comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
te uiȩ. quȩ uia erat ante uestibulum seꝑaratum ꝑ uiam orientalem
tos atrii interioris diximus. quicqͥd de ede uergente ad aquilonen
uel eius porticib. quicquid de ambulatione uel de introitu suꝑius
docuimus. totum de his quȩ ad austrum erant scd̃m situs sui mo¬
dum intelligere debemus: ut sit inistis & illis introitus scdm intro¬
itum.ꝙ. similitudines scd̃m similitudines. & ostia scdm ostia: ut sit
inomnib & ꝑ omnia utrobiq similitudo una. Uidete tamen quan
argute unum nominatim ex pressit : de quo maxime dubitari po¬
tuit. Forte enim aliquis difficile crederet quod edificium se para¬
tum duo uestibula hab̾et. ne duo habendo aliarum in hoc edium
dinen tenuisset. A it ergo. Ostium incapite uiȩ. quȩ uia erat ante ue¬
stibulum separatum. Si uia erat ante uestibulum separatum exparte
una: erit ꝓculdubio & uia &. uestibulum ex parte altera. ut utrobiq

Expanded text:
te viae quae via erat ante vestibulum separatum per viam orientalem te viae quae via erat ante vestibulum separatum per viam orientalem tos atrii interioris diximus, quidquid de aede vergente ad Aquilonem, vel ejus porticibus, quidquid de ambulatione, vel de introitu superius docuimus, totum de his quae ad austrum erant secundum situs sui modum intelligere debemus, ut sit in istis et illis introitus secundum introitum, et similitudines secundum similitudines, et ostia secundum ostia, ut sit in omnibus per omnia utrobique similitudo una. Vide tamen quam argute unum nominatim expressit, de quo maxime dubitari potuit. Forte enim aliquis difficile crederet quod aedificium separatum duo vestibula haberet, ne duo habendo aliarum in hoc aedium dinem tenuisset. Ait ergo: Ostium in capite viae, quae via erat ante vestibulum separatum. Si via erat ante vestibulum separatum ex parte una, erit procul dubio, et via, et vestibulum ex parte altera, ut utrobique
Abbreviated transcription (Latin):
ista garophilatia ꝑ̃ om̃ia eoꝵ similitudinem habebant quȩ inuia aqͥ¬
lonis ante aquilonarem domum erant. ergo porticus subportabant
quȩ de illis eminebant de inferiorib & de mediis edificii. Similiter ĩ
cȩteris unam inutrisq similitudinem intelligimus. sicut suꝑius do¬
cuimus: ꝙ. eadem replicare non debemus. Unum quod suꝑius p̃teris¬
se uidebatur. latitudinem uidelicet eorum hoc loco det̾minare iudet᷑¬
&. tam istorum quam illoꝵ mensuram uno sermone complectit᷑. cum
dicitur. Scd̃m longitudinem eorum: sic &. latitudo eorum. E ompleta
descͥptione omnium edificiorum quȩ ad aquilonem erant. eorũ quȩ
ad austrum consistebant breui sententia comp̃hendit: cum dicitur.¬
& omnis introitus eorum ꝙ similitudines ꝙ ostia eorum sedm ostia ga¬
rophilatioꝵ quȩ erant inuia respiciente ad nothum. Ostium incapi¬

Expanded text:
ista gazophylacia per omnia eorum similitudinem habebant quae in via Aquiista gazophylacia per omnia eorum similitudinem habebant quae in via Aquilonis ante aquilonarem domum erant, ergo porticus supportabant quae de illis eminebant de inferioribus, et de mediis aedificii. Similiter in caeteris unam in utrisque similitudinem intelligimus, sicut superius docuimus, et eadem replicare non debemus. Unum quod superius praeteriisse videbatur, latitudinem videlicet eorum, hoc loco determinare videtur, et tam istorum quam illorum mensuram uno sermone complectitur, cum dicitur: Secundum longitudinem eorum, sic et latitudo eorum. Completa descriptione omnium aedificiorum quae ad Aquilonem erant, eorum quae ad Austrum consistebant brevi sententia comprehendit, cum dicit omnis introitus eorum et similitudines et ostia eorum secundum ostia gazofilaciorum quae erant in via respiciente ad notum ostium in capi
Abbreviated transcription (Latin):
cubitos atrii in¬
terioris ⁊ ꝯtra
pauim̃tũ
atrii exterioris.
&. post descͥptio¬
nem porticus tã
pauimento quã
triplici porticui adherẽ¬
tis: uide quam miranda
ratione repetit quod lõ¬
ge suꝑius dixit . E. lon¬
gitudo inquit ante fa¬
ciem temph: centum
cubitoꝵ. Nonne hoc idẽ
tamus. A trium autem de quo hic cominemorat non solum infacie edi¬
ficii separati sed etiam infacie aquilonis domus & ex maiori parte erat.
sed quia edificium separatum ab eo longłꝰ distabat. De eo maxime dicit᷑
de quo minus udebatur. De scriptis garophilatiis que sub porticibus
aquilonaris domus inuia aquilonis erant: quorum similitudinem
illa quȩ sub porticib separati edificii fuerant ꝑ omnia tenebant: com¬
pendiose satis eoꝵ descͥptionem exsimilitudinis adiunctione subintulit
cum dicit. & erant ante edificium gazophilatia. & una ante faciem eoꝵ
iuxta similitudinem garophilatiorum que erant inuia aquilonis. Si

Expanded text:
cubitos atrii interioris, et pavimentum atrii exterioris, et post descriptionem porticus tam pavimento quam triplici porticui adhaerentis, vide quam miranda ratione repetit quod longe superius dixit. Et longitudo, inquit, ante faciem templi centum cubitorum. Nonne hoc idem tamus; atrium autem de quo hic commemorat, non solum in facie aedificii separati, sed etiam in facie aquilonaris domus, et ex majori parte erat. Sed quia aedificium separatum ab eo longius distabat, de eo maxime dicitur de quo minus videbatur. Descriptis gazophylaciis, quae sub porticibus aquilonaris domus in via Aquilonis erant, quorum similitudinem illa quae sub porticibus separati aedificii fuerant per omnia tenebant, compendiose satis eorum descriptionem ex similitudinis adjunctione subintulit, cum dicit: Et erant ante aedificium gazophylacia, et via ante faciem eorum juxta similitudinem gazophylaciorum quae erant in via Aquilonis. Si
Abbreviated transcription (Latin):
adeorum capitulum cotidie legatur uesꝑtinum. & quia in eadem beat
benedicti legimus regula. ut quicquid inchoamus bonum. adeo illud
psici instantissima deposcamus oratione: propterea in hoc libello de
orationis officio capitulum ponimus pͥmum. Explicit prologus.

Expanded text:
ad eorum capitulum quotidie legatur vespertinum. Et quia in eadem beati ad eorum capitulum quotidie legatur vespertinum. Et quia in eadem beati Benedicti legimus regula, ut quidquid inchoamus bonum a Deo illud perfici instantissima deposcamus oratione; propterea in hoc libello de orationis officio capitulum ponimus primum. CAPUT PRIMUM.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cmodicum oꝑis nr̃i libellum de multoꝵ dictis Echorum.¬
orthodoxorum opitulante xp̃o collegimus patrum: & ꝑ eoꝵ
discurrentes florentia prata. bene olentia ueluti admanum col¬
legimus floscula: atq de illorum florigero atq benedictionib
domiui pleno. ea quȩ necessaria monachis ẽẽ ꝑspeximus collegimꝰ agro:
ꝙ in hoc paruo studuimus congregare libello: ea uidelicet quȩ ꝑfectorũ
monachoꝵ corda demulceant: &. ad desiderium patrie cȩlestis auidiꝰ
sublimiusq erigant: infirmoꝵ quoq monachorum corda confirmẽt &.¬
munumͥ &. legat unus collationes uel uitas patrum. aut certe aliquid
quod edificet audientes: ideo nos &. de collationib patrum. & deconũ¬
sationib & institutionib eorum modicum: ꝙ de diuersis doctorib in
hoc libello congessimus plurimum: & sic eum incentum capitulis con¬
summauimꝰ totum.  quia mos ẽ. monachorum. ut regłam beati bene¬
lich ad capitulum legant cotidie matutinum: uolumus ut iste libellꝰ

Expanded text:
modicum Operis nostri libellum de multorum dictis orthodoxorum, opitulante Christo, collegimus Patrum, et per eorum discurrentes florentia prata, bene olentes veluti ad manum collegimus flosculos: atque de illorum florigero, benedictionibusque Domini pleno, ea quae necessaria monachis esse perspeximus collegimus agro, et in hoc parvo studuimus congregare libello. Ea videlicet, quae perfectorum monachorum corda demulceant, et ad desiderium patriae coelestis avidius sublimiusque erigant: infirmorum quoque monachorum corda confirment et in unum, et legat unus collationes vel vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes: ideo nos et de collationibus Patrum, et de conversationibus et institutionibus eorum modicum, et de diversis Doctoribus in hoc libello congessimus plurimum, et sic eum in centum capitulis consummavimus totum. Et quia mos est monachorum, ut regulam beati Benedicti ad capitulum legant quotidie matutinum: volumus ut iste libellus
Abbreviated transcription (Latin):
dum non fuerunus. creati sumus: dum ꝑdĩti fumus. recreati sumus.
e. aseruitute diabolica liberati: qui nob̃̾ omnia bona quȩ habemꝰ ꝑdom¬
uit: Et quid hac fortitudine melius ẽ. quam diabolum iuncere. ⁊ eius
omnes sug gestiones: &. omnia aduersa mundi ꝓ dĩ nomine fortiter to¬
lerare: Nobilis uirtus ẽ. ualde temꝑantia. ꝑ quam omnis honor uitȩ huiꝰ
hominis constat. ut omnia inquacumq causa homo temꝑanter cog¬
tet. loquatur &. agat. cum consilio salutis suȩ. Hȩc enim sunt leuia &
suauia deum diligenti corde qui ait. Discite ame quia mitis sum ⁊ hu¬
milis corde: &. inuenietis requiem animab ur̃is. Iugum enim meũ sus¬
ȩt̾na ta pulchritudo. eterna dulcedo. ȩterna suauitas. eterna fraglan¬
tia. in ęterna iocunditas. perpetuus honor. indeficiens felicitas. quan
huus ses amore sp̃es pules. dules sepores sonoi suanes odores fiase¬

Expanded text:
dum non fuerimus, crdum non fuerimus, cret a servitute diabolica liberati, qui nobis omnia bona quae habemus, perdonavit? Et quid hac fortitudine melius est quam diabolum vincere, et ejus omnes superare suggestiones et omnia adversa mundi pro Dei nomine fortiter tolerare? Nobilis virtus est valde temperantia, per quam omnis honor vitae hujus inter homines constat; ut omnia in quacunque causa homo temperanter cogitet, loquatur, et agat cum consilio salutis suae. Haec enim sunt levia et suavia Deum diligenti, qui ait: Discite a me, quia mitis sum et humilis corde: et invenietis requiem animabuaeterna pulchritudo, aeterna dulcedo, aeterna suavitas, aeterna fragrantia, aeterna jucunditas, perpetuus honor, indeficiens felicitas. Dein udinem supervacuam, dulces sapores, sonos suaves, odores fragr
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. auidice bono pequrtatem corrigenda quedam autem ꝑ masebian
inoulgenda. Sine psonarum acceptione debent esse iudicia. Niel en
iniquius ẽ quam minera accipe mindiciis: quia numnera exeecnt on
dient edominus iudicabitis. iudicabitur de uobis. Q ua propter iudedoi
proicem tuneat: nefore deo uidicante dampnetur qui innocenter da

Expanded text:
sunt a judice bono per aequitatem corrigenda, quaedam per misericordiam sunt a judice bono per aequitatem corrigenda, quaedam per misericordiam indulgenda. Sine personarum acceptione debent esse judicia. Nihil enim iniquius est, quam munera accipere in judiciis: quia munera excaecant codicit Dominus, judicabitis; judicabitur de vobis . Quapropter judex Deum judicem timeat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
times ut totus ꝑeas: Pro acquisitione pecunie falsum testimoniũ
dicis: mentiris: rapis aliena: iuras. ꝑiuras: que lex uetat. Nonne cũ
hae omnia facis: quare non times ut totus ardeas ineternum: Eur aua¬
rrsius amas aurum quam animam: Quid enim ꝓd̾it tͥ. si mundũ
unuersum lucreris: aniȩ autẽ tuȩ de trimentum patiaris : Et
pse dominus dicit ineugłio. Caute ab omni auaritia: quia non in
die ultionis. nec liberabunt male utentes eis a penis sempiternis. Ni¬
hil est auaro scelestuuis: qui animam suam habet uenalem ꝓcupi¬
diate diuitiarum. Auaritia modum ignorat: &. cum omnia deuo¬
iete nescit penitus saturari. Esuriens semꝑ ꝙ in ops ẽ. auarus uir:
inferno ẽ. similis qui numquam impletur. De iudicibus. xx.
roenis qui recte udicat. staterani inmanu gestat: inutroq
peccati senien. aio ⁊ ppouusedlĩa peccati tempabit penam. Q uedam iͥ

Expanded text:
times ut totus pereas? Pro acquisitione pecuniae falsum testimonium times ut totus pereas? Pro acquisitione pecuniae falsum testimonium dicis, mentiris, rapis aliena. Juras, perjuras, quae lex vetat. Cum haec omnia facis, quare non times, ne totus ardeas in aeternum? Cur, avare, plus amas aurum, quam animam? Quid enim proderit tibi, si mundum universum lucreris, animae autem tuae detrimentum patiaris ? Et ait ad illos: uidete et cauete ab omni auaritia, quia non in die ultionis, nec liberabunt male utentes  Al., viventes eis a poenis sempiternis. Nihil est avaro scelestius, qui animam suam habet venalem pro cupiditate divitiarum. Avaritia modum ignorat, et cum omnia devoret, nescit penitus satiari  Ms., saturari. Esuriens semper et inops est. Avarus vir inferno est similis, qui nunquam impletur. CAPUT XX. De judicibus. Omnis qui recte judicat, stateram in manu gestat. In utroqupeccatis sententiam pro misericordia peccati temperet poenam. Quaedam vero
Abbreviated transcription (Latin):
uenalen: si bonus es. quomodo comparas eam: Quare non tunes ꝑde
cam: quam te deus uoluit hab̾e incorde: Aurum habes uel argentũ.
uel alius quid p̃tiosum in archa: sed dampnum incorpore. His omnib
meliores diuitias ꝑdidisti: idẽ. fidem ꝙ. iusticiam. ꝙ. dilectioneni dĩ
& proximi. Lucrum tuum cogitas: dampnum tuum non consid̃as.
si huic lucro gaudes. Quare illa ꝑdita non plangis: Plus ꝑdidist: quã
acquisisti. O diues. rapis ꝑpotennam quod tibi placet habere ꝙ. ꝑdis
piniusticiam quod deus te uult habere: idẽ. beatitudinem sempiter
forte numquam postea furtum fecisset uel rapinam: &. nescit quod
meiuismodi peccato lumen ꝑdit cordis: quod melius ẽ. omni lumine
coporis: Magis auare da pauꝑib quod habes: ut inuenias incȩlo
quod dedisti in terra. Quid times pecuniam tuam ꝑdere: &. non

Expanded text:
venalem: si bonus esses, quomodo comparasses  Ms., comparares eam? Quare non times perdvenalem: si bonus esses, quomodo comparasses  Ms., comparares eam? Quare non times perdere ea, quae  Ms., eam, quam te Deus voluit habere in corde? Aurum habes vel argentum, vel aliud quid pretiosius in area; sed damnum in corde. His omnibus meliores divitias perdidisti, id est, fidem, et justitiam, et dilectionem Dei et proximi. Lucrum tuum cogitas, damnum tuum non consideras. Si huic lucro gaudes, quare illa perdita non plangis? Plus ergo perdidisti quam acquisisti. O dives, rapis per potentiam quod tibi placet habere, et perdis per injustitiam quod te Deus vult habere, id est, beatitudinem sempitern, nunquid postea furtum fecisset vel rapinam? Et nescit, quod in ejusmodi peccato lumen perdit cordis, quod melius est omni lumine corporis. Magis, avare, da pauperibus quod habes, ut invenias in coelo quod dedisti in terra. Quid times pecuniam tuam perdere, et non
Abbreviated transcription (Latin):
farit ciuem. Qui maulierem habet legitimam. legitime utatur eas
porib oportunis : ut benedictionem mereatur filioꝵ adeo accipere
Herno dicat. a fornicatione se custodire non posse. fidelis est enium deus
ne temptatio datur. siue in carnis desiderio. siue in ambitione seh.
uel etiam inquacumq tenptationis molestia: qualem aut eum lau¬
de uncere. aut cum opprobrio succumb̾e poterit. Omnib enim casti¬
tass recessaria ẽ sed maxime ministris xp̃i altaris: quoꝵ uita alioꝵ
deber esse eruditio. & assidua salus predicatio. T ales enim decet dũo
continentia castitatis splendeant: ꝙ. totius honestatis fulgeant in ponso
de nostra substantia pauꝑib & miseris ẽẽ: prohibet nos ab
quisut. Forte dicis. Aurum acquisim. E uerum dicis. Ecce aurum acqͥsisti
ꝑfraudem: &. fidem ꝑ didisti ꝑiusticiam. Si inmercato fidem inueneris

Expanded text:
facit concivem. Qui mulierem habet legitimam, legitime utatur ea facit concivem. Qui mulierem habet legitimam, legitime utatur ea temporibus opportunis, ut benedictionem mereatur filiorum a Deo recipere. Nemo dicat a fornicatione se custodire non posse. Fidelis est enim Deus, ni tentatio datur, sive in carnis desiderio, sive in ambitione saeculi, vel etiam in quacunque tentationis molestia, qualem aut cum laude vincere, aut cum opprobrio succumbere poterit. Omnibus enim castitas semper necessaria est, sed maxime ministris Christi altaris, quorum vita aliorum debet esse eruditio, et assidua salutis praedicatio. Tales enim decet Dominum continentia castitatis splendeant et totius honestatis fulgeant in populoui nos benignos admonet de nostra substantia pauperibus et miseris esse, prohibet nos ab quisisti? Forte dicis: Aurum acquisivi? et verum dicis. Ecce aurum acquisisti per fraudem, et fidem perdidisti per injustitiam. Si in mercato fidem invenires
Abbreviated transcription (Latin):
hos si quidem nion solupoꝰ de meretrieum immundina dixito srd eus
de steni caruis concupiscentia que sollientat animam suam consentian
desitoeriis. Sed ratio mentis phibere debet impetus carnis. o isetters¬
te molupiates eius iuiquas: tem ille qui supra ꝓhibuit cohabitatiore
femiarum: uuenib dicit. Nunquid abscondere potest homo agoie
pr sini suo: ut uestimenta illius non ardeant: Aut ambulare sup
prunas: & non comburent᷑ plante eius. Sic qui ingreditur ad inuli¬
quasi statim intactu ꝑiculum esset. Pulchra ẽ casta iuuenum pua¬
tes. se ides amabilis: & ad omne bonum utilis. Qui filios habet spira¬
les uel cornales. nutriat illos in castitate deo: nõ. informcatione uili¬
lo a io prodest homini. filium habere. nutrire. amare.: qt. s et ras
eum rutriat tormentis: Qui incastitate uinunt: angłicam habet
interris conuersationem. C astitas hominem cȩlo coniungit. anguis

Expanded text:
uidem non solum de meretricum immunditia dixit, sed etiam uidem non solum de meretricum immunditia dixit, sed etiam de omni carnis concupiscentia, quae sollicitat animam suis consentire desideriis. Sed ratio mentis prohibere debet impetus carnis, et refrenare voluptates ejus iniquas. Item ille qui supra, prohibens cohabitationem feminarum, juvenibus dicit: Nunquid abscondere potest homo ignem in sinu suo, ut vestimenta illius non ardeant? Aut ambulare super prunas, ut non comburantur plantae ejus. Sic qui ingreditur ad muli non tangere , quasi statim in tactu periculum esset. Pulchra est casta juvenum pudicitia, et Deo amabilis, et ad omne bonum utilis. Qui filios habet spirituales, vel carnales, nutriat illos in castitate Deo, non in fornicatione diabolo. Quid prodest homini filium habere, nutrire, amare, si aeternis eum nutriet tormentis? Qui in castitate vivunt, angelicam habent in terris conversationem. Castitas hominem coelo conjungit, angelis
Abbreviated transcription (Latin):
uuenis castitati: ut sit dignus sapientia dĩ. Ubi. immundicia ẽ. corporis.
ibi habitatio diabolici sp̃s:. qui maxime gaudet in inquinatione carnis
nostre. Ouines immnundiciȩ deo displicent: & maxiine quȩ ñ sunt
naturales Admonet itaq nos seriptura sancta dicens. Post concupis¬
centiais tuas non eas. &. auoluntate tua auertere. Si prestas anime tue
concupiscentios eius. faciet te ingandium immicis tuis uenire. E iusmodi
ta carius. dicens. fauus distillans enim labia meretricis: & nitioiꝰ oleo
guadtus eiꝰ Nouissima autẽ illius amara quasi absintium: q acuta qͥsi
gladuis biceps. P edes eius descendunt ad mortem: & ad inferos gressus
eliis penestiunt. Eex semitari iute non ambulat: uagi sunt gresis
enes & onuestigabiles Nunc ergo fili audi me q. ne rececdas auerbre sus
mersdonge fac ab ea liam tuam: & ne appropinques forib abor Cui¬

Expanded text:
juvenis castitati, ut sit dignus sapientia Dei. Ubi immunditia est corporis, juvenis castitati, ut sit dignus sapientia Dei. Ubi immunditia est corporis, ibi habitatio diabolici spiritus; qui maxime gaudet in inquinatione carnis nostrae. Omnes immunditiae Deo displicent, et maxime quae non sunt naturales. Admonet itaque nos Scriptura sancta, dicens: Post concupiscentias tuas non eas, et a voluntate tua avertere. Si praestes animae tuae concupiscentias ejus, faciet te in gaudium inimicis tuis venire . Ejus  dicentem: Fauus distillans labia meretricis | et nitidus oleo guttur; nouissima autem illius amara quasi absynthium, et acuta quasi gladius biceps | pedes eius descendunt in mortem, et ad inferos gressus eius penetrant | per semitam uitę non ambulant, uagi sunt gressus eius et inuestigabiles. Nunc ergo fili audi me, et ne recedas a uerbis oris mei. longe fac ab ea uiam tuam, et ne appropinques forib
Abbreviated transcription (Latin):
sinam insinu paupis. dicit scriptura: &. ipsa orabit ꝓ te. Sicut aqua ex
tinguit ignem: ita elemosina extinguit peccarum. Animam esurien¬
tem ne despexeris: &. ne exaspes pauꝑem inclamore suo. Qui auertit au
tua benefac animȩ tuȩ. elemosinas dans miseris: quia post mortẽ nõ
habes potestatem be. nefaciendi. In coninuiis. tuis paupes uescantur: ꝙ
xpistus in illis. Tria sunt genera elemosinarum. Una corporalis. egenti
dare quiequid potueris: alt̾a spiritalis. dimittere a quo lesus fueris: ter¬
astitas. anglica est uita. E astitas cum humili  castitate.xuiii.¬
tate. spiritus sancti merebitur habitationem: quȩ expellit in mun¬
ditian libidinun. dicente seriptura. Corpus peccatis subditum: sp̃s sẽs
effugiet. Membra nr̃a deo debent esse dicata: non fornicationi. Opponat
homo desiderio carnis suȩ. eternorum flaminas tormentoꝵ. Assuescat

Expanded text:
synam in sinu pauperis, dicit Scriptura sancta, et ipsa orabit pro te . Sicut aqua 137 synam in sinu pauperis, dicit Scriptura sancta, et ipsa orabit pro te . Sicut aqua 137 exstinguit ignem, ita eleemosyna exstinguit peccatum. Animam esurientem ne despexeris, et ne exasperes pauperem in clamore suo . Qui avertit aurem tua benefac animae tuae, eleemosynas dans miseris, quia post mortem non habes potestatem bene faciendi. In conviviis tuis pauperes vescantur, et Christus in illis. Tria sunt genera eleemosynarum: una corporalis, egenti dare quidquid potueris; altera spiritualis, dimittere ei a quo laesus fueris; terPUT XVIII. De castitate. Castitas angelica est vita. Castitas cum humilitate, Spiritus sancti merebitur habitationem, quem expellit immunditia libidinum, dicente Scriptura: Corpus peccatis subditum Spiritus sanctus effugiet . Membra nostra Deo debent esse dicata, non fornicationi. Opponat homo desiderio carnis suae aeternorum flammas tormentorum. Assuescat
Abbreviated transcription (Latin):
da quod accipias: sere quod metas: sparge quod colligas. Noli metus¬
re dispendium: noli de dubio suspirare prouentu. Substantia tua
cum bene erogatur. augetur. Nemunerator tuus uult te ẽẽ munisi¬
cum: & qui dat ut habeas. mandat ut tribuas dicens. Date.ꝙ. dabitur uob̃.
Dauare. si aurum diligis. uel diuitias scħ̃: da ne ꝑdas. Si seruaueris: sine du¬
bio ꝑdes. Si erogaueris. omnino habebis eas ȩternaliter: dicente ipsa ũitate.
hesaurizate uobis thesauros incelo: ubi nec erugo nec tinea de molitur.
neq fures effodiunt. nec furantur. Ubi ẽ. thesaurus tuus: ibi est ꝙ cortuũ
utiq bene dispensantes temporalia: acquiretis eterna. Noli tunidus ẽẽ in
largiendo: ne sis egenus in retͥbutione: quia qui parce seminat. parce &
metet. Qui autem miserebitur pauꝑi: beatus erit. Redemptio itaq aĩe¬
uri. diuitiȩ eius. Honorat deum: qui miseretur pauꝑi. Absconde elemo¬

Expanded text:
da quod accipias, sere quod metas, sparge quod colligas. Noli metueda quod accipias, sere quod metas, sparge quod colligas. Noli metuere dispendium, noli de dubio suspirare proventu. Substantia tua cum bene erogatur, augetur. Remunerator tuus vult te esse munificum. Et qui dat ut habeas, mandat ut tribuas, dicens: Date, et dabitur vobis. O avare, si aurum diligis, vel divitias saeculi, da, ne perdas. Si servaveris, sine dubio perdes: si erogaveris, omnino habebis eas aeternalitThesaurizate vobis thesauros in coelo, ubi nec aerugo nec tinea demolitur, neque fures effodiunt et furantur: ubi est thesaurus tuus, ibi est et cor tuum . Utique bene dispensantes temporalia, acquiritis aeterna. Noli timidus esse in largiendo, ne sis egenus in retributione, quia qui parce seminat, parce et metet ; qui autem miserebitur pauviri, divitiae ejus . Honorat Deum, qui miseretur pauperis. Absconde eleemo
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicatione dignissimum: dequo egentium ꝙ. debilium ꝙ. ꝑ egͥnorum¬
saturatur esuries. quos ideo sub diuersis molestiis iusticia dĩ laborar
ꝑ misit: ut ꝙ miseros pro patientia .&. misericordes ꝓbeniuolentia
coronaret. E fficacissima enim pro peccatis dep̃catio est. in elemons
atq ieiuniis: & uelociter ad diuinas conscendit aures. talib oratio
eleuata suffragiis: quoniam sicut scriptum ẽ. animȩ suȩ benefacr
uir misericors. Pars enim corporalium facultatum quȩ indigentib
ministratur: indiuitias largienti transit eternas. Itaq miscd̃iam d̃i
e indulgentiam peccatorum nr̃oꝵ. Pauꝑum miseratione ꝙ. eleme¬
sinis mereamur. Q uoniam qui suum ab inque. non auertit animaũ
cito ad se domini conuertit auditum: dicente domino. Estote mn¬
sericordes: sicut ꝙ. Pater ur̃ misericors ẽ. Quod reddituram se ꝓmittit ue¬

Expanded text:
tiplicatione dignissimum, de quo egentium, et debilium, etiplicatione dignissimum, de quo egentium, et debilium, esaturatur esuries. Quos ideo sub diversis molestiis justitia Dei laborare permisit, ut et miseros pro patientia, et misericordes pro benevolentia coronaret. Efficacissima enim pro peccatis deprecatio est in eleemosynis atque jejuniis; et velociter ad divinas conscendit aures talibus oratio elevata suffragiis, quoniam scriptum est: Animae suae benefacit vir misericors . Pars enim corporalium facultatum, quae indigentibus ministratur, in divitias largienti transit aeternas. Ita misericordiam Dei et indulgentiam peccatorum nostrorum, pauperum miseratione et eleemosynis meremur: quoniam qui suum ab inope non avertit animum, cito ad se Domini convertit auditum, dicente Domino: Estote misericordes, sicut Pater vester misericors est . Quod reddituram se promittit Ve
Abbreviated transcription (Latin):
fiducialius inmittunt: ubi uident frequentes comiessationes & ebrieta¬
tes exerceri. Abstinentia corpus macerat: sed cor impinguescit. Carnem de¬
ue agunt. demones imitantur: quib esca carnalis non ẽ. & nequita sp¬
ritalis semp inest. Ille enim bene abstinet cibis: qui ꝙ. malitie actib.ꝙ.
inȩternum animam reficere: quam uentrem mortifere carnis delitiosis
Ipietatis opus: ut de his que nobis celestis pater miscditer contu¬
lit nosquoq alios adiuuemus. Sunt enim plurim. qui nullam ma¬
gris. nullam inuineis. nullam habent inseculi diuitiis portionem
quorum mopie. de ea quam dominus nob̾ dedit copia consulere
debenus: ut ꝙ. ipsi nobiscum deo ꝓ terre fecunditate benedicant: s
gaudeant possidentib fuisse collata. que etiam pauꝑib ac ꝑegͥno
facta fuerint communia. felix illud ẽ. horreum. & omuiũ fructuũ mul

Expanded text:
fiducialius immittent, ubi videbunt frequentes comessationes, ebrietafiducialius immittent, ubi videbunt frequentes comessationes, ebrietates exerceri. Abstinentia corpus macerat, sed cor impinguescit; carnem deva agunt, daemones imitantur, quibus esca carnalis non est, et nequitia spiritalis semper inest: ille enim bene abstinet a cibis, qui et a malitiae actibus et a in perpetuo mentem reficere, quam ventrem mortiferae carnis terreno ynis. Sciendum est enim esse pietatis opus, ut de his quae nobis coelestis Pater misericorditer contulit, nos quoque alios adjuvemus. Sunt enim plurimi qui nullam in agris, nullam in vineis, nullam habent in saeculi divitiis portionem. Quorum inopiae de ea quam Dominus nobis dedit copia consulere debemus, ut et ipsi nobiscum Deo pro terrae fecunditate benedicant, et gaudeant possidentibus fuisse donata, quae etiam pauperibus ac peregrinis facta fuerun
Abbreviated transcription (Latin):
simor cautum facit hominem ꝙ sollicitum. ne peccet. Ubi uero timor
aduersis refugiat ad illum: qui flagellat ut sanet. Beatus uir qui
timet dominum: in mandatis eius cupit nimis. Timor dĩ: timorem
gehenne expellit. Sic timeamus dm̃. ut diligamus eum: qͥa ꝑfecta
caritas foras nuittit tumorem seruilem. De IeuiNio. xui.
& ad tronum altissimi dei ꝑuenit. Tune enim homo spiritalis
eftectus. angłis conungitur. deoq liberius copulatur: si abstinentia
celestium reuelaritur.: diuiniq sacramnenti archana pandunt᷑. Quam¬
dui adani abstinuit. mansit in paradyso: manducauit. & expulsus ẽ.
euinia. fortia tela sunt aduersus temptamenta demonioꝵ. Cito enĩ
pabitientiam uincuntur. Unde etiam dominus & saluator noster.
torum incursus ieuimiis &. orationib p̃monet suꝑare dicens. hoc
genus non eicitur: nisi porationem ꝙ. ieuinium. Iimundi enim sp̃s ibi se

Expanded text:
Timor cautum facit hominem et sollicitum, ne peccet. Ubi vero timor Timor cautum facit hominem et sollicitum, ne peccet. Ubi vero timor imet, vel  Ms., saltem in adversis refugiat ad illum, qui flagellat, ut sanet. Beatus vir, qui timet Dominum, in mandatis ejus cupit nimis . Timor Dei timorem gehennae expellit. Sic ergo timeamus Deum, ut diligamus eum; quia perfecta charitas foras mittit timorem servilem . 136 CAPUT XVI.  ad thronum altissimi Dei pervenit. Tunc enim homo, spiritalis effectus, angelis conjungitur Deoque liberius copulatur, si abstinentia coelestium revelantur, divinique sacramenti arcana panduntur. Quandiu Adam abstinuit, mansit in paradiso: manducavit, et expulsus est. Jejunia fortia tela sunt adversus tentamenta daemoniorum; cito enim per abstinentiam vincuntur. Unde etiam Dominus et Salvator noster eorum incursus jejuniis et orationibus praemonet superare dicens: Hoc genus non
Abbreviated transcription (Latin):
enuim propter tormenta dominos tunent: filii uero ꝓpter amorem pa¬
trem timent. Si filii dĩ sumus. timeamus eum ex caritatis dulcedine: ñ
de timoris amaritudine. Homo sapiens. in omnib oꝑib suis dm̃ metuit:
sciens se numquam eius p̃sentiam effugere posse: sicut ꝑsalmista di¬
cit. Quo ibo aspiritu tuo: ꝙ. a facie tua quo fugiam. Item. Qina neq qb
oriente neq ab occidente: sub auditur. patet locus fugiendi dm̃n. Q ui
timent dominum accipient doctͥnam eius: &. qui uigilauerit in
mandatis illius. inuenient benedictionem sempiternam. Timentis
deum beata ẽ. anima: &. a temptatione diabolica tuta remanet. Beatꝰ
homo qui semꝑ pauidus ẽ: &. cui donatum ẽ. timorem dĩ semꝑ ante
oculos habere. Qui timet deum. recedit abitinere prauo: &. ad uͥtutum
semitam uias suas dirigit. Timor domini repellit pecc̃a: ꝙ. adicit uͥtutes.

Expanded text:
enim propter tormenta dominos timent; filii vero propter amorem paenim propter tormenta dominos timent; filii vero propter amorem patris timent. Si filii Dei sumus, timeamus eum ex charitatis dulcedine, non de timoris amaritudine. Homo sapiens in omnibus operibus suis Deum timet, sciens se nunquam ejus praesentiam effugere posse, sicut Psalmista Deo dicit: Quo ibo a spiritu tuo? et quo a facie tua fugiam ? Item, Quia neque ab oriente neque ab occidente : subauditur, patet locus fugienti Deum. Qui timet Dominum, accipiet doctrinam ejus; et qui vigilaverit in mandatis ejus, inveniet benedictionem sempiternam. Timentis Deum beata est anima , et a tentatione diabolica tuta remanet. Beatus homo qui semper est pavidus , et cui donatum est Dei timorem semper ante oculos habere. Qui timet Dominum, recedit ab itinere pravo, et ad virtutum semitam vias suas dirigit. Timor D
Abbreviated transcription (Latin):
tentiam tempus senecꝰtutis spectat. Metuendum ẽ: ne dum sꝑat mise¬
ricordiam. incidat iniudicium. Neq tunc ueniam inueniet: qui modo
apcum uenie tempus ꝑdidit. Ibi iam adeo non potest mereri quod
petit: qui hic noluit audire quod iussit. Qui tempus penitentiȩ datũ
negligit: frustra ante tribunal. xp̃i preces effundit. Festinare debet ad
deum conuertendo unusquisq dum potest: ne si dum pocest nolue¬
ritͥ & omnino cum tarde uoluerit. non possit. De timore domiii.
presentiani timere. Qui ꝑfecte deum timet: diligenter se a peccatis cu¬
stodit. Timenti deum. in nouissimo die bene erit: ꝙ. merces eiꝰ inȩt̾num
ꝑmanet. Qui erubescit in conspecꝰtu hominis peccare: quantomagis ñ
ꝙ. corda considerat : Qui tinore sc̃o deum metuunt: inquirunt quȩ
beneplacita sunt illi. Alius ẽ. timor filiorum: alius ẽ. timor seruoꝵ. Serui

Expanded text:
tentiam tempus senectutis exspectat. Metuendum est ne, dum sperat misetentiam tempus senectutis exspectat. Metuendum est ne, dum sperat misericordiam, incidat in judicium. Neque enim tunc veniam inveniet, qui male aptum veniae tempus perdidit. Ibi jam a Deo non potpetit, qui hic noluit audire quod jussit. Qui tempus poenitentiae datum sibi negligit, frustra ante tribunal Christi preces effundit. Festinare debet ad Deum convertendo unusquisque, dum potest, ne si, dum potest, noluerit, omnino cum tarde voluerit, non possit. CAPUT XV. De timore Domini. praesentiam timere. Qui perfecte Deum timet, diligenter se a peccatis custodit. Timenti Deum in novissimo die bene erit , et merces ejus in aeternum permanet. Qui erubescit in conspectu hominis peccare, quanto magis diet corda considerat? Qui timore sancto Deum metuunt, inquirunt quae beneplacita sunt illi. Alius est timor filiorum, alius est timor servorum. Servi
Abbreviated transcription (Latin):
Quid male dico. si cras dicam: Qͥd mali. si hodie: Forte dicis. Longa e¬
rit uita mea. Dicam. Si longa erit: bona sit. Si breuis: ꝙ. ipsa bona
sit. Sed quis ferat malum longum: Prandium longum non uis ha¬
bere malum: ꝙ. uitam longam uis habere malam: Uillam emis:
bonam desideras. Rxorem uis ducere: bonam queris. filios nasci uis:
bonos optas. E ut etiam de reb uilissimis loquar: caligas enis & non
uis malas: &. uitam amas malam: Qͥo te offendit uita tua quã solam
uis malam: ut inter omnia bona tua solus sis malus: Ne tardes con¬
uerti ad deum: & ne ditferas de die indiem. Uerba dĩ sunt: non mea.
Non a me hec didicisti: sed ego tecum audio a domino. Forte respondes.
Cras. cras. Ouox coruina. Coruus non redit ad archam: columba redit.
Si enim tunc ius penitentiam agere quando peccare non potes pec̾can di¬
miserunt te: non tu illa. Satis alienus a fide est: qui ad agendam peni¬

Expanded text:
Quid mali est si cras dicam? Respondeo: Quid mali, si hodie. Forte dicis: Longa eQuid mali est si cras dicam? Respondeo: Quid mali, si hodie. Forte dicis: Longa erit vita mea. Dicam: si longa erit, bona sit; si brevis, et ipsa bona sit; sed quis ferat malum longum. Prandium longum non vis habere malum, et vitam longam vis habere malam? Villam emis, bonam desideras; uxorem vis ducere, bonam quaeris; filios nasci vis, bonos optas; et ut jam de rebus vilissimis loquar, caligas emis, et non vis malas, et vitam amas malam? Quid te offendit vita tua, quam solam vis malam, ut inter omnia bona tua solus sis malus? Ne tardes converti ad Dominum, et ne differas de die in diem . Verba Dei sunt, non mea: non a me haec audisti, sed ego tecum audio a Domino. Forte respondes: Cras, cras. O vox corvina. Corvus non redit ad arcam, columba redit. Si ergo tunc vis poenitentiam agere quando peccare non potes, peccata te dimiserunt, non tu illa. Satis alienus a fide est, qui ad agendam poeni
Abbreviated transcription (Latin):
tentian conuertatur. consequi posse ueniam se ꝑ dĩ miscõiam ñ dubi¬
ten boe scło penitentiam facientib. dĩ miscd̾ia subuenit. Infuts autẽ
culum facit animȩ suȩ: quia mors non tardat. Que si tardantem conũ¬
t inueniet: ad tormenta ducet eum. Dissoluta.ꝙ. paralitica cogitatio
est: de crastina cogitare conuersione. ꝙ hodiernam negligere. Quid
tu perccator conuerti dis simulas: ꝙ. non metuis ne tibi mors repenti¬
na subripiat diem conũsionis: Nonne homines subito moriunture
Si bonum ẽ. peccata dimittere.ꝙ. ad dm̃ conuerti: cito fiat. Ds̃ tibi pro¬
mittit remissionem conũso a peccatis: securitatem tͥ non ꝓmisit diu ui¬
uendi. Ideo conũtat se citius unusquisq ad deum: ꝙ. cum inuenerit eũ.¬
derelinquat impius uiam suam. Si subito intrat dies extremus: ꝑit
dilatio .&. restat dampnatio. Pire non uis: redi ad dm̃ &. uiues. Noli des¬
ergo: ꝙ. penitentiam age. Eras inquies conuertar. Quare ñ hodie:

Expanded text:
iam non dubitet. In hoc saeculo poenitentiam facientibus Dei misericordia subvenit. In futuro autem culum facit animae suae, quia mors non tardat . Quae si tardantem converti inveniet, ad tormenta deducit eum. Dissoluta et paralytica  Ms., periculosa cogitatio est, de crastina cogitare conversione, et hodiernam negligere. Quid tu peccator converti dissimulas, 135 et non metuis, ne tibi mors repentina subripiat diem conversionis? Nonne hosi bonum est peccata dimittere, et ad Deum converti, cito fiat: Deus tibi promittit remissionem convertenti a peccatis, securitatem tibi non promisit diu vivendi. Ideo conderelinquat impius viam suam. Si subito intrat dies extremus, perit dilatio, et restat damnatio. Perire non vis, redi ad Deum, et vives. Noli desergo et poenitentiam age. Cras, inquies, convertam; quare non hodie? Dicis:
Abbreviated transcription (Latin):
armi peccare. Nam anima domina debet ee. & imꝑare carni: ꝙ. caro
famula &s. obedire domine sue. idẽ rationali anime. Que fornicatio
fir pcommixtionem carnis cum femina qualibet. uel etiam quecũq
tientid. odium mandatoꝵ dĩ. mentis eneruatio. &. iniuste cupidita¬
dlerpiditas: quȩ pestis in implebilis ẽ. sicut ydropicꝰ. qui quanto
plus bibit. tanto plus illi sitis addita crescit. Sic auaritia quanto
nagis habet. tanto plus desiderat: & dum modus non ẽ ilsi in ha¬
benos. modus ill non erit indesiderando. Cuius genera sunt:
lentiȩ. in quietudo. in iusta iudicia. contemptus ueritatis. futurȩ bea

Expanded text:
carni peccare. Nam anima domina debet esse, et imperare carni; et caro carni peccare. Nam anima domina debet esse, et imperare carni; et caro famula, et obedire dominae suae, id est, rationali animae. Quae fornicatio fit per commistionem carnis cum femina qualibet, vel etiam alia quactinentia; odium mandatorum Dei, mentis enervatio, et injustae cupiditadi cupiditas, quae pestis inexplebilis est. Sicut hydropicus, qui quanto plus bibit, tanto plus illi sitis accrescit  Ms., addita crescit: sic avaritia quanto magis habet, tanto plus habere desiderat. Et dum modus non est illi in habendo, modus illi non erit in desiderando. Cujus genera  Ms.,lentiae, inquietudo, injusta judicia, contemptus veritatis, futurae be
Abbreviated transcription (Latin):
cibi uel potus uoluptas: ꝑ quam pͥmi parentes humani gen̾is
pradisi felicitatem ꝑdiderunt. & in hanc erumpnosam huius uite
niseriam deiecti sunt: ubi omnis homo ꝑpeccatum nascitur. ꝑ laborẽ
biuit. ꝑdolorem moritur. Que tͥbus modis regnare uidetur in homine:
dẽ dum homo horam canonicam & statutam. gule causa anticipare
iupit. aut exquisitiores cibos sibi preparari iubet. quam necessitas cor¬
pors uł sue qualitas ꝑsone exigit. uel si plus accipiat in edendo uel bibẽ¬
do propter desid̃ium intemꝑantie suȩ. quam sue ꝓficiat saluti. De qua
gula. nascitur inepta leticia: scurilitas. leuitas. uaniloquium. immun¬
dicia corporis: instabilitas mentis. ebrietas. libido: quia ex saturitate uen¬
tns libido corporis congeritur: quȩ ꝑ ieuinia & abstinentiã. ꝙ. oꝑis cuiꝰ¬
libet assiduitatem optime uincitur. De fornicatione. ꝓxix.
n in continentia libidinis. & mollicia anime: quȩ consentit sue

Expanded text:
i parentes humani generis paradisi felicitatem perdiderunt, et in hanc aerumnosam hujus vitae miseriam dejecti sunt; ubi omnis homo per peccatum nascitur, per laborem vivit, per dolorem moritur. Quae tribus modis regnare videtur in homine; id est, dum homo horam canonicam et statutam gulae causa anticipare cupit, aut exquisitiores cibos sibi praeparare jubet, quam necessitas corporis, vel suae qualitas personae exigat, vel si plus accipiet in edendo vel bibendo propter desiderium intemperantiae suae, quam suae proficiat saluti. De qua gula nascitur inepta laetitia, scurrilitas, levitas, vaniloquium, immunditia corporis, instabilitas mentis, ebrietas, libido: quia ex saturitate ventris libido corporis congeritur, quae per jejunia et abstinentiam, et operis cujuslibet assiduitatem optime vincitur. Communis enim est  incontinentia libidinis, et mollitia animae, quae consentit suae
Abbreviated transcription (Latin):
dei. fit etiam quando attollitur mens de bonis oꝑib suis. ꝙ. se me¬
liorem estimat aliis: dum in eo ipse peior . ẽ. aliis. quo se meliorem
presumptio. & oninis ꝑtinatia. contentiones. hereses. & arrogantia. Que¬

Expanded text:
Dei. Fit etiam, quando attollitur mens de bonis operibus, 142 et se meDei. Fit etiam, quando attollitur mens de bonis operibus, 142 et se meliorem aestimat aliis, dum in eo ipse pejor aliis est, quo se meliorem praesumptio, et omnis pertinacia, contentiones, haereses, arrogantia,
Abbreviated transcription (Latin):
ranti fine complemus: bonum ergo non cepisse s ꝑ fecisse: uirtus ẽ
Ion inchoantib p̃mium ꝓmittitur: sed ꝑseũantib datur. Semꝑ in
uita hominis fuus queritur. qualis sit extremo tempore uite suȩ: qͥd
de fine suo unusquisq aut iustificatur. aut condenipnat᷑. Ido unusqͥsq
instantissime bona quȩ ceꝑit ꝑficere contendat: ut ꝑpetuam a dño
ex quib quasi radicib omnia corrupte mentis uel incesti cor¬
poris. diu̾sarum uitia pullulant iniquitatum. De quib pauca di¬
cere ratum duximus: uel ex quib radicib qui rami uitiose germi¬
nationis crescere uideantur: ut sciat unusquisq radicib extirpatis.
facilius ramos precid̃e posse. Primum uicium ẽ. spiritale suꝑbia: de
qua dr̃. Initium omnis peccati. suꝑbia: quȩ ẽ. radix omnium maloꝵ
ꝑ quam angłi ceciderunt decęlo: quȩ fit ex contemptu mandatoꝵ

Expanded text:
ranti fine complebimus  Ms., complemus. Bonum ergo non coepisse, sed perfecisse, virtus est. ranti fine complebimus  Ms., complemus. Bonum ergo non coepisse, sed perfecisse, virtus est. Non inchoantibus praemium promittitur, sed perseverantibus datur. Semper in vita hominis finis quaeritur, qualis sit extremo tempore vitae suae: quia de fine suo unusquisque aut justificatur, aut condemnatur. Ideo unusquisque instantissime bona quae coepit, perficere contendat, ut perpetuam a Domino ex quibus quasi radicibus omnia corruptae mentis vel incasti corporis diversarum vitia pullulant iniquitatum. De quibus pauca dicere ratum duximus, vel ex quibus radicibus qui rami vitiosae germinationis crescere videantur; ut sciat unusquisque radicibus exstirpatis, facilius ramos praecidere posse. Primum vitium est spirituale, superbia, de qua dicitur: Initium omnis peccati superbia , quae regina est omnium malorum, per quam angeli ceciderunt de coelo, quae fit ex contemptu mandatorum
Abbreviated transcription (Latin):
eos beatus paulus apłs qui insuis gloriantur bene factis dicens. Qͥd habes
quod meruit. insuam laudem conuertit: proculdubio uirtutem in uiciũ
transfert: &. bonum quod fecit. inpeccatum. Cum enim causa iactantiȩ
pauꝑ pascitur: etiam ipsum miscdie opus. in peccatum conuertitur. Qͥe¬
quid boni homo agat. deo querat laudem non sͥ: sicut ipse dominꝰ in
na. &. glorificent patrem ur̃m qui incelis ẽ. De ꝑseu̾antia boni oꝑis .xxui.¬
on queritur inxpistiano initium boni oꝑis. sed finis: quia defi¬
ne suo unus quisq iudicabit᷑. Sunt enum qui bene incipiunt ꝙ mi¬
uit. Prmo ꝑsecutor postea p̃dicator. Uirtus boni oꝑis ẽ. ꝑseuerantia: ip̃o
domino dicente. Qui ꝑseuerauerit usq infinem: hic saluus erit. Non
igitur qui ceꝑit bonum. sed qui ꝑseũauerit in bono: hic saluus erit. sẽ
enim placet deo nr̃a conũsatio: quando bonum quod in choamꝰ ꝑseue¬

Expanded text:
eos beatus Paulus apostolus qui in suis gloriantur benefactis, dicens: Quid habeeos beatus Paulus apostolus qui in suis gloriantur benefactis, dicens: Quid habequod meruit, in suam laudem convertit, procul dubio virtutem in vitium transfert, et bonum quod fecit, in peccatum. Cum enim causa jactantiae pascitur pauper, etiam ipsum misericordiae opus in peccatum convertitur. Quidquid homo boni agit, Deo quaerat laudem, non sibi, sicut ipse Dominus in na, glorificent Patrem vestrum qui in coelis est . Dextera autem Christi, ion quaeritur in Christiano initium boni operis, sed finis: quia de fine suo unusquisque judicabitur. Sunt enim qui bene incipiunt, et maivit: primo persecutor, postea praedicator. Virtus boni operis est perseverantia, ipso Domino dicente: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. . Non igitur qui coeperit bonum, sed qui perseveraverit in bono, hic salvus erit. Tunc enim placet Deo nostra conversatio, quando bonum quod inchoamus, perseve
Abbreviated transcription (Latin):
ehrite. Facere solent. Q uod uicium hominib placendi inbonis oꝑib. ds̃
tpistus multum detestatur: & sepius phariseos qui tales fuerunt in iudea
tombili peutit maledictione. dicens. Ue uob̃ hypochrite. Sed scd̃m apłm¬
qui glatur. in domino gletur. Qui laudem non appetit: nec ꝓ contume¬
li conturbatur. Nec ideo se honum existimet homo. quamuis ab alio
haudetur: quia d̃s in conspector ẽ cordis. Qui enim ꝓdest malo homi¬
ni. si bonus p̃dicetur. : Tunc ueraciter hoc quod agit homo bonum ẽ.
quando deo placere desiderat: aquo habet quiequid boni habet. uel
fuen Qui bona agere uidetur. ꝙ. ꝑ hec uon deo sed hominib placere
eupit: inuanum laborat. ꝙ inuentum seminat. Magnum se unusqͥsꝙ
ese stuoeat in suis oꝑib: sed de magnitudine sua humanum ñ q̃rat
houo boni faciat: hoc se sciat habere non ase sed ad omino. Inere pat¬

Expanded text:
critae facere solent. Quod vitium hominibus placendi in bonis operibus, critae facere solent. Quod vitium hominibus placendi in bonis operibus, Dominus Christus multum detestatur, et saepius Pharisaeos, qui tales fuerunt in Judaea, terribili percutit maledictione, dicens: Vae vobis, hypocritae . Sed, secundum ApQui gloriatur, in Domino glorietur . Qui laudem non appetit, nec pro contumelia conturbatur. Nec ideo se bonum existimet homo, quamvis ab alio laudetur, quia Deus inspector est cordis. Quid enim prodest malo homini, si bonus praedicetur? Tunc veraciter hoc quod agit homo bonum est, quando Deo placere desiderat, a quo habet quidquid boni habet vel facit. Qui bona agere videtur, et per haec non Deo, sed hominibus placere cupit, in vanum laborat, et in ventum seminat. Magnum se unusquisque esse studeat in suis operibus; sed de magnitudine sua humanum non quaerat  efficiatur. Quidquid enim homo boni faciat, hoc se sciat habere non a se, sed a Deo. Increpat
Abbreviated transcription (Latin):
duplicet inte ipso quoq displiceat. Noli tranquillitatem mentis tuȩ alte¬
nius ꝑturbatione maculare: noli te equalem stulto facere. quia ira ĩ sinu
stulti requiescit. Si tu irasceris contra eum: erunt duo mali. tu &. ille. Mi
Ñs dicit ineugłio. Attendite ne iusticiam ur̃am faciatis coram ho¬
iinib. ut uideamini ab eis: id:÷ ea intentione ñ faciatis bona. ut ab ho
nuib uauam laudem habeatis: sed quiequid homo facit boni. pro dei
auiore q. salute anine sue. ꝙ. fraterna caritate faciat. Ideo ipse dominꝰ
dirit dequibdam qui elemosinas faciunt. uel orationes. ꝙ ieuinia: ut
ab honunib laudem accipiant. A men dico uobis: receꝑunt mercedem
suam. Qui pro eo bonum quodlibet facit ut abhominib laudet᷑: hec est
merces illius quam quesiuitͥ & nullam adeo sꝑare habet retbutionem qͥ
pro eius amore non facit. sed ꝓuana humane laudis iactantia: sicut hypo¬

Expanded text:
displicet, in teipso quoque displiceat. Noli tranquillitatem mentis tuae altedisplicet, in teipso quoque displiceat. Noli tranquillitatem mentis tuae alterius perturbatione maculare. Noli te aequalem stulto facere, quia ira in sinu stulti requiescit . Si tu irasceris contra eum, erunt  Al., eritis duo mali, inus dicit in Evangelio: Attendite, ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videamminibus vanam laudem habeatis. Sed quidquid faciatis boni, pro Dei amore et salute animae vestrae et fraterna charitate faciatis. Ideo ipse Dominus dixit de quibusdam qui eleemosynam faciunt, vel orationes et jejunia, ut ab hominibus laudem accipiant: Amen dico vobis, receperunt mercedem suam . Qui pro eo bonum quodlibet facit ut ab hominibus laudetur, haec est merces illius quam quaesivit, et nullam a Deo sperare habet retributionem; quia pro ejus amore non fecit, sed pro vana humanae laudis jactantia, sicut hypo