comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
generis illocutus dcceperat insestationibus. &a prauorum homi¬
num improbitatibus cius meritis & intercessinibus liberabimur :
empore hludo uuici imperatoris xxuii
duo fratres franci forestarii eius inuascrunt pirtem de sil¬
ua quam in saltu uosagae ut supra ostendimus sc̃sremigius inu
ta sua p̃tio comparauerit intrafines eius. dicentes quod plus ꝑtint¬
r& ipsa silua adfiscum imperatoris quam ad partem sc̃i remi¬
gu Contra dicentibus autem hominibus de potestate remensis
ecđae unus eorum alter cando uenit ad porcos suos quos in ean¬
dem siluam ad pastionem miserat. interquos lupum inuenit : Qũ e
ascendens equum uelociter est in secutus: Et uolens eum ꝑcute¬
re. equo expauescente conlisit caput adunum fustem deipsa
silua. ita ut cele brum illius interram defluxerit. & mortuus
est: Prater uero concite ꝑgens in partem alteram. ꝑuenit ad

Expanded text:
generis allocutus deceperat , infestinationibus, et a pravorum homigeneris allocutus deceperat , infestinationibus, et a pravorum hominum improbitatibus, ejus meritis et intercessionibus liberabimur. LXIX. Tempore Ludovici imperatoris, duo fratres Franci forestarii ejus, invaserunt partem de silva, quam in saltu Vosagi, ut supra ostendimus, sanctus Remigius in vita sua pretio comparaverat, intra fines, dicentes quod plus pertineret silva illa ad fiscum imperatoris, quam ad partem sancti Remigii. Contradicentibus autem hominibus de potestate Rhemensis ecclesiae unus eorum altercando venit ad porcos suos, quos in eamdem silvam ad pastionem miserat, inter quos lupum invenit. Quem, ascendens equum, velociter est insecutus, et volens eum percutere, equo expavescente, conlisit caput ad unum fustem de ipsa silva, ita ut cerebrum illius in terram defluxerit, et mortuus est. Frater vero eius concite pergens in partem alteram, per venit ad
Abbreviated transcription (Latin):
heiulantes animalia scđm genussuum cum marimo sonitu & strepitu
ita coeperunt uersus roseum fugere. ac si marima multitudo in¬
sequentium cum flagellis ꝑsequereur : Quod uidentes& iudien¬
tes fiscalini nimio terrore ꝓculsi non putauerunt se ud una ho¬
ra uiuer posse : Vnde correti a prac sumptiont sui ib afflicti¬
one pauperis sci remigii adeo cessiucrunt ut in post modum
sua isdem pauꝑ homo pacifice. &sine inquieudine possederit:
Et qm̃ iuxta fluuium saram in loco lutoso minebat maximã
molestiam insuis habitaculis a serpentib: sustinebat : Quia cci¬
piens puluerẽ quẽ depauimento cołae sc̃i remigu colligens
sccũ daeulit. ꝑsua habitacula sparsit. & postea serpens in eis locis in
quibus puluis sparsus fuerait non apparuit : Quibus ostensis mi¬
riculis certo indicio colligere possumus qua si non hȩsitantes infi¬
de intribulationibus nostris. iuxilium sc̃i remigii ex corde p&ie¬
rimus. & ab angłorum satanȩ qui inserpente matrem hum ini

Expanded text:
heiulantes animalia secundum genus suum cum maximo sonitu et strepitu ita coeperunt versus Rosetum fugere, acsi maxima multitudo insequentium eos cum flagellis persequeretur. Quod videntes et audientes fiscalini, nimio terrore perculsi non putaverunt, se vel una hora vivere posse. Unde correcti a presumptione sua, ab afflictione pauperis sancti Remigii adeo cessaverunt, ut in postmodum sua isdem pauper homo pacifice et sine inquietudine possederit. Et quoniam iuxta fluvium Saram in loco lutoso manebat, maximam molestiam in suis habitaculis a serpentibus sustinebat. Qui accipiens pulverem, quem de pavimento aecclesiae sancti Remigii colligens secum detulit, per sua habitacula sparsit, et postea serpens in eis locis, iquibus pulvis sparsus fuerat, non apparuit. Quibus ostensis miraculis, certo indicio colligere possumus, quia si non haesitantes in fide, in tribulationibus nostris auxilium sancti Remigii ex corde petierimus, et ab angelorum Satane, qui in serpente matrem humani
Abbreviated transcription (Latin):
ingemuit & in credibiliter in flando intumuit. sicq medius
screpuit & mortuus est : Quibus auditis diuinam in nobis uindic¬
tam ꝑcimescentes. blasphemiam indm̃ & scõs eius magnopere
caueamus : Studentes ne cccłasticam familiam crudeliter
tractemus & ne contra mala proximi ꝑtrahamur adraeributi¬
onem mali uel adliuorem odii nead tẽptamenta diabolise¬
ducamur ad delectationem uel consensionem peccandi. ne
contra flagella sũmi opificis proruamus in excessũ murmu

Expanded text:
ingemuit et incredibiliter inflando intumuit, sicque medius ingemuit et incredibiliter inflando intumuit, sicque medius crepuit et mortuus est. Quibus auditis, divinam in nobis vindictam pertimescentes, blasphemiam in Deum et sanctos eius magnopere caveamus, studentes, ne aecclesiasticam familiam crudeliter tractemus, et ne contra mala proximi pertrahamur ad retributionem mali vel ad livorem odii, ne ad temptamenta diaboli seducamur ad delectationem vel consensionem peccandi, ne contra flagella summi opificis proruamus in excessum munnu
Abbreviated transcription (Latin):
& sc̃orum miracula ꝑ contẽptũ peccantibus iusto uidicio subtrah¬
uncur sicut seriptum est nequando conuertantur &e sanẽ eos.
quatinus plenius obruantur suppliciis qui nunc gaudent &iam
in delictis : Verum tamen hic sõs imitator dñi sui qui non om̃ia
uindicat ut eius ostendatur patientia. nec omĩa inulta dimit¬
tit ut cius ꝓb&ur prouidentia. lic& non tam frequenter exerat
in ꝑniciosos uindictã nonusq quaque in ulta nostris temporib
deserit prȩsũptorum piacula : Namblitgarius quidam nuꝑ ma¬
sũdethesauro eccłȩ in uilla teno ilo prȩtio apud bernehar¬
dum custodem obtinuit: Vnde famulos scĩ remigu cum flagel¬
lis eiecit conclamantibus eis som̃ remigium ut eo sadiuuar&.
quibusidem blit garius cum inrisione respondit: Modo pare¬
bit qualiter uossc̃s remigius adiuuabit : Videte quo modo in ac¬
utorium urm uenit : Et interhaec uerbi cũ maximo clamore

Expanded text:
et sanctorum miracula per contemptum peccantibus iusto iudicio subtrahet sanctorum miracula per contemptum peccantibus iusto iudicio subtrahuntur, sicut scriptum est: Na quando convertantur, et sanem cos; quatinus plenius obruantur suppliciis, qui nunc gaudent etiam in delictis. Veruntamen hic sanctus imitator Domini sui, qui non omnia vindicat, ut eius ostendatur patientia, nec omnia multa dimittit, ut eius probetur providentia, licet non tam frequenter exerat in pernitiosos vindictam, non usquequaque inulta nostris temporibus deserit presumtorum piacula. Nam Blitgarius quidam nuper mansum de thesauro aecclesiae in villa Tenoilo pretio apud Bernehardum custodem obtinuit, unde famulos sancti Remigii cum flagellis eiecit, conclamantibus eis sanctum Remigium, ut eos adiuvaret. Quibus isdem Blitgarius cum inrisione respondit: 'Modo parebit, qualiter vos sanctus Remigius adiuvabit; videte, quomodo in adiutorium vestrum venit'. Et inter haec verba cum maximo clamore
Abbreviated transcription (Latin):
deuotior dedit. quamq: ego ȩccłae dominȩ meae scãe dĩ
genecricis donaui & flagellauit eum satis duriter. itut
postea liuores incorpore eius parerent : Etcum disparuit bea¬
tus remigius pippinus surrexit. ac correptus ualida febre quan¬
tius ab ipsa uilla recessit: Dequa febre non paruo tem
borauit: Et de inceps princeps regni usqu id moderna tẽpori ibi
suae oppresso res nonuindicat. sicut praccedentibus temporibus
egerat. usurpantes psalmi uersum : Signa in quit᷑ non uidemus. iio
non est ꝓpheca & nos non cognosc& amplius: Sed nonhine caubia¬
dum uerum dolendum atq timendum est quia in plaur nr̃is quod
p̃ dictum est anciquis temporibus: Scriptum est enim in apocalypsi:
Pastus est sol ut saccus cilicinus: In extremo quippe nr̃o tempo¬
re solquasi cilicinus saccus ostenditur. quia fulgens uita praedi¬
cantium ante reproborum oculos aspera &despecta probatur.

Expanded text:
devotior dedit, quamque ego aecclesiae dominae meae, sanctae Dei devotior dedit, quamque ego aecclesiae dominae meae, sanctae Dei genetricis, donavi?' Et flagellavit eum satis duriter, ita ut postea livores in corpore eius parerent. Et cum disparuit beatus Remigius, Pippinus surrexit, ac correptus valida febre, quantotius ab ipsa villa recessit; de qua febre non parvo tempore laboravit. Et deinceps princeps regni usque ad moderna tempora ibi suae oppressores non vindicat, sicut praecedentibus temporibus egerat, usurpantes psalmi versum: Signa, inquiunt, non videmus, iam non ext propheta, et nos non cognoscet amplius. Sed non hinc causandum, verum dolendum atque timendum est, quia impletur nostris, quod predictum est antiquis temporibus; scriptum est enim in apocalypsi: Factus est sol, ut saccus cilicinus. In extremo quippe nostro tempore sol quasi cilicinus saccus ostenditur, quia fulgens vita predicantium ante reproborum oculos aspera et despecta probatur,
Abbreviated transcription (Latin):
reur. sed nullo modo moueri potuit : Suꝑueniente autem noctt &
ꝑnoctantibus fratrib: in ymnis ecanticis multis accensis luminari¬
manibus positum in fossa criptae rero altare factae Tintaq cui¬
gilantes odoris suauitate repl&ei sunt : om̃s quiad fuerunt ut huma¬
na lingua hoc effari non ualeat. & sic ꝑ totam diem & incristina. ip¬
se ordo in eadem ȩcđa ꝑ seuerauit : Ipsaque die trans lationis eius
cum diuinis laudibus sumptȩ sunt reliquie a corpore illius. de
capillis uidelic& eius & tasula actunica ipsius. & in uolu. tum est
irpus illius integrum sed ex siocatum debrandeo rubta
sudeniq: temporis pippinus rexkaroli magni pater. uolens epis¬
copii laudunensis uillam qua easiniacus dicitur accipere qua¬
si subcensu. sicut aealias quasdam fecerat. uenit in ea manere ⁊
uibi cum dormir&. uenitad eum sc̃s remigius dicens: Tuquid
hic facis& Quare intrasti inhanc uillam quam mihi homotẽ

Expanded text:
retur; sed nullo modo moveri potuit. Superveniente autem nocte et retur; sed nullo modo moveri potuit. Superveniente autem nocte et pernoctantibus fratribus in ymnis et canticis, multis accensis luminarimanibus positum in fossa cripte retro altare facte; tantaque evigilantes odoris suavitate repleti sunt omnes qui adfuerunt, ut humana lingua hoc effari non valeat, et sic per totam diem et in crastina ipse odor in eadem aecclesia perseveravit. Ipsaque die translationis eius cum divinis laudibus sumpte sunt reliquiae a corpore illius, de capillis videlicet eius et casula ac tunica ipsius, et involutum est corpus illius integrum, sed exsiccatum, de brandeo rubeo. Processu denique temporis Pippinus rex, Karoli Magni pater, volens episcopii Laudunensis villam que Anisiacus dicitur accipere quasi sub censu, sicut et alias quasdam fecerat, venit in ea manere. Ubi cum dormiret, venit ad eum sanctus Remigius, dicens: 'Tu, quid hic facis? Quare intrasti in hanc villam, quam mihi homo te
Abbreviated transcription (Latin):
us putantes illum esse amentem : Perueniens autem cum eode
carro inpracũ suum in quo pastores pascentes diuersi generis
animilia defisco ros&o inuenit : Et inuocato sc̃o remigio ut eum
contra oppressores suos adiuuar&e. coeperunt boues &uaccȩ
cũ maximis mugitibus inuicem se cornibus impetere. hircihir¬
cos caprȩ capras cornibus impugnare. porci cum porcis conflige¬
re ueruites uero cum ueruicibus se conlidere. pastoresse fustib
apugnis mutuo ꝑcutere : Et leuato maximo turbine. pastores
Nam bomno ille lic&e dariiussi se munera ostendit sc̃sdñi seilla non
epulto siquidem ut prȩdicimus corpore bcati remigii in eocła
scĩ cristofori cũ multa & stupenda miracula in cadem ecctip
eripurero altare inqua transferr&ur corpus sc̃issimum effosum
est deloco inquo erat. ut in fossam factim in memorati cripta de porta¬

Expanded text:
us, putantes illum esse amentem. Perveniens autem cum eodem us, putantes illum esse amentem. Perveniens autem cum eodem carro in pratum suum, in quo pastores pascentes diversi generis animalia de fisco Roseto invenit, et invocato sancto Remigio, ut eum contra oppressores suos adiuvaret, ceperunt boves et vaccae cum maximis mugitibus invicem se cornibus impetere, hirci hircos, caprae capras cornibus impugnare, porci cum porcis confligere, vervices vero cum vervicibus se conlidere, pastores se fustibus et pugnis mutuo percutere. Et levato maximo turbine, pastores Nam homo ille licet dari iussisset munera, ostendit sanctus Domini, se illa non uas. 25. Sepulto siquidem, ut prediximus, corpore beati Remigii in aecclesia sancti Cristofori, cum multa et stupenda miracula in eadem aecclesia per . Et facta cripta retro altare, in qua transferretur corpus sanctissimum, effossum est de loco, in quo erat, ut in fossam factam in memorata cripta depone
Abbreviated transcription (Latin):
uslitiim apud regios ministeriales paeut. quam obtinere non
potuit : Tandem inuenit sibi salubre consilium: Nam coxit car
nes panes. & iccepit ceruisam inuasculis pro ut potuit: Quie
om̃ui inuase quod uulgo benna dicitur collocauit. &e carro suꝑ¬
posuit sicq iunctis bubus cumcindeli in minu adbasilicam
sc̃i remigii properauit : Quo ꝑueniens. de pane atarnt accer¬
uis i matriculirios pauit cindelim ad sepulchrum scĩ posuit.
&tius auxilium contra opprimentes cͥ fiscalinos expetut Pulue¬
rem quoq de pauimento ȩccłȩ quantum ualuit collegit. & in
panno ligauit. ac in predictim bennam misit. & desuꝑ linteum
sicut supra corpus mortui affectiri sole composuit. & cum cirro
suo ad propria remeauit : Quicumq autem de obuiantibus cum
interrogabant quid in illo carro ducer&e. respondebat
se scmremigium ducere : Etad miribantur om̃s indicto &e facto illi¬

Expanded text:
iusticiam apud regios ministeriales peciit, quam obtinere non iusticiam apud regios ministeriales peciit, quam obtinere non potuit. Tandem invenit sibi salubre consilium. Nam coxit panes et carnes et accepit cervisam in vasculis, prout potuit; quae omnia in vase quod vulgo benna dicitur collocavit et carro superposuit, sicque iunctis bubus, cum candela in manu ad basilicam sancti Remigii properavit. Quo perveniens, de pane et carne ac cervisa matricularios pavit, candelam ad sepulchrum sancti posuit et eius auxilium contra opprimentes se fiscalinos expeciit. Pulverem quoque de pavimento aecclesiae, quantum valuit, collegit et in panno ligavit ac in predictam bennam misit et desuper linteum, sicut supra corpus mortui affectari solet, composuit et cum carro suo ad propria remeavit. Quicumque autem de obviantibus eum interrogabant, quid in illo carro duceret, respondebat , se sanctum Remigium ducere; et admirabantur omnes in dicto et facto illi
Abbreviated transcription (Latin):
sepul ohrum. congruum huius causȩ flagitare remedium: Ac¬
censis cȩreis. lichnisque non paucis. ymnis psalmisq: caelestibus
ꝑ totam excubat noctem: Mane autem facto . quid ad huc prȩca¬
tui desit. intractatu rimatur: Reppererunt & enim reuelante
um̃ suum mirifi cariapud homines uoluit. que mapud se
mirificatum habebat. qualiter oratione praemissa adhuc maiori
propugnaculo urbis propugnacula munirentur: Assumpta igit᷑¬
non mansit. sicut nec incodiciico uelluliaco. nisi ludo uincus rexger¬
minue quando suꝑfratrem suum Karolum regnum euis inuusitu
inlulia comansit . & inde crastina turpiter anteipsũ fratrẽ suũ fugi¬
ensuix euasit : xxui.
rã aetite colonus quidam uillae remensis episcopii quie blũ¬
bea fontana dicitur. manebat iuxta fiscum regium. quiro sceus
uocatur : Etnec peculium nec messem uel pratum propter
fisc ilinorum infestationem quiete habere ualedut: Unde sepȩ

Expanded text:
d sancti sepulchrum, congruum huius causae flagitare remedium. Acd sancti sepulchrum, congruum huius causae flagitare remedium. Accensis cereis lichnisque non paucis, ymnis psalmisque caelestibus per totam excubat noctem. Mane autem facto, quid adhuc precatui desit, in tractatu rimatur; reppererunt etenim, revelante Deo, qui sanctum suum mirificari apud homines voluit, quem apud se mirificatum habebat, qualiter, oratione premissa, adhuc maiori propugnaculo urbis propugnacula munirentur. Assumpta igitnon mansit, sicut nec in Codiciaco vel Luliaco, nisi Hludowicus rex Germaniae, quando super fratrem suum Karolum regnum eius invasit, in Luliaco mansit, et inde in crastina turpiter ante ipsum fratrem suum fugiens, vix evasit. 26. ra aetate colonus quidam ville Remensis episcopii quae Plumbeafontana dicitur manebat iuxta fiscum regium qui Rosetus vocatur et nec pe culium nec messem vel pratum propter fiscalinorum infestationem quiete habere valebat. Unde sepe
Abbreviated transcription (Latin):
e mno utrinon potuit: Proposuerunt ut ferraeur ad aeccłam sc̃o¬
rum sictiae simeu ae nec sic moueri potuit : Tandem coacti qm
punua ee desi ola enit inhonore beati martyris cristofori seđ
runt ut dñs declarare si in eadem ȩoclesiola uellae illud corpus
scĩssimũ poni : Et sic tanta facilitate motum est feretrum. ut nul
lumonus portantes sentirent: Sepultum est autem illud uenera¬
bile corpus in eadem ecclesiola in loco ubialtire est inhonort
scãe genouefȩ. quae familia rissima excitit beato remigio: Quod
manifestum est actum fuisse diuina dispositione atq: ipsius uolun¬
eate . ut sicut ressuo: nomine adquisitȩ uixta sacras leges epis copi¬
o ȩcłae remensis erant unitȩ: ita &que ipsius meritis erant de
caeero adquirendae. remensis a ecđȩ ineuius ucer&e territorio
unir&ur: Post cuius obitum cumlues inguinaria populũ primae
gemaniȩ deuastarae. & om̃sremensis prouinciȩ in colȩ huius
lis terrerentus auditu. concurrit remensium populus.

Expanded text:
et moveri non potuit. Proposuerunt, ut ferretur ad ecclesiam sanctorum Sixti et Sinicii, et nec sic moveri potuit: tandem coacti, quoniam parva ecclesiola erat, in honore beati martyris Christophori, sed runt ut Dominus declararet si in eadem ecclesia vellet illud corpus sanctissimum poni. Et sic tanta facillum onus portantes sentirent. Sepultum est autem illud venerabile corpus in eadem aecclesiola, in loco, ubi altare est in honore sanctae Genovefae, quae familiarissima extitit beato Bemigio. Quod manifestum est actum fuisse divina dispositione atque ipsius voluntate, ut, sicut res suo nomine adquisite iuxta sacras leges episcopio aecclesiae Remensis erant unitae, ita et que ipsius meritis erant de cetero adquirende, Remensi aecclesiae, in cuius iaceret territorio, unirentur. Post cuius obitum cum lues inguinaria populum primae Germaniae devastaret, et omnes Remensis provinciae incole huius cladis terrerentur auditu, concurrit Remensium populus a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑhunc sõm suum operari dignatus est. gemitus & suspiria
illius exaudiens quibus dicebit. quando ueniam & parebo
ante faciem dĩ . satiabor dum mani festabit᷑ gloria eius. re¬
uelauit ei dñs consolans illum inminere diem obitus sui:
adere sođm sacros canones testamentum rerũ suar
condidit. adhereditatem illam festinans dequa ꝓpheta dicit
Cum dederit dilectis suis somnum. haec est hereditas dñi ⁊
Om̃is qui dormit in morte. ꝑdit hereditatem : Sed cum dede¬
rit dilectis suis somnum. haec est hereditas dñi. quia electi dĩ
st quam ꝑuenerint ad mortem. tunc inueniunt her
sicut sc̃s remigius terrenam derclinquens hereditatem. ac¬
oepit ac ternam. quia oliua fructifera ꝑ lucida miseri cordiae
opera extitit indomo uidelic& eccła dĩ. unde sperauit iure
in misericordia dĩ sui ueraciter dicens Fuerunt mihi lacri¬
me meae panesdie ac nocte. quia sicut corpus satiatur de

Expanded text:
inus per hunc sanctum suum operari dignatus est, gemitus et suspiria inus per hunc sanctum suum operari dignatus est, gemitus et suspiria illius exaudiens, quibus dicebat: 'Quando veniam et parebo ante faciem Dei? Satiabor, dum manifestabitur gloria eius', revelavit ei Dominus, consolans illum, imminere diem obitus sui. Qua de re secundum sacros canones testcondidit, ad haereditatem illam festinans, de qua Propheta dicit: Cum dederit dilectis suis somnum, haec est haereditas Domini . Omnis qui dormit in morte, perdit haereditatem. Sed cum dederit dilectis suis somnum, haec est haereditas Domini, quia electi Dei postquam pervenerint ad mortem, tunc inveniunt haereditatem. Sic sanctus Remigius terrenam derelinquens haereditatem, accepit aeternam, quia oliva fructifera per lucida misericordiae opera exstitit in domo, videlicet Ecclesia Dei. Unde speravit jure in misericordia Dei sui, veraciter dicens: Fuerunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte ; quia sicu
Abbreviated transcription (Latin):
tionem ac sacre cõmunionis largitionẽ uale faciens & dans
pacem filiis suis. post quam ꝑuiginti & duos annos in clericali
ordine inepisco patu uero septuaginta quattuor continen¬
tissime a creligiosissime fidelisseruus & prudens dño mi
tua tecum sit in ꝑditione : Qui enim non ait ẽ sed sit nonin¬
dicatiuo sed optatiuo modo sehaeo dixisse signauit : Hino heli¬
uis duobus qrunqua genarus ad sc ut nientibus ducit : S pomo
utrorumq sententia quanta ueritatis ratione conualut:
terminus causȩ monstrauit: Nam aesimonaeterna ꝑditi¬
corsunensit . &duos quinquagenarios desuꝑueniens flimã
consumpsit : Cirtus ergo subsequens testificatur qui men¬
te maledictionis sententia promitur : Cum enim & maledi¬
centis in nocentia ꝑman&e et camenꝰ cum qui maledicitur
usque ad interitum maledictio absorb& exutriusq partis
fine colligitur . quia abono& intimo uidice inreum sententi
a sumpta iaculatur xxiii.

Expanded text:
tionem ac sacre communionis largitionem valefaciens et dans tionem ac sacre communionis largitionem valefaciens et dans pacem filiis suis, postquam per viginti et duos annos in clericali ordine, in episcopatu vero septuaginta quattuor continentissime ac religiosissime fidelis servus et prudens Domitua tecum sit in perditione . » Qui enim non ait, est, sed sit, non indicativo, sed optativo modo se haec dixisse signavit. Hinc Elias duobus quinquagenariis ad se venientibus dixit: « Si homo utrumque sententia quanta severitatis ratione convaluit terminus causae monstravit. Nam et Simon aeterna perditione interiit, et duos quinquagenarios desuper veniens flamma consumpsit. Virtus ergo subsequens testificatur qua mente maledictionis sententia promitur. Cum enim et maledicentis innocentia permanet, et tamen eum qui maledicitur usque ad interitum maledictio absorbet, ex utriusque partis fine colligia sumpta iaculatur. 23.
Abbreviated transcription (Latin):
ad exemplumꝰ ep̃orum nostri uel futuri temporis qui illud
legere uoluerant huic oposculo sub iungere utile dłximus.
&dispositis om̃ibus suis. quiaut scriptum est. uerus agricola
omem uitisuerȩ palmitem fructum ferentem purgat ut
fructum plus affert oc ulorum corporalium lumine aliquan¬
diu est priuatus. quatinus mentis oculis intentius quae suꝑ na
sunt adquae toto desiderio anhelabat. contemplari ualerae:
autem studebat insuae probationis temptatione se
tiasagere. ymnis dĩ & laudibus diebus ac noctibus uacare. fide¬
limente intelligens. qm̃ qui humiliter flagella suscipiunt.
post flagella sublimiter ad requiem suscipiuntur Quod & in
eo dñs in praesenti uolens ostendere. quasi pignus ae ternȩ
santequã deceder&. uisum ei restituit. unde sicut
missione luminis nomen dñi benedixit: Et non post longũ
spatium sciens ad esse diem sui transitus. ꝑmissarum celebra¬

Expanded text:
ad exemplum episcoporum nostri vel futuri temporis, qui illud ad exemplum episcoporum nostri vel futuri temporis, qui illud legere voluerint, huic opusculo subiungere utile duximus, et dispositis omnibus suis –, quia, ut scriptum est, verus agricola omnem vitis verae palmitem fructum ferentem purgat, ut fructum plus afferat, – oculorum corporalium lumine aliquandiu est privatus, quatinus mentis oculis intentius quae superna sunt, ad quae toto desiderio anhelabat, contemplari valeret. Is autem studebat in suae probationis temptatione semper gratias agere, ymnis Dei et laudibus diebus ac noctibus vacare, fideli mente intellegens, quoniam qui humiliter flagella suscipiunt, post flagella sublimiter ad requiem suscipiuntur. Quod et in eo Dominus in presenti volens ostendere, quasi pignus aeternae lucis, antequam decederet, visum ei restituit; unde, sicut et de amissione luminis, nomen Domini benedixit. Et non post longum spatium, sciens adesse diem sui transitus, per missarum celebra
Abbreviated transcription (Latin):
sanitatem. hic infidelitas & suꝑbia ultionem : Legimus in
scõ euangelio quia gabrihel archangelus qui adstat ante
dm̃ euangelizans tacharue qm̃ habiturus essoe filium in se¬
nectute sua deuxore quae processerat iam in diebus suis.¬
reminonem peccatorum habere: Dies uero a nor ꝑsđi diuer¬
atati ponuntur quia siue in prosperis rebus siue in ad ierbs
de sit rusul lacrimas dm̃ desiderans anima funditisserens serꝑtuni
Vanum est uobis ante lucem surgere. surgite post quam sederitis
quima nducacis panem doloris : Ante lucem quippe serupe
esti prius quam daritas aeternȩ raeributionis appareat. in prȩ¬
sentis uitae nocte gaudere : Sedendum ergo prius est ut post
recte surgamus quia quisquis nunc sesponte humiliat . hunc
sequens gloria eraltat: Manducat autem panem doloris. quia ge¬
mit in hac peregrinatione. & caelesti desiderio ad aeternam an¬
helat pitriam : Condito siquidem testimento cuius tectum

Expanded text:
sanitatem, hic infidelitas et superbia ultionem. Legimus in sanitatem, hic infidelitas et superbia ultionem. Legimus in sancto euangelio, quia Gabrihel archangelus, qui adstat ante Deum, euvangelizans Zachariae, quoniam habiturus esset filium in senectute sua de uxore, que processerat iam in diebus suisremissionem peccatorum habere. Dies vero et nox pro seculi diversitate ponuntur; quia sive in prosperis rebus sive in adversis desiderii sui lacrimas Deum desiderans anima fundit, sciens scriptum: Vanum est vobis ante lucem surgere; surgite, postquam sederitis, qui manducatis panem doloris. Ante lucem quippe surgere est, priusquam claritas aeternae retributionis appareat, in praesentis vitae nocte gaudere. Sedendum ergo prius est, ut post recte surgamus; quia, quisquis nunc se sponte humiliat, hunc sequens gloria exaltat. Manducat autem panem doloris, quia gemit in hac peregrinatione et caelesti desiderio ad aeternam anhelat patriam Ͻ. Condito siquidem testamento, cuius textum
Abbreviated transcription (Latin):
pore frigidus extae circumprȩ cordia sanguis. & uoluptatis in co
opera penitus emarcuerint : Erant enim ambo genere nobiles
& grã interͫ os nominatissimi : Etquia liberorũ parentes pro¬
tes serant in dib: multis effeti & carne iam infecundi. comiu¬
gale comertium non quȩ rebant. nec eis spes ultra utl appe
titus generandi sobolem inerat: Cui beatus montanus res¬
pondit: Scias quia cum ablactaueris puerum remigium
delactetuo perunges oculos meos &. recipiam lumen. Na
ut merita illi accres cerent sicuti & sc̃o tobie. iuxtã diuinũ¬

Expanded text:
pore frigidus extet circum precordia sanguis, et voluptatis opera pore frigidus extet circum precordia sanguis, et voluptatis opera in eo penitus emarcuerint?' Erant enim ambo genere nobiles et gratia inter suos nominatissimi. Et quia liberorum parentes processerant in diebus multis, effeti et carne iam infecundi coniugale commercium non quertitus generandi sobolem inerat. Cui beatus Montanus respondit: Scias, quia cum ablactaveris puerum Remigium, de lacte tuo perunges oculos meos, et recipiam lumen. Nam ut merita illi accrescerent, sicut et sancto Tobiae , juxta divinu
Abbreviated transcription (Latin):
sol uera filios interemptorum. ut annuntietur nomen cius
in gentib: in conueniendo popłos inunum . & reges ut seruiant
ei: Cilinia in utero concipiens filium pari& nomine remigiũ:¬
cui ame saluandus popłs committetur: Beata siquidem cili¬
nia intenta piis operib: lic& corpore teneretur inmundo : mer¬
te conuersabatur incȩlo : Quac in flore iuuentutis pepererat
de unico uiro suo emilio prinapium postea suessorum ciurta
pii successoris. qui usq: adultima gloriosi remigu tempora
sacerdotio est functus sicq de functus : Vir autẽ ille uenerabi¬
lis. inter illius temporis innumera pericula tanta consolatione
accepta : ciliniȩ diuinum oraculum grã dĩ perceptum in no¬
tuit. Atillaꝰ dixit ad montanum : Quo modo ficripotest ut anus
luctem filium. cum mihi a temporib: diu trans actis muliebria
defecerint & uirm̃s emilius uetulus sit. ac inaeuoso eiuscor¬

Expanded text:
solveret filios inter emptorum, ut adnuntietur nomen eius solveret filios inter emptorum, ut adnuntietur nomen eius in gentibus, in conveniendo populos in unum et reges, ut serviant ei: Cilinia. in utero concipiens filium pariet nomine Remigiucui a me salvandus populus committetur'. Beata siquidem Cilinia intenta piis operibus, licet corpore teneretur in mundo, mente conversabatur in caelo. Quae in flore iuventutis pepererat de unico viro suo Emilio Principium postea Suessorum civitatpii successoris, qui usque ad ultima gloriosi Remigii tempora sacerdocio est functus, sicque defunctus. Vir autem ille venerabilis, inter illius temporis innumera pericula tanta consolatione accepta, Ciliniae divinum oraculum gratia Dei perceptum innotuit. At illa dixit ad Montanum: 'Quomodo fieri potest, ut anus lactem filium, cum michi a temporibus diu transactis muliebria defecerint, et vir meus Emilius vetulus sit, ac in aevoso eius cor
Abbreviated transcription (Latin):
xexi Quomodo beatus remigius in sđi huius conualle la crimarũ ascensio li¬
nes in corde suo disposuit. & deuirtute in uirtutẽ grã dĩ prouectus
excreuit. Et proquib: ipse citq alii scĩ dĩ orant quiiã cũ dõ spũ in oloreg¬
nant : & qualiter orantes ad sepul dirum eius praeparare sedebeant ut
exaudiantur ia qualiter munitis corpore & sanguine xp̃i & unũ cũ
eo effectis nobis est exeundũ decorpore
VSequiturꝰ exemplar testamentibeati remigii.
Sequuntur metria uersus conscripti in loculo argenteo inquo re con¬
ditum est integrum corpus bcatiremigi:¬
quam fexcius non sit exinanita : His interse ita referentib: subito
uox affuit. a superiorib: atq secretiorib: aditis saluberrime atq
suauissime intonans quȩ & presentium solaretur spirituum
mestitiam. & quod futurum erat gratulabunda promulgaret
sententia ita dicendo : Dñs prospexit de excelsos cõsuo. de cae¬
lo interram aspexit : ut audir& gemitũ compeditorũ. ut

Expanded text:
acrimarum ascensiones in corde suo disposuit et de virtute in virtutem gratia Dei provectus excrevit; et pro quibus ipse atque alii sancti Dei orant, qui iam cum Deo spiritu in caelo regnant; et qualiter orantes ad sepulchrum eius preparare se debeant, ut exaudiantur; et qualiter munitis corpore et sauguine Christi et unum cum eo effectis nobis est exeundum de corpore. 32. Sequitur exemplar testamenti beati Remigii. 33. Sequuntur metrici versus conscripti in loculo argenteo, in quo reconditum est integrum corpus beati Remigiquam fex eius non sit exinanita. His inter se ita serentibus, subito vox affuit a superioribus atque secretioribus aditis saluberrime atque suavissime intonans, que et presentium solaretur spirituum mestitiam, et quod futurum erat, gratulabunda promulgaret sententia, ita dicendo: 'Dominus prospexit de excelso sancto suo, de caelo in terram aspexit, ut audiret gemitum compeditorum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ ad alitram sepulturam & quomodo pippinũ regẽ in uilla.¬
cUI Demiraculo ostenso ꝑ puluerem pauimenticiꝰ ecđae flagellauit:¬
xxvii Demiraculis ostensis inforestariis chludouuiti imperatoris quipartẽ
iluȩ quã sc̃ remigius cõparauit in uosago inuadere p̃sũpser¬
uIII Demiraculo ostenso in oratorio pagini uernensis. & deuxore richuini
quam in lulia cõ ꝑcussit iacentẽ : & quia causantur quidã quod nr̃is tẽ¬
porib lta ꝑ eum uirtutes non fiunt sicut fieri ante solebant
teviuid e scđa trans latione scĩ remigii. & quomodo ipsadie ibi rado quidam
clericus sit sanatus :
xxx Quo modo beatus remigius scõꝵ tam ueteris quã noui testamenti
patrum spũ uiuens in corpore plenus suerit & post obitum consors mira ii ts

Expanded text:
turae ad alteram sepulturam, et quomodo Pippinum regem in villaturae ad alteram sepulturam, et quomodo Pippinum regem in villa De miraculo ostenso per pulverem pavimenti eius aec27. De miraculis ostensis in forestariis Hludowici imperatoris, qui partem silve, quam sanctus Remigius comparavit in Vosago, invadere presumpserunt. 28. De miraculo ostenso in oratorio pagi Nivernensis et de uxore Richuini, quam in Luliaco iacentem percussit; et quia causantur quidam, quod nostris temporibus ita per eum virtutes non fiunt, sicut fieri ante solebant. De secunda translatione beati Remigii, et quomodo ipsa die ibi Rado quidam clericus sit sanatus. 30. Quomodo beatus Remigius sanctorum tam veteris quam novi Testamenti patrum spiritu vivens in corpor
Abbreviated transcription (Latin):
uellibuerit legenda seruentur designare curaui. eo uidelic& mo¬
do utilla quȩ popło
recitanda sunt nota quȩ astericus uo¬
catur &. non ut ea quȩ omissa fuerat illucescant: sedut quasi
stellȩ radii minus scientes illuminent prȩnotentur: Sis uero quȩ
perdĩ grãm illuminatis legenda reseruaridebent: nota
paragra fus Iprȩponatur ad separandas res areb: quȩ in conex¬
ione concurrunt: Antisimma uero ꝑ sub iungatur ubi sunt fini¬
enda quȩ para grasus praenota uit:
priuans. & iterum lumine redonatus & deobitu illius acȩtitis longeuitȩ
cxIIIIDemiraculo quod ostensum est cum ciꝰ scm̃ corpus ad sepulturã ferretur:
& demiraculo quod ꝑ pallã sepulchri tius contra luẽ inguinariam est i¬
ostensũ. sed & domiraculo quod actũ est in homine qui olcã sibi datã p̃sũpsit:
e Quomodo angłico ministerio corpus illius translatũ est delocoprimȩ sepul¬

Expanded text:
vel libuerit, legenda serventur, designare curavi: eo videlicet movel libuerit, legenda serventur, designare curavi: eo videlicet modo, ut illa que populo recitanda sunt nota quae asteriscus vocatur X, non ut ea que omissa fuerant illucescant, sed ut quasi stelle radii minus scientes illuminent, prenotentur; eis vero quae per Dei gratiam illuminatis legenda reservari debent nota paragraphus Γ preponatur ad separandas res a rebus, quae in conexione concurrunt; antisimma vero Ͻ subiungatur, ubi sunt finienda, quae paragraphus prenotavit. privatus et iterum lumine redonatus, et de obitu illius ac aetatis longevitate. 24. De miraculo, quod ostensum est, cum eius sanctum corpus ad sepulturam ferretur, et de miraculo, quod per pallam sepulchri eius contra luem inguinariam est ostensum, sed et de miraculo, quod actum est in homine, qui olcam sibi datam presumpsit. 25. Quomodo angelico ministerio corpus illius translatum est de loco prime sepul
Abbreviated transcription (Latin):
opusculo de seĩs scripturis & catholicorum dictis. sed& dehisto¬
riis ad instructionem & ex ortationem legentium interposita.
quae adrecitandum om̃ia impopłi audientia non in crescant cui
pro captu audientium mensuram uerbi conuenit ministrari
xcerpta perse. alia lectionistudiosorum non de perea
sicur quondam contigis se hac occasione in prȩfatione huius ope¬
ris cõmemoraui : perlectiones adlegenda induab: festiuitati¬
b scilic& depositionis & trans lationis huius domni & patroni nr̃ĩ
de terminatas. ut inde positionis sollemnitate nouem lectiones
ab exordio usq ad obitum eius legantur & in eius trans lationis
festiuitate sex lectiones dehis quȩ post obitum illius ostensa sunt¬
& tres deo melia lectionis euangelicȩ legantur. subsciua distincti¬
one notis antiquorũ peritia inuentis quantũ inde popło audiente
legatur. & quȩ instructi orib: & studiosiorib: quando sibilicuerit

Expanded text:
opusculo de sanctis scripturis et catholicorum dictis sed et de hystoriis ad instructionem et exortationem legentium interposita. Que ut ad recitandum omnia in populi audientia non increscant, cui pro captu audientium mensuram verbi convenit ministrari, et excerpta per se alia lectioni studiosorum non depereant, sicut quondam contigisse hac occasione in prefatione huius operis commeruoravi, per lectiones ad legenda in duabus festivitatibus, scilicet depositionis et translationis huius domni et patronis nostri, determinatas, – ut in depositionis sollempnitate novem lectiones ab exordio usque ad obitum eius legantur, et in eius translationis festivitate sex lectiones de his que post obitum illius ostensa sunt et tres de omelia lectionis euvangelicae legantur, – subsiciva distinctione notis antiquorum peritia inventis, quantum inde, populo audiente, legantur, et que instructioribus et studiosioribus, quando sibi licuerit
Abbreviated transcription (Latin):
concipiũtur m̃bris dãp¬
nati. ceci. claudi. leprosi
⁊huiꝰ ut quia parentes
cunctis ⁊ aꝑte redarguã¬
tꝰ in paruuł.¬

Expanded text:
concipiuntur membris damnati, caeci, claudi, leprosi et hujusmodi: ut quia parentes cunctis, et aperte redarguantur in parvu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Gregꝰ precipimꝰ ne un¬
quã illicitas ordinationes
facias ne bigamũ aut qͥ
uirginẽ ñ est sortitus ux̃
aut ignorant̾ hñtẽ ł par

Expanded text:
 . Praecipimus ne unquam illicitas ordinationes facias: ne bigamum, aut qui virginem non est sortitus uxorem, aut ignorantem litter
Abbreviated transcription (Latin):
illos. Quotquot enim possessores domo-¬
rum aut agrorum erant uendentes af¬
ferebant pretia eorum que uendebant:⁊
ponebant ante pedes apłorum. Diuide¬
batur autem singulis: prout cuiq opus

Expanded text:
ia. quotquot enim possessores agrorum aut domorum erant, uendentes adferebant pretia eorum quae uendebant et ponebant ante pedes apostolorum: diuidebatur autem singulis prout cuique opus
Abbreviated transcription (Latin):
tua: fecit quinq nnas. Et huic ait. Et
tu esto supra quinq ciuitates. Et alter
uenit dicens. Dñe: ecce mna tu a quam
habui repositam in sudario. Timui enĩ
te quia homo austerus es: tollis quod
non posiusti. et metis quod non semi-¬
nasti. Dixit ei. De ore tuo: te iudico ser¬
ue neqͣm. Sciebus autem quod ego aus¬
terus homo sum. tollens quod non po¬
suz. et metens quod non seminaui: et¬
quare non dedisti pecuniam meam ad

Expanded text:
ecit quinque mnas et huic ait et tu esto supra quinque civitates et alter venit dicens domine ecce mna tua quam habui repositam in sudario timui enim te quia homo austeris es tollis quod non posuisti et metis quod non seminasti dicit ei de ore tuo te iudico serve nequam sciebas quod ego austeris homo sum tollens quod non posui et metens quod non seminavi etquare non dedisti pecuniam meam ad
Abbreviated transcription (Latin):
ebita dñe nr̃e reddimus seruitutis
suppliciter exorantes: ut suffragi¬
is beati thome apli̾ in nobis tua mune¬
ra tuearis: cuius honorando confessio¬
nem laudis tibi hostias ĩmolamus. ꝑ.¬

Expanded text:
e, nostrae reddimus servitutis, suppliciter exorantes, ut suffragiis beati Thomae apostoli in nobis tua munera tuearis, cujus honorando confessionem, laudis tibi hostias immolamus.
Abbreviated transcription (Latin):
sanctificet. Per. cõ. Comedite pinguia et
bibite mulsum. et mittite partes eis qui non
preparauerunt sibi. sanctus enim dies dñi
est. nolite contristari. gaudium etenim dñi
est fortitudo ur̃a. post comiñ.

Expanded text:
tuum. Ad Comm. Comedite pinguia, et bibite mustum, et mittite partes eis qui non praeparaverunt sibi; sanctus enim dies Domini est; nolite contristari, gaudium etenim Domini est fortitudo nostra. Psal.
Abbreviated transcription (Latin):
in iniquitate tua. Tollite uobiscum
u̾ba et conu̾timini ad dñm: et dicite
ei. Omnẽ aufer iniquitatem et accipe
bonum: et reddemus uitulos labiorũ
nr̃orum. Assur non saluabit nos. suꝑ
equum non ascendemus. nec dicemus
ultra dii nr̃i oꝑa manuum nr̃arum:
quia eius qui in te est misereberis po-¬
puli. Sanabo contritiones eorum. dili
gam eos spontanee. quia au̾sus est fu¬
ror meus ab eis. Ero quasi ros: isrł̾ ger¬
minabit quasi lilium. Erumpet radix
eius: ut libani ibunt rami eius. Et e¬
rit quasi oliua gła eius: et odor eius

Expanded text:
itate tua tollite vobiscum verba et convertimini ad Dominum dicite ei omnem aufer iniquitatem et accipe bonum et reddemus vitulos labiorum nostrorum Assur non salvabit nos super equum non ascendemus nec dicemus ultra dii nostri opera manuum nostrarum quia eius qui in te est misereberis pupilli sanabo contritiongam eos spontanee, quia aversus est furor meus ab eis. Ero quasi ros, Israel germinabit quasi lilium. Erumpet radix ejus ut Libani. Ibunt rami ejus, et erit quasi oliva gloria ejus, et odor ejus
Abbreviated transcription (Latin):
inp̃c sempiterne deus. qui ꝑ conti¬
nentiam salutarem et corporib
mederis et mentib. maiestatem tuam
supplices exoramus: ut pia ieiunanti¬
um deprecatione placatus. et presen¬
tia nobis subsidia prebreas et futura.

Expanded text:
ns sempiterne Deus, qui per continentiam salutarem, et corporibus mederis et mentibus, Majestatem tuam supplices exoramus, ut pia jejunantium deprecatione placatus, et praesentia nobis subsidia praebeas et futura.
Abbreviated transcription (Latin):
N dieb illis: Congregatus est om̃is
populus quasi uir unus ad plateam q̃
est ante portam aquarum: et dixerunt
esdre scribe ut afferret librum legis moy¬
si. quam p̾cepit dñs isrłi. Attulit autẽ
hesdras sacerdos legem coram om̃i mul¬
titudine uirorum ac mulierum. cunc-¬
tisq qui poterant intelligere: in die pri¬
ma mensis septimi. Et legit in eo aꝑte
in platea que erat ante portam aquaꝵ
a mane usqz ad mediam diem: in conspe¬
ctu uiroꝵ ac mulierum et sapientium.
Et aures om̃is popli: erant erecte ad li¬
brum. Stetit autem esdras scriba super
gradum ligneum quem fecerat ad lo¬
quendum: et steterunt iuxta eum. Et¬
Et respondit om̃is populus amen. E¬
suas incuruati sunt: et adorauerunt
deum proni in t̾ram. Porro leuite silen¬
tium faciebant in popło: ad audiendã
legem. Popłs autem stabat in gradu
suo. Et legerunt in libro legis dei dis¬
tincte et aperte ad intelligendum: et
intellexerunt dum legeretur. Dixerũt¬

Expanded text:
, legitur: Congregatus est omnis populus, quasi vir unus, ad plateam, quae est ante portam Aquarum, et dixerunt Esdrae Scribae, ut afferret librum legis Moysi, quam praecepit Dominus Israeli. Attulit ergo Esdras sacerdos legem coram omni multitudine virorum et mulierum, cunctisque qui poterant intelligere, in die prima, mensis septimi. Et legit in eo aperte in platea, quae erat ante portam aquarum, de mane usque ad mediam diem, in conspectu virorum et mulierum et sapientium; et aures omnis populi erant erectae ad librum. Stetit autem Ezras scriba super gradum ligneum, quem fecerat ad loquendum: et steterunt juxta eum, MEt respondit omnis populus: Amen suas et incurvati sunt; et adoraverunt Deum proni in terram. Porro levitae silentium faciebant in populo ad audiendam legem; populus autem stabat in gradu suo. Et legerunt in libro legis Dei distincte et aperte ad intelligendum, et intellexerunt cum legeretur . E
Abbreviated transcription (Latin):
etiam suꝑeminentem scientie caritatẽ
xp̃i. ut impleamini in omnem plenitu¬
dinem dei. Ei autem qui potens est om̃ia
facere suꝑhabundanter quam petimus
aut intelligimus scd̃m uirtutem que o¬
peratur in nobis: ip̃i gla in ecclia et ĩ xp̃o

Expanded text:
etiam supereminentem scientiae charitatem Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei. Ei autem qui potens est omnia facere superabundanter quam petimus aut intelligimus secundum virtutem quae operatur in nobis, ipsi gloria in Ecclesia et in Christo
Abbreviated transcription (Latin):
ense celestis participes: post cõ. us.¬
effecti.imploramus clementiam
tuam dñe deus noster: ut qui festa dei ge¬
intricis colimus. a malis imminentib
eius int̾cessionib liberemur. Per eũ. Se

Expanded text:
ensae coelestis participes effecti imploramus clementiam tuam, Domine Deus noster, ut qui festa Dei Genitricis colimus, a malis imminentibus ejus intercessionibus liberamus. Per eumde
Abbreviated transcription (Latin):
Procul: et de ultimis finib preci¬
um eius. Confidit in ea cor uiri sui: et
spolis non indigebit. Reddet ei bonũ
et non malum: om̃ibz diebz uite sue.
Quesiuit lanam et linum: et operata
est consilio manuum suarum. Eacta
est quasi nauis institoris: delonge por¬
tans panem suum. De nocte surrexit
delitq predam domesticis suis: et ci-¬
baria ancillis sius. Considerauit agrũ
et emit eum: et de fructu manuũ sua¬
rum plantauit uineam. Accinxit for¬
titudine lumbos suos: et roborauit
brachium suum. Gustauit et uidit¬
qm̃ bona est negotiatio eius: non ex¬
tinguetur in nocte lucerna eius. Ma¬
num suam misit ad fortia: et digiti

Expanded text:
ltimis finibus pretium ejus. Confidit in ea cor viri sui, et spoliis ejus non indigebit. Reddet ei bonum, et non malum omnibus diebus vitae suae. Quaesivit lanam et linum, et operata est consilio manuum suarum: Facta est quasi navis institoris, de longe portans panem suum. Et de noet cibaria ancillis suis. Consideravit agrum, et emit eum: de fructu manuum suarum plantavit vineam. Accinxit fortitudine lumbos suos, et roboravit brachium suum. Gustavit quia bona est negotiatio ejus: non extinguetur in nocte lucerna ipsius. Manum suam mi
Abbreviated transcription (Latin):
ltare tuum dñe deus mun̾ib cu-¬
mulamus oblatis: da quesumus.
ut ad salutem nram om̃ium scõrum
tuorum precatione proficiant. quorum
sollempnia uentura precurrimus. ꝑ.¬
acramentis et gaudiis dñe opta¬
ta celebritate expletis: quesumus
ut eorum precib adiuuemur: quorum
recordationib exibentur. ꝑ. do. In die.¬

Expanded text:
ltare tuum, Domine Deus, muneribus cumulamus oblatis: da, quaesumus, ut ad salutem nostram omnium sanctorum tuorum precatione proficiant, quorum solemnia ventura praecurrimus. acramentis, Domine, et gaudiis optata celebritate 138 expletis, quaesumus ut eorum precibus adjuvemur, quorum recordationibus exhibentur. Per. Supe
Abbreviated transcription (Latin):
laborum scõrum suorum: et dedu-¬
xit illos in uia mirabili. Et fuit illis in
uel amento diei: et in luce stellarum nocte.¬
Transtulit illos pe mare rubrum: et mͣs¬
uexit illos per aquam nimiam. In imi¬
cos autem illorum demersit in mare: et
ab altitudine inferorum eduxit illos. I¬
deo iusti tulerunt spolia impiorum: et de¬
cantauerunt dñe nomen sc̃m tuum.
Et uitricem manum tuam laudauerũt
ii sunt uiri miscd̃ie: quorum iusti¬
cie obliuionem non acceperunt.
Cum semine eorum ꝑmanent bona: he-¬
reditas scã nepotes eorum. Et in testam̃¬
tis stetit semen eorum: et filii eorum prop¬
ter eos usq inet̾num manent. Generati¬
o eorum et gl̾a eorum: non derelinquet.
Corpora eorum in pace sepulta sunt: ⁊
nomen eorum uiuet in scl̃a. Sapientiã
eorum narrabunt om̃s populi: et lau¬
dem eorum: pronuntiet omnis ecclesia
sanctorum. lcõ libri sapientie.¬
us: neq cadet suꝑ illos sol neq ullus es¬
tus. qm̃ agnus qui in medio throni est

Expanded text:
laborum suorum, et deduxit illos in via mirabili, et fuit illis in velamento diei, et in luce stellarum per noctetranstulit illos per mare Rubrum, et transvexit illos per aquam nimiam. Inimicos autem illorum demersit in mare, et ab altitudine inferorum eduxit illos. Ideo justi tulerunt spolia impiorum, et decantaverunt, Domine, nomen sanctum tuum, et victricem manum tuam laudaverunt e, quorum justitiae oblivionem non acceperunt: cum semine eorum permanent bona, haereditas sancta nepotes eorum, et in testamentis stetit semen eorum: et filii eorum propter eos usque in aeternum manent; generatio eorum et gloria eorum non derelinquetur, corpora eorum in pace sepulta sunt, et nomina eorum vivent in saecula. Sapientiam eorum narrabunt omnes populi, et laudem eorum pronuntiat omnis Ecclesia sanctorum. Haec verba viri sapientius, neque cadet super illos sol, neque ullus aestus, quoniam Agnus qui in medio throni est,
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c sanctus. et loquebantur linguis et ꝓ¬
ph̾abant. Erant autem om̃s uiri fere du¬
odecim. Introgressus autem synagogam
cum fiducia loquebatur: per tres menses
disputans et suadens de regno dei. Alla..

Expanded text:
uper eos et loquebantur linguis et prophetabant erant autem omnes viri fere duodecim introgressus autem synagogam cum fiducia loquebatur per tres menses disputans et suadens de regno Dei cum
Abbreviated transcription (Latin):
intrat per hostium: pastor est ouiũ. Huic
ostiarius aperit: et oues uocem eus
audiunt. Et proprias oues uocat nõia¬
tim: et eduxit eas. Et cum proprias o¬
ues emiserit ante eas uadit: et oues il¬

Expanded text:
intrat per hostium, pastor est ovium; huic hostiarius aperit, et oves vocem eius audiunt, et proprias oves vocat nominatim et educit eas, et cum proprias oves emiserit, ante eas vadit; et: Bonus
Abbreviated transcription (Latin):
linguam nram in qua nati sumus: Par¬
thy. et medi: et elamite. ⁊ qui habitant
mesopotamiam: iudeam. et capadotiam.
pontum. et asiam. frigiam. et pamphili¬
am. egyptum. et partes lybie que est circa
cyrenen. et aduene romani: iudei quoq
et proseliti. cretes: et arabes. Audiuimus¬
eos loquentes nr̃is linguis: magnalia

Expanded text:
am in qua nati sumus? Parthi: et Medi: et Elamite: et qui habitant Mesopotamiam: et Judeam: et Cappadociam: Pontum: et Asiam: Phrygiam: et Pamphyliam: Egyptum: et partes Lybie: que est circa Cyrenen: et advene Romani: Judei quoque et Proseliti: Cretes: et Arabes: audivimus loquentes eos nostris linguis