comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
de ortus fuerit diuersus color siue pustula aut
quasi lueens quippiam. it est plagale prae: ad¬
duc&ur ad aaron sacerdotem. uł ad unum quem¬
lib& filioꝵ eiꝰ. quicũ uiderit lepłam incute. &
pilos inal bum mutatos co lorem. plaga lepre
est. & adarbitrͥum eius separabit᷑. lepra. doc¬
trina est falsa. Pro in delȩpsi non absurde intelli¬
gunt᷑ her&ici : qui unitatem uerefidei nonba¬
bentes. uarias doc trinas ꝓfitentur erroris.
Ueraq falsis admiscunt. sicut & lepra uarus fal¬
sisq locis humana corꝑa uariando etin ma¬
culat : Nuius scilic& lepr&: inue Nimus ligis¬
latorem sex speties in homine posuis se. ⁊ Prima
inchuinita te patris. uel inipso capite qđ xp̃e est pec¬
cat. Caput rnĩuiri. xp̃c .ẽ. N anc lepram habens
iudei. ualentiniani. martionite. fotinia ni. mani¬
chei. arriani. sabelliam. maerclonia ͥ antropomor¬
fite. pris cilliani. donatiste. nestoriani. eutichia

Expanded text:
te ortus fuerit diversus color sive pute ortus fuerit diversus color sive puquasi lucens quidpiam, id est, plaga leprae, adducetur ad Aaron sacerdotem, vel ad unumquemlibet filiorum ejus. Qui cum viderit 417 lepram in cute, et pilos in album mutatos colorem, plaga leprae est, et ad arbitrium ejus separabitur. Lepra doctrina est falsa. 2. Proinde leprosi non absurde intelliguntur haeretici, qui, unitatem verae fidei non habentes, varias doctrinas profitentur erroris, veraque falsis admiscent, sicut et lepra veris falsisque locis humana corpora variando commaculat. 3. Hujus scilicet leprlatorem sex speties in homine posuisse: Prima, inin divinitatem Patris, vel in ipso capite quod Christus est, peccat. Caput enim viri Christus est. Hanc lepram habent Iudei, Valentiniani, Marcioniste, Fotiniani, Manichei, Arriani, Sabelliani, Macedoniani, Antropomorfite, Priscillianiste, Donatiste, Nestoriani, Euti
Abbreviated transcription (Latin):
equitur questio de inmunditia partꝰ et contagionẽ
lepre. A it enĩ mulierem qu&e concrperit semen
& peperit mas culum: septem diebus. ẽẽ. inmun¬
dam. et oc tauo die puri ficari. Quae autem feminã
peperit : bis syptem dreb inim munditia scribit᷑
ꝑmanere. Intalib ergo : quaedam mỹsteria latentis
archani. non est dubium contineri. Septimana enĩ
huꝰi p̃sentis uitȩ tempꝰ uideri potest : quia insepa¬
ma ia aliirim consum matus est muneđ. Inquo do¬
nos sumus incarne positi ad liquidum pum. ex. non
pos sumus nisioe taua uenerit dies qđ est fictaeri eti
tempus. Inquo tim̃ die purgantous est ille quirilit̃ git.
Statim enim munda efficit᷑ mat̾ riꝰquȩgenuit eum.
Purgatam namque uitiis carnem ex resurrectio¬
ne suscipi&. Quinihil uero inse habuerit ui¬
rile aduessus peccatum sed remis sus & effe¬
.IXI. Locutus est dñs ad mor¬
sen et aaroN diceis. Homo incuius carne &cu¬

Expanded text:
Sequitur quaestio de immunditia partus et contagione Sequitur quaestio de immunditia partus et contagione leprae. Ait enim Mulierem quae concepit semen. et peperit masculum, septem diebus esse immundam, octavo purificari. Quae autem feminam peperit, bis septem diebus in immunditia scribitur permanere . In tabulis ergo quaedam mysteria latentis arcani non est dubium continere. Septimana enim hujus praesentis vitae tempus videri potest, quia in septimana dierum consummatus est mundus; in quo donec sumus in carne positi, ad liquidum puri esse non possumus, nisi octava venerit dies, quod est futuri saeculi tempus, in quo tamen die purgandus ille est qui viriliter egit. Statim enim munda efficitur mater ejus quae genuit eum. Purgatam namque vitiis carnem ex resurrectione suscipiet, qui vero nihil in se habuit virile adversus peccatum, sed remissus atque effeitur locutus est Dominus ad Mosen et Aaron dicens homo in cuius carne et cu
Abbreviated transcription (Latin):
tuam. odit luci fugas uanitates. Quando caraori¬
um. nimiȩ linguẽ. intemꝑantiam. Quando cr̃gnũ
ꝓhib&. ceruicis alte suꝑbiam denotat. Quando
uesptilionẽ: quȩrentes tenebras noc tis similes er¬
porss. N ec gͦ parialix inanimalib execrat᷑. quae
inillis quidem non siN criminosa quia in hoc
nata sunt. sedquia contra naturam non ex institutio¬
ne sed ex errore quȩ sita sunt. Sed fuit tempus aliꝗn¬
do antiquũ quo iste umbr& ułfigure exercende erant
apopło ułgerente : ut abstinendum ess& acibis quos
institutio quidem cõmen dauerat. sid lex int̃ dixerat.
Uerum iam finis legis xp̃c aduenit aperiens clausa
legis &obscura reserans. atq om̃a sacramenta quae
Nobis antiquitas tixerat. magister insignis adoe¬
tor caelestis & institutor. reserata ueritate pate¬
fecit. Sub quodicit᷑ iam omnia munta mundis: inqͥ¬
natis autem & inficdelib nihil mundũ sed pollute
sunt. roꝵ etmens & conscientia.¬

Expanded text:
tuam, odit lucifugas vanitates; quando caradrituam, odit lucifugas vanitates; quando caradrium, nimiae linguae intemperantiam. Quando cignum prohibet, cervicis altae superbiam denotat; quando vespertilionem, quaerentes tenebras noctis similes errores. Haec ergo paria et lex in animalibus exsecratur, quae in illis quidem non sunt criminosa, quia in hoc nata sunt, sed quia contra naturam non ex institutione, sed ex errore quaesita sunt. Sed fuit tempus aliquando antiquum, quo istae umbrae vel figurae exercendae erant a populo vel gerendae, ut abstinendum esset a cibis quos institutio quidem commendaverat, sed lex interdixerat. Verum jam finis legis Christus advenit , aperiens cuncta legis, et obscura reserans, atque omnia sacramenta, quae nobis antiquitas texerat, magister insignis et doctor coelestis et institutor reserata veritate patefecit, sub quo dicitur: Jam omnia munda mundis, inquinatis autem et infidelibus nihil mundum, sed pollutae sunt eorum mens et conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
ab hominabile erit uob̃. Qđ ergo inpis cib squa¬
mosa & asꝑa ꝓmundis habent᷑ : his pidi &hirsua
etfirmi ac graues mores hominũ apꝓbant᷑. Qua¬
& lubrici & infidi. & effeminati mores apꝓbat᷑.
Qui aut̃ si biuult qđ lex dicit camelum non man¬
ducab̃. nisi qm̃ de exemplo anmalis uitam dam¬
nat inform̃ em & criminib tortuosam: cumart̃¬
rem accusat. reformatos utiq infeminis uiros
dampnat. Q us autem mustele corpꝰ cibum fatiat.
sed furtũ rep̃ hendit. Quis lacerte : sidodit uite
in certam uari&atem. Quis postremo stilionẽ uesci
possit uthȩc lex magnoꝑe ꝓ hiber&& : sed maculas
mentiũ exse erat᷑. Quis accip itrem. aut miluum.
aut aquilam. sed odit raptores ac uiolentos sci le¬
re uiuentes. Quis uulturem: sed ex ecratur p̃dam
dealiena mor te quȩ rentes. Sc & cum cor uum ꝓhibe
uoluntates nigras culpat. Dasserẽ quoq dũ
int̃ dicit. in temꝑantiam co arguit. Quando nocꝰ¬

Expanded text:
abominabile vobis erit . Quod ergo in piscibus squaabominabile vobis erit . Quod ergo in piscibus squamosa et aspera pro mundis habentur, hispidi et hirsuti, et firmi ac graet lubrici et infidi et effeminati mores improbantur. Quid enim vult sibi Lex cum dicit Camelum non manducabis? Nisi quoniam de exemplo animalis vitam damnat enervem et criminibrem accusat, reformatos utique in feminis viros damnat. Quis autem mustelae corpus cibum faciat, sed furtum reprehendit. Quis lacertam, sed odit vitae incertam varietatem. Quis postremo stellione vesci possit, ut haec lex magnopere prohiberet, sed maculas mentium exsecratur. Quis accipitrem, aut milvum, aut aquilam, sed odit raptores violento scelere viventes. Quis vulturem, sed exsecratur praedam de aliena morte quaerentes, sic et cum corvum prohibet, voluntates nigras. Passerem quoque dum interdicit, intemperantiam coarguit quando noc
Abbreviated transcription (Latin):
mundi uł immundi. E aec itaq munta eẽ. dicit.:
Om̃e inquid qd hab& diuisam uugulam & ruminat
in pectorib comed&is. Qđ cum dicer&. non prco¬
ra sed mores hominum dis cer nebat. Deniq
hi homines munhsunt qui ruminan. qui lnore
semꝑ portant quass cibum diuina p̃cepta. Pi &
ungulam findunt. quia duo testamenta legis & iua¬
gelioꝵ credentes se firmogres su in nocentie iusti¬
creque acuite confitiunt. ⁊ Item utoei rumi nant
quidaẽ uerbalegis sed ungulam nonfindunt. q̃uia
nec duo testa menta recipiuN. Nec inpatrem &filũ
fidei sue gressustatuunt ꝓpterra in mundi habent᷑.
Fer&& ici quoq lic& ungulam findant impatrem
et filium credentes etcluo testamenta recipientes. seds
quia doctriNam ueritatis inore non ruminant nihil¬
ominus & ipsi in mundisunt. Nam qđ ad iecit
seriptura dicens. Ex om̃ib qu& tingunt᷑ ina quis
& habeÑ pennulas & squamas haec comed&is.
Quic quid aut̃ pennulas esquamas nonhabent.

Expanded text:
mundi et immundi. Haec itaque munda esse dicit:mundi et immundi. Haec itaque munda esse dicit:Omne, inquit, quod habet divisam ungulam, et ruminat, in pecoribus comedetis. Quod cum diceret, non pecora, sed mores hominum discernebat. Denique hi homines mundi sunt qui ruminant, qui in ore semper portant, quasi cibum, divina praecepta. 4. Hi et ungulam findunt, quia duo Testamenta legis et Evangeliorum credentes, firmo gressu innocentiae justitiaeque incedunt. Item Judaei ruminant quidem verba legis, sed ungulam non findunt: hoc est, quod nec duo Testamenta recipiunt, nec in Patrem Filiumque fidei suae gressus statuunt. Propterea immundi habentur, 5. Haeretici quoque licet ungulam findant, in Patrem, et Filium credentes, et duo Testamenta recipientes, sed quia doctrinam veritatis in ore non ruminant, nihilominus et ipsi immundi sunt. Nam quod adjecit Scriptuet habent pinnulas et squamas, haec comedetis; quidquid autem pinnulas et squamas non habet,
Abbreviated transcription (Latin):
Cilii autem aa roN qui imponentes altari ignem
alienum igne diuino exustisunt. illos significauer̃
quideitra ditione contempta alienas doctrinas
app&un & magisteria humane institucionis in¬
ducunt. Quos increpat dis & ob iurgat in eugło
dicens. Reicitis mandatum dĩ uttraditionẽ
uram statuatis. Uid &ur & ignẽ alienum incende¬
re : quis quis corporeae uł secularis alicuꝰi cupidi
tatis ignem insacrario sui cordis accedens aud&
altaris diũ ap ꝓpinquare quae non recipin
nisi illius ignis accen sionem dequo ait dñs. Ignẽ
ueni mit tere int̾ram. Hoc igne nos dñs iħie semꝑ
incendit . ut in lumine mur insensib ne flagre
animalia ad esum quasi muncla conces sit. quae¬
dam uero int̾ dix̃ quasi inmunda. Primũ enĩ
sciendũ est quic quid adeo institutũ mundũ rẽ.
& in ipsa institucionis auctoritate purgatum.
Quid ergo ist iani malib  igit᷑ mores pinguntur
humani. & actus. et uoluntates. ix quib ipsi fiuNs

Expanded text:
ilii autem Aaron, qui, imponentes altari ignem alienum, igne divino exusti sunt, illos significaverunt qui, Dei traditione contempta, alienas doctrinas appetunt, et magisteria humanae institutionis inducunt. Quos increpat Dominus et objurgat in Evangelio, dicens: Rejecistis mandatum Dei, ut traditionem vestram statuatis. 2. Videtur et ignem alienum incendere, qutatis ignem in sacrario suo cordis accendens, audet altaris Domini appropinquare, quae non accipiunt, nisi illius ignis accensionem. De quo ait Dominus: Ignem veni mittere in terram . Hoc igne nos Dominus Jesus semper incendet, ut illuminemur in sensibus, ne flagremanimalia ad esum quasi munda concessit, quaedam vero interdixit quasi non munda. Primum enim sciendum est quidquid a Deo institutum est mundum esse, et in ipsa institutionis auctoritate purgatum. Quid ergo est in animalibus? Igitur mores pinguntur humani, et actus et voluntates, ex quibus ipsi fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
uiscant̃. A b huiꝰ quoq. coni uio iubent᷑ ui¬
cinus & merce nariꝰ separari: & serius tantũ cx¬
boꝵ dari reliquias. Uicinꝰ hereticꝰ ẽ: qͥ ꝓximũ se
atili xpĩani nominis asserit. Mercennariũ ui¬
deũ ostendit: qͥ fructũ obseruantiȩ legis car¬
nalit̃ querit. Cũ istis gͦ sac̃dos d ĩ ñ participat
eugłi i pabulũ. qđ ẽ. ad refectionẽ animarũ : sed
altari sac̃doti. pectusculũ & brachiũ deetrũ.
npectore: legis mundas cogitationes doc trinẽq
contra diabolũ & armatã manũ. ut qđ corde

Expanded text:
viscantur. Ab hoc quoque convivio jubentur vicinos et mercenarios separari, et servis tantum ciborum dari reliquias; et vicinus haereticus est, qui proximum se titulo Christiani nominis asserit. Mercenarius Judaeum ostendit, qui fructum observantiae Legis carnaliter quaerit. Cum istis ergo sacerdos Dei non participat Evangelii pabulum, quod est ad refectionem anialtariis, sacerdoti pectus, et brachium dextrum: in pectore legis mundas cogitationes accipimus, docontra diabolum, et armatam manum, ut quod corde
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ingredit᷑: id ÷ ad om̃e peccatũ qđ ad mortẽ
ꝑtina non acced&. Suꝑ patre suo & matre ñ¬
cõtaminabit᷑: scilic& ne tanta indulgeat pie¬
tate parentũ amorẽ. ut dnm̃ suũ offendat
& creatorẽ Heq ita misereat̃ ꝓpinquis: ut erga
dm̃ udeat̃ culpabilis. Quanti enĩ episcopi.
quanti monachi. dũ curã gert̃ parentũ. suas ani¬
mas ꝑdider÷ : De sc̃ĩs ñ egrediet̃: ut semꝑ inope

Expanded text:
 ad omne peccatum, quod ad mortem pertinet, non accedet. Super patre suo et matre non inquinabitur: scilicet ne tanta indulgeat pietate parentum amorem, ut Dominum suum offendat et creatorem; neque ita misereatur propinquis, ut erga Deum videatur culpabilis. Quanti enim episcopi, quanti monachi, dum curam gerunt parentum, suas animas perdiderunt. De sanctis non egredietur, ut semper in ope
Abbreviated transcription (Latin):
nis p̃partipicib tius. Cuiꝰ consecrate s̃ manus.
ste consecratas hab& manꝰ: dũ eas in pastone
extendit ꝓ expiatione totiꝰ scłi. Uestim̃tũ eiꝰ
ñ scindit̾ꝰ id ÷ ñpatit̃ diuidi inhereses & sẽima¬
ta eccłam suã. quȩ illi inher&e. dũ uestis est

Expanded text:
prae participibus tuis . Cujus consecratae sunt manus: iste consecratas habet manus, dum eas in passione extendit pro expiatione totius saeculi. Vestimentum ejus non scinditur, id est, non patitur dividi in haereses et schismata Ecclesiam suam, quae i
Abbreviated transcription (Latin):
seruat.ł st & repudiata: qr peccando axp̃i cope
separat᷑ etiam si non ꝓpiciatur ab ep̃o. Est & mere¬
trix: quȩ adse recipit amatores id÷ condrarias
potestates. & demones qͥ desideriũ capiunt pul¬
chritudinis eiꝰ Iulchranaq adõcreatae aumoe
satis decora: quȩ imaginẽ hab& ⁊ similitudinẽ
dei. Sequit̃ dehinc. Degenere suo ducat uxoren:
animã scilic& quę ei fide conungit᷑. Nec cõtaduna¬
bit sem̃ suũ id ÷ uerbũ dĩ qđ in eccła p̃dicat̃. sicut
in eugło scriptũ ẽ. Ne dederitis scm̃ canib neq
mittatis margaritas uras ante porcos. neferde
& maxime in sac̃dotib ad qͦs ꝑtinent sp̃italia
sacram̃ta. Qui etiã quantis polleant priule

Expanded text:
servat. Est et repudiata, quia peccando a Christi corpore servat. Est et repudiata, quia peccando a Christi corpore separatur, etiamsi non projiciatur ab episcopo. Est et meretrix, quae ad se recipit amatores, id est, contrarias potestates et daemones, qui desiderium capiunt pulchritudinis. Pulchra namque a Deo creata est anima, et satis decora, quae imaginem et similitudinem Dei habet. Sequitur dehinc: De genere suo ducet uxorem, animam scilicet, quae ei fide conjungitur; nec contaminabit semen suum, id est, verbum Dei, quod in Ecclesia praedicatur. Sicut in Evangelio scriptumittatis margaritas vestras ante porcos, ne et maxime in sacerdotibus ad quos pertinent spiritalia sacramenta, qui etiam quantis
Abbreviated transcription (Latin):
Solus enĩ inscło mundus ingressũs ẽ: ꝓcedens
ex utero uirginali sine contagione uirili.
Nã nos om̃s dũ peccamus. contaminam̃ in pa¬
tre aquo creati sumꝰ : si inheresim de uolua¬
murltẽ inmatre contaminam᷑: si credentes
dõ eccłam inaliqͦ ledimus uł lib̃tatẽ matris
cȩlestis indigna peccati seruitute fedamus.
sic descendit inmundũ. ut nũquã deserer& cę¬
lũ. Uiduã repudia tã ac meretricẽ ñducat
uxorẽ: sed uirginẽ. Uidua & repudiata. ẽ. sena¬
repudii matris ur̃e qͦ dimisi eã. Meretrix au¬
tẽ heresis ÷. quȩ multoꝵ errori uł libidini pat&.
Tales ñcopulant᷑. xp̃o: nͥ sola eccła uirgo quȩ
ñ hab& maculã aut rugã. Dequã apłs ait
Despondi uos uni uiro uirginẽ caftã : exhibere
xp̃o. Dicit᷑ quidẽ & anĩma sponsa eẽ: sed illa
quȩ fidei simplicitate & ac tuũ puritate
incorrupta ꝓbat̾ & iurgo. Est & iudua
anima: quȩ discedens auigo legis eugłii p̃cepta ̃

Expanded text:
Solus enim ipse in saeculo mundus ingressus est, procedens ex utero virginali sine contagione virili. Nam omnes nos dum peccamus, contaminamur in patre, de quo creati sumus, si in haeresim devolvamur. Item in matre contaminamur, si credentes Deo, Ecclesiam in aliquid laedimus, vel libertatem matris coelestis indigna peccati servitute foedamus. sic descendit in mundum, ut nunquam desereret coelum. Et viduam repudiatam ac meretricem non ducat uxorem, sed virginem. Vidua et repudiata est Synaris vestrae, quo ego dimisi eam . Meretrix autem haeresis est, quae multorum errore vel libidini patet. tales non copulantur Christo, nisi sola Ecclesia virgo, quae non habet maculam, aut rugam; de qua Apostolus ait: Despondi enim vos uni viro virginem castam exhibere Christo . 8. Dicitur quidem et anima sponsa esse, sed illa quae fidei simplicitate et actuum puritate incorrupta probatur et virgo. Est et vidua anima quae, discedens a jugo leg
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ĩ. L iduã & repudiatã & meretricẽ ñdiicat
ipxorẽ : sed uirginẽ. Id ÷ nichil de ueteri homi¬
ne & pristina uoluptate amplectat᷑: sed uitã
onĩ puritate florentẽ possideat. De genere. suo
ducat ucorẽ: utiq si uitã amplectat᷑ scõꝵ: quoꝵ¬

Expanded text:
repudiatam, et meretricem non ducat uxorem, sed virginem; id est, nihil de veteri homine et pristina voluptate amplectatur, sed vitam omni puritate florentem possideat. De genere suo ducat uxorem, utique vitam amplectatur sanctorum, quo
Abbreviated transcription (Latin):
di partes diffusa. sub de calogo legis uiuit. Quadrage¬
nario gͦ numero delinquentes cedimꝰ sunħ tp̃r peni
tentiȩ uerberib flagellam᷑ Deb& gͦ qͥsq peccator
tẽporalib flagellis atteri : quatenꝰ in iuditio purgatꝰ
ualeat inuenirs Beatꝰ enĩ homo : qͥ corripit᷑ adno.
Nulla enĩ inȩternũ anĩ adũsio affligere poterit:
qͦshic pęnitentiȩ disciplina ꝑcusserit. Sienĩ hic ꝓ
peccatis cedimꝰ : illic sine peccato inuenimur

Expanded text:
di partes diffusa, sub Decalogo legis currit. Quadragenario autem numero delinquente caedimus, si itentiae verberibus flagellamur. Debet ergo quisque peccator temporalibus flagellis atteri, quatenus in judicio purgatus valeat inveniri. Beatus enim homo, qui corripitur a Domino. Nulla enim in aeternum animadversio affligere poterit, quos hic poenitentiae disciplina percusserit. Si enim hic pro peccatis caedimur, illic sine peccato invenimur
Abbreviated transcription (Latin):
si numeri appellatus. ẽ: eo qd egresse mus¬
tudind israhelitice ex egypto meodẽ ꝑfee dor
uiroꝵ cõputatio & numerus teneatur insercis
inquo &iam ꝓfectiones eoꝵ & mansiones afiis
egypti usq ad illud tempꝰ inqͦ moyses definco
ẽ. numerant᷑: in quo dies dedicationis tabnacis
& oblationũ modus non sine mistici numera
cram̃to ratione dinumeratus est.

Expanded text:
appellatus est, eo quod egressae multitudinis Israeliticae ex Aegypto in eodem perfectorum virorum computatio et numerus teneatur insertus: in eo etiam profectiones eorum, et mansiones a finibus Aegypti usque ad locum et tempus, in quo Moyses defunctus est, numerantur. In quo dies dedicationis tabernaculi, et oblationum modus, non sine mystici numeri sacramento rationeque dinumeratus est.
Abbreviated transcription (Latin):
acdeintos quinqͣ gesima die post actũ pasda.
data ÷ lex morsi Ita & quinqua gesima pie pot
passionẽ dñi quã pascha illud p̃figurabat da
mero constitutis: & diuisis linguis credentiũ coe
euangłica p̃dicatione mundus impl&us est dicitꝰ
uoces &e lã pades montemq fumantẽ: tontria
& fulgura. clangoremq bu cine ꝑstrepente inua¬
cib nãq & tonitruis: clamor p̃dicantiũ intelligeꝰ
Inlampadib : claritas mira culorũ: Insonitubu ci¬

Expanded text:
at . Quinquagesima die post actum pascha, data est lex Moysi; ita et quinquagesimo die post passionem Domini, quam pascha illud praefigurabat, damero constitutis et divisis linguis credentium, totus Evangelica praedicatione mundus impletus est. Dicitur voces et lampades montemque fumantem, tonitrua et fulgura, clangoremque buccinae perstrepentem. In vocibus namque et tonitruis, clamor praedicationum intelligitur; in lampadibus, claritas miraculorum; in sonitu bucci
Abbreviated transcription (Latin):
fumoq descendit: hoc significat qr &f delesc¬
ritate suȩ ostensionis inluminat. & infidelum
oculos ꝑfumũ erroris obscurat. Qđ uͦ uidetur
incaligine : hoc significat qͥa impii qͥtrena sa¬
piunt caligine malitiȩ eũ descendentẽ id est
in humilitate nascentẽ non agnouer̃. Alus i
caligne uisus legẽ dedit: qͥa ueritatẽ suȩ legis

Expanded text:
 fideles claritatis suae ostensione illuminat, et infidelium oculos per fumum erroris obscurat. Quod vero videtur in caligine, hoc significat quia impiis qui terrena sapiunt, caligine malitiae eum descendentem, id est, in humilitate nascentem, non agnoverunt: aliis in caligine visus legem dedit,
Abbreviated transcription (Latin):
toria quoque eius hoc . ẽ. geminum testamen¬
tũ. & colum ne doctores scĩ firmitate fidei
solidati. : Hec non & ba ses. id est ꝓph&i
suo funda mine feructuram gestantes ecełs
Ibi &iam & tabule. apłi predicationis fidri
dilatati.: Tentoria p̃positi uide lic& etp̃¬
dicatores : quistrictius labant contrahuius
scłi tubines :: Sunt ibi & crateres . idest dis¬
qi butiones hominum . Sunt & paxilli.
hoc est principes accłȩ. In quib pendent õa
gene ra popłoꝵ quasi uasormn:: Sciphiquos
doctriie eloquia siue sen sus., Nec non &tu¬
ribula: uirtutes scilic& oꝑum bonoꝵ uelora¬
tiones sc̃oꝵ quib odor sua uitatis ascendit ad
dñm. ⁊ ĩale̾ quoq apłi & doctores pleni ⁊u¬
talib aquis: Ibililia. uir gͥnitatis candor.
Siue mor tariola. laborum pas sionum que to¬
le rantiae quib mortificant᷑ menbra peni ten¬
tium. Ethȩquidem speties dis pen fationes que

Expanded text:
toria quoque ejus, hoc est, geminum testamentoria quoque ejus, hoc est, geminum testamentum; et columnae, doctores sancti, firmitate fidei solidati; nec non et bases, id est, prophetae suo fundamine structuram gestantes Ecclesiae. Ibi etiam et tabulae, apostoli, praedicationis fidei dilatati. Tentoria, praepositi videlicet et praedicatores, qui strictius laborant contra hujus saeculi turbines. Sunt ibi et crateres, id est, distributiones hominum. Sunt et paxilli, hoc est, principes Ecclesiae, in quibus pendent omnia genera populorum quasi vasorum. Scyphi quoque, doctrinae eloquia, sive sensus; nec non et thuribula, virtutes scilicet operum, vel orationes sanctorum, quibus odor suavitatis ascendit ad Dominum. Phialae quoque, apostoli et doctores pleni vitalibus aquis. Ibi lilia, virginitatis candor, sive mortariola, laborum passionumque tolerantiae, quibus mortificantur membra poenitentium, et hae quidem species dispensationesque d
Abbreviated transcription (Latin):
qđ libenter admiserunt : extãta diuersitate
opum. unum conficit᷑ ta bernaculũ. sic̃ ex
secthim imputribilia. onis scĩ intellegunt᷑. m̃¬
te & corꝑe incorrupti. Nȩq cum scło ꝑeuntes
sed ꝑmanentes ast̃ni. Lapides quoq p̃tio¬
si : confessores. apłi. sacirdotes. om̃sq iusti
quos &iam lapites uiuos beatꝰ p&rus apłs
dicit.: Ot sitis inquit lapides uiui co aedifi¬
cati intem plodi. H &c igit᷑ om̃a offeruntur
intaberna lo dei . ut nullus desper& salutem
Offert et alius aurum sensum. alius argentũ
eloquium. alius uocem aeris. Sicq fruN
multa in tabna culo. mensa scilic & etcande¬
labrum. altare. columne. bases. tabule.
crateres. scr̃fi. turibula. fiale. mor tariola.
emunctoria. pax illi. tentoria. Quib di
tura sacraqua uniuersi fide les sꝑali crbo
pas cinitur: Candela brum quõq cum sep¬
tem lucernis. xp̃c est cũ septem eccħ is. E munc¬

Expanded text:
quod libenter admiserunt. 8. Simul ex tanta diversitate quod libenter admiserunt. 8. Simul ex tanta diversitate operum unum conficitur tabernaculum: sicut ex Sethim imputribilia omnes sancti intelliguntur, mente et corpore incorrupti; neque enim saeculo pereuntes, sed permanentes aeterni. Lapides quoque pretiosi, confessores, apostoli, sacerdotes, omnesque justi, quos etiam lapides vivos beatus Petrus Apostolus dicit: Ut sitis, inquit, lapides vivi, coaedificati in templo Dei . Haec igitur omnia efferuntur in tabernaculo Dei, ut nullus desperet salutem, offert et alius aurum, sensum; alius argentum, eloquium; alius vocem aeris, sicque fiunt multa in tabernaculo. Mensa scilicet et candelabrum, altare, columnae, bases, tabulae, crateres, scyphi, thuribula, phialae, mortariola, et emunctoria, paxilli, tentoria, quibus diScriptura sacra, qua universi fideles spiritali cibo pascuntur. Candelabrum quoque cum septem lucernis Christus est cum septem Ecclesiis. Emunc
Abbreviated transcription (Latin):
eruor acto lerantia passionum amore regni
ꝑp&ui ixibita declarat᷑. Perbiftinctum
coc cum. caritas demonstratur. Qu&e ꝓꝑfec¬
tione sui bistinguitur : quia dei & ꝓximi di¬
lectione decorat᷑. Perbrssum. inmaculata
carnis incorruptio & splendidis simus scĩmo¬
niae candor ofcendit᷑. ⁊ Brssus enim : linũ ẽ.
candidum.⁊ Perpilos autem caprarum exqͥ¬
bus cilitioꝵ asperitas texit᷑ . dura poeniten¬
tie afflictio de signatur.⁊ Dum igit᷑ aln
ꝑ armillas & anulos forte magiste rium exer¬
cent᷑ alii ꝑ mnaures & dextralia deuotam au¬
diendiobe dieNtiam rectamq opationem
ex hibeN. aliiꝑuas aureum p̃ claram subti¬
lioremq dei intellegentiam tenen. alu pia
cintum purpuram & coccum. audita eꝑhẽstia.
sꝑare. credere. amare. nondesinuN. atiam
qu&e adhuc subtiliori intellectu minime or-¬
nos eunt. alii ꝑbrssum incorruptio nr̃ carnis
offer̃. alnꝑ ea prarum pilos deplorant aspe.

Expanded text:
cruor ac tolerantia passionum amore regni cruor ac tolerantia passionum amore regni perpetui exhibita declaratur. Per bis tinctum coccum charitas demonstratur, quae pro perfectione sui bis tingitur, quia Dei et proximi dilectione decoratur. 7. Per byssum immaculata carnis incorruptio, et splendidissimus sanctimoniae candor ostenditur; byssus enim linum est candidum. Per pilos autem caprarum, ex quibus ciliciorum asperitas texitur, dura poenitentiae afflictio designatur. Dum igitur alii per armillas et annulos forte magisterium exercent, alii per inaures et dextralia devotam audiendi obedientiam rectamque operationem exhibent; alii per vas aureum praeclaram subtilioremque Dei intelligentiam tenent; alii per hyacinthum, purpuram et coccum audita coelestia sperare, credere, amare non desinunt, etiam quae adhuc subtiliori intellectu minime cognoscunt; alii per byssum incorruptionem carnis offerunt; alii per caprarum pilos deplorant aspere
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa infirmoꝵ quȩ ꝑmulieres intimantur.
omĩa locum inurniunt. & at usum scã ȩdifica¬
tionis accipiunt᷑. Conlatiouero ipsa nonfit
ne ces sitate sed sponte quia ficles spon taneart.
Namꝑ armillas qu& lacertos astringunt: p̃posito¬
rumꝰ ualde lab̾an tium oꝑa de monstrantur.
Per maures. subditoꝵ obedientia ex primitur
Per anulos: signaculum secr&oꝵ ostenditur
Undr &quidam minus intellegentium occul¬
tan tes quasi sub signa culo recondunt doc¬
tores. Ne indignis quibq dei sacram̃ta
credant᷑.  Onde & iustus I&at᷑ etdicit
I n cordemeo abs condi eloquia tua : ut non pec¬
cem tibi. Por roꝑdex tralia oꝑabona & dex¬
tera comme morantur. Peruas aureum in
donaria dñi se paratum: diuinitatis intelli¬
gentia accipit᷑. Qu& tanto abin ferioꝵ amo¬
re dis iungit᷑ : quanto adsolaquae eternast̃
amanda subleuat᷑.: Porroꝑia cinctum. spes
cȩlestium p̃miorum ostenditur.: Dur purã

Expanded text:
opera infirmorum, quae per mulieres intimantur, opera infirmorum, quae per mulieres intimantur, omnia locum inveniunt, quia ad usus sanctae aedificationis accipiuntur. Collatio vero ipsa non fit necessitate, sed sponte, quia fides spontanea est. Nam per armillas, quae lacertos astringunt, praepositorum valde laborantium opera demonstrantur. Per inaures subditorum obedientia exprimitur. Per annulos signaculum secretorum ostenditur. Unde et quaedam minus intelligentium occultantes quasi sub signaculo recondunt doctores, ne indignis quibusque Dei sacramenta credantur. Unde et justus laetatur, et dicit: In corde meo abscondi eloquia tua, ut non peccem tibi . Porro per dextralia opera bona et dextera commemorantur. Per vas aureum, in donaria Domini separatum, divinitatis intelligentia accipitur, quae tanto ab inferiorum amore disjungitur quanto ad sola quae aeterna sunt amanda sublevatur. Porro per hyacinthum spes coelestium praemiorum ostenditur. Per purpuram
Abbreviated transcription (Latin):
OfferuNui
autem uno studio & tamen diuersa donaria g
construc tionẽ tabnaculi. iuxta qeł scriptum st
aurum. argentũ. ars. lapioes. p̃tiosi.⁊ ł une p¬
terea brs sum. coccum. lacintum. & purpura
pelles atiam ari&um rubricatas. et pelles ia¬
cinetinas. sed & bigna. inputribilia. pilos quoq
caprarum ad oons tructionem tabnaculi. Sx
& quicquid incultum. et aduestes scãs neces sarũ
erat : uiri cum mulie rib p̃buerunt. armillas &
inaures. et anulos. & dextralia .: Omneuas aure¬
um. indonariadnĩ separa tum est. Siquis habut
iacinctum. purpuram. ooc cum br̃stinctum.
br̃xum. & pilos caprarum. Figura itaq priors
tab̾naculi. eecła trpus.ẽ.. Der haec uero mune¬
ra . significantur meritoꝵ dona quibus ornat᷑
eccła Fides eius : auro com paratur. Sepmo
p̃dicationis: argento Qđ ue ro inor namentosi¬
ue tab̾naculo nẽ ces sariasunt. uiricũ mulierib
p̃bent : hoc significat quia intra ec đam uirtu¬
tes for tium quae ꝑ uiros exprimunt᷑. & exigua

Expanded text:
Offeruntur autem uno studio et tamen diversa donaria ad constructionem tabernaculi, juxta quod scriptum est: Aurum, argentum, aes, lapides pretiosi. Tum praeterea byssum, coccum, hyacinthum, et purpuram, pelles arietum rubricatas, et pelles hyacinthinas, sed et ligna imputribilia, pilos quoque caprarum ad constructionem tabernaculi. 2. Sed et quidquid in cultum et ad vestes sanctas necessarium erat viri cum mulieribus praebuerunt, armillas, et inaures, et annulos, et dextralia, omne vas aureum in donaria Domini separatum est. Si quis habuit hyacinthum, purpuram, coccum bis tinctumbyssum, et pilos caprarum . Figura itaque prioris tabernaculi Ecclesiae typus est. Per haec itaque munera significantur meritorum dona, quibus ornatur Ecclesia. Fides ejus auro comparatur, sermo praedicationis argento. Quod vero in ornamento, sive tabernaculo necessaria sunt, viri cum mulieribus praebent, hoc significat, quia intra Ecclesiam virtutes fortium, quae per viros exprimuntur, exigua
Abbreviated transcription (Latin):
efertua autẽ in his diuinis eloqͥis : prime &scq
hereditatis facta diuisio. Prima quidẽ ꝑmoy sena
nen duab tantũ & semis tribub. ruben scilic&e gid &d
midie tribui manasse : possessionẽ dare decreuit.
qͥꝑlegẽ adeptisunt: Nãdue illȩ semis trib ꝓculdubio
priorẽ popłm adumbrabant. Sedidõ due semis dicunt
qͥahi qui inlege agebant᷑ contiger̃ cognitonẽ trini¬
tatis. sed ꝑ fectã eiꝰ scientiã nonhabuen᷑. Sic̃ & eccle¬
si asticus libloqͥtur dic̃s. Quinon ꝑficit pͥmoscire
sapientiã : & infirmior non inuestigauit illã. hic

Expanded text:
efertur autem in his divinis eloquiis prima et secunda haereditatis facta divisio. Prima quidem per Moysennem duabus tantum semis tribubus, Ruben scilicet, Gad, et dimidiae tribui Manasse possessionem dare decrevit; qui per legem adepti sunt. Nam illae duae semis tribus procul dubio priorem populum adumbrabant; sed ideo duae semis dicuntur, quia hi qui in lege agebant contigerunt agnitionem Trinitatis, sed perfectam ejus scientiam non habuerunt, sicut et Ecclesiasticus liber loquitur, dicens: Qui non perfecit primo scire sapientiam, et infirmior non investigavit illam . 3. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
isrł Adh nãq quȩdã minima uitia nr̃a reinentir
ut sensũ intentio sollicitũ incertamine sẽꝑ ereru
& eo de uictoria ñ suꝑbiat. qͦ uiuere inse hostes consor¬
cit. aqͥb ad huc uinciformidat. Isr ł gͦ reseruatisgn¬
tib erudit᷑ : quando inqͥb .dã minimis uitus elato
uirtutis nr̃ȩ conpͥmit̾. & in par uissibi resistertib ds¬

Expanded text:
. 3. Ad hoc namque quaedam minima vitia nostra retinentur, ut se nostra intentio sollicitam in certamine semper exerceat, et eo de victoria non superbiat, quo vivere in se hostes conspicit a quibus adhuc vinci formidat. Israel ergo reservatis gentilibus eruditur, quando in quibusdam minimis vitiis elatio virtutis nostrae comprimit
Abbreviated transcription (Latin):
ostaroordier siratiS ExSł &uit᷑.
quarum trpus imaginẽ pas sionis xp̃ĩ p̃¬
ferebat. Nam post quam ipse oblatus est
om̃s illȩ hostie ces sauerunt quae intẏpo uł um¬
bra ei us dem p̃ces serunt. Pre figurantes illito
sacri fitium : qđ unus & uerus sacerdos obtulit

Expanded text:
ostiarum diversitates exsequitur, quarum typus imaginem passionis Christi praeferebat. Nam postquam ipse oblatus est, omnes illae hostiae cessaverunt, quae in typo, vel umbra ejusdem praecesserant, praefigurantes illud sacrificium quod unus et verus sacerdos obtulit
Abbreviated transcription (Latin):
oñ illuminatꝰ. incipit in lege sp̃alia a corporalib dicu¬
dere & separare : ioõ dr̃ aduesperã diuidere escã qđ
teta die in lege meditans ante non fecit. Querit᷑ autẽ
de iacob curom̃s quos deliberis & deancillis genuit.
equales honore filios & heredes constituerit: nisi utos
barbarus. anscita. seruus anliber sit : quia ꝑ omĩa & in

Expanded text:
ni illummatus incipit in lege spiritalia a corporalibus dividere et separare, ideo dicitur, ad vesperam dividet escam, quod tota die in lege meditans ante non fecit. Quaeritur autem de Jacob cur omnes quos de liberis et ancillis genuit, aequales honore filios et haeredes constituerit? Nisi ut osbarbarus an Scytha, servus an liber sit; quia per omnia et in
Abbreviated transcription (Latin):
credentib. inse ȩquale donum bonoꝵ cęlestiũ largiat᷑
nec p̃fertur apud illũ qͥ scđm carnẽ nobilior sit
Quicumq enĩ fidẽ dni ꝓmeraur : nullis maculis car¬
nalis natiuitatis obfuscatur. Nã hoc ita futurũ ꝑ pro
effundã despũ meo suꝑ omnẽ carnẽ. EXPLICIT TRAC

Expanded text:
credentibus in se aequale donum bonorum coelestium largiatur. Nec praefertur apud illum qui secundum carnem nobilior sit. Quicunque enim fidem promeretur, nullis maculis carnalis nativitatis offuscatur. Nam hoc ita futurum etiam effundam de spiritu meo super omnem carnem . Sequitur. C
Abbreviated transcription (Latin):
pit. Et suꝑ uerticẽ natarei : de qͦ scriptũ est qm̃ nea¬
reus uocabit᷑. id ÷ sc̃s dĩ Int̾ fr̃s suos : qͥa ipse ÷ capia¬
om̃iũ eminens. uniũsoꝵ scõꝵ quos ȩtiã fr̃s uocat inpsl¬
mis .XII. Beniamin aueosrarax: mane comello
p̃dã. & uespere diuid& spolia. Quib dictis apłspaitꝰ
designat᷑ : debeniamin styrpe ꝓgenitus. Qui mane
ri puit p̃dã: to ÷ in primordiis fideles qͦs potuit de¬
uastauit. Uespere autẽ spolia diuisit: qr fidelqs post¬
modũ factus. sacra eloquia audientib scriptione mi¬
rifica dispensauit. Legimꝰ quendã ex doctorib aour¬
bẽ hierłm eaque debeniamin scripta sunt referentem
Beniamin inquit: filius doloris int̃pr&at᷑. Hic sorte
hȩreditatis eũ locũ accepit in quo t̾rena ÷ hierłm: quȩ
nunc ꝓpt̃ incredulitatẽ abiecta ÷ atq repulsa hģeñi¬

Expanded text:
pit: et super verticem Nazaraei, de quo scriptum est: Nazapit: et super verticem Nazaraei, de quo scriptum est: Nazaraeus vocabitur , id est sanctus Dei int quos etiam et fratres vocat in Psalmis. Benjamin lupus rapax, mane comedet praedam et vespere dividet spolia. Quibus dictis apostolus Paulus designatur, de Benjamin stirpe progenitus, qui mane rapuit praedam, id est in primordiis fideles, quos potuit, devastavit. Vespere autem spolia dividit: quia, fidelis postmodum factus, sacra eloquia audientibus descriptione mirifica dispensavit. Legimus quemdam ex doctoribus, ad urbem Hierusalem ea quae de Benjamin scripta sunt, referentem. Benjamin, inquit, filius doloris interpretatur. Hic sorte haereditatis eum locum accepit, in quo terrena est Hierusalem, quae nunc p
Abbreviated transcription (Latin):
altero demons tratꝰ. siue benedictionib uberũ mariae.
quȩ uere benedicte erant. qͥa ẽadẽ scã uirgo dese dño
potũ lactis inmulsit. Unde illa mulier in eugło ait
dictionib uberũ & uulue. Etiã hic benedicit᷑ uulua
edidit. Deqͣ pat̾ ꝑhieremiã ꝓph&ã dicit. Prius quã
teformarẽ in utero nouite: & antequã exires de uul
ua sc̃i ficauite: Benedictiones patris tui : confortates
benedictionib patrũ tuoꝵ. Benedictiones in qͥt patris
tui cę̧lestis quȩ date sunt tibi a sũ mocęli & abyssi:
tarũ p̃ualuit benedictio omp̃is patris infilio: itaut
ei nullus scoꝵ ȩqu&ur: donec uenir& desideriũ colli¬
ũ ȩt̃norũ. Colles isti scĩ sunt : qͥ xp̃i aduentũ ꝓphe¬
tantes. magno cũ desiderio incarne eũ expectaueri:
Dequib & dñs dicit: qr multi iusti & ꝓph&e cupier̃
nt᷑ ȩt̃ni Fiant in capite ioseph Om̃s scilic& beredle¬
tiones istȩ suꝑ caput xp̃i ponut᷑: quas in carnatꝰalce¬

Expanded text:
dictionibus uberum Mariae, quae vere benedicta erat; quia eadem sancta virgo de se Domino potum lactis immulsit. Unde illa mulier in Evangelio dictionibus uberum et vulvae. Etiam benedicitur vulva edidit, de qua Pater per Jeremiam prophetam dicit: Priusquam te formarem in utero, novi te, et antequam exires de vulis tuis confortatae sunt benedictionibus patrum tuorum. Benedictiones, inquit, Patris tui coelestis, quae datae sunt tibi a summo coeli et abyssi, tarum convaluit benedictio omnipotentis Patris in Filio, ita ut ei nullus sanctorum aequetur. Donec veniret desiderium collium aeternorum. Colles isti sancti sunt qui, Christi adventum prophetantes, magno cum desiderio incarnationem ejus exspectaverunt; de quibus Dominus dicit: Quia multi justi et prophetae cupierunt ntur aeterni. Fiant in capite Joseph, omnes scilicet benedictiones istae super caput Christi ponuntur, quas incarnatus acce
Abbreviated transcription (Latin):
ia min ultimã consequit᷑ benedictionẽ : ita & idẽ popłs
ultimꝰ ÷ saluantꝰ. postea quã plenitudo gentiũ introie¬
rit: Dicit᷑ enĩ beniamm lupus rapax. Lupus selies
qͥa ipse popłs effudit sanguinẽ ꝓphaarũ atq iustorum
Rapax autẽ : ꝓpt̃ auiditatẽ dr̃. Ex multa enĩfa me
uerbi dĩ & inȩdia uenit rapax: qr & ipse uiolent̃ diripi¬
it regnũ dĩ : Hic autẽ mane comedit p̃dã: Mane illuo
tẽpus credit᷑ : quolegẽ accepit. Tunc enĩ mundo prima
qͥdem illuminatio scientiȩ data est: Comedit autẽ mane:
quia legẽ quã mane accepit comedit adhuc & meditat᷑
Lic& sequens legẽ iustitiȩ : inlegẽ fidei non ꝑuenerit
Aduesperũ autẽ diuide spolia: uespera ÷ illud tẽp

Expanded text:
ita et idem populus ultimus est salvandus, posteaquam plenitudo gentium introisset . Dicitur enim Benjamin lupus rapax. Lupus scilicet, quia ipse populus effudit sanguinem prophetarum atque justorum; rapax autem, propter aviditatem dicitur. Ex multa enim fame verbi Dei, et inedia venit rapax, quia et ipsi violenter diripiunt regnum Dei: Hic autem mane comedit praedam; mane illud tempus creditur, quo Legem accepit. Tunc enim mundo prima quidem illuminatio scientiae data est; comedit autem mane quia Legem, quam mane accepit, edit, adhuc meditatur, licet sequens legem justitiae in legem fidei non pervenerit; ad vesperam autem dividet spolia . Vespe
Abbreviated transcription (Latin):
di õ tatẽ fidĩ quasi suꝑ murũ amore pulchrituoinis
xp̃i accensȩ discurr̃ : ut uerũ sponsũ ꝑ contẽplationẽ
aspitiant. & osculo caritatis illi copulent᷑ atq adhere¬
ant. Sed obiurgatis eũ : quando falsi testimoniis calũ¬
niantes. scm̃ dñi opprimere synagoge popłi teptauer
Inuideruntq illi habentes iacuła: Neq enĩ quisquã
io seph coniecit sagittas. uel aliqđ uulneris telum:
fortis ⁊ ꝓ pugnator : cuiꝰ iurtute concidit᷑ om̃is nequitia
pfidoꝵ. & dissolutas uincula brachioꝵ eiꝰ qunb fr̃ euum

Expanded text:
ulchritudinis Christi accensae discurrunt, ut verum sponsum per contemplationem aspiciant, et osculo charitatis illi copulentur, et adhaereant. Sed objurgati sunt eum, quando falsis testimoniis calumniantes, Sanctum Domini opprimere Synagogae populi tentaverunt. Invideruntque illi, habentes jacula; neque enim quisque in 356 Joseph conjecit sagittam, vel aliquod vulneris telum; fortis est propugnator, cujus virtute conciditur omnis nequitia perfidorum. Et dissoluta sunt vincula brachiorum ejus, quibus fratres
Abbreviated transcription (Latin):
ilius accrescens ioserh. Hȩc ꝓph&ia postpas¬
sionẽ dñi pat̾nȩ uocis imaginẽ p̃tulit : quã rede¬
unti in cęlũ post uictoriã xp̃m pat̾ alloqͥtur diceis
filius accrescens ioseph filius accrescens utiq ingn¬
tib qr cũ ob in credulitatẽ synagoge popłm reliqus¬
soc. in numerã sibi plebẽ eccłȩ exomib gentib apl

Expanded text:
ilius accrescens Joseph . Haec prophetia post passionem Domini paternae vocis imaginem tenuit, quo redeunti in coelum post victoriam Pater alloquitur dicens: Filius accrescens Joseph; filius accrescens utique in gentibus, quia cum ob incredulitatem Synagoga populum reliquisset, innumeram sibi plebem Ecclesiae ex om
Abbreviated transcription (Latin):
erit unꝰ atq. idẽ iacob benedictꝰ & clauoꝰ. Benedict¬
in his qinxpõ exeodẽ popło credider̃ : atq. in infideli¬
b. claudus. Namq femoris ner uũ uellatituoo :
generis multitudo est. Plures qͥppesun: instirpe.
q degerantes a fide patrũ & ap̃ceptis auctoris sui de¬
uiantes :: merroris sui semine claudicant. De qͥb pro¬
phaicȩ p̃dictũ ÷ : & claudicauer̃ a semitissuis. Qui
tam̃ popłs post tactis sibi uirib ñ solũ claudicat.
sed & torpescit: ne ultra iã generare filios possit
Deniq qd̃ adiecit idẽ patriarcha uidisse sedẽ fatie
ad fadiẽ cũ superiꝰ uirũ secũ narrar& fuisse luctatum:
id significat qridẽ ds̃ homo erat futurus qͥ cũ iacob
populo luctaretur

Expanded text:
erat unus et idem Jacob, et benedictus, et claudus. erat unus et idem Jacob, et benedictus, et claudus. in Christum ex eodem populo crediderunt, atque in infidelibus claudus. Nam femoris nervum vel latitudo, vel generis multitudo est. Plures quippe sunt in Ecclesia qui, degenerantes a fide patrum et a praeceptis auctoris sui deviantes, in erroris sui semitis claudicant, de quibus prophetice praedictum est: Et claudicaverunt a semitis suis , qui tamen populus post tactis sibi viribus, non solum claudicat, sed et torpescit, ne ultra jam generare filios possit. Denique quod adjecit idem patriarcha, vidisse se Deum facie ad faciem, cum superius virum secum narret id significat quia idem Deus homo erat futurus, qui cum Jacob populo luctaretur
Abbreviated transcription (Latin):
ulus testis : & iacob aceruũ testimonii. Int̾ fideles enĩ
tã iudeos quã gentes testis ÷ lapis eminens insimilituds
IS TRANS ACTIS : IA COBMITENUNTIOS XXUII¬
adesau fratrẽ suũ mittit & munera. Posthȩc
trans ductis om̃ib suis ꝑ torrentẽ : ipse remansit solus
&ecce uir luctabat᷑ cũ illo p̃ualuitq ei iacob necdim¬
sit eũ nisi benedictionẽ Excorquer& sacrũq isrł nom̃
acciper&. In qͦ principalit̃ sacram̃ti dm̃ci imago p̃figu¬
rata est. Vr eñi ille typũ xp̃i euidentissime gesserat:
passionis oñ. Vbi uisus ÷ iacob iniudeoꝵ typo hoc est
icorporis sui sobolẽ p̃ualuis se dõ. & qͣsi cũ infirmo
ita cũcarne eꝰ luctam̃ inire & inualescere inpassione
impaerauit. Euiꝰ nominis impositio: utiq benedic¬
tio fuit. In t̃p̃tat᷑ autẽ isrł homo uidens dm̃: quod
erit infinẽ p̃miũ omiũ sc̃oꝵ: Tetigit porro illi idẽ
angłs latudiñe femoris & claudũ redđidit : sicq

Expanded text:
ulus testis. Et Jacob acervum testimonii inter fideles, cui tam Judaeos quam gentes, testis est lapis eminens, id est, is transactis, Jacob mittit nuntios ad Esau fratrem suum, mittit et munera. Post haec, transductis omnibus suis per torrentem, ipse remansit solus. Et ecce vir luctabatur cum illo, praevaluitque ei Jacob, nec dimisit eum, donec benedictionem extorqueret, sacrumque Israel nomen acciperet. 2. In quo principaliter sacramenti dominici imago praefigurata est. Vir enim ille typum Christi evidentissime gesserat. passionis Christi, ubi visus est Jacob in Judaeorum typo, hoc est, in corporis sui sobole praevaluisse Deo, et quasi cum infirmo, ita cum carne ejus luctamen inire, et invalescere in passione impetravit. Cujus nominis impositio utique benedictio fuit. Interpretatur autem Israel videns Deum, quod erit in fine praemium sanctorum. Tetigit porro illi idem angelus latitudinem femoris, et claudum reddidit. Sicque
Abbreviated transcription (Latin):
& eũ religiosa obseruatione suscipientes tuentur.
fendit : & eũ dẽ ȩgyptiũ occidit. Cuiꝰ fi gura facillime
occurrit : in iuriosũ nobis in hac peregrinatione diabolũ
ad ño xp̃o nobis defensis occidi. Et̃ uero insabulo
harenȩ obruit int̾emptũ : manifestũ ÷ eꝰ iã mora¬
cinã p̾sentiã in eis lat̾ere. quinon habent stabile fun
et eos qui audiunt uerbũ eiꝰ & fatiunt cõparat pra¬
denti qui ȩdificat domũ suã supra p&rã. netẽptationi
b cedat & corruat. Illos autẽ qͥuerbũ audiunt & non
fatiunt : conparat stulto ȩdificanti suꝑ harenã. cuius
tẽptata domꝰ ruinã efficit magnam.
rubo dñs moysi : mittens eũ ad gentẽ quã p̃sciebat
inꝰquã futurã. Et erat flã ma in ruboto ÷ inspinis:¬

Expanded text:
 eum religiosa observatione suscipientes tuentur. fendit, et eumdem Aegyptium occidit, cujus figura facillime occurrit, injuriose nobis in hac peregrinatione diabolum a Domino Christo nobis defensis occidi. Quarenae obruit interemptum, manifestum est ejus jam morticinam praesentiam in eis latere, qui non habent stabile fundet eos qui audiunt verbum ejus et faciunt, comparat prudenti viro qui aedificat domum suam super petram: ne tentabus cedat et corruat. 3. Illos autem, qui verbum audiunt, et non faciunt, comparat stulto aedificanti super arenam, cujus tentata domus ruinam efficit magnam .rubo Dominus Moysi, mittens eum ad gentem, quam praesciebat iniquam futuram. Et erat flamma in rubo, id est, in spinis
Abbreviated transcription (Latin):
sũ quasi infantẽ quitunc par uulꝰ uidebat̾ cũ in homi¬
ne cerneret᷑. Inuenit illa moysen inclusũ inuasculo
topin : qđ ex multis a grestib uirgulis fit. Inuenit xp̃m¬

Expanded text:
sum, quasi infantem. Quia tunc parvulus videbatur, cum in homisum, quasi infantem. Quia tunc parvulus videbatur, cum in homine cerneretur. 3. Invenit illa Moysen inclusum in vasculo thibi, quod ex multis agrestibus virgulis fit. Invenit Eccl
Abbreviated transcription (Latin):
Vb& auoq masculos pharao occidi : & feminas uiui¬
ficari: Sic postea tabulus nerobur fidei p̃ualerae:
conabat᷑ ut in t̃fectis uirtutib uitia remanerent.
fortissimosq & uiriles animi sensus unde cęlestia sapi¬
mꝰ & di uina id ÷ rationẽ. prudentiã. constantiã. in¬
nocentiã. & fidẽ in homine occidere. & illud in eo uiue¬
re qđ femineũ. qõ inbecillũ. & fragile & ꝓnũ ad uitia
cernit᷑. id ÷ ãbitionẽ uiolentiã. libidinẽ. iracundiã.
crudelitatẽ. furorẽ. & cetera hissimilia quȩ infemina
expositus repperitꝰ : & dñs cuiꝰ moyses cypũ indue¬
rat ad flum̃ lauacri & ad aquã baptismatis a creden¬
quẽ induerat peccata deflebat. Unde ad resusc itan¬
dũ latarũ fleuit: iudȩoꝵ deplorans ꝑfidiã. Eilapa¬
raonis descendens ad lauachrũ fluminis collegit insen¬
tẽ : ecđa exgentib lauachri salutaris scĩficationẽ desi¬
derans . xp̃m excepit asynagoga matre carnali expusl¬

Expanded text:
 quoque masculos Pharao occidi, et feminas vivere; sic postea ne robur fidei praevaleret, conabatur ut interfectis virtutibus vitia remanerent; fortissimosque et viriles animi sensus, unde coelestia sapimus, et divina id est, rationem, prudentiam, constantiam, innocentiam et fidem, in homine occidere, et illud in eo vivere, quod femineum, quod imbecillum et fragile et pronum ad vitia cernitur, id est, ambitionem, vinolentiam, libidinem, iracundiam, credulitatem, furorem, et caetera his similia quexpositus reperitur, et Dominus, cujus Moyses typum induerat, ad flumen lavacri, et ad aquam baptismatis a credeneris hominis, quem induerat, peccata deflebat; unde ad resuscitandum Lazarum flevit, Judaeorum deplorans perfidiam. 2. Filia Pharaonis descendens ad lavacrum fluminis, collegit infantem. Ecclesia ex gentibus lavacri salutaris sanctificationem desiderans, Christum excepit a Synagoga matre carnali expul
Abbreviated transcription (Latin):
iudicis functus offitio ÷ : isdẽ tẽporib gatanis
actalib maloꝵ cladib excruciatus ÷ : ut ꝓpria semanu
trans uerberasse. & nefariã uitã ui abiecisse refenatur
Mecenĩ poterat tantipiaculi minister in punitus euadere.
bunt. & annales rerũ gestarũ libros ad posteritatis memo¬
riã condunt

Expanded text:
udicis functus officio est, iisdem temporibus Gaii, tantis ac talibus malorum cladibus excruciatus est, ut propria se manu transverberasse, et nefariam vitam vi abjecisse, referatur. Nec enim poterat tanti piaculi minister impunitus evadere, lympiadas scribunt, et annales rerum gestarum libros ad posteritatis memoriam condunt