comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bethleem concupisset concupie passionem iratꝰ
extinguens libauit eam dño. et cupiditatis sue
desiderium ñ expleuit dicens. ꝓpicius sit michi
dum et pacie rigorem in consussa seruait di
irasci salubriter. s nobismet ip̃is ac suggesti¬
moti fueruit raucorem amimi reseruantes.
negant quidam se uerbis wrasci: S re ip̃a et
eo semĩme delinquere putant: quo uindictã
sue cõmotionis ñ expetunt. Qmͣ tam̃ quia ꝓ
fene paiam et excere aut ñ audent aut certe
ñ possunt in suam ꝑratiam ꝑuiciem imnus
iracundie retorqñtes cocoquũt eam incorde ta¬
citi ac silentes in semet ip̃is consumiũt. ama¬
ritudiaem tristicie in untute amini ꝓtiius
expellentes. S digerentes ꝓcessu dieꝵ. et utrũ¬
q ꝑ tempore mitigantes. quasi uero in effectu¬
op̃is solũ modo sit iracundia moderanda. et ñ
potius archanis nr̃i pectoris eruenda. ne te¬
nebris illius obscurati nẽc consilii salubuis
nec scĩe luimen adiittere. s nec templum sp̃c

Expanded text:
tuosam concupiscentiae passionem iratus extinguens libauit eam domino, et cupiditatis suae desideria non expleuit dicens: propitius mihidum et patientiae rigorem inconcussa lenitate irasci salubriter, sed nobismet ipsis ac suggestimoti fuerint rancorem animi reseruantes negant quidem se uerbis irasci sed re ipsa et in eo se minime delinquere putant, quod dictam suae commotionis non expetant: quam tamen quia pro ferre palam et exercere aut non audent aut certe non possunt- J in suam perniciem uirus iracundiae retorquentes concoquunt eam in corde taciti ac silentes in semet ipsis consumunt, amarit.ndinem tristitiae non uirtute animi protinus expellentes, sed digerentes processu dierum et utcumque pro tempore mitigantes. Quasi uero operis solummodo sit iracundia moderanda et non potius ab arcanis nostri pectoris eruenda, De tenebris illius obscurati nec consilii salubris nec scientiae lumen admittere, sed nec templum spiri
Abbreviated transcription (Latin):
ira. mislar penitus uelud nccm et utilem nob
curare festinet: ut dum medelam forsitan fe¬
bricula laboranti ꝓcurat inferre. ñ semet ip̃m
deteriori morto cecitatis ĩuoluat. Oportet nã¬
q illum qui alterius uulaeri mederi cupit. oĩ
languoris morbo alienĩ subsutere. Qualib ex¬
causa nracundie motus efferuens excecat ecu¬
los cordis. et acumini uisuũ exicialem uali¬
dioris morbi ingerens trabem. solem iusticie ñ
sunt intueri. HAbemus sane ire ministeriũ
satis comode nobis insertum ad qd̾ solum eã
recipe ntile nobis ẽ ac salubre. cum contra las¬
cuientes cordis nr̃i motus indignantes in¬
feemimꝰ. et ea que agere confundimur corã
hominib uł ꝓloqui in iatebras ascendisse nr̃i¬
hñc ip̃am iram cur a uobis aduersus frẽm tr̃¬
nrexit cõmouenur. et irati letales instigati¬

Expanded text:
is, nullam penitus uelut necessariam et utilem nobis curare festinet, ut, dum medellam leuiore forsitan febricula laboranti procurat inferre, non semet ipsum iratus taetriore morbo caecitatis inuoluat oportet namque illum, qui alterius uulneri mederi cupit, omni languoris morbo alienum sanumque subsistecausa iracundiae motus efferuens excaecat oculos cordis et acumini uisuum exitialem ualidioris morbi ingerens trabem solem iustitiae non sinit intueri. satis commode nobis insertum, ad quod solum eam recipere utile nobis est ac salubre, cum contra lasciuientes cordis nostri motus indignantes infremimus et ea, quae agere confundimur coram hominibus uel proloqui, in latebras ascendisse noshanc ipsam iram, cur nobis aduersus fratrem inrepserit, commouemur et irati letales instigati
Abbreviated transcription (Latin):
desunt excitare ꝓxĩm suñ s diligit eũ sic̃ se ip̃m.
ad ꝙ cũ aliqũ admitiit᷑ in ip̃o liñie u̾itatis in¬
dubitant indet p̾uẽĩentẽ grãm. et cũ inde re
re ĩmũdiciã suã. et si amat aere dulce ht. et ñ
gitantis ergo ẽ ĩ oĩb hũiliare semet ip̃m ⁊
głifi care ĩ se ip̃o dnm dñi suũ. ĩ ꝯtempłone dei
uilesc̾e̾ sͥ ĩ amore creatoris sbici oĩ creature¬

Expanded text:
desinit excitare proximum suum, si diligit eum sicut se ipsum. Ad quod cum aliquando admittitur, in ipso lumine veritatis indubitanter videt praevenientem gratiam: cum inde repre immunditiam suam. Et si amat, flere dulce habet, et non gitantis ergo est, in omnibus humiliare semetipsum, glorificare in semetipso Dominum Deum suum: in contemplatione Dei vilescere sibi: in amore Creatoris s
Abbreviated transcription (Latin):
pidatis sue lege qua in rebus cet̾is ñ hĩta pre
hitis esiuire. et ꝓ nõ hĩtis hĩta fastidire solebat.
Mor oĩb q̃ ñ m celo et que in terra sunt obtẽp¬
tis et ꝯtemptis. tandẽ ad ip̃m ꝓculdubio curre¬
ret qui solus deeẽt oĩm deus. Porro ibi ꝯmesce¬
nulla inquietudo solhcctat. Doiceret ꝓ certo. Mi

Expanded text:
cupiditatis lege, qua in rebus caeteris non habita prae habitis esurire, et pro non habitis habita fastidire solebat; mox omnibus quae in coelo, et quae in terra sunt obtentis et contemptis, tandem ad ipsum procul dubio curreret, qui solus deesset omnium Deus. Porro ibi quiescera jam inquietudo sollicitat. Diceret pro certo: Mihi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ minꝰ auxie cupiat q̃ desunt qmͣ que ad furit
lete possideat. Cans enim obtineat uinu̾sa: sic
sonicħ amplius uelis. quid temptare opus ẽ
etc̃. Curris ꝑ demia et longe añ moreris qmͣ h
cͥcuitu ꝑuemas ado ad optatũ. ħ ergo ĩ circuitu
impii ambulãt naturałr appetentes uñ fimãt

Expanded text:
n minus anxie cupiat quae desunt, quam quae adsunt laete possideat. Quis enim obtineat universa? so nil jam amplius velis, quid tentare opus est et caetera? Curris per devia, et longe ante morieris, quam hoc circuitu pervenias ad optatum. 19. Hoc ergo in circuitu impii ambulant, naturaliter appeten
Abbreviated transcription (Latin):
umbilicũ. Ciliciũ uero portat qr iussit inter¬
fici comitẽ nixͣ scm̃ prĩciũ et p̃uaricatus est
iusmrand̾. Exceptis hiis ha duob cuncta ei cui¬
mina dimissa sunt. s iam ascendamꝰ. q
Tcum pan.¬
lulũ ꝑcessissent: uidunt murũ muus al¬
tũ et mminĩs p̾claꝵ. Erat ã argenteus totus

Expanded text:
umbilicum. Cilicium vero portat, quia jussit interumbilicum. Cilicium vero portat, quia jussit interfici comitem juxta S. Patricium, et praevaricatus est jusjurandum. Exceptis his duobus, cuncta ei crimina dimissa sunt. Sed jam ascendamus. » Et cum paululum processissent, viderunt murum nimis praeclarum. Erat enim argenteus totus,
Abbreviated transcription (Latin):
et leite solempiit̃ induti sicut ad muissam¬
cantandã cum sericis casulis et aliis ornam̃¬
tis ualde p̾ciosis. et ornabatur undiq domꝰ
to. Pouetant enĩ cyphos et calices aureos
et argenteos et picides eburneas suꝑ paxil¬
los et tabulas. et sic domus illa ornabat᷑
se sufficere indetur. omnes gͦilli qui m̃istra¬
bant añ regem uenientes et genua flecten¬
dñe de tot m̃istris int̃ quos nec unũ de fami¬
aliqͣ tormenta post mortem. Passus ẽ inquit
ẽ domus et õs hĩtatores eius islico ꝯst̾nati
sunt. et rex ꝯtristatus exut cum fietu. Qũe
cum tundalus seq̃retur. uidit hñͣc młtitudĩem
tin. Et respiciens indit regem in igne usq ad
urabilicũ. et ab uinbilico sursum alicio ĩdu¬
tũ. hñc penam inquit angłs cotidie patit᷑
ꝑ tres horas. et ꝑ horas .xx. et una requi¬
escit. et ħ ideo qr legittum ꝯnigii macula¬
int sacram̃tũ. et ideo patitur ignem usq ad

Expanded text:
et levitae induti, sicut ad missamet levitae induti, sicut ad missamcantandam, cum sericis casulis et aliis ornamentis valde pretiosis: et ornabatur undique domus nto. Ponebant scyphos et calices aureos et argenteos, et pyxides eburneas super paxillos et tabulas; et sic domus illa ornabaturse sufficere videretur. Omnes ergo illi, qui ministrabant, ante regem venientes, et genua flectenDomine, de tot ministris, inter quos nec unum de aliqua tormenta? » -- « Passus est, inquit,est domus, et omnes habitatores ejus illico consternati sunt; et rex contristatus exivit cum fletu. Quem cum Tundalus sequeretur, vidit hanc multitudinem tui. » Et respiciens vidit regem in igne usque ad umbilicum; et ab umbilico sursum cilicio indutum. « Hanc poenam, inquit angelus, quotidie patitur per tres horas, et per horas viginti et unam requiescit. Et hoc ideo quia legitimi conjugii maculavit sacramentum. Ideo patitur usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
cederent uiderunt domũ ini regis.¬
rabiłr ornatam cuius ꝑietes et om̃is struc¬
tura ex auro et argentõ erart. et ex oĩ lapi¬
dũ p̾ciosoꝵ genib. s fenestre ibi ñ erant nec
ostiũ. et tñ omnes qui intrare uolebarit intͣ¬
bant. Erat ã inrtus tam splendida ac sic si nõ
dico unus sol. S quasi ibi młti splenderent
soles. Erat nnus ampla et rotunda et nllis
columpius fulta. et totũ ⁊̃ enis uestibłm au¬
ro et lapidib p̾ciosis erat stratũ. Circũspici¬
ens ã tundalus udit unũ sedile aureũ cum
gẽmus et serico et om̃ib ornam̃tis ornatum.
et regem cormarchũ in ip̃o thrrono sede uesti¬
tum mirabilib uestir̃tis et p̾ciosissimis g
supͣ om̃e p̾ciũ t̾reñ. et cum sparet adimrãs
uenerunt płum in domũ illã cum uum̾bus
ad regem. et offerebant singuli cum gandio
mun̾a sua. et dũ staret tundalus diucius
añ dnm̃ sirĩ regem cormarchũ. erat enm
dñs suus in seculo oenerũt  młti sacerdotes

Expanded text:
cederent, viderunt domum mirabiliter ornatam, cujus parietes et omnis structura ex auro et argento erat, et ex omnium lapidum pretiosorum generibus. Sed fenestrae ibi non erant, nec ostium; et tamen omnes qui intrare volebant, intrabant. Erat autem intus tam splendida, ac si non dico unus sol, sed quasi ibi multi splenderent soles. Eratque nimis ampla et rotunda, et nullis columnis fulta: et totum etiam ejus vestibulum auro et lapidibus pretiosis erat stratum. Circumspiciens autem Tundalus vidit unum sedile aureum cum gemmis et serico, et omnibus ornamentis ornatum, et regem Chormarcum in ipso throno sedere, vestitum mirabilibus vestimentis, et pretiosissimis, supra omne pretium terrenum. Et cum staret admirans, venerunt plurimi in domum illam cum muneribus ad regem, et offerebant singuli cum gaudio munera sua. Et dum staret Tundalus diutius ante dominum suum regem Chormarcum, erat enim dominus suus in saeculo, venerunt multi sacerdotes
Abbreviated transcription (Latin):
cinus menti apud dm̃i fuerit cunctis patuit cũ
multis ad sepulcrum eius rome miraculis
ostensis deus eum csificauit clarificauit. en¬
dri pallas quem lancea turm militis occidit.
more suo iacet hic. Quos uersus ũ tuuc fros
crediderim. quiuis carmentis bras latinas ĩ¬
uenisse dicatui. s uł ab eumo. uł ab aliguo
alio poeta antiquo. Ea quidem natura est
conditoꝵ corpoꝵ ꝙ carne tabescente cutis ex¬
terior ueruos. nemos nerui ossa continent.
hyatus uulueris qd̃ in medio pectore turuus
fecerat quatuor pedib et semis mensuratus
ẽ. Ardens lucerna ad caput ĩuenta ẽ. qui cĩ
in geniistilo subtus flãmam foramen fecit.
et mox introducto aere igius euanuit. Cor¬
pus muro applicatum uascitate sui maginitu
aidiis rorulentis infusum cõmumẽ mortaliũ
corruptõm agnouit cute solutanerius ꝙ fn¬

Expanded text:
nus apud Deum fuerit, cunctis patuit, cum multis ad sepulcrum ejus Romae miraculis ostensis Deus eum clarificavit. dri Pallas, quem lancea Turni Militis occidit, more suo jacet hic. Quos versus non tunc factos crediderim, quamvis Carmentis litteras Latinas invenisse dicatur; sed vel ab Ennio, vel ab aliquo alio antiquo poeta. Ea quidem natura est conditorum corporum, quod carne tabescente cutis exterior nervos, nervi ossa continent. Hiatus vulneris, quod in medio pectore Turnus fecerat 4 pollicibus et semis mensuratus est. Ardens lucerna ad caput inventa est. Quam cum habent, stylo subtus flammam foramen fecit; ita introducto aere, ignis 358 evanuit. Corpus, muro applicitum, vastitate sui moenium cidiis rorulentis infusum, communem mortalium corruptionem agnovit, cute soluta et nervis fl
Abbreviated transcription (Latin):
diligit quare fugit. Biligit autem et ideo
uerit. s quia hic ñ diligit. ideo fugit. hic ñ¬
cet talis amor pr̃iam istam. ĩmimtõ amo¬
uis ẽẽt ulitas regions.Iocundus amor.
amenũ querit locum. Ideo cõmendat nob̃¬
tram suam terram suam. Ideo laudat prĩ¬
am suam. Ideo dicit flores appar. primi hõis¬
natura ita a deo ordinata et inscituta fue¬
rat ut anima que corꝑi p̾erat. ꝑ sensus qui¬
dem mĩsceria corꝑis foris ipseret s intꝯ¬
ñ ꝓcederet. et ad enis diłctionem ñ ꝑtiueret
ita ut omne actum et caritas imꝑaret. et
rõ disponeret. et sensus impleret at ꝑfice¬
rantiam. mentis iustabilis ꝑ concupiam
carius. Quib ab illo in om̃ posteritatem
tnͣsfusis. uinu̾sa mala exorta sunt. Pmde
post illam primã reꝵ conditõm quẽ facte
fu̾ant ut stantibus subeẽnt. ncc̃e erat alia
facere que iacentes erigerent. Que tanto
primis digniora sunt. qnͣto magis nccĩa.

Expanded text:
diligit, quare fugit? Diligit autem, et ideo diligit, quare fugit? Diligit autem, et ideo venit, sed quia hic non diligit, ideo fugit. Quid cet talis amor patriam istam, immunitio amoris esset utilitas regionis. Jucundus amor amoenum quaerit locum, ideo commendat nobis terram suam, ideo laudat patriam suam, ideo dicit: Flores apparuerunt natura ita a Deo, ordinata, et instituta fuerat, ut anima, quae corpori praeerat, per sensus quidem ministeria corporis foris impleret, sed intunon procederet, et ad ejus dilectionem non pertineret, ita ut omnem actum et charitas imperaret, et ratio disponeret, et sensus impleret atque perficerantiam mentis, instabilis per concupiscentiam carnis. Quibus ab illo in omnem posteritatem transfusis, universa mala exorta sunt. Pepost illam primam rerum conditionem, quae facta fuerunt, ut stantibus subessent, necesse erat alia facere, quae jacentes erigerent. Quae tanto primis digniora sunt, quanto magis necessaria,
Abbreviated transcription (Latin):
ad suasionem serpentesi serpentis aꝑuit.
aureni intus ad uocem dei clausit. quia ergo
auditũ nitus ꝑdidit quo diũ loqũtem audi¬
at. reuocans nos deus ad se foris clamat.
s cum loquitur semꝑ quasi occultati uolẽs
se subtrabit. ut mentẽ humanã et ꝑ h qd̾
loquitur de se ãmoneat. et ꝑ ħ qd̾ se occuitã¬
do fugit ad se trahat. Irritat emm de sid̾ium
nr̃m ut augeat quia loqñdo amorem suũ in
nobis excitat. et fugiendo ut sequamur ĩ se¬
flãmat᷑. Tale ẽ enim cor hominis ut si qd̾
diligit adipisci ñ ualeat amplius desidio
marde scat. Sic in canticis canticoꝵ sponsus
uenit. stat post pietem respicit ꝑ fenestras
et cancellos ut quasi lateat. sqiitit manũ
presso uoce tenu uocat eam et dicit nem.¬
Illa ut audit sponsum adẽe surgit mox fes
elapsus amplexib fugit. Cond ẽ ħ: dum ñ
quenitur querit. Dum ñ uocectur uenit. Dñ
auterri queritur querit. declinat. et dimmi uo¬
catur fugit. si ũ diligit quare uenit. Aut si

Expanded text:
ad suasionem serpentis aperuit, aurem intus ad vocem Dei clausit. Quia ergo homo auditum intus perdidit, quo Deum loquentem audiat, revocans nos Deus ad se foris clamat. Sed cum loquitur, semper quasi occultari volens se subtrahit, ut mentem humanam et per hoc quod loquitur de se admoneat, et per hoc quod se occultando fugit ad se trahat. Irritat enim desiderium nostrum ut augeat, quia et loquendo amorem sui in nobis excitat, et fugiendo ut se sequamur inflammat. Tale est enim cor hominis, ut si quod diligit adipisci non valeat, amplius desiderio suo inardescat. Sic in Canticis canticorum Sponsus venit: Stat post parietem, prospicit per fenestras, et cancellos , ut quasi lateat et non lateat. presso, voce tenui vocat eam, et dicit: Venielapsus amplexibus fugit. Quid est hoc? Dum non quaeritur quaerit, dum non vocatur venit, dum autem quaeritur declinat, et dum vocatur fugit. Si non diligit, quare venit? aut si
Abbreviated transcription (Latin):
uatis ingrediens simlacro solis radius per
eandem fenestram directus os. et iabia se¬
icipis illusicaret ita ut inspectante ppło oscł̃o
salutato serapis uideretur a sole. Signuni¬
mami artificis fuerat fabricatum. ut mas¬
nes lapis cuis natura ferrum ad se tra
retisse ppło sisacrum et in aere pendere udẽ
seraipi discedat ad ꝓpria. ꝑsuasio quedam au¬

Expanded text:
vatis, ingrediente simulachro radius solis per vatis, ingrediente simulachro radius solis per eandem fenestram directus, os et labra Serapis illustraret, ita ut inspectante populo, osculo salutatus Serapis videretur a Sole. Ermanu artificis fuerat fabricatum, ut lapis, cujus naturam ferrum ad se trahrexisse populo simulachrum, et in aere pendere viderSerapi, discedat ad propria. Sed et multa a
Abbreviated transcription (Latin):
tore deposcere ut crestentib fidelium ppłis:
oronũ quoq crescerent domus. Qmͣ cum ac¬
ceptam uellet excolere reꝑta sunt uitus an¬
tra quedam iatencia et terre de fossa latrori¬
nis et sceleribus magis quam cerimonus
obtectã reserari uelud draconũ calice potato
insanire omnes ac palam ac fur̾e ceꝑunt et
res. S modestia religõnis minꝰ feroces erant.
Ex quo freqũter nr̃oꝵ plurins milu̾atis ali¬
qñtis etiam interfectis ad templum serapis¬
quas ad artem quiddam refugiebant. Quo
ins et gramisitis smpliciis ex truciatos necabãt.
alios patibulis affuigentes alios confractis e¬
cruribus in speluncas precipitantes. Templũ¬
et constructione ꝑ centum aut eo amplurse
gradus in sublime suspensus. quadratis et
in oentib spaciis ex omm ꝑte distentus .ii¬
its erat uascum ut dextera unũ ꝑietem alter
etiam quedam ad scuporem et admirationẽ
indentiũ dolis et arte composita. Nam fe¬
nestra ꝑexigua ab ortu solis. ita erat apta¬

Expanded text:
tore deposcere, 292 ut crescentibus fidelium populis, orationum quoque crescerent domus. Quamque cum acceptam vellet excolere, reperta sunt in loco antra quaedam latentia et terrae defossa, latrociniis et sceleribus magis quam caeremoniis obtecta reserari, velut draconum calice potato, insanire omnes ac palam furere coeperunt. ures, sed modestia religionis minus feroces erant. Ex quo frequenter nostrorum plurimis vulneratis, aliquantis etiam interfectis, ad templum quasi ad arcem quandam refugiebant. Quo vis et exquisitis suppliciis excruciatos necabant, alios patibulis affigentes, alios confractis cruribus in speluncas praecipitantes, quet constructione per centum, aut eo amplius gradus, in sublime suspensus, quadratis et ingentibus spatiis omni ex parte distentusrum, ut dextera unum parietem, alterum etiam quaedam ad stuporem admirationemque videntium, dolis et arte composita. Fenestra perexigua ab ortu solis ita erat apta
Abbreviated transcription (Latin):
tem sponsũ desiderarent salutarib moni¬
tis inslru̾ent. Ip̃e etiam iudue in ieuis
et oronib ĩ uigilis et laborib manimꝰ su¬
lacrimis et obsecrationib dño seruientes
sicut maritis sius prius placere intebant
in carne: ita amplius sponso celesti place¬
re studebant in sp̃u. freq̃nter q ad memori¬
am renocantes illud apłi uidua que in deli¬
ciis uunt mortua ẽ. et qd̾ sancte indue q̃
sanctoꝵ uctitatib cõicant. que pedes pan¬
mũ ꝓmentur  Idisa et gauisus es scãs
etiam mulieres ĩ matrimonio deo deuote ẜ¬
mentes filios suos in timore dr̃ erudien¬
tes. honestas npcias. et thox in macula¬
tũ custodientes. ad tempus or̃omi nacan¬
tes. et post mid ip̃m cumi tunore dei rener¬
tentes. ne temptarent a sathana. aulte
tñ ex consensu maritoꝵ a licitis amplexi¬
b abstinentes. celibem et uere angelicam
uitam ducentes. tanto maiore corona dig¬

Expanded text:
tem sponsam desiderarent, salutaribus monitem sponsam desiderarent, salutaribus monitis instruerent. Ipsas etiam uidua in ieiuniis et orationibus, in uigiliis et laboribus manulachrymis et obsecrationibus Domino seruientes, sicut maritis suis prius placere nitebantur in carne, ita imo amplius sponso coelesti placere studebant in spiritu, frequenter ad memoriam reuocantes illud Apostoli: Uidua qua in deliciis uiuit mortua est, et quod sanctae uiduae quae sanctorum necessitatibus communicant, quae pedes paumum promerentur. Uidisti, et gauisus es, sanctas etiam mulieres in matrimonio Deo deuote seruientes, filios suos in timore Domini erudientes, honestas nuptias et thorum immaculatum custodientes, ad tempus orationi uacantes, et post in id ipsum cum timore Dei reuertantes, ne tentarentur a Satana. Multae tamen, ex consensu maritorum, a licitis amplexibus abstinentes, caelibem et uere angelicam uitam ducentos, tanto maiore corona dig
Abbreviated transcription (Latin):
tins. et tnsiens ꝑ desertum terram ꝓmuissioĩs
in leodii ꝑtib inuenisti. eum euͣm in ꝑtib
tus multos de ꝑtib nr̃is crucesignatos ꝯͣ
nonisses: ĩmo sicut michi dyxisti quasdam
mulieres magis ꝓ uno ueniali lugentes.
qui hom̃es in ꝑtibus turis ꝓ misse morta¬
lib mirareis. ueniens ad ꝑtes mt̃is sicut
audisti. uidistiemm et ganisus in ortis li¬
illecebris et conteniptis ꝓͥ amore regmi ce¬
lestis huius mũdi diiciis in panꝑtate et
himilitate sponso celesti adherentes. labo¬
rem manirũ tenuem uictũ querebart. licet
emm ꝑentes eaꝵ diuiciis multis hrãdarent.
ip̃e tñ õbliuiscentes populũ suũ et domũ pa¬
tris sin. Malebarit angustias pauꝑtatis
sustinere: qmͣ male acquisitis diniciis hũn¬
dare. uł inter ꝑompos oͥ seculares cum ꝑicu¬
lo remanere. ¶disti et gra gauisus es
sanctis sc̃as et deo sermente matronas. qnͣ¬
to celo uiuenculas pudiciciam conseruarẽt
Et eas in honesto ꝓposito ut solum celes¬

Expanded text:
ens per desertum, terram promissionis partibus Leodii inuenisti: cum enim in partibus tuis multos de partibus nostris crucesignatos, contra nouisses, imo, sicut mihi dixisti, quosdam mulieres magis pro uno ueniali lugentes, quam homines in partibus tuis pro mille mortalibus, miraueris; ueniens ad partes nostras, sicut audistiillecebris, et contemptis pro amore regni coelestis huius mundi diuitiis, in paupertate et humilitate sponso coelesti adhaerentes, labore manuum tenuem uictum quaerebant, licet enim parentes earum diuitiis multis abundarent : ipsae tamen, obliuiscentes populum suum et domum patris sui, malebant angustias paupertatis sustinere, quam male acquisitis diuitiis abundare uel inter pomposos saeculares cum periculo remanere. Uidisti, et gauisus es, sanctas Deo seruientes matronas, quanto zelo iuuencularum pudicitiam conseruarent, et eas in honesto proposito, ut solum coeles
Abbreviated transcription (Latin):
b ne cum me recte fortasse repͥhendero rinsum
michi blandiar et mẽticłosam michi potius
uidear. in me qmͣ iustam ꝓtulisse sũiam. Ex¬
pp̃ et si bos ut tibi uderis lassus senectute for¬
te corporis ñ amum ugore. tamen in area
dm̃i fructuoso labore desudas. Ecce sum. si
quid ꝑperam dyi. fortius fige pedem. Non mͥ¬
debet molestum ẽẽ pondus etatis tue. dum¬
modo conteratur palea culpe mee. Rogo te si
fieri potest. ut inter nos queramus et disse¬
reanus aliquid quo sine amaritudine discor
tis turs nec tu in meis insi cum suspitione a
dum ñ offendatur illa que edificat¬

Expanded text:
bus, ne cum me recte fortasse reprehendero, rursus mihi blandiar, et meticulosam potius mihi videar in me, quam justam tulisse sententiam. E et si bos ut tibi videris, lassus senectute forte corporis, non vigore animi: tamen in area dominica fructuoso labore desudans: ecce sum, si quid, perperam dixi, fortius fige pedem. Non mihi molestum esse debet pondus aetatis tuae, dummodo conteratur palea culpae meae. fieri potest, ut inter nos quaeramus et disseramus aliquid, quo sine amaritudine discordtis tuis, nec tu in meis, nisi cum suspicione indum non offendatur illa quae aedificat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ei ꝑ insionem domus sua militarib ap¬
ꝑatib plena que uenaliũ ẽẽ consueu̾at
pãnoꝵ cumulis occupata. Stupẽtiq ad
posito tepescere. ita ut noue milicie dux
futurus. et ex ip̃a sui mutatione ꝑꝑende
ret dictã insionem longe aliud qm edi¬

Expanded text:
est ei per visionem domus sua militaribus apparatibus plena, quae venalium esse consueverat pannorum cumulis occupata. Stupenti igitur ad penitus recusaret. Sic novae militiae dux futurus ex hac ipsa sui mutatione perpendit, iam dictam visionem longe aliud quam credi
Abbreviated transcription (Latin):
abest fr̃ meus. duuidiũ enm e̾ aie mee.
Nonne dñe tu ubes diligi in tota amina.
Quomõ ergo tota aĩa mẽa te diliger mũ
utraq eius medietas te diligat. Non em̃
bñ diligens ad medietate̾. ut ergo te to¬
potero. ut me totum salũ facias: saluũ
tas et frẽm meũ qui totum hoĩem saluũ
cecisti insabtato. qimꝑpe nichꝰ facis ad me¬
i

Expanded text:
abest frater meus, dimidium scilicet animae meae. abest frater meus, dimidium scilicet animae meae. Nonne, Domine, te jubes diligi in tota anima? Quomodo ergo tota anima te diliget, nisi utraque ejus medietas te diligat? Non enim bene diligeris ad medietatem. Ut ergo te topotero. Ut me totum salvum facias, salvum fac et fratrem meum, qui totum hominem salvum fecisti in Sabbato. Quippe nil facis ad mei
Abbreviated transcription (Latin):
ñ optatur. Quis dabit aqmͣ capiti mes. et
oculis meis fontẽ ĩ lacrimaꝵ ut copiose lu¬
geam dignũ mei frĩs infrctũ. Iustus es e
ioquar ad te. ñ tanqm tecum dispictans.
s tanqmͣ tecum computans que mesũ
supplito et fc̃i meo imputo. 2łd huc emm fr̃
meus uendicat siliquas porcoꝵ in regione
illa in qua fames oritur nec inoritur. ubi
egestas incipit nec desut. nec recordatur
infelie qnͣti ñ solum silii s et mercẽnarni
in dono prĩs sui hũndent panib. ip̃e uero
nec dolore cõuuicitur. nec iubore confimidi¬
tur. qd et fame ꝑeat. et siti correat. et ia¬
bore fatigetur. et seruitute p̾matur. et e¬
pfssibus a tam gram exilio resiliret. quoꝵ
primo rent̾etur ad se. No te uero pater al¬
tero cõuerteretur. ꝑussisti autẽ michi ut ñ
solum eimi. s et quelib ꝓximũ meũ dili¬
gam qnͣtum me ip̃m. S qͣuis michi pxum¬
or frẽ meo. Nusqmͣ ergo totus assum ubi

Expanded text:
non optatur. Quis dabit aquam capiti meo et non optatur. Quis dabit aquam capiti meo et oculis meis fontem lacrymarum, ut copiose lugeam dignum mei fratris interitum? Justus es, iam juste loquar ad te, non tanquam tecum disputans, sed tanquam tecum computans, quae mecum supputo, et fratri meo imputo. Adhuc enim frater meus mendicat siliquas porcorum in regione illa, in qua fames oritur, nec moritur; ubi egestas incipit, nec desinit; nec recordatur infelix, quanti non solum filii, sed et mercenarii in domo patris sui abundent panibus . Ipse vero nec dolore concutitur, nec rubore confunditur, quod et fame pereat, et siti torreat, et labore fatigetur, et servitute prematur. O passibus a tam gravi exsilio resiliret; quorum primo reverteretur ad se, ad te vero, Pater, altero converteretur! Jussisti autem mihi, ut non solum eum, sed et quemlibet proximum meum diligam, quantum meipsum. Sed quis mihi proximior fratre meo? Nusquam ego totus adsum, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
.G. lamentatões. et ueli de carmine
ncħ ad te. carmen enim illis debetur
dibus cantatur dño. ꝑsallitur sp̃u. mente
ganiz at cogitatio. psatteri at organi¬
Nich enmim tibi et sarmim. Non ẽ tibican¬
tate canticiu diñ in terra aliena. Nichil
tibi et aue qui ñ mutas nomen eue. Nich
tibi et salue qui ñ saluas cõmendata. Dũ
mandata ñ seruas. dnmi te ñ ꝑas adiudi¬
ciũ. ñ comꝑas auxiliũ aduocati tm xp̃i. s
saluatori tuo crucem reꝑas secundã mortis
q tibi sꝑas secunde cruciatũ. Nicħ tibi et
uale qui ñ unus insi male. qi ualere ñ af¬
fectas. dum detractas penitere. Tu ergo aĩa
mea fui meo expectanti et reexpectanti e¬
modicũ in seculo. miniũ in pico. mandã
remanda lamentatõnes et ueli. plustrata
namq cum oĩ solicitadĩe meterie presentis
plenus aucietate. qd̾ iccipsi scuiꝑsi. Salus
añ sano nussa migatoria ẽ. mssa uero in¬
into suꝑflua. Demiq quid ꝓdest alian sal
grata. plane frustra salutatur a quo salue

Expanded text:
 lamentationes, et vae, de carmine nihil ad te; carmen enim illis debetur,dibus cantatur Domino, psallitur spiritu, mente ganizat cogitatio, psalterizat oratihil enim tibi et carmini. Non est enim tibi cantare canticum Domini in terra aliena. Nihil tibi et ave, qui non mutas nomen Evae; nihil tibi et salve, qui non salvas commendata, dum mandata non servas, dum te non paras ad judicium, non comparas auxilium advocati tui Christi, sed Salvatori que tibi praeparas secundae cruciatum. Nihil tibi, et vale, qui non vivis nisi male, qui valere non affectas, dum detrectas poenitere. Tu ergo, anima mea, fratri meo exspectanti et reexspectanti modicum in saeculo, nimium in peccato, manda et remanda lamentationes et vae. Perlustrata namque cum omni sollicitudine materiae praesentis plenus anxietudine, quod scripsi, scripsi. Salus non sano missa nugatoria est, missa vero invito superflua. Denigrata? Plane frustra salutatur, a quo salus
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ms opuscula multam edificatõmi cominẽt
animaꝵ: et luculento sermone inrtescunt. n. ec
rater multa antiquo opuscula quicqm ad
sp̃uales ꝓfectus at ꝑfectionis aꝑicem tendẽ¬
ti utilius arbitror me legisse. Nam et bea¬
tus pater nr̃ drãcus ut in eius inta legitur
librum illũ qui collationes patrũ inscribit᷑.
studiose legens ac ingilanter intłłigens. salu¬
tis in ed ituatus scemitas: magnũ ꝑfectio¬
nis apicem apprehendit. Agit siquidem liber
ille de cordis puritate: de uiciis. et de om̃i ꝑ
fectione urtutum. Cinus freqñs lectio: xp̃i
discipulũ ad multã cordis puritatem ad con

Expanded text:
hujus opuscula multam aedificationem continent animarum, et luculento sermone nitescunt: nec inter multa antiquorum opuscula quidquam ad spirituales profectus, atque perfectionis apicem tendenti utilius arbitror me legisse. Nam et B. Pater noster Dominicus, ut in ejus vita legitur, librum illum qui Collationes Patrum inscribitur, studiose legens, ac vigilanter intelligens, salutis in eo rimatus semitas, magnum perfectionis apicem apprehendit. Agit siquidem liber iste de cordis puritate, de vitiis, et de omnium perfectione virtutum: cujus frequens lectio Christi discipulum ad multam
Abbreviated transcription (Latin):
lustris prudens et facundus: Iohes heremita
ecc̃a constantinopolitana a iose crisostomo e¬
iectus et inmasaliam gallie p̾sor ordinatꝰ
multa scripsit: inter que etiam comꝑtas in
egypto intas patrum doctrinas q et regulas.
datis ad pluimos libris exposint. Primo qui¬

Expanded text:
lustris, prudens et facundus, Joannes Eremita, aecclesia Constantinopolitana a Johanne Crisostomo ejectus et in Massiliam Galliae presbiter ordinatus, multa scripsit; inter quae etiam compertas in Aegypto vitas patrum, doctrinasque et regulas, datis ad plurimos libris exponit. 438.
Abbreviated transcription (Latin):
petententes ab arabitis in ꝑasceue in quodam
cascello obcessi sunt. et tot occisi aut nln̾ati
ut de .uii. et eo amplius milib bix duo milia
reuersi sunt. ilnno .x. cometes aꝑꝑuit tota pas¬
chali ebdomada. harunich nordanmbroꝵ rex
cum mille pene nauib uenit in angliam reg¬
natinus. et in urbe eboraca plusqm nlle lay¬
cos et ic. p̾sbros de anglis occidit. Cui rex a¬
ualdus rex angloꝵ cum .uii. legionib suꝑue¬
nens enin cum multis occidit¬

Expanded text:
petentes ab Arabibus in Parasceve in quodam castello obsessi sunt, et tot occisi aut vulnerati, ut de septem et eo amplius milibus vix duo milia reversi sint. 1066. 10. 6. Cometes apparuit tota paschali ebdomada. Harwich rex Nortdanymbrorum cum mille pene navibus venit in Angliam regnaturus, et in urbe Eburaci plus quam mille laicos, centum presbiteros de Anglis occidit. Cui Aroldus rex Anglorum cum septem legionibus superveniens, eum cum multis occidit
Abbreviated transcription (Latin):
mie ꝯummilitatem dicere qui ia len us cus¬
ĩuemat ue in appetitu se cummus e mãgo
cegitaliors uludat. Qamis plermnaꝵ iu ce¬
cupatione tegranius ip̃e quo poniasri aues
pditur quai iũ tnsauillitate teneteti as
quieto mari tecte nauem et imipitus nauta
diigit. Aucato autem tempestatoauant

Expanded text:
usinveniat, ne in appetitu se culminis imago cogitationis illudat. Quamvis plerumque in occupatione regiminis ipse quoque boni operis usus pquieto mari recte navem et imperitus nauta dirigit, turbato autem tempestatum fluc
Abbreviated transcription (Latin):
tem ep̃ni irrepͥhensibilem ẽẽ. notandũ qdͣ¬
rat. primus eto martyri tormenta ducetatur.
Tunc ergo laudabile fuit ep̃atum querere.
qnͣdo ꝑ hunc quemq dubium ũ erat ad suꝑ¬
plicia gramora puenire. unde ip̃m quo ꝵ ep̃aͣ¬
tus officum hom̃ oꝑis expressione desuitur.
cum dicitur. si quis ep̃atum desiderat toñ .o.

Expanded text:
tem episcopum irreprehensibilem esse . Cumqerat, primus ad martyrii tormenta ducebatur. Tunc ergo laudabile fuit episcopatum quaerere, quando per hunc quemque dubium non erat ad supplicia graviora pervenire. Unde ipsum quoque episcopatus officium boni operis expressione definitur, cum dicitur: Si quis episcopatum desiderat
Abbreviated transcription (Latin):
ta sufficiat. Post cenam autem iam in li¬
nante uesꝑa. ĩuitat nos ad artorem palurã
cums interdum pomis uti solebat que fere dn¬
obus nilib aberat. Ad quam ut ꝑuenimꝰ.
leonem ibi offendimus. Quo inso: ego et
ille dux meus ĩtremuumꝰ. Sanctus u̾o ille
incunctant accessit. nos licet trepidi sequti
sumꝰ fera paululum cerneris iluꝑata a deo
modesta discessit et constitit dum ille conti¬
gua ranus humiliorib poma decerꝑet. Cũq
plenam paliulis manũ obstiliss: occurrit
bestia. at tam libere accepit quam nullum
amimal domesticum. Et cum/ comediss. abces¬
sit. Nos hec intuentes et ad huc trementes.
facile potumus ꝑpendere. quanta in illo fi¬
dei uirtus et qnͣta in nobis eẽt infirmitas.

Expanded text:
ta sufficiat. post cenam autem iam inclita sufficiat. post cenam autem iam inclinante uespera inuitat nos ad arborem palmam, cuius interdum pomis uti solebat, quae fere duobus milibus aberat. nam hae tantum leonem ibi offendimus: quo viso, ego et ille dux meus intremuimus; sanctus vero ille incunctanter accessit: nos, licet trepidi, secuti sumus. Fera paululum ut cerneres imperatam a Deo modesta secessit et constitit, dum ille attigua ramis humilioribus poma decerperet: cumque plenam palmulis manum obtulisset, accurrit bestia, accepitque tam libere quam nullum animal domesticum: et cum comedisset, abscessit. Nos haec intuentes et adhuc trementes, facile potuimus expendere, quanta in illo fidei virtus et quanta in nobis esset infirmitas.
Abbreviated transcription (Latin):
tineam a concupiscentia carius. a concupĩa
oculoꝵ et ambitione seculi. Iussisti a concu¬
michi ugilanti quidem carentes iurib. In
sompris autem ñ solum usq ad delectatio¬
nem. s etiam usq ad confessionem fcãq si

Expanded text:
tineam a concupiscentia carnis, et concupiscentia oculorum, et ambitione saeculi . Jussisti a concumihi vigilanti quidem carentes viribus, in somnis autem non solum usque ad delectationem, sed etiam usque ad consensionem
Abbreviated transcription (Latin):
nis resistimus: nr̃iq ꝓpositi memores at in
eo castissime ꝑmanentes ulłm talib illecebͥs
adhibemus assensum. Et tamen tñi intest ut
cum aliter accidit. eiigilantes ad conscĩe re¬
quiem redeamus ip̃aq distantia reꝑiamus
nos ñ fecisse qd̃ tamen in nobis quoquonĩo
mm̾a tua ut aria mea sequatur me ad te
concupiscentie insco expedita ut ñ sit ꝑebellis

Expanded text:
nis resistimus, nostrique propositi memores, atque in eo castissime permanentes, nullum talibus illecebris adhibemus assensum? et tamen tantum interest, ut cum aliter accidit, evigilantes ad conscientiae requiem redeamus, ipsaque distantia reperiamus nos non fecisse, quod tamen in nobis quoquomodo munera tua, ut anima mea sequatur me ad te, concupiscentiae visco expedita, ut non sit rebellis
Abbreviated transcription (Latin):
Primns ẽ ne ungilans impugnatione car
nali elidatur. Secundus ne mens uolupta¬
tis cogitationib ĩmoretur. Tercius ne femi¬
neo uł tenuit ad concupĩam moueatur aspectu.
Quartus: ne uigilans uł simplicem carnis
ꝑferat motum. Quintus ne cum memori¬
am geuerationis humane. uł tractatus rõ
ncc̃itas lectionis ingesserit subtilissimꝰ mẽ¬
tem uoluptarie actionis ꝑstringat assens
nich qr amplius de enis recordatione conci¬
piat quam si oꝑationem lat̾um uł cunuslib
alt̾ius officine mente ꝑtractet. Sextus ne¬
dormmiens. licet erim hñc ludificatõm pccõ eẽ
obuoriam. ñ credamus. concuppĩe tamen ad¬
huc mnedullitus latitantis inditium ẽ. Quã
tamen illusionem: diu̾sis modis constat ac¬
cidere. Nam secundũ usum quem ingilans
excere uł cogitare consueuerat dormiens etiã¬
quisq temptatur. Aliter autem falluntur qͥ
carnalem copulam norunt. aliter qui inex
niorib somprus inquietari solent ita etiam

Expanded text:
radus est, ne vigilans impugnatione carnali monachus elidatur. Secundus, ne mens illius voluptariis cogitationibus immoretur. Tertius, ne femineo nec tenuiter ad concupiscentiam moveatur aspectu. Quartus, ne vigilans vel simplicem carnis perferat motum. Quintus, ne cum memoriam generationis humanae, vel tractatus ratio vel necessitas lectionis ingesserit, subtilissimus mentem voluptariae actionis perstringat assensnihilque amplius de ejus recordatione concipiat, quam si operationem laterum, vel cujuslibet alterius officinae mente pertractet. Sextus ur. licet enim hanc ludificationem peccato esse obnoxiam non credamus, concupiscentiae tamen adhuc medullitus latitantis indicium est. quam tamen inlusionem. diuersis modis constat accidere. nam secundum illum usum, quem uigilans exercere uel cogitare consueuerat, etiam dormiens unusquisque temptatur. aliter enim falluntur hi qui carnalem copulam norunt, aliter qui feminrioribus somniis inquietari solent, ita etiam
Abbreviated transcription (Latin):
hẽetur. Sepe enim ex uncina silua uementes ur¬
si: apes eius cõmedere conabantur. Quios ille
tephensos ferula quam portare consuenerat
sedebat. añ tuus u̾tera ĩmanissime bestie ru¬
giebant et fugiebant et qui gladios ĩform¬
causa uemiebant ad eterne inte desideria ac¬
tendere. si qñ antem quoꝵlib culꝑas agnosce
quidam cat̾uis nomine in mũdõ desiderio de¬
uictus qmͣtam scimonialem femiã rapuit.
sibiq illicito urimonio cõnurtit. Oꝑ mox ut¬
ut uir dm̃i cognouit. ei ꝑ quos potuit que
fuerat dignus audire mandauit. Cumq ille
sceleris sui conscius timeret. et ad urũdei ac
pere ut delinqũtes solebat nicreparet. fecit
oblationes suas eas q rater alioꝵ oblatio¬
nes misit. ut eius munera saltem nescien¬

Expanded text:
e. Saepe vero ex vicina silva venientes ursi, apes ejus comedere conabantur: quos ille deprehensos, ferula, quam portare manu consueverat, caedebat. Ante cujus verbera immanissimae bestiae rugiebant, et fugiebant; et quae gladios formcausa veniebant, ad aeternae vitae desideria accendere. Si quando autem quorumlibet culpas agnosquidam Cartérius nomine, immundo desiderio devictus, quamdam sanctimonialem feminam rapuit sibique illicito matrimonio coniunxit. Quod mox ut vir Domini cognovit, per quos potuit que fuerat dignus audire mandavit. Cumque ille sceleris sui conscius timeret atque ad virum Dompere, ut delinquentes solebat, increparet, fecit oblationes suas easque inter aliorum oblationes misit, ut eius munera saltem nescien
Abbreviated transcription (Latin):
Ie tute neu̾abilis scepħs nomine uałie
ꝓuincie presbr̃ fuit: hius nr̃i tonefacii
mus. Qui quadam die quasi de itiu̾e domũ
regressus: mancipio suo necgligent᷑ loqñs
precepis dicens. uecti dyabole: discalciame.
ad cuns nocem mox ceꝑunt se caligaꝵ corri¬
gie in sũma uelocitate soluere: ut aꝑte ꝯ¬
staret. qd̾ ip̃e qui noĩatus fuerat ad extra¬
hendas caligas dyabolus obediss. Eꝑ mor
ut p̾sb̃r indit. uehementer expanit: mag¬
ius q uocib clamare cepit dicens. Recede
miser recede. Non emm ip̃r s mancipio meo¬
sum loquutus. ad cuius uocem ꝓtinus reces¬
sit. et ita ut ĩuente sunt magna sunt e
magna iam ex ꝑte dissolute corrigie reman¬
serunt. Quare in recolligi potest: antiquus
imuiis insidiis nr̃is cogitationib ĩsistat.

Expanded text:
e venerabilis Stephanus nomine, Valeriae provinciae presbyter fuit, hujus nostri Bonifacii ne proximus. Qui quadam die de itinere domum regressus, mancipio suo negligenter loquens praecepit dicens: Veni, diabole, discalcia me. Ad cujus vocem mox coeperunt se caligarum corrigiae in summa velocitate dissolvere, ut aperte constaret, quod ei ipse qui nominatus fuit, ad extrahendas caligas, diabolus obedisset. Quod mox ut presbyter vidit, vehementer expavit, magnisque vocibus clamare coepit dicens: Recede miser, recede: non enim tibi, stus sum. Ad cujus vocem protinus recessit, et ita ut inventae sunt, magna jam ex parte dissolutae, corrigiae remanserunt. Qua in re colligi potest, antiquus libus, quam nimiis insidiis nostris cogitationibus insistat.
Abbreviated transcription (Latin):
bat: qui nichil aliud ad usum suũ insi panca
apum: uascula possidebat. Hunic cum longo¬
bardus quidam in eiustem aꝑibus rapina
uoluisset ingerere: prius ab eodem uro uer¬
bo correptus ẽ: et mox ꝑ malignũ sp̃m añ
eius uesagia ueratus. Qua ex re ccm̃ ẽ: ut
sicut apud ommes incolas ita etiam apuo¬

Expanded text:
aque nihil ad usum suum aliud nisi pauca apium vascula possidebat. Huic cum Langobardus" quidam in eisdem apibus rapinam voluisset ingerere, prius ab eodem viro verbo correptus est et mox per malignum spiritum ante eius vestigia vexatus. Qua ex re factum est, ut, sicut apud omnes incolas, ita etiam apu
Abbreviated transcription (Latin):
granar cepit qd nullo modo mouer potut.
Stupertes q uinis cumueslent enm ferre ad
ectam pdictoꝵ martyrum feretrum moũe nua¬
tenus potũnt. ẽ andem coacti dñm orauerut.
ut ostenderet eis utrum ueslet sepeliri milla ꝑ¬
ua ecciola sancti xp̃ofori que erat in curałio re¬
roenisi. ubi masle sanctoꝵ reliqme quescebant.
Etatimq feretrũ leuissime sustuleiunt. etibi
corpus sancti renigii honorifice posuerunt ubi
cum multa miracuua cotidie sierent amplicu¬
erttecctu. St facta capta retro altare ora
etosium corpiis uellent ibi reponere mouere
ñ potu̾nt. Cunq in or̃õnib ꝑnoctarent et me¬
corpore sancti remgu in illam criptam retro
aitare ab angelis deportatum. Post longum
etiam tempus eodem die tũsiatum ẽ ĩpulcrio¬
tem criptam et in capsa a

Expanded text:
grauari cepit quod nullo modo moueri potuit. Stupentes itaque nimis cum uellent eum ferre ad ecclesiam predictorum martyrum, feretrum mouere nullatenus potuerunt. Tandem coacti dominum orauerunt ut ostenderet eis utrum uellet sepeliri in illa parua ecclesia sancti Christophori, que erat in cimiterio Remensi, ubi multe sanctorum reliquie quiesssime substulerunt et ibi corpus sancti Remigii honorifice posuerunt. Vbi cum multa miracula cotidie fierent, ampliauerunt ecclesiam. Et facta cripta retro altare, cum effossum corpus uellent ibi reponere, mouere non potuerunt. Cumque in orationibus pernoctarent et mecorpore sancti Remigii in illam criptam retro altare ab angelis deportatum. Post longum etiam tempus eodem die translatum est corem criptam et in caps
Abbreviated transcription (Latin):
mot. Itaq bones aratro subiungens cum
ip̃ius oꝑis at aĩalium ececratione ꝓsequi¬
tur. Cumq cepta iubibus maleditis illa¬
pidat mutile. sibi exauditur ad notũ. Nã
tones et utensilia motis subitaneo tontru
elementis fulimine absumũtur. et ip̃e qui
n fieri exegerat impcando attrociori suppli¬
tio et dinturmori abdicitur. Eadem enim
rat eius pedi extimplo subriput. quem ĩ
breu sum reddidiss exesum tibiam quoq
ꝑuadens cruris ꝑiter smp̾ma coripuit. Car¬
nes quoq uorans. i̾or duricia tabidis flu¬
oribus latescente ossa retexerar. Eademq
casu cotidiano usq ad geniculũ hac illac

Expanded text:
mperium, bovesque aratro subjungens cum ipsius operis, ac animalium exsecratione prosequitur. Cum ergo jugibus coepta maledictis illapidat, inutile sibi exauditur ad votum. Nam boves ac utensilia motis subitaneo tonitru elementis, fulmine absumuntur, et ipse qui id fieri exegerat, imprecando, suppliuia diuturniori addicitur. Quae enimm ejus pedi extemplo subripuit, quem in brevi cum reddidisset exesum, tibiam quoque pervadens cruris pariter suprema corripuit; carnes namque vorans, nervorum duritia tabidis fluoribus latescente, ossa retexerat, eademque casu quotidiano usque ad geniculum hac illac
Abbreviated transcription (Latin):
.xiiiͦ. uite. xlimiͦ. nonas aligusli. Nullũ suo
temꝑe cõuentũ ecc̃asticum fieri ꝑmisit sacros
honores sun iuris eẽ dictitabat. Eo die quo
mortims e tres ep̃atus et .xii. abbacias uacã¬
des in manu sua tenebat. Ex cronicis. Auno¬

Expanded text:
ui 13, vitae 41, IV Nonas Augusti. Nullum suo ui 13, vitae 41, IV Nonas Augusti. Nullum suo tempore conventum ecclesiasticum fieri permisit. Sacros honores sui juris esse dictitabat. Eo die quo mortuus est, tres episcopatus, et 12 abbatias vacantes in manu sua tenebat. 1101.
Abbreviated transcription (Latin):
guilłm añ deum ductũ et ad iudicatum dãp¬
natõi. Idem rex pridie qĩ ꝑiret indit ꝑ quie¬
tem se flebothonnis tu sanguinẽ emittere.
radiũq cruoris in celum usqr ꝓcendi ita ut lu¬
dem nocte monachus quidam tnͣsmarinus
uidit ꝑ sompinũ qd̾ idem rex in ecc̃am qmͣtã
intrauerat supbe et insolenter ut sole bat cͥcũ¬
stantes despiciens. Tunc crucifixutu mordicꝰ
app̾hendens brachia illa corrosit. cura pene
trũcauit. Crucifycum dn tolłasse. s tandem
regen ita pede depulisse ut suppinus caderet.
Ex cuius iacentis ore tanta flama effusa est
ut fumeoꝵ uoluminũ orbes etiam sydera lã¬
berent h sompniũ cum quidam ei retulisset:
Rendit in onachus ẽ et cansa mĩmoꝵ mona¬
chiliter sompniat. Date ei .s. solid. eadem die
ꝑcussus ẽ in saltu pectus eius sagittam qmͣ
iecerat galterus turians. nules quidam de
francia qui ceniĩ uolebat ꝑcutere qui ꝓpe re¬
gem stabat. Obnit amno dm̃. Mͦ .c. regmi si¬

Expanded text:
Guillelmum ante Deum ductum et adjudicatum damnationi. Idem rex pridie quam periret, vidit per quietem se phlebotomiae ictu sanguinem emittere, radiumque cruoris in coelum usque pertendi, ita ut ludem nocte monachus quidam transmarinus vidit per somnium, quod idem rex in ecclesiam quamdam intraverat, superbe et insolenter, ut solebat, circumstantes despiciens; tunc crucifixum mordicus apprehendens, brachia illi corrosit, crura pene truncavit; crucifixum diu tolerasse, sed tandem regem pede ita depulisse, ut supinus caderet. Ex cujus jacentis ore tanta flamma effusa est, ut fumeorum voluminum orbes etiam sidera lamberent. Hoc somnium cum quidam ei retulisset, respondit: Monachus est, et causa nummorum monachiliter somniat. Date ei centum solidos. Eadem die percussus in saltu pectus sagitta, quam jecerat Galterus Tiriaus miles quidam de Francia, qui cervum volebat percutere; qui prope regem stabat. Obiit anno Domini 1100, regni s
Abbreviated transcription (Latin):
erat. Quo xp̃iams ablato. raynaldus quidã
qraͣ sibi ducem fecerant cum tursis consiliatus
e ut fr̃es suos illis ꝓderet si posset. et tnͣsfugit
ad eos. Multi ibi apostate fc̃i sunt. ⁊llii ul sagit¬
tati ad signũ. uł uenũdati. uł captim abducti.
hñc primã ꝑsecutõnem passi sunt xp̃iam. iiiͫ¬
kł. octobꝵ. Audientes autem turii qd̃ petrus
heremita et galterus sũ cognomento hr̃e in ci¬
uitate cui nomen cuntot ꝓpe incenam ẽẽnt.
ierurit contra eos. Et accurrentes obuiam̾nt
gaberto quem cum multis ꝑenerunt. Petrꝰ
uero iam conscantinopolĩ redierat. Quenulli
acquiescere gens litigiosa nolerat. T̃uici autẽ
cascellum ciuitot obsederunt et ceꝑunt. et xp̃i¬
anos ibi ĩuentos uł occiterunt uel saptuia¬
uerunt. Et ħ iteꝵ passi sunt xp̃ian mense oc

Expanded text:
erat. Quo Christianis ablato, Rainaldus quidam, erat. Quo Christianis ablato, Rainaldus quidam, quem ducem sibi fecerant, cum Turcis consiliatus est, ut fratres suos illis proderet, si posset, et transfugeret ad eos. Multi ibi apostatae facti sunt; alii vel sagittati ad signum, vel venundati, vel captivi abducti. Hanc primam persecutionem passi sunt Christi Octobris. Audientes autem Turci, quod Petrus eremita, et Galterus, cognomento Sinehabere, in civitate, cui nomen Cinitot, prope Nicaenam essent, ierunt contra eos, et accurrentes obviaverunt Galtero, quem cum multis peremerunt. Petrus vero jam Constantinopolim redierat; quoniam illi acquiescere gens litigiosa nolebat. Turci autem castellum Cinitot obsederunt, et ceperunt, et Christianos ibi inventos vel occiderunt, vel captivaverunt. Et hoc item passi sunt Chri