comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
us oꝑib custodit: recte subditur. Et reced̾e
amalo: intelligentia. Ea gͥ que sequunt᷑.
quia ppħie sp̃u plena sunt: ipsa sacre hysto¬
rie uba testantur: cumdi.odidt q̃¬
rabola similitudo nominat᷑: aꝑte constat
qui ad loquendũ ꝑabolam assũpsisse memo¬
rat᷑. Cum ⁊ eñi sua narrat. queq sunt sc̃e ec¬
clefie uentura denuntiat: ꝯꝑ hoc qd̾ ipse pa¬
titur. indicat qͥd illa patiat᷑. Noñ quã uͦ
iam sue hẏstorie u̾ba ꝑmiscet. ut nich allego¬
ricũ insonet: ñnũqͣm sic suos dolores loqͥ¬
tur. ac si ex uoce dolentis eccłe loquat᷑. In hac
nales quosq uł hereticos atq gentiles. qͦs
nunc studet sapientie auctoritate cõpͥm̾e.
effrenata iactantia elatos cogit᷑ in risu tole¬
rare. Uñ in hoc quoq sermone dr. Nunc aũ
derident me uiniores tẽpore: quoꝵ ñ digna¬
bar patres ponere cum canib gregis mei. Et
ipsa ordinis ratio expocit. ut ꝑu̾babeatu ob

Expanded text:
vis operibus custodit, recte subditur: Et recedere vis operibus custodit, recte subditur: Et recedere a malo, intelligentia. Ea igitur quae sequuntur, quia prophetiae spiritu plena sunt, ipsa sacrae historiae verba testantur, cum dicitrabola similitudo nominatur, aperte constqui ad loquendum parabolam assumpsisse memoratur. Cum etenim sua narrat, quaecunque sunt sanctae Ecclesiae ventura denuntiat; et per hoc quod ipse patitur, indicat quid illa patiatur. Nonnunquam vero sic suae historiae verba permiscet, ut nil allegoricum insonet; nonnunquam vero sic suos dolores loquitur, ac si ex voce dolentis Ecclesiae loquatur. In hac nales quosque, vel haereticos atque gentiles, quos nunc studet sapientiae auctoritate comprimere, effrenata jactantia elatos cogitur irrisa tolerare. Unde in hoc quoque sermone dicitur: Nunc autem derident me juniores tempore, quorum non dignabar patres ponere cum canibus gregis mei . Et ipsa ordinis ratio exposcit ut per verba beati Job
Abbreviated transcription (Latin):
lo intelligentia. Ac si aꝑte diceret᷑. Adtemet
ipsum hõ reu̾tere: cordis tui secreta ꝑscru¬
tare. Si dm̃ te timere dep̃hendis: ꝓfecto
constat. quia hac sapientia plenus es Qm̃
si ad huc cognosc̾e ñ potes qͣt sit inse: iam
cognoscis int̾m quid sit inte. Que eni apd̾
se abangłis metut᷑. apud te timor dñi uo¬
cat᷑: quia hanc habere te certum ẽ. sitime¬
re te dñi. incertũ non ẽ. Hinc etiã ꝑ psalmi¬
stam dr. Initiũ sapientietimor dm̃. Quia
tunc penetrare cor inchoat: cũ hoc extremi
iuditii pauore ꝑturbat. Ad pͣuitatẽ gͥ nr̃am
diuinus sermo se attrahit: sicut pat̃ cũ
paruulo filio loquit᷑. ut ab eopossit intel¬
ligi sponte. balbutit. Quia enĩ naturam
sapientie penetrare ñ possumꝰ. qͥd sit inse:
excondescensione dĩ audiuimus. quid sit
in nobis. cum dr. Ecce timor dñi: ipsa
ẽ sapientia. S quia ilse ueracit̃ uim diui¬
ni timoris intelligit. qui se acunctis pra¬

Expanded text:
lo intelligentia. - Ac si aperte diceretur: Ad temet lo intelligentia. - Ac si aperte diceretur: Ad temet ipsum, homo, revertere, cordis tui secreta perscruta. Si Deum timere deprehendis, profecto constat quia hac sapientia plenus es; qsi adhuc cognoscere non potes quid sit in se, jam cognoscis interim quid sit in te. Quae enim apud se ab angelis metuitur, apud te timor Domini vocatur, quia hanc habere te certum est, si timere te Deum incertum non est. Hinc etiam per Psalmistam dicitur: Initium sapientiae, timor Domini ; quia tunc penetrare cor inchoat, cum hoc extremi judicii pavore perturbat. Ad parvitatem igitur nostram divinus sermo se attrahit: sicut pater cum parvulo filio loquitur, ut ab eo possit intelligi, sponte balbutit. Quia enim naturam sapientiae penetrare non possumus quid sit in se, ex condescensione Dei audivimus quid sit in nobis, cum dicitur: Ecce timor Domini, ipsa est sapientia. Sed quia ille veraciter vim divini timoris intelligit, qui se a cunctis pra
Abbreviated transcription (Latin):
Et isrłite p̃monent᷑. Temptat uos dñs d̾s
ũr. ut sciat si diligitis eum: idẽ ut scire
uos faciat. Tunc gͦ cũ legẽ pluiiis pone¬
ret. hoc ẽ mandatũ custodie p̃dicatoribus
daret. hanc incarnatã sapientiã uiders¬
⁊ enarrari. ap̃dicatorib p̃parari ⁊ inuesti¬
gari abauditorib fecit. Sibi quippe illã
p̃pat: quisqͣs illam bene uuiendo in die ui¬
dicii propitiã parat. Et notandũ: qd̾ de
ea. quatuor dicta sunt. Ait eñi. Uidit ⁊
enarrauit: p̃ꝑauit.⁊ inuestigauit. Hidit
namq quia speties est: enarrauit qͥa uer¬
bum. Preꝑauit. qͥa remediũ. inuestiga¬
uit. qͥa occultũ. S hoc qd̾ et̾na di sapientia
speties patris ⁊ u̾bum dr÷̃ quando abhu¬
mana mente penetrat᷑: Quis namq in¬
telligat uł u̾bum sine temꝑe: uł spetiem
sine circũscriptione : Dicendum gͦ erat ali¬
qͥd: qd̾ de illa homo cognosceret inse. Uñ
timor dñi ipsa est sapientia: ⁊ reced̾e ama

Expanded text:
Et Israelitae praemonentur: Tentat vos Dominus Deus Et Israelitae praemonentur: Tentat vos Dominus Deus vester, ut sciat si diligitis eum ; id est, ut scire vos faciat. Tunc ergo cum legem pluviis poneret, hoc est mandatum custodiae praedicatoribus daret, hanc incarnatam sapientiam vidert enarrari a praedicatoribus, praeparari et investigari ab auditoribus fecit. Sibi quippe illam praeparat, quisquis illam bene vivendo in diem judicii propitiam parat. Et notandum quod de ea quatuor dicta sunt, Ait enim: Vidit, enarravit, praeparavit, investigavit. Vidit namque, quia species est; enarravit, quia verbum; praeparavit, quia remedium; investigavit quia occultum. Sed hoc quod aeterna Dei sapientia species Patris et Verbum dicitur, quando ad humana mente penetratur? Quis namque intelligat, vel verbum sine tempore, vel speciem sine circumscriptione? Dicendum ergo erat aliquid quod de illa homo cognosceret in se. Undtimor D
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓicit: cũ hoc qd̾ dic̃ fac̾e contẽpint. Quando
aut̃ dictis eiꝰ alt̾ obediat: dum ip̃e respuit
oꝑe. qd̾ p̃dicat uoce. ⁊dissimulat audire qd̾
narrat: De ista p̃dicationis lege. scͥptumẽ.
Qui solu̾it unum de mandatis istis minimiᷤ.
⁊ docuerit sic homines: minimꝰ uocabit᷑ in
regno celoꝵ. Qui aũ fecerit ⁊ docuerit: mag
scͥptum ẽ. Et colligent de regno eiꝰ omra scan¬
dala Insuꝑno ⁊eni regno. scandala que ex
eo coiligi debeant ñ habent᷑. Qui gͦ soluit
oꝑe. ⁊ sic docet uoce: inisto regno celorũ mi
nunꝰ erit. in illo nec minimꝰ. uiam autẽ ꝓ¬
cellis sonantib posuit: cũ p̃dicatorib sus
ad corda hominũ t̾rore uenturi iuditii ꝑcus¬
saaditũ fecit. Prius itaq lex ponit᷑. ut post
modũ uia pandat᷑: quia illa uox cor audi
d̾s uidit. ⁊ enarrauit: p̃ꝑauit. ⁊ inuesti¬
gauit. Usitata sacͥ eloquii loquutione
uidere d̾i dr. uid̾e nos fac̾e: sicut usto ui¬
ro dñs dicit. Nunc cognoui qd̾ timeas dm̃.

Expanded text:
projicit, cum hoc, quod dicit, facere contemnit. Quando autem dictis ejus alter obediat, dum ipse respuit opere, quod praedicat voce, et dissimulat audire quod narrat? De ista praedicationis lege scriptum est: Qui solverit unum de mandatis istis minimis, et docuerit sic homines, minimus vocabitur in rscriptum est: Et colligent de regno ejus omnia scandala . In superno etenim regno scandala quae ex eo colligi debeant non habentur. Qui ergo solvit opere, et sic docet voce, in isto regno coelorum erit minimus, in illo nec minimus. Viam autem procellis sonantibus posuit, cum praedicatoribus suis ad corda hominum terrore venturi judicii perculsa aditum fecit. Prius itaque lex ponitur, ut post modum via pandatur, quia illa vox cor audieDeus vidit, enarravit, praeparavit, et investigavit. Usitata sacri eloquii locutione videre Deus dicitur, videre nos facere, sicut justo viro Dominus dicit: Nunc cognovi quod timeas Deum .
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnqͥllitas uidens sustinuit: quia ab eius
timoris intuitu. mentis ocłm ñ deflexit.
Scã traq eccła in magnis tunc tribulatio¬
nib dep̃hensa. cũ multos adõ conspicit
pͣua cogitatione disced̾e: uidet ꝓfecto m̃¬
tis eoꝵ habitacłm discedente dõ uacuũ re¬

Expanded text:
tanquam videns sustinuit qui ab ejus tanquam videns sustinuit qui ab ejus timoris intuSancta itaque Ecclesia in magnis tunc tribulationibus deprehensa, cum multos a Deo conspicit prava cogitatione discedere, videt profecto mentis eo
Abbreviated transcription (Latin):
u̾salis eccłe. Quando secreto ds erat in ta¬
bernacło meo. Ut eñi demonstraret quan¬
tũ intus ꝓfecit: secreto dm̃ fuisse in suo ta¬
bernacło ꝑhibet. Ut etiã ostendat rectitu¬
dinis oꝑa. quantũ extrinsecus custodiuit:
diuina p̃cepta metuunt: cdi tabernacu¬
lum fiunt. Uñ ut supra iam diximus.
ꝑsemetipsam u̾itas dicit. deeo qui illius
mandata custodit. Ego ⁊ ꝑat̾ ueniemꝰ:
mansionẽ apud eũ faciemus. Quo contͣ
ꝑu̾si quiq dum int̾na ñ appetunt: in suis
se cogitationib foras fundunt. Uñ eis ꝑ
rursum. Ue qui cogitatis in utile. In actio¬
nib quippe suis uerent᷑ homines quos
corꝑtilit̾ uident: ⁊ dm̃ sibi p̃sentem ñ esti¬
mant ẽẽ quẽ ñ uident. Quo contͣ in lau¬
de usti dr̃. dum egypti regem contẽpneret.
et d̾i mandata obediret: quia inuisibilẽ
tanqͣm uidens sustinuit. Pu̾sum quippe
t̾re principem qͣsi ñ uidit: quẽ abocłis
sui cordis abiecit. Regem uͦ inuisibilem

Expanded text:
salis Ecclesiae: Quando secreto Deus erat in tabernaculo meo. Ut enim demonstret quantum intus profecerit, secreto Deum fuisse in suo tabernaculo perhibet. Ut etiam ostendat rectitudinis opera quantum extrinsecus custodivit, divina praecepta metuunt, Dei tabernaculum fiunt. Unde, ut supra jam diximus , per semetipsam Veritas dicit de eo qui illius mandata custodit: Ego et Pater veniemus, et mansionem apud eum faciemus . Quod contra perversi quique dum interna non appetunt, in suis se cogitationibus foras fundunt. Unde eis prursum: Vae qui cogitatis inutile . In actionibus quippe suis verentur homicorporaliter vident, Deum sibi praesentem non aestimant esse quem non vident. Quo contra in laude Moysis dicitur, dum Aegypti regem contemneret, et Dei mandatis obediret, quia invisibilem tanquam videns sustinuit. Perversum quippe terrae principem quasi non vidit, quem ab oculis sui cordis abjecit. Regem vero invisibilem
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sarĩs namq sius. duob modis eccła ꝑse¬
qutionẽ patit᷑: scilicet aut u̾bis aut gladi¬
is. S cũ u̾bis ꝑsequtionẽ sustinet: exercet᷑
eiꝰ sap̃ia. Cum uͦ gladiis: exercet᷑ eiꝰ patientia.
S u̾boꝵ ꝑsequtiones abhereticis nunc etiã
cotidie toleramꝰ: cum ipsi heretici linguis
nobis subdolis. ⁊ falsa humilitate blandi¬
unt᷑. ꝑsequt̃o es uͦ gladioꝵ uxta sinẽ mun¬
di sequture sunt: ut grana celestib horreis
recondenda. tanto ueruis apeccatoꝵ paleis
exuant᷑. quanto altius affligunt᷑. Tunc ele¬
cti om̃s qui mnilla fu̾int tribulatione com¬
p̃hensi. reminiscunt᷑ hoꝵ tempoꝵ in quibus
nunc eccła fid̾i̾ pacẽ tenet: ⁊ suꝑba hereti¬
coꝵ colla cõprimit. ñ potentatu culminis
s uigo rationis. Reminiscunt᷑ nr̃i. qui quie¬
ta fid̾i temꝑa duximus: qui ⁊ sunbellis co¬
aitam᷑ gentiũ : ñ tam̃ indictis expugnam᷑
patrũ. Beatus gͦ iob scẽ eccłe typum tenens.

Expanded text:
versariis namque suis duobus modis Ecclesia persecutionem patitur, scilicet aut verbis, aut gladiis. Sed cum verbis persecutionem sustinet, exercetur ejus sapientia; cum vero gladiis, exercetur ejus patientia. Sed verborum persecutiones ab haereticis nunc etiam quotidie toleramus, cum ipsi haeretici linguis nobis subdolis, et falsa humilitate blandiuntur. Persecutiones vero gladiorum juxta finem mundi secuturae sunt, ut grana coelestibus horreis recondenda tanto verius a peccatorum paleis exuantur, quanto arctius affliguntur. Tunc electi omnes qui in illa fuerint tribulatione comprehensi reminiscuntur horum temporum in quibus nunc Ecclesia fidei pacem tenet, et superba haereticorum colla comprimit, non potentatu culminis, sed jugo rationis. Reminiscuntur nostri, qui quieta fidei tempora ducimus; 612 qui etsi in bellis coarctamur gentium, non tamen in dictis expugnamur patrum. Beatus ergo Job sanctae Ecclesiae typum tenens,
Abbreviated transcription (Latin):
dinati apparere metumꝰ: ⁊inint̾iori cogi¬
tatione. illiꝰ respectũ ñ metuimꝰ: quẽ ui¬
dentẽ omĩa ñ uidemꝰ. Multo eñi magis in¬
trinsecus dõ: quam extrinsecus hominib
conspicabiles sumꝰ. Uñ sc̃i homines foris
se intusq cͥconspitiunt: ⁊ uł rep̃hendendos
se ext̾uis. uł iniquos se int̾ius uideri in ui¬
sibilit̾ timent. Hinc ẽ qd̾ animalia que ꝑ
ꝓpħam uident᷑. incircuitu ⁊ intus plena
ocłis eẽ memorant᷑. Quisqͥs eñi ext̾iora sua
honeste disponit. s int̾iora negligit incir
se exempla fr̃ib p̃beant : ⁊ int̾iora sua ui¬
gilant̃ attendunt. quia sese in reꝓbabiles
int̾ni iudicis obtiitib parant: ⁊ incircuitu
ocłos. ⁊ intus habere ꝑhibent᷑. Magisq se¬

Expanded text:
 in interiori cogitatione, illius respectum non metuimus, quem videntem omnia non videmus. Multo enim magis intrinsecus Deo, quam extrinsecus hominibus conspicabiles sumus. Unde sancti omnes se intusque circumspiciunt, et vel reprehendendos se exterius vel iniquos se interius videri invisibiliter timent. Hinc est quod animalia quae per Joannem videntur, in circuitu et intus plena oculis esse memorantur. Quisquis enim exteriora sua honeste disponit, sed interiora negligit, in cise exempla fratribus praebeant, et interiora sua vigilanter attendunt, quia sese irreprobabiles interni judicis obtutibus parant, et in circuitu oculos et intus habere perhibentur. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
intenebris. Tunc quippe uidet ex se ꝑse¬
qutione cogente. infirmoꝵ multos cad̾e¬
quos nunc ut mat̾ intra pacis sinum par¬
uulos fouet. ⁊ intranqͥllas fid̾i cunas
continet: qͥa ad mixti fortib. ipsa fid̾i tn¬
quillitate nutriunt᷑. Tunc uͦ tales multi
casuri sunt: ꝯ ꝑ uiscera caritatis. qͥuicqͥd
in dampno paruuloꝵ sustmet. se ꝑpeti
animꝰ ꝑfectoꝵ dolet. Infirmoꝵ ⁊ enĩ dãp¬
na. ad corda fortiũ ꝑ cõpassionẽ transeunt.
Uñ ꝑ paulũ dr. Quis infirmat᷑. ⁊ ego ñ
infirmor: Qui scandalirzat᷑. ⁊ ego ñ uror:
Tanto eñi quisq ꝑfectus ẽ. quanto ꝑfecte
sentit dolores alic nos. Uñ sc̃a eccła uꝗ
firmis tunc cadentib angustata. cũ hoꝵ
reminiscit᷑ tẽporũ uire dictura ẽ. scd̃m di¬
es quib ds̃ custodiebat me: quia setunc
in illis estimat cad̾e. que se tñc in istis res¬
picit custodiri. Bene aut̃ dir.quando splen¬

Expanded text:
in tenebris. - Tunc quippe videt ex se persein tenebris. - Tunc quippe videt ex se persecutione cogente infirmoquos nunc ut mater intra pacis sinum parvulos fovet, et intra tranquillas fidei cunas continet, quia admisti fortibus, ipsa fidei tranquillitate nutriuntur. Tunc vero tales multi casuri sunt, et per viscera charitatis, quidquid in damno parvulorum sustinet, se perpeti animus perfectorum dolet. Infirmorum etenim damna ad corda fortium per compassionem transeunt. Unde per Paulum dicitur: Quis infirmatur et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror ? Tanto enim quisque perfectus est, quanto perfecte sentit dolores alienos. Unde sancta Ecclesia infirmis tunc cadentibus angustiata, cum horum reminiscitur temporum, jure dictura est: Secundum dies quibus Deus custodiebat me, quia se tunc in illis aestimat cadere, quae se nunc in istis respicit custodiri. Bene autem dicitur: Quando splen
Abbreviated transcription (Latin):
pristinos: Multti eñi talia. scã eccła dolori¬
b p̃ssa. dictura ẽ. Tantis quip̃pe illã futurũ
ẽ. tͥbulaitionib angustari: ut hec tempora
cũ magno suspirio desid̾et. que nos cũ mag¬
nos: Quia eñi statutus dierũ numerꝰ m̃
ones animarũ: Dies qͥppe dũ colligunt᷑. in
mensib. subtrahunt᷑: quia ⁊ hoc tẽpore scã
eccła dũ ueritatis luce resplendentes aĩas
colligit. in intimis abscondit. Aliquando
etiã mensis ꝓ ꝑfectione pontr᷑: sic̃ ꝓpħai ait.
Erit mensis. ex mense. ꝑfectio uidelicet eis¬
erit in requiem: quib nunc ꝑfectio fuerit
inoꝑatione. Reminiscat᷑ gͦ ꝑfectionis pͥsti¬
ne : reducat ad memoriã. quanta p̃dicatioĩs
sue collectis animab reportabat lucra: &
angustata tͥbulationib dicat. Quis nchi
tͥbuat. ut sim uixta menses pͥstinos: Inqͥb
ꝓfecto mensib qualis fuerit: enumerando
custodiebat me: qñ splendebat lucerna eius
suꝑ caput meũ: ⁊ adlumen eiꝰ ambulabam

Expanded text:
st.---Multa enim talia sancta Ecclesia doloribus pressa dictura est. Tantis quippe illam futurum est tribulationibus angustari, ut haec tempora cum magno suspirio desideret quae nos cum magnos? Quia enim statutus dierum numerus meones animarum? Dies quippe dum colliguntur in mensibus, subtrahuntur, quia et in hoc temporEcclesia dum veritatis luce resplendentis animas colligit, in intimis abscondit. Aliquando etiam mensis pro perfectione ponitur, sicut propheta ait: « Erit mensis ex mense , » perfectio videlicet eis in requiem, quibus nunc perfectio fuerit in operatione. Reminiscatur ergo perfectionis pristinae, reducat ad memoriam quanta praedicatione sua collectis animabus reportabat lucra, et angustata tribulationibus dicat: Quis mihi tribuat, ut sim juxta menses pristinos? In quibus profecto mensibus qualis fuerit, enumerando custodiebat me, quando splendebat lucerna ejus super caput meum, et ad lumen ejus ambulabam
Abbreviated transcription (Latin):
bat eñi mortẽ dũ fugeret: dicens. Sufsic̃
mͥ tolle animã meã: neq eñi melior sum:
qͣm patres mei. Uñ gͦ sic potens. ut tot illas
urtutes faciat : uñ sic infirmꝰ est. ut tta fe¬
minã ꝑtimescat: nͥ quia aque appenduntur
mensura. ut ip̃i scĩ di homines ⁊ multum
ualeant ꝑpotentiã di ⁊ rursũ quadã men¬
sura mod̾ati sint ꝑ infirmitatẽ suã: In
illis iuitutib helyas quid de do acceꝑat: in
istis infirmitatib qd̾ de se pot̾at eẽ agnosce¬
bat. Illa potentia uirtus fuit: ista infirmi¬
tas. custos uututis. In illis uirtutib. osten¬
debat quid acceꝑat: inistis infirmitatib.
hoc qd acceꝑat custo diebait. In miraculis
monstrabat᷑ helyas: uunfirmitatib ser¬
uabat᷑. Sic paulũ uideo fluminũ ⁊ latro¬
nũ. cuittatis ⁊ solitudinis. maris ac t̾re
picula sustinentẽ ÷ frenantẽ ieuiniis acui¬
giliis corpꝰ⁊ sustinentẽ frigoris ⁊ nudita

Expanded text:
bat enim mortem dum fugeret, dicens: Sufficit bat enim mortem dum fugeret, dicens: Sufficit mihi, tolle animam meam; neque enim melior sum quam patres mei . Unde ergo sic potens, ut tot illas virtutes faciat? unde sic infirmus, ut ita feminam pertimescat, nisi quia aquae appenduntur mensura, ut ipsi sancti Dei homines et multum valeant per potentiam Dei, et rursum quadam mensura moderati sint per infirmiillis virtutibus Helias quid de Domino acceperat, in istis infirmitatibus quid de se esse poterat, agnoscebat. Illa potentiae virtus fuit: ista infirmitas custos virtutis. « In illis virtutibus ostendebat quid acceperat: in istis infirmitatibus hoc quod acceperat, custodiebat. In miraculis monstrabatur Helias: in infirmitatibus serarnis . Paulum video fluminum, et latronum, et civitatis, et solitudinis, maris ac terrae pericula sustinentem, frenantem jejuniis ac vigiliis corpus, sustinentem frigoris et nudita
Abbreviated transcription (Latin):
tellectũ sap̃ie. auditũ iam suꝑne uocis acce¬
ꝑunt: Dequib recte dr. aquas appendit
mensura: qͥr scĩ ipsi qui subleuante sp̃u ad
summa rapiunt᷑. qͣmdu in hac utta sunt.
ne aliqua elatione suꝑbiant. quibdam
tẽptationib repͥmunt᷑ : ut nequaqͣ tantũ
ꝓfice̾ ualeant. quantũ uolunt: s ne extol
lant᷑ suꝑbia. sit ineis ipsarũ quedã men¬
sura uirtutũ. Hinc ẽ uenĩ qd̾ helyas dũ tot
uirtutib in alta ꝓfecisset. quadã insura
suspensus ẽ: dũ ierabel pꝰmodũ quãius re¬
ginã tamen muliercłam fugit. ꝑpendo qͥp¬
pe hunc mire uirtittis uirum. ignem de
celo trahere : ⁊ scd̃o quinqͣgenarios uiros.
cũ sius omĩb petitione subita concremare :
pluuias aꝑire: suscitantẽ mortuos ÷ uentu¬
ra queq p̃uidentẽ: ⁊ ecce rursus animo
occurrit. quo pauore añ unam muliercłam
sugerit. Consid̾o uirum timore ꝑculsum.
de manu dĩ mortẽ petere nͨ acciꝑe: de manu
mulieris mortẽ fugiendo uitare. Quere¬

Expanded text:
llectum sapientiae auditum jam supernae vocis acceperunt? De quibus recte dicitur: Et aquas appendit mensura, quia sancti ipsi, qui sublevante Spiritu ad summa rapiuntur, quandiu in hac vita sunt, ne aliqua elatione superbiant quibusdam tentationibus reprimuntur, ut nequaquam tantum proficere valeant quantum voluna, etiam fit in eis ipsarum quaedam mensura virtutum. Hinc est enim quod Elias dum tot virtutibus in alta profecisset, quadam mensura suspensus est, dum Jezabel postmodum, quamvis reginam, tamen mulierculam fugit. Perpendo quippe hunc virum mirae virtutis ignem de coelo trahere , et secundo quinquagenarios viros cum suis omnibus petitione subita concremare , pluvias aperire, suscitantem mortuos, ventura quaeque praevidentem; et ecce rursus animo occurrit, quo pavore ante unam mulierculam fugerit. Considero virum timore perculsum de manu Dei mortem petere, nec accipere; de manu mulieris mortem fugiendo vitare. Quaere
Abbreviated transcription (Latin):
ori ꝓuectu qͥd accipimꝰ: inext̾iori defectu qͥd
sumꝰ. Et miromͦ agit᷑. ut nec de uircite quis¬
qͣm extolli debeat. nͨ de tẽptatione desꝑet:
qͥa dum sp̃c trahit. ⁊ caro retrahit: subtilis¬
simo uiditii int̾ni mod̾amine. infra sũma.
⁊supͣ infima. inquodã modio aĩa libratur.
hene gͦ dr̃: ⁊ aquas appendit mensura. Seqͣr¬

Expanded text:
ori profectu quid accipimus, in exteriori defectu quid ori profectu quid accipimus, in exteriori defectu quid sumus. Et miro modo agitur, ut nec de virtute quisquam extolli debeat, nec de tentatione desperare, quia dum spiritus trahit, et caro retrahit, subtilissimo judicii interni moderamine, infra summa, et supra infima in quodam medio anima libratur. Bene ergo dicitur: Et aquas appendit mensura. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
dam ꝓd̾e dignat᷑ dicens. Uideo aliam legẽ
inm̃bris meis. repugnantẽ legi mentis mee:
⁊ captiuũ me ducentẽ in lege peccati que ẽ
inm̃bris meis. Adima quippe trahit caro ne
extollat sp̃c: ꝯadsumma trahit sp̃c. ne ꝓst̃¬
nat caro. Sp̃c leuat ne iaceamꝰ ininfimis:
caro aggrauat. ne extollam̃ ad exsummis.
Si ñ subleuante sp̃u nos caro tẽptaret: ꝑ¬
fectione ꝓculdubio tẽptationis suȩ muna
deice̾t. Rursum uͦ si ñtẽptante carne. ad
summa nos sp̃s subleuaret: insuꝑbie casu.
ipsa nos peiꝰ subleuatione ꝓst̾neret.S fit
certo mod̾amine. ut dũ unusqͥsꝙ scõꝵ iam
quidẽ int̾ius ad summa rapit᷑. s adhuc tẽp¬
tat᷑ ext̾ius. nec desꝑationis lapsum. nͨ elati¬
onis incurrat: qm̃ nͨ tẽptatõ ext̾ior culpã ꝑfic̃.
qͥa int̾ior intent̾o sursũ tͣhit: nͨ sursũ intent̾o int̾ior
insuꝑbiã eleuat. qͥa tẽptatõ ext̾ior humiliat. dũ
gͣueit. Sicꝙ magno ordine cognoscimꝰ ininti¬

Expanded text:
m legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati, quae est in membris meis . Ad ima quippe pertrahit caro, ne extollat spiritus: et ad summa trahit spiritus, ne prosternat caro. Spiritus levat, ne jaceamus in infimis; caro aggravat, ne extollamur ex summis. Si non sublevante spiritu nos caro tentaret, perfectione procul dubio tentationis suae in ima dejiceret. Rursum vero si non tentante carne ad summa nos spiritus sublevaret, in superbiae casu ipsa nos pejus sublevatione prosterneret. Sed fit certo moderamine ut dum unusquisque sanctorum jam quidem interius ad summa rapitur, sed adhuc tentatur exterius, nec desperationis lapsum, nec elationis incurrat, quoniam nec tentatio exterior culpam perficit, quia interior intentio sursum trahit; nec rursum intentio interior in superbiam elevat, quia tentatio exterior humiliat dum gravat. Sicque magno ordine cognoscimus in interi
Abbreviated transcription (Latin):
dent pliuue sunt: cũ uͦ t̾ribilia de uento
uiditio intonaut sonantes ꝓcelle. Et no¬
tandũ qd̾ pluiis lex ponit᷑: ut uia ꝓces¬
lis sonantib aꝑiat᷑. Lex quippe ẽ ipsis p̃di¬
catorib posita: ut uiuendo impleant. qd̾
loquendo suad̾e festinant. Nam loquendi
auctoritas ꝑdit᷑: quando uox oꝑe ñ adui¬
uat᷑. hinc eñi ꝑ psalmistam dr. Peccatori
aut̃ dixit ds. Quare tu enarras iusticias me

Expanded text:
dent, pluviae sunt; cum vero terribilia de venturo judicio intonant, sonantes procellae. Et notandum quod pluviis lex ponitur, ut via procellis sonantibus aperiatur. Lex quippe est ipsis praedicatoribus posita, ut vivendo impleant quod loquendo suadere festinant. Nam loquendi auctoritas perditur, quando vox opere non adjuvatur. Hinc enim per Psalmistam dicitur: Peccatori autem dixit Deus: Quar
Abbreviated transcription (Latin):
picit. Respicere quippe dĩ ẽ: ea que amissa ac
ꝑdita fuerant. ad suam gr̃ãm reformare uñ
scriptum ẽ. Rex qui sedet insolio uiditii: dis¬
sipat om̃e malum intuitu suo. Respiciendo
nãq leuitatis nr̃e mala cohercuit: ⁊ mag¬
na m̾ita maturitatis dedit. Uñ ad huc sub¬
eñi ac subtilitate uentoꝵ. in scͥptura sacra so¬
lent anime designari: sicut ꝑpsalmistam de
d̃o d̃r. Qui ambulat suꝑpennas uentoꝵ: id¬

Expanded text:
. Respicere quippe Dei est ea quae amissa ac perdita fuerant ad suam gratiam reformare. Unde scriptum est: Rex qui sedet in solio judicii, dissipat omne malum intuitu suo . Respiciendo namque levitatis nostrae mala coercuit, et magna merita maturitatis dedit. Unde adhuc subenim ac subtilitate ventorum in Scriptura sacra solent animae designari, sicut per Psalmistam de Deo dicitur: Qui ambulat super pennas vento
Abbreviated transcription (Latin):
grauem ẽẽ ꝑconsiliũ: aliud ꝑpeccatũ. Aliud¬
ẽ grauẽ eẽ ꝑ constantiã: aliud ꝑculpam. Ista
eñi grauitas pondꝰ habet oneris: illa urtu¬
tis. Pondus gͦ accipiunt anime. ut abinten¬
tione di. ñ iam leui motu dissiliant. s uieum
fixa costantie grauitate consistant. Ad huc
ille popłs leuit̃ monebatur: de quo ꝑ ꝓpħam
uidi. ⁊ dimnisi eũ. Graue aũ consiliũ cordis:
omñe inconstantiã uagationis expellit. Et
q̃m sunt anime que leui motu. nunc ista.
ues fluctuationes m̃tium. ñ leuit̃ pensat.
uagationẽ cordis relinquendo diuidieat: s
cũ ꝑ grãm respicit uagam mentẽ : inconsilii
stabilitatẽ figit. Recte gͦ nunc dr̾. qui fecit
uentis pondus: quia cũ leues motus aĩe
miscdit̾ dignat᷑ aspicere. hinc ꝓtinꝰ ad con¬

Expanded text:
gravem esse per consilium, aliud per peccatum, aliud gravem esse per constantiam, aliud per culpam. Ista enim gravitas pondus habet oneris, illa virtutis. Pondus ergo accipiunt animae, ut ab intentione Dei non jam levi motu dissiliant, sed in eum fixa constantiae gravitate consistant. Adhuc ille populus leviter movebatur, de quo per prophetam vidi, et dimisi eum . Grave autem consilium cordis omnem inconstantiam vagationis expellit. Et quoniam sunt animae quae levi motu nunc ista, ves fluctuationes mentium non leviter pensat, vagationem cordis relinquendo dijudicat. Sed cum per gratiam respicit vagam mentem, in consilii stabilitatem figit. Recte ergo nunc dicitur: Qui fecit ventis pondus, quia cum leves motus animi misericorditer dignat
Abbreviated transcription (Latin):
quã alta suꝑbe uolando pecut: quẽ etiam
uolatũ ⁊ pͥmis hominib ꝑsuasit. Ipsi qͥppe
uolando quasi suꝑ se ireconati sunt: quas¬
do cis dictum ẽ ut gustarent. ⁊ eẽnt sic̃ dii.
Cumq similitudinẽ diuinitatis appetunt.
immortalitatis mun̾a ꝑdiderunt. Qui
int̾ram moriendo ñ issent: si suꝑt̾ram hu¬
milit̾ stare uoluissent. At contra in bono
uolucres poni solent: sicut in euangłio dñs.
cũ similitudinẽ regni celestis ex grano sina¬
pis denuntiaret dicens. Cui simile ẽ regnũ
d̾i ÷ ꝯcu simile estimabo illud: Simile ẽ
grano sinapis. qd̾ acceptũ homo misit in
ortũ suũ. ⁊creuit ꝯfactumẽ in arbore mag
na: ꝯ uolucres celi requieuer̃t inramis eiꝰ.
Ipse quippe est granũ sinapis: qui in orti
sepultura plantatꝰ. arbor magna surrexit.
Granũ namꝙ fuit cũ moreret᷑: arbor cum
resurgeret. Granũ ꝑhumilitatẽ carnis:
arboi ꝑpotentiã maiestatis. Granũ quia

Expanded text:
quam alta superbe volando petiit. Quem etiam quam alta superbe volando petiit. Quem etiam volatum et primis hominibus persuasit. Ipsi quippe volando quasi super se ire conati sunt, quando eis dictum est, ut gustarent, et essent sicut dii . Cumque similitudinem divinitatis appetunt, immortalitatis munera perdiderunt . Qui in terram moriendo non issent, si super terram humiliter stare voluissent. 3. At contra in bono volucres poni solent, sicut in Evangelio Dominus cum similitudinem regni coelestis ex grano sinapis denuntiaret, dixit: Cui simile est regnum Dei, et cui simile aestimabo illud? Simile est grano sinapis, quod acceptum homo misit in, hortum suum, et crevit, et factum est in arborem manam, et volucres coeli requieverunt in ramis ejus Ipse quippe est granum sinapis, qui in horti sepultura plantatus, arbor magna surrexit. Granum namque fuit cum moreretur, arbor cum resurgeret: granum per humilitatem carnis, arbor per potentiam majestatis. Granum, quia
Abbreviated transcription (Latin):
foueas habent. Suolucres celi nidos: filius
au̾ hominis ñ habet ubi caput suũ reclinet.
uulpes ualde fraudulenta sunt animalia:
que in fossis uł specub. abscondunt᷑. Cumꝙ
apparuerint: numꝙͣ iectis itinerib. s tortu¬
osis anfractib currunt. Uolucres uͦ ut no¬
iumꝰ. alto uolatu se inaera subleuant. Noĩe
gͦ uulpiũ. dolosa atq fraudulenta: nomine
signant᷑. Acsi dicat. fraudulenta ⁊ elata de¬
monia incorde ur̃o. idẽ incogitatione fuꝑb ex
inuemunt habitationẽ suã. filius au̾ ho¬
mnis ubi caput suũ reclinet ñ ħt: idẽ hu¬
milttas mea requiem in suꝑba mente ur̃a
ñ inuenit. Quasi in quodã uolatu uolucͥs
illa pͥma se extulit: que ꝑelatã cogitationẽ
dixit. Iucelũ conscend̾a: suꝑastra celi exalta
bo solium meũ ÷ sedebo in monte testamenti
in lat̾ibus aquilonis : ascendã suꝑ altitu¬
diñe nubiũ.: ⁊ero similis altissimo. Ecce

Expanded text:
foveas habent, et volucres coeli nidos; Filius foveas habent, et volucres coeli nidos; Filius autem hominis non habet ubi caput suum reclinetVulpes valde fraudulenta sunt animalia quae in fossis vel specubus se abscondunt. Cumque apparuerint, nunquam rectis itineribus, sed tortuosis anfractibus currunt; volucres vero, ut novimus, alto volatu se in aera sublevant. Nomine vero vulpium dolosa et fraudulenta, nomine daemonia; ac si dicat: Fraudulenta et elata daemonia in corde vestro, id est in cogitatione superbiae inveniunt habitationem suam: Filius autem hominis ubi caput suum reclinet non habet, id est humilitas mea requiem in superba mente vestra non invenit. Quasi in quodam volatu volucris illa prima se extulit quae per elatam cogitationem dixit: In coelum conscendam, sebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, et ero similis Altissimo . Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
mirum si eterna
di sap̃ra conspici
non ualet : quan¬
do ipsa quoꝙ in¬
uisibilia que ꝑ eã
manis oculis com¬
prehendi ñ possunt: In reb gͦ creat is
discimus. creatorem omĩum quanta
humilitate uenere m̃: ut in hac uita usur pare
s de om̃ipotentis dĩ spetie. mens humana nil
audeat: qd̾ solum electis suis p̃mium insub¬
sequenti remunatione seruat. Uñ bene postq̃
dictum ẽ. abscondita ẽ ab ocłis ꝯmĩum uiuerti¬
um: ilico subinfertur. olucres quoꝙ ce
li loctet. In scriptura eñi sacra uolucres aliq̃n
inmalo: aliq̃n uero in bono dant᷑ intelligi.
ꝑuolucres quippe ñnumꝙͣ aerie potestates
designant᷑: bonoꝵ studiis adu̾se. Uñ uertta¬
tis ore dieit᷑. qm̃ semen qd̾ secus uiã cecidit ue¬
nerunt uolucres ⁊ comederunt illud: quia
nimirũ malign sp̃c humanas mentes obsi¬
dentes. dũ cogitationes noxias ingerunt
u̾bũ uite amemoria euellunt. Hinc rursum
cuid̾a diuiti suꝑbe sapienti dicit᷑. Uulpes

Expanded text:
eterna Dei sapientia conspici non valet, quando ipsa quoque invisibilia quae per manis oculis comprehendi non possunt? In rebus ergo creatis discimus creatorem omnium quanta humilitate veneremur, ut in hac vita usurpare sibi de omnipotentis Dei specie mens humana nil audeat, quod solum electis suis praemium in subsequenti remuneratione servat. Unde bene postquam dictum est: Abscondita est ab oculis omnium viventium, illico subinfertli latet. - In Scriptura sacra volucres aliquando in malo, aliquando vero in bono datur intelligi. Per volucres quippe nonnunquam potestates aereae designantur, bonorum studiis adversae. Unde Veritatis ore dicitur: Quoniam senem quod secus viam cecidit, venerunt volucres, et comederunt illud ; quia nimirum maligni spiritus humanas mentes obsidentes, dum cogitationes noxias ingerunt, verbum vitae a memoria evellunt. Hinc rursum cuidam diviti superba sapienti dicitur: Vulpes
Abbreviated transcription (Latin):
sapientie uiam p̃ꝑat. Habet gͦ uiam ista sa¬
pientia: habet ⁊ locũ. uiam quauenit:
locũ quo manet. sicut ip̃a ait. Siqͥs diligit
ine: sermonẽ meũ seruabit. & pat̾ meus
diliget cum: nadeũ uememus. ⁊ mansionẽ

Expanded text:
sapientiae viam praeparat. Habet ergo viam ista sasapientiae viam praeparat. Habet ergo viam ista sapientia, habet et locum: Viam qua venit, locum quo manet, sicut ipsa ait: Si quis diligit me, sermonem meum servabit; et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus, et man
Abbreviated transcription (Latin):
nouit locumilliꝰ. Ac si aꝑte diceret᷑. Huma¬
ne cogitationi occulta sunt: uł qñ ꝑ carnẽ
ad homines sap̃ia ueniat: uł quomͦ apud
patr̃e. inuisibilis etiã cum foris apparuerit
ꝑsistat. Quannius hoc intelligi ⁊ alit̾ po¬
test. Nam uia eiꝰ ñ inconuenient᷑ accipit᷑
hoc ipsum qd̾ uenit ad cor: seseq nobis
intrinsecus infundit. Locus uero eiꝰ fit cor:
ad qd̾ ueniens ꝑmanet. De hac quippe uia
illuis dr. uox clamantis indeserto: para¬
te. uiam dño : idẽ incorde ur̃o uenienti sap̃ie
aditum reserate: sicut alias dr᷑. It facite ei:
qui ascendit suꝑ occasum. Suꝑ occasũ fuit
ascend̾e: ipsam mortẽ quã ꝑtulerat. resurgen¬
dosuꝑasse. Aitgͥ. Et qui ascendit suꝑ occa¬
sum it facite: idẽ resurgenti dño. inur̃is
cordib ꝑfidem uiam prebete. Hinc ioħi ꝑ
sp̃m dr. Preibis ante faciem dñr parare
uias eiꝰ. Quisqͥs ⁊ enĩ p̃dicando asordibus
uitioꝵ corda audientiũ mundat: uenienti

Expanded text:
nitatis. Ac si aperte diceretur: Humanae cogitationi occulta sunt, vel quando per carnem ad homines Sapientia veniat, vel quomodo apud Patrem invisibilis etiam cum foris apparuerit persistat. Quamvis hoc intelligi et aliter potest. Nam via ejus non inconvenienter accipitur hoc ipsum quod venit ad cor, seseque nobis intrinsecus infundit. Locus vero ejus fit cor, ad quod veniens permanet. De hac quippe via illius dicitur: Vox clamantis in deserto, parate viam Domino ; id est, in corde vestro venienti Sapientiae aditum reserate, sicut alias dicitur: Iter facite ei qui ascendit super occasum . Super occasum fuit ascendere, ipsam mortem quam pertulerat resurgendo superasse. Ait ergo: Ei qui ascendit super occasum, iter facite; id est, resurgenti Domino in vestris cordibr: Praeibis ante faciem Domini parare vias ejus . Quisquis etenim praedicando a sordibus vitiorum corda audientium mundat, venienti
Abbreviated transcription (Latin):
poralis. ita u̾bi et̃nitas transit: que in se ma¬
nens. innouat omĩa. Stare eñi cłi est: in¬
cõmutabili cogitatione mutabilia cuncta
disponere. Qui gͥ uoces petentiũ transiens
audiuit. stans lumen reddidit: quia ⁊ si
ꝓpt̾ nos temꝑalia ꝑtulit: inde tamen nob̾
lucem tribuit. unde habere mittabilitatis

Expanded text:
poralis, ita Verbi aeternitas transit quae in se maporalis, ita Verbi aeternitas transit quae in se manens innovat omnia; stare enim Dei est incommutabili cogitatione mutabilia cuncta disponere. Qui ergo voces petentium transiens audivit, stans lumen reddidit, quia et si propter nos temporalia pertulit, inde tamen nobis lucem tribuit, unde habere mutabilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
ñ localem. Nam teneri corꝑalit̃ ñ potest ds̃:
s ut dictum ẽ. locus intelligit᷑. ñ locas. Locꝰ
sapientie: pat ẽ. Locus patris sapientia:
sicut ipsa sap̃ia. attestante dr̃. Ego inpat᷑:
⁊ pater inme. Alit̃ gͦ sapientia h̃t̃ uiã: atq
alit̾ locum. uiam ꝑhumanitatis transi¬
nos apparuit temꝑalis. Sic nãꝙ ineuan¬
głio scriptũ ẽ. qͥa egrediens ab therico dñs
transibat: duo aut̃ ceci sedentes uixta uiã
clamauerunt dicentes. Dñe miserere nĩ
fili dauid. Ad quoꝵ uocem sicut illie scrip
tum ẽ. stetit iħc: ulum̃ reddidit. Quid ẽ
aut̃ transeundo audire. stando lum̃ resti¬
tuere: n qd̾ ꝑhumanitatẽ suã nob̾ misertꝰ
ẽ. qui ꝑdiuinitatis potentiã a nobis m̃tis
nr̃e tenebras exclusit: Qd̃ eñi ꝓpt̾ nos natꝰ
ꝯ passus ẽ. qui resurrexit. ascendit in ce¬
lum. quasi tͣnsiit iħc: quia hec nimirũ
actio temꝑalis ẽ. S stans eos tetigit ⁊ illu¬
minauit: quia ñ sicut illa dispensatiotem¬

Expanded text:
neri corporaliter non potest Deus; sed, ut dictum est, locus intelligitur non localis, Locus sapientiae Pater est, locus Patris sapientia. sicut ipsa Sapientia attestante dicitur: Ego in Patre, et Pater in me. Aliter ergo ipsa sapientia habet viam, atque aliter locum. Viam per humanitatis transinos apparuit temporalis; sic namque et in Evangelio scriptum est: Quia egrediens ab Jerico Dominus transibat. Duo autem caeci sedentes juxta viam clamaverunt dicentes: Domine, miserere nostri, fili David. Ad quorutum est: Stetit Jesus et lumen reddidit. Quid est autem transeundo audire, stando lumen restiquod per humanitatem suam nobis misertus est, qui per divinitatis potentiam a nobis mentis nostrae tenebras exclusit? Quod enim propter nos natus et passus est, quod resurrexit et ascendit in coelum, quasi transit Jesus, quia nimirum haec actio temporalis est. Sed stans eos tetigit et illuminavit, quia non sicut illa dispensatio tem
Abbreviated transcription (Latin):
dices uirtutẽ dĩ. ⁊rursũ intimore tuo remi¬
nisci nos facias infirmitatis nr̃e: Que tam̃
infirmitas. ne indesꝑationẽ nos ꝑtrahat
cũ pulsat: dum de infirmitate tua dñm ro¬
gares. qͥci auditꝰ non es: nobis qͦ loquutꝰ es
qͥd audisti. Sufficit tͥ gr̃a mea: nam uirtꝰ
Tunc qͥppe bene ut̾us custodĩmur: cum
ꝑdispensationẽ di tolerabilit̾ temptamur
ext̾ius. aliq̃n uiciis. aliq̃n p̃ssuris. Nam
eis quoq quos uiros nouimꝰ fuisse uirtu¬
tum: temptationes atq certamina ñ de¬
tuere uicioꝵ. Hinc ẽ enĩ qd̾ ad consolatio¬

Expanded text:
aedices virtutem Dei, et rursum in timore tuo remiaedices virtutem Dei, et rursum in timore tuo reminisci nos faciat infirmitatis nostrae? Quae tamen infirmitas ne in desperationem nos pertrahat cum pulsat, dum de infirmitate tua Dominum rogares, 609 quia auditus non es, nobis quoque locutus es quid audisti: Sufficit tibi gratia mea, nam virtus Tunc quippe bene interius custodimur, cum dispensationem Dei tolerabiliter tentamur exterius, aliquando vitiis, aliquando pressuris. Nam eis quoque quos viros novimus fuisse virtutum, tentationes atque certamina non defuere vitiorum. Hinc est eni
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa initia conu̾sionis aspitio. ꝑpendo qd̾
ei suꝑna pietas celos aꝑit: seseq illi ih̾c de
sublimib ostendit. Qui lumen corꝑis ad
tempꝰ ꝑdidit: lum̃ cordis imꝑpetuũ accep̃.
Ad ananiam mutit᷑. uas electionis uocat᷑:
⁊ tam̃ deciuitate eadem. qm post uisionẽ
iħu ingressus fuerat. fugiens recedit: sic̃
ipse testat᷑ dicens. Damasci p̃positꝰ gentis
arethe regis. custodiebat ciuitatẽ damasce
noꝵ ut me comp̃hend̾et. Et ꝑfenestiam in
spoita dimissus sum ꝑmurũ: ⁊ sic effugi
manꝰ eiꝰ. Cui licent̃ dicam. O paule. in celo
iã iħ̾m conspicis: uint̾ra ad huc hominem
fugis: In paradiso duceris: secreta di u̾ba
cognoscis: ⁊ ad huc asathane angło tẽptaris:
Uñ sic fortis. ut ad celestia rapiaris: unde
sic infirmꝰ. ut int̾ra hominẽ fugias. ⁊ad huc
asathane angło adu̾sa toleres: nͥ quia ipse
qui te subleuat. rursũ tesubtilissima men¬
sura mod̾at᷑. ut ⁊inmiracłis tuis nobis p̃¬

Expanded text:
initia conversionis aspicio, perpendo quod ei superna pietas coelos aperit, seseque illi Jesus de sublimibus ostendit. Qui lumen corporis ad tempus perdidit, lumen cordis in perpetuum accepit. Ad Ananiam mittitur, vas electionis vocatur; et tamen de civitate eadem quam post visionem Jesu ingressus fuerat, fugiens recedit, sicut ipse testatur, dicens: Damasci praepositus Aretae regis custodiebat civitatem Damaut me comprehenderet; et per fenestram in sporta dimissus sum per murum, et sic effugi manus ejus . Cui licenter dicam: O Paule, in coelo jam Jesum conspicis, et in terra adhuc hominem fugis? In paradisum duceris, secreta Dei verba cognoscis, et adhuc a Satanae angelo tentaris? Unde sic fortis, ut ad coelestia rapiaris? Unde sic infirmus, ut in terra hominem fugias, et adhuc a Satanae angelo adversa toleres, nisi quia ipse qui te sublevat rursum subtilissima te mensura moderatur, ut et in miraculis tuis nobis pr
Abbreviated transcription (Latin):
de sp̃i: quẽ accepturi erant credentes in
eũ. Rursum ꝑ aquã sc̃a scientia designa¬
t᷑: sicut dĩ. Aqua sap̃ie salutaris potabit
eos. ꝑaquã quoq pͣua scientia appellari
solet: sicut apud salomonẽ mulier que ty¬
pum hereseos tenet callidis temptationi¬
b blandit᷑ dicens. Aque furciue dulciores
sunt. Aquarũ etiã nomine. ññquã solent
tͥbulationes intelligi: sicut ꝑ psalmistam

Expanded text:
turi erant credentes in eum. Rursum per aquam sacra scientia designatur, sicut dicitur: Aqua sapientiae salutaris potabit eos . Per aquam quoque prava scientia appellari solet, sicut apud Salomonem mulier, quae typum haereseos tenet, callidis suasionibus blanditur dicens: Aquae furtivae dulciores sunt . Aquarum etiam nomine nonnunquam solent tribulationes intelligi, sicut per Psalmistam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa soluis diuine uisionis ẽ cern̾e. uł quib mo¬
uis intellectꝰ sap̃ie ad cor hoĩs ueniat: uł cuiꝰ
mens. intellectũ uite quẽ ꝑceꝑit. mortiferis
cogitationib ñ amittat. Et quia hec eadem
sap̃ia ꝑhumanitatis gr̃am manifestata. in
cunctis mundi partib. electoꝵ fuerat corda
repletura: recte subdit᷑. pse eñi fines¬

Expanded text:
 quibus modis intellectus sapientiae ad cor hominis veniat, vel cujus mens intellectum vitae, quem perceperit, mortiferis cogitationibus non amittat. Et quia haec eadem sapientia per humanitatis gratiam manifestata in cunctis mundi partibus electorum fuerat corda repletura, recte subditur. CAPUT IV Ve
Abbreviated transcription (Latin):
ta scire ñ potest: nͥ qui banc etiã acceꝑit habx̾.¬
Quia traꝙ ut diximꝰ. uidere dm̃ hoc ẽ quod
hab̾e : ido iniqui sp̃c hanc sapientiam non
uident: qͥa repulsi ꝑsuꝑbiam. nequa ꝗͣ eã
habere potuerunt. Ad lucem quippe eius
clauserunt ocłos cordis. suꝑfusis eiꝰ radiis
repugnantes: sicut intelligi etiam deeisdẽ
malignis sp̃itib potest qd̾ scͥptum ẽ. ipsi
tie malignis sp̃ibus audisse ẽ. s eandẽ sapi
entiã nomiudisse: ⁊ eiꝰ potentiam ex uirtu¬
te illiꝰ cognotusse: ⁊ tam̃ sub ea humiliter
lignoꝵ sp̃uum capite dr̃. Ille homicida erat
abinitio: ꝯinu̾itate ñstetit. SequituR.¬

Expanded text:
quam scire non potest nisi qui acciquam scire non potest nisi qui acciuod habere, ideo iniqui spiritus hanc sapientiam non vident, quia repulsi per superbiam nequaquam eam habere potuerunt. Ad lucem quippe ejus clauserunt oculos cordis, superfusis ejus radiis repugnantes, sicut intelligi etiam de eisdem malignis spiritibus potest, quod scriptum est: Ipsi tiae mentiam non vidisse, et ejus potentiam ex virtute illius cognovisse, et tamen sub ea humiliter lignorum spirituum capite dicitur: Ille homicida erat ab initio, et in veritate non stetit . Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
in loco pꝰquã de sapĩa dictũ ẽ. Abscondita ẽ
abocłis omĩum iuuentiũ. recte subiungit᷑.
uolucres ꝙͦ celi latet: qͥa in hac corruptibi¬
li carne constituti. nature eiꝰ potentiam ip̃i
quoq uidendo ñ penetrant. qui iã ꝑm̾itũ
sc̃e contẽplatioĩs uolant. Ubi apte subiuin
⁊ mortis nomine. nͥ maligni sp̃c designant᷑:
Qui inuentores mortis ⁊ ꝑditionis extite¬
runt: sicut de ip̃o eoꝵ pͥncipe. submintstri
famam eiꝰ: qr nimirũ uisionẽ illiꝰ plena
beatitudine habere nequiuerunt. Uidere
qͥppe ꝑfecte coet̾nam d̾o sapientiã: hoc ẽ qd̾
habere. Uñ ad ioħem de mun̾e uincentis
dr̃. Dabo illi calculum candidũ. ⁊ incalcu¬
lo nom̃ nouũ scriptũ: qd̾ nemo scit nͥ qui
accipit. In hac ⁊ eñi uita scire aliqͥd uł uid̾e
possumus: etiã qd̾ ñ accipimꝰ habere. No
men uͭ nouũ incalculo scͥptum. idẽ inet̾no
p̃mio notitiã dĩ humanis mentib inusita

Expanded text:
ia dictum est: Abscondita est ab oculis omnium viventium, recte subjungitur: Volucres coeli quoque latet, quia in hac corruptibili carne constituti naturae ejus potentiam ipsi quoque vivendo non penetrant, qui jam per meritum sanctae contemplationis volant, ubi apte subjungiet mortis nomine nisi maligni spiritus designantur? qui inventores mortis et perditionis exstiterunt, sicut de ipso eorum principe sub ministri famam ejus; quia nimirum visionem illius plena beatitudine habere nequiverunt. Videre quippe perfecte coaeternam Deo sapientiam, hoc est quod habere. Unde ad Joannem de munere vincentis dicitur: Dabo illi calculum candidum, et in calculo nomen novum scriptum, quod nemo scit, nisi qui accipit . In hac enim vita scire aliquid vel videre possumus, etiam quod non accepimus; habere vero nomen novum in calculo scriptum, est in aeterno praemio notitiam Dei humanis sensibus inusitatam,
Abbreviated transcription (Latin):
quia nesciunt. Qui eñi hoc ñ formidat ut
debet: nec dũ cognouit cũ qͣnto turbine t̾ro¬
ris adueniat. Si eñi pensare pondus trem̃¬
di examinis nosset: ire diem utiq tremendo
p̃caueret. faciem quoq gladii fugere ẽ: ani¬
madu̾sionis districtam sententiã priusꝙͣ
appareat placare. Uitari namq t̾ror uidi¬
cis. ñ nisi ante uiditiũ potest. Modo ñ cer¬
utt᷑: s p̃cib placat᷑. Cum uͦ in illo trem̃do
examine sed̾it: ꝯ uideri potest. ⁊ placari iã
ñ potest: quia facta pͣuoꝵ que du sustinu¬
it tacitꝰ. simul omĩa reddet iratus. Unde
necesse ẽ nunc timeri iudicẽ cũ nec dũ uidi¬
tium ex̾cet: cũ dui sustinet: cũ adhuc ma¬
la tolerat que uidet: ne cũ semel manũ in
retͥbutione ultionis excusserit. tanto in ui¬
ditio districtius feriat. quanto ante iudi¬
tiũ durtius expectat it:¬

Expanded text:
quia nesciunt. Qui enim hoc non formidat, ut quia nesciunt. Qui enim hoc non formidat, ut debet, necdum cognovit cum quanto turbine terroris adveniat. Si enim pensare pondus trementi examinis nosset, irae diem utique tremendo praecaveret. Faciem quoque gladii fugere est: animadversionis districtae sententiam priusquam appareat placaret. Vitari namque terror judicis nonnisi ante judicium potest, modo non cernitur, sed precibus placatur. Cum vero in illo tremendo examine sederit, et videri potest, et placari jam non potest, quia facta pravorum, quae diu sustinuit tacitus simul omnia reddet iratus. Unde necesse est nunc timere judicem, cum necdum judicium exercet, cum diu mala sustinet, cum adhuc mala tolerat quae videt, ne cum semel manum in retributionem ultionis excusserit, tanto districtius in judicio feriat, quanto ante judicium diutius exspectat
Abbreviated transcription (Latin):
iuditium. Priore quippe sententia iniquoꝵ
facta rep̃hendit: sequenti aut̃ ex diuino
uiditio penas innotuit. Ait eñi. Quare gͦ
nunc dicitis ꝑsequam᷑ eum ÷ ⁊ radicẽ u̾bi
inueniamꝰ contra eũ: Pu̾si quilibet qͥa
malo studio bene ꝓlata audiunt. ⁊ inlin¬
gua iusti. accusationis aditũ inuenire ap¬
petunt. quid aliud quã contͣ eum u̾bi ra¬
dicem querunt: exqua uidelicet loquen¬
ui originem sumant. ⁊ ramos praue loqͣci¬
tatis in accusationẽ dilatent: S uir sc̃s
cũ ã prauis talia sustinet. ñ contͣ eos sed
magis ꝓ ipsis dolet: ⁊ male cogitata redar¬
guit: ac mala eis que fugiant ostendit. di¬
cens. Fugite gͦ afacie gladii. qͥa ultor innqͥ¬
tatũ gladius ẽ: ⁊ scitote ẽẽ uditiũ. Omĩs
qui ꝑuerse agit: eo ipso quo hoc despicit
ẽẽ dĩ iudicium nescit. Si enĩ hoc timendo
sciret: que in illo puuenda sunt ñ ageret.
Iam sunt pleriq qui extremũ ẽ uiditiũ
uerbotenus sciunt: s ꝑu̾se agendo testant᷑

Expanded text:
um? - Priori quippe sententia iniquorum facta reprehendit, sequenti autem ex divino judicio poenas innotuit. Ait enim: Quare ergo nunc dicitis: Persequamur eum, et radicem verbi inveniamus contra eum? Perversi quilibet quia malo studio bene prolata audiunt, et in lingua justi accusationis aditum invenire appetunt, quid aliud quam contra eum verbi radicem quaerunt, ex qua videlicet loquendi originem sumant, et ramos pravae loquacitatis in accusatione dilatent? Sed vir sanctus cum a pravis talia sustinet, non contra eos, sed magis pro ipsis dolet, et male cogitata redarguit, ac mala eis quae fugiant ostendit, dicens: Fugite ergo a facie gladii, quia ultor iniquitatum gladius est, et scitote esse judicium. Omqui perverse agit, eo ipso quo hoc despicit, esse Dei judicium nescit. Si enim hoc timendo sciret, quae in illo sunt punienda non ageret. Nam sunt plerique qui extremum esse judicium verbotenus sciunt, sed perversa agendo testantur
Abbreviated transcription (Latin):
dr robustus. Ex ea uͦ qua carnalis: infir¬
mus est. Robur gͦ est antma rationalis:¬
que impugnantib uitiis resistere ꝑrationẽ
ualet. Unde ⁊ suꝑuis ꝑ beatũ ibb dictũ est.
Roborasti eum paululũ: ut inꝑpetuum ꝑ¬
transiret. Ex rationali quippe anima habet
homo: ut inꝑpetuũ uiuat. Huiꝰ ergo iniqͥ
robur fame attenuat᷑: qͥa eiꝰ anima nulla in¬
t̃ni cibi refectione pascit᷑. De qua scilicet fa

Expanded text:
dicitur robustus; ex ea vero qua carnalis, infirdicitur robustus; ex ea vero qua carnalis, infirmus est. Robur ergo est hominisquae impugnantibus vitiis resistere per rationem valet. Unde et superius per beatum Job dictum est: Roborasti eum paululum, ut in perpetuum pertransiret . Ex rationali quippe anima habet homo ut in perpetuum vivat. Hujus ergo iniqui robur fame attenuatur, quia ejus anima nulla interni cibi refectione pascitur. De qua scilicet fa