comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ri. Et sic fuscipienda. ut ad auxiliuim ñ ad
equalitatem miserie ualeat: quem ad modũ
se inclinat qui manum iacenti porrigit. N
enim se proicit ut ambo iaceant: s ineur¬
uat tamen ut iacentem erigat. Neq illa
res officioꝵ istum laborem adportanda onera
alioꝵ facit libent̃ inpendi: nisi cũ cogitamꝰ
quanta pronobis pi tulerit dominus. hinc
enim ad monens ait apłs. Hoc sentite in uob

Expanded text:
ri, et sic suscipienda, ut ad auxilium, non ad ri, et sic suscipienda, ut ad auxilium, non ad aequalitatem miseriae ualeat, quemadmodum se inclinat qui manum iacenti porrigit. non enim se proicit, ut ambo iaceant, sed incuruat tamen, ut iacentem erigat. Neque ulla res officiosum istum laborem ad portanda onera aliorum facit libenter impendi, nisi cum cogitamus, quanta pro nobis pertulerit dominus. hinc enim admonens ait apostolus: hoc sentite in uob
Abbreviated transcription (Latin):
sa sunt tempora portantium onera sua: ꝗͣ¬
us ipsa diuersa non ͭ infirmitas. In ambxb
enim ab imuoem ira portatur: aduersum
autem infirmitatis gens. aliud exemplũ
uidendum est. Celuti siquis inse locacitatẽ
ꝑtinar non sit: debet ille huius locat̾itatẽ
et iste illius ꝑtinatiam: donec illud uiillo. &¬
istud in isto sanetur. caritate portari. Par quip¬
pe infirmitas induob si uno accedat tempore.
semuicem tolerare non ualent: cum aduersus se in¬
tenditur. Nam aduersus aliquem teͣtium et du¬
o irati sibi conueniunt et se tolerant: quam¬
quam nec tolerare se inuicem dicendi sunt s
potius se inuicem consolari. Sic̃ et tristes de re
una magis se portant et quasi incunbunt
sibi: quam si unus tristis eẽt. et alius gaude¬
ret. Si autem aduersus se tristes sint: prorsus
se tolerare non possunt: Et iõ in huuisce
modi affectionib suscipienda est aliquantu¬
lum ipsa egritudo: de qua uis ꝑte alium lib̾a¬

Expanded text:
sa sunt opera portantium onera sua, qusa sunt opera portantium onera sua, quamvis ipsa diversa non sit infirmitas: in ambobus enim ad invicem ita portatur. Ad diversum autem infirmitatis genus aliud exemplum videndum est: veluti si quis in se loquacitatepertinax non sit; debet ille hujus loquacitatem, et iste illius pertinaciam, donec illud in illo, et hoc in isto sanetur, charitate portare. Par quippe infitolerare se inuicem non ualent, cum aduersum se intenditur. nam aduersus aliquem tertium et duo irati sibi conueniunt et se tolerant, quamquam nec tolerare se inuicem dicendi sunt, sed potius se inuicem consolari. sicut et tristes de re una magis se portant et quasi incumbunt sibi, quam si unus tristis esset et alius gauderet; si autem aduersum se tristes sint, prorsus se tolerare non possunt. et ideo in huius modi affectionibus suscipienda est aliquantulum ipsa aegritudo, de qua uis per te alium libera
Abbreviated transcription (Latin):
cet. Et quia necesse est unum ẽẽ. qui ceteros p̃¬
cedeus. non ante se habeat cui capt̃ inclinet:
uicib dñr id agere. ut lassatus sui capitis o¬
ners. ille qui p̃cedit post omnes redeat. et ei
succedat. cuius ferebat capt cũ ipse p̃iret. Ita
inuicem onera sua portantes fretũ transeuit:
donec ueniant ad terre stabilitatẽ. Istam ceruo¬
rum naturam. fortasse intenderat salomon:
cum dicebat. Ceruus amicicie: et pullus grarũ
quemadmodum oneris amici portatio. Nec
tamen inuicem port remus onera nr̃a si unũ
tempus eẽt amboꝵ infirmitatis quia onera
sua sustinent: aut unum infirmitatis genꝰ.
S diuersa temꝑora et diuersa genera infir¬
mitatis faciunt: ut onera nr̃a inuicem por¬
tare ualeamus. erbi gr̃a. Iram frĩs tunc
portabis: cum tu aduersus eum non irasceris
Ut rursum eo tempore quo te ira p̃occupa¬
uerit: ille te lenitate et tnͣquillitate suppor¬
tet. hoc eremplum ad id ꝑtinet cum aduer¬

Expanded text:
cet; et quia necesse est unum esse qui caeteros prcet; et quia necesse est unum esse qui caeteros praecedens, non ante se habeat cui caput inclinet, vicibus dicuntur id agere, ut lassatus sui capitis onere ille qui praecedit post omnes redeat, et ei succedat cujus ferebat caput, cum ipse praeiret: ita invicem onera sua portantes fretum transeunt, donec veniant ad terrae stabilitatem . Istam cervorum naturam fortasse intenderit Salomon cum ait: Cervus amicitiae et pullus gratiarquemadmodum oneris amici portatio. Nec tamen invicem portaremus onera nostra, si unum tempus esset infirmitatis amborum qui onera sua sustinent, aut unum infirmitatis genus; sed diversa tempora, diversa genera infirmitatis faciunt ut onera nostra invicem portare valeamus. Verbi gratia, iram fratris tunc portabis, cum tu adversus eum non irasceris, ut rursum eo tempore quo te ira praeoccupaverit, ille te lenitate et tranquillitate supportet. Hoc exemplum ad id pertinet, cum diver
Abbreviated transcription (Latin):
habebat. non potuit aꝑtiꝰ¬
significari noui testamenti domũ eẽ. caritatem:
quam hoc loco uibi apłs ait. Inuicem onera
ur̃a portate. et sic ad implebitis legem xͥ. Hanc
enim legem xp̃i. dicere intelligitur: quia ipse
dominus precepit ut nos inuicẽ diligamus.
Tantum in ea sententia precepti pondus consti¬
tuens: ut diceret. In hoc cognoscetur qm̃ disci¬
płi mei estis: si uos inuicẽ diligatis. Huilis aũ
dilectionis offitium est: inuicem onera ur̃a porta
erunt onera nr̃a que inuicẽ portare iubeamur
Nunc uero cum in hac uita. id. ẽ. in hac uia su noͣ. de ceruis.
mus: onera inuicem nr̃a portemus. ut ad eam
uitam que caret omni onere ꝑuenire possimus.
Sicut enim de ceruis non nulli talium cogniti¬
onum studiosi scripserunt. Cum fretum ad
insulam transeunt pascuarum gratia: sic se
ordinan ut onera capitum suoꝵ que gestan:¬
incorꝰ ib suꝑ inuicem portent. Ita ut posteri¬
oꝵ suꝑ anteriorem ceruice proiecta caput collo¬

Expanded text:
habebat, non potuit apertisignificari noui testamenti donum esse caritatem quam hoc loco, ubi apostolus dicit: inuicem onera uestra portate, et sic adimplebitis legem Christi. hanc enim legem Christi dicere intellegitur, qua ipse dominus praecipit, ut nos inuicem diligamus, tantum in ea sententia praecepti pondus constituens, ut diceret: in hoc cognoscitur, quoniam discipuli mei estis, si uos inuicem diligatis. huius autem dilectionis officium est: inuicem onera uestra porterunt onera I nostra, quae inuicem portare iubeamur. nunc uero, cum in hac I uita, id est in hac uia sumus, onera mus, onera invicem nostra portemus, ut ad eam vitam quae caret omni onere pervenire possimus. Sicut enim de cervis nonnulli talium cognitionum studiosi scripserunt, cum fretum ad insulam transeunt pascuorum gratia, sic se ordinanin cornibus, super invicem portent, ita ut posterior super anteriorem cervice projecta caput collo
Abbreviated transcription (Latin):
uertens ocłis morbos optalluis om̃s.
asseritur furũ tutissimus eẽ patronꝰ.
N am se gestantũ uisus conseruat accutos.
At circunstantes obducta nube recondit.
Ut spoliare domos possint impune latrones.

Expanded text:
ertens oculis morbos optallius omnes Asseritur furum tutissimus esse patronus; Nam se gestanti visus conservat acutos, At circumstantes obducta nube retundit Ut spoliare domos possint impune latrones.
Abbreviated transcription (Latin):
ed quando archiep̃c electus ordinandus
fuerit. om̃s eiusdem ꝓuinciȩ ep̃i ad sedẽ
metropolitanã conuenire debent. ut
ab omĩb ipse ordiuetur. Oportet enim ut ipse
qui illis om̃ib preeẽ debet. ab omnib ills
eligat᷑ et ordinetur. Auioqͥn: cassa iudicatur
consecratio. Statutũ ẽ autem ut archiep̃e in-
fra tres menses consecrationis suȩ. ad fidem
portat.
De summo pontifice.

Expanded text:
ed quando archiepiscopus electus ordinandus fuerit, omnes ejusdem provinciae episcopi ad sedem metropolitanam convenire debent, ut ab omnibus ipse ordinetur. Oportet enim ut ipse qui illis omnibus praeesse debet, ab omnibus illis eligatur et ordinetur, alioquin cassa judicatur consecratio. Statutum est autem ut archiepiscopus intra tres menses consecrationis suae ad fidem portat. CAP. XV. De summo pontifice.
Abbreviated transcription (Latin):
Sacramentũ gͦ altaris et eucharistia diuina in
xp̃i. imago est scd̾m spẽm panis et uini in qua
usibilit scđm scicramenti speciem et corꝑalit̃
altari sumimus : sacram̃tũ ẽ et unago. quod¬
mere debenns. Ergo diuinissima eucharistia
quȩ in altari et scđm panis et umi speciem.
et scđm corꝑis xͥx. sanginnis xp̃i ueritatẽ. uisi-¬
bilit̃ et corꝑalit̃ tractatur : sacram̃tũ ẽ et sig¬
num et unago ininsibilis et spiritał participa¬
tionis iħu quȩ intus in corde ꝑfidem et dilec¬
tionem ꝑcipitur.

Expanded text:
Sacramentum ergo altaris et Eucharistia divina, insti imago est, secundum speciem panis et vini in qua visibiliter secundum sacramenti speciem et corporalitaltari sumimus, sacramentum est, et mere debemus. Ergo divinissima eucharistia, quae iet secundum corporis et sanguinis Christi veritatem visibiliter et corporaliter tractatur, sacramentum est et signum; et imago invisibilis et spiritualis participationis Jesu, quae intus in corde per fidem et dilectionem perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
oralius lapis est. dũ uiuit in equore uimen.
Retib euulsus. uł cesus acumine ferri.
Ere contracto sit durior. et lapidescit.
Quiq color uiridis fuerat mͦ. puniceus fit.
Hic uelut arbusti ramusculus ẽẽ uidetur.
Circa semipedẽ uix longior inueniendus.
Ex quo finguntur gestamina cõmoda multis.
Q uippe salutaris portantib ẽẽ putat᷑.
Ipsius ẽ ut ait ⁊ oroaster. mira potestas.
Arate. uł tecto. uł agro. quocumq gerat᷑.
Ast inuinet̾is asꝑsus et inter oliuas.
Aut a ruricolis cum semine iactus ii agros:
Grandiuis auertit calamis contraria tela.
Multiplicaus fructus: ut fercilitate redundent.
Uinbras demonicas ac tessala monstra repellit.
Introitus prestat faciles. finesq secundos.
de alaban PINa.

Expanded text:
orallus lapis est, dum vivit in aequore, vimen. Retibus avulsus, vel caesus acumine ferri, Aere conctactus fit durior et lapidescit; Cuique color viridis fuerat, modo puniceus fit. Hic velut arbusti ramusculus esse videtur. Circa semipedem vix longior inveniendus: Ex quo finguntur gestamina commoda multis; Quippe salutaris gestantibus esse probatur. Ipsius est, ut ait Zoroastes, mira potestas; A rate vel tecto, vel agro, quocunque feratur. Ast in vinetis aspersus, et inter olivas, Aut a ruricolis cum semine jactus in agros, Grandinis avertit calamis contraria tela, Multiplicans fructus, ut fertilitate redundent. Umbras daemonicas, et Thessala monstra repellit. Introitus praestat faciles, finesque secundos § XXI. DE ALABANDINA.
Abbreviated transcription (Latin):
hec omnia timendo. illa appeticione suaui¬
tatis sue latebras querit. aucupatur ab sen¬
tiam marit. ipsum adiutorem flagitii sui ti¬
met inuenre quia conscio se formidat iñiplicare.
Et uidemus eum suauitate duci: s suauitas illa
non ẽ. tanta. ut uincat et iam et dolorem. et timo¬
rem. timoremq penarum. Da michi pulchr̃a
iusticiam. da michi fidei pulchritudinem. pro¬
cedat in medio ostendat se oculis cordis. inspiret
feruore amatorib: suis. Iam tibi dicitur. frui me
us : contempne. Quicquid te alud delectat: cõ¬
tempne pro me. Ecce contempsisti: parum est
illi. Humanum est. Hoc propter infirmitatẽ
carnis ur̃e. Par̃ est ut contempnas quicquid
te delectabat: contempne quicquid te terre¬
sti. In utroq gradu amatores iusticie uos pro
nunt iusticie delectationem: uoluptatib et
delectationi corporis sui. Qui autem ꝑ illas
penas dolores mortemq contemprat. p̾utas
ẽ.aliquis inuobis : saltim cogitemus quod

Expanded text:
Haec omnia timendo, in illa appetitione suaviHaec omnia timendo, in illa appetitione suavitas suae latebra quaerit: aucupatur absentiam mariti, ipsum adjutorem flagitii sui timet invenire, quia conscio se formidat implicare. Et videmus eum suavitate duci: sed suavitas illa non est tanta, ut vincat etiam timorem et dolorem timoremque poenarum. Da mihi pulchram justitiam, da mihi fidei pulchritudinem: procedat in medium, ostendat se oculis cordis, inspiret fervorem amatoribus suis. Jam tibi dicitur: Frui me vis? Contemne quidquid te aliud delectat, contemne pro me. Ecce contempsisti, parum est illi: Humanum est hoc, propter infirmitatem carnis vestrae. Parum est ut contemnas quidquid te delectabat: contemne quidquid te terresti. In utroque gradu amatores justitiae vos pronant justitiae delectationem voluptatibus et delectationi corporis sui: qui autem pro illa poenas, delores, mortemque contemnat, putas est aliquis in vobis? Saltem cogitemus, quod
Abbreviated transcription (Latin):
cedo iusticie. Amate iusticiam: quomodo ama¬
que impetret ut eribeatis illi. quod exibuistis
iniquitati. hoc est humanum dico. hoc est in qͥd
firmitas ur̃a tolerare adhuc potest Quid gͦ
suspendit apłs. quid distalit dicere: quid distũ¬
lit dicani si potero. Appende iusticiam et iniqui¬
tatem. Tantum ne digna est iusticia: Quantum
digna fuit inquitas : Sic amanda ẽ. ista. quomͦ
am̾ata est. illa : absit ut sic. Et utinam ł sic. Er¬
go plus: Plus omnino. Iniquitate secutus es uo¬
luptatem: pro iusticia tolera dolorem. Imusticia
inquam secutus es diͤlectionẽ: pro iusticia tolera
dolorem. Hoc ẽ. plus. Ecce nescio quis etatis lu¬
brice impudicus adolescens. suauitate illici¬
ente iniecit oculos inconuigem alienã: amauut
cupit ꝑuenire. querit tam̃ latere. Sic enum a¬
mat uoluptatem: ut plus timeat dolorem:
Quare querit latere: timet apprehendi. liga¬
ri. adduci. includi. ꝓduci. torqueri. occidi.

Expanded text:
cedo justitiae: amate justitiam, quomodo amacedo justitiae: amate justitiam, quomodo amaobis impetret ut exhibeatis illi, quod exhibuistis iniquitati: hoc est Humanum dico, hoc est, quod infirmitas vestra tolerare adhuc potest. Quid ergo suspendit Apostolus? quid distulit dicere? Quid distulit, dicam, si potero. Appende justitiam et iniquitatem: tantumne digna est justitia, quantum digna fuit iniquitas? Sic amanda est ista, quomodo amata est illa? Absit ut sic, sed et utinam vel sic. Ergo plus? Plus omnino. In iniquitate secutus est voluptatem, pro justitia tolera dolorem. In injustitia, inquam, secutus es delectationem, pro justitia tolera dolorem: hoc est plus. Ecce nescio quis aetatis lubricae impudicus adolescens, suavitate illiciente injecit oculos in conjugem alienam, amavit, cupit pervenire; quaerit tamen latere: sic enim amat voluptatem, ut plus timeat dolorem. Quare quaerit latere? Timet apprehendi, ligari, adduci, includi, produci, torqueri, occidi.
Abbreviated transcription (Latin):
gitia ꝑpetranda. timore adducti estis ande¬
lectatione inuitati: Quid dicitis: Resꝑõ¬
dete nob̾: quia et qui bene uiuitis. male ali¬
quando forsitan uixistis. Quando peccaba¬
tis. delectabamini inpeccatis ur̃is: Timor
uos adducebat ad peccandum an suauitas
peccati: Respondebitis: Suauitas: Ad pec¬
candum suauitas ad ducit et ad uficiam
timor inꝑingit : Probate uos. Inspicite
uos. tollat aurum qui minatur: Suaui¬
or est iusticia : lucidior est iusticia. Ndet
aurum qui promittit. preponenda ẽ. auro
da est. fulgentior est lucidior ẽ. suauior est
dulcior ẽ. Iam ergo siquis se probat. et in ħ
certamine suꝑ auit: audiuit apłm dicentẽ.
Humanum dico propter infirmitatem car¬
nis ur̃e. Sine dubio pepercit infirmitati:
et nescio quid gͣtius minus. idoneis dicere
potestis. Exibuistis menbra ur̃a deliciis illici¬
tis: peccatoꝵ fuaurcate ducti estis ut illa face¬
retis. Ducat uos ad recta facta: suauitas et dul¬

Expanded text:
gitia perpetranda, timore adducti estis, an degitia perpetranda, timore adducti estis, an delectatione invitati? Quid dicitis? Respondete nobis, quia et qui bene vivitis, male aliquando fortasse vixistis. Quando peccabatis, delectabamini in peccatis vestris; timor vos adducebat ad peccandum, an suavitas peccati? Respondebitis, Suavitas. Ad peccatum suavitas adducit, et ad justitiam timor impingit? Probate vos, inspicite vos. Tollat aurum qui minatur: suavior est justitia, lucidior est justitia. Non det aurum qui promittit: praeponenda est auro da est; fulgentior est, lucidior est, suavior est, dulcior est. Jam ergo si quis se probat, et in hoc certamine superavit, audivit Apostolum dicentem, Humanum dico propter infirmitatem carnis vestrae. Sine dubio pepercit infirmitati: et nescio quid gratius minus idoneis dicere potestis: exhibuistis membra vestra deliciis illicitis, peccatorum suavitate ducti estis, ut illa faceretis; ducat vos ad recta facta suavitas et dul
Abbreviated transcription (Latin):
minus tuus in digitus est. si te habeat ser¬
itum fidelem. Et tu seruo tuo fideli promag¬
no quid promitebas ut multum diligeres:
summum p̾mium libertatis: Quid magnũ
promittebas fideli seruo tuo: libertatem
temporalem. Nonne udemus multos serui¬
entes non egentes et liberos mendicantes:
Et exigebas abeo fidem eui promittebas li¬
b̾tatem̃ nec ei seruas fidem. qui tͥ promittit
sensus excurrere: s ꝙ. de oculis dixi. hoc de
ceteris intelligite: et preponite delectatio¬
n carnis desectationem mentis. Carnem
quippe uram̃ delectant illicite uoluptates:
mentem urãm delectent inuisibilia. pulchra.
casta. sc̃a. canora dulcis iusticia. ut non ad
eam timore cogamini. Si enim adeam timo¬
re cogamini: nondum delectat. Peccare ñ
debes. Non timore pene: s amore iusticiȩ.
hinc apłs dicit. Humanum dico pp̃ infir
num dico. quod potestis portare dico: Quan¬
do exibiustis menbra ur̃a iniquitan ad fla¬

Expanded text:
minus tuus indignus est, si te habeat serminus tuus indignus est, si te habeat servum fidelem? Et tu servo tuo fideli pro magno quid promittebas? Ut multum diligeres, summum praemium libertatis. Quid magnum promittebas fideli servo tuo? Libertatem temporalem. Nonne videmus multos servientes non egentes, et liberos mendicantes? Et exigebas ab eo fidem, cui promittebas libertatem: nec ei servas fidem, qui tibi promittit sensus excurrere: sed quod de oculis dixi, hoc de caeteris intelligite; et praeponite delectationi carnis, delectationem mentis. Carnem quippe vestram delectant illicitae voluptates: mentem vestram delectet invisibilis, pulchra, casta, sancta, canora, dulcis justitia, ut non ad eam timore cogamini. Si enim ad eam timore cogimini, nondum delectat. Peccare non debes, non timore poenae, sed amore justitiae. Hinc Apostolus dicit: Humanum dico propter innum dico: quod potestis portare, dico. Quando exhibuistis membra vestra iniquitati ad fla
Abbreviated transcription (Latin):
cia. ut eam ceteris ad hos sensus corporis ꝑti¬
nentib delectationib ante ponat. Ecce delec¬
tat te aurum tuum. oculos tuos delectat.
delectat pulchrum est. Non negs. Nam si
pulchrum negauero: treatori inuiriam fa¬
cio. Wenit ergo temptator: et dicit tͥ. Tollo
tibi aurum: nisi dixeris pro me falsum testi¬
monium. Si autem dixeris: addo tibi. delec¬
tantur inte due delectationes. Mdo inter¬
rogo te quid p̃ponas. quid te plus delectet
aurum anueritas: aurum an uerum te¬
stimonium: an hoc lucet. et illud non lu¬
cet: fides queritur inuero testimonio: au¬
rum lucet. fides ñ lucet. Erubesce. habeto
oculos. quod amabas in seruo tuo: redde do¬
mino tuo. Iam dudũ enĩ c̃ int̾rogarem dedu¬
ob seruis tuis uno de formi fideli. auio pulcͦ
infideli quem magis diligeres. Respondebas
michi iuste: et preponebas quod p̃ponen¬
dum fuit: Redi inte: quia modo agitur
de ipso te: Certe amasti seruum fidelem. Po¬

Expanded text:
tia, ut eam caeteris ad hos sensus corporis pertitia, ut eam caeteris ad hos sensus corporis pertinentibus delectationibus anteponat. Ecce delectat te aurum tuum, oculos tuos delectat:  delectat. Pulchrum est, non nego: nam si pulchrum negavero, Creatori injuriam facio. Venit ergo tentator, et dicit tibi: Tollo tibi aurum, nisi dixeris pro me falsum testimonium: si autem dixeris, addo tibi. Decertant in te duae delectationes: modo interrogo te quid praeponas, quid te plus delectet, aurum, an veritas; aurum, an verum testimonium. An hoc lucet, et illud non lucet? Fides quaeritur in vero testimonio. Aurum lucet, fides non lucet? Erubesce, habeto oculos: quod amabas in servo tuo, redde Domino tuo. Jamdudum enim cum interrogarem de duobus servis tuis, uno deformi fideli, alio pulchro infideli, quem magis diligeres; respondebas mihi juste, et praeponebas quod praeponendum fuit. Redi in te, quia modo agitur de te ipso. Certe amasti servum fidelem: Do
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt: Ille pulcher est: ille fedus. Reppulisti
eos. illoꝵ testimonium reprobasti. ereristi oculos
cordis inseruum fidelem: et inseruum infide¬
lem: lllum inuenisti fedum carne: illum pu¬
lchrum. S pronuntiasti: et dixisti. Quid fi¬
de pulchrius : quid infidelitate deformius :
enim habes sensus interiores: omnes illi itte¬
riores sensus. delectantur delectatione iusticiȩ.
lumen. De illo lumine: dicit psalmus. Illu¬
mina oculos meos neumquam obdormiant
in mortem: ltem si habes aures interiores.
audi iusticiam. tales aures querebat qui di¬
cebat. Qui habet aures audiendi aucdiat.
Si habes olfactum interius: audi apłm: X
gustum interius: gustate et uidete qm̃ sua¬
ius est dominus. Si habes tactum interius:
audi quid sponsa dicit de sponso: Sinistra
eiuis subcapite meo: et dextera euis amplecte
mei quis nam sit: interroget et respondeat
quod dicturus sum. Utrum si delectetur iusti¬

Expanded text:
verunt? Iste pulcher est, ille foedus. Repulisti verunt? Iste pulcher est, ille foedus. Repulisti eos, eorum testimonium reprobasti: erexisti oculos cordis in servum fidelem, et in servum infidelem: istum invenisti foedum carne, illum pulchrum; sed pronuntiasti et dixisti, Quid fide pulchrius? quid infidelitate deformius? enim habes sensus interiores, omnes illi interiores sensus delectantur delectatione justitiae. lumen . De illo lumine dicit Psalmus: Illumina oculos meos, ne unquam obdormiam in morte . Item si habes aures interiores, audi justitiam. Tales aures quaerebat, qui dicebat: Qui habet aures audiendi, audiat . Si habes olfactum interius, audi Apostolugustatum interius, audi: Gustate et videte, quoniam suavis est Dominus . Si habes tactum interius, audi quid sponsa cantet de sponso: Sinistra ejus sub capite meo, et dextera ejus amplectetmei, quisnam sit; interrogo, et respondeat, quod dicturus sum, utrum sic delectetur justi
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia est. Non eim tibi fingere debes dm̃
quasi idolum: inuisibilib similis est ds̃. et
ea sunt in nob̾ melora. que sunt inuisibilia.
Mlelior est fides: quam caro. Melior est fides ꝗͣ
aurum. melior est fides quam argentum. qũa
pecuma. quam predia. quam familia. quam di¬
uitie: et ista omina uidetur. fides ñ uidetur
Ci ergo si meliorem putabimus. dm̃ uisibili¬
b aut inuisibilib aut preciosis inuisibilib ͤ
Deiuliorib loquar. habes duos seruos: Snũ
corprẽ deform̃. alium pulcherrimum: s illũ
deform̃ fidelem. alterum infidelem dic michi
quem plus diligas: et uideo te amare inuisibi¬
lia. Quid ergo. quando plus amas seruum fide¬
lem. licet corprẽ deform̃ quam pulchrũ infide¬
lem : Etrasti. et feda pulchris preposuisti᷑ llti¬
q ñ. S pulcora fedio p̃posuoti: Contempsisti
enim oculos carnis: et erexisti ocules cordis. In¬
terro gasti oculos carnis. et quod tibi renuntia¬

Expanded text:
justitia est. Non enim tibi fingere debes Deum justitia est. Non enim tibi fingere debes Deum quasi idolum. Invisibilibus similis est Deus; et ea in nobis sunt meliora, quae sunt invisibilia. Melior est fides quam caro, melior est fides quam aurum, et melior est fides quam argentum, quam pecunia, quam praedia, quam familia, quam divitiae; et ista omnia videntur, fides non videtur. Cui ergo similiorem putabimus Deum, visibilibus, an invisibilibus? pretiosis, an vilibus? De vilioribus loquar. Habes duos servos, unum deformem corpore, alium pulcherrimum; sed illum deformem fidelem, alterum infidelem. Dic mihi quem plus diligas: et video te amare invisibilia. Quid ergo, quando plus amas servum fidelem, licet corpore deformem, quam pulchrum infidelem, errasti, et foeda pulchris praeposuisti? Utique non: sed pulchriora foedis praeposuisti. Contempsisti enim oculos carnis, et erexisti oculos cordis. Interrogasti oculos carnis, et quid tibi renuntia
Abbreviated transcription (Latin):
suauit̃ cantatus : delectat auditum. sed delec¬
tant auditum &ĩa cantica hystrionum ħ
licite illud illicite Delectant ol factum flores
et aromata: et hec dei creatura: Delectant ol¬
factum thura: ꝙ iam inaris demonioꝵ. Hoc
licite: illud illicite. Delectat gustum cib non
prohibitus. delectant gustum etiam epule sacͥ¬
legorum sacrificioꝵ. Hoc licite: illud illicite
Delectat conugalis amplexus: delectat etiam
meretricum. Hoc licite illud illicite: Lidetis
ergo carissimi in his sensib corporis eẽ. lici¬
tas et illicitas delectationes. Iusticia sic delec¬
tet: ut uincat & iam licitas delectationes. et
ei delectationi qua licite delectaris p̃pone. Iu
quod dixit exemplũ cercaminis. Interrogo u¬
trum ames iusticiam: respondebis. amo. Qđ
non responderes ueraciter: nisi te aliquatenus
delectaret non enim amatur: nisi ꝙ. delectat.
Delectare in domino scriptura dicit Dñs aũ:

Expanded text:
suaviter cantatus delectat auditum: sed delecsuaviter cantatus delectat auditum: sed delectant auditum etiam cantica histrionum. Hoc licite, illud illicite. Delectant olfactum flores et aromata, et haec Dei creatura: delectant olfactum etiam thura in aris daemoniorum. Hoc licite, illud illicite. Delectat gustum cibus non prohibitus; delectant gustum etiam epulae sacrilegorum sacrificiorum. Hoc licite, illud illicite. Delectant conjugales amplexus: delectant etiam meretricum. Hoc licite, illud illicite. Videtis ergo, charissimi, esse in istis corporis sensibus licitas et illicitas delectationes. Justitia sic delectet, ut vincat etiam licitas delectationes; et ei delectationi qua licite delectaris, praepone jquod dixi, exemplum certaminis. Interrogo utrum ames justitiam: respondebis, Amo. Quod non responderes veraciter, nisi te aliquatenus delectaret. Non enim amatur, nisi quod delectat. Delectare in Domino , Scriptura dicit. Dominus autem
Abbreviated transcription (Latin):
cia : et in hac amanda gradus fiuint profici¬
entium. Prius est ut amori iusticie. non p̃¬
ponamus omnia que delectant. ipse. ẽ. pͥmꝰ gͣ¬
dus. Quid estq. dixi. ut int̾ omnia que te de¬
lectent plus delectet ipsa iusticia: Non ut
alia non delectent: s plus ipsa delectet:
deletent enim quedam naturalit̾ infirmita¬
tem nrãm: ut cib. ut potus. delectant esuri¬
entes et sitientes. ut nos delectat hec lux que
de celo funditur sole erorto. ł que desiderib &
luna fulget: uel que interra accenditur lumi¬
nib consolantib tenebras oculoꝵ. Delectat ca¬
nora uox: et suauissima cantilena. Delectat o¬
dor bonus. delectant Eͦtiam tactum nr̃m que¬
cumq ꝑtinent ad carnis aliquam uoluptatẽ.
Et hec omnia que nos delectant insensib cor¬
poris: aliqua licita sunt. Delectant enim ut
diri oculos spectacula ista magna nature:
S delectant oculos & iam spectacula thea¬
troꝵ. hec licita: illa illicita. Psalmus sacer

Expanded text:
tia; et in hac justitia amanda gradus sunt proficientium. Prius est ut amori justitiae non praeponantur omnia quae delectant. Ipse est primus gradus. Quid est quod dixi? Ut inter omnia quae delectant, plus te delectet ipsa justitia; non ut alia non delectent, sed plus ipsa delectet. Delectant enim quaedam naturaliter infirmitatem nostram, ut cibus et potus delectant esurientes atque sitientes; ut nos delectat haec lux, quae de coelo funditur sole exorto, vel quae de sideribus et luna fulget, vel quae in terra accenditur luminibus consolantibus tenebras oculorum: delectat canora vox et suavissima cantilena, delectat odor bonus; delectant etiam tactum nostrum quaecumque pertinent ad carnis aliquam voluptatem. Et haec omnia, quae nos delectant in sensibus corporis, aliqua licita sunt. Delectant enim, ut dixi, oculos spectacula ista magna naturae: sed delectant oculos etiam spectacula theatrorum. Haec licita, illa illicita. Psalmus sacer
Abbreviated transcription (Latin):
tis: Petite et accipietis: Si uos ait saluator si
uos cum sitis mali. nostis bona data dare filiis
ur̃is. quauto magis pat̾ ur̃ celestis dabit bona
petentib se: examinet se ergo omnis homo:
et quicquid inse boni inuenerit. quod ꝑtine¬
at ad iustificationem urãm agat gratias illi
qui dedit et agendo gratias illi qui dedit:
ab illo petat et quod nondum dedit. Non
enim tu in accipiendo ꝑficis et ille indan¬
do deficit. Quantumlibet capaces fauces.
capacem uentrem afferas: fons uincit siti¬

Expanded text:
 ait Salvator, si vos cum sitis mali, nostis bona data dare filiis vestris; quanto magis Pater vester coelestis dabit bona petentibus se ? Examinet se ergo omnis homo, et quidquid in se boni invenerit, quod pertineat ad justificationem nostram, agat gratias illi qui dedit; et agendo gratias illi qui dedit, ab illo petat et quod nondum dedit. Non enim tu in accipiendo proficis, et ille in dando deficit. Quantumlibet capaces fauces, capacem ventrem afferas; fons vincit siti
Abbreviated transcription (Latin):
illis dictum est. Scientes quod tribulatio fidei
uestre pacientiam oꝑatur: pacientia aut̃ opusꝑ
fectum habeat. Quid addi potest ut opus ꝑfe¬
ctum habeat: amat. ardet. feruet. calcat omĩa
que delectent et transit. Senit ad asꝑa hor¬
renda. truculenda. minantia. calcat. frangit. &¬
dit auimam suam propt̃ me: inuitam eternã
inuemet eam. Sic amandus est amator iustici¬
ȩ: sic dmandus est amator inuisibilis pulchri¬

Expanded text:
tis; scientes quod probatio fidei vestrae patientiam operatur; patientia autem opus perfectum habet. Quid addi potest, ut opus perfectum habeat? Amat, ardet, fervet; calcat omnia quae delectant, et transit: venit ad aspera, horrenda, truculenta, minantia; calcat, frangit, et i animam suam amatinveniet eam . » Sic amandus est amator justitiae: sic amandus est amator invisibilis pulchri
Abbreviated transcription (Latin):
quid est que dico uobis intenebris dicite inlu¬
mine: Que dico et auditis. mente dicite pre¬
sumentes. Et quod in aure auditis predica
suꝑ tecta predicate : Domus ur̃e corpora ur̃a.
domus ur̃e. carnes ur̃e. ascende intertum: calca
mei plãgite quod eratis: ut quod nundum estiᷤᷤ
ẽẽ. possists. Hoc est quod loquor magnum est.
Et unde nobis magnum : Summum est. ꝑfectum
est. optimum ẽ. Vnde nobis : audite unde nob̾.
Omne datum optimum et omne douum ꝑfec¬
tum desur sum est descendens a patre luminũ.
apud quem non est transmutatio nec nom̃ti

Expanded text:
Quid est, quae dico vobis in tenebris, dicite in lumine? Quae dico et auditis mente, dicite praesumentes. Et quod in aure auditis, super tSuper tecta praedicate? Domus vestrae, corpora vestra; domus vestrae, carnes vestrae. Ascende in tectum, calca mei, plangite quod eratis, ut quod nondum estis, esse possitis. Hoc quod loquor magnum est. Et unde nobis magnum? Summum est, perfectum est, optimum est: unde nobis? Audite unde nobis: Omne datum optimum et omne donum perfectum desursum est, descendens a Patre luminum, apud quem n
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ĩ martires ꝑuenert̃: adeo que habet ecclesi¬
astica disciplina: quod fideles nouerunt. Cũ
martres eo loco recitantur ad altare dei. ubi
pro ipsis non oretur. Procetis autẽ comine¬
moratis defunctis oretur Imuria est enĩ
promartire orare: cuius nos debemus ora¬
tionib commendari. Certauit enĩ contra
peccatum usq ad sanguinem. Quib dam uͦ¬
ad hebreos dicit apłs. Nondũ enim. usq ad sa¬
ngumem pugnaftis aduersus peccatum cer¬
tantes. Si ergo illi nondum usq ad sangumẽ.¬
qui usq proculdubio aliqui usq ad sangui
Omne gaudium existimate fratres mei: cũ
intemptationes uarias in cideretis. ꝑfectis ĩa

Expanded text:
sancti martyres pervenerunt. Ideoque habet ecclesisancti martyres pervenerunt. Ideoque habet ecclesiastica disciplina, quod fideles noverunt, cum martyres eo loco recitantur ad altare Dei, ubi non pro ipsis oretur: pro caeteris autem commemoratis defunctis oratur. Injuria est enim, pro martyre orare, cujus nos debemus orationibus commendari. Certavit enim contra peccatum usque ad sanguinem. Quibusdam ad Hebraeos dicit Apostolus: Nondum enim usque ad sanguinem pugnastis, adversus peccatum certantes . Si ergo illi nondum usque ad sanguinem, procul dubio aliqui usque ad sanguinOmne gaudium existimate, fratres mei, cum in tentationes varias incideritis. Perfectis ja
Abbreviated transcription (Latin):
die iustificatione nr̃a q̃
nobis ẽ. adomino dõ nr̃o
sermio productus est: mini¬
strantib nob̾. donante illo audientib uob̾. Et
cum simus in hac uita onerati sarcina corru¬
ꝑtibilis carnis. non utiq sine peccato. quia si
dixerimus quia peccatum non habemus nos
ipsos seducimus. et ueritas in nobis non est:
iustificatos tam̃ nos eẽ. scdm̃ modum ꝑegrina¬
tionis nr̃e. uiuentes ex fide quousq fruamur
spetie: daruit quantum arbitror caritati ur̃e.
Incipitur ergo afide: ut ꝑueniatur ad spetiẽ.
llia curritur. patria queritur: in peregrina¬
tione dicit anima nr̃a. Qm̃ ante te est omne
desiderium meũ et gemitus meus a te non ẽ.
absconditus. Inpatria uero orandi nullus lo¬
cus erit: s tam̃ laudandi. Quare orandi locꝰ
nullus erit: quia nichil de est. Quod hic cre¬
ditur: ibi uidebitur Ꝙc hic speratur ibi te¬
nebitur: Quod hic petitur: ibi accipitur:
ꝑfectio tamen in hac uita nulla est. ad quam

Expanded text:
de justificatione nostra, quae nobis est a Domino Deo nostro, sermo productus est, ministrantibus nobis, donante illo, audientibus vobis. Et cum simus in hac vita onerati sarcina corruptibilis carnis, non utique sine peccato; quia si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos seducimus, et veritas in nobis non est : justificatos tamen nos esse secundum modum peregrinationis nostrae, viventes ex fide quousque fruamur specie, claruit, quantum arbitror, Charitati vestrae. Incipitur ergo a fide, ut perveniatur ad speciem: via curritur, patria quaeritur. In peregrinatione dicit anima nostra: Quoniam ante te est omne desiderium meum, et gemitus meus a te non est absconditus . In patria vero nullus orandi locus erit, sed tantum laudandi. Quare orandi locus nullus erit? Quia nihil deest. Quod hic creditur, ibi videtur; quod hic speratur, ibi tenetur; quod hic petitur, ibi accipitur. Perfectio tamen in hac vita nonnulla est, ad quam
Abbreviated transcription (Latin):
tunt᷑ pontifices baculis et anulis. Bacu
cat prelatorũ. qua subiectos regere de
ut ꝑ consolationẽ mites trahat. Anulus sacra¬
mentum fidei significat. quo sponsa xp̃i eccłia
subarrata ẽ: cuns custodes et pedagogi ep̃i
sunt et p̃lati. ꝓ signo ferentes hoc in testimo¬
niũ illi.

Expanded text:
tuntur pontifices baculis et annulis. Baculcat praelatorum, qua subjectos regere debut per consolationem mites trahat. Annulus sacramentum fidei significat, quo sponsa Christi Ecclesia subarrata est, cujus custodes et paedagogi episcopi sunt et praelati, pro signo ferentes hoc in testimonium illi.
Abbreviated transcription (Latin):
de uita pͥma. non sua s parentis sui. Noli ne¬
gare. confitere uenenum: ut poseas medica¬
mentum: Auter non sanatur. Aut ut quid
ei dicis ut credat  hoc enim respondetur.
aportante paruulum. Ad uerba aliena sant̃
quia ad factum alienum uulneratur Credit
in ihesum apm̃: fit interrogatio: Respondet᷑
Credit: ꝓ ñ loquente. prosilente: proflente. et
flendo quodamiodo ut subueniatur orante. te¬
spondetur et ualet. An etiam hoc serpens ille
pondetur et ualet: conspiratione quadam cõ¬
municat spiritus. Credit in altero: quia pec¬
cant in altero: An uero inuenit intã presen¬
tis scłi que parturiint infirmitas. et ñ inue¬
nit uitam futuri seculi quem parturiuit
heremo: ut omnis a serpente ꝑcussus intue¬
retur eraltatum et sanaretur: Adam pͥmus

Expanded text:
de vita prima, non sua, sed parentis sui primi. Noli negare; confitere venenum, ut poscas medicamentum: aliter non sanatur. Aut utquid ei dicis ut credat? Hoc enim respondetur a portante parvulum. Ad verba aliena sanatur, quia ad factum alienum vulneratur. Credit in Jesum Christum? fit interrogatio: respondetur, Credit. Pro non loquente, pro silente, pro flente, et flendo quodam modo ut subveniatur orante, respondetur, et valet. An etiam hoc serpens ille pondetur, et valet. Conspiratione quadam communicat spiritus; credit in altero, quia peccavit in altero. An vero invenit vitam praesentis saeculi, quem parturivit infirmitas; et non invenit vitam futuri saeculi, quem parturivit eremo, ut omnis a serpente percussus intueretur exaltatum, et sanaretur: s
Abbreviated transcription (Latin):
hoc prestabas. quare mecum rogabas : teneo
precantem. ꝯuinco laborantem Simul ergo
audiamus dicentem: Sente adme om̃s
ueniamus. Quid est ueniamus: credẽdo pro¬
ficiamus: gratias agendo accipiamus. ꝑ se¬
uerando ꝑueniamus:. Ueniamus ad eum qui
dicit. Uenite adme omnes qui laboratis et¬
honerati estis. et tu laboras: et ego laboro:
Illum audiamus. ad ͤum ueniamus. Int̃ nos
quare lqtigamus: ambo audiamus: quia am¬
bo laboramus: Quare int̾ nos litigamus : An
ut medicum uocantem non audiamus : o in¬
felir infirmitas: Ad se uocat medicum. et li¬
tib eccupatur egrotus : uide quid dicat uocan¬
do. Uenite ad me omnes qui laboratis. U labo¬
tis. nisi subsareinis peccatoꝵ : nisi sub uigo ma¬
le dñe inquitatis: Uenite ergo ad me omnes
qui laborati estis et honerati: et ego uos reficiã.
ego qui feci refitiam. ego inquit uos reficiam
quia sine me nichil potestis facere: quomodo uo¬

Expanded text:
hoc praestabas, quare mecum rogabas? Teneo hoc praestabas, quare mecum rogabas? Teneo precantem, teneo invocantem, convinco laborantem: simul ergo audiamus dicentem, Venite ad me, omnes veniamus. Quid est, Veniamus? Credendo proficiamus, gratias agendo accedamus, perseverando perveniamus. Veniamus ad eum qui dicit, Venite ad me, omnes qui laboratis. Et tu laboras, et ego laboro: illum audiamus, ad illum veniamus, inter nos quare litigamus? Ambo audiamus, quia ambo laboramus: quare inter nos litigamus? an ut medicum vocantem non audiamus? O infelix infirmitas! ad se vocat medicus, et litibus occupatur aegrotus. Vide quid dicat vocando: Venite ad me, omnes qui laboratis. Ubi laboratis, nisi sub sarcinis peccatorum, nisi sub jugo malae dominae iniquitatis? Venite ergo ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego vos reficiam. Ego qui feci, reficiam. Ego, inquit, vos reficiam: quia sine me nihil potestis facere .
Abbreviated transcription (Latin):
solum nonago: s nec agere consentio Non
solum foris per carnem. non ꝑ petro: s nec
ipsa mentez Sequor rebellantem. consentio
repugnanti. Cedo luctanti. non facio. Ecce ñ
dominatur mei omnis iniquitas: Ita est. Uer̃
est Gratias age sita est ei qui tibi donauit
ut ita sit. Noli tibi hoc arrogare ne ꝑdas ꝗ. ac¬
cepisti: et incipias frustra ygare: Nontimes
ds̃ suꝑbis resistit. humilib autem dat gram:¬
ergo tu tibi prestas ut non dominenir tibi ini
quitas : si uera est ista tua presumptio: uana
est nr̃a oratio. ubi dicimus dõ. non dominet᷑
michi omnis iniquitas: Cantasti uerba ista ho¬
die: an non hic eras ꝗͣ do omnes dicebamus:
Gressus meos dirige scdm̃ uerbum tuum. et ñ
dominetur mei omnis inquitas: hic eras can¬
tasti uerba ista puto te non negaturum. Ergo
cantasti inpopulo dei et rogasti dm̃ dicens:
Gressus meos dirige scdm̃ uerbum tuum: et
non dominetur michi omnis iniquitas: Si tͥ

Expanded text:
solum non ago, sed nec agere consentio; non solum non ago, sed nec agere consentio; non solum foris per carnem non perpetro, sed nec ipsa mente sequor rebellantem. Consentio repugnanti, cedo luctanti? Non facio. Ecce non dominatur mihi omnis iniquitas. Ita est, verum est. CAPUT VI. Gratias age, si ita est, ei qui tibi donavit ut ita sit. Noli tibi hoc arrogare, ne perdas quod accepisti, et incipias frustra rogare. Non times, Deus superbis resistit, humilibus autem dat graErgo tu tibi praestas, ut non dominetur tibi omnis iniquitas? Si vera est tua ista praesumptio, vana est nostra oratio, ubi dicimus Deo, Non dominetur mihi omnis iniquitas. Cantasti verba ista hodie, an non? Hic eras, quando omnes dicebamus, Gressus meos dirige secundum verbum tuum, et ne dominetur mihi omnis iniquitas? Hic eras, cantasti verba ista, puto te non negaturum. Ergo cantasti in populo Dei, et rogasti Deum, dicens, Gressus meos dirige secundum verbum tuum, et ne dominetur mihi omnis iniquitas. Si tibi
Abbreviated transcription (Latin):
quitas dominetur: Nec exhibeatis menbra
ur̃a arma iniquitatis pecc̃o. N fiant m̃bͣ
tua arma inquitatis. et non dominetur
tibi omnis iniquitas: s etiam hoc ut non
fiant menbra aua arma iniquitatis: Non¬
quid tu tibi prestas uirib tus: hoc ipsum
inquam. hoc ipsum ꝗ. non fiant menbra tua
tins. indesideriis illicitis. s non regnat. quomͦ
regnat qui arma non habet : pars tua. caro
tua. ꝯcupiscentia carnis tue: langore rebellat
aduersus te: langor iste tirannus est. Si ius te
tiranni ẽẽ. uictorem: xp̃m inuoca inperato¬
rem: Nam scio quid michi eras dicturus. uł¬
quid apud te ipsum modi dicas. quisquis talis
hic es et au disti me: scio quid tͥ intus loqͣtur
iniquitas: Adhuc enim subiugo inquitatis es:
quando non agnoscis precium redemptoris.
Scio quid dicas tibi. ecce ꝯcupiscentia mea ad¬
uersus spm̃ meum: Concupiscit ad ulterium:
s non ꝯsentio. non annuo. uon decerno Non

Expanded text:
quitas dominetur. Nec exhibeatis membra quitas dominetur. Nec exhibeatis membra vestra arma iniquitatis peccato . Non fiant membra tua arma iniquitatis, et non dominetur tibi omnis iniquitas. Sed etiam hoc, ut non fiant membra tua arma iniquitatis, numquid tu tibi viribus tuis praestas? Hoc ipsum, inquam, hoc ipsum quod non fiant membra tua tuis, in desideriis illicitis, sed non regnat. Quomodo regnat, qui arma non habet? Pars tua, caro tua, concupiscentia carnis tuae languore rebellat adversus te. Languor iste tyrannus est: si vis te tyranni esse victorem, Christum invoca imperatoremquid apud te ipsum modo dicas. Quisquis talis hic es, et audis me, scio quid tibi intus loquatur iniquitas. Adhuc enim sub jugo es iniquitatis, quando non agnoscis pretium Redemptoris. Scio quid tibi dicas. Ecce concupiscit caro mea adversus spiritum meum, concupiscit adulterium; sed non consentio, non annuo, non decerno: non
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas. ħ est xpͣianȩ fidei fundamentum:
llnus et unus: Unus homo ꝑquem ruma:
alius homo ꝑ quẽ structura. ꝑ illum ruma:
ꝑ hunc structura. Cecidit qui non mansit:
erigit qui non cecidit: Ruit ille quia dimi¬
sit manentem: manens ille descendit adiacen¬
tem Si ergo concupiscit caro aduersus sp̃m.
ut in hoc ipso non quod uis agas. quia uis
ut non concupiscat et non potes. tene saltim
ingratia dei uoluntatem. et in eius aduito¬
rio ꝑsuera.z Dic ei quod cantasti Gressus me¬
os dirige scdm̃ eloquium tuum: et non do¬
minetur mei omnis inquitas: Quid est
ne dominetur michi omnis inquitas : apłm¬
audi Non regnet peccatum inur̃o mortali
corpore: quid est regnet : adobediendum de¬
sideriis eius: Non dix̃. noli hab̾e desideria
mala: Quomodo enim in hac carne morta
Illud ergo fac. Non regnet peccatum in ur̃o
mortali corpore. adobediendum desideriis eiꝰ
& si sunt desiderra. non eis obediatur: ne ini¬

Expanded text:
veritas, hoc est christianae fidei fundamentum. veritas, hoc est christianae fidei fundamentum. Unus et unus: unus homo per quem ruina, alius homo per quem structura; per illum ruina, per hunc structura. Cecidit qui non mansit, erigit qui non cecidit. Ruit ille quia dimisit manentem, manens ille descendit ad jacenteut in hoc ipso non quod vis agas, quia vis ut non concupiscat, et non potes; tene saltem in gratia Domini voluntatem, et in ejus adjutorio persevera: dic ei quod cantasti, Gressus meos dirige secundum verbum tuum, et ne dominetur mihi omnis iniquitas. Quid est, ne dominetur mihi omnis iniquitas? CAPum: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore. Quid est, Non regnet? Ad obediendum desideriis ejus. Non dixit, Noli habere desideria mala. Quomodo enim in hac carne mortalIllud ergo fac, Non regnet peccatum in vestro mortali corpore ad obediendum desideriis ejus. Etsi sunt desideria, non eis obediatur, ne ini
Abbreviated transcription (Latin):
inuicem aduersantur: ut non ea que uultis
faciatis: Inde et istez Non quod uolo ago,
Concupiscit enum caro aduersus spm̃: nolo¬
ut concupiscat: Promagno habeo: si non ꝯsen¬
tiam Opto tam̃ ut caream. Ergo non qͦd
uolo ago: olo enim ut non concupiscat. ca¬
ro aduersus sp̃m: et nonpossum. hoc est qͦd di¬
maris: ingte medico: quid calummaris in¬
firmo : sinẽ me ut medicum iogem. Redi¬
me me acalumiuis hominum. ⁊ eustodibo
legem tuam. Custodibo ꝑ redemptionem tuã
non ꝑ potestatem meamꝰ: Idõ michi sanita¬
tem quam nondum habeo ñ arrogo: quia
medicum rogo. Tu autem nature defensor.
qđ utinam esses: ñ quasi sane drfensionem
falsam adhiberes. s ꝓnondum fana medicũ
rogares. Nunc uero tu nature defensor uel
potius oppugnator. dum quasi de natura sa¬
na laudas creatorem: excludis a languida
saluatorem. Qui creauit sanet. Ruentem ꝑ
se ipsam: la̾uat ꝑ seipsum. Ipsa fides est. ipsa

Expanded text:
invicem adversantur, ut non ea quae vultis invicem adversantur, ut non ea quae vultis faciatis . Inde et iste, Non quod volo ago. Concupiscit enim caro adversus spiritum, et nolo concupiscat: pro magno habeo si non consentiam, opto tamen ut caream. Ergo, Non quod volo ago. Volo enim ut non concupiscat caro adversus spiritum, et non possum: hoc est quod diniaris? Ingrate medico, quid calumniaris infirmo? Sine ut medicum regem. Redime me a calumniis hominum, et custodibo legem tuam . Custodibo per redemptionem tuam, non per potestatem meam. Ideo mihi sanitatem, quam nondum habeo, non arrogo; quia medicum rogo. Tu autem naturae defensor; quod utinam esses, non quasi sanae defensionem falsam adhiberes, sed pro nondum sana medicum rogares: nunc vero tu naturae defensor, vel potius oppugnator, dum quasi de natura sana laudas Creatorem, excludis a languida Salvatorem. Qui creavit, sanat; ruentem per se ipsam, levat per se ipsum. Ipsa fides est, ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
uo non cõsentio: nolo hab̾e cum quo litigem.
Multo est michi obtabilius inimicum non
habere: quam uincere. Neq enim illud ipsũ
quod caro concupiscit aduersus spm̃ non est
meum. aut uero ex ꝯtraria natura conpactus
sum. et illud meum est et quod ei nonconsen¬
tio ineum: est: pars aliquantum lib̾a tesistit
reliquis seruitutib totum fanum sit uolo. qr
totus sum Ergo uolo ut ame caro mea tamꝗͣ.
extranea in eternum separetur: s ut mecũ
tota sancetur. Sihoc tu non ius: nescio quid
decarne sentias: Arbitror te putare quod ne
scio: unde sit quasi de gente contraria. Falsũ
est. hereticum est. blasphemzum est mentis
et caruis: Unus est artifex: Ipse qu̾ando ho¬
minem creauit. utrumq fecit. utrumq cõ¬
iunrit sarnem amme subdidit. animam
sibi. Si semper illa staret sub domino suo. sẽꝑ
et ista obediret. domine sue: Noli ergo mira¬
ri. si ea que de seruit suꝑiorem. penas pati¬

Expanded text:
no, non consentio; nolo habere cum quo litigem. no, non consentio; nolo habere cum quo litigem. Multo est mihi optabilius, inimicum non habere, quam vincere. Neque enim illud ipsum quod caro concupiscit adversus spiritum, non est meum: aut vero ex contraria natura compactus sum? Et illud meum est, et quod ei non consentio, meum est. Pars aliquantum libera, resistit reliquiis servitutis. Totum sanum sit volo, quia totus sum ego. Nolo ut a me caro mea, tanquam extranea, in aeternum separetur, sed ut mecum tota sanetur. Si hoc tu non vis, nescio quid de carne sentias: arbitror te putare nescio quid unde sit, quasi de gente contraria. Falsum est, haereticum est, blasphemum est: mentis et carnis unus est artifex. Ipse quando hominem creavit, utrumque fecit, utrumque conjunxit: carnem animae subdidit, animam sibi. Si semper illa staret sub Domino suo, semper et ista obediret dominae suae. Noli ergo mirari si ea quae deseruit superiorem, poenas pati