comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
operiri solet atq corrũpi. Pro iN¬
undatione aquarum. et irruptio¬
ne atq scissura aggerum: in he¬
breo positum ẽ. Et erunt in mem¬
phis angustiȩ cotidianȩ: ut unde
nilus duuiditi. & ubi typis tẽ¬
plum ÷ & consulta respondenit
oracula: ibi cotidiane angustiȩ
fiant. luuenes quoq heliopoleos
quȩ hebraice appellatur. oN. &
bubasti alterius ciuitatis. gladio
corruent : ita ut ipse urbes. hoc . ẽ
habitatores siue mulieres earum.
duccintur in captiuitatem : qui
sexus iniuriae subiacet. In tafriis
uero quȩ ÷ regia ciuitas. conterent᷑
sceptror aegypti : id ÷ om̃e regium
genus. Cumq potentia eiꝰ interfec¬
tis principib defecerit : tunc nigres¬
cet dies. ⁊ caliginis ac tenebrarum
omĩa complebuntur: ita ut ipsa
urbs operiatur nube meroris a
luctus. & filiȩ eius id÷ oppida reliqͣ
ducantur in captiuitatem: ut pofe¬
quam fecero iudicia in aegypto. &
me cunctis iudicem demonstirue¬

Expanded text:
operiri solet atque corrumpi. Pro inoperiri solet atque corrumpi. Pro inundatione aquarum et irruptione atque scissura aggerum, in Hebraeo positum est. « Et erunt in Memphis angustiae quotidianae, » ut unde Nilus dividitur, et ubi Apis templum est, et consulta respondent oracula, ibi quotidianae angustiae fiant. Juvenes quoque Heliopoleos, quae Hebraice appellatur on, et Bubasti alterius civitatis, gladio corruent, ita ut ipsae urbes, hoc est, habitatores, sive mulieres earum ducantur in captivitatem, qui sexus injuriae subjacet. In Taphnis vero quae est regia civitas conterentur sceptra Aegypti, id est, omne regium genus. Cumque potentia ejus interfectis principibus defecerit, tunc nigrescet dies et caligine ac tenebris omnia complebuntur, ita ut ipsa urbs operiatur nube moeroris ac luctus. Et filiae ejus, id est, oppida reliqua ducantur in captivitatem, ut postquam fecero judicium in Aegypto, et in cunctis judicem demonstrave
Abbreviated transcription (Latin):
ficiam ait multitudinẽ alexan¬
driȩ. quȩ rursum in ebraico posi¬
ta ẽ no: pro quo nequaquam dios¬
polim ut supra. sed memphim. sep¬
tuaginta transtulert̃ Et ut osten¬
dam̃ populosam iam illo tẽpore
fuisse urbem: ꝑdam ait multitu¬
dinẽ no. et dabo ignem hoc ẽ. re¬
gem babilonis in egipto. qui iN¬
star ignis cuncta populetur. Qua¬
si parturiens dolebit sam. id ÷ pe¬
lusium. siue turbatione turbabi¬
tur: et in alexandria id est in no
erit scissura. et diffundent᷑ aquȩ:
pro qua. rursum septuaginta di¬
ospolim transtulert̃. Moris aut̃
egiptiorum ẽ propt̾ inundatio¬
nem nili. excelsos aggeres coni¬
struere ad ripas nili: qui si custo¬
dum negligentia uel nimia aqua¬
rũ magnitudine rupti fuerint.
subracentes campos nequaquã
rigant aquȩ sed opprimunt atq
populantur. ꝑ quod significatu&.
sic chaldȩoꝵ exercitu occupandam
egiptum: quomodo inundantib
nili aquis et suꝑ modũ crescentib

Expanded text:
ficiam, ait, multitudinem Alexanficiam, ait, multitudinem Alexandriae, » quae rursum in Hebraeo posita est No, pro qua nequaquam Diospolim ut supra, sed Memphim Septuaginta transtulerunt. Et ut ostendat populosam jam illo tempore fuisse urbem, Perdam, ait, multitudinem No, et dabo ignem, hoc est regem Babylonis in Aegypto, qui instar ignis cuncta populetur. Quasi parturiens dolebit Sain, id est, Pelusium: sive turbatione turbabitur, et in Alexandria, id est, in No, erit scissura. Et diffundentur aquae, pro qua rursum Septuaginta Diospolim transtulerunt. Moris autem Aegyptiorum est, propter inundationem Nili, excelsos aggeres construere ac ripas Nili, qui si custodum negligentia vel nimia aquarum magnitudine rupti fuerint, subjacentes campos nequaquam rigant aquae, sed opprimunt atque populantur. Per quod significatur, sic Chaldaeorum exercitu occupandam Aegyptum, quomodo inundantibus Nili aquis, et super modum crescentibus
Abbreviated transcription (Latin):
die sic uocatur. Ceterum. pristi.¬
num nomen habet no: quod aqͥ¬
la. syminachus. et theodotio. sic̃
in hebreo positum ẽ. transtulert̃.
Pro quo. nescio quid uolentes sep.¬
tuaginta. dixere diospolim: quȩ
egipti parua ciuitas ẽ. Nos aut̃
prono. alexandriam posuiius
ꝑ anticipationẽ. quȩ grece tpoai¬
zeͣcie appellatur : uixta illud uir¬
gilianum: lauinaq uenit littora.
Non quo eo tempore qͣndo uenit
eneas in lacium. lauinia dicerẽtur:
sed quȩ postea laumnia nuncupata
sunt: ut manifestior locus fieret
lectoris. et intelligentiȩ. Et effun¬
dam inquit indignationem meã
suꝑ saim. quam nos in pelusiũ uer¬
timus. et robur appellatur egipti :¬
eo quod portum habeat tutissimũ.
et negotiationes maris ibi uel ma-¬
xime exerceantur. Unde et poeta
pelusiacam appellat lentem: ñ
quo ibi genus hoc leguminis gi-¬
gnatur uel maximẽ : sed quo de
thebaide et omi egipto ꝑ riuum ni-¬
li illuc plurimũ deferatur. & int̃¬

Expanded text:
die sic vocatur. Caeterum pristidie sic vocatur. Caeterum pristinum nomen habet NO, quod Aquila, Symmachus, et Theodotio, sicut in Hebraeo positum est, transtulerunt. Pro quo nescio quid volentes Septuaginta dixere Diospolim, quae Aegypti parva civitas est. Nos autem pro No, Alexandriam posuimus, per anticipationem, quae Graece πρόληψις appellatur, juxta illud Virgilianum : Lavinaque venit Littora; non quo eo tempore quando venit Aeneas in Latium, Lavinia dicerentur; sed quae postea Lavinia nuncupata sunt, ut malectoris intelligentiae. « Et effundam, inquit, indignationem meam super Sain, » quam nos in Pelusium vertimus: et robur appellatur Aegypti eo quod portum habeat tutissimum, et negotiationes maris ibi vel maxime exerceantur. Unde et poeta Pelusiacam appellat lentem, non quod ibi genus leguminis gignatur vel maxime, sed quod e Thebaide et omni Aegypto per rivum Nili illuc plurimum deferatur. « Et inter
Abbreviated transcription (Latin):
qui eẽt iste gladius qui uastaret
egiptum. et t̃reret ȩthiopiam: sequi¬
tur manifestius. Et cessare faciam
multitudinẽ egipti. in manu na-¬
buchodonosor regis babilonis: qui
ñ solum ueniet. sed ueniet multis
comitatꝰ nationibꝰ  ita ut omnis
egiptus. intfectorum sanguine com¬
pleatur. Tantaq erit ira dñi: ut sic¬
centur aluei fluminũ hoc ẽ nili.
a iopit nc usq ad solum: et in ma-¬
nu pestilentium siue hominum
pessimoꝵ. plenitudo egipti deso-¬
letur. Mea enim uerba: irrita ẽẽ.
ñ possunt. Illucq ꝓficiet indig¬
natio. ut simulacra egipti disper¬
dantur. et cessent idola de mem¬
phis. quȩ usq hodie metropolis ẽ:¬
et suꝑstitiones egiptiȩ siue obti¬
mates. et principes de memphis.
et de t̾ra egipti. Tantus aut̃ t̾ror
cunctã egĩptum possidebit: ut
t̃ra phatures omĩs pereat. et ig¬
nis uastet tafnas. siue ut septua
ginta transtulert̃ tanin: facramq
ait iudicia in alexandria. quę ho¬

Expanded text:
quis esset iste gladius, qui vastaret quis esset iste gladius, qui vastaret Aegyptum, et terreret Aethiopiam, sequitur manifestius. « Et cessare faciam multitudinem Aegypti in manu Nabuchodonosor regis Babylonis, » qui non solum veniet, sed veniet multis comitatus nationibus, ita ut omnis Aegyptus interfectorum sanguine compleatur. Tantaque erit ira Domini, ut siccentur alvei fluminum, hoc est Nili διώρυχες, usque ad solum, et in manu pestilentium sive hominum pessimorum plenitudo Aegypti desoletur, mea enim verba irrita esse non possunt. Illucque proficiet indignatio, ut simulacra Aegypti disperdantur, et cessent idola de Memphis, quae usque hodie metropolis est superstitionis Aegyptiae, sive optimates et principes de Memphis et de terra Aegypti. Tantus autem terror cunctam Aegyptum possidebit, ut terra Phatures omnis pereat, et ignis vastet Taphnis, sive, ut ginta transtulerunt, Tanin. Faciamque, ait, judicia in Alexandria, quae ho
Abbreviated transcription (Latin):
ses. et lidi. et libies. et om̃s cõmix¬
ti et filii testam̃ti mei: cum ipsa
gladio cadent. & ut sciremus has
om̃s gentes fuisse in auxilio egip¬
ti : sequens sermo demonstrat. Et
corruent fulcientes egiptum. si¬
ue sustentacula egiptĩ. id est socii:
et omĩs suꝑbra imꝑii. siue contu¬
melia fortitudinis illnis. destruetur
ac deponetur. Aturre siene quam
in extremis finib egipti sitam dixi¬
mus. siue a magdalo usq sienen si¬
cut septua gmta transtulert̃. om̃s
eiuitates ȩgipti desertȩ er̃t: ut co¬
gnoscant dñm. qͣndo ignis chaldȩo¬
rum uniuersa uastauerit. et attriti
fuerint auxiliatores eiꝰ. et ꝑuenerĩt
nuncii uxta aquilam et theodoti¬
onem siim. quos simmachus tran¬
stulit festinantes. nos in trieris
uertimꝰ: ita enim ab hebreis acce¬
pimꝰ: ut omĩs ȩthiopiȩ fiducra
conteratur. Et quando fuerit ui¬
cina prouintia desolata: pauor te¬
neat proxima. Ut autẽ sciremus

Expanded text:
ses, et Lydi, et Libyes, et omnes coses, et Lydi, et Libyes, et omnes coti: et filii Testamenti mei, cum ipsa gladio cadent. » Et ut sciremus has omnes gentes fuisse in auxilio Aegypti, sequens sermo demonstrat. Et corruent fulcientes Aegyptum, sive sustentacula Aegypti, id est, socii. Et omnis superbia imperii, sive contumelia fortitudinis illius destruetur ac deponetur. A turre Syene, quam in extremis finibus Aegypti sitam diximus, sive « a Magdalo usque Syonen, » sicut Septuaginta transtulerunt, omnes civitates Aegypti desertae erunt, ut cognoscant Dominum; quando ignis Chaldaeorum universa vastaverit, et attriti fuerint auxiliatores ejus, et pervenerint nuntii juxta Aquilam et Theodotionem siim, quos Symmachus transtulit festinantes, nos in trieres vertimus; ita enim ab Hebraeis accepimus, ut omnis Aethiopiae fiducia conteratur, et quando fuerit vicina provincia desolata, pavor teneat proximam. Ut autem sciremus
Abbreviated transcription (Latin):
ioachim. reuertitur ad presens
tempus. quando contra ȩgip¬
tum ceperat propħare: id est
cimi mensis die : et dicit sibi p̃¬
ceptum a dño ut loquatur ad om¬
nes nationes: et cum omĩb spe-¬
cialit̃ ad egiptum. Quȩ st̃ ergo
quȩ loquitur: Ululate. Uȩ uȩ
diei. quia iuxta ẽ dies: et appro¬
pinquat dies dñi. Non claro so¬
le rutilans: sed oꝑta nubibus.
et babiloniã afferens tempesta¬
tem. Cumq ceꝑit gladius irasta¬
re egiptum : pauor erit in ȩthio¬
pia quȩ uicina ẽ. egipto : ne ad
se usq babilonius muero ꝑueni¬
at. Cadent enim in egipto uulnera¬
t et auferetur multitudo illius:
et usq ad fundam̃ta omĩa destru-¬
entur: ita ut si quis in egipto repi-¬
atur de ęthiopia. et libia. et lidra.
et in cõmune de uariis populis.
et chub. quod siminachus uertit
in arabram: et de filiis trȩ federis.
hoc ẽ. de populo iudeoꝵ: cum illis
gladio cadat. Pro quib gentibus.

Expanded text:
Joacim, revertitur ad praesens Joacim, revertitur ad praesens tempus, quando contra Aegyptum coeperat prophetare, id est,cima mensis die, et dicit sibi praeceptum a Domino, ut loquatur ad omnes nationes, et cum omnibus specialiter ad Aegyptum. Quae sunt ergo quae loquitur? Ululate, vae, vae diei, quia juxta est dies, et appropinquat dies Domini: non claro sole rutilans, sed operta nubibus, et Babyloniam afferens tempestatem. Cumque coeperit gladius vastare Aegyptum, pavor erit in Aethiopia, quae vicina est Aegypto, ne ad se usque Babylonius mucro perveniat. Cadent enim in Aegypto vulnerati, et auferetur multitudo illius, et usque ad fundamenta omnia destruentur: ita ut si quis in Aegypto reperiatur de Aethiopia, et Libya, et Lydia, et in commune de variis populis et Chub, quod Symmachus vertit in Arabiam, et de filiis terrae foederis, hoc est, de populo Judaeorum, cum illis gladio cadat. Pro quibus gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
dendam t̾ram: et cuaginabt̃ om̃s
gladios suos suꝑ egiptum: et reple¬
bitur t̾ra uulneratoꝵ. Et dabo flu¬
inos eorum desertos. & tradam t̾rã
in manũ pessimoꝵ: et disꝑdam ter¬
ram et plenitudinem eiꝰ in manib
alienigenoꝵ. Ego dñs locutus sum.
÷ ciam obtimates de memphis. et
principes de t̾ra ȩgipti: et ñ erunt
ultra. & dabo trorem in t̾ra ȩgipti.
et disꝑdam t̾ram phatures. et da¬
bo ignem suꝑ taphnim. et faciã
ultionem in diospoli. et effundã
furorẽ meũ suꝑ sam robur egip¬
ti: et disꝑdam multitudinẽ mem¬
: pheos. et dabo ignem suꝑ egiptũ.
et conturbatione conturbabit᷑
sair. et in diospoli erit scissura:
et diffundẽtur aquȩ. Iuuenes
eliopoleos. ⁊ bubasti gladio cadeñ.
⁊ mulieres captiuȩ ducentur. &
in tafruis tenebresc& dies: quando
contriuero ibi sceptrac egẏpti.
⁊ peribit ibi contumelia fortitu.¬
dinis eius. ⁊ ipsam nubes operi&.¬
septem̃ annos captiuitatis regis

Expanded text:
erdendam terram. Et evaginabunt omnes erdendam terram. Et evaginabunt omnes gladios suos super Aegyptum, et replebitur terra vulneratorum. Et dabo fluvios eorum desertos, et tradam terram in manu pessimorum, et disperdam terram, et plenitudinem ejus in manibus alienigenarum: ego Dominus locutus sum. ciam optimates de Memphis, et principes de terra Aegypti, et non erunt ultra. Et dabo terrorem in terra Aegypti, et disperdam terram Phatures, et dabo ignem super Taphnim, et faciam ultionem in Diospoli, et effundam furorem meum super Sain, robur Aegypti, et disperdam multitudinem Mempheos. Et dabo ignem super Aegyptum, et conturbatione conturbabitur Sais, et in Diospoli erit scissura, et diffundentur aquae. Juvenes Heliopoleos et Bubasti gladio cadent, et mulieres captivae ducentur, et in Taphnis tenebrescet dies, quando 356 contrivero ibi sceptra Aegypti, et peribit ibi contumelia fortitudinis eseptimum annum captivitatis regis
Abbreviated transcription (Latin):
 multitudinẽ eius. et concidentur
fundam̃ta illius: ꝑse et cretenses.
et lidi. et libies. et om̃s commxti.
et de filiis testam̃ti mei gladio ca¬
dent. Hȩc dicit adonai dñs. & con¬
cident sustentacula egipti et des¬
cendet contumelia fortitudinis¬
÷ eius. A magdalo usq ad syenen:¬
÷ gladio cadent in ea. dicit ad onay
dñs. Et desolabitur in medio regi¬
onum desolatarum. et ciuitates
 eiꝰ in medio urbium desertarũ er̃t.
et scient qm̃ ego sum dñs. qͣndo¬
⁊ dedero ignem suꝑ egiptum. et cõ¬
triti fuerint om̃s qui auxiliantur
ei. In die illa egredient᷑ nuncii a
facie mea sum̃. festinantes disꝑde-¬
re ęthiopiȩ spem: et erit conturba¬
tio in eis in die egipti. qura ecce ue¬
 niet. Hȩc dicit dñs ds̃. Et disꝑdam
multitudinẽ egiptioꝵ ꝑ manum
nabuchodonosor regis babilonis.
ipsius et populi eiꝰ cum eo pestilen¬
tes qui de gentib missi sunt ad ꝑ¬

Expanded text:
 multitudinem ejus, et concidentur  multitudinem ejus, et concidentur fundamenta illius. Persae, et Cretenses, et Lydi, et Libyes et omnes commixti, et de filiis Testamenti mei gladio cadent. Haec dicit Adonai Dominus. Et concident sustentacula Aegypti, et descendent contumelia fortitudinis ejus a Magdalo usque ad Syenem gladio cadent in ea dicit Adonai Dominus. Et desolabitur in medio regionum desolatarum, et civitates ejus in medio urbium desertarum erunt, et scient quoniam ego sum Dominus, quando dedero ignem super Aegyptum, et contriti fuerint omnes qui auxiliantur ei. In die illa egredientur nuntii a facie mea, festinantes disperdere Aethiopiae spem, et erit conturbatio in eis in die Aegypti, quia ecce veniet. Haec dicit Dominus Deus. Et disperdam multitudinem Aegyptiorum per manum Nabuchodonosor regis Babylonis ipsius, et populi ejus cum eo, pestilentes qui de gentibus missi sunt ad p
Abbreviated transcription (Latin):
sum. Hȩc dicit dñs ds̃. & disꝑdam
simulacra: et cessare faciam idola
de memphis. E dux de t̾ra egyp¬
ti ñ erit amplius. Et dabo trorẽ
in t̾ra egipti. Et disꝑdam t̾ram
phatures: et dabo ignem in tap
hnis. Et faciam iudicia in alexan-¬
dria: et effundam indignationẽ¬
: meã suꝑ pelusitm. robur egipti.
 & intficiam multitudinẽ alexan¬
driȩ: et dabo ignem in ȩgipto.
Quasi parturiens dolebit pelusiũ :¬
 et alexandria erit dissipata. Et in
 tur. Et in taphnis nigrescet dies :¬
 cum contriuero ibi scẽptra ȩgip¬
ti. et defecerit in ea suꝑbia poten¬
tiȩ eiꝰ. Ipsam nubes oꝑiet: filiae¬
 aut̃ eius in captiuitatẽ ducent᷑.
& faciam iudicia in ęgipto: et
scient quia ego dñs.Lxx. Et fa¬
uixta ẽ dies. et uixta uiam dñi
dies nubis finis gentiũ erit: et
ueniet gladius suꝑ egiptios. et erit¬
‸ conturbatio in ethiopia. et cadent
uulnerati in egipto. et auferent¬

Expanded text:
sum. Haec dicit Dominus Deus: Et disperdam sum. Haec dicit Dominus Deus: Et disperdam simulacra, et cessare faciam idola de Memphis, et dux in terra Aegypti non erit amplius, et dabo terrorem in terra Aegypti. Et disperdam terram Phahnis, et faciam judicia in Alexandria. Et effundam indignationem meam super Pelusium robur Aegypti, et interficiam multitudinem Alexandriae, et dabo ignem in Aegypto: Quasi parturiens dolebit Pelusium, et Alexandria erit dissipata, et in tur. Et in Taphnis nigrescet dies, Cum contrivero ibi sceptra Aegypti, et defecerit in ea superbia potentiae ejus: Ipsam nubes operiet, filiae autem ejus in captivitatem ducentur. Et judicia faciam in Aegypto; et scient quia ego Dominus. Et fauxta est dies, et juxta via Domini: dies nubis, finis gentium erit. Et veniet gladius super Aegyptios, et erit conturbatio in Aethiopia. Et cadent vulnerati in Aegypto, et auferent
Abbreviated transcription (Latin):
& corruent fulcientes egiptum:
et destruetur suꝑbra imperii eiꝰ
a turre syenes. Eladio cadent in¬
÷ ea : ait dñs ȩxercituum. Et dissipa¬
buntur in medio t̾rarum desola¬
tarum: et urbes eius in medio ci¬
uitatũ desertarum erunt. & scient
qm̃ ego dñs: cum dedero ignem
in egĩpto. et attriti fuerint om̃s¬
: auxiliatores eiꝰ. In die illa egredi¬
entur nuncii a facie mea in trieri¬
b. ad conterendã ȩchiopiȩ confiden.¬
tiam : et erit pauor in eis it⁊ die
egipti : quia absq dubio ueniet.
hȩc dicit dñs ds̃. Et cessare faciam
multitudinẽ egipti: in manu na¬
buchodonosor regis babylonis. Ip¬
se et populus eius cum eo fortissimi
gentium. adducentur ad disꝑdendã
÷ t̾ram. Et euagiabunt gladios su-¬
 os suꝑ egiptum : et implebunt ter¬
ram interfectis. & faciam alueos
fluminũ aridos: et tradam t̾ram
m manu pessimoꝵ. Et dissipabo
t̾ram et plenitudinẽ eius: in ma¬
nus alienorum. Ego dñs locutus

Expanded text:
Et corruent fulcientes Aegyptum, Et corruent fulcientes Aegyptum, et destructur superbia imperii ejus, a turre Syenes gladio cadent in ea, ait Dominus exercituum. Et dissipabuntur in medio terrarum desolatarum, et urbes ejus in medio civitatum desertarum erunt. Et scient quoniam ego Dominus, cum dedero ignem in Aegypto, et attriti fuerint omnes auxiliatores ejus. In die illa egredientur nuntii a facie mea in trieribus, ad conterendam Aethiopiae confidentiam; Et erit pavor in eis in die Aegypti, quia absque dubio veniet. Haec dicit Dominus Deus: Cessare faciam multitudinem Aegypti in manu Nabuchodonosor regis Babylonis. Ipse et populus ejus cum eo, fortissimi gentium, adducentur ad disperdendam terram: Et evaginabunt gladios suos super Aegyptum: et implebunt terram interfectis. Et faciam alveos fluminum aridos, et tradam terram in manu pessimorum, et dissipabo terram et plenitudinem ejus in manu alienorum: ego Dominus locutus
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dictum ẽ in uicesimo septimo
limȩ die. parum quid luminis re¬
mansisse: ne penitus ira eiꝰ. absq
misericordia sit. Quando autẽ totͥ
luȩ orbis impletur: tunc et pas¬
cha celebratur: et omẽs maxime
solennitates. Quod strictm posui¬
mus: ut sciamus in hoc numero.
et bona et mala parit̃ contineri.
Bona nabuchodonosor. cuiꝰ labori
merces redditur: mala ȩgiptiis.
quoꝵ uastitas nuntratur. Et
factum ẽ uerbum dñi ad me: dicets.
Fili hominis propħa: et dic. Haec
dicit dñs ds̃. Ululate. Uȩ uę diei.
quia uixta ẽ dies: et apꝓpinquat
dies dñi. Dies nubis: tempus gen¬
: tium erit. & ueniet gladius in
egiptum: et erit pauor in ȩthio¬
pra: cum ceciderint uulnerati in
egipto. et ablata fuerit multi-¬
tudo illius. et destructa funda¬
m̃ta eius. Ethiopia. et libia. et li¬
dii. et om̃e reliquum uulgus. et¬
 chub. et filii trȩ federis: cum eis
gladio cadent. Hȩc dicit dñs ds̃.

Expanded text:
hoc dictum est in vicesimo septimo hoc dictum est in vicesimo septimo lunae die parum quid luminis remansisse, ne penitus ira ejus absque misericordia sit. Quando autem totus lunae orbis impletur, tunc et pascha celebratur, et omnes maximae solemnitates. Quod strictim posuimus, ut sciamus in hoc numero, et bona et mala pariter contineri. Bona Nabuchodonosor, cujus labori merces redditur; mala 354 Aegyptiis, quorum vastitas nuntiatur. Et factum est verbum Domini ad me, dicens: Fili hominis, propheta, et dic: Haec dicit Dominus Deus: Ulquia juxta est dies, et appropinquant dies Domini, dies nubis, tempus gentium erit, et veniet gladius in Aegyptum, et erit pavor in Aethiopia, cum ceciderint vulnerati in Aegypto, et ablata fuerit multitudo illius, et destructa fundamenta ejus. Aethiopia, et Libya, et Lydi, et omne reliquum vulgus, et Chub, et filii terrae foederis cum eis gladio cadent. Haec dicit Dominus Deus:
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Ac ne aliquid p̃terire uideam᷑:
scđ̾m intelligentrã sp̃ualem quęri¬
mus. ubi hũnc numerũ. hoc ẽ uice¬
simũ septimũ legerimꝰ. In geneseos
libro scriptura testatur. sexcentesi¬
mo anno uitȩ noe. secundo mense
uicesima septima die mensis secun¬
di. suꝑ faciem t̃rȩ aquas inductas
ẽẽ diluuii: et postea septimo mense
eiusdem anni qui uicinus ẽ sabbato.
et uicesima septima die eiꝰdem mensiꝰ
septimi. aquas cessasse diluuii: et se¬
disse arcam noe suꝑ montes ararat.
qui int̃pretantur armeniȩ. Ex quo
intelligimꝰ. medium eẽ. numerũ et
ad utrumq posse conferri: quando
in hoc et ira dei incipit a diluio. et
clem̃tia eius septimo mense. in eodẽ
dierũ numero demonstratur. & quia
apud hebreos mensis. qui apud nos
healendis et nonis idibq diuoluitur.
scđm lunȩ cursum supputatur: un.¬
de et greco uocabulo sUEN id est
luna. a mense nom̃ accepit: propt̃¬

Expanded text:
tat. Ac ne aliquid praeterire videamur tat. Ac ne aliquid praeterire videamur secundum intelligentiam spiritualem, quaerimus ubi hunc numerum, hoc est, vicesimum septimum legerimus. In Geneseos libro Scriptura testatur , sexcentesimo anno vitae Noe, secundo mense, vicesima septima die mensis secundi, super faciem terrae aquas inductas esse diluvii, et postea septimo mense ejusdem anni, qui vicinus est sabbato, et vicesima septima die ejusdem mensis septimi, aquas cessasse diluvii, et sedisse arcam Noe super montes Ararat, qui interpretantur Armeniae. Ex quo intelligimus, medium esse numerum et ad utrumque posse conferri, quando in hoc et ira Dei incipit a diluvio, et clementia ejus septimo mense in eodem dierum numero demonstratur. Et quia apud Hebraeos mensis, qui apud nos Kalendis et Nonis Idibusque devolvitur, secundum lunae cursum supputatur: unde et Graeco vocabulo μήνη, id est, luna, a mense nomen accepit,
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit. pullulabit cornũ domus isrł:
filium salathiel. qui ꝑ iechonam de
dauid stirpe generatus ẽ: alii ad
ultimũ temp̃us referunt. quando
Tumq ait o propħa. hoc prius fue¬
rit expletum : tunc aꝑietur os tu-¬
um. et uaticinium tuum nequa¬
quam dubia promissione pende¬
bit. sed cernetur oꝑe ꝑpetratum:
ut scrant qui audierint me esse
dñm. cuius dixisse. fecisse ẽ hȩc se¬
cundum litteram : immo uixta ue¬
ritatem dicta sint propħiȩ. Cete¬
rum. ex eo quod nabuchodonosor
mercedẽ accepit boni oꝑis: intelli¬
gimꝰ etiam in echnicos si quid bo-¬
ni fecermt. ñ absq mercede. dĩ iu-¬
dicio p̃teriri. Unde et ꝑ ieremiam.
nabuchodonosor columba dei ap¬
pellatur: co quod aduersum popu¬
lum peccatorem. dei seruierit uolun¬
tati. & adducam inquit seruũ meũ
ge facrant naturali. quȩ nos etiam
scripta negligimꝰ. De quo plenissi¬
me ad romanos. paulus apłs dispu¬

Expanded text:
fuerit, pullulabit cornu domus Israel: fuerit, pullulabit cornu domus Israel: filium Salathiel, qui per Jechoniam de David stirpe generatus est, alii ad ultimum tempus referunt, quando Cumque, ait, o Propheta, hoc prius fuerit expletum, 353 tunc aperietur os tuum, et vaticinium tuum nequaquam dubia promissione pendebit, sed cernetur opere perpetratum: ut sciant omnes qui audierint, me esse Dominum, cujus dixisse, fecisse est. Haec secundum litteram, immo juxta veritatem dicta sint prophetiae. Caeterum ex eo quod Nabuchodonosor mercedem accepit boni operis, intelligimus etiam ethnicos, si quid boni fecerint, non absque mercede Dei judicio praeteriri. Unde et per Jeremiam Nabuchodonosor columba Dei appellatur, eo quod adversum populum peccatorem Dei servierit voluntati. Et adducam, inquit, servum meum ge faciant naturali, quae nos etiam scripta negligimus. De quo plenissime ad Romanos Paulus apostolus dispu
Abbreviated transcription (Latin):
t̃rȩ et lapides: quib raduntur hu¬
meri et decaluatur caput. & tam̃
nec ipse nec exercitus eius. aliquid
dignum inuenit in tiro: et ob hoc
cum michi seruierit. et meã contra
tirum impleuerit uoluntatẽ: iccir¬
co dabo ei t̃ram egipti. Quod qui-¬
dam dicunt sub nabuchodonosor
ẽẽ. completũ : alii sub cambise filio
ciri. quia egiptum usq ad ȩchiopi¬
am uastauit: ita ut apim int̾fice.¬
ret. et omĩa eoꝵ simulaera dele¬
ret. Quam ob causam putant cũ
uersum in am̃tiam : casu equi. et
proprio pugione confossum. Ple¬
nissime hanc historiam narrat hero¬
go. gentisq eius populi et mensura
t̾rȩ ꝑ circuitum usq ad desertum
ȩthiopiȩ et littore magni maris. ly¬
biȩq et arabiȩ confinĩa demonstran¬
tur. Causa aut̃ irȩ dñi contra egi-¬
ptum illa ẽ. quod popłm dei suo de¬
ceperit auxilio: nec sperarit in dño.
et illum ad iracundram ꝓuocarit.
In illo inquit die quo egiptus capta

Expanded text:
terrae, et lapides quibus raduntur huterrae, et lapides quibus raduntur humeri, et decalvatur caput; et tamen nec ipse, nec exercitus ejus aliquid dignum invenit in Tyro. Et cum in hoc mihi servierit, et meam contra Tyrum impleverit voluntatem, idcirco dabo ei terram Aegypti. Quod quidam dicunt sub Nabuchodonosor esse completum: alii sub Cambyse filio Cyri, qui Aegyptum usque ad Aethiopiam vastavit, ita ut Apim interficeret, et omnia illorum simulacra deleret. Quam ob causam putant eum versum in amentiam casu equi, et proprio pugione confossum. Plenissime hanc historiam narrat Herogo gentisque illius populi, et mensura terrae per circuitum usque ad desertum Aethiopiae et littora Magni maris, Libiaeque et Arabiae confinia demonstrantur. Causa autem irae Domini contra Aegyptum, illa est, quod populum Dei suo deceperit auxilio, ne speraret in Deum, et illum ad iracundiam provocaret. In illo, inquit, die quo Aegyptus capta
Abbreviated transcription (Latin):
aggerem cõportare: et expleto me¬
dĩo mari immo freto angustissimo.
uicinum litus. insulȩ fẽcit conti¬
nuum. Quod cum inderent tirii
iam iamq ꝑfectum. et ꝑcussione ari-¬
etum. muroꝵ fundam̃ta quateren¬
tur: quicquid p̃ciosum in auro ar-¬
gento uestibq et uaria suppelle-¬
cali nobilitas habuit. impositum
nauib ad insulas asportauit: ita ut
capta urbe. nichil dignum labore
suo inueruret nabuchodonosor. Et
quia dei in hac parte obedierat uo¬
luntati: post aliquot annos capti¬
uitatis tiriȩ. datur ei egiptus: mul¬
toq seuior tirus egipto. Illa enaim
oppugnabat icrłm: hȩc. uanum pol¬
licebatur auxilium. Aliud ẽ. aut̃ sp̃e
imbecillitate decipere: aliud. aduer¬
sum dei popłm dimicare. Hoc ẽ. ergo
quod dicit: nabuchodonosor rex ba¬
bilonis in oppugnatione. tiri. suum
michi seruire fecit exercitum: ut
impleret uoluntatẽ meã. Omne
caput decaluatum. et omĩs hume¬
rus depilatus. gestantium cophinos

Expanded text:
aggeres comportare, et expleto meaggeres comportare, et expleto medio mari, imo freto angustissimo, vicinum littus insulae fecit contiguum. Quod cum viderent Tyrii jam jamque perfectum, et percussione arietum murorum fundamenta quaterentur, quidquid pretiosum in auro, argento vestibusque et varia supellectili nobilitas habuit, impositum navibus ad insulas asportavit, ita ut capta urbe nihil dignum labore suo inveniret Nabuchoquia Dei in hac parte obedierat voluntati, post aliquot annos captivitatis Tyriae, datur ei Aegyptus; multoque saevior Tyrus Aegypto. Illa enim oppugnabat Jerusalem; haec vanum pollicebatur auxilium. Aliud est enim spe imbecillitatem decipere: aliud adversum populum Dei dimicare. Hoc est ergo quod dicit Nabuchodonosor rex Babylonis, in oppugnatione Tyri suum mihi servire fecit exercitum, ut implerem voluntatem meam: Omne caput decalvatum, et omnis humerus depilatus est, gestantium cophinos
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. Et tibi dabo aꝑtum os. in medio
eorum: et scient qm̃ ego dñs. Queri¬
tur quomodo post decimũ annum
suꝑioris sermonis. statim uicesimus
et septimus ponatur annus: et in
consequentib decimus duodecimꝰq
et in extrema descriptione templi.
uicesimꝰ quintus: sed facilis solutio
ẽ. Quia enim de egipto. ee superior
et hȩc quȩ nunc dicitur propħra
contexitur: licet diuersa sit facta
temporib tamen quia de una ꝓ¬
uintia propħatur. iunctȩ sibi sunt.
Quod et in ieremia crebro legimauis:
ut p̃postero ordine tempora descri-¬
bantur. Prius enim sedechiȩ in qui
b dam gesta referuntur: et postea
ioachim̃ qui ante eum fuit. IN
psalmis aut̃ quia carmen ẽ liricũ:
historiȩ ordo ñ queritur. Dicamus
ergo prius uixta litteram. Nabu-¬
chodonosor cum oppugnaret tirũ.
et arietes. machinas. uineasq eo
quod cincta mari eẽt. muris non
posset adungere: infinitam exer-¬
citus multitudinẽ ussit saxa et

Expanded text:
Israhel et tibi dabo apertum os in mediIsrahel et tibi dabo apertum os in medieorum, et scient, quia ego Dominus. Quaeritur quomodo post decimum annum superioris sermonis, statim vicesimus et septimus ponatur annus, et in consequentibus decimus duodecimusque, et in extrema descriptione templi, vicesimus quintus. Sed facilis solutio est. Quia enim de Aegypto et superior, et haec quae nunc dicitur, prophetia contexitur, licet diversis sit facta temporibus: tamen quia de una provincia prophetatur, junctae sibi sunt. Quod et in Jeremia crebro legimus, ut praepostero ordine tempora describantur. Pbusdam gesta referuntur, et postea Joachim, qui ante eum fuit. In Psalmis autem, quia carmen est lyricum historiae ordo non quaeritur. Dicamus ergo prius juxta litteram. Nabuchodonosor cum oppugnaret Tyrum, et arietes, machinas, vineasque, eo quod cincta mari esset mari, muris non posset adjungere, infinitam exercitus multitudinem jussit saxa et
Abbreviated transcription (Latin):
in anima: t̾cra in sp̃u: primo. suꝑ
t̃ram: scđo. mundi hinius conuersa¬
tione finita: t̾cio. post resurrectio¬
nem. Et factum ẽ in uigesimo¬
 et septimo anno. in primõ. in una
mensis. factum ẽ uerbum dñi ad
Ame: dicens. Fili hominis. nabucho¬
÷ donosor rex babilonis seruire fecit
exercitum suum seruitute mag¬
na aduersum tirum. O mẽ cã-¬
put decaluatũ. et om̃ĩs humerus
depilatus ẽ: et merces non ẽ. red¬
dita ei neq exercitui eius de tiro.
pro seruitute qua seruiuit michi¬
‸ aduersus cam. Proptea hȩc dicit
⁊ dñs ds̃. E cce ego dabo nabuchodo¬
nosor regem bãbilonis in t̾ra egip¬
ti: et accipiet multitudinẽ eius: et de¬
p̃dabitur manubras eius: et diripiet
spolia eius. Et erit merces exercitui il¬
lius: et oꝑi pro quo seruiuit aduer¬
sum eam. & dedi ei t̾ram egipti pro
eo quod laborauert̃ michi: ait dñs
ds̃. In die illo pullulabit cornu domꝰ

Expanded text:
in anima, tertia in spiritu. Primo super in anima, tertia in spiritu. Primo super terram, secundo mundi hujus conversatione finita, tertio post resurrectio. Et factum est in vicesimo et septimo anno, in primo, in una mensis, factum est verbum Domini ad me, dicens: Fili hominis, Nabuchodonosor rex Babylonis servire fecit exercitum suum servitute magna adversum Tyrum omne caput decalvatum et omnis umerus depilatus est et merces non est reddita ei neque exercitui eius de Tyro pro servitute qua servivit mihi adversum eam propterea haec dicit Dominus Deus ecce ego dabo Nabuchodonosor regem Babylonis in terra Aegypti et accipiet multitudinem eius et depraedabitur manubias eius et diripiet spolia eius et erit merces exercitui illius et operi pro quo servivit adversum eam dedi ei terram Aegypti pro eo quod laboraverunt mihi ait Dominus Deus in die illo pullulabit cornu domui
Abbreviated transcription (Latin):
tum. se ꝑ humilitatẽ deicrant. qđ
in ȩgipto uixerint et latericras
extruxerint ciuitates. et in t̾ mul¬
ta regna eccłiȩ sint humiles: et
scient᷑ in quem peccauerint. et ul¬
tra ñ eleuetur egiptus suꝑ eccłras in
toto orbe diuisas: sed redigatur in
paucitatem. et pauci in eã remane¬
ant int̾ gentes: uxta illud quod
scriptum ẽ. Da illis dñe. Quid dabis
illis Da illis uuluam sterilem. et
ubera arentia: ut nequaquã gau-¬
deant. et extollant se in multitudi¬
ne deceptorum: sed redigantur in
paucos. Multi enim uocati: pauci
electi. Et ultra ñ decipiant domũ
isrł id ÷ eccłiam. nec uanã eis spem
et confidentiã repromittant : do¬
centes iniquitatẽ ut fugrant ecde¬
siasticam disciplinam. et sequantur
egiptias uoluptates. Hȩc aut̃ fient:
ut t̾cio cognoscant egiptii. quod
ipse sit dñs. Quod mĩchi proptẽa
uidetur dici. ut cognitio prima
egiptiorum in carne sit secunda

Expanded text:
tum, se per humilitatem dejiciant, quod tum, se per humilitatem dejiciant, quod in Aegypto vixerint, et latericias exstruxerint civitates. Et inter multa regna ecclesiae sint humiles, et sciant in quem peccaverint, et ultra non elevetur Aegyptus super Ecclesias in toto orbe divisas, sed redigatur in paucitatem, et pauci in ea remaneant inter gentes, juxta illud quod scriptum est: Da illis, Domine. Quid dabis illis? Da illis vulvam sterilem, et ubera arentia : ut nequaquam gaudeant et extollant se in multitudinem deceptorum, sed redigantur in paucos: Multi enim vocati, pauci vero electi . Et ultra non deIsrael, id est, ecclesiam, nec vanam eis spem et confidentiam repromittant docentes iniquitatem, ut fugiant ecclesiasticam disciplinam, et sequantur Aegyptias voluptates. Haec autem fient, ut tertio cognoscant Aegyptii, quod ipse sit Dominus. Quod mihi propterea videtur dici, ut cognitio prima Aegyptiorum in carne sit, secunda
Abbreviated transcription (Latin):
et fouet dm̃ offenderat: in ipso nu-¬
mero puniretur : et isrł qui pecca¬
uerat in sabbatum. septem decada¬
rum. hoc ẽ. septuaginta annorũ
supplicium sustineret. Daturq t̾ra
egipti deserta. et ciuitates eius in
medio trarum et urbium subuer¬
sarum. quȩ ñ sunt extructȩ de la¬
pidib. sed latere et paleis: ut disꝑ¬
gatur egiptus quȩ male sibi fue¬
rat copulata. et uentiletur i ter¬
ras: quo scilicet frum̃tum a paleis
separetur. & quadraginta annoꝵ
fine completo. sit restitutio egipti.
et reducatur captiuitas eius. et col¬
locetur in t̾ra phatures. quȩ in ter¬
p̃tatur panis conculcatus: ubi pa¬
nis ille qui dixerat. ego sum paniᷤ¬
uiuus qui de cęlo descendi. prauita¬
te heretica conculcatus ẽ: ut cum
uenerit ad ȩccłiam. habitent in
pane conculeato. et nequaquam
eleuentur in suꝑbiam: sed sint in
regnum humile. Et ut etiam cũ
restituti fuerint in pristinum sta¬

Expanded text:
et fovet, Deum offendat, in ipso nuet fovet, Deum offendat, in ipso numero puniretur, et Israel qui peccaverat in sabbatum, septem decadarum, hoc est septuaginta annorum supplicium sustineret. Daturque terra Aegypti deserta et civitates ejus in medio terrarum et urbium subversarum, quae non sunt exstructae de lapidibus, sed latere et paleis ut dispergatur Aegyptus, quae male sibi fuerat copulata, et ventiletur in terras, quo scilicet frumentum a paleis separetur: et quadraginta annorum fine completo, sit restitutio Aegypti, et reducatur captivitas ejus, et collocetur in terra Phatures, quae interpretatur panis conculcatus: ubi panis ille, qui dixerat: « Ego sum panis qui de coelo descendi, » pravitate haeretica conculcatus est, ut cum venerint ad Ecclesiam, habitent in pane conculcato. Et nequaquam eleventur in superbiam, sed sint in regnum humile: et ut jam cum restituti fuerint in pristinum sta
Abbreviated transcription (Latin):
ti gradiatur in ea. ut simplices
quosq ñ teneat. quos dimissis ho¬
minib pharao in egipto tenere cu¬
piebat: moyse contradicente. et uo¬
lente ium̃ta quoq de captiuitate
egipti liberari. Et ñ inquit habita¬
bitur quadraginta annis : qui nu-¬
merus semꝑ afflictionis. et penȩ ẽ.
Unde et moyses et helias et ipse
saluator. quadraginta dieb ieiuna¬
uert̃ et noctibꝰ: et ꝑ quadraginta
annos populus erat in solitudine:
ut postea circumcisus in galgalis.
obprobrio et ignominira ȩgipti li¬
beretur. In cuius numeri sacram̃¬
to. et hic idem propħa pro tribu iu¬
da quadraginta dieb dormit it
dextro latere: et quadringentis
annis popłs seruiturus m egipto
nuntiatur. qui faciunt quadragii¬
ta decadas siue quatuor ecatonta-¬
das: pluinȩ quoq diluuii. quadragin¬
ta dieb inferunt orbi naufragiũ.
Iustum enim erat. ut qui ꝑ quat.¬
tuor elem̃ta mundi. quib omĩa
constare dicuntur. dum ea diligit

Expanded text:
ti gradiatur in ea, ut simplices ti gradiatur in ea, ut simplices quosque non teneat, quos dimissis hominibus Pharao in Aegypto tenere cupiebat, Moyse contradicente, et volente jumenta quoque de captivitate Aegypti liberari. « Et non, inquit, habitabitur quadraginta annis; » qui numerus semper afflictionis et poenae est. Unde et Moyses , et Elias , et ipse Salvator quadraginta diebus jejunaverunt et noctibus. Et per quadraginta annos populus erat in solitudine, ut postea circumcisus in Galgalis , opprobrio et ignominia Aegypti liberaretur. In cujus numeri sacramento et hic idem propheta pro tribu Juda quadraginta diebus dormit in dextro latere: et quadringentis annis populus serviturus in Aegypto nuntiatur, qui faciunt quadraginta decadas sive quatuor ἑκατοντάδας. Pluviae quoque diluvii quadraginta diebus inferunt orbi naufragium. Justum enim erat, ut qui per quatuor elementa mundi, quibus omnia constare dicuntur, dum ea diligit
Abbreviated transcription (Latin):
uel simplicitatis: et ꝑdat ñ absolute t̾rã
sed draconem. ut draconi pereant et
uiuant deo. et frat egipti t̾rȩ ꝑditio:
scd̾m suꝑiorem sensum quo draconi
pereat. et post ꝑditionem redigatur
in solitudinem. pessimũ hospitẽ ha¬
bere desistens: et tunc cognoscant
homines et ium̃ta et t̃ra disꝑdita.
quod ipse sit dñs: illo sensu qui
int̾ficeret illos tunc querebant eũ.
Omĩs enim qui querit inueniet :
deiq misericordiȩ ẽ ut mundi huiꝰ
pereat abundantia. et egipti fluen¬
ta siccentur: immo t̃ra eoꝵ sit iN
solitudines. et sententia dm̃i dissipe¬
tur a turre sẏene quȩ int̃pretatur
girus. ut nichil in se recti habeat
usq ad tram ethiopum. qui humi-¬
les appellantur: ut uidelicet om¬
nis suꝑbia. quȩ se contra dei scienti¬
am erexerat destruatur et humilie-¬
tur in salutem suam. nec pes ho-¬
minis. hoc ẽ rationale quippiam
transeat ꝑ ȩgiptum: neq pes ium̃¬

Expanded text:
vel simplicitatis: et perdat absolute, vel simplicitatis: et perdat absolute, sed draconi, vel ut draconi pereant, et vivant Deo. Et fiat Aegypti terra perditio secundum superiorem sensum, quo draconi pereat, et post perditionem redigatur in solitudinem, pessimum hospitem habere desistens. Et tunc cognoscent homines et jumenta, et terra disperdita quod ipse sit Dominus. Illo sensu quo occideret illos, tunc quaerebant eum. » Omnis enim qui quaerit, inveniet. Deique misericordiae est, ut mundi hujus pereat abundantia, et Aegypti fluenta siccentur, imo terra eorum sit in solitudines: et sententia Domini dissipetur a turre Syene, quae interpretatur gyrus, ut nihil in se recti habeat, usque ad terram Aethiopum, qui humiles appellantur, ut videlicet omnis superbia quae se contra Dei scientiam erexerat destruatur, et humilietur in salutem suam. Nec pes hominis, hoc est rationale quippiam transeat per Aegyptum: neque pes jumen
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: ita dum taxat ut pro utilitate
sua. amittat antiquã suꝑbiam. et sit
i regnum humile. inmo humalli¬
ma om̃ium nationum: ee ñ eleue¬
tur ultra contra gentes. nec IN eas
habeat imꝑium: sed redacta in pau-¬
citatem. nequaquã decipiat domum
isrł sui confidentia. nec doceat eos
iniquitatem. siue redigat eos in me-¬
morrã miquitatis: quod deserto auxi-¬
lio. egipti quesierint adminiculum.
Et hec omĩa fient: ut t̃cio cognos¬
cant egiptii quod ipse sit dñs. Hȩc
breui sermone ꝑstriximiꝰ. historiae
fundam̃ta iacientes: nunc allegoriȩ
nubilum disserendum ẽ: et eadem
breuitate uitare conabimur et huiꝰ
explanationis longitudinẽ. Ad draco.¬
nem sermo ẽ. qui dixerat mea sunt
flumina et ego feci ea: quod inducat
suꝑ eum ipse dñs gladium. de quo in
isaia scriptum ẽ. In ebriatus ẽ gladius
meus in celo: nunc descendet in t̾ram.
ut ꝑdat ex e hominẽ et ium̃tum.
quicquid uel rationais uidetur hab̾e

Expanded text:
est: ita dumtaxat ut pro utilitest: ita dumtaxat ut pro utilitsua amittat antiquam superbiam, et sit in regnum humile, imo humillima omnium nationum: et non elevetur ultra contra gentes, nec in eas habeat potestatem, sed redacta in paucitatem, nequaquam decipiat domum Israel sui confidentia; nec doceat eos iniquitatem, sive redigat eos in memoriam iniquitatis, quod deserto auxilio Dei Aegypti quaesierunt adminiculum. Et haec omnia fient, ut tertio cognoscant Aegyptii quod ipse sit Dominus. Haec brevi sermone perstrinximus historiae fundamenta jacientes: nunc allegoriae nubilum disserendum est, et eadem brevitate vitare conabitur, et hujus explanationis longitudinem. Ad draconem sermo est, qui dixerat, « Mea sunt flumina, et ego feci ea, » quod inducat super eum ipse Dominus gladium. De quo in Isaia scriptum est: « Inebriatus est gladius meus in coelo, » nunc descendet in terram, ut perdat ex ea hominem et jumentum, quidquid vel rationis videtur habere
Abbreviated transcription (Latin):
bitetur ꝑ quadraginta annos. Par¬
citur enim egiptiis: quia hospites
quondam fuere isrł. breuiori tem¬
poris condẽnatione. Tyrus sabbatira¬
uit sabbata sua ꝑ annos septuaginta:
et sic in antiquum statum restitũtꝰ ẽ.
Captiuitas quoq udeȩ templiq sub¬
uersio. usq ad cirum regem ꝑsarum
septuaginta cõpleuit annos: poten
tes enĩm potent̃ torm̃ta patient᷑.
Quod aut̃ dicit. dabo t̃ram ȩgipti
desertam in medio t̾rarum deserta¬
rum: palestinos signaficat. idume¬
os et moabitas: om̃sq alias regio¬
nes. aduersum quas supra propħȩ
uaticinium ẽ. Tune disꝑget siue
disseminabit egiptios in nationes.
et uentilabit eos in t̾ras : et quia
clemens et misericors ẽ dñs. pati¬
ens. et multarũ miserationũ: post
quadraginta annos. egipti restitutio
ẽ et reducetur in artiquum solum
uniuersa captiuitas. et collocabitur
in urbe metropoli quȩ appellatur
phatures. ubi orta ẽ. et unde ꝓfecta

Expanded text:
bitetur per quadraginta annos. Parbitetur per quadraginta annos. Parcitur enim Aegyptiis, et quia hospites quondam fuere Israel, brevior temporis condemnatio est. Tyrus sabbatizavit sabbata sua per annos septuaginta et sic in antiquum statum restituta est. Captivitas quoque Judaeae templique subversio usque ad Cyrum regem Persarum septuaginta complevit annos: « potentes enim potenter tormenta patientur . Quod autem dicit: Dabo terram Aegypti desertam in medio terrarum desertarum, Palaestinos significat, Idumaeos et Moabitas, omnesque alias regiones, adversum quas supra Prophetae vaticinium est. Tunc disperget, sive disseminabit Aegyptios in nationes, et ventilabit eos in terras. Et quia clemens et miserator est Dominus, patiens, et multarum miserationum, post quadraginta annos Aegypti restitutio est, et reducetur in antiquum solum universa captivitas, et collocabitur in urbe metropoli, quae appellatur Phatures, ubi orta est, et unde profecta
Abbreviated transcription (Latin):
stium gladium. et cum hommnib
ium̃ta uastabo. et redigetur t̾ra
egipti i solitudines: et secundo
scient egiptii. quod ego sum dñs.
Nec hoc ero fine contentus: sed
quia in tantam prorupit blasphe¬
miam ut suos diceret ẽẽ. flutios et
omnẽ abundantiã egipti: ideo et
ipsum auferam qui se dixerat cre-¬
atorem. et flumina quȩ a se creata
iactauerat: et redigam t̾ram egipti
in longissimã solitũdinem. et gladio
dissipatam: a turre syene usq ad
t̃minos ȩchiopiȩ. Pro turre quȩ he-¬
braice magdal dicitur: septuaginta
loci nom̃ posuert̃: ut magdalum scri¬
berent. Turris aut̃ siene usq hodie
ꝑmanet. castrum romane ditioni
subditum : ubi sunt nili cataractȩ.
et usq ad quem locum de nr̃o ma¬
ri nilus nauigabilis ẽ. Totam igit᷑
egyptum dicit ẽẽ. populandã usq
ad t̾minos ethiopiȩ. quib extrema
egipti regio iungitur: ita ut pes
hominis in egipto ñ ꝑtranseat. nec
ium̃ta reperiantur m ea et ñ ha¬

Expanded text:
stium gstium gjumenta vastabo: et redietur terra Aegypti in solitudines, et secundo scient Aegyptii, quod ego sum Dominus. Nec hoc ero fine contentus, sed quia in tantam prorupit blasphemiam, ut suos esse diceret fluvios, et omnem abundantiam Aegypti, ideo et ipsum auferam, qui se dixerat creatorem, et flumina quae a se creata jactaverat et reliquam terram Aegypti in longissimam solitudinem, et gladio dissipatam a turre Syene usque ad terminos Aethiopiae. Pro turre, quae hebraice magdal dicitur, Septuaginta loci nomen posuerunt, ut magdalon scriberent. Turris autem Syene usque hodie permanet castrum Romanae ditioni subditum: ubi sunt Nili cataractae, et usque ad quem locum de nostro mari Nilus navigabilis est. Totam igitur Aegyptum dicit esse populandam usque ad terminos Aethiopiae, quibus extrema Aegypti regio jungitur: ita ut pes hominis in Aegypto non pertranseat, nec jumenta reperiantur in ea, et non ha
Abbreviated transcription (Latin):
tȩ quadraginta annis. & disꝑgam
siue disseminabo egiptios in natio¬
 nes: et uentilabo eos in t̾ras. Quia
hȩc dicit dñs ds̃. P ost finem qua-¬
draginta annoꝵ. congregabo egip¬
tum̃ siue egiptios. de populis uel gen¬
tib in quib disꝑsi fuerant. et reducã
captiuitatẽ egipti: et collocabo eos
i t̾ra phatures. in t̾ram natiuitatiᷤᷤ
suȩ. siue in t̾ra de qua assũpti sunt.
Et erunt ibi in regnum siue princi-¬
patum humile. et int̾ regna cete-
plures sint int̾ gentes: neq er̃t
ultra domꝰ isrł in confidentiam.
 siue in spem. docentes iniquitatẽ
ut fugiant. et sequantur eos. Et¬
scient qm̃ ego sum dñs ds̃. Iunge
prioribꝰ: quẽ secuntur. Qura fuisti
baculus harundineus domu isrł.
et ñ solum confractus es in manu
eius. sed iuxta isaiam ꝑforasti ma-¬
num eius: et nunc lacerasti hu-¬
merũ. et ipse cõminutus es. et in¬
nitentium suꝑ te dissoliusti lum¬
bos: iccirco ego indueam suꝑ te ho¬

Expanded text:
gam sive disseminabo Aegyptios in nationes, et ventilabo eos in terras. Quia haec dicit Dominus Deus: Post finem quadraginta annorum, congregabo Aegyptum sive Aegyptios de populis vel gentibus in quibus dispersi fuerant. Et reducam captivitatem Aegypti, et collocabo eos in terra Phatures, in terra nativitatis suae sive in terra de qua assumpti sunt. Et erunt ibi in regnum sive principatum humile, inter regna caeteraplures sint inter gentes. Neque erunt ultra domui Israel in confidentia sive in spe docentes iniquitatem, ut fugiant, et sequantur eos scient quia ego sum Dominus Deus. Junge prioribus quae sequuntur. Quia fuisti baculus arundineus domui Israel, et non solum confractus es in manu ejus, sed juxta Isaiam , perforasti manum ejus, et nunc lacerasti humerum, et ipse comminutus es, et innitentium super te dissolvisti lumbos: idcirco ego inducam super te ho
Abbreviated transcription (Latin):
rub uel creatꝰ cũ cherub. cũ e con¬
trario peccaueris: et in cinerẽ dis¬
soluendꝰ sis : Adduntq fabulȩ suę
miraculũ : ut contra scripturã. im¬
mo sine scripturȩ auctoritate di¬
cant. hiram mille uixisse annis.
Uerum hȩc quam uiolenta sit int̃¬
p̃tatio: absq nr̃o iudicio prudens
lector intelligit. Et factus ẽ ser¬
mo dñi ad me. dicens. Fili hominiᷤᷤ.
pone siue obfirma faciem tuam
contra sidonem: et propħabis de ea
et dices. Hȩc dicit dñs ds̃. Ecce ego
ad te sidon: et głificabor in te. siue
in medio tui. & scient quia ego
dñs : cum fecero in ea siue in te iu¬
dicia. et scĩficatus fuero in ea. siue
in te. Et ĩmittam ei siue in te pesti¬
lentram: et sanguinẽ in plateis eiꝰ
siue tuis. & corruent int̾fecti siue
uulnerati in medio eiꝰ. gladio siue
in gladiis ꝑ circutũ: et scient qͥa
ego dñs. Et ñ erit ultra domꝰ isrł
offendiculum amaritudinis: et

Expanded text:
rub, vel creatus cum Cherub: cum econrub, vel creatus cum Cherub: cum econtrario peccaveris, et in cinerem dissolvendus sis? Adduntque fabulae suae miraculum, ut 338 contra Scripturam, immo sine Scripturae auctoritate, dicant, Hiram mille vixisse annis. Verum haec quam violenta sit interpretatio, absque nostro judicio prudens lector intelligit. Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, pone sive obfirma faciem tuam contra Sidonem, et prophetabis de ea, et dices: Haec dicit Dominus Deus: Ecce ego ad te, Sidon, et glorificabor in te sive in medio tui: et scient quia ego Dominus, cum fecero in ea sive in te judicia, et sanctificatus fuero in te sive in ea. Et immittam in eam sive in te pestilentiam, et sanguinem in plateis ejus sive tuis: et corruent interfecti sive vulnerati in medio ejus in gladio sive in gladiis per circuitum, et scient quia ego Dominus. Et non erit ultra domui Israel offendiculum amaritudinis, et