comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
diligentꝰ examinanda÷ Ideo que per¬
sona eorum exploranda erunt in pͥmis
conclicio cuiusq. utrum quis cecuria
aui plebe iussit et an honeste et inculpa¬
teuite anu̾o notatus quis ctͣ p̾ hensibi
lis an lecuplex. an ĩ egenus sit ut lucͥ
cã quid facile ad mittat uł aninimnicͦ¬
enis sit ad ilsus qmͣ testimoniũ fert.ł
amitus eius sit pro quo cestunonium

Expanded text:
diligenter examinanda est. ideoque in persona eorum exploranda erunt in primis condicio cuiusque, utrum quis decurio an plebeius sit: et an honestae et inculpatae vitae an vero notatus quis et reprehenlis, an locuples, vel egens sit, ut lucri causa quid facile admittat, vel an ei inimicus sit, adversus quem testimonium fert, vel amicus ei, pro quo testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
ieiumi .s. ¶ Itẽ incriminali c̃a preduel
Sitestes omnes eiusdem honestactis
existimatõnis sunt et negotu qualitac
acuiclitiꝰ motus cum hus concurrit. se¬
quenda sunt omma testimoma. Si ui̾o
ex hnis quidẽ eorum aluid dixerint licet
caret confirmabit que iu dee motum aĩ¬
mi sui ex argum̃tis et testimonuis q̃ rei
apciora et u̾itati ꝓximiora eẽ competie
non .i. ad multitudiẽ respicio s ad
sinc̾am testimoniorum fidem. et testio
gͣuitac ex aminciida. et ido testes q̃ ad

Expanded text:
Gratian. Item in criminali causa: Produci Si testes omnes eiusdem honestatis et existimationis sint et negotii qualitas ac iudicis motus cum his concurrit, sequenda sunt omnia testimonia: si vero ex his quidam eorum aliud dixerint, licet caret, confirmabitque iudex motum animi sui ex argumentis et testimoniis et quae rei aptiora et vero proximiora esse compererit: non enim ad multitudinem respicisinceram testimoniorum fidem, et testimogravitas examinanda, est, et ideo testes, qui ad
Abbreviated transcription (Latin):
sus ÷ aut offensus÷. lumittat ex cor¬
de. urorait ut ei almuttatur. non solũ
ria plena plectit ełaum dat. qui mĩam¬
p̾stat. muita enim pͥscantur in intis¬
bonei. qñ eorum consulitur utilitati.

Expanded text:
sus aut offensus est, dimittit ex corde, vel orat ut ei dimittatur, non solum ria poena plectit, eleemosynam dat, quia mistat. Multa enim bona praestantur invitis, quando eorum consulitur utilitati,
Abbreviated transcription (Latin):
ganoꝵ consuetudinẽ seguens diunoᷤ
et sortilegos indomũ suam introdux¬
erit qiͣ ut malum foras mittant aut
maleficia ĩ nemant uł lustratones pa¬
ganorũ faciant quinq aimis prrĩa
agnit. mulienbus qucq xͥams non
liceat in sius lainficus uaritate obs̃¬
uare s deum ĩ uccent adiutorẽ qui e¬

Expanded text:
ganorum consuetudinem sequens divinos et sortilegos in domum suam introduxerit, quasi ut malum foras mittant aut maleficia inveniant vel lustrationes paganorum faciant, quinque annis penitentiam agant. Mulieribus quoque christianis non liceat in suis lanificiis vanitatem observare, sed deum invocent adiutorem, qui e
Abbreviated transcription (Latin):
ti se subtraxerit simiͣsr subuemendũ
÷ quid gͦ si conlicio lore efficit. ut se re¬
cipet si forte clicta sit sentencia iam suppͥ¬
ma lora utiq non indebitur se subtraxis¬
se ad eundi alutem facultatẽ semꝑ accipi¬
mus: si in publito sui sopicm facet secit¬
Cetum sinon fec̾it animputetur alicui ꝙꝓ
beat inputari. Qr siinp̾ublico eius ad¬
eundi facultas non fuit melius dicetᷤ
facultutẽ non fuisse adeuncdi. si q uid
ip̃ius quidem quo appellaiit ad enu¬
heat copiami u denclũ an ei p̾scribi pos
at ꝙ eum non ad ierit et ħ ure ntimi
ut si ult̾us ad euidi fu̾it copia p̾scͥpto
licum hẽat. ¶In ꝓpria cr̃ biduu acci¬

Expanded text:
tim se subduxit, similiter subueniendum est.Quid igitur, si condicio horae effecit, ut se reciperet? si forte dicta sit sententia iam suprema hora? utique non uidebitur se subtraxisse.Adeundi autem facultatem semper accipimus, si in publico sui copiam fecit: ceterum si non fecit, an imputetur alicui, qubeat imputari. quare si in publico eius adeundi facultas non fuit, melius dicetur facultatem non fuisse adeundi.Si quis ipsius quidem, a quo appellabit, adeunhabeat copiam: uidendum est, an ei praescribi possit, quod eum non adierit. et hoc iure utimur, ut, si alterutrius adeundi fuit copia, praescriptio locum habeat.In propria causa biduum acci
Abbreviated transcription (Latin):
weslorum in scͥptionis conteptõta¬
lis ÷ consulet dies ap̃ilum p̾to¬
rum us consulem lucius ticius profes-¬
sus ⁊ sememai lege uilia de ad ultus
ream de ferte qued dicat eau cum gayo
seyo incuntrite ila tomo uiaimesse illo
consulibus illis ⁊mississe ad ult̾iumi¬

Expanded text:
ibellorum inscriptionis conceptio talis est: Consul et dies. Apud illum praetorem vel proconsulem Lucius Titius professus est, se Maeviam lege Julia de adulteriis ream deferre, quod dicat eam cum Caio Seio in civitate illa, domo illius, mense illo, consulibus illis, adulterium
Abbreviated transcription (Latin):
Neq e diem u horcm inuitus comp̾¬
hendant. ꝙ si libesu inscͥptonũ lime or¬
diuati non fu̾nt rei nom̃ abolet᷑. et ex
integro repetendi rcũ pottis fieret. ¶tem.
sibscribere dz hus qui det liuellum
se ꝓfessum: uł alius pro eo silit̾¬
cis nescicit. sed si aliud t̾mẽ obitiat ne¬
luti quidomũ suam p̾biit ut stuprũ
stupro ciccepit et siquid simile id ip̃m
libelł comp̾rendendũ erit. Si accusator
decesserit cilia re qualz ginsa eum impe-
idqr ex lege uilia deui et sencitus cons¬
ulto cautũ: Ita ut licecit alii exinte¬
gro repet̾e eum rep̃. reũ s nitra ꝙ tp̃e ui¬
debumis et utiq .xcx. dies ntiles obs¬
uandi sunt.

Expanded text:
inuitus conprehendet. Quod si libelli inscriptionum legitime ordinati non fuerint, rei nomen aboletur et ex integro repetendi reum potestas fiet. Item subscribere debebit is qui dat libellos se professum esse, uel alius pro eo, si litteras nesciat. Sed et si aliud crimen obiciat, ueluti quod domum suam praebuit, ut stuprum stupro acceperit, et si quid simile, id ipsum libello comprehendendum erit. Si accusator decesserit, aliave  quae  causa eum impediidque et lege Julia de vi, et senatusconsultis cautum est, ita ut liceat alii ex integro repetere reum. Sed intra quod tempus, videbimus, et utique XXX dies utiles observandi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tur s ꝓprici ucce silunci et cum dig¬
na accuscitores ꝑsona fu̾it p̾ sente inse¬
licet eo ascusare quem desiderat. qr mil¬
lum absens accusare põt̃ nec ab aliqͥ
accusari. ¶ S calretus ppͣ p̾cepit ut aic¬
cusator p̾sente eo quem accusat in sc̃p¬
tis atusatõnẽ iuditi offerait et ꝓpria
ucce lras sue aiccusatõnis legat scephs¬
accuscitõnis. quis melus concipiendoꝵ
libillorum in sĩptionis paulus indigestiˢ¬

Expanded text:
 et condigna accusatoris persona fuerit, presente eo videlicet quem accusare desiderat, quia nullus absens accusare potest nec ab aliquo accusari. Sed Calixtus papa precepit, ut accusator presente eo quem accusat in scriptis accusationem iudici offerat et propria voce literas sue accusationis legat. Stephaaccusationis, et quis modus concipiendorum libellorum, Paulus in Digesti
Abbreviated transcription (Latin):
s paulum eccĩe sue post ea magnũ
edificatorem s orrend̃ añ uascato¬
rem non solum uoce compesciit. u̾i
tenebras semente ad desiderandum
ab ea post mod̃ semaretur. et qñͣ aꝑ¬
tis ccus nich iudebat. si eos saluos:
deceridisse scriptura narraret ubiz
ꝙ iste clamare cõsueu̾nt libum÷ cre¬
decentem. prius ferientem et post¬
ea consolantẽ. mr̃ ÷ autẽ. qñ ille qui
pena torĩs ad euuangłiũ coactus in¬
tͣuit plus uł omnib qui solo u̾bo uo¬

Expanded text:
s Saulum. ecclesiae suae postea magnum aedificatorem sed horrendum antea uastatorem, non sola uoce compescuit. uerutenebris saeuientem ad desiderandum ab ea postmodum sanaretur et, quando apertis oculis nihil uidebat, si eos saluos hde cecidisse scriptura narraret. ubi est, quod isti clamare consuerunt: \'Liberum est cretea docentem prius ferientem, et postea consolantem. Mirum est autem quomodo ille qui poena corporis ad Evangelium coactus intravit, plus illis omnibus qui solo
Abbreviated transcription (Latin):
ppls reginon pot et siita teneatur atq
cid munstrentur ut decet tũ incetenter
appetitur. quam obrem etium semen qͥ¬
rit caritas u̾itatis negicium iustum
suscipit ucc̃itas taritatis quam sar¬
cuiari simillus imponit pcipiende at¬
que intuende uacrndum ⁊ uitati. si ce
imponitur suscipienta ÷ pp̃ nccĩtatẽ

Expanded text:
pulus non potest, etsi ita teneatur atque administretur ut decet, tamen indecenter appetitur. Quamobrem otium sanctum quaerit charitas veritatis: negotium justum suscipit necessitas charitatis. Quam sarcinam si nullus imponit, percipiendae atque intuendae vacandum est veritati: si autem imponitur, suscipienda est propter
Abbreviated transcription (Latin):
esi an canones conscripsit qued ex
quarta actõne sexti sincli facile abi¬
soluitur. Ar¬
soluitur. ¶it enim petrus episcopo
Sexta synodus cano

Expanded text:
an canones conscripserit, quod ex quarta actione sextae synodi facile absolvitur. Ait enim Petrus episcopus Sexta synodus cano
Abbreviated transcription (Latin):
eorum auctoritatem cetis concilis
quam plures eos receꝑunt et scĩ pres
corum sententicis synodali auctori¬
tate roborauut et int̾ canonicris
posunt constones. Atem pͥmus:
apłorum. ac primorum apłicorum
trum decretorum atciz clusorum ꝯ¬
ciliorum breularium: int̾polatum
sequens orclinem simm. Item cum¬

Expanded text:
eorum auctoritatem ceteris conciliquoniam plures eos recipiunt, et sancti Patres eorum sententias synodali auctoritate roboraverunt, et inter canonicas posuerunt constitutiones. Item. Primus oapostolorum ac primorum apostolicotrum decretorum atque diversorum conciliorum breviarium interpolatur sequens ordinem suum. Item
Abbreviated transcription (Latin):
bus ecc̃e possõ firmatur. aut
supp̾mer. aut negare. aut ad usarris
fortasse tradete dampnanda et pum¬
enda obstinatõne presumpserit qͥc
quid ꝑ absenciam documentorum
tatibus reddat. et ꝯmumone priuet᷑

Expanded text:
bus Ecclesiae possessio firmatur aut supprimere, aut negare, aut adversariis fortasse tradere, damnabili et puenda obstinatione praesumpserit, quid per absentiam documentorum atibus reddat, et communione privetur.
Abbreviated transcription (Latin):
nonl qz et si cu eam post illa u̾ba tu¬
banensia du c̾e non debt̾us illa tr̃ nich
nachum fi et ore ꝓmuciauit seuelle
in cciũ scm̃ conferre non tñ post ea co¬
actus ÷ susciꝑe qued corce toncepit ⁊
ore ꝓ nunciduit auctoricas illa aler¬
tidri setuta institutõne bĩ gͥgn et ue

Expanded text:
quia, et si tu post illa tua verba Tubunensia ducere non debebas, illa tamen nihil nachum fieri, et ore pronunciavit, se velle in otium sanctum conferre, non tamen postea coactus est suscipere quod corde concepit, et ore pronunciavit. Auctoritas illa Alexandri, secuta institut
Abbreviated transcription (Latin):
cirͣ cui pꝰ tralitionẽ sit ei fas cum li¬
tencia albis ad priora reddire fatile
monstrritur fi non posse. Ip̃m en ini
abire qr erquo seme se arbi subiecit ab̾¬
q eius ꝓmssione nich age pͭ Si autẽ¬
iñ linai albis demonastio liscesserit.
qrͣ utrun sua sint ei reocende an non
s possones et res eccĩe traditas quol
mõ alienare nec albi nec alicuil. Uñ
symachus ppͣ possõms quas uruisquis¬

Expanded text:
r, an post traditionem sit ei fas cum licentia abbatis ad propria redire? facile monstratur non posse fieri. Ipsum enim abire, quia ex quo semel se abbati subjecit, absque ejus permissione nihil agere potesine licentia abbatis de monasterio discesserit, quaeritur, utrum sua sint ei reddenda, an non? Sed possessiones et res ecclesiae traditas quolibet modo alienare nec abbati, nec alicui licet. Unde Symmachus Papa: « Possessiones quas unusquis
Abbreviated transcription (Latin):
quedam inde quodamimõ furture dis¬
pensatõnis argumenta sumantur.
Iuchispensatõne nͥo ette hanc regulã
obsnuidam nou̾it ut nulli quantũ¬
licet ex̾citate ꝓsone duo simui officia
cõnuttat neq secularibus niris res et¬
clesiaistitas uires ett̃iastitas gub̾nan¬

Expanded text:
quaedam inde quodammodo futurae dispensationis argumenta sumantur. In dispensatione vero ecclesiae hanc regulam observandam noverit, ut nulli quantumlibet exercitatae personae duo simul officia committat, neque saecularibus viris res ecclesiasticas
Abbreviated transcription (Latin):
infenda non sit multis nncclis ꝓbatur
mali enim toliandi sunt non abitien¬
duncreꝑatõne feriendi non corlit ex¬
pellendi. Unde aug̾ in li ꝰ d̾ ub dñi ait.

Expanded text:
enda non sit, multis modis probatur. Mali enim tolerandi sunt, non abiiciendi, increpatione feriendi, non corporaliter expellendi. Unde Augustinus ait de verbis Domini:
Abbreviated transcription (Latin):
sua relinqu̾e in hans ñuiuat. ut quid
accip̃unde rõnem reddatur. ut quid pee¬
catis auenis sua multiplicait. Item nõ¬
tibos pauꝑum p̾sum̃co suscipiunt qui
ectĩam quamiare de ꝓprus faculta¬
tibus debuant sius expensis rast̃ gͣuãt¬
pp̃ ħ fortassis incongregatõne inuen¬
tis ne aliquos pauꝑes pascant ne ad¬
uenientes excipiant. aut ne suũ cens¬
Qd̃ si aliꝙͥ de fructibus sins ecc̃e uelud
ꝓip̃a sua expensa contusuit non se pre¬
ferant m ami iactancia ił quos nicħ
hũtes pascit et nescit eccĩa qr ꝑfecto per¬
fector⁊ ille qui se mũdi rebus expoliat¬
sunt suscipiendi et eius opibus sunt¬
sustentandi. Unce in eodem libro legi᷑.
qui sua relui

Expanded text:
sua relinquere ut habeat unde vivat, ut quid accipit unde rationem reddat? ut quid de peccatis alienis sua multiplicat? CAPUT XIcibos pauperum presumendo suscipiant, qui ecclesiam, quam iuvare de propriis facultatibus debuerunt, suis expensis insu fortassis in congregationes viventes, ne aliquos pauperes pascant, ne advenientes excipiant, aut ne suum censQuod si aliquid de fructibus suis Ecclesiae velut pro ipsa expensa sua contulerint, non se praeferant inani jactantia illis quos nihil habentes pascit et vestit Ecclesia: quia perfectior est ille qui se mu suscipiendi sunt, et ejus opibus sustentandi. Unde in eodem libro, cap. Qui sua reli
Abbreviated transcription (Latin):
sactotum aut p̾cibus scoꝵ au torum.
carorum elemosinis ant iemimo cog¬
natorum curato u̾o funus couclicio
sepuiture. pompe exequiarum mag sũt
uinoꝵ solacia: quam subficlia mor¬
tuorum. Si ad ꝓdest impio sepultum
p̾ciosa obierit p̾io iul. ant nulsa. Nec¬

Expanded text:
sacerdotum, aut precibus sanctorum, aut carorum eleemosynis, aut jejunio cognatorum. § 1. Curatio vero funeris, conditio sepulturae, pompa exsequiarum, magis vivorum solatia sunt quam subsidia mortuorum. Si aliquid prodest impio sepultura pretiosa, oberit pio vilis aut nulla. E
Abbreviated transcription (Latin):
ber aduersus elindium docet. Idem sr̃
dessus itaq loch lecutus÷ ad
genos suos qui accepturi erant
arbitrantur eas q̃ iuros hũerunt in
sodonus pusse et que uirgines erãt
cum pre erisse. s ebraita i̾tas ht . ege¬
sus loch lecutus ÷ ad sponsus suos.

Expanded text:
odem. Idem super ressus itaque Loth locutus est ad generos suos, qui accepturi erant arbitrantur eas, quae viros habuerunt, in Sodomis periisse, et quae virgines erant, cum patre exiisse. Sed Hebraica veritas habet: Egressus Loth locutus est ad sp
Abbreviated transcription (Latin):
orro moysi p̾cipitur ut elignt pres¬
nities sapĩam designct. de qua scͥptu
⁊ rauicies homus prudenciaz. Cum¬
qz non gentis et eo amplius anuis ab
adam usque cio abraham uixisse hoĩ¬
am qui multo paucioribus uixisse an¬
ius conuincitur. non g ͦ pp̃ decrepitã¬

Expanded text:
o et Mosi praecipitur ut eligat presnities sapientiam designat, de qua scriptum est: Canities hominum prudentia est. Cumque nongentos et amplius annos ab Adam usque ad Abraham vixisse homiam, qui multo paucioribus annis vixisse convincitur. Non ergo propter decrepi
Abbreviated transcription (Latin):
multa menbra hemus. omia auit̾
m̃bra non eundem actum hibent. ita
spiritua licore confendũ÷ ħ offm̃n u¬
duusa officiaet robur coris s̾uat et
pulcͥtudinem repsentat. ⁊tci uarietas
ficia et fortitudinẽ et neuustatem scẽ¬
deai eccẽ mcmfestat. et sicut in decorũ
ntucore humanio altum membrũ
citus tungatur offõ. ita nimirrm
norum simul que turpissimũ ÷ si sin¬
guia rerum nunstia ꝑsonis totidem
non fu̾uit distributtĩ¬

Expanded text:
multa membra habemus, omnia autem membra non eumdem actum habent , itaspiritu, alii conferendum est hoc officiudiversa officia et robur corporis servat, et pulchritudinem repraesentat, ita varietas ficia Dei Ecclesiae manifestat. Et sicut indecorum est, in corpore humano alterum membrum alterius fungatur officio, ita nimirum noxium simulque turpissimum, si singula rerum ministeria personis totidem non fuerint distribut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmittit: aut cõmiittentib fauet. Si ã
nentrum facit ulło modo siciatur. por
de patis amiltit coramonimbr pescan¬
tes arguat. ueut cet̾i teneant. remone¬
dilectone corrigendi noncum odio per¬
ta impeduintur illa duo semꝑ reten¬
ta incorruptum castũ q̃ custedimitur¬
ista sunt ut n ͨ faciat malum n ͨ appro¬

Expanded text:
mittit, aut committentibus favet: si autem neutrum facit, nullomodo sociatur. Porrdae pacis admittit, coram omnibus peccantes arguat, ut caeteri timeant; removedilectione corrigendi, non cum odio pertera impediuntur, illa duo semper retenta incorruptum castumque custodiunt, ut nec faciat malum nec appro
Abbreviated transcription (Latin):
penitilnt. itei ut mortificato core¬
core iorclis contricti sacrificium deo
offerant. maneat inpotate pontifi¬
us uł uacter afflictos non cłm suspẽ¬
dere uł desidiosos ꝓliriori tempore ab
ecc̃e cor̃e segregare ita tñ et sie offõꝵ¬
suorũ leca recipiant ne possint ad al¬
tiora officia ult̾ius ꝓmon̾i. Quid s
itͥato uelut catus ad uonitũ reu̾si
frant non solum clignidate offitn cu¬

Expanded text:
enituerint, ita ut mortificato corpore cordis contriti sacrificium Deo offerant, maneat in potestate pontificis vel veraciter afflictos non diu suspendere, vel desidiosos prolixiore tempore ab Ecclesiae corpore segregare, ita tamen, ut sic officiorum loca recipiant, ne possint ad altiora officia ulterius promoveri; quod si iterato velut canes ad vomitum reversi fuerint, non solum dignitate officii ca
Abbreviated transcription (Latin):
ne desuit. sic añ natitatẽ sucun
hr̃e manicun sponsũ uoluit. qui tñ
ad eius impcisis ñ ꝑuenit nam ita
ꝑfectus ÷ discipulus ubitans et
palpons testis uere resurrectõnis sic
sponsus fu̾at et mris custos integ̾i¬

Expanded text:
ne deseruit, sicut ante nativitatem suam habere Mariam sponsum voluit, qui tamen ad ejus nuptias non pervenit. Nam ita factus est discipulus dubitans et palpans testis verae resurrectionis, sicut sponsus fuit matris custos integ
Abbreviated transcription (Latin):
quiu̾ctatur uexabatur a saule:
fugiebait et ueniebat sid dauid. Suex
pussimus atq iustissimus caiid sciret
pet̃m eẽ ꝑsequtionem fugientes et tnͣs¬
seuntes celoco ablocum et decuutate
ad cuntutẽ retipere tales nequaꝙͣ recipe
ad iuntutes transire compellunt non
eos trũ ꝑsequritur qnͣtura dum nr̃m

Expanded text:
qui gemebat et vexabatur a Saul, fugiebat et veniebat ad David . Si ergo piissimus atque justissimus David sciret peccatum esse, persecutionem fugientes, et transeuntes de loco ad locum, et de civitate ad civitatem, tales nequaquam reciperad civitates transire compellunt, non eos tantum persequuntur, quantum Dom
Abbreviated transcription (Latin):
um ꝓ ulitate cit̾e aliquos mona
re monascii de facuitatibus ofterim¬
tur innullo de dyccesiana lege ab epi¬
copis contingantur. Item ex concił
ministeria non p̾suriant celebrare

Expanded text:
utilitate ecclesiae aliquos monacjure monasterii de facultatibus offeruntur, in nullo dioecesana lege ab episcopis contingantur. C. XXXV. ministeria monachi cel
Abbreviated transcription (Latin):
s̾tcipuos seticos ab omnibus fideli¬
bus eẽ respuentos et siꝯmoniti respu¬
enut ab extis ⁊̃ pot̾atib opprimendos oĩa
euim crimina ad comꝑatonem symoĩ¬
are beresos: qiͣ prouichilo repucabñt.¬
¶us breurter p̾missis ad eti que ne-¬
mamus q̃ eccĩa seu̾itate disciplina pa¬
ta ÷ ultiscioñdentes quibus accusanti¬
bus uł testificantib quilz sicut conuin¬
cenbi. quo iudice quisqz dereat condep¬
nari uł ab solui sicũ inciacca fu̾it quo
remedio possit subleuari sicitcusatoreᷤ
cefer̾unt qu reus sit cogendus sit cogẽ¬
dus ad pͦgatonem et ut facilius pate¬
at ꝙꝑ dicturi summius exemplum ponat᷑
sub ccuł inquo iuictoritates in de cont¬
u̾santes distingantur et quid scorum
prm senciant auctoritates liquico in¬
usichi Tnus suboyaco¬
Sip̃m testimoinũ ferunt ametropolita¬
uo suo sentit se p̾gͣuari. IN ip̃a nenti¬
latone cũe tres ex te stibus deficiunt
sũ ꝓmissione decepti sũ canonica extñ¬

Expanded text:
cipuos hereticos ab omnibus fidelibus respuendos et si commoniti non resipuerint, ab exteris potestatibus reprimendos. Omnia enim crimina ad comparationem simoniace heresis quasi pro nihilo reputabuntHis breviter praemissis ad ea veniamus, quae ecclesia severitate disciplinae parata est ulcisci, ostendentes quibus accusantibus vel testificantibus quilibet sint convincendi; quo judice quisque debeat condemnari vel absolvi; si causa vitiata fuit, quo remedio possit sublevari; si accusatores defecerint, an reus sit cogendus ad purgationem. Et ut facilius pateat quod dicturi sumus, exemplum ponatur sub oculis, in quo auctoritates hinc inde controversantes distinguantur, et quid sanctorum Patrum sentiat auctoritas liquido innachi, unus subdiacoipsum testimonium ferunt; a metropolitano suo sentit se praegravari; in ipsa ventilatione causae tres ex testibus deficiunt, sive promissione decepti, sive canonica exami
Abbreviated transcription (Latin):
cant non contempnie quos cognou̾nt.
moꝵuicia quani uͥborum amplins de¬
uitare. s cordi casto lingnani excitatẽ
non conferre aiusecit quam ⁊̃ p̾ferre
nosse ita ẽẽ pponendas ubis sentencia ᷤ
ut p̾ponitur anmnus corĩex quo fit ut
ita male debecnt u̾iores uam disẜtõ¬
res auclire sermones. sicut male
debeant prudentõres quam formosio¬
res hr̃e amicos. Nou̾int ⁊̃ non eẽ ntc̃e
ad aures dei iusi aĩ affc̃m. Ita ir nonir¬
udebunt. si cliquos antistites ⁊ mĩs¬
tros ecc̃ie forte animodut̾int uł cum
barbarissimis et soloe scuis teum in¬
non intellig̾e. ꝑ turbateq destinguere.
ñ quia ista mumume corrigenda sunt.
ut ppꝰ ad id ꝙ plane intessigit dicat
auien .s quia pie tollanda sunt ab eis
qui dihiscint ut sono inforo sit ucto ĩ
eccĩa bñdici. Itaq forensis illa non ñ¬

Expanded text:
cant non contemnere quos cognoverunt, morum vitia quam verborum amplius devitare, et cordi casto linguam exercitatam nec conferre audeant, quam etiam praeferre nosse, ita esse praeponendas verbis sententias, ut praeponitur animus corpori. Ex quo fit, ut ita malle debeant veriores, quam dissertiores audire sermones sicut malle debent prudentiores, quam formosiores habere amicos. Noverint etiam, non esse vocem ad aures Dei, nisi animi affectum. Ita enim non irridebunt si aliquos antistites et ministros Ecclesiae forte animadverterint, vel cum barbarismis et soloecismis Deum innon intelligere perturbateque distinguere: non quia ista minime corrigenda sunt, ut populus ad id quod plane intelligit dicat Amen; sed tamen pie toleranda sunt ab eis qui didicerint ut sono in foro, sic voto in Ecclesia benedici. Itaque forensis illa, nonnun
Abbreviated transcription (Latin):
utus. unacum pẽe suo noĩe atro
Quondam incel comite. Nunc ã clico
dificass duo monast̾ia noluntate g̾ens
ut post suũ decessum p̾sens filius euis
lambius in locũ siii ei succecet quami ĩ
tenam etatem int̾ ectauũ et decrnũ an¬
num escitutũ memior atus pr̃ ꝓprio arbi¬
tͥo absq reguiari institutõne extra om¬
nẽ illius nolũtate tucunam iuduit.
gͥ post quoddam ip̃is temꝑis spcitiũ
ut ip̃e tlicit. salon epc cum quib d̾ alus

Expanded text:
tus, una cum patre suo nomine Atto, quondam videlicet comite, nunc autem cledificasset duo monasteria, voluntatem gerens ut post suum decessum praesens ejus filius Lambertus in locum ejus succederet, quem infra teneram aetatem inter octavum et decimum annum constitutum, memoratus pater proprio arbitrio, absque regulari institutione, extra omnem illius voluntatem cucullam induit. Igitur post quoddam ipsius temporis spatium, ut ipse dicit, Salomon episcopus, cum quibusdam aliis,
Abbreviated transcription (Latin):
nesti sunt nob plicti monaste¬
rii monachi albem suu̾ t̾ram
itra squilatinũ tastrum que in sex¬
tentos pedes extencditur: sub p̾textu
fabritam de eccĩe fr̃mtati tue tona¬
tionis titulo concessisse noluns. iło
tircumcare uiri eccĩe uenditare qͥc¬
quid u̾o extͣ parietes eius tem ecc̃ie

Expanded text:
nobis sunt praedicti monasterii monachi abbatem suum terram intra Scillitanum castrum, quae in sexcentos pedes extenditur, sub praetextu fabricandae Ecclesiae fraternitati tuae donationis titulo concessisse; et ideo volcircumdare, juri ecclesiae vindicari. Quidquid vero extra parietes ejusdem eccle
Abbreviated transcription (Latin):
alu̾d ꝙ ex lispensatõne caritatis hu¬
mane infirmitati consulitur ut c su¬
a illi reddantur qui in sacro ꝓpoito ma¬
n̾e contempnit. ꝙ non tam uire fori
quam iure poli non nullos scõrnui fe¬
tisse legimnus. bs̃ . ii. iolẽs eimangelistͥ
duob in uenib quos penituant oͣ¬
gasse aurũ et gemunas rec̾didit ut
cuncta qua uendideret sͥ rediment
s obicitur. b̃s iolẽs non oblata reddidit
qi pauꝑib iam eregata fu̾ant s aua
recompensanit q̃ in pauꝑũ ul eccĩarũ
facultatib nũꝙͣ compntata fu̾cint¬

Expanded text:
uod ex dispensatione caritatis humanae infirmitati consulitur, ut quondam illi sua reddantur, qui in sacro proposito manere contemnit. Quod non tam jure fori quam jure poli nonnullos sanctorum fecisse legimus. Beatus enim Joannes evangelista duobus juvenibus, quos poenituerat omgasse, aurum et gemmas reddidit, ut cuncta, quae vendiderant, sibi redimerent. Sed objicitur: B. Joannes non oblata reddidit, quae pauperibus jam erogata fuerant, sed alia recompensavit, quae in pauperum vel ecclesiarum facultatibus nu
Abbreviated transcription (Latin):
triminali cauia cip̃t quanius
iuditem siue cuulem sñ militarem
preclutatur uł exibecitur. magratus
cium quiħ ube ausus fu̾it amissio¬
ne rerũ et cinguli condempnatõne

Expanded text:
criminali causa apud quemvis judicem, sive civilem, sive militarem, producator, vel exhibeatur. Magistratus enim qui hoc jubere ausus fuerit, amissione cinguli condemnatione
Abbreviated transcription (Latin):
no subtͣhit nob̃ intlłigenciam dere¬
linquens non eẽ bonã cluplitẽ uu̾m
qui abunone duncat et p̾figuret
fed̾a nuptiarum. uñ et in archanoe
omĩa ałia quecumq uina ingre¬
diuntur ĩ munca sunt. Imꝑ uũs¬
ingrediuntur ĩ munda et septen a
q̃ munda sunt ut hr̃et noe post di¬
luuiũ ꝙ impari nũo statim deo pos¬

Expanded text:
no subtraxit: nobis intelligentiam derelinquens, non esse bonum duplicem numerum, quia ab unione dividat, et praefiguret foedera nuptiarum. Unde in arca Noe omnia animalia, quaecumque bina ingrediuntur, immunda sunt ingrediuntur immunda: et septena quae munda sunt, ut haberet Noe post diluvium, quod de impari numero statim Deo pos
Abbreviated transcription (Latin):
clesus ubi contingit eos sũ sui ex ami
cenciam hẽat ut sine dimissorus lris
sui ep̃i in alt̾a constitiu eccĩa: Qui u̾o
ħ am̃o non obsuaiit ad obprobri¬
um eius qun ordinaint eñ deponat᷑.¬

Expanded text:
clesiis, ubi contingit, eos sine sui examinacentiam habeat sine dimissoriis literis sui episcopi in altera constitui ecclesia. Qui vero hoc amodo non observaverit, ad opprobrium ejus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
testameirti scͥptureis quas
regulariter suscepimus ⁊ has susti¬
pi non prohibet. sc̃am synodum in¬
cenam. ecc .xuiii. pr̃um mecliante¬
marno constantino angusto inqͣ
artius condempnctus i. Sc̃am syno¬
dum constantinopolitanã mechiante
thodosio seniore ango. maua mace¬
donius hetitus debĩtam dampnaitonẽ¬

Expanded text:
et novi scripturas, quas regulariter suscipimus, etiam has suscipi non prohibet: Sanctam synodum Nycaenam CCCXVIII Patrum, mediante Constantino Maximo Augusto, in qua ticus condemnatus est. Sanctam synodum Constantinopolitanam, mediante Theodosio seniore Augusto, in qua Macedonius haereticus debitam damnatione
Abbreviated transcription (Latin):
sessio ꝓ petitione ipius prestetur turic
eius temporis ꝙ int̾ utrosq conuen̾int
sũ incliem uite sue aib eo qui desiderat
postuletur. pacta cum eo qui h elegit
meat yconomus. atq conscribat ꝑ
quem et tempus intͣ ꝙ u ꝙ pͥstari uo¬

Expanded text:
ius petitione praestetur, tunc ejus temporis, quod inter utrosque convenerit, sive in diem vitae suae ab eo, qui desiderat, postuletur, pacta cum eo, qui hoc elegerit, ineat oeconomus, atque conscribat, per quae et tempus, intra quod hoc praestari
Abbreviated transcription (Latin):
cecait quisꝙy alienigena qui ñ÷ ex seĩ¬
ne aciron imponie incensum airte deu
ut non scit situt chore et tñ illi scisma
non fec̾at. nes for ałs exfsict̃ domu sa¬
t̾dodes impudentur atq hosturt rebel¬
lauerat . ꝙ mic hii eccam scindentes
sum̾e et baptiz andi atq offendi li¬
tenciamu nendicare concuitur et t̾.

Expanded text:
cedat quisquam alienigena qui non est ex semicedat quisquam alienigena qui non est ex semine Aaron inponere incensum ante Dominum ut non sit sicut Core. et tamen illi schisma non fecerant nec foras egressi contra Dei sacerdotes inpudenter adque hostiliter rebellauerant, quod nunc hi eccsumere, et baptizandi atque offerendi licentiam vendicare conantur. C.
Abbreviated transcription (Latin):
ciles ad huc p̾tiri uilet ad deude autẽ
et cuuitatem scumnaritanorum debe o
nuitti: ubierant scisinatici oñclit scis¬
maticos gentilibus ad equari et pꝰ¬
sciterdote a aron et moysen emudẽ domi¬
num nou̾ant pari legem et religione
nienentes mumiet uͥm donrim qui lo¬
lendus atq inuscrndus fuat. Inuo¬
cabant tñ qr leci sui ministium trilgres¬
si et ccͣ caron sat̾dotem qui sacdocium
simum dignatonem dei citq ordiual¬
cione ꝑfetat sacrifictindi sͥ linam nẽ¬
dicau̾lit diuiuitus pussi penas sta¬
tm ꝑillicitis conatib pependerunt
nec potu̾nt rata ẽẽ et ꝑfic̾e sacrificiꝰ
irteligiose et illicite et ccͣ uis dimine
dispõnis oblata. ehurribula queq
ip̃a inquibus incensum il licite fue¬
rat oblatum ne musu deceto eent
sacdotibus s pcius indignatonis ⁊
ultionis diuine memoriam et corrig¬
enclis postis exhibentur inssu domimi
conf̾rata atq uuigne purgata inla¬
memoriale in quit filii isrł ut non ac¬

Expanded text:
iles adhuc praeteriri iubet: addendo autem et ciuitatem Samaritanorum debere omitti, ubi erant schismatici, ostendit schismaticos gentilibus adaequari.  cum sacerdote Aaron et Moyse eundem Deum nouerant, pari lege et religione uiuentes, unum et uerum Deum qui colendus adque inuocandus fuerat inuocabant: tamen quia loci sui ministerium transgressi contra Aaron sacerdotem qui sacerdotium legitimum dignatione Dei adque ordinaeperat sacrificandi sibi licentiam uindicauerunt, diuinitus percussi poenas statim pro inlicitis conatibus pependerunt, nec potuerunt rata esse et proficere sacrificia inreligiose et inlicite contra ius diuinae dispositionis oblata. turibula quoque ipsa, in quibus incensum inlicite fuerat oblatum, ne in usum de cetero essent sacerdotibus, sed potius indignationis et ultionis diuinae memoriam corrigendis posteris exhiberent, iussu Domini conflata adque igne purgata in la diuina. memoriale, inquit, filiis Israel ut non ac
Abbreviated transcription (Latin):
um bnsimus petrus a pls adomino
accepit principatatil et romana ec¬
desia ieius ꝑianeat institutit neph¬
as cẽ credere quel sĩs epe liscipulus ip¬
sius mcrchꝰ qui alexrindrina primus:
ect̃ĩari gubncunt alus regulis et tradi¬
ciomibus sua decreta firmau̾it. Cum sũ

Expanded text:
simus Petrus apostolicum a Domino acceperit principatum, et Romana Ecclesia in ejus permaneat institutis, nefas est credere quod sanctus discipulus ipsius Marcus, qui Alexandrinam primus Ecclesiam gubernavit, aliis regulis traditionum suarum decreta form
Abbreviated transcription (Latin):
et pedaticorum exactonib moiesta¬
re pͥsumpserit: donec saitiffecit ꝯiͣ
eccĩas bona q ecirum et personcis. iͥ
dem sientes infestare presumũt.

Expanded text:
oniorum et pedaticorum exactionibus molestare praesumpsecclesias, bonaque earum et personas ibi servientes infestare praesumunt.
Abbreviated transcription (Latin):
libelli qui subiectus : tenore prospet¬
toeos qui tauia ꝑpetrasse dicuntur. de¬
betis in mclio collocrire dissensis que
obiectõnibus que ep̃is p̃b̃ris imping¬
untur. si conunnici potilint a sac̾totalir¬
moueautur offõ. quia qui sc̃ nonsũt
sca cid tractare non possunt. atqi alie¬

Expanded text:
libelli qui subjectus est tenore perspecto, eos qui talia perpetrasse dicuntur jubebitis in medio collocari, discussisque objectionibus quae ipsis presbyteris impinguntur, si convinci potuerint, a sacerdotali removeantur officio. Quia qui sancti non sunt sancta tractare non possunt
Abbreviated transcription (Latin):
agni ꝯmed̾e d. Item si panes absti¬
ꝓpõnis ab hus qui uxores suas oporo¬
tetig̾ant comecli uonpot̾ant qnͣto ma¬
gis panis qui ille decelo descencdit nõ
pot̃ ab hus qui conuigalibr pauio aĩ
lesem complexionib molari atq cõ¬

Expanded text:
Agni edere. Item, si panes propositionis ab his qui uxores suas tetigerant, comedi non poterant; quanto magis panis qui de coelo descendit, non potest ab his qui conjugalibus paulo ante haesere complexibus, violari atq
Abbreviated transcription (Latin):
ius magna cura manidau̾at sius. ut
eum qnͣtum possent iuũ sailuũ q s̾¬
uarent eñ et eẽnt cui penitenti prñius
effectus ignoscent quid eiresticit nisi
ꝑditum flere et siu regmpace atquisi¬
ta suain mesticiã consolari ¶ Si gͦ i¬

Expanded text:
daverat suis ut eum quantum possent, vivum salvumque servarent, ut esset cui poenitenti paternus affectus ignosceret, quid ei restitit nisi perditum flere, et sui regni pace acquisita suam moestitiam consolari? CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
deliti sunt. qui curie neribus obligati
sunt. qui insti łrarum sunt. qui nond̾
eccĩasticos non astenderunt. qrui ambi¬
tu honortin querunt. qui honore mu
llibus optin̾e molliuntur. qui a detes¬
soribus in sac̾drecium eliguntur. ep̃i ñ¬
siant s n ͨ me deinceps sacerdos ent
quem nec aerus n ͨ ppłs ꝓprie ciutatis

Expanded text:
deditii sunt, qui curiae nexibus obligati sunt, qui inscii litterarum sunt, qui nondum ecclesiasticos non accesserunt, qui ambitu honorem quaerunt, qui muneribus honorem obtinere moliuntur, qui a decessoribus in sacerdotium eliguntur. Sed nec ille deinceps sacerdos erit, quem nec clerus nec populus propriae ci
Abbreviated transcription (Latin):
horum cep̾hensus fu̾it. et ee amina¬
tus ꝓbabili uita stq cectrina extitͥit.
tate. ab uni̾sis ꝓmucialib epĩs aut¬
politanus ept constitutus. Epc audem
compronuticilis ibi consecrandus e
uͥ metropolitanus elegit. metropolita¬
nus ate uon nisi inciuitate mecro¬
poli a compiuncialib ibidem conueĩ¬
entibus. Si quis autẽ cenceps contͣ¬
cu gͣrlum indignus asputire conten¬
derit. cum ordinatorib sins ad epti hono¬
ris piculo subiacebit. ¶ Qui no p̾t̾mis¬
sis auquib gͣdib ñ sr̃bia s negligenti
aid maiores gradus conscendertt tam di¬
u amaiorib abstinenit quoruq congͥd
tempore p̾t̾imissos accipiat Unde alex¬

Expanded text:
horum deprehensus fuerit, examinatus, probabili vita atque doctrina exstiterit, tate ab universis comprovincialibus episcpoli constitutus. Episcopus autem comprovincialis ibi consecrandus est ubi metropolitanus elegerit: metropolitanus autem non nisi in civitate metropoli, comprovincialibus ibidem convenientibus. Si quis autem deinceps contcerdotum indignus aspirare contenderit, cum ordinatoribus suis adepti honoris periculo subjacebit. XIX. In veterisis aliquibus gradibus non superbia, sed negligentia ad majorem ascenderit, tamdiu a majoribus abstineat, quousque congruo tempore praetermissos accipiat. Unde Alex
Abbreviated transcription (Latin):
n qui non sunt ydonei non suscipi¬
atur maccusetõnem et omnes.
fumes eẽ ceusemus prẽs euu omnes.u
saedotes uen̾ciudi sunt non respuendi aũ¬
tem puis pp̃¬

Expanded text:
 qui non sunt idonei, non suscipiantur ad accusationem; omnes, fames esse censemus. Patres enim omnes venerandi sunt, non respuendi auItem Pius P
Abbreviated transcription (Latin):
erͣcet ope. s tñ ab hac cogitatone conti¬
nua sine modamine gͣnatur in m̃te qui
necintiquam qui sem usqz ad opus nephi¬
arium rapitur. s eius animus uolupta¬
te luxurie sñ ullo repugnatonuis stimulo
delctatur. uniciũ quippe pond̃is cum hu¬
nior iuscum ad iurilia labitur. que ꝓ fco
crim molestici de detoris intumescunt. Põ
tat incorte. et quanus pͣua non exceat
oꝑi. ab hus tñ non eleuatur mente. nec
nousum bom oꝑis in apto ualet assur¬
g̾e. quia gͣnat in abditis hunc pondus
turpe. quisquis gͦ quol horum uicior¬

Expanded text:
ere, sed tamen ab hac cogitatione continua, sine moderamine gravatur in mente. Qui nequaquam quidem usque ad opus nefarium rapitur, sed ejus animus voluptate luxuriae sine ullo repugnationis stimulo delectatur. Vitium quippe ponderis est, cum humor viscerum ad virilia labitur, quae profecto cum molestia dedecoris intumescunt. Pondtat in corde. Et quamvis prava non exerceat opere, ab his tamen non evellitur mente, nec ad usum boni operis in aperto valet assurgere, quia gravat hunc in abditis pondus turpe. Quisquis igitur cuilibet horum vitio
Abbreviated transcription (Latin):
tum. ecte inconspectu dei et nr̃o mu¬
to contiliũ qui uolunt hr̃e aliud ꝓpͥ¬
um quib non sufficit deus et ecc̃aͥ
enis manett ubi uolunt et uuipꝰ¬
sunt non eis aufero clicatum nolo
hr̃e ypocittus malum .n. ẽẽ quis nes

Expanded text:
um. Ecce in conspectu Dei et vestro muto consilium. Qui volunt habere aliquid proprium, quibus non sufficit Deus et ecclesia sua, maneant ubi volunt et ubi possunt, non eis aufero clericatum, nolo habere hypocritas. Malum enim esse quis nes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpria suggestione reserarent p̾sulem
suum gram quandam infirmitateu
uex ari cuius sum drẽtur incursione: fre¬
quent᷑ elisum qugd ne scandalum fide¬
libus iudetur ingͥere et escĩam dei ubi¬
tumq portam hic offensione turbare
p̾cipue cum eodem ip̃o uolente huc seꝑ
rerisse affiriarent ut ad dilectõnem
nr̃am scͥpta direximus ut ecc̃ecuius rͤ¬
tor tali cr̃u ten̾etur astrictus insitatõ¬
nem congruam redd̾etis. u̾m qr muic
idem ip̃e uenit huc pontifex falsci quor
omnici de uactata cuissemineit subdim¬
in contempsone iudicii nr̃e q tonsciẽ es¬

Expanded text:
pria suggestione reserarunt, praesulem suum gravi quadam necessitate vexari, cujus eum dicerent incursione frequenter elisum. Quod ne scandalum fidelibus videretur ingerere, et ecclesiam Dei ubique positam hac offensione turbare, praecipue quum eodem ipso volente huc se perrexisse firmarent, ad dilectionem vestram scripta direximus, ut ecclesiae, cujus rector tali casu tenetur adstrictus, visitationem congruam reddatis. Verum, quia nunc idem ipse venit huc pontifex, falsaque omnia de se jactata disseminat, sub divini contemplatione judicii, vestraeque conscien
Abbreviated transcription (Latin):
fuscis et spumas ore iactusse qnͣta fi̾
pot ex aminatõne q̃ratur. qucd tñ si¬
ue non possit aliquoꝵ fcm̃ testificatõ¬
ne firmari sũ nuuꝙͣ contigisse dicci¬
tur non putanoñ⁊ posse suffic̾e. s c̾tũ
incinifestum q docum̃tũ qr de tantare
ñ segnius agend̃ ÷: facicit rem. tua bi¬
lectõ fr̃ rustice sui moris et aptam n¬

Expanded text:
e jactasse, quanta fieri potest examinatione quaeratur. Quod tamen sive non possit aliquorum factum testificatione firmari, sive nunquam contigisse dicatur, non putandum est posse sufficere, sed certum manifestumque documentum, quia de tanta re non segnius agendum est. Faciat rem tua dilectio, frater Rustice, sui moris, et aptam m
Abbreviated transcription (Latin):
contessio que fit ex nccitate fides ñ ẽ.
Confessio gͦ intalib non debet ex tor¬
quen s sponte ꝑfiteri pessimuĩ . i ẽ des
suscepfone aut ex torta confessione ꝙͣ¬
quam inlicare cum mag̃ corlis in spec¬

Expanded text:
confessio que fit ex necessitate, fides non est. Confessio igitur in talibus non debet extorqueri, sed sponte profiteri. Pessimum enim est de suspicione aut extorta confessione quenquam iudicare, cum magis inspec
Abbreviated transcription (Latin):
aliquas contessiois sue maltam ꝑ¬
tem quam debeant lras scribere aut ꝓ
ras facere et ꝓprus manibz roborate et
coram pplis retitare atq confiti alioᷤ
dñt carceribus et ergastulis retrudi ut

Expanded text:
aliquas confessionis suae in alteram partem, quam debeant, literas scribere, aut pro ras facere, et propriis manibus roborare, et coram populis recitare atque confiteri. Aliquos dicunt carceribus et ergastulis retrudi, ut
Abbreviated transcription (Latin):
fenbam. at nos anemine inlitati po¬
testis. quia dei solius iuicio reserua¬
mimi. Dn et .n. uecati estis et id cc̃o nõ
potestis ab hominib idicari ab illo
et enun temꝑe. et de inceps uiri religio
si non sol possõms et predia que possi¬
deant set etiam sei ipõs domino cõ¬
secrarunt edificantes basillicas in su¬
is fundis in honore scõrum martoꝵ
ꝑciuitates ac monastia in nuunabi¬
lia in quibus cetus domino s̾uenti

Expanded text:
delatam, ait: Vos a nemine dijudicari potestis quia solius Dei judicio reservamini. Dii etenim vocati estis, et idcirco non potestis ab hominibus judicari. Ab illo etenim tempore, et deinceps, viri relsi non solum possessiones et praedia, quae possederant, sed etiam semetipsos consecrarunt, aedificantes basilicas in suis fundis in honore sanctorum per civitates, ac monasteria innumera, in quibus coetus Domino servi
Abbreviated transcription (Latin):
fabritemdi etc̃as et predia constituit cͥ¬
buenda. Demiq idem p̾fatus princeps
donana in mñsa contulit et fabricam
templiprime sedis uĩ petri institit a¬
deo ut sedem imꝑialem relinqu̾et etut
bo petro siuis q luccessorib ꝓ futuram

Expanded text:
fabricandi ecclesias, et predia constituit tribuenda. Denique idem prefatus princeps donaria immensa contulit et fabricam templi prime sedis beati Petri instituit, adeo ut sedem imperialem relinqueret et beato Petro suisque successoribus profuturam
Abbreviated transcription (Latin):
cum iat turbiues et ad u̾sainundi
succresseret ecc̃a ad ħ usq ꝑueniti
ut non solum gentes s⁊ eciam romai¬
ni principes qui tocius orb̃ monarchi¬
am tenebant ad fidem xͥ et lup̃mi sa¬
trumentei concurrerent in quib uir
uir religiosissimus constantinus p̃¬
mus fidem u̾rtatis patent ad eptus le

Expanded text:
cum inter turbines et adversa mundi succresceret Ecclesia, adeo usque pervenit ut non solum gentes, sed etiam Romani principes, qui pene totius orbis monarchiam tenebant, ad fidem Christi et baptismi sacramenta concurrerent. E quibus vir religiosissimus, Constantinus primus, fi
Abbreviated transcription (Latin):
subito fidei murum aries inꝑe
ti frus de tuo amnico forte p̾sum̾et fu¬
gitius posi ꝓcul dubio int̾ceiloris tã
ueniam ꝓ meri g ͦ si amitus intendieᷤ
cur deus offenclitur. S si de pot̾ate pͥ¬
sumitur nabugodonosor regem intẽ¬
niͥ ut confunda te ħ sccibu. s ut filium.

Expanded text:
subito fidei murum aries ruperti? Tuus si de tuo amico forte praesumeret, fugitivus, posset procul dubio intercessoris causa veniam promereri. Ergo si amicus intenditur, cur Deus offenditur? Sed si de potestate praesumitur, Nabuchodonosor regem intenNon ut confunda
Abbreviated transcription (Latin):
tate p̾standum quia deo s̾mentib
reneficium negare non conuenit.
bilis cłicos confitentur atheodora
se opprim ꝑ molentiam conquerũt᷑
ꝙ ditant se ingennos atq auctore
pristine condicions nexibus ab so¬
lutos in sortem det̾rie ct̾um s̾uitu¬
tis se addlici ac ꝑ auctoritatem regi¬
ani contͣ leges publicas tum clicati
cugulo olim tenentur astricti ꝑ ar

Expanded text:
tate praestandum, quia Deo servientibus beneficium negare non convenit. bulis clericos confitentur, a Theodora se opprimi per violentiam conqueruntur, qui dicunt se ingenuos atque Deo auctore pristinae conditionis nexibus absolutos, in sortem deterrimae iterum servitutis addici, et per auctoritatem regiam contra leges publicas, quum clericali cingul
Abbreviated transcription (Latin):
dyatonem qui tunt ecc̃iastici
prĩmonii curam gessit: fuisse depoĩtũ
ut sacerdotes ꝑ diu̾sas ur̃as dycceses
constunti quitiens ad consignandoᷤ
infantes egrelimum ultra incclum
grauari minime debuissent. Sũma-
enim p̾frea fuit nobis ut auclio con¬
sentientibus que ab eis sac̾dotib ꝑ
labore tucorum dari debiuifs atq h̃ ꝙ
tustoditur. Un de frũitatem ur̃am au¬
moneo ut subiectis prĩs gͣues nonscu¬
deatis criste.¬

Expanded text:
diaconum, qui jam tunc ecclesiastici patrimonii curam gessit, fuisse dispositum ut sacerdotes per diversas vestras dioeceses constituti, quoties ad consignandos infantes egredimini, ultra modum gravari minime debuissent. Summa enim praefixa fuerat, vobis, ut audio, consentientibus, quae ab eisdem sacerdotibus pro labore clericorum dari debuisset. Atque hoc quod custoditur. Unde fraternitatem vestram admoneo ut subjectis vestris graves non studeatis existe
Abbreviated transcription (Latin):
minda int̾regatus aꝓpħa sentenciam
indiuitem dedit qui ouem pauꝑi rapu¬
it dicens intełmi ÷ mortis iuro huic
Item sciłon cum amore inuiliercularũ
deos gencium toĩet tñ unu̾̃sa plebs
nͣrlita ab eius iudiciũ conflibbe. Sic

Expanded text:
ida interrogatus a propheta, sententiam in divitem dedit, qui ovem pauperis rapuit, dicens: Judicium mortis est viro huic. Item, Salomon, quum amore muliercularum deos gentium coleret, tamen universa plebs Israelitica ad ejus judicium co
Abbreviated transcription (Latin):
corng̾e curant sulrlitis u̾o ꝓ sunt si eo¬
rum intrepatõne correpti uel sentencia
cołitiri uitam suam in melius cõmu¬
tare didic̾int. ac ꝓħ dum ab ecc̃a tolła¬
ti fu̾inteorum iudiciũ subt̾ fug̾e non

Expanded text:
corrigere curant. Subditis vero prosunt, si eorum increpatione correcti vel sententia coerciti, vitam suam in melius commutare dedicerint. Ac per hoc dum ab ecclesia tolerati fuerint, eorum iudicium subterfugere non
Abbreviated transcription (Latin):
angelio ait. Sr̃ cathedram moysi se¬
derunt scribe et pħisei et c̾. hinc li qui¬
do constat qued mali pastores dũ sen¬
tencia iusti ex aminis aliorum c̾mi¬
na functs ip̃is necerit. Dumi sñ exem¬
plo sue emencatõnis aliorum incia

Expanded text:
nus ait: super cathedram Moysi sedebunt scribe et pharisei et cetera. Hinc liquido constat, quod mali pastores, dum sententia iusti examinis aliorum crimina feriunt, sibi ipsis nocent, dum sine exemplo sue emendationis, aliorum vitia
Abbreviated transcription (Latin):
grecliaitur. Omnis accusatõ intra ꝓuin¬
ciam audiatur et e comꝓiunciailib t̾mĩe¬
tur nisi ad apłiccm sede fu̾it appelicitum
ĩquis cłicus supquib li let tͥmimb
actuscitus filit inpiincia in qua cõ¬
sistit ille qui pulsctur suas exerat actões
nec existumet eum ciccusator suis alibu
uit longuis aut cidiuliciũ ptralendũ.

Expanded text:
grediatur, sed omnis accusatio intra provinciam audiatur, et a comprovincialibus terminetur, nisi ad apostolicam sedem fuerit tantum i quis clericus super quibuslibet criminibus accusatus fuerit, in provincia, in qua consistit ille qui pulsatur, suas exerceat actiones: nec existimet eum accusator suus alibi, aut longius ad judicium protrahendum.
Abbreviated transcription (Latin):
nasione rei domunce teneberis gͣtis ac¬
cepiti adeo gͣtis da ꝓ eo. Quarͥ int̾dic¬
cum sit omnib omnino xpłanis: tet¬
ram mortius uende et debitam sepul¬
turam de negare insi forte ꝓxumi et a¬
mici de functi pp̃ nomen et retemptõ¬
nem aĩeuiri: gratis aliquid dare ne¬
Recipiendum÷ secundum canoñ
auctoritatẽ. ut cesepulcris et hoi¬
bus sepelliendis ett̾ie nich numis ee¬
igant insi forte qui sepellitur uiuens
uisserit ecc̃e in cuius atͥo sepellitur a¬
exigatur sũ ab ilł qui locis et iullis
antur. Simatrio aut inportitu an
i eeteclis ecc̃e. In fra ect̃am u̾o aut
ꝓpe altare ubi corpus domun et sang¬
uis efficitur mullatenus sepellicnt:¬

Expanded text:
tis accepisti a Deo, gratis da pro eo. Quare interdictum sit omnibus omnino Christianis terram mortuis vendere, et debitam sepulturam denegare, nisi forte proximi et amici defuncti propter nomen et redemitionem animae viri gratis aliquid dare veaecipiendum secundum canonum auctoritatem, ut de sepulcris et hominibus sepeliendis nihil muneris exigant, nisi forte qui sepelitur, vivens jusserit ecclesiae, in cujus atrio sepelitur, dexigatur, sive ab illis qui locis et vicis pantur, sed in atrio, aut in porticu, aut in exedris ecclesiae. Infra ecclesiam vero, aut prope altare ubi corpus Domini et sanguis conficitur, nullatenus habeant
Abbreviated transcription (Latin):
mortuorum. Sciant gͥ qui sepulchro
ueindunt nouiitariẽ nec ceguntur
ut accipiant ptmũ si a nolentiu quic¬
quam extorquent mutari nomen su¬
um et ꝑirequidam dem̾ito eorum tum
etiam ile rephendatur ccculte qui in¬

Expanded text:
mortuorum. Sciant igitur qui sepulcra vendunt voluntarie, et non coguntur ut accipiant pretium, sed a nolentibus quidquam extorquent, mutari nomen suum, et perire quid de merito eorum, cum etiam ille reprehendatur occulte qui in