comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sequens. significatur. Hii supra sex
gradus hinc atq inde stant. quia
espondit roboam ppło dura.
derelicto confilio semoꝵ qd̾ ei
dederant. & locutus ẽ scđm consili¬

Expanded text:
sequitur, significatur? Hi ergo supra sex gradus hinc atque inde stant, quia erelicto consilio seniorum, quod ei dederant, et locutus est ei
Abbreviated transcription (Latin):
quosdam asꝑitatis acuileos habere.
qui uidelicet sunt cultus claustri.
tedium silentii. timor p̃lati. disci¬
plina capituli. abstinentia cibi. &
si qua sunt similia. quę sue adũsi¬
tatis asꝑitate pungere possunt.
St̃ & alui iumꝑi hanꝰ aculei: acerri
teneritudinem animoꝵ. Quatuor
sunt aut̃ temptationũ modi. Alia
ẽ temptatio leius. & occulta. alia
leuis & manifesta. alia grauis &e oc¬
culta. alia graius & manifesta.
Temptatio leuis. & occulta ẽ. qͣndo
aliquis leuit̾ temptat᷑. & tamen ũ¬
dum intelligit. si malum sibi sit &¬
illud de quo temptat᷑. Uerbi gr̃a.
Quando aliquis de aliquo officio
siue p̃latione leuit̾ temptat᷑. leiis
temptatio ẽ. quia leuit̾ temptatur.
& occulta. quia nescit si sibi expediat
id quod desiderat. Temptatio leiris
& manifesta ẽ. quando aliqͥs leuit̃
temptat᷑. & manifeste de malo tẽp¬

Expanded text:
quosdam asperitatis aculeos habere, quosdam asperitatis aculeos habere, qui videlicet sunt cultus claustri, taedium silentii, timor praelati, disciplina capituli, abstinentia cibi, et si qua sunt similia, quae per suae asperitatis adversitates pungere possunt. Sunt et alii juniperi hujus aculei: acerrimteneritudinem animorum. Quatuor sunt autem tentationum modi. Alia est tentatio levis et occulta, alia levis et manifesta, alia gravis et occulta, alia gravis et manifesta. Tentatio levis et occulta est, quando aliquis leviter tentatur; et tamen nondum intelligit an malum sibi sit illud de quo tentatur. Verbi gratia: quando aliquis de aliquo officio sive praelatione leviter tentatur; levis est tentatio, quia leviter tentatur et occulta, quia nescit utrum sibi expediat id quod desiderat. Tentatio levis et manifesta est, quando aliquando leviter tentatur, et manifeste de malo te
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑt̾ritus. qmͣnis uirtutib & multis
bonis oꝑib prus claruerit. ꝓpħ̾as
baal deleuerit. idẽ omnẽ infidelita¬
tem & hereticam prauitatẽ de corde
suo ꝓpulerit. & pluuani. idẽ. grãm
celytus sibi dari meruerit. timens
tam̃ ne occasio ueniat. & eum ieza¬
bel. idẽ luxuria occidat. obediens
apłico consilio qd̃ dicit. fugite form
& conũsationem derelinqͥt. & iudeser¬
tum uadit. quia habitum & uitam
religionis assumit. Desertum ẽ. uita
sp̃ualis atq religio. quia a multis
deserit᷑. & a paucis incolit᷑. Dimisit
aut̾ helyas puerum sinĩ. & solus de¬
sertum introuit. quia iustũ ẽ. ut
fidelis quisq spnalem conũsationẽ
ingrediens puerilia cuncta & uana
& friuola deserat. nec in comeclen¬
do. bibendo loquendo. uel alus ac¬
tib sus. quicqmͣ puerilit̾ faciat.
ẽ monachoꝵ & canonicor regulari¬
significare. Uidetur namq queli¬
bet ꝓfessio ordinis sicut iumꝑus.

Expanded text:
perterritus, quamvis virtutibus et multis perterritus, quamvis virtutibus et multis bonis operibus prius claruerit, prophetas Baal deleverit, id est omnem infidelitatem, et haereticam pravitatem de corde suo propulerit, et pluviam, id est gratiam coelitus sibi dari meruerit, timens tamen, ne occasio veniat, et eum Jezabel, id est luxuria occidat, obediens apostolico consilio, quod dicit: Fugite forniet conversationem derelinquit, et in desertum vadit, qui habitum et vitam religionis assumit. Desertum est vita spiritualis, atque religio, quia a multis deseritur, et a paucis incolitur. Dimisit autem Elias puerum suum, et solus desertum introivit, quia justum est ut fidelis quilibet spiritualem conversationem ingrediens, puerilia cuncta, et vana, et frivola deserat; nec in comedendo, bibendo, loquendo, vel aliis actibus suis quidquam pueriliter faciat.  clericorum regularisionis, signare. Videtur namque quaelibet professio ordinis, sicut juniperus,
Abbreviated transcription (Latin):
imiens helyas muinas ierabel.
relicto puero suo ꝑrexit inde¬
sertum uiam uniꝰ diei. & resedit
sub iumpero. Sci uiri subleuante.
sp̃u a summa rapiunt᷑. qmͣdui uͦ
in hac uita sunt. ne fiꝑbiant temp¬
tationib repͥmunt᷑. Hinic ẽ quod
helẏas cum tot uirtutib ꝓfecisset.
ierabel postinodum qmͣuis regniã.
tam̃ mulierculam fugit. & qui mor¬
tuos suscitabat. uentura p̃uidebat.
alia quoq p̾clara faciebat. tunore
ꝑcussus de manu mulieris mortẽ
fugit. demanu dĩ mortẽ petut. nec
di pollebat. m infirinitatib sins qͥd
de se potat agnoscebat. ibi ostende¬
bat qd̵ acceꝑat. hic qd̃ acceꝑat custo¬
diebat. Ininiraculis monstrabat᷑.
quemlibet designat fidelem. A chab
ẽ suꝑ om̃s filios suꝑbie. & eis pͥnci¬
patur moꝑib culpe. Ierabel muli¬
er impudica. & heliȩ semꝑ nunica.
inmundiciam expͥmit carnis. que
semꝑ ustum ꝑsequit᷑. & eiꝰ actib
numicat᷑. Cuius minis. idẽ temp¬
tationib. helyas. idẽ fidelis ĩnunqͣm.

Expanded text:
imens Elias minas Jezabel, relicto puero suo perrexit in desertum viam unius diei, et resedit sub junipero . Sancti viri sublevante spiritu ad summa rapiuntur. Quandiu vero in hac vita sunt, ne superbiant, tentationibus reprimuntur. Hinc est quod Elias cum tot virtutibus processisset, Jezabel postmodum quamvis reginam tamen mulierculam fugit: et qui mortuos suscitabat, ventura praevidebat, alia quoque praeclara faciebat, timore percussus de manu mulieris mortem fugit, de manu Dei mortem petit, nec Dei pollebat; in infirmitatibus suis quid de se poterat agnoscebat. Ibi ostendebat quid acceperat, hic quod acceperat custodiebat. In miraculis monstrabatur,quemlibet designat fidelem. Achab est super omnes filios superbiae , et eis principatur in operibus culpae. Jezabel, mulier impudica et Eliae semper inimica, immunditiam exprimit carnis, quae semper justum persequitur et ejus actibus inimicatur. Cujus minis, id est tentationibus Elias, id est fidelis nonnunquam
Abbreviated transcription (Latin):
dum ammonitus subiectus u̾bis
loquentis pacient̃ acquiescie. nec his
quȩ dicunt᷑ contradicitꝰ. &ursum uͦ
obdormit. quia ñminqͣm subiectus
multis tedus affectus. post pͥmam
admonitionẽ & eruditionẽ. iterũ
torpescit. S helyas ꝑangłm scđo ex¬
citat᷑. & pascit᷑. dimi subiectus ꝑ pru¬
dentem & fidelen p̃latum. iterum
admonet᷑ & instruit᷑. Surge inquit
comede. grandis tͥ restat uia. Quasi
dicat. Si confidis in solo ordine. scias
tibi nichil ꝓdesse. sc łm corꝑalit̾ tan¬
tum dereliqnisse. coram aspectib
humanis solumm᷑ habitu religio¬
nis palliatum existere. Stude ꝑuir¬
psalle. ora. oꝑare. Grandis tibi restat
nia. quia parin ad huc ꝓfecisti: qͥa
multum liabes ꝓficere. Comedit
demq helyas & bibit. & uadit infor¬
titudine cibi illus. quadraguita die¬
b & quadraginta noctib. usq ad
montem dei oreb. dum subiectus ꝑ
eruditionem iterũ factam bene con¬

Expanded text:
dum admonitus subjectus verbis dum admonitus subjectus verbis loquentis patienter acquiescit, nec his quae dicuntur contradicit. Rursum vero obdormit, quia nonnunquam subjectus multis taediis affectus, post primam admonitionem et eruditionem iterum tepescit. Sed Elias per angelum secundo excitatur et pascitur, dum subjectus per prudentem et fidelem praelatum iterum admonetur et instruitur. Surge, dicente, comede, grandis tibi restat via. Quasi dicat: Si contidis in solo ordine, scias tibi nihil prodesse saeculum corporaliter reliquisse, coram aspectibus humanis solummodo habitu religionis palliatum existere. Stude per virpsalle, ora, operare. Grandis tibi restat via, quia parum adhuc profecisti, et multum habes proficere. Comedit denique Elias et bibit, et vadit in fortitudine cibi illius quadraginta diebus et quadraginta noctibus usque ad montem Dei Horeb, dum subjectus, per eruditionem iterum factam bene con
Abbreviated transcription (Latin):
bitum & uitam ordinis. transire cer¬
nit. Recte gͥ scđm supradicta. ordo
tatib & temptationib pung̾e̾ com¬
as uenit. quando uistus aliquis se¬
cularia fugiens. ordinis alicuiꝰ asꝑi¬
tatib se submittit. Amine uͦ sue ut
moriat᷑ petit. qͣndo mori penitus
mundo. & iuuere deo concupiscit.
Qui tam̃ ñ mortem qmͣ petit s dor¬
mitionẽ qmͣ ñ petit uiuenit. quia
plerumq religiosus diu̾sis insp̾ua¬
li conu̾satione fatigatus temptatio¬
tum & bonoꝵ oꝑm torpescit. Angłs
aut̾ custos & excitator helye p̃latus ẽ.
custos & exhortator fidelis anime s̾
subiecte. Qui dum helyam. idẽ ani¬
mam sibi crectitam conspicit sub iu¬
nipero dormire. idẽ sub ordine tor¬
pescere. statim eum excitat. pascit¬
& potat. dum eum admeliora admo¬
net. & de sacra scriptura difficiliora
quȩ designant᷑ ꝑpastum. & faciliora
que figurant᷑ ꝑ potum clocet. hely¬
as quoq excitatis comedit. & bibit.

Expanded text:
habitum et vitam ordinis transire cerhabitum et vitam ordinis transire cernit. Recte igitur secundum supra dicta ordo tatibus et tentationibus pungere comas venit, quando justus aliquis saecularia lugiens, ordinis alicujus asperitatibus se submittit; animae vero suae ut moriatur petit, quando mori penitus mundo, et vivere Deo concupiscit. Qui tamen non mortem quam petit, sed dormitionem quam non petit, invenit, quia plerumque religiosus diversis in spirituali conversatione fatigatus tentatiotum et bonorum operum torpescit. Angelus autem custos et excitator Eliae praelatus est custos et exhortator fidelis animae sibi subjectae. Qui dum Eliam, id est animam sibi creditam conspicit sub junipero dormire, id est sub ordine torpescere, statim eum excitat, pascit et potat; dum eum ad meliora admonet, et de sacra Scriptura difficiliora quae designantur per pastum, et faciliora, quae figurantur per potum, docet. Elias quoque excitatus comedit et bibit,
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑. temptatio grauis ẽ. qͥa grauit̾
temptat᷑ & manifesta ẽ. quia mani¬
feste de malo ẽ. Quos quatuor temp¬
tationum modos psalmista bene
designat ubi dicit. Non timebis a
timore nocturno. a saguta uolan¬
te indie. a uegotio ꝑambulante
intenebris. ab incursu & demonio
meridiano. Temptatio namq le¬
ius & occulta. timor nocturmis. ẽ: ti¬
mor tam̃ quia leuis. nocturnꝰ quia
occulta. Temptatio uͦ leuis & mani¬
festa. sagita uolans indie ẽ. sagnta
uolans quia leuis. indie. qͥa mani¬
festa. Temptatio grauis & occulta.
aut̃ granis. & manifesta. incursus
& demon meridianꝰ ẽ. ieursus &¬
denion quia grauis. meridianꝰ quia
manifesta. Isti itaq temptatiomun
modi. sunt istius iumꝑi. iidelicet
ordinis aculei. quia more acrileoꝵ
tem̃itudinem pungunt. & ñ irtinqmͣ
lacerant animoꝵ. Non qͦd ordo ma¬
lus sit. s diabolus tanto acruis ius¬
tum ꝑtemptationes pungit. qͣnͣto
eum ad sublimiora &e secretiora ꝑha

Expanded text:
tatur, tentatio gravis est, quia graviter tentatur; et manifesta est, quia manifeste de malo est. Quos quatuor tentationum modos Psalmista bene designat, ubi dicit: Non timebis a timore nocturno, a sagitta volante in die, a negotio perambulante in tenebris, ab incursu daemonio meridiano . Tentatio namque levis et occulta timor nocturnus est; timor enim, quia levis; nocturnus quia occulta. Tentatio vero levis et manifesta, sagitta volans in die est; sagitta volans, quia levis; in die, quia manifesta. Tentatio gravis et manifesta, autem gravis et manifesta, incursus et daemon meridianus est: incursus emon, quia gravis; meridianus, quia manifesta. Isti itaque tentationum modi sunt istius juniperi, scilicet ordinis aculei, quia more aculeorum teneritudinem pungunt, et nonnunquam lacerant, animorum. Non quod ordo malus sit, sed quod diabolus tanto acrius justum per tentationes pungit, quanto eum ad sublimiora et secretiora per
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis dep̃latione uel aliquo nun¬
st̾io grauit̾ temptat᷑. grauis temp¬
tatio ẽ. quia granit̾ temptat᷑. & octni¬
ta. dum nescit qd̃ ibi latebat. diabłi
fraudulentia. Ad hoc naniq diabłs.
honniem de exaltatione temptat.
ut ꝑ exaltationem magis corruat.
ad dampuationem. Temptatio gra¬
uis & manifesta ẽ. qnͣdo aliquis gra¬
uit̾ temptat᷑. & manifeste de malo

Expanded text:
latione vel aliquo ministerio graviter tentatur, gravis tentatio est, quia graviter tentatur; et occulta, dum nescit quod ibi lateat diaboli fraudulentia. Ad hoc namque diabolus hominem de exsultatione tentat, ut per exaltationem magis corruat ad damnationem. Tentatio gravis et manifesta est, quando aliquis graviter tentatur, et manifeste de malo
Abbreviated transcription (Latin):
uite. & reliqui filoꝵ trausimgra¬
tionis deditationeni domꝰ d̃i in
gandio. Recte dedicatur templũ
a sacerdotib & leuitis & reliquis
filioꝵ transmnigrationis ingandio.
quia correctis peccatorib fit gau¬
dium incelo coram angelis dei.

Expanded text:
itae, et reliqui filiorum transmigrationis, dedicationem domus Domini in gaudio . Recte dedicatur templum a sacerdotibus, et Levitis, et reliquis filiorum transmigrationis in gaudio, quia correctis peccatoribus, fit gaudium in coelo coram angelis Dei
Abbreviated transcription (Latin):
eium ꝑtinent uniu̾sa que humanis
prima sp̃es mechanice. Ad hanc ꝑtur
om̃is oꝑa nendi. retorquendi. ꝯsuendi.
qͥcqͥd fit instrum̃to. colo. fuso. acu pecti¬
ne. calamistro. girgillo. alibro subula
in mat̾ia lini. lane. canabi ⁊ suberis oĩs
usus flocoꝵ. filtroꝵ. sagoꝵ. saginatũ

Expanded text:
enim pertinent universa, quae humanis enim pertinent universa, quae humanis prima species mechanicae. Ad hanc pertinet omnis opera nendi, retorquendi, consuendi, quidquid fit instrumento, colo, fuso, acu, pectine, calamistro, girgillo, allibro, subula; in materia lini, lanae, canabis, et suberis; omnis usus floccorum, filtrorum, sagorum, sagmatu
Abbreviated transcription (Latin):
tam ⁊ publicam. Alit̃. Practica diuidi¬
tur in ethicam. echonomicã. ⁊ pontca
Alit̃. Practica diuidit᷑ in moralem dis¬
pensatiuam. ⁊ cuulem. Eadem est so¬
litaria. ethica. moralis. Eadẽ ẽ pͥuata
echononica. dispensatiua. Eadẽ est
publica. politica. ciuilis. Prima mo¬
res iustruit. Scda familiam disponit
Tercia urbes regit. Prima ꝑtinet ad
singłos. Scdã ad patres familias. Tcia
ad rectores urbium. Ethica est que
sui curam gerens. cunctis sese erigit.
erornat. augetq uirtutib. nichil
inuita admittens. quo ñ gaudeat.
nichil faciens penitendum. E chono¬
mica ẽ. quȩ familiaris officu curã
mediocri ꝯponens dispositione diftͥ¬
buit. Publica ẽ que rei publice curã
suscipiens cunctoꝵ saluti sue pro¬
uidentie sollertia ⁊ iusticie libra
⁊ fortitudinis stabilitate. ⁊ temꝑantie
nainigationẽ. Agͥcult᷑am. uenationẽ. me¬
dicinam. Theatricã. Ad hanc om̃ium
rerũ fabrica ꝯcurrere uidet᷑. Ad hanc

Expanded text:
tam, et publicam. Aliter practica dividitur in ethicam, oeconomicam, et politicam. Aliter, practica dividitur in moralem, dispensativam, et civilem. Eadem est solitaria, ethica, moralis; eadem est privata, oeconomica, dispensativa; eadem est publica, politica, civilis. Prima mores instituit, secunda familiam disponit, tertia urbes regit. Prima pertinet ad singulos, secunda ad patres familias, tertia ad rectores urbium. Ethica est quae sui curam gerens cunctis sese erigit, exornat augetque virtutibus, nihil in vita admittens, quo non gaudeat, nihil faciens poenitendum. Oeconomica est, quae familiaris officii curam mediocri componens dispositione distribuit. Publica est, quae reipublicae curam suscipiens, cunctorum saluti suae prudentiae solertia, et justitiae libra, et fortitudinis stabilitate, et temperantiae navigationem, agriculturam, venationem, medicinam, theatricam. Ad hanc omnium rerum fabrica concurrere videtur. Ad hanc
Abbreviated transcription (Latin):
ota prilchra es amica mea. &
niacula ñ ẽ inte. Quis ẽ fr̃s
qui loquit᷑: & que ẽ ad qmͣ loquit᷑:
Loquit᷑ amicus ad amicani: sponsꝰ
ad sponsam: iminaculatꝰ ad castã:
incorruptus ad integram: d̃s ad a¬
nimã: adtalem qualis ista firit cuiꝰ
hodie sollempnia celebramꝰ: cuiꝰ
ta pulchra es amica mea. Pulchra
es intus. pulchra foris. Intuis in cor¬
de: foris incorꝑe. Intus rubicunda:
foris candida: utrobiq composita.
Rubicunda ꝑcaritatem: candida
ẽ: & nichil inest tibi qd̾ sit sordidũ.
In toto grata:. innullo ingrata: in
toto places. in nullo displices. Tota
pulchra es. Pulchra ꝑnaturã: puil¬
chrior ꝑgr̃am: pulcherruna fies ꝑ
głam. Que & qualia putatis fr̃s or¬
nam̃ita ẽẽ: quib sponsa dei. anima
iusti sic possit decorari. ut sic debe¬
at de cor eius cõmendari: Legimꝰ
qd̾ assureruis rex fecerit puellas ad
thalamũ suum dedictas. ingen¬
ti diligentia. p̃parari. balneis la

Expanded text:
chra es, amica mea, et macula non est in te . Quis est, fratres, qui loquitur, et quae est ad quam loquitur? Loquitur amicus ad amicam, sponsus ad sponsam, immaculatus ad castam, incorruptus ad integram, Deus ad animam et ad talem, qualis ista fuit cujus hodie solemnia celebramus, cujus ta pulchra es. Pulchra es intus, pulchra foris. Intus in corde, foris in corpore. Intus rubicunda, foris candida, utrobique composita. Rubicunda per charitatem, candida est, et nihil inest tibi quod sit sordidum. In toto grata, in nullo ingrata, in toto places, in nullo displices. Tota pulchra es. Pulchra per naturam, pulchrior per gratiam, pulcherrima fies per gloriam. Quae et qualia putatis, fratres, ornamenta esse, quibus sponsa Dei, anima justi, sic possit decorari, ut sic debeat decor ejus commendari? Legimus quod Assuerus rex fecerit puellas ad thalamum suum deductas ingenti diligentia praeparari, balneis la
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rorem: hest̾ regem supradicto mͦ
intuita: expanefasta cecidit: & aĩa
dm̃ & districta dei uidicia contẽplan¬
do: coram diuina maiestate contre¬
iniscit. S resumat uires. nlona sibi
collata. & consolationes fastas consi¬
deret. & dicat. etiã si occiit me. in

Expanded text:
terrorem? Esther, regem supradicto modo terrorem? Esther, regem supradicto modo intuita, expavefacta cecidit; et anima, Deum et districta Dei judicia contemplando, coram divina majestate contremiscit. Sed resumat vires, dona sibi collata, et consolationes factas consideret et dicat: Etiam si occiderit me, in
Abbreviated transcription (Latin):
cdiadena ꝑ głam: speculũ ꝑ lectionẽ:
calciam̃ta ꝑ p̃dicationem. His cin¬
mb adduntur plexumq lapides
p̃ciosi: qui ꝓpt̾ suũ fulgorem. mira¬
cula longe lateq choriiscantia de¬
signant. O felix sponsa dei. anima
isti: que talib ornam̃itis decorat᷑:
ta potest anima talis fidittia uti.
Nonminqͣm tam̃ contingit ut do¬
nis ditata dininis. magno t̾rore
diuina contemplando iudiçia con¬
entrat᷑ & multo metu formitinis
afficiatur. Cuiꝰ exenipla rei: nobis
hester hẏstoria tribuit. Leginus
namq qd hest̾ regẽ assuerũ contͣ
basilicam suam inthrono sedentẽ.
uirgam tenentẽ. ardentib oculis
furorem pectoris indicantẽ contem¬
plataipene exanimata. sit. intantũ
ut rege & ministris eiꝰ illam consolã¬
in hac re assuerus significat nisi dm̃.
qnẽ hest̃ nisi animã: quid basilica
nisi durinitatẽ: qͥd thronꝰ insi maie¬
statem: qͥd uirga nͥ potestatẽ: qͥd ardor
oculoꝵ. nsi suꝑm indicii figitrat

Expanded text:
diadema per gloriam, speculum per lectionem, calceamenta per praedicationem. His omnibus adduntur plerumque lapides pretiosi, qui, propter suum fulgorem, miracula longe lateque coruscantia designant. O felix sponsa Dei, anima justi, quae talibus ornamentis decoratur, ta potest anima talis uti fiducia. Nonnunquam tamen contingit, ut donis ditata divinis, magno terrore divina contemplando judicia concutiatur, et multo motu formidinis afficiatur. Cujus exemplum rei nobis Esther historia tribuit: Legimus namque quod Esther regem Assuerum contra basilicam in throno suo sedentem, virgam tenentem, ardentibus oculis furorem pectoris indicantem contemplata pene examinata sit, in tantum ut rege et ministris ejus coram consolanin hac re Assuerus rex significat, nisi Deum? quid Esther, nisi animam? quid basilica, nisi divinitatem? quid thronus, nisi majestatem? quid virga, nisi potestatem? quid ardor oculorum nisi superni judicii figurat
Abbreviated transcription (Latin):
uari: unguentis deliniri: & om̃ib
que decori conueniunt adornari.
Sic ds inmo multo amplius spon
lem formam decorant ditat. Primñ
dat ei lanachrum ꝑ compunctionẽ
& fletum peccaminũ. ut a sorde sce¬
lerum uelut ysopo asꝑsa mundifi¬
cet᷑. & lota suꝑ niuem dealbet᷑. Un¬
guenta st̃ qͥona sp̃ualia. quib post
fletum delibuta a nieroris asꝑitate
lenificat᷑. Secunt᷑ ornam̃ita: uestes
rona. anulus. murena. pesten. pe¬
plum. inaures. diadema. speculũ:
calcianĩta. uestes designant uirtu¬
tum. & bonoꝵ oꝑm. uarietatẽ. quibi
anima intus & foris corã deo & ꝑri¬
mo decorat᷑ & honestat᷑. De hac inui

Expanded text:
ari, unguentis deliniri, et omnibus quae decori conveniunt adornari . Sic Deus imo multo amplius sponslem formam decorant ditat. Primum dat ei lavacrum per compunctionem et fletum peccaminum ut a sorde scelerum velut hyssopo aspersa mundificetur, et lota super nivem dealbetur. Unguenta sunt dona spiritualia, quibus post fletum delibuta a moeroris asperitate lenificatur. Sequuntur ornamenta, vestes, zona, annulus, muronula, pecten, peplum inaures, diadema, speculum, calceamenta. Vestes designant virtutum et bonorum operum varietatem, quibus anima intus et foris coram Deo et proximo decoratur et hon
Abbreviated transcription (Latin):
stum: qͥd inhonestum. contemplat᷑
Calciam̃ita que muniũita sunt pe¬
p̃dicationem cirtũquaq delatam
figuirant. ht̾ itaq sponsa lauachtũ
ꝑ compunctionem. unguenta ꝑ sp̃n¬
alium donoꝵ susceptionem. uestes
ꝑbonã actionem.⁊ onã ꝑcastitatem:
amilum ꝑfidem: murenã ꝑ castam

Expanded text:
stum, quid inhonestum contemplatur. stum, quid inhonestum contemplatur. Calceamenta, quae munimenta sunt pepraedicationem circumquaque delatam figurant. Habet itaque sponsa ista lavacrum per compunctionem, unguenta per spiritualium donorum susceptionem, vestes per bonam actionem, zonam per castitatem, annulum per fidem, muren
Abbreviated transcription (Latin):
regina a dextris tuis inuestitu de¬
aurato: cirtumdata uarietate. Tona.
qria lumbi p̃cingunt᷑. castitatẽ sig¬
nificat. qua fluxa lirruria carnis
humanę refrenat᷑. sicut scriptũ ẽ.
Sint lumbi ur̃i p̾cincti. dnulus
expͥmit fidem integram. ꝑ quam
sponsa sponsum. absentem diligit:
& ad eius speciem iugi desiderio ꝑ¬
uenire concupiscit. Murena. que
pectori affigitur: neaduilter manũ
inferat: castam p̾tendit dilestionẽ:
qm diabolus uiolare ñ ꝑmittit᷑.
ꝑ aliqm prauam delectationẽ. Pec¬
ten. quia capillos ab inuicẽ discer¬
nit. uirtutẽ figarat discretionis.
Peplum qd̾ capillos ne fluant con¬
seruat: cogitationũ sobrietatẽ & qͥ¬
ẽtem insimiat. Inaures eo qd̃ auin¬
um ornañita sunt: obechientiam
expͥmunt. Diadema significat glo¬
tiam. conscientie: dequa scͥptum ẽ.
Gia nr̃a hec ẽ testimoniũ conscientie
nr̃e. Speculum significat scͥpturaꝵ
lectionem: inqua anima quid inse
bonum sit: quidue malũ. qͥd hone¬

Expanded text:
extris tuis in vestitu deaurato, circumamicta varietate . Zona, qua lumbi praecinguntur, castitatem significat, qua fluxa luxuria carnis humanae refrenatur, sicut scriptum est: Sint lumbi vestri praecincti . Annulus exprimit fidem integram, per quam sponsa sponsum absentem diligit, et ad ejus speciem jugi desiderio pervenire concupiscit. Murenula, quae pectori affligitur, ne adulter manum inserat, castam praetendit dilectionem, quam diabolus violare non permittitur per aliquam pravam delectationem. Pecten, quia capillos ab invicem discernit, virtutem figurat discretionis. Peplum, quod capillos ne fluant conservat, cogitationum sobrietatem et quietem insinuat. Inaures eo quod aurium ornamentum sunt, obedientiam exprimunt. Diadema figurat gloriam conscientiae, de qua scriptum est. Gloria nostra est testimonium conscientiae nostrae . Speculum significat Scripturarum lectionem, in qua anima quid in se bonum sit, quidve malum, quid hone
Abbreviated transcription (Latin):
multis modis. Retib. pedicis. laqueis
precipitiis. arci. raculis cuspide. inpa¬
gine. pennarũ odore. canib accipttͥb¬
Aucupiũ fit laqueis. pedicis. retibus
arcu. uisco. hamo. Piscat᷑a fit sagenis
retibi. gurgustus. hamis iaculis. ad
uenationẽ ꝑtinet õñis industria
coquoꝵ. pistoꝵ. carnficum ⁊ caupo¬

Expanded text:
multis modis, retibus, pedicis, laqueis, multis modis, retibus, pedicis, laqueis, praecipitiis, arcu, jaculis, cuspide, indagine pennaruAucupium fit laqueis, pedicis, retibus, arcu, visco, hamo. Piscatura sit sagenis, retibus, gurgustiis, hamis, iaculis. Ad venationem pertinet omnis industria coquorum, pistorum, carnificum et caupo
Abbreviated transcription (Latin):
Rinat᷑a duas ht̃ sp̃es. architectori¬
Icam & fabrilem. Architectorica
diidit᷑ in cem̃tariam q̃ ad lathomos
⁊ ccm̃tarios. ⁊ in carpentariã q̃ ad car¬
pentarios ⁊ ad tignarios ꝑtinet. fabri¬
lis diuidit᷑ in malleatoriã ⁊ exclusoriã.
Id armaturã ꝑtinz om̃is industria car¬
pentarioꝵ. tignarioꝵ. ccm̃tarioꝵ. lato¬
moꝵ ⁊ fabroꝵ. qͥcqͥd fit instrumente
securi. ascia. dolabra. trulla. ꝑpendi¬
culo. martello. scalpello. artano. incube
in mat̾ia. ligno. lapide. sabulo. gipso
aiuigatio t̾cia spẽs ẽ mechanice
ad hanc ꝑtinet om̃is industria
uendendi ⁊ emendi. Hec inusa littora
adit. pacem ⁊ familiaritatẽ cũ ext̾nis
nationib ꝯponit. ⁊ pͥuata bona ꝯmu¬
gricult᷑a qͣtuor ht̃ sp̃ẽs. aruũ id⁊
agrum. qui sationib deptutat᷑.
ꝯsitum. qui nemoribi ut pomeria.
umeta. oliueta. pascuũ qui pascuis
ut prata. tempe. tesca. floridũ ut orti
aucnpium. piscat᷑am. feria fit

Expanded text:
rmatura duas habet species architectonicam et fabrilem. Architectonica dividitur in caementariam, quae ad latomos et caementarios, et in carpentariam, quae ad carpentarios et tignarios pertinet. Fabrilis dividitur in malleatoriam et exclusoriam. Ad armaturam pertinet omnis industria carpentariorum, tignariorum, caementariorum, latomorum, et fabrorum, quidquid fit instrumento, securi, ascia, dolabra, trulla, perpendiculo, malleo, scalpello, arctavo, incude. In materia ligno, lapide, sabulo, gipso avigatio est alia species mechanice, ad hanc enim pertinet omnis industria vendendi et emendi. Hec invisa litora adit, pacem et familiaritatem cum exteris nationibus componit et privata bona commugricultura quatuor habet species. Arvum, id est agrum, qui sationibus deputatur. Consitum, qui nemoribus, ut pomeria, vineta, oliveta. Pascuum, quod pascuis, ut prata, tempe, tesqua. Floridum, ut aucupium, piscaturam. Ferina fit
Abbreviated transcription (Latin):
re qd̾ mane dicit. sine tempꝰ tribu¬
lationis. Primũ mane suie tempꝰ
tribulationis ẽ. post discessum noc¬
tis hodierne sollempnitatis. Scdm.
ꝑost horam mortis. t̾tium. ptꝰ cursũ
scłi presentis. S mane hocdierne fes¬
tiuitatis. mane dñici natalis. quomͦ
dici potest tempus tribulationis.¬
tempꝰ exultationis: S si subtiliteꝵ
ꝑspiciatur. ẽ quibidam tempꝰ tribu
lationis. qiia tempꝰ temptationis.
pus ẽ tribulationis. quia tempꝰ tẽp¬
tationis. dum diabolus ꝑspestacula
uanitatis. & suꝑfluitatem comestio¬
nis & potationis. & multiplicis disso¬
lutionis. multis tendit laqueos pre¬
cipitationis. Quanto gͥ diabolus in
dieb sollempnib instantius querit
occasionem. & leuiꝰ inuenit temptan¬
di facultatem. tanto quisq ad resistẽ
dum semetipsum debet p̾parare
cautiorem. & fortiorem. ne cum filii
dĩ cong̾gati fuerint miniũ. suꝑue¬
mens sathan aliqem eoꝵ ꝑ culpam

Expanded text:
re quod dicit mane, sive tempus tribure quod dicit mane, sive tempus tribulationis. Primum mane sive tempus tribulationis est post discessum noctis hodiernae solemnitatis; secundum post horam mortis; tertium post cursum saeculi praesentis. Sed mane hodiernae festivitatis, mane Dominici natalis quomodo dici potest tempus tribulationis,tempus exsultationis? Sed si subtiliter perspicitationis? pus tribulationis, quia tempus tentationis, dum diabolus per spectacula vanitatis; et superfluitatem comestionis et potationis et multiplicis dissolutionis multis tendit laqueos praecipitationis. Quanto igitur diabolus in diebus solemnibus instantius quaerit occasionem, et facilius invenit tentandi facultatem, tanto quisque ad resistendum debet semetipsum praeparare cautiorem et fortiorem, ne cum filii Dei congregati fuerint in unum, superveniens Satan aliquem eorum per culpam
Abbreviated transcription (Latin):
tur ds hominis. quando hominẽ
a malo liberat. & in bono confir¬
mat. & sic amalo lib̾ando. & in bo¬
no confirmando. uistificat. Miserẽ
nobis illam dones ꝑgr̃am. Le enim
expectauimꝰ. Qui indm̃i sperat: dm̃
ꝑspem expestat. Qui em̃ minime
sꝑat. minime expectat. s ꝑ miserã
conscientiam diuinam fugit p̃sen¬
tiam. nec deo querit p̃sentari. dum
ab eo timet condemꝑnari. Dñe mi¬
serere nr̃i. ꝑuistificationẽ. te emni
expestauimꝰ ꝑspem. Esto brachiũ
mittit brachuim. & qd̾ sub uingit
salus. & unum sensum ht̃ qd̾ dicit
in mane. & qd̾ addit intemꝑe tribu¬
lationis. Esto dñe brachium nr̃m
& salus nr̃a. ut nos lib̾es amalo &
confirmes in bono. Si tu fueris bra¬
chium nr̃m. si salus nr̃a. ab hostib
nos obpugnantib liberabimur.
& inconu̾satione bona sicut illi an¬
tiqui murbe ierosolimitana salua¬
mur inmane. intemꝑe tribulatio¬
nis. Possumus trib modis distingue¬

Expanded text:
tur Deus hominis, quando hominem tur Deus hominis, quando hominem a malo liberat, et in bono confirmat; et sic a malo liberando, et in bono confirmando justificat. Misererenobis illam dones per gratiam. Te enim exspectavimus. Qui in Deum sperat, Deum per spem exspectat. Qui enim minime sperat, minime exspectat; sed per miseram conscientiam divinam fugit praesentiam. Nec Deo quaerit praesentari, dum ab eo timet condemnari. Domine, miserere nostri per justificationem, te enim exspectavimus per spem. Esto brachium mittit brachium, et quod subjunxit salus: et unum sensum habet quod dicit in mane, et quod addit in tempore tribulationis. Esto, Domine, brachium nostrum, et salus nostra, ut nos liberes a malo, et confirmes in bono. Si tu fueris brachium nostrum, si salus nostra, ab hostibus nos impugnantibus liberabimur, et in conversatione bona sicut illi antiqui in urbe Jerosolymitana salvabimur. In mane, in tempore tribulationis. Possumus tribus modis distingue
Abbreviated transcription (Latin):
fundere. laudib diuinis os aꝑire.
missas celebrare. quelibet sacram̃¬
ta dei tractare. & eis cõmunicare.
& quelibet huiꝰ modi facere. si negli¬
gas uel contempnas mandatum.
duectionis obseruare: Sunt qui
multa pauꝑib erogant. multa
scõꝵ loca sub obtenti redimende
ꝓprie prauitatis. & ꝑmerende bea¬
te retributionis. ꝑegrinando ui¬
sitant. & alia multa bona facuint.
s semetipsos nichilominus male
niuendo scelerib inuoluunt.
Isti frustra sua ꝑ deo tribuunt. qͣm¬
duu deo semetipsos auferunt. Nã
si tua das deo. teipsum diabolo:
ñ ẽ equa particio. D̾s̃ hominem
fecit. & redemit. & ideo debet totũ
hominem possidere. & ab ipso fruc
ꝓpt̾ ñ debes dare diabolo. qd̾ debes
deo. Quilibet gͦ praui sicuit tem¬
ꝑalia bona. xp̃o insuis m̃bris stu¬
dent dare. sic semetipsos deo uel
& sic ciuitas eoꝵ duplici muro mu
o hostium impetum ñ ualet sus¬
tinere. Dũe miserere nr̃i. Misere¬

Expanded text:
fundere, laudibus divinis os aperire, fundere, laudibus divinis os aperire, missas celebrare, quaelibet sacramenta Dei tractare et eis communicare, et quaelibet hujusmodi facere, si negligas vel contemnas mandatum dilectionis observare? Sunt qui multa pauperibus erogant, multa sanctorum loca, sub obtentu redimendae propriae pravitatis et promerendae beatae retributionis, peregrinando visitant et alia bona multa faciunt, sed semetipsos nihilominus male vivendo sceleribus involvunt. Isti frustra sua pro Deo tribuunt, quandiu Deo semetipsos auferunt. Nam si tua das Deo, teipsum diabolo, non est aequa partitio. Deus hominem fecit et redemit et ideo debet totum hominem possidere, et ab ipso fructon debes dare diabolo quod debes Deo. Quilibet ergo pravi, sicut temporalia bona Christo in suis membris student dare, sic semetipsos Christo,et sic civitas eorum, duplici muro muno hostium impetum non valet sustinere. Domine, miserere nostri. Misere
Abbreviated transcription (Latin):
electoꝵ significat ppłm. indiuine
ꝑacis insione collocatum. Senna¬
cherib & enis exercitus. ppło dĩ draꝰ
inimicus. diabolum designat mul¬
titudinemq demonũ. ac prauoꝵ
hominũ. uenit sennacherib cum
exercitu suo. & uideos inierłm con¬
sistentes expugnare conatur. cum
diabolus cum multitudine malig
& eos ꝑqmͣlibet culꝑam a securita¬
te sue quieris. & astatu rectitudinis
subũtere molit᷑. Erant duo muri
inierłm: murus suꝑior siue int̾ior.
murus inferior uel ext̾ior. Sic in
sp̾uali conu̾satione fidelium. duo
sunt p̾cipua munim̃ta quasi duo
muri. dilectio scilicet & actio. Dilec¬
tio. murus int̾ior: actio murus ex¬
t̾ior. S nichil ualet ad salutem mii¬
rus ext̾ior: nisi int̾ior diligent̾ custo¬
diatur. Quid namq ꝑdest oꝑis ex¬
hibitio. si desit cordis dilectio: Qͥd
ualet panem esurienti porrigere.
potum sicienti dare. hospitem col¬
ligere. nudum oꝑire. infirmum
uisitare. ad indusum & in carcere
ire. diu̾sarum orationum u̾ba

Expanded text:
electorum significat populum in divinae pacis visione collocatum. Sennacherib et ejus exercitus, populo Dei dirus inimicus, diabolum designat, multitudinemque daemonum ac pravorum hominum. Venit Sennacherib cum exercitu suo, et Judaeos in Jerusalem consistentes expugnare conatur, dum diabolus cum multitudine malignet eos per quamlibet culpam a securitate suae quietis, et a statu rectitudinis subvertere molitur. Erant duo muri in Jerusalem, murus superior sive interior, murus inferior vel exterior. Sic in spirituali conversatione fidelium duo sunt praecipua munimenta quasi duo muri, dilectio scilicet et actio: dilectio murus interior, actio murus exterior; sed nihil valet ad salutem murus exterior, nisi interior diligenter custodiatur. Quid namque prodest operis exhibitio, si desit cordis dilectio? Quid valet panem esurienti porrigere, potum sitienti dare, hospitem colligere, nudum operire, infirmum visitare, ad inclusum carcere re, diversarum orationum verba
Abbreviated transcription (Latin):
miscdiam & iudicium cantabit. mi¬
scłiam bonos saluando. indicium
malos concdampirando. & honor re¬
gis qui bonos saluabit. uidiciũ di¬
liget quo malos condempnabit. &
duo que ds uno & et̾no u̾bo locutus
ẽ semel. complebunt᷑. quia potestas
dei erit adreꝓbos puniendos. & tͥ
quia tu reddes unicuiq uixta oꝑa
sna. Cunc cum filius tradiderit reg¬
nttm deo & patri. finis erit. idẽ. con¬
summatio orimiũ. crim enacuau̾te
omnẽ pͥncipatum & potestatam. &
uirtutem. ut amplius ñ dͥn̾̃etur ħo¬

Expanded text:
diam et judicium cantabit , misericordiam bonos salvando, judicium malos condemnando. Et honor regis, quo bonos salvabit, judicium diliget , quo malos condemnabit, et duo quae Deus uno et aeterno verbo locutus est semel complebuntur , quia potestas Dei erit ad reprobos puniendos, et tiquia tu reddes unicuique juxta opera sua . Tunc cum tradiderit Filius regnum Patri finis erit, id est consummatio omnium , cum evacuaverit omnem principatum, et potestatem, et virtutem , ut amplius non dominetur s
Abbreviated transcription (Latin):
mane. in temꝑe tribulationis. ne
diabolus ciuitatem scãm. ꝑtempta¬
tionem frangat. fideles tuos ꝑmiqͥ¬
tatem captos abducat. Scd̾m mane.
siue tempꝰ tribulationis. ẽ post horã
siue etiam in ipsa hora mortis. Quã¬
di homo uiuit quodammͦ innocte
ẽ. quia ñ cognoscit multa que post
mortem cogniturus ẽ. Sicut namq
dicit salomon. sunt iusti atq sapiẽ¬
tes & oꝑa eoꝵ inmanu dĩ sunt. & tam̃
nescit homo utrum amore an odio

Expanded text:
a in die tribulationis, ne diabolus civitatem sanctam per tentationem frangat, fideles tuos per iniquitates captos abducat. Secundum mane sive tempus tribulationis est post horam sive etiam in ipsa hora mortis. Quandiu homo vivit quodammodo in nocte est, quia non cognoscit multa, quae post mortem cogniturus est. Sicut namque dicit Salomon: Sunt justi, atque sapientes, et opera eorum in manu Dei sunt. Et tamen nescit ho
Abbreviated transcription (Latin):
sollempnitatis. nos lib̾a adiabolica
infestatione. int̾tio. idẽ indie resur¬
restionis. nos lib̾a aꝑpetua dampna¬
tione. Esto ubiq brachium nr̃m. sa¬
lus nr̃a. ut nos a malo lib̾es. & in bo¬
no salues. Iargiendo nob̃ głam qm̃¬

Expanded text:
hora mortis, nos libera a diabolica infestatione; in tertio, id est in die resurrectionis, nos libera a perpetua damnatione. Esto ubique brachium nostrum, salus nostra, ut nos a malo liberes, et in bono salves, et largiendo nobis gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
u̾e miserere nr̃i. te enim expec¬
tauimꝰ. esto brachium nr̃m
in mane. & salus nr̃a intemꝑe tri¬
bulationis. Ds fons & origo boni
tociris. sine cuiꝰ suffragio nec bonũ
possumis habere. nec malũ ualemꝰ
euadere. nec consequi iusticiam uel
głam. nec culpam uitare uel penã.
ipse uigiter a nob ẽ. exorandꝰ. ipse
iugit̾ reclamandꝰ. ut ipsius suffra¬
gante gr̃a. & a malo liberemͣ. & in
bono confirmem᷑. Legimꝰ inu̾bis
daico. exigentib peccatis. a senna¬
cherib intra muros ierłm obsesso.
orauerit dicens. Dñe miserere nr̃i

Expanded text:
i; te enim exspectavimus. Esto brachium nostrum in mane, et salus nostra in tempore tribulationis . Deus fons et origo boni totius, sine cujus suffragio nec bonum possumus habere, nec malum valemus evadere, nec consequi justitiam vel gloriam, nec culpam vitare nec poenam; ipse jugiter a nobis est exorandus, ipse jugiter reclamandus, ut ipsius suffragante gratia et a malo liberemur, et in bono confirmemur. Legimus in verbis Judaico, exigentibus peccatis, a Sennacherib intra muros Jerusalem obsesso oravit dicens: Domine, miserere nostri;
Abbreviated transcription (Latin):
qui dampnandi. nec uidet p̾mia
bonoꝵ nec penas maloꝵ. nec concio
dit ꝑfidem. nec adhuc uidet rem. ad
qm tendit ꝑspẽ. S ingen̾ali resur¬
restione recedente noste p̃sentis ig¬
norantie. illutescet dies cognitionis
ꝑfecte. quando cong̃gatis om̃ib crea¬
turis rationalib dm̃ iudebit om̃is
oculus. quando ds illumnabit abs¬
mente dño cum om̃ib sc̃is sius erit
lux magna. quia erit lux lune sic̃
repbis amara. tribulabit᷑ ibi fortis
Dies ire dampnandis erit dies illa.

Expanded text:
qui damnandi; nec videt praemia qui damnandi; nec videt praemia bonorum, nec poenas malorum; nec concio dit per fidem; nec adhuc videt rem ad quam tendit per spem; sed in generali resurrectione recedente nocte praesentis ignorantiae illucescet dies cognitionis perfectae, quando, congregatis omnibus creaturis rationalibus, Deum videbit omnis oculus, quando Deus illuminabit absniente Domino cum omnibus sanctis suis erit lux magna, quia erit lux lunae sicureprobis amara, tribulabitur ibi fortis . Dies irae damnandis erit dies illa,
Abbreviated transcription (Latin):
malo. immolanti uictimas & sacͥfi¬
cia. contempnenti. sicut bonꝰ sic &
peccator. ut ꝑuirus ita & ille qui
ueritatem dicit. Et item. Nescit ħo
finem suum. s sicut pisces capunt᷑
hamo. sic homines capiunt᷑ intem¬
apłs paulus. Nichil mͥ conscius sum:
s ñ in hoc iustificatus sum. Qui
nocte magne ignorantie. om̃ib die¬
b uite suȩ. Inmorte uͦ. dies illi cogni¬
contemplabit᷑. Inistius diei matu¬
tino multum ẽ tip̃ilum humano
sp̃ui. ne a crudeli semtacherib im¬
petat᷑. & pro peccatis suus ad t̾ram ui¬
timã. ad infermu iudelicet ab du¬
cat᷑. In morte nramq solet diabolus
miseram animã cum sius satelliti¬
b circumdare. & undiq coangusta¬
re. & si licentia sibi detur. ad istam ter¬
ram. ꝓsternere. Dñe esto brachium
nis. Quamditi namq gents huma¬
nim inp̾senti scło demorat᷑. magna
nocte ignorantie tegitur. Nondum
enim scire potest qmͣditi mundus
subfistat. uel quando finẽ accipiat.
Nondum nouit qui sint saluandi.

Expanded text:
timas, et sacrificia contemnenti. Sicut bonus sic et peccator, ut perjurus, ita et ille, qui verum dejerat . Et item: Nescit homo finem suum; sed sicut pisces capiuntur hamo, sic homines capiuntur in temapostolus Paulus: Nihil mihi conscius sum, sed non in hoc justificatus sum. Qui nocte magnae ignorantiae omnibus diebus vitae suae. In morte vero dies illi cognicontemplatur. In istius diei matutino multum est timendum humano spiritui, ne a crudeli Sennacherib impetatur, et pro peccatis suis ad terram ultimam, ad infernum videlicet abducatur. In morte namque solet diabolus miseram animam cum suis satellitibus circumdare, et undique coangustare, et si licentia sibi detur, ad istam terram prosternere. Domine, esto brachium nis. Quandiu namque genus humanum in praesenti saeculo demoratur, magna nocte ignorantiae tegitur. Nondum enim scire potest quandiu mundus subsistat, vel quando finem accipiat; nondum novit qui sint salvandi,
Abbreviated transcription (Latin):
amorem conũtit. cibo pascit. quia
scientia ũbi reficit. Ducem itineris
eligit. quia suii etiã p̃dicatorẽ facit.
& qui amalechitam sequi ñ ualuit.
deseruit. ñ solum conũsus. in m̃te¬

Expanded text:
amorem convertit. Cibo pascit, quia verbi scientia reficit. Ducem itineris eligit, quia suum etiam praedicatorem facit. Et qui Amalecitam sequi non valuit, deseruit, non solum conversus in
Abbreviated transcription (Latin):
um uenisset dauid & uiri eiꝰ in
sicelech die t̾cia. amalechite un¬
petum fecerant ex parte anstrali in
derant eam igni. & captinas duxerãt
mulieres exea. Considerandũ ẽ qͥꝗsit
qd̃ amalechite sicelech inuadt̾. & p̃dã
capuuit. Imalechite em̃ ppłs lambẽs
nant᷑. que t̾rena ambiendo. quasi
diligentes. lucra de alienis dãpnis
exaggerant. Et hoc absente daiud
agunt. quia redemptorẽ ante ocłos
cordis habere neglignnt. E gyptlis
tor p̃sentis scłi peccati ingredine o¬
ꝑtus. sepe ab eodem scło infirmus
despectusq relinquit᷑. ut cum eo

Expanded text:
um venisset David, et viri ejus in Sicelech die tertia, Amalecitae impetum fecerunt ex parte australi in derunt eum igni, et captivas duxerunt mulieres ex ea . Considerandum est quid sit quod Amalecitae Sicelech invadunt, et praedam capiunt. Amalecitae quippe populus lambens na cuncta ambiendo quasi diligentes, lucra de alienis damnis exaggerant. Et hoc absente David agunt: quia Redemptorem ante oculos cordis habere negligunt. Quid est etor praesentis saeculi, peccati sui nigredine opertus, saepe ab eodem saeculo infirmus despectusque relinquitur, ut cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
apud grecos limis fuit. apud
latinos uarro. ⁊ nr̃is temporib ioħes
sicam nat᷑alem tales milesius unus de
septẽ sapientib inuenit. Arichineticã
pythagoras inuenit. boetius tͣnstulit.
Musice reꝑtorem diuma hystoria cõ¬
memorat iobal. greci ⁊ alii alios. Geome¬
triam greci inuenerunt. Astrologiam
abraham. Nenroth autẽ astrononiã.
cuiꝰ etiã nomine intitulat᷑. Ethicam
socͣtes scripsit. Usum lanificu fert᷑ mi¬
nerua atheniensib tradidisse. Ninus
primus omĩum bella mouit. Usum
nauigu pelasgi inuenerunt. Ceres:
frum̃tum dicit᷑ inuenisse. Usum quoq
putat᷑ apollo. ludos lidi inuenerunt.
qui de lidia qͦndam egressi in etruria
consederunt. ⁊ ibi int̾ cet̾a suꝑstitionũ
suarum gn̾a ludos instituerunt. Un¬
de romani accersitis magistris: ludos
rome fecerunt. Abraham inuenit lit¬
teras syroꝵ. fenix grecoꝵ. ysis egypti¬
oꝵ. Moyses hebreoꝵ. Carm̃tis latinoꝵ
Alcinon quidã fabulas dicit᷑ muenisse.

Expanded text:
apud Graecos Linus fuit, apud Latinos Varro, et nostris temporibus Joannes sicam naturalem Thales Milesius, unus de septem sapientibus, invenit. Arithmeticam Pythagoras invenit, Boetius transtulit. Musicae repertorem divina historia commemorat Jobal; Graeci, et alii alios. Geometriam Graeci invenerunt; astrologiam, Abraham. Neharot autem astronomiam, cujus etiam nomine inscribitur. Ethicam Socrates docuit. Usum lanificii fertur Minerva Atheniensibus tradidisse. Ninus primus omnium bella movit. Usum navigii Pelasgi invenerunt. Ceres frumentum dicitur invenisse. Usum quoqueputatur Apollo. Ludos Lydi invenerunt, qui de Lydia quondam egressi in Etruria consederunt, et ibi inter caetera superstitionum suarum genera ludos instituerunt. Unde Romani accersitis magistris ludos Romae fecerunt. Abraham invenit litteras Syrorum, Phoenix Graecorum, Isis Aegyptiorum, Moyses Hebraeorum, Carmentis Latinorum. Alcmon quidam fabulas dicitur invenisse.
Abbreviated transcription (Latin):
doctores sc̃i qui patris lucerna di¬
cunt᷑. lumine fidei & scientie pleni.
om̃s gentes exhortant᷑. ut spreta y¬
doloꝵ cultura & relicto errore con¬
fusionis cum austore suo diabolo.
re festinent. Nam & ioab. qͥ abnex
indolo loquens & ꝑcutiens mingi¬
ne int̾fecit. antiquum hostem sig¬
nificat. qui fideles fraudulent̾ subũ¬
tit. & ꝑ libidinis contagionẽ int̾sic̃.
ob enim: ininucus. uel idem pat̾
int̾pretat᷑. Omniũ eñi iniquoꝵ di¬
abolus pat̾. & caput ẽ. Unde scrip

Expanded text:
sacerdotes sancti qui patris lucerna dicuntur, lumine fidei et scientiae pleni, omnes gentes exhortantur ut, spreta idolorum cultura et relicto errore confusionis cum auctore suo diabolo, enire festinent. Nam et Joab, qui Abner in dolo loquens et percutiens in inguine interfecit, hostem significat antiquum, qui fideles fraudulenter subvertit, et per libidinis contagionem interficit. Joab enim, inimicus vel idem pater interpretatur. Omnium iniquorum diabolus pater
Abbreviated transcription (Latin):
effundebant & numerabant
pecuniam quȩ inuemiebat᷑ in domo
dñi. & dabant eã uixta mimerũ
atq m̃suram inmanu eoꝵ qui pre¬
erant cementariis domꝰ dm̃. Scriba
& pontifex significant apłos & sum¬
mos doctores. quos pͥncipes mneccłia¬
electio diuina constitit. qui ꝑ dis¬
cipulos suos u̾bi semina ꝑ totum or¬
bem sparserunt. quatunis oꝑarios
uoluntati dei ydoneos inauditorib
suis ꝑfic̾ent. quoꝵ alii fabricabant
ligna. qun se & sibi obedientes. ligna
fructifera indomo dñi ꝑare stude¬
bant. Alii sartatecta templi faciebãt.
quando illa que ꝑ heresim & scisma¬
ta rupta erant reedificabant. Alu
saxa cedebant. cũ duros corde & in¬
credulos fortit̾ increpabant. ita ut
compleret᷑ instauratio in uniu̾sis
que indigebant expensa. ad doniũ
dm̃i inumiendã. iuxta illud. Unicui¬

Expanded text:
effundebant, et numerabant pecuniam, quae inveniebatur in domo Domini, et dabant eam juxta numerum, atque mensuram in manus eorum qui praeerant caementariis in domo Domini . Scriba et pontifex significant apostolos et summos doctores, quos principes in Eccelectio divina constituit, per discipulos verbi semina per totum orbem sparserunt, quatenus operarios voluntatis Dei idoneos auditoribus suis praeficerent, quorum alii fabricabant ligna, cum se et sibi obedientes ligna fructifera in domo Domini parare studebant. Alii sartatecta templi faciebant, quando illi, quae per haeresim et schismata rupta erant raeedificabant; alii saxa caedebant, cum duros corde et incredulos fortiter increpabant, ita ut impleretur instauratio in universis, quae indigebant expensa ad domum Domini muniendam, juxta illud: Unicui
Abbreviated transcription (Latin):
qui int̾pretat᷑ declinans. ẽ ppłs elec¬
torum. qui dum in sodonris. idẽ
int̾ reꝓbos ut aduena morat᷑. qmͣ¬
tum uaiet scelera eoꝵ declinat. Exe¬
unte loth sodomia perit. qͥa incon¬
sũmatione scłi exibunt angłi & se¬
ꝑabunt malos demedio iustoꝵ. &¬

Expanded text:
qui interpretatur declinans, est populus electorum, qui dum in Sodomis, id est inter reprobos ut advena moratur, quantum valet scelera eorum declinat. Exeunte Loth, Sodoma perit, quia in consummatione saeculi exibunt angeli, et separabunt malos de medio justoru
Abbreviated transcription (Latin):
Quare me reppuilisti. quare tristis in¬
cedo dum affligit me mimicꝰ: Sed
continuo dñs ad est ꝙdicit. Confidi¬
te. ego sum. nolite timere. De hac cõ¬
solatione scͥptum ẽ. Cum transieris
ꝑaquas tetum ero. & flumina ñ oꝑi¬
ent te. Et innauim adillos ascend̾.
q̃n sc̃am eccłiam ꝑ grãm intrans fide¬
les contra quelibes adu̾sa munt.

Expanded text:
tristis incedo, dum affligit me inimicus? Sed continuo adest Dominus, et dicit: Confidite: ego sum, nolite timere. De hac consolatione dictum est: Cum transieris per aquam, tecum ero, et flumina non operient te . In navim ad illos ascendit, quando sanctam Ecclesiam per gratiam intrans, fideles contra quaelibet adversa munit.
Abbreviated transcription (Latin):
debitores istos a debito peccati ꝑ pe
dñs infine sine fine detali pruden¬
tia laudet. Amissa namq uillicatio¬
ne fodere ñ ualebit & m̃dicare eru¬
bescet. qͥa post hanc uitã nemini da¬
tur facultas oꝑandi. uel fiducia dm̃
p̃dicandi. Debitores quoq adebito
relaxati uillicum post uillicationẽ.
indomos recipiunt: cum sensus &
affectus apeccato ꝑpenitentiam &
remissionem alleinati. & celestib p̃¬
miis ditati. in celesti mansione iocũ¬
dum reddunt. de seꝑtuagint.i duob dis

Expanded text:
 debitores istos a debito peccati per p debitores istos a debito peccati per pet, ut eum Dominus in fine sine fine de tali prudentia laudet. Amissa namque villicatione, fodere non valebit; et mendicare erubescet, quia, post hanc vitam, nemini datur vel facultas operandi, vel fiducia Deum deprecandi. Debitores quoque a debito relaxati, villicum post villicationem in domo accipiunt, quando sensus et affectus a peccato per poenitentiam et remissionem allevati et coelestibus praemiis ditati, hominem in coelesti mansione jucundum