comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ plenitudine om̃s accepimꝰ. ut sciamꝰ
suꝑ eminentẽ scientiȩ caritatẽ xp̃i. ut
impleam᷑ in omnẽ plenitudinẽ dei.
C aput est enĩ om̃iũ xp̃c. ex quo totũ corpꝰ
ꝓducit᷑. & mutua sibi conexione coniungit᷑
in crem̃tũ sui ȩdificationẽ caritatis accipi-¬
ysi in illiꝰ arcȩ testimonii edificatione dicit.
Iminittes in arcã testimonii quȩcunq dabo
tibi. & facies impositionẽ ꝓpiciatorii.
Et infra. Impones ꝓpiciatoriũ suꝑ arcam
de suꝑ. & immites testimonia quȩ dabo.
& in notescã cibi inde. & loquar cͥ de suꝑ.
Noc est inde. ubi supͣcęlos est ubi ad patrẽ ẽ.
inde tibi loquar Accedamꝰ itaq fidei suf¬
fragio subnixi & eiꝰ remigus eleuati ad illã
sedẽ gr̃ȩ. refugientes hoc scłm & eiꝰ contagi¬
onẽ. Hoc. ẽ. autẽ fugere. abstinere a pecca¬
tis. ad similitudinẽ & imaginẽ dĩ forniã
uirtutũ assumere. extendere uires nr̃as
ad imitationẽ dĩ. scd̾m mensurã possibili¬

Expanded text:
omnes accepimus, ut sciamus supereminentem scientiae caritatem Christi et inpleamur in omnem plenitudinem dei. caput est enim omnium Christus, ex quo totum corpus producitur et mutua sibi conexione coniungitur incrementum sui aedificatione caritatis accipiysi in illius arcae testimonii aedificatione dicit: Immittes in arcam testimonia quaecumque dabo tibi, et facies impositionem propitiatorii . Et infra: Impones propitiatorium super arcam desuper et inmittes testimonia quae dabo, et innotescam tibi inde et loquar tibi desuper, hoc est: inde ubi supra caelos est, ubi apud patrem est, inde tibi loquar. Accedamus itaque fidei suffragio subnixi et eius remigiis eleuati ad illam sedem gratiae, fugientes hoc saeculum et eius contagionem. hoc est autem fugere: abstinere a peccatis, ad similitudinem et imaginem dei formam uirtutum adsumere, extendere uires nostras ad imitationem dei secundum mensuram nostrae possibili
Abbreviated transcription (Latin):
dotũ. indum̃ta describit intelligibilia
qđ uirtute sua induit mundũ. & tanꝗͣ
eo amictus fulget inom̃ib. Induit
etiã cognitionẽ generis humani. per
huiꝰ corporis susceptionẽ ad dñm ducens. &
in enarrabili caritate in fundens se om̃ib

Expanded text:
dotum indumenta describit intellegibilia, dotum indumenta describit intellegibilia, quod uirtute sua induit mundum et tamquam eo amictus fulget in omnibus. induit etiam cognationem generis humani per huius corporis susceptionem ad dominum dicens .... et inenarrabilem ca
Abbreviated transcription (Latin):
tues sacerdos inȩt̃nũ. Recte in egnũ.
qr alii tẽporales. õs sub peccato. hic aut̃ im¬
prȩuaricabile habet sacerdotuĩ. Om̃s
submorte. hio autẽ sẽꝑ uiuens. qm̃ qͥ salua¬
re alios pocest. ipse ꝑire qu̾e ad modũ posset &
Palis enĩ inqͥt nob̾ decebat. Recta ÷ elocucio
Siqͥdẽ apud eos qͥuerborũ & elocutiontim
delectũ habuert̃. huiꝰ modi inuenit᷑ dicen¬
te aliquo. locũ editiorẽ quã uictorib
decebat. Qđ idõ ñ p̃te.rii. ut sciamꝰ qͥa
apłs nacuralib magis quã uulgatis. aut
scđm artẽ utit᷑ uerbis. Talis gͦ inquit
nob̾ decebat princeps. sacerdos. uistus. sc̃s.
in nocens. immaculatꝰ. segregatꝰ ã peccacorib
Ynde & unctus naturalit̾ legit᷑ adõ pacre.¬
qr lum̃ ÷ uerbũ qđ illuminat omnem
hominẽ ueniencẽ in hunc mundũ. Noc
est uerbũ dĩ in quoẽ. magnũ sacerdotiũ.
cuiꝰ moyses in illo uestim̃to pͥncipis sacer¬

Expanded text:
Tu es sacerdos in aeternum . Recte in aeternum, Tu es sacerdos in aeternum . Recte in aeternum, qua alii temporales omnes sub peccato, hic autem impraevaricabile habet sacerdotium: omnes sub morte, hic autem semper vivens; quoniam qui salvare alios potest, ipse perire quemadmodum posset? Talis enim, inquit, nobis decebat . Recta elocutio. Siquidem et apud eos qui verborum et elocutionum delectum habuerunt, hujusmodi invenitur, dicente aliquo: Locum editiorem quam victoribus decebat . Quod ideo non praeterii, ut sciamus quia Apostolus naturalibus magis quam vulgatis, aut secundum artem utitur verbis. Talis ergo, inquit, nobis decebat princeps, sacerdos, justus, sanctus, innocens, immaculatus, segregatus a peccatoribus, Unde et unctus naturaliter legitur a Deo Patreminauit omnem hominem uenientem in hunc mundum. hoc est uerbum dei, in quo est magnum sacerdotium, cuius Moyses in illo uestimento principis sacer
Abbreviated transcription (Latin):
rit. uerberas. Et siquis uxorẽ tuã affectaue.¬
rit. ꝑ sequendũ putas. Qd gͦ in aliis rep̃hendis.
ipse cõmittis. Qui predicas ñ furandũ. furaris.
Qui dicis ñ adulterandũ ad ulteras. Secuta. ẽ.
ctiã lex: quȩ data est ꝑ inopsen. Per legẽ
autẽ cognitio peccati. Accepisti etiã quid
declinares. & ea agisquȩ ꝓhibita cognoscis.
Hex autẽ quid oꝑat᷑. nͥ ut om̃is mundus subditꝰ
ficret dõe Quia ñ solũ hebreo data: uerũ
etiã ad uenã uocauit. quȩ ñ excludit ꝓseli¬
tũ. Sed quia lex os om̃iũ potuit oͥstruere.
& ñ potuit mentẽ conuertere. postremȩ
in quo esset refugiũ salutare. ut mors pͥn-¬
cipis sacerdotũ ab om̃i nos mortis liberaret
formidine. atq exueret metu. Quis est
rẽ ꝑfidẽ insanguine ipsiꝰ. ad ostensionẽ
iusticiȩ suȩ: Accipe autẽ. qr ipse ÷ pͥnceps
sacerdotũ magnꝰ. Pat̾ iurauit dõdicens.

Expanded text:
rit, uerberas et si quis ad uxorem tuam affectauerit, uerberas et si quis ad uxorem tuam affectauerit, persequendum putas. quod ergo in aliis reprehendis ipse committis: qui praedicas non furandum furaris, qui dicis non adulterandum adulteras. secuta est etiam lex, quae data est per Moysen, per legem autem agnitio peccati. accepisti etiam quid declinares et ea agis quae prohibita cognoscis. lex autem quid operatur nisi ut omnis mundus subditus fieret deo, quia non solum Hebraeo lata est, uerum etiam aduenam uocauit, quae non exclusit proselytum. non potuit mentem convertere, ideo ultim, in quo esset refugium salutare; ut mors principis sacerdotum ab omni nos mortis liberaret formidine, atque exueret metu . 16. Quis rem per fidem in sanquine ipsius ad ostensionem justitiae suae . Accipe autem quia ipse princeps est sacerdotum magnus. Pater juravit de eo dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ueritatẽ & iusticiã dĩ cognouit. non debet
ea agere quȩ morte digna st̃. Seq̃r bonitas
dĩ ꝓpiciatoria utiq de qͦ dicit. Andiuitias
bonitatis eiꝰ & patientiȩ & longanimitatis
contẽnis: Ignoras. qm̃ bonitas dĩ ad pęniten¬
tiã tẽ adducit : Id ẽ. debetͣ ad ducere. Pro
legis lationẽ. id÷ nomotheticen. ut siqͥs
contẽplatione diuinȩ bonitatis resoluit᷑.¬
& magis ad neglegentiã qu̾a ad pęnitentiã
in lege peccauert̃. ꝑ lege̾ iudicabunt᷑. Lex
autẽ gemina.ẽ. naturalis & scripta. natu-¬
sibi lex:: qͥ facit sponte quȩ legisst̃: & in
corde suo scriptũ opꝰ legis ostendit. Habesquȩ
bona st̃ legis. quȩ tam̃ ñ solũ scire uł audi¬
re ꝑfunctoriȩ : sed etiã facere debemꝰ. Non
enĩ auditores legis iustist̃ apud dm̃: sed facto¬
res legis iustificabunt᷑. Cognouisti etiã quae
mala. P rimũ natura ipsa boni oꝑis magistra:
Scis non furandũ. Et seruũ tuũ si furtũ tͥ fece¬

Expanded text:
qui ueritatem et iustitiam dei cognouit non debet ea agere quae morte digna sint. sequitur bonitas dei propitiatoria utique, de qua dicit: an diuitias bonitatis eius et patientiae et longanimitatis contemnis ignorans quoniam bonitas dei ad paenitentiam te adducit? id est: debet te adducere. proulegislationem, id est nomotheticen, ut si quis contemplatione diuinae bonitatis resoluitur et magis ad neglegentiam quam ad paenitentiam in lege peccauerunt per legem iudicabuntur.. Lex autem gemina est, naturalis et scripta: natusibi lex est qui facit sponte quae legis sunt et in corde suo scriptum opus legis ostendit. habes quae bona legis sint, quae tamen non solum scire uel audire perfunctorie, sed etiam facere debemus; non enim auditores legis iusti sunt apud deum, sed factores legis iustifica buntur; cognouisti etiam quae mala. primum natura ipsa boni operis magistra est. scis non furandum et seruum tuum, si furtum tibi fece
Abbreviated transcription (Latin):
euangelizat᷑. & omĩs in illud uĩ facit.
Disputantẽ contͣ phylargiriã saluatorem
pharisei deridebant. qͣsi contraria legi
ꝓpħisq preciperet. ubi multi & ditissimi
fuisse. & tam̃ dõ placuisse legerent᷑. Sed
& ipse moyses popłm quẽ regebat silegẽ
sequeret᷑. om̃ib quȩ t̾ra gignit bonis ab¬
undaturũ. sin aut̃ neglegeret: peste. fa-¬
me. in opia. cunctisq malis p̃dicaret c̃ẽ.
feriendũ. Quib ille occurrens. ostendit
int̾legẽ & euangeliũ sic̃ ꝓmissionũ ita &
p̃ceptorũ. ñ minimã debere e̾ẽ distantiã.
Et maiora quidẽ ꝓpt̾ regnũ cęloꝵs. mino

Expanded text:
evangelizatur, et omnis in illud vim facit. evangelizatur, et omnis in illud vim facit. Disputantem contra philargyriam Salvatorem Pharisaei deridebant, quasi contraria legi prophetisque praeciperet, ubi multi et ditissimi fuisse, et tamen Deo placuisse legerentur; sed et ipse Moyses populum quem regebat, si legem sequeretur, omnibus quae terra gignit, bonis abundaturum, si autem negligeret, peste, fame, inopia, cunctisque malis praediceret esse feriendum. Quibus ille occurrens, ostendit inter legem et Evangelium, sicut promissionum, ita et praeceptorum non minimam debere esse distantiam, et
Abbreviated transcription (Latin):
sua iusticia p̃sumere. sed & peccatores pu¬
blicanosq reciꝑe poenitentes. & sua q̃ for¬
te inciderant elemosinis peccata redimere
Sed illi p̃ceptorẽ miscđiȩ. humilitatis &
parsimoniȩ. duas maxime deridebant
ob causas: qr scilicet uel minꝰ utilia neq
unꝗͣ faciendat: quasi noxiꝰ ĩꝑaret. uel certe
utilia seda se iã facta suꝑfluus ingereret.
Et ait illis. Uos estis qͥ iustificatis uos corã
hominib. ds̃ aut̃ nouit corda ur̃a. Qui
qđ hominib altũ est: ab ominatio ÷ apud
dm̃. lustificant se corã hominib. peccato¬
res quidẽ quasi infirmos desꝑatosq contẽ¬
nunt. se aut̃ ipsos qͣsi ꝑfectos in om̃ib
cunctȩq fragilitatis ex ꝑtes. elemosina¬
rũ remedio opus hab̾e ñ credunt. Sed hec
noru tumoris altitudo quã sit iuste dã¬
nanda uidet ille qͥ illuminabit abscondi¬
ta tenebrarũ & manifestabit c̃silia cordiũ.
Lex & ꝓpħȩ usq ad ioħem. Ex eo regnũ dĩ

Expanded text:
ere, sed et peccatores publicanosque recipere poenitentes, et sua quae forte inciderent eleemosynis peccata redimere; sed illi praeceptorem misericordiae, humilitatis et parcimoniae duas maxime deridebant ob causas. Quia, scilicet, vel minus utilia, neque unquam facienda quasi noxius imperaret; vel certe utilia, sed a se jam facta superfluus ingereret. Et ait illis: Vos estis qui justificatis vos coram hominibus, Deus autem novit corda vestra. Quid quod hominibus altum est, abominatio est apud Deum. Justificant se coram hominibus, qui peccatores quidem quasi infirmos desperatosque contemnunt, se autem ipsos quasi perfectos in omnibus cunctaeque fragilitatis expertes eleemosynarum remedio opus habere non credunt. Sed haec noxii tumoris altitudo quam fit juste damnanda, videt ille qui illuminabit abscondita tenebrarum, et manifestabit consiliLex et prophetae usque ad Joannem, ex eo regnum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
qđ uerũ ÷ qͥs credet uob: de iniquo mã¬
mona qđ diuitias malors significet. supra
explanatũ est. Quarũ m̃tionẽ saluator
faciens. alibi dicit. Quia fallacia diuitiarũ
suffocat uerbũ. Uerȩ aut̃ diuitiȩ uel
ipsa ȩt̾nȩ uitȩ gaudia. de qͥb scriptũ ẽ. quȩ
diuitiȩ hȩreditatis ciꝰ inscĩs: uel uirtutũ sp̃u¬
aliũ quib ad uitã ꝑuenttur copiã significant¬

Expanded text:
 est, quis credit vobis. De iniquo mammona, quod divitias malorum significet, supra explanatum est, quarum mentionem Salvator faciens alibi dicit, quia fallacia divitiarum suffocat verbum. Veras autem divitias vel ipsa aeternae vitae gaudia de quibus scriptum est, quae divitiae haereditatis ejus in sanctis, vel virtutum spiritalium quibus ad vita
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ñ om̃ia recapitulant᷑ in euangelio.
Et tam̃ lex & ꝓpħȩ usq ad ioħem. qr non
Sañs qͥ dimittit uxorẽ suã ce ducit alt̾am:
moechat᷑. Et qͥ dimissã a uiro ducit: moe¬
chat᷑ ꝗđ de lege in ꝑpetuũ ñ uiolande
p̃dixerat: uno exẽpli gr̃a de illa sũpto
teftimonio confirmat. Ut ex hoc unodis¬
cerent etiã in cȩteris eũ ñ ad soluenda
sed ad implenda legis decreta uenisse. Cu¬
÷ ex positionẽ testimonii. siquis pleniꝰ ui¬
dere desiderat: ñ nr̃a sed maiorũ moni¬
m̃ta scrutet᷑. Beatissimi & eniꝰ patres. au¬
gustinꝰ in libro de sermone dñi in mon¬
te pͥmo ieronimꝰ & ambrosiꝰ in cõmenta¬
rus euangłistarũ mathei &e lucȩ sed &e
alii qͣm plurimi in suis quiq opusculis

Expanded text:
quin omnia recapitulentur in Evangelio. quin omnia recapitulentur in Evangelio. Et tamen lex et prophetae usque ad Joannem, quia non Omnis qui dimittit uxorem suam, et ducit alteram, moechatur, et qui dimissam a viro ducit, moechatur. Quod de lege in perpetuum non violanda praedixerat, uno exempli gratia de illa sumpto testimonio confirmat, ut ex hoc uno discerent, etiam in caeteris eum non ad solvenda, sed ad implenda legis decreta venisse. Cujus expositionem testimonii, si qui plenius videre desiderat, non nostra, sed majorum monumenta scrutetur. Beatissimi etenim patres, Augustinus in libro de Sermone Domini in monte primo. Hieronymus, et Ambrosius in commentariis evangelistarum, Matthaei et Lucae, sed et alii quam plurimi i
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u. qm ipsors est regnũ cȩlors. Ideoq
recte cũ diceret regn̾ũ dĩ euangelizari
addidit. Et om̃is in illud uĩ facĩt. Magna
enĩ uis & uiolentia grandis ẽ. nos t̾ra ge¬
nitos cȩlors sedẽ quȩrere possidere uel ꝑ
uirtutẽ᷑. qđ ñ possumꝰ tenere ꝑ naturam.
Nec solũ terrena contẽnere. sed & linguas
deridentiũ nos talia contẽnentes. Hoc enĩ
subdidit. cũ de sꝑnendis diuitus loquutꝰ
a phariseis cẽt derisus. Faciliꝰ est aut̃
cęlũ & t̾rã p̃terire. quã de lege unũ
apicẽ cadere. Ne putarent in eo qđ dix̃.
ab eo destructionẽ p̃dicari: manifeste ꝓtes¬
tat᷑. faciliꝰ maxima mundi elem̃ta. quam
minima legis dicta transire. & re uera.
Prȩterit enĩ figura huiꝰ mundi. Et alibi:
Celos aut̃ nouos &e t̾rã nouã & ꝓmissa ipsiꝰ
expectamꝰ in quib iusticia in habitat. de
lege aut̃ ne uniꝰ quidẽ litterȩ sũ mittas.
osa uident᷑: a sacram̃tis sp̃ualib uacant.

Expanded text:
m ipsorum est regnum coelorum . Ideoque recte cum diceret regnum Dei evangelizari, addidit: Et omnis in illud vim facit. Magna enim vis et violentia grandis est nos terra genitos, coelorum sedem quaerere, possidere velle per virtutem quod non potuimus tenere per naturam, nec solum terrena contemnere, sed et linguas deridentium nos talia contemnentes. Hoc enim subdidit, cum de spernendis divitiis locutus a Pharisaeis esset derisus. Facilius est autem coelum et terram praeterire quam de lege unum apicem cadere. Ne putarent in eo quod dixit: ab eo destructionem praedicari, manifeste protestatur, facilius maxima mundi elementa quam minima legis dicta transire. Et revera: praeterit enim figura hujus mundi . Et alibi: Coelos autem novos, et terram novam, et promissa ipsius exspectamus, in quibus justitia habitat . De longe autem ne unius quidem litterae summitas, osa videntur, a sacramentis spiritalibus vacant,
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ uiri. ꝓpriȩ diuitiȩ eiꝰ Arguit gͦ pha¬
riseos fraudis & auariciȩ̃. quõ qͥ in facultati¬
b suis fideles ñ fuert᷑. cõmunia conditoris
bona pͥuatĩ habere malentes: nec xp̃m acci¬
ꝑe meruert̃ quẽ publicanꝰ ille cuiꝰ paulo¬
ante memini tacheus ut ad quirere posset.

Expanded text:
animae viri, propriae divitiae ejus . Arguit ergo Pharisaeos fraudis et avaritiae, qui quoniam in facultatibus suis fideles non fuerunt, communia Conditoris bona privatim habere malentes, nec Christum accipere meruerunt, quem publicanus ille, cujus paulante memini, Zachaeus, ut acqu
Abbreviated transcription (Latin):
F acite uob amicos de mãmona in iqͥtatis.
ut cũ defeceritis recipiant uos in ęt̾na ta¬
bernacula. Mammonã iniqͥtatis obhoc ap¬
pellat istã pecuniã qͣm possidemꝰ ad tẽpꝰ.
qr mãmona diuitiȩ int̾pretant᷑ Nec sunt
istȩ diuitiȩ nͥ iniquis. qͥ in eis constituunt
spẽ atq copiã beatitudinis suȩ. A iustis
u cũ hec possident᷑ est qͥdẽ ista pecunia: s
ñ st̃ illis diuitiȩ nͥ cęlestes & sp̃uales. quib
indigentiã suã sp̃ualit̾ supplentes. exclu¬
sa egestate miseriȩ. beatitudinis copia
ditabunt᷑. Si aut̃ ii qͥ pͣbent elemosinã
de iniqͦ mamona faciunt sibi amicos. a
qͥb in et̾na tab̾nacula recipiant᷑. qͣnto
magis i qͥ sp̃uales largiunt᷑ epulas. qͥ
dant conseruis cibaria in tẽpore suo.
certissima spe debent sũme retributi¬
onis erigi: Qui fidelis est in mini¬
mo & in maiore fidelis ẽ: && qͥ in modico
iniquus est: & in maiore iniquus ẽ. St̃ qui

Expanded text:
Facite vobis amicos de mammona iniquitatis: ut, cum defeceritis, recipiant vos in aeterna tabernacula. Mammonam iniquitatis ob hoc appellat istam pecuniam quam possidemus ad tempus, quia mammona divitiae interpretantur. Nec sunt istae divitiae nisi iniquis, qui in eis constituunt spem atque copiam beatitudinis suae. A justis vero cum haec possidentur, est quidem ista pecunia, sed non sunt illis divitiae nisi coelestes et spiritales, quibus indigentiam suam spiritaliter supplentes, exclusa egestate miseriae, beatitudinis copia ditabuntur. Si autem hi qui praebent eleemosynam, de iniquo mammona faciunt sibi amicos, a quibus in aeterna tabernacula recipiantur, quanto magis hi qui spiritales largiuntur epulas, qui dant conservis cibaria in tempore suo, certissima debent spe summae retributionis erigi? Qui fidelis est in minimo, et in majore fidelis est. et qui in modico iniquus est, et in majore iniquus est
Abbreviated transcription (Latin):
seruit. qͥ reb istis t̾renis merito sue ꝑuerꝰ¬
sitatis p̃positꝰ. pͥnceps huiꝰ scłi a dño dicit᷑
Ergo aut unũ odiet & alterũ diliget ut fie¬
ri debet. odiet scilicet diabolũ. diliget dm̃:
aut uni adhȩrebit & alterũ conte̾nẽt. Ad¬
hȩrebit scilicet diabolo. cũ qͣsi eiꝰ p̃mia
tẽporalia sectat᷑. contẽnet aut̃ dm̃. Non
dix̃ odiet. sed sic̃ solent m inas eiꝰ post pone¬
re cupiditatib suis. qͥ de bonitate eiꝰ ad
impunitatẽ sibi blandiunt᷑. Quib ꝑ salo¬
monẽ dicit᷑. Fili ne ad icias peccatũ super

Expanded text:
servit, qui, rebus istis terrenis merito suae perversitatis praepositus, princeps hujus saeculi a Domino dicitur . Ergo aut unum odiet, aut alterum diliget, ut fieri debet: odiet, scilicet, diabolum, diliget Deum. Aut uni adhaerebit, et alterum contemnet: adhaerebit, scilicet, diabolo, cum quasi ejus praemia temporalia sectatur; contemnet autem Deum, non dixit odiet, sed sicut solent minas ejus postponere cupiditatibus suis, qui de bonitate ejus ad impunitatem sibi blandiuntur. Quibus per Salomonem dicitur: Fili, n
Abbreviated transcription (Latin):
rũ. ceterarũq uirtutũ qͤ dĩ dilectiogug¬
nere solet: ueracit̾ fideles ex istimant. Sed
ipso uidice attestante. qͥ fidelis : in mini¬
mo id÷ in pecunia cũ pauꝑe participanda.
& in maiore fidelis ẽ. illo uidelicet actu qͦ
spec ialit̾ adhȩrere creatori & unꝰ cũ eo
sp̃s effici desiderat. At qͥ tẽporalia q̃ pos¬
sidet recte dispensare dissimulat. ȩt̾nors
sͥ głam de qͣ tumet euacuat. Qui enĩ ñ dili¬
git frẽm suũ quẽ uidet. dm̃ quẽ ñ uidet
qͦm pocest diligere : Et sic̃ idẽ dicit. Qui

Expanded text:
rum, caeterarumque virtutum quae Dei dilectio gignere solet, veraciter fideles existimant: sed ipso judice attestante, qui fidelis est in minimo, id est, in pecunia cum paupere participanda, et in majore fidelis est, illo videlicet actu, quo specialiter adhaerere Creatori, et unum cum eo spiritus effici desiderat. At qui temporalia quae possidet, recte dispensare dissimulat, aeternorum sibi gloriam de qua tumet evacuat. Qui enim non diligit fratrem suum quem, videt, Deum, quem non videt, quomodo potest diligere ? Et sicut idem dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ dux̃ ad idicẽ dm̃. cui nulla ex
parte uidex iniquus est conferendꝰ. Uilli¬
ci sane uocabulo. dicimꝰ eos qͥ pecunias ha¬
bent ñ iã dnõs suȩ s alienȩ potiꝰ rei dispen¬
satores esse putandos. Qui si iuxta huius
serui exẽplũ sedulo finiendȩ uillicationis ac
rationis reddendȩ tẽpꝰ p̃uiderint: facile
t̃renoꝵs om̃iũ delectatione simul & dilecti¬
one nudati. plus sibi de amicis conqͥrendis
infuturũ : quã de diuitus in p̾senti colligen¬
dis ꝓspicere curabunt. Qui multa secũ
anxiꝰ ꝑtractando. qͥd faciã inqͥt: fõdere
n ualeo m̃dicare erubesco. Ablata qͥppe
uillicatione fodere ñ ualemꝰ qr finita
hac uita in qͣ tantũ licet oꝑari: nequaꝗͣ¬
bonȩ conuersationis fructũ ligone de¬
uotȩ cõpunctionis licet inqͥrerẽ. Mendi¬
care confusionis est: illo scilicet pessimo
genere m̃dicandi qͦ uirgines ille fatuȩ
mendicasse referunt᷑. q̃ in gruente tẽpo¬

Expanded text:
rationem duxit ad judicem Deum, cui nulla ex rationem duxit ad judicem Deum, cui nulla ex parte judex iniquus conferendus est, villici sane vocabulo discimus eos, qui pecunias habent, non jam dominos suae, sed alienae potius rei dispensatores esse putandos. Qui si juxta hujus servi exemplum sedulo finiendae villicationis ac rationis reddendae tempus praeviderint, facile terrenorum omnium delectatione simul et dilectione nudati, plus sibi de amicis conquerendis in futuro, quam divitiis in praesenti colligendis prospicere curabunt. Qui multa secum anxius pertractando, Quid faciam? inquit, fodere non valeo, mendicare erubesco. Ablata quippe villicatione, fodere non valemus, quia finita hac vita in qua tantum licet operari, nequabonae conversationis fructum ligone devotae compunctionis licet inquirere. Mendicare, confusionis est: illo scilicet pessimo genere mendicandi, quo virgines illae fatuae mendicasse referuntur, quae, ingruente tempo
Abbreviated transcription (Latin):
ant me in domos suos. In uillico hoc quẽ dñs
eiciebat de uillicatu. & laudauit eũ qđ in
futurũ sibi ꝓspȩxerit. ñ omĩa debemꝰ ad
imitandũ sumere. Non enĩ aut dño nr̃o
facienda est in aliqͦ fraus ut de ipsa frau¬
de elemosinas faciamꝰ. aut eos a quib re¬
cipi uolumꝰ in tabnacula ȩt̾na tanꝗͣ debi¬
tores dĩ & dñi nr̃i fas est intelligi: cũ ius¬
ti & scĩ significent᷑ hoc loco qͥ eos introdu¬
cant in tab̾nacula et̾na qͥ necessitatib suis
trena bona cõmunicauerint. De quib eti¬
ã dicit. qđ siquis alicui eors calice᷑ aquę
frigidȩ dederit tantũ in nomine discipłi.
ñ ꝑdet mercedẽ suã. Sed etiã ẽ cont᷑riodi¬
cunt᷑ istȩ similitudines. ut intelligamꝰ si
laudari potuit ille a dño cui fraudẽ facie¬
bat: qͣnto ãpliꝰ placeant dño dõ. qͥ scđm eiꝰ¬
p̃ceptũ illa oꝑa faciunt. Sic̃ etiã de iudi¬
ce iniqͥtatis qͥ int̾pellabat᷑ a uidua cõpa¬

Expanded text:
s eiciebat de uilicatu et laudauit eum, quod in futurum sibi prospexerit, non omnia debemus ad imitandum sumere. non enim aut domino nostro facienda est in aliquo fraus, ut de ipsa fraude elemosynas faciamus, aut eos a quibus recipi uolumus in tabernacula aeterna tamquam debitores dei et domini nostri fas est intellegi, cum iusti et sancti significentur hoc loco, qui eos introducant in tabernacula aeterna, qui necessitatibus suis terrena bona communicauerint; de quibus etiam dicit: quod si quis alicui eorum calicem aquae frigidae dederit tantum in nomine discipuli, non perdet mercedem suam. sed etiam e contrario ducuntur istae similitudines, ut intellegamus, si laudari potuit ille a domino, cui fraudem faciebat, quanto amplius placeant domino deo qui sea faciunt. Sicut etiam de judice iniquitatis qui interpellabatur a vidua, compa
Abbreviated transcription (Latin):
tes huiꝰ scłi ut stultã sapientiã deserere.
c&̾ sapientẽ dĩ stulticiã discere queant:
qͣnti eors sapientiã diuina ȩquitas estima¬
uerit. qͦs ñ uere prudentes sed in generati¬
one sua prudentes ẽẽ. cõmemorat. iuxta

Expanded text:
tes hujus saeculi, ut stultam sapientiam deserere, tes hujus saeculi, ut stultam sapientiam deserere, et sapientem Dei stultitiam discere queant, quanti eorum sapientiam divina aequitas aestimaverit, quos non vere prudentes, sed in generatione sua prudentes esse commemorat, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
bes:  qͥ ait. Centũ choros tritici. Ait illi.
Accipe litteras tuas: & scribe octoginta.
Cadus grece amphora ẽ: continens urnas
bi fecit a debitore. & de centũ choris
tritici octoginta : ad nichil aliud ua-¬
lere arbitror. nͥ ut ea q̃ similit᷑ in sa¬
cerdotes atq in leuitas uideus qͥsq
oꝑat᷑. in xp̃i eccła abundet iusticia
eiꝰ suꝑ scribarũ & phariseors. ut cum
illi decimas darent. isti dimidias dent:
sic̃ ñ de fructib sed de ipsis bonis suis
fecit ⁊ acheus. aut certe duplicet deci¬
mas. ut duas decimas dando: suꝑet im¬
accipiendũ putet. qđ omĩs qͥ indigentiam
cuiꝰ libet pauꝑis scõrs. uel ex dimidia uel
certe ex quinta parte qͣntũ uiginti uel qͥn¬
qͣginta ad centũ st̃ alleuia uerit: certa suȩ
miscđiȩ sit mercede donandꝰ. E⁊ lauda¬
uit dñs uillicũ iniqͥtatis qr prudent᷑ fecis¬
set qr filii huiꝰ scłi prudentiores filiis lu¬
cis in generatione sua st̃. Audi ant sapien¬

Expanded text:
bes? Qui ait, Centum coros tritici. Ait illi, Accipe litteras tuas, et scribe octoginta. Cadus Graeca amphora est, continens urnas bi fecit a debitore, et de centum coris tritici octoginta, ad nihil aliud valere arbitror, nisi ut ea quae similiter in sacerdotes atque in leuitas Iudaeus quisque operatur in Christi ecclesia abundet iustitia eius super scribarum et Pharisaeorum, ut cum illi decimas darent, isti dimidias dent — sicut non de fructibus, sed de ipsis bonis suis fecit Zaccheus — aut certe duplicat decimas, ut duas decimas dando superet imaccipiendum putet, quod omnis qui indigentiam cujuslibet pauperis sanctorum, vel ex dimidia, vel certe ex quinta parte, quantum viginti, vel quinquaginta ad centum sunt, alleviaverit, certa suae misericordiae sit mercede donandus. Et laudavit Dominus villicum iniquitatis, quia prudenter fecisset. Quia filii hujus saeculi prudentiores filiis lucis in generatione sua sunt. Audiant sapien
Abbreviated transcription (Latin):
misit. Talẽ se utiq ac tantũ credi uolens.
qͣlis & qͣntus est pat᷑. Usq adeo enĩ nichil
distat inqͥt int̾eũ & me: ut qͥ me reci¬
pit recipiat eũ qui me misit.
Ispondens aut̃ ioħes dixit. Prȩceptor.
Iuidimꝰ quendã in nomine tuo eicien¬
te demonia & ꝓhibuimꝰ eũ: qr ñ sequit᷑
mans. idõq redamari dignꝰ. excluden¬
dũ beneficio putauit eũ qͣ ñ utat᷑ obseqͥo
Sed docet᷑ neminẽ a bono qđ ex parte ha¬
bet arcendũ: sed adhoc potiꝰ qđ nondũ
uersũ uos: ꝓ uob̾ est. Hac doctꝰ sente̾n¬
tia. dicit apłs. Sed siue occasione siue
ueritate xp̃c annunciet᷑: & in hoc
gaudeo sed & gaudebo Sed licet ille
gaudeat ctiã de iis qͥ xp̃m annunciant
ñ sincert. & tales aliqͣndo in nomine
xp̃i signa facientes. ob alioꝵs salutẽ
censeant ñ esse ꝓhibendi : ñ tam ipsis
ꝑ talia signa secura sua conscientia
reddit᷑ qͥñ potius in illa ðixerint. dñe¬

Expanded text:
misit. Talem se utique ac tantum credi volens, misit. Talem se utique ac tantum credi volens, qualis et quantus est pater. Usque adeo enim nihil distat inquit inter eum et me, ut qui me recipit, recipiat eum qui misit me. Respondens autem Joannes dixit: Praeceptor, vidimus quemdam in nomine tuo ejicientemans, ideoque redamari dignus, excludendum beneficio putavit eum qui non utatur officio, sed docetur neminem a bono quod ex parte habet arcendum, sed ad hoc potius, quod nondum versum vos, pro vobis est. Hac doctus sententia dicit Apostolus: Sed sive occasione, sive veritate Christus annuntietur, et in hoc gaudeo, sed et gaudebo . Sed licet ille gaudeat, etiam de his qui Christum annuntiant non sincere, et tales aliquando in nomine Christi signa facientes ob aliorum salutem censeantur non esse prohibendi; non tamen ipsis per talia signa, secura sua conscientia redditur, quin potius in illa die cum dixe
Abbreviated transcription (Latin):
rint occasione cõmoti : uidens iħscogi¬
tationes eors & causas errors intelli¬
gens. uult desideriũ głȩ humilitatis
contentione sanare. App̾hendens inqͥt
puerũ. statuit eũ secus se & ait illis.
Quicunq susceꝑit puerũ istũ in nomi¬
ne meo. me recipit. Uel simpliciter
pauꝑes xp̃i abiis qͥ uelint esse maio¬
res ꝓ eiꝰ docet honore suscipiendos. uel
certe malicia paruulos ipsos ẽẽ suadet:
ut instar in nocentiȩ puerilis sĩpli¬
citatẽ sine arrogantia. caritatẽ sine
inuidia. deuotionẽ sine iracundia
conseruent. Vnde bene cũ diceret
qͥcunq susceꝑit puerũ istũ addidit
in nomine meo. ut uidelicet formã
uirtutis quã natura duce puer obser¬
uat: ipsi ꝓ nomine xp̃i uiuante
rationis industria seqͣnt᷑. Sed qͥ se in pu-¬
ero suscipi docebat. uidelicet qr & ipse
puernatꝰ ẽ nobis. ne putaretur hoc esse
solũ qđ uidebat᷑ : adiunxit atq ait.
E⁊ quicunq me recipit recipit eũ qͥ me

Expanded text:
videns Jesus cogitationes eorum, et causas errorum intelligens, vult desiderium gloriae humilitatis contentione sanare. Apprehendens, inquit, puerum, statuit eum secus se, et ait illis: Quicunque susceperit puerum istum in nomine meo, me recipit. Vel simpliciter pauperes Christi ab iis, qui velint esse majores, pro ejus docet honore suscipiendos, vel certe malitia parvulos ipsos esse suadet, ut instar innocentiae pueris simplicitatem sine arrogantia, charitatem sine invidia, devotionem sine iracundia conservent. Unde bene cum diceret: Quicunque susceperit puerum istum, addidit. In nomine meo. Ut videlicet formam virtutis, quam natura duce puer observat, ipsi pro nomine Christi, juvante rationis industria, sequantur. Sed quia se in puero suscipi docebat, videlicet quia et ipse puer natus est nobis, ne putaretur, hoc esse solum quod videbatur, adjunxit atque ait: Et quicunque me recipit, recipit eum qui me
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. & p̃dicatio apłica ad illos usq ꝑuene¬
rit. Siue excutit᷑ puluis ut nichil ab
eis accipiant ne ad uͥctũ quidẽ necessa¬
riũ qͥ euangłiũ sp̃uerint Allegoricȩ
aut̃ qͥ uerbo humilit̾ intendunt. si qͦb
ut homines t̾renȩ leuitatis neuis obscu¬
rant᷑ ꝑ ea mox quȩ recipiunt euangłicȩ¬
pͣdicationis uestigia purgant᷑. Qui u̾ero
ꝑfidia uel neglegentia uel e̾tiã studio
contẽnunt: hors uitanda cõmunio. fu¬
gienda sẏnagoga censet᷑. excutiendꝰ pe¬
dũ puluis. ne gestis in anib & pulueri
cõparandis. m̃tis castȩ uestigiũ polluat᷑.
Egressi aut̾ circũibant ꝑ castella. euan

Expanded text:
tem, et praedicatio apostolica ad illos usque pervenetem, et praedicatio apostolica ad illos usque pervenerit. Sive excutitur pulvis, ut nihil ab eis accipiant, ne ad victum quidem necessarium qui Evangelium spreverint; allegorice autem qui verbo humiliter intendunt, si quibus ut homines terrenae levitatis naevis obscurantur, per ea mox quae recipiunt evangpraedicationis vestigia, purgantur; qui vero perfidia vel negligentia vel etiam studio contemnunt, horum vitanda communio, fugienda synagoga censetur. Excutiendus pedum pulvis, ne gestis inanibus et pulveri comparandis mentis castae vestigium polluatur. « Egressi autem circuibant per castella, eva
Abbreviated transcription (Latin):
n duab tunicis uidet᷑ mͥ duplex osten¬
dere uestim̃tũ. Non qͦ in locis scithiȩ &
glaciali niue rigentib una qͥs tunica
debeat esse contentꝰ. sed qͦ in tunicaues¬
tim̃tũ intelligamꝰ. ne alio uestiti: aliud
nob̾ futurorum timore seruemus.
Et in quãcunq domũ intraueritis ibi
manete & inde ne exeatis. Dat constan¬
diȩ generale mandatũ ut hospitalis ne¬
cȩssitudinis iura custodiant. alienũ a
p̃dicatore regni cęlestis astruens cursi¬
tare ꝑ domos & inuiolabilis hospitu
iura mutare. Nec otiose scđm matheũ
domꝰ qͣm ingrediunt᷑ apłi legenda de¬
cernit᷑. ut mutandi hospitu necessitu¬
dinisq uiolandȩ causa ñ suppetat.
Et qͥ cunq ñ recepint uos: exeuntes
de illa ciuitate. etiã puluere᷑ pedũ ur̃o¬
rũ excuate in testimoniũ supͣ illos.
Puluis excutit᷑ de pedib in testimoni¬
ũ laboris sui qđ ingressi sint in ciuita¬

Expanded text:
In duabus tunicis, vident mihi duplex ostenIn duabus tunicis, vident mihi duplex ostendere vestimentum. Non quod in locis Scythiae et glaciali nive rigentibus una quis tunica debeat esse contentus, sed quod in tunica, vestimentum intelligamus, ne alio vestiti, aliud nobis futurorum timore servemus. Et in quamcunque domum intraveritis, ibi manete, et inde ne exeatis. Dat constantiae generale mandatum, ut hospitalis necessitudinis jura custodiant, alienum a praedicatore regni coelestis astruens cursitare per domos, et inviolabilis hospitii jura mutare. Nec otiose secundum Matthaeum domus, quam ingrediantur apostoli legenda decernitur, ut mutandi hospitii necessitudinisque violandae causa non suppetat. Et quicunque non receperint vos, exeuntes de civitate illa, etiam pulverem pedum vestrorum excutite in testPulvis excutitur de pedibus in testimonium laboris sui, quod ingressi sint in civita
Abbreviated transcription (Latin):
illa apłis loquebat᷑. ut securi nͦ posside¬
rent neq portarent huic uitȩ necessa¬
ria nec magna nec minima. Idõ posuit
nec uirgã ostendens a fidelib sius oĩa
deberi ministris suis nulla suꝑflua
requirentib. Ac ꝑ hoc addendo. dignꝰ est
enĩ oꝑariꝰ cibo sud. ꝓrsus aꝑuit & illus¬
testatẽ iirgȩ nomine signaficaut. dum
dixͦ ne qͥd tollerent in uiã nͥ uirgã tantũ
Ut intelligat᷑ qr ꝑ potestatẽ a dño accep¬
tã quȩ uirgȩ nomine significata ẽ: etiã
qͣ ñ portantur ñ deerunt. Hoc & de dua¬
b tunicis intelligendũ ẽ: ne qͥsꝗͣ eor&
pret̾ eã qͣm esset indutꝰ aliã portandã
putaret sollicitꝰ ne opus c̾e̾t. cũ ex illa
potestate possit accipe. Qđ uͦ scđm mar
cũ ñ portari uel haberi duas tunicas
sed expressiꝰ indui ꝓhibet dicens & ne in¬
duerent᷑ duab tunicis. qͥd eos monet nͥ
ñ duplicit᷑ sed sĩplicit᷑ ambulare:: Alit̃.

Expanded text:
illa apostolis loquebatur, ut securi non possideilla apostolis loquebatur, ut securi non possiderent neque portarent huic uitae necessaria nec magna nec minima. ideo posuit nec uirgam ostendens a fidelibus suis omnia deberi ministris suis nulla superflua requirentibus. ac per hoc addendo dignus est enim operarius cibo suo prorsus aperuit et inluse significavit, cum dixit, nequid tollerent in via nisi virgam tantum, ut intelligatur quia potestate a Domino accepta, quae virgae nomine significata est, etiam quae non portantur non deerunt. Hoc et de duabus tunicis intelligendum est, ne quisquam eorum praeter eam quam esset indutus, aliam portandam putaret sollicitus: ne opus esset, cum ex illa potestate possit accipere. Quod vercum non portari vel haberi duas tunicas, sed expressius indui prohibet, dicens: Et ne induerentur duabus tunicis : quid eos monet, nisi non dupliciter, sed simpliciter ambulare? Aliter.
Abbreviated transcription (Latin):
cipiendũ ÷ a dño apłis dictũ. & ut nec
uirgã ferrent: & ut ñ nͥ uirgã ferrent.
Cũ enĩ scđm matheũ diceret eis. nolite
possidere aurũ neq argentũ & cgtera:
continuo subiecit. Dignꝰ ÷ enĩ oꝑarius
cibo suo. Ubi satis ostendit. cur eos hȩc
possidere acferre noluerit. Non qͦ neces¬
saria ñ sint sustentationi huiꝰ uitȩ. sed
qr sic eos mittebat: ut eis hȩc deberi
monstraret ab illis. qͥb euangłiũ creden¬
tib annunciarent. Claret aut̃ hȩc ñ ita
p̃cepisse dñm tanꝗͣ euangłistȩ uiuere
aliunde ñ debeant. quã eis p̃bentib qͥb
suarũ laborib transigebat. ne cuiquã
gͣuis cet sed potestatẽ dedisse: in qͣ sibi
scirent ista deberi. Cũ aut̃ a dño aliquid
imꝑat᷑ n fiat. in oboedientiȩ culpa est.
ũ hȩc potestas dat᷑. licet cuiq ñ uti. & tan¬
qͣm de suo iure cedere. Hoc gͦ ordinans¬
dñs qđ eũ ordinasse dicit apłs. is qͥ euan¬
głiũ annunciant de euangłio uiuere.

Expanded text:
 apostolis dictum: et, ut nec virgam ferrent: et, ut non nisi virgam ferrent. Cum enim secundum Matthaeum diceret eis : « Nolite possidere aurum et argentum, » etc., continuo subjecit: « Dignus est enim operarius cibo suo. » Unde satis ostendit cur eos haec possidere ac ferre noluerit, non quod necessaria non sunt sustentationi hujus vitae, sed quia sic eos mittebat, ut eis haec deberi monstraret ab illis, quibus Evangelium credentibus annuntiarent. Claret autem hoc non ita praecepisse Dominum, tanquam Evangelistae vivere aliunde non debeant, quam eis praebentibus, suarum laboribus transigebat, ne cuiquam granis esset — sed potestatem dedisse, in qua scirent sibi ista deberi. cum autem a domino aliquid imperatur, nisi fiat, inoboedientiae culpa est. cum autem potestas datur, licet cuique non uti et tamquam de suo iure cedere. haec ergo domdominus, quod eum ordinasse dicit apostolus qui euangelium adnuntiant de euangelio uiuere,
Abbreviated transcription (Latin):
te suscitat᷑ lazarus de monuento uocatꝰ.
in tantũ popłis innotuit. ut obeor qͥ ui¬
dere testimoniũ plurimȩ dño turbȩ
cũ palmis occurrerent & multi ꝓpt̃ illũ
abirent ex uideis & crederent in ie eu
Quartũ uͦ mortuũ dñs nunciante discipło
agnoscit. sed qr qͥ ꝓ eiꝰ ereptione dñm dep̃¬
carent᷑ uiui defuerant: dimite inquit
ut mortui sepeliant mortuos suos id ÷
mali malos nox us laudib grauent. &
qr ñ ad ÷ iustus qͥ corripiat in miscđia:
oleũ peccatoris impinguet caput eorũ.

Expanded text:
te, suscitatur: Lazarus de monumento vocatus te, suscitatur: Lazarus de monumento vocatus in tantum populis innotuit, ut ob eorum qui videre testimonium plurimae Domino turbae cum palmis occurrerent, et multi propter illum abirent ex Judaeis, et crederent in Jesum. Quartum vero mortuum dominus, nuntiante discipulo, agnoscit; sed quia, qui pro ejus ereptione Dominum precarentur, vivi defuerant: Dimitte inquit ut mortui sepeliant mortuos suos ; id est, mali malos noxiis laudibus gravent, et quia non adest justus, qui corripiat in misericordia, oleum peccatoris impinguet caput eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
tuã modesta leuiq uoce resuscitat di¬
cens. puella surge. qͣm & obfacilitatem
resuscitandi iã mortuã fuisse negauerat.
delatũ foras iuuenẽ plurib ut reuiuis-¬
cere debeat dictis corroborat. cũ ait. iu¬
uenis tͥ dico surge. Quatriduanꝰ uͦ mortu¬
us ut longa p̾mentis sepulchri claustra
deponere posset: fremuit sp̃u iħs. tur¬
bauit se ipsũ. lacrimas fudit rursũ fre¬
muit ac uoce magna clamauit. lazare
ueni foras. Et sic tandẽ qͥ erat desꝑatus
discusso tenebrarũ pondere: uitȩ luciq
reddit᷑ Sed & hoc notandũ. qđ qr plubli¬
ca noxa publico eget remedio. leuia aut̃
peccata leuiori & secreta queunt poeni¬
tentia deleri: puella in domo iacens pau¬
cis arbitris exurgit. eisdẽq ne miracu¬
lũ uulgarent indicit᷑. Et stupuert̃
inqͥt parenges eiꝰ quib p̾cepit ne alicui
dicerent qđ factũ erat. Iuuenis extra por-¬
tã curba multa comitante atq intuen¬

Expanded text:
tuam, modesta lenique voce resuscitat, dituam, modesta lenique voce resuscitat, dicens: Puella, surge. Quam et ob facilitatem resuscitandi, jam mortuam fuisse negaverat. Delatum autem foras juvenem, pluribus, ut reviviscere debeat, dictis corroborat, cum ait: Juvenis, tibi dico, surge. Quatriduanus vero mortuus, ut longa prementis sepulcri claustra deponere posset, fremuit spiritu Jesus, turbavit seipsum, lacrymas fudit, rursum fremuit, ac magna voce clamavit: Lazare, veni foras . Et sic tandem, qui erat desperatus, discusso tenebrarum pondere, vitae lucique redditur. Sed et hoc notandum, quod quia publica noxa, publico eget remedio, levia autem peccata leviori et secreta queunt poenitentia deleri, puella in domo jacens, paucis arbitris exsurgit, eisdemque ne miraculum vulgarent indicitur Et stupuerunt, inquit, parentes ejus, quibus praecepit, ne alicui dicerent, quod factum erat. Jutam, turba multa comitante atque intuen
Abbreviated transcription (Latin):
hos se si poeniteant resuscitare demons¬
trans. resuscitauit iuuenẽ filiũ uiduȩ
extra portas ciuitatis elatũ & reddidit
matri suȩ qr resipiscentẽ a peccati tene¬
bris animã unitati restituit ȩccłȩ. sicut
& supͣ docuimꝰ. Quidã uͦ ñ solũ cogitando
uel faciendo illicita: sed & ipsa peccandi
consuetudine se qͣsi sepeliendo corrũpunt
Uerũ nec ad hos erigendos minor fit uirtꝰ
& gr̃a saluatoris sĩ tam̃ assint cogitatio¬
nes sollicite qͤ suꝑ eors salute uelut deuõte
x p̃o sorores inuigilent. Nã adhoc intiman¬
dũ resuscitauit lazarũ qͣttuor dies iã in
monum̃to habentẽ & sorore attestante
iã fȩtentẽ . qr pessima noxios accꝰ solet fa¬
ma comitari. Notandũ aut̃ qđ qͣnto gra¬
uior animȩ mors ingruerit. tanto acri¬
ornecesse ÷ ut resurgere mereat᷑ poeni¬
tentis feruor insistat. Qđ occultȩ uolens
ostendere dñs: iacentẽ in conclaui mor¬

Expanded text:
hoc se poeniteant resuscitare demonshoc se poeniteant resuscitare demonstrans, suscitavit juvenem filium viduae extra portas elatum, et reddidit matri suae. Quia resipiscentem a peccati tenebris animam, unitati restituit Ecclesiae, sicut et supra docuimus. Quidam vero non solum cogitando, vel faciendo illicita, sed et ipsa peccandi consuetudine, se quasi sepeliendo corrumpunt. Verum nec ad hos erigendos minor fit virtus et gratia Salvatoris, si tamen adsint cogitationes sollicitae, quae super eorum salute velut devotae Christo sorores invigilent. Nam ad hoc intimandum resuscitavit Lazarum quatuor dies jam in monumento habentem, et sorore attestante jam fetentem. Quia pessima noxios actus solet fama comitari. Notandum autem quod quanto gravior animae mors ingruerit, tanto acrior necesse est, ut resurgere mereatur, poenitentis fervor insistat. Quod occulte volens ostendere Dominus, jacentem in conclavi mor
Abbreviated transcription (Latin):
festĩ surrexit puella. & ambulauit.
Sp̃ualit insinuans qr quisqͥs a morte
animȩ xp̃o sibi manũ conferente resi¬
piscit. ñ modo a sodib exurgere uitio¬
rũ s & in bonis continuo ꝑficere debet
oꝑib. Et iussit illi dari manducare
A d testimoniũ quidẽ uitȩ resuscitatam
manducare prȩcepit: ut ñ phantas ma
s ueritas crederetur. Sed & siqͥs a sp̃u¬
ali morte surrexerit: cȩlesti necesse ÷¬
mortui qͦs saluator in corporib susci¬
tauit: tria genera resurrectionis ani¬
marũ significant Siqͥdẽ non nulli con¬
sensũ malȩ delectationi p̾bendo laten¬
te tantũ cogitatione peccati sibi mortẽ
consciscunt. sed tales se uiuificare signi¬
ficans saluator. suscitauit filiã archi¬
sy nagogi ndũ foras elatã sed indomo
mortuã. qͣsi uitiũ secretũ in corde tegentẽ.
Alii ñ solũ noxiȩ delectationi consentiendo
s & ipsũ malũ qͦ delectant᷑ agendo. mor¬
tuũ suũ qͣsi extra portas efferunt. Et

Expanded text:
rexit puella, et ambulavit spiritualiter insinuans, quia quisquis a morte animae Christo sibi manum confortante resipiscit, non modo a sordibus exsurgere vitiorum, sed et in bonis continuo perficere debet operibus. Et jussit illi dari manducare. At testimonium quidem vitae resuscitatam manducare praecipit, ut non phantasma, sed veritas crederetur. Sed et si quis a spiritali morte surrexerit, coelesti necesse mortui quos Saltavit, tria genera resurrectionis animarum significant. Siquidem nonnulli consensum malae delectationi praebendo, latente tantum cogitatione peccati, sibi mortem consciscunt. Sed tales vivificare significans Salvator, suscitavit filiam archisynagogi nondum foras elatam, sed in domo mortuam, quasi vitium secreto in corde tegentem. Alii non solum noxiae delectationi consentiendo, sed et ipsum malum, quo delectantur agendo, mortuum suum quasi extra portas efferunt. Et
Abbreviated transcription (Latin):
teros eccłȩ & orent suꝑ ipsũ unguentes
eũ oleo in nomine dñi. & si in peccatis
sit dimitent᷑ ei. Unde patet ab ipsis apłis
ꝑunguant᷑ egroti. Predicabant aũt.
ut põenitentiã agerent. Et supͣ. Misit
illos in qͥt euangłizare regnũ dĩ Quia
uidelicet utrunq iuxca ioħis haptistȩ
uel ipsius saluatoris exẽplũ p̾dicabant
Poenitentiã agite. apꝓpinqbit enĩ reg¬
nũ cȩlor. Regni eniꝰ cȩlorũ ianuis ꝓ¬
pinqͣre est: de hisquenq qͥb ab eodis¬
cesserat poenitere.

Expanded text:
teros Ecclesiae, et orent super ipsum, ungentes eum oleo in nomine Domini; et si in peccatis sit, dimittentur ei . Unde patet ab ipsis apostoperungantur aegroti. Praedicabant autem, ut poenitentiam agerent; et supra, Misit illos, inquit, evangelizare regnum Dei. Quia, videlicet, utrumque, juxta Joannis Baptistae, vel ipsius Salvatoris, exemplum praedicabant. Poenitentiam agite, appropinquabit enim regnum coelorum . Regni enim coelorum januis propinquare est, de his quemque quibus ab eo discesserat poenitere.
Abbreviated transcription (Latin):
indignũ dicebat eiꝰ calciam̃ta porta¬
re. magna &e illa quȩ unguere pedes
eiꝰ & capillis suis tergere ꝓmeruit.
t ait iteue Quis ÷ qͥ me tetigit: Non
ut ipse quȩ nesciat doceat᷑ sed ut uirtꝰ
fidei quã nouerat. immo qͥm ipse de¬
derat in muliere declaret᷑ in terrogat.
egantib aute᷑ õnib. dixit petruis
& q̃ cũ illo erant. Prȩceptor turbȩ te
cõprimunt & affligunt & dicis qͥs me
tetigit: Quẽ turbȩ comitantes passim
cõprimunt & affligunt. una credula
merantiũ heresib affligit᷑ solo catho
cuidã amanti quidẽ sed nondũ plene
credenti dicit. Noli me tangere. nondũ
enĩ ascendi ad patrẽ meũ. Aꝑte docens
qͥd sit eũ ueracit᷑ tangere. patriscili¬
cet ȩqualẽ credere. Et̃ dixit ihs Te¬
tigit me aliqͥs. Nã & ego noui uirtutẽ
placet se suo conamine saluari dica¬
mꝰ aut᷑ nos: qr uana salus hominis.
in dõ faciemꝰ uirtutẽ. Nã & ipse uirtu

Expanded text:
indignum ducebat ejus calceamenta portaindignum ducebat ejus calceamenta portare; magna et illa quae ungere pedes ejus, et capillis suis tergere promeruit. Et ait Jesus: Quis est qui me tetigit? Non ut ipse quae nesciat doceatur, sed ut virtus fidei, quam noverat, imo quam ipse dederat, in muliere declaretur, interrogat. Negantibus autem omnibus, dixit Petrus et qui cum illo erant: Praeceptor, turbae te comprimunt et affligunt, et dicis, Quis me tetigit? Quem turbae passim comitantes comprimunt, una credula merantium haeresibus affligitur, solo catholcuidam amanti quidem, sed nondum plene credenti dicit: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum ; aperte docens quid sit eum veraciter tangere, Patri scilicet aequalem credere. Et dixit Jesus: Tetigit me aliquis. Nam ego novi virtutem placet, se suo conanime salvari. Dicamus autem nos, quia vana salus hominis, in Deo faciemus virtutem. Nam et ipse virtu
Abbreviated transcription (Latin):
rat multa ꝑpessa a cõplurib medicis.
& erogauerat om̃ia sua. nec qͥcquã ꝓfece¬
rat: sed magis deteriꝰ habebat. Sed hȩc
ubi popłm iudeor egrotare uerũq de
cȩlo cognouit adesse medicũ. coepit & ip¬
sa languoris suispare parit̃ & queri¬
tare remedium. Accessit retro. & teti¬
git fimbriã uestim̃ti eiꝰ & confestĩ stetit
fluxus sanguinis eiꝰ. Accedit & dñm tan¬
Accedit aũt retro siue uixta id qͦd ipse ait.
siqͥs mͥ ministrat me seqt᷑ & alibi p̃ciptt᷑.
post dñm dm̃ tuũ abulab̾. siue qr p̾sentẽ
riȩ dispensationis sacramentis eiꝰ iã ꝑ
fidẽ coepit uestigia subsequi. Tangit
aut̃ fimbriã uestim̃ti eiꝰ & undã res¬
tringit sanguinis qr beatꝰ & uere
mundandus qͥ uel extremã uerbi
partẽ manu fidei contigerit. Nã rarus
ualde .ẽ. qͥ eiꝰ uel in pectore recũb̾e
uel caput mereat᷑ pistica nardo pun¬
guere. cũ & ille magnꝰ fuerit qͥ se

Expanded text:
rat multa perpessa a compluribus medicis, rat multa perpessa a compluribus medicis, et erogaverat omnia sua, nec quidquam profecerat, sed magis deterius habebat. Sed haec, ubi populum Judaeorum aegrotare, verumque de coelo cognovit adesse medicum, coepit et ipsa languoris sui sperare pariter et quaeritare remedium. Accessit retro, et tetigit fimbriam vestimenti ejus, et confestim stetit fluxus sanguinis ejus. Accedit et DAccedit autem retro sive juxta, id est, quod ipse ait: Si quis mihi ministrat, me sequatur ; et alibi praecipitur: Post Dominum Deum tuum ambulabis, sive, quia praesentem riae dispensationis sacramentis, ejus jam per fidem coepit vestigia subsequi. Tangit autem fimbriam vestimenti, et undam restringit sanguinis, quia beatus et vere mundandus, qui vel extremam verbi partem fidei manu contigerit. Nam rarus valde, qui ejus vel in pectore recumbere, vel caput mereatur pistica nardo perungere, cum et ille magnus fuerit qui se