comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
agone contendit. ab omnibus secbstin& : Dicit
ambrosius: ab his omnibus quae uitanda eadem
tiardidit disciplinacum sciant unum coronandũ
Quanto magis obseruindũ nobis ẽ quicomnibus
promissaẽ scdur* Haec disciplina militibus
nota ẽ: Exmultis aliqua nobis p̃ponenda sunt
quue ad bstinentic̃ militiae nrtẽe ꝑtinent: Dic̾it
apostolus adephesios: fornicatio & omnis immun¬
ditia cut auuritia nec nomin&ur in uobis sicut
dec& sc̃os I Contra haec uitia luctamen nobis ẽ
eodem a postolodicente : Non est nobis conluctatio
aduersus carnem & sanguinem : sed aduersus prin¬
cipes & potestates & reliqua : In his superaintur
uitia: Benesecontrax haec p̃parat qui eaita ab hor
minentur apudse: Futurumẽ bellum abstinea¬
mus nos ab his quaei  pediunt pugnã nnt̃m
Sequitur. &turpitudo eostubilo quium
aut scurrilitas quae adrem non ꝑtinent. sed magis
gprticrum actio: ł Ista adrem capes sendae

Expanded text:
agone contendit, ab omnibus se abstinet. Dicit agone contendit, ab omnibus se abstinet. Dicit Ambrosius: Ab his omnibus, quae vitanda eadem tradit disciplina, cum sciant unum coronandum: quando magis observandum nobis est quia omnibus promissa est salus? Haec disciplina militibus nota est. Ex multis aliqua nobis proponenda sunt, quae ad abstinentiam militiae nostrae pertinent. Dicit Apostolus ad Ephesios: Fornicatio autem, et omnis immunditia aut avaritia, nec nominetur in vobis, sicut decet sanctos. Contra haec vitia luctamen nobis est, eodem Apostolo dicente: non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principes et potestates, et reliqua. In his superantur vitia. Bene se contra haec praeparat, qui ea ita abhorrminentur. Futurum est bellum: abstineamus nos ab his quae impediunt pugnam nostram. Sequitur et turpitudo, et stultiloquium, aut scurrilitas, quae ad rem non pertinet, sed magis gratiarum actio. Ista ad rem capessendae
Abbreviated transcription (Latin):
cuctore teles foro papa qui constituit septem
ebdomadarum ieiunium cente paschatestiã suo
Pnreceptor tamen officunr̃ĩ. amplioremmu¬
tationem requirit quã agam . Nouitq: agus¬
tiniũ dicentem in libro quacestionum euc¬
geliorum Ieuinium : aut tribulatio ẽ cuutiu
gicudio Intribulatione ad prooiciadum dm̃
sropeccatis : In gaudio uero cum tantominus
delectant carnalia quaiatosp̃italium maior
sigina est I. Constitutione officii sui psud
ieiuuium quod prius dictum est intimauit in pri¬
mu orationemis sue dicens: Vt qui iuste ꝓpecta¬
tis nrĩs affligimur : Hic enim afflictionem sonat :
In iꝓtroitud icit. Circum dederuut megemitus
mostis : dolores inferni circum dederuut me. Agus¬
tinus inpsulmis: Inhis qui me circum dederunt ut
ꝑderent : erant dolores inuidentiaȩ : Qui mos tẽ
openantur : ꝑducuntq cdinfernum peccati
Propter hos dolores non possumus lu&uri
& securieẽ : sed prarepantre debemus nos ad
bellum ut cpostolus: Omnis autem inquit qui in

Expanded text:
uctore Telesphoro papa, qui constituit septem hebdomadarum jejunium ante Pascha etiam suo: Praeceptor tamen officii nostri ampliorem mutationem requirit, quam agamus: novitque Augustinum dicentem in libro Quaestionum Evangelicarum: Jejunium aut in tribulatione est, aut in gaudio: in tribulatione ad propitiandum Dominum pro peccatis; in gaudio vero, cum tanto minus delectant carnalia, quanto spiritalium major est sagitta. Constitutione officii sui ipsum jejunium, quod prius dictum est, intimavit in prima oratione Missae, dicens: ut qui juste pro peccatis nostris affligimur. Hic enim afflictionem sonat. In introitu dicit: Circumdederunt me gemitus mortis, dolores inferni circumdederunt me. Augustinus in psalmis: In his qui me circumdederunt, ut perderent, erant dolores invidentiae, qui mortem operantur, perducuntque ad infernum peccati. Propter hos dolores non possumus laetari et securi esse; sed praeparare debemus nos ad bellum, ut Apostolus: Omnis autem, inquit, qui in
Abbreviated transcription (Latin):
tractus: Quemtrutum intimauit a postolus
pculus dicens: In longanimitate in sucauitate :
&trichitur tractus & sucuis est curibus: Al¬
leluia propter honorem & latitudinẽ primae
linglice p̃cbarius ẽ : Hieronimus ines ciclibro
ximo : A d comparationem enim linguae ebnticȩ
tam greci quem latini sermonis pcuper ẽ : I¬
Pecuperes liuguam in supradictis diebus
frequentamus. laus tibi dñe rexc&ernae gloriue :
Dicit psalmus: Quomodo cant abimus canicum
dñi interra aliena. : Alleluic & gloria in excelsisdõ :¬
cantica cuelestia suNđ : Vndeio hannes inapocdrpsi
Posthaec cudiui quasiuocem magnamtu barũ
multarum incaelo dicentium olleluic: Degloria
in excelsisdõ nulli dubium quinangelorum cani¬
tus sit: Opost& enim nos sedentes idest humi¬
licatos suꝑ flumina babylonis flere : dum recor¬
dacmursion: sunt qui primã ebdomadam sep¬
tuagesimae si necdiquo costiculo nouellae cori¬
uersionis ducunt : excepto mutatione alleliua.

Expanded text:
Tractus, quem tractum intimavit Apostolus Tractus, quem tractum intimavit Apostolus Paulus dicens, In longanimitate et suavitate. Et trahitur tractus et suavis est auribus. Alleluia, propter honorem et latitudinem primae linguae praeclarius est. Hieronymus in Isaiam l. 11. Ad comparationem enim linguae Hebraicae, tam Graeci quam Latini sermonis lingua pauper est. Pauperem linguam in supradictis diebus frequentamus, Laus tibi, Domine, rex aeternae gloriae. Dicit psalmus: Quomodo cantabimus canticum Domini in terra aliena: Alleluia, et Gloria in excelsis, cantica coelestia sunt. Unde Joannes in Apocalypsi: Post haec audivi quasi vocem magnam turbarum multarum in coelo dicentium Alleluia. De gloria in excelsis Deo nulli dubium quin Angelorum cantus sit. Oportet enim nos sedentes, id est, humiliatos, supra flumina Babylonis flere, dum recordamur Sion. Sunt qui primam hebdomadam septuagesimae sine aliquo articulo novellae conversationis ducunt, excepta mutatione Alleluia
Abbreviated transcription (Latin):
congratulari opost& usq: adrequiem quae post
hanc uitam donaturin scbbato : sex agiuta dies
uiduitatem nrt̃m nobis cdmemoriã reducunt
qua peregriuamur aduo. Tres dies qui suꝑsuat
mostificationem nrã e delectationis ut non in re¬
ti cmur r&ibus huius mundi : quae solentnos in¬
r&ire ꝑconcupiscentiã carnis & concupis centiã
oculorum & suꝑbiam uitae : At insex diebus qui
suꝑ sunt usq cd sabbatũ : boncopera recoluntur
quue debemus opesteri ut nonsit uacua domus
nr̃i : In scbbato id est in requie animarum per¬
fectae libes tati reddimur: Hieremices superius
ostendit uellenos dnm cesscore a uocegcudii quã¬
diu inbabilonefuerimus dicens & cessure fucium
a uobis uocemgaudii & lu&itice: Qua propter
alleluia in illo tempore non cantatur apudnos
& dulcissimus ymnus cngelorum gloriain excel¬
sis dõ sed tractus proalleluic : A trahendo dicitꝰ

Expanded text:
surrectione; congratulari oportet usque ad requiem, quae post surrectione; congratulari oportet usque ad requiem, quae post hanc vitam donatur in sabbato. Sexaginta dies viduitatem nostram nobis ad memoriam reducunt, qua peregrinamur a Domino. Tres dies qui supersunt, mortificationem nostrae delectationis, ut non irretiamur retibus hujus mundi, quae solent nos irretire per concupiscentiam carnis, et per concupiscentiam oculorum, et superbiam vitae. At in sex diebus qui supersunt usque ad sabbatum, bona opera recoluntur, quae debemus operari, ut non sit vacua domus nostra in sabbato, id est, in requie animarum perfectae libertati reddimur. Jeremias superius ostendit velle nos Dominum cessare a voce gaudii quandiu in Babylone fuerimus, dicens: Et cessare faciam a vobis vocem gaudii et laetitiae. Quapropter Alleluia in illo tempore non cantatur apud nos, et dulcissimus hymnus Angelorum, Gloria in excelsis Deo, sed tractus pro Alleluia, a trahendo dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quod &ĩum post septuaginta cunors ecundũ
eius dem hieremiae ꝓph&am reditur excaptiuitate
& templum renouatur: quisfidelis xp̃ianus non
Intellegat: poste uoluta temport quaeseptenarii
uere sacerdotem magnum cuius figunm gerebat
ille iesus sacerdos inaognus illius temporis quotem
plum aedificatum est postcaptiuitatem * Nam
& numerus praesens aseptu agesi madieusq: in
paschadñi : afflictionem & abstineniã quin dam
intimat: Sexaginta diessunt aseptuagesimausq
cd quastam feric ante caenam dñi : Per hunc nu¬
monstrat computus digitorum quimemonitũ
numerum exprimit indice suꝑposito pollici: Tres
dies qui suꝑ sund usq: ad resur rectionem dñi : tridua¬
numieiuniũ quod secundũ septu aginta interp̃tes
niniuitae exercuerunt designant: Vt nr̃x peccata
proquibus affligimur : inclarificatione resur¬
rectionis dñi aboleantur : necesse ẽ triduo campati
mostixp̃i. Postenimiam regenerati inanima ꝑ

Expanded text:
Nam quod etiam post septuaginta annos secundum eiusdem Hieremiae prophetiam reditur ex captiuitate et templum renouatur, quis fidelis Christi non intellegat post euoluta tempora, quae septenarii uere sacerdotem magnum, cuius figuram gerebat ille Iesus sacerdos magnus illius teplum aedificatum est post captivitatem: nam et numerus praesens a septuagesima die usque in Pascha, Domini afflictionem et abstinentiam quamdam intimat. Sexaginta dies sunt a septuagesima, usque ad quartam feriam ante coenam Domini, per hunc nu et afflictionem monstrat computus digitorum, qui memoratum numerum exprimit indice superposito pollici. Tres dies qui supersunt usque ad resurrectionem Domini triduanum jejunium, quod secundum Septuaginta interpretes, Ninivitae exercuerunt, designant. Ut peccata nostra pro quibus affligimur, in clarificatione resurrectionis Domini aboleantur, necesse est triduo compati morti Christi. Post enim jam regenerati in anima p
Abbreviated transcription (Latin):
ad secundum durii cnnum ut uult eus ebius. testem
cdhibens ⁊ achariã proph&cm apud quemsetundo
dacrii annolo quitur angelus: Dũe exercituum
usq quotu nonmis erebiris hieru sadem & urbium
iuda quibus inrtus es  ipse ests eptuagesimus un¬
nus I Deistis septuaginta annis dicit agustinus
tuaginta anni hieremice prouniuerso tempore
spĩtaditer accipi: quo estapudadienos ec clesia: &¬

Expanded text:
ad secundum Darii annum, ut vult Eusebius testem ad secundum Darii annum, ut vult Eusebius testem adhibens Zachariam prophetam, apud quem secundo Darii anno loquitur Angelus: Domine exercituum, usquequo tu non misereberis Jerusalem, et urbium Juda, quibus iratus es? Iste septuagesimus annus est. De istis septuaginta annis dicit Augustinus tuaginta anni Hieremiae pro uniuerso tempore spiritaliter accipi, quo est apud alienos ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
t& corda umpla cacritate significut: sicut
alabastrũ in quo portaut un guentũ muria
adunguendum dnm : significauit coreius in
quo erat fides sin eimpositur: it a & patena po¬
test corda scarũ feminarũ de signare quae pate¬
bant latitudine cccritatis in obsequio xp̃ĩ Nã
& ipsȩ inenut ut p̃tuli non minima executione
inministerio discipulatus xpĩ: Dequib: dicit
inattheus eucengelistu: Enent autem ibimu¬
lieres multue adorge quaes ecut aeerent inm̃

Expanded text:
at, corda ampla charitate significat; sicut at, corda ampla charitate significat; sicut alabastrum in quo portavit unguentum Maria ad ungendum Dominum, significavit cor ejus, in quo erat fides sine impostura, ita et patena potest corda sanctarum feminarum designare, quae patebant latitudine charitatis in obsequio Christi. Nam et ipsae inerant, ut praetuli, non minima exsecutione in ministerio discipulatus Christi, de quibus dicit Matthaeus evangelista.: Erant autem ibi mulieres multae a longe, quae secu
Abbreviated transcription (Latin):
dnĩ & ucsa scã & argentum & curum quod sponte
oblatũ .ẽ dnõdõ pactrum nr̃orum: Vigilate & cus¬
todite : Vnde in concilio cartuginiensi cap̃xx
scribitur: Aurelius eps dixit: Ad dimus fietres
lectorum ergauxores propricis in continentia refer¬
r&ur: placuit quod indiuersis coacilus firmatũ ẽ :
subdicconiquis aacnem ysterico contrectant & dic¬
&i comabuxorib: secontinecut: Nec non & xrstus
piipanctionero manus expatrepastore constituit
ut ministeria sacrata non tange reniturnisi umi¬
nistris :: Verum & in hocculpauit damielbadta¬
surre gem quica in consecratis ucasis bi bebat sicut
scriptum .ẽ Tuquo quebaltascrfilius eius
non humili casti cortuum cumscires hae comnico:
sed ciduersus dominatorem cueli eleuatus es
& ua sudomus eius ablata sunt conamte : tu &op¬
timatestui &uxorestuae & concubincetuae ui¬
nũ bibistisineis T Patena dicitur eo quod ẜce¬

Expanded text:
Domini, et vasa sancta, et argentum et aurum, quod sponte Domini, et vasa sancta, et argentum et aurum, quod sponte oblatum est Domino Deo patrum nostrorum, vigilate et custodite . Unde in concilio Carthaginensi, capite 25, scribitur: Aurelius episcopus dixit: Addimus, fratres lectorum, erga uxores proprias incontinentia referretur, placuit quod in diversis conciliis firmatum est: Subdiaconi qui sacra mysteria contrectant, et diaetiam ab uxoribus se contineant. Necnon et Sixtus papa natione Romanus ex patre Pastore, constituit ut ministeria sacrata non tangerentur nisi a ministris. Verum et in hoc culpavit Daniel Balthasar regem, quia in consecratis vasis bibebat, sicut scriptum est: Tu quoque Balthasar filius ejus non humiliasti cor tuum cum scires haec omnia, sed adversus dominatorem coeli elevatus es, et vasa domus ejus allata sunt coram te. Tu et optimates tui, et uxores tuae, et concubinae tuae vinum bibistis in eis . Patena dicitur eo quod pate
Abbreviated transcription (Latin):
mesteria passionis dñi satagebanit discipuli uel mu¬
lieres Post quã enĩiuit admensam studuerunturca
mrsteria passionis : sequens uero subdiccconus inne¬
dio canoue id est cũ dicitur teigitur
Suscipit illam ab acolrto : & stat ante altare cũ patena
usq dũ suscipiatur a subdia conoregion ario
Susci¬
pitur enm cũdicitur ꝑ om̃a saecula seculorũ. Ne¬
gionurius suscipit illam finito canone id.ẽ ubi
dicit ꝑomnia saecula saeculorũ & ten& illã usq: ud sus¬
ceptionẽ diciconi. Potest&i c̃ intellegi simplicit̃
recessio subdiconi de facie pontificis cccessio adpa¬
ten cem: Ubin otandum quod a colytus in uolutcmte¬
n& linteo patencm subdic conus nudum: Vn deliqui¬
do ceppar& quod consecruta uasa a consecnatis deri¬
cis merito deberntur tantum modo attingi: Hoc de¬
nique esdrs saccerdos exprces sit quando reuersus ẽ
uppenditq: eis argentum & curum & uasa consent¬

Expanded text:
sepulturam Domini satagebant discipuli vel musepulturam Domini satagebant discipuli vel mulieres. Postquam enim ivit ad mensam, studuerunt circa mysteria passionis. Sequens vero subdiaconus medio canone, id est, cum dicitur, Te igitur, suscipit illam ab acolytho, et stat ad altare cum patena usque dum suscipiatur a subdiacono regionario, suscipitur enim cum dicitur, Per omnia saecula saeculorum. Regionarius suscipit illam finito canone, id est, ubi dicitur, Per omnia saecula saeculorum; et tenet illam usque ad susceptionem diaconi. Potest etiam intelligi simpliciter recessio subdiaconi de facie pontificis, accessio ad patenam. Ubi notandum quod acolythus involutam tenet linteo patenam, subdiaconus nudam. Unde liquido apparet, quod consecrata vasa a consecratis clericis merito debeant tantummodo attingi. Hoc denique Esdras sacerdos expressit, quando reversus est um et vasa consecr
Abbreviated transcription (Latin):
Quando inchoatur canon uenit a colrtus subumero
habens sindonẽ in colloligatã : tenens patenc̃ aute
pectus suum in paste dextera usq: mediũ canionem :
Iuuc subdicconus sequens suscipit eam suꝑplun&ũ
& uenit ante cltare expectatis quaudo eam suscipi¬
at subdia conus regionarius. Finito uero canone
subdiacouus regionariusstatcũ patena post archi¬
diciconũ: Quaudo dixerit & abomni ꝑturbatione
securim uestit se archidicconus & os uelatam pate¬
nam dit eam tenendã diuconos ecuudo Ordo
tadis ẽ: Subdia conus sequens non .ẽ cusus
hostuc clturis relinquere secundũ canones luo¬
serere & orationib: uacare : Acideo a colrtus edu¬
cit patenum de exedris quaꝑdo dicitur
sursum corda Mea humilitas dicit quod
sibiuid& ratioui congruere relinquens arbitrio¬
magistrorũ quid potissimũ tenendũ sit. Uid &ur
mihiut ea ora p̃sentan dasit patena quacirca

Expanded text:
am memoravimus: « Quando inchoatur canon, venit acolythus sub humero am memoravimus: « Quando inchoatur canon, venit acolythus sub humero habens sindonem in collo ligatam, tenens patenam ante pectus in parte dextera usque medium canonem. Tunc subdiaconus sequens suscipit eam super planetam et venit ante altare, exspectans quando eam suscipiat subdiaconus regionarius: finito vero canone, subdiaconus regionarius stat cum patena post archidiaconum; quando dixerit, Et ab omni perturbatione securi, vertit se archidiaconus, et osculatam patenam, dat eam tenendam secundo diacono. » Ordo talis est: Subdiaconus sequens non est ausus ostia altaris relinquere secundum canones Laoserere, et orationibus vacare: ac ideo acolythus educit patenam de exedris quando dicitur, sursum corda. Mea humilitas dicit quod sibi videtur rationi congruere, relinquens magistrorum arbitrio, quid potissimum tenendum sit. Videtur mihi ut ea hora praesentanda sit patena, qua circa
Abbreviated transcription (Latin):
cie suerificii & nuuc recedunt : ministeria femi
cedmemoriam nobis ducunt quae
reces seruat demonumento sepulio dño Non
enim ita reces serunt asepuldro ut abesseut mi¬
nisterio dñi sed sabbato siluerunt : Quotrnuis¬
ucto pacrt uerunt a romatautii gerent corpusẽius:
Comodo p̃sentes subdiccomi recedunt ap̃sentic
sacrificii ut sabbato quidem hoc .e. quam diuseto
p&itiones dominicae oractionis dicuntur: sint
insilentio & inclinatisi cuterant apł illo intempo¬
re & sc̃e mulieres: Qui postea satuguut cum
patenis adrequi rendum corpus dĩ circacdta¬
re ut mulieres quaesierun corpus dũi circa sepulchrũ¬
÷ Momliter possumus subdiaconos nos pecca¬
tores intelle gerequifaaciem id .ẽ. conscienti cm
peccatorum nrorum sacerdotiostendimus ut
nram corafessi oruem offerat dõ: Quo ꝑ cactoñ ihco
sadtum facimus in locũ magistrorũ sed post diuti¬

Expanded text:
cie sacrificii, et nunc recedunt, ministeria feminarum cie sacrificii, et nunc recedunt, ministeria feminarum ad memoriam nobis ducunt, quae recesserunt de monumento, sepulto Domino. Non enim ita recesserunt a sepulcro, ut abessent ministerio Domini, sed sabbato siluerunt; quo transacto, paraverunt aromata, ut ungerent corpus ejus. Eo modo praesentes subdiaconi recedunt a praesentia sacrificii, ut sabbato quidem, hoc est, quandiu septem petitiones Dominicae orationis dicuntur, sint in silentio et inclinati, sicut erant apostoli illo tempore et sanctae mulieres. Qui postea satagunt cum patenis ad requirendum corpus Domini circa altare, ut mulieres quaesierunt Domini corpus circa sepulcrum. Moraliter, possumus subdiaconos nos peccatores intelligere, qui faciem, id est, conscientiam peccatorum nostrorum, sacerdoti ostendimus, ut nostram confessionem offerat Deo: quo peracto, non illico saltum facimus in locum magistrorum, sed post diuti
Abbreviated transcription (Latin):
tem sibi soci&atis concedat dñscum sc̃is suis
Quibus de nominatis sequitur: In trtquorũ con
sostium qs nos adim itte tuquies largitor ueniae
non estimator meriti: In compl&iorae prioris
sccrificu quod fungebactur tantum modooratio¬
unih: tibi memonitur communio scõrum quorũ
pene conuersatio ẽ ȩqualis : in isto quiadon¬
gedistamus cb eorum conuersatione uenia p̃¬
hae comnia semperd nebon a scilic& quaeretro
memoratasunt crecis ut sint: scĩ ficcstibi ea de¬
putando : Viuificas utuuiasint : Benedicis
ututilia sint nobis: & p̃stas adfruendum
ipsum eundem que uidelic& perquem superius
memorata concedis & cũipsoquitecũs ẽꝑuiuit & in ipso in quo
niuisumonistrare: tota fidemeit a tenere : de¬
uop̃ sentic munena adte : eeo indignus siccer¬
dos & dicconus uicep̃positorum & uuditorum
quiactibi ab omni ec desiatua omnia bosia depu¬
tautur subdicconiquistant usq: modo in fu¬

Expanded text:
tem sibi societatis concedat Dominus cum sanctis suis. tem sibi societatis concedat Dominus cum sanctis suis. Quibus denominatis, sequitur: Intra quorum nos consortium quaesumus admitte, tu qui es largitor veniae, non aestimator meriti. In complexione prioris officii, quod fungebatur tantummodo orationibus, ibi memoratur communio sanctorum, quorum pene conversatio est aequalis; in isto, quia longe distamus ab eorum conversatione, venia prehaec omnia semper, Domine, bona, scilicet quae retro memorata sunt, creas, ut sint; sanctificas, tibi ea deputando; vivificas, ut viva sint; benedicis, ut utilia sint nobis, et praestas ad fruendum, per ipsum eumdemque videlicet per quem superius memorata concedis. Et cum ipso, qui tecum semper vivit; et in ipso, in quo ni nisu monstrare, tota fide me ita tenere, elevo praesentia munera ad te, ego indignus sacerdos, et diaconus vice praepositorum et auditorum, quia tibi ab omni Ecclesia tua, omnia bona deputantur. Subdiaconi qui stant usque modo in fa
Abbreviated transcription (Latin):
Quũ diffigle surgit
quẽ moles madȩcons u&udinis pmit. sed tam̃
surgit : occulta gratia intus uiuificatꝰ: Sur¬
git pͥuocẽ mcgnam .I Satiẽ deeleuationeuocis
dicendũ .ẽ. des acrificio: sacrificiũ paenitendũ
ẽ: sp̃s contribulatus & corcontritũ: Paeni¬
teniu sepeliuntur peccatiant᷑. Altucrepae¬
nitentũ .ẽ altare holocuusti. Clture bolo¬
causti : signat coreorum quib: nec esse e carna¬
les motus consũmare feruores p̃s scĩ : Sindo ẽ
ipsa castigatio carnis ꝑ ieiunia & uigilicas ac
c& enis uistutes quib: degenuin a carnuli de¬
lectatione quacsi deumore natiuo ꝑducitur
affectus hominis ceu quod dã litum adcando¬
rẽ ut fit deeo corponale in quopossit dñm
recipere: Ille in sindone munda inuoluit
itim quipura eum mente susceperit: sud crium
e. ipsccintentio qua festinct omnes uenientes mo¬
tus temptationum pristinarum tergere : ante¬
quam oculos sauticut. Post quam uox pae¬
nitentum ꝑlacta e impecrootio succedit : ut par¬

Expanded text:
Quam difficile surgit quem moles malae consuetudinis premit! sed tamen surgit, occulta gratia intus vivificatus, surgit post vocem magnam. Sat est de elevatione vocis, dicendum est de sacrificio. Sacrificium poenitentium est spiritus contribulatus et cor contritum. Poenitentia sepeliuntur peccata nostra. Altare poenitentium est altare holocausti. Altare holocausti signat cor eorum quibus necesse est carnales motus consumere fervore Spiritus sancti. Sindon est ipsa castigatio carnis per jejunia et vigilias, et caeteras virtutes, quibus de genuina carnali delectatione, quasi de humore nativo, perducitur affectus hominis ceu quoddam linum ad candorem, ut fiat de eo corporale, in quo possit Dominum recipere. Ille in munda sindone involvit Jesum, qui pura eum mente susceperit. Sudarium est ipsa intentio qua festinat omnes venientes motus tentationum pristinarum tergere, antequam oculos saucient. Postquam vox poenitentium prolata est, inpetratio succedit, ut par
Abbreviated transcription (Latin):
actus suos cogitatusq: dia conidiscuterent :
euentilarent purgirent : acsic ad pastici pani¬
da fidei sacntinenta procederent: quodunus quisq
fidelium deb& obserucre nemcnduc& & bibat.
indigne corpus dñi: nullo modo tedi in loco laua
rent maaus. Quia ceptius possent eas lauare
erecti quac inclinati
decorpore drui post
emis sum sp̃m̃ imcruce Et nipa mor¬
ti ficatiorie in id ip suco.¬
Ap̃s enim p̃gustauit mostem ut nos cominore¬
remur peccatis. Xp̃s mostuus ẽ. peccato semel:
ut nos moreremur uitus. Dicit paculus qui autẽ
sunt xp̃i carnem suam crucifixerunt cũ uitis
& concupiscentus. Haec crucifixio p̃cipue agitꝰ

Expanded text:
actus suos cogitatusque diaconi discuterent, actus suos cogitatusque diaconi discuterent, eventilarent, purgarent, ac sic ad participanda fidei sacramenta procederent, quod unusquisque fidelium debet observare, ne manducet et bibat indigne corpus Domini, nullo modo tali in loco manus lavarent, quia aptius possent eas lavare erecti quam inclinati. De corpore Domini post emissum spiritum in cruce, et nostra mortificatione in idipsum.tus enim praegustavit mortem, ut nos commoreremur peccatis. Christus mortuus est peccato semel, ut nos moreremur vitiis. Dicit Paulus: Qui autem sunt Christi, carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupisc
Abbreviated transcription (Latin):
des discipulorum: T Qudarium uero luborẽ
pussionis : indinatios ubdic conorum us que
modo mestiti cmde monstrat : eorum discipu¬
lorum quib: licitum erat perseuentremn p̃ sentiu
bccuitꝰ quace decius passione legunitꝰ tuuo po¬
tis simum do lebauit : qui eiusenanit sectatores
At postquam emisit spm scientes noni cãhadiere
persecutores un derabiem suã amplius in xp̃i
corpus expleant ut ipsedicit in euangelio luc&:
NMerreamini ab his qui occidunt corpus & post
huet non habent amplius quidfaciant : Con¬
soluutur aliquo modo &eriguntse a spicientes
indilectum sibi corpus quousq: pend& incruce
Maximecũ uident multaminicula fieri : unde
conturburi potenent ꝑsecutores : & obsequentes
solari: In eodem officio lauant dia conimanus
quic omnia oper sordida prioris conuersatio¬
nis: xp̃ipassione mundantur: Quod sinihil
aliud uoluiss& ordominis teru nr̃i significare
in lauatione manus quã ut cacutio recura prius

Expanded text:
des discipulorum. Sudarium vero, laborem des discipulorum. Sudarium vero, laborem passionis. Inclinatio subdiaconorum usque modo moestitiam demonstrat eorum discipulorum, quibus licitum erat perseverare in praesentia antur quae de ejus passione leguntur, tunc potissimum dolebant qui ejus erant sectatores; at postquam emisit spiritum, scientes non jam habere persecutores, unde rabiem suam amplius in Christi corpus expleant, ut ipse dicit in Evangelio Lucae, Ne terreamini ab his qui occidunt corpus, et post haec non habent amplius quid faciant , consolantur aliquo modo, et erigunt se, aspicientes in dilectum sibi corpus quousque pendet in cruce, maxime cum vident multa miracula fieri unde conturbari poterant persecutores et obsequentes solari. In eodem officio lavant diaconi manus, quia omnia opera sordida prioris conversationis Christi passione mundantur. Quod si nihil aliud voluisset ordo ministerii nostri significare in lavatione manus, quam ut cautiore cura prius
Abbreviated transcription (Latin):
& imnaemcofides scue ecdesi cequaesius oculis
uid& quod inortalib: de .ẽ : Vida quidore dene
debe ce : quet iuis nor dumuideat quodinspecioe
Eredit scicrificium p̃sens ꝑ cungelo rum in catius
deferri ante conspectũ dni & sentit muu detidum
st ubbuma noore : Creditncmquecor pusa
sccuguinem diũ esse : achoc morsum ccelestibe¬
nedictione replerianimas sumentium Nem
ususque aduer sum in mauustucs cõmendo sp̃m
meum Poste cinclinato capite emisitssim̃
s acerdos inclinct se & hoc quoduicex pĩimmola¬
iudicit Vnde & memores sumus aliarep̃sers
alture esterucis: Inistonos peccatores qui exget¬
tib: uenimus reconciliati sumusdõ adofferea¬
dec ei s accrificio: Sindo in isto : humilitatem
illam signat quahum licitus ẽ xp̃spatriusq
admostem : Noncdihorr& auero si humilitus
desien&ur persindonem : Agustinus scribit
inps̃ clmo nonagesinio secundo : Qui enimtuuc
humilis fuit quaudo linteo p̃cinctus ẽ & lauit pe¬

Expanded text:
et magna fides sanctae Ecclesiae, quae suis oculis et magna fides sanctae Ecclesiae, quae suis oculis videt quodebeat, quamvis nondum videat quod in specie est. Credit sacrificium praesens per angelorum manus deferri ante conspectum Domini, et sentit mandendum esse ab humano ore. Credit namque corpus et sanguinem Domini esse, ac hoc morsu coelesti benedictione impleri animas sumentium. Nempe us, usque ad versum, In manus tuas commendo spiritum meum. Postea inclinato capite, emisit spiritum. Sacerdos inclinat se, et hoc quod vice Christi immolabi dicitur, Unde et memores. Altare praesens altare est crucis. In isto nos peccatores, qui ex gentibus venimus, reconciliati sumus Deo ad offerenda ei sacrificia. Sindon in isto humilitatem illam signat qua humiliatus est Patri usque ad mortem. Non abhorret a vero, si humilitas designetur per sindonem. Augustinus scribit in psalmo nonagesimo secundo: Qui enim humilis tunc fuit, quando linteo praecinctus est, et lavit pe
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑea res picere : Vnde & subditur: supra
quue ꝓpitio acsereno uultures pueredigne¬
ris : & ucceptcobadiere sicuti accepta habere dignatus
esmunenpueritiu iustiabel& sucrificiũ patri ardie
nr̃i abnebuen& quodtibi obtulit summus
siccerdos tuus melchisedech: scm̃ sacrificiu
imm aculatam hostium: Nogat saccerdos
dm̃ patrem̃ ut sicat illo tempore respicere dig¬
natus est super munert abel & sucrificiũ
putmi archee necnon & melchise decdita
super p̃sentia uota quae initium accẽperunt
ꝑ immolactionẽ xp̃i Dein p̃catur ut suscipi¬
uturdicendo supplicesterogamus omnipo¬
litui in sublime cataretuum: in conspectum
diuin ceicuestutis tuae. ut quot qunt exhac
altaris purticiputione scano scm̃ filiitiucor¬
pus & sunguinem sumpserimus omniberie¬
dictionieadelesti& gratia repleamur per
oblutio itusit acrepta incons pectud iuini ce
maiestutis quatinus sumpturi e amsimul
frciut caelestes & gnatia dĩ repl&i : Uint

Expanded text:
super ea respicere. Unde subditur: Supra super ea respicere. Unde subditur: Supra quae propitio ac sereno vultu respicere digneris, et accepta habere, sicuti accepta habere dignatus eobtulit summus sacerdos tuus Melchisedech, sanctum sacrificium et immaculatam hostiam. Rogat sacerdos Deum Patrem ut sicut illo tempore respicere dignatus est super munera Abel et sacrificium patriarchae, necnon et Melchisedech, ita super praesentia vota, quae initium acceperunt ab immolatione Christi. Dein precatur ut suscipiantur, dicendo: Supplices te rogamus, omnipoangeli tui in sublime altare tuum, in conspectu divinae majestatis tuae, ut quotquot ex hac altaris participatione sacrosanctum Filii tui corpus et sanguinem sumpserimus, omni benedicoblatio ita sit accepta in conspectu divinae majestatis, quatenus sumpturi eam, simul fiant coelestes et gratia Dei repleti. Mira
Abbreviated transcription (Latin):
tas acerdotis in sacrificio paenitentũ : signat magnũ¬
ẽẽ debere clamorem incordepaenitentis : Vnde
agustinus intraitatu suꝑ iohunnẽ sermone .xL
quia fides hominis sibi merito displicentis. fremere
quodaum modo deb& in accus utione madorũ operũ
ut uiolentiae paenitendi: cuedit consu&udo pec

Expanded text:
ta sacerdotis in sacrificio poenitentium signat clamta sacerdotis in sacrificio poenitentium signat clamorem debere magnum esse in corde poenitentis. Unde Augustinus in tractatu super Joannem, sermone 66: quia fides hominis sibi immerito displicentis fremere quodammodo debet in accusatione malorum operum, ut violentiae poenitendi cedat consuetudo
Abbreviated transcription (Latin):
mei: suũ satiguinẽ signauit. Quis cuguis sicut
uinũ ẽ. intrx calicẽ : ita enat intra corpus. Hoc ꝑ¬
actoquidagerent quos p̃sentant subdiaconi: bedu
in memontto libronarrat : Supre legimus inqui¬
ens quia stubant omnes notieius alonge & mulie¬
res quae secutue erant eum. His ergo notis inũ
post depositũ eius cadiuerad succremeantibus
solue mulieres quue artius amabant funus sub¬
secutae quomodo poner&ur inspicerecupieburitł
Haec onctio nobis quoq: pec catorib: tendit usq: ꝑ om¬
nia sła sȩdorũ.Asq adistũ locũ quiaitũ ꝑtin&
ad exequias sepulturȩ xp̃i : cdtarecrucẽ p̃sentat:
quudũ cidnitm mostificationem: ultareholo¬
causti. Sindo & sud acriũ sunt quue s upr memontui :
Moraliter uoce peniterũ qui confitentꝰ peccata sua
el euct sacerdos uocem quasi quodam stimulo
punctus nimitimoris. Ialis cõpunctio uocatꝰ
& ueredicitꝰ sacrificiũ sp̃s contribulati: Vox eleua¬

Expanded text:
mei , suum sanguinem signavit, qui sanguis sicut mei , suum sanguinem signavit, qui sanguis sicut vinum est intra calicem, ita erat intra corpus. Hoc peracto quid agerent, quos praesentant subdiaconi, Beda in memorato libro narrat: Supra legimus, inquiens, quia stabant omnes noti ejus a longe, et mulieres quae secutae erant eum: his ergo notis Jesu post depositum ejus cadaver ad sua remeantibus, solae mulieres, quae arctius amabant, funus subsecutae quomodo poneretur inspicere cupiebant. + Haec oratio, Nobis quoque peccatoribus, tendit usque, Per omnia saecula saeculorum. Usque ad istum locum, quantum pertinet ad exsequias sepulturae Christi. Altare crucem praesentat quantum ad nostram mortificationem, altare holocausti. Sindon et sudarium sunt quae supramemoravi. Moraliter: voce poenitentium qui confitentur peccata sua, elevat sacerdos vocem, quasi quodam stimulo punctus nimii timoris. Talis compunctio vocatur et vere dicitur sacrificium spiritus contribulati. Vox eleva
Abbreviated transcription (Latin):
primatũ ten& int̃c&eros diacorios qui leuat calicẽ
cũ sacerdote: it aisteios eph tenuit interc& eros dis¬
cipulos qui meruit corpus dñi decrucedeponere &
sepelire in monumento suo : Idem deputatur r&ro
Sacerdos qui el euat oblatam p̃sentat nichodemũ
dequonarrat iohines dicens Uenit ctẽ & ni¬
chodeinus qui uenenat adinm nocteprimum. ferens
mixtunt̃ myrrae&aloes quasi libras .c. Accepe¬
rt̃ ergo corpus inũ &ligauert̃ eũ linteis cum a roma¬
tib: sicut mos iudueis ẽ sepelire : Sacerdos facit
obluta duciscruces iuxta calicem ut doceat eũ de¬
positũ eẽ decruce qui produob: populis crucifixus
.ẽ Xp̃i depositionem decruce monstraet eleuatio
sccerdotis & dicconi* Suduriũ suꝑ caput iñu
notũ .ẽ. fusse : naminte eodẽ iolunne qđ uider&
p&rus linte amincposita & sud criũ quod fuerat
suꝑ caput uiũ. Oblata & calix dominicũ corpus
signun. Quandox p̃s dixit hic.ẽ. calixs anguinis

Expanded text:
primatum tenet inter caeteros diaconos, qui levat calicem primatum tenet inter caeteros diaconos, qui levat calicem cum sacerdote, ita iste Joseph tenuit inter caeteros discipulos, qui meruit corpus Domini de cruce deponere, et sepelire in monumento suo. Idem deputatur retroSacerdos qui elevat oblatam, praesentat Nicodemum, de quo narrat Joannes dicens: Venit autem et Nicodemus, qui venerat ad Jesum nocte prilibras centum. Acceperunt ergo corpus Jesu, et ligaverunt eum linteis cum aromatibus, sicut mos Judaeis est sepelire . Sacerdos facit de oblata duas cruces juxta calicem, ut doceat eum depositum esse de cruce, qui pro duobus populis crucifixus est. Christi depositionem de cruce monstrat elevatio sacerdotis et diaconi. Sudarium super caput Jesu notum est fuisse, narrante eodem Joanne quod viderit Petrus linteamina posita et sudarium quod fuerat super caput Jesu. Oblata et calix Dominicum corpus signant. Quando Christus dixit: Hic est calix sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
in uoluit siridone & posuit eum in morum̃ to
&x ciso inquo nondum quis quam positus fuerat : ł¬
uiquamuis exnumero for& occultorum disci¬
pulorum tamen in promptuomnes triniscen¬
dit scilic& & discipulos & apostolos : Discipulis
tantum modo a longestanib: & intuentib: apłis¬
uero latentib: in abditis. Iosephmercatus ẽ siuido¬
nẽ : ut depositũ corpus inũ in uoluer& Quicntue
dignitatis for&iste ioseph intrastatubedue legitꝰ
suꝑlucam it adicendo Magnae quidem io sepb¬
iste dignitatis apud sa eđm sed in cioris apud dm̃
meriti fuis sel audatꝰ: Vt & ꝑ iustitiã meritorũ
sepeliendo corporidominico dignus for&: & ꝑ nobilita¬
tem potentiae suecularis: idẽ corpus accpere
possit: Non enim qui lib& ignotus ad pracesidem
Iaccedere : & crucifixi corpus poteraet imp&ntre: ł
Huncioseph admemoriã ducit archidicaconus qui
eleuat calicem deadturi & in uoluit sudurio salic&
abcurecalicis usq: adaurẽ: Sicut ille diaconus

Expanded text:
in sindone, et posuit eum in monumento exciso, in quo nondum quisquam positus fuerat . Qui quamvis ex numero foret occultorum discipulorum, tamen in promptu omnes transcendit, scilicet et discipulos et apostolos. Discipulis tantummodo a longe stantibus et intuentibus, apostolis latentibus in abditis, Joseph mercatus est sindonem, ut depositum corpus Jesu involveret. Quantae dignitatis foret iste Joseph in tractatu Bedae legitur super Lucam, ita dicendo: Magnae quidem iste Joseph dignitatis apud saeculum, sed majoris apud Deum meriti fuisse laudatur: ut per justitiam meritorum sepeliendo corpori Dominico dignus foret, et per nobilitatem potentiae saecularis idem corpus accipere posset. Non enim quilibet ignotus ad praesidem accedere et crucifixi corpus poterat impetrare. Hunc Joseph ad memoriam ducit archidiaconus, qui levat calicem de altari, et involvit sudario, scilicet ab aure calicis usque ad aurem. Sicut ille diaconus
Abbreviated transcription (Latin):
crucifixixpi quod signũ nisi adhibeatꝰ siuefrodib:
credentiũ : siue ipsi aquae exqua regenerantur:
siue oleo quo xp̃is mate unguntur : siue s acrificiũ
quocduntur: nihilhorũ rite ꝑficitꝰ łVid &urmibi
si semel fuerit factacrux suꝑ paniẽ & unũ possesuf¬
ficere : quiasemel crucifixus .ẽ dñs. Non abre ẽ.si
bis figatur : quia ꝓ duob: populis fixus ẽ. xp̃s: Atsi fig
necesse ẽ in loco ubi dr̃ accipiens putiẽ seorsũ necesse
ẽ figatur suꝑpanẽ & seorsũ suꝑuinũ : scđm modum

Expanded text:
crucifixi Christi? Quod signum nisi adhibeatur sive frontibus crucifixi Christi? Quod signum nisi adhibeatur sive frontibus credentium, sive ipsi aquae, ex qua regenerantur sive oleo quo chrismate unguntur, sive sacrificio, quo aluntur, nihil horum rite perficitur +. Videtur mihi, si semel fuerit facta crux super panem et vinum, posse sufficere, quia Dominus semel crucifixus est. Non ab re est si bis figatur, quia pro duobus populis fixus est Christus. At si figi necesse est in loco ubi dicitur: Accipiens panem, seorsum necesse est figuretur super
Abbreviated transcription (Latin):
in scãs acuenerabiles manus sucos &rłq: similiter & calicẽ :
Dicente ospricino ad cecilium desucmmento domimi cicalcis
Inuenim: non obseruari a nobis quodmandatũ ẽ nis
eccdẽ quae dñs fecit nos quoq: fucium:. Qalicẽ pari
ratione miscentes adiuino magisterio non recedum : :
quãuis hoc ille demixtioneuini & aquae condus is s&:
tum̃ d& ota institutione dominica intellegere possum:
cere suꝑ punẽ & uinũ : non .ẽ. quid dicã curtali& intal
lo co figintur : uel quareplures in aliquo uel piucio¬
res incliquo: Sidns qua dobenedixit panẽ fecis¬
s& crucis signaculũ : ipsi norunt qui p̃sentes fuert̃:
Psestim cũ nondum erat erectũ uexillũ scae crucis:
At modoscimus quia necessuria ẽ. dicente agustino
inecnositione eu angelio bannis omelius ecuges ma
quurta: Quidinquit qđ om̃s nouert̃ signũ xp̃i nisi

Expanded text:
in sanctas ac venerabiles manus suas, et reliqua; similiter et calicem, in sanctas ac venerabiles manus suas, et reliqua; similiter et calicem, dicente Cypriano ad Caecilium de sacramento Dominici calicis : Invenimus non observari a nobis quod mandatum est, nisi eadem quae Dominus fecit nos quoque faciamus, et calicem pari ratione miscentes, a divino magisterio non recedamus. Quamvis hoc ille de commixtione vini et aquae conclusisset, tamen de tota institutione Dominica intelligere possumuscere super panem et vinum, non est quid dicam cur tali et in tali loco figantur, vel quare plures in aliquo, vel pauciores in aliquo. Si Dominus quando benedixit panem fecisset crucis signaculum, ipsi norunt qui praesentes fuerunt, praesertim cum nondum erat erectum vexillum sanctae crucis; ac modo scimus quia necessaria est, dicente Augustino in expositione Evangelii Joannis, homilia 64: Quid, inquit, quod omnes noverunt, signum Christi, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
lebiatur ante nobis quoq pecctorib: : &enim xp̃spro
peccutoribus descendit dimmolandum dicentepculo ad
condita s uuit omnica quae in cuelis sunt & que mn terris : Ipse
cum sit dñs omnium : uoluit hostia fieri ꝓpeccatorib: qui
non poterut dõ sucrificium offerre : ut sucum molatione
reconciliarentur dõ : quatinus & ipsi nonforent infructuo¬
si sed possent offerre sucrificium: Qm̃ unahostic xp̃sob
Quod sic exponendũ arbitror saluomagistrorum intellec¬
tu: Quam oblationem quae sicoblata ẽ ut istuid ẽ ea
deuotione in omnib: hoc ẽ. tota cogitatione totauita toto
intellectubenedictum sicuthaec beuedicta ẽ sacerdo te
dicente uti caceptahabeas & benedicas: Ascriptã tibi ut
id .ẽ. fidelem sicut haec quaetibi porrecta .ẽ. perxp̃m dum¬
institutione addiscitꝰ: Accipit sacerdos panem mani¬
b: suis exemplo xp̃ĩ de quodictum ẽ: Accepitpanem

Expanded text:
lebratur ante, Nobis quoque peccatoribus. Etenim Christus pro lebratur ante, Nobis quoque peccatoribus. Etenim Christus pro peccatoribus descendit ad immolandum, dicente Paulo acondita sunt omnia quae in coelis sunt et quae in terris. Ipse cum sit Dominus omnium, voluit hostia fieri pro peccatoribus, qui non poterant Deo sacrificium offerre, ut sua immolatione reconciliarentur Deo, quatenus et ipsi non forent infructuosi, sed possent offerre sacrificium. Quoniam una hostia ChQuod sic exponendum arbitror, salvo magistrorum intellectu: Quam oblationem, quae sic oblata est ut ista, id est, ea devotione, in omnibus, hoc est, tota cogitatione, tota vita, toto intellectu; benedictam, sicut haec benedicta est, sacerdote dicente, Ut accepta habeas et benedicas; ascriptam tibi, ut ias; latam, id est fidelem, sicut haec quae tibi porrecta est per Cinstitutione addiscitur: accipit sacerdos panem manibus suis exemplo Christi, de quo dictum est: Accepit panem
Abbreviated transcription (Latin):
corponili& desudurio dictũ ẽ. quautũ ad corpus ꝑtin&:
Xp̃s post quã orauit ꝓmembris suis dixit discipulis
sius surgite eamus ecce ꝓpinquabit quime tradi¬
turus .e.: Explunatio hieronimi: Nonnos inuenian
quasitimentes & r&nctuntes: ultro ꝑgamus ad mor¬
tem ut confidentiã & giudium passuriuidecuut:T
Oncesentat piũ corelectorum suorum oblationem suã
dõ: p̃sentut & pius dñs seipsum his ꝑ quosimmolandus
enit dõ patri In hac ontione significat sindo subsisteris
humilitatẽ inceximam in quunor solum dignatus ẽ
onre ꝓsuis sed &iã trirdi in manus impiorũ. Suda¬
riũ uero laborem quem sustinuit extraditore:¬
IDEINSTITITIONE DOMINICAIN COH FICIEΝ DO
CORPUS ET SANGUI NEI¬
mmolato priores acrificio ꝑfectorũ quod constat omtio¬
& ẽ. coniunetũ sucrificio angelorũ : descenditur aduru¬
uersade sacrificium : immolationem scilic& xp̃ĩ quod cae¬

Expanded text:
corporali et sudario dictum est, quantum ad ccorporali et sudario dictum est, quantum ad cro membris suis, dixit discipulis suis: Surgite, eamus, ecce appropinquabit qui me traditurus est . Explanatio Hieronymi: Non nos inveniant quasi timentes et retractantes, ultro pergamus ad mortem, ut confidentiam et gaudium passuri videant. Praesentat pium cor electorum suorum, oblationem suam Domino praesentat, et pius Dominus seipsum his per quos immolandus erat Deo Patri. In hac oratione significat sindon subsistens humilitatem maximam in qua non solum dignatus est orare pro suis, sed etiam tradi in manus impiorum; sudarium vero, laborem quem sustinuit ex traditoreDe institutione Dominica in conficiendo corpus et sanguinem. Immolato priore sacrificio perfectorum, quod constat oratioet est conjunctum sacrificio Angelorum, descenditur ad universale sacrificium, immolationem scilicet Christi, quod ce
Abbreviated transcription (Latin):
ad caput pertin&: humilitatem xpĩ quam assumpsit
exterreno habitu inqua ontuit dmpatrem: Suduriu
uero quodicc& in cornuulturis. ladorem suũ quẽ susti¬
nuit in oratione sicut lucas dicit. & fuctus ẽ in agonia
& plixius orabat: & fuctus sudor eius sicut guttae
suniguiuis decurrentis interrt̃e his ita p̃libatis dicitpiũ
cor: Hancigitur oblationẽ seruitutis nnte quae sum:
duẽ ut plucatus accipias: In haconatione dep̃catur ds̃
ut dign&ur uota electorũ suorũ suscipere atq: ideo ei
p̃sentuntur ꝑꝓ nomen de monstratiuũ dicendo hancigitꝰ
oblationẽ: Quod postea additum .ẽ. ascõgregorio diesq
nr̃os intua pacedisponas & c&era : ostendit nullũ securũ
eẽ posse in p̃sentisło desua stabilitate quãuis ꝑfectus¬
eẽ uideatur : Acideo necesse foste ut semꝑ depc&ur in
u& erna damnatione & inelectorũ gregenumeraeri: De

Expanded text:
ad caput pertinet, humilitatem Christi, quam assumpsit ad caput pertinet, humilitatem Christi, quam assumpsit ex terreno habitu, in qua oravit Deum Patrem. Sudarium vero quod jacet in cornu altaris, laborem suum, quem sustinuit in oratione, sicut Lucas dicit: Et factus est in agonia, et prolixius orabat, et factus est sudor ejus sicut guttae sanguinis decurrentis in terram . His ita praelibatis, dicit pium cor: Hanc igitur oblationem servitutis nostrae quaesumus, Domine, ut placide accipias. In hac oratione deprecatur Deus ut dignetur vota electorum suorum suscipere, atque ideo ei praesentantur per pronomen demonstrativum, dicendo, Hanc igitur oblationem, cui postea additum est a sancto Gregorio, Diesque nostros in tua pace disponas, etc. Ostendit nullum securum esse posse in praesenti saeculo, de sua stabilitate quamvis esse perfectus videatur, ac ideo necesse forte ut semper deprecentur in aeterna damnatione, et in electorum grege numerari. De
Abbreviated transcription (Latin):
mus socẽ mariae & upłis inuno dño uti nomnib: protectio¬
ne dñi municamur: Ꝙiterum: Tria sunt sucrificia iux¬
tu proph&um quaerequirit dñs anobis: Scilic& fucere
dõ Fucitiudicium quise ei uou& et reddit cuiustotus .ẽ &
omne quod ineo potest eẽ ex his quicesunt: Idem fucit iu¬
dicium quando iudicat primo oranidũ eẽ propuce uni¬
uers alis ec desiae: De in diligit miseri cordicm qui ex p̃¬
teritis beneficiis gnaticas agendo futunt sibi adquirit: Ipse
sibi multa mmi feri cordicm adquirit quidm aid potiora
ꝓuocut: Idem fucit miseri cordicm circafratres : Quan
cum dño dõ qui sedicit consostiounius dnĩ : commuuicare
cum maria & coro apłorum: Istiuadunt quocumq: ierit
dñs: Vt non ex horbit& mostilis a recto tramite propter
periculum p̃sentis uitae : Nogait ut in omnib: procectio¬
ued nĩ muniatꝰ: In hucontione designat sindo quantũ

Expanded text:
mus sanctae Mariae et apostolis in uno Domino. ut in omnibus protectiomus sanctae Mariae et apostolis in uno Domino. ut in omnibus protectione Domini muniamur. Et iterum: Tria sunt sacrificia juxta Prophetam, quae requirit Deus a nobis, scilicet facere  Facit judicium, qui se ei vovet et reddit, cujus totus est, et omne quod in eo esse potest ex his quae sunt. Idem facit quando indicat primo orandum esse pro pace Ecclesiae universalis. Dein diligit misericordiam, qui ex praeteritis beneficiis gratias agendo, futura sibi acquirit. Ipse sibi multam misericordiam acquirit, qui Deum ad potiora provocat. Idem facit misericordiam circa fratres, quandcum Domino Deo, qui se dicit consortio unius Domini communicare cum Maria et choro apostolorum. Isti vadunt quocunque ierit Dominus . Ut non exorbitet mortalis a recto tramite, propter periculum praesentis vitae, rogat ut in omnibus protectione Domini muniatur. In hac oratione designat sindon, quantum
Abbreviated transcription (Latin):
offerat: Dicitidem in libro memonito cap̃.v. : sacri¬
ficiũ ergo uisibile : in uisibilis sacrificiisaane mentũ
id ẽ. sucrum signũ ẽ.: Q insequentib in eodem : cap̃¬
xuiiii. Quocirca sicut onintes atq: ludantesudeũ
dirigimus sucri ficantes uoces aures ipsas in corde quussig¬
nificamus offerimus ita sacrificantes non olteri uisibile
sa crificium offerendum eẽ nouerimus : quamillicuius
in cordib: nrĩs iniuisibiles acrificium nosi psi esse debemus ꝓ
teigitꝰ ꝓsequamur: sẽquitur : in primis quaetibi offerimus
proecdes iatuca scã catholica. &reliqua : Memoratum
sacrificium protrib: offestur id .ẽ. proecđa scuuuiuersul¬
prospeciadib: fnitrib: quorum ele mosinus suscepimis aut
munus aut quorum sponsores sumus fusti uel quorum p̃seo¬
nam tu emur in officiomisscennte quorum tumep sucrifici¬
um ẽluus: Pro nobis ipsis sucer dotib: qui cominunica¬

Expanded text:
offerat. Dicit idem in libro memorato, capite quinto: Sacriofferat. Dicit idem in libro memorato, capite quinto: Sacrificium ergo visibile, invisibilis sacrificii sacramentum, id est, sacrum signum est. Et in sequentibus in eodem, capum. Quocirca sicut orantes adque laudantes ad eum dirigimus significantes uoces, cui res ipsas in corde quas significamus offerimus: ita sacrificantes non alteri uisibile sacrificium offerendum esse nouerimus quam illi, cuius in cordibus nostris inuisibile sacrificium nos ipsi esse debemus. Te igitur, prosequamur. Sequitur: In primis quae tibi offerimus pro Ecclesia tua sancta catholica, et reliqua. Memoratum sacrificium pro tribus offertur, id est, pro Ecclespro specialibus fratribus, quorum eleemosynas suscepimus aut munus, aut quorum sponsores sumus facti, vel quorum praesentiam intuemur in officio missae nostrae, quorum tamen sacrificium est laus; pro nobis ipsis sacerdotibus, qui communica