comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eo qd̃ midus essem. Audiui.
hora ab adim usq ad noe
Hora uero tercia: a noe
usq ad abraham Sexta
quoq ab abraham usque
ad moysen. Nona auxeri
a moyse usq ad aduen¬

Expanded text:
. ab Adam usque ad Noe, hora vero tertia a Noe usque ad Abraham, sexta quoque ab Abraham usque ad Moysen, nona autem a Moyse usque ad adven
Abbreviated transcription (Latin):
Hic itãq pat̾familias.
ad excolendã uineã suam
mane hora tertia sexta
nona ⁊ undecima opera¬
rios conducit᷑: quia a mũ¬
di huius inicio usq ad fi¬
nem ad erudiendam ple¬
bem fideliũ p̾dicatores cõ¬
gregare nõ destitit . R Dũ¬

Expanded text:
Hic itaque paterfamilias, ad excolendum vineam suam, mane hora tertia, sexta, nona et undecima, operarios conducit, quia a mundi hujus initio usque in finem, ad erudiendam plebem fidelium, praedicatores congregare non desistit.
Abbreviated transcription (Latin):
t foris apparentib
linguis igneis in¬
tus facta sunt corda flã¬
mancia Quia dum deũ
in ignis uisione suscipi¬
unt ꝑ amorem intus su¬
auiter arserunt. Ipe nã¬
q spũs scũs amor est R

Expanded text:
t foris apparentibus linguis igneis, intus facta sunt corda flammantia, quia dum Deum in ignis visione suscipiunt, per amorem suaviter arserunt. Ipse namque Spiritus sanctus amor est.
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitos aduentum ex¬
pectare xp̃i filii tui dñi
nuĩ ut dum uenent
pulsans nõ dormiente
peccatis sed iugilantes
⁊ in suis inueniat laudi¬
bus exultantes

Expanded text:
solicitos adventum expectare Christi Filii tui Domini nostri, ut dum venerit pulsans, non dormientes peccatis, sed vigilantes et in suis inveniat laudibus exultantes
Abbreviated transcription (Latin):
zare. Non enim erubesco
euangeliũ uirtus enim
dei est in salutem omni-
credenti. Iudeo primũ ⁊ gre¬
co iusticia enim dei in eo
reuelatur ex fide in fidem

Expanded text:
zare. non enim erubesco euangelium; uirtus enim dei est in salutem omni credenti, Iudaeo primum et Graeco. iustitia enim dei in eo reuelatur, id est in eo
Abbreviated transcription (Latin):
ersonam magoꝵ
spiritalib imite¬
nuir obsequiis. In primis
Ducatum nobis prebeat
uelud stella celi: lux fidei
hec nobis illum ostendat
nõ iam in presepi uagien¬
tem sed in sũma celi arce
dñantem Nec in matris
gremio sed im solio patris
adorandum.¬

Expanded text:
ersonam Magorum spiritualibus imitemur obsequiis. In primis Ducatum nobis praebeat, velut stella coeli, lux fidei. Haec nobis illum ostendat, non jam in praesepi vagientem, sed in summa coeli arce dominantem; nec in matris gremio, sed in solio Patris adorandum
Abbreviated transcription (Latin):
est nõ iussa uenit int̾
epulas lacͥmas obtulit
Discite quo dolore ł uiii¬
ardet que flere ⁊ inter
epulas nõ erubescit.
hanc uero quam luchas
peccatricẽ mulierem
iohẽs mariam nomi¬
nat illam ẽẽ mariam
credimus de qua mar¬
chus septem demonia
ececta fuisse testatur sally¬

Expanded text:
sa venit, inter epulas lacrymas obtulit. Discite quo dolore ardet, quae flere et inter epulas non erubescit. Hanc vero quam Lucas peccatricem mulierem, 1593 Joannes Mariam nominat, illam esse Mariam credimus de qua Marcus septem daemonia ejecta fuisse testatur
Abbreviated transcription (Latin):
t cum iussisset ut oĩa q̃
hahebat Et omĩs eius
tamilia ⁊ ip̃e uenderetur
⁊ debitum solueretur aduo¬
lutus genibus sui dñi ro¬
gabat eũ dilacionẽ ⁊ meru¬
it remissionẽ. lc¬

Expanded text:
t cum jussisset, ut omnia quae habebat, et omnis ejus familia, et ipse venderetur, et debitum solveretur, advolutus genibus domini sui, rogabat eum dilationem, meruit remissionem.
Abbreviated transcription (Latin):
nem dixit istud egit ꝑ exi¬
bicionẽ. Sed hoc signifi¬
cat ficulnea infructuosa
quod mulier inclinata ⁊
hoc ficulnea reseruata ꝙ
mulier erecta

Expanded text:
nem, istud egit per exhibitionem. Sed hoc significat ficulnea infructuosa quod mulier inclinata, et hoc ficulnea reservata quod mulier erecta
Abbreviated transcription (Latin):
ngeloꝵ quippe ⁊ homi¬
nũ naturam ad cog¬
nos cendũ se dñs condidit
quam dũ consistere ad et̾¬
nitatem uoluit eam pro¬
cul dubio ad suam simili¬
tudinem creauit R factũ
est silenciũ in celo dũ com¬
mitteret bellũ dracho cum
michaele archangelo audita
est uox milia miliũ dicenci¬
um salus honor ⁊ uirtus om¬
npotenti dõ U Et ꝓiectus ẽ
ille dracho magnus qui se¬
ducit uniu̾sum orbẽ ⁊ facte
sunt uoces magne dicẽtes¬

Expanded text:
ngelorum quippe et hominum naturam ad cognoscendum se Dominus condidit, quam dum consistere ad aeternitatem voluit, eam procul dubio ad suam similitudinem creavit. ℟. Factum est silentium in celo dum committeret bellum dracho cum Michaele archangelo, et audita est vox milia milium dicentium:  Salus, honor et virtus omnipotenti Deo. V. Et proiectus est ille draco magnus, qui seducit universum orbem, et facte sunt voces magne in celo d
Abbreviated transcription (Latin):
Itera tua circunidet auxi¬
lio ut pascha in t̾ue¬
niente sollempnitate
ab omni prauitate
desfensa donis celesti¬
bus ꝓsequatur .ꝑ. al.¬

Expanded text:
erpetuo circumdet auxilio, ut, paschali interveniente solemnitate, ab omni pravitate defensa donis coelestibus prosequatur.
Abbreviated transcription (French):
ris es conditor i re¬
demptor quesimus ut
reparacionis nr̃e colla¬
ta subsidia te iugiter in¬
sꝑirante sectem᷑. alia

Expanded text:
eris conditor et Redemptor, da, quaesumus, ut reparationis nostrae collata subsidia, te jugiter inspirante, sectemur. Per.
Abbreviated transcription (Latin):
s qui reuatis alia
tis regni pandis introi¬
tum auge suꝑ famłos
tuos grãm quam dedis¬
ti ut qui ab omnib sũt
purgati pectatis a nulł

Expanded text:
 qui renatis ex tis regni pandis introitum, ange super famulos tuos gratiam, quam dedisti, ut qui ab omnibus sunt purgati peccatis, nullis
Abbreviated transcription (Latin):
Quia longius ab
urbe digressi sumus
ne ad reu̾tendũ uos tar¬
dior hora p̾pediat neces¬
se est ut exposicionem
scĩ euuangelii breuior
sermo transcurrat ł.x.¬

Expanded text:
Quia longius ab urbe digressi sumus, ne ad revertendum nos tardior hora praepediat, necesse est ut expositionem sancti Evangelii brevior sermo transcurrat.
Abbreviated transcription (Latin):
errena namq sub¬
stancia suꝑne fe¬
licitati comparata pon¬
dus est nõ subsidium
temporalis uita et̾ne
uite comparata mors est
pocius dicenda quã uita
ppẽ enim cotidianis de¬
fectus corrupcionis qͥd
est aliud quam quedã

Expanded text:
errena namque substantia supernae felicitati comparata pondus est, non subsidium. Temporalis vita aeternae vitae comparata mors est potius dicenda quam vita. Ipse enim quotidianus defectus corruptionis quid est aliud quam quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
go ⁊ moneo ut quantũ pos¬
sumꝰ cũ dei adiutorio ialei¬
remꝰ ut in illo die cũ scince¬
ra ⁊ pura consciencia mũ
do ⁊ casto corpore ad altare
dñi possimꝰ accede ⁊ corpus
uel sanguinẽ eius nõ ad
iudiciũ sed ad remediũ aĩe¬

Expanded text:
go et admoneo ut, quantum valeamus, cum Dei adjutorio laboremus; ut in illo die cum sincera et pura conscientia, mundo corde et casto corpore, ad altare Domini possimus accedere, et corpus ac sanguinem ejus non ad judicium, sed ad remedium a
Abbreviated transcription (Latin):
ñ xp̃i enim corpore ł.uiͣ.
uita nr̃a consistit sicut
⁊ ip̃e dũs dixit. Nisi mãdu¬
cau̾itis carnẽ filii homimͤ
⁊ bib̾itis eius sanguinem
nõ habebitis uitam in uo¬
bis. Mutet ergo uitam qͥ
uult accipere uitam. R¬
Iherusalem plantabis uineã
in montib cuis ⁊ exultabis
quia dies dñi ueniet surge
syon conu̾tere ad deũ tuũ gau¬
de ⁊ letare iacob quia de me¬
dio tui saluator tuus ueniet

Expanded text:
i enim corpore sic uita nostra consistit, sicut et ipse dominus dixit: nisi manducaueritis carnem filii hominis et biberitis sanguinem eius, non habebitis uitam in uobis. mutet ergo uitam, qui uult accipere uitam. Jerusalem, plantabis vineam in montibus tuis et exaltabis, quia dies Domini veniet. Surge, Sion, convertere a Deo tuo, gaude et laetare, Jacob, quia de medio gentium Salvator tuus veniet
Abbreviated transcription (Latin):
taq accidit ut quidã
ex officio regis sigis¬
mundi nomine stepha¬
nus qui suꝑ omnẽ dña¬
cionẽ fisci principatum
gerebat. Defuncta eius
coniuge sororem uxoris
sue sibi illicite coniugu
consorcio copularet R¬

Expanded text:
taque accidit ut quidam ex officio regis Sigismundi nomine Stephanus, qui super omnem dominationem fisci principatum gerebat, defuncta eius coniuge sororem uxoris suae sibi illicite coniugii consortio copularet
Abbreviated transcription (Latin):
sitate gestoꝵ prete¬
rirẽ maluit imꝑita pre¬
sumpcio ne tanti uiri
merita indignis agres¬
sa suffragus nõ tantũ
mandarentur dictis qͣn¬
tum uerboꝵ confunde¬
rentur iniuruis Rduo¬

Expanded text:
sitate gestorum praeterire maluit imperita praesumptio, ne tanti viri merita indignis aggressa suffragiis, non tantum mandarentur dictis, quantum verborum confunderentur iniuriis
Abbreviated transcription (Latin):
Qui nobilis genere or¬
tu conspicuus uataliũ
titulos mentis fastiga¬
cione sublimans dum
pastoris cura gregemn si¬
bi creditum pat̾na gub̾¬
nacione foueret multis
enim constat emicuisse

Expanded text:
Qui nobili genere ortu conspicuus, natalium titulos mentis fastigatione sublimans, dum pastoris cura gregem sibi creditum paterna gubernatione foveret, multis eum constat emicuisse
Abbreviated transcription (Latin):
amen qd̾ mũl¬
dane uite ꝓpinqͣnte
iam termino eum egisse
recolimus tam presenti¬
bus quam futuris secu¬
lis apperimus ut predi¬
candis actib exemplis
głosis emulacione lau¬
dabili posteritas excitet᷑¬

Expanded text:
amen, quod mundanae vitae propinquante iam ex termino eum egisse recolimus, tam praesentibus quam futuris saeculis aperimus, ut praedicandis actibus exemplisque gloriosis emulatione laudabili posteritas excitet
Abbreviated transcription (Latin):
ut operum feliciũ
laudes ignores ta¬
men nos ãmonent appol¬
liuaris sũmi facta ponti¬
ficis ne pretereat seduli¬
tas uotis quod nequid
lingua exequare suscessi¬
bus. Igitur beatus appolli¬
naris ualentine urbis
epũs apud uiennam et
natus ⁊ institutus est.R¬

Expanded text:
ut operum felicium laudes ignoret, tamen nos ammonent Apollinaris summi facta pontificis, ne praetereat sedulitas votis, quod nequid lingua exaequare successibus. 1. Igitur beatus Apollinaris Valentinae urbis episcopus apud Viennam et natus et institutus est.
Abbreviated transcription (Latin):
cum iacentẽ in lecto Et
uidens inquid ihesus fi¬
dem illoꝵ dixit paraliti¬
co. Confide fili. Dimittũ¬
tur tibi peccata tua Au¬
dit ueniam ⁊ tacem a¬

Expanded text:
cum jacentem in lecto, et respiciens, inquit, Jesus fidem illorum, dixit paralytico: Confide, fili, dimittuntur tibi peccata tua. Audit veniam, et tace
Abbreviated transcription (Latin):
ui autem unũ ac
ceperat habiens
fodit in terram ⁊ abscon¬
dit pecrumam dm̃ sui
dei p̾cepta neglexit ⁊ po¬
uangelista scriptũ sit
qd̾ in sudario ligauerit
id est doctrinam patris¬
familias mollit᷑ ĩ deli¬
cate uiuendo eneruauit¬

Expanded text:
Qui autem unum talentum acceperat abiens fodit in terra, et abscondit pecuniam domini sui.Dei praecepta neglexit et povangelio Lucae scriptum sit, quod in sudario ligaverit, id est, doctrinam Patrisfamilias molliter et delicate vivendo enerva
Abbreviated transcription (Latin):
acceꝑat lucratus
est alia duo. Et iste ꝓ
uirib quicꝙ in lege di¬
dicerat in euangłio du¬
plicauit siue ⁊ scienciã
i oꝑa p̾sentis uite futu¬
re beatitudinis typos in¬

Expanded text:
acceperat, lucratus est alia duo. Et iste pro viribus quidquid in Lege didicerat, in Evangelio duplicavit: sive scientiam et opera praesentis vitae, futurae beatitudinis typos in
Abbreviated transcription (Latin):
abiit autẽ qui
quinq talenta
acceperat i oꝑatus est ĩ
eis ⁊ lucratus est alia
quinq Acceptis terrenis
sensib celestiũ sibi no¬
ticiam duplicauit ex
creaturis intelligens
creatorem ex corporalib
incorporalia ⁊ uisibilib
uisibilia ex breuibus

Expanded text:
Abiit autem qui quinque talenta acceperat, et operatus est in eis; et lucratus est alia quinque. Acceptis terrenis sensibus coelestium sibi notitiam duplicavit: ex creaturis intelligens Creatorem: ex corporalibus, incorporalia: ex visibilibus, invisibilia: ex brevibus,
Abbreviated transcription (Latin):
iret.R Inito consilio ue¬
uenũ uino miscuere quo
accepto signauit sicq cõ¬
fractũ est Ac si ꝓ signo la¬
pideu dedisset u intellexit
ꝓtinus uir dei quia potũ
mortis hͥbuerat. qui por

Expanded text:
que inito consilio venenum vino miscuere; quo accepto signavit, sicque confractum est, ac si pro signo lapidem dedisset. Vers. Intellexit protinus vir Dei, quia potum mortis habuerat, quod non
Abbreviated transcription (Latin):
sam incaute dere¬
lictum casu accidente
fractum est sicq in du¬
abus partibus inueni¬
retur diuisum. Quod
mox ut rediens nutrix
illius inuenit uehemẽ¬
tissime flere cepit quia
uas quod p̾stitum ac¬
ceperat fractũ uidebat¬

Expanded text:
sam incaute de relictum, casu accidente fractum est, sic ut in duabus partibus inveniretur divisum. Quod mox rediens nutrix illius, ut ita invenit, vehementissime flere coepit, quia vas quod praestitum acceperat, fractum vi debat
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam rusticus defũc¬
ti corpus filii in uluis fe¬
rens orbitatus luctu estu¬
ans ad monasteriũ uenit
benedictũ patrẽ quesiuit
mox lit aspexit clamare
cepit. Redde filiũ meũ redde
filiũ meum ꝟ uir autem
dei in hac uoce subsistit di¬
cens nũquid ego filiũ tu¬
um abstuli cui ille respõ¬
dit mortuus est ueni re¬
suscita eum. Redde .ł.iiii.¬
uius ergo omnia¬
gesta nõ didici s
pauca que narro quã¬
tuor discipulis illius re¬
ferentib agnoui. Con¬
stantino silicet reuerẽ¬
tissimo ualde uiro qui
ei in monasterio regi¬
mine successit. ualenti¬
niano quoq qui ãnis
multis lateranensi mo¬
nasterio prefuit. sim¬
plicio qui congregacio¬
nem illius post eũ terci¬
us rexit. honorato eciã
qui nũc adhuc celle eiꝰ
in qua prius conu̾satus
aspicias pecrata mea sed
fidem huius hominis
qui rogat suscitari filiũ
suũ ⁊ redde in hoc corpus¬
culo animam quã tulisti¬
u Et regrediente anima
muit ⁊ sub oculis omniũ

Expanded text:
Quidam rusticus defuncti corpus filii in ulnis ferens, orbitatis luctu aestuans ad monasterium venit. Benedictum Patrem quaesivit. Mox ut aspexit, clamare coepit: Redde filium meum, redde filium meum. Vers. Vir autem Domini in hac voce substitit dicens: Nunquid ego filium tuum abstuli? cui ille respondit: Mortuus est, veni resuscita eum. Redde. Resp.ujus ego omniagesta non didici, sed pauca quae narro, quatuor discipulis illius referentibus agnovi: Constantino scilicet reverentissimo valde viro, qui ei in monasterii regimine successit; Valentiniano quoque, qui annis multis Lateranensi monasterio praefuit; Symplicio, qui congregationem illius post eum tertius rexit; Honorato etiam, qui nunc adhuc cellae ejus, in qua prius conversatus aspicias peccata mea, sed fidem hujus hominis, qui resuscitari filium suum rogat, et redde in hoc corpusculo animam quam abstulistiet regrediente anima muit, et sub oculis omnium
Abbreviated transcription (Latin):
tus ⁊ nomine ab ip̃o pue
ricie sue tempore cor ge¬
rens senile. Etate qͥppe
morib transiens nulli
animũ uoluptati dedit
Sed dum in hac terra
adhuc esset quo tempora¬
litꝰ libere uti potuisset des¬
pexit iam quasi aridum
mundum cũ flore. R¬

Expanded text:
 ab ipso suae pueritiae tempore cor gerens senile. Aetatem quippe moribus transiens, nulli animum voluptati dedit: sed dum in hac terra adhuc esset, quo temporaliter libere uti potuisset, despexit jam quasi aridum mundum cum flore.
Abbreviated transcription (Latin):
a P redicta nutrix illius
ad purgandum triticũ
auicinis mulierib presta¬
ri sibi capisterium pecut
passus nutrici oracionem
fudit benedictus puer cũ
lacrimis. capisteriũ repa
fecit miraculũ p̾ces fu¬
dit ad dinũi reuixit capis¬

Expanded text:
 Praedicta nutrix illius, ad purgandum triticum a vicinis mulieribus praestari sibi capisterium petiit, passus nutrici Orationem dedit Benedictus puer cum lacrymis; capisterium reparfecit miraculum; preces fudit ad Dominum, rejunxit capis
Abbreviated transcription (Latin):
Quia longius abur¬
be digressi sumus ne
ad reuertendum nos
tardior hora ppediat.
necesse est ut exposicio¬
nem scĩ euuangelii bre¬
uior sermo transcurrat
Erga imꝑatorẽ ł .x.¬
fortitudine erga xp̃m
deuocione certabant eu¬
uangelici p̾cepti eciã
sub armis nõ in memo
que dei erant dõ ⁊ que
cesaris cesari restitue¬
bant. Itaq cũ ⁊ hii sicut
ceteri milites ad ꝑdendã
delitatis ministerio de¬
trectare ausi sunt atq
huiusmodi p̾ceptis
se obtem ꝑa turos negãt
maximianus nõ longe
aberãt.
doꝵ itinera fessus tene¬
bat. ubi cũ ei ꝑ nũcios
delatum esset legionẽ
hanc adu̾sus manda¬
ta regia rebellem in a¬
gaunensib angustiis
institisse in furorẽ instĩt¬
tu indignacionis exar¬
sit

Expanded text:
Quia longius ab urbe digressi sumus, ne ad revertendum nos tardior hora praepediat, necesse est ut expositionem sancti Evangelii brevior sermo transcurraterga imperatorem fortitudine, erga Christum deuotione certabant. euangelici praecepti etiam sub annis non inmemores quae dei erant deo, et quae Caesaris Caesari restituebant. itaque cum et hi sicut ceteri militum ad pertrahedelitatis ministerium detrectare ausi sunt atque huius modi praeceptis se obtemperaturos negant. Maximianus non longe aberat; rum itinere fessus tenebat, ubi cum ei per nuntios delatum esset legionem hanc aduersum mandata regia rebellem in Agaunensibus angustiis substitisse, in furorem instinctu indignationis exarsit
Abbreviated transcription (Latin):
Idem namq maximnianꝰ
sicut auaricia libidine cu¬
delitate ceterisq uiciis ob¬
sessus furebat ita eciam
execrandis gentiliũ ritib
deditus ⁊ erga deum celi
ꝓfanus impietatem suã
ad extinguendũ xpĩani¬
tatis nomen armauerat
cultum ꝓfiteri audiebãt
sparsis usqqͣ militum
tur cnis uł ad suplicia uł
ad necem rapiebantur.
ac uelut uacacione bar¬
baris gentilib data pror¬
sus in religione arma cõ¬
eodem tempore in exerci¬
tu legio militum qui the¬
bei apellabantur. Legio
autem uocabatur que tc̃
sex milia sexcentos uiros
in armis habebat ł.uiiiͣ
Hii in auxiliũ maximi¬
ani ab orientib partibus
acciti uenerunt uiri in re¬
bus bellicis strenui ⁊ uir¬
tute nobiles sed nobilio¬

Expanded text:
Idem namque Maximianus, sicut avaritia, libidine, crudelitate ceterisque vitiis obsessus furebat, ita etiam exsecrandis gentilium ritibus deditus et erga Deum caeli profanus, impietatem suam ad extinguendum christianitatis nomen armaverat. cultum profiteri audebant, sparsis usquequaque militum turmis, vel ad supplicia vel ad necem rapiebantur, ac velut vagatione barbaris gentilis data prorsus in religionem arma coneodem tempore in exercitu legio militum, qui Thebaei appellabantur. Legio autem vocabatur, quae tunc sex milia ac sexcentos viros in armis habebat. Hi in auxilium Maximiano ab Orientis partibus acciti venerant viri in rebus bellicis strenui et virtute nobiles, sed nobilio
Abbreviated transcription (Latin):
sane angelus gabri¬
el ac si celestis paramin¬
phus intactam custo
xpũs eam de cruce com¬
misit uirgo uirginem
seruauit suisq deserui¬
uit obsequiis: nõ qd̾ ei¬
mius ille scõꝵ chorus
apłoꝵ eam deseruerit
int̾ quos post resurrec¬
cionem intrans ⁊ exi¬
ens familiarius cõtu¬
lit de xp̃i incarnacio

Expanded text:
sane angelus Gabriel, ac si coelestis paranymphus, intactam custod, cui Christus eam de cruce commisit, virgo virginem servavit, suisque ei deservivit obsequiis: non quod eximius ille sanctorum chorus apostolorum deseruerit eam, inter quos post resurrectionem intrans et exiens, familiarius contulit de Christi Incarnatio
Abbreviated transcription (Latin):
ad edificacionem ⁊ laudem
nominis dei ut ⁊ religio cõ¬
seruetur ꝓ famulatu ⁊ de¬
uocio augeatur ꝓ affectu
qũ hec est uirgo que so¬
la interemit uniu̾ sam he

Expanded text:
ad aedificationem et laudem nominis Dei: ut et religio conservetur pro famulatu, et devotio augeatur pro affectu: quoniam haec est Virgo, quae sola inter
Abbreviated transcription (Latin):
ola sit post deum que
nos confirmet in oĩ
ueritate suisq comẽdet
meritis ⁊ p̾cibus auxilie¬
tur ⁊ ut ip̃i digni inue¬
niamur in eius laudib
Quod si queritur post as¬
censionẽ dm̃i quid egerit
unũ ꝓ certo ẽ qui a uir¬
go sc̃a corpore ac mente ꝑ¬

Expanded text:
ola post Deum quae nos confirmet in omni veritate, suisque commendet meritis, et precibus auxilietur, ut et ipsi digni inveniamur in ejus laudibus. Quod si quaeritur post ascensionem Domini quid egerit, unum pro certo est, quia Virgo sancta corpore ac mente
Abbreviated transcription (Latin):
ros ac mulieres uinctos
ꝑ duceret in ihrusalem.
nare reddus trahit᷑
spiracio uocatur Et illud
sepe ꝑ odorem nare dep̾hen¬
dimꝰ quod cculis nõ uide¬
mus. Rinoceros ergo iste
nare gestabat cormi quo
sentes int̾fecerat absentes
querebat ł .uii. Sed ecce
ante illum omĩs uenator
absconditur omĩs homo¬
id est racionale sapiens opi¬
nione timoris eius effu¬
gatur. ut ergo hũc renoce¬
rotam capiat sinũ suũ uir¬
go id est secretum suũ ipsa
ꝑ se inuiolata in carne dei
saꝑiencia expandit ł.uiii.
criptum quippe est
qd̾ cum damascum
le saule quid me ꝑseque¬
ris: Qui ꝓstratus in terrã
respondit. Quis es dñe. Ego

Expanded text:
ros ac mulieres, vinctos perduceret in Jerusalem . nare reddendus trahitur, spiratio vocatur, et illud saepe per odorem nare deprehendimus, quod oculis non videmus. Rhinoceros ergo iste nare gestabat cornu quo sentes interfecerat, absentes quaerebat. Sed ecce omnis ante illum venator absconditur, id est omnis homo rationale sapiens opinione timoris ejus effugatur. Ut ergo hunc rhinocerotem capiat, sinum suum virgo, id est secretum suum ipsa per se inviolata in carne Dei sapientia expandat. criptum quippe est quod cum Damascum le, Saule, quid me persequeris? Qui prostratus in terra respondit: Quis es, Do
Abbreviated transcription (Latin):
inꝑpetuũ liberaret ⁊ preci¬
puum donum remissions
quod solueret a peccato re¬
preuaricacionis ade per
hanc id temꝑis ministrare
eidem gr̃e legisq latorił
ui nũc dicit nisi qͥs
renatus fuerit ex
aqua ⁊ spũ scõ nõ potest
introire in regnum del
Ip̃e tũc dicebat masculus
cuius pp̾ucii caro cirtum
non infans qui discernere
nec dum ualuit set maio¬
res qui id seruare nouerãt
poterant debuerant irritũ

Expanded text:
in perpetuum liberaret, et praeciin perpetuum liberaret, et praecipue donum remissionis, quod solveret a peccato praevaricationis Adae, per hanc id temporis ministrari eidem gratiae legisque latori  nunc dicit: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non potest introire in regnum Dei , ipse tunc dicebat: Masculus cujus praeputii caro circumcnon infans qui discernere necdum valuit, sed majores qui id servare noverant, poterant, debuerant, irritum
Abbreviated transcription (Latin):
uia incipientib uite
primordiis ip̃e eis occasus
iniciũ głie dedit qui termi¬
herodis impietas lactan¬
tes matrũ huberib ab¬
scraxit. Qui iure dicunt᷑
martix flores quos ĩ me¬
dio frigore infidelitatis ex
secucionis pruma decoxit

Expanded text:
uia incipientis uitae primordiis ipse eis occasus initium gloriae dedit, qui praeHerodis impietas lactantes matrum uberibus abstraxit, qui iure dicuntur martyrum flores, quos in medio frigore infidelitatis exosecutionis pruina decoxit
Abbreviated transcription (Latin):
eus tuoꝵ militũ
sors ⁊ corona pre¬
miũ laudes canentes
nirĩs absolue nexu cri¬
minis Hic nempe mũdi
gaudia ⁊ blandimenta
noxia caduca rite depu¬
tans ꝑuenit ad celes¬
tia P̾ euas cucurrit for¬
tit̾ ⁊ sustulit uirilit̾ pro¬

Expanded text:
eus tuorum militum Sors et corona premium Laudes canentes martiris Absolbe nexu criminis Hic nempe mundi gaudia Et blandimenti noxia Caduca rite deputans Pervenit ad celestia Penas cucurrit fortit
Abbreviated transcription (Latin):
ne conscia conseruat pa¬
cienciam. Que uox que
pot̾it linguã retexere
que tu mrĩb munera
pp̾aras rubri nam flu¬
uido sanguine laureis
ditant᷑ bene fulgidis
Te sũma deitas una q
poscimꝰ ut culpas ablu¬
as noxia subtrahas des
pacem famłis nos quas

Expanded text:
ne conscia Conservat patientiam. Quae vox, quae poterit lingua retexere, Quae tu Martyribus munera praeparas? Rubri nam fluido sanguine laureis Ditantur bene fulgidis. Te summa Deitas, unaque poscimus, Ut culpas abluas, noxia subtrahas, Des pacem famulis, nobisque
Abbreviated transcription (Latin):
diu mmobiles stare quã¬
diu ip̃i uoluissent. Simi¬
auditus a suo officio
serpentib ut ꝑcuterent
Et ip̃i incantando cura¬
bant

Expanded text:
diu immobiles stare, quandiu ipsi voluissent, faciauditus hominum a suo officio Serpentibus ut percuterent rursus incantando curabant
Abbreviated transcription (Latin):
umanitas qua no¬
uissimis dieb in for¬
ma serui unitus est homi¬
ni Ad roborandam ergo hãc
fidem que contra omẽs p̾¬
muniebatur errores ex mag¬
na factum est diuini pieta¬
te consilii ut gens in lon¬
ginqua orientalis plage
regnaturus acciperet ł.nͣ¬
oua ⁊ enim claritas
apud magos stelle
illustrioris apparuit ⁊ intu¬
encium animos ita ãmi¬
racione sui splendoris im¬
pleuit ut nequaquã sibi
crederent negligendum qd̾
tanto nũciabatur indicio
preerat autem sicut res
docuit huic miraculo gr̃a
dei ⁊ cum xp̃i natiuitate
nec ip̃a adhuc bethleem to¬
ta didicisset iam illam. cre¬
dituris gentib inferebat
poterat humano elo¬
quio disseri celo faciebat ⁊¬
euan geliz ante cognoscit
Quamuis autem diuine
dignationis esset hoc mu¬
nus ut cognoscibilis gen¬
tibus fieret natiuitas sal¬
uatoris ad intelligendum
tamen miraculum signi
potuerunt magi eciam de
antiquis balaam p̾nũcia¬
cionib cõmoueri scientes
olim esse p̾dictum ⁊ celebri

Expanded text:
umanitas, qua novissimis diebus in forma servi unitus est homini. Ad roborandam ergo hanc fidem, quae contra omnes praemuniebatur errores, ex magna gestum est divini pietate consilii, ut gens in longinqua Orientalis plagaeregnaturus, acciperet. Nova etenim claritas apud magos stellae illustrioris apparuit, et intuentium animos ita admiratione sui splendoris implevit, ut nequaquam sibi crederent negligendum, quod tanto nuntiabatur indicio. Praeerat autem, sicut res docuit, huic miraculo gratia Dei; et cum Christi nativitatem nec ipsa adhuc Bethleem tota didicisset, jam illam credituris gentibus inferebat: poterat humano eloquio disseri, coelo faciebat evangelizante cognosci. CAP. II. Quamvis autem divinae dignationis esset hoc munus, ut agnoscibilis gentibus fieret nativitas Salvatoris, ad intelligendum tamen miraculum signi potuerunt magi etiam de antiquis Balaam praenuntiationibus commoneri, scientes olim esse praedictum et celebri
Abbreviated transcription (Latin):
ui a romana urbe
quadragiita fere
nilib distans frigidas
atq ꝑspicuas emanat
aquas Que illic uideli¬
cet aquarum habundã¬
cia in extenso prius lacu
colligitur ad postremũ
uero in annẽ diriuatur

Expanded text:
ui ab Romana urbe quadraginta fere millibus distans, frigidas atque perspicuas emanat aquas. Quae illic videlicet aquarum abundantia in extenso prius lacu colligitur, ad postremum vero in amnem derivatur
Abbreviated transcription (Latin):
ixit q abimelech Q̾re
imposuisti nobis po¬
tuit coire quispiam de po¬
pulo cum uxore tua ⁊ in¬
duxeras suꝑ nos grande
peccatum. precepitq oĩ
ppło dicens. Qui tetige¬
rit hoĩs eius uxorem me¬
te morietur i.ii. Semi¬
it autem ysaac in terra
illa ⁊ inuenit in anno il¬
lo centuplum. benedixit¬
q ei dñs ⁊ locupletatus ẽ
homo ⁊ ibat ꝓficiens at¬
q sucrescens donec mas¬
nus uehementꝰ effectus

Expanded text:
ixitque Abimelech: Quare imposuisti nobis? potuit coire quispiam de populo cum uxore tua, et induxeras super nos grande peccatum. Praecepitque omni populo, dicens: Qui tetigerit hominis hujus uxorem, morte morietur. Sevit autem Isaac in terra illa, et invenit in ipso anno centuplum: benedixitque ei Dominus. Et locupletatus est homo, et ibat proficiens atque succrescens, donec magnus vehementer eff
Abbreviated transcription (Latin):
uniq ꝑtransissent
dies plurimi ⁊ ibi
dem moraretur ꝓspiciẽs
abimelech palestinoꝵ ide
ꝑ fenestram uidit eum
iocantem cũ rebeca uxo¬
re sua ⁊ accersito ait. ꝑ¬
spicuũ est qd̾ uxor tuasit
Cur mentitus es sororem
tuam esse. Respondit ti¬
mui ne uorerer ꝓpt̾ eã.¬

Expanded text:
ue pertransissent dies plurimi et ibi demoraretur prospiciens Abimelech Palestinorum rex per fenestram vidit eum iocantem cum Rebecca uxore sua et accersito ait perspicuum est quod uxor tua sit cur mentitus es sororem tuam esse respondit timui ne morerer propter ea
Abbreviated transcription (Latin):
um hoc feceris
memento qui a
peccator̃ es ⁊ lugeto pec¬
cata tua lugeto delicta
Et bene tercia benediccõ
est peccata deflenti qͥa
trinitas est que pecca¬

Expanded text:
oc feceris, memento quia peccator es; lugeto peccata tua, lugeto delicta. Et bene tertia benedictio est peccata deflentis; quia Trinitas est quae pecca
Abbreviated transcription (Latin):
est enim motũ
tempare consilio Nec
minoris dicitur uirtu¬
tis cohibere iracundiã
indignacionemq cõpes¬
cere quã oĩno irasci cũ
plerũq illuc leuius hoc
forcius estimet᷑ R iu pau

Expanded text:
est enim motum temperare consilio: nec minoris virtutis ducitur, cohibere iracundiam, indignationemque compescere, quam omnino non irasci; cum plerumque illud lentius, hoc fortius aestimet
Abbreviated transcription (Latin):
d precursorem iudex
ad creaturam crea¬
tor rex ad ministrum et
humiliabis te michi exi¬
guo cum eua non sum dig¬
nus calciamẽta portare
tuinter pecratores A lay¬
tismũ uenis in cuius
ore dolus inuentus nor
est ⁊ per quem tarius mũ¬
di peccata tolluntur ac
tantum te tiris subicis
creaturis ut potueris ob¬
liuisci quod ds̃ es

Expanded text:
d praecursorem judex, ad creaturam creator, rex ad ministrum? et humiliabis te 101 mihi exiguo, cujus tua non sum dignus calceamenta portare? Tu inter peccatores ad baptismum venis, in cujus ore dolus inventus non est , et per quem totius mundi peccata tolluntur: ac tantum te tuis subjicis creaturis, ut puteris oblivisci quod Deus es
Abbreviated transcription (Latin):
as enim scio esse in
statim hanc graciam ad¬
implebit. Dñe si uis potes
me mũdare. Michi ad be¬
neficium tibi ad laudem
uidentibus autẽ ad mira¬
a uis potes me mũ¬
dare. ⁊u prius naaman
princirem syrie ꝑ heham
in iordanei tingens le
ego possum ꝓfiteris quia
ego si uolo fit ideo. uolo.
tatem precaris po¬
tenciam confiteris. uolo.
mundare. Magnifice credis
magni fice ⁊ mũdaris. Ple¬
nissime confiteris plenissi
me letificaris. ulo. Munda¬
re. Non dubitasti credere nõ
tardo sanare Nõ distulisti
confessionem nõ differam
te mundare. uolo. mũdare

Expanded text:
as enim scio esse indstatim hanc gratiam adimplebit: Domine, si vis, potes me mundare. Mihi ad beneficium, tibi ad laudem, videntibus autem ad mirasi vis, potes me mundare. Tu prius Naaman principem Syriae per Eliseum in Jordane tingens lepego possum, profiteris quia si ego volo, fit: ideo volo, tatem precaris, potentiam confiteris. Volo, mundare. Magnifice credis, magnifice et mundaris. Plenissime confiteris, plenissime et laetificaris. Volo, mundare. Non dubitasti credere, non tardo sanare. Non distulisti confessionem, non differam te mundare. Volo, mundare
Abbreviated transcription (Latin):
qui in tuebantur
ibant morsib serpentũ
sic qui intuentur fioe
mortem xp̃i sauantur
a morsibus peccatoꝵ.¬
Sed illi sanabantur
a morte ad uitam tem¬
poralem̾ hic autem ait
ut habeant uitam eter¬
nam. Hoc est enĩ inter¬
est int̾ figuratã yma¬
ginẽ et rem ipsam. figu¬
ra prestabat uitam tem¬
poralem res ip̃a cuius fi¬
gura erat prestat intam

Expanded text:
qui intuebantur ibant morsibus serpentum: sic qui intuentur fide mortem Christi sanantur a morsibus peccatosed illi sanabantur a morte ad vitam temporalem, hic autem ait, ut habeant vitam aeternam. Hoc enim interest inter figuratam imaginem et rem ipsam: figura praestabat vitam temporalem, res ipsa cujus illa figura erat, praestat vitam
Abbreviated transcription (Latin):
uod sane factũ ⁊
de aliis quibuslibet
locis scͥpturaꝵ firmare
conantur. Quod hii iã
cum xp̃õ regnent resus¬
atati in et̾na societate.

Expanded text:
uod sane factum, et de aliis quibuslibet locis Scripturarum affirmare conantur: quod hi jam cum Christo regnent resuscitati in aeterna societate.
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ qui bts marie¬
magdalene peni¬
tenciam ita tibi placi¬
tam gratam q fecisti
ut nõ solũ pectata ei¬
dimitteris uerũ eciã
ingłar tui amoris
gi ⁊ cordis eius intima
ꝑ ustrares da nobis
tue ꝓpiciacionis habũ¬
danciam ut cuius sol¬
lempnitate letam᷑ eiꝰ

Expanded text:
s, qui beatae MariaMagdalenae poenitentiam ita tibi placitam, gratamque fecisti, ut non solum ei peccata dimitteres, sed etiam singulari tui amoris gratia cordis ejus intima perlustrares; da nobis tuae propitiationis abundantiam, ut ejus solemnitate laetemur,
Abbreviated transcription (Latin):
Tu xp̃e nr̃m gaudiũ manẽs
olimpo p̾ditum mũdi regiᷤ
qui fabricam mũdana iũ¬
cens gaudia Hinc te pre¬
cantes q̃s ignosce culpis oĩb
⁊ corda sursum subleua ad
te suꝑna grã Et cũ rubẽte
ceꝑit clarere mibes iudicis
penas repellas debitas red¬
dis coronas ꝑditas la

Expanded text:
te nostrum gaudium, Manens Olympo praeditum Mundi regis qui fabricam, Mundana vincens gaudia. Hinc te precantes quaesumus, Ignosce culpis omnibus; Et corda sursum subleva Ad te superna gratia. Ut cum rubente coeperis Clarere nube Judicis, Poenas repellas debitas, Reddas co
Abbreviated transcription (Latin):
uia largiente dño
mnissaꝵ sollempnia
hodie celebraturi sumus lo¬
qui de euanglica leccione
diu o pollumꝰ Sed nos
aliquid breuiter dicere ie¬
demptoris nr̃i natinitas
ip̃a compellit. Quid ẽ qued

Expanded text:
uia, largiente Domino, missarum solemnia ter hodie celebraturi sumus, loqui diu de Evangelica lectione non possumus. Sed nos aliquid vel breviter dicere Redemptoris nostri nativitas ipsa compellit. Quid est quod
Abbreviated transcription (Latin):
luchas ⁊ quo modo
⁊ quo tempore ⁊ quo loco
scd̃m carnem xp̃s natus
sit explicauit. At uero de
celesti generacione si que¬
ris lege euangłium scĩ
iohĩs qui a celestib exor¬
sus ad terrena descendit R¬

Expanded text:
Lucas et quomodo et quo tempore et quo loco secundum carnem Christus natus sit explicauit. at uero de caelesti generatione si quaeris, lege euangelium sancti Iohannis, qui a caelestibus exorsus ad terrena descendit
Abbreviated transcription (Latin):
erbum suꝑnũ pro¬
diens nec patris lin¬
quens dexteram ad opus
suũ exiens uenit ad uite
uesꝑam In morte a disci¬
pulo suis tradendus emu¬
lis prius in uite fertulo
se tradidit discipulis Qui¬

Expanded text:
erbum supernum prodiens, Nec Patris linquens dexteram, Ad opus suum exiens, Venit ad vitae vesperum. In morte a discipulo Suis tradendus aemulis: Prius in vitae ferculo Se tradidit discipulis. U
Abbreviated transcription (Latin):
regis ꝓdeunt ful¬
get crucis mist̾iũ quo
carne carnis conditor
suspensus est patibulo
Confixa clauis uisce¬
ra tendent mams ues¬
tigia redẽpcionis gr̃ã
hic ĩmolata est hostia
Quo uuln̾atus insuper
mucrone dire lancee ut
nos lauaret criminre
manauit unda sangͥne
Impleta st̃ que cõcinit
dauid fidelis carmine

Expanded text:
regis prodeunt, Fulget crucis mysterium, Quo carne carnis conditor Suspensus est patibulo. Confixa clavis visce, Tendens manus vestigia, Redemptionis gratia. Hic immolata est hostia. Quo vulneratus insuper, Mucrone diro lanceae, Ut nos lavaret crimine, Manavit unda sanguine. Impleta sunt quae concinit David fideli carm
Abbreviated transcription (Latin):
eq enim in resur .I.¬
reccione aliud erit
alio inferius sicut nũc fra¬
gilis in nobis est carms
infirmitas ⁊ corporalis ha¬
bitudo nature uł nuluerib
patet uł in iuriis subiacet
uł sui honeris mole dep̾ssa
suꝑ terras nequid extollere
alcius atq eleuare uestigi¬
um sed in simplicis reatu¬
re grãm figurabim᷑ cũ com¬
pletum fuerit qd dictũ est
nũc filii dei sumus ⁊ nõ dũ
reuelatum est quid erimus
Sed scimus quia cum re¬
uelatum fuerit similes ei
erimus.ł.iiiͬ. Itaq cum
dei natura sit simplex xp̃c
enim deus est nos quoq
in eandem ymaginẽ figu¬
rabim᷑ ut qualis celestis ca¬
les ⁊ celestes l.iiii. Igitur
sicut portauimus ymagi¬
nem illius terrem portaui¬
mus ⁊ ymaginẽ huius ce¬
lestis quam ammus nost̾
ydropicus in quo fluxus
carnis exhuberans anime
grauabat officia spũs extĩ¬

Expanded text:
e enim in resurrectione aliud erit alio inferius, sicut nunc fragilis in nobis est carnis infirmitas, et corporalis habitudo naturae vel vulneribus patet, vel injuriis subjacet, vel sui oneris mole depressa supra terras nequit extollere altius atque elevare vestigium: sed in simplicis creaturae gratiam figurabimur, cum completum fuerit quod dictum est nunc filii Dei sumus, et nondum revelatum est quid erimus: sed scimus quia cum revelatum fuerit, similes ei erimus . Itaque cum Dei natura sit simplex spiritus enim Deus est, nos quoque in eamdem imaginem figurabimur ; ut qualis coelestis, tales et coelestes. Igitur sicut portavimus imaginem illius terreni, portemus et imaginem hujus coelestis , quam animus noster hydropicus, in quo fluxus carnis exuberans, animae gravabat officia, spiritus exsti
Abbreviated transcription (Latin):
bit dũs hostes rasin
suꝑ eum ⁊ inimicos eius in
tumłtũ u̾tet. Syriam ab ori¬
ente ⁊ philistiim ab occiden¬
te ⁊ deuorabũt isrł totã. In
oĩb hiis nõ ẽ adu̾sus furor

Expanded text:
inus hostes Rasin super eum et inimicos eius in tumultum vertet Syriam ab oriente et Philisthim ab occidente et devorabunt Israhel toto ore in omnibus his non est aversus furor
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ habitantes samari¬
am: ⁊ in suꝑbia ⁊ magnitu¬
dine cordis dicentes. Ia teres
cecidunt sed quadris lapidi¬
b hedificabimꝰ. Sicõmoroꝰ
succidunt sed cedres ĩnuita¬
et salus tua quare merore cõ¬
sum̾is nũquid consiliarius ñ
est tibi q innouabit te dolor
saluabo te ⁊ lib̾abo te noli ti¬

Expanded text:
et habitantes Samariam, in superbia et magnitudine cordis, dicentes: Lateres ceciderunt, sed quadris lapidibus aedificabimus: sycomoros succiderunt, sed cedros immutaet salus tua; quare moerore consumeris? Nunquid consiliarius non est tibi, quia innovabit te dolor. Salvabo te, et liberabo te, noli ti
Abbreviated transcription (Latin):
Non parua questio ẽ
cur apostolo petro qͣndo
se tertio manifestauit
discipulis dixerit dñs
scquere me. de apostolo
autem iohanne sic eũ
uolo manere donec ue¬
mam quid ad te łͣ beatꝰ¬

Expanded text:
Non parva quaestio est, cur apostolo Petro, quando se tertio manifestavit discipulis, dixerit Dominus, Sequere me; de apostolo autem Joanne, Sic eum volo manere donec veniam; quid ad te?
Abbreviated transcription (Latin):
ui in paradiso .ł. mi¬
dei uirgo fuerat.
eiectus de paradiso cog¬
nouit uxorem suam.
Semꝑ enim saturitate
iĩcta lasciuia est. uicina

Expanded text:
ui in paradiso Dei, virgo fuerat, ejectus de paradiso cognovit uxorem suam: semper enim saturitati juncta lascivia est: vicina
Abbreviated transcription (Latin):
ordine ordo uicioꝵ eli¬
gitur. Helyas scũs cui he¬
lementa famulata sunt
qui celũ tribus annis et
Angelus ad eũ mutitur¬
paululũ panis ⁊ aque

Expanded text:
ordine, ordo vitiorum eligitur. Helias sanctus, cui elementa famulata sunt, qui coelum tribangelus ad eum mittiturpaululum panis et aquae
Abbreviated transcription (Latin):
uid de moyse loquar
⁊ isrłitica multitu¬
dine ip̃e princeps gene¬
ris nrĩ adam quam diu
nõ comedit in paradiso
fuit statim ut comedit
in paradiso eiectus est¬

Expanded text:
uid de Moyse loquor, et de israelitica multitudine? Ipse princeps generis nostri Adam quamdiu non comedit, in paradiso fuit: statim ut comedit, de paradiso ejectus est
Abbreviated transcription (Latin):
nistis ł .iii. Qui dixerũt
non est ita dñe. Sed ser¬
ui tui uenerunt ut eme¬
rent cibos. ꝯmẽs filii um¬
us uiri sumus. pacifici
uenimꝰ nec quicquam
fumuli machinant᷑ ma¬

Expanded text:
nt ei . Qui dixerunt: Non est ita, domine, sed servi tui venerunt ut emerent cibos. Omnes filii unius viri sumus. Pacifici venimus, nec quidquam famuli tui machinantur ma
Abbreviated transcription (Latin):
est ergo si non habiero
paracditus non ueniet
ad uos nisi quia nõ po¬
testis capere spiritum
qui iam acceperat spiritũ
et si noueramus inquid¬

Expanded text:
est ergo, Si non abiero, Paracletus non veniet ad vos? nisi, Non potestis capere Spiritum,qui jam ceperat Spiritum: Etsi noveramus Chri
Abbreviated transcription (Latin):
sic se iturũ ut mil¬
sus int̾rogaret muos pa¬
lam fieri uisu corporis cer¬
nerent. Nam sipius
int̾ro gauerant eum
quo ẽẽt iturus ⁊ respon¬
derat eis se iturum quo
ip̃i tũc uenire nõ possẽt

Expanded text:
sic se iturum ut nullus interrogaret, quod palam fieri visu corporis cernerent: nam superius interrogaverant eum quo esset iturus, et responderat eis se iturum quo ipsi tunc venire non possent
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dixerit. Neq
enim ubi ille erat iste in¬
de recesserat ⁊ sic uenerat
do cum eciam hic consti¬
tutus nõ poterat mute¬
re quem scimus super
eum baptiz atum uenis¬
se atq mansisse immo
uero a quo scimus eum
nũꝙͣ separabilem fuisse

Expanded text:
hoc dixerit? Neque enim ubi ille erat, iste inde recesserat; et sic venerat do eum etiam hic constitutus non poterat mittere, quem scimus super eum baptizatum venisse atque mansisse ; imo vero a quo scimus eum nunquam separabilem fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
pit̾ue d̾s̃ qui in filii tui
tribuisti tocius religionis
iuiciũ perfectionẽq consta
lutis humane sũma cõsis¬
tum sine humaua con¬
cupiscencia ꝓcreatũ in
filii tui mẽbra ueniẽtis
pat̾nis fecisti p̾uiditus nõ

Expanded text:
piterne Deus, qui in Filii tui tribuisti totius religionis initium perfectionemque constarlutis humanae summa consispartum, sine humana coniscentia procreatum, in Filii tui membra venientem paternis fecisti praejudiciis non
Abbreviated transcription (Latin):
cunctari libet qͦ¬
modo parentes ⁊ car¬
nalit̾ ꝓpinquos preci¬
pimur odisse qui iube¬
mus ⁊ inimicos dilige¬
re. Et certe de uxore ue¬
ritas dicit. Quod d̃s
coniũxit homo nõ. se

Expanded text:
cunctari libet quomodo parentes et carnaliter propinquos praecipimur odisse, qui jubemur et inimicos diligere, et certe de uxore Veritas dixit: Quod Deus junxit, homo non se
Abbreviated transcription (Latin):
ed omnis creature no¬
mine signatur homo
Sunt namq lapides sed
nec uiuũt nec senciunt
Sunt herbe ⁊ arbusta ui¬
uunt quidem sed non sẽ¬

Expanded text:
ed omnis creaturae nomine signatur homo. Sunt namque lapides, sed nec vivunt, nec sentiunt. Sunt herbae et arbusta; vivunt quidem, sed non sen
Abbreviated transcription (Latin):
tur R tempus est ut reu̾¬
ertar ad eum qui misit me
dicit dñs nolite contristari
ne turbetur cor uestrũ rogo
ꝓ uobis patrem ut ip̃e uos

Expanded text:
 Tempus est ut revertar ad eum qui misit me, dicit Dominus; nolite contristari, nec turbetur cor vestrum; rogo pro vobis Patrem, ut ipse vos
Abbreviated transcription (Latin):
ue nam ergo sunt
obseruantes custodias nac¬
tis suꝑ gregem suũ. uenit
angelus sub ip̃a hora nati¬
uitatis ihu ⁊ ait ad eos ad¬
nũcio uobis gaudiũ mag¬
lutum ⁊ positum in prese¬
pio. Nec dum augelus uer¬
Cum hoc pastores crepidi
ꝑspexissent ⁊ angelus reces¬
sit ab eis dixerunt ad se in¬
uicem Eamus in bethleẽ
⁊ uideamus factum qd̵ dñs
ostendit nobis l̾c.iii.¬
enerunt ⁊ inuenerũt
paruulũ Iam tam
illi quam parentes que
facta fuerant mirabant᷑
Super hoc ⁊ de symeone
scribitur ꝙ rumorẽ auxe¬
rit ⁊ miraculi uł magna
pars fuerit. Tenuit enim
puerũ in brachiis suis et
ait Nũc dimittis seruũ
tuũ in pace secundũ uer¬
bium tuũ quia uiderunt
occuli mei salutare tuum.
astigiũ ⁊ ut itał .iiii¬
dicam culmen suꝑ
hũs que iactabantur de
ii rabantur Sermo symeo¬
nis fuit. Non enim suffi¬
cit ei tenere paruulũ ⁊ ea
que de semet ip̃o scripta st̃
ꝓloqui sed benedixit patri
illius ⁊ matri ⁊ de ip̃o quas

Expanded text:
enam ergo sunt observantes vigilias noctis super gregem suum. Venit angelus sub ipsa hora nativitatis Jesu, et ait ad eos: Annuntio vobis gaudium magnnis, et positum in praesepio . Necdum angelus verCum hoc pastores trepidi perspexissent, et angelus recessisset ab eis, dixerunt ad invicem: Eamus usque Bethleem, et videamus factum quod Dominus ostendit nobis . Venerunt et invenerunt parvulum. Tam illi quam parentes quae facta fuerant mirabantur: super hoc et de Simeone scribitur quod rumorem auxerit et miraculi, vel magna pars fuerit. Tenuit enim puerum in brachiis suis, et ait: Nunc dimittis, Domine, servum tuum in pace secundum verbum tuum, quia viderunt oculi mei salutare tuum. Fastigium et ut ita dicam culmen super his quae jactabantur de illius mirabantur, sermo Snis fuit. Non enim sufficit ei tenere parvulum, et ea quae de semetipso scripta sunt proloqui, sed benedixit patri illius et matri: et de ipso quoque
Abbreviated transcription (Latin):
.b̾.. ã. O mũdi lampas et
margarita p̾fulgida que
resurrectionẽ xpĩ nũcian¬
do apostoloꝵ apła fieri me¬
ruisti maria magdalena
semꝑ pia exoratrix ꝓ nob̾
ad sis ad deum qui te ele

Expanded text:
cantica. O mundi lampas et margarita praefulgida, quae resurrectionem Christi nuntiando apostolorum apostola fieri meruisti, Maria Magdalena, semper esto pia exoratrix pro nobis ad Deum, qui te ele
Abbreviated transcription (Latin):
patriam totis ⁊siderus
anhelareł .uiĩ. Sed dũ
diu longeq conu̾sacionis
grãm defferret et rosciy
celesti est afflatus uesi¬
derio seculari habrtu cõ¬
tegi melius uellet. puta¬
ret q presenti mundo q̃si
specietenus deseruire. &¬
perunt multa contra eñ
ex eiusdem mũdi cura
succrescere. ut in eo non
iam specie sed ut ip̃e de
se asseruit retineretur
⁊ mente ł.uiii Tandem¬
⁊ cum parentum iam du¬
dum obitu liberam dis¬
beret facultatem quod
prius mente gestiebat
apperuit. quodq iam in
diuinis erat. obtutibus
humanis eciam uisib
ostendit. Mox ⁊ enim cũc¬
ta que habere potuit ad
pietatis opus distri bu
tum egenũ egens ip̃e

Expanded text:
patriam totis desideriis patriam totis desideriis anhelare. 3. Sed dum diu longeque conversionis gratiam differret et postquam coelesti est afflatus desiderio, saeculari 2 habitu contegi melius putaret, velletque praesenti mundo quasi specie tenus deservire, coeperunt multa contra eum ex ejusdem mundi cura succrescere, ut in eo non jam specie, sed ut ipse de se asserit retineretur et mente. Tandem cum parentum jam dudum obitu liberam disberet facultatem, quod prius mente gestabat aperuit; quodque jam in divinis erat obtutibus, humanis etiam visibus ostendit. Mox etenim cuncta quae habere potuit, ad pietatis opus distribuittum egenum egens ipse
Abbreviated transcription (Latin):
Se tamen hanc gre¬
gorius tante nobilita¬
tis lineam. moribus ex¬
tulu. ꝓhis actib decora¬
uit. Deniq ut post in ꝓ¬
patulo claruit nõ sine
magno quondam pre¬
sagio tale sortitus est
us namq ex greco elo
enim uera uigilauit si¬
bi dum diuinis in herẽ¬
do p̾ceptis laudabiliter
fideliũ ppłis dũ doctriue
affluentis ingenio eis
quo tramite celestia scan¬
derent patefecit. Discipli¬
nis uero liberalib hoc ẽ
gramatica rethorica dia¬
letica ita a puero est insti¬
utus ut quamuis eo tẽ¬
pore florerent adhuc rome
dus ic u. In erat ei in
parua adhuc etate matu¬
rũ iam studiũ adherere
Et si quid dignũ potuis¬
set auditu ꝑcipere. nõ seg¬
niter obliuiom tradere s
tenaci pocius memorie
comendare .ł.uĩ. Hauri¬
ebat q iam tũc sitibũdo
doctrine fluenta pectore
que post congruenti mel¬
lito gutture ructaret. hic
in annis adolescencie qͥb
solet ea etas seculi uias¬
ingredi deo cepit deuotuᷤ
existere ⁊ ad supne uite

Expanded text:
Sed tamen hanc Gregorius tantae nobilitatis lineam moribus extulit, probis actibus decoravit. Denique, ut post in propatulo claruit, non sine magno quodam praesagio tale sortitus est us namque ex Graeco eloqenim vera vigilavit sibi, dum divinis inhaerendo praeceptis, laudabiliter fidelibus populis, dum doctrinae affluentis ingenio eis quo tramite coelestia scanderent patefecit. 2. Disciplinis vero liberalibus, hoc est grammatica, rhetorica, dialectica, ita a puero est institutus, ut quamvis eo tempore florerent adhuc Romaetaretur. Inerat ei in parva adhuc aetate maturum jam studium: adhaerere et si quid dignum potuisset auditu percipere, non segniter oblivioni tradere, sed tenaci potius memoriae commendare: hauriebatque jam tunc sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret. Hic in annis adolescentiae in quibus solet ea aetas vias saeculi ingredi Deo coepit devotus existere, et ad supernae vitae
Abbreviated transcription (Latin):
i munere festiui¬
tatis hodierne illuc fi¬
lioꝵ tuoꝵ dirigatur in¬
tencio quo in tuo uni¬
genito tecũ est nr̃a sub¬

Expanded text:
 munere festivitatis hodiernae illuc filiorum tuorum dirigatur intentio, quo in tuo Unigenito tecum est nostra sub