comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
appiehenditͥ suosq pedes alli¬
gauit dicens. Uirum cuius hec rona
est: sic alligabunt in iherlm. Sed is¬
qͥ aniniã suam ꝑfecte oderat dicebat.
ego non solum alligari. sed &. mori in
nec facio ammã meã p̃tiosiorrm qua
nir. Ecer quomͦ animã suã amando
oderat. immo odieus amabat: quam
mus formã ad odium ꝓximi. Ametur
quilibet in hoc mundo aduersarius:
sed inuia dĩ. contrarius non anietur.
etiã ꝓpinquus. Quisqͥs enĩ ȩterna ia¬
concupiscit: inea quã agredit᷑ causa
di. extiã patrẽ. extra matrem. extra
uxorem. extra filios. extra cognacos.
extra semet ipsum fieri debetꝰ ut ro
uerius cognoscat dm̃: quo menis cau¬
sa neminẽ recognoscit. Multum ⁊t¬
nanq ẽ. quod caruales affectos inten¬
tionẽ m̃tis diuerberant: eiusq acirui
obscurant. Q uos tam̃ neqͥquã nexus
patimur: si eos p̃mendo. geneqist.
Amandi ergo sunt ꝓximĩ. impenata¬
ueis. nec tam̃ ꝓ eadem airitate ad̾il¬

Expanded text:
euntis, suos pedes alligans, ait: Virum cujus haec zona est, sic alligabunt in Jerusalem qui animam suam perfecte oderat, quid dicebat? Ego non solum alligari, sed et mori in nec facio animam meam pretiosiorem quam me . Ecce quomodo animam suam amando oderat, imo odiens amabat, quam mus formam ad odium proximi. Ametur quilibet in hoc mundo adversarius, sed in via Dei contrarius non ametur, etiam propinquus. Quisquis enim jam aeterna concupiscit, in ea quam aggreditur causa Dei, extra patrem, extra matrem, extra uxorem, extra filios, extra cognatos, extra semetipsum fieri debet, ut eo verius cognoscat Deum, quo in ejus causa neminem recognoscit. Multum namque est, quod carnales affectus intentionem mentis diverberant, ejusque aciem obscurant. Quos tamen nequaquam noxios patimur, si eos premendo teneamus. Amandi ergo sunt proximi, impendenneis, nec tamen pro eadem charitate a Dei
Abbreviated transcription (Latin):
Dis autem bene gaudet: qͥbonii
longanimis inbono ꝑseuerant̾ manen¬
do nisi ferueat diligendo: Quis ẽ
benignus: nisi diligat cui opitulat᷑.
luis bonus: nisi diligendo efficiatur:
Quis salubrit̃ fidelis: nisi ea fide quȩ
ꝑdilectionẽ oꝑatur: Quis ut iliter
mansurtus: cui non dilectio modere¬
tur: Quis abro continet unde tur¬
patur: nisi diligat unde honestatimr:¬

Expanded text:
a . Quis autem bene gaudet, qui bonua . Quis autem bene gaudet, qui bonuest longanimis in bono perseveranter manendo, nisi ferveat diligendo? Quis est benignus, nisi diligat cui opitulatur? Quis bonus, nisi diligendo efficiatur? Quis salubriter fidelis, nisi ea fide quae per dilectionem operatur? Quis utiliter mansuetus, cui non dilectio moderetur? Quis ab eo continet unde turpatur, nisi diligat unde honestatur
Abbreviated transcription (Latin):
ut ratis & fructum afferatis: & fructꝰ
uester maneat.
⁊ euop adiunxit. ut quodeũq
petieritis patrẽ in nomine meo
det uobis: tunc utiq dabit no¬
bis sidiligamꝰ inuicẽ: cum &. hoc ipsũ
ipse dederit nobis. qͥnos ebegit non
habentes fructum. qͥa ñ eũ nos elege¬
ramus: & posuit nos ut fructũ affera¬
mus: hoc ẽ inuicẽ diligamꝰ. Quẽ fruc¬
tum sine illo afferre iũ possumꝰ: sicut
palmites facere sure uite nichil posst̃.
Caritas ergo est fructꝰ nr̃: quam defi¬
niuit apłs. de corde pitro & conscien¬
tia bona: & fide ñficta. Hac diligimꝰ
inuic̾em: hac diliginius dm̃.i
re enu uera dilectione dili¬
geremus inuicẽ: nisi diligentes
dm̃. Diligit enĩ unus quisq
tu itaq nobis mandans: hȩc mando
inquit uobis. ut diligatis inuicem.
Unde & apłs paulus. cum contra oꝑa
carnis comiñdare fructũ sp̃c uellet.
a capite hoc posuit. Pructus inquit
sp̃e: est caritas. Ac drmnae cetera:
tanqͣm existo capite ex orta ꝙ. reli¬

Expanded text:
ut eatis, et fructum afferatis, et fructus vester maneat. t quod adjunxit, Ut quodcumque petieritis Patrem in nomine meo, det vobis: tunc utique dabit nobis, si diligamus invicem; cum et hoc ipsum ipse dederit nobis, qui nos elegit non habentes fructum, quia non eum nos elegeramus; et posuit nos ut fructum afferamus, hoc est, invicem diligamus: quem fructum sine illo habere non possumus, sicut palmites facere sine vite nihil possunt. Charitas ergo est fructus noster, quam definit Apostolus, de corde puro et conscientia bona, et fide non ficta . Hac diligimus invicem, hac diligimus Deum. Neque enim vera dilectione diligeremus invicem, nisi diligentes Deum Diligit enim unusquisque tu itaque nobis mandans, Haec mando, inquit, vobis, ut diligatis invicem. Unde et apostolus Paulus, cum contra opera carnis commendare fructum spiritus vellet, a capite hoc posuit, Fructus, inquit, spiritus charitas est: ac deinde caetera tanquam ex isto capite exorta et reli
Abbreviated transcription (Latin):
sur penas erat iuitura: apte dñs post
laudatam in pauprre uidua druoti¬
onem recdȩ. rgrrditur detemplo. ru¬
inamq rius futurã. atq edificia tũ
ad miranda. non multopost compla¬
nanda esse predixit.
facta ꝑtotum orbem fidei ęuan¬
gelice gr̃a. templum ipsiĩ qͦndã
augustum cũ fuis cerimonus tollere¬
tur: nequis forte adhuc paruuliu &.
sclare. paulatĩ asinceritate fidei quę
est in xp̃o iħri: ad carnale laberetir
tudaismum. Prouidens ergo d̾s in
fecit. aut prnitꝰ auferri. quatinus
uinbia & tẏpo cessante urroꝵ: ipsa
iã urritas per orbem declarata pal¬
mam tenerrt.¬

Expanded text:
 poenas erat luitura, apte Dominus post laudatam in paupere vidua devotionem Ecclesiae, egreditur de templo, ruinamque ejus futuram atque aedificia tunc admiranda non multo post complananda esse praedixit. facta per orbem fidei evangelicae gratia templum ipsum quondam augustum, cum suis caeremoniis tolleretur, ne quis forte adhuc parvulus ac saeculare, paulatim a sinceritate fidei, quae est in Christo Jesu, ad carnalem laberetur Judaismum. Providens ergo Deus infecit ac penitus auferri, quatenus umbra et typo cessante vero, ipsa jam veritas per orbem declarata palmam teneret.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ figna p̾aicte destructioũi imer¬
rogant. Dedrt autẽ dñs inmonte
oñuarũ contia templũ: cũ de xui¬
na templi q. excidio gentis disputat.
ut etiam ipso corporis situ uerbis qd
loquit᷑ congruat. Mysticȩ designans
quod quietꝰ manet inscĩs. suꝑborum
detestat᷑ amentiã. Quis eni non
uideat. qoͦ mons oliurti fructiferam
designet scẽ eccłȩ celsitudinẽ. quam
dñs semꝑ in habitare delectatur:
Quia udelieet mons ille. ñ infructuo¬
sas habere arbores &. siluam sterilẽ:
sed oliurta gignere solebat: qͥb ad
repellendas noctium umbras. lui ã
alitur. soluunt᷑ infirmitates: &. reqͥ. s
lassis. tribuit᷑. Quȩ cuncta specialit̾
in eccła ficri. ꝓbat̾ ille qui dicit. Ego
autẽ sicut oliua fructifera in domo

Expanded text:
estructionis interrogant. Sedet autem Dominus in monte Olivarum contra templum, cum de ruina templi et excidio gentis disputat, ut etiam ipso corporis situ verbis quae loquitur congruat, mystice designans quia quietus manens in sanctis, superborum detestatur amentiam. Quis enim non videat quod mons Oliveti fructiferam designet sanctae Ecclesiae celsitudinem, quam Dominus semper inhabitare delectatur? Quia videlicet mons ille non infructuosas habere arbores, et silvam sterilem, sed olivas gignere solebat, quibus ad repellendas noctium umbras lumen alitur, solvuntur infirmitates et requies lassis tribuitur. Quae cuncta specialiter in Ecclesia fieri probat ipsa cum dicit: Ego autem sicut oliva fructifera in domo
Abbreviated transcription (Latin):
hnrrosolimoꝵ excidio pͥncipes extitrre.
Pam iamq appropinquantem refer¬
tent multi inrcsa ipsis etiam tempo¬
rib apłoꝵ heresiarche ꝓdiere: qui int̃
alia plinima ueritati contraria diẽ
dm̃i instare p̃dicarent: quos apłs in
in epła ad the ĩalonicẽses dãpniat.
tabãi oĩr qͥ insamaria erant. a mi¬
mnio ł ꝙ admaximũ. dicentes. huc
est ͥtus dĩ qur uocat᷑ magua. ro qͦd
tasset ros. Cum audieritis bella ꝙ
opiniones bellorum nrtimueritis. opor¬
tet enum hec firri. sed nondum funs.
Bella ad hostes ꝑtinent: seditiones ad
ciues. Que utraq atempore domim¬
ex passionis. inpopulo uidroꝵ. qui sibi
ꝓsaluatere xp̃o seditiosum latronem
elegit. satis suꝑq constat abiindasse.

Expanded text:
es exstitere, jamjamque appropinquare referrent. Multi in Ecclesia ipsis etiam temporibus apostolorum haeresiarchae prodiere, qui, inter alia plurima veritati contraria, diem Domini instare praedicarent. Quos Apostolus in Epistola ad Thessalonicenses damnat. tabant omnes qui in Samaria erant, a minimo usque ad maximum dicentes: Hic est virtus Dei, quae vocatur magna . Eo quod tasset eos . Cum audieritis autem bella et opiniones bellorum, ne timueritis. Oportet enim fieri, sed nondum finis. Bella ad hostes pertinent, seditiones ad cives. Quae utraque a tempore Dominicae passionis in populo Judaeorum, qui sibi pro Salvatore Christo seditiosum latronem elegit, satis superque constat abundasse.
Abbreviated transcription (Latin):
detrimenta spiritalium qui flent:
eterna bratitudine consolabunt᷑.
Ui non nr̃a solum: sed & ꝓximi iube¬
mur cõmissa deftere. Quẽ si ut
nos diliginus. consequent᷑ alius &.
fectu nos gratulari. ꝙ difectu ne
est tribulari. Nic solũ tribulari
urrum ad lacrimas usq succendi. Sic
enĩsainuhel &. dauid. peccatum saulis. ꝙu
teritum lugent: sic peccatricẽ dñs fle¬
uit suꝑ ciuitatem. &. mestis compassus
sororib. lazarum quẽ diuina erat ma¬
iestate resuscitaturus. humana prius
nuseratione deflebat: mystice signifi¬
cans. cos qui peccati morte soptiuit᷑ ut
reuiuiscere queant. aproximis esfr
plangendos.
uor autem nunc flentes tisu¬
ros ex ꝓmittit. ñ purriliter
accipiendum: sed scripture
more. risus nomine m̃tis exultatio. qͥ
affectus quidam letior. intelligendus
est ex designatꝰ. sicut sara. risũ inqͥt¬
mͥ fecit dĩ. Et in iob dictũ ẽ. Os autẽ
ueraciũ. replebit᷑ risu. ꝑꝰquȩ ut dixi

Expanded text:
detrimenta spiritalium qui flent, detrimenta spiritalium qui flent, aeterna beatitudine consolabuntur. Ubi non nostra solum, sed et proximi jubemur commissa deflere. Quem si ut nos diligimus, consequenter illius et profectu nos gratulari, et defectu necesse est tribulari; nec solum tribulari, verum ad lacrymas usque succendi. Sic enim Samuel et David peccatum Saulis et interitum lugent , sic peccatricem ipse Dominus flevit super civitatem , et, moestis compassus sororibus, Lazarum, quem divina erat majestate resuscitaturus, humana prius miseratione deflebat ; mystice significans eos qui peccati morte sopiuntur, ut reviviscere queant, a proximis esse plangendos. Quod autem nunc flentes risuros esse promittit, non pueriliter accipiendum, sed, Scripturae more, risus nomine mentis exsultatio et affectus quidam laetior intelligendus est esse designatus. Sicut Sara: Risum, inquit, fecit mihi Deus . Et in Job dictum est: Os autem veracium replebitur risu . Per quae, ut dixi,
Abbreviated transcription (Latin):
lioquin. ñ nulli miserrima condi¬
tione pauꝑtatis. &. hic scłi gau¬
dus ob inopiã rerum: & ibi
regno dĩ obmeritoꝵ nequitiã carenit.
Brati qͥnunc esuritis: qͥa saturabiini¬
m. Quid esurire beati. qͥd sitire de¬
brant. mathetis exponit. uidi licri
iusticiam: aꝑtissime nos instituens.
nunquã nos satis iustos estimare de¬
brre. sed cotidianũ iusticix sr̃ꝑ ama¬
It. immo ardere ꝓfectum. Cuius ꝑ¬
fectam saturitatem. ñ in hoc scło srd
infuturo posse ꝓurnire: suꝑnorum
desiderio psalmista flagans ostendit.
qui ait. Ego autem cum iusticia ap¬
parebo in conspectu tuo: satiabor cũ
manifestabitur gła cua.x
Notest & simpliciter accipi. brati
qui nunc esuritis. qͥ castigatis
corpus ur̃m &. seruituti subicitis. qͥ
infanir & siti uerbo oꝑam datis. quia
celestium tẽ gaudiorũ habetis uher¬
tate ꝑfrui. Beati qui nunc fletis:
quia ridebitis. Non temporalium
dampna cõmodorum. sed uirtutũ

Expanded text:
Alioquin nonnulli miserrima condiAlioquin nonnulli miserrima conditione paupertatis, et hic saeculi gaudiis ob inopiam rerum, et ibi regno Dei ob meritorum nequitiam carentBeati qui nunc esuritis, saturabimini. Quid esurire beati, quid sitire debeant, Matthaeus exponit, videlicet, justitiam , apertissime nos instituens, nunquam nos satis justos aestimare debere, sed quotidianum justitiae semper amare, imo ardere profectum. Cujus perfectam saturitatem non in hoc saeculo, sed in futuro posse provenire supernorum desiderio Psalmista flagrans ostendit, qui ait: Ego autem cum justitia apparebo in conspectu tuo, satiabor dum manifestabitur gloria tua ; potest et simplqui nunc esuritis, qui castigatis corpus vestrum, et servituti subjicitis, qui in fame et siti verbo operam datis, quia coelestium tunc gaudiorum habebitis ubertate perfrui. Beati qui nunc fletis, quia ridebitis. Non temporalium damna commodorum, sed virtutum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ipse eleuatis
oculis in discipulos suos dicebat.
B̾rati pauꝑes: quia ur̃m ẽ rog¬
uator leuat: ut his qui uerbũ intenta
cordis aurr ꝑcipiunt. latius saporis in¬
tuni lum̃ aperiat. Cui simile ẽ quod
matheus ait. Et cũ sedisset: accessert̃
adeum discipuli riꝰ. Et apperiens os
sium. docebat eos dicens. Beati pau¬
peres sp̃u. Nam quib in monte se¬
dens os aperit. ut magna sublimiter
audiant: in ros oculos stans in campo
dirigit : ut audita patent̃ intelligant.
Brati itaq pauꝑes. non utiq om̃s: sed
illi tantũmodo. qui om̃e p̃sentis scli tã & si
altũ uideat᷑. ꝓnichilo culm̃ ducunt.
Oui merito reg̾ni celestis ꝑhibentur
munere digni : quia delectationis
humane ꝓbant᷑ cupiditate ni. dati.
Qualem se rex dauid pauprrirm susti¬
nuisse de clarans.ait. Ego tero ege¬
nus &. pauꝑsũ. Et alibi ñ modo ter
anchoram. subdendo manifestat.
Michi autt̃ ad herere do bonũ ẽ: po¬
nere uidño dõ spem intam.

Expanded text:
ipse, elevatis oculis in discipulos suos, dicebat, Beati pauperes, quia vestrum est regcipulos levat, ut his qui verbum intenta cordis aure percipiunt latius saporis intimi lumen aperiat. Cui simile est quod Matthaeus ait: Et cum sedisset, accesserunt ad eum discipuli ejus, et aperiens os suum docebat eos dicens: Beati pauperes spiritu . Nam quibus os in monte sedens aperit, ut magna sublimiter audiant, in eos oculos stans in campo dirigit, ut audita patenter intelligant. Beati itaque pauperes. Non utique omnes, sed illi tantummodo qui omne praesentis saeculi, tametsi altum videatur, pro nihilo culmen ducunt. Qui merito regni coelestis perhibentur munere digni, quia delectationis humanae probantur cupiditate nudati. Qualem se rex David pauperiem sustinuisse declarans ait: Ego vero egenus et pauper sum. Et alibi non modo terranchoram, subdendo manifestat: Mihi autem adhaerere Deo bonum est, ponere in Domino Deo spem meam.
Abbreviated transcription (Latin):
diuitias hereditatis.xp̃i inscĩs. ꝓpter
panem uite eternx̧. propt̃q spem
celestium gaudioꝵ. fletus. estiririn
pauptatemq pati desiderat: beatu
est. Multo autem bratior: qui has
int̾ aduersa uirtutes seruare non
trepidat. quia odiant licet homines
eorde ut fando. dilectum cor. xp̃o ledi¬
re nrqueuut. separent ꝙ synagoga
Exprobrent nomen crucifixi: ipst
cum mortuos sibi con resuscitat. &
consedere facit incelestibus.¬
Ecct rgo mnto uos: sicut ours uimedio
& phariscos uocat: qui sunt clerici u¬
deorũ. Estote ergo prudentes sicut ser¬
pentes: & simplices sicut columbr: Ut¬
ꝑ prudentiam deuitent insidias: prr
simplicitatem ñ faciant malii. Serpen¬
tis astutia ponitur uexemplũ: quia
put. & illud inqͦ uita ẽ ꝓtegit. Ita et
nos toto prriculo corporis: caput nr̃m
Sscĩ specie demonstrat᷑. Unde di¬
Seit & apłs. Malitia paruuli esto¬
te. Cum autẽ tradent uos: nolite co¬
gitarr quomͦ aut quid loquamini.

Expanded text:
pter panem vitae aeternae, propterque spem coelestium gaudiorum, fletus esuriem paupertatemque pati desiderat, beatus est. Multo autem beatior, qui has inter adversa virtutes servare non trepidat. Quia odiant licet homines corde nefando, dilectum cor Christo laedere nequeunt. Separent et synagoga Exprobrent nomen Crucifixi, ipse commortuos sibi conresuscitat, et consedere facit in coelestibusEcce ego mitto vos sicut oves in medio t Pharisaeos vocat, qui sunt clerici Judaeorum. Estote ergo prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columb prudentiam devitent insidias, per simplicitatem non faciant malum. Serpentis astutia ponitur in exemplum: quia put, et illud in quo vita est, protegit. Ita et nos toto periculo corporis caput nostrusancti specie demonstratur. Unde dicit et Apostolus: Malitia parvuli estote . Cum autem tradent vos, nolite cogitare 61 quomodo aut quid loquamini.
Abbreviated transcription (Latin):
cum apłi ad p̃dicationr̃ mittebantur.
quib & ꝓprie dictum est. In uiam
gentium ne abieritis. & unciuitates sa¬
maritanoꝵ ne intraueritis: quod per
fecisse credentes: quando orta hirroso¬
limis ꝑsequutione. disꝑsi sunt in uni¬
uersa uidea. ut tribulationis occasio.
fieret ruuangelii seminarium. Spiri¬
talit̾ autẽ possumus dicere: cũ ꝑsequu¬
tiuos fuerint in una ciuitate. hoc ẽ
in uno scripturarũ libro uel testimomio.
nos fugiamus ad alias ciuitates: id est
ad alia uolumina. Quam uis conten¬
tiosus furrit ꝑsequutor: ante p̃sidiuum
saluatoris aduentet. quam aduersaru᷑
uictoria concedatrurli

Expanded text:
ntur, quibus et proprie dicitur: In viam gentium ne abieritis, et in civitates Samaritanorum ne intraveritis , quod perfecisse credentes: quando orta Jerosolymis persecutione, dispersi sunt in universam Judaeam, ut tribulationis occasio fieret Evangelii seminarium. Spiritualiter autem possumus dicere: Cum persecuti nos fuerint in una civitate, hoc est, in uno Scripturarum libro vel testimonio, nos fugiamus ad alias civitates, id est, ad alia volumina. Quamvis contentiosus fuerit persecutor, ante praesidium Salvatoris adveniet, quam adversariis victoria concedatur.
Abbreviated transcription (Latin):
sumus: tie ad reuertendum nos tar¬
dior hiora prepediat. necesse ẽ ut ex¬
positionem sẽi eugłii. brriuor sermo
transcurrat. Dñs ac redemptor nĩ.
perituri mundi p̾currentia mala
denuintiat: ut eo minus ꝑturbent
uenientia: quofuerint prescita.
Mus enim iacula feruint: que pre¬
uident᷑. Et nos tolerabilius iniidi
mala suscipimus: si contra hec ꝑ presci¬
entix cliprum miimur. Scce & riũ
dicit. Cum audieritis p̃lia & seditio¬
nos: nolite terreri. Oportet pͥmum
uec tirri: sed nondum statiui fiuis.
Persenda sunt ergo uerba redempto¬
ris uri. ꝑque nos aliud iiterus ali¬
ud exterius passuros denuntiat.
Bella quippe ad hostes ꝑtinent. sediti¬
cones ad cuies. Ut ergo nos in dicet
interius exteriusq turbari: alius
nos fatetur ab hostib. aliud afratrib¬

Expanded text:
sumus, ne ad revertendum nos tardior hora praepediat, necesse est ut expositionem sancti Evangelii brevior sermo transcurrat. Dominus ac Redemptor noster perituri mundi praecurrentia mala denuntiat, ut eo minus perturbent venientia, quo fuerint praescita. Minus enim jacula feriunt quae praevidentur; et nos tolerabilius mundi mala suscipimus, si contra haec per praescientiae clypeum munimur. Ecce enim dicit: Cum audieritis praelia et seditiones, nolec fieri, sed nondum statim finis. Pensanda sunt verba Redemptoris nostri, per quae nos aliud interius, aliud exterius passuros esse denuntiat. Bella quippe ad hostes pertinent, seditiones ad cives. Ut ergo nos indicet interius exteriusque turbari, aliud nos fatetur ab hostibus, aliud a fratrib
Abbreviated transcription (Latin):
ditia sit castitatis incorpoe: &. lunĩ
urritatis in operatione.
e or mptori &. tnim nis: unũ siue
altero. placere nrquaqͦm potest.
Si aut is qui bona agit. ad huc luxurte
inquinamenta non deserit: aut is qͥ
castitate p̃minet. nec dũ se ꝑbona
oprra exrrcet. Nec castitas ergo mag
na sine bono operr. rrec opus bonum
est aliquid sine castitate. Sed ꝙ. si
ille r̃. spr ad suꝑnam patriã tendat.
niq̃qͣm se auitus ꝓmundi huius ho¬
nestate continrat. Qui &. siquid iã
boni aliquando ꝓhonestate in choat:.
in eius tam̃ intenͣtione nion debet ꝑ¬
manere. Dec ꝑbona oꝑa. presentis
mundi głam querere: sed totã spem
in redep̃toris sui adirentu constituat.
Unde &. ꝓtinus sub dit. Et uos simi¬
les hominib exprctantib dnii suũ:¬

Expanded text:
corpore, et lumen veritatis in operatione. Redemptori etenim nostro unum sine altero placere nequaquam potest, si aut is qui bona agit, adhuc luxuriae inquinamenta non deserit, aut is qui castitate praeeminet, necdum se per bona opera exercet. Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquid sine castitate. » Quid t nequaquam se a vitiis pro mundi hujus honestate contineat. Qui etsi quaedam bona aliquando pro honestate inchoat, in ejus tamen intentione non debet permanere, nec per bona opera praesentis mundi gloriam quaerere, sed totam spem in Redemptoris sui adventum constituat. Unde et protinus subditur: Et vos similes hominibus exspectantibus d
Abbreviated transcription (Latin):
Heret sibi sermo dñicus: & sequentia
non tuo sensi attemperes scriptu¬
ras. sed scripturis iungas sensũ tuñ
&. intelligas quid seqͥtur. Supra dix¬
erat. noltte timere eos qͥ occidunt
corpus: animã autẽ ñ posit̃ octidere.¬

Expanded text:
Haeret sibi sermo Dominicus, et sequentia non tuo sensui attemperes Scripturas, sed Scripturis jungas sensum tuum, et intelligas quid sequatur. Supra dixerat: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere
Abbreviated transcription (Latin):
incredibile ẽ: quir iuxta hoc qͦd alibi
p̃cipit᷑. conterdite intrare ꝑaagustã
portã honore se inuiceni preuenien¬
do certarunt.
erum qualibet excausa con¬
tenderint: nos potius. non
carnales ad hue discipuli qd
gesseruit: sed spiritalis magist̃ quid
iusserit uideamus. Dixit autem eis.
Reges gentium dominant᷑ eoꝵ: &. qui po¬
testateni habent suꝑ eos. benefici uocant᷑.
Uos autem ñsic. Sed qui maior ẽ inuobis:
fiat sicut iunior. Et qui p̃cessor r̃: sic̃
ministrator. Certantib deprioratu
discipulis. pius magister eos non uite
contentionis arguit: sed formã quam
sequant᷑ humilitatis. modesta ratione
describit. In qͦ tam̃ forma obtinenda.
maiores & p̃cessores id ẽ doctores ecclȩ.
ñ minima discretione opus habent:
ne uidelicet regum gentiũ instar. do
minari subiectis. seq ab eis gaudeant
suꝑuacuis laudib attolliꝰ sed ad exem¬
plum regis eterni. quasi uniores eis
quib regendis presunt efficiantur.
ac munstri. Quia nimirum necesse

Expanded text:
e est quia juxta hoc quod alibi praecipitur: Contendite intrare per angustam portam , honore se invicem praeveniendo certarint. Verum qualibet ex causa contenderint, nos potius non carnales adhuc discipuli quid gesserint, sed spiritalis magister quid jusserit videamus. Dixit autem eis: Reges gentium dominantur eorum, et qui potestatem habent super eos, benefici vocantur. Vos autem non sic. Sed qui major est in vobis, fiat sicut junior, et qui praecessor est, sicut ministrator. Certantibus de prioratu discipulis, pius magister eos non initae contentionis arguit, sed formam quam sequantur humilitatis modesta ratione describit. In qua tamen forma obtinenda, majores et praecessores, id est, doctores Ecclesiae non minima discretione opus habent, ne videlicet regum gentium minari subjectis, seque ab eis gaudeant supervacuis laudibus attolli, sed, ad exemplum Regis aeterni, quasi juniores eis quibus regendis praesunt efficiantur ac ministri. Quia nimirum necesse
Abbreviated transcription (Latin):
puis. Si enim ipse eẽt: pius ꝓfecto non
eit. Sed qui se iuuere denrgat: dicat
unde ẽ qͦo sc̃a uerba ꝑ doctrinã uerita¬
tis clamat. Protinus subdit. Niuit uͦ
dem amemet ipso extinctus sums qͥa
carnalit̾ ñ uiuo: fed tam̃ essentialiter

Expanded text:
pius. Si enim ipse esset, pius profecto non pius. Si enim ipse esset, pius profecto non esset. Sed qui se vivere denegat, dicat unde est quod sancta verba per doctrinam veritatis clamat. Protinus subdit: Vivit verdem a memetipso exstinctus sum, quia carnaliter non vivo; sed tamen essentialiter
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ prccatum iapsi: aliud ꝑnaturam
conditi. Auud quod fecimis: aliud
qd factisumus. Relinquamꝰ nosinet¬
ipsos. quales peccando nosfecimus: et
si conuersus ad xp̃m humilis fac¬
tus ẽ: semet ipsum reliquit.
Si luxuriosus quisq ad continrutiã uitã
niutauit: ab nrgauit utiq quod fuit.
Si auarus qͥsq ambirr iam desit. &. lar¬
giri iam didicit ꝓpria. qͥpruis alieua
rapiebat: ꝓculdubio semet ipsũ reli¬
quit. Ipse quidem t̃ ꝑnaturã: sed ñ
ẽ ipse ꝑmalitrã. Hinc &. rnim scriptũ¬
ẽ. Uerte impios: & non ert̃. Conuer¬
si namq impii non rrunt: non quia
ñ eit̃ om̃ino in essentiaᷤ sed seilicet ñ
erunt in impirtatis culpa. Tunc rrgo
nosmet ipsos relinquimus. tunc nos
ipsos ab negamus: cum uitamꝰ qͦo ꝑue
tustatẽ fuimus: &. adhoc nitimur. qͦ
ꝑnouitatem uocam̃. Pensenus quomͦ
se paulus ab negauerat: qui dicebat.
Extinctus quippe fuerat seuus ille per¬
sequutor: &. uiuere ceꝑat predicator

Expanded text:
per peccatum lapsi, aliud per naturam per peccatum lapsi, aliud per naturam conditi; aliud quod fecimus, aliud quod facti sumus. Relinquamus nosmetipsos quales peccando nos fecimus, et si conversus ad Christum humilis factus est, semetipsum reliquit. Si luxuriosus quisque ad continentiam vitam mutavit, abnegavit utique quod fuit. Si avarus quisque ambire jam desiit, et largiri didicit propria qui prius aliena rapiebat, procul dubio semetipsum reliquit. Ipse quidem est per naturam, sed non est ipse per malitiam. Hinc enim scriptum: Verte impios, et non erunt . Conversi namque impii non erunt, non quia non erunt omnino in essentia, sed scilicet non erunt omnino in impietatis culpa. Tunc ergo nosmetipsos relinquimus, tunc ipsos abnegamus, cum vitamus quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quo per novitatem vocamur. Pensemus quo modo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: tinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coeperat praedicator
Abbreviated transcription (Latin):
sum non ẽ homini relinquere sua: sed
ualde laboriosum̃ ẽ relinquere semet¬
ipsũ. Minus qͥppt ẽ ab negare qd habet.
ualde enim multũ est abnrgare qͦd ẽ¬
Adsr autem nobis urnirntib dñs p̃cipit.
ut renuntirmus nr̃is: Quia quiqui
ad fidri agonem uenimus. luctamen
contra malignos sp̃s sumimus. Nichil
autem maligni sp̃s: i hoc mundo ꝓ¬
prium possident. Dudi ergo: cum
nudo luctari debemus. Nam si uestitꝰ
quisq cum nudo luctatur. citiuus ad
terram deicitur: quia habet unde¬
teneatur.
nisi quedam corporis indum̃ta:
Qui ergo contra diabolũ ad
certamen ꝓperat: tiestim̃ta abiciat
ur succumbat. Nichil in hoc mun¬
do amando possideat: nullas rerum
labentium delectationes requirat.
ne unde ad uotum tegitur. ad casũ
inde tenxatur. Nec tam̃ sufficit nra
relinquere: nisi relinquamꝰ ꝙ. nos.
Quid est quod dicimus: relinq̾mus
& nos: Si enm nos ipsos relinqͥmꝰ¬
quo ibius extranos: Uelquis ẽ qui
uadit. si se deserit: Sed aliud sumus

Expanded text:
sum non est homini relinquere sua, sed valde laboriosum est relinquere semetipsum. Minus quippe est abnegare quod habet, valde enim multum est abnegare quod eAd se autem nobis venientibus Dominus praecepit ut renuntiemus nostris, quia quicunque ad fidei agonem venimus, luctamen contra malignos spiritus sumimus. Nihil autem maligni spiritus in hoc mundo proprium possident. Nudi ergo cum nudis luctari debemus. Nam si vestitus quisquam cum nudo luctatur, citius ad terram dejicitur, quia habet undeteneatur. nisi quaedam corporis indumenta? Qui ergo contra diabolum ad certamen properat, vestimenta abjiciat, ne succumbat. Nihil in hoc mundo amando possideat, nullas rerum labentium delectationes requirat, ne unde ad votum tegitur, ad casum inde teneatur. Nec tamen sufficit nostra relinquere, nisi relinquamus et nos. Quid est quod dicimus, Relinquamus et nos? Si enim nosmetipsos relinquimuquo ibimus extra nos? Vel quis est qui vadit, si se deseruit? Sed aliud sumus
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃es lem̃i: aꝑta uobis ẽ lectio
recitata. Sed ne aliquib ipsa
rius planitirs alta fortasse uideatur. ram
sub breuitate transcurrimus: quatinꝰ¬
ipsa euis expositio. ita nescientib fiat
coguita: ut tam̃ scientib nonsit ouero¬
sa. Quia uiris luxuria inlumbis sit.

Expanded text:
arissimi, aperta vobis est lectio recitata. Sed ne aliquibus ipsa ejus planities alta fortasse videatur, eam sub brevitate transcurrimus, quatenus ejus expositio ita nescientibus fiat cognita, ut tamen scientibus non sit onerosa. Quia vir
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓximos: odisse & anunã nr̃am. Constat
ergo qͥa amando debet odisse ꝓximũ:
qui sic eum odit sicut semet ipsum.
unc & enuim bene animã nr̃am odimus.
cum eius. carnalib desideriis non ad¬
quiescimꝰ: cum eiꝰ. pprtitum frangiinꝰ:
eius. uolupcatib reluctamur. Que gͦ
contempta ad inelius ducit᷑: quasi per
ddium amatur. Sic sic niturum
exibere ꝓximis nr̃is. odii discretionẽ
debrinus: ut iris & diligamus quod st̃:¬
&. odio habiamiris quod indĩ nobis itur¬
re obsistunt.

Expanded text:
proximos, odisse et animam nostram. Constat proximos, odisse et animam nostram. Constat ergo quia amando debet odisse proximum, qui sic eum odit sicut semetipsum. Tunc etenim bene nostram animam odimus, cum ejus carnalibus desideriis non acquiescimus, cum ejus appetitum frangimus, ejus voluptatibus reluctamur. Quae ergo contempta ad melius ducitur, quasi per odium amatur. Sic sic nimirum exhibere proximis nostris odii discretionem debemus, ut in eis et diligamus quod sunt, et habeamus odio quod in Dei nobis itinere obsistun
Abbreviated transcription (Latin):
& sorores. adhuc autẽ &. animã suã: non
potest nrus ex̃ discipulus. Sed ꝑcunctari
ubet. quomͦ parrutes & carnalit̾ ꝓpinqͦs
p̃cipunur odisse: qͥuibemur &. inimicos
diligere. Et certe de uxore ueritas dicit.
Quod ds coniunxit: homo non feparet
uxorem diligendam p̃dicat: cum magist̃
dicat. qͥ uxorem non odit. non potest
nis ex̾ discipulus. Num quid aliud iudex
nuntiatꝰ aliud p̃eo clamat: Ansimul
odisse possumus &. diligere: Sed siuim
p̃cepti ꝑpendutius. utrumq agere per
discrctionem ualemꝰ: ut ros qui nobis
carnis cognatione coniunctisunt. ꝙ
quos proximos nouimus diligamꝰ.ꝙ. qͦs
aduersarios uiuia dĩ patimur. odiendo
ꝙ. fugiendo nesciamꝰ. Quasi enĩ ꝑodi¬
um diligitur: qͥ carualit̃. sapiens. dum
praua nobis ingerit. non auditur.
t autem dñs de monstraret. hoc
erga ꝓximos odium. non de in¬
affoctione. ꝓcederr sed de caritate:
addidit ꝓtinus dicens. Adhuc autem
&. animã suã. Odisse itaq p̃cipiinur

Expanded text:
suam, non potest meus esse discipulus. 2. Sed percontari libet quomodo parentes et carnaliter propinquos praecipimur odisse, qui jubemur et inimicos diligere? Et certe Veritas de uxore dicit: Quod Deus conjunxit, homo non separet uxorem diligendam praedicat, cum magister dicat: Qui uxorem non odit, non potest meus esse discipulus. Nunquid aliud judex nuntiat, aliud praeco clamat? An simul et odisse possumus, et diligere? Sed si vim praecepti perpendimus, utrumque agere per discretionem valemus, ut eos qui nobis carnis cognatione conjuncti sunt, et quos proximos novimus, diligamus, et quos adversarios in via Dei patimur odiendo et fugiendo nesciamus. Quasi enim per odium diligitur qui carnaliter sapiens, dum prava nobis ingerit, non auditur. Ut autem Dominus demonstraret hoc erga proximos odium non de inaffectione procedere, sed de charitate, addidit protinus, dicens: Adhuc autem et animam suam. Odisse itaque praecipimur
Abbreviated transcription (Latin):
uiti enim uenient in nomure
meo dicentes. ego sum xp̃c:¬
uam dĩ dicebat rẽ uirtutẽ. Hec qͦq
inter cȩtera. insuis uoluminib scrip¬
ta r̃ẽ dimittens. Ego sum sermo di:
ego sum speciosus: ego sum paraclitꝰ.
ego omp̃s: ego omĩa di. Srd ꝙ. ioħes¬
inepła sua loqͥtur. Audistis quia
arti xp̃c uenturus ẽ: nunc autem
antixp̃i multi sunt. Ego reor om̃s
heresiarchas antixp̃os esse: ꝙ sub
nomne xp̃i ea docere. quȩ contra¬
ria xp̃o suit. Nec mirũ si aliquos
abhis uideamus seduci: cum dnĩs di¬
xerit & multos seducent.
upituri autem estis prelia:
ꝙ. opiniones p̃lioꝵ. Uide te
ne conturbemini. O portet
emin hic fieri: sed nondũ ẽ fins.
Cum igitur bec fieri uiderius. non
putemus diẽ instare uidicui: sed intem¬
pus aliud reseruari. cuius signũ per¬
spicue inconsrquentib ponit᷑. Surget
enim gens contra gentem. &. regnum
contra regnũ. &. erunt pestilentir. &.¬

Expanded text:
ulti venient in nomine meo dicentes: Ego sum Cnam dicebat esse virtutem , haec quoque inter caetera in suis voluminibus scripta dimittens: Ego sum sermo Dei, ego sum speciosus, ego paracletus, ego omnipotens, ego omnia Dei. Sed et Joaistola sua loquitur: Audistis quia Antichristus venturus est, nunc autem Antichristi multi sunt . Ego reor omnes haeresiarchas, Antichristos esse, et sub nomine Christi ea docere, quae contraria sunt Christo. Nec mirum si aliquos ab his videamus seduci, cum Dominus dixerit: Et multos seducent. Audituri enim estis praelia, et opiniones praeliorum: videte ne turbemini. Oportet enim haec fieri; sed nondum est finis. haec igitur fieri viderimus, non putemus diem instare judicii, sed in tempus illud reservari, cujus signum perspicue in consequentibus ponitur. Consurget enim gens contra gentem, et regnum contra regnum, et erunt pestilentiae
Abbreviated transcription (Latin):
quanta sunt quȩ nobis ꝓmittunt᷑
incelis: uilescunt animo ontĩa
que habentur interris. Terrrua nãq
substantia. suꝑne frlicitati comparata:
pondus ÷̃ non subsidium. Temporalis
uita. eteruis uitȩ comparata: mors est
pocius dicenda quam uita. Ipse eiu
cotidiantis defectus corruptionis: quid
est aliud quã quedam ꝓlixitas mortis:
Our autem lingua dicere. uel quis in¬
tellectus caprrx sufficit. illa superne
ciuitatis quanta sint gaudia. Fuge¬
lorum choris inter esse. cum beatissinus
spiritib gle̾ condito is assistere: pre¬
rentem dĩ uultũ cernere: ineir cum¬
scriptum lumen uidereꝰ nullo mortis
mitu afficiꝰ incorruptionis ꝑprtue m̾u¬
nere lecari:. Sed adhec audita in ar¬
descit animus: taniq ilic cupit assisti¬
re. ubi se sperat sine fine gaudere:
Sed̃ ad magna p̃mia ꝓueniri ñ potest.
nisi ꝑmagnos labores. Tlude & paulꝰ
egregius p̃dicator dicit. Non corona
tudo p̃mioꝵ: sed non de tetre¬
at certam̃ laboꝵ. Undr ꝙ ad

Expanded text:
quanta sunt quae nobis promittuntur in coelis vilescunt animo omnia quae habentur in terris. Terrena namque substantia supernae felicitati comparata pondus est, non subsidium. Temporalis vita aeternae vitae comparata mors est potius dicenda quam vita. Ipse enim quotidianus defectus corruptionis quid est aliud quam quaeda autem lingua dicere, vel quis intellectus capere sufficit illa supernae civitatis quanta sint gaudia, angelorum choris interesse, cum beatissimis spiritibus gloriae Conditoris sui assistere, praesentem vultum Dei cernere, incircumscriptumrruptionis perpetuae munere laetari? Sed ad haec audita inardescit animus, jamque illic cupit assistere, ubi se sperat sine fine gaudere. Sed ad magna praemia perveniri non potest, nisi per magnos labores. Unde et Paulus egregius praedicator dicit: Non coronabtudo praemiorum, sed non deterreat certamen laborum. Unde 1628 ad
Abbreviated transcription (Latin):
dixit: sgnificans q̃ morte clarificatu¬
rus eẽt dn. Cum esses iunior cinge¬
baste: &bas quo uolebas. Cũ autẽ
seneris:. Ater te cinget. & feret quo
tu ionius Ubi satis expressit: non
ase pso syl abalio debere occidi. qͥ
uesigia sequitur xp̃i.I.
Um ago cause articulus ueuerit
ut hȩc conditio ꝓponat᷑. aut faciendum
ee̾ contra dĩ preceptũ. aut ex hac uita
emigrandũ : quoꝵ duoꝵ homo cogatur
alterum eligere. comminante mortem
ꝑsecutore: ibi eligat d̾o dilecto mori. qͣm
offenso uiuere. Ibi oderit in hoc mun¬
do animã suã. ut iniutã eternã custo¬
diat eam. Siqͥs mͥ ministrat: me seqͥt᷑.
Quid est int sequat᷑: nisi me unitetur:¬
petrus: relinquens nobis exemplũ. ut
sequam᷑ uestigia eĩ. Ecce quod dictũ
est: si quis mͥ ministrat mresequatur.
Quo fructu. qͥ mercede. quo premio
Et ubi sum inquit: illic & minuster

Expanded text:
dixit, significans qdixit, significans qesses junior, cingebas te, et ibas quo volebas; cum autem senueris, alter te cinget, et feret quo tu non vis . Ubi satis expressit, non a seipso, sed ab alio debere occidi, qui vestigia sequitur Christi. Cum ergo causae articulus venerit, ut haec conditio proponatur, aut faciendum esse contra Dei praeceptum, aut ex hac vita emigrandum, quorum duorum homo cogatur alterum eligere, comminante mortem persecutore; ibi eligat Deo dilecto emori, quam offenso vivere: ibi oderit in hoc mundo animam suam, ut in vitam aeternam custodiat eam. 11. Si quis mihi ministrat, me sequatur. Quid estPetrus, relinquens nobis exemplum ut sequamur vestigia ejus. Ecce quid dictum est, si quis mihi ministrat me sequatur? quo fructu? qua mercede? quo praemio? Et ubi sum, inquit, ego, illic et ministri
Abbreviated transcription (Latin):
Qui amat anĩmam suam: ꝑdet eam.¬
Noli amare ne ꝑdas. Holi amare inhac
uita: neꝑdas inxterna uita. Hoc autẽ
quod posterius dixi: magis habere
enim. Et qui odit animã sirã in hoc
mundo: inuitã ȩternã custodit eã.
roo quod supra dictam ẽ. A.¬
qui amat sub intelligit᷑ in hoc
mundo: ipse utiq ꝑdet.
Oui autem odit utiq in hoc mundo:
inuitã ȩtnã ipse custodit eã. Mag¬
na & mira sententia. quẽ admodum
sit hominis amor in animã suam ut
perrat: odium nrpereat. Si male
amaueris: tẽ odisti. Sibene oderis:
tunc amasti. Felices qui oderunt
custodiendo: ire ꝑdant amando.
Sed uide ne tͥ subrepat. ut te ipsum
uelis interimere: sic intelligendo qͦd
debes odisse in hoc mundo aniniã tuã.
ipsis crudeliores & scrleratiores ho¬
micide. flaminis se donant. aquis
p̃focant. p̃cipitio collidunt. &. pert¬
etiã dubolo p̃cipitium suggerenti.
redi in ꝗ retro sathanas: scriptum ẽ
ñ temptibis. dnĩm d̾m tuũ. Petro autẽ

Expanded text:
det eam.Noli amare, ne perdas; noli amare in hac vita, ne perdas in aeterna vita. Hoc autem quod posterius dixi, magis habere enim, Et qui odit animam suam in hoc mundo, in vitam aeternam custodiet eam. Ergo quod supra dictum estQui amat, subintelligitur, in hoc mundo; ipse utique perdet: qui autem odit, utique in hoc mundo; in vitam aeternam ipse custodiet. Magna et mira sententia, quemadmodum sit hominis in animam suam amor ut pereat, odium ne pereat! Si male amaveris, tunc odisti: si bene oderis, tunc amasti. Felices qui oderunt custodiendo, ne perdant amando. Sed vide ne tibi subrepat ut teipsum velis interimere, sic intelligendo quod debes odisse in hoc mundo animam tuam. Hipsis crudeliores et sceleratiores homicidae, flammis se donant, aquis praefocant, praecipitio collidunt, et pereetiam diabolo praecipitium suggerenti respondit: Redi retro, satanas; scriptum est, Non tentabis Dominum Deum tuum . Petro autem
Abbreviated transcription (Latin):
traria opposuit p̃dicam̃ta peccatis:
ut lubricis continentiã. tenacib lar¬
gitatẽ: iracundis mansurtudinem:
rlatis preciperet humilitatẽ. Certe
cum se sequentib noua mandata pro¬
poneret. dixit. Nisi quis renuntiauerit
om̃ib que possidet: non potest nĩs esse
discipulus. Ae si aꝑte dicat. Qui ꝑuitã

Expanded text:
icamenta peccatis, ut lubricis continentiam, tenacibus largitatem, iracundis mansuetudinem, elatis praeciperet humilitatem. Certe cum se sequentibus nova mandata proponeret, dixit: Nisi quis renuntiaverit omnibus quae possidet, non potest meus esse discipulus . Ac si aperte dic
Abbreviated transcription (Latin):
reueletur ypochrisis.
erum quod sequitur. qm que
utenrbris dixistis ulumine
dicent᷑ .&. quod in aure loquu¬
ti estis incubiculis. p̃dicabit᷑ intectis:
non solum infuturo. qͣndo cuncta
cordium abscondita ꝓferent᷑ ad lucẽ.
sed &. inp̃senti tempore. potest con¬
gruent̃ accipi. Qm̃ quȩ inte nebris
quondam pressurarum. carcerumq
umbra. uel loquuti uel passi sunt
apłi: nunc clarifica. a ꝑ orbem eccłia.
lectis eoꝵ actib. publice predicant᷑.
Sane quod ait prrdicabit᷑ intectis.
iuxta morem ꝓuntie palestine lo¬
quitur: ubi solent intectis residere.
Non enim tecta nr̃o more culminb
sublimata: sed plano scemate faciunt
equalia. Unde lex prrcepit. ut qui
nouam domũ edificaret. murũ tecti
poneret ingyro: nefunderetur ibi
sanguis in noxius. labentẽ alicͦ &. in
preceps rurnte. Et intempli construc¬
tione legimus. Texit qͦq domum.
laqurarib cedrinis: ꝙ ꝑdificauit ta¬
bulatum suꝑ omnẽ domũ. quinq¬

Expanded text:
reveletur hypocrisis. reveletur hypocrisis. Verum quod sequitur: Quoniam quae in tenebris dixistis, in lumine dicentur, et quod in aure locuti estis in cubiculis, praedicabitur in tectis, non solum in futuro, quando cuncta cordium abscondita proferentur ad lucem, sed et in praesenti tempore potest congruenter accipi. Quoniam quae inter tenebras quondam pressurarum carcerumque umbras vel locuti vel passi sunt apostoli, nunc clarificata per orbem Ecclesia, lectis eorum actibus publice praedicantur. Sane quod ait, Praedicabitur in tectis, juxta morem provinciae Palestinae loquitur, ubi solent in tectis residere. Non enim tecta nostro more culminibus sublimata, sed plano schemate faciunt aequalia. Unde lex praecepit ut qui novam domum aedificaret, murum tecti poneret in gyro, ne funderetur ibi sanguis innoxius, labente aliquo et in praeceps ruente. Et in templi constructione legimus: Texit quoque domum laquearibus cedrinis, et aedificavit tabulatum super omnem domum quinq
Abbreviated transcription (Latin):
teri. neq infermento malitie &. nequi¬
tie: fed in az imis sinceritatis & ueri¬
tatis. Dam sicut modicũ fermenti.
totam farine cui inicitur massã cor¬
rumpit. uiuuersamq mox consp r¬
sionẽ. suo sapore cominaculat: sic ni¬
mirum simulatio. cuiꝰ semel animũ
imbuerit. tota uirtutum sinceritate
&. ueritate fraudabit..
ichil autẽ oꝑtũ: quod ñ reuelet᷑:
neq absconditum qͦd ñsciattir.
Et quomodo inp̃senti scło. mul¬
torum diu latet ypocrisis: Ergo de
futuro tempore intelligendum ẽ: qͣn¬
do iudicabit d̾s oc ulta homuiium.
Nam sicut unus amicorum brati iob
urrissime ait. laus ĩ npiorum breuis
est: & gaudium ypoerite ad instar
puncti. Si ascenderit asq ad celum
suꝑbia eiiis. & caput rꝰ nubes tetige¬
rit: quasi sterquilinum infine
ꝑdetur. Infine inquid ꝑdetur: qui ui
principio florerr uidebat᷑. Est ergo
sensus. Attendite ne rmulemini simu¬
latores: quia ueniet ꝓfecto tempus.
in quo .&. ur̃a uirtus om̃ib ꝙ. eoruin

Expanded text:
r non in fermento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis . Nam sicut modicum fermenti totam farinae cui injicitur massam corrumpit, universamque mox conspersionem suo sapore commaculat, sic nimirum simulatio, cujus semel animum imbuerit, tota virtutum sinceritate et veritate fraudabit. Nihil autem opertum est quod non reveletur, neque absconditum quod non sciatur. Et quomodo in praesenti saeculo multorum diu latet hypocrisis? Ergo de futuro tempore intelligendum, quando judicabit Deus occulta hominum. Nam sicut unus amicorum beati Job verissime dixit: Laus impiorum brevis est, et gaudium hypocritae ad instar puncti. Ssuperbia ejus, et caput ejus nubes tetigerit, quasi sterquilinium in fine perdetur . In fine, inquit, perdetur, qui in principio florere videbatur. Est ergo sensus: Attendite ne aemulemini simulatores, quia veniet profecto tempus, in quo et vestra virtus omnibus, et eorum
Abbreviated transcription (Latin):
cũ occiditur: Cuius dilectionis sum¬
mã rxpͥmit: cũ subuiugit. Naiorem
hac dilection. urmo habit: ut anima
suam ponat quis ꝓamicis suis. Mori
etiam ꝓinimicis dñs uenerat. &. tam̃
positurum se auimã ꝓamicis dicebat:
ut ꝓfecto nobis ostenderet. quia cum
diligendo lucrum facere de inimicis
possumꝰ: etiam ipsi amici st̃ qͥꝑsequi
mo ꝑsequit᷑. Unde gͦ ꝓbare possumꝰ.
andiligamꝰ inimicos: Sed est qͦd in
pace sce eccłr fieri debeat: unde cla¬
rescat. si ꝑsequutionis tempore. mori
ꝓdilectione ualeamꝰ. Certe idem iołirͤ
dicit. Qui habuerit substantiã mun¬
di.&. uiderit fratrẽ suũ uecesse hab̾e.
& clauserit uiscera sita abro: quomodo
caritas dĩ manet ueo: Hinc etiam
ioħes baptista ait. Qui habet duas
tunicas: det non habenti. Qui ergo
tranqͥllitatis tempore. nondat pro do
tunicã suã. qͥndo inꝑsequutione da¬
turus ẽ animã suã: Uirtus gͦ cari¬
tatis. ut inuicta sit inꝑturbatione. nu

Expanded text:
ummam exprimit, cum subjungitur: Majorem hac dilectionem nemo habet quam ut animam suam ponat quis pro amicis suis. Mori etiam pro inimicis Dominus venerat, et tamen positurum se animam pro amicis dicebat, ut profecto nobis ostenderet quia dum diligendo lucrum facere de inimicis possumus, etiam ipsi amici sunt qui mo persequitur. Unde ergo probare possumus an diligimus inimicos? Sed est quod in pace sanctae Ecclesiae fieri debeat unde clarescat, si persecutionis tempore mori pro dilectione valeamus. Ecce idem Joannes dicit: Qui au viderit fratrem suum necessitatem habere, et clauserit viscera sua ab eo, quomodo charitas Dei manet in eo ? Hinc etiam Joannes Baptista ait: Qui habet duas tunicas, det non habenti . Qui ergo tranquillitatis tempore non dat pro Deo tunicam suam, quando in persecutione daturus est animam suam? Virtus ergo charitatis ut invicta sit
Abbreviated transcription (Latin):
uos ꝓximũ excitat. qͥea que diligimiꝰ
auferrr moliat᷑. Nec curat antiquus
liostis hec faciens. ut t̾rena tollat:
sed ut caritatẽ in nobis feriat. Nam
in odio repente ex ardescimus: &. duĩ
foris inuicti ex̃ citpimꝰ: intus grauiter
ferimur. Dum parua foris defendimꝰ.
int̾ amittimus maxima: qͥa dum rẽ
diligimus temporalẽ: uerã amittimꝰ
dilectionem. Onñs quippe qui nr̃a
tollit: inimicꝰ est. Sedsi odio habere
ceperimꝰ inimicũ: intꝰ ẽ qͦd ꝑdimtis.
um eigo aliquid xii¬
extrrius a proximo patimur:
contra occultũ raptorẽ interiꝰ
uigilemus. Qui nunqͣm meliꝰ uincit᷑:
nisi cum raptor exterior amat᷑. Una
quippe .&. sũma ẽ ꝓbatio caritatis: si
& ipse diligitur qui aduensat᷑. Hipc ẽ
qd ipsa ueritas.ꝙ. crucis patibulis

Expanded text:
ximum excitat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur. Nec curat antiquus hostis, haec faciens, ut terrena tollat, sed ut charitatem in nobis feriat. Nam in odium repente exardescimus; et dum foris invicti esse cupimus, intus graviter ferimur; dum parva foris defendimus, intus amittimus maxima, quia dum rem diligimus temporalem, veram amittimus dilectionem. Omnis quippe qui nostra tollit, inimicus est. Sed si odio habere coeperimus inimicum intus est quod perdimus. Cum ergo aliquid exterius a proximo patimur, contra occultum raptorem interius 1561 vigilemus, qui nunquam melius vincitur, nisi cum raptor exterior amatur. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipse diligitur qui adversatur. Hinc est quod ipsa Veri
Abbreviated transcription (Latin):
dice ꝓdeunt: sic multe uirtutes. ex
una caritate generant᷑. Nec habet
aliquid uiriditatis. ramꝰ boni oꝑis: si non
manet in radice caritatis.x.¬
Re cepta ergo dominica: & inul¬
ta sunt &. unum. Multa ꝑ diuer¬
sitatem oꝑis: unum inradier dilecti¬
onis. Qualiter̃ autem ista dilectio sit¬
tenenda: ipse insinuat. qui inplerisq
scripturr suŗ sententiis. &. amicos iu¬
bet diligi inse: & inimicos diligi ꝓpt̃
se. lur enim ueraciter caritatem habet:
qui &. amicũ diligit indõꝰ & iiumicũ
diligit ꝓpt̾ dm̃. Nam sunt non nulli
qui ddiligunt proxinos: sed ꝑ affectum
cognationis &. carnis. Quib tamen.
inhac dilretione: saera eloquia non
contradicunt. Sed aliud ẽ quod spon¬
te impendit᷑ naturȩ: aliud qͦd p̃ceptiᷤᷤ
dominicis. ex caritate debet᷑ obedien¬
tię. Hii nimirum & ꝓximos diligunt.
ꝙͥ tamen illa sublimna dilectionis pre¬
imia ñ assequiuit᷑: quia amoeẽ suum
ñ spiritaliter sed carnalit̾ impendunt.

Expanded text:
 sic multae virtutes ex una charitate generantur. Nec habet aliquid viriditatis ramus boni operis, si non manet in radice charitatis. Praecepta ergo dominica et multa sunt, et unum: multa per diversitatem operis, unum in radice dilectionis. Qualiter autem ista dilectio tenenda sit, ipse insinuat, qui in plerisque Scripturae suae sententiis et amicos jubet diligi in se, et inimicos diligi propter se. Ille enqui et amicum diligit in Deo, et inimicum diligit propter Deum. Nam sunt nonnulli qui diligunt proximos, sed per affectum cognationis et carnis, quibus tamen in hac dilectione sacra eloquia non contradicunt. Sed aliud est quod sponte impenditur naturae, aliud quod praeceptis dominicis ex charitate debetur obedientiae. Hi nimirum et proximum diligunt, et tamen illa sublimia dilectionis praemia non assequuntur, quia amorem suum non spiritaliter, sed carnaliter impendunt