comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsequente eacide rege molosorum ueniret : antentib¬
quãꝗͣ et ipsa olimpras ꝯtinuo crudelitatis m̾itas pe¬
uas luit. Nam cum muliebri audatia multas pͥncipũ
cedes ageret : audito aduentu casanari diffisa mace
fecta est. Filius alexandri magni citm inatre m arcem nr̃a¬
ctpolitanam. custodiendus est missus.Etholomeus¬

Expanded text:
prosequente Aeacida rege Molossorum ueniret et ab Euryquamquam et ipsa Olympias continuo meritas crudelitatis poenas luit. Nam cum muliebri audacia multas principum caedes ageret, audito adventu Cassandri, diffisa Macedfecta est. Filius Alexandri Magni cum matre in arcem Amphipolitanam custodiendus est missus. Pe
Abbreviated transcription (Latin):
Dein cesar ⁊ antomꝰ eosdem in macedoniã magnis belloꝵ
tute partis antonii. s cesaris felicitate confecta sit. Qua
re ad desꝑationẽ adacti brutus ⁊ cassius: in maturã sͥ
lippense. ꝑusinũ. siculum. actiacuͣ. ẜ quib duo. hoc
est pͥmum ac nouissimũ : aduersus marcũ antonium.
scdm: adu̾sus brutũ ⁊cassium. t̾cium. adu̾sus lucium
antoniũ. qͣrtum: adu̾sus sextum pompeiũ. gnei pom¬
sar uictoria potitꝰ. Cui decus brutus de ꝯuratiõe occisi
.I. cȩsaris confessus : preces penitentie fudit. Qͥ pꝰea in¬
recepit in grãm. Atq obsidem reconcilate gr̃e filiam

Expanded text:
 Caesar et Antonius eosdem in Macedoniam magnis bellorum tute partis , Antoni, sed Caesaris felicitate confecta sire ad desperationem adacti Brutus et Cassius, immaturam sibi lippense, Perusium, Siculum, Actiacum. E quibus duo, hoc est primum ac novissimum, adversus Marcum Antonium; secundum, adversus Brutum et Cassium; tertium, adversus Lucium Antonium; quartum, adversus Sextum Pompeium, Cneii Pomsar uictoria potitus est, cui D. Brutus de coniuratione occisi Iuli Caesaris confessus preces paenitentiae fudit. Dolarecepit in gratiam atque ob fidem reconciliatae gratiae filiam
Abbreviated transcription (Latin):
ipso pirinei uigo wasconiã ꝑfidiã parumꝑ mn rede¬
undo cõtigit exꝑiri. Nam cũ agmine longo ut loci
dim̃toꝵ partẽ.⁊ eos qͥ nouissum agmiinis incedenteᷤᷤ
subfidio p̃cedentes tuebant᷑. desuꝑ incursantes: insub¬
iectam ualiem deiciunt. Cõsertõꝙ cũ eis p̃lio: usq ad

Expanded text:
ipso Pyrinei iugo Wasconiam perfidiam parumper in redeundo contigit experiri. Nam cum agmine longo, ut locidimentorum partem, et eos, qui novissimi agminis incedentes, subsidio praecedentes tuebantur, desuper incursantes, in subiectam vallem deiciunt, consertoque cum eis proelio, usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
tricis qm ipse cõstruxerat. Corpꝰ uͦ aromatiratũ ⁊ in se¬
de aurea sedens. positus ẽ. in curuatura sepulcri. accin
genib. reclinatis humeris incathedra. ⁊ capite erector
honeste. ligata aurea cathena ad diadema. In diadema¬
te uͦ lignũ crucis positũ ẽ. Et̃ sepulchrũ replecũ ẽ. aox¬
cies eiꝰ cooꝑta ẽ. Sceptrũ aureũ. ⁊ scutũ aureũ. qđ leo .pꝑ.
cõsecrauerat. ante eũ posita st̃. ⁊ sigillatũ ẽ. sepulchrũ

Expanded text:
itricis, quam ipse construxerat. Corpus ejus aromatizatum, et in sede aurea sedens positus est in curvatura sepulchri, ense  et genibus, reclinatis humeris in cathedra, et capite honeste erecto, ligato aurea cathena ad diadema. Et in diademate lignum crucis positum est. Et repleverunt sepulchrum ejus arocies ejus operta est. Sceptrum aureum et scutum aureum, quod Leo papa consecraverat, ante eum posi
Abbreviated transcription (Latin):
nem ap̃ĩ quȩ nuditate noe significata ẽ. et adnu¬
ciant ꝓficendo: et male agnoscendo exhonorant. De
tabib aditũ ẽ: ex fructib eoꝵ cognoscetis eos. Idõ cam
ni filio suo maledictus ẽ: tanqm̃ in fructu suo .i. in oꝑe
suo. Uñ cõuenient᷑ et ipse filiꝰ canaan int̾pr̾ motus

Expanded text:
nis nuditate significata est, et adnuntiant profitendo, et male agendo exhonorant. De talibus ergo dictum est: Ex fructibus eorum cognoscetis eos. Ideo Cham in filio suo maledictus est, tamquam in fructu suo, id est in opere suo. Unde conuenienter et ipse filius eius Chanaan interpretatur
Abbreviated transcription (Latin):
runt franci antiochiã syriȩ. flumine trĩfico qđ fernã
uel orantem nominant. Ante urbẽ iussa st̃ tentoria extẽ¬
di. Est nẽpe antiochia ciuitas magna ambitu. situ
fortis.⁊ muro ualida. quȩ eciã ab hostib eternis uũ¬
quã poterit cõphendi: si cantũ in habitantes pane mmu¬
niti eam defend̾e uoluerint. Estq in ea basilica satiᷤ
ueneranda in honore sc̃ĩ petri apłi dedicata. ubi se¬
dit in cathedra in ep̃m sublimatus. ptqm a dño pͥn¬
cipatũ eccłiȩ clauib acceptis regni celestis suscepit.
Est ÷ altera in honore beate mariȩ fabricata. Suntq
aliȩ plures eccłiȩ decent̃ cõpositȩ. Tredecim fere mi
liariis distat mare ab antiochia. Et qr fernꝰ fluuius
imbi mare incidit. ꝑ eiꝰdẽ alueũ fluuii usq ꝓpe antio¬
chiam naues de longinqͥs partib bonis referge õib
deducunt᷑. Itaq tam ꝑ t̾ram qmͣ ꝑ mare iuimita bo

Expanded text:
runt Franci Antiochiam Syriae, flumine transito quod Fernum, vel Orontem nominant. Ante urbem jussa sunt tentoria exte. Est nempe Antiochia civitas magna ambitu, situ fortis, et muro valida; quae et ab hostibus externis nunquam poterit comprehendi, si tantum inhabitantes pane muniti eam defendere voluerint. Estque in ea basilica una satis veneranda, in honore sancti Petri apostoli dedicata, ubi sedit in cathedra, in episcopum sublimatus, postquam a Domino principatum Ecclesiae, clavibus acceptis regni coelestis, suscepit. Est et altera in honore beatae Mariae fabrefacta. Suntque aliae plures ecclesiae decenter compositae. lliariis distat mare ab Antiochia. Et quia Fernus fluvius inibi mare incidit, per ejusdem alveum fluvii usque prope Antiochiam naves de longinquis partibus bonis refertae omnibus deducu
Abbreviated transcription (Latin):
uert̃᷑. aprił m̃sis erat: ⁊ iam de mͦsib iiuebant. Ultͣ
deinde ꝓgressi. haud longe ab urbe beruto tnͣsi¬
gentes: inuenert̃ ptꝰ eam urbẽ aliã quã legimꝰ sy¬
donem uocabulo dictam in tr̃a phenice quã con¬
duab euangłista sonat. In partes tẏri ⁊ fidonis. Nc
aut̃ regionis incolȩ pͥorem sagutam: alterã uero
sur nominant. Nam hebraice soor dr̃. ⁊ ẽ. in sorte
neptalim. Ptꝰ has tnͣsierunt ptolomaidã priꝰ a con
dictam. qm̃ quidã errantes accaron legere solebat᷑
qđ nos etiam faciebamus. cũ primitus fiam palestino¬
rum introuumꝰ. S accaron urbs ẽ. philistea int̃ acotũ
habet carmeli montẽ. Iuxta que cniseuntes ad dexte¬
ram reliquert̃ oppictũ cayphan dicłũ. Exun uesta do¬
ram uł pirgiumi. ł tꝰ hȩc iuxta cesaream palesture
icessimꝰ. quȩ quidẽ dicebat᷑ ⁊ altero nomine tur ris
seatonis. Inqua. herodes dictus agrippa nepor illiꝰ
cosumptusq a uermib infelicit᷑ expirauit. Tũ quidẽ ae

Expanded text:
erat mensis, et jam de messibus vivebant. Ultra deinde progressi haud longe ab urbe Beruto transientes, invenerunt post eam urbem aliam, quam legimus Sidonem vocabulo dictam, in terra Pheniciae, quam conduabus evangelista sonat: In partes Tyri et Sidonis . Nunc autem regionis incolae priorem Sagittam, alteram vero Sur nominant. Nam Hebraice Soor dicitur, et est in sorte Nephtalim. Post has transierunt Ptolemaidam, prius Achon dictam; quam quidam errantes Accaron solebant legere: quod nos etiam faciebamus, cum primitus terram Palaestinorum introivimus. Sed Accaron urbs est Philisthae inter Azotum habet Carmeli montem, juxta quem transeuntes, ad dexteram reliquerunt oppidum, Caypham dictum, exhinc juxta Doram, vel Pirgul; post haec, juxta Caesaream Palaestinae incessimus, quae quidem dicebatur et altero nomine Turris Stratonis: in qua Herodes, dictus Agrippa, nepos illiuconsumptusque a vermibus, infeliciter exspiravit. Tum quidem a
Abbreviated transcription (Latin):
indutus. solũmodo cunica.flexisq genib ante ep̃m al¬
bariensem. dm̃ testem inuocauit: qđ facie ad faciẽ ipsũ
eiꝰ flexis genib factoq sibi signo crucis cũ lancea: ui¬
rilit̾ ⁊ imꝑt̾ritus incendiũ ingressus ẽ. atq ꝑspatium
qđdam in medio ignis demoratus ẽ:⁊ sic ꝑ dĩ gr̃am¬

Expanded text:
indutus solummodo tunica, et flexis genibus ante episcopum Albariensem, Deum testem invocavit, quod facie ad faciem ipsum s flexis genibus, et facto signo crucis, cum lancea viriliter et imperterritus incendium ingressus est, atque spatio quodam in medio ignis demoratus est, et sic per Dei grat
Abbreviated transcription (Latin):
st quid cuutas ierłm inmontano loco fita. oe¬
uis. filius. fontibꝰq carens. excepto fonte syloe
eiuitas ab occasu solis currẽ dauiticã utroq latere
murum urbis supplentem. quȩ usq ad medietatẽ su a
parte inferiori solide massata ẽ.⁊ de lapidib cem̃tata
quadratisͤ. plumbo fusili sigillatis. Est in ead urbe tẽ¬

Expanded text:
st quidem civitas ipsa in montano loco sita, rivis, silvis, fontibusque carens, excepto fonte Siloe, quidem ab occasu solis turrim Davidicam, utroque latere murum civitatis supplentem, quae usque ad medietatem sui a parte inferiori solide massata est, et de lapidibus caementata quadratis, et plumbo fusili sigillatis. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
rum priꝰ instituit mirificũ. In cuiꝰ medio ẽ. rupis nati¬
ua ⁊ ingens. de qua deturpat᷑ satis ⁊ impedit᷑ ipsum
cẽplum. Nescio qua re ab ȩt̾no ꝑmittit᷑ locũ occupare:
qͥn prorsus excidit᷑. s dicunt illũ eẽ. locũ ubi stecit an¬
rupe archam fedis dñi eẽ. cũ uirga ⁊ tabuł testam¬
ti bene sigillatã. eo qđ iosias rex iuda pom uissit
eam in sc̃uario templi dicens. nequaꝗͣ portabitis
mias eam in arabia occultauerit dicens. qđ nõ in¬
uenienda ẽẽt. donec gentes multȩ congregarentur.

Expanded text:
um est. In cujus medio est rupis nativa et ingens, de qua deturpatur satis et impeditur ipsum templum. Nescio quare ab aeterno permittitur locum occupare, quin prorsus exciditur. Sed dicunt illum esse locum, ubi stetit anrupe arcam foederis Domini esse, cum virga, et tabulis testamenti, bene sigillatam, eo quod Josias rex Juda poni jussit eam in sanctuario templi, dicens: Nequaquam portabitis mias eam in Arabia occultaverat, dicens quod non invenienda esset, donec gentes multae congregarentur .
Abbreviated transcription (Latin):
nedictione iudiciali suꝑstruem lignoꝵ in medio campi¬
ab ep̃is facta: nnientor lancee ꝑ mediũ rogi flãmantis ułt
celerit̃ tñsmeauit. Quo tnͣsacto: illũ hominẽ quasi reum
in cute flãmis crematũ uidunt. ⁊ in int̾iore corꝑis parte
lesum mort intellexert̃. Qđ rei exitus monstrauit: eũ die
.xii. ipso angore obiit. Et qr ob honorẽ dĩ ⁊ amorẽ om̃s lan¬
ceam uenerati fuerant. hoc iudicio ꝑacto facti op̃as in¬
creduli: cõtristati st̃ ualde. Comes tñ raunũdus tam¬
dui eam seruauit. donec eã nescio qͦ euentu ꝑdidit.

Expanded text:
nedictione judiciali super ignem ab episcopis facta, inventor lanceae per medium rogi flammantis ultro celeriter transmeavit. Quo transacto, illum hominem quasi reum in cute flammis crematum viderunt, et in interiori parte corporis laesum mori intellexerunt. Quod rei exitus monstravit, cum die duodecimo ipso angore obiit. Et quia ob honorem Dei et amorem omnes lanceam venerati fuerant, hoc judicio peracto, facti increduli, contristati sunt valde. Comes tamen Raimundus tandiu illam servavit, donec eam nescio quo eventu perdidit.
Abbreviated transcription (Latin):
nicies habet ab occidente paludẽ qnͣdã. ab orien¬
te fluuiũ. qͥ qndã partẽ eiꝰdẽ planiciei cingens ad
pedes montiũ. qͦs illa t̾ra habet.a meridie ita recur¬
rit. ut int̾ montes ⁊ fluuiũ tnͣsitus nullus sit. ⁊ sic
mari medit̾raneo qđ antiochiȩ ꝓrrimũ ẽ. influit.
In angustiis aut̃ illis quas fluuiꝰ iam adherons sup̃da¬
ctis montib facit antiochia sita ẽ. ut ab oceidente flu¬
uius inferiori muro influens. qnͣdã in modũ sogitę
partẽ t̾̃re. int̾ se ⁊ ipsã ciuuitatẽ relinqͥt. Hoc mͦ ab oriẽ¬
te urbs sita surgͥt in oceidentẽ: atq suo ambitu truĩ¬
montium uiga complectit᷑. Ille uero mons quema
septẽtrione habet quodã maximo p̃rupto ab aliis
duuidit᷑. ut ab illo ad alios nullus uł difficillimꝰ habe¬
atur aditus. Incolle aut̃ a septẽtrione castellũ qđ dã
ẽ. ⁊ inmedio colle castellũ aliud. qđ lingua greca
colax uocat᷑. In t̾cio colle tm̃ turres. Tenet aut̃ hȩc

Expanded text:
nities habet ab occidente paludem quamdam, ab oriente fluvium, qui quamdam partem ejusdem planitiei cingens ad pedes montium, quas in latere habet a meridie, ita recurrit ut inter montes et fluvium transitus nullus sit, et sic mari Mediterraneo, quod Antiochiae proximum est, influit. In angustiis autem illis quas fluvius jam adhaerens supradictis montibus facit, Antiochia sita est ut ab occidente fluvius, inferiori muro influens, quamdam in modum sagittae partem terrae, inter se et ipsam civitatem relinquit. Hoc modo ab oriente urbs sita, surgit in orientem, atque suo ambitu triumontium juga complectitur. Ille vero mons quem a septentrione habet, quodam maximo praerupto ab aliis dividitur, ut ab illo ad alios nullus vel difficillimus accessus habeatur. In colle autem septentrionali, castellum quoddam est, et in medio collis castellum aliud, quod lingua Graeca Colax vocatur. In tertio colle, tantum turres. Tenet autem
Abbreviated transcription (Latin):
int̾nunciꝰ ab eo qͥ ciuitatẽ reddebat: dix̃. Expectate¬
paulisꝑ dũ lampas tͣnseat. Etenĩ tres uiri uł .iiiͬ.
cũ lampadib ꝑ muros ciuitatis tota nocte ꝑgelut
excitando ⁊ cõmonendo uigiles. Ptꝰ hȩc aut̃ aꝓpin¬
qnͣtes ad murũ.⁊ erecta sc̃ala ceꝑunt ascendere
francĩ. Prumis quidam francus nomine sulel ertus

Expanded text:
internuntius ab eo qui civitatem reddebat, dixit: Exspectate dum lampas transeat. Etenim tres viri vel quatuor cum lampadibus per muros civitatis tota nocte pergebant excitando et commonendo vigiles. Post haec autem appropinquantes ad murum, et erecta scala, coeperunt ascendere nostri. Primusque quidam Francus, nomine Fulcherius
Abbreviated transcription (Latin):
um uirũ induet: ⁊ ꝑ multa tp̃ra suꝑ eneũ ęquium
portas lundonie seruabit. Exin: in ꝓprios moreᷤᷤ
reuertet᷑ ruberis dracho. nã ipse in se ipsũ seruire
laborabit. Suꝑueniet itaq ultio tonantis: quȩ õs
agricolanos decipiet. arripiet mortalitatis ppłm:
deserent: ⁊ exteras culturas seminabt̃. Rex benedi¬
dus parabit nauigiũ: ⁊ in aula duodecimi iter¬

Expanded text:
um VH. induet et per multa tempora super eneum equum portas Londonie seruabit. P 5 Exin in proprios mores reuertetur rubeus draco et in seipsum seuire laborabit. Superueniet itaque ultio tonantis quia omnis ager colonos decipiet. Arripiet mortalitas populum  deserent 186v et exteras culturas seminabunt. Rex benedictus parabit nauigium et in aula duodecima
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑibit. Ex conano ꝓcedec aꝑ bellitosus: qͥ infra gal¬
licana nemora acum dentiũ suoꝵ exercebit.
T̃rũcabit nãq queq maiora robora: minorib uero
tutelã p̃stabit. Tremebunt illũ alpes ⁊ affrica¬
ni:nã impetũ cursus sui in ult̾iorẽ hyspaniã

Expanded text:
 Ex Conano procedet aper bellicosus, qui infra Gallicana nemora acumen dentium suorum exercebit. Truncabit nanque quȩque maiora robora, minoribus uero tutelam prestabit. Tremebunt illum Arabes et Affricani, nam impetum cursus sui in ulteriorem Ispaniam
Abbreviated transcription (Latin):
subito nocte oborto t̾remotu. saxa ab uno fundam̃toꝵ
excussa: longe lateq sparsa st̃. Igneusq glob ab int̾iore
templi egressus: plurimos eoꝵ suo flagrauit incendio.
Quo t̾rore aliqͥ pauefati: xp̃m cõfitebant᷑ inuiti. ⁊ ne hoc
cafsu credent factũ eẽ: sequenti nocte in uestim̃tis õiũ

Expanded text:
subito nocte oborto terrae motu, saxa ab imo fundamentorum excussa, longe lateque sparsa sunt. Igneus quoque globus ab interiori aede templi egressus, plurimos eorum suo prostravit incendio. Quo terrore aliqui pavefacti, Christum confitebantur inviti. Et ne istud casu crederent factum, sequenti nocte
Abbreviated transcription (Latin):
inis erat orbis: littus gallici littoris. nͥ britã¬
nia infula .i. angłia nõ qualibet amplitudi¬
ne nom̃ pene orb̾ alteriꝰ mereret᷑. Octoginta enĩ
⁊ ampliꝰ milia passuũ in longũ tenet. ita ut eam¬
usq in calidonicũ angulũ metiam. in qͦ recessu
ulixẽ calidoniȩ appulsũ: manifestant grecoꝵ scͥp¬
ta. M ultis insuł nec ignobilib circũdat᷑. Quarum

Expanded text:
inis erat orbis ora Gallici litoris, nisi Brittania insula non qualibet amplitudine nomen paene orbis alterius mereretur: octingenta enim et amplius milia passuum longa detinet, ita ut eam in Calidonicum usque angulum metiamur. In quo recessu Vlixem Calidoniae adpulsum manifestat ara . Multis insulis nec ignobilis circumdatur. Quarum
Abbreviated transcription (Latin):
ga. ⁊ cautina pomona: copiosa ẽ. Qui illic habitãt:
pͥncipio ueris int̾ peccudes pabuł uiuunt. Lacte
octies septuaginta.ũ. passuũ st̃. In quospatio mag¬
ria ⁊ multa flumina: ⁊ fontes calidi.

Expanded text:
ga et diutina Pomona copiosa est. Qui illic habitant, principio veris inter pecudes pabulis vivunt, dein lacte, octies septuaginta quinque milia sunt. In quo spatio magna et multa flumina, fontes calidi
Abbreviated transcription (Latin):
mutabit. Diuersas portiones in unũ reducet: ⁊ capi¬
te leonis coronabit᷑. Frincipiũ eiꝰ uago affectui suc
gruis locis locabit. Duas urbes duob palleis induec.
⁊ uirgineã uineã uirginib donabit. Promerebit᷑ iñ
fauorẽ conantis. ⁊ int̾ beatos collocabit᷑ Egrediet᷑ ex¬
eo linx om̃ia penetrans: qua ruina ꝓpriȩ gentis immi¬
nebit. ꝑ illã enĩ utrãq infulã amittet neustria: ⁊ pͥs¬
tina dignitate spoliabit᷑. Dem̃ reuertent᷑ ciues in insu

Expanded text:
mutabit. Diversas portiones in unum reducet, capimutabit. Diversas portiones in unum reducet, capite leonis coronabitur, principium ejus vago affectui succgruis locet uirginea munera uirginibus donabit. Promerebitur inde fauorem Tonantis et inter beatos collocabitur. eo lues penetrans omnia, qua ruina propriae gentis imminebit. Per illam enim utramque insulam amittet Neustria, et pristina dignitate spoliabitur. Deinde revertentur cives in insu
Abbreviated transcription (Latin):
ficiet. Nocturnis lacrimis madebit insula: unde
om̃s ad om̃ia ꝓuocabunt᷑. Nitent᷑ postiꝰ tnͣsuolare su¬
ꝑna: s fauor nouoꝵ sublimabit᷑. Nocebit possidẽ¬
ti ex impiis pietas: donec sese genitore induerit. Apͥ
gͥ dentib attractus: cacimmina montiũ ⁊ umbrã. ga¬
leati tñscendet. Indignabit᷑ albana: ⁊ cõuocatis tnͣs¬
lateralib sangͥnem effunde uacabit. Dabit᷑ maxillis
eiꝰ frenũ: qđ in armorico sinu fabricabit᷑. Deaurabit
illud aquila rupti fedis: ⁊ t̾cia nidificatione gaude¬
bit. E uigilabunt rugientes catuli: ⁊ pꝰtpositis nemori¬
bus. infra cuutatũ menia uenabunt᷑ ꝯtragẽ nõ mini¬
mam ex obstantib faciẽt: ⁊ linguas tauroꝵ abscidẽt.
Colla rugientiũ onerabunt cathenis: ⁊ auita tp̃ra-
renouabunt. Exin de pͥmo in qrtũ. de qrͣto in t̾cio.
de c̾cio in scđm: rotabit᷑ pollex ioleo. Sextus hy¬
berniȩ menia subuercet: ⁊ nemora in planiciem

Expanded text:
atres interficiet. Nocturnis lacrymis madebit insula, unde atres interficiet. Nocturnis lacrymis madebit insula, unde omnes ad omnia provocabuntur. Nitentur posteri transvolare superna, sed favor novorum sublimabitur. Nocebit possidenti ex impiis pietas, donec sese genitorem induerit. Apri igitur dentibus accinctus, acumina montium et umbram galeati transcendet. Indignabitur Albania, et convocatis translateralibus sanguinem effundere vacabit. Dabitur maxillis ejus frenum, quod in Armorico sinu fabricabitur. Deaurabit illud aquila rupti foederis, et tertia nidificatione gaudebit. Evigilabunt regentis catuli, et postpositis nemoribus infra moenia civitatum venabuntur. Stragem non minimam ex obstantibus facient, et linguas taurorum abscident. Colla rugientium onerabunt catenis, et avita tempora renovabunt. Exinde de primo in quartum, de quarto in tertium, de tertio in secundum, rorabitur pollex in oleo. Sextus Hiberniae moenia subvertet, et nemora in planitiem
Abbreviated transcription (Latin):
ueniẽt. Lugebit tandẽ paulisꝑ: s decimatio neustri¬
ȩ nocebit. Popłs nãq in ligno ⁊ tunicis ferreis suꝑ¬
ueniet: qͥ uindictã de neqͥcia ipsius sumet. Restau¬
rabit pͥstinis incolis mansiones: ⁊ ruma alienige¬
narũ patebit. Germ̃ ipsiꝰ ex ortuł nr̃is abradet᷑.
⁊ reliqͥȩ generationis eiꝰ decimabunt᷑. Iugũ ꝓpetuȩ̨
seruitutis ferent: matrẽq suã ligonib ⁊ aratris
uulnerabt̃. Succedent duo drachones. quoꝵ alter
redibit. Succedet leo iusticiȩ: ad cuiꝰ rugitũ galli¬
canȩ turres.⁊ infulani drachones tremebunt.
In die eiꝰ aurũ ex lilio. ⁊ urtica extorquebit᷑. ⁊ ar¬
gentũ ex ungłis mugientiũ manabit. Calami¬
strati uaria uellera uestibunt: ⁊ ext̾ior. habitus
int̾iora signabit. Pedes latrantiũ truncabunt᷑.
nitas. findet᷑ forma cõmercii: dimidiũ rotundũ erit.
ł ibit miluoꝵ rapacitas: ⁊ dentes luꝑoꝵ ebetabuntur.
Catili leonis in equoreos pisces tñsformabunt᷑: ⁊ aqͥla

Expanded text:
ueniet. P 9 Vigebit tandem paulisper, sed decimatio Neustrie nocebit. Populus nanque in ligno et ferreis tunicis superueniet, qui uindictam de nequicia eius sumet. Restaurabit pristinis incolis mansiones, et ruina alienigenarum patebit. Germen ipsius ex hortulis nostris abradetur, et reliquiae generationis ejus decimabuntur. Jugum perpetuae servitutis ferent, matremque suam ligonibus et aratris vulnerabunt. Succedent duo dracones, quorum alter redibit. Succedet leo justitiae, ad cujus rugitum Gallicanae turres et insulani dracones tremebunt. In diebus ejus aurum ex lilio et urtica extorquebitur, et argentum ex ungulis mugientum manabit. Calamistrati varia vellera vestibunt, et exterior habitus interiora signabit. Pedes latrantium truncabuntur. dolebit. Findetur forma commercii, dimidium rotundum erit. Peribit milvorum rapacitas, et dentes luporum hebetabuntur. Catuli leonis in aequoreos pisces transformabuntur, et aquila
Abbreviated transcription (Latin):
corma bubaloꝵ uertent᷑: quȩ nefando sonitu treꝰ
insulas britanniȩ cõmouebunt. Excitabit᷑ dana¬
naium nemꝰ.⁊ in humanã necẽ erũpens clama¬
bit. Accede kambria. ⁊ iunge lat̾i tuo cornubiã
⁊ dic guintoniȩ ab sorbebit te tellus. Transfer se¬
dem pastoris uͥ naues applicant: ⁊ cet̾a m̃bra capt̃
seqͥnt᷑. festinat nãq dies: qua ciues obscelera ꝑiu¬

Expanded text:
fando sonitu tres insulas Britanniȩ conmouebunt. P 35 Excitabitur Daneum nemus et in humanam uocem erumpens clamabit: “Accede Kambria et iunge lateri tuo Cornubiam et dic Guintoniȩ: ‘Absorbebit te tellus. Transfer sedem pastoris, ubi naues applicant, et cetera membra caput sequant
Abbreviated transcription (Latin):
pit. Intelligendũ ẽ. qđ iam om̃ib eis distribuerat
dñs sacram̃tũ corꝑis ⁊ sanguinis sui. ubi ⁊ ipse
uidas erat: sicut sc̃s lucas euidentissime narrat. Ac
deinde ad hoc uentũ ẽ. ubi scđm narrationẽ ioħis
aꝑtissime dñs ꝑ bucellã tinctã atq porrectã suũ

Expanded text:
pit. Intelligendum est enim quod jam omnibus eis distribuerat Dominus sacramentum corporis et sanguinis sui, ubi et ipse Judas erat, sicut sanctus Lucas evidentissime narrat. Ac deinde ad hoc ventum est, ubi secundum narrationem Joannis apertissime Dominus per buccellam intinctam atque porrectam suum
Abbreviated transcription (Latin):
rent cõstituta. modũq int̾calandi int̾dũ cumula¬
tior. int̾ilũ fieret imminutior. uł om̃imod simulatꝰ
p̃teriret᷑. nõ nũqmͣ accidebat ut m̃sos qͥ fuerãt trans¬
unuicrsã hanc incõstantiã. incisa tp̃rũ turbatione
ceps.ccc. sexagenos qͥnos ⁊ qͣdrantẽ. Et tũc queq
iuiiiũ admissũ ꝑ sacerdotes. Nã cũ p̃ceptũ eẽt. anno
anno id obseruari. anteqͣm .u. auspicaret᷑: illi inci¬
piente.uiͦi. nit̾talarũ nõ definente. Sic ꝑ annos.ui.¬

Expanded text:
rent constituta modusque intercalandi interdum cumularent constituta modusque intercalandi interdum cumulatior, interdum fieret imminutior, uel omnino dissimulatus praeteriretur, nonnumquam accidebat, ut menses qui fuerant transuniversam hanc inconstantiam, incisa temporum turbatione, ceps trecentenos sexagenos quinos et quadrantem. Et tunc quoque vitium admissum est per sacerdotes. Nam cum praeceptum esset, anno anno id obseruari, antequam quintus auspicaretur, illi incipiente quarto intercalarunt, non desinente. Sic per annos
Abbreviated transcription (Latin):
.L. dies cepit. Etꝰ modũ cũ ꝑspicerent demere annũ
clausũ intra dies quos supradiximꝰ qnͣdo qͥdẽ appa¬
cursũ quadrantẽ illũ ⁊ .x. dies ad did̾unt. ut ad liqͥ
paris numeri. quẽ pytagoras monuit ꝓponi in õĩ¬
orbe placuisset custodiendi quadrantis gr̃a. a li¬
uersis gentib uarie int̾calabat᷑. Nec usquã tamen
ad liquidũ fiebat: tꝑ̃rũ ꝑ equatio. Ei reci uͦ singłis an¬
nis.xi. dies ⁊ quadrantẽ detrahebat. eosq octies
mulciplicatos in annũ nouu̾ reseruabãt. ut cum¬
tractus non agenariꝰ numerus intres m̃ses ꝑ trice¬
no: aies scm. Tet᷑. Quia anno nono restituti efficiebãt
nõia. u.t. Qđ cũ iitio romani ꝓbassent: cõcẽplati¬
one numeri parił offensi. neglectum breui ꝑdider̃.
tnͣslatũ in sacerdotes int̾calandi potestate. Qui ple¬
rumq gratificantes rationib publicanoꝵ. ꝓ libidi¬
ne sua subcrahebãt tp̃ra uł augebãt. Cũ hȩc sic fo¬

Expanded text:
 dies coepit. Postmodum eum perspicerent temere annum clausum intra dies quos supra diximus, quandoquidem appacursum, quadrantem illum et decem dies addiderunt, ut ad liquiparis numeri, quem Pythagoras monuit praeponi in omnitoto orbe placuisset, custodiendi quadrantis gratia a diversis gentibus varie intercalabatur, nec umquam tamen ad liquidum fiebat temporum peraequatio. Graeci ergo singulis annis undecim dies et quadrantem detrahebant, eosque octies multiplicatos in annum nonum reservabant, ut contractus nonagenarius numerus in tres menses per tricenos dies scinderetur: qui anno nono restituti efficiebant nominabant. Quod eum initio Romani probassent, contemplatione numeri parilis offensi neglectum breui perdiderunt, translata in sacerdotes intercalandi potestate; qui plerumque gratificantes rationibus publicanorum pro libidine sua subtrahebant tempora uel augebant. Cum haec sic fo
Abbreviated transcription (Latin):
annũ .x. m̃sib cõputauert̃. a marcio auspicantes.
ad eo ut eiꝰ die pͥma de aris uestalib ignẽ accen¬
d̾ent. mutare̾t uet̾ib uirides laureas. Senatus ⁊
ppłs comitia agerent. matronȩ serius sius cęnas
ponerẽt. sicuti saturnalib dm̃. Illȩ ut honore ꝓ¬
mptiꝰ obseqͥum ꝓuocarẽt. hi quasi gr̃am repensa¬
rent ꝑfecti laboris. Maximeq hunc m̃sẽ pͥncipẽ
numero decurrente decemb̾ sollempnẽ circuitum
plebat annũ. ita ut.ui. m̃ses tricenoꝵ dierũ eẽt. Qua¬
tuor reliqͥ tricenis ⁊ singłis expedirent᷑.S qm̃ ratio
illã ante numã alime cursus discreparet. lunari com

Expanded text:
annum decem mensibus computauerunt a Martio auspicantes, adeo ut eius die prima de aris Vestalibus ignes accenderent, mutarent ueteribus uirides laureas, senatus et populus comitia agerent, matronae seruis suis cenas ponerent, sicuti Saturnalibus domini; illae ut honore promptius obsequium prouocarent, hi quasi gratiam repensarent perfecti laboris; maximeque hunc mensem principem numero decurrente December sollemnem circuitum plebat annum, ita ut sex menses tricenum dierum essent, quattuor reliqui tricenis et singulis expedirentur. Sed quoniam ratio illa ante Numam a lunae cursu discreparet, lunari comp
Abbreviated transcription (Latin):
sine int̃missione exundauit. ac ꝑ totũ diẽ largissim
riuo fluxit. significans gr̃am ex gentibus. Tab̃na¬
meritoria meretrices dnrͣ: eo qđ p̾cium libidinis
mereant᷑. Unde ⁊ meritoriȩ tab̃ne. Nã ⁊ milites cũ
stipendia accipiunt: mereri dñi. uiꝰ. xi.uͦ.

Expanded text:
fons olei e terra exundauit ac per totum diem largissimo rivo fluxit || significans ex gentibus est. Meretrix dicta eo quod pretium libidinis mereatur. Inde et meritoriae tabernae: nam et milites, cum stipendia accipiunt, mereri dicuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
Quatuor ⁊ institutionũ libros. in quib breuit̃ uni¬
uersarũ legũ textus cõprehendit᷑: nouit̃ cõposuit.
nouasq leges quas ipse statuerat in unũ uolumen
redactas. eund̃ codicẽ nouellã nuncupari sanciuit.
Erat hic pͥnceps fide catholicus. oꝑib rectus. in ui¬
diciis iustus. ideoq ei om̃ia cõcurrebant in bonũ.¬

Expanded text:
Quatuor etiam Institutionum libros, in quibus breviter universarum legum textus cNovas quoque leges, quas ipse statuerat, in unum volumen redactas eumdem codicem Novella nuncupari sancivit. Erat enim idem princeps fide catholicus et in operibus rectus, in judiciis justus; ideoque prospera illi concurrebant in o
Abbreviated transcription (Latin):
opuscłm ab abrahã ⁊ nino. uĩq ad nr̃am. etatẽ .i. fu¬
riora tp̃ra ꝑsequit᷑. ⁊ statim in princpio sui hebreoꝵ
abrahã: assirioꝵ ninũ ⁊ semiramin ꝓponit. Quia.
tp̾rib abrahȩ ⁊ nim: europem scđm regnasse fe¬
runt. Qđ cur ⁊̃ nos putem: ex sequentũ: aemc¬
strabit᷑. Si enĩ diligent᷑ enumeres ꝯħ ulrima etate
nini.uiq ad troiẽ captiuitatẽ: inuemieĩ annos. d.¬
ccc .xxx iii. Itẽ in sycione a.xxͦ. ui. anno regis euro¬
pis. usq ad ͣ pͣductũ tp̃s: eosdẽ annos inuemies: occe.¬
.xxxiiii. ¶ Apud hebreos qͦ a natiuitate abrahãi. q̃
ad labdon ⁊ samson uidices uideoꝵ. qͥ troians tp̃rir:
ppło p̃fuerũt: equȩ supputab̾ annos. dccc.xxx.aui.
tẽ apꝰ̃ egiptios ab etate niui ⁊ semiramidis qͦ tp̃r
ro poleh uocat᷑. sub qͦ etiã capta ẽ. troia: colligunt᷑
supͣdicti anni. dcce.xxxiiii. Igit᷑ cõsequert᷑ unc eodẽ¬

Expanded text:
opusculum ab Abraham et Nino usque ad nostram aetatem inferiora tempora persequetur; et statim in principio sui Hebraeorum Abraham, Assyriorum Ninum et Semiramim proponet. Quia temporibus Abrahae et Nini Europem secundum regnasse ferunt. Quod cur etiam nos putemus, ex sequentibus demonstrabitur. Si enim diligenter enumeres ab ultima aetate Nini, usque ad Trojae captivitatem, invenies annos DCCCXXXIV. Item in Sicyone a XXII anno regis Europis, usque ad supradictum tempus, eosdem annos invenies DCCCXXXIV. Apud Hebraeos quoque a nativitate Abraham usque ad Labdon et Samson Judices Hebraeorum, qui Trojanis temporibus populo praefuerunt, aeque supputabis annos DCCCXXXIV. Item apud Aegyptios ab aetate Nini et Semiramidis, quo temro Polybus vocatur, sub quo Troja capta est, colliguntur etiam supradicti anni DCCCXXXIV. Igitur consequen
Abbreviated transcription (Latin):
gnitudinis ⁊ pertas.⁊ limina.⁊ seras.⁊ minans mina¬
uit p̃dictas gentes.⁊ omnẽ sobolẽ earũ: ⁊ inclusit ad
ub̃̾a aqͥlonis. in anno uno ⁊ m̾iib quatuor. Erex por¬
tas ⁊ limina.⁊ seracda mirȩ magnitudiis. ⁊ in cux̃¬
mueniri p̃cognitũ ẽ. Tantã enĩ uehem̃tiã hab̾e dr̃:

Expanded text:
gnitudinis et portas et limina et seras et minans minavit eos et omnem subolem eorum et inclusit eos ad ubera aquilonis in anno uno et mensibus quattuor erexitque portas et limina et serracula mirae magnitudinis et induxinvenire incognitum est
Abbreviated transcription (Latin):
um dicebat᷑: latine uero palmȩ uictoria appellari
pot̾ uł corona. Cunctisq astantib uiris ⁊ mulieribi
adspecdacłm illud currebant om̃s. s unꝰ qͥ pͥor cur¬
rebat accipiebat brauium: cet̾is in uanũ currentib
qr nicħ utilitatis p̃stabat eũ suus cursus. s risum
⁊ cachinũ ppłs excitabat: sibi aut̃ magnã uerecũ¬

Expanded text:
dicebatur, Latine vero palma victoriae appellari potest vel corona, cunctisque astantibus viris et mulieribus, ad spectaculum illud currebant omnes: sed unus qui prior currebat, accipiebat bravium, caeteris in vanum currentibus; quia nihil utilitatis praestabat eis suus cursus, nisi risum et cachinnum populis excitabant, sibi autem verecu
Abbreviated transcription (Latin):
appellat᷑ caspia. Portȩ caspiȩ pandunt᷑ itinere manu
facto longo Iiii. milib passuũ. Nã latitudo uix ẽ. pla
dant humorẽ affluentissimũ. Qui cõstrictus in ca-¬
lorib uelut inestiuã glaciẽ corꝑat᷑. Ita labes inua
accessum negat. Pret̾ea .xx.x.uiii. miliũ passuũ tratꝰ
hominis quo inde ꝑgit᷑. h umꝰ ariãa sinc p̃sidio sitit¬
ut cũc serpentes undiq a uerno statĩ die: illuc. ors¬
Nuant. Ita ꝑicłi ac cdifficultatis cõcordia: caspiꝰ actes

Expanded text:
ari. XLVII Portae Caspiae panduntur itinere manu facto longo octo milibus passuum; nam latitudo uix est plaudant humorem affluentissimum, qui constrictus ui caloris uelut in aestiuam glaciem corporatur: ita labes inuia accessum negat. Praeterea octo et uiginti milium passuum tractus omnis, quoquo inde pergatur humo arida, sine praesidio sitit. Tunc serpentes undique gentium conuenae a uerno statim die illuc confluunt. Ita periculi ac difficultatis concordia ad Caspios
Abbreviated transcription (Latin):
der enĩ magnꝰ macedo hanc generationẽ caꝑe nec subi¬
⁊ nõ potuit suꝑare. Qua in re cõsidans eoꝵ ferocita¬
tẽ ⁊ auiditatẽ. Ioca munitissim̾a atq tutissima. mon¬
tuosa ac siluestria obstupefactus ait. O tu aqͥlon mat̃¬
drachonũ ⁊ nutrix scorpionũ. foriea serpentiũ. lacꝰq
demonũ. faciliꝰ fuerat inte obturationẽ in accessibilẽ
fore uelut infernꝰ: quã cales gentes parturire. Et ne¬
forte irruant in uniu̾sam suꝑficiẽ t̾rȩ:⁊ qͣsi panẽ cũc¬
ta decerpant ac deglutiãt: cogitabat quali ingenio¬

Expanded text:
der enim Magnus Macedo hanc generationem capere nec subiceet non potuit superare. Qua in re considerans eorum ferocitatem et aviditatem, loca munitissima atque tutissima, montuosa ac silvestria obstupefactus ad satrapadraconum et nutrix scurpionum, fovea serpentium lacusque demonum, facilius fuerat in te obturationem inaccessibilem fore velut infernum quam tales gentes parturire. forte inruant in universam superfaciem terrae et quasi panem cuncta decerpiant ac degluttiant. O et tu aqui
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ unꝰ karlomagnꝰ.s. contra hunaldũ ducẽ aqͥta
S ad ultimũ in serapte monte monachus effectus:
int̾rogans eũ si ita manere deb̾ent reges francoꝵ cũ
penẽ nulliꝰ potestatis eẽnt: solo regio noĩe contenti.
uib legatis romanꝰ pontifex respondit. illũ deb̾e uo
monast̾io recruso: mox franci fibi pipinũ regẽ cõ

Expanded text:
oc est Karlomagnus, contra Hunaldum ducem Aquitaet ad ultimum in Siracti monte monachus effectus, interrogans eum, si ita manere deberent reges Francorum, cum pene nullius potestatis essent, sed solo nomine contenti. Quibus legatis Romanus pontifex respondit, illum debere remonasterio retruso, Franci Pipinum regem super se
Abbreviated transcription (Latin):
cõparari queat. Quẽ locũ circũsedent iapides rta¬
ridi ⁊ hẏrcani. Ex hinc ꝓximat magenȩ regio in li¬
ta celi. ac soł cõmodis. adeo ut in toto illo latifundio
uitib sola gaudeat. Ad faciẽ theatralẽ montib clru¬
dit᷑. ambitu stadioꝵ mille qͥngentoꝵ pene inacces¬
sa. ob incõmodũ harenosȩ solitudinis. quȩ ꝑ.c.xx.¬
milia passuũ undiq uersũ circũfusa ẽ. Regioniꝰ hꝰ
amenitatẽ alexander magnꝰ usq adeo mrãtus est:
ut ibi prinam alexandriam cõdđe. Quã mor a barba¬
ris excisam: antiochus seleuei filiꝰ rformauit. ⁊ de noĩe
domꝰ suȩ dix̃ seleutiã. Cuiꝰ urb̾ ciiruitus: diffũdit᷑ in stadia
uit gigas quidã nomine hercules.
apd̃ grecos fortissim. om̃iq uirtute corꝑis roboreus. a
loco. Qđ spatiũ sui cursus stadiũ appellauit a stan¬
do.⁊ ẽ. ocdaua pars miliarii. Inde ptꝰ modũ moleuit
mos apđ grecos ⁊ cõsuetudo diutuna: ut ex singłis

Expanded text:
cum circumsident Lapyri, Narici et Hyrcani. Ei proximat Margine regio inclita caeli ac soli commodis, adeo ut in toto illo latifundio uitibus sola gaudeat. In faciem theatralem montibus clauditur, ambitu stadiorum mille quingentorum, paene inaccessa ob incommodum harenosae solitudinis, quae milia passuum undiqueuersum circumfusa est. Regionis huius amoenitatem Alexander Magnus usque adeo miratus est, ut ibi primum Alexandriam conderet; quam mox a barbaris excisam Antiochus Seleuci filius reformauit et de nuncupatione domus suae dixit Seleuciam; cuius urbis circuitus diffunditur in stadia  gigas quidam nomine Hercules, apud Graecos fortissimus, omnique virtute corporis roboreus, agloco, quod spatium sui cursus stadium appellavit, a stando: et est octava pars milliarii. Inde postmodum inolevit mos apud Graecos et consuetudo diuturna, ut ex singulis
Abbreviated transcription (Latin):
la libidine seruire uolũtati humana membra potu
isse: Neq enĩ qr exꝑientia ꝓbari nõ potest. id̃o cre¬
dendũ nõ ẽ. qnͣdo illas corꝑis partes nõ ageret tur¬
bidus calor. s spontanea potestas sic̃ opus ẽet. adhi-¬
beret: ita tunc potuisse utero comugis salua inte¬
gritate feminei genitał uirile sem̃ immitti. sic̃ nũc
potest eadẽ integritate salua ex utero uirginis flu-¬
xus mñstrui cruoris emitti : Eadẽ qͥppe uia possit
illud inici: qua hic potest eici. Ut enĩ ad parien¬
dũ nõ doloris gemitus s maturitatis impulsus femi¬
nea iuscera relaxaret: sic ad fetandũ et cõcipiendũ. nõ
libidinis appetitus. s uoluntariꝰ usus naturã utrãq con¬
diso ante meruert̃. quã sibi in oꝑe serendȩ ꝓpagi¬
nis tranqͥllo arbitrio conuenirẽt. Adam uͦ qͥ hebre¬

Expanded text:
la libidine seruire voluntati humane humana membra potula libidine seruire voluntati humane humana membra potuis. Neque enim quia experientia probari non potest, ideo credendum non est, quando illas corporis partes non ageret turbidus calor, sed spontanea potestas, sicut opus esset, adhiberet, ita tunc potuisse utero coniugis salua integritate feminei genitalis uirile semen inmitti, sicut nunc potest eadem integritate salua ex utero uirginis fluxus menstrui cruoris emitti. Eadem quippe uia posset illud inici, qua hoc potest eici. Ut enim ad pariendum non doloris gemitus, sed maturitatis inpulsus feminea ulibidinis appetitus, sed voluntarius usus naturam utramque condiso ante meruerunt, quam sibi in opere serendae propaginis tranquillo arbitrio conuenirent, q
Abbreviated transcription (Latin):
tum. Idõ illȩ nuptiȩ dignȩ felicitate paradisi. si
peccatũ ñ fuisset. et diligendã ꝓlem gignerent:
et pudendã tibidinẽ nõ hab̾ent.S quomͦ id fieri
posset: nc̃ nõ ẽ. quo demõstraret᷑ exemplo. Semina¬
ret gͥ uir ꝓlem. susciꝑet femina genitalib m̃bris
quͣdo id opus eẽc. et qnͣdo opꝰ eẽt. uoluntate motis.
nõ libidine concitatis. Neq enĩ ea sola membra mo¬
uemus ad nutũ quę compactis arcicłata st̃ ossib sicut
manus. et pedes. et digitos. uerũ etiã illa quȩ mollibꝰ
remissa st̃ nerius. cũ uolumꝰ mouemꝰ. agitando et por¬
rigendo ꝓduciniꝰ. et corquendo flectimꝰ et constringendo
duramus. sicut ea sunt quȩ in ore ac facie qͣñtum po¬
cest uoluntas mouet. Sic gͦ et ipse homo potuit obe
condẽ. ut in eiꝰ carne etiam illud nõ nisi eiꝰ uoluntate
moueret᷑: qđ nũc nisi libidine nõ mouet᷑. Quid cau¬
ruptionisq suppliciũ ad ꝓpagandã ꝓlem sine ul¬

Expanded text:
t ideo illae nuptiae dignae felicitate paradisi, si peccatum non fuisset, et diligendam prolem gignerent, et pudendam libidinem non haberent. Sed quomodo id fieri posset, nunc non est quo demonstretur exemplo. em uir, susciperet femina genitalibus membris, quando id opus esset et quantum opus esset, uoluntate motis, non libidine concitatis. Neque enim ea sola membra mouemus ad nutum, quae conpactis articulata sunt ossibus, sicut manus et pedes et digitos, uerum etiam illa, quae mollibus remissa sunt neruis, cum uolumus, mouemus agitando et porrigendo producimus et torquendo flectimus et constringendo duramus, sicut ea sunt, quae in ore ac facie, quantum potest, uoluntas mouet. Pulmonecondere, vt in eius carne etiam illud non nisi eius voluntate moueretur, quod nunc nisi libidine non mouetur. Naruptionis supplicium ad propagandam prolem sine vl
Abbreviated transcription (Latin):
ctentib eã. Uñ nõnulli ipsũ paradisũ uͭ pͥmi homineᷤᷤ
parentes generis human scę sc̃pturȩ ueritate fuisse
narrant᷑. ad intelligibilia refert̃. arboresq illas. et
ligna fructifera in uirtute uitȩ moresq cõuertunt.¬
s c̃ptum ẽ. qͥa nudi erant et nõ confũdebant᷑. nõ
qđ eis sua nuditas incognita ẽẽt. ẜ turpis mudi-¬
tas nõdum erat. qr nõdũ libido membra illa com¬
oppinat᷑. qnͣdo quidẽ et ille uidit anmalia quib no¬
mina impofuit. et de illa legit᷑. uidit mulier qͥ a
bonũ lignũ in esca: et qͥa placet ocłis ad udendũ.
Patebant gͦ ocłi eoꝵ. s adhuc nõ erãt aꝑti. hoc ẽ. ñ
erant attenti ut cognoscerẽt quid eis indum̃to gr̃ȩ p̃¬
staret᷑: qnͣdo membra eoꝵ uoluntati repugnare nes¬

Expanded text:
co. Unde nonnulli totum ipsum paradisum, ubi primi homines parentes generis humani sanctae scripturae ueritate fuisse narrantur, ad intellegibilia referunt arboresque illas et ligna fructifera in uirtutes uitae moresque conuertuntscriptum est: Nudi erant, et non confundebantur, non quod eis sua nuditas esset incognita, sed turpis nuditas nondum erat, quia nondum libido membra illa praeter arbitrium comopinatur; quando quidem et ille uidit animalia, quibus nomina inposuit, et de illa legitur: Vidit mulier quia bonum lignum in escam et quia placet oculis ad uidendum. Patebant ergo oculi eorum, on attenti, ut cognoscerent quid eis indumento gratiae praestaretur, quando membra eorum voluntati repugnare nes
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rena gestantes. Quȩ licet senio nõ uet̾ascerẽt. ut ne¬
cessitate ꝑ ducerent᷑ ad mortẽ: qͥstatus eis de ligno ui¬
tȩ qđ in medio paradisi cũ arbore uetita siniũ
erat. mirabili dĩ gr̃a pr̃abat᷑. tam̃ ⁊ alios sumebaur
cibos. p̃ter unã arborẽ quȩ fuerat int̾dicta. nõ qr¬
ipsa erat malũ. s ꝓpt̾ cõm̃dandũ purȩ ⁊ simplicis obe¬
dientiȩ bonũ: quȩ magna uirtus ẽ rationał creaturȩ
sub creatore dño cõstitutȩ. Nã ubi nullũ malũ tange¬
bat᷑: ꝓfecto si ꝓhibitũ tangeret᷑. sola inobedientia pec¬
cabat᷑. Alebant᷑ gͦ aliis quȩ sumebãt: ne animalia
corꝑa molestiȩ aliqͥd efuriendo ac sitiendo sentirẽt.
De ligno autẽ uitȩ ꝓpt̾ea gustabat᷑. ne mors eis uñ¬
cũq̃ subriꝑet. uł senectute cõfecta decursis tp̃ꝵ¬

Expanded text:
 corpora terrena gestantes. Quae licet senio non ueterescerent, ut necessitate perducerentur ad mortem qui status eis de ligno uitae, quod in medio paradiso cum arbore uetita simul erat, mirabili Dei gratia praestabatur, tamen et alios sumebant cibos praeter unam arborem, quae fuerat interdicta, non qipsa erat malum, sed propter commendandum purae et simplicis obedientiae bonum, quae magna virtus est rationalis creaturae sub Creatore Domino constitutae. Nam ubi nullum malum tangebatur, profecto si prohibitum tangeretur, sola inobedientia peccabatur. Alebantur ergo aliis quae sumebant, ne animalia corpora molestiae aliquid esuriendo ac sitiendo sentirent: de ligno autem vitae propterea gustabatur, ne mors eis undecumque subreperet, vel senectute confecta decursis t
Abbreviated transcription (Latin):
mali. Qđ itaq aduersus dampnatã culpã mobe-¬
dient ⁊ uoluntatẽ libido inobedient̃ mouebat: uere¬
cundia pudent᷑ tegebat. Ex hoc om̃s gentes qm̃ ab
illa stirpe ꝓcreatȩ st̃: usq ad eo tenent insitum.
eresues paradiso cõsticutos ꝑ hanc libidine de qua
er ubescendo eadẽ membra cȩxert̃ impleturos fuis¬
se cd in sua beneditione ds̃ dix̃: crescite et miltis¬
plicamini et replete tram. Post peccatũ qͥppe orta
gati crescerent et multiplicarent᷑. et implerẽt t̾ram.
quãuis et in delinquetib manserit. tam̃ anteqm
delinquerẽt data ẽ: ut cognosceret᷑ ꝓcreationem
filioꝵ ad głam conubii. nõ ad penã ꝑtinere pecc̃i¬
Quisqͥs autẽ dic̃ nõ fuisse cohituros nec generaturo ᷤᷤ
soli remanerẽt. qr sic̃ putant nisi pecassẽt generare
nõ possẽt. ꝓfecto ut nõ soli duo iusti homines posset
ẽẽ.ẜ multi: necessariũ peccatũ fuit. Ergo incaute in¬

Expanded text:
at. Quod itaque aduersus damnatam culpa inoboedientiae uoluntatem libido inoboedienter mouebat, uerecundia pudenter tegebat. Ex hoc omnes gentes, quoniam ab illa stirpe procreatae sunt, usque adeo tenent insitum uges in paradiso constitutos per hanc libidinem, de qua erubescendo eadem membra texerunt, inpleturos fuisse quod in sua benedictione Deus dixit: Crescite et multiplicamini et replete terram. Post peccatum quippe orta gati crescerent et multiplicarentur et inplerent terram, quamuis et in delinquentibus manserit, tamen antequam delinquerent data est, ut cognosceretur procreationem filiorum ad gloriam conubii. non ad poenam pertinere peccQuisquis autem dicit non fuisse coituros nec generaturos, soli remanerent, quia, sicut putant, nisi peccassent, generare non possent: profecto ut non soli duo iusti homines possent esse, sed multi, necessarium peccatum fuit. Quod si cre
Abbreviated transcription (Latin):
tior. int̾ilũ fieret imminutior. uł om̃imod simulatꝰ
ceps.ccc. sexagenos qͥnos ⁊ qͣdrantẽ. Et tũc queq
iuiiiũ admissũ ꝑ sacerdotes. Nã cũ p̃ceptũ eẽt. anno
.iiii. ut int̾talarent unũ diẽ. ⁊ oporter t cõfecto ani.
anno id obseruari. anteqͣm .u. auspicaret᷑: illi inci¬
piente.uiͦi. nit̾talarũ nõ definente. Sic ꝑ annos.ui.¬

Expanded text:
tior, interdum fieret imminutior, uel omnino dissimulatus tior, interdum fieret imminutior, uel omnino dissimulatus ceps trecentenos sexagenos quinos et quadrantem. Et tunc quoque uitium admissum est per sacerdotes. Nam cum praeceptum esset, anno quarto ut intercalarent unum diem, et oporteret confecto quarto anno id obseruari, antequam quintus auspicaretur, illi incipiente quarto intercalarunt, non desinente. Sic per annos
Abbreviated transcription (Latin):
.L. dies cepit. Etꝰ modũ cũ ꝑspicerent demere annũ
clausũ intra dies quos supradiximꝰ qnͣdo qͥdẽ appa¬
cursũ quadrantẽ illũ ⁊ .x. dies ad did̾unt. ut ad liqͥ
paris numeri. quẽ pytagoras monuit ꝓponi in õĩ¬
orbe placuisset custodiendi quadrantis gr̃a. a li¬
uersis gentib uarie int̾calabat᷑. Nec usquã tamen
ad liquidũ fiebat: tꝑ̃rũ ꝑ equatio. Ei reci uͦ singłis an¬
nis.xi. dies ⁊ quadrantẽ detrahebat. eosq octies
mulciplicatos in annũ nouu̾ reseruabãt. ut cum¬
tractus non agenariꝰ numerus intres m̃ses ꝑ trice¬
no: aies scm. Tet᷑. Quia anno nono restituti efficiebãt
one numeri parił offensi. neglectum breui ꝑdider̃.
tnͣslatũ in sacerdotes int̾calandi potestate. Qui ple¬
rumq gratificantes rationib publicanoꝵ. ꝓ libidi¬
ne sua subcrahebãt tp̃ra uł augebãt. Cũ hȩc sic fo¬
rent cõstituta. modũq int̾calandi int̾dũ cumula¬

Expanded text:
 dies coepit. Postmodum eum perspicerent temere annum clausum intra dies quos supra diximus, quandoquidem appacursum, quadrantem illum et decem dies addiderunt, ut ad liquiparis numeri, quem Pythagoras monuit praeponi in omnitoto orbe placuisset, custodiendi quadrantis gratia a diuersis gentibus uarie intercalabatur, nec umquam tamen ad liquidum fiebat temporum peraequatio. Graeci ergo singulis annis undecim dies et quadrantem detrahebant, eosque octies multiplicatos in annum nonum reseruabant, ut contractus nonagenarius numerus in tres menses per tricenos dies scinderetur; qui anno nono restituti efficiebant one numeri parilis offensi neglectum breui perdiderunt, translata in sacerdotes intercalandi potestate; qui plerumque gratificantes rationibus publicanorum pro libidine sua subtrahebant tempora uel augebant. Cum haec sic forent constituta modusque intercalandi interdum cumula
Abbreviated transcription (Latin):
ierosolimã multas ⁊ magnas edes cõstrux̃. Is dẽ
samariam olim iam in cinerib sedentẽ a funda-¬
mentis fuscitans. in honorẽ augusti augustam.
sdem antidonã ⁊ antipatridã. atq hero dionem:
ui honorẽ patris sui antipatris ⁊ suũ exstrux̃. In¬
numerabilia quoq oꝑa in singłis sẏriȩ urbib qua ᷤᷤ
regebat sollertissime edificauit. Nuiꝰ temꝑib¬

Expanded text:
ierusolima multas et magnas aedis construit. Herodis Samariam olim iam in ceneribus sedentem a fundamentis suscitans, in honorem Agusti Agustam, m condidit, et Antipatridam: atque Herodionem in honorem patris Antipatri et suum exstruxit: innumerabilia quoque opera in singulis Syriarum urbibus, quas regebat, solertissime aedificavit. 33 Tib
Abbreviated transcription (Latin):
annũ .x. m̃sib cõputauert̃. a marcio auspicantes.
ad eo ut eiꝰ die pͥma de aris uestalib ignẽ accen¬
d̾ent. mutare̾t uet̾ib uirides laureas. Senatus ⁊
ppłs comitia agerent. matronȩ serius sius cęnas
ponerẽt. sicuti saturnalib dm̃. Illȩ ut honore ꝓ¬
mptiꝰ obseqͥum ꝓuocarẽt. hi quasi gr̃am repensa¬
plebat annũ. ita ut.ui. m̃ses tricenoꝵ dierũ eẽt. Qua¬
tuor reliqͥ tricenis ⁊ singłis expedirent᷑.S qm̃ ratio
illã ante numã alime cursus discreparet. lunari com

Expanded text:
annum decem mensibus computauerunt a Martio auspicantes, adeo ut eius die prima de aris Vestalibus ignes accenderent, mutarent ueteribus uirides laureas, senatus et populus comitia agerent, matronae seruis suis cenas ponerent, sicuti Saturnalibus domini; illae ut honore promptius obsequium prouocarent, hi quasi gratiam repensaplebat annum, ita ut sex menses tricenum dierum essent, quattuor reliqui tricenis et singulis expedirentur. Sed quoniam ratio illa ante Numam a lunae cursu discreparet, lunari comp