comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
obluctantur. Curbarannus uero subridens ꝙ. in manus arma suscipiens.
arma inquib confidunt: Heccine sunt armoꝵ simulacra inquib antio¬
chiam ꝓditione deceptam expugnasse credunt: S o inaniter suꝑ hoc
glantur quoniam inuncipium quod p̃minet antiocbie munitũ ppug¬
naculis & militib retinumꝰ. &. eos inclusos quib libet iniuriis efficie¬
mus. Exꝑgiscamur gͥ ogens nr̃a semꝑ inuictissima ⁊ in ipso pͥmo conflic¬
tu qui sumus an iumenta an homines. gens infelix experiat᷑. Abiga¬
mus abiectionem plebis afinib nr̃is: ꝙ. ogenus in frac̾tum. indeficien¬
tes ꝑsequamur eos etiam innationib suis. C enseo dedecus qͣm maximũ
obtimates nr̃i interram nostram nos defendisse. & suꝑasse: nͥ talio¬
nem eis reddentes interra sua nob̾ contig̾it eos &. quscumq sunt ao
delere. Antiochia ciuitas regalis & inclita. totius sirie caput. qua poi¬

Expanded text:
obluctantur. » Curbarannus vero subridens et in manus arma suscipiens, obluctantur. » Curbarannus vero subridens et in manus arma suscipiens, arma in quibus confidunt? Haeccine sunt armorum simulacra, in quibus Antiochiam proditione deceptam expugnasse se credunt? Sed, o inaniter, super hoc gloriantur; quoniam municipium, quod praesidet Antiochiae, munitum propugnaculis et militibus retinuimus, et eos inclusos quibuslibet injuriis afficiemus. Expergiscamur igitur, o gens nostra semper invictissima, et in primo conflictu qui sumus, an jumenta, an homines, gens infelix experiantur. Abigamus abjectionem plebis a finibus nostris et, o genus infractum, indeficientes prosequamur eos etiam in nationibus suis. Censeo dedecus quammaximum, optimates nostri, in terra nostra nos defendisse et superasse, nisi talionem reddentes eis, in terra sua nobis contigerit eos et quaecunque sunt eorum delere. Antiochia, civitas regalis et inclyta, totius Syriae caput est, quam prodi
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a tua sententiam hanc tuam euitare possem: inquemlibet alium
p̾sens mandatum traus ferres. obtarem. Sin autẽ: antequam infidelita
tis meredarguas. c̃uiuslibet aiuimumq tuum erga me inpacatum sen¬
tiam: castellum hoc recipiam tali conditione. ut si in campo manib p̃lio
osertis suꝑab̾is: uitȩ meȩ consulens castellum francis patefaciam. Adqͤm
curbarannus. Prudentiam & ꝓbitatem tuam non in exꝑtam habeo quȩ¬
cumq futura sunt ex dispositione tua concedo. Commisso & accepto ut
dictum ẽ. castello. curbaranuus qui cum quibdã suis adueñat: reu̾sus est
ad castra inualle uͥ suus exercitus papiliones suos locauerat. Agareni autẽ
illi quedam interum arma uilissima ensem rubiginosum uidelicet lanceo¬
dicentes. Hȩc sunt arma bellica. arma ninus p̃tiosa: quȩ attulerunt locu¬
ste ille de mendica gallia. His nos expugnare minantur: his contra nos

Expanded text:
gratia tua, sententiam hanc tuam evitare possem, in quemlibet alium gratia tua, sententiam hanc tuam evitare possem, in quemlibet alium praesens mandatum transferres optarem. Sin autem, antequam infidelitatis cujuslibet me redarguas, animumque tuum erga me impacatum sentiam, castellum hoc recipiam, tali tamen conditione, ut si in campo manibus praelio consertis superaberis vitae meae consulens, castellum Francis patefaciam. » Ad quem Curbarannus: « Prudentiam et probitatem tuam non inexpertam habeo: quaecunque futura sunt, ex dispositione tua concedo. » Commisso et accepto, ut dictum est, castello, Curbarannus qui cum quibusdam suis advenerat, reversus est ad castra, in valle ubi suus exercitus papiliones suos locaverant. Agareni autem illi, quaedam arma vilissima, ensem rubiginosum videlicet, lanceotulerunt, dicentes: « Haec sunt arma bellica, arma nimis pretiosa, quae attulerunt locustae illae de mendica Gallia. His nos expugnare minantur, his contra nos
Abbreviated transcription (Latin):
ex pugnauerunt. & om̃s extimplo interfecerunt: reseruato illius cati¬
li domino ferreisq uinculis alligato. Isetiam bello de quo post duit¬
ꝑacto : uinctus & uuius inuentus ẽ. Facta ẽ. dies crastina &. curbates
inter lacum e. flumen metatus ẽ. castia & ibi duos fecerunt dies l¬
tallum autem sibi redditum cuidam familiari suo commisit .&. ait. Noui fidẽ
tuam & audaciam. &. temꝑantiam. &. idcirco ciuitatẽ hanc ugilantiȩ tuȩ
commuttam. Sciebam inquã te nr̃o gauisuro honori. &. ideo nunc hono¬
rem quam maximũ tue concredo fid̃i. Prudenter igitur obserua illud qꝙ
suꝑ iniuncto tͥ negotio ugilanter ꝓcura: sunt ut nosti multi mͥ admi¬
rati. qui in om̃ib dicto cicius nr̃is obtemꝑarent maudatis. s illoꝵ fidei
fidem tuam p̃ponendo eorum sollertie sollertiam tuam p̃pono: uullũ
enim sagacitati tue equiꝑo. Ad quẽ admiratus ille. Si inquit salua

Expanded text:
expugnaverunt, et omnes extemplo interfecerunt, reservato illius castelexpugnaverunt, et omnes extemplo interfecerunt, reservato illius castelli domino, ferreisque vinculis alligato. Is etiam bello, de quo post dius inventus est. Facta est dies crastina, et Curbarannus inter flumen et lacum metatus est castra: et ibi duos fecerunt dies. Castellum autem sibi redditum cuidam familiari suo commisit, et ait: « Novi fidem tuam, et audaciam, et temperantiam; et idcirco civitatem hanc vigilantiae tuae committam. Sciebam, inquam, te nostro congavisurum honore; et ideo hunc honorem quam maximum tuae concredo fidei. Prudenter igitur observa illud, et super injuncto tibi negotio vigilanter procura. Sunt multi, ut nosti, mihi admirati, qui in omnibus dicto citius nostris obtemperarent mandatis: sed illorum fidei, fidem tuam praepondero, eorum solertiae solertiam tuam praepono, nullum enim sagacitati tuae aequiparo. » Ad quem admiratus ille: « Si, inquit, salva
Abbreviated transcription (Latin):
lat. api mirum inmodum ułtra uires suas attemptat & minat᷑ granou
E ae antio chiam ierpug nabilem eiuitatẽ ingeniosa ꝓ ditione opteu¬
runt. & minicipium quod imminet urbi. ppłs tem̃arius obsederunt
muneratis. uec ero bnficiis tuis ingratus P ropt̾ea tͥ ꝑpes faciam honi¬
num. es untua fidelitate ciuutate quam in reddiõis tenebo. Nlon inqui
eurbarannus ita face disposur ẜ si uolueris ut totis uirib ꝓ te conteni
castellum iumanu ur̃a cõmitte. & ego illud sacellitib ineis delegabo
postquam dete sicut dixi securus ero. plebeculam illam totis nisilya
pugnabo. Smi autẽ terte mec tantummodo patrocinabor. Sensadal
indigus auxilĩ. eurbarann postulationib acquieuit. ꝙ municipuis
pis cursores ꝓpe cuutatẽ cursitauerunt. E xercitus reliquus pone seqress¬
tur. a castra metad sunt ad pontẽ ferreum. ꝙ firmitate illam confestes

Expanded text:
helat; et mirum in modum ultra vires suas attentat, et minatur grandia. helat; et mirum in modum ultra vires suas attentat, et minatur grandia. Ecce Antiochiam inexpugnabilem civitatem ingeniosa proditione obtinuerunt; et municipium quod imminet urbi, populus temerarius obsederunt, remuneratus, nec ero beneficiis tuis ingratus. Praeterea perpes tibi faciam hominium, et in tua fidelitate civitatem quam mihi reddideris, tenebo. » « Non, » inquit Curbarannus, « ita facere disposui. Sed si volueris ut totis viribus pro te contendam, Castellum in manu nostra committe; et ego illud satellitibus meis delegabo. Postquam de te, sicut dixi, securus ero; plebeculam illam totis nisibus impugnabo: sin autem, terrae meae tantummodo patrocinabor. » Sensadolus indignus auxilii, Curbaranni postulationibus acquievit, et municipium pis cursores prope civitatem cursitaverunt: exercitus reliquus pone sequebatur, et castra metati sunt ad Pontem Ferreum: et firmitatem illam confestim
Abbreviated transcription (Latin):
agulani circiter tria milia qui toti ferro loricati. neq sagutas. neq
lanceas tumebant: neq p̃ter gladios inbellum arma ferebant. Istis an¬
tiochiam appropinquantib. obuiauit sensadolus cassiani filius: ꝙ ꝓ
capta ciuitate lugubris. & ꝓ morte patͥs contabescens. Uideres lacͥmas
ꝑ pubescentia stillantes ora: quȩ pectus etiam ad amantiuũ admiscd̃ic̃
cominouerent: ꝙ. ad adiutorium incitarent. His gͥ huiꝰcemodi uerba¬
flebiliter insinum curbaranui ꝓfudit. Pnͥceps inuictissime. mnunica le¬
sus fortuna. supplex adte compellor acced̾e. & auxilium alib̾ali mu¬
tuis sedis successib p̃iediteris necc̃e ẽ. dep̃cauendis aduersitatib soru¬
maeti a libalis homius ẽ alieuas calamitates autumare suas. aliene ins¬
dissimulaueris quid restatꝰ nusi ut domum ꝙ coguationẽ tuiã ꝑditiat
contendaite.ns eus enim ista nisi uiriliter repͥmatur corosanum ie ar¬

Expanded text:
Agulani, circiter tria millia, qui toti ferro loricati, neque sagittas neque Agulani, circiter tria millia, qui toti ferro loricati, neque sagittas neque lanceas timebant; neque praeter gladios in bellum arma ferebant. Istis Antiochiam appropinquantibus obviavit Sensadolus, Cassiani filius, et pro capta civitate lugubris, et pro morte contabescens. Videres lacrymas per pubescentia stillantes ora, quae pectus etiam adamantinum ad misericordiam commoverent, et ad adjutorium incitarent. Is igitur hujuscemodi verba in sinum Curbaranni profudit: « Princeps invictissime, inimica laesus fortuna supplex ad te compellor accedere; et auxilium a liberali mutuis secundis successibus praemediteris necesse est de praecavendis adversitatibus. Fortunati et liberalis hominis est alienas calamitates autumare suas; alienae misdissimulaveris, quid restat nisi ut domum et cognationem tuam perditum ire contendant? Gens enim ista nisi viriliter reprimatur, Corrosanum ire an
Abbreviated transcription (Latin):
patus. cupidꝰ laudis. inflatis suꝑcilio iactantie: magni nominis homo
militiȩ soldani ꝑsie magister. hunc cassianus antiochiȩ ad miratus dum
obsideret᷑ multis inuitauerat legationib quatinus ad antiochiam libe¬
randam festinaret: nam illum multis honoratum donariis remuteret.
Curbarannus autẽ tum ut stipendia ꝓmissa reciꝑet: tũ maxime ut
nomen suum dilataret: acaliphas gentis sue apłico accepta licentia
seuendi in xp̃ianos. sͥ gentes innumeras. turcos uidelicet. sarracenos. ara¬
bes. publicanos. ar unitas. curtos. ꝑses. agulanos. &. alios in numeros coa¬
gulauerat: & exercitum inmensum conslauerat. Contractis itaq undeqͥq
uirib copiosis quas dinumerare nemo pot̾at. adiunctis adhuc eidem
collegio ierosolunitanoꝵ admirato. damascenoꝵ quoq rege: curbaranuꝰ
ad antiochiam ꝑficiscebatur. Erant ineadem expeditione ut dictum ẽ.

Expanded text:
patus, cupidus laudis, inflatus supercilio jactantiae, magni nominis homo, patus, cupidus laudis, inflatus supercilio jactantiae, magni nominis homo, militiae soldani Persiae magister. Hunc Cassianus Antiochiae admiratus, dum obsideretur, multis invitaverat legationibus, quatenus ad Antiochiam liberandam festinaret: nam illum multis honoratum denariis remitteret. Curbarannus autem, tum ut stipendia promissa reciperet, tum maxime ut nomen suum dilataret, a Caliphas, gentis suae apostolico, accepta licentia saeviendi in Christianos, sibi gentes innumeras, Turcos videlicet, Sarracenos, Arabes, Publicanos, Azimitas, Curtos, Perses, Agulanos, et alios innumeros coagulaverat, et exercitum immensum conflaverat. Contractis itaque undequaque viribus copiosis quas dinumerare nemo poterat, adjunctis adhuc eidem collegio, Jerosolymitanorum admirato, Damascenorum quoque rege, Curbarannus ad Antiochiam proficiscebatur. Erant in expeditione eadem, ut dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
Diede sucoebat fana que felies arpianoꝵ: possui piuntubit sucehe¬
& ex felicib feliciores auspicabantuꝵ. ꝙ. idcirco metus quam maximꝰ
singłorum pectorib iniserabat᷑. Accedere uero eos exortabat᷑ ira ꝓcon¬
tribulium suoꝵ inunica interfectione: pudor ꝓꝑegͥnorum nullatenꝰ
adhuc rep̃ssa tem̃itate. Confidebant etiam innationum coagulatarũ
diffusa multitudine &. insua sicuti iactitabãt singłari animositate. Pre¬
terea inglorios se ẽẽ dicebant: nisi multi paucoꝵ stoliditatẽ compsc̾ent
nisi aduenticios indigene. asuis finib dissicerent: nisi suoꝵ sanguinẽ
hostiliter effusum ulciscerentur: nisi filios & uxores penatesq suos lari¬
umq suoꝵ residuam suppellectilem desides tutarentur. horum pͥnceps
&. dux. quidam curbarannus erat: uir quidam bellicosissimus nulli au-¬
datia scd̃s. prudentia p̃ditus. diuiciis copiosus. militarib auxiliis consti¬

Expanded text:
Discedere suadebat fama, quae felices ChristianoDiscedere suadebat fama, quae felices Christiano ex felicibus feliciores auspicabantur, et idcirco, metus quammaximus singulorum pectoribus inserebatur. Accedere vero eos exhortabatur ira, pro contribulium suorum inimica interfectione; pudor, pro peregrinorum nullatenus adhuc repressa temeritate. Confidebant etiam in nationum coagulatarum diffusa multitudine; et in sua, sicuti jactitabant, singulari animositate. Praeterea ingloriose se esse dicebant, nisi multi paucorum stoliditatem compescerent, nisi adventitios indigenae a suis finibus dissiscerent, nisi suorum sanguinem hostiliter effusum ulciscerentur, nisi filios et uxores penatesque suos lariumque suorum residuam suppellectilem desides tutarentur. Horum princeps et dux Curbarannus erat, vir quidem bellicosissimus, nulli audacia secundus, prudentia praeditus, divitiis copiosus, militaribus auxiliis consti
Abbreviated transcription (Latin):
infelre s odie. tux & adiirabilis antiochenus. hodie sorte milerahis
capquani quilibet instenore natius in decenter corpore inhun ato¬
Sentes enum ile huiusmodi faleris & fibulis multum gloriaait. atre
uer oer oros cutaus inrterereꝑidines ita densis erant occupate cadaus
ue liber nemini daretur incessus. compita nuirum q uiculi cesicui¬
bediebantur ceor porib Horror iaꝙ  fetor nunius quib libet it ui¬
bebat. matorb. Cuutas itaꝗ antiochia excepto niiicipio dap̃ acat
ducassisnus ut didtum ẽ deformiter obtruncatus ẽ. iiii fã ii uoce¬
ran obsderetur antiochia. multi ad euis aduitorium confum¬
rant. mułti adhuc confluebant. S qui confluxerant captat
utat e alii pemipti sunt. alii inmunicipium recepti ali uero uite sis
fuga sonsuluerunt. Qui autẽ conlluebant: audito de autiocheuor. ecsi
rumore subsaitetunt De lib̾antes an ꝓcul disccõent. anpropus acredet

Expanded text:
infelix, dux et admirabilis Antiochenus, hodie miserabili sorteinfelix, dux et admirabilis Antiochenus, hodie miserabili sortetanquam quilibet in stercore natus, indecenter corpore inhumatoGentes enim illae hujusmodi faleris et fibulis valde gloriantur. Plateae vero et omnes civitatis intercapedines ita densis erant occupatae cadaveribus, ut liber nemini daretur incessus, compita nimirum et viculi, caesis impediebantur corporibus. Horror itaque et fetor nimius quibuslibet incumbebat viatoribus. Civitas itaque Antiochia, excepto municipio, capta est; et Cassianus, ut dictum est, deformiter obtruncatus est, quarta feCum obsideretur Antiochia, multi ad ejus adjutorium confluxerant, multi adhuc confluebant: sed qui confluxerant, capta civitate, alii perempti sunt, alii in municipium recepti, alii vero, vitae suae fuga consuluerunt: qui autem confluebant, audito de Antiochenorum casu rumore, substiterunt, deliberantes an procul discederent, an proprius accederent.
Abbreviated transcription (Latin):
licuit &. nescis quomode non iunor tamen infortuno s dilato. uel ors
duisfigit e nenit einum intanered terram. ultra quam erech portest iabe¬
rens ineercant hobetur antotius expers confugis discesserit. anied uax¬
sendum a conteibulib sus adiutorum discurrert Illus certama halere
qroniam si castellum suũ introisset. s siusꝙ. oportunuus consuliis e depe
eroos iallus sodaliuni. suoꝵ adextremum fatigatis. coactus substitit i
npado dati fugurium diuertit ibiꝙ non satis fideliter delituit. Hoc ue
regioias alius accole compto. suriani uidelicet & armenii. concirsi
eum facto. suꝵ ineubuerunt. &. app̃hensi caput ampintauerunt ꝙ. ani¬
sadum eorami beamund o detulerunt. ut scliet taliter iplius ꝓmerearir
clarisimi bas finis fuit obseurus & miserabilis. Tales cue remii iato uo
ua fortuna. Sentles fatis &. fortimne nunis acquiescunt. Eet casiaus

Expanded text:
lituit; et nescio quomodo, non minori tamen infortunio, sed dilato, vivus lituit; et nescio quomodo, non minori tamen infortunio, sed dilato, vivus aufugit. Pervenit enim in Tancredi terram, ultra quam credi potest palpitans. Incertum habetur, an totius expers confugii discesserit, an ad disquirendum a contribulibus suis adjutorium discurrerit. Illud certum habetur, quoniam si castellum suum introisset, sibi suisque opportunius consuluisset. Equis ergo suis sodaliumque suorum ad extremum fatigatis, coactus substituit; et in quoddam tugurium divertit, ibique non satis fideliter delituit. Hoc etenim regionis illius accolae comperto, Suriani videlicet vel Armenii, concursu in eum facto, superincubuerunt: et apprehensi caput amputaverunt, et amputatum coram Boamundo detulerunt, ut scilicet taliter ipsius promererenclarissimi, finis fuit obscurus et miserabilis. Tales sunt tuae remuneraptiva fortuna! Gentiles fatis et fortunae nimis acquiescunt. Ecce Cassianus
Abbreviated transcription (Latin):
examine urbem introierant franci. gentiq illi circuicise p̃ualueraut:
ut innumeris interemptis. quicquid ẽẽ potuit. uel incastellum quod un¬
minebat urbi abigerent: uel inalia quelibet diuerticula esfugarent. Nlec
etati. nec sexiii: nec culibet conditioni nocte illa indulium ẽ. Nox erat
ambigua: &. ideo ꝓmiscui sexus nullum exceꝑat. Dies illuxit & qͥ mora¬
bantur incastͥs tumultuantib ppłis .&. reboantib lituis exciti: uexillũ
boamuidi uiderunt &. agnouerunt:ꝙ. de capta ciuitate gauisi suit.
Cucurrerunt igitur adportas &. introeuntes si quos inuenerunt turcos
subter fug̃e molientes ciciderunt: &. facta ẽ. dies illa maxima gentilium
strages. Nox illa &. mane illud. letalem peꝑerunt antiochenis fortunã
Quidam etiam ꝑportas uimi effugerunt. quoniam impetuosis francis¬
icsgtnu feeruat. se assianus auitem turcoꝵ dominus interfugientes de¬

Expanded text:
examine urbem introierant Franci, gentique illi circumcisae praevaluerant, examine urbem introierant Franci, gentique illi circumcisae praevaluerant, ut innumeris interemptis, quidquid residuum esse potuit, vel in castellum quod imminebat urbi abigerent, vel in alia quaelibet diverticula effugarent, nec aetati nec sexui, nec cuivis conditioni nocte illa indultum est. Nox erat ambigua et ideo promiscui sexus nullum excebantur in castris, tumultuantibus populis et reboantibus lituis exciti, vexillum Boamundi viderunt et agnoverunt, et de capta civitate gavisi sunt. Cucurrerunt igitur ad portas, et introeuntes, si quos invenerunt Turcos subterfugere molientes, ceciderunt, et facta est illa die maxima gentilium strages. Nox illa et mane illud lethalem peperit Antiochenis fortunam. Quidam etiam per portas vivi effugerunt, quoniam impetuosis Francisiti fuerunt. Cassianus autem Turcorum dominus inter fugientes de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ. magnum impedimentũ. xp̃ianis accidisse nemo sam capitis dubitat.
falanges siquidem francorum uisum ꝓpter muros aderant: s eis qͥ sursũ
x. intus prignabant nullum auxilium conferre pot̾ant. Orta ẽ. igitur
ibi non modica tristicia. E rat autẽ non ꝓcul ascala quedam porta. qmͥ
palpantes inuenerunt .x. ipsa fracta quantocius ingressi sunt. Tunc
maior exortus est fragor & uberior succreuit. xp̃ianis dimicandi occasio:
turcisq sompno uinoq sepultis. crudelior necis obuenit angustia. Gen¬
tiles illi dum ꝑicłm imminens effug̾e uellent: impegerunt in xp̃ianos
& impetum euitare satagentes. dũ nesciunt in repentinũ ceciderunt
mortis discrim̃. Boamundus quoniã animo cupienti nichil satis festinat᷑
morarum impatiens uerillum suũ efferri p̃cepit inciuitate. &. colloca¬
ri contra municipium quod erat murbe meditiori colle. Tanto siqͥdẽ

Expanded text:
ad magnum impedimentum Christianis accidisse, nemo sani capitis dubitat. ad magnum impedimentum Christianis accidisse, nemo sani capitis dubitat. Phalanges siquidem Francorum, visum propter muros aderant: sed eis qui sursum et intus pugnabant, nullum auxilium conferre poterant. Orta est igitur ibi non modica tristitia. Erat autem non procul a scala quaedam porta, quam palpantes invenerunt; et ipsa fracta, quantocius ingressi sunt. Tunc major exortus est fragor, et uberior succrevit Christianis dimicandi occasio, Turcisque somno vinoque sepultis, crudelior necis obvenit angustia. Gentiles illi, dum periculum imminens effugere vellent, impegerunt in Christianos, et impetum evitare satagentes, dum nesciunt, in repentinum ceciderunt mortis discrimen. Boamundus, quoniam animo cupienti nihil satis festinatur, morarum impatiens, vexillum suum efferri mandavit in civitate, et collocari contra municipium quod erat in urbe, in editiori colle. Tanto siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ.&. qui cum eo erant boamundꝰ ꝙ. dicto cituis festinanter cursum
arripiunt. & asceusum p̃occupant. & cõmonendo iam alius alium p̃¬
ueniebat. Itaq iam multi ascend̾ant. multi adhuc ascendebant: cun
qui inturrib & inaliis menioꝵ erant ꝓpugnaculis uocib altisonis
exclamauerunt. Occup auerunt etiam turres alias ꝙ iam discurrebant
ꝑsonantes ꝑmuros &. plateas. Qsͦ cumꝙ uero reꝑire pot̾ant: truedd¬
huc sompnolenti: laborib enim longe obsidionis fatigati supini de¬
ficiebant: rem ignorantes domos suas inermes exibant. & sompno
& sono clamantium stupefacti. cautis in cauti occursabant & suos esse
sꝑantes: xp̃ianos ac si suos conuocabant. Illi autẽ ubicumq obuiabant᷑
tales sunt hore calignose ur̃e tumultuationes. Int̾ea tantus erat ꝑ scalam
repentium concursus: ut ipsa scala dissiliens dissolueret᷑. quod & ad lucꝰtũ

Expanded text:
est, et qui cum eo erant, Boamundus, et dicto citius festinanter cursum est, et qui cum eo erant, Boamundus, et dicto citius festinanter cursum arripiunt, ascensum praeoccupant; et commonendo, jam alius alium praeveniebat. Itaque jam multi ascenderant, multi adhuc ascendebant, cum qui in turribus et in aliis maeniorum erant propugnaculis, vocibus altisonis exclamaverunt. Occupaverunt etiam turres alias, et jam discurrebant personantes per muros et plateas. Quoscunque vero reperire poterant, trucidhuc somnolenti: laboribus enim longae obsidionis fatigati, supini deficiebant; rem ignorantes, domos suas inermes exibant, et somno et sono clamantium stupefacti, cauti incautis occursabant, et suos esse sperantes. Christianos, ac si suos, convocabant: illi autem ubicunque obviabantutales sunt, horae caliginosae, vestrae tumultuationes! Interea tantus erat per scalam repentium concursus, ut ipsa scala dissiliens dissolveretur: quod et ad luctum et
Abbreviated transcription (Latin):
deret . &. de quiblibet euentib formidaret: ac mortis horrorem sͥ p̃sent̃
semꝑ imagmaret. Subsecuti tam̃ sunt eum homines fere sexagunta. Quib
diligentissime pirrus collectis. atq insius turrib collocatis. Postquam iũ¬
gua. Miero francos echome. Hoc ẽ. Heuheu paucos habenius fraucos. Uere¬
batur enim quoniamquidẽ pauci erant ad defendendum ne dũ ad congr¬
diendum: ne illi cum ipso inmanus incid̾ent turcoꝵ. Inboamundũ enua
tanquam ineffeminatum &. segnem. suam retorquebat querelam: eumn
a micabilib uiciis lascessebat. Descendit ille ꝓperus longobardus ꝑ quan
pus ascenderat scalam. dixitq: eminus exspectanti boamundo. Quid agilt
Audormis: Mitte uelociter quos missurus es: quoniam indempnes ian¬
obtinuimus tres turres. Alioquin ꝙ. nosq. ciuitatẽ. &. amicum tiũ qui
totam spem &. animam suã insinum tuũ expandit: amisisti. Letatis

Expanded text:
deret; et de quibuslibet eventis formidaret, ac mortis horrorem sibi praesentem deret; et de quibuslibet eventis formidaret, ac mortis horrorem sibi praesentem semper imaginaret. Subsecuti sunt tamen eum homines fere sexaginta, quibus diligentissime Pirrus collectis, atque suis in turribus collocatis, postquam vingua, « Michro Francos echome, » hoc est, heu, heu! paucos habemus Francos. Verebatur enim, quoniam quidem pauci erant ad defendendum, nedum ad congrediendum, ne illi cum ipso in manus inciderent Turcorum. In Boamundum ergo tanquam ineffeminatum et segnem, suam retorquebat querelam; eumque amicabilibus conviciis lacessiebat. Descendit praeproperus ille Langobardus, per quam primum ascenderat scalam: dixitque eminus exspectanti Boamundo: « Quid agis? an dormis? mitte quos velociter missurus es, quoniam jam indemnes obtinuimus tres turres. Alioquin et nos, et civitatem, et amicum tuum qui totam spem et animam suam in sinum tuum expandit, amisisti. » Laetatus
Abbreviated transcription (Latin):
gine nouerant. Ste płs autẽ blesensis aberat: qui magna sic̃ asserebat
detentus inualitudine. ad alexandretam recreationis gr̃a donec conua¬
luisset discesserat. E xercitus itaq xp̃ianus huiusceres ignarus. die uesp¬
ascente castra egressus ẽ & ꝑquedam deductus. aurora nondum illucesen¬
te prope ciuitatẽ ꝑ compendiosa repedauit diuerticła. Poamundꝰ aut
cernitis prudenter apponite scalam. & taciturni sapienter uos agite ꝙ
confidenter. ascendite. faciet uos tutos pirrus amicus ñr: inq suis tis¬
ribus potestatiuos collocabit uos. Filium suum mecum habeo obsiõe
uos autem postquam turres ascend̾itis rem reliquam ꝑagite gladio
Nullus timeat. nemo stupeat. Scala muro adiuncta ẽ .&. iuncta ẽ. cui¬
ꝓpugnaculis desuꝑ. Proꝑate gͥ ꝙ intrepidi ascendite. ascendit pͥmus
quidam longobardꝰ nomine paganus. non tamen omnino intrepidus.
Nec mirum cum & de ꝓditione timeret atꝙ ad loca incognita transcen¬

Expanded text:
gna sicut asserebat detentus invaletudine, ad Alexandretam, recreationis gratia, donec convaluisset, discesserat. Exercitus igitur Christianus hujusce rei ignarus, die vesperascente castra egressus est; et per quaedam devia deductus, aurora nondum illucescente, prope civitatem per compendiosa repedavit diverticula. Boamundus aucernitis, prudenter apponite scalam et taciturni sapienter vos agite, et confidenter ascendite. Faciet vos tutos Pirrus amicus noster, inque suis turribus potestativos collocabit vos. Filium suum mecum obsidem habeo. Vos autem postquam turres ascenderitis, rem reliquam peragite gladio. Nullus timeat, nemo stupeat; scala muro adjuncta est, et vincta cum propugnaculis desuper. Properate igitur et intrepidi ascendite. » Ascendit primus quidam Langobardus, nomine Paganus, non tamen omnino intrepidus: nec mirum, cum et de proditione timeret, atque ad loca incognita transcen
Abbreviated transcription (Latin):
uersus quos sp̃ualis instat conflictus. E grauius ẽ. nob̃ obluctar contra
sp̃ualia nequitie incelestib. quam aduersus carnem & sanguinẽ quos
idemus. hiqui inciuntatula ista garriunt: illorum menibra sunt: isuis
magustris inferiores & iubecilles sunt. Q uod si ist qui ꝓpe nichil sunt
poterunt eiuncere nos. & ciuitatem quam uidenus nob̃ auferreꝰ: quid
putas doriini facient. audent cum talia serure Procerto timendũ ẽ

Expanded text:
est nobis obluctari contra spiritualia nequitiae in coelestibus, quam adversus carnem et sanguinem quos videmus. Hi qui in civitatula illa ganniunt, illorum umbra sunt, et suis magistris inferiores et imbecilliores sunt. Quod si isti, qui prope nihil sunt, poterunt evincere, et civitatem quam videmus nobis auferre, quid putas
Abbreviated transcription (Latin):
alii inesses suas colligent. uos spicas nullas metemus: nec mercatum qͥd
nr̃is alimoniam suppeditet habemus. Ciues quib hec regio nota ẽ. quin
eant e redeant non possunt cohibi. Ciuiitatem istam in expugnatamdi¬
nalttete contumeliosum ẽ. E o utinam om̃s pocius moriam᷑. quam ñ dedita
uel deleta cuutate recedamus. De infelicib iam securi. utrum felices suc

Expanded text:
alii messes suas colligent, nos spicas nullas metemus; nec mercatum quod nostris alimoniam suppeditet habemus. Cives, quibus haec regio nota est, quin eant et redeant non possunt cohiberi. Civitatem istam inexpugnatam dimittere contumeliosum est: et o utinam omnes potius moriamur, quam non dedita vel deleta civitate receda
Abbreviated transcription (Latin):
Boamurdꝰ autẽ siluit. & int̾im res dilata. adnullum ꝓuenit effectin
Sibi ergo ipsi uir ad pͥme prudens temꝑauit. ne si quid quod noluis¬
fet audierat. mnutatione sui uultus illud ad diceret᷑. Hec multo post
fama presaga mali perebunt incasts. tutos pubicanos agulanos
atimitas.ꝙ. plurimas alias gentilium nationes aduentare. ꝙ. debello in
xp̃ianos condixisse. Iamꝙ certi eruꝑant nuntii: qui de certitudine im

Expanded text:
 interim res dilata ad nultum provenit effectum: sibi ergo ipsi vir apprime prudens temperavit, ne si quid quod noluisset audierat, mutatione sui vultus illud addisceretur. Nec multo post fama, praesaga mali, percrebuit in castris, Turcos, Publicanos, Agulanos, Azimitas, et plurimas alias gentilium nationes adventare, et de bello in Christianos condixisse; jamque certi eruperant nuntii, qui de
Abbreviated transcription (Latin):
uultis. nunquid terra ista dictante iusticia xp̃ianorum nonẽ: Non¬
ne eam p̃dieatione sua beatus xp̃ianitati destinauit petrꝰ: Nunquid¬
non inipsa eadem ipse p̃sedit ep̃s : Uos autẽ freti suꝑba tyranude
frib nost̾s ꝑemptis. ipsam ur̃o coangłastis umꝑio. E ece iterũ ausu
ti merauis luos milbare disponitis. Ita ne uob̾ iustum uidetur qua

Expanded text:
vultis, nunquid terra ista, dictante justitia, Christianorum non est? Nonvultis, nunquid terra ista, dictante justitia, Christianorum non est? Nonne eam praedicatione sua beatus Christianitati destinavit Petrus? Nunquid in ipsa eadem ipse praesedit episcopus? Vos autem freti superba tyrannide, fratribus nostris peremptis, ipsam vestro coagulastis imperio. Ecce iterum ausu temerario in eos militare disponitis. Itane vobis justum
Abbreviated transcription (Latin):
mor exoritur: ꝙ. ut debebat᷑ letabidꝰ ad eam fit concursus: ꝙ. tota
deuotione deosculatur. Uideres popłos lacrimis irroratos. quas extor¬
quebat gaudium: ꝑpenderes gaudium quod peꝑerat taute rei
exꝑimentum. Orta est igitur inter eos tanta leticia: ut remota om̃i
accidia deinceps nulluis mnemiñit mnesticie & extunc ausi fueruit
de bello tractare. Consiliat sunt ergo ut nuntios suos ad pͥncipes tur¬
corum dirig̾ent: qui ꝑ interp̃tem responsa uerba sua adeos deferrent
Miserunt autẽ duos petrum h̾emitam. &. quendã herlumum liugue
turcane non exꝑtem. hi duo satis gnari. &. industrii uiri &. xp̃ian
curbaranno suisq ita dixerunt. Mittunt nos aduos x p̃ianorũ duce
& omnis xp̃ianus exercitus. rogantes ut ab eorum infestatione de¬
hinc absistatis. &. xp̃ianis insectari amodo desinatis. Ut quid enun
quid aduos de antiochia. ꝓ qua congregati estis: Si iuditio contende

Expanded text:
mor exoritur; et ut debebatur, laetabundus ad eam fit concursus, et tota mor exoritur; et ut debebatur, laetabundus ad eam fit concursus, et tota devotione deosculatur. Videres populos lacrymis irroratos, quas extorquebat gaudium: perpenderes gaudium, quod pepererat tantae rei experimentum. Orta est igitur inter eos tanta laetitia, ut, remota omnia accidia, deinceps nullius meminerint maestitiae. Et extunc ausi fuerunt de bello tractare. Consiliati sunt ergo ut numios suos ad Turcotum principes dirigerent, qui per interpretem ad eos sua responsa referrent. Miserunt autem duos, Petrum Heremitam, et quemdam Herluinum, linguae Turcanae non expertem. Hi duo, satis gnari et industrii viri ex Christianis, Curbaranno suisque ita dixerunt: « Mittunt nos ad vos Christianorum duces, et omnis Christianorum exercitus, rogantes ut ab eorum infestatione dein absistatis: et Christianos insectari a modo desinatis. Ut quid enim quid ad vos de Antiochia, pro qua congregati estis? Si judicio contendere
Abbreviated transcription (Latin):
di tamen dispostione factum neuaquam dubitumnus. qui duisponit or
sauiter. nec casu fortuito ꝑmittit. uel unum passerem ad terrã cadere
grercitui dei asscriberet᷑ &. grecoꝵ multitudini deputaretur. non fran¬
corum fortitudini. Qui autẽ erant incuntate ad deum conũsi totam
suam spem insuꝑnis collocauere. quoniam ab humano adiutorio co¬
acti sunt diffide. Locuti sunt adinuicem de lancea domini disqͥrenda
Nagnam enim habebant in illa fidueiam si inueniret᷑: quouiam ita
ex deo ꝓmiserat apłs andreas. Uentum ẽ igitur ineccłiam beati pet̾¬
ꝙ ibi notato diligenter loco. suꝑ hac re diutius altereatũ. Preualuit
autẽ sententia plurunoꝵ &. tredecim laboriosis & strenuis hominib
qui ibi curiose fodent: opus illud cõmiserunt. Foderunt gͦ amane
usꝙ aduesꝑam ꝙ. tandem eode petro cui reuelatũ fuerat p̃sente
inuenerunt lanceam. Qua cum digna reu̾entia leuata. publicꝰ cla¬

Expanded text:
i tamen dispositione factum non dubitamus, qui disponit omnia suaviter; nec casu fortuito permittit, vel unum passerem ad terram cadere.exercitui Dei ascriberetur; et Graecorum multitudini deputaretur, non Francorum fortitudini. Qui autem erant in civitate, ad Deum conversi, totam suam spem in supernis collocavere: quoniam ab humano adjutorio coacti sunt diffidere. Locuti sunt ergo ad invicem de lancea Domini disquirenda, magnam enim habebant in illa fiduciam, si inveniretur; quoniam ita ex Deo promiserat Andreas apostolus. Ventum est igitur in ecclesiam Beati Petri, et ibi diligenter notato loco super hac re diutius altercatum; praevaluit autem sententia plurimorum, et tredecim laboriosis et strenuis hominibus, qui ibi curiose foderent, opus illud commiserunt: foderunt ergo a mane usque ad vesperam: et tandem, codem Petro cui revelatum fuerat praesente, repererunt lanceam. Qua cum digna reverentia levata, publicus cla
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a potestate. Exeant. ueniant. nos enim statim eircuncingemꝰ ꝙ. p̃¬
ualebimus. .. suffocabuus. Xp̃iani uero gradatu ibant: nec alius
alium mordiunate pre ꝓperabat Iocires eurbaraunꝰ ut dictum ẽ. maiori
metu d uratuit. selutis  soliuis urib aporis auimno friguit. Mand aut

Expanded text:
nostra potestate. Exeant; veniant: nos enim eos statim circumcingemus, et prnostra potestate. Exeant; veniant: nos enim eos statim circumcingemus, et praevalebimus, et suffocabimus. » Christiani vero gradatim ibant, nec alius alium inordinate praeproperabat. Idcirco Curbarannus, ut dictum est, majori metu diriguit, solutisque solitis viribus corporis, animo friguit. Mandavit
Abbreviated transcription (Latin):
tes plus senserint. quam uidint. Hoc enim nob̾ amultis relatum est
pbabilib ꝑsonis. Qͥs autẽ hoc diuini muñis largitatẽ dubitauerit:
Qs hanc nubecularum irrorantiam di suos uisitantis benedictionẽ nes¬
cierit: ad bellum igitur iam maiori fiducia ꝓcedebant animati. Cur¬
barannus dixisse fertur plus adfugam hi ꝓꝑant. quã ad pugnam.
Tante siquidẽ animositatis &. stoliditatis erat: ut nullam generatio¬
nem audere sͥ uenire obuiam arbitraret᷑. Postꝗͣ tamen eos uidit nec
hac nec illac tanquam formidolosos deuiare s gressu maturato pro¬
cedere: it̃um non erubuit dicere. Iste contemptibiles canicłe: de bel¬
lo forsitan audebunt p̾sumere. Dicitur etiam aliquantulum timuisse
& p̃ira efferunt ex palluisse. Prius enim dixerat suis. dum xp̃ianos
uideret exeuntes. Sinite eos huc usq ut lib̾ius deglutiamus illos in

Expanded text:
tes plus senserint, quam viderint. Hoc enim nobis a multis relatum est tes plus senserint, quam viderint. Hoc enim nobis a multis relatum est probahilibus personis. Quis autem hoc divini muneris largitatem dubitaverit? Quis guttularum irrorantiam Dei suos visitantis benedictionem nescierit? Ad bellum igitur jam majori fiducia procedebant animati. Curbarannus dixisse fertur: « Plus ad fugam hi properant quam ad pugnam. » Tantae siquidem animositatis et stoliditatis erat, ut nullam generationem audere sibi obviam venire arbitraretur. Postquam tamen illos vidit nec hac nec illac formidolosos deviare, sed gressu maturato procedere, iterum non erubuit dicere: « Hae contemptibiles caniculae de bello forsitan audebunt praesumere? » Dicitur etiam aliquantulum timuisse, et prae ira efferum expalluisse. Prius enim dixerat suis dum Christianos videret exeuntes: « Sinite eos huc usque accedere, ut liberius deglutiamus eos in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ comite flandrensi. Inscd̃a dux godefredus cum suo bellicoso exercitu.
lanceam quam xp̃iam sibi preferri desid̃abant: ꝙ p̃sidium .&. tutam̃¬
tum ibi magnum credebant. Raymundꝰ quoq: comes scĩ egidii reman¬
sit. quatenus obseruaret ne turci decastello descendent. ꝙ inciuitate
pede libero irruerent. dciem quintam regebat tancredus pͥnceps &
nuiles strenuus. deiei sexte p̃sedit boamundus. ut om̃ib ꝓuidet. atq¬
Exibant autẽ ordinate ꝑ portam que ẽ. ante machomariã. Nec illud si¬
lentio suppͥmendum arbitror quod dum exirent de ciuitate. pluiuola
tanquam roscida stilla cecidit. quȩ quasi ros matutinus irroratos eqͦs
x.equites ita letificauit: ut equi tanquam exhilarati hinnire ceꝑuit.
equitum anum dulcorati uegetiores. &. alacͥores fuerint. &. om̃s seip̃os
ꝓmptiores & expeditiores senserunit. Fuit tanien pluuia illa ta subtilis.
& modica ut uix pluuiam fuisse dixerint: s quasdam gititulas roran¬

Expanded text:
 comite Flandrensi: in secunda, dux Godefridus cum suo bellicoso exercitu: lanceam, quam Christiani sibi praeferri desiderabant; et praesidium et tutamentum sibi magnum credebant: Raimundus quoque comes Sancti Aegidii remansit, quatenus observaret ne Turci de castello descenderent, et in civitatem pede libero irruerent. Aciem quintam regebat Tancredus, princeps et miles strenuus: aciei sextae praesedit Boamundus, ut omnibus provideret, atquExibant autem ordinate per portam quae est ante Machomariam. Nec illud silentio suprimendum arbitror: quod dum exirent de civitate, pluviola, tanquam roscida stilla, cecidit: quae, quasi ros matutinus, irroratos equos et equites ita laetificavit ut eqni tanquam exhilarati hinnire coeperint: equitum animi dulcorati, vegetiores et alacriores fuerint; et omnes se ipsos promptiores et expeditiores senserint. Fuit tamen pluvia illa tam subtilis et modica, ut vix pluviam fuisse dixerint; sed quasdam guttulas roran
Abbreviated transcription (Latin):
militares bone indolis & illustres. Preter hos multi milites ceciderunt ex
xp̃ianis &. pedites. Non enim turcos imbelles audemus dicere: qui astu n¬
mio p̃pollentes audaci iugent aĩo: & irreũberato confligunt gladio. Mor¬
tes etiam eminus inimicis creberrime infigunt: quia utiuitur arcubus
& multis instrumentis bellicis utuntur. S tamen tunc multum didice¬
rant usum p̃liandi. quoniam habuerant diuturnum tempus feriendi.
actitant tamen se defrancoꝵ stirpe duxisse genealogiam. eorumq ꝓa
uos axp̃ianitate descendisse. Dicunt etiam nullos naturaliter debere
militare: nisi se &. francos. Si tamen ad xp̃ianissimum ultronei redirent:
si s ꝓdolor adco alienati. Obfuscatur igitur ingenuitas illa qua sicuti
dicunt oriundi emanauerunt: quia uere oliue quȩ. xp̃s ẽ. ne utiq in¬
Duxerunt ergo diem illam sollempnem: deoq dignam immolauerunt

Expanded text:
militares, bonae indolis et illustres. Praeter hos multi ceciderunt milites ex militares, bonae indolis et illustres. Praeter hos multi ceciderunt milites ex Christianis et pedites. Non enim Turcos imbelles audemus dicere, qui astu nimio praepollentes audaci vigent animo et irreverberato confligunt gladio. Mortes etiam eminus inimicis creberrime infligunt, quia utuntur arcubus et multis instrumentis bellicis nituntur. Sed tamen multum tunc dedidicerant usum praeliandi, quoniam habuerant diuturnum tempus feriandi. Jactitant tamen se de Francorum stirpe duxisse genealogiam, eorumque proatavos a Christianitate descisse. Dicunt etiam nullos naturaliter debere militare nisi se et Francos. Si tamen ad Christianitatem redirent, llicosi; sed proh dolor! a Deo alienati. Obfuscatur igitur ingenuitas illa qua, sicuti dicunt, oriundi emanaverunt, quia verae olivae, quae Christus est, neutiquam inDuxerunt ergo diem illam solemnem, Deoque dignam im
Abbreviated transcription (Latin):
mur. Sileamus interim. iduremus. Taliter se cohortabantur .&. gladiis ex¬
ertis . &. inmortẽ iubratis. res dum taxat gerebatur. & uisi d̃s incastris
suorum tunc affusset. subsidiumq iam defessis preparasset: ipsa dies toeiꝰ
expeditionis finem peꝑisset. Adsunt repentim quos aduocau̾ant socii.
Podiensis cum suo magno exercitu. a tergo preoccupauit inimicos. Parte
dux godefridus garr.iit. &. hugo magnus. ꝙ. flandrensis Rob̾tus ꝑ om̃ia
opine p̃mebantur. fuge se crediderunt: & terga cedentib consenserunt.
Cicidit autẽ eos usq adinternitionẽ. xp̃ianorum gładius: &. multi multis¬
modis mortib oppetierunt. Nam &. si qui potuerunt: latibulis delituerunt
Cesa sunt ibi barbaroꝵ multa milia. quouiam ineos uehementeꝵ crassati
sunt quos tota die in miscditer insectati fuerant. Wll̃mus marthisi filius
tancredi fr̃ ea die oppetiit. &. gaufredus de monte scabioso. uiri multum

Expanded text:
mur: sileamus interim et duremus. » Taliter se cohortabatur; et gladiis exmur: sileamus interim et duremus. » Taliter se cohortabatur; et gladiis exertis et in mortem vibratis, res duntaxat gerebatur. Et nisi Deus in castris suorum tunc adfuisset, subsidiumque jam defessis praeparasset, ipsa dies totius expeditionis finem peperisset. Adsunt repentini quos advocaverant socii. Podiensis cum suo magno exercitu, a tergo praeoccupavit inimicos, parte dux Godefridus irruit, et Hugo magnus, et Flandrensis Rotbertus, per omnia opine premebantur, fugae se crediderunt; et terga cedentibus consenserunt. Cecidit autem eos usque ad internecionem Christianorum gladius et multi multimodis oppetierunt mortibus. Nam et si qui potuerunt, latibulis delituerunt; caesa sunt ibi Barbarorum multa millia, quoniam in eos vehementer crassati sunt, quos tota die immisericorditer insectati fuerant. Wilhelmus marchisus, Tancredi frater ea die oppetiit, et Gaufridus de Monte Scabioso, viri multum
Abbreviated transcription (Latin):
exercitus partem decimam debello auderet anhelare. Postquam tan
rumor iste protum pcrebuit exercitum. & legatis legati suꝑ additist̃
dux ut erat miles acerrimus. comesq stepħs uir prudens ꝙ modestus
nec non hugo magnus cum suis aduolant cõmilitonib. Podienss
emersisset. Cooꝑuerant enim montes ꝙ ualles. ꝙ. siqua plana erant
densis turmarum cuneis om̃ia frequentabant᷑. E rant enum sarrat¬
ni. agulani. ꝑse. quoꝵ numerum compintauerunt. trecenta serasĩ¬
ta imilia. p̃ter arabes. quorum concursus fuit in det̾minatus. Intero
necessarium desiderabat̾᷑ & exspectabatur adiutorium. Dicebant gͦ
Osi uement. Loquebantur autem mutuo. Secretum habeamus. quod in¬
hianter opinamur. Hodie deo iuuuante de istis nos nunc atrociter infe¬
stantib triumphabunus. hodie deipsorum opulentiis ditabim᷑ &. letabi¬

Expanded text:
exercitus sui partem decimam, de bello auderet anhelare. Postquam tamen exercitus sui partem decimam, de bello auderet anhelare. Postquam tamen rumor iste per totum percrebuit exercitum et legatis legati superadditi sunt, dux, ut erat miles acerrimus, comes quoque Stephanus vir prudens et modestus, necnon Hugo Magnus cum suis advolant commilitonibus; Balduinus spem in eos emersisset. Cooperuerant enim montes et valles, et si qua plana erant densis turmarum cuneis omnia frequentabantur. Erant enim Sarraceni, Agulani, Persae, quorum numerum computaverunt trecenta sexaginta millia, praeter Arabes, quorum concursus fuit indeterminatus. Interea necessarium desiderabatur et exspectabatur adjutorium. Dicebant ergo: O si venerit! Loquebantur autem mutuo: « Secretum habeamus quod inhianter opinamur; Deo hodie juvante de istis nos nunc atrociter infestantibus, triumphabimus; hodie de ipsorum opulentiis ditabimur et laetabi
Abbreviated transcription (Latin):
lando. seu cominus feriendo. xp̃ianos. acerrime infestabant. Nulla fi¬
tigatis dabatur requies: s omnia. xp̃ianoꝵ corpora. uel cruore. ł sidos
liquantia conspiceres. franci enim coutra pondus belli indesinenter
sufferre. incursus in hostes aliquando prudenter differre. gladiis in¬
terdum resistere. socios uocatos exspectare. nec in aliquo titubare hã
conflictuum uolentiam. abhora diei tercia usq inhoram nonan
ꝑtulerunt. xp̃iami. Illa die fuerunt mulieres bellantib ꝑ necessarie. qͥ
se aquam sicientib ꝑuiciter porrigebant:. ꝙ pugnantes exhortaisdi
confortabant. Martis campus incanduerat: nam utrĩq totis uirib
certabatur. Angebant᷑ xpistiani. nam plerumq inipsis casts ipus¬
nabantur. Alius exercitus boamundi legatis dncredebat: de belli cer¬
titudine ambigens. Hullã siquidem gentem ẽẽ sꝑabat. quȩ contra su¬

Expanded text:
lando, seu cominus feriendo, Christianos acerrime infestabant; nulla falando, seu cominus feriendo, Christianos acerrime infestabant; nulla fatigatis dabatur requies; sed omnia Christianorum corpora vel cruore vel sudore liquentia conspiceres. Franci enim econtra, pondus belli indesinenter sufferre; incursus in hostes aliquando prudenter differre; gladiis interdum resistere; socios vocatos exspectare nec in aliquo titubare. Hanc conflictuum violentiam ab hora diei tertia usque in horam nonam pertulerunt Christiani. Illa die fuerunt mulieres bellantibus pernecessariae: quae et aquam sitientibus perniciter porrigebant, et pugnantes exhortando confortabant. Martis campus incanduerat, nam utrinque totis viribus certabatur: angebantur Christiani, nam plerumque in ipsis castris impugnabantur. Alius exercitus, Boamundi legatis discredebat, de belli certitudine ambigens. Nullam siquidem gentem sperabat esse, quae contra
Abbreviated transcription (Latin):
inuerbis: Iam nunc quisq sͥ loquat᷑. Iubet deniq celeriter aptari
tdemoria: mandatq socis qͥui ab eo longuiscule recesserant quotiꝰ
adeos iuuandos prepperent. Instat enim nobis ait nisi accelauerts
ineuitabitabile mortis ꝑicł̃m. Non ẽ ambigua de conflictatione f
quam oculis intuemur: quam iam icti corporib ꝑsentimꝰ. age ap
xp̃iani accurrite. & uos & ur̃am rem publicam defendite. Commune
ꝑiculum ẽ. in quo sumus. comiune discrimen ẽ. in quo laboramus
Deude dixit. Qui pedites estis impigre & prudenter tentoria figite
qui milites estis. obuiam eis mecum ꝓcedite: & laborem certamuns in¬
defessi sustiuete. Pro xp̃o p̃liatores aduenimus: in isto xp̃i p̃lio nedeb¬
ciamus. Unusquisq sibi dicat. quod intali negotio faciendum ñ igno¬
rat. Interim turci occlamantes aduenerant: & seu sagittando. seu iacu¬

Expanded text:
verbis? Jam nunc sibi quisque loquatur. » Jubet denique celeriter aptari verbis? Jam nunc sibi quisque loquatur. » Jubet denique celeriter aptari tentoria mandatque sociis qui ab eo longiuscule recesserant, quatenus ad eos juvandos praeponerent. « Instat enim nobis, ait, nisi acceleraveritis inevitabile mortis periculum. Non est ambigua de conflictatione fama, quam oculis intuemur, quam icti corporibus persentimus. Age, jam Christiani accurrite, et nos et vestram rempublicam defendite: commune periculum est in quo sumus, commune discrimen est in quo laboramus. Deinde dixit: Qui pedites estis, impigre et prudenter tentoria figite, qui milites estis, obviam eis mecum procedite et laborem certaminis indefessi sustinete. Pro Christo praeliatores advenimus; in isto Christi praelio ne deficiamus. Unusquisque sibi dicat quod in tali negotio faciendum non ignorat. » Interim Turci declamantes advenerant, et seu sagittando seu jacu
Abbreviated transcription (Latin):
impugnantium iudefessi sustinete: ex ih̃u nr̃i confisi ad iutorio. manꝰ
bellicosas exerite: uiresq auitas ecce tempus ẽ. ostentate. Ne queso de¬
turpetur ꝓpter nr̃am negligentiam laus francorum: non uilescat ꝓpt̃
nr̃am segnitiem sc̃m nom̃. xp̃ianoꝵ. Res iuarcto ẽ. Bellum exadũso
ẽ hostis multus inꝑxio ẽ. Nichil tamen p̃ter spem. seu uoluntatẽ
nram uob̃ contigit. Omiia uob̃ ex uoto ꝓuenerunt. ad hȩc patͥam¬
nr̃am. egressi estis. ad hec uenistis. Bellum semꝑ desid̃astis. Eoce quod
diu obiastis & orastis. Ecce nos undiq uallauerunt. S ogenus infrac¬
tum. ogens inuictissima: ne terreamim. Quoniam reuera nob̾cum
deus ẽ. Siquis meticulosus ẽ. seu audacem animũ in angꝰto positus
sibi mutuet. seu saltem p̃pudore metũ dissimulet. Nunc armnis ꝙ.
animis opus ẽ. non ẽ. tempus socordie. nec imꝑitie. Quid moror

Expanded text:
impugnantium indefessi sustinete, et ex Jesu Christi confisi adjutorio, manus impugnantium indefessi sustinete, et ex Jesu Christi confisi adjutorio, manus bellicosas exerite, viresque avitas ecce, dum tempus est, ostentate. Ne, quaeso, deturpetur propter nostram negligentiam laus Francorum; non vilescat propter nostram segnitiem sanctum nomen Christianorum. Res in arcto est, bellum ex adverso est, hostis multus in proximo est; nihil tamen praeter spem seu voluntatem vestram contigit vobis: omnia vobis ex voto provenerunt. Ad hoc patriam egressi estis; ad hoc venistis: Bellum semper desiderastis. Ecce quod diu optastis et orastis; ecce undique nos vallaverunt. Sed, o genus infractum, o gens invictissima! ne terreamini, quoniam revera nobiscum est Deus. Si quis meticulosus est, seu audacem animum, in angusto positus, sibi mutuet seu saltem, prae pudore, metum dissimulet. Nunc armis et animis opus est; non est tempus socordiae, nec imperitiae. Quid moror