comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
longe fuisse ab humano bono. qui n ꝑcepẽrt eus modi
quicq n fecerut. S uirtutem que in hoĩe propemodu
singlris est pro uitio semꝑ habuerũt. Imꝓbatio señtie¬
animi appellant. Conañ illi quidem ututes a uitiis
distingue̾ qd̾ est sane facilimũ. Quis eĩ nõ possit libe¬
ralem a prodigo seꝑare: ut illi facuĩt. aut parcum a
sordido aut quietum ab ĩerti aut cautũ a timido/. ꝙ hec
que sunt bona fines suos hñt qͦs si excesẜint in uitia
Onstantia naq n pro Uitate suscepta sit fit ĩpudentia.
Libertas qͦ si alios insectetur ꝑotiꝰ q insectantib ⁊ esistat
bonorũ spẽ lapsos in mala incidere. dum bonoru ac malor
discrimen ignorant. Hec quidem falsa nõ st̃. S ad corꝑꝰ
cucta referunt. Nam parcũ ẽe aut ꝯstante aut cautu
aut quictũ aut forte aut seuerum u̾tutes sunt quidem
s hi temporanee uite. Nos at ꝗ hanc uitam ꝯtẽpnimus

Expanded text:
longe afuisse ab humano bono, qui neque praeceperunt eiusmodi longe afuisse ab humano bono, qui neque praeceperunt eiusmodi quicquam neque fecerunt, sed uirtutem quae in homine propemodum singularis est pro uitio semper habuerunt. animi appellant. conantur illi quidem uirtutes a uitiis distinguere: quod est sane facillimum. quis enim non possit liberalem a prodigo separare, ut illi faciunt, aut parcum a sordido aut quietum ab inerti aut cautum a timido, quod haec quae sunt bona fines suos habent ? quos si excesserint, in uitia si pro ueritate suscepta sit, fit inpudentia. libertas quoque si alios insectetur potius quam insectantibus resistat, bonorum specie lapsos incidere in mala, dum bosa non sunt, sed ad corpus cuncta referuntur. nam parcum esse aut constantem aut cautum aut quietum aut fortem aut seuerum uirtutes sunt quidem, sed huius temporariae uitae. nos autem, qui hanc uitam contemnimus,
Abbreviated transcription (Latin):
dei assecutus uidet᷑. Est eĩ pene supͣ honu modu nͨ cogitatoe
ꝗdem admitteͣ qd̾ sit uł fctm malu ł improbũ dictum. Iusti¬
q itaq homies qui frenare possunt se ab om̃ĩ opeͣ iniusto
nõ nũq tñ ip̃a fragilitate uincimͦ ut ł in Nra malũ dicãt
mortalis conditio nõ patit᷑ hoĩem ab omni macula purũ
debent gͦ largitione ꝑpetua pec̾ta carnis aboleri. Unu
est eĩ sapientis ar iusti ⁊ uitalis uiri opus diuitias sua
ĩ sola iustia collocare. Qua iustitia profecto qui eget
iustie pietatis q uellemur. quo nos exuat nemo qd̾ nob
sempit̾nũ p̾bet ornatum. Nam si degrũ cultores simlacia
insensibilia excolunt et quiꝗd p̃ciosi heñt in ea ꝯferũt
ꝗbus nec uti possunt/ nec gr̃as agere ꝙ accepint: qrto
iustius et uerius uiuentia dei simulaçra/ excollere debes
uerit ⁊ mercedem pietatis exoluerit. Si gͦ in hoĩe p̃claru

Expanded text:
nem Dei assecutus videtur. Est enim pene supra humanum modum, ne in cogitationem nem Dei assecutus videtur. Est enim pene supra humanum modum, ne in cogitationem quidem admittere, quod sit vel factu malum, vel improbum dictu. Itam iusti homines, qui frenare se possunt ab omni opere iniusto, nonnumquam tamen ipsa fragilitate uincuntur, ut uel in ira malum dicant mortalis conditio non patitur esse hominem ab omni macula purum, debent ergo largitione perpetua peccata carnis aboleri. Unum est enim sapientis, et justi, et vitalis viri opus, divitias suas in sola justitia collocare: qua profecto qui eget,justitiae pietatisque velemur, quo nos exuat nemo, quod nobis sempiternum praebeat ornatum. Nam si deorum cultores simulacra insensibilia excolunt, et quidquid pretiosi habent, in ea conferunt, quibus nec uti possunt, nec gratias agere, quod acceperint: quanto justius est, et verius, viventia Dei simulacra excolere, bit et mercedem pietatis exsoluet. Si ergo in homine praeclarum
Abbreviated transcription (Latin):
aboleñ eĩ si io largiaris qr peccaueris. Nam si fidutia
larģencti pecces/ nõ abolen. deus eĩ purgari hoiem a
pectatis maxime cupit./ iõ ꝙ agi penitentia iubet
Age̾ penitentia uõ nihil aliud ẽ q profiteri ⁊ affirmaeͬ
se ulterius nõ peccaturũ. Ignoscitur itaq his qui ad
peccatũ ĩprudent̾ ĩcauteq labunt᷑. ueniam gĩ nõ het
qui sciens pecat. Nec tñ si aͥs purificatꝰ fit᷑ ab omĩ
labe peccaci temꝑandũ s ab oĩ opere largitiois existimet
qr nõ heãt pecrata q̃ deleat. Imo uõ tũ magis iustiam
debet oꝑarĩ cum factus est iustus. ut qd̾ ante in medela
ułuerum fecerat postmodum faciat in laudem głiamq
ututis. Eo acredit ꝙ nemo sine delicto eẽ põt q diu
tione. ꝑ hos eim ad sumum culmen iustitia procẽdit.
Scd̾s ãt a malis u̾bis. Tertluꝰ at a cogitatiõe rerũ
malorũ. Qui pͥmũ gradũ ascendei̾t satis iustꝰ est

Expanded text:
abolentur enim, si ideo largiare, quia peccaueris. nam si fiducia abolentur enim, si ideo largiare, quia peccaueris. nam si fiducia largiendi pecces, non abolentur. deus enim purgari hominem a peccatis maxime cupit ideoque agi paenitentiam iubet: agere autem paenitentiam nihil aliut est quam profiteri et adfirmare se ulterius non peccaturum. ignoscitur itaque iis qui ad peccatum inprudenter incauteque labuntur, ueniam non habet qui sciens peccat. nec tamen si aliquis purificatus fuerit ab omni labe peccati, temperandum sibi ab opere largitionis existimet, quia non habeat peccata quae deleat. immo uero tum magis iustitiam debet operari, cum factus est iustus, ut quod ante in medellam uulnerum fecerat, postmodum faciat in laudem gloriamque uirtutis. eo accedit quod nemo esse sine delicto potest, quamdiu tione: per hos gradus ad summum columen iustitia procedit. am cogitatione rerum malarum. Qui primum gradum ascendit, satis justus est;
Abbreviated transcription (Latin):
iũstiam. Sic tam ut q̃rtum diluitiis int̾ ceteros / tmi
opare procelas. Neq nũc suaderi tibi putes ut lem
familiarem tuã minuas uł exaurias. S que ĩ suꝑuatua
fueras impensurus ad meliora ꝯuertas. Unde bestias
emis. hinc captiuos ⁊eddime. Uñ feras pascis pauꝑes
ale. uiĩ homies ad gladiu ꝯparas. hinc innocentes
mortuos sepeli. Quid prodest ꝑdite nequitie besti
arios face̾ locupletes et instrueͬ ad flagitia. Trasfer
cui deus policet pecorta omͥnia remissuru si audieris
inꝗti p̃ces supplicis tui et audia tuas. Si misertus laboratu
fiu̾s Et ego in tuo labore miẜebor. Si ãt nõ respexis
aec audiueris et ego aũñ tnũ ꝯtra te geram/ tuisq
te legibus uidicabo. Quotiens at rogaris temptaria
a deõ an sis dignus audiri te trede. Tirospice ꝯsciam
tuam et qtu potes medeͣ ułnerib ¶ Nec tñ qr pectata
largitione tollunt darrtibi licentiã peccañ putes

Expanded text:
justitiam, sic tamen, ut quantum divitiis inter caeteros, tantum justitiam, sic tamen, ut quantum divitiis inter caeteros, tantum opere praecellas. Neque nunc suaderi tibi putes, ut rem familiarem tuam minuas, vel exhaurias: sed quae in supervacua fueras impensurus, ad meliora convertas. Unde bestias emis, hinc captos redime; unde feras pascis, hinc pauperes ale; unde homines ad gladium comparas, hinc innocentes mortarios facere locupletes et instruere ad flagitia? transfer cui deus pollicetur peccata se omnia remissurum. si audieris inquit preces supplicis tui, et ego audiam tuas: si misertus laborantium fueris, et ego in tuo labore miserebor. si autem non respexeris nec adiuueris, et ego animum tuum contra te geram tuisque te legibus iudicabo. Quotiens igitur rogaris, temptari te a deo crede an sis dignus audiri. circumspice conscientiam tuam et quantum potes, medere uulneribus. nec tamen quia peccata largitione tolluntur, dari tibi licentiam peccandi putes:
Abbreviated transcription (Latin):
cͣc. Hoc qd̾ times solicitudinu portus est. An ignoras qͦt
picłis qͦt casib cum his malis opib subiacr᷑ qͣ tecũ bene
aget si sine tuo cruore transierint : Tu preda onustus
incedis/. ⁊ spolia geiͬs que iritent aĩos ⁊ tuoꝵ. Quid
gͦ dubitas bñ collocare id quod forsitam tibi erripiet
aut unu latrocinium. aut existens repente proscriptio
aut hostilis aliqͣ direptio. Quid uo Rluxum et fiagile
bomii faceͣ sempit̾nũ aut thesauros tuos custodi deo redeͣ¬
times.Ubi nõ furem p̃donẽq timeas nõ ambigme
no tyrãnuz. Quid apud deum diues ẽ panꝑ eẽ amiq
deum curras. Uagni et excelsi animi ẽ despice̾ et calcae̾
mortalia. ẜ S si hanc u̾tute nõ capis. Ut diuitias
tuas In aram dei ꝯponas. ut tragilib tibi ꝯpares firmioaͬ
libetabo te metu. Dĩa ista p̾cepta nõ tibi soli dant᷑ S
si solus magͥs oꝑib nõ suticit pro uirili ꝑte operare

Expanded text:
? hoc quod times sollicitudinum portus est. an ignoras quot ? hoc quod times sollicitudinum portus est. an ignoras quot periculis, quot casibus cum his malis opibus subiaceas? quae tecum bene agent, si sine tuo cruore transierint. tu uero praeda onustus incedis et spolia geris, quae inritent animos etiam tuorum. quid ergo dubitas bene collocare id quod tibi forsan eripiet aut unum latrocinium aut existens repente proscriptio aut hostilis aliqua direptio? quid uerere fluxum et fragile bonum facere sempiternum aut thesauros tuos custodi deo credere, ubi non furem praedonemque timeas, non rubiginem, non tyrannum? qui aput deum diues est, pauper esse ndeum curras. magni et excelsi animi est despicere et calcare mortalia. sed si hanc uirtutem non capis, ut diuittuas in aram Dei conferas, ut fragilibus tibi compares firmiora, liberabo te metu. Omnia ista praecepta non tibi soli dantur, sSi solus magnis operibus non sufficis, pro virili parte operare
Abbreviated transcription (Latin):
est uł ob hoc solum ꝙ apud hoĩes bene a hũane fiei̾ uidet᷑.
Aĩus eni querit᷑ &e propõitum ponderat᷑. Non gͦ patiemur
figura et figmentũ dei feris ac uolucrb in predam iacuͣ. S
reddemꝰ id terre. Unde ortũ est. Et q̃rus in homine ignoto
necioru munꝰ ĩplebimus. In quorũ locum qr desunt
in eo. Ut qd̾ pr̃am  ñris in affectũm premꝰ alienis ꝑ huaitate
que ẽ mlte certior Iustiorq. cum Iam nõ homini prat
qui nͥl sentit s deo soli. cui carissimu sacrificium ẽ opus
iustum. Dicet as fortasse. Si hec omnia fecero nͥl hẽbo
Quid eĩ si magnꝰ hom̃ nuͣs egebit algebit capiet᷑ moriet
Ut hec faciente uł uno die primoio exni sit nece:
Perdam ne ⁊e familiarez meo. aut meoꝵ maiorũ labore
tu tam pusillo aĩo pauꝑtatem times: quã etia nostri phi
laudant. Nichilq hac tutius nl tranquiliuis testantur¬

Expanded text:
est uel ob hoc solum, quod aput homines bene et humane fieri uidetur; est uel ob hoc solum, quod aput homines bene et humane fieri uidetur; animus enim quaeritur et propositum ponderatur. non ergo patiemur figuram et figmentum dei feris ac uolucribus in praedam iacere, sed reddemus id terrae, unde ortum est, et quamuis in homine ignoto necessariorum munus inplebimus, in quorum locum, quia desunt, in eo, ut quod praestamus nostris per adfectum, praestemus alienis per humanitatem? quae est multo certior iustiorque, cum iam non homini praestatur, qui nihil sentit, sed deo soli, cui carissimum sacrificium est opus iustum. dicet aliquis fortasse: \'si haec omnia fecero, nihil habebo. quid enim? si magnus hominum numerus egebit algebit capietur morietur, ut haec facientem uel uno die patrimonio exui sit necesse, perdamne rem familiarem meo aut maiorum labore tu tam pusillo animo paupertatem times, quam etiam uestri philosophi laudant nihilque hac tutius, nihil tranquillius esse testantur
Abbreviated transcription (Latin):
attingerut. Nec eĩ poterat id uidere ꝗ utilitate oĩa offia meti¬
ebant᷑. In ceteris eni que supͣdicta sunt ꝙ̃uis uerũ limitem
odore quodam u̾itatis retenti propius obẽrauerũt. Hoc at
⁊ nõ defuerut. qui suꝑuacancam faceͣnt sepulturã. nichilq¬
dicerent mali ĩhuatu & abiectũ hoĩe. Quoꝵ ĩpiam
sapiam tũ omne genꝰ huanu xesput tu diuine noces
que id fieri Iiubent. uerũ illi nõ audent dieͣ id nõ eͥe facie̾dũ.
S si forte non fiat iil est ĩcomodi. Itaq in ea re non tam
p̃cipientium q ꝯsolatium fungurtur offio ut si forte id
sapienti euen̾it. nec se ob hoc miẜum putet. Nos aute
non ꝗd sapienti ferendu. sit Dicimus s ꝗd face̾ ip̃e debet.
Itaq non querimꝰ nũc utrũ ne tota sopeliendi ro sit utilis
nẽc ne. s hoc ⁊̃ si sit ĩanis ut illi existimant tñ faciẽdũ

Expanded text:
attigerunt. nec enim poterant id uidere qui utilitate omnia officia metiattigerunt. nec enim poterant id uidere qui utilitate omnia officia metiebantur. in ceteris enim quae supra dicta sunt quamuis uerum limitem odore quodam veritatis retenti, propius oberrarunt: hoc autem, etiam non defuerunt, qui suatum et abiectum. quorum inpiam sapientiam cum omne humanum genus respuit, tum diuinae uoces, quae id fieri iubent. uerum illi non audent dicere id non esse faciendum, sed si forte non fiat, nihil esse incommodi. itaque in ea re non tam praecipientium quam consolantium funguntur officio, ut si forte id sapienti euenerit, ne se ob hoc miserum putet. nos autem non quid sapienti ferendum sit dicimus, sed quid facere ipse debeat. itaque non quaerimus nunc utrumne tota sepeliendi ratio sit utilis necne, sed haec etiamsi sit inanis, ut illi existimant, tamen faciendum
Abbreviated transcription (Latin):
indigentes tueri atq defendeͬ. qd̾ adeo uniu̾sis diuina lex illa
p̃scribit qͣnꝗdem boni quiq uidices ad offm suũ iudicat ꝑtineͬ
ut his nͣali humaĩtate faueant/ ac prodesse nitant᷑. uerli hec
proprie nr̃a sint qui legẽ ꝗ uerba dei ĩpiꝰ p̃cipientis accepimus.
Nam illi sentiũt ꝗdem nã ẽẽ iustũ. tueri eos qui tutella carẽt.
S cur ita sit non ꝑspiciit. Deus eni cuiꝰ ꝑpetua: elementia
respectu ac miẜatiorie suoꝵpigͦrum ⁊etardet᷑ quominꝰ morte
pro iustia fideq suscipiat. s ĩcunctant᷑ ac fortiter subeat cũ
deͦq hos quibus defuerit/ qui assistat curandos fouẽdos q
suscipere sũme hũmanitatis et magne oꝑationis ẽ qd̾ qui
fecerit hic uiuam deo hostia acquiret. Et qd̾ alt̾i dederit ad
tempus ipe adeo suscipiet in eternũ.
sepultura quod illi uirtutis iustieq p̾ii doctores prorsus nõ

Expanded text:
indigentes tueri atque defendere: quod adeo uniuersis diuina lex illa indigentes tueri atque defendere: quod adeo uniuersis diuina lex illa praescribit, quandoquidem boni quique iudices ad officium suum iudicant pertinere ut iis naturali humanitate faueant ac prodesse nitantur. uerum haec opera proprie nostra sunt, qui legem, qui uerba ipsius dei praecipientis accepimus. nam illi sentiunt quidem natura esse iustum tueri eos qui tutela carent, sed cur ita sit non perspiciunt. deus enim, cuius perpetua clementia uis respectu ac miseratione pignorum suorum retardetur quominus mortem pro iustitia fideque suscipiat, sed incunctanter aurum. Aegros quoque, quibus defuerit qui assistat, curandos fovendosque suscipere, summae humanitatis et magnae operationis est: quod qui fecerit, vivam hostiam Deo acquiret; et quod alteri dederit ad tempus, ipse a Deo accipiet in aeternum.sepultura: quod illi uirtutis iustitiaeque doctores prorsus non
Abbreviated transcription (Latin):
benignitatis largitioni munerũ longe añpono. hec ẽ grauiũ
hoiu atq magnorũ. Propͥiu ig iustorũ opus est alere
paupes et redĩmere captiuos. Eu apud ĩiuistos sequi hec
fatiant graues et magni appellant᷑. his eiz maxie ẽ landis
beneface᷑. quos nemo sperauit ẽe̾ facturos. Nam ꝗ bonum
facit ł ꝯsanguineo uł proxĩo łamico/ aut ulłam/ aut certe
no magna laudem meret᷑. qr facere debet. Sitq impius ac
detestabił nͥ fecerit id qd̾ ab eo ⁊ na ĩpa et neciͣtudo exigit
et si facit nõ tam głie asseq̃nde q̃ ⁊ep̾hensiois uitandẽ graͣ
facit. Qui ãt facit alieno et ignoto is uõ dignus est laude
q̃m ut facet sola ductus ẽ. Hoc igͦ offm benigͥtatis. nec
eduob bonis id quod sit meliꝰ elligentis. Illa uoͣ largitio
houis ptimoia sua in mare abicientiũ ĩanis a lei̾us &
In quib nemo accipit. nͥ qd̾ accipere nõ meret᷑. S Non minꝰ
magnũ opus est iũstie pupillos et uiduas destitutos o aux

Expanded text:
gnitatis largitioni munerum longe antepono, haec est grauium hominum atque magnorum. proprium igitur iustorum opus est alere pauperes ac redimere captiuos, cum aput iniustos, si qui haec faciant, graues et magni appellentur: iis enim maxime laudis est bene facere quibus nemo sperauit esse facturos. nam qui bonum facit uel consanguineo uel proximo uel amico, aut nullam aut certe non magnam laudem meretur, quia facere debet sitque impius ac detestabilis, nisi fecerit id quod ab eo et natura ipsa et necessitudo exigit, et si facit, non tam gloriae adsequendae quam reprehensionis uitandae gratia facit. qui autem facit alieno et ignoto, is uero dignus est laude, quoniam ut faceret sola ductus est humanitate. ibi nduhominum patrimonia sua in munera abicientium inanis et leuis etin quibus nemo accipit nisi qui accipere non meretur. non minus magnum iustitiae opus est pupillos et uiduas destitutos et auxilio
Abbreviated transcription (Latin):
motu est. B nec oportet ꝗdem qr sicut aqͣ semꝑ iaces
⁊ quieta in salubris & magis turbicta ẽ sic animus
ĩmotꝰ ac torpens ĩutilis est ⁊ sibi nec uitam ip̃am
tueri potit. qr nͥl^ faciet quicq nec cogitabit nͨ cogitãto
iꝑa nihil aliud ẽ q mentis agitatio. Deniq ꝗ hãc
imobilitatem animi asẜunt puare auĩ uita uolunt
qr uita acluosadẽ. mors quieta. Quedam ⁊ ꝓ uͥtutib¬

Expanded text:
motu est, sed ne oportet quidem, quia sicut aqua semper iacens motu est, sed ne oportet quidem, quia sicut aqua semper iacens et quieta insalubris et magis turbida est, sic animus inmotus ac torpens inutilis est etiam sibi, nec uitam ipsam tueri poterit, quia nec faciet quicquam nec cogitabit, cum cogitatio ipsa nihil aliut sit quam mentis agitatio. denique qui hanc immobilitatem animi adsernnt, priuare animum uita uolunt, quia uita actuosa est, mors quieta. quaedam eti
Abbreviated transcription (Latin):
aut ꝯtemptu terrestriũ nõ capiẽtis. S illi ⁊ñsus eu
qui zei familiari sue nõ ꝑrat prodigũ uocat. Nam ita
liberalem distinqũt a prodigo ꝙ liberalis sit ꝗ bñmeitio
et cũ oportet . et q̃ tum satis sit largiat᷑. prodigus uero
qui etia nõ meĩtis et cũ opus nõ est et sine uespectii ⁊ ei
reffert. utrũ ne scortis ꝑꝑ libidinẽ largiare an miẜis
ꝑꝑ hũanitate. Utrũ pecciuãm tua proditores aleatores
senonesq dirripiãt. an illam pietati. ac deo p̃stes. Utrũ¬
ne illa uẽtri et gule ingeras. An thesauros iustie repoas.
Ut gͦ uitiũ est effundere̾ in malam ꝑtẽ. sic in bonam
utus. Si uirtus est nõ parcere opibus que posst ⁊eperari
ꝙ̃ iisanos ꝗ hoiie mite ac sociale aĩal orbant suo
noie/. Qui aulsis affectib ꝗhi om̃is ꝯstat huãnitas
ad ĩ mobilem stuporem men̾tis ꝑducẽ uolut. Sum studẽt
aiu & pt̾bationib liberare & ut ip̃i dicut᷑ ꝗctũ trãꝗlu¬

Expanded text:
temptum terrestrium non capientis. sed illi rursus eum qui rei familiari suae non parcat prodigum uocant. nam ita liberalem distinguunt a prodigo, quod is liberalis sit qui et bene meritis et cum oportet et quantum satis est largiatur, prodigus uero, qui et non meritis et cum opus non est et sine respectu rei refert utrumne scortis propter libidinem largiare an miseris propter humanitatem, utrum pecuniam tuam perductores aleatores lenonesque diripiane illam ventri ac gulae ingeras, an in thesauro justitiae reponas. Ut ergo vitium est, effundere in malam partem: sic in bonam, virtus. Si virtus est, non parcere opibus, quae possunt reparariquam insanos, qui hominem, mite ac sociale animal, orbant suo nomine; qui evulsis affectibus, quibus omnis constat humanitas, ad immobilem stuporem mentis perducere volunt; dum student nimum perturbationibus liberare et, ut ipsi dicunt, quietum tranquillum
Abbreviated transcription (Latin):
qͦdãmodo uocunt. Quod tale est quale si uelint / at
spͥene est. Nre in felle. libidinis in Iorore.Timois in corde.
facilius ẽ int̾ficeͣ aĩal ip̃m ꝙ extorpore ad euelleͬ quod
est animantis naturam uelle mutare.
tollũt ⁊ utute tollere. cui soli locũ faciunt. Nam si
u̾tus ẽ inmedio ire ĩpetu se ip̃m cohiheͬ ac repͥmeͣ qd̾
negare nõ posst̾/ caret gͦ uͥt̾ute ꝗtꝗs ira caret. Bi utus
est libidine corporis ꝯfinere. iurtute careat neçeͣ ẽ
qui libidine qua tempet/ nõ ħt. Si utus ẽ cupiditate
hr̃e ꝗ caret eo ad quod cohibendu uͥtutis usus adhibet.
ubi gͦ uitia nõ sunt nͨ uirtutis ꝗdem locus ẽ. sicut nͨ
uictorie quidem ubi aduersarius nlłs ẽ. Ita fit ut
bonũ sine malo esse iy hag dita nõ possit

Expanded text:
quodammodo uolunt. quod tale est, quale si uelint aut mquodammodo uolunt. quod tale est, quale si uelint aut msplene est, irae in felle, libidinis in iecore, timoris in corde, facilius est interficere animal ipsum quam ex corpore aliquid euellere: quod est animantis naturam uelle mutare. tollunt, etiam uirtutem se tollere, cui soli locum faciunt. nam si uirtus est in medio irae inpetu se ipsum cohibere ac reprimere, quod negare non possunt, caest, libidinem corporis continere; virtute careat necesse est, qui libidinem quam temperet, non habet. Si virtus est, cupiditatem otest habere, qui caret eo ad quod cohibendum virtutis usus adhibetur. Ubi ergo vitia non sunt, nec virtuti quidem locus est: sicut nec victoriae quidem, ubi adversarius nullus est. Ita fit, ut bonum sine malo esse in hac vita non possit
Abbreviated transcription (Latin):
Odem mõ ħ quatuor aĩ morbos ut dixi uocat nõ ta
na insitos q praua opinione susceptos et id archo
censent eos ⁊ adicitꝰ extirpari posse si bonorũ maloruq
opĩo falsa tollat. Si ẽi nͣl censeat sapiẽtes bonũ nihil
malũ nͨ cupiditate ardescet/ nec letitia gestiet nͨ metu
t̾rebit᷑ nec egretudinem ꝯͣhet̃. Mox uidebimus an efficiat
qd̾ uelint/ aut ꝗd efficiant. Interim propoitu arrogans
aut pene furiosum ꝗs sepe mederi putent et eniti posse
ꝯĩum ⁊ õnemq nature. Hec enĩ naturalia eeͣ nõ uolũtaia
oñin uiuentiu rõ demõstrat/ que iisdem omnibus qͣtitur
affrib. Perypathetici gͦ rectius qui hec om̃ia detrahi
negant posse. qr nobiscu simł nata sunt ⁊ conantur
si nimii sint. posse ab hoie ad hibito mõ salubrite
Non insipiens disputatio est ut dixi/ nisi ad hanc
uitam oĩa referent. Stoyti gͦ furiosi qui nõ tempant/
sed absadunt. reb q a naͣ insitis castrare homĩne

Expanded text:
odem modo haec quatuor, morbos ut dixi vocant, non tam natura insitos, quam prava opinione susceptos. Et idcirco eos censent extirpari posse radicitus, si bonorum malorumque opinio falsa tollatur. Si enim nihil censeat sapiens bonum, nihil malum; nec cupiditate ardescet, nec laetitia gestiet, nec metu terrebitur, nec aegritudine contrahetur. Mox videbimus, an efficiant, quod velint, aut quid efficiant: interim propositum arrogans, ac pene furiosum, qui se putent mederi, et eniti posseuim rationemque naturae. Haec enim naturalia esse, non uoluntaria, omnium uiuentium ratio demonstrat, quae isdem omnibus quatitur adfectibus. Peripatetici ergo rectius, qui haec omnia detrahi negant posse, quia nobiscum simul nata sint, et conantur ossi nimii sint, posse ab homine adhibito modo salubriter non insipiens disputatio, si, ut dixi, non ad hanc uitam omnia referrentur. Stoici ergo furiosi, qui ea non temperant, sed abscidunt rebusque natura insitis castrare hominem
Abbreviated transcription (Latin):
Arsimoniam ꝯͣ ututis loco hñt q̃ si studiũ est hndi nõ
põt ẽe u̾tus qr in augendis cił tuendii t̾restib bonis
tota usatur. Nos autẽ sumuz bonũ nõ refferuniis
ad corꝑus sed om̃e offm soliuis aĩe ꝯu̾satiõe metimͦ. Ꝙx¬

Expanded text:
contra uirtutis loco habent: quae si studium est habendi, non contra uirtutis loco habent: quae si studium est habendi, non potest esse uirtus, quia in augendis uel tuendis terrestribus bonis tota uersatur. nos autem summum bonum non referimus ad corpus, sed omne officium solius animae conseruatione metimur. q
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate opus est ad hec ꝯseqnda nõ cupiditate. Imo uero
parũ est uelle. Multi eim uolunt. S cũ dolor uisceribus
accesẜit uolũtas cedit cupiditas pleu̾at que si efficit ut
ꝯteptiu sint omia que a ceterie appetutur suma utus est
siquide ꝯtinẽtie mater ẽ. Ideoq illud potiꝰ efficeͣ debenꝰ
Ut affetus quib praue uti uitiu ẽ dirrigamus ĩrectũ.
Nam iste ꝯtitatiçes aĩoꝵ iucto currui siles sunt. In quo
recte moderamꝰ sumu ⁊ectoris offitiũ e uĩa tene quã
nou̾it qua si tenebit q libet ꝯcite gerit nõ offendet.
Si aut aberrau̾it. l placide. ac leuiter aut ꝑ ꝯfragiossa¬
Sic cirrus ille uite qui affectib uelut equis ꝑ maib duat᷑.¬
si uia rectã tenet fungit offiçio. Metus igĩtur ⁊ cupiditas
si proiitiant in terram uitia fient. Uirtutes at si Ad
diuina refarant Qũo parsimonia uirtꝭ sit¬

Expanded text:
voluntate opus esse ad haec consequenda, non cupiditate: imo vero voluntate opus esse ad haec consequenda, non cupiditate: imo vero parum est velle. Multi enim volunt: sed cum dolor visceribus accesserit, voluntas cedit, cupiditas perseverat; quae si efficit, ut contemptui sint omnia, quae a caeteris appetuntur, summa virtus est, siquidem continentiae mater est. ideoque illut potius efficere debemus, ut adfectus, quibus praue uti uitium est, derigamus in rectum. nam istae concitationes animorum iuncto currui similes sunt, in quo recte moderando summum rectoris officium est ut uiam nouerit: quam si tenebit, quamlibet concitate ierit, non offendet, si autem aberrauerit, lSic currus ille vitae, qui affectibsi uiam rectam teneat, fungetur officio. metus igitur et cupiditas si proiciantur in terram, uitia fient, uirtutes autem, si ad diuina referantur. parsimoniam
Abbreviated transcription (Latin):
Spectate sunt eĩ semꝑ spectanq d huc ꝑ orbem pene
suorũ dei. In quib exiruciandis nouã & ĩusitata tor¬
mẽta excogitata sunt. Nam de mortis gñib horret añis
recordari cu imaniu bestia̧rũ ultͣ ip̾am morte carnifi¬
cina seudeit. has tñ execrabiles corpõrũ lac̾atioes felix
atq ĩuicta patĩa sine yllo gemitu ꝑtulit. Hec uirtus
oĩnib ppłis atq prouĩtuis ⁊ ipis etia tortorib miracłm
maxͫ p̃buit. cum pãtia rudelitas uincerẽt. At qn ⁊̃¬
hanc uirtũte nl aliud met̾us dei fecit. Itaq ut dicebã
nõ euellandus ut stoya n tẽꝑandꝰ ẽ timor ut yypathena
uolunt. ẜ ĩ ueram uia dixrĩgendus. auferendiq sunt
metus. Sed ita ut hic solus telinquat᷑: qui cũ legiptimꝰ
ac uerus ẽ soł efficit ut possint cetera omĩa nõ timei¬
iustia qui deu qui uita ppetua ꝗ luce sempit̾nã ea q oia
que de homĩ pollicet᷑ ꝯsequi cupit. honores opes istas et

Expanded text:
spectatae sunt enim semper, spectanturque adhuc per orbem poenae cultorum Dei, in quibus excruciandis nova et inusitata tormenta excogitata sunt. Nam de mortis generibus horret animus recordari; cum immanium bestiarum, ultra ipsam mortem, carnificina saevierit. Has tamen execrabiles corporum lacerationes felix atque invicta patientia sine ullo gemitu pertulit. Haec virtus omnibus populis atque prouinciis et ipsis tortoribus miraculum maximum praebuit, cum patientia crudelitas uinceretur. atquin hanc uirtutem nihil aliut quam metus dei fecit. itaque, ut dicebam, non euellendus, ut Stoici, neque temperandus timor, ut Peripatetici uolunt, sed in ueram uiam dirigendus est auferendique sunt metus, sed ita ut hic solus relinquatur: qui quoniam legitimus ac uerus est, solus efficit ut possint cetera omnia non timejustitiam, qui Deum, qui vitam perpetuam, qui lucem sempiternam, eaque omnia, quae Deus homini pollicetur, consequi cupit, opes istas, et
Abbreviated transcription (Latin):
claudis uisum tecis ⁊eddidit. macłata m̃bra purgart.
mortuos susatauit. Ille ardore cupiditatis extinget extir¬
pabit libidines miuidia distrabet Iram mitigabit. Ille
reddet ueram & ꝑpetũa sanitate. Appetenda est h om̃ib
medicina. qm in maiore piculo uexatur aĩa q̃ corpiis
& q primu latentib mor̃bis adhibenda curatio ẽ. Neq
firmissima toti corporis ualitudine tñ eum dixerun
sanũ. si efferat iza. suꝑbia tumiduis inflẽt᷑ libidini
ẜuiat. cupiditatib marcescat. S ẽu potuis qui ad
felicitatem alieña oculos nõ attolat opes nõ admiretur
huilis miẜicors onficus mitis. huanus. Pax ĩ aĩo
eius ꝓpetua uset. Ille homo sanus ille sanꝰ ille ꝑfets
est. Quisꝗs igit᷑ his om̃ib p̃ceptis celestib obteꝑaueĩt
hic cultor derus est deiͤ Quius satrificia sunt masuetudo
animi ar uita ĩnocens a actus boni. Que oĩa q exibet

Expanded text:
claudis, uisum caecis reddidit, maculata membra purgauit, claudis, uisum caecis reddidit, maculata membra purgauit, mortuos excitauit. ille ardorem cupiditatis extinguet, extirpabit libidines, inuidiam detrahet, iram mitigabit, ille reddet ueram et perpetuam sanitatem. adpetenda est haec omnibus medicina, quoniam maiore periculo uexatur anima quam corpus et quam primum latentibus morbis adhibenda curatio est. nequfirmissima totius corporis ualitudine, tamen eum dixerim sanum, si efferatur ira, superbia tumidus infletur, libidini seruiat, cupiditatibus inardescat: sed eum potius qui ad alienam felicitatem non attollat oculos, opes non admiretur, humilis misericors beneficus mitis humanus, pax in animo eius perpetua uersetur: ille homo sanus, ille iustus, ille perfectus est. quisquis igitur his omnibus praeceptis caelestibus obtemperauerit, hic cultor est uerus dei, cuius sacrificia sunt mansuetudo animi et uita innocens et actus boni: quae omnia qui exhibet,
Abbreviated transcription (Latin):
patemus deo. Als gͦ mẽdatio a dissimlatioib locus
est. qr parietib oculi hoiu sumouent᷑. dei at diuinitas
nec uisterib sumoueri põt quominꝰ totũ hoĩe ꝑspitiat
ar norit: Idem in eiusdem oꝑis pͥmo. Quid agis inquit:
quid machinaris. quid absconctis. Custos ternius sequit.
alium ibi ꝑegrinatio subduxit aliũ mors aliũ ualitudo.
heret hic quo carere nuq potes. quid locum abditum
legis &r abitros ⁊emones. Putaris tibi ꝯtigisse ut oculos
ac bono uiro loqueret. Itaq talis uir inquit nõ mõ
faceͬ. sed nec cogitare quidem quicq audebit qd̾ non
puia est. et ut dit ĩdem semꝑ ita uiuamus ut rõne
zeddenctam nobis arbitrem putemusq nos monitis oĩb
nõ in aliquo ut ille dixit orbis tre teatro ab adib. sed
desuꝑ spectari ab eo qui & uidex et testis idem futurus
est. Cui ronem uite reposcenti actus suos inficiari nõ
Quib nem̃o alius mederi põt /nisi solus ille ꝗ gressim

Expanded text:
us ergo mendacio, nullus dissimulationi locus est, quia parietibus oculi hominum submoventur, dei autem diuinitas nec uisceribus submoueri potest, quominus totum hominem perspiciat et norit. idem m eiusdem operis primo quid agis? inquit quid machinaris? quid abscondis? custos te tuus sequitur. alium tibi peregrinatio subduxit, alium mors, alium ualitudo: haeret hic quo carere numquam potes. quid locum abditum legis et arbitros remoues? puta tibi contigisse ut oculos ac bono uiro loqueretur, itaque talis uir inquit non modo facere, sed ne cogitare quidem quicquam audebit quod non  oculis dei peruia est, et, ut ait idem, semper ita uiuamus, ut rationem reddendam nobis arbitremur, putemusque nos momentis omnibus non in aliquo, ut ille dixit, orbis terrae theatro ab hominibus, sed desuper spectari ab eo qui et iudex et testis idem futurus est, cui rationem uitae reposcenti actus suos infitiari non ndere: quibus nemo alius mederi potest nisi solus ille qui gressum
Abbreviated transcription (Latin):
at etiam offendunt̃ si no ẽ libidini uulgi satisfactũ ut
iam hõies stłtissimi malu sͥ malo ꝯparau̾ert. Aut si¬
adeo ꝑlacuert nichil amplius q ĩ anẽ fauorẽ paucorũq
dier fabulas assequunꝰ si cottidie leuissimoꝵ honi pr̃inoiã
ĩ res suꝑfluas prodigunt. Nũ gͦ illi sapientiꝰ q̃ utiliora
&r diuturniora cuub suis exhibẽt munera hi sił qui
publicis oꝑib extrutis memoriã noĩ suo querũt. Nec
isti ꝗdem ⁊ecte bona sua in terra sepeluĩt. qr nͨ memora
untur incendio aut hostili aliquo impetu dizriuit᷑ aut
certeꝰ uetustate ip̃a dissoluta labunt᷑. Nichil eĩ est ut
ait orator opere r manu factũ. qd̾ nõ sufficiat ⁊ ꝯsumat
uetustas. Ad hec iustia & leuitas florescit cotidie. Magis

Expanded text:
aut etiam offenduntur, si non est libidini uulgi satisfactum, ut aut etiam offenduntur, si non est libidini uulgi satisfactum, ut etiam homines stadeo placuerunt, nihil amplius, quam inanem favorem paucorumque dierum fabulas assequuntur. Sic quotidie levissimorum hominum patrimonia in res supervacuas prodiguntur. Num ergo illi sapientius, qui utiliora et diuturniora civibus suis exhibent munera? ii scilicet, qui publicis operibus extructis, memoriam nomini suo quaerunt? ne isti quidem recte bona sua in terra sepeliunt; quia nec memountur incendio, aut hostili aliquo impetu diruuntur, aut certe vetustate ipsa dissoluta labuntur. « Nihil est enim ut ait orator, opere et manufactum quod non conficiat et consumat vetustas. At haec justitia et lenitas florescit quotidie mag
Abbreviated transcription (Latin):
claudis destitutis. quib nisi largiaris moriendũ ẽ. In utiles
sunt hõib sed utiles deo qui illos tenet in uita qui spm̃
donat. qui lucem dignat᷑. Foue ꝗrtum uita est/ et aĩas hom
ne extinguant᷑ humanitate sustenta. Qui succurrere
pituro potest. si nõ succurrit occdit.erũ isti ꝗ naͣm¬
rei tenẽt n p̃miu in eo qd̾ sit scĩt. du ꝑdere timent
ꝑdunt Et in id qd̾ maxime cauet incidunt. Ut ꝗcꝗd largi¬
unt᷑ aut pereant omnio aut ad tempꝰ breuissimu ꝓsit᷑.
Rlam qui exigũa stipem miẜis neģant qui ꝯẜuare huanitatẽ
sine suo damo uolunt/. primoia sua effrnduit. ut aut ꝑi¬
ĩpendũt. nisi eos dementes et furiosos. qui prͣent id ppło
qd̾ et ip̃i ꝑdant. &r nemo hoꝵ quib prat᷑ accipiat. Utaq
est oĩs ubluptas caduca ar breuis oculorũ maxĩe ⁊ auriu.
aut obliustim̃ hoies & alterius damna pĩgratis hnt

Expanded text:
claudis, destitutis; quibus, nisi largiare, moriendum est. Inuclaudis, destitutis; quibus, nisi largiare, moriendum est. Inusunt hominibus, sed utiles deo, qui eos retinet in uita, qui spiritu donat, qui luce dignatur. foue quantum in te est et animas hominum ne extinguantur humanitate sustenta. qui succurrere perituro potest, si non succurrerit, occidit. uerum isti quiaretinent, neque praemium in eo quod sit sciunt, dum perdere timent, perdunt; et in id, quod maxime cavent, incidunt, ut quidquid largiuntur, aut pereat omnino, aut ad tempus brevissimum prosit. Nam qui exiguam stipem miseris negant, qui conservare humanitatem sine damno suo volunt, patrimonia sua effundunt, ut aut periimpendunt? nisi eos dementes atque furiosos, qui praestent id populo, quod et ipsi perdant et nemo eorum quibus praestatur accipiat? itaque ut est omnis uoluptas caduca et breuis, oculorum maxime et aurium, aut obliuiscuntur homines et alterius damna pro ingratis habent
Abbreviated transcription (Latin):
nistitia. Eamq uno u̾bo sustulisti. Cum pictatis & huanitatis
offa utilitate metitus es. Non ei ydoneis hoib largendu est
s ꝙ tum potes nõ ydoneis. Id eĩ iuste. id pie id hũmane fit
qd sine spe ⁊ccipiendi feceris. Hec ẽ uera illa et humana
iustitia. cuiꝰ solidam ce exp̃ssam effigiẽ ulła teneͬ uos dicitis.
pe plirrib lonis clamas. Marcenariã nõ eͣe uͥtute. Fatei̾s ꝙ
in libris legũ tuaꝵ liberalitate gratuita eeͣ hie ꝟbis. Nos ẽ
Te ig auctore. ac p̃ceptore iustie quisꝗs Idoneus no fuerit
nuditate siti ac fame ꝯficiet᷑. Nec homines copiosi et usqꝙ
ad delitias habundantes subuenient ultime nec̾itati. Si
uirtus mercedẽ non exigit. Si ꝑꝑ se ut dicis expetenda ẽ¬
ergo iustitiam mr̃e principẽ q uͥtutu suo p̃tio no tuo comodo
extima. Et ei potissimũ tubue a quo nichil speres. quid psonas

Expanded text:
iustitia eamque uno uerbo sustulisti, cum pietatis et humanitatis iustitia eamque uno uerbo sustulisti, cum pietatis et humanitatis officia utilitate metitus es. non enim idoneis hominibus largiendum est, sed quantum potest non idoneis. id enim iuste, id pie, id humane fit. quod sine spe recipiendi feceris. haec est uera illa et germana iustitia, cuius solidam et expressam effigiem nullam tenere uos dicis. ipse pluribus locis clain libris Legum tuarum, liberalitatem gratuitam esse, his verbis: « Nec est Te igitur auctore ac praeceptore justitiae, quisquis idoneus non erit, nuditate, siti, fame conficietur; nec homines copiosi, et usque ad delicias abundantes subvenient ultimae necessitati. Si virtus mercedem non exigit, si propter se ut dicis, expetenda esergo justitiam matrem principemque virtutum suo pretio, non tuo commodo aestima. Ei potissimum tribue, a quo nihil speres. Quid personas
Abbreviated transcription (Latin):
illi producit ad miẜiam. At eĩ fortasse poeta pro ꝑsona locutꝰ
fuit: Qud aꝯ. Tulius in sius offalib libris. nõnẽ hic idem
suadet/ nõ eͣe̾ om̃io larģendu. Sic eĩ dixit largitio que fit
ex re familiari fontem ip̃m benignitatis exaurit. Ita beĩgĩtate
benignitas tollit᷑. qua quo in plures usus sis eo minus u m̃łtos
Uti possit.⁊ idem paulo post. Quid ãt est stultiꝰ q ꝙ libent̾
refrenat hõies ab huãnitate. monetq rem familiarẽ diliget᷑¬
cũ intelligeret inhumanũ eͥeͣ ac neꝑhariu mox alio caplo
qͣi actus penitentia sic ait. Non nũq tñ est largendũ nec
hoc benignitatis genus oninio ⁊ epudiandũ & sepe ydoneis
hoib egẽntib de ⁊e familiari imꝑtiendu. Quid est ydoneis
nempe his qui ⁊ estitue̾ ac ⁊eferre grãm possunt. Si cũ Ciceroe
uiuerẽ profecto exclamare. hic hic m. Tuli errasti auera

Expanded text:
illi producit vitam ad miseriam. Atenim poeta fortasse pro persona locutus illi producit vitam ad miseriam. Atenim poeta fortasse pro persona locutus est. Quid Marcus Tullius in suis Officialibus libris, nonne hoc idem suadet, non esse omnino largiendum? Sic enim dixit: « Largitio quae fit ex re familiari, fontem ipsum benignitatis exhaurit; ita benignitate benignitas tollitur, qua quo in plures usus sis, eo minus in multos uti possis. » Et idem paulo post: « Quid autem est stultius, quam quod libenter refrenat homines ab humanitate, monetque ut rem familiarem diligente. Quod cum intelligeret inhumanum esse, ac nefarium, mox alio capite, quasi actus poenitentia, sic ait: « Nonnunquam tamen est largiendum; nec hoc benignitatis genus omnino repudiandum, et saepe idoneis hominibus egentibus de re familiari impertiendum. » Quid est idoneis? nempe iis, qui restituere ac referre gratiam possint. Si nunc Cicero rem profecto: hic, hic, Marce Tulli, aberrasti a uera
Abbreviated transcription (Latin):
Uero igit᷑ ab his qui flecti et miẜeri nõ putat cͬe̾ sapientis
si ab aliqͣ bestia dep̾hensus auxilium sibi armati homis
ĩploret. utrũ ne succurrẽdũ putent an minimes nõ sunt
ruina opprimat᷑. mereat᷑ mari. flumĩe zapiat᷑. Nũ putãt
hoĩs ẽẽ non auxiliari: Non sunt ip̃i hoies si putẽt. Nemo
eĩ põt eiusmõi ꝑiculis non esse subiectus. Imo uero homis
& fortis uiri esse dicent ẜuare ꝑiturũ. Si gͦ in eius moĩ
esse ꝯcedunt. Qiid cause est. Cur si esuriat sitiat algeat
sucturrendum eͥe non putent᷑. Que cum sint ꝑpetua nature
discernut/ qr nõ ze ipa uera s utilitate comiũ omnia metitur.
Illos eĩ quos piculo surripiunt sperant s gram ⁊elatinros.
Egentes aut qr nõ sperant perire arbitrant᷑ et quicꝗd eius modi
hõib ĩꝑtiant.: hont est illa plauti detestanda sntiã. Male
meret qui mendico dat quod edat. Nam et quod dat perit et

Expanded text:
ero igitur ab iis qui flecti et misereri non putant esse sapientis, si homo ab aliqua bestia conprehensus auxilium sibi armati hominis inploret, utrumne succurrendum putent an minime. non sunt ruina opprimatur, mergatur mari, flumine rapiatur, num putent hominis esse non auxiliari. non sint ipsi homines, si putent — nemo enim potest eiusmodi periculis non esse subiectus —, immo uero et hominis et fortis uiri esse dicent seruare periturum. si ergo in eiusmodi esse concedunt, quid causae est, cur, si homo esuriat, sitiat, algeat, succurrendum esse non putent? Quae cum sint paria natura discernunt, quia non re ipsa vera, sed utilitate praesenti omnia metiuntur. Illos enim, quos periculo surripiunt, sperant sibi gratiam relaturos. Egentes autem, quia non sperant, perire arbitrantur quidquid ejusmodi hominibus impertiant. Hinc est illa Plauti detestanda sententia: Male meretur, qui mendico dat, quod edat. Nam et illud, quod dat, perit; Et
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Ut ludubrio hrẽt tam eos qui faciunt q q̃s pati.
necesse est. Hic abscenitate aĩas ad sctitãtem gemitas
uelut in cenu gurgite dimersit pudorem ertinxit x
pudititiam flagitauit. actmiscuit quoq mares marib¬

Expanded text:
uit, ut ludibrio haberet tam eos qui faciunt quam quas pati uit, ut ludibrio haberet tam eos qui faciunt quam quas pati necesse est. his obscenitatibus animas ad sanctitatem genitas uelut in caeni gurgite demersit, pudorem extinxit, pudicitiam flagitauit. idem etiam mares marib
Abbreviated transcription (Latin):
caq ⁊õne propagari & mlnplicari gna possent que
cupiditas et appetentia in hoĩe uehentior et acrior
ĩueitur. ł qr houi młtitudine uoluit ceͬ maiorẽ ul¬
q̃m uͥtute soli hom̃i dedit. ut eẽt laus et głia ĩ cohercedis
uołptatib it abstinentia sui. Scit gͦ aduersaruiꝰ ille nr̃ /
qta sit uis huus cupiditatis. quam̃ quidem necͣtatem
dice̾ maluerut eam q a recte bono ad prauũ malumqꝙ
trasfert. SIllicita eni desideria ĩmittit ut alierta
ꝯtaminẽt quib hre propria sine delicto licet. Obiat
quippe oclis irritabiles formas suggeritq fo mẽta a
uitiis pabulum subministrat. Tum intimis uiscerib
stimulos õs ꝯturbat ae ꝯmouet et nałem illũ incitat
atq ĩ flamat ardoremꝰ. donec irretitu hõĩem ĩplicitumq
decipiat. At neꝗs eẽt qui penarũ metu abstineat alienos
lupanaria ꝙr ꝯstituit et pudorem ĩfeliciũ mulierũ płica¬

Expanded text:
eaque ratione propagari et multiplicari genera possent. Quae eaque ratione propagari et multiplicari genera possent. Quae cupiditas et appetentia in homine vehementior et acrior invenitur; vel quia hominum multitudinem voluit esse majorequoniam uirtutem soli homini dedit, ut esset laus et gloria in coercendis uoluptatibus et abstinentia sui. scit ergo aduersarius ille noster quanta sit uis huius cupiditatis, quam quidam necessitatem dicere maluerunt, eamque a recto et bono ad prauum et malum transfert. inlicita enim desideria inmittit, ut aliena contaminent quibus habere propria sine delicto licet. obicit quippe oculis inritabiles formas suggeritque fomenta et uitiis pabulum subministrat; tum in intimis uisceribus stimulos omnes conturbat et commouet et naturalem illum incitat atque inflammat ardorem, donec inretitum hominem inplicatumque decipiat. ac ne quis esset qui poenarum metu abstineret alieno, lupanaria quoque constituit et pudorem infelicium mulierum publica
Abbreviated transcription (Latin):
sepe iam dct̃m est uͥtutem nlłam futam fuisse nͥ here̾t
que oppͥme̾t. Itaq ficit omia deus ad instrueñ certamen
rerũ duaꝵo. S illecebre iste uołptatu arma sunt
illiꝰ cuiꝰ opus est expugre uͥtutem. Iustiamq ab hoib
excludere. His blandim̃tis &e suanitatib titilat aĩas.
Ecit eĩ qr mortis fabricatͥꝵ est uołptas. Nam sit̃ deuꝰ
Ita ille ad mortẽ ꝑ delitias ac uołptates. Et sicut ille
ad ꝟum bonũ ꝑ falatia mala. sic ad xiun malu ꝑ
falacia bona puenit᷑. Cauanda sut ig̾ oblectamenta
ista tanq laquei et plage. ne suauitudinũ molicie
capti sub̾ ditioe mortis cum ip̃o corpore ⁊edigamͦ. ciui
Enio nũc ad ea que ꝑcipit᷑ tactu uoluptãtẽ ꝗ sensus
est totuiꝰ corpoiͬs. S ego nõ de ornam̃tis ac uestib¬
rõẽm attribuit his ut se inuicem appeteret atq ꝯuĩctone
gauderet. Itaq ardentissima cupiditate ꝯctaꝵ aĩantiũ
corbus admiscuit. ut in hos affectus auidissie rueret

Expanded text:
saepe iam dictum est uirtutem nullam futuram fuisse, nisi haberet quae opprimeret. itaque fecit omnia deus ad instruendum certamen rerum duarum. ergo mlecebrae istae uoluptatum arma sunt illius cuius unum opus est expugnare uirtutem iustitiamque ab hominibus excludere. his blandimentis et suauitatibus titillat animas: scit enim quia mortis est fabricatrix uoluptas. nam sicut deus ita ille ad mortem per delicias ac uoluptates, et sicut ad uerum bonum per fallacia mala, sic ad uerum malum per fallacia bona peruenitur. cauenda sunt igitur oblectamenta ista tamquam laquei et plagae, ne suauitudinum mollitie capti sub dicionem mortis cum ipso corpore redigamur, cui eam quae percipitur ex tactu uoluptatem: qui sensus est quidem totius corporis. sed ego non de ornamentis ac uestibrationem, attribuit iis, ut se invicem appeterent, et conjunctione gauderent. Itaque ardentissimam cupiditatem cunctorum animantium corporibus admiscuit, ut in hos affectus avidissime ruerent,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗcꝗd gre̾ cã tribuit᷑ nõ indigentib. aut cũ fenore ⁊ eddit ⁊
bñficentia nõ erit. Quod et si gratũ his est quib dat᷑ iustu
tii nõ est. qr si nõ fiat nͥl mali sequitur. Anũ ic certu
pprĩa uniꝰ uoluptãte s ad multorũ salũte. nõ ad pnte suu
fructũ sed ad iustiam. que sola nõ ĩterit. Tenendũ est ig
m̾ces a deo expectanda solo. Nam si ab hoĩe expectes iani no
huãnitas erit illa: sed bñfitii feneratio. Nec poͬt iuderi bn
meriusse qui qd̾ facit. nõ alteri ẜ sibi prͣat. & ta res eidem
reddit. Ut qd̾ alteri quisq p̃stiterit. nͥl ab eo cõmodi spans
uere sͥ p̃stet/ qr merçedem accipiet. Ideo idem deus p̃cepit. Ut
si q̃n cenã pararemus eos in ꝯuictu adhibeamꝰ ꝗ ⁊euotae̾ nõ posst̾
tũ proximis. S nõtu nobis deus fecit qd̾ sit uerũ ad iustia
opus. Ita nos oportet cũ proxĩs uince dũmo illud ad hoĩe¬

Expanded text:
causa tribuitur non indigentibus aut cum faenore redit, et beneficentia non erit. quod etsi gratum est iis quibus datur, iustum tamen non est, quia si non fiat, nihil mali sequitur. unum igitur cepropriam unius uoluptatem, sed ad multorum salutem, non ad praesentem suum fructum, sed ad iustitiam, quae sola non interit. tenendum est igimerces a deo est expectanda solo. nam si ab homine expectes, iam non humanitas erit illa, sed beneficii faeneratio, nec potest uideri bene meruisse qui quod facit non alteri, sed sibi praestat. et tamen res eodem redit, ut qvere sibi praestet, quia mercedem capiet a Deo. Idem Deus praecepit, ut si quando cenam parauerimus, eos in conuictum adhibeamus qui reuocare non possint et ucum proximis, sed notum nobis deus fecit quod sit uerum et iustum opus: ita nos oportet cum proximis uiuere, dummodo sci
Abbreviated transcription (Latin):
iustitia fonditus tollit᷑. Nam quõ põt iustus eeͣ ꝗ nocet.
qui odit. qui spoliat. qui occidit. Que om̃ĩa faciunt ꝯ
prĩe prodesse nitunt᷑. Id enim ĩp̃m prodesse ꝗd sit igͦrant
qui nihil piitat utile insi cõmodu nͥ qd̾ teneri manu

Expanded text:
justitia funditus tollitur. Nam quomodo potest justus esse, qui nocet, justitia funditus tollitur. Nam quomodo potest justus esse, qui nocet, qui odit, qui spoliat, qui occidit? Quae omnia faciunt, qui patriae prodesse nituntur. Id enim ipsum prodesse, quid sit, ignorant, qui nihil putant utile, nihil commodum, nisi quod teneri manu
Abbreviated transcription (Latin):
iustiorq pars uicta sit. hĩc dñatiões sepe acerbe in ciues extitert.
Plena ẽ exͥs om̃is istoria. S nos ꝯtenti erimus uno. Gayus
pompeiꝰ bonoro uoluit eẽ defensor. siꝗdem pre plica. ꝓ senatu
pro libtate arma suscepit. Idem tñ uictus cũ ip̃a libertate
octidit & a spadonib egiptiis detrunchatus ĩ sepultus abiectꝰ ẽ.
Non ẽ igit᷑ uirtus aut hostem maloꝵ eͬe̾ aũt defensorẽ bonoꝵ
Quia uirtus est in certis casibus non põt esse subierta.¬
aut gentis ĩtomoda. I fines propagare alienis uiolent erep¬
tis. augere impium/. uertigalia facere maiora/ q̃ omĩa non
utiq uͭtutes. S uͥtutũ sunt eu̾siones. Imprinus enim
iustitia. que dissidiũ generis humai ferre nõ p̃ot. Et ubiꝯq
arma fulxerint hinc ea fugari & exterminari nece̾ est.
generis sotietatu. Qua sub lata bnfitia liberalitas boitas

Expanded text:
iustiorque pars uicta sit? hinc semper dominationes acerbae in ciues extiterunt. iustiorque pars uicta sit? hinc semper dominationes acerbae in ciues extiterunt. plena est exemplis omms historia, sed nos contenti erimus uno. Gnaeus Pompeius bonorum uoluit esse defensor, siquidem pro re publica, pro senatu, pro liboccidit, et a spadonibus Aegyptiis detruncatus, insepultus abjectus est. Non est igitur virtus, aut hostem malorum esse, aut defensorem bonorum, quia virtus incertis casibus non potest esse subjecta.aut gentis incommoda? Id est, fines propagare aliis violenter ereptos, augere imperium, vectigalia facere majora. Quae omnia non utique virtutes, sed virtutum sunt eversiones. In primis enim justitia, quae dissidium generis humani ferre non potest, et ubicumque arma fulserint, hinc eam fugari et exterminari necesse est.  societatem: qua sublata, beneficentia, liberalitas, bonitas,