comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ideo suademus istis dieb qͣbragesime. om̃i puritate
tias alioꝵ temꝑoꝵ his dieb scĩs diluere. Qd̾ tunc ilig¬
ne fit: si ab onĩib uiciĩs nos temꝑemus: orationt cũ
fletib. lectioni ⁊ compunctioni cordis. atq abstinen¬
tie oꝑam demus. Ergo his dieb augeamus nob̾ ali¬
quid ad solitum pensum serututis nr̃e orationes
peculiares: ciboꝵ ⁊ potꝰ abstinentiã. Et unꝰquisꝙ
supͣ mensurã sͥ indictam aliqu ꝯ ipria uoluntate̾.
cum gaudio scĩ sp̃s offerat dõ. idest subtrahat corpori
suo decibo. d potu. de somno. de loquacitate de scurrili¬
tate: e cum sp̃ualis desider iĩ gaudio. scm̃ pascha expec¬
er Hoc ip̃m tamen qd̾ unusquisq ꝯffert. abbati suo
suggerat ⁊ cum elus fiat oratione ⁊ uoluntate: qͥa
quod sine ꝑmissione patris spũalis fit. p̃sumptioni
deputabitur. ⁊ uane głs ũ mercedi. Ergo cum uolumn¬

Expanded text:
ideo suademus istis diebus Quadragesimae omni puritate ideo suademus istis diebus Quadragesimae omni puritate tias aliorum temporum his diebus sanctis diluere. Quod tunc digne fit, si ab omnibus vitiis temperamus, orationi cum fletibus, lectioni et compunctioni cordis, aut abstinentiae, operam damus. Ergo his diebquid ad solitum pensum servitutis nostrae orationes peculiares, ciborum et potus abstinentiam: unusquisque super mensuram sibi indictam aliquid propria voluntate cum gaudio sancti Spiritus offerat Deo. Id est, subtrahat corpori suo de cibo, de potu, de somno, de loquacitate, de scurrilitate: et cum spiritalis desiderii gaudio sanctum Pascha exspectet. Hoc ipsum tamen quod unusquisque offert, abbati suo suggerat, et cum ejus fiat oratione et voluntate. Quia quod sine permissione Patris spiritalis fit, praesumptioni deputabitur, non mercedi. Ergo cum volun
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ñ est intentꝰ lectionr ⁊ ñ solum ⁊ iuitilis est. s etiã
alios extollit. Hic ͥ talis si quod absit peꝑtus fuerit
rorripiatur semel ⁊ scd̃o. Si ñ emendau̾it: correptio¬
ni regulari subiaceat:  ⁊ taliter ut ceters inetum¬
habeant. Neq frater ad fratrem iungatur horis
ni competentib. Dominico die lectioni uacent om̃es
exceptis his qui uariss officiss deputati sunt. Si qr
u ita negligens ⁊ desidiosus fu̾it. ut ñ uelit aut f̃
possit meditari aut legere: inuingatur ei opꝰ qd̾ fati¬
at. ut ñ uacet. fr̃atrib infirmis uel delicatis talisoꝑa
aut ars inuingat᷑: ut nec ociosi sint. nec uiolentid. le¬
boris opprimantur ut effugentur. Quoꝵ mibet ͥ li¬
tas. ab abbate consideranda est. De obseru aliõe quoda
icet olm̃i tempore uita nionachi qͣdragesime obser¬
uationem debet hr̃e: tamen quia paucoꝵ est ista uͥtꝰ:

Expanded text:
et non est intentus lectioni: et non solum sibi inutilis est, sed et jam et non est intentus lectioni: et non solum sibi inutilis est, sed et jam alios extollit. Hic talis si, quod absit, repertus fuerit corripiatur semel et secundo: si non emendaverit, correptioni regulari subjaceat taliter ut caeteri timeant. Neque frater ad fratem jungatur horis incompetentibus. Dominico die lectioni vacent omnes, exceptis his, qui variis officiis deputati sunt. Si quis vero ita negligens aut desidiosus fuerit, ut non velit, aut non possit meditari, aut legere, injungatur ei opus. Fratribus infirmis, aut delicatis talis opera aut ars injungatur, ut nec otiosi sint, nec violentia laboris opprimantur, ut effungentur: quorum imbecillitas ab abbate consideranda est. § II.--EX REGULAicet omni tempore vita monachae Quadragesimae debet observationem habere, tamen quia paucorum est ista virtus,
Abbreviated transcription (Latin):
mensurate fiant: ꝓpt̾ pusillanimes. Diuisio lxuiii¬
kalendis autem octobris usq ad caput qͣdragesime
usq ad horam scd̃am plenam lectioni uacent. Ho¬
ra scd̾a agatur t̾cia. ⁊ usq ad horam nonam omnes
in opus suum laborent. qd̾ eis iniungit᷑. Facto aũ pͥmo
signo hore none: disiungant se ab oꝑe suo singłi ⁊ sĩt
ꝑati dum sod̾m signum pulsau̾it. Post refectionẽ
autem uacent lectionib suis aut. psalmis. Duusio lxix¬
N quadragesime u lieb. a mane ułq ad t̾ciã plenã
lectioni uacent: ⁊ usq ad decimam plenam oꝑentur
quod eis iniungitur. Inquib dieb quadragesime
acciꝑiant omñes u̾ngłos codices. de bibliotheca: qͦs
ꝑ ordinem ex integro legant. Eui codices in caput
quadragesime dandi sunt. Ante om̃ia sane depute¬
tur unus aut duo seniores: qui circumeant monast̾i¬
um horis quib uacant frꝯ̃ lectiomi: ⁊ iudeant ne forte
inueniatur fuit̾ accidiosꝰ qui uacet ocio aut fabłis.

Expanded text:
mensurate fiant propter pusillanimes. A Kalendis autem Octobris usque ad caput quadragesimae usque ad horam secundam plenam lectioni vacent: hora secunda agatur tertia, et usque ad nonam omnes in opus suum laborent, quod eis injungitur. Facto autem primo signo horae nonae disjungant se ab opere suo singuli, et sint parati dum secundum signum pulsaverit. Post refectionem autem vacent lectionibus suis aut psalmis. In quadragesimae vero diebus, mane usqlectionibus suis: et usque ad undecimam plenam operentur, quod eis injungitur. In quibus diebus quadragesimae accipiant omnes singulos codices de biblotheca, quos per ordinem et integros legant. Qui codices in capite quadragesimae dandi sunt. Ante omnia sane deputentur unus aut duo seniores, qui circumeant monasterium horis, quibus vacant fratres lectioni: et videant ne forte inveniatur frater accidiosus, qui vacat otio, aut fabulis,
Abbreviated transcription (Latin):
Et id̾c certis temꝑib occupari debent fr̃es in labõ¬
re manuũ: certis iterum horis in lectione diuina.
I deoq hac. dispositione credimꝰ utraꝙ temꝑa ordina.¬
ri: idest ut a pascha usq ad kalenda octobris. mane
exeuntes N pͥma usq ad horam pene quartã laborẽt
qd̃ necessarsum fu̾it. Ab hora autẽ quarta. ułq ad ho¬
ram qͣiͣ sextam: lectioni uacent. Post sextam autẽ sur¬
gentes a mensa: pausent in lectis sius cum om̃s silen¬
tio: aut forte qui uolu̾it leg̾e. sͥ sic legat ut alium nõ
inquieret. Et agatur noua temꝑiꝰ. mediante octaua
hora. ⁊ it̾m qd faciendũ est. oꝑentur ułq ad uesꝑum.
Si autẽ necessitas loci. art pͥauꝑtas exegerit. ut ad

Expanded text:
Et ideo certis temporibus occupari debent fratres in labore manuum, certis iterum horis in lectione divina. Ideoque hac dispositione credimus utraque tempora ordinari: id est, ut a Pascha usque ad Kal. Octobris a mane exeuntes a prima usque ad horam pene quartam laborent, quod necessarium fuerit. Ab hora autem quarta usque ad horam quasi sextam lectioni vacent. Post sextam autem surgentes a mensa pausent in lectis suis cum silentio: aut forte qui voluerit legere sic legat, ut alium non inquietet: Agatur nona temperius mediante octava hora, et iterum quod faciendum est, operentur, usque ad vesperam, si autem necessi
Abbreviated transcription (Latin):
Uillatenus liceat monacho neq a parentib suis neq
a quoqͣm hoiũ. nec sͥ inuicem litteras aut eulogias.
uel quelibet munꝰtula acciꝑe aut dare sinc p̃cepto abb̃is sui
Quod si etiam a parentib sins et quicqͣm lirectum fin̾t ñ
iussirit si. scipi: in albatis sit potestate. eui iubeat illud
dare. Et ñ contristet᷑ fr̾. cui forte directũ fu̾it. ut ñ det᷑ occa¬
sio diabolo. Qui aũ aliter p̃sumpserit: discipline regłari sub¬

Expanded text:
inquit, liceat monacho nec a parentibus suis, nec a quoquam hominum, nec sibi invicem litteras, aut eulogias, vel quaelibet munuscula, accipere aut dare sine praecepto abbatissae. Quod si etiam a parentibus suis ei quidquam directum fuerit, non jusserit suscipi, in abbatis sit potestate, cui debeat illud dari. Et non contristetur frater, cui forte directum fuerit: ut non detur occasio diabolo. Qui autem aliter praesumpserit, disciplinae regulari sub
Abbreviated transcription (Latin):
habeat assignatam fr̃. cuius anunam timordei possi¬
deat: ubi sint lecti strati sufficienter:⁊ ⁊ domꝰ dei a sapi¬
entib sapienter administretur. Hospitib aũ cui ñ p̃¬
cipitur. nullatenꝰ societ᷑: neq colloquat᷑. S si ob̾ uia¬
uerit aut uiderit: saluratis hunulit ut dictũ est. ⁊ pe

Expanded text:
habeat assignatam frater, cujus animam timor Dei possihabeat assignatam frater, cujus animam timor Dei possideat: ubi sint lecti strati sufficienter; et domus Dei a sapientibus sapienter administretur. Hospitibus autem, cui non praecipitur, nullatenus societur, neque colloquatur. Sed si obviaveri
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possit uiolari. fr̃es autẽ corasuetuir m eii¬
nioꝵ ꝑsequant᷑. Aquam in manib abbas hospitib det.
Pedes u̾ hospitib om̃ib tam abbas qm cuncta congre¬
gatio. lauet. Quib lotis: hunc u̾sum dicant. Suscepi
rum ⁊ pegrinoꝵ maxime susceptio. om̃i cura sollicite
quutum terror: ip̃e sͥ exigit honorem. Coquina abba¬
tis ⁊ hospitum ꝑ se sit: ut incertis horis suꝑuenientes
hospites qui num qͣm desunt monast̾io. ñ inquietẽt
fres. In quam coquinam ad annũ ingrediantur duo
fr̃ẽs. qui ip̃m officium bene impleant. Quib ut indi¬
gent solatia amministrent᷑ eis: ut absq murmura¬
none seruiant. Et icerum. qͣudo occupationẽ minorẽ
habent: exeant ubi eis imꝑatur in oꝑa. Et ñ solum
in ip̃is: s ⁊ in om̃ib officiis monast̾ii. ita sit consideratio:
ut qͣndo indigent solatia administrentur eisͥ ⁊ it̾tn
qmlo uacant obediant imꝑanti. Item ⁊ cellam hospitũ

Expanded text:
non possit violari. Fratres autem consuetudinem jejunon possit violari. Fratres autem consuetudinem jejuniorum prosequantur. Aquam in manibus abbas hospitibus det. Pedes hospitibus tam abbas quam cuncta congregatio lavet. Quibus lotis, hunc versum dicant: Suscepimrum et peregrinorum maxime susceptioni cura sollicite tum terror ipse sibi exigit honorem. Coquina abbatis et hospitum super se sit: ut incertis horis supervenientes hospites, qui nunquam desunt monasterio, non inquietent fratres. In quam coquinam ad annum ingrediantur duo fratres, qui ipsum officium bone impleant. Quibus, ut indigent, solatia administrentur; ut absque murmuratione serviant; et iterum, quando occupationem minorem habent, exeant, ubi eis imperatur, in opera. Et in ipsis, sed et in omnibus officiis monasterii ista sit consideratio, ut quando indigent, solatia accommodentur eis; et iterum quando vacant, obediant imperatis. Item et cellam hospitum
Abbreviated transcription (Latin):
mnes suꝑuenientes hospites tanqͣm xp̃c suscipi¬
antur: quia: p̃e dicturus est. Hospes fui: ⁊ suł¬
cepistis me. Et om̃ib honor congruus exhibeatur:
maxime tamen domesticis fidei ⁊ ꝑegrinis. Ut gͦ mũ¬
tiatus fu̾it hospes: occurrat᷑ ei ã priore. uel a fr̃ib
cum om̃i officio caritatis: ⁊ primitꝰ orent pariter¬
⁊ sic sͥ socientur in pace. Qd̃ pacis oscłm ñ prius offe-¬
iatur. nisi oratione p̃missa. ꝓpt̾ illusiones diabolicas.
In ip̃a autẽ salutatione omnis exhibeat᷑ huimlitas.
Om̃ib uenientib siue discedentib hospitib incli¬
nato capite. uł ꝓstrato om̃i corpore in t̾xa. xp̃e in eis
adoretur: qui ⁊ suscipitur. Suscepti autem hospites
ducantur ad orationem: ⁊ postea sedeat cũ eis prior
aut cui iussexit ip̃e. Legatur coram hospite lex
iliuina ut edific tur: ⁊ post hec. om̃is ez oxhibeat᷑
humanitas. Ieiurum a priore frangatir ꝓpt̃
hospitem. niu forte p̃cipuus sir dies ir surii.eͥ

Expanded text:
mnes supervenientes hospites, tanquam Christus, suscipiantur. Quia ipse dicturus est: Hospes fui, et suscepistis me . Et omnibus congruus honor exhibeatur, maxime domesticis fidei et peregrinis. Ut nuntiatus fuerit hospes, occurratur ei a Priore vel a fratribus cum omni officio charitatis; et primitus orent, et sic sibi socientur in pace. Quod pacis osculum non prius offeratur, nisi oratione praemissa, propter illusiones diabolicas. In ipsa autem salutatione omnis exhibeatur humilitas. Omnibus venientibus, sive discedentibus hospitibus inclinato capite vel prostrato omni corpore Christus in eis adoretur, qui et suscipitur. Suscepti autem hospites ducantur ad orationem; et postea sedeat cum eis Prior, aut cui jusserit ipse. Legatur coram hospite lex divina, ut aedificetur; et post haec omnis ei exhibeatur humanitas. Jejunium a Priore frangatur propter hospitem: nisi forte praecipuus sit dies jejunii, qui
Abbreviated transcription (Latin):
to casu qui arripuit codicem leg̾e audeat ibi: sed
lecturus tota ebdomada. dominica ingrediatur. Qui
ingrediens post missas ⁊ cõmunionem petat abom̃ib
ꝑ se orari. ut au̾tat ab ip̃o d̾ sp̃m elationis: ⁊ dicatur
hic u̾sus in oratorio tcio ab om̃ib. ip̃o tam̃ incupiente
Dũe labia mea aꝑres ⁊ ⁊ es meũ anmuintiabit lard
tuam. Et sic accepta benedictione: ingrediatur adle¬
gendum. Suminumq silentium fiat ad mensã ut
nulliꝰ musitario uel uox nisi solius legentis ibian
at pet̾e aliquid. Siquid tam̃ opꝰ fuerit. sonii cuiꝰcũq
signi. potiꝰ pecatur quam uoce. Nec p̃sumat ibi aliquis
de ip̃a lectione. aut aliunde quicqͣm referre. ne det᷑ occa¬
sio: nisi forte prior ꝓ elificatione uoluerit aliqͥd breuiter
dicere. Frater autem ebdomadariꝰ accipiat mixtũ. priꝰqͣm
ucipiat legere. ꝓpt̾ cominunionẽ scãm: ⁊ ne forte gra¬

Expanded text:
tu casu, qui arripuerit codicem legere audeat ibi: sed tu casu, qui arripuerit codicem legere audeat ibi: sed lecturus tota hebdomada, Dominica ingrediatur. Qui ingrediens post missas, et communionem petat ab omnibus pro se orari, ut avertat ab ipso Deus spiritum elationis, et dicatur hic versus in oratorio tertio ab omnibus ipso tamen incipiente: Domine, labia mea aperies, et os meum annuntiabit laudem tuam; et sic accepta benedictione ingrediatur ad legendum. Summumque fiat silentium ad mensam, ut nullius mussitatio vel vox, nisi solius legentis, ibi at petere aliquid. Si quid tamen opus fuerit sonitu cujuscunque signi potius petatur quam voce. Nec praesumat ibi aliquis de ipsa lectione aut aliunde quidquam requirere ne detur occasio; nisi forte prior pro aedificatione voluerit aliquid breviter dicere. Frater autem hebdomadarius accipiat mixtum, priusquam incipiat legere propter communionem sanctam, et ne forte gra
Abbreviated transcription (Latin):
abbati: ue aliquam negligentiam patiantur. Quib
fr̃ib infirutis. sit cella suꝑ se deputata: ⁊ seruitor timẽs
deum. ⁊ diligens ac sollicitus. Balneaꝵ usus. infirmid
quotiens expedit offeratur. Sanis autẽ ⁊ maxime
iuuenib: tardiꝰ concedatur.S ⁊ carniũ esus: infir¬
mis om̃ino debilibq ꝓ reꝑatione contedat᷑. At ubi me¬
liorati fuerunt: a carnib more solito om̃s abstineant.
Cura autem maxima sit abbati ne a cellarariss
aut seruitorib negligantur infirmi: quia ad ip̃m
respicit quicquid a discipłis delinquit᷑ D e sexab¬
icet ip̃a natura humana trahatur fãłis¬
ad misciłiam. in his etatib senum uidelicet ⁊ infantum
tam̃ ⁊ regłe auctoritas eis ꝓspiciat. Consideret᷑ semꝑ in
eis imbecillitas: ⁊ nullatenus eis districtio regłe tene¬
atur in umentis. s sit in eis ꝓia consideratio ⁊ p̃ue¬
ensis fr̃m edentium: lectio deẽe sĩ debet. Nec fortin¬

Expanded text:
abbati, ne aliquam negligentiam patiantur. Quibus abbati, ne aliquam negligentiam patiantur. Quibus fratribus infirmis sit cella super se deputata et servitor timens Deum, et diligens ac sollicitus. Balnearum usus infirmis, quoties expedit, offeratur: sanis autem, et maxime juvenibus tardius concedatur. Sed et carnium esus infirmis omnino debilibus pro reparatione concedatur; at ubi meliorati fuerint a carnibus more solito omnes absCuram autem maximam habeat abbas ne a cellerariis aut servitoribus negligantur infirmi: quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. icet ipsa natura humana trahatur ad misericordiam in his aetatibus, senum videlicet et infantum, tamen et Regulae auctoritas eis prospiciat. Consideretur semper in eis imbecillitas, et nullatenus eis districtio Regulae teneatur in alimentis; sed sit in eis pia consideratio, et praeensis fratrum edentium lectio deesse non debet. Nec fortui
Abbreviated transcription (Latin):
hora retectionis. sinȩ murmuratione. ⁊ graui labore
sẽruiant fr̃ib sius. In dieb autẽ sollemꝑnib: usq ad
missas sustitieant. Intrantes ⁊ exeuntes ebdomadar ii¬
in deato o mox matutinis finitis qnica. om̃iũ genib
ꝓuoluantur: postulantes ꝓ se orari. Egredientes
tertio: accipiat bñdictionem egrediens. Subsequrt¬
autẽ ingrediens: ⁊ dicat. Ds in adiutoriũ meũ inten¬
de: dñe ad adiuuandũ me festina. Et hoc idem t̾cio
repetat᷑ ab om̃ib. Et accepta bndictione: ingrediat᷑.¬
est: ut sicut reuera xp̃o. ita eis seruiatur. quia
ip̃e dixit. Infirmus fui. ⁊ uisitastis me. Et qd̃ seci¬
stis uni dehis minimuis meis: in fecistis. S ⁊ ip̃
infirini confider ait in honorem dei s seruiri ⁊ noa
upflintate sua contristent fr̃s suior. sermueuros
sͥ. Qui tamen patienter portandi sunt: quia de talib
copiosior merces acquiritur. Ergo cura maxima sit

Expanded text:
hora refectionis sine murmuratione et gravi labore hora refectionis sine murmuratione et gravi labore serviant sororibus suis. In diebus autem solemnibus usque ad missas sustiin oratorio mox matutinis finitis Dominica omnium genibus provolvantur postulantes pro se orari. Egrediens tertio, accepta benedictione egrediens, subsequatur ingrediens et dicat: Deus in adjutorium meum intende; Domine, ad adjuvandum me festina. Et hoc idem tertio repetatur ab omnibus, et accepta benedictione ingrediatest: ut sicut revera Christo, ita eis serviatur, quia ipse dixit: Infirmus fui, et visitastis me. Et: quod fecistis uni de his minimis, mihi fecistis . Sed et ipsi infirmi considerent in honorem Dei sibi serviri; et non superfluitate sua contristent fratres suos servientes sibi. Qui tamen patienter portandi sunt, quia de talibus copiosior merces acquiritur. Ergo cura maxima sit
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Qui uͦ plus indiget. hunuliet᷑ ꝓ infirmitate ⁊ ex
tollatur ꝓ misericordia: ⁊ ita om̃ia membra exunt in
pace. Ante om̃ia ne murmurationis malũ ꝓ qͣlicumo
causa. in aliquo qualicumq uerbo. uł significatrone
appareat. Qd̃ si depͣhen⁊ fu̾it quis: districtiori discipli¬
ofticio: nisi aut egritudine aut in causa graiis
ñ cum tristici̾a hoc fãciant: s habeant om̃s solatia scd̾m mo¬
dum congregationis. aut positionem loci. Si maior cong̃
diximus maiorib utilitatib oceupant᷑. Cet̾i uͦ sibi sub
caritate iuuicem seriuant. Egressurꝰ de septimana: sab¬
bato mundicias faciat. Lintea cum quib sibi frẽs mait
aut pedes tergunt: lauet. Pedes uͦ tam ip̃e qui ẽgredit᷑
munda ⁊ sania cellarario reconsignet. Qui cellarar iꝰ itẽ
intranti consignet: ut sciat quid dat aut quid recipit.
Septimanarii autẽ ante unam horã refectionis accipi¬

Expanded text:
tur: qui vero plus indiget, humilietur pro infirmitate, et non tur: qui vero plus indiget, humilietur pro infirmitate, et non extollatur pro misericordia: et ita omnia membra erunt in pace. Ante omnia ne murmurationis malum pro qualicunque causa in aliquo qualicunque verbo vel significatione appareat. Quod si deprehensus fuerit, districtiori discipliofficio, nisi aut aegritudine, aut in causa gravis non cum tristitia hoc faciant, sed habeant omnes solatia secundum modum congregationis ac positionem loci. Si major fueritdiximus, majoribus utilitatibus occupantur: caeteri sibi sub charitate invicem serviant. Egressurus de septimana sabbato munditias faciat. Linteamina cum quibus sibi fratres manus aut pedes tergunt, lavet. Pedes vero tam ipse qui egreditur, munda et sana cellariae consignet, quae cellaria iterum intranti consignet, ut sciat quod dat, aut quod recipit. Septimanariae autem ante unam horam refectionis accipi
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis autẽ sordide. aut negligenter res monasto tra¬
ctauerit. corripiatur. Si ñ emendau̾t: disciplue regu¬
recipue hoc uicium radicitꝰ amputet᷑ de monastĩo
ne quis p̃sumat aliqͥd dare. aut acciꝑe. sine iussi õe
abb̃is: neq aliquid habere ꝓpͥum: nullam om̃ino xẽ.
neꝙ cõditem. neq tabulas. neꝙ grãphiũ. s nich om̃i¬
no: quippe quib nec corꝑa sua nec uoluntates licet
hre in ꝓpua potestate. Omĩa uͦ necessaria a patre mo¬
rit. aut ꝑmiserit. Om̃ĩaq sint om̃ib commnunia. ut
scriptum est. nec quisqͣm suum aliqd ẽẽ dicat uł p̃sũ¬
mat. Qd̾ si quisqͣm huic nequissimo uicio dep̃hend
fuerit delectari: ammoneatur seme ⁊ it̾m. Siñ em̃¬
dau̾rt: corceptioni subiaceat. s. debe it ũ musite ne
icut scͥptum est: diuidebat᷑
sonaꝵ qdͥ absit acceptio sit: s infirmitatum comide¬
uitio. Ubi qui minꝰ indiget agat dõ gr̃as. ⁊ ñ contristẽ¬

Expanded text:
Si quis autem sordide aut negligenter res monasterii traSi quis autem sordide aut negligenter res monasterii tractaverit, corripiatur: si non emendaverit, disciplinae reguecipue hoc vitium radicitus amputandum est de monasterio, ne quis praesumat aliquid dare aut accipere sine jussione abbatis, neque aliquid habere proprium. Nullam omnino rem, neque codicem, neque tabulas, neque graphium, sed nihil omnino. Quippe quibus nec corpora sua, nec volhabere in propria potestate: omnia vero necessaria a Patre sprit, aut permiserit. Omniaque omnibus sint communia: ut, sicut scriptum est , nec quisquam suum aliquid dicat, vel praesumat. Quod si quisquam huic nequissimo vitio deprehensus fuerit delectari, admonitus semel et iterum, si non emendaverit, correptioni subjacicut scriptum est: Dividebatur ut personarum, quod absit, acceptio sit, sed infirmitatum consideratio. Ubi, qui minus indiget, agat Deo gratias, et non contriste
Abbreviated transcription (Latin):
Sermo bonus: suꝑbatum optimũ. Omĩa que ei in iun¬
xcerit. abbas: ip̃a habeat sub cura sua. A quib eum ꝓ¬
hibuerit: ñ p̃sumat. Fratrib constitutam annonam
sine aliquo typo uł mora offerat. ut ñ scandalizentur.
memor diuini eloquii. quid mereatur qui scandaliza¬
uerit unũ de pusillis Si congregatio maior fu̾it: sola¬
tia ei dent᷑ a quib adutus. ⁊ ipse equo animo impleat
officium sͥ cõmissũ. Horis competentib dont᷑ que danda
sunt. ⁊ pet᷑ant᷑ que petenda sunt: ut nemo ꝑtur hetur.
pbstantia monast̾ii in ferramentis uel monasteru¬
uestib. ser quiblibet reb ꝓuideat abbas fr̃s de quoꝵ
uita ⁊ morib securus sit. ⁊ eis singła ut utile iudicĩ¬
uerit tonsiguet custodienda atq recolĩger .oaa. ex in¬
cidiis bit suiẽ teneat: ut dums in ip̃a assignata.
tr̃s uicissim succedunt. sciat quid dat aut quid recipit

Expanded text:
Sermo bonus super datum optimum. Omnia quae ei injunSermo bonus super datum optimum. Omnia quae ei injunxerit abbatissa, ipsa habeat sub cura sua; a quibus eam prohibuerit, non praesumat. Sororibus constitutam annonam sine aliquo typho aut mora offerat, ut non scandalizentur, memor divini eloquii quid mereatur qui scandalizaverit unum de pusillis Si congregatio major fuerit, solatia ei dentur, a quibus adjuta et ipsa aequo animo impleat officium sibi commissum. Horis competentibus et dentur quae danda sunt, et petantur quae petenda sunt, ut nemo conturbetur bstantia monasterii in ferramentis vel vestibus, seu quibuslibet rebus praevideat abbas fratres, de quorum vita et moribus securus sit, et eis singula, ut utile judicaverit, consignet custodienda atque recolligenda. Ex quibus abbas brevem teneat: ut dum sibi in ipsa assignata fratres vicibus succedunt, sciat quid dat, aut quid recipit.
Abbreviated transcription (Latin):
ni sit sicut pat̾. Curam gerat de om̃ib. Sine iussione
abb̾is nicħ faciat. Que uibent᷑ custodiat. fr̃s ñ contri¬
stet. Si quis autẽ fr̾ ab eo forte aliquid irrationabiter
postulat. ñ sꝑnendo eum contristet: s rationabłiter¬
⁊cum humilitate male petenti deneget. Animã suã
custodiat. merior semꝑ illiꝰ apłici. quia qui bene mi¬
iistrau̾it gradum s̃ bonũ adquirit. Infirmoꝵ in¬
fantum: hospitum: pauꝑumq cum om̃i sollicitudine
curam gerat. sciens sine dubio quia ꝓ his om̃ib in die
uiditii. rationem redditurꝰ est. Omĩa uasa monast̾u. cun¬
ctamq substantiam: ac si altaris uasa sacrata conspiti.¬
at. Nich ducat negligendum. Neq auaricie studeat.
neq ꝓdigꝰ sit. aut stirpator substantie monast̾ii. s oĩa
mensurate faciat. ⁊ ⁊ scdđm uissionẽ abb̾is. Humilitatẽ
ante om̃ia habeat. Et cui sub̾a ñ est que tribuatur
sermo responsionis porrigatur bonus: ut scriptũ est

Expanded text:
ni sit sicut pater. Curam gerat de omnibus. Sine jussione abbatis nihil faciat. Quae jubentur custodiat: fratres non contristet. Si quis ab eo forte aliqua irrationabiliter postulet, non spernendo eum contristet: sed rationabcum humilitate male petenti deneget. Animam suam custodiat, memor semper illius Apostolici: Quia qui bene ministraverit, gradum sibi acquiret . Infirmorum, infantium, hospitum, pauperum cum omni sollicitudine curam gerat, sciens sine dubio quia pro his omnibus in die judicii rationem redditura est. Omnia vasa monasterii cunctamqat. Nihil ducat negligendum: neque avaritiae studeat, neque prodiga sit, vel exstirpatrix substantiae monasterii; sed omnia mensurate faciat, et secundum jussionem abbatissae. Humilitatem ante omnia habeat; et cui substantia non est quod tribuatur, sermo responsionis porrigatur bonus, uti scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
sortio om̃ium. reficiat solus. ablata ei portione sua ui-
ni: usq ad satiffactionem. ⁊ emendationẽ. Similiter
autem patiatur. qui ad illum u̾sum ñ fuerit p̃sens.
qui pt᷑ cibum dicitur. Et ne quis p̃sumat ante statũ¬
tam horam aut pꝰtca quicqͣln cibe aut potꝰ p̃sumere
S ⁊ siui offertur aliquida priore.⁊ iecciꝑe renu¬
cuit: hora qua desiderauit hoc qͦo priꝰ recusadeit. am̃
aliad umaino ñ accipiat usor ad emendationẽ dem¬
gruam. Ds ħus. pui excõmunicãt᷑ qm̾ satissaciãt¬

Expanded text:
sortio omnium reficiat solus, sublata ei portione sua de sortio omnium reficiat solus, sublata ei portione sua de vino usque ad satisfactionem et emendationem. Similiter autem patiatur, qui ad illum versum non fuerit praesens, qui post cibum dicitur. Nec quisquam praesumat ante statutam horam, vel postea quidquam cibi, aut potus praesumere. Sed et si cui offertur aliquid a priore, et accipere renuerit, hora, qua desideravit hoc, quod prius recusavit, aut aliud omnino nihil accipiat usque ad emendationem congruam. §
Abbreviated transcription (Latin):
sum iudicauimꝰ debere stare. ut uisi ab om̃ib uł ꝓ ip̃a
ueretundia sua emendentur. Nam si foris oratorium
remaneant: erit forte talis qui se aut recollocet ⁊ dor¬
miat: aut certe sedeat foris uel fabulis uacet: ne detur
occasio maligno. S ingrediatur initus. ut nec totum
ꝑdat: ⁊ de reliuo emendetur. Duirnis autẽ horis qui
ad opus dei post uersum ⁊ głam primi psalmi. qui pt
uersum dicitur occurrerit. Lege qua suꝑtꝰ diximꝰ. in ul¬
timo stet loco. Nec p̃sumat sociari chorõ psallentium
usq ad satisfastionem: nisi forte abbas licentiam de¬
derit ꝑmissione sua: ita tamen ut satiffaciat reus
rerit. ut simul om̃s dicant u̾sum ⁊ orent ⁊ subuno
simul om̃s accedant ad mensã. qui ꝑ negligentiã sua
aut uicium ñ occurrexit: usq ad scdam uicem ꝓꝑter
id corripiat᷑. St denuo emendau̾it: ñ ꝑmittatur ad
mense commuis participationẽ: s sequestratꝰ a cõ¬

Expanded text:
sum judicavimus debere stare: ut visi ab omnibus, vel pro ipsa sum judicavimus debere stare: ut visi ab omnibus, vel pro ipsa verecundia sua emendentur. Nam si foris oratorio remaneant, erit forte talis qui se aut recollocet et dormiat, aut certe sedeat sibi foris, vel fabulis vocet, et detur occasio maligno: sed 576 ingrediatur intus, ut nec totum perdat, et de reliquo emendetur. Diurnis autem horis, qui ad opus Dei post versum et Gloriam primi psalmi, qui post versum dicitur, non occurrerit, lege qua supra diximus, in ultimo stet: nec praesumat sociari choro psausque ad satisfactionem: nisi forte abbas licentiam dederit permissione sua: ita tamen, ut satisfaciat reus rerit ut simul omnes dicant versum et orent, et sub uno omnes accedant ad mensam qui per negligentiam suam aut vitium non occurrerit, usque secundam vicem pro hoc vitio corripiatur: si denuo non emendaverit, non permittatur ad mensae communionis participationem: sed sequestratus a con
Abbreviated transcription (Latin):
grauiori uindicte subiaceat:⁊ excepto si necessitas hos¬
pitum suꝑuenerit: aut forte abbas alicui aliquid
uisserit. Qd̾ tam̃ ⁊ ip̃m. cum sumima grauitate. ⁊ mo¬
deratione. honestissime fiat. Ut St .qrid oꝑit¬
d horam diuini officii mox
ur auditum fu̾it signum: relictis om̃ib quelibet
fuerut in manib summa cum festinatione eur rat᷑.
sum grauitate tam̃: ut ñ scurrilitas inueniat fomi¬
tem. Ergo ici. oꝑi dei p̃ponatur. Qd̃ siguis ad noct᷑¬
nas prigilias post głam psarm nonagelimi quarii.
aicieni ꝓꝑt hoc offimo ꝓtrahendo ⁊ mnõrose uolumus¬
dici occurrerit: Ñ stet in ordine suo in choro: ss ulti
mus om̃ium stet. aut in loco quem talib uegligen¬
tib seorsum constituerit abbas: ut uideatur ab ipło
uel ab om̃ib usq dum completo oꝑe dei publica satis¬
factione peniteat. Ideo autem eos in ultimo aut seor¬

Expanded text:
graviori vindictae subjaceat: excepto si necessitas hosgraviori vindictae subjaceat: excepto si necessitas hospitum supervenerit, aut forte abbas alicui aliquid jusserit; quod tamen et ipsum cum summa gravitate et moderatione honestissime fiat. § II.d horam divini officii, mox ut auditum fuerit signum, relictis omnibus quaelibet fuerint in manibus, summa cum festinatione curratur; cum gravitate tamen, ut non scurrilitas inveniat fomitem. Ergo nihil operi Dei praeponatur. Quod si quis ad nocturnas vigilias post Gloriam psalmi nonagesimi quarti  quem propter hoc omnino subtrahendo et morose volumusdici occurrerit, mus omnium stet; aut in loco, quem talibus negligentibus seorsum constituerit abbas; ut videantur ab ipso vel ab omnibus; usque dum completo opere Dei, publica satisfactione poeniteat. Ideo autem eos in ultimo, aut seor
Abbreviated transcription (Latin):
mini temꝑe silentio debent studere nemo loquat̃ hxi¬
monachi: maxime tamen nocturnis horis. Et id̾co
om̃i temꝑe. siue ieiunii siue prandii. si tempꝰ fuerit
prandi mox ut surrexerint a cena. sedeant omnes
in uno loco: ⁊ legat unus collationes. uel uitas patrũ:
aut oerte aluid quod edificet audientes. Non autẽ
eptaticum aut regum: quia infirmis intellectib. nõ
erit utile illa hora hanc scripturam audire. Aliis uͦ
horis legantur. Si autẽ ieum ii dies fuerit:⁊ dicta ues
pera. paruo interuallo mox accedant ad lectionẽ colla¬
tion in ut diximus: ⁊ lectis quatuor aut quinq fo¬
liis. uel quantũ hora ꝑmittit. om̃ib in unũ octurrẽ¬
tib. ꝑ hanc moram lectionis: si quis forte in assignato¬
sͥ commisso fu̾it occupatꝰ occurrat. Om̃s gͦ in unum
congregati compleant. Et exeuntes a completorio: nul¬
la sit licentia denuo eiuqͣm loqui aliquid. Qd̃ si iuentꝰ
fu̾it quisqͣm hanc p̃uaricari taciturnitatis regłam

Expanded text:
mni tempore silentio debent studere monachi, maxime tamen nocturnis horis. Et ideo omni tempore sive jejunii, sive prandii, si tempus fuerit prandii, mox ut surrexerint a coena, sedeant omnes in unum, et legat unus Collationes vel Vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes; non autem Eptaticum, aut Regum quia infirmis intellectibus non erit utile illa hora hanc scripturam audire: aliis vero horis legantur. Si autem pera, parvo intervallo mox accedant ad lectionem Collationum, ut diximus, et lectis quatuor aut quinque foliis, vel quantum hora permittit, omnibus in unum accurrentibus, per hanc moram lectionis, sibi commisso fuerit occupatus, occurrat. Omnes ergo in unum positi compleant. Et exeuntes a completoriis nulla sit licentia denuo cuiquam loqui aliquid. Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnitatis Regulam,
Abbreviated transcription (Latin):
gesimꝰ. ⁊ centesimꝰ tricesimꝰ terciꝰ. Disposito ordi¬
ne psalmodie diurne: reliqui om̃s psalmi qui suꝑ¬
sunt. equaliter diuidantur. in septem noctiũ iugili¬
is. parciendo scilicet. qui inter eos ꝓlixiores sunt psal¬
mi ⁊ duodecim ꝑ unamquanq constituant᷑ noctẽ.
Hoc p̃cipue cõmonentes: ut sicui forte hec distribu¬
tio psalmoꝵ displicũit: ordinet si meliꝰ aliter iudicaue¬
rit: dum omnimodis id attendat᷑. ut om̃i ebdoma¬
da psalt̾rum ex integro numero centũ qui nqͣgin¬
ta psalmoꝵ. psallatur: ⁊ dñico die semꝑ a capite re¬
petatur ad iugilias: quia nimis iuers deuotioĩs sue
seruitium ostendunt monachi. qui minꝰ psalt̾io cũ
canticis consuctudinariis. ꝑ septimane circulum psal¬

Expanded text:
gesimus, et centesimus trigesimus tertius. Disposito ordine psalmodiae diurnae, reliqui omnes psalmi, qui supersunt, aequaliter dividantur in septem noctium vigiliis, partiendo scilicet, qui inter eos prolixiores sunt psalmi, et duodecim per unamquamque constituantur noctem. Hoc praecipue commonentes, ut si cui forte haec distributio psalmorum displicuerit, ordinet, si melius aliter judicaverit: dum omnimodis id attendatur, ut omni hebdomada psalterium ex integro numero centum quinquaginta psalmorum psallatur; et Dominico die semper a capite repetantur ad vigilias. Quia nimis iners devotionis suae studium vel servitium ostendunt monachi, qui minus psalterio cum canticis consuetudinariis per septimanae curriculum psal
Abbreviated transcription (Latin):
hus sr̃ frequinle
qualibet culpa: si etiã ercc̃an
pcedat. Qdͣ si nec ita correxerit. aut forte qd̾ absit in suꝑ¬
biam elatꝰ. etiã defend̾e uolu̾it oꝑa sua: turic abbas faciat
qd sapiens medisꝰ. Si exhibuit fomenta: si unguenta
si ad ultimum ustionem excõmunicationis. uel pła¬
gas uirgarũ: ⁊ iam si uiderit nich suam p̃ualere in¬
dustriam. adhibeat etiam qd̾ maiꝰ est. suam ⁊ om̃ium
fr̃m ꝑ eo orationẽ. ut dñs qui om̃ia potest. oꝑet᷑ salutẽ
tune iam abbas utatur ferro abscisionis. ut ait apłs
Auferte malum ex uob̃. Et it̾m. Infidelis si discedit
discedat ne una oiis morbida. om̃em gregẽ contami

Expanded text:
us frequenter pro qualibet culpa, si etiam excommunprocedat. Quod si nec ita correxerit, aut forte, quod ausit, in superbia elatus etiam defendere voluerit opera sua, tunc abbas faciat quod sapiens medicus. Si exhibuit fomenta, si unguenta arum, si ad ultimum ustionem excommunicationis, vel plagas virgae, etiam si viderit nihil suam praevalere industriam: adhibeat etiam, quod majus est, suam et omnium fratrum pro eo orationem, ut Dominus, qui omnia potest, operetur salutem jam tunc abbas utatur ferro abscissionis, ut ait Apostolus, auferte malum ex vobis . Et iterum: Infidelis si discedit, discedat : ne una ovis morbida omnem gregem contami
Abbreviated transcription (Latin):
cotidianam tam sexte qm none. om̃ib mensib. eo¬
qui ex uno ñ potuerit edere. ex altero reficiatur. Ergo
duo pulmentaria cocta fratrib om̃ib sufficiant. Et
si fueruit uide poma aut nascentia leguminũ: addat᷑
⁊ tero/ ũ. Panis libra una ꝓpensa sufficiat in die: si¬
ue una sit refectio. siue prandii ⁊ cene. Qd̃ si cenatu¬
ri sunt: de eadem libra t̾cia pars a cellarario resexuet᷑.
reddenda cenaturis. Qd̾ si labor forte factus fu̾it maior:
in arbitrio ⁊ potestate abb̃is erit. si expediat aliquid
augere: remota p̃ om̃ib crapula. ut numqͣm mona¬
cho subripiat indigeries: quia nicħ sic contrariũ est
os̃i xp̃iano. quomodo crapula. sicut ait dñs nr. ui¬
dete ne grauentur corda ũra in crapula ⁊ ebrietate.
Pueris uͦ minori etate ñ eadem seruet᷑ qͣnͣtitad. s mi

Expanded text:
otidianam tam sextae, quam nonae omnibus mensibus coqui ex uno non poterit edere, ex alio reficiatur. Ergo cocta duo pulmentaria fratribus omnibus sufficiant. Et si fuerit unde poma aut nascentia leguminum, addatur et tertium. Panis libra una propensa sufficiet in die, sive una sit refectio, sive prandii, et coenae. Quod si coenaturi sunt, de eadem libra tertia pars a Cellarario reservetur reddenda coenaturis. Quod si labor forte factus fuerit major, in arbitrio et potestate abbatis erit, si expediat, aliquid augere, remota prae omnibus crapula: et ut nunquam subripiat monacho indigeries: quia nihil sit contrarium omni Christiano, quomodo crapula, sicut ait Dominus noster: Videte, ne graventur corda vestra in crapula . Pueris vero minori aetate non eadem
Abbreviated transcription (Latin):
biq credimus diuinam ẽẽ presentiã. ⁊ oculos
dñi in om̃i loco speculari bonos ⁊ malos maxi¬
me tamen. hoc sine aliqua dubitatione credamꝰ. cũ
ad opus diuinum assistimꝰ. Ideo semꝑ memores
simus qd̾ ait ꝓpħa. Seruite dño intimore. Et rte¬
rum. ꝑ sallite sapienter. Et in conspectu angło¬
rum pͥsallam tibi. Ergo considerem̃ quałr oporteat
nos in conspectu diuinitatis ⁊ angłoꝵ ẽẽ: ⁊ sic ste¬
mus ad psallendum. ut mens nr̃a concordet uoci
sum hominib potentib uolum aliqua sug¬
gerere. ñ p̃im. anius nisi tum humilitate ⁊le¬
ierentia: quantomagis lño dõ uniu̾soꝵ. sũ om̃i
Et ñ in multiloquio: s in puritate cordis ⁊ cõpuncti¬
onc laccimaꝵ. nos exaudiri sciamꝰ. Et ideo breuis de¬
bet ẽẽ ⁊ pura oratio: nisi forte ex affectri inspiratiõis
uietur oratio. ⁊ facto signo a pͥore om̃s ꝑit̾ surgant.

Expanded text:
bique credimus divinam esse praesentiam, et oculos Domini in omni loco speculari bonos et malos: maxime tamen hoc sine aliqua dubitatione credamus, cum ad opus divinum assistimus. Ideo semper memores simus quod ait Propheta: Servite Domino in timore , et iterum: Psallite sapienter ; et: In conspectu angelorum psallam tibi . Ergo consideremus qualiter oporteat nos in conspectu divinitatis et angelorum esse, et sic stemus ad psallendum, ut mens nostra concordet voci cum hominibus potentibus volumus aliqua suggerere, non praesumimus, nisi cum humilitate et reverentia, quanto magis Domino Deo universorum cum Et non in multiloquio, sed in puritate cordis, et compunctione lacrymarum nos exaudiri sciamus. Et ideo brevis debet esse et pura oratio, nisi forte ex affectu inspirationis dino brevietur oratio; et facto signo a priore, omnes pariter surgant.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. si labores agroꝵ ñ habent monachi. aut nimuetas
estatis ñ ꝑturbat: quarta ⁊ sexta feria ieunent usꝙ
ad udnam. Reliquis ddieb ad sextam prandeant. Qui
prandii sexta. si oꝑa mnagris habuerint. aut estatis
teruor nimius fuerit. contiranda erit. ⁊ in abb̾is
sit ꝓuidentia. Et su om̃ia temꝑet atq disponat. qua¬
liter᷑ anime saluentur. ⁊ qd̾ facuit fr̃s absq ulla mur¬
muratione faciant. Ab idib autem septembrib usꝙ

Expanded text:
te, si labores agrorum non habent monachi, aut nimietas te, si labores agrorum non habent monachi, aut nimietas aestatis non perturbat, quarta et sexta feria jejunent usque ad nonam. Reliquis vero diebus ad sextam prandeant. Quae prandii sexta, si opera in agris habuerint, aut aestatis fervor nimius fuerit, continuanda erit, et in abbatis sit providentia. Et sic omnia temperet atque disponat, qualiter animae salventur, et quod faciunt fratres, absque justa murmuratione faciant. Ab idibus autem Septemb
Abbreviated transcription (Latin):
l su. Et idco cum aliqua scrur
tuentes imbecillitatem. eredimꝰ eminam uini ꝑ singłos
sufficere ꝑ diem. Ruib autẽ donat deus tolerantiam
abstiuentie: ꝓpriam se habituros mercedem sciant.
Quod si aut loci necessitas. aut labor. aut ardor esta¬
tis. ampliꝰ poposcerit: in arbitrio prioris consistat:
considerans mom̃ib. ne subrepat sacietas. uel ebrie¬
tas. Licet legamus unum om̃ino monachoꝵ ñ esse:
l quia nr̃is temꝑib. id monachis ꝑsuaderi ñ potest.
saltem uel hoc consentiamꝰ ut ñ usq ad sacretatẽ bi¬
bamꝰ s parciꝰ: quonã uinũ apostatare facit etiã sapi¬
enteꝰ. Ubi autẽ necessitas loci expostit. ut nec supͣscrip¬
ta mensura inueniri possit: s multominꝰ aut ex toto
nicħ benedicant deum qui ibi habitant ⁊ ñ murmu¬
rent. Hoc ante om̃ia ammonentes: ut absq murmu¬
sc̃o pascha usq ad pentecosten ad sextam reficiant
fr̃s: ⁊ ad seram cenent. A pentecoste autẽ tota esta¬

Expanded text:
 . Et ideo cum aliqua scruputuentes imbecillitatem, credimus eminam vini per singulos sufficere per diem. Quibus autem donat Deus tolerantiam abstinentiae, propriam se habituros mercedem sciant. Quia si loci necessitas aut labor, aut ardor aestatis amplius poposcerit, in arbitrio prioris consistat, considerans in omnibus ne subrepat satietas aut ebrietas, licet legamus vinum omnino monachorum non esse. Sed quia nostris temporibus id monachis persuaderi non potest, saltem bamus, sed parcius. Quia vinum apostatare facit, etiam sapientes. Ubi autem necessitas loci exposcit ut nec supra scripta mensura inveniri possit, sed minus, vel ex toto nihil, benedicant Deum, qui ibi habitant, et non murmurent. Hoc autem ante omnia admonentes ut absque murmucto Pascha usque ad Pentecosten ad sextam reficiant fratres et sera coenent. A Pentecoste autem tota aesta
Abbreviated transcription (Latin):
aluimar ͥ ñ suꝑ sanas tyransdem: ⁊ uietuat ꝓpħe cõ¬
minationemt ꝑͣ quem dicit ds. Qd̃ crassum uidebatis
assumebatis. ⁊ quod debile erat ꝓiciebatis. Et pastoris
boni pium imitetur exemplũ: qui relictis nonagnita
nouem ouib in montib. abiit unam ouem que errã

Expanded text:
um, non super sanas tyrannidem: et metuat prophetae comminationem per quem dicit Deus: Quod crassum videbatis assumebatis, et quod debile erat projiciebatis . Et Pastoris boni pium imitetur exemplum qui relictis nonaginta novem ovibus in montibus, abiit unam ovem q
Abbreviated transcription (Latin):
ciunt sexta hora: ille frater nona. Si fres nona il¬
le uesꝑ: usq dum satisfactione congrua. ueniã
s autem fr̃ qui grauioris culpe noxa tenetur: sus¬
pendatur a mensa simul. ⁊ ab oratoro. Nullus ei
fratrum ui ullo iungatur consortio. neq incolloqͥo
Solus sit ad opus ⁊ inimictum ꝑsistens in pere¬
iluentis. tcaditum hnĩmedi hominẽ sathane in

Expanded text:
ciunt sexta hora, ille fratrer nona; si fratres nona, ille vespera, usque dum satisfactione congrua veniam s autem frater, qui gravioris culpae noxa tenetur, suspendatur a mensa simul, et ab oratorio. Nullus ei fratrum in ullo jungatur consortio neque in colloquio. Solus sit ad opus sibi injunctum, persistens in poenii sent
Abbreviated transcription (Latin):
rater qui ꝓpͥo uicio egredit᷑. aut ꝑicit᷑ de mona¬
stcrio. si reuerti uoluerit. spondeat priꝰ omem
emendationem uitii ꝓ quo egressur est. ⁊ sic in ulti¬
mo gradu recipiatur. ⁊ ex hoc eius humilitas cõꝑbe¬
tue. Qd si dero exierit. ułq t̾cio recipiat᷑. Iami uͦ postca¬
ipͥᷤ. ⁊ d̾bet habere mensuras. Ideoq quotient pueri
uł adolescentiores etate. aut qui minus intelligere pos¬
sunt. qnͣta pena sit excõmunicationis hi tales ium
clmqunt ait ieuini miniis affligart᷑: aut atri

Expanded text:
rater, qui proprio vitio egreditur, aut projicitur, de monasterio, si reverti voluerit, spondeat prius omnem emendationem vitii, pro quo egressus est: et sic in ultimo gradu recipiatur; ut ex hoc humilitas ejus comprobetur. Quod si denuo exierit, usque tertio ita recipiatias debet habere mensuras. Ideoque quoties pueri, vel adolescentiores aetate, aut qui minus intelligere possunt, quanta poena sit excommunicationis, hi tales, dum delinquunt, aut jejuniis nimiis affligantur, aut acris
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatis subiectione ut ñ p̃sumant proca¬
citer defendere qd̃ eis uisum fu̾it: s magis in abbi
perdeat arbiai: ut quod salubriꝰ iudicauerit. eẽ:¬
ei eiracti obeia d sicut d scipłis conuenit õ¬
bedire :as to: ira ⁊ ip̃m ꝓuide ⁊ iuste. condecẽt
cuntla di⁊ onere. Iuom̃ib g omĩs magistiam sẽ¬
quantur regłam:eq ab ea temere demetura qͦ
qͣm. Nullũs in monastĩo ꝓpriĩ cordis sequat᷑ uolũ¬
lato.i. uq pͥsumat quiiqͣm cum abb̾e suo
si piumpserit: regłari discipline subiaceat. Ipẽ
tamen a obas cum timore dei ⁊ obseruatione re¬
gule om̃ia faciat: sciene se ꝓculddubio de om̃ibriu¬
diiis sicis equissimo iudici deo rationem reddi¬
turum. Si qua uͦ minora agenda sunt in mõna¬
storii ittuitatib: senioꝵ tantũ utatux consilio:
icut striptũ est. Om̃s fac tum consilio: ⁊ post̃

Expanded text:
humilitatis subjectione; et non praesumant procahumilitatis subjectione; et non praesumant procaciter defendere quid eis visum fuerit. Et magis in abbatis pendeat arbitrio, ut quod salubrius judicaverit, ei cuncti obediant. Sed sicut discipulos convenit obedire magistro, ita et ipsum provide, et juste condecet cuncta disponere. In omnibus igitur omnes magistram sequantur regulam, oquam. Nullus in monasterio proprii cordis sequatur voluntatem, neque praesumat quisquam cum abbate suo si praesumpserit, regulari disciplinae subjaceat. Ipse tamen abbas cum timore Dei et observatione regulae omnia faciat sciens se procul dubio de omnibus judiciis suis aequissimo judici Deo rationem redditurum. Si qua vero minora agenda sunt in monasterio, seniorum tantum utatur consilio: sicut scriptum est: Omnia fac cum con
Abbreviated transcription (Latin):
tur de minori forte substantia: meminerit scͥptũ
Primum querite regnũ dei ⁊ iusticiam eius: ⁊ hoc
om̃ia adicientur uobis. Et itm. Nicħ deest tumen
tib eum. Sciatq quia qui suscepit armma regẽ
das. p̃paret se ad ratioriem reddendam. Et quantũ
sub cura sua fratrũ se habere scierit numerũ: ag¬
noscat ꝓ certo quia in die uidicii. ip̃aꝵ mmiũ am¬
marum est domino redditurꝰ rationem: sine dubio
nis ratiociniis cauet redditur de suis solleitus. Et
cum de ammonitionib sius emendationerci al. ĩt
subininistrat: ip̃e efficitur a uiciis emĩdatꝰ.be
nuã agenda sunt in monast̾i̾o ⁊ conuocet abbas
omnẽ congregationem: ⁊ dicat ip̃e unde agitur. Et
audiens consilium pratrum. tractet aꝑd̾ se: ⁊ quod
urlius iudicau̾it faciat. Ideo satẽ omnes ad consi¬
lium uocari diximꝰ: quia sepe iuniori dominꝰ reuelat
qd̾ mẽiiꝰ est. Sic autẽ dent fiutres consiliũ cũ ꝯm̃i

Expanded text:
tur de minore substantia, meminerit scriptum: tur de minore substantia, meminerit scriptum: Primum quaerite regnum Dei. et justitiam ejus, et haec omniagenda; sciatque, quia qui suscepit animas regendas, necessario praeparet se ad rationem reddendam; et quantum sub cura sua fratrum se habere scierit numerum, agnoscat pro certo, quod in die judicii ipsarum omnium animarum redditurus Deo rationem, sine dubio nis ratiociniis cavet, redditur de suis sollicitus; et cum de monitionibus suis emendationes aliis subministrat, ipse efficitur a vitiis ua agenda sunt in monasterio, convocet abbas omnem congregationem, et dicat ipse, unde agitur: et audiens consilium fratrum tractet apud se; et quod utilius judicaverit, faciat. Ideo autem omnes ad consilium vocari diximus, quia saepe juniori Dominus revelat quod melius est. Sic autem dent fratres consilium cum omni
Abbreviated transcription (Latin):
huis corri p.at pnꝑbor autẽ ⁊ duros corde ac suꝑ¬
bos. uł inobedientes u̾berũ. uł corꝑis castigauone. ĩ
ip̃o initio peccati coherceat. sciens scripnłr.⁊. sfuiltus¬
uerbis ñ corrigit᷑. Et it̾m. Etute filiupa tuũ uirga: ⁊
liberabis animam eius a morte. Diuĩgio
⁊ scire quia cui plus commttit᷑ plꝰ ab eo exigit᷑.
Sciatq quam difficilem ⁊ arduam rem suscepit
regere animas: ⁊ multoꝵ seruire morib: ⁊ alium
quidem blandimentis. alium łi increꝑationib. ali
ñ solum detrimenta gregis s ũniusi ñ patiatur.
uerum etiã in augmentatione boi.. gregis gau¬
deat. Aute om̃ia ne dissimulans aut ꝑ iupendens
salutem animaꝵ sibi cõmissaꝵ: ñ plus gerat sol¬
licitudinem de reb transitoriis ⁊ t̾renis atq cadu¬
cis. s semꝑ cogitet quia animas suscepit regen¬
das: de quib ⁊ rationem redditurꝰ est. Et ne cause¬

Expanded text:
bis corripiant; improbos autem ac duros corde ac subis corripiant; improbos autem ac duros corde ac subos vel inobedientes verbere et corporis castigatione in ipso initio peccati coverbis non corrigitur . Et iterum: Percute filium tuum virga, et liberabis animam ejus a morte . Meminere quod dicitur; et scire, quia cui plus committitur, plus ab eo exigitur. Sciatque quam difficilem et arduam rem suscepit, regere animas, et multorum servire moribus: et alium quidem blandimentis, alium vero increpationibus, aliuolum detrimenta gregis sibi commissi non patiatur, verum in augmentatione boni gregis gaudeat. Ante omnia ne, dissimulans aut parvipendens salutem animarum sibi commissarum, plus gerat sollicitudinem de rebus transitoriis et terrenis, atque caducis; sed semper cogitet quia animas suscepit regendas, de quibus rationem redditurus est. Et, ne cause