comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quart barachiȩ dicitur filius. & non io¬
iadę. Barachia in lingua nr̃a benedi.¬
ctus dñi dicitur : & sacerdotis ioiadȩ
iusticia hebreo nomine demonstratur.
In euangłio quo utunt᷑ nazareni pro
filio barachiȩ. filiũ ioiade scriptũ rep.
perimus. Simplitiores fr̃es ant̃ ruinas
templi & altaris siue in portarũ exiti¬
b quȩ siloa dicunt rubra saxa mon¬
strantes. zacharis sanguine putabant
ẽt. polluta. Non condẽpnamus errorem
qui de odio iudeoꝵ a& fidri pictate disen¬
dit. Dicamus breuit̃ quart sangiis
abel iusti. usq ad ⁊achariam. filiũ bara.¬
chiş ab illoꝵ gentrationt queratur:
cũ neutrũ corũ occidirit. Regule seri¬
pturarũ est duas generaepnes poret.
bonorũ uł malorũ: hoc ÷ singulorum
singulas. De bonis sumamus exempla.
Quis ascendet in montẽ dñi. aut quis requi¬
esc& in monte sco eius: Cũq plures qui
ascensuri sunt inontem dñi descripsiss&.

Expanded text:
quare Barachiae dicitur filius, et non Joquare Barachiae dicitur filius, et non Joiadae. Barachia in lingua nostra benedictus Domini dicitur; et sacerdotis Joiadae justitia, Hebraeo sermone demonstratur. In Evangelio quo utuntur Nazaraeni, pro filio Barachiae, filium Joiadae reperimus 191 scriptum. Simpliciores fratres inter ruinas templi et altaris, sive in portarum exitibus, quae Siloam ducunt, rubra saxa monstrantes, Zachariae sanguine putant esse polluta. Non condemnamus errorem, qui de odio Judaeorum, et fidei pietate descendit. Dicamus breviter quare sanguis Abel justi, usque ad Zachariam filium Barachiae ab illa generatione requiratur, cum neutrum eorum occiderit. Regula Scripturarum est, duas generationes ponere, bonorum vel malorum, hoc est, singulorum singulas. De bonis sumamus exempla: Quis ascendet in montem Domini? aut quis requiescet in monte sancto ejus ? Cumque plures qui ascensuri sunt in montem Domini, descripsisset,
Abbreviated transcription (Latin):
bro singulorũ opiniones exponere.
Alii ⁊ achariam filiũ barachiȩ dicunt:
qui in duodetim propłiis undecimus
est: patrisq in eo nomen consentiat.
Sed ubi occisus est inter templũ & altare.
scriptura non loquitur: maxime cũ
temporib eius uix ruinş templi fueruꝑ.
Alii zachariã patrẽ ioħis intelligi uolunt:
ex quibusdã apocriforũ somniis appro.¬
bantes. quod ꝓpterea occisus sit. quia
saluatoris p̃dicar& aduentũ. Et hoc
quia de scripturis non hab& auctori¬
tatem. eadem facilitatt contẽpnitur
qua probatur. Alii istũ uolunt. ẽt. ⁊a¬
chariam qui occisus ẽ. a ioas rege iu.¬
dee inter templũ & altare. sicut regnoꝵ
narrat hystoria. Sed obseruandũ qͦd
ille zacharias non sit filius barachiȩ :
sed filius ioiadȩ sacerddotis. Unde et
scriptura refert: non fuit retordatus
ioas patris eius ioiadȩ quȩ sibi feciss&r
bona. Cũ ergo ⁊achariam teneamus.
& occisionis consentiat locus: querimꝰ

Expanded text:
beo singulorum opiniones ponere. beo singulorum opiniones ponere. Alii Zachariam filium Barachiae dicunt, qui in duodecim prophetis decimus est, patrisque nomen in eo consentiat; sed ubi occisus sit inter templum et altare, Scriptura non loquitur, maxime cum temporibus ejus, vix ruinae templi fuerint. Alii Zachariam patrem Joannis intelligi volunt, ex quibusdam apocryphorum libris approbantes, quod propterea occisus sit, quia Salvatoris praedicaverit adventum. Hoc quia de Scripturis non habet auctoritatem, eadem facilitate contemnitur qua probatur. Alii istum volunt esse Zachariam, qui occisus sit a Joas rege Judaeae inter templum et altare, sicut Regum narrat historia. Sed observandum quod ille Zacharias non sit filius Barachiae, sed filius Joiadae sacerdotis: unde et Scriptura refert: Non fuit recordatus Joas patris ejus Joaidae, quae sibi fecisset bona . Cum ergo et Zachariam teneamus, et occisionis consentiat locus, quaerimus
Abbreviated transcription (Latin):
&r scribas: &r ex ilis occiditis & crucifi.¬
gitis. & flagellabitis in sĩ nagogis ur̃is:
& ꝑsequemini de ciuitate in ciuita.¬
tem: ut cõpleatis mensuram patrũ
scribentem ad corinthios. uaria dona
esse discipulorũ xp̃i: alios propħas
qui uentura p̃dicant. alios sapientes
qui nouerint quando debeant ꝓferre
sermonem: alios scribas in lege doctissi¬
mos: ex quib lapidatus est stephanus.
paulus occisus. crucifirus petrus: fla
eos sunt de ciuitate in ciuitatt̃: expel¬
lentes de iudea. ut ad gentiũ populũ
trans migrarent. Ut ueniat suꝑ uos
om̃is sanguis iustus. qui effusus ÷ suꝑ
terram. a sanguine abel iusti. usq ad
sanguinem ⁊ acharis filii barachiş. qui
nulla est ambiguitas. quin is sit. quem
ex dñi nunc sententia. sed ex genesis
testimonio cõꝓbatur: ubi accepta eiꝰ
a dõ narrantur munera. Querimus ł¬
quis sit iste zacharias filius barachiȩ:
quia multos legimus ⁊ acharias: & ne
libera nobis tribuatur erroris facul¬

Expanded text:
cifigetis, et flagellabitis in synagogis vestris, et persequemini de civitate in civitatem, ut impleatis mensuram patrum scribentem ad Corinthios , varia esse dona discipulorum Christi; alios prophetas, qui ventura praedicant; alios sapientes, qui noverint quando debeant proferre sermonem; alios scribas in Lege doctissimos, ex quibus lapidatus est Stephanus, Paulus occisus, crucifixus Petrus, flageos sunt de civitate in civitatem; expellentes de Judaea, ut ad gentium populum transmigrarent. Ut veniat super vos omnis sanguis justus, qui effusus est super terram, a sanguine Abel justi usque ad sannulla est ambiguitas, quin is sit quem Con solum ex Domini nunc sententia, sed ex Genesis testimonio comprobatur , ubi accepta ejus a Deo narrantur munera. Quaerimus quis iste sit Zacharias filius Barachiae, quia multos legimus Zacharias. Et ne libera nobis tribueretur erroris facul
Abbreviated transcription (Latin):
me audiebant: ceperunt ꝙ concurrtre.
Illa enĩ ubi de gradib descendit in qͥb
steterat: ad sc̃m martyrem orare per¬
rexerat. Quȩ mox ut cancellos atti.¬
git. collapsa similit̾ uelut in somnũ.
sana surtexit. Dũ gͦ requireremus
quid factũ fuerit. unde ille strepitus
lȩcus gxciterit: ingressi funt cũ illa in
basilicam. ubi eramus. adducentes cam
sanam de martyris loco. Tũ uero tantꝰ
ab utroq sexu admirationis clamor
exortus. ẽ: ut uox continuata cũ lacri.¬
mis non uideretur posse finiri. Per¬
ducta est ad eũ locũ ubi paulo ante ste¬
terat tremens: exultabant eã similem
fr̃i. cui doluerant remansisse dissimilẽ:
& non dũ fusas p̾ces suas pro illa. iam
tam̃ p̃uiam uoluntatem . tam cito exau¬
ditam. ẽe. cernebant. Exultabant in
di laude uoce sine uerbis. tanto soni¬
tu quantũ nr̃t aures ferre uix possent.
Quid erat in cordib exultantiũ. nisi fi¬
Cui nisi huic fidei attestantur ista

Expanded text:
me audiebant, coeperuntque concurrere. me audiebant, coeperuntque concurrere. Illa enim, ubi de gradibus descendit in quibus steterat, ad sanctum martyrem orare perrexerat; quae mox ut cancellos adtigit, conlapsa similiter uelut in somnum sana surrexit. Dum ergo requireremus quid factum fuerit, unde iste strepitus laetus exstiterit, ingressi sunt cum illa in basilicam, ubi eramus, adducentes eam sanam de martyris loco. Tum uero tantus ab utroque sexu admirationis clamor exortus est, ut uox continuata cum lacrimis non uideretur posse finiri. Perducta est ad eum locum. ubi paulo ante steterat tremens. Exsultabant eam similem fratri, cui doluerant remansisse dissimilem, et nondum fusas preces suas pro illa, iam tamen praeuiam uoluntatem tam cito exauditam esse cernebant. Exsultabant in Dei laudem uoce sine uerbis, tanto sonitu, quantum nostrae aures ferre uix possent. Quid erat in cordibus exsultantium nisi fiCui, nisi huic fidei, attestantur ista
Abbreviated transcription (Latin):
homo prandit: & diligent᷑ nob̾ omnem
suȩ fraternȩq ac mat̾nȩ calamitatis
indicauit hystoriam. Sequenti itaq¬
die post sermonem redditũ: narratio¬
nis eius libellũ. incrastinũ populo re¬
citandũ promisi. Quod cũ ex dominico
paschȩ dit tertio fier&: ingradib exedrȩ
in qua de suꝑiori loquebar loco feti start
ambos fr̃es. Cũ eorũ legeretur libellus.
intuebatur populus uniuersus sexus
utriusq unũ stantem sine destrmi motu.
alterã in membris om̃ib contrementem:
& qui ipsũ non uiderant qͥd in eo diuinȩ
miscdiȩ factũ. ea. in eius sorore cerne¬
bant. Uidebant enĩ quid in illo gratu¬
landum: quid pro illa. ex̃. orandum.
Int̾ hȩc recitato eorũ libello. de conspectu
populi cos abire p̾cepi: & de ipsa tota
causa aliquando diligentius cȩperam
disputare. Cũ hȩc me disputante uoces
aliȩ de memceia martyris. nouȩ gratu¬
lationis audiuntur. Conuersi st̃ eo qui

Expanded text:
homo prandit, et diligenter nobis omnem homo prandit, et diligenter nobis omnem suae fraternae calamitatis indicavit historiam. Sequenti itaqdie post sermonem redditum narrationis eius libellum in crastinum populo recitandum promisi. Quod cum ex dominico Paschae die tertio fieret in gradibus exedrae, in qua de superiore loquebar loco, feci stare ambos fratres, cum eorum legeretur libellus. Intuebatur populus uniuersus sexus utriusque unum stantem sine deformi motu, alteram membris omnibus contrementem. Et qui ipsum non uiderant, quid in eo diuinae misericordiae factum esset, in eius sorore cernebant. Videbant enim quid in illo gratulandum, quid pro illa esset orandum. Inter haec recitato eorum libello de conspectu populi eos abire praecepi, et de tota ipsa causa aliquanto diligentius coeperam disputare, cum ecce me disputante uoces aliae de memoria martyris nouae gratulationis audiuntur. Conuersi sunt eo, qui
Abbreviated transcription (Latin):
erigert: non nulli ꝓhibuert᷑. & potius
exitũ expectandũ. ẽt. dixerunt. Et etct
surrexit. & non tremebat qm̃ sanatus
erat: & stabat incolumis intuens intuen
Clamantiũ gratulantiũq uocib eccła
usquequaq cõpleta est. Inde ad me cur.¬
ritur.: ubi sedebam iam processurus:
irruit alt̃ quisq post alterũ. om̃is poste.¬
rior quasi nouũ: quod alius prior dixerat.
nuntiantes. Mcq gaudente & apud me
do grãs agente: ingreditur etiã ipse cũ
pluribus. inclinatur ad genua mea:
erigitur ad õsculũ meũ. Procedimus
ad popłm: plena erat eccła. ꝑsonabat
uocib gaudiorũ: dõ grãs. dõ laudes.
nemine tacentt. hinc atq inde clamantiũ.
Salutaui popłm: &rur sus cadem feruenti.¬
ori uoce clamabant. Facto tandẽ silentio:
scripturarũ diuinarũ sunt lecta sollen¬
ma. Ubi aut̃ uentũ. ẽ. ad mei sermonis
locũ: dixi pauca pauea ꝓ tempore. &
ꝓillius iocunditate lȩticiȩ. Nobiscum

Expanded text:
erigere, nonnulli prohibuerunt, et potius erigere, nonnulli prohibuerunt, et potius exitum exspectandum esse dixerunt. Et ecce surrexit, et non tremebat, quoniam sanatus erat, et stabat incolumis, intuens intuentClamantium, gratulantiumque vocibus ecclesia usquequaque completa est. Inde ad me curritur ubi sedebam, jam processurus. Irruit alter quisque post alterum, omnis posterior quasi novum quod alius prior dixerat nuntiantes. Meque gaudente, et apud me Deo gratias agente, ingreditur etiam ipse cum plurimis, inclinatur ad genua mea, erigitur ad osculum meum. Procedimus ad populum, plena erat ecclesia, personabat vocibus gaudiorum, Deo gratias! Deo laudes! nemine tacente, hinc atque inde clamantium. Salutavi populum, et rursus eadem ferventiore voce clamant. Facto tandem silentio, Scripturarum divinarum sunt lecta solemnia. Ubi autem ventum est ad mei sermonis locum, dixi pauca pro tempore et pro illius jucunditate laetitiae. Nobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
pena sunt diuinitus cohertiti: ut hor¬
ribilit̾ quaterentur om̃s tremore mem.¬
brorũ. In qua fȩdissima. spetie. oculos¬
suotũ ciuiũ non ferentes. quaqua uersũ
cuiq ire uisum est: toto pęne uagabant᷑
orbe romano. Ex his etiã ad nos ueneruꝵꝵ
duo. fr̃ & soror. paulus & palladia. multis
aliis locis miseria diffamante ĩa cognti.
U enerunt aut̃ ante pascha ferme dies
quindetim. ȩccłam cotidie & in ea memo¬
riam gloriosissum stephani frequenta.¬
bant. orantes ut iam sibi placaretur d̃s.
& salutem pristinam redder&. Uenit &
pascha: atq ipso die dominico mane. cũ
iam frequens populus p̃sens. ea. & loci
scĩ cancellos. ubi martyriũ erat. idem iu.¬
uenis orans teneret. repente ꝓstratus. ẽ:
& dormienti simillimus iacuit: non tam̃
tremens. sicut. etiã ꝑ somnum solebat.
Stupentib qui ad erant. atq aliis pauentib.
aliis dolentibus. cũ eum quidam uellent

Expanded text:
poena sunt divinitus coerciti, ut horpoena sunt divinitus coerciti, ut horribiliter quaterentur omnes tremore membrorum: in qua foedissima spesuorum ciuium non ferentes, quaqua uersum cuique ire uisum est, toto paene uagabantur orbe Romano. Ex his etiam ad nos uenerunt duo, frater et soror, Paulus et Palladia, multis aliis locis miseria diffamante iam cogniti. Venerunt autem ante Pascha ferme dies quindecim, ecclesiam cottidie et in ea memoriam gloriosissimi Stephani frequentabant, orantes ut iam sibi placaretur Deus et salutem pristinam redderet. Et iPascha, atque ipso die Dominico mane, cum jam frequens populus praesens esset, loci sancti cancellos ubi martyrium erat, idem juvenis orans teneret, repente prostratus est, et dormienti simillimus jacuit, non tamen tremens, sicut etiam per somnium solebat, stupentibus qui aderant atque aliis paventibus, aliis dolentibus. Cum eum quidam vellent
Abbreviated transcription (Latin):
future silutis quodã modo pignus de tan¬
to miraculo se accepisse p̃supsit: atq illud
uinculũ soluens simul cũ codem anulo
ꝓiecit in flumen. Non credebunt hoc
matris emixũ: & ad discipulos ostus clau¬
sis ingressũ fuisse non credunt. Sed hoc
certe quȩrant: & si uerum inuenerint:
illa credant. Clarissima femina.ẽ. nobilit̃
nata. nobilit̃ nupta: carthagini habitat:
ampla ciuitas. ampla ꝑsona. rem querentes
latere non sinit. Unũ. ẽ. apud nos factũ.
non mauis qũa illa quȩ chxi: sed tam clarũ
atq issustre miracalũ: ut nullũ arbitrer
itt̃. ⁊pponensiũ. qui hoc non uł uiderit.
uł didicerit: nullũ qui obliuisci ultra
ratione potuerit. Decem quidam fr̃es.
quorũ septem sunt mares. tres feminş.
de osarta capadocis suorũ ciuiũ non
ignobiles. maledicto matris recenti. pa¬
tris corũ obitu desticuta est. quȩ in iuriã
sibi ab cs factã accrbissime tulit. tali

Expanded text:
futurae salutis quodam modo pignus de tanfuturae salutis quodam modo pignus de tanto miraculo se accepisse praesumsit adque illud uinculum soluens simul cum eodem anulo proiecit in flumen. Non credant hoc, ginalia enixum et ad discipulos ostiis clausis ingressum fuisse non credunt; sed hoc certe quaerant et, si uerum inuenerint, illa credant. Clarissima femina est, nobiliter nata, nobiliter nupta, Carthagini habitat; ampla ciuitas, ampla persona rem quaerentes latere non sinit. Manon majus quam illa quae dixi, sed tam clarum atque illustre miraculum, ut nullum arbitrer esse Hipponensium, qui hoc non vel viderit, vel didicerit, nullum qui oblivisci ulla ratione potuerit. Decem quidam fratres quorum septem sunt mares, tres feminae de Caesarea Cappadociae suorum civium non ignobiles, maledicto matris recenti, patris eorum obitu destitutae, quae injuriam sibi ab eis factam acerbissime tulit, tali
Abbreviated transcription (Latin):
nos ab ep̃o euodiõ constituta est. Cum¬
femina que ibi mirabu lit̾ ex mag̾no
atq diuturnio. in quo medicorũ adiutoria
cuncta defetersat. languore sanata. t̃.
Hortati sumus uolentt supradicti loci ep̃o.
ut libellũ dan qui recitaretur. in por¬
pulo. & oboedientissimt paruit: in quo
ut anulũ capillatio uinculo insereree.
quo sub om̃i uesit ad nuda grporis cin¬
geretur: qui anulus haberai sub gmma
lapidem in renib inuentũ bouis. hoc
alligata quasi remedio. ad sci martyris
limina ueniebat. Sed non ꝓcul ꝓfecta
a carthagine in confino fluminis ba¬
gradȩ in sua possessione mansiss&: sur-
gens ut iter ꝑager&. ante pedes suos illũ
iacentẽ anulũ uidit: & capillatiã ⁊ onã
qua fuerat alligatus mirata temptauit.
Quã cũ ommino suis nodis firmissimis sic̃
erat cõperiss& astrictam: crepuisse atq
exiluisst anulũ suspicata est. Qui etiam
ipse cũ integerrimus fuiss& inuentus :

Expanded text:
nos ab episcopo Euodio constituta est. nos ab episcopo Euodio constituta est. ilias, quae ibi mirabiliter ex magno atque diuturno, in quo medicorum adjutoria cuncta defecerant, languore sanata est. Quam hortati sumus volente supradicto loci episcopo ut libellum daret qui recitaretur in populo; et obedientissime paruit. In quo ut annulum capillatio vinculo insereret, quo sub omni veste ad nuda corporis cingeretur: qui annulus haberet sub gemma lapidem in renibus inventum bovis. Hoc alligata quasi remedio ad sancti martyres limina veniebat. Sed profecta a Carthagine, cum in confinio fluminis Bagradgens ut iter perageret ante pedes suos illum iacentem anulum uidit et capillaciam zonam, qua fuerat adligatus, mirata tentauit. Quam cum omnino suis nodis firmissimis, sicut erat, conperisset adstrictam, crepuisse adque exsiluisse anulum suspicata est; qui etiam ipse cum integerrimus fuisset inuentus,
Abbreviated transcription (Latin):
rerunt. qui ei mortuam nuntiarent.
Sed cũ orante illo ab amicis eꝰiꝰ exciperent᷑:
ꝓhibuerunt eos illi dicere. ne ꝑ publicũ
plangeret. Qui cũ domũ redisset. iam
suorũ heiulatib ꝑsonantem. & uestem
silis qu̾a ferebat suꝑ eam ꝓreciss&. reddita
est uite. Rursus ibidem apud nos hire.¬
nei cuiusclam collectarii filius egritudi.¬
ne excinctus est. Cũq coapus iaceret
exanime. atq a lugentibus & lamentanti¬
bus exequiȩ pararentur: amicorũ eius
quidam inter aliorũ consolantiũ uerba.
suggessit: ut enisdent martyris oleo cor¬
pus ꝑungucretur. Factum. ẽ: & reuix̃.
Itemq apud nos uir tribunicius deusi¬
nus suꝑ memoriam martyrũ quȩ in sub¬
urbano eius est. egritudine exanimatũ
posuit infantulũ fułitm: & post oratio¬
nem quã multis cũ lacrimis ibi fudit :.
niuentem leuauit. Uz ali etiam quȩ co
lonia utict uitina. ẽ: multa p̾clara ꝑ.
cundem martyrem facta cognouinius.
Cuius ibi memoria longe priusqu̾a apud

Expanded text:
rerunt, qui ei mortuam nuntiarent. Sed cum orante illo ab amicis eius exciperentur, prohibuerunt eos illi dicere, ne per publicum plangeret. Qui cum domum redisset iam suorum eiulatibus personantem et uestem filiae, quam ferebat, super eam proiecisset, reddita est uitae. Rursus ibidem aput nos Irenaei cuiusdam collectarii filius aegritudine exstinctus est. Cumque corpus iaceret exanime adque a lugentibus et lamentantibus exsequiae pararentur, amicorum eius quidam inter aliorum consolantium uerba suggessit, ut eiusdem martyris oleo corpus perungueretur. Factum est, et reuixit. Itemque aput nos uir tribunicius Eleusinus super memoriam martyrum, quae in suburbano eius est, aegritudine exanimatum posuit infantulum filium, et post orationem, quam multis cum lacrimis ibi fudit, uiuentem leuauilonia Uticae uicina est, multa praeclara per eundem martyrem facta cognouimus; cuius ibi memoria longe prius quam aput
Abbreviated transcription (Latin):
A tttio sc̃i euangłii quȩ nobis lecta
est fr̃s mei. tanto maiori a nobis inten¬
tiont deba ꝑ singula. uerba pensari:
quanto magna gr̃ȩ suꝑnȩ dulcedine
tota redundat. Cõmendat tnĩ nobis
beatissimus euangłista & apłs iohannes.
pͥuilegiũ amoris p̃cipui: quo garis am

Expanded text:
tio sancti Evangelii quae nobis lecta est, fratres mei, tanto majori a nobis intentione debet per singula verba pensari, quanta magna gratiae supernae dulcedine tota redundat. Commendat enim nobis beatissimus evangelista et apostolus Joannes privilegium amoris praecipui, quo caeteris am
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓstratos poculo. inuitȩ reparauit statũ.
Hic aut̃ anno sexagesimo septimo post ascen.¬
sionem dñi saluatoris sub traiano princi¬
pe longeus uetustatis semo fessus. cũ diem
transmigrationis suȩ inminere sibi
sentirte. iussisse fertur effodere sibi se¬
pulcbrũ: atq inde ualedicens fratrib.
facta oratione uiuens tumulũ introiuit:
deinde in eo tanquã in lecto requieuit.
Unde accidit. ut quidam eũ uiuere asse¬
rant: nec mortuũ in sepulchro. sed dor¬
mientem iacere contendunt: maxime
proeoqͦd illic terra sensim abimo sca¬
turiens. ad suꝑficiem sepulhiri conscen¬
dat: & quasi flatu quiescentis deorsum
ad suꝑiora puluis ebulliat: Ite. u¬

Expanded text:
prostratos poculo in vitae reparavit statum. prostratos poculo in vitae reparavit statum. Hic autem anno sexagesimo septimo post passionem Domini Salvatoris sub Trajano principe longo jam vetustatis senio fessus, cum diem transmigrationis suae imminere sibi sentiret, jussisse fertur effodere sibi sepulcrum, atque inde valedicens fratribus, facta oratione, vivens tumulum introivit. Deinde in eo tanquam in lectulo requievit. Unde accidit ut quidam eum vivere asserant, nec mortuum in sepulcro, sed dormientem jacere conjicerent, maxime pro eo quod illic terra sursum ab imo scaturiens, ad superficiem sepulcri conscendit, et quasi flatu quiescentis deorsum ad superiora pulvis ebulliat.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ iacobi. uirgo electus a dño. atq int̾
cȩteros magis dilectus: qui etiam suꝑ
pectus magistri recubens. ouangdii sui
fluenta de ipso sacro dominici pectoris
fonte potauit: & quasi unus de parady¬
si fluminib uerbi dĩ grãm in toto der̃¬
xp̃o iubente successit: dũ suscipiens matrẽ
quodã modo derelictus.ẽ. filius. Hic dũ
no cesare in pathinos insula metallo religa¬
tur: ubi etiã apocalipsim scripsit. Inter¬
fecto aut̃ a senatu lomiciano: exilio reso¬
lutus recessit ephesum: ibiq ob hereticoꝵ
refutandas uersutias efflagitatus ab asiȩ
ep̃is. euangłm nouissimus edidit. Cuius
quidem int̾alias uirtutes. magnitudo
signorũ hȩc fuit. Mutauit in aurum
siluestres frondiũ uirgas: littorea q sa¬
xa ingemmas. Idemq geniarũ fragii¬
na: in propriã reformauit naturam.
&rediuiuum iuuenis corpus remeante
anima reparauit. Bibens lȩciferũ hau¬
stũ. ñ solũ euasit periculũ : sed & eodem

Expanded text:
atque inter caeteros magis dilectus, qui etiam super pectus Magistri recumbens, et Evangelii fluenta de ipso sacro dominici pectoris fonte potavit, et quasi unus de paradisi fluminibus, verbi Dei gratiam in toto teristi, Christo jubente, successit, dum suscipiens matrem quodammodo derelictus est filius. 127. Hicno Caesare in Pathmos insulam metallo relegatur, ubi etiam positus Apocalypsim scripsit. Interfecto autem a senatu Domitiano, exsilio resolutus, recessit Ephesum, ibique ob haereticorum refutandas versutias, efflagitatus ab Asiae episcopis Evangelium novissimus edidit. 128. Cujus quidem inter alias virtutes, magnitudo signorum 184 haec fuit. Mutavit in aurum sylvestres frondium virgas littoreaque saxa in gemmas. Item gemmarum fragmina in propriam reformavit naturam, ac redivivum juvenis corpus revocata anima reparavit. Bibens lethiferum haustum, non solum evasit periculum, sed et eodem
Abbreviated transcription (Latin):
Opitulatione memorati martyris. cũ de
memoria enis reportata. ẽ&. & supra ia.¬
centis corpus missa. ipsius presbiteri
tunica. sascitatus . c̃. Fuit ibi uir in ordi¬
ne suo primarius nomuit martialis.
euo iam granis. & multũ abhorrens a
religione. xp̃iana. Habebat sant fidel̃
filiam. & generũ eodem anno baptizatũ.
Qui cũ tũ egrbtantẽ multis & magnis
lacrimis rogarent ut fieret. xp̃ianus.
prorsus abnuit: eosq ase turbida indi¬
gnationt submouit. Uisũ. ẽ. genero
cius ut iret ad memoriã scĩ stephani.
& illic ꝓ eo quantũ possi oraret: ut
d̃s illi darit mentt᷑. bonãt qua crudere

Expanded text:
opitulatione memorati martyris, cum de opitulatione memorati martyris, cum de memoria eius reportata esset et super iacentis corpus missa ipsius presbyteri tunica, suscitatus est. Fuit ibi uir in ordine suo primarius, nomine Martialis, aeuo iam grauis et multum abhorrens a religione Christiana. Habebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. Qui cum eum aegrotantem multis et magnis lacrimis rogarent, ut fieret Christianus, prorsus abnuit eosque a se turbida indignatione submouit. Visum est genero eius, ut iret ad memoriam sancti Stephani et illic pro eo quantum posset oraret, ut Deus illi daret mentem bonam, qua creder
Abbreviated transcription (Latin):
ustephani iemoriam. uenrebartt mul¬
itudinuis concursuᷤᷤ & occur suᷤ. bi gxa
.imulier ^ ad ep̃m portantẽ duceritur
orauit.⁊ flores quos ferebat dalit. re¬
cepit. Oculis admouit: ꝓtinus uidit.
Sgupentib qui aderant. p̃ibat exul.¬
tans. auã carpens. & uis ductm ulit.¬
rius noti requirens. Memorati me¬
moriam martyris quȩ posita ÷ in
castello siͥtsi. qͦd ypponiensi co.¬
loniȩ uicinũ est: eiusdem loci lucilius
ep̃s populo p̃cedente atq sequente
portabat. Fistula cuius molestia iam
diu laborauerat. & familiarissimi fui
medici qui eũ secaret operiebat᷑ manus:
illius piȩ sartinȩ uectatione repente
sanata est. Nã deinceps. eã ia suo corpore
non inuenit. Eucharius .t̃. presbiter
in hispania. calamiȩ habitat ᷤᷤ. uetere
morbo calculi laborabat: ꝑ memoriã
supradicti martyris quã possidius illo
aduexit ep̃s. aluus factus est. Idem ipse
postea morbo alio p̃ualescente mortuus
sic iacebat: ut ei iam polices ligarentur.

Expanded text:
emoria ueniebat magnae multitudinis concursu et occursu. Ibi caeca mulier, ut ad episcopum portantem duceretur, orauit; flores, quos ferebat, dedit, recepit. oculis admouit, protinus uidit. Stupentibus qui aderant praeibat exsultans, uiam carpens et uiae ducem ulterius non requirens. Memorati memoriam martyris, quae posita est in castello Sinitensi, quod Hipponiensi coloniae uicinum est, eiusdem loci Lucilius episcopus populo praecedente adque sequente portabat. Fistula, cuius molestia iam diu laborauerat et familiarissimi sui medici, qui eum secaret, opperiebatur manus, illius piae sarcinae uectatione repente sanata est; nam deinceps eam in suo corpore non inuenit. Eucharius est presbyter ex Hispania, Calamae habitat, uetere morbo calculi laborabat; per memoriam supradicti martyris, quam Possidius illo aduexit episcopus, saluus factus est. Idem ipse postea morbo alio praeualescente mortuus sic iacebat, ut ei iam pollices ligarentur;
Abbreviated transcription (Latin):
& crede michi: quia xp̃o me misit. At
Tum deinde tremefactus flebat amaris¬
sunt. Et accedentis ad sc senis genibus
ꝓuoluitur: gemitib & ululatibus
quib pottrat satis faciens. & uberri¬
mis lacrunarũ suarũ fontib iterum
baptiiabatur: occultans solã dexterã
suam. Apłs uero iuris iurando sacra.¬
ueniam pollicens: sintulq genib cius
ꝓuolutus. atq psam dateram extmis¬
U
cedis conscientia torquebatur. tanqu̾a
iam ꝑ pęnidentiam purgatã dcosculans.
ad ȩccłam reuocat: & indesinentes pro
co orationes profundens: & cum ipso
parit̃ ducens crebra iciunia. indulgen.¬
tim adõ quam ei pollicitus fuerat
expetebat. Sed & uarus sermonum
consolationib uelut quibusdã p̾can¬
tationib efferos & exterritos eiꝰ ani¬
mos mitigabat. Nec prius abstitit :
qũa cũ in om̃ib emendatũ. etiam ȩccłȩ
p̃ficeret : p̃bens ꝑ hoc magna gxempla

Expanded text:
et crede mihi, quia Christus me misit. » At m deinde tremefactus flebat amarissime, et accedentis ad se senis genibus provolvitur, gemitibus et ululatibus, quibus poterat, satisfaciens, et uberrimis lacrymarum suarum fontibus iterum baptizabatur, occultans solam dexteram suam. Apostolus vero jurisjurandi sacraveniam pollicens, simulque genibus ejus provolutus, atque ipsam dexteram, ex cujus caedis conscientia torquebatur, tanquam jam per innocentiam purgatam deosculans, ad ecclesiam revocat, et indesinenter pro eo orationes profundens, et cum ipso pariter ducens crebra tiam a Deo, quam ei pollicitus fuerat, expetebat. Sed et variis sermonum consolationibus, velut quibusdam praecantationibus, efferos et exterritos ejus animos mitigabat: nec prius abstitit, quam eum in omnibus emendatum etiam Ecclesiae praefecerit, praebens per hoc magna exempla
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ parcer&. ipsi inse ꝑpenitentiã
punirent: Nec ipsi quippe esse poterant
sine peccato: qui adherebant celestima¬
gisterio. lohanne attestante quiait:
Sidixerimus quia peccatũ non habemꝰ:
nos ipsos seducimus. &ucritas in nobis
nonest: Inigne ergo uenit in hominib
incolũbauero. apparuit in dño: Quia
peccata nr̃a quȩ pie dñs ꝑmansuetu¬
diñe colerat: nosꝑrelũ rectitudinis
debemus caute conspicere. & ardore
sc̃ꝑ penitentiae cremare: Igitur ꝑ co¬
lũbam sp̃s inredeptore monstratus ÷:
ꝑigne uero in hominibus. quia qͣnto
nobis nr̃i iudicis factaest se ueritas
tẽperata: tanto ergase deb& fieri
nr̃a infirmitas accensa: Quattuor
itaq propositionũ expleta ratione.
ad dona eiusdem sp̃s contẽplanda
transeamus: Deisto quippe spuscrip
menta enũ cęlorũ sunt. uirtutes p̃¬
dicantiũ: Quae uidelic& ornañta:
paulus enumerat dicens: ii dat᷑¬

Expanded text:
tudinem parceret, ipsi in se per poenitentiam tudinem parceret, ipsi in se per poenitentiam punirent. Nec ipsi quippe esse poterant sine peccato, qui adhaerebant coelesti magisterio, Joanne attestante, qui ait, Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est . In igne ergo venit in hominibus, in columba vero apparuit in Domino, quia peccata nostra, quae pie Dominus per mansuetudinem tolerat, nos per zelum rectitudinis debemus caute conspicere, et ardore semper poenitentiae cremare. Igitur per columbam Spiritus in Redemptore monstratus est, per ignem vero in hominibus, quia quanto nobis nostri judicis facta est severitas temperata, tanto erga se debet fieri nostra infirmitas accensa. Quatuor itaque propositionum expleta ratione, ad dona ejusdem Spiritus contemplanda transeamus. 7. De isto quippe Spiritu smenta enim coelorum sunt virtutes praedicantium. Quae videlicet ornamenta Paulus enumerat, dicens: Alii datu
Abbreviated transcription (Latin):
lenitate tranquillũ. & elo iustitiȩ
accensũ fiat: AAd extremũ uero quȩ¬
rendũẽ. cur in ipso redẽptore nr̃o me
diatore dĩ ethominũ ꝑ colũbam ap¬
paruit: indiscipulis uero ꝑ ignem:
Certe unigenitꝰ di filius: udex est
generis humani: Sed quis eiꝰ iustitiã
ferr&. si prius quã nos ꝑmansuetu¬
diñe colliger&. culpas nẽis ꝑꝰelũ
rectitudinis examinare uoluiss&.
homo ergo prohominib factus: mitẽ
se hominib praebuit: Noluit pecca¬
tores ferire: sed colligere: Prius uolu¬
it mansuete corrigere. ut haber& qͦs
post modũ iniudicio saluar&: In co¬
lũbaergo apparere suꝑ cũ debuit
sp̃s: qui nonueniebat ut peccata iam
ꝑzelũ ꝑcuter&. sed adhuc ꝑmansue¬
tudinẽ tolerar&: At contra suꝑ
discipulos inigne debuit sc̃s sp̃s de¬
monstrari. ut hi quierant simplicit̃
homines atq id eo peccatores: Cos
contrasem& ipsos spiritalis feruor ac¬
cender&. & peccata quȩ ds̃ ꝑmansue¬

Expanded text:
lenitate tranquillum, et zelo justitiae lenitate tranquillum, et zelo justitiae accensum fiat. 6. Ad extremum vero quaerendum est cur in ipso Redemptore nostro 1579 Mediatore Dei et hominum per columbam apparuit, in discipulis vero per ignem? Certe unigenitus Dei Filius judex est generis humani. Sed quis ejus justitiam ferret, si priusquam nos per mansuetudinem colligeret culpas nostras per zelum rectitHomo ergo pro hominibus factus mitem se hominibus praebuit: noluit peccatores ferire, sed colligere. Prius voluit mansuete corrigere, ut haberet quos postmodum in judicio salvaret. In columba ergo apparere super eum debuit Spiritus, quia non veniebat ut peccata etiam per zelum percuteret, sed adhuc per mansuetudinem toleraret. At contra super discipulos in igne debuit Spiritus sanctus demonstrari, ut hi qui erant simpliciter nomines, atque ideo peccatores, eos contra semetipsos spiritalis fervor accenderet, et peccata, quibus Deus per mansue
Abbreviated transcription (Latin):
dentes facit: Simplices puritate: arden¬
tes: emulatione: Neq & enim placere
dõ. aut simplicitas sine zelo : aut edus
sine simplicitate potest: Hinc ipsa
ueritas dicit Estote prudentes sicut
serpentes: Et simplices sicut columbȩ:
Qua inre notandũẽ: quod discipulos
suos. Nec decolũba sine serpente. Noc
deserpente sine colũba uoluit dñs
admonere quatenꝰ & colũbae simpli¬
citat̾ẽ astutia serpentis accender&.
& scrpentis astutiã colũbs simplicitas
temperar& Hinc paulus ait: Nolite
pueri efficisensibus: Ede prudentiã
serpentis audiuimus. Nunc desimpli¬
citate colũbȩ moneamus: Sedmalitia
paruuili estote: Hinc debeato iob dicit᷑:
Erat ur simplex. Cirettus: Quȩ est
aũt rectitudo sine simplicitate. autquę
simplicitas sine rectitudine. quia ergo
& retitudinẽ doc& iste sp̃s & simplici¬
tatẽ. Et iigne monstrari debuit & in
colũba. quatenus omne cor quod cuis
gratia tangitur: Et mansuetudinis

Expanded text:
dentes facit; simplices puritate, ardendentes facit; simplices puritate, ardentes aemulatione. Neque etenim placeret Deo aut simplicitas sine zelo, aut zelus sine simplicitate. Hinc ipsa Veritas dicit: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Qua in re notandum est quod discipulos suos nec de columba sine serpente, nec de serpente sine columba voluit Dominus admonere, quatenus et columbae simplicitatem astutia serpentis accenderet, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperaret. Hinc Paulus ait: Nolite pueri effici sensibus . Ecce prudentiam serpentis audivimus, nunc de simplicitate columbae moneamur: Sed malitia parvuli estote . Hinc de beato Job dicitur: Erat vir simplex et rectus . Quae est autem rectitudo sine simplisimplicitas sine rectitudine? Quia ergo et rectitudinem docet iste Spiritus et simplicitatem, et in igne monstrari debuit et in columba, quatenus omne cor quod ejus gratia tangitur, et mansuetudini
Abbreviated transcription (Latin):
Nonne cornr̾m ardens erat in nobis
cũlo quer&ur imua. & aperir& no¬
bis scripturas. ex audito quippe
sermone mardescit apimus. torpo¬
ris frigus recedit: Fit mens insuꝑ no
desiderio anxia. a concupiscentiis itr¬
renis aliena: Amor uerꝰ. qui hanc
repleuerit: infletib crucut: Scddũ
tali ardore cruciatur: ipsis suis crua¬
atibus pascitur: Nudire ei lib& prae¬
cepta cȩlestia. quot mandatis instru¬
itur. quasi tot facib inflammatur:
& quae torpebat prius ꝑdesideria:
ard& postmodũ ꝑuerba Unde bene
permosien dicitur : Indextera cius.
ignca lex: Insinstra quippe reprobi.
qui & ad sinistram ponendi sunt: dex¬
tera aut dĩ appellantur clecti: Index¬
tera ergo dĩ lex ignea est: quia elacti.
mandata cȩlestia nequaquã frigido cor¬
de audiunt. sed adhȩ amoris intimi
facibus in ardescunt : Sermo ad aurem
ducitur : Et mens corũ sibim& irata.
ex internę dulcedinis flãma concremat᷑:

Expanded text:
Nonne cor nostrum ardens erat in nobis Nonne cor nostrum ardens erat in nobis cum loqueretur in via et aperiret nobis Scripturas ? Ex audito quippe sermone inardescit animus, torporis frigus recedit, fit mens in superno desiderio anxia, a concupiscentiis terrenis aliena. Amor verus qui hanc repleverit, in fletibus cruciat; sed dum tali ardore cruciatur, ipsis suis cruciatibus pascitur. Audire ei libet praecepta coelestia; et quot mandatis instruitur, quasi tot facibus inflammatur; et quae torpebat prius per desideria, ardet postmodum per verba. Unde bene per Moysen dicitur: In dextera ejus ignea lex . Sinistra quippe reprobi, qui et ad sinistram ponendi sunt; dextera autem Dei appellantur electi. In dextera ergo Dei lex ignea est, quia electi mandata coelestia nequaquam frigido corde audiunt, sed ad haec amores intimi facibus inardescunt. Sermo ad aurem ducitur, et mens eorum sibimet irata ex internae dulcedinis flamma concrematur.
Abbreviated transcription (Latin):
ditur ad amorem dĩ: Bene ergo
migne apparuit sp̃s: quia ab om̃i
corde quod repl& torporem fri¬
goris excutit. & hoc indesiderio
suȩ aeternitatis accendit: Inig¬
neis aũt linguis monstratus est̃:
quia isdem sp̃s coaeternus est filio.
ethab& cognationem maximam
lingua cũ uerbo: Uerbũ quippe
patris . ẽ. filius. Et quia unacst sp̃s
& uobi substantia: idẽ sp̃s monstra¬
ri debuit inlingua: Uelcerte quia
ꝑlingua procedit uerbũ. in linguis¬
igneis apparuit sp̃s: quia quisquis
scõ spũ tangitur. dĩuerbũ. idest uni¬
genitũfiliũ confitetur. &negare
linguam hab&e. Uelaerte inlingius
igneis apparuit sp̃s. qua om̃s quos
repleuierit. ardentes parit̾ &loquen¬
tes facit: Iinguas igneas doctores
habent: quia dũ dm̃ amando pre¬
dicant. corda audientiũ inflãmant:
Nam ociosus sermo docentis est. Si
prebere nonual& incendiũ amoris.
Hoc doctrinȩ incendiũ abipso ueri¬
tatis ore concoeperant: quidicebant:

Expanded text:
per amorem Dei. Bene ergo per amorem Dei. Bene ergo in igne apparuit Spiritus, qui ab omni corde quod replet torporem frigoris excutit, et hoc in desiderio suae aeternitatis accendit. In igneis autem linguis monstratus est, quia idem Spiritus coaeternus est Filio, et habet cognationem maximam lingua cum Verbo. Verbum quippe Patris est Filius; et quia una est Spiritus et Verbi substantia, idem Spiritus monstrari debuit in lingua. Vel certe, quia per linguam procedit verbum, in linguis apparuit Spiritus, quia quisquis sancto Spiritu tangitur, Dei Verbum, id est unigenitum Filium confitetur; et negare linguam habet. Vel certe in linguis igneis apparuit Spiritus, quia omnes quos repleverit ardentes pariter et loquentes facit. Linguas igneas doctores habent, quia, dum Deum amandum praedicant, corda audientium inflammant. Nam et otiosus est sermo docentis, si praebere non valet incendium amoris. Hoc doctrinae incendium ab ipso Veritatis ore conceperant, qui dicebant:
Abbreviated transcription (Latin):
& filio coaeternus migne apparuit.
cur mnigne simul & linguis. cur
aliquando incolũba aliquando
uero inigne monstratur. cur
suꝑunigenitũ filiũ apparuit
incolũbȩ speciȩ & suꝑ discipulos
monstraroeur in colũba: Perquat¬
tuor itaq haec quae proposumus:
soluendo redeamus: Patrinamq
& filio coaeternus sp̃s iigne mon¬
stratur: quia incorporcus. & inef¬
fabilis. atq inuisibilis ignis ÷ ds̃.
Attestante paulo: Ds̃ nr̃: ignis
dicitur: quia ꝑ hunc peccatorũ
rubigo consumitur: Dehoc igne :¬
ueritas dicit: Ign̾e ueni mittere
in terram. & quid uolo nisi ut ar¬
deat. Terra eñi uocata sunt cor¬
da terrena: quaedũ sẽꝑ infirmas
insecogitationes congerunt. ama¬
lignis spiritibus conculcantur:
Sedignẽ dñs interram mittit: cũ
afflatu scĩ sp̃s corda carnalium in¬
meb : Ferra itaq accenditur :
cũ cor carnale insuis prius uolup¬
tatibus frigidũ. relinquit concu¬
piscentias praesentis sȩculi. & incen

Expanded text:
et Filio coaeternus, in igne apparuit, et Filio coaeternus, in igne apparuit, cur in igne simul et linguis, cur aliquando in columba, aliquando vero in igne monstratur, cur super unigenitum Filium apparuit in columbae specie, et super discipulos monstraretur in columba. Per quatuor itaque haec quae proposuimus solvendo redeamus. Patri namque et Filio coaeternus Spiritus in igne monstratur, quia incorporeus, ineffabilis, atque invisibilis ignis est Deus, attestante Padicitur, quia per hunc peccatorum rubigo consumitur. De hoc igne Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram, et quid volo nisi ut ardeat ? Terra enim vocata sunt corda terrena, quae dum semper infimas in se cogitationes congerunt, a malignis spiritibus conculcantur. Sed ignem Dominus in terram mittit, cum afflatu sancti Spiritus corda carnalium inflammat. Terra itaque accenditur, cum cor carnale, in suis pravis voluptatibus frigidum, relinquit concupiscentias praesentis saeculi, et ardet
Abbreviated transcription (Latin):
gerere aliquando dicimus sub ii¬
nistrare: inuisibilis sp̃s suggerere
dicitur non quod nobis scientiam
abimoinferat. sed ab occulto : Pacẽ
relinquo uobis. pacẽ meã douob
Hic relinquo. illicdo: Sequentib
relinquo: peruenientib do: Ecce
tẽplatione tante festiuitatis. Animũ
trans feramus: Sed quia cũ latione
euangelica uobis ẽ. &iam accuũ
apłorũ latio recitata. exea ergo
aliquid inusũ nrãe contẽplationis
trahamus: Nudistis & cñi. quia
guis apparuit: om̃iũq linguarũ
scientiam dedit: Quid scilic& hoc
miraculo designans. Nisi quod scã
accclesia eodem spũ repleta. om̃ium
gtntiũ erat uoce locutura. qui uͦ
contra dm̃ turrim aedificare co¬
nati sunt: cõmunionẽ unius linguȩ
ꝑdider̃: In his aũt qui dm̃ humilit̃
metuebamt: linguȩ om̃s unitaest̃:
Hicergo humilitas uirtutẽ meruit.
illic suꝑbia confusionẽ: Sed quac¬
rendũ nobis est: cur sp̃s sc̃s. patri

Expanded text:
gerere aliquando dicimus submigerere aliquando dicimus subministrare, invisibilis Spiritus suggerere dicitur, non quod nobis scientiam ab imo inferat, sed ab occulto. Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis. Hic relinquo, illic do. Sequentibus relinquo, pervenientibus do. 4. Etemplationem tantae festivitatis animum transferamus. Sed quia cum lectione evangelica vobis est etiam Actuum apostolorum lectio recitata , ex ea ergo aliquid in usum nostrae contemplationis trahamus. Audistis etenim quia guis apparuit, omniumque linguarum scientiam dedit, quid scilicet hoc miraculo designans nisi quod sancta Ecclesia eodem Spiritu repleta, omnium gentium erat voce locutura. Qui vero contra Deum turrim aedificare conati sunt, communionem unius linguae perdiderunt , in his autem qui Deum humiliter metuebant linguae omnes unitae sunt. Hic ergo humilitas virtutem meruit, illic superbia confusionem. 5. Sed quaerendum nobis est cur sanctus Spiritus, Patri
Abbreviated transcription (Latin):
ipseuos docebit om̃ia: Quia nusi
isdẽ sp̃s cordi assit audientis. otiosus
est sermo doctoris: Nemo ergo
docenti homini tribuat: qđ exore
docentis intellegit: Quia nisinit᷑
sit quidoerat: doctoris lingua.
exterius inuacuũ laborat: Ecce
unam loquentis uocem. om̃s parit̃
audistis: Nectamen parit sensũ au¬
dite uocis ꝑcipitis. Cũ ergo uox
ꝑ iohann̾e dicitur: Sicut unctio eiꝰ.
doc& uos de omnibus: Peruocem
ergo non instruitur: quando mens
ꝑ spm̃ nonunguitur. Sedcur ista
dedoctrina hominũ loquimur.
quando & ipse conditor non aderu¬
ditionẽ hominis loquitur. si eidem
homini ꝑunctionc̃ sp̃s nonloquat᷑.
Certe cam priusquã fratricidium
opere ꝑp&rar&: audiuit: Peccasti.
quiesce : Sed quia culpis suis exigtn¬
tibus uoce est ad monitꝰ nonunctio
uare contẽpsit: Requirendũ uero
nobis est cur de eodem spu dicatur.
sugger& uobis omia : cũ suggerere
esse soleat minoris: Sed quia sug¬

Expanded text:
Ipse vos docebit omnia. Quia nisi Ipse vos docebit omnia. Quia nisi idem Spiritus cordi adsit audientis, 1577 otiosus est sermo doctoris. Nemo ergo docenti homini tribuat quod ex ore docentis intelligit, quia nisi intus sit qui doceat, doctoris lingua exterius in vacuum laborat. Ecce unam loquentis vocem omnes pariter auditis, nec tamen pariter sensum auditae vocis percipitis. Cum ergo vox per Joannem dicitur: Sicut unctio ejus docet vos de omnibus . Per vocem ergo non instruitur, quando mens per Spiritum non ungitur. Sed cur ista de doctrina hominum loquimur, quando et ipse conditor non ad eruditionem hominis loquitur, si eidem homini per unctionem Spiritus non loquatur? Certe Cain, priusquam fratricidium opere perpetraret, audivit: Peccasti quiesce . Sed quia, culpis suis exigentibus, voce est admonitus, non unctiovare contempsit. Requirendum vero nobis est cur de eodem Spiritu dicatur: Suggeret vobis omnia, cum suggerere soleat esse minoris. Sed quia sug
Abbreviated transcription (Latin):
quia quiminsibili s cꝑ potestate prȩsens
erat corporali iã usione recedebat:
in nomine meo. illeuos docebit om̃iao
& sugger& uobis om̃ia quactũq di¬
xero uobis Nostis plurimi fr̃s mei
qđ greca locutione paraclytus. la¬
tina aduocatus dr̃ uł consolator:
Qui idcrco aduocatus dicit᷑. quia
pro crrore delinquentiũ apud iusti¬
ciam patris interuenit: Qui unius
substantiç cũpatre & filio exorare
ꝓdelinquentib ꝑhibetur: quia cos
quos repleuerit exorantes facit:
Vnde & paulus dicit: Ipse eñi sp̃is
postulat pronobis. gemitib menar¬
rabilibus: Minor est uͦ qui postu¬
lat. quã qui postulatur. Quo modo
ergo sp̃s postulare dicitur. qͥ minor
non est. Sedipse sp̃s postulat. qui
adpostulandũ cos quos repleuerit
inflãmat: Consolator aut isdem
sp̃s uocatur : quia depeccati ꝑ petra¬
tione merentib. dũ spem ueniȩ pre¬
parat. ab afflictione tristiciȩ mentẽ
lcuat: Dequo recte promittitur:

Expanded text:
quia qui invisibili semper potestate praesens quia qui invisibili semper potestate praesens erat, corporali jam visione recedebat. in nomine meo, ille vos docebit omnia, et suggeret vobis omnia quaecunque dixero vobis. Nostis plurimi, fratres mei, quod Graeca locutione paraclitus Latina advocatus dicitur, vel consolator. Qui idcirco advocatus dicitur, quia pro errore delinquentium apud justitiam Patris intervenit. Qui unius substantiae cum Patre et Filio, exorare pro delinquentibus perhibetur, quia eos quos repleverit, exorantes facit. Unde et Paulus dicit: Ipse enim Spiritus postulat pro nobis, gemitibus inenarrabilibus . Minor vero est qui postulat quam qui postulatur; quomodo ergo Spiritus postulare dicitur qui minor non est? Sed ipse Spiritus postulat, quia ad postulandum eos quos repleverit inflammat. Consolator autem idem Spiritus vocatur, quia de peccati perpetratione moerentibus, dum spem veniae praeparat, ab afflictione tristitiae mentem levat. De quo recte promittitur:
Abbreviated transcription (Latin):
iungitur: quanto inferius delectat᷑:
Vnde & adhuc subditur: Qui non
diligit me: sermones ieos ñ seruat:
redite. Et si dm̃ uere amatis ex qui¬
rite Nectamen sibi aliquis credat.
quicquid sibi animꝰ sine operis at¬
testatione responderit: dedilectione
conditoris. lingua. mens. & uita. re¬
quiratur: Nũ quã est dĩ amor otiosis:
Operatur & em̃ magnasi est. Si uero
operari renuit. amornonest: Et
sermonẽ quẽ audistis non est meus:
sed eius quimisit me patris: Scitis
genitus filius uerbũ patris est. Et
ideo sermo queloquitur filius. nonẽ.
filii sed patris. quia ipse filius uerbũẽ.
patris: Haec locutussũ uobis: apud
uos manens: Quando nom maner&
apud cos. qui ascensurꝰ celũ promittit
dicens: Ecce ego uobiscusũ om̃ib dieb
usq ad consũmationẽ sełi. Seduerbũ
incarnatũ: Et man& & recedit: Re¬
cedit corpore: man& diuinitate:
Apudeos ergo tuncmansisse se ꝑ hib& :

Expanded text:
jungitur, quanto inferius delectatur. jungitur, quanto inferius delectatur. Unde et adhuc subditur: Qui non diligit me, sermones meos non servat.redite; si Deum vere amatis, exquirite; nec tamen sibi aliquis credat, quidquid sibi animus sine operis attestatione responderit. De dilectione conditoris, lingua, meus, et vita requiratur. Nunquam est Dei amor otiosus. Operatur etenim magna, si est; si vero operari renuit, amor non est. Et sermonem quem audistis non est meus, sed ejus qui misit me Patris. Scitis,genitus Filius Verbum Patris est, et ideo sermo quem loquitur Filius non est Filii, sed Patris, quia ipse Filius Verbum est Patris. Haec locutus sum vobis apud vos manens. Quando non maneret apud eoEcce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi ? Sed Verbum incarnatum et manet et recedit: recedit corpore, manet divinitate. Apud eos ergo tunc se mansisse perhibet,
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s Rim̃. quanta sit ista sollẽpnitas:
habere incordis hospicio aduentũ
dĩ: Certe sidomñ ur̃am quis quam
diues acp̃potens amicus intrar&.
omni festinantia domͦ tota munda¬
retur. Nequid fortasse ess& qđ ocu¬
los amici intrantis offender&: Ter¬
gat ergo sordes praui operis: quidõ
p̃parat domũ mentis: Seduidete
quidueritas dicat: Ueniemꝰ: Et
mansionẽ apud cũ faciemꝰ: In quorũ
dam &em̃ corda uenit. & mansionẽ
non facit: quia ꝑ conpunctionem
quidẽ dĩ respectũ ꝑcipiunt. sedtẽp¬
tationis tẽpore. hoc ipsũ quo con¬
puncti fuerant obliuscuntur: Sicq
ad ꝑpetranda peccata redeunt: acsi
haec minime planxissent: Quigͦ
uere dmñ diligit. eius mandatac̾to¬
dit: ineius corde dũs uenit. & man¬
siorẽ facit: Quia sic eũ diruntatis
amor penitrat.: ut ab hoc amore.
ẽptationis tẽpore non recedat: Ille
ergo uere amat: cuius uidelic& m̃tẽ
delectatio praua ex consensu ñ superat:
Namtanto quisq a suꝑno amore dis¬

Expanded text:
rissimi, quanta sit ista solemnitas, habere in cordis hospitio adventum Dei. Certe si domum vestram quisquam dives ac praepotens amicus intraret, omni festinantia domus tota mundaretur, ne quid fortasse esset quod oculos amici intrantis offenderet. Tergat ergo sordes pravi operis, qui Deo praeparat domum mentis. Sed videte quid Veritas dicat: Veniemus, et mansionem apud eudam etenim corda venit, et mansionem non facit, quia per compunctionem quidem Dei respectum percipiunt, sed tentationis tempore hoc ipsum quod compuncti fuerant obliviscuntur; sicque ad perpetranda peccata redeunt, ac si haec minime planxissent. Qui ergo Deum vere diligit, qui ejus mandata custodit, in ejus corde Dominus et venit et mansionem facit, quia sic eum divinitatis amor penetrat, ut ab hoc amore tentationis tempore non recedat. Ille ergo vere amat, cujus videlicet mentem delectatio prava ex consensu non superat. Nam tanto quisque a superno amore dis