comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
faciebant holocanstum inge.⁊c̃. q
postqmͣ animus semel huic mum¬
do ꝑfecte renuntiau̾it oportet ut
totum se impendat obsequio di

Expanded text:
faciebant holocaustum juge, etc. Quia postquam animus semel huic mundo perfecte abrenuntiaverit, oportet ut totum se impendat obsequio di
Abbreviated transcription (Latin):
de frĩb meis. ipse et
uiri ex iuda. ⁊ int̾rog¬
aui eos de uideis qui
remanserant ⁊ super¬
erant de captiuitate

Expanded text:
fratribus meis ipse et viri ex Iuda et interrogavi eos de Iudaeis qui remanserant et supererant de captivitate
Abbreviated transcription (Latin):
b. Et dixerunt mͥ ⁊c̃. patet li¬
ttere sensus. Qui remanse¬
rant de captiuitate.⁊ si ĩpate
u̾sari uidebant᷑ amico et exi¬
ante esdrã cum epistolis mi¬
serat quihrẽt potestatem in
regione transflumen. tñ in¬

Expanded text:
c. Patet litterae sensus, quia qui remanserant de captivitate, etsi in pace versari videbantur, amico ejus exiante Esdram scribam cum epistolis miserat, qui haberet potestatem in omni regione trans flumen; i
Abbreviated transcription (Latin):
putas qliare moratur silluus meusaut quare detentus ẽ ibi: pu¬
tas ne gabelus mortuus est. ⁊ nemo illi reddit peccunia: cepita
contͥstari uimis ip̃ẽ ⁊ anna uror eiꝰ cumeao. ⁊ ceꝑunt ambo simul
flere. eoꝙ die statuto minime reu̾teretur filuis eoꝵ ad eos. fleuit
gͥ mat̾ eiꝰ inremediabilib lacͥmis atq dicebat. heu me fili mi ut

Expanded text:
putas quare moratur filius meus aut quare detentus est ibi putasne Gabelus mortuus est et nemo illi reddet pecuniam coepit autem contristari nimis ipse et Anna uxor eius cum eo et coeperunt ambo simul flere eo quod die statuto minime reverteretur filius eorum ad eos flebat igitur mater eius inremediabilibus lacrimis at
Abbreviated transcription (Latin):
emorosium sub aquilonis pla¬
ga. ab octeano oritur. cuiꝰ utraq
cirta oceanum litora loca deserta:
incultaq hũtur. Iñ m̃idiem ũsꝰ
ꝑ longas angustias tendit᷑. sonͤ
ꝑ magna spacia dilatatũ cinon¬
tis caucasi radicib t̾minetur. ht̃
ab oriente usq ad occeanũ hyr

Expanded text:
Orosius, sub aquilonis plaga ab oceano oritur, cujus utraque circa oceanum littora et loca deserta incultaque habentur. Inde meridiem versus per longas augustias tenditur, donec per magna spatia dilatatum, Caucasi montis radicibus terminetur. Habet ab oriente usque ocea
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsecrata domꝰ dei nr̃i que obtitłat rex
isrł eoꝵ qui inuenti fũant. ⁊ appendi
in manib eoꝵ argenti tatenta sexrẽ¬
ta quinquaginta. ⁊ uasa argentea .c.
auri .e. talentai t crateres aureos.xx.¬
qui hebant solidos millenos. et uasa
eris fulgentis optimi. duo pulcra. ut

Expanded text:
i, quae obtulerat rex Israel eorum, qui inventi fuerant: et appendi in manibus eorum argenti talenta sexcenta quinquaginta, et vasa argentea centum, auri centum talenta: et crateres aureoqui habebant solidos millenos, et vasa aeris fulgentis optimi duo, pulchra, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ingandium. flente ã mundo qͥ
gaudebat. tͥsticia uistoꝵ u̾tetur
ingaudium. cum res eccĩe tres¬
cere ⁊ cos qui peccando errau̾ant
trando ꝑuagatur ⁊ singula qͦmͦ
debeant reparari. sollicite scru¬
sepius noctu sirrgere.⁊ sollerti
indagine statumetełie quiescen¬
tib aliis inspicere. ut iugilanter
inquirant. quomͦ ea que uicioꝵ
bellis sordidata. ł de iecta sunt cor¬
rigant ⁊ erigant. Murus autẽ
satio fidelium t̾renis ⁊ ĩfimis
sordet affectib. porte sunt igni
ꝯsumpte. cum hii qui aliis intͦ¬
itum uite pandere debuerant. re¬
litto u̾itatis magist̾io coĩ cum
cet̾is ignauia torpent ⁊temꝑa¬
lib curis inseruiunt.
Plana sunt hec. ⁊ sp̃itali sen¬
sui congrua. Quia doctores ĩmo
omnes qui delo dei feruent ĩ af

Expanded text:
in gaudium . Flente namque mundo qui gaudebat, tristitia justorum vertetur in gaudium, cum res sanctae Eet eos, qui peccando erraverunt, trando pervagatur; et singula quomodo debeant reparari, sollicite scrusaepius noctu surgere, et solerti indagine statum Ecclesiae quiescentibus caeteris inspicere, ut vigilanter inquirant, quomodo ea quae vitiorum bellis sordidata vel dejecta sunt, corrigant et erigant. Murus autem satio fidelium terrenis et infirmis sordet affectibus. Portae sunt igni consumptae, cum hi qui aliis introitum vitae pandere debuerant, relicto veritatis magistro communi, cum caeteris ignavia torpent, et temporalibus curis inserviunPlana sunt haec et spirituali sensu congrua: quia doctores, imo omnes qui zelo Dei fervent, in af
Abbreviated transcription (Latin):
illo post. Confirmabit a̾ pactimi
multis. ebdomadas una. ⁊ indi¬
midio ebdomadis deficiet hostia
⁊ sacͥficium. incipiunt gͦ ebͤdo
Quotemꝑe ut ulius africanꝰ scri
fuerant euoluti: ⁊ tõtidem nsq
ad alexandrũ magnum. qłi da¬
rium occidit. ĩꝑfecti remanebãt.

Expanded text:
ulo post: Confirmabit autem pactum multis hebdomada una, et in dimidio hebdomadis deficiet hostia et sacrificium. Incipiunt ergo hae quo tempore, ut Julius Africanus scribfuerant evoluti, et totidem anni usque ad Alexandrum Magnum, quando Darium occidit, imperfecti remanserant;
Abbreviated transcription (Latin):
tum sierat mecum nisi aĩal cui insi¬
debam. et egressus sum ꝑportã uallis
ĩgͣni. ⁊ transiui ad portam fõntis ⁊ aque¬
ductũ regis. ⁊ nonerat locus iumento:¬
cui insidebam ut tnsiret. et ascendi ꝑtor¬
ueni ad portam uallis. ⁊ redii. Magr̃atus
aũ nesciebant quo abissem. aut qͥd ego¬

Expanded text:
erat mecum, nisi animal cui sedebam. Et egressus sum per portam vallis igni et transivi ad portam Fontis et ad aquaeductum Regis et non erat locus iumentcui sedebam ut transiret et ascendi per torveni ad portam Vallis et redii magistratus au
Abbreviated transcription (Latin):
regem. Si uidetur bonũ regi. ⁊ si placet
seruis tuis ante faciem tuã. ut mittas
me inuideã obsetro ad ciuitatẽ sepulcri
patͥs mei. ⁊ edificabo eam Dixitq mͥrex
⁊ regina que sedebat uixta eũ. usq ad
quod tempꝰ erit iter tuum: ⁊ qnͣ reu̾te¬
ris: et placuit ante uultum regis.⁊ mi¬
sit me. et constitui eitempꝰ. ⁊ dixi regi.
si regi urͣ bonũ: epłas det mͥ adduces
regionis transflumen. ut transducat
me donec ueniam iniudeam. ⁊ epłam
ad saphan custodem saltus regis ut
det mͥ ligna ut tegere possim portas tẽ¬
pli domus. ⁊ muri ciuitatis. ⁊ domũ ꝙ
ingressus fuero. et dedit mͥ rex iuxta
manũ dei mei boanã mecũ. et ueni
ad duces regionis transflum̃. dediq
eis epłas regis. miserat a rex mecum¬

Expanded text:
 bonum, et si placet servus tuus ante faciem tuam, ut mittas me in Judaeam, ad civitatem sepulcri patris mei, et aedificabo eam. Dixitque mihi rex, et regina, quae sedebat juxta eum: Usque ad quod tempus erit iter tuum, et quando reverteris? Et placuit ante vultum regis, et misit me: et constitui ei tempus. Et dixi regi: Si regi videtur bonum, epistolas det mihi ad duces regionis trans flumen, ut transducant me, donec veniam in Judaeam: et epistolam ad Asaph custodem saltus regis, ut det mihi ligna, ut tegere possim portas turris domus, et muros civitatis, et domum, quam ingressus fuero. Et dedit mihi rex juxta manum Dei mei bonam mecum. Et veni ad duces regionis trans flumen, dedique eis epis
Abbreviated transcription (Latin):
nideisut sicut hodie fecerunt insusis. sic
⁊ faciant cras. ⁊ .x. filii aman inpatibu¬
lis suipendamur. precepitq rex ut ita
fieret. Statimq insusis pependit edictũ
⁊ .x. aman filii suspensi sunt. Eong̃gatis
uideis. quarta .x. die m̾sis adar: int̾fecti
sunt insusis. ccc. iuri. nec eoꝵ abillis di¬

Expanded text:
eis ut sicut hodie fecerunt in Susis sic et cras faciant et decem filii Aman in patibulis suspendantur praecepitque rex ut ita fieret statimque in Susis pependit edictum et decem Aman filii suspensi sunt congregatis Iudaeis quartadecima adar mensis die interfecti sunt in Susis trecenti viri nec eorum ab illis di
Abbreviated transcription (Latin):
alter ydolatͥe mãcipatꝰ
milla sp̃ualium archi¬
tectoꝵ industͥa nullo pi¬
etatis cultu deformi¬
tatem agrestis ⁊ t̾renis
mentis exuerat.

Expanded text:
alter idololatriae mancipatus nulla spiritualium architectorum industria, nullo pietatis cultu deformitatem agrestis et terrenae mentis exuerat.
Abbreviated transcription (Latin):
mini dei nr̃i. sicut słͥptum ẽ inlege moysi. et ut afferamus pͥmoge¬
nita t̾re nr̃e. ⁊ pͥmitiua uniu̾si fiuctus omĩs ligni ab anno usq ad¬
feremꝰ sac̃dotib ad ga zophilatium dñi. ⁊ decimam ꝑtem t̾re nr̃e
leuitis. Ipsi leuite: decimas accipient ex omnib ciuitatib oꝑm
⁊ leuite offerent decimã ꝑtem decume sue indomo dei nr̃i. adgazoph¬
llacium indomo thesauri. ad gatophylatium .ii. deportabunt fi¬
lii isrł. ⁊ filii leni. pͥmitias frumenti. uini. ⁊ olei.⁊ ibi erunt uasa sc̃i

Expanded text:
 Dei nostri, sicut scriptum est in lege Moysi; et ut afferremus primogenita terrae nostrae, et primitiva universi fructus omnis ligni, ab anno in feramus sacerdotibus ad gazophylacium Dei nostri, et decimam partem terrae nostrae Levitis. Ipsi Levitae decimas accipient ex omnibus civitatibus opet Levitae offerent decimam partem decimae suae in domo Dei nostri ad gazophylacium in domo thesauri. Ad gazophylacium enim deportabunt filii Israel et filii Levi primitias frumenti, vini et ole
Abbreviated transcription (Latin):
isrł. ⁊ in omnẽ usũ domus dei nr̃i. sortes
gͦ misimus suꝑ oblationem lignoꝵ iñt
sacerdotes ⁊ leuitas.⁊ ppłm ut inferrẽt
indomũ dei nũ. ꝑ domos patrum nr̃oꝵ

Expanded text:
Israel, et in omnem usum domus Dei nostri. Sortes ergo misimus super oblationem lignorum, inter sacerdotes, et Levitas, et populum, ut inferrentur in domum Dei nostri per domos patrum no
Abbreviated transcription (Latin):
storie inqua s cͥptu est sedo̾ anno:
darii regis fundatum eẽ acemẽ¬
tariis templũ. muitũ landante

Expanded text:
storiae in qua scriptum est: Secundo anno regis Cyri fundatum esse a caementariis templum, multum gaudente
Abbreviated transcription (Latin):
go cruciarui amitteret.
Mistice aũ oꝑa nr̃a lignis com¬
ꝑantur. bonã fructiferis. praua
aũ. st̾ilib. ⁊ incendio dignis. tolli¬
turq lignum dedomo slliꝰ qui ho¬
locaustis dñi cẽdicit ⁊ erigitur.
⁊ ip̃e in eo configitur. cum oꝑa eoꝵ
qui paci ecc̃ie repugnant oĩb ma¬
nifeste qmͣ sĩt inucilia ⁊ ꝑu̾sa pa¬
tescunt. ⁊ ip̃imeis ñ uite gaudrũ
s mortis laq̃um acquisisse ꝓbant᷑.
in resurreccione ꝑpetuo punienda.
tormento suis exactorib .i. ĩmun¬
dis sp̃itib ĩ potestate traduntur.

Expanded text:
go cruciatu amitteret. Mystice autem opera nostra lignis comparantur, bona fructiferis, prava autem salicibus et incendio dignis, tolliturque lignum de domo ejus, qui holocaustis Domini contradicit, et erigitur, et ipse in eo configitur, cum opera eorum qui paci Ecclesiae repugnant omnibus manifeste, quam sint inutilia et perversa patescunt: et ipsi in eis non vitae gaudium, sed mortis laqueum acquisisse probantur. in resurrectione perpetuo punienda tormento saevis exactoribus, immundis spiritibus in potestate traduntur.
Abbreviated transcription (Latin):
portamihuͣe. ⁊ maxime
inplatea que erãt ado
dum stare solebat. Bñ
ergo ante portam aqͣꝵ¬
couectus est ppłs tanqifi
ꝑancistitem suũ fluen¬
portandus.

Expanded text:
portam, et maxime in platea, quae ad dum stare solebat. Bene ergo ante portam aqcollectus est populus, qui per antistitem suum fluenpotandus.
Abbreviated transcription (Latin):
quinq tantũ dies ad exordiũ
septimi mensis suꝑ erant qͥa
pͥmasui die usq ad iucesimã
sed̾am totus legittimis cerimo¬
nũs ꝯsecrat᷑ ẽ. Qnib itarite cele¬
bratis deiñ ad disponendos urbiᷤͤ
mãsores. cum pͥncipib ⁊ plebe
B. Portam a quaꝵ reor
dici inatͥo sacerdotũ quo
drumerat cͥcumdatum¬
maxime ad orientalẽ p¬
lagam templi u̾erat
mare eneumadlauãdaᷤᷤ
manus pedes q sac̃do

Expanded text:
quinque tantum dies ad exordium septimi mensis supererant, qui a prima die usque ad vicesimam secundam totus legitimis caeremoniis consecratus est, quibus ita rite celebratis, deinde ad disponendos urbis mansores cum principibus et plebe  portam aquarum reor dici in atrio sacerdotum, quo drum erat circumdatmaxime ad orientalem plagam templi, mare aeneum ad lavandas manus pedesque intro
Abbreviated transcription (Latin):
tum introeuncium in¬
templũ. ubi .x. luteres¬
enei ad lauandas hostiaᷤᷤ
li ⁊ altare holocausti int̾
ꝙ ⁊ templum lapidatꝰ
est zacharias filius ba¬
portã at̾i intrandi hãt¬
licenciã. s tm̃ sac̃dotes¬

Expanded text:
troeuntium templum, ubi decem lutereenei ad lavandas hostias; ubi etiam altare holocausti, inter t templum lapidatus est Zacharias filius Baportam atrii intrandi halicentiam, sed tantum sacerdotes
Abbreviated transcription (Latin):
B. In offel. tuiris erat ñlonge a
templo altitudine enormi.uit
accepit quia nubib cap̃ inserit
deniq ubi in ⁊acharia scriptil ẽ.
⁊ tu turris regis nebuloca filie sy¬

Expanded text:
. In Ophel. Turris erat non longe a templo altitudine enormi. Undaccepit, quia nubibus caput inseruit. Denique ubi in Michaea scriptum est: Et tu turris gregis nebulosa ,
Abbreviated transcription (Latin):
uulgui ait. Qui sunt isti qui
ut nubes uolant. ⁊c̃. Item. Na¬
thinnei ħitant inoffel quiẽq
resigionis ħitu insignes abdita
scͥpturaꝵ dequib dĩctum ẽ. te¬
nebrosa aqua iiubib aeris .i.

Expanded text:
ur, dicens: Qui sunt isti qui ut nubes volant ? Item Nathinnei habitant in Ophel, cum quique religionis habitu insignes, abdita Scripturarum, de quibus dictum est, Tenebrosa aqua in nubibus aeris; hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
tantħenci cupiditatem sͥ p̃dican¬
di initer catholices tͥbrii promittẽ¬
tes se eandemiũ eis recte fidei ⁊ oꝑ¬
ationis teñe castitatem ut accepta
potestate docendi inmedio boni
seminis. a quo paulus. sparmo¬
accepit ⁊izania int̾serant. Intraue¬
iunt enimt̾ramfilioꝵ isrł. ñ aio¬
sue introdurti. ñ ierosolimoꝵ ĩꝑio
subditi. s arige ꝑfido ab hoste.s.¬
ppłi dei. int̾ram ens adducti. ñ nt
domino s ut regi adu̾sariosermi¬
ant. sic ħetici ⁊ falsi xͥani. ł catboli¬
tilium sortem magis ꝑtinent qͣꝵ
ac .uii. lure accepit. s in secreta eccłie fa¬
miliariꝰ discuteret. qd̃ exitu mõ¬
strauit. cum eccłiam qmͣ in ꝑsona
hostis acerrime turbauit.
distinccio u̾boꝵ quia consilarios

Expanded text:
icandi inter Catholicos tribui: promittentes se eamdem cum eis rectae fidei et operationis tenere castitatem, ut accepta potestate praedicandi in medio boni seminis, a quo Paulus spermoatus est , zizaniam interserant. Intraverunt enim terram filiorum Israel, non a Josue introducti, non Hierosolymorum imperio subditi, sed a rege perfido: ab hoste ss adducti, non ut Domino, sed regi adversario serviant, sic haeretici et falsi catholitilium sortem magis pertinent, qpro sua salute accepit, sed ut secreta Ecclesiae familiarius discuteret: quod exitus monstravit cum Ecclesiam quam in persona hostis acerrime turbavit.distinctio verborum; quia consiliarios quidem,
Abbreviated transcription (Latin):
calcło candido scribas. tenebras¬
contigit inistł. fatigatus asepͥui¬
tura cecatus ẽ. Qui enim infatig
gatus dormit. qui ingilare. stare.
itilit̃ ag̃e ⁊ confortari negligit.
cui dr̃. surge qui dormis. ⁊ exur¬
ge amortius. ⁊ c̃.

Expanded text:
calculo candido scribas, contigit in Israel . » Fatigatus a sepultura est caecatus. Qui enim infatigagatus dormit, qui vigilare, stare, viriliter agere, et confortari negligit. Cui dicitur: « Surge qui dormis et exsurge a mortuis .
Abbreviated transcription (Latin):
runt. intrauit iraq rex ⁊ aman utbi¬
tua hest̃: ut detur tͥ. ⁊ quid uis fĩ tͥ: ecrã¬
si dimidiã regnimei ꝑtẽ pecieris. im¬
petrabis. ad quẽ illa Rdit Si inueni
grãm ĩ ocuł tuis orex ⁊ si tͥ placet donamͥ¬

Expanded text:
runt. Intravit itaque rex et Aman, ut bitua, Esther, ut detur tibi, et quid vis fieri? Etiamsi dimidiam regni mei partem petieris, impetrabis. Ad quem illa respondit: Si inveni gratiam in oculis tuis, o rex, et si tibi placet, dona
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ intellexi malumꝙ
fecerat helyasib tob̃¬
ie ut faceret ei thesa¬
urum ĩ uestibulis do¬
mus dei ⁊ malũ uisũ
ẽ mͥ ualde. et ꝓiecina¬
sa domꝰ tõbie foras
de gazophilatio. p̾ce¬
piq ⁊ mũdauerũt
gatophilatia ⁊ retu¬
li ibi uasa domꝰ dei.
sacͥficium ⁊ chus. et
uitaꝵ ñ fuisset date.
⁊ fugiset unusqͥsq¬

Expanded text:
 intellexi malum, quod fecerat Eliasib Tobiae, ut faceret ei thesaurum in vestibulis domus Dei. Et malum mihi visum est valde. Et projeci vasa domus Tobiae foras de gazophylacio: praecepique, et emundaverunt gazophylacia: et retuli ibi vasa domus Dei, sacrificium, et thus. Et vitarum non fuissent datae: et fugisset unusquisqu
Abbreviated transcription (Latin):
ta ⁊ dedicata est gesta
necrias ierosolunis
morabatur. quibstre¬
nue complecis rediit
adregem. Quo absẽte
fecit sibi heliasib gnͣde
gazophilatium inqͦ
reponerent᷑ ea q̃ nel

Expanded text:
ta ac dedicata est, gesta Nehemias Hierosolymis morabatur; quibus strenue completis rediit ad regem, illoque absente fecit Eliasib grande gazophylacium, in quo reponerentur ea quae vel
Abbreviated transcription (Latin):
sunt manꝰ eoꝵ inbono. audierunt aũ sanaballath oronites. ⁊ tobi¬
as seruus amanites. ⁊ gosem arabs. ⁊ subsannauerint nos ⁊ despere¬
runt. dixerunti. Que ẽ hec res qmͣ facitis: numꝙͥ ccͣ regẽ uos rebel¬
latis: et redditi eis sermonem. oixiq ad eos. O celr. ip̃e nos iuuat. et
nos serui eiꝰ sumꝰ. surgamus ⁊ edificemus. uob̾ aũ non est ꝑs ⁊ iusti¬
cia. ⁊ memoria in ierl̾m Et

Expanded text:
sunt manus eorum in bono. Audierunt autem, Sanaballat Horonites, et Tobias servus ammanites et Gosem Arabs et subsannaverunt nos et despexerunt dixeruntque quae est haec res quam facitis numquid contra regem vos rebellatis et reddidi eis sermonem dixique ad eos Deus caeli ipse nos iuvat et nos servi eius sumus surgamus et aedificemus vobis autem non est pars et iustitia et memoria in Hierusalem et
Abbreviated transcription (Latin):
quid respond̾ent. Dixiq adees. non est bona res qmͣ facitis. Qͣre
ñ intimore dei nrĩ ñ ambulatis: ne ex probef nob̃ agentib ini¬
micis mis: et ego ⁊ frẽs mei. ⁊ puerimei comodauimꝰ pl̾imis pee¬
cuniam ⁊ fium̃tum. si repetainus incõe istud. es alienti ꝯedamꝰ
ꝙ debet nob̾. Reddite hodie eis agros suos ⁊ uineas suas. oliueta
sua. ⁊ domos suas. Quin pociꝰ ⁊ centesimã petume frum̃ti nini
⁊ orei. qmͣ exigere solebatis ab eis. date ꝓuis. et dixerunt. red¬
demus. ⁊ ab eis nicħ q̃ rimꝰ. sicq faciemus ut ioq̃ris. et uocami sa

Expanded text:
quid responderent dixique ad eos non est bona res quam facitis quare non in timore Dei nostri ambulatis ne exprobretur nobis a gentibus inimicis nostris et ego et fratres mei et pueri mei commodavimus plurimis pecuniam et frumentum non repetamus in commune istud aes alienum concedamus quod debetur nobis reddite eis hodie agros suos vineas suas oliveta sua et domos suas quin potius et centesimam pecuniae frumenti vini et olei quam exigere soletis ab eis date pro illis et dixerunt redus et ab eis nihil quaerimus sicque faciemus ut loqueris et vocavi sa
Abbreviated transcription (Latin):
et increpaui optimates ⁊ mnagrãtus
⁊ dixieis. usuras ne singubi a frĩbus
urĩs exigitis ⁊ cong̃gaui adu̾sum eos
contionẽ magnam. ⁊ dixieis. nos ut sci¬
tis redemimꝰ frẽs nr̃os iudeos. qui uẽdi¬
ti fuerant gentib scd̾m possibilitatem¬

Expanded text:
et increpui optimates et magistratus et dixi eis usurasne singuli a fratribus vestris exigatis et congregavi adversus eos contionem magnam et dixi eis nos ut scitis redemimus fratres nostros iudaeos qui venditi fuerant gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
instauraretis. S et
abeis ut nũciaremꝰ tͥ. Que icripsimꝰ noĩa uiro¬
rum qui sunt pͥncipes ineis. h̾scemoĩ a̾̃ sermo¬
nem responderunt nob̾ dicentes. nos sumꝰ s̾ui
dei celi ⁊ t̾re. ⁊ edificamiꝰ templũ extiuctũ ance

Expanded text:
et eis, ut nuntiaremus tibi, quae scripsimus nomina virorum, qui sunt principes in eis. Hujuscemodi autem sermonem responderunt nobis, dicentes: Nos sumus servi Dei coeli et terrae, et aedificamus templum, quod e
Abbreviated transcription (Latin):
misit chatannai dux regionis transflu¬
men. ⁊ staburtaunai. ⁊ ꝯsiliatores eiꝰ ar¬
phasacei qui erant transflum̃ ad dari¬
um regem. sermo quẽ miserãt ei sie
scͥptus erat. Dario regi. pax oĩs. notu̾¬

Expanded text:
nnai dux regionis trans flumen, et Stharbuzanai, et consiliatores ejus Arphasachaei, qui erant trans flumen, ad Darium regem. Sermo quem miserant ei, sic scriptus erat. DARIO REGI PAX OMNIS. Notu
Abbreviated transcription (Latin):
textus. quia confortati u̾bis ꝓph̃a.¬
rum. optimates iudeoꝵ ñ potuert̃
hostium infestationib asc̃o opere
ĩpediri. aquo quiescentib adis
ꝓpħis timore hostium cessauerut̃.
Sieut ⁊ nune mecc̃ia geritur. dume¬

Expanded text:
textus, quia confortati verbis prophetarum, optimates Judaeo rum non potuerunt hostium infestationibus a sancto opere praepediri, a quo quiescentibus adhuc prophetis, timore hostium cessaverant, sicut nunc in Ecclesia geritur, dum
Abbreviated transcription (Latin):
Grãs refert eccłia gentilrum
saluatori qui eam respic̾e dig¬
natus est. cru ille Rdit placere
sibi. ꝙ mortuo uiro suo .i. dia¬
bolo parentes ydolatras reliqͥt.
sibi antea ignotus fuit cum seq̃¬
retur cupiditatem uet̾is hõis.¬

Expanded text:
as refert Ecclesia gentium Salvatori, qui eam respicere dignatus est. Cui ille respondit: placere sibi, quod mortuo viro suo, id est, diabolo, parentes idololatras reliquit,sibi antea ignotus fuit cum sequeretur cupiditatem veteris homi
Abbreviated transcription (Latin):
dotes ĩ ornatu suo cũ
tubis. ⁊ leuite filii a¬
saphincymbalis ut
laudarent dm̃ ꝑ ma¬
nũ dd̾ regis isrł. et
concinebant ĩ hymp¬
nis ⁊ ꝯfesuione dño:¬

Expanded text:
tes in ornatu suo cum tubis et Levitae filii Asaph in cymbalis, ut laudarent Deum per manus David regis Israel, et concinebant hymnis et confessione Do
Abbreviated transcription (Latin):
compellunt. S socordia¬
nostroꝵ tempoꝵ maiores
siml ⁊ minores le dit hos
a p̾dicando u̾bum illos ab
qua eruti sumꝰ. ł quanta
sollempnitas ad qrͣ uo¬

Expanded text:
compellunt. Sedm temporum, majoresque simul et minores laedit, hos a praedicando verbum, illos ab qua eruti sumus; vel quanta sit solemnitas, ad qu
Abbreviated transcription (Latin):
cirtuit eccłiam dñs
rolectis ad edificui¬
eccłie celeste fide libꝰ
construit. ⁊ inuita
futura apparente
resurrectionis gła
ad integrum ꝑficit
⁊ ingaudium uite
ĩmortalis int̾na cla

Expanded text:
circuit, Ecclesiam Dominus, collectis ad aedificium coeleste fidelibus, construit. Porro in vita futura apparente gloria resurrectionis, ad integrum perficit atque in gaudium vitae immortalis in a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtemplationis hñs
et̾nam intelligenti¬
amu̾itatis. Unde
rachel bona facie ⁊
pulchͣ specie quam
amat oĩs pie studio¬
sus ⁊pp̃ hanc seruit

Expanded text:
templationis habens internam intelligentiam veritatis. Unde, Rachel bona facie, et pulchra specie, quam amat omnis pie studiosus, et propter hanc servit
Abbreviated transcription (Latin):
digna ⁊ iuxta int̾pretationẽ egyp
tiꝑfidie me tenebris obscurata
m̃ito aũ qui adeo desertur ademo¬
nio repletur. angelus iͦ demo¬
nem qui tobiam occide̾ uolebat
undesertoligauit. q cohibitũ a
fideiso qui sunt m̃bra xͥ diabolũ
infidelib tm̃ dommari ꝑmittit.
inquib tamenten eum ligatil¬

Expanded text:
ndigna, et juxta interpretationem Aegypti perfidiae suae tenebris obscurata. Merito autem et qui a Deo deseritur a daemonio repletur. Angelus vero daemonem qui Tobiam occidere volebat, in deserto ligavit, qui cohibitum a fidelibus, qui sunt membra Christi, diabolum in infidelibus tantum dominari permittit, in quibus t
Abbreviated transcription (Latin):
hester peticionem aꝑuit damꝑ¬
natus ad penam secessit. In eim¬
gelio.N pnͣdium ⁊ cena mnemo¬
rãtur prandium p̃sentis tem¬
poris eccł̃ie designat. cena autẽ
et̾num ⁊ ultinum quiuium.
u̾m malis seꝑatis: in ꝑpetirm
letantur boni. Aman namq qꝑ
uestem dignam conuiuto ñ ha¬
buit exͣ picimetuit.

Expanded text:
Esther petitionem suam aperuit, damnatus ad poenam secessit. In Evangelio enim prandium et coena memorantur. Prandium praesens tempus Ecclesiae designat, coena autem aeternum et ultimum convivium. Unde malis separatis in perpetuum laetantur boni. Aman, namque quia vestem dignam convivio non habuit, extra projici meruit.
Abbreviated transcription (Latin):
conutere libantis ĩ chermel. et
cherinel insaltũ reputabitur.
sic łynagoge comp̃isa ẽ suꝑbia
ecc̃ie humilitas exaltata.sic ꝑ¬
secintores fidei ad nichilũ sunt
redacti. confessores xͥintoto or¬
mundo exaltati capud ĩcaudam.
⁊ candam incaprd u̾sa ẽ. quia

Expanded text:
ur Libanus in Chermel, et Chermel in saltum reputabitur. » Sic Synagogae compressa est superbia, Ecclesiae humilitas exaltata. Sic persecutores fidei ad nihilum sunt redacti: confessores Christi in toto orbe exaltati. Caput in caudam, et cauda in caput versa est: « Quia
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ppłm meum ꝓ quo obsecro. traditi eñĩ sumꝰ ego ⁊ ppłs nĩs ut
conteramur ⁊ iugulem̃. ⁊ ꝑemus. atq utinã ĩseruos ⁊ famulas
uend̾em᷑ ⁊ eẽt tolerabile malsi.⁊ gemens tacem. nc au hostis est

Expanded text:
m meum pro quo obsecro traditi enim sumus ego et populus meus ut conteramur iugulemur et pereamus atque utinam in servos et famulas venderemur esset tolerabile malum et gemens tacerem nunc au
Abbreviated transcription (Latin):
festina ⁊c̃. Magĩi ecc̃ie om̃iũ
nͥtutum cultu. ⁊ decore sapĩe il¬
lustratt honorantur diademate
regte dignitatis. tamqmͣ menbͣ
simiimiꝰ regis ascendunt super
dens suꝑ equos tuos ⁊ equitatꝰ
tuu sanitas. his aman spũalis
hostis ppłi licet inus p̃bet ob¬
sequium cũ ꝓsecutores eccłie
cogunt᷑ reddere testimomoniũ
ñ ualentes occultare ꝙ maĩfest̾¬

Expanded text:
Festina. » Magistri Ecclesiae omnium virtutum cultu et decore sapientiae illustrati honorantur diademate regiae dignitatis, tanquam membra summi regis. Ascendunt super dens super equos tuos, et equitatus tuus sanitas. » His Aman sphostis populi Dei licet invitus praebet obsequium, cum persecutores Ecclesiae coguntur reddere testimonium, non valentes occultare, quod manifest
Abbreviated transcription (Latin):
na. ⁊ sumpta stola. ⁊ equo fac ut locutꝰ es
mardocheo uideo qui sedet ante fores pa¬
lacii. cane nequicqm de hic que locutꝰ
es p̾t̾mittas. tulit itaq aman stolam
⁊ equũ. indutũq mardocheum ĩplatea
ciuitatis ⁊ impositum equo: p̃cedebat
atq clamabat. ħ honore ꝯdignꝰ ẽ quẽ¬
cumq rex uolu̾it honorare. Ren̾susq ẽ
mardocheus ad ianuam palatii ⁊amã¬

Expanded text:
na, et sumpta stola et equo, fac ut locutus es Mardochaeo Judaeo qui sedet ante fores palatii. Cave ne quidquam de his, quae locutus es, praetermittas. Tulit itaque Aman stolam et equum, indutumque Mardochaeum in platea civitatis, et impositum equo praecedebat, atque clamabat: Hoc honore condignus est, quemcumque rex voluerit honorare. Reversusque est Mardoch
Abbreviated transcription (Latin):
Eognoscit ꝓpinquum mat̾ ecc̃a
ꝑ gratuita beneficia ppło genti¬
umi collaca ⁊ audito noĩe recor¬
datur beneficioꝵ antiquoꝵ. Uñ.
Memor fui dieꝵ antiqꝵ medi¬
tatus sum in omib. ope.t.¬

Expanded text:
ognoscit propinquum mater Ecclesia per gratuita beneficia populo gentium collata, et audito nomine recordatur beneficiorum antiquorum; unde: Memor fui dierum antiquorum, meditatus sum in omnibus ope
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ cantis impedire ⁊ expugnare cõ¬
tendunt. ⁊ mentem fidelium nu¬
trone praue suggestionis int̾¬
ficere. S ceͣ hec nob armat᷑a dei
sumenda est. ut possimꝰ resist̾e
indie malo ⁊ in omib ꝑfecti sta¬

Expanded text:
incautis impedire et expugnare contendunt, et mentem fidelium mucrone pravae suggestionis interficere. Sed contra haec nobis armatura Dei sumenda est, ut possimus resistere in die malo, et in omnibus perfecti sta
Abbreviated transcription (Latin):
cant. alis armis sacre lectionis
cos nigilant. hũ religiosa deuo¬
tione ꝑximos infidei u̾itate ꝯ¬
fortant. Illadu̾sus insidias dia
men ex̃cent.⁊ abouili dñico in¬
fidiantes lupos pastorali solli¬
citudine arcent.

Expanded text:
nt: alii armis sacrae lectionis cos vigilant. Hi religiosa devotione proximos in fidei veritate confortant, illi adversus diaboli men exercent, et ab ovili dominico insidiantes lupos pastorali sollicitudine arcent.
Abbreviated transcription (Latin):
Hyrci. iihac uita otferunt᷑
ꝓ peccato. cum electi deosu¬
pplicant ut lib̾entirr apec̃ciᷤ.
offeruntur infucura crmn
ẽẽ memorabunt.

Expanded text:
Hirci in hac vita offeruntur pro peccato, cum electi Deo supplicant, ut liberentur a peccatis: offeruntur in futuro, cum esse memorabunt.
Abbreviated transcription (Latin):
plum ⁊ sacerdotes dei uenerat᷑.
eiq famulatur xp̃ianos pͥnci¬
pes sicut ⁊ dariꝰ sigc̃at. nec miꝵ
sisuccessores cỹri: qui templã
dñi ⁊ ciui tatem fetert̃ edifica¬
ri. qui seruos eiꝰ ac legẽ dilexe
ges figurant. cum ip̃e dñs ꝑ¬

Expanded text:
plum et sacerdotes Domini venerabatur, eique famulabatur, Christianos principes, sicut Darius significat. Nec mirum si successores Cyri qui templum et civitatem fecerunt aedificari, qui servos ejus ac legem dilexerges figurant; cum ipse D
Abbreviated transcription (Latin):
scit enim omis ppłs qui hĩtat intrã por¬
tani urbis mẽe mulierem te ẽẽ uirtutis.
nec abiuo me ꝓpinquũ eẽ s aliꝰ me ꝓꝑin¬
quior. Q uiesce hac nocte. ⁊ fr̃o mane si te
uolũit ꝓpinquitatis iuire retinere bñ res
acta ẽ. sin & ile nolu̾it absq inla dubitati¬

Expanded text:
Scit enim omnis populus, qui habitat intra portas urbis meae, mulierem te esse virtutis. Nec abnuo me propinquum, sed est alius me propinquior. Quiesce hac nocte, et facto mane, si te voluerit propinquitatis jure retinere, bene res acta est: sin autem ille noluerit
Abbreviated transcription (Latin):
nolo te uacuam reuti adsocrum tuam.¬
tam.
dixitiy noemi. expecta fuia donec uide¬
amus quem resexitum hãt. neq enim

Expanded text:
Nolo vacuam te reverti ad socrum tuam. Dixitque Noemi: Exspecta, filia, donec videamus quem res exitum habeat. Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
sedert eos. Conu̾siq sunt ⁊ clamauer̾t adte. Tu aũ de celo exaudisti
⁊ lib̃asti eos inmised̾iis tuis multis temꝑib. et ꝯtestatꝰ es eos ut re¬
ũterent᷑ ad legem tuami. Ip̃i uͦ suꝑbe egerunt ⁊ ñ audiert manda¬
ta tua. ⁊ iniudiciis tus peccauert que faciet homo ⁊ uiuet ueis.

Expanded text:
sederunt eos conversique sunt et clamaverunt ad te tu autem de caelo audisti et liberasti eos in misericordiis tuis multis temporibus et contestatus es eos ut reverterentur ad legem tuam ipsi vero superbe egerunt et non audierunt mandata tua et in iudiciis tuis peccaverunt quae faciet homo et vivet i
Abbreviated transcription (Latin):
toritate mox intentionẽ esdre in¬
uabat ppłm secum peccasse cõfi¬
tendo ⁊ pũiam suadendo abiectis
uxorib alieigeras cũ lib̾is suis.

Expanded text:
toritate mox intentionem Esdrae juvabat, populum secum peccasse confitendo, et poenitentiam suadendo abjectis uxoribus alienigenis, cum liberis suis.
Abbreviated transcription (Latin):
inisrł suꝑ hoc ꝑcuciamꝰ fedus eum
dño deo nr̃o ut ꝓhiciamꝰ uniu̾sas ux¬
ores ⁊ eos qui dehis nati sunt uixtauo
tuũ est decernere nos erimꝰ tecum. cõ¬
fortare. ⁊ fac. surrexit gͦ esdras ⁊ ad¬
iurauit pͥncipes sac̾dotũ ⁊ leuitaꝵ ⁊¬

Expanded text:
in Israel super hoc, percutiamus foedus cum Domino Deo nostro, ut projiciamus universas uxores, et eos qui de his nati sunt, juxta vtuum est decernere, nosque erimus tecum: confortare, et fac. Surrexit ergo Ezras, et adjuravit principes sacerdotum et Levita
Abbreviated transcription (Latin):
intellexit enĩ arege s̾ ꝑ atum malũ. qui
cum reu̾sus eẽt deorco nemorib ꝯsito:
⁊ intrasset conuinii locum: repperit a¬
man suꝑ lectulũ corriusse in qͦ iacebat
mere me presente indomo mea. nec¬
dum u̾bum de ore regis exierat.⁊ sta¬

Expanded text:
ntellexit enim a rege sibi paratum malum. Qui cum reversus esset de horto nemoribus consito, et intrasset convivii locum, reperit Aman super lectulum corruisse, in quo jacebat mere, me praesente, in domo mea. Necdum verbum de ore regis exierat, et
Abbreviated transcription (Latin):
lis ⁊ cotidie legem scrutantes
holocausta domino offerre q
rabantur insolitudine p̃di¬
cante legem moyse⁊crebro
sͥ deo apparente din expectã¬
tes ꝓmissã requiem ne iniłp¬

Expanded text:
 quotidie legem scrutantes holocausta Domino offerre: quia licet morabantur in solitudine praedicante legem Mosi, et crebro sibi Deo apparente, diu exspectantes promissam requiem, ne un
Abbreviated transcription (Latin):
Hidetur quihoc scͥpsit p̃sens affu¬
isie cumesdras dicatur scͥpsisse.
qui ninctune ierosolime fuisse.
s multo post regnante artax̾se
rłm reduceret. aut se edificantibꝰ
iungit. qi suum sit. ꝙ erga frẽs
ait. nos quiniuimꝰ. qui residui su¬

Expanded text:
idetur qui hoc scripsit praesens affuisse, cum Esdras dicatur scripsisse, qui non tunc Jerosolymis fuisse, sed multo post, regnante Artaxerxen Jerusalem reduceret, aut se aedificantibus jungit, quasi suum sit quod erga fratres ait: Nos qui
Abbreviated transcription (Latin):
retrahe ualebant pꝰqui regali ꝯsi¬
lio ł auxilio fulti auctoritate pub¬
lica obsist̾ent. qͦꝵ notanda ĩ accrisã¬
do fraudulẽtia qͣ eos qui domũ dei
edificabant ciuitatẽ ccͤ regnũ ꝑsaꝵ
edificare q̃ rebant᷑. ⁊ p̃cipiente rege.

Expanded text:
retrahere valebant, priusquam regali auxilio fulti, auctoritate illis publica obsisterent. Quorum notanda in accusando fraudulentia, quod eos qui domum Dei aedificabant, civitatem contra regnum Persarum aedificare querebantur; et praecipiente rege n
Abbreviated transcription (Latin):
entias. exemplo᷑ pie actionis
⁊ suauitate deuote admoni¬
tionis ꝯfortemire. p̃cipit qͣ¬
tinus sicut adipe ⁊ pingnedi¬
ne repleat᷑. labiisq exuitati¬
onis laudent nom̃ dñi. Iuxta
litt̃am qͦ cum infestis dieb
post orationẽ. ⁊ leccionem ⁊
psalmoꝵ studia completa car¬
nem reficimus paupeꝵ ⁊ ꝑegͥ

Expanded text:
rum exemplo piae actionis, et suavitate devotae admonitionis confortemus, praecipit, quatenus sicut adipe et pinguedine repleantur, aliisque exsultationis laudent nomen Domini. Juxta litteram quoque cum in festis diebus post orationem lectionem et psalmorum studia completa carnem reficimus, pauperum et
Abbreviated transcription (Latin):
syrioꝵ pulsando aut intrando aꝑire. s cum uenissent duces eiꝰ¬
⁊ tͥbuni ⁊ uniu̾si maiores ex̾citus assynoꝵ dixerunt cubiculaiuᷤ.¬

Expanded text:
syriorum pulsando aut intrando aperire sed cum venissent duces et universi maiores exercitus Assyriorum dixerunt cubiculari
Abbreviated transcription (Latin):
tute confecta sum. nec apta uinculo cõ¬
iugali ⁊̃ si possim hac nocte concipere.
⁊ parere filios si expectare uellecis don¬
transeat crescant ⁊ annos pub̾tatis im̃¬
pieant. anteeritis uetule qmͣnubatᷤ

Expanded text:
nfecta sum, nec apta vinculo conjugali: etiam si possem hac nocte concipere, et parere filios, si eos expectare velitis, donec crescant, et annos pubertatis impleant, ante eritis vetulae quam nubatis.
Abbreviated transcription (Latin):
Non enim ⁊ c̃. nullus cumcor¬
mptione presemisuire pot
aulam celestemintrare. s an¬
te obitum suum debet quisq corꝑis
castigatione ⁊ cordis ꝯpuneti¬
one regni pulsare inuoitum:
Si quis querat qͦmͦ rex iustissi¬
mus torm̃ta inferat in nocenti¬
b sciat hoc ñ exͥ uo simtate mali¬
dere. Sapia enim iuincit mali.¬

Expanded text:
Non enim. » Nullus cum corruptione praesentis vitae potest aulam coelestem intrare, sed ante obitum suum debet quisque corporis castigatione et cordis compunctione regni pulsare introitum, quis quaerat quomodo rex justissimus tormenta inferat innocentibus, sciat hoc non esse ex voto malidere. « Sapientia enim vincit mali
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾suri ⁊ intoto orbe regnaturi.
all̃. Sacerdotes. leuite. tantores. ia¬
nitores.⁊ nathĩnei. om̃isq isrł inci¬
uitatib suis ħitant. cũ mminist᷑ alta
qui eodem gradit alicłi uiciis sordi
cłiam uenientes bomĩ u̾big̃dum
atquisiert. Duas. N tiutates intͦi¬
erunt leuste ł faii ifrł. ñ solũ qͥeas
captiuati amiserant sec ⁊ qui de
captiuis geniti ad ipos se ꝑtinere
successione pat̾na didicerant. Qui¬
cumq uͦ ita captiuati sunt ut
mungͣ reu̾si aliis fundos suos po¬
ssidendos relinq̃rent. illos sigc̃ant
qui sic peccando abecc̃ia discedũt.
ut numꝙͣ resipiscant ⁊ altis sͥ pro¬
missa p̃mia relinqnͣt. uñ: s̾nemor
esto unde excid̾is ⁊ age penitẽtiã
⁊ mouebo candelabꝵ tuum de bo¬

Expanded text:
aturi. Allegorice sacerdotes, Levitae, cantores, janitores, et Nathinaei, omnisque Israel in civitatibus suis habitant, cum ministri altarqui eodem gradu aliquando vitiis sordidclesiam venientes bonum sibi gradum acquisierunt. Suas enim civitates introierunt Levitae vel filii Israel, non solum qui eas captivati amiserant, sed etiam qui de captivis geniti ad ipsas se paterna successione pertinere didicerant. Quicunque vero ita captivati sunt, ut nunquam reversi aliis fundos suos possidendos reliquerunt, illos significant, qui sic peccando ab Ecclesia discedunt, ut nunquam resipiscant, et aliis promissa sibi praemia relinquant; unde: Memor esto unde excideris, et age poenitentiam, et movebo candelabrum tuum,
Abbreviated transcription (Latin):
ab inquinatione genliũ se casti¬
gauerunt. Deiñ: obseruationẽ
sabbi: que incer pͥma legis
mandata eminet: scĩficati sũt
⁊ decetero omnẽ turamagendi.
ad odsequium diuini cultus cõ¬

Expanded text:
ab inquinationibus gentium castigaverint; deinde observatione sabbati, quae inter prima legis mandata eminebat, sanctificati sint; ac sic de caetero omnem curam agendi, ad obsequium divini cultus con
Abbreviated transcription (Latin):
rendo: in die scĩficata qm̃ ĩmũdi
sp̃c mundiciam nostri cordis ma¬
culare nitunt᷑ ⁊ ingerere illecebs
uicioꝵ accepto pretio nr̃ ꝯsensus.
quo diẽ maxime nostre scĩficatio¬
nis inquinent .i. lucem pie accio¬
nis ⁊ cogitationis. errorib obnu¬
bilent. s nos ħmõi mertatũ cla¬
usis muris nr̃e urbis .l. custodia
uite ꝑfectioris ꝓrsus uitare debe¬
mus.

Expanded text:
rendo in die sanctificata, quando immundi spiritus munditiam cordis maculare nituntur, et ingerere illecebras vitiorum accepto pretio nostri consensus: quo diem maximae sanctificationis inquinent, id est lucem piae actionis, vel cogitationis erroribus obnubilent. Sed nos hujusmodi mercatum, clausis muris nostrae urbis, id est custodia vitae perfectioris, prorsus vitare debemus.
Abbreviated transcription (Latin):
um qui cum filio tuo eat. S ne forte solli¬
citũ reddam. ego sinatarias ananie¬
magni filiꝰ. ⁊ tobias. Rdit. ex magnoge¬
nere estu. S peto ne irascaris ꝙ uolue¬
rim cognosc̾e genus tuũ. dixit aũ illi

Expanded text:
Sed ne forte sollicitum te reddam, ego sum Azarias Ananmagni filius. Et Tobias respondit: Ex magno genere es tu. Sed peto ne irascaris quod voluerim cognoscere genus tuum. Dixit autem illi
Abbreviated transcription (Latin):
tuaginta int̾pretes stiam dimi¬
ne legis que decalogo ꝯtinent᷑
gentib cõmisit ut liberaret
afame u̾bi dei. sub tẏ̃rograp¬
ho dedit .i. sub conditione reddẽ¬
intellectum ingirirunt. reddt̃
feneratori cum credentes uideos
infine scłi suscipiunt ⁊saluã¬

Expanded text:
tuaginta Interpretes scientiam legis, quae in Decalogo continetur, gentibus commisit, ut liberaret eas a fame verbi Dei. Sub chirographo dedit, id est sub conditione reddenintellectum requirunt. Reddent feneratori eum credentes Judaeos in fine saeculi suscipient et salva
Abbreviated transcription (Latin):
rium acciꝑet: accessit ꝑximans ad cortinã ⁊ eleuans eam iudeniq
cadauer absq capite holof̾nis in suo sangͥne tabefc̃m iac̾e sr̃ t̾ram.
exclamauit uoce magna cum fietu ⁊ scidit uestim̃ta sua. ⁊ ing̾llꝰ
tab̾naculum iudich ñ inuenit eam. ⁊ exiliuit foras ad ppłm ⁊ dixit.
una mulier hebrea fecit ꝯfusionẽ in domo regis nabug̃. ecce .i.¬

Expanded text:
rium caperet accessit proximans ad cortinam et elevans eam videns iacens cadaver absque capite Holofernis in suo sanguine tabefactum iacere super terram et clamavit voce magna cum fletu et scidit vestimenta sua et ingressus tabernaculum Iudith non invenit eam et exilivit foras ad populum et dixit una mulier hebraea fecit confusionem in domo regis Nabuc
Abbreviated transcription (Latin):
auxslitim inueniant eos ꝓpͥa fe¬
ditate spurcissimos oĩu̾tute desti
tutos. Uñ fuge se cõmendantes re¬
linquunt ea inquib temꝑalib¬
ptentia. ũ ẽ ꝯsilium cc deũ. Uñ.¬

Expanded text:
auxilium, inveniunt eos propria foeditate spurcissimos et omni tos, unde fugae se commendantes relinquunt ea in quibus tempientia
Abbreviated transcription (Latin):
D. Hunc artax̃ seur. sub
quo esoras de babylo¬
nia ierosolimã ascen¬
dit. iosephus putat ẽẽ
xersem filium dani qͥ
post illum regnauit. s
cronicoꝵ libri successo¬
remeiꝰdem xersis. Reg¬
nauit a darius sub qͦ
edificatum est temp
postquem xerses an¬
nos .xxx. post quem
quos chronographi¬

Expanded text:
. Hunc Artaxerxem sub quo Esdras de Babylonia Jerosolymam ascendit, Josephus putat esse Xerxem filium Darii, qui post illum regnavit: sed chronicorum libri successorem ejusdem Xerxis. Regnavit autem Darius, sub quo aedificatum est templigenta, post quem Xerxes annos viginti, post quem quos chronographi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ salubris inect̾ia mos doct᷑¬
na patrum ĩ oleuuthis qͥ ca¬
sacram̃tum explanet᷑ ⁊ reci¬
tetur ĩ exordio. Item pͥma die
m̃sis quinti. uenit cum his
qui lib̾ati erant ab hostib in¬

Expanded text:
 salubris in Ecclesia mos, doctrina patrum inolevit, ut his qui casacramentum explanetur, ac recitentur exordia. Item prima die mensis quinti venit cum his qui liberati ab hostib
Abbreviated transcription (Latin):
.iiiͦi. menses lucide actioris
quos inuia ꝑegim̃ quintũ
mensẽ ꝑpetue remunerati¬
onis inlrge pat̾ͥe celestis agi¬
mus.

Expanded text:
quatuor menses lucidae actionis, quos in via pergimus, quintum mensem perpetuae remunerationis in luce patriae coelestis agimus.
Abbreviated transcription (Latin):
fac̾e debeani. nullus ẽ .ii ꝓpinquus excep¬
to te qui pͥor es. ⁊ me qui seds sum. at il¬
le Rdit. ego agiumemam. cui dixit bo¬
oz. qũ emeris agrum de manu mulierit.
ruch qͦ moabitidem que uxor defuncii
fuit. debes acciꝑe. ut suscites nom̃ ꝓpin¬
qui tui ĩ heditate sua. Eni Rdit. cẽdo¬

Expanded text:
e debeam. Nullus enim est propinquus, excepto te, qui prior es, et me, qui secundus sum. At ille respondit: Ego agrum emam. Cui dixit Booz: Quando emeris agrum de manu mulieris, Ruth quoque Moabitidem, quae uxor defuncti fuit, debes accipere: ut suscites nomen propinqui tui in haereditate sua. C. IX.
Abbreviated transcription (Latin):
tura uituli. nec salomon in sorde libidinis. sic assuerus iusto iuditio inlib̾ali conuiuio xp̃m sig¬
mfrcat. sicut ysaias intyro rege ꝑsarum xp̃m sigcat. de quo postea subiungit accruxite ⁊ ficog¬
nonisti me⁊ c̃. Sienim reges iniqui maieftĩs diabolum significent. tur ñ iusti reges in beneft̃:
cũs xp̃m demonstrant. Nabugodonosor iussit ppłos audita symphoniaꝵ ⁊ musitoꝵ uoce ꝑstra⁊¬
tos statuam adorare. ⁊ diabolus siłari dulcedine genus humanũ inflectit a rectitudine mentis
adsequendam auaritiam qͣue est p̃doloꝵ seruitꝰ. Susa metropoli est ꝑside qtnͣ aiunt historii¬
mennonis frẽm condidisse ⁊ asusi fliro nom̃ accepisse. sbi est regiia ciri lapide iandido ⁊ ua¬
rio columpnis aureis ⁊ lacutunarib geminises distincta celi continens umulacrum stellis
micantib insignttum. ⁊ intredibilia muita soi assuerus conuiuntm maximis diuicus ⁊ de¬

Expanded text:
tura vituli. Nec Salomon in sorde libidinis. Sic Assuerus in isto judicio, ut in liberali convivio Christum significat, sicut Isaias in Cyro rege Persarum Christum signat, de quo postea subjungit: « Accinxi te et non cognovisti me , » etc. Si enim reges iniqui in malefactis diabolum significant; cur non reges justi in benefactis, Christum demonstrant? Nabuchodonosor jussit populos audita symphoniarum et musicorum voce prostratos statuam adorare. Et diabolus saeculari dulcedine genus humanum inflectit a mentis rectitudine ad sequendam avaritiam quae est simulacrorum servitus. VERe. Ibi est regia domus Cyri lapide candido et vario, columnis aureis, et laquearibus gemmisque distincta: coeli continens simulacrum stellis micantibus insignitum, et incredibilia multa. Ibi Assuerus convi
Abbreviated transcription (Latin):
chim. qui post patrem suũ shmfi¬
lium iosedech. ñ paruo temꝑe te¬
mut pontificatũ. ⁊ recte restaura¬
tio ciuitatis a sacerdote magno
⁊ fcĩb eiꝰ cepit. ut qui gradu p̃ces¬
serant ordinis epemplũ fierent
aliis inoꝑib bonis. et bene edifi¬
cantib sac̃dotib adiungit᷑ et
ananehel. edificant .n. sac̃dotes
incentenario numĩo cubitoꝵ cũ
om̃s quos erudiunt ĩamore ⁊ de¬
sid̾ioꝵ et̃noꝵ ĩcendunt. nãcẽcũ
q̃ incõpoto digitoꝵ deleua tnͣse¬
irat indext̾am. celestia bona fi
gurant que cõꝑatione t̾renoꝵ
qiͣ dextraad sinistram sunt..
tis aquis antiqui oꝑis signa ĩse¬
testatur. nam hostias in eo laua¬
ri a sac̃dotib solitas fecit. Unde:
⁊ nomen accepit. ex quib oĩo
uidetur porta gregis uicina eẽ.
piscine ꝓ batice in ꝑ hanc hostie

Expanded text:
chim, qui post patrem suum Jesum filium Josedec, non parvo tempore pontificatum tenuit. Et recte restauratio civitatis a sacerdote magno et fratribus ejus coepit: ut qui gradu praecesserant ordinis, exemplum fierent aliis in bonis operibus. Et bene aedificantibus sacerdotibus adjungitur: Et Aedificant namque sacerdotes in centenario numero cubitorum, cum omnes quos erudiunt, in amore ac desiderio aeternorum incendunt. Nam centum quae in computo digitorum de laeva transeunt in dexteram, gurant, quae comparatio terrenorum quasi dextera ad sinistram sunt. tis aquis, antiqui in se operis signa testatur. Nam hostias in eo lavari a sacerdotibus solitas ferunt, unde et nomen acceperit. Ex quibus omnibus videtur porta gregis vicina esse piscinae probaticae, ut per hanc vi
Abbreviated transcription (Latin):
minatione scłarium pͥncipũ
nus licet in pͥrimis xͥ ꝯfessores
ꝑsecutus sit płinlo secundo am¬
monente leuiorib decretis edic¬
tum sium temꝑauit. Heliꝰ qͦ¬

Expanded text:
atione saecularium principum us licet inprimis Christi Confessores persecutus sit, Plinio secundo onente, levioribus decretis edictum suum temperavit. Aeli
Abbreviated transcription (Latin):
credentium uictũ querendo fa¬
tigaret. nͥforte ita sibi ꝑuices
alii ꝑ diem laborarent mnoꝑe
erat ad bellum. ⁊ lancee ⁊ scuta. ⁊ arcꝰ.
⁊ lorice. ⁊ pͥncipes post eos in oĩ domo ui¬
da edificantium inmuro. ⁊ portanciũ
onera ⁊ ĩponentiũ. una manu sua fa¬
ciebat opus. ⁊ alteratenebat gladiũ.
Edificantium enĩ unus quisq gladio
erat accinctꝰ renes. et edificabant ⁊ clã¬
gebant bucine iuxta me. ⁊ dixi ad op¬
timates. ⁊ ad magr̃atus. ⁊ ad reliqmͣ
partem uulgi. opus grande est ⁊ latũ.
⁊ nos ceꝑati sumꝰ in muro ꝓcul: alter
abalt̾o. Inloco quocũq audieritis clã¬
gorẽ tube illuc concurrite ad nos. Os .ii.¬
nr̃ pugnabit ꝓnobis. ⁊ nos ipsi facie¬
mus opus. ⁊ media pars teneat lan¬
ceas ab ascensu aurore donec egrediã
tur astra. In tempore qͦ illo dixi ppło.
unus quisq cum puerosuo maneat
tem ⁊ diem adoꝑandũ. ego a ⁊ frẽs¬

Expanded text:
credentium victum quaeritando fatigaret . Nisi forte ita sibi vices salii per diem laborarent in opere erat ad bellum et lanceae et scuta et arcus et loricae et principes post eos in omni domo Iuda aedificantium in muro et portantium onera et inponentium una manu sua faciebat opus et altera tenebat gladium aedificantium enim unusquisque gladio erat accinctus renes et aedificabant et clangebant bucina iuxta me et dixi ad optimates et ad magistratus et ad reliquam partem vulgi opus grande est et latum et nos separati sumus in muro procul alter ab altero in loco quocumque audieritis clangorem tubae illuc concurrite ad nos Deus noster pugnabit pro nobis et nos ipsi faciamus opus et media pars nostrum teneat lanceas ab tur astra. In tempore quoque illo dixi populo: Unusquisque cum puero suo maneat tem, et diem ad operandum. Ego aute
Abbreviated transcription (Latin):
amus frum̃tum in fame. et aui dicebant. mutuo sumaniꝰ pecimi¬
as intͥbuta regis. demusq agros nros ⁊ uineas. et nunc sic̃ carnes
fr̃m nrõꝵ. sic carnes nr̃e sunt. et sicut filii eoꝵ ita ⁊ fiui nr̃i. ecce
nos subiugauimus filios niõs. ⁊ filias nrãs inseruitutẽ. ⁊ de fili¬
ab nr̃eis sunt famule. nec habemus unde possint redimi.⁊ agros

Expanded text:
amus frumentum in fame. Et alii dicebant: Mutuo sumamus pecributa regis, demusque agros nostros et vineas: et nunc sicut carnes fratrum nostrorum, sic carnes nostrae sunt: sicut filii eorum, ita et filii nostri. Ecce nos subjugamus filios nostros et filias nostras in servitutem, et de filiabus nostris sunt famulae, nec habemus unde possint redimi, et agros