comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tũ dix̃. & nõ est cõsequens ut om̃e percatũ intelle¬
gamꝰ. sed certũ percatũ: sic & hic nõ om̃e percatũ:
ne contrariuissit illi loco. ubi ait Sidixerimꝰ. quia
peccatũ nohabemꝰ. nos med ipso sseducimꝰ: & ueritas
in noħ nõ ẽ Sed certũ qđdã peccatũ: idẽ. iuolatio

Expanded text:
tum dixit, et non est consequens ut omne peccatum intellitum dixit, et non est consequens ut omne peccatum intelligamus, sed certum peccatum: sic et hic non omne peccatum, ne contrarius sit illi loco ubi ait, Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est ; sed certum quoddam
Abbreviated transcription (Latin):
postula uerimꝰ. abeo accipiemꝰ qui mandata eiser¬
uamus. Etque placent illi inconspertueiꝰ facimus:
qusquid postul a uerimus ait: accipiemꝰ abeo: Ang¬
taunt uehem̃t: quia & ibi angristaretisidicer& om̃
percatum Sed idõ inuenimꝰ. lo cũ exponendi q
decer topercato dixit: nõde om̃ised de quodã pẽxcas¬
quod dã percatũ uiolati onẽ ẽẽ caritatis: & abem. ex¬
emplũ de euugłio manifestũ. Quando aiedns: Sinõ
ueni  ÷ percatum nõ haberent: quidergoadi nocen¬
uer uidaeosuenerat. quia sic loquitur.Ergo supsenõ
uerir& percatũ nõ haberent : Presentia ergo medici
fetu eprotd febrẽ nõ abstulit: Quis ho e de mensdicat:
lle nõ uenit : nisicurare & sanare egrotos: Quare ergo dix̃
sinõ uenisem peccatũ nõ haberent᷑. misi qui a certum
peccatũ quoddã uoluit intellȩgiꝰ quoddã enĩ peccatũ
nõ haberent uidaei quoddã perꝰcatũ : qđ ineum nõcre¬
dider̃: qđ p̃ sentẽ cõtempserunt: Sic̃ergo ibi pecca¬

Expanded text:
 ab eo; quia mandata ejus servamus, et quae placent illi, in conspectu ejus facimus. Quidquid postulaverimus, » ait, « accipiemus ab eo. » Angustavit vehementer. Quia et ibi angustaret, si diceret omne peccatum: sed ideo invenimus locum exponendi, quia de certo peccato dixit, non de omni; sed de quodam peccaatis. Et habemus exemplum de Evangelio manifestum, quando ait Dominus, Si non venissem, peccatum non haberent . Quid ergo? ad innocentes Judaeos venerat, quia sic loquitur? Ergo si ipse non veniret, peccatum non haberent? Praesentia ergo medici fecit aegrotum, febrem non abstulit? Quis hoc vel demens dicat? Ille non venit nisi curare et sanare aegrotos. Quare ergo dixit, Si non venissem, peccatum non haberent, nisi quia certum quoddam peccatum voluit intelligi? Quoddam enim peccatum non haberent Judaei. Quod peccatum? Quo in eum non crediderunt, quo praesentem contempserunt. Sicut ergo ibi pecca
Abbreviated transcription (Latin):
pria. Hocergo hic cõmendat In hoc cognosci¬
mus quia ueritate sumus : quando opere
et ueritate : nõ uerbis & lingua tantum
diligimus & corã ipso ꝑsuadẽmus cordi nr̃o.
Q uid est corã ipso : ubi ip̾se uidit. Unde dñs

Expanded text:
pria. 3. Hoc ergo hic commendat. In hoc cognoscimus quia ex veritate sumus, quando opere et veritate, non verbis et lingua tantum diligimus: et coram ipso persuademus cordi nostro, Quid est, coram ipso? Ubi ipse videt. Unde ips
Abbreviated transcription (Latin):
potest habere : quã ut animã suã ponat ꝓamic issius
Quomodo poterat filiusdĩ animã suã ponere ꝓ nob̾
nisĩ carne induer& ubi moriposset: Quis quis ergo
uioli dieau rede ẽ q d lib&& dicat᷑ lingua Uita ipsius negat
xp̃m incarne uenisse: & iste ẽ. antixp̃s Vbicũq fuerit gto¬
cũq intrauerit: S quid dic̃ eis quiciues sunt illius patriquo

Expanded text:
potest habere, quam ut animam suam ponat pro amicis suis . Quomodo poterat Filius Dei animam suam ponere pro nobis, nisi carne inducretur, ubi mori posset? Quisquis ergo violat charitatem, quodlibet dicat lingua, vita ipsius negat Christum in carne venisse; et iste est antichristus, ubicumque fuerit, quocumque intraverit. Sed quid dicit eis q
Abbreviated transcription (Latin):
uersnos nõ poteramꝰ.: Medicus uenit adegrotos: uia por¬
recta ͤ ad pere grinos: salue m. ab ipso ÷ Ambule mꝰ. ꝑ ipsũ :
hoc ẽ credere: quia iłnus xp̃s ẽ. quomodo credunt: xp̃ia¬
ni : qui nõ solo nõe xp̃ianis : sed & factis & uita: Nõ qͦmͦ¬
credũt demones: Nã & demones credũt. & cõtremes¬
cunt : sic̃ dixc̃ scriptura Quid potuer̃ plus credere de¬
mones quã ut dicerent : scimꝰ quiꝰsis filius dĩ : qđ dixxer̃
demones : hoc dix̃ & p&rus Cũ dñs querer& quis eẽt:
quẽ illũ dicerent homines : Responder̃ illi discipuli:
Alii dicũt te ioħm baptistã. Alii heliã. Alii ieremiam.
aut unũ exxꝓphetis: Et ille Uos aut̃ quẽ me eẽ dicitis

Expanded text:
movere non poteramus. Medicus venit ad aegrotos, via pormovere non poteramus. Medicus venit ad aegrotos, via porrecta est ad peregrinos. Salvemur ab ipso, ambulemus per ipsum. Hoc est credere quia Jesus Christus est, quomodo credunt christiani, qui non solo nocredunt daemones. Nam et daemones credunt, et contremiscunt, sicut dicit Scriptura . Quid potuerunt plus credere daemones, quam ut dicerent, Scimus qui sis, Filius Dei? Quod dixerunt daemones, hoc dixit et Petrus. Cum Dominus quaereret quis esset, et quem illum dicerent homines, responderunt illi discipuli: Alii dicunt te Joannem Baptistam, alii Eliam, alii Jeremiam, aut unum ex Prophetis. Et ille: Vos autem quem me
Abbreviated transcription (Latin):
sit xp̃se qui nõsic uiuit. quomo do p̃cepit xp̃s Multi enĩ dicũt
credo: sed fidessine operib nõ saluat Opꝰ. aut̃ fidei. ipsa di¬
lectio ẽ : Dicente paulo apło Et fides que ꝑdilectionẽ ope¬
ratur: Opera quidẽ tuci p̃terłaꝰ ante quamcrederss. uł nul¬
laerant uł sibona uidebantur in ania erant Sieñi erant
nulla siceras quasi homo sinepedib aut uexatis pelib am¬
bulare ualens: Siaut̃ hona uidebantur: ante quã crede¬
ris cuirebas quidẽ sed p̃t̃ uiã currendo errabas po: eiusquã
ꝑueniebas: ẽ. ergo nob̵ ad currendũ : & inuiã currendũ
⁊uip̃t̃ uiã currit: in aniter currit: uiã immo ad labo¬
tria quo currimꝰ : Ap̃s dix̃: Ego sũ ueritas ꝑ illũ currisad
illũ curris. inipso requiescis: sed ut curremꝰ ꝑ illũ: & ex¬
tenditsẽ usq ad nos Longe em̃ eramꝰ & longepere grina¬
bamꝰ: Parum .ẽ. qr longe peregrinabam : & languidi mo

Expanded text:
stus? Qui non sic vivit quomodo praecepit Christus. Multi enim dicunt, Credo; sed fines sine operibus non salvat. Opus autem fidei ipsa dilectio est, dicente Paulo apostolo, Et fides quae per dilectionem operatur . Opera quidem tua praeterita, antequam crederes, vel nulla erant; vel si bona videbantur, inania erant. Si enim nulla erant; sic eras quasi homo sine pedibus, aut vexatis pedibus ambulare non valens: si autem bona videbantur; antequam crederes, currebas quidem, sed praeter viam currendo, errabas potius quam perveniebas. Est ergo nobis et currendum, et in via currendum. Qui praeter viam currit, inaniter currit: imo ad labotria, quo currimus? Christus dixit, Ego sum veritas . Per illum curris, ad illum curris, in ipso requiescis. Sed ut curreremus per illum, extendit se usque ad nos: longe enim eramus, et longe peregrinabamur. Parum est quia longe peregrinabamur; et languidi nos
Abbreviated transcription (Latin):
perius in ipsa epła :ĩquihodit sraitrẽ suum homicida
est: Sed prorsus diligo dm̃ quã uis oderim fr̃mmm
Prorsus nõ diligis dm̃ si hodistifrm̃ : & modo pbo alio do¬
cum̃to. Ipsedix̃. Dedit nobis p̃ceptũ ut diligamꝰ. inuicẽ.
Quomodo diligis eũ cuiꝰ. hodisti p̃ceptũ: ꝗuis ẽ. quidicqt
diliga imperttorẽ: sed hodũ leges euis: In hoc diligit
imperator sed diligis eũ si obseruent᷑ leges eius ꝓpui¬
ua mandata eius. & frẽmdilige si aut̃ fr̃m nõdiligis quo¬
modo eũ diligist Cuiꝰ. mandatũ cõtẽpnis: Fratres ergo nõ
satior loquendo caritate ĩnoñe xp̃i quantũ ce uos habe¬
Qs huu. rei auariciã. tantũ sperant᷑ quia crescit in uobis
psata foruis mit tittimorẽ : ut remaneat illetimor cas¬
uis ꝓmanens in scłm scłi To leremꝰ mũdũ toleremꝰ tribu¬
latuones ipsuis To leremꝰ schandala temptationũ nõ¬
ma nebim ineo modo ꝑfidẽ. tuc̃ ꝑ spetiȩ cuius tanta sar

Expanded text:
perius in ipsa Epistola, Qui odit fratrem suum, homicida est? Sed prorsus diligo Deum, quamvis oderim fratrem meum. Prorsus non diligis Deum, si odis fratrem. Et modo probo alio documento. Ipse dixit, Dedit nobis praeceptum, ut diligamus invicem : quomodo diligis eum, cujus odisti praeceptum? Quis est qui dicat, Diligo imperatorem, sed odi leges ejus? In hoc intelligit imperator si diligis eum, si observentur leges ejus per provinva mandatum ejus, et fratrem dilige. Si autem fratrem non diligis; quomodo eum diligis, cujus mandatum contemnis? Fratres, ego non satior loquendo de charitate in nomine Christi. Quantum et vos habetis hujus rei avaritiam, tantum speramus quia crescit in vobis ipsa, et foras mittit timorem, ut remaneat ille timor castus permanens in saeculum saeculi. Toleremus mundum, toleremus tribulationes, toleremus scandala temanebimus in eo, modo per fidem, tunc per speciem, cujus tantas arrhas
Abbreviated transcription (Latin):
are conantib ⁊ Parturiens par uulos mater cari¬
tas mapło exponit iuiscerasua: Cons cĩdit quodã¬
modo ubera sua: plorat filios quos udo efferui
R euocat adunũ nom̃ eos quimulta nomina sili fãcei
uole bant repellit ab amoresuo ut xp̃s amorur &
docit. Num quid ꝑaulus ꝓrnagłia erueifiati sesisi

Expanded text:
tate conantibus parturiens parvulos mater charitate conantibus parturiens parvulos mater charitas in Apostolo, exponit viscera sua, conscindit quodammodo verbis ubera sua, plorat filios quos videt efferri, revocat ad unum nomen eos qui multa nomina sibi facere volebant, repellit ab amore suo ut Christus ametur, et dicit: Numquid Paulus pro vobis crucifixus est?
Abbreviated transcription (Latin):
inmani festo tabnaculũ eiꝰ. caro eius : Tabnacu¬
lũ euis: exła eius Insole posita est: nõ est in
nocte sed indie Sedquare illi nõ agnoscunt:
Redite ad lectionẽ : qua eri finis factus est .
Et uid ete quare nõ agnoscunt: qui hodit fr̃en
suũ inte ne bris ambulat: & nescit quo eat:
qm̃ tenebr e ex cecauer̃ ocłos eius: Nosergo
sequentia uideamus : & nonsi mus inte nebris:
Vnde nõ erimꝰ inte nebris ÷ Si a memus fr̃s: Vndꝰ
ꝓbatur quia amamus frat̃nitatem : quia nõ¬
conscindimus unitatẽ quia tenemͦ caritatẽ
Serabo uob. filioli quia rem tuntur uob. perca¬
ta ꝓ nom̃ euis: Iđo filioli : quia remisis peccatis
nas ceͥmini Sed ꝑcuius nomen remittuntus
percata: Numquid augustini: Ergo nec ꝑ
nom̃ donati: Uiderit᷑ quis augustiꝰnus: aut
quis donatus: Nec ꝑ nom̃pauli: nec ꝑ nom̃ p&ri:
Nam diuidentib sibi ecłam : & partes facere deuni¬

Expanded text:
in manifesto. Tabernaculum ejus, caro ejus; tabernacuin manifesto. Tabernaculum ejus, caro ejus; tabernaculum ejus, Ecclesia ejus: in sole posita est, non est in nocte, sed in die. Sed quare illi non agnoscunt? Redite ad lectionem, ad quam heri finis factus est, et videte quare non agnoscunt: Qui odit fratrem suum, in tenebris ambulat, et nescit quo eat; quoniam tenebrae excaecaverunt oculos ejus. Nos ergo sequentia videamus, et non simus in tenebris. Unde non erimus in tenebris? Si amemus fratres. Unde probatur quia amamus fraternitatem? Quia non scindimus unitatem, quia tenemus charitatem. 4. Scribo vobis, filioli, quia remittuntur vobis peccata per nomen ejus. Ideo filioli, quia dimissis peccatis nascimini. Sed per cujus nomen remittuntur peccata? Numquid per Augustini? Ergo nec per nomen Donati. Videris quis Augustinus, aut quis Donatus: nec per nomen Pauli, nec per nomen Petri. Nam dividentibus, sibi Ecclesiam, et partes facere de uni
Abbreviated transcription (Latin):
pleuan titũ locũ. & factus ẽ. sonus quasi ferretur
pleuus uehemens: & linguae diusesunt uel ut
ignis : Audistis actus apłorum: Hodie lectest
ip̃sa lecccio: Caeperunt linguis loqui. quo modosps
dabateis pnuntiare: & om̃s qui aderant illicde
diuersis gentibus. Uenientes iuidaei agnoseebdt
unis quis ꝙ linguã sua Emuirabantur ilosidu¬
uas indim peritos subito de dicisse. Nõ unam abt
duas linguas: sed om̃ium om̃inogentũ : Nbig
se erant osten debantur: Isti aude qui mnultũ
amane ap̃m÷ & idõ nolunt eomuni care pm¬
latina e punicã: idest affram: Solas duas
& iudeamus impleta. que ante dicta sunt. Inpsal¬
mo: Nons loquelle neꝙ sermones: o audia¬
tur uoces eoꝵ Et neforte & ipse linguae uen
ad unũ locũ : & nõ pocius donũ xp̃i uenit ad om̃
linguas  Audi quid sequit᷑. In om nẽ tr̃am exnt
sonus etꝵ : & infines orbis trae uerbaeoꝵ: Qua¬
re hoc : quia in soleposuit tab̾naculũ suũ : id est

Expanded text:
plevit totum locum, et factus est sonus, quasi ferretur flatus vehemens, et linguae divisae sunt velut ignis. Audistis Actus Apostolorum, hodie lecta est ipsa lectio: Coeperunt linguis loqui quomodo Spiritus dabat eis pronuntiare. Et omnes qui aderant illic, de diversis gentibus venientes Judaei, agnoscebant unusquisque linguam suam; et mirabantur illos idiotas et imperitos subito didicisse non unam aut duas linguas, sed omnium omnino gentium . Ubiturae ostendebantur. Isti autem qui multum amant Christum, et ideo nolunt communicare cilatinam, et punicam, id est, afram. Solas duas et videamus impleta quae ante dicta sunt in Psalmo: Non sunt loquelae neque sermones, qutur voces eorum. Et ne forte ipsae linguae venerunt ad unum locum, et non potius donum Christi venit ad omnes linguas, audi quid sequitur: In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Quare hoc? Quia in sole posuit tabernaculum suum , id est,
Abbreviated transcription (Latin):
qui a remituntur uob peccata ꝑ nouñ eius. &trege¬
neramini in nouã uitam:iđo fili quare patres:
quia cogno uistis eum qui a principio est: Printipiũ
eñi : ad pat̃ nitatẽ ꝑ tin&: Nouus xp̃s in carne: sed
antiquus indiuinitate: Quã antiquũs putamꝰ: quot
annoꝵ putamus: Nemaior quã mat̾ sua. maior
plane quã mat̾: Omia enĩ ꝑ ipsum factasunt: Si
omĩa: & ipsa mat̾ antiquus ipse fecit: dequa
& ante matrem auosmatris. Antiquus auuis
matris ipsius abra ham: Et dñsdicit: & ante abra¬
ham ego sum: Ante abraham dicimusẽcaelũ &
tra. Ante quã ess& homo factasũt: Ante ista
fuit dñs: immoͤ ẽ Optime enĩ nõ ait ante
abra hã ego fui: sed ante abrahã egosum: Qđ enĩ

Expanded text:
Quia remittuntur vobis peccata per nomen ejus, et regeneramini in novam vitam, ideo filii. Patres quare? Quia cognovistis eum qui a principio est: principium enim ad paternitatem pertinet. Novus Christus in carne, sed antiquus in divinitate. Quam antiquus putamus? quot annorum? Putamusne major quam mater sua? Major plane quam mater: omnia enim per ipsum facta sunt . Si omnia, et ipsam matrem antiquus fecit, de qua  ante matrem solam? Et ante avos matris antiquus. Avus matris ipsius Abraham; et Dominus dicit, Ante Abraham ego sum . Ante Abraham dicimus? Coelum et terra, antequam esset homo, facta sunt. Ante ista fuit Dominus, imo et est. Optime enim non ait, Ante Abraham ego fui; sed, Ante Abraham ego sum. Quod eni
Abbreviated transcription (Latin):
duudicer : aut abumanodie Et ostendit eciam
ipse quodam loco : quia solent ista fieri manuac¬
tanccia non firmamento caritatis. dit enimi
Cũ de ipsuis caritatis com̃ dacioneloquereturdide
Sidistribuero omnia mea pauperibus. & tradidero
corpus mm ita ut ardeã caritatẽ aut̃ nõhabeam.
nihil mihi prodest Potest enĩquisquã hoc facere.
sinecaritate potest Nã quinon habent caritatẽ.
diuiserunt unitatem. Querite hibi & udebitis

Expanded text:
dijudicer, aut ab humano die . Et ostendit etiam dijudicer, aut ab humano die . Et ostendit etiam ipse quodam loco quia solent ista fieri inani jactantia, non firmamento charitatis: ait enim cum de ipsius charitatis commendatione loquereribuero omnia mea pauperibus, et tradidero corpus meum ut ardeam, charitatem autem non habeam, nihil mihi prodest . Potest enim quisquam hoc facere sine charitate? Potest. Nam qui non habent charitatem, diviserunt unitatem. Quaerite ibi, et videbitis
Abbreviated transcription (Latin):
ubi ꝓbanda erit caritas frat̃ na: quiauoluit illam
ꝓbare : Et aitsãmonens : Filioli : nondiligamus uer¬
bo tantũ &e lingua : sed opere et ueritate. Queri¬
mus in quo opere in quaueritate potest eẽ ma¬
nifestͥus opus quã tribuere pauperibus: Multi
hoc iactancia faciunt nõ dileccione: Porest erimo¬
ues abus ÷ quã mori ꝓfribus. Et hoc multiuol iuo p¬
ari facere iactancia nominis cõparandi : nõ uis¬
ceribus dileccionis Restat ut ille diligat srem quian
ceodmubi solus iudit cordesuo ꝑ suadetone int¬
roga cor sium. anuere ꝓpt̃ fr̃um dileccione hoc
faciat et phib&& illȩtesti monium occulus quipene¬
trãcor :÷ quohomo adtendere nõ potest: Ideo pau¬
Ius apłs quia paratus erat mori ꝓsribus etdiceb hoc
Ipse inpendar proanimabus uris tam̃ quia ds boc
plelebat incorde ipsius u nõ homines quibus loquȩ¬
batur: Ait illis: mihi aut̃ minimum est ut auob̃

Expanded text:
ubi probanda erit charitas fraterna? quia voluit illam ubi probanda erit charitas fraterna? quia voluit illam probari, et ait admonens: Filioli, non diligamus verbo tantum et lingua, sed opere et veritate. Quaerimus, In quo opere, in qua veritate? Potest esse manifestius opus, quam tribuere pauperibus? Multi hoc jactantia faciunt, non dilectione. Potest esse majus opus, quam mori pro fratribus? Et hoc multi volunt putari se facere, jactantia nominis comparandi, non visceribus dilectionis. Restat ut ille diligat fratrem, qui ante Deum ubi solus videt, cordi suo persuadet, et interrogat cor suum an vere propter fratrum dilectionem hoc faciat; et perhibet illi testimonium oculus qui penetrat cor, quo homo attendere non potest. Ideo Paulus apostolus, quia paratus erat mori pro fratribus, et dicebat, Ipse impendar pro animabus vestris : tamen quia Deus hoc videbat in corde ipsius, non homines quibus loquebatur, ait illis, Mihi autem minimum est ut a vobis
Abbreviated transcription (Latin):
manetinillo. Ergo incipit istacaritas fr̃s: et de
sius suꝑ fluis tribuit egenti: in angustiis aliquo
cõs tituto: Exeo quod sibi habundat scđm tẽp.
atribulacione tem porali liberet frẽm Hic exor¬
dium ẽ. caritatis. Hanc ita ceptam si uerbodĩ eta
spe future uite nutriueris. ꝑueni& ad illam pfee¬
cionẽ ut paratus sis animã tuam ponere prosrb
tuis. Sedquia multa talia fuunt abhis quialia que¬
runt et quifr̃s non amant : Reuocemus ad testimo¬
nũ consciencie. Unde ꝓbamus. qui a multa calu
fiunt. Ab his qui frm nonamant: Quã multi se
ineresibus & scis matibus martires dicunt : Uidẽ¬
tur sibianimã ponere ꝓfr̃ibus suis Si ꝓfrĩb anima
ponerẽt . Nonsehab uniuersa fyat̾ nitate separarẽt.
tẽ quã multi sunt qui iactancie causa multa dis¬
tribuunt. multadonant : & nõ ibi querunt nisilau¬
demhumanam & glam popularem plenam uenus.
nullastabi litatesolidatam. Quia ergo sunt tales a

Expanded text:
manet in illo ? Ergo hic incipit ista charitas, fratres, ut de suis superfluis tribuat egenti, in angustiis aliquibus constituto; ex eo quod sibi abundat secundum tempus, a tribulatione temporali liberet fratrem. Hinc exordium est charitatis. Hanc ita coeptam, si verbo Dei et spe futurae vitae nutrieris, pervenies ad illam perfectionem, ut paratus sis animam tuam ponere pro fratribus tuis. 2. Sed quia multa talia fiunt ab his qui alia quaerunt, et qui fratres non amant; revocemur ad testimonium conscientiae. Unde probamus quia talia multa fiunt ab his qui fratres non amant? Quam multi se in haeresibus et schismatibus martyres dicunt! Videntur sibi animam ponere pro fratribus suis. Si pro fratribus animam ponerent, non se ab univeItem quam multi sunt qui jactantiae causa multa tribuunt, multa donant; et non ibi quaenunt nisi laudem humanam et gloriam popularem, plenam ventis, nulla stabilitate solidatam! Quia ergo sunt tales,
Abbreviated transcription (Latin):
Videte anti xp̃os : ex nob̵ ex ierunt: Ergo plangimꝰ d am¬
nũ. Audi cõsolationẽ : sed nõerant exnobis Om̃s heret¬
ci. om̃s scis matici ex nob excier̃: Idest ex ecła exierunt:
sed nõ exient. siex nobessent. ante quã exirent. Ergo
nonerant ex nob siante quã exxirent nõ erautex nobis

Expanded text:
videte antichristos. Ex nobis exierunt: ergo plangimus damvidete antichristos. Ex nobis exierunt: ergo plangimus damnum. Audi consolationem: Sed non erant ex nobis. Omnes haeretici, omnes schismatici ex nobis exierunt, id est, ex Ecclesia exeunt; sed non exirent, si ex nobis essent. Antequam exirent ergo, non erant ex nobis. Si antequam exireat, non erant ex nobis;
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ici qualẽ fexognosei uolebat: quando ait philipo lanti
tp̃re uobcũ sum & nõ cognouistis me philipe: qui uidet
me uidet & patrẽ. Sed nequispigersit ad ꝓficiendũ. audiar
Pueri nouissima ora est ꝓficite : eurite crescite : Nouissi¬
ma hora est ꝓficite ipsanouissima hora diut na est.
tam̃ nouissima horaest horam eñĩ : ꝓtp̃re posuit. nouissi
Seddicturi sunt aliqui Quomodonoussimũ tempꝰ: quo¬
modo nouissima hora : Certe prius ueniꝵ anti xp̃s:
& tunc uenioꝵ dies uidicii Vidit ioħs cogiteationes
istas: nequasi securifierent & ideo nõ ee horã nouis¬
simã putarent. qđ uenturus essoꝵ antixp̃s: ait ilłs Et si¬
cut au̾distis qđ antixp̃s sit uenturus : Nuncanti xp̃i
mnulti factisunt: Num quid poss habere multos antia p̃os
nisi ora nouissima: quos dixit antixp̃os: sequitur. &
exponit Unde cognos cimꝰ. quia nouissima sithora:
Unde : quia antiaep̃i multi factisunt: Ex nobexierun

Expanded text:
ando ait Philippo, Tanto tempore vobiscum sum, et non cognovistis me, Philippe? Qui videt me, videt et Patrem . 3. Sed ne quis piger sit ad proficiendum, audiat: Pueri, novissima hora est. Proficite, currite, crescite, novissima hora est. Ipsa novissima hora diuturna est; tamen novissima est. Horam enim pro tempore posuit novissimSed dicturi sunt aliqui: Quomodo novissimum tempus? quomodo novissima hora? certe prius veniet Antichristus, et tunc veniet dies judicii. Vidit Joannes cogitationes istas: ne quasi securi fierent, et ideo non esse horam novissimam putarent, quod venturus esset Antichristus, ait illis, Et sicut audistis quod Antichristus sit venturus, nunc antichristi multi facti sunt. Numquid posset habere multos antichristos, nisi hora novissima? 4. Quos dixit antichristos? Sequitur, et exponit Unde cognoscimus quod novissima sit hora. Unde? Quia antichristi multi facti sunt. Ex nobis exierunt:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpos Rosaut quinõ sunt xp̃o contrarui foras exure. iulllo
modopossenquiaut nõ ẽ xep̃o cõtrarius: incorpore ipsius
nodesẽ & memibrũ cõputatur. Nũquã sunt membra¬
sibi cõtraria: Corporis in tegritas: unauersis m̃bris cõ

Expanded text:
os; eos autem qui non sunt Christo contrarii, foras exire nullo modo posse. Qui enim non est Christo contrarius, in corpore ipsius haeret, et membrum computatur. Nunquam sibi sunt membra contraria. Corporis integritas universis membris co
Abbreviated transcription (Latin):
tabant  & ipsos tam̃¬
tis anim aduertere:
pis confirmar& cor credentium: ꝓspiciebat
enim nos futuros in quo palpemus nos
non habemꝰ. s que legamꝰ. ch abemꝰ: Sienim ꝓp¬
terea illi credider̃: quia tenuerunt & palpa¬
uerunt : Nosquid facimus : Iam xp̃s ascendit
incaelũ : non est uenturus. nisiinfinẽ: ut uidi¬
coꝵ deuiuis & mortuis: Unde credituri sumus

Expanded text:
tabant? Et ipsis tameetis animadvertere, ris confirmaret cor credentium: prospiciebat enim nos futuros; in quo quod palpemus nos non habemus, sed quod legamus habemus. Si enim propterea illi crediderunt, quia tenuerunt et palpaverunt; nos quid faciemus? Jam Christus ascendit in coelum, non est venturus nisi in fine, ut judicet de vivis et mortuis: unde credituri sumus
Abbreviated transcription (Latin):
quã filiũ dĩputaste semꝑ uiuere: & in carne itamor¬
tuum: ut non re ui uescer& sed tãquã unũ exxꝓphetis:
sic̃ uerba eoꝵ paulo ante qui inten eratis audistis:
Tunc aperit illis scripturas: Incipiens amoyse ꝑ om̃s
ꝓphetas: ostendens eis omĩa que passus erat p̃dicta fu¬
isse. neilli magis mouerentur si resuire x issoꝵ dñs
& magis ei nõcre derent: side illo ista ante dicta nõ
essent ꝑirmitas enĩ fidei in eo est : quia om̃ia quȩ eue¬
nerunt in xpop̃dicta sunt: Discipuli ergo nõ eum
agnoseer̃. nisi infraccione panis: Et uere qui nõ sibi
uidiciũ manducat & bibit: infraccionepanis xp̃m
sbuit se pal pandũ: quise p̃buat ertuc ifigedidus asien¬
sugenp in inicais palpandũ apneoeseducus tam ens
qaudists cuaccus apłoꝵ legerentur ⁊nuot noliacie

Expanded text:
quam Filium Dei putantes semper vivere; et in carne ita mortuum ut non revivisceret, sed tanquam unum ex Prophetis: sicut verba eorum paulo ante qui intenti eratis, audistis. Tunc aperuit illis Scripturas, incipiens a Moyse per omnes Prophetas, ostendens eis omnia quae passus erat praedicta fuisse; ne illi magis moverentur, si resurrexisset Dominus, et magis ei non crederent, si de illo ista ante dicta non essent. Firmitas enim fidei in eo est, quia omnia quae evenerunt in Christo, praedicta sunt. Discipuli ergo eum non agnoverunt, nisi in fractione panis. Et vere qui non sibi judicium manducat et bibit , in fractione panis Christum ere. Praebuit se palpandum, qui se praebuit crucifigendum; crucifigendum inimicis, palpandum amicis: medicus tamen que audistis cum Actus
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ calicẽ salutarẽ ae inuocare nom̃ domini : hoc ẽ
paratꝰ sis mori ꝓfrẽ Hanc ipse dñs inse ex ibiit : mor¬
tuus ꝓomĩbus: Orans pro eis : a quibus crucisigebatur
& dicens. Pat̃ ignosce illis : quia nesciunt quid facitꝰ
Sed sisolus hoc fec̃: nõ erat magister sidiscipulos no
habdebat. Secuti hoc discipłi fecer̃. Lapidabatir
stephanus genu sixeo ait. Dñe nestatuas illis hoc
peccatum: Amabat aqͥb occidebatur : quia &y
ipsis moriebatur: Audi et apostolũ paulũ . & i¬
se inquid inpendar ꝓanimabus ur̃is : Int̃ illos enĩ
erat . ꝓqͥb stephanus de p̃cabatur : quando eoꝵ ni¬
nibus moriebatur : Perfecta ergo caritas. hec ẽ
siquis tantã habuerit caritatẽm¬
bus eciã mori ꝑfecta ẽullo caritas Sednũ qͥd mox
ut nas citur ia prsus ꝑ fecta est  Vt ꝑrosiciatur
nascitur: Cũ fuerit nata : nutritur : Cũ fueris

Expanded text:
autem calicem salutarem, et invocare nomen Domini, hoc est autem calicem salutarem, et invocare nomen Domini, hoc est paratus sis mori pro fratre. Hanc ipse Dominus in se exhibuit, mortuus pro omnibus, orans pro eis a quibus crucifigebatur, et dicens: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Sed si solus hoc fecit, non erat magister, si discipulos non habebat. Secuti discipuli hoc fecerunt. Lapidabatur Stephanus, et genu fixo ait: Domine, ne statuas illis hoc delictum . Amabat a quibus occidebatur, quia et pro ipsis moriebatur. Audi et apostolum Paulum: Et ipse, inquit, impendar pro animabus vestris . Inter illos enim erat pro quibus Stephanus deprecabatur, quando eorum manibus moriebatur. Perfecta ergo charitas haec est. Si quis tantam habuerit charitatebus etiam mori, perfecta est in illo charitas. Sed numquid mox ut nascitur, jam prorsus perfecta est? Ut perficiatur, nascitur: cum fuerit nata, nutritur; cum fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
me : Qpde rũ fuit semel int̾rogare : & itexup nachil ali¬
ud: oe t̃cio nibl aliud Sũ iã t̃cio illȩ tedio affligere¬
tur : quasi nõ sibi creder&e quo modo quinesciret
quid in illo ageretur: Tam̃ et primo. & scđo. & t̃¬
cio : hoc inẽrogabit Ternegauit timor ̃ ter con¬
fessus est amor. Ecc̾e amat pꝰ&rꝰ iħm: quid presta¬
turus dño nõ enĩ & ipse nonturbatus est in illopsal¬
mo: Quid retribuã dño prohomnibus: que retribuit
mihi : Qui enĩ dicebat hȩc impsalmo Ad tendebat
quanta sibi ẽtẽ prestita adõ.⁊ & quarebat quid re¬
tribuere dõ: & nõ inueniebat. Quic quid enim retri¬
buere uolueris: ab ipso accepistiQđ̾ reddas Et quid ĩuenit¬
enuĩ quod retribuat Qđ ut diximus sr̃s ab ipso acce¬
perat hoc inuenit. qđ retribuerłt Calicẽ salutarem
accipiã : & nom̃dni inuocabo. Quis enĩ dederat illi¬
calicẽ salutarẽ : nasi ille cui uolebat retribuere. Accipere¬

Expanded text:
il aliud, et tertio nihil aliud. Cum jam tertio ille taedio afficeretur, quasi non sibi crederet, quomodo qui nesciret quid in illo ageretur; tamen et primo, et secundo, et tertio hoc interrogavit. Ter negavit timor, ter confessus est amor . Ecce amat Petrus Dominum. Quid praestaturus Domino? Non enim et ipse non turbatus est in illo psalmo, Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Qui enim dicebat haec in Psalmo, attendebat quanta sibi essent praestita a Deo; et quaerebat quid retribueret Deo, et non inveniebat. Quidquid enim retribuere volueris, ab ipso accepisti ut reddas. Et quid invenit ut retribuat? Quod, ut diximus, fratres, ab ipso acceperat, hoc invenit quod retribueret. Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo . Quis enim illi dederat calicem salutarem, nisi ille cui volebat retribuere? Accipere
Abbreviated transcription (Latin):
quid dicam Ecce accepit sacram̃tũ natiuitatis
Homo baptiu atus: sacramentum hab& : & magi
sacramentum : diuinum. scm̃. in hesabile. Con¬
sideratuale. ut nouũ hominẽ faciat dimisione
omnium peccatorum. Ad tendat tamen incor
siꝑfectum est ibi qđ factum est. in cor pore Uideat
si habce in caritatẽ : & tunc dicat natus sũ ex
deo Si aut᷑ quidẽ caracterẽ nõ hab& : in positum
haboe. sed desertor uagator. Habeat carita tem
alit̾ nõ sedicat natũ ex dõ: sed habeo inqruds
cramentũ: Audiapłm Siciam omĩ sacram̃ta

Expanded text:
quid dicam. Ecce accepit Sacramentum nativitatis quid dicam. Ecce accepit Sacramentum nativitatis homo baptizatus; Sacramentum habet, et magnum Sacramentum, divinum, sanctum, ineffabile. Considera quale: ut novum hominem faciat dimissione omnium peccatorum. Attendat tamen in cor, si perfectum est ibi, quod factum est in corpore: videat si habet charitatem, et tunc dicat, Natus sum ex Deo. Si autem non habet, characterem quidem impositum habet, sed desertor vagatur. Habeat charitatem; aliter non se dicat natum ex Deo. Sed habeo, inquit, sacramentum. Audi Apostolum: Si sciam omnia sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
re quirebat : Necelias seruus ipsius hoc necessarium
habebat ałiquando : cui panẽ & carnẽ ꝑcoruum mit¬
tebat. Et tam̃ : ut uidua relegiosa bene diceretur:
mit titur seruus dĩ pascitur duidua : quẽ ds̃ insecre¬
mercedem adño in cuangłio manifestissime positã
Quis uscepit iustũ in nomine iusti: mercedẽ iusti
accipi&: Quisus cipit ꝓpħam in nomine ꝓpħe : mer¬
cedem ꝓpħe accipet Ꝙ qui de derit calicẽ aque fri¬
gide uni eahis minimis tantum innomune discipłi.
Am̃ dico uobis nõꝑdit mercedem suã. Quã uis ergo
sibi prestent quihoc faciunt: tamen nechoc poterae
preberi ascensurio incelũ. Quid illi poterat retri¬
buere pa&rus. quia amabat illum: Audiquid
sanguine meo redemi Nolite dubitare mori ꝓueri¬
tutis cõfessione : ut coeeri uos imitentur : Sed hec uo
ut diximus srs: ꝑ fecta caritas est Quinatus est
ex dõ hab& illam. Intendat caritas urã : uide

Expanded text:
requirebat? Nec Elias servus illius hoc necessarium requirebat? Nec Elias servus illius hoc necessarium habebat aliquando, cui panem et carnem per corvum mittebat; et tamen ut vidua religiosa benediceretur, mittitur servus Dei, pascitur a vidua quem Deus in secremercedem a Domino in Evangelio manifestissime positam, Qui suscipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet; et qui suscipit prophetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet; et qui dederit calicem aquae frigidae uni ex his minimis tantum in nomine discipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem suam : quamvis ergo sibi praestent qui hoc faciunt, tamen nec hoc poterat praeberi ascensuro in coelum. Quid illi poterat retribuere Petrus, qui amabat illum? Audi quid: sanguine meo redemi: nolite dubitare mori pro veritatis confessione, ut caeteri vos imitentur. 6. Sed haec, ut diximus, fratres, perfecta charitas est; qui natus est ex Deo, habet illam. Intendat Charitas vestra, videte
Abbreviated transcription (Latin):
fectacaritas quã nõ uiolat. & in qua ñ peccat
quinatus ẽ exdõ. Hoc dñs dicit poero. P&re amas
me. Eille: amo: Nõ ait. Siamasme: obsequere
mͥ Quando enĩ erat dñs incarne mortali : esuri¬
uit. sitiuit. eotẽpore quo esuriebat & siciebat.
suscaptus ẽ. ospicio: Ministrarunt illi quibahuer̃t
asibstancia sua : sic̃ legimus inguangelio po ils cer
dẽ hospicio ⁊ acheus : saluus factꝰ ẽ amorbo suscep¬
ep medico : Quo morbo : auaricie. Erat enĩ ditis¬
sinus & princebs publicanorũ. Aatendite sanatũ
amorbo auaricie. dimediũ inquid bonorũ meoꝵ
dopauporibus: & sicui aliquid tuli quadrupliene
nedaum : Idõ seruauit alterũ dimȩ diũ. nõ quo silere¬
tera sod unde debita solueret: Sus cspit ergo tune me¬
dicũ hospicio : quia erat insirmitas carnis indñou
cuiho obsequi u pberent homines Ethoc quia uoluit
prestare obsequentibus Obsequentib enĩ ꝓderat non
illi : Eui enĩ angłi ministrabant. quorũ obsequi um

Expanded text:
fecta charitas, quam non violat, et in quam non peccat qui natus est ex Deo; hoc Dominus dicit Petro: Petre, amas me! Et ille: Amo. Non ait, Si amas me, obsequere mihi. Quando enim erat Dominus in carne mortali, esurivit, sitivit: eo tempore quo esuriebat et sitiebat, susceptus est hospitio; ministrarunt illi qui habuerunt, de substantia sua, sicut legimus in Evangelio . Suscepit eum hospitio Zacchaeus: salvus factus est a morbo, suscepto medico. Quo morbo? Avaritiae. Erat enim ditissimus, et princeps publicanorum. Attendite sanatum a morbo avaritiae. Dimidium, inquit, bonorum meorum do pauperibus; et si cui aliquid tuli, quadruplum reddam . Ideo servavit alterum dimidium, non quo frueretur, sed unde debita solveret. Suscepit ergo tunc medicum hospitio, quia erat infirmitas carnis in Domino, cui hoc obsequium praeberent homines: et hoc, quia voluit praestare obsequentibus; obsequentibus enim proderat, non illi. Cui enim Angeli ministrabant, horum obsequium
Abbreviated transcription (Latin):
Quodẽ mandatũ nouũ: Mandatum nouũ douobisut
uos inuicẽ diligatis: Aui facit cõtracaritatẽ & cõtradilee¬
cionẽ frat̃nã : Nõ audeat głari et dicere natum eẽ se ex
deo: Quiaut̃ indileccione frat̾na cõstitutus est: certa
sunt peccata que nõ potest aðmittere: e hoe maxime
neoderit fon E quid decce eris peccatis facit: Unde
dictũ ẽ: Sidixerimus quia peccatũ nõ habemus. nosipsos
decipimus & ueritas in nobis est : Audiat securitatẽ dealio
loco scripture Caritas co operꝗt multitudine᷑ peccatoꝵ
Caritatẽ ergo cõm̃damꝰ carita tẽ cõm̃ dat hec epda :

Expanded text:
ut vos invicem diligatis. Qui facit contra charitatem et contra dilectionem fraternam, non audeat gloriari, et dicere natum se esse ex Deo: qui autem in dilectione fraterna constitutus est, certa sunt peccata quae non potest admittere, et hoc maxime ne oderit fratrem. Et quid de caeteris peccatis facit, unde dictum est, Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos ducimus, et veritas in nobis non est? Audiat securitatem de alio loco Scripturae: Charitas cooperit multitudinem peccatorum . 4. Charitatem ergo commendamus; charit
Abbreviated transcription (Latin):
lat. quidquidrepit: laudant ista omĩa dñm: Num quidaudis¬
tis quiꝗ laudat dnm auaritia: Nũ quid audistis qui alauđ̾
dnm hebrie tas : qui a laudat luxorias lauđ nugacitas:

Expanded text:
lat, quidquid repit, laudam ista omnia Dominum. Numquid audisti quia laudat Dominum avaritia? numquid audisti quia laudat Dominum ebriositas; quia laudat luxuria, laudat nugacitas
Abbreviated transcription (Latin):
ñ recedamꝰ ꝑsertĩ qr in ipsa epła satis dulce om̃ibꝰ qͥbꝰ sanũ ẽ
palatũ cordis uͥ sapiat panis cłi. ⁊ satis memorabile in ẽecła
dĩ. maxime caritas cõmendat᷑. Locit᷑us ẽ młta: ⁊ ꝓpe om̃ĩa
de caritate. Q habet inse unde audiat. necesse ẽ gguideat.
ad qd audit. Sic enĩ illi erit lectio : tanꝗͣ oleũ in flãma.

Expanded text:
non recedamus; praesertim quia in ipsa Epistola satis dulci omnibus quibus sanum est palatum cordis, ubi sapiat panis Dei, et satis memorabili in sanctai, maxime Charitas commendatur. Locutus est multa, et prope omnia de Charitate. Qui habet in se unde audiat, necesse est gaudeat ad quod audit. Sic enim illi erit lectio ista, tanquam oleum in flamma
Abbreviated transcription (Latin):
quarũ unã ita cõstituus. uolentẽ facere adulteriũ
delectarineqͥtia: sed timere nedã pnet᷑ͣ marito li¬
m& maritũ: sed quia ad huc amat neqͥtiã. idõtim&
maritũ: Huit nõ grata : sed honerosa ẽ mariti p̃sen¬
tia: Et si forte uiuit nequit᷑. tim & maritũ ne ueniat:
ales sunt quitiment neueniat dies iudicii fac alterã
amare iurũ : debere illi castos amplexus. Nulla se adul¬
terina in mundicia maculare : optat p̃sentiã uiri
Et qͦmͦ discer nunt istiduo ti nores settim && illa : tun&¬

Expanded text:
quarum unam ita constituas volentem facere adulterium, delectari nequitia, sed timere ne damnetur a marito. Timet maritum, sed quia adhuc amat nequitiam, ideo timet maritum: huic non grata, sed onerosa est mariti praesentia; et si forte vivit nequiter, timet maritum ne veniat. Tales sunt qui timent ne veniat dies judicii. Fac alteram amare virum, debere illi castos amplexus, nulla se adulterii immunditia maculare; optat praesentiam viri. Et quomodo discernuntur duo isti timores? timet illa, t
Abbreviated transcription (Latin):
locum: Amabas mundũ: noli amare mundum
Cũ cltauseris cor tuũ amore t̾re no: hauriesamorem
diuinum. Et incipit abitare iãcaritas: dequa nihil
mali potest ꝓcedere: Audite ergo uerba purgantis
modo quasi agrũ inuenit cordahominum: sed quo¬
modo inuenit: si siluã inuenit extirpat : Si agrũ
purgatũ inuenit: plantat: Plantare ibi uult
arborem caritatem: Et quã siluã uu It extir¬
pare : amorem mundi : Audi extirpat orłem
siluȩ Nolite diligere mundũ: Hoc eñi sequitur
N eꝗͣ quesut̃ inmundo: Siquis dilexerit mundũ : di¬
lectio patris. nõ ẽ. impso: Audistis quia siquis dilex¬
erit mundum : dile ccio patris nonẽ. in ipsos Nequis
nem patris. ut sis coheres filii: Nolidiligere mũ¬
dum. Ex clude malũ amorẽ mundi: ut implea¬
ris a more dĩ: Vas es: sed adhucplenũ: Effunde
qđ habes: ut accipias qđ nõ habes Certe iã reni¬
tisunt. exaqua & spũ. fratres nr̃i: & nos ante

Expanded text:
locum. Amabas mundum, noli amare mundum: locum. Amabas mundum, noli amare mundum: cum exhauseris cor tuum amore terreno, hauries amorem divinum; et incipit habitare jam charitas, de qua nihil mali potest procedere. Audite ergo verba purgantis modo. Quasi agrum invenit corda hominum: sed quomodo invenit? Si silvam invenit, exstirpat; si agrum purgatum invenit, plantat. Plantare ibi vult arborem, charitatem. Et quam silvam vult exstirpare? Amorem mundi. Audi exstirpatorem silvae. Nolite diligere mundum, hoc enim sequitur, neque ea quae sunt in mundo. Si quis dilexerit mundum, dilectio Patris non est in ipso. 9. Audistis quia si quis dilexerit mundum, dilectio Patris non est in ipso. Ne quis nem Patris, ut sis cohaeres Filii? Noli diligere mundum. Exclude malum amorem mundi, ut implearis amore Dei. Vas es, sed adhuc plenus es; funde quod habes, ut accipias quod non habes. Certe jam renati sunt ex aqua et Spiritu fratres nostri; et nos ante
Abbreviated transcription (Latin):
Siam c onsiderate: quia uiuenes estis: Pugnatẽ
it  uincatis: uincite ut coronemini humiles
qr fortes estis. & uerbũ dĩ inuobis man&: & uicis¬
tis malignũ : Haec omia fr̃s. quiaco gnouimus id
qđ a principio est: quia fortessumus: quia cognouim.
patrẽ: Om̃ia ista quasi cognitionẽ cõm̃dant: cari¬
tatẽ nõ com̃dant: Si cogno uimꝰ: a me mus: Nam
cognitio sine caritate : nõ facit saluos Scientia in¬
flat: caritas aedificat Si cõfite ri uultis & non
amare : incipitis demonib similes esse: Cõfiteban¬
tur demones filiũ dĩ & dicebant: quid nobis &tibi :
& repellebant: Cõfitemini : & amplectȩ mini:
Illi enĩtimebant de iniquitatib suis Nos a mate
dimissorẽ iniquitatũ ur̃arũ: Sed quo modo po¬
terimus amare dm̃: si amamꝰ mundum: Paratnos
ergo in ubitri caritatẽ: Duo s̃ amores: mundi & dei¬
Simundi amor habit&: nõ ẽ qua intra& amordĩ: Re¬
cedat amor mundi: & habit& dĩ Melior accipiat

Expanded text:
 Considerate etiam quia juvenes estis; pugnate, ut vincatis; vincite, ut coronemini; humiles estis, et verbum Dei in vobis manet, et vicistis malignum. 8. Haec omnia, fratres, quia cognovimus id quod a principio est quia fortes sumus, quia cognovimus Patrem: omnia ista quasi cognitionem commendant, charitatem non commendant? Si cognovimus, amemus: nam cognitio sine charitate non salvos fecit. Scientia inflat, charitas aedificat . Si confiteri vultis et non amare, incipitis daemonibus similes esse. Confitebantur daemones Filium Dei, et dicebant, Quid nobis et tibi ? et repellebantur. Confitemini, et amplectimini. Illi enim timebant de iniquitatibus suis; vos amate dimissorem iniquitatum vestrarum. Sed quomodo poterimus amare Deum, si amamus mundum? Parat nos ergo inhabitari charitate. Duo sunt amores, mundi esi mundi amor habitet, non est qua intret amor Dei: recedat amor mundi et habitet Dei; melior accipiat
Abbreviated transcription (Latin):
ante celum & t̾ram: quare: quia omĩa ꝑipsũ fac¬
ta sunt: & sine ipso factũ est nichil Ido patres agni¬
cite : Patres enĩ fuint agnoscendo: qđ ab initio esti
Seribo uob. uiuenes: filuiꝰ sunt: patressunt: iuuenes
sunt : Fili : quia nascuntur: Patres: qe principium as¬
noscunt: Iuuenes quare : quia uicistis malignu
Infiliis natiuitas: in patrib antiquitas: In uiuenib
fortitudo: Si malignus. auiuenib: uincitur.
pugnat nobiscũ: Pugnat: sed nõ ex pugnamobili are
uia no suom fortes An quia illefortas est unnobis
qui intꝰ manus ꝑ sequentium : infirmus inuentꝰ et
suo nos fortes fecit: qui ꝑ sequentib nõrestitite Qcu¬

Expanded text:
ante coelum et terram. Quare? Quia omnia per ipsum facante coelum et terram. Quare? Quia omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . Ideo patres agnoscite: patres enim fiunt agnoscendo quod est ab initio. 6. Scribo vobis, juvenes. Filii sunt, patres sunt, juvenes sunt; filii, quia nascuntur; patres, quia principium agnoscunt: juvenes quare? Quia vicistis malignum. In filiis nativitas, in patribus antiquitas, in juvenibus fortitudo. Si malignus a juvenibus vincitur, pugnat nobiscum. Pugnat, sed non expugnat. Quare? Quia nos sumus fortes, an quia ille est fortis in nobis, qui inter manus persequentium infirmus inventus est? Ille nos fortes fecit, qui persequentibus non restitit. Cru
Abbreviated transcription (Latin):
diccer quia fuit nõ ẽ: & qđ dixer quiaerit nõdũ est:
Ille non nouit: nisiͤsse: scđm qđ dĩ est. esse nouit: Fuis¬
se & futurũ esse nõnouit: Dies. ẽ. ibi unus: sed sempi¬
ternꝰ. Nonponunt illũ diẽ in medio hesternus. &
crastinus: Hesterno enĩ die finito: Incipiens hodiernꝰ ÷
Uenturo crastino finitur ille Unus dies ibi est.
sine tenebris. sine noc te : sinespacͥis. sine m̃sura: sine
horis: quod uis illũdic: Siuisdies ẽ. siuis annusẽ
si uis anni sunt: Dic tũ est enĩ de ipso die & anni
tui nondeficient: Quo modo aut̃ dies dictus . ẽ
quando dictũ ẽ. dño ego hodie genuite: ab aet̾ no
patre genitus: exet̃ nitate genitus. hĩaet̾ nitate
gemitꝰ᷑. Nullo initio: Nullo fine. nullo spatio latitu¬
dinis: quia ẽ. qđ ẽ: qr ipse .ẽ. quiest: Et nom̃ suũ drẽ
moysi: dicẽsei Qui est: misit me ad uos: quidergo
ante abraham: quid ante noe : quid ante adamꝰ
Audi scripturam: Ante luciferũ genuite: Postremo

Expanded text:
dicitur quia fuit, non est; et quod dicitur quia erit, nondum est: ille non novit nisi esse. Secundum quod Deus est, esse novit; fuisse et futurum esse non novit. Dies est ibi unus, sed sempiternus. Non ponunt illum diem in medio hesternus et crastinus: hesterno enim die finito, incipiens hodiernus venturo crastino finietur. Ille unus dies ibi est sine tenebris, sine nocte, sine spatiis, sine mensura, sine horis. Quod vis illum dic: si vis, dies est; si vis, annus est; si vis, anni sunt. Dictum est enim de ipso, Et anni tui non deficient . Quando autem dictus est dies? Quando dictum est Domino, Ego hodie genui te . Ab aeterno Patre genitus, ex aeternitate genitus, in aeternitate genitus: nullo initio, nullo termino, nullo spatio latitudinis; quia est quod est, quia ipse est qui est. Hoc nomen suum dixit Moysi: Dices eis, Qui est, misit me ad vos . Quid ergo ante Abraham? quid ante Noe? quid ante Adam? Audi Scripturam: Ante luciferum genui te . Postremo
Abbreviated transcription (Latin):
debemus & nos animas ꝓfratribus ponere Hȩc est ꝑ¬
feccio caritatis : & maior omnino non potest inue¬
niri Sed quia nõ in omnibus ꝑfectaest et disperare
non deb& in quoꝑ fecta nõ est: Suam nata est que
ꝑficiatur: et utiq sinata est nutrienda est. Et qͥb¬
dã suis nutrim̃tis ad ꝑfeccionẽ propriã ꝑducenda
Quesiuimus inchoacionẽ caritatis undemcipiat: &
ibi cõtinuo inuenimus Siquis hab& facultates
mundi et uiderit frẽm suum egentẽ et clausex
uis cera sua aduersus eũ : quomodo dileccio dĩ

Expanded text:
debemus et nos animas pro fratribus ponere. Haec est perfectio charitatis; et major omnino non potest inveniri. Sed quia non in omnibus perfecta est, et desperare non debet in quo perfecta non est, si jam nata est quae perficiatur: et utique si nata est, nutrienda est, et quidam suis nutrimentis ad perfectionem propriam perducenda. Quaesivimus inchoationem charitatis unde incipiat, et ibi continue invenimus: Si quis habet facultates mundi, et viderit fratrem suum egentem, et clauserit viscera sua adversus eum; quomodo dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
diredt ꝓficere inte caritas qr tu in ea ꝓficis: Int̾roga ergo
tuũ ut no ueris m̃suram ꝓ uectꝰ. tui ꝓmisit eñ hostende¬
se nob̵. In quo cognoscamꝰ eũ ⁊etait In hoc ꝑfecta estdi
lectio in nob quae re in quo Ut fi duciã habeamus indiẽ
iudicii. Quisquis fiduciã hab& indie udicii: ꝑfecta ẽ m
illo caritas quid ẽ habaere fiduciã indic uidiciis nõ
timere: ne ueniat dies
udicii: Sunt homines
tos: excitae illos ds̃ ut uiuant ⁊ demortius. ut quid loqui¬
mur  nõ crȩdunt futurũ diẽ uidicii nec timent nec
desiderant qliiõ credunt Caepit aliquis crederediẽ

Expanded text:
e charitas, quia tu in ea proficis. Interroga ergo tuum, ut noveris mensuram profectus tui. Promisit enim ostendere nobis in quo cognoscamus eum, et ait, In hoc perfecta est in nobis dilectio. Quaere, in quo? Ut fiduciam habeamus in die judicii. Quisquis fiduciam habet in die judicii, perfecta est in illo charitas. Quid est habere fiduciam in die judicii? Notimere ne veniat dies judicii. Sunt homines tos: excitet illos Deus, ut vivant; de mortuis utquid loquimur? Non credunt futurum diem judicii, nec timent, nec desiderant quod non credunt. Coepit aliquis credere diem
Abbreviated transcription (Latin):
ne ueniat regnũdĩ: tim &ꝰ ne ex audiat᷑. quomͦ
orat qͥtim& ne ex audiat᷑ qui aut̃ orat cũ fidutia caritãs:
sedeferri sunt eñi homines qͥ cũ pacientia moriuntani

Expanded text:
ne exaudiatur. Quomodo orat, qui timet ne exaudiatur? Qui autem orat cum fiducia charitatis, se differri. Sunt enim homines qui cum patientia moriunt
Abbreviated transcription (Latin):
timere coepit diẽ uidicii. m̃bra sua suꝑtrã : tantũ sur¬
gunt & corroborant᷑ m̃bracelestia Mẽbra aut̃ cae¬
Lestia: om̃ia opera bona surgentib celestib m̃bris. in¬
cipit desiderare qđ timebat timebat enĩ ne uenr&¬
xp̃s: & inue nir& impiũ quẽ dãpnar&: Desideratut
ueniat quȩ inuenturꝰ e. piũ : quẽ coron& Iãcũcoe¬
perit desiderare: uementẽ xp̃o casta anima: quȩde¬
siderat amplexus. sponsi renuntiat adultero fit
uirgo interius: ipsa fide spe & caritate: Hab&ia
fidũ ciã indie uidicii cotra sepignat quado

Expanded text:
i, membra sua super terram, tantum surgunt et corroborantur membra coelestia. Membra autem coelestia, omnia opera bona. Surgentibus coelestibus membris, incipit desiderare quod timebat. Timebat enim ne ven inveniret impium quem damnaret; desiderat ut veniat, quia inventurus est pium quem coronet. Jam cum coeperit desiderare venientem Christum casta anima, quae desiderat amplexus sponsi, renuntiat adultero; fit virgo interius ipsa fide, spe, et charitate. Habet jam fiduciam in die judicii: non contra se pugnat quando