comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
consiliũ m̃tis uocat: afflictis catholi¬
cis. errorũ magist̾ pacatũ habitacłm
iusticie ꝓmittunt: qͥa si eos ad sua ꝑtͣ¬
hunt ꝓfecto acontentione contices¬
cunt. Nã q: hiqͥtrahi adꝑu̾sa potu-¬
erint. tanto iam tͣnqͥlliꝰ tepr̃ali pace qͥe¬
ti st̃: qͣnto longiꝰ ab et̾na seꝑant᷑. Opes

Expanded text:
consilium mentis vocat, afflictis catholicis errorum magistri pacatum habitaculum justitiae promittunt, quia si eos ad sua pertrahunt, profecto a contentione conticescunt. Namque hi qui trahi ad perversa potuerunt, tanto jam tranquillius temporali pace quieti sunt, quanto longius ab
Abbreviated transcription (Latin):
gliam boni oꝑis a testimonio oris alie
numplorare. Mens ⁊ enĩ uacua cum¬
de cunctis laborib suis. nil se intus
tenuisse inuen̾it: testimoniũ foris
q̃rit. Ac si aꝑte fatuȩ uirgines dicãt.
Cũ nos repelli sine recͥbutione conspi¬
tis. S frustra tc̃ hypocͥta in hac do¬
mo laudis in nititur : qͥa nil ei in
iudicio attestatio humana suffra-¬
gat᷑. qͥa eandẽ laudẽ quã pꝰt in testi¬
monio exigit. pͥus in munere rece

Expanded text:
gloriam boni operis agloriam boni operis aimplorare. Mens etenim vacua cum cunctis suis laboribus nihil se intus tenuisse invenerit, testimonium foris quaerit. Ac si aperte fatuae virgines dicant: Cum nos repelli sine retributione conspitis. Sed frustra tunc hypocrita in hac domo laudis innititur, quia nihil ei in judicio attestatio humana suffragatur. Quia eamdem laudem quam post in testimonio exigit, prius in munere rece
Abbreviated transcription (Latin):
Iñ stabit. Sic̃ domus ext̾ioris conu̾sati¬
onis ẽ. edificium qͦd in habitat corpus:
ita domꝰ nr̃e cogitationis ẽ. res quelibet
quã ꝑdilectionẽ inhabitat animꝰ. Om̃e
qͥppe qͦd diligimꝰ: qͣi in hoc. corde qͥ escen¬
tes habitamꝰ. Uñ paulus qͥa in suꝑnis
cor fix̾at: in t̾ra quidẽ positus. s tñ a
t̾ra extͣneus dicebat. Nr̃a conu̾satio
incęlis ẽ. Mens itaq hẏpocte. nil a¬
liud in om̃e qd̃ agit. nͥ opinionis
suȩ głam cogitat. nec curat. qd̾ pꝰ me
ritũ ducat᷑. s qͥd int̾im dicat᷑. Domꝰ
gͦ eiꝰ est. delectatio fauoris. Quã qͣi
qͥetus in habitat: qͥa ꝑcuncta sua
oꝑa ad hanc se intͣ animũ reclinat.
uita p̾̃terit: ⁊ humanꝰ fauor iniu¬
dicio ñ subsistit. Uñr⁊ fatuȩ uͥgineᷤᷤ
quȩ oleũ inuasis ñ sũpserant. qͥa
is conscienciis habebant: turbate
ꝑsponsi p̾sentiam dicunt. Date no¬
bis de oleo ur̃o: qͥa lãpades nr̃e ex¬
tingunt᷑. Oleũ qͥppe apximis pet̾e ẽ:

Expanded text:
n valet. --Sicut domus exterioris conversationis est aedificium quod inhabitat corpus, ita domus nostrae cogitationis est res quaelibet quam per dilectionem inhabitat animus. Omne quippe quod diligimus, quasi in hoc quiescentes habitamus. Unde Paulus, quia in supernis cor fixerat, in terra quidem 278 positus, sed tamen a terra extraneus, dicebat: Nostra conversatio in coelis est . Mens itaque hypocritae nihil aliud in omne quod agit nisi opinionis suae gloriam cogitat, nec curat quo post per meritum ducitur, sed quid interim dicatur. Domus ergo ejus est delectatio favoris, quam quasi quietus inhabitat, quia per cuncta sua opera ad hanc se intra animum reclinat. vita praeterit, et humanus favor in judiquae oleum in vasis non sumpserant, quia suis conscientiis non habebant, turbatae per Sponsi praesentiam dicunt: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae exstinguuntur. Oleum quippe a proximis petere est
Abbreviated transcription (Latin):
ore ꝓrimorũ sermo ãmirationis q̃rit᷑.
nilꝙ: tanto labore aliud. nͥ estimatio
humana cogitat᷑. Quos nimirũ bñ sy¬
mon ille significat. qͥ dñice passionis
tpr̃e. inangaria crucẽ portat: de qͦ scͥp¬
tũ ẽ. Inuener̃t hominẽ cyreneũ. ueni¬
entẽ obuiã sͥ: nomine symonẽ. Hunc
angariauer̃t: ut colleret crucẽ iħu.
Qd enĩ ꝑ angariam agimꝰ. ñ hoc ex
angariã portare ẽ.: afflictionẽ abstinẽ¬
tiȩ ꝓ alia quã necesse ẽ intentione
tołare. An non iħu crucẽ i angaria

Expanded text:
ore proximorum sermo admirationis quaeritur, ore proximorum sermo admirationis quaeritur, nihilque tanto labore aliud, nisi aestimatio humana cogitatur. Quos nimirum bene Simon ille significat, qui dominicae passionis tempore in angariam crucem portayrenaeum venientem obviam sibi, nomine Simonem: hunc angariaverunt, ut tolleret crucem Jesu. Quod enim per angariam agimus, non hoc ex angaria portare est afflictionem abstinentiae pro alia quam necesse est intentione tolerare. An non Jesu crucem in anga
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba. q̃ frigido corde ꝓferunt᷑. Neq enĩ
res quȩ in se ip̃a ñ arserit. aliud accen¬
dit. Uñ fit plerũꝙ ut hypocͥtarũ dicta
⁊ audientes ñ erudiant: ⁊ eosdẽ ipsos
qͥ se ꝓfer̃t. elatos laudib. detiores red¬
dant. Attestante ⁊ enĩ paulo. scientia
inflat: caritas uͦ edificat. Cũ gͦ caritas
edificando ñ erigit: scientia inflando
ꝑu̾tit. Pierũq se hẏpoc̾te mira absti¬
nentia affligunt: om̃e robur corpo¬
ris atterunt: ⁊ qͣi carnis uitã fuinditꝰ
incarne uiuentes extingunt. Sieꝙ
ꝑabstinentiã morti appropiãt: ut pene coti¬
die morientes uiuant. S ad hec huma¬
nos oculos q̃runt: admirationis glam
expetunt: u̾itate attestante quȩ ait.
Ext̾minant enĩ faciessuas: ut appare¬
ant hõĩb ieuinantes. Nã hora palles¬
cunt⁊ corpꝰ debilitate qͣtitur: pectꝰ int̾¬
rũpentib suspirii surget᷑. S int̾ hȩc ab

Expanded text:
verba quae frigido corde proferuntur. Neque enim verba quae frigido corde proferuntur. Neque enim res quae in se ipsa non arserit aliud accendit. Unde fit plerumque ut hypocritarum dicta et audientes non erudiant, et eosdem ipsos qui se proferunt elatos laudibus deteriores reddant. Attestante etenim Paulo, Scientia inflat, charitas aedificat . Cum ergo charitas aedificando non erigit, scientia inflando pervertit. Plerumque se hypocritae mira abstinentia affligunt, omne robur corporis atterunt, et quasi carnis vitam funditus in carne viventes exstinguunt, sicque per abstinentiam morti appropiant, ut pene quotidie morientes vivant. Sed ad haec humanos oculos quaerunt, admirationis gloriam expetunt, Veritate attestante, quae ait: Exterminant facies suas, ut appareant hominibus jejunantes . Nam ora pallescunt, corpus debilitate quatitur, pectus interrumpentibus suspiriis urgetur. Sed inter haec, ab
Abbreviated transcription (Latin):
Bene hypocͥtarũ fiducia. aranearum
telis similis dr̃: qͥa om̃e qd̃ ad optinen¬
dã głam exudant. uentus uitȩ morta¬
dum quoq ẽ. qͦd fila araneȩ ꝑordinẽ
ducunt: qr sua hypoe̾te qͣi sub discre¬
tione oꝑadisponunt. Aranearũ te¬
la studiose texit᷑. s subito flatu dissi¬
pat᷑: qͥa qͥcqͥd hypocͥta cũ labore ꝑagit.
aurahumani fauoris tollit. Et dum
in appetitu laudisopus deficit: qͦi in
uentũ labor euanescit. Sepe nãq et
usq adp̃sentisuitȩ terminũ. hypocͥta¬
rũ fca ꝑdurant: s qͥa ꝑhȩc auctoris
laudẽ ñ q̃rũt. bona añ cłi ocłosñquam
fuerunt. Plerũq enĩ ut p̃diximꝰ. sacrȩ
legis eruditione fulciunt᷑. doctͥnȩ u̾ba
ꝓferunt: om̃e qd̃ sentiunt cestimoniis
nouerunt. nͥ que auditorũ corda ad re¬
pendendas laudes excutiant: ñ aut̃ ad
cenciis ext̾iorib occupata igne diuini
amors ñ calet: ⁊iccirco ad suꝑnũ desi¬
deriũ inflãmare auditores suos neq̃unt

Expanded text:
Bene hypocritarum fiducia aranearum telis similis dicitur, quia omne quod ad obtinendam gloriam exsudant ventus vitae mortadum quoque est quod fila araneae per ordinem ducunt, quia sua hypocritae quasi sub discretione opera disponunt. Aranearum tela studiose texitur, sed subito flatu dissipatur, quia quidquid hypocrita cum labore peragit aura humani favoris tollit; et dum in appetitu laudis opus deficit, quasi in ventum labor evanescit. Saepe namque et usque ad praesentis vitae terminum hypocritarum facta perdurant, sed quia per haec auctoris laudem non quaerunt, bona ante Dei oculos nunquam fuerunt. Plerumque enim, ut praediximus, sacrae legis eruditione fulciuntur, doctrinae verba proferunt, omne quod sentiunt testimoniis noverunt, nisi quae auditorum corda ad rependendas laudes excutiant, non autem ad centiis exterioribus occupata igne divini amoris non calet; et idcirco ad supernum desiderium inflammare auditores suos nequeunt
Abbreviated transcription (Latin):
Cet̾is p̃minet: subiectas hominũ men¬
testenet. Maiorib locis attollit᷑:fauo¬
rib nutͥtur. hec uͦ ei suauecordia pla¬
cet int̾im s ñ placebit: qͥa cũ retributi¬
onis tẽpus aduenerit. in pena displice¬
bit qͦd uecors fuit. Tc̃ se stulte egisse in-¬
telligit: cũ ꝓ delectatione laudis. senten¬
tiã diuinȩ increpatioĩs acceꝑit. Tc̃ se uecor¬
dẽ fuisse consid̾at: cũ se ꝓ tẽporali quã

Expanded text:
caeteris praeeminet, subjectas hominum mencaeteris praeeminet, subjectas hominum mentes tenet, majoribus locis attollitur, favoribus nutritur. Haec vero ei sua vecordia placet interim, sed non placebit, quia cum retributionis tempus advenerit, in poena displicet quod vecors fuit. Tunc se stulte egisse intelliget, cum pro delectatione laudis sententiam divinae increpationis acceperit. Tunc se vecordem fuisse considerat, cum se pro temporali quam
Abbreviated transcription (Latin):
culcant: ⁊ quo hoc ub̾ uiaspiciunt. eo ꝓ¬
iectũ ininfimis. auidiꝰ consumunt: qͥa ni¬
mirũ hypocͥtarũ oꝑa dũ clara monstran¬
tur. qͦi pinguia ꝓdeunt: s dũ humanas
laudes appetunt. qͣi int̾ra deserunt᷑. Quȩ
huiꝰ mundi bestiȩ maligni scił sp̃c cõme¬
dunt: qͥa hȩc ad usũ ꝑditionis inflectuis:
tantõq ardentiꝰ rapiunt. quanto⁊ mag¬
na clariꝰ innotescunt. Uñ bñ ꝑ ꝓpħam
dr̃. Culmꝰ stans. ñ est in eis germ̃: Iñ faci¬
ent farinã. Quod si ⁊ fecerint: alieni
comedent eã. Culmꝰ qͥppe germ̃ ñ ht̃: cũ
uitam̾itis uͥtutũ caret. farinã culmꝰ
ñ fac̃: cũ is qui in p̃senti scło ꝓficit. nil
subtilitatis intelligit: nullũ boni oꝑis
cͥte ostendunt. de his malignoꝵ sp̃u¬
ñ appecuit: neqͣquã agri dñm. s alie¬
nos pascunt. fecundo itaq hẏpocͥta ⁊
iacet. S tñ hac ip̃a sua uecordia pasci¬
tur: qͥa ꝓbono oꝑe acunctis honorat᷑

Expanded text:
quo hoc uberius aspiciunt, projectum in infimis avidius consumunt, quia nimirum hypocritarum opera, dum clara monstrantur, quasi pinguia prodeunt, sed dum humanas laudes appetunt quasi in terra deseruntur. Quae hujus mundi bestiae, maligni scilicet spiritus comedunt, quia haec ad usum perditionis inflectunt; tantoque ardentius rapiunt, quanto et magnar: Culmus stans non est in eis germen, et non facit farinam; quod et si fecerint, alieni comedent illam . Culmus germen non habet, cum vita virtutum meritis caret. Farinam culmus non facit, cum is qui in praesenti saeculo proficit, nil subtilitatis intelligit, nullum boni opericritae ostendunt, de his malignorum spiritun appetunt, nequaquam agri dominum, sed alienos pascunt. Fecundo itaque hypocrita et jacet. Sed tamen hac ipsa sua vecordia pascitur, quia pro bono opere a cunctis honoratur;
Abbreviated transcription (Latin):
cis qͦmͦ baldath u̾ba hereticoꝵ sub¬
reptionib congruant. demonstremꝰ.
hi qͥppe dũ scãm ȩccłiam tpr̃ali corri-¬
pi animadu̾sione conspiqunt: in semet¬
ipsis audatꝰ. in iactantiã ꝑu̾se p̃dica-¬
tionis intumescunt. Et suꝑni exami¬
nis rectitudinẽ p̃tendentes. ꝓsꝑarise
ex m̾itis asser̃t: illã uͦ affligi dignis
retͥbutionib attestant᷑. Et u̾bis blan-¬
dientib subreptioĩs aditũ ꝓtinꝰ inter
dolores q̃runt ⁊ atq alioꝵ uitã expro¬
brantes. alioꝵ mortib feruint: ac
si illi iam iuste defunctisint. qͥ de
deo crede digne nouer̃t. Uñ baldath
suites pꝰ quã diuinã iusticiã ꝓtulit:
ilico adiungit. Etiã si filii tui pec¬

Expanded text:
is quomodo Baldad verba haereticorum subreptionibus congruant demonstremus. Hi quippe dum sanctam Ecclesiam temporali corripi animadversione conspiciunt in semetipsis, audacius in jactantiam perversae praedicationis intumescunt; et superni examinis rectitudinem praetendentes, prosperari se ex meritis asserunt, illam vero affligi dignis retributionibus attestantur, et verbis blandientibus subreptionis aditum protinus inter dolores quaerunt, atque aliorum vitam, exprobratis aliorum mortibus, feriunt, ac si illi jam juste defuncti sint qui de Deo credere digna noluerunt. Unde Baldad Suhites, postquam divinam justitiam protulit, illico adjungit
Abbreviated transcription (Latin):
dem suã. S hec spes recipiende m̾ce¬
b honor tͥbuit᷑. s uita ad t̾minũ urge¬
tur. Laudes resonant: s ad finẽ cum
laudib tpr̃a festinant. Et qͥa nequa¬
quã animꝰ in et̾nitatis amore radica¬
tur: cũ ip̃is ꝓfectolaudib qͣs diligit
labit᷑. Nemo nãq ualet mobilia dili¬
gere: ⁊ ipse ĩmobilisstare. Qui enĩ cͣn¬
seuntia amplectit᷑: eo ip̃o ad cursũ du¬
cit᷑ qͦ decurrentib implicat᷑. Bicat gͦ
⁊spes hypocͥte ꝑibit: qͥa humana lauꝰ
quã magnis laborib appecit. impulsa
tprum mom̃tis decurrit. Bñ aut̃ sub
dit᷑. Nnei placebit uecordia sua.
Magna qͥppe uecordia ẽ. laboriosa a¬
gere ⁊ aure laudisinhiare: forti oꝑe
p̃ceptis cȩlestib inseruire. s t̾rene retͥ¬
butionis p̾miũ q̃rere. Ut enĩita dixe¬
rim. qͥ ꝓu̾tute quã agit humanos fa-¬
uores desid̾at: rem magni m̾iti. ui li
p̃cio uenalenportat. Uñ celi regnũ
mereri potuit: inde nũmum transi¬

Expanded text:
spes recipiendae mercebus honor tribuitur, sed vita ad terminum urgetur; laudes resonant, sed ad finem cum laudibus tempora festinant; et quia nequaquam animus in aeternitatis amore radicatur, cum ipsis profecto rebus quas diligit labitur. Nemo namque valet mobilia diligere et ipse immobilis stare. Qui enim transeuntia amplectitur, eo ipso ad cursum ducitur, quo decurrentibus implicatur. Dicat ergo: Et spes hypocritae peribit, quia humana laus quam magnis laboribus appetit impulsa temporum momentis decurrit. Bene autem sub. Non placebit vecordia sua. - Magna quippe vecordia est, laboriosa agere, et ad auram laudis inhiare, forti opere praeceptis coelestibus inservire, sed terrenae retributionis praemium quaerere. Ut enim ita dixerim, qui pro virtute quam agit humanos favores desiderat rem magni meriti vili pretio venalem portat; unde coeli regnum mereri potuit, inde nummum transi
Abbreviated transcription (Latin):
nĩ suis oꝑib cunctis hypocͥta sꝑat.
nͥ honoris reu̾entiam: głam laudis:
a meliorib metur: sc̃s ab om̃ib uoca¬
riꝰ S ꝑman̾e spes hypocͥte ñ ualet:
qͥa ȩt̾nitatẽ ñ q̃rens. fugit qͦd tenet. Ne¬
quaquã qͥppe mentis eiꝰ intentio in illa
gła figit᷑: quȩ sine fine possidet᷑. S cũ
tͣnsitoriis fauorib in hiat: ꝑdit ꝑci¬
piendo qͦd laborat: u̾itate attestante

Expanded text:
is suis operibus hypocrita sperat, nisi honoris reverentiam, gloriam laudis, a melioribus metui, sanctus ab omnibus vocari? Sed permanere spes hypocritae non valet, quia, aeternitatem non quaerens, fugit quod tenet. Nequaquam quippe mentis ejus intentio in illa gloria figitur quae sine fine possidetur, sed cum transitoriis favoribus inhiat, perdit percipiendo quod lab
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Iuxta carnẽ qͥppe. ⁊ iusti herbe st̃:
ꝓpħa attestante qͥ ait. Om̃is caro fenũ.
iustis in bono suo ꝑmanentib a uiri¬
ditate assũpte rectitudinis hypocͥ¬
tarũ uita siccat᷑ arescunt ħbe ⁊̃ reliq̃¬

Expanded text:
cit. Juxta carnem quippe et justi herba sunt, propheta attestante, qui ait: Omnis caro fenum . , quia, justis in bono suo permanentibus, a viriditate assumptae rectitudinis hypocritarum vita siccatur. Arescunt herbae eti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ psalmistã dr̃. fiant sic̃ fenũ edificioꝵ
qd̾ pͥusqͣm euellat᷑ arescit. fenũ qͥppe edi¬
ficii m alto nascit᷑: s nequaꝗͣ pingui radi¬
ce solidat᷑. qr ⁊ypocͥta sũma qͥdẽ st̃ quȩ ag̾e
cernit᷑⁊ s ñ in eis ex cordis puritate ro¬
borat᷑. Qd̾ nimirũ fenũ ⁊ ñ euulsũ
citiꝰ arescit: qͥa uidelicet hypocͥta.:
inp̾senti adhiic uita subsistit: nã
sc̃itatis oꝑa qͣi uiriditatis sp̃em amit¬
tit. Qͥa enĩ sine intentione recte cogi¬
tationis bona studuit agere: ħamit¬
tens indicat se sine radice floruisse.

Expanded text:
 Psalmistam dicitur: Fiant sicut fenum aedificiorum, quod prius quam evellatur arescit . Fenum quippe aedificii in alto nascitur, sed nequaquam pingui radice solidatur, quia et hypocrita summa quidem agere cernitur, sed non in eis ex cordis puritate roboratur. Quod nimirum fenum et non evulsum citius arescit, quia videlicet hypocrita et in praesenti adhuc vita subsistit, et jam sanctitatis opera quasi viriditatis speciem amittit. Quia enim sine intentione rectae cogitationis bona studuit agere, haec amittens, indicat se sine radice floruisse.
Abbreviated transcription (Latin):
uidem᷑ uiuere. culpa ẽ. siuitã nr̃am cum
iudicat. hanc ap̃d se diuina mĩa ñ extii
sat. Hinc ⁊ enĩ in hoc eodẽ libro scͥptũ
ẽ.astra ñ st̃ munda in conspectu eiꝰ: qͥa
ap̃d eum distͥcte iudicati. ip̃i quoq ma-¬
cłas inqͥnationis hñt. qͥ ꝑmundiciã sc̃ita-¬
tis lucent. Bñ gͦ dr̃: ocłi tuim me. et
ñ subsistã. Ac si aꝑte iusti uoce dic̾et᷑.
Si subtili examinatione discutior. ad¬
ꝑferendũ iudiciũ ñ assurgo: qͥa ad pe¬
nã uita ñ sufficit. si hanc immanitas

Expanded text:
idemur vivere culpa est, si vitam nostram cum judicat, hanc apud se divina misericordia non excusat. Hinc enim in hoc eodem libro scriptum est: Astra non sunt munda in conspectu ejus , quia apud eum districte judicati, ipsi quoque maculas inquinationis habent, qui per munditiam sanctitatis lucent. Bene ergo dicitur: Oculi tui in me, et non subsistam. Ac si aperte justi voce diceretur: Si subtili examinatione discutior, perferendo judicio non assurgo, quia ad poenam vita non sufficit, si hanc im
Abbreviated transcription (Latin):
bit. Scirpi gͦ uł carecti noĩe. hypocͥte
uitã sygnat: quȩ spẽm qͥdẽ uiridita¬
tis ht̃: s ad humanos usus fructũ uti¬
litatis ñ hñt. q̃ sterilitatẽ oꝑis arida
cit. S neq sine humore scirpꝰ. neq sñ
aqua carectũ ꝓfic̃: qͥa ypocͥtarũ uita
ad bona oꝑa infusionẽ quidẽ suꝑni
mun̾is ꝑcipit: s in cunctis quȩ agit
ext̾iores laudes appetens. a fructu ꝑ¬
ceptȩ infusioĩs in anescit: Sepe nãꝙ
mira signoꝵ oꝑa faciunt: ab obsessis

Expanded text:
bet. --Scirpi ergo vel carecti nomine hypocritae vitam signat, quae speciem quidem viriditatis habet, sed ad humanos usus fructum utilitatis non habet; quae, sterilitate operis arida cit. Sed neque sine humore scirpus, neque sine aqua carectum proficit, quia hypocritarum vita ad bona opera infusionem quidem superni muneris percipit, sed, in cunctis quae agit exteriores laudes appetens, a fructu perceptae infusionis inanescit. Saepe namque mira signorum opera faciunt, ab obsessis
Abbreviated transcription (Latin):
uitã feriat: qͣtinꝰ culm̃ rectitudi¬
nis loquentes. ⁊ ignorantes. ip̃is ⁊
u̾bis iudices. ⁊ fcĩs accusatores fiant.
Uñ baldath mira qͥdẽ contͣ᷑ hypocͥta s
subdit: s mucͦne u̾bi se impetit: qͥa
simulator iusticiȩ nͥ ex aliqͣntulo ip̃e
eẽt. doc̾e iustũ nequaquã tanta te¬
meritate p̾sum̾et. Et qͥdẽ st̃ fortia

Expanded text:
vitam feriat, quatenus culmen rectitudivitam feriat, quatenus culmen rectitudinis loquentes et ignorantes, ipsi et verbis judices, et factis accusatores fiant. Unde Baldad mira quidem contra hypocritas subdit, sed mucrone verbi se impetit, quia simulator justitiae, nisi ex aliquantulo ipse esset, docere justum nequaquam tanta temeritate praesum
Abbreviated transcription (Latin):
ad memoriã rediicimꝰ⁊ patent̃ agno¬
scimꝰ. quã scelerit᷑ hoc quoq: fugiat.
qͦd tenemꝰ. Sepe uͦ heretici eosdẽ nob̾¬
cum patres qͦs uen̾amͣ laudant: s in¬
rent eloqͥa. Notandũ qͦd suꝑiꝰ dixe¬
ñc uͦ reductis ad memoriã patͥbus.
dic̃. de corde suo ꝓferent elsqͥa elo¬
qͥa. Ac si uitã sc̃e excłie heretici de¬
testantes dicant. Multiplicitatẽ
sp̃c in ore hẽs: in corde ñ hẽs. S illi
contͣ te audiendi sunt: qͥ u̾ba ex cor¬
de ꝓferentes recta uuendo docu¬
erunt. Sepe aũ praui dũ suȩ u-¬
ciũ tortitudinis ignorant: auden¬
ter aliorũ rectitudinẽ lacerant.
Cũꝙ cont᷑ bonos. auctoritatẽ sibi¬
increpationis arripiunt: aut ea
bona ꝓferunt. que ñ uiuendo s
audiendo didicer̃t: aut ea aliis
mala mencientes inger̃t. quȩ ip̃i
cõmittunt. S cũ ea bona ꝓfer̃t quȩ
seruare contẽpnunt: sciendũ ẽ
qͥa plerũq u̾itas sic ꝑora adu̾sari¬
orũ sonat. ut eoꝵ linguã mouens.

Expanded text:
ad memoriam reducimus, patenter agnoscimus quam celeriter hoc quoque fugiat quod tenemus. Saepe vero haeretici eosdem 273 nobiscum patres, quos veneramur laudant, sed inrunt eloquia. - Notandum quod superius dixeNunc vero reductis ad memoriam patribus dicit: De corde suo proferunt eloquia. Ac si vitam sanctae Ecclesiae haeretici detestantes dicant: Multiplicitatem spiritus in ore habes, in corde non habes. Sed illi contra te audiendi sunt, qui verba ex corde proferentes, recta vivendo docuerunt. Saepe autem pravi, dum suae vitium fortitudinis ignorant, audenter aliorum rectitudinem lacerant; cumque contra bonos sibi auctoritatem increpationis arripiunt, aut ea bona proferunt, quae non videndo, sed audiendo didicerunt; aut ea aliis mala mentientes ingerunt, quae ipsi committunt. Sed cum ea bona proferunt quae servare contemnunt, sciendum est quia plerumque veritas sic per ora adversariorum sonat, ut eorum linguam movens
Abbreviated transcription (Latin):
hoc qͦd saluatũ fuerit de domo iu¬
da.⁊ qd̾ reliquũ ẽ. mittet radicẽ de¬
orsũ: ⁊ faciet fructũ sursũ. Radi¬
cẽ qͥppe deorsũ mitt̾e ẽ: cogitationẽ
bonã in abditis multiplicare. Fruc¬
tũ uͦ sursũ fac̾e ẽ: efficatia oꝑis. rec¬
ta quȩ cogitauit ostende. Lapidũ uͦ
noĩe in scͥptura sacra hoĩes designan

Expanded text:
uerit de domo Juda, et quod reliquum est, mittet radicem deorsum, et faciet fructum sursum . Radicem quippe deorsum mittere est cogitationem bonam in abditis multiplicare. Fructum vero sursum facere, est per efficaciam operis recta quae cogitavit ostendere. Lapidum vero nomine in Scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
tinã ac patrũ memoriã nequaquã ui¬
derisz inuestigari admonent: qͥa hoc
in ea nolunt conspici. quod liqͥdo cũc¬
tispatet. Non nunquã uͦ more bonoꝵ
quedã moralit̃ docent: ⁊ qualit̃ ex p̃.¬
t̾ritis p̾sentia colligant᷑. insinuant:
seundo subtracta sunt. quã nulla
sint quȩ uident᷑. demonstrant. Uñ

Expanded text:
tinam, ac patrum memoriam nequaquam videri, sed investigari admonent: quia hoc in ea nolunt conspici, quod liquido cunctis patet. Nonnunquam vero, more bonorum, quaedam moraliter docent, et qualiter ex praeteritis praesentia colligantur insinuant, seundo subtracta sunt quam nulla sint quae videntur demonstrant. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
erit parua: ⁊ nouissima tua multipli¬
cent᷑ nimis. S qͥa eoꝵ u̾bis ñ facile credi¬
t᷑. q̃m sepe uita contẽptibilis demonstra-¬
t᷑: antiquoꝵ patrũ sententias ꝓferunt:
earũq rectitudinẽ in argumñta suier¬
roris inflectunt. Uñ ⁊ subdit᷑. INt̾roga¬

Expanded text:
a, et novissima tua multiplicentur nimis. Sed quia eorum verbis non facile creditur, quoniam saepe vita contemptibilis demonstratur, antiquorum patrum sententias proferunt, earumque rectitudinem in argumentum sui erroris inflectunt. Unde et subditur
Abbreviated transcription (Latin):
nȩ retͥbutioĩs appareat. inp̃sentis uitȩ
nocte gaude. Sedendũ gͦ pͥus ẽ. ut pꝰt
recte surgamꝰ: qͥa qͥsqͥs nc sese sponte
ñhumiliat. nequaꝗͣ hunc seq̃ns gła
exaltat. Qd̾ gͦ illic añ lucẽ surg̾e. hoc
hic ypocͥte mortu ẽ germ̃ ꝓferre: qͥa
humanas laudes desid̾ans. uͥ ad opus
bonũ nascit᷑: ibi mox appetit. ut głam
retͥbutioĩs asseqͣtur. Annon in ortu suo
higerm̃ ꝓtułant. de qͥb u̾itas dicebat:
amant p̾mos discubitꝰ in conuiuiis. &
pͥmas cathedras in sinagogis. ⁊ saluta¬
tiones inforo. ⁊ uocari abhõib rabbi:¬

Expanded text:
rnae retributionis appareat, in praesentis vitae rnae retributionis appareat, in praesentis vitae nocte gaudere. Sedendum igitur prius est, ut post recte surgamus, quia quisquis nunc sese sponte non humiliat, nequaquam hunc sequens gloria exaltat. Quod ergo illic ante lucem surgere, hoc hic hypocritae in ortu est germen proferre, quia humanas laudes desiderans, ubi ad opus bonum nascitur, ibi mox appetit ut gloriam retributionis assequatur. An non in ortu suo hi germen protulerant, de quibus Veritas dicebat: Amant primos discubitus in conviviis, et primas cathedras in synagogis, et salutationes in foro, et vocari ab
Abbreviated transcription (Latin):
cõmixta: ⁊ iccirco innotesc̾e citiꝰ ñ de¬
bent: ne cũ laudant᷑ bona que placẽt:
deceptꝰ laude sua animꝰ. dep̃hendere
meisneq̃at mala quȩ latent. Un recte
tis t̾ram. ⁊plantau̾itis in ea ligna po¬
mifera: auferetis p̾pucia eon. Poma¬
quȩ g̾minant. immunda erunt uob̾.
nec edetis ex eis. Ligna qͥppe pomife¬
rast̃: oꝑauͥtutib fecunda Preputia
itaq lignoꝵ auferimꝰ. cũ de ip̃a incho¬
ationis infirmitate suspecti. pͥmor¬
aũ quȩ g̃minant immunda ducimꝰ.
boni laudat᷑ oꝑis. dignũ ẽ ut hoc ani¬
mũ ñ pascat oꝑantis: ne dũ accepta laus
suauit̃ carpit᷑. fructꝰ oꝑis intẽpestiue
comedat᷑. Qui gͦ inchoate uͥtutis ab hu¬
mano ore laudẽ receꝑit: qͣi plantati
ligni ante tp̃s pomũ cõmedit. hinc ꝑ
psalinistã u̾itas dic̃. Uanũ ẽ uob̾ añ
lucẽ surg̾e: surgite pꝰquã secłitis. Añ
lucẽ qͥppe surge ẽ: pͥusquã claritas et̃¬

Expanded text:
commista; et idcirco innotescere citius non decommista; et idcirco innotescere citius non debent, ne cum laudantur bona quae placent, deceptus laude sua animus deprehendere in eis nequeat mala quae latent. Unde recte tis in terram, et plantaveritis in ea ligna pomifera, auferetis praeputia eorum: pomorumque germina immunda erunt vobis, nec edetis ex eis. Ligna quippe pomifera sunt opera virtutibus fecunda: praeputia itaque lignorum auferimus, cum de ipsa inchoationis infirmitate suspecti, primorautem quae germinant immunda ducimus, boni laudantur operis, dignum est ut hoc animum non pascat operantis, ne dum accepta laus suaviter carpitur, fructus operis intempestive comedatur. Qui ergo inchoatae virtutis ab humano ore laudem receperit, quasi plantati ligni ante tempus pomum comedit. Hinc per Psalmistam Veritas dicit: Vanum est vobis ante lucem surgere, surgite postquam sederitis . Ante lucem q
Abbreviated transcription (Latin):
cͥta innitit᷑. cũ uanis fauorib de¬
ceptꝰ. qͣi de fidiicia sc̃itatis eleuat᷑
Multa qͥppe hẏpocͥte in occulto
malafaciunt: q̃dam uͦ bona in pu-¬
blico. Cũq ex bonis patentib lau¬
desrecipiunt: ab occultis malis
tegmine. humanis ocłis inchoanti¬
a bona nra denudare. In pͥmogenitogͦ
boius oꝑari ꝓhibem᷑: atꝙ a pͥmogeni¬
tis ouiũ de tondendis cõpescim᷑ qͥa
siqͥd robustũ incipimꝰ. exercere hoc in
plex qͥd atq innocuũ inchoat. dignũ
ẽ. ut secreti sui uelamina ñ relinquat:
ne nudũ hoc humanis ocłis qͣi subducto
uelłe ostendat. Ad sola gͦ duina sacri-¬
ficia. boũ pͥmogenita ouiũq ꝓficiãt.
ut qͥcqͥd forte in nocuũꝙ incipunꝰ hoc
ad honorẽ intuni iudicis in ara cordiᷤᷤ
ĩmolemꝰ. Qd̃ abillo ꝓculdubio tan¬
to libentiꝰ accipit᷑. qͣnto ⁊ ab hoĩb oc¬
cultatũ. nulla laudis appetitione
macłatur. Sepe aũ noue conu̾satio¬
nis pͥmordia adhiic ex carnali st̃ uita

Expanded text:
a innititur, cum, vanis favoribus deceptus, quasi de fiducia sanctitatis elevatur. Multa quippe hypocritae in occulto mala faciunt, quaedam vero bona in publico. Cumque ex bonis patentibus laudes recipiunt, ab occultis malis tegmine humanis oculis inchoantia bona nostra denudare. In primogenito bovis operari prohibemur, atque a primogenitis ovium detondendis compescimur; quia et si quid robustum incipimus, exercere hoc in plex quid atque innocuum inchoat, dignum est ut secreti sui velamina non relinquat, ne nudum hoc humanis oculis quasi subducto vellere ostendat. Ad sola divina sacrificia boum primogenita oviumque proficiant, ut quod forte innocuum incipimus, hoc ad honorem intimi Judicis in ara cordis immolemus. Quod ab illo procul dubio tanto libentius accipitur, quanto et ab hominibus occultatum nulla laudis appetitione maculatur. Saepe autem novae conversationis primordia adhuc ex carnali sunt vita
Abbreviated transcription (Latin):
Etiã si filii tui peccauer̃t er. ⁊ dimi¬
sit eosin manu iniqͥtatis suȩ. Quasi
aꝑte dic̾et. In iniqͥtatis suȩ manu
dimissi sunt: qͥ uitã nr̃e rectitudi¬
nis imitari noluerunt. Tu tñsi di
ten̾e se lum̃ u̾itatis estimant ⁊ scãm ȩc¬
cłiam qͣi merroris nocte positam ad di-¬
luculũ u̾itatisuocant: qͣtinꝰ ⁊ ꝑ cogni-
tionẽ di qͣi ꝑ dilucłm surgat : ⁊ ꝑ p̾cem
penitentiȩ. p̃t̾ita diluat. Si mundus
⁊ rectus incesseris. Mundus uidelicet
in cogitatione: rectꝰ in oꝑe. Statĩ eui¬
gilabit adte. Ac si aꝑte dicat. Quia is
qͥñc tͥbulationib tuis uirtutẽ sue ꝓ¬
tectionis ñ exerit: qͣiab adiutorio er¬
rantisdormit. Et pacatũ reddet habi¬
taculũ iusticiȩtuȩ : id ẽ p̃sentis uitȩ
contͣrietates a mouet: ⁊tͣnqͥllitatis ꝓ¬
tinus securitatẽ p̾bet. Qͥa enĩ ꝑu̾si qͥq¬
p̃sentistemporis gaudiũ. singłare esti-¬
mant diuinȩ remun̾ationis bonum:
quȩ ip̃i anxie ambiunt. hec aliis ꝓ

Expanded text:
filii tui peccaverunt ei, et dimisit eos in manu iniquitatis suae. Quasi aperte dicens: In iniquitatis suae manu dimissi sunt, qui vitam nostrae rectitudinis imitari noluerint. Tu ttenere lucem veritatis aestimant, sanctam Ecclesiam quasi in erroris nocte positam ad diluculum veritatis voctionem Dei, quasi per diluculum surgat, et per precem poenitentiae praeterita diluat. Si mundus et rectus incesseris. Mundus videlicet in cogitatione, rectus in opere. Statim evigilabit ad te. Ac si aperte dicat: Quia is qui nunc tribulationibus tuis virtutem suae protectionis non exerit, quasi ab adjutorio errantis dormit. Et pacatum reddet habitaculum justitiae tuae. Id est, praesentis vitae contrarietates amovet, et tranquillitatis protinus securitatem praebet. Quia enim perversi quique temporale gaudium singulare aestimant divinae remunerationis bonum, quae ipsi anxie ambiunt, haec aliis pro
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Conficebit᷑ tͥ:. cũ bñfec̾is ei. Des¬
pecta qͥppe uox confessionis ẽ: quã
format iocunditas ꝓsꝑitatis. So la
aũ confessio ht̃ magni meritum
ponłis. quã au̾itate rectitudinis
nequaquã seꝑat iusdoloris: quam
usq ad iudicium uocis exacuit ad¬
u̾sitas testis cordis. Nongͦ mirũ qͦd
baldath diuinã iusticiã laudat: qͥ
nicħ adu̾si ab eadẽ iusticia tołat.

Expanded text:
dicitur: Confitebitur tibi, cum bene feceris ei . Desdicitur: Confitebitur tibi, cum bene feceris ei . Despecta quippe vox confessionis est, quam format jucunditas prosperitatis. Sola autem confessio habet magni meritum ponderis, quam a veritate rectitudinis nequaquam separat vis doloris, quam usque ad judicium vocis exacuit adversitas testis cordis. Non ergo mirum quod Baldad divinam justitiam laudat, qui nihil adversi ab eadem justitia tolerat.
Abbreviated transcription (Latin):
censignorabat. S ꝓcaces qͥq ut diximꝰ.
etiã nota iactant̃ ꝓfer̃t: ut loq̃ndo
docti uideant᷑. Contẽpnunt modera¬
te conticesẽe: ne credant᷑ ex impicia
tacuisse. Sciendũ uͦ ẽ. qͥa tẽ diuine
iusticiȩ rectitudinẽ laudant. cũ sẽ
ad gaudiũ incoluimitas subleuat.⁊
alios flagella castigant: cũ se conspi¬
ciunt rerũ ꝓsꝑtate ꝑfrui⁊ alios adu̾¬
sitate fatigari. Nã dũ ꝑu̾se agunt.
s tñ se rectos arbitrantur: hoc qͦd sͥ
ꝓsꝑa suppetunt. debere suismeritiᷤ
credunt: eoq colligunt qͦd ds imus¬
te ñ uidicat. qͦ qͣi iustos se adu̾sitas¬
uis suꝑne correctionis attiger it:
pulsati ꝓmus consiliũ diuini exa¬
inuus increpant. qͦd paulo ante
incolumes ad mirando p̃ferebant:
iustũq ẽẽ iudiciũ qͦd suis morib ad¬
u̾satur. negant. De diuina eqͥtate
disputant ⁊ ad resultationis u̾ba
ꝓsilunt: ⁊ correcti qͥa deliq̃rint. gͦ¬
mistã. contͣ peccatoris confessionẽ

Expanded text:
ignorabat. Sed procaces quique, ut diximus, etiam nota jactanter proferunt, ut loquendo docti videantur: contemnunt moderate conticescere, ne credantur ex imperitia tacuisse. Sciendum vero est quia tunc divinae justitiae rectitudinem laudant, cum se ad gaudium incolumitas sublevat, et alios flagella castigant; cum se conspiciunt rerum prosperitate perfrui, alios adversitate fatigari. Nam dum perverse agunt, sed tamen se rectos arbitrantur, hoc quod sibi prospera suppetunt, deberi suis meritis credunt; eoque colligunt quod Deus injuste non judicat, quo qvis supernae correptionis attigerit, pulsati protinus consilium divini examinis increpant, quod paulo ante incolumes admirando praeferebant, justumque esse judicium, quod suis moribus adversatur negant, de divina aequitate disputant, ad resultationis verba prosiliunt, et correpti quia deliquerint, grmistam contra peccatoris confessionem
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ aut̃ sunt xp̃i carnẽ suã crucifixer̃t:
cũ uiciiset concupiscentiis. Cũ uiciis qͥppe
et concupiscentiis carnẽ crucifigimꝰ:
anhelat: crucẽ carni intulit. s mundo
ꝑconcupiscentiã peiꝰ uiuit: qͥa ⁊ sepe per
scĩtatis imaginẽ. locũ regiminis indig¬
nus asseqͥtur: quẽ nͥ aliqͥd inse uirtutis
ostencłet. nullo ꝑcipe labore mereret᷑.
S tͣnsit quod delectabilit̃ optinet: et pe¬
nalit qͦd seqͥt᷑ manet. Scĩtatis ñc fiducia
iore hominũ ponit᷑. s cũ int̾nus iudex
secreta cordis examinat. testes uitȩ ex¬
tius ñ q̃runt᷑. Bñ gͦ ñc dr̃. sic̃ tela arane¬
arum fiducia eiꝰ: qͥa aparente cordis tes¬
te. p̃terit om̃e qͦd ext̾ius de humano
fauore confidit. Uñ⁊ adhiic aptesub

Expanded text:
 autem sunt Christi, carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupiscentiis. Cum vitiis quippe et concupiscentiis carnem crucifigimus, at, sed honoribus anhelat, crucem carni intulit, sed mundo per concupiscentiam pejus vivit, quia et saepe per sanctitatis imaginem locum regiminis indignus assequitur, quem, nisi aliquid in se virtutis ostenderet, nullo percipere labore mereretur. Sed transit quod delectabiliter obtinet, et poenaliter quod sequitur manet. Sanctitatis nunc fiducia in ore hominum ponitur; sed cum internus judex secreta cordis examinat, testes vitae exterius non quaeruntur. Bene ergo dicitur: Sicut tela aranearum fiducia ejus, quia apparente cordis teste, praeterit omne quod exterius de humano favore confidit. Unde et adhuc apte sub
Abbreviated transcription (Latin):
accessũ grȩ. ad alta sustollit᷑: ⁊ ꝑrecessũ
qͥd ex semet ip̃o sit ꝓbat᷑. Qd̃ bñ nob̾ ex
hystoria sacrȩ lectionisinnuit᷑: qͣ salomos
⁊diuinitꝰ accepisse sapientiã. ⁊ tn pꝰ acce¬
ptã eandẽ sap̃iam. meretͥcũ statĩ pulsa¬
tus q̃stione memorat᷑. Mox enĩ ut gr̃am
tante reuelationis accepit: certam̃ tur¬
piũ mulierũ ꝑtulit: qͥa nimirũ sepe cũ
mentẽ nr̃am. concessis uirtutib respec-¬
tus intime largitatis illuminat: hanc
ꝓtinꝰ etiã lubrice cogitationes turbant:
ut quȩ subleuata inm̃so mun̾e exultat.
sertũ fugiens unam mulierẽ expauit.
Sic paulus ad t̾cium celũ ducit᷑: para¬
disi penetrans secreta consid̾at: ⁊ t̾n ad
semet ipsũ rediens. cont᷑ carnis bellũ
laborat. Legẽ aliã inmẽbris sustinet:
leuat: ⁊ abstracto paululũ. ipsũ sͥ homi¬
nẽ demonstrat. Quod eousq ꝓculdu-¬
bio patim᷑. qͦ det̾sa funditus labe pec¬

Expanded text:
accessum gratiae ad alta sustollitur, et per recessum accessum gratiae ad alta sustollitur, et per recessum quid ex semetipso sit probatur. Quod bene nobis ex historia sacrae lectionis innuitur , qua Salomon et divinitus accepisse sapientiam, et tamen post acceptam eamdem sapientiam, meretricum statim pulsatus quaestione memoratur; mox enim ut gratiam tantae revelationis accepit, certamen turpium mulierum pertulit: quia nimirum cum saepe mentem nostram concessis virtutibus respectus inprotinus etiam lubricae cogitationes turbant, ut quae sublevata immenso munere exaltatur, serta fugiens, unam mulierem expavit . Sic Paulus ad tertium coelum ducitur , paradisi penetrans secreta considerat, et tamen ad semetipsum rediens, contra carnis bellum laborat: legem aliam in membris sustinet , levat, et, abstracto paululum, ipsum sibi hominem demonstrat. Quod eo usque procul dubio patimur, quo de terra funditus labe pec
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ lucis mutant᷑: Nositaꝙ noctis tene¬
bris p̃mim̃: cũ ppetͣcione miqͥtatis obscura¬
m̃. S nox in lucem u̾titur: cũ erroris nr̃i
obscuritas. u̾itatis cognitione radiat.
d̾ox in lucẽ u̾titur: cũ corda nr̃a nisticie¬
fulgor illuminat. quȩ cecitas culpȩ depri¬
mebat. hoc diluculũ discipłoꝵ m̃tib ori¬
ri paulus apłs aspex̾at: cũ dicebat. Nox
p̾cessit: diesaut̃ appropinqͣuit. Dilucło
gͦ nos dñs uisitat: qͥa erroris nr̃i tenebras.
luce suȩ conditionis illustrat: contẽpla-¬
tionismiin̾e subleuat: inarcẽ uirtutis
exaltat. S notandũ qͦd ds pꝰtquã dilu-¬
cło uisitat. subito hominẽ ꝓbat: qͥa et
accedendo. corda nr̃a ad uͥtutes ꝓuehit:
⁊ recedendo. concuti tẽptatione ꝑmit-¬
tit. Si enĩ pꝰt uͥtutũ mun̾a nulla tempta¬
tione concutit᷑. hec se hab̾e animꝰ ex seuri¬
ip̃o głatur. Ut gͦ ⁊ firmitatis dona habe-¬
at. ⁊ ĩfirmitatẽ suã humanit̾ agnoscat: ꝑ

Expanded text:
noctis tenebris premimur cum perpetratione iniquitatis obscuramur. Sed nox in lucem vertitur cum erroris nostri obscuritas veritatis cognitione irradiatui Nox in lucem vertitur cum corda nostra justitifulgor illuminat, quae caecitas culpae deprimebat. Hoc diluculum discipulorum mentibus oriri Paulus aspexerat cum dicebat: Nox praecessit, dies autem appropinquavit . Diluculo ergo nos Dominus visitat, quia erroris nostri tenebras luce suae cognitionis illustrat, contemplationis munere sublevat, in arcem virtutis exaltat. Sed notandum quod Deus postquam diluculo visitat, subito hominem probat, quia et accedendo corda nostra ad virtutes provehit, et recedendo concuti tentatione permittit. Si enim post virtutum munera nulla tentatione concutitur, has se habere animus ex semetipso gloriatur. Ut ergo et firmitatis dona habeat, et infirmitatem suam humiliter agnoscat, per
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ ds magnificat: qͥa largitate rõ¬
nisditat⁊ infusione gr̃ȩ uisitat: honore
collatȩ uirtutis exaltat. Cumq ꝑsemet ip¬
sum nicħ sit: ẽẽ tñ eũ cognitionis sue par¬
ticipẽ. benignitatis mun̾e concedit. S
erga eundẽ magnificatũ hominẽ cor suũ
dñsapponit: qͥa pꝰ dona iudiciũ exerit.
merita subtilit̾ pensat: uite ponda ue¬
hem̃ter examinat: ⁊ tanto ab eo pꝰt distͥc¬
tꝰ penas exigit. qͣnto hunc impenso mu
tatẽ ꝓpͥam consid̾ationis ocłm reducat.
uideat qͥa caro capere ñ ualet. hoc qͦd de
etiam subleuatꝰ hoĩs sp̃c iudiciũ tołare
ñ sufficit. qd̾ d̾s sub examine distͥcte retͥ¬
butionis intendit:⁊ dicat. Qͥd ẽ hõ quia
magnificas eũ ÷ aut qͥa ponis erga eũ cor
tuũe Ac si aꝑte exclamet dicens. Magni¬
eiꝰ pꝰmun̾a distͥete consid̾as: s t̾n siremo¬
tapietate iudicet᷑. pondꝰ qd̾ de tua subti¬
litate imminet. ferre nec subleuatꝰ ad

Expanded text:
minem Deus magnificat, quia largitate rationis ditat, infusione gratiae visitat, honore collatae virtutis exaltat. Cumque per semetipsum nihil sit, esse tamen eum cognitionis suae participem, benignitatis munere concedit. Sed erga eumdem magnificatum hominem cor suum Dominus apponit, quia post dona judicium exerit, merita subtiliter pensat, vitae pondera vehementer examinat, et tanto ab eo post districtius poenas exigit, quanto hunc impenso muntatem propriam considerationis oculum reducat. Videat quia caro capere non valet hoc quod deetiam sublevatus hominis spiritus judicium tolerare non sufficit quod Deus sub examine districtae retributionis intendit, et dicat: Quid est homo, quia magnificas eum? aut quid apponis erga eum cordicens: Magniejus post munera districte consideras, sed tamen si remota pietate judicetur, pondus quod de tua subtilitate imminet, ferre nec sublevatus ad
Abbreviated transcription (Latin):
fundit. In aliisos eqͥdẽ ad dicendũ patet:
s ad reddendũ parata. a sensu lingua nil
accipit. In aliis uͦ largussenciendi fons
a corde exuberat: s hunc qͣi meatꝰ tenuis.
impar lingua coangustat. In qͥb nimi¬
rũ qͣtuor dicendi qͣlitatib sola cͥmini
t̾cia subiacet: que hoc sͥ ꝑlocutionẽ arri¬
pit. ad qͦd ꝑingeniũ ñ assurgit. Nã pri¬
ma laudanda ẽ. quȩ utͦq ualent̃ pol¬
let: scd̾a miseranda. q̃ utroq humilit̃
caret: qͣrta adiuuanda. que ex plere
qͦd sentit ñ ualet: t̾cia uͦ despicienda
atq repͥmenda. quȩ dũ sermone se eri¬
git. sensu iacet : que m̃bris inflatione
tum̃tib similis ad aures audientiũ
uasta s uacua ꝓcedit. Quod ñc baldath
adbeati iob cͥmen intorquet. dicens.
aꝑte dicat. Abundantia sp̃c in ser¬
mone oris attollis. s sensus indigen
nescire uideant᷑: nota omĩb bona
quȩ audiendo didicer̃t. qͣu incogni¬
ta ꝓferunt. Un ⁊ baldatħ ꝓtinꝰ ad iun-¬

Expanded text:
fundit. In aliis os quidem ad loquendum patet, sed ad reddendum parata a sensu lingua nihil accipit. In aliis vero largus sentiendi fons a corde exuberat, sed hunc quasi meatus tenuis impar lingua coangustat. In quibus nimirum quatuor dicendi qualitatibus, sola crimini tertia subjacet, quae hoc sibi per locutionem arripit, ad quod per ingenium non assurgit. Nam prima laudanda est, quae utroque valenter pollet. Secunda miseranda, quae utroque humiliter caret. Quarta adjuvanda, quae explere quod sentit non valet. Tertia vero despicienda atque reprimenda, quae, dum sermone se erigit, sensu jacet, quae membris inflatione tumentibus similis, ad aures audientium vasta, sed vacua, procedit. Quod nunc Baldad ad beati Job crimen intorquet, dicens: aperte dicat: Abundantia spiritus in sermone oris attolleris, sed sensus indigentnescire videantur, nota omnibus bona, quae audiendo didicerunt, quasi incognita proferunt. Unde et Baldad protinus adjun
Abbreviated transcription (Latin):
uent̾ nr̃ ẽ. nͥ mens: Que dũ cibũ suũ.
suꝑnũ udelicet intellectũ suscipit:
refecta. ꝓculdubio omniũ m̃bra accio¬
nũ regit. Nisi enĩ sacͣ eloqͥa. aliq̃n m̃¬
tẽ noĩe uentͥs expͥment: salomon uti ꝙñ
dixisset. Iuc̾na dñi spiracłm hoĩs. que
inuestigat oĩa secreta uentͥs: qͥa nimi¬
rũ dũ nosgrã suꝑnirespertꝰ illumi¬
nat: cuncta etiã mentis nr̃e nob̾ ab scõ¬
samanifestat. Qͥd gͦ saliuȩ noĩe. nͥ sa¬
porintimȩ contẽplationis accipit᷑
Quȩ mos acapite defluit: qͥa de cla¬
ritate conditoris. ad huc in hac uita
nospositos uix gustu reuelationis
tangit. uñ ⁊ redemptor ueniens sali¬
uã luto miscuit. ⁊ ceci nati ocłos repa¬
rauit: qͥa suꝑna gr̃a carnalẽ cogita¬
tionẽ nr̃am. ꝑamixtionẽ suȩ contem

Expanded text:
est, nisi mens? quae dum cibum suum, supernum videlicet intellectum suscipit, refecta procul dubio omnium membra actionum regit. Nisi enim sacra eloquia aliquando mentem nomine ventris exprimerent, Salomon utique non dixisset: Lucerna Domini spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventrirum dum nos gratia superni respectus illuminat, cuncta etiam mentis nostrae nobis absconsa manifestat. Quid ergo salivae nomine nisi sapor intimae contemplationis accipitur? quae ad os a capite defluit, quia de claritate conditoris adhuc in hac vita nos positos vix gustu revelationis tangit. Unde et Redemptor veniens salivam luto miscuit, et caeci nati oculos reparavit , quia superna gratia carnalem cogitationem nostram per admistionem suae conte
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba conueniunt:. desꝑpaui:⁊ pace.
Nã qͥ desꝑat: nequaqͣ sͥ parci ĩã postulat.
Et qͥ ad hiic sͥ parci desid̾at: ꝓfecto mini¬
me desꝑat. Aliunde gͦ est qd̾ desꝑat ⁊ ali¬
unde uͦ qͦd parcis sc̃s uir postulat: quia
nimirũ dũ bona uitȩ transeuntis ꝑdes-¬
ꝑationẽ deserit: ad optinenda quȩ ꝑma-¬
nent. inspe robustior exurgit. Desꝑan¬
do itaꝙ melius ad sp̃e uenie ducit᷑. qͥ eo
cerciꝰ uentura appetit. qͦ p̃sentia ueriꝰ ⁊
ex desꝑatione derelinqͥt. Et notandũ
qͦd iũ nob̾ sui cordis insinuans. unam
quidẽ de se sentenciã ꝓtulit: s hanc
t̾cio insinuans replicauit. Qd̃ enĩ suꝑiꝰ
dix̾at. elegit suspendiũ aĩa mea. hoc
replicans ad didit. desꝑaui: atq et̾na
concupiscendo ⁊ tpr̃alia pꝰtponendo.
hoc pꝰtremo intulit. parce mͥ. Et qͦd su¬
ꝑiꝰdix̃. mortẽ ossa mea: hoc nimirũ
piciunt: Nccirco p̾sentis uitȩ dies nicħ
in considatione et̾nitatis figunt. De qͣ

Expanded text:
ba conveniunt, desperavi et parce. Nam qui desperat nequaquam jam sibi parci postulat, et qui adhuc sibi parci desiderat profecto minime desperat. Aliunde ergo est quod desperat, aliunde vero quod parci sibi sanctus vir postulat, quia nimirum dum bona vitae transeuntis per desperationem deserit, ad obtinenda quae permanent in spe robustior exsurgit. Desperando itaque melius ad spem veniae ducitur, qui eo certius ventura appetit, quo praesentia verius ex desperatione derelinquit. Et notandum quod, vim nobis sui cordis insinuans, unam quidem de se sententiam protulit, sed hanc tertio insinuando replicavit. Quod enim superius dixerat: Elegit suspendium anima mea, hoc replicans addidit, Desperavi; atque aeterna concupiscendo, et temporalia postponendo, hoc postremo intulit, Parce mihi; et quod superius dixit, Mortem ossa mea, hoc nimirum piciunt; et idcirco praesentis vitae dies nihil in consideratione 265 aeternitatis figunt. De qua
Abbreviated transcription (Latin):
ant: qͥ int̾norũ desidio ꝑassiduitatẽ
se amici meroris afficiunt: hr̃e de ex¬
t̾iorib consolationẽ nolunt: qͥ int̾nis
gaudiis dũ mente appropiant. uitã
ip̃am funditus corporeȩ delectatioĩs
necant. Talib nãq ꝑ paulũ dr̃. Mor¬
tui enĩ estis: ⁊ uita ur̃a abscondita ẽ
cũ xp̃o indeo. Horũ uocẽ psalmista
ex p̾sserat: cũ dicebat. Concupiuit et
defecit aĩa m̃a in atͥa dñi. Concupisc̃t
enĩ s ñ deficiunt: qͥ iã qͥdẽ cęlestia ap¬
petunt: s ad huc t̾n a t̾renoꝵ delecta¬
tionib minime lassant᷑. Concupiscit
uͦ et indi atͥa deficit: qͥ cũ ȩt̾na desid̾at.
in amorẽ temporaliũ ñ ꝑdurat. Hinc

Expanded text:
ant; qui internorum desiderium per assiduitatem ant; qui internorum desiderium per assiduitatem se amici moeroris afficiunt, habere de exterioribus consolationem nolunt, qui in aeternis gaudiis, dum mente appropiant, vitam in se funditus corporeae delectationis necant. Talibus namque per Paulum dicitur: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Horum itaque voces Psalmista expresserat cum dicebat: Concupivit, et defecit anima mea in atria Domini. Concupiscunt enim, sed non deficiunt, qui jam quidem coelestia appetunt, sed adhuc tamen a terrenorum delectationibus minime lassantur. Concupiscit vero et in Dei atria deficit, qui, cum aeterna desiderat, in amore temporalium non perdurat. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
Qad huc ossa in semet ipso insinuat
uehem̃tius extineta cũ subdit. Propt̃
quẽ om̃ia detͥmentũ feci. ⁊ arbitrorut
st̾cora. Mortuis uͦ ossib qͦ exammis pen¬
deat ostendit: qͥ ilico subiũgit dicens.
Ut xp̃m lucrifaciã. ⁊inueniar in illo.
ñ hñs meam iusticiã quȩ ex lege ẽ. s¬
testimoniis paulũ ad alta suspensũ.
mundo mortuũ testati sumꝰ: ñc bea¬
tũ iob si plenus eodẽ sp̃u ext̾ioris uitȩ
concupiscentiã fugiat. ostendamꝰ.
minime frangant᷑. Largita diuini-¬
tus patͥmonia. ad necessitatis subsi¬
diũ possident: honores sͥ temporali¬
ter impensos tenent. Aliena ñ appe¬
tunt: suis licite utunt᷑. Q tn ab eisclẽ
reb quas hñt alieni sunt: qͥa ad hȩe
ip̃a quȩ possident. ex desiłio ñ tenẽ¬
tur. Et sunt ñ nulli iustorũ qͥ ad com¬
p̃hendendũ culm̃ ꝑfectionis accin¬
eti. dũ altiora int̾ius appetunt: ext̾i¬
uscuncta derelinquunt. Qͥ reb se
habitis nudant : gła honoris expoli¬

Expanded text:
adhuc ossa in semetipso insinuat vehementius exstincta, cum subdidit: « Propter quem omnia detrimentum feci, et arbitror ut stercora. » Mortuis vero ossibus quam exanimis pendeat, ostendit ille cum subjungit, dicens: « Ut Christum lucrifaciam, et inveniar in illo non habens meam justitiam, qutestimoniis Paulum ad alta suspensum mundo mortuum testati sumus, nunc beatum Job si plenus eodem spiritu exterioris vitae concupiscentiam fugiat ostendamus. minime frangantur. Largita divinitus patrimonia ad necessitatis subsidium possident, honores sibi temporaliter impensos tenent: aliena non ambiunt, suis licite utuntur. Qui tamen ab eisdem rebus quas habent alieni sunt, quia ad haec ipsa quae possident ex desiderio non tenentur. Et sunt nonnulli justorum qui, ad comprehendendum culmen perfectionis accincti, dum altiora interius appetunt, exterius cuncta; derelinquunt; qui rebus se habitis nudant, gloria honoris exspoli
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ accepta bona in sua laude se eleuãt:
ip̃ismun̾ib contͣ largitorẽ pugnant.
Inde qͥppe contͣ dantẽ suꝑbiunt: uñ
ei ampliꝰ humiles ẽẽ debuer̃t. S eo eoᷤ
pꝰmodũ distͥctior sententia ꝑcutit:
qͦñc suꝑna bonitas ⁊ ingͣtos largiꝰ infũ¬
dit. fit q eis amplitudo mun̾is. incre¬
m̃tum dãpnationis: qͥa irrigati fruc¬
tũ ñ ferunt: s sub uiriditatis colore
uacui in altũ crescunt. Quos bñ ꝑ eugłi¬
um u̾itas expͥmit dicens. Dñe dñe ñne¬

Expanded text:
per accepta bona in sua laude se elevant, ipsis muneribus contra largitorem pugnant. Inde quippe contra dantem superbiunt, unde ei amplius humiles esse debuerunt. Sed eo eos postmodum districtior sententia percutit, quo nunc superna bonitas et ingratos largius infundit. Fitque eis amplitudo muneris 274 incrementum damnationis, quia irrigati fructum non ferunt, sed sub viriditatis colore vacui in altum crescunt. Quos bene per Evangelium Veritas exprimit, dicens: Multi dicen