comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gentium circuier̃ in funere iacob
DE txodo. Ailim castra filiorũ
isrł est locꝰ in deserto. in qͦ duod ecĩ fonces & septuaginta pͥalmarũ arbores moyse
de mari rubro ȩxiens repperit. Aelus indeserto: ubi filii isrł castrametati sunt.

Expanded text:
gentium circumierint in funere Jacob. gentium circumierint in funere Jacob. DE EXODO. Aelim, castra filiorum Israel, et locus in deserto in quo duodecim fontes, et septuaginta palmarum arbores Moyses de mari Rubro exiens reperit.
Abbreviated transcription (Latin):
mis finib palestinȩ iuncta meridianȩ̃ solitudini & mari rubro. unde ex
egy pto indiã & inde ad egiptũ nauigat᷑ Sedit aut̃ ibi legio rom ana cogno¬
Celam describitur¬
Adama una de quinq ciuitatib sodomorum. euersa cum cȩteris. Asa sonthamar.
in hac habitabant quondam ammorrei. quos interfecit chodõsagomor uixta here-¬
mum cades. Est & aliud castellum thamara uniꝰ diei itinere amampsis oppido
orũ . quȩ nc̃ gebalene dr̃. uicina petre ciuitati. Aenã euntib thamã nc̃ desertus¬
regionis ueneratione colit᷑. Porro hebrei affirmant. aenã ñ locũ significare
sed biuiũ : ubi certo intuitu necessariũ sit. ad unã eduab uiis eligendã. Area
atat locꝰ trans iordanẽ. in qͦ planxer̃ quondã iacob t̾rio abierico lapide duob
milib ab iordane qͥ nc̃ uocat᷑ bethagla : qđ int̾p̃tat᷑ locꝰ iericho. qđ ibi more plan¬

Expanded text:
mis finibus Palaestinae juncta meridianae solitudini et mari Rubro: unde ex mis finibus Palaestinae juncta meridianae solitudini et mari Rubro: unde ex Aegypto Indiam, et inde ad Aegyptum navigatur. Sedet autem ibi legio Romana cognoAelam scribituAdama, una de quinque civitatibus Sodomorum eversa cum caeteris. Asason-Thamar, in hac habitabant quondam Amorrhaei, quos interfecit Chodorlagomor: juxta eremum Cades. Est et aliud castellum Thamara, unius diei itinere a Mampsis oppido orum, quae nunc Gabalene dicitur, vicina Petrae civitati. Aenan, euntibus Thamregionis veneratione colitur. Porro Hebraei affirmant Enam non locum significare sed bivium, ubi certo intuitu necessarium sit ad unam e duabus viis eligendam. Enaatad, locus trans Jordanem, in quo planxerunt quondam Jacob, tertio a Jericho lapide, duobus millibus ab Jordane, qui nunc vocatur Bethgla: quod interpretatur, locus gyri: eo quod ibi more plan
Abbreviated transcription (Latin):
Arboch corrupte in nr̃is codicib arbor scribit᷑. cũ in hebreis legat᷑ arbe id iniͣ.¬
magnꝰ: ut inihu libro scriptũ est. Licet eũ qͥdã conditũ in loco caluariae
suspicent᷑. Hȩc ÷ aut̃ eadẽ chebron olim metropolis philistinoꝵ & habita¬
culũ gigantũ: regnũq pꝰea dauid intribu iuda: ciuitas sacerdotalis et
fugitiuoꝵ. distat ad meridianã plagam ab helia cĩreit̃ milib uiginti duob
& quercus abraham quȩ ÷ mãbre usq ad constantii regis imꝑiũ monstrabat᷑
& mausoleũ eiꝰ in p̃sentiarũ cernit᷑. Cũq anr̃is ibidẽ ȩccła iã instruta bat¬
acunctis in circũitu gentib therebinti su ꝑsticiose colit̃ locus eo qđ subea
abra bã qͥndã anglos hospicio suscepit. hȩc gͦ pͥmũ arbe pꝰea chebron uocata
filioꝵ chaleb sortica uocabulũ est. Lege uerba dierũ. A hulat shenrort eui¬

Expanded text:
Arboc corrupte in nostris codicibArboc corrupte in nostris codicibmagnus, ut in Jesu libro scriptum est, licet eum quidam conditum in loco Calvariae suspicentur. Haec est autem eadem Hebron, olim metropolis Philisthinorum, et habitaculum gigantum, regnumque postea David in tribu Juda, civitas sacerdotalis et fugitivorum, distat ad meridianam plagam ab Aesia millibus circiter viginti duobus. Ubi et quercus Abraham, quae et Mambre, usque ad Constantii regis imperium monstrabatur, et mausoleum ejus impraesentiarum cernitur. Cumque a nostris ibidem Ecclesia jam constructa eo quod sub ea Abraham angelos quondam hospitio susceperit. Haec ergo primum Arbee postea a Chebron uno filiorum Chaleb sortita vocabulum est. Lege Verba dierum . Ailath, in extre
Abbreviated transcription (Latin):
archȩ monstrari solida. Quos qͥdẽ ego puto ñ et̃. alios. nisi eos quos moy ses legifer¬
udeoꝵ insuis uoluminib edidit. Achat urbs regni nembrot inbabilone. Porro he¬
brei hanc eẽ. dicunt mesopotamiȩ ciuitatem quȩ hodieq uocat᷑ nisibi: alucullo
qͦdã romano consule obsessam captamq & ante paucos annos a rouiniano ĩpatore
ꝑsis traditam. Agai ad occidentalẽ plagam uergit bethelis. ñ multũ ab ea distans.
Sita ÷ aut̃ bethel euntib heliam de neapoli in leua parce uiȩ duodecimo circiter
miliario abhelia : & usq hodie paruus lic& uicus ostendit᷑: sed & eccła edificata est¬
imposuit. Agai uͦ uix paruȩ ruinȩ resident : & locus tantum mͦ monstratur.
cilio sodomoꝵ quos interfecit codolagomer. Sunt hodieq duo castella in ba¬
tanea hoc uocabulo nouẽ int̾ se milib separata inc̃adaram &r abelã ciuitatt᷑

Expanded text:
arcae arcae Judaeorum in suis voluminibus edidit. » Achad, urbs regni Nemrod in Babylone. Porro Hebraei hanc esse dicunt Mesopotamiae civitatem, quae hodie vocatur Nisibi, a Lucullo quondam Romano Consule obsessam, captamque et ante paucos annos a Joviano imperatore Persis traditam. Aggai, ad occidentalem plagam vergit Bethelis, non multum ab ea distans. Sita est autem Bethel, euntibus Aeliam de Neapoli in laeva parte viae duodecimo circiter milliario ab Aelia: et usque hodie parvus licet vicus ostenditur. , id estimposuit. Aggai vero vix parvae ruinae resident: et locus tantummodo monstratur. cilio Sodomorum, quos interfecit Chodorlagomor. Sunt hodieque duo castella in Batanaea hoc vocabulo, novem inter se millibus separata inter Adaram et Abilam civitates. 130
Abbreviated transcription (Latin):
gaudensq cum liberis. Hunc locum armenii ȩritum uł egressum uocant.
Siquidem ibi cultores illarum regionum archam primum sedisse cestant᷑:¬
& lignorum quȩdam suꝑ eẽ. monumenta. Archȩ huius & diluuii. om̃s qui
barbaras scripsere hystoriat recordantur. Quoꝵ ÷ unꝰ berosus chaiddeus. qui sup
diluuio referens hȩc locutꝰ est. Dicit᷑ huiꝰ nauis in armenia ꝓpt̾ montẽ cardue¬
noꝵ pars aliqͣ ꝑmanere & quosdã bitumen ex ea auellentes circum ferre quo
utunt᷑ uł maxime hi qͥlustrant᷑ uł se expiant. Sed & ieronimꝰ egiptiꝰ qͥ antiqͥtites
fenicum pulchro sermone ctinscripsit: & manaseas & multi alii. Nicholaus quoq
damascenꝰ. in non a gesimo .ux. libro refere. Est in armenia suꝑ minuadẽ mons nõe
beris. ad quẽ multos indiluuio confugisse autumant. ibiq ec. saluatos. alios aꝰ
in archȩ alueo suꝑnatantes ad eiꝰ uerticẽ ꝑ uenisse. & usq ad multas ȩtates ligna

Expanded text:
gaudensque cum liberis. » Hunc locum Armenii exitum vel egressus vocant, siquidem ibi cultores illarum regionum arcam primum sedisse testantur, et lignorum quaedam superesse monumenta. Arcae hujus et diluvii omnes qui barbaras scripsere historias recordantur: quorum est unus Berosus Chaldaeus, qui super diluvio referens, haec locutus est: « Dicitur hujus navis in Armenia propter montem Carduenorum pars aliqua permanere, et quosdam bitumen ex ea avellentes circumferre, quo utuntur vel maxime hi qui lustrantur et expiant. » Sed et Hieronymus Aegyptius, qui antiquitates Phoenicum pulchro sermone conscripsit, et Mnaseas et multi alii. Nicolaus quoque Damascenus in nonagesimo sexto libro refert: « Est in Armenia super Myniadem mons nomine Bearis, ad quem multos in diluvio confugisse autumant, ibique salvatos esse. Alios vero in arcae alveo supernatantes ad ejus verticem pervenisse, et usque ad multas aetates ligna
Abbreviated transcription (Latin):
linguã ñ latine uertere. Cuiꝰ imꝑitiã. ex cõparatione eoꝵ quȩ transtulimꝰ
prudens statim lector inueniet. Ut enĩ mͥ excelsa ñ uindico: ita t̾rę coheren¬
tia suꝑ gredi posse me credo.
Siquidẽ in montib ararath arca post diluuium sedisse ꝑhibet᷑: & dicunt᷑
uisione contra babilonẽ. Iosephuis qͦq in pͥmo antiqͥtacũ iudaicarũ libro
scłariũ litterarũ hystoricos ꝓferens. Ammaduertens inqͥt noe t̾rã dilu
uio lib̾atã. septẽ alios dies abire ꝑmisit. & uni uersa animalia bestiasq
patentib claustris emittens. ipse cũ sua ꝓle egressus: immolans dõ hostiã¬

Expanded text:
linguam non Latine vertere: cujus imperitiam, ex comparatione eorum, quae transtulimus, linguam non Latine vertere: cujus imperitiam, ex comparatione eorum, quae transtulimus, prudens statim lector inveniet. Ut enim mihi excelsa non vindico, ita terrae cohaerentia supergredi posse me credo. Si quidem in montibus Ararat arca post diluvium sedisse perhibetur: et dicuvisione contra Babylonem. Josephus quoque in primo Antiquitatum Judaicarum libro, saecularium litterarum Historicos proferenvio liberatam, septem alios dies abire permisit; et universa animalia bestiasque patentibus claustris emittens, ipse cum sua prole egressus est, immolans Deo hostia
Abbreviated transcription (Latin):
UseBiUS qui abeato pamphilo martyre cognom̃tum
sorticus ÷: post decem ȩccłastice historie libros. post
tẽporum canones quos nos latina lingua edidimus
post diuersarum uocabula nationũ quȩ qͦmͦ apud
choro grafiam t̾rȩ iudeę & distinctas tribuũ sortes.
ipsiꝰ quoq ierusalem templiq inea cũ breuissima ex¬
positione picturam. ad extremũ in hoc opusculo laborauit: ut congregaret
nobis de sc̃a scriptura omniũ poene urbium. montium. fluminũ. uiculorp
&e diuersarum lotorum uocabula. quȩ uł eadem manent. uł immutata sui
postea : uł aliqua exparte corrupta. Unde & nos ad mirabilis uiri sequentes
studiũ. scđm ordinẽ licterarũ ut sunt in greco posita transtulimꝰ. relinqͣn¬
tes ea quȩ digna memoriȩ ñ uident᷑ : & pleraq mutantes. Semel enĩ& in
tẽpoꝵ libro p̃facꝰ sũ : me uł interp̃tẽ eẽ. uł noui oꝑis conditorẽ: maxime
cũ quidã uix primis imbutꝰ litteris hunc eundẽ librũ ausus sit in latinã

Expanded text:
i a beato Pamphilo martyre cognomentum sortitus est, post decem Ecclesiasticae Historiae libros: post Temporum Canones, quos nos Latina lingua edidimus: post diversarum vocabula nationum, quae quomodo oChorographiam terrae Judaeae, et distinctas tribuum sortes, ipsius quoque Jerusalem templique in ea cum brevissima expositione picturam, ad extremum in hoc opusculo laboravit, ut congregaret nobis de sancta Scriptura omnium pene urbium, montium, fluminum, viculorum, et diversorum locorum vocabula: quae vel eadem manent, vel immutata sunt postea, vel aliqua ex parte corrupta. Unde et nos admirabilis viri sequentes studium, secundum ordinem litterarum, ut sunt in Graeco posita, transtulimus: relinquentes ea, quae digna memoria non videntur, et pleraque mutantes. Semel enim et in Temporum libro praefatus sum, me vel interpretem esse, vel novi operis conditorem: maxime cum quidam vix primis imbutus litteris, hunc eumdem librum ausus sit in Latinam
Abbreviated transcription (Latin):
in dasses discursationũ. nec in eruptiones lasciuiarũ : sed ad eandem
curam modestiȩ & pudicitiȩ: ut qui non tam caenã cȩnauerint
quã disciplinam. Hȩc coitio xp̃ianoꝵ. merito sane illicita si illicitis par
merito dãpnanda si quis de ea quęrit᷑ eo titulo quode factionibus
quȩrela est : in cuiꝰ ꝑnitiem aliquando conuenimꝰ. hoc sumꝰ congregati
qđ &e disꝑsi. hoc uniuersi quod & singuli. neminẽ lȩdentes. neminem
contristantes. Cum ꝓbi. cũ boni coeunt. cum pii. cũ casti congregantur:
non est factio dicenda sed curia :¬
econtrario illis nomen factionis accõmodandũ est.

Expanded text:
in classes discursationum nec in eruptiones lasciviarum, sed ad eandem in classes discursationum nec in eruptiones lasciviarum, sed ad eandem curam modestiae et pudicitiae, ut qui non tam coenam coenaverint quam disciplinam. Haec coitio Christianorum merito sane inlicita, si inlicitis par, merito damnanda, si quis de ea queritur eo titulo quo de factionibus querela est. In cuius perniciem aliquando convenimus? Hoc sumus congregati quod et dispersi, hoc universi, quod et singuli, neminem laedentes, neminem contristantes. Cum probi, cum boni coeunt, cum pii, cum casti congregantur, non est factio dicenda, sed curia. Aillis nomen factionis accommodandum est
Abbreviated transcription (Latin):
nomine facere sũptum. Siquidem in opes quosq refrigerio isto
iuuamꝰ. Non qua penes uos parasiti affectant ad głam famulandȩ
libertatis. sub auctoramento uentris inter contumelias saginandi.
sed qua penes dm̃ maior ÷ contẽplatio mediocriũ. si honesta causa
est conuiuii. reliquum ordinem disciplinȩ de causa estimate. ꝗđ
sit de religionis officio. Nichil uilitatis. nihil immodestiȩ admitut.
Non prius discunbitur. quam oratio ad dm̃ prȩgustetur. Editur qͣntũ
esurientes capiunt. bibitur qͣntum pudicis utile est. Ita saturantur
ut qui meminerint etiam ꝑ noctem adorandũ dm̃ sibi c̾e̾. Ita fabu-¬
lantur. ut qui sciant dnm̃ audire. Post aquã manualẽ & lumina.
ut quisq de scripturis scĩs. uel de ꝓprio ingenio potest ꝓuocatur
in medium dõ canere. Hinc ꝓbatur quo mͦ hiberit. ẜque oratio con¬
uiuium dirimit. Inde disceditur non incateruas cęsionum. nec

Expanded text:
nomine facere sumptum, siquidem inopes quosque refrigerio isto nomine facere sumptum, siquidem inopes quosque refrigerio isto iuvamus, non qua penes vos parasiti adfectant ad gloriam famulandae libertatis sub auctoramento ventris inter contumelias saginandi, sed qua penes deum maior est contemplatio mediocrium. Si honesta causa est convivii, reliquum ordinem disciplinae de causa aestimate. Quod sit de religionis officio, nihil vilitatis, nihil immodestiae admittit. Non prius discumbitur quam oratio ad deum praegustetur. Editur quantum esurientes capiunt, bibitur quantum pudicis utile est. Ita saturantur, ut qui meminerint etiam per noctem adorandum deum sibi esse; ita fabulantur, ut qui sciant dominum audire. Post aquam manualem et lumina, ut quisque de scripturis sanctis vel de proprio ingenio potest, provocatur in medium deo canere; hinc probatur quomodo biberit. Aeque oratio convivium dirimit. Inde disceditur non in catervas caesionum nec
Abbreviated transcription (Latin):
plum. Lenon est philosophus &e censor. Quid gͦ mirum si tantaca-¬
ritas conuiolatur. Nam & cȩnulas nr̃as prȩter quam sceleris in fames.
ut ꝓdigas quoq suggillatis de nobis. scilicet diogenis dictum est. megren¬
ses obsonant. quasi crastina die morituri. adificant uͦ quasi nunq
morituri. Sed stipulam quis in alieno oculo facilius ꝑspicit quam
in suo trabem. tot tribub & curus et decurus ructantibs acescit
aer. si aliis cęnaturis creditor erit necessa̾rius. herculanarũ detuna:¬
narum &e polinctorũ sumptu stabularii supputabunt apꝑaturus
dionysus mysteriis atticis cocorum dilectus indicitur ad fumũ
cȩnȩ sarapiacȩ sparteoli excitabuntur. De solo triclinio xp̃ianorũ
retractatur. Caena nr̃a de nomine rationẽ sui ostendit. Id uocat᷑ qđ
dilectio penes grecos. quantis cunq sũptib constet. lucrũ est pietatis

Expanded text:
plum: lenones philosophus et censor! Quid ergo mirum, si tanta caplum: lenones philosophus et censor! Quid ergo mirum, si tanta caritas convivatur1? Nam et coenulas nostras praeterquam sceleris infames ut prodigas quoque suggillatis. De nobis scilicet Diogenis dictum est: Megarenses obsonant quasi crastina die morituri, aedificant vero quasi numquam morituri. Sed stipulam quis in alieno oculo facilius perspicit quam in suo trabem. Tot tribubus et curiis et decuriis ructantibus acescit aer: Saliis coenaturis creditor erit necessarius: Herculanarum decimarum et polluctorum sumptus tabularii supputabunt: Apaturiis, Dionysiis, mysteriis Atticis cocorum dilectus indicitur: ad fumum coenae Sarapiacae sparteoli excitabuntur. De solo triclinio Christianorum retractatur. Coena nostra de nomine rationem sui ostendit. Id vocatur quod dilectio penes Graecos. Qualiscumque sumptibus constet, lucrum est pietatis
Abbreviated transcription (Latin):
ad unam lucem expauerint ueritis. Sed eo fortasse minꝰ legitimi ex¬
istimamur. quia nulla de nr̃a fraternitate tragoedia exclamat.
uel quia exsubstantia familiari fratres sumꝰ. quȩ penes uos fere
dirimit fraternitatem. Itaq qui animo animaq miscem᷑. nichil
de rei cõmunicatione dubitamꝰ. O mĩa indiscreta sunt apud nos
prȩter uxores. In isto loco consortiũ soluimꝰ. in quo solo cęteri ho¬
mines consortium exercent. qui non amicoꝵ solũ mͦ matrimo¬
nia usurpant. sed &e sua amicis patientissime subministrant.
ex illa cretdo maioꝵ &e sapientissimorũ disciplina. greci socratis
&e romani catonis. qui uxores suas amicis cõmunicauer̃. quas in
matrimoniũ duxerant liberorũ causa. et alibi creandorũ nescio qͥ¬
dem an inuitad. Quid enĩ de castitate curarent. quã mariti tam
facile donauerant. Osapientiȩ atticae . o romanȩ grauitatis exem:¬

Expanded text:
ad unam lucem expaverint veritatis. Sed eo fortasse minus legitimi exad unam lucem expaverint veritatis. Sed eo fortasse minus legitimi existimamur, quia nulla de nostra fraternitate tragoedia exclamat, vel quia ex substantia familiari fratres sumus, quae penes vos fere dirimit fraternitatem. Itaque qui animo animaque miscemur nihil de rei communicatione dubitamus. Omnia indiscreta sunt apud nos praeter uxores. In isto loco consortium solvimus in quo solo ceteri homines consortium exercent, qui non amicorum solummodo matrimonia usurpant, sed et sua amicis patientissime subministrant; ex illa, credo, maiorum et sapientissimorum disciplina, Graeci Socratis et Romani Catonis, qui uxores suas amicis communicaverunt, quas in matrimonium duxerant liberorum causa et alibi creandorum, nescio quidem an invitas. Quid enim de castitate curarent, quam mariti tam facile donaverant? O sapientiae Atticae, o Romanae gravitatis exem
Abbreviated transcription (Latin):
alendis humandisq & pueris ac puellis re ac parentibs desticutis. lãq
domesticis senib. Item naufragiis. & si qui in metallis. & si qui in insu¬
lis uel incustodiis dũtaxat excausa dĩ. sectȩ alumni confessionis suȩ
fiunt. Sed eiꝰ modi uel maxime dilectionis oꝑatio. notam nobis in¬
urit penes quosdam. uide inquiunt ut inuicem sediligant. ipsi
enĩ inuicem oderunt. Q ut ꝓ alterutro mori sint parati. Ipsi enĩ ad oc-¬
cidendũ alterutrum paratiores erunt. Sed & quod fr̃s nos uocamꝰ. non
alias opinor insaniunt. quã quod apud ipsos om̃e sanguinis nomen
de affectione simulatum est. Fr̃s aut̃ etiam ur̾i sumus iure naturȩ
matris unius. et si uos parum homines quia mali fr̃s. at quanto digniꝰ
fratres &e dicuntur & habent᷑ qui unum patrem dm̃ agnouerunt᷑.
qui unũ sp̃m biberint sc̃itatis. qui de uno utero ignorantiȩ eiꝰdem

Expanded text:
alendis humandisque et pueris ac puellis re ac parentibus destitutis, iamque alendis humandisque et pueris ac puellis re ac parentibus destitutis, iamque domesticis senibus, item naufragis, et si qui in metallis, et si qui in insulis vel in custodiis, dumtaxat ex causa dei sectae, alumni confessionis suae fiunt. Sed eiusmodi vel maxime dilectionis operatio notam nobis inurit penes quosdam, vide, inquiunt, ut invicem se diligant; ipsi enim invicem oderunt: et ut pro alterutro mori sint parati; ipsi enim ad occidendum alterutrum paratiores erunt. Sed et quod fratres nos vocamus, non alias, opinor, insaniunt quam quod apud ipsos omne sanguinis nomen de affectione simulatum est. Fratres autem etiam vestri sumus, iure naturae matris unius, etsi vos parum homines, quia mali fratres. At quanto dignius fratres et dicuntur et habentur qui unum patrem deum agnoverint, qui unum spiritum biberint sanctitatis, qui de uno utero ignorantiae eiusdem
Abbreviated transcription (Latin):
figimus. disciplinã prȩceptorum nichilo minꝰ inculcationib densa¬
mus. ibidem etiã exortationes. castigationes. & censura diuina. Nam
& iudicatur magno cum pondere ut apud certos de dĩ conspectu.
sũmumq futuri iudicii prȩiudiciũ est. si quis ita deliquerit ut
a cõmunione orationis & conuentus. & om̃is sci cõmerti religetur.
Prȩsident ꝓbati quiq seniores. honorem istum ñ prȩcio sed testimo¬
nio adepti. neq enĩ precio ulla res dĩ constat. Etiam si quod arcȩ
genus est. non de henoraria sũma quasi redẽptȩ religionis congre¬
gatur. Modicam unus quisq stipem menstrua die uel cum uelte
& si modo uelit &e si modo possit apponit. Nam nemo cõpellitur
sed sponte confert. Hȩc quasi deposita pietatis sunt. Nam inde non
epulis nec potaculis. nec in gratiis uoratrinis dispensatur. sed egenis

Expanded text:
figimus, disciplinam praeceptorum nihilominus inculcationibus densafigimus, disciplinam praeceptorum nihilominus inculcationibus densamus; ibidem etiam exhortationes, castigationes et censura divina. Nam et iudicatur magno cum pondere, ut apud certos de dei conspectu, summumque futuri iudicii praeiudicium est, si quis ita deliquerit, ut a communicatione orationis et conventus et omnis sancti commercii relegetur. Praesident probati quique seniores, honorem istum non pretio, sed testimonio adepti. Neque enim pretio ulla res dei constat. Etiam si quod arcae genus est, non de honoraria summa quasi redemptae religionis congregatur. Modicam unusquisque stipem menstrua die, vel cum velit, et si modo velit, et si modo possit, apponit; nam nemo compellitur, sed sponte confert. Haec quasi deposita pietatis sunt. Nam inde non epulis nec potaculis nec ingratis voratrinis dispensatur, sed egenis
Abbreviated transcription (Latin):
uanitate quo uos offendimꝰ. Si alias prȩsumimꝰ uoluptates. si oble¬
ctari nouisse nolumus. nr̃a iniuria est si forte non ur̃a. sed rep¬
bamus quȩ placent uobis. Nec uos nr̃a delectant. Sed licuit epicu-¬
reis aliquam decernere uoluptatis ueritatẽ. id ÷ animi ȩquitatẽ.
oe ampla negotia xp̃ianȩ :¬
daariam nunc ego ipse negotia xp̃ianȩ factionis.
ut qui mala refutauerim. bona ostendam. Corpus sumꝰ de consci¬
entia religionis & disciplinȩ unitate & spei foedere. Coimus iN
coetum &e congregationem: ut ad dm̃ quasi manu facta p̾cationib
ambiamꝰ orantes. Hȩc uis dõ grata est. Oramus etiam ꝓ imꝑatoribs.
mora finis. Coimus ad litterarũ diuinarum cõmemorationẽ. siqͥd
prȩsentiũ temporum qualitas aut prȩmonere cogit aut recognos¬
cere. certe fidem sc̃is uocib pascimus. spem erigimus. fidutiam

Expanded text:
vanitate. Quo vos offendimus, si alias praesumimus voluptates? Si obievanitate. Quo vos offendimus, si alias praesumimus voluptates? Si obiectari novisse nolumus, nostra iniuria est, si forte, non vestra. Sed reprobamus quae placent vobis. Nec vos nostra delectant. Sed licuit Epicureis aliquam decernere voluptatis veritatem, id est animi aequitatem, †et ampla negotia Chriiam nunc ego ipse negotia Christianae factionis, ut qui mala refutaverim, bona ostendam. Corpus sumus de conscientia religionis et disciplinae unitate et spei foedere. Coimus in coetum et congregationem, ut ad deum quasi manu facta precationibus ambiamus orantes. Haec vis deo grata est. Oramus etiam pro imperatorimora finis. Coimus ad litterarum divinarum commemorationem, si quid praesentium temporum qualitas aut praemonere cogit aut recognoscere. Certe fidem sanctis vocibus pascimus, spem erigimus, fiduciam
Abbreviated transcription (Latin):
ro inde nec paulo lenius inter li citas fationes sectam istam
deputari oportebat. aqua nichil tale cõmittitur. quale de
illicitis facionib timeri solet. Nisi fallor eñi ꝓhibendarũ factio¬
num causa. de ꝓuidentia constat modestiȩ publicȩ ne ciuitas in
partes scinderetur quȩres fatile comitia consilia curias. contiones
spectacula etiam ȩmulis stud ioꝵ cõpulsationib inquietaret. cum
iam &e inquȩstu habere cȩpissent uenalem & mercennariã homines
iuolentiȩ suȩ oꝑam. At enĩ nobis ab om̃i głȩ & dignitatis ardore
frigentib : nulla est necessitas coetus. nec ulla magis res aliena qu̾a
publica. Unam om̃ium rem publicam agnostimus. mundũ ȩquȩ
spectaculis ur̃is in tantum renuntiamꝰ. in quantũ originib eorum
quas scimus de suꝑstitione conceptas. cum & ipsis reb de quib tran¬
sigunt᷑ prȩtersumus. Nichil ÷ nobis dictu. uisu. auditu cũ insania
circi. cum impudicitia theatri. cum atrocitate harenȩ. cum systi

Expanded text:
roinde nec paulo lenius inter licitas factiones sectam istam deputari oportebat, a qua nihil tale committitur quale de inlicitis factionibus timeri solet? Nisi fallor enim, prohibendarum factionum causa de providentia constant modestiae publicae ne civitas in partes scinderetur, quae res facile comitia, concilia, curias, contiones, spectacula etiam aemulis studiorum conpulsationibus inquietaret, cum iam et in quaestu habere coepissent venalem et mercenariam homines violentiae suae operam. At enim nobis ab omni gloriae et dignitatis ardore frigentibus nulla est necessitas coetus, nec ulla magis res aliena quam publica. Unam omnium rempublicam agnoscimus mundum. Aeque spectaculis vestris in tantum renuntiamus in quantum originibus eorum, quas scimus de superstitione conceptas, cum et ipsis rebus, de quibus transiguntur, praetersumus. Nihil est nobis dictu, visu, auditu cum insania circi, cum inpudicitia theatri, cum atrocitate arenae, cum xysti
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ueritatẽ defendat. qđ iuidicẽ non faciat iniustum. Sed illud solum expecta¬
tur. qđ odio publico necessariũ est. Confessio nominis. non examinatio criminis.
Quando si de aliquo nocente cognoscatis. non statĩ confesso eo. nom̃ homicidȩ uł sa¬
crilegi. uł incesti. uł publici hostis. ut de nr̃is eulogiis loquar contenti sitis ađ
ꝓnuntiandũ. nͥ &e consequentia exigatis qualitatẽ facti. numerũ. locum. tẽpꝰ.
conscios. socios :¬

Expanded text:
quod veritatem defendat, quod iudicem non faciat iniustum, sed illud solum expectaquod veritatem defendat, quod iudicem non faciat iniustum, sed illud solum expectatur quod odio publico necessarium est, confessio nominis, non examinatio criminis: quando, si de aliquo nocente cognoscatis, non statim confesso eo nomen homicidae vel sacrilegi vel incesti vel publici hostis, ut de nostris elogiis loquar, contenti sitis ad pronuntiandum, nisi et consequentia exigatis, qualitatem facti, numerum, locum, modum, tempus, conscios, socios
Abbreviated transcription (Latin):
głatur. si accusatur. non defendit. int̾rogatꝰ uł ultro confitet᷑. dãnatꝰ grãs
agit. Quid hoc mali est qđ natura alia mali non habet timorẽ. pudorẽ. tergi¬
uersationẽ. poenitentiã. deplorationẽ: Quod hoc malũ est. cuiꝰ reus gaudet
cuiꝰ accusatio uotũ est. & poena felicitas. Non potes dem̃tiam dicere qui reum¬
ceris ignorare. Si cercũ est demq nos nocentissimos e̾ẽ. cura uobis ipsis aliter
tractam᷑ quam pares nr̃i : Id est ceteri nocentes. cũ eiusdem noxȩ eadem
tractatio deberet interuenire: Quod cunq dicimꝰ cum alii dicunt᷑. & ꝓprio
ore & mercennaria aduocatione utuntur. ad innocentiȩ suȩ cõmendationẽ.
respondendi. altercandi facultas patet: quando nec liceat indefensos & inau¬
ditos om̾ino damnari. Sed xp̃ianis solis nihil ꝑmittit᷑ loqui. qđ causã purget

Expanded text:
gloriatur; si accusatur, non defendit; interrogatus vel ultro confitetur, damnatus gratias gloriatur; si accusatur, non defendit; interrogatus vel ultro confitetur, damnatus gratias agit. Quid hoc mali est, quod naturalia mali non habet, timorem, pudorem, tergiversationem, paenitentiam, deplorationem? Quid? hoc malum est, cuius reus gaudet? cuius accusatio votum est et poena felicitas? Non potes dementiam dicere, qui revinceris ignorare. Si certum est denique nos nocentissimos esse, cur a vobis ipsis aliter tractamur quam pares nostri, id est ceteri nocentes, cum eiusdem noxae eadem tractatio deberet intervenire? Quodcunque dicimur, cum alii dicuntur, et proprio ore et mercenaria advocatione utuntur ad innocentiae suae commendationem. Respondendi, altercandi facultas patet, quando nec liceat indefensos et inauditos omnino damnari. Sed Christianis solis nihil permittitur loqui quod causam purget,
Abbreviated transcription (Latin):
qđ nesciant p̃iudicant idesse qđ si sciant odisse ñ poterant. qͦndo si nullũ
odii debitum deprehendat᷑. optimũ utiq sit desinere in iuste odisse.
Si uͦ de merito constet. non mͦ nihil odii detrahatur sed ampliꝰ adqͥrat᷑
ad ꝑseuerantiã etiam iusticiȩ ipsius auctoritate. Sed non ideo inquit bo¬
num. qͥa multos conuertit. Quanti enĩ ad malũ ꝑformant᷑. quanti trans¬
fugȩ in ꝑuersũ. quis negat : tam̃ qđ uere malũ est. ne ipsi quidẽ qͦs rapit
defendere ꝓbono audens. Om̃ẽ malum. aut timore aut pudore natura
ꝑfudit. Deniq malefici gestiunt latere. deuitant apparere. trepidant dep̃¬
hensi. negant accusati. nec tosti quidẽ facile aut sẽꝑ confitentur. Cert e
dãpnati mȩrent dinumerant insemet ipsos. mentis malȩ impetꝰ: uł fato
le: Neminẽ pudet. neminẽ penitet . nͥ plane retro non fuisse. Si denotatur

Expanded text:
quod nesciant praeiudicant id esse quod, si sciant, odisse non poterant, quando, si nullum quod nesciant praeiudicant id esse quod, si sciant, odisse non poterant, quando, si nullum odii debitum deprehendatur, optimum utique sit desinere iniuste odisse, si vero de merito constet, non modo nihil odii detrahatur, sed amplius adquiratur ad perseverantiam, etiam iustitiae ipsius auctoritate. Sed non ideo, inquit, bonum, quia multos convertit: quanti enim ad malum performantur? quanti transfugae in perversum? Quis negat? tamen quod vere malum est, ne ipsi quidem, quos rapit, defendere pro bono audent. Omne malum aut timore aut pudore natura perfudit. Denique malefici gestiunt latere, devitant apparere, trepidant deprehensi, negant accusati, ne torti quidem facile aut semper confitentur, certe damnati maerent. Dinumerant in semetipsos mentis malae impetus, vel fato le? Neminem pudet, neminem paenitet, nisi plane retro non fuisse. Si denotatur,
Abbreviated transcription (Latin):
niũ ignorantiȩ est. quȩ iniqͥtatẽ dum excusat condemnat. Cũ omͥs
qui retro oderant quia ignorabant quale sit qđ oderant simul desinud̃
ignorare. cessant & odisse. Ex his fuint xp̃iani. utiq de cõꝑto : &e incipiꝰ¬
unt odisse qd fuerant. & ꝓfiteri quod oderant: & sunt tanti quanti
& denotamur. Obsessam uociferant᷑ ciuitatẽ in agris. in castellis: in in¬
sulis xp̃ianos omẽm sexum. atatem. conditionẽ. etiam dignitatẽ
transgredi. Ad hoc nomen quasi detrimento merent: nec tam̃ hoc
mͦ ad estimationẽ alicuiꝰ latentis boni ꝓmouent animos. Nonlicet
rectius suspicari. non libet ꝓprius experiri. hic tantũ curiositas huma¬
na torpescit. amant ignorare. cum alii gaudeant cognouisse. Quanto
magis hos anacharsis denotasset inprudentes de prudentib iudican¬
tes. quã in musicos de musicis: malunt nescire. quia iã oderunt adeo

Expanded text:
nium ignorantiae est, quae iniquitatem dum excusat, condemnat, cum omnes nium ignorantiae est, quae iniquitatem dum excusat, condemnat, cum omnes qui retro oderant, quia ignorabant quale sit quod oderant, simul desinunt ignorare, cessant et odisse. Ex his fiunt Christiani, utique de conperto, et incipiunt odisse quod fuerant, et profiteri quod oderant, et sunt tanti quanti et denotamur. Obsessam vociferantur civitatem; in agris, in castellis, in insulis Christianos; omnem sexum, aetatem, condicionem, etiam dignitatem transgredi ad hoc nomen quasi detrimento maerent. Nec tamen hoc modo ad aestimationem alicuius latentis boni promovent animos. Non licet rectius suspicari, non libet propius experiri. Hic tantum curiositas humana torpescit. Amant ignorare, cum alii gaudeant cognovisse. Quanto magis hos Anacharsis denotasset inprudentes de prudentibus iudicantes quam inmusicos de musicis! Malunt nescire, quia iam oderunt. Adeo
Abbreviated transcription (Latin):
inauditam si dãpnent. prȩc̃ inuidiam iniqͥtatis. etiam suspicionem
merebunt᷑ alicuiꝰ conscientiȩ. nolentes audire qđ auditũ dãpnare non
possint. Hanc itaq primã causam apud uos collocamꝰ iniquitatis: odu
erga nom̃ xp̃ianoꝵ. quã iniqͥtatem. idem titulus & onerat & reuinat. qͥ
uidetur excusare ignorantiae scilicet. Quid enĩ iniqͥus. quã ut oderint hoĩes
qđ ignorant. etiam si res meret᷑ odium : Iunc & eñĩ meretr. cũ cogno¬
scit᷑ an mereatur. Sacante aut̃ meriti noticia. unde odii t̾ticia defen¬
ditur : quȩ non de euentu sed de conscientia ꝓbanda est. Cũ gͦ ꝓpterea
oder̃ homines qͥa ignorant quale sit qđ oderunt. cur non liceat eiꝰ mo¬
di illud ee̾ qđ non debeant odisse : Ita utrũq exalterutro redarguimꝰ
&e ignorare illos dũ oderunt. & iniuste odisse dũ ignorant. Testimo¬

Expanded text:
inauditam si damnent, praeter invidiam iniquitatis etiam suspicionem inauditam si damnent, praeter invidiam iniquitatis etiam suspicionem merebuntur alicuius conscientiae, nolentes audire quod auditum damnare non possint. Hanc itaque primam causam apud vos collocamus iniquitatis odii erga nomen Christianorum. Quam iniquitatem idem titulus et onerat et revincit qui videtur excusare, ignorantia scilicet. Quid enim iniquius, quam ut oderint homines quod ignorant, etiam si res meretur odium? Tunc etenim meretur, cum cognoscitur an mereatur. Vacante autem meriti notitia, unde odii iustitia defenditur, quae non de eventu, sed de conscientia probanda est? Cum ergo propterea oderunt homines, quia ignorant quale sit quod oderunt, cur non liceat eiusmodi illud esse, quod non debeant odisse? Ita utrumque ex alterutro redarguimus, et ignorare illos, dum oderunt, et iniuste odisse, dum ignorant. Testimo
Abbreviated transcription (Latin):
INONLICET UOBISROUAILIME ERIANTISTITES INAPER¬
to & edito ipso fere uertice ciuitatis prȩsidentib. ad
iudicandũ palam dispicere & coram examinare qͥd sit¬
liquido in causa xp̃ianoꝵ: si ad hanc solam speciem
auctoritas ur̃a de iusticiȩ diligentia in publico aut
timet aut erubescit inquirere. Si deniq qđ ꝓrime ac-¬
cidit. domesticis iudicus nimis infestatio oꝑata seccę
huiꝰ obstruit uiam defensioni: liceat ueritati uł
occulta uia tacitarũ litterũ ad aures ur̃as ꝑue¬
nire. Nihil de causa sua dep̃catur. qͥa nec de con-¬
ditione miratur. Sat se peregrinã in terris agere.
int̾ extraneos facile inimicos inuenire. Ceterũ genꝰ. sedem. spem grãm.
dignitatẽ in caelis habere. Unũ gestit int̾̃dum. ne ignorata dãpnet᷑.
uid hic deperit legib in suo regno dominantib si audiat᷑ : An hoc ma¬
gis głabit᷑ potestas earũ quo etiam auditã dãpnabt̃ ueritatẽ. cecerũ

Expanded text:
non licet vobis, Romani imperii antistites, in aperto et edito ipso fere vertice civitatis praesidentibus ad judicandum, palam dispicere et coram examinare qliquido in causa Christianorum, si ad hanc solam speciem auctoritas vestra de iustitiae diligentia in publico aut timet aut erubescit inquirere, si denique, quod proxime accidit, domesticis iudiciis nimis operata infestatio sectae huius obstruit defensioni, liceat veritati vel occulta via tacitarum litterarum ad aures vestras pervenire. Nihil de causa sua deprecatur, quia nec de condicione miratur. Scit se peregrinam in terris agere, inter extraneos facile inimicos invenire, ceterum genus, sedem, spem, gratiam, dignitatem in caelis habere. Unum gestit interdum, ne ignorata damnetur Quid hic deperit legibus in suo regno dominantibus, si audiatur? An hoc magis gloriabitur potestas eorum, quo etiam auditam damnabunt veritatem? Ceterum
Abbreviated transcription (Latin):
racematio superstes. quã recentissimis & ramosissimis laureis postes
p̃struebant. quam elatissimis & clarissimis lucernis uestibula nebula-¬
bant. quam cultissimis &e suꝑbissimis toris forum sibi diuidebant: non
ut gaudia publica cęlebrarent. sed ut uota ꝓpria iam edisserent iN
aliena solẽpnitate. exemplum atq imaginem spei suȩ in augustarent.
nom̃ pͥncipis in corde mutantes. eadem officia dependunt. oe qͥ astrologos
& aruspices. & augures. & magos de cȩsarum capite consultant. quas ar¬
tes ut ab angłis desertorib ꝓditas. & a dõ interdictas. ne suis quidem
causis adhibent xp̃iani. Cuiꝰ aut̃ opus est ꝑscrutari suꝑ cęsaris salute. nͥ
aquo aliqͥd aduersus illam cogitatur uel optatur. aut post illam sꝑatur
&e sustinetur. Non enĩ ea mente decaris consulitur qͦ de dominis alit̃¬

Expanded text:
racematio superstes, quam recentissimis et ramossimis laureis postes racematio superstes, quam recentissimis et ramossimis laureis postes praestruebant? quam elatissimis et clarissimis lucernis vestibula enubilabant? quam cultissimis et superbissimis toris forum sibi dividebant? non ut gaudia publica celebrarent, sed ut vota propria jam edicerent et in aliena solemnitate exemplum atque imaginem spei suae inaugurarent, nomen principis in corde mutantes. Eadem officia dependunt et qui astrologos et aruspices et augures et magos de Caesarum capite consultant, quas artes ut ab Angelis desertoribus proditas et a Deo interdictas ne suis quidem caussis adhibent Christiani. Cui autem opus est perscrutari super Caesaris salute, nisi a quo aliquid adversus illam cogitatur vel optatur, aut post illam speratur et sustinetur? Non enim ea mente de caris consulitur, qua de dominis. Alit
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc xp̃ianus tam enumerare non nouit. quã de nouo cȩ̨sare optare.
Sed uulgus inquis ut uulgus. tamen romani nec ulli magis depostulares
xp̃ianorum quam uulgus plane. cȩteri ordines ꝓ auctoritate religiosi
ex fide nichil hosti cum de ipso senatu. de equite. de castris. de palatus ip¬
sis spirant. Unde cassii & nigri et albini. unde qui inter duas laurus
obsident cęsarem. Unde qui faucib eiꝰ exprimendis palestricã exercent.
Unde qui armati palatium irrũpunt. Om̃ib tot sigeriis atq parchenus
audatiores de romanis. Nisi fallor id ÷ de non xp̃ianis. atq adõ om̃s illi¬
qui sub ipsa usq impietatis eruptione. & sacra faciebant ꝓsalute imꝑato¬
ris et genium eius degerabant alii foris alii intus. & utiq publicorum
hostium nomen xp̃ianis dabant. Sed &e qui nunc scelestarũ partium
socu. aut plausores cotidie reuelantur. post uinlemiam parricidarũ

Expanded text:
Haec Christianus tam enuntiare non novit quam de novo Caesare optare. Haec Christianus tam enuntiare non novit quam de novo Caesare optare. Sed vulgus, inquis. Ut vulgus, tamen Romani, nec ulli magis depostulatores Christianorum quam vulgus. Plane ceteri ordines pro auctoritate religiosi ex fide. Nihil hosticum de ipso senatu, de equite, de castris, de palatiis ipsis spirat. Unde Cassii et Nigri et Albini? unde qui inter duas laurus obsident Caesarem? unde qui faucibus eius exprimendis palaestricam exercent? unde qui armati palatium inrumpunt, omnibus tot Sigeriis atque Partheniis audaciores? De Romanis, nisi fallor, id est de non Christianis. Atque adeo omnes illi sub ipsa usque impietatis eruptione et sacra faciebant pro salute imperatoris et genium eius deierabant, alii foris alii intus, et utique publicorum hostium nomen Christianis dabant. Sed et qui nunc scelestarum partium socii
Abbreviated transcription (Latin):
alicuius noui lupanaris. Uelim tam̃ in hac quoq religio scđȩ maie¬
statis de qua in scđm sacrilegiũ conuenim᷑ xp̃iani. Non cȩlebrando
uobiscũ solennia cęsarum quo more cęlebrari nec modestia nec uere
cundia. nec pudicitia ꝑmittunt. sed occasio uoluptatis magis quã digna
ratio ꝑsuasit fidem & ueritatẽ ur̃ãm demonstrare. Ne forte & istic de¬
teriores xp̃ianis dep̾hendant᷑ qui nos nolunt romanos haberi. sed ut hostes
pͥncipum romanoꝵ. Ipsos quirites. ipsam uernaculam septem collium
plebem conuenio. an alicui cęsari suo parcat parcat illa lingua romana.
Testis est tiberis & scolȩ bestiarum. lam si pectorib ad translucendum qͣn¬
dam specularem materiã natura obduxisset. cuiꝰ non prȩcordia inculta
apparent noui ac noui cȩsaris scenam congiario diuidundo. p̾sidentis
etiam illa hora qua acclamant de nr̃is annis augeat tͥ iupit̃ annos.

Expanded text:
alicujus novi lupanaris. Velim tamen in hac quoque religione secundae majealicujus novi lupanaris. Velim tamen in hac quoque religione secundae majestatis, de qua in secundum sacrilegium convenimur Christiani, non celebrando vobiscum solemnia Caesarum, quo more celcundia nec pudicitia permittunt, sed occasio voluptatis magis quam digna ratio persuasit, fidem et veritatem vestram demonstrare, ne forte et isthic deteriores Christianis deprehendantur qui nos nolunt Romanos haberi, sed ut hostes principum Romanorum. Ipsos Quirites, ipsam vernaculam septem collium plebem convenio, an alicui Caesari suo parcat illa lingua Romana? Testis est Tiberis, et scholae bestiarum. Iam si pectoribus ad translucendum quandam specularem materiam natura obduxisset, cuius non praecordia insculpta apparent novi ac novi Caesaris scenam congiario dividundo praesidentis? Etiam illa hora qua adclamant: de nostris annis augeat tibi Iupiter annos!
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃iani. quia imꝑatorib neq uanos neq mentientes. neq te-¬
merarios honores dicant. quia uerȩ religionis homines etiã solen:¬
nia eoꝵ conscientia potius quã lasciua cęlebrant. grande uidelicet offi¬
cium. focos et thoros in publicum educere. uicatim epulari. ciuitatẽ
tab̾nȩ habitu abolefacere. uinolutum cogere. cateruatĩ cursitare.
ad iniurias. ad impudentias. ad libidinis illecebras. Sic cine expͥmitur
publicum gaudium ꝑ dedetus publicum. hȩc cinȩ solẽpnes dies pͥncipũ
detent. quȩ̃ alios dies non decent. Qui obseruant disciplinam de cęsaris
respectu. hii eam ꝓpter cȩsarem deserunt. & malorũ morum licentia
pietas erit. occasio luxuriȩ religio deputabitur. O nos merito dãpnandos.
cur enĩ uota &e gaudia cęsarum casti &e sobru et ꝓbi expungimꝰ : Cur
die lȩto non lauris postes obumbramꝰ. nec lucernis diẽ infringimꝰ :
Ionesta res est solẽpnitate publica exigente induere domui tuȩ habitũ

Expanded text:
iani, quia imperatoribus neque vanos neque mentientes neque temerarios honores dicant, quia verae religionis homines etiam solemnia eorum, conscientia potius quam lascivia celebrant. Grande videlicet officium, focos et toros in publicum educere, vicatim epulari, civitatem tabernae habitu abolefacere, vino lutum cogere catervatim cursitare ad injurias, ad impudentias, ad libidinis illecebras. Siccine exprimitur publicum gaudium per dedecus publicum? Haeccine solemnes dies principum decent, quae alios dies non decent? Qui observant disciplinam de Caesaris respectu, hi eam propter Caesarem deserent, et malorum morum licentia pietas erit, occasio luxuriae religio deputabitur? O nos merito damnandos! Cur enim vota et gaudia Caesarum casti et sobrii et probi expungimus? cur die laeto non laureis postes obumbramus nec lucernis diem infringimus? Honesta res est solemnitate publica exigente induere domui tuae habitum
Abbreviated transcription (Latin):
aliis quã petentib imꝑtiendũ. Deniq porrigat manũ iupiter &accipiat.
cũ interim plus nr̃a miscdia insumit uicat̾ĩ. quã ur̾a religio tẽplatim.
Sed cȩtera uetigalia grãs xp̃ianis agent. ex fide dependentib debitum.
qua alieno fraudanda abstinemꝰ. ut si ineatur quantũ uectigalib ꝑeat
fraude &e mendatio urarum ꝓfessionũ. facile ratio haberi possit unius
spetiei quȩrela. cõpensata. ꝓ cõmodo cȩcerarum rationum

Expanded text:
aliis quam petentibus inpertiendum. Denique porrigat manum Iupiter et accipiat, aliis quam petentibus inpertiendum. Denique porrigat manum Iupiter et accipiat, cum interim plus nostra misericordia insumit vicatim quam vestra religio templatim. Sed cetera vectigalia gratias Christianis agent ex fide dependentibus debitum, qua alieno fraudando abstinemus, ut, si ineatur quantum vectigalibus pereat fraude et mendacio vestrarum professionum, facile ratio haberi possit, unius speciei querela conpensata pro commodo ceterarum rationum
Abbreviated transcription (Latin):
nem seruet. rigere & pallere post lauacrum mortuus possum. Non in
publico liberalib discũbo. quod bestiariis supprȩmã cȩnantib mos est.
At tam̃ ubi de copiis tuis cȩno. non emo capiti coronã. Quid tua inter est:
Emptis nichilominꝰ florib quomͦ utar. puto gratius e̾e̾ liberis & solutis&
undiq uagis. Sed & si in coronã coactis nos coronã narib nouimꝰ. Uiderint
qui ꝑcapillum odorant᷑. spectaculis non conuenimꝰ. Quȩ tam̃ apud illos coetꝰ
uenditant᷑ : si desiderauero liberius de ꝓpriis locis sumantur. plane non
emimꝰ. Siarabiȩ ꝗuęrunt᷑. sciant sabei pluris & carioris suas merces xp̃ia.¬
nis sepeliendis ꝓfligari. quã deis fumigandis Certe inquitis tẽplorum
uectigalia cotidie decoquunt stipes. quotus qͥsq iam iactat. Neq enĩ
sufficimꝰ & hominib & deis ur̃is mendicantib opem ferre. nec putamꝰ

Expanded text:
nem servet; rigere et pallere post lavacrum mortuus possum. Non in nem servet; rigere et pallere post lavacrum mortuus possum. Non in publico Liberalibus discumbo, quod bestiariis supremam coenantibus mos est, attamen ubiubi 2 de copiis tuis coeno. Non emo capiti coronam. Quid tua interest, emptis nihilominus floribus quomodo utar? Puto gratius esse liberis et solutis et undique vagis. Sed etsi in coronam coactis, nos coronam naribus novimus; viderint qui per capillum odorantur. Spectaculis non convenimus; quae tamen apud illos coetus venditantur si desideravero, liberius de propriis locis sumam. Thura plane non emimus. Si Arabiae queruntur, sciant Sabaei pluris et carioris suas merces Christianis sepeliendis profligari quam deis fumigandis. Certe, inquitis, templorum vectigalia cotidie decoquunt: stipes quotusquisque iam iactat? Non enim sufficimus et hominibus et deis vestris mendicantibus opem ferre, nec putamus
Abbreviated transcription (Latin):
ce infructuosi in negotus dicim᷑. quo pacto : homines uobiscũ degen¬
tes. eiusdem uictus. habitus. instructus. eiꝰd em ad uitam necessitatis:
eq enim brahmanȩ aut indorum gẏmnosofistȩ sumꝰ. siluicolȩ &e exules uitȩ.
Meminimꝰ gram debere nos dõ dño creatori. Nullum fructum oꝑum eius re-¬
pudiamꝰ. plane tẽꝑamus. nec ultra modum aut ꝑperam mutamur. Itaq
non sine foro. non sine macello. ñ sine balneis. tabernis. officus. stabulis. nun-¬
dinis ur̃is cȩterisq cõmercus cohabitamus in hoc scło. Nauigamꝰ &e nos uobis¬
cum. & militamꝰ et rusticam᷑. & mercatꝰ ꝓinde miscemus. artes. oꝑa nr̃a.
publicamꝰ usui ur̃o. Quomͦ infructuosi uidem᷑ negotuis ur̃is: cum quibus
&e de quib uuimꝰ non scio. Sed si cerimonias tuas non frequento: attamen
ce illa die homosum. Non lauor diluculo saturnalib. ne &e noctem & diẽ
ꝑdam. at tam̃ lauor honesta hora &e salubri. quȩ mͥ & calorem &e sangui-¬

Expanded text:
 infructuosi in negotiis dicimur. Quo pacto homines vobiscum degentes, eiusdem victus, habitus, instructus, eiusdem ad vitam necessitatis? Neque enim Brachmanae aut Indorum gymnosophistae sumus, silvicolae et exules vitae. Meminimus gratiam debere nos deo, domino, creatori: nullum fructum operum eius repudiamus: plane temperamus, ne ultra modum aut perperam utamur. Itaque non sine foro, non sine macello, non sine balneis, tabernis, officinis, stabulis, nundinis vestris ceterisque commerciis cohabitamus in hoc saeculo. Navigamus et nos vobiscum et militamus et rusticamur et mercamur; proinde miscemus artes, operas nostras publicamus usui vestro.1 Quomodo infructuosi videmur negotiis vestris, cum quibus et de quibus vivimus, non scio. Sed si caerimonias tuas non frequento, attamen et illa die homo sum. Non lavor diluculo Saturnalibus, ne et noctem et diem perdam, attamen lavor honesta hora et salubri, quae mihi et calorem et sangui
Abbreviated transcription (Latin):
contra moysen locuti sunt. habitauer̃ qͦndã euei in aseroth: usq ad urbẽ gazã
Nerũ hȩc loca. ñaseroth s asserĩ appellari hebrei putant. Asemona: castra filioꝵ
isrł in deserto. Abethari: ꝓ qͦ aqͥla & sĩmacꝰ exploratoꝵ uiã int̾p̃tati sunc: ubi ad
uersũ chananeũ qͥ ab austro contͣ isrł eruꝑat. in solitudine dimicat᷑. Achiae
quȩ & achalgai ꝓ hac simmacꝰ int̾p̃tat᷑ in collib. Est aut̃ eregione quondã
moab nc̃ areopoleos adorientalem plagã. Arnon rupes quȩdã in sullime ꝓiec¬
ta infinib amorreoꝵ. int̾ moab & amorreos. Moab uͦ arabię ciuitas ÷: quȩ
nc̃ areopolis appellat᷑. Ostendt̃ regionis illiꝰ accolȩ locũ uallis in p̃rupta¬

Expanded text:
contra Moysen locuti sunt. Habitaverunt autem quondam Evaei in Aseroth usque ad urbem Gazam. Verum haec loca non Aseroth, sed Aserim appellari Hebraei putant. Asemona, castra filiorum Israel in deserto. Ahetharim: pro quo Aquila et Symmachus, exploratorum viam interpretati sunt: ubiat, in solitudine dimicatur. Ahie quae et Achalgai: pro hac Symmachus interpretatur, in collibus. Est autem e regione quondam Moab, nunc Areopoleos ad orientalem plagam. Arnon, rupes quaedam in sublime porrecta in finibus Amorrhaeorum inter Moab et Amorrhaeos. Moab vero Arabiae civitas est, quae nunc Areopolis nominatur. Ostend