comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s maiori dãpuo ꝑcutiunt᷑. qui talia lbent̃ uituent᷑.
Iloꝵ archa auro grinanit᷑: istoꝵ pectus iusticie
diuitiis expoliat᷑. Plangunt plcriq editores uen¬
dentes uillas suas. Quomꝰ debent plangere ꝑcoca.¬
tores. ꝑbentes animas suas: Ita ne ad hoc cla¬
mauit añs am̃co die uigilate. ut hodit sic
iugilareb᷑: Obsecto nos o ciues iherłm: ad¬
ꝑ siructorem. ꝑ rectoiem iherłi: ut conuet.¬
tatis ꝓ illis p̃ces ad dñ ocant. sentiant.
quia nugant᷑. & multũ intenti in illa spee¬
Lacula quȩ illis placent: aliquando a sẽ spec¬
lent. sibiꝙ displictant. In multis cũi iam
factã gaudemꝰ. & aliquando nos quoq ibi
sedimus. & insaniuimꝰ. & quã multos puta¬
mus ibi tc̃ sedere. futuros ñ solũ xp̃ianos.
s itiã ep̃os: Exp̃ceritis cũ futura conicimꝰ.
ix his quȩ facta sunt: quȩ d̃s facturꝰ est p̃ntin¬
tiamus. Uigaent p̃ces urt̃. ñ gratis gemitis
trs. Prorsus illi qui cuascrunt. adcp̃cantes

Expanded text:
 qui talia libenter intuentur. Illorum arca auro exinanitur; istorum pectus justitiae divitiis exspoliatur. Plangunt plerique editores, vendentes villas suas: quomodo debent plangere peccatores, perdentes animas suas! Itane ad hoc clamavit Dominus dominico die, «Vigilate,» ut hodie sic vigilaretur? Obsecro vos, o cives Jerusalem. adper structorem, per rectorem Jerusalem, ut convertatis pro illis preces ad Deum. Videant, sentiant quia nugantur; et multum intenti in illa spectacula quae illis placent, aliquando et se spectent, sibique displiceant. In multis enim jam factum gaudemus; et aliquando nos quoque ibi sedimus, et insanivimus: et quam multos putamus ibi nunc sedere, futuros non solum christianos, sed etiam episcopos? Ex praeteritis futura conjicimus; ex his quae jam facta sunt, quae Deus facturus est praenuntiamus. Vigilent preces vestrae; non gratis gemitis, fratres. Prorsus illi qui evaserunt, deprecantes
Abbreviated transcription (Latin):
.ẽ. quib saluator saluti ñ erit: Non ergo murũ
quia illis quib uoluptati est homo pugnans. ñ
erit saluti ad̃ liberans. Nos autẽ fr̃s. si nos in eiꝰ
m̃bris meminimus. si concupiscimꝰ. si ꝑseueranius:
uidebinꝰ & gaudebimꝰ. Etit illa ciuitas purgatis
om̃ib ciuib lius. nullo admixto seditioso aut
turbulento. Inimicus ille qͥ mͦ inuidet. ne ad alã
patriã ueniamus : illic cuiquã insidiare ñ pote.¬
rit. quia nec esse ibi ꝑmittitur. Si eũi mͦ exclu¬
dit᷑ de corde credentiã. quomꝰ excludit᷑ de ciuita¬
te uiuentiũ: Qd erit fr̃s. qͥd erit: Rogo uos¬

Expanded text:
, quibus Salvator saluti non erit? Non ergo mirum , quibus Salvator saluti non erit? Non ergo mirum quia illis quibus voluptati est homo pugnans, non erit saluti Deus liberans. Nos autem, fratres, si nos in ejus membris meminimus, si concupiscimus, si perseveramus, videbimus et gaudebimus. Erit illa civitas purgatis omnibus civibus suis, nullo admixto seditioso aut turbulento: inimicus ille qui modo invidet, ne ad illam patriam veniamus, illic cuiquam insidiari non potest; quia nec esse ibi permittitur. Si enim modo excluditur de corde credentium, quomodo excludetur de civitate viventium? Q
Abbreviated transcription (Latin):
hanc uitã: ut łͥ ostenderet quã sit contẽpuenda quã
diligebas. & quã sit sꝑanda quã ñ credebas. Si ergo
fidem excitaueris. & oculũ eiꝰ in notussima miseris:
celoꝵ: si illã uitã cogitaueris. & aliꝰ uite negotiũ
ociosũ de quo sepe locuti sumꝰ : lim̃i ñ fluctuabit
negotiũ nr̃m. ociosũ negottũ. plenũ soliꝰ dulcedinis.
nulla int̾polatũ molestia: nulla fatigatione sautia¬
tũ. nulla nube ꝑturbatũ. Nlegotiũ nr̃m qͦd erit:
Laudare dm̃. amare & laudare. Laudare in amore:
amare in laude. Heati qui habitant in domo tua.
in scła scłoꝵ laudabt̃ te. Quare. nͥ quia in secula¬
scłoꝵ landabunt te: Hoc ergo fr̃s mei. quale
spectaculũ erit uisio dei : Uident homines uena¬
torẽ & delectant᷑. Ue miseris: si ñ sc correxerꝑ
Qui eñi uident uenatorẽ & delectant᷑: uidebunt
saluatorem & contristabunt᷑. Qo illis miserius¬

Expanded text:
hanc vitam, ut tibi ostenderet quam sit contemnenda quam hanc vitam, ut tibi ostenderet quam sit contemnenda quam diligebas, et quam sit speranda quam non credebas. Si ergo fidem excitaveris, et oculos ejus in novissima miseris, coelorum, si illam vitam cogitaveris, et illius vitae negotium otiosum, de quo saepe locuti sumus, charissimi; non fluctuabit negotium nostrum, otiosum negotium plenum solius dulcedinis, nulla interpellatum molestia, nulla fatigatione sauciatum, nulla nube perturbatum. Negotium nostrum quod erit? Laudare Deum amare et laudare; laudare in amore, amare in laudibus. «Beati qui habitant in domo tua; in ssaeculorum videbunt te? Hoc ergo, fratres mei, quale spectaculum erit in visione Dei? Vident homines venatorem, et delectantur: vae miseris, si non se correxerint! Qui enim vident venatorem, et delectantur, videbunt Salvatorem, et contristabuntur. Quid illis miserius
Abbreviated transcription (Latin):
ritas interiores imꝑlit: ita ordinata sollicitudo
sccuritatẽ parit: Territi aut̃ sumꝰ. ne p̃sentem
untã aesicieutẽ. uolaticã. transitoriã. sic amemꝰ:¬
hane. Si alia uita nulla est: feliciores nobis sunt
qui ad amphiteatrũ hodie iugilarunt. Quid eu̾i
ait apło: si in hac uita tantũ in cop̃o sꝑantes sumꝰ.
miscrabiliores sumus om̃ib hominib. Est gͥ alia
uita. Interroget quisq xp̃m in fide sua. Si dormit
sides. merito fluctuas: quia ap̃s dormit in naui.
Iħs cũi dormiebat in naue. & nauis fluctuabat
in aquis. & tempestatib multis. Fluctuat ergo cor:
quando ap̃s dormit. Xp̃s semꝑ uigilat. Quid est
g. xp̃i aormit: fioes tua dormit. Qd adhue dubi¬
tatione. uelut tempestate iactaris: E. xeita xp̃m. gocita
fidẽ tuã. cõpesce oculis fidei uitã futurã: ꝓpt̾ quã ere¬
didisti. ꝓpt̃ quã signo ciꝰ signaris. qui ꝓpterea duxit

Expanded text:
ritas in terrores impellit, ita ordinata sollicitudo ritas in terrores impellit, ita ordinata sollicitudo securitatem parit. Territi autem sumus, ne praesentem vitam deficientem, volaticam, transitoriam, sic amemhanc. Si alia vita nulla est, feliciores nobis sunt qui ad amphitheatrum hodie vigilarunt. Quid enim ait Apostolus? «Si in hac vita tantum in Christo sperantes sumus, miserabiliores sumus omnibus hominibus» . Est ergo alia vita. Interroget quisque Christum in fide sua: sed dormit fides. Merito fluctuas, quia Christus dormit in navi. Jesus enim dormiebat in navi, et navis fluctuabat in aquis et tempestatibus multis . Fluctuat ergo cor, quando Christus dormit. Christus semper vigilat: quid est ergo, Christus dormit? Fides tua dormit. Quid adhuc dubitationis tempestate jactaris? Excita Christum, excita fidem tuam: conspice oculis fidei vitam futuram, propter quam credidisti, propter quam signo ejus signaris, qui propterea duxit
Abbreviated transcription (Latin):
gandeas. Adsit ergo nobis apud anm̃ dm̃ irt̃n iste
xpt̃ uos donare dignetur. qͦd hic absconditũ latet.
Aodo ergo putate nos. qm̃ cuiꝰdam spectaculi & editio.¬
nis aiunȩ diem ꝓmisimus. ꝓnuntiatis istis u̾sib
a ndum expositis. innolutas quasdam editoris
nr̃i sarcinas ꝓtidisse. Nuq adhiic inuolutȩ ꝓfe.¬
runt᷑. ut enolutȩ expectent᷑. Uos aut̃ ñ tantũ
intueri: seo & uestiri paramini. Dixeramꝰ antẽ
die añico. si mẽminit caritas urã qui affuistis
ipsam euangłicã lectionẽ quȩ nos diitiꝰ tenuit.
ut psalmi expositio differres: congruam lectam
fuisse cidem psalmo. Hoc tunc diximꝰ. s ostendere
ñ ualuumꝰ: quia psalmũ distulimꝰ. Fłodie itaq
demonstranda est. ipsa congruentia. In euangłica
illa lectione. territi sumꝰ de dic nouissimo. Terror
ille. sccuritatẽ parturit. Territi eñi precauemus.
p̃cauentes sccuri erimus. Quomꝰ eũi p̃postera sccu.¬

Expanded text:
gaudeas. Adsit ergo nobis apud Dominum Deum nostrumgaudeas. Adsit ergo nobis apud Dominum Deum nostrumr nos, certe propter vos donare dignetur quod hic absconditum latet. Modo ergo putate nos, quoniam cujusdam spectaculi et editionis divinae diem promisimus, pronuntiatis his versibus et nondum expositis, involutas quasdam Editoris nostri sarcinas protulisse. Utique ad hoc involutae proferuntur, ut evolutae exspectentur: vos autem non tantum intueri, sed et vestiri paramini. 3. Dixeramus autem die dominico, si meminit Charitas vestra, qui adfuistis, ipsam evangelicam lectionem, quae nos diutius tenuit, ut Psalmi expositio differretur, congruam lectam fuisse eidem psalmo. Hoc tunc diximus, sed ostendere non valuimus, quia Psalmum distulimus. Hodie itaque demonstranda est et ipsa congruentia. In evangelica illa lectione territi sumus de die novissimo. Terror ille securitatem parturit; territi enim praecavemus, praecaventes securi erimus. Quomodo enim praepostera secu
Abbreviated transcription (Latin):
ninguat ad̃. quomꝰ nebulã spargat. qͦti etiã
oristallã solidet. alios dixisse sibi. Pntas ne
sine causa ista in scripturis posita sunt. aut
tiere totã habent qͦs sonant: Non nobis aliqͥd
iunuit uꝑo ista. c lana. nebula. & cuns. cͥs.¬
⁊ allũ a panis : s ed quare sic scͥptum loqui
uoluit. ꝑ quasdam quasi caligines simmilitudi.¬
nũ: Quinto meltus aꝑtius loqueret᷑: Quare
uł quero uł hesito. quid sibi illa u̾ba goigant:
Quare mandiendo laboro: Quare ꝑlerninq
andito ꝑsalmo. indoctus absecbo: Hoc est qͥo
paulo ance apei. Pitere te curari. ita sananous es.
Oultũ suꝑbius a p̃ceps est eger. qui s medicũ moriere
audet. etiã hominẽ. Consilium ne audebit eger
aare medico. ubi homo egrotat. & d̾s curat: Mag¬
nũ pietatis a sanitatis est iiitiũ. antequã scias
quare qͥs dictũ sit. credere ita dici debuisse ut dic.¬
tñ.ẽ. Heo cũi pictas faciet te capaceni: ut queras qͥs
dictum est. & cũ quęsieris inucnias. & cũ inueneris

Expanded text:
ningat Deus, quomodo nebulam spargat, quomodo etiam crystallum solidet: alios dixisse sibi, Putasne sine causa ista in Scripturis posita sunt, aut vere hoc totum habent quod sonant? non nobis aliquid innuit nix ista et lana, nebula et cinis, crystallum et panis? Sed quare sic Scriptura loqui voluit, per quasdam quasi caligines similitudinum? quanto melius apertius loqueretur? Quare vel quaero vel haesito, quid sibi illa verba exigant? quare in audiendo vel laboro? quare plerumque audito psalmo indoctus abscedo? Hoc est quod paulo ante dixi: Patere te curari; ita sanandus es. Multum superbus et praeceps est aeger qui et medicum monere audet, etiam hominem. Consiliumne audebit dare aeger medico? Ubi homo aegrotat, et Deus curat, magnum pietatis et sanitatis initium est, antequam scias quare quid dictum sit, credere ita dici debuisse ut dictum est. Haec enim pietas facie te capacem ut quaeras quod dictum est, et cum quaesieris invenias, et cum inveneris
Abbreviated transcription (Latin):
aquilonia plaga. ubi nec estate sol ꝑseruentis.¬
simus iueuitur: ipsa diuturna & annosa du¬
ritia reddit hauc speciem. ꝗͣ cristallũ dicnur.
Intendat caritas urã. Qͥa est gͦ cristallã: slix
est glacie durata ꝑmultos annos: ita ut sole
tł igne facile dissolui ñ possit. Hoc ꝓꝑterea
ali quanto dintius exposuuimꝰ: qͥa multi ignorant.
Pec illi qͥ hoc forte norunt. de re quã nouert̃.
onerosã aebent habere sermonẽ adhibitum :¬
andistis ꝑsonante lectione: ñ dubito uos diu̾se¬

Expanded text:
aquilonia plaga, ubi nec aestate sol perferventisaquilonia plaga, ubi nec aestate sol perferventissimus invenitur; ipsa diuturna et annosa duritia reddit hanc speciem quae crystallum dicitur. Intendat Charitas vestra. Quid est ergo crystallum? Nix est glacie durata per multos annos, ita ut a sole vel igne facile dissolvi non possit. Hoc propterea aliquanto diutius exposuimus, quia multi ignorant: nec illi qui hoc forte norunt, de re quam noverunt onerosum debent habere sermonem, adhibitum naudistis personante Lectore, non dubito vos di
Abbreviated transcription (Latin):
cũis anditis. quis qͥs ea accipit ad luterã : oꝑa
quidem dinma cogitauit. Qs cñi dat ntuem
nisi d̾s:: & quis nebulã spargit. nͥ d̃s. Cresta.¬
similitudines congrias oppositas. Non enĩ aissimił
Et lana nĩui. aut cuns nebule: ant frusta panis
candidi. nitõri & splendori cristalli. Est emm
cristallum species quędam in modũ uitri: sed
candidũ est. Hoc autẽ genꝰ tradit᷑ ab cis qui uo¬
uerutit. iurde aubitare non aebemꝰ. qm̃ fidelissi¬
ma scriptura testimoniũ dicit: traditur ergo
cristallũ turata ꝑ annos multos. o non resobuta
nine ita congelascere. ut resolutio facilis ñ sit.
Nies cmũ p̃teritȩ hr̃ emis. facile dissoluit esta
adueniens. Non eñ eis ad consirmandã duritiã.
accessit annositas. Ubi ant̃ nines inalte ꝑ annos
multos suꝑ inuicem missȩ fueriit. & copia sua
molentiã estatis euicerint: ñ estatis unius ses
miltarũ. psertim in lns terrȩ partib .id.ẽ. iu

Expanded text:
enim auditis, quisquis ea accipit ad litteram, opera enim auditis, quisquis ea accipit ad litteram, opera quidem divina cogitavit. Quis enim dat nivem, nisi Deus? et quis nebulam spargit, nisi Deus? crystalsimilitudines congruas oppositas. Neque enim dissimilis est lana nivi, aut cinis nebulae, aut frusta panis candidi nitori et candori crystalli. Est enim crystallum species quaedam in modum vitri, sed candidum est. Hoc autem genus traditur ab eis qui noverunt; unde dubitare non debemus, quoniam fidelissima Scriptura testimonium dicit: traditur ergo crystallum, durata per multos annos et non resoluta nive, ita congelascere, ut resolutio non facilis sit. Nives praeteritae hiemis facile dissolvit aestas adveniens; non enim eis ad confirmandam duritiam accessit annositas. Ubi autem nives multae per annos multos super invicem missae fuerint, et copia sua violentiam aestatis evicerint, non aestatis unius, sed multarum, praesertim in his terrae partibus, id est in
Abbreviated transcription (Latin):
p̃terita ñ requiret: Sine reliquo spano tempo¬
ris tane iudicabit. S cũ quanto spatio tẽpo¬
ris mͦ p̃cipit: Tunc um corrigi non lioebit :
Modo quis ꝓbbet: Hoc cũ uehement̃ cõmĩaarcmꝰ
aĩico die. quia reuera. quia ꝓpe. hoc solum
dicendũ est: non parũ temporis efflixcit. &¬
coacti sumꝰ hẽ psalmĩ susceptũ ad tractandũ
in diem hunc differre. Modo ipse presto est.
Intendamꝰ in cũ. ĩmino in dm̃: qͥ hos sermones
ꝑ miscdłiã suã in sp̃u scd̃ dispensare dignatꝰ est.
ita ut ipse nouit expedire infirmitatib nr̃is.
Quis cnĩ eger consiliũ medico adare audet: Tũ
legeretꝰ. eredo aut om̃s. aut multos ur̾m anim.¬
a duertisse qͦs habeat aliquos uersus. ad quos
aꝑiendos pulsandũ est: inꝓrimeq ubi ait. Qui
dat niut̃ uelut lanã: nebulã uelut cinerem
sꝑargit. qui emittit cristallũ suũ sicut frusta
panis. i faciem stigoris eiꝰ quis suibsistet. His

Expanded text:
praeterita non requiret? Sine reliquo spatio tempopraeterita non requiret? Sine reliquo spatio temporis tunc judicabit: sed cum quanto spatio temporis modo praecipit? Tunc jam corrigi non licebit: modo quis prohibet? Hoc cum vehementer commendaremus dominico die, quia revera, quia prope hoc solum dicendum est; non parum temporis effluxit, et coacti sumus hunc psalmum susceptum ad tractandum, in hunc diem differre. Modo ipse praesto est; intendamus in eum, imo in Deum qui hos sermones per misericordiam suam in Spiritu suo dispensare dignatus est, ita ut ipse novit expedire infirmitatibus nostris. Quis enim aeger consilium medico dare audet? 2. Cum legeretur, credo aut omnes aut multos vestrum animadvertisse quod habeat aliquos versus ad quos aperiendos pulsandum est, maximeque ubi ait: «Qui dat nivem velut lanam, nebulam velut cinerem spargit: qui mittit crystallum suum velut frusta panis; in faciem frigoris ejus quis subsistet?» His
Abbreviated transcription (Latin):
Si cũi amamus xp̃m: utiq aduentuã eiꝰ acsidetre
debemus. Pernersum cũi est. s nescio utrũ ticrum.
quẽ diligis timere nẽ ueniat. orare aducnut reg.¬
nũ tuũ: otimere ne gpaudiaris. Unde aut̃ timor.
quia iudex uenturus ẽ: Nãqͥd nuustus: Nãqͥd
malinolus: Nũqͥd inudus: Nũ qͥo postremo ab
aliero epoctans nosse causã tuã. ne forte ille
quẽ instruxisti : uł p̾uaricatione te decipiat.
nũ uerbis demonstrare ñ possit: Nlichil hort̃.
Quis ergo uenturꝰ.t̃: Quare non audis: Qs uen¬
turus.t̃. iudicare te. nͥ qui uenit iudicari ꝓpt̾
te: Non timeas accusatorem. de qͦ ipse dpxit.
pͥnceps huiꝰ mundi missus est foras. Non tuneis
malũ aduocatũ. Ille cñi tͥ mͦ aduocatus est: quia
tanc udex futurus est. Ille erit eti. & cansa
tua. Sermo causȩ tuȩ. testimoniũ conscientiȩ
tuȩ. Qͥs qͥs gͦ futurũ iudiciũ times: p̃sentem
conscientiã tuã mͦ corrige. Parũ ne tibi est qͦd

Expanded text:
amamus Christum, utique adventum ejus desiderare debemus. Perversum enim est, et nescio utrum verum, quem diligis timere ne veniat; orare, «Adveniat regnum tuum» ; et timere ne exaudiaris. Unde autem timor? quia judex venturus est? Numquid injustus? numquid malevolus? numquid invidus? numquid postremo ab altero exspectans nosse causam tuam; ne forte ille quem instruxisti, vel praevaricatione te decipiat, num verbis demonstrare non possit? Nihil horum. Quis ergo venturus est? quare non gaudes? Quis venturus est judicare te, nisi qui venit judicari propter te? Non timeas accusatorem, de quo ipse dixit: «Princeps hujus mundi missus est foras» . Non timeas malum advocatum; ille enim tibi modo advocatus est, qui tunc judex futurus est. Ille erit, et tu, et causa tua; sermo causae tuae, testimonium conscientiae tuae. Quisquis ergo futurum judicem times, praesentem conscientiam tuam modo corrige. Parumne tibi est quod
Abbreviated transcription (Latin):
Huic future uitȩ. corda p̾parare debemꝰ. Quisqͥs
ei coi p̃parauerit: totã istã contẽpnet. Contẽpta
ista securũ facit expectare diem. de qͦ expectando
dñs t̾ruit. Cũ ergo psalmus iste dicat nobis.
& cantet de illa uita futura: euangłm aut̃ t̾ruerit
ae p̃senti. psalmꝰ facit amorẽ future. euangeliũ
facit timorem p̾sentis. Hec de futura delectatione
tacetur in luteris noui testam̃ti. & nultomagis ia
eis: ubi ñ tanquã cũ in uolucris quibꝰdã ꝓserim¬
tur illa quę intelligenda sunt: s ibi indentur
aꝑta. ut hic iutelligant᷑ obsccira. Cũ gͦ diocrit
nobis euangłm. obseruate nouissimã diem uen¬
turũ. diem aduentus filii hominis. quia illos
male inuenturus est qui mͦ securi st̃: idõ quia
ꝑu̾sc securi sunt. securi cũi sunt in noluptatib
scłi. cũ deberent esse securi domitis cupiditatib

Expanded text:
Huic futurae vitae corda praeparare debemus: quisquis ei cor praeparaverit, totam istam contemnit; contempta ista securum facit exspectare diem de quo exspectando Dominus terruit. 4. Cum ergo psalmus iste dicat nobis et cantet de illa vita futura, Evangelium autem terruerit de praesenti; Psalmus facit amorem futurae, Evangelium facit timorem praesentis. Nec de futura delectatione tacetur in litteris Novi Testamenti, et multo magis in eis, ubi non tanquam cum involucris quibusdam proferuntur illa quae intelligenda sunt; sed ibi videntur aperta, ut hic intelligantur obscura. Cum ergo diceret nobis Evangelium, Observate diem novissimum venturum, diem adventus Filii hominis; quia illos male inventurus est, qui modo securi sunt, ideo quia perverse securi sunt; securi sunt enim in voluptatibus saeculi, cum deberent esse securi domitis cupiditatibus
Abbreviated transcription (Latin):
lata fuerit in quolibet: qd̾ dãpnet inueniet. Qͣue
nobis consulit᷑ scͥptara q̃ hortat᷑ ad miscdiã facien.¬
dam. ut om̃ino crebrescamꝰ in erogando qd̵ ampliꝰ
habemꝰ. Oulta aut̃ suꝑflua habemꝰ: si ñ nͥ necessaria
ur̃m. anima urã: hoc totũ opꝰ d̃. Quere q sufficiaꝵ.

Expanded text:
ta fuerit, in quolibet quod damnet inveniet. Quae nos consolatur Scriptura? Quae hortatur ad misericordiam faciendam, ut omnino crebrescamus in erogando quod amplius habemus. Multa autem superflua habemus, si nonnisi necessaria vestrum, anima vestra, hoc totum opus Dei. Q
Abbreviated transcription (Latin):
econit caritas ut̃a de psalmo quẽ
si cantatumꝰ. in hodiernũ diem nos
distulisse sermonẽ. Ipse eñi erat &
die dñico lectus. est s tractandus ipse
dauit. cautosq nos a uigilantes expectare noluit
aduentũ sir̃: terrens etiam exemplo ne ãpnet¬
in iudicio. sic futurũ dicens aduentũ filii homi¬
nis. sicut in dieb noe: manducabant. & bibebant.
emebant. uendebant. nubebant. ⁊pores ducebant.
aonec introiret noc in archam. & uenit dilnuiũ.
e ꝑdidit om̃s. Solliciti ergo &o magno timore con¬
cdissi. quis cĩ si credit ñ timeat. in co sumꝰ qͥntũ
potuimꝰ ĩmorati: nt de urĩs morib uitaq ut̾a.

Expanded text:
eminit Charitas vestra de psalmo quem modo cantavimus, in hodiernum diem nos distulisse sermonem. Ipse enim erat, et die dominico lectus est, et tractandus ipse davit, cautosque nos et vigilantes exspectare voluit adventum suum; terrens etiam exemplo, ne damnet judicio; sic futurum dicens adventum filii hominis, sicut in diebus Noe: manducabant et bibebant, emebant, vendebant, nubebant, uxores ducebant, donec introiret Noe in arcam, et venit diluvium, et perdidit omnes . Solliciti ergo et magno timore concussi quis enim si credit, non timeat?, in eo sumus, quantum potuimus, immorati, ut d
Abbreviated transcription (Latin):
quodãm funes impplicant. uelut ualidas e robustas
restes suas. Trahunt etũ peccata sicut reste̾ longã.
& huic scõs implicare conantur. Et aliquando ꝑmit.¬
tunt᷑. s si implicant corpus non implicat animã.
ubi non est iste dĩ legis oblites: quia sermo dĩ non
fitendũ tͥ: suꝑ indicia iusticie tuȩ. Quia &. hoc
ipsum qͦd funes peccatoꝵ. circumplectunt᷑ iustũ.
indicia funt iusticie dĩ. ꝓpt᷑ qͦd dicit apsi petrus.
tempus esse ut indiciũ ĩncipiat a domo dm̃. Q
si initiũ inquit a nobis. qualis finis erit tis. qui ñ
crisunt añi euangłio: Et si iustus quidẽ uix sal¬
uus erit. pcecator o impius ubi parebunts Hoc¬
eñi ait de ꝑsecutionib quas patiebat᷑ pecłia. cum
funes peccatoꝵ circumplecterent᷑ eam. Pinde me¬
diam noctem. grauiora t̾bulationis in telligenda
ixistimo. In qua dixit surgebã: quia ñ cũ sic affli.¬
gebat ut deiceret. s epercebat ut surgeret. id. ẽ. ut

Expanded text:
valida et robusta reste sua. Trahunt enim peccata sicut restem longam . Et hinc sanctos implicare conantur, et aliquando permittuntur. Sed si implicant corpus, non implicant animum, ubi non est iste Dei legis oblitus; quia sermo Dei non fitendum tibi, super judicia justitiae tuae.» Quia et hoc ipsum quod funes peccatorum circumplectuntur justum, judicia sunt justitiae Dei. Propter quod dicit apostolus Petrus, tempus esse «ut judicium jam incipiat a domo Domini. Et si initium,» inquit, «a nocredunt dei euangelio? et si iustus uix saluus erit, peccator et impius ubi parebunt? enim ait de persecutionibus quas patiebatur Ecclesia, cum funes peccatorum circumplecterentur eam. Proinde mediam noctem graviora tribulationis intelligenda existimo. In qua dixit «Surgebam:» quia non eum sic affligebat, ut dejiceret; sed exercebat, ut surgeret, id est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
menoris suis & unitate corꝑis sui. tanquã in uno
quods homine disfuso toti orbe t̾rarum. & suceres¬
cinte ꝑ uolumina scłoꝵ: quȩdam nꝰ in se ipso capite
nr̃o. Inde e hoc est quod ait. Particeps ego sũ ofũũ
timentiũ te. o custodientiũ mandata tua. E quia
ꝓꝓpt᷑ hoc qͥo particeps factus. ẽ. fr̃m suorũ dĩ hoĩum.

Expanded text:
anquam in uno quodam homine diffuso toto orbe terrarum, et succrescente per volumina saeculorum; quaedam vero in seipso capite nostro. Unde et hoc est quod ait, «Particeps ego sum omnium timentium te, et custodientium mandata tua.» Et quia propter hoc quod particeps lactus
Abbreviated transcription (Latin):
tis potestatẽ falies dĩ fieri. his qͥ credant in nomi¬
ne tiꝰ. Qui tĩ ex sanguinib neq ex uoluntate car¬
nis. ncq ex uoluntate uiri: q ex dõ nati sunt. Ut
aut̃ hoc ficrit. quia  ipst factus ẽ. particeps mor¬
talitatis nr̃ꝑ: ita ibi sequit᷑. Et uerbũ caro factã.ẽ.
Ohabitauit in nobis. ꝑ hane cuĩ participationem
nobis gr̃a submi : nistrat᷑. ut caste

Expanded text:
nomine ejus, qui non ex sanguinibus,» «neque ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, sed ex Deo nati sunt.» Ut autem hoc fieret, quia et ipse factus est particeps mortalitatis nostrae, ita ibi sequitur: «Et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . Per hanc ejus participationem nobis gratia subministratur, ut caste
Abbreviated transcription (Latin):
scientia in excelso: E oce ipsi peccatores. & habun
Nũquid uane iustificaui cor incũ. & laui int
innocentes manus meas: Nũqͥd forte uanus
fui qui uolui iuste uiuere. & in nocent̃ int̃
homines conuersari: quando scio eos qͥ nolunt
seruart innocentiã. habere tantã felicitatem.
& insultart iustis ꝑ iniquitates felices: S quis

Expanded text:
scientia in Altissimo? Ecce ipsiscientia in Altissimo? Ecce ipsi«Numquid vane justificavi cor meum, et lavi in innocentibus manus meas?» Numquid forte vanus fui, qui volui juste vivere, et innocenter inter homines conversari, quando scio eos qui nolunt servare innocentiam, habere tantam felicitatem, et insultare justis per iniquitatem felices
Abbreviated transcription (Latin):
lascit auersus am̃. & fit durũ aduersus imbrt̃
gñt ipsius. ne fructum ferait. Prisumentes om̃a
sibi habundare quȩ indentar biuo uite
necessaria: o ultra quama
necessaria.
extolluntur. Et cum sint homines ꝑ iniqui¬
tattta inscriores om̃ib hominib: ꝑ suꝑbiam
suꝑiores se putant omib hominib. Atq utinã
sicut alios. uł homines se csse deputarent. Hos
autẽ aliquando intucndo onimis attondendo:
itiam illi qui dm̃ colunt fluctuant. Onutant.
quasi ꝑierit mertes ipsoꝵ quart colunt dm̃:
cũ se uident in laborib. in egestate. in crũpna.
in morbo. in dolore. in aliqua necessitate. &
uident alios habere sanitatẽ corꝑis. habundare
tẽporalib. incolumitate suoꝵ gaudere: nitore
honoꝵ florere. cos qui non solum dm̃ ũ colunt.
s om̃ib hominib aduersantur. Attendentes
cos nutant & dicunt apud se: qͦd aꝑte scͥptũ est
in quodam psalmo. Quomͦ sciuit dĩ. & si est

Expanded text:
lascit adversus Deum, et fit durum adversus imbrem lascit adversus Deum, et fit durum adversus imbrem gratiae ipsius, ne fructum ferat. Praesumentes enim omnia sibi abundare, quae videntur huic necessaria, et ultra quam necessaria, extolluntur; et cum sint homines per iniquitatem inferiores omnibus hominibus, per superbiam superiores se putant omnibus hominibus. Atque utinam vel sicut alios homines se esse deputarent. Hos autem aliquando intuendo et nimis attendendo, etiam illi qui Deum colunt, fluctuant et nutant, quasi perierit merces eorum quare Deum colunt, cum se vident in laboribus, in egestate, in aerumna, in morbo, in dolore, in aliqua necessitate, et vident alios habere sanitatem corporis, abundare temporalibus, incolumitate suorum gaudere, nitore bonorum florere eos qui non solum Deum non colunt, sed et omnibus hominibus adversantur; attendentes eos, nutant, et dicunt apud se quod aperte scriptum est in quodam psalmo: «Quomodo scivit Deus, et si est
Abbreviated transcription (Latin):
non saluarit. ꝓptͣ certã cansa̾. Non saluait
lex: nt lator legis ppse miꝑator desideraritur.
qui indulgentias daret peceantib. adata qͥ dem
fieret. Ad hoc intentos facere uolui. Aderit dm̃
misccłia non ex meritis nr̃is. seo forte ꝓ merito
desiderii ur̃i. neq ex facultatib nr̃is: s ex habun¬
dantia donoꝵ suoꝵ. ut sic tractetur res satis ne¬
cessaria hominib positis in nouo testamento: ut
omino nullas latebras inueniat inimicus. ubi
se occultit ad accipiendos fideles. Erplicit
canticoꝵ graduũ. dt quo titalo in
aliis iam multa diximꝰ. o repetere
nolumus. ne uos optundamus potius quam
instruamus: docet nos ascendentes oleuan.¬
tes animas nr̃as ad dñm dm̃ nr̃m affcctu
caritatis atq pietatis. non intindere in homi¬
nes qui ꝓspenintur in hoc scło felicitate falsa
atq uencosa. & prorsus seductoria: nbi nichil
aliud nutriunt quã suꝑbiã.  cor coꝵ conge.¬

Expanded text:
non salvaret, propter certam causam. Non salvavit non salvaret, propter certam causam. Non salvavit Lex, ut lator Legis ipse Imperator desideraretur, qui indulgentiam daret peccantibus; et data quidem fieret. Ad hoc intentos vos facere volui. Aderit Domini misericordia, non ex meritis nostris, sed forte pro merito desiderii vestri; neque ex facultatibus nostris, sed ex abundantia donorum suorum: ut sic tractetur res satis necessaria hominibus positis in novo testamento, ut omnino nullas latebras inveniat inimicus, ubi se occultet ad decipiendos fideles. IN PSALMUcanticorum graduum de quo titulo in aliis jam multa diximus, et repetere nolumus, ne vos obtundamus potius quam instruamus, docet nos ascendentes et levantes animas nostras ad Dominum Deum nostrum affectu charitatis atque pietatis, non intendere in homines qui prosperantur in hoc saeculo felicitate falsa atque ventosa et prorsus seductoria; ubi nihil aliud nutriunt quam superbiam, et cor eorum conge
Abbreviated transcription (Latin):
impleta sorte loci sui. Sed opus. E. ñ herere.
ut quindo conteritur muscipula: tune ex.¬
taltes & dieas. Muscipula contrita est.  nos
eruti sumus. Sed ne putes te uirib tuis
hoc posse: aitende cuiꝰ est opus ut eruaris:
nã si suꝑbieris. in muscipulã cadis. & dic.
Adiutoriũ nr̃m in nomine am̃i. qui fecit elũ
& terrã. P̾salmus traetatus. e̾: & quantũ añs
adiuuare dignatus.e̾. ut piito expositus. Cmisti¬
no gtam die sermone deberi caritati uestrx
optime nostis. adestore a adiunate nos oratio¬
nib ur̃is. Pollicitationis eñĩ mͣx meminisse
adebetis. Nec dicerẽ quod essem tractatur ꝰ: insi
adiunari uolens studio fioti. o oratiotũ ur̃arũ.
Meministis em̃ me ꝓmifisse uobis de hoc tinctare
homines heretici. maxime maniebei rep̃ben¬
deot legem & dicere: quia non di illam aedit.
Exponendns eñi locus iste. ut cognoseatur quia
o legem ds̃ dedit. & lex ꝑ morsen data est: ut

Expanded text:
impleta sorte loci sui; sed opus est non haerere, impleta sorte loci sui; sed opus est non haerere, ut quando conteretur muscipula, tunc exsultes et dicas, «Muscipula contrita est, et nos eruti sumus.» Sed ne putes hoc viribus tuis te posse, attende cujus est opus ut eruatis nam si superbieris, in muscipulam cadis, et dic, «Adjutorium nostrum in nomine Domini, qui fecit coelum et terram.» 14. Psalmus tractatus est, et quantum Dominus adjuvare dignatus est, ut puto, expositus. Crastino etiam die sermonem deberi Charitati vestrae optime nostis; adestote, et adjuvate nos orationibus vestris. Pollicitationis enim nostrae meminisse debetis; nec dicerem quid essem tractaturus, nisi adjuvari volens studio fidei et orationum vestrarum. Meministis enim me promisisse vobis de hoc tractare homines haeretici, maxime Manichaei, reprehendere Legem, et dicere quia Deus illam non dedit. Exponendus est enim locus iste, ut cognoscatur quia et Legem Deus dedit, et Lex per Moysen data est; ut
Abbreviated transcription (Latin):
pula: Muscipula erat. dulcedo huiꝰ uitȩ.
tu non heserunt in muscipula: o occisi
sunt. Illis occissis: muscipula fracta est.
lam non remansit auleedo huiꝰ uite. per
quam possent uerũ capi: sed illa contͥta
est. Nũquid & passer contritus. ẽ  Absit.
quia non beserat in muscipula. Ausci¬
pula contrita est. & nos cruti sumꝰ. Ciameq¬
ergo qui cruti sunt : uolent ad am̃. trisipłet
in dõ. quia cruti sunt. qm̃ asis erat in ers:
ne a muscipula caperentur. Quare musci¬
pula contrita est. & nos cruti sumꝰ : Uisscire
quart : Adiutoriũ nr̃m inqͥt in nomine
dni. qui fecit celum o t̾ram. Nam si hoc¬
adiutoriũ ñ esset: non quidẽ efna mane¬
ret muscipula. s cũ captuis esset conterere.¬
tur passer. Nam uita ista timisitura est.
& qui dulectine cłꝰ capti fuerint. & ꝑ hane
dulcctinẽ offenderint dm̃: cũ ista transibt̃.
Nã conteretur muscipula. Certi estote.
om̃is dulccdo uite istis p̾scntis non erit

Expanded text:
pula? Muscipula erat dulcedo vitae hujus: pula? Muscipula erat dulcedo vitae hujus: illi non haeserunt in muscipula, et occisi sunt; illis occisis muscipula fracta est; jam non remansit dulcedo vitae hujus, per quam possint iterum capi, sed illa contrita est: numquid et passer contritus est? Absit; quia non erat in muscipula: «Muscipula contrita est, et nos eruti sumergo, quia eruti sunt; volent ad Deum, triumphent in Deo, quia eruti sunt: quoniam Dominus erat in eis, ne a muscipula caperentur. Quare muscipula contrita est, et nos eruti sumus? Vis scire quare? «Adjutorium nostrum in nomine Domini, qui fecit coelum et terram.» Nam si adjutorium hoc non esset, non quidem aeterna maneret muscipula; sed cum captus esset, contereretur passer. Nam vita ista transitura est; et qui dulcedine ejus capti fuerint, et per hanc dulcedinem offenderint Deum, cum ista vita transibunt. Nam conteretur muscipula; certi estote: omnis dulcedo vitae istius praesentis non erit,
Abbreviated transcription (Latin):
capieris in muscipula. Clama. Benedictꝰ
añs. qui non dedit nos in uenationẽ den
tib coꝵ. Anima nrã sicut passer eruta est.
de muscipula uenantiũ. Qa in ipsa anima
as̃ erat: ideo sicut passer eouta est anima de
muscipła uenantiũ. Quare sicut passer:
Quia incauta cceiderat sicut passer. a poterat
dicere postea. Ignoscet mͥ aĩ. O passer insta.¬
bilis. fige potius pedes in petra. Noli ire
ad muscipulã. Capieris. consumeris. opte¬
reris. Sit in te dñs. & de maioribꝰ minis
eruet te: de muscipula uenantiũ. Quomͦ
si uideas auẽ ueluti iã cadere in musci.¬
palam. facis maiorem strepitũ ut uolet
de muscipula: sic & martyres iam forte
aliqui ipsoꝵ intendebant collũ in dulce¬
dinẽ uite huiꝰ. dñs qui erat in illis fecit
strepitam gehonnarũ. & erutus est passer
ae muscipula uenantiũ. Anima nr̃a
sicut passer eruta est de muscipula ut¬
nantiũ. Ꝙ quid : Semꝑ erit illa musei¬

Expanded text:
capieris in muscipula; clama, «Benedictus capieris in muscipula; clama, «Benedictus Dominus, qui non dedit nos in venationem den «Anima nostra sicut passer eruta est de muscipula venantium.» Quia in ipsa anima Dominus erat, ideo sicut passer eruta est anima de muscipula venantium. Quare sicut passer? Quia incauta ceciderat sicut passer; et poterat dicere postea, Ignoscet mihi Deus. O passer instabilis, fige potius pedes in petra, noli ire ad muscipulam. Caperis, consumeris, obtereris. Sit in te Dominus, et de majoribus minis eruet te, de muscipula venantium. Quomodo si videas avem veluti jam cadere in muscipulam, facis majorem strepitum, ut volet de muscipula: sic et martyres, jam forte aliqui ipsorum intendebant collum in dulcedinem vitae hujus; Dominus qui erat in illis, fecit strepitum gehennarum, et erutus est passer de muscipula venantium: «Anima nostra sicut passer eruta est de muscipula venantium.» Et quid? semper erit illa musci
Abbreviated transcription (Latin):
torquere: alio ꝑsequente. Aitendis qͥa pinguis
est. Si ꝓptta illum quęris quia pinguis est:
time pinguestere. ne alter te quęrat.  ortũa
inaniter sunt. Q uere finẽ. tenebre occur.¬
runt. Quęre quare. niehil occurrit. Ergo¬
cxultent & litentur in dño. qui dicunt ꝑ¬
transiit anima nr̃a aguam sine substantia:
& recipiant substantiã suã. strdidert̃ enim
illam uiuentis prodige. s non pauꝑ factas. ẽ.
pater. Redeant. & inuement ibi diuitias. qͦs
in longinquã ꝑegrinatione cũ meretricibus
consumpserunt. Enadant a quã sine substan¬
tia. & dicant. ħenedictus dñs. qui non acdit
nos in uenationẽ dentib eoꝵ. Uenantis cñi
erant ꝑsequentes. & posuerunt escam in
muscipula. Quam escam: Dulodinẽ uitȩ
mutat caput in tiequitiã. & muscipula com¬
prunatur. Hã illi tti quib erat añs. ali qui
d̃icunt. nisi quia dãs crat in nobis: ñ capti
sunt in muscrpula. Sit in te dñs. & nec tu

Expanded text:
torquere alio persequente. Attendis quia pinguis torquere alio persequente. Attendis quia pinguis est: si propterea illum quaeris, quia pinguis est; time pinguescere, ne alter te quaerat. Et omnia inaniter fiunt: quaere finem; tenebrae occurrunt: quaere quare; nihil occurrit. exsultent et laetentur in Domino qui dicunt, «Pertransiit anima nostra aquam sine substantia,» et recipiant substantiam suam. Perdiderunt illam viventes prodige; sed num pauper factus est Pater? Redeant, et invenient ibi divitias quas in longinqua peregrinatione cum meretricibus consumpserunt; evadant aquam sine substantia, et dicant: «Benedictus Dominus, qui non dedit nos in venationem dentibus eorum.» Venantes enim erant persequentes, et posuerunt escam in muscipula. Quam escam? Dulcedinem vitae mittat caput in nequitiam, et muscipula comprimatur. Non illi in quibus erat Dominus, illi qui dicunt, «Nisi quia Dominus erat in nobis;» non capti sunt in muscipula. Sit in te Dominus, et nec tu
Abbreviated transcription (Latin):
tenes: Aurum. Tene ergo si tenes. non tibi
auferatur inuito. Si autẽ o ꝑ aurũ traheris
quo non uis: & ioco te quęrit maior raptor.
quia inuenit minorem raptorem. ideo te qͣrit
maior aquila. quia pͥor cepisti leporẽ: p̃da
tibi fuit. minor. preda eris maiori.
hy non Duotat omines in rebi
humanis. tanta cupiditate ꝯcantur. Aira res.
est fr̃s. horretit qui considerant. Quęrit po¬
tenrior infirmiorem a quęrit eũ opprimere:
non obaltud: nisi quia habet qͦd illi auferat.
Uidet illum pati sub se tribulationẽ. nonob
aliud nͥ ꝓptͣ quod habet: & hoc ipse ꝓptͣ quod
ille patitur tͥbulationẽ ad se congerit. Non
attendebat quando illum ꝑsequebatur ille
fugietat. ille torquebatur. ille timebat. ille
ubi se absconderet querebat. Unde pateretur
ista mala. nͥ quia habebat: Ua in illo disce
qͥd fagias. Quia res quȩ illum torquebat it̃
ꝑsequente. non auferretur a te. & te sie habet

Expanded text:
tenes? Aurum. Tene ergo; si tenes, non tibi tenes? Aurum. Tene ergo; si tenes, non tibi auferatur invito. Si autem et per aurum traheris quo non vis, et ideo te quaerit major raptor, quia invenit minorem raptorem; ideo te quaerit major aquila, quia prior cepisti leporem: praeda tibi fuit minor, praeda eris majori. Haec non vident homines in rebus humanis; tanta cupiditate caecantur. Mira res est, fratres; horrent qui considerant. Quaerit potentior infirmiorem, et quaerit eum opprimere, non ob aliud, nisi quia habet quod illi auferat: videt illum pati sub se tribulationem, non ob aliud, nisi propter quod habet; et hoc ipse, propter quod ille patitur tribulationem, ad se congerit. Non attendebat, quando illum persequebatur; ille fugiebat, ille torquebatur, ille timebat, ille ubi se absconderet quaerebat: unde pateretur ista mala, nisi quia habebat? Vel in illo disce quid fugias: quia res quae illum torquebat, te persequente, ne auferretur a te, et te sic habet
Abbreviated transcription (Latin):
quod infra te est. Qd ergo adqmsisti: Uis ui¬
dere quia aqua sine substantia sit: Tolle
tecũ ad inferos quod adquisisti. Eo facturꝰ es:
Adqnisisti aurũ. ꝑdidisti fidem. Post paucos
dies exis de hac uita. aurũ quod ad quisisti ꝑ¬
dita fide. anserre tecũ non potes. Cor tuum
inane fidei ad penas exit. qͦd plenum fide ad
coronã exiret. T ece quod nichil est fecisti. & ꝓpt
nichil dm̃ offendisti. Aqua sitie substantia est.
quȩ tẽ. Acmersit. Propt̃ qͥd irritauit dm̃ pec¬
cator: Confundantur inique faciertes uane.
Nemo eñi non manit᷑ inique facit. sed nemõ
consiatrat. E unt homines. audiui ꝓuerbiũ
illud uulgare. & ꝓuerbiũ dĩ dormitas in cis.
Quod ꝓuerbium: Malo quod tenco: q̃itã qͦd
spero. O infelix. quid tenes: Ccce dicis. malo
quod teneo. Tene sic ut non amutas: & dic
malo qͦd tenco. Si autẽ non tenes. quare non
illud tenes. quod non potes amutere: Quid gͦ

Expanded text:
quod infra te est. Quid ergo acquisisti? Vis viquod infra te est. Quid ergo acquisisti? Vis videre quam aqua sine substantia sit? Tolle tecum ad inferos quod acquisisti: quid facturus es? Acquisisti aurum, perdidisti fidem: post paucos dies exis de hac vita, aurum quod acquisisti perdita fide, auferre tecum non potes; cor tuum inane fidei, ad poenas exit, quod plenum fide ad coronam exiret. Ecce nihil est quod fecisti, et propter nihil Deum offendisti. Aqua sine substantia est quae te demersit. Propter quid irritavit Deum peccator? Confundantur inique facientes vane . Nemo enim non inaniter inique facit; sed nemo considerat. 10. Eunt homines, audiunt proverbium illud vulgare; et proverbia Dei dormitant in eis. Quod proverbium? Malo quod teneo, quam quod spero. O infelix, quid tenes? Ecce dicis, Malo quod teneo; tene sic ut non amittas, et dic, Malo quod teneo. Si autem non tenes, quare non illud tenes quod non potes amittere? Quid ergo
Abbreviated transcription (Latin):
dus exiit. & anies exiit. Tales diuitias quertre
debemꝰ. S non eas uideo. dicis mͥ. Stulta
anima. non eas uides: Ses non uides oculis
carnis tuȩ. Habeto oculum cordis. &uides cas.
Sed non uides fidem. Quart illam uides in alto:
Q uare clamas quando tibi frangitur. si non cã
uides : Frangat tibi aliquis fidem: clamas. Uis
ergo tͥ exhiberi & tunc uides. cũ petitur ut gchi¬
beas. tanc non uides: Quod clamas alium non
habere erga te : plange te non habere erga aliũ.
& uide quia peccatum quod facis. sine substantia
cłt. Qd tñi adquirit᷑ de peccato. uidetur esse
substantia : sed ohoc non adquirit᷑. Ille enim
habet aurũ : qui nouit uti auro. Qui autem
auro uti non nouit: habetar. non habet: possi¬
dctur. non possidet. Estote dñi auri. & ñ serui
auri: quia & aurũ dt̃ fecit. ote suꝑ aurum
ipse fecit. Aurũ fecit ad subsidiũ tuũ. & te
adimaginẽ suñ. Uide qͦd supra te est. a caleas

Expanded text:
dus exiit, et dives exiit. Tales divitias quaerere dus exiit, et dives exiit. Tales divitias quaerere debemus. Sed non eas video, dicis mihi. Stulta anima, non eas vides oculis carnis tuae; habeto oculum cordis, et vides eas. Sed non vides fidem. Quare illam vides in altero? Quare clamas quando tibi frangitur, si non eam vides? Frangat tibi aliquis fidem; clamas. Vis ergo tibi exhiberi, et tunc vides; cum petitur, ut exhibeas, tunc non vides? Quod clamas alium non habere erga te, plange te non habere erga alium. Et vide quia peccatum quod facis, sine substantia est. Quod enim acquiritur de peccato, videtur esse substantia. Sed et hoc non acquiritur. Ille enim habet aurum, qui novit uti auro: qui autem auro uti non novit, habetur, non habet; possidetur, non possidet. Estote domini auri, et non servi auri: quia et aurum Deus fecit, et te super aurum ipse fecit; aurum fecit ad subsidium tuum, et te ad imaginem suam. Vide quod supra te est, et calcas
Abbreviated transcription (Latin):
rũ uocatur. Quod ꝑdidisti: fides uocatur.
Compara auro fidem. Si uenalis essit in nim¬
dinis. fides haberet p̃cium: Luera tua cogi¬
tas. dampna tua noti cogitas: De arcagau.¬
des. de cotde non plangis : Abundat nescio
qͥo in area tua. s uide quid diminutũ sit in
corde tuo. Cũ aꝑueris areã: inuenies solidos
qui non erant. Bene quia gaudes esse ibi
quod ibi non erat. Attende artam cordis. erat
ibi fides. & non est. Si hac gaudes. quare
hac non plangis: Plus ꝑpidisti. quã ad qͥsisti.
Uis uidere qͥd ꝑdidoris: Nec naufragio tibi
posset auferri. Hã aliquando ꝑdunt om̃ia¬
homines in mari. & nudi exeunt. Multi
naufragauerunt cũ paulo amatores scłi huiꝰ.
passisunt naufragium. & nudi om̃s exierunt.
Ili & quod foris habebant amiserunt. & domũ
cotdis sui inanem inuenerunt. Paulus autẽ
in cotde ferebat patrimoniũ fidei suȩ. nullis
sluctib. nullis tẽpestatib potuit auferri. Nu¬

Expanded text:
rum vocatur, quod perdidisti, fides vocatur: rum vocatur, quod perdidisti, fides vocatur: compara fidem auro; si venalis esset in nundinis fides, haberet pretium? Lucra tua cogitas, damna tua non cogitas? De arca gaudes, de corde non plangis? Abundat nescio quid in arca tua; sed vide quid imminutum sit in corde tuo. Cum aperueris arcam, invenies solidos qui non erant: bene, quia gaudes esse ibi quod ibi non erat. Attende arcam cordis; erat ibi fides, et non est. Si hac gaudes, quare hac non plangis? Plus perdidisti quam acquisisti. Vis videre quid perdideris? Nec naufragio tibi posset auferri. Nam aliquando perdunt omnia in mari, nudi exeunt. Multi naufragaverunt cum Paulo : amatores hujus saeculi passi sunt naufragium, et nudi omnes exierunt; illi et quod foris habebant amiserunt, et domum cordis sui invenerunt inanem: Paulus autem in corde ferebat patrimonium fidei suae; nullis fluctibus, nullis tempestatibus potuit auferri; nu
Abbreviated transcription (Latin):
Quid tͥ uis: Mlius apus patrem seruatur.
Tua est. ailapioare cam uis. prosicisei uis lon.¬
gius. Da michi. Sed da micbi. Dedit illi. Profec¬
tus in regionẽ longuiquã. uiuens ꝓ̃dige cum
meretricib ꝑdidit substantiã totã. Egens re.¬
mansit. porcos pauit. In egestate sua. patris di¬
nitias recordatur. Nisi cũ cũ egestas pulsasset.
illã satietatt̃ non aesiacrarit. Considerent
gͦ homines peccata sua. uideant si habent sub¬
stantiã ipsa peccata: ꝓpt̃ qͥo irritauit dñm pec¬
cator. Si non uides peccatũ tuũ antequã fa¬
cias: uł im fecisti considera. Dulcedo huiꝰ scłi
ad tempus fauces induleat: in magnã ama¬
ritudinẽ postta conuertetur. Ecet peccasti.
& lucrũ feoisti. Quid .t̃. qͦͥd fecisti lucrũ: Ut
luerũ factres. offendisti am̃. Ut angeres pe.¬
cuniã. fides diminuta est: &aurũ ertuit. Qd
ꝑdidisti. & qͥd ad quisisti: Quod ad quisisti. au¬

Expanded text:
Quid tibi vis? Melius apud patrem servatur; Quid tibi vis? Melius apud patrem servatur; tua est: dilapidare illam vis; proficisci vis longius. «Da mihi;» sed «da mihi.» Dedit illi. Profectus in regionem longinquam vivens prodige cum meretricibus, perdidit totam substantiam: egens remansit, porcos pavit; in egestate sua patris divitias recordatur . Nisi eum egestas pulsasset, illam satietatem non desideraret. Considerent ergo omnes peccata sua, videant si habent substantiam ipsa peccata. Propter quid irritavit Deum peccator ? Si non vides peccatum tuum antequam facias, vel jam cum fecisti considera. Dulcedo hujus saeculi ad tempus fauces indulcat; in magnam amaritudinem postea convertetur. Ecce peccasti, et lucrum fecisti: quid est, quod fecisti lucrum? Ut lucrum faceres, Deum offendisti, ut augeres pecuniam, fides deminuta est, et aurum crevit. Quid perdidisti, et quid acquisisti? Quod acquisisti, au
Abbreviated transcription (Latin):
n seriptura autẽ non potuit hoc poni quod
latinũ non esset. & deficiente latinitate: po¬
sitam est pro cõ. qu̾os hoẽ nõn sonaret ssie
tamen intesligite diei. Putas ꝑtransiit ani¬
ma nr̃a. aquam sine substantia: Q quare
dicunt putas: Qsua magnitudo ꝑiculi uix
facit credibile quod cuasit. Magnas nccẽ
ꝑtulcrunt. in magnis discriminib fuert̃.
Om̃ino sic pressi sunt : nt ptne iuii absorbe.¬
tentur. Iam gͦ tuadentes. lam securi. s ipsiꝰ
ꝑiculi magnitudinẽ recordantes: putas in¬
quiunt ꝑtransiit anima nr̃a aquam sine
substantia: Quȩ est aqua sine substantia.
nͥ aqua peccatoꝵ sine substantia: Peccata
cm̃i. non habcat substantiã. Inopiã habent.
non substantiã. Tgestatem habent. ñ substan¬
tiam. In ista aqua sine substantia. ꝑ didit
ille minor filius totã substantiã suã. Nostis
eñi quia minor faliꝰ ꝑegrinatus. c̾: & dix̃patͥ.
Da mͥ portionẽ substantiȩ. quȩ me contingit.

Expanded text:
In Scriptura autem non potuit hoc poni, quod In Scriptura autem non potuit hoc poni, quod latinum non esset; et deficiente latinitate, positum est pro eo, quod non hoc sonaret. Sic tamen intelligite dici: Putas, «pertransiit anima nostra aquam sine substantia?» Et quare dicunt, Putas? Quia magnitudo periculi vix facit credibile quod evasit. Magnam necem pertulerunt, in magnis discriminibus fuerunt; omnino sic pressi sunt, ut pene vivi conserentur: jam ergo evadentes, jam securi, sed ipsius periculi magnitudinem recordantes, Putas, inquiunt, «pertransiit anima nostra aquam sine substantia?» 9. Quae est aqua sine substantia, nisi aqua peccatorum sine substantia? Peccata enim non habent substantiam: inopiam habent, non substantiam; egestatem habent, non substantiam. In ista aqua sine substantia, perdidit ille minor filius totam substantiam suam. Nostis enim quia minor filius peregrinatus est, et dixit patri: «Da mihi portionem substantiae quae me contingit.»