comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quodq suo Tagus amne uehit: fluit ignibus aurum:
Et quę mȩonias celebrabant carmine ripas.
Flumineȩ uolueres medio caluere caystro.
N ilus in extremum fugit perterritus orbem:
Occuluitq caput: quod adhuc lat&: hostia septem
Puluerulenta uacant: septem sine flumine ualles:
Fors eadem ismarios hebrum cum strymone siccat.
Hesperiosq amnes: rhenum: rhodanumq. padumq
Cuiq fuit rerum promissa potentia tybrim:
Disilit omne solum penetratq in tartara rimis
Lumen. & infernum terr& cum coniuge regem.
Et mare contrahitur: siccaeq est campus arenȩ
Quod modo pontus erat. quosq altum texerat equor
Existunt montes: & sparsas cycladas augent
Ima petunt pisces nec se super ȩquora curui
Tollere consuetas audent delphines in undas:
Corpora phocarum summo resupina profundo
Exanimata iacent ipsum qͦ nerea fama est
Doridaq & natas tepidis latuisse sub undis.
Ter neptunnus aquis cum toruo brachia uultu

Expanded text:
quodque suo Tagus amne vehit, fluit ignibus aurum, quodque suo Tagus amne vehit, fluit ignibus aurum, et quae Maeonias celebrabant carmine ripas flumineae volucres, medio caluere Caystro. Nilus in extremum fugit perterritus orbem occuluitque caput, quod adhuc latet: ostia septem pulverulenta vacant, septem sine flumine valles. Fors eadem Ismarios Hebrum cum Strymone siccat Hesperiosque amnes Rhenum Rhodanumque Padumque, cuique fuit rerum promissa potentia, Thybrin. Dissilit omne solum, penetratque in Tartara rimis lumen et infernum terret cum coniuge regem. Et mare contrahitur, siccaeque est campus harenae quod modo pontus erat: quosque altum texerat aequor, exsistunt montes et sparsas Cycladas augent. Ima petunt pisces, nec se super aequora curvi tollere consuetas audent delphines in aCorpora phocarum summo resupina profundo Exanimata iacent. Ipsum quoque Nerea fama est Doridaque et natas tepidis latuisse sub undis. Ter Neptunus aquis cum toruo bracchia uultu
Abbreviated transcription (Latin):
Ore trahit. currusq suos candescere sentit.
Et neq iam cineres eiectam neq fauillam
Ferre potest: calidoq inuoluitur undiq fumo.
Quoq eat aut ubi sit picea caligine tectus
N escit: & arbitrio uolucrum raptatur equorum.
Sanguine tunc credunt in corpora summa uocato
Ethyopum populos nigrum traxisse colorem.
Tunc facta est libye raptis humoribus estu
Arida tunc nymphae sparsis fontesq lacusq
Defleuere comis: quaerit Boctia dircen:
Argos amimonem Nephyre pyrhenidas undas.
N ec sortita loco distantes flumina ripas
Tuta manent: medus Tanays fumauit in undis.
Penȩusq senex: theutrantheus q caicus:
Et celer ismenos cum phocaico erymantho:
Arsurusq iterum xanthus. flauusq lycormas
Quiq recuruatis udit meander in undis.
Mygioniusq melas & thenareus eurothas:
Arsit & euphrates babilonius: arsit oronthes
Thermodoonq citus gangesq & phasis: & ister:
Estuat alphȩus: ripe spercheides ardent.

Expanded text:
ore trahit currusque suos candescere sentit; ore trahit currusque suos candescere sentit; et neque iam cineres eiectatamque favillam ferre potest calidoque involvitur undique fumo, quoque eat, aut ubi sit, picea caligine tectus nescit et arbitrio volucrum raptatur equorum. Sanguine tum credunt in corpora summa vocato Aethiopum populos nigrum traxisse colorem. Tum facta est Libye raptis umoribus aestu arida, tum nymphae passis fontesque lacusque deflevere comis: quaerit Boeotia Dircen, Argos Amymonen, Ephyre Pirenidas undas. Nec sortita loco distantes flumina ripas tuta manent: mediis Tanais fumavit in undis Peneusque senex Teuthranteusque Caicus et celer Ismenos cum Phegiaco Erymantho arsurusque iterum Xanthus flavusque Lycormas, quique recurvatis ludit Maeandrus in undis. Mygdoniusque Melas et Taenarius Eurotas. Arsit et Euphrates Babylonius, arsit Orontes Thermodonque citus Gangesque et Phasis et Hister. Aestuat Alpheus, ripae Spercheides ardent,
Abbreviated transcription (Latin):
Pracipites spatio terrȩ propiore feruntur:
Inferiusq suis fraternos currere luna
Admiratur equos: ambustaq nubila fumant
Corripitur flammis ut quęq altissima tellus
Fissaq agit rimas. & succis ardet ademptis.
Pabula canescunt: cum frondibus uritur arbor:
Materiamq suo pręb& seges ardua damno.
Parua queror magnȩ pereunt cum mȩnib urbes:
Cũq suis totas populis incendia terras
In cinerem uertunt: siluȩ cum montib ardent.
Ardet athos: taurusq cilix: emolus & oethe.
Et tunc sicca prius celeberrima fontib ide:
Uirgineusq Helicon & nondum oeagrius Emus
Ardet in unmensum geminatis ignib ethna:
Parnasusq biceps & eryx: & cynthus & othrys.¬
Ossaq cum pindo: maiorq ambobus olympus:
Rereaq alpes: & nubifer apenninus.
Tunc uero phaethon cunctis e partib orbem
Aspicit accendi. nec tantos sustin& aestus.
Feruentesq auras uelut a fornace profunda

Expanded text:
praecipites spatio terrae propiore feruntur. praecipites spatio terrae propiore feruntur. Inferiusque suis fraternos currere Luna admiratur equos, ambustaque nubila fumant; corripitur flammis ut quaeque altissima, tellus fissaque agit rimas et sucis aret ademptis. Pabula canescunt, cum frondibus uritur arbor, materiamque suo praebet seges arida damno. Parva queror: magnae pereunt cum moenibus urbes, cumque suis totas populis incendia gentes in cinerem vertunt. Silvae cum montibus ardent, ardet Athos Taurusque Cilix et Tmolus et Oete et tum sicca, prius creberrima fontibus, Ide, virgineusque Helicon et nondum Oeagrius Haemus; ardet in inmensum geminatis ignibus Aetna Parnasusque biceps et Eryx et Cynthus et Othrys,Ossaque cum Pindo maiorque ambobus Olympus aeriaeque Alpes et nubifer Appenninus. Tum vero Phaethon cunctis e partibus orbem adspicit accensum nec tantos sustinet aestus, ferventesque auras velut e fornace profunda
Abbreviated transcription (Latin):
Quid faciat: multum cęli post terga relictum
Ante oculos plus est: animo metitur utrunq.
Et modo quos illi fatum contingere non est:
Prospicit occasus: interdum respicit ortus:
Quidq agat ignarus stup&: & nec frena remutit.
Nec retinere ual&: nec nomina nouit equorum
Sparsa quoq inuario passim miracula cęlo
Uastarumq uid& trepidus simulacra ferarum:
Est locus in geminos ubi brachia concauat arcus
Scorpius: & cauda flexis utrinq lacertis.
Corrigit in spatium signorum membra duorum
Nunc puer ut nigri madidum sudore ueneni
Uulnera curuata minitantem cuspide uidit.
Mentis inops gelida formidine lora remisit.
Quę postꝗͣ summo sensere iacentia tergo
Expatiantur equi nulloq inhibente perauras
Ignotae regionis eunt: quaq impetus egit
Hac sine lege ruunt: altoq sub athere firis
Incursant stellis. rapiuntq per auia currum.
Et modo summa petunt: modo per decliua uiasq

Expanded text:
Quid faciat? multum caeli post terga relictum, Quid faciat? multum caeli post terga relictum, Ante oculos plus est; animo metitur utrumque Et modo, quos illi fas tum contingere non est, Prospicit occasus, interdum respicit ortus; Quidque agat ignarus stupet et nec fraena remittit Nec retinere ualet nec nomina nouit equorum. Sparsa quoque in uario passim miracula caelo Vastarumque uidet trepidus simulacra ferarum. Est locus in geminos ubi bracchia concauat arcus Scorpius et cauda flexisque utrimque lacertis Porrigit in spatium signorum membra duorum. Hunc puer ut nigri madidum sudore ueneni Vulnera curuata minitantem cuspide uidit, Mentis inops gelida formidine lora remisit. Quae postquam summo tetigere iacentia tergo, exspatiantur equi, nulloque inhibente per auras ignotae regionis eunt, quaque impetus egit, hac sine lege ruunt altoque sub aethere fixis incursant stellis rapiuntque per avia currum. Et modo summa petunt, modo per declive viasque
Abbreviated transcription (Latin):
Quod simul ac sensere ruunt: tritumq relinquunt
Quadriiuges spatium nec quo prius ordine currunt.
Ipse pauet: nec qua commnissas flectat habenas
Nec scit qua sit iter: nec si sciat imper& illis
Tum primum radiis gelidi caluere triones:
Et uetito frustra tentarunt equore tingi:
Quȩ̨q polo posita est glaciali proxima serpens
Frigore pigra prius: nec formidabilis ulli
Incaluit: sumpsitq nouas feruorib iras.
Te quoq fugatum memorant fugisse boctes
Quanuis tardus eras: & te tua plaustra tenebant
Ut uero terras despexit ab aethere summo
Infelix phaethon penitus penitusq iacentis
Palluit: & subito genua intremuere timore.
Suntq oculis tenebrȩ per tantum lumen obortȩ
Et iam mall& equos nunꝗͣ tetigisse paternos:
Iam nouisse genus pig&: & ualuisse rogando.
Lam meropis dici cupiens: ita fertur ut acta
Prȩcipiti pinus borea: cui uicta remisit
Frena suus rector: quam diis uotisq reliquit.

Expanded text:
Quod simulac sensere, ruunt tritumque relinquunt Quod simulac sensere, ruunt tritumque relinquunt Quadriiuges spatium nec, quo prius, ordine currunt. Ipse pauet nec qua commissas flectat habenas, Nec scit qua sit iter, nec, si sciat, imperet illis. Tum primum radiis gelidi caluere Triones Et uetito frustra temptarunt aequore tingi Quaeque polo posita est glaciali proxima Serpens, Frigore pigra prius nec formidabilis ulli, Incaluit sumpsitque nouas feruoribus iras. Te quoque turbatum memorant fugisse, Boote, Quamuis tardus eras et te tua plaustra tenebant. Vt uero terras despexit ab aethere summo Infelix Phaethon penitus penitusque iacentes, Palluit et subito genua intremuere timore Suntque oculis tenebrae per tantum lumen obortae; Et iam mallet equos numquam tetigisse paternos, Iam cognosse genus piget et ualuisse rogando; Iam Meropis dici cupiens ita fertur ut acta Praecipiti pinus Borea, cui cuncta remisit Frena suus rector, quam diis uotisque reliquit.
Abbreviated transcription (Latin):
Dum potes. & solidis etiam nunc sedib astas.
Dumq male optatos nondum premis inscius axes
Que tutus spectes sine me dare lumina terris.
Occupat ille leuem iuuenili corpore currum:
Statq super: manibq datas contingere habenas
G aud&r: & inuito grates agit inde parenti.
Interea uolucres Pyrous. Eous: & Ethon
Solis equi: quartusq phlegon hinnitibus auras
Flammigeris implent: pedibusq repagula pulsant
Quȩ postquã thetis fatorum ignara nep̾otis
Repulit: & facta est unmensi cõpia mundi
Corripuere uiam: pedibusq per aera motis
Obstantes scindunt nebulas: pennisq leuati
Pratereunt ortos usdem de partibus euros.
Sed leue pondus erat.: nec quod cognoscere possent
Solis equi. solitaq iugum grauitate carebat.
Utq labant curuȩ uasto sine pondere naues
Perq mare instabiles nimia leuitate feruntur
Sic honere insueto uacuos. uacuos dat in aere saltus
Succutiturq alte: similisq est currus in ani.

Expanded text:
Dum potes et solidis etiam nunc sedibus astas Dum potes et solidis etiam nunc sedibus astas Dumque male optatos nondum premis inscius axes. Quae tutus spectes, sine me dare lumina terris. Occupat ille leuem iuuenili corpore currum Statque super manibusque datas contingere habenas Gaudet et inuito grates agit ille parenti. Interea uolucres Pyrois Eous et Aethon, Solis equi, quartusque Phlegon hinnitibus auras Flammiferis implent pedibusque repagula pulsant. Quae postquam Tethys, fatorum ignara nepotis, Reppulit et facta est immensi copia caeli, Corripuere uiam pedibusque per aera motis Obstantes scindunt nebulas pennisque leuati Praetereunt ortos iisdem de partibus Euros. Sed leue pondus erat nec quod cognoscere possent Solis equi solitaque iugum grauitate carebat; Vtque labant curuae iusto sine pondere naues Perque mare instabiles nimia leuitate feruntur, Sic onere insueto uacuos dat in aere saltus Succutiturque alte similisque est currus inani.
Abbreviated transcription (Latin):
Parce puer stimulis: & fortius utere loris
Sponte sua properant. labor est inhibere uolentes
Nec tibi directos placeat uia quinq per arcus.
Sectus in obliquum est lato curuamine lunes:
Eonarumq trium contentus fine. polumq
Effugit australem iunctamq aquilonib arcton:
Hac sit iter: manifesta rotae uestigia cernes.
Utq ferant equos. & cęlum. & terra calores
Nec preme. nec summum mollire per aera currum.
Ntius egressus caelestia signa cremabis.
Inferius terras medio tutissimus ibis.
Neu te dexterior tortum declin& ad anguem:
N eu sinisterior tortam rota ducat ad aram.
Inter utrunq tene: fortunȩ cętera mando
Quę uiu&. & melius ꝗͣ tu tibi consulat opto
Dum loquor hesperio positas in litore metas
Numida nox tetigit: nec est mora libera nobis.
Poscimur & fulg& tenebris aurora fugatis.
Corripe lora manu: uel si mutabile pectus
Est tibi consilis non curribus utere nostris

Expanded text:
Parce, puer, stimulis et fortius utere loris; Parce, puer, stimulis et fortius utere loris; Sponte sua properant; labor est inhibere uolantes. Nec tibi directos placeat uia quinque per arcus; Sectus in obliquum est lato curuamine limes, Zonarumque trium contentus fine polumque Effugit australem iunctamque aquilonibus Arcton; Hac sit iter; manifesta rotae uestigia cernes. Vtque ferant aequos et caelum et terra calores, Nec preme nec summum molire per aethera currum, Altius egressus caelestia signa cremabis, Inferius terras; medio tutissimus ibis. Neu te dexterior tortum declinet ad Anguem, Neue sinisterior pressam rota ducat ad Aram, Inter utrumque tene; Fortunae cetera mando, Quae iuuet et melius, quam tu tibi, consulat opto. Dum loquor, Hesperio positas in litore metas Vmida nox tetigit; non est mora libera nobis; Poscimur et fulget tenebris aurora fugatis. Corripe lora manu, uel, si mutabile pectus Est tibi, consiliis, non curribus utere nostris,
Abbreviated transcription (Latin):
Deducit iuuenem uulcania munera currus.
Aurcus axis erat: temo aureus aurea summȩ
Curuatura rotȩ radiorum argenteus ordo
Per iuga chrysoliti positȩq ex ordine gemin&
Clara repercusso radiabant lumina phȩbo
Dumq ea magnanimus phaethon miratur opusq
Prospicit ecce uigil nitido patefetit ab ortu
Purpureas aurora fores. & plena rosarum.
Atria: diffugiunt stellae: quarum agmina cogit
Lucifer: & cęli statione nouissimus exit.
At pater ut terras mundumq rubescere uidit:
Cornuaq extremae uelut euanescere lunȩ
Tungere equos titan uelocib imperat horis.
Iussã dei celeres peragunt ignemq uomentes
Ambrosio succo s aruros praesepibus altis.
Qua drupedes ducunt adduntq sonantia frena.
Tum pater ora sui sacro medicamine nati
Contigit: & rapidȩ fecit patientia flammȩ.
Imposuitq comȩ radios. presagaq luctus
Pectore solicito repetens suspiria dixit.
Si potes his saltem monitis parere parentis

Expanded text:
Deducit iuuenem, Vulcania munera, currus. Deducit iuuenem, Vulcania munera, currus. Aureus axis erat, temo aureus, aurea summae Curuatura rotae, radiorum argenteus ordo; Per iuga chrysolithi positaeque ex ordine gemmae Clara repercusso reddebant lumina Phoebo. Dumque ea magnanimus Phaethon miratur opusque Perspicit, ecce uigil nitido patefecit ab ortu Purpureas Aurora fores et plena rosarum Atria; diffugiunt stellae, quarum agmina cogit Lucifer et caeli statione nouissimus exit. Tum pater ut terras mundumque rubescere uidit Cornuaque extremae uelut euanescere lunae, Iungere equos Titan uelocibus imperat Horis. Iussa deae celeres peragunt ignemque uomentes, Ambrosiae suco saturos, praesepibus altis Quadrupedes ducunt adduntque sonantia frena. Tum pater ora sui sacro medicamine nati Contigit et rapidae fecit patientia flammae Imposuitque comae radios praesagaque luctus Pectore sollicito repetens suspiria dixit: “Si potes his saltem monitis parere parentis,
Abbreviated transcription (Latin):
In promptu regere est: uix me patiunturiut acres
Incaluere animi ceruixq repugnat habenis.
At tu funesti ne sim tibi muneris auctor
Nate caue: dum resq sinit tua corrige uota.
S̾ cilicet ut nostro genitum te sanguine credas
Pignera cerra petis do pignera certa timendo.
Et patrio pater esse metu probor: aspice uultus
Ecce meos: utinamq oculos in pertore posses
Inserere: & patrias intus deprhendere curas.
Deniq quicquid hab& diues circunspice mundus
Eq tot. & tantis cęli terrȩq marisq
Posce bonis aliquid nullam patiere repulsam.
Peprecor hoc unum quod uero nomine poena
N on honor est: poenam phaethon pro munere poscis
Quid mea colla tenes blandis ignare lacertis:
Ne dubita dabimus. stygias iurauimus undas
Quodcunq optaris: sed tu sapientius opta.
Finierat monitus. dictis tamen ille repugnat
Propositumq premit. flagratq cupidine currus.
Ergo qua licuit genitor contatus ad altos

Expanded text:
In promptu regere est; uix me patiuntur, ubi acres In promptu regere est; uix me patiuntur, ubi acres Incaluere animi, ceruixque repugnat habenis. At tu, funesti ne sim tibi muneris auctor, Nate, caue, dum resque sinit, tua corrige uota. Scilicet ut nostro genitum te sanguine credas, Pignora certa petis? do pignora certa timendo Et patrio pater esse metu probor. Aspice uultus Ecce meos; utinamque oculos in pectora posses Inserere et patrias intus deprendere curas! Denique quicquid habet diues, circumspice, mundus Eque tot ac tantis caeli terraeque marisque Posce bonis aliquid; nullam patiere repulsam. Deprecor hoc unum, quod uero nomine poena, Non honor est; poenam, Phaethon, pro munere poscis. Quid mea colla tenes blandis, ignare, lacertis? Ne dubita, dabitur Stygias iurauimus undas Quodcumque optaris; sed tu sapientius opta.” Finierat monitus; dictis tamen ille repugnat Propositumque premit flagratque cupidine currus. Ergo qua licuit genitor cunctatus ad altos
Abbreviated transcription (Latin):
Fit timor: & pauida trepidat formidine pectus.
Ultima prona uia est: & eget moderamine certo
Tunc etiam quȩ me subiectis excipit undis:
Ne ferar in graeceps thetis sol& ipsa uereri.
Adde ꝙ assidua rapitur uertigine cȩlum
Syderaq alta uehit: celeriq uolumine torquec
N itor in aduersum nec me qui cętera uincit
Impetus: & rapido contrarius euehor orbi.
Finge datos currus. quod ages: poteris ne rotatis
Obuius ire polis ne te citus auferat axis.¬
Forsitan & lucos illic urbesq domosq
Concipias animo: delubraq ditia donis
Esse per insidias iter est formasq ferarum
Utq uiam teneas nulloq errore traharis:
Per tamen aduersi gradieris cornua tauri
Emoniosq arcus uiolentiq ora leonis
Saeuaq circuitu curuantem brachia longo
Scorpion atq aliter curuantem brachia cancrum
Nec tibi quadrupedes animosos ignibus illis:
Quos in pectore hñt quos ore & narib efflant.

Expanded text:
Fit timor et pauida trepidat formidine pectus; Fit timor et pauida trepidat formidine pectus; Vltima prona uia est et eget moderamine certo; Tunc etiam quae me subiectis excipit undis Ne ferar in praeceps Tethys solet ipsa uereri. Adde quod assidua rapitur uertigine caelum Sideraque alta trahit celerique uolumine torquet. Nitor in aduersum nec me, qui cetera, uincit Impetus et rapido contrarius euehor orbi. Finge datos currus; quid ages? Poteris ne rotatis Obuius ire polis, ne te citus auferat axisForsitan et lucos illic urbesque deorum Concipias animo delubraque ditia donis Esse; per insidias iter est formasque ferarum. Vtque uiam teneas nulloque errore traharis, Per tamen aduersi gradieris cornua Tauri Haemoniosque arcus uiolentique ora Leonis Saeuaque circuitu curuantem bracchia longo Scorpion atque aliter curuantem bracchia Cancrum. Nec tibi quadrupedes animosos ignibus illis, Quos in pectore habent, quos ore et naribus efflant,
Abbreviated transcription (Latin):
Dus iuranda palus oculis incognita nostris.¬
U ix bene desierat: currus petit ille paternos.
Inq diem alipedum ius & moderamen equorum
Penituit iurasse patrem: qui terq quaterq
Concutiens illustre caput temeraria dixit.
Uox mea facta tua est: utinam promissa licerei
Non dare. confiteor: solum hoc tibi nate negarem
Dissuadere lic&: non est tua tuta uoluntas.
Magna petis phaethon: & que nec uirib istis
Munera conueniunt: nec tam puerilib annis
Sors tua martalis: non est mortale quod optas
Plus etiam ꝗͣ quod superis contingere possit
N escius affectas: placeat sibi quisq licebit.
Non tamen ignifero quisꝗͣ consistere in are
Me ualet excẽpto: uasti quoq rector olympi:
Qui fera terribili iaculatur fulmina dextra
Non ager hos currus. & qui ioue maius habetur:
Ardua prima uia est: & qua uix mane recentes
Enituntur equi media est altissima cęlo:
Unde mare & terras ipse mihi sape uidere

Expanded text:
Diis iuranda palus, oculis incognita nostris.Diis iuranda palus, oculis incognita nostris.” Vix bene desierat; currus petit ille paternos Inque diem alipedum ius et moderamen equorum. Paenituit iurasse patrem, qui terque quaterque Concutiens illustre caput: “Temeraria” dixit “Vox mea facta tua est. Utinam promissa liceret Non dare! Confiteor, solum hoc tibi, nate, negarem. Dissuadere licet; non est tua tuta uoluntas; Magna petis, Phaethon, et quae non uiribus istis Munera conueniunt nec tam puerilibus annis. Sors tua mortalis est; non est mortale quod optas. Plus etiam quam quod superis contingere fas est Nescius affectas; placeat sibi quisque licebit. Non tamen ignifero quisquam consistere in axe Me ualet excepto; uasti quoque rector Olympi, Qui fera terribili iaculatur fulmina dextra, Non aget hos currus; et quid Ioue maius habetur? Ardua prima uia est et qua uix mane recentes Enituntur equi; medio est altissima caelo, Vnde mare et terras ipsi mihi saepe uidere
Abbreviated transcription (Latin):
Adextra leuaq dies & mensis & annus
Saȩculaq: & positae spatiis aequalib horae.
Uerq nouum stabat cinctum florente corona.
Stabat nuda aestas: & spicea serta gerebat.
Stabat & autumnus calcatis sordib uuis
Et glacialis hiems canos hirsuta capillos.
Inde locus medius rerum nouitate pauentem.
Sol oculis iuuenem quib aspicit omnia: uidit.
Quȩ̨q uiȩ tibi causa: quid hac ait arce petisti
Progenies phaethon haud inficianda parenti:
Ille refert: o lux immensi publica mundi
Phoche pater: si das usum mihi nominis huius
Nec falsa clymene culpam sub imagine celat
Pignera da genitor per quȩ tua uera propago
Credat: & hunc animis errorem detrahe nostris.
Dixerat: at genitor circum caput omne micantis
Deposuit radios propiusq accedere iussit.
Amplexuq dato: nec tu meus esse negari
Dignus es: & clymene ueros ait edidit ortus.
Quoq minus dubites. quod uis pete munus. ut illud
Me tribuente feras. promissi testis adesto

Expanded text:
A dextra laevaque Dies et Mensis et Annus A dextra laevaque Dies et Mensis et Annus Saeculaque et positae spatiis aequalibus Horae Verque novum stabat cinctum florente corona, stabat nuda Aestas et spicea serta gerebat, stabat et Autumnus, calcatis sordidus uvis, et glacialis Hiems, canos hirsuta capillos. Inde loco meSol oculis iuuenem, quibus aspicit omnia, uidit: “Quae” que “uiae tibi causa? quid hac” ait “arce petisti, Progenies, Phaethon, haud inficianda parenti?” Ille refert: “O lux immensi publica mundi, Phoebe pater, si das usum mihi nominis huius Nec falsa Clymene culpam sub imagine celat, Pignora da, genitor, per quae tua uera propago Credar et hunc animis errorem detrahe nostris.” Dixerat; at genitor circum caput omne micantes Deposuit radios propiusque accedere iussit Amplexuque dato: “Nec tu meus esse negari Dignus es et Clymene ueros” ait “edidit ortus; Quoque minus dubites, quoduis pete munus, et illud Me tribuente feres; promissi testis adesto
Abbreviated transcription (Latin):
CUIUS EBUR NI¬
TIDUM BASTICILA
SUMMATENEBAI
Argenti bifores radiabant lumine ualuȩ.
Materiam superabat opus: nam mulciber illic
E quora celarat medias cingentia terras.
Terrarumq orbem: cęlum q quod immin& orbi
Ceruleos hab& unda deos. Tritona canorum:
Protheaq ambiguum balenarumq prementem
Egeona suis immania terga lacertis:
Doridaq & natas: quarum pars nare uidetur:
Pars in mole sedens uirides siccare capillos:
Pisci uehi quȩdam facies non omnib una.
Non diuersa tamen: qualem decet esse sororum.
Terra uiros urbesq gerit. siluasq ferasq
Fluminaq. & nymphas & coetera numina ruris
Haet super imposita est caeli fulgentis imago
Signaq sex foribus dextris totidemq sinistris.
Quo simulac cliuo clymenia limite proles
Uenit: & intrauit dubitati tecta parentis:
Protinus ad patrios sua fert uestigia uultus.
Consistitq procul neq enim propiora ferebat
Lumina: purpurea uelatus ueste sedebat
In solio phoebus claris lucente smaragdis

Expanded text:
cuius ebur nitidum fastigia summa tegebat, argenti bifores radiabant lumine valvae. Materiam superabat opus: nam Mulciber illic aequora caelarat medias cingentia terras, terrarumque orbem, caelumque quod inminet orbi. Caeruleos habet unda deos, Tritona canorum Proteaque ambiguum, balaenarumque prementem Aegaeona suis inmania terga lacertis, Doridaque et natas, quarum pars nare videtur, pars in mole sedens virides siccare capillos, pisce vehi quaedam: facies non omnibus una, non diversa tamen, qualem decet esse sororum. Terra viros urbesque gerit silvasque ferasque fluminaque et nymphas et cetera numina ruris. Haec super imposita est caeli fulgentis imago signaque sex foribus dextris totidemque sinistris. Quo simul acclivi Clymeneia limite proles venit et intravit dubitati tecta parentis, protinus ad patrios sua fert vestigia vultus consistitque procul: neque enim propiora ferebat lumina. Purpurea velatus veste sedebat in solio Phoebus claris lucente smaragdis.
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc cereris Pacris nunc quoq: teda datur.
Est specus exesi structura pumicis asper:
Non homini facilis non adeunda ferȩ:
Quo simulac uenit frenatos currib angues
Iungit. Es aequoreas sicca pererrat aquas.
Effugit ad syrtes. & te zanclea carybdis.
Et uos nysei naufraga monstra canes:
Adriacumq patens late bimaremq corinthum
Sic uenit ad p̾ortus anica terra tuos
Hic primum sedit gelido moestissima saxo.
Illud cecropidę nunc quoq triste uocant.
Sub ioue durauit multis immota diebus.
Et lunȩ patiens. & pluuialis aquȩ
Sors sua cuiq loco est: qui nunc cerealis eleusis
Dicitur haec celei rura fuere senis.
Ille domum glandes: excussaq mora rubetis
Portat. & arsuris arida ligna focis
Filia parua duas redigebat monte capellas
Et tener in cunis filius ȩger erat
Mater ait uirgo mota ẽ dea nomine matris

Expanded text:
hinc Cereris sacris nunc quoque taeda datur. hinc Cereris sacris nunc quoque taeda datur. est specus exesi structura pumicis asper, non homini regio, non adeunda ferae: quo simul ac venit, frenatos curribus angues iungit et aequoreas sicca pererrat aquas, effugit et Syrtes et te, Zanclaea Charybdis, et vos, Nisaei, naufraga monstra, canes, Hadriacumque patens late bimaremque Corinthum: sic venit ad portus, Attica terra, tuos. hic primum sedit gelido maestissima saxo: illud Cecropidae nunc quoque triste vocant. sub Iove duravit multis inmota diebus, et lunae patiens et pluvialis aquae, fors sua cuique loco est: quod nunc Cerialis Eleusin dicitur, hoc Celei rura fuere senis. ille domum glandes excussaque mora rubetis portat et arsuris arida ligna focis. filia parva duas redigebat monte capellas, et tener in cunis filius aeger erat. mater! ait virgo mota est dea nomine matan primis turres urbibus illa dedit?’
Abbreviated transcription (Latin):
Quaq symetheas accipit equor aquas.
Antrãq cycsopum positis exusta caminis.
Quiq locus curuȩ nomina falcis habet:
Nymeraq & didimen agrigentaq taurominumq
Sacrarumq melan pascua lata boum
Hinc camerinam adit capsonq & heloria tempe
Quaq patet zephyro sem̃per apertus erix.
Tamq peloriaden. lilybeaq iamq pachinnum
Lustrarat terrȩ cornua prima suȩ.
Quacunq ingreditur miseris loca cuncta querelis
Implet ut amissum quum gemit ales itym.
Berq uices modo persephone modo filia clamat
Clamat: & alternis nomen utrunque uocat.
Sed neq persephone cererem: neq filia matrem
Audit: & alternis nomen utrunq perit.
Unaq pastorem uidisset an arua colentem
Uox erat. huc gressus ecqua puella tulit:
Iam color unus inest rebus: tenebrisq teguntur
O mnia: iam uigiles conticuere canes
Alta iacet uasti super ora typhoeos aethnȩ:
Euius anhelatis ignibus ardet humus:
Illic accendit geminas pro lampade pinus:

Expanded text:
quaque Symaetheas accipit aequor aquas, quaque Symaetheas accipit aequor aquas, antraque Cyclopum positis exusta caminis, quique locus curvae nomina falcis habet, Himeraque et Didymen Acragantaque Tauromenumque sacrarumque Melan pascua laeta boum. hinc Camerinan adit Thapsonque et Heloria Tempe. quaque iacet Zephyro semper apertus Eryx. iamque Peloriadem Lilybaeaque, iamque Pachynon lustrarat, terrae cornua trina suae. quacumque ingreditur, miseris loca cuncta querellis implet, ut amissum cum gemit ales Ityn, perque vices modo Persephone! modo filia! clamat, clamat et alternis nomen utrumque ciet. sed neque Persephone Cererem nec filia matrem audit, et alternis nomen utrumque perit; unaque, pastorem vidisset an arva colentem, vox erat hac gressus ecqua puella tufit? iam color unus inest rebus, tenebrisque teguntur omnia, iam vigiles conticuere canes: alta iacet vasti super ora Typhoeos Aetne, cuius anhelatis ignibus ardet humus; illic accendit geminas pro lampade pinus:
Abbreviated transcription (Latin):
Panditur interea diti uia: nanq diurnum
Lumen in assueti uix patiuntur equi.
At chorus aequalis cumulatȩ flore ministrȩ
P ersephone clamant ad tua dona ueni.
Ut clamata silet montes ululatib implent:
Et feriunt moesta pectora nuda manu.
Attonita est clamore ceres modo uenerat athnam
N ec mora me miseram filia dixit ubi es:
Mentis in ops rapitur: quales audire solemus
Treiicias fusis menadas ire comis.
Ut uitulo mugit sua mater ab ubere rapto
Et quęrit foetus pernemus omne suos:
Sic dea nec retinet gemitus: & concita cursu
Fertur. & a campis incipit aethna tuis.
Inde puellaris nacta est uestigia plante:
Et pressam noto pondere uidit humum.
Forsitan illa dies erroris summa fuissec
Si non turbassent signa repente sues.
Iamq leontinos. & amoeno flumina cursu
Praeterit: & ripas herbifer ace tuas:
Praeterit &s cyanen & fontes leuis anapi:
Et te uerticibus non adeunde gela.
Liquerat ortygiam megeraꝙ panthagienq

Expanded text:
panditur interea Diti via, namque diurnum panditur interea Diti via, namque diurnum lumen inadsueti vix patiuntur equi. at chorus aequalis, cumulatis flore canistris, Persephone, clamant ad tua dona veni! ut clamata silet, montes ululatibus implent et feriunt maesta pectora nuda manu. attonita est plangore Ceres modo venerat Hennam nec mora, me miseram! filia, dixit ubi es? mentis inops rapitur, quales audire solemus Threicias fusis maenadas ire comis, ut vitulo mugit sua mater ab ubere rapto et quaerit fetus per nemus omne suos: sic dea nec retinet gemitus et concita cursu fertur et a campis incipit, Henna, tuis. inde puellaris nacta est vestigia plantae et pressam noto pondere vidit humum; forsitan illa dies erroris summa fuisset, si non turbassent signa reperta sues. iamque Leontinos Amenanaque flumina cursu praeterit et ripas, herbifer Aci, tuas; praeterit et Cyanen et fontes lenis Anapi et te, verticibus non adeunde Gela. liquerat Ortygien Megareaque Pantagienque,
Abbreviated transcription (Latin):
Errabat nudo per sua prata pede.
Ualle sub umbrosa locus ãspargine multa
Numidus ex alto desilientis aquȩ:
Tot fuerant illic: quot habet hȩrba colores:
Pictaq dissimili flore nitebat humus:
Quam simul aspexit comites accedite dixit:
Et mecum plenos flore referte sinus.
Prȩda puellares animos delectat inanis
Et non sentitur sedulitate labor.
Naec implet lento calathos e uimine textos:
Hec gręmium: laxos degrauat illa sinus.
Illa legit caltas: huic sunt uiolaria curȩ.
Illa papauereas subsecat ungue comas.
Has iãcynthe tenes: illas amarinte moraris:
Pars thima pars rores. pars melelaton amat.
Plurima lecta rosa est: & sunt sine nomine flores:
Ipsa crocos tenues liliaq alba legit.
Carpendi studio paulatim longius itur.
Et dominam casu nulla secuta comes:
Hanc uidet & uisam patruus uelociter aufert:
Regnaq ceruleis in sua portat equis.
Illa quidem clamat io charissima mater
Auferor illa suos abscideratq sinus.

Expanded text:
errabat nudo per sua prata pede. errabat nudo per sua prata pede. valle sub umbrosa locus est aspergine multa uvidus ex alto desilientis aquae. tot fuerant illic, quot habet natura, colores, pictaque dissimili flore nitebat humus. quam simul aspexit, comites, accedite dixit et mecum plenos flore referte sinus. praeda puellares animos prolectat inanis, et non sentitur sedulitate labor. haec implet lento calathos e vimine nexos, haec gremium, laxos degravat illa sinus: illa legit calthas, huic sunt violaria curae, illa papavereas subsecat ungue comas: has, hyacinthe, tenes; illas, amarante, moraris: pars thyma, pars rorem, pars meliloton amat. plurima lecta rosa est, sunt et sine nomine flores; ipsa crocos tenues liliaque alba legit, carpendi studio paulatim longius itur, et dominam casu nulla secuta comes. hanc videt et visam patruus velociter aufert regnaque caeruleis in sua portat equis, illa quidem clamabat ‘io, carissima mater, auferor!’ ipsa suos abscideratque sinus:
Abbreviated transcription (Latin):
Illa iugo tauros collum prȩbere coegit.
Tunc primum soles erutã uidit humus.
Res erãt inprecio calibis iam massa placebat¬
N eu heu perpetuo debuit illa tegi.
Pace ceres laeta est: & uos orate coloni
Perpetuam pacem pacificumq ducem
Farra deȩ̨ micȩq licet salientis honorem
Detis: & in ueteres thurea grana focos.
Et si thura aberunt unctas accendite tedas:
Parua bonȩ cereri sint modo casta placent
Aboue succincti cultros remouete ministri.
Bos aret: ignauam sacrificate suem
Apta iugo ceruix non est ferienda securi:
Uiuat & indura saepe laboret humo.
Exigit ipse locus raptus ut uirginis edam:
Plura recognosces pauca docendus eris.
Ferra tribus scopulis uastum procurit in ȩquor
Trinacris: a positu nomen adepta loci
Grata domus cereri multas ea possidet urbes
In quibus est culto fertilis aethna solo
Frigida cęlestum matres arethusa uocarat.
Uenerat ad sacras & dea flaua dapes.
Filia consuetis ut erat comitata pͥuellis

Expanded text:
illa iugo tauros collum praebere coegit: illa iugo tauros collum praebere coegit: tunc primum soles eruta vidit humus. aes erat in pretio, chalybeia massa latebat: eheu! perpetuo debuit illa tegi. pace Ceres laeta est; et vos orate, coloni, perpetuam pacem pacificumque ducem, farra deae micaeque licet salientis honorem detis et in veteres turea grana focos, et, si tura aberunt, unctas accendite taedas: parva bonae Cereri, sint modo casta, placent, a bove succincti cultros removete ministri: bos aret; ignavam sacrificate suem. apta iugo cervix non est ferienda securi: vivat et in dura saepe laboret humo. Exigit ipse locus, raptus ut virginis edam: plura recognosces, pauca docendus eris. terra tribus scopulis vastum procurrit in aequor Trinacris, a positu nomen adepta loci, grata domus Cereri, multas ea possidet urbes, in quibus est culto fertilis Henna solo. frigida caelestum matres Arethusa vocarat: venerat ad sacras et dea flava dapes. filia, consuetis ut erat comitata puellis,
Abbreviated transcription (Latin):
Dux mihi caesar erat: sub quo meruisse tribunal
Glorior: officio prȩfuit ille meo
Hanc ego militia sedem tu pace parasti
Interbis quinos usus honore uiros.
Hlura locuturi subito subducimur himbre.
Pendula cęlestes libra mouebat aquas.
Ante tamen ꝗͣ summa dies spectacula sistat
Ensifer orion equore mersus erat.
Proxima uictricem quum romam inspexerit eos
Et dederit phoebo stella fugata locum:
Eurus erit pompa celeber numeroq: deorum
Palmaq uentosis prima petetur equis.
Hinc cereris ludi. non est opus indice causa
Sponte deȩ munus: promeritum ꝙ patet.
Panis erat primis uirides mortalibus haerbȩ
Quas tellus nullo sollicitante dabat.
Et modo carpebant uiuax de cespite gramen
Nunc epulȩ tenera fronde cacumen erant:
Post modo glans nata: bene erat iam glande reperta.
Duraq magnificas quercus habebat opes.
Prima ceres homini ne meliora alimenta uocato
Mut auit glandes utiliore cibo.

Expanded text:
dux mihi Caesar erat, sub quo meruisse tribunus dux mihi Caesar erat, sub quo meruisse tribunus glorior: officio praefuit ille meo. hanc ego militia sedem, tu pace parasti, inter bis quinos usus honore viros.’ plura locuturi subito seducimur imbre: pendula caelestis Libra movebat aquas. Ante tamen, quam summa dies spectacula sistat, ensifer Orion aequore mersus erit. Proxima victricem cum Romam inspexerit Eos, et dederit Phoebo stella fugata locum, circus erit pompa celeber numeroque deorum, primaque ventosis palma petetur equis. Hinc Cereris ludi. non est opus indice causae; sponte deae munus promeritumque patet. panis erat primis virides mortalibus herbae, quas tellus nullo sollicitante dabat; et modo carpebant vivax e cespite gramen, nunc epulae tenera fronde cacumen erant, postmodo glans nata est: bene erat iam glande reperta, duraque magnificas quercus habebat opes. prima Ceres homine ad meliora alimenta vocato mutavit glandes utiliore cibo.
Abbreviated transcription (Latin):
Principiumq dati mater honoris hab&s
Cur igitur gallos qui se excidere uocamus'
Quum tantum phrygia gallica distet humus:
Inter ait uiridem cybelen altasq celenas
Amnis it insana nomine gallus aqua
Qui bibit inde furit: procul hinc discedite ꝗs est
Cura bonȩ mentis: qui bibit inde furit.
Non pudet haerbosum dixi posuisse moretum
In dominȩ mensis: ansua cura subest.
Lacte męxo ueteres usi narrantur. & herba
Sponte sua siquas terra ferebat ait
Candidus elixȩ miscetur caseus harbȩ:
Cognoscat priscos ut dea prisca cibos.
ostera quum cęlo motis pallantias astris
Fulserit. & niueos luna leuarit equos
Qui dicet quondam Pacrata est in ualle quirini.
Hac fortuna dies publica uerus erit.
Tertia lux memini ludis erit: at mihi ꝗdam
Spectanti senior continuusq loco.
Est ait illa dies libycis qua caesar in oris'
Perfida magnanimi contudit ora iubȩ.

Expanded text:
principiumque dati Mater honoris habet.’ principiumque dati Mater honoris habet.’ ‘cur igitur Gallos, qui se excidere, vocamus, cum tanto a Phrygia Gallica distet humus?’ inter ait ‘viridem Cybelen altasque Celaenas amnis it insana, nomine Gallus, aqua. qui bibit inde, furit: procul hinc discedite, quis est cura bonae mentis: qui bibit inde, furit.’, non pudet herbosum dixi ‘posuisse moretum in dominae mensis, an sua causa subest?’ ‘lacte mero veteres usi narrantur et herbis, sponte sua si quas terra ferebat’ ait. ‘candidus elisae miscetur caseus herbae, cognoscat priscos ut dea prisca cibos.’ Postera cum caelo motis Pallantias astris fulserit, et niveos Luna levarit equos, qui dicet ‘quondam sacrata est colle Quirini hac Fortuna die Publica,’ verus erit. Tertia lux memini ludis erat, ac mihi quidam spectanti senior continuusque loco haec ait ‘illa dies, Libycis qua Caesar in oris perfida magnanimi contudit arma Iubae.
Abbreviated transcription (Latin):
Et nomen magno perdit ab amne ininor.
Illic purpurea canus cum ueste sacerdos:
Almonis dominam sacraq lauit aquis.
Exululant comites: furiosaq tybia flatu.
Et feriunt molles taurea terga manus
Claudia praecedit laeto celeberrima uultu
Credita uix tandem teste pudica dea.
Ipsa sedens plaustro porta est inuecta capena
Sparguntur uinctȩ flore recenti boues.
Nasica accepit templi non extitit actor:
Augustus nunc est ante metellus erat
Sustitit hic eratho mora fit: sic coetera quȩxam
Dic inꝗͣ. parua cum stipe quęrat opes
Contulit aes populus: de quo delubra metellus
Fecit ait: dande mos stipis inde manet.
Cur uicibus factis ineant conuiuia quȩdam
Tunc magis indictas concelebrentq dapes'
Quod bene mutauit. sed est berecinthia dixit
Captant mutatis sedib omen idem.
Institeram. quare primi megalesia ludi
Urbe forent nostra. cum dea sensit enim
Illa deos inquit peperit cessere parenti:

Expanded text:
et nomen magno perdit in amne minor: et nomen magno perdit in amne minor: illic purpurea canus cum veste sacerdos Almonis dominam sacraque lavit aquis, exululant comites, furiosaque tibia flatur, et feriunt molles taurea terga manus. Claudia praecedit laeto celeberrima voltu, credita vix tandem teste pudica dea; ipsa sedens plaustro porta est invecta Capena: sparguntur iunctae flore recente boves. Nasica accepit, templi non perstitit auctor: Augustus nunc est, ante Metellus erat.’ substitit hic Erato, mora fit; sic cetera quaero: dic, inquam parva cur stipe quaerat opes. ‘contulit aes populus, de quo delubra Metellus fecit,’ ait dandae mos stipis inde manet. cur vicibus factis ineant convivia, quaero, tunc magis, indictas concelebrentque dapes quod bene mutant sedem Berecyntia, dixit captant mutatis sedibus omen idem. institeram, quare primi Megalesia ludi urbe forent nostra, cum dea sensit enim illa deos inquit ‘peperit, cessere parenti,
Abbreviated transcription (Latin):
Quicunq aspiciunt mente carere put᷑ant:
Summissoq genu uultus in inagine diuę
Figit. & hos aedit crine iacente sonos.
Supplicis alma tuȩ genitrix fecunda deorum
Accipe sub certa conditione pretes.
Casta negor: situ damnas meruisse fatebor.
Morte luam poenas iudice uicta dea.
Sed si crimen abest tu nostrȩ pignora uitę
Re dabis. & castas casta sequere manus.
Dixit. & exiguo funem conamine traxit.
Mira sed escena testificata loquor.
Mota dea est: sequiturq ducem laudatq sequendo
Index laetitię fertur ad astra sonus.
Fluminis ad flexum ueniunt tiberina priores
Atria dixerunt unde sinister abit
Nox aderat. querno religant astipite funem.
Dantq leui somno corpora functa cibo.
Lux aderat: querno soluunt a stipite funem:
Ante tamen posito thura dedere foco:
Ante coronarunt puppim: e sine labe iuuencam
Mactarunt operum coniuguq rudem.
Est locus in tiberim. qua lubricus influit almo

Expanded text:
 quicumque aspiciunt, mente carere putant  quicumque aspiciunt, mente carere putant summissoque genu voltus in imagine divae figit et hos edit crine iacente sonos: ‘supplicis, alma, tuae, genetrix fecunda deorum, accipe sub certa condicione preces. casta negor. si tu damnas, meruisse fatebor; morte luam poenas iudice victa dea. sed si crimen abest, tu nostrae pignora vitae re dabis et castas casta sequere manus.’ dixit et exiguo funem conamine traxit  mira, sed et scaena testificata loquar: mota dea est sequiturque ducem laudatque sequendo: index laetitiae fertur ad astra sonus, fluminis ad flexum veniunt Tiberina priores atria dixerunt, unde sinister abit. nox aderat: querno religant in stipite funem dantque levi somno corpora functa cibo. lux aderat: querno solvunt a stipite funem; ante tamen posito tura dedere foco, ante coronarunt puppem et sine labe iuvencam mactarunt operum coniugiique rudem, est locus, in Tiberim qua lubricus influit Almo
Abbreviated transcription (Latin):
Obuius ad tusci fluminis ora uenit.
Procedunt pariter matres: natiq uiriq:
Queq colunt sanctos uirginitate focos.
Sedula fune uiri contempto brachia lassant
Uix subit aduersas hospita nauis aquas.
Sicca diu fuerat tellus: sitis usserat hęrbas:
Sedit limoso pressa carina uado.
Quisꝗs adest operi plus ꝗͣ pro parte laborat.
Adiuuat et fortes uoce sõnante manus
Illa uelut medio stabilis sedet insula ponto
Attoniti monstro stantq pauentq uiri
Claudia quinta genus Lauso referebat ab alto
Nec facies impar nobilitate fuit.
Casta quidem sed non credita rumor iniquus
Leserat. & falsi criminis acta rea est.
Cultus & ornatus uarie prodisse capillos
Obfuit ad rigidos promptaq lingua sonos.
Conscia mens recti famȩ mendacia risit
Sed nos in uitium credula turba sumus.
Nec ubi castarum processit ab agmine matrum:
Et manibus puram fluminis hausit aquam:
Tercaput inrorat: ter tollit in aethere palmas

Expanded text:
obvius ad Tusci fluminis ora venit. obvius ad Tusci fluminis ora venit. procedunt pariter matres nataeque nurusque quaeque colunt sanctos virginitate focos, sedula fune viri contento brachia lassant: vix subit adversas hospita navis aquas, sicca diu fuerat tellus, sitis usserat herbas: sedit limoso pressa carina vado. quisquis adest operi, plus quam pro parte laborat, adiuvat et fortis voce sonante manus, illa velut medio stabilis sedet insula ponto: attoniti monstro stantque paventque viri. Claudia Quinta genus Clauso referebat ab alto, nec facies impar nobilitate fuit: casta quidem, sed non et credita: rumor iniquus laeserat, et falsi criminis acta rea est; cultus et ornatis varie prodisse capillis obfuit, ad rigidos promptaque lingua senes, conscia mens recti famae mendacia risit, sed nos in vitium credula turba sumus, haec ubi castarum processit ab agmine matrum et manibus puram fluminis hausit aquam, ter caput inrorat, ter tollit in aethera palmas
Abbreviated transcription (Latin):
Nostra eris in phrygios roma refertur auos.
Protinus innumerȩ caedunt pineta secures
Illa quibus fugiens phryx puer usus erat.
Mille manus coeunt & picta colorihus ustis'
Celestum matrem concaua puppis habet.
Illa sui per aquas fertur tutissima nati.
Longaq phrixeae stagna sororis adit.
Retheumq capax sygeaq litora transit
Et thenedon & ueteres ethicionis opes:
Cylades excipiunt. lesbo post terga relicta
Quaq caristois frangitur unda uadis.
Transit & icarium lassas ubi perdidit alas
Icharus: & uastȩ nomina fecit aquȩ
Tum leua creten dextra pelopeidas undas
Deserit. & ueneris saera cythera petit.
H ic mare trinacrium candens ubi tingere ferrum
Brontes & steropes agmonidesq solent.
Equoraq afra legit sardoaq regna sinistris
Respicit a remis ausoniamq tenet
Hostia contigerat qua se tiberinus in altum
Diuidit. E campo liberiore uatat.
Omnis eques mixtaq grauis cum plebe senatus

Expanded text:
nostra eris: in Phrygios Roma refertur avos. nostra eris: in Phrygios Roma refertur avos. protinus innumerae caedunt pineta secures illa, quibus fugiens Phryx pius usus erat: mille manus coeunt, et picta coloribus ustis caelestum Matrem concava puppis habet, illa sui per aquas fertur tutissima nati longaque Phrixeae stagna sororis adit Rhoeteumque rapax Sigeaque litora transit et Tenedum et veteres Eetionis opes. Cyclades excipiunt, Lesbo post terga relicta, quaeque Carysteis frangitur unda vadis. transit et Icarium, lapsas ubi perdidit alas Icarus et vastae nomina fecit aquae. tum laeva Creten, dextra Pelopeidas undas deserit et Veneris sacra Cythera petit, hinc mare Trinacrium, candens ubi tinguere ferrum Brontes et Steropes Acmonidesque solent, aequoraque Afra legit Sardoaque regna sinistris respicit a remis Ausoniamque tenet. Ostia contigerat, qua se Tiberinus in altum dividit et campo liberiore natat: omnis eques mixtaque gravis cum plebe senatus
Abbreviated transcription (Latin):
Semper & iliacas mater amauit opes:
Quum troiam ȩneas italos portaret in agros.
Est dea sacriferas pene secuta rates.
Sed nondum fatis latio sua numina posci
Senserat: assuetis substiteratq locis
Post ut roma potens opibus iam secula ꝗnq
Uidit. & e domito sustulit orbe caput.
Carminis euboici fatalia uerba sacerdos
Inspicit: inspectum tale fuisse ferunt.
Mater abest: matrem iubeo romane requiras
Quum ueniet casta est accipienda manu:
Obscurȩ sortes. patres ambagibus errant
Quȩue parens absit quoue petenda loco est
Consulitur pean: diuumq arcessite matrem
Inquit in idȩo est inuenienda iugo.
Mittuntur proceres phrygię quum sceptra tenebat
Attulus ausoniis remnegat ille uiris.
Mira canam: longo tremuit cum murmure tellus
Et sic est aditis diua locuta suis.
Ipsa peti uolui: nec sit mora mute uolentem
Dignus roma locus quo deus omnis eat.
Ipse soni terrore pauens proficiscere dixit

Expanded text:
semper et Iliacas Mater amavit opes: semper et Iliacas Mater amavit opes: cum Troiam Aeneas Italos portaret in agros, est dea sacriferas paene secuta rates, sed nondum fatis Latio sua numina posci senserat, adsuetis substiteratque locis. post, ut Roma potens opibus iam saecula quinque vidit et edomito sustulit orbe caput, carminis Euboici fatalia verba sacerdos inspicit; inspectum tale fuisse ferunt: ‘mater abest: matrem iubeo, Romane, requiras. cum veniet, casta est accipienda manu. ‘obscurae sortis patres ambagibus errant, quaeve parens absit, quove petenda loco. consulitur Paean,’ divum que arcessite Matrem, inquit in Idaeo est invenienda iugo. mittuntur proceres. Phrygiae tunc sceptra tenebat Attalus: Ausoniis rem negat ille viris, mira canam, longo tremuit cum murmure tellus, et sic est adytis diva locuta suis: ipsa peti volui, nec sit mora, mitte volentem. dignus Roma locus, quo deus omnis eat.’ ille soni terrore pavens proficiscere, dixit