comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nais sur quem mũdus oderit. Ora autem ut
de bibilone ierłian᷑ egrediar. ne micli dũetꝭ
nabugodonosor: s iłic filius ioseditꝯ iosedech.
uemat esoras qui interp̾tatur adintor et redu¬
cat me in patriam meani. Stultus ego qui uo¬
lebam cantare canticum dñi in terra aliena.¬

Expanded text:
nus sum, quem mundus oderit. ora autem, ut de Babylone Hierosolyma regrediar nec mihi dominetur Nabuchodonosor, sed Iesus, filius Iosedech; ueniat Hesdras, qui interpretatur \'adiutor\', et reducat me in patriam meam. stultus ego, qui uolebam cantare canticum domini in terra aliena
Abbreviated transcription (Latin):
et cõpendiũ tante plume cum touitrius et
fulminib et tempestatib fcẽ sunt. qnͣta nil¬
la memorat hom̃i antiquitas. laꝑides emi
ad qnͣtitatem ouoꝵ qͣdranguli mixtĩ anti¬
plunia de celo cadentes. arbores et fructiferas.¬
uineas. et segetes penitus destruxunt. uisse

Expanded text:
 Henrici tante pluvie cum tonitruis et fulminibus et tempestatibus facte sunt, quantas nulla memorat hominum antiquitas. Lapides vero ad quantitatem ovorum quadranguli cum pluvia de celo cadentes, arbores et vineas et segetes destruxerunt e
Abbreviated transcription (Latin):
moriam prescitiss. Qui autem miseratio¬
ras sansa facere temptass cum inmusa domo
sua incendetur. Sapient tunc etiam pier¬
ti ep̃i fecerunt ut licet mendicantes exiude
mentii sunt fugisse conflctim: maximẽs
tes ua cutiutu nnor mito sub aere iacent
fc̃m ẽ ut rex impius ad piscuias exiss. Emi
taliter affunginur. ꝑ quibus malis forte
cõmissis ista ꝑpetimmr. Si ad disputationẽ¬
simiꝰ congregati quare enpoliat. Omare tre¬
dinmr. Omare deferuuur et sine ectis et
domib ur̃is foris ciuitatem fame et nudi¬
tete lacorantes medus stertorib uoluta¬
mur: Quos ille toruis oculis aspiciens ꝑ¬
usqm̃ suggestionẽ eoꝵ audisset. iussit suꝑ
eos cum sessoribus qn equos dmtti. uit ta¬
li molentia ñ solum possent conteri. uerũ
etiam enecari. Quoꝵ tunc multi contriti sũt
E precipue senes

Expanded text:
moniam praestitissent; qui autem hoc miseratiomoniam praestitissent; qui autem hoc miserationis causa facere temptasset, cum uniuersa domo sua incendio cremaretur. Sapienter tunc etiam proiecti episcopi fecerunt, ut licet mendicantes exinde mentiti sunt, fugisse conflictum; maxime tes in circuitu murorum nudo sub aere iacerent, factum est ut rex impius ad piscinas exisset. Cui taliter adfligimur? pro quibus malis forte commissis ista perpetimur? si ad disputationem congregati sumus, quare expoliati? quare traducimur, quare differimur, et sine ecclesiis et domibus nostris foris ciuitate fame et nuditate laborantes mediis stercoribus uolutamus?\' Quos ille toruis oculis aspiciens, priusquam suggestionem eorum audisset, iussit super eos cum sessoribus equos dimitti, ut tali uiolentia possent non solum conteri, uerum etiam necari. Quorum tunc multi contriti sunt et praecipue senes
Abbreviated transcription (Latin):
legeretur oblatus ueritatis lirnen nequaq
sufferre cecis oculis poterunt insamentes noci¬
b inferentes grauiterq ferentes quare nos
nomine nro catholicos dixiius sratimq men¬
cientes sugg̾ut regi de nobis qd̾ screpitumm
fecerimꝰ audiam fugientes. Qu eadem hora
accensis et credens mendatio. festinauit face
qd̾ uolebat. Iamo conscriptũ decretũ hñs et
occulte cum eodem decreto et ꝑ diu̾sas ꝓm̃ilas
suos homines dirigens ep̃is cartagnie positis
ua die unmũse affrice ecc̃as clanfit immersaq¬
esciens quoq quid loqueretur neq de qui¬
nos illi ꝓponere ñ erubuerunt. addentes mł¬
ta de suis ficut placuit tyraruice potestati.¬
Ost ħ dicta fert alia ueneno toricato tnͣs¬
uiersa mbet cictos ep̃os qui cartagim fue¬
rant congregati quoꝵ iam eccas domos et
lar. et expobiatos foris muros ꝓuelli. Nõ
ta penitus dutitũtur. addidit ad huc ut
mllus quẽpiam illoꝵ hospicio reciꝑet ut ali¬

Expanded text:
legeretur, oblatum veritatis lumen nequaquam sufferre caecis oculis potuerunt insanientes, vocibus infrementes, graviterque ferentes, quare nos nomine nostro catholicos dixerimus. Statimque mentientes suggerunt regi de nobis, eo quod strepitum fecerimus, audientiam fugientes, qui eadem hora accensus et credens mendacio, festinavit facere quod volebat. Et jam conscriptum decretum habens, et occulte cum eodem decreto per diversas provincias suos homines dirigens, episcopis Carthagine positis, una die universae Africae ecclesias clausit, universaNesciens quoque quid loqueretur, neque de quinos illi proponere non erubuerunt, addentes multa de suis, sicut placuit tyrannicae potestati. edicta feralia ueneno toxicato transuersa iubet cunctos episcopos, qui Carthagine fuerant congregati, quorum iam ecclesias, domos etliari et expoliatos foris muro propelli. Nonta penitus dimittuntur; addens adhuc, ut nullus quempiam illorum hospitio reciperet aut ali
Abbreviated transcription (Latin):
cõposcalanensis ep̃i quidam graue pcam
cõmisit. Oꝑ uix saceriõti suo et ep̃o ansus
ẽ confiteri. Quo audito ep̃c scupefactus pe¬
intentiam ei dare ñ au dens hoĩem illũ cum
cedula in qua exet poc̃m illud scriptũ ad scm̃
iacobũ misit. Qui cum illic ueniss die fesci
eius cedulam suꝑ altare posuit aeus et ro¬
gans sañ iacobim ut mitis sius deleret il¬
lud ꝑcc̃m. Interea ep̃c ad missam celebran¬
dar acressit. et cedulam illami indens. cũ
uaridut. lr̃as illas aꝑiens et iul ihi scriptũ
ĩuemens. ꝑcc̃m illud illud dimssũ ẽẽ cnc¬

Expanded text:
Compostellanensis episcopi, quidam grave peccatum commisit, quod vix sacerdoti suo et episcopo ausus est confiteri. Quo audito episcopus stupefactus poenitentiam ei dare non audens, hominem illum cum cedula in qua erat peccatum illud scriptum ad sanctum Jacobum misit. Qui cum venisset illuc die festi ejus, cedulam super altare posuit, flens et rogans sanctum Jacobum ut meritis suis deleret illud peccatum. Interea episcopus ad missam celebrandam accessit, et cedulam illam videns, cum narravit. Litteras illas aperiens et nil ibi scriptum inveniens, peccatum illud
Abbreviated transcription (Latin):
inspato ecc̃am ingreditur. mr̃eq sua cum
auib curbus occuirentib ad altare ꝓgte¬
ditur. genib q fieas coram feretro et dicẽs
se ꝑ beatam mariam eruptum. optulit solid̾.
tur. et ip̃e tercio te deum laudamns incepit
multũ ibi ꝑregandio ploratum ẽ. igitur ex
obłonib fidelumi ꝑ franciam collectis toto

Expanded text:
insperato ecclesiam ingreditur, materque sua cum insperato ecclesiam ingreditur, materque sua cum civibus occurrentibus ad altare progreditur, genibusque flexis coram feretro, et dicens, se per beatam Mariam ereptum, obtulit solidos tur, et ipse tertio Te Deum laudamus incepit. Multum ibi prae gaudio ploratum est. Igitur ex oblationibus fidelium per Franciam collectis toto
Abbreviated transcription (Latin):
mane uenit idem feretrum saruotũ. Cm ec¬
currit uenerandus yno ep̃s cum tota ꝓcessi¬
one canonicoꝵ usq ad uineas. positumq
e fercetrũ in maiori ecc̃a suꝑ altare sce ma¬
rie. Ibi mulier contracta ẽrat iam ꝑ .u. an¬
nos in domo ubi coquebatur panis ep̃i.
hunc prima noctis hora appuit in sompnis
beata uirgo maria precipiens ei ut qmͣto¬
cus surgeret. et ad maiorem ecc̃am rret.
feretrumq laudimen se quereret ꝓtimis em¬
gilans sana sucurrit ad ecc̃am ꝑ plateas
cum gaudio nociferans et cdamans et in¬
geminans. dña sancta maria. statim ep̃c
omina signa precepit sonari diucuis. et ip̃e¬
met racepit. Te deum laudamus. Oe dum
cantaretur altera contracta sanata ẽ int̾¬
uit. duoq scabessula quibus reportando se
circũferre sol ebat suꝑ altare posuit. Rinrsus
signa pulsantur. et te deum cantatur ep̃o
incipiente. Or anqmͣ fimretur quidam inue¬
tus miles qui incastello quodam cathenis
religatus captus sernabatur liberatus ex

Expanded text:
ae venit idem feretrum Carnotum, cui occurrit venerandus Ivo episcopus cum tota processione canonicorum usque ad vineas: positumque est feretrum in majori ecclesia super altare Sanctae Mariae. Ibi mulier contracta erat, jam per 5 annos in domo, ubi coquebatur panis episcopi. Huic prima noctis hora apparuit in somnis beata virgo Maria, praecipiens ei, ut quantocius surgeret, et ad majorem ecclesiam iret, feretrumque Laudunense quaereret. Protinus evigilans sana cucurrit ad ecclesiam, per plateas cum gaudio vociferans, et clamans, et ingeminans: « Domina sancta Maria. » Statim episcopus omnia signa praecepit sonari diutius, et ipsemet incepit: Te Deum laudamus. Quod dum cantaretur, altera contracta sanata intravit; duoque scabellula, quibus reptando se circumferre solebat, super altare posuit. Rursus signa pulsantur, et Te Deum cantatur, episcopo incipiente. Quod antequam finiretur, quidam juvenis miles, qui in castello quodam catenis religatus captus servabatur, liberatus ex
Abbreviated transcription (Latin):
lius quam expleri. Pinde quem possidendi de¬
lectat ambitio dni qui possidet onũa que cre¬
auit expedita mente possideat et in eo hẽbit
quecumq hr̃e sancte desiderat. Et quia nemo
possidet deum nisi qui possidetur a deo sit ip̃e¬
pumitus deo possessio et efficitur ei deus pis¬

Expanded text:
diamus: «Proinde quem possidendi, inquit delectat ambitio, Deum, qui possidet omnia quae creavit, expedita mente possideat, et in eo habebit quaecunque sancte habere desiderat: sed quoniam nemo possidet Deum, nisi qui possidetur ab eo; sit primitus ipse Dei possessio, et efficietur ei Deus pos
Abbreviated transcription (Latin):
e. oui qutam scimomalem feiam en loo eo¬
cem fuisse testatur que cerrms quidem cont¬
nentia hũit s ingue ꝓcacitatem at suttulo
ecc̃e cupids ꝑ reuelatione idit quia deduc¬
ta eiñ sacrum altare ꝑ mediũ secubatm: et
psia sslius igne cremabatur. ꝑs aute
altera in tacta remanerat. Eimnos ͥi sup¬
gens mane fr̃b narraret et locum uellet
ostendere in quo fuerat igne censumpta
rp̃ai fame comonicio ita añ altare in mar¬
morib apꝑiut. ac si ułic eadem femina co¬
pores finsset igne concremata. Alen

Expanded text:
quamdam sanctimonialem feminam in loco eodem fuisse testatur, quae carnis quidem continentiam habuit, sed linguae procacitatem atque stultiecclesiae custos per revelationem vidit quia deducta ante sacrum altare per medium secabatur, et pars una illius igne cremabatur, pars autem altera intacta remanebat. Cumque hoc surgens mane fratribus narraret, et locum vellet ostendere in qua fuerat igne consumpta, ipsa flammae combustio ita ante altare in marmoribus apparuit, ac si illic eadem femina corpore fuisset igne concremata. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
demuero nocte qua sepultus e. regitus fau¬
scos martyͣr in cuis etr̃a corpus ialms̃
tuert humatũ custodi suo aꝑpuit dicens.
carnes quas hic posut: qr si ñ fecerit die
tricesio ip̃e morietur. Qm̃ insione custos
epͥs timunt confiteri: et ursus admont¬
declinat. Die antem.xxc ͦ. eiusdem cii¬
tetis ep̃c cum nesꝑtina hora sams al i
coluins ad lectum rediss. subita et in opi¬
Mata morte definctus ẽ.¬

Expanded text:
dem vero nocte qua sepultus est, B. Faustinus martyr in cujus ecclesia corpus illius fuerat humatum, custodi suo apparuit, dicens: carnes quas hic posuit; quia, si non fecerit, die tricesimo ipse morietur. » Quam visionem custos episcopo timuit confiteri. Et rursum admonit. Die autem tricesimo ejusdem civitatis episcopus, cum vespertina hora sanus atque incolumis ad lectum rediisset, subita et inopinata morte defunctus e
Abbreviated transcription (Latin):
uertibilitate nature ac libertate licencie et ĩ¬
firmus et contumax ẽ. sicut pie gub̾nari.
egenuĩ opis oportet. ita n¬

Expanded text:
uertibilitate naturae et libertate licentiae et infirmus et contumax est, sicut pie gubernari egenum opis oportet ita i
Abbreviated transcription (Latin):
snserus quia grecus erat indens se ualacti¬
na engsi a tlis minꝰ doctuu teato augus¬
tmo potestatem dedit contrausum ouenta¬
tros ecbe coram se m ecoa pdicare. unde cuma¬
eiꝰ nulti ep̃i derogarent. ile lngusis obtret¬
scartur ũ curacat. dum modo ꝑ eum fieret
qdͣ ase ipo mipleri plenarie ũ ualebat. Iu¬
ha ecct̃a sacerote prata mepr angueri¬
nss q̃ueteretur et sibi auferdetrar. scieus
cemo ꝓmouer punterer in pasroreri. qo
tacto que tanta iurantia oumes heticos
urtis et cplis et dispita tiomb de bellabat.
qd̃ se uctos erubescentes et augnientis ect̃e ĩ
indentes granissimas et intolłabiles ꝑsecuti¬
ones mntati ecc̃e inferebant aliquociens mã
bĩ uiri insidus obsidentes semꝑ dei ꝓuidentia
itineris errore seductum ĩuenire ñ poterant.
Esdes et calcia.¬

Expanded text:
Valerius quia Grecus erat, uidens se in latina lingua et litteris minus doctum, beato Augustino potestatem dedit contra usum orientalis ecclesie coram se in ecclesia predicare. Vnde cum multi episcopi derogarent, ille linguas obtrectantium non curabat, dum modo per eum fieret quod a se ipso impleri plenarie non ualebat. Inia ecclesia sacer quereretur et sibi auferretur, sciens tem promoueri permitteret in pastorem. Quo facto, cum tanta instantia omnes hereticos libris et epistolis et disputationibus debellabat, quod se uictos erubescentes et augmentis ecclesie inuidentes grauissimas et intolerabiles persecutiones unitati ecclesie inferebant; et aliquotiens uiam beati uiri insidiis obsidebant, semper dei prouidentia itineris errore seductum inuenire non poterant. Vestes et calcia
Abbreviated transcription (Latin):
post ducentur ad bonã requiem. Emtes
panlulũ uenerĩt ad portam que ultio aꝑta ẽ
eis. Qxͣ cum intrassent ind̾urit campũ pulcrũ
odoriferũ forib plenũ. lucidum et satis ame¬
nũ in quo multe anime erant utriusq sexꝰ
exultantes. et nox ibi ñqmͣ fint n sol illic mĩ¬
qmͣ occidit. et ẽ ibi factus aque uiue. Tmic
ait. hic hr̃tant bom s ñ ualde. qui de cruciati¬
fons iste uocatur muens. si quis ex hac aqua
gustam̾it. inuet in ef̾nuĩ nec siciet uttra. Et ꝓ¬
cedentes panlulũ induiit laicos sibi notos.
Int̾ quos erant concob̾. et donatus reges. qͥ¬
b uisis: ait amina ad angłm. Dñe quid ẽ
hꝰ. Isti duo uiri erant in uita sua minis crude¬
les. et int̾ se muicẽ młtura inurci. quo ergo
m̾̃ito lius uenerunt. R̾ndit angelus. De hac ĩ¬
uncicia añ mortem penitunt. Concob̾ ã diu
languit. et notũ uouit ꝙ si urxisset mona¬
chus fieret. Nonatus ã ꝑ multos anuos in

Expanded text:
post ducentur ad bonam requiem. » Et euntes post ducentur ad bonam requiem. » Et euntes paululum, venerunt ad portam, quae ultro aperta est eis. Quam cum intrassent, viderunt campum pulchrum odoriferum, floribus plenum, lucidum et satis amoenum; in quo multae animae erant utriusque sexus, exsultantes: et nox ibi nunquam fuit, nec sol illis occidit, et est ibi fons aquae vivae. Tunc ait: « Hic habitant boFons iste vocatur vivens. Si quis ex hac aqua gustaverit, vivet in aeternum, nec sitiet ultra. » Et procedentes paululum, viderunt laicos sibi notos, inter quos erant Cantaber et Donatus reges. Quibus visis, ait anima ad angelum: « Domine, quid est hoc? Isti duo viri erant in vita sua nimis crudeles, et inter se invicem multum inimici. Quo ergo merito huc venerunt? » Respondit angelus: « De hac inimicitia ante mortem poenituerunt. Cantaber autem diu languit, et votum vovit, quod si vixisset, monachus fieret. Donatus autem per multos annos in
Abbreviated transcription (Latin):
batur angłm p̾cedentem. et cum ñ lon¬
ge ꝑgerent fetor enamut. destructisq tenebͥs
lux aꝑꝑuit. fugatoq tanore securitas rediit.
et depostta tristicia aĩa illa repleta ẽ gaudio
et leticia. Ita ut se tam cito mutatã iuiraret ⁊
ut diceret. O dñe quonõ tam cito rmutata e¬
sũ. Cm angelus. bũdicta sis ne timuens.
h ẽ enim mutatio dextere excelsi. ꝑo aliam ã¬
uiam redire debemnus ĩ regioneni nr̃am . Tu
gꝰ bũdic diñu et sequere me. Euntes ã inder̃t
murũ minis altum. et infra murũ ex illa ꝑ¬
te qua uenerunt erat płima multitudo uiroꝵ
ac mulieꝵ pluniã et ueritũ sustinentiũ. et e¬
rant ualdes tristes famem et fitim sustinen¬
tes. lumen tũ hebant. et fetorem ñ senciebãt.
Tunc ait ait angelus. isti quidẽ mali fuerũt.
s ñ ualde. honeste uixunt s bona temꝑalia pau¬
ꝑib ñ funt largiti. et ideo ꝑ aliquot annos¬
pacient ᷑ pluniã et uentũ. famẽ et sitim. S

Expanded text:
batur angelum praecedentem; et cum non longe pergerent, fetor evanuit, destructisque tenebris lux apparuit, fugatoque timore securitas rediit, et deposita tristitia anima illa repleta est gaudio et laetitia; ita ut se tam cito mutatam miraretur, et diceret: « O domine, quomodo tam cito mutata sum? » Cui angelus: « Benedicta sis. Ne mireris, haec est mutatio dexterae Excelsi. Per aliam viam redire debemus in regionem nostram. Tu ergo, benedic Deum, et sequere me. » Euntes autem viderunt murum nimis altum, et infra murum ex illa parte qua venerant, erat plurima multitudo virorum ac mulierum, pluviam et ventum sustinentium, et erant valde tristes, famem et sitim sustinentes: lumen tamen habebant, et fetorem non sentiebant. Tunc ait angelus: « Isti quidem mali fuerunt, sed non valde; honeste vixerunt, sed bona temporalia pauperibus non sunt largiti; et ideo per aliquot patiuntur annos pluviam et ventum, famem et sitim; sed
Abbreviated transcription (Latin):
.s. et carnalitate. thobias comisit. Iob aimi¬
sit. ⁊lbrahmͣ dimisit. huic pecĩiam. iste st̾̃am.
ille domũ. t̾ram. et cognatõmi. unus in sp̃e.
alter pacienter. alius nero sponte. primus
egenti cõpaciendo. seaurdus ꝑseqntem tol¬
leranto. tertius iubenti obediendo. sic ñ ce¬
dinit cupiditati que in taibus consiscit .i. in
amore possidendi. in dolore amittendi. In
coactione desependi. s simul expellunt tͦs
tria. quia quisq snũ. nec cedunt carnalita¬
ti. Non eraim plus amauit tobias filiũ ꝙͣ
laurentius fortior fortissimo. fibralmͣ sua
diusit. laurentius sua disꝑsit. et dedit. ⁊¬
brahĩ filiũ suũ deo obtulit. laurentius se¬
incolumẽ. Ille quia ꝑseuerat in tormentis
a dei filio recipitur ad salitem. sic igitur
gionis. Qm scit enim et nult et potest bñ
õꝑari si modũ in hͣ teneat semꝑ ꝑfectus ẽ.¬

Expanded text:
tarie. Tobias commisit, Job amisit, Abraham dimisit. Hic pecuniam, iste substantiam, ille domum, terram, cognationem suam. Unus in spe, alter patienter, tertius sponte. Primus egenti compatiendo, secundus persequentem tolerando, tertius jubenti obediendo. Sic non cedunt cupiditati quidam quae in tribus consistit, scilicet: in amore poscoactione deserendi. Sed similiter expellunt tres tria, quisque suum, nec cedunt carnalitati. Non plus enim amavit Tobias filium quam Laurentius vero fortior fortissimo. Abraham enim sua dimisit, Laurentius sua dispersit. Abraham suum filium Deo obtulit, Laurentius princolumem, ille quia perseverat in tormentis, a Dei Filio recipitur ad salutem. Haec est gionis. Qui scit enim et vult et potest bene operari, si modum teneat, perfectus
Abbreviated transcription (Latin):
tib harenis ad omnẽ motũ uentoꝵ cedentib
ũm ubi adusa quedam amari ꝓmontoria uen¬
tis resisturt. terra aliqnͣtulum. solidior. hertã
tete ꝓuentus ꝑ naturam solis sine aeris uen¬
maturestere. Consistere autema ibi homines
ñ alia ratio facit. qm qd̾ omnes liberi sunt a¬

Expanded text:
tibus harenis ad omnem motum uentorum cedentibus. tibus harenis ad omnem motum uentorum cedentibus. uerum ubi auersa quaedam a mari promuntoria uentis resistunt, terra aliquantulum solidior herbam te proventus per naturam soli sive aeris, venmaturescere. Consistere autem ibi homines non alia ratio facit, quam quod omnes tribut
Abbreviated transcription (Latin):
quo tempore tibi fulpici huic abiens ua¬
le dixi ubi narbone nauem soluimꝰ uͦ. die. por¬
tum affrice itranimꝰ. N deo ꝓsꝑa dei mitu na¬
uigatio fint. librat amrno adire carthaginem.
ꝓuectiq in alexandriam petentes reluctante
anstro pene in syrtes illati simius. Ex ꝓuidi nan¬
te cauentes iactis nanes auchoris sistuut. sb
oculis autem terra continens erat. In qua sca
phis egress̃ sumus cum nacua ab humano
cultu ominia cerũemus. Ego studiosius explo¬
uandoꝵ locoꝵ gr̃a longnis ꝓcessi. Tribus a fere
conspitio. cuius tectum sicut salustius ait. qͣi¬
carina uanis erat contignũ terre satis firmis
tabulatis constratum. Non qd̾ ibi ius ym¬
orium ulla timeatur. finsse enim illic plumã
ne qñ quidem auditum ẽ. S qd̾ uentoꝵ ea ius
ẽ ut si qñ uel clementiore celo aliquͣtulus spnra¬
re flatus ceꝑit magis in illis terris quam ĩ ul¬
lo mari naufragium sit. Nulla ibi germina
sata in illa ꝓueniũt. quippe in stabili loco aren¬

Expanded text:
quo tempore tibi, Sulpici, hinc abiens ualedixi, ubi Narbone nauem soluimus, quinto die portum Africae intrauimus: adeo prospera Dei nutu nauigatio fuit. libuit animo adire Carthaginem, prouectique in altum, Alexandriam petentes, reluctante austro paene in Syrten inlati sumus: quod prouidi nautae cauentes iactis nauem anchoris sistunt. sub oculis autem terra cophis egressi cum vacua ab humano cultu omnia cerneremus, ego studiosius explorandorum locorum gratia longius processi. Tribus fere miconspicarina nauis erat, contiguum terrae, satis firmis tabulatis constratum, non quod ibi uis imbrium ulla timeatur — fuisse autem illic pluuiam, ne quando quidem auditum est —, sed quod uentorum ea uis est, ut si quando uel clementiore caelo aliquantulus spirare flatus coeperit, maius in illis terris quam in ullo mari naufragium sit. nulla ibi germina, sata nulla proueniunt, quippe instabili loco aren
Abbreviated transcription (Latin):
n galliam. impetranit a rege childeberto re¬
ge locum qui dicitur uãto ut ibi edificaret ce¬
nobium. s quidam ep̃c ꝓrime citatis e¬
moleste h sustinens iusu̾t famulis suis ut
enm iude eicerent. uł certe occideprat occide¬
rent. Qui uenientes ad eum dolose dix̾unt ei.
ut sesum ꝑgeret. et illi secum aptum ad mõste¬
rium construendũ ossenderent. Sanctus añ
maliciam eoꝵ deo reuelante agnoscẽs muit.
cum eis ad cacumen montis. ubi eum occi¬
dere cupiebant. Nec sins ħ dix̾at quia ualde
martyriumi cupiebat. s sbito orta tempesta¬
te plume et gnͣdines ita mortem tex̾nit qd̾
maligni eun qui occidere uole bantipenttus
nichil inderunt. et iam se mori putantes
ꝓstrati ueniam postulabant. et ut eos in¬
uos abire ꝑmitteret exorabant. õmic sc̃s
tam diu exorait donec reddita sereuitate
et usu recepto ad ꝓpria redierunt. Itaq e¬
sanctus amandus euadens et mlta alia
miracula faciens tandem in pace quienit.

Expanded text:
in Galliam, impetrauit a rege Childeberto in Galliam, impetrauit a rege Childeberto locum qui dicitur Nanto ut ibi edificaret cenobium; sed quidam episcopus proxime ciuitatis moleste hoc sustinens misit famulos suos ut eum inde eiecerent aut certe occiderent. Qui uenientes ad eum dolose dixerunt ei ut secum pergeret et illi locum apertum ad monasterium construendum ostenderent. Sanctus autem eorum malitiam deo reuelante cognoscens iuit cum eis usque ad cacumen montis, ubi eum occidere cupiebant; nec suis hoc dixerat, quia ualde martyrium cupiebat. Sed subito orta tempestate pluuie et grandines ita montem texerunt quod maligni qui eum occidere uolebant penitus nil uiderunt et iam se mori putantes prostrati ueniam postulabant et ut eos uiuos abire permitteret exorabant. Tunc sanctus tamdiu orauit donec reddita serenitate et uisu recepto ad propria redierunt. Et sanctus Amandus euadens et multa alia miracula faciens tandem in pace quieuit.
Abbreviated transcription (Latin):
plurimũ reluctantem in traiectensi urte põ¬
tificali cathedra sublimauit. ubi ami trien¬
mo uerbum dei constanter omnib p̾dicass
et apłisq suam p̃dicationem contempmi in¬
deret contemptores suos deseruit. et ĩuasco¬
niam gentem ferocissimam cansa p̾dicati¬
onis intrauit. ubi dii simliter p̾dicaret e
ioculator quidam lems et lubricus uerbis eiꝰ
detrahere cepit. S statim a demone correptꝰ
ꝓpris dentib se discerpens. et qd̾ n̾uriam in¬
ro dei fecerat confitens ꝓtinus expirauit. In¬
de ꝑgens ad aliam cinitatem ab ep̃o auita¬
tis renerenter exceptus ẽ. Cui cumille ep̃c cã
cum humilitatis et more hospitalitatis aꝙͣ
in manib daret iussit famuo ut ⁊ aqm̃ illã
diligentius custodiret. Credebat enim qd̃ m̃i
fides ista fefellit. Nam et cecus quitam aũ
fores eccẽ m̃dicans ex consilio ip̃ius ep̃i a qͥ
Nla oculos suos lauit. et ꝓtinus clare iudit.
LOst ħ andiens rediens sanctus amandꝰ

Expanded text:
plurimum reluctantem in Traiectensi ecclesia pontificali cathedra sublimauit. Vbi cum triennio uerbum dei constanter omnibus predicasset et a plerisque suam predicationem contempni uideret, contemptores suos deseruit et in Vuasconiam gentem ferocissimam causa predicationis intrauit. Vbi dum similiter predicaret, ioculator quidam leuis et lubricus uerbis eius detrahere cepit; sed statim a demone correptus, propriis dentibus se discerpens et quod iniuriam uiro dei fecerat confitens protinus expirauit. Inde pergens ad aliam ciuitatem ab episcopo ciuitatis reuerenter exceptus est. Cui cum ille episcopus causa humilitatis et more hospitalitatis aquam in manibus daret, iussit famulo suo ut aquam illam diligentius custodiret. Credebat enim quod merfides ista fefellit. Nam cecus quidam ante fores ecclesie mendicans ex consilio illius episcopi aqua illa oculos suos lauit et protinus clare uidit. Post hec rediens sanctus Amandus
Abbreviated transcription (Latin):
de reprĩando agentib. Ecce rex sarracenox ad
de beslandos eos uenit ascaloniam cum .c. mri¬
lib equitum et qͣdri gentis nilib peditũ.
Quibus cum occiurisset exͣcitus dm̃i in quo
te et nube eos ab estu solis defendente. sarra
tis armis fug̾unt. et in h. uiͦ. bello. iiii ͦ. kl̃.
ta uero ascalomie suffocati sunt ad duo. .
neta siluaꝵ consumpti sunt nũs nescitur. Du
ce autem godefrito electo ad principandũ
remanente in ierłm ceteri principes repatri
re secunda ince capta possessa ẽ a sarracenis.

Expanded text:
jam de patriando agentibus, ecce rex Saracenorum ad jam de patriando agentibus, ecce rex Saracenorum ad debellandos eos venit Ascalonam, cum centum milibus equitum et quadragentis milibus peditum. Quibus cum occurrisset exercitus Domini, in quo te, et nube eos ab aestu solis defendente, Sarractis armis fugerunt, et in hoc sexto bello, IV Kalendas ta vero Ascalonae suffocati sunt ad duo milneta silvarum cons1. Duce Godefrido electo ad principandum remanentibus in Jerusalem, caeteri principes repatriare secunda vice capta possessa est a Sarracenis.
Abbreviated transcription (Latin):
tos fortiter debellantib. eoꝵq urbes
et castella sibi bellando uendicantib: Ibi
contigit apud qd̾dam inunitissimũ cascru
tos eoꝵ ꝑire. Cumquib et anselinis deubo¬
di monte lapide ꝑcussus in capite occubuit. ħ
soł modo post acceptum nuluus ter u̾biu re¬

Expanded text:
cos fortiter debellantibus, eorumque urbes et castra sibi bellando vendicantibus, contigit apud quoddam munitissimum castrumtos perire eorum; cum quibus et Ansellus de Ribodimonte lapide percussus in capite occumbit, hoc solummodo post acceptum vulnus ter re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsecutus ẽ feretrũ usq ad mare. Cita ꝑasce¬
nem uenerunt attratatũ. ibi erat quidam
priuatus. hic audiens feretrũ sancte ma¬
ne laudimensis allatum ẽẽ interrogabat qͣ¬
litatem et formam feretri. quam cum cog¬
nonisset ꝓtinus ĩmo ex pectore alta trabe̾s
suspina et ub̃tim plorans dicebat. ħ ferettũ
ego pcc̃or ꝓpriis manib in uinẽtute mea ꝯ¬
posui iuss dñi elynandi ep̃i laudimensis
in quo idem ep̃c p̾ciosissimas reliquias po¬
sut. inter quas fuit caput sancti walerici
abbis. et caput sancti montam monachi
reclusi qui natiuitatẽ sancti remigii drcct.
et de lacte cilune matris eius lumen rece¬
mecum. O piissima mater nũe ut instar scĩ
montam recepto lũie. rursus feretrũ tuũ. ꝙ
composin possim uidere. Hͥ diceus et plo¬
rans rogabat ut de lotura reliquiaꝵ osuli
su tang̾entur. Quo facto de ip̃a aqua bibit.
et totama nocte coram feretro ꝑuigil in or̃õ¬

Expanded text:
prosecutus est feretrum usque ad mare. Circa Parasceprosecutus est feretrum usque ad mare. Circa Parasceven venerunt Atrebatum. Ibi erat senex privatus. Hic audiens feretrum sanctae Mariae Laudunensis allatum esse, interrogabat formam et qualitatem feretri. Quam cum cognovisset, protinus imo ex pectore alta suspiria trahens, et ubertim plorans, dicebat: « Hoc feretrum ego peccator propriis manibus in juventute mea composui, jussu domini Elinandi LaudunensiIn quo idem episcopus pretiosissimas reliquias posuit: inter quas fuit caput S. Valerici abbatis, et caput sancti Montani monachi et reclusi, qui nativitatem B. Remigii praedixit, et de lacte Ciliniae matris ejus lumen recemecum, o piissima mater, ut instar S. Montani recepto lumine, rursus feretrum tuum quod composui mererer videre! Haec dicens et plorans rogabat, ut de lotura reliquiarum oculi sui tangerentur. Quo facto de ipsa aqua bibit, et tota nocte coram feretro pervigil in oratio
Abbreviated transcription (Latin):
maxima suꝑeẽt. et pecunia paulatimn decres¬
ceret. Mecti sunt ex canonics iaudimensi¬
b .uii. quibus traditum ẽ feretrũ scẽ marie
cum aliis plurib scoꝵ reliquiis uiter qͣs
emmedat forma et dignitate unũ philac¬
terium in quo sic scriptum legitur. spon¬
gia crux dm̃ cum syndone cur facialyme
saciͣ al tui genitrix et mrgo capelli. Cum
hiis reliquiis ꝓfecti sunt in angliam. que
tunt temꝑis magnadiuitiaꝵ pollebat o¬
pulentia ꝓ pace et insticia am̃rex henrias
in ea facietat. Foxͣ ferͣ . iͣ. Post dñicam issi
sunt dies. ꝓfcĩ sunt a landimo et e odem ã¬
no ccͣ natiitatem bẽ marie laudimũ redie¬
runt miracula que interim contig̾ant en ar¬
rantes. Alpud ingellam in pago uiromadẽ¬
si quidam iohes a natiuitate surdus ⁊ mu¬
tus e̾ sanatus ẽ. potatus aqua reliquiaꝵ
lctaꝵ toto corpe post dormitatõm sub fere¬
tro sudans sanguine de narib et anrib ẽt
uenis ccͣ collum inflanis ub̃tim ꝓfluente qui

Expanded text:
maxima superesset, et pecunia paulatim deficeret, electi sunt ex canonicis Laudunensibus septem, quibus traditum est feretrum sanctae Mariae cum aliis pluribus sanctorum reliquiis, inter quas eminebat forma et dignitate unum phylacterium, in quo sic scriptum legitur: Spongia, crux Domini, cum sindone, cum faciali. Me sacrat, atque tui, Genitrix, et virgo, capilli. Cum his reliquiis profecti sunt in Angliam, quae tunc temporis magna divitiarum pollebat opulentia: pro pace et justitia, quam rex Henricus in ea faciebat. Feria II post Dominicam Isti sunt dies profecti sunt a Lauduno, et eodem anno circa Nativitatem B. Mariae Laudunum redierunt, miracula quae interim contigerant, enarrantes. Apud Nigellam in pago Viromanduensi, quidam Joannes a nativitate surdus et mutus sanatus est, potatus aqua reliquiarum lotarum, toto tempore post dormitionem sub feretro sudans; sanguine de naribus et auribus circa collum inflatis ubertim profluente; qui
Abbreviated transcription (Latin):
religio. bonos facit rerum distributio.
meliores mũdi renĩtiatio. optimos uero re¬
ligionis cohttatio. Mundus bonis ẽ pessimꝰ
suanis ẽ enimi et mitis. quieta et secura.¬
mttis. ut pagiatur ĩusta. Nec sic mente qui

Expanded text:
religio. Bonos facit rerum distributio, meliores mundi renuntiatio, optimos autem, religionis cohabitatio. Mundus bonis est pessimuSuavis est enim et mitis, quieta et secura.mitis ut patiatur injusta; nec sic mente quie
Abbreviated transcription (Latin):
aqm̃ gladuno gestaates ammaꝵ p̃dones in¬
trabant: Mos domi repeterant alios forte in łc
ter necitabasit. ut ldum potius sue hereseos
quam aliquam religionem ostenderent. In quo
nmꝰ capaces et iguaui impletũ in se pollutio¬
is sacrilegim imputatant prudentiores u̾o¬
nichil sibi qd̾ uolentib at dormentib ĩ gestũ
ẽ obẽe gauderant. Nam multi et eadem hora ci¬
nerer sins capitib uecerunt. alii sese. uł quia
stm̃ ẽ cilicio lugubri texerunt. ñ nulli ceno feti¬
do limerunt. et lintheamina molenter ĩposi
ta ꝑfida confiderunt. at in latris fetidisq
locis manu si dei ꝓiecerunt. ¶ Ali molentia¬
nobis undentib ibi cartagine filius cuiusdã
tre solutis crmib post raptores tota urbe cur¬
rente. pp̃i clamans. ut poterat. xp̃icanis sum.
xp̃iennus sum ꝑ sanctũ scephu xp̃ianus sum.
Qmi et os obturantes in sontẽ infanciam in
sĩ gurgitem deiuserunt.

Expanded text:
aquam gladiumque gestantes animarum praedones intrabant: et quos domi repererant, alios forte in lecter vocitabant, ut ludum potius suae haereseos, quam aliquam religionem ostenderent. In quo minus capaces et ignari impletum in se pollutionis sacrilegium  al. imputabant putnihil sibi, quod nolentibus atque dormientibus ingestum est, obesse gaudebant. Nam et multi eadem hora cinerem capitibus suis iniecerunt, alii sese, uel quia factum est, cilicio lugubri texerunt, nonnulli caeno fetido linierunt et linteamina uiolenter inposita par fila conseidanmt atque in latrinis fetidisque locis manu fidei proiecerunt V, nobis videntibus, in Carthagine filius cujusdam li, solutis crinibus, post raptores tota urbe currente, infantulo clamante ut poterat: Christianus sum, Christianus sum, per sanctum Stephanum Christianus sum. Cui et os obturantes insontem infantiam in suum gurgitem demerserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ad limensis curitatis. in qua anthonius
cuerat qnͣtum potuerit infestare res ip̃a demon¬
strat. Nam cum dinisis eum ꝑfecutionib affli¬
geret. nec posset facere arrianũ. uideret q xp̃i
militem semꝑin confessione constantem pedib¬
manib ligatis uinculis in gentib arctaret e¬
ep̃m oreq obturato ne lingua clamaret. aqͣm
corpori nt putabat rebapti⁊ ationis sꝑgit. quałi
ualeret consciam ligare arm corpore ant ñ ad¬
eẽt qui audit gemittus compeditoꝵ et cordis
secreta rimatim. uł suꝑare poss aqua mendar
tanta uoluitatis Ppositum. qd iam homo dei e¬
mitentib laccinus miserat ligatum in celũ
Exuit statum uirum uinculis et tali quasi gau¬
dens nece ꝓsequitur. Ecc̃e nr̃e frater ht dm̃:¬
mortis artomi dampnatio. ubi uoluntatis te¬
netur assentio. Ego si fidei mee tenar uocibus
confitens crebris qd credo. et credidi. claman¬
do defendi. S et postea quami cathenis imixtis¬
ti et oris iaumam opilasti in pretorio cordis̃

Expanded text:
Tamallumensis civitatis, in qua Antonius fuerat, quantum potuerit infestari res ipsa demonstrat. Nam cum diversis eum persecutionibus adfligeret nec posset facere Arrianum, videretque Christi militem semper in confessione constantem manibusque ligatis uinculis ingentibus artat episcopum, oreque obturato, ne lingua clamaret, aquam corpori at putabat rebaptizationis spargit: quasi ualeret conscientiam ligare cum corpore, aut non aderat qui audit gemitus compeditorum et cordis secreta rimatur, uel superare posset aqua mendax tantae uoluntatis propositum, quem iam homo dei metantibus lacrimis miserat legatum in caelum. Exuit statim uirum uinculis et tali quasi gaudens prosequitur uoce: ecce iam, frater Hntoni, mortis damnatio, ubi voluntatis tenetur assensio. Ego fidei meae tenax, vocibus confitens crebris, quod credo et credidi, clamando defendi. Sed et 44 postea quam catenis vinxisti, et oris januam oppilasti, in praetorio cordis
Abbreviated transcription (Latin):
nũ et formidolosũ qd̾ uix taͣseunt qui lignũ
conscenderunt. Nonnie ego intlłigo et tonan¬
tem ionem et adulterantem. Fingebat ħ omer¬
ris hominib fiagitiosis diuna tribuendo⁊
ciss ñ homines ꝑditos s celestes deos puta¬
rentur mutatus. laudes tue dñe laudes tue
ñ rapetur. P mania migaꝵ turpis preda

Expanded text:
num et formidulosum, quod uix transeunt qui lignum num et formidulosum, quod uix transeunt qui lignum conscenderint? nonne ego in te legi et tonantem Iouem et adulterantem? et sed hominibus flagitiosis diuina tribuendo, cisset, non homines perditos, sed caelestes deos uideretur imitatus. n raperetur per inania nugarum, turpis preda
Abbreviated transcription (Latin):
b dissidentia uł cauentur facilius uł inten¬
tur. ħ uero deiectum acrius resurgit ad luctũ
et cum putatur extractum sua morte inuacius
cõnalescit nec loco nouit exdudi. nec extrm
secas materie subtracta martescere. Pestis¬
h uirtutib incerta et acei ꝑmixta uelut ĩ
nocte ceca dimncans: acrocius inopinatos
decipit et in captos. Ita namq ex echias¬
nem centum octoaginta quinq miliũ de ex̃¬
citu assirioꝵ angło sub nocte uastante ima
prece ualuit imipetrare qui post mortis diẽ¬

Expanded text:
bus dissidentia uel cauentur facilius uel uitanbus dissidentia uel cauentur facilius uel uitantur: hoc uero deiectum acrius resurgit ad luctam et, cum putatur extinctum, sua morte uiuacius conualescinsecus materia subtracta marcescere.  uirtutibus et acie permixta uelut in nocte caeca dimicans atrocius inopinatos decipit et incautos. Ita namque Ezechianem centum octoginta quinque milium de exercitu Assyriorum, angelo sub nocte uastante, una prece ualuit inpetrare, uanitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Oun cansa ꝑ elationem carnali pulsauerit
mentem. et fuerit Rusionis scuto repulsꝰ.
tutum sp̃e uictorem ingulare ꝑtemptat ex¬
onũ ꝑte occurrens. et in hĩtu et informa.
in taciturnitate. in obedientia. in humilita
te conatur. Nam ci sub sp̃e succucte uestis
ac uitide cenototiam ñ potuerit generare. ꝑ
tat. Oaem scĩe et locutionis ornatu nequi¬
uit extolłe. grauctate taciturntatis elidit.
Si ienmet in palam: głia uanitatis pulsa¬
tur. Si illd̾ contempnende głie causa conterit
eodem intio elationis obtunditur. Ne uane
głie contagio maculetur. orõnes ꝓlixius
sub fr̃m uitat celebrare conspectũ et ꝙ eas
tis. Pulcre semores naturam morb huius
in modum cepe bulloꝵq describũt: que e
uno decoriata tegiuine. aliorursum inue¬
mũtur induta. Tociensꝙ reꝑuutur obiet¬
ta. quociens fuerint expoliat᷑a. In solitudi¬
nem quoq cunctoꝵ mortalium consortia
pata marcescunt et in loco uł pr̃ mimĩtꝰ

Expanded text:
o cum pro elatione carnali pulsauerit mentem et fuerit responsionis scuto repulsus,tutum specie uictorem confodere et orum occurrit. Nam et in habitu et in forma in taciturnitate, in obedientia, in humilitae conquiras. nam cui sub specie succinctae uestis ac nitidae κενοδοξίαν non potuit generare, pro tat: quem scientiae et elocutionis ornatu nequiuit extollere, grauitate taciturnitatis elidit. si ieiunet palam, gloria uanitatis pulsatur: si illud contemnendae gloriae causa contexerit, eodem uitio elationis obtunditur. ne uanae gloriae contagio maculetur, orationes prolixius sub fratrum uitat celebrare conspectu: et quod eas tis. Pulchre seniores naturam morbi huius in modum caepae bolborumque describunt, quae uno decoriata tegmine r alio rursum inueniuntur induta totiensque repperiuntur obtecta, quotiens fuerint spoliata. In solitudine quoque cunctorum mortalium consortia pa
Abbreviated transcription (Latin):
iicem: illo cogente uemimꝰ ad ꝙdam pͣtum
ubi deata maria cum ĩmius sanctis ad collo¬
quiũ residebat. beatus ergo ia. añ eam ꝓ me
contra demones conqͥritur. Et amilla demo¬
nes increpasset: iussit ut reuiien. sicq sc̃s
iacobus me suscepit. et hic confessim restituͭ
O cum audisseneastantes eumi in domo cũ
gandio demułunt. et statim sanato eo sole maa¬
trices cicatrices loco uulueꝵ remanserũt.
Post triduũ ꝑgens ip̃e cum asmo et m̃dico
redemutib sociis suis obuauit. Et nnt tan¬
dem recognntus. stupentib ꝙ gestum fuerat
enarrauit. et post omnes ad patriã ꝑ fecta
uerant re ip̃a confirmauit. hunc hoĩem et e¬
omĩa signa mortis saactus hugo clunacũ ab¬
bas cum multis aliis uidit. et ꝓ adiratõne
h lt reuelatum ẽ sepius solitum se idisse as¬

Expanded text:
uicem uicem ubi beata Maria cum universis sanctis ad colloquium residebat. Beatus ergo Jacobus ante eam pro me contra daemones conqueritur. Et cum illa daemones increpasset jussit ut reviverem. Sicque sanctus Jacobus me suscepit et hic confestim restituit. » Quod cum audissent astantes, eum in domo cum gaudio detulerunt. Et statim sanato, solae cicatrices loco vulnerum remanserunt. Post triduum peragens ipse cum asino et mendico redeuntibus sociis obviavit, et vix tandem cognitus stupentibus, quod gestum fuerat enarravit. Et post omnes ad patriam perfectaverant re ipsa confirmavit. Hunc hominem et omnia signa mortis sanctus Hugo Cluniacensis abbas cum multis aliis vidit, et pro admiratione hoc, ut revelatum est saepius solitum se vidisse as
Abbreviated transcription (Latin):
secaret. et multo beatiorem et martyrem
fore si se auderet occidere. Quib dictis inue¬
nis simplex nocte sociis suis dormientib
cultellum extraxit et sibi genitalia ampu¬
tans. eodem cultello ꝑ uentrem tñsfycit.
Cum ergo sangiis efflueret. et ille mori
ens palpitaret: exꝑecti socii accenso igne
morientẽ ĩuenerunt. Et timentes crimẽ
homicidii mane fugientes ip̃m tũ egeno
telinqunit. post paululũ ci eius fouea
paretur. ecce definictus pp̃ flucũ sangninis
etͣ ecc̃am positus reurat᷑. et in feretro n ẽ¬
diti et scatim c̾cunistantes diffugiunt. et ad
clamorem eoꝵ omnes alii cõuenerunt. et ad¬
clamore sic ille loqui cepit. et auuicta que illi-
contigerant enarrauit. et cum p̾dicta dyciss.
adiycit. Cum me inquit occidissem: denones
me cepunt. et cum me u̾sus romam ducent.
sanctus ia. post nos uelociter aduolauit. Cñ¬
q ꝓ me et contra me diucius susceptassent ad¬

Expanded text:
secaret, et multo beatiorem et martyrem secaret, et multo beatiorem et martyrem fore si se auderet occidere. Quibus dictis, juvenis simplex nocte sociis suis dormientibus cultellum extraxit, et sibi genitalia amputans eodem cultello per ventrem transfixit. Cum ergo sanguis eens palpitaret, expergefacti socii accenso igne morientem inueniunt; et timentes crimen homicidii mane fugientes ipsum cum egeno relinquunt. Post paululum cum eius fouea pararetur, ecce, defunctus propter fluxum sanguinis extra ecclesiam positus reuixit et in feretro dit. Et statim circumstantes diffugiunt et ad clamorem eorum omnes alii conueniunt. Et sic ille loqui cepit et cuncta que illi contigerant enarrauit. Et cum predicta dixisset, adiunxit: «Cum me», inquit, «occidissem, demones me ceperunt; et cum me uersus Romam ducerent, sanctus Iacobus post nos uelociter aduolauit. Cumque pro me et contra me diutius ad in
Abbreviated transcription (Latin):
pre defuncto mr̃era suam ꝓprio labore sustẽ¬
taris singulis amnis adire scm̃ Ia. solebat.
Qum ergo diu caste uycisset. tandem quadã
nocte cum quadam muliere formdatus est
mane auterua facto quia prius ad sciñ ia.¬
ire ꝓposuerat cum duob incinis ducens se
tatis et amore apłi secum tulerunt ei ncc̃ĩa
largientes. tunc illi iuueni dyabolus. in
sp̃e sci Ia. nocte apꝑunt dicens. Nosti quis
as quia multũ gaudebam de te. s inꝑ añ
forncatus es nec confessus nec confessus¬
nec penitens huc uenire ausus ẽ es. et cũ
pcc̃o tuo pegre ꝓfectus ẽ. quasi ꝑegrmatõ
tua deo placeret et michi ñ debet ita eẽ. S
quicumq pp̃ me uult ꝑegrinari prius de¬
bet pcc̃a sua ꝑ confessionem dicere. et post
ꝑegrinando eadem cõmissa penitere. hiis
dictis demon euarunt. Tunc auxiatus
unienis domũ redire et pcc̃a sua confiten
et sic it reicipe deposuit. S statim demõ
ut prins ei apꝑens cogitatõm talem re
delere posset insi sibi gentalia inembra

Expanded text:
re defuncto matrem suam proprio labore sustentans, singulis annis adire Sanctum Jacobum solebat. Cum ergo diu caste vixisset, tandem quadam nocte cum quadam muliere fornicatus est. Mane autem facto, quia prius ad Sanctum Jacobum proposuerat, cum duobus vicinis ducens sectatis et amore apostoli, secum tulerunt ei necessaria largientes. Tunc illi juveni diabolus in specie sancti Jacobi nocte apparuit dicens: « Nosti quis as quia multum gaudebam de te, quia valde fornicatus es, nec confessus, nec poenitens huc venire ausus es, et cum peccato tuo peregre profectus es, quasi peregrinatio tua placeret Deo et mihi. Non debet ita esse. Sed quicunque propter me vult peregrinari, prius debet sua per confessionem peccata dicere, et post peregrinando eadem commissa punire». Et hiis dictis demon euanuit. Tunc anxiatus iuuenis domum redire et peccata sua confiteri; et sic iter reincipere disposuit. Sed statut prius ei apparens, cogitationem talem reddelere posset nisi sibi genitalia membra
Abbreviated transcription (Latin):
uidit iħm stantẽ. et nesciebat qr iħc ẽ. O piũ
o dełctabile pietatis spectadm. Ip̃e qui queri¬
tur. et qui desideratur. et occultat se et maĩ¬
festat. Occultat se ut ardentius requiratur.
et requisitus cũ gaudio ĩueniatur. Inuentꝰ
cũ sollicctudine teneatur. et tentus ñ dimit¬
tatur dones ip̃e ĩ amoris sin cubido mansi¬
onẽ facturus c̃troducatur. hc̃ enĩ arte sapĩa
ludit in orbe f̾raꝵ et delicie eius eẽ cum filiis

Expanded text:
vidit Jesum stantem, et nesciebat quia Jesus erat. O pium! vidit Jesum stantem, et nesciebat quia Jesus erat. O pium! o delectabile pietatis spectaculum! Ipse qui quaeritur et desideratur, et occultat se et manifestatur. Occultat se, ut ardentius requiratur, et requisitus cum gaudio inveniatur, inventus cum sollicitudine teneatur, et tentus non dimittatur; donec in amoris sui cubiculum mansionem facturus introducatur. Hac arte sapientia ludit in orbe terrarum; et deliciae ejus esse cum filiis
Abbreviated transcription (Latin):
Ic marie magdalene sibilasti de qua non
effuridebat suꝑ eos torrentes lacrimaꝵ. ẽn u̾o¬
res ab illa sacratis uestigiis crebra et ĩsacia¬
bilia oscula infigi. uideres effuse untions
suanitate totã domũ impleri. Qrid gͥ illa: nͥ
ĩtorrentib ualliũ requiescebat. de qua tot et
tanti grẽ torrentes effiuebant. uñ ⁊̃ dimissis
ei pcc̃is multis qr młtũ dilex̾at. Iam sicut co¬
lumba q̃ lacte ẽ lota residebat ad pedes iħu
nixͣ fluerta pleraissima. cũ quidẽ soror eius
marcha sataget ccͣ freqñs ñist̾ium. quid
ascendens ad unctõm capitis cũ in eã frem̃¬
et illuo auaricie sepulcrũ fetens. odorem pie¬
tatis ferre ñ sustinens. Non potuit amor
tantus xp̃o ⁊̃ morientemori. fugientib et la
ad monũtũ plorans. Non hẽbat uiũ. et
tota fuꝑ mortuũ ardetat. quo ꝑlus de maĩ¬
b et oculis auferebatur. eo arde ardentius
ammꝰ ĩ se q̃ batur. Si fieri poss ꝓ redimĩdo corꝑe

Expanded text:
ic Mariae Magdalenae sibilasti, de qua non effundebat super eos torrentes lacrymarures ab illa sacratis vestigiis creberrima et insatiabilia oscula infigi, videres effusae unctionis suavitate totam domum compleri. Quid igitur illa nisi in torrentibus vallium requiescebat, de qua tot et tanti gratiae torrentes effluebant? Unde etiam dimissis ei peccatis multis, quia multum dilexerat, jam sicut columba quae lacte est lota, residebat ad pedes Jesu juxta fluenta plenissima, cum quidem soror ejus Martha satageret circa frequens ministerium. Quid ascendens ad unctionem capitis, cum in eam fremeret illud avaritiae sepulcrum fetens, odorem pietatis ferre non sustinens? Non potuit amor tantus Christo etiam moriente mori: fugientibus et latad monumentum plorans; non habebat vivum, et tota super mortuum ardebat. Corpus erabus et oculis auferebatur, eo ardentius animus insequebatur: si fieri posset pro redimendo corpore,
Abbreviated transcription (Latin):
tum in libro enugelioꝵ eleganter compoĩto
quem eidem ecc̃e dedit hic eadimũdus latronẽ
quẽdam nomine leof eluminau̾at. qui post
ui. amios regressus die sancti augustim can¬
tuariensis archiep̃i in opinus proucheleterie
inter cõminas regis assedit. quia .s. tic sole¬
bant angli festine cõuiuari obmemioriam
pͥdicationis sancti angustim. ħͥ latro tunc
bebat quem rex ip̃e ꝑtib de cena dignatus fue¬
rat qui cumi a rege solo recognitus fuisset. ce¬
teris mumna spumantib rex actensus p̾doni
in capillos m̃olat et ad terram elidit. qui la¬
teriter sicã de uagina eductam in pectus re¬
gis infixiti qui mox aĩatus ẽ. latro nero con¬
currentib satessib memibratim discerptus ẽ.
ñ nullos prius sancians. p̃uiderat hunc re¬
gis finem bs̃ dinstenus fuic glascomensis
abbas demonis ante se saltantis gesticula¬
cõibus et plansib edoctus sainrilib qui mor¬
equn conscendens et ad curiam ꝓꝑans. ĩ

Expanded text:
tum in libro Evangeliorum eleganter composito, quem eidem ecclesiae dedit. Hic Edmundus latronem quemdam nomine Leo eliminaverat, qui post 6 annos regressus, die Sancti Augustini Cantuariensis archiepiscopi inopinus apud Proucheleciae inter convivas regis assedit; quia scilicet tunc solebant Angli festive convivari, ob memoriam praedicationis sancti Augustini. Hic latro tunc bebat. Quem rex ipse partibus de coena dedignatus fuerat, qui cum a rege solo recognitus fuisset, caeteris in vina spumantibus rex ira accensus praedoni in capillos involat, et ad terram elidit; qui latenter sicam de vagina eductam in pectus regis infixit, qui mox examinatus est. Latro vero concurrentibus satellitibus membratim discerptus est, nonnullos prius saucians. Praeviderat hunc regis finem beatus Dunstanus tunc Glastoniensis abbas, daemonis ante se saltantis gesticulationibus, et plausibus edoctus scurrilibus. Qui mox conscendens, et ad curiam properans,
Abbreviated transcription (Latin):
bãmo tradiderat pret᷑ coronam et ip̃ns ii
crudeliter excecamit. dibiq nomen imꝑato¬
ris nsurpare presumpsit. excecati quoq filiũ
ex francis in ytalia occurait. Cumo franci uene¬
cias puenissent: cõpetentes nũcios idem puer¬

Expanded text:
preter coronam imperii; crudeliter excecavit sibique nomen imperatoris usurpare presumpsit, excecati quoque filium Francis in Ytalia occurrit. Qui cum ad Venecias applicuissent, competentes nuncios ad e