comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfuit. si passionis tue umbra ꝑ.¬
texit. si corporis umbra saltiatitt.
quantum conferre poterit claritaᷤ.
aꝑta uirtutise ꝑ umbram lepra
curata ẽ: ꝑ umbran quoq illitis
feminȩ que fimbriam uestis do¬
minicȩ attigit sanguis stetit. Per
umbram te uidimus:. qñ ñ habe-¬
bas speciem neq decorem. Ulmbra
tua caro fuit. que nr̃arum estus
refrigerauit. cupiditatum. que
restrixit ignes libidinum: que
auaritie diuersarumq passionũ
incendia temꝑauit. Et quid di-¬
cam de umbra dm̃: quando & apo¬
stolorum umbra sanabat: llenien¬
te etenim petro unusquisq offe¬
rebat egros suos: quos transeun¬
tis apłi umbra reddidit sanitati.
Audi q caro dm̃ umbra erat.
Ecce dñs sedet suꝑ nubem leuẽ:
& ueniet in egyptum. Et datud
dicit. Sub u̾bra alarum tuarum
ꝓtege me. factus ẽ gͥ exinanitus
umbra: nob̃ quos sol inqͥtatis exus¬
serat. Uidimus gͦ in umbra etim:
cum adhuc fides pͥma ꝓcederet.

Expanded text:
profuit, si passionis tuae umbra proprofuit, si passionis tuae umbra protexit, si corporis umbra saluauit. quantum conferre poterit claritas aperta uirtutis! per umbram lepra curata est, per umbram quoque illius feminae, quae fimbriam uestis dominicae attigit, sanguis stetit, per umbram te uidimus. quando non habebas speciem neque decorem. umbra tua caro fuit, quae nostrarum aestus refrigerauit cupiditatum. quae restinxit ignes libidinum, quae auaritiae diuersarumque passionum incendia temperauit. et quid dicam de umbra domini. quando et apostolorum umbra sanabat? ueniente etenim Petro unusquisque offerebat aegros suos, quos transeuntis apostoli umbra reddidit sanitati. Audi quia caro domini umbra erat: ecce dominus sedet super nubem leuem et ueniet in Aegyptum. et Dauid dicit: sub umbra alarum tuarum protege me. factus est igitur exinanitus umbra nobis, quos sol iniquitatis exusserat. uidimus ergo in umbra eum, cum adhuc fides prima proeederet.
Abbreviated transcription (Latin):
& monet ut intentione cordis
in qͦ ẽ. oculi melious obtutus. re-¬
medium tibi salutare ꝓuideas.
Deniq etiam infra iterum sub
hac littera ait. Appropiauit
enim tempus nr̃m repleti sunt
dies nr̃i. aduenit funiis nr̃. leues
facti sunt qui ꝑ secuti sunt nos.
suꝑ aquilas celi in montibus ac¬
censi sunt: in deserto infidiatꝰ ẽ
nobis. Demonstrauit summam.
conclusionem. nec ulltm reme-¬
dium nisi in aduentu dñi nr̃i
set afferre medicinam. Et qͣsi
ostendens eum dicit. Sp̃c ante
eius uiuemus inter gentes. Et
infra. Bibes inquit & in ebriabe¬
ris: adhuc uisitabit iniqͥtates
tuas. reuelabit suꝑ peccata. Qnã
breuiter aduentum & passionẽ
eiꝰ expressit. remissionẽq omni¬
um peccatorum: quã aꝑte con-¬
gregationẽ futurarum gentiũ
declarauit. Hinc illud apłicum
qr cecitas ex parte isrł contigit.
donec plenitudo gentium intra¬
ret: & sic omnis saluus fieret.
bra s in sole iusticie. Si umbra

Expanded text:
et monet, ut intentione cordis, et monet, ut intentione cordis, in quo est oculi melioris obtutus. remedium tibi salutare prouideas? denique etiam infra iterum sub hac littera ait: adpropiauit enim tempus nostrum, repleti sunt dies nostri, aduenit finis noster; leues facti sunt qui persecutisunt nos super aquilas caeli. in montibus accensi sunt. in deserto insidiatus est nobis. Demonstrauit summam conclusionem nec ullum remedium nisi in aduentu domini nossit adferre medicinam. et quasi ostendens eum dicit: spiritus aeius uiuemus inter gentes, et infra: bibes, inquit, et inebriaberis adhuc. uisitauit iniquitates tuas, reuelauit super peccata. quam breuiter aduentum et passionem eius expressit remissionemque omnium peccatorum. quam aperte congregationem futuram gentium declarauit! hinc illud apostolicum: quia caecitas exparte Israel contigit, donec plenitudo gentium intraret et sic omnis Israel saluus fieret. bra, sed in sole iustitiae. si umbra
Abbreviated transcription (Latin):
orationis quere medicinã. pos¬
ce ut ueniat medicus ille qͥ des¬
cendit de celo. qͥ maxime egro¬
tos reqͥrit sicut ipse ait: non ẽ¬
opus sanis medictis. s bis qͥ ma-¬
le habent. Habes uulnera ne
differas: ñ ẽ apud etim ulla com¬
perendinatio sanitatis. Habes
ulcera ne timeas: uerbo non
ferro curare consuenit. Aspice
gͥ illis oculis qͥb dauid auxiliũ
quesiuit: & meruit. Leuaui in¬
quit oculos meos ad montes:
xilium. ñ inueni nͥ a dño. Qui
enim mundum condidit: tuetͣ
accolas mundi. Aspice ergo &
semꝑ aspice: qr iusti oculi semꝑ
ad dũm. Hoc mouiet te etrã ie-¬
remias in threnis sub hac littera.
dicens ad ierłm. Surge &c exper-¬
giscere in nocte. in pͥncipio uigi¬
liȩ tuȩ. effunde sicut aquã cor
tuũ. contra faciem dñi: extolle
ad dñm manus tuas ꝓ animabꝰ
paruulorum. tuiorum qui defi¬
ciunt a me in plateis omnium
itinerum. Nonne & aꝑte con¬
elusionis ostendit angu̾stras:

Expanded text:
orationis quaere medicinam, posorationis quaere medicinam, posce ut ueniat medicus ille qui descendit de caelo, qui maxime aegrotos requirit, sicut ipse ait: nonopus estsanis medicus, sed his qui male habent. habes uulnera? ne differas; non est apud eum ulla conperendinatio sanitatis. habes ulcera? ne timeas; uerbo, non ferro curare consueuit. aspice igitur illis oculis, quibus Dauid auxilium quaesiuit et meruit. \'leuaui\', inquit, \'oculos meos ad montes, xilium, non inueni nisi a domino\'. qui enim mundum condidit. tuetur accolas mundi. aspice ergo et semper aspice, quia iusti oculi semper ad dominum. Hoc monet te etiam Hieremias in Threnis sub hac ipsa littera dicens ad Hierusalem: surge et expergiscere in nocte in principio uigiliae tuae, effunde sicut aquam cor tuum contra faciem domini. extolle ad dominum manus tuas pro animabus paruulorum tuorum qui deficiunt fame in plateis omnium itinerum. nonne et aperte conclusionis ostendit angustias
Abbreviated transcription (Latin):
unusquisq tumescentibus uis.¬
ceribus. internis ue faucibus.
cum intercluso sp̃c cõmeatu.
spirandi ac respirandi cõmer¬
tia cohortantur. Concludit᷑
femina cum sit peridromema¬
tricis: qua pectoris ipsius p̃mit᷑
pͥncipale. Vnde graues oriunt᷑
angustiȩ: & nisi in locum suũ
illa recipiendorum seminum
aula reuocetur. uitam consue¬
uit excludere. Ita etiã qͥ ani¬
mo angitur. & quibusdam
aduersis imminentibus urge.¬
tur: concludi dicitur. ñ mino¬
ribus angustiis mentis quam
corporis. Maiores enim amine¬
estus: feruoresq sunt animoꝵ.
quã corporum. Conclusus gͥ uis¬
cerum tumore medicum que¬
rit. ut possit ꝓpulsare ꝑicalũ
& constricta laxare. lleniens
medicus tẽmptat omia: explo¬
rat interna. Et tu gͦ conclu¬
sus animi feruore: aspice temet
ipsum interiore oculo. Morbi
iiis urget. feruet noxia. conscien¬
tia. moles peccatorum p̃mit:
intertipiunt sensum mentis
angustiȩ. Cognosce te ipsum. &o

Expanded text:
unusquisque tumescentibus uisunusquisque tumescentibus uisceribus internisue faucibus. cum intercluso spiritus commeatu spirandi ac respirandi commercia coartantur. concluditur femina, cum fit peridrome matricis, qua pectoris ipsius premitur principale. unde graues oriuntur angustiae et, nisi in locum suum illa recipiendorum seminum aula reuocetur. uitam consueuit excludere. ita etiam, qui animo angitur et quibusdam aduersis inminentibus pernrgetur, concludi dicitur non minoribus ancorporis. Majores enim aestus febresque animorum sunt quam corporum. Conclusus enim viscerum tumoribus medicum quaerit, ut possit propulsare pericula, et constricta laxare. Ad quem veniens medicus, tentat omnia, explorat interna. Unde et sus animi feruore aspice temet ipsum interiore oculo. morbi uis urget, feruet noxia conscientia, moles peccatorum premit, intercipiunt sensum mentis angustiae: cognosce te ipsum et
Abbreviated transcription (Latin):
tiani. s intelligende eiꝰ grãm ora-¬
uit a xp̃o. Quod enĩ scire diui¬
numẽ: hoc a dño deo tuo pos¬
sis cognoscere ꝓmerendum est.
Si petisset & adam sicut peti
uit dauid. nequaꝗͣ illos inextͥ¬
cabiles erroris laqueos incidis¬
set: quibus omnis eiꝰ hereditas
strangulatur. Ideoq mortuus
est &o quod grauius ẽ. morte pec¬
cati: qr ante usurpauit scire.
quã intellectum quo tuuificare¬
tur acciꝑet. lliuificat gͦ intel¬
lectus ut sp̃c: qr ipse intellectꝰ
gratia spiritalis: Ideoq intel¬
lectum munere suo sp̃c sanctꝰ
oꝑatur. Intellectus autẽ bonus
est: omnibus qui eum faciunt.
Quo docem᷑. qr ñ soltm sensu
complecti: sed etiã factis. id qd̃
nona decima cuius interp̃ta¬
tio est concdusio: & sicut alibi
inuenimus aspice. Distat litte.¬
ra: congruit senfus. Nam qui
concluditur circum spicere se
debet. & causam periculi non
dissimulare: maxime cũ letale
discrimen fit. Concluditur

Expanded text:
tiam, sed intellegendae eius gratiam oratiam, sed intellegendae eius gratiam orauit a Christo. quod enim scire diuinum est, hoc a domino deo tuo ut possis cognoscere promerendum est. si petissuit Dauid. nequaquam illos inextricabiles erroris laqueos incidisset, quibus omnis eius hereditas strangulatur. ideoque mortuus est et, quod grauius est, morte peccati, quia ante usurpauit scire quam intellectum quo uiuificaretur acciperet. Uiuificat ergo intellectus, ut spiritus, quia ipse intellectus gratia spiritalis est, ideoque intellectum munere suo spiritus sanctus operatur. intellectus autem bonus est omnibus qui eum faciunt. quo docemur, quia non solum sensu conplecti, sed etiam factis id quod nona decima, cuius interpretatio est \'conclusio\' et, sicut alibi inuenimus, \'aspice\'. distat littera, congnut sensus. nam qui concluditur circumspicere se debet et causam periculi non dissimulare, maxime cum letale discrimen sit. concluditur
Abbreviated transcription (Latin):
tanquã debitum soluit. ñ infitia¬
tur tanquã in debitam. Intelli¬
git ttices esse calamitatum: &o idõ
tanquam naufragis mundi istiꝰ
poitu quodam sue humanitatis
occurrit. Hec ꝑfecta uirtus in
homuibus: hec plena in deo laus
est. Merito intellectum sͥ etiã
salomon paternm secutus ma¬
gisterium: a dño postulauit di-¬
cens. Ego sum puer humilis. &
ignoro introitum meum os exi¬
tum meum. & serinus tuus in
medio popłi quẽ elegisti. popłm¬
multum sic̃ arena maris quȩ
dinumerari non potest p̃mul-¬
titudine: & dabis seruo tuo cor-
prudens audire & udicare:
cum iusticia popłm trium. et
intelligere inter bonun & ma-¬
lum. Vnde complacuit dño: qr
non sibi longeuitatẽ uitȩ & rega¬
lium diuitiarum copias. s sapien¬
tiam ad intelligenda dm̃i iudicia
& iusticias depoposcit. Ideo tan
tum popłm regno pacifico gu¬
bernauit: qr ñ usur pauit ut
adam bomi & mali scire distan¬

Expanded text:
tamquam debitum soluit, non infitiatamquam debitum soluit, non infitiatur tamquam indebitum. intellegit uices esse calamitatum et ideo tamquam naufragis mundi istius portu quodam suae humanitatis occurrit. haec perfecta fecta in hominibus, haec plena in deo laus est. Merito intellectum sibi etiam Salomon paternum secutus magisterium a domino postulauit dicens: ego sum puer humilis lis et ignoro introitum meum et exitum meum. et seruus tuus in medio populi tui, quem elegisti popmultum sicut arenam maris, quae dinumerari non potest prae multitudine: et dabis servo tuo cor prudens, audire et judicare cum justitia populum tuum, et intelligere inter bonum et malum . Unde complacuit Domino; quia non sibi longaevitatem vitae, et regalium divitiarum copias, sed sapientiam ad intelligenda Domini judicia et justitias depoposcitum populum regno pacifico gubernauit, quia non usurpauit ut Adam boni et mali scire distan
Abbreviated transcription (Latin):
tas intienerunt me : qr ꝑatum
semꝑ habuerunt ñ refugientẽ
necessitatum & tribulationum
plia. s petentem. Sequitur. Iusta
testimonia tua in et̾num: intel¬
lectum da michi eoruim. & ui
uifica me. Quis tantus. qͥ possit
intelligere dm̃ testimonia: Et
ideo intellecttis a dño postuland̾
est. Cuius tanta est uis: ut initiũ
eiꝰ sit plenitudo uirttitis. Deniq
scͥptum est. Pietas autẽ in deo:
initium intellectus. Quȩ uirtu¬
tum omniũ fundamentum est
lestium disciplinam. Pietas amica
deo: parentibus grata. Dñm conci¬
liat. necesfitudines fouet. dei cult᷑a.
merces parentum. filiorum stipen¬
dium. Pietas in quã iustorum tri¬
bunal. egenorum portus: miseroꝵ
suffragium. indulgentia peccatoꝵ.
Qui enim habet intellectum: ip¬
se tiere est pius. Intelligit enm
humanȩ lubricam fragilitatis:
& cito ignoscit erranti. Intelligit
cõmune nobis datum naturȩ u¬
susq consortium: & ideo pauꝑibꝰ

Expanded text:
tas inuenerunt me, quia paratum tas inuenerunt me, quia paratum semper habuerunt, non refugientem necessitatum et tribulationum proelia, sed petentem. Sequitur: iustitia testimonia tua in aeternum; intellectum damihi eorum et ui fica m e. quis tantus, qui possit intellegere domini testimonia? et ideo intellectus a domino postulandus est, cuius tanta est uis, ut initium eius sit plenitudo uirtutis. denique scriptum est: pietas a autem in deo initi u m intellectus, quae uirtutum omnium fundamentum est lestium disciplinam. pietas amica deo, parentibus grata, dominum conciliat, necessitudines fouet, dei cultura, merces parentum, filiorum stipendium; pietas, inquam, iustorum tribunal, egenorum portus, miserorum suffugium, indulgentia peccatorum. Qui habet intellectum, ipse uere est pius; intellegit enim humanae lubricum fragilitatis et cito ignoscit erranti. intellegit commune nobis datum naturae ususque consortium et ideo pauperibus
Abbreviated transcription (Latin):
tionis exueret. Ille suscepit mor¬
tis seruitutem: ut tribueret tibi
nem eius: nec refugit pasionẽ. Deniq
dã qui dignꝰ erat. ut atͥbulatione
quereͣtur: tribulationẽ ⁊ ipse q̃siuit.
Nam nisi quesisset: ñ inuenisset.
Quod inuenerit autẽ: ipse testat᷑
dicens. Tribulationem & dolorem
inieni: & nomen dñi inuocaui.
Et alibi. In tribulatione inuocaui
dñm: & exaudiuit me in latitudi¬
ne. Bona gͦ tribulatio. quȩ dignoᷤᷤ
facit qui in latitudine ȩxaudiant᷑
a dño. Gratia autẽ ẽ: exaudiri
a dño dõ nr̃o. Qui querit igit᷑:
tribtilationẽ ñ refugit. Qui non
refugit: inuenit᷑. Non enim re-¬
fugitꝰ. qui mandata dei sensti o¬
ꝑibusq meditatur. Nam utiq
illum athletam certamina inue¬
niunt: qui in ufu exerticii fue¬
rit constitutus. Qui uͦ exercitiũ
dereliquerit sine dubio ñ pote¬
rit reꝑiri: qr indignus est ut q̃ra¬
tur. Dauid ergo quasi bonus ath¬
leta dicit. Tribulatio & necessi¬

Expanded text:
tionis exueret. ille suscepit mortionis exueret. ille suscepit mortis seruitutem, ut tibi tribueret nem eius nec refugit passionem. denique Dauid, qui dignus erat ut a tribulatione quaereretur. tribulationem et ipse quaesiuit; nam nisi quaesisset, non inuenisset. quod inuenerit autem, ipse testatur dicens: tribulationem et dolorem inueni et nomen domini inuocaui, et alibi: in tribulatione inuocaui dominum et exaudiuit me in latitudine. bona ergo tribulatio. quae dignos facit qui in latitudine exaudiamur a domino; gratia est autem exaudiri a domino deo nostro. Qui quaerit igitur tribulationem, non refugit, qui non refugit, inuenitur; non enim refugit qui mandata dei sensu operibusque meditatur. nam utique illum athletam certamina inueniunt, qui in usu exercitii fuerit constitutus; qui uero exercitium dereliquerit, sine dubio non poterit repperiri, quia indignus est ut quaeratur. Dauid ergo quasi bonus athleta dicit: tribulatio et necessi
Abbreviated transcription (Latin):
nullus temportim funs inchidat:
quasi uita supra tempora quam
numquam dies mortis inueniat.
deo. Audis quid dixerit. hodie
apłs. ꝓ peccato inquit mortuus
est semel. Semel tͥ peccatori mor¬
tuus ẽ xp̃c. Noli iterum peccare
post baptismum. Omnibus in cõ¬
mune semel mortuus est: & singu¬
lis semel moritur ñ frequenter.
Peccatum ẽ homo. Ideo peccatum
fecit xp̃m suum ommpotens pater.
hominem fecit qui peccata nr̃a
portaret. Olichi ergo peccato mor¬
tuus est dñs iħc. ut nos mn illo esse.¬
mus iusticia dei. Michi est mor-¬
tuus: ut michi resurgeret. Seme
est mortuus: semel refarrexit. Et
tu cum illo mortius. cum illo con¬
sepultus. cum illo in baptismate
resuscitatus: catie ne cum mortuus
fueris semel. moriaris iterum. Iam
non peccato morieris s uenie: ne
minabittir. Ergoͬ dñata ẽ mors
in eum. Utiq qui dixit iam non
dñabitur. ostendit esse dñatam.
moitis se subdidit: ut te iugo dña¬

Expanded text:
nullus temporum finis includat, nullus temporum finis includat, quasi uita supra tempora, quem numquam dies mortis inueniat. deo. Audis quid dixerit hodie apostolus ? peccato, inquit, mortuus est semel. semel tibi peccatori mortuus est Christus; noli iterum peccare post baptismum. omnibus in commune semel mortuus est et singulis semel moritur, non frequenter. peccatum es, o homo; ideo peccatum fecit christum suum omnipotens pater, hominem fecit, qui peccata nostra portaret. mihi ergo peccato mortuus est dominus Iesus, ut nos in illo essemus iustitia dei. mihi est mortuus, ut mihi resurgeret; semel est mortuus. semel resurrexit. et tu cum illo mortuus, cum illo consepultus, cum illo in baptismate resuscitatus caue, ne, cum mortuus fueris semel, moriaris iterum. iam non peccato morieris, sed ueniae. ne, minabitur. ergo mors dominata est in eum ? utique, quia dixit: iam non dominabitur, ostendit esse dominatam. minationi mortis se subdidit, ut te iugo domina
Abbreviated transcription (Latin):
ñ inuienitur qͥ idonens certa¬
mini ñ ꝓbatur. Tribulatio gͥ
uelat quedam gratia ẽ. Deniq
sacͥfitium deo sp̃e contribulatꝰ
An non ẽ gratia que oꝑatur
pacientiam: Qui ergo nouerat
tribulationis ꝓfectum esse: que¬
situs a tribulatione inuentus ẽ
nec refugit. Dicit sapientia. que¬
rent me mali. & ñ inuenient. ñ
ñ querentibus offerebat: s qr
his oꝑibus querebatur. ut indig¬
ni essent qͥ quererent inuenire.
Ceterum symeon qͥ eum expecta¬
bat inuenit. Inuenit andreas.
scͥpfit moyses in lege & ꝓpħȩ inue¬
nimtis iħm filium iosepħ: qui est
a nazareth. Et ut ostenderet
quẽ admodum xp̃c inueniretur:
querit. ueniat ñ corporis gressu
s mentis uestigio. uideat eum ñ
ex terioribus oculis. s internis. eter¬
mis enĩ corporalibus ñ uidet᷑ ocu
na. Xp̃c gͥ non temporalis s ex
parte. ante tempora quasi deus
uerus dei filius. & quasi uirtus
sempiterna supra tempora. quẽ

Expanded text:
non inuenitur qui idoneus certanon inuenitur qui idoneus certamini non probatur. tribulatio igitur uelut quaedam gratia est; denique sacrificium deo spiritus contribulatus. an non est gratia quae operatur patientiam ? qui ergo nouerat tribulationis profectum esse, quaesitus a tribulatione inuentus est nec refugit. Dicit sapientia: quaerent me mali et non inuenient, non non quaerentibus offerebat: sed quia his operibus quaerebatur, ut indigni essent qui quaererent, invenire. Caeterum Simeon qui eum exspectabat, invenit . Invenit Andreas. scripsit Moyses in Lege, et prophetae, invenimus Jesum filium Joseph, qui est a Nazareth . Et ut ostenderet quemadmodum Christus inueniretur. quaerit, ueniat non corporis gressu, sed mentis uestigio, uideat eum non exterioribus oculis, sed internis. aeternus enim corporalibus non uidetuus igitur non temporalis, sed ex patre ante tempora quasi deus uerus dei filius et quasi uirtus sempiterna supra tempora, quem
Abbreviated transcription (Latin):
remissio: iam ñ oblatio ꝓ pecca¬
tis. Quo eudenter ostenditur.
omnẽ ueritatẽ in euangłio con¬
tineri: qr lex dei in sensibus
hominum & in cordibus scribi¬
tur: non in tabulis lapideis.
Qui ergo p̃cepta dei non ha No¬
bent incordibus suis: ñ habent le¬
gem. Siue quia inuererata¬
uitio uideis renouatur in nobis
timbra ẽ ñ ueritas: ut cum fiat
oblatio ꝓ peccatis scdm legem.
non fiat remissio peccatorum. Im¬
possibile ẽ enim: sanguine tauro¬
rum. & hyrcoꝵ peccata munda¬
ri. Mendar ergo erat illa re¬
missio: donec remissionis ueritaᷤᷤ
adueniret. Quid deinde mani
ait: qr lex ꝑ moysen data est.
tatem. Nam cum sit autẽ dis¬
iunctio. intelligendum ẽ disrinc¬
tionem ideo interpositã: qi si ue¬
ritas fuisset in lege. ñ fuisset
ritas lex ẽ. Et si mandatum
dñi lex ẽ: multomagis niuum &
oꝑatorium uerbum dei lex est.
interdum ñ inueniunt eũ. In¬
uenitur cui corona debetur.

Expanded text:
remissio. iam non oblatio pro peccaremissio. iam non oblatio pro peccatis. quo euidenter ostendit tibi omnem ueritatem euangelio contineri. quia lex dei in sensibus hominum et in cordibus scribitur, non in tabulis lapideis — qui ergo praeeepta dei non habent in cordibus suis. non habent legem —, siue quia inueteratur in Iudaeis. renouatur in nobis. Umbra est, non ueritas. ut, cum fiat oblatio pro peccatis secundum legem. non fiat remissio peccatorum; inpossibile est enim sanguine taurorum et hircorum peccata mundari. mendax ergo erat illa remissio, donec remissionis ueritas adueniret. quid deinde manifait: quia lex per Moysen data est, tatem. nam cum sit \'autem\' disiunctio. intellegendum est disiunctionem ideo interpositam, quia, si ueritas fuisset in lege, non fuissetritas lex est, et si mandatum domini lex est, multo magis uiuum et operatorium uerbum dei lex est. interdum non inueniunt eum. inuenitur cui corona debetur,
Abbreviated transcription (Latin):
lestia llñ & scͥptum ẽ: qr finisle¬
gis ẽ xp̃c. Non defectꝰ utiq s plem¬
tudo legis in xp̃o est: qr uenit
legem ñ soluere s implere. Sĩc
enm testamentum est uetus.
s omis ueritas in nouo ẽ testa¬
est figura legis. Ueragͦ illa lex
ueritatis exemplar est. In exem¬
plari enim. agni sanguis efftin-¬
ditur: in ueritate xp̃c immolat᷑.
Meritoq apłs cum premisisset
intulorum immolationẽ scđdm
legem: adiecit. Necessarnm ita¬
q exemplaria celestium his mũ¬
dari: nam ipsa celestia melioribꝰ
hostiis. Non enĩ in manti facta
scã intrauit xp̃c exemplaria
uerorum. sed in ipsum celum:
& nc̃ apparet uultui dei ꝓ nob̃.
Ut cognoscamts autẽ qi nouam
segem dedit dñs iħc: habes di¬
centem sp̃m. Hoc autẽ testa¬
mentum quod testabor ad eos
dicit dñs. dando leges meas in
cordibus eortim. & in sensibus eoꝵ
scbam eas: & peccati & iniusti¬
ciȩ eorum ñ ero menor. Ubigͥ

Expanded text:
lestia. unde et scriptum est. quia finis lelestia. unde et scriptum est. quia finis legis est Christus. non defectus utique. sed plenitudo legis in Christo est, quia uenit legem non soluere. sed implere. sicut enim testamentum est uetus, sed omnis ueritas in nouo est testafigura legis est uerae. ergo illa lex ueritatis exemplar est; in exemplari enim agni sanguis effunditur. in ueritate Christus immolatur. meritoque apostolus, cum praemisisset uitulorum immolationem secundum legem, adiecit: necessarium itaque exemplaria caelestium his mundari; nam ipsa caelestia melioribus hostiis. non enim in manufacta sancta intrauit Christus, exemplaria uerorum, sed in ipsum caelum, et nunc apparet uultui dei pro nobis. ut cognoscamus autem, quia legem nouam dedit dominus Iesus, habes dicentem spiritum: hoc autem testamentum quod testabor ad eos, dicit dominus : dando leges meas in cordibus eorum et in sensibus eorum scribam eas e t peccati et iniustitiae eorum non ero memor. ubi ergo
Abbreviated transcription (Latin):
tum iusticie. Soli deo suppetit
imꝑpetium ꝑ omina poffidere
iusficiam: qui pascit iustos &
iniustos. Non enun solis bene¬
ficiis referenda iusticia est: sed
illa est uera iusticia. que ipsis qͦ
defertur inimicis. Meritoq ait
iusticia dei: diligite iminicos uĩts
cia solius dei: ita lex dei ueritas.
S quomodo istud accipimtis:
lltrum qi lex dei ueritas. hoc
est uera. & quod statuit decis
omine uerum. sicut infra ait.
omnia p̃cepta tua ueritas: an
qr ueritas lex dei est qu non m̃¬
titur deus : Apud eumi igit᷑
ueritas lex est: fallatia q̃narica¬
tio est. S sic potest. Lex dei ue¬
ritas ẽ. Aptd iudeos gͦ ñ ẽ lex
der: qr non recipunt ueritatẽ.
lex dei spiritalis ẽ: sicut apłs
dixit. Non habent gͦ ueram le¬
gem: qͥ eam ñ acceꝑint spiritalit̾.
litt̾a gͦ que occidit mentitur: sp̃c qͥ
uiuificat uerꝰ est. Accipimus &
sic. Lex dei non typus ñ umbra
ñ exemplar celestium. s ipsace¬

Expanded text:
tum justitiae. Soli Deo suppetit tum justitiae. Soli Deo suppetit in perpetuum per omnia possidere justitiam, qui pascit justos et injustos; non enim beneficis solis referenda justitia est: sed illa vera justitia est, quae ipsis quoque defertur inimicis. Meritoque ait Justitia Dei: Diligite inimicos vestrost justitia solius Dei, ita lex Dei veritas. Sed quomodo istud accipimus? Utrum quia lex Dei veritas, hoc est, vera: et quod statuit Deus, omne verum, sicut infra ait: omnia praecepta tua ueritas, an quia ueritas lex dei est, quia non mentitur deus? apud eum igitur ueritas lex est, fallacia praeuaricatio est. sed et sic potest: lex dei ueritas est; apud Iudaeos ergo non est lex dei, quia non recipiunt ueritatem. lex dei spiritalis est, sicut apostolus dixit; non habent ergo ueram legem qui eam non acceperint spiritaliter. littera ergo. quae occidit, mentitur, spiritus, qui uiuificat, uerus est. Accipiamus et sic: lex dei non typus, non umbra. non exemplar caelestium. sed ipsa cae
Abbreviated transcription (Latin):
blicantis. qui oculos ad celum ñ
audebat leuare: & ideo facilius
quã ille phariseus exaudiebat᷑.
Omnis enĩ qui se exaltat humi-¬
liabitur: & qui se humiliat exal¬
tabitur. Sequitur. Iusticia tua
iusticia. ineternum. & lex tua
ueritas. Possunt quidem sin¬
gali facere oꝑa iusticie: s ñ in
et̾num manentia. Dines ille
ctui habundarunt in hoc scłõ di¬
uitiȩ. fortasse fecerit aliqua o¬
pera iusticiȩ. quorum remune¬
rationem in p̃senti uita acceꝑe¬
rit. quod non magna fuerint
oꝑa illa: nec renuineratione
digna ꝑpetua. Quid quod etiã¬
si facimus oꝑa aliqua iusticiȩ:
facitis tam̃ non continua sed
rara: Pleriq non rapitint alie¬
na: sed nesciunt de ꝓprio largi¬
ri. Alii inuadentes indebitas
facultates: qͦ spetiem iusticie
fibi q̃rant solent conferre
Non est ista u¬
paupib. Non est ista in
et̾num iusti ca. Multi iusti
plerumq gra uiter delique¬
runt: non habentes eterne fruic¬

Expanded text:
blicanus, qui oculos ad caelum non blicanus, qui oculos ad caelum non audebat leuare et ideo facilius quam ille Pharisaeus exaudiebatur; omnis enim qui se exaltat humiliabitur et qui se humiliat exaltabitur. Sequitur: iustitia tua iustitia i n aeternum e t l e x tua uer ita s. possunt quidem singuli facere opera iustitiae, sed non in aeternum manentia. diues ille, cui abundarunt in hoc saeculo diuitiae, fortasse fecerit aliqua opera iustitiae quo- rum remunerationem in praesenti uita acceperit, quod non magna fuerint opera illa nec remuneratione digna perpetua. quid quod, etiamsi facimus opera aliqua iustitiae, facimus tamen non continua, sed rara? plerique non rapiunt aliena, sed nesciunt de proprio largiri; alii inuadentes indebitas facultates. quo speciem iustitiae sibi quaerant, solent conferre non est ista ibus. Non est ista in aeternum justitia. Multi justi plerumque graviter deliquerunt, non habentes aeternae fruc
Abbreviated transcription (Latin):
appellant coniunctina sit. habet
tam̃ distinctiouem qua confusio
disuingitur. ac separatur. ut si di¬
cas ambrosium bassum intus ẽẽ
unis putetur: sinautẽ asseras
ambrosium & bassum intus eẽ
duo utiq intelligantur. Dicat
gͦ iuuenis sum & despectus qi¬
xp̃c in pariꝑe atq despecto npi¬
dum redemit: q xp̃c humilita¬
te diabolum uicit. Dicat despec¬
tus sum. qr cor humiliatum ds̃
non sꝑint: qr despectus ille lata¬
rus. in abrahe nunc requiescit
sinti. & diues ille iactantior af-¬
sligitur in inferno. Despectus e¬
rat moyses. nec sibi idoneus uide¬
batur : cum ad liberandum po-¬
erat iere-¬
mias. qui dice¬
bat. Domi¬
nator dñe ecce nescio loqui: qr
iuuenis ego sum. S facilitis iste
despectus. eligitur. Deniq dr̃
ei. Noli dicere qr ad omines qͦs¬
cumq misero te ibis: o ꝑ omĩa
quecumq mandauero tͥ loq̃ris.
Ne tuueris a facie eorum: qr
ego tecum sum dicit dñs. ut ce
liberem. Despectus erat ille pu¬

Expanded text:
appellant, coniunctiua sit, habet appellant, coniunctiua sit, habet tamen distinctionem, qua confusio disiungitur ac separatur, ut, si dicas Ambrosium Bassum intus esse, unus putatur, sin autem asseras Ambrosium et Bassum intus esse, duo utique intelleguntur. Dicat ergo: iuuenis sum et despectus, q in paupere atque despecto mundum redemit, quia Christus humilitate diabolum uicit. dicat: \'despectus sum ̒, quia cor humiliatum deus non spernit, quia despectus ille Lazarus in Abrahae nunc requiescit sinu et diues ille iactantior adfligitur in inferno. despectus erat Moyses nec sibi idoneus uidebatur, cum ad liberandum Heberat Hieremias, qui dicebat: Dominator Domine, ecce nescio loqui; quia juvenis sum ego . Sed facilius iste despectus eligitur. Denique dicitur ei: Noli dicere quia juvenis scumque misero te abibis et per omnia quaecumque mandauero tibi loqueris. ne timueris a facie eorum, quia ego tecum sum, dicit dominus, ut te 1 iberem. despectus erat ille pu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uaricatoris hereditas. lleniens
dñs ihc pͥmum se exinantuit. non
rapinam arbitratus est esse se e-¬
qualem deo: formam serui acci¬
piens. & spetie inuentus ut hõ.
humiliauit semetipsum. factus
obediens usq ad mortẽ. Non te
motieat: qr scͥpttm ẽ ut homo.
Non enim similitudinem fusce.¬
pit hominis: sed ueritatem. Nã
tudinem magis unigentti. quã
ueritatem uoluit estimari ͤ Non
test dicere homo: iuuenis ego
sum & despectus. Qui erat ante
iuuenis sum ego & despectus:
quomͦ dicit eccłia igri sum &
decora. Premisit nigram: utrati¬
geret decorem. Sic e. ħio p̃auꝑsit
iutenem: ut augeret himmulita¬
tem. Non dixit. nigra sum deco-¬
ra. ne quod nigrum ẽ decotum
estimaretur. nec dixit iuuenis
sum despectus. ne utentꝰ des¬
picabilis putaretur. s ait iuiue-¬
periore peccato: s decora confes-¬
sione peccati & correctionis stu-¬
dio. atq amore uirtutis. Quã¬
uis ergo & sillaba ut grãmatici

Expanded text:
praeuaricatoris hereditas. ueniens praeuaricatoris hereditas. ueniens dominus Iesus primum se exinaniuit. non rapinam arbitratus esse se aequalem deo, formam serui accipiens; et specie inuentus ut homo humiliauit semet ipsum factus oboediens usque ad mortem. non te moueat, quia scriptum est \'ut homo\'; non enim similitudinem suscepit hominis, sed ueritatem. nam tudinem magis unigeniti quam ueritatem uoluit aestimari? Non test dicere homo: iuuenis ego sum et despectus, qui erat ante iuuenis sum et despectus, quomodo ecclesia: nigra sum et decora. praemisit nigram, ut augeret decorem; sic et hic praemisit iuuenem, ut augeret humilitatem. non dixit: \'nigra sum decora\', ne quod nigrum est decorum aestimaretur, nec dixit: \'iuuenis sum despectus\', ne iuuentas despicabilis putaretur, sed ait: \'iuueperiore peccato, sed decora confessione peccati ei correctionis studio atque amore uirtutis. quamuis ergo \'et\' syllaba, ut grammatici
Abbreviated transcription (Latin):
Non mirabilis humilitas in se¬
nectute. que effe ta uiribus.
fracta debilitatibus tristis dolo¬
ribus. anhela suspiriis. cocta
curarum estibus: & ipso uiuẽ.¬
di mesta fastidio. alacritatem
est oblita iactantie. Rara sane
in iuuenibus est humilitas: idõ¬
q miranda dum etas uiget. dũ
uires solide. dum sanguis estuat.
dum sollicitudo nascitur. dum
ignorat᷑ debilitas. dum leticta
frequentatur. Tunc fertet
iactantia. tunc se uiuentutis
suꝑbus. extollit affectus. tẽ hu¬
militas quasi uilescit abiecta cõ¬
tempnitur: tc̃ subiectio de ge¬
neris ꝯscientie estimatur infir-¬
mitas. Grandis gͦ morum. asfue¬
facienda maturitas: que uincat
naturam. Demq si consideremꝰ
in paradyso de fecit humili¬
tas: & ideo uenit de celo. In pa-¬
radiso orta est inobedientia: & idõ
obedientia cum saluatore descen¬
dit. Inflabeit caro: unde subiectio
mansuetudinis inueniri non po-¬
terat in t̾ris. Inttimuerat omnis

Expanded text:
non mirabilis humilitas in senon mirabilis humilitas in senectute, quae effeta uiribus, fracta debilitatibus, tristis doloribus, anhela suspiriis, cocta curarum aestibus et ipso uiuendi maesta fastidio alacritatem est oblita iactantiae. rara sane in iuuenibus est humilitas ideoque miranda. dum aetas uiget, dum uires solidae, dum sanguis aestuat. dum sollicitudo nescitur, dum ignoratur debilitas. dum laetitia frequentatur, tunc feruet iactantia. tunc se iuuentutis superbus extollit affectus, tunc humilitas quasi uilescit, abiecta contemnitur, tunc subiectio degeneris conscientiae aestimatur infirmitas. grandis igitur morum adsuefacienda maturitas, quae uincat naturam. Denique sic consideremus: in paradiso defecit humilitas et ideo uenit e caelo; in paradiso orta est inoboedientia et ideo oboedientia cum saluatore descendit. inflabatur caro. unde subiectio mansuetudinis inueniri non poterat in terris; intumuerat omnis
Abbreviated transcription (Latin):
sitienti illi undam saxa uomue¬
runt: mͥ de corpore dei fons flu¬
xit eterms. Meas amaritudi
gr̃ȩ suauitatem. Dicit gͦ popls
xp̃ianus. Iuuenis ego sum & des-¬
pectus: iustificationes tuas non
sum oblitus. Bene hoc dicit: ꝗͥ
iustificauit deum baptismatis
sacramentis. Qui enim baptiza-¬
tur: iustificat deum. qr ꝓpͥa pec¬
catorum. Iustificauit dauid: qͥ
ait. Tibi soli peccaui & malum
coram te feci: ut iustificeris in
sermonibus tuis. Non iustifica-¬
uerunt pharisei. qui baptizari
ioħis baptismo noluerunt: ut
in euangłio legisti. Nec solum
iustificari satis est. s etiam non
obliuisci iustificationum dei
idest ut intemerata gratiȩ spi¬
ritalis dona custodiat. & sacre
remissionis munera illibata at.¬
q defensa conseruet. Hȩc gen̾a¬
lia. S etiam spetialis singłis xp̃i¬
anis suppetit p̃rogatiua dicendi.
iuuenis ego sum & despectꝰ. si hu
lem iactantiam: quo plus com¬
mendet humilitatis sue grãm.

Expanded text:
sitienti illi undam saxa uomuesitienti illi undam saxa uomuerunt: mihi de corpore dei fons fluxit aeternus. meas amaritudingratiae suauitatem. Dicit ergo populus christianus: iuuenis ego sum et despectus; iustificationes tuas non sum o b lit u s. bene hoc dicit qui iustificauit deum baptismatis sacramentis. qui enim baptizatur iustificat deum, quia pecum. iustificauit Dauid, qui ait: tibi soli peccaui e t malum coram te feci, ut iustificeris in sermonibus tuis. non iustificauerunt Pharisaei qui baptin Iohannis baptismo noluerunt, ut in euangelio legisti. nec solum iustificare satis est, sed etiam non obliuisci iustificationum dei. id est ut intemerata gratiae spiritalis dona custodiat et sacrae remissionis munera inlibata atque inoffensa conseruet. Haec generalia. sed etiam specialis singulis christianis suppetit praerogatiua dicendi: iuuenis ego sum et despectus, si humlem iactantiam. quo plus commendet humilitatis suae gratiam.
Abbreviated transcription (Latin):
siccis duxit uestigiis. Moyses ñ
imꝑatut: sed impetrauit. Non
iussit mari: sed seruiuit iubenti
fluctibus. Moysen laudatis: q
regem pharao cum exercitu suo
mersit. Moyses orabat: & alius
inꝑabat. Ooyses precabatur.:
xp̃c oꝑabatur. Moyses fugiebat:
xp̃c insequebatur. Moyses co¬
lumpnani sequebatur. ut noctur¬
nas tenebras declinaret decli-¬
sen agnoscitis qr aquȩ amaritu¬
dinem temꝑauit. moysen ag¬
noscitis qr aquam duxit de pe¬
tra: xp̃m agnoscitis qi ueri illiꝰ
egyptiĩ regis & strauit ȩxercitum.
& abyffi merfit ꝓftindo. qui nos
liberat cotidie de mundi huiꝰ fluc¬
tibus ne nos sclĩ ꝓcella demergat.
Quid ꝓfuit patribus transire ꝑ
mare rubrum: quibus ad terrã
resurrectionis non licuit ꝑuenire:
Quicumq enim exierunt de e¬
gypto: ꝑierunt in deserto. Mor-¬
tuus ẽ aaron. mortua ẽ maria:
mortuus est & ipse moyses. Solũ
iħm naue: nominis sacri similitu¬
do seruauit. Plandat iudeus. qr

Expanded text:
siccis duxit uestigiis. Moyses non siccis duxit uestigiis. Moyses non imperauit, sed impetrauit, non iussit mari, sed seruiuit iubenti fluctibus. Moysen laudatis. quia regem Pharao cum exercitu suo mersit. Moyses orabat et alius imperabat, Moyses precabatur, Christus operabatur, Moyses fugiebat. Christus insequebatur, Moyses columnam sequebatur, ut nocturnas tenebras declinaret, Chrisen agnoscitis, qui aquae amaritudinem temperauit, Moysen agnoscitis, qui aquam produxit de petra: Christum non agnoscitis, qui ueri illius Aegyptii regis strauit exercitum et abyssi mersit profundo, qui nos liberat cotidie de mundi huius fluctibus. ne nos saeculi procella demergat. quid profuit patribus transire per Mare Rubrum, quibus ad terram resurrectionis non licuit peruenire ? quicumque enim exierunt de Aegypto, perierunt in deserto. mortuus est Aaron, mortua est Maria, mortuus est et ipse Moyses; solum Iesum Naue nominis sacri similitudo seruauit. plaudat Iudaeus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Quid petis udee. ut tribirat
tibi hunc panem: quem dat
ommibuis. dat cotidie semper:
In te ipso est: ut accipias hunc
panem. Accede ad hunc panẽ:
& accipies eum. De hoc pane
dictum ẽ. Omnes qui elongant
sea te: ꝑibunt. Si elongaueris
abeo ꝑibis: si appropniquaue¬
ris ad eũ inues. Hic est panis
inte. Qui gͦ tuitam manducat:
mori ñ potest. Quomͦ eium mo¬
rietur: cui cibus uita est: Quo¬
modo deficiet qui habuerit ui¬
talem substantiam: Accedite
ad euni & satiamini: qr panis
est. Accedite ad eum. & pota¬
te: quia fons. est. Accedite ad
eum & illuminamim: qr lux ẽ.
Accedite ad etm & liberamini.
cedite ad eum & absoliumim:
qr remissio peccatorum ẽ. Quis
sit iste queritis : Audite ipsũ
dicentem. Ego sum panis uite.
Qui uenit ad me ñ efuriet: &
qui credit in me non sitiet un¬
quam. Audistis eum. & uidistis
eum. & non credidistis ei: ideo
mortui estis. llel nunc credite.
ut possitis uiuere. S miramini
moysen: qi patres ur̃os ꝑ mare

Expanded text:
Quid petis. Iudaee, ut tribuat Quid petis. Iudaee, ut tribuat tibi panem quem dat omnibus. dat cotidie, dat semper? in te ipso est ut accipias hunc panem; accede ad hunc panem et accipies eum. de hoc pane dictum est: omnes qui elongant se abs te peribunt. si elongaueris ab eo, peribis, si adpropinquam\'ris ad eum, uiues. hic est panis uitae; qui ergo uitam manducat. mori non potest. quomodo enim morietur cui cibus uita est? quomodo deficiet qui habuerit uitalem substantiam? accedite ad eum et satiamini, quia panis est; accedite ad eum et potate, quia fons est; accedite ad eum et inluminamini, quia lux est; accedite ad eum et liberamini, cedite ad eum et absoluimini, quia remissio peccatorum est. quis sit iste quaeritis? audite ipsum dicentem: ego sum panis uitae; qui uenit ad me non esuriet et qui credit in me non sitiet umquam. audistis eum et uidistis eum et non credidistis ei, ideo mortui estis. uel nunc credite, ut possitis uiuere. Sed miramini Moysen, quia patres uestros per mare
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ temꝑies aut sterilitas ruris im¬
minuat: si pii cultus diligentia
ꝑseueret. Non iam coturncũ
pluuias micbi opto descendere
quas ante mirabar. ñ maniia.
quod ante cibis omnibus p̃fere¬
bam: qr mannia manducauert̃
patres & exurierunt. Meus ci¬
bus est quẽ siquis manducaue¬
rit non esuriet: metis cibus est
confirmat cor hominis. fuerat
mͥ ante miranduis panis de celo
scͥptam ẽ. ehim. panem de
celo dedit illis manducare: sed
non erat uerus ille panis. s futu¬
riumbra. Panem de celo illum
uerum michi seruauit pater.
Midi ille panis dei descendit
pulo dei iuniori descendit. Nam
quomͦ iudeis descendit panis qͥ
untam dedit: cum om̃s qui illũ
panem manducauertint. hoc est
mantia. quẽ putauerunt uidei
uerũ panem in deserto mortui
sunt : Quomͦ synagoge descendit.
cum synagoga omnis interierit
& et̾no ieiumo fidei macerata
defecerit : Deniq si accepissent
panem uertim non dixissent:
dñe semꝑ danobis panem hunc.

Expanded text:
intemperies aut sterilitas ruris inintemperies aut sterilitas ruris inminuat, si pii cultus diligentia perseueret. non lam coturnicuni pluuias mihi opto descendere quas ante mirabar, non manna quod ante cibis omnibus praeferebam, quia qui manna manducauerunt patres esurierunt. meus cibus est. quem si quis manducauerit non esuriet, meus cibus est confirmat cor hominis. Fuerat mihi ante mirandus panis de caelo — scriptum est enim: panem de caelo dedit eis manducare —. sed non erat uerus ille panis, sed futuri umbra. panem de caelo illum uerum mihi seruauit pater. mihi ille panis dei descendit pulo dei iuueniori descendit. nam quomodo Iudaeis descendit panis qui uitam dedit. cum omnes, qui illum panem manducauerunt. hoc est manna, quem putauerunt Iudaei uerum panem. in deserto mortui sunt? quomodo synagogae descendit, cum synagoga omnis interierit et aeterno ieiunio fidei macerata defecerit? denique si accepissent panem uerum, non dixissent: domine, semper da nobis panem hunc.
Abbreviated transcription (Latin):
dauid in decem milibus. Rex
ille durus indignat᷑. & irascit᷑
diabolus. eo qd̃ canerent iuuen¬
cule: qi duritiȩ filius paucos
decepit. xp̃c totum mundum
redemit. Dicit gͦ xp̃c natus ex
uirgine. Iuuenis ego sum & des¬
pectus: iusticationes tuas ñ sum
oblitus. Dicit etiam popłs̃ natio¬
num.ille in pͥma electione des-¬
pectus. rudis adhuc fide & sttidio
pͥmeue deuotionis ad olescens.
uel certe renouatis aquilȩ iu¬
uentute ꝑ baptismatis sacram̃to
Iuuenis ego sum & despectus:
iustificationes tuas non sum o.¬
blitus. Ille ego despectus ante.
iam p̃feror: iam ante ponor elec¬
tis. Ille ante despectus popłs pa¬
catorum: habeo celestium sacta¬
mentorum ueneranda consor¬
tia. Iam mense celestis honore
suscipior. epulis meis non plum
utitur. ñ terre partus laborat
non arborum fructtis. potui men
est potus. Non iam ad sacietaĩ
mei annuos expecto ꝓuentus.
xp̃c micbi cotidie ministratur.
Non uerebor nequa michi celi

Expanded text:
Dauid in decem milibus. rex Dauid in decem milibus. rex ille durus indignatur et irascitur diabolus, eo quod canerent iuuenculae quia duritiae filius paucos decepit, Christus totum mundum redemit. dicit ergo Christus natus ex uirgine: iuuenis ego sum et despectus; iustificationes tuas non sum oblitus. Dicit etiam populus nationum ille in prima electione despectus, rudis adhuc fide et studio primaeuae deuotionis adulescens uel certe renouatus aquilae iuuentute per baptismatis sacramenta: iuuenis ego sum et despectus; iustificationes tuas non sum oblitus. ille ego despectus ante iam praeferor, iam anteponor electis, ille ante despectus populus peccatorimi habeo caelestium sacramentorum ueneranda consortia, iam mensae caelestis honore suscipior. epulis meis non pluuia undatur, non terrae partus laborat, non arborum fructus; potui meo est potus. non iam ad satietatem mei annuos expecto prouentus, Christus mihi cotidie ministratur. non uerebor, ne qua mihi eum caeli
Abbreviated transcription (Latin):
& lapidibtis ꝓcessisset. retulit
ñ uiribus se fretum esse. non
armis. s in nomine dñi confi¬
dentem ad p̃lium esse ꝓgressũ
ut lacessite ꝓlebis auferret ob¬
probrium. Hicgͦ uiuenis atq
despectus strauit allophilum:
potiusq uictoria. in decem mili¬
bus iuuencularum psallentium
testimonio triumphauit. Gere¬
bat enim tẏpum eiꝰ qui quasi
despectus uenturus esset in ter-¬
ras. & sine legato. sine adiutore.
sine nuntio. totum popłm mũ¬
di huiꝰ. crucis suȩ prelio libera¬
ret. cui applauderent animȩ
scõrum ꝑ baptismatis sacrãta re¬
notate: qd̃ uerum illum goliã
reuelatum nobis. ac ꝓditum.
uerbi fui gladio trucidasset. Iacet
gͥ uerus golyas: humilitate filiĩ
dei stratus. Amisit caput: qd̾
inmultas artes uertebat & frau¬
des. Psallunt secure iam animȩ:
quȩ ante peccatorum suorum
tormenta deflebant. Dicunt
tympanis: hoc ẽ corporibus fuis
peccato mortuis resultantes. Sa¬
ul triumphauit in milibus:

Expanded text:
et lapidibus processisset. rettulit et lapidibus processisset. rettulit non uiribus? se fretum esse, non armis. sed in nomine domini confidentem ad proelium esse progressum, ut lacessitae plebis auferret obprobrium. hic ergo iuuenis atque despectus strauit allophylum potitusque uictoria in decem milibus iuuencularum psallentium testimonio triumphauit. Gerebat enim typum eius qui quasi despectus uenturus esset in terras et sine legato, sine adiutore, sine nuntio totum populum mundi huius crucis suae proelio liberaret, cui adplauderent animae sanctorum per baptismatis sacramenta renouatae, quod uerum illum Golian reuelatum nobis ac proditum uerbi sui gladio trucidasset. iacet igitur uerus Golias humilitate filii dei stratus, amisit caput, quod in multas artes uertebat et fraudes. psallunt securae iam animae, quae ante peccatorum suorum tormenta deflebant. dicunt tympanis, hoc est corporibus suis peccato mortuis resultantes: Saul triumphauit in milibus,
Abbreviated transcription (Latin):
& despestus: iustificationes tuas
non sum oblitus. Ipse quoq iu¬
nior fratribus cum patris oues
pasceret tanquã uili ablegatꝰ
obsequio. ñ oblatus est sacerdo¬
ti. quasi indignus qui ungeret᷑
in regnum: s a facerdote quesitꝰ.
& accersitus a pascius. p̃rogati¬
uam regie unctionis accepit.
Postea quoq ꝓgressus ad bellũ
cum golia totum popłm iudeoꝵ.
corporis sui mole despitiens. singu¬
lari certamine ꝓuocaret: tim̃ti¬
bris ceteris poposcit a rege ut con-¬
grediendi fibi ꝑmitteret facul¬
tatem. Heccdum quidem tan-¬
to certamin habilis estimatus
est rege dicente. non poteris ire
ad allophilum & pugnare cum
eo. qm̃ tu pueres. & ille uir bel¬
lator est a iuuentute sua: neq
esset admifsus. nͥ fecisset fidem
quod in sua adolescentia leonẽ
suus manibus strangcilatum ex-¬
tractis rapte otis cruribus per¬
emisset. Ipsi etiam despectus
allophilo quod aduersus arma-¬
tum preliatorem cum uirga

Expanded text:
et despectus; iustificationes tuas et despectus; iustificationes tuas non sum oblitus. Ipse quoque iunior fratribus cum patris oues pasceret tamquam uili ablegatus obsequio, non oblatus est sacerdoti, quasi indignus qui ungeretur in regnum, sed a sacerdote quaesitus et accersitus a pascuis praerogatiuam regiae unctionis accepit. postea quoque progressus ad bellum, cum Golias totum populum Iudaeorum corporis sui mole despiciens singulari certamine prouocaret. timentibus ceteris poposcit a rege, ut congrediendi sibi permitteret facultatem. ne tum quidem tanto certammi habiiis aestimatus est. rege dicente: non potes ire ad allophylum et pugnare cum eo, quoniam tu puer es et ille uir bellator est a iuuentute sua. neque esset admissus, nisi fecisset fidem, quod in sua adulescentia leonem suis manibus strangula.tum extractis raptae ouis cruribus peremisset. ipse etiam desectus allophylo, quod aduersus armatum proeliatorem cum uirga
Abbreviated transcription (Latin):
s Labia eius distillantia myr.c̃.¬
ram plenam. ꝑ myrram enim
passionis unguentum. & resur-¬
rectionis gratia declaratur: que
redituttum uite odorem. suscita¬
tis mortuorum uisceribus infun¬
dit. Merito gͦ alloquii eiꝰ accipi¬
ens suauitatẽ exclamans sponsa
testat᷑. fauces eiꝰ dulcedinis. et
totus desiderium. Sequit᷑. Iutie¬
nis ego sum & despectus: iustifi¬
cationes tuas ñ sum oblitus. Mul
xercitati funt duris laboribtis.
potest hic uersictilus conuenire.
Nam & ioseph cum a fratribus
iunor in egyptam uenderet᷑:
itmor erat & despectus. qui ad
eruitutis iniuriam uendebatur.
Et postea cum ꝓductus e carc̾e
ĩpositus egypto popłis frum̃ta
diuderet. fratribus uicem intui¬
rie ñ referret. s refuso pretio
alimenta donaret. senilem pa-¬
tris a fame atq iemimo uendica¬
ret etatem. currumq submisse
obuius ac famulantibus ceteris
ample potestatis insignibus ad ora¬
ret: iure dicebat. Iunior ego sum

Expanded text:
sa: labia eius lilia distillantia myrsa: labia eius lilia distillantia myrram penam. per myrram enim passionis unguentum et resurrectionis gratia declaratur, quae rediuiuum uitae odorem suscitatis mortuorum uisceribus infundit. merito igitur alloquii eius accipiens suauitatem exclamans sponsa testatur: fauces eius dulcedines et totus desiderium. Sequitur: iuuenis ego sum et despectus ; iustification est tuas non sum oblitus. multxerciti sunt. duris laboribus potest hic uersiculus conuenire. nam et Ioseph. cum a fratribus in Aegyptum uenderetur, iunior erat et despectus, qui ad seruitutis iniuriam uendebatur. et postea, cum productus e carcere praepositus Aegypto populis frumenta diuideret, fratribus uicem iniuriae non referret, sed refuso pretio alimenta donaret, senilem patris a fame atque ieiunio uindicaret aetatem curruque submisso obuius et famulantibus ceteris amplae potestatis insignibus adoraret, iure dicebat: iuuenior ego sum