comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur ut plane qualis sit futura imago rei stati appareat. ne̾ sm̃a quide uelut
fatigatu quide intentione stomatu eudicis refic̾e̾ dissuaẜim maxime quide
breuite: miecta qualis quelis est illa fecerũt ẜui milonis ꝙ seruos quisq su¬
osm re tali face᷑ uduiss. Interi paulo libeuore qualis est illa nubit genero
socrus nullis auspicibus millis autoribus fimestis ominibus oĩu quod cu¬

Expanded text:
tur, ut plane, qualis futura sit imago rei, statim appareat. ne sententia quidem velut tur, ut plane, qualis futura sit imago rei, statim appareat. ne sententia quidem velut fatigatum intentione stomachum iudicis reficere dissuaserim, maxime quidem brevi interiectione, qualis est illa: 'fecerunt servi Milonis, quod suos quisque servos in re tali facere voluisset'; nonnumquam et liberiore, ut est 'nubit genero socrus, nullis auspicibus, nullis auctoribus, funestis ominibus omniu
Abbreviated transcription (Latin):
bis sũma diligentia que ĩ uerbis siue ĩ locis impetu feruntur ⁊ circũuette
or̃onis copia latent. hic exp̃ssa ⁊ ut uulteno sensu tincta esse debebũt
Compositio dissimulata quidem s tãꝙͣ iocundissima figure nõ ille poetice ⁊
contra finem loquendi autoritate ueteꝵ recepte. Nam d esse ꝙͣ purissimus
ẜmo ⁊ qr uauetate tediu effugiat ⁊ mutationibus aĩu leuet ne ĩ eunde
casu simiłem copositione pares elocutionu tractus incidamus. caiet eni
⁊ cus lenociruis expositio. et insi cõmendetu hac uenustate iaceat neces¬
se est. ne ĩ ulla ꝑte ĩtentior est iudex eoq nichil rectu parit᷑. Pret̾ea nescio¬
ducitur.ł bi uõ maio reserit ⁊ atrocia iindiosa ⁊ tristia misabilite daçee
licebit. non ut cõsũmantu affectus s ut tamẽ uelut primis lineis distingũe¬

Expanded text:
bis summa diligentia; quae in locis impetu feruntur et circumiectae bis summa diligentia; quae in locis impetu feruntur et circumiectae orationis copia latent, hic expressa et, ut vult Zeno, sensu tincta esse debebunt; compositio dissimulata quidem sed tamen quam iucundissima; figurae non illae poeticae et contra rationem loq varietate taedium effugiant et mutationibus animum levent, ne in eundem casum similem compositionem, pares elocutionum tractus incidamus. caret enim ceteris lenociniis expositio et, nisi commendetur hac venustate, iaceat necesse est. nec in ulla parte intentior est index, eoque nihil recte dictum perit. praeterea nescioducitur. Ubi vero maior res erit, et atrocia invidiose et tristia miserabiliter dicere licebit, non ut consumantur adfectus, sed ut tamen velut primis lineis designen
Abbreviated transcription (Latin):
berum s anmi qͣ cõmẽclatione sũrnu eni uiiu ostendit qui cu urigiᷤᷤ
cederetu: nõ ĩgemueut nõ rogau̾it s tm̃ ciuem romanu se esse cũ ĩuidia
cedentis ꝯ fiducia uris clamau̾t. Quid phillodami casu. nõne cu ꝑto¬
tam expositione uidicet ĩuidiatu ĩ sulpicio ip̃o lacrimis ĩpleuit cu flen¬
tes non tam nauaret ꝙ ostenderet. patrem d̾ morte filii filiu de pr̃is. Qd
illi epilogi pnt magis habẽ mmiẜabile: Seru em est aduocare his rebusaf¬
fectu ĩ ꝑoratione quas secuius nariau̾it. assueuit illis iudex Ianq eassine
meu ꝙ̃ꝙͣ ied quod sum dictu: exempli magisꝙ p̃ceptis ullis cotinetu
Naratione ũt si ulla ꝑte oronis om̃i qua põt gratia ⁊ uenerabile ⁊ornã¬
dam puto. s plurimu refert que sit nã eiꝰ rei qũa exponimꝰ. In puis eigo
quales sunt fere priuate sic ille pressũ uelut applicitus reicultus. ĩ uti¬

Expanded text:
commendatione? summum enim virum ostendit qui, cum virgis caederetur, non ingemuerit, non rogaverit, sed tantum ciuem Romanum esse se cum invidia caedentis et fiducia iuris clamaverit. quid ? Philodami casum nonne cum per totam expositionem incendit invidia, tum in supplicio ipso lacrimis implevit, cum flentes non tam narraret quam ostenderet patrem de morte filii, filium de patris? quid ulli epilogi possunt magis habere miserabile? serum est enim advocare iis rebus adfectum in peroratione, quas securus narraveris; adsuevit illis iudex iamque eas sine meum, quamquam id, quod sum dicturus, exemplis magis quam praeceptis ullis continetur narrationem, ut si ullam partem orationis, omni qua potest gratia et venere exornandam puto. Sed plurimum refert, quae sit natura eius rei quam exponimus. In parvis ergo, quales sunt fere privatae, sit ille presses et velut applicitus rei cultus, in ver
Abbreviated transcription (Latin):
re constat. De uire queritu ut apud centu uiros filius an frate: debeat esse
se parti⁊ e rpositio est cur ea nõ debeatur. Et satis est actori ⁊ magis erpedit sic iidica¬
re dico ab Horatio sororẽ sua ĩte fecta. Nanq ⁊ ꝓpositionẽ uidex crime om̃e cogno¬
uit. Et cu oido ⁊ causa facti ꝓ adue. sauo magrs est. Rcus etia tũc nãrationem
subtibit etia cu id quod obicitu: nec cu negari nec excusari potest s in solaui¬
ris qͣone consistet ut ĩ eu qui cu pecuma priuata er ede satra sucupuerit sacrile¬
gu reus. est cõfessio uerecundio: ꝙͣ expositio. nõ negamus pecunia de templo esse
sublatam. calumniatu tñ accusato actone sacrilegii cu priuata fuerit nosacra
Uos autem de hoc cognoscitis. in sacrilegiui sit admissu. Si ut has aliqn narat.¬

Expanded text:
re constat, de iure quaeritur, ut apud centumviros, filius an frater debeat esse re constat, de iure quaeritur, ut apud centumviros, filius an frater debeat esse rse partis expositio est, cur ea non debeantur. et satis est actori et magis expedit sic indicare: dico ab Horatio sororem suam interfectam. namque et propositione iudex crimen omne cognoscit, et ordo et causa fasubtrahet, cum id, quod obiicitur, neque negari neque excusari poterit, sed in sola iuris quaestione consistet; ut in eo, qui, cum pecuniam privatam ex aede sacra surripuerit, sacrilegii reus est, confessio verecundior quam expositio: Non negamus de templo pecuniam esse sublatam, calumniatur tamen accusator actione sacrilegii, cum privata fuerit non sacra; vos autem de hoc cognoscetis, an sacrilegium sit admissum. Sed ut has aliquan
Abbreviated transcription (Latin):
raem gn̾a facientiu nc̃ eni solam uolunt illam esse negotii de qua apud in¬
dices queratu: expositionẽ. sed psone ut Mlacilius palicanus humilimo liquo
picemis magis loquar ꝙͣ facundus loci ut opidur est ĩ elesponto lampsacu
iudices. tp̃s ut uẽ nouo gelidus caĩs cu montibus humo liquitu. Causarũ
quibus bistorici freq̃ntissime utuntur cu exponunt unde bellu sedicio pe
et p̾teritoꝵ ese tp̃oꝵ. que eit freqntissima ⁊ p̃ntiu qualie. est Cice:onis de di ᷤ¬
cuisu amicoꝵ ⁊ chrisogonus postꝙͣ est noĩatus.⁊ futuroe que solis dari ua
mus pleriq semp narandu esse putauerunt quod falsu est pluribus coar¬
guitui. Sunt eni ante oĩi cuebam tam breues adeo ciuse ut ypositioneᷤ potiꝰ
babeant ꝙͣ nauatione id actidit aliqñ utriq pti cu nulla expositio est uł dr

Expanded text:
enim solam volunt esse illam negotii, de quo apud iuenim solam volunt esse illam negotii, de quo apud iudices quaeritur, expositionem, sed personae, ut M. Lollius Palicanus, humili loco Picens, loquax magis quam facundus; loci, ut oppidum est in Hellesponto Lampsacum, indices; temporis ut vere nouo, gelidus canis cum montibus humo? liquitur ; causarum, quibus historici frequentissime utuntur, cum exponunt, unde bellum, seditio, et praeteritorum esse temporum, quae est frequentissima, et praesentium, qualis est Ciceronis de discursu amicorum Chrysogoni, postquam est nominatus, et futurorum, quae solis dari uatmus. plerique semper narrandum putaverunt, quod falsum esse pluribus coarguitur. sunt enim ante omnia quaedam tam breves causae, ut propositionem potius habeant quam narrationem. id accidit aliquando utrique parti, cum vel nulla expositio est, vel de
Abbreviated transcription (Latin):
gressione ⁊ iudice fallere: qui ut ordine reꝵ aĩu intendit etia cõmouendue.
est: Peribit eni pͥma pare. expositionis si uider narzari nundu sciet. Qua
ꝑꝑ ut nõ abrupte cadere in nariationẽ. ita non obscure franscende̾ nõ es: o¬
portunũ. Si uõ longio sequetur ac ꝑplexa magis expositio ad eam ipam p̃pariti¬
dus iudex erit. ut Cicero sepius s ⁊ hoc loco fecit longuis erordiu rei demestr̃a¬
de. Repetam quidem queso iudices ne moleste patiamini. Principiis igitu co¬
gnitis multo facilius extrema intelliget. hec fere sunt michi de erordio cõpta.
Arime natiale est ⁊ ficri freq̃ntusime debet ut p̃parat ꝓ hec que
supradc̃a sunt iudici res de qua ꝓnunciatuꝰ est iudicetu ea est na¬
zatio in qua transcurrunt subtiles nimiu diuisiones quorundam plu

Expanded text:
gressionem et iudicem fallere, qui, ut ordini rerum animum intendat, etiam commonendus gressionem et iudicem fallere, qui, ut ordini rerum animum intendat, etiam commonendus est? peribit enim prima pars expositionis, si iudex narrari nondum sciet. quapropter , ut non abrupte cadere in narrationem, ita non obscure transcendere est optimum. si vero longior sequetur ac perplexa magis expositio, ad eam ipsam praeparandus erit iudex, ut Cicero saepius, sed et hoc loco fecit: paulo longius exordium rei demonstrandae repetam, quod, quaeso, iudices, ne moleste patiamini; principiis enim cognitis multo facilius extrema intelligetis. haec fere sunt mihi de exordio comperta. maxime naturale est et fieri frequentissime debet, ut praeparato per haec, quae supra dicta sunt, iudice res, de qua pronuntiaturus est, indicetur. haec est narratio. In q
Abbreviated transcription (Latin):
causa est sua quibusq ptibus danda p̃facio est. ut audite nunc reliqua. ⁊ transeo
nunc illuc. s ĩ ip̃is etiam ꝓbationibus multa funguntu ꝓhemii uice. ut facit
Cicero ꝓcluentio dicturus contra censores ꝓ murena cu sermo se excusat. uex¬
illud frequentiꝰ est ꝙͣ ut eremplo confi.mandu sit. Quotiens autem ꝓhemio
fuerimꝰ usi tu siue ad expositione transibimus siue protinus ad ꝓbationem
id debebit in pͥncipio postremũ esse cui cõmodissime uingi initiu sequetiũ po¬
terit. Illa u̾o frigila et pu̾ilis est ⁊ mscolie affectio ut᷑ ipse transitꝰ efficiat ali¬
quam utiq snñam ⁊ huius uelut presfigic plausum petat ut ouidius lastiue ĩ
methamor phoseos solet. que tñ excusare necessitas põt res diuersissimas
ĩ spẽm uniꝰ co:poris colligentem. orato:i u̾o quid est necesse su:: ipt hanc tr̃as¬

Expanded text:
causa est, sua quibusque partibus danda praefatio est, ut audite nunc reliqua, et transeo causa est, sua quibusque partibus danda praefatio est, ut audite nunc reliqua, et transeo nunc illuc. Sed in ipsis etiam probationibus multa funguntur prooemii vice, ut facit Cicero pro Cluentio dicturus contra censores, pro Murena, cum se Servio excusat. verum id frequentius est, quam ut exemplis confirmandum sit. quotiens autem prooemio fuerimus usi, tum sive ad expositionem transibimus sive protinus ad probationem, id debebit in principio postremum esse, cui commodissime iungi initium sequentium poterit. illa vero frigida et puerilis est in scholis adfectatio, ut ipse transitus efficiat aliquam utique sententiam et huius velut praestigiae plausum petat, ut Ovidius lascivire in Metamorphosesin solet, quem tamen excusare necessitas potest res diversissimas in speciem unius corporis colligentem. oratori vero quid est necesse surripere hanc trans
Abbreviated transcription (Latin):
sepe oratoribus nõ ciuitatus quo ⁊ aduersarius uti potest comune appellat᷑
quod adue. siuis in suam utilitate deflectere potest Comutabile. quod cause nõ co¬
ercet. Seꝑatu. quod altunde trabitu translatu.Pret̾ea quod longu quod contra
precepta est. quoꝵ pleraq non ꝓͥncipii mo sunt uitia s totius oronis. Hoc d̾ ꝓ¬
hemio quotiens. erit usue eius. non semꝑ aut est. Nam ⁊ supuacuu est aliq̃n.
ut si sit p̾paratus satis etiam sine hoc uidex aut si res p̃paratione nõ eget.Ari¬
stotiles quidem in totu id necessariu apud uidices bonos. negat. Aliqn̾ tameri nͨ
ne si uelimus eo licet cu uidex occupatus cu angusta sint tempora. cu maio:
gus uelut dormitantes eos ercitari putabat: quale est cu u uarrenius ꝗ a fami¬
lia .i. anchiriatia occisus est. Hec queso uidices diligente: attendite.utiq si multiple

Expanded text:
saepe oratoribus non evitatum. quo et adversarius uti potest, commune appellatur; saepe oratoribus non evitatum. quo et adversarius uti potest, commune appellatur; quod adversarius in suam utilitatem deflectere potest, commutabile; quod causae non cohaeret, separatum; quod aliunde trahitur, tralatum; praeterea quod longum, quod contra praecepta est; quorum pleraque non principii modo sunt vitia sed totius orationis. haec de prooemio, quotiens erit eius usus, non semper autem est; nam et supervacuum aliquando est, si sit praeparatus satis etiam sine hoc iudex, aut si res praeparatione non egeat. Aristoteles quidem in totum id necessarium apud bonos iudices negat. aliquando tamen uti nec si velimus eo licet, cum index occupatus, cum angusta sunt tempora, cum maior cus velut dormitantes eos excitari putabat, quale est: tum C. Varenus, is qui a familia Anchariana occisus est — hoc, quaeso, iudices, diligenter attendite. utique si multiplex
Abbreviated transcription (Latin):
stius directo ad cicerone in que ĩp dicebat usus est pͥncipio ⁊ quide ꝓtinꝰ
cero ꝓscauro ambitus reo que cã est ĩ cõmentariis. Nam bis eundem defen¬
dit ꝓsopopeia loquentis ꝓ reo utitu. Pro rabirio uõ postumo eodemq ibi
scauro reo repetundaꝵ etia exemplis ꝓ cluentio ut m̃o ostendi ꝑtitione
Non tã hec qr possunt aliqñ bene fieri passi facienda sunt. s quotiens p̃¬
ceptu uicerit ratio qu̾o ⁊ similitudine breuius translatione acq aliis tro¬
pis que oĩa cauti illi ac diligentes ꝓhibent. Utemu: intxri si cui illa diui
na ꝓligario yronia de qua paulo ante dixera displicet/ Alia erordior uitia
uirus tradiderunt quod ĩ plures causas accomodari potest uulgare dicit
id minus fauorabile aliqñ tamen non multiplicite assũmimus a magnis

Expanded text:
stius derecto ad Ciceronem, in quem ipsum dicebat, usus est principio, et quidem protinus? stius derecto ad Ciceronem, in quem ipsum dicebat, usus est principio, et quidem protinus? cero pro Scauro ambitus reo, quae causa est in commentariis nam bis eundem defendit, prosopopoeia loquentis pro reo utitur, pro Rabirio vero Postumo eodemque Scauro reo repetundarum etiam exemplis, pro Cluentio ut modo ostendi partitione. Non tamen haec, quia possunt bene aliquando fieri, passim facienda sunt, sed quotiens praeceptum vicerit ratio; quomodo et similitudine, dum brevi, et translatione atque aliis tropis quae omnia cauti illi ac diligentes prohibent utemur interim, nisi cui divina ilia pro Ligario ironia, de qua paulo ante dixeram, displicet. alia exordiorum vitia verius tradiderunt. quod in plures causas accommodari potest, vulgare dicitur; id minus favorabile aliquando tamen non inutiliter adsumimus, magnis
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis ⁊ is actor fit atq uehementior ⁊ ad ꝑsonam directus alterius q si accidat
quo iuire aut quanta suꝑsticione ꝓhibemu: dare ꝑ hanc figuram sentire uire ᷤs
nec eni istud scriptores artiu non q licet s q nõ putant utile uetant ita si
uincet utilitas ꝓꝑ eandem causam u̾ince debemus ꝓꝑ quam uetamu Et de¬
mostenes aut̃e ad eschine. orone ĩ ꝓhemio conue:tit ꝯ ai. Tulius cũ ꝓ aliisꝗb¬
dam ad quos ei uisu est tũ ꝓ ligario ad tuberonẽ. nam erat multo futura
languidio:. Si esset aliter figurata quod facilius cognoscet. Siquis illam totã
partem uehementissima cuius hec forma est. habes ergo Tubero qd̾ ẽ accu¬
satori maxime optandu ⁊ cetera conuertat ad iudicem. Tum eni uere uidet᷑¬
dicasset quod idem ĩ demostene si flexu illi mutaueris accidet. Quid nõ salu¬

Expanded text:
aliquis, et hic acrior fit atque vehementior ad personam derectus alterius. quod si accidat. aliquis, et hic acrior fit atque vehementior ad personam derectus alterius. quod si accidat. quo iure aut qua tanta superstitione prohibeamur dare per hanc figuram sententiae vires? neque enim istud scriptores artium, quia non liceat, sed quia non putent utile, vetant. ita si vincet utilitas, propter eandem causam facere debebimus propter quam vetamur. et Demosthenes autem ad Aeschinen orationem in prooemio convertit, et M. Tullius, cum pro aliis quibusdam, ad quos ei visum est, tum pro Ligario ad Tuberonem; nam erat multo futura languidior, si esset aliter figurata. quod facilius cognoscet, si quis totam illam partem vehementissimam, cuius haec forma est, habes igitur, Tubero, quod est accusatori maxime optandum , et cetera convertat ad iudicem; tum enim vere aveindicasset. quod idem in Demosthene, si flexum illi mutaveris, accidit. quid ? non Sallu
Abbreviated transcription (Latin):
centiam uerbis notare cucũfuso intore nõn patitur. nec argumentis aut nͨ
nec circulata s sepe simplici ac᷑q melaborate similis nec uerbis uultuqi
moria uel continuandi uerba facultate cͥonstieui nusꝙ̃ tuipius cu uiciosu ꝓhe¬
miu possit iuderi ut cithatricosa facies ⁊ pessimus certe gube:nator qui naue
dum portu egreditu: impegit ¶ Modus autem pͥncipii ꝓcausa. Nam breue
eius longitudo ne in caput ercreuisse udeatu ⁊ quo p̃parari debet fatiget sermõe
a ꝑsona iudicie adueisu quiᷤ atiocspooi dicitur quidam ĩ toto a ꝓbemio sũ¬
mouent nõnulla quidem in harit ꝑsuasionem ratione ducti. Nanq prorsus esse
hoc magis ẜm naturam confitendu est ut eos alloquamu potissimu quos
conciliare nobis studemus. Inteu tamen ⁊ est hoc ꝓbemio necessarius sensus

Expanded text:
centiam verbi notari circumfuso nitore non patitur. nec argumentis autem nec centiam verbi notari circumfuso nitore non patitur. nec argumentis autem nec atque circumlita, sed saepe simplici atque illaboratae similis, nec verbis vultuque moria vel continuandi verba facultate destitui nusquam turpius, cum vitiosum prooemium possit videri cicatricosa facies, et pessimus certe gubernator qui navem, dum portu egreditur, impegit. modus autem principii pro causa. nam breve eius longitudo, ne in caput excrevisse videatur et quo praeparare debet fatiget. sermonem a persona iudicis aversum, quae ἀποστροφή dicitur, quidam in totum a prooemio summouent, nonnulla quidem in hanc persuasionem ratione ducti. nam prorsus esse hoc magis secundum naturam confitendum est, ut eos alloquamur potissimum, quos conciliare nobis studemus. interim tamen et est prooemio necessarius sensus
Abbreviated transcription (Latin):
bus ⁊ quidem optime preceptu est.Ueru aliꝙͣtu tp̃oꝵ cõditione mutatu
quia quibusclam ĩ iudiciis maximeq capitalibus aut apud centu uiros
simpliciter iudicia exigunt solicitas ⁊ accuratas actiones ñ teriniq se nisi
in dicendo etiam diligentia appareat credunt. neq doceri tm s etia dele¬
ctari uolunt ⁊ difficilius huiꝰ rei moderatio que tamiẽ ita cõpari potest
ut uideamu accurate non  callide dicere. Ilud ex p̃ceptis ueteribus ma¬
net ne quod insolens ueibu ne audacius translatu ne aut obseleta uetu¬
state aut poetica licentia sumptu ĩ pͥncipio dep̃hendatu. Nundu eni recepti su¬
mus et custodit nos recens audientiu mentio magis conciliatis aĩs ͣ calẽtib hec
libetas feretu maximeq cu in locos fuerimus ingressi quoꝵ nalis libertas li¬

Expanded text:
bus et quidem optime praeceptum est, verum aliquatenus temporum condicione mutatur, bus et quidem optime praeceptum est, verum aliquatenus temporum condicione mutatur, quia iam quibusdam in iudiciis maximeque capitalibus aut apud centumviros ipsi iudices exigunt sollicitas et accuratas actiones, contemnique se, nisi in dicendo etiam diligentia appareat, credunt, nec doceri tantum sed etiam delectari volunt. et est difficilis huius rei moderatio, quae tamen temperari ita potest, ut videamur accurate non callide dicere. illud ex praeceptis veteribus manet, ne quod insoles verbum, ne audacius translatum, ne aut ab obsoleta vetustate aut poetica licentia sumptum in principio deprehendatur. nondum enim recepti sumus, et custodit nos recens audientium intentio; magis conciliatis animis et iam calentibus haec libertas feretur, maximeque cum in locos fuerimus ingressi, quorum naturalis ubertas li
Abbreviated transcription (Latin):
exordio est q̃d ab actione adueise ꝑtis materia trabit hoc ip̃o ꝙ cõpositũ
domi s ibi acq ex re natu ex facillitate famam ĩgenii auget. ⁊ facie simpliciᷤ
sumptiq ex ꝓrimo ẜmonis fidem quoq acquirit ad eo ut etiam si aliqua
scripta atq elaborata sunt tamen plerunq uideatur tota ⁊ extemporalie.
or̃o. cuius mitiu nichil p̃paratam habiusse manifestu est. ¶ Frequentissime¬
ꝓhemiu decebit ⁊ smaꝵ ⁊ cõpositionis ⁊ uocis ⁊ uultus modestia. Adeo ut ĩ
gn̾e cause ut iam ĩdubitabilis. fiducia se ip̃m aĩu exe:t̾ẽ non debeat. odit eĩ
iudex fere litigantis seueritatemꝰ cunq ius suu intelligat tacitus ueneretu
postulat nec minus diligente ne suspecti simus ulla ꝑte uitandu ꝓꝑ quod
minime ostentari debet inpͥncipiis cura qua uidetu ais om̃is dicentis cõtra
iudicem adhiberi. S ip̃ia istud euitare sũme artis. Nam id sine dubio ab õi¬

Expanded text:
ab actione diversae partis materiam trahit, hoc ipso, quod non compositum domi, sed ibi atque ex re natum, et facilitate famam ingenii auget et facie simplicis sumptique ex proximo sermonis fidem quoque adquirit; adeo ut, etiamsi reliqua scripta atque elaborata sint, tamen plerumque videatur tota extemporalis oratio, cuius initium nihil praeparatet sententiarum et compositionis et vocis et vultus modestia, adeo ut in genere causae etiam indubitabili fiducia se ipsa nimium exserere non debeat. odit enim iudex fere litigantis securitatem, cumque ius suum intelligat, tacitus reverentiam postulat. nec minus diligenter ne suspecti simus illa parte vitandum est, propter quod minime ostentari debet in principiis cura, quia videtur ars omnis dicentis contra iudicem adhiberi. Sed ipsum istud evitare summae artis est. nam id sine dubio ab omni
Abbreviated transcription (Latin):
ne contraria ꝯͣ repugnantia ĩ narzatione dicamus si cui p̃cipiendu est is eque
frustra docetu etiam si quidam scriptores artiu hoc quoq tanꝙͣ occultu
et a se prudente: tradunt. His. tribus narrandi uirtutibus addiciunt quidã
cadit. Nam quid in plerisq iudiciis priuatis dece.pͣta credita locato cõducto
prorimo exemplo miloniano patet. ⁊ meminerimꝰ multas esse causas. inqbuᷤ
cõfitendu excusandu sũmittendu sit quod exponimus quibus õĩbus aliena
est illa magnificentie ui:tus. Quare non magis propriu narratioĩs esti
magnifice dicere ꝙͣ miserabilit̾ inuidiose grauite: dulciter urbane que qͦcũ
q loco sint laudabilia.nõ sunt huic ꝑti ꝓprie assignata ⁊ declita. illa quoq
ꝓprie dedit. Non eni magnifica m̃o uult esse ueretia iocunda exposi¬
tionẽ. Sunt qui addiciunt his euidentia que enarsia grece uocatur.Neq

Expanded text:
 contraria aut sibi repugnantia in narratione dicamus, si cui praecipiendum est, is reliqua frustra docetur, etiamsi quidam scriptores artium hoc quoque tanquam occultum et a se prudenter erutum tradunt. his tribus narrandi virtutibus adiiciunt quidam usas cadit nam quid in plerisque iudiciis privatis, de certa credita, locato et conducto, tilis, velut proximo exemplo Miloniano patet. et meminerimus multas esse causas, in quibus confitendum, excusandum, summittendum sit quod exponimus; quibus omnibus aliena est illa magnificentiae virtus. Quare non magis proprium narrationis est magnifice dicere quam miserabiliter, invidiose, graviter, dulciter, urbane; quae, cum suo quoque loco sint laudabilia, non sunt huic parti proprie adsignata et velut dedita. illa quoque proprie dedit; non enim magnificam modo vult esse, verum etiam iucundam expositionem. sunt qui adiician
Abbreviated transcription (Latin):
cst ut elitimulta ĩ nõibus dr̃a. Sunt qui rtupaanitintin tr̃aslatione esse cristimant sctu¬
sit. artumuta iot ⁊ sigms catione focerunt Alii totidem status s alios an sit quid sit q̃le
sit prtunti sit ut setilius et theon Aristotiles m rbetoria etiam sic ome opus diuidit
puenit ati sit quid quale q̃tur et ꝙͣ multu sit queredu. putit quodam tam̃e loco fimi¬
cd nonmourunsi entelligit qͣndicit quedam sic defendi sustuli sed non futu: fec ꝑtissi
nem Uerum his legales quoq questiones alio loco tractat ut spes actionie. fuerunt
qui facerent. B. comecturam finitionem qualitatem ꝙͣtitatem ad aliquid. Theo¬
dorus quoq ut dixi isdem gn̾alibus capitibus utitu an sit quid sit quale sit ꝙͣtu
sit ad aliquid hoc ultimu marime ĩ cõpatiuo gn̾e uersari putat qm̃ melius ac pe¬
ius maus et minus nisi alio relata nõ ĩtelliguntu S m illas quoq trans latiuaᷤ

Expanded text:
a. sunt qui ὑπαλλακτικήν translationem esse existiment, secuti hanc mutationis significationem. fecerunt alii totidem status, sed alios, an sit? quid sit? quale sit? quantum sit? ut Caecilius et Theon. Aristoteles in rhetoricis, an sit , quale , uale , quantum , et quam multum sit? quaerendum putat. quodam tamen loco finitionis quoque vim intelligit, quo dicit quaedam sic defendi, sustuli , sed nonfurtum feci; Percussi, nem. verum hic legales quoque quaestiones alio loco tractat ut species actionis. fuerunt qui facerent quinque, coniecturam, finitionem, qualitatem, quantitatem, ad aliquid. Theodorus quoque, ut dixi, iisdem generalibus capitibus utitur. an sit? quid sit? quale sit? quantum sit? ad aliquid. hoc ultimum maxime in comparativo genere versari putat, quoniam melius ac peius, maius et minus nisi alio relata non intelliguntur. sed in illas quoque translativ
Abbreviated transcription (Latin):
ut cos nõ ĩmerito probanerit sanctissimus censor aut studia ne fefellisse ĩ his ui¬
dear pͥncipem ut ĩ õibus ita m eloq̃ntia quoq eminentissimu ꝙ si nemo mi¬
ratur poctas maximos sepe fecisse ut nõ solu mitii opu suor musas inuocarent
S prouecti quoq longuis cu ad aliqu̾e grauioiem ꝑuenissent locu repeterẽt uo¬
ta et uelut noua precatione uterentur michi quoq ꝓfecto poterit ignoscisi qd̾
ꝙͣtu nobis expectationis adiecit tantũ ingemii aspuet. Dexterq ac uolens adsit ⁊ me
qualem esse credidit faciat cuius michi religionis nõ hec sola netio que maxima est
s alioquin sic ꝓcelit ip̃m opus ut maiora p̾teritis ac magis ardua sint que ĩgredior
Sequitu eni ut iudicialiu causaꝵ que sunt matime uarie ac multiplices ordo ex¬
plicetu quod ꝓhemii sit officiu que nitio nauandi que ꝓbationũ sit fides seu ꝓpo¬
sita confi.mamus seu cõtiudc̃a dissoluimus Quatita ins i oꝑando seu reficiendo¬

Expanded text:
ut eos non immerito probaverit sanctissimus censor? aut studia, ne fefellisse in iis videar principem ut in omnibus, ita in eloquentia quoque eminentissimum? quodsi nemo miratur poetas maximos saepe fecisse, ut non solum initiis operum suorum Musas invocarent, sed provecti quoque longius, cum ad aliquem graviorem venissent locum, repeterent vota et velut nova precatione uterentur, mihi quoque profecto poterit ignosci, si, quod quantum nobis exspectationis adiecit, tantum ingenii adspiret dexterque ac volens adsit et me qualem esse credidit faciat. cuius mihi religionis non haec sola ratio, quae maxima est, sed alioqui sic procedit ipsum opus, ut maiora praeteritis ac magis ardua sint, quae ingredior. sequitur enim, ut iudicialium causarum, quae sunt maxime variae ac multiplices, ordo explicetur: quod prooemii sit officium, quae ratio narrandi, quae probationum fides, seu proposita confirmamus sive contra dicta dissolvimus
Abbreviated transcription (Latin):
ens fuisset. Uerum hec affectata subtilitas cuca noĩareꝵ ambiciose laboret a nobis in
hoc assumpta solu ne paꝵ diligente inquisisse de oꝑe quod aggressi sumus uideremꝰ.
Simplicius autem instituenti non est necesse ꝓ tam minutas reꝵ ꝑticulas ratioñe dicẽ¬
di concidere quo uitio multi quidem labonirunt p̃cipue tamen bermagoras ui: alio¬
quin subtilis et in plurimis adminandus tm̃ diligentie niniu sollicite ut ip̃a eius
rep̃nsis lauda aliqua non ĩdigiasit. hec aũt breuior ⁊ uel ideo lucidior multo uia nec
discentem ꝑ ambages fatigabit nͦ corpus orõnis in pua momenta deducendo cõsum¬

Expanded text:
ens fuisset. verum haec adfectata subtilitas circa nomina rerum ambitiose laborat, a nobis in ens fuisset. verum haec adfectata subtilitas circa nomina rerum ambitiose laborat, a nobis in hoc assumpta solum, ne parum diligenter inquisisse de opere, quod aggressi sumus, videremur; simplicius autem instituenti non est necesse per tam minutas rerum particulas rationem docendi concidere. quo vitio multi quidem laborarunt, praecipue tamen Hermagoras, vir alioqui subtilis et in plurimis admirandus, tantum diligentiae nimium sollicitae, ut ipsa eius reprehensio laude aliqua non indigna sit. haec autem brevior et vel ideo lucidior multo via neque discentem per ambages fatigabit nec corpus orationis in parva momenta diducendo consum
Abbreviated transcription (Latin):
conicctura referatu: ad qualitate. Nam si est insidiatus clodius sequitu ut recte sit
hic ubi iudicatio est. Paulu in hie secu etiam sicero dissentit. Nam ĩ rhetoricis ꝙ̃ad¬
modii supradixi hermagona est secutus. in T̃opicis ex statu effecta contiones ei
fensio nilla sit. at ꝑticionibus oratotii fimametu quod opponitu difensiom qͣr cõti¬
nens qd pͥmu fit ab accusatore dicatui ratio a reo ex ronis et firmam̃ẽti q̃one discepta¬
tio fit uidicationu. Uerius igitui et breuius qui statu et cõtinens et iudicationẽ esse
uolutrunt. Continẽs aũt id esse quo sublato lis. esse nõ possit. Hec micbi uidentu utrã¬
q causa cõplecti et ꝙ horestes matr̃e ⁊ ꝙ clitemestra agamenone occiderit. Item
iudicatione et statu cõsentire semꝑ existimant. Nec eni aliud eoꝵ rationi cõueni¬

Expanded text:
coniectura refertur ad qualitatem? nam si est insidiatus Clodius, sequitur, ut recte sit coniectura refertur ad qualitatem? nam si est insidiatus Clodius, sequitur, ut recte sit ic constituta quaestio, ubi iudicatio est. paulum in his secum etiam Cicero dissentit. nam in Rhetoricis quemadmodum supra dixi Hermagoran est secutus; in Topicis ex statu effectam contentionem la sit; at in Partitionibus oratoriis firmamentum, quod opponitur defensioni, quia continens, quod primum sit, ab accusatore dicatur, ratio a reo, ex rationis et firmamenti quaestione disceptatio sit iudicationum. verius igitur et brevius ii, qui statum et continens et iudicationem idem esse voluerunt; continens autem id esse, quo sublato lis esse non possit. hoc mihi videntur utramque causam complexi, et quod Orestes matrem et quod Clytaemnestra Agamemnonem occiderit. iidem iudicationem et statum consentire semper existimarunt, neque enim aliud eorum rationi conveni
Abbreviated transcription (Latin):
blica consũpsit. Questio an quisq us cõsũpserit ꝓhibendus sit. Iudicatio en qui
sic ueli causi militis. arunti qui lusiu tribunu ui sibi ĩ ferente inteifecit. Q uesti¬
o an ure fecerit. ratio ꝙ is ui inferebat. Iudicatio an idem indemnatũ an tribu¬
num a milite occidi oportuert. Alteriꝰ etiã status q̃one alteuꝰ iudicationẽ putãt.
Questio qualitatis an recte clodiu milo occiderit. Iudicatio cõiecturalis an clodius
insidias fectrit. Ponunt ⁊ illud sepe causam ĩ abqua rem dimitti que non sit ꝓprii q̃oniᷤ
et de ea iudicari a quibus multu: dissentio. Nam ⁊ illa questio anom̃s qui pate:nabona
consũpserint concione sint ꝓhibendi habeat oportet suam uidicationẽ ⁊ eigo ño alia q̃o
alia iudicatio erit. S plures ꝗ̃ones et plures uidicationes. Quid nõ ĩ causa aulonis ip̃a

Expanded text:
blica consumpsit; quaestio, an, quisquis consumpserit, prohibendus sit: iudicatio, an, qui blica consumpsit; quaestio, an, quisquis consumpserit, prohibendus sit: iudicatio, an, qui sic. vel , ut in causa militis Arrunti, qui Lusium tribunum vim sibi inferentem interfecit, quaestio, an iure fecerit, ratio, quod is vim afferebat; iudicatio, an indemnatum, an tribunum a milite occidi oportuerit. alterius etiam status quaestionem, alterius iudicationem putant. quaestio qualitatis, an recte Clodium Milo occiderit. iudicatio coniecturalis, an Clodius insidias fecerit. ponunt et illud, saepe causam in aliquam rem dimitti, quae non sit propria quaestionis, et de ea iudicati. A quibus multum dissentio. nam et illa quaestio, an omnes, qui paterna bona consumpserint, contione sint prohibendi, habeat oportet suam iudicationem. ergo non alia quaestio alia iudicatio erit, sed plures quaestiones et plures iudicationes. quid ? non in causa Milonis ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
nem quibusclam id uideturesse post quod nichil queritu quibusclam id qd ad iu¬
dicatione fi.missima affe:tui causa facti nõ inom̃i controu̾sias cadit. Nam q̃
fuerit causa faciendi ubi factu negatu aut ubi causa tractatur. Negant codem
loco esse iudicationẽ quo question̾e. Idq ⁊ ĩ thetoricis cicero ⁊ ĩ ꝑticionibus dicit.
Nam e ĩ ꝯiectura est q̃o ex illo factu nõ factu aut factũ sit. Ibi ergo iudicatio ubi
recte non recte an recte octiderit questio nec status iudicatio qn ergo illa pa¬
trem meu octiderat. S non idco tu matrem debiusti octidẽ An debũit h.c iudi¬
catio fimarentu aute uerbis ip̃ius ponam si uellet horestes dice eiusmodi
ac familie ut merito ab ea penas liͥ xri sui potissirau petere debuerint. Utũ¬
tur alii ⁊ talibus eremplis qui bona patena cõsũpsit ne concionetur ĩ oꝑa pu¬

Expanded text:
nem  quibusdam id videtur esse, post quod nihil quaeritur, quibusdam id quod ad iunem  quibusdam id videtur esse, post quod nihil quaeritur, quibusdam id quod ad iudicationem firmissimum adfertur. causa facti non in omnes controversias cadit. nam quae fuerit causa faciendi, ubi factum negatur? at ubi causa tractetur, negant eodem loco esse iudicationem quo quaestionem, idque et in Rhetoricis Cicero et in Partitionibus dicit. nam in coniectura est quaestio ex illo factum , non factum an factum sit. ibi ergo iudicatio, ubi recte, non recte, an recte occiderit, quaestio nec statim iudicatio. quando ergo? ilia patrem meum occiderat; sed non ideo tu matrem debuisti occidere; an debuerit, hic iudicatio. Firmamentum autem verbis ipsius ponam: si velit Orestes dicere eiusmodi etfamiliae, ut ab ea poenas liberi potissimum sui petere debuerint. utuntur alii et talibus exemplis: qui bona paterna consumpserit, ne contionetur; in opera pu
Abbreviated transcription (Latin):
licem adducebat idem putant sub una q̃one esse plures rationes ut si horesteset
altenam afferant causam matris necare ꝙ respondis sit ĩpulsus. Quot aũt causi
faciendi totidem iudicationes. Nam ⁊ hec erit iudicatio an responsis parere dbu¬
erit. S ⁊ una causa plures habere q̃ones ⁊ uidicationes ut ego arbitror põt ut ĩ
eo qui cu adultera depbendisam s ⁊ occidisset adulterũ qui tu aufugit postea ĩ
foro occidit cã est una adulte: fuit qͥones ⁊ iudicationes an illo tempore an illo lo¬
co licuerit octidere: S sicut cũ sint plures ꝗõnes om̃e. que suo statu habeant c
cause tamen status unus sit ad quem referanturoĩa Ita uidicatio maxime ꝓpria
de qua pr ꝯm̃iciatu sinechon aute quod ut dixi continens alii fumamentũ abi
putant. Citero firmissima aigumentationẽ defensoris ⁊ porissima adii. dicatio¬

Expanded text:
licem adducebat. iidem putant et sub una quaestione plures esse rationes, ut si Orestes et licem adducebat. iidem putant et sub una quaestione plures esse rationes, ut si Orestes et alteram adferat causam matris necatae, quod responsis sit impulsus; quot autem causas faciendi, totidem iudicationes; nam et haec erit iudicatio, an responsis parere debuerit. sed et una causa plures habere quaestiones et iudicationes ut ego arbitror potest, ut in eo, qui, cum adulteram deprehensam occidisset, adulterum, qui tum effugerat, postea in foro occidit. causa enim est una, adulter fuit; quaestiones et iudicationes, an illo tempore, an illo loco licuerit occidere. sed sicut, cum sint plures quaestiones omnesque suos status habeant, causae tamen status unus sit, ad quem referuntur omnia, ita iudicatio maxime propria, de qua pronuntiatur. συνέχον autem quod, ut dixi, continens alii, firmamentum alii putant, Cicero firmissimam argumentationem defensoris et adpositissimam ad iudicatio
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ones uocant. Theodorꝰ ut dixi capita gn̾alia sicut illas minores aut ex il¬
dem qua sunt usi om̃s fere exemplo: Horestes matre occidit. hoc cõstat
dicit se iuste fecisse. Status erit qualitatis q̾o an iuste fecerit. Ratio ꝙ cli¬
temestra maritu suu pr̃em horestes occidit hoc ethion dicitui astioti.
autem iudicatio an opoituerit uel nocentt matrem octidi a filio quidam dimserũt
ciitioriꝗs citiam ut esset altera ꝓp qu̾a iudiciu cõstitutu sit ut occisa clitemestra
Altera qua factu defenditu ut occisus agamenon. Sed tanta est cuca uerba dis¬
sensio ut alii acͥtiam causam udicii. Aition aũt facti uocent. Alii candem ĩ cõtrari¬
um uertant latinoꝵ quidam hoc mitiu ⁊ ronem uocauerunt. Quidam utrunq co¬
octidit agamenonẽ clitimestra: q ille filiam cõmunẽ imolauerat ⁊ captiua pel¬

Expanded text:
quaestiones vocant, Theodorus, ut dixi, capita generalia, sicut illas minores aut ex ilquaestiones vocant, Theodorus, ut dixi, capita generalia, sicut illas minores aut ex ildem, quo sunt usi omnes fere, exemplo? Orestes matrem occidit, hoc constat; dicit se iuste fecisse: status erit qualitatis; quaestio, an iuste fecerit, ratio, quod Clytaemnestra maritum suum, patrem Orestis, occidit; hoc αἴτιον dicitur. κρινόμενον autem iudicatio, an oportuerit vel nocentem matrem a filio occidi. quidam diviserunt αἴτιον et αἰτίαν ut esset altera, propter quam iudicium constitutum est, ut occisa Clytaemnestra, altera, qua factum defenditur, ut occisus Agamemnon. sed tanta est circa verba dissensio, ut alii αἰτίαν causam iudicii, αἴτιον autem facti vocent, alii eadem in contrarium vertant. latinorum quidam haec initium et rationem vocaverunt, quidam utrumque eoOccidit Agamemnonem Clytaemnestra, quia ille filiam communem immolaverat et captivam pel
Abbreviated transcription (Latin):
ANTIRATsoria Nam ꝓprio caret noĩe duo erũt gn̾ahiuus . A.teꝵ quo ti¬
giteres idem cͥmen inuicem inteitant. Alteꝵ quo aliud etq aliud cui ꝯ pe¬
ucioau condicio par est. Guiti apparuerit genus cause tu intuebimu nege¬
tur ne factu que d intenditu an defenditur an alio noĩe appelletur an agn̾e
actionie tranifcratur unde sunt status
Os inuentis intuendum demci os hermagore uidetu quid sit q̃¬
stio ratio iudicatio cõtinens ut uti alii uocant fimamentũ. Que¬
stio latius intelligitu omnis de qua ĩ utranq partem uł in plureᷤ
dici credibilite. potest. In iudiciali aũt mã duplicite accipienda est
Altero modo quo dicimus multas q̃ones habere cõtrou̾siam qua etiã minões
omines cõplectimu Altero quo significamus sũma illa in qua causa uertitur
de hac nunc loquor ex qua nascitua status an factũ sit quid factu sit an re¬
cte factu sit has hermagoras ⁊ ãppolodorꝰ et alii plurimi scriptores ꝓpͥe

Expanded text:
us, alterum quo litigatores idem crimen invicem intentant, alterum quo aliud atque aliud. cui et petitionum condicio par est. cum apparuerit genus causae, tum intuebimur, negeturne factum, quod intenditur, an defendatur, an alio nomine appelletur, an a genere actionis repellatur; unde sunt status. his inventis, intuendum deinceps Hermagorae videtur, quid sit quaestio, ratio, iudicatio, continens, vel, ut alii vocant, firmamentum. quaestio latius intelligitur omnis, de qua in utramque partem vel in plures partes dici credibiliter potest. in iudiciali autem materia dupliciter accipienda est: altero modo, quo dicimus multas quaestiones habere controversiam, quo etiam minores omnes complectimur, altero, quo significamus summam illam, in qua causa vertitur; de hac nunc loquor, ex qua nascitur status, an factum sit, quid factum sit, an recte factum sit. has Hermagoras et Apollodorus et alii plurimi scriptores proprie
Abbreviated transcription (Latin):
excessus siue est extra causa nõ põt esse pars caust siue est ĩ causa ad iuto¬
riu uel ornamentu ꝑtiu est eaꝵ ex quibus egreditui. Nam si quicꝗd in
causa est pars cause uocabitu Cui nõ argumentu similitudo locuscõis
affectus exempla partes uocentu. Tamen nec iis assentio qui detrabũt
refutationẽ tanꝙͣ ꝓbationi subiectam. Ut Aristoteles. Hec eni est que de¬
struat illa que constituat. Hec qͦ idem aliquatenus nouat ꝙ ꝓhemio nõ¬

Expanded text:
excessus, sive est extra causam, non potest esse pars causae, sive est in causa, adiutoexcessus, sive est extra causam, non potest esse pars causae, sive est in causa, adiutorium vel ornamentum partium est earum, ex quibus egreditur. nam si, quidquid in causa est, pars causae vocabitur, cur non argumentum, similitudo, locus communis, adfectus, exempla partes vocentur? tamen nec iis adsentior, qui detrahunt refutationem tanquam probationi subiectam, ut Aristoteles; haec enim est, quae constituat, illa, quae destruat. hoc quoque idem aliquatenus novat, quod prooemio no
Abbreviated transcription (Latin):
tientibus in minima cõuiciantu. et ita plerunq dñt tanꝙͣ ab his qui de¬
liberant utiq dissentiant. Itaq obui:gantibus similiores sunt ꝙͣ suaden¬
tibus. Hec adolescentes sibi scripta sciant ne aliter ꝙͣ dicturisint ⁊ ex̾ceri
fortasse non credunt usu docebuntur
Unc de Iudiciali gn̾e quod p̃cipue multiplex. s officiis constat du¬
obus. Intentiõie ac depulsioni. cuius ꝑtes ut plurimis autorib
placuit. Quinq sunt. Prohemiu. Nariatio ꝓbatio Refutatio
Poratio. His adiecerunt quidam partitione propositionẽ ex¬
cessum quor priores due ꝓbationi succedunt. Ilam ꝓponere quidem q̃
materias totuq eaꝵ corpus equalite fusa sicut Inuentio ⁊ locutio. Ide¬
oq eam ñõ ot̃onis totius ꝑtem u̾nam esse credendũ est. S q̃onũ ẽt sin
quid ẜo quid te.cio sit loco dicturus. Quod est ꝓpriu ꝑtitionis. Quin ez¬

Expanded text:
tientibus inhumane conviciantur et ita plerumque dicunt, tanquam ab iis qui detientibus inhumane conviciantur et ita plerumque dicunt, tanquam ab iis qui deliberant utique dissentiant, ideoque obiurgantibus similiores sunt quam suadentibus. haec adolescentes sibi scripta sciant, ne aliter quam dicturi sunt exerceri fortasse non credunt, usu docebuntur. nunc de iudiciali genere, quod est praecipue multiplex, sed officiis constat duobus intentionis ac depulsionis. cuius partes, ut plurimis auctoribus placuit, quinque sunt: prooemium, narratio, probatio, refutatio, peroratio. his adiecerunt quidam partitionem, propositionem, excessum; quarum priores duae probationi succedunt. nam proponere quidem, quae materias totumque earum corpus aequaliter fusa, sicut inuentio, elocutio. ideoque eam non orationis totius partem unam esse credendum est sed quaestionum etiquid secundo, quid tertio sit loco dicturus? quod est proprium partitionis. quam er
Abbreviated transcription (Latin):
ronem. Nam ⁊ phillipicas demostenis ysdem quibus habitas in iudiciis orones
uideo eminere uirtutibus ⁊ Ciceronis sine ⁊ conciones nõ minus claꝵ ꝙͣ est
in accusationibus ac defensionibus eloqn̾tie lumen õndunt. dicit tamẽ idem:
usum exemploru nulli materie magis conuentre merito fere om̃s cõsenti¬
unt. Cu plerũq uideantu responde̾ futuni p̃teritis habeaturq exꝑimentũ
uelut quo. d am rõnis testimoniu. B̾reuitas quoq aut copia nõ gn̾e materie
s modo constat. Nam ut ĩ cõsilii ⁊ ple:unq simplicior qͥo est ita sepe ĩ causiᷤ
minor que oĩa uera esse sciet siquis nõ or̃ones m̃o s historias ctiai Nanq ĩbis
conciones ac sĩne plerimq suadendi atq dissuadendi funguntu officio legẽ
abrupta mitia et concitatius sepe ĩ iudiciis dictu ⁊ uerba apta rebus in

Expanded text:
rationem. nam et philippicas Demosthenis iisdem quibus habitas in iudiciis orationes rationem. nam et philippicas Demosthenis iisdem quibus habitas in iudiciis orationes video eminere virtutibus, et Ciceronis sententiae et contiones non minus clarum, quam est in accusationibus ac defensionibus, eloquentiae lumen ostendunt. dicit tamen idem sse quam verbis. usum exemplorum nulli materiae magis convenire merito fere omnes consentiunt, cum plerumque videantur respondere futura praeteritis, habeaturque experimentum velut quoddam rationis testimonium. brevitas quoque aut copia non materiae genere sed modo constat. nam ut in consiliis plerumque simplicior quaestio est, ita saepe in causis minor. quae omnia vera esse sciet, si quis non orationes modo, sed historias etiam namque in iis contiones atque sententiae plerumque suadendi ac dissuadenabrupta initia et concitatius saepe in iudiciis dictum et verba aptata rebus in
Abbreviated transcription (Latin):
has co fere suꝑerit quo suasorie cõstant. Ueru id q equalius erit ño tumul¬
tuosius atq turbidius. Uerboꝵ aũt magnificentia non ualidius est affectanda sua¬
sorias declamantib. s contigit magis. Nam ꝯ ꝑsone fere magne fingentibus
placent regu pͥncipu ppłłi senatus ⁊ res ampliores. Ita cu uerba rebus ad ap¬
tentur ip̃o materie nitore clarescunt. Alia ueris consiliis rõ est ideo qͣr Theofrast:
ꝙͣ maxime remotu ab oi affectione ⁊ deliberatiuo gn̾e uoluit ⁊ scimon̾e secutus
in boc autoritatẽ p̃ceptoris sui. ꝙͣꝙͣ dissentire ab eo nõ timide solet. Nam a
fallendu si ita poposcisset utilitas cõsilia fide prudentiaq cõstarẽt ꝗbus i de¬
mostratiua consentio. Na ⁊ ome alii scriptores idem tradiderũt. In uidiciisau¬
tem cõsilii eq ẜm cõditione ipiꝰ q̃ tractabitu rei accomodanda dicendi credo

Expanded text:
has, id fere supererit, quo suasoriae constant, verum id quoque aequalius erit non tumulhas, id fere supererit, quo suasoriae constant, verum id quoque aequalius erit non tumultuosius atque turbidius. verborum autem magnificentia non validius est adfectanda suasorias declamantibus, sed contingit magis; nam et personae fere magnae fingentibus placent, regum, principum, senatus, populi et res ampliores; ita cum verba rebus aptentur, ipso materiae nitore clarescunt. alia veris consiliis ratio est, ideoque Theophrastus quam maxime remotum ab omni adfectione in deliberativo genere voluit esse sermonem, secutus in hoc auctoritatem praeceptoris sui, quanquam dissentire ab eo non timide solet. namque fallendum, si ita poposcisset utilitas, consilia fide prudentiaque constarent. quibus in demonstrativa consentio, nam et omnes alii scriptores idem tradiderunt; in iudiciis autem consiliisque secundum condicionem ipsius, quae tractabitur, rei accommodandam dicendi credo
Abbreviated transcription (Latin):
intotu ili iudiciali contrariu esfe ex istimaue.ũt. Nam ⁊ principia abrupta ⁊ cõ¬
citantia suꝑ or̾onie ⁊ ĩ uerbis effusiore ut ipi uocant cultu affectauerũt ⁊ earu
breuiores utiq cõmentarios ꝙͣ legalis materie face̾ elaborarent. Ego pͥo̾ro ut
prohennio uideo nõ utiq opus esse suasoris ꝑꝑ quas sup̃dixi causas. Ita cui iritio
furioso sit erelamandu non intelligo cu ꝓposita cõsultatione rogatus sñia si m̃o
est sanus non queritet s ꝙͣ maxime põt ciuili ⁊ humano ĩgressu mereri assensũ
deliberantis uelit. Cui eigo toriens ⁊ utiq equalite: concitata sit mea dicentis oro
Cu uł precipue modenitionẽ nitionẽq consilia desiderent. Nec ego negau̾i sepiꝰ
subsidere ĩ ꝯtrou̾sii ⁊ impetu dicendi ꝓhenno nariatione argumẽtis: que si detra¬

Expanded text:
in totum illi iudiciali contrarium esse existimaverunt. nam et principia abrupta et conin totum illi iudiciali contrarium esse existimaverunt. nam et principia abrupta et concitatam semper orationem et in verbis effusiorem, ut ipsi vocant, cultum adfectaverunt, et earum breviores utique commentarios quam legalis materiae facere laborarunt. ego porro ut prooemio video non utique opus esse suasoriis, propter quas dixi supra causas, ita cur initio furioso sit exclamandum, non intelligo; cum proposita consultatione rogatus sententiam, si modo est sanus, non quiritet, sed quam maxime potest civili et humano ingressu mereri adsensum deliberantis velit. cur autem torrens et utique aequaliter concitata sit in ea dicentis oratio, cum vel praecipue moderationem consilia desiderent? neque ego negaverim, saepius subsidere in controversiis impetum dicendi prooemio, narratione, argumentis; quae si detra