comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rius uocis modula mine conualescit.
Tantaq: ẽ. suauitatis huius concen
plerumq: indulgi beneficia. si fide¬
lis oratio premittatur. Agitur
enim inuico uodollacensi.
aud secus et reontio uilla . ẽ.
inquacum. eẽt ecclesia chat¬
holica aduenientib: gothis ad suã
sectȩ inmundiciam. eam transtu¬
lerunt. Est aut̃ secus eam domus
magna. Cumq aduenis set uigilia
pascae hiccum hereticorum sacer¬
dotibus paruulos inecclesia nrã
tinguebat. Vt negati scilicet sa¬
cerdoti aditubaptizandi. facilis
adhanc sectam populus inplica¬
retur. sedille saganci intentio¬
nedũ hi in ecclesia nrã eẽnt. hic
preparato minis terio indomoeo¬
rum baptizare coepit. Illis in
ec clesia baptizantib: sed precur¬
rente diuina ultione de infantu¬
lis quosibi hereti tinxerant idẽ
bis denos nullus ad clausum
pertingere potuit uiuens. quod
uidentes heretici et domum suã
ec desiam fieriamentes prbo¬

Expanded text:
rius vocis modolamine convalescit. rius vocis modolamine convalescit. Tantaque est suavitatis huius concentplerumque indulgi beneficia, si fidelis oratio praemittatur. Agitur enim in vico Vodollacensi. Haud secus et Reontio villa est, in qua cum esset eclesia catholica, advenientibus Gothis, ad suam sectae inmunditiam eam transtulerunt. Est autem secus eam domus magna. Cumque adveniret vigilia paschae, hic cum hereticorum sacerdotibus parvulos in eclesia nostra tinguebant, ut, negato scilicet sacerdoti aditu baptizandi, facilius ad hanc sectam populus implicaretur. Sed ille sagaci intentione, dum hi in eclesia nostra essent, hic, praeparato ministerio, in domo eorum baptizare coepit, illis in eclesia baptizantibus; sed praecurrente divina ultione de infantulis, quos ibi heretici tinxerant, id est bis denos, nullus ad clausum paschae pertingere potuit vivens. Quod videntes heretici et domum suam eclesiam fieri timentes, pr
Abbreviated transcription (Latin):
garonnam extralitore iecis set
adq: inpellente uento ualidis fluc¬
tibus exundaret. eleuarent᷑q fluc¬
tuum montes ualidi qui non paruũ
ituentib ingererent metum. exo¬
ratus beatus confessor. obtinuit si
cut credimus uirtutissues uffragio
ut conpressis fragorib: planum
preberetur fluminis alueum. Et
sic in gressinauem. ripealterisine
periculo sumus deuecti
Sunt etiam sub eiusdem termi¬
turii uico sepulti duo prbi. ut
res ipsadeclarat aegregiae scĩtatis
uiri. Nameospo st sepulchraui¬
uere ipsius rei miraculum quae
reitur manifestissimedocet. Inu¬
na quidem sunt sepulti basi licam.
sed ediuersis parietibus. Nam
unius eorum sepulcrum a parte
austri. alterius habetur ad aqui¬
lonem. Igitur cum adimplendũ
officium dericipsallentiũ coepe¬
rent exercere. et choris a sefactis
dnõ turba canora concinere. mix¬
titur publico uox utrisq: psallentio.
Et unus quidem chorus unius uocis
adiutorio additur. alius uero alte¬

Expanded text:
Garonnam extra littora ejecisset, Garonnam extra littora ejecisset, atque impellente vento validis fluctibus exundaret, elevarenturque fluctuum montes validi, qui non parvum intuentibus ingererent metum, exoratus beatus Ccut credimus, virtutis suae suffragio, ut, conpressis fragoribus, planum praeberetur fluminis alveum. Et sic ingressi navem, ripae alteri sine periculo sumus devecti. Sunt etiam sub eiusdem territurii vico sepulti duo presbiteri, ut res ipsa declarat, aegregiae sanctitatis viri. Nam eos post sepulchra vivere, ipsius rei miraculum quae geritur manifestissime docet. In una quidem sunt sepulti basilicam, sed e diversis parietibus. Nam unius eorum sepulchrum a parte austri, alterius habetur ad aquilonem. Igitur cum ad implendum officium clerici psallentium coeperint exercere et, choris a se factis, Domino turba canora concinere, mixtitur publico vox utriusque psallentio; et unus quidem chorus unius vocis adiutorio additur, alius vero alte
Abbreviated transcription (Latin):
Certisi aliquandoq urbem aut
morbib: obrepat. aut hostilitas
obsedeat aut aliqua quaerella
percellat. protinus concurrentes
populi ad basilicam scĩ indictis
ieiuniis uigilias celebrant deuo¬
tissime orationẽ fundentes et
mox abinminenti calamitates al¬
uantur. Vitam ta menbius post¬
quam haec scripsimus a fortuna
sc̃s romanus prb. quẽ ut scri¬
pta uitae eius edocent. martinis¬
eum nostersepulturȩ locauit.
Est aut̃ sepulchrũ eius contiguũ
blauiensi cistello superlitus am¬
nis garonnae inquos ae penau¬
fraugio perituros uirtutis suae
saluato cursu proclamantibus
iterfluctus torrentis undo si
misererenrĩ scẽ roma ne confes¬
sordĩ Sed mox seda tatem pes¬
tate optata lit tera potiuntur
Nec fas .ẽ. tamenullum perire
nau fraugio quieius basilicam
amnis demedio contem pla re
meruerit. Quod et nos ualde in
grande ne neces si ta te exꝑtisumis
Nam cum imber creberrimus
permultos de fluens dies. amnẽ

Expanded text:
certi quod si quandoque urbem aut certi quod si quandoque urbem aut morbus obrepat, aut hostilitas obsideat, aut aliqua querela percellat, protinus concurrentes populi ad basilicam Sancti 932 indictis jejuniis, vigilias celebrant, devotissime orationem fundentes, et mox ab imminenti calamitate salvantur. Vitam tamen hujus, postquam haec scripsimus, a Fortunatsanctus Romanus presbyter, quem, ut scripta Vitae ejus edocent, Martinus noster sepulturae locavit . Est autem sepulcrum ejus contiguum Blaviensi castello super littus amnis Garonnae, in quo saepius naufragio perituros virtutis suae salvat occursu, proclamantes inter fluctus torrentis undosi: Miserere nostri, sancte Romane confessor Dei. Sed mox sedata tempestate, optato littore potiuntur. Nec fas est tamen ullum perire naufragio, qui ejus basilicam amnis de medio contemplari meruerit. Quod et nos valde in grandi necessitate experti sumus. Nam cum imber creberrimus per multos defluens dies, amnem
Abbreviated transcription (Latin):
tis dicens Surge et gredere in occur¬
sum famulomeo se uerino et honora
eumsicut honorari scriptura
scã docet amicum diuinitatis. me¬
lior ẽ enim tibi meritisq sublimi¬
or Exsurgens aut̃ amandus ep̃s¬
accepto bacello in manusua perre¬
xit inoccursum eius. Nihil deui¬
rosc̃o sciens nisi quae dñs reuelas¬
sec. Et ecc escs seuerinus uenie¬
bat quasi in obuiam ei. Tunc ad pro¬
pinquantes sibi ac propriis senoni
bus salutantes ruunt pariter in
amplexib:. Deosculatisq fusa
oratione. Etclesiam cum magno
psallentio sunt in gressi. Quem
deinceps intart&i lexit acuenerã¬
dus .ẽ. amandus ep̃s ut eum in loco
suo substitueret acipsequasi iuni¬
orhabebatur. Deniq post paucos
annos obiit beatis simus seueri¬
nus. Quo sepulto amandus ep̃s
recepit locum suum. Quem ei
non dubium .ẽ. peroboedientiã
redditum quam indi scm̃ exer¬
cuit. Ex hoc incolae cognita eiꝰ
scĩ tate patronum sibi ads escunt

Expanded text:
tis, dicens: Surge, et egredere in occurtis, dicens: Surge, et egredere in occursum famulo meo Severino: et honora eum sicut honorari Scriptura sancta docet amicum Divinitatis; melior est enim te, meritisque sublimior. Exsurgens autem Amandus epaccepto bacello in manu sua, perrexit in occursum eius, nihil de viro sancto sciens, nisi quae Dominus revelasset. Et ecce sanctus Severinus veniebat quasi in obviam ei. Tunc adpropinquabus salutantes, ruunt pariter in amplexus, deosculatique, fusa oratione, ecclesiam cum magno psallentio sunt ingressi. Quem deinceps in tantum dilexit ac veneratus est Amandus episcopus, ut eum in locum suum substitueret, ac ipse quasi junior habebatur. Denique post paucos annos, obiit beatissimus Severinus: quo sepulto, Amandus episcopus recepit locum suum, quem ei non dubium est per obedientiam redditum, quam in Dei Sanctum exercuit. Ex hoc incolae, cognita ejus sanctitate, patronum sibi asciscunt,
Abbreviated transcription (Latin):
beneficicium prestatur petentibus
Nam demusulis super natis medi¬
camina populi promerentur. Vn¬
de ego ualde experimentũ culi. De¬
niq cummanus meae minutis effer¬
uissent pussulis. et dolores pessi¬
mos obhoc grauiter sustinerem. de
hac musulatactis qui escente hu¬
more protinus retulisanus
patronos uenerabiles quisae¬
pius seuirtutibus manifestant.
Scm̃ seuerinum epm̃ suburba no
murorũ. summa excolensfide
Et licet iamdixerimus inprolo¬
go libri huius: et eatantum scribe¬
remus quaeds̃ post obitũ scor suo¬
rum ei obtinentibus ẽ. operare
dienatus. Tamen non puto absur¬
dum duci. sideillorum uita memo¬
remus aliqua dequib: nulla cog¬
nouimus eẽ conscripta. scsigitꝰ
seuerinus. ut ipsorum burdegalen¬
sium clericorum fidelis⁊ elatio
profert de partibus orientis ad
eandem distinatur urbem
Dum aut̃ iter ageret et ecdesiã
bur degalensim amandus ep̃sre¬
geret. apparuit ei dñs inui su noc¬

Expanded text:
beneficium praestatur petentibus beneficium praestatur petentibus . Nam de mussulis supernatis medicamina populi promerentur, unde ego valde experimentum tuli. Namque cum manus meae minutis efferbuissent pusulis, et dolores pessimos ob hoc graviter sustinerem, de hac mussula tactas, quiescente humore, protinus retuli sanaspatronos venerabiles , qui saepius 931 se virtutibus manifestant, sanctum Severinum episcopum suburbano murorum summa excolens fide: et licet jam dixerimus in prologo libri hujus, ut ea tantum scriberemus quae Deus post obitum sanctorum suorum eis obtinentibus est operari dignatus, tamen non puto absurdum duci, si de illorum vita memoremus aliqua, de quibus nulla cognovimus esse conscripta. Sanctus igitur Severinus, ut ipsorum Burdegalensium clericorum fidelis ratio profert, de partibus Orientis ad eamdem destinatur urbem. Dum autem iter ageret, et ecclesiam Burdegalensem Amandus episcopus regeret , apparuit ei Dominus in visu noc
Abbreviated transcription (Latin):
quod more phario scultũ renide
Quo de functo et iuxtahuma nã
consuetudinẽ sepulturȩ manci¬
pato mulier deducta annicircu¬
loae grotauit. obiitq: atq: ablu¬
ta .ẽ. Et qnm̃ sepulchrum illud
tam in mensum erat. ut ipsam iux¬
ta imperium uiri susciperet. Amo¬
toq: opertoriodum loqueretur
intumulo subito eleuata uiridex¬
tera. coniugis ceruicem amplec¬
titur. Quod admirans popu¬
lus deposito seces sit opertorio
Cognouitq: quae eifastitas quae
timor indm̃ quae etiam inter
ipsos dilectio fuis set in sđo quise
da quiescit. Quae ut ferunt in¬
colae uestemutata religiosa ual¬
defuit. Est haud procul et alia
ba silica inqua pascasia scã quies¬
cit. Haec fertur apparuis sestruc¬
torib: ba silae sci benigni martrris
qui secus habetur. hortans ut o¬
pus coeptũ insisterent. scirenti :
semartrris ad iutorio adiuuari
quae inbasi licam suam regresanis
confessor requiescit. super terrã
sepulchrum habens. De quo magnũ

Expanded text:
quod marmore Phario sculptum renitet. quod marmore Phario sculptum renitet. Quo defuncto et iuxta humanam consuetudinem sepulturae mancipato, mulier, deducto anni circulo, aegrotavit obiitque atque abluta est. Et quoniam sepulchrum illud tam inmensum erat, ut ipsam iuxta imperium viri susciperet, amotoque operturio, dum locaretur in tumulo, subito elevata viri dextera coniugis cervicem amplectitur. Quod admirans populus, deposito secessit operturio, cognovitque, quae eis castitas, quae timor in Deum, quae etiam intipsos dilectio fuisset in saeculo, qui se da quiescit , quae, ut ferunt incolae, veste mutata, religiosa valde fuit. Est haud procul et alia basilica, in qua Paschasia sancta quiescit . Haec fertur apparuisse structoribus basilicae sancti Benigni martyris, qui secus habetur, hortans ut ad opus coeptum insisterent, scirentque se Martyris adjutorio adjuvari. Quae in basilicam suam regressa nuconfessor requiescit, super terram sepulcrum habens, de quo magnum
Abbreviated transcription (Latin):
posuit. et scĩ festa persingulo sanes
fideliter celebrauit: quodam aut̃
tempore ad supradictã basilicamin
qua reliqui ae condite sunt. Cũ aui¬
to ep̃o accessimus ubicum
sc̃s pontifex ieiunus in gressus fu¬
is set hora quasi decima omnes qui
cum eo eramus odorem liliorũ ro¬
sarumq: naribus hausimus quod
nobis beati pontificis prestitum
merito non ambigimus. Erat
pudcastrum enim diuionen¬
simhelarius quidam ex sena¬
toribus habitauit. habens coniugẽ
ex qua et filios dr̃suscopisse sed
omnẽ domũ suã ita castitate atq
omnipuritate tam animi quam
corporis excolebat. ut nullu sibi
adulterium ex ercere presume¬
ret. Essetq: impletum in hacdo¬
mo quodelum scõ repletus spũ
a postolus predicauit honora reco¬
nubium etthoros in maculacos
Hic itaq: tam in terdomos quam
interfamulos castitate pollente
obut uir ille. Quiqualis quan¬
tusq fuerit iuxta scłi dignitatẽ
sepulchrum eius hodiepate facit

Expanded text:
posuit et sancti festa per singulos annos posuit et sancti festa per singulos annos fideliter celebravit. Quodam autem tempore ad supradictam basilicam, in qua reliquiae conditae eunt, cum Avito episcopo accessimus . Ubi cam sanctus pontifex ieiunus ingressus fuisset hora quasi decima, omnes qui cam eo eramus odorem liliorum, rosarum naribus hausimus, quod nobis beati pontificis praestitum merito non ambigimus. Erat cas. 41. Apud castrum enim Divionensim Helarius quidam ex senatoribus habitavit, habens coniugem, ex qua et filios dicitur suscepisse. Sed omnem domum suam ita in castitate atque omni puritate tam animi quam corporis excolebat, ut nullus ibi adulterium exercere praesumeret, essetque impletum in hac domo, quod dudum sancto repletus Spiritu apostolus praedicavit: Honorabile conubium et thorus inmaculatus. Hic itaque tam inter dominos quam inter famulos castitate pollente, obiit vir ille. Qui qualis quantusque fuerit iuxta saeculi dignitatem, sepulchrum eius hodie patefecit,
Abbreviated transcription (Latin):
prouolutusq ad beati sepulchrũ
cumdiutis sime oras set extractumgi diũ
deuagina tigrem lapidem qui super
uenerabile sepulchrum habebat᷑
nemine uidente percus sit. De quo
excus sanparticula : modica tam¬
quã ȩneus diriguit. Itaut nulla
menbrua posit ulla tenus iudicare
aut uocem emittere. Videntes aut̃
eum pueri sic iacere. nesciebant quid
ei euenis set. Accedens uero unus
eorum cumeum in terpellas seo nul¬
lum ab eo demresponsum accepit:
Tunc illeut erat rigidus in corde
suo: intellegens sed amnatum uo¬
ustdicens: scio me presumtiosum
extitis sebeatissime confessor
sed deuotio exegit ut presumerẽ:
Et ideo sime digneris ab soluere et
ad pripria cũ tua gratia redire
permiseris. inbasicahas reliquias
condens. festiuitatem tuam deuo¬
tissime annis singulis celebrare
curabo : cuius clausum murmur
uirscs̃ intellegens. eum ab soluit
et abire permisit in colomem:
qui ueniens reliquias inecclesiã

Expanded text:
Provolutusque ad beati sepulchrum, Provolutusque ad beati sepulchrum, cum diutissime orasset, extractum de vagina tigrem, lapidem qui super venerabilem sepulchrum habebatur, nemine vidente, percussit. De quo excussam particulam modicam, tamquam aeneus diriguit, ita ut nullum membrum possit ullatenus iudicare aut vocem emittere. Videntes autem eum pueri sic iacere, nesciebant, quid ei evenisset. Accedens vero unus eorum, cum eum interpellasset, nullum ab eodem responsum accepit. Tunc ille, ut erat rigidus, in corde suo intellegens se damnatum, vovet, dicens: 'Scio, me praesumptiosum extetisse, beatissime cosed devotio exegit ut praesumerem; et ideo, si me dignaris absolvere, et ad propria cum tua gratia redire permiseris, in bascondens, festivitatem tuam devotissime annis singulis celebrare curabo'. Cuius clausam murmur vir sanctus intellegens, eum absolvit et abire permisit incolomem. Qui veniens, reliquias illas in eclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
inuisione interrogamtẽ mihi
silibrum tobiae cognitum nunc
haberẽ. Respondi quo dnonle¬
gerem. Qui ait . Noueris hunc
fuis secaecum cuius filius ange¬
lo comite dumiter ageret. influ¬
mine piscem cepit. Cuius in dice
angelocor iecorq: sublatum pa¬
tris sub fumicat oculos. quista¬
tim fugatis tenebris lumen rece¬
pit. Vade igitur tuet facsimilit̃
et accipiet refrigerium dolorũ
genitor tuis. Haec matri refe¬
rens confestim ꝑueros ad am¬
nem dirigit. pisciscapitur. subla¬
tisq de extis quae iussa fuerant
et prunis inposita. Adubi pri¬
mum fumusodoris patrem at¬
tigit. protinus tumordolorq:
disces sit¬
ermanus aut̃ gloriosus con¬
fessor inurberoma obit.
Et inde uero leuatus post dies
sexaginta adciuita tẽ audisi¬
odoro delatus. sepulture man¬
datus ẽ Tempore aut̃ theudi¬
childȩ reginȩ numnius quidã
tribunus ex ar uerno defrantia
post reddita reginae tributa
reuertens audisiodorensimurbẽ
adiuiti Causa tantũ religionis

Expanded text:
in visione interrogantem mihi, si librum Tobiae cognitum nunc haberem. Respondi, quod non legerem. Qui ait: 'Noveris, hunc fuisse caecum, cuius filius, angelo comite dum iter ageret, in flumine piscem coepit, cuius indice angelo cor iecorque sublatum, patris subfumicat oculos, qui statim, fugatis tenebris, lumen recepit. Vade igitur tu et fac similiter, et accipiet refrigerium dolorum genitor tuus'. Haec matri referens, confestim pueros ad amnem dirigit; piscis capitur, sublatisque de extis quae iussa fuerant, et prunis inposita. Ad ubi primum fumus odoris patrem attigit, protinus tumor dolorque discessitermanus autem gloriosus confessor in urbe Roma obiit. Exinde vero levatus, post dies sexaginta ad civitatem Audisiodoro delatus, sepulturae mandatus est. Tempore autem Theudechildae reginae Nunninus quidam tribunus ex Arverno de Francia post reddita reginae tributa revertens, Audisiodorensim orbem adivit causa tantum religionis.
Abbreviated transcription (Latin):
persingulas dominicas dies: factũ
est aut̃ quadam dominica dum hoc
iter tereret. et uelocius cornipe¬
dem calce uerberans properaret
caput eius ramus mespolia arboris
percuteret. Atille in iuriam sen¬
tiens ait. Arescere te iubeat ds̃
cuius nutu de terra egressaes. Et
confestim aruit arbor usq in ipsis
uirtutis suaeradicib:. Illeuero ac¬
cedens quo ibat celebrata sollem¬
nia. fuit in eodem loco
tribus diebus Quarta
aut̃ die regres sus. cum uidisset
arborem aridam. ait. Vae mi¬
hi qui in amaritudine cordis
male dixi huic arbori. etceenim
qualiter aruit. Et descendens
prostrauit se ad radicescius
et ait ad dnm̃. Ds̃ omni potens
cuius nutuomnia gubernant᷑ꝰ
cuius imperio non nata creantꝰ
tes. uiuere non potest mortem
corporis huius credimus per
futuram resurrectionẽ tupre¬
cipe ut reuires cat haec arbor
et siesitut antea. Et statim qua¬
si peraliquã uenarum dispofi¬
tionem humor. a terra cõsurgens

Expanded text:
per singulas dominicas dies. Factum per singulas dominicas dies. Factum est autem quadam dominica, dum hoc iter tereret et velocius, cornipedem calce verberans, properaret, caput eius ramus mespoli arboris percuteret. At ille iniuriam sentiens, ait: 'Arescere te iubeat Deus, cuius nutu de terra egressa es'. Et confestim aruit arbor usque in ipsis virtutis suae radicibus. Hic vero accedens quo ibat, celebrata solemnia, fuit in eodem loco tribus diebus. Quarta autem die regressus, cum vidisset arborem aridam, ait: 'Vae mihi, qui in amaritudine cordis maledixi huic arbori. Ecce enim, qualiter aruit!' Et descendens, prostravit se ad radices eius et ait ad Dominum: 'Deus omnipotens, cuius nutu omnia gubernantur, cuius imperio non nata creanturtes, vivere nos post mortem corporis huius credimus per futuram resurrectionem, tu praecipe, ut revirescat haec arbor et sit sicut antea'. Et statim quasi per aliquam venarum dispositionem humor a terra consurgens
Abbreviated transcription (Latin):
suam ecdesiam reddiderunt. De
his uero quos ille baptitauit nullis
eotempore ẽ. defunctus nisiquẽ
dns post legititimam acta temuocare
dignatus ẽ.
nfraterminum aut̃ beor retannae
urbes inuico sexciacensi. scsiustis
simus prbquiescit. Quicummul¬
tis uirtutibus polleat saepius ad
sepulchrum eius inergumine de¬
merita ac scĩtate . propinquus. ẽ.
misilinus qui eiusdem ordinisof¬
ficium in ecclesia habuit qui aput
taluamuicũ huius territurii qui¬
escit similib: florens uirtutib
is urbae et termino sociatus
sc̃s scuerus . et ipse prb ordina¬
tus. nobilis tirpe progetus. Nã
inrure domus sextiacensis quod
in eius sessione subsistebat ecclesia
ecclesiam a edificauit. Ex inde
iterum in alia uilla aliud aedi¬
ficauit templum dĩ. Vtrumq
tamenscor̃ reliquuis communi¬
uit. Cumaut̃ dies dominicus ad¬
uenis set celebratis missis uno in
loco adalium pergaebat. Erat
aut int̃ utrasq et clesias spatiũ
quasimilia uiginti hoc eierat opis

Expanded text:
suam eclesiam reddiderunt. De his vero quos ille baptizavit nullus eo tempore est defunctus, nisi quem Dominus post legitimam aetatem vocare dignatus est. nfra terminum autem Beorretanae urbis in vico Sexciacensi sanctus Iustinus presbiter quiescit. Qui cum multis virtutibus polleat, saepius ad sepulchrum eius inergumini demerita ac sanctitate propinquus est Similinus, qui eiusdem ordinis officium in eclesia habuit. Qui apud Tarvam vicum huius territurii quiescit, similibus florens virtutibus. 49. His urbe et termino sociatus sanctus Severus, et ipse presbiter ordinatus, nobili stirpe progenitus. Nam in rure domus Sexciacensis, quod in eius possessione subsistebat, eclesiam aedificavit; exinde iterum in alia villa aliud aedificavit templum Dei, utrumque tamen sanctorum reliquiis communivit. Cum autem dies dominicus advenisset, celebratis missis uno in loco, ad alium pergebat. Erat autem inter utrasque eclesias spatium quasi milia viginti. Hoc ei erat opus
Abbreviated transcription (Latin):
erat linea quae scm̃ confessoris tege¬
bat sepulchrum. ilicet ubitignorũ
congeries flamma dominantetrun¬
catur. ruunt tegulae cũligaturus
et reliquotectiapparatu. una toom̃
etrabibus flammato capite impetu
ruinȩ propulsa supertumulum sc̃ĩ
ruit. Quae non modo succenderepal

Expanded text:
Ed. lignea, quae sanctum Confessoris tegebat sepulcrum: ilicet, ubi tignorum congeries flamma dominante truncatur, ruunt tegulae cum ligaturis, et reliquo tecti apparatu. Una tamen e trabibus flammato capite impetu ruinae propulsa, super tumulum Sancti ruit. Quae non modo succ
Abbreviated transcription (Latin):
comminuit. In quo apparuit pu
ella iacensita membris omnibus
solidata quasi nuper ab hoc scło fu¬
is set ad sumpta. Nam facies ma¬
nusq eicum reliquis artib: integrȩ
erant cum ingenticaesaries longi¬
tudine. Sedcredo eã a romatib
fuis seconditam. Vestimentum
aut̃ quod artus tegebat exanimes
agnarum erat in laesumq: nulla
putredine resalutũ. ac nigridine
quacumq fuscatum. Quid plu¬
raita apparebat integra ut dor¬
miens potius quã mortua putare¬
tur. Autumabant aut̃ quidam
nos trorum obcandorẽ uestimen¬
ti holosirici in albis eamtrans sis¬
se. Aiebant etiam anulos muri¬
nulasq: aureds circȩã repertas
et clã ne ep̃s senti retablatas
Mullatamen aetastemporis nrĩ
cuius meriti generisq: aut nomi¬
nis fuerit. aut opinione. aut lectione
cognouit. Dum aut̃ hoc corpusculũ
peranniunius spatium detectũ
iaceret. neces set quires pectum

Expanded text:
comminuit: in quo apcomminuit: in quo apella iacens, ita membris omnibus solidata, quasi nuper ab hoc saeculo fuisset adsumpta. Nam facies manusque eius cum reliquis artubus integrae erant cum ingenti caesaries longitudine; sed credo, eam aromatibus fuisse conditam. Vestimentum autem, quod artus tegebat exanimes, agnarum erat inlaesumque, nulla putredine resolutum ac nigredine quacumque fuscatum. Quid plura? Ita apparebat integra, ut dormiens potius quam mortua putaretur. Autumabant autem quidam nostrorum ob candorem vestimenti holosirici, in albis eam transisse. Aiebant etiam, anulos murinulasque aureae circa eam repertas et clam, ne episcopus sentiret, ablatas. Nulla tamen aetas temporis nostri, cuius meriti generisque aut nominis fuerit, aut opinione aut lectione cognovit. Dum autem hoc corpusculum per anni unius spatium detectum iaceret, nec esset qui respec
Abbreviated transcription (Latin):
rum super eamuola eoepit. atq: il¬
luc uolitando sequi. quohaec aproxi¬
mis ferebatur. Quam inbasilicam
delatam : grextotus supertectu xe¬
dis ipsius uisus . ẽ. consedisse : Illa¬
q: sepulta ad caelos euola uere colũ¬
bae. Vnde non in merito georgia
nuncupata. quae sic exercuit men¬
tem cultura spiritali ut ad epto uir¬
ginitatis. sexa gesima fructus ut ꝓ¬
uentu e grediens escło caelestib: ho¬
Inqua multa exmarmore phario
sepulchrasculta sunt. in quibus
non nulli uirorum scõr ac muli¬
erum religios arũ quiescunt.
Vnde non ambigitur eos eẽ xpĩ¬
anos quia ipse historiae sepulchro¬
rum. deuirtutib: dnĩ etapostolo¬
rum eius exposite sunt. Eo quo¬
que tempr quo geor gios uella¬
uorumciuis. aruernae urbis co¬
mitatu potiebatur. parstrans uo¬
lutionis illius quae perlon ginquȩ
incuriȩ negle gentiam pluuiis
erat infusa. super munumeor̃¬
dem sarcofagũ ruit. Opertori¬
umq: eius inpulsum. infrusta

Expanded text:
rum super eam volare coepit, atque ilrum super eam volare coepit, atque illuc volitando sequi quo haec a proximis ferebatur. Qua in basilicam delata, grex totus super tectum aedis ipsius visus est consedisse; illaque sepulta, ad coelos evolavere columbae. Unde non immerito Georgia nuncupata est, quae sic exercuit mentem cultura spiritali, ut adepto virginitatis sexagesimi fructus proventu, egrediens de saeculo, coelestibus hoin qua multa ex marmore Pario sepulcra sculpta sunt, in quibus nonnulli virorum sanctorum ac mulierum religiosarum quiescunt. Unde non ambigitur eos esse Christianos, quia ipsae historiae sepulcrorum de virtutibus Domini et apostolorum ejus expositae sunt. Eo quoque tempore, quo Georgius Vellavorum civis Arvernae urbis comitatu potiebatur , pars transvolutionis illius, quae per longinquae incuriae negligentiam pluviis erat infusa, super unum eorumdem sarcophagum ruit, opertoriumque ejus impulsum in frusta
Abbreviated transcription (Latin):
sis prb quiuirtutibus magnis pre¬
cellens sepe serpentib: dr̃ imperas¬
se. nam adhuius tumulum cumdux
uixturius dispexis set orare. ad¬
fixoeregione quoñequa quã pote¬
rat admouere. Quemcũ flagris
stimulisq: urgueret. etille quasi
aeneus staret in mobilis. tndema¬
liquando dux. asiis commonitus.
quiut ita dicam ipsi pecudi similis
erat factus ad orationẽ discendit
Cumq: fideliter egis set quouoluit
iuit. Ad huius sepulchrum iner¬
guminum uidimundatum. Per¬
iuramentũ diriguisse ut ferrũ
crimen confessum ilico absolutũ
puella quaedam religiosa
atq: deuota dõ quae in rure cõ¬
manens. quo ab urbica. popula¬
tione sub mota liberius dignas
dõ laudum hostias exiberet
Cotidie aut̃ ieiuniis et orationi¬
bus insistebat. Factũ ẽ igitur
ut mi grans ab hoc mundo adbasiliã
oppidi causa sepeliendiporta¬
retur. uerum ubi leuato ferctro
corpus peruiamferricoepis sent:
adueniens grexmagnus columba¬

Expanded text:
sis presbyter, qui virtutibus magnis praesis presbyter, qui virtutibus magnis praecellens, saepe serpentibus dicitur imperasse . Nam ad hujus tumulum cum dux Victorius despexisset orare, affixo e regione equo, nequaquam poterat amovere. Quem cum flagris stimulisque urgeret, et ille quasi aeneus staret immobilis, tandem aliquando dux a suis commonitus, qui, ut ita dicam, ipsi pecudi similis erat factus, ad orationem descendit; cumque fideliter orasset, quo voluit ivit. Ad hujus sepulcrum energumenum vidi mundatum; perjurantem diriguisse ut ferrum, crimen confessum, illico absolutum puella quaedam, religiosa atque devota Deo, quae in rure commanens, quo ab urbica populatione submota liberius dignas Deo laudum hostias exhiberet, quotidie autem jejuniis et orationibus insistebat . Factum est igitur, ut migrans ab hoc mundo, ad basilicam oppidi causa sepeliendi portaretur: verum ubi levato feretro corpus per viam 922 ferri coepisset, adveniens grex magnus columba
Abbreviated transcription (Latin):
niq: uir eius preparatam sepulturã
exibuit corpusculum adsepeliendũ.
cunq: eam sepulchroreconderet
arcanum quo dinter eos conuenerat
eleuatis manibus ad caclum pandit
dicens, Gratias tibi rertim omniũ
artifexago quod sicut mihicamcõ¬
menda redignatus es Ita tibireddi¬
dicibomni uoluptatis contagio in¬
pollutam. Atilla subridens ut
sile sile uirdi quia non. ẽ necesse fa¬
teari. nostrum nemine interrogan¬
te secretum. Post haec obtectã
opertorio rescessit Nonpo t
multũ uero tempus et ipsemigra¬
uit ascło. sepultusq in locum suũ:
Erat autem in unaquidem basi lica
sed ediuersis parietibus utrumq
sepulchrũ habebatur. etunus qui¬
demad meridiẽ alterũ ad aquilonẽ :
Mane autẽ facto inuenta sunt pari¬
ter eẽ sepulchra quae usque hodie
sic perdurant. Idcirconunc in colae
duos amantes uocitant : et sum mo
uenerantur honore.
na urbe ad mirabilis scitatis
amabilis quidam uiciricomagen¬

Expanded text:
Denique vir eius, praeparatam sepulturam, Denique vir eius, praeparatam sepulturam, exhibuit corpusculum ad sepeliendum. Cumque eam sepulchro reconderet, arcanum, quod inter eos convenerat, elevatis manibus ad caelum, pandit, dicens: 'Gratias tibi, rerum omnium artifex, ago, quod, sicut mihi eam conmendare dignatus es, ita tibi reddidi ab omni voluptatis contagio inpollutam'. At illa subridens, ait: 'Sile, sile, vir Dei, quia non est necesse, fatearis nostrum, nemine interrogante, secretum'. Post haec obtectam operturio, recessit. Non post multum vero tempus et ipse migravit a saeculo, sepultusque est in locum suum. Erant autem in una quidem basilica, sed e diversis parietibus utrumque sepulchrum habebatur, et unum quidem ad meridiem, alterum ad aquilonem. Mane autem facto, inventa sunt pariter esse sepulchra, quae usque hodie sic perdurant. Idcirco nunc incolae duos amantes vocitant et summo venna urbe admirabilis sanctitatis Amabilis quidam, vici Ricomagen
Abbreviated transcription (Latin):
rum ubi imedio amnis deuenit. au¬
diuit uocem dicentẽ. Merge mer¬
genemoreris. Cuires pondit uox
alia ait. sine tua enĩ admonitione
quae proclamas fecissem. sires sacra
meis conatibus non obstaret. Na
scias eum euglogus sacerdotis: eẽ mu¬
nitum ideo ei nocere non possum.
Atille uoces audiens. et personã
nullius cernens acdese uerba iac¬
tari cognoscens. consignans secru¬
cedominica. gratias dõ egit quodei
pars aduersa preualere non potu¬
it. Tunc inlitus ulteriore. progre¬
diens cũ optato onere domi regres
ẽ. saluus.
uos fuis se apud aruernum
uirum sclicet et puellam re¬
fert antiquitas. qui coniuncti con¬
iugio non coitu. et in unostratu qui¬
escentes. nonsunt ab alterutrum
palluti inuo luptate carnali. Posst
multos uero annoscum eis et̃. latenẽ
uita castissima ex consensu pari
uir tonsoratur adclericatũ
puella ueroreligio sũ induit ues¬
timentum factum ẽ autẽ ut imple¬
dsdebus puella mgraret asctore

Expanded text:
rum, ubi in medio amnis devenit, aurum, ubi in medio amnis devenit, audivit vocem dicentem: 'Merge, merge, ne moreris'. Cui respondit vox alia, ait: 'Sine tua enim admonitione quae proclamas fecissem, si res sacra meis conatibus non obstaret. Nam scias, eum euglogiis sacerdotis esse munitum; ideo ei nocere non possum'. At ille voces audiens et personam nullius cernens ac de se verba iactari cognoscens, consignans se cruce dominica, gratias Deo egit, quod ei pars adversa praevalere non potuit. Tunc in litus ulteriore progrediens, cum optato onere domi regressus est salvus. Duos fuisse apud Arvernum, virum scilicet et puellam, refert antiquitas, qui coniuncti coniugio, non coitu, et in uno stratu quiescentes, non sunt ab alterutrum polluti in voluptate carnali. Post multos vero annos, cum eis esset latenter vita castissima, ex consensu pari vir tonsoratur ad clericatum, puella vero religiosum induit vestimentum. Factum est autem, ut, impletis diebus, puella migraret a saeculo.
Abbreviated transcription (Latin):
cum oratione uisitatio sacerdotis
et plerumq: conferat presidium
solatantum euglogiarũ protectio
eius exmanu. secundum illud quod
apud aruernus gestum in adolis¬
centia mea in ueritate cogno ui.
Quidam prb solitarius iter
carpens: ad hospiciolum cuiusdã
pauperis limanici mansionẽ ex¬
petut: qua accepta. luxta mo¬
rem sacerdo tũ nocte abstratus uo
consurgens. orationi ad stetit.
Sed et homo quemneces sitas con¬
pellebat lignum exiluis euehi re
ualde muture sur rexit. et sicut
mos rusticorum habet: nec inco¬
ante luce postulatcibũ a coniuge
quae sinemora porrexit. Accep¬
tum uero homo ille panem. non.
prius comedit quam asacerdote
benediceretur. aut abeo
agna enim gratia .ẽ. si sacer¬
dotium digne custodiatur
inactu: sieni homini ini quo
ceptis. sumpsit et abiit. Cumq adã¬
nẽ adhuc antelucanũ uenis set. in¬
posito plaustrocumbubus in ponte
quod supernaues locatumerat. ali¬
otrans meare coepit inlittore. Ve¬

Expanded text:
cum oratione visitatio sacerdotis cum oratione visitatio sacerdotis , et plerumque conferat praesidium sola tantum eulogiarum porrectio ejus ex manu, secundum illud quod apud Arvernos gestum in adolescentia mea in veritate cognovi. Quidam presbyter solitarius iter carpens, ad hospitiolum cujusdam pauperis Limanici mansionem expetiit. Qua accepta, juxta morem sacerdotum, nocte a stratu suo consurgens, orationi astitit; sed et homo, quem necessitas compellebat lignum ex silvis evehere, valde mature surrexit; et sicut mos rusticorum habet, nondum inchoante luce, postulat cibum a conjuge, quae sine mora porrexit. Acceptum vero homo ille panem, non prius comedit quam a sacerdote benediceretur, aut ab eo agna enim gratia est, si sacerdotium digne custodiatur in actu. Si enim homini iniquo ceptis, sumpsit et abiit. Cumque ad amnem adhuc antelucanum venisset, inposito plaustro cum bubus in ponte, quod super naves locatum erat, alio transmeare coepit in litore; ve
Abbreviated transcription (Latin):
cellula illa in superiorae contra
fenestras templi. etuidit et ecce
circatumulum multitudo alba¬
torum tenentium cereoset psal¬
lentium. Quod diutissi me cer¬
nens. cũ discessis sent. st̃atim fac¬
tomane ius sic tumulum cancello
uallari ac paleolis nitentibus
obuelari. Predixit que reueren¬
tiam loco illi inpendi: Ex hoc enĩ
oratio supertumulum funditur
et auxilia antestitis in petrantꝰ.
haec ab ipsius epĩ ore audiui
atissimo. uelreliquis quos memora¬
uimus ẽ directus. primum aruer¬
naciuitas uerbum salutis accepit
Coque predicante. salutarem mun¬
di redemptoremq: omnium xpm̃
dĩ filium credere coepit. Huius
autẽ sepulcrum : apud itlodorensim
uicum habetur. Ad quod cruda¬
mereretur . Id .ẽ Caiphae qui pro¬
ohetauit uno oportere moridepo¬
pulo negens tota periret : quantũ
magis timentibus dm̃ et scẽ acpure
sacerdotium custodientibus tribui
potest̃ amaiestate diuina ut etiam
iuxta iacobum prosit infirmis

Expanded text:
cellula illa in superiore contra cellula illa in superiore contra fenestras templi; et vidit, 919 et ecce circa tumulum multitudo albatorum tenentium cereos, et psallentium. Quod diutissime cernens, cum discessissent, statim facto mane, jussit tumulum cancello vallari, ac palliolis nitentibus obvelari, praecepitque reverentiam loco illi impendi. Ex hoc enim oratio super tumulum funditur, et auxilia Antistitis impetrantur. Haec ab ipsius episcopi ore audiviatissimo et reliquis, quos memoravimus, est directus, primum Arverna civitas verbum salutis accepit, eoque praedicante Salutare mundi Redemptoremque omnium Christum Dei Filium credere coepit . Hujus autem sepulcrum apud Iciodorensem vicum habetur: ad quod crudmereretur, id est Caiphae, qui prophetavit unum oportere mori de populo, ne gens tota periret ; quanto magis timentibus Deum, et sancte ac pure sacerdotium custodientibus, tribui potest a majestate divina, ut etiam, juxta Jacobum, prosit infirmis
Abbreviated transcription (Latin):
populorum iuramentum mendax
inecdesia protulit. moxrigente
lingua mutus effectus ẽ Itaut non
uocis humanȩ sed bidentis mugitum
simularae uideretur: Adueniens
autem adhuius confessoris tumulũ
prosternitur ad orationem sensit¬
que ut postea ad serebat tam quam
si aliquis guttur eius tangeret: Quod
ut credo. uirtus erat dominici con¬
fessoris. Egressusq prb̵iterum
qui ad erat nutu de precabatur ut
signum crucis faucibus clausis in po¬
neret. Quod cum prb̃ fecisset iterũ
prostennitur adorationẽ. Proti¬
nuseleuatũ uocis officio reddito
omniaquȩ pertulerat proprio
honoris cultũ : post longinquaue¬
ro annorum̃ curricula cautinus
qui ipsius aruernȩ urbis ep̃s da¬
tus ẽ. indiaconatosuo ecdesiam
uicuillius rexit: Igitur dum nocte
quadam in lectulo cellulaes uae
quae huic basilicae adherebatde¬
cum beret. audiuit psallentium
quasi parum resonantibus uocib
Et surgens uidit templũ magno
splendente lumine. obstupe fac¬
tus aspicit intrinsecus : Erat enĩ

Expanded text:
populorum, juramentum mendax in ecclesia protulit. Mox rigente lingua, mutus effectus est, ita ut non vocis humanae, sed bidentis mugitum simulare videretur. Adveniens autem ad hujus confessoris tumulum, prosternitur ad orationem, sensitque, ut postea asserebat, tanquam si aliquis guttur ejus tangeret: quod, ut credo, virtus erat dominici Confessoris Egressusque, presbyterum qui aderat nutu deprecabatur, ut signum crucis faucibus clausis imponeret. Quod cum presbyter fecisset, iterum prosternitur ad orationem; protinusque elevatus, vocis officio reddito, omnia quae pertulerat proprio honoris cultum. Post longinqua vero annorum curricula, Cautinus qui ipsius Arvernae urbis episcopus datus est, in diaconatu suo ecclesiam vici illius rexit. Igitur dum nocte quadam in lectulo cellulae suae, quae huic basilicae adhaerebat, decumberet, audivit psallentium quasi parum resonantibus vocibus: et surgens vidit templum magno splendente lumine, et obstupefactus aspicit intrinsecus, erat enim
Abbreviated transcription (Latin):
sis sunt tres prbi consepulti.¬
Et ut fertur perantiquam rela¬
tionem nullius consanguinatis
propinqui uinculo. Nisitatum
in amore dĩ socii. et caelo fr̃s effec¬
tiquiunius locis patium sepulchris
iuxta positis as siduetate miracu¬
lorum inlustrans. Quicum mul¬
torum annorum curricula in his
ubi sepulti sunt quiescerent: scis¬
sum nuperpauimentũ quod cal¬
cae at̃q comminuto testo quasi si¬
lexduris sima fusum erat unius
sepulcricacumen apparuit. quo
paululum eleuato tellus scssa a
picem alterius patefecit. Illo que
emicanto sequutus e tertius cu¬
mulus qui nunc iuxta initium
ostensionis suae gradatim eleiun¬
tur superterram sed nuncian
primus libera moleterrena
liberum se uisib: praestathuma¬
nis. Duo adhuc secuntur sed annis
singulis proficiunt adegresum

Expanded text:
sis sunt tres presbyteri consepulti,sis sunt tres presbyteri consepulti, ut fertur per antiquam relationem , nullius consanguinitatis propinqui vinculo nisi tantum in amore Dei socii, e coelo fratres effecti, qui unius loci spatium, sepulcris juxta positis, assiduitate miraculorum illustrant. Qui cum multorum annorum curricula in his ubi sepulti sunt loculis quiescerent, scissum nuper pavimentum, quod calce atque comminuta testa quasi silex durissima fusum erat, unius sepulcri cacumen apparuit. Quo paululum elevato, tellus scpicem alterius patefecit. Illoque emicante, secutus est tertius tumulus, qui nunc iuxta initium ostensionis suae gradatim elevantur super terram. Sed nunc iam primus liber a mole terrena liberum se visibus praestat humanis; duo adhunc sequuntur, sed annis sing
Abbreviated transcription (Latin):
pertotos arboris patuleramos
uberi irrigatione diffunditur.
laxansq: nodosarentes prorum¬
penntibus foliis reuixisse ab astan¬
tib: .ẽ. mirata. magna enim fuit
uirtus ac elr mosina. Itaut supra
dictum ẽ. dedomibus suis eccle¬
sias faceret ac facultates suas in
cibos pauperum erogasset  Inuna
uero earum sepulchrum sum de¬
posuit. in quoet sepultus ẽ: soli¬
tus erat namque flores liliorũ
tempore quonas cuntur college¬
re. acper parietes huius aedis
perante clarescit . ut euidentib:
nunc produs designatur. Igitꝰ
lilium quo diximus ab eo colla¬
tum atque inbasilica se¬
pulchrieius positum
precercunte tempo¬
re laxatis deorsumflo¬
rum foluis arente coma
marcescit. Etita sic catum
uidetur ut si contingatur ma¬
acorpore. in rediuiua uiriditate
resurgit. Videasq foliis paulatĩ¬
ui rentibus ipsos flores attolli
Etsine ullo aquae actelluris hu¬
more in ea spetiae qua quondã
fuerat renouari. Et sic beatuscon¬
fesor profert nouos flores etumu

Expanded text:
per totos arboris patulae ramos uberi inrigatione diffunditur, laxansque nodos arentes, prorumpentibus foliis, revixisse ab adstantibus est mirata. Magna enim fuit virtus ac elymosina, ita ut, superius dictum est, de domibus suis eclesias faceret ac facultates suas in cibos pauperum erogaret. In una vero earum sepulchrum suum deposuit, in quo et sepultus est. Solitus erat namque flores liliorum tempore quo nascuntur collegere ac per parietes huius aedis perante clarescit, ut evidentibus nunc prodigiis designetur. Igitur lilium, quod diximus ab eo collectum atque in basilica sepulchri eius positum, praetereunte tempore, laxatis deorsum florum foliis, arente coma marcescit; et ita siccatum videtur, ut, si contingatur maa corpore, in rediviva viriditate resurgit. Videasqrevirentibus ipsos flores attolli, et sine ullo aquae ac telluris humore, in ea specie qua quondam fuerat, renovari. Et sic beatus Confessor profert novos flores e tumul
Abbreviated transcription (Latin):
quadam uicedumciuitas ipsacre¬
maretur incendio et uali disglo¬
bis flammae huc illucq inpellen¬
te uento pro pellerentur hic quasiꝰ
pas corbonus non perferens eccle¬
siasticas caulas ab insidia satanae
deuas ari obuiam seturbiniobtu¬
lit . elauataq: manu. facto signaculo
crucis et ontra. ili co om nesessauit
incendiũ liberataq ciuitas gra

Expanded text:
itas ipsa cremaretur incendio, et validis globis flammae huc illucque, inpellente vento, prepellerentur, hic quasi pastor bonus non perferens, eclesiasticas caulas ab insidia satanae devastari, obviam se turbini obtulit, elevataque manu, facto signo crucis econtra, ilico omne cessavit incendium, liberataque civitas
Abbreviated transcription (Latin):
seme inuisu noctis. personam di¬
centem mihi. legistiait librum
hiesunaue .e Cui ego. Nihil aliud
lit terarum preternotas agnoui
inquorum nunc studio constric¬
tus ad fligor. Nam hic liber pro¬
rorsus sisit ignoro. Et ait. uade
inquid facitoq hastulam paruu¬
lam ex ligno quod hoc nomen re¬
cipere possit. scriptumq: ex a¬
tramento subpaterni capitis ful¬
crum colloca. Erit enim ei pre¬
sidium. si quod loquor impleue¬
ris : Mane autem facto matri
quaeuideram indicaui. iubet
impleriuisionis precepta. Quod
cum fecis sem statim genitor ab
infirmitate conualuit. Decur¬
soquoq: alterius annicurriculo
iterum ab hoc in commodo capi¬
tur. accenditur febris. intumes¬
cunt pedesdolore pessimo. ner¬
uos. intorquet. Haec perferente
dumcum magno gemitu instratũ

Expanded text:
se me in visu noctis personam, dise me in visu noctis personam, dicentem mihi: Legisti, ait, librum Jesu Nave? Cui ego: Nihil aliud litterarum praeter notas agnovi, in quarum nunc studio constrictus affligor. Nam hic liber prorsus an sit ignoro. Et ait: Vade, inquit, facitoque bastulam parvulam ex ligno, quod hoc nomen recipere possit, scriptumque ex atramento sub paterni capitis fulcrum colloca; erit enim ei praesidium, si quod loquor impleveris. Mane autem facto, matri quae videram indicavi; jubet impleri visionis praecepta. Quod cum fecissem, statim genitor ab infirmitate convaluit. Decurso quoque alterius anni curriculo, iterum ab hoc incommodo capitur: accenditur febris, intumescunt pedes, dolore pessimo nervi intorquentur. Haec illo perferente, dum cum magno gemitu in stratu d
Abbreviated transcription (Latin):
cendam. non tamen indicans q̃uidiset.
meieũ intillegere non quaeunt
qualiter apparent. Lumen tantũ
prebet nec quem quam aduret.
unum tantũ scio quo diustis aut su¬
periustos apparentista. Nam
morsi in rubo reliquisq patribus
apparebat in holo caustum. Beati
quoq martini prorum pens aca¬
pitis uertice caelorum ardua pe¬
netrauit. Nam et brachionem
abbatem sepius audiui referentẽ
sicut in libro uitae eius scripsimis
dumin ante dictum pontificis ba¬
silicam nottur nas ex cubias cele¬
braret. et reliquiae scor̃ a peregri¬
nis delataes uperaltare haberen¬
tur. subito globus ignis ab eis dem
emergens usq: ad cameram tem¬
pliuisus ẽ. conscendisse. Sed non
multis ut ipse aiebat ostensus . ẽ
sic et in dedicatione oratoriinrĩ
apparuit. sicut supra memorauimis
nam recologestum in infancia cũ
patermeus ab infirmitate huma¬
nspoda cricilaboraret et ardore
febrium acdoloribus multis ad te¬
nuatus lectulo decubaret. uidis¬

Expanded text:
cendam, non tamen indicans quae vidisscendam, non tamen indicans quae vidissmei eum intellegere non queunt, qualiter apparens lumen tantum praebet nec quemquam aduret; unum tantum scio, quod iustis aut super iustos apparent ieta. Nam Moysi in rubo reliquisque patribus apparebat in holocaustum. Beati quoque Martini prorumpens a capitis vertice, caelorum ardua penetravit. Nam et Brachionem abbatem saepius audivi referentem, sicut in libro vitae eius scripsimus, dum in antedicti pontificis basilicam nocturnas excubiae celebraret, et reliquiae sanctorum a peregrinis delatae super altare haberentur, subito globus ignis ab eisdem emergens, usque ad camaram templi visus est conscendisse. Sed non multis, ut ipse agebat, ostensus est. Sic et in dedicatione oratorii nostri apparuit, sicut supra memoravimusNam recolo gestum in infantia, cum pater meus ab infirmitate humoris podagrici laboraret, et ardore febrium ac doloribus multis attenuatus, lectulo decubaret, vidis
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃ diutis si me deprecatus fuis¬
sec. eleuans se abhumo. erectis ad
caclum palmis atq: luminib psalmorũ
tacite seriam recitabat. Et in tan¬
ta conpunctione caeloerat intentis
ut riuilacrimarũ ab eius oculis uehe¬
menter effluerent. Quod cumu¬
nus fratrum cautius prosequens
preuidis set. abbatinon siluit. Ille
uero tentus quando adhaec agenda
properaret. prosecutus ẽ. a longe
Et prostratus solas pectabat quid
fidelis discipulus excerceret. At
uero adtentus a longe uidit miracu¬
ium magnũ. Nam abutraq: parte
oriscius flamma processerat. et
in longe paulatim deducta quasi
funiculus supereum ascendit. Con¬
iunctaq simulꝑharum magnum
effecit quaeusq: ad caelos uidebatꝰ
scandere. Et quam quã comam in
sublimi producta excreueret. non
tamen erat noxia capiti. stupens
uis uabba conpressit sepaululum.
Illeuero completa oratione. ad
monas terium rediit. Abba aut̃
peruiam aliam .ẽ. secutus. multis
postmodum obprobriis monachũ
arguens aduanaingloriam coher¬

Expanded text:
utissime deprecatus fuisset, elevans se ab humo, erectis ad caelum palmis atque luminibus, psalmorum tacite seriem recitabat; et in tanta conpunctione caelo erat intentus, nt rivi lacrimarum ab eius oculis vehementer effluerent. Quod cum unus fratrum cautius prosequens praevidisset, abbati non siluit. Ille vero tentus, quando ad haec agenda properaret, prosecutus est a longe, et prostratus solo, spectabat, quid fidelis discipulus exerceret. At vero adtentus a longe, vidit miraculum magnum. Nam ab utraque parte oris eius flamma processerat, et in longo paulatim deducta, quasi funiculus super eum ascendit, coniunctaque simul pharum magnum effecit, quae usque ad caelos videbatur scandere. Et quamquam comam in sublimi producta excreveret, non tamen erat noxia capiti. Stupens visu abba, conpressit se paululum. Ille vero, conpleta oratione, ad monasterium rediit. Abba autem per viam aliam est secutus, multis postmodum obprobriis monachum arguens ad vanam gloriam coher
Abbreviated transcription (Latin):
toriomira cula ubi re liquias beati
antestitis collocauerat ostenderen¬
tur. Quiita retulit. Quo d tempore
quobeatus eufronius erat ep̃s adtu¬
ronicã urbẽuenit inquadiu comme¬
moratus plenã ampullulã olei desepul¬
croscĩ antestitis abstulit. Negressus¬
que ad domũ dumfatigatus exitinere
resederet : Et uiae labores matrire¬
ferret subito ficta percutitur tã gra¬
uiter ut nec a nelitũ resumere possit
Conuersus uero adoratoriũ in quobe¬
atiantestitis reliquiae tenebantur
deductã inuigiliis noctẽ mane deoleo
quod adtulerat locũ infirmitatis in¬
unctũ sed a todolore conualuit.
Post haec quidã manũ inflatã abspi¬
na percussam detulit . Quae protiñ
ut deoleo dilibuta . ẽ. in colomitati
donatur. MMulier quae sensum

Expanded text:
torio miracula ubi reliquias beati torio miracula ubi reliquias beati Antistitis collocaverat ostenderentur. Qui ita retulit, quod tempore quo beatus Eufronius erat episcopus, ad Turonicam urbem venit, in qua diu commoratus plenam ampullulam olei de sepulcro sancti Antistitis abstulit. Regressusque ad domum, dum fatigatus ex itinere resideret, et viae labores matri referret, subito ficta percutitur tam graviter, ut nec anhelitum resumere posset. Conversus vero ad oratorium in quo beati Antistitis reliquiae tenebantur, deductaque in vigiliis nocte, mane de oleo quod attulerat, locum infirmitatis inunxit, sedatoque dolore convaluit. Post haec quidam manum inflatam ab spina percussam detulit, quae protinus ut de oleo delibuta est, incolumitati donatur. Mulier quae sensum