comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gic iẽ. Meliꝰ ÷ habe omĩa bona uł minora. quã magnũ bonũ cũ
magno malo. qͥa & incorporis bonis. meliꝰ ÷ hab̾e zachei staturam
te. Auaricia tͥ iussit. ut ad qͥreres qđ ñ habebas. Ego tͥ iussi. ut si ne
celoꝵ. Laboras in iussione auariciȩ: in iussione mea ñ laboras. Ambo
iussimꝰ. & ñ audisti me: cui obȩdisti liberet te. FIE RONiMꝰ. dũ essẽ
iuuenis. miro discendi ferebar ardore: nec iuxta quorundã p̃sũptionẽ
ipse me docui. Apollinarẽ laudicenũ audiui antiochiȩ freqͣnt̃ & colui.
&e cũ me inscripturis scis erudiret. nunq illiꝰ contentiosũ sensu dogma
suscepi. lã canis spargebar caput: & magistrũ potiꝰ quã discipłm decebas
ꝑ rexi tam̃ alexandriã. audiui didimũ: inmultis ei gr̃as ago. Qđ nesciui¬
homines. & gentẽ aliquã detestari: miro odio ad uersor concisionem:
m qͥspiam cur hominẽ iudeum habuerim p̃ceptorẽ. & audent quidã

Expanded text:
 est autem habere omnia / bona minora quam magnum bonum cum magno malo, quia et in corporis bonis melius est habere Zachei staturam te? Avaritia tibi jussit ut acquireres quod non habebas: ego tibi jussi ut sine coelorum. Laboras in jussione avaritiae, in jussione mea uon laboras. Ambo jussimus; non audisti me: cui obaudisti liberet te. CAPUT IV. 6. Pro iuuenis, miro discendi ferebar ardore nec iuxta quorundam praesumptionem ipse me docui. Apollinarem Laodicenum audiui Antiochiae frequenter et colui et, cum me in sanctis scripturis erudiret, numquam illius contentiosum super sensu dogma suscepi. iam canis spargebatur caput et magistrum potius quam discipulum decebat; perrexi tamen Alexandriam, audiui Didymum. in multis ei gratias ago. qhomines et gentem aliquam detestari, miro odio aversor concisionem. mihi quispiam, cur hominem Iudaeum habuerim praeceptorem, et audet quidam
Abbreviated transcription (Latin):
ebdomadȩ. & oleũ incibo ac poma uetant᷑. experim̃to didici: a sellum
inuia cũ lassus fuerit diuerticula quęrere. Faciant hoc cultores
isidis & cycibȩ. qͥ gulosa abstinentia fasides aues. & fumantes turtures
uorant. ne scilica cerealia dona contaminent. Non inppętuũ iei unis
p̃ceptũ sit : ut longi iti neris uires ꝑpetes suꝑentur. ne in pͥma mansio¬
ne currentes. corruamꝰ in mediis. Cȩterũ ut ante scripsi in qͣdrage¬
simȩ continentia uela pendenda sunt: & tota aurige retinacula eqͥs
laxanda ꝓꝑantib. Qui subiugo ÷ sic debet currere: ne in luto comitem¬
criminosus: & iuxta tritũ uulgi sermonẽ. ꝓuerbiũ iurgantibꝰ et
negantib cunctis : me aures nec credo habere. nec tango. ipsiq in me
paria maledicta resonarunt. & psallebant contra me qui bibebant
uinũ : coactꝰ malo tacere didici. rectiꝰ e̾e. arbitrans custodiã orim&¬

Expanded text:
ebdomades et oleum in cibo ac poma uitantur. experimento didici asellum ebdomades et oleum in cibo ac poma uitantur. experimento didici asellum in uia, cum lassus fuerit, diuerticula quaerere. faciant hoc cultores Isidis et Cybelae, qui gulosa abstinentia Fasides aues et fumantes turtures uorant, ne scilicet Cerealia dona contaminent. hoc in perpetuo ieiunio praeceptum sit, ut longo itineri uires perpetes supparentur, ne in prima mansione currentes corruamus in mediis. ceterum, ut ante scripsi, in quadragesima continentiae uela pandenda sunt et tota aurigae retinacula equis laxanda properantibcriminosus et iuxta tritum uulgi sermone prouerbium iurantibus et negantibus cunctis me aures nec credo habere nec tango ipsique parietes in me maledicta resonarunt e t psallebant contra me, qui bibebant uinum, coactus malo tacere didici rectius esse arbitrans ponere custodiam ori m
Abbreviated transcription (Latin):
Ineadẽ Alii edificenc ȩccłas. uestiant parietes marmorũ crustis. colĩ¬
narũ moles ad uehant. earũq de aurent capita. p̃ciosũ orna mentum
ñ sentienti ebore argentoq uoluas. & gemmis aurea uł aurata distin¬
guant altaria. ñ rep̃hendo. ñ abnuo. unꝰqͥsq insuo sensu abundet.
xp̃m uestire in pauꝑib. uisitare in languentib. pascere inesurientib
suscipe in ii sqͥ tecto indigent. & maxime in domesticis fidei. uirginũ
alere monasteria. seruorũ dĩ & pauperũ spũ habere curã. qͥdieb & noc¬
tib seruiunt dño tuo. qͥ int̾ra positi imitant᷑ angłoꝵ conuersationem:
ꝙ nichil aliud loquunt᷑ nͥ qđ ad laudes dĩ ꝑtinet. habentesq uictũ
ca lamistratos &r ꝑegrinis muris olentes pelliculas. de qͥb illud ÷. non
in teneris uł maxime ȩtatib longa & immorͤata ieiunia. qͥb iungunt̾

Expanded text:
eris. alii aedihcent ecclesias, uestiant parietes marmorum crustis, columeris. alii aedihcent ecclesias, uestiant parietes marmorum crustis, columnarum moles aduehant earumque deaurent capita pretiosum ornatum non sentientia, ebore argentoque ualuas et gemmis aurea uel aurata distinguant altaria — non reprehendo, non abnuo; unusquisque in sensu suo abundet situm est: Christum uestire in pauperibus, uisitare in languentibus, pascere in esurientibus, suscipere in his, qui tecto indigent — et maxime in domesticis fidei —, uirginum alere monasteria, seruorum dei et pauperum spiritu habere curam, qui diebus et noctibus seruiunt domino tuo, qui in terra positi imitantur angelorum conuersationem et nihil aliud loquuntur, nisi quod ad laudes dei pertinet, habentesque uictum calamistratos et peregrini muris olentes pelliculas, de quibus illud Arbitri est: non in teneris uel maxime aetatibus longa et inmoderata ieiunia, quibus iunguntur
Abbreviated transcription (Latin):
neqͥd ait nimis. Qđ tã celebre factũ ÷: ut comico qͦq uersu expręssũ sit.
Sic debes ieiunare ut ñ palpites. & respirare uix possis: & comitũ tuarũ
uł poteris uł traharis manib. s ut fracto corporis appecitu nec in lec¬
tione. nec in psalmis. nec in uigili is solito qͥd minꝰ facias. Ieiunium
non ꝑfecta uirtus. s cȩterarum uirtitum ÷ fundam̃tũ. Ineadẽ: Scurrili¬
tas atq lasciuia te p̾sente ñ habeant locũ. Nunquã uerbũ in hones¬
tũ audias. aut si audieris ñ irascaris. ꝑditȩ m̃tes hominũ. uno freqͥnt̃
leuiq sermone tẽptant cdaustra pudiciciȩ. Ridere &e rideri scłarib
derelinque. Grauitas tuã ꝑsonã decet. Catonẽ qͦq illũ dico censorĩ
& ur̃e quondã urbis pͥncipem. qͥ extrema ętate grecas luteras ñ eru¬
buit censor. nec desꝑauit senex discere. semel inuita scri ꝑsit risisse luciliꝰ.¬

Expanded text:
ne quid, ait, nimis. quod tam celebre factum est, ut comico quoque uersu expressum sit. ne quid, ait, nimis. quod tam celebre factum est, ut comico quoque uersu expressum sit. sic debes ieiunare, ut non palpites et respirare uix possis et comitum tuarum uel porteris uel traharis manibus, sed, ut fracto corporis appetitu nec in lectione nec in psalmis nec in uigiliis solito quid minus facias. ieiunium non perfecta uirtus, sed ceterarum uirtutum fundamentum est et stas atque lasciuia te praesente non habeat locum. numquam uerbum inhonestum audias aut, si audieris, non irascaris. perditae mentes hominum uno frequenter leuique sermone temptant claustra pudicitiae. ridere et rideri saecularibus derelinque; 2 grauitas tuam personam decet. Catonem quoque — illum dico censorium et uestrae quondam urbis principem —, qui in extrema aetate Graecas litteras non erubuit censor nec desperauit senex discere «###•# et M. Crassum semel in uita scribit risisse Lucili
Abbreviated transcription (Latin):
qͥlecunq nom̃ coniugis. ne postꝗ in xp̃o crediderint noceat eis quod
aliqͥndo ñ concubinas nec meretrices: s uxores habuerint. In eadẽ.¬
Quȩro qͦ mͦ sordes tuȩ lotȩ sint: & meȩ mundiciȩ sordidatȩ. Non dico
ais sordidatas : s in eodẽ statu mansisse qͦ fuerant. Si enĩ sordes fuissen:
lote utiq fuissent ut meȩ. Rogo quȩ ÷ ista t̾gi uersatio. & acum̃ omĩ
pistillo retunsiꝰ. qͥa ñ ÷ peccatũ peccatũ est : quia non ÷ sordidũ sordi-¬
dum est. Non dimisit dñs qͥa ñ habuit qͥd dimitteret . & qͥa ñ dimisit
habuerit concubinã. & illa mortua baptitatꝰ uxorẽ duxerit: utrũ
dericꝰ fieri debeat annon. Respondebis posse fieri: quia concubinã
habuerit ñ uxorẽ. Conuigales gͦ tabulȩ & iura dotalia. ñ coitꝰ ab apło
modũ atq mensurã: int̾ uitia reputari. Unde &̾ unꝰ de septẽ sapientib.

Expanded text:
qualecumque uocabulum coniugis, ne, postquam in Christo crediderint, noceat eis, quod qualecumque uocabulum coniugis, ne, postquam in Christo crediderint, noceat eis, quod aliquando non concubinas nec meretrices, sed uxores habuerint! Requomodo tuae sordes lotae sint, et meae munditiae sordidatae? Non dico, ais, tuas sordidatas, sed in eodem statu mansisse quo fuerant; si enim sordes fuissent, lotae utique fuissent ut meae. Rogo quae est ista tergiversatio, et acumen omni pistillo retusius? Quia non est peccatum, peccatum est: quia non est sordidum, sordidum est? Non dimisit Dominus, quia non habuit quod dimitteret; et quia non dimisit, haClericus fieri debeat an non? Respondebis posse fieri: quia concubinam habuerit, non uxorem. Conjugales ergo tabulae et jura dotalia, non coitus ab Apomodum atque mensuram inter uitia reputari. unde et unus de septem sapientibus:
Abbreviated transcription (Latin):
tr̃i ñ p̃uideant ordinando. lic& ea ante baptisma ñ habuerit: quęrit᷑
enĩ qͥd sit & ñ qͥd fuerit. quare solũ nom̃ uxoris impediat. qđ solũ pec-¬
Rẽ nouã audio. quia peccatum non fuit in peccatũ reputabit᷑. Omnia
scorta & publicȩ colluuiones. sordes. impietas indm̃. parricidiũ & in¬
cestũ in parentes. atq in extra ordinarias uoluntates utriꝰq sexꝰ mutata
natura : xp̃i fonte purgant᷑. uxoris in herebt̃ maculȩ. & lupanaria tha-¬
lamis p̃ferent᷑ : Ego ñtͥ imputo meretricũ exercitꝰ. & obsoletoꝵ greges.
effusionẽ sanguinis. & instar suis in omĩ coeno libidinũ uolutabra.
& tu oli mortuam de sepulchro uxorculã ꝓtrahis. quã idõ accepi.
ne facerẽ qđ fecisti : Audiant ethnici messes eccłȩ de qͥb cotidie hor¬
rea nr̃a cõplent᷑. Audiant catecumini qͥ st̃ fide candidati. ne uxores du-¬
cant ante baptisma. ne honesta iungant matrimonia. s scortoꝵ et

Expanded text:
iudicant ordinando, licet ea ante baptisma non habuerit — quaeritur enim, quid sit, et non, quid fuerit — quare solum nomen uxoris inpediat, quod solum pecbaptismate.\' rem nouam audio: quia peccatum non fuit, in peccatum reputabitur. omnia scorta, publicae conluuionis sordes, inpietas in deum, parricidium et incestum in parentes atque in extraordinarias uoluptates utrinsque sexus mutata natura Christi fonte purgantur: uxoris inhaerebunt maculae et lupanaria thalamis praeferentur? ego tibi non inputo meretricum exercitus, exoletorum greges, effusionem sanguinis et ad instar suis in omni caeno libidinum uolutabra: et tu mihi olim mortuam de sepulchro uxorculam protrahis, quam ideo accepi, ne facerem, quod fecisti? audiant ethnici, messis ecclesiae, de quibus cotidie horrea nostra conplentur; audiant catechumeni, qui sunt fidei candidati, ne uxores ducant ante baptisma, ne honesta iungant matrimonia, sed Scottorum
Abbreviated transcription (Latin):
aoa tI Quisne crederet mortaliũ. ut undecĩ annoꝵ puer
generet filiu  Multa ce alia dicunt᷑ inscripturis quȩ uidentꝰ
incredibilia. & tam̃ uera sunt: neq enĩ natura contra naturȩ
anm abt pocest uas si gulo dicere. qͥre me ita fecisti audacor¬
capstũ quattuor manuũ. uno uentrer& duob pedib om̃s
homine s ita nasci necesse÷ : Legamꝰ ueteres ystoriascae maximd
homanas latinas en inueniemꝰ Iustratib hosti is scđ̃m gencili¬

Expanded text:
as. quisne credet mortalium, ut undecim annorum puer generet filium? multa et alia dicuntur in scripturis, quae uidentur incredibilia et tamen uera sunt. neque enim ualet natura contra naturae dominum - aut potest uas figulo dicere: quare me ita fecisti auuattuor manuum, uno uentre et duobus pedibus, omnes homines ita nasci necesse est? legamus ueteres historias et maxime Graecas ac Latinas, et inueniemus lustralibus hostiis s
Abbreviated transcription (Latin):
nxp̃o enrihu: ꝑeuangłiũ ego uos genui. Siauc̃ discipulus
meruit pat᷑ uocari. qͥnto magis magister : Asa aut̃. tollens.
ehac epseuidicans. Ut ait. Pater non iudicat quenquaemo
p nne udiciu dedic filio. lorã: ubi⁊ excelsus. Ut ait. hemo
ascendit incelũ ñ qͥde cglo descendic. lorã genuit ochoria

Expanded text:
per Evangelium ego vos genui . Si autem discipulus meruit pater vocari, quanto magis Magister ejus. In Asa tollens ,In Josaphat ipse judicans , ut ait: Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio . In Joram ubi est excelsus , ut ait: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit . In Ozia
Abbreviated transcription (Latin):
Nullũ tã senẽ e̾ẽ. & sic decrepite senectutis. ut ñ se ad huc uno plus
ꝓhiberet. tanta lęsus ingererẽ: ut inciꝑes mͥscribere uł tractꝰ. Sed qm̃
&e̾ irasci hominis÷. & in iniuriã ñ facere xp̃iani: ad anticũ morẽ reuer¬
tens. rursus p̃cor ut & diligentẽ te diligas: & conseruo sermonẽ con¬
sũ silentẽ
crassȩ sues grunniunt. quorum omne studium E immoscientis
supci iua aena carpe : a sie uecerũ defendere ꝑ fidiã uo ꝑelan

Expanded text:
nullum tam senem esse et sic decrepitae senectutis, ut non se adhuc uno plus nullum tam senem esse et sic decrepitae senectutis, ut non se adhuc uno plus prohiberet, tanta laesus ingererem, ut inciperes mihi rescribere uel iratus. sed quoniam et irasci hominis est et iniuriam non facere Christiani, ad antiquum morem reuertens rursus precor, ut et diligentem te diligas et conseruo sermonem consum silentem, crassae sues grunniunt? Quarum omne studium est, imo scientiae supercilium, aliena carpere, et sic veterum defendere perfidiam, ut perdan
Abbreviated transcription (Latin):
ne te audiã. ñ uideã. ut tuo furore ñ mouear. ut tua bella ñ patiar
ne me capiat ocłs meretricis. ne forma pulcherrima ad illicitos ducat
amplȩxus. Respondeb̾. hoc ñ ÷ pugnare : s fugere. Sta inacie. aduer¬
sariis armatꝰ obsiste : ut pꝰ ꝗ uiceris coroneris. fateor imbec illitatẽ
meã. Nolo spe pugnare uictoriȩ : ne ꝑdã aliqͥndo uictoriã. Si fugero.
gladiũ deuitaui. si stecero: aut uincendũ mͥ÷ aut cadendũ. Ed aut̃
necesse ÷ certa dimittere. & incerta sectari: Aut scuto aut pedibus
mors uitanda est. Tu qͥ pugnas. & suꝑari potes & uincere : ego cum
fugero. ñ uincor meo qđ fugio: s ideo fugio ne uincar. Nulla secur¬
tas ÷ uicino serpente dormire. Potest fieri ut me ñ mordeat. tam̃
potest fieri ut aliqͣndo me mordeat. IERONIMꝰ CIPRIANO. Nichil ita¬
decipit humanũ genꝰ. quã dũ ignorant spacia uitȩ suę. longiorẽ
sibi scłi huiꝰ possessionẽ reꝓmittunt. Unde & illud egregie dĩctũ ĩ.

Expanded text:
ut te non audiam, non videam, ut tuo furore non movear, ut tua bella non patiar, ne me capiat oculus meretricis, ne forma pulcherrima ad illicitos ducat amplexus. Respondebis: Hoc non est pugnare, sed fugere. Sta in acie, adversariis armatus obsiste, ut postquam viceris coroneris. Fateor imbecillitatem meam: nolo spe pugnare victoriae, ne perdam aliquando victoriam. Si fugero, gladium devitavi; si stetero, aut vincendum mihi est, aut cadendum. Quid autem necesse certa dimittere, et incerta sectari? Aut scuto, aut pedibus mors vitanda est. Tu, qui pugnas, et superari potes, et vincere: ego cum fugero, non vinco in eo quod fugio, sed ideo fugio, ne vincar. Nulla securitas est, vicino serpente dormire. Potest fieri, ut me non mordeat: tamen potest fieri, ut aliquando me mordeat. » Idem ad Ocdecipit humanum genus, quam, dum ignorant spatia uitae suae, longiorem sibi saeculi huius possessionem repromittunt. unde et illud egregie dictum est:
Abbreviated transcription (Latin):
tissimꝰ qͥ sub uertit montes. maria constrauit. cũ de sullimi loco
infinitã hominũ multitudinẽ & innumerabilẽ uidiss& exercitũ.
flesse dr̃. qđ pꝰ centũ annos nullꝰ eoꝵ qͦs tunc cernebat suꝑfuturꝰ ee̾t.¬
Osi possimꝰ intale a scendere speculum. de qͦ uniuersã sub nr̃is pe
tib. & regnis regna collisa. alios torqueri. alios necari. alios
absorberi fluctib. alios ad seruitutẽ trahi. hic nuptias. ibi planctũ.
illos nasci. istos mori. alios affluere diuiti is. alios mendicare. & non
xersis tantũ exercitũ : s totiꝰ mundi homines qͥ nc̃ uiuunt in breui
ut de delitiis transeat ad delitias. ut in utroq scło pͥmꝰ sit : ut &e interra

Expanded text:
tissimus, qui subuertit montes, maria constrauit, cum de sublimi loco tissimus, qui subuertit montes, maria constrauit, cum de sublimi loco infinitam hominum multitudinem et innumerabilem uidisset exercitum, flesse dO si possemus in talem ascendere speculam de qua uniuersam terram sub notibus et regnis regna collisa, alios torquere, alios necari, alios absorbi fluctibus, alios ad seruitutem trahi, hic nuptias, ibi plantum, illos nasci, istos mori, alios affluere diuitiis, alios mendicari, et non Xerxis tantum exercitum, sed totius mundi homines, qui nunc uiuunt, in breui ut de deliciis transeat ad delicias, ut in utroque saeculo primus sit, ut et in terra
Abbreviated transcription (Latin):
ł nterdũ magnꝰ dor mitat homerꝰ. Uerũ oꝑi longo fas: ignoscere somnũ.
cȩteros. Pulchre si eũ errasse ñ dicerẽ. si infidei prauitate saltẽ apłm
uably. aut angłm de cęlo audiendũ crederẽ. Nc̃ uͦ cũ sĩplicit̃ errorẽ
etꝰ fatear. sic legã ut cȩteros: qͥa sic errauit ut cȩceri. in eadẽ. Illud¬

Expanded text:
-- interdum magnus dormitat Homerus, uerum operi longo fas est ignoscere somnum. -- interdum magnus dormitat Homerus, uerum operi longo fas est ignoscere somnum. ceteros\'. pulchre, si eum errasse non dicerem, si in fidei prauitate saltem apostolum Paulum aut angelum de caelo audien-. dum crederem; nunc uero, cum simpliciter errorem eius fatear, sic legam ut ceteros, quia sic errauit ut ceteri: dicas: si mu
Abbreviated transcription (Latin):
miror ingenia. Ipse si adhuc uiueret origenes. irasceret᷑ uob̾ fautorib
suis ae cũ ia cob diceret. odiosũ me fecistis inmundo. Wit aliqͥs lauda¬
re origenẽ  laudet ut laudo. Magnꝰ uir ab infantia. & uere marty risfiliꝰ.
alexandriȩ ȩcclesiasticã tenuit. succedens eruditissimo uiro clem̃ti p̃sbitero.
U oluptatẽ intantũ exosus fuit: ut zelo dĩ s ñ scđm scientiã ferro truncaret
genitalia. Calca uit auariciã. scripturas memorit᷑ tenuit: & instudio ex.¬
planationis earũ. dieb sudauit ac noctib. Mille & eo ampliꝰ tractatus
qs ineccia locutꝰ: edidit. innumerabiles p̃tea cõm̃tarios qͦs ipsȩ appellat
thomos & qͥs nc̃ p̃tereo. ne uidear oꝑũ eiꝰ indicẽ texere. Quis nr̃m tanta
potest legere: qͥnta ipse scripsit: Quis ardentẽ inscripturis animũ non
miret᷑ꝰ : Qđ si qͥs uidas telotes opposuerit noberrores eiꝰ: audiat libere.

Expanded text:
miror ingenia. ipse, si aduiueret, Origenes irasceretur uobis, fautoribus miror ingenia. ipse, si aduiueret, Origenes irasceretur uobis, fautoribus suis, et cum Iacob diceret: odiosum me 1 fecistis in mundo. Uult aliquis laudare Origenem? laudet, ut laudo: magnus uir ab infantia et uere martyris filius Alexandriae ecclesiasticam scholam tenuit succedens eruditissimo uiro, Clementi presbytero; uoluptates in tantum fugiit, ut zelo dei, sed non secundum scientiam ferro truncaret genitalia; calcauit auaritiam; scripturas memoriter tenuit et in studio explanationis earum diebus sudauit ac noctibus. mille et eo amplius tractatus, quos in ecclesia locutus est, edidit; innumerabiles praeterea commentarios, quos ipse appellat tomos et quos nunc praetereo, ne uidear operum eius indicem texere. quis . nostrum tanta potest legere, quanta ille conscripsit? quis ardentem in scripturis animum non miretur? quodsi quis ludas zelotes opposuerit nobis errores eius, audiat libere:
Abbreviated transcription (Latin):
uitiata fuerant correxi. hoc ÷ aliis uerbis dicere. Ego qͥ interp̾tor
grandes morbos ñ et̾̃. curandos. s dimittendo naturȩ. nec medela lan¬
guorẽ exasꝑet. Centũ &e qͥnqͥginta anni ꝓpe st̃ : ex qͦ origenes mortiuꝰ¬
s tyri:¬
Quis latinorum unquam ausus: transferre libros eius de resurrectione. tis¬
rias hun. stromateas: Quis ꝑ infame opusse ipsum uoluit infamari: Nec
disertiores sumꝰ hẏlario. nec fideliores uictorino: qui tractatꝰ eiꝰ ñ ut inter¬
p̃tes. s ut auctores ꝓprii oꝑis transtulerunt. Nuꝑ sc̃s ambrosius sic exa-¬
meron illiꝰ cõpilauit. ut magis sententias ypoliti basiliiq sequeretur. Ego
ipse cuiꝰ emulatores ẽẽ. dicitis. & ad cȩtos talpe. ca prearum in me oculo
possidetis. si malo animo fuissẽ erga origenem. int̾p̃tatꝰ essem hos librosqͦs
gantib ad quiescere nolui. Non enĩ consueui eoꝵ insultare errorib. qͦro

Expanded text:
vitiata fuerant, correxi. Hoc est aliis verbis dicere: ego, qui interpretor, vitiata fuerant, correxi. Hoc est aliis verbis dicere: ego, qui interpretor, grandes morbos non esse curandos, sed dimittendos naturae, ne medella languorem exasperet. centum et quinquaginta prope anni sunt, ex quo Origenes dormiuit Tyriquis Latinorum umquam ausus est transferre libros eius de resurrectione, περὶ ἀρχῶν, stromateas ? quis per infame opus se ipsum uoluit infamari? nec disertiores sumus Hilario nec fideliores Victorino, qui tractatus eius non ut interpretes, sed ut auctores proprii operis transtulerunt. nuper Ambrosius sic Exaemeron illius conpilauit, ut magis Hippolyti sententias Basiliique sequeretur. ego ipse, cuius aemulatores esse uos dicitis et ad ceteros talpae caprearum in me oculos possidetis, si malo animo fuissem erga I Origenem, interpretatus essem hos ipsos, gantibus adquiescere nolui. non enim consueui eorum- insultare 4 erroribus, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
confitenti: credite & neganti. In eadẽ. Confitemini & uos in quibidã
errare origenẽ : & mutũ ñ faciã. Dicite eũ male sensisse de filio. peꝰ
de spũ scõ: animarũ de cęlo ruinas impie ꝓtulisse. resurrectionem
carnis uerbo confiteri. cęterũ assertione destruere: ꝙ post multa scła.
atq unã om̃ib restitutionẽ. id ipsũ fore gabrielẽ qđ diabolũ. paulũ
qđ cayphan: uirgines qđ ꝓtribulas. Cũ hȩc reiceritis. & qͥsi censoria uir¬
gula separa ueritis a fide eccłȩ. tuto legam cȩtera. nec uenana iã mecus
cũ antidotũ p̃bibero. Non mͥ nocebit si dixero. origenes cũ incęceris¬
libris uinceret. incantico canticoꝵ ipse se uicit: nec formi dabo sen¬
tentiã qͥa illũ doctorẽ eccłarũ quondã ad olescentulus nominaui:
un ꝑã. Aut si legere uolueris. scito amalis hominib & hereticis ẽe¬
corrupta quȩ transtuli. quanꝗ ñ timere debebeas. ego enĩ omĩa quȩ

Expanded text:
ntemnam. confitemini et uos in quibusdam errasse Origenem, et muttum non faciam. dicite eum male sensisse de filio, peius de spiritu sancto, animarum de caelo ruinas inpie protulisse, resurrectionem carnis uerbo tantum confiteri, ceterum adsertione destruere et post multa saecula atque unam omnium restitutionem id ipsum fore Gabrihel, quod diabolum, Paulum, quod Caiphan, uirgines, quod prostibulas: cum hoc reieceritis et quasi censoria uirgula separaueritis a fide ecclesiae, tuto legam cetera nec uenena iam metuam, cum antidotum praebibero. non mlibris omnes vicerit, in Cantico canticorum ipse se vicit; nec formidabo sententiam, qua illum doctorem Ecclesiarum quondam adolescentulus nominavi. viperam: aut si legere volueris, scito a malis hominibus et haereticis corrupta esse, quae transtuli; quanquam timere non debeas; ego enim omnia, quae
Abbreviated transcription (Latin):
cidos fiio funge rati. ubaretq cũea paruulius d usar a dd cemũ
onfante Traima ebrictas alteriꝰ noctis & ceterarũ a einceps
fert consuctuornẽ . hec duo menses fuerant euolierdi fieccis st¬
mine uters intimuit. eͥd plura: dispensatione aĩ faecã est
ntaue contra natura si plicitate paruiuili pacontẽetãias abo¬
ut oue  anatirae dño ꝓ deretur : impleto sermon ea tre dĩs¬
iequ sreulto ⁊ testimoniis ayprobo. Anceraunos plurimõ
scum a ncuulis e dsasticis uuarẽ damasum romane urbis eps̃ro
auor uentisatq occidentis sỹnodicis consultationib pospiniũ
coparata unĩ qͥ uiginti sepelisser urores: alterã quis uice¬
sonui scam habuisset maritũ. extremo sibi ut pu̾tabane
satr imonio copulatos. Sũima omiũ ex pectatio uirorũ parit̃
m fenmoarui. post tantos ruderes qͥs quẽ pͥmũ efferret. dicic

Expanded text:
cis officio fungeretur cubaretque cum ea paruulus, qui usque ad decimum infantem. prima ebrietas alterius noctis et ceterarum deinceps fecit consuetudinem. necdum duo menses fuerant euoluti, et ecce feminae uterus intumuit. quid plura? dispensatione dei factum est, ut, quae contra naturam simplicitate paruuli in contemptum dei abutebatur, a naturae domino proderetur inpleto sermone, quo diilem multorum testimoniis adprobabo. ante annos plurimos, cum in chartis ecclesiasticis iuuarem Damasum, Romanae urbis episcopum, et orientis atque occidentis synodicis consultationibus responderconparata, unum, qui uiginti sepelisset uxores, alteram, quae uicesimum secundum habuisset maritum, extremo sibi, ut ipsi putabant, matrimonio copulatos. summa omnium expectatio uirorum pariter ac feminarum: \'post tantas rudes quis quem primus efferet?\' uic
Abbreviated transcription (Latin):
uerit᷑ cur thamar & raab &r ruth alienigenas ꝙ peccatrices
tantũ m nominauerit ingenea logia xp̃i. S respondellũ ÷
ido hoc fetisse euangłistam: ut ostenderet x pm̃ non solũ
nom uris poneret tacito nomine bet sabee. S respondendũ
est qđ uriş tiomen qͥsi uiri iusti posuit. bethsabee uͦ taciunt
ob scelus immanissimũ ad ulterii & homicidii qđ ꝑ petratỹ:¬

Expanded text:
ur cur Thamar et Raab alienigenas et peccatrices tantummodo nominaverit in genealogia Christi. Sed respondendum est ideo hoc fecisse evangelistam, ut ostenderet Christum non solum nomen Uriae poneret tacito nomine Beersabae. Sed respondendum est quia Uriae nomen quasi justi viri posuit: Beersabae vero tacuit ob scelus immanissimum adulterii et homicidii quod per
Abbreviated transcription (Latin):
inurbẽ eẽt. accitꝰ. & issae ad eũ didimꝰ uir erudicissimꝰ captꝰ ocłis:
int̾ cȩteras sermocinationes quas de scripturis scĩs habebant
cũ eiꝰ ad miraret᷑ in genium & acum̃ animi laudaret: sciscitats
ait. Num tristis es qđ ocłis carnis careas: Cũ ille pudore retice¬
ret. scd̃o t̃tioq int̾rogans. tandẽ elicuit. ut moerorẽ animi
simpliciter fateret᷑. Cui antonius. Miror inqͥt prudentẽ uirũ
eiꝰ rei dolere damno quã formicȩ & muscȩ &culices habent:
& ñ lȩtari illiꝰ possessione quã scĩ soli meruer̃. Ex qͦ peruides¬
qđ meliꝰ sit multo spũ uidere quã carne & illos ocłos possidẽ:
in quos festuca peccati ñ possit incedere:¬

Expanded text:
iam esset accitus, et isset ad eum Didymus vir eruditissimus, captus oculis, inter caeteras sermocinationes, quas de Scripturis sanctis habebant, cum ejus admiraretur ingenium, et acumen animi collaudaret, sciscitans ait: Num tristis es, quod oculis carnis careas? Cum ille pudore reticeret; secundo tertioque interrogans, tandem elicuit, ut moerorem animi simpliciter fateretur. Cui Antonius: Miror, ait, prudentem virum ejus rei dolere damno, quam formicae et muscae et culices habent, et non laetari illius possessione, quam sancti soli et Apostoli merue melius sit spiritu uidere quam carne et illos oculos possidere, in quos festuca peccati non possit incidere
Abbreviated transcription (Latin):
de cornua increscere: & abscondita priꝰ acies dilatari. Si inquit
uxorẽ ducere ñ ÷ peccatũ. baptismũ aut̃ peccata dimitat: quicqͥd
ñ dimittit᷑ reseruat᷑. Ili comͥ qͦsi afortissimo pugili ꝑcussus essem
ut respondeas. Baptismũ facit hominẽ nouũ annon: Uixdedit quod
nouũ faceret. Gradatĩ intuli. Excoto nouũ fac̃ anex parte: R espon¬
dit extoto. deinceps interrogaui. Nichil gͦ ueteris hominis inbap.¬
tismate reseruatur. Mouit caput̃: Coep̃i texere. Sibapasmus
reseruatur : non potest nouo imputari. qđ in ueteri quondam fuit. In eadẽ.¬
Nachil int̾÷ oboni iudices ad uersarium uigilantẽ andormientẽ ligem.
nͥ qđ faciliꝰ ÷ qͥescenti quã reluctanti uincula innectere. Si apłs ñ catecu¬

Expanded text:
de cornua increscere et abscondita prius acies dilatari. \'si,\' inquit, de cornua increscere et abscondita prius acies dilatari. \'si,\' inquit, \'uxorem ducere non est peccatum, baptismum autem peccata dimittit, quidquid non dimittitur, reseruatur.\' ilico mihi, quasi a fortissimo pugili percussus essem, ut respondeas: baptismum nouum hominem facit an non?\' uix dedit, quod nouum faceret. gradatim intuli: \'ex toto nonum facit an ex parte?\' respondit: \'ex toto.\' deinceps interrogaui: \'nihil ergo ueteris hominis in baptismate reseruatur?\' mouit caput. coepi protinus texere: si baptismis hominis reseruatur, non potest nouo inputari, quod in ueteri quondam fnit.\' nihil interest, o boni iudices, aduersarium uigilantem an dormientem ligem, nisi quod facilius est quiescenti quam reluctanti uincula innectere. si apostolus non catechu
Abbreviated transcription (Latin):
alterã pꝰ lauacrũ pͥore mortua duxic uxorẽ. & arbitraris contra apłi
factũ sententiã. qͥ in cata logo uirtutũ tp̃m uniꝰ uxoris uirũ p̃ceperit
ordinandũ. Miror aut̃ te unũ ꝓtraxisse in mediũ. cũ omĩs mundus
his ordinationib plenꝰ sit. Non dico de presbiteris. ñ de inferiori
gradu. ad epõs uenio: quos si singulatĩ uoluero nominare. tantus
numerꝰ congrebit᷑: ut ariminensissy nodi multitudo supet᷑. Sed in-¬
decens ÷ sic unũ tueri. ut plures accusare uidearis: & quẽ ratione
ñ possis. societate peccantiũ defendas. Sustinui romȩ auiro eloquen¬
tissimo cor nutũ ut dr̃ sillogismũ. ut qđ cunq me ueterẽ. strictius
tenerer. Urorẽ inqͥt ducere. peccatũ ÷ annon : Ego simplex & qui in¬
sidias uitare nescirẽ: dixi ñ ee. peccatũ. Rursus aliud ꝓposuit. In
baptismate bona oꝑa dimittunt᷑ an mala : & in hoc idẽ simpliciter
respondi: peccata dimitti. Cũ me securũ putarẽ. coeper̃ mͥ hinc in¬

Expanded text:
alteram post lauacrum priore mortua duxit uxorem; \'et arbitraris eum contra apostoli factum sententiam, qui in catalogo uirtutum episcopum unius uxoris uirum praece- perit ordinandum. miror autem te unum protraxisse in medium, cum omnis mundus his ordinationibus plenus sit. non dico de presbyteris, non de inferiori gradu: ad episcopos uenio, quos si singillatim uoluero nominare, tantus numerus congregabitur, ut Ariminensis synodi multitudo superetur. sed indecens est sic unum tueri, ut plures accusare uidearis et, quem ratione non possis, peccantium societate defendas. sustinui Romae a uiro eloquentissimo cornuatum, ut dicitur, syllogismum, ut, quocumque me uerterem, strictus tenerer. \'uxorem\', inquit, \'ducere peccatum est an non?\' ego, simplex et qui insidias uitare nescirem, dedi non esse peccatum. rursum aliud proposuit: \'in baptismate bona opera dimittuntur an mala?\' et in hoc eadem simplicitate respondi peccata dimitti. cum me securum putarem, coeperunt mihi hinc in
Abbreviated transcription (Latin):
uł simplicitatẽ tuã. uł cerce ea quȩ taceo & te ñ incelligente cȩteri in¬
telligunt. stilo ꝓferas: & in eptiarum tuarũ cunctis cachinnũ p̃beas. Aliud
a parua ȩtate didicisti. aliis assecutꝰ es disciplinis. Non ÷ eiusdẽ hominis aau¬
reos nũmos &e scripturas ꝓbare: degustare uina. & ꝓpħas uł apłos intelligere.¬
qͥb notarios librariosq conducens. eisdẽ & scriptorib uteris & fautorib
qͥte ad eo forsitan laudant: ut lucrũ inscribendo faciant. Si libet exer.¬
cere ingeniũ : trade te grãmaticis atq rethorib. disce dialecticã. sectis
instruere phylosophoꝵ. ut cũ omĩa didiceris: saltẽ tc̃ tacere incipias.

Expanded text:
mplicitatem tuam uel certe ea, quae taceo et te non intellegente ceteri intellegunt, stilo proferas et ineptiarum tuarum cunctis cachinnum praebeas. aliud a parua aetate didicisti, aliis adsuetus es disciplinis. non est eiusdem hominis et aureos nummos et scripturas probare, degustare uina et prophetas uel apostolquibus notarios librariosque conducens, eisdem et scriptoribus uteris et fautoribus: qui te ideo forsitan laudant, ut lucrum in scribendo al. scribendis  faciant. Si libet exercere ingenium, trade te Grammaticis atque Rhetoribus, disce Dialecticam, sectis instruere Philosophorum: ut cum omnia didiceris, saltem tunc tacere incipias.
Abbreviated transcription (Latin):
decdinandũ sit: & errorib pateas: plusq aut minꝰ ãbules quã necesser.
& currens lasseris. morã faciens obdormias. In solitudine cito suruiuĩ¬
pit suꝑbia aes si parũꝑ iciunauerit hominẽꝙ ñ uiderit. putat se aliciuĩ
et. monta oblit᷑ꝰq sũ unde uł qͥ uenerit: intꝰ corpore. lingua foris
terit porrigit manꝰ. dormit qͥntũ uoluerit. fac̃ qđ uoluerit: nullũ
ueret om̃s se inferiores pucat. crebriꝰꝙ in urbib quã incellula est e¬
Q inc̃ frs simulat uerecundiã. qͥ platearũ curbis collidit̾. Quidigicus:
Solitariã uita rephendimꝰ: Minime. Quippe quã sepe lauda uimu.

Expanded text:
declinandum sit et errori pateas plusque aut minus ambules, quam necesse est, declinandum sit et errori pateas plusque aut minus ambules, quam necesse est, ut currens lasseris, moram faciens obdormias. in solitudine cito subrepit superbia et, si parumper ieiunauerit hominemque non uiderit, putat se alicuius esse momenti oblitusque sui, unde quo uenerit, intus corpore lingua foris cerit, porrigit manus; dormit, quantum uoluerit, facit, quod uoluerit; nullum ueretur, omnes se inferiores putat ciebriusque in urbibus quam in cellula est et inter fratres simulat uerecundiam, qui platearum turbis conliditur. quid igitur? solitariam uitam reprehendimus ? minime, quippe quam saepe laudauimus.
Abbreviated transcription (Latin):
genesar: ad piscationẽ hominũ transier̃. Tc̃ habebant patrẽ. rete:
nauiculã. secuti sunc ꝓtinꝰ. omĩa reliquer̃: portances cocidie crucẽ
suã & ne uirgã qͥdẽ in manu habentes. hoc dico. ut etiã si clericatꝰ
ticillat desideriũ. discas qđ possis docere : & rationabilẽ hostiã offe¬
humilitatis atq mensurȩ nr̃ȩ. iudicare de cȩceris: & de ministris
eccłarũ simstrũ qͥppiã dicere. habeant illi ordinẽ & gradũ suũ. Quẽ
poterit. Ncꝰ monachi cunabula moresq discucimꝰ. &e eiꝰ monachiqͥ
libalib ftudus eruidicꝰ : in adolescentia iugũ xp̃i collo suo imponere.
pͥmuꝙ tractandũ⁊ utrũ solꝰ. an cũ aliis in monasterio ui uere debea.
M iehi placa ut habeas sc̃oꝵ contub̾niũ. nec ipse te doceas. & absq doc¬
tore ingrediaris uiã quã nunꝗ ingressuses: statĩꝙ tͥ in partẽ aliã

Expanded text:
Genesar ad piscationem hominum transierunt. tunc habebant patrem, rete, Genesar ad piscationem hominum transierunt. tunc habebant patrem, rete, nauiculam: secuti dominum protinus omnia reliquerunt portantes cotidie crucem suam et ne uirgam quidem m manu habentes. hoc dico, ut, etiam si clericatus te titillat desiderium, discas, quod possis docere, et rationabilem hostiam offehumilitatis meae neque mensurae iudicare de ceteris et de ministris ecclesiarum sinistrum quippiam dicere. habeant illi ordinem et gradum suum, quem poterit. nunc monachi incunabula moresque discutimus et eius monachi, qui liberalibus studiis eruditus in adulescentia iugum Christi collo suo inposuit. Primumque tractandum est, utrum solus an cum aliis in monasterio uiuere debeas. mihi placet, ut habeas sanctorum contubernium nec ipse te doceas et absque doctore ingrediaris uiam, quam numquam ingressus es, statimque in partem tibi alteram
Abbreviated transcription (Latin):
uulnere posse transire. nͥ omĩ custodia seruaueris cortuũ. & cũ saluatore
dixeris. mat̾ mea & fr̃s mei ii sunt qͥ faciunt uoluntatẽ patris mei :
Grudelitas ista: pietas ÷. Immo qͥd tã piũ. quã sc̃ȩ matri scm̃ filiũ cͦtodire
Optat & illa tẽ uiuere. ñ uidere ad tẽpꝰ. ut semꝑcũ xp̃o uideat. Anna¬
ñ samuelem sibi. s tab̾naculo genuit. filii ionadab qͥ uinũ & sicerã
ñ bibebant. qͥ habitabanc intentoriis. & qͣs nox cõpulerat sedes habe¬
chaldeoꝵ uastante iudeã: urbes introire cõpulsi sunt. Uiderint qͥd
alii sentiant. unꝰ qͥsq enĩ suo sensu ducit᷑: mͥ oppidũ carcer: & solitu¬
do paradisus ÷. Quid desideramꝰ urbiũ freqͥntiã. qͥde singularitate
censem̃: Moyses ut p̃e̾et. popło iudeoꝵ: qͥd raginta annis erudit᷑ in
heremo. Pastor ouiũ: hominũ faccꝰ: pastor. Apłi de piscatione lacus

Expanded text:
uulnere posse transire, nisi omni custodia seruaueris cor tuum et cum saluatore uulnere posse transire, nisi omni custodia seruaueris cor tuum et cum saluatore dixeris: mater mea et fratres mei hi sunt, qui faciunt uoluntatem patris mei? crudelitas ista pietas est; immo quid tam pium, quam sanctae matri sanctum filium custodire? optat et illa te uiuere, non uidere ad tempus, ut semper cum Christo uideat. Anna Samuhelem non sibi, sed tabernaculo genuit. filii Ionadab, qui uinum et siceram non bibebant, qui habitabant in tentoriis et, quas nox conpulerat, sedes habeChaldaeorum uastante Iudaeam urbes introire conpulsi sunt. Uiderint, quid alii sentiant — unusquisque enim suo sensu ducitur —, mihi oppidum carcer est et solitudo paradisus. quid desideramus urbium frequentiam, qui de singularitate censemur? Moyses, ut praeesset populo Iudaeorum, quadraginta annis eruditur in heremo, pastor ouium hominum factus est pastor; apostoli de piscatione lacus
Abbreviated transcription (Latin):
Quã diu in patria tua es habeto cellulã ꝓparadiso. uaria scripturarũ poma
de cerpe. his utere diuitiis: harũ fruere cõplexu. Siscandalirat te ocłs.
pes. manꝰ tua. ꝓice eã. N ulli parcas. ut soli parcas animȩ. Qui uiderit mu¬
lierẽ ad concupiscendũ. iã moechatꝰ ÷ eã incorde suo. Quis głabit castum se
hab̾e cor: Astra ñ sunc munda in conspectu dnĩ qͥnco magis homines. qͣri
uita tẽptatio : Se nob̃. qͥ qͦtiens concupiscimꝰ. totiens fornicam̃. In ebriatꝰ.
inqͥt gladiꝰ ms̃ incelo. multo ãpliꝰ int̾ra: quȩ spinas & tribulos generat᷑.
Uas dectionis incuiꝰ xp̃c ore sonabat. macerat corpꝰ suũ & seruituti subic¬
ñ uult hoc agere cõpellat᷑: & qͥsi uĩ patiens uociferat᷑ & dicit. miser ego
hõ. qͥs me lib̾abit de corpore mortis huiꝰ & tute arbitraris absq lapsu a¬

Expanded text:
quamdiu in patria tua es, habeto cellulam pro paradiso, uaria scripturarum poma quamdiu in patria tua es, habeto cellulam pro paradiso, uaria scripturarum poma decerpe, his utere deliciis, harum fruere conplexu. si scandalizat te oculus, pes, manus tua, proice ea. nulli parcas, ut soli parcas animae. qui uiderit mulierem ad concupiscendum eam, iam moechatus est eam in corde suo. quis gloriabitur castum se habere cor? astra non sunt munda in conspectu domini: quanto magis homines, quorum uita temptatio est! uae nobis, qui, quotiens concupiscimus, totiens fornicamur. inebriatus est, inquit, gladius meus in caelo: multo amplius in terra, quae spinas et tribulos generat. uas electionis, in cuius non vult, hoc agere conpellatur, et quasi vim patiens vociferatur et dicit: Miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis huius? Et tu te arbitraris absque lapsu
Abbreviated transcription (Latin):
moderata sint: ne nimia stomachũ debilitent. & maiorẽ refectionẽ posien
tia erũpant in cruditatẽ. quȩ parens libidinũ ÷. Modicꝰ & tẽꝑatꝰ cyb: et
carni & animȩ utilis:. Matrẽ ita uide. ne ꝑ illã alias uide cogaris. quarũ
uultꝰ cordi tuo hȩreat: & tacitũ uiuat sub pectore uulnꝰ. Ancillulas quę
facilior ruina ÷. & ioħs baptista scãm matrẽ habuit. pontificisq filiꝰ enat.
& tam̃ nec matris affectu. nec patris opib uincebat᷑: ut in domo parentĩ
cũ ꝑiculo uiuera castitatis. Uiuebat in heremo. & ocłis desiderantib ꝓpn
nichil aliud dignabat᷑ aspicere. Uestis asꝑa. zona pellicea. cib locuste.
melq siluestre. omĩa uircuti & conscientiȩ p̃parata. Filii ꝓpħarũ quõ
monachos inueteri legimꝰ testam̃to. ȩdificabant sibi casulas ꝓpt̃ fiuenta
iordanis & turbis urbiũ derelictis. polenta &e herbis agrestib uiccitalis

Expanded text:
moderata sint, ne nimia debilitent stomachum et maiorem refectionem poscentmoderata sint, ne nimia debilitent stomachum et maiorem refectionem poscentia erumpant in cruditatem, quae parens libidinum est. modicus ac temperatus cibus et carni et animae utilis est. matrem ita uide, ne per illam alias uidere cogaris, quarum uultus cordi tuo haereant et tacitum uiuat sub pectore uulnus. ancillulas, quae facilior ruina est. et Iohannes Baptista sanctam matrem habuit pontificisque filius erat et tamen nec matris affectu nec patris opibus uincebatur, ut in domo parentum cum periculo uiueret castitatis. uiuebat in heremo et oculis desiderantibus Christum nihil aliud dignabatur aspicere. uestis aspera, zona pellicia, cibus locustae melque siluestre, omnia uirtuti et continentiae praeparata. filii prophetarum — quos monachos in ueteri legimus testamento — aedificabant sibi casulas propter fluenta Iordanis et turbis urbium derelictis polenta et herbis agrestibus uictitabant.
Abbreviated transcription (Latin):
uelamenta quasi aranearum dirumpic fila. Uideas non nullos accinctis renib
pulla tumca. barba ꝓlixa. amulierib ñ posse discedere: sub eodẽ manere tecto.
simul inire conuiuia. ancillas iuuenes hab̾e inministerio. & p̃t̃ uocabulum
nuptiarũ omĩa eẽ. matrimonii. Nec culpa ÷ nominis xp̃iani. si simulator ꝓ
in uitio sic: quin immo confusio gentiliũ. cũ ea uident ȩccłiis displicere: quȩ
om̃ib bonis ñ placent. Tuuͦ si monachus uis. ẽẽ. & ñ uideri. habeto curam ñ
rei familiaris cui renuntiando hoc eẽ. coepisti: s animȩ tuȩ. Sordes uestium¬
tuarũ. candidȩ m̃tis sint indiciũ. Uilis tunica contẽptũ scłi ꝓba. itadũ¬
taxat neanimꝰ tumeat: ne habitꝰ sermoq dissentiat. Balnearũ fomenta
ñ queras: qͥ calorẽ corporis ieiunioꝵ cupis frigore extinguere. Quȩ & ipsa

Expanded text:
uelamenta quasi aranearum fila disrumpit. uideas nonnullos accinctis renibus, uelamenta quasi aranearum fila disrumpit. uideas nonnullos accinctis renibus, pulla tunica, barba prolixa a mulieribus non posse discedere, sub eodem conmanere tecto, simul inire conuiuia, ancillas iuuenes habere in ministerio et praeter uocabulum nuptiarum omnia esse matrimonii. nec culpa est nominis Christiani, si simulator religionis in uitio sit, quin immo confusio gentilium, cum ea uident ecclesiis displicere, quae omnibus bonis non placent. Tu uero, si monachus esse uis, non uideri, habeto curam non rei familiaris, cui renuntiando hoc esse coepisti, sed animae tuae. sordes uestium candidae mentis indicio sint, uilis tunica contemptum saeculi probet ita dumtaxat, ne animus tumeat, ne habitus sermoque dissentiat. balnearum fomenta non quaeras, qui calorem corporis ieiuniorum cupis frigore extinguere. quae et ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ a iidiser tissimis uiris greciȩ legimꝰ. qͥ asianũ cumorẽ attico sicca bant
sale & luxuriantes fiagellis uineas falcib repͥmebant. ut eloquentiae
torcularia ñ uerboꝵ pãpinis s sensuũ qͥsi uuarũ exp̃ssionib redundaret.
anct suscipe ut parentẽ. ama ut nucricẽ: uenerare ut sc̃am. nec alioꝵ
imiteris exeplũ qͥ relinquunt suas & aliena appetunt. quoꝵs dedecus
in ꝙpatuio: sub nominib: pietatis. querentiũ suspecta consortia . Ho
uiqͥsdã iã maturioris ȩtatis & plerasq generis libertini ad olescentib
delectari. & filios quęrere sp̃uales. paulatĩq pudore suꝑato ꝑfecta ma¬
trũ nomina erũꝑe in licentiã maritalẽ. Alii sorores deser̃: & extraneis
uiduis copulant᷑. Sunt qͥ oder̃ suos. & ñ eors palpant᷑ affectu. quorum
impatientia index animi nullã recipit excusationẽ: & cassa ĩpudicicis¬

Expanded text:
quod et in disertissimis viris Graeciae legimus, qui Asianum tumorem Attico siccabat quod et in disertissimis viris Graeciae legimus, qui Asianum tumorem Attico siccabat sale et luxuriantes flagellis vineas falcibus reprimebant, ut eloquentiae toreularia non verborum pampinis, sed sensuum quasi uvarum expressionibus redundarent. Hanc tu suscipe ut parentem, ama ut nutricem, venerare ut sanetam. Nec aliorum imiteris exemplum, qui relin propatulo est sub nominibus pietatis quaerentium suspecta consortia. noui ego quasdam iam maturioris aetatis et plerasque generis libertini adulescentibus delectari et filios quaerere spiritales paulatimque pudore superato per ficta matrum nomina erumpere in licentiam maritalem. alii sorores uirgines deserunt et extraneis uiduis copulantur. sunt, quae oderunt suos et non suorum palpantur affectu, quarum inpatientia, index animi, nullam recipit excusationem et cassa inpudiciti
Abbreviated transcription (Latin):
reperiat aurũ qđ nec fur effodere. nec iatro possit auferre: scio me offen¬
surũ eẽ plurimos qͥ generalẽ de diuitiis disputationẽ insuã refer̃ c̾tume¬
nec ueteris comediȩ licentia cercas ꝑsonas eligã atq ꝑstringã. Prudenti¬
uiri ÷ ac prudentiũ feminarũ. dissimulare. immoem̃dare qđ in se incelligẽ.
indignari sibi magis quã mͥ. nec in monitorẽ maledicta congerere: qͥ isdẽ
teneat᷑ criminib. Certe in eo melior ÷: qđ sua mala ei ñ placent. Audio te¬
religiosã matrẽ habe. multoꝵ annoꝵ uiduã: quȩ aluit. quȩ erudiut infan
te. & studia galliarũ. quȩ uł florentissima st̃: misit romã ñ parcens sũp¬
tib & absentiã filii spe sustinens futuroꝵ. ut ub̾tate̾ gallici nitoremꝗ
sermonis. grauitas romana condiret: ne calcarib inte s frenis uteretur

Expanded text:
repperiat thesaurum, quem nec fur effodere nec latro possit auferre? Scio me offenrepperiat thesaurum, quem nec fur effodere nec latro possit auferre? Scio me offensurum esse quam plurimos, qui generalem de uitiis disputationem in suam referant contumenec ueteris comoediae maledicta viri est ac prudentium feminarum dissimulare, immo emendare, quod in se intellegant, et indignari sibi magis quam mihi nee in monitorem maledicta congerere, qui, ut isdem teneatur criminibus, certe in eo melior est, quod sua ei mala non placent. Audio religiosam habere te matrem, multorum annorum viduam, quae aluit, quae erudivit infantem et post studia Galliarum, quae vel florentissima sunt, misit Romam non parcens sumptibus et absentiam filii spe sustinens futurorum, ut ubertatem Gallici nitoremque sermonis gravitas Romana condiret nec calcaribus in te sed frenis uteretur,
Abbreviated transcription (Latin):
supra dictȩ urbis portũ teneat. aqͦ se incipit aꝑire oceanꝰ. ꝑquẽ uix anno
ꝑ petuo ad indiã ꝑuenit̾ & ad gangen fiuuiũ. quẽ phẏson sc̃a scriptura cog.¬
nominat. qͥ circuit omnẽ t̾rã euilat. & multa genera pigmencoꝵ de pa-¬
radisi dr̃ fonte euehere. Ibi nascit carbunculꝰ & smar̾agdus. & magari¬
ta candentia. & uniones. qͥb nobiliũ feminarũ ardet ambitio. Montes¬
qͥq aurei. qͦs adire ꝓpt̃ dracones & griphas. & immensorũ corporũ monstͣ
hominib impossibile ÷ : ut ostendatur nob̵ qͣles custodes habeat a uaricia.
quoꝵ ista ẽẽ ꝑspicuũ ÷. Si negociatores scłi tanta sustinent. ut ad incer¬
multis ꝑiculis quȩsier̃. qͥd negociatori rp̃i faciendũ ÷ qͥ uenditis omnib
quȩric p̾ciosũ margaritũ. qͥ totis substantiae suae opib emit agrũ in quo

Expanded text:
supra dictae urbis portum teneant, a quo se incipit aperire oceanus, per quem uix anno supra dictae urbis portum teneant, a quo se incipit aperire oceanus, per quem uix anno perpetuo ad Indiam peruenitur et ad Gangen fluuium — quem Phison sancta scriptura cognominat —, qui circuit omnem terram Euilat et multa genera pigmentorum de paradisi dicitur fonte euehere. ibi nascitur carbunculus et zmaragdus et margarita candentia et uniones, quibus nobilium feminarum ardet ambitio, montesque aurei, quos adire propter dracones et gryphas et inmensorum corporum monstra hominibus inpossibile est, ut ostendatur nobis, quales custodes habeat auaritia. Quorsum ista ? perspicuum est. si negotiatores saeculi tanta sustinent, ut ad incerunt, quid Christi negotiatori faciendum est, qui uenditis omnibus quaerit pretiosissimum margaritum, qui totis substantiae suae opibus emit agrum, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
betiti munido corde qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃. Totũ qđ manua pphensam
sinuare tͥ cupio. qđ qͣsi doctꝰ nauta pꝰ multa naufragia rudẽ conor
insticuere ueccorẽ: illud ÷ ut qͦ litore pudiciciȩ pirata su noueias
ubi caribdis oe radix om̃iũ maloꝵ auaricia. ubi scille obtrerietns
canes: de qͥb a płs. ne mordentes inqͥc inuicẽ mucuo consumamini
q̃m̃ in media tranqͥllitate securi lẏbicis int̃dũ uicioꝵsyrtib obruam.
qd uenenatoꝵ animantiũ desertũ huiꝰ scłi nutriat. Nauigantes ni¬
brum mare in qͦ optandũ ÷ nob ut uerꝰ pharao cũ sũo exereitu mer¬
plliciti. semꝑ armati. anni totius uehunt cybaria. latentib saxis uadisq duris¬
simis plena sunt omĩa. ita ut speculator insũma mali arbore sedeat. & inde
regendȩ & circunflectendȩ nauis diccata p̃dicae. Felix cursus. si pꝰ sex m̃ses

Expanded text:
beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt. totum, quod adprehensa manu beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt. totum, quod adprehensa manu insinuare tibi cupio, quod quasi doctus nauta post multa naufragia rudem conor instruere uectorem, illud est, ut, in quo litore pudicitiae pirata sit, noueris, ubi Charybdis et radix omnium malorum auaritia, ubi Scyllaei obtrectatorum canes, quomodo in media tranquillitate securi Libycis interdum uitiorum Syrtibus obruamur, quid uenenatorum animantium desertum huius saeculi nutriat. Nauigantes Rubrum Mare, in quo optandum nobis est ut uerus Pharao cum suo mergatur exermae. semper solliciti, semper armati totius anni uehunt cibaria. latentibus saxis uadisque durissimis plena sunt omnia, ita ut speculator et ductor in summa mali arbore sedeat et inde regendae et circumflectendae nauis dictata praedicat. felix cursus est, si post sex menses