comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eopatri familias qui ꝓfert
dethes auro suo noua & uetera:
quae credenciũ corda confir¬
mant Itaut ni hil uobis desit
INNVLLA GRACIA:
Sicut dicit salomon: uenerunt
mihi om̃ia simul cũ ea idẽ cũ sapi¬
encia : ExPECTΑΝtIbVS REUEla¬
Ideo reuelacionẽ dixit: quia
nunc uita nrã abs conditaẽ cũxp̃o
quaetunc corporaliter illius sdi
reuelabitur: Qui & cõnif&cna¬

Expanded text:
patrifamilias, qui profert de thesauro suo nova et vetera , quae credentium corda confirmant. Ita ut nihil vobis desit in ulla gratia. Sicut dicit Salomon: Venerunt mihi omnia simul cum ea , id est, cum sapientia. Exspectantibus revelaIdeo revelationem dixit, quia nunc vita nostra abscondita est cum Christo, quae tunc corporaliter illius saeculi revelabitur. Qui et confirma
Abbreviated transcription (Latin):
EST TESTIS FIOCLIS:
ꝑ hib& patri cũ p̃di cans dicit : Et
notũ fecieis nom̃tuũ & notũ faciã :
qđ iudaeis dudũ negatũ ostendens
dicit: & nom̃ tuũ ad onai non in¬
dicaui eis : Credite enĩ filio pa¬
tris quoq noticia nihil hominus
reuelatur : nãfilius nondicer&
nisi patrẽ haber&: Neq pater:
nisi filiũ habuiss& : Alter itaq
alterius p̃dicacione cognoscitur:
quia pater infilio & filius in pa¬
tre ueraciter approbatur:
siue testis quia ꝑ suam mortẽ
testificauit nouũ testamentũ:
nisi enĩ post mortẽ hominis :¬
non ad firmatur testam̃tũ:
PRIMOGENITVS MOR TVORUM
Quia primus resurrexit amor¬
tuis & qđ cestificauit deresur¬
recciomortuorũ inse primum
ostendit: & princeps regũ t̃rae

Expanded text:
est testis fidelis, est testis fidelis, perhibuit patri, cum praedicans dicit: Et notum feci eis nomen tuum, et notum faciam , quod Judaeis dudum negatum ostendens, dicit: Et nomen tuum Adonai non indicavi eis . Credite enim filio, patris quoque notitia nihilominus revelatur. Nam filius non diceretur, nisi patrem haberet, aeque pater, nisi filium habuisset. Alter itaque alterius praedicatione cognoscitur, quia pater in filio, et filius in patre veraciter approbatur. Sive testis, quia per suam mortem testificavit Novum Testamentum. Nisi enim post mortem hominis non affirmatur Testamentum. Primogenitus mortuorum. Quia primus resurrexit a mortuis, et quod testificavit de resurrectione mortuorum in se primum ostendit. Et princeps regum terrae
Abbreviated transcription (Latin):
omnis quise in caute demeritis
alleuat humiliabitur adñõ
Et qui ꝓuide se debene factis
humiliat & exaltabitur abeo
in eumdem ꝓcul dubio sensũ
p̃missus sermo redẽptoris quo
primos innupciis accubitus
quaeri uetat congruit. CdXVIIII.¬
OrACIAS AGO DÕMEO SEMPER
scienciam matrem uirtutũ:
seduolouos scire qđ illa sit uera
sciencia quae in animorum
unitate concordat ut sol&.
primum molli eloquio ꝓͥuocat:
&blanda laude sollicitat:
QquIa INomibus diuites factiestis
IN Illo: Hoc dicendo apłs. ostendit
eos quando ad fidem xp̃i accesser̃
om̃ĩ gracia tunc eẽ ditatos: idest
om̃ib uirtuti bus ꝑ sapienciam
quae ꝓph&as & amicos dĩ constituit:
INOMΗI VERbO & INOm̃i sCIENCIA:
Idẽ tamueteris testam̃ti qua noui
erudicione: dicendo diuites
factiestis & addendo inomni
uerbo & sciencia: in quo essent
diuites euidenter ostendit:
Sicut Testioionum xp̃i cori¬
FRMA TUM Ẽ IN UObIS:
Idẽ utriusq uoluminis sacra¬

Expanded text:
omnis qui se incaute de meritis omnis qui se incaute de meritis allevat, humiliabitur a Domino, et qui provide se de bene factis humiliat, exaltabitur ab eo, in eumdem procul dubio sensum praemissus sermo Redemptoris, quo primos in nuptiis accubitus quaeri vetat, congruit. Dicratias ago Deo meo semper scientiam matrem virtutum, sed volo vos scire, quod illa sit vera scientia, quae in animorum unitate concordat, ut solet, primum molli eloquio provocat, et blanda laude sollicitat. Quia in omnibus divites facti estis in illo. Hoc dicendo Apostolus ostendit eos, quando ad fidem Christi accesserunt, omni gratia tunc esse ditatos, id est, omnibus virtutibus, sapientia, quae prophetas et amicos Dei constituit. In omni verbo et in omni scientia. Id est, tam Veteris Testamenti, quam Novi eruditione, dicendo: Divites facti estis, et addendo, In omni verbo et scientia, in quo essent divites, evidenter ostendat. Sicut testimonium Christi confirmatum est in vobis. Id est, utriusque voluminis sacra
Abbreviated transcription (Latin):
matus quia cotidie dñs suas
nupcias intrat cotidie mores
sedes habitus conuiuantũ di¬
iudicat & suꝑbos despiciens hu¬
milib saepe tanta sui sp̃s mu¬
nera prestat ut eos merito simul
discũbencium. hocẽ infide
quiescencium coetus unanima
admiracione glorific&. Stupens¬
q: in auctoris sui laudacionem
ꝓsiliat dicens. Mihi autẽ nimis
honori ficati sunt amicitui ds̃
nimis confortatus ẽ principa¬
tus eorũ. Qia oontus qui Se
exaltat humiliabitur & qu
& humiliat exaltabitVR.
Et ex hac conclusione mani¬
feste doc& p̃cedentẽ dnĩ serm¬
nem trpicȩ intellegendũ.
neq eni mox omĩs qui se cora
hominibus exaltat humilia
non nũquã qui se uel inapi¬
ce dignitatis uł inalia qua¬
lib& adquirenda gloria sub¬
leuat usque in finem exal¬
tari noncessat. Simi liter &
humilis quilib& acuerecuno¬
is in sua qua contemptus est
usque aduitae terminum
mediocritate ꝑseuerat. Et ideo
quia iuxta ueritatis sentenciã

Expanded text:
matus. Quia quotidie Dominus suas matus. Quia quotidie Dominus suas nuptias intrat, quotidie mores, sedes, habitus convivantium dijudicat, et superbos despiciens, humilibus saepe tanta suis spiritus munera praestat, ut eos merito simul discumbentium, hoc est, in fide quiescentium coetus unanima admiratione glorificet, stupensque in auctoris sui laudationem prosiliat dicens: Mihi autem nimis honorificati sunt amici tui, Deus, nimis confortatus est principatus eorum . Quia omnis qui se exaltat, humiliabitur: et qui se humiliat, exaltabitur. Et ex hac conclusione manifeste claret, praecedentem Domini sermonem typice intelligendum. Neque enim mox omnis qui se coram hominibus exaltat, humilianonnunquam qui se vel in apice dignitatis, vel in alia qualibet acquirenda gloria sublevat, usque in finem exaltari non cessat. Similiter et humilis quilibet ac verecundus in sua qua contentus est usque ad vitae terminum mediocritate perseverat. Et ideo quia juxta Veritatis sententiam,
Abbreviated transcription (Latin):
tute mea exaltatus autẽ humi¬
liatussũ & confusus. Sedcum
VOCATVS HERIS UADE RECUMBE
INNOUISSIMO LOCO
Quanto magnuses inquit humi¬
li ate in om̃ibus & psal mista
gloriatur. humiliatus sũ usq¬
quaque dnẽ uiuificame scđm
uerbũ tuum. Manifeste signi¬
ficans itase adnõ posse uiuifica¬
ri side suis ipse uirtutibus hu¬
milia sentir&. VT CŨVENERIT
QUITE INUITAVIT Dicat tibi.
AMICE ASCENDE SUPERIVUS
Ueniens dnis quẽ humilem in¬
uenerit amici nomine beati¬
ficans superius ascendere praecipi&
quicũq: enĩ humiliauerit se sicut
paruulus hicẽ maior in regno cae¬
lorũ. TUNC ERIT TIBI GPA CORAM
SIOUL DISCUMIO beNTIbUS
Pul chre dicitur tuncerit tibi
gła nenunc quaerere incipias
qđ tibi seruatur infine quia sicut
salomonait. hereditas ad quã
festinatur in principio in nouis¬
simo benediccione carebit.
Potest autẽ & in hac uita intelligi
qui in nouissimo loco recubens
inuenitur dno ueniente subli¬

Expanded text:
tute mea, exaltatus autem humitute mea, exaltatus autem humiliatus sum et confusus . Sed cum vocatus fueris, vade, recumbe in novissimo loco. Quanto magnus es, inquit, humilia te in omnibus . Et Psalmista gloriatur: Humiliatus sum usquequaque, Domine, vivifica me secundum verbum tuum . Manifeste significans ita se a Domino posse vivificari, si de suis ipse virtutibus humilia sentiret. Ut cum venerit qui te invitavit, dicat tibi: Amice, ascende superius. Veniens Dominus quem humilem invenerit amici nomine beatificans, superius ascendere praecipiet. Quicunque enim humiliaverit se sicut parvulus, hic est major in regno coelorum. Tunc erit tibi simul discumbentibus. Pulchre dicitur, tunc erit tibi gloria, ne nunc quaerere incipias, quod tibi servatur in fine, quia, sicut Salomon ait: Haereditas ad quam festinatur in principio, in novissimo benedictione carebit . Potest autem in hac vita intelligi, qui in novissimo loco recumbens invenitur Domino veniente subli
Abbreviated transcription (Latin):
mile est regnũ caelorũ homi¬
ni regi qui fecit nupcias
filio suo. & misit seruossuos
uocare inuitatos ad nupcias
hasergo nupcias quis quis
inuitatus adierit idẽ a ecctȩ
semenbris fideigrã conuncxe¬
rit non discumbat in primoloco
hocẽ nonse demeritis gloriando
quasi sublimior c&eris extollat
Et quidem studeat iuxta alte¬
rius loci parabolam ueste nup¬
ciali uestitus. hoc ẽ uirtutũ
fulgore coruscus apparere
sed ipsarũ habitũ uirtutum
loco de uote humilitatis adorn&
NEFORTE HONIORACIOR TESIT
INUITATUS ABEO &VENIENS
IS QUITE &ILLŨ VOCAVIT DICAT
TIBI DAHANC LOCŨ & TVUNCINCI¬
PIAS CURUBORENOUISSIOŨ
LOCUM TENERE
Honoraciori post inuitato
locũ dat ille quide longe suae
conuersacionis confidencia
securior factus uita illorũ
ouise in xp̃o secuti sunt.
agilitate praeitur & cũ rubore
nouissimũ locũ ten& quando de
aliis meliora cognoscens quicquid
de sua operacione celsũ senciebat
humiliat dicens cũ ꝓph&a¬
& genssũ ego & in laboribus auiuen¬

Expanded text:
egnum coelorum homini regi, qui fecit nuptias filio suo, et misit servos suos vocare invitatos ad nuptias. Has ergo nuptias quisquis invitatus adierit, id est Ecclesiae se membris fidei gratia conjunxerit, non discumbat in primo loco, hoc est, non se de meritis gloriando, quasi sublimior caeteris eEt quidem studeat juxta alterius loci parabolam, veste nuptiali vestitus, hoc est virtutum fulgore coruscus apparere, sed ipsarum habitum virtutum loco devotae humilitatis adornet. Ne forte honoratior te sit invitatus ab eo, et veniens is qui et illum vocavit, dicat tibi: Da huic locum, et tunc incipias cum rubore novissimum locum tenere. Honoratiori post invitato locum dat ille, qui, de longae suae conversationis confidentia securior factus, cita illorum qui se in Christo secuti sunt agilitate praeitur. Et cum rubore novissimum locum tenet, quando de aliis meliora cognoscens, quidquid de sua operatione celsum sentiebat, humiliat, dicens cum Propheta: Egens sum ego, et in laboribus a juven
Abbreviated transcription (Latin):
indigetis. labor exercendus ẽ
sollici o.lenda hoc quod dic:
te solliciti sitis & c&era de
arnali cybo & uestimento accipi¬
amus ceterũ despĩtalibus crbis
& uestimentis semꝑ debemus eẽ
solliciti. QUAERITE MUTEM PRIOŨ
REGNUMDEI.
Hic primum non pro ordine
posuit sed pro quantitate. Ac si
dicer& quaeritae praecipuae
ante om̃ia & sũme regnũdĩ &
iusticiã eius & dabitur uobis &¬

Expanded text:
. Labor exercendus est, sollicitudo tollenda. Hoc quod dicitur: Ne solliciti sitis, etc., de carnali cibo et vestimento accipiamus, caeterum de spiritualibus cibis et vestimentis semper debemus esse solliciti. Quaerite autem primum regnum Dei. Hic primum non pro ordine posuit, sed pro qualitate, ac si diceret: Quaerite praecipua ante omnia, et summe regnum Dei et justitiam ejus
Abbreviated transcription (Latin):
lam intenidens quocnodo
PRIMOS ACCUBITUS ELIGERENT
diceNS ADILLOS. CŨ INUITATUS
RERIS ADNOPCIAS NONDIS CŨ¬
bAS IN PRIMoloco.
Aperta quidem ad litterã est
haec ammonicio saluatoris
docens humilitatẽ non solũ
apud dm̃ sed &iã apud homi¬
nes esse laudabilem sed qm̃
hanc euange lista non frus¬
tra parabolam uocat. breui¬
ter intuendũ quid &iã misti¬
cae sign&. nupcias appellari

Expanded text:
uomodo primos accubitus eligerent, dicens ad illos: Cum invitatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco. Aperta quidem ad litteram est haec admonitio Salvatoris, docens humilitatem, non solum apud Deum, sed etiam apud homines esse laudabilem. Sed quoniam hanc Evangelista non frustra parabolam vocat, breviter intuendum quid etiam mystice signet. Nuptias appellari
Abbreviated transcription (Latin):
&ter mergimur: ut trinitatis
unũ appareat sacramentũ:¬
& non baptizamur in nominib:
uno nomine. qđ intelligitur
ds̃ potest unũ baptisma &
ita dicii: qđ lic&ter bapti¬
temur ꝓpt̃ mrsterium
trinitatis: tamen unum
baptis ma reputetur. Vnũ quoq
Et dequa dñs loquitur: baptisma
habeo baptizari: & alibi: baptis¬
mate meo baptizabimini : Quisa¬
lubriter credit in patrẽ necessa¬
rio credit & filio & spũ scõ. nec
alicui in scã trinitate separatim
credulitas exhibetur: V nitati
enĩ diuinae. una seruitus iure
debetur quia & baptis matis grã
in separabiliter uno tribuitur
nomine trinitatis. Et ideo unus
ds̃ &una fides. & unũ baptisma.
ore apostolico praedicatur:
p̃positionũ in quib: dicitur.
mia eni est ds̃ pat᷑ qui auctor est
om̃iũ ꝑ omĩa filius quicuncta trans¬
currit uaditq: ꝑ omĩa: in om̃ib:

Expanded text:
et ter mergimur, ut Trinitatis unum appareat sacramentuEt non baptizamur in nominibusuno nomine, quod intelligitur Deus. Potest unum baptisma et ita dici, quod licet ter baptizemur propter mysterium Trinitatis, tamen unum baptisma reputetur. Unum quoqueet de quo Dominus loquitur: Baptisma habeo baptizari , et alibi: Baptismate meo baptizamini Qui salubriter credit in Patre, necessario credit et Filio et Spiritui sancto, nec alicui in sancta Trinitate separatim credulitas exhibetur, unitati enim divinae una servitus jure debetur, quia et baptismatis gratia inseparabiliter uno tribuuntur nomini Trinitatis, et ideo unus Deus, et una fides, et unum baptisma ore apostolico praedicatur. praepositionum, in quibus dicitur: omnia enim est Deus Pater, qui auctor est omnium, per omnia Filius, qui cuncta transcurrit vaditque per omnia in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
quosque & hebetessiue ut supra
dictũ ẽ utrũq popłm significare
senciamus . cumui delic& cuius
ceruicem iugum legis ad triuit
atque eum quẽ qui lib& seductor
repperit quasi brutũ animal
& nulla racione retinens quouo¬
luit errore subtraxit om̃s sal¬
uator adueniens satanae uin¬
culis adstrictos om̃s inimo con¬
cupiscenciae puteo de mersos
inuenit. Non ẽ enĩ distinccio
om̃s enĩ peccauerunt & egent
gloriã dei. Iustificati gratis

Expanded text:
quosque et hebetes, sive ut supra quosque et hebetes, sive ut supra dictum est, utrumque populum eos significare sentiamus, ut videlicet cujus cervicem jugum legis attrivit, atque eum quem quilibet seductor repperit, quasi brutum animal et nulla ratione retinens, quo voluit errore subtraxit, omnes Salvator adveniens Satanae vinculis astrictos, omnes in imo concupiscentiae puteo demersos invenit. Non est enim distinctio. Omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei, justificati gratis
Abbreviated transcription (Latin):
rant auari & deridebant ellũ.
in dropicus quippe quo am plius
biberit amplius sitit. Et omis
auarus sitim multiplicat
quicũ eaquae appetit adeptus fuerit
ad appetenda alia amplius ane lat
ETRES PONDENS ADILLOS DIXIT
CUIOS URM̃ASINOS AUTbOS IMPU¬
TEVM CADIT &NON CONTINUO EX¬
TRA H& ILLṼ DIE SABBATI.
Sic obseruatores sui pharisaeos
conuincit ut eosdem &iã a uariciae
condẽpnẽ. Siuos inquit in sabbato
a sinũ aut bouẽ aut aliud qđ lib&
animal in puteum decidens eri¬
pere festinatis non animali sed
uraẽ a uariciae consulentes quan¬
tomagis ego hominẽ qui multo
melior est pecore debeo liberare :
Congruenter quȩ hrdropicum
animali qđ caecidit imputeum
comparauit humore enĩ labo¬
rabat. Sicut illã mulierem
quã decem & octo annis alligatã
dixerat & abeadem alligacione
soluebat comparauit iumento
qđ soluitur ut ad aquã ducatur.
& bene utroq loco bouem posuit
&asinum. quia siue sapientes

Expanded text:
rant avari, et deridebant illum. rant avari, et deridebant illum. Hydropicus quippe, quo amplius biberit, amplius sitit. Et omnis avarus sitim multiplicat, qui cum ea quae appetit adeptus fuerit, ad appetenda alia amplius anhelat. Et respondens ad illos, dixit: Cujus vestrum asinus aut bos in puteum cadit, et non continuo extrahet illum die Sabbati? Sic observatores sui Pharisaeos convincit, ut eosdem etiam avaritiae condemnet. Si vos, inquit, in Sabbato asinum aut bovem, aut aliquid quodlibet animal in puteum decidens eripere festinatis, non animali, sed vestrae avaritiae consulentes, quanto magis ego hominem, qui multo melior est pecore, debeo liberare? Congruenterque hydropicum, animali quod cecidit in puteum comparavit; humore enim laborabat. Sicut illam mulierem, quam decem et octo annis alligatam dixerat, et ab eadem alligatione solvebat, comparavit jumento quod solvitur, ut ad aquam ducatur. Et bene utroque loco bovem posuit et asinum, quia sive sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
conparatur ei quẽ fluxus car¬
nalium uoluptatũ exuberans
ad grauat. conparatur &iã¬
diuiti auaro qui quanto est
copiosior diuicus quibus non
bene utitur tanto ardencius
talia concupiscit. ETRESPON¬
DENS IH̃S DIXIT ADLEGIS PERI¬
TOS &PHARISEOS SILICA SaAb¬
BATOCVRARE : AT ILLITACV¬
eRVNT. Quod dicitur res¬
pon disse ihs adhoc respicit
quod praemissũ ẽ. & ipsi obser¬
uabant eũ. Dñs enĩ nouit
cogitaciones hominũ sed
merito interroganti tacent
qui contrase dictũ quicquid di¬
xerint̃ uident. Nam silic& sab¬
bato curare. quare saluatorem
ancur& obseruant si nonlic&
quare ipsi peccora curant:
IPSE VERO APPRȨ HENSŨ SANIA¬
uIT ac dionsit.
Prouida dispensacione dñs
ante legis peritos & pharisaeos
hr dropicum curat & mox contra
auariciam disputat ut uideli
c& ꝑhuius egritudinẽ corporis¬
melius in illis exprimeretur
egritudo cordis. deniq post
multa disputacionis eius orta¬
menta subiunc tũ ẽ Audiebant
autẽ omĩa hȩc pharis aei quie¬

Expanded text:
comparatur ei quem fluxus carnalium voluptatum exuberans aggravat. Comparatur diviti avaro, qui quanto est copiosior divitiis, quibus non bene utitur, tanto ardentius talia concupiscit. Et respondens Jesus dixit ad legisperitos et Pharisaeos, si licet sabbato curare? At illi tacuerunt. Quod dicitur respondisse Jesus, ad hoc respicit quod praemissum est: Et ipsi observabant eum. Dominus enim novit cogitationes hominum. Sed merito interrogati tacent, qui contra se dictum quidquid dixerint vident. Nam si licet Sabbato curare, quare Salvatorem an curet observant? si non licet, quare ipsi Sabbato pecora curant? Ipse vero apprehensum sanavit ac dimisit. Provida dispensatione Dominus ante legisperitos et Pharisaeos hydropicum curat, et mox contra avaritiam disputat, ut videlicet per hujus aegritudinem corporis, in illis exprimeretur aegritudo cordis. Denique post multa disputationis ejus hortamenta, subjunctum est: Audiebant autem omnia haec Pharisaei qui e
Abbreviated transcription (Latin):
Quergo menbrũ quis fuerit
separatus. consequenter erit
in una spe uocacionis. Quaeri¬
tur quomodo una spes uocaci¬
onis sit. cũ apud patrẽ diuer
se sint mansiones: Ad qđ unã
spem uocacionis regnũ caelo¬
rũ quasi unũ bonũ dĩ patris
uarias mansiones : alia enĩ
claritas solis. alia lunae. alia
stellarũ. aut certe illud
subtilius indicatur qđ infi¬
ne & consũ macione rerũ
in pristinũ statũ restitu¬
enda sint om̃ia. quando
om̃s unũ corpus efficimur
& inuirũ ꝑfectũ reforma¬
mur & oracio ꝓ nobis salua¬
toris imple bit᷑ : pater da ut quo¬
modo e go &tu unũ sumi
sic & isti mnobis unũ sint: Vtos
patris & filii dominacio. una
diuinitas est: Propterea & fides
una dicitur . quia similiter

Expanded text:
ergo membrum quis fuerit separatus, consequenter erit in una spe vocationis. Quaeritur quomodo una spes vocationis sit: cum apud Patrem diversae 609 sint mansiones. Ad quod, unam spem vocationis, regnum coelorum, quasi unam domum Dei Patris varias mansiones. Alia enim gloria solis, alia lunae, alia stellarum , aut certe illud subtilius indicatur, quod in fine et consummatione rerum in pristinum statum restituenda sint omnia, quando omnes unum corpus efficimur, et in virum perfectum reformamur, et oratio pro nobis Salvatoris impletur: Pater, da ut quomodo ego et tu unum sumus, sic et isti in nobis unum sint . Unus Patris et Filii dominatio, una divinitas est. Propterea et fides una dicitur, quia similiter
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. Quibene unicus filius matris
suae fuisse ꝑhibetur quia lic&
& multis collecta ꝑsonis unasit
ꝑfecta & imma culata uirgo
mater aeccła singuli quique¬
tamen fideliũ uniuersalisse
aeccte filios rectissimae fa¬
tentur . Nam &electus qui lib&
quando ad fidem imbuitur
filius est. quando alios imbuit
mater . Annon materno erga
par uulos augebat affecto
quiait. filioli mei quos iterũ
parturio donec formetur
ERAT &TURbA CIUITATIS
multa cũ illa
Uiduam esse aeccła omis ani¬
ma quae sponsi dñi quȩ sui
semortẽ redẽptam memint
agnoscit. Diuino autẽ nutu
multa dnm turba multae
uiduae comitabatur ut uiso
tanto miraculo multi testes
multidei fierent laudato
De siste in quiđ mortuum
flere quẽ mox uiuum re¬
surgere uidebis &pulchre

Expanded text:
tem. Qui bene filius unicus matris tem. Qui bene filius unicus matris suae fuisse perhibent, quia licet e multis collecta personis, una sit perfecta et immaculata virgo, mater Ecclesitamen fidelium universalis se ecclesiae filios rectissime fatentur. Nam et electus quilibet, quando ad fidem imbuitur, filius est, quando alios imbuit, mater. An non materno erga parvulos agebat affectu, qui ait: Filioli mei, quos iterum parturio, donec formetur erat, et turba civitatis multa cum illa. Viduam esse ecclesiam omnis anima sponsi Dominique sui se morte redemptam meminit, agnoscit. Divino autem nutu multa Dominum turba, multa viduam comitabatur, ut viso tanto miraculo, multi testes, multi Dei fierent laudatorDesiste, inquit, quasi mortuum flere, quem mox vivum resurgere videbis, et pulchre
Abbreviated transcription (Latin):
thabor montis contra meridiem
iunxta endor quiẽ uicus grandis
in quarto miliario eiusdẽ montis
admeridiem. interpraetatur
enĩnaim fluctus uł commocio.
CUAUTE APPROPIN QUAR& PORTA
CIUITATIS
Porta ciuitatis quade functus
efferebatur puto aliquẽ desen¬
sibus eẽ corporeis. quie nĩ seminat
inter fratres discordias. qui ini¬
quitatẽ in excel sũ loquitur per
oris portã extrahitur mortu¬
us. Qui uiderit mulierem
ad concupiscendam eã ꝑocu¬
lorũ portã suae mortis indicia
ꝓfert. Qui fabulis occiosis obscenis uȩ
carminibus uł detraccionibus aurẽ
libenter a perit hanc animae suae
portam mortis efficit. Ecce de¬
RONCTUS EFEREBATUR BLIVSUNII¬
EUS MATRIS SUAE
Defrutus hnc qui extra portã
ciuitatis multis ẽ intuentibus ela¬
tus significat hominẽ laetali
criminũ funere soporatũ EaN¬
demquȩ in suꝑ animȩ mortem
non cordis adhuc cubili tegentẽ
Sedadmultorũ noticiam ꝑ locu¬
cionis operis ue indicium quasi
ꝑ suae ciuitatis ostia propalan¬

Expanded text:
habor montis, contra meridiem, juxta Endor, qui est vicus grandis in quarto milliario ejusdem montis ad meridiem. Interpretatur enim Naim fluctus vel commotio. Cum autem appropinquaret portae civitatis. Porta civitatis qua defunctus efferebatur, puto aliquem de sensibus esse corporeis, qui enim seminat inter fratres discordias, qui iniquitatem in excelso loquitur, is per oris portam extrahitur mortuus. Qui viderit mulierem ad concupiscendam eam per oculorum portam amoris judicium profert. Qui fabulis otiosis, obscenisve carminibus vel detractionibus aurem libenter aperit, hanc animae suae portam mortis efficit. Ecce defunctus efferebatur filius unicus matris suae. Defunctus hic, qui extra portam civitatis multis est intuentibus elatus, significat hominem lethali criminum funere soporatum, eamdemque insuper animae mortem, non cordis adhuc cubili tegentem, sed ad multorum notitiam per locutionis operisve indicium, quasi per suae civitatis ostia propalan
Abbreviated transcription (Latin):
quã qui habuerit beatitu dinem
quae dnii uoce promissa est conse¬
Nocipsũ michi uidetur signifi¬
care &illud quod ad galathas
scribitur : Alterutrũ onera
ura portate al terutrũ onera urã¬
portate uł suffertȩ inuicẽ in ca¬
ritate eos complere dicimus
quidiuites sunt &iopiam pauperũ
subleuant: Nec peccantẽ fratrẽ
nec in opem consolatur quinon
hab& caritatẽ & contẽpnit uerba
apłi cõmonentis : debemus autẽ
nos qui forciores sumus infir¬
mitates in becillorũ portare :¬
& non nobis mõipsis plac ere:
SOLLICITI SERUARE VNITATẼ
Sp̃S INI UINCOLOPACIS
Ephesus qui iã unitatẽ sci sp̃s fue¬
rant consecuti recte dicitur. sol¬
liciti seruare unitatẽ sp̃s inum¬
culo pacis: quie nĩ aliquid hab&
seruandi illi sollicitudo p̃cipitur:
qui autẽ non hab& studium: illi
ut habere ualeat imperatur :
UNUM CORPUS:
Vel simpliciter unũ corpus xp̃i
intelligitur quae ẽ aeccła. uł
certe qđ ex uirgine ẽ dignatus

Expanded text:
Quam qui habuerit, beatitudinem, Quam qui habuerit, beatitudinem, quae Domini voce promissa est, conseHoc ipsum mihi videtur significare et illud quod ad Galatas scribitur: Alterutrum onera vestra portate . Alterutrum onera portare, vel sufferre invicem in charitate eos complere dicimus, qui divites sunt, et inopiam pauperum sublevant. Nec peccantem fratrem, nec inopem consolatur, qui non habet charitatem, contemnit verba Apostoli commonentis: Debemus autem nos, qui fortiores sumus, infirmitates imbecillium portare, et non nobismetipsis placere . Solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Ephesiis, qui jam unitatem sancti Spiritus fuerant consecuti, recte dicitur, solliciti servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Qui enim quid habet, servandi illi sollicitudo praecipitur, qui autem non habet, studium illi ut habere valeat, imperatur. Unum corpus. Vel simpliciter unum corpus Christi intelligitur, quae est Ecclesia, vel certe quod ex Virgine est dignatus
Abbreviated transcription (Latin):
corpus hocdici: & quia paulus
obministeriũ euangelii cor¬
pus acceperit consequenter
xp̃i uinctus sit appellatus:
ambulare credendus est ds¬
ne qui ingreditur pereumn
quidicit egosũ uia. & non
declin& neq ad dexterã neq ad
sinistram & a uertit pedem suũ
abom̃i uia mala completurq
ineo adnõ gressus hominis
diriguntur: CŨOMNI humili¬
LATE & MANSUE TUDINE CŨPA¬
ciencia : Qui se terrã & cinerẽ
esse nouit & post paululũ inpul¬
uerem dissoluendũ: nũ quã
suꝑbia eleuabitur: Et quidĩ
aeternitate perspecta breue
& paenae ad punctũ instar
humane uitae spaciũ cogitarit:
ante oculos suos semꝑ habebit
interitũ &erit humilis atq
deiectus : omis autẽ humilitas
nontam in sermone quã in
mente ẽ : ut humiles nos eẽ
consciencia nouerit & nũ¬
quanos uł scire uł intelligere.
uł esse aliquid aestimemus:
man suetudo quoq illa est:
quae nulla passione curbatur &ͦ spe¬
cialiter ira & furore non rumpitur:

Expanded text:
corpus hoc dici, et quia Paulus corpus hoc dici, et quia Paulus ob ministerium Evangelii corpus acceperit, consequenter Christi vinctus sit appellatus. Ambulare credendus est, qui ingreditur per eum qui dicit: Ego sum via, et non declinet, neque ad dexteram neque ad sinistram , et avertit pedem suum ab omni via mala, completurque in eo: A Domino gressus hominis diriguntur . Cum omni humilitate et mansuetudine, cum patientia. Qui terram et cinerem esse se novit, et post paululum in pulverem dissolvendum, nunquam superbia elevabitur, et qui Dei aeternitate perspecta, breve et pene ad puncti instar humanae vitae spatium cogitarit, ante oculos suos semper habebit interitum, et erit humilis atque dejectus: omnis autem humilitas non tam in sermone quam in mente est, ut humiles nos esse conscientia noverit, et nunquam nos vel scire vel intelligere vel esse aliquid aestimemus. Mansquae nulla passione turbatur: et specialiter ira et furore non rumpitur.
Abbreviated transcription (Latin):
redditur matricũ ꝑ sacerdotalis
decreta iudici communioni
sociatur ecclesiȩ. Accepit aTE
oones TicnoR & mabtiticabanit
DM DICENTES QUIA PROphȩta
MAGENS EURREXIT INNObIS
Quanto desperacior animae
mors aduitã reuocatur tanto
plures eodẽ corriguntur exẽplo
Vide dauid ꝓphetam. ui de apłm
petrũ quorũ quo gradus alcior
eo casus grauior. quiautẽ gra¬
uior casus eo pietas erigentis
gracior. quouero gracior meis
dni pietas apparuit eo cercior
cunctis paenitentibus spes salu¬
tis effulsit . ut iure om̃s qui au¬
diunt dicant. QUIADS̃ VISITA¬
uit plebem suam.
Nontantũ modo uerbũ suum
semel incorporando sed &iam
nro hoc ut suscitari debeamus
semꝑ incorde mittendo. Cht
OBSECRO ITAQ UOS EGO UINCTIS
IN DNO. UT DIGNE AMBULETIS¬
cere promartrrio constitutu
haec scribere: melius auteme
si uinctũ dñi caritate dicamus
est & alia exposicio. quae reci¬
pienda sit: Nam erit inpotes¬
tate lectoris: uinculũ anima

Expanded text:
Redditur matri, cum per sacerdotalis Redditur matri, cum per sacerdotalis decreta judicii communioni sociatur ecclesiae. Accepit autem omnes timor, et magnificabant Deum, dicentes: Quia propheta magnus surrexit in nobis. Quanto desperatior animae mors ad vitam revocatur, tanto plures eodem corriguntur exemplo. Vide David prophetam, vide apostolum Petrum. Quorum quo gradus altior, eo casus gravior. Quo autem gravior casus, eo pietas erigentis gratior. Quo vero gratior in eis Domini pietas apparuit, eo certior cunctis poenitentibus spes salutis apparuit, ut jure omnes qui audiunt dicant: Quia Deus visitavit plebem suam. Non tantummodo verbum suum semel incorporando, sed etiam nostra hoc, ut suscitari debeamus, semper in corda mittendo. Et vos ego vinctus in Domino, ut digne ambuletiscere pro martyrio constitutus, haec scribere. Melius autem est, si vinctum Domini charitate dicamus. Est et alia expositio, quae an recipienda sit, erit in potestate lectoris. Vinculum animae
Abbreviated transcription (Latin):
ẼOMĨA FACERE SUPER AbVN¬
DANTER QUÃ PETIMUS MI
INTELLIGIOS SECÕ UIRTO¬
TEM QUAEOPERATUR INNOBIS
Hoc ostendensse quidem
iuxta in becillitatẽ hominis
postulasse quae eis condu¬
cibilia uidebantur. Ceter
quantũ ad rei ipsius ꝑͥtin& ueri¬
tatẽ plus dm̃ ualere tribuere
quã rogatur: prestabit igitur
suꝑ quã petimus aut intelligimꝰ
scđm &iã uirtutẽ quȩ oꝑatur

Expanded text:
est omnia facere superabunest omnia facere superabundantius quam petimus aut intelligimus, secundum virtutem quae operatur in nobisHoc ostendens se quidem juxta imbecillitatem hominis postulasse, quae eis conducibilia videbantur. Caeterum quantum ad rei ipsius pertinet veritatem plus Deum valere tribuere, quam rogatur. Praestabit igitur super quam petimus aut intelligimus, secundum eam virtutem quae operatur
Abbreviated transcription (Latin):
staẽ cõmunio cuiusdã diui¬
nȩ caelestis quȩ rei publicae:
hinc saturantur pauperes
non sua quaerentes. sed quae
ihũ xp̃o: Nam de ipso pane
quotales saturantur quo¬
dã loco apłs dicit: Vnus
panis unũ corpus multi sumus
QUAE SIT LATITUDO LONOIADO
Ipsa caritas cũinbonis operibus
dileccionis exercetur quasi
ad sub ueniendũ quaqua uersũ
potest porrigi & hȩc latitudo ẽ:
Nunc longanimitatẽ aduersa
colerat & in eo qđ uera citer
tenuit ꝑseuerat & hȩc longitũ¬
do est: hoc autẽ totũ ꝓpt̃ ad ipis¬
cendã uitã facit aet̃nam: quae
illi promittitur in excelso &
hȩc altitudo est : Existit uero
ex occulto ista caritas ubi fun¬
dati quodã modo & radicati
sumus ubi causae uoluntatis dĩ
non uestigantur & hoc ẽ exꝓ¬
fundũ: Altitudo quippe cõ¬
mune nomen est excelso &¬
ꝓfundo : Sed cũ in excelso
dicitur : sublimitatis eminen¬
ciam cõmendatur: Cũ autẽ
in ꝓfundo difficultas inuestigacio¬
nis & cognicionis : Vnde & illud dõ

Expanded text:
st communio cujusdam divinae coelestisque reipublicae, hinc saturantur pauperes, non sua quaerentes, sed quae Jesu Christi. Nam de ipso pane quo tales saturantur quodam loco Apostolus dicit: Unus panis, unum corpus multi sumus . Quae sit latitudo, etc. charitas cum in bonis operibus dilectionis exercetur, quasi ad subveniendum quaquaversum potest porrigi, et haec latitudo est. Nunc longanimitate adversa tolerat in eo quod veraciter tenuit, perseverat, et haec longitudo est, hoc autem totum propter adipiscendam vitam facit aeternam quae illi promittitur in excelso, et haec altitudo est. Existit vero ex hoc cultu ista charitas, ubi fundati quodammodo et radicati sumus, ubi causae voluntatis Dei non vestigantur, et hoc est profundum. Altitudo quippe commune nomen est excelso fundo, sed, cum in excelso dicitur, sublimitatis eminentia commendatur, cum autem in profundo, difficultas inuestigationis et cognitionis. unde et illud deo
Abbreviated transcription (Latin):
oririfacit suꝑ bonos & ma¬
los & pluit suꝑ iustos & in us¬
tos: & om̃ibus bene faciamus
habent patrem : Videtur michi
locus iste posse & superioribus
choerere ut domesticos fidei
magistros nomin& quibus super
omia quae putantur bona ab au¬
ditoribus suis iusserat ministra¬
re idẽ paganis atq xpĩanis: &
bonis & malis miscłiam faciamus :
neeis qđ ds nonnegat denegemus
maxime tamen his qui peculiarẽ
fidei cultũ acreligioni ex hi¬
cõ matħ. Nemo potest duob
NIS SERUIRE:
Qui sint duo domini de inceps
ostendit cũdicit: Non potestis
dõ seruire & mamone: mãmona
apud hebreos siue siros. diuiciae
noncupantur : Congruit & puni¬
cũ nomen : nam lucrũ punice:
mãmon dicitur: Audiat hoc
uocabulo xp̃iano non posse
simul diuicus xp̃o quȩ seruire
c̃tta men non dixit qui hab& diuicias:
sed qui seruit diuicus: quieni diuici¬
arũ seruus est diuicias custodit
ut seruus : Qui autẽ seruitutis ex

Expanded text:
oriri facit super bonos et maoriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos, et omnibus benefaciamus,habent Patrem. Videtur mihi locus iste posse et superioribus cohaerere, ut domesticos fidei magistros nominet, quibus supra omnia quae putantur bona ab auditoribus suis jusserat ministrare, id est, paganis atque Christianis, et bonis et malis misericordiam faciamus, ne eis quod Deus non negat denegemus. Maxime tamen his qui peculiarem fidei cultui ac religioni exhi » Nemo potest duobus dominis servire. Qui sunt duo domini deinceps ostendit, cum dicit: Non potestis Deo servire et mammonae. Mammona apud Hebraeos sive Syros, divitiae nuncupantur. Congruit et Punicum nomen, nam lucrum Punicae mammon dicitur Audiat hoc vocabulo Christiano, non posse simul divitiis Christoque servire. Et tamen non dixit, Qui habet divitias, sed, Qui servit divitiis: Qui enim divitiarum servus est, divitias custodit ut servus; qui autem servitutis ex
Abbreviated transcription (Latin):
entes quia sicut insemine aliud
sacionis. aliud messis est tẽpus:
sic & in p̃senti uita sementis est
tẽpus & inae t̃nũ erit metendi:
quã segetẽ: nemo potest metere
de ficiens: quienĩ ꝑ seuerauerit
usq infinem hic saluus erit:
Nunctẽpus seminan diest :¬
non metendi: Non ergo hic nram
mercedem quaeramus accipere :
netenera herba hiemis rigore
demessa non ꝓsit & non sit quae
infuturo metatur : dicetur
enĩ nobis recepistibona ur̃a
inuita ura : Et iterũ receper̃
mercedem suam: ERGODṼ
Tempus habes:opere¬
MUR BONŨ ADOMS
Tempus seminantis ut diximus
prae sensest uita inqualic&
nobis seminare : Cũ autẽ tran¬
sierit operandi tẽpus aufere¬
tur: Ultimum seminantibus
hoc tẽpus est : Festinemus ergo
campos om̃s serere maxime
eos qui sunt uberrimi replea¬
mus. ne incipiamus tẽpore
messis aliis epulantibus esurri
Maxicne aute addomesti¬
COS FIDEI
Imitemur patrẽ nrm quiẽ
fons bonitatis & solem suũ

Expanded text:
entes, quia sicut in semine aliud entes, quia sicut in semine aliud sationis, aliud messis est tempus, sic et in praesenti vita sementis est tempus, et in aeternum erit metendi, quam segetem nemo potest metere deficiens, qui enim perseveraverit usque in finem hic salvus erit . Nunc tempus seminandi est non metendi, non ergo hic nostram mercedem quaeramus accipere, ne tenera herba hiemis rigore demessa, non prosit, et non sit quae in futuro metatur. Dicetur enim nobis: Recepistis bona vestra, et iterum: Receperunt mercedem suam. Ergo dum tempus habemus, operemur bonum ad omnes. Tempus seminantis, ut diximus, praesens est vita, in qua licet nobis seminare, cum autem transierit, operandi tempus aufertur. Ultimum seminantibus hoc tempus est, festinemus ergo campos omnes serere, maxime eos, qui sunt uberrimi repleamus, ne incipiamus tempore messis aliis epulantibus esurire. Maxime autem ad domesticos fidei. Imitemur Patrem nostrum, qui est fons bonitatis, et solem suum
Abbreviated transcription (Latin):
gerit : si peccatũ paenitencia
non sequatur: hortatur ad
d quod p̃ceptũ ẽ exhibendũ
semen nominans neput&
ꝑditũ quod multiplicato foenore
recepturus est : Qm̃ quiSCminat
IN CARNE DE CARNIE &MET& COR¬
RVPCIONẼ: QVIAUTẼ SC̃MINAT
Omne quod loquimur agimus
cogitamus induobus seminatur
agris. carne & spũ: Sibona sunt
quaedemanu ore & corde pro¬
mumtur seminata in spũ uitae
Aliter: quilegem carnaliter
intelligit rȩꝓmissiones quoq:
carnales & quae in praesenti scło
corrũ puntur expectat: qui autẽ
ne cũ ad ditamento suae carnis
ponitur: quiautẽ seminat
inspũ: nondicit inspũ suo sed
simpliciter inspũ:. Qui autẽ
bona si minat non in suo copiam
sed indĩ spũ seminat de quo & ui¬
tam est messurus aeternam:
HONŨ AU TẼ FACIENTES NONDE¬
ficiacus: TEMPORẼ ENI SUO
METEMVS NONDEFICIENTES
Eohortatur eos adstudium ꝑse¬
ueranciae qui in hac uita merce¬
dem bonioperis expectant. nefi¬

Expanded text:
gerit, si peccatum poenitentia gerit, si peccatum poenitentia non sequatur. Hortatur ad id quod praeceptum est, exhibendum semen nominans, ne putet perditum, quod multiplicato fenore recepturus est. Quoniam qui seminat in carne sua, de carne et metet corruptionem, qui autem seminat Omne quod loquimur, agimus, cogitamus, in duobus seminatur agris, carne et spiritu, si bona sunt quae de manu, ore et corde promuntur, seminata in spiritu vitae Aliter, qui legem carnaliter intelligit, repromissiones quoque carnales, et quae in praesenti saeculo corrumpuntur, exspectat. Qui autem ne, cum additamento suae carnis ponitur. Qui autem seminat in spiritu, non dicit in spiritu suo, sed simpliciter in spiritu; qui enim bona seminat non in suo quippiam, sed in Dei spiritu seminat, de quo et vitam est messurus aeternam. Bonum autem facientes non deficiamus, tempore enim suo metamus non deficientes. Cohortatur eos ad studium perseverantiae, qui in hac vita mercedem boni operis exspectant, nesci
Abbreviated transcription (Latin):
iudaica prauitate ꝑuersa:
cate cizatur autẽ eruditur
& castigatur intelligitur:
Requirendũ quomodo uerbu
discipulis amagistro cõmuni¬
care dicatur: cũ eũ magis
uerbo magister instituat:
Sed uerbũ intelligi uoluit
de uocionis fructũ: & boni
operis largitatẽ : nam & uerbi
ꝓopere sol& dicere scriptura
Vt illud dedauid: quia fecisti
uerbum hoc: & morses ait̃:
Qquo modo palam factũ est
uerbum istud : NOLITE ERRARE
DS NONIRRIDETUR:
Ide quideo uult mentiri aut
p̃cepti praeuaricator eẽ. sede¬
cipit praeuidens spũeos quido¬
centur & debent magistris
suptus ministrare. posse obten¬
dere paupertatẽ & dicere :
Agermeus hoc annosiccitate
aruit. uineam grando contri¬
uit non habeo unde tribuam
quod iubetur. Adiecit: Nolite
errare ds̃ non irridetur:
Scit corda ur̃a non ignorat
facul tates: ex cusacio uerbi.
hominem potest fallere dm̃
non potest: quac erũ Semina¬
VERIT hono haeC & met&:
Idẽ talia recipi& qualia ae¬

Expanded text:
Judaica pravitate perversa, Judaica pravitate perversa, catechizatur autem, eruditur et castigatur, intelligitur. Requirendum quomodo verbo discipulus magistro communicare dicatur, cum eum magis verbo magister instituat, sed verbum intelligi voluit devotionis fructum, et boni operis largitatem. Nam et verbum pro opere solet dicere Scriptura, ut illud de David: Quia fecisti verbum hoc . Et Moses ait: Quomodo palam factum est verbum istud? Nolite errare, Deus non irridetur. Id est, qui Deo vult mentiri, aut praecepti praevaricator esse, se decipit. Praevidens spiritu, eos qui docentur, et debent magistris sumptus ministrare, posse obtendere paupertatem, et dicere: Ager meus hoc anno siccitate aruit, vineam grando contrivit, non habeo unde tribuam quod jubetur, adjecit: Nolite errare, Deus non irridetur, scit corda vestra, non ignorat facultates, et excusatio verbi hominem potest fallere, Deum non potest. Quae enim seminaverit homo haec et metet. Id est, talia recipiet, qualia e
Abbreviated transcription (Latin):
non repraehendit. non deb&
de hoc apud alium gloriari : sed
PoRtabit:
Videtur superioribus contraire:
ubi ait: Alter alterius onera
portate: sed ibi praecepit ut pec¬
cantes in hac uita nos inuicem
sustentemus & al terutrũ auxilio
simus: hic autẽ deresurreccionis
dicit iudicio: quod ex alterius
peccato & comparacione deteri¬
oris sed iuxta nrm̃ opus aut pec¬
catores abeo iudicemur aut scĩ:
In becillioribus & carnalibus
discipulis imperat : ut quomodo
ipsi amagistris spitalia metunt.
sic magistris carnalia praebe¬
ant : In om̃ibus bonis idẽ inuic¬
tu & uestimento & ceteris
om̃ib: quȩ homines interbona
numerant: unde &iob: sibona
accepimus inquit demanudñi:
Et dñs in euangelio: Siuos cũ
sitis mali nostis bona data¬
dare filiis uris : aliter dat
discipulis mandatũ: ut eis
quise instruunt uerbo com¬
municent. obs equantur.
dociles. faciles quȩ sep̃beant
in his tamen quaebona sunt
& spĩtalia & non heretica uł

Expanded text:
non reprehendit, non debet non reprehendit, non debet de hoc apud alium gloriari, sed portabit. Videtur superioribus contraire, ubi ait: Alter alterius onera portate, sed ibi praecepit, ut peccantes in hac vita nos invicem sustentemus, et alterutrum auxilio simus, hic autem de resurrectionis dicit judicio, quod non ex alterius peccato et comparatione deterioris, sed juxta nostrum opus aut peccatores ab eo judicemur aut sancti. Imbecillioribus et carnalibus discipulis imperat, ut quomodo ipsi a magistris spiritualia metunt, sic magistris carnalia praebeant in omnibus bonis, id est, in victu et vestimento, et caeteris omnibus, quae homines inter bona numerant. Unde et Job: Si bona accipimus, inquit, de manu Domini . Et Dominus in Evangelio: Si vos cum sitis mali, nostis bona dare filiis vestris ? Aliter dat discipulis mandatum, ut eis qui se instruunt verbo, communicent, obsequantur, dociles, facilesque se praebeant, in his tamen quae bona sunt et spiritualia, non haeretica vel
Abbreviated transcription (Latin):
cantũ opere & uirtute conten¬
tus ẽ. Non querens quaealiena
sunt sed quae sua sui tantum
amator & nondei ipsese seducit:
duoliciter autẽ distingui pocest:
uł siquis existimat se aliquid
sensus in eo quod se putat ẽẽ
aliquid ã non exclemencia
tpximum sed suo opere &la¬
ore seiudicat suatantum
uirtute contentus iste ex hac
psa arrogancia nichil fit &
pse se decipit: CINS ΑTE SUUI
ꝓB& UNUS QUIS QU&EI SICIISCMS̃¬
O TaITU Głamhabebit &rOM
INAL TERO
Densus iste ẽ tuquite aestimas
spitalem & alterius infirmitati
robustiorẽ non debes in becillitatẽ
iacentis sed tuam fortitudinem
considerare: Neq enĩ si alius ꝑfec¬
te non potest adxp̃ĩanismum.
aiudaismo transire id circo tu
ꝑfectus es xp̃ianus: Sed site
ꝓpria consciencia non remord&:
habes inte m&̃ ipsogłam. & non
in altero: Intelligi potest & aliter:
qui conscienciã hab& operis boni
& seipsũ considerans opus suum

Expanded text:
tantum opere et virtute contentantum opere et virtute contentus est, non quaerens quae aliena sunt, sed quae sua, sui tantum amator, et non Dei, ipse se seducit. Dupliciter autem distingui potest. Vel si quis existimat se aliquid sensus, in eo quod se putat esse aliquid, et non ex clementia in proximum, sed suo opere et labore se judicat, sua tantum virtute contentus, iste ex hac ipsa arrogantia nihil fit et ipse se decipit. Opus autem suum probet unusquisque et sic in so tantum gloriam habebit, et non in altero. Sensus iste est, tu qui te aestimas spiritalem et alterius infirmitate robustior es, non debes imbecillitatem jacentis, sed tuam fortitudinem considerare. Neque enim si alius perfecte non potest ad Christianismum a Judaismo transire, idcirco tu perfectus es Christianus, sed si te propria conscientia non remordet, habes in temetipso gloriam, et non in altero. Intelligi potest et aliter, qui conscientiam habet operis boni, et seipsum considerans, opus suum
Abbreviated transcription (Latin):
uirga necessaria. sed sp̃s lenita¬
TIs: CORSIOERANS TE IPSUM
NE&TU TEMPTERIS:
Acsi dicer&: quia &tu homoes
& potes in aliquo tẽptari & adiu¬
torio indigere : &ideo debes
sustinere tẽptatũ: quienĩ sub
condicione in firmitatis posi¬
tisunt: merito infirmos susti¬
nent: AL TER AL TERIUS ONLE¬
RA PORTATE:
Portat quoque fratris necess¬
tatẽ: quigra uatũ pa uperem
honere egestatis adiuiuat
& facit sibi amicos de iniqu
mamona ut audiat ad nõ: Ve¬
nite benedic ti patris mnei
ꝑcipite regnũ quod uob
paratũ ẽ aborigine min¬
di : quia esuriui & de distis
mihi manducare: Si tiuia
de distis mihibibere & c& ei
Lexxpi caritas est dequaid
dnis ait : Mandatũ nouũ douobs
ut diligatis inuicem. sicut &ego
dilexiuos: Siergo diligimus dm̃
& pximum misereamur pauperi
sicut & dñs misertus ẽ nobis:
NACNSIQUIS EXISTIMATSEALI¬
qurd esSe CUNIchilSiT. ipSe
SE SEDUCIT:
Si quis non uult onera aliena
portare & inmisericors suo

Expanded text:
virga necessaria, sed spiritus lenitavirga necessaria, sed spiritus lenitatis. Considerans teipsum ne et tu tenteris. Ac si diceret, quia et tu homo es, et potes in aliquo tentari, et adjutorio indigere, et ideo debes sustinere tentatum, qui enim sub conditione infirmitatis positi sunt merito infirmos sustinent. Alter alterius onera portate. Portat quoque fratris necessitatem, qui gravatum pauperem onere egestatis adjuvat. Et facit sibi amicos de iniqua mammona, ut audiat a nite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi, quia esurivi, et dedistis mihi manducare, sitivi, et dedistis mihi bibere; hospes sti charitas est, de qua idem Dominus ait: Mandatum novum do vobis, ut diligatis vos invicem sicut et ego dilexi vos . Si ergo diligimus Deum et proximum, misereamur pauperi, sicut et Dominus misertus est nobis. Nam si quis existimat se aliquid esse, cum nihil sit, ipse se seducit. Si quis non vult onera aliena portare, et immisericors suo
Abbreviated transcription (Latin):
uelut homo errauit: Deniq non¬
ei qui peccatis pluribus. seduicio
aliquo praeoccupatus errauit:
Lenitatis spũ & mansuetudi¬
nis incorreccione peccantis.
p̃dicator sp̃italis adhibeat:
necrigidus. nec iratus & tristis
cor ÷ rere cupiat errantẽ sed pro¬
uoc& eum spondens salutẽ ueniam
repromittens: Aliter : siquis infir¬
mus in fide ẽ & ad huc lacte nutritur
infanciae. nec potest tamcito alegali
obseruacione ad spitalia sacram̃ta
transire : uos qui robustiores estis
infide & spĩtales effecti eius onus
portate: nec ꝑ scienciã uram̃
fraterpereat ꝓ quo xp̃s mortuus
est: IN SPŨ LEMITATIS
Adcorinthios quoq: ait. in uirga
ueniam aduos: hic autẽ spĩtali¬
bus dicit. instruite inspũlenita¬
tis: Uerũ ibi adeos dicit qui
post peccatũ non sencientes
errorem suũ: nolebant maio¬
ribus subdi & paenitenciam
corrigi Vbi uero peccator in¬
telligens uulnus suum tradit
medico securandũ ibi non est

Expanded text:
velut homo erravit, denique nonvelut homo erravit, denique non peccatis pluribus, sed vitio aliquo praeoccupatus erravit, lenitatis spiritum et mansuetudinis, in correctione peccantis, praedicator spiritualis adhibeat, nec rigidus, nec iratus, et tristis corrigere cupiat errantem, sed provocet eum, spondens salutem, veniam repromittens. Aliter, si quis infirmus in fide est, et adhuc lacte nutritur infantiae, nec potest tam cito a legali observatione ad spiritalia sacramenta transire, vos qui robustiores estis in fide, et spirituales effecti, ejus onus portate, nec per scientiam vestram, frater pereat pro quo Christus mortuus est. In spiritu lenitatis. Ad Corinthios quoque ait: In virga veniam ad vos ? Hic autem spiritualibus dicit: Instruite in spiritu lenitatis. Verum ibi ad eos dicit: Qui post peccatum non scientes errorem suum, nolebant majoribus subdi et poenitentia corrigi. Ubi vero peccator intelligens vulnus suum, tradidit medico se curandum, ubi non est