comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ret scientiam utess& in illo. quod sciebat quia non eẽt
& illo : Autsi propter arbitrium proprium aliquantum
& & illo non tamen non nisi & illo. quia nemo esse po¬
test continens. nisi ds̃ d&: Iste autem despiritalibus
diuitiis. Inquibus est utiq &iam ipsa luminosa. & spe¬
nisi &te. & inte esse non possunt . ut quem ad modum
non eis sunt alibi nisi in illa: Sicei non aliunde . nisi &x
illa eẽ posse credantur. Et obhoc quod miserator dñs
a corde eius auertat sicglorietur. quasi non acceperit.
s& nos quidem descae uirginis disciplina & humilitate
xp̃i ana in qua nutrita et eddcata est: hoc & estimamus.
quodilla uerba cum leger& si tamen legit : ingemuit.
et pectus humiliter tundit. acfortasis & fleuit :¬
dm̃que cuidata. a quo sc̃i ficata est fidenter orauit.
ut quomodo illa non sunt uerba ipsius sed alterus:
Ita non sit talis & fides ei: quase aliquid habere credat.
de quo inse non in dño glorietur : Nagła quidem eius.

Expanded text:
tinentiam, ut esset et in illo, quod sciebat, quia non esset ei illo. aut si propter arbitrium proprium aliquantum et ex illo, non tamen non nisi ex illo, quia nemo esse potest continens, nisi deus det. iste autem de spiritalibus diuitiis, in quibus est utique etiam ipsa luminosa et speNisi ex te et in te esse non possunt\\ ut. quem ad modum non ei sunt alibi nisi in illa, sic ei non aliunde nisi ex illa esse posse credantur et ob hoc — quod miserator dominus a corde eius auertat! - sic glorietur, quasi non acceperit Et nos quidem de sanctae uirginis disciplina et humilitate Christiana, in qua nutrita et educata est, hoc existimamus, quod, illa uerba cum legeret, si tamen legit. ingemuit et pectus humiliter tutudit ac fortassis et fleuit deumque, cui dicata et a quo sanctificata est, fidenter orauit, ut, quo modo illa non sunt uerba ipsius sed alterius, ita non sit talis et fides eius, qua se aliquid habere credat, de quo in se non in domino glorietur. nam gloria quidem eius
Abbreviated transcription (Latin):
dam percipiat uoluptatem : Si cruciatus uindictȩ. certum est
continuo sequuturtos iustitia uero sic amanda est. ut abei:
operib: &iam pꝗenȩ corporis nos cohibere nondebeant :¬
adque intermanus &iam crudelium in imicorum luceant
opera nr̃a coram hominib: :ut quib: placere possunt glo¬
rificent patrem nrm qui in caelis est: hinc est quod ille
fortissimus iustitiȩ dilector &clamat: quis nos separabiit
a caritate xp̃i : tribulatio : angustia. anper sequutio.¬

Expanded text:
dam percipiat uolup-; tatem, si cruciatus uindictae certum est dam percipiat uolup-; tatem, si cruciatus uindictae certum est continuo secuturos. iustitia uero sic amanda est, ut ab eius operibus etiam poenae corporis nos cohibere non debeant atque inter manus etiam crudelium inimicorum luceant opera nostra coram hominibus, ut, quibus placere possunt, glorificent patrem nostrum, qui in caelis est. Hinc est, quod ille fortissimus iustitiae dilector exclamat: Quis nos separabit a caritate Christi? tribulatio? an angustia? an persecutio
Abbreviated transcription (Latin):
rit lege terrente perlitteram sed eũ sanante pergratiã :
tum fit : quodapłs ad mon& : humanum dico propter
infirmitatem carnis urae : sicut enim &x hibuistis membra
urã seruire in munditiȩ in scĩficationẽ : Nuid est enim sicut
illud : itac & hoc:nisi quem ad modum ad peccandum nullus
uos cogebattimor : sed ipsius libido uo luptasq peccati:
Sic adiuste uiuendum nonuos supplidi m&u surgeat. sed du¬
cat delectatio caritasq: iustitiȩ : Et ecquidem quantum
mihi uid&ur nondum est ꝑfectte sed quodam modo adulta
iustitia : Neque enim frustra p̃mater& : humanum dico prop¬
ter in firmitatem carnis urẽ : nisiqu. ic plus aliquad dicendum
fuit : Si iamilli ferre potuissent : plus quippe seruitutis deb&ur
iustitiȩ quam peccato solent homines &hibere : nampaena
corporis: Et sinon a uolumtate : tamen reuocat ab opere peccati:
nec facile quis que est qui committat quođ inlicitam & immun¬

Expanded text:
rit lege terrente per litteram sed spiritu sanante per gratiam. rit lege terrente per litteram sed spiritu sanante per gratiam. tunc fit, quod apostolus admonet: Humanum dico propter infirmitatem carnis uestrae; sicut enim exhibuistis membra uestra deseruire inmunditiae et iniquitati ad iniillud ita et hoc\' nisi quem ad modum ad peccandum nullus uos cogebat timor sed ipsius libido uoluptasque peccati, sic ad iuste uiuendum non uos supplicii metus urgeat, sed ducat delectatio caritasque iustitiae? et haec quidem, quantum mihi uidetur, nondum est perfecta sed quodam modo adulta iustitia. neque enim frustra praemitteret: Humanum dico propter infimitatem carnis uestrae, nisi quia plus aliquid dicendum fuit, si iam illi ferre potuissent. plus quippe seruitutis debetur iustitiae, quam peccato solent homines exhibere. nam poena corporis etsi non a uoluntate tamen reuocat ab opere peccati nec facile quisque est, qui palam committat, quo inlicitam et inmun
Abbreviated transcription (Latin):
reus est: qui uult facere quod non lic& fieri. sedideo non
facit . qui aimpune non potest fieriinam quantũ in ipso est.
mallet non eẽ iustitiam peccata proibentem adq: pum¬
entem: Et utiq simallet non eẽ iustitiam. quis dubitauerit
quod eam si poss& auferret: ac perhoc quomodo iustus ẽ
iustitiȩ talis inimicus. ut eam si potestas detur praecipi¬
entem auferat ne comminantem uel iudi cantemferat :
In imicus ergo iustitię est. quipꝰ enȩ timore non peccat :
amicus autem erit. sieius amore non peccet : tunc
enimuere timebit peccare : Nam qui gehennas metuit.
non peccare metuit sed ardere: Ille autem peccare
metuit. qui peccatum ipsum sicut gehennas odit:
Ipse est timordñi castus. permanens in słm scłi: nam
illetimor poenȩ tormentum habet . & non est incaritate.
eumque ꝑfecta caritas foras mittit : tantum porro hisquisq:
peccatum odit quantum iustitiam diligit: quod non pote¬

Expanded text:
reus est, qui uult facere. quod non licet fieri, sed ideo non reus est, qui uult facere. quod non licet fieri, sed ideo non facit, quia impune non potest fieri. nam quantum in ipso est, mallet non esse iustitiam peccata prohibentem atque punientem et utique, si mallet non esse iustitiam, quis dubi- 5 tauerit, quod eam, si posset, auferret? ac per hoc quo modo iustus est iustitiae talis inimicus, ut eam, si potestas detur, praecipientem auferat, ne comminantem uel iudicantem ferat? inimicus ergo iustitiae est, qui poenae timore non peccat, amicus autem erit, si eius amore non peccet; tunc enim uere o timebit peccare. nam qui gehennas metuit, non peccare metuit sed ardere; ille autem peccare metuit, qui peccatum ipsum sicut gehennas odit. ipse est timor domini castus, permanens in saeculum saeculi; nam ille timor poenae tormentum habet et non est in caritate eumque perfecta s caritas foras mittit. Tantum porro quisque peccatum odit, quantum iustitiam diligit, quod non pote
Abbreviated transcription (Latin):
caritas: ita bona est lex illi qui ea legitime uttur:
Vtitur autem legitme qui intellegens qua re sitdata
perei: comminationem : confugitꝰ ad gratiam liberantẽ
Nuic gratiae quaiustificatur impius. quis quis ingratus
uelut adlegem implendam desuis uirib fidit¬
Ignorans dĩ iustitiam & suam uolens constituere liustitiȩ
dĩ non est subiectus : Ac ꝑ hoc fit ei l&x non absolutionis ad¬
iutorium sed uinculum criminis : non quialex malum est :
sed quia peccatum sicut scriptum ẽ perbonum talib: ope¬
ratur mortem : permandatum enim grauius delinquid
qui permandatum scit quammalum sit quod admittit:
in aniter autem putat uictorems eẽ peccati. qui penȩ
timore non peccat : quia & sinon impl&ur foris negotium malȩ
cupiditatis ipsa tamen mala cupiditas intus est hostis: Et
quis coram do in nocens inuenitur. quiuult fieri quoduetatur.
si subtrahas quod timetur: acperhoc in ipsabona uoluntate

Expanded text:
caritas. ita bona est lex illi, qui ea legitime utitur, caritas. ita bona est lex illi, qui ea legitime utitur, utitur autem legitime, qui intellegens, quare sit data, per eius comminationem confugit ad gratiam liberantem. huic gratiae, qua iustificatur impius, quisquis ingratus uelut ad legem implendam de suis uiribus fidit,ignorans dei iustitiam et suam uolens constituere, iustitiae dei non est subiectus ac per hoc fit ei lex non absolutionis adiutorium sed uinculum criminis, non quia lex malum est, sed quia peccatum, sicut scriptum est, per bonum talibus operatur mortem; per mandatum enim grauius delinquit, qui per mandatum scit, quam malum sit, quod admittit. Inaniter autem putat uictorem se esse peccati, qui poenae timore non peccat, quia, etsi non impletur foris negotium malae cupiditatis, ipsa tamen mala cupiditas intus est hostis. et quis coram deo -innocens inuenitur, qui uult fieri, quod uetatur, si subtrahas, quod timetur? ac per hoc in ipsa uoluntate
Abbreviated transcription (Latin):
nullo modo uoluntas implet humana: quia nec libera
dicenda est. quam diu est uincentib: & uincientibus
cupiditatib subdita: a quo enimquis deuictus est. huic
& seruus ad dictus est: & siuos filius liberauerit
ait ipse filius dĩ tunc liberi eritis : Lexitaq: et iubendo
& docendo quod sine gratia implerinon potest : homini
demonstrat suam in firmitatem ut quȩrat demonstrata
infirmitas saluatorem : a quos anata uolumptas possit.
quod infirma non posset: L& igitur adducit ad fidem :
fides impetrat spm̃ largiorem: diffundit sp̃s caritatẽ :
implet caritas legem: Ideo lex pedagogus uocatur: sub
cuius minacissima seueritate : qui inuocauerit nomen
dñi saluus erit: quomodo aut̃ inuocabunt. inquem
non crediderunt : proinde nelittera sine spũ occidat:
Sp̃s uiuificans. credentib: & inuocantib: datur : caritas
est nobis : ut fiat quodidem apłs dicit. plenitudo legis

Expanded text:
nullo modo uoluntas implet humana, quia nec libera nullo modo uoluntas implet humana, quia nec libera dicenda est, quam diu est uincentibus et uincientibus cupiditatibus subdita; a quo enim quis deuictus est, huic et seruus addictus est, et: Si uos filius liberauerit, ait ipse dei filius, tunc uere liberi eritis. Lex itaque docendo et iubendo, quod sine gratia impleri non potest, homini demonstrat suam infirmitatem, ut quaerat demonstrata infirmitas saluatorem, a quo sanata uoluntas possit, quod infirma non posset. lex igitur adducit ad fidem, fides impetrat spiritum largiorem, diffundit spiritus caritatem, implet caritas legem. ideo lex paedagogus uocatur, sub cuius minacissima seueritate qui inuocauerit nomen domini,! saluus erit. quo modo autem inuocabunt, in quem non crediderunt? proinde, ne littera sine spiritu occidat, spiritus uiuificans credentibus et inuocantibus datur, caritas , qui datus est nobis, ut fiat, quod idem apostolus dicit: Plenitudo legis
Abbreviated transcription (Latin):
dum aliquos fr̃s nr̃os inquantula cumꝰ requiȩ constitutos.
Inmedus nr̃is anxietatib: cogitamus non parua & parte
recreemur. tamquam &nos in ipsis quietius tranquil¬
liusq uiuamus quam etiam scum molestiȩ in huius uitae
fragilitate crebrescunt. ae ternam requiem nos deside¬
rare compellunt : mundus quippe iste periculosior est
blandus quam molestus : Et magis cauendus cum se inlicit
diligi quam cum ardmonet cogitq: contemni: Nam cũ
omnia quae in illo sunt concupiscentia sint carnis
& concupis centia oculorum & ambitio scłi : Sȩpe &iã
his quitalibus spiritalia in uisibilia ae terna praepo¬
nunt : Inserit terrenȩ suauitatis affectus. & delecta¬
tionib: suis nr̃a committatur officia: quanto enimsun¬
caritati futura meliora: tanto sunt infirmitati uiolentiora
praesentia & utinam hi qui auidere & gemere nouerunt :
Vincere & euadere mereantur: quod sine dĩ gratia.

Expanded text:
dum aliquos fratres nostros in quantulacumque requie constitutos dum aliquos fratres nostros in quantulacumque requie constitutos in mediis nostris anxietatibus cogitamus, non parua ex parte recreemur, tamquam et nos in ipsis quietius tranquilliusque uiuamus. quamuis etiam cum molestiae in huius uitae fragilitate crebrescunt, aeternam requiem nos desiderare compellunt. mundus quippe iste periculosior est blandus quam molestus et magis cauendus, cum se inlicit diligi, quam cum admonet cogitque contemni. nam cum omnia, quae in illo sunt, concupiscentia sint carnis et concupiscentia oculorum et ambitio saeculi, saepe etiam his, qui talibus spiritalia, inuisibilia, aeterna praeponunt, inserit se terrenae suauitatis affectus et delectationibus suis nostra comitatur officia. quanto enim suncaritati futura meliora, tanto sunt infirmitati uiolentiora praesentia. et utinam hi, qui ea uidere et gemere nouerunt, uincere et euadere mereantur! quod sine dei gratia
Abbreviated transcription (Latin):
omino fr̃i sco & desiderabili anastasio agustinus
in dño salutem. Salutandi sinceritatem tuam fidelissima
occurrit occasio honorabilium seruorum dĩ fratrum
nr̃orum lupicini & concordialis. perquos etam si non
scriberem possit caritastua om̃a quae apud nos aguntur
addiscere: Scio enim quantum nos in xp̃o diligas. quia
et tuscis quantum in illo uicissim diligaris a nobis. Etideo
non dubitauite contristari potuisse. Si eos uidisses sine
litteris meis quos anobis profectos. & tanta nobis fami¬
li aritate coniunctos ignorare non posses. simul&iam
qui a rescriptorum debitor fui. Nam & quo sumpsi epłam
tuam nisi nunc primum rescripsisse me nestio Tantis
enim curis obstricti. & distenti sumus ut &iam hoc nesciã:
uobis autem quem ad modum sit & utrum uobis aliquam
requiem quantum in hacterra potest dñs prestiterit.
ualdenos secupimus qm̃ siglorificatur unum mem brum
congaudent omnia membra. atq: ita plerumq contingit

Expanded text:
OMINO FRATRI SANCTO ET DESIDERABILI ANASTASIO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Salutandi sinceritatem tuam fidissima occurrit occasio honorabilium seruorum dei, fratrum nostrorum Lupicini et Concordialis, per quos, etiam si non scriberem, posset caritas tua omnia, quae apud nos aguntur, addiscere. scio enim. quantum nos in Christo diligas, quia et tu scis, quantum in illo uicissim diligaris a nobis, et ideo non dubitaui te contristari potuisse, si eos uidisses sine litteris meis, quos a nobis profectos et tanta nobis familiaritate coniunctos ignorare non posses, simul etiam quia rescriptorum debitor fui. nam ex quo sumpsi epistulam tuam, nisi nunc primum rescripsisse me nescio; tantis enim curis obstricti et distenti sumus, ut etiam hoc nesciam. Vobis autem quem ad modum sit et utrum uobis aliquam requiem, quantum in hac terra potest, dominus praestiterit, ualde nosse cupimus, quoniam, si glorificatur unum membrum, congaudent omnia membra atque ita plerumque contingit, ut,
Abbreviated transcription (Latin):
hominum misere quamin dignȩ suad&ur. ut nec orase
debeamus ne in tremus intemptationem non quia hoc
audent a perte dicere. sed eorum sententiam uelint
nolint. hocutiq: sequitur. Nam ut quid nobis dicitur.
qigilate & orate nẽ intretis intemptationem: Vt queo
&iam secundum hanc & ortationem cum docer&
orare praecepit ut dicamus. nenos inferas intemp¬
tationem. Si hoc non impletur & adutorio gratiȩ
diuinae sedid totum est in arbitrio uoluntatis humanȩ
quid plura. Saluta fr̃s quitecum sunt & orate prono¬
bis ut saluisimus secundum illam salutem dequa
dicitur non est opus sanis medicus sedmale habentib
Non ueni uocare iustos sed peccatores. Orate pronob
ut iustisimus quod quidem homo non potest norit
& uelit. &erit continuo quiplane uoluerit. sed hoc
ipsum in eo nonerit nisi gratia sp̃s san&ur. & ad iuuetur
ut possit: EX GLI CIT

Expanded text:
hominum miserae atque indigae suadetur, ut nec orare hominum miserae atque indigae suadetur, ut nec orare debeamus, ne intremus in temptationem, non quia hoc audent aperte dicere, sed eorum sententiam uelint nolint hoc utique sequitur. nam ut quid nobis dicitur: Vigilate et orate, ne intretis in temptationem? ut quid etiam secundum hanc exhortationem, cum doceret orare, praecepit, ut dicamus: Ne nos inferas in temptationem, si hoc non impletur ex adiutorio gratiae diuinae, sed id totum est in arbitrio uoluntatis humanae? quid plura? saluta fratres, qui tecum sunt, et orate pro nobis, ut salui simus secundum illam salutem, de qua dicitur: Non est opus sanis medicus sed male habentibus; non ueni uocare iustos sed peccatores. orate ergo pro nobis, ut iusti simus, quod quidem homo non potest, nisi norit et uelit, et erit continuo, qui plene uoluerit; sed hoc ipsum in eo non erit, nisi gratia spiritus sanetur et adiuuetur, ut possit. CXLVI.
Abbreviated transcription (Latin):
cogitatione tenendum est. diffunditur in cordib nr̃is
cum ergonos huius caritatis
qu al& uerissumde impletur: pauperes egentesq
sentimus : Nonde in opia nr̃a diuitias ei: & igere
sed orando petere. quaerere. pulsare debemus:
ut ille apudquem est fons uitae d& nobis in ebriari
abubertate domussuae. & uoluptatis suae patare
torrentem : quo inundati atq: uegetati. non solum¬
tristitia non absorbeamur : uerum &iam gloriem ur
in tribulationib: : Scientes quia tribulatio patientiam
operatur : patientia probationẽ. probatio spem spes
uero non confundit : Non quia pernos ipsos hocpossumꝰ.
loqui tecum qua ecum prȩsente non potui : & hoc non prop¬
terte quinon alta sapiens consentis humilib: Sed propt̃
quosdam quinimium adrogant᷑ humane uoluntati.
quam lege data putant adeam implendam sibi posse
sufficere. Nulla suꝑ doctrinam legis gratia sc̃ȩ inspi¬
rationis aduitam. perquorum disputationẽ in firmitati

Expanded text:
cogitatione tenendum est, diffunditur in cordibus nostrcogitatione tenendum est, diffunditur in cordibus nostrCum ergo nos hujus charitatis qua lex verissime impletur, pauperes egentesque sentimus, non de inopia nostra divitias ejus exigere, sed orando petere, quaerere, pulsare debemus; ut ille, apud quem est fons vitae, det nobis inebriari ab ubertate domus suae, et voluptatis suae potari torrente : quo inundati atqtristitia non\', absorbeamur, uerum etiam gloriemur in tribulationibus\', scientes, quia tribulatio patientiam operatur, patientia probationem, probatio spem, spes uero non confundit, non quia per nos ipsos hoc possumusloqui tecum, quae cum praesente non potui, et hoc non propter te, qui non alta sapiens consentis humilibus, sed propter quosdam, qui nimium adrogant humanae uoluntati, quam lege data putant ad eam implendam sibi posse sufficere nulla super doctrinam legis gratia sanctae inspirationis adiutam. per quorum disputationem infirmitati
Abbreviated transcription (Latin):
mors neque uita neq angelus. neque principatus neq:¬
praesentia neque futura. neque uirtus neque alttudo
Vi dequem ad modum non ut cumq: ait : quis nos separa¬
bit axp̃o: sed atendens undecohȩreamus xp̃o : quis
nos inquit separabit a caritate xp̃i : Caritate gitur xp̃o
non penȩ timore quohȩremus : Deinde comiemeratis
eis quaeuidentur habere uiolentiam. nectamen ha
bent uiolentiam separandi : Iea conclusit. ut eandem
dicer& caritatẽdĩ. quam dixerat xp̃i: & quid est a cari¬
tate xp̃i. nisi a caritate iustitiȩ : De illo quippe dictum ẽ:
qui factus est nobis sepientia ađo & iustitia. & scĩficatio.
& redemptio: quem ad modum scriptum est. quiglo¬
riatur in dño glori&ur: Sicut ergo ille est iniquissimus
quem nec poenȩ corpora es d&errent ab immundis
operib: sordidȩ uoluptatis : Ita ille iustissimus. quinec
poenarum corporalium terroreuocatur a sc̃is operib
lumino sissimȩ caritatis: quae caritas dĩ quod perp&ua

Expanded text:
 neque mors neque uita neqpraesentia, neque futura, neque virtus, neque altitudo, Vide quemadmodum non utcumque ait, Quis nos separabit a Christo; sed ostendens unde cohaereamus Christo, Quis nos, inquit, separabit a charitate Christi? Charitate igitur Christo, non poenae timore cohaeremus. Deinde, commemoratis eis quae videntur habere violentiam, nec tabent ualentiam separandi, ita conclusit, ut eandem diceret caritatem dei, quam dixerat Christi. et quid est la caritate Christi\' nisi a caritate iustitiae? de illo quippe dictum est: Qui factus est nobis sapientia a deo et iustitia et sanctificatio et redemptio, ut, quem ad modum scriptum est, \'qui gloriatur, in domino glorietur. sicut ergo ille est iniquissimus, quem nec poenae corporales deterrent ab inmundis operibus sordidae uoluptatis, ita ille iustissimus, qui, nec poenarum corporalium terrore reuocatur a sanctis operibus luminosissimae caritatis. Quae caritas dei, quod perpetua
Abbreviated transcription (Latin):
In die saucti mathei apłi.¬
Officium: Os iusti meditabi.¬
Epistola. Similitudo.
Respons. Beatus uir qui tuaet.
Prosa. Stans alonge.
Euuangͫ Cumtransiret.¬
Offertoꝵ. Posuisti domine.
Cõmumio. magna est głia.

Expanded text:
igilia sancti Mathæi apostoli. — Os justi meditabipist. Similitudo; resp. Beatus vir qui timet, prosa Stans a longe; evang. Cum transiretoffert. Posuisti Domine; comm. Magna est gloria.
Abbreviated transcription (French):
Collecta. Corda nostra.
Epistola. Alpaunt benignitas.
Respons Benedictus qui ueniti¬
Allelia. Dominus dixit.
Enuãgͥ. Deffuncto herode.
Offertoꝵ l etentur celi.
Comumo. Exulta filia syon.

Expanded text:
collecta, Corda nostra; epistola, Apparuit benignitas; respons. Benedictus, Alleluia, Dominus dicit; angelium, Defuncto Herode; offertor. Laetentur coeli; communio, Exsulta, filia.
Abbreviated transcription (Latin):
ita ñ eẽ ⁊ ab aliis didicimꝰ.
quas ei ostendimꝰ. euident̃
apparuit. Sed hoc asser̃ qd
uti p̃sumert: scripsit nob̃̾
hanc fuisse priscã c̃suetu¬
dinẽ: ut cuutatis ep̃s. Pal¬

Expanded text:
ita non esse et ab aliis didicimus,quas ei ostendi fecimus, evidenter apparuit. Sed hoc asseruit quti praesumeret, scripsit nobis hanc fuisse priscam consuetudinem, ut civitatis ips
Abbreviated transcription (Latin):
pontifici famulantiũ aminuno usq ad
maruũ barbarũ qd libet insermone
uł habitu p̃ferebat. Sed togata ꝗricum
more seultra beata latutas: suũ laqum
in ipło latiori palacio singularit optine¬
bat. Refloruerant ibi diuer sarum
artium studia: & qui uel sc̃imonia
uł prudentia forte carebat. suo ipsius
iudicio subsistendi coram pontifice

Expanded text:
pontifici famulantium, a minimo usque ad pontifici famulantium, a minimo usque ad maximum, barbarum quodlibet in sermone vel habitu praeferebat, sed togata, Quiritum more, seu trabeata Latinitas suum Latium in ipso Latiali palatio singulariter obtinebat. Refloruerant ibi diversarum artium studia, et qui, vel sanctimonia, vel prudentia forte carebat, suo ipsius judicio subsistendi coram pontifice
Abbreviated transcription (Latin):
constituens. ꝓ construendo renodochio
hierosolimis destinauit᷑: Simulq clau¬
diuni clarsitane ciuitatis abbẽ. quide
ꝓuerbiis. cͤanticis canticoꝵ. de ꝓphetis.
de libris regũ. de eptatico. papa dispu¬
tante multa licet non ineodemsensu
composuit.
Tũ quib gregorius die noctuq uer¬
satus: nichil monastice ꝑfectionis
inpalatio. nichil pontificalis instituci¬
onis in eccła dereliꝗt. Uidebantꝰ passim
cũ eruditissimis clericis adherere pon¬
tifici religiosissimi monachi: & indiuer¬
sis ꝓfessionib habebat᷑ uita cõmunis:
Ita ut talis eẽt tunc sub gregorio penes
urbẽ romanã eccłam: qualem hanc fu¬
isse. sub apłis lucas. submarco euangeli¬
sta penes alerandriã theophilus com¬
memorat. xii. Gunc uerum
sapientia rome sibi tẽplũ uisibilit qͦdam¬
modo fabricalat: & sept̃iplicib artibus
ueluti colũpnis nobilissimoꝵ totidem
lapidũ apłice sedis atriũ fulciebat. Nullꝰ

Expanded text:
constituens, pro construendo xenodochio constituens, pro construendo xenodochio Jerosolymam destinavit; simulque Claudium Classitanae civitatis abbatem, qui de Proverbiis, de Canticis canticorum, de Prophetis, de libris Regum, deque Heptateucho, papa disputante, multa, licet non eodem sensu, composuit Cum quibus Gregorius diu noctuque versatus, nihil monasticae perfectionis in palatio, nihil pontificalis institutionis in Ecclesia dereliquit. Videbantur passim cum eruditissimis clericis adhaerere pontifici religiosissimi monachi, et in diversis professionibus habebatur vita communis, ita ut talis esset tunc sub Gregorio penes urbem Romam Ecclesia, qualem hanc fuisse sub apostolis Lucas, et sub Marco evangelista penes Alexandriam Philo commemorat. 13. Tunc rerum Sapientia Romae sibi templum visibiliter quodammodo fabricabat, et septemplicibus artibus, veluti columnis nobilissimorum totidem lapidum, apostolicae sedis atrium fulciebat. Nullus
Abbreviated transcription (Latin):
rius. remotis asuo cubiculo scłarib.
clericoꝵ sibi prudentissimos ẽsiliarios
familiaresq elegit. Int̃ quos petrum
diaconũ coetaneũ suũ. cũ quo postea dis
um quoq notariũ. qui ab eo scds pri¬
micerus factus. ex libris ipsius ali¬
qua utillima deflorauit᷑. Et ioh̾m
oefensorem. qui eius ͤ iussu in ispaniis
cognitor destinatus̾. Ianuarium ep̃m
ciuitatis malalitane ab ep̃is suis cũ¬
patriotis depositũ. sedi ꝓpͥe restau¬
rauit. & depositores eiꝰ cũ eo qui in loco
eius obrepserat. pari sentenca damp¬
nauit. Mlonachoꝵ uero scĩssimos sibi
familiares elegit. Int̃ qͦs marimianũ
monasterii sui abbatẽ: quẽ fyracusis
ep̃m fecit. eiq ꝑsiciliã uices suas con¬
misit: Augustinũ eius dẽ monasterii
ỹpositũ. & mellitũ ꝑ quos angloꝵ¬
eiusdẽ monasterii sui monachũ. quẽ
rauennatis metropoli ep̃m conscrauit:
Probũ quẽ subito abbatẽ sp̃u reuelante

Expanded text:
rius, remotis a suo cubiculo saecularibus, rius, remotis a suo cubiculo saecularibus, clericorum sibi prudentissimos consiliarios familiaresque delegit, inter quos Petrum Diaconum coaetaneum suum, cum quo postea dispum aeque notarium, qui ab eo secundicerius factus, ex libris ipsius aliqua utillima defloravit; et Joannem defensorem, qui ejus jussu in Hispanias cognitor destinatus, Januarium episcopum civitatis Malacitanae, ab episcopis suis compatriotis depositum, sedi propriae restauravit, et depositores ejus cum eo qui in locum ejus obrepserat pari sententia condemnavit. Monachorum vero sanctissimos sibi familiares elegit, 49 inter quos Maximianum, monasterii sui abbatem, quem postea Syracusis episcopum fecit, eique per Siciliam vices suas commisit; Augustinum ejusdem monasterii sui praepositum, et Mellitum, per quos Angloejusdem monasterii sui monachum, quem in Ravennati metropoli episcopum consecravit; Probum, quem subito abbatem spiritu revelante
Abbreviated transcription (Latin):
adriano tunc ep̃o dereliqt: quibus
tandem satis elegant̃ instructis. me¬
tensem metͦpolĩ ad suauitatẽ modu¬
lationis pristine reuocauit᷑. ꝑ quẽ
illã totã galliã suã correxit.
Ued cũ multa post tẽpora defunc¬
tis his qui rome fuerant edocti.
cantũ gallicanarũ eccłaꝵ ametensi
discrepare prudentissimꝰ regũ ui¬
recdeamꝰ ad fontẽ. Tunc regis p̃cib
sic̃ hodie ꝗdam ueridici astipulant᷑.
adrianus papa ꝑ motus: duos in
galliam cantores emisit. quoꝵ iudicio
rex om̃s quidem corrupisse dulcedinẽ
romani cantus leuitate quadam co¬
gnouit. Metenses uero sola naturali fe¬
ritate paululum ꝗͥd dissonare p̃uidit.
Deniq usq hodie quantũ romano cantui
maniarũq cantus abhis quiuerã ueri¬
tatẽ cdiligunt conprobat i. Hec ergo ꝑ
anticipationẽ retulerĩ: ne indisscussam
galloꝵ leuitatẽ uidear p̃terisse: .x.
Ueterũ prudentissimus rector grego¬

Expanded text:
Adriano tunc episcopo dereliquit, quibus Adriano tunc episcopo dereliquit, quibus tandem satis eleganter instructis, Metensem metropolim ad suavitatem modulationis pristinae revocavit, et per illam, totam Galliam suam correxit. Sed cum multa post tempora, defunctis his qui Romae fuerant educati, cantum Gallicanarum Ecclesiarum a Metensi discrepare prudentissimus regum viredeamus ad fontem. Tunc regis precibus, sicut hodie quidam veridice astipulantur, Adrianus papa permotus, duos in Galliam cantores misit, quorum judicio rex omnes quidem corrupisse dulcedinem Romani cantus levitate quadam cognovit, Metenses vero sola naturali feritate paululum quid dissonare praevidit. Denique usque hodie quantum Romano cantui maniarumque cantus, ab his qui meram veritatem diligunt comprobatur. Haec ergo per anticipationem retulerim, ne indiscussam Gallorum levitatem videar praeteriisse 11. Caeterum prudentissimus rector Grego
Abbreviated transcription (Latin):
tum modulationis organũ uitia¬
runt. Et ioħs quidam romanus can¬
tor cũ theodoro eque que romano.
sed eburaci archiep̃o ꝑgallias inbrit¬
tamas uitalrano sit p̃sule destinatus.
ui circũquat positarũ eccłarum
filios adpristinã cantilene duscedinem
reuocans: tam ꝑse quã ꝑsuos discipłos
multis anns romane doctrine regu¬
lam conseruauit. ix.
Ueo et cauolus ñr patricius. rey
aũt francoꝵ. dissonantia roma¬
ni & gallicani cantꝰ rome offẽsus. Cũ
galloꝵ ꝓcacitas cantũ añratib ꝗbdã
neniis argumentaret᷑ eͥcͥ corruptum.
nr̃iq ediuerso autenticũ antiphonariũ
ꝓbabilit̾ ostentarent᷑. Interrogasse fert᷑.
ꝗs int̃ riuũ &. fontẽ limpidiorẽ aquã
conseruare soleret: respondentib fon¬
tem: prudent̃ ad iecit. Ergo & nos qui
deruo corruptã limphã usq actenus
bibinus: ad phennis fontis necesse est
fluenta principalia recurramus. Ilox
itaq duos suoꝵ industrios clericos:

Expanded text:
tum modulationis organum vitiatum modulationis organum vitiarunt, ut Joannes quidam Romanus cantor cum Theodoro aeque cive Romano, sed Eburaci archiepiscopo, per Gallias in Britannias Vitalliano sit praesule destinatus, qui circumquaque positarum Ecclesiarum filios ad pristinam cantilenae dulcedinem revocans, tam per se, quam per suos discipulos multis annis Romanae doctrinae regulam conservavit. 9. Sed et Carolus noster patricius, rex autem Francorum, dissonantia Romani et Gallicani cantus Romae offensus, cum Gallorum procacitas cantum a nostratibus quibusdam naeniis argumentaretur esse corruptum, nostrique e diverso authenticum Antiphonarium probabiliter ostentarent, interrogasse fertur quis inter rivum et fontem limpidiorem aquam conservare soleret? Respondentibus fontem prudenter adjecit: Ergo et nos qui de rivo corruptam lympham usque hactenus bibimus, ad perennis fontis necesse est fluenta principalia recurramus. Mox itaque duos suorum industrios clericos
Abbreviated transcription (Latin):
uius modulationis dulcedinẽ:
int̾ alias europe gentes. germani
seũ galli discere crebroq rediscere¬
insegnit̃ potuerunt. Incorruptam
uero tam leuitate animi. quã non¬
nulla de ꝓprio gregorianis cantibus
miscuerunt: quã feritate quoq na¬
turali seruare minime potuerunt.
Alpina siquidem corpora uocum
suaꝵ tonitrius altisone ꝑstrepentia:
suscepte modulationis dulcedinem
ꝓpe ñresultant᷑. Quia biboli gutturis
barbara feritas. dũ inflexionib et re¬
ꝑcussionib mitere nitit᷑ ederecanti¬
lenã. nat᷑ali quodã fragore quasi plau¬
stra ꝑgradus confuse sonantia rigidaᷤ
uoces iactat:. sicq audientiũ animos
quos de mulcere debuerat. er asperan¬
do magis obstrependo conturbat:
Inc est qd̵ huius gregorii uiii.¬
tẽpore cũ augustino tunc britta¬
nĩas acdeunte. ꝑ occidentẽ quoq roma¬
ne institucioneᷤᷤ cantores dispersi bar¬
baros insignit᷑ docuerunt. Quib
defunctis: occidentales eccłe ita suscep¬

Expanded text:
uius modulacionis dulcedinem inter alias Europe gentes Germani seu Galli discere crebroqinsigniter potuerunt, incorruptam vero tam levitate animi, quia nonnulla de proprio Gregorianis cantibus miscuerunt, quam feritate quoque naturali, servare minime potuerunt. Alpina siquidem corpora, vocum suarum tonitruis altisone perstrepentia, susceptae modulationis dulcedinem proprie non resultant, quia bibuli gutturis barbara feritas, dum inflexionibus et repercussionibus mitem nititur edere cantilenam, natarali quodam fragore, quasi plaustra per gradus confuse sonantia rigidas voces jactat, sicque audientium animos, quos mulcere debuerat, exasperando magis ac obstrependo conturbat. 8. Hinc est quod hujus Gregorii tempore cum 48 Augustino tunc Britannias adeunte, per Occidentem quoque Romanae institutionis cantores dispersi, barbaros insigniter docuerunt. Quibus defunctis Occidentales Ecclesiae ita suscep
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tingat actionẽ refugiũi: un¬
de disciplinȩ decet ꝓdire ct̃¬
surã. ꝑ uenit itaq ad nõ spe¬
ciosũ quendã pb̃rm. ꝗ causa¬
to. ante licto ep̃o uestri fre¬
trũ tuitione resistere. Quod
ꝗa excellentiȩ ur̃e sine dubio
pulsat in uidiã: necesse ẽ ut
ab eiꝰ uos ꝰabita discretione
debeatis tuitione suspende¬
re. Ne sinominis ur̃i occa¬
sione. pastori suo in obediẽs
uł c̃tumax fuerit: ad tẽpus
urõs c̃tra uos uidices defen¬
sare atq excellentiã urãm
hac ex recogat offendere. et
nos parit̾ deurã discordia
c̃tristari: cõperimꝰ p̃terea qd̃
dici nefas ẽ. quas dã mulie¬
res quȩ nunc usq in religio

Expanded text:
ntingat actionem refugium, unntingat actionem refugium, unde disciplinae decet prodire censuram. Pervenit itaque ad nos Speciosum quemdam prto, antedicto episcopo vestra fretum tuitione resistere. Quod, quia excellentiae vestrae sine dubio pulsat invidiam, necesse est ut ab ejus vos, habita discretione, debeatis tuitione suspendere: ne si nominis vestri occasione pastori suo inobediens vel contumax fuerit ad tempus vestros contra vos judices defensare, atque excellentiam vestram hac ex re cogatur offendere, et nos pariter de vestra discordia contristari. « Comperimus praeterea, quod dici nefas est, quasdam mulieres, quae nunc u
Abbreviated transcription (Latin):
existimat. ꝗa si suꝑbe. sicrade¬
ut̃ agimꝰ. despectodõ nob̾ hoĩ¬
nẽ placamꝰ: Nullomodo. Nã
ip̃e ꝗdespicit᷑: eñ contranos
quẽ despecto dõ placare. uolu¬
mꝰ. irritat. Curemꝰ ergo ꝑomĩa
placere dõ: ꝗ potens ẽ.⁊ iã ira¬
tos homines ad mansuetudi¬
nẽ reducere. Nã sic̃ dixi: eti¬
ã mansueti homines. in di
gnante dõ ad iracundiã ꝓuo¬
cant᷑. Si aũt dicit᷑. ꝗa sine uẽ¬
berib atq terrorib fraudes
publicȩ in uenire ñ possunt:
hoc ad mittere poterã. si in
solent manib excedere: ꝗui
camo frenoq pontificiͥ sui
ualidissimis auctoritatibus
restringebat: ⁊ si quos dulci¬
t̃ aprauitate corrigere ñ uale¬
bat: scriptoꝵ suoꝵ redargutio¬
nib publicabat. Unde roma¬
no exarcho italie residentira¬
uenne: scribit dicens. Apud
excellentiã urãm. prauoꝵ au¬
dacia. correptioĩs debet acu
leos. magis quã defensionis
in uenare solaciũ. Nã satis
graue ẽ illic abere prauã ut¬

Expanded text:
superbe, si crudeliter agimus, despecto Deo nobis hominem placamus? Nullo modo. Nam ipse qui despicitur eum contra nos quem despecto Deo placare volumus irritat. Curemus ergo per omnia placere Deo qui potens est etiam iratos homines ad mansuetudinem reducere. Nam, sicut dixi, etiam mansueti homines ignante Deo, ad iracundiam provocantur. Si autem dicitur, quia sine verberibus atque terroribus fraudes publicae inveniri non possunt, hoc admittere poteram, si in solent manibus excedere, qui in camo frenoque pontificii sui, validissimis auctoritatibus restringebat, et si quos dulciter a pravitate corrigere non valebat, scriptorum suorum redargutionibus publicabat. Unde Romano, exarcho Italiae, residenti Ravennae, scribit, inquiens: « Apud excellentiam vestram, pravorum audacia correptioleos magis quam defensionis invenire solatium. Nam satis grave est si illic habere pravam co
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ ⁊ rectitudinẽ ante ocłos
habere ⁊ seniores ꝑsonas.: ełꝰ¬
dẽ eccłȩ archi dia conẽ quẽ
ñ suspicor palterius hono¬
re peierare.
⁊ alios antiquiores. ꝗisa
cris ordinib
ante iohis ep̃i tẽpora fue¬
rant. recrat. uł siꝗ matu¬
riores sũt extra sacros odi¬
nes. Et ueniant ante cõ¬
pus scĩ apollmaris : tactoeiꝰ
sepulcheo. iurent quȩ c̃ sue¬
tudo ante ioħ̃is ep̃i tẽpora
fuerit. : Quia sicut i̾dem
uit multũ p̃sũptuosꝰ extitit:
ꝯ multa sͥ ꝑsuꝑbiã conabat ar¬
rogare. Et ꝗc quid afidelio¬
fuerit: scd̃m indiculũ qui
subt̃ ad nexsus ẽ. hoc uolu¬
mꝰ ineadẽ eccła c̃ẜuari. Sed
uide ne negligent̃ agas:
Ne ꝗs aut fidẽ aut deuotio¬
nẽ tuã in hac causa cõrũ¬
Age sollicite: ita tam̃ ut p̃¬
d̾icta eccła c̃ tra uistitiã ñ

Expanded text:
rem et rectitudinem ante oculos habeat; et seniores personas, et ejusdem ecclesiae archidiaconum, quem non suspicor pro alterius honore pejerare, et alios antiquiores, qui in sacris ordinibus ante Joannis episcopi tempora fuerant, requirat, vel si qui maturiores sunt extra sacros ordines, 127 et veniant ante corpus sancti Apollinaris, et tacto ejus sepulcro jurent, quae consuetudo ante Joannis episcopi tempora fuerit: quia, sicut scis, idem vir multum praesumptor exstitit, et multa sibi per superbiam conabatur arrogare; et quidquid a fideliofuerit, secundum indiculum qui subter annexus est hoc volumus in eadem Ecclesia conservari. Sed vide ne negligenter agas, ne quis fidem tuam aut devotionem tuam in hac causa corrumAge sollicite, ita tamen ut praedicta Ecclesia contra justitiam non
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ grauiores in ueneris re¬
quire : Ot neq quod usuᷤ
fuit antiqiꝰ eidẽ eccse de¬
negemꝰ: neq quod nouo
usũ appetitũ ẽ c̃ceclamus.
Sed omiũ age blande.
dulcit: ut ⁊ actio tua di¬
stricta sit.: linguamitis.
diui ne potentie trintatẽ.
: hoc cõpus beati apollina¬
ris martiris. me ꝓnullius
fauore ꝑsone. neq cõmo¬
do aliquo int̃ ueniente te¬
stari: sed hoc scio ⁊ ꝑmeme¬
tipsũ cognoui. ꝗa ante tẽ¬
usur passet.
oc gregorius ꝑ indictio¬
hẽ quarta decimã ius uiran¬
dũ ꝑceperat. Quod quia
c̃tinuos annos infectum
reman sit: Iterũ marinianꝰ
suoꝵ suggestiõe cõpulsus.
usũ pallũ quẽ ex consuetu¬
dine sicut c̃uenerat uindi

Expanded text:
raviores inveneris require, ut neque quod usus fuit antiquior eidem Ecclesiae denegemus, neque quod novo ausu appetitum est concedamus. Sed omnia age blande et dulciter, ut et actio tua districta sit, et lingua mitis.divinae potentiae Trinitatem, et hoc corpus beati Apollinaris martyris, me pro nullius favore personae, neque commodo aliquo interveniente testari. Sed hoc scio, et per memetipsum cognovi, quia ante temusurpasset. » 7. Hoc Gregorius per indictionem quartam decimam jusjurandum praeceperat. Quod quia, tres continuos annos infectum remanserat, iterum Marinianus suorum suggestione compulsus, usum pallii, quem ex consuetudine sicut convenerat
Abbreviated transcription (Latin):
antiꝗ̃ c̃ suctudinis ordinẽ
ꝓuocati: frat̃nitati tuȩ quã in
rauennati eccła gubernatio¬
pallii usũ p̃uidimꝰ c̃ceden¬
dũ ÷ quo ñ alit̃ uti memine¬
ris nͥ ĩꝓpria tua citate
dimissis iã filiis eccłe. ꝓce¬
dens asalutatorio ad sacra
missaꝵ sollẽpnia celebran¬
da. ꝑ actis uõ missis: id in
salutatorio rursũ curabis
deponere. Extra eccłam uo
ñ alit᷑ illũ tibi. nisiquat
inanno in letaniis sic̃ ad
decessorẽ tuũ ioħm expres¬
simus: uti ꝑmittimꝰ.
ed marinianus clericoꝵ
suoꝵ sugge stiõib delinitꝰ:
tã ꝑ andreã uirũ magnifi¬
cũ. quã ꝑquos cũq po¬
terat. restitui suȩ eccłe i

Expanded text:
udinis ordine provocati, fraternitati tuae, quam in Ravennati Ecclesia gubernatiopallii usum praevidimus concedendum. Quo non aliter te uti memineris, nisi in propria tuae civitatis dimissis jam filiis Ecclesia, procedens a salutatorio ad sacra missarum solemnia celebranda; peractis vero missis, idem in salutatorio rursum deponere. Extra ecclesiam vero non amplius illo tibi, nisi quater in anno in litaniis, quas ad decessorem tuum Joannem expressimus, uti permittimus. 6. Sed Marinianus, clericorum suorum suggestionibus delinitus, tam per Andream virum magnificum, quam per quoscumque potuerat, resti
Abbreviated transcription (Latin):
huius romane eccłe antistes
apparuit: : Eiq mansionem
ꝑpetuȩ daritatis ostendit
dicens. Ueni: ꝗaͣhacte lucis
mansione suscipio. Que sub¬
sequenti mox febre correpta:
addiẽ ꝑ uenit extremũ. Et
sicut nobilib feminis uiris¬
q morientib multi conueni¬
unt. ꝗeoꝵ ꝓximos consolent᷑:
uiri ac femine ͤ lectulũ qͦcũ¬
steter᷑: Cũ subito sursũ illa¬

Expanded text:
hujus Romanae Ecclesiae antistes apparuit, eique mansionem perpetuae claritatis ostendit, dicens: Veni, quia in hac te lucis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, viri ac feminae ejus lectulum circumsteterunt. Cum subito
Abbreviated transcription (Latin):
ilixc auͨtorẽ suauitatis ueniꝰ¬
se. Cũq cõpꝰ eiꝰ exmore mor¬
tuoꝵ ad lauandũ esset nu¬
clatũ: longe oratioĩs usu in
cubitis eiꝰ ÷ genib cameloꝵ
more inuenta ẽ ob durata
cutis excreuisse: Et quid ui

Expanded text:
torem suavitatis venisse. 400 Cumque corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus camelorum more inventa est obdurata cutis excrevisse; et quid vi
Abbreviated transcription (Latin):
politane eccłe inereseos uo¬
raginẽ cedisse nouimꝰ sacer¬
dotes. ⁊ ñ solũ: eretiquos. sci
etiã heresi archas factos. In¬
Nuia dm̃ hominẽ fien potu¬
isse ñ crediditꝰ: usq ad uida¬
icã ꝑ fidiã erupit. Inde ma

Expanded text:
politanae Ecclesiae in haereseos voraginem incidisse novimus sacerdotes, et non solum haereticos, sed etiam haeresiarchas factos. Inquia Deum fieri hominem potuisse non credidit, usque ad Judaicam perfidiam erupit. Inde Ma
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Tẽporis qualitas ammon&.
ep̃o N sedes antiꝗtus certis cuii¬
tatib constitusas. adaliaq̃ secumora
transponere: quo & habitatores ꝗetiꝰ
riculũ facilius declinari. Propt̾ea
litrensis ciuitatis. sedẽtẽq in
tͣnsmigrare. Quutenꝰ & abostilita¬
tis incursu liberior cristere ualca:
& il lic cõsuetudine sollempnium
festa disponas.

Expanded text:
. Temporum qualitas admonet episcoporum sedes, antiquitus certis civitatibus constitutas, ad alia quae securiora transponere, quo et habitatores degere riculum falitrensis civitatis, sedemque tuam transmigrare, quatenus et ab hostilitatis incursu liberior existere valeas, et illic consuetudinem solemnium festa disponas.
Abbreviated transcription (Latin):
ed expulsos ep̃os. qͦs tamcito gre¬
goriis uł ĩcardinare ñ poterat.
uł quoꝵ reditũ ad sedes ꝓprias con¬
tingere posse sperabat: aliis ep̃is qui
tẽ uidelicet ĩ locis sius degebant. in¬
terim prosustentacione acstipendiis
p̃sentis uite in uingebat. generaliter
conuiuandosq uobiscũ in eccłasti¬
cis sustentacionib libent̃ susciꝑe.
Nõ quidẽ ut ꝑ comunionẽ episcopal
throni clignitas diuidat᷑. sed ut
ab eccła uxta possibilitatẽ suffiti¬
encia debeant alim̃ta ꝑcipere.
Sic enĩ & ꝓrimũ indeo & deum in
ꝓrimo diligere cõprobarem᷑. Nul¬
lam quippe eis nos inur̃is solaciis

Expanded text:
et expulsos episcopos, quos tam cito Gregorius, vel incardinare non poterat, vel quorum reditum ad sedes proprias contingere posse sperabat, aliis episcopis, qui tunc videlicet in locis suis degebant, interim pro sustentatione ac stipendiis praesentis vitae jungebat, generaliter,convivendosque vobiscum in ecclesiasticis sustentationibus libenter suscipere: non quidem ut per communionem epithroni dignitas dividatur, sed ut ab Ecclesia juxta possibilitatem sufficientia debeant alimenta percipere. Sic enim et proximum in Deo, et Deum in proximo diligere comprobamur. Nullam quippe eis nos in vestris
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sũmat: Sed ineccłã sua sa¬
cerdotali more resideat. Qñe
si forte non em̃cdare. post tũa
in t̃minationẽ cognoueris. in
monasterio eũ deputare.⁊ nob̃

Expanded text:
sumat, sed in ecclesia sua sacerdotali more resideat. Quem si forte non emendari post tuam interminationem cognoveris, in monasterio deputare, et nob
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ioħi ep̃o prime iustiniane
cui ⁊ palliũ mitit. ⁊ uicessuaᷤ
cõmittit: post multa scribit.
Exenia aũt ur̃e scĩtatis susci¬
pere omĩno noluerã: ꝗa ual
de eẽt in c̃gruũ. ut ap̃datis at¬
q afflictis fr̃ib munera ꝑce¬
pisse uideremur. Sed respon¬
sales ur̃i alio me argum̃to ui¬
cerunt: ad eũ illa deferentes.
aquo ñ possent oblationẽ ur̃e
inc ẽ quod gregorius ep̃oꝵ
nẽminẽ ad urbẽ fatigare de¬
lectans ns. maximiano syra¬
cusano ep̃o uices suas ꝑsiciliã
totã cõmisit: p̃cipiens ut om̃s
ep̃i semel inꝗn quennio romã
uenirent. Unde cypriano dia¬
cono scribens. Nouit ait dilec¬
tio tua hãc noᷤᷤ olim c̃ suetudi¬
nẽ tenuisse: ut fratres ⁊ co¬
ep̃i nr̃i romã semel in trien

Expanded text:
episcopo primae Justinianae, cui et pallium mittit, et vices suas committit, post multa scribit: « Xenia autem vestrae sanctitatis suscipere omde esset incongruum ut a praedatis atque afflictis fratribus munera percepisse videremur. Sed responsales vestri alio me argumento vicerunt, ad eum illa deferentes, a quo non possent oblationes vestrae Hinc est quod Gregorius episcoporum neminem ad urbem fatigare delectans, Maximiano Syracusano episcopo, vices suas per Siciliam totam commisit; praecipiens ut omnes episcopi semel in quinquennio Romam venirent. Unde Cypriano diacono scribens: « Novit, ait, dilectio tua hanc olim consuetudinem tenuisse, ut fratres et coepiscopi nostri Romam semel in trien
Abbreviated transcription (Latin):
falsũ dicitur nom̃. hoc ueracĩt
cũ rerũ autore sustinetis. Si
fuisse qͣuis dubitet: ab soluere
uos non ualet ꝑnom̃ quoꝵ
dispar ẽ causa. Nã cũ eocrucẽ.
⁊iam ꝑiturꝰ latro suscepit:
sed quẽ reatꝰ ꝓprius tenuit:
parxrucifixio non absoluit.
Ego aũt quantis ualeo p̃ci¬
b deposco: ut scĩssimã frat¬
nitatẽ urãm. auctori nr̃o ñ
solũ nom̃. sed etiã causaͤ iun¬
gat. Con uiuia aũt quȩ ex
intentione impendende ca¬
sciendũ ẽ. quia tunc ueraci
ineis nulla absentiũ uita
mordetur: Hullus ex irrisi¬
one rep̃hendit᷑ : ⁊ ñ ineis ia
nes seculariũ negotioꝵ fa¬
bule. sed uerba sacre lectio¬
nis audiuntur. Cũ ñ plus
quã necesseẽ seruitur cõpo¬
riͣ sed sola eiꝰ in firmitas
reficctur: ut adusus exer

Expanded text:
tur, nomen hoc veraciter cum rerum auctore sustinetis. Si fuisse quis dubitet? Absolvere vos non valet par nomen, quorum dispar est causa. Nam cum eo crucem etiam periturus latro suscepit; sed quem reatus proprius tenuit, par crucifixio non absolvit. Ego autem quantis valeo precibus deposco, ut sanctissimam fraternitatem vestram auctori nostro non solum nomen, sed etiam causa conjungat. Convivia autem quae ex intentione impendendae chasciendum est quia tunc ex charin eis nulla absentium vita mordetur, nullus ex irrisione reprehenditur, et nec inanes in eis saecularium negotiorum fabulae, sed verba sacrae lectionis aquam necesse est servitur corpori, sed sola ejus infirmitas reficitur, ut ad usum exer
Abbreviated transcription (Latin):
rentẽ. sententia pari multa¬
uerat.
Om̃ib pontificib sub in¬
t̃minatione ꝓprii honoris
mandauerat: neũquã uni

Expanded text:
rentem, 112 sententia pari mulctaverat, omnibusque pontificibus sub interminatione proprii honoris mandaverat, ne unquam uni
Abbreviated transcription (Latin):
hominis: gregorius c̃tra iu¬
dicũ in solentias. liberis
nichilominus uocib de¬
fendebat. Unde leontio
tinus inista causa cautioni
culpabił in uenit᷑: dealiis
causis ꝗd ꝓse alliget nescio.
Unũ tamen hoc bene atq ẽ¬
stant̃ noui: ꝗa ⁊ si quã reb
publicis fraudẽ fecit: sub¬
stanna eiꝰ cedidebuit ñ
libertas. Nã in hoc quod

Expanded text:
hominis Gregorius contra judicum insolentias liberis nihilominus vocibus defendebat. Unde Leontio,tinus in ista causa cautionis culpabilis invenitur, de aliis causis quid pro se alleget, nescio: unum tamen hoc bene atque constanter novi, quia, et si quam rebus publicis fraudem fecit, substantia ejus caedi debuit, non libertas. Nam in hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ fecit ⁊ excurauit. nunc in¬
terĩ nichil querimurꝰ: quia
sinodoꝵ sẽtẽtiã sequentes.
munores culpas que negan¬
t ulcisci recusam᷑. hoc tam̃
quia semel ⁊ iterũ sit factũ

Expanded text:
 fecit et excusavit, nunc interim nihil querimur, quia synodorum sententiam sequentes, minores culpas quae negantur ulcisci recusamus. Hoc tamen quia semel et iterum sit factum