comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
u reb statuis discͥineu dco
ne pudor om̃s euanuit: Ego
ucro ut ex me aliquid loquar.
sicut primũ graue et ĩfaustũ
aĩ pondus estimo: si scd̃o uix
quidꝙͣ reor. ẽẽ felicius. Quod¬
suam quisq siñam sequatur.
Est eiũ ut nosti opĩonũ in¬
gens bauetas libertasq in¬
dicandi. NIn rebus cou¬
tranis opinio diuersa ueri¬
tas autẽ una atq eadem sꝑ
est. Pstud quidẽ ita esse
fateor. s hoc est quod trans¬
uersos agit. opuuonibz an¬
tiquis mhereunus ꝑtinaciter
nec facile diuellimur. A¬
btiuã tam recte de tota amo¬
us questione sentires ut de
hoc sentis aiticło. EQuid
multa tam recte sentire uͥi
uideor ut contra sencientes
insanire non dubitẽ: AIn¬
ueteratũ mendaciũ pro ue¬
sita sic. demencia sũma est.
¶ydis operã. uullis credi¬
tius sum. Sucauritq tulli¬
auũ illud. Si in hoc erro: li¬
benter ciro. ueq hũc crrorẽ
aufem michi uolo dũ uiuo.
¶Alle quidẽ de aĩe ñuorta¬

Expanded text:
in rebus statuis discrimen? Adeo in rebus statuis discrimen? Adeo ne pudor omnis evanuit? Ego vero, ut ex me aliquid loquar, sicut primum grave et infaustum animi pondus extimo, sic secundo vix quicquam reor esse felicius. Quodsuam quisque sententiam sequatur; est enim, ut nosti, opinionum ingens varietas libertasque iudicandi. In rebus contrariis opinio diversa; veritas autem una atque eadem semper est. Istud quidem ita esse fateor; sed hoc est quod transversos agit: opinionibus antiquis inheremus pertinaciter, nec facile divellimur Utinam tam recte de tota amoris questione sentires, ut de hoc sentis articulo. Quid multa? tam recte sentire michi videor, ut contra sentientes insanire non dubitem. Inveteratum mendacium pro vesita sit, dementia summa est. Perdis operam; nulli crediturus sum; succurritque tullianum illud: "Si in hoc erro, libenter erro, neque hunc errorem auferri michi volo, dum vivo". Ille quidem de anime immorta
Abbreviated transcription (Latin):
consũmatum fere miscuar
suasio funesta succrescit ita
fieri oportere. Ehaud qua¬
ꝙͣ excidit. s a pposito remota
sentencia est cur enĩ nõ ita fie¬
ri oportere arbitrer: Acqui ui¬
chil unꝙͣ rectiꝰ arbitratus sũ.
Nichilq buꝙͣ rectiꝰ arbitrabor
ꝙͣ ẽẽ hos nobilissimos quos
ũi obicis affectus. ISegre¬
genius hec tantisꝑ dũ reme¬
dus conquirendis inhio. ne
dum huc illuc distrahor fra¬
giliore impetu ferer ad sĩgula
Dic gͦ qm̃i prius amoris mẽ¬
cio facta est. ⁊ Iõne hauc oĩm
etiemã ducĩs insaaua in¬
Lr aequid ueritati subtra¬
ham: pro diuersitate subiecti
amorẽ uel tet̾inam aũ passi¬
onem uel uobilissimã actionẽ
dici posse ceuseo. Azie res
egeat exemplo:aliquid in
mediũ profer. HSi ob in¬
faiic̃ turpẽq mmlierẽ ardeo
insainssimꝰ audor est. Si ra¬
num aliquod specimeu uirtu¬
tis allicit. inq illud amandũ
ueuerandũq ultus sũ: quis
putas nullũ ne tam diuersis

Expanded text:
consumatum fore miseriarum consumatum fore miseriarum suasio funesta subcrescit ita fieri oportere? Haudquaquam excidit, sed a proposito remota sententia est. Cur enim non ita fieri oportere arbitrer? Atqui nichil unquam rectius arbitratus sum, nichilque unquam rectius arbitrabor, quam esse hos nobilissimos, quos michi obicis, affectus. Segregemus hec tantisper, dum remediis conquirendis inhio ne, dum huc illuc distrahor, fragiliore impetu ferar ad singula. Dic ergo – quoniam prius amoris mentio facta est –: nonne hanc omnium extremam ducis insaniam? Nequid veritati subtraham, pro diversitate subiecti amorem vel teterrimam animi passionem vel nobilissimam actionem dici posse censeo. Ne res egeat exemplo, aliquod in medium profer. Si infamem turpemque mulierem ardeo, insanissimus ardor est; si rarum aliquod specimen virtutis allicit inque illud amandum venerandumque multus sum, quid putas? Nullum ne tam diversis
Abbreviated transcription (Latin):
tatus uon cathenas s dĩcias
arbitraris. Euenitq tibi ut
similitudine uerser in eadem
uou ałr ꝙͣ si quis aureis ma¬
nicis atq cum pedib tentus
auiũ letus aspicet. s laqueos
non uideret. Tu quoq nunc
apertis cculis. que te uincĩt
uides. si o cecitas: ip̃is ad mor¬
teui trahentib uinculis de
sunt quas memoras cathene:
amor et glia. Iproth
supi. quid audio: has ne tu
cacheuas uocas. hasq si paci¬
ar ercucios: Ahec melior.
s inicertus de eueutu. relique
ciũ om̃s quib tenebaris: et
fragiliores erant et iuame¬
mores. Ideoq dũ confunge¬
rem fauisti. hec autem nocen¬
do placcut ac fallunt quadã
sp̃e decoris. Ideoq plus uego¬
cu subest. Reluctaberis enimi.
scu sũuus tebouis spoliare be¬
lun aggrediar tamen. ¶Qñ
ego talia de te merui ut speci¬
osissimas uͥi curas uelles e¬
upere et teuebris dampnare
ppetus screuissimã auimi
mci ꝑtem: Aib miser. au
tibi phica illa uox eradit. tñ

Expanded text:
tatus, non cathenas sed divitias tatus, non cathenas sed divitias arbitraris; evenitque tibi, ut similitudine verser in eadem, non aliter quam siquis aureis manicis atque compedibus tentus, aurum letus aspiceret, sed laqueos non videret. Tu quoque nunc apertis oculis que te vinciunt vides, sed, o cecitas! ipsis ad mortem trahentibus vinculis delenam sunt quas memoras cathene? Amor et gloria. Proh Superi, quid audio! Has ne tu cathenas vocas, hasque, si patiar, excuties? Hoc molior, sed incertus de eventu; relique enim omnes, quibus tenebaris, et fragiliores erant et inameniores; ideoque dum confringerem favisti; he autem nocendo placent ac fallunt specie quadam decoris, ideoque plus negotii subest; reluctaberis enim, ceu te summis bonis spoliare velim. Aggrediar tamen. Quando ego talia de te merui, ut speciosissimas michi curas velles eripere, et tenebris damnare perpetuis serenissimam animi mei partem? O miser! an tibi philosophica illa vox excidit: tum
Abbreviated transcription (Latin):
prius ero ꝙͣ te solutũ ac libe¬
rum. illis efractis abiectis q
uideco. ueq eũ reor imposiᷝ ͤ
sed profecto dificile. alioqͥn
frustra cucci impossibilia
in adamante frangendo san¬
sariũ. Sic in huius cemodi
duricie curarum mollicuda.
saugius ille mirũ ĩ modũ
cficax. qui cũ cor asperum te¬
tigent frangit ac penetrat.
tamc̃ id metuo q̃m in hac re
tuo sił opus est assensu. quẽ
ue prestare possis siue ut dicã
uerius ne uelis multũ uercor
uo ip̃e cathenarũ cirtũradi¬
aus atqz oculos mulcens ful¬
gor impediat. neu forte con¬
tingat quod euenturũ sus¬
picor. si auarus quispiam
aurcis catheins uinctus in
cairere teneretur. solui cm̃
uellet. sed cathenas nollet.
amittere. tibi autẽ ea carce¬
us inducta lex est ur ñ cache¬
uas abieceus. solutus ẽẽ nõ
possis. N hei mͥ unserior e¬
rai ꝙͣ putabam. due ne du¬
uũt eciam Illaqueãt aĩm
cathene. quas ego nõ agno¬
sco. Aymo uero claussime.
s carun pulclrritudine delec¬

Expanded text:
prius ero quam te solutum ac liberum, illis effractis abiectisque, videro. Neque enim reor impossibile, sed profecto difficile; alioquin frustra circa impossibilia in adamante frangendo unt, sic in huiuscemodi duritie curarum mollienda sanguis ille mirum in modum efficax, qui, cum cor asperum tetigerit, frangit ac penetrat. Tamen id metuo, quoniam in hac re tuo simul opus est assensu, quem ne prestare possis sive, ut dicam verius, ne velis; multum vereor ne ipse cathenarum circumradians atque oculos mulcens fulgor impediat; neu forte contingat quod eventurum suspicor, si avarus quispiam aureis cathenis vinctus in carcere teneretur: solvi enim vellet, sed cathenas nollet amittere. Tibi autem ea carceris indicta lex est, ut nisi cathenas abieceris solutus esse non possis. Hei mi! miserior eram quam putabam! Due ne nunc etiam illaqueant animum cathene quas ego non agnosco? Imo vero clarissime, sed, earum pulcritudine delec
Abbreviated transcription (Latin):
uiuendi multa licet instolis
disputent: in actũ pauca con¬
uerti. tu uero si suis locis no¬
tas certas ĩpresseris: fiuctũ
ex lectione ꝑaipies. ¶Quas
uotas: AQuociens legẽti
salutares sese offerunt seutẽ¬
cie: quib uel exritari sentis
auimũ uel freuari: ⁊ uli in¬
geun bnrib fidere. sed illas ĩ
memorie peuetralib abscõ¬
de. multoq studio tibi familia¬
res efice. ut quod erꝑti solent
medici. quocumq loco uel
tp̃e dilacionis in paciens mor¬
bus inuaserit: habeas uelut
in aĩo cõscuipta remedia. Sũt
eiũ quedã sicut incorporib

Expanded text:
vivendi, multa licet in scolis vivendi, multa licet in scolis disputentur, in actum pauca converti. Tu vero, si suis locis notas certas impresseris, fructum ex lectione percipies. Quas notas? Quotiens legenti salutares se se offerunt sententie, quibus vel excitari sentis animum vel frenari, noli viribus ingenii fidere, sed illas in memorie penetralibus absconde multoque studio tibi familiares effice; ut, quod experti solent medici, quocunque loco vel tempore dilationis impatiens morbus invaserit, habeas velut in animo conscripta remedia. Sunt enim quedam sicut in corporib
Abbreviated transcription (Latin):
uactus es. qm̃ ut ait idem.
Scriptorũ chorus omnus
amat nemus et fugit urbes.
Tuq ip̃e in epła quadam
eaudem siñam uerbis aliis
expressisti. Silua placet mu¬
sis urbs est mimica poetis.
testinꝰ tumultus tue mentis
conquiesceret. fragor iste cir¬
cõtonaus mͥ crede seusus qͥ¬
dem pulsaret. sed aminum
non uioueret. ac ue uota pͥ¬
dem auribz tuis iugeram:
habes seuece de hac re non
mutilem eplam habes et librũ
eiuisdem de transquillitate aĩ.
habes et de tota hac mentis eg̾¬
tudine tollenda librum.M.
ciceronis egregiũ quem ex ter¬
cie diei disputacionib in tu¬
stulano suo habitis. ad bru¬
tum scupsit. ¶ Singula hͤ
laud negligenter me legisse
uouers. ¶Quid ergo nichi
ne profuerunt. Lymo uero
intelligendũ plurimũ libro
autẽ e manib elapso: assẽsio
simul ouĩs intercidit. ¶Co¬
nuuis legenciũ mos est. ex qͦ
monstrum illud execrabile li¬
teratorum passim flagiciosissi¬
mios errare greges. et de arte

Expanded text:
nactus es; quoniam, ut ait idem: nactus es; quoniam, ut ait idem: scriptorum chorus omnis amat nemus et fugit urbes. Tuque ipse in epystola quadam eandem sententiam verbis aliis expressisti: silva placet Musis, urbs est inimica poetis. testinus tumultus tue mentis conquiesceret, fragor iste circumtonans, michi crede, sensus quidem pulsaret, sed animum non moveret. Ac ne nota pridem auribus tuis ingeram, habes Senece de hac re non inutilem epystolam; habes et librum eiusdem De Tranquillitate animi; habes et de tota hac mentis egritudine tollenda librum M. Ciceronis egregium, quem ex tertie diei disputationibus in Tusculano suo habitis ad Brutum scripsit. Singula hec haud negligenter legisse me noveris. Quid ergo? nichil ne profuerunt? Imo vero inter legendo plurimum; libro autem e manibus elapso assensio simul omnis intercidit. Comunis legentium mos est, ex quo monstrum illud execrabile, literatorum passim flagitiosissimos errare greges et de arte
Abbreviated transcription (Latin):
concitant. grauei olentes
seinitas. ꝑiictas rabidis ca¬
mib obseucis sues et rotaꝵ
niuros quacienciũ stridorẽ
aut transuersas obliquis
itincrib quadrigas. tam di¬
uersas hom̃ sp̃es. tot horrẽ¬
da mendicanciũ spectacula.
tot diuitũ furoros. illos mes¬
ticia defiros. hos gaudio las¬
ciuia q fluitantes. tã deuiq
discordantes aĩos. artesq tã
uauas. tantũ confusis boci¬
b deuuorẽ. et populi inter se
arietantis incuisũ. que oĩa
et seusus melioribz assuctos
confi cuuit et geucro sis aĩs
enpuint quieteu. et studia bo¬
uanum arciũ interpellant. Ita
me deus. ex hoc uaufragio
pupe liberet illesa ut ego sepe
curunspiciens in inferuũ ui¬
uens descendisse mͥ uidear .I.
nunc et boni aliquid tecum
age .I. nunc et homo ne cis
cogitacionib incumbe .I. nũc
et uersus tecum cõpone ca¬
uoros. Aluc me flacci uer¬
siculus quid potissimũ lamẽ¬
teris admonuit. doles ꝙ u
portunũ studus tuis locum

Expanded text:
concitant: graveolentes concitant: graveolentes semitas, permixtas rabidis canibus obscenas sues, et rotarum muros quatientium stridorem aut transversas obliquis itineribus quadrigas; tam diversas hominum species, tot horrenda mendicantium spectacula, tot divitum furores: illos mestitia defixos, hos gaudio lasciviaque fluitantes; tam denique discordantes animos, artesque tam varias, tantum confusis vocibus clamorem, et populi inter se arietantis incursum? Que omnia et sensus melioribus assuetos conficiunt et generosis animis eripiunt quietem et studia bonarum artium interpellant. Ita me Deus ex hoc naufragio puppe liberet illesa, ut ego sepe circumspiciens in infernum vivens descendisse michi videor. I nunc, et boni aliquid tecum age. I nunc, et honestis cogitationibus incumbe! I nunc et versus tecum compone canoros. Hic me Flacci versiculus quid potissimum lamenteris admonuit. Doles quod importunum studiis tuis locum
Abbreviated transcription (Latin):
aĩn precor teq hoĩem uatũ
c̃e recordare. illicet auxietas
ista cessauerit: Si quid preter
hoc ãgit excquere. ¶lla
ne cibi mnaudita est fortune
nouertantis ĩmauitas. cum
buo die me sposqz et opes me¬
as oĩs et geuus et domuin.
impulsu strauit impio.
uideo oculoꝵ tuoꝵ scatebras.
ideoq pretereo. neq em̃ inuis
docendus. s mouendus es.
unum igitur homo adiuo¬
uuisse sufficiet. Si eũi nou
priuatarũ modo familia rũ
sed notissimas tibi regnoꝵ ex
ruinas non uichil tibi trage¬
diauim lectio profuerit. ut
non pudeat tugunolum tuũ¬
cuin tot regus edibz cõfiagͣs¬
se. procede modo. hec ciũ ꝑciꝰ
dicta spaciosiꝰ tibi raumĩan¬
da seiucibis ¶Quid uite
nice tedia et cotidianũ fasti¬
diuin sufficienter eprumnatur
mestissimã turbulentissimã¬
q brbem terraiũ om̃i augu¬
stissimam atq ultumnã senti¬
nam et tocius orbis sordib
exundantẽ: quib uerbis
equet que passim nauseã

Expanded text:
animum, precor, teque hominem natum animum, precor, teque hominem natum esse recordare; illicet anxietas ista cessaverit. Siquid preter hoc angit, exequere. Illa ne tibi inaudita est fortune novercantis immanitas, cum uno die me spesque et opes meas omnes et genus et domum impulsu stravit impio? Video oculorum tuorum scatebras, ideoque pretereo: neque enim nunc docendus, sed monendus es. Unum igitur hoc admonuisse sufficiet: si enim non privatarum modo familiarum sed notissimas tibi regnorum ex ruinas, nonnichil tibi tragediarum lectio profuerit ut non pudeat tuguriolum tucum tot regiis edibus conflagrasse. Procede modo: hec enim parcius dicta spatiosius tibi ruminanda servabis. Quis vite mee tedia et quotidianum fastidmestissimam turbulentissimamque urbem terrarum omnium, angustissimam atque ultimam sentinam et totius orbis sordibus exundantem? Quis verbis equet que passim nauseam
Abbreviated transcription (Latin):
fateor ut iam uec seuiũ me noc
mopem indigner. Indig¬
uare pocius te nou ẽe sapientẽ
quod unum et libertatẽ ⁊ u̾cis
dĩcias prestare potuisset. Cere¬
uun quisquis carum absenci¬
aui equo fcicus aĩo effectus
non adẽe conquentur: uec car
certaun tenct ille racionẽ uec.i¬
cfectuum Exequere autẽ nũc
qui te preunt preter hec que
dicta sunt. Corporis ne fragi¬
litas: au lateus molestia.
⁊iempe corpus hoc ouerosum
michi semꝑ fuit quociens me
ipsum contemplatus sum.
at cumi alieuorũ grauedinẽ
corporum resperi: satis obedi¬
cus me mancipiũ habere fate¬
or. possem idem minc et de aĩo
gloriari sed ille imperat. A¬
utinam racionis ip̃e subditu s
unperio. Sed ad corpus rrddo
quid in eo molestum experuis.
Nichil equidem iuisi coĩa
quedam quod mortale est
quod suis me dolorib inpli¬
cat. mole pregrauat. sompnũ
suadet spũ uigilante. alus q
me ucc̃itatib subigit hũan ᷤ
quas euu̾are et longũ et ma¬
meuum est. ICompoue

Expanded text:
fateor, ut iam nec servum me nec inopem indigner. Indignare potius te non esse sapientem, quod unum et libertatem et veras divitias prestare potuisset. Ceterum quisquis causarum absentiam equo ferens animo effectus non adesse conqueritur, nec causarum certam tenet ille rationem nec effectuum. Exequere autem nunc quid te premit, preter hec que dicta sunt. Corporis ne fragilitas an latens molestia? Nempe corpus hoc onerosum michi semper fuit quotiens me ipsum contemplatus sum; at cum alienorum gravedinem corporum respexi, satis obediens me mancipium habere fateor. Possem idem utinam et de animo gloriari: sed ille imperat. Utinam rationis ipse subditus imperio! Sed ad corpus redeo. Quid in eo molestum experiris? Nichil equidem, nisi comunia quedam: quod mortale est, quod suis me doloribus implicat, mole pregravat, somnum suadet spiritu vigilante, aliisque me necessitatibus subigit humanis, quas enumerare et longum et inamenum est. Compone
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem ãc iusticiam sequi¬
tur is accepto in mortalitatis
premio perhempui luce poti¬
tur¶Qui autem ab illo malo
duce intellectus pretulerit
uicia uirtutibus mendacium
ueritati uecesse est ad occasũ
et tenebras deferatur uirtu¬

Expanded text:
ueritatem ac iustitiam sequitur, is accepto immortalitatis praemio perenni luce potietur, qui autem ab illo malo duce inlectus praetulerit uitia uirtutibus, mendacium ueritati, necesse est ad occasum et tenebras deferatur aet
Abbreviated transcription (Latin):
in substancia deus unus in per¬
essencia et trina in potenciis.
Deus substancialiter totus ubiq
aniia non quidem ubiq sed in
corpore suo per singulus partes
tota diffũditur Postremo deus
uacioualis seu pocius ip̃a Racio
amina similiter Racionalis est¬

Expanded text:
in substantia et trinus in peressentia et trina in potentiis: Deus substantialiter totus est ubique; anima non quidem ubique, sed in corpore suo per singulas partes tota diffunditur: postremo Deus rationalis est vel potius ratio; anima similiter est rationalis. E
Abbreviated transcription (Latin):
cencie forma. Sed quod trina i
potencus innuitur et quod sin¬
gularem non appetat potenta¬
timi Sed alnis alcior intellect᷑
in hoc ternario demonstratur¬
netur non apotenda fugere uel
fugienda appetere / sed inter u
electio et peioris reꝓbacio sub¬
sequatur. Sic mutiliter uolun¬
cas eligit quod prius eligendũ
r̾acio non probauit Electionẽ
emm sine discrecione habent
iumenta Et discrecõnem sine
electione habent demonia Et
hoc est quod dichmnus in infer¬
num descendere uiuentem id est
scienten ¶Hoc est appertis ocu
De teriora sequor

Expanded text:
er hoc autem quod trina est in potentiis, innuitur ei ut singularem non appetat potestatem, sed et alius altior intellectus in hoc ternario demonstratur non appetenda fugere, vel fugienda non appetere; sed inter utelectio et pejoris reprobatio subsequatur. Sic et inaniter voluntas eligit, quod prius eligendum ratio non probavit. Electionem autem sine discretione habent jumenta, et discretionem sine electione habent daemonia. Hoc est enim in infernum descendere viventem, id est peccare scientem, hoc est apertis oculDeteriora sequor
Abbreviated transcription (Latin):
iquorum quasi brachia et ma¬
nus protendens ¶Ne qua in re
aduersa et in repetiria icur¬
sio inparatis inprotectis q no¬
bis oriatur. Nam sicut in hoc¬
seculo cum est ꝓpositum cum lo¬
ste cercaner ¶Prius laborandũ
est ut sis post modum in occo
Esmriendum ¶Siciendum. EEst
frigora proferen ¶Imm qui¬
escendum ¶Pigilandum ¶Perĩ¬
clitandum est ut salius pigno¬
ribus et domo et re familia¬
cis ac uictorie perfrui possis
Sin autem presens occium
maluens quam laborem tu
necesse est¶Preõccupabit enĩ
aduersarius non resistentem
astabuntur agri ¶Ompiẽtur
aut capiare ¶Que omniene
accidant preseus comodum
differendimi est ut manus lõ

Expanded text:
iquorum, quasi brachia et manus, protendens, ne qua in re adversa et repentina incursio inparatis inprotectisque nobis oboriatur. saeculo, cum est propositum cum hoste certamen, prius laborandum est, ut sis postmodum in otio; esuriendum, sitiendum, aestus, frigora perferenda, humi quiescendum, vigilandum, periclitandum est ut, salvis pignoribus, et domo, et re familiacis ac victoriae bonis perfrui possis: sin autem praesens otium malueris, quam laborem, necesse est; praeoccupabit enim adversarius non resistentem; vastabuntur agri, diripietur aut capiere: quae omnia ne accidant, praesens commodum differendum est, ut majus lo
Abbreviated transcription (Latin):
tanta Mole Numqͣuam autem
irritas esse. ⁊ les ideo proximũ
illi genitum hominem ut uili¬
tate iuxta beluas esset ¶ Im
a solaçia. Ne deum quidem posse
omnnia ¶Elamq neq potest

Expanded text:
tanta mole, numquam autem inritas esse nec ideo proximum illi genitum hominem, ut vilitate iuxta beluas esset. inpea solatia, ne deum quidem posse omnia—namque nec sibi potest
Abbreviated transcription (Latin):
res uestras assidue, uox eoꝵ
blanda curunsonat: quorũ
utrumq in aliis cessare uide¬
atur: quauto magis ꝓpͥas
fraudes forundare deberetis
ubi cr amor et auctoritas et
faunliautas ingens est. Q
se quisq plus estimet ꝙͣ ua¬
leat: plus diligat ꝙͣ oportet.
uuꝙͣ preterea deceptus a
decepͬ: scpartur. LSepe hiis
uerbis hodie usus es. at ego
fefelli. Utinãuon me alii fe¬
fellisent. ANunc te maxĩe
fallis cũ nmnꝙͣ te ip̃m fefelli¬
se glorians. Nec tai temus
tue in dolis spes est mͥ quin
si aĩm acriter intenderis ꝑ te
ip̃m uidoas uenũem ĩ mĩse¬
na insi sponte corruere: Suꝑ
hoc cii alt̾cacio nr̃a fundata
est. dic cm̃ oro te: S cogita

Expanded text:
res vestras assidue vox eorum blanda circumsonat, quorum utrunque in aliis cessare videatur; quanto magis proprias fraudes formidare deberetis, ubi et amor et autoritas et familiaritas ingens est, quod se quisque plus extimet quam valeat, plus diligat quam oporteat; nunquam preterea deceptus a deceptore separetur. Sepe his verbis hodie usus es. At ego fefelli. Utinam non me alii fefellissent! Nunc te maxime fallis cum nunquam te ipsum fefellisse gloriaris. Nec tam tenuis tue indolis spes est michi quin, si animum acriter intenderis, per te ipsum videas neminem in mi seriam nisi sponte corruere. Super hoc enim altercatio nostra fundata est. Dic enim, oro te – sed cogita
Abbreviated transcription (Latin):
est dixisse. ¶Opportuisse hominũ
corpora fenestiata et apperta esse
uti non occultos haberent sensus
Sed pacentes ad consid̾andum.
Ugnam et rerum natura huius¬
sentenciam se cuta explicata et ap¬
parencia ea constituisset. Si enini
ita fuisset non solum laudes ac
uicia aminorum ad manum in¬
spicerentur. Sed eciam disciplina¬
rum sciencie oculorum considera¬
tione subiecte non incertis iudi¬
ciis probarẽtur. Sed et doctis et
mines uterentur ut eorun uisꝰ
obstancia pene traret interspec¬

Expanded text:
e dixisse, oportuisse hominum pectora fenestrata et aperta esse, uti non occultos haberent sensus sed patentes ad considerandum. utinam vero rerum natura sententiam eius secuta explicata et apparentia ea constituisset! si enim ita fuisset, non solum laudes aut vitia animorum ad manum aspicerentur, sed etiam disciplinarum scientiae sub oculorum consideratione subiectae non incertis iudiciis probarentur, sed et doctis et mines uterentur, ut eorum uisus obstantia penetraret, nonne introspec
Abbreviated transcription (Latin):
modo illuc mira fluctuacioue
uolueris nusꝙͣ integer nus¬
quam totus. huic est ut quo¬
cieus ad hanc cogitacionem
mortis aliasq ꝑquas iri
posset ad uitã generosus si
sinatur auimus accesserit ĩ

Expanded text:
modo illuc mira fluctuatione volvaris, nusquam integer, nusquam totus. Hinc est ut quotiens ad hanc cogitationem mortis aliasque, per quas iri possit ad vitam, generosus, si sinatur, animus accessit, i
Abbreviated transcription (Latin):
Uerumm in hiis deos agere curã
Rerum humanarum credi ex u¬
su uite est. penasq male ficis.
Aliquando seras occupato deo in

Expanded text:
erum in his deos agere curam rerum humanarum credi ex usu vitae est poenasque maleficiis aliquando seras, occupato deo in
Abbreviated transcription (Latin):
ns. Nec data est cum magitrũ
eonitum exercitum q sernasset¬
Appellatum q patrem ab his qͦs
sernanerat. Sed quod dẽm est
consensu ommium honoratus
est hanibale ytalia pulso. Que
corona ubi adhue sola ip̃ius im¬
peni manu imposita est quod pe¬
culiare ei est Sola a tota ytalia

Expanded text:
ata, cum magistrum equitum exercitumque eius servassetappellatum patrem ab his, quos servaverat, — sed quo dictum est consensu honoratus est Hannibale Italia pulso, quae corona adhuc sola ipsius imperii manibus inposita est et, quod peculiare ei est, sola a tota Italia
Abbreviated transcription (Latin):
ciosus Contingitqz milli insi ab
uniuerso exercitu seruata decre¬
ta ceteras iperatores dedere¬
Qaut solus miles imperatori.
bsidionalis. liberando ab obsidi
one mali. Abhominandoqz exi
et si Cunte honos uno aliquo uł
humillimo Ciue reseruato pre¬
clarus sacerq habetur. Quid
tandem exstimari debet unius
pto inde ubi obsessos seruasset
aliquis. Nulle ergo certe her¬
be fuere in hoc honore. Sed que¬
que suerant in periculi sede quã¬
ius ignobiles ignoteq honorẽ
nobilem faciebat. ¶Huus ho

Expanded text:
 contigit, nulli nisi ab universo exercitu servato decreta. ceteras imperatores dederehanc solam miles imperatori. obsone abominandoque exitu civicae honos uno aliquo ac vel humillimo cive servato praeclarus sacerque habetur, quid tandem existimari debet unius pto inde, ubi obsessos servasset atum. Nullae ergo herbae fuere certae in hoc honore, sed quaecumque fuerant in periculi sede, quamvis ignobiles ignotaeque, honored nobilem faciebant, quo
Abbreviated transcription (Latin):
lꝯedem infaustia gnubus sacris
et coronis quomam sit lugubris
Uirgine eius nominis propter
amorem Iuuemis croci mutato
in humc fruticem. Id uulgus i¬
gnorans plerimmq festa sua pol¬
luit. Hederem existimando. Sic̃
ni poetis aut libero patre quis

Expanded text:
e , infausta omnibus sacris et coronis, quoniam sit lugubris virgine eius nominis propter amorem iuvenis Croci mutata in hunc fruticem. id volgus ignorans plerumque festa sua polluit hederam existimando, sicut in poetis aut Libero patre aut
Abbreviated transcription (Latin):
mo Cimbrico bello Cum primũ
pylum capescens sub catulo ex¬
clusam ab hoste legionem horta¬
tus Cribimum suum dubitantẽ
per castra inimicorum erumpere
interfecit legionemq eduxit.

Expanded text:
 Cimbrico bello. primum pilum is capessens sub Catulo exclusam ab hoste legionem suam hortatus tribunum suum dubitantem per castra hostium erumpere interfecit legionemque eduxit.
Abbreviated transcription (Latin):
offensa diuimtas scelere homi¬
nũ praue religiosoru graui
deos colunt quorum ut supra¬
phanos uerus deus odio ht et
a iusticia et nomme uere pie¬
tatis aliem sunt. arum qͥpe
est hoc docere et cur deorum
cultores bom et iusti esse non
possint Quomodo enim san¬
gume ab̾stinebunt qui cruẽ
uellonam. Quõmodo aut pa¬
rentibus parcent/ qui expul¬
sorem patris sui iouemsant na¬
tis ex se se infantibus satura¬
tim Q nomodo pudiciciam
tuebuntur qui colunt deam
nudami / ot adulteram / et quasi
apud illorum deos prostitutã
Quomodo se rapmis et frau¬
dibus abstinebunt qui mer¬
curii furta nouerunt dicentis
non esse frandis decipere sed
astucia. Quomodo libidies co

Expanded text:
offensa divinitas scelere hominum prave religiosorum gravi deos colunt, quorum rofanos Deus verus odio habet, a justitia, et a nomine verae pietatis alieni sunt. Nec est difficile docere, cur deorum cultores boni et justi esse non possint. Quomodo enim sanguine abstinebunt qui colunt Bellonam? quomodo aut parentibus parcent, qui expulsorem patris sui Jovem; aut natis ex se infantibus, qui Saturnum? quomodo pudicitiam tuebuntur, qui colunt deam nudam et adulteram, et quasi apud deos prostitutam? Quomodo se a rapinis et fraudibus abstinebunt, qui Mercurii furta noverunt, docentis non fraudis esse decipere, sed astutiae? quomodo libidines co
Abbreviated transcription (Latin):
philosophi et si iam natum
sint bom tamen nichilsciant
eorum doctrina et uirtus sare
capite est. quia deui nescine¬
runt qm est uirtutis ac doctri¬
ne caput. Quem qui non a¬
gnoscit licet uideat cecus est
bicet audiat surdus est. Licet
loquatur e lingias est. Cum
uero rerum conditorem pa
rentemq cognou̾it tunc et
ꝑidebit et audiet et loquetꝰ
put cepit in quo sunt sensus
tem inqua deus est uel deura
in quo ueritas est aculis cor¬
dis aspexit łs audit qui dii¬
nas uocẽs ne precepta uitalia
pectori suo affigit¶s loquitur
qui celestia dissereus uirtutẽ
ac magestatem dei singularis
et cultu rerum sũmarum uer
gradus primus¶ ex prĩma/ut
scianius qui sit nobis uerus pa¬
ter./ Cumq pietate debita pro¬
de noticia deuotissime seriua¬
mus inq eo ꝓmerendo actus
ommes et cura et opera con¬
quanta tenebrarum et erroꝵ
mibes hominum pectora ob¬
duxit. om cum se maxime pi¬
os putant cum marime si pit

Expanded text:
philosophi, etiamsi natura sint boni, tamen nihil sciant,  doctrina et virtus eorum sine capite est; quia Deum nesciunt, qui est virtutis ac doctrinae caput. quem qui non adgnoscit, licet uideat, caecus est, licet audiat, surdus, licet loquatur, elinguis est. cum uero conditorem rerum parentemque cognouerit, tunc et uidebit et audiet et loquetur. put coepit, in quo sunt sensus tin quo veritas est, oculis cordis aspexerit: is audit, qui divinas voces ac praecepta vitalia pectori suo affigit: is loquitur, qui coelestia disserens, virtutem ac majestatem Dei singularis et cultu rerum summa versatugradus primus, ut sciamus quis sit nobis verus pater, eumque solum pietate debita pros, huic devotissime serviamus; in eo promerendo actus omnis, et cura, et opera colquanta tenebrarum et errorum nubes hominum pectora obduxit; qui cum se maxime pios putant, tum maxime fiunt
Abbreviated transcription (Latin):
ac simplicem proposint omnib
deus. Queni qui ignorat et ip¬
sam iusticiam ignorare neces¬
naturali et ingenito bono ue
uitauit Et midos induit Tam̃
quonam illud quod est sũmũ
illa bona omnia supuacua et¬

Expanded text:
ac simplicem proposuit omnibus Deus; quem qui ignorat, et ipsam justitiam ignoret necesnaturali et ingenito bono vervitavit, et nudos induit. Tamen cum illud unum quod est maximum illa bona omnia super
Abbreviated transcription (Latin):
cie facit ut dñs aliis sermat
quo nichil sceleraciꝰ cõmitti
potesi ¶ ꝯuic iam prochuis ẽ
ad maliciam gradus per igno¬
ranciam ueri ac singularis bo¬
in¶Qma deus quem nosse re¬
ueritatis ¶Uel si iusticiam seqͥ
ignarus gentis sue leges tã¬
quam uerum ius amplectit᷑
quas non utiq iusticia sed
quod per om̃nes fere populoᷤ
diuersa et uaria iura condita¬
sunt iusi quod una que que
gens id sibi sauxit quod rebus
tum a niticia recedĩt utilitas¬
Ite populus romanus docet qui
frequenter per fetyales bellam
dicendo/ et quasi legittime inui¬
rias faciendo semperqz aliena
cupiendo atq rapiendo possessi¬
onem sibi tocius mindi compa¬
rauit. Uerumi hi iustos se pu¬
tant si contra leges suas nichil
faciant quod et iam tuuoria¬
scribi potest / si presenciuu pena¬
rimm metu sceleribus abstine¬

Expanded text:
tio facit, ut diis alienis serviat, tio facit, ut diis alienis serviat, quo nihil sceleratius committi potest. Hinc jam proclivis est ad malitiam gradus per ignorantiam veri ac singularis boni; quia Deus, quem nosse rebonitatis. Vel si justitiam sequi ignarus, gentis suae leges tanquam verum jus amplectitur; quas non utique justitia, sed m per omnes populos diversa et varia jura sunt condita, nisi quod unaquaeque gens id sibi sanxit, quod putavit rebus tem a justitia recedat utilitas, populus ipse Romanus docet, qui per Feciales bella indicendo, et legitime injurias faciendo, semper aliena cupiendo, atque rapiendo, et possessionem sibi totius orbis comparavit. Verum hi justos se putant, si contra leges suas nihil faciant; quod etiam timori adscribi potest, si praesentium poenarum metu sceleribus abstine
Abbreviated transcription (Latin):
recta racio nature congruens
¶Diftusa in omnẽs. Constaũs
Sempiterna Que uocet ad of¬
ficium iubendõ¶Uetando afrau¬
de deterreat ¶ Nnie tamen neq
ꝓrobos frustra iubet aut uecat
Neq mprobos Iubendo aut ue¬
tando moueat ¶ic legi nec ob¬
rogari fas Neq derogari ex hcͣ
aliqͥud liçet neq tota abroga¬
n potest ¶Lec uero aut per sena¬
tum aut per poꝑulim solui hac
lege possimus. ¶ Lec est querendꝰ
explanator aut interpres ali¬
atheme ¶Ilia nur̃ salia post hec
Sed ẽt omnes gentẽs / et om̃i
tempore ut sempiterna et in¬
mutabilis continebit ¶Unus¬
quisq erit cõminuis quasi ma¬
gister / et imperator omxium
deus ¶lle legis muentor / Discep¬
tatoret Sato ¶in qui nõ pa¬
rebit ip̃e se fugiet et naturã
hominis aspernatus hoc ip̃o
luet maximas penas¶ ¶ Hũ¬
ius legis ipm̃ primium et pͥn
cipiũ ẽ deũ nosce soli obtem¬
perare soium colere ¶ Quomã¬
non potest racionem hominis
optinere qui parentem ãmie

Expanded text:
recta ratio naturae congruens, diffusa in omnes, constans, sempiterna, quae vocet ad officium iubendo, vetando a fraude deterreat; quae tamen neque probos frustra iubet aut vetat nec improbos iubendo aut vetando movet. Huic legi nec obrogari fas est neque derogari ex hac aliquid licet neque tota abrogari potest, nec vero aut per senatum aut per populum solvi hac lege possumus, neque est quaerendus explanator aut interpres eiAthenis, alia nunc, alia posthac, sed et omnes gentes et omni tempore una lex et sempiterna et immutabilis continebit; uniuscuiusque erit comunis quasi magister et imperator omnium Deus, ille legis huius inventor disceptator sator, cui qui non parebit, ipse se fugiet et naturam hominis aspernatus, hoc ipso luet maximas penas, jus legis caput primum est, ipsum Deum nosse, soli obtemperare, solum colere. Non potest enim rationem hominis obtinere, qui parentem animae
Abbreviated transcription (Latin):
celeste lumen quod sama mẽ¬
tibus multo clarior quam est
hic sol quem carne mortali ui¬
demuꝰ ¶Sic reget sic guberna¬
bit ut ad siĩmum sapiencie
uirtutisq portum siue ullo
errore perduca ¶Illa igitur lex¬
hoc iter durigat ¶Illa sancta il¬
la celestis quam .m. tullius in lib¬

Expanded text:
caeleste lumen, quod sanis mentibus multo clarior sol est quam hic quem carne mortali uidemus, sic reget, sic gubernabit, ut ad summum sapientiae uirtutisque portum sine ullo errore perducat. suscipienda igitur dehoc iter dirigat, illa sancta, illa caelestis, quam
Abbreviated transcription (Latin):
quiq occasũ nescit suꝑẽe fidu¬
ciam subsistendi. ad hec: dũ
tibi occurũt qͦs m ͦ pucios ui¬
disti ascendentes ctacũ gra¬
dib: Recordare te intenm
alio calle descendere eoq quo
celeriꝰ quo secuudiore natura
fit omĩs grauiũ casus. uetu¬
sta. ceruenti mena succurrat
ui prius ubi sunt quoruni
illa coustiuxerunt mauus.
Receucia tueuti: ubi mox fu¬
turi sunt. Idcuq de arborib
ex quoꝵ ramis sepe fuctũ
nou legit ip̃e qui coluit acu
plautauit. Iu multis em̃ ob¬
seruatum est illud grorgicũ.
Tarda ueĩt seris factura nepoti¬
b umbram. fluĩa uelocissĩa
uuranti: semꝑ ne te ad alie¬
uoseuocẽ uersiculus quidã
tuus in promptu Sic. flũa
uiore ꝙͣ tempus abit uite.
Nec te fallat dierũ płalitas
etatis oꝑosa: distĩctio. tota
diei uuiꝰ iustar. habet. eiusz
uir integri. Crebro ante ocu¬
los Reuoca. Austotelicam
quamdã similitudĩcm ꝙͣ
quã clariori eloquio et ad ꝑ

Expanded text:
quique occasum nescit, superesse fiduquique occasum nescit, superesse fidutiam subsistendi. Ad hec, dum tibi occurrunt quos modo pueros vidisti, ascendentes etatum grabus, recordare te interim alio calle descendere eoque celerius quo secundiore natura fit omnis gravium casus. Vetusta cernenti menia succurrat in primis: "Ubi sunt, quorum illa congesserunt manus?". Recentia tuenti: "Ubi mox futuri sunt?". Idemque de arboribus, ex quorum ramis sepe fructum non legit ipse, qui coluit ac plantavit. In multis enim observatum est illud georgicum: tarda venit seris factura nepotibus umbram. Fluminaque velocissima miranti semper ne te ad alienos evocem versiculus quidam tuus in promptu sit: flumina uunt, quam tempus abit vite. Nec te fallat dierum pluralitas et etatis operosa distinctio: tota diei unius instar habet, eiusque vix integri. Crebro ante oculos revoca aristotelicam quandam similitudinem, ququam clariori eloquio et ad
Abbreviated transcription (Latin):
dampna tameu celeres repare¬
uant celestia linic. Nos ubi de¬
cidimus ⁊c̃. Quocieus igitur
florib beruis estiuã segetem.
quocieus estiuis solib aucũp¬
i temꝑiem. quocicus atũp¬
in uindemis hyb̾nã successis¬
se niuẽ uides ; dic tecũ. ista p̾¬
tereunt. s sepiꝰ reuersura:
Ego autẽ urediturꝰ ab eo.
Quocieus uergente ad occa¬
sum sole umbras moncum
crescere couspicis: Nũc uita
fugiente umbra mortis ex¬
teuditur. Iste taiẽ sol cras
ideui aderit. hec autẽ micbi
dies urepabiliter efluxit. Qͥs
pulcherrima spectacula seue
uoctis euumeret. que sicut
male agentib ꝑ oportuna:
sic beue agentibz deuotissia
ꝑs temꝑis est. Quã obreui
nõ securiꝰ ꝙͣ mag̃r frigie n¬
classis. 2eq cĩ tuciꝰ frctũ
uaiigas media nocte cousur¬
ges. Sydera cũcta uota taci¬
to labencia celo. Que dũ ad
occidentẽ festiuare arcũspici s.
scito te cũ illis ĩpelli. millãq
uisi in eo qui non mouetur.

Expanded text:
damna tamen celeres repardamna tamen celeres reparant celestia lune; nos ubi decidimus... Quotiens igitur floribus vernis estivam segetem, quotiens estivis solibus autumni temperiem, quotiens autumni vindemiis hibernam subcessisse nivem vides, dic tecum: "Ista pretereunt, sed sepius reversura. Ego autem irrediturus abeo"; quotiens vergente ad occasum sole umbras montium crescere conspicis, dic: "Nunc vita fugiente umbra mortis extenditur; iste tamen sol cras idem aderit; hec autem michi dies irreparabiliter effluxit". Quis pulcerrima spectacula serene noctis enumeret, que, sicut male agentibus peroportuna sic bene agentibus devotissima pars temporis est; quamobrem non secus quam magister frigie classis, neque enim tutius fretus navigiis, media nocte consurgens sidera cunta nota tacito labentia celo; que, dum ad occidentem festinare circumspicis, scito te cum illis impelli nullamque, nisi in Eo, qui non movetur
Abbreviated transcription (Latin):
equaniunt medio calle deseĩe.
QQuo pede claudices ag¬
nosco te ip̃m derelinquere ma¬
iuis ꝙͣ libellos tuos. Ego tũ
officiũ uicũ ꝑagam. ꝙͣ felicit̾
tu uideris. at certe fidełr. abice
iugentes hystoriaꝵ sarciuas
satis romane res geste et su¬
apte fama. et alioꝵ iugeuii ᷤ
linque. ⁊ec stipiomi tuo nec
tibi gliam cumlabis. Ille al¬
cius nequit extolli. tu post eũ
obliquo calle interis. hiis ig
post habitis te taudẽ tibi resti¬
tue. atqz ut bude ucĩnus reu̾¬
tamui. Incpe tecũ de morte
cogitare. cui sensun ⁊ uesciꝰ
appinquas. Rescisis uelis
teucrebris qz discussis ĩ illam
oculos fige. Cauc ue ulla die s
aꝰ uor transcat q̃ nõ tibi me¬
ioriam sup̾mi tprĩs ingerat.
Quidqͥd uel oculis uel auimo
cogitantis occurrit: ad hoc
unũ refer. Cclũ t̾r̃a. maria
uuitantur. Quid hõ fragilissi¬
nũ aĩal sꝑare p̃t: uicissitudo
temporũ suos cursus recursꝰ¬
si ꝑinane posse putas fallers
at ut clegauter ait flaccus.

Expanded text:
equanimiter medio calle deserere. Quo pede claudices agnosco. Te ipsum derelinquere mavis, quam libellos tuos. Ego tamen officium meum peragam; quam feliciter, tu videris, at certe fideliter. Abice ingentes historiarum sarcinas: satis romane res geste et suapte fama et aliorum ingeniis linque; nec Scipioni tuo nec tibi gloriam cumulabis; ille altius nequit extolli, tu post eum obliquo calle niteris. His igitur posthabitis, te tandem tibi restitue atque, ut unde movimus revertamur, incipe tecum de morte cogitare, cui sensim et nescius appropinquas. Rescissis velis tenebrisque discussis, in illam oculos fige. Cave ne ulla dies aut nox transeat, que non tibi memoriam supremi temporis ingerat. Quicquid vel oculis vel animo cogitantis occurrit, ad hoc unum refer. Celum terra maria mutantur; quid homo, fragilissimum animal, sperare potest? Vicissitudo temporum suos cursus recursusi permanere posse putas, falleris. At, ut eleganter ait Flaccus:
Abbreviated transcription (Latin):
nar clamore donum approbanteᷤ
decio miponunt. altera e̾orona e¬
iusdem honoris iudex a presidio
suo nposita est. Hus decoratus
insignibus. Bonem eximium mar
torum exellentem fortitudinem
nierit Cuius opera honores q
operum ultra fidem ueri exedere
iudicari possent isi ea ceteri a¬

Expanded text:
 clamore donum approbantes, Decio imponunt; altera corona, eiusdem honoris index, a praesidio suo imposita est. his decoratus insignibus bouem eximium Marttorum excellentem fortitudinem nierit, cuius opera honoresque operum ultra fidem ueri excedere iudicari possent, nisi ea certi
Abbreviated transcription (Latin):
oculos cuutas uniuersa. In hũc
suspensa ora conu̾tit et quasi de
celo missum hime ut uictoriam
Certant secum ipsi utrum con¬
tiehiosins enm expuleruit. An
renocauerint honoracius Ipõs
illi deos gratulantis obinam
tulere quorum ex ce cracionib
erac deuotus Et cui paulo au¬
te omnem humauam openi in¬
terdixerant Enm si queant in
celo posusse cupiuit ¶ Explent
contumelias honoribus. Detri¬
menta mimeribus. Execracio¬
nes precibus. Non sicilie illis
aduersa pugna in ore est sed
grecie uictoria. Nou clases per
illum anussas sed acquisite.
Nec siracusarium sed Ionis bel

Expanded text:
oculos civitas universa, in hunc suspensa ora convertit, hunc quasi de caelo missum et ut ipsam Victoriam certant secum ipsi, utrum contumeliosius eum expulerint an revocaverint honoratius. Ipsos illi deos gratulantes tulere obviam, quorum execrationibus erat devotus,et cui paulo ante omnem humanam opem interdixerant, eum, si queant, in caelo posuisse cupiunt. Explent contumelias honoribus, detrimenta muneribus, execrationes precibus. Non Siciliae illis adversa pugna in ore est, sed Graeciae victoria; non classes per illum amissae, sed adquisitae; nec Syracusarum, sed Ioniae Hel
Abbreviated transcription (Latin):
ses ex post urbe deuicta in regnũ
iecto tempore ¶Selencus in pro¬
prias sedes reparandas curauit
rodii quaq eas urbi sue apul¬
sas. enm in hospicum publice
iuitasset Sacris eciam pului¬
naribus collocauerunt. Quid¬
igitur hac memoria felicius que
tunitum ueneracionis in tam
paruulo ere possidet ¶Quid plu
serus uidere liceret decreto pu¬
blico sauxerunt. Quomodo ne¬
phas dicerent nomina libertati
patrie deuota. seruili contagio

Expanded text:
xes ea urbe deuicta in regnum iecto tempore Seleucus in pristinam sedem reportandas curauit. Rhodii quoque eas urbi suae adpulsas, cum in hospitium publice inuitassent, sacris etiam in puluinaribus conlocauerunt. nihil hac memoria felicius, quae tantum uenerationis in tam paruulo aere possidet. Quantum servis indere liceret decreto publico sanxerunt, quoniam nefas ducerent nomina libertati patriae devota servili contagio
Abbreviated transcription (Latin):
colore Rnfo ꝑlineluntur. qua¬
si imuitarentur diuimi ignis ef¬
figiem. Hu et a carnifice contĩ¬
diciũ ut ad tantum fastigium
euecti mediocrigatis humane

Expanded text:
colore rufo perliniebantur, quasi imitarentur divini ignis effigiem. Quod vero a carnifice contindicium ut ad tantum fastigium evecti mediocritatis humanae
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis fuisse creditur et sexdecĩ
unt Trimphauit autem magni¬
fice incurru aureo cum duobus
filuis utroq latere astantibus.
¶Ducti. ante currum duo Re¬

Expanded text:
is fuisse traditur, adeo ut XVI ur: triumphavit autem magnificentissime in curru aureo cum duobus filiis utroque latere astantibus. Ducti sunt ante currum duo fi
Abbreviated transcription (Latin):
spolia. Hostium magnus numerꝰ
omius geueris. Duces aut etho
li Cephalanes aut Regnu ab an¬
tyocho ibi relicti ad septem et¬
xx.  ¶ Multos eo die quam inur¬
bem mueheretur in Circo. Fla¬
nineos Tribunos Prefectos. E¬
quites. Centuriones. Romanos
sociosqz doms Militaribus dona¬
int. Militibus ex preda quĩnos
uice nos denarios diuisit. Duplex
xenturiomi. Triplex equiti.

Expanded text:
spolia hostium magnus numerusomnis generis; duces aut Aetoli et Cephallenes aut regii ab Antiocho ibi relicti ad viginti septem. multos eo die, priusquam in urbem inveheretur, in circo Flaminio tribunos, praefectos, equites, centuriones, Romanos sociosque, donis militaribus donavit. militibus ex praeda vicenos quinos denarios divisit, duplex centurioni, triplex equiti.
Abbreviated transcription (Latin):
tu uicissent palma aurea coro¬
nabantur quia palina straui¬
los habet. Qui uero sine con¬
flictu fugientem prostrasset
laurea Eo quod hec arbor sine
spinis est. Nauiq etppureã
et palmatam togam trium¬
phantes induebantur et scipi¬
onem euui cum ceptro in ma¬
ni gerebant ad ĩmictacionẽ
uictorie scipionis queinquam

Expanded text:
tu vicissent, palma aurea coronabantur, quia palma stimulos habet: qui vero sine conflictu fugientes prostrasset, laurea; eo quod hec arbor sine spinis est. Namque et purpurea et palmata toga triumphantes induebantur et Scipionem cum sceptro in manu gerebant, ad imitationem victorie Scipionis. Licet
Abbreviated transcription (Latin):
unt enim in magistratu insigni.
ut illorum temporum habitus
erat triumpho.Pedites. Equi
te Inspecta spolia sauuitum et de¬
core ac pulcritudine paternis spo¬
liis que nota frequenti publicoꝵ
ornatu locorum erant comparabã¬
tur. Nobiles aliquot captiui cla¬
ri sins patrumq factis ducti. E¬
ta. Uaies. centum Milia et .xxxͣ.¬

Expanded text:
uit in magistratu insigni, ut illorum temporum habitus erat, triumpho. pedites equittae; inspectata spolia Samnitium et decore ac pulchritudine paternis spoliis, quae nota frequenti publicorum ornatu locorum erant, comparabantur; nobiles aliquot captiui, clari suis patrumque factis, ducti. aeta uiciens centum milia et
Abbreviated transcription (Latin):
his legibu. ¶Re grecie ciuitatib
quias rõmani contra eum deffẽ¬
maius dare per annos de cem
quaterna Milia pondo argenti
prestaret. Nedum nabide lace¬
tridium triuphauit. Primo
aurum argentum. Quod fac¬
nis generis. Celata que dam plu
raq exnuie artis et ex ere mł¬

Expanded text:
his legibus: ne Graeciae civitatibus, quas Romani contra eum defenmanis dederet, per annos decem quaterna milia pondo argenti praestaret et obsidem daretriduum triumphavit. die aurum argentumque facnis generis, caelata pleraque, quaedam eximiae artis; et ex aere mu
Abbreviated transcription (Latin):
taculo triduum impleuit ut tyti¬
quincu. Primus dies signa tabu¬
lasqz Sequeus arma pecuniam¬
q trausuexit. Tercius. captiuos
ipsumq Regeni actonicum ut di

Expanded text:
taculo triduum impleuerit. Primus dies signa tabulasque, sequens arma pecuniam transuexit, tertius captiuos ipsumque regem adtonitum adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
cio laborem cumulas. non
tribuit sauitatẽ. potest gͦ tibi
profuisse querebatur respou¬
dit socrates. tecum eũ inqͥt
ꝑegrinabaris. Tibi quidem
iu primis sequestranda uetu ᷤ
hec curanum sarciua. et pre¬
parandus est auimus taiẽ
deuiq fugicndũ: hoc eũi nõ
in corꝑibz modo s in animis
quoq comꝑtũ est: quod nisi
iu paciente dispoĩto uirtus ẽ
agentis ineficax. alioquin ad
ertremos iudoꝵ fiues peuetra¬
re quidẽ poteris. semꝑ flactũ
uã locutũ fateberis ubi ait.
Celũ: nõ aĩu uiutant. qui
transiuare curiunt. ¶Miro
uiꝰ pplerus sum. tucrũ dum
michi curandi sauaudiqz aĩ
documenta p̾bes: curandum
prius sauandũq predicas.
ac deinde fugieudum. Atqͥ
de hoc ip̃o dubitatur qualiter
sit curandus. Si euĩ curatꝰ
est: quid ultra queritur: Si
autem incuratus nec locoꝵ¬
uiutacio huod tu ip̃e astruis
non adiuuat: dic expressius

Expanded text:
tio laborem cumulat, non tio laborem cumulat, non tribuit sanitatem. Potest ergo tibi em nil sibi profuisse querebatur, respondit Socrates: "Tecum enim" inquit "peregrinabaris". Tibi quidem in primis sequestranda vetus hec curarum sarcina et preparandus est animus; tum denique fugiendum. Hoc enim non in corporibus modo sed in animis quoque compertum est; quod nisi in patiente disposito virtus est agentis inefficax. Alioquin ad extremos Indorum fines penetrare quidem poteris, semper Flaccum vera locutum fateberis, ubi ait: celum non animum mutant, qui trans mare currunt. Miro modo perplexus sum. Tu enim, dum michi curandi sanandique animi documenta prebes, curandum prius sanandumque predicas, ac demum fugiendum. Atqui de hoc ipso dubitatur, qualiter sit curandus. Si enim curatus est, quid ultra queritur? si autem incuratus, ubi locorum mutatio quod tu ipse astruis non adiuvat, dic expressius