comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ante aduentum xͥ cliuise sunt
maxima ex ꝑte. ⁊ postea ab aplis ⁊
beato clemente pdeçessore nr̃o ip̃a
diisio ẽ renouata. ⁊ incapite pro
uniciarum ubi dudum primates
legis erant seculi. ac prima iudicia¬
na potestas. ad quos qui preliqua
auitates commorabantur qn nõce
uel regum confug̾e non poterant uł
quibꝰ ꝑmussum erat confugiebant
pro oppressionib uel inuisticiis sur
ip̃os ꝙ appellabant quoiens opus
erat sicut in lege eorum preceptum
crat ip̃is quoq inauitatib uel in
qui uuam formam tenent. lz diu̾sa
siit nomina leges diune ⁊ ecciasti¬
ce pomi ⁊ eẽ nisserunt. ad quos ep̃i
habebant. l maiores comitib eẽnt
hrent metropolitauos suos qui pre¬
dicti iure obedirent primatib sicut
⁊ in legib. scłi olim ordinatum ert
qui non prumatum s aut metropo¬
litauorum aut archieporum nouĩe

Expanded text:
ti adventum tempore divisae sunt maxima ex parte, et postea ab apostolis et B. Clemente praedecessore nostro ipsa divisio est renovata. Et in capite pronciarum ubi dudum primates leges erant saeculi ac prima judiciaria potestas, ad quos qui per reliquas civitates commorabantur, quando evel regum confugere non poterant, vel quibus permissum non erat, confugiebant, pro oppressionibus vel injustitiis suis ipsoque appellabant, quoties opus erat, sicut in lege eorum praeceptum erat, ipsis quoque in civitatibus vel in qui unam formam tenent, licet diversa sint nomina, leges divinae et ecclesiasticae poni et esse jusserunt, ad quos epischabebant, licet majores comitibus essent, haberent metropolitanos suos, qui praedictis juste obedirent primatibus, sicut et in legibus saeculi ordinatum erat, qui non primatum, sed aut metropolitanorum, aut archiepiscoporum nomine
Abbreviated transcription (Latin):
In eadem synodo legitur fuisse
temporib honorii ausꝰ. uiĩ. aff¬
caua subtheodosio minore au¬
gusto. in qua pr̃es. tcxxiiii. reci¬
dauerunt et firmauerunt cauões
c.lx. qui ꝑ diuersa conalia affri¬
carthaginensis ep̃i leguntur ẽe
conscripti. Nona arelatensis in
qua pres. de stacuerunt cmones
quorum auctores marne silue¬
temporib constantini augusti
sicut quidam asserunt. Decua¬
item arelacensis in qua pres. xym.
statuerunt canones quorum au¬
ctor maxime cesarius alelatẽsis

Expanded text:
in eadem synodo legitur fuisse temporibus Honorii Augusti. Octava Africanae sub Theodosio minore Augusto, in qua Patres CCXIV recitaverunt et firmaverunt canones CV, qui per diversa concilia AfriCarthaginensis episcopi leguntur esse conscripti. Nona, Arelatensis, in qua Patres DC statuerunt canones, quorum auctores maxime Silvetemporibus Constantini Augusti, sicut quidam asserunt. Decima, Arelatensis, in qua Patres XIX statuerunt canones, quorum auctor maxime C
Abbreviated transcription (Latin):
lio aut longinqua int̾se lite dis¬
sesserint ⁊ ad pacem reuocari diutur¬
tib cuicatis primitus argnantur. Q
si mucicias depõitione ꝑuitiosa in¬
tentione. noluernt de ecc̃ie oetu iusti¬
ssima ex contmnncatione pellantur.

Expanded text:
t quicunque odio aut longinqua inter se lite discesserunt, et ad pacem revocari diuturtibus civitatis primitus arguantur, qui si inimicitias deponere perniciosa intentione noluerint, de Ecclesiae coetu justissima excommunicatione pellantur.
Abbreviated transcription (Latin):
gressus ꝑdid̾it. quomodo etiam se¬
cundum ier̾ aliena rape conuicitẽ
qui ultra ncc̃ia sͥ recine probatur.
ut eciam p̾sentis uite subsidia. ⁊ etꝰ¬
ne daritatis p̾mia a deo recipiant.
Btruniq emm pietatis promutit.¬

Expanded text:
gressus perdiderit; quomodo etiam secundum Hieronymum aliena rapere convincitur, qui ultra necessaria sibi retinere probatur; ut et praesentis vitae subsidia, et aeternae claritatis praemia a Deo percipiat: utrumque enim pietati promit
Abbreviated transcription (Latin):
cepit inhospicio. que pedes sc̃orum
non lauit. que omne opus bonur.
non est executa. multomagis prohi¬
bendi sunt a sac̾derio qui ab ope pie¬
tatis probantur alieui. Unde quidꝰ
hospitalitatis oꝑa despicientes in
gangrensi concilio ex commnunica

Expanded text:
pedes sanctorum non lavit, quae omne opus bonum non est exsecuta: multo magis sunt prohibendi a sacerdotio, qui ab opere pietatis probantur alieni. § 4. Unde hospitalitatis opera despicientes in Gangrensi Concilio excommunica
Abbreviated transcription (Latin):
tardus.  H ospitalem uo sacdo¬
tem oportec eẽ. ne fit mnumero eo¬
rum quib inuidicio dicetur. Hos¬
pes eram ⁊ non suscepistis me. Qui
emini apostolum secutus alios ad
hospitalitatem d muitare quonio¬
quomo hospitalitatis ex hortator
potit ee. qui domumi proprian hos¬
pitib cdlaudit. S ieium sacdos p¬
mum a se ip̃o ⁊ a domestica sua ecc̃ia
rem hospicio recipiciat quo adhos¬
pitalitatem facilius suo eremplo sũ¬
dicos actrahat. Oxdmiandus itaq sa¬
cerdos ad meinoriam reuocet quo a
braham ⁊ loch ꝑhospitalitatis oꝑa dõ
platuere. ⁊ angelo hospicio iueruert
recipe. quomodo angeli sodomis

Expanded text:
Pars. Hospitalem vero sacerdotem esse oportet, ne sit in numero eorum quibus in judicio dicetur: Hospes eram, et non suscepistis me. Qui enim Apostolum secutus alios ad hospitalitatem debet invitare, quomodo hospitalitatis exhortator poterit esse, qui domum propriam hospitibus claudit? Si enim sacerdos primum a se ipso et a domestica ecclesia sua res hospitio recipiat, quo ad hospitalitatem facilius suo exemplo subditos attrahat. § 1. Ordinandus itaque sacerdos ad memoriam revocet quomodo Abraham et Loth per hospitalitatis opera Deo placuere, et angelos hospitio meruerunt r
Abbreviated transcription (Latin):
encus professionem suam etiã¬
abitu ⁊ incessu probat. ⁊ ideo nec
uestibꝰ nec calciamentis de corem
corum curi quib ninimus. oor̃¬
uare ionlemus. sic i de urduuietis

Expanded text:
cus professionem suam et habitu et incessu probet, et ideo nec vestibus, nec calceamentis decorem qeorum, cum quibus vivimus, observare monemur, sic et de indumentis
Abbreviated transcription (Latin):
Quisquis contemptis his cum qͥ¬
cetis indumenta uel almienta qͥrit.
aut intempans sui: aut suꝑstitiosꝰ ẽ.
poris ut as̾. ait. iequalitatem men¬
tis indicat. Uude hystoriogͣphus il¬
le cum euis mutabilitatem desc̾bẽt. c̾

Expanded text:
tis his cum qucaeteris indumenta vel alimenta quaerit, aut intemperans sui, aut superstitiosus est. poris ut Augustinus ait inaequalitatem indicat mentis. Unde historiographus ille, quum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
uentu spẽ .s. sacra solenuitas que de m¬
schał solenntates pendet articulo ⁊ c̃ad
alio dies alia festa ꝑtincant. hoc spas
antigre manũ. et cos quos ad ic pas¬
che. aut molestia infirmitatis ant
longuiquitas itin̾is aut naigõis
difficultas int̾clusit ĩmtat ut ꝯ¬
busl ncc̃itatib impediti desi dn sui
effectũ dono sp̃ẽ scĩ conscq̃ntur hoc aũt¬

Expanded text:
ti Spiritus sacrata solemnitas, quae de Paschalis festi pendet articulo, et cum ad alios dies alia festa pertineant, haec semper antis gratiae manum ad eos quos a die Paschae, aut molestia infirmitatis, aut longinquitas itineris, aut navigationis difficultas interclusit, invitans ut quibuslibet necessitatibus impediti desiderii sui effectum dono sancti Spiritus consequantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Onstitutum est
apresenti concilio ep̃o dycceses snaᷤ
ita regere. ut nicħ exeanim inre pre¬
sumant auferre. S iuxta prioꝵant¬
toritatem concilioꝵ tamde obłoib
qmͣ de tributis ac frugib t̾tiam con¬
seqͣntur ꝙ si amplint. quispiam ab
concilio leonis pape statutum est.¬

Expanded text:
onstitutum est a praesenti concilio, episcopos dioeceses suas ita regere, ut nihil ex earum jure praesumant auferre, sed juxta priorum auctoritatem conciliorum tam de oblationibus quam de tributis ac frugibus tertiam consequantur. Quod si amplius quippiam ab concilium re
Abbreviated transcription (Latin):
xams non liceat insius laificiis
uanitatem obẜuare. s dm̃ in nocẽt
adiutorem qui cis sapienciam te¬
. sacͥs officiis dediti magi uł
ĩcantatores nõ fiant.

Expanded text:
s non liceat in suis lanificiis vanitatem observare, sed deum invocent adiutorem, qui eis texen. Sacris officiis dediti magi vel incantatores non fiant.
Abbreviated transcription (Latin):
tilumiet obẜuare uł colere elemen¬
ca ant lune ant stellaꝵ tursus aut
inanem signoꝵ fallaciam pro do¬
mo facienda. uł pp̃ segetes nł arbo¬
res plantandas ul coningia soci¬
anda scriptum ẽ emm oĩa que faci
herbaꝵ que mediciuales sunt ali¬
quas obẜuationes aut incanta¬
ciones liccat attendere isi tantum

Expanded text:
tilium, et observare vel colere elementa, aut lunae aut stellarum cursus, aut inanem signorum fallaciam pro domo facienda, aut propter segetes vel arbores plantandas, vel conjugia socianda. Scriptum est enim: Omnia, quae facitherbarum, quae medicinales sunt, aliquas observationes aut incantationes liceat attendere, nisi tantum
Abbreviated transcription (Latin):
ca cisdem uotis femine ualeat auctoritaᷤᷤ
s iurilis. ita ut si ad huc iuupte con¬
cefserat pat̾ nota ꝑsoluere. si an qm per¬
soliuit nupẜit et inro eius hec agnitu
non platuit. non ꝑsoluat. Et hac oĩo sitie

Expanded text:
 eisdem uotis feminea ualeat auctoritas, sed uirilis, ita ut, si adhuc innuptae iam concesserat pater uota persoluere, si. antequam persoluerit, nupserit et uiro eius hoc cognitum non placuerit, non persoluat et sit omnino sine
Abbreviated transcription (Latin):
cat illud ꝙ tam fidemter ip̃e ait. an
erplanando aliqnto diligentius
imorabor attende uł ix̃ ipam expla¬
damplaniorifmone ponam̃. Ecoe cõ¬
niges duo nnĩ mfidelitatis ita fue¬
runt ꝙͣdo iunctisunt nulla de his
sionem doctrimãq apłicam ⁊ p̾xcptũ
testamti uet̃is ⁊ noui quo prohibet᷑
fidelis cu infidelicopulare ñ ꝯigi¬
um iam sunt ꝯiges ⁊ ambo alhuc
sunt in fideles adhuc tales sunt q̃
s ita ut ificelis cum fidclihitare
senciat. uib fideli dñs ut in fidelem
dimittat. an nõ uib. Si clixis iu¬
b reclamat apls ego dico nõdñs

Expanded text:
cat, quod tam fidenter ipse ait: an explanando aliquanto diligentius immorabor? Adtende, ut rem ipsam tadam planiore sermone ponamus. ecce coniuges duo unius infidelitatis; ita fuerunt quando iuncti sunt. nulla de his sionem doctrinamque apostolicam et praeceptum testamenti ueteris et noui, quo prohibetur fidelis cum infideli copulare coniugium. iam sunt coniuges et adhuc ambo sunt infideles; adhuc tales sunt, qused ita ut infidelis cum fideli habitare consentiat. iubet fideli dominus, ne infidelem dimittat an non iubet? si dixeris \'iubet\', reclamat apostolus; ego dico, non dominus;
Abbreviated transcription (Latin):
l ꝗ uetat dũs cũ expone uoluisses ꝙͥ
sibi uellt ꝗait ego dico ñ dñs tũ allo¬
queretur fideles quib eent ꝯuiges
nnfideles dixisti. quia dñs nussitne
ꝯiigia sibim du̾isc religionis copu¬
larent᷑ et ip̃m ad hibiusti testĩm dñ di¬
centis. sõ accipies nporem fino tuo de
filiab aliegenaꝵ netraducat eñ p dõr

Expanded text:
 uetat dominus, cum exponere uoluisses, quid sibi uellet, quod ait: ego dico, non dominus, cum alloqueretur fideles, quibus essent coniuges infideles, dixisti: quia dominus iussit, ne coniugia sibimet diuersae religionis copularentur' et ipsum adhibuisti testimonium domini dicentis: non accipies uxorem filio tuo a filiabus alien
Abbreviated transcription (Latin):
ret n ꝯͣ iussionẽ dñi aliquid phibe¬
ret.ꝑindemhis duab cãis una
de nubendo us ñ inbendo altã de ĩfi¬
deli ꝯiugediuttenda uł ñ dimit¬
tenda aliquid simle ẽ mub̾ apłi
aliquid dissimile. Simile quide
ꝯsiliumdo.taleẽ ego dico. Ilud aut̃
dissimile ẽquia de nubendo ⁊ de nõ
nubendo dicipot hoc bñ fi pot̃. illud me¬
lius. qm̃ utrĩq expedit. unũ minꝰ
li dimittendo uł non dimttendo qm
unum hor non cxpedit auud expedit
diti nõ or qui dimittit bñ facit ⁊ q̃
nõ dimittit nieh facit. s cicior nõ¬

Expanded text:
ret neque contra iussionem aliquid prohiberet. proinde in his duabus causis, una de nubendo uel non nubendo, altera de infideli coniuge dimittendo uel non dimittendo, aliquid simile est ialiquid dissimile. Simile quidem consilium do; tale est, ego dico. Illud autem dissimile est, quia de nubendo et non nubendo potest dici, hoc bene fieri, illud melius; quoniam utrumque expedit, minus li dimittendo vel non dimittendo, quoniam unum horum non expedit, aliud expedit, dici non oportet, Qui dimittit, bene facit; et qui non dimittit, melius facit: sed dici o
Abbreviated transcription (Latin):
sit liuam hat sine dimissoris hris
brumi cius qͥ. ordinauit eum depo¬
natur tam ip̃e qm̃ qui eum sine rõne
ectãm transire cłicorum nõ l si pro¬
priis nãstris sam fu̾at deftituta Ri

Expanded text:
sit, licentiam habeat sine dimissoriis litebrium ejus, qui ordinaverit eum, deponatur tam ipse, quam qui eum sine ratione ecclesiam transire clerico non licet, si propriis minist
Abbreviated transcription (Latin):
ter st si iuignnes muente fũint.
accepte coĩone ad eccãm admittã¬
tur hac tñint̾minacõnent si ad cos¬
dem masculos p̾ molum itũse fintit
aut sicumeis de in una domo a sub
cod̃ tecto simul habitau̾nt graui¬
ori censura ciciant᷑. nec in ecc̃a pꝰ̾ mo¬
dum facile retipiant᷑. Si aut̃ de eis
aliqua corupta funt et dephensa
reccat. Quesi obstinate pscũaut
nec ab incẽ se sepant. sciant se tu
hac sua mpncdica obstinatõneñ¬
qm anobis admittim aram posse
noc exemplum gt̾is ad iumas delic¬
tis suis facemcipiant Nec putent
sibi unte aut sauitis constare rõnẽ
si epĩs ⁊ sacdotib obtempare nolu¬

Expanded text:
et si virgines inventae fuerint, accepta communione ad ecclesiam admittantur; hac tamen interminatione, ut, si ad eosdem masculos postmodum reversae fuerint, aut si cum eisdem in una domo et sub eodem tecto simul habitaverint, graviore censura ejiciantur, nec in ecclesiam postmo facile recipiantur. si autem de eis aliqua corrupta fuerit deprehensa,redeat. quod si obstinate perseuerant nec se ab inuicem separant, sciant se cum hac sua inpudica obstinatione numquam a nobis admitti in ecclesiam posse, ne exemplum ceteris ad ruinas delictis suis facere incipiant. nec putent sibi uitae aut salutis constare rationem, si episcopis et sacerdotibus obtemperare nolu
Abbreviated transcription (Latin):
tonefenatur. It aus̃ habebat din lo¬
ulor a ficelib oblata conẜuans ⁊
suoꝵ neccissitatib ⁊ aliis in digen¬
tib tribuebat turc pͥmũ ccc̃astict
reccunic forc̃ instituta ut intellig̾e¬
mus ħ ꝙ pcepit non ee cogitandum
de crastino non ad hoc fuisse p̾ceptum
nt nicħ peccume suctur a st̃is. s ne dõ

Expanded text:
inus habebat loculos a fidelibus oblata conservans et suorum necessitatibus et aliis indigentibus tribuebat. Tunc primum ecclesiastice peccunie forma est instituta, ut intelligeremus, quod precepit non esse cogitandum de crastino non ad hoc fuisse preceptum, ut nichil peccunie servetur a sanctis, sed ne deo
Abbreviated transcription (Latin):
apsi preuidebant idcirco p̾dia ĩ iu¬
dea minime sunt adepti. s p̾ciatm̃mͦ
turbines et adu̾sa mundi succresçet¬
dem x et baptismi sacram enta cõ¬
currerent. Ex quib iur religiosissi¬
mus ꝯstantinꝰ primꝰ fidem uitatiᷤ
patent̾ adeptus licentiam de dit ꝑ
unũsum orbem suo degentib im
candiecc̃as et polia constituit tribu¬
cuda. Demq id p̾fatus pͥnceps do¬
nania miñsa contulit ⁊ fabrica tem¬
pli pͥme sedis beati petri instituit a¬
dõ ut sed̾e impialem relinqueret et
beato petro suisq snccessoribus

Expanded text:
i praevidebant; idcirco praedia in Judaea minime sunt adepti, sed pretia tanturbines et addem Christi et baptismi sacramenta concurrerent, ex quibus vir religiosissimus Constantinus primus fidem veritatis potenter adeptus licentiam dedit per universum orbem suo degentibus imcandi ecclesias et predia enda. Denique idem prefatus princeps donaria immensa contulit et fabricam templi prime sedis beati Petri instituit, adeo ut sedem imperialem relinqueret et beato Petro suisque successoribus
Abbreviated transcription (Latin):
Qiuis infirmatur ⁊ ego nõ infirmor:
Hos etiam significauerunt augeli
quos ia cob uidit in seala descendentes.
De his etam ꝑ prophecauidicitur.
inclinauit celos ⁊ descendit. ꝑ archã
ergo nliuatam in telliguntur. qui sb̃¬

Expanded text:
Quis infirmatur, et ego non infirmor? Hos etiam significaverunt angeli, quos Jacob vidit in scala descendentes. De his etiam per Prophetam dicitur: inclinavit coelos et descendit. Per arcam ero inclinatam intelliguntur
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. Nam ꝑ saulem qui uentrem
purgabat p̃lati intelligunt᷑ qͥ maliciã
corde conceptam in opus ꝓducunt.
Item legitur in libro regum ꝙ cũ
archa domnu reducetur de gabia in
ierłin bobus recalatrantib archa in

Expanded text:
possunt. Nam per Saulem, qui ventrem purgabat, praelati intelliguntur, qui malitiam suam corde conceptam in opus producunt. Item legitur in libro Regum, quod quum arca Domini reduceretur de Gabaa in Hierusalem, bobus recalcitrantibus arca in
Abbreviated transcription (Latin):
accusare non possunt. ⁊ si religiosi fue¬
rint. in faies enmi fuit eo ip̃o ꝙ suo¬
nuu doctorum uitam reprehende conã¬
tur. In fames enun sic ut canonum¬
tradit auctas ouies qui in parẽtes ar¬
mantur. ⁊ qui dotorum suorum uitã
rephendunt. uł accusant. Nullus x
infamis in accusatione p̃latorum ẽ
audiendus nͥ forte. afide exorbitau̾it
ut sup̃dictum ẽ. Cum ergo subditi eo
ip̃o quo inaccusationem p̾latorum ꝓ¬
siluunt infames efficiant: In fauub
autem copia accusandi denegetur pi¬
tet ꝙ subdici p̾latos suos accusare nõ
possunt hisita respondet. Rõ oumes
plati pro p̾latis hentur nomen nõ fac̃¬

Expanded text:
accusare non possunt, etiamsi religiosi fueaccusare non possunt, etiamsi religiosi fuerint. Infames enim sunt eo ipso quod suorum doctorum vitam reprehendere conantur. Infames etiam fiutradit auctoritas omnes, qui in patres armantur, et qui doctorum suorum vitam reprehendunt vel accusant. Nullus autem infamis in accusatione praelatorum est audiendus, nisi forte a fide exorbitaverit, ut supra dictum est. Quum ergo subditi eo ipso, quod in accusationem praelatorum prosiliunt, infames efficiantur, infamibus autem copia accusandi denegetur, patet, quod subditi praelatos suos accusare non possunt. § 7. His ita respondetur: Non omnes praelati pro praelatis h
Abbreviated transcription (Latin):
hibentur ab accusatione suorum pre¬
lacorum s mouentur ne rephendant
eos sig̃e qui in aliciam corde conceptã¬
foris in opus producunt. S in p̾cisiõe¬
qamidis non significatur rep̾hensio
ligitur. hanc precidit qui p̾lacum suĩa¬
dampnationis ferit. ꝙ nulli subdito¬
rum h. fc̃a euim pastoris oris gladio.
ta sua. Sassio uestis scissionem siguic̃
sacerdou ꝙ in proximo erat sandedĩ
⁊ aufendum uideis uel ꝑ dauid sigui¬
ficantur qui nequiciam suorum p̾lato¬
ru uidentes maiora eorum pc̃ca con¬
tempnuut. nunimia ño ⁊ leua q̃i extre¬
mam oram clauudis p̾adentes rep̾hẽ¬
de ⁊ lacerare satagunt. uł qr saul solus
diu̾terat in speluueam inqua dauid solꝰ
dictum e qui solus uidit pudenda pr̃is
que nõ operuit s rideuda monstrauit.
hac itaꝙ aũcte non inhibent᷑ subditi
accusare p̾latos si accusabiles fui̾nt.
¶tem probatur ꝙ subditi p̾latos suos

Expanded text:
rohibentur ab accusatione suorum praerohibentur ab accusatione suorum praelatorum, sed monentur, ne reprehendant eos significat, qui malitiam corde conceptaforas in opus producunt. Sed in praecisiolamydis non significatur nisi reprehligitur. Hanc praecidit, qui praelatum sentendamnationis ferit quod nulli subditorum licet. Facta enim pastoris oris gladio, nta sua. Scissio vestis scissionem significat sacerdotii, quod in proximo erat scindendum, et auferendum Judaeis. Vel per David significantur, qui, nequitiam suorum praelatorum videntes, majora eorum peccata contemnunt, minima vero et levia, quasi extremam oram chlamydis praecidentes, reprehendere et lacerare satagunt. Vel quia Saul solus divertit in speluncam, in qua David solus dictum est, qui solus vidit pudenda patris, quae non cooperuit, sed ridenda monstravit. Hac itaque auctoritate non inhibetur subditis accusare praelatos, si accusabiles fuerint. § 6. Item probatur quod subditi praelatos suos
Abbreviated transcription (Latin):
corum infiritati humilit̾ compatiũt᷑.
Unde benedicitur ꝙ bobus recalcitra¬
tib archa inchinata ẽ. Boues quippe
tos siguificant siuis doctorib non
obedientes. quibus dum p̃ lati cõ¬
patuntur q̃i bobus recalctrantib ar¬
cha indinantur. Leuita qui manum
pe robustus int̾pretat᷑. Illi enini robus
taut. ⁊ impendentes rep̾heudunt. Nñ
a donnuo pcussi int̾eunt. qr iudicium
Nole ẽẽ nuius iustus. qr ẽ iustus qͥ
parit in iusticia sua. Sic ⁊ illud moy¬
si intelligit᷑ ꝑ moysem enim p̾lati
intelliguntur. ꝑ ethiopissam poc̃ores
desiguaut: moyses ethiopissam uxo¬
rem duxit. cum quilib p̃dicator poc̃o¬
rem sibi copulat. ut exeo sobolem bo¬
norum operum deo gigũe ualeat. hãc
copulami dum mana.i. subditi rep̾hẽ¬
dunt. lepra põci inficunt: uel ꝑ maniã
siguagoga intelly que in moysen.i.
i. eccłiam eͥ de gentib copulauit. qͦs
lepra ꝑfidie ⁊ erroris sordidos fecit.
Non ergo his auctoritatibo subditi ꝑ¬

Expanded text:
m infirmitati humiliter compatiuntur. Unde bene dicitur, quod bobus recalcitrantibus arca inclinata est. Boves quippe tos significant suis doctoribus non obedientes, quibus dum praelati compatiuntur, quasi bobus recalcitrantibus arca inclinatur. Levita, qui manum pe robustus dicitur. Illi enim robusttant, et impendentes reprehendunt. Unde a Domino percussi intereunt, quia judicium Noli esse nimis justus, quia est justus qui perit in justitia sua. Sic et illud Moysis intelligitur. Per Moysen enim praelati intelliguntur, per Aethiopissam peccatores designantur. Moyses Aethiopissam uxorem duxit, quum quilibet praedicator peccatorem sibi copulat, ut ex eo sobolem bonorum operum Deo gignere valeat. Hanc copulam dum Maria, id est subditi, reprehendunt, lepra peccati inficiuntur. Vel per Mariam synagoga intelligitur, quae in Moysen, idid est ecclesiam, de gentibus sibi copulavit, quos lepra perfidiae et erroris sordidos fecit. Non ergo his auctoritatibus subditi p
Abbreviated transcription (Latin):
mdis euis. ꝙ se fecisse postea grauit
doluit. ⁊ uehement̾ penitie. Saul a
domino erat reprobatus ⁊ ex inuidia¬
saul dauid ꝑsequebatur. ut cum
nor ti tradet. dauid erat iur humi

Expanded text:
mydis ejus quod se fecisse postea graviter doluit et vehementer poenituit. Saul a Domino erat reprobatus, et ex invidia David persequebatur, ut eum morti traderet. David erat vir humi
Abbreviated transcription (Latin):
tencia quam filii noc dampnatur q¬
doctorum suorum uel ppõitorum cul¬
pam produnt. cen cham qui patris pu¬
canda nõ opperuit. s uridenda monstra¬
abaccusatione s aproditione. liud
ẽ enm prode̾. aliud accusare. ꝓdit qͥ ñ
probanda  defeit. accusat qui reo p̃seu¬
te crunen iudici offert probaturus qd̃
itendit. Chami solus pudenda pr̃is ui¬
uin quos
soli sunt conscii omiinum suorum p̾¬
latorum atq eos io accusare nõ posst
uitam eorum in famando. aliis ridẽdã
offertur.tem obicitur ꝙ subdi¬
ti etiau religiosi prelatos suos accu¬
sare nõ possunt. Legitͤ enim niexodoꝙ
nania soror aaron. que p̾ma post trã¬
sicum mans rubri sumpto tỹmpino
hymnmi cantare meruit. postea miur¬
murans in moysen eo ꝙ echiopissam
dixerat uxorem adũo ꝑcussaẽ lepra.¬

Expanded text:
e Cham filii Noe damnantur qui suorum doctorum vel praepositorum culpam produnt, ceu Cham qui patris pudenda non operuit, sed deridenda monstraab accusatione, sed a proditione. Aliud est enim prodere, aliud accusare. Prodit qui non probanda defert: accusat qui reo praete crimen judici offert, probaturus quod intendit. Cham solus vidit pudenda patriui, quum soli sint conscii criminum suorum platorum, atque ideo accusare non possunt, vitam tamen eorum infamando aliis ridendam Item objicitur, quod subditi etiam religiosi praelatos suos accusare non possunt. Legitur enim in Exodo, Maria soror Aaron, quae prima post transitum maris rubri sumto tympano hymnum cantare meruit, postea murmurans in Moysen, eo quod Aethiopissam duxerat in uxorem, a Domino lepra
Abbreviated transcription (Latin):
or̃one. uel ut discipulos inmonte al¬
tiora docẽt p̾cepta. uł turbas fugiens
ex altitudine montis eam respice uł
bibe poss doce. Incliuatio uel descẽsio
casus intelligitur p̾latorim. ꝑ illũ
qui manum adhibuit. intelligũtur

Expanded text:
oratione, vel ut discipulos in monte altiora doceret praecepta, vel ut turbas fugiens ex altitudine montis eas respicere et libere posset docere. Inclinatio vel descensio casus intelligitur praelatorum, per illum qui manum adhibuit, intelliguntur
Abbreviated transcription (Latin):
Tatiumus ut sicut predidicandis
basilicis ⁊ dandis ordinibo nichil aci¬
piendum ẽ ita etiam pro balsamo sũ¬
pro lummnaribo emendis uich pbri ⁊¬
ceptun crisia denit. E p̾i itaqo de facł¬
tatib ecc̃ie sue bplsamun emiant et
moniace nuustrantur. tamen effectũ¬
bencdictionis conferunt. accipienti. sic
⁊ sacerdotał unctio l symoni. a ce mini¬
stretur. suo tauien non deb earere effec¬
tu. S sicut supradictum ẽ illa sagrañi¬
ta sunt nc̃citatis ħ dignitatis. ⁊ toco pͥu¬
legia illorum non possinit generare cõ¬
nec actractionis molencia qui ab ilł
ordinantur quos indubitant᷑ scumt
ẽẽ sẏmomiacos. suie symomace sie ũ
symoniace ab eis ordinantur. Ut eni

Expanded text:
tatuimus, ut sicut pro dedicandis basilicis, et dandis ordinibus nihil accipiendum est, ita etiam pro balsamo sive luminaribus emendis nihicepturi dent. Episcopi itaque de facultatibus ecclesiae balsamum emant, et moniace ministrentur, tamen benedictionis effectum conferunt accipienti, sic et sacerdotis unctio, licet simoniace ministretur, suo tamen non debet carere effectu. Sed, sicut supra dictum est, illa sacramenta sunt necessitatis, haec dignitatis, et ideo privilegia illorum non possunt generare comnec attractionis violentia, qui ab illis ordinantur, quos indubitanter sciunt esse simoniacos, sive simoniace sive non simoniace ordinantur ab ei
Abbreviated transcription (Latin):
auo tñ suo scclere occisus est. Curaut
ho qui nicħ mali fecit sibi malefaci¬
at ⁊ seip̃n intficiendo hominem in¬
t̾ficiat innocentem ne aliumpatiat᷑ꝰ
uintus p̾ceptum ꝑmissimue repi¬
ri pot̾. ut uł ip̃ius adipiscende ĩmor
ue cã nob̾mctip̃is nec̃e mftramus
namet prohitos nos ẽẽ intelligend
ẽ ubilerait nõn cccides p̾ẜtim quia¬
non acficdit ꝓximũtuũ sicut fłi te¬
stimo mũ adum nccaret fłminquit
testim nõdices adũsus ꝓximũ tuũ

Expanded text:
alio suo scelere occisus est. Cur autem homo qui nihil mali fecit, sibi male faciat, et seipsum interficiendo hominem interficiat innocentem, ne alium patiaturvinitus preceptum permissumve reperiri potest, ut vel ipsius adipiscende immortve causa, nobismet ipsis necem inferamus. Nam et prohibitos nos esse intelligendum est, ubi lex ait: Non occidesnon addidit proximum tuum, sicut falsum testimonium cum vetaret: Falsum, inquit, testimonium non dices adversus proximum tuum
Abbreviated transcription (Latin):
tem cuiꝰ occidendilniam lex nulla
conceit ꝓfecto ĩ qui sc ip̃m occidit
homicidaẽ. Et tanto fit nocencior in
sam si nde faccum mito detestamur
eũq uitas iudicat cũ laqueo se sus¬
pendit scelate illius tradicõns. gis¬
nulsũ sibi salubris penitencie lecu
punat nonhr. iudas .ii. cum se oci¬

Expanded text:
tem, cuius occidendi licentiam lex nulla concedit, profecto etiam qui se ipsum occidit homicida est, et tanto fit nocentior cumNam si Iudae factum merito detestamur eumque ueritas iudicat, cum se laqueo suspendit, sceleratae illius traditionis auxisnullum sibi salubris poenitentiae locum puniat non habet? Judas enim cum se oc
Abbreviated transcription (Latin):
Reterea placuit ut deinceps non
ordinentur diacones coniugati nͥ¬
qui prius conuersionis propõito cõ¬
fessi fu̾iut castitatem. Cerum illa
priori aucte diaconib uidetur per¬
nuiti comugum cun ad sac̾ docium
p̾cipitur. ut sine probatione casti¬
tatis non ordinentur. Hidem mna

Expanded text:
eterea placuit, ut deinceps non ordinentur diaconi, nisi qui prius conversionis proposito professi fuerint castitatem. Gratian. Verum illa priori auctoritate diaconis videtur permitti conjugium, quum ad sacerdotium praecipitur, ut sine probatione castitatis non ordinentur. Hoc idem in
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑat einsdemcrates ille teban homo
quondam ditissimꝰ cinad philoso¬
thandumathenas ꝑ geret magnuz
auripondus abiccit. nec putauit se
wsse et urtutem simul et duncias p̃¬
sidere. nos suffartinati auro pp̃m pau¬
pem sequimnr et sub p̾textu belimosi¬
ne pristis opib incubantes quo¬
mo possumus anena fidelit distribu¬
ere quinratinude reẜuam plenus.
uent facile deicumiis disputat. Non
ierosolimus fuisse s gerosolnins bene

Expanded text:
alliolum. Crates ille Thebanus, homo quondam ditissimus, cum ad philosophandum Athenas pergeret, magnum auri pondus abiecit nec putauit se posse et uirtutes simul et diuitias possidere. nos suffarcinati auro Christum pauperem sequimur et sub praetexto elemosynae pristinis opibus incubantes quomodo possumus aliena fideliter distribuere, qui nostra timide reseruamus? plenus \'uenter facile de ieiuniis disputat. non Hierosolymis fuisse, sed Hierosolymis ben
Abbreviated transcription (Latin):
lgͦ mumasacendotis ẽ ꝓprus studere
duciis. Natus in paupe domo et in
tugurio rusticano qui iuxmilio et
Odarmora intent auro splendent
laquearia. Gemimis altare distin¬
ues muidea templum nisam lucer¬
nas turtibula patellas scyphos mor
cudum erat remissio poc̃oꝵ. Quã qm̃
hec omĩa p̾cesẜint infiguram. Scrip
ta sunt autẽ ppnos inquos fines se¬

Expanded text:
um Sacerdotum est, propriis studere divtiis. Natus in paupere domo, et in tugurio rusticano; qui vix milio et marmora nitent, auro splendent laquearia, gemmis altare distinves in Judaea templum, mensam, lucernas, thuribula, patellas scyphos, morcudum erat remissio peccatorum, quanquam haec omnia praecesserint in figura; scripta autem sunt propter nos, in quos fines s
Abbreviated transcription (Latin):
uidete ne forte sumat de ligno iute
qua siña non sepatur quis aconsor¬
cõ fidelium. ẽ ⁊ alia siña que anathe¬
na uocatur qua quisz sepatur. ⁊̃ a con¬
sorcõ fidelium dequa sup̃ cum ꝙdõica¬
tis nolite cõicare hanc distinctõnez¬

Expanded text:
Videte, ne forte sumatis de ligno vitae. Qua sententia non separatur quis a consortio fidelium. Est et alia sententia, quae anathema vocatur, qua quisque separatur a consortio fidelium, de qua supra: Cum excommunicatis nolite communicare. § 2. Hanc distinctione
Abbreviated transcription (Latin):
noĩatꝰ fu̾it fr̃ formcator.aut auarus
aut cbriosus. cum hiꝰ noq tibum su¬
mie. Cumaut̃ depaganis a g̾et. nõ ita
s si quis uos uocau̾it erĩfi delib de¬
paganis paganos siguificans et
uultis ire. Om̃e ꝙ apponitur uobis
cõmechite. Siquis fr nõatur cbriosꝰ
⁊c̃. Oqnͣta integritas. slos non solũ

Expanded text:
nominatus fuerit frater fornicator, aut avarus, aut ebriosus, cum hujusmodi nec cibum sumere. Quum autem de paganis ageret, non ita, sed: Si quis vos vocaverit ex infidelibus paganos significans, et vultis ire, omne quod apponitur vobis comedite. Si quis frater nominatur ebriosus, etc. O quanta integritas! Nos autem non solum
Abbreviated transcription (Latin):
scataliquis. cum ipe uiccrit quo¬
mõ dicitabratam ad regem sodo¬
moꝵ sichil sumã abste. cum pre¬
dautiq in potestate uictoris fu̾it
docct militarem disciplinam ut
regifucrtur onnĩa. Qne his qͥ
secum fuissent in a duinitum for¬
tasse sociati ꝑtem emolim̃ti cri¬
buendam asserit tanqͣm m̃cede
mine non quesim a dõ accepit si¬
cut legimus sciptum. Quia pr¬

Expanded text:
cet aliquis : Cum ipse vicerit, quomodo dicit ad regem Sodomorum, Nihil sumam abs te; cum praeda utique in potestate vicotris fuerit ? Docet militarem disciplinam, ut regi serventur omnia. Sane iis qui secum fuissent in adjumentum fortasse sociati, partem emolumenti tribuendam asserit tamquam mercedemine non quaesivit, a Deo accepit, sicut legimus scriptum; quia p
Abbreviated transcription (Latin):
forte sit miles ant publica functõ¬
sone. Qui n̾o repelluntur aliquot̾¬
sistamꝰ malo ne nos iunclicta de¬
lectet que alicno malo anmũpas¬
cit. non ut correctõm hõmi neglig̃¬
m uii nec reus ẽ mortis aliene q c̃
iaciendo aliquem octidat ant ĩo ñ
debent xͥanoꝵ boues hr̃e cornua
ant equus mgulas aut dentes
tis egit ut in tribum notitiam ꝑ¬
ferretur insidias sibiaquibdam
ductores accepit armatos simili¬
os scelati hec hoĩes inadissent pan¬
lus meffusione sanguius eoꝵ su¬
um crim̃ agnoscet absit ut caque
cuiqmͣ mali accid̾it nob̾ imputet᷑
alioqum nec ferram̃ta domestica ⁊
agͥstia sunt hñda. nequis exos. us
se uł altum int̾imat. nec arbor c̃plã¬
tanda nequis se insuspendat. nec fe¬
nestra facieuda. ne ꝑ hanc sequisꝙͣ¬

Expanded text:
forte sit miles aut publica functiosonae. qui uero repelluntur aliquo tersistamus malo, ne nos uindicta delectet, quae alieno malo animum pascit, non ut correctionem hominum neglegamus. unde nec reus est mortis alienae, qui cum jaciendo aliquem occidat. Aut ideo non debent Christiani boves habere cornua, aut equus ungulas, aut dentes tis egit ut in tribuni notitiam perferretur insidias sibi a quibusdam ductores accepit armatos, si ierati homines incidissent, Paulus in effusione sanguinis eorum suum crimen agnosceret? Absit, ut ea, quae cuiquam mali acciderit, nobis imputetur. Alioqui nec ferramenta domestica et agrestia sunt habenda, ne quis eis vel se vel alterum interimat, nec arbor aut restis, ne quis se inde suspendat, nec fenestra facienda est, ne per hanc se quis
Abbreviated transcription (Latin):
iꝰ uid̾i pot̾. Miscrere aĩe tueat nõsis
tuus tibunz ip̃i homicida. Relinque
rit. ad tã ĩmarissimũ peccati faciñ. in g̾¬
dere monastium. humiliare sub manu
ua cuncta supplici aĩo que tibifi̾nt ĩꝑ¬
ata. Si forte ignoscat infinita dei bon¬
tas peccatis tuis et refrig̾et aĩam tuam¬
priusqͣm crucieris ppetius flãmis. loc le¬
mus et melius tibi ẽẽ c̾tissime scias.
Sin aut publicam penit᷑. pmanens ĩ
domo tua uł in hoc mundo iuis ag̾eꝙ ti¬

Expanded text:
 videri potest. Miserere animae tuae, ut non sis tuus tibimetipsi homicida. Relinquerxit ad tam immanissimum peccati facinus. Ingredere in monasterium, humiliare sub manu erva cuncta supplici animo quae tibi fuerint imperata, si forte ignoscat infinita Dei bonitas peccatis tuis, et refrigeret aprius, quam crucieris perpetuis flammis. Hoc levius et melius tibi esse certissime scias. Sin autem publicam poenitentiam, permanens in domo tua vel in hoc mundo, vis agere q
Abbreviated transcription (Latin):
et uidetur dicere pectare honunem qͥ
audiente uiratanquis fłm et scit
eui ffin mrare. et tacet. Tcantẽ
scit. si ei rei dequa uiratur testis fuit¬
lquo mõ cognouit aut oculis sui
consperit aut ille ip̃e qui uirat illi
idicauit ita enm potuit ẽẽ consci¬
us. S int̾ timorem hui poc̃ĩ et ti¬
morem paicionis hom̃i non ꝑua
eristit plcrumq temptacõ.⁊ ossu¬
inus emmpatum ad ꝑurium ã
qui non solum cu ꝑsequi ñ pot̾
irrogando supplicuim. s q̃ orare ꝑ
illo pot̾ uidetur mͥ ꝙ se ab hoc soluat
pcc̃i uurtulo sundicet talib qui ma
cando si et ip̃e confessionis sibiad¬
hibeat meditinam. ¶ Sic ergoiste
ut supͣ dictum ẽ quiandit falsũ iu¬
rare. et tacet delinquit mltomagis
cirtũnennre putat illum tui urram¬
tum defert an sit reus ꝑuiru nͥ ẜuaii

Expanded text:
 uidetur dicere, peccare hominem, quo audiente iurat aliquis falsum, et scit eum falsum iurare et tacet. tunc autem scit, si ei rei de qua iuratur testis fuitaliquo modo cognouit aut oculis suis conspexit aut ipse qui iurat illi indicauit; ita enim potuit esse conscius. sed inter timorem huius peccati et timorem proditionis hominum non parua existit plerumque tentatio. possumus enim paratum ad periqui non solum eum persequi non poirrogando supplicium, sed etiam orare pro illo potest: videtur mihi quod se ab hoc solvat peccati vinculo, si indicet talibus, qui magcandum, si et ipse confessionis adhibeat medicinam. CAP. ut supra dictum est, qui audit falsum jurare, et tacet, delinquit, multo magis circumvenire putat illum, cui juramentum adfert, an sit reus perjurii
Abbreviated transcription (Latin):
ticipatione ac sanguiis pͥuatus sit Si
uo qr latet. ⁊ qui uescitur tem̃ ad disci¬
plinam non ualec si canti mali consciis
et prohibitus corpus ⁊ sanguinem dñi
pcipere presumat. anathematis ultiõe
percuciatur. ut fallax ac pestifer a sõe ecr̃ie
corpore sit diuisus. Si autem incadem
ciuicate ingressus publice potĩnt doce̾ q̃
dixit. uel forte sciens se non posse que
scͥsit ostendẽ erorem suum fuĩt apte cõ¬
fessus douunic corporis ac sanguuis̃ ꝑ¬
cicipatione non sit priuatus. u a sc̃ẽ ec̃cie

Expanded text:
cipatione privatus sit. Si vero, quia latet et quoniam nescitur, teneri a disciplina non valet, si tanti mali conscius, et prohibitus, corpus et sanguinem Domini percipere praesumit, anathematis ultione percussus ut fallax ac pestifer, a sanctae Ecclesiae corpore sit divisus. Si quis autemcivitate egressus ad publicum, potuerit docere quae dixit, vel certe sciens se non posse quem scripsit ostendere, errorem suum fuerit aperte confessus, Dominici corporis et sanguinis participatione non sit privatus, neque a sanctae Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
Uidam maligui sp̃s consilio repletus
contra castorium notarium ac responsa¬
lem nr̃m nocturno silencio in ciuititis
loco contestatione posuit ĩ cuius cͥnine
de facienda pace callide contra dicentem.¬

Expanded text:
uia maligni spiritus consilio repletus, contra Castorium notarium ac responsalem nostrum nocturno silentio in civitatis loco contestationem posuit in ejus crimen de facienda pace callide contradicentem
Abbreviated transcription (Latin):
miscerr uoluissẽ. bedic lon gobardo¬
me miscere formido. ¶ Etee ꝙ nicho
egreditur. ⁊ ut cos ptul alitore arte¬
at ppłm undiq conuocat. ⁊ snorũ
iiuras p̾sencalit̾ iundicat atq cul
gͣgorio milites ad arma inuitat. S
uotandum ẽ quosdam epos lcuitica
tin porcone ẽẽ ꝯtentos qui sicut indi
forte ñi nuantur sic ipm deũ solũmo
in hrditatem accipiunt diceuits. dil¬

Expanded text:
miscere voluissem, hodie Langobardome miscere formido. Gratian. Ecce q ut eos procul a littore arceat, populum undique convocat, et suorum injurias praesentialiter vindicat, atque cum Gregorio milites ad arma invitat? Sed notandum est, quosdam episcopos levitica tantum portione esse contentos, qui, sicut in Dei sorte tantum numerantur, sic ipsum Deum solummodo in hereditatem accipiunt, dicentes: D
Abbreviated transcription (Latin):
mumi nullus uiduarum mantos
inp̾dictis honoribo audeat ordi¬
pe canonum instituca contineant
tamen nec cuiquam sacdotum
supplicancium sicut iam supͣdrei¬
mus nportunitas uel suggestio
uenorem regulam sibi ueliit do¬
num sacer dotes impone. ⁊ io q̃¬
cumiq ab hac die g̃ ea que su¬
perius comp̾hensa sunt clicum
ordinare p̾sumpsit ab eadem o¬
ħ ei potuerunt applar anno ĩte¬
gro missas cantare non psumat.
Qm̃ rem si quis obẜuare nolu¬
ent. ⁊ contra constitutum frm fa¬
ciens missas celebrare psimpsit¬
se uouĩt alienum. Quia dignũ
ẽ ut seu̾itatem ecc̃iastice discipli¬
ne senciat. qui salubrit a scĩs pa

Expanded text:
iduarum maritos in praedictis honoribus audeat ordiium canonum instituta contineant, tamen ne cuiquam sacerdotum supplicantium sicut jam diximus importunitas vel suggestio  nunc severiorem regulam sibi velint Domini sacerdotes imponere. Et ideo, quicunque ab hac die contra ea, quae superius sunt comprehensa clericum ordinare praesumpserit, ab ea die qua ei potuit hoc approbari anno integro missas facere non praesumat. Quam rem si quis observare noluerit, et contra consessum fratrum faciens missas celebrare praesumpsse alienum, quia dignum est ut severitatem ecclesiasticae disciplinae sentiat qui salubriter a sanctis Pa
Abbreviated transcription (Latin):
Euitentes uel uiscii licterarum
aut aliquo membrorum dampna
ppessi ad sacros ordines aspirare
non ualent. Quiquis autem cali¬
uoluntate. abscisi. Unde in cano¬

Expanded text:
enitentes vel inscii literarum, aut aliqua membrorum damna perpessi, ad sacros ordines aspirare non audeant. Quisquis autem talivoluntate abscissi. Unde in cano
Abbreviated transcription (Latin):
Q qui muume licteris oꝑam de dit
pceptor. ee non pot lrarum qui nõ
psingula stipendia creu̾it . d m̾itu
scipendiis ordinem non pot̾ ꝑuẽure.
Soluni sacerdocium iut̾ ista rogo
uilius ẽ cur facilius tribuitur cͦt
diffilius impleatur. Ecce exꝑte¬

Expanded text:
 Qui minime litteris operam dederit, praeceptor esse non potest litterarum. Qui non per singula stipendia creverit, ad meritum stipendii ordinem non potest pervenire. Solum sacerdotium inter ista, rogo, vilius est, quod facilius tribuitur, cum difficilius impleatur. Item de e
Abbreviated transcription (Latin):
a lacte uidel. caseo et ouis. Et
post panca. ¶Ceterum piscĩ
esus ita xano relinquitur ut ħ
eis infiruititis solatium ũo lu¬
ꝙ qui a carne abstinent. nequa¬
quam sumptuosiora marnari
beluarum cominuma preparẽt.
Dinum ergo ita bibere permit¬
tunur ut ebrietatem ommino
fugiamus. Alicquim restat.
ut dmnia que corpori libent. si
gibꝰ constituta sunt. tamen qr
comminu usu approbata non
re suscepto usi forte quis di¬
cit. ħ non disceruendo ẽẽ statu¬
ta si exhortando conscripta.
ta sunt. tam secularib ꝙ̃ eccia¬
sticis legib conuenunt. ¶Rc̃¬
autem ad disfẽnciam natura¬
lis iuris et ceterorum reu̾tam
dignitate. Cepit enu ab ex

Expanded text:
a lacte videlicet, caseo et ovis. Et post pauca. Caeterum piscium esus ita Christiano relinquitur, ut hic ei infirmitatis solatium, non luque qui a carne abstinet, nequaquam sumptuosiora marinarum belluarum convivia praeparet. § 4. Vinum quoque ita bibere permittitur, ut ebrietatem omnino fugiamus; alioqui restat, ut omnia, quae corpori libent, simgibus constituta sunt, tamen quia, communi usu approbata non re suscepto; nisi forte quis dicat, haec non decernendo esse statuta, sed exhortando conscripta. ta sunt, tam saecularibus quam ecclesiasticis legibus conveniunt. Nunc ad differentiam naturalis juris et ceterorum revertamdignitate. Coepit enim ab ex
Abbreviated transcription (Latin):
tes et dyaconi et reliqui
quos eciastici gradus digni¬
tas exornat ⁊ quinquageimi
propõitum icumandi sumant.¬
et suscipiant quo et aliquid a
pensum sce institutionim adi¬
tiant. et eorum qui in laicali
de ip̃a uero dominica die hesi¬
tamus quid nam dicendum sit
cun oumes laici et seculares
illa die plus solito cetis dieb
accuratius cibos caruium appe¬
tant et uisi noua quadam aui¬
dicate usꝙ ad medias noctes
se in gurgitent. non aliter se huiꝰ
tis cecitati ascribendum est.Un
peiores existant. si atali consue¬
tudine prohibeantur. Tt em

Expanded text:
tes et diaconi , et reliqui ecclesiastici gradus dignitas exornat, a Quinquagesima propositum jejunandi suscipiant, quo et aliquid ad pensum sanctae institutionis adjiciant et eorum qui in laicali De ipsa vero die Dominica haesitamus quidnam dicendum sit, cum omnes laici et saeculares illa die plus solito caeteris diebus accuratius cibos carnium appetant; et nisi nova quadam aviditate usque ad mediam noctem se ingurgitent, 1303 non aliter se hujustis caecitati ascribendum est; unpejores existant, si a tali consuetudine prohibeantur. Ut enim
Abbreviated transcription (Latin):
ignorante quidaz
mun̾ibr illexit ad
uenis uirguiẽ op¬
pssit quo comꝑto appcntib uineni¬
traditur puella ac more nubentiuz
auuiene dotatur ⁊publice inuxore¬
ducctur. Queritur an ille raptum al¬
misit. scdo an rapta raptori nubere
possit patre asscusum prante ꝙ autẽ¬

Expanded text:
ignorante, quidam muneribus illexit ad uvenis virginem oppressit, quo comperto, a parentibus itraditur puella ac more nubentium a iuvene dotatur ducitur. Quaeritur primo, an ille raptum admiserit? Secundo, an rapta raptori nubere possit, patre assensum praestante
Abbreviated transcription (Latin):
uansuetudinis gr̃a ad monẽte
acetis que sacerdotum impedi¬
unt omimib tam tui professiõe
quam testimonio fratrum qͥ tecum
sunt iumumem te cognoscentes. ⁊
uitam tuam religiosam audiẽ¬
tes. ab huius te pcci uinculo ab¬
solutum in suscepto sac̾ dotali
offõ confirmamus. ¶Tem.¬

Expanded text:
mansuetudinis gratia admonente a ceteris quae sacerdotium impediunt criminibus tam tui professione quam fratrum testimonio, qui tecum sunt, immunem te agnoscentes, et vitam tuam religiosam audientes, ab hujus te peccati vinculo absolutum in suscepto sacerdotali officio confirmamus.
Abbreviated transcription (Latin):
becca uidit ysaac deambulantem ⁊ cũ
int̾rogasset quis ec̃t cograto ꝙ ip̃e eẽt
cuiducerctur uxor descendit et cap̃ ob
bñtur que si fiant. ex post fco conuales
leges quidem fint tm̃ contracta dissol¬
iunon possut. quia exłimo noto sub¬
sequente coroborantur. uñ cuanstut
cum dixiss alit̾ p̾sumptanon sunt
ꝯuigia s adult̾ia addicdit insi uolim¬
tas propria suffragaint et uota fuc

Expanded text:
becca, vidit Isaac ambulantem, et quum interrogasset quis esset, cognito, quod ipse esset, cui duceretur uxor, descendit, et caput srohibentur, quae, si fiant, ex postfacto convalescleges quidem fiunt, tamen contracta dissolvi non possunt, quia ex legitimo voto subsequente corroborantur. Unde Evaristus, quum dixisset: aliter praesumta non sunt conjugia, sed adulteria; addidit: nisi voluntas propria s
Abbreviated transcription (Latin):
ranit mulieri simam se cam urorom
habiturum uł si moratorio talc sat̃¬
mentum decd̾it sit illa łima uxor qmi¬
ius nulla dos nulla scriptura alia nit¬
posita sit. ¶ His ita renidetur ꝯingia
que clam contrahuntur nõ negã¬
tur eẽ ꝯngia nec iubentur dissolui
si erutriusq confessione ꝓbari po

Expanded text:
egitimam se eam uxorem habiturum, vel si in oratorio tale sacramentum dederit, sit illa legitima uxor, quamvis nulla dos, nulla scriptura alia interposita sit. Gratian. His ita respondetur: Conjugia, quae clam contrahuntur, non negantur esse conjugia, nec jubentur dissolvi, si utriusque confessione probari po
Abbreviated transcription (Latin):
Aecipinus neunquam illici¬
tas ordinationes facias. nec bigamũ
uxorem. aut ignorantem licteras. uł
qualib parte licteris corporis uicia¬
tum. nel penicentem uel curie. aut cui¬
lib condicioni ob noxium ad sacros
orlines ꝑmittas acced̾e. S si quos

Expanded text:
aecipimus, ne unquam illicitas ordinationes facias, nec bigamum uxorem, aut ignorantem litteras, vel in qualibet parte corporis vitiatum, vel poenitentiae, vel curiae aut cuilibet conditioni obnoxium, ad sacros ordines permittas accedere: sed si quos
Abbreviated transcription (Latin):
fontis reu̾titur exordium. s̃ne cͥa¬
uialis cursus eẽ mutatam¬
scͥebat ppłs pr̃m tetigit moyses pe¬
tram. ⁊ a q̃ depetra fluxit. nũquid nõ
petra qm nõ hebat .anͣ. marath flius¬
amarissimꝰ erat ut siciens ppłs bi
ke nõ poss misit moyses liginmna¬
it qm infusa subito grã tempauit sb̃¬

Expanded text:
is revertit exordium . Nonne claialis cursus esse mutatamiebat populus patrum, tetigit Moyses ptram, et aqua de petra fluxit. Numquid non petra, quam non habebat natura? Merrha flumarissimus erat, ut sitiens populus bire non posset . Misit Moyses lignum iquam infusa subito gratia temperavit. S
Abbreviated transcription (Latin):
Etales accipiam: cibos quos aũ
difficuit oigere aũ comestos magno
parcos et pelitos labore doleamꝰ. olersĩ¬
ac pomoꝵ ac legumm̃ et facilior ap¬
patus est et arce impendus q cocorũ
lectõ ne concipitur. Cum uariis nido¬
rib fumant patine ad usimm si explẽ¬
da esurie qĩ captiuos trabunt. uñ et
morbi saturitatenimia ꝯcitantur.
miltiq ĩ paciencia gule uomitu reme¬
diantur et ꝙ turpitꝰ ingesserunt tpi¬

Expanded text:
tales accipiamus cibos, quos aut difficulter digerere, aut comestos magno partos et perditos labore doleamus. Olerum, pomorum ac leguminum et facilior apatus est, et arte impendiisque cocorum lectatione concipitur. Cum variis nidoribus fumant patinae, ad esum 340 sui, expleta esurie, quasi captivos trahunt. Unde et morbi ex saturitate nimia concitantur; multique impatientiam gulae, vomitu remediantur, et quod turpiter ingesserunt, t
Abbreviated transcription (Latin):
llud quoq nos cum fuit prouidẽ
ut sicut penitcenciam age̾ nulli unq̃
conceditur clicorum. ita post pẽitu¬
dinem ad reconciliationem auqm̃
laicorum nec liceat honorem dica¬
tus adipisci. Qm̃ quamius õium
pc̃corum siñt contagione mundati
nulla tamen debent gẽndorum sac̾¬
mentorum instrumenta suscipere q
ditdum fuennt uasa uiciorum. N¬

Expanded text:
llud quoque nos par fuit providere, ut sicut poenitentiam agere cuiquam non conceditur clericorum, ita et post poenitudinem ac reconciliationem nulli unquam laico liceat honorem clericatus adipisci, quia quamvis sint omnium peccatorum contagione mundati, nulla tamen debent gerendorum sacramentorum instrumenta suscipere qui dudum fuerunt vasa vitiorum.
Abbreviated transcription (Latin):
rit iuuunt in ecc̃a et cõmuricare¬
non desinunt putantes se talicoĩo¬
ne mundari discant nil ad emenda¬
tomꝓfice sibi dicente pħ̾a quid ẽ ꝙ
dilectus meus fecit indomo mea
scelera multa. minquid carnes sc̃e¬
auferent ate mancias tuas apłs ꝓ¬

Expanded text:
rate vivunt in Ecclesia, et communicarenon desinunt, putantes se tali communione mundari, discant nihil de mundaroficere, sibi dicente Propheta: Quid est, dilectus meus in domo mea scelera multa? Nunquid carnes auferent a te malitias tuas ?