comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uidete dolorẽ meũ Iirgines
mee & iuuenes mei abier
incaptiuitatẽ. Eof Voc aui
amicos meos: & ipsi deceper̃
me. Sacerdotes mei & senes
mei inurbe consũpti sunt.
quia quesierunt cibũ sibi.
ut refocilarent animã suã
uersũ ÷ cor meũ in me met
ipsa. qm̃ amaritudine ple¬
na sum Foris interfecit gla¬
dius: & domi mors similis est
SEN Audierunt quia in¬
gemisco ego: & non ÷ qui con¬
soletur me. Om̃s inimici mei
audierunt malũ meũ: lȩta¬
ti sunt : qm̃ tu fecisti. Ad

Expanded text:
idete dolorem meum virgines meae et iuvenes mei abierunt in captivitatem COPH vocavi amicos meos et ipsi deceperunt me sacerdotes mei et senes mei in urbe consumpti sunt quia quaesierunt cibum sibi ut refocilarent animam suam versum est cor meum in memet ipsa quoniam amaritudine plena sum foris interfecit gladius et domi mors similis est SEN audierunt quia ingemesco ego et non est qui consoletur me omnes inimici mei audierunt malum meum laetati
Abbreviated transcription (Latin):
⁊faethar est post quam
hicremias flens & planxit
lamentatione: hac in hierłm:
T& dixit. ALeẜħuomodo
sedet sola ciuitas plena pͥopło:¬

Expanded text:
factum est postquam t, sedit Jeremias flens, et planxit lamentationem hanc in Jerusalem, et dixit: Aleph. Quomodo sedet sola civitas plena pop
Abbreviated transcription (Latin):
& contriuit uectes eiꝰ: regem
cꝰ & principes iꝰ ingentibus
Non: lex: & ꝓphetȩ eiꝰ non in¬
uenerunt uisionẽ adño
IOTH Sederunt interra con¬
ticuerunt senes filiȩ syon. con¬
sperserunt cinere capita sua¬
ciliciis. abieter̾ in t̾ra capita sua
uirginesiuda Cat defecerunt
prȩ lacrimis oculi mei. con¬
turbata sunt uiscera mea.
Effusũ ÷ in terra iecur meũ
suꝑ contritione filiȩ popłi mei :¬
cum deficeret paruulus &
lactans inplateis oppidi. La¬
Meth Matrib suis dixerunt
ubi ÷ triticũ & uinũ. cũ defi¬
cerent quasi uulnerati inpla¬
deis ciuitatis: cũ ex alarent
animas suas insimi matrum
suarũ. MẜM Cui cõparabo
te uel cui assimilabote filia
hierłm : Cui ex equabo te
& consolabor te uirgo filia
syon: Magna enĩ uelut
mare contritio tua ⁊ quis

Expanded text:
t vectes eius regem eius et principes eius in gentibus non est lex et prophetae eius non invenerunt visionem a Domino IOTH sederunt in terra conticuerunt senes filiae Sion consperserunt cinere capita suaciliciis abiecerunt in terra capita sua virgines Hierusalem CAPH defecerunt prae lacrimis oculi mei conturbata sunt viscera mea effusum est in terra iecur meum super contritione filiae populi mei cum deficeret parvulus et lactans in plateis oppidi LAMED matribus suis dixerunt ubi est triticum et vinum cum deficerent quasi vulnerati in plateis civitatis cum exhalarent animas suas in sinu matrum suarum MEM cui conparabo te vel cui adsimilabo te filia Hierusalem cui exaequabo te et consolabor te virgo filia Sion magna enim velut mare contritio tua quis
Abbreviated transcription (Latin):
corã rege babylonis in hierł
& incendit domũ dñi & domũ
regis. & om̃s domos hierłm
Et omnẽ domũ magnã igne
combussit. & totũ murum
hierłm ꝑcircuitũ destrux̃
cunctus exercitus chaldeoꝵ
qui erat cũ magistro miltȩ
De pauperib autẽ populi & de
reliquo uulgo qđ remanserat
inciuitate. & de ꝓͥfugis qui
trans fugerant ad regẽ baby¬
lonis. & ceteros de multitudine
trans tulit nabut ardan princeps
militiȩ. De pauperib uero
terrȩ. reliquit nabutardan
princeps militiȩ inuinitores

Expanded text:
coram rege Babylonis in Hierusalem et incendit domum Domini et domum regis et omnes domos Hierusalem et omnem domum magnam igne conbusit et totum murum Hierusalem per circuitum destruxit cunctus exercitut cum magistro militiae. De pauperibus autem populi, et de reliquo vulgo, quod remanserat in civitate, et de perfugis, qui transfugerant ad regem Babylonis, et caeteros de multitudine, transtulit Nabuzardan princeps militiae. De pauperibus vero terrae reliquit Nabuzardan p
Abbreviated transcription (Latin):
łactus ÷ dñs uelut inimicus.
prȩcipitauit isrł : p̃cipita¬
uit᷑ omĩa mȩnia ei Dissipa¬
uit munitiones ciꝰ: & reple¬
uit infilia iudã humiliatũ
& humiliatã UA Et dissipa¬
uit quasi hortũ tentoriũ
suũ. de molitus ÷ tabnaculũ
suũ Obliuioni gradidit dñs
insyon festiuitatẽ & sabbatũ.

Expanded text:
cus praecipitavit Israhel praecipitavit omnia moenia eius dissipavit munitiones eius et replevit in filia Iuda humiliatum et humiliatam VAV et dissipavit quasi hortum tentorium suum demolitus est tabernaculum suum oblivioni tradidit Dominus in Sion festivitatem et sabb
Abbreviated transcription (Latin):
dicit dñs: & dixistis. In quo
dilexisti nos Nonne fr̃ erat
esau iacob dicit dñs. & dilexi
iacob. esau autẽ odio habui.
Et posui montes eiꝰ insolitudinẽ.
& hȩreditatẽ eiꝰ in desertum
draconis:. Quodsi dixerit idu¬
mȩa destructi sumus sed reuer¬
tentes ȩdificabimus quȩ des¬
tructa sunt. Hȩc dicit dñs ex¬
ercituũ. Isti ȩdificabunt. & ego

Expanded text:
xistis in quo dilexisti nos nonne frater erat Esau Iacob dicit Dominus et dilexi Iacob Esau autem odio habui et posui montes eius in solitudinem et hereditatem eius in dracones deserti quod si dixerit Idumea destructi sumus sed revertentes aedificabimus quae deserta sunt haec dicit Dominus exercituu
Abbreviated transcription (Latin):
sicut anni antiqui. Et accedã
aduos in iudicio. & ero testis
uelox maleficis & adulteris
& ꝑ iuris. & qui calũniantur
mercedes mercennarii. &¬
& opprimunt peregrinos. nec
timuerunt me dicit dñs exer¬
cituum. Ego enim dñs & non
mutor. & uos filii iacob ñ estis
consũmati Adieb enim patrũ
ur̃orũ recessistis a legitimis
meis. & non custodistis. Re¬
uertimini ad me: & reuertar
aduos dicit dñs exercituum.
et dixistis In quo reuertemur:
Si a ffigit homo dm̃. quia uos
conficitis me. Et dixistis
Inquo confiximus te e In deci¬
mis & in primitiuis. & inpenu

Expanded text:
ntiqui: Et accedam ad vos in judicio, et ero testis velox maleficis, et adulteris, et perjuris, et qui calumniantur mercedem mercenarii, et opprimunt peregrinum, nec timuerunt me, dicit Dominus exercituum. Ego enim Dominus, et non mutor: et vos filii Jacob non estis consumpti. A diebus enim patrum vestrorum recessistis a legitimis meis, et non custodistis: Revertimini ad me, et revertar ad vos, dicit Dominus exercituum. Et dixistis: In quo revertemur? Si affiget homo Deum, quia vos configitis me? Et dixistis: In quo confiximus te? In decimis, et in primit
Abbreviated transcription (Latin):
Uos autẽ reces sistis de uia
& scandalitastis plurimos
in lege. irritũ fecistis pactũ
leui dicit dñs exercituum.
Propt̃ quod & ego dedi uos con¬
tẽptibiles & humiles omnib
populis. sicut non seruastis
uias meas. & accepistis faciẽ
inlege. Nun quid non pat̃
unus omniũ nr̃m. Hun quid
non ds̃ unus creauit nos.:
Quare ergo despicit unus qͥsq
nr̃m fratrẽ suũ. uiolans pactũ
patrũ nr̃oꝵ Irans gressus
dñs uirũ qui fecerit hoc.
magistrũ & discipulum de
tabernaculis iacob & offeren¬
tẽ munus dño exercituum
Et hoc rursum fecistis. Operie
batis lacrimis altare dñifletu
& gemitu. ita ut ultra ñ respi¬
ciã ad sacrificiũ nec accipiã
placabile quid de manu ur̃a
Et dixistis. Quã obcausam:
Quia dñs testificatus : inter te
& uxorẽ pubertatis tuȩ quã
tu despexisti. Et hȩc particeps
tua. & uxor fȩderis turNon¬
ne unus fecit. & residuũ sp̃s
eiꝰ est: Et quid unus quisq
quęrit. nisi semen dĩ. Custodi

Expanded text:
recessistis de via et scandalizastis plurimos in lege irritum fecistis pactum Levi dicit Dominus exercituum propter quod et ego dedi vos contemptibiles et humiles omnibus populis sicut non servastis vias meas et accepistis faciem in lege numquid non pater unus omnium nostrum numquid non Deus unus creavit nos quare ergo despicit unusquisque nostrum fratrem suum violans pactum patrum nostrorum transgressus Dominus virum qui fecerit hoc magistrum et discipulum de tabernaculis Iacob et offerentem munus Domino exercituum et hoc rursum fbatis lacrymis altare Domini, fletu et gemitu; ita ut non respiciam ad sacrificium, nec accipiam placabile quid de manu vestra. Et dixistis: Quam ob causam? Quia Dominus testificatus est inter te et uxorem pubertatis tuae, quam tu despexisti. Et haec particeps tua, et uxor foederis tui. Nonne unus fecit, et residuum ejus spiritus? Et quid unusquisque aerit, nisi semen Dei? Custodit
Abbreviated transcription (Latin):
Abortu enim solis usq ad occasum
magnũ ÷ nomen meũ ingentib
&in omni loco sacrificatur
& offertur nomini meo oblã¬
tio munda ⁊ quia magnum ÷¬
nomen meũ ingentib dicit
dñs exercituũ. Et uos pollu¬
istis illud in eo quod dicitis:
mensa dñi contaminata est
Et quod suꝑ ponitur contẽptibi¬
le est cũ igne qui illud de¬
uorat. Et dixistis Ecce de
labore. Et ex ufflastis illud
dicit dñs exercituũ. & intulis¬
tis derapinis claudũ & lan
guidũ. & intulistis munus
Nun quid suscipiã illud demanu
ur̃a dicit dñs Maledictus
dolosus qui habet ingrege
suo masculũ : & uotũ faciens
immolat debile dño. Quia
rex magnus egosũ dicit dñs
exercituũ. & nom̃ meũ horri¬
bile ingentibus Et nunc ad
uos mandatũ hoc: o sacerdo¬
tes: Si nolueritis audire. &¬
ut detis głam nomini meo

Expanded text:
m magnum est nomen meum in gentibus et in omni loco sacrificatur et offertur nomini meo oblatio munda quia magnum nomen meum in gentibus dicit Dominus exercituum et vos polluistis illud in eo quod dicitis mensa Domini contamiet quod superponitur, contemptibile est, cum igne qui illud devorat. Et dixistis: Ecce de labore, et exsufflastis illud, dicit Dominus exercituum; Et intulistisguidum, et intulistis munus. Nunquid suscipiam illud de manu vestra, dicit Dominus? Maledictus dolosus qui habet in grege suo masculum, et votum faciens immolat debile Domino, quia Rex magnus ego sum, dicit Dominus exercituum, et nomen meum horribile in gentibus . Et nunc ad vos mandatum hoc, o sacerdotes. Si nolueritis audire ut detis
Abbreviated transcription (Latin):
benedic̃tionib ur̃is. & male¬
dicã illis qm̃ ñ posuistis suꝑcor
Ecce ego ꝓiciam uobis brachiũ.
stercus so len nitatũ ur̃arũ.
Et assumet uos secũ. & scietis
quia misi aduos mandatum
istud. ut esset pactũ meum
cũ leui dicit dñs exercituũ.
Pactũ meũ fuit cũ eo. uitȩ
& pacis: & dedi ei timorem

Expanded text:
maledicam illis: quoniam non posuistis super cor. Ecce ego projiciam vobis brachium, stercus solemnitatum vestrarum, et assumet vos secum. Et scietis quia misi ad vos mandatum istud, ut esset pactum meum cum Levi, dicit Dominus exercituum. Pactum meum fuit cum eo vitae et pacis: et dedi ei ti
Abbreviated transcription (Latin):
sanitas inpennis eius. Et
egrediemini & salietis sicut
uituli de armento. & calca¬
bitis impios cũ fuerint cinis
subplanta pedum ur̃oꝵ : in
die quã ego facio dicit dñs
exercituum Mementote
legis moysi serui mei. quã
mandaui ei inhoreb ad omnẽ
isrł : precepta & iudicia
Ecce ego mittã uobis heliam
ꝓphetam ante quã ueniat
dies dñi magnus & horribilis.
& conuertet corꝰ pͥatrũ ad
filios. & cor filioꝵ ad patres

Expanded text:
sanitas in pinnis eius et sanitas in pinnis eius et egrediemini et salietis sicut vituli de armento et calcabitis impios cum fuerint cinis sub planta pedum vestrorum in die qua ego facio dicit Dominus exercituum mementote legis Mosi servi mei quam mandavi ei in Choreb ad omnem Israhel praecepta et iudicia ecce ego mittam vobis Heliam prophetam antequam veniat dies Domini magnus et horribilis et convertet cor patrum ad filios et cor filiorum ad patre
Abbreviated transcription (Latin):
& dixistis. Quid locuti sumus¬
qui seruit dõ. & quod emolu¬
mentũ quia custodiuimus
prȩcepta eiꝰ. & quia ambula¬
uimus tristes corã dño exer¬
cituũ : Ergo nunc beatos
dicimus arrogantes: siquidẽ
edificati sunt facientes im¬
pietatẽ. & tẽptauerunt dm̃
& salui facti sunt. Tunc
locirti sunt timentes dm̃.
unus quisq cũ ꝓximo suo
Et at tendit dñs & audiuit.
& scriptus ÷ liber monum̃ti
corã eo: timentib dñm &
cogitantib nomen eꝰ. Et er̃
michi ait dñs exercituum
indie qua ego faciã inpeculiũ.
& parcã eis sicut parcit uir
filio suo seruienti sibi. Et
conuertimini & uidebitis
quid sit inter iustũ & impiũ.
& inter seͥuientẽ dõ. & non
seruientẽ ei Ecce enim dies
ueniet succensa quasi cami¬
nus. & erunt om̃s suꝑbi &
om̃s facientes imͦpittatem
stipula: Et inflãmabit eos
dies ueniens dicit dñs exer¬
cituũ. quȩ non relinquet
eis radicem & germen Et
orietur uobis timentibus
nomen meũ sol iusticie : &

Expanded text:
istis: quid locuti sumusqui seruit deo: et quod emolumentum, quia custodiuimus praecepta eius et quia ambulauimus tristes coram domino exercituum? ergo nunc beatos dicimus arrogantes siquidem aedificati sunt facientes impietatem et temptaverunt Deum et salvi facti sunt tunc locuti sunt timentes Deum unusquisque cum proximo suo et adtendit Dominus et audivit et scriptus est liber monumenti coram eo timentibus Dominum et cogitantibus nomen eius et erunt mihi ait Dominus exercituum in die qua ego facio in peculium et parcam eis sicut parcit vir filio suo servienti sibi et convertemini et videbitis quid sit inter iustum et impium et inter servientem Deo et non servientem ei ecce enim dies veniet succensa quasi caminus et erunt omnes superbi et omnes facientes impietatem stipula et inflammabit eos dies veniens dicit Dominus exercituum quae non relinquet eis radicem et germen et orietur vobis timentibus nomen meum sol iustitiae et
Abbreviated transcription (Latin):
Et uenice rex aquilonis ce cõportã¬
bit aggerem. & capice urbes mu¬
nitis simas. & brachia austriñ
sustinebunt. Et consurgent electi
eius ad resũtendũ. & nonerit
fortitudo. Et faciet ueniens suꝑ
eũ iuxta placitũ suũ. & nonerit
quistet contrafaciem eiꝰ Et
stabit int̃ra inclita: & consumet᷑
in manu eius. Et ponet faciems uã
ut ueniat ad tenendũ uni uersũ
regnũ cius. & recta faci& cũ eo.
Etfiliã feminarũ dabit ei ut euer¬
tat illũ: & non stabit nec illius
erit. Et conuertet faciem suam
ad insulas. & capi& multas. Et
cessare faciet principẽ o ꝓbrii
sui. & op ꝓbriũ eius conuertet᷑
ineũ. Et c̃uertet faciem suã ad
imperiũ t̃rȩsuȩ. & inpinget
& corru&. & non inuenietur
Et stabit in loco eiꝰ uilissimus &
indignus decore regio. & in paucis
dieb conteretur. non infurore
nec in p̃lio. Et stabit in loco eiꝰ
despectus. & non tribuet᷑ ei honor
regius. Et ueniet clam &e ob¬
tinebit regnũ infraudulentia.

Expanded text:
eniet rex aquilonis, et comportabit aggerem, et capiet urbes munitissimas: Et brachia austri non sustinebunt, et consurgent electi ejus ad resistendum, et non erit fortitudo. Et faciet veniens super eum juxta placitum suum, et non erit qui stet contra faciem ejus: Et stabit in terra inclyta, et consumetur in manu ejus. Et ponet faciem suam, ut veniat ad tenendum universum regnum ejus, et recta faciet cum eo: Et filiam feminarum dabit ei, ut evertat illud: et non stabit, nec illius erit: Et convertet faciem suam ad insulas, et capiet multas: Et cessare faciet principem opprobrii sui, et opprobrium ejus convertetur in eum. Et convertet faciem suam ad imperium terrae suae, et impinget, et corruet, et non invenietur. Et stabit in loco ejus vilissimus, et indignus decore regio: et in paucis diebus conteretur, non in furore, nec in praelio. Et stabit in loco ejus despectus, et non tribuetur ei honor regius: et veniet clam, et obtinebit regnum in fraudulentia,
Abbreviated transcription (Latin):
gratũ ito. Et intẽpore p̃finito
pliabitur aduersũ eũ rex austri.
& quasi tẽpestas uenioe contra
illũ rex aquilonis in currib &
inequitib & inclasse magna.
& ingrediet᷑ terras & conteret
& ꝑtransiet. Et introibit int̾rã
gloriosã. & multiꝰ corruent Tlȩ
autẽ solȩ saluabunt᷑ demanuei :
edom &̾ moab & principͥũ filioꝵ
amon. Et mittet manũ suam in
t̃ras. & t̃ra egipti non effugiet
Et dominabit᷑ thes auroꝵ auri &e
argenti. & omnib p̃ciosis egipti.
Per libiã quoq & et hiopiã transibi.

Expanded text:
in tempore praefinito praeliabitur adversus eum rex austri, et quasi tempestas veniet contra illum rex aquilonis, in curribus, et in equitibus, et in classe magna, et ingredietur terras, et conteret et pertransiet. Et introibit in terram gloriosam, et multae corruent: Hae autem solae salvabuntur de manu ejus; Edom, et Moab, et principium filiorum Ammon, Et mittet manum suam in terras: et terra Aegypti non effugiet. Et dominabitur thesaurorum auri et argenti, et in omnibus pretiosis Aegypti: Per Libyam quoque et Aethiopiam transi
Abbreviated transcription (Latin):
ficiemus te & domũ tuã. Uidit
ergo rex qđ irruerent in eum
uehem ent̃: & necessitate com¬
pulsus tradidit eis danielem
Qui miserunt cũ in lacũ leonũ.
& erat ibi dieb sex. Porro in lacu
erant septem leones: & dabant᷑
eis cotidie duo corpora &e duȩ
oues. Etͥ non datasunt eis: ut
deuorarent damelem. ẜ rat autẽ

Expanded text:
domum tuam. Vidit ergo rex quod irruerent in eum vehementer: et necessitate compulsus tradidit eis Danielem. Qui miserunt eum in lacum leonum, et erat ibi diebus sex. Porro in lacu erant septem leones, et dabantur eis quotidie duo corpora et duae oves: et tunc non data sunt eis, ut devorarent Danielem. Era
Abbreviated transcription (Latin):
Tuautẽ daniel claude sermones.
& signa librũ usq ad tempussta¬
tutũ. Per transibunt plurimi.
& multiplex erit scientia. Etuidi
ego daniel: & ecce quasi duo alii
stabant. unꝰ hinc suꝑ ripam flu¬
minis. & alius inde ex altera ripa
fluminis. Et dixi uiro qui indutus
erat lineis. qui stabat suꝑ aquas
biliũ: Et audini uirũ qui inducꝰ
erat lineis. qui stabat suꝑ aquas
fluminis. cũ leuasset dexteram &

Expanded text:
onem, et signa librum usque ad tempus statutum: pertransibunt plurimi, et multiplex erit scientia. Et vidi ego Daniel, et ecce quasi duo albi stabant, unus hinc super ripam fluminis, et alius inde ex altera ripa fluminis. Et dixi viro, qui indutus erat lineis, qui stabat super aquas bilium? Et audivi virum, qui indutus erat lineis, qui stabat super aquas fluminis
Abbreviated transcription (Latin):
& intẽpora. & dimidi ũ tẽporis
tcũ cõpleta fuerit disꝑsio magna
popłi sc̃ĩ: cõplebuntdr uniuersa
hȩc Et ego audiui. & non intel¬
lexi. Et dixi. Dñe mi. quid erit
post hȩc  Et ait. Vade daniel.
quia clausisunt signatiq sermo¬
usq ad tempus ꝑ̃ finitũ Eligentꝰ
& dealbabuntur. & quasi igni ꝓ¬
babuntur multi: Et impie agent
impii. neq intelligen omñes
impii. Porto docti intelligent
t altempore cũ ablatũ fuerit iuge
sacrificiũ. & posita fuerit ab omina¬
tio indesolationẽ dies mille ducenti

Expanded text:
empora, et dimidium temporis. Et cum completa fuerit dispersio manus populi sancti, complebuntur universa haec. Et ego audivi, et non intellexi. Et dixi: Domine mi, quid erit post haec? Et ait: Vade, Daniel, quia clausi sunt, signatique sermusque ad tempus prefinitum. Eligentur multi et dealbabuntur et quasi ignis probabuntur, et impie agent impii, neque intelligent omnes impii; porro docti intelligent. Et a tempore cum ablatum fuerit iuge sacrificium, et posita fuerit abhominacio in desolacione, dies MCCLXXXX.
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ mei ds̃: & non dereliquisti dili¬
gentes te. Surgensq daniel comẽ¬
dit Porro angłs dĩ. restituit ab acuc
confestim in loco suo. Uenit ergo
rex die septimo ut lugeret danielẽ:
& uenit adlacũ & introspex̃.
& ecce daniel sedens. Et excla¬
mauit rex uoce magna dicens.
Magnus es dñe ds̃ damelis. Et ex¬
traxit eũ delacu. Porro illosqͥ

Expanded text:
enim mei, Deus, et non dereliquisti diligentes te. Surgensque Daniel, comedit. Porro Angelus Domini restituit Abacuc confestim in loco suo. Venit ergo rex die septimo ut lugeret Danielem: et venit ad lacum, et introspexit, et ecce Daniel sedens. Et exclamavit voce magna rex, dicens; Magnus es, Domine, Deus Danielis. Et extraxit eum. Porro illos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositiones. & roborabitur for¬
titudo eius. sed non inu irib suis.
Et supraquã credi potest. uniuersa
uastabit: & ꝓsperabitur & faciae.
Et interficiae robustos. & popłm¬
dirigetur dolus inmanu eius
& cor suum magnificabit. Et
incopia rerum omniũ occidet
plurimos. & contra principẽ
principũ consurget. & sine
manu conteretur. Et uisio uesꝑe
& mane. quȩ dicta ÷ uera est¬
uergo signa uisionẽ. quia post
dies multos erit. Et ego damel
langui. & egrotaui ꝑ dies. Cũq
surrexissem. faciebam opera
semine medorũ quumperau it suꝑ
regnũ chaldeorũ: anno unoregni
eiu̾s. ego daniel intellexi in libris
numerũ annorũ dequofactus est
sermodñi ad ieremiã ꝓpħam. ut
cõplerentur desolationis irłm
septuaginta anni. Et posui faciem
meam aad ñm dm̃ meũ. rogare &
dep̃cari inie iuni is & sacco &cinere.¬

Expanded text:
propositiones. Et roborabitur forpropositiones. Et roborabitur fortitudo eius, sed non in uiribus suis. Et supra quam credi potest, uniuersa uastabit, et prosperabitur, et faciet. Et interficiet robustos, et popdirigetur dolus in manu ejus: Et cor suum magnificabit, et in copia rerum omnium occidet plurimos: Et contra principem principum consurget, et sine manu conteretur. Et visio vespere et mane, quae dicta est, vera est: tu ergo signa visionem, quia post dies multos erit, Et ego Daniel langui, et aegrotavi per dies: Cumque surrexissem, faciebam opera semine Medorum, qui imperavit super regnum Chaldaeorum: Anno uno regni ejus, ego Daniel intellexi in libris numerum annorum, de quo factus est sermo domini ad Iheremiam prophetam, ut complerentur desolationis Iherusalem septuaginta anni. Et posui faciem meam ad dominum deum meum rogare et deprecari in ieiuniis, sacco et cinere
Abbreviated transcription (Latin):
dies duo milia trecenti. & mundabit᷑
sc̃uari ũ. Factũ ÷ autt̃ cũ uiderin
egodanieđ uisionẽ. & quȩ rerem
in telligentiam : ecce stetie in cons¬
pectu m̃ eo quasi species uiri.
& audi ui uocem uiri int̃ ulai.
& clam auit &ait. Gabriel
fac intelligere s ui sionẽ. Et uens
&e stecit iuxta ubi egost abam.
Cũq uenis set: pauens corruulua
faciem mncã. Et ait adme Intellige
fili hominis: qm̃ intempore finis
cõplebit᷑ uisio. Cũq loqueretur
gradũ meo. dixitq michi. ł go
ostendam tibi quȩ futura sunt in
nouis simo maledictionis: qm̃ habet
tempus finemsuũ. Aries quem
uidisti habere cornua: medorũ
÷ atq ꝑsarũ. Porro hitcus capͣrũ.
rex grecorũ ÷ Et cornugrande
quod erat int̾ oculos eius. ipse ÷
rex primus. Qđ autẽ fracto illo
surrexerunt quat tuor ꝓeo.
quat tuor reges degente eius con¬
surgunt. sed non in fortitudine
eius. Et post regnũ eoꝵ cũ creue
rint iniquitatẽs: consurget rex
impudens facie & intelligens

Expanded text:
e, duo millia trecenti: et mundabitur sanctuarium: Factum est autem cum viderem ego Daniel visionem, et quaererem intelligentiam: ecce stetit in conspectu meo quasi species viri. Et audivi vocem viri inter Ulai: et clamavit, et ait: Gabriel, fac intelligere istam visionem. Et venit, et stetit juxta ubi ego stabam: cumque venisset, pavens corrui in faciem meam, et ait ad me: Intellige, fili hominis, quoniam in tempore finis complebitur visio. Cumque loqueretur gradu meo, dixitque mihi: Ego ostendam tibi quae futura sunt in novissimo maledictionis: quoniam habet tempus finem suum. Aries quem vidisti habere cornua, rex Medorum est atque Persarum. Porro hircus caprarum, rex Graecorum est, et cornu grande quod erat inter oculos ejus, ipse est rex primus. Quod autem, fracto illo, surrexerunt quatuor pro eo, quatuor reges de gente ejus consurgent, sed non in fortitudine ejus. Et post regnum eorum, cum crrint iniquitates, consurget rex impudens facie et intelligens
Abbreviated transcription (Latin):
runt in unũ: & sciscitantes ad
inuicem caus ã confessisunt concu¬
piscentiã suã. Et tunc in cõmune
statuerunt tempus: quando eam
possent inuenire solã. Factũ ÷
autẽ cũ obseruarent diem aptũ.
ingressa ÷ aliquando sicutheri

Expanded text:
runt in unum: et sciscitantes ab invicem causam, confessi sunt concupiscentiam suam: et tunc in communi statuerunt tempus, quando eam possent invenire solam. Factum est autem, cum observarent diem aptum, ingressa est aliquando sicut heri
Abbreviated transcription (Latin):
iusticia inuenta est in mẽ. Sed
& corãte rex delictũ non feci. Iunc
rex uehement̃ gauisus ÷ suꝑ eũ:
& danielem p̃cept̃t educi delacu:
ductusq ÷ daniel delacu : & nulla
lȩsio inuenta ÷ in eo quia credidit
do suo. lubente autẽ rege ad¬
ducti sunt uiri qui accusauerant
damielem : & in lacũ leonũ missi sunt¬

Expanded text:
justitia inventa est in me: sed justitia inventa est in me: sed et coram te, rex, delictum non feci. Tunc rex vehementer gavisus est super eo. et Danielem praecepit educi de lacu: Eductusque est Daniel de lacu, et nulla laesio inventa est in eo, quia credidit Deo suo. Jubente autem rege, adducti sunt viri illi, qui accusaverant Danielem: Et in lacum leonu
Abbreviated transcription (Latin):
eũ. & usq ad occasum solis labo¬
rabat ut eruer& eũ. Hiri autẽ
illi intelligentes regem: dixert̃
ei. Scito rex quialex medorũ ÷¬
atq ꝑ sarũ: ut omne decretũ
quod constituerit rex. non liceat
immutari. Tunc rex p̃cepit.
& adduxerunt danielem. & misert̃
eum in lacum leonum. Dixitq rex
danieli. Ds̃ tuus quẽ colis semꝑ: ipse
liberabitte. Allatusq ÷ lapis unꝰ
& positus ÷ suꝑ os laci. quẽ obsignauit
rex anulo suo. & anulo optimatũ
suoꝵ: nequid fier& contradanielem
Et abi it rex indomũ suã & dormiuit
in cenatus. cibiq non sunt illati
corã eo. Insuꝑ & sõnus recessit
Tunc rex primo diluculo consurgens.
festinus ad lacũ leonũ ꝑrexit¬
Et appropinquans lacui. danielẽ
uoce lacrimabili inclamauit &
affatus ÷ eũ. Daniel serue dĩ ui¬
uentis. ds̃ tuus cuituseruis semꝑ.
putasne ualuit liberare tẽ aleonib::
Et daniel regi respondens ait Rex
suũ & conclusit oraleonũ. & non
nocuerunt michi : quia cora meo

Expanded text:
usque ad occasum solis laborabat ut erueret illum. Viri autem illi intelligentes regem, dixerunt ei: Scito, rex, quia lex Medorum atque Persarum est, ut omne decretum, quod constituerit rex, non liceat immutari. Tunc rex praecepit: et adduxerunt Danielem, et miserunt eum in lacum leonum. Dixitque rex Danieli: Deus tuus, quem colis semper, ipse liberabit te. Allatusque est lapis unus, et positus est super os laci: Quem obsignavit rex annulo suo, et annulo optimatum suorum, ne quid fieret contra Danielem. Et abiit rex in domum suam, et dormivit incoenatus, cibique non sunt illati coram eo, insuper et somnus recessit Tunc rex primo diluculo consurgens, festinus ad lacum leonum perrexit: Appropinquansque lacui, Danielem voce lacrymabili inclamavit, et affatus est eum: Daniel, serve Dei viventis, Deus tuus, cui tu servis semper, putasne valuit te liberare a leonibus? Et Daniel regi respondens ait: Rex, suum, et conclusit ora leonum, et non nocuerunt mihi: Quia coram eo
Abbreviated transcription (Latin):
ioachim. Etstatĩmiserunt. Et
uenit cũ parentib & filiis &
uni uersis cognatis suis. Porro
Susanna erat delicata nimis.
& pulchra specie. At iniqui
illi ius serunt ut discooperiret᷑.
erat enim cooꝑta: ut uł sic satia¬
rentur decore illius. Elebant
igitur sui: & omnes qui nouerañ
ea̾m. Con surgentes autẽ duo

Expanded text:
t venit cum parentibus, et filiis, et universis cognatis suis. Porro Susanna erat delicata nimis, et pulchra specie. At iniqui illi jusserunt, ut discooperiretur erat enim cooperta, ut vel sic satiarentur decore ejus. Flebant igitur sui, et omnes qui noverant eam. Consurgentes autem duo
Abbreviated transcription (Latin):
Iuc usq daniel in hebraico uolu¬
mine legimus. Cȩtera quȩ sequnt᷑
usq: ad finẽ libri : de theodotionis
editione translata sunt: Et
erat uir habitans in babilone :¬
& nom̃ eiꝰ ioachim. Et accepit
uxorem susannã nomine.filiã
helchiȩ. pulchram nimis oeti¬

Expanded text:
Hucusque Danielem in Hebraeo volumine legimus: caetera quae sequuntur usque in finem libri, de Theodotionis editione translata sunt. Et erat vir habitans in Babylone, et nomen ejus Joacim, et accepit uxorem nomine Susannam filiam Helciae, pulchram nimis, et
Abbreviated transcription (Latin):
sensum suũ. declinauerunt oculos
suos ut non uiderent cȩlum. neq
recordarentur iudicioꝵ iustoꝵ.
Frant autẽ ambo uulnerati amore
eius : nec indicauerunt sibi uicissim
dolorẽ suũ. Erubescebant enim
indicare concupiscentiã suã. uolentes
concũbere cũea : & ob seruabant
cotidie sollicitius uidere eã. Dixitq

Expanded text:
naverunt oculos suos, ut non viderent coelum, neque recordarentur judiciorum justorum. Erant enim ambo vulnerati amore ejus, nec indicaverunt sibi vicissim dolorem suum: erubescebant enim indicare sibi concupiscentiam suam, volentes concumbere cum ea: et observabant quotidie sollicitius videre ea
Abbreviated transcription (Latin):
uabit᷑ &e magnificabit᷑ aduersus
loquet᷑ magnifica & dingetur
donec cõpleatur ira Per¬
petrata ÷ quippe definitio. & dm̃
patrũ suoꝵ non reputabit. & erie
in concupiscentiis feminarum
nec quen quã dm̃ curabit. quia
aduersũ uniuersa c̃surget Dm̃
autẽ maozim in loco suo uenerã¬
bit᷑. & dm̃ quẽ ignorauerunt
patres eiꝰ colet auro & argento
& lapide p̃tioso rebq p̃ciosis.¬

Expanded text:
cabitur adversum loquetur magnifica, et dirigetur, donec compleatur iracundia; perpetrata quippe est definitio. Et Deum patrum suorum non reputabit, et erit in concupiscentiis feminarum, nec quemquam deorum curabit; quia adversum universa consurget. Deum autem Maozim in loco suo venerabitur: et Deum, quem ignoraverunt patres ejus, colet auro, et argento, et lapide pretioso, reb
Abbreviated transcription (Latin):
princeps ur̃. Ego autẽ ab anno
primo darii medi stabã ut confor¬
taret᷑ & robora retur. Et nunc
ueritatẽ annunciabo tibi. Ecce
adhuc tres reges stabunt inꝑ
sida. & quartꝰ ditabit᷑ opib nimiis
suꝑ om̃s. Et cum in ualuerit diuitus¬
suis. concitabit om̃s aduersum
regnũ greciȩ. Consurget autẽ
rex fortis. & dom inabitur potes¬
tate multa. & faciet qđ placuerit
ei. Et cũ steterit : conteretur
regnũ eiꝰ. & diuidet᷑ inquattuor
uentos cęli. sed non inbrachio¬
osteros eiꝰ. neq scđmpotentiã illius qua
dom inatus ÷ Lacerabitur enĩ
regnũ eiꝰ etiã in externos. ex¬
cep̃tis his. Et confortabit᷑ rex
austri. & de principib: eius p¬
ualebit suꝑ cũ. & dominabit᷑
ditione.⁊ fsulta enĩ dominatio
eius. Et post finẽ annoꝵ federa¬
buntur. filiaq regis austriuenioe
ad regem aquilonis facere ami¬
citiã : & non obtinebit fortitudin
brachii neq stabit regnũ eius.
Et tradetur ipsa & qui ad duxer
eã ad olescentes eius: & qui

Expanded text:
Cap. XI. Ego autem ab anno primo Darii Medi stabam ut confortaretur, et roboraretur. Et nunc veritatem annuntiabo tibi. Ecce adhuc tres reges stabunt in Perside, et quartus ditabitur opibus nimiis super omnes: Et cum invaluerit divitadversum regnum Graeciae. Surget vero rex fortis, et dominabitur potestate multa, et faciet quod placuerit ei. Et cum steterit, conteretur regnum ejus, et dividetur in quatuor ventos coeli; Sed non in posteros ejus, neque secundum potentiam illius, qua dominatus est. Lacerabitur enim regnum ejus etiam in externos, exceptis his. Et confortabitur rex Austri: et de principibus ejus praevalebit super eum, et dominabitur ditione: multa enim dominatio ejus. Et post finem annorum foederabuntur: filiaque regis austri veniet ad regem aquilonis facere amicitiam; Et non obtinebit fortitudinem brachii, nec stabit semen ejus: Et tradetur ipsa, et qui adduxerunt eam, adolescentes ejus, et qui
Abbreviated transcription (Latin):
unc scripsit rex danus uniuer¬
sis popłis. tribub & linguis.
habitantib in uniuersa terra.
Pax uobis multiplicetur. Ame
constitutũ ÷ decretũ. ut inuni¬
uerso imperio & regnomeo tre¬
miscant & paueant dm̃ danielis.
pse ÷ enĩds̃ uiuens & ȩternus
in scła. & regnũ eius non dissi¬
pabitur : & potestas eius usq
inȩt̃nũ Ipse liberator atq sal¬
uator. faciens signa &e mirabili
incęlo & int̃ra: qui liberauit
danielem delacu leonũ. Porro
Anno primo balchasar regis
babilonis : daniel somni ũ uidu¬

Expanded text:
s rex scripsit universis populis, tribubus, et linguis, habitantibus in universa terra: PAX vobis multiplicetur. A me constitutum est decretum, ut in universo imperio et regno meo, tremiscant et paveant Deum Danielis. Ipse est enim Deus vivens, et aeternus in saecula, et regnum ejus non dissipabitur, et potestas ejus usque in aeternum. Ipse liberator, atque salvator, faciens signa, et mirabilia in coelo et in terra: qui liberavit Danielem de lacu leonum. PorrAnno primo Balthasar regis Babylonis, Daniel somnium vid
Abbreviated transcription (Latin):
Anno tertio regniciri regis ꝑsarũ.
uerbũ reuelatũ ÷ danieli cogno¬
mento balthasar. & uerũ uerbũ
& fortitudo magna. I ntellexitq
sermonẽ: In telligentia enim opust
inuisione. Indieb illis. ego daniel
lugebã tiũ ebdomadarũ dieb :
panẽ desiderabilẽ non comedi.
& caro & uinũ non introierunt
inos meũ. sed neq unguento
unc tus sũ : donec cõplerentur
triũ ebdomadarũ dies. Die autẽ
uicesima & quarta mensis pͥmi.
erã iuxta fluuiũ magnũ qui est
tigris. Et leuaui oculos mȩos &
uidi. & eccȩ uir unꝰ uestit lineis
& renes eiꝰ accincti auro obrizo.
& corpus eius quasi cͥris olitus.
& facies eius uelut species ful¬
goris. & oculi eius ut lampas
ardens. & brachia ei us & quȩ de¬
orsũ usq ad pedes. quasi speties
eris candentis. & uox sermonũ
eius ut uox multitudinis. Vidi
autẽ egodaniel solus uisionẽ.
orro uiriꝰ qui erant mecũ non ui¬
derunt. sed terror nimius ir¬
ru it suꝑ eos: & fugerunt in

Expanded text:
Anno tertio Cyri regis Persarum, verbum revelatum est Danieli cognomento Baltassar, et verbum verum, et fortitudo magna: Intellexitque sermonem: intelligentia enim opus est in visione. In diebus illis ego Daniel lugebam trium hebdomadarum diebus: panem desiderabilem non comedi, et caro et vinum non introierunt in os meum; Sed neque unguento unctus sum: donec complerentur trium hebdomadarum dies. Die autem vigesima et quarta mensis primi, eram juxta fluvium magnum, qui est Tigris, Et levavi oculos meos, et vidi: et ecce vir unus vestitus lineis, et renes ejus accincti auro obryzo: Et corpus ejus quasi chrysolithus, et facies ejus velut species fulguris, et oculi ejus, ut lampas ardens: Et brachia ejus, et quae deorsum usque ad pedes, quasi species aeris candentis: et vox sermonum ejus, ut vox multitudinis. Vidi autem ego Daniel solus visionem: porro viri, qui erant mecum, non viderunt: sed terror nimius irruit super eos, et fugerunt in
Abbreviated transcription (Latin):
it regem ne in grederet᷑ in tro.
Et dix̃. Ecce pauim̃tũ. animadun
cuius uestigia sint hec. Et dix̃ri
Uideo uestigia uiroꝵ. & mulieri
& infantũ. Etiratus rex tunc
app̃hendit sacerdotes & uxores
& filios eoꝵ: & ostenderunt
ei abs condita hostiola ꝑquȩ in¬
grediebantur. & consumebant
que erant suꝑ mensã. Occidit
ꝗ᷑ illos rex: & tradidit bel in
potestatẽ danielis. Qui subue
eũ. & templũ eius. Eterat
draco magnus in loco illo. &e cole¬
bant eũ babilonii. Et dixitre
danieli. Ecce nunc non potes dice
quia non sit iste ds̃ uiuens. Ador
ergo eũ. Dixitq daniel. Dnm
dm̃ meũ ad oro. quia ipse ÷ ds̃
ui uens. Iuautẽ rex damichi
potestatẽ. & int̃ ficiã draconem
absq. gladio & fuste. Etart rey
Dotibi. Tulit gͦ danel picem &
ad ipem & pilos. & coxit parit̃.
fecitq massas. & dedit in os dracon
& di ruptus ÷ draco. Et dix̃ danidi

Expanded text:
it regem ne ingrederetur intro: it regem ne ingrederetur intro: et dixit: Ecce pavimentum, animadverte cujus vestigia sint haec. Et dixit rex: Video vestigia virorum, et mulierum, et infantium. Et iratus est rex. Tunc apprehendit sacerdotes, et uxores, et filios eorum, et ostenderunt ei abscondita ostiola, per quae ingrediebantur, et consumebant quae erant super mensam. Occidit ergo illos rex, et tradidit Bel in potestatem Danielis, qui subvertit eum et templum ejus. Et erat draco magnus in loco illo, et colebant eum Babylonii. Et dixit rex Danieli: Ecce nunc non potes dicere quia non sit iste Deus vivens: adora ergo eum. Dixitque Daniel: Dominum Deum meum adoro, quia ipse est Deus vivens: tu autem, rex, da mihi potestatem, et interficiam draconem absque gladio et fuste. Et ait rex: Do tibi. Tulit ergo Daniel picem, et adipem, et pilos, et coxit pariter: fecitque massas, et dedit in os draconis, et diruptu
Abbreviated transcription (Latin):
& tu rex pone escas & uanum
misce. & claude hostiũ : & signa
anulo tuo. Et cũ ingressus fueris
mane. nisi inueneris omnia comesta
abel: moriem᷑. uł daniel qui
mentitꝰ : aduersũ nos. Confideban᷑
autẽ. quia fecerant sub mensa
absconditũ introitũ & ꝑ illum
ingrediebantur semꝑ & come
debant ea ł accũ ÷ igitur.
post quã egressisunt illi: &
rex posuit cibos antebel.
p̾cepit daniel pueris suis &
at tulerunt cinerem. & cri¬
brauit ꝑ totũ templũ coram
rege. Et egressi clauserunt
hostiũ. & signantes anulo regis:
abierunt. Sa cerdotes autem
ingressisunt nocte iuxta con¬
suẽtudinẽ suã. & uxores. & filii
eoꝵs. & comederunt omnia
& biberunt. Surrexit autem
rex primo diluculo : & daniel
cũ eo. Et ait rex. Saluane suñ
signa daniel: Qui respondit.
Salu̾arex Statimq cũ aperuis¬
sent hostiũ. in tuitus rexm̃sã
ex clamauit uoce magna: Magnꝰ
es bel: & non ÷ apud te dolus
quis quã. Et risit daniel: & tens¬

Expanded text:
et tu, rex, pone escas, et vinum et tu, rex, pone escas, et vinum misce, et claude ostium, et signa annulo tuo: et cum ingressus fueris mane, nisi inveneris omnia comesta a Bel, moriamur, vel Daniel qui mentitus est adversum nos. Contemnebant autem, quia fecerant sub mensa absconditum introitum, et per illum ingrediebantur semper, et devorabant ea. Factum est igitur postquam egressi sunt illi; et rex posuit cibos ante Bel: praecepit Daniel pueris suis, et attulerunt cinerem, et cribravit per totum templum coram rege: et egressi clauserunt ostium: et signantes annulo regis abierunt. Sacerdotes autem ingressi sunt nocte juxta consuetudinem suam, et uxores, et filii eorum: et comederunt omnia, et biberunt. Surrexit autem rex primo diluculo, et Daniel cum eo. Et ait rex: Salvane sunt signacula, Daniel? Qui respondit: Salva, rex. Statimque cum aperuisset ostium, intuitus rex mensam, exclamavit voce magna: Magnus es, Bel, et non est apud te dolus quisquam. Et risit Daniel: et tenu
Abbreviated transcription (Latin):
amphorȩ sex. Rex qͦq colebat
eũ. & ibat ꝑ singulos dies ad¬
orare eũ. Porro dãniel adorabat
dm̃ suũ. Dixitq eirex. Quare
non ad oras bel : Qui respondens
ait ei. Quia non colo idola manu¬
facta. sed uiuentẽ dm̃ quic reauit
cȩlũ & t̾rã : & habet potestatẽ
omnis carnis. Et dixit ad eũ ręx.
Iontibi uidetur ẽẽ bel uiuens
ds̃ : Annon uides. quanta co¬
medat & bibat cotidie. Et
ait daniel arridens. Heerrȩs
rex. Iste enim intrinsecus luteus
÷ & forinsecus ȩreus. neq
comedit aliquando. Et iratus
rex uocauit sacerdotes eius.
& ait illis. Nisidixeritis michi.
quis ÷ qui comedat impensas has:
moriemini. Siautẽ ostenderitis
qm̃ bel comedat hȩc : morietꝰ
daniel qui blasphem auit inbel.
Et dixit daniel regi. ł iat iuxta
uerbũ tuũ rex. Erant autẽ sacer¬
dotes bel Septuaginta: exceptis
uxorib & paruulis &e filiis.
Et uenit rex cumdaniele incẽplũ
belis. Et dixerunt sacerdotes
belis. Ecce nos egrediem᷑ foras.

Expanded text:
amphorae sex. Rex quoque colebat eum, et ibat per singulos dies adorare eum: porro Daniel adorabat Deum suum. Dixitque ei rex: Quare non adoras Bel? Qui respondens ait ei: Quia non colo idola manufacta, sed viventem Deum, qui creavit coelum et terram, et habet potestatem omnis carnis, Et dixit ad eum rex: Non tibi videtur esse Bel vivens Deus? Annon vides quanta comedat et bibat quotidie? Et ait Daniel arridens: Ne erres, rex. Iste enim intrinsecus luteus est, et forinsecus aereus, neque comedit aliquando. Et iratus rex vocavit sacerdotes ejus, et ait eis: Nisi dixeritis mihi, quis est qui comedat impensas has, moriemini. Si autem ostenderitis quoniam Bel comedat haec, morietur Daniel, quia blasphemavit in Bel. Et dixit Daniel regi: Fiat juxta verbum tuum. Erant autem sacerdotes Bel septuaginta, exceptis uxoribus, et parvulis, et filiis. Et venit rex cum Daniele in templum Bel. Et dixerunt sacerdotes Bel: Ecce nos egredimur foras,
Abbreviated transcription (Latin):
faciem meam. uultusq meus
hȩrebat t̃rȩ . Et ecce manus te¬
tigit me. & erexit me suꝑ genua
mea & suꝑ articulos manuum
mearũ Et dixit adme. Daniel
uir desiderioꝵ. intellige uerba
quȩ ego loquar adte : & sta in
gradũ tuo. N unc enĩ mis sussũ
adtẽ. Cũq dixis sae michi sermone
istũ: steti tremens. Et ait adme.
Noli metuere daniel: quia ex die
primo quo posuisti cor tuũ ad
intelligendũ ut te affligeres
in conspectu dei tur ex audita sunt
uerba tua : & ego utni ꝓpͥter

Expanded text:
am, vultusque meus haerebat terrae. Et ecce manus tetigit me, et erexit me super genua mea, et super articulos manuum mearum. Et dixit ad me: Daniel, vir desideriorum, intellige verba, quae ego loquor ad te, et sta in gradu tuo: nunc enim missus sum ad te. Cumque dixisset mihi sermonem istum, steti tremens. Et ait ad me: Noli metuere, Daniel: quia ex die primo, quo posuisti cor tuum ad intelligendum, ut te affligeres in conspectu Dei tui, exaudita sunt verba tua: et eg
Abbreviated transcription (Latin):
me loquente in oratione. ecce
me intẽpore sacrificii uesꝑtin
& docuit me & locutus ÷ michi
Dixitq Daniel nunc ego egrestu
sũ ut docerem te & intelligeris
Abex ordio p̃cum tuarũ egressus.
sermo. Ego autẽ ueni. ut indice
tibi : quia uir desiderioꝵ es. Iugͥ
animaduerte sermonẽ. & intel¬
ge uisionẽ. Septuaginta ebdon¬
des adbreuiatȩ sunt suꝑpopbi
tuũ. & suꝑ urbem scãm tuam.
ut consum et᷑ p̃uaricatio & finẽ
accipiat peccatũ. & deleatur

Expanded text:
me loquente in oratione, ecce me in tempore sacrificii vespertini. Et docuit me, et locutus est mihi, dixitque: Daniel! nunc ego egressus sum, ut docerem te, et intelligeres. Ab exordio precum tuarum egressus est sermo; ego autem veni, ut indicarem tibi, quia vir desideriorum es. Tu animaduerte sermonem, & intellige visionem. Septuaginta hebdodes adbreuiatæ sunt super populum tuum, & super vrbem sanctam tuam: vt consummetur præuaricatio, & finem accipiat peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
magnificentiã quã dederat ei um¬
uersi popłi. trib & linguȩ. tremebai
& metuebant eũ. Quos uolebat in¬
terficiebat. & quos uolebat ꝑcutie¬
bat. Quos uolebat exaltabat. &
quos uolebat humiliabat. Quando
autẽ eleuatum ÷ cor ei us. & sp̃s illius
of firmatus ÷ ad suꝑbiam: depo

Expanded text:
entiam, quam dederat ei, universi populi, Tribus, & linguae tremebant, & metuebant eum: quos volebat interficiebat: & quos volebat percutiebat, & quos volebat exaltabat, & quos volebat, humiliabat. v.20. Quando autem elevatum est cor ejus, & spiritus illius obfirmatus est ad superbiam,
Abbreviated transcription (Latin):
cęli : tues rex qui magnificatus
es & inualuisti. & magnitudo
tua creuit & ꝑuenit u̾sq ad
cȩlũ. & potestas tua in terminos
un iuersȩ t̃rȩ. Quod autẽ uidit
rex uigilem & scm̃ descendere
decelo & dicere. succidite arborem
& dissipate illã. at tam̃ germen
radicũ eius int̾ra dimittite. & uin¬
ciatur ferro & ȩre. in erbis foris &
rore cęli conspergatur. & cũ feris
sit pabulũ ei usdonec septẽ tẽpora
cõmutent᷑ suꝑ eã: Hȩc ÷ int̾p̃tatio
sententiȩ altissim i. quȩ ꝑuenit suꝑ
dñm meũ regem Ficient te abho

Expanded text:
Tu es rex, qui magnificatus es, et invaluisti: et magnitudo tua crevit, et pervenit usque ad coelum, et potestas tua in terminos universae terrae. Quod autem vidit rex vigilem et sanctum descendere de coelo, et dicere: Succidite arborem, et dissipate illam; Attamen germen radicum ejus in terra dimittite, et vinciatur ferro et aere in herbis foris, et rore coeli conspergatur, et cum feris sit pabulum ejus, donec septem tempora mutentur super eum: Haec est interpretatio sententiae Altissimi, quae pervenit super dominum meum
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad xp̃m duce Eb domades
septẽ & ebdomades sexaginta
duȩ erunt & rursũ edificabitur
platea & muri in angustiatem¬
por. Et post ebdom ades sexagin¬
ta duas. occidetur xp̃c & non
erit eius popłs qui eũ nega¬
turus : Et ciuitatẽ
& scũariũ dissipabit

Expanded text:
usque ad Christum ducem, ebdomade septem et ebdomade sexaginta due erunt, et rursum edificabitur platea et muri in angustia temporum. Et post ebdomadas sexaginta duas occidetur Christus, et non erit eius populus qui eum negaturus est; et civitatem et sanctuarium dissipabit
Abbreviated transcription (Latin):
sanguis in noxius: indie illa.
Helcħias autẽ & uxor eiꝰ laudauer̃t
dm̃ ꝓ filia sua susanna. cũ ioachim
marito eiꝰ & cognatis omnib:
quia non eõe inẽa inuenta res
turpis. Daniel autẽ factus est
magnꝰ in conspectu popłi: adie
appositus est ad patres suos:
& suscepit cirus ꝑses regnũ eiꝰ¬

Expanded text:
in die illa. Helcias autem et uxor ejus laudaverunt Deum pro filia sua Susanna, cum Joacim marito ejus, et cognatis omnibus, quia non esset inventa in ea res turpis. Daniel autem factus est magnus in conspectu populi, a die appositus est ad patres suos et suscepit Cirus Perses regnum ei
Abbreviated transcription (Latin):
suos. Et uenit usq ad arietem illũ
cornutũ. quẽ uideram stantem
ante portã : & cucurrit ad eum
in inpetu fortitudinis sue. Cũq
appropinquas se ꝓpe arietem.
efferatus ÷ in eum: & ꝑ cussit arietẽ
& cõminuit duo cornua eius. &
non poterat aries resistere ei. Cũq
eũ misis soe int̃rã: concul cauit.
& nemoquibat liberare a rietem
demanu eius. Hircus autem capra¬
rũ. magnus factus ÷ nimis. Cũq
creuiss&e : factũ ÷ cornu magnũ.
& orta sunt cornua quat tuor

Expanded text:
suos. Et venit usque ad arietem illum suos. Et venit usque ad arietem illum cornutum, quem videram stantem ante portam, et cucurrit ad eum in impetu fortitudinis suae. Cumque appropinquasset prope arietem, efferatus est in eum, et percussit arietem: Et comminuit duo cornua ejus, et non poterat aries resistere ei: Cumque eum misisset in terra, conculcavit, et nemo quibat liberare arietem de manu ejus. Hircus autem caprarum magnus factus est nimis: cumque crevisset, fractum est cornu magnum, et orta sunt quatuo
Abbreviated transcription (Latin):
regni quȩ ÷ suꝑ ome cȩlũ detur
popło sc̃oꝵ altis simi. cu iusregnũ
regnũ sempit̃nũ ÷. & omnes gentes
seruient ei & obędient. Huc usq
finis uerbi. Egodamel multum
cogitationib meis conturbabar.
& facies mea mutata ÷ inme: uerbũ
autẽ in corde meo conserua ui.
Anno t̃cio regnibalthasar regis.
uisio apparuit michi. Ego daniel
post id quod uiderã in principio.
uidi in uisione cum essem insusis
castro: quod ÷ inelam ciuitate.
Uidiautẽ inuisione ẽẽ me suꝑportã
ulai : & leuaui oculos meos &uidi.¬
& ecce aries unus stabat ante pa-¬
uentilantẽ contra orientẽ. & contra
occidentẽ. & contra aquilonem:
& contra meridiem. & omnes
bestiȩ non poterant resistere ei
neq liberari demamii eius. Fecitq
scđm uoluntatẽ suã : & magnifi¬
catus ÷. Ꝙ̾ ego intelligebam. Ecce
autẽ hircus cãprarũ ue̾niebat
ab occidente. suꝑ faciem totius t̃re:
& non tangebat t̃rã. Porrohircus.
habebat cornu insigne interoculos

Expanded text:
elum, detur populo sanctorum Altissimi: Cujus regnum, regnum sempiternum est, et omnes reges servient ei, et obedient. HUCUSQUE FINIS VERBI. Ego Daniel multum cogitationibus meis conturbabar, et facies mea mutata est in me: verbum autem in corde meo conservavi.Anno tertio regni Baltassar regis, visio apparuit mihi. Ego Daniel, post id quod videram in principio, vidi in visione mea, cum essem in Susis castro, quod est in Elam civitate: Vidi autem in visione esse me super portam Ulai. Et levavi oculos meos ecce aries unus stabat ante pantem contra occidentem, et contra aquilonem, et contra meridiem, Et omnes bestiae non poterant resistere ei, neque liberari de manu ejus: Fecitque secundum voluntatem suam, et magnificatus est: Et ego intelligebam: ecce autem hircus caprarum veniebat ab occidente super faciem totius terrae, et non tangebat terram: porro hircus habebat cornu insigne inter oculos
Abbreviated transcription (Latin):
capitis mei in cubili meo. Uidebam.
& ecce arbor in medio terrȩ. et
altitudo eius nimia. Magnaarbor
& fortis. & ꝓceritas eius contin¬
gens cęlũ. Aspectus eius erat
usq ad terminos uniuersȩ t̃rȩ
Colia eius pulcherrima. & fruct
eius nimius : & esca uniuersorũ
in ea: Subt̃ eã habitabant amma

Expanded text:
capitis mei in cubili meo: Videbam, et ecce arbor in medio terrae, et altitudo ejus nimia. Magna arbor, et fortis: et proceritas ejus contingens coelum: aspectus illius erat usque ad terminos universae terrae. Folia ejus pulcherrima, et fructus ejus nimius: et esca universorum in