Libani montis ignis fulgens veluti sidus in proximum flumen velociter occumbebat, quod dicebant Venerem esse.
Abbreviated transcription (Latin):
dotes simulacra apud screposita p̃tiosissima tradiderunt & quae iouis
fulmina uocabantur & ꝑsem& ipsos haec edocebant exadrtis & tem¬
plorũ latentib locis quaeq prius inuisibilia apud cxcros erant & sols
sacer dotib manifesta. facta sunt omnib ualde uilissimamAliae uero
imagines & statuae exp̃tiosa confecta materiae. igne crematae sunt &
ad constantinopolim sunt aduecta. ornatus causa. & hactenus inpublico
collocata & ꝑplateas & incirco atq. regalib idẽ prthia diuinatoris apollinis.
& musae heli conides & delphici tripodes: Spoliataq sunt ianuis tẽpla
& alialaq arib sunt nudata. alia uero neglecta adsordesusq rumãq
ꝑducta sunt. Tunc itaq perierunt & paenitus sunt euersa. idẽ in aegeas
ciliciae templum asclepii. & inaphacis iuxta montem libanũ & ad omnẽ
fluuium ueneris domus utraq apud illos insignia eoqđ aegeatae gloria¬

Expanded text:
dotes simulacra apud se reposita pretiosissima tradiderunt, et quae Jovis dotes simulacra apud se reposita pretiosissima tradiderunt, et quae Jovis fulmina vocabantur; et per semetipsos haec educebant ex adytis et templorum latentibus locis: quaeque prius in visibilia apud eos erant, et solis sacerdotibus manifesta, facta sunt omnibus valde vilissima. Aliae vero imagines et statuae ex pretiosissima confectae materia, igne crematae sunt, ead Constantinopolim sunt advecta ornatus causa , et hactenus in publico collocata, et per plateas, et in circo, atque regalibus, id est Pythia divinatoris Apollinis, et musae Heliconides, et Delphici tripodes. Spoliataque sunt januis templa, et alia laquearibus sunt nudata, alia vero neglecta ad sordes usque ruinamque perducta sunt. Tunc itaque perierunt et penitus sunt eversa, id est, in Aegea Ciliciae templum Aesculapii, et in Aphacis juxta montem Libanum, et Adonim fluvium Veneris domus: utraque apud illos insignia; eo quod Aegeatae gloria
Abbreviated transcription (Latin):
habentem militiam medicorum crudeli podagrae passione d&ciitum
ibidolorib liberatũ eiq apparuisse scãm mirabilit̃ uisionem. Cũ enĩ
dudum paganus c& factus postea xp̃ianus. aliquatenus dogina seque¬
batur totius uero salutis causam idẽ sacratissimã crucem nobat adorare:
Hanchabenti sentiam diuina uirtus apparens. signũ monstrauit crucis.
quod erat positum in altario eius eccłae & aꝑte palam fecit quia ex quo
crucifixus est xp̃s omnia quacad utilitatem humanigeneris facta sunt .
quolib& modo p̃teruir tutem ad orandae crucis gesta ñessent. neq
ab angelissc̃is neq apis hominibusrai rrrabiti inurno
umitaq populi &ciuitates adcultum xp̃ianitatis accederent. & c&eri
profilus & uxorib m&uentes nequid inali paterentur. si contradiceren
qui&iuacarent nudati solatio multitu dinis templorũ cultores & sacer¬

Expanded text:
habentem militiam medicorum, crudeli podagrae passione detentum, habentem militiam medicorum, crudeli podagrae passione detentum, ibi doloribus liberatum, eique apparuisse sanctam mirabiliter visionem . Cum enim dudum paganus esset, factus postea Christianus, aliquatenus dogma sequebatur. Totius vero salutis causam, id est sacratissimam crucem, nolebat adorare. Hanc habenti sententiam divina virtus apparens, et signum monstravit crucis, quod erat positum in altario ejusdem ecclesiae. Et aperte palam fecit, quia ex quo crucifixus est Christus, omnia quae ad utilitatem humani generis facta sunt, quolibet modo praeter virtutem adorandae crucis gesta non essent, neque ab angelis sanctis, neque ab hominibus piis. SOum itaque populi et civitates ad cultum Christianitatis accederent, et caeteri pro filiis et uxoribus metuentes ne quid mali paterentur si contradicerent, quieti vacarent, nudati solatio multitudinis templorum cultores et sacer
Abbreviated transcription (Latin):
narrare longũẽ: Quae uero prouenerint aquilino nobis noto & in causis
forensib socio partim abeo audiens. partim ipse cognoscens necessario pan¬
dam : Cum eum ardentissima febris rubeis colerib mota conp̃haendiss&.
diffusa colera suꝑficiem uultus eiussimili sui colore tinxerunt. Quam¬
obrem quicquid comeder& &biber&. euomebat : Cũq hoc diu pater&ur.
nec esca ad nutrimenta proficer& haesitabat ars medicorũ & dũ morti
uicinus ess& iussit suis ut eũ ad locũ hunc ducerent. credens aut illic se
mori aut languore priuari. Iacentiq ꝑ noctem. diuina uirtus apparens
p̃cepit ut quic quid comeder& in huius modi potionẽ tinguer& quae
ess& expipere & uino & melle confecta. Quofacto ab aegritudine libe¬
ratus ẽ. Quippe cũ medicis ratione medicinȩ uideatur ẽẽ contrarium
calida pocula colericis exhibere : Audiuienũ & probianum uirũ inpalatio

Expanded text:
narrare longum est. Quae vero provenerint Aquilino nobis noto, et in causis narrare longum est. Quae vero provenerint Aquilino nobis noto, et in causis forensibus socio, partim ab eo audiens, partim ipse cognoscens necessario pandam. Cum eum ardentissima febris rubris choleris mota  mss., rubris cdiffusae cholerae superficiem vultus ejus simili sui colore tinxerunt. Quamobrem quidquid comederet et biberet evomebat. Cumque hoc diu pateretur, nec esca ad nutrimenta proficeret, haesitabat ars medicorum; et dum morti vicinus esset, jussit suis ut eum ad locum hunc ducerent: credens aut illic se mori aut languore privari. Jacentique per noctem divina virtus apparens praecepit ut quidquid comederet, in hujusmodi potionem tingeret, quae esset ex pipere, et vino, et melle confecta. Quo facto, ab aegritudine liberatus est; quippe cum medicis ratione medicinae videatur esse contrarium calida pocula cholericis exhibere. Audivi enim et Probianum virum in palatio
Abbreviated transcription (Latin):
& magnis exornans ecclesiis iuuabatq diuinitas imperatoris uota & ap¬
paritionib multis indicabatur. quia scãe salutaresq: essent quae illic
aedificabantur ecclesiae:¬
nsignis itaq locus exillo tem̃pr clarũit ꝑ egrinis &urbic̃is ubiolim quidem
uesta colebatur. postea uero eccła facta est. Quilo cus nunc michaheliũ
nuncupatur. indextra positus parte nauigantium aponto ad con¬
stantinopolim diftans abea nauigio quidem stadiis fere. xxx&quinq
tenditur: Sortitus ẽ igitur islocus appellationem nuncusq seruatã.
eo qđ illic manifeste cernitur apparere michahel diuinus archangelus.
quod &iã ego iutus eximie uerum ẽe confirmo. Ostendit igitur hoc
ita ẽẽ &iam multis aliis uirtus diuina ꝑ ipsarũ rerum experimenta.
Quidam enĩ incausis crudelib aut in euitabilib periculis. alii uero in lan¬
guorib aut ignotis passionib incidentes. hicorantes addm̃ liberari pro¬
meruerunt : Sed quae singulis & quomodo illic miracula contigerint.

Expanded text:
 magnis exornans ecclesiis. Juvabatque Divinitas imperatoris vota, et apparitionibus multis indicabatur quia sanctae salutaresque essent quae illic aedificabantur ecclesiaeInsignis itaque locus ex illo tempore claruit peregrinis et urbicis, ubi olim quidem Vesta colebatur, postea vero ecclesia facta est; qui locus nunc Michaelium nuncupatur, in dextera positus parte navigantium a Ponto ad Constantinopolim, distans ab ea navigio quidem stadiis fere triginta et tenditur. Sortitus est igitur is locus appellationem nunc usque servatam, eo quod illic manifeste cernitur apparere Michael divinus archangelus: quod etiam ego jutus eximie verum 233 esse confirmo. Ostendit igitur hoc ita esse etiam multis aliis virtus divina per ipsarum rerum experimenta. Quidam enim in causis crudelibus aut inevitabilibus periculis, alii vero in languoribus aut ignotis passionibus incidentes, hic orantes ad Deum, liberari promeruerunt. Sed quae singulis et quomodo illic miracula contigerint,
Abbreviated transcription (Latin):
nisse credo propter amorem dĩ quem ciuitas gerit & habitatorum circa
inhigentes auxilium: Intantum namq fidei creuit ut multiquidem iu¬
dacoruinciuium. pagani uero pene omnes xp̃ianam illic conuerterentur
adfidem in quaurbe crescente quo tempore. religio noscitur ampliata. neq
arae neq paganatempla. aut sacrificia facta sunt nisi subiuliano breui
tem̃pr quod mox probatur extinctum: Hancigitur tamquam nuper
conditam xp̃iciuitatem constantinus suon omine dedicauit. multis eã

Expanded text:
nisse credo propter amorem Dei, quem civitas gerit, et habitatorum circa nisse credo propter amorem Dei, quem civitas gerit, et habitatorum circa indigentes auxilium. In tantum namque fides crevit, ut multi quidem Judaeorum civium, pagani vero pene omnes Christianam illic converterentur ad fidem. In qua urbe, crescente tempore, religio noscitur ampliata; neque arae, neque pagana templa, aut sacrificia facta sunt, nisi sub Juliano brevi tempore; quod mox probatur exstinctum. Hanc igitur tanquam nuper conditam Christi civitatem Constantinus suo nomine dedicavit: multis eam
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m dño omnipotenti: Salutaris uero crucis partem quid an aliquam rega lib
distribuit
seruar&ur. insua statua sicut fertur inforo constantini positam super
columnam prophyr&icam deuote condidit. IHEO DORITUS
A&undiq congregans artifices. maximas illic ornatasq ac dificauit ecłas:
His itagestis conuiuio exhibito uirginib sacris. & ipsaministerium ancillȩ
gerens ultra octo gensimum annum a&atis agens. & hissimili a faciens. redit
ad filium & cum la&itia transiuit esacculo: multa filio pi&atis mandata
committens. nouissimis benedictionibus ad impl&o SOCRATES.
superstitiones auersabatur. remouit que monachias & suas imagines in
templis ponip̃cepit. & cubitum quomensuratur nilus non iam intemplũ
sarapidis annis singulis. sed inecclesias portari sanciuitiraua¬
tratus nonẽ. nam & corporib & diuitiis maior effecta ẽ i quod ideo proue¬

Expanded text:
sanctum Domino omnipotenti. Salutaris vero crucis partem quidem aliquam regalibus sanctum Domino omnipotenti. Salutaris vero crucis partem quidem aliquam regalibus distribuit.servaretur, in sua statua, sicut fertur, in foro Constantini posita super columnam porphyreticam devote condidit. SOCRATES, libEt undique congregans artifices, maximas illic ornatasque aedificavit ecclesias. His ita gestis, convivio exhibito virginibus sacris, et ipsa ministerium ancillae gerens, ultra octogesimum annum aetatis agens, et his similia faciens rediit ad filium. Et cum laetitia transivit e saeculo, multa filio pietatis mandata committens, novissimis benedictionibus adimpleto.superstitionem aversabatur, removitque monomachias et suas imagines in templis poni praecepit, et cubitum, quo mensuratur Nilus, non jam in templum Serapidis annis singulis, sed in ecclesiis portari sancivittratus non est. Nam et corporibus et divitiis major effecta est. Quod ideo prove
Abbreviated transcription (Latin):
icitur. uĩt quia &iam mortuos crucis tactusurrexerit: Dehoc lignꝰ sybylla
dixit apud paganos o terbeatum lignum inquods̃ extensus ẽ : Tunc ergo quie
crux ess & dñi quae la tronum dubitare coeperunt: promde macharius ciui¬
tatis p̃sulhuius moditractatu dubitationem soluit. Mulierinamq nobili¬
tate clarae longa aegritudine fatigatae. unam illarum crucium cũ oratione
promtissima adhibens uirtutem saluatoris agnouit: moxenĩ ut mulierem
crux attigit. passionẽ saeuissimȩ aegritudinis effugauit. & feminȩ salutem
restituit
ic itaq mater impris quod cupiebat agnoscens. Declauis quidem quibuf¬
quib manus xp̃i fuerant ꝑforatae. alios ingaleã misit im̃pris filii capitis
prouidentiam gerens. ut iaculabellica summouer&. Alios freno equino
ꝑmiscuit. & cautelam imp̃ris agens & u&erem proph&iã adimplens:
Olimenim racharias clamauerat proph&a dicens. & crit quod in freno est

Expanded text:
tem quia mortuus crucis tactu surrexit. De hoc ligno Sibylla tem quia mortuus crucis tactu surrexit. De hoc ligno Sibylla dixit apud Paganos: O ter beatum lignum, in quo Deus extensus est. Tunc ergo, quae crux Domini esset, quae latronum, dubitare coeperunt. Proinde Macarius civitatis praesul hujusmodi tractatu dubitationem solvit. Mulieri namque nobilitate clarae longa aegritudinpromptissima adhibens, virtutem Salvatoris agnovit. Mox enim ut mulierem crux attigit, passionem saevissimae aegritudinis effugavit, et feminae salutem restituit.st. Sic itaque mater imperatoris quod cupiebat agnoscens, de clavis quidem quibus manus Christi fuerant perforatae, alios in galeam immisit imperatoris: filii capitis providentiam gerens, ut jacula bellica submoveret; alios freno equino permiscuit, et cautelam imperatoris agens, et veterem prophetiam adimplens. Olim enim Zacharias clamaverat propheta, dicens : Et erit quod in freno est
Abbreviated transcription (Latin):
circũ dedit & diuersis ornatã fabricis aequam imperiali romae constituit.
& de nominatam constantinopolim appellari secundam romã lege
ciuitate duas quidem ae dificauit eccłas. quarum unam nominauit hirenem.
aliamuero appellauit apostolorum: Nonsolum aũt sicuti dixi auxit con¬
stantinus xp̃ianorum dogmata. sed &iam paganorum templa destruxit.
simulacranamq ornata publice in constantinopolitana urbe proposuit.
& tropiꝰdas delphicos incircuadspectaculum dedit. quae cũ ipso uide
ciuitatem dicauit helenopolim. ammonita ꝑ sõnum adhierosolymã pro¬
perauit : & quondam hierdsalem desertam sicut pomorum custodiariũ
inueniens requisiuit sepulchrum xp̃i. qđ lic& difficillime. ta meninuent:
tarepente templum illi hscelestissimum deiciiussit. & palam facta dñi
monumento. apparuerunt circaeum suffosȩ trescruces. &clauisimul
&titulus. litteris hebracis. graecis. latinisq conscriptus. ihs natarenus
rexiudaeorum: SOZONENCSI¬

Expanded text:
circumdedit, et diversis ornatam fabricis aequam imperiali Romae constituit ; et denominatam Constantinopolim, appellari secundam Romam lege civitate duas quidem aedificavit ecclesias, quarum unam nominavit Irenem, aliam vero appellavit Apostolorum. Non solum autem, sicut dixi, auxit Constantinus Christianorum dogmata, sed etiam paganorum templa destruxit. Simulacra namque ornata publice in Constantinopolitana urbe proposuit, et tripodas Delphicos in circo ad spectaculum dedit, qui cum ipso videacivitatem dicavit Helenopolim, admonita per somnum ad Jerosolymam properavit; et quondam Jerusalem desertam sicut pomorum custodiarium inveniens, requisivit sepulcrum Christi. Quod licet difficillime, tamen invenit . Itaque repente templum illud scelestissimum dejici jussit. Et palam facto Domini monumento, apparuerunt circa id suffossae tres cruces, et clavi, simul et titulus litteris Hebraicis, Graecis Latinisque conscriptus: JESUS NAZARENUS REX JUDAEORUM. SOC
Abbreviated transcription (Latin):
cus santes sed ut uelut ñ credentes talem cẽ eum qui fuerat accusatus. certi
dceius ad nos directis epistolis & internos disputationib habitis: Sugitur
satis factum ẽ scõ ur̃o concilio ñ reluctantes. sed consentientes decr&is ur̃is
&iam hac conscriptione satis faciius uobis ñ exsilium grauiter ferentes
sed suspitionem abicientes herescos. Sicnĩ dignamini nunc in uultunos¬

Expanded text:
cusantes, sed velut non credentes talem esse eum qui fuerat accusatus, certi cusantes, sed velut non credentes talem esse eum qui fuerat accusatus, certi de ejus ad nos directis epistolis, et inter nos disputationibus habitis. Si igitur satisfactum est sancto vestro concilio, non reluctantes, sed consentientes decretis vestris, etiam hac conscriptione satisfacimus vobis: non exsilium graviter ferentes, sed suspicionem abjicientes haereseos. Si enim dignamini nunc in vultu
Abbreviated transcription (Latin):
usebius igitur & theognius paenitentiae libellũ summis ep̃is dirigentes
ib exilioreuociti sunt imperiali p̃cepto & suas ecclesias receperunt
expellentes quiincorũ locis fuerant ordinati. idẽ cusebius. amphionem:
chistum uero theognius: Cuius libelli exemplar. hocẽ : Dudũ quidem
ante iudicium condemnati a reuerentia ur̃a patienter ferre quaede¬
er& a sunt a sc̃o concilio ur̃o debuimus sed quianimis absurdum est
contranos m& ipsos dare calumniatoribus d&acitur nitate probationem
propter careferimus quo nos & infideuna cucurrimus & sensum examinan¬
mtes. deconsubstantialitatis sermone cuncti pacificatisumus nequaquã sequen¬
tes heresem. sed commemorantes ad cautelã ecclesiarũ quae nr̃ae sub ueni¬
ebant menti & satis facientes eis quib pronossua deri debuerat infide:
subscripsimus. anathematis moaũt ñ subnotauimus ñ tam quã fidem ac¬

Expanded text:
Eusebius igitur et Theogonius poenitentiae libellum summis episcopis dirigentes, ab exsilio revocati sunt imperiali praecepto, et suas Ecclesias receperunt, expellentes eos qui in ipsorum locis fuerant ordinati, id est Eusebius Amphionem, Chrestum vero Theogonius. Cujus libelli exemplar hoc est. Dudum quidem ante judicium condemnati a reverentia vestra, patienter ferre quae decreta sunt a sancto concilio vestro debuimus. Sed quia nimis absurdum est contra nosmetipsos dare calumniatoribus de taciturnitate probationem, propterea referimus quoniam nos et in fide una cucurrimus, et sensum examinantes de consubstantialitatis sermone cuncti pacificati sumus: nequaquam sequentes haeresim, sed commemorantes  ms. Lyr., commorantes ad cautelam Ecclesiarum quae nostrae subveniebant menti. Et satisfacientes eis a quibus per nos suaderi debuerat, in fide subscripsimus. Anathematismo autem non subnotavimus, non tanquam fidem ac