comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a dñi int̾pretatur. Huius
igitur gr̃e d̾s caput ẽ: caput
igitur a corpore separatur. qnͣ¬
do aliquis non deo s sibi ascri¬
bit bonum qd̃ oꝑatire. Tales
apud d̾̃m grãm nõ inueniũt:
quia nec querunt. Suꝑbi enĩ
apud homines: apud dm̃ hu
miles grãm querunt. Tinde
et paulus. Gracia dei sum io
qd̃ sum: et gr̃a dei in me ua¬
cua nõ fuit. Audit monachꝰ
causidicus apłm dicentem. ne
repetas: audit et det̾minat.
Ne repetas inquit. cũ litigio.
nõ cum molestia ꝓsequaris:
et tamen si quid ei auferatur
subire iudicium nõ recusat.
ꝑiculum ꝑurii cum aliquis
uel ꝓseiso uel ꝓ alio iuret. ñ
euitat. Inde conqueritur apo¬
stolus. qͣuia fraudem pati no-¬
lumus. qd̾ in iudiciis conten¬
damus. qd ira suoctnstaosinet.¬
ipsos undicamus: dicens. ñ
nosmetipsos uindicantes
kiñĩ. sdate locum ire. prodo¬
lor. ubi u̾a religio: Tbi ꝑfe¬
ctionis integritas: Tbi ca-¬
ritatis inuenietur fundam̃¬
tum: forsitan in claustrali¬

Expanded text:
gratia interpretatur. Hujus igitur gratiae Deus caput est. Caput ergo a corpore separatur, quando aliquis non Deo, sed sibi ascribit bonum quod operatur; tales apud Deum gratiam non inveniunt, quia nec quaerunt. Superbi enim apud homines, apud Dmiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei sum id quod sum, et gratia Dei in me vacua non fuit . Audit monachus causidicus Apostolum dicentem: Ne repetas . Audit, et determinat: Ne repetas, inquit, cum litigio, non cum molestia prosequaris, et tamen si quid ei auferatur, subire judicium non recusat; periculum perjurii, cum vel aliquis pro seipso vel pro alio juret, non evitat. Inde conqueritur Apostolus, quod fraudem pati nolumus, quod judiciis contendamus, quod ira succensi nosmetipsos vindicamus, dicens: Non nosmetipsos defendentes Proh dolor! Ubi vera religio? ubi perfectionis integritas? ubi charitatis invenitur fundamentum? Forsitan in claustrali
Abbreviated transcription (Latin):
fieri pauꝑes. nobiles seruire. ⁊
c̃e humiles. potentes subditos.
sapientes iustu ⁊ hĩtu despectoᷤ.
nonne isti ꝑ exemplum bone
oꝑationis. ponuntur in edifi¬
cio templi spiritalis: Tranffe¬
runtur itaq de monte suꝑbie:
ad montem iusticie: de silua
tortuose sclaritatis. ad recti-¬
tudinem uite. et ad habita
isit etiam yrain ar¬
tifices: quia de clau¬
stris excelse uiuen¬
trum ⁊ ad alia claustra mit¬
tuntur qͣndoq religiosi fr̃es.
qui arte regendi et disciplina
discretionis. edificantes domũ
ibidem u̾e religionis: qui la¬
pides de monte cesos. sz adhuc
iequales ⁊ asꝑos. artificio
u̾e. sapientie reddant equale
et politos: id ẽ rracundos. ⁊ in¬
corrigibiles frẽs arte discipli¬
ne facunt mansuetos ⁊ mi-¬
tes. Cedrinas tabulas suꝑpo¬
nunt marmori. iungentes
sublinea equalitatis: dum
coartant frẽs sub equalitate
frat̾ne societatis. Sculpunt¬
etiam eas disciplina: pingũt

Expanded text:
fieri pauperes, nobiles servire, et fieri pauperes, nobiles servire, et esse humiles, potentes subditos, sapientes vultu et habitu despectos, nonne isti per exemplum bonae operationis ponuntur in aedificio templi spiritualis? Transferuntur itaque de monte superbiae ad montem justitiae, de silva tortuosae saecularitatis ad rectitudinem vitae, et ad habitacMisit etiam Hiram artifices, quia de claustris excelse viventium ad alia claustra mittuntur quandoque religiosi fratres, qui arte regendi et disciplina discretionis aedificantes domum formam verae religionis, qui lapides de monte caesos, sed adhuc inaequales et asperos, artificio verae sapientiae reddant aequales et politos, id est, iracundos et incorrigibiles fratres, arte disciplinae faciunt mansuetos et mites. Cedrinas tabulas superponunt marmori, sub linea jungentes aequalitatis, dum coarctant fratres sub aequalitate fraternae societatis. Sculpunt eas disciplina, pingunt
Abbreviated transcription (Latin):
habitat in nob̃: Ecce quomͦ
ꝑ assumptam carnem factus
ẽ nob̾ templum: ecce quomo¬
do nos illi ꝑ inhabitantẽ sp̃m
Est ergo imusquisq nr̃me spi¬
ritale templum. Hoc autem
templum salomon edificat.
qui int̾pretatur pacificus:
animus uidelicet uacans si¬
bi. lib̃ a forensi cura seipsum
possidens tranquillus ⁊ quietꝰ
Refert hystoria qd̃ salomon
edificaturus templum. dño.
quefierit auxilium ab yram
rege tyri qui erat amicus da¬
uid omni temꝑe: miseritꝙ
yram sibi artifices. ligna et
aurum. Yram int̾pretatur
ģrelse uiuens.Exelse uiiuint.
qui ranoti a plano uolupta¬
tum ꝑ artam et arduam uiã
que ducit ad uitam. ad emi¬
nentiam uirtutum conscen¬
dunt. Hii sunt qui habitant
in montib ysrł: unde ueniet
auxilium nob̃. Qui igitur sic
uiuunt: ligna de libano cedri¬
na u̾bo p̾dicationis succisa
transmittunt. Ligna de liba¬
no: sunt hii qui sublimes et
głosi fuerunt in mundo. Cũ
enim uidemus eos qui fu̾ant
in scło diuites. in monasterio

Expanded text:
habitat in vobis . Ecce quomodo per assumptam carnem factus est nobis templum, ecce quomodo nos illi per inhabitantem Spiritum. Est ergo unusquisque nostrum spirituale templum. Hoc autem templum Salomon aedificavit, qui interpretatur pacificus, animus videlicet vacans sibi, liber a forensi cura, seipsum possidens, tranquillus et quietus. Refert historia quod Salomon aedificaturus templum Domino quaesierit auxilium ab Hiram rege Tyri, qui erat amicus David omni tempore, miseritque Hiram ipsi artifices, ligna et aurum . Hiram interpretatur excelse vivens: excelse vivunt, qui remoti a plano voluptatum, per arctam et arduam viam, quae ducit ad vitam, ad eminentiam virtutum conscendunt. Hi sunt, qui habitant in montibus Israel, unde veniet auxilium nobis . Qui igitur sic vivunt, ligna de Libano cedrina verbo praedicationis succisa transmittunt. Ligna de Libano sunt hi qui sublimes et gloriosi fuerunt in mundo. Cum enim videmus eos, qui fuerant in saeculo divites, in monasterio
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. ad quietem diuine
contemplationis. Uellem¬
apłi̾: ut possim eos saltem in
aliquo sequi. Hii sunt petrus.
andreas. iacobus. iohannes.
thomas. iacobus. philippus.
bartholomeus. matheus. sy¬
mon. iuadas. ⁊ uidas scario¬
tes. Petrus agnoscens. andre¬
as uirilis. iacob luctator. io¬
hannes gr̃a. thomas gemim᷑
iacob supplantator. philippuᷤ
os lampadis. bartholomeus
filius suspendentis aquas. ma¬
theus donatus. symon obedi¬
ens: iudas laudans. uel con¬
sitens int̾pretatur. Qui igit᷑
bonitatem dei sicut petrus
agnoscunt. sicut andreas ui¬
rilit̾ agunt: sicut iacobus
luctantur. contra uitia ad-¬
iuuante iohannis gr̃a
thomas. ⁊ si aliqͣndo dubi¬
tant. postea tamen conu̾tun¬
tur ut credant: sieut iacobz
uitia supplantant. sicut phu¬
lippus aꝑto ore d̾m predicãt.
sieut bartholomeus aquas
suspendunt. quia pplos in
lapsu mundi positos a t̾re¬
nis sustollunt: sic̃ matheuᷤ

Expanded text:
onis, ad requiem divinae contemplationis. Duodensebo, ut eos possimus saltem in aliquo sequi, hi sunt Petrus, Andreas, Jacobus, Joannes, Thomas, Jacobus, Philippus, Bartholomaeus, Matthaeus, Simon, Judas, et Judas Iscariotes . Petrus agnoscens, Andreas virilis, Jacobus luctator, Joannes gratia, Thomas geminus, Jacobus supplantator, Philippus os lampadis, Bartholomaeus filius suspendentis aquas, Matthaeus donatus, Simon obediens, Judas laudans vel confitens interpretatur. Qui igitur bonitatem Dei sicut Petrus agnoscunt, sicut Andreas viriliter agunt, sicut Jacobus luctantur contra vitia, adjuvante Joannis gratia, sicut Thomas etsi aliquando dubitant, postea tamen convertuntur ut credant, sicut Jacobus vitia supplantant, sicut Philippus aperto ore Deum praedicant, sicut Bartholomaeus aquas suspendunt, quia populos in lapsu mundi positos a terrenis sustollunt, sicut Matthaeu
Abbreviated transcription (Latin):
Sunt enim ibi angłi. ar-¬
changłi. throni. ⁊ domina¬
tiones. principatus. ⁊ pote¬
states: uirtutes. cherubin.
⁊ seraphin. Huic angłorum
batis more p̾ponitur. Hic
conuentus ꝑ sapientiam fi¬
lii qui minor ẽ patre scd̃m
humanitatem. more priori
tur. Ad hoc claustrum iusti
relictis omnib que possidẽt
ꝑuenire ꝓperante ut in eo ꝑ¬
fete religionis habitum id
ẽ immoitalitatis ⁊ innocen¬
tie uestem sumant. Adhuc
tamen in locis ad hoc depu¬
tatis expectant. donec ad il¬
lud magni iudicii capitłm
ꝑuenire queant: ut ibr pe¬
cepturi uestem ꝑfecte religi¬
onis audiant. uenite bñda
patris mei : ꝑcipite regnum
qd̃ uod paratum ẽ ab origine

Expanded text:
Sunt enim ibi angeli, archangeli, throni et dominationes, principatus et potestates, virtutes, cherubin et seraphin. Huic angelorum batis more praeponitur. Hic conventus per sapientiam Filii qui minor est Patre secundum humanitatem more prioristur. Ad hoc claustrum justi relictis omnibus quae possident, pervenire properant, ut in eo perfectae religionis habitum, id est immortalitatis et innocentiae vestem sumant. Adhuc tamen in locis ad hoc deputatis exspectant, donec ad illud magni judicii capitulum pervenire queant, ut ibi recepturi vestem perfectae religionis audiant: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine
Abbreviated transcription (Latin):
dine igitur decipimur: con¬
suetudine ligamur. Ille aut̃
laqueum euaserat et fimicu¬
lum ruꝑat: qui dicebat. Ani¬
ma mea erepta ẽ de laqueo
uenantiumi. Raqueus cõtritꝰ
ẽ: et nos lib̾ati sumus. Absa¬
lon u̾o crinibz inherens quer¬
cui. duritiam designat cuius-¬
libet obstinati: qui dum pa-¬
tris exercitum fug̾et: conti¬
git ut condempse quercui
crinib inhereret. Absalon
pax patris int̾pretatur: quia
patiebatur: non pax filii qui
parrem nolebat pati. Querc
intus durior: ext̾ius u̾o fra¬
gilior ẽe comprobatur. Cui

Expanded text:
dine igitur decipimur, condine igitur decipimur, consuetudine ligamur. Ille autem laqueum evaserat, et funiculum ruperat, qui dicebat: Anima mea erepta est de laqueo venantium, laqueus contritus est, et nos liberati sumus . Absalon vero crinibus inhaerens quercui , duritiam designat cujuslibet obstinati, qui dum patris exercitum fugeret, contigit ut condensae quercui crinibus inhaereret. Absalon pax patris interpretatur, quia patiebatur, non pax filii, qui patrem nolebat pati. Quercus, intus durior, exterius vero fragilior esse comprobatur. Cui
Abbreviated transcription (Latin):
nec tamen uite p̾sentis atten¬
dit egressum: nec ingressum
eis. Tres sunt enim nuntiz
mortis: casus. infirmitas. et
senectus. Casus dubia. infir¬
mitas grauia: senectus cer¬
ta nuntiat. Casus mortem
nuntiat latentem. infirmitaᷤᷤ
apparentem: senestus p̾sen¬
tem. Ex incertitudine mortis
timor. ex infirmitatis graui¬
tate dolor. ex certitudine sene.¬
ctutis non obstinatio. s humi-¬
litas. et afflistio sequi deberet:
s forsitan fiiniculus triplex
quo ligatur senex. difficile
rumpitur. Triplexꝰ funiculus
ẽ praue consuetudinis usus:
qui ex trib conficitur. qͣnͣdo
meditatio sermoni. sermo o¬
ꝑationi. ab otiosis complica¬
tur. Dum enim a pueritia
in mente senis ꝑ cogitanonf
semitam fec̾it uoluptas. in
sermone uanitas. in oꝑe ꝑu̾¬
sitas. quid aliud agitur. insi
qd̃ in consuetudinem quasi
in funem hec tria torqueant᷑᷑:
Est aut̃ laqueus in fune. dul¬
cedo temporalis in consuetudi¬
ne: circundatio funis. impe¬
dimenta sunt carnis. Dulce¬

Expanded text:
nec tamen vitae praesentis attendit egressum, nec ingressum eis. Tres sunt enim nuntii mortis: casus videlicet, infirmitas et senectus. Casus dubia, infirmitas gravia, senectus certa nuntiat. Casus mortem nuntiat latentem, infirmitas apparentem, senectus praesentem. Ex incertitudine mortis, timor; ex infirmitatis gravitate, dolor; ex certitudine senectutis, non obstinatio, sed humilitas et afflictio sequi deberet; sed forsitan funiculus triplex, quo ligatur senex, non facilrumpitur. Triplex funiculus, est pravae consuetudinis usus, qui ex tribus conficitur, quando meditatio sermoni, sermo operationi ab otiosis complicatur. Dum enim a pueritia in mente senis per cogitationem semitam fecerit voluptas, in sermone vanitas, in opere perversitas, quid aliud agitur nisi quod in consuetudinem quasi in funem haec tria torqueantur? Est autem laqueus in fune, dulcedo temporalis in consuetudine, circumdatio funis, impedimenta sunt carnis. Dulce
Abbreviated transcription (Latin):
uoniam de
oidinatõe
claustrima¬
t̾ialis frat̾
aliquid mediocritatẽ sectan¬
do dicturi sumus. ordine
congruo consideranda nob̾
quatuor occurrunt: scilicet¬
et qui sunt qui teneant or¬
dinem. aut quid teneant.
ubi maneant. et unde ui¬
uant. Ut plures sint. et bo¬
ni ppositi: ut cohabitandi
suppetant edificia. et uictui
habeant necessaria. Sit ta¬
men in numero discretio in
ꝓposito deuotio. in edificiis
mediocritas. in reb posses¬
sis frugalitas: ne si creu̾it
turba. nascatur turbatio.
aut ꝓ difficultate ꝓpositi sub¬
repat desꝑatio. ne ex edifici¬
orum magnitudine subin¬
tret elatio: aut ex habun-¬
dantia rerum se interserat
temptatio. Qui enim uolũt
temptationes. et in laqueoᷤ
dyaboli

Expanded text:
uoniam de ordinatione claustri materialis, frater, aliquid mediocritatem sectando dicturi sumus, ordine congruo consideranda vobis quatuor occurrunt, scilicet qui sint, qui teneant ordinem, aut quid teneant, ubi maneant et unde vivant, ut plures sint et boni propositi, ut cohabitandi suppetant aedificia, et victui habeant necessaria. Sit tamen in numero circumspectio, in proposito devotio, in aedificiis mediocritas, in rebus possessis frugalitas, ne si creverit turba, nascatur turbatio, aut pro difficultate propositi subrepat desperatio, ne ex aedificiorum magnitudine subintret elatio, aut ex abundantia rerum se inserat tentatio. Qui enim volunt tentationes et in laqueum diabo
Abbreviated transcription (Latin):
num̾o fratrum.
ut tot simul cohabitent qͥ
ordinate uiu̾e possint: ne
uel excusante paucitate ir¬
regularit̾ uiuant. uel pro
multitudine cohabitantiũ
necessitati eoꝵ illicita q̃rant.
Qui entin multos congre¬
gant:necesse ẽ ut eorum
uictui multa querant. Sed
dum querunt plura. crescit
ext̾ior cura: sparguntur ꝑ
diu̾sas religiones ecclesie
bñficia. sparguntur ⁊ frẽs.
soli int̾ sclares habitãt no¬
lentes pati fraud̾e: s iudici¬
o contendere parãti. Qui
u̾o ꝑ cellulas duo nel tres
uel etiam quatuor aut qͥn¬
q simul habitant. claustra¬
li non coartantur lege: lo¬
cuntur et quando et cui. et
quod uolunt. Nec horum
tamen siue illorum uitam
accuso: s quid in utrisq ꝑi¬
culi lateat annuntiõ. In
hiis autem quidam mona¬
chi quos heredes b̃ĩ bñdicti
nouimus ẽẽ. discretionem
seruant: ut si fr̃m fuꝑha¬
bundet numerus. et detur
onis nõ minus ꝙͣ duodecĩ
frẽs transmittunt: ne reli¬
gionis opus paucitatis ne-¬

Expanded text:
numero fratrum, ut tot simul habitent, qui ordinate vivere possint, ne vel excusante paupertate irregulariter vivant, vel pro multitudine cohabitantium, necessitati eorum illicita quaerant. Qui enim multos congregant, necesse est, ut eorum victui multa quaerant. Sed dum quaerunt plura, crescit exteriorum cura, sparguntur per diversas regiones ecclesiae beneficia, sparguntur et fratres, soli inter saeculares habitant nolentes pati fraudem, sed judicio contendere parati. Qui vero per cellulas duo, vel tres, vel etiam quatuor, aut quinque simul habitant, claustrali non coarctantur lege, loquuntur et quando, et cui, et quomodo volunt. Nec horum tamen, sive illorum vitam accuso. sed quid in utrisque periculi lateat, annuntio. In his autem quidam monachi, quos haeredes beati Benedicti novimus esse, discretionem servant, ut si fratrum superabundet numerus, et detur  non minus quam duodecim fratres transmittunt, ne religionis opus paucitatis ne
Abbreviated transcription (Latin):
beda suꝑ actus apłorum.
Sarmenta inquit sunt
dicta quelibet exhortationũ:
que ad accendendam cari¬
tatem ualentia. integritate
decerpta scripturaꝵ. quasi
frondib sunt excisa ramo¬
rum. Moraliter igitur
mare mũdum: nauis. huiꝰ
scłi uitam: naufragium
sĩd de mari. renuntiationẽ

Expanded text:
Beda super Actus apostolorum: Beda super Actus apostolorum: « Sarmenta, inquit, sunt dicta quaelibet exhortationum, quae ad accendendam charitatem valentia, integritate decerpta Scripturarum, quasi frondibus, sunt excisa ramorum. » Moraliter igitur mare, mundum, navis hujus saeculi vitam, naufragium sio de mari renuntiationem
Abbreviated transcription (Latin):
ogasti nos
frat̾ aman¬
tissime qͣti¬
nus aliqua
remedia tẽp¬
tationum.
indelicet spiritalis delectotiõ¬
nis fercula. frib nobiscum
cõmorantib quererem ac
propinarem. Quesiui frat̾
⁊ inueni. In solitudine etenĩ
uet̾is testamenti. pauculas
radices salutiferas repperi:
ex t̾ra u̾o enͣngelii beneculta
quosdam fructus boni sa¬
porris attuli. ex libris autẽ
gpositorum ⁊ alioꝵ quoꝵ¬
dam sapientum. quasi ex
agricolarum ortis. quosdã
flores collegi: ut in unum
congesta locum. suauẽ red¬
dant odorem. Ex radicibus
itaq idem ex sententiis rie¬
u̾s testamenti aliquod re-¬
medium sanitatis infir¬
sunt: fortiores uero ex fru¬
ctu eimͣngelii. tanꝙͣ ex oꝑe
bono reficiantur: delicati
autem diu̾sis expositionũ
florib meditando delectẽ¬
tur. Sic paulus apłs apd̃
miletam insulam egres¬
sus de mari. collegit mul¬
titudinem sarmentorum:
ut sociis qui secũ de mariꝰ
ꝑiculo euaserant. ignem
ꝓpt̾ frigus accend̾et. Unde

Expanded text:
ogasti nos, frater amantissime, quatenus aliqua remedia tentationum, videlicet spiritualis delectationis fercula, fratribus vobiscum commorantibus quaererem ac propinarem. Quaesivi, frater, et inveni. In solitudine etenim Veteris Testamenti pauculas radices salutiferas reperi. Ex terra vero Evangelii bene culta, quosdam fructus boni saporis attuli. Ex libris autem expositorum et aliorum quorumdam sapientum, quasi ex agricolarum hortis, quosdam flores collegi, ut in unum congesta locum, suavem reddant odorem. Ex radicibus itaque, id est ex sententiis Veteris Testamenti, aliquod remedium sanitatis infircipere. Fortiores vero ex fructibus Evangelii tanquam ex opere bono reficiantur. Delicati autem diversis expositionum floribus meditando delectentur. Sic Paulus apostolus, apud Miletam insulam egressus de mari, collegit multitudinem sarmentorum, ut sociis qui secum de maris periculo evaserant, ignem propter frigus accenderet . Unde
Abbreviated transcription (Latin):
beda suꝑ actus apłorum.
Sarmenta inquit sunt
dicta quelibet exhortationũ:
que ad accendendam cari¬
tatem ualentia. integritate
decerpta scripturaꝵ. quasi
frondib sunt excisa ramo¬
rum. Moraliter igitur
mare mũdum: nauis. huiꝰ
scłi uitam: naufragium
sie de mari. renuntiationẽ¬

Expanded text:
Beda super Actus apostolorum: Beda super Actus apostolorum: « Sarmenta, inquit, sunt dicta quaelibet exhortationum, quae ad accendendam charitatem valentia, integritate decerpta Scripturarum, quasi frondibus, sunt excisa ramorum. » Moraliter igitur mare, mundum, navis hujus saeculi vitam, naufragium sio de mari renuntiatione
Abbreviated transcription (Latin):
ogasti nos
frat̾ aman¬
tissime qͣti¬
nus aliqua
remedia tẽp¬
tationum
indelicet spiritalis delectotiõ¬
nis fercula. frĩb nobiscum
cõmorantib quererem ac
propinarem. Quesiui frat̾
⁊ inueni. In solitudine etenĩ
uet̾is testamenti. pauculas
radices salutiferas repperi:
ex t̾ra u̾o enͣngelii beneculta
quosdam fructus boni sa¬
poris atculi. ex libris autẽ
ꝯpositorum ⁊ alioꝵ quoꝵ¬
dam sapientum. quasi ex
agricolarum ortis. quosdã
flores collegi: ut in unum
congesta locum. suauẽ red¬
dant odorem. Ex radicibus
itaq idem ex sententiis tie¬
u̾s testamenti aliquod re-¬
medium sanitatis infir¬
sunt: fortiores uero ex fru¬
ctu enͣngelii. tanꝙͣ ex oꝑe
bono reficiantur: delicati
autem diu̾sis expositionũ
florib meditando delectẽ¬
tur. Sic paulus apls apd̃
miletam insulam egres¬
sus de mari. collegit mul¬
titudinem sarmentorum:
ut sociis qui secũ de mariꝰ
ꝑiculo euaserant. ignem
ꝓpt̾ frigus accend̾et. Unde

Expanded text:
ogasti nos, frater amantissime, quatenus aliqua remedia tentationum, videlicet spiritualis delectationis fercula, fratribus vobiscum commorantibus quaererem ac propinarem. Quaesivi, frater, et inveni. In solitudine etenim Veteris Testamenti pauculas radices salutiferas reperi. Ex terra vero Evangelii bene culta, quosdam fructus boni saporis attuli. Ex libris autem expositorum et aliorum quorumdam sapientum, quasi ex agricolarum hortis, quosdam flores collegi, ut in unum congesta locum, suavem reddant odorem. Ex radicibus itaque, id est ex sententiis Veteris Testamenti, aliquod remedium sanitatis infircipere. Fortiores vero ex fructibus Evangelii tanquam ex opere bono reficiantur. Delicati autem diversis expositionum floribus meditando delectentur. Sic Paulus apostolus, apud Miletam insulam egressus de mari, collegit multitudinem sarmentorum, ut sociis qui secum de maris periculo evaserant, ignem propter frigus accenderet . Unde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑanda ẽ institu¬
tio: ne uel disso¬
luti uiuamus in deliciis.
aut arduitate ꝓpositi. desi¬
stamus acepto. Ait enii

Expanded text:
anda est institutio, ne vel dissoluti vivamus in deliciis, aut arduitate propositi desistamus a coepto. Ait enim
Abbreviated transcription (Latin):
quosdã imꝑato es iõ fe lices dicĩq̃ qr uł duuiciꝰ impanerũt
ul imꝑatores filios morte placida reli q̃ nut uel hostes rci p.¬
quidã et culcores demonũ accipẽ meruerũt qui no ꝑtiue̾l ad
regnũ dei quo ꝑtinel isti et hoc ip̃ius nusucordia factũ ẽ ne ab
eo ista qui ĩ eum crediderũt uelut sũma bona desiderarẽt ¶ S felice
eos dicimꝰ si iusta ĩ pãt si uit̾ lingnas sblunt᷑ honorãtium et
ob sequi miuia huilit salutatium nõ extollunt᷑ s se hoĩes esse memi¬
nerũt si suã põtatẽ ad dti cultum dilatãdum maiestatt̃q cuis
fanlatu faciũt si demntumẽt dilignut colunt si plus aniãt illud
regnũ ubi nõ ticut hr̃e consortes. Si taidius uidicãt facilit̾
ignoscũt. Si cã dẽ uĩ dicta pio ncc̃itate regeud tuend̾ q rei

Expanded text:
quosdam imperatores ideo felices dicimus, quia uel diutius imperarunt uel imperantes filios morte placida reliquerunt, uel hostes rei pquidam etiam cultores daemonum accipere meruerunt, qui non pertinent ad regnum Dei, quo pertinent isti; et hoc ipsius misericordia factum est, ne ab illo ista qui in eum crederent uelut summa bona desiderarent. Sed felices eos dicimus, si iuste imperant, si inter linguas sublimiter honorantium et obsequia nimis humiliter salutantium non extolluntur, et se homines esse meminerunt; si suam potestatem ad Dei cultum maxime dilatandum maiestati eius famulam faciunt; si Deum timent regnum, ubi non timent habere consortes, si tardius vindicant, facile ignoscunt, si eandem vindictam pro necessitate regendae tuendaeque rei
Abbreviated transcription (Latin):
muroꝵ squioꝵ inimiũta atq ornamenta cecde uunt cũ fuuestio̾il
eor corda cupiditatib ꝙͥ igb tecla illius urbis arderẽt. her ille¬
¶Et tñ ut ait idem epͣ h. aduersi et puersa corda mortaliũ felices
res humanao putãt cũ tectoꝵ splendor actendit et labes nõ actedit
aĩaꝵ. cum teatioꝵ moles extruũt᷑ et effoduut᷑ fundamc̃ta uirtutũ¬

Expanded text:
morum munimenta adque ornamenta ceciderunt, cum funestioribus eorum corda cupiditatibus quam ignibus tecta illius urbis arderent. Quitur. sed peruersa et aduersa corda mortalium felices res humanas putant, cum tectorum splendor adtenditur et labes non adtenditur animorum, cum theatrorum moles extruuntur et effodiuntur fundamenta uirtutu
Abbreviated transcription (Latin):
despicior. quur aspiciebas uicinã. quid cuni ã cilla loquebaris de
foro uerẽns quid actulisti. nõ aĩcum hr̃e possimiuo nõ sodals alt̾i
supba. si fetida quodiuq uicium est post imptias distimuñ
amandi. Si totam ei domu regendam quuserio ẜuiend̃ est
i aliquid tuo arbituo reẜuaueis fidẽ sibi hre non putabit Et
in odmin utetur ac iurgia. et iisi cito consulueĩs parabit uene
na. et subĩgitut. Ionm quĩd prõdesi diligens custodia cum uior
suarri ꝓudica non possit ĩpudica nõ debeat nifida eĩ custoe casti¬
tat nccaitas et illa i re pudica diceu̾da est cui licuit petcare
noluit. pulcra ato adamat. feda ꝯcupistit facillie. difficile aistodit

Expanded text:
despicior. Cur aspiciebas uicinam? quid cum ancilla loquebaris? de foro ueniens quid attulisti? Non amicum habere possumus, non sodalem. Alterius superba. si fetida; quodcunque vitii est, post nuptias discimus. amandi. Si totam ei domum regendam commiseris, seruiendum est. Si aliquid tuo arbitrio reseruaueris, fidem sibi haberi non putabit et in odium uertetur ac iurgia, et nisi cito consulueris, parabit uenenis injuria. Verum quid prodest etiam diligens custodia, cum uxor servari impudica non possit, pudica non debeat? Infida enim custos est castitatis necessitas, et illa vere pudica dicenda est, cui licuit peccare si voluit. Pulchra cito adamatur, foeda concupiscit. Difficile custodit
Abbreviated transcription (Latin):
pnĩa hĩt te inquit solitũdo. hĩt orbitas hĩt gauus iuteritꝯ huit
tula sotiue. lingua sucressoia alier nititus mat monnlileioꝵ¬
fertur inquit aureolus teofrasti lib̾ de nuptiis in quo querit an
uirsapiens ducat uxorem. Et cum diffusset si pulcta esset
si bñ morata si honest pentib si ĩp̃e samis et diues si sit sapĩet¬
ducenda a sapiente. pͥmũ cñ impedire studia pħie nec posse
quẽ q libris et uxoi pariter ĩẜuire. multa esse q̃ mactiona  Asib

Expanded text:
 Hinc te, inquit, solitudo, hinc orbitas; hinc generis intentus, hinc rula socrus lingua, subsessor alieni matrimonii, iFertur, inquit, aureolus Theophrasti Liber de nuptiis, in quo quaerit an uir sapiens ducat uxorem? Et cum definisset si pulchra esset, si bene morata, si honestis parentibus, si ipse sanus et diues, sic sapieducenda sapienti. Primum enim impediri studia philosophiae, nec posse quemquam libris et uxori pariter inservire. Multa esse quae matronarum usibus
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ uitatus Reuint quesituo refuga sacus altaib est admonenda
sic qui ultro aiubit ul importimũ se ingerit procul dubio est̃
repellendus. nã sic ititmn ad alciora ꝯstendẽ quidagit nisi
ut mesceudo decrescat et aste ndendo ex̾nis ad profunda descedat
teueat. nã cam appetit qui ad suma fastigia post poĩt gradib

Expanded text:
inuitatus renuit quesitus refugit sacris est altaribus ammouendus sic qui ultro ambit uel inportunum se ingerit procul dubio est repellendus. Nam qui sic nititur ad alciora conscendere quid agit nisi ut crescendo decrescat et ascendendo exterius interius ad profunda descendatest. Nam casum appetit, qui ad summa loci fastigia postpositis gradibus
Abbreviated transcription (Latin):
arnus se asue fecit quo facilius laboĩb et ꝑiculis enis itesset
et illum Uictum a põpeio ꝑ efferas geutes fugiente aĩo pu
et corpore in fatigabil secuta ẽ. tinꝯ tanta fides asperar et
difficilium reꝵ meltãdi maxĩm solacium et locidissmm lema¬
mentum fuit cum domo tũĩ ⁊ ꝑẽtib uagau sẽ creddat sil exulãte

Expanded text:
aboribus et periculis eius interesset. quin etiam uictum a Cn. Pompeio per efferatas gentes fugientem animo pariter et corpore infatigabili secuta est. cuius tanta fides asperarum atque difficilium rerum Mitridati maximum solacium et iucundissimum lenimentum fuit: cum domo enim et penatibus uagari se credidit uxore
Abbreviated transcription (Latin):
pnĩa hĩt te inquit solitũdo. hĩt orbitas hĩt gauus iuteritꝯ huit
tula sotiue. lingua sucressoia alier nititus mat monnlileioꝵ¬
fertur inquit aureolus teofrasti lib̾ de nuptiis in quo querit an
uirsapiens ducat uxorem. Et cum diffusset si pulcta esset
si bñ morata si honest pentib si ĩp̃e samis et diues si sit sapĩet¬
ducenda a sapiente. pͥmũ cñ impedire studia pħie nec posse
quẽ q libris et uxoi pariter ĩẜuire. multa esse q̃ mactiona  Asib
nccia sunt p̃tiose uestes aux g̃eme sumptus aucile. suppelex.¬

Expanded text:
 Hinc te, inquit, solitudo, hinc orbitas; hinc generis intentus, hinc rula socrus lingua, subsessor alieni matrimonii, iFertur, inquit, aureolus Theophrasti Liber de nuptiis, in quo quaerit an uir sapiens ducat uxorem? Et cum definisset si pulchra esset, si bene morata, si honestis parentibus, si ipse sanus et diues, sic sapieducenda sapienti. Primum enim impediri studia Philosophiae; nec posse quemquam libris et uxori pariter inservire. Multa esse quae matronarum usibus necessaria sint, pretiosae vestes, au
Abbreviated transcription (Latin):
iã exꝯsuetudĩe plerumq nõ prestãt. Ilullus tñ ẽ qui turamento
tacito uel axpresso eccłie nõ teneatur obuoxius. Et forte iõ tessat¬
apud aliquos solemutas inramẽti qr ad hoc oñs ĩuitat et coartat
die qua quisq militari cuigulo decorat ecclĩam sol emus adeat
samlatum. Net ẽ ncc̃e ut hec pro̾ferãtur ubo tum lecntiũ ꝑ rofessio

Expanded text:
 consuetudine plerumque non praestatur, nullus tamen est qui sacramento tacito vel expresso Ecclesiae non teneatur obnoxius. Et forte ideo cessat solemnitas juramenti, quia ad hoc omnis invitat et coarctat die qua quisque militari cingulo decoratur, ecclesiam solemniter adeat, famulatum. Neque necesse est ut hoc profiteatu
Abbreviated transcription (Latin):
laredionis iugõde sotctat cã nussus coñthũ duces et semorca
hac maculare ĩfanna ut dicetut cum aleatorib contrarisse
sonetatẽ Siłr regi demetco in opprobriũ puerilis leuitat
tali aurei a rege parthoꝵ dati sũt. Eo siquidẽ mninĩe eho¬
norauda uisa est adolestentia seilis et q̃ mageitate Regia

Expanded text:
Lacedaemonius jungendae societatis causa missus Corinthum, duces et seniores hac maculare infamia, ut dicerentur cum aleatoribus contraxisse societatem. Regi quoque Demetrio in opprobrium puerilis levitatis, tali aurei a rege Parthorum dati sunt. Eo siquidem munere exhonoranda visa est adolescentia senilis, et quae in majestate regni
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝓsuadẽ p̃sunẽt nota suꝑsticionis ĩciurũt ppłm tui mortales deos
pro ĩ mortalib ꝑsuadẽt esse tolendos. Sane aliquid ĩ eo dmũ l
rapi fecena ad tormeuta/ Quis c̃i deoꝵ ei partat a quo se
deceptui rei ĩtelligat. Sius nõ niuat ĩ eũ qui aueos Iouis
occulos eruit aut argento g̃emus q sublatis uesta intit cocetare
euo de martis capite a dam̃atiũ lit̃ impnue temerauis effodia
mignib. Nlempe deos ĩnisibiles et ĩmortales circĩmenire et cio fal¬
lacie parare insidias giamõis culpe ẽ eo ꝙ ab hiis uisibiliũ de or
fabuta sustentat᷑ et regit᷑ ⁊ honore aut ꝯtemptũ qui istis ehibet᷑
illi remimerãt Si sapis gͦ auguste ĩ deo⁊ hostes ĩsinges et
te si nõ deninq nequaꝙ̃ es ul deoꝵ te dorebis esse cultoiẽ. si decep¬
ioree istoe extimmaueris excecatores tuos deoꝵ ꝯtemplores. et

Expanded text:
ersuadere praesumunt. Nota superstitionis inurunt populum, cui mortales deos pro immortalibus persuadent esse colendos. Sane in eo aliquid divinumrapi feceris ad tormenta. Quis enim deorum ei parcat, a quo se deceptum iri intelligit? Quis non irruat in eum, qui aureos Jovis oculos eruit, aut argento gemmisque sublatis Vestam nititur excaecare? Quis de Martis capite adamantinum lumen impune temerariis effodit unguibus? Nempe deos invisibiles, et immortales circumvenire, et eis fallaciae parare insidias, gravioris culpae est, eo quod ab his visibilium deorum fabrica suilli remunerant. Si sapis ergo, Auguste, in deorum hostes insurges, et te, si non Deum, quod nequaquam es, vel deorum te docebis esse cultorem, si deceptores istos exterminaveris, excaecatores tuos, deorum contemptores, et
Abbreviated transcription (Latin):
cum ille aore pugnaudi in cx̾citu remãsisset. Cato ad põpilnum
scupsit ut si pateretur eum ĩ eoͥcitu re maue̾ eũ sio obliget nlitie¬
sacramento. qui priore aũsso iure cum hostibus pugnare nõ pos it¬
uilr marci catõis scĩs epła ẽ ad marcum filmum in qua scupsit
se audmisse enm factuindinossum a cousule. cum ĩ macedoĩa bello

Expanded text:
cum amore pugnandi in exercitu remansisset, Cato ad Pompilium scripsit, ut si pateretur in exercitu remanere, eum secundo obliget sacramento, quia priore amisso, jure cum hostibus pugnare non poterat. M. quidem Catonis senis epistola est ad M. filium, in qua scribit se audisse, eum fac
Abbreviated transcription (Latin):
O
nulites luĩuirando facti sunt autea eĩ sacramẽta tñ nõ a
tubinus ⁊ ogabantur Ceterum ip̃i inter se quirabũt se fuge at formu¬
dis cã nõ habituros neq ex ordine recessuros nisi telli pretaueudi
hostio aut feriendi tã aut cuua ẜuandi/ et hoc dicebatur milicie sacrauietũ
quod et x̾auissio ⁊ principum auctẽ firmat᷑ et usui CConceptioiuanẽti¬

Expanded text:
o jurejurando facti sunt. Antea enim sacramenta tantummodo a tribunis rogabantur. Caeterum ipsi inter se conjurabant, se fugae atque formidinis causa non abituros, neque ex ordine recessuros, nisi teli petendi, hostisve feriendi causa, aut civis servandi. Et hoc dicebatur militiae sacramentum, quod et Christianissimorum principum auctoritate firmatur, et usu. Conceptio ve
Abbreviated transcription (Latin):
et In matido corpore exͣcent mẽtie uiree ⁊ sapĩe magie aptis
negocut quo in excitus corporio nĩq posst̃ eoꝵ utiq tantuo honor
acfĩt quod senes iustitur nõ iuduce ut aut appbarent et quod magis
est al hncio uibis ꝯͥdite noĩa eoꝵ aurtio licteris ꝯst̾pta sũt ip̃i¬
puo preredebant penes istos ꝯsilior erat auctas ⁊ om̃z publice gerẽdoꝵ¬

Expanded text:
tis vires? Eo sapientiae magis apti negotiis, quo in exercitiis corporis minus possunt. Eorum utique tantus honor  egregium ageretur, quod senes instituti non inducerent, aut approbarent, et quod magis est ab initio urbis conditae, nomina eorum aureis litteris scripta sunt. Ipsiectu paterno praecedebant. Penes istos consiliorum erat auctoritas, et omnium publice gerendo
Abbreviated transcription (Latin):
qmuta an finem. nõ ideo d iudex ueudẽ iustum iudicim aut test
unin testiomiũ qr uendat aduocatus iustum prociunũ et Iuis ꝑitus
ꝯͥsestunt. Cum aũt iudicia et te stionia q̃ nec ua et iusta uendenda
suit ĩiqua et falsa uendunt᷑ multo stelera turs utiq petiuã suitur
qu scelerate et quis a uolentib dat᷑ Ille tñ solet tanq̃ male sibi
ablatum peciũam repetert qui tustum Iudinun euunt quod eñ ppĩquo¬

Expanded text:
ur. sed non ideo debet iudex uendere iustum iudicium aut testis uerum testimonium, quia uendit aduocatus iustum patrocinium et iuris peritus i ex una parte consistunt. cum autem iudicia et testimonia, quae nec iusta et uera uendenda sunt, iniqua et falsa uenduntur, multo sceleratius utique pecunia sumitur, quia scelerate etiam quamuis a uolentibus datur. ille tamen solet tamquam male sibi ablatam pecuniam repetere, qui iustum iudicium emit, quoni
Abbreviated transcription (Latin):
inquit añ ꝙ uirtus elarimi eiuis ĩ notuisset cultus oꝑosioris dicit
appetisse intorẽ. sciens ꝙ purpura causiditũ uẽdit. at post qr noticia
aristipũ docuit color et siatus et nes. Quo indutꝰ celeberũ
per loma uadit que eñ ex ꝓpriis actollit honor uilitas nõ de p̃mnit
Emendicatum laundis uidet᷑ esse suffragĩũ quad ab eeluisetit rendet
profecto bina eg̃gie uirlutie titu io mag quisq darescrt ꝙ splendidissio

Expanded text:
antequam virtus eloquii ejus innotuisset, cultus operosioris dicitur appetisse nitorem; sciens quia purpura causidicum vendit. At postquam notitiaAristippum decuit color, et status, et res, Quolibet indutus celeberrima per loca vadit. Quem enim proprius attollit honos, vilitas aliena non deprimit. Emendicatum laudis videtur esse suffragium, quod ab extrinsecis pendet. Profecto unius egregiae virtutis titulo qu
Abbreviated transcription (Latin):
sõm or̃õi ĩ cumbene totam noctem puigil epegit cum tũ so esse
a siuo destitutum sciet ab hostib arcundatum nestiret fiducia¬
liter arma arripitus siguoq cruc Idiumeus pliose de dit
ac se ĩ bellum et si nt̃o sequeret uictor futiroue ĩ musit suã
ꝯsultus Ioles anacenta eũ uictur spopõdeãt uii sẽ. ibidẽ Et

Expanded text:
somni orationi incumbens totam noctem pervigil exegit; cum tamen se esse a suis destitutum sciret, ab hostibus circumsaeptum nesciret, fiducialiter arma corripiens signoque crucis signum proelio dedit ac se in bellum, etiam si nemo sequeretur, Victor futurus inmisit; || nam consultus Iohannes anachoreta eum victurum spo
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃o accedẽt quo mumis ad altare soleliai offera surgorb
tũ lacimus est nugiessus. Cum uõ obtulisset situti solitꝗerat
q̃ cel̾is nec ĩgredi nec ꝯtingẽ ꝑmictunt᷑ Egredẽ igitur
et hanc expetationẽ tum celis hẽ cõionem. purpura nãq
imꝑatores nõ sacerdotes facit. Tunc fidelissiũs imꝑator ⁊̃
hanc tradditionẽ aĩo gratãti suscipiens remaudauit. Nlõ
audane mussa intra cãzelos mansi s ĩ constatiõ politana
uibe hanc ꝯsuctudinem ẽt̃ cognoui. uñ ago grãs ꝓ hiniꝯ¬
medicĩa Tali igis tanta q et p̃sul et impator u̾titute
clarebant. Ego nãq utruisq opus admiror. illiq fiduciam
hinq aũt obedientiam Illiq zeli fernorẽ. hiiꝰ fidei puritatẽ
uorio regulas pietatis quas a magno sacerdote p̃cepit
⁊ reu̾sus ĩ ꝯstantine politana urbe̾ ẜuauit Nla dũ festitatii
tp̃read eccł̃iam processisset oblatis ĩ altare niu̾b mox
ĩntm magistrum ambrosium Nanq solum nom uocari dignt¬

Expanded text:
tempus accederet, quo munus ad altare solebat offerre, surgens est ingressus. Cum vero obtulisset, sicuti solitus erat, et quae caeteri nec ingredi, nec contingere permittuntur. Egredere igitur, et hanc exspectationem cum caeteris habe communem. Purpura namque imperatores, non sacerdotes facit. Tunc fidelissimus imperator etiam hanc traditionem animo lubenti suscipiens, remandavit: Non audaciae causa intra cancellos mansi, sed in Constantinopolitana urbe hanc consuetudinem eina. Tali ergo tantaque et praesul et imperator virtute clarebant. Ego namque utriusque opus admiror, illius fiduciam, hujus autem obedientiam; illius zeli fervorem, hujus fidei puritatem. Porro regulas pietatis, quas a magno sacerdote percepit, etiam reversus in Constantinopolitana urbe servavit. Nam dum festivitatis tempore ad ecclesiam proitatis magistrum; Ambrosium namque solum novi dign
Abbreviated transcription (Latin):
fuit talis. plutartus traiano salũt dic̃ modestĩa tuã nouexam᷑
nõ appete̾ principatum quẽ tñ semꝑ moꝵ elegatia me̾rti stu¬
diusti. quo quĩdem tanto dignior tudicaris q̃to a t̾mĩe ãbitõis
uideus esse ⁊ cõtior Tue igitmr uirtuti cõieatulor et fortuue mee si
tñ recte gesserie quẽ probe meriisti Alioqum te piculis et me detia¬
hentium lingine subiectum rei nõ dubito. cum et ignamã imꝑator
romanõ serat. et ẜmo puꝯ delicta discipulor ⁊efinidẽ soleat an
p̃ceptores sic senera uerois sui mito detrahentiu carpit᷑ lignis
rdolestentiui suor temeritas ã quintilianũ ⁊e fudit᷑. et socia¬
ted in pupitum simm fuisse denietior trma ł Ti no gunduis

Expanded text:
alutem dicit. Modestiam tuam noveram non appetere principatum, quem tamen semper morum elegantia mereri studuisti. Quo quidem tanto dignior judicaris, quanto a crimine ambitionis videris esse remotior. Tuae itaque virtuti congratulor, et fortunae meae, si tamen recte gesseris, quem probe meruisti. Alioquin te periculis, et me detrahentium linguis subjectum iri non dubito, cum et ignaviam imperatorum Roma non ferat, et sermo publicus delicta discipulorum refundere soleat in praeceptores. Sic Seneca Neronis sui merito detrahentium carpitur linguis, adolescentium suorum temeritas in Quintilianum refunditur, et Socrates in pupillum
Abbreviated transcription (Latin):
S hͨ ĩ eo q. cui lib̃i mlli sut. nã qui pr̃ fu̾it eł si uitae
spectet᷑ non udanctit᷑ ad regendum et si forte dun regnat
pignꝰ sustulit exuit potate. Ideo q marnue tustodit ne
fiat hĩditariu regñu deinde ẽt si rex marĩam p̃ferat eqͣ¬
tatem noliut totum ei licẽ .ul. gͦ rectores accipit. ne ĩ nuo

Expanded text:
ritur, cui liberi nulli sunt; nam qui pater fuerit, etiamsi uita spectetur, non admittitur ad regendum; et si forte dum regnat pignus sustulit, exuitur potestate; idque eo maxime custoditur, ne fiat hereditarium regnum. Deinde etiamsi rex maximam praeferat aequita
Abbreviated transcription (Latin):
suinis. A nocti solita er at ante nortẽ nõ ⁊e quie stebãt ciep̃ustulo
De mu ad cena uacabat nuꝙ amplius q̃ duobus lectis discubeba
apud cum It cum sub astiubale imꝑitore nlitaret plerũq suꝑ
nudã humũ saculo tectue sopnos capiebat Enlianũ scipionẽ
traddit ĩ atmtre cum aĩcis ambulantem accepto pane uesti soli¬
tũ Idẽ de alerandro maccdon dr̃ masimissã nonagẽsimũ
etatis ãnuim agentem meridie añ tabernaculum stantt uel
amlulantẽ cape̾ solitum cibos legnuꝰ Marcum tatout̃ eodem uiu¬
atq uiilgãs fere secumriũ pant̃ et pisticulos nimitos et caseũ
bibulum manu pssum et fitus bifftras marime appetebat. ueste

Expanded text:
nocte solitus ante noctem non requiescebat; crepusculo demum ad cenam vocabat neque amplius quam duobus lectis discumbebatur apud eum. Idem, cum sub Hasdrubale imperatore militaret, plerumque super nudam humum sagulo tectus somnos capiebat. Aemilianum Scipionem traditur in itinere cum amicis ambulantem accepto pane vesci solitum. Idem et de Alexandro Macedone dicitur. Masinissam, nonagensimum aetatis annum agentem, meridie ante tabernaculum stantem vel ambulantem capere solitum cibos legimus. M'. Curius, cum viatque vulgaris. Fere secundarium panem, et pisciculos minutos, et caseum bibulum manu pressum et ficos uirides biferas maxime appetebat; uesce
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ uõ solum ẜ nã i ture gentium s et legib ppłoꝵ quib in
Singulis cuutatib res p. continet᷑ eo mõ ꝯstitutum ẽ ut nõ lictat
sui comodi cã noce alui h cĩz spectant leges hec uolũt ĩ colimũ
esse cimũ quinctionẽ quã qui diriuũt eos mort exilio uincul
dampuo coercent s leges uñ ait ibidem ꝙ detrahẽ aliquid ali.

Expanded text:
 hoc folum natura, id est, iure gentium, sed et legibus populorum, quibus in singulis civitatibus Resp. continetur, eodem modo constitutum est; ut non liceret sui commodi causa nocerealteri, hoc enim spectant leges, hoc volunt, incolumem esse civium coniunctionem: quam qui dirimunt, eos morte, exilio, vinculis, damno coerce
Abbreviated transcription (Latin):
Illic fous unũsor est cũ caput uidea hõẽz agnostio. Si caput desut
nulla agͣtio ad esse põt Incet trũcꝰ ignobilia sine honore sine
mẽbra famulant et circuferin illud feruili gesta mine sic minte n
at ĩ subliẽ locatũ ueliũt. Uideas ĩ patoi suo singula gratuto
stipendio milctare alia portat̾ alia pascũt alia de fendunt. alia mi¬
iuileriũ suũ exlubẽt parẽt pͥncipi angillant ut dño . h ͨ ille Merito¬

Expanded text:
 totus in capite sit? Cum caput videris, hominem agnoscis: si caput desit, nulla agnitio esse potest: jacet truncus ignobilis, sine honore, sine membra famulantur, et circumferunt illud servili gestamine sicut numen, atque in sublime locatum vehunt. Unde censostipendio militare. Alia portant, alia pascunt, alia defendunt, vel ministerium suum exhibent: parent ut principi, ancillantur ut domino. Inde
Abbreviated transcription (Latin):
Nolite ĩquil existimare maiores uostios armis rẽ.p. ex ꝑuis magnã
q̃ illos maguos fecermit q̃ nobis nilla sut. Doni ĩdustria. Foris
uistum ĩpim. aĩis ĩ consulendo lib̾ neq delicto neqr libidim obuorius¬
.Pro huo nos liẽmus lururiã atq auaitiã puᵉ egestatẽ. pͥnatã opulẽtiã
laudamus dinicias sequiui᷑ ĩ erciã Iut bonos et malos disermmiẽ nillũ
omia uirtutis p̃mia ãbitio possidet. neq mirũ ubi nos sepatĩe quisq
consilmin capitis inisi domi uoluptatib hoc petiñe aut grãe ẜuitis

Expanded text:
Nolite, inquit, existimare maiores nostros armis rem publicam ex parua quae illos magnos fecerunt, quae nobis nulla sunt: domi industria, foris iustum imperium, animus in consulendo liber, neque delicto neque libidini obnoxius. Pro his nos habemus luxuriam adque auaritiam, publice egestatem, priuatim opulentiam; laudamus diuitias, sequimur inertiam; inter bonos et malos discrimen nullum; omnia uirtutis praemia ambitio possidet. Neque mirum: ubi uos separatim sibi quisque consilium capitis, ubi domi uoluptatibus, hic pecuniae aut gratiae seruitis,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣͣ unauts rẽ i dono et qrͣ distordãtiũ ĩ misterio pacio el caĩtatis
opib unã faciet ꝑfeclã et mariam armoniã. LIoc aũt icitũ
iir q tũtiq est cordie ⁊c̃icti ꝙͣ protendi ¶ Remuissa ꝙ nãq ĩtẽ sio¬
aitificis picia cõnalescit et debitã som ⁊ eddit grãm s q̃ semuel
rmpla est. nullo artificio reparat ꝑfecto/ Si sonus exigit᷑ quẽ
iius exigit᷑ e hmq̃ añt armõĩa uirtualio eut ĩre .p. qnͣ¬

Expanded text:
quasi unanimes esse in domo, et quasi discordantium in ministerio pacis et charitatis operibus, unam faciat perfectam et maximam harmoniam? Hoc autem certum est, quia tutius est chordartificis peritia convalescit, et debitam soni reddit gratiam; sed quae semel rupta est, nullo artificio reparatur. Profecto si sonus exigitur, quem nimis exigit
Abbreviated transcription (Latin):
queso te qualiter esi istud de mat usq ad uespam litigaẽ
aut litiganto audno. et ut̃ suffice̾t diei mulicia sua nõsẽt
sufficiat. et rursum ad Iurgia surgitut. dies dici eructat lites
aĩas. hec aũt nõ tã leges ꝙͣ lites sunt et cauilationes subutrtente¬
tudicium Du uero pastor et rector aiarum q̃ mẽte obsecro
sustines coram te semper slo. illam .s. legem dol gaune Istasb.¬

Expanded text:
Quaeso te, quale est istud, de mane usque ad vesperam litigare, aut litigantes audire? Et utinam sufficeret diei malitia sua! non sunt pausationi sufficiat; et rursum ad jurgia surgitur. Dies diei eructat lites, animas . Hae autem non tam leges, quam lites sunt et cavillationes, subvertentejudicium. Tu ergo pastor et episcopus animarum, qua mente, obsecro, sustines coram te semper silere illam, garrire istas
Abbreviated transcription (Latin):
ul si qua me̾ ntias psonas q̃rella esset orta apud sacra meuse
a inter hilaritatem aĩornim et fautouib ꝯcordi adhibit tol¬
leretur seuectuti biuictus. ita cumulatum et cirtuuspectũ
honorem reddebat tãis maiores natu adolescentium ꝯͣes pr̃es
propiquũ aut pr̃imusaicum ad curĩa de ducebãt. effixi q
ualidis copettabaut deues reducendi et officio fungorentur
iustuntũda roborabant breuiq processu in lucem xtutum suaꝵ
uerecunda laboi̾s meditation ip̃i doctiores erãt. Inuitati ad
pangebant᷑ quo ad ea litanda tuuenũ uirtũts alac̾orẽ
in quinus iustituendis et rõabilie ordinabilitas Extilii

Expanded text:
ua inter necessarias personas querella esset orta, apud sacra mensae et inter hilaritatem animorum et fautoribus concordiae adhibitis tolleretur. Senectuti iuuenta ita cumulatum et circumspectum honorem reddebat, tamquam maiores natu adulescentium communes patres propinquum aut paternum amicum ad curiam deducebant adfixique ualuis expectabant, donec reducendi etiam officio fungerentur. npigre sustinenda roborabant breuique processurarum in lucem uirtutum suarum uerecunda laboris meditatione ipsi doctores erant. Inuitati ad † pangebant, quo ad ea imitanda iuuentutem alacriorem s, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cĩbantur. ne honerarent stomacum. et si qñ comẽdebãt tousũ
piter sopum smuebant in tibo ut escã giamorẽ illiuo talore
liquidas alt̾um sanguẽn esse dicebat colore mutato cubile gi
de folis palna ⁊ quas bala uotãt ꝯtextum er at scabellum a ch
ꝙ tudu q mediã sustmentes hũores capitꝭ qui nascunitut
eooccio et e mãsion unis loti muua bictꝰ castigatioñ siccabãt

Expanded text:
cebantur, ne onerarent stomachum. Et si quando comedebant, tusum pariter hyssopum sumebant in cibo, ut escam graviorem illius calore  alterum carnes liquidas, alterum sanguinem esse dicebant, colore mutato. Cubile eis de foliis palmarum, quas baias vocant, contextum erat: scabellum acclii triduique inediam sustinentes. Humores corporis, qui nascuntur ex otio et ex mansione unius loci
Abbreviated transcription (Latin):
dompuat᷑ qͦ competitorib symõatitꝭ panꝑ mouacus et tonq
rei ignarũt canoice electus approbatus et introdunctus est et
illi coacti sunt soluẽ id in qͦ se obligauerãt usq ad nouissimũ
quadoatem utiuã Ita agatur cum ꝓthis nostris qui oĩis sedes olfa¬
formellas le por aut latebras feraꝵ dephendat ut au ibidemu¬

Expanded text:
Damnatis ergo competitoribus Simoniacis, pauper monachus, et totius rei ignarus, canonice electus, approbatus, et introductus est. Illi tamen coacti sunt solvere id in quo se obligaverant, usque ad novissimum quadrantem. Utinam ita agatur cum procis nostris, qui omnes sedes olfaformellas leporum, aut ferarum latebras deprehendat! Si m
Abbreviated transcription (Latin):
idemualenus Caduca mnuꝵ et fiagilia pũilib q ꝯsẽtãca
crepitꝭ sunt ista q̃ uires atz opes humane uocantur affluũt subito
repente dillabmitur. nullo in loco nulla in ꝑsona stabilibus
nxa radicib ꝯsistint. s ĩ certissimo flatu rume huc at illuc
acta quos in sbluue extulerunt ĩꝑrouiso decursu destitutos pro¬
fuudo cladim nuẜabiliter ĩmergũt. It a q nec extimari nec dici

Expanded text:
m et fragilia puerilibusque consentanea crepundiis sunt ista, quae uires atque opes humanae uocantur. adfluunt subito, repente dilabuntur, nullo in loco, nulla in persona stabilibus nixa radicibus consistunt, sed incertissimo flatu fortunae huc atque illuc acta quos sublime extulerunt inprouiso recussu destitutos profundo cladium miserabiliter inmergunt. itaque neque existimari neque dici