comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia adspiramentũ dñĩci pͣcepticordis
nr̃i desideria inhiant: ut decibo uitȩ
aliquid sumant. Sed tamen hoc ipsũ
sumere nr̃arum uiriũ non est: nisi
ipse cibauerit qui ut comedatur
iussit. Ille & enim cibatur: quiꝑse
edere non potest. Et quia ad capienda
uerba cęlestia idonea nr̃a infirmitas
non est: ipse nos cibat. qui nobis in
tempore mens ur̃a tritici temperat
Quatinus in sacro uerbo dũ hodie in¬
telligimus quod hesterno die nesci¬
ebamus. cras quoq cõ p̃hendimus
quodhodie nescimus : ꝑ diuinȩ dis¬
pensationis grãm cotidiano alimento
nutrimur.  Omp̃s enim ds̃ quasi
totiens ad os cordis nr̃i manũ porrigit.
quotiens nobis intellectũ aperit & cibũ
sacrielo quii in nr̃is sensib mittit.
Cibat gͦ nos uolumine: cum sensum nobis
seripturȩ suȩ dispensando aperit.
& eiusdulcedine nras cogitationes re¬

Expanded text:
quia ad spiramentum dominici praecepti cordis nostri desideria inhiant, ut de cibo vitae aliquid sumant. Sed tamen hoc ipsum sumere nostrarum virium non est, nisi ipse cibaverit qui ut comedatur jussit. Ille etenim cibatur, qui per se edere non potest. Et quia ad capienda verba coelestia idonea nostra infirmitas non est, ipse nos cibat, qui nobis in tempore mensuram tritici temperat, quatenus in sacro verbo dum hodie intelligimus quod hesterno die nesciebamus, cras quoque comprehendamus quod hodie nescimus, per divinae dispensationis gratiam quotidiano alimento nutriamur. Omnipotens etenim Deus quasi toties ad os cordis nostri manum porrigit, quoties nobis intellectum aperit, et cibum sacri eloquii in nostris sensibus mittit. Cibat ergo nos volumine, cum sensum nobis Scripturae sacrae dispensando aperit, et ejus dulcedine nostras cogitationes re
Abbreviated transcription (Latin):
inclinaris. nulla cȩlestiũ gaudiorun
expectatione corrigeris : uelis nolis
ibi scriptum auditurus es ue ut isqi
nec timor adpenitentiã humiliat
nec spes adsuꝑna pmia exaltat: dan¬
nationis suȩ iam nunc penã ꝓspicus
& sine excusatione in ȩternum sup¬
pliciũ cadat. Quid igitur fr̃s. qui
agendũ ÷ miseris nobis nisiuteus¬
gilemus adhuius uerba uolumins
& mala quȩ nos egis se meminims
flecib puniamus Ut ꝑ lamenta
penitentiȩ ꝑueniam us ad carmen
uitȩ. nesi affligi modo p̾eniten do
nolumus ue post modũ sine fine se¬
tiamus: N ec nos nr̃oꝵ uulnerum ms¬
titudo in desperationem deprimat:
quiamaior ÷ potentia medici. quã
magnitudo languoris nr̃i. Quo
enim quod reparare ad salutem no
possit. qui potuit om̃a ex nichilo
ereare: Unigenitus qu ippe est
omnipotenti patri coȩternus. qui
cum eo ut uit & regnat inum¬

Expanded text:
inclinaris, nulla coelestium gaudiorum inclinaris, nulla coelestium gaudiorum exspectatione corrigeris, velis nolis, ibi scriptum auditurus es vae, ut quem nec timor ad poenitentiam humiliat, nec spes ad superna praemia exaltat, damnationis suae jam nunc poenam prospiciat, et sine excusatione in aeternum supplicium cadat. 35. Quid igitur, fratres, quid agendum est miseris nobis, nisi ut evigilemus ad hujus verba voluminis, et mala quae nos egisse meminimus fletibus puniamus, ut per lamenta poenitentiae perveniamus ad carmen vitae? Ne si affligi modo poenitendo nolumus, vae postmodum sine fine sentiamus. Nec nos nostrorum vulnerum multitudo in desperationem deprimat, quia major est potentia medici, quam magnitudo languoris nostri. Quid est enim quod reparare ad salutem non possit, qui potuit omnia ex nihilo creare? Unigenitus quippe est omnipotenti Patri coaeternus, qui cum eo vivit et regnat in un
Abbreviated transcription (Latin):
quia nunc in interiores sua sesponte
de iecerunt. ut ueritas lumen nec
credendo nec bene operando seque¬
rentur. In quib ligatis pedib ac
manib mittip̃cipiuntur : quianunc
dũ tempus oꝑandi atq currendi
est haben manus &e pedes liberos
inbona detione noluerunt Ibi deue
reproborum scriptũ ÷. Vermis eorumn
non morietur. & ignis eorum non
ex tinguetur. Ibĩ damnatis ac re¬
pulsis dicitur. Discedite amen
ledicti in ignem ȩt̃nũ. quiparatus
diabolo &e angłis eius. In hocita
uolumine cũncta quȩ ȩdificent
omnia quȩ erudiant scripta con¬
tinentur. Peccasti enim. & iamte
penitae inlicita ꝑpetrasse. ut adi
dam penitentiã docearis: ibi inueni
lamenta: Spe cȩlestiũ gaudioꝵ m̃ti
releuare desideras. ibi ad consola¬
nẽ tuam inuenis carmen. Sinue
mala ꝑpecrasti. & hȩc tẽꝑpetrasi
non penitde. sed ceruicem mentisen
ad nullas penitentiȩ Lamentatione

Expanded text:
quia nunc in interioribus sua se sponte quia nunc in interioribus sua se sponte dejecerunt, ut veritatis lumen nec credendo nec bene operando sequerentur. In quibus ligatis pedibus ac manibus mitti praecipiuntur, quia nunc dum tempus operandi atque currendi est, habere manus et pedes liberos in bona actione noluerunt. Ibi vae reproborum scriptum est: Vermis eorum 1264 non morietur, et ignis eorum non exstinguetur . Ibi damnatis ac repulsis dicitur: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . In hoc itaque volumine cuncta quae aedificant, omnia quae erudiunt, scripta continentur. Peccasti enim, et jam te poenitet illicita perpetrasse, ut ad agendam poenitentiam docearis, ibi invenis lamenta. Spe coelestium gaudiorum mentem relevare desideras, ibi ad consolationem tuam invenis carmen. Sin vero et mala perpetrasti, et haec te perpetrasse non poenitet, sed cervicem mentis erigis, ad nullas poenitentiae lamentationes
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ de promissione gaudii sequentis
hylarescas. cognosce quȩ in hoc uolu¬
mine scripta sunt carminalaudis
sicut ꝑ quendam sapientẽ decęlesti
ierłm dicitur. Ex lapide p̃tioso
& mundo om̃s plateȩ eius sternent᷑.
& ꝑ om̃s uicos eius alleluia cantabit᷑.
Soc nobis carmen cȩlestis patriȩ nun¬
fiare ciues eius uenerant : qui con¬
cordit̃ clamabant. Gła in excelsis
dõ: & in t̾rapax hominib bonȩ
uoluntatis. Sedsi adhuc p̃senti scło
mente inhȩres. si adhuc terrenis
uoluptatib delectatis : amare non
potes gaudia ȩt̃na quȩ audis. Cog¬
nosce gͦ in hoc uolu mine. uẽ quod
in eo scriptũ ÷ : atq ab animoptimorẽ
expelle quȩ diligis. ut possis ex
iudicio carmen amare quodlegis
bi quippe sub unus dãpnatispedie
multitudo omnis exprimitur re¬
ꝓboꝵ: cũ uoce ueritatis dicitur.
igatis pedib eius acmanib mit¬
tite eũ in tenebras ex teriores. ibierit
reꝓbi in exteriores tenebras cadunt:

Expanded text:
autem de promissione gaudii sequentis autem de promissione gaudii sequentis hilarescas, cognosce quae in hoc volumine scripta sunt carmina laudissicut per quemdam sapientem de coelesti Jerusalem dicitur: Et lapide pretioso et mundo omnes plateae ejus sternentur, et per omnes vicos ejus alleluia cantabitur . Hoc nobis carmen coelestis patriae nuntiare cives ejus venerant, qui concorditer clamabant: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Sed si adhuc praesenti saeculo mente inhaeres, si adhuc terrenis voluptatibus delectaris, amare non potes gaudia aeterna quae audis. Cognosce ergo in hoc volumine vae quod in eo scriptum est, atque ab animo per timorem expelle quod diligis, ut possis ex judicio carmen amare quod legis. Ibi quippe sub unius damnati specie multitudo omnis exprimitur reproborum, cum voce Veritatis dicitur: Ligatis pedibus ejus ac manibus, mittite eum in tenebras extreprobi in exteriores tenebras cadunt,
Abbreviated transcription (Latin):
et̃ no luctu quã p̾senti solet intel¬
ligi Vnde scriptũ ÷. Uẽ impio inmalo
retributio enim manuũ eius fi& ei
tbeatus iob loquitur dicens. Su impius
fuero: ue michi est. Si autẽ iustus.
non leuabo caput. saturatus afflic¬
tione & miseria. Iustoꝵ enim afflictio
temporalis ÷. Ve gͦ quoddixit. atẽ-¬
porali afflictione distin xit qui
& iustum afflictionem. & impiũ
ue habere ꝑhibuit. Per sem& ipsam
quoq ueritas dicit. Ue mundo ab
scandalis Et ueuobis qui ridetis qm̃
flebitis: & ue pregnantib & nutri¬
entib in illis dieb Pens andũ ergo
nobis ÷ quomodo hȩc tria in sacrõ
uolumine scriptasint. lamentati¬
ones. carmen & ue. lamentationes
uidelicet: quia in eo scripta : peni¬
tentia peccatorũ. Carmen uero.
reꝓbors. Vt gͦ peccata punias lege
quȩ in hoc uolumine scripta suntꝰ la¬
menta. Scindite corda ura. & non
& lugete. Risus ur̃ inluctũ conuer¬
tatur. & gaudiũ in merorem. Vt

Expanded text:
aeterno luctu quam praesenti solet intelaeterno luctu quam praesenti solet intelligi. Unde scriptum est: Vae impio in malo; retributio enim manuum ejus fiet ei . Et beatus Job loquitur, dicens: Si impius fuero, vae mihi est; si autem justus, non levabo caput, saturatus afflictione et miseria . Justorum enim afflictio temporalis est. Vae ergo quod dixit, a temporali afflictione distinxit, qui et justum afflictionem, et impium vae habere perhibuit. Per semetipsam quoque Veritas dicit: Vae mundo a scandalis , et, Vae vobis qui ridetis, quoniam flebitis . Et, Vae praegnantibus et nutrientibus in illis diebus . Pensandum ergo nobis est quomodo haec tria in sacro volumine scripta sint, lamentationes, carmen, et vae. 34. Lamentationes videlicet, quia in eo scripta est poenitentia peccatorum. Carmen vero, reproborum. Ut ergo peccata punias, lege quae in hoc volumine scripta sunt lamenta: Scindite corda vestra, et non t lugete; risus vester in luctum convertatur, et gaudium in moerorem . Ut
Abbreviated transcription (Latin):
detur: decorreptione fit deterior Et
inde inmurmurationis iniquitatẽ suc¬
cenditur: unde debuit abiniquitate
compesci. Per heliuquoq deingrato
ac sese desperante dicitur. Et nondixit.
ubi ÷ ds̃ qui fecit me: quidedit carmina
in nocte. Carmen quippe in nocte ÷
letitia intribulatione. Carmeninnocte
accipimus : quando in pressuris prȩ¬
sentib de futuris gaudus consolam
Carmen nobis in nocte ostendebat apłs:
cum dicebat. Spe gaudentes: intri¬
bulatione patientes. Carmen in nocte
se dauid habere indicat dicens. Iu
michies refugiũ apressura quȩ
circudedit me: exultatio mea redime
me acircudantib Quienĩ circũdari
se pressuris narrat. & ta mendm̃ sibi eẽ
exultationẽ nominat : ꝓculdubio
carmen in nocte cantat: Quia igitꝰ
pene semꝑ inbono carmen ponere
scriptura sacra consueuit: i taanobid
etiã in hoc loco debet intelligi. Ue
autẽ inscriptura sacra sepiũs de

Expanded text:
detur, de correptione fit deterior; et detur, de correptione fit deterior; et inde in murmurationis iniquitate succenditur, unde debuit ab iniquitate compesci. Per Heliu quoque de ingrato ac sese desperante dicitur: Et non dixit, Ubi est qui fecit me, qui dedit carmina in nocte? . Carmen quippe in nocte est laetitia in tribulatione. Carmen in nocte accipimus, quando in pressuris praesentibus de futuris gaudiis consolamur. Carmen nobis in nocte ostendebat apostolus cum dicebat: Spe gaudentes, in tribulatione patientes . Carmen in nocte se David habere indicat, dicens: Tu es mihi refugium a pressura quae circumdedit me; exsultatio mea, redime me a circumdantibus me . Qui enim circumdari se pressuris narrat, et tamen Deum sibi esse exsultationem nominat, procul dubio carmen in nocte cantat. Quia igitur pene semper in bono carmen ponere Scriptura sacra consuevit, ita a nobis etiam in hoc loco debet intelligi. 33. Vae autem in Scriptura sacra saepius de
Abbreviated transcription (Latin):
iħm & hunc crucifixum. Aesidiceroe
Quiauos cãpere di uinitatis eius mis¬
teria non posse pensaui: sola uobis
humanitatis eius infirma locutus
sum Cequitur. Et scriptȩ erant in eo
lamentationes. & carmen &e ue:
armen aliquando inbono. aliquando
uͦ inmalo dicidubiũ nonest: quia &
lȩtũ carmen. & lugubre carmen dicere
possumus. Sed nos scripturȩ sacrȩ
usum sequentes quȩ pęne semꝑ carmen
ponere inprosperis sol&: hoc inloco
ꝓbona parte dictum carmenaccipimꝰ.
Iam cũ om̃ps d̃s populũ suũ demarirubro
liberassee: scriptum ÷ tunc moy. ses
& filii ifrł cecinit carmen dño. Et
cum dauid uictoriam dehostib fecis¬
s&: scriptũ ÷ Locutus ÷ dauid dño
uerba carminis huius. Salomonqͦq
ait. Acetum innitro : & quicantat
carmina cordipessimo. Acetũ quippe
simit tatur in nitro: Fer uescit nitrũ
ꝓtinus & ebullit. Et ꝑuersa mens
quando pincrepationem corripitur.
aut ꝑpdicationis dulcedinẽ bonasua¬

Expanded text:
et hunc crucifixum . Ac si diceret: Quia vos capere divinitatis ejus mysteria non posse pensavi, sola vobis humanitatis ejus infirma locutus sum. Sequitur: IBID.-- Et scriptae erant in eo lamentationes, carmen, et vae. 32. Carmen aliquando in bono, aliquando vero in malo dici dubium non est, quia et laetum carmen, et lugubre carmen dicere possumus. Sed nos Scripturae sacrae usum sequentes, quae pene semper carmen ponere in prosperis solet, hoc in loco pro bona parte dictum carmen accipimus. Nam cum omnipotens Deus populum suum de mari Rubro liberasset, scriptum est: Tunc Moyses et filii Israel cecinerunt carmen Domino . Et cum David victoriam de hostibus fecisset, scriptum est: Locutus est David Domino verba carminis hujus . Salomon quoque ait: Acetum in nitro, et qui cantat carmina cordi pessimo . Acetum quippe si mittatur in nitro, fervescit nitrum protinus et ebullit. Et perversa mens quando per increpationem corripitur, aut praedicationis dulcedinem bona sua
Abbreviated transcription (Latin):
mento gͦ utriusq naturȩ huic oe anq
ministr̾are. hunc & angłs confortari
de scribitur. Vnus quippe in utraq
natura: qm̃ quids̃ ante scła extitit
homo factus ÷ infine scłors. Cuitañ
ante passionẽ suã & angłi ministror
& hunc angłs confort̾at. Post pas¬
sionẽ uero atq resurrectionẽ ei us. hn
angłi ministrare possunt. sed ian
hunc con fortare nonpos sunt: qui
ut pͣdictũ ÷ & sipͥus firmamentũ
sub throno apparuit. iã tam en ho
inthrono quasi speties electri.
nisiqđ in electro sicut longe super
diximus. aurũ argentũq miscetur
ut res una ex metallis duob fidi
inqua &e ꝑ argentũ auriclaritas
temperatur. & ꝑ auri claritatem
speties clarescit argenti: In rede¬

Expanded text:
mento ergo utriusque naturae huic et angeli mento ergo utriusque naturae huic et angeli ministrare, hunc et angelus confortare describitur. Unus quippe in utraque natura, quoniam qui Deus ante saecula exstitit, homo factus est in fine saeculorum. Cui tamen ante passionem suam et angeli ministrant, et hunc angelus confortat. Post passionem vero atque resurrectionem ejus, huic angeli ministrare possunt, sed jam hunc confortare non possunt, quia, ut praedictum est, etsi prius firmamentum sub throno apparuit, jam tamen homoin throno quasi species electri, nisi quod in electro, sicut longe superius diximus , aurum argentumque miscetur, ut res una ex metallis duobus fiat? In qua et per argentum auri claritas temperatur, et per auri claritatem species clarescit argenti. In Rede
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. sed tamenꝰ angłis utdĩctũ :
humanitate minorat. ex qua&e morti
sub iacuit. At post quã mortẽ re¬
surgendo calcauit. humanitatẽ
suã etiã maiestatib archangeloꝵs
suꝑ posuit. Prius itaq thronus
suꝑ firmam̃tũ. & post homo suꝑ
thronũ uisuseẽ describitur: quia
humani generis redẽptor humani¬
tatẽ quã descendendo sub angłis as¬
sũpseratascendendo suꝑ angłos exal¬
tauit: Sic uero factũ eum sub angłis
dicim: sicut factũ sublege p̃dic̾ante
apło audimus. As sũptã ergo huma¬
nitatẽ sub angłis accipimus. ꝓipsa
minoratione in qua dignatus ÷ ap¬
parere. Nãmox ut uerbũ carofactũ ÷
mox ds̃ homo potestate suꝑ angłos
fuit. Deipso qu ippe ante passioñ ẽ
scriptũ ÷: ecceangłi acces serunt &
ministrabant ei. Sedtamen uthu-¬
manitatis eiꝰ infirmitatimonstraret᷑.
russũ deeo scriptũ ÷: apparuit illi
angelus decęlo confortans eũ Indocu¬

Expanded text:
fuit; sed tamen ab angelis, ut dictum est, fuit; sed tamen ab angelis, ut dictum est, humanitate minoratus, ex qua morti subjacuit. At postquam mortem resurgendo calcavit, humanitatem suam etiam majestatibus archangelorum superposuit. Prius itaque thronus super firmamentum, et post homo super thronum visus esse describitur, quia humani generis Redemptor humanitatem, quam descendendo sub angelis assumpsit, ascendendo super angelos exaltavit. Sic vero factum eum sub angelis dicimus, 1245 sicut factum sub lege, praedicante Apostolo, audivimus . Assumptam ergo humanitatem sub angelis accipimus pro ea minoratione in qua dignatus est apparere. 24. Nam mox ut Verbum caro factum est, mox Deus homo potestate super angelos fuit. De ipso quippe ante passionem scriptum est: Ecce angeli accesserunt, et ministrabant ei . Sed tamen ut humanitatis ejus infirmitas monstraretur, rursum de eo scriptum est: Apparuit illi angelus de coelo, confortans eum . In docu
Abbreviated transcription (Latin):
throni similitudo quasi aspectus hominis
de suꝑ: Nãsi ita ut dictũ ÷ firmamentu
ex primitur dñs. & russus homo accipit᷑
dñs : quaratione potest intelligi. &
ipse suꝑ thronũ & ipse sub throno:
Ded a strictos hu iꝰ questionis nodos
ipse soluit. dequoloquimur: quiaf¬
flatul scĩ sp̃s eaquę clausasunt aperit
ncarnatus enĩ unigenitus patris ꝑ hoc
qđ homo factus ÷ in fraangłos fuit.
sicut deeo scriptũ ÷. Minu̾isti eum
paulomi nꝰ ab angłis. Resurgens autẽ
& ascendens incẽlos omnib angłicis
potestatib pͣsidet : sicut deeo illic rursũ
scriptũ : Omnia subiecisti subpe¬
dib eius. Et sicut ipseait data : mͥ
omnis potestas incęlo& interra.
Firmamentũ gͦ subthrono & homo
suꝑ thronũ ÷: quia ꝑ humanȩ assũp¬
tionẽ naturȩ. & ipse ÷ sub angłis natꝰ.
& ipse suꝑ angłos ex altatus: qui
& priusquã ꝑ resurrectionis exalta¬
retur głam di uinitate suꝑ angłos¬

Expanded text:
throni, similitudo quasi aspectus hominis desuper? » Nam si ita, ut dictum est, firmamento exprimitur Dominus, et rursus homo accipitur Dominus, qua ratione potest intelligi, et ipse super thronum, et ipse sub throno? Sed astrictos hujus quaestionis nodos ipse solvit, de quo loquimur, qui afflatu sancti Spiritus ea quae clausa sunt aperit. Incarnatus enim Unigenitus Patris per hoc quod homo factus est, infra angelos fuit, sicut de eo scriptum est: Minuisti eum paulo minus ab angelis . Resurgens autem et ascendens in coelos, omnibus angelicis potestatibus praesidet, sicut de eo rursum scriptum est: « Omnia subjecisti sub pedibus ejus. » Et sicut ipse ait: « Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra. » Firmamentum ergo sub throno, et homo super thronum est, quia per humanae assumptionis naturam et est ipse sub angelis natus, et ipse super angelos exaltatus. Qui et priusquam per resurrectionis exaltaretur gloriam, divinitate super ang
Abbreviated transcription (Latin):
querimuR̃ mutare locũ conamur
secretũ uitȩ remotioris eligere: uin¬
lic& ignorantes quia side sit sp̃s
loquimur. insodomis sc̃s extitit.
monte peccauit. Quia autẽ locai
non muniunt. ipse humanigen
primus testatur p arens. quĩce
paradiso cecidit. Sed minus sum
omnia quȩloquimut ex terra
si locus saluare potuis see: sathan
decȩlo non cader&. Inde psalmiss
ubiq in hoc mundo tẽptationes ess
cons piciens. quȩ si uit locũ quo fus¬

Expanded text:
querimur, mutare locum conamur, querimur, mutare locum conamur, secretum vitae remotioris eligere; videlicet ignorantes quia si desit spiriloquimur, in Sodomis sanctus exstitit, in monte peccavit . Quia autem loca mentem non muniunt, ipse humani generis primus testatur parens, qui et in paradiso cecidit . Sed minus sunt omnia quae loquimur ex terra. Nam si locus salvare potuisset, Satan de coelo non caderet. Unde Psalmista ubique in hoc mundo tentationes esse conspiciens, quaesivit locum quo fu
Abbreviated transcription (Latin):
nib habitas : nobis consolationis
medicamen ꝓfertur. quos sepe ted&
uiuere. dũ nolum ud cũ malis habitare.
Quȩrim & enĩ qđ nonom̃s bonisunt
qui nobiscum uiuunt. mala ꝓximoꝵ
ferre nolumꝰ Om̃s sc̃os iam debere
ẽẽ decernimꝰ : dũ eẽ nolumus quod
ex primis portemꝰ Sedhac inreluce
clarius patae. dũ malos portare re¬
nuimꝰ : quã multũ adhuc ipsi debono
minus habeamus Neq en imꝑfecte
bonus ÷ ÷ nisi quifuerit &e cũmalis
bonus. H incbeatus iob de semae ipso
asserit dicens. łf̃fui draconũ: &
socius strucionũ. Hi ne paulus apłs
discipłis dicit. In medio nationis prauȩ
& ꝑ uersȩ. int̃quos lucetis sicut lumi¬
naria inmundo. Hinc petrus gregis
dñici pastor dicit. Iustũ loth oppressũ
anefandoꝵ in iuria conuersatione
eripuit. Aspectu enĩ &e auditu iust
erat: habitans apud eos qui dedie
indiem animã iusti iniquis operibus
cruciabant. Sepeuꝰ cũ deuita ꝓximo

Expanded text:
nibus habitas, nobis consolationis nibus habitas, nobis consolationis medicamentum profertur, quos saepe taedet vivere, dum nolumus cum malis habitare. Querimur etenim cur non omnes boni sunt qui nobiscum vivunt. Mala proximorum ferre nolumus, omnes sanctos jam debere esse decernimus, dum esse nolumus quod ex proximis portemus. Sed hac in re luce clarius patet, dum malos portare renuimus, quam multum adhuc ipsi de bono minus habeamus. Neque enim perfecte bonus est, nisi qui fuerit et cum malis bonus. Hinc beatus Job de semetipso asserit, dicens: Frater fui draconum, et socius struthionum . Hinc Paulus apostolus discipulis dicit: In medio nationis pravae et perversae, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo . Hinc Petrus gregis dominici pastor dicit: Justum Lot oppressum a nefandorum injuria conversatione eripuit. 1259 Aspectu enim et auditu justus erat, habitans apud eos qui de die in diem animam justi iniquis operibus cruciabant . Saepe vero cum de vita proximorum
Abbreviated transcription (Latin):
qui lingua blandiunt. sed latent̃
ex malitia feriunt apes sune
quia loquendo dulcedinem mellis
ꝓponunt: sed occulte feriendo uulnꝰ
inferunt. Ista uͦ facientes ex ardescunt
sicut ignis inspinis. quia ꝑ flammas
detrahentiũ non iustoꝵs uita cõburit᷑
sed siquȩ eis in ẽẽ poterant. peccatorũ
spinȩ concremantur. Dicatur gͦ In¬
creduli & sub uersores sunt tecũ. &cũ
scorpionib habitas. Increduli scilic dõ :
sub uersores uͦ infirmantib ꝓrimis
scorpiones autẽ &iam fortib ac ro¬
bustis. Quib & si in facie contradicere
non pͣsumunt: ex occulto tamenuulnꝰ
derogationis inferunt. Increduli
quippe. simul subuersores & scorpi¬
onessunt: quia &e audita ea quȩ dĩst̃
noncredunt. & eos quos p̃ualent aboniᷤᷤ
morib subuertunt: & quos inflectere
non ualent. occultis machination ib
feriunt. Qua inre hoc quoq notandũ
÷ quia cũ ꝓpħȩ dicitur. increduli
& subuersores sunt tecũ & cũ scorpio¬

Expanded text:
qui lingua blandiuntur, sed latenter qui lingua blandiuntur, sed latenter ex malitia feriunt, apes sunt, quia loquendo dulcedinem mellis proponunt, sed occulte feriendo vulnus inferunt. Ista vero facientes exardescunt sicut ignis in spinis, quia per flammas detrahentium non justorum vita comburitur, sed si quae in eis esse poterant peccatorum spinae, concremantur. Dicatur ergo: Increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpionibus habitas. Increduli scilicet Deo, subversores vero infirmantibus proximis, scorpiones autem etiam fortibus et robustis. Quibus etsi in facie contradicere non praesumunt, ex occulto tamen vulnus derogationis inferunt. Incquippe simul et subversores et scorpiones sunt, quia et audita ea, quae Dei sunt, non credunt, et eos quos praevalent, a bonis moribus subvertunt, et quos inflectere non valent, occultis machinationibus feriunt. Qua in re hoc quoque notandum est, quia cum prophetae dicitur: Increduli et subversores sunt tecum, et cum scorpio
Abbreviated transcription (Latin):
admortẽ trahere. Lȩtantur in
prauitatib suis. exultant & inalie¬
nis. His mmirũ pena sua nonsuffici᷑.
qui agunt nesoli moriantur. At
sifortas se iustum quẽ piam tantȩ¬
iam uirtutis inuenerint. ut eiloqͥ
contraria non p̾sumant. quia sub¬
uersores ee nonpos sunt. statim
scorpiones fiunt: Scorpio enim
palpando incedit: sedcauda ferit
ec mordet a facie: sed aposteriorib
noc&. Scorpiones ergo sunt om̃s
blandi & malit᷑iosi. qu ibonis qͥdem
in facie non resistunt. sed mox
ut recesserint derogant. alios
quos ualuerint in flammant.
Quȩq pos sunt noxia immittunt
mortifera inferre occulte non de¬
sinunt. Scorpiones ergosunt
quiblandi &e in noxii infatie uident
sed post dorsũ portant unde uenenũ
fundant. Quienĩ in occulto feri un
quasi mortẽ latent̾ trahunt
Inde etiã ꝑpsalmistam dicitur
Circum dederunt me sicut apes.
& ex arserunt sicut ignis inspinis
A pes enim inore mel habent
inaculeo caudȩ uulnus. Et om̃s

Expanded text:
ad mortem trahere; laetantur in ad mortem trahere; laetantur in pravitatibus suis, exsultant et in alienis. His nimirum poena sua non sufficit, qui agunt ne soli moriantur. At si fortasse justum quempiam tantae virtutis invenerint, ut ei loqui contraria non praesumant, quia subversores esse non possunt, statim scorpiones fiunt. Scorpio autem palpando incedit, sed cauda ferit, nec mordet a facie, sed a posterioribus nocet: scorpiones ergo sunt omnes blandi et malitiosi, qui bonis quidem in faciem non resistunt, sed mox ut recesserint derogant, alios quos valuerint inflammant, quaeque possunt noxia immitunt, mortifera inferre occulte non desinunt. Scorpionequi blandi et innoxii in facie videntur, sed post dorsum portant unde venenum fundant. Qui enim in occulto feriunt quasi mortem latenter trahunt. Unde etiam per Psalmistam dicitur: Circumdederunt me sicut apes, et exarserunt sicut ignis in spinis . Apes enim in ore mel habent, in aculeo caudae vulnus. Et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
tolerande. nec ob trectationis sermo
timendus ÷. nedũ uituperatio ꝑ¬
uersoꝵ metuitur: recti oꝑis uia
de seratur. Undȩ nunc e zechieli
ꝓpħȩ dicitur. Sermones eoꝵs ne
metuas. quia increduli & sub uer¬
sores sunt tecũ. Minus autẽ mali
essent: si i ĩ qui sunt increduli. sub¬
uersores minime fuissent. Quia
enim ipsi uł cęlestis regni pͣmia.
uł gehenuȩ eẽ supplicia non credur
in suis prauitatib dimissi. a fide &
oꝑe &iam alios sub uertunt: ut regnũ
quod ipsi appetere nonuolunt. nec
alt̃ as sequatur. Hi nãq cũ teneriores
quosdam bona incipere. mala iã de¬
uitare cognouerint: modo irri den¬
do quod incęlis ꝓmittitur. modo
despiciendo quodds omp̃s deinferni
suppliciis minat᷑ modo laudando
hona temporalia & delectationes
p̾sentis scłi callida ꝑ suasione polli¬
rendo: deflectunt mentes innocentiũ
eoꝵq iti nera ꝑuertunt. G audent
siquos potuerint auita reuocare.

Expanded text:
tolerandae. Nec obtrectatiotolerandae. Nec obtrectatiotimendus est, ne, dum vituperatio perversorum metuitur, recti operis via deseratur. Unde nunc Ezechieli prophetae dicitur: « Sermones eorum ne metuas, quia increduli et subversores sunt tecum. » Minus autem mali essent, si hi qui sunt increduli perversores minime fuissent: quia enim ipsi vel coelestis regni praemia, vel gehennae esse supplicia non credunt, in suis pravitatibus dimissi, a fide et opere etiam alios subvertunt ut regnum quod ipsi appetere non volunt, nec alter assequatur. Hi namque cum teneriores quosdam bona incipere, mala jam devitare cognoverint, modo irridendo quod in coelis promittitur, modo despiciendo quod Deus omnipotens de inferni suppliciis minatur, modo laudando bona temporalia, et delectationes praesentis saeculi callida persuasione polliciendo, deflectunt mentes innocentium eorumque itinera pervertunt: gaudent, si quos potuerint a vita revocare,
Abbreviated transcription (Latin):
pauperũ. & causam quã nesciebam
diligentis sime inuestigabam. Et
multa alia quȩ sepͥe egisse comme¬
morat. Sed quia in uulnere doloris
positus. ab amicis increpantib im¬
pie egisse. & uiolentus ꝓximis
atq oppressor pauperum fuisse
dicebatur. uir scs inter flagella dĩce
humanȩ increpationis uerba dep̃¬
hensus: mentẽ suam grauit concuti.
atq addesperationis foueam cons¬
pexit impelli. Qui iam iamq cadere
poterat nisi ad memoriam suabenȩ
acta reuocas set: ut ad spem anim ũ
reduceret: ne oppressus uerbis
& uulneribus in de speratione
perir&. Quod gͦ bonasua enumerat.
non in notescere aliis quasi exlaude
desiderat. sed ad spem animũ re¬
format. lustiitaq sicut sine arro¬
gantia loquuntur aliquandobona
quȩ agunt: ita sine zelo priuate
głȩ detrahentiũ sibi linguas re¬
darguunt. quia noxia loquunt᷑
Cũ uͦ linguȩ derogantiũ corrigi ne¬
queunt. ȩquanim it̃ sunt ꝑ om̃a

Expanded text:
pauperum, et causam quam nesciebam, pauperum, et causam quam nesciebam, diligentissime investigabam . Et multa alia quae saepe egisse se commemorat. Sed quia, in vulnere doloris positus, ab amicis increpantibus ipse impie egisse, et violentus proximis atque oppressor pauperum fuisse dicebatur, vir sanctus, inter flagella Dei et humanae increpationis verba deprehensus, mentem suam graviter concuti atque ad desperationis foveam conspexit impelli; qui jamjamque cadere poterat, nisi ad memoriam sua bene acta revocasset, ut ad spem animus reduceretur, ne oppressus verbis et vulneribus in desperatione periret. Quod ergo bona sua enumerat, non innotescere aliis quasi ex laude desiderat, sed ad spem animum reformat. Justi itaque sicut sine arrogantia loquuntur aliquando bona quae agunt, ita sine zelo privatae gloriae detrahentium sibi linguas redarguunt, quia noxia loquuntur. Cum vero linguae derogantium corrigi nequeunt, aequanimiter sunt per omnia
Abbreviated transcription (Latin):
nde ꝑpsalmistã deeo dicitur.
I irtutẽ oꝑum suoꝵs annunt᷑iabit
popło suo ut det illis hȩreditatẽ
gentiũ. Hirtutes gͦ suas annuntia
nonut laidib suis ipse ꝓficiat.
sed ut ⁊ ĩ qui hunc ex sualaude cos¬
nouerint. ad ꝑpetuam hȩreditate
uniant. lusti itaq atq ꝑ fecti
nonsolum cũ u icuperationis suȩ ũle
rep̃hendunt. sedetiã cũ uirtutes
quas habent infirm is loquuntur.
rep̃hensibiles non sunt : quia ꝑsuã
uitã quã referunt. alioꝵ animas
ad uitam quęrunt. Dequib tamen
sciendũ ÷ quia nũquã bona sua
detegunt: nisi eos ut dixi aut ꝓ¬
ximoꝵs utilitas. Aut certe nimia
neces sitas cogat. Vnde paulus apłs
cũ uirtutes suas chorinthi is enu¬
merasse
adiunxit ł actussum insipiens.
uos me coegistis ł it uͦ aliquando ut
neces sitatẽ cõpulsi inbonis quȩ de se
referunt. non alioꝵs utilitatẽ sed
suam requirant: Sicut beatusi ob
facta sua enumerat dicens. Oculus
fuiceco & pes claudo. Pater eram

Expanded text:
icitur: Virtutem operum suorum annuntiabit populo suo, ut det illis haereditatem gentium . Virtutes ergo suas annuntiant, non ut laudibus suis ipse proficiat, sed ut hi qui hunc ex sua laude cognoverint ad perpetuam haereditatem veniant. Justi itaque atque perfecti non solum cum vituperationis suae verba reprehendunt, sed etiam cum virtutes quas habent infirmis loquuntur reprehensibiles non sunt, quia per suam vitam quam referunt aliorum animas ad vitam quaerunt. 20. De quibus tamen sciendum est quia nunquam bona sua detegunt, nisi eos, ut dixi, aut proximorum utilitas, aut certe nimia necessitas cogat. Unde Paulus apostolus cum virtutes suas Corinthiis enumerasset, adjunxit: Factus sum insipiens, vos me coegistis . Fit vero aliquando, ut necessitate compulsi, in bonis quae de se referunt, non aliorum utilitatem, sed suam requirant, sicut beatus Job facta sua enumerat, dicens: Oculus fui caeco, et pes claudo, pater eram
Abbreviated transcription (Latin):
foris : quia insacro eloquio & dictis
occultiorib atq sul limiorib satiant᷑
fortes: & pͣceptis aꝑtiorib nos par-¬
uuli nutrimur. Unde scriptum ÷
Aontes excelsi ceruis. petra refugiũ
erinat᷑iis. Habeant enim᷑ montes in¬
tellegentiȩ. qui iam contemplationid
saltus dare nouerunt. Sed petra re
fugiũ sit erinatͦus. quia nos pauuli &
peccatorũ nr̃orũ spinis oꝑti. & suntel¬
refugio. id÷ inxp̃i fide saluamur

Expanded text:
foris, quia in sacro eloquio et dictis foris, quia in sacro eloquio et dictis occultioribus atque sublimioribus satiantur fortes, et praeceptis apertioribus nos parvuli nutrimur. Unde scriptum est: Montes excelsi cervis, petra refugium herinaciis . Habeant enim montes intelligentiae, qui jam contemplationis saltus dare noverefugium herinaciis, quia nos parvuli, et peccatorum nostrorum spinis cooperti, etsi intelrefugio, id est in Christi fide, salvamur
Abbreviated transcription (Latin):
uerba doctoꝵ exponendo displicat
Quiduͦ aquarũ nomine. nisi sanctissi
angłoꝵ signantur chori: Dequib
scriptũ ÷. Et aquȩ que suꝑ cȩlos sim
laudent nom en dñi. Huius gͦ cęli
superiora dñs in aquis tegit: quia
alta sacri eloquii. id ÷ ea que denati
di uinitatis ueldeȩt̃nif gaudiis nas
nobis adhuc nescientib solis angl
in secreto sunt cognita. Celumen
hoc & coram nobis extenditur. &
tamen inaquis superiora eius con¬
teguntur : quia & quȩdam sacriedi¬
quii iam nobis ꝑ aꝑtionẽ sp̃s ꝑatem
& quedam quȩ solis angłis possunt
ẽẽ manifesta. nobis adhuc seruant
occulta. Dequib tamen occultis iã
partẽ ꝑ spiritalem intellegentiã
sentimus. iam sci sp̃s pignũs acceps
quia hȩc & plene nec dũ cognouimus.
& tamen medullitus am amus: & in
multis spiritalib sensib. quosiam
co nouimus ueritatis pabulo pascim᷑
Dicatur gͦ. quierat scriptus intus &

Expanded text:
per verba doctorum exponendo displicatur. per verba doctorum exponendo displicatur. Quid vero aquarum nomine, nisi sanctissimi angelorum signantur chori? De quibus scriptum est: Et aquae quae super coelos sunt laudent nomen Domini . Hujus coeli superiora Dominus in aquis tegit, quia alta sacri eloquii, id est ea quae de natura divinitatis vel de aeternis gaudiis narrat, nobis adhuc nescientibus, solis angelis in secreto sunt cognita. Coelum ergo hoc et coram nobis extenditur, et tamen in aquis superiora ejus conteguntur, quia et quaedam sacri eloquii jam nobis per apertionem spiritus patent, et quaedam quae solis angelis possunt esse manifesta nobis adhuc servantur occulta. De quibus tamen occultis jam partem per spiritalem intelligentiam sentimus, jam sancti Spiritus pignus accepimus, quia haec et plene necdum cognovimus, et tamen medullitus amamus, et in multis spiritalibus sensibus, quos jam cognovimus, veritatis pabulo pascimur. 31. Dicat ergo: Qui erat scriptus intus et
Abbreviated transcription (Latin):
foris ꝑ hystoriam Intus ꝑspiritda
intellectũ : foris autẽ ꝑsensumlits
simplcem: adhuc infirmantib con¬
gruentẽ. Intus quia inuisibilia ꝓm
foris quia uisibilia ꝓͥceptorũ suo
rectitudine disponie. Intus qui ace
pollicetur. foris autẽ quia terren
contẽpitibilia. qualit̃ sint uł in usi
habenda uł exdesiderio fugienda
p̾cipit. Alia nãq: de secretis̃ cȩlesu
loquitur. alia uero inexteriorib
onib iubet. Et ea quidem quȩ fos
p̾cipit patent: sed illaquȩ deintn
narrat. plana app̃hendi neque unt
Inde scriptũ÷ Extendens cȩlũ sicu
pellem. quitegis inaquis superion
eius. Quid enim cęli nomine nisl
scriptura signatur. Dequa nobil
& sol sapientie. & luna scientiȩ. &
antiquis patrib stelle exemplon
atq uirtutũ lucent: Quod sicut pl
extenditur : quia ꝑscriptores suose
lingua format ũ. ante oculos nr̃os

Expanded text:
foris per historiam. Intus per spiritalem foris per historiam. Intus per spiritalem intellectum, foris autem per sensum litterae simplicem, adhuc infirmantibus congruentem. Intus, quia invisibilia promittit; foris, quia visibilia praeceptorum suorum rectitudine disponit. Intus, quia coelestia pollicetur, foris autem quia terrena contemptibilia qualiter sint, vel in usu habenda, vel ex desiderio fugienda, praecipit. Alia namque de secretis coelestibus loquitur, alia vero in exterioribus actionibus jubet. Et ea quidem quae foris praecipit patent, sed illa quae de internis narrat plene apprehendi nequeunt. Unde scriptum est: Extendens coelum sicut pellem, qui tegis in aquis superiora ejus . Quid enim coeli nomine nisi sacra Scriptura signatur? De qua nobis et sol sapientiae, et luna scientiae, et ex antiquis Patribus stellae exemplorum atque virtutum lucent. Quod sicut pellis extenditur, quia, per scriptores suos carnis lingua formatum, ante oculos nostros
Abbreviated transcription (Latin):
tritici & abiit. Cũ autẽ creuisset
herba & fructũ fecis sec: tunc appa¬
ruerunt &tizania: & reliquaquȩ
caritas ur̃a etiã me re cente remi¬
niscitur. Sed librũ quẽ in uolutum
ostenderat expandit. cũ hoc quod
ꝑ enigmata loquebatur exposuit
dicens. Qui seminauit bonũ semen.
est filius hominis. Ager autem
est mundus. Bonũ uero semen: hi
sunt filii regni. Tizania autem
filii sunt nequã. Inimicus autem
qui seminauit ea: est diabolus.
Messis uero : consum matio scłi est.
Messores autẽ: angłi sunt. Sicut ergo
colliguntur zizania& ignicom¬
burũntur: sic erit in consũ matione
scłi. Inuolutus itaq liber expanditur.
quando hoc quod obscure ꝓlatum
fuerat. ꝑ latitudinem intellectus
aperitur᷑. Hunc in uolutũ librum
ueritas expandit: quando in discipłis
egit quod scriptum ÷ Iunc aperiuit
illis sensum: ut intelligerent screptu¬
ras. Dequo adhuc libro subditur: qui
erat
scriptus intus & foris. Liberenĩsaden
elo quii intus scriptus est ꝑ allegon

Expanded text:
isset herba, et fructum fecisset, tunc apparuerunt et zizania , et reliqua quae charitas vestra etiam me reticente reminiscitur. Sed librum quem involutum 1261 ostenderat expandit cum hoc quod per aenigmata loquebatur exposuit dicens: Qui seminat bonum semen, est filius hominis. Ager autem est mundus. Bonum vero semen hi sunt filii regni; zizania autem filii sunt nequam. Inimicus autem qui seminavit ea est diabolus. Messis vero consummatio saeculi, messores autem angeli sunt. Sicut ergo colliguntur zizania, et igni comburuntur, sic erit in consummatione saeculi . Involutus itaque liber expanditur, quando hoc quod obscure prolatum fuerat, per latitudinem intellectus aperitur. Hunc involutum librum Veritas expandit quando in discipulis egit quod scriptum est: Tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas . 30. De quo adhuc libro subditur: Qui erat scriptus intus et foris. Liber enim sacri eloquii intus scriptus est per allegoriam,
Abbreviated transcription (Latin):
possit intelligi. curbeatus ez echiel
qui ad pͣdicationẽ mittitur esse ex¬
asperans ꝓhibetur. Nisi enĩ adloquen¬
da uerba cũ mittebat᷑ obedirce.
om̃ipotentem dnm sicut popłs de
ꝑ uerso oꝑe. sic ꝓpħa desuo silentio
ex asperas soe. Nam sicut mali ideo
dm̃ exasperant quia loqu̾ntur ut
faciunt mala: ita nonnũ quamboni
exasperant. quia reticent bona
llis itaq culpa ÷ ꝑuersa agere.
istis recta reticere. In hoc ergo cũ
malis etiã boni simul dm̃ exasperañ.
quia cũ ꝑ uersa non increpant. eis
ꝑsuũ silentiũ ꝓ ficiendi licentiam
dimus quȩ ado accipimus: quia
& tribuitur & augetur in nrĩs sensib
cib uitȩ. cũ p̃dicare ceperimus. Vnde ꝓpłia
alius dicit: Os meũ aperui. & at¬
traxi sp̃m. N onenim sp̃m attraher&e.
nisi os aperiret.Quia nisia dpͣ dicam¬
dũ ꝓximis se impender&e. spiritalis
doctrinȩ in eo gr̃a non creuiss&. Eeqͥt᷑.

Expanded text:
possit intelligi cur beatus Ezechiel, possit intelligi cur beatus Ezechiel, qui ad praedicationem mittitur, esse exasperans prohibetur. Nisi enim ad loquenda verba cum mittebatur obediret, omnipotentem Dominum sicut populus de perverso opere, sic propheta de suo silentio exasperasset. Nam sicut mali ideo Deum exasperant quia loquuntur vel faciunt mala, ita nonnunquam boni exasperant, quia reticent bona. Illis itaque culpa est perversa agere, istis recta reticere. In hoc ergo cum malis etiam boni simul Deum exasperant, quia cum perversa non increpant, eis per suum silentium proficiendi licentiam dimus quae a Deo accipimus, quia et tribuitur et augetur in nostris sensibus cibus vitae, cum praedicare coeperimus. Unde propheta alius dicit: Os meum aperui, et attraxi spiritum . Non enim spiritum attraheret, nisi os aperiret, quia nisi ad praedicandum proximis se impenderet, spiritalis doctrinae in eo gratia non crevisset.
Abbreviated transcription (Latin):
irritati creatoris suꝑ p̃uaricationẽ
populi placat. Vnde necesse est. ut
ipse nondebeat agere malũ. quod
solet in populo furorem conditoris
irritare. Propt̃ quod etiã subditur.¬
u autẽ fili hom inis audiquȩcuqͥ
loquar adte: & noli eẽ ex asperans
sicut domus ex asperatrix est Ia :
mala quȩ fieri conspicis. ipse non
fatias : nehoc qđ ꝓhibere nitteris. ipse
cõmittas Omnis & enim prȩdicator
intenta semꝑ debet mentae pensare:
nequim issus ÷ lapsos erigere. ipse
in prauitate operis cũ lap̃sis cadat.
& pauli hłnc apłi sententia feriat
dicentis. in quo alterũ iudicas te ipsũ
condẽpnas. Unde balaam dĩ sp̃ureplet
adloquendũ. sed tamen incarnale
uita suo spũ retentus : de sem&e ipso
lo quitur dicens. Dixit auditor ser¬
monũ dĩ. qui nouit doc trinã altis¬
simi &uisiones omnipotentis uider
quicadens aꝑtos habet oculos Cadens
aptos oculos habuit qui rectũ qđ
dicer& uidit. sed recte uiuere con¬

Expanded text:
irritati creatoris super praevaricatorem irritati creatoris super praevaricatorem populum placat. Unde necesse est ut ipse non debeat agere malum, quod solet in populo furorem conditoris sui irritare. Propter quod etiam subdituru autem, fili hominis, audi quaecunque loquor ad te, et noli esse exasperans, sicut domus exasperatrix est. 26. Id est, mala quae fieri conspicis, ipse non facias, ne hoc quod prohibere mitteris ipse committas. Omnis etenim praedicator intenta semper debet mente pensare ne qui missus est lapsos erigere ipse in pravitate operis cum lapsis cadat, et Pauli hunc sententia feriat dicentis: In quo alterum judicas teipsum condemnas . Unde Balaam Dei spiritu repletus ad loquendum, sed tamen in carnali vita suo spiritu detentus, de semetipso loquitur, dicens: Dixit auditor sermonum Dei, qui novit doctrinam Altissimi, et visiones omnipotentis videt, qui cadens apertos habet oculos . Cadens apertos oculos habuit, qui rectum quod diceret vidit, sed recte vivere con
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse ꝑ eos ille ꝓuocetur adirã
qui eoꝵ corda semꝑ in habitat. N amsic̃
superius dictum ÷. simalos offendimꝰ.
timere minime debemus: quia illis
nr̃aactio displic&. quib nec iustic̾ia
ereatoris plac&. Quid gͦ timendũ:
sinobis ingratisunt qui dõ amabiles
nonsunt Vnde recte nunc dicitur
uerba eoꝵ netimeas. & uultũ eorũ
ne formides : quia domus ex asperans
÷ Ac siaꝑte diceretur. Timendiessent:
nisime insuis actib exasperaraent
Dequib adhuc subditur. Loqueris gͦ
uerbamea adeos. si forte audiantꝰ &
quiescant: quia irritatores sunt.
Omnis quipeccat. quid aliud quam
conditorissui inse iracundiã irritat:
tscimus quia quotiens actu. quotiens
uerbo. quotiens cogitatione delin¬
quimus : am̃ contranos totiens ir¬
ritamus. Sed tamen sustin&: &
dement̃ ex pectat. Per se patientiã.
ppͣdicatores autẽ suos uerbum nobis
ex hortationis p̃rogat. Omnis aut̃
qui recta p̾dicat siauditur: iram

Expanded text:
forte per eos ille provocetur ad iram, forte per eos ille provocetur ad iram, qui eorum corda semper inhabitat. Nam, sicut superius dictum est, si malos offendimus, timere minime debemus, quoniam illis nostra actio displicet, quibus nec justitia creatoris placet. Quid ergo timendum est, si nobis ingrati sunt, qui Deo amabiles noh sunt? Unde recte nunc dicitur: Verba eorum ne timeas, et vultus eorum ne formides, quia domus exas» Ac si aperte diceretur: Timendi essent nisi me in suis actibus exasperarent; de quibus adhuc subditur: « Loqueris ergo verba mea ad eos, si forte audiant et quiescant, quia irritatores sunt. » Omnis conditoris sui in se iracundiam irritat? Et scimus quia quoties actu, quoties verbo, quoties cogitatione delinquimus, Deum contra nos toties irritamus. Sed tamen sustinet, et clementer exspectat, per se patientiam, per praedicatores autem suos verbum nobis exhortationis praerogat. Omnis autem 1260 qui recta praedicat, si auditur, iram
Abbreviated transcription (Latin):
sotietas debeat maloꝵ. nesi foru
corrigi nonualent. adimitation
trahant. Etcũ ipsi asua malitia
non mutantur : eos qui sibi coniui
fuerint ꝑ uertant. U nde paulis
ait. Corrũpunt bonos mores
conloquia mala. Et sicut ꝑsaloms
dicitur. N oli eẽ amicus homini is¬
cundo. nec ambules cũ uiro furios
ne forte discas semitas eius & sumo
scandalũ animȩ tuȩ. Sicut ergo
ꝑ fecti uiri ꝑ uersos ꝓximos non
debent fugere. quia ce eos sepe
ad rectitudinẽ trahunt. & ipsi ad
ꝑ uersitatẽ uiaanũ quã trahund
ita in firmiquiq sotietatẽ declisas
debent prauoꝵs. ne malaquȩ frequa
aspiciunt. & corrigere non ualent
delectentur imitari. Sic en ĩ uerba
ꝓximoꝵ audiendo cotidie sumimis
mente: sicut flando atq respirando.
aerem trahimus corpori. Et sicut malus
aer assiduo flatutractus. inficit corpꝰ.
rea ꝑuersa locutio assidue audita. in¬
Firmantiũ inficit animũ. ut tabesçat
delectatione praui oꝑis. assidui iniqͥ¬
timendi sunt ne o ffendantur: ne

Expanded text:
societas debet malorum, ne si fortasse corrigi non valent, ad imitationem trahant; et cum ipsi a sua malitia non mutantur, eos qui sibi conjuncti fuerint pervertant. Unde Paulus ait: Corrumpunt bonos mores colloquia mala . Et sicut per Salomonem dicitur: Noli esse amicus homini iracundo, nec ambules cum viro furioso, ne forte discas semitas ejus, et sumas scandalum animae tuae . Sicut ergo perfecti viri perversos proximos non debent fugere, quia et eos saepe ad rectitudinem trahunt, et ipsi ad perversitatem nunquam trahuntur, ita infirmi quique societatem declinare debent pravorum, ne mala quae frequenter aspiciunt, et corrigere non valent, delectentur imitari. Sic enim verba proximorum audiendo quotidie sumimus in mente, sicut flando atque respirando aerem trahimus corpore. Et sicut malus aer assiduo flatu tractus inficit corpus, ita perversa locutio assidue audita, infirmantium inficit animum, ut tabescat delectatione pravi operis, et assidui iniqutimendi sunt ne offendantur, ne
Abbreviated transcription (Latin):
sic ꝑ librum quem accepit. scripturȩ
sacre paginȩ de signantur. Liber autẽ
inuolutus ÷ serip̃turȩ sacrȩ eloqui ũ
obscurũ. qđ ꝓfunditate sententiarũ
in uol uitur. ut non facile sensuom̃iũ
penetretur. Sed corã ꝓpħa lib expan¬
ditur: quia coram p̃dicatorib sacri
eloquii obscuritas aperitur. In uolutũ
librũ manus dĩ porrexerat : cum
apłis dicebat. Simile factũ ÷ regnũ
cȩlorũ homini qui sem inauit bonũ
semen in agrosuo. Cum autẽ dorm ireᷤ

Expanded text:
sic per librum quem accepit Scripturae sacrae paginae designantur. Liber autem involutus est Scripturae sacrae eloquium obscurum, quod profunditate sententiarum involvitur, ut non facile sensu omnium penetretur. Sed coram propheta liber expanditur, quia coram praedicatoribus sacri eloquii obscuritas aperitur. Involutum librum manus Dei porrexerat, cum apostolis dicebat: Simile factum est regnum coelorum homini qui seminavit bonum semen in agro suo. Cum a
Abbreviated transcription (Latin):
dices adeos. Hecdicit dñs ds̃. Acsi
aꝑte diceretur. Quia exte despicu
ex meauoce necesse ÷ ut loquaris¬
N mecont̾emnaris ipse quimitteri
uerbamea ꝓferens. ostende quin

Expanded text:
dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus. Ac si aperte diceretur: Quia ex te despicieris, ex mea voce necesse est ut loquaris. Ne contemnaris ipse qui mitteris; verba mea proferens, ostende qui
Abbreviated transcription (Latin):
una culpa suꝑ biȩ̃. quia puaricati
sunt pactũ Ecce altera obstinati¬
onis : quia usq addiem hanc. fcce
ininiquitate filiors culpa grauis
impudentiȩ: quia dura facie qm̃
mala quȩ faciunt. iam nec erubes¬
cunt: & nũquã uł post culpas
ad penitentiã redeunt quia m¬
domabili corde sunt. Cum uero
tantȩ prauitatis tantȩq obstinatio¬
nis sint hi ĩ ad quos ꝓpħa mittitir

Expanded text:
una culpa superbiae, quia praevaricati sunt pactum. Ecce altera obstinationis, quia usque ad diem hanc. Ecce, in iniquitate filiorum, culpa gravis impudentiae, quia dura facie, quoniam mala quae faciunt jam nec erubescunt, et nunquam vel post culpas ad poenitentiam redeunt, quia indomabili corde sunt. Cum vero tantae pravitatis tantaeque obstinationis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfide ꝑcipienda faciebat. Nã cui
ab angło dicitur. orationes tuȩ &
elemõsinȩ tuȩ ascenderunt in me¬
moriam in cons pectudĩ. & mox ꝓ
eadem ascensione p̃cipitur ut ad
sy monem mittat. qui ei ueniens
p̃dicare debeat: constat quia hoc
petiit. unde meruit exaudiri.

Expanded text:
pro fide percipienda faciebat. Nam cui pro fide percipienda faciebat. Nam cui ab angelo dicitur: Orationes tuae et eleemosynae tuae ascenderunt in memoriam in conspectu Dei , et mox pro eadem ascensione praecipitur ut ad Simonem mittat, qui ei veniens praedicare debeat, constat quia hoc petiit, unde meruit exaudiri.