comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum corpus eiꝰ .i. adeum ꝑtinentẽ hõium mł¬
titudinẽ simul. tũ ip̃o principe suo. hoc loco in¬
telligi uolunt. rectiusq dici putant. sic̃ ⁊ in
det in anuicũ .i. ut amitus sedcat dico. ostend̾s
se. tamꝙͣ sit d̾s. Nam sic̃ in p̃o om̃is pleui¬
tudo diuinitatis hitauit. ita mantixͦ ple¬

Expanded text:
s ejus, id est ad eum pertinentem hominum multitudinem simul cum ipso principe suo, hoc loco intelligi volunt: rectiusque dici putant, sicut et isedet in amicum, id est ut amicus. Sedeat dico, ostendens se tanquam ipse sit Deus. Nam sicut in Christo omnis plenitudo divinitatis habitavit, ita in A
Abbreviated transcription (Latin):
recteait. suo tp̃r. Completa enĩ accessione ad
a derit discessio ab utͦq imꝑio. qua impleta
fidem. reuelad discessio a fi̾dẽ. qũ refrigesct

Expanded text:
 Completa enim accessione ad aderit discessio ab utroque imperio, qua impleta fidem, revelabitur discessio a fide quando refrigescet
Abbreviated transcription (Latin):
timet dñm ⁊ honorat patrẽ. Uñ ꝑ malachi¬
am dñs ait. Si dñs sum. dͥ ẽ timor m̃s.:
Si pr̃: ubi est amor m̃s: Et t̾ seruus qui ti¬
met penã. s ñ diligit iusticiã i qr de ti¬
morib fit mentio. sciend̾ ẽ p̃t̾ nat᷑alem
timorẽ qui om̃ib inest .iiiͦiͬ. ẽẽ timores.
.s. mũdanũ. qui malus ẽ nec adeo ẽ. ⁊ ser
iulẽ qui bonꝰ ẽ ⁊ a deo. S ñ sufficiens. ⁊ initi¬
alem qui bonꝰ ẽ ⁊ sufficiens. ⁊ castũ qui bonꝰ
or istecordis ẽ ñ labioꝵ intꝰ sorrat aurib del.
qͣlit̾ susanna clauso ore labus ĩmotis clana¬
tat. Iudei quidẽ clamabant abba. gentiles
u̾o pat̾. qd̾ ts̃u dem est. abba enĩ hebraice. la

Expanded text:
timet dominum et honorat patrem. Unde per Malachiam Dominus ait: Si Dominus sum, ubi est timor meus? Si pater, ubi est amor meus? Et est servus qui timet poenam, sed non diligit justitiam. Et quia de timoribus fit mentio, sciendum est praeter naturalem timorem qui omnibus inest, quatuor esse timores, scilicet mundanum qui malus est, nec i bonus est et a Deo, sed non est sufficiens; initialem, qui bonus est et sufficiens; et castum, qui bonus or iste cordis est non labiorum, intus sonat auribus Dei, qualiter Susanna clauso ore labiisque immotis clamabat. Judaei quidem clamabant: Abba; gentiles vero, Pater. Quod tamen idem est. Abba enim Hebraice, Pa
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tum eccl̃ie insinuandũ utrũq dix᷑ cui ft̃s
ẽ angusaris lapis. nenienti ꝑtim ox hebreis.
nno angulari lapide: collecta. qui fecit utͣq
miũ. ut eẽt mꝰ grex ⁊ unꝰ pastor. cui ecclesie
bonꝰ magr̃ ꝯpaciens. inse ostendit filios
tp̃re passionis eoꝵ ex humana fragilitate tri¬
sticia irrepit. tũ eã uinc̾ent uolutati sue

Expanded text:
uandum utrumque dixit, cui factus est angularis lapis, venienti partim ex Hebraeis, uno angulari lapide collecta, qui fecit utraque unum, ut unus esset grex, et unus pastor; cui Ecclesiae bonus magister compatiens in se ostendit filios tempore passionis eorum, ex humana fragilitate tristitia irrepit cum eam vicerint, voluntati suae
Abbreviated transcription (Latin):
fund̾etur inicordib nrĩs ꝑ sp̃m. ¶ Caritas
Sif iusticia dei d̾r. qua nos iusti eiꝰ mim̃e
efficim᷑. ⁊ dñi salus. qua nos saluat. ⁊ fi
os timiores facit. Duo enĩ timores hic ĩsi¬
nuant᷑. uꝰ qui ẽ inꝑfecta caritate. s. timor
sastꝰ alt̾ qui ñ ẽ incaritate .i. seruilis. inqͦ¬

Expanded text:
funderetur in cordibus per spiritum. Charitas sicut justitia dicitur Dei, qua nos justi ejus munere efficimur, et Domini salus, qua nos salvat; et fios timores facit. Duo enim timores hic insinuantur, unus qui est in perfecta charitate, scilicet timor castus, alter qui non est in charitate, scili
Abbreviated transcription (Latin):
mutat mm̃datiũ. qui deo ñ uero estimat ser¬
uiend̃. Comnutauerũt gͦ u̾itatem dei mine̾¬
datium. dũ nom̃ dei qmi ẽ uerus dederunt hii
qui ñ sũt dii. lapidib enĩ ⁊ lignis. atq me¬
tallis auferentes qd̾ sunt. dant qd̾̃ ñ sunt.ut
dei u̾itas sit m̃datium. ut qũ lapidem dñt
creature potius qmͣ creatori. Hic ẽ mutare ue¬
rum infsm. ut enĩ digne iniderent hoc colere
dei nom̃ ⁊ honore hus imposuerunt. U̾itas qͥꝑ¬
ꝑe crrature adco estis non dus est qmͣ ili in

Expanded text:
mutat in mendacium, qui Deo non vero aestimat serviendum. Commutaverunt ergo veritatem Dei in mendacium, dum nomen Dei qui verus est, dederunt his qui non sunt dii. Lapidibus enim et lignis atque metallis auferentes quod sunt, dantes quod non sunt, ut Dei veritas sit mendacium, ut quando lapidem dicunt creaturae potius quam Creatori: hoc est mutare verum in falsum. Ut enim viderentur digne haec colere, Dei nomen et honorem eis imposuerunt. Veritas quippe creaturae a Deo est, sed non est Deus, quam illi in
Abbreviated transcription (Latin):
in labore quid̃ pares
uiũ: Branum est ꝑ¬
sic currite: ꝑ oꝑa caritat̾s ꝑse¬
u̾antes us ad nifinẽ. ut ꝯprehendatis braui
hoc exemplo. qnͣta ẽntilitas legis nr̃e. ĩqua ñ
unis om̃ib ꝓmissa ẽ. palma qd̾ ñ ẽ u̾llo st¬
adio millo spectaculo. Ibi enĩ unus tm̃ accip̃
branium. ⁊ cet̾i iuctidiscedunt. qui siłr labora¬
netunt. hic asi ñ ẽ sic. ¶Uot quot enĩ currt̃
exspectat. ut coronet᷑ cum postiori. Agone
quippe istũ. ñ cupiditas s caritas facit. Qmĩe
currentes amant se. ⁊ ise amor cursus ẽ .q. id̾o¬

Expanded text:
In labore quidem pares avium. Bravium est sic currite, per opera charitatis perseverantes usque in finem, ut comprehendatis braviuhoc exemplo quanta est utilitas legis nostrae, in qua non uni, sed omnibus promissa est palma, quod non in illo stadio, in illo spetaculo. Ibi enim unus tantum accipit bravium, caeteri victi discedunt, qui similiter laboraverunt; hic autem non est sic. Quotquot enim currunt, exspectat ut coronetur cum posteriori. Agonem quippe istum non cupiditas, sed charitas facit. Omnes currentes amant se, et ipse amor cursus est.
Abbreviated transcription (Latin):
nificant se
patriam in
runt habeb
co. sed pocius erant
aspicientes eas alon¬
remote. Utit᷑ u̾bo tr¬
anslato ananigãti¬
b. qui sõge ꝓspiti¬
unt desid̾ataͣs ciui¬
ta tes. quas añꝙͣ
ĩgre diant᷑ saluta¬
tione p̾ueniũt. Ex
metaphora gͦ naui¬
gantium dicit. ⁊ sa.
facĩt naute lõge
uisis ciuitatib. et
ideo erant. ꝯfitẽtes.¬

Expanded text:
nificant se patriam inqrunt, habebco, sed potius erant aspicientes eos, a lonremotae. Utitur verbo translato a navigantibus qui longe prospiciunt desideratas civitates, quas antequam ingrediantur salutatione praeveniunt, ex metaphora namque navigantium dicit: Et salfaciunt nautae longe visis civitatibus, et ideo erant confitentes
Abbreviated transcription (Latin):
⁊hospites. signiticãt
se inquirere patriã
.l. datur intelligi ꝙ
aliam q̃runt patri¬
am q d̾ ip̃i sig̃care
uolebant. ⁊ nepu-¬
taret quis qd̾ illam
q̃rerent. de qua exi¬
erant. Subdit. ⁊ si¬
quidẽ meminissẽt
iliꝰ pr̃ie. dequa ex¬
ierant haltbant
utiq tp̃s reu̾tendi.
Lunc aũt. patet
ꝑ hoc qd̾ uolebant
ren̾ti qd̾ meliorẽ
appecunt .i. celeste

Expanded text:
hospites, significant se inquirere patriam, id est dant intelligi quod aliam quaerunt patriam quod ipsi significare valebant. Et ne putaret quis quod illam quaererent de qua exierant, subdit: Et siquidem meminissent illius patriae de qua exierunt, habebant utique tempus revertendi. Nunc autem, patet per hoc quod nolebant reverti, quod meliorem appe
Abbreviated transcription (Latin):
paciens ñ uult exspec¬
tare. manducet do¬
mi. suos cibos.l.ꝑa
ne tͥreno paschatur
nec pꝰ encharistiã¬
sumat. Ideo ita or¬
umate ⁊ sñ scisma
qd̾ hoctenete qd̾ di¬
xi. Cet̾a asl. deeod̾¬

Expanded text:
patiens non vult exspectare, manducet domi suos cibos, id ne terreno pascatur, nec post eucharistiasumat. Ideo ita ordinate et sine schismatHoc tenete quod dixi, caetera autem de eod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯu̾ti facit remuñandus ẽ: ita ⁊ qui rectum
incedentẽ iter. flectit in deuium dãpnati¬
onem ꝯsequit᷑.
go autẽ

Expanded text:
converti facit remunerandus est, ita et qui rectum incedentem iter flectit in devium, damnationem consequitur. go aute
Abbreviated transcription (Latin):
ille ⁊̃ sicarne sit filiꝰ
scripsit. qd̾ ñ recto pede incesserit. ad euuã¬
gelu u̾itatẽ. s nec paulus tam ꝓcaci male¬
dc̃o. de ec̃e principe loqueret᷑. nec petrꝰ. dignꝰ
qui errantẽ. ex quo arbitrandũ ẽ. dequodam
ueñat. uł exphariseis credid̾at. uł eaat ma¬

Expanded text:
iam si carne sit filiusscripsit, quod non recto pede incesserit ad Evangelii veritatem; sed nec Paulus tam procaci maledicto de Ecclesiae principe loqueretur, nec Petrus dignus erat turbatae, ex quo arbitrandum est de venerat, vel ex Pharisaeis crediderat
Abbreviated transcription (Latin):
rrodenis bona ꝓmalis. qui sua ꝓpmiasste pes¬
sione bona mĩta sua ꝯmemorat. post q̃ ꝯseq̃¬
tur coronã. qui pꝰ mala m̾tta ꝯsecutus gr̃am¬
q̃ ñ priꝰ gratuita donaret᷑ corona debita non
redderetur. si gͦ m̾itaip̃ius. tamꝙͣ ip̃ius sunt.
Sͥiam impend̾e ta dix̾at ta magna ꝯflictatio
sũmand̾ cursum adhuc illud decrat. ubi
erat futus acrior ⁊ crudelior inimicꝰ. s hoc
dicit ñ re plena. s spe firma. qr deuictoria.
fut᷑i certaminis. ⁊ cursus cõsumatione cer¬
tũ eũ. securũq iam fec̃at. qui sͥ passionẽ
iam ĩminere reuelau̾at. ⁊ ideo qi futurã eẽ¬

Expanded text:
reddentibus bona pro malis. Qui sua jam propinquante passione bona merita sua commemorat, post quae consequetur coronam, qui post mala merita consecutus  prius gratuito donaretur, corona debita non redderetur. Ergo non merita ipsius tanquam ipsius sunt, id sibi impendere dixerat tam magna conflictatio, summandum cursum, adhuc illud deerat ubi erat futurus acrior et crudelior inimicus? Sed hoc dicit non re plena, sed spe firma, quia de victoria futuri certaminis, et cursus consummatione certum eum securumque jam fecerat, qui sibi passionem jam imminere revelaverat, et ideo quod futurum e
Abbreviated transcription (Latin):
qr ip̃e est uistus uidex. utiq iustus ẽ. recribu¬
endo bona ꝓbonis. qr priꝰ misericors est retri¬
buendo bona ꝓmalis. ⁊ ip̃a tũ iusticia. qua
na. q. m̃ces est fidei. undetur quid̾ d̾s uitam
et̾nam qͣi debitam redd̾e ciulibet fideli. qr pro

Expanded text:
tus retribuendo bona pro bonis, quia prius misericors retribuendo bona pro malis; et ipsa tamen justitia qua rna, quasi merces est fidei. Videtur quidem Deus vitam aeternam tanquam debitam
Abbreviated transcription (Latin):
peratum. opus eẽt nosse tempoꝵ spacia. ñ
illis eẽ monstrauit. quib sufficiebat. ut sci¬
rent. imꝑatis atq dormientib horã dñisi¬
cut fure cẽ uenturã atq hac sciendo iugila¬
incauttis ueniet. ⁊ hoc ẽ qd̾ ait. tũ enĩ carna¬
les ñ arescentes. p̃ti¬
s in aͣdescentes p̾li
bidine: dycint pax
ẽ. nob̃ nũc inp̃senti
⁊ secutuntas. de fu¬
turo. tũc repentinꝰ¬
sr̃ueniet eis int̾itus.
.i. subitanea ꝑditio
diei uidicii. nã sic̃

Expanded text:
paratum, opus esset nosse temporum spatia, nillis esse monstravit, quibus sufficiebat ut scirent, imparatis atque dormientibus diem Domini sicut furem esse venturam; atque sciendo incautus veniet: et hoc est quod ait, cum enim, carnales, non arescentes psed madescentes prae libidine, dixerint, pax est nobis, nunc in praesenti, et securitas de futuro, tunc repentinerveniet interitus, id est subitanea perditio diei judici
Abbreviated transcription (Latin):
dies hominũ ꝓlibitu suoagẽ¬
tium. s tunc erit eius inuirtute. uidicãtis.
dico die. s innocte. ut tum latentius uenit
⁊ hõies dormiunt. tc̃ om̃ia subripit. ut qui
Ita multi b̾̃n securi. nicħ bomi se hr̃e tunc in¬
uenient ꝑꝑ hoc incepit agere detp̃rib. ut mo¬
nͥt curent filii lucis ẽẽ. ⁊ parato corde uigila¬
re qui nolunt abilla hora. sicut anocturno
fure cõp̾hendi. Nani si ad cauendũ hoc malũ
a. ne hora donmni tamꝙ̃ fur inueniat im¬

Expanded text:
dies hominum pro libitu suo agentium, sed tunc erit Dei in virtute judicantis. dico die, sed in nocte, cum latentius venit, et homines dormiunt: tunc omnia subripit, ut qui Ita multi bene securi, nihil boni se habere tunc invenient. Propter hoc coepit agere de temporibus ut mout curent filii lucis esse et parato corde uigilare, qui nolunt ab illa hora sicut a nocturno fure comprehendi. nam si ad cauendum hoc malum, id est ne hora domini tamquam fur inueniat i
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uos eid seriure
debetis. qui ẽ bñ
regis. qui . s. sub
arccha rege illi gẽ¬
ti p̾erat. custodie¬
plius p̃ditarem.
⁊ ꝑ fenestrã ĩspor¬
ta dimissus sum̃.
auxilio liberatus
e. s añ ñ ẽ neces¬
sarium suffugiũ¬
permurum dei qmͣ deficithu¬
manũ. nec debet
aliquis exspecta¬
re diuinũ auxi

Expanded text:
et vos eidem servire debetis, qui est benregis, qui sub Areta rege illi genti praeerat, custodieplius praedicarem. Et per fenestram in sporta demissus sum, aauxilio liberatus est. Sed ante non est necessarium suffragium Dei, quam deficitmanum; nec debet aliquis exspectare divinum auxi
Abbreviated transcription (Latin):
poss homimib dici ⁊ cenuit ap̾ se qd̾ ñ poss
dici. ita⁊ audiat᷑ ad qd̃ possumꝰ attinge. s
credat᷑ ad qd̾ nõ possumꝰ s si dice̾mus illi
rogamꝰ te. explica magnitudinẽ ip̃ius nõ¬
ne hoc forte respond̾et nob̃: Nõ est ualde
magnꝰ quẽ uideo. si ame pot̾ explicari. Dem̃¬

Expanded text:
 se quod non posset dici. Ergo et audiatur ad quod possumus attingere, et credatur ad quod non possumus. Si diceremus illi, rogamus te, explica magnitudinem ipsius, nonne forte hoc responderet nobis: Non est valde magnus quem video, si a me potest explicari. Am
Abbreviated transcription (Latin):
dyonisum. quitͤs
ordines angłoꝵ cõ¬
stituit t̾nos insi¬
gulis ordinib po¬
nens. In primo po¬
nit angelos archã¬
gelos. uirutos. In
scdo principatͦ po¬
testates.dominati¬
ones. Int̃cio. thro¬
nos. cherubin:
seraphin. Quoꝵ
t̾cius ordo uicunꝰ
dñi ꝯtemplatur
ad quoꝵ smulitu¬
dinẽ dni uidisse

Expanded text:
Dionysium, qui tres ordines angelorum constituit, ternos in singulis ordinibus ponens. In primo ponit angelos, archangelos, virtutes; in secundo, principatus, potestates, dominationes; in tertio, thronos, cherubim et seraphim. Quorum tertius ordo vicinius Deum contemplatur. Ad quorum similitudinem Deum vidisse
Abbreviated transcription (Latin):
ut secũ referrent. ⁊ tuto loco repon̾ent quead¬
faciebant. quia qd̾ paulatim colligebant᷑. nͨ
rate. ut nõ cũ uen̾o tũc collecte fiant. qr gra¬
uaret eos si subito totum darent. simul.¬
Um autẽ
presens fue¬
ro: quos ꝓ¬
mittam per¬
ferre gr̃am¬

Expanded text:
ut secum referrent, et tuto loco reponerent, quoadfaciebant, quia quod paulatim colligitur, nec rate, ut non cum venero, tunc collectae fiant, quia gravaret eos si subito totum simul darent. Cuum autem praesens fuero, quos pmittam perferre gra
Abbreviated transcription (Latin):
conantur impedire
aduos. uidete ut sit̾
forsitan iam ibi tim¬
uerat ꝑ cõmotionẽ
ne quisꝙ illũ sꝑnat

Expanded text:
conantur impedire. ad vos, videte ut sine forsitan jam ibi timuerat propter commotionem ne quis ergo illum spernat.
Abbreviated transcription (Latin):
trãsiero us macedo¬
niam. Nam macedo.
morari. ap̃uos foꝵ.
gnum fue¬
rit ut et ego
eam mecũ
ibunt. ue¬
nam autẽ
ad uos cũ
macedoniã
ꝑtransiero
Nam ma¬
cedoniamꝑ
transibo ap̃
uos autem
forsitan ma¬
nebo uel eci¬
am hyema¬
bo ut ⁊ uos
me deduca¬
tis quoc̃q
iero. Nolo
enĩ uos mo¬
do intrãsi¬
tu uidere
spero enmmi
me aligñtũ

Expanded text:
transiero usque Macedoniam. Nam Macedonimorari. Apud vos gnum fuerit, ut et ego eam, mecum ibunt. Veniam autem ad vos, cum Macedoniam pertransiero: nam Macedoniam pertransibo. Apud vos autem forsitan manebo, vel etiam hyemabo, ut vos me deducatis quocumque iero. Nolo enim vos modo in transitu videre, spero enim me aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ unam sabbati .i. oñi¬
ca die. qr una sabbati
prima sabbati uoca¬
bat᷑ apd̾ iudeos dies
appeilamꝰ Colligite di
reponat dico qd ei be¬
neplacuit. ñ qd̃ gͣuet
ẽum recondens illud
ne it̃m illud sumat
hic ẽ sensus hoꝵ siboꝵ¬

Expanded text:
 unam Sabbati, id est dominica die. Quia una Sabbati prima Sabbati vocabatur apud Judaeos dies appellamus. Colligite, direponat, dico, quod ei beneplacuerit, non quod gravet eum retendens illud ne iterum illud sumat. Hic est sensus ho
Abbreviated transcription (Latin):
re.⁊ ꝑsendo cũ sui ꝯm̃datõe deprim̾e. Modus
tractandi talis ẽ more solito salutationem
p̾mutit. dem̃de bonis ꝑ gr̃am collatis. gr̃as
udo apłos deprimendo redarguit detegens
u̾sutias eoꝵ. ⁊ se multis modis cõm̾dat. tan¬
dem subditur morał ãmonitio. cũ iterati¬
one bñdictionis. p̾mittens aũ salutationẽ

Expanded text:
datione deprimere. Modus tractandi talis est: More solito salutationem praemittit; deinde de bonis per gratiam collatis gratias ostolos deprimendo redarguit, detegens versutias eorum, et se multis modis commendat; tandem subditur moralis admonitio cum iteratione benedictionis. Praemittens autem salutationem,
Abbreviated transcription (Latin):
tis aũ. Post alia de
collectis faciendis
ĩ scõs qui erant iero¬
solms breuit̃ mo¬
Nolite cogitare.
de trastmno. Nõ est
eiũ cogitare decra¬
stino. Si quis enĩ hu¬
mano more istaꝓ
ista d̾o militet. ut ĩ
oꝑib suis ñ regnũ¬

Expanded text:
tis. Post alia, de collectis faciendis in sanctos qui erant in Hierosolymis breviter moNolite cogitare de crastino. Non est enim cogitare de crastino, si quis humano more ista ista Deo militet, ut in operibus suis non regnu
Abbreviated transcription (Latin):
re dico inhabun¬
ucis locis ĩmo ⁊̃
inaliqua alleua
regula. nec illi qͥ
ultra eos sũt. de
alieno regimine
sunt. demde expo¬
nit quid dix̾it ĩ
sunt. ab aliis p̃di¬
c̾atorib. qͣr hus
p̾dicabat quib ñ
erat anũciatũ
ut głiam suola¬
bore q̃reret.

Expanded text:
re dico, in abunucis locis, imo et in aliqua aliena regula. Nec illi qui ultra eos sunt, de alieno regimine sunt. Deinde exponit quid dixerit insunt ab aliis praedicatoribus, quia his praedicabat, quibus non erat annuntiatum, ut gloriam suo labore quaereret.
Abbreviated transcription (Latin):
let ꝑcipi. cũ actõe gr̃aꝵ. Testam̃to ueteri. uͥci¬
bi quidam carniũ. ꝓhibentur. ñ ẽ ꝯtraria ista
sñia. ibi enĩ q̃dam aĩalia dc̃a fu̾unt ĩmũda
ñ nat᷑a. s significatõe. ut u̾bi gr̾a deporco ⁊
agno requirat᷑. utrũq nat᷑a nũdũ e̾. qr oĩs
creatura dei bona ẽ. om̃ia quippe q̃ naturałr
sunt in ordine. suo bona sũt. quadã tñ signi¬
ficatione. agnus mũdus. ⁊ porcus ĩmundꝰ d̾r.
⁊ u̾e nicħ reiciend̾ est. Scĩficat᷑ enĩ cib ne di¬
abolus ꝑ eum noceat .i. sc̃s fit cibꝰ ⁊ salubris

Expanded text:
let percipi, cum actione gratiarum. Testamento Veteri ubi cibi quidam carnium prohibentur, non est contraria ista sententia. Ibi enim quaedam animalia dicta fuerunt immunda, non natura, sed significatione, ut verbi gratia, requiratur, utrumque natura mundum est, quia omnis creatura Dei bona est. Omnia quippe quae naturalia sunt in ordine suo bona sunt; quadam tamen significatione agnus mundus, et porcus immundus dicitur. Et vere nihil rejiciendum est. Sanctificatur enim cibus, ne diabolus per eum noc
Abbreviated transcription (Latin):
lentib ⁊ utiꝙ ita
debetis ꝯfortari In¬
Uuite uos armatu¬
rã dei .i. iurtutes. ut
possitis stare. furmi
adu̾sus inisidias
diaboli. qd̾ ex occul
qͣi uicinũ ẽ bellum

Expanded text:
lentibus: et utique ita debetis confortari. Induite vos armaturam Dei, id est virtutes, ut possitis stare firmi adversus insidias diaboli, quia ex occultquasi vicinum est bellum,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. diligunt dicoĩ
incorruptõe .i. inin
tegntate fi dei. ad siłi¬
tũdinẽ sponse q̃ nõ
admitrit corruptorẽ

Expanded text:
m. Diligunt dico, in incorruptione, id est in integritate fidei, ad similitudinem sponsae quae non admittit corruptorem,
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ hos posst̃ qui
aliis p̾sunt. certũ ẽ
enĩ. qr exitia fam¬
ulis dei auctore di¬
abolo irrogant᷑. si
ue ꝑse. siue ꝑ mi¬
nistros suos. cum
Altitudo grandis
ẽ. dico qd̃ tolluc¬
demones qui utiq
timendi sunt. qr
mundanos regũt
Uñ exponendo qd̾
dix̾at subdit .s. ad¬
u̾sus rectores m̃di
rectores mũdi dic̃.
qr ip̃i regunt dilec¬
tores mundi. sĩ .i.
regunt mundũ
qui ꝯstat excelo ⁊
terra. s mũdum
pecc̃ores dicit. de qͦ
alibi. ⁊ mũdꝰ eũ
no agniouit. talẽ

Expanded text:
super hos possunt, qui aliis praesunt. Certum est enim quia exitia famulis Dei a diabolo irrogantur, sive per se sive per ministros, cujus altitudo grandis est. Dico quod collucdaemones, qui itaque timendi sunt, quia mundanos regunt. Unde exponendo quod dixerat, subdit, sus rectores mundi, rectores mundi dicit, quia ipsi regunt dilectores mundi. Non enim regunt mundum qui constat ex coelo et terra, sed mundum peccatores dicit. De quo alibi: Et mundus eum non cognovit . Talem
Abbreviated transcription (Latin):
ditionis iuncło hõ
subderet᷑. qd̾ ñ fuit
nͥ deo uidicante a¬
pud ꝙ̃ ñ ẽ iniqui¬
tas. ⁊ nonit diũsaᷤᷤ
penas m̃tis distͥ¬
buere delinq̃ntiũ¬

Expanded text:
ditionis vinculo subderetur, quod non fuit nisi Deo judicante, apud quem non est iniquitas, et novit diversas poenas meritis distribuere delinquentiu
Abbreviated transcription (Latin):
sic sit ⁊ in nolũta
teur̃a. ut si ñ pote¬
stis a dñis lib̾i fier
lib̾e seruiatis. libe¬
ram enĩ quodãmͦ
fatit seruitutẽ qͥ
seruit ñ timore sb̃¬
dolo. s fideli dilec¬
tione. donec tran¬
seat iniquitas ⁊
om̃is euacuetur po¬
testas.ita sĩpliat᷑
obedite. sic̃ obedi

Expanded text:
sic sit in voluntate vestra, ut si non potestis a domino liberi fieri, libere serviatis, liberam enim quodammodo facit servitutem qui servit non timore subdolo, sed fideli dilectione, donec transeat iniquitas, et omnis evacuetur potestas. Ita simpliciter obedite, sicut obedi
Abbreviated transcription (Latin):
prouocare fi¬
educate eos
indisciplina
⁊ correptione
domini.
erui obedi¬
te dominis
carnalibus
cum omni
oculum ser¬
honunibus
placentes.
sed ut serui
gem ñ custodient
agnoscit. quid sit
utile. s educate il¬
los dũ pu̾i sunt
ne legẽ ꝯtempuãt
ĩ disciplina u̾boꝵ
i̾t ꝓficiant in reb
sriuite obedite

Expanded text:
rovocare fieducate illos in disciplina et correptione Domini. Servi, obedite dominis carnalibus cum omni oculum serhominibus placentes, sed ut servi gem non custodient. agnoscit 176 quid sit utile. Sed educate illos, dum pueri sunt, ne legem contemnant, in disciplina verborum ut proficiant in rebus servi, obedite
Abbreviated transcription (Latin):
ei erant tribulatdes
q̃ qͣi eum cur̾dabant
Uel ideo dicit. çirta.
qr int̾iora ñ tangelãt
ut inqmͣ illa sciatis
stans sim. int̾ illa. oĩa¬

Expanded text:
ei erant tribulationes quae quasi eum circumdabant, vel ideo dicit circa, quia interiora non tangebant, ut, inquam, illa sciatis,, quam constans sim inter illa o
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃alia p̃cepta quib
Admonuit singulos
.i. deinceps. infutu¬
ro ireliquo tp̃re o¬
fr̃es. infide ⁊ dilestõẽ¬

Expanded text:
specialia praecepta quibus admonuit singulos inceps, in futuro, in reliquo tempore, fide et dilectione
Abbreviated transcription (Latin):
data. ⁊ illa tria ad
la scripta erant. ĩter
q̃ ħ merito primũ E
qr sic̃ d̾s principalit
principium ẽ hoĩs
Sic pat̾ scd̾ario cuiꝰ¬

Expanded text:
data. Et illa tria ad la scripta erant. Inter quae hoc merito primum est, quia, sicut Deus principaliter principium est hominis, sic pater secundario. Cu
Abbreviated transcription (Latin):
mandatũ ẽ primũ.
int̾ mandata q̃ ad
hominẽ ꝑtinentia
scripta sunt inscd̾a
tabula. Ad duonãq
oilectõis dei ⁊ ꝓximii
ptinet decalogus:
corde ꝑtinent .i. tria
mandata. qr d̾s tri¬
nitas ẽ. Ad alt̾m u̾o

Expanded text:
mandatum est primum, inter mandata quae ad hominem pertinentia scripta sunt in secunda tabula. Ad duo namque dilectionis Dei et proximi pertinet Decalogus. chordae pertinent, id est tria mandata, quia Deus trinitas est. Ad alterum vero
Abbreviated transcription (Latin):
nis dxuiau̾int ñ fa¬
ciamus qͣlia agunt.
s qualia dñt. nͥ for¬
te.⁊ indoctima ab¬
mꝰ hõĩes ꝑfic̾e iu̾bis dei. Eunc eni cũ gau¬
arborẽ ⁊ fructum uidet. qñ attendit sege¬
tem ⁊ uidet ub̾tatẽ. tũc intelligit ꝙ ñ sñ ca
laborauit ñ sñ cã dorsũ curuauit. ñ sñ cã
manus attriuit. ñ sñ cã frigus estusq toła¬
uit. ideo ait. ut cũ gaudio hec. fa. ⁊ nꝰ ge. ħ¬

Expanded text:
nis deviaverint, non faciamus qualia agunt, sed qualia dicunt, nisi forte et in doctrina ab homines proficere in verbis Dei. Tunc enim cum gauarbores, et fructum videt; quando attendit segetem, et videt ubertatem. Tunc intelligit quod non sine causa laboravit, non sine causa dorsum curvavit, non sine cmanus attrivit, non sine causa frigus aestusque toleravit. Ideo ait, ut cum gaudio hoc faciant et
Abbreviated transcription (Latin):
de igne future purgationis accipiat pensand̾
sollicite ẽ. qi eũ dyait ꝑignẽ posse saluari. nõ
qui sr̃ hoc fundam̃tũ ferrũ ł es. ⁊ plumbũ edi¬
ficat .i. pocta maiora. uideo duriora. atq tunc
minima. atq leuissima. q̃ ignis facile ⁊su¬
mat. de quib tñ licet minimuis illic nich
purgationis quis obtinebit. nͥ inhac uit a

Expanded text:
de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est, quia illum dixit per ignem posse salvari, non qui super hoc fundamentum ferrum, vel aes, vel plumbum aedificat, id est peccata majora, et ideo duriora, atque tunc minima atque levissima, quae ignis facile consumat. De quibus tamen, licet minimis, illic nihil purgationis quis obtinebit, nisi in hac vita
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstat .i. bona dectria. inqͣ funditꝰ ẽ. sic̃ doc¬
trina mala ꝑibit. q̃ accidens ẽ saluus erit
ꝑ hoc enĩ ostendit saluũ illũ futurũ. s pe¬
nas illũ passurũ. ut ꝑignẽ purgatꝰ fiat
salmus. ⁊ cũ ꝑfidi meternũ ꝑeat

Expanded text:
st bona doctrina in qua fundatus est, sicut doctrina mala peribit, quae accidens est. Salvus erit,Per hoc enim ostendit salvum illum futurum, sed poenas ignis passurum, ut per ignem purgatus fiat sa
Abbreviated transcription (Latin):
inigne. ut opus illõꝵ
quos amissio tpͥraliũ
Uñ cogitauit. s ĩ in
hac mita uͥ ħt requiẽ
suã aĩa ꝯtẽpnẽtis oĩa.

Expanded text:
in igne, ut opus illorum quos amissio temporaliuunde cogitavit, sed etiam in hac vita ubi habet requiem suam anima contemnentis omnia.
Abbreviated transcription (Latin):
nis ẽ temptatio tribulationis. dequa scꝑ¬
tum ẽ. u̾asa figuli ꝓbat fornar. ⁊ hõies iꝰ tos
temptatio tribulationis. ¶ Hic quen
solet. quomͦ opusilliꝰ eximi dicatui. qui edi
lig.f. sti. cũ nõ demał accipiant oꝑib. ut
ocͣm ẽ. Nõ eñ opus ardet. ł detrm̃tũ pati¬
t᷑. nͥ malum fu̾it aut gͥ ñ ardent opera ꝑ
illa tria signata. aut mala sũt adꝙ dñt
quidam ꝑ illa tria. mala oꝑa ñ ĩtelligi. s
bona q̃ ad sustentationẽ sur⁊i suoꝵ aliqui
faciũt. uł ad sustentationẽ in digentiũ ex
mĩa. s qr ħ opera faciũt cũ aliquo amore
tp̃raliũ. ideo hec opera dñr arsura. ñ qd̾ eo
puniant᷑. qr ħ faciũt. s qr t̾renũ aliꝙ̃. affec¬

Expanded text:
nis est tentatio tribulationis, de qua scriptum est: Vasa figuti probat fornax, et homines justos tentatio tribulationis . Hic quaeri solet quomodo opus illius exuri dicatur, qui aedi accipiantur operibus, ut dictum est. Non enim opus ardet, vel detrimentum patitur, nisi malum fuerit. Aut igitur non ardent opera per illa tria signata, aut mala sunt. Ad quod dicunt quidam per illa tria mala opera non intelligi, sed bona quae ad sustentationem sui, et suorum aliqui faciunt, vel ad sustentationem inia haec opera faciunt cum aliquo amore temporalium, ideo haec opera dicuntur arsura, non quod eo puniantur, quia haec faciunt, sed quia terrenum affec
Abbreviated transcription (Latin):
pecc̃i simił ẽ materie q̃ cito ꝯsumit᷑ igni. qmͣ
edificari apłt a pecc̃orib dic̃. Qui suiꝑfũ damẽ¬
enditur cẽ q̃dam pecc̃a itaieuia. ut stipule ꝯ¬
ꝑentur feno ⁊ lignis sciend̾ qͦ qd̾ sic̃ fũda¬
mentũ corporał fabrice ẽ inio. ita fu̾dam̃tũ
sp̃ualis fabrice ẽ in sũmo. Ideoq sic̃ parietũ põ¬
dus cendit ad ima uͥ ẽ suũ fundam̃tũ. itasp¬
iritualis edificatio tendit ad sũma. uͥ ẽ snĩ
fũdam̃tũ. Nam ⁊ pondeꝵ gemia sũt geña
quoꝵ alia m̃ia pecunt. ut lapis suꝑ a qmͣpo¬
situs ⁊ aqua sr̃ oleum. Alia lu̾ma petunt uͦ
ut ignis ⁊ oleũ. semꝑ enĩ ignis suꝑiora pe
tit. ⁊ oleũ ĩ subt̾ aquam fusum ñ se ꝑatitͦ¬
subt̾. sic eccłia nũc inimo põita tendit ad
celũ. uͥ fundam̃tũ eius ẽ ip̃c sedens ad dexce¬
ram prĩs. ł alit̃ pot̃ accipi abillo loco. ut sa
stolos docent. siue bõni siue mali sinti S ui¬

Expanded text:
peccati similis est materiae, quae cito consumitur igni, quam aedificari Apostolus a peccatoribus dicit, qui supra fundameenditur esse quaedam peccata ita levia, ut stipulae comparentur, feno et lignis. Sciendum quoque quod sicut fundamentum corporalis fabricae est imo, ita fundamentum spiritualis fabricae est in summo: ideoque sicut parietum pondus tendit ad ima, ubi est suum fundamentum, ita spiritualis aedificatio tendit ad summa, ubi suum est fundamentum. Nam et ponderum gemina sunt genera, quorum alia ima petunt, ut lapis super aquam positus, et aqua super oleum. Alia vero summa petunt, ut ignis et oleum. Semper enim superiora ignis petit. Et oleum etiam subter aquam fusum non se patitur. Sic Ecclesia nunc in imo posita tendit ad coelum, ubi fundamentum ejus est Christus, sedens ad dexteram Patris. Vel aliter potest accipi ab illo loco: Ut sapenientes post apostolos docent, sive boni, sive mali sint. Au
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi uigila labora. et
sic te oꝑtet fac̾e. Idõ¬
qr ego iam delibor. in¬
si .i. incipio deo offri¬
grata hostia. libare
fund̾e. uł ĩmolare

Expanded text:
cat: Vigila, labora, et sic te oportet facere, ida ego jam delibor, ist incipio Deo offgrata hostia. Haimo Libare fundere, vel immolare
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓlatio. que t̃ intellectus accedit. qui ẽ mentis
trina. de quib sub seqñt̾ agitur. Et sciend̾ qd̾
loqñs linguã. aliqñ nõ intelligebat. s alus¬
nes demonstrant᷑. inspu sinõ intelligunt᷑. nõ¬
int̾pr᷑ qd̾ alius uidet. ut ioseph magis qm̃ pha¬
ras. pharao uidet in sp̃u. ioseph m̃te. illiussp̃t
informatus ẽ. ut uid̾et ymagines. hꝰ mens illu¬
sp̃u iudet ymagiies ⁊ magis ẽꝓpħa. qui solo
eaꝵ intellectu preditus ẽ. S maxime ꝓpħa s̾.
qui uttoq p̾cellit. ut qui uidet in sp̾ii sig̾rati¬
ones ⁊ tas mente intelligit. ut daniel qui ⁊
sompnium regis qd̾ uiderat dixit. ⁊ quid
significaret aꝑuit. siam up̃e ⁊ ymagies in

Expanded text:
latio, quo cum intellectus accedit, quae est mentis, trina: de quibus subsequenter aget. Et sciendum quia loquens lingua, aliquando non intelligebat, aliqnes demonstrabantur in spiritu, si non intelligerentur, nonis qui videt, ut Joseph magis quam Pharao. Pharao vidit spiritu, Joseph mente; illius spiritus informatus est, ut uideret, huius mens inluidet imagines, et magis est propheta, qui solo earum intellectu praeditus est. Sed maxime propheta, qui utroque praecellit, ut qui videt in spiritu significationes, et eas mente intelligat, ut Daniel, qui et somnum regis quod viderat dixit, et quid significaret aperuit. Nam et ipsae
Abbreviated transcription (Latin):
dice futura. Aui dis¬
rnat qd̾ audit. quo
sp̃u bono anmalo
bona seductorie dic̃.
Alii genera
guis alii datur ĩtp̃.
allegorice ꝓnũtiati¬

Expanded text:
dicere futura; alii disrnat quod audit, quo spiritu, bono an malo bona seductorie dicit; alii genera guis; alii datur interprallegoricae pronuntiati
Abbreviated transcription (Latin):
apprent. Sic̃ fide tm̃. intailigimꝰ stculas eẽ
apͥtata .i. sapient̾ disposita u̾bo dei .i. pre¬
cepto dei. ita utiq ut exininsibilib .i. ex
mnfgͥimnid elem̃tis. inusibilia .i. formata
fierent añ enĩqifsĩ d̾s rerun omiui formas io¬
cis ⁊ sedib sitis ordinata distinctõe dispon̾et
tenebre erat. ⁊ erant inuisibilia elem̃ta. s
in eoꝵ seꝑatione nata ẽ lux. prima gͦ ma¬
teria fc̃a ẽ ꝯfusa. ⁊ informis. Uñ om̃ia fierẽt
q̃ distiucta ⁊ formata sunt. ꝙͣ credo agretis
chaos appellan. ⁊ ideo d̾s rec̾te credit᷑ omina
re nichilo fecisse. qr ⁊̃ si om̃ta formata dei
ista mat̾ia fr̃a sunt. ħ ip̃a tñ mat̾ia denich̃o
fr̾a ẽ. qm̃ moyses sig̃cauit dicens. In pͥnci
pio fec̃ d̾. ce ⁊ t᷑. In formẽ enĩ materiam ⁊ ꝯfu¬
sam q̃ chaos dc̃a ẽ. uñ om̃ta fc̃a sunt nõib celi.
nei sunt inuisibilia ꝯp̃hendere.⁊ tũc erant te¬
nebre .i. lucis absentia. ñ enĩ tenebre aliquid sc̃

Expanded text:
apparent. Sicut fide tantum intelligimus saecula esse aptata, id est sapienter disposita verbo Dei, id est praecepto Dei, ita utique ut ex invisibilibus, id est ex informibus elementis, visibilia formata fierent. Ante enim quam Deus rerum omnium formas locis, et sedibus suis ordinata distinctione disponeret, tenebrae erant, et erant invisibilia elementa, sed in eorum separatione nata est lux. Prima ergo materia facta est confusa et informis, unde omnia fierent quae distincta et formata sunt quam credo a Graecis chaos appellari. Et ideo recte Deus creditur omnia de nihilo fecisse, quia etiam si omnia formata de ista materia facta sunt, haec ipsa tamen materia de nihilo facta est quam Moysesformem enim materiam et confusam quae chaos dicta est, unde omnia facta sunt, nominibus coeli nei sunt invisibilia apprehendere, et tunc erant tenebrae, id est lucis absentia. Non enim tenebrae aliquid sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
dũ quẽ apłs dicens. usibilia. ip̃an u̾o infor¬
erat in dei sapĩa ad cuiꝰ siłitudinẽ fc̃s ẽ hic
uisibił mundꝰ. ħ utiq uisibilia añqm fierẽt
ñ erant. Q nomꝰ g deo nota erant. q̃ ñ erant. ⁊
rursus quom ea facẽt. q̃ gͥ nota ñ erant: Nõ
enĩ qͥcqͣm fecit ignorans. Nota gͦ fecit. ñ fc̾̃a
erant. erant: indei sapĩa sc̃a. ñ erant in deina¬
tura. Ipesi aũt deo. non au deo dr̃e alio modo in¬
notuisse cum ca fecisset qm illo quo ea nou̾at
qui erat msapia dei. ħ ẽ dei dispositio. qua dis¬
posuit om̃ia. uisibilia ista fierent .i. iuxta ĩui¬
sibile exemplar qd̾ erat mĩte dei. fierent hec.

Expanded text:
us dicens: visibilia. Ipsa vero inforerat in Dei sapientia, ad cujus similitudinem factus est hic visibilis mundus. Haec utique visibilia, antequam fierent, non erant. Quomodo ergo Deo nota erant quae non erant? Et rursus quomodo ea faceret quae sibi nota non erant? Non enim quidquam fecit ignorans. Nota ergo fecit, non facta erant. Erant in Dei scientia, non erant in sua natura. Ipsi autem Deo non audeo dicere alio modo innotuisse, cum ea fecisset quam illo quo ea noveratqui erat in sapientia Dei; haec est Dei dispositio qua disposuit omnia, visibilia ista fierent, id est juxta invisibile exemplar quod erat in mente Dei, fierent haec.
Abbreviated transcription (Latin):
euũngłicam pectatũ dimittit᷑ credenti. ⁊ cũ
res exgit fiũt miracula. quib ꝯmendat᷑ doc¬
trina qr enĩ incredibile ui debat᷑. qd̾ p̃dicabat᷑
ideo signis ⁊ ꝓdigus ab apłis fcĩs firmabat᷑
ne diftid̾ent hoĩes dehuis q̃ dicebant qui tã
rant inrep̃hensione uemebati nec quoꝙͣ untu¬
tis testimonio firmabit᷑. ⁊ discordabat a dect᷑¬

Expanded text:
um res exigit, fiunt miracula quibus commendatur doctrina. Quia enim incredibile videbatur quod praedicabatur, ideo signis et prodigiis ab apostolis factis firmabatur, ne diffiderent homines de his quae dicebant qui tantrant, in reprehensionem veniebat, nec quoquam virtutis testimonio firmabatur, et discordabat, a doctr
Abbreviated transcription (Latin):
excoeq̾at. aliquid
qd̾ dicat᷑ contra
conscĩam. ut intꝰ¬
uictor accedat. ne¬
mo enĩ patit᷑ se uĩ¬
si. licet sciat. u̾a eẽ¬
q̃ audit. collatio
ergo int̾ dei ẜuos

Expanded text:
eat aliquid d dicatur contra conscientiam, ut intvictor accedat. mo enim patitur se vinci, licet sciat vera ee audit. Collatio ergo inter Dei s
Abbreviated transcription (Latin):
centio nicħ potest
nͥ subũtere audie¬
tes. dũ n̾bosus par̾
catholico ꝯtentio
minus stabilitis
Sepe geñat scrup¬
ulum. Solent enĩ
incontentr̃e talia
opponi: elimato¬
maliuolentie ar¬
gum̃to. ut moue¬
ant aĩos insipie̾¬
tiũ. fr̃m. nec pot̾.¬

Expanded text:
t nisi subvertere audites, dum verbosus par Catholico. Contentio minus stabilitis aepe generat scrupulum. Solent enim contentione talia opponi elimatomalevolentiae argumento, ut moveanimos insipientium fratrum. Nec pot
Abbreviated transcription (Latin):
rientes. Si districte a¬
geret᷑ nobiscũ. ad ꝓ¬
merendam futuram
głiam. tribulatio nã¬
q e cũ fine. m̃ces sine
fine erit. ⁊ multo ma¬
ior erit ibi głia ꝙͣ h
labor. Que. głia: ⁊ si¬
nẽ occulta sit. qmͣ o
culus ñ uidit. nec au¬
ris audiuit. tñ reue¬
labit᷑ om̃ib bonis ⁊¬

Expanded text:
ientes, si districte ageretur nobiscum, ad merendam futuram gloriam. Tribulatio nest cum fine, merces sine fine erit, et multo mjor erit tibi gloria, quam hic labor. Quae gloria etsinc occulta sit quam culus non vidit, nec auris audivit, tamen revelabitur omnibus, bonis
Abbreviated transcription (Latin):
seduci. qui cupiũt
prudentes iudican
inanem fallatiam
Ter̾rena enĩ phylo¬
sophia. argum̃tis
⁊ subtilitate mimi¬
dum uer similib
caĩs ⁊ cõmenticus
reb. nicħ tam u̾m

Expanded text:
seduci, qui cupiunt prudentes judicariinanem fallaciam. Terrena enim philosophia argutiis et subtilitate minudum verisimilibus causis et commentitiis rebus nil
Abbreviated transcription (Latin):
quide bñstatis̾.
dam̃to. accepistis.
Bona enĩ fuit acceꝑ¬
tio. accepistis ĩqͣm
ita ambulate .i. ꝓ
ip̃o. ambulate dico
uos minores ra¬
dicati ĩ actiua ui¬
ta. ut arbor ad fruc¬
tificand̃. ⁊ uos ma¬
iores qui inꝯtẽpl¬
atde estis sr̃ alios
edificati.⁊ hoc ĩnp̃o
.s. aliis loquatur. ⁊
stis cognitõe. ⁊ hẽtis¬

Expanded text:
quidem bene statis, damento accepistis, bona enim fuit acceptio, accepistis, inquaita ambulate, id est ipso ambulate, dico, vos minores, radicati in activa vita, ut arborum ad fructificandum, et vos majores qui in contemplatione estis, super alios, aedificati et hoc in cet aliis loquatur, etstis, cognitione, et
Abbreviated transcription (Latin):
mat̾iam gr̃aꝵ. uos dico habundantes donis
i̾illo. qui solus dat incrementũ. ⁊ ihac am¬
idete neqͥs
uos decipiat
ꝑ phylosophi¬

Expanded text:
materiam gratiarum. Vos dico, abundantes, donis in illo, qui solus dat incrementum. Et in hac amidete ne quis vos decipiat per philosophi
Abbreviated transcription (Latin):
uł terrene ĩ eo est: qui ẽ capd̃. ⁊ auctor om̃iũ
celestiũ. ⁊ frestriũ. ut qui hc̃ nouit. nicħ ultͣ
q̃rat. nec sapĩam. nec uirtutẽ qui agnouit
eũ in quo ꝑfecta iuitus ẽ. ꝑfectaq sapĩa qͥd¬
quid alibi querit᷑. hic ꝑfecte iuenitͤ. siam qͥd
s̃apientius salonone: Quid prudentiꝰ danie
uanele ⁊ salonione ostenderet infidelib se
auctorẽ eẽ sapi̾e totius. qd̾ infideles ñ putãt
qr ñ legunt in euuangeliis ⁊ ꝓpħis astrologi
mittũt inerrorẽ. ⁊ adeo auocant. ut dũ hiis
student disputationũ rõcinatõib curã aĩe
sue ñ agant. Qm uio xp̃m nouit thesaurũ

Expanded text:
renae in eo est qui est caput et auctor omnium coelestium et terrestrium, ut qui hunc novit, nihil ultra quaerat, nec sapientiam nec virtutem, quia agnovit eum in quo perfecta virtus est, perfectaque sapientia. Quidquid alibi quaeritur, hic perfecte invenitur. Nam quid sapientius Salomone, quid prudentius DanielDaniele et Salomone ostenderet infidelibus, se auctorem esse sapientiae totius? Quod infideles non putant, quia non legunt in evangeliis et prophetis astrologiamittunt in errorem, et a Deo avocant, ut dum his student disputationum ratiocinationibus curam animae suae non agant. Qui vero Christum novit, thesaurum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ scĩe dehũanis. s absꝯditi. ⁊̃ ideo nemiremmi
si nxp̃o estis. ⁊ eas non dum inuenistis. qr
nõ omnib patent. nͥ his qui petunt ⁊ pulsant
uł aliis ñ mutatis. itapot̃ legi illud ꝯsolent᷑
corda sua dico. instructi ĩca. ⁊ i oĩb diui

Expanded text:
et scientiae, de humanis. Sed absconditi. Et ideo ne miremini si in Christo estis, et eas nondum invenistis, quia non omnibus patent, nisi his qui petunt et pulsant. Vel aliis non mutatis, ita potest legi illud: Consolentur corda sua, dico, instructi in charitate, et i
Abbreviated transcription (Latin):
fou̾e incantate. ⁊ ut ꝓmpti fierẽt ꝑ hanc epi¬
stolã agnitionẽ acaꝑe sacram̃ti dei in p̃o ad¬
u̾tentes has ẽẽ sapientie ⁊ sc̃ie diuitias. si ag¬
noscatu p̃s indeitatis sue plenitudine ad¬
orandus. ⁊ ẽ ordo ad hoc tendo. ut. cor.ip. cor. at.¬

Expanded text:
fovere in charitate, et ut prompti fierent per Epistolam agnitionem recipere sacramenti Dei, in Christo advertentes has esse sapientiae et scientiae divitias, si agnoscatur Christus, in deitatis suae plenitudine adorandus. Et est ordo: Ad hoc tendo, ut corda ipsor
Abbreviated transcription (Latin):
t̾u inquo deus qͣmq
uocauit. non aquo
maneat. Nequis
aũt forte diceret qd̃
soliscorithuis. ⁊ õ
cet̾is fidelib hoc p̃di¬
caret ait. ⁊ hoc ita p̃¬
cut inoĩb eccłiis. hoc
est ubiq doceo. ita¬
ꝗd̾ om̃s tenent.
Circimicisus.Q. ĩ¬

Expanded text:
tu in quo Deus quemque vocavit, non a quomaneat. Ne quis autem forte diceret quod solis Corinthiis, et non caeteris fidelibus hoc praedicaret, ait: Et hoc ita prcut in omnibus Ecclesiis, hoc est ubique, doceo. quod omnes tenent. Circumcisus. Q
Abbreviated transcription (Latin):
Ideo dicit se ñ parc̃e. qr ppost tot carresties
siñ se emendent. ñ debet parci eis. hoc ãt. u
p̾sens bis. p̃dixi ita anc eciã absens p̃di¬
co.⁊ quisi quis q̃reret. ꝓot̾is ne subdit.
AN quenttis exꝑm̃itum eiꝰ ap̃i qui

Expanded text:
Ideo dicit se non parcere, quia post correctiones si non emendant, non debet parci eis. Hoc autem, ut praesens bis praedixi, ita et nunc etiam absens praedico. Et quasi quis quaereret, poterisne, subdit: An
Abbreviated transcription (Latin):
iquis aũ
contristau̾
me. non me
constristau̾
sed exꝑte ut
non honerẽ
om̃s uos:
Sufficit illi
qui eiusmo¬
di est obiur¬
gatio ħ que
fit apłibus
ita ut econ¬
trario magis
donetis ⁊ cõ¬
solemini. ne
forte habũ¬
dantiori tri¬
stria absorbe¬
atur qui eiꝰ¬
modi est.

Expanded text:
quis autem contristavit me, non me contristavit; sed ex parte, ut non onerem omnes vos. Sufficit illi, qui ejusmodi est, objurgatio haec quae fit a pluribus, ita ut e contrario magis donetis et consolemini: ne forte abundantiori tristitia absorbeatur, qui ejusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
dationis nr̃e habeo.
uł habeam. carit̾atẽ
dico ostensã in no¬
bis habundantuis
omnes ut se ip̃m:
nõ hoc affectu corripit fr̃em ꝯtristat. Insultat
sam inuob̃. quib demeo uire cessi. Si quis
dendum uidicau̾at rapi. qi corirptus erat q.
bus oportuer¬
at me gaud̾e
conficens in
om̃ib uobis
quia meum
gaudium oĩ
non ut contͥ¬
stemini set uͭ
sciatis quam
caritatem ha¬
beam habun¬
dantius inuo¬

Expanded text:
dationis vestrae habeo, vel, habeam. Charitatem dico ostensam in vobis abundantius, omnes ut seipsum dnon hoc affectu corripit fratrem, contristat; insultat sam, in vobis, quibus de jure meo cessi. Si quis radendum judicaverat, recipi, quia correctus erat. bus oportuerat me gaudere confidens in omnibus vobis quia meum gaudium omninon ut contristemini sed ut sciatis quam caritatem habeo abundantius in
Abbreviated transcription (Latin):
mneum gaudiũ erit᷑
⁊ uos debetis fac̾e ꝙ
Nam exmulta tri¬
re. scripsi uob̃ pri¬
mã epłam ⁊ hic per
multas lacrimas
qͥueinditio sunt qͥ¬
ess. hec tñ. nõ idõ
refero ut ꝯtristemi¬

Expanded text:
mecum gaudium erit, et vos debetis facere qnam ex multa trire, scripsi vobis, primam Epistolam, et hoc per multas lacrymas, quae indicio sunt esset. Hoc tamen non ideo refero, ut contristemi
Abbreviated transcription (Latin):
ut q̃ admod̾ ꝑ uirgã florentem demonstrat᷑ :¬
a aron sac̃dos. ita ꝑ aliqd̾ signũ demonstraret᷑
excellentioris dignitatis magr̃i. ministri.
⁊ dispensatore minisf̾ioꝵ quisoli baptizare
se testat᷑. Nam scdm quid abud dĩitri ego ne¬

Expanded text:
ut quemadmodum per virgam florentem demonstratAaron sacerdos, ita per aliquod signum demonstrarentur excellentioris dignitatis ministri, et dispensatores mysteriorum qui soli baptizare se testatur. Nam secundum quid aliud dixerit: Et ego ne
Abbreviated transcription (Latin):
acquirere. nͨ suꝑflua
pauꝑibz erogare. Ne
uł nequitia ẽ intẽpe¬
rantia sui. illos dico
plenos inuidia .i. do
passionẽ. cũ aut ꝙ ip̃e
ẽ. aliũ ẽẽ ñ uult. aut
aliũ uidens ẽẽ meli¬

Expanded text:
acquirere nec superflua pauperibus erogare. Neqvel, nequitia est intemperantia sui. Illos dico plenos invidia, id estpassionem, cum aut quod ipse est alium esse non vult, aut alium videns meli
Abbreviated transcription (Latin):
ut nicħ intellig̾ant᷑
nͥ qd̃ aꝓbitate remo¬
tũ ẽ. quos sua cecitaᷤᷤ
aueritatis lumine
funditus excludit. tͣ¬
illos dico repletos oĩ
iniqͥtate. q̃i ñ parũ
h̾ntes. deinde enu̾at
iniquitatis ꝑtes. ut
aꝑtius eos accuset¬
.s. illos dico replecos
malicia. Malicia est̾

Expanded text:
ut nihil intelligant, nisi quod a probitate remotum est, quos sua caecitas a veritatis lumine funditus excludit. TrIllos dico repletos omni iniquitate, quasi non parum habentes. Deinde enumerat iniquitatis partes, ut apertius accuset. 10 Illos dico repletos malitia. Malitia est
Abbreviated transcription (Latin):
nõ dũ resipiscuntꝰ
in alia cadunt ꝓ¬
ead̾ culpa. ꝑ hoc at
qd dicit. Sic̃ pena¬
inpecc̃o assimilat.
ut sic̃ peccaueruntꝰ.¬
la sua. sic puniti
sũt inꝓpͥo sensu. ⁊ ħ

Expanded text:
nondum resipiscunt in alia cadunt eadem culpa. Per hoc autem quod dicit, sicut, poenpeccato assimilat, ut sicut peccaveruntescire mala sua, sic puniti sunt in proprio sensu. Et
Abbreviated transcription (Latin):
petrus. qui ter int̾ro¬
gatus adño. ter pro¬
fessus e̾ eũ diligere
dicens. tu scis. qr
amo te. Uñ ⁊ dñs ci
oues pascendas credi¬
uit. qr in pascendis
ouib uera monstrat᷑
dilectio. Si quis ibi ñ
Exeo aũ qd̾ se ip̃os
non dm̃i amant. qiͣ
erunt cupidi. pecun¬
Suꝑbi. dehonorib sibi
impensis a subditis. Blasphemi. m dñi per
corrigentib mala: ꝓ
bonis reddunt: scele¬
sti: in grauib ꝑpetrã¬
dis. ut qñdo modũ
peccandi transcen dt̃¬
.s. siias ł alioꝵ aĩas
int̾ficientes sũ affecti¬
one. ad aliꝙ̃ sñ qua st̾
non ꝯpaciendo ĩfirmis
sñ pace .i. inquietãtes.
alios. criminatores
.i. crim̃ a liis imponẽ¬
tes. uł detractores. fa¬
mã scõꝵ maculare co¬
uantes. incõtinentes.
gule. ł libidinis. nõ
refrenando malas cu¬
piditates. ĩmites .i. cru
reles ex̾cendo lites. sñ
benignitate .i. largi¬
tate. dũ nesciunt sb̾¬
uenire aliis. ꝓditores.
secretoꝵ alt̾ius. dum
indicant inimicis pio¬

Expanded text:
Petrus, qui ter interrogatus a Domino, ter professus est se eum diligere dicens: Tu scis quia amo te. Unde et Dominus ei oves pascendas credidit: quia in pascendis ovibus vera monstratur dilectio, si quis ibi non Ex eo autem quod seipsos, non Deum amant, quasi erunt cupidi pecunde honoribus sibi impensis a subditis; blasphemi in Deum per corrigentibus mala pro bonis reddunt; scelesti, in gravibus perpetrandis, ut quando modum peccandi transcendas interficientes; sine affectione ad aliquem, sine qua sunt non compatiendo infirmis; sine pace, id est inquietantes alios; criminatores, id est crimina aliis imponentes, vel detractores famam sanctorum maculare conantes; incontinentes gulae vel libidinis, non refrenando malas cupiditates; immites, id est crudeles, exercendo lites; sine benignitate, id est largitate, dum nesciunt subvenire aliis; proditores secretorum alterius, dum indicant inimicis pio
Abbreviated transcription (Latin):
nãt᷑. ⁊ sibi. ⁊ cet̾s caliginẽ obduc̾e. ut qd̾ uti¬
seruos dei corꝑalit̾ operari. Uñ iuuanti ut ñ
ꝯpellant᷑ egestate necͣcia pet̾e. nec ẽ cͣtͣ illud
qd̾ p̃dc̃m ẽ. Nolite solliciti eẽ. quidman. Nõ
enĩ hoc ideo dc̃m ẽ. ut ista ñ ꝓcurẽt. qñtũ nacfi¬

Expanded text:
nantur et sibi et caeteris caliginem obducere, ut quod utiservos Dei corporaliter operari, unde vivant, ut non compellantur egestate necessaria petere, nec est contra illud quod praedictum est: Nolite solliciti esse quid manducetis. Non enim hoc ideo d
Abbreviated transcription (Latin):
Qiͣ nos ꝑfectiores
ꝓdilatione gemi¬
muinores qui sumꝰ¬
poris diligimus. de
quo nõ ess curan¬
dum. cũ ñ sit nͥ ta¬
bernaculũ ad tẽpꝰ¬
Ingemiscamts. de

Expanded text:
 Nos perfectiores pro dilatione geminores qui sporis diligimus, de quo non esset curandum, cum non sit nisi tabernaculum ad tempuingemiscimus