comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abeo possunt ĩ euarrabili queda
modo ⁊ dumones reforudunt ꝑ
torquẽt᷑ ab ro cit ac punũdtur
uuid ergo nurũ si cũ sit ĩ morta¬
les aunne tñ patibiles sint dio
sunt s qr in solis spurrtibus ui¬
uñt a solo deo tractabiles sũt
cui uirtus ac slat spiritalis est
modũ ponas impii fuit daturi
Nã qr pcca in corporibus cõtra¬
perũt rui sus carne in duc̃tur
ut in corporibus piaculũ soluãt
Eet tñ nõ erit caro illa quẽdiꝰ
hõi suꝑiecerit᷑ huic terrene siłis
te alat᷑ extinguit᷑ At ille diuiũꝰ
ꝑ sie ip̃m sumꝑ uiuit ac uiget sỹ
ullis aliuẽtis nec admuitip̃ ht̃ fu¬
mũ s est purus ac liquidus et
ĩ aque modũ frudus Nõ eñi
maliqua sursũ uersus uiget̃
sicut noster quẽ labes tedren
corporis quo touetur e⁊ simusz
ut̾mmxtus exilire cogit et ad
celestrin naturã cũ crepidacõe
mobili subuclari  dem igitur
tentia ⁊ cremabit ĩ pios ac̃ iustos
recreabit et ꝙͣtid ecorporibus

Expanded text:
ab eo possunt inenarrabili quodam modo, et daemones reformidant, quia torquentur ab eo ac puniuntur. quid ergo mirum, si cum sint inmortales animae, tamen patibiles sint deo?sunt: sed quia in solis spiritibus uiuunt, a solo deo tractabiles sunt, cui uirtus ac substantia spiritalis est. modum poenas impii sint daturi. nam quia peccata in corporibus contraxerunt, rursus carne induentur, ut in corporibus piaculum soluant: et tamen non erit caro illa, quam deus homini superiecerit, huic terrenae similis, te alatur, extinguitur. at ille diuinus per se ipsum semper uiuit ac uiget sine ullis alimentis nec admixtum habet fumum, sed est purus ac liquidus et in aquae modum fluidus: non enim ui aliqua sursum uersus urguetur sicut noster, quem labes, terreni corporis quo tenetur et fumus intermixtus exsilire cogit et ad caelestem naturam cum trepidatione mobili subuolare. idem igitur tentia et cremabit inpios et recreabit et quantum e corporibus
Abbreviated transcription (Latin):
ca punẽt᷑ seutẽt utrq dolorẽ
utq. ita ecĩa mortẽ Si morti
nõ est obuoxiã uec dolotii
qd Pacibilis igit᷑ nõ aesthĩt
questiom sine crgiñto a stoy¬
cis ita occurritur aiãs qd¬

Expanded text:
a punietur, sentiet utique dolorem atque ita etiam mortem: si morti non est obnoxia, ne dolori quidem: patibilis igitur non est.\' huic quaestioni siue argumento a Stoicis ita occurritur: animas q
Abbreviated transcription (Latin):
ad memonã posteris tradidit
eodctur/ Quom᷑ aut̃ id futu¬
rũ fit nequig ã edibile arbi¬
tretur ostondã i p̾mis mul¬
tiplicabit᷑ regĩd et sudmare

Expanded text:
ad memoriam posteris tradidit:conderetur. Quomodo autem id futurum sit, ne quis incredibile arbitretur, ostendam. in primis multiplicabitur regnum et summa re
Abbreviated transcription (Latin):
tũ in inchilum resblui ẜ eoꝵ
qũ iusti fuerũt purtus et in ꝑo¬
tibiles ⁊ btas ad sũdẽ clistã¬
unde Illis origo est remeare
uel in campos quosd̃ fortuna¬
tos racpi uibi fruantur miris
uoluptatibus Impios uers quĩ
se malis uupiditatibus in quiua¬
uerũt mediã quãdi gerere int̃̾
ĩ mortalomi mortalẽq naturã

Expanded text:
in nihilum resolui, sed eorum qui iusti fuerint puras et inpatibiles et beatas ad sedem caelestunde illis origo sit, remeare uel in campos quosdam fortunatos rapi, ubi fruantur miris uoluptatibus, impias uero, quoniam se malis cupiditatibus inquinauerint, mediam quandam gerere inter immortal
Abbreviated transcription (Latin):
Post hec aꝑieutut iniferi et rresur¬
gent morti de quib indiciũ ma¬
guũ idẽ ip̃ẽ uex ac deus faciet Qui
sũius pat̾ et indicandi et re¬
guandi Sabit mapiuã pt̃ãteui
De quo iudiciõ et ragno apud
enthream spbillam sic ĩ urĩtur

Expanded text:
Post haec aperientur inferi et surgent mortui, de quibus iudicium magnum idem ipse rex ac deus faciet cui summus pater et iudicandi et regnandi dabit maximam potestatem. de quo iudicio et regno aput Erythraeam Sibyllam sic inuenitur
Abbreviated transcription (Latin):
reut origiuẽ reru sup̃nũtil
set multa nulia sełoꝵ fluxis¬
se dixerũt ex quo hic̃ pulcge
te chaldeos qui ut eicero tradidit
in libro de diuiuacõe p̾ruo quadra¬
gtuta siptuayõta milia ã noꝵ¬

Expanded text:
rent originem rerum, supremumque us, multa millia saeculorum fluxisse dixerunt ex quo hic pulcherrtasse Chaldaeos, qui ut Cicero tradidit in libro de Divinatione primo quadringenta septuaginta millia anno
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ exirese ⁊ ꝓficisti et ambulare
testantes ⁊ dꝙ aut trefeu siguificãt
aut si ad huc possũt aut uoce ꝓ¬
nũtiant Oude apparet nõ disso¬
luciõnem fieri. s se paracionẽ que
declarat aĩam ꝑmanẽ  Cetõ

Expanded text:
sed exire se, et proficisci, et ambulare sed exire se, et proficisci, et ambulare testantes; idque aut gestu significant, aut si adhuc possunt, et voce pronuntiant? Unde apparet non dissolutionem fieri, sed separationem, quae declarat
Abbreviated transcription (Latin):
frugestentibus meubris auuna effle¬
tut Que cũ matia sangiũs cõtiueatẽ
sicut luuiẽ oleo ea matia febrium
gũtur et ixtremi ac tenuores
⁊ ini dificiente ueua fontis arescũt
cit aĩua seusũ extingur ⁊ occide̾ᷤᷤ
putãd est Nõ enĩ ma corꝑe
Deficiente/ s corpus aĩa de cedentẽ bru
pore ut uie id efficiat fieri mõ p̃t̃
Ut ãmus equide nũꝙͣ uidi quift
quereretur in morte dissolu S
ille fortasse epicuy reũ aliqueni
uiderat ecia Sũ moritur plrilo¬
soplautẽ ac de sua dissolucõr in
extremo sp̃u disserentẽ. Quom
sciri p̃t utrũ dissolui se senciãt
an corpore liberari cũ in exitu
linigna nintestat. Nã dñ sentit
et laqui potust nõd̃ dissolutus
ost Ubi dissolutus cest nec sẽtire¬
ia uet eloqui potestꝰ Ita queri
.de dissolucõe aut cõd̃ pt̃ aut iã.
nõ potost It uii p̾us ꝙ̃ dissol¬
natur eintelligit se dissolutuã uz
Quid ꝙ uidemus plerosq morĩt¬
cũd nõ dissolui conq̃routes ut ait

Expanded text:
frigescentibus membris anima effletur. quae cum materia sanguinis contineatur sicut lumen oleo, ea materia febrium guntur et extremi ac tenuiores riui deficiente uena fontis arescunt. cit, animae sensum extingui et occidere putandum est. non enim anima cordeficiente, sed corpus anima decedente brutpori, et vivere id efficiat; fieri non potest, t. Equidem nunquam vidi, qui se quereretur in morte dissolvi. Sed ille fortasse Epicureum aliquem viderat etiam dum moritur philosophantem, ac de sua dissolutione in extremo spiritu disserentem. Quomodo sciri potest, utrum dissolvi se sentiat, an corpore liberari, cum in exitu lingua mutescat? Nam dum sentit, et loqui potest, nondum dissolutus est: ubi dissolutus est, jam nec sentire, nec loqui potest; ita queri de dissolutione aut nondum potest, aut non potest. At enim priusquam dissolvatur, intelligit se dissolutum iri. Quid, quod videmus plerosque morientium non dissolvi conquerentes, ut ait,
Abbreviated transcription (Latin):
manuo iustorĩd multitudiuur
itta que montẽ crocũsedent
et cõridet᷑ ab hora tacia usa
⁊ uospum et finet sangnis mo¬
re torrentis Deletis ꝙ omib
eo piis impius solus effugit
et ꝑibit ab es uintꝰ sua bic
est autẽ nu appellatur authi
tur et contra uirũ snucabit
stelene suoꝵ luat penard
Et ceter principes at pram
qui cõtruerunt orbeni suuus
e ouiuti aducẽtur adrn
i ⁊̃ crepabit eos et ꝙ cocgint
et Sapuabit eos ac mentu cu¬
ciatib trad̃i Sic extiucta ualli¬
ciatuꝰ pretatẽ cõpressa regͥesset
orbos qui per tot sclã subitꝰ
eror at sceleri nefandã ꝑtulit
ẜ̾uitutĩd Non colent᷑ ulteriq dniͣ
manu facti s acẽplis ⁊ puliu¬
uarib suis Seturbata suula

Expanded text:
 multitudinem illam, quae montem circumsederit, et concidetur ab hora tertia usque ad vesperum, et fluet sanguis more torrentis; deletisque omnibus copiis, impius solus effugiet, et peribit ab eo virtus sua. Hic est autem, qui appellatur Antitur et contra uerum dimicabit scelerum suorum luat poenas. sed et ceteri principes ac tyranni, qui contriuerunt orbem, simul cum eo uincti adducentur ad regem, et increpabit eos et coarguet et damnabit eos ac mentis cruciatibus tradet. sic extincta malitia et mpietate conpressa requiescet orbis, qui per tot saecula subiectus\' errori ac sceleri nefandam pertulit seruitutem. non colentur ulterius dii manu facti, sed a templis ac puluinaribus suis deturbata s
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq trepidabut om̃s et adluc¬
cuosum allũ souitũ cõtremestẽt
Tũt u̾o̾ ꝑiram dei adu̾sũ heies
qui nosticiã doi nõ aguonerũt
semet ferrbũ inuis faures morb
et suꝑ omia metus semꝑ empe¬
Deus inc̃ ortibũt doĩdet nõ
exaudiet eptabitur nmors etuõ
ueuiet Rec mox qui dẽ requi
ẽ cuuori dabit nec ad ocłoi
sourpuus accedet f̾ aĩas homĩ sol¬
licitudo ac uigillia materabit
Plorcibũt ⁊ gement et dẽtib
seridunt Gratulabunt᷑ mortius
pluribus malin olitudo fuet sĩ
terra ot erit de forguatus orbis
atq desertus Quodm carinib
sibillius ita dicitut Este lras¬

Expanded text:
itaque trepidabunt omnes et ad luctuosum illum sonitum contremescent. tum uero per iram dei aduersus homines qui iustitiam non adgnouerint, saeuiet ferrum ignis fames morbus, et super omnia metus semper inpendens. tunc orabunt deum et non exaudiet, optabitur mors et non ueniet. ne nox quidem requiem timori dabit; nec ad oculos somnus accedet: sed animas hominum sollicitudo ac vigilia macerabit: plorabunt, et gement, et dentibus strident; gratulabuntur mortuis, pluribus malis solitudo fiet in terra, et erit deformatus orbis atque desertus; quod in carminibus Sibyllinis ita dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
mariq porr exit, donoc rogib
cũctis ⁊ nacionibus subiugatis
cũ iã belloꝵ matia deficẽt ui¬
ribus sun male uterrt᷑ quib
se ip̃a cõficit hec fuit p̾ma.
eius sourctus eu uellis lace¬
rata cuulib atq intestuno uia¬
Lo p̃ssa rursus ad reginẽ sui¬
gularis ĩ perii recidit qrͣ ud
altãm in fanciã r euoluta A¬
missa oñĩ libertatr quã bruito
Snce et auctore defunderat.
ita cõsenũt tãꝙͣ sustẽtare seip¬
an nõ ualeret iisi aduiuutõ

Expanded text:
marique porrexit, donec regibus marique porrexit, donec regibus cunctis et nationibus imperio subiugatis cum iam bellorum materia deficeret, uiribus suis male uteretur, quibus se ipsa confecit. haec fuit prima eius srata civilibus, atque intestino malo pressa, rursus ad regimen singularis imperii recidit, quasi ad alteram infantiam revoluta. Amissa enim libertate, quam Bruto duce et auctore defenderat, ita consenuit, tanquam sustentare se ipsa non valeret, nisi adminiculo
Abbreviated transcription (Latin):
strui possit, quĩ mortaliast̃
oꝑa mortaliũ Sic ⁊ aliã
p̃rius regna eũ diucuis floru¬
issunt nichi lominꝰ tamẽ occide¬
grecos et assyrios ꝓditũ est
regnuũ habusse terraꝵ quib
om̃ib destructis ad romanos
iir plus hñt pondis ad rumã
I sũt cet̾is alciora/  Nõ iusti¬
te suueta romane i bis tp̃a
discribuit per etates. Pumã
unii dixit in fãciõ sub roya
romulo fuisse aguo ⁊ genita
et qrͣ educata sit roma Drĩ¬
de puericiã sub cet̾ia regibus
a quib et aucta sit et discipli¬
nis᷑ płibus institutisq formata
At uo tarqͥmo regnãdte cũiã
qiͣ adulta eẽ cepissut sirinciũ
nõ tulisse et reiecto suꝑbedũa¬
ciõnis ingo maluisse legibus
obtemperare qiͣ regibus Cũq
eẽt adolescẽcia uius fine punici
belli terminata/ cũ demnqz con¬
firiacio uiribus cepissitame¬
noscẽ Sublata nñi cothagie
que dui cenuila imꝑii᷑ fuit/
manus suas ĩ totũ oruẽ tara

Expanded text:
strui possit, quoniam mortalia sunt strui possit, quoniam mortalia sunt opera mortalium. sic et alia prius regna cum diutius floruissent, nihilominus tamen occideGraecos et Assyrios proditum est regimen habuisse terrarum: quibus omnibus destructis ad Romanos quia plus habent ponderis ad ruinam quae sunt ceteris altiora. non inscite Seneca Romanae urbis tempora distribuit in aetates. primam enim dixit infantiam sub rege Romulo fuisse, a quo et genita et quasi educata sit Roma; deinde pueritiam sub ceteris regibus, a quibus et aucta sit et disciplinis pluribus institutisque formata; at uero Tarquinio regnante cum iam quasi adulta esse coepisset, seruitium non tulisse et reiecto superbae dominationis iugo maluisse legibus obtemperare quam regibus; cumque esset adulescentia eius fine Punici belli terminata, tum denique confirmatis uiribus coepisse iuuenescere. sublata enim Carthagine, quae tam diu aemula imperii fuit, manus suas in totum orbem terra
Abbreviated transcription (Latin):
teribũt Nichil tũt quisꝙͣ habe¬
bit inisi ant guesitũ aut defẽ¬
sũ manu audaciã et ui om̃ia
possidebũt Nõ fidesͥ ħpm̃ibus
nõ pax nõ hñanitas nõ pudor
non ueritas erit atq ita neq
seeuritas neq r egunẽ neq
regines a malis ulla Dis
oĩ terra tumultaabit᷑ frement
ubiqz bella/ Ouis goutus in
ariis erant et se nuicẽ opu¬
intine pliabuntur et p̾ma
uas et saigit uelut flũite
operietur Tuẽ ꝑagrabit gla
uastitatis ⁊ confusiõuit huc
erit cã ꝙ romanũ nouiẽ quo
nũt remis᷑ orbis horret ai¬
muos dicẽ s dic̃a qr futurũ
est tollet᷑ det̾ra / et iin peri¬
um ĩ asiã ren̾tetur ac rus¬
sus orieus dñbit̃ atq occi¬
Debet uideri si rognũ tãtal
mole fundatũ ac eã diu ꝑ
tot ⁊ cales uiros auctũ tautin
demq ꝯpib cõfiromatũ ali¬
qñ tamẽ cortuet Nichil est
hũanis uiribus laboratũ quid
nõ ab hũanis eque uirib .d.¬

Expanded text:
teribunt. Nihil quisquam tunc habeteribunt. Nihil quisquam tunc habebit, nisi aut male quaesitum, aut defensum manu: audacia et vis omnia possidebunt. Non fides in hominibus, non pax, non humanitas, non pudor, non veritas erit; atque ita neque securitas, neque regimen, neque requies a malis ulla. Omnis enim terra tumultuabitur: frement ubique bella: omnes gentes in armis erunt, et se invicem oppuinitimae praeliabunturnas et sanguine uelut flumine operietur. tum peragrabit gladuastitatis et confusionis haec erit causa, quod Romanum nomen, quo nunc regitur orbis — horret animus dicere, sed dicam, quia futurum est — tolletur e terra et inperium in Asiam reuertetur ac rursus oriens dominabitur atque occidebet uideri, si regnum tanta mole fundatum ac tamdiu per tot et tales uiros auctum, tantis denique opibus confirmatum aliquando tamen conruet. nihil est enim humanis uiribus laboratum quod non humanis aeque uiribus de
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ abit. enĩ ꝑlebe̾ suã de gͣui
seruitute nũdi/ S qnĩ tũt uug
plebs Sei ⁊ apud unã gẽtẽ
sas nacdes idest arbẽ totum
celestibus plagis u̾berariut
siustus et eultor doi ꝑpłs libe¬
⁊ etur Et sicut tũc signastã
sũt quib futura clades egipti
oñde̾tur ita in ultimo firnt
.gentibus intelligatur Dro¬
piquante gͦ huius soculi dermi
no hũanarũ r erũ statũ cõmuta¬
2i aucõe est et in de t̾uis neqͥciã
ĩ ualestunte prolabi ut ia nr̃a
hͨ tpcra quibus nniquitas et ma¬
licia usq ad sũmũ gradũ cͤ̾uit
in illuis tnĩ in sauabilis mali cõ¬
ꝑacorm̃ felicia et ꝓpe aurra
possint indicari /  Ita eĩ Insti¬
as et aucericia ⁊ eupiditas ot
libido crebeescet Et qui si forte¬
tñ fu̾i̾nt bom p̃de suit sceleratꝭ
ant diuexent unde ab an inst̾is
soli añe malai opulenti funt¬
bomi uero ii om̃ib cõtinueliis
atq n egestate ⁊ accent᷑/ Con¬
fondetur om̃e Ius et leges iu¬

Expanded text:
it enim plebem suam de gravi servitute mundi. Sed quoniam tunc una plebs Dei, et apud unam gentem sas nationes id est orbem totum caelestibus plagis uerberari, ut iustus et cultor dei populus liberetur. et sicut tunc signa facta sunt quibus futura clades Aegyptiis ostenderetur, ita in ultimo fient gentibus intellegatur. propno, humanarum rerum statum commutari necesse est, et in deterius nequitia invalescente prolabi; ut jam nostra haec tempora, quibus iniquitas et malitia usque ad summum gradum crevit, in illius tamen insanabilis mali comparatione, felicia et prope aurea possint judicari. Ita etenim justias, et avaritia, et cupiditas, et libido crebrescent, ut si qui tum forte fuerint boni, praedae sint sceleratis, ac divexentur undique ab injustis; soli aboni vero in omnibus contumeliis atque in egestate jactentur. Confundetur omne jus, et leges in
Abbreviated transcription (Latin):
uasti ad putanerãt et Se nuo Rsu
DOude eciã plato de aĩa disserens
ex hoc ait possi coguosci aĩagẽi
⁊̃ mortales atq diuiuas ꝙ̃ pu̾is
mobiliã suit ingniua et ad pex¬
cipiend̃ fucili a ꝙ ea q̃ distat
ita scelerit rapiant ut nõ tũc pͥ¬
nũ diste̾ illa uideant᷑ s rocogno¬
st̃e ato ⁊emiuisti in quo uixse¬
pieus ⁊poetis ĩ eptissime credidit
Nõ iit reguastunt᷑ qd fieri uõ
stibus collataut fruẽtes iocũdita¬

Expanded text:
i eas putauerunt et denuo ad . unde etiam Plato de anima disserens ex hoc ait posse cognosci animas esse inmortales atque diuinas, quod in pueris mobilia sint ingenia et ad percipiendum facilia, quod ea quae discant ita celeriter rapiant, ut non tunc primum discere illa uideantur, sed recognoscere atque reminisci: in quo uir sapiens poetis ineptissime credidit. Non igitur renascentur, quod fieri non stibus conlocati ac fruentes iucundita
Abbreviated transcription (Latin):
pariter existãt qui orbẽ terre
cuõ ad rogondũ sꝰ ad cõsum̃dã
parciantur uni exercitib ł̃ muãd¬
sud auctoꝵ et agrorũ cultibus
uuẽt ⁊ uorabũt Tnt repente ad¬
uersus eos hostis potentissius ab
extrenus fuub plage septẽtuonãl
oriet᷑ qui tribus ex eis m̃o deletis
qui tuc̃ aspã obtinebũt assinuet᷑
⁊ sbcietatẽ ciceteris ac p̾ncipes om̃i
cõstituet᷑. hic in sustetabili dñacõe
uexabit orbẽ diuina et humana
nustebit infanda dictu et execra¬
uiliã moliet᷑ noua cõsiliã in pecto
⁊e suo uolutabit Dt ꝓprũd sabi
cõstituat in periũ leres cõmuta¬
uir ⁊ suas sauxiet cõtammabit
Siripiet spoliabit occidit Det̃¬
se de trauslata confusio ne ptur¬
bacio hũani gu̾is consequełur .
tp̃s existet i nulli hõũi fit uita

Expanded text:
em terrae, non ad regendum, sed ad consumendum partiantur. Hi, exercitibus in immensum auctis, et agrorum cultibus nuent, et vorabunt. Tum repente adversus eos hostis potentissimus ab extremis finibus plagae septentrionalis orietur, qui tribus ex eo numero deletis, qui tunc Asiam obtinebunt, assumetur in societatem a caeteris, ac princeps omnium constituetur. Hic insustentabili dominatione vexabit orbem: divina et humana miscebit; infanda dictu et execrabilia molietur; nova consilia in pectore suo uolutabit, ut proprium sibi constituat imperium, leges commutet et suas sanciat, contaminabit diripiet spoliabit occidet: desede translata confusio ac perturbatio humani generis consequetur. tempus existet, quo nulli h
Abbreviated transcription (Latin):
net t̾ra hoĩ Sabit fructũ nõ
cerres quitꝙ̃ nõ arbor nõ uinis̃
feres si cũ niflore spõe maxunã
Dederit in fruge decipient
Soutes quoq eũ flmmib are¬
steut᷑ ut ne /potuis quidẽ suppe¬
tat et aque i sangurẽ et amia¬
ritudinẽ mutaibuutut  ropter
het deficient et ĩ terrad E qua¬
Orupedes et in aere uolucres ⁊
in mari pisces Prodigia qͦ in
celo mirablia mẽtes hpimĩ
maximo terrore cõfundent et e¬
criues conuetaꝵ et solis tyuobͤ
et color lune et cadouciũ side¬
rũ lapsus Res tñ huc̃ usitato
modo firut ẜ existunt subito ⁊
guota et ĩiusa oculis astra Sol
ĩ ꝑpetuũ fustaibit᷑ ut uox int̾ noc¬
non trib dificiet horis s ꝑpe¬
tuo sangnine obfusa mectus ex¬
traordiuanios peraget ut nõ sit
hõi promptũ luit sidorũ cuesa
unt roru tomporũ agnoste fret
enĩ uel estas in lyyeme uelly

Expanded text:
homini dabit fructum: non seges quidquam, non arbor, non vitis feret. Sed cum in flore spem maximam dederint, in fruge decipient. Fontes quoque cum fluminibus arescent, ut ne potus quidem suppetat; et aquae in sanguinem aut amaritudinem mutabuntur. Propter haec deficient et in terra quadrupedes, et in aere volucres, et in mari pisces. Prodigia quoque in coelo mirabilia mentes hominum maximo terrore confundent, et crines cometarum, et solis tenebrae, et color lunae, et cadentium siderum lapsus. Nec tamen haec usitato modo fient: sed existent subito et ignota et invisa oculis astra; sol in perpetuum fuscabitur, ut vix inter nocnon tribus deficiet horis: sed perpetuo sanguine obfusa, meatus extraordinarios peraget, ut non sit homini promptum, aut siderum cursus, aut rationem temporum agnoscere: fiet enim vel aestas in hyeme, vel
Abbreviated transcription (Latin):
culo ꝑ fectus honĩo fingit᷑ ut uiui¬
ficatus udoꝰ in hoc rod mudo ꝑir
Te Cõsinuiacio futura sit et qualiõ
exitus hũanis rebus nupondeat
si quis Diuias kãs fui̾t̾ sceutatus
cõꝯruetes cũ celostibus uoces fuẽ
rorid ⁊ occasimi post breue tꝑĩ
Dinciant De scribentes quasi fa

Expanded text:
o fingitur; ut vivificatus a Deo, in hoc eodem mundo per tem consummatio futura sit, et qualis exitus humanis rebus impendeat, si quis divinas litteras fuerit scrutatuscongruentes cum caelestibus uoces finem rerum et occasum post breue tempus adnuntiant describentes quasi fat
Abbreviated transcription (Latin):
cõmorantes in maguam gentẽ
creuissent ⁊ graui atq ĩ tolsera¬
bili sermtutis muyoe pmerẽtur
ꝑcussit em ptũ drus esana¬
bili plaga ⁊ ppłm suu̾ libe¬
rauit traductũ medio maricũ
discissis flutib ⁊ in utrãq ꝑte
Sunotis ꝑ siccud ppłr gradt¬

Expanded text:
gnam gentem creuissent et graui atque intolerando seruitutis iugo premerentur, percussit Aegyptum deus insanabili plaga et populum suum liberauit traductum medio mari, cum discissis fluctibus et in utramque partem dimotis per siccum populus grad
Abbreviated transcription (Latin):
bemq terrenã . Que cũ tp̃us di¬
ntm̃itate penitus inheserit eiqua
ture reddi mãs ut si ncõ extinꝰ¬
culam q̃ pccĩs ĩusta seusũ dolo¬
ris atbuit Quã sinaud̃ porta
fit explicau̾it Quin eset sup̃io
cũ liuẽ uita reliquit nõ tamen
ome malũ miseris nec fuditꝰ
omis corporee gocedũt pestes
penitusq ncc̃e est ml̃tã duicõ¬
creta iodis moloscẽ miris ergo ex¬
ercentur penis ueterũq malorum
suꝑplicia exꝑundũt Hec ꝓpe uio¬
dũ uera sũt Amina enĩ eñ diuor¬
tum fecit acorpore est ut ais id
poeta par leuib uentꝭ uolucͥq
suuilliuia somꝑno qr spe est et
p̃a tenuitate ĩ cõprehousibilis s
uobis qui sumus corporales do

Expanded text:
 terrenam: quae cum temporis diuturnitate penitus inhaeserit, eius naturae reddi animas, ut si non extingculam, quae peccatis inusta sensum doloris adtribuit. quam sententiam poeta sic explicauit: quin et supremo cum lumine uita reliquit, non tamen omne malum miseris nec funditus omnes corporeae excedunt pestes, penitusque necesse est multa diu concreta modis inolescere miris. ergo exercentur poenis ueterumque malorum supplicia expendunt. haec propemodum uera sunt. anima enim cum diuortium fecit a corpore, est, ut ait idem poeta, par leuibus uentis uolucrique simillima somno, quia spiritus est et ipsa tenuitate inconprehensibilis, sed nobis, qui sum
Abbreviated transcription (Latin):
assefferũt ei signabũt᷑ ab uo
tauꝙͣ pecudes Qui aut̃̾ recusa¬
uuit notã enis aut ã mõtus fu¬
grent inis cõpr eleusi exgsitiã
cruciatibus necabiuitur Idor
custos hoĩes obuoluet libris ꝓpħã¬
rũ atq ita cremabit Et̾ dubi¬
tui ei desolare orbr̃ terrequẽsi¬
bus quad raguita ducbuõ Pert
uocẽtia edio erit quo niali bouos
hostiliter predabunt᷑ Nõ lexaut
ordo aut miliciẽ discipliua ẜua¬
bit᷑ nõ canos quisꝙpͣ reu̾ebitut
põ officũd ꝑ ietritis a guostet inõ
sexus cuit anfancie nust rebit
Gonfundentus oĩa ⁊ musebũt᷑
contra fas. cõtra ingͦ naturẽsta
quasi uno cõmumq latrocimo
terra uniu̾sa uastabit Cũ hec
ita erũt tũc iusti et sodtatores
ueritatis se gregabunt se ama¬
lis et fugrent ni solitudines
Quo audito ĩ pnis õ flãmaturira
ueniet cũ uꝑtercitu magno et add¬
motis oĩb copiis cucũdabit nõ¬
D ã quo nisti morabũt᷑ ut ros

Expanded text:
accesserint ei, signabuntur ab eo accesserint ei, signabuntur ab eo tanquam pecudes: qui autem recusaverint notam ejus, aut in montes fugient, aut comprehensi exquisitis cruciatibus necabuntur. Idem justos homines obvolvet libris prophetarum, atque ita cremabit; et dabitur ei desolare orbem terrae mensibus quadraginta duobus. Id erit nocentia odio erit; quo mali bonos hostiliter praedabuntur: non lex, aut ordo, aut militiae disciplina servabitur; non canos quisquam reverebitur, non officium pietatis agnoscet; non sexus aut infantiae miserebitur: confundentur omnia et miscebuntur contra fas, contra jura naturae. Ita quasi uno communique latrocinio terra universa vastabitur. Cum haec ita erunt, tunc justi et sectatores veritatis segregabunt se a malis, et fugient in solitudines. Quo audito, impius rex inflammatus ira veniet cum exercitu magno, et admotis omnibus copiis circumdabit montem, in quo justi morabuntur, ut eos
Abbreviated transcription (Latin):
clusioue ppħa magnus nuttetur
udeo qui couu̾tat hoĩes ad dei agui¬
corm ⁊ accipiet ptãteni mirabiliã
et cruciabit illos siti et fame . Et
quicũq conabitur eũ lede̾ ꝓcedet
ignis ex ore pius ett cõburet illũ
huis ꝓdigiis atq uirtutib cõn̾tet
multos ad dei cultũ Pactisq o¬
peribus i p̃iis alter rẽx orretut
exspria malo spĩ gruitus eu̾sor
ac ꝑditor gu̾is haiani qui ueli¬
quias illus prioris malicũ ĩpõ
siuiul de leat hic pugnabit ad¬
fiiet eũ et ⁊̃ sepultũ nac̾e̾ paciet᷑
d̾ed post diem terciumi ⁊euistet
atq inspectantibus ex nurrantibus
cũctis rapiet᷑ in celũ ̾ex uo ille
teterriuus erit quidẽ et ĩpe s mẽ¬
dei filiũ et dabit᷑ ei ptãs ut faciat
hoc sub uerbo eius Bnib miraicu¬
lis ecĩa sapiencũd plurimi allicã
conabitut et iustũ ppłm ꝑseq̃¬
tur et erit preffura et cõntri¬
cio tal qualis nũꝙͣ fuit a p̾ncipio
nũdi/ Quicũq crediderũt atq

Expanded text:
sione, propheta magnus mittetur a Deo, qui convertat homines ad Dei agnitionem, et accipiat potestatem mirabilia et cruciabit illos siti ac fame; et quicumque conabitur eum laedere, procedet ignis de ore ejus, atque amburet illum. His prodigiis atque virtutibus convertet multos ad Dei cultum; peractisque operibus ipsius, alter Rex orietur ex Syria malo spiritu genitus, eversor ac perditor generis humani, qui reliquias illius prioris mali cum ipso simul deleat. Hic pugnabit adficiet eum, et insepultum jacere patietur. Sed post diem tertium reviviscet; atque inspectantibus et mirantibus cunctis, rapietur in coelum. Rex vero ille teterrimus erit quidem et ipse, sed mendei filium. et dabitur ei potestas, ut faciat haec sub uerbo eius: quibus miraculis etiam sapientium conabitur, et justum populum persequetur; et erit pressura et contritio, qualis numquam fuit a principio mundi. Quicumque crediderint atque
Abbreviated transcription (Latin):
Opresso igit᷑ orbe terre cũ ad
deseruẽdam uniu̾sarũ unrũ tr¬
rãiudẽ hanãne opes de fecerũt
siquid̃ capto mũdo cũ magnis
latroiĩ exercitibus ĩcubabit
Diuino auxilio tanta illa cala¬
mutas indigebis Cõmotus ergo
drus et ꝑiculo aucipiti et nu¬
serauda cõploracõe iustorud
mitet ꝓ tinus liberatorũ Tũt
aꝑret᷑ celũ mrdiũ in tẽpesta¬
noctẽ et tenebro a ut ĩ orbe toto
lumẽ descendeutis dei tãd far¬
aduẽtũ regis ac dr̃i nostri ꝑm¬
Lraytote

Expanded text:
presso igitur orbe terrae cura destruendam inmensarum uirium tyrannidem humanae opes defecerint, siquidem capto mundo cum magnis latronum exercitibus incubabit, diuino auxilio tanta illa calamitas indigebit. commotus igitur deus et periculo ancipiti et miseranda conploratione iustorum mittet protinus liberatorem. tum aperietur caelum medium intempesta et tenebrosa nocte, ut in orbe toto lumen descendentis dei tamquam fuladuentum regis ac dei nostri pbra
Abbreviated transcription (Latin):
Qiid carnua sibilina nõueliᵒ
ita usse declarant cũ forte ali¬
añ deuũtiant ut adoo do uinis¬
g ͦ democͥti et epicuri et dichar¬
fecto nõ auderent deĩt̾itu aĩa ꝵ
mago aliquo pũte disseiere gq

Expanded text:
na Sibyllina nonne hoc ita esse declarant, cum fore aliquando denuntiant ut a deo de uiergo Democriti et Epicuri et Dicaearfecto non auderent de interitu animarum mago aliquo praes
Abbreviated transcription (Latin):
corponis seidait ⁊ obliuonẽ sui patit᷑
s sicut ngreseit ita ecia sepe saua¬
tur. Nocͦ est .ccͦ. cur maxiũ uir¬
tush ad hibenda sit ne illo cor¬
poris dolore fiteugat᷑ et obliuo¬
nẽ sui nõ aĩa si mẽs paciat᷑
Que quĩ tota corporis regione
consistit cũ rã ꝑtẽ uis aliqua
morbi uiciau̾it mouet᷑ loco et
reditura scilicet cũ medela Ige
sanitas domicilud suũ reformauĩt
Nã qr autta est aĩa cũ corpore
si uirtute careat cõtatrio uiueegꝰ¬
cit et ĩbrcillitas de sociẽtatefra¬
gilitatꝭ ⁊ edũdat ad ouõtẽ Oũ
auẽ dissociata fuit̾ uigebit ipã¬

Expanded text:
bliuionem sui patitur bliuionem sui patitur et sicut aegrescit, ita etiam saepe sanatur. hoc est ergo cur maxime uirtus adhibenda sit, ne ullo corporis dolore frangatur et obliuionem sui non anima, sed mens patiatur. quae quoniam certa corporis regione consistit. cum eam partem uis aliqua morbi uitiauerit, mouetur loco et reditura scilicet, cum medella et sanitas domicilium suum reformauerit. nam quia iuncta est anima cum corpore, si uirtute careat, contagio eius aegrescit et inbecillitas de societate fragilitatis redundat ad mentem, cum autem dissociata fuerit a
Abbreviated transcription (Latin):
uneuilis etas uirtuti deciusagẽ
at si iinia seuetus fregit̾ mt᷑¬
bra nõ ust ar̃e uiciũ si sensus
uuauunt si lingua torpuit si audi¬
tus obsurduit s corporis At .u.
memoriã deficit Quid mirũ sila¬
boutꝭ Ionucilii ruina punt᷑ mens
et ptita obliuiscit᷑ nõ alit̾ furma
Dina ꝙͣ si carcemi quo colibrtur
ceffugert Derũ ead̃ ainquit doloriet
luctui obuexia ost ꝑ ebrietate demẽtit
unde fragilis et mortalis apparet
Ideurco nͦ. uirtus ut sapienciã ntria
est ut meror quo toutralit᷑ ĩdigua
paciendo et uidendo fortitudine repel
Latus ⁊ uoluptas nõ modo ꝑotandi
õt Nã si careat uirtute si uoluptatib
Didita qoliatur morti fiet obnoxia
quĩ ⁊ uirtus ut dociuinus ĩ iortalita¬
t est fabricatux. et uoluptas mortis
Iors aut̃ sicut ostendi nõ funditus
ꝑnut et delet s et̾uis afficit cruci¬
atib Nã int̾ire prorsus aĩa nõ pt̃
quĩ ix dei spũ qui et̾ius est orũpi¬
aiẽ cepit ia inquit ecĩa morbin

Expanded text:
lis aetas uirtute decursa est, et si nimia senectus fregerit membra, non est animae uitium, si uisus euanuit, si lingua torpuit, si auditus obsurduit, sed corporis. at enim memoria deficit. quid mirum si labentis domicilii ruina premitur mens et praeterita obliuiscitur, non aliter futura diuina quam si carcerem quo cohibetur effugerit? uerum ealuctui obnoxia est, et ebrietate dementit, unde fragilis et mortalis apparet. idcirco igitur uirtus et sapientia necessaria est, ut et maeror, qui contrahitur indigna patiendo ac uidendo, fortitudine repellatur et uoluptas non modo potandi,eretur. nam anima si careat uirtute, si uoluptatibus dedita molliatur, morti fiet obnoxia, quoniam et uirtus, ut docuimus, inmortalitatis est fabricatrix et uoluptas mortis. mors autem, sicut ostendi, non funditus perimit ac delet, sed aeternis afficit cruciatibus. nam interire prorsus anima non potest, quoniam ex dei spiritu qui aeternus est originem cepit. anima inquit
Abbreviated transcription (Latin):
conitauãt᷑ nõ uidebat Sn plerisq hot.
pħis accidit ut putarent omo nõ
mentis acies multo ctarior efsede
bet ꝙͣ corporie adea ꝑspiciunda
quoꝵ uis ac ratio sent̃tur potuis¬
ꝙ uidet  m̃ de in mortalitate di
aut errores qui mortales quod
decͣtis platitisq mortalud deoreid
frictos opiuãtur uel ꝙartes ⁊̃¬
uinerãt uel ꝙ usũ quarũq fru¬
gũ Docuerãt uel ꝙ utilia uitehõr¬
nũ ꝓdidirant uel ꝙ ĩ iaues be¬
sti as ĩ temerant Que milta mͣ loge
ab ⁊̃ mortalitate semota suit et
Dociumꝰ in poribus liberie nũt
s⁊ Docebuuꝰ ut appareat solam
et̃ iusticiam ꝯ̃ uitã hoĩ parecit
et̾rã et solũ drĩ qui et̾ue ui
tr p̃uũ largiat᷑ Nã illi qui

Expanded text:
cogitauerat, non uidebat. sed plerisque hoc philosophis accidit, ut putarent omnino nmentis acies multo clarior debeat esse quam corporis ad ea perspicienda quorum uis ac ratio sentitur potiiam de immortalitate animae ant errores qui mortales quosdam decretis placitisque mortalium deos esse factos opinantur, uel quod artes inuenerant uel quod  utilia uitae hominum , prodiderant uel quod inmanes bestias interemerant. quae, merita quam longe ab inmortalitate semota sint, et docuimus in prioribus libris et nunc docebimus, ut appareat solam esse iustitiam quae uitam homini pariat aeternam, et solum deum qui aeternae uitae praemium largiatur. nam illi qu
Abbreviated transcription (Latin):
corpore iuduit ot in uoluit ut cõ¬
pactus ex rebus Siuisis at iepnquã¬
tibus bonũ ag iualũu caꝑet/xꝰ
sicut t̾ra ip̃a focũda est ad fiuixs
pandondas ita corpus hõis qd̵ assit¬
ꝑtũ est e terra quandi copiam
facultatep pcrrande sobolis actepit

Expanded text:
corpore induit et inuoluit, ut conpactus ex rebus diuersis ac repugnantibus bonum ac malum caperet. et sicut terra ipsa fecunda est ad fruges pariendas, ita corpus hominis, quod adsumptum est e terra, generandi copiam facultatemque prodendae subolis accepit,
Abbreviated transcription (Latin):
iors uocatur utrũq ĩ uaturã suã
recedit Ques ex t̾ra fuit id ĩlerã
i soluit᷑ qd excelesti spũ id cõstat
ac uiget semꝑ gnĩ diniuus sp̃us
sempit̾ius est Somq ide lucre¬
cius oblitus quid dissereret ⁊ quid
Domua deffenderet hos u̾sus posuit
Ce dit idẽ retio in tetiã qd fult aute

Expanded text:
atur, utrumque in naturam suam recedit: quod ex terra fuit, id in terram resoluitur, quod ex caelesti spiritu, id constat ac uiget semper, quoniam diuinus spiritus sempiternus est. denique idem Lucretius oblitus quid adsereret et quod dogma defenderet, hos uersus posuit: cedit item retro, de terra quod fuit ante
Abbreviated transcription (Latin):
apparet etna sut̃ qr uullau uini
paciũtur exrusecus Corpus aũt
si ideo mortale ẽ qr uisui parit̾
cioco mortalis est qr noc tãhi
potest nec uideri  ũt arguͭͣ
eorũ qui contra disserũt ⁊ efella¬
uus q̃ lucrecius pͦ. libro ex secutꝰ
est/ Qñĩ cũ corpore inquit aĩa
uascit᷑ cu corpore in tereat ũtẽ
est at nõ est par utriusqr rõ
Solidũenĩ et cõprelonsiui¬
le corpus est et oculis ⁊ manu
aĩa uero touiis ⁊⁊ tactũ uisãq
fugirus Corpus et̾ta fictũ atq
solidatũ est aĩa ni se nclil cõ¬
creti nichil ponderis terre ĩ habet
ut ꝑlato Disserebat Nec unĩ cãtã
possit hr̃e sollerciã cãtani uimi
tãtã celeritatẽ insĩ origuiẽ tra¬
hẽt e celo/ Corpus igit᷑ qñi fictũ
ux pouderoso ⁊ corruptibili ale¬
mĩto et taugbile est s uisibile
corrũpitur aut̃ occidit noc uin̾i¬
tactũ ueuit. Aĩa ant̃ qr tenuita¬
te sua ouirm tactũ sugis nullo
utu dissolui pt̃ Erho ꝙͣuis intet

Expanded text:
apparet, aeterna sunt, quia nullam uim patiuntur extrinsecus? corpus autem si ideo mortale est, quia uism pariter circo inmortalis est, quia nec tangi potest nec uideri. Nunc argumenta eorum qui contra disserunt refellamus: quae Lucretius tertio libro executus est. quoniam cum corpore inquit anima nascitur, cum corpest. At non est par utriusque ratio. Solidum enim et comprehensibile corpus est, et oculis, et manu: anima vero tenuis, et tactum visumque fugiens. corpus e terra fictum atque solidatum est, anima nihil in se concreti, nihil ponderis terreni habet, ut Plato disserebat. nec enim tantam posset habere sollertiam, tantam uim, tantam celeritatem, nisi originem traheret e caelo. corpus igitur quoniam fictum ex ponderoso et corruptibili elemento et tangibile est et uisibile, corrumpitur attactum uenit, anima autem quia tenuitate sua omnem tactum fugit, nullo ictu dissolui potest. ergo quamuis inter
Abbreviated transcription (Latin):
Mens gͦ ioest ã tellitrectia uel auext̃
suo sonupunst Et ex quo tepore spirã¬
S  acti it facultatẽ ead usq ad ul¬
tiniũ diuat Souet emissa corporis
qr tenebroso domicilio t̾rene carius

Expanded text:
mens ergo id est intellegentia uel augetur suo semper est, et ex quo tempore spirandi accipit facultatem, eadem usque ad ultimum durat, donec emissa corporis quia tenebroso domicilio terrenae carnis
Abbreviated transcription (Latin):
talis appareat qt uidemus oꝑa uiꝰ
uõ ussel mortalia Qod̃ mõdo de¬
sidena ꝙ corporis auiiui ꝙ declarãt
alterũ.eẽ mortale alterũ sempiteruũ
Corpus unĩ nchil nsi tempelale
Sisidirat idest cibũ potũ ĩ dũtio

Expanded text:
 uidemus opera eius non esse mortalia. eodem modo desideria quoque corporis animique decarant alterum esse mortale, alterum sempiternum. corpus enim nihil nisi temporale desiderat id est cibum potum indumentum
Abbreviated transcription (Latin):
cõglobatꝭ quĩ tata los tata
oruata tã magua neq fieri
neq disposui ⁊⁊ ordinari sñ aliqͦ
prudentissimo auctore potuit et
sanicũtur sollertissiẽ mẽtis arti¬
ficẽ confitetur hpniĩ cansa nũ¬
ci loqquũtur dem nõs diuine᷑

Expanded text:
conglobatis, quoniam tanta res, tam ornata, tam magna neque fieri neque disponi et ordinari sine aliquo prudentissimo auctore potuit et sentiuntur, sollertissimae mentis artificem confitetur. hominum causa munci loquu
Abbreviated transcription (Latin):
corporis atq auimi nõue ã dicant
ẽẽ eiani mortis exꝑtẽ/ Nãcorpus
qr ip̃ni frrigilo est atq mortalẽ q̃q̃q
oꝑa iuolitur eque caduca sunt
Nichil tullius ait esst qd sit maui¬
bus liuãis laboratũ qd nõ aliañ
ad interitũ redigatur uel ĩiuria
homi uel ipã confectrice om̃i uetusta¬
te As uo anii oꝑa uidemꝰ eterua
tes in auemoriã moniuẽta ĩgeniõ

Expanded text:
dicant esse animam mortis expertem? nam corpus quia ipsum fragile est atque mortale, quaecumque opera molitur, aeque caduca sunt. nihil enim Tullius ait esse quod sit manibus humanis laboratum, quod non aliquando ad interitum redigatur uel iniuria hominum uel ipsa confectrice rerum omnium uetustate. at uero animi opera uidemus aeterna. tes in memoria
Abbreviated transcription (Latin):
uno tꝑ̃is pũcts utiũq pariter disfi¬
paret ⁊ tã celeritꝰ eciã corpubd
hut sp̃il inoo mauc̃te deliqidestẽt ac
periret ꝙͣ celerit̾ꝰ aĩa secedit nuus
uo issoluto corpore aĩa uauescet
uelud hiuuor fracto uase diffusus/
Nãsi terienũ ⁊ ficrle corpue post
secessum aĩe nõ statun difflit pn
tetaq tabescit ix qua illi oricoe¬

Expanded text:
is puncto utrumque pariter dissiparetur, et tam celeriter etiam corpus, adhuc spiritu in eo manente, deliquesceret ac periret, quam celeriter anima secedit; immo vero dissoluto corpore anima vanesceret, velut humor fracto vase diffusus. Nam si terrenum et fragile corpus post secessum animae non statim diffluit, in terramque tabescit, ex qua illi origo
Abbreviated transcription (Latin):
exiuu̾uatione mauifesta est e¬
betes eiuo et in sami qui ꝓuidẽ¬
ciã nõ er̃ Sixeruntꝰ Nõ imꝓ¬
barẽ si deos idciuco nõ uẽ dic̾et᷑
Ut unũ dicerent. Cũ aũt ideo ut
uullũ qui eos delirasse nõ. ꝓutat

Expanded text:
ernatione manifesta est: hebetes ergo et insani, qui providentiam non esse dixerunt. Non improbarem; si deos idcirco non esse dicerent, ut unum dicerent: cum autem ideo ut nullum, qui eos delirasse non putat,
Abbreviated transcription (Latin):
tuce est malicia p̃ualentioat
opibus ⁊ equreuit die septĩo
fuie sexti suillesuu ãnimali¬
tia oĩs aboleatur etera etre¬
guet ꝑ ãuos nuille iusticia sit¬
q transquillitas et requiesa
laboribus quos nũdus ⁊ãdiũ
Erdine suo explicabo Sipe
Sixinus minora ut exꝑna

Expanded text:
necesse est, malitia praeualente atque necesse est, malitia praeualente atque operibus requieuit die septimo fine sexti millesimi anni malitia omnis aboleatur e terra et regnet per annos mille iustitia sitque tranquillitas et requies a laboribus quos mundus iam diu ordine suo explicabo. saepe diximus minora et exigua
Abbreviated transcription (Latin):
foruari/ Omꝰ ⁊ ei arguũtũ p̾us
enarrãs est ut rõ eluceat ciũdus
Seus et hoc rerũ naturẽ adiuira¬
uile opus sicut archauis facro
seͥpturo cõtiuetur sex dierim spa¬
eio cõsũmauit diẽq septiuiũ quo
ab oꝑibus suis requien̾at sauxit
Hic est aut̾ dies sabbĩ quiliu¬
gua ebreoꝵ a nr̃o nomẽ accepit
Uude septenarrius ñs lenitunꝰ
ac pleuus est Rdet dies sip¬
tẽ sunt quib ꝑ uicõ ⁊ euolutis
orbus cõficiũtur auorũ et septẽ
stelle que nõ occidũt et septem
sidera que uocant᷑ errautia quoꝵ
Dispares cursus et ⁊̃ equales nis¬
tus reꝵ ac tprĩ uarietates efficẽ
sex idest ãdnoꝵ sex nullia man̾e
T hoc statu quuidũ nccẽ estͣ Dies
enĩ magnus dei nulle ãuorũ
circulo terminatuz sicut ĩ dic̃at
ppħã qui Sicit᷑ Aute oc̃łor tuos
Et sicut drus sex illos dies ĩ
tantis ⁊ eb fabricandis labordunt
Ita et religio eius et uratas nñ
hiit̃ sẽx pullibus ad uorũ laberet

Expanded text:
formari: cuius rei argumentum prius enarrandum est, quo ratio eluceat. Mundum deus et hoc rerum naturae admirabile opus, sicut arcanis sacrae scripturae continetur, sex dierum spatio consummauit diemque septimum, quo ab operibus suis requieuerat, sanxit. hic est autem dies sabbati, qui lingua Hebraeorum a numero nomen accepit, unde septenarius numerus legitimus ac plenus est. nam et dies septem sunt quibus per uicem reuolutis orbes conficiuntur annorum et septem stellae quae non occidunt et septem sidera quae uocantur errantia, quorum dispares cursus et inaequabiles motus rerum ac temporum uarietates efficeresex id est annorum sex milia manere in hoc statu mundum necesse est. dies enim magnus dei mille annorum circulo terminatur, sicut indicat propheta, qui dicit: ante oculos tuos, et sicut deus sex illos dies in tantis rebus fabricandis laborauit, ita et religio eius et ueritas in his sex milibus annorum laboret
Abbreviated transcription (Latin):
et liũgua eius ĩ eloquũ soluims
racio Secet mortalẽ nosti hoĩm
fui. Quod tñ sit cũ honio celesti
lauachro purificatus/ expouit ĩ¬
fanciã cit om̃i labe uite prioris
⁊ ii creuiento diuini uigoris acce¬
pto fit honio ꝑfoctus ac plouius
Ergo qt uirtutẽ ꝓposuit hom
Duus licet aĩa ⁊ corpus cõsociãta
Tuicẽ anum uoua mala sũt cor¬
poris id est opũ fiua uoluptatũ
interdictiõ do dolor/ mortio q cõ¬
temptus Itẽ corpus boua mala
riarũ uolup ͭ ͥ̃ ꝯuibus oueruatus
aminus extiuitui/ Ide uc̃tẽ
est iustũ et sapieutẽ in oribus
uialis eẽ qm̃ malorũ uictrix
est fortitudo in iustos aut ⁊̃ diuitus
in houore ⁊ inptãte hec eñibo¬
ua corporaliã ⁊ terreua sunt
Illi aũs terreuã uitã agũs uec
assequi in mortalitatẽ queuut
qr si uoluptatibus dediderunt
q̃ sũt uir tutis ĩnuice/. Ita q uita
hec tp̃ralis illi et̾ue dolet eẽ
subiocta sicut corpus aĩe Os¬
quis gͦ aĩe uitã maluerit uitã

Expanded text:
eius in eloquium soluitur ratio docet mortalem nasci hominem, sui. quod tum fit, cum homo caelesti lauacro purificatus exponit infantiam cum omni labe uitae prioris et incremento diuini uigoris accepto fit homo perfectus ac plenus. ergo quia uirtutem proposuit homini deus, licet anima et corpus consociata invicem. Animi bona, mala sunt corporis; id est, opum fuga, voluptatum interdictio, doloris mortisque contemptus. Item corporis bona, mala riarum voluptatum, quibus enervatus animus extinguitur. ideo necesse est iustum et sapientem in omnibus malis esse, quoniam malorum uictrix est fortitudo, iniustos autem in diuitiis, in honore, in potestate: , haec enim bona corporalia et terrena sunt; illi autem terrenam uitam agunt nec adsequi immortalitatem queunt, quia se uoluptatibus dediderunt, quae sunt uirtutis inimicae. itaque uita haec temporalis illi aeternae debet esse subiecta sicut corpus animae. quisquis ergo animae uitam maluerit, uitam
Abbreviated transcription (Latin):
Sũie condiciõnis est Deo enĩ soli
oꝑa sua nota st̃ homo aũt nõ
camitando aut disputando assequi
uã p̃t s discendo ⁊ audirudo ab eo
qui scue solus p̃t ⁊ doce Ideo mior¬
cus tulliꝰ sinam socratis de platoue
trausfereus dissentis uenisse tp̃e
ut ipe nuigraret e uita illos aũt
apud quos causa sũã ꝑorabat age̾
uitam utrũ iueliu̾s sit inquit dni
ĩ moreales sciũs/ Hoir̃u arbitror
hoĩes erãt qui eas constituerũt nes
ullũ fudam̃tũ aut firmitatẽ possũt
hauere q̃ nullis Siuinariũ uocũ
fulciut᷑ oraculis Et qñĩ depħõt
ui duas ꝑtes diuibũt unã q̃ effici¬
at alteram q̃ se ad faciẽd̃ tractabi¬
uate̾ noĩe Duas ⁊ es diu̾sissias cõ¬
prelyendũt. Seũ ⁊ mũdũ artificẽ
⁊ opus Sicũtq alterũ siue alt̾o

Expanded text:
e conditionis est. Deo enim soli opera sua nota sunt. Homo autem non cogitando, aut disputando assequi eam potest, sed discendo, et audiendo ab eo, qui scire solus potest, et docere. Ideo Marcus Tullius sententiam Socratis de Platone transferens dicentis, venisse tempus, ut ipse migraret e vita, illos autem, apud quos causam suam perorabat, agere vitam: Utrum melius sit, inquit, dii immortales sciunt; hominem arbitror homines erant, qui eas constituerunt, nec ullum fundamentum aut firmitatem possunt habere, quae nullis divinarum vocum fulciuntur oracin duas partes diuidunt, unam quae efficiat, alteram quae se ad faciendum tractabinaturae nomine duas res diuersissimas conprehendunt, deum et mundum, artificem et opus, dicuntque alt
Abbreviated transcription (Latin):
potencia p̃clara mũdi oꝑa muolitꝰ
L suspancis in altitudurẽ lenibus
elem̃tis ⁊ grauib in mia de p̃ssis
et celestiã frrmauit et terrena cõ¬
scituit Nõ est nct̃e nũt exequi
singula qui ĩ sedo libro uinu̾sa
executie sumus Lumina gͦ posint
iiͦ celo quorũ moda̾cio ⁊ claritas et
metus aꝑtissime ad utilitatẽ uiuẽ¬
re aut quã sedẽ ac uoluit fecũ¬
dicatẽ uaria noiuẽdi ac ꝓferẽdi
dedit ut ubertatefrinũ ⁊ herbaiũ
unẽdiũ ꝑ natura et usu ciuusi
ꝑfuctis̃ om̃ibus q̃ adcõdicioie nũdi

Expanded text:
potenpotenest: suspensis in altitudinem leuibus elementis et grauibus in ima depressis et caelestia : firmauit et terrena constituit. non est necesse nunc exsequi singula, quoniam in secundo libro uniuersa exsecuti sumus. lumina igitur posuit in caelo, quorum moderatio et claritas et motus aptissime ad utilitates uiuenrae autem, quam sedem uoluit esse, fecunditatem uaria gignendi ac proferendi dedit, ut ubertate frugum et herbarum et uirentium pro natura et usu cuiusque perfectis omnibus quae ad condicionem mundi
Abbreviated transcription (Latin):
uãꝙͣ hoc fere in prioribus
de uita bc̃a disserere ꝓpositũ estix¬
plicanda sũt̃ ista diligencius etpłe¬
uius ut disposicio doi ⁊ epus uolũtas¬
q nostatur Cũ possos semꝑspiriti¬
bus suis in mortalibus ĩ nu̾abiles
quibus in mortalitatis siĩ ulloma¬
lorũ ꝑiculo aut irtu cõseat Ex¬
cogitauit tñ in ruarrabile opus ꝙ¬
ad modũ infiuitã muttitudinẽ caret
niõrũ quas p̾uo fragilibus et nu¬
becillibus corporibus illigatas cou¬
stiturrĩt intꝰ uonũ malũq medias
ut cõ stantes ex utrsq uatutri
tatom delicate asseqͥrent᷑ ac mo¬
liter ẜ ad illud eterue uitẽ ĩ eloqͣ¬
uile pmiũ cũ suma difficultate at
maguis laboribus ꝑuerurent Ergo
ut ras grauibus ⁊ uexabilibus mẽ¬
bris iuduret quĩ cõsiste᷑ in mediõuiã
nõ potan̾t ponderibus ⁊ grauitate
corporis deorsuni p̃mẽte sedẽ illiꝰ
ac donuiciliũ p̾muo condund̾ eẽ de¬
cuit estaq u effabili uirtute ac

Expanded text:
quamquam haec fere in prioribus de uita beata disserere propositum est, explicanda sunt ista diligentius et plenius, ut dispositio dei et opus uoluntasque noscatur. cum posset semper spiritibus suis immortalibus innumerabiles quibus immortalitas sine ullo malorum periculo ac metu constat; excogitavit tamen inenarrabile opus, quemadmodum infinitam multitudinem crearet animarum, quas primo fragilibus et imbecillis corporibus illigatas constitueret inter bonum malumque medias, ut constantibus ex utrisque naturis tatem delicate assequerentur ac molliter, sed ad illut aeternae uitae ineloquibile praemium cum summa difficultate ac magnis laboribus peruenirent. ergo ut eas grauibus et uexabilibus membris indueret, quoniam consistere in medio inani non poterant ponderibus et grauitate corporis deorsum premente, sedem illis ac domicilium primo condendum esse decreuit. itaque lneflabili uirtute ac
Abbreviated transcription (Latin):
oppleret deide ut ꝓpourt̾ hoĩ uir¬
tutẽ id ẽ tollerãtiam maloꝵ ac la¬
borũ ꝑ quẽ possil̾t p̃iuium in mor¬
talitatis adipisci Nã qr hõ ix
Duabus rebus coustat corpore atz
aĩa quorũ alterũ terronũ est al¬
terũ celeste/ Due uite hoĩ attribute
sũt una tpalis q̃ corpori assiguat᷑
alt̾a sumpit̾ua q̃ aĩe subiacet
llã nascendo accipiuss hãc asse¬
quiũi laborando ur in mortalitas
hõi ut aute diximꝰ sinẽ ulla dip¬
ficultate constaret Illa terreua ẽ
sicut corpus ⁊ ideo fuit᷑ huc no̾
selestiẽ sicut nĩa ut adeo t̾unũ
nõ habet Illã p̾mã nescrentos

Expanded text:
obpleret, deinde, ut proponeret homini uirtutem id est tolerantiam malorum ac laborum, per quam posset praemium inmortalitatis adipisci. nam quia homo ex duabus rebus constat, corpore atque anima, quorum alterum terrenum est, alterum caeleste, duae uitae homini adtributae suntaltera sempiterna, quae animae subjacet. Illam nascendo accipimus, hanc assequimur laborando ne immortalitas homini ut ante diximus sine ulla difficultate constaret. Illa terrena est, sicut corpus, et ideo finitur; haec vero coelestis; sicut anima, et ideo terminum non habet. Illam primam