comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gorib in meroribus. ut quid me con¬
turbas oanima : quis dicit cuidicit:
animȩ dicit Om̃s nouimꝰ planũ ẽ enĩ
adillã directus ẽ sermo Vt quidtrii¬
tis es anima mea. & ut quid contur¬
bas me: quȩritur ꝑsonaloquens:
Nũquid caro ammȩ loquit᷑. cũ carosie
anima non loquatur : propriũ enĩ
magis ẽ. ut anima carnẽ alsoquatur
quia nondix̃ quare tristis escaro:¬

Expanded text:
guoribus, in moeroribus, utquid me conguoribus, in moeroribus, utquid me conturbas, o anima? Quis dicit? cui dicit? Animae dicit, omnes novimus; planum est enim, ad illam directus est sermo. Utquid tristis es, anima mea, et utquid conturbas me? Quaeritur persona loquens. Numquid caro animae loquitur, cum caro sine anima non loquatur? Proprium enim magis est, ut anima carnem alloquatur, quia non dix
Abbreviated transcription (Latin):
psallimꝰ uel potius cantamꝰ. uł citha¬
ritamus : Quando dicebat apłs euan¬
gelizare sep̃dicare euangelium
eoto orbe termrũ ex p̃ceptode i
quia illud euangeliũ seneq: ab homin
Cũ uero dicebat gloriamur intribu¬
lationibus scientes quia tribulatio
patientiã oꝑatur. pacientia ꝓbationẽ.
ꝓbatio spem : cythara sonabatꝰ ex infe¬
riore quidẽ. sed tam̃ dulcit̃. Om̃is enĩ
patientia dulcis ẽ. dõ. Siaut̃ in ipsis
tribulationibus defeceris : cytharam
fregeris: Quare ergo modo dix̃ con¬
fite bortibi incithara: propt̃ illud qđ
dixerat quaretristis incedo dũ affli¬
git me inimicꝰ : Patiebatur enĩ quid¬
dã ex inferiore afflictione & in eo
onibus  Et quia sine tribulatione eẽ
non poterat : pacientiã dõ debebat:
rursus ad animã suã ut ex inferiore
illo ligno sonoro capiat sonũ Vt quid
triscis es anima mea. & ut quid contur¬
basme  In tribulationibus sũ in an¬

Expanded text:
psallimus, vel potius cantamus et cithapsallimus, vel potius cantamus et citharizamus. Quando dicebat Apostolus evangelizare se, et praedicare Evangelium toto orbe terrarum ex praecepto Dei; quia illud Evangelium se non ab hominicum vero dicebat, Gloriamur in tribulationibus; scientes quia tribulatio patientiam operatur, patientia probationem, probatio spem ; cithara sonabat ex inferiore quidem, sed tamen dulciter. Omnis enim patientia dulcis est Deo. Si autem in ipsis tribulationibus defeceris, citharam fregisti. Quare ergo modo dixit: Confitebor tibi in cithara? Propter illud quod dixerat: Utquid tristis incedo, dum affligit me inimicus? Patiebatur enim quiddam ex inferiore afflictione, et in eo ribulationibus: et quia sine tribulatione esse non poterat, patientiam Deo debebat, rursus ad animam suam, ut ex inferiore illo sonoro ligno capiat sonum: Utquid tristis es, inquit, anima mea, et utquid conturbas me? In tribulationibus sum, in lan
Abbreviated transcription (Latin):
lere siquis norit cytharitare:
Sed quia psalteriũ illud organum
dicitor quod de superiore parte habet
tes tudinẽ. illud scilic& timphanũ & con¬
cauũ lignũ cuichordȩ innitentes re¬
sonant. Cythara uero id ipsũ lignũ
cauũ & sonorũ ex inferiore parte
hab& discernendas oꝑa nr̃a: Quando¬
inpsalterios. quando incythara ut raq
tam̃ placita dõ & suauia eiꝰ auditui
Quando ergo ex p̃ceptis dĩ aliquiđ agi¬
mꝰ : iussis eiꝰ obtẽperantes & ob audien¬
tes adimplenda p̃cepta eiꝰ. Ulbi faci¬
mꝰ & non patimur : psalteriũ ẽ. Faciunt
enĩ ita & angłi : non enĩ aliquid patiun¬
tur: Cũ aut̃ aliquid patimur tribula¬
tionũ. tẽptationũ scandalorũ in hac
terra. quia non patimur nisi ex in fe¬
riore parte . id .ẽ. exeo quod morta¬
quid dã tribulationũ debemꝰ. & quia
patimur multa ab eis qui non sunt
desuꝑ cythara ẽ. Uenit enĩ sonus sua¬
uis ex inferiore parte. patimur &.

Expanded text:
lere, si quis norit citharizare. lere, si quis norit citharizare. Sed quia psalterium istud organum dicitur, quod de superiore parte habet testudinem; illud scilicet tympanum et concavum lignum cui chordae innitentes resonant: cithara vero idipsum lignum cavum et sonorum ex inferiore parte habet: discernenda sunin psalterio sint, quando in cithara, utraque tamen placita Deo et suavia ejus auditui. Quando ergo ex praeceptis Dei aliquid agimus, jussis ejus obtemperantes et obaudientes ad implenda praecepta ejus; ubi facimus et non patimur, psalterium est. Faciunt enim ita et Angeli: non enim aliquid patiuntur. Cum autem aliquid patimur tribulationum, tentationum, scandalorum in hac terra; quia non patimur nisi ex inferiore parte, id est ex eo quod mortaquiddam tribulationum debemus, et quia patimur multa ab eis qui non sunt desuper, cithara est. Venit enim sonus suavis ex inferiore parte: patimur et
Abbreviated transcription (Latin):
domꝰ cohabitantiũ. & tab naculũ pere¬
grinantiũ & militantiũ: Eũ audis tab¬
naculũ : bellũ intellige. hostẽ caue:
Domus aut̃ quiderit: Beati quiha
lũ & positi in monte scõ eiꝰ quã spem
gerimus: Et intro ibo inquit ad al¬
ta redei : Est enĩ quod dã sublime alta¬
re inuisibile  quo non accedit iniustꝰ
Ad illud altarẽ illi solus accedit: qui
ad istũ securꝰ accedit Illic inueniet uitã
suã : quiinisto discernit causam suam
Et introibo ad altare deidemonte scõ
ibi sacrificiũ ipse quintrat assume¬
tur in holocaustũ. introibo in domũ
ddm̃ inquit quilȩtificat iuuentutem
meã. Iuuentus nouitatẽ significat.
qui contris tauit uetus tatẽ meam:
Incedo modo tristis inuetus tate :
tunc autẽ stabo gauobens innouitate:
Confitebortibi incythara ds̃ m̃s¬
incithara : nec semꝑ in psalterio:
Duohaet organa musicorũ habent
& significat oꝑa quȩdã nr̃a corpora¬
lia : Vltrũq bona siquis norit psal¬

Expanded text:
domus cohabitantium: est et tabernaculum peregrinantium et militantium. Cum audis tabernaculum, bellum intellige, hostem cave. Domus autem quae erit? Beati qui halum, et positi in monte sancto ejus, quam spem gerimus? Et introibo ad altare Dei. Est enim quoddam sublime altare invisibile, quo non accedit injustus. Ad illud altare ille solus accedit, qui ad istud securus accedit: illic inveniet vitam suam, qui in isto discernit causam suam. Et introibo ad altare Dei: de monte saibi sacrificium est, ipse qui intrat assumetur in holocaustum. Et repetit aliis Ad Deum qui laetificat juventutem meam. Juventus novitatem significat: qui contristavit vetustatem meam. Incedo enim modo tristis in vetustate, tunc autem stabo gaudens in novitate. Confitebor tibi in cithara, in cithara, nec semper in psalterio. Duo haec organa musicorum habent t significat opera quaedam nostra corporalia. Utrumque bonum, si quis norit psal
Abbreviated transcription (Latin):
dixc̃ Quidretribuã dño ꝓomĩbus
quȩ retribuit michi : Etꝰ inuenit qͣsi
aliquid Calicẽ salutaris accipiam
et nom̃ dñi inuocabo Hoc illi repen¬
dis quia calicẽ salutaris accipis. et
nom̃ dñi inuocas. Quis tibi dedit ipsũ
Inuenis quid dõ des. quod ab illo non
acceperis & retuleris grãm: Sed
caue nedũ quȩris qđ illi retribuas
quod ab illo ñ acceperis. inuenies. solũ mͦ¬
peccatũ tuũ Hoc plane ab illo non acce¬
pisti : sed nec eidare debes Ioc dede¬
r̃ iudei retribuer̃ mala ꝓbonis: Acce¬
per̃ ab eo pluuiã. & fructũ nondeder̃
sed spinas dolorũ: Ergobonũ quicqͥd¬
inte uolueris da redõ : nonte in uenis
accepisse nisi adõ: Ipsa ẽ grã diffusa
in labiis: Fecit te : gratiste fecit : non
enierat cui p̃staret ante quã faceret:
Perieras quȩ siuit te : & inuentũ reuo¬
cauitte: Preterita ñ inputauit: fu.¬
tura ꝓmisit: Tere diffusa ẽ. gr̃ã in la

Expanded text:
dixit: Quid retribuam Domino pro omnibus dixit: Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Et invenit quasi aliquid: Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo . Hoc illi rependis, quia calicem salutaris accipis, et nomen Domini invocas? Quis tibi dedit ipsum t. Inveni quid Deo des, quod ab illo non acceperis; et retuleris gratiam. Sed cave ne dum quaeris quid illi retribuas, quod ab illo non acceperis, invenias, sed peccatum tuum. Hoc plane ab illo non accepisti, sed nec ei dare debes. Hoc dederunt Judaei, retribuerunt mala pro bonis; acceperunt ab eo pluviam, et fructum non dederunt, sed spinas dolorum. Ergo bonum quidquid volueris in te dare Deo, non te invenis accepisse nisi a Deo. Ipsa est gratia Dei diffusa in labiis. Fecit te, gratis te fecit. Non enim erat cui praestaret antequam faceret. Perieras, quaesivit te; et inventum revocavit te. Praeterita non imputavit, futura promisit. Vere diffusa est gratia in la
Abbreviated transcription (Latin):
in labiis tuis Merito michi sub uentũ ẽ.
quia condelector legidei scđm interi¬
orẽ bominẽ. Sed alia lex inm̃bris meis
repugnat legimentis meae. & capti¬
uũ meducit inlege peccatiquȩ ẽ. inm̃¬
bris meis : Mise rego homo quis me libe¬
gr̃a in labiis tuis Clenit nobis cũ uerbo
grãe & cũ osculo gr̃ae : Quidista gr̃a dul¬
cius. quo ꝑtinet ista gr̃a : beatiquorũ
remis sȩs̃ iniquitates. et quorũ tectas
peccata : Si seuerus iudex ueniret.
nec afferret istã gram diffusam in la¬
biis suis. quis desalute aliquid sꝑaret.
quis sibi boc nontimeret qđ peccatori
debebatur : Ille ueniens cũ gr̃a non
exigit qđ debebatur. soluit quod non
debebat. Nonenĩ ñ peccator debebat
mortẽ. aut uero tibi peccatoridebe¬
batur . nisi supplicium : debitatua di¬
misit. & indebita sua ex soluit: Mag¬
nagr̃ã : Quare gr̃a : quia gratis data :¬
Propterea tibi grates ageredebet
referre non lict non enĩ potes
Quȩ rebat ille quid retribueret : &

Expanded text:
in labiis tuis. Merito mihi subventum est, quia condelector legi Dei secundum interiorem hominem. Sed alia lex in membris meis repugnat legi mentis meae, et captivum me ducit in lege peccati, quae est in membris meisergo gratia in labiis tuis. Venit nobis cum verbo gratiae, cum osculo gratiae. Quid ista gratia dulcius? Quo pertinet gratia ista? Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Si severus judex veniret, nec afferret istam gratiam diffusam in labiis suis, quis de salute aliquid speraret? Quis non sibi hoc timeret quod peccatori debebatur? Ille veniens cum gratia, non exegit quod debebatur, solvit quod non debebat. Num enim non peccator debebat mortem? Aut vero tibi peccatori debebatur, nisi supplicium? Debita tua dimisit, et indebita sua exsolvit. Magna gratia. Quare gratia? Quia gratis. Propterea tibi gratias agere licet, referre non licet; non enim potes. Quaerebat ille quid retribueret, et
Abbreviated transcription (Latin):
erat reginȩ aeccła. uultus erat
reginȩ obsequii filiarũ tiri. idẽ. diui¬
tũ ad orantium in munerib uultũ
tuũ dep̃cabuntur diuites plebis
Et quide p̃cabuntur uultum : et
cuius uultũ de p̃cabuntur : Om̃s
una sponsa om̃s una regina. mat̃¬
mosinȩ ad iactantidon hominum.
undedicit ipse d ñs. Eauete facere
iustitiã ur̃am corã hominibus: ut ui¬

Expanded text:
erat reginae Ecclesia, vultus erat erat reginae Ecclesia, vultus erat reginae obsequium filiarum Tyri, id est, divitum adorantium in muneribus. Vultum tuum deprecabuntur divites plebis. Et qui deprecabuntur vultum, et cujus vultum deprecabuntur, omnes una sponsa, omnes una regina, mater etemosynae ad jactantiam hominum, inde dicit ipse Dominus: Cavete facere justitiam vestram coram hominibus ut vi
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit dicere Uultũ tuũ de p̃cabut᷑
diuites plebis. haefiliȩ tiri ad orantes
inmuneribls diuites s̃ plebis. quos
ille allo quitur amicus sponsi Precipe
diuitibus huius mundi non suꝑbe sape¬
re. neq sꝑare in incerto diuitiarũ
sed indõ uiuo qui prestat nob ab uN
dant̃ om̃ia ad fruendũ Diuites sint
in operibus bonis facile tribuent.
cõmunicent. adorent inmunerib
sed non ꝑdunt. securiponant ubi sẽꝑ
inuenient. Thesaurizent sibi fun.¬
dam̃tũ bonũ infuturũ : ut ad p̃hen¬
dant uerã uitã. ad orando in mune¬
ribus uultũ tuũ de p̃cabuntur diui
& ibi elemosinas faciunt neextra
fiant. id ẽ. ne extra positifiant. inaec.¬
ła faciant: Uultus enĩ sponsȩ huius
& reginȩ proderit facientibus
Propterea illiquires suas uende bart
uultũ reginȩ huius dep̃cantes in mu¬
neribus ueniebant : & ea quȩ por¬
tabant adpedes apłorũ ponebant.
teruebat dilectio in aecła. uultus

Expanded text:
voluit dicere: Vultum tuum deprecabuntur voluit dicere: Vultum tuum deprecabuntur divites plebis. Hae filiae Tyri adorantes in muneribus, divites sunt plebis, quos ille alloquitur amicus sponsi: Praecipe divitibus hujus mundi, non superbe sapere, neque sperare in incerto divitiarum; sed in abundanter ad fruendum: divites sint in operibus bonis, facile tribuant, communicent. Adorent in muneribus; sed non perdunt: securi ponant ubi semper inveniant. Thesaurizent sibi fundamentum bonum in futurum, ut apprehendant veram vitam . Adorando in muneribus, vultum tuum deprecabuntur. Ad et ibi eleemosynas faciunt. Ne extra fiant, id est, ne extra positi fiant, in Ecclesia faciant. Vultus enim sponsae hujus et reginae proderit facientibus. Propterea illi qui res suas vendebant, vultum reginae hujus deprecantes in muneribus veniebant; et ea quae portabant, ad pedes Apostolorum ponebant . Fervebat dilectio in Ecclesia, vultus
Abbreviated transcription (Latin):
ibierit &cor tuũ Uenite cũ mune.¬
ribus: date elemosinas. & om̃ia munda
s̃ uobis Uenite cũ mieribus ad eum
Ad illud tẽplũ quoderat ante umbra
futuri ueniebatur cũ thesauris. cũ ari¬
ctibus cũ hyrcis: cũ diuersis quibrisq: anic¬
malibus aptis ad sacrificiũ in illo sangui¬
ne aliud fieret. aliud significatseturꝰ:
Modo iã ipse sanguis quẽ figurabant
illa omĩa. uenit rex ipse & ipse mune¬
rauult : Que munera : elemosinas: Ip.¬
se ẽ. enĩ iudicaturus & ipsemunera
inputabit quibus dã Uenite inquit be¬
nedicti patris mei ꝑcipite regnũ. quod
uobis paratũ ẽ. ab origine mundi: Qua
& uestistis me : Hospes. & ad duxistis me
infirmus & in carcere : & uisitastis me:
Haec s̃ munera in quibus ad orant filiȩ
tiriregem : Quia cũ dicerent quando
ex minimis meis fecistis: michi fecistis.
Ad orabunt eũ filiȩ tyrimmunerib
Et quȩ s̃ filiȩ tyri & quomodo ado¬
rant in muneribus planius illud

Expanded text:
illic erit et cor tuum . Venite cum muneillic erit et cor tuum . Venite cum muneribus: Date eleemosynas, et omnia munda sunt vobis . Venite cum muneribus ad eum Ad illud templum quod erat ante umbra futuri, veniebatur cum tauris et arietibus, cum hircis, cum diversis quibusque animalibus aptis ad sacrificium, ut in illo sanguine aliud fieret, aliud significaretur. Modo jam ipse sanguis, quem figurabant illa omnia, venit: venit Rex ipse, et ipse munera vult. Quae munera? Eleemosynas. Ipse est enim judicaturus, et ipse munera imputabit quibusdam. Venite, inquit, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi. Quarui, et vestistis me; hospes, et adduxistis me; infirmus et in carcere, et visitastis me. Haec sunt munera in quibus adorant filiae Tyri regem: quia cum dicerent, Quando ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . 28. Adorabunt eum filiae Tyri in muneribus. Et quae sunt filiae Tyri, et quomodo adorabunt eum in muneribus, planius illud
Abbreviated transcription (Latin):
bunt filiȩ tyri inmuneribus Filiȩ
tiri filiȩ gentium a parte ad totum
tyrũ uicmã tunc huic terrȩ ubi ꝓphe.¬
tia erat significabat gentes creditu¬
ras xp̃o Inde erat chananea : quȩ
primo canis appellata ẽ. Nã ut no¬
ueritis quia inde erat : euangeliũ
sicloquitur Secessit in partes thiri
& sidonis : & ecce mulier chananea
narrantur quia canis erat apud pa¬
trẽ suũ & inpopulosuo sed clamando
& ueniendo adistũ regẽ decoram
facientẽ & credendo in illum quid
meruit audire : O mulier magna
ẽ. fides tua: Concupiuit rex ipetiem
tuã : ad orabunt eũ filiȩ tiri in munerib
Quibus muneribus : sic ad se uult uenire
rexiste thesauros suos impleriuult.
& ipsedonauit unde inpleantur & uo
re interra. ubi tinea & rubigo exter¬
minat. &ubi fures effodiunt᷑ & furan¬
tur: Sed thes aurizate uobis thesauros
incȩlo ubineq: fur. neq: tinea corrum¬
pit. Ubi enĩ fuerit thesaurus tuus.

Expanded text:
bunt filiae Tyri in muneribus. Filiae bunt filiae Tyri in muneribus. Filiae Tyri, filiae Gentium: a parte ad totum. Tyrus vicina huic terrae ubi prophetia erat, significabat Gentes credituras Christo. Inde erat illa Chananaea, quae primo canis est appellata, Nam ut noveritis quia inde erat, Evangelium sic loquitur: Secessit in partes Tyri et Sidonis, et ecce mulier Chananaea narrantur. Quae primo canis erat apud patrem suum et in populo suo, clamando et veniendo ad istum regem, decora facta credendo in illum, quid meruit audire? O mulier, magna est fides tua . Concupivit rex speciem tuam. Et adorabunt eum filiae Tyri in muneribus. Quibus muneribus? Sic ad se vult veniri rex iste, et thesauros suos impleri vult: et ipse donavit unde impleantur, et a os in terra, ubi tinea et rubigo exterminat, et ubi fures effodiunt et furantur: sed thesaurizate vobis thesauros in coelo, ubi neque fur neque tinea corrumpit. Ubi enim fuerit thesaurus tuus,
Abbreviated transcription (Latin):
populũ tuũ & domũ patris tui. Qm̃¬
concupiuit rex speciẽ tuam Quã spe¬
tiem. nisiquã ipse fecit : concupiuit
spetiem: Cuius spetiem : peccatricis.
iniq̃ impiȩ: Qualis erat apud patrẽ
diabolũ. & apud populũ suum :: non .
sed dequa dicitur Quȩẽ. ista quȩ ascen¬
dit de albata : ante ergo non alba :
postea dealbata Quia sifuerint pec.¬
cata ur̃a sicut fȩnitiũ : tanquã niue
dealbabuntur : Concupiuit rex spe¬
tiẽ tuam. Quis rex : Quia ipse ẽ. inqͥt¬
dñs ds̃ tuus. Lã uide si non debes dimit¬
tere patrẽ tuũ illũ. & populũ illum
tuum & uenire ad regẽ istũ dñm dm̃¬
tuum: Ds̃ tuus ẽ. rex tuus ẽ. rextuus.
& ipse ẽ sponsus tuus Reginubis dõ
abillo ditata. ab illo decorata. abillo
redẽpta. ab illosanata Quic quid ha-¬
bes unde illi placeas : ab illo habes
Et adorabunt eum filiȩ tiri in muneri¬
bus: Ipsũ regentuũ dm̃ tuum ad ora¬

Expanded text:
populum tuum, et domum patris tui. populum tuum, et domum patris tui. concupivit rex speciem tuam. Quam speciem, nisi quam ipse fecit? Concupivit speciem. Cujus speciem? Peccatricis, iniquae, impiae, qualis erat apud patrem diabolum, et apud populum suum? Non, sed de qua dicitur: Quae est ista quae ascendit dealbata ? Antea ergo non erat alba, postea dealbata. Quia si fuerint peccata vestra sicut phoenicium, tanquam nivem dealbabo . Concupivit rex speciem tuam. Quis rex? Quia ipse est Dominus Deus tuus. Jam vide si non debes dimittere patrem tuum illum, et populum tuum illum, et venire ad regem istum, Deum tuum: Deus tuus est, rex tuus est. Rex tuus, et ipse est sponsus tuus. Regi nubis Deo, ab illo dotata, ab illo decorata, ab illo redempta, ab illo sanata. Quidquid hahes unde illi placeas, ab illo habes. 27. Et adorabunt eum filiae Tyri in muneribus. Ipsum regem tuum Deum tuum adora
Abbreviated transcription (Latin):
et credider̃. Cleniat ergodegentib¬
regina inuestitu de aurato circũ amic¬
ta uarietate Ueniat agentibus ue.¬
niat amicta omĩbus linguis inunita.¬
te sapientiȩ: Dicitur ei Audi filia
& uide: Sinon audieris : ñ uidebis
Audi ut mundus corꝰ. fide. sicut apłs
ait in actibus apłorũ. fide mundans
cordaeorũ. Ad hoc enĩ audiuimus qđ
credamus ante quã uide amus : &cre¬
dendocormunde mus unde uidere
possimus. Audi ut credas : munda
cor fide: Et cũ cormunda uero quid
uidebo: Beati enĩ mundicordes
qm̃ ipsidm̃ uidebunt Audifilia & ui.¬
de : Et inclina aurẽ tuã. parũ ẽ.au.¬
di.humilit̾ audi. inclina aurẽ tuam.
Et obliuiscere populũ tuum. & domũ
patris tui Erat populus quidã. &do
inquonatus ẽ. habens regẽ diabolũ.
obliuis cere populũ tuũ & domũ pa.¬
tris tui Fȩdã te ille genuit: cũ pec¬
catricẽ fecit Pulcrãte iste regene¬
rat : quiius tificat impiũ. Obliuis cere

Expanded text:
ntibus in vestitu deaurato, circumamicta varietate: veniat ex Gentibus, veniat circumamicta omnibus linguis, in unitate sapientiae; dicatur ei, Audi filia, et vide. Si non audieris, non videbis. Audi ut mundes cor fide, sicut Apostolus ait in Actibus Apostolorum: Fide mundans corda eorum . Ad hoc enim audimus quod credamus, antequam videamus, ut credendo cor mundemus, unde videre possimus. Audi, ut credas, munda cor fide. Et cum cor mundavero, quid videbo? Beati mundo corde, quia ipsi Deum videbunt . Audi, filia, et vide; et inclina aurem tuam. Parum est audi, humiliter audi: Inclina aurem tuam. Et obliviscere populum tuum et domum patris tui. Erat populus quidam, et diae, habens regem diabolum.Obliviscere populum tuum et domum patris tui. Foedam te ille genuit, cum peccatricem fecit: pulchram te iste regenerat qui justificat impiam. Obliviscere
Abbreviated transcription (Latin):
nos illos ut patres: illinos ut filios &
uox una paterna alloquitur unicam
Prius audi : postea uide Clentum ẽ.
enĩ ad nos cũ euangelio : & p̃dicatũ ẽ.
nobis quod nondũ udemꝰ. & audiendo
credidimus. & credendo uidebimus.
sicut dicit ipse sponsus ad prophetã.
Popłs quẽ non cognoui seruiit michi:
in auditu obȩdiuit michi Quid ẽ. iN
obauditu auris : quia non uidit Wide

Expanded text:
nos illos ut patres, illi nos ut filios, et nos illos ut patres, illi nos ut filios, et vox una paterna alloquitur unicam Prius audi, postea vide. Ventum est enim ad nos cum Evangelio, et praedicatum est nobis quod nondum videmus, et audiendo credidimus, credendo videbimus; sicut dicit ipse sponsus apud Prophetam: Populus quem non cognovi, servivit mihi; in obauditu auris obedivit mihi . Quid est, in obauditu
Abbreviated transcription (Latin):
adunitatẽ fidĩ. Inueste ista uari¬
etas sit nonscis sura : Ecce uarietatẽ
intelleximꝰ diuersitate linguarũ:
& uestẽ intelleximus propter un¬
tatẽ : In ipsa uarietate aurũ. qđ ẽ
ipsa sapientia Quȩlibet sit uarie.¬
tas linguarũ : unũ aurũ p̃dicatur.
ñ diuersũ aurũ. sed. uarieta tesde.
auro Eandẽ quippesapientiã. ean¬
dẽ doctrinã & sapientiã om̃s lin.¬
guȩ p̃dicant Uarietas in linguis
aurũ insententiis: Allo quitur ꝓpheta
reginã istã : Libent̃ enĩ illi cantat
& ũnus quisq nr̃m. sitam̃ nouerimꝰ
ubisimꝰ & ad illud corpꝰ ꝑtinere co.¬
nemur. & fide & speꝑtineamus
uniti in m̃bris xp̃i Nosenĩ alloqͥtur:
Aa difilia & uide: Allo quitur eam tanꝗ
unus de patribus quia filie regũ sunt
Et si allo quatur propheta. & si allo qua¬
tur apłs tanquã filiam: Sic enĩ dicimꝰ.
patres nr̃i ꝓphetȩ. patres nr̃i apłi: Si.

Expanded text:
ad unam fidem. In veste ista variad unam fidem. In veste ista varietas sit, scissura non sit. Ecce varietatem intelleximus de diversitate linguarum, et vestem intelleximus propter unitatem in ipsa varietate. Aurum quid est? Ipsa sapientia. Quaelibet sit varietas linguarum, unum aurum praedicatur, non diversum aurum, sed veritas de auro: eandem quippe sapientiam: eandem doctrinam et disciplinam omnes linguae praedicant. Varietas in linguis, aurum in sententiis. Alloquatur propheta reginam istam, libenter enim illi cantat, et unusquisque nostrum; si tamen noverimus ubi sumus, et ad illud corpnemur, et fide et spe pertineamus uniti in membris Christi. Nos enim alloquitur: Audi, filia, et vide. Alloquitur eam tanquam unus de patribus, quia filiae regum sunt: etsi alloquatur propheta, etsi alloquatur apostolus, tanquam filiam sic enim dicimus, Patres nostri Prophetae, patres nostri Apostoli: si
Abbreviated transcription (Latin):
ec ce hartago. ec ce aliȩ & aliȩ ciuita¬
tes fili ȩregũ s̃. & delectauer̃ regem
inbonot reipsius & exomibus
fit una quȩdã regina. Quale carm̃
nuptiale: Ecce inter carmina hylari¬
tatis plena. procedit & ipsa sponsa
Sponsus & enĩ ueniebat ipse descri.¬
bebatur. in illo erat omis intentio nr̃a:
Procedat & ista Adstitit regina adex¬
ñ stabit : stabit enĩ quȩdã asinistris
cuidicetur Uade inignẽ aet̾num
Ad extris autẽ stabit cuidicetur:
Clenite benedicti patris mei ꝑ cipite
regnũ qđ uobis paratũ ẽ. ab origine
mundi Adstitit regina adextris
reginȩ huius quis ẽ : et p̃ciosus ẽ
& uarius ẽ. sacramenta doctrinȩ in.
linguis omibus uariis: Alia lingua
africa. alia sira. alia greca. alia
hebrea. alia illa & illa faciunt istȩ
linguȩ uarietatẽ uestis reginȩ ipsiꝰ
Quomodo autẽ om̃is uarietas uestis
inunitate c̃cordat : sic & om̃s linguȩ

Expanded text:
ecce Carthago, ecce aliae et aliae civitaecce Carthago, ecce aliae et aliae civitates filiae regum sunt; et delectaverunt regem suum in honore ipsius; et ex omnibus fit una quaedam regina. 24. Quale carmen nuptiale? Ecce inter cantica hilaritatis plena, procedit et ipsa sponsa. Sponsus enim veniebat, ipse describebatur, in illum erat omnis intentio nostra: procedat et ista. Astitit regina a dex. Stabit enim quaedam et a sinistris, cui dicetur: Vade in ignem aeternum. A dextris autem stabit, cui dicetur: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi . Astitireginae hujus quis est? Et pretiosus est, et varius est: sacramenta doctrinae in linguis omnibus variis. Alia lingua afra, alia syra, alia graeca, alia hebraea, alia illa et illa: faciunt istae linguae varietatem vestis reginae hujus. Quomodo autem omnis varietas vestis in unitate concordat, sic et omnes linguae
Abbreviated transcription (Latin):
appellatur. seruet hoc legiamũ Paulꝰ
uolentes appellari ex nomine suo :
reuocat: Nũ quid paulus ꝓuobis cruci¬
fixus ẽ : ad de functũ aspicite: Nũqͥd
paulus ꝓuobis crucifixus ẽ  Et quid
ergo quando illos generasti. qđ si nom̃
filiȩ regũ in honore tuo : Tenete serua¬
te in honoretuo. Hoc ẽ. babere uestem
nuptialẽ. illius honorẽ. illius głamquȩ¬
rere Intelligite etiã filias regum
bus constitutȩ sunt : et ad omib: eburꝰ¬
neis diuitib: suꝑ bis. elatis. filiȩ regum
delectauerte in honore tuo. quiã non
quȩ sier̃ bonorẽ patrũ suorũ sed quo̧¬
sier̃ bonorẽ suum Ostendatur michi
romȩ in honore tanto tẽplũ romuli. in
quantũ hic ibi ostendo memoriã petri
In petro quis hondratur. nisi ille de funo¬
tus prbnobis : sumus enĩ xpĩani : non
petriam Et sinati ꝑ fratrem de fimti.
tam̃ cognominati nomine de functi
Perillũ nati : sed illinati : Ecce roma

Expanded text:
appelletur. Servat hoc legitimum Paulus: appelletur. Servat hoc legitimum Paulus: volentes appellari ex nomine suo, revocat: Numquid id Paulus pro vobis crucifixus est? Ad defunctum aspicite, Numquid Paulus pro vobis crucifixus est? Et quid ergo? Quando illos generasti, quid si nomfiliae regum in honore tuo. Tenete, servate, in honore tuo. Hoc est habere vestem nuptialem, illius honorem, illius gloriam quaerere. Intelligite etiam filias regum, bus conditae sunt: et a domibus eburneis, divitibus, superbis, elatis. Filiae regum delectaverunt te in honore tuo: quia non quaesierunt honorem patrum suorum, sed quaesierunt honorem tuum. Ostendatur mihi Romae in honore tanto templum Romuli, in quanto ibi ostendo memoriam Petri. In Petro quis honoratur, nisi ille defunctus pro nobis? Sumus enim Christiani, non Petriani. Etsi nati per fratrem defuncti, tamen cognominati nomine defuncti. Per illum nati, sed illi nati. Ecce Roma,
Abbreviated transcription (Latin):
cramentũ ꝑtinet qđ scriptũ ẽ. in le¬
ge : Simortuus fuerit frat̃. accipi¬
at uxore eiꝰ fr̃ eiꝰ : & suscit& sem̃ fr̃i
Dic fr̃ĩbus meis Dixro & in psalmo.¬
ł narrabo nom̃tuũ fr̃ib: meis: Mortu¬
absentauit secorpore : susceper̃ fr̃s
eiꝰ uxorẽ eiꝰ. p̃dicationẽ euangelii.
generaturi filios. Non ꝑseipsos sed p
euangelium. propt̃ nom̃ fr̃is In xp̃o
nom̃ fr̃is: ego uos genui. Itaq suscitan¬
quod genuerant ñ paulia nos aut pe.¬
trianos sed xp̃ia nos nomina ueruN
Elidete sinon iste sensus uigitlat
& in his uersibus Eũ enĩ diceret ado¬
mibus eburneis: dix̃ deregalibus am.¬
plipuleris lenib: qualias corda sc̃orũ.
sub iecit . Ex quibus delectauer̃ te filiȩ
regũ inhonore tuo. Filiȩ quidẽ regum:
filiȩ apłorũ tuorũ. Sed in honore tuo:
quia sem̃ illi suscitauer̃ fr̃i suo. Idõ quos
De functo nas catur. de functi nomine

Expanded text:
cramentum pertinet quod scriptum est in Lecramentum pertinet quod scriptum est in Lege: Si mortuus fuerit frater, accipiat uxorem ejus frater ejus, et suscitet semen fratri Dic fratribus meis . Dixit in psalmo, Narrabo nomen tuum fratribus meis . Mortuabsentavit se corpore: susceperunt fratres ejus uxorem ejus, praedicatione Evangelii generaturi filios, non per seipsos, sed per Evangelium, propter nomen fratris. In Christo m, ego vos genui . Itaque suscitanquot genuerunt, non Paulianos aut Petrianos, sed Christianos nominaverunt. Videte si non iste sensus vigilat et in his versibus. Cum enim diceret, a domibus eburneis, dixit de regalibus, amplis, pulchris, lenibus, qualia sunt corda sanctorum: subjecit, Ex quibus te delectaverunt filiae regum, in honore tuo. Filiae quidem regum, filiae Apostolorum tuorum: sed, in honore tuo, quia semen illi suscitaverunt fratri suo. Ideo ipsos quos Defuncto nascatur, defuncti nomine
Abbreviated transcription (Latin):
bant amicũ sponsisui : Ipsa sponsa quȩ
dicit incantico canticorũ Post odorẽ
ungentor ũ tuorũ curremus Illi aut̃
quanto magis eũ uidebant ingła p̃di¬
cationis e uangelii. & in uita incul pa¬
bili : tanto magis inuidiatorq bantur
& occidebantur bono odore: Mirra.
& gut ta. et casia auestimẽ tis tuis.
Ad omibus eburneis ex quibus delec¬
ta uer̃te filiȩ regũ : Domos eburneas.
domos magnas. domos regales. quã uis
Vis domos eburneas spitalit̃ accipe.¬
re. magnas domos & magna taberna¬
cula dĩ cordascõrũ. ipsosq reges regen¬
tes carnẽ. sub iugantessibi turbas hu¬
manarũ affectionũ castigante scorpꝰ
& seruituti subicientes accipe : quia
inde delectauer̃ eũ filie regum Et
quibus dictũ ẽ. Sedebitis suꝑ .x.II. sedes:
iudicantes duo de cĩtribus is ra el
Predicauer̃ uerbũ ueritatis. & ge¬
nuer̃ a eccłas ñ sibi sed illi. Adhocsa-¬

Expanded text:
bat amicum sponsi sui ipsa sponsa, quae bat amicum sponsi sui ipsa sponsa, quae dicit in Canticis canticorum, Post odorem unguentorum tuorum curremus . Illi autem quanto magis eum videbant in gloria praedicationis Evangelii et in vita inculpabili, tanto magis invidia torquebantur, et occidebantur bono odore. 23. Myrrha et gutta et casia a vestimentis tuis, a domibus eburneis, ex quibus delectaverunt te filiae regum. Domos eburneas, domos magnas, domos regales, quasvis e regum. Vis domos eburneas spiritualiter accipere? Magnas domos, et magna tabernacula Dei, corda sanctorum, ipsosque reges regentes carnem, subjugantes sibi turbas humanarum affectionum, castigantes corpus, et servituti subjicientes, accipe: quia inde delectaverunt eum filiae regum. Etequibus dictum est, Sedebitis super duodecim sedes, judicantes duodecim tribus Israel . Praedicaverunt verbum veritatis, et genuerunt Ecclesias, non sibi, sed illi. Ad hoc sa
Abbreviated transcription (Latin):
quã sibi sicut ues tim̃tũ exibet. sinema.¬
cula & ruga. Propt̃ maculã abluens
insanguinẽ : propt̃ rugã extendens
incruce In de bonus odor. quisignificat᷑
nomina quibus dã aromatibus: Audi
paulũ illũ minimũ fimbriũ uestim̃ti
qđ tetigit mulier influxu s anguinis.
& sanata ẽ Audi illũ dicentẽ: Np̃ibo
nus odor sumus dõ in om̃iloco : & in his
quis aluifiunt. & in his quipereunt:
NVondix̃bonꝰ odor in his quis alui fiunt:¬
& malus odor in his quipereunt: Sed
quod ad nos ꝑtinet bonus odor sumus:
& in his qui salufiunt. & in his quipe¬
reunt Saluũ fierihominẽ bono odo.
re saluabantur : Quid illi inuidebant:
bono odore periebant : Idõ & pere¬
untibus ñ malus odor: sedbonus odor
Idõ enĩ magis illi mnindebant : quiatã
bona in illo grã p̃ualebat Nemo enĩ
inuidet misero : Erat ergo glorios
in p̃dicatione uerbi dĩ : & uiuens scđm
ligebant eũ quimn illo diligebant xp̃m.
qui se quebatur bonũ odorem dilige¬

Expanded text:
quam sibi sicut vestem exhibet, sine macula et ruga : propter maculam, abluens in sanguine; propter rugam, extendens in cruce. Inde bonus odor qui significatur nominatis quibusdam aromatis. Audi Paulum illum minimum, fimbriam de vestimento quod tetigit mulier in fluxu sanguinis, et sanata est ; audi illum dicentem: Christi bonus odor sumus in omni loco, et in iis qui salvi fiunt, et in iis qui pereunt . Non dixit, Bonus odor in iis qui salvi fiunt, et malus odor in iis qui pereunt; sed, Quod ad nos attinet, bonus odor sumus, et in iis qui salvi fiunt, et in iis qui pereunt. Salvum fieri hominem re salvabantur; qui illi invidebant, bono odore peribant. Ideo et pereuntibus non malus odor, sed bonus odor. Ideo enim magis illi invidebant, quia tam bona in illo gratia praevalebat: nemo enim invidet misero. Erat ergo gloriosus in praedicatione verbi Dei, et vivens secundum ligebant eum qui in illo diligebant Christum, qui sequebantur bonum odorem; dilige
Abbreviated transcription (Latin):
xebatur : Illud ad consũptionem :
hoc ad ꝑfectionẽ: Quia ergo ultra
quotendamus non babemus : cum
ad xp̃mꝑuenerimus. ipse cursus
nr̃ finis dr̃: Nec putaredebemus
quia cũ ad illũ uenerimus : aliquid
amplius de bemꝰniti. ut ad patrem
ꝑueniamus Hoc enĩ putauit philip¬
pus cũ eidix̃ Dñe ostende nobis
patrẽ : & sufficit nobis Cũ dicit
sufficit nobis : finẽ quȩrit satieta¬
tis & ꝑfectionis. Et ille : Tanto in¬
quit tẽpore uobis cũ sum & non cog¬
nouistis me . Philippe: quimet
uidet : uidet & patrẽ : In illo ergo
habemus patrẽ : quia ipse in patre
tat. ubi uocẽ nram agnosceredebemꝰ
sita m̃huius uocis affectũ habemus:¬

Expanded text:
xebatur: illud ad consumptionem, xebatur: illud ad consumptionem, hoc ad perfectionem. Quia ergo ultra quo tendamus non habemus, cum ad Christum pervenerimus, ipse cursus nostri finis dicitur. Nec putare debemus, quia cum ad illum pervenerimus, aliquid amplius debemus niti ut et ad Patrem perveniamus. Hoc enim putavit et Philippus, cum ei dixit: Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Cum dicit, sufficit nobis, finem quaerit satietatis et perfectionis. Et ille, tanto, inquit, tempore vobiscum sum, et non cognovistis me? Philippe, qui videt me, videt et Patrem . In illo ergo habemus Patrem, quia ipse in Patre,tat, ubi vocem nostram agnoscere debemus, si tamen hujus vocis affectum habemus
Abbreviated transcription (Latin):
incal uariȩ loco crucifixcus ẽ : ad¬
duxis semultos tanquã illũ granũ
qđ nisi mortificatũ eẽt solũ rema¬
neret & eos quiad ductis appella¬
tos filios chore:. Hoc in musterio
cȩteri fuer̃ nescio qui filuichore illotẽ¬
pore quando ista cantabantur: Sed
sp̃s nos uiuificare debet : non lit tera
uelare : Nosergo intelligamus. et ui¬
de tesica quȩ secuntur id ẽ. quȩ habet
psalmi iste contextꝰ c̃gruunt nob̵.
ẽ.exilla passione ascendens. ut eos
qui inhumilitate iacebant. secũ in ub̾¬
loco crucifixus ẽ nostis quia uelum
discidit. ut tẽpli secreta patescereNt:
Pro inde quia crux dñi nr̃i clauis fuit.
qua clausa aperirent᷑ credamus
ad futurũ eum nobis ut ista occulta
repellentur: Infinẽ quod habet:
semꝑ xp̃m intelligere debemus:
Finis enĩ legis xp̃cͦ adiustitiam
omĩ credenti: Finis enĩ dicitur :
non quia consumit. sed quia ꝑficit:
Nã & finitũ cibũ dicimus quimani¬
ducabatur  & finitã tunicã quȩte¬

Expanded text:
in Calvariae loco crucifixus est, adduxisse sibi multos, tanquam illud granum, quod nisi mortificatum esset, solum remaneret ; et eos qui adducti sunt, appellatos filios Core: hoc in mysterio. Caeterum fuerunt nescio qui filii Core illo tempore, quando ista cantabantur : sed spiritus nos vivificare debet, non littera velare . Nos ergo hic intelligamus, et videte si ea quae sequuntur, id est, quae habet psalmi ipsius contextus, congruunt nobis:ut in coelo est, ex illa passione ascendens, ut eos qui in humilitate jacebant, secum in ubeloco crucifixus est, nostis quia velum discidit, ut templi secreta patescerent . Proinde quia crux Domini nostri clavis fuit, qua clausa aperirentur; credamus adfuturum eum nobis, ut ista occulta revelentur. In finem quod habet, semper Christum intelligere debemus. Finis enim Legis Christus, ad justitiam omni credenti . Finis autem dicitur, non quia consumit, sed quia perficit. Nam et finitum cibum dicimus qui manducabatur, et finitam tunicam quae te
Abbreviated transcription (Latin):
ait . Luce ant oꝑa ur̃abona : & glorificent
patrẽ ur̃m qui incelis ẽ. Non ut głãm
urãm queratis inoꝑibus bonis quȩ̃ publi¬
cȩfacitis: sed ut głam dei : Et quisno.¬
uit inquit utrũ głam dei quȩro. an.
głam meã : quia do pauperi uide oqͦ
animodẽ. quis uidet : sufficiat tibiqus
uidet Ille uidet quitribuet : sufficiat¬
uidet: In tus amat. in tus a metur qͥ in.¬
teriorẽ facit. & ipsam pulcritudinẽ:
Bloliquia oculis exteris delectaris.
quia uideris & quia laudaris : ad ten¬
dequid hic sequatur. O mis gła eiꝰ filiȩ
regis intrinsecꝰ. Intrinsetꝰ ñ solũ uestis
ẽ. aurea. & uariata : sed intus pulerã
nouit quispetiem eiꝰ amauit. Que s̃
interiora pulcritudinis conscientiȩ:
tur xp̃c. ibi ponit xp̃c. ibi coronat
xp̃c Sit ergo elemosina tua in occul
tudo intrinsecꝰ. in fimbriis aut̃ aureis
uarietas linguarũ. & doc trinȩ decꝰ.
Ista quid prosunt. si non sit pulcritu¬
do illa intrinsecus : Afferentur

Expanded text:
 et glorificent Patrem vestrum qui in coelis est : non ut gloriam vestram quaeratis in operibus bonis quae publice facitis, sed ut gloriam Dei. Et quis novit, inquit, utrum gloriam Dei quaero, an gloriam meam? Quia do pauperi, videor: quo animo dem, quis videt? Sufficiat tibi qui videt; ille videt qui retribuet. Invidet: intus amat, intus ametur qui interiorem facit et ipsam pulchritudinem. Noli quasi oculis exterioribus delectari, quia videris, et quia laudaris; attende quid hic sequatur: Omnis gloria ejus filiae regis intrinsecus. Extrinsecus non solum vestis est aurea et varia, sed intus pulchram novit, qui speciem ejus amavit. Quae sunt interiora pulchritudinis? Conscientiae. tus, ibi punit Christus, ibi coronat Christus. Sit ergo eleemosyna tua in occulttudo intrinsecus: in fimbriis autem aureis varietas linguarum, doctrinae decus. Ista quid prosunt, si non sit pulchritudo illa intrinsecus? 30. Afferentur
Abbreviated transcription (Latin):
se amabant. facta sua mala diligebant.
non uoluntatẽ suã dõ subdebant : sed
uoluntatẽ dei ad suas c̃cupiscentias
flectere uolebant : Prascitur enim
peccator & iniquus plerũq: dõ. quia
ñ placuit et non uult dm̃ sibi irasci.
quia fluit & hoc ꝓpemodũ. sedent co.¬
tidie homines ut disputent c̃tradm̃
haec facere debuit homo: non bene
fecit. Tuuidelic& uides. quid facies
ille nescit : Distortus tues: ille erec¬
tus ẽ: Dis tortũ adrectũ quando con.¬
iungis : conliniar i ñ potest: Tan quã
si in pauim̃to aequali ponas lignum
curuũ : non adiungitur. non coheret.
tur aequali: Ergo de i uoluntas ae qua¬
lis ẽ : tua curua e Propterea tibi uide
tur curua illa : quia tu illi co aptari
non potes: Dirige ad illã. tene illã.
uelis curuare adte. quia ñ potes.
frustra conaris: Illa sem ꝑ directa ẽ:¬
uelis illi herere. corrigere : Erit uir¬
ga ipsius quite regit. uirga directio¬

Expanded text:
se amabant, facta sua mala diligebant; se amabant, facta sua mala diligebant; non voluntatem suam Deo subdebant, sed voluntatem Dei ad suas concupiscentias flectere volebant. Irascitur enim peccator et iniquus plerumque Deo, quia non pluit; et non vult sibi Deum irasci, quia fluit. Et ad hoc propemodum sedent quotidie homines, ut disputent contra Deum: Hoc facere debuit, hoc non bene fecit. Tu videlicet vides quid facias, ille nescit? Distortus tu es, ille rectus est. Distortum ad rectum quando conjungis? Collineari non potest. Tanquam si in pavimento aequali ponas lignum curvum; non adjungitur, non cohaeret, tur aequali. Ergo Dei voluntas aequalis est, tua curva est: propterea tibi curva videtur illa, quia tu illi coaptari non potes: dirige ad illam te, ne illam velis curvare ad te; quia non potes, frustra conaris: illa semper directa est. Vis illi haerere? Corrigere. Erit virga ipsius qui te regit, virga directio
Abbreviated transcription (Latin):
cadent in corde inimicorum regis
HNoc ẽ. in corde inimicorũ. Ipsũ enim
appellat regẽ : ipsũ nouit regem:
Populi subte cadent incorde inimico¬
rũ regis : Inimicierant. accȩper̃ sa.¬
gittas tuas. cecider̃ antete: Ex ini¬
micis amicifactis : In imici mortuis:
amici uiuunt Hoc ẽ ꝓhis quȩ inmua¬
tabuntur: Quȩrimus intelligere
uerba singula : uersus singulos: Ita
tam̃ quȩrimus : ut dexp̃o nemodici
Quia benedix̃ te ds̃ inaet̃nũ propt̃
grãm diffusam in labiis tuis Erat aut̃
sedes regni iudaicitẽ poralis ꝑtinens
ad eos qui sublege erant. non ad eos
qui s ubgrã erant Clenit ille ut libe¬
raret eos qui sublege erant. & sub grã
constitueret sedes huius inscła scłorũ
Quare : quia sedes illa prima regni
Sedestua ds̃ inscł a scłorũ : Virga direc¬
tionis uirga regnitui Directionis urr¬
ga ẽ : quȩ dirigit homines : Cur uerarł.
distortierant sibi regnare cupiebant.

Expanded text:
cadent, in corde inimicorum regis: cadent, in corde inimicorum regis: hoc est, in corde inimicorum tuorum. Ipsum enim appellat regem, ipsum novit regem. Populi sub te cadent, in corde inimicorum regis. Inimici erant: acceperunt sagittas tuas, ceciderunt ante te. Ex inimicis amici facti sunt: inimici mortui sunt, amici vivunt. Hoc est, Pro his quae commutabuntur. Quaerimus intelligere verba singula, versus singulos: ita tamen quaerimus, ut de Christo dici Quia benedixit te Deus in aeternum, propter gratiam diffusam in labiis tuis. Erat autem sedes regni judaici temporalis, pertinens ad eos qui sub Lege erant, non ad eos qui sub Gratia erant: venit ille ut liberaret eos qui sub Lege erant, et sub Gratia constitueret. Sedes ejus in saecula saeculorum. Quare? Quia sedes illa prima regni Sedes tua, Deus, in saecula saeculorum. Virga directionis, virga regni tui. Directionis virga est, quae dirigit homines. Curvi erant, distorti erant: sibi regnare cupiebant,
Abbreviated transcription (Latin):
dicit estuare se dicit. suspirare sespon¬
so. unde accepit sagittã uerbi Sagit¬
tȩ tuȩ acutȩ potentis sime. & trans¬
figentes & efficientes acutȩ poten¬
tis sime. popłi subtecadent. Quiceci
uidemus subditos xp̃o : cadentes non
uidemus Ex ponit ubicadent Incor¬
de. ibi se erigebant aduersus xp̃m:
cetidit. pros peratus ẽ Occisus est
inimicus xp̃i: uiuat discipulus xp̃i
Decelo emissa ẽ. sagitta. ꝑ cus sus est¬
corde. saulus ñ dũ paulus. adhuc saulꝰ.
adhuc erectꝰ. ñ dũ prostratus Acce¬
pit sagit tã : cetidit in corde Nonenĩ
qđ prostratus ẽ. infacie. ubi cecidit
infacie. sed ubiait Dñe quid me iubes
facere : modo ibas ad xp̃ianos alligan¬
dos & ꝑducendos ad pȩnã et modo
dicis xp̃o quid meuis facere : Osagit¬
tã acutã potentissimã. quã acceptt̃
cecidit saulus ut es set paulus. ut ille
ite populi & gentes attendite uide.¬
te subditas xp̃o. Ergo populi subte

Expanded text:
dicit, aestuare se dicit, suspirare spondicit, aestuare se dicit, suspirare sponso, unde accepit sagittam verbi. Sagittae tuae acutae, potentissimae: et transfigentes, et efficientes: acutae, potentissimae. Populi sub te cadent. Qui cecividemus subditos Christo, cadentes non videmus. Exponit ubi cadunt: in corde. Ibi se erigebant adversus Christcecidit, prostratus est: occisus est inimicus Christi, ut vivat discipulus Christi. De coelo emissa sagitta, corde percussus est Saulus, nondum Paulus, adhuc Saulus, adhuc erectus, nondum prostratus: accepit sagittam, cecidit in corde. Non enim quod prostratus est in facie, ibi cecidit in corde; sed ubi ait: Domine, quid me jubes facere ? Modo ibas ad Christianos alligandos et perducendos ad poenam; et modo dicis Christo: Quid me jubes facere? O sagittam acutam, potentissimam, qua accepta cecidit Saulus ut esset Paulus! Ut ille, ita et populi: gentes attendite, videte subditas Christo. Ergo, Populi sub te
Abbreviated transcription (Latin):
ductus ẽ : et sicut agnus corã tonden¬
tese ñ aperuit ossuum: Uisq: ad eo
ret: Pater ignosce illis non enĩ sciunt
quid faciunt᷑ : Quid propt̃ iustitiam:
ueni& etiã ut iudicet & retribuet
unicuiq scđm oꝑa sua Dix̃ ueritatẽ
& ꝑtulit iniquitatẽ: Aut quod allatu¬
rus ẽ. a equitatẽ: Et deducet te mi¬
rabilit̃ dexteratua : Nos dextera
ipsius: ipsedexterasua: Ille eni ds̃
nos homines. dextera sua deductus
ẽ potentia sua Renĩ potentiã quã
habet pater : habet & ipse Diuim
tatẽ patris habet. aet̃ nitatẽ patris
habet. uirtutẽ patris habet Dedu¬
cet enĩ eũ mirabiliter dextera eius
faciens diuina. patiens humana.
malitias hominũ sternens bonitate
sua: Adhuc deducit᷑. & ubi ñdũ est
& dex tera eiꝰ deducet eum Hoc enĩ
eũ dicit : qđ ipsedonauit scĩs suis
Unde dicitur incantico canticorum
Qm̃uulnerata caritate egosum Dicit

Expanded text:
ductus est, et sicut agnus coram tondenductus est, et sicut agnus coram tondente se non aperuit os suum : usque adeo ret, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Quid propter justitiam? Veniet etiam, ut judicet, et retribuat unicuique secundum opera sua . Dixit veritatem, pertulit iniquitatem, allaturus est aequitatem. Et deducet te mirabiliter dextera tua. Nos dextera ipsius, ipse dextera sua. Ille enim Deus, nos homines. Dextera sua deductus est, id est potentia sua. Etenim potentiam quam Pater habet, habet et ipse, et imitatem Patris habet, aeternitatem Patris habet, virtutem Patris habet. Deducet eum mirabiliter dextera ejus, faciens divina, patiens humana, malitias hominum sternens bonitate sua. Adhuc deducitur et ubi nondum est, et dextera ejus deducit eum. Hoc enim eum ducit, quod ipse donavit sanctis suis. Unde dicitur in Canticis canticorum: Quia vulnerata charitate ego sum . Dici
Abbreviated transcription (Latin):
factũ ẽ: Ad tendite orbẽ terrarum.
intendit prospere processit & reg¬
nat. Sub ditȩ sunt om̃s gentes. quid
erat illud uidere insp̃itu. quid boc
experiri inueritate : quando diceban¬
cur haec: nondũ ita repugnabat. x p̃c
non dũ intenderat . ñdũ proces serat.
Predicabantur exhbita sunt iã eate .¬
nomus: In multis redditorẽ habemus
dm̃: in paucis debitorem. Intende pr̃s¬
pere procede & regna. P ropter
ueritatẽ & mansuetudinẽ & iustitiã:
expectationi generisbumani : ut
in semine abrabȩ bene dicerentur
om̃s gentes: Predicatũ ẽ euangeliũ
ueritas ẽ quid mansuetudo Pas sis̃
martires. & unde multũ proces sit.
& promouit ꝑ om̃s gentes regnũ dei.
quia patiebantur martires. nec de fi¬
tiebant nec resis tebant dicente s
Om̃ia nichil occultantes. parati ad omia
nichil recusante s: Magna man suetudo.
corpus xp̃ibo ofecit. incapite suo didi¬
cit : Ille prior sicut ouis aduictimã

Expanded text:
jam factum est. Attendite orbem terraram; jam factum est. Attendite orbem terraram; intendit, prospere processit, et regnat; subditae sunt omnes gentes. Quid erat illud videre in spiritu? Quod nunc est experiri in veritate. Quando dicebantur haec, nondum ita regnabat Christus, nondum intenderat, nondum processerat: praedicabantur; exhibita sunt, jam ea tenemus: in multis redditorem habemus Deum, in paucis debitorem. Intende, et prospere procede, et regna. 15. Propter veritatem, et mansuexspectationi generis humani, ut in semine Abrahae benedicerentur omnes gentes. Praedicatum est Evangelium; veritas est. Quid mansuetudo? Passi sunt martyres, et inde multum processit, et promovit per omnes gentes regnum Dei: quia patiebantur martyres, nec deficiebant, nec resistebant; dicentes omnia, nihil occultantes; parati ad omnia, nihil recusantes. Magna mansuetudo! Corpus Christi hoc fecit, in capite suo didicit. Ille prior sicut ovis ad occisionem
Abbreviated transcription (Latin):
defemoribus eiꝰ: Nonne & ipse abrahã
cui pmis sum erat sem̃ in quobenedice¬
rentur om̃s gentes. quando misit ser¬
uũ suum adquȩrendã & ducendã uxo¬
rẽfilio suo. unde ueniret illud semen
sc̃m in quo benedicerentur om̃s gentes
fide tenens in illa uelutihumilitate sec¬
minis eẽ magnitudinẽ nominis id. ẽ. fili¬
ũ deiuenturũ ex filiis hominũ ꝑsemen
abrahã fecit ipsũ seruũ suum quẽ mitte¬
bat. ita sibi iurare : Pone inquit manũ
tuã sub femore meo : & sic iura: Quasi
diceret : Pone manũ tuã ad altare. aut
ad euangelium. aut ad prophetã. aut
ad aliquid scm̃ Sub femore inquit meo
ponemanũ habens fidutiã. nec reue¬
rens turpitudinẽ. sed intelligens ueri¬
tatẽ : Propterea accingere gladium
tuũ circafemur potentis sime : Poten¬
mũ ẽ. dei. fortius ẽ. hominibus potentis
pulcher : Et intende pros pere ꝓce.¬
de & regna: Nonne uidemꝰ  ia certe

Expanded text:
de femoribus ejus . Nonne et ipse Abraham, de femoribus ejus . Nonne et ipse Abraham, cui promissum erat semen in quo benedicerentur omnes gentes, quando misit servum suum ad quaerendam et ducendam uxorem filio suo, unde veniret illud semen sanctum in quo benedicerentur omnes gentes; fide tenens in illa veluti humilitate seminis esse magnitudinem nominis, id est Filium Dei venturum ex filiis hominum per semen Abrahae, fecit ipsum servum suum, quem mittebat, ita sibi jurare? Pone, inquit, manum tuam sub femore meo, et sic jura . Quasi diceret, Pone manum tuam ad altare, aut ad Evangelium, aut ad Prophetam, aut ad aliquid sanctum. Sub femore meo, inquit, pone manum: habens fiduciam, nec reverens turpitudinem, sed intelligens veritatem. Propterea, Accingere gladium tuum circa femur, potentissime. Potenmum est Dei, fortius est hominibus . Potentipulcher. Et intende, et prospere procede, et regna. Nonne videmus? Certe