comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cunt namq ꝓ inconuenienti cre¬
aturam etiã hoc modo parificari.
creatori: ut ab ipso tantam scientiã
habeat. quantã ⁊ pse creator. x iii

Expanded text:
cunt namque pro inconvenienti, creaturam etiam hoc modo parificari Creatori, ut ab ipso tantam scientiam habeat quantam et ipse Creator.
Abbreviated transcription (Latin):
ne. uel solam uel cum regno dei
mercedem temporalium cogitare.
Quorum omilium temporaliũ
nomine: crastrirum posuit dicenẜ.
Nonte salliciti te̾ de crastino. Non
enim dicitur crastrnros dies. muͦ

Expanded text:
ne vel solam, vel cum regno Dei mercedem temporalium cogitare. Quorum omnium temporalium nomine, crastinum posuit, dicens: Nolite ergo solliciti esse de crastino. Non enim dicitur crastinus dies, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
debent oues odisse uestimentum
suum. qd plerumq illo se occul¬
tant lupi: dum aliud ostentant
ad decipiendum: aliud exqrunt ad
aꝑitur qui fint. Fructus sunt
Iunquid colligunt de sꝑinis uuas.
aut detribulis ficus: Sapienteᷤ
non colligunt uuas de spinis. id:
ducia u̾ba dehereticis: qui ideo
dicunt᷑ spine e tribuli. quia sau¬
ciant anmas ꝑu̾borum blendici¬
ra tra: spinas & tribulos germi¬
nabit tib. Fictis uͦ & una dulce¬
do noue conuersationis ẽ. qua
lectionis. qui letificat cor homi¬
nis. Hinc scͥptum ẽ: ficus
ꝓtulit grossos suos: uinee florentes
dederunt odorem. Non ficus de spi¬
nis. non uua de rubo colligitur.
quia mens adhuc uet̾is hominis
consuetudine depressa simulare po¬
test. s fructus noui hominis ferre ñ
potest. Quod si aliquando facta uel
dicta malorum ꝓsunt bonis: non
hoc faciunt mali. s consilium di sic

Expanded text:
debent oves odisse vestimentum suum, quod plerumque illo se occultant lupi, dum aliud ostentant ad decipiendum, aliud exerunt ad aperitur quid sint. Fructus sunt Nunquid colligunt de spinis uvas, aut de tribulis ficus? Sapientes non colligunt uvas de spinis, id est, dulcia verba de haereticis, qui ideo dicuntur spinae et tribuli qui sauciant animas per verborum blanditira tua spinas et tribulos germinabit tibi . Ficus vero et uva, dulcedo novae conversationis est, quam lectionis qui laetificat cor hominis. Hinc scriptum est: Ficus protulit grossos suos, vineae florentes dederunt odorem . Non ficus de spinis, non uva de rubo colligitur, quia mens adhuc veteris hominis consuetudine depressa, simulare potest, sed fructus novi hominis ferre non potest. Quod si aliquando facta vel dicta malorum prosunt bonis, non hoc faciunt mali. M. 58V L. 60 Sic
Abbreviated transcription (Latin):
itu bene oꝑatur. Q uod etiã fides
huins mundi fluctib circum latra¬
ta ñ frangitur: recte pisci corparat᷑.
Cui contrarium posuit serpentem.
ꝓpt̃ uenena in fidelitatis. quȩ etiã
primo homini male suadendo pre¬
seminauit. Spes ouo comparatur:
nondum enrim ꝑtienit ad rem: sic̃
onum nondum ẽ pullus. s fouen¬
do sꝑatur. Cui contrarinm postut
scorpionem: cuius aculeus uenena¬
tus retro timendus ẽ. ficut spei
contrarium ẽ retro respicere. cum
spes inanteriora bona extendatur.

Expanded text:
atur bene. BEDA. Quod etiam fides hujus mundi fluctibus circumlatrata non frangitur, recte pisci comparatur. Cui contrarium posuit serpentem, propter venena infidelitatis, quae etiam primo homini male suadendo praeseminavit . Spes ovo comparatur; nondum enim pervenit ad rem, sicut ovum nondum est pullus, sed fovendo speratur. Cui contrarium posuit scorpionem, cujus aculeus venenatus retro timendus est, sicut spei contrarium est retro aspicere, cum spes in anteriora bona extendatur.
Abbreviated transcription (Latin):
itud. Porte inferi: non p̾tialebunt
ad u̾sus eccłiam. Fluminis namq
impetus letificat cunitatẽ cł: sc̾isi¬
cauit tab̾naculum stium altissimꝰ.¬
Petra c̃ xp̃c: domiis ẽ eccłia. De hac
qui andit p̃cepta dñi & facit: qs
stat ñ sibi s xp̃o tribuens. Lucas.
Qui fodit in altum: & posuit fum¬
damentum supra petrã. S apiens
archicectus fodit in altum: quu
de suorum cordib eruit omina
terrena. ne ꝓpt̾ aliquod temporale.
deo seruunt. Fundamenta docto¬
res significant: de quib dicit᷑. Fim¬
damenta eiꝰ: in montib scĩs. Fim¬
damentum uͦ dicttͣ ipse doctorum
doctor & fundamentoꝵ funda¬

Expanded text:
illud: Portae inferi non praevalebunt illud: Portae inferi non praevalebunt adversus Ecclesiam . Fluminis namque impetus laetificat civitatem Dei, sanctificavit tabernaculum suum Altissimt Christus, domus est Ecclesia. De hac qui audit praecepta Domini et facit: quod stat, non sibi, sed Christo tribuens. Lucas: Qui fodit in altum, et posuit fundamentum supra petram BEDA. Sapiens architectus fodit in altum, quia de suorum cordibus eruit omnia terrena, ne propter aliquod temporale Deo serviant. Fundamenta doctores significant, de quibus dicitur: Fundamenta ejus in montibus sanctis . Fundamentum vero dicitur ipse doctorum doctor, et fundamentum funda
Abbreviated transcription (Latin):
cendit pluuia. & uencrunt flum.¬
na. & flanerint uenti. & irrue¬
runt indonum illã & ñ cecidit.
fundata enim erat supra petram.
Ne cum oꝑariis iiquitatis disce¬
datis a me: gͦ audite u̾ba mea &
facite. Nam omnis qui audit &
facit. idẽ complet mandata: simi¬
lis ẽ sapienti. uidelicit mͥ. Sicut¬
electam sibi construit. erudit.
gubͣnat. inuitam ꝑducturus :
se bomuis auditor uariis mrcutib
suꝑnam sibi mansiont̃ edificat:
infutitra dedicatione tũ xp̃o leta
sticio: hẏpochrisis obscuritate
diabolus ẽ. flumina sunt antpẽpi:
nat: carnis scilicet concupiscentu.
exterĩorib inund oblectamentis.
uel ꝑse cum umu̾sos uentos impulsi¬
omim laxat. Pluuia concupiscen¬
tiȩ qua quisq temptat᷑. paulatim
rigorem fidei emollit: quod si non
ꝑ̃ualet. suꝑ tieniunt fiuimina & uen¬
ti. idẽ falsorum fr̃m imꝓbitas. & aꝑca
ext̾iorum impugnatio. H ȩx tria
dicuntur in luca fluminis in unda¬
tio: & alibi porte inferi. Unde

Expanded text:
enerunt flumina, et flaverunt venti, et irruerunt in domum illam, et non cecidit. Fundata enim erat supra petram. Ne cum operariis iniquitatis discedatis a me, ergo audite verba mea et facite. Nam omnis qui audit et facit, id est, complet mandata, similis est sapienti, videlicet, miclesiam sibi construit, erudit, gubernat, in vitam perducturus; sic bonus auditor variis virtutibus supernam sibi mansionem aedificat, in futura dedicatione cum Christo laerstitio, hypocrisis obscurationediabolus est, flumina sunt Antichristnat, carnis scilicet concupiscentia, exterioribus mundi oblectamentis, vel per se, cum universos ventos impulsionem laxat. Pluvia concupiscentiae qua quisque tentatur, paulatim rigorem fidei emollit: quod si non praevalet, superveniunt flumina et venti, id est, falsorum fratrum improbitas et aperta exteriorum impugnatio. Haec tria dicuntur in Luca fluminis inundatio ; et alibi: Portae inferi. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
cordis sui ꝑfert bona: & malus.
corde profertur. iem ẽ qd arboris
fructus. Quigͦ in corde thesanto
patientie ꝑfectiq habet amoris:
oꝑtimos fructris effundens diligit
iumicum. bene facit odienti. be¬
nedicit maledicenti. Omui pe¬
tenti tribuit sua. errantẽ patieng̾
corrigit: at qui uequã thesaurñ
in corde seruat. odit anicum. dili¬
genti malofacit. benedicenti
maledicit. Sic quoq nec diabolꝰ
bona: nec xp̃c mala oꝑa potest fa¬
cere. Poris locutionem unin̾sa
quȩ actu uel cogitatu de corde pro¬
feruntur: dñs significat. Nam
mous scͥpturarum ẽ. u̾ba ꝓ reb
ponere. ut ysaa dicitͣ de etechia.
Non fuit uibummi. qd̾ non ostenide¬
ret eis. Rerum utiq: non u̾boꝵ
ctum bonum: excidetur & in igi¬
nem mittetur. Igitur: ex frue¬
tib eorum cognosceas os.
Si ille qui non fatit fructum bo¬
num. separandus est auistis:
sicut hedi ab agnis. &t in ignẽ
mittendus ẽ. uoce illi. ite male¬

Expanded text:
cordis cordis corde profertur, idem est quod arboris fructus. Qui ergo in corde thesaurum patientiae perfectique habet amoris, optimos fructus effundens, diligit inimicum, benefacit odienti, benedicit maledicenti, omni petenti tribuit sua, errantem patienter corrigit. Atqui nequam thesaurum in corde servat, odit amicum, diligenti malefacit, benedicenti maledicit. Sic quoque nec diabolus bona, nec Christus mala opera potest facere. Per oris locutionem universa quae actu vel cogitatu de corde proferuntur, Dominus significat; nam moris Scripturarum est verba pro rebus ponere, ut in Isaia dicitur de Ezechia: « Non fuit verbum quod non ostenderet eis . » Rerum utique non verborum ctum bonum, excidetur et in ignem mittetur, igitur ex fructibus eorum cognoscetis eos. Si ille qui non facit fructum bonum, separandus est a justis sicut haedi ab agnis, et in ignem mittendus est voce illa: Ite, male
Abbreviated transcription (Latin):
los facit. Non potest arbor bona fru¬
ctus malos facere: neq arbor mala fru¬
ctus bonos facere. Sicut uerum
ẽ quod detribulis ñ colligunt᷑ ficus:
sic uertim ẽ qd̃ arbor bona frustus
malos facit. Arbor bona uel mala t
homo. non ex natura quȩ adeo in
omnib bona creata ẽ. si ix uolunta¬
it bona uel mala. Fructus sunt oꝑa
qriȩ nec bona male uoluritatis pos¬
bomis fructus malos non facit qͣndiu
doniis ẽ: & tanditi mala arbor. id
nix calida. nam cum incipit esse
calidi. non iam nuẽ eam s aquã
uocamus. Potest gͦ mutari: non
calefieri. Sic potest fieri ut malus
non sit qui malus fuit: non tam̃
potest fieri ut malus bene faciat.
Nam & si aliquandu utilis est:
non hoc ipse facit. s diuma pro-¬
dequib dicit ꝓpħa. Seminastis
triticum: & spinas metetis. Non
gͦ auditoris eoꝵ despinis legebent
uias. s spinas de uite: ut siquis
ꝑ spineam sepem ad se traheret
unam. uua illa non ee̾t spinaꝵ
Ionus homo de bono thesauro

Expanded text:
n potest arbor bona fructus malos facere, neque arbor mala fructus bonos facere. Sicut verum st quod de tribulis non colliguntur ficus, sic verum est quod arbor bona fructus bonos facit. Arbor bona vel mala, est homo non ex natura quae a Deo in omnibus bona creata est, sed ex voluntate bona vel mala. Fructus sunt opera, quae nec bona malae voluntatis poshomo fructus malos non facit, quandiu bonus est; et tandiu mala arbor, id est, potest nix esse calida: nam cum incipit esse calida, non jam nivem eam, sed aquam vocamus. Potest ergo mutari, non calefieri. Sic potest fienon sit qui malus fuit, non tamen potest fieri ut malus bene faciat. Nam et si aliquando utilis, non hoc ipse facit, sed divina provDe quibus dicit propheta: « Seminatis triticum, ergo audiditores eorum de spinis legebant uvas, sed per spinas de vite, ut si quis per spineam sepem ad se traheret uvam, uva illa non esset spinarum, Bonus homo de bono thesauro
Abbreviated transcription (Latin):
ma nequitie cauendi sunt falsi
ꝓpħe. habentis speciem bone. uitȩ.
sic & hi econtrario qui cum inte¬
gre fidei ot doctrine sint. turpit̃
uiuunt. Utrumq enim necesseẽ.
ut opts sermone. et sermooꝑib
comꝓbetur. Lucas. Quid uocatis
recte confessionis iactatis. qui bonoᷤᷤ
fructus non estenditis: Hinc apłs
secreturus ꝑfectum discipulum
ab ypocrita: ait. ueniam ad ues:
o cognoscam non sermonẽ eoꝵ.
qui inflati sunt. s uirtutẽ. Ille gͦ
ꝓprie dicit dñe dñe. qui uolunta¬
tem sono uocis enunciat: scqͣm hoc
oꝑib actestari. Nam unum sine
ulti dicent michi in illa die. dñc
dnẽ nonne in nomine tuo ꝓpħa¬

Expanded text:
ma nequitiae cavendi sunt falsi prophetae, habentes speciem bonae vitae, sic et hi econtrario, qui cum integrae fidei et doctrinae sint, turpiter vivunt. Utrumque enim necesse est, ut opus sermone, et sermo operibus comprobetur. Lucas: Quid vocatis rectae confessionis jactatis qui bonos fructus non ostenditis? Hinc Apostolus secreturus perfectum discipulum ab hypocrita, ait: Veniam ad vos, et cognoscam non sermonem eorum qui inflati sunt, sed virtutem . Ille ergo proprie dicit, Domine Domine, qui voluntatem sono vocis enuntiat. Secundum hoc operibus attestari: nam unum sine Multi dicent mihi in illa die: Domine Domine, nonne in nomine tuo p
Abbreviated transcription (Latin):
rite regnum dei: ad quod si intrare
nultis intrate ꝑ angustam portam.
Lata uia ẽ scħ noluptates. angusta.
labores sc̃i ⁊ ieiuma. Multi inuem¬
unt angustã mam & ñ ingrediunt᷑.
quia capti scł tioluptatib de ptin̾e̾
ueritatis rcũtuntur. Lata nia ñ
querit᷑: quia sponte se offert.
Spaciosa uia ẽ. sub audis. Quam an¬
gusta ẽ. idẽ ualde angusta ẽ. Uia
arta ẽ ille qui dꝓrit. ego sum ina ue

Expanded text:
gnum Dei : ad quod si intrare vultis, intrate per angustam portam. Lata via est, saeculi voluptates: angusta, labores sancti et jejunia. Multi inveniunt angustam viam, sed non ingrediuntur, quia capti saeculi voluptatibus, de itinere veritatis revertuntur. Lata via non quaeritur, quia sponte se offert. Spatiosa via, est, subaudis. Quam angusta est, id est, valde angusta est. Via arcta est ille qui dixit: Ego
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑaret. quia non bene petit.
lapidem porriget illi: Aut si piscem¬
ꝑetitꝰ nunquid serpentẽ porrigit ei :
Aut si ouum petierit: nunquid
porriget ei scorpionem: P etenti
conficdentia prebet. & quid petendũ
sit explanat: a minorib confurgens.
ad mapora: sicut suꝑius de uolati¬
lib celi & liliis. Si gͦ uos cum
sitis mali nostis bona data dare

Expanded text:
paret quod non bene petierilapidem porriget ei? Panis intepetit, nunquid serpentem porriget ei? L. Aut si ovum petierit, nunquid porriget ei scorpionem. Petendi confidentiam praebet, et quid petendum sit explanat, a minoribus consurgens ad majora, sicut superius de volatilibus coeli et liliis. Si ergo vos cum sitis mali, nostis bona data dare
Abbreviated transcription (Latin):
gras es quod amicus ciꝰ sit: ꝓpter
imꝓbitatem tam̃ eiꝰ surget. & da¬
bit᷑ illi quotquot habet necessarios.
Quidam ibi faciunt in t̾rogationẽ
non possum furgere & dare tib:
s etiam totum capitulum sub u¬
no u̾sti sic legi potest. Quis. hoc ẽ
t si ille denitus dicat. nolim̾ mole¬
stus eeͥ et cet̾a. & si ille ꝑseneraue.¬
rit prilsans. & cet̾a. Saluator non
modo formam orationis. s & in¬
stantiam frequentiãq tradidit
orandi usq adsipnlitudinem
imꝑbitatis. I sus t̃ exemplo
a gͥntrario sient de illo iudice.
pti ner dñ timebat. nec homi

Expanded text:
gens eo quod amicus ejus sit, propter improbitatem tamen ejus surget, et dabit illi quotquot habet necessarios. Quidam ibi faciunt interrogationem, non possum surgere et dare tibi? Sed etiam totum capitulum sub uno versu sic legi potest: Quis, hoc est et si ille de intus dicat: Noli mihi molestus esse et caetera; et si ille perseveraverit pulsans, et caetera. Salvator non modo formam orationis, sed et instantiam frequentiamque tradit orandi, usque ad similitudinem improbitatis. Usus est exemplo a contrario, sicut de illo judice qui nec Deum timeb
Abbreviated transcription (Latin):
cepta enis uidentur ẽẽ importabi¬
la. tam̃ amantib ingum dñi siaut
est. Hanc uram pauici inueniunt ad
cominodum suum: quia pauc sut
qui saluantur: Onde lucas. Con¬
tendite intrare ꝑ angustam portam.
Porta potest intelligi uel ille idem
in paraclẏsum.Bene dixit con¬
tendite. quia nͥ mentis intentio
ferucat. unda mundi ñ iuncitur.
Multi querunt intrare salutis a¬
more ꝓuocati: q ñ poterunt itnie¬
ris asꝑitate ut eis uidetus det̾riti.¬
ꝓpħ̃is qui uenitint aduos imuest¬
mentis ouium. ingrinsetus autem.
sunt lupi rapaces. A fructib eorum.
cognoscetis eos. Quia pancorum.
ẽ angustam uiam inuenire: frau¬
dulentiam eorum qui eã querere
mentiuntur exponit. Attendite
idẽ cauete. D e omnib hypocritis
hoc potest intelligi. s specialit᷑ de
hereticis. fructus aminarum rapi¬
pientib. Unide et lupis comparant᷑.
Deecipue cauendi funt heretiq:
cognitionem ueritatis quã ñ habent
ꝓmittentes. Uestimenta ouium st̃

Expanded text:
cepta ejus videntur esse importabilia, tamen amantibus jugum Domini suave est. Hanc viam pauci inveniunt ad commodum suum, quia pauci sunt qui salvantur. Unde Lucas: Contendite intrare per angustam portam . Porta potest intelligi vel ille idem in paradisum. Bene dixit contendite; quia, nisi mentis intentio ferveat, unda mundi non vincitur. Multi quaerunt intrare, salutis amore provocati: et non poterunt, itineris asperitate, ut eis videtur, deterrieniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces. A fructibus eorum cognoscetis eos . » Quia paucorum est angustam viam invenire, fraudulentiam eorum qui eam quaerere mentiuntur exponit. « Attendite, » id est cavete. De omnibus hypocritis hic potest intelligi, sed specialiter de haereticis fructus animarum rapientibus. Unde et lupis comparantur. Praecipue cavendi sunt haeretici, cognitionem veritatis quam non habent promittentes. Vestime
Abbreviated transcription (Latin):
ambulare. si uiam nescit: Non ꝑ¬
ueniet quo uult. Ad hoc ꝑtinet
querere. Si uͦ locum uͥ uult habi¬
tare clausim inuenerit: non ꝑ¬
derit ei ambulasse. ac ꝑuenisse. nisi
sibi aꝑiatur. Ad hoc ꝑtinet pul¬
sare. Omius enim qui petit ac¬
cipit. & qui que¬
rit inuenit: &
pulsanti aꝑietur¬
ꝑxta parabolam

Expanded text:
ambulare, si viam nescit? Non pambulare, si viam nescit? Non perveniet quo vult. Ad hoc pertinet quaerere. Si vero locum ubi vult habitare, clausum invenerit, non proderit ei ambulasse ac pervenisse, nisi sibi aperiatur. Ad hoc pertinet pulsare. Omnis enim qui petit, accipit, et qui quaerit, invenit, et pulsanti aperuxta
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m hoc qd̾ creatura eius ẽ: non
tamen ꝓpt̃ea intelligendꝰ ẽ negare
miscłiam. s differre ad gratiorem
receptiouem. & ad inculcandam
pecitionem. Undc ⁊ sequit᷑. Propt̃
imꝓbitatẽ tam̃ eiꝰ. hoc ẽ ꝓpt̾ instan¬
tiam petitionis ens ad inuabit̾ eñ.
& dabit eius necessaria. Unit deus
fidelit̾ peti ase. qd̾ disposuit p eten¬
Et ego uob̾ dico. M Petite &
dabitur nob̃. querite & inuenieti
pulsate & aꝑietur uobis. Quasi
aliquis diceret qd̾ sc̃m uetas uos da¬
re camb. cum adhuc nichil scia¬
miis: ideo hortat᷑ petere spuaha
qui carnalia supͣ uetuerat postii¬
lari. Petitio ꝑtinet ad impet᷑n¬
dam sanitatem firmitatẽ q amini:
ut ea quȩ p̃cipiuntur implere
possimius. In quisitio ad inuenien¬
dam uengatem: pulsatio ad possis¬
sionem. Ad hec tria manifestanda
ponamus aliquẽ infirmis pedib
ambulare. non posse. Prius gͦ
sanindis c̃ : & ad hoc ꝑtinet pe¬
tere. S quid prodest iam poffe

Expanded text:
secundum hoc quod creatura ejus est; non secundum hoc quod creatura ejus est; non tamen propterea intelligendus est negare misericordiam, sed differre ad gratiorem receptionem, et ad inculcandam petitionem. Unde et sequitur: Propter improbitatem tamen ejus, hoc est, propter instantiam petitionis ejus adjuvabit eum, et dabit illi necessaria. Vult Deus fideliter peti a se, quod disposuit petenEt ego vobis dico: Petite et dabitur vobis, quaerite et invenietis, pulsate et aperietur vobis. » Quasi aliquis diceret: Quid sanctum vetas nos dare canibus, cum adhuc nihil sciamus? Ideo hortatur petere spiritalia qui carnalia suplari. Petitio pertinet ad impetrandam sanitatem firmitatemque animi, ut ea quae praecipiuntur, implere possimus. Inquisitio, ad inveniendam veritatem, pulsatio ad possessionem. Ad haec tria manifestanda ponamus aliquem infirmis pedibus ambulare non posse. Prius ergo sanandus est, et ad hoc pertinet petere. Sed quid prodest jam posse
Abbreviated transcription (Latin):
in se reu̾sus suꝑna ac sp̃nalia ceꝑit
meditari. De quo petens pulch̃re
adiungit not se habere qd̾ ponat
ante ilum: qm̃ intantum situtas
secularia. ut nec sibi ꝑabultm ha¬
beat diuini u̾bi. nec alteri a se pe¬
tenti. Et quia nec a se ne abalio
ualet habere doctrinam. nuis ꝑ gram
cłi. a deo necesse ẽ eum flagitare.
in nocte itibulationis tres panes
idẽ intelligentiã trinitatis: qua
p̃sentis uite consolent᷑ labores.
Ostium amiq: intelligentia ẽ di
IIIIII sermonis. quȩ clansa ẽ omni
non intelligenti. donec aꝑiatur ei.
ꝑctis. noli mͥ amplius molesfiam in¬
firre: noli ut hactemis fecisti me se¬
cularib postponere. reu̾tere ad me.
& ego reũtar ad te. pete ut debes.
oe ego plus tͥ dabo plus qͣm speres.
Non possum surgere. Hoc eͦ non
possum te ad inuare. ꝑ isticiam.
nsi petas ꝑ fidem rectam. Surgere
c: ad intornum eiꝰ ẽ. Quamuis do¬
minus non dec petenti ad iunans

Expanded text:
in se reversus superna ac spiritalia coeperit in se reversus superna ac spiritalia coeperit meditari. De quo petens pulchre adjungit non se habere qante illum, quoniam intantum secutus est saecularia, ut nec sibi pabulum habeat divini verbi, nec alteri a se petenti. Et quia nec a se, nec ab alio valet habere doctrinam nisi per gratiam Dei, a Deo necesse est eum flagitare in nocte tribulationis tres panes, id est, intelligentiam trinitatis, qua praesentis vitae consolentur labores. Ostium amici intelligentia est divini sermonis, quae clausa est omni non intelligenti, donec aperiatur ei. potis, noli mihi amplius molestiam inferre. Noli, ut hactenus fecisti, me saecularibus postponere. Revertere ad me, et ego revertar ad te. Pete ut debes, et ego tibi plus dabo quam speres. « Non possum surgere, » hoc est non possum te adjuvare per justitiam, nisi petas per fidem rectam. Surgere Dei adjutorium ejus est. Quamvis Dominus non det petenti, adjuvans
Abbreviated transcription (Latin):
de uta. id ẽ de uita hutus scħ mala:
non inueniens ueritatẽ qua beatus
fiat. Uenit ad te xp̃iamini. ⁊ dicit.
redde mͥ rationẽ. & fram xp̃iamis.
Int̾rogat te qd̾ forsitan nescis. & ñ
ẽ tibi unde reficias esurientem. sed
cum uis docere cogeris discere. Uhi
S fortasis in libris obscure positũ ẽ.
quod te int̾rogat: & tu petrum
uel paulum ñ sineris int̾rogare.
quia iam requiescit ista familia cũ
domino suo. Mectia nox ẽ: ualida
ignorantia. Non id̾o deserendꝰ ẽ ami¬
cus esuriens. qui te urget. si palsare
debes ad ipsum dñm: cum quo sapi¬
eus familia requiescit. Qui si differt
implius desideres dilatum. ne uiles¬
cat cito datum. Cum aut̾ ꝑtiene¬
ris ad inteltigentiam trimitatis. ha¬
bes tres panes. unde pascas amicnm
ꝑegrinum. Nil mehus quã se ipstim
nit de uia. noster ẽ anins. qui to¬
tiens a nob̾ recedit. quotiens ad appe¬
tenda t̾rena foris uagatur. Redit nͦ
celesti alimonia refici desiderat: cñ

Expanded text:
de via, id est de vita ejus saeculi mala, non inveniens veritatem qua beatus fiat. Venit ad te Christianum, et dicit: Redde mihi rationem, et fiam Chistianus. interrogat te quod forsitan nescis, et non est tibi unde reficias esurientem, sed cum vis docere cogeris discere. Ubi Sed fortassis in libris obscure positum est, quod te interrogat, et tu Paulum vel Petrum non sineris interrogare, quia jam requiescit ista familia cum Domino suo. Media nox est valida ignorantia. Non ideo deserendus est amicus esuriens qui te urget, sed pulsare debes ad ipsum Dominum, cum quo sapiens familia requiescit. Qui si differt amplius desideres dilatum, ne vilescat cito datum. Cum autem perveneris ad intelligentiam Trinitatis habes tres panes unde pascas amicum peregrinum. Nil melius quam seipsum tibi nit de via noster est animus, qui toties a nobis recedit quoties ad appetenda terrena foris vagatur. Redit vero coelestique alimonia refici desiderat, cum
Abbreviated transcription (Latin):
quecumq ut faciant uobis ho¬
nines : & uos facite eis. Hec ẽ entin
lex & ꝑpħie. ꝑ irmitas in bonis
morib constituta ẽ: dequa ita con¬
cludit. Sinultis uob̾ dari pecita.
gͦ facite aliis. quȩ uob̃ ficri utiltis ab iłł.
Hȩc ẽ enim lex. id ẽ completio legis tia¬
p̃dicationis. Sententia ẽ. dilige ꝓxi¬

Expanded text:
que vultis ut faciant vobis homines, et vos facite eis. Haec est enim lex et prophetae. Firmitas in bonis moribus constituta est: de qua ita concludit: Si vultis vobis dari petita, ergo facite aliis quae vobis fieri vultis ab illis: Haec est enim lex, id est impletio legis napraedicationis. Sententia est: Dilige
Abbreviated transcription (Latin):
M alos uocat scłi amatores: quorum
dona scđm sensum toꝵ diccuda sunt
bona. Uelbona sunt naturaliter
omnia quȩ ds fecit : Si gͦ nos cũ
simus mali dare noiuinus quod
petutir. quanto magis a eus.
postolos malos ditit. nelhuma¬
num genus sub ꝑsona apostoloꝵ
ad comꝑationẽ diuine clementie.
Q uod lucas ait dabit spm̃ bonũ.
ꝓ̃ quo matħs posuit dabit bona.
ostendit sp̃m sc̃m distributorem
ominum bonortim spũalium. My¬
stice panis intelligitur caritas ꝓꝑt᷑
appetitum tã necessarium: ut sine.
illa cet̾a nichil suit. sicut sine pane.
in ops ẽ mensa. Cui contraria ẽ
coidis duritia: quam lapidi comꝑa¬
uit. Piscis: ẽ fides mnuisibilium.
Sicut enim piscis subteguinento aqͣ¬
rum nascitur. uiuit &e alit᷑: ita fideͤ
que in dm̃ ẽ inuisibilit̾ in corde
grgratur inuisibil grã sp̃c ꝑ aqͣm¬

Expanded text:
Malos vocat, saeculi amatores: quorum dona secundum sensum eorum dicenda sunt bona, vel bona sunt naturaliter omnia quae Deus fecit. Si ergo nos cum simus mali, dare novimus quod petimur; quanto magis Deus? HIERON. Apostolos malos dixit, vel humanum genus sub persona apostolorum, ad comparationem divinae Clementiae. BEDA. Quod Lucas ait, dabit spiritum bonum, pro quo Matthaeus posuit, dabit bona, ostendit Spiritum sanctum distributorem esse omnium bonorum spiritualium. Mystice panis intelligitur charitas propter appetitum tam necessarium, ut sine illa caetera nihil sint, sicut sine pane inops est mensa. Cui contraria est cordis duritia, quam lapidi comparavit. Piscis est fides invisibilium. Sicut enim piscis sub tegumento aquarum nascitur, vivit et alitur; ita fides, quae in Deum est, invisibiliter in corde gignitur, in
Abbreviated transcription (Latin):
stice significat suꝑbiam. quȩ decorem
uirtutum obfuscat: tinea que uestẽ
rodit latent̾ iudiam: qua studium
bonum dilacerat. & compactionem
unitatis disfipat. Fures funt hereti¬
ci ⁊ demones. qui ad hoc intenti sunt.
ut spũalib nos spolrent. Demoliri
e: dissoluere & consumere..luii.

Expanded text:
mystice significat superbiam, quae decorem mystice significat superbiam, quae decorem virtutum obfuscat; tinea quae vestes rodit latenter, invidiam, quae studium bonum dilacerat, et compactionem unitatis dissipat. Fures sunt haeretici et daemones, qui ad hoc intenti sunt, ut in spiritualibus nos spolient. Demoliri, est dissolvere et consumere. M.
Abbreviated transcription (Latin):
neq furant᷑. Hoc non solum de pe¬
cuma. s etiam decunctis possessionib
sentiendum ẽ. quia omne t̾remn
uel erugine consumit᷑. ut aurum
argentum. uel u̾imb & putredine
soluitur tt uestes nel qd̾ abhis im¬
mune ẽ a furib tollit᷑. ut lapides
p̃cios. In his gͦ omne genꝰ auaritie
rop̃henditur. Celum dicit. ñ istud
aerumi. s firmam̃tum spũale. q̾
Noc etiam de passionib ẽ dictum.
Gulosus cor habet inuentre. lasci.¬
uns inludicris. amator in libidͥine.
ut t̾renum commodum ad ipisca¬
tur. quomodo erit mundum qd̾
int̾ra uoluptatur: Sordescit ali¬
quid cum inferiori miscetur na¬
tire. quia etiam depuro argento
sordidatur aurum si misceattir.
ita & animius nr t̾renoꝵ cupi¬
ditate sordescit. quaminis ipsa t̾ra
in suo genere iminda fit. ⁊ ergo
nis thesaurus. illuc & cogitationis
sequat᷑ affectus. Data gͥ ex op̃i dile¬
ctione gõnum fructum conferunt
in celestib: ubi future diuitie scõꝵ
incorruptibiles sunt. Erugo my

Expanded text:
 RABAN. Hoc non solum de pecunia, sed etiam de cunctis possessionibus sentiendum est, quia omne terrenum vel aerugine consumitur, ut aurum, argentum, vel vermibus et putredine solvitur, ut vestes; vel quod ab his immune est, a furibus tollitur, ut lapides pretiosi. In his ergo omne genus avaritiae reprehenditur. Coelum dicit, non istud aerium, sed firmamentum spirituale quod  HIERON. Hoc etiam de passionibus est dictum. Gulosus cor habet in ventre, lascivus in ludicris, amator in libidine, aut terrenum commodum adipiscatur, quomodo erit mundum quod in terra volutatur? Sordescit aliquid, dum inferiori miscetur naturae; quia etiam de puro argento sordidatur aurum, si misceatur. Ita et animus noster terrenorum cupiditate sordescit, quamvis ipsa terra in suo genere munda sit. Si ergo nis thesaurus, illuc et cogitationis sequatur affectus. Data igitur ex Christi dilectione, aeternum fructum conferunt in coelestibus, ubi futurae divitiae sanctorum incorruptibiles sunt. RABAN.
Abbreviated transcription (Latin):
iudicemini. In quo enim iudicio
Iudicaueritis: indicabimni. Nolite
condempnare: & non condempnabi¬
mini. De dubu̾s iudicare. & sus-¬
pectos quasi reos condempnare: pe¬
nitus repellit a nob. Dubiagͦ in
melius int̃pretemus. quia de mani¬
festis ut sunt stupra. blasphemie.
firta. ebrietas. & similia. nob̾ tauitũ
iudicare ꝑmittitur: De dubiis scͥpͥ¬
tum ẽ. N olite ante tempus iudicare
quoadusq neniat dñs. ⁊ illuminei
Abscondita tenebrarum. Duo sunt
in quib temerarium iudicrum caue¬
re debeiis. cum incertum ẽ quo
amio fiant quȩ bene & male fieri
posstuit: uel cum incertum ẽ. quał
futurus sit. qui nunc uel malus uel
bontis apparet. I iiquid si temere
iudica ueritisas. temere d̾s de nob̾
iudicabit: Absit. S intelligendũ
ẽ. qm̃ temeritas qua punis alium.
te puniat necesse ẽ. Hinc alibi ait.
Qui ꝑcusserit gladio: peribit gladio.
nudelicet peccati. qs̾ cum gladio fer¬
reo commmittit. Dimittite & di¬
mittemimii: date t dabitui nob̃.

Expanded text:
udicemini. In quo enim judicio judicaveritis, judicabimini. Nolite condemnare, ut non condemnabimini. » De dubiis judicare, et suspectos quasi reos condemnare, penitus repellit a nobis. Dubia ergo in melius interpretemur, quia de manifestis, ut sunt stupra, blasphemiae, furta, ebrietates, et his similia, nobis tantum judicare permittitur. De dubiis scriptum est: « Nolite ante tempus judicare, quoadusque veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum . » Duo sunt in quibus temerarium judicium cavere debemus, cum incertum quo animo fiant quae bene et male fieri possunt, vel cum incertum est qualis futurus sit qui nunc vel malus vel bonus apparet. Nunquid si temere judicaverimus, temere Deus de nobis judicabit? Absit! Sed intelligendum est quoniam temeritas, qua punis alium, te puniat necesse est. Hinc alibi ait: « Qui percusserit gladio, gladio peribit , » videlicet peccati, quod cum gladio ferreo committit. « Dimittite et dimittemini, date et dabitur vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
digens. Querite aut̾ primum reg¬
ntim cdĩ & iusticiã eiꝰ: & hiec omnia
adicientur nob̾. G entib nulla
cura ẽ de futuris: s p̃sentia querunt.
Fuiorum dut̃ ẽ querere regnum. &
liec omnia pat̾na gr̾a adicientur. etum
non querentib: ut nec in p̾senti nec
infuturo desit eis aliqua gr̾a. uerũ
ꝓbationem ẽ: si datur ad actionẽ
gr̃ãrum. quia omnia cooꝑantur
in bonum. ut enim celestis me¬
dicus. quid nobis daturus ẽ. ad con¬
solationem: quid uͦ subtracturus
ad exercitationem Non enim homo
ium̃to suo cybaria sine causa detrahit.
Cum dixit. primum querite regirũ:
significauit temporale posterus
querendum. ñ tempore. s dignitate.
Illud tanquã bonum. hoc tanquam
necessaruim: s necessarium ꝓpt̾ ilbud
bonum. Aꝑte enim ostendit non
temporatia sic e̾c̾ appetenda. ut ꝓpt̃
ipsa bene facere debeannis: licit sanit
necessaria. Quec̃q enim facimus
ꝓpt̾ regnum faccre institurtair. Nep
emm euuangelizart debemus ut man¬

Expanded text:
digetis. Quaerite autem primum regnum Dei et justitiam ejus, et haec omnia adjicientur vobis. Gentibus nulla cura est de futuris, sed praesentia quaerunt; filiorum autem est quaerere regnum, et haec omnia paterna gratia adjicientur etiam non quaerentibus, ut nec in praesenti, nec in futuro desit eis aliqua gratia. AUGprobationem est; si addantur, ad actionem gratiarum, quia omnia cooperantur in bonum. Scit enim coelestis medicus, quid nobis daturus est ad consolationem, quid vero subtracturus ad exercitationem. Non enim homo jumento suo cibaria sine causa detrahit. Cum dixit, primum quaerite regnum Dei, significavit temporale posterius quaerendum, non tempore, sed dignitate. Illud tanquam bonum, hoc tanquam necessarium, sed necessarium propter illud bonum. Aperte enim ostendit, non temporalia sic esse appetenda, ut propter ipsa benefacere debeamus, licet sint necessaria. Quaecunque enim facimus, propter regnum Dei facere instituimur. Non enim evangelizare debemus ut man
Abbreviated transcription (Latin):
eice primum trabem de oculo tuo.
& tiuc uidebis eicere festucam de
oculo fi̾is tui. Id ẽ primo abste. sci.¬
licet ab intentione tua. & de corde
tuo expelle odium : ut delumine
mentis trabe mortalis trianis eiecta.
exemplo potius qm dictis docere ua¬
leas minora excludi peccata. quȩ m
festuca significantur. Cum necesfitas
nos cogit aliquem reprehendere:
primo cogitemus utrum tale uiciũ
habert potiusse. Hommes enim sumꝰ.
Hinc ẽ illud sapientis. Nichil huma¬
in alienum a me puto. Si uͦ habu
imus: tangat nemonam cominu¬
nis infirmitas. ut rep̃hensionem
illam ñ odtum. s miscdia p̃cedat᷑.
Quod si nos idem utrum habemꝰ
in quo ẽ ille qtẽ rep̃hendere uo.¬
lumis: non rep̃̾hendamus illum. s
congemiscamus: & non illum ad ob¬
temꝑandum nob̾. s ad parit̾ conan
re suscipiunt. & uolunt uideri con¬
sultores. sine gremplo suȩ emenda.¬
tionis leuiora peccata in fit̾ib ui¬
tuꝑantes ⁊ dampnantes. M.i¬

Expanded text:
ejice primum trabem de oculo tuo, ejice primum trabem de oculo tuo, et tunc videbis ejicere festucam de oculo fratris tui, » id est primo abs te, scilicet ab intentione tua et de corde tuo expelle odium, ut, de lumine mentis trabe mortalis criminis ejecta, exemplo potius quam dictis docere valeas minora excludi peccata, quae in festuca significantur. Cum necessitas nos cogit aliquem reprehendere, primo cogitemus utrum tale vitium habere potuisse. Homines enim sumus. Hinc est illud sapientis: « Nihil humani alienum a me puto. » Si imus, tangat memoriam communis infirmitas, ut reprehensionem illam non odium, sed misericordia praecedat. Quod si nos idem vitium habemus, in quo est ille quem reprehendere volumus, non reprehendamus illum, sed congemiscamus; et non illum ad obtemperandum nobis, sed ad pariter conandre suscipiunt, et volunt videri consultores, sine exemplo suae commendationis, leviora peccata in fratribus vituporantes et damnantes. M.
Abbreviated transcription (Latin):
ut os ipsi recipiant uos in et̾na ta¬
bernacula. Illi quib clemosinas
dabitis. dabrnt. id ẽ cansa erunt.
quare d̾s dabit in sinum ur̃m. se
in magnam securitatẽ. młnstram
bonam. uitam scilicet et̾nam. confer¬
tam omnib uiddicet scĩs collatam.
& cum angłis coagitatam. Id ẽ coniun¬
ctam. & suꝑ effluentem. hoc ẽ suꝑ
meritum ur̃m habundantẽ. Sinꝰ
ideo accipitur ꝓsecuritate: quia ual¬
de securi sumus de his quȩ insinu re¬
condimus. Uel ꝑsinuni intelligite
conscientiam. sine cetum sc̃orum.
Et inqua mensura M.L.R.¬
mensi fueritis: remetietur uobis.
Reueralit̾ de omnib. quȩ mente
manu lingua germins. accipi potest.
quia d̾s reddet singulis sc̾m oꝑa coꝵ¬
in oculo tuo ñ uides: Aut quomodo.¬
dicis fũi tuo. sine eiciam festucam de
oculo tuo. & ecce trabes moculo tuo.
ẽ: Si quis ira peccat: tu ñ debes.
odio rep̃nendere. Tantum enim
distat int̾ iram & odium. quantum
uit̾ festucam & trabem. Oditm
enim ẽ. ira inuet̾ata. H ypocͥca.

Expanded text:
Ut et ipsi recipiant vos in aeterna tabernacula . » Illi quibus eleemosynas dabitis dabunt, id est causa erunt quare Dominus dabit in sinum vestrum, id est in magnam securitatem; mensuram bonam, vitam scilicet aeternam, confertam, omnibus videlicet sanctis collatam et cum angelis coagitatam, id est conjunctam; et supereffluentem, hoc est super meritum nostrum abundantem. Sinus ideo accipitur pro securitate, quia valde securi sumus de his quae in sinu recondimus. Vel per sinum intellige conscientiam sive coetum sanctorum. « Et in qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis. » Generaliter de omnibus quae mente, manu, lingua gerimus accipi potest, quia Deus reddet singulis secin oculo dicis fratri tuo:--Sine ejiciam festucam de oculo tuo,--et ecce trabes in oculo tuo? » Si quis ira peccat, tu non debes odio reprehendere. Tantum enim distat inter iram et odium, quantum inter festucam et trabem. Odium enim est ira inveterata. « Hypocrita,
Abbreviated transcription (Latin):
as. s qui seruit. id ẽ qui custodit
ut seruus. & non distribuit ut
dũs. Maminona apud hebreoᷤ.
diuitie dicunt᷑. Pnnce autem.
mamion lucrum dicitur. Qui
seruit mamnione: diabolo ser¬
nit. qui princeps huius scłi a
id ẽ dm̃. Quis enim diligit dia¬
bolum: Patitur tamen aliquiᷤᷤ
eum: sicut qui in magna do¬
mo aliqua aliene ancuie coniun¬
ctus ꝓpt̃ cupiditatẽ suã duram
ꝑatitur seruitutem: etiam si do¬
minum ancilie diligi̾t. Et alterũ
contempnet. Quis dm̃ potest atdisse:

Expanded text:
as, sed qui servit, id est qui custodit as, sed qui servit, id est qui custodit ut servus, et non distribuit ut dominus. Mammona apud Hebraeos divitiae dicuntur, Punice autem mammon, id est lucrum dicitur. Qui servit mammonae diabolo servit, qui princeps hujus saeculi» id est Deum. Quis enim diabolum diligit? Patitur tamen aliquis eum, sicut qui in magna domo aliqua alienae ancillae conjunctus propter cupiditatem suam duram patitur servitutem, etiam si dominus ancillae non diligat. « Et alterum contemnet. » Quis Deum potest odisse?
Abbreviated transcription (Latin):
tentione oꝑa dirigis ad dm̃. ad quẽ
omina referenda funt: ex debito
fine intentionis funt oꝑa lucis.
quiequid agis. etiam si rectum u¬
aratur. Ideo oꝑa tenebre dicunt᷑.
quia incertum habent exitum.
igͦ liuuen qd inte ẽ tenebre sunt.
tenebre quantȩ erunt: Idẽsi in¬
tentio sordidatur appetitũ tempora¬
lium: tenebre factorum sordide &
ualde tenebrose erunt. tum ꝓpter
turpem & consusum intentionis
frnem. tunc quia oꝑis exitus in se
dubrus ẽ. Quod lucas ait. si te¬
tum corpus tuum lucidũ fuerit.
lucidum totum erit: sic intellige.
Si omina oꝑa tua tibi luceant ꝑ bo¬
nam intentionẽ : tunc etiã lucida
erunt ante dm̃ & inde lucis gr̾a
emo potest dciob dnĩs xu
seruire. Aut enim untm odio
habebit. t alterum diliget. aut
unum sustinebit. & alterum con¬
tempnet. Non ꝑotestis deo seruires
& mammone. Idẽ opus din̾se
uoluntati dominorũ non conuie¬
nit. Mammoma syriace: drui¬
tie nincupantur: Audiat hioc
anarus. Non dixit qui ht̃ diuiti¬

Expanded text:
ntentione opera dirigis ad Deum, ad quem omnia referenda sunt, ex debito fine intentionis sunt opera lucisquidquid agis, etiamsi rectum videatur. Ideo opera tenebrae dicuntur, quia incertum habent exitum. Si ergo lumen quod in te est, tenebrae sunt, ipsae tenebrae quantae erunt? Id est, si intentio sordidatur appetitu temporalium, tenebrae factorum sordidae et valde tenebrosae erunt, tum propter turpem et confusum intentionis finem, tum quia operis exitus in se dubius est. Quod Lucas ait: Si corpus tuum totum lucidum fuerit, lucidum totum erit , sic intellige: Si omnia opera tua tibi luceant per bonam intentionem, tunc etiam lucida erunt ante Deum, et inde lucis gratia emo potest duobus dominis servire. Aut enim unum odio habebit, et alterum diunum sustinebit et alterum contemnet . » Non potestis Deo servire et mammonae, id est opus diversae voluntati dominorum non convenit: Mammona Syriace, divitiae nuncupantur Latine. Audiat hoc avarus. Non dixit, qui habet diviti
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ mund sunt. astiꝑiorib disfungit᷑.
St utre mali. & ficte boni ingruente
temptatione płaiores fiunt. donec
tandem ꝑpetuam labantur in penã.
Potest itaq ꝑ impetum fluminis ex¬
tremi iudicis discrimen intelligi:
qͣndo utraq domo consumnata.
omnis qui se exaltat humiliabitur.
e qui se humiliat exaltabitur
otest etiam nir sapiens & bonus

Expanded text:
quae mundi sunt, a superioribus disjungitur. quae mundi sunt, a superioribus disjungitur. Et vere mali et ficte boni, ingruente tentatione, pejores fiunt, donec tandem perpetuam labantur in poenam. Potest itaque per impetum fluminis extremi judicii discrimen intelligi, quando utraque domo consummata, omnis qui se exaltat, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur . Potest etiam vir sapiens et bonus
Abbreviated transcription (Latin):
le edificat. simmilis ẽ hommii stulto
de quo dicit᷑. Immicus homo hoc
fecit. Domus diaboli ẽ : mundꝰ in
maligno positus. Qnã ipse suꝑ t̾ran
eclisicatr quia obseqnentes sib ad
t̃rina detralit. Arena ẽ instabili¬
tas uiciorum. nel uanitas scla̾tis
Sine fundamento edificat: quia
ꝑeccatum in nulli sui nitura sub¬
sistit. qm̃ ñ ẽ a d̾o geatum. s sola
borti indigentia ẽ. Uel sine fun¬
damento. id ẽ sim fundo edificat.
Si amnia corruens in aliquod pec¬
catum se ibi recineret quasi fun¬
dum ilbad haberet. sicut mersus
inputeo aliquis putei fundo re¬
tinetur. S cum uno peccato ñ ẽ
contenta. dran cotihie de peccato
in peccatum. ad deteriora deicitur:
fundum non muenit quio figatur.
Unde illud. Peccator eum uenerit
in ꝑfundum malortira contẽpint.
Cetidit domiis: quia omins conscien¬
tia quȩ sꝑe fira in dm̃ ñ ꝑmanet. in
temptationib non ualet ꝑsistere: &
tanto plus agitur. quanto plus inea

Expanded text:
le aedificat, similis est homini stulto, le aedificat, similis est homini stulto, de quo dicitur: Inimicus homo hoc fecit . Domus diaboli est, mundus in maligno positus. Quam ipse supra terram aedificat, quia obsequentes sibi ad terrena detrahit. Arena est instabilitas viquia peccatum in nulla sui natura subsistit; quoniam non est a Deo creatum, sed sola boni indigentia est. Vel sine fundamento, id est, sine fundo aedificat. Si anima corruens in aliquod peccatum, se ibi retineret, quasi fundum illud haberet, sicut mersus in puteo aliquis, putei fundo retinetur. Sed cum uno peccato non est contenta, dum quotidie de peccato in peccatum ad deteriora dejicitur, fundum non invenit quo figatur. Unde illud: Peccator cum venerit in profundum malorum, contemnit . Cecidit domus, quia omnis conscientia quae spe fixa in Deum non permanet, in tentationibus non valet persistere, et tanto plus agitur, quanto plus in ea
Abbreviated transcription (Latin):
apc iħc. Moralit̾ ant̾ fundam̃ta
domus sunt intentiones bone
conu̾sationis quib ꝑfectus tĩb
anctitor ex haustis himbitate aciã¬
ana suꝑuacuarũ sogitationum ip¬
derib madimplendis ap̃imanda¬
tis firmit̃ se inserit cum psalunsta
dicens. Qui edux̃ me de lacu misetie.
& delutofecis: & statuit supͣ petrã
ꝑedes meos. Singule nr̃ȩ domus co¬
tidie rel mmmundoꝵ spũum. uel
imꝑborum hominum. uel ipsa sue
mentis aut carnis in quietudine pul¬
santur: & quantam ꝓpriis uiribus
fidunt indinantuii. quantum inui¬
stissime petrȩ adherent: labefacta¬
ri nequeunt. Et omnis qui au¬
dit u̾ba hȩc. & ñ facit ea: similis
erit uird stulto qui edificanit do¬
mum suam suꝑ arenam. & descen
dit pluuia. & uenerunt flumina.
& flatierunt uenti. & irruerunt
indomum illam ꝙ cecidit. & fuit
ruma eiꝰ magna. Qui audit ser.¬
mones ap̃i & non facit: sine mici¬
atus sit mysternis xp̃i. seu in totũ
aliemis ua xp̃o: quia se ipsum ma.¬

Expanded text:
 . Moraliter autem fundamenta domus, sunt intentiones bonae conversationis, quibus perfectus verbi auditor exhaustis humilitate Christiana supervacuarum cogitationum ruderibus, in adimplendis Christi mandatis firmiter se inserit, cum Psalmista dicens: Qui eduxit me de lacu miseriae et de luto faecis, et statuit supra petram pedes meos . Singulae nostrae domus quotidie vel immundorum spirituum vel improborum hominum, vel ipsa suae mentis aut carnis inquietudine pulsantur, et quantum propriis viribus fidunt, inclinantur, quantum invictissimae petrae adhaerent, labefieri nequeunt. Et omnis qui audit verba haec et non facit ea, similis erit viro stulto, qui aedificavit domum suam super arenuvia, et venerunt flumina, et flaverunt venti, et irruerunt in domum illam, et cecidit, et fuit ruina ejus magna. Qui audit sermones Christi et non facit, sive initiatus sit mysteriis Christi, seu in totum alienus a Christo: qui seipsum ma
Abbreviated transcription (Latin):
demonia eicere. t uirtutes face¬
re interdum ñ eiꝰ meriti qui oꝑa¬
tur: s inuocatio nominis ap̃i.
noc agit. pro condempnatione in¬
nocantium. nel ꝓutilitate uidenti¬
um. & audientium. Nam & saua
multa intracula feccrut: & ninl¬
ti alii. Antixp̃s etiam: multa
miracula faciet. Abhis gͦ maxine
cauendum c̃. Nunqͣm ds nouit
eos: quia illos dicit᷑ scire quos appro¬
hat. ut illud. nouit dñs uiam it¬
stõrum: illos uͦ nescire quos non
approbat in sua dilectione. Non
dixit qui oꝑati estis. ne tollere iii¬
deretus penitentiam: s qui oꝑa¬
mini. Hoc ẽ qd̾ inp̃senti die iudi¬
cii licet facultatẽ peccandi ñ habe¬
atis: tam̃ habetis affectum. m lxi.¬

Expanded text:
daemonia ejicere, et virtutes facere, interdum non ejus est meriti qui operatur, sed invocatio nominis Christi hoc agit pro condemnatione invocantium, vel pro utilitate videntium et audientium. Nam et Saulmulta miracula fecerunt , et multi alii. Antichristus etiam multa miracula faciet. Ab his ergo maxime cavendum est. Nunquam Deus novit eos quia illos dicitur scire, quos approbat, ut illud: Novit Deus viam justorum . Illos vero nescire, quos non approbat in sua dilectione. HIERON. Non dixit, qui operati estis, ne tollere videretur poenitentiam; sed, qui operamini, hoc est, qui in praesenti die judicii, licet facultatem peccandi non habeatis, tamen habetis affectum.
Abbreviated transcription (Latin):
libidin. & uoluptatib scłi manꝙ
plius nocent quam tacendo. Un¬
de dñs. Muita habeo uob̃ dicere.
s non potestis portare modo. fe
apłs. Tanqͣm parnuilis un xp̃o: lac¬
ẽ. qd̾ iuolari nefas ẽ: ut euuangłm.
Margarite sunt allegorie: que
tanquã de ꝓfundo trahuntar. Idem
margarita exeo quod ñ debet con¬
tempni. Conatur aut̃ quisq cor¬
rumpere. qd̾ non uult esse iute¬
grum: contempraere quod uile
dicit. Canes sunt uerititis oppug
emm querit qd̃ cdausum ẽ: quã
io quod aꝑtum ẽ. aut infestet. aut
negligat. Qnod aut̃ dñs nr̃ quesam
dixisse inuenitur quȩ mutti qui ed.¬
crant uel resistendo uel contempnen¬
do non ceꝑunt: non putandum ẽ
eum scm dedisse canibi. Non enimi
eis dedit qmi caꝑe non poterant: sed
qui poterant. Conculcare ad
cum ꝑtinet ad contemptores marga¬
ritarum. disrumpere ad oppugna¬
tores ueritatis. Pedes dicit affectio¬
nes malas: conu̾sos uͦ. qui se conuer¬
tunt debono qd̾ audiunt ad malu᷑.

Expanded text:
i manciplius nocent quam tacendo. Unde Dominus: Multa habeo vobis dicere, sed non potestis portare modo . Et Apostolus: Tanquam parvulis in quod violari nefas est, ut Evangelium. Margaritae sunt allegoriae, quae tanquam de profundo trahuntur. Idem margarita ex eo quod non debet contemni. Conatur autem quisque corrumpere, quod non vult esse integrum, contemnere, quod vile ducit. Canes sunt veritatis oppugnenim quaerit quod clausum est, quam in quod apertum est aut infestet aut negligat. Quod autem Dominus noster quaedam dixisse invenitur, quae multi qui aderant, vel resistendo vel contemnendo non conceperunt, non putandum est eum sanctum dedisse canibus. Non enim eis dedit qui capere non poterant, sed qui poterant. Conculcare, pertinet ad contemptores margaritarum; disrumpere ad oppugnatores veritatis; pedes, dicit affectiones malas; conversos vero, qui se convertunt de bono quod audiunt ad malum,
Abbreviated transcription (Latin):
lum pateretitr. P aulus etiã uidet᷑
cogitasse. de crastino. cum dicit.
De collectis. sicut ordinaui facite.
Ad hanc quoq regulam totũ hec
p̃ceptum dirigitur: ut etiam in
istorum ꝓ iusone regnum dĩ co-¬
giteinus. in milicia uͦ regni dei
ñ ista cogatinus. ¶taq ñ labor

Expanded text:
lum pateretur: Paulus etiam videtur lum pateretur: Paulus etiam videtur cogitasse de crastino, cum dicit: « De collectis autem sicut ordinavi facite . » Ad hanc ergo regulam totum hoc praeceptum redigitur, ut etiam in istorum provisione regnum Dei cogitemus, in malitia vero regni Dei non ista cogitemus. Itaque non labor