comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cognouerim. uere tamen fateor quia michi
quotiens narratur. innouat᷑. GReS ORIUS.
ichil in hac re in sanctulo mireris. s
pensa si potes quis ille spͣs fuerit. qui
eius tam simplicem mentẽ tenuit. atq ĩ tanto
uirtutis culmine erexit. Ubi enĩ eiꝰ animus
fuit. quantlo mori ꝓ prorimo tam constanter
decreuit. & ꝓ temporali uita fr̃ĩs unius
desperit suã. atqsub gladio ceruicẽ tetendit.
Quȩ gͦ uis amoris illuo cor tenuit. quod morte
suã ꝓ unius salute proximi nͣ eapauit. Scimus
certe quia iscdem uenerantlus uir sanctulus. ipsa
quoq elementa litterarũ bene ñ nouerat. legis
p̾cepta nesciebat. S quia plenitutlo legis ÷ cari¬
tas. legem totam in cliꝰ ac prarimi dilectione ser¬
uauit. & quod foris in cognitionẽ ñ nouerat.
ei uitꝰ uiuebat in amore. Et qui nͣꝗͣ fortasse
legerat quod de recdemptore nr̃o ioħes apłs dicit.¬

Expanded text:
cognoverim, vere tamen fateor quia mihi cognoverim, vere tamen fateor quia mihi quoties narratur innovatur. GREGOR. Nihil in hac re in Sanctulo mireris, sed pensa, si potes, quis ille spiritus fuerit, qui ejus tam simplicem mentem tenuit, atque in tanto virtutis culmine erexit. Ubi enim ejus animus fuit, quando mori pro proximo tam constanter decrevit, et pro temporali vita fratris unius suam despexit, atque sub gladio cervicem tetendit? Quae ergo vis amoris illud cor tenuit, quod mortem suam pro unius salute proximi non expavit? Scimus certe quia idem venerabilis vir Sanctulus ipsa quoque elementa litterarum bene non noverat. Legis praecepta nesciebat; sed quia plenitudo legis est charitas , legem totam in Dei ac proximi dilectione servavit; et quod foris in cognitione non noverat, intus vivebat in amore. Et qui nunquam fortasse legerat quod de Redemptore Joannes Apost
Abbreviated transcription (Latin):
Postulatus ut brachiũ sui carmficis sanaret.
mͥ ante iuramentũ delerit. quia cum manu ista
xp̃iamũ hominẽ ñ occiclat. S langobardus isclem
qui ut ita dicã brachiũ contra dm̃ tendendo
ꝑcliderat. pęna sua earigente conpulsus ÷ utrare.
se xp̃ianũ homine̾ nunꝗͣ occidere. Tunc uir
dñi pͣcepit dicens. Nepone manũ deorsũ. Qui
statim deposuit : atq ilico adiunait. Remitte
gladium in uaginã. Et statim remisit. Om̃s gͥ
tantę uirtutis hominẽ cognoscentes. boues &
iumenta quȩ depͣdati fuerant certatim ei offer¬
re in munere uolebant. S uir dm̃i tale mimꝰ
susciꝑe rennuit. mimus aũ bonȩ ⁊ mercedis
quesiuit dicens. Si mͥ aliquid utiltis concedere.
om̃s captiuos quos habetis mͥ tͥbuite. ut habeaͬ
captiui cum eo dimissi sunt. atq suꝑna grͣa
disponente. oum se unus ꝓ uno morti obtulit:
multos a morte liberauit. PE ERUS.
ira res. & quͣauis hanc ab aliis & ipse

Expanded text:
postulatus ut brachium sui carnificis sanaret, postulatus ut brachium sui carnificis sanaret, mihi ante iuramentum dederit, quia cum manu ista christianum hominem non occidat'. Sed Langobardus isdem, qui, ut ita dicam, brachium contra Deum tenendo perdederat, poena sua exigente conpulsus est iurare, se christianum hominem numquam occidere. Tunc vir Domini praecepit, dicens: 'Depone manum deorsum'. Qui statim deposuit. Atque ilico adiunxit: 'Remitte gladium in vagina'. Et statim remisit. Omnes igitur tantae virtutis hominem cognoscentes, boves et iumenta, quae depraedati fuerant, certatim ei ofFerre in munere volebant. Sed vir Domini tale munus suscipere renuit. Munus autem bonae mercedis quaesivit, dicens: 'Si momnes captivos quos habetis mihi tribuite, ut habeam captivi cum eo dimissi sunt, atque, superna gratia disponente, cum se unus pro uno morti obtulit, multos a morte liberavit. PETR. Mira res, et quamvis hanc ab aliis et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ess. quod uno ictu capud eius abscileret. Uene¬
ranclus gͥ uir int̾ armatos decluctus. ad sua stati arma
cueurrit. Nam petiit. ut sibi paululũ orandi
licentia daretur. Qui dñ concessũ fuisset. in
terrã se strauit ⁊⁊ orauit. Qui dũ paululum
diutius oraret. hunc elecꝰtus carnifer calce
pulsauit. ut surgeret dicens. Surge. & flexo
genu tende ceruicẽ. Surrerit aũ uir dñi genti
fleait. ceruice̾ tetendit. S tenso collo eluotã
contra se spatã intuens. hoc unuͣ fert᷑ publice
carnifem euaginatuͣ gladiũ tenens. adnĩsu fortu
in alto brachiũ ꝑcussurꝰ leuauit .: s deponere
nullo iͦ potuit. Tam repente diriguit  brachiũ
tͣba quȩ ad illud mortis spectaculũ aderat. in
laudis fauorẽ conuersa mirari cepit. uirũ q d̾i
cũ timore uenerari. quia ꝓfecto claruerat cuiꝰ
sc̾itatis esset. qui carnificis sui brachiũ in aere
ligasset. Itaq postulatus ut surgeret. surrerit.

Expanded text:
esset quod uno ictu capud eius abscideret. Veneesset quod uno ictu capud eius abscideret. Venerandus igitur vir inter armatos deductus, ad sua arma statim cucurrit. Nam petiit, ut sibi paululum orandi licentia daretur. Cui dum concessum fuisset, in terram se stravit et oravit. Qui dum paulo diutius oraret, hunc electus interfector calce pulsavit, ut surgeret, dicens: 'Surge et flexo genu tende cervicem'. Surrexit autem vir Domini, genu flexit, cervicem tetendit, sed tenso collo eductam contra se spatam intuens, hoc unum fertur publicecarnifex evaginatum gladium tenens, nisu forti in altum brachium percussurus levavit, sed deponere nullo modo potuit; nam reperite diriguit, et erectoturba, quae ad illud mortis expectaculum aderat, in laudis favorem conversa, mirari coepit virumque Dei cum timore venerari, quia profecto claruerat, cuius sanctitatis esset, qui carnificis sui brachium in aere ligasset. Itaque postulatus ut surgeret, surrexit;
Abbreviated transcription (Latin):
erunt. s hunc uenerandus pb̃r fugisse respon¬
dit. Tunc illi inquiunt. Seis ipse melius. quid
conuenit: Seruus autẽ dñi constant᷑ ait. Seio
Qui dixerunt. Bonus homo es. nolumꝰ te ꝑ
uarios erueiatus mori. elige tͥ mortẽ quã uis.
Quib uir dñi respondit dicens. In manu cli̾
sum. ea morte me occilite. qua me oecicti ipse
ꝑmiserit. Gunc om̃ib qui illic aclerant lango¬
barttis placuit. ut eum capite truncari debu¬
issent. quatinꝰ sine graui cruciatu uita eius
cõpendiosa morte tͣminarent. Cognito itaq
quod sanotulus qui intͣ ets ꝓ sc̾i̾tatis reuerentia
magni honoris habebat᷑. occidendus esset. omͣs
qui in eodẽ loco inuenti funt. langobardi con¬
uenerunt. sicut sunt nuie crudelitatis. lȩti
ad spectaculũ mortis. Circunsteͬrunt itaq acies.
Uir autẽ dñi clecductus in medio ÷ atq ex om̃ib
uiris fortib electus est unis. de quo dubiũ non

Expanded text:
erunt; sed hunc venerandus presbyter fugisse responerunt; sed hunc venerandus presbyter fugisse respondit. Tunc illi inquiunt: Scis ipse melius quid convenit. Servus autem Domini constanter ait: Scio. Cui dixerunt: Bonus homo es, nolumus te per varios cruciatus mori, elige tibi mortem quam vis. Quibus vir Domini respondit, dicens: In manu Dei sum, ea morte me occidite qua me occidi ipse permiserit. Tunc omnibus qui illic aderant Langobardis placuit ut eum capite truncare debuissent, quatenus sine gravi cruciatu vitam ejus compendiosa morte terminarent. Cognito itaque quod Sanctulus qui inter eos pro sanctitatis reverentia magni honoris habebatur occidendus esset, omnes qui in eodem loco inventi sunt Langobardi convenerunt  sicut sunt nimiae crudelitatis laeti ad spectaculum mortis. Circumsteterunt itaque acies. Vir autem Domini deductus in medium est, atque ex omnibus viris fortibus electus est unus, de quo dubium non
Abbreviated transcription (Latin):
sanctulus ab eisdem langobardis petiit. ut re-¬
laxari eiq uita concedi debiisset : quod posse se.
facere om̃ino negauerunt. Cumq mortẽ illius
deliberasse eos cerneret. petiit ut sibi ad custodiã
tracli lebuisset. Qui ꝓtinus responderunt. Tibi
quidem eum ad custodiendũ damus. s ea conclitio¬
ne interposita. ut si iste fugerit. ꝓ eo ipse mori-¬
aris. Quod uir dm̃ libent᷑ accipiens. p̃dictum
diaconẽ in sua suscepit fide. Qu̾e nocte media
cũ langobartlos om̃s somino graui clepͣssos aspi¬
ceret ecrcitauit. & ait. Surge. & concitus fuge:
eius non immemor. responclit dicens Surge ⁊¬
uade. ompͣs cłs eripiat te. Nam ego in manu
eius sũ. tantũ in me possunt facere: quantũ
ipse ꝑmiserit. Fugit itaq cliaconus. & quasi
deceptis in metlio fideussor sanctulus remansu
Facto gͥ mane. langobartli qui cliaconẽ ad custo¬
diendũ declerant uenerunt. quẽ delerant peti¬

Expanded text:
Sanctulus ab eisdem Langobardis petiit ut reSanctulus ab eisdem Langobardis petiit ut relaxari eique vita concedi debuisset, quod posse se facere omnino negaverunt. Cumque mortem illius deliberasse eos cerneret, petiit ut sibi ad custodiam tradi debuisset. Cui protinus responderunt: Tiquidem eum ad custodiendum damus, sed ea conditione interposita, ut, si iste fugerit, pro eo ipse moriaris. Quod vir Domini libenter accipiens, praedictum diaconum in sua suscepit fide. Quem nocte media, cum Langobardos omnes somno gravi depraessos aspiceret, excitavit et ait: 'Surge et concitus fuge; eius non inmemor, respondit dicens: 'FugeDeus eripiat; nam ego in manu ejus sum, tantum in me possunt facere, quantum ipse permiserit. Fugit itaque diaconus, et quasi deceptus in medio fidejussor remansit. Facto igitur mane Langobardi, qui diaconum ad custodiendum dederant, venerunt, quem dederant peti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ dies clecem om̃s illi artifices atq oꝑarii ex illo
uno pane saciati. hunc n cotidie ederent. & ex
eo cotidie quod edi posset in crastinũ suꝑesset.
ac si fragmenta panis illius ꝑ esum crescerent.
& cybum cometlentiũ ora repararent. PE TRUS.
Uira res atq in eremplo domimei operis
uehementer stupentla. GRE SORIUS.
pse petre multos de nno pane pauit ꝑseruũ
qui e&r quinq panib qumnq milia homim̃ sa¬
diauit ꝑ semet ipsum. qui pauea semint gͣna.
in innumera segetum frumenta multiplicat:
qui ipsa quoq semina ꝓclurit ex terra. &
simul omia creauit. ex mohilo. S ne diutius
mireris. quid in uirtute cłi uenerandus uir
sauotulus exterius fecerit. audi ex uirtute
dm̃. qualis interius fuit. Die & eñ quaclam
a langobarclis captus. quidã diaconus tenebat᷑
ligatus. eumq ipsi qui tenuerant intͣficere
cogitabant. Ad uesperascente autẽ die. uir di̾

Expanded text:
per dies decem omnes illi artifices atque operarii ex illo per dies decem omnes illi artifices atque operarii ex illo uno pane satiati, hunc et quotidie ederent, et ex eo quotidie quod edi posset in crastinum superesset, ac si fragmenta panis illius per esum crescerent, et cibum comedentium ora repararent. PETR. Mira res, atque in exemplum Dominici operis vehementer omnibus stupenda. GREGOR. Ipse, Petre, multos de uno pane pavit per servum, qui ex quinque panibus quinque millia hominum satiavit per semetipsum, qui pauca seminis grana in innumera segetum frumenta multiplicat, qui ipsa quoque semina produxit ex terra et simul omnia creavit ex nihilo. Sed ne diutius mireris quid in virtute Domini venerandus vir Sanctulus exterius fecerit, audi ex virtute Domini qualis interius fuit. Die etenim quadam a Langobardis captus quidam diaconus tenebatur ligatus, eumque ipsi qui tenuerant, interficere cogitabant. Advesperascente autem die, vir Dei
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis atq in soliti candoris inuenit. Qu̾e tulit
quidem. s deferre artificib uoluit. ne fortasse
alienus esset. & culpã uelut ex pietate ꝑpetra¬
ret. Per uiemnas itaq hunc mulieres detulit.
eumq om̃ib ostendit. ac ne cui earũ remansisset
inquisiuit. Om̃s autẽ quȩ priche panẽ carerant
suũ huno. eẽ. negauerunt. atq panes suos se¬
integro numero a chybano retulisse ꝓfesse sunt.
Tunc letus uir. amͣ ꝑrerit ad multos artifices eũ
uno pane. ut omipĩ dõ gr̾as agerent admonuit.¬
& quia eis annonã pͣbuerat indicauit. Eisq ad
refecꝰtionem ꝓtinus inuitatis. inuentũ panẽ appo¬
suit. quib sufficienter pleneq saciatis. plura ex
eo qũa ipse panis fuerat. fragmenta collegit. Quȩ
die quoq altero eis ad refectionẽ intulit. s id
quod exr fragmentis suꝑerat. ipsa quoq quȩ appo¬
sita fuerant. fragnenta suꝑabat. Factumq ÷ ut

Expanded text:
tudinis, atque insoliti candoris invenit: quem quidem tudinis, atque insoliti candoris invenit: quem quidem tulit, sed deferre artificibus noluit, ne fortasse alienus esset, et culpam velut ex pietate perpetraret. Per vicinas itaque hunc mulieres detulit, eumque omnibus ostendit, ac ne cui earum remansisset inquisivit. Omnes autem quae pridie panem coxerant, suum hunc esse negaverunt, atque panes suos numeintegro se a clibano retulisse professae sunt. Tunc laetus vir Domini perrexit ad multos artifices cum uno pane; ut omnipotenti Deo gratias agerent admonuit; et quia eis annonam praebuerat, indicavit; eisque ad refectionem protinus invitatis inventum panem apposuit. Quibus sufficienter pleneque satiatis, plura ex eo quam ipse panis fuerat, fragmenta collegit. Quae die quoque altero eis ad refectionem intulit; sed id quod ex fragmentis supererat, ipsa quoque, quae apposita fuerant, fragmenta superabat. Factumque est ut
Abbreviated transcription (Latin):
& gr̃as agerent. quia is qui oleum petere ue¬
nerat. beneclicendo dedit quod postulabat
lio quoq tempore uehemens ubiq¬
fames meubuerat. & beati laurentii mar¬
tͣrris eccłia a langobardis fuerat incensa. Qu̾a
uir dĩ restaurare cupiens. multos artifices ac
plures subministrantes oꝑarios adhibuit. quib
necesse erat. ut cotidiani sumptus laborantib
sine dilatione p̃berent᷑. S erigente eiusclẽ famis
necessitate panis defuit. Cepere laborantes in¬
stant᷑ uictum quererene. quia uires ad laborem
ꝑ inõpiam non haberent. Quod uir cdi audiens.
eos terbis consolabat᷑. foris ꝓmitendo quod deerat.
s ipse grauit᷑ earauicliobat᷑ intus. eribere eybum
non ualens quẽ ꝓmittebat. Qtm uͦ huc illueq
anxnus ꝑgeret. deuenit ad clybanũ. in quo
uicme mulieres pridie carerant panes. Ibiq
curuatus asperit. ne fortasse panis a coqd̾enti¬
b remansisset. cum repente panẽ mirẽ magna¬

Expanded text:
et gratias agerent, quia is qui oleum petere veet gratias agerent, quia is qui oleum petere venerat, benedicendo dedit quod postulabat. lio quoque tempore vehemens ubiqufamis incubuerat, et beati Laurentii martyris ecclesia a Langobardis fuerat incensa. Quam vir Dei restaurare cupiens, multos artifices ac plures subminnecesse erat ut quotidiani sumptus laborantibus sine dilatione praeberentur. Sed exigente ejusdem 361 famis necessitate, panis defuit; coeperuntque laborantes instanter victum quaerere, quia vires ad laborem per inopiam non haberent. Quod vir Dei audiens, eos verbis consolabatur foris, promittendo quod deerat; sed ipse graviter anxiabatur intus, exhibere cibum non valens quem promittebat. Cum vero huc illucque anxius pergeret, devenit ad clibanum, in quo vicinae mulieres pridie panes coxerant, ibique incurvatus aspexit, ne forte panis a coquentibus remansisset. Tunc repente panem mirae magni
Abbreviated transcription (Latin):
& iubentlo potius quã petendo euͣ sibi impleri
diccit. S gentiles utri quia iam toto die frustra
laborauerant. atq ab olius erigere oleu̾ torquen-¬
clo non poterant. uerba illius moleste suscepert᷑.
eumq iniuriis insectati sunt.¬
ubꝰ uir diꝰ letiori adhuc uultu respondit
dicens. Sic ꝓ me oretis. istũ utrem sanctalo
impleatis. & sic a uobis reuertet᷑. Cumq illi
eꝙ oliuis oleum defluere ñ cernerent. & iuirũ dĩ
ad implendũ utrem sibi insistere uiderent. tie¬
bement᷑ accensi. maiorib hunc uerboꝵ contumeliis
detestari ceperunt. Uir autẽ dĩ uidens quod eco
p̃io oltum nullomͦ etriret. a qu̾a sibi clari petiit.
Quã cunctis uicdentib benedixit. atq in pͣlo sins
manib iactauit. Ea qua ꝓtanis benedictione. tanta
ubertas obeoͥ erupit. ut langobagli qui prius
du iicassum laborauerant. n sua uascula om̃ia
s utrem quoq quẽ uir di detulerat implerent.

Expanded text:
et iubendo potius quam petendo eum sibi impleri et iubendo potius quam petendo eum sibi impleri dixit. Sed gentiles viri, quia toto iam die frustra laboraverant atque ab olivis exigere oleum torquendo non poterant, verba illius moleste susciperunt eumque iniuriis insectati suntQuibus vir Domini laetiori adhuc vultu respondit, dicens: Sic pro me oretis, istum utrem Sanctulo impleatis, et sic a vobis revertetur. Cumque illi ex olivis oleum defluere non cernerent, et virum Dei ad implendum utrem sibi insistere viderent, vehementer accensi, majoribus hunc verborum contumeliis detestari coeperunt. Vir autem Dei videns quod ex prelo oleum nullo modo exiret, aquam sibi dari petiit, quam cunctis videntibus benedixit, atque in prelum suis manibus jactavit. Ex qua protinus benedictione tanta ubertas olei erupit, ut Langobardi, qui prius diu incassum laboraverant, non solum sua vascula omnia, sed utrem quoque quem vir Dei detulerat implerent,
Abbreviated transcription (Latin):
nte dies quoq fere quactraginta.
uicdisti eum apuo me cuiꝰ suꝑius memo¬
riam feci uenerabilis uite prb̃m sanctulũ nomi¬
ne. qui ad me ea nursia ꝓtuncia annis singu¬
lis uenire consueuit. Sed ex eadem ꝓuincia
quidã monachus ante triduũ uenit. qui grauis
nuntii merore me ꝑculit. quia etindem turum
obisse nuntiauit. Huiꝰ gͦ uiri & non sine gemitu
dulcedims retolo. ia tam̃ sine formidine uirtures
narro. quas a uicinis eius sacertdotib mira ueritate
& simplicitate pͣdictis agnoui. Et sicut inter
amantes se animos magnũ caritatis familiaritatis
ausum p̾bet. a me plerumq ex dulcedine exraotꝰ.
ipse quoq de bis quȩ egerant extrema queclam
fateri cogebatur. Hic namq quodã tẽpore cum
in pͣlo langobartli oliuã pͣmerent. ut in oleum
liquari ctebuisset. sicͣ iocundi erat  uultus &
animi utr̃e uacuuͣ ad pͣlum detulit. laborantesq
langobartlos leto uultu salutanit. Utrͣe ꝓtulit.

Expanded text:
re quadraginta re quadraginta vidisti apud me eum cuius superius memoriam feci, venerabilis vitae presbyterum Sanctulum nomine, qui ad me ex Nursiae provincia annis singulis venire consuevit. Sed ex eadem provincia quidam monachus ante triduum venit, qui gravis nuntii moerore me perculit, quia eundem virum obiisse nuntiavit. Huius ergo viri etsi non sine gemitu dulcedinis recolo, cum tamen sine formidine virtutes narro, quas a vicinis eius sacerdotibus mira veritate et simplicitate praeditis agnovi. Et sicut inter amantes se animos magnum caritatis familiaritas ausum praebet, a me plerumque ex dulcedine exactus, ipse quoque de his quae egerat extrema quaedam fateri cogebatur. Hic namque quodam tempore cum in praelo Langobardi olivam praemerent, ut in oleum liquari debuisset, sicut iocundis erat et vultus et animi, utrem vacuum ad praelum detulit laborantesque Langobardos laeto vultu salutavit, utrem protulit
Abbreviated transcription (Latin):
turbati. om̃s sibimet pacem dederunt. corpꝰ
& sanguinẽ redemptoris acceperunt. dõ se
singuli cõmenclantes. ut eoꝵe animas benigne sus¬
ciperet. quoꝵ corpora in tã pauencla morte
seruauit. Nam dieb octo nauis eadem usq
ad suꝑiores tabulas aquis plena. itͣ ꝓprium
ꝑgens enatauit. Nono autẽ lie. in chotronen¬
sis castri portu decducta est. E& qua ẽcriert᷑
om̃s in columes. qui cum pͣdicto uenerabili iuro
macrimiano nauigabant. Cumq post eos ipse
quoq fuiss egressus mar in eiusclem portus.
ꝓfundũ nauis dimersa ÷. acstfillis egredientib
ꝓ ponclere subleuatione caruisset. E quȩ ple¬
na hominib in pelago aquas portauerat. atq
natauerat. macrimiano cũ fr̃ĩb suis rececdente.
aquas sine hominib in portu nͣ ualuit portare.
ut hinc ompͣs cłs ostenderet. quia hano ontistã
sua manu tenuerat. quȩ ab hominib nacua
& derelicta suꝑ aquas non potuit manere.

Expanded text:
turbati omnes, sibimet pacem dederunt, corpus turbati omnes, sibimet pacem dederunt, corpus et sanguinem Redemptoris acceperunt, Deo se singuli commendantes, ut eorum animas benigne susciperet, quorum corpora in tam pavenda morte servavit. Nam diebus octo navis eadem usque ad superiores tabulas aquis plena, iter proprium peragens enatavit; nono autem die in Cotronensis castri portum deducta est. Ex qua exierunt omnes incolumes, qui cum praedicto venerabili viro Maximiano navigabant. Cumque post eos ipse quoque fuisset egressus, mox in ejusdem portus profundum navis demersa est, ac si illis egredientibus pro pondere sublevatione caruisset; et quae plena hominibus in pelago aquas portaverat, atque nataverat, Maximiano cum suis fratribus recedente, aquas sine hominibus in portu non valuit portare; ut hinc omnipotens Deus ostenderet quia hanc onustam sua manu tenuerat, quae ab hominibus vacua et derelicta super aquas non potuit manere.
Abbreviated transcription (Latin):
eq hoc silencdũ puto. quod omp̃s ds̃
mot.s. are nuraeilit. Nam cdũ iussione politi¬
ficis me in constantinopolitanę urbis palatio
responsis eccłiasticis deseruirẽ. illic ad me isclẽ
uenerabilis maximianus karitate erigente cũ
fr̃ib uenit. Qui cum ad monasteriu meu̾ romã
rediret . in mari adriaco nimia tempestate de¬
p̾hensus: inestimabili ortline. atq inusitato
mtraculo. erga se cunctosq qui cũ eo aderant
om̃ipotentis cłi. & irã cognouit & gram. Nam
cum meoꝵs morte uentoꝵ numietatib eleuati
Fluctus seuirent. ear naui elaui ꝑcliti. arbor
abseisa est. uela in untlis ꝓiecta: totũq uas
nauis quassatum. nimiis fluctib ab om̃i fue¬
rat sua conpage dissolutuͣ. Rimis itaq paten¬
tib intrauit mare. atq usq ad suꝑiores ta¬
bulas impleuit nauim. ita ut ñ tã nauis int̾¬
undas qu̾a unde iam intra nauim. ee. uiderent᷑.
Tunc in ealem naui resicdentes. non ia ex mor¬
te uicina. s ex ipsa eius p̃sentia ac usione

Expanded text:
Neque hoc silendum puto, quod omnipotensmonstrare miraculum. Nam dum jussione pontificis mei in Constantinopolitanae urbis palatio responsis ecclesiasticis deservirem, illuc ad me idem venerabilis Maximianus charitate exigente cum fratribus venit. Qui cum ad monasterium meum Romam rediret, in mari Adriatico nimia tempestate deprehensus, inaestimabili ordine atque inusitato miraculo erga se cunctosque qui cum eo aderant, omnipotentis Dei et iram cognovit, et gratiam. Nam cum in eorum morte ventorum nimietatibus elevati fluctus saevirent, ex navi clavi perditi, arbor abscissa est, vela in undis projecta, totumque vas navis quassatum nimiis fluctibus, ab omni fuerat sua compage dissolutum. Rimis itaque patentibus intravit mare, atque usque ad superiores tabulas implevit navem, ita ut non tam navis intundas quam undae jam intrin eadem navi residentes non jam ex morte vicina, sed ex ipsa ejus praesentia ac visione
Abbreviated transcription (Latin):
nullus hanc possessor in habitat. Occupauerunt
bestiȩ loca. quȩ prius multitudo homimĩ tene¬
bat. Ex quid in aliis muncli partib agatur
ignoro. Nam in hac terra in qua nos inuimꝰ.
finem situ mundus. ñ iam nuntiat. s ostendit.
Tanto gͦ nos necesse ÷ instantius etͣna querere.
quanto a nobis cognouimus uelocit᷑ tẽporalia
fugisse. Despicienctus a nobis hic munclus fuerat
Q si blanctiret᷑. si reb ꝓsperis clemulceret animũ.
At postquã tot flagellis p̾mit᷑. tanta adu̾sitate
fatigat᷑. tot nobis cotidie dolores ingeminat.
quid nobis aliud qu̾ã ne diligat᷑ olamat. Multa.¬
autẽ fuerant que adhuc de electoꝵ factio nar.¬
rari debusset. s hec silentio supprimo quia ao
alia festino. Pe TRUS¬
one suppetunt. uel si qua animaru ecrempla
animo occurrunt. ꝓ multoꝵ edificatione dice̾:
ut hii qui suspicant᷑. discant cũ carne animã
uascle boc opuis ÷. & macrime occupato animo

Expanded text:
nullus hanc possessor inhabitat; occupaverunt nullus hanc possessor inhabitat; occupaverunt bestiae loca quae prius multitudo hominum tenebat. Et quid in aliis mundi partibus agatur, ignoro. Nam hac in terra, in qua nos vivimus, finem suum mundus non iam nuntiat, sed ostendit. Tanto ergo nos necesse est instantius aeterna quaerere, quanto a nobis cognoscimus velociter temporalia fugisse. Despiciendus a nobis hic mundus fuerat, etiam si blandiretur, si rebus prosperis demulceret animum; at postquam tot flagellis premitur, tanta adversitate fatigatur, tot nobis cotidie? dolores ingeminat, quid nobis aliut quam ne diligatautem fuerant quae adhuc de electorum factis narrari debuissent, sed haec silentio supprimo, quia ad alia festino. PETRone suppetunt, vel si qua animarum exempla animo occurrunt, pro multorum aedificatione dicere, ut hi qui suspicantur, discant cum carne animam valde hoc opus est, et maxime occupato animo
Abbreviated transcription (Latin):
lans animus. atq ante eum iscdem beatꝰ martrp
uithicus astitit dicens. Redempte uigilas: Cui
respondit uigilo. Qui ait. Finis uenit uniu̾se
carnis. finis uenit uniu̾se carnis. finis uenit
uniuerse carnis. Postqu̾ã trmã uocẽ uisio marłi¬
ris quȩ eius mentis oculis apparebat euamut.
Tunc uir dñi surreait. seq in orationis lamentũ
declit. Mox enĩ illa terribilia in celũ signo
sequuta sunt. ut hastę atq acies ignee ab
aquilonis parte uiderent᷑. Max effera langobar¬
doꝵ gens de uaginã suȩ habitationis educta. ĩa
nr̃a ceruice grassata ÷. atq humanũ genꝰ. qđ
in hac tͣra pͣ multitucline nimia. quasi spisse
segetis more surrecrerat. succisum aruit. Na
depopulate urbes. euersa castra. concremate
ȩxcłiȩ. destructa sunt monasteria uiroꝵ atq
feminarũ. desolãtã ab hominib p̃ctia. atq ab
om̃i cultore cdestituta. in solitudine uacat tra.

Expanded text:
lans animus, atque ante eum idem beatus martyr lans animus, atque ante eum idem beatus martyr Eutychius astitit, dicens: Redempte, vigilas? Cui respondit: Vigilo. Qui ait: Finis venit universae carnis, finis venit universae carnis, finis venit universae carni'. Post quam trinam" vocem visio martyris, quae eius mentis oculis apparebat, evanuit. Tunc vir Domini surrexit seque in orationis lamentum dedit. Mox enim illa terribilia in caelum signa secuta sunt, ut hastae atque acies igneae ab aquilonis parte viderentur. Mox effera Langobardorum gens de vagina suae habitationis educta in nos cervice grassata est, atque hominum genus, quod in hac terra prae multitudine nimia quasi spissae segetis more surrexerat, succisum aruit. Nam depopulatae urbes, eversa castra, concrematae ecclesiae, destructa sunt monasteria virorum atque faeminarum, desolata ab hominibus praedia atque ab omni cultore destituta; in solitudine vacat terra,
Abbreviated transcription (Latin):
remaneant. Quia nũꝗͣ petcatores ad lamentum
pęnitentiȩ rectirent. si nulla essent bonoꝵs erempla
quȩ eoꝵs mentẽ traherent. PE ERUS.
Neassũ subtrahi. bonos queror. qui cateruatun
ac de re nil mereris petre. Nam redẽp
qui ante hos fere annos quatuor. uł septẽ migͣ¬
uit ex hoc mundo. tua cdilectio cognitũ habu¬
it. Hic ficut mͥ adhuc in monasterio posito
ualde familiarit᷑ iungebat᷑. hoc quod ioħis itnio¬
ris pͣcdecessoris mei tempore i de mundi fine
cognouerat. sicͣ longe lateq claruerat. a me
requisitus. mͥ ipse narrabat. Aiebat nãq quia
quodã die. dũ parrochias ex more circuiret.
ꝑuenit. ad eccłiam beati martyris uithicip̃.
Aouesꝑascente autẽ die. stratuͣ sibi fieri uirta
sepulchr̃u martyris uoluit. atq ibi pꝰ laborem
quieuit. Qñ nocte meclia ut asserebat. nec dor¬
miebat. nec ꝑfecte uigilare poterat. s depͣssus
ut soler sonno grauabat᷑. quodã ponlere iugr¬

Expanded text:
remaneant, quia nunquam peccatores ad lamentum remaneant, quia nunquam peccatores ad lamentum poenitentiae redirent, si nulla essent bonorum exempla, quae eorum mentem traherent. PETR. Incassum subtrahi bonos queror, qui perire catervatim Hac de re nihil, Petre, mireris; nam Redemptrabilis virum, qui ante hos fere annos septem ex hoc mundo migravit, tua dilectio cognitum habuit. Hic sicut mihi adhuc in monasterio posito valde familiariter iungebatur, hoc quod Iohannis iunioris, praedecessoris mei, tempore de mundi fine cognoverat, sicut longe lateque claruerat, a me requisitus mihi ipse narrabat. Aiebat namque, quia quodam die, cum parrochias suas ex more circuiret, pervenit ad ecclesiam beati martyris Iutici. Advesperescente autem die stratum sibi fieri iuxta sequievit, cum nocte media, ut asserebat, nec dormiebat, nec perfecte vigilare poterat; sed depressus, ut solet, somno, gravabatur quodam pondere vigi
Abbreviated transcription (Latin):
bemus ꝓ fr̃ib animã ponere. tã sublime apłicũ
p̃ceptũ facientlo magis qu̾a sciendo nouerat.
Cõparemꝰ si placet cum hac nr̃a inclocta scientia.
illius doctã ignorantiã. Ubi hȩc nr̃a iacet. iħi illiꝰ
disciplina eminet: Nos de uirtutib uacui
loquimur. & quasi intͣ fructifera arbusta positi
ocloram᷑ potna. nec manclucamus. Ille uirtutum
esse eͣstimas. quod bom quiq subtrahunt᷑. & qui
uiuere ad edificationẽ multoꝵ poterant. aut penitꝰ
ut hii qui ꝓcdesse poterant festine subtra¬
hantur. Ex cũ mundi fims appropinquat. clecti
tollunt᷑. ne cdeteriora iudeant. Hinc ⁊ eniͣ ꝓpħa
ait. Iustus perit. ⁊. nemo ÷ qui recogitet in
corle suo. & uiri misccłiȩ colligunt᷑. quia ñ ÷
qui intelligat. Hinc rursũ scriptũ est. Aꝑite¬
ut erreant. qui conculcent eam. tollite de uia
lapides. Hinc salomon ait. Tempus mittenli la-
urget. eo necesse ÷. ut uiui lapides ad edificiũ
om̃s subtrahi crectimus. ut soli in mundo ꝑu̾si

Expanded text:
ribus animas ponere , tam sublime apostol cum praeceptum faciendo magis quam sciendo noverat. Comparemus, si placet, cum hac nostra indocta scientia illius doctam ignorantiam. Ubi haec nostra jacet, ibi illius disciplina eminet. Nos de virtutibus vacui loquimur, et quasi inter fructifera arbusta positi, odoramus poma, nec manducamus; ille virtutum  existimas, quod boni quique subtrahuntur; et qui vivere ad aedificationem multorum poterant, aut penitus ut hi qui prodesse poterant festine subtrahantur: et cum mundi finis appropinquat, electi tolluntur, ne deteriora videant. Hinc enim proheta ait: Justus perit, et nemo est qui recogitet in corde suo; et viri misericordiae colliguntur, quia non est qui intelligat . Hinc rursus scriptum est: Aperiteut exeant qui conculcent eam, tollite de via lapides . Hinc Salomon ait: Tempus mittendi lapis mundi urget, eo necesse est ut vivi lapides ad aedificium ctos subtrahi credimus, ut soli in mundo perversi
Abbreviated transcription (Latin):
qui nocte eadem egrotantib seriuiebat subti¬
lit᷑ agnoui. isdem uenerabilis prbt̾ de ꝓprio
stratũ surgens ad lectum frenetici silenter
accessit. & suꝑ eum positis manib orauit.
morq eum melius habente tulit. atq in
suꝑiora domus. secum ad oratoriũ duxrit.
U bi ꝓ eo liberius orationi incubuit. & statim
eum sanũ ad lectũ ꝓprium reclurit. ita ut
nullas ulteruis uoces ederet. neq egrotorũ
que piam aliquo clamore turbaret. Nec iam
egritudinẽ auxit alienam. qui ꝑfecte receꝑat
mentem suã. Ea quo eius uno facto dicticimꝰ.
ut le eo illa om̃ia auclita cretleremus letpus
Iagna uitȩ edificatio ⁊ uidere uiros mira

Expanded text:
qui nocte eadem aegrotantibus serviebat, subtiqui nocte eadem aegrotantibus serviebat, subtiliter agnovi, idem venerabilis presbyter de proprio stratu surgens, ad lectum phrenetici silenter accessit, et super eum positis manibus oravit. Moxque illum melius habentem tulit, atque in superiora domus secum ad oratorium duxit, ubi pro eo liberius orationi incubuit, et statim eum sanum ad lectum proprium reduxit, ita ut nullas ulterius voces ederet, nec jam aegrotorum quempiam aliquo clamore perturbaret; nec jam aegritudinem auxit alienam, qui perfecte receperat mentem suam. Ex quo ejus uno facto didicimus ut de eo illa omnia audita crederemus. PETR. Magna vitae aed
Abbreviated transcription (Latin):
mor ut eum signo erucis signauerit extinguit.
ita ut uirtute erucis qua uir dĩ digito ediderit.
disruptis iuscerib moriat᷑. Qui si quando ser¬
pens in foramen fugerit. signo crucis os forami¬
nis benedicit. statimq serpens ex foramine
ĩa mortuus trahit᷑. Quẽ tante uirtutis uirũ. ipse
Q uidere curaui : eumq ad me clecluctũ in ĩfir¬
moꝵ domo paucis lieb manere uolui. ubi si
qua ad esset curationis gr̃a citius ꝓbari potuiss
Ibi aute̾ quicdã intͣ egros alios mente captus ia¬
cebat. que medici greco uocabulo freneticũ
appellant. Qui nocte quaclam euͣ magnas
uoces scilicet ut insans ederet. cunctosq
egros inmensis clamorib ꝑturbaret. ita ut
nulli illic caꝑe somnu᷑ liceret. Fiebat res ual¬
de mirabilis. quia unde unis male. inde om̃s
deterius habebant. S sicut & prius a reueren¬
tissimo uiro florido ep̃o. qui tunc cũ pͣdicto
prbo illic parit᷑ manebat. & post a puero

Expanded text:
mox ut eum signo crucis signaverit, exstinguit, mox ut eum signo crucis signaverit, exstinguit, ita ut virtute crucis quam vir Dei digito ediderit, diruptis visceribus moriatur. Quem si quando serpens in foramine fugerit, signo crucis os foraminis benedicit, statimque ex foramine serpens jam mortuus trahitur. Quem tantae virtutis virum ipse etiam videre curavi, eumque ad me deductum in infirmorum domo paucis diebus manere volui, ubi, si qua adesset curationis gratia, citius probari potuisset. Ibi autem quidam inter aegros alios mente captus jacebat, quem medici Graeco vocabulo phreneticum appellant. Qui nocte quadam cum magnas voces, scilicet ut insanus, ederet, cunctosque aegros immensis clamoribus perturbaret, ita ut nulli illic capere somnum liceret, fiebat res valde miserabilis, quia unde unus male, inde omnes deterius habebant. Sed sicut et prius a reverentissimo viro Florido episcopo, qui tunc cum praedicto presbytero illic pariter manebat, et post a puero
Abbreviated transcription (Latin):
anima. cũ sese in lacrimis cȩlestis regni ddesiclerio
affligit. Irriguum uͦ inferius accipit. eũ infer¬
m supplicia flenlo ꝑtimescit. Qt quidẽ pͥus
inferius. ac post irriguũ suꝑus dat᷑. S quia
conpunctio amoris dignitate pͣminet. necesse
fuit ut prius trriguñ suꝑus. & post irriguũ
inferiꝰ cõmemorari debuisset. PE IRUS.
lacet quod clicis. S postquã hunc uenerande
uitȩ eleutheriũ huiꝰ meriti fuisse dicristi.
libet inquirere. si nẽ in mundo. ẽẽ. credendũ
non est. Hic mͥ esse apud se presbiterũ quen-¬
dam amantiũ nomine p̃cipuȩ simplicitatis nar¬
rauit uirũ. quẽ hoc habere uirtutis ꝑhibet.
tt apłors more manũ suꝑ egros ponat. & sa¬
lutem restituat. & qualibet uehemens egritudo
sit. ad tactum illius abscetlat. Qu̾e hoc etiam
habere miraculi adiunarit. quia in quolibet loco
quaius immanissime asꝑitatis serpentẽ repperit.

Expanded text:
anima, cum sese in lacrymis coelestis regni desiderio anima, cum sese in lacrymis coelestis regni desiderio affligit. Irriguum vero inferius accipit, cum inferni supplicia flendo pertimescit. 356 Et quidem prius inferius, ac post irriguum superius datur. Sed quia compunctio amoris dignitate praeeminet, necesse fuit ut prius irriguum superius, et post irriguum inferius commemorari debuisset. PETR. Placet quod dicis. Sed postquam hunc venerandae vitae Eleutherium hujus meriti fuisse dixisti, libet inquirere si nunc in mundo esse credendum non est. Hic mihi esse apud se presbyterum quemdam Amantium nomine praecipuae simplicitatis narravit virum; quem hoc habere virtutis perhibet, ut apostolorum more manum super aegros ponat, et saluti restituat, et quantumlibet vehemens aegritudo sit, ad tactum illius abscedat. Quem hoc etiam habere miraculi adjunxit, quia in quolibet loco quamvis immanissimae asperitatis serpentem repererit,
Abbreviated transcription (Latin):
suus. Quid babe  Ad quẽ illa responclit.
Da mͥ benediotionẽ. Terrã australem ⁊ are̾ntẽ
declisti mͥ. iunge ⁊ irriguam. Declit ei patͣ
siuis irriguũ suꝑuis. & irriguum inferius.
Aca quippe suꝑ asinũ sedet. cuͣ tracionalib
carnis suȩ motib anima p̾sidet. Quȩ suspi¬
rans a patre terrã irriguã petit. qr ã creatora
nr̃o eu magno gemitu querenda est lacͥmaꝵ gr̃a.
St̃ nãq nonnulli qͥ ia in domo ꝑceperunt libere
ꝓ iusticia loqui. oppressos tueri ĩcdigentib possessa
tribuere. artlore ficłi habere. s aclhuo grãm lacri¬
maꝵe nͣ habent. Hii nimiru terrã australẽ. &
arentẽ habent. s adhuc irrigua incligent. quia
re regni cęlestis mala &̃ quȩ antea ꝑpetrauerant
deplorent. S quia ut diari duo sunt genera¬
conpuncꝰtionis. dedit ei patͣ suus irrigiuͣ suꝑĩ
& irriguui inferius. Irriguũ quippe sũꝑiꝰ accipit.

Expanded text:
suus: Quid habes? atque illa respondit: suus: Quid habes? atque illa respondit: Da mihi benedictionem, terram Australem et arentem dedisti mihi, junge et irriguam. Tunc dedit eiuum inferius . Axa quippe super asinum sedet, cum irrationabilibus carnis suae motibus anima praesidet. Quae suspirans a patre terram irriguam petit, quia a Creatore nostro cum magno gemitu quaerenda est lacrymarum gratia. Sunt namque nonnulli qui jam in dono perceperunt libere pro justitia loqui, oppressos tueri, indigentibus possessa tribuere, ardorem fidei habere; sed adhuc gratiam lacrymarum non habent. Hi nimirum terram Australem et arentem habent, sed adhuc irrigua indigent, quia re regni coelestis mala etiam quae antea perpetraverunt deplorent. Sed quia, ut dixi, duo sunt compunctionis genera, dedit ei pater suus irriguum superius et irriguum inferius. Irriguum quippe superius accipit
Abbreviated transcription (Latin):
ira sunt ualde scõꝵ facta quę narras. &
pͣsenti infirmitati hominũ uehement᷑ stupenda.
S quia tantos in italia nuꝑ fuisse audio. admi¬
randȩ uirtutis uiros nosse uelim. nullas eos conti¬
git antiqui hostis insidias ꝑtulisse : an ear ĩsictuis

Expanded text:
ira sunt valde sanctorum facta quae narras, et ira sunt valde sanctorum facta quae narras, et praesenti infirmitati hominum vehementer stupenda. Sed quia tantos nuper in Italia fuisse audio admirandae virtutis viros, nosse velim si nullas eos contigit antiqui hostis insidias pertulisse, an ex insidiis
Abbreviated transcription (Latin):
crescens. ut eius unda suꝑ maros urbis influ¬
eret atq inde in ea iam macrimas regiones oc-¬
cuparet. Apud ueronensem urbẽ fluuius atbesis
excrescens. ad beati aenonis martyris atq ponti¬
ficis ȩccłiam uenit. Cuius eccłiȩ dum essent
ianue aꝑte. aqua in eam minime intrauit
Quȩ paulisꝑ crescens. usq ad fenestras ȩcclie
in soliditate᷑ parietis fuisset unmutatuͣ. Cumq
egredi non haberent. ibiq se siti ac fame deficere
formictarent. ad ȩccłiȩ ianuam ueniebant. ad bi¬
bendum hauriebant aqu̾a. Quȩ ut p̾ctian. usq
ad fenestras excreuerat. & tam̃ intra ȩccłiam nullo
mͦ defluebat. Hauriri itaq ut aqua poterat.
s defluere ut aqua non poterat. Stans autẽ
ante ianuam ad ostendendum cunctis meritum
martẏris. & aqua erat in acdiutoriũ. & quasi aqͣ
non erat. ad inuaclenctũ locum. Quos ego antiqͦ
antecdicti ignis miraculo uere pͣctiat non fuisse

Expanded text:
crescens, ut ejus unda super muros urbis influcrescens, ut ejus unda super muros urbis influeret, atque inde in ea jam maximas regiones occuparet, apud Veronensem 325 urbem fluvius Athesis excrescens, ad beati Zenonis martyris atque pontificis ecclesiam venit. Cujus ecclesiae dum essent januae apertae, aqua in eam minime intravit. Quae paulisper crescens, usque ad fenestras ecclesiain soliditatem parietis fuisset mutatum. Cumque eegredi non haberent, ibique se siti ac fame deficere formidarent, ad ecclesiae januam veniebant, ad bibendum hauriebant aquam, quae, ut praedixi, usque ad fenestras excreverat, et tamen intra ecclesiam nullo modo diffluebat. Hauriri itaque ut aqua poterat, sed diffluere ut aqua non poterat. Stans autem ante januam ad ostendendum cunctis meritum martyris ut aqua erat ad adjutorium, et quasi aqua non erat ad invadendum locum. Quod ego antiquo antedicti ignis miraculo vere praedixi non fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
luo ut opĩnor miraculũ. ex parte aliqua dis¬
similit̾ gestum est. Tunc quippe tres pueri. liga¬
pei¬
tis manib & pedib in ignẽ piecti sunt. quos
die altera rex requirens in camino illesis uestib
deambulantes repperit. Eatͣe colligit᷑. quia ignis
In quo iactati fuerant. qui etꝵs uestimenta ñ
contigit. eoꝵs uincula consumpsit : ut in imno
eodemq tempore. in obsequio iustoꝵ & haber&
fłama uirtutẽ suã ad solatium. & nͣ haberet ad
uic tam antiqͦ¬
miraculo dieb nr̃is. res similis e contra¬
rio euenit elemento. Nam nuꝑ iobannes tͥbimꝰ
relatione sua me clociit. qđ pronulfus comes
cum illo aclesset secum rege aut harie. Eo tp̃r
in loco eoclem ubi mira res contigit affuisse.
eamq se cognouisse testatus est. Predictus &¬
enim tribunus narrauit dicens. quia ante hoc
fere quinquenniũ. quando aputł hanc romanã
urbem. alueu̾ suuͣ tyberis egressus ÷ tant᷑uͣ q¬

Expanded text:
lud, ut opinor, miraculum ex parte aliqua dislud, ut opinor, miraculum ex parte aliqua dissimiliter gestum est. Tunc quippe tres pueri ligapeac manibus in ignem projecti sunt, quos die altera rex requirens, in camino illaesis vestibus deambulantes reperit. Ex qua re colligitur quia ignis in quo jactati fuerant, qui eorum vestimenta non contigit, eorum vincula consumpsit, ut uno eodemque tempore in obsequio justorum et haberet flamma virtutem suam ad solatium, et non haberet ad uic tam antiqmiraculo, diebus nostris res similis e contrario evenit elemento. Nam nuper Joannes tribunus relatione sua me docuit, quod Pronulphus comes, cum illic adesset, se cum rege Autharico eo tempore in loco eodem ubi mira res contigit adfuisse, eamque se cognovisse testatus est. Praedictus etenim tribunus narravit, dicens: quia ante hoc fere quinquennium, quando apud hanc Romanam urbem alveum suum Tiberis egressus est, tantum
Abbreviated transcription (Latin):
rater quidã. mecum est in monasterio
conuersatus. in scriptura sc̃a studiosissimꝰ
qui me ȩ̨tate p̾ibat. hic eax multis quȩ nescie¬
bam me ȩlificare consueuerat. Huius itaq
narratione didici. quod fuit quidã in campa¬
nie partib intra quadragesimũ romane urbis
miliariũ nomine benedictus. Qui quidẽ etate
iuuenis. s morib grandeuus. & in sc̃ȩ̃ conu̾satio¬
nis regulam se fortit᷑ stringons. Quẽ totilȩ re¬
gis tempore. cum gothi repperissent. hunc incen¬
dere cum sua cella moliti sunt. Ignẽ namq
supposuerunt. s in circuitu arserunt omĩa. cella
uͦ illius cͥoburi igni non potuit. Quod uiclentes
gothi. magisq seiuentes. atq hunc a suo habita¬
culo trahentes. non longe aspecrerunt chybanũ.
qui coquendis panib parabatur. euͣq in illum
piecerunt. clybanuq clauserunt. S die altero
ita illesus inuentus est. ut non solum eius caro
ignib. lesi non sunt. SE E G0 RIUS¬

Expanded text:
Frater quidam mecum est in monasterio Frater quidam mecum est in monasterio conversatus, in Scriptura sacra studiosissimus, qui me aetate praeibat, et ex multis quae nesciebam, me aedificare consueverat. Hujus itaque narratione didici quod fuit quidam in Campaniae partibus intra quadragesimum Romanae urbis miliarium nomine Benedictus; et quidem aetate juvenis, sed moribus grandaevus, et in sanctae conversationis regula se fortiter stringens. Quem Totilae regis tempore cum Gothi reperissent, hunc incendere cum sua cella moliti sunt. Ignem namque supposuerunt, sed in circuitu arserunt omnia, cella vero illius igne comburi non potuit. Quod videntes Gothi, magisque saevientes, atque hunc ex suo habitaculo trahentes, non longe aspexerunt succensum clibanum, qui coquendis panibus parabatur, eumque in illo projecerunt, clibanumque clauserunt. Sed die altero ita illaesus inventus est, ut non solum ejus caro ignibus laesi non sunt . GREGOR. Il
Abbreviated transcription (Latin):
ceditur. quẽ gladiis insequebatur. Quod apostolatꝰ
honore sublimis ÷: s tamen sponte fit parualus
in metdio cdiscipuloꝵ. Quod ad cęli tercii secreta
ducit᷑. & tament mentis oculum ꝑ cõpassionem
reflectit ad disponendũ cubile coniugatoꝵ: di¬
cens. Uxori uir debitũ recddat. similit̾ i uror
uiro. Quod acdmiscet᷑ in contemplatione cetib
angłoꝵ. & tamen ñ asꝑnatur cogitare atq dispo¬
nere facta carnalium. Quod in infirmitatib sibiq
ꝑ contumelias placet. quod ei uiuere ap̃c est.
& mori lucrum. quod totũ iam extra carnem
est. hoc ipsum qđ uiuit in carnẽ. Eoce qualit᷑
tatis. Mimis ⁊ gͦ. quepiam in carne suscitari.
nͥ forte eum ꝑ uiuificationẽ carnis. ad uitã re¬
alcle infra credicti hoc. quod mͥ quam sitfetrꝰ
incõparabilit᷑ suꝑius agnoui. Sed queso te cepta
ꝑsequere. ut dum tempus uacat sine edificati¬
one. hora non transeat. GReSoRIs.¬

Expanded text:
caeditur, quem gladiis insequebatur ; quod Apostolatus caeditur, quem gladiis insequebatur ; quod Apostolatus honore sublimis est, sed tamen sponte fit parvulus in medio discipulorum; quod ad coeli tertii secreta ducitur , et tamen mentis oculum per compassionem reflectit ad disponendum cubile conjugatorum, dicens: Uxori vir debitum reddat, similiter et uxor viro , quod admiscetur in contemplatione coetibus angelorum, et tamen non aspernatur cogitare atque disponere facta carnalium; quod gaudet in infirmitatibus, sibique in contumeliis placet ; quod ei vivere Christus est, et mori lucrum ; quod totum jam extra carnem est, hoc ipsum quod vivit in carne . Ecce qualiter it. Minus est ergo quempiam in carne suscitari, nisi forte per vivificationem carnis ad vitam rePETR. Valde infra credidi hoc, quod modo quam sit incomparabiliter superius agnovi. Sed, quaeso, coepta prosequere, ut dum tempus vacat, sine aedificatione hora non transeat.
Abbreviated transcription (Latin):
ad carnem ex occulto renocant᷑. GRe GoriUS.
Iui sibilia attendimus. ita necesse ÷ ut
creclamus. Si uͦ inuisibilia pensamus. ni¬
intrum constat. quia mauis ÷ miraculũ pͣcdi¬
cationis uerbo. atq orationis solatio. peccatorẽ
conuertere. quã carnẽ mortuã suscitare. In
isto enim refuscitat᷑ caro iterũ moritura. in
illo ũ. anima in ȩtͣnũ uictara. Cuͣ eni ꝓpono
duos : in quo hoꝵ existimas maiori factĩt uir¬
tute miraculum. Lararum quippe
qu̾e iam fidelem oredimus. carne dñs suscitauit.
saulũ uͦ suscitauit in mente. Equidem post re¬
surrectionẽ carnis. de larari uirtutib tacetur.
Nam post resurrectionẽ animȩ. capere nr̃a
infirmitas nͣ ualet. quanta in sacro eloquio de
cogitationes ad pietatis mollia conuerse sunt
uiscera. quod mori cupit ꝓ fr̃ib. in quoꝵ mor¬
te prius gaulebat. Quod plenus om̃is sccipturȩ
hunc crucifiarum. Quod ꝓ xp̃o uirgis libent᷑

Expanded text:
ad carnem ex occulto revocantur. GREGOR. Si ad carnem ex occulto revocantur. GREGOR. Si visibilia attendimus, ita necesse est ut credamus; si vero invisibilia pensamus, nimirum constat, quia majus est miraculum praedicationis verbo atque orationis solatio peccatorem convertere, quam carne mortuum resuscitare. In isto enim resuscitatur caro iterum moritura, in illo vero anima in aeternum victura. Cum enim propono duos, in quo horum existimas majori factum virtute miraculum? Lazarum quippe, quem jam fidelem crSaulum vero resuscitavit mente. Et quidem post resurrectionem carnis de Lazari virtutibus tacetur; nam post resurrectionem animae capere nostra infirmitas non valet quanta in sacro eloquio de ne crudelissimae nationes ad pietatis mollia conversae sunt viscera. Quod mori cupit pro fratribus, in quorum prius morte gaudebat. Quod plenus omnis Scripturae hunc crucifixum ; quod pro Christo virgis libenter
Abbreviated transcription (Latin):
palli̾. quo facies defimeti uelabat᷑ abstulit.
Q uod cum mulier fieri cerneret. contradicere
uehement᷑ cepit. & mirari quid facere uellet.
Ablato itaq pallio. dui de eo quẽ collegerat
puluere. defuncti faciem fricauit. Qui cum
dtutius fricaret᷑. recepit animã. oscitauit
oculos aꝑuit. seseq eleuans resedit. quiderga
se ageretur miratus est. ac si de graui somno
fuisset ercitatus. Quod dum mulier lam̃tis
fatigata conspiceret: cepit ex gaudio magis fle¬
re. & uoces amplius eclere. Qu̾a uir dñi mo-¬
desta ꝓibitione. conpescuit. dicens. Tace. tace.
S si quis uos requisierit qualit᷑ factũ sit. hoc
solumm dicite. quia dñs iħs xp̃s oꝑa sua fecit.¬
ultra non appartut. Gemporalem namq hono¬
rem fugiens. egit. ut ab his a quib uisus fue
iud alii sentiant ignoro. ego autẽ cunctis
miraculis hoc potius existimo. eẽ. miraculum.
quod ad uitã mortui redeunt : eoꝵq animȩ

Expanded text:
pallium quo facies defuncti velabatur abstulit. pallium quo facies defuncti velabatur abstulit. Quod cum mulier fieri cerneret, contradicere vehementer coepit et mirari quid vellet facere. Ablato itaque pallio, diu eo quem collegerat pulvere defuncti faciem fricavit. Qui cum diutius fricaretur, recepit animam, oscitavit, oculos aperuit, seseque elevans resedit, quid erga se ageretur miratus est, ac si de gravissimo somno fuisset excitatus. Quod cum mulier lamentis fatigata conspiceret, coepit ex gaudio magis flere, et voces amplius edere. Quam vir Domini modesta prohibitione compescuit, dicens. Tace, tace; sed 321 si quis vos requisiverit qualiter factum sit, hoc solummodo dicite: quia Dominus ultra non apparuit. Temporalem namque honorem fugiens, egit ut ab his a quibus visus in sentiant ignoro: ego autem cunctis miraculis hoc potius existimo esse miraculum, quod ad vitam mortui redeunt, eorumque animae