comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quarta pars. ubi.
dicit quod dilata uin ⁊ dicta: ds̃ dedit. pͥus
que petebant. ne uideret᷑ not posse. qͣsi di¬
ceret. petiert̃ ħ: ⁊ ne uideretur non posse.
Ideo auduit dñs. dando eis rogata. ⁊ distulro
penam. dans pͥus quod petebant. Licet tẽp¬
rando: ne uideretur non posse. & post qͣm de.
ponit ignẽ dicens. ⁊ ira dei ascendro in isrł.¬

Expanded text:
Quarta pars, ubi dicit quod dilata vindicta Deus dedit prius quae petebant, ne videretur non posse. Quasi dicat: Petierunt hoc, et ne videretur non posse, ideo audivit Dominus, dando eis rogata, Et distulit poenam dans prius quod petebant, licet tentando, ne videretur non posse; et postquam dediponit, dicens: Et ira Dei ascendit in Isr
Abbreviated transcription (Latin):
tam late eccła.⁊ aflumine iordane dñabitur. ubi
uox patͥs suꝑ xp̃m insonuit. Hic est filiꝰ ms̃ di¬
lectus. Inde gͦ doctna eiꝰcepit. Inde auc̾toritas
tum mundũ manauit. In de gͦ dñabitur. usq ad
t̾minoᷤ orb̃ t̾i e cucũquaq hoc est qͦd pͥus dixit. ama¬
riusq admare: Nota qͥa pancis uerb̾ magna do¬
cet sacramenta.

Expanded text:
a, et a flumine Jordane dominabitur, ubi vox Patris super Christum insonuit: Hic est Filius meus dilectus . Inde ergo doctrina ejus coepit, inde auctoritas tum mundum manavit. Inde ergo dominabitur usque ad terminos orbis terrarum, circumquaque hoc est quod prius dixit, a mari usque ad mare. Nota quia paucis verbis magna docet sacramenta.
Abbreviated transcription (Latin):
sit lauilandũ. Supͣ modũ laud̃ exposuit. ñc
dans homini qͦd ꝓmisit. fidet. E. hõ. credens ꝓ¬
nob debitor. homo excõmisso. quia nichil ei cõiuen¬
dauimꝰ ut debitorẽ teneamꝰ. crimabillo habeamꝰ
omuia quib gaudemꝰ. Teneamꝰ gͦ fidelissimum
debitorem. quia tenemꝰ fidelissimum ꝓmissorem.
Sequit᷑. ⁊ omnia oꝑa eiꝰ infide st̃ .i. fidelia. nuich enĩ

Expanded text:
sit laudandus, supra modum laudandi exposuit; nunc dans homini quod promisit, fidelis est homo credens pnobis debitor, non ex commisso, quia nihil ei commendavimus, ut debitorem teneamus, cum ab illo habeamus omnia quibus gaudemus. Teneamus ergo fidelissimum debitorem, quia tenemus fidelissimum promissorem; Et omnia opera ejus in fide sunt, id est fidelia. Nihil non
Abbreviated transcription (Latin):
Uerbum dñi rectum.ẽ. Hoc non mutatur. ⁊ om¬
diligit. ⁊ et̾naliter remunerat. exfide ꝓcedunt.
que fides. quia exdeo. ẽ. ⁊ omnia oꝑabona st̃ adeo.
hoc ideo dicit nequis putet. semtritis oꝑmadfi¬
dem uenisse cum infide sint. omnia oꝑabona qͤ
ds̃ diligit .i. remunerat. ideoq saudate. quia ñ mͦ
p̾dicta facit. s etiam diligit miscłiam. quia spe
miscłiam qͣm nunc p̾rogat inuia uocando⁊ iusti.¬
ficando. ⁊ iudicium qͦderit infut᷑o quo exiget p̾ro

Expanded text:
Verbum Domini rectum est, hoc non mutatur. Et, omdiligit et aeternaliter remunerat, ex fide procedunt: quae fides quia a Deo est, et omnia opera, bona sunt a Deo. Hoc ideo dicit, ne quis putet se meritis operum ad fidem venisse, cum in fide sint omnia opera quae Deus diligit, id est remunerat. Ideoque laudate, qui non modo praedicta facit; sed etiam, diligit, quia saepe misericordiam, quam nunc praerogat in via, vocando et justificando. Et judicium, quod erit in futuro, quo exiget praerog
Abbreviated transcription (Latin):
summa omniũ t̾renoꝵ concluditur. qͣsi diceret.
timor.ẽ. deiniquitate. Iniquitas uͦ det̾renis. in
quib adeo stulti st̃. quia alii st̃ qͥ confidunt inuir¬
tute sua .i. p̾sumunt inuirtute sua corporali
tił ingenii. ⁊ alii qui głantur inmrultitudine
diuiciarũ suarũ .i. qui głantur indiuiciis mul¬
tis unde suꝑbiunt. Unde enim magis inflatur

Expanded text:
omnium terrenorum concluditur. Quasi dicat: Timor est de iniquitate; iniquitas vero de terrenis, in quibus adeo stulti sunt, quia alii sunt. Qui confidunt in virtute sua, id est praesumunt in virtute sua corporali, vel ingenii, et alii, quia gloriantur in multitudine divitiarum suarum, id est qui gloriantur in divitiis multis, unde superbiunt. Unde enim inflatur
Abbreviated transcription (Latin):
de asaph enim electi st̃: qui irent adgentes. ⁊ p̾di¬
carent ingentib xp̃m. quib contradicebatur
a dicentib. Quis. ẽ. iste nouoꝵ demonioꝵ nun¬
tiator.⁊ inde st̃ cybati lacͥmis. Predicabant enum
mortuũ resurrexisse. noua res. s incredibili rei:
fidem miracula faciebant. gͦ contra dicebatur
eis. s contradictor uncebatur: & excontͣlictore
fidel̃ efficiebatur. Confregit enim samson mo¬
las leonis qͥ sibi occurrit eunti duc̃e uxorẽ de
alienigenis. Sequit᷑. & inimici nr̃i nonmͦ contͣ¬
dixerunt. s etiam subsannauert nos. qͣsi colen

Expanded text:
De Asaph enim electi sunt qui irent ad gentes, et praedicarent in gentibus quibus contradicebatur a dicentibus: Quis est iste novorum daemoniorum nuntiator? Et inde sunt cibati lacrymis. Praedicabant enim mortuum resurrexisse. Nova res, sed incredibili rei fidem miracula faciebant. Ergo contradicebatur eis, sed contradictor vincebatur, et ex contradictore fidelis efficiebatur. Confregit enim Samson molas leonis, qui sibi occurrit eunti ducere uxorem de alienigenis. Et inimici nostri, non modo contradixerunt, sed etiam subsannaverunt nos,
Abbreviated transcription (Latin):
ti iudicis iam cũ dampnatiõe sue infidelita¬
tis accedunt. ꝓfessionẽ uͦ fidei retinenteᷤ.
s ꝓfessionis oꝑa ũ habentes: redarguun¬
tur ut ꝑeant. Qui uͦ nec fidei sacramenta
tenuert: increpationẽ iudicis iextrema
examinatiõe ñ audiunt. qͥa p̃uidicati infi¬
delitatis sue tenebris eiꝰ quẽ despęxerant

Expanded text:
cum damnatione suae infidelitatis accedunt. Professionem vero fidei retinentes, sed professionis opera non habentes, redarguuntur ut pereant. Qui vero nec fidei sacramenta tenuerunt, increpationem judicis in extrema examinatione non audiunt, quia praejudicati infidelitatis suae teneb
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. Qui uicerit dabo ei sedẽ mecũ intͦno
meo. sic̃ ⁊ ego uici. ⁊ sedi cũ patre meo intro¬
no eiꝰ. Uincens dñs intͦuo cũ patre sedisse
se asserit. quia post passionis certamina.
post resurrectionis palmã: claruisse om¬
nib qͦd potestati patͥs. ẽẽt. equalis. indica.¬
uit. eiq se non disparẽ calcato aculeo mor¬
tis in notuit. Unde ⁊ marie nec dũ secredñ¬
ti pat̾ similẽ dicit. Noli me tang̾e. Non¬
dum̃ ascendi ad patrẽ. Nob̾ enĩ inthrono
filiĩ sedere est. exeiusdem filii potestate
iudicare. Quia enĩ iudicii pͥncipatũ ex eiꝰ

Expanded text:
sedere mecum in throno meo, sicut et ego vici et sedi cum Patre meo in throno ejus , Vincens Dominus in throno cum Patre sedisse se asserit, quia post passionis certamina, post resurrectionis palmam, claruisse omnibus quod potestati Patris esset aequalis judicavit, eique se non disparem, calcato aculeo mortis innotuit. Unde et Mariae, necdum se credenti Patri similem, dicit: Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Filii sedere, est ex ejusdem Filii potestate judicare. Quia enim judicandi principatum ex ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ta generalia uiuendo uicert̃. Sic̃ enĩ non
iudicant᷑ ⁊ ꝑeunt qͥ suadente ꝑfidia legẽ
tenere contẽpnunt: ita ñ iudicant᷑ ⁊ regnãt.
qͥ suadente etiã pietate. ultͣ gen̾alia diuine
legis p̃cepta ꝓficiunt. Hinc est qͦd paulus
etiam spetialia p̃cepta tͣnscendens: plus
oꝑe exibuit. qͣm institutione ꝑmissionis¬

Expanded text:
non judicantur et pereunt, qui suadente perfidia legem tenere contemnunt, ita non judicantur et regnant, qui suadente etiam pietate ultra generalia divinae legis praecepta perficiunt. Hinc est quod Paulus etiam specialia praecepta transcendens, plus operae exhibuit quam institutione
Abbreviated transcription (Latin):
tes: quicqͥd illicitũ aliqͣndo fecert̃. ab oculĩ
iudicis elemosinarũ suꝑductione cooꝑiuil.
Quib udex ueniens indext̾a consistentib
dicit. Esuriui ⁊ dedistis mͥ mauducare.
Alii autẽ ñ uidicant᷑ ⁊ regnant. qͥ etiã p̾cep¬

Expanded text:
tes, quidquid illicitum aliquando fecerunt, ab oculis tes, quidquid illicitum aliquando fecerunt, ab oculis judicis, eleemosynarum superductione cooperiunt. Quibus judex veniens, in dextera consistentibus dicit: Esurivi et dedistis mihi manducare, etc. . Alii aute
Abbreviated transcription (Latin):
bo tenuert. Isti indãpnatiõe sua et̾ni u¬
dicis nec uerba ꝑcipiunt. qͥa eiꝰ reu̾entiã
nec uerbotenꝰ seruare maluerunt. Illi le.¬
Istis in ꝑditione sua de lege nichil dr̃. quia
nichil legis habere conati st̃. Princeps nã¬
q t̾renã rem publicã regens. alit̾ punit ci¬
uẽ int̾us delinq̃ntẽ. atq alit̾ hostem ext̾iꝰ
rebellantẽ. In illo uira sua consulit. eũq
sub uerb̾ digne inuectionis adicit. contͣ ho¬
stem uͦ bellũ mouet. instrum̃ta ꝑditionis
exercet. dignaq eiꝰ malicia tormenta retri¬
buit. de malo uͦ eiꝰ quid habeat lex: ñ requi¬
rit. Lta gͦ inextͤmo iudicio. ⁊ legał illũ in¬
uectio ꝑcutit. quia ab eo qͦd ꝓfessione te¬
nuit. actione declinauit. ⁊ iste sine iudi¬
cĩ inuectione ꝑimit᷑. qui lege fidei non
tenet᷑.  Exelectoꝵ uͦ parte. alii udicant᷑
⁊ regnant: qͥ uitȩ macłas lacrimis tegunt.
Qui mala p̃cedentia fc̃is seq̃ntib redimen¬

Expanded text:
i in damnatione sua aeterni judicis nec verba percipiunt, quia ejus reverentiam ne verbo tenus servare voluerunt. Illi leIstis in perditione sua de lege nihil dicitur, quia nil legis habere conati sunt. Princeps namque terrenam rempublicam regens, aliter punit civem interius delinquentem, atque aliter hostem exterius rebellantem. In illo jura sua consulit, eumque sub verbis dignae invectionis addicit. Contra hostem vero bellum movet, instrumenta perditionis exercet, dignaque ejus malitiae tormenta retribuit. De malo vero ejus quid habeat, lex non requirit. Ita ergo in extremo judicio et legalis illum invectio percutit, quia ab eo quod professione tenuit, actione declinavit, et iste sine judicii invectione perimitur, qui lege fidei non tenetur. Ex electorum vero parte, alii judicantur et regnant, qui vitae maculas lacrymis tergent. Qui mala praecedentia factis sequentibus redimen
Abbreviated transcription (Latin):
id est quia datist̃ in reꝓbũ sensũ. ideo ñ
resurgunt impii. Prima resurrectione
q̃ est infide scił apeccatis. ⁊ hoc: In uidicio.
id est ͣ iuͣdicñt ⁊ accusent. Due quippe resur¬
rectiones sunt. Ina anime inp̃senti. qua
resurgit homo apeccatis. Unde apłs. Ex¬
urge qui dormis ⁊ illuminabit tibi xp̃c.
Att̾a: corporis infut᷑o. qͣndo fiet inpassibi¬

Expanded text:
id est quia dati fuerunt in reprobum sensum, ideo non resurgunt impii, prima resurrectione, quae est in fide, scilicet a peccatis. Et hoc, in judicio, id est ut se judicent et accusent. Duae quippe resurrectiones sunt. Una, animae, in praesenti, qua resurgit homo a peccatis. Unde Apostolus: Exsurge, qui dormis, et illuminabit te Christus . Altera, corporis, in futuro, q
Abbreviated transcription (Latin):
filii singłare culmen iudiciarie potesta¬
tis ostñdit᷑. Uel ita. Et accipit eosdem
impios. ⁊ peccatores. qͣsi quia uentꝰ᷑ ꝓicit¬
cos. ideo non resurgunt impii inuidicio.
id .ẽ. ut iudicent infut᷑o. Hoc conuenit
cum seda sentũtia. s differt qͦd sequitur.
⁊ ipsi idẽ peccatores ñ resurgunt in con

Expanded text:
Filii, singulare culmen judiciariae potestatis ostenditur. Vel ita, et accipit eosdem impios et peccatores, quos quia ventus projicit, ideo non resurgent impii in judicio, id est ut judicent in futuro. Hoc convenit cum secunda sententia, sed differt quod sequitur: Et ipsi ideo peccatores non resurgent i
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ peccatores resurgent inconsilio iustoꝵ
id est iniudicio ut cũ eis iudicent. Consili¬
um dicit iudiciũ exsimilitudine. qͥa uidi¬
ciũ. qͣsi inconsilio erit. in quo diu̾sa pecc̃a.
diu̾sis punient᷑ penis. Uł ita. Ut alios acci¬
piamꝰ impios. alios peccatores. Impii sunt.
infideles. apostate. idolatre. Qui eũ resur¬
g̾nt: non udicabunt᷑. quia iam iudicati
st̃. Peccatores st̃ falsi xp̃iani. ⁊ est. Quia¬

Expanded text:
id est peccatores resurgent in concilio justorum, id est in judicio, ut cum eis judicent. Consilium dicit judicium ex similitudine quia judicium Dei, quasi in consilio erit, in quo diversa peccata diversis poenis punientur. Vel ita, ut alios accipiamus impios, alios peccatores. Cassiod. Aug.. Impii sunt infideles, idololatrae, apostatae, qui cum resurgent non judicabuntur, quia jam judicati sunt. Peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
ta quia . iiͦii. ordines iniudicio erunt. Aliĩ nã¬
q erunt qͥ iudicabunt ⁊ ñ iudicabunt᷑. ut
apłi. ⁊ alii ꝑfectissimi. Alii quinec iudicab̃t.
Nec iudicabunt᷑. quia iã iudicati sc̃. Sen¬
tentia enĩ dampnationis eoꝵ. toti eccłe no
ta est. Ut in fideles. Alii iudicabunt᷑ ⁊ salua¬
bunt᷑: ut mediocrit̾ boni. Alii iudicabũt᷑
⁊ dãpnabunt᷑: ut mediocrit̾ mali.
Ideo iobait. Non saluat impios: ⁊ pauꝑi¬
b iudiciũ tribuit. ẜ Gr eSoRĩ. Quia hii
opp̃ssores suos udices ueniunt. Due quip
t᷑. Aui namq iudicant᷑ ⁊ ꝑeunt. alii non
iudicant᷑ ⁊ ꝑeunt. Alii uidicant᷑ ⁊ regnant.

Expanded text:
ta quod quatuor ordines in judicio erunt: Alii namque erunt, qui judicabunt et non judicabuntur, ut apostoli, et alii perfectissimi; alii, qui neque judicabunt, nec judicabuntur, quia jam judicati sunt. Sententia enim damnationis eorum toti Eccabuntur et salvabuntur, ut mediocriter boni. Alii judicabuntur et damnabuntur, ut mediocriter mali. Ideo Job ait: Non salvat impios, et pauperibus judicium tribuit . Quia hi oppressores suos judices venient. Greg. tur. Alii enim judicantur, et pereunt; alii non judicantur, et pereunt; alii judicantur, et regnant;
Abbreviated transcription (Latin):
accepit. s maiꝰ quo uiu̾et inuenit: Recte
gͦꝰ uidiciũ pauꝑib tͥbuit. qͥa qͣnto huic mũ¬
do magna humilitade despecti sunt:
tanto tunc acceptis sedib maiore culmine
potestatis excrescunt. Hinc alias dr̃. Donee
iustitia conu̾tat᷑ inuidiciũ. Iustitia gͦ in
iudiciũ u̾tit᷑. quia hiĩ qͥnunc iuste ⁊ in re.

Expanded text:
et, invenit? Recte ergo judicium pauperibus tribuit, quia quanto huic mundo magna humilitate despecti sunt, tanto tunc, acceptis sedibus, majori culmine potestatis excrescunt. Hinc alias dicitur: Donec justitia convertatur in judicium . Justitia ergo in judicium vertitur, quia hi qui nunc juste
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Dñs adiudiciũ ueniet cũ senatorib po¬
płi sui. Et dequib salomon. cũ de scȩ eccłȩ
sponso loqueret᷑ intulit dicens. Nobił in
portis uir eiꝰ. qnͣdo sederit cũ senatorib t̾rȩ.
Hũ itaq inextͣmo iudicio. ñ iudicant᷑ & reg
nant. qͥa cum auctore suo etiã iudices ueni.¬
unt. Relinquentes qͥppe omnia. plus ꝓmp¬
cis ꝑfectiorib ⁊ ñ generalit̾ omnib dr̃. hoc
qͦd adolescens diues audiuit. uade uende:¬
⁊ cet̾a. Si enĩ sub hoc p̃cepto cunctos gene.¬
ralis u̾issio astringeret: culpa ꝓfecto esset.
aliqͥd nos de hoc mundo possidere. S ali¬
ud ẽ. qͦd ꝑscripturã sacrã omnib dr̃. aliud¬

Expanded text:
ait: Dominus ad judicium veniet cum senioribus populi sui . Et de quibus Salomon, cum de sanctae Ecclesiae Sponso loqueretur, intulit, dicens: Nobilis in portis vir ejus, quando sederit cum senatoribus terrae . Hi itaque in extremo nant, quia cum auctore suo etiam judices veniunt. Relinquentes quippe omnia, plus prompcis perfectioribus, et non generaliter omnibus dicitur hoc, quod adolescens dives audivit: Vade, vende me . Si enim sub hoc praecepto cunctos jussio generalis adstringeret, culpa profecto esset aliquid nos de hoc mundo possidere. Sed aliud est quod per Scripturam sacram generali
Abbreviated transcription (Latin):
potest legi. qͣdi. impugna. ẽ. ipse fortitudo suoꝵ.
infuturo qͦd ego iam resuscitatꝰ iam florente car-¬
Saluum mefac popłm tuũ

Expanded text:
si dicat in pugna est ipse fortitudo suorum. Quod ego jam resuscitatus, jam reflorente carSalvum fac populum tuu
Abbreviated transcription (Latin):
iamea. id.ẽ. non ert̃ conuentꝰ eoꝵ carnalẽ
nec desanguinib pecoꝵ. ꝓpiciatus congre.¬
gabo eos. quasi ñ scł̾m legalem ritum faciã
eis. nec memoi ero nominũ eoꝵ. s. sp̃uali
mũtione obliuseant᷑. quid fuerunt. quia iã

Expanded text:
ibus, id est non erunt conventus eorum carnales, nec de sanguinibus pecorum propitiatus. Congregabo eos, quasi dicat, non secundum legalem ritum faciam eis; nec memor ero nominum eorum, sed spirituali mutatione obliviscentur quid fuerint, quia jam
Abbreviated transcription (Latin):
mi quoꝵ. non optatio ut optet sic euenire. Uel ꝓpħ̃a
insp̃u dei. eomͦ ea dicit .i. quo ds̃ facit illa. ⁊ fieri sinit
certo uidicio iusto. ⁊ scõ atq tnͣsquillo. ñ ꝑturbata ira.
det non delectatꝰ malo creature. Ueruntam̃ ⁊ sic ꝓphe
fligens tos cum ipsa suggestione. ⁊ si qͣndo ꝑrationem
resistant.¬

Expanded text:
 non optatio, ut optet sic evenire. Vel propheta in spiritu Dei eo modo ea dicit quo Deus facit ea, id est fieri sinit certo judicio, justo et sancto, atque tranquillo, non perturbata ira, det, non delectatus malo creaturae. Verumtamen et sic prophetfligens eos cum ipsa suggestione. Et siquando per rationem resistant
Abbreviated transcription (Latin):
runt pactum. quod fec̾ant dicentes. Omnia quȩ
ay̾it dñs faciemꝰ. quẽ admodũ patres eoꝵ conu̾¬
si st̃ in arcum prauum. Arcus prauus est
qui facile remititur. & ipsi facile ret̾ibant.
Et sciendum qͦd ꝑ totum psalmũ loquit᷑. qͣsi.
de eisdem ꝑsonis. tam̃ nunc dehis qui in
t̾ra ꝓmissionis. quoꝵ fuerunt patres: qui
in deserto amaricauerunt. Uel arcus prauus
ẽ. qui non eminꝰ iaculatur: s inse spicula con¬
ꝑu̾sam. ut contͣ dm̃ agerent ydola colendo.
qui dexerat. Non erunt tͥdĩ alieni. qͦd planiꝰ
aꝑit dicens.¬

Expanded text:
dicentes: Omnia quae dixerit Dominus faciemus . Quemadmodum patres eorum conversi sunt in arcum pravum. Arcus pravus est, qui facile remittitur, et ipsi facile retroibant. Et sciendum quia per totum psalmum loquitur quasi de eisdem personis, tamen nunc de his qui in terra promissionis, quorum fuerunt patres, qui in deserto amaricaverunt. Vel arcus pravus est, qui non eminus jaculatur, sed in se spicula conperversam, ut contra Deum agerent, idola colendo. Qui dixerat: Non erunt tibi dii alieni . Quod planius aperit, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
nis ⁊ retreationis. ut timeatur potnͣtia qua creat¬
⁊ ametur miscłia qua recreat. Intentione adlaudẽ
stos irectos laudate monet. Scd̃o: beatum dicit
illum. qui adcultum dei ꝑuenit. ibi. Beata gens.
Tertio: quid dep̾dictis sentiat. ibi subdit. Anima
ur̃a. Ostũdens gͦ ꝓpħa qui laudare debeant. ui¬
Placet autem deo. cui placet ds̃. quo ꝑmanen¬
te. ꝑmanebit iustoꝵ exultatio. ⁊ quia exultare
millo non possumꝰ tusi laudando inqͥd. rectos
decet collaulatio. laudat qui rectꝰ. ẽ .i. subditus
deo. Aliter. ẽ. distortus. curiuis laudat dm̃ q̃n
sibi bene. ẽ. blasphemat qͣn male. ẽ. Rectꝰ uͦ semꝑ¬

Expanded text:
nis et recreationis, ut timeatur potentia, qua creat, et ametur misericordia qua recreat. Intentio. Ad laudem  Primo justos vel rectos laudare monet. Secundo, beatum dicit illum qui ad cultum Dei pervenit, ibi, beata gens. Tertio, quid de praedictis sentiat, subdit, ibi, anima nostra. Ostendens ergo Propheta qui laudare debeant, juPlacet autem Deo, cui placet Deus, quo permanente permanebit justorum exsultatio. Et quia exsultare in illo non possumus nisi laudando, inquit, rectos decet collaudatio. Laudat qui rectus est, id est subditus Deo aliter est distortus, curvus laudat Deum quando sibi bene est; blasphemat, quando male; rectus ve
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ponunt uoluntatẽ melioris: sue uoluntati .i.
uoluntatẽ omnipotñtis. uoluntati infirmi. uo
luntatẽ dei uoluntati hominis. Qnͣtum enim
ds̃ distat abhomine tantũ uoluntas dei. auo¬
luntate hominis. Unde hominẽ gerens xp̃c.¬
inquasuam ⁊ nr̃am figurauit. qui caput. ẽ. nr̃m.
⁊ adeum sic̃ menbra ꝑtinemꝰ. Pater inquit si fie¬
ri potest tͣnseat ame calix iste. Hec humana uo¬
uolens. s quia rectum uult hominẽ. ẽt̃.⁊ ad illũ
dirigi qui semꝑ. ẽ. rectus subdit. Non quod ego
uolo. s. qͦd tuiris pater. Ac sidiceret homim. Ui¬
creaturam. Cogita illum dñm. te seruum il¬
lum omnipotentẽ. te infirmum. subiciesq tuã
uoluntatem. eiꝰ uoluntatis erisq rectꝰ. ideoq ait.¬

Expanded text:
ponunt voluntatem melioris voluntati suae, et voluntatem omnipotentis voluntati infirmi, et voluntatem Dei voluntati hominis. Quantum enim Deus distat ab homine, tantum voluntas Dei a voluntate hominis. Unde gerens suam et nostram figuravit, qui caput nostrum est, et ad eum sicut membra pertinemus. Pater, inquit, si fieri potest, transeat a me calix iste. Haec humana vovolens. Sed quia rectum vult hominem esse, et ad illum dirigi, qui semper est rectus, subdit: Non quod ego volo, sed quod tu vis, Pater , ac si diceret homini: Vicreaturam cogita; illum Dominum, te servum; illum Omnipotentem, te infirmum: subjiciesque tuam voluntatem ejus voluntati, erisque rectus. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
ego ut non ingratus: ꝓnuntiabo mirabelia tua.
scił quod me regis quod inuia posinsti quod me
tuuere fascis. quã in anima suscitasti. quod mi.¬
rabile. ẽ. Quidemm mirabiliꝰ. qͣm mortuoᷤ anima
suscitare: Suscitatus cupore uiuit. etiam ab¬
sente suscitartre. Sic̃ lar̾aruᷤᷤ xp̃o corporaliter
abscute. quia uita corporis amna est. s anima
suscitata: non uiuit sint deo. qui est eiꝰ uita. ħ
est gͦ gr̃a mirabił. ut suscitet mortuos. ⁊ post: sit
nob̾cum. ne moriamur. Hec est auiuentite.:⁊ c̃¬

Expanded text:
ego, ut non ingratus, pronuntiabo mirabilia tua, scilicet quod me regis, quod in via posuisti, quod me vivere facis, quem in anima suscitasti; quod mirabile est. Quid enim mirabilius quam mortuos anima suscitare? Suscitatus corpore vivit, etiam absente suscitatore, sicut Lazarus Christo corporaliter absente , quia vita corporis anima est; sed anima suscitati non vivit sine Deo, qui est ejus vita. Haec est ergo gratia mirabilis, ut suscitet mortuos. Et post sit nobiscum, ne moriamur, hoc est a juventute,
Abbreviated transcription (Latin):
na enin festiuitate sonat nescio qͥd canoꝵ ⁊ dulce
cordi eiꝰ. Uñ rapit᷑ sic̃ ceruus ad fontes aquarum.
⁊ mulcetur. Sequit᷑. ⁊ confessionis .i. uoce laudis
et̾ne que abangeł ded̾ cantatur. unde sonat ei mi¬
ra suauitas. ⁊ dr̃ ħ asimili festa colentiũ. quib moᷤ
erat ante domos simphonias constituere. dicom
uoce exultationis ⁊ confessionis .i. soni epulantis.
.i. sonantiũ epulantiũ .i. deet̾na refectiont gau¬

Expanded text:
na enim festivitate sonat nescio quid canorum et dulce cordi ejus, unde rapitur sicut cervus ad fontes aquarum, et mulcetur. Sequitur: Et confessionis, id est laudis aeternae, quae ab angelis Deo decantatur, unde sonat ei mira suavitas. Dicat erat ante domos symphonias constituere. Dico, in voce exsultationis et confessionis, id est sonus epulantis, id est sonantium et epulantium, id e
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi dic̾et. Intende ita.o
tu qui sedes suꝑ cherubin .i. suꝑ illas sublimeᷤ
potestates celoꝵ. manifestare coram effraim ben¬
tisce hominib. Rogat asaph ut dei filiꝰ qui in
secreto mauestatis erat ꝑ incarnationẽ appareat
coram uideis. ut ꝓmissum erat. faciens in eiˢ
has uirtutes. qͣ his nominib significant᷑. effraĩ.
beniamin. manasse. Effraim enim int̾p̾tatur
fructificatio. Beniamin filiꝰ dext̾e. Manasses:
obliuio. uͭ post̾ioꝵ obliti: in ant̾iora se extendanł̃
S ⁊ uxta int̾p̾tationes nominũ potest sic legi.
Qui sedes suꝑ cherubin .i. inplenitudine scientie
quȩ. ẽ. caritas. Cherubin enim int̾p̾tat᷑ plenitu¬
do scientie. manifestare coram effraim.i. coram
fructificatione. ⁊ beniamin .i. filio dext̾e. ut ⁊ nos
simꝰ plenitudo scientie qͦd potest. ẽẽ ꝑ caritatem
qͦd. ẽ. ds̃. Unde. Ds̃ caritas. ẽ. qͣm qui scit. quid
nescit: caritas enim nomen. ẽ. ⁊ dei. ⁊ doni. ⁊ corã

Expanded text:
Quasi dicat: Intende ita, o tu qui sedes super cherubim, id est super illas sublimes potestates coelorum, manifestare coram Ephraim, Bentesce hominibus. Rogat Asaph ut Dei Filius, qui in secreto majestatis erat, per incarnationem appareat coram Judaeis ut promissum erat, faciens in eis has virtutes, quae his nominibus significantur Ephraim, Benjamin, et Manasse. Ephraim enim interpretatur fructificatio. Benjamin filius dexterae, Manasses oblivio, ut posteriorum obliti in anteriora se extendant. Sed et juxta interpretationes nominum, potest sic legi: Qui sedes super cherubim, id est in plenitudine scientiae, quae est charitas cherubim enim interpretatur plenitudo scientiae, manifestare coram Ephraim, id est coram fructificatione, et Benjamin, id est filio dexterae, ut et nos simus plenitudo scientiae; quod potest esse per charitatem, quae est Deus. Unde Deus charitas est: quam qui scit, quid nescit? Charitas enim nomen est Dei et doni. Et coram
Abbreviated transcription (Latin):
ideoq de nullo p̾ponit. ⁊ qͣsi qͥs diceret. qͣre ħ que¬
ris: Respondet. Ecce qͣrae: quia dñs statuit ei
scił timenti legẽ .i. correctionẽ nec iam inpune
peccet. uł legẽ .i. completionẽ legis. qͦd ẽ. caritaᷤ.
app̃bendit. uł ut tutam elegit exꝑtꝰ ꝑflagella ñ
.ẽẽ. deiuandũ ab ea. ⁊ deinde subdit. dep̾mio aices.¬

Expanded text:
Ideoque de illo proponit. Et quasi quis diceret: Quare hoc quaeris? Respondet: Ecce quare, quia Dominus, statuit ei, scilicet timenti legem, id est correctionem, ne jam impune peccet. Vel legem, id est completionem legis, quae est charitas apprehendit, vel ut tutam elegit, expertus per flagella non esse deviandum ab ea. Et deinde subdit de praemio dice
Abbreviated transcription (Latin):
sidic̾et. ħ fecit illis ds̃. & tamen illi. scił praua
generatio. apposuert̃ adhuc peccare ei .i. non
credere .i. adiecert̃. ut int̾ tot beneficia non
crederent. qͦd ut maximũ. intellig̾etur pec¬
catum: cum dñs dixisset in euangłio. Sp̃s
arguet mundum de peccato: continuo expo¬
nendo sub iunxit: De peccato quidẽ. quia
non credunt in me. Sic̃ gͦ peccatũ dicit ibi
non credentes dm̃ sibi difficilia posse fa¬
cere. quod grauissimũ. ẽ. apud dm̃. Mi¬
uł potiꝰ inse ipsis ab humore gr̃e siccis. quia
licet pleni. ẽent. eoꝵ uentres aqua de petra:
tamen aride erant mentes. gͦ debet hoc in¬
telligi.piꝰ de siccitate cordis qͣm loci.¬

Expanded text:
si dicat: Haec fecit illis Deus. Et tamen illi, scilicet prava generatio, apposuerunt adhuc peccare ei, id est non credere, id est adjecerunt ut inter tot beneficia non crederent, quod ut maximum intelligeretur peccatum, cum Dominus dixisset in Evangelio: Spiritus arguet mundum de peccato , continuo exponendo subjunxit, de peccato quidem, quiae non crediderunt in me . Sicut ergo peccatum dicit ibi, non credentes Deum, sibi difficilia posse facere, quod gravissimum est apud Deum myvel potius in seipsis, ab humore gratiae siccis, quia licet pleni essent ventres aqua de petra, tamen erant aridae mentes. Ergo hoc debet intelligi plus de siccitate cordis quam c
Abbreviated transcription (Latin):
tes. sciant. id.ẽ. cruciati exꝑiantur. q̃mho¬
mines st̃. id .ẽ. qͦd stulti fuerint. qͣsi. quia
nolunt. ẽc̃. filii hominis. id. ẽ. noui: sint homi¬
ues. id.ẽ. uet̾es. uet̾i homini peccatori serui¬
tes.¶ Diaps alma. Initatib intͥbulatiõe.

Expanded text:
tes, sciant, id est cruciati experiantur, quoniam homines sunt, id est quod stulti fuerunt. Quasi dicat: Quia nolunt esse filii hominis, id est novi, sint homines veteres, veteri homini, id est peccatori servientes.
Abbreviated transcription (Latin):
rem inse suscepit. quo ueram carnẽ. s sola
uoluntate miserationis ñ necessitate sue con.¬
ditionis uerũ itaq timorẽ mortis habens il.¬
lud dixit. tͣnseat ame calix .i. s maxime ꝓ in¬
firmis menbris. ita ⁊ hic exmenbroꝵ ꝑ sona
dicit se non exaudiendũ. s hoc ad salutẽ non
adsipienciam est. Inde subdit. ⁊ ñ ad insipi¬
entiam. qͣsi. clamaui in ꝓsꝑis ⁊ aduersis. ⁊ non¬

Expanded text:
eram carnem, sed sola voluntate miserationis, non necessitate conditionis. Verum itaque timorem mortis habens, illud dixit; Transeat a me calix iste: sed maxime pro infirmis membris. Ita et hic ex membrorum persona dicit se non exaudiendum. Sed hoc ad salutem, non ad insipientiam est. Unde subdit, et non ad insipientiam. Quasi dica
Abbreviated transcription (Latin):
mantẽ sic quia uerb̃ delictoꝵ clamo. qͦmͦ ħ
dicit. qui peccatum non fecit. nec inuentus. ẽ.
dolus more euꝰ s de nob̃ corpore suo dicit hoc.
scił de me. dete. dealio. Corporis enim sui
timuisse mori .i. timore mortis sue illud dixis
se.S non uere timebat dñs pati t̾cia die resur.¬
recturus. cum arderet paulus dissolui ⁊. ẽe.
cũ xp̃o. non est enuum forcior miles qͣm imꝑator.
Sufficit seruo ut sit sicut dñs eiꝰ. Miles gͦ co¬
ronandus gaudet mori. ⁊dñs coronaturus
timet mortẽ: s infirmicatẽ nr̃am rep̾sentanᷤ.
ꝓ suis infirmis qui timent mori. hoc dixit.
illoꝵ uox erat. sic ⁊ hic uox menbroꝵ. ẽ. non
capitis. clamabo ꝑdiem ⁊ noctem ⁊ ñ exaudies.
Multi enum clamant intͥbulatione.⁊ non ex.¬
audiunt᷑. S animaduertũdũ. ẽ. diligent̾. qͦd

Expanded text:
elictorum clamo. Quomodo hoc dicit qui peccatum non fecit, neque inventus est dolus in ore ejus: sed de nobis corpore suo dicit hoc, scilicet de me, de te, de illo corporis enim sui timuisse mori, id est timore mortis suae illud dixisse. Aug. Sed non vere timebat Deus pati, tertia die resurrecturus, cum arderet Paulus dissolvi et esse cum Christo. Non est enim fortior miles quam imperator, sufficit servo, ut sit sicut dominus ejus. Miles ergo coronandus gaudet mori; et dominus coronaturus timet mortem. Sed infirmitatem nostram repraesentans, pro suis infirmis qui timent mori haec dixit: Illorum vox erat, sic et hic vox membrorum est, non capitis, clamabo per diem et noctem, et non exaudies. Multi enim clamant in tribulatione et non exaudiuntur. Sed animadvertendum diligenter, quod
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s uenturos scio. uͭ referat unꝰ quisq ꝓpria
corporis. Ecce pͥus facit iste qͦd acet̾is facien¬
dum dicit dm̃. scił inuocat ⁊ laudat. Sequit᷑.¬
adde omnis caro. qͣsi dic̾et. qͣ spe horas: quia ad
de ueniet omnis caro .i. non solũ anima. s omins

Expanded text:
omnes venturos scio, ut referat unusquisque propria omnes venturos scio, ut referat unusquisque propria corporis . Ecce prius facit iste quod a caeteris faciendum dicit, Deum, scilicet invocat et laudat. Ad te omnis. Quasi dicat: Qua spe haec oras? Quia ad te veniet
Abbreviated transcription (Latin):
sus. Illos decet laudare te. qui uł mente uł
re st̃ insyon. Non eium speciosa. ẽ. laus inore
peccatoris. ⁊ uotum .i. anima ⁊ corpꝰ inmorta
p̾senti uouemꝰ. bene oꝑando. ⁊ bene cogitando.
ibi reddemꝰ uotum. ꝓutroq dm̃ laudando.
genere. scił pauꝑes. dliuites. uiri. femine. doc¬
de carne nr̃a tulisti .i. carnẽ immunẽ apecca¬
to assumpsisti. Hȩc etiam. ẽ. decima decime. qͦ
summno sacerdoti inuet̾i lege aminorib da
holochaustũ. ⁊ quia reduces alios reducet me
cum eis. Et hoc est. Exaudi ds̃ orationẽ meã.
ut cum aliis me reducas. Uel ita. ⁊ accipit᷑ ꝑ
hic caritas dei. ẽ. uelud ignis. in fut᷑o tanqͣm
caminꝰ. Et hoc. ẽ. Ods̃. ymuꝰ decet te. ñ deos
gentiũ. ⁊ non nisi insyon. que int̾p̾tat᷑ specu¬
latio.i. nisi incontẽplatione .i. infide. Et tibi
marti. ⁊ cet̾is diis in hunc modum. ⁊ iam nunc
inp̾senti. exaudi orationẽ meã ut ibi parcas qͦ

Expanded text:
sus: Illos decet laudare te qui vel mente, vel sus: Illos decet laudare te qui vel mente, vel re sunt in Sion. Non enim est speciosa laus in ore peccatoris . Et votum, id est anima et corpraesenti vovemus bene operando, et cogitando, ibi reddemus pro utroque Deum laudando. genere, scilicet pauperes, divites, viri, feminae, docde carne nostra tulisti, id est carnem immunem a peccato assumpsisti. Haec etiam est decima decimae, quae summo sacerdoti in veteri lege a minoribus dholocaustum. Et, quia reduces alios, reduc et me, cum eis. Hoc est, exaudi orationem meam, ut cum aliis me reducas. Vel ita: Et accipitur per charitas Dei est velut ignis, in futuro tanquam caminus. Et hoc est: O Deus, hymnus decet te, non deos gentium, et non nisi in Sion, quae interpretatur speculatio, id est nisi in contemplatione, id est in fide. Et tibi,Marti et caeteris diis in hunc modum. Et jam nunc exaudi, hic, orationem meam, ut ibi parcas, quo
Abbreviated transcription (Latin):
diert iħu duce. ita⁊ nob̾ ante finẽ septenarii
est p̾stita cuiꝰ morte redempti sumꝰ iam. scd̃m ani¬
mas ⁊ spe lib̾ati. s completo septenario huiꝰ uitȩ
plene liberi erimꝰ. utroq homine głosi. Unde
ęccła miserias nr̃i incolatus ⁊ labores acircum
adepta ꝑ xp̃i passionẽ facultate redeundi. ⁊ ita
spe gaudens cantat atła. s quia adhuc mole
corrupte carnis p̾mitur eccła. Latronũq in¬
sidias patitur. post alła restat tractus. lauda¬
de. quia adhuc longiᷤᷤ trahendi sumꝰ laborib.
Et sequenti ebdomada. graduale cũ alła can¬
tamꝰ. laboriosa uia gradientes.⁊ ideo dolendes
stola qua infut᷑o głificationis głificabim᷑. nunc
uͦ. quasi. exparte lib̾ati ⁊ spe leti. qͣsi. debabilo¬
nia redeuntes cantamꝰ. Ods̃: Te decet ymnꝰ. quẽ
cantat qͥuere dm̃ amat. tibi insyon .i. incele.¬
sti patͥa. ubi mͦ sumꝰ spe. ⁊ uleo cantamꝰ. ⁊ ñ in¬
babilone. ubi suspendimꝰ organa. Et est sen¬

Expanded text:
dierunt, Jesu duce; ita et nobis ante finem septenarii praestita, cujus morte redempti sumus, jam secundum animas et spe liberati. Sed completo septenario hujus vitae plene liberi erimus, utroque homine gloriosi. Unde et Ecclesia miserias nostri incolatus et labores, a circuadepta per Christi passionem facultate redeundi, et ita spe gaudens, cantat Alleluia. Sed, quia adhuc mole corruptae carnis premitur, latronumque insidias patitur, post alleluia restat tractus, Laudate, quia adhuc longis trahendi sumus laboribus, et sequenti hebdomada graduale cum alleluia cantamus, laboriosa via gradientes. Et ideo dolentes stola, qua in futuro glorificabimur. Nunc vero quasi ex parte liberati, et spe laeti, quasi de Babylone redeuntes cantamus; O Deus, te decet hymnus quem cantat. qui vere Deum amat. Ubi? In Sion, id est in coelesti patria, ubi modo sumBabylone, ubi suspendimus organa. Et est sen
Abbreviated transcription (Latin):
tus.ẽ. psalmꝰ. Primo affirmat reditum ⁊ p̾cat᷑.
Scdo: saudes dei. ⁊ uirtutes describit. ibi. Speͤ
omniũ. Inuoce gͦ reuertentiũ ꝓpħa letꝰ can¬
significantes. quarũ una in figura p̾cessit. scit
septuagesima captiuitatis iudaice. alt̾a in rep̾¬
sentatione rep̾sentat᷑ ab eccła. que incipit acir¬
cũdeilerẽ me. ⁊ t̾minat᷑ in sabbato inalb. qͣm ob¬
seruat ȩccła inrep̾sentatione nr̃e sp̃iał capti¬

Expanded text:
tus est psalmus. Primo affirmat reditum et precatur, tus est psalmus. Primo affirmat reditum et precatur, secundo laudes Dei et virtutes describit, ibi spes omnium. In voce ergo revertentium, Propheta lasignificantes; quarum septuagesima captivitatis Judaicae, altera in repraesentatione observatur ab Ecclesia, quae incipit a circumdederunt me, et terminatur in Sabbato in Albis, quam observat Ecclesia in repraesentatione spiritua
Abbreviated transcription (Latin):
depopło ꝑegͥnante. ꝑ illud u̾bum eritis sicut dii.
Canticum dico habitum tunc cum inciꝑent m̃.¬
te ꝓficisci debabilonia huiꝰ mundi. qͣsi. non in¬
de. ẽ. canticũ qͥa ꝑegͥnati st̃. s quia redire in ci¬
piunt. Incipit autem exire qui incipit amare.
Caritas facit ciuem ierłm. Cupiditas babilo¬
nis. & sigͦ corpore ꝑnucti. desiderio st̃ separati.
Et hoc. ẽ canticũ ieremie. ⁊ aggei. uł ez echielis.
leremiaᷤᷤ int̾p̾tat᷑ excelsus. ⁊ significat illos. qͥdicũt
nr̃a conu̾satio inceł. c̃. Aggeus: festꝰ dei. signifi.¬
cat illos qui st̃ spe gaudentes qui inreliquiis pͥ¬
marum cogitationũ. diem festum agunt dño.
Erechiel: roborauit me ds̃. significat illos qui
pħauert. Reditum in ierłm. inquo in¬
tellecert̃ sp̃ualem lib̃ationẽ. deqͦ po¬
tissimũ gaudebant. Intentione ꝓpħe
ẽ. nos consolari in h exilio ne quis despe¬
ret. quia certificat reditũ. ⁊ ꝑquẽ fiat.
& quȩ diuitie sint reu̾sis. Modus. Biꝑti¬

Expanded text:
de populo peregrinante per illud verbum, eritis sicut dii. Canticum dico habitum, tunc cum inciperent mente proficisci de Babylonia hujus mundi. Quasi dicat: Non inde est canticum, quia peregrinati sunt, sed quia redire incipiunt. Incipit autem exire qui incipit amare. Charitas facit civem Jerusalem; cupiditas Babylonis. Et si ergo corpore permisti, desiderio sunt separati. Et hoc canticum est Jeremiae et Aggei. Vel Ezt eos, qui dicunt: Nostra conversatio in coelis est. Aggoeus, festus. Illos significat, qui sunt spe gaudentes, qui in reliquiis cogitationum diem festum agunt Domino; Ezechiel, roboravit me Dominus, et significat illos, qui m, in quo intellexerunt spiritualem liberationem, de qua potissimum gaudebant. Intentio prophetae est nos consolari in hoc exsilio, ne quis desperet, quia certificat reditum, et per quem fiat, et quae divitiae sint reversis. Modus. Biparti
Abbreviated transcription (Latin):
cum inciꝑent reu̾ti. uł ꝓfiscisci. Sicut
legit᷑ inhẏstorus uet̾is testamenti nabucho¬
donosor rex babilomoꝵ filios isrł̃ captitauit.
eosq eu̾sa ierłm in babiloniã tͣnsdiixit. inqua
captiurtate septuaginta annis detenti st̃. cuiꝰ
captiuitatis causa ad lit̾am fuit u̾bum. qͦd aic¬
tum.ẽ. inaula nabugo donosor ubi cum dicere¬
tur om̃s gs̃ debere ei subici: dictum.ẽ. quod iu¬
dei rebelles erant. ⁊ ideo eos captiuaurt. ideo dr̃
autẽ captiuitatẽ ieremias futurã p̾dixit ⁊ p̾sen¬
tem uidit. & p̾t̾itam quadruplici alphabeto in
inierłm. Int̾ captiuos uero erant quidã ꝓpħe.
tum intellexert̃. imerłm reu̾suros. ⁊ p̾dixerunt.
tente cyro rege ꝑsarum ierłm quidã eoꝵ. redier̃t
atq aggeo. ⁊ aliis ꝓpħis exortantib restitutum
infigura nr̃i omnia contingebant illiᷤ. ħ potiꝰ ad
nos sp̃ualit̾ st̃ referenda. Sciendũ utiq. ẽ. duas

Expanded text:
cum inciperent proficisci. Sicut legitur in historiis Veteris Testamenti, Nabuchodonosor rex Babyloniorum filios Israel captivavit, eosque eversa Jerusalem in Babyloniam transtulit, in qua captivitate LXX annis detenti sunt . Cujus captivitatis causa ad litteram fuit verbum quod dictum est in aula Nabuchodonosor, ubi, cum dicerentur omnes gentes deberi ei subjici, dictum est quod Judaei rebelles erant, et ideo eos captivavit. Ideo dicitur autem captivitatem Jeremias futuram praedixit, et praesentem vidit , et praeteritam quadruplici ain Jerusalem. Inter captivos vero erant quidam prophetum intellexerunt in Jerusalem, et praedixerunt tente Cyro rege Persarum, Jerusalem redierunt, sicque Aggaeo et aliis prophetis exhortantibus restitutum figura contingebant illis, haec potius ad n
Abbreviated transcription (Latin):
lum. huiꝰ autẽ ꝑegͥnationis ⁊ suspirii furc
ita ⁊ nos xp̃o duce qui inseptuagesima septima
generatione scdm lucã natus. ẽ. redire incipi¬
edis positis insinistra. nos indextͣ dei collocem᷑.¬
hane sp̃ualẽ teu̾sionẽ intellexert̃ ꝓphȩ p̾difti
figurari in illa actuali uita. ⁊ ꝓista exultaue.¬
runt maxime. Unde ⁊ intytulo ponit᷑ canticum.
Et est sensꝰ. Psalmꝰ iste dirigens nos infinem .i. in
consũmationẽ et̾ne beatitudinis. ẽ. dauid. ⁊ est¬

Expanded text:
lum. Hujus autem peregrinationis et suspirii fuit ita et nos, Christo duce, qui in septuagesima septima generatione secundum Lucam natus est , redire incipiario, haedis positis in sinistra, nos in dextHanc spiritualem reversionem intellexerunt prophetae praedicti figurari in illa actuali et pro ista exsultaverunt maxime. Unde in titulo ponitur canticum. Et est sensus: Psalmus iste dirigens nos in finem, id est in consummationem, e
Abbreviated transcription (Latin):
meũ.i. in uidi felicib ⁊ renes mei. qͥb stat᷑: cõmu¬
tati. uł resoluti st̃ .i. constantia mentis mee reso¬
luta. ẽ: ut ꝓsꝑa amaret. Grauis culpa. p̾bere aliis
occasionẽ peccandi. ⁊ ego ad nichiłum redactus sũ
uanis herens. iniuriꝰ deo fc̃s. ⁊ nesciui me peccare.
Magna ⁊ ꝓfunda ignorantia. ẽ: nescire qͦd pecces.

Expanded text:
est invidi felicibus, et renes mei, quibus statur commutati vel resoluti sunt, id est constantia mentis meae resoluta est ut prospera amarem. Gravis culpa, praebere aliis occasionem peccandi, Et ego ad nihilum redactus sum, vanis haerens, injurius Deo factus; et nescivi me peccare. Magna et profunda ignorantia est nescire quod pecces.
Abbreviated transcription (Latin):
Scda pars. ubi incipit de
laude sponsi. qͣm ꝓnuserat pͥus laudans eum
a forma. quasi. gͦ intͦmissus adsponsũ de laude
eiꝰ cantat. Speciosus es forma quia mmuniᷤ apec¬
cato p̾filiis hominum. ẽ. utiq hõ. ⁊ cũ ipse sit
hõ. non .ẽ. tamen ut quilibet hõ. ⁊ ideo ut eũ
insuo genere cõmendaret. ñ ait hic p̾angelis.
qͦs etiam p̾cellit. s dicit p̾filiis hominũ. contͣ
illos qui putantes eũ hominẽ purũ dicunt

Expanded text:
da pars, ubi incipit de laude sponsi quam promiserat, prius laudans eum a forma. Quasi ergo intromissus ad sponsum, de laude ejus cantat, speciosus es forma, quia immunis a peccato prae filiis hominum. Est utique homo, et cum ipse sit homo, non est tamen ut quilibet homo. Et ideo ut eum a suo genere commendaret, non ait hic, prae angelis, quos etiam excellit; sed dicit, prae filiis hominum, contra illos qui putantes eum purum hominem, dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
ipso uta erat. ut mͦ nichil sit moꝑe. quod non
pͥus fuerit inconsilio. Et. ẽ. sensꝰ. dico ego oꝑa
qͣsi dic̾et. non solum dispono omnia cũ eo. s etiã
ꝑeum loquitur. & hoc. ẽ. ipse.ẽ. lingua mea. hic
scͥba nicħ sine calamo nec calamꝰ sine scriba oꝑat᷑.
sic cooꝑant᷑ pat̾ ⁊ filiꝰ. Et nota. qͥa non sono qui tͣn¬
sit cõꝑat u̾bum. s scripto quod manet. ut ostñdat
filium coet̾uum patri. S̾cͥbe dico. uelocit̾ scͥben.
tis disponentis. qͥa ñ unũ post aliud s omnia si¬
mul inuno u̾bo et̾no pater disposuir. S peciosꝰ.
Supra pat̾ cõmendauit filium scdm diumã
naturam. hic scđm humanã naturam. Quasi
dic̾et. gentiꝰ. ẽ. filiꝰ. scd̾m qͦd ds̃ de mea essentia. &

Expanded text:
ipso vita erat ; ut nihil sit in opere, quod prius ipso vita erat ; ut nihil sit in opere, quod prius non fuerit in consilio. Et est sensus: Dico ego oper quasi dicat: Non solum dispono omnia cum eo, sed etiam per eum loquor. Et hoc est, ipse est lingua mea, hic scriba nil sine calamo, nec calamus sine scriba operatur, sic cooperatur Pater et Filius. Et nota quia non sono, qui transit, comparat verbum, sed scripto, quod manet; ut ostendat Filium coaeternum Patri. Scribae dico, velociter scribentis, quia non unum post aliud, sed omnia simul in uno verbo aeterno Pater disposuit. Speciosus, supra Pater commendavit Filium, secundum divinam naturam, hic secundum humanam. Quasi dicat: Genitus est Filius secundum quod Deus de mea essentia, et
Abbreviated transcription (Latin):
fcã. ẽ. quia grã peccatũ soluit. inlabiis dicre.
quia eoloquente mundus gr̃ãm. reconciliatio¬
nis accepit. ꝓpt̾ea. Que apͥncipio psalmi usq
quentia. Augustinꝰ tam̃. ⁊ Ieronimꝰ dicunt
quod qͥdam putant ꝑsonã patͥs. ħ dic̾e. Licet
magis suꝑstitiose quã uere non considerautes
totum textũ ubi st̃ quedam que ñ conueniunt
patͥ. Arbitnͣtur autem illi exꝑsona pats ħ intelli¬
sic̃ hõ generat consiliũ suũ de corde anteqͣm sit
qͦd facturus. ẽ. consilium. ẽ. Consiliũ uͦ patris.
filiꝰ. ẽ. quẽ ante ominia creata ex se pat̾ genuit.
.i. explenitudine mea. ⁊ secͤta essentia genui u̾¬
qͦd u̾bum dr̃ bonũ. quia dei filiꝰ innatura sui so¬
lus bonus .ẽ. cum pat᷑ ⁊ sp̃u scõ. uñ nemo bonus.
nisi solus ds̃. Est etiam bonum hoc u̾bum. qͥa
bum ꝓfero. idem dicit hic qͦd pͥus dixerat. s ad¬
dit oꝑa mea regi. ubi: in ipso u̾bo omnia oꝑa dĩ
dicit. e̾ẽ. Uñ alibi. Quod fc̃m. ẽ. scił intẽpore in

Expanded text:
facta est , quae gratia peccata solvit. In labiis dicit, quia eo loquente, mundus gratiam reconciliationis accepit. Propterea, quae a principio psalmi usqueicut et sequentia. Augustinus tamen et Hieronymus dicunt quod quidam putant personam Patris haec dicere, licet magis superstitiose quam vere, non considerantes textum totum, ubi sunt quaedam quae non conveniunt Patri; arbitrantur autem illi, ex persona Patris haec intellihomo generat consilium suum de corde, antequam sit quod facturus est, consilium est. Consilium vero Patris, Filius est, quem ante omnia creata ex se Pater genuit.est, ex plenitudine mea, et secreta essentia genui quod Verbum dicitur bonum, quia Dei Filius in natura sui solus bonus est cum Patre et Spiritu sancto. Unde nemo bonus nisi solus Deus . Est etiam bonum hoc Verbum, quia rbum profero. Idem hic dicit, quod prius dixerat; sed addit: Opera mea regi, ubi in ipso Verbo omnia opera Dei esse dicit. Unde alibi: Quod factum est, scilicet in tempore, in
Abbreviated transcription (Latin):
Tu uͦ homo. scił iuda unanimis qui int̾ apłos
fuit dux m̃s. quia ad castella ⁊ uicos cum aliis¬
ditorem. scił cur me tradis: Qui simul mecũ
dulces capiebas cibos corporales. scił bucellam
qui soli scił corporales cybi. iniqͦ uide pot̾ant
.eẽ. dulces. Solet autẽ us iniquitatiᷤᷤ cõmessa¬
tionib mitescere. Unde huic grauior culpa. ẽ.

Expanded text:
Tu vero homo, scilicet Juda, unanimis, quia inter apostolos fuit, dux meus, quia ad castella et vicos praemisditorem, scilicet, cur me tradis, qui simul mecum dulces capiebas cibos? corporales, scilicet bucellam: qui soli, scilicet corporales cibi, iniquo poterant esse dulces. Solet autem vis iniquitatis comessationibus mitescere. Unde huic gravior culpa est.
Abbreviated transcription (Latin):
noticiam habuit. suꝑ me magna loquituftuss
abscondissem me forsitan. uł utiq ab eo .i. ñ uin¬
dicassem meum. Tu nͦ hõ iudaice unanimis.
cui tradita st̃ eloquia dei. dux ms. quia feci te
ducẽ suꝑ popłm nieum. & notus m̃s. quia de ea¬
dem gente. mecũ. Cur. scił me occidere queriˢ.
Qui simul mecum dulces capiebas cybos .i.
legis instituta que tͥ exponebam. ⁊ indomo dei .i.¬

Expanded text:
e magna locutus fuisset, abscondissem me forsitam ab eo, id est non vindicassem. Tu vero homo, Judaice, unanimis, cui tradita sunt eloquia Dei , dux meus, quia feci te ducem super populum meum, et notus meus, quia de eadem gente mecum, cur scilicet me occidere quaeris? Qui simul mecum dulces capiebas cibos, id est legis instituta, quae t
Abbreviated transcription (Latin):
ego. ⁊ ideo nesileas .i. ne differas dare sententiam in eoᷤ
s. indica dñe nediscedas ame in passione. s odñe qui
iacere. Exurge ⁊ intende uidicio meo:
ds̃ m̃s ⁊ dñs meus incausam meã

Expanded text:
g. id est ne differas dare sententiam, Hier. sed judica; Domine ne discedas a me, in passione, sed, o VERS. 26.-- « Exsurge et intende judicio meo; Deus meus, et Dominus meus, in causam mea
Abbreviated transcription (Latin):
Quo estuabant inmał scl̃i huiꝰ. cupientes
diem dm̃. deinde conu̾tens sermonẽ ad dm̃
ait. Et auris tua. id. ẽ. potentia qua aud̃.
fas. ẽ. indeitate acciꝑe. s nominatis menbris
que in nob̾ iusibilia ⁊ corporalia sunt po¬
tentias oꝑationũ oportet intelligi duris in¬

Expanded text:
quo aestuabant in malis saeculi hujus, cupientes diem Domini. Deinde convertens sermonem ad Deum, ait: Et auris tua, id est potentia qua audis,fas est in deitate accipere, sed nominatis membris quae in nobis visibilia et corporea sunt, potentias operationum oportet intelligi. Cassi
Abbreviated transcription (Latin):
.i. ratio. Et est sensꝰ. uultum suum inp̾ssu
suꝑ nos .i. ymaginẽ suam. scił rationẽ anime
nr̃e inp̾ssam illuminet sapientia ue ipsa in
tenebris sit. ut sciamꝰ noᷤ fc̃cs adymaginem dĩ.
& si a nob̃ deformata. ẽ. abipso reformetur. &
misereat᷑ irr̃i. Ecce unde incepit. Miscdia enimi
incipit. miscłia nos conseruat. Ut cogno¬

Expanded text:
 ratio. Et est, vultum suum impressum super nos, id est imaginem suam, scilicet rationem animae nostrae impressam. Illuminet sapientia, ne ipsa sit in tenebris, ut sciamus nos factos ad imaginem Dei, et si a nobis deformata est, ab ipso reformetur. Et misereatur nostri, ecce unde incepit. Misericordia enim incipit, misericordia nos conservat. Illumine
Abbreviated transcription (Latin):
desiderans: ait illuminet. quasi. ita benedicat.
ũ illuminet uultũ suũ suꝑ nos .i. ostñtat ds̃
pat̾ uultum suum nob̾. scił claritatẽ filũ sui
qui est uultꝰ patͥs. illuminet nos: ut abeo capianꝰ
lucem. quia nemo potest eũ iudere. nisi qͥclarita

Expanded text:
desiderans, ait: Illuminet. Quasi dicat: Ita benedicat, desiderans, ait: Illuminet. Quasi dicat: Ita benedicat, ut illuminet vultum suum super nos, id est ostendat Deus Pater vultum suum nobis, scilicet claritatem Filii sui, qui est vultus Patris. Illuminet nos, ut ab eo capiamus lucem, quia nemo potest eum videre, nisi qui clarita