comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uisione tua dissolute sunt con¬
pages meȩ. & nihil in me remai¬
sit uirium. & quomodo pote¬
rit seruus domini mei loqui
cum dño meo: Nthil in me
remansit uirium. sed & alitus
meus intercluditur. Pursum
igitur tetigit me quasi uisio ho¬¬
minis. & confortauit me & dixi
Nolitimere uir desideriorum.
paxtibi. confortare & estoro¬
bustus. Cumq loqueretur
mecum: conualui & dixi
quȩre domine mi: quia conbr¬
tastime. Et ait. Numquoi
scis quare uenerim ad te
nunc reuertar ut proelier ad¬
uersus principem persarum
Cum enim egrederer: apparus
princeps grecorum ueniens
Uerumeamen adnunti abo tibiqd
ex pressum est in scriptura uer

Expanded text:
isione tua dissolutae sunt compages meae, et nihil in me remansit virium. Et quomodo potest servus Domini mei loqui cum Domino meo? nihil in me remansit virium, sed halitus meus intercluditur. Rursum ergo tetigit me quasi visio hominis, et confortavit me, et dixit: Noli timere vir desideriorum: pax tibi: confortare, et esto robustus. Cumque loqueretur mecum, convalui, et dixi: Loquere Domine mi, quia confortasti me. Et ait: Numquid scis quare venerim ad te? et nunc revertar ut praelier adversus principem Persarum: cum enim egrederer, apparuit princeps Graecorum veniens. Verumtamen annunciabo tibi quod expressum est in scriptura ver
Abbreviated transcription (Latin):
Sed& speties mea inmutata est
in me & emarcui. nec habui¬
quicquam uirium. Et audiui
uocem sermonum eius. & audi¬
ens iacebam consternatus suꝑ
faciem meam. uultusq: meus he¬
rebat terrae. Et ecce manus
tetigit me. & erexit me super
genua mea. & super articulos
manuum mearum. & dixit ad
me. O anihel uir desideriorũ.
intellige uerba quae ego loquor
ad te & sta ingradu tuo nunc
autem missussum adte. Cũq
dixisset mihi sermonem istum:
steti tremens. Et ait ad me
Noli met᷑uere danihel: qui a ex
die prima qua posiusti cor tu¬
um ad intelligendum ut te aẜ¬
fligeres in conspectu dĩ tui ex-¬
audita sunt uerbatua. & eggo
ueni ꝓpter sermones tuos.
Princeps autem regni persarum
restitit mihi uiginti & uno dieb
Et ecce mithahel unus de prin¬
cipibus primus uenit in aduto¬
rium meum . & ego remansi ibi
iuxta regem persarum. Veni
autem ut docerem te quae
uentura sunt populo tuo in ndũ¬
simis diebus: quoniam aqhua

Expanded text:
sed et species mea immutata est sed et species mea immutata est in me, equicquam virium. Et audivi vocem sermonum ejus: et audiens jacebam consternatus super faciem meam, vultusque meus haerebat terrae. Et ecce manus tetigit me, et erexit me super genua mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit ad me: Daniel vir desideriorum, intellige verba mea, quae loquor ad te, et sta in gradu tuo: nunc ergo missus sum ad te. Cumque dixisset mihi sermosteti tremens. Et ait ad me: Noli metuere, Daniel: quia ex die primo, quo posuisti cor tuum ad intelligendum, ut te affligeres in conspectu Dei tui, exaudita sunt verba tua: et ego veni propter sermones tuos. Princeps autem regni Persarum restitit mihi viginti et uno diebus, et ecce Michael unus de principibus primis venit in adjutorium meum, et ego remansi ibi juxta regem Persarum. Veni autem, ut docerem te quae ventura sunt populo tuo in novissimis diebus, quoniam adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
sar : & uerum uerbum & fortitu¬
do magna . Intellexiq sermonẽ:
intelligentia enim ẽ opus in uisi¬
one. Indiebus illis. ego danih el
lugebam trium ebdomadarum
diebus. Panem desiderabilem
non comedi. & caro & uinum non
introierunty os meum. sed neq
unguento unctus sum: donec cõ-¬
plerentur trium ebdomadarũ
dies. Die autem uigesima &
quarta mensis primi. eram iuxta
fluuium magnum qui est tygris
Et leuaui oculos meos & uidi. &
ecce uir unus uestitus lineis. &
renes eius accincti auro obrito.
& corpus : quasi chrisolitus. &
facies eius uelut speties fulgo¬
ris & oculi eius ut lampas ar¬
dens. & brachia eius. & quae
deorsum usq ad pedes: quasi
species acris candentis. Et uox
sermonum eius ut uox multitu¬
dinis. Uidi autem ego danihel
solus uisionem. Porro uiri qͥ
erant mecum non uiderunt. sed
terror nimius irruit super eos
& fugerunt in absconditum.
Ego autem relictus sum solus. ui¬
di uisionem grandem hanc. &
non remansit in me fortitudo.

Expanded text:
sar, et verbum verum, et fortitudo magna: Intellexitque sermonem: intelligentia enim opus est in visione. In diebus illis ego Daniel lugebam trium hebdomadarum diebus: panem desiderabilem non comedi, et caro et vinum non introierunt in os meum; Sed neque unguento unctus sum: donec complerentur trium hebdomadarum dies. Die autem vigesima et quarta mensis primi, eram juxta fluvium magnum, qui est Tigris, Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce vir unus vestitus lineis, et renes ejus accincti auro oet corpus eius quasi chrisolitus, et facies eius uelut species fulguris, et oculi eius ut lampas ardens: Et brachia ejus, et quae deorsum usque ad pedes, quasi species aeris candentis: et vox sermonum ejus, ut vox multitudinis. Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri, qui erant mecum, non viderunt: sed terror nimius irruit super eos, et fugerunt in absconditum. Ego autem relictus solus vidi visionem grandem hanc: et non remansit in me fortitudo,
Abbreviated transcription (Latin):
ectigitme intemporit
ificii uespertini. & docuit
locutus est mihi. Dixitq¬
n Panihel nune egrenus
imut doccremte & intelligeres
it cordio praccum tuarum e¬
qdsus est sermo Eigo autẽ
senr ut indicarem tibi. quia
us desideriorum es. Iuergo
nnimaduerte sermonem. & intel¬
ug uisionem. Septu aginta
bdomades abbreuiate sunt su¬
per populumtuum & super ur
bem scãi tuam. ut consumetur
praeuaricatio. & finem accipiat
peccatum. & deleatur iniquitas.
u adducatur iustitia sempiter
NM PLEATUR UISIO ET
aprophetes. & unguatur sc̃s scõ¬
rim. Scito ergo:. & animaduer¬
te ab exitu sermonis. ut iterum
uedificetur hierus alem usque
ad xp̃m ducem. Ebdomades
septem. & ebdomades sex agin¬
ta duȩ erunt. & rursum aedi¬
ficabitur platẽa. & muri in an¬
gustia temporum. Et post eb¬
domades sexaginta duas: occi¬
detur xp̃s. & non erit eius. Et
ciuitatem & sanctuarium dissi¬
pabit populus cum duce uen-¬
turo. & finis eius uastitas. Et
post finem belli : statuta desola¬

Expanded text:
etigit me in tempore sacrificii vespertini. Et docuit me, et locutus est mihi, dixitque: Daniel nunc egressus sum, ut docerem te, et intelligeres. Ab exordio precum tuarum egressus est sermo: ego autem veni, ut indicarem tibi, quia vir desideriorum es: Tu ergo nimaduerte sermonem, & intellige visionem. Septuaginta hebdomades adbreuiatæ sunt super populum tuum, & sbem sanctam tuam, ut consumetur praeuaricatio, et finem accipiat peccatum, et deleatur iniquitas, et adducatur iustitia sempiterna, et impleatur uisio et prophetia, et ungatur Sanctus Sanctorum. Scito ergo et animaduerte: ab exitu sermonis ut iterum aedificetur Ierusalem usque ad Christum ducem, hebdomades septem, et hebdomades sexaginta duae erunt; et rursum aedificabitur platea, et muri in angustia temporum. Et post hebdomades sexaginta duas occidetur Christus: et non erit ejus: Et civitatem et sanctuarium dissipabit populus cum duce venturo: Et finis ejus vastitas, et post finem belli statuta desola
Abbreviated transcription (Latin):
Pi acuit ergo mihi praedi
us egnum sempiternum. & potes
saus in generatione & gencratio
MBCGBODONOSOR
ictus eramindomomea. & flo¬
iisi palatiomeo. Somnium ui¬
iquod ꝑterruit me: & cogitatio¬
is meae in stratumeo. & uisiones
apius mei conturbauerunt me:
ꝑme ꝓpositum est decretum :¬
i introducerentur in conspectu

Expanded text:
Placuit ergo mihi praedicejus regnum sempiternum, & potestas ejus in generationem, generatiochodonosor quietus eram in domo mea, et florens in palatio meo: Somnium vidi, quod perterruit me: et cogitationes meae in stratu meo, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Et per me propositum est decretum, ut introducerentur in cons
Abbreviated transcription (Latin):
faciecius. Miliamilium minp¬
trabant ei. & decies milies cein¬
namilia adsistebant ei. Iuddoua
sedit. & ubri apti sunt: Apo¬
ebam ꝓpter uocem sermonun
grandium: quos cornu illud
loquebatur . & uidi quoniami¬
terfecta esset bestia & perisse
corpus eius. & traditum esset
ad comburendum igni : Auarũ
quoque bestiarum ablata eses
potestas. & tempora uitę̧ consti¬
tuta essent eis usq ad tempus
ASPICIEBAM ENGO INUI¬
Asione noctis. & ecce cum nubib
caeli quasi filius hominis uenie

Expanded text:
facie eius. Milia milium minifacie eius. Milia milium ministrabant ei, et decies centenena millia assistebant ei. Judicium sedit, et libri aperti sunt. Aspiciebam propter vocem sermonum grandium, quos cornu illud loquebatur: Et vidi quoniam interfecta esset bestia, et perisset corpus ejus, et traditum esset ad comburendum igni: Aliarum quoque bestiarum ablata esset potestas, et tempora vitae constituta essent eis usque ad tempus Aspiciebam ergo in visione noctis. et ecce cum nubibus coeli quasi fili
Abbreviated transcription (Latin):
stetit. & tres ordines erant i ore
eius. & in dentibus eius ł aꝰ sic di¬
cebant ei. Surge comede car-¬
nes plurimas. Post hoc aspicie¬
a quasi pardus. & alas habebat
auis quattuor super se. & quat¬
tuor capita erant in bestia. & po¬
testas data est ei. Posthoc aspici¬
ebam in uisione noctis. & eccebes¬
tia quarta terribils atque mira¬
bilis & fortis nimis. Oentes fer¬
reos habebat magnos. comedens
atq comminuens. & reliqua pe-¬
dibus suis conculcans. Pissimi¬
lis autem erat caeteris bestiis
quas uideram ante eam: Et ha¬
bebat cornua decem. Consi dę¬
rabam cornua. & ecce cornu ali¬
ud paruulum ortum est de me¬
dio eorum. & tria de cornibus
primis euulsa sunt a facie eius.
& ecce oculi quasi oculi homi¬
nis erant in cornu isto. & os lo¬
quens ingentia XUII¬
SPICIEBAM DONECTHNO¬
ni positi sunt. & antiquus dierũ
sedit. Uestimentum eius quasi
nix candidum. & capilli capitis
eius quasi lana munda. Ihro
ignis accensus. Fluuius igne¬
us rapidusq egrediebatur a

Expanded text:
tres ordines erant in ore ejus, et in dentibus ejus, Et sic dicebant ei: Surge, comede carnes plurimas. Post hoc aspiciea quasi pardus; Et alas habebat avis quatuor super se, et quatuor capita erant in bestia, et potestas data est ei. Post hoc aspiciebam in visione noctis, et ecce bestia quarta terribilis, atque mirabilis, et fortis nimis, Dentes ferreos habebat magnos, comedens atque comminuens, et reliqua pedibus suis conculcans: Dissimilis autem erat caeteris bestiis, quas videram ante eam, et habebat cornua decem. Considerabam cornua, et ecce cornu aliud parvulum ortum est de medio eorum: Et tria de cornibus primis evulsa sunt a facie ejus: et ecce oculi, quasi oculi hominis erant in cornu isto, et os loquens ingentia. Aspiciebam donec throni positi sunt, et antisedit, cujus vestimentum erat quasi nix candidum, et capilli ejus tanquam lana munda. Ibi ignis accensus. Fluuius igneus rapidusque egrediebatur a
Abbreviated transcription (Latin):
de desolationem nrãm. & ciuita¬
tem super qua inuocatum est no¬
mentuum. Neque enim in ius¬
tificationibus nr̃is prosternimꝰ
preces ante faciem tuam: sed in
miserationibus tuis multis
Exaudi dñe. placare dñe. at¬
tende & fac: ne moreris propi
temetipsum ds̃ m̃s: quia nome
tuum inuocatum ẽ super ciui¬
tatem . & super populum tuum
Cumq adhueloquere& & ora¬
rem. & confiterer peccata mea
& peccata populi mei israhel&
prosternerem prȩces meas in
conspectu dĩ mei ꝓ monte scõ
dĩ mei. adhuc loquente me in
oratione: ecceuir gabrihel qus¬

Expanded text:
de desolationem nostram, et civitade desolationem nostram, et civitatem, super quam invocatum est nomen tuum: Neque enim in justificationibus nostris prosternimus preces ante faciem tuam, sed in miserationibus tuis multis. Exaudi, Domine, placare, Domine: attende, et fac: Ne moreris propter temetipsum, Deus meus: quia nomen tuum invocatum est super civitatem, et super populum tuum, Cumque adhuc loquerer, et orarem, et confiterer peccata mea, et peccata populi mei Israel, et prosternerem preces meas in conspectu Dei mei, pro monte sancto Dei mei: Adhuc me loquente in oratione, ecce vir Gabriel, qu
Abbreviated transcription (Latin):
suos quos locutus est super nos
& super principes nrõs: qui iu¬
dicauerunt nos: ut superduceret
in nos malum magnum. quale
num quam fuit sub omni cęlo se¬
cundum quod factum est in hic¬
rusalem: sicut scriptum est in
lege moysi Omne hoc malum
Et uigilauit dñs. & adduxit ea
super nos. Iustus dñs ds̃ nr̃ in
omnibus operibus suis quae fecit
pulum tuum de terra ȩgypti in
manu forti. & fecisti tibi nomen
secundum diem hanc: peccalim
iniquitatem fecimus: dñe in omi¬
ni iustitia tua. auertatur obseoro
ira tua & furor tuus a ciuitateo
a hierus alem: & monte sc̃otuo.
Propter peccata enim nr̃a & in iqͥ¬
tates patrum nr̃orum hierusae
& populus tuus in obprobrium
sunt : omnibus per circuitum
nostrum. Nuncergo exaudi
ds̃ nr̃ orationem serui tui & pre¬
ces eius. & ostende faciemtuam
super sanctuarium tuum quod
aesertum est. Propter temet¬
ipsum inclina ds̃ m̃s aurem tuã
& audi. aperi oculos tuos & ui¬

Expanded text:
suos, quos locutus est super nos, suos, quos locutus est super nos, et super principes nostros, qui judicaverunt nos, Ut superinduceret in nos malum magnum, quale numquam fuit sub omni coelo, secundum quod factum est in Jerusalem. Sicut scriptum est in lege Moysi, omnia mala haec et uigilauit dominus deus asuper nos: Justus Dominus Deus noster in omnibus operibus suis, quae fecit:xisti populum tuum de terra Aegypti in manu forti, et fecisti tibi nomen secundum diem hanc: Peccavimus, iniquitatem fecimus, Domine, in omnem justitiam tuam: Avertatur, obsecro, ira tua, et furor tuuerusalem, et monte sancto tuo. Propter peccata enim nostra, et iniquitates patrum nostrorum, Jerusalem et populus tuus in opprobrium sunt omnibus per circuitum nostrum. Nunc ergo exaudi, Deus noster, orationem servi tui, et preces ejus: et ostende faciem tuam super sanctuarium tuum, quod desertum est, propter temetipsum. Inclina, Deus meus, aurem tuam, et audi: aperi oculos tuos, et vi
Abbreviated transcription (Latin):
cauimus. iniqu fccimus. impie
egimus. & recessimus & declina¬
uimus a mandatis tuis ac iudi¬
ciis. Non oboediuimus ser¬
uis tuis ꝓphetis qui locuti sunt¬
in nomine tuo. regibus nr̃is. prin¬
cipibus nr̃is. patribus nr̃ĩs. om¬
nique populo terrae. Tibi
dñe iustitia. nobis autem confu¬
sio faciei: sicuti ẽ hodie uiro iu¬
da & habitatoribus hierus alẽ
& omniis rahel his qui ꝓpe sunt
& hiis qui ꝓcul in uniuersis ter¬
ris ad quas ciecisti cos ꝓpter
iniquitates eorum in quibus pecca¬
uerunt inte dñe. Nobis confusi¬
o faciei. regibus nr̃is. principibus
nr̃is. & patribus nr̃is qui peccaue¬
ate & non audiuimus uocem dñi
dĩ nr̃i ut ambularemus in lege
eius quam posuit nobis per ser-¬
uos suos ꝓphetas. Et omnis
israhel praeuaricati sunt legẽ
tuam. & declinauerunt ne au¬
dirent uocem tuam. Et stilla¬
uit super nos maledictio & detes-¬
tatio. quae scripta est in ubro¬
legis moysi serui dĩ: quia pecca¬
uimus ei. Et statuit sermones

Expanded text:
cimus, iniuste gessimus, inpie egimus et recessimus ac declinauimus a mandatis tuis et iudiciis et non obaudiuimus seruos tuos in nomine tuo regibus nostris, principibus nostris, patribus nostris, omnique populo terrae. Tibi, Domine, justitia: nobis autem confusio faciei: sicut est hodie viro Juda, et habitatoribus JerusaleIsrael; His qui prope sunt, et his qui procul, in universis terris, ad quas ejecisti eos, propter iniquitates eorum, in quibus peccaverunt in te. Domine, nobis confusio faciei, regibus nostris, principibus nostris, et patribus nostris, qui peccavea te: Et non audivimus vocem Domini Dei nostri, ut ambularemus in lege ejus, quam posuit nobis per servos suos prophetas. Et omnis Israel praevaricati sunt legem tuam, et declinaverunt, ne audirent vocem tuam, Et stillavit super nos maledictio, et detestatio, quae scripta est in libro Mosi servi Dei, quia peccavimus ei. Et statuit sermones
Abbreviated transcription (Latin):
lberator atq saluator. faci¬
ens signa & mirabilia in cęlo
& in terra. qui liberauit dani¬
helem de lacu leonum. Porro
danihel perseuerauit usq ad
sar regis babylonis. danihel
sominium uidit. Uisĩ oeautem
capitis eius in cubili suo. & somy¬
nium scribens breui sermone
conprehendit. summatimq per¬
tuor uenti cęli pugnab ant in
mari magno. & quattuor bestie¬
diuerse inter se. Prima qua¬
si lȩena. & alas habebat aqui¬
lȩ Aspiciebam donec euulse
sunt alȩ eius. & sublata est de
terra. & suꝑ pedes quasi homo
stetit. & cor eius datum ei. Et ec¬

Expanded text:
berator, atque salvator, faciberator, atque salvator, faciens signa, et mirabilia in coelo et in terra: qui liberavit Danielem de lacu leonum. Porro Daniel perseveravit usque ad sar regis Babylonis, Daniel somnium vidit: visio autem capitis ejus in cubili suo: et somnium scribens, brevi sermone comprehendit: summatimque pertuor uenti caeli inmittebant in mare magnum, et quattuor bestidiversae inter se. Prima quasi leaena, et alas habebat aquilae: Aspiciebam donec evulsae sunt alae ejus, et sublata est de terra; Et super pedes quasi homo stetit, et cor ejus datum e
Abbreviated transcription (Latin):
Et danih regi respondens: ait
Aex in acternum uiue. Qs̃m̃s
nisit angelum suum & obtu¬
rauit ora leonum. & non nocu¬
ount mihi : quia coram eo ius¬
ma inuenta est inme Sed &
coram te rex: dlictum non feci
uncrex uehementer gauisus ẽ
super cum. & danihelem prae¬
cepit educi de lacu. Eductus¬
q: est danihel de lacu. & nulla
lesio inuenta est in eo: quia cre-¬
didit dõ suo. Iubente autem
rege. adducti stint uiri illi qͥ
accus auerant danihelem. & in
lacum leonum missi sunt ipsi
& filii & uxores corum. & non
peruenerunt usq ad pauimen¬
tum laci: donec arriperent
eos leones : & omnia ossa eorum com¬
minuer nt. Tunc darius rex scrip¬
sit uniuersis populis tribus & lin¬
guis. Habitantibus in uniuersa
terra: pax uobis multiplicetur.
Ame constitutum est decretum.
ut in uniuerso imperio & regno
meo tremescant & paueant dm̃
danihelis. ipse ẽ enim ds̃ uiuens
& aeternus in scła. & regnum
eius non dissipabitur. & potes¬
tas eius usq in aeternum. Ipse est¬

Expanded text:
pondens ait: Rex, in aeternum vive: Deus meus misit angelum suum, et conclusit ora leonum, et non nocuerunt mihi: Quia coram eo justitia inventa est in me: sed et coram te, rex, delictum non feci. Tunc rex vehementer gavisus est super eo. et Danielem praecepit educi de lacu: Eductusque est Daniel de lacu, et nulla laesio inventa est in eo, quia credidit Deo suo. Jubente autem rege, adducti sunt viri illi, qui accusaverant Danielem: Et in lacum leonum missi sunt, ipsi, et filii, et uxores eorum: Et non pervenerunt usque ad pavimentum laci, donec arriperent eos leones, et omnia ossa eorum comminuerunt. Tunc Darius rex scripsit universis populis, tribubus, et linguis, habitantibus in universa terra: PAX vobis multiplicetur. A me constitutum est decretum, ut in universo imperio et regno meo, tremiscant et paveant Deum Danielis. Ipse est enim Deus vivens, et aeternus in saecula, et regnum ejus non dissipabitur, et potestas ejus usque in aeternum. Ipse li
Abbreviated transcription (Latin):
res & concubinae illius
mihi fecerit. purpura uestietur. & tor¬
quem auream habebit in couo. & tor¬
tius in regnomco erit: Iunc in gres¬
si omnes sapientes regis non potue¬
runt necscripturam legere. nec in¬
terpretationem indicare regi
Inde rexbalthassar satis conturba¬
tus est. & uultus illius inmutatus est.
sed & optimates eius turbabantur.
Regina autem ꝓ rẽ quae acciderat re¬
gi & optimatibus cius. domum con-¬
uiuii ingressa est : & proloquens
ait. Rex in acternumiuue. Non
te conturbent cogitationes tuae.
neque facies tua inmutetur. Est
quispiritum deorum scõrum habet
in se. & in diebus patris tui scientia
& sapientia inuentae sunt in cõ
am & rex nabuchodonosor pater
tuus. principem magorum dcorũ¬
picum constituit eum. Pater
amplior & prudentia atq in¬
telligentia. interpretatio somy¬
niorum & ostensio secretorũ
ac solutio ligatorum inuente
sunt in eo: hoc est in danihele
cui rex imposuit nomen bal¬
thassar. Nunc itaq danihel

Expanded text:
res et concubinae ejusres et concubinae ejusmihi fecerit, Purpura vestietur, et torquem auream habebit in collo, et tertius in regno meo erit. Tunc ingressi omnes sapientes regis, non potuerunt scripturam legere, nec interpretationem indicare regi. Unde rex Baltassar satis conturbatus est, et vultus illius immutatus est: sed et optimates ejus turbabantur. Regina autem, pro re quae acciderat regi, et optimatibus ejus, domum convivii ingressa est: Et proloquens ait: Rex, in aeternum vive: non te conturbent cogitationes tuae, neque facies tua immutetur. Est qui spiritum deorum sanctorum habet in se: et in diebus patris tui scientia et sapientia inventae sunt in eo: Nam et rex Nabuchodonosor pater tuus, principem magorum, inpicum constituit eum, pater, amplior, et prudentia, intelligentiaque, interpretatio somniorum, et ostensio secretorum, ac solutio ligatorum, inventae sunt in eo, hoc est in Daniele: cui rex posuit nomen Baltassar, Nunc itaque Daniel
Abbreviated transcription (Latin):
PALIHASSARROX FECII
grande conuiuium optimatibus su¬
is mille & unusquisq e secundũ
suam bibebat actatem. Pracce¬
pit ergo iam temulentus ut affer-¬
rentur uasa aurea & argentea
quae asportauerat nabuchodo¬
nosor pater eius de templo quod
fuit inhicrus alem biberent in
eis rex & optimates eius. uxores &¬
argenteos. & aereos. ferreos lig¬
ncosq & lapidcos. In cãdem hora
apparuerunt digiti quasi manus
hominis. scribentis contra cande¬
labrum insuꝑfitie parietis aulae
regiae. & rex aspitiebat articulos
manus scribentes. Iunc regis fa¬
cies commutata ẽ. & cogitationes
cius ꝑturbabant eum. & conp̾a¬
ges renumcius soluebantur. & ge¬
nua eius ad se inuicem collideban¬
tur. Exclamauit itaq rex for¬
titer ut introducerent magos chalde¬
os & aruspices. Et ꝓloquens rex:
ait sapientibus babylonis. Qui¬
cumq legerit scripturam hanc &
interpretationem eius manifestã
Iunc allata sunt uasa aurea quȩ aspor
& biberunt in eis rex & obtimates ciꝰ uxo¬

Expanded text:
altassar rex fecit grande convivium optimatibus suis mille: et unusquisque secundum suam bibebat aetatem. Praecepit ergo jam temulentus, ut afferrentur vasa aurea et argentea, quae asportaverat Nabuchodonosor pater ejus de templo, quod fuit in Jerusalem, Ut biberent in eis rex et optimates ejus, uxoresquargenteos, et aereos, ferreos, ligneosque et lapideos. In eadem hora apparuerunt digiti, quasi manu hominis scribentis contra candelabrum in superficie parietis aulae regiae: et rex aspiciebat articulos manus scribentis. Tunc regis facies commutata est, et cogitationes ejus perturbabant eum; Et compages renum ejus solvebantur, et genua ejus ad se invicem collidebantur. Exclamavit itaque rex fortiter, ut introducerent magos, Chaldaeos, et aruspices. Et proloquens rex ait sapientibus Babylonis: Quicumque legerit scripturam hanc, et interpretationem ejus manifestam unc allata sunt vasa aurea, quae asporrusalem: Et biberunt in eis rex et optimates ejus, uxo
Abbreviated transcription (Latin):
habitatiotua. & faenumut bos
medes & rore cacli in funderis e¬
tem quoque tempora mutabint
suꝑte donec scias quod dominet
excelsus super regnum hominm:
& cuicum que uolucrit det ilua
Quod autem praecepit ut relnque¬
retur germenradicum cius idest
arboris: regnum tuum tibi mane¬
bit. postquam cognoueris potes¬
tatem esse celestem. Quam ob¬
rem rex. consilium incum plice¬
at tibi. & peccata tua elemosinis
redime. & iniquitates tuas mise¬
ricordiis pauperum: forsitan igno¬
scat as̃ delictis tuis. Omnia uc¬
nerunt suꝑ nabuchodonosor rag̃
Iduodecim. in aula babylonis de¬
ambulabat. Respondito: rex&e
ait. Nonne haec est babylon¬
nims magna quam ego acdificaui indo¬
mum regni. in robore fortitude¬
nis meae. & in gloriam decons¬
mei

Expanded text:
habitatio tua, et fenum ut bos comedes, et rore coeli infunderis: Septem quoque tempora mutabuntur super te, donec scias quod dominetur Excelsus super regnum hominum, et cuicumque voluerit, det illud. Quod autem praecepit, ut relinqueretur germen radicum ejus, id est, arboris: Regnum tuum tibi manebit, postquam cognoveris potestatem esse coelestem. Quamobrem, rex, consilium meum placeat tibi, et peccata tua eleemosynis redime, et iniquitates tuas misericordiis pauperum: forsitan ignoscet delictis tuis. Omnia venerunt super Nabuchodonosor regem. duodecim, in aula Babylonis deamait: Nonne haec est Babylon magna, quam ego aedificavi in domum regni in robore fortitudinis meae, in gloria decomei
Abbreviated transcription (Latin):
abraham dilectum tuum. & ysaac
seruum tuum: & israhel sc̃m tuũ
quibus locutus es pollicens qđ
multiplicares semen eorum sicut
steulas caeli. & sicut harenam quę
est in litore maris. Quiadñe in
minuti sumus plusquam om̃s gen¬
tes. sumusque humiles in uniuer¬
sa terra hodie: ꝓpter peccata nrã.
& non est intempore hoc princeps
& ꝓphetact dux. neque holoc¬
stum. neque sacrificium. no
oblatio. neq incensum. nenas
cus primitiarum coramt :
simus inuenire miscđłiam : se
anima contrita & spũ humis¬
tis suscipiamur: sicut in hoa¬

Expanded text:
Abraham dilectum tuum, & Isaac Abraham dilectum tuum, & Isaac servum tuum, & Israel sanctum tuum: quibus locutus es, pollicens quod multiplicares semen eorum sicut stellas coeli, et sicut arenam quae est in littore maris: Quia, Domine, imminuti sumus plus quam omnes gentes, sumusque humiles in universa terra hodie propter peccata nostra. Et non est in tempore hoc princeps, et propheta, et dux, neque holocaustum, neque sacrificium, neque oblatio, neque incensum, Neque locus primitiarum coram te, ut possimus invenire misericordiam: Sed in anima contrita, et spiritu humilitatis suscipiamur. Sicut in ho
Abbreviated transcription (Latin):
quae fecistinobis. & uniuersa ope¬
ra tua uera. & uiae tuae recte.
& omnia iudicia tua uera: iudicia
enim uera fecisti iuxta omnia quae
induxisti suꝑ nos. & super ciuita¬
tem scãm patrum nostrorum hie¬
rusalem: quia inueritate & iudici¬
o induxisti omnia hȩc ꝓpter pecca¬
ta nrã. peccauimus enim & inique
egimus recedentes ate : & deliqui
mus in omnibus. & praccepta tua
non audiuimus. nec obseruauimꝰ :¬
nec fecimus sicut praeceperas no¬
bis : ut bene esset nobis. Omnia
ergo quac induxisti super nos &
uni uersa quac fecisti in nobis: ue¬
ro iudicio fecisti. & tradidisti nos
in manus inimicorum iniquorum¬
& pessimorum pracuaricatorũq
& regiiniusto & pessimo super
omnem terram. & nunc non pos¬
sumus aperire os: Con fusio &
obꝓbrium factisumus seruis tuis.
& his qui colebant te: Ne que
sumus tradas nos in ꝑpetuum ꝓp¬
ter nomentuum: & ne dissipes
testamentum tuum. neque aufcras
miscłiam tuam a nobis: ꝓpter

Expanded text:
quae fecisti nobis, et universa opequae fecisti nobis, et universa opera tua vera, et viae tuae rectae, et omnia judicia tua vera. Judicia enim vera fecisti juxta omnia quae induxisti super nos, et super civitatem sanctam patrum notrorum Hierusalem: Quia in veritate, et in judicio, induxisti omnia haec propter peccata nostra. Peccavimus enim, et inique egimus recedemus in omnibus: 3 & praecepta tua non audivimus, nec observavimus, fecimus sicut praeceperas nobis, ut bene nobis esset. 31. Omnia ergo, quae induxisti super nos, & universa que fecisti nobis: vero iudicio fecisti. Et tradidisti nos in manibus inimicorum inicorum, pessimorum prevaricatorumque: et regi iniusto et pessimo ultra omnem terram. Et nunc non possumus aperire os: confusio et obprobium facti sumus servis tuis et his qui colunt te. Ne qusumus tradas nos in opprobrium propter nomen tuum, & ne dissipes testamentum tuum, neque auferas misericordiam tuam a nobis propter
Abbreviated transcription (Latin):
non colimus. & statuam aurcam
quam crexisti non adoramus. uII.¬
inerex nabuchodonosor repletꝰ
est furore. & aspectus faciei illius
immutatus est: suꝑ sidrac misac
& abdenago Et praecepit ut suc¬
cenderetur fornax septuplum.
quam succendi consueuerat. & ui¬
ris fortissimis de exercitu suo ius¬
sit ut ligatis pedibus sidrac misac
& ab denago mitterent eos in for
tiaris & caltiamentis & uestibus
missi sunt inmedio fornacis ignis
ardentis. Namiussio regis ur¬
guebat. Fornax autem : suecen¬
saerat nimis. Porro uiros illos
qui miserant sidrac misac & ab¬¬
denago: interfecit flamma ignis
siri autemhii idẽ sidrac misac & ab¬
denago : cetiderunt in medio cami¬
QUAC SECUNIUN IN HEBNE¬
LIS UOLUMINIBUS XON
laudantes dm̃ & benedicentes
SUANS AUTSM AUARIAS: ORA¬
uit sic. Aperiensque os suum in
medio ignis: ait.b enedictus es
dñe ds̃ patrumnr̃orum. & lauda¬
bilis. & glorio sum nomen tuum
in scĩa: quia iustus ẽs in omnibus

Expanded text:
non colimus, et statuam auream, non colimus, et statuam auream, quam erexisti, non adoramus. Tunc Nabuchodonosor repletus est furore: et aspectus faciei illius immutatus est super Sidrach, Misach, et Abdenago, et praecepit, ut succenderetur fornax sequam succendi consueverat. Et viris fortissimis de exercitu suo jussit: ut legatis pedibus Sidrac: Misac: et Abdenago mitterent eos in fortiaris et calciamentis et vestibus missi sunt in medium fornacis ignis ardentis nam iussio regis urguebat fornax autem succensa erat nimis porro viros illos qui miserant Sedrac Misac et Abdenago interfecit flamma ignis viri autem hii id est tres Sedrac Misac et Abdenago ceciderunt in medio camiQuae sequuntur, in Hebraeis voluminibus non laudantes Deum, et benedicentes Stans autem Azarias oravit sic, aperiensque os suum in medio ignis, ait: Benedictus es, Domine Deus patrum nostrorum, et laudabile et gloriosum nomen tuum in saecula: Quia justus es in omnibu
Abbreviated transcription (Latin):
gitationes mentis tuae scires
babyloniae sidrac misat & ab¬
ido uiri isti contempserunt
dferetumtuum Deos tuos
aon colunt & statuam aurcam
dn crexistinon adorant. Tunc
Abuchodonosor in furore & in
praccepit ut ad ducerentur si
Que misac & abdenago Quicon¬
esimadducti sunt in conspectu
ces Pronuntiansque nabu¬
hodonosor rex ait eis. Verene
siarac misac & abdenago deos me.¬
os non colitis. & statuam aurcam
quam constitui non ad oratis:
incergo siestis parati: quacumq
gneris musicorum: prosterni-
tuos & ad orate statuam quam
I Quodsi non adoueritis eadẽ
hoa mittemini in fornacem ignis
ardens Et quis est ds̃ qui eri¬
pat uos de manumca: Respon¬
antes si drac misac & abdenago:
dixerunt reginabuchodonosor
ono portet nos de hacre respon¬
dere tibi. ecce enim ds̃ nr̃ quem coli¬
mus potest eripere nos decamino
ignis ardentis. & de manibus tuis
sex liberare. Quod si noluerit:
notum sit tibi rex quia d eos tuos

Expanded text:
gitationes mentis tuae sciresgitationes mentis tuae sciresBabyloniae Sedrac Misac et Abdenago viri isti contempserunt rex decretum tuum deos tuos non colunt et statuam auream quam erexisti non adorant tunc Nabuchodonosor in furore et in ira praecepit udrach, Misach et Abdenago: qui confestim adducti sunt in conspectu regis. Pronuntiansque Nabuchodonosor rex, ait eis: Verene, Sidrach, Misach, et Abdenago, deos meos non colitis, et statuam auream, quam constitui, non adoratis? Nunc ergo si estis parati, quacumquegeneris musicorum, prosternite vos, et adorate statuam quam feci: Quod si non adoraveritis, eadem hora mittemini in fornacem ignis ardentis: et quis est Deus, qui eripiat vos de manu mea? Respondentes Sidrach, Misach, et Abdenago, dixerunt regi Nabuchodonosor: Non oportet nos de hac re respondere tibi. Ecce enim Deus noster, quem colimus, potest eripere nos de camino ignis ardentis, et de manibus tuis, o rex, liberare. Quod si noluerit, notum sit tibi, rex, quia deos tuos
Abbreviated transcription (Latin):
spectu regis. & solutionem seo
enarrabo Tunc arioch festini
introduxit danihelem ad rego
& dixit ci Inueni hominem de
liis transmigrationis iudae. q
solutionem regi adnunti at.
Despondit rex: & dixit danih&i
cui n omen erat batthassar Pis¬
tas neuere potes indicare mihi
sominium quod uidi & interpreta¬
tionem eius: Et respondens
danihel coram rege ait Mys¬
terium quod rex interrogat sapi¬
entes. magi & arioli. & aruspices
nenquȩunt indicare regi sed est
ds̃ in caclo reuelans mysttra: qui
indicauit tibi rex nabuchodono-¬
sor quae uentura sunt nouissimis
temporibus. Somnium tuum&
uisiones capitis tui in cubilituohi¬
uscemodi sunt
UNSX GOGITARO COCPI¬
sti in stratu tuo quid esset futurũ
post hacc. Et qui reuelit is¬
teria : ostendit tibi quae uentisa
sunt. Mihi quoq non in sapen¬
tia quac est in me plus quams ane¬
tis uiuentibus sacramentum hoc
reuelatum est: sed ut interprea¬
tio regis manifesta fieret. & co¬

Expanded text:
conspectu regis et solutionem regi conspectu regis et solutionem regi enarrabo tunc Arioch festinus introduxit Danihelem ad regem et dixit ei inveni hominem de filiis transmigrationis Iudae qui solutionem regi adnuntiet respondit rex et dixit Daniheli cuius nomen erat Balthasar putasne vere potes indicare mihi somnium quod vidi et interpretationem eius et respondens Danihel coram rege ait mysterium quod rex interrogat sapientes magi et arioli et aruspices non queunt indicare regi sed est Deus in caelo revelans mysteria qui indicavit tibi rex Nabuchodonosor quae ventura sunt novissimis temporibus somnium tuum et visiones capitis tui in cubili tuo huiuscemodi sunt tu rex cogitare coepisti in stratu tuo quid essepost haec: Et qui revelat mysteria, ostendit tibi quae ventura sunt. Mihi quoque non in sapientia, quae est in me plus quam cunctis viventibus, sacramentum hoc revelatum est: Sed ut interpretatio regi manifesta fieret, et co
Abbreviated transcription (Latin):
suam. annania esue misaheli &
azarię sociis suis indicauit nego¬
tium ut quererent miscđiam ã fa¬
cie dĩcęli super sacramento isto.
& non perirent danihel & socii
eius cumceteris sapientibus ba¬
bylonis Iunc danieli ꝑ uisionem
nocte misterium reuelatum est
Et danihel benedixit dõ cacli. &
locutus ait. Sit nomen dñi bene¬
dictum a sclo & usqduȩ in scł̃m:
quia sapientia & fortitudo eius
sunt. & ipse mutat tempora & eta¬
tes. transfert regna atque consti¬
tuit. dat sapientiam sapientibus. &
scientiam intelligentibus discipli¬
nam. Ipse reuelat ꝓfunda & abscon¬
dita. & nouit intenebris constituta.
& lux cum eo est. Tibi dr̃ patrũ
nr̃orum confiteor teq laudo.
quia sapientiam & fortitudinem
de distimihi. & nunc ostendisti mi¬
chi quae rogauimus te: quia ser¬
monem regis aperuisti nobis
Post hacc daniel ingressus est ad
arioch quem constituerat rex ut
ꝑderet sapientes babylonis . s.
lonis ne ꝑdas. in troduc menno

Expanded text:
suam Ananiaeque Misaheli et suam Ananiaeque Misaheli et Azariae sociis suis indicavit negotium ut quaererent misericordiam a facie Dei caeli super sacramento isto et non perirent Danihel et socii eius cum ceteris sapientibus Babylonis tunc Daniheli per visionem nocte mysterium revelatum est et Danihel benedixit Deo caeli et locutus ait sit nomen Domini benedictum a saeculo et usque in saeculum quia sapientia et fortitudo eius sunt et ipse mutat tempora et aetates transfert regna atque constituit dat sapientiam sapientibus et scientiam intellegentibus disciplinam ipse revelat profunda et abscondita et novit in tenebris constituta et lux cum eo est tibi Deus patrum meorum confiteor teque laudo quia sapientiam et fortitudinem dedisti mihi et nunc ostendisti mihi quae rogavimus te quia sermonem regis aperuisti nobis post haec Danihel ingressus ad Arioch quem constituerat rex ut perderet sapientes Babylonis sic ei ylonis ne perdas introduc me in
Abbreviated transcription (Latin):
dei coram rege dixerunt. Non
est homo suꝑ terram : qui sermonẽ
tuum rex possit implere. sed neq
regum quisquam magnus & po¬
tens uerbum huiuscemodi sciscita¬
tur ab omni ariolo & mago & chal¬
deo. sermo enim quemtu queris¬
rex grauis est: nec repperietur
quisquam qui indicet illum in con¬
spectu regis. exceptis diis quorum
non est cum hominibus conuersa¬
tio. Quo audito rex: in furore ĩsus¬
& in iramagna praecepit ut peri¬
rent om̃s sapientes babylonis.
Et egressa sententia: interficieban¬
tur sapientes. quaerebaturque
danihel & sotii eius ut perirent
Iunc danihel requisiuit de lege
atq sententia ab arioth principe
militiae regis. qui egressus fuc¬
rat ad interficiendos sapientes baby¬
lonis. Et interrogauit eum qui
a rege acceperat potestitem. quã
obcausam tam crudelis sententia
set arioth daniheli : danihel ingres¬
sus rogauit regem ut tempus da¬
ret sibi ad solutionem indicandã
regi. Et ingressus est indomũ

Expanded text:
dei coram rege dixerunt non dei coram rege dixerunt non est homo super terram qui sermonem tuum rex possit implere sed neque regum quisquam magnus et potens verbum huiuscemodi sciscitatur ab omni ariolo et mago et Chaldeo sermo enim quem tu rex quaeris gravis est nec repperietur quisquam qui indicet illum in conspectu regis exceptis diis quorum non est cum hominibus conversatio quo audito rex in furore et in ira magna praecepit ut perirent omnes sapientes Babylonis et egressa sententia sapientes interficiebantur quaerebaturque Danihel et socii eius ut perirent tunc Danihel requisivit de lege atque sententia ab Arioch principe militiae regis qui egressus fuerat ad interficiendos sapientes Babylonis et interrogavit eum qui a rege acceperat potestatem quam ob causam tam crudelis sententia set Arioch Daniheli Danihel ingressus rogavit regem ut tempus daret sibi ad solutionem indicandam regi et ingressus est domum
Abbreviated transcription (Latin):
rutq chaldei regi syriae. Rex
in sempternum uiue. Dic somyi¬¬
unseruis tuis. & interp̃tationem
cus indicabimus. Et respon¬
qũsrex t ait chaideis. Sermore¬
assitame. Nisi in dicaueritis
mihi somnium & coniecturam cius:
peribitis uos: & domus urãe pub¬
ucabuntur. Si autem sonsnium
& coniecturam eius narra ueritis.
proemia & dona. & hon orẽ mul¬¬
um accipietis ame: Soniium
igitur & interp̃tationẽ eius indi¬
cut mihi Responderunt secun¬
do: atq dixerunt. Rex sominum
dicat seruis suis. & interprȩtationẽ
illius indicabimus. Respondit rex
& ait. Certe noui quod tempus
redimitis: scientes quod recesserit
a me sermo. Siergo somnium ñ
indicaueritis mihi: una est de uob
sententia. quod interprȩtationẽ
quoque fallacem & deceptione
plenam conposucritis: ut loqua¬
minimihi donec tempus ꝑtranse¬
at. Somnium itaqͦue dicite mi¬
mi. ut sciam quod interprȩtatio¬
nem quoque eius ueram loqua¬
mini. Respondentes ergo chal

Expanded text:
 Chaldaei regi Syriace: Rex,  Chaldaei regi Syriace: Rex, in aeternum vive: Dic somnium servis tuis, et interpretationem ejus indicabimus. Et respondens rex, ait Chaldaeis: Sermo recessit a me: Nisi indicaveritis mihi somnium, et conjecturam ejus, peribitis vos, et domus vestrae publicabuntur. Si autem somnium, et conjectur honorem multum accipietis a me: somnium igitur, et interpretationem ejus indicate mihi. Responderunt secundo, atque dixerunt: Rex somnium dicat servis suis, et interpretationem illius indicabimus. Respondit rex, et ait: Certe novi quia tempus redimitis, scientes quod recesserit a me sermo. Si ergo somnium non indicaveritis mihi, una est de vobis sententia, quod interpretationem quoque fallacem et deceptione plenam composueritis, ut loquamini mihi donec tempus pertranseat. Somnium itaque dicite mihi, ut sciam, quod interpretationem quoque ejus veram loquamini. Resp
Abbreviated transcription (Latin):
tem his dedit ds̃ sapientiam & di¬
sciplinam in omni uerbo & sapenda
Daniheli autem: in telli gentiam
omnium uisionum & somniorũ
OMPLOTIO ITAQuS
dicbus post quos dixerat rexũ
introducerentur : introduxit eos
praepositus eunuctorum incor¬
spectu nabuchodonosor. Cunq
locutus cis fuisset rex: non sunt
inuenti de uniuersis tales. ut di¬
pa amanias. misahel& azarias.
lsdeterunt in conspectu regis. &
c uerbum sapientiac & intel¬
sdis quod sciscitatus ẽ ab cis rex
quent incis decuplum super
niictos ariolos & magos qui crant
quniuerso regnocius. Iuit autẽ
dinihelusque ad annum primum
a mriregis
in abuchodonosor uidit nabu¬
hodonosor somnium. & cont̾ri¬
nus est spiritus cius. & somhium
cus fugit ab eo. Praccepit ergo
rex ut conuocarentur arioli &
magi & malefici & chaldei. & in¬
dicarent regi somnia sua. Qui
cumuenissent : steterunt coram
rge. Et dixit ad cosrex.
d somnium . & mente confusus
goro quiduiderim. Hesponde

Expanded text:
tem his dedit Deus scientiam et ditem his dedit Deus scientiam et disciplinam in omni libro et sapientia Daniheli autem intellegentiam omnium visionum et somniorum conpletis itaque diebus post quos dixerat rex ut introducerentur introduxit eos praepositus eunuchorum in conspectu Nabuchodonosor cumque locutus eis fuisset rex non sunt inventi de universis tales ut Danihel Ananias Misahel et Azarias et steterunt in conspectu regis et omne verbum sapientiae et intellectus quod sciscitatus est ab eis rex invenit in eis decuplum super cunctos ariolos et magos qui erant in universo regno eius fuit autem Danihel usque ad annum primum Cyri regis ni Nabuchodonosor vidit Nabuchodonosor somnium et conterritus est spiritus eius et somnium eius fugit ab eo praecepit ergo rex ut convocarentur arioli et magi et malefici et Chaldei et indicarent regi somnia sua qui cum venissent steterunt coram rege et dixit ad eos rex vidi somnium et mente confusus ignoro quid vider
Abbreviated transcription (Latin):
& rogauit eunuchorum praepo¬
situm ne contaminarentur. De.¬
dit autem ds̃ daniheli gratiam &
miscđiam in conspectũ principis
eunuchorum. Et ait princeps
cunuchorum ad danihdem Tuneo
dominumi cum regem qui consta¬
it uobis cybum et potum: Qusau
uiderit uultus ur̃os macilentiors
prac ceteris adolescentibus couus
ur̃is. condempnabitis caput mc
regi Et dixit danihel ad mali¬
sar quem constituerat princepsar¬
nuchorum super danihel anni¬
niam. misahel & azariã Tcmp¬
tanos obsecroseruos tuos diebus
decem. & dentur nobis legumina
aduescendum. & aqua ad biben¬
dum : & contemplare uultus inr̃os.
& uultus puerorum quiuescunt᷑
cyboregio. & sicut uideris facies
cum seruis tuis Qui audito ser¬
mone huiuscemodi : temptauit cos
diebus decem. Post dies autem
decem: apparuerunt uultus corũ
meliores & corpulentiores prac
omnibus pueris qui uescebantur
ciboregio. Porro malasar tolle¬
bat cibaria & uinum potus eorum
dabatq cis legumina. Puens au¬

Expanded text:
et rogavit eunuchorum praepoet rogavit eunuchorum praepositum ne contaminaretur dedit autem Deus Daniheli gratiam et misericordiam in conspectu principis eunuchorum et ait princeps eunuchorum ad Danihel timeo ego dominum meum regem qui constituit vobis cibum et potum qui si viderit vultus vestros macilentiores prae ceteris adulescentibus coaevis vestris condemnabitis caput meum regi et dixit Danihel ad Malassar quem constituerat princeps eunuchorum super Danihel Ananiam Misahel et Azariam tempta nos obsecro servos tuos diebus decem et dentur nobis legumina ad vescendum et aqua ad bibendum et contemplare vultus nostros et vultus puerorum qui vescuntur cibo regio et sicut videris facies cum servis tuis qui audito sermone huiuscemodi temptavit eos diebus decem post dies autem decem apparuerunt vultus eorum meliores et corpulentiores prae omnibus pueris qui vescebantur cibo regio porro Malassar tollebat cibaria et vinum potus eorum dabatque eis legumina pueris au
Abbreviated transcription (Latin):
rex babylonis ierłm.¬
D & obsedit eam:
Et tradidit dñs in manus eius ioachim
regemiudac & partem uasorum do¬
mus dĩ & asportauit ea in terram
sennaar : adomum dĩ sui: & uasa in¬
tulit in domum thes aurorum dci
posito eunuchorum suorum. ut in¬
troduceret de filiis is rahel de se¬
mincregio. & tirannorum pueros.
in quibus nulla esset macula. deco¬
ros forma & cruditos omni sapien¬
tia: captosscientia. & doctos discipli¬
na. & qui possent stare in palatio
regis: ut doceret eos litteras. &
uinguam chaldeorum. Et consti¬
tuit eis rex annonam ꝑ singuios
dies ae cẏbis suis. & de uino unde
bibebat ipse: ut enutriti tribus
annis. postea starent in conspec-¬
tu regis. Fuerunt ergo inter eos
de filiis uda danihel annanias. mi¬
sahel & azarias: & in posuit eis p̃-¬
positus eunlichorum nomina:
Sanihelibalthassar. & annaniae
sidrac: misaheli misac: & atarię
abaenago Posuit autem danihel
in corde suo ne pouueretur de men¬
sa regis. neqͦue de uino potus cius:

Expanded text:
rex Babylonis Hierusalem et obsedit eam et tradidit Dominus in manu eius Ioachim regem Iudae et partem vasorum domus Dei et asportavit ea in terram Sennaar in domum dei sui et vasa intulit in domum thesauri dei sui  praeposito eunuchorum suorum ut introduceret de filiis Israhel et de semine regio et tyrannorum pueros in quibus nulla esset macula decoros forma et eruditos omni sapientia cautos scientia et doctos disciplina et qui possent stare in palatio regis ut doceret eos litteras et linguam Chaldeorum et constituit eis rex annonam per singulos dies de cibis suis et de vino unde bibebat ipse ut enutriti tribus annis postea starent in conspectu regis fuerunt ergo inter eos de filiis Iuda Danihel Ananias Misahel et Azarias et inposuit eis praepositus eunuchorum nomina Daniheli Balthasar et Ananiae Sedrac Misaheli Misac et Azariae Abdenago proposuit autem Danihel in corde suo ne pollueretur de mensa regis neque de vino potus eius
Abbreviated transcription (Latin):
rum cum creuerint iniquitates.
consurget rex impudens facie.
& intelligens propositiones. &
roborabitur fortitudo eius:
sed non in uiribus suis. & supra
quam credi potest uniuers a uas¬
ubit. & prosperabitur. & faci¬
et & interficiet robustos. & po¬
pulum scõrum scđm uoluntatẽ
suam. & dirigetur dolus in ma¬
nueius. & corsuum magnifica¬
bit . & in copia rerum omnium
occidet plurimos. & contra
principem principum consur¬
get . & sine manu conteretur
Et uisio uespere & mane quae
dicta est uera est. Iu ergo sig¬
na uisionem: quia post dies
multos erit. Et ego danihel
langui. & egrotaui per dies pimas
Cumq surrexissem: faciebam ope¬¬
ra regis. & stupebam ad uisionẽ.
& non erat qui interpretaretur.
regis filii asueri de semine medo.¬
rum qui imperauit super regnũ
chaldeorum. anno uno regni eiꝰ.
ego danihel intellexi in libris
numerum annorum de quo fac¬
tus est sermo dñi ad hieremiam
ꝓphetã: ut complerentur de¬

Expanded text:
rum, cum creverint iniquitates, rum, cum creverint iniquitates, consurget rex impudens facie, et intelligens propositiones, Et roborabitur fortitudo ejus, sed non in viribus suis: Et supra quam credi potest, universa vastabit, et prosperabitur, et faciet. Et interficiet robustos, et populum sanctorum, secundum voluntatem suam, et dirigetur dolus in manu ejus: Et cor suum magnificabit, et in copia rerum omnium occidet plurimos: Et contra principem principum consurget, et sine manu conteretur. Et visio vespere et mane, quae dicta est, vera est: tu ergo signa visionem, quia post dies multos erit, Et ego Daniel langui, et aegrotavi per dies: Cumque surrexissem, faciebam opera regis, et stupebam ad visionem, et non erat qui interpretaretur.i filii Asueri de semine Medorum, qui imperavit super regnum Chaldaeorum: Anno uno regni ejus, ego Daniel intellexi in libris numerum annorum, de quo factus est sermo Domini ad Jeremiam prophetam, ut complerentur de
Abbreviated transcription (Latin):
peruenit . & in conspectu cius
optulerunt eum. & dedit ei potes¬
tatem & honorem & regnum. &
om̃s populi tribus ac linguae ip¬
si seruient. Potestas eius pott¬
tas acterna quae non auferetir
& regnum eius quod non comĩ¬
petur. Horruit sp̃s m̃s egodi¬
nihel. territus sum in his: & uł¬
siones capitis mei conturbaue¬
runt me: Accessi ad unumde
ad sistentibus. & ueritatem que¬
rebam ab eo de omnibus his
Qui dixit mihi interpretationẽ
sermonum. & docuit me Hy
bestiae magnȩ quattuor. quat¬
tuor regna consurgent de er
ast ic in gradumeo. dixitq mihi
qo ostendam tibi quae futiri
ser in nouissimo maledictionis.
quoniam habet tempus finemi
quom. Aries quem uidisti habe¬
sucornua. rex medorum est atq
gesarum. Porro hircus ca¬
otirum rex grecorum est. Et
cornu grande quod erat inter
oculoscius: ipse est rex primꝰ.
Iuod autem fracto illo surrexe¬
runt quattuor pro eo: quat¬
nior reges de gente cius con¬
surgent. sed non in fortitudi¬
ne eius. Et post regnum co¬

Expanded text:
n conspectu ejus obtulerunt eum. Et dedit ei potestatem, et honorem, et regnum: et omnes populi, tribus, et linguae ipsi servient; Potestas ejus potestas aeterna, quae non auferetur: et regnum ejus, quod non corrumpetur. Horruit spiritus meus, ego Daniel territus sum in his, et visiones capitis mei conturbaverunt me. Accessi ad unum de assistentibus, et veritatem quaerebam ab eo de omnibus his. Qui dixit mihi interpretationem sermonum, et docuit me: Hae bestiae magnae quatuor, quatuor regna consurgent de tert me in gradu meo, dixitque mihi: Ego ostendam tibi quae futura sunt in novissimo maledictionis: quoniam habet tempus finem suum. Aries quem vidisti habere cornua, rex Medorum est atque Persarum. Porro hircus caprarum, rex Graecorum est, et cornu grande quod erat inter oculos ejus, ipse est rex primus. Quod autem, fracto illo, surrexerunt quatuor pro eo, quatuor reges de gente ejus consurgent, sed non in fortitudine ejus. Et post regnum eo