comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciuis. cuncti insuꝑ monachi amodo ibidem dõ militu¬
turi cũ om̃ib rebus ac familiis subtuicione cõsistunt
rostugni praesulis arelatensis. uniuersoꝵq se¬
quucium eĩus in eadem sede sc̃ã ob honorem dñiꝰ.
stephano ꝓtomarts risacerrimo. puriterq primo
ipsius urbis antistiti trophy mo seruituror
recimus quoq utnullus uidex. nullu que lib&
ꝑsonu exiudiciuriu potestute adoaulas audi¬
endas. uł freda exigendu aut homines eoꝵ tum
ingenuos quam seruos distringendos ullo umpqͣm
tp̃r ibidem ingredi audeat. sedliceat p̃fato ponti¬
fici res supͣdic̃ti monasterii quieto ordine possidere.
tuq uthaec nr̃e auctoritictis ftututu frmiorem
indĩ nomine obtineunt uigorem. mienu ꝓpricc sub¬
ter. firmuuimus. & anuli nr̃i inp̃ssione asignuri ius
bosonis serenissimi regis.

Expanded text:
us, cuncti insuper monachi amodo ibidem Deo militaturi, cum omnibus rebus ac familiis, sub tuicione consistant Rostagni, praesulis Arelatensis, universorumque sequacium ejus in eadem sede sancta, ob honorem Domini, Stephano protomartyri sacerrimo, pariterque primo ipsius urbis antistiti Trophymo serviturorum. Precipimus quoque ut nullus judex, nulla quelibet persona ex judiciaria potestate, ad causas audiendas vel freda exercenda, aut homines eorum tam ingenuos quam servos distringendos, ullo umquam tempore ibidem ingredi audeat; sed liceat prefato pontifici res supradicti monasterii quieto ordine possidere. Itaque, ut haec nostrae auctoritatis statuta firmiorem in Dei nomine obtineant vigorem, manu propria subter firmavimus, et anuli nostri impressione asignari jussmonogramme Bosonis, serenissimi regis.
Abbreviated transcription (Latin):
uerendo quondum predecessore suo areilaten¬
si scilic& archiep̃o contulerint. humilit̃ pos¬
cens. ut eusdem auc toritutes nr̃o reguli cor¬
roboremus precepto Cuius non sp̃ernendã
renitictis nr̃e preceptum fieri censuimus. ꝑ qđ
iubendo stectuimui. ut presens rector eiusdẽ
moneifitrũ A mieus nomine om̃sq suecessores

Expanded text:
verendo quondam predecessore suo. Arelatensi scilicet archiepiscopo, contulerunt; humiliter poscens ut easdem auctoritates nostro regali corroboraremus precepto. Cujus non spernendam prenitatis nostrae preceptum fieri censuimus; per quod jubendo statuimus, ut presens rector ejusdem monasterii Amicus nomine, omnesque successores
Abbreviated transcription (Latin):
luerit nõualeat uindicare qđ repp&rit. sed ira
dei incurrat & om̃iũscõꝵ eiꝰ. Et pꝰtea carta ista
obtineat firmitatem om̃iłł tprt.. Facta ẽ subdie
martis inmense t̾b̃r. regñte ludoico rege. Sig̃n
Astrio & uxorisuȩ. qui fribe iusser̃ erogauerunt

Expanded text:
luerit, non valeat vindicare quod reppetit; sed ira luerit, non valeat vindicare quod reppetit; sed ira Dei incurrat, et omnium sanctorum ejus; et postea carta ista obtineat firmitatem omni tempore. Facta est sub die martis, in mense februario, regnante Ludoico rege. — Sign. Asterio et uxori sue, qui scribere jusserunt et rogaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
Acroscã dĩ aecđȩ sc̃ȩ mariȩ uirginis quȩ ẽ
constructa inmonasterio gordanico in pago
uzico. inuicaria planzes ubi uir uencrabilis
asterus. & uxormea suffigia cedimꝰ adiam dictũ
locum aliqͥd derebꝰ nr̃is quȩ sunt constiututȩ in
pago iuuariensium inuicaria legernatense: inuillꝰ
quȩ dr̃ trignanto. & inuilla quȩ dr̃ buxtria¬
inipsas uillas iamdictas cedo ego asterius & uxor
mea. consentiens ad casa dei iamdicta quantum
ꝓ ipsas res accipimꝰ alias. qui sunt constitutas iNi
pago uiuariensium inuicaria legernatense inuilla
quȩ dr̃ trieg. res quas helnꝰ dedit scã maria totũ
& abintegrum sicut elnꝰ dedit co maria. ea uero
ratione ut dum ego asteruis & uxor mea suffi.¬
gia uiuimꝰ usum & fructum possideamꝰ. & si
ꝓlem habuero deista muliere iaindicta ipse in¬
p̃dictum ꝑmancant sine ulla tarditate. & ꝑ¬
soluamꝰ ꝑ singłos anno̾ inuestitura decera ualente
quicontra cartam istam ire agere inqui&are uo.¬

Expanded text:
acrosancta Dei æcclesie Sancte Marie virginis, que est constructa in monasterio Gordanico, in pago Uzetico, in vicaria Planzes, ubi vir venerabilis Asterius, et uxor mea Suffizia, cedimus ad jam dictum locum, aliquid de rebus nostris que sunt constitute in pago Vivariensium, in vicaria Legernatense, in villa que dicitur Trignanto, et in villa que dicitur BuxeriaIn ipsas villas jam dictas cedo ego Asterius, et uxor mea consentiens, ad casa Dei jam dicta, quantum stagnum, pro ipsas res accipimus alias, qui sunt constitutas in pago Vivariensium, in vicaria Legernatense, in villa que dicitur Triez; res quas Helnus dedit Sancta Maria, totum et ab integrum, sicut Elnus dedit Sancta Maria. Ea vero ratione, ut dum ego Asterius et uxor mea Suffizia vivimus, usum et fructum possideamus; et si prolem habuero de ista muliere jamdicta, ipse inpredictum permaneant, sine ulla tarditate; et persolvamus per singulos annos in vestitura, de cera valente qui contra cartam istam ire, agere, inquietare vo
Abbreviated transcription (Latin):
dies: meditare debemꝰ. q̃sit̃ possimꝰ ꝑting̾ẽ ad regnũ sine fine mansurũ. Ideoa: ego Rlan¬
imbaldus arelat̃ ecłe archipresul.meditatus fum nocte cũ corde meo. quodã mͦ ad eũ possim
pang̾ẽ regm̃i. alit̃ nequi tͣnscend̾e. ñ qͣ recta q̃ cogitando. ⁊ bonis oꝑibꝰ isudando. ⁊ de meis ꝓut
potis reditibꝰ. eccłas di accrescendo. meisq fid̾libꝰ de beneficiis ꝑ me ad qͥlitis: similia faciendo
Adme enĩ uenit uir streninis nobilitate. scilicet aitardus ysonꝰ cũ sua uxore noĩe ema. meus
ꝑ oĩ fidelusimꝰ. dix̃ se uelle cõparare quendã fcũ. ꝙͦ ramundus bͥnardus tenebat. est ꝗarise
Reuus. snie hono⁊ in insnila qͥ andreȩ ł qũa nõiant cappa: in loco qͦ. nõiat papereria. ⁊ła ei adue¬
ñat ex patinonis sue uͥ xoris que fuit filia G̃uilłi guicheris. etat em̃ ex episcopali beneficio. Qd uo

Expanded text:
dies, meditare debemus qualiter possimus pertingere ad regnum sine fine mansurum. Ideoque ego Raiambaldus Arelatensis ȩcclesiȩ archiprȩsul, meditatus sum nocte cum corde meo, quoniam modo ad eum possim pertingere regnum. Aliter nequivi transcendere, nisi que recta sunt cogitando, et bonis operibus insudando, et de meis, prout potui reditibus ȩcclesias Dei accrescendo, meisque fidelibus, de beneficiis per me adquisitis, similia faciendo. Ad me enim venit vir strenuus nobilitate, scilicet Aicardus Isonus, cum sua uxore, nomine Ema, meus per omnia fidelissimus. Dixit se velle comparare quendam fevum, quem Raimundus Bernardus tenebat. Estque ipse fevus sive honor, in insula Sancti Andreȩ, quam nominant Cappa, in loco quem nominant Papereria. Nam ei advenerat ex patrimonio sue uxoris, quȩ fuit filia Wilelmi Guicherii : erat enim ex episcopali beneficio. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
ma sũ morn: ideoq ꝯuenientiã supͣ sc̃ͥptã ipsiꝰ houoris uoloꝑfic̾e. E cce cartã cũ q̃ cõparauimus¬
Raimbaldiis a rchiep̃e. ut cõperi ea qͦ suꝑtꝰ sũt scͥꝑta dictu. testib ꝙ ꝓbaui ẽẽ uera: aio Alacẽt
mͥ. Et ut scq̾ mat̾ arelatñ eccła teneat. ⁊ iure heredicario possid̾at ad suoꝵ seruigũ canoni
coꝵ tã p̾sentiũ qũa fut᷑oꝵ. ipłũ de noĩatũ honorẽ cũ oĩbꝰ sibi ꝑtinentibꝰ. reddo ⁊ dono. atq
oĩbꝰ modis tͣnstundo. deo ⁊ scõstepħo. atq apło ⁊ rophtñ absq ulla co̾tͣdictiõe. Sane si aliqͥs
homo ł femina maioris minoris ue ordinis hãc supͣ dictã donatione inrũꝑe tẽptau̾it: ñ uale¬
hec donacio sit firma. Facta carta istiꝰ donatioĩs ĩ m̃se iamario. Henrico rege regnante.

Expanded text:
ma sum morti. Ideoqma sum morti. IdeoqRaimbaldus archiepiscopus, ut comperi ea que superius sunt scripta, dictu, testibusque probavi esse vera, aio : Placent mihi. Et ut sancta mater Arelatensis ȩcclesia teneat, et jure hereditario podo et dono, atque omnibus modis transfundo Deo, et sancto Stephano, atque apostolo Trophimo, absque ulla contradictione. Sane, si aliquis homo vel foemina, majoris minorisve ordinis, hanc supradictam donationem inrumpere temptaverit, non valehec donatio sit firma. Facta carta istius donationis, in mense januario. Henricho rege regnante.
Abbreviated transcription (Latin):
atep ħmi apłimq ⁊̃ rophimũ : ⁊ adeoꝵ canonicos reuertat᷑. F aciã inqͥo plane. Ad qͥsierũt. tenuer̃.
fructꝰ qũa dni uixerũt: in ppͥos uius habuerũt. Mortuuis qdẽ ẽ aicardus. remansit ipse honor
cũ supͣdicta ꝯuenientia eme sue uxori. Aduenit nãq t̾epꝰ finis eme. uocatiit ad se ꝯstabilem
um̃i iundelicet canonicũ eccłe ꝓtho mr̃is ꝯtepħi: dit̃ ꝙ ei. Ingrediar uiã unĩde caris. necelle¬
ẽ ut pͥ arent᷑ sũptꝰ inneris necessaris. Qd̾ male egi peccando: amitrã ꝯfitendo ⁊ qd̾ amisi mal
oꝑibꝰ insudando: liq̃ taciã bonis oꝑib oꝑando. Dni ⁊ eni ẽ ex gͦ ã omnꝰ meus aicardus ⁊ eg cõpara¬
uimꝰ fenũ que nõiat᷑ paꝑeria cũ oĩbꝰ sibi adiacentibꝰ. de rannũdo bnardo ⁊ de sua uxore cũ ꝯsilio
eũ millo ꝯtͣ dicente. At nũc ut scitis ⁊ denmꝰ meus aicardiis mortuus ẽ. ⁊ ut inp̾sentiã c̾nitis ꝓri¬

Expanded text:
 plane. Adquisierunt ; tenuerunt ; fructus, quamdiu vixerunt; in proprios usus habuerunt. Mortuus quidem est Aicardus ; remansit ipse honor, cum supradicta convenientia, Emȩ suȩ uxori. Advenit namque tempus finis Emȩ ; vocavit ad se constabilem unum, videlicet canonicum ȩccest ut preparentur sumptus itineris necessarii. Quod male egi peccando, amittam confitendo ; et quod admisi malis operibus insudando, liquefaciam bonis operibus operando. Diu etenim est, ex quo domnus meus Aicardus, et ego, comparavimus fevum quem nominant Papereria, cum omnibus sibi adjacentibus, de Raimundo Bernardo, et de sua uxore cum consilio cum, nullo contradicente. At nunc, ut scitis, et domnus meus Aicardus mortuus est, et ut in presentiam cernitis, proxi
Abbreviated transcription (Latin):
i uscoꝵ decreta patrũ declarat scrm di eccłum a fidelib scissimisq uiris dum x̃ politi ⁊ d̾i¬
ꝑ ungũsũ mundũ pullulante religioẽ xͥana fundatã. ⁊ in oĩb ut eã decebat ad plerũ
ornatã atq repleta scilicet ĩ innum̾abilib: t᷑mis clericoꝵ. in amplissimis p̾diis t̾raru̾.
in copia sui seruoꝵ. atq ĩ opulentia frugũ. Que iicuria maioꝵ pͥncipũ. ⁊ pigricia
suoꝵ pastoꝵ tã psentium quã tihiã pt̾itoꝵ talit̾ ẽ destructa. atq dilacerata. in amissi
si arũ rerũ. qͣtenus relicta intͥsticua. atq inegestate posita. necrex. nec dux. marchio¬

Expanded text:
patrum declarant sanctam Dei æcclesiam a fidelibus sanctissimisque viris olim per universum mundum, pullulante religione christiana fundatam, et in omnibus, ut eam decebat ad plenum ornatum atque repletam, scilicet in innumerabilibus turmis clericorum, in amplissimis prediis terrarum, in copia sui servorum, atque in opulentia frugum, que et incuria majorum principum, et pigritia suorum pastorum tum presentium quam etiam preteritorum, taliter est destructa et dilacerata in amissione suarum rerum quatenus relicta in tristitia et in egestate posita, nec rex, nec dux, marchio
Abbreviated transcription (Latin):
nicis illis seruientibꝰ. Etideo ego raiambaldꝰ
archiep̃s ut comꝑi eti quȩ suꝑius scripta sunt
dictu testibꝰq ꝓbaui eẽ uera: aio. Placent mͥ.
& ut scãmat᷑ arclatensis accła teneat. & iure he.¬
redittirio possideat. ad suoꝵ seruicium canoni.¬
coꝵ tam p̃sentium quam futuroꝵ ipsum de¬
nominatum honorem cum omnibꝰ sibi ꝑti.¬
nentibꝰ. reddo & dono atq omnibꝰ modistͣns.¬
ulla contradictione. Dane sialiquis homo
łfemina maioris minoris ue ordinis hanc
supͣ dictum donationem irrum pere uolu.¬
erit. nonualeat. s componat ipsas res induplo
& insuꝑ iramdĩ cmĩpttis incurrat. & omnib
maledictionib̾ ugeris ⁊ noui testamenti int̾
&aforis: dormiendo & uigilando. mandu-¬
cando & bibendo stando & sedendo repleat᷑.
& insuꝑ hatdonatio sit firma. Facta cartaistiꝰ
donationis inmense ian. rg̃te h enrico im̃p

Expanded text:
nicis illis servientibus. Et ideo, ego Raimbaldus archiepiscopus, ut comperi ea que superius sunt scripta, dictu, testibusque probavi esse vera, aio : Placent mihi. Et ut sancta mater Arelatensis ȩcclesia teneat, et jure hereditario possideat, ad suorum servitium canonichorum, tam presentium quam futurorum, ipsum denominatum honorem, cum omnibus sibi pertinentibus, reddo et dono, atque omnibus modis transulla contradictione. Sane, si aliquis homo vel foemina, majoris minorisve ordinis, hanc supradictam donationem inrumpere temptaverit, non valeat, sed componat ipsas res in duplo ; et insuper iram Dei omnipotentis incurrat ; et omnibus maledictionibus veteris et novi testamenti, intus et a foris, dormiendo et vigilando, manducando et bibendo, stando et sedendo, repleatur ; et insuper hec donatio sit firma. Facta carta istius donationis, in mense januario. Henricho rege
Abbreviated transcription (Latin):
ł acuam inquio pane. A dquisies uunt. tenutr
fructꝰ quandui uixerunt. inꝓprios usus
habuerunt. Mortuus quidem ẽ. aicardꝰ.
remansit ipse honor cum supra dicta
conuenientia emȩ suȩ uxori. Aduenit
namq tempꝰ finis emae: uocauit adse con¬
stabilem unum uidelic& canonicum accła¬
ꝓto mrĩs stepħi dixitq ei. Ingrediar uiam
uniuersȩ carnis necesse ẽ ut p̃parent᷑ sũpt
itineris necessarii. Qđ maleet peccando
amutam confitendo: Et qđ amisi malis oꝑib
insudando lique faciam bonis oꝑibꝰ operando.
Dui & enim ẽ ex quo domnꝰms̃ aicardꝰ & ego
comparauimꝰ feuum quem nominant paꝑeria
cum omnibꝰ sibi ad iacentib̾ deraimundo. b¬
nardo & desua uxore cum consilio domni. Na¬
entia. utquam diu uita nob̃ fuiss& comes. te.¬
nuissemꝰ cum nullo contͣ dicente. At nunc
ut scitis & domnꝰm̃s aicardꝰ. mortuus ẽ. & ut
inp̃sentiam cernitiᷤ ꝓocima sum morti ideoq
conuenientiam supͣ scriptam ipsius honoris

Expanded text:
r. Faciam, inquio, plane. Adquisierunt ; tenuerunt ; fructus, quamdiu vixerunt; in proprios usus habuerunt. Mortuus quidem est Aicardus ; remansit ipse honor, cum supradicta convenientia, Emȩ suȩ uxori. Advenit namque tempus finis Emȩ ; vocavit ad se constabilem unum, videlicet canonicum ȩccam universȩ carnis. Necesse est ut preparentur sumptus itineris necessarii. Quod male egi peccando, amittam confitendo ; et quod admisi malis operibus insudando, liquefaciam bonis operibus operando. Diu etenim est, ex quo domnus meus Aicardus, et ego, comparavimus fevum quem nominant Papereria, cum omnibus sibi adjacentibus, de Raimundo Bernardo, et de sua uxore cum consilio domni Raentia, ut quamdiu vita nobis fuisset comes, tenuissemus cum, nullo contradicente. At nunc, ut scitis, et domnus meus Aicardus mortuus est, et ut in presentiam cernitis, proxima sum morti. Ideoque convenientiam suprascriptam ipsius honoris
Abbreviated transcription (Latin):
abregium siune fine mansus um. dcoq ego
tingere regnum. aliter nequiui transcẽdere.
nisi quȩ rectti sunt cogutindo. & bonis oꝑib
insudando. & demĩs ꝓut potui reditibꝰ. aec¬
ꝑme. adquisitis. similia faciendo. A dme
enim uenit uir strenuus hobt᷑ate scilic&
aicarilꝰ isonꝰ. cum sua uocore nomine e ma
ms̃ ꝑ om̃a fidelissimꝰ. dix̃ se uelle comparare
quendã feuum quẽ raimundꝰ bnardꝰ tenebat
c̃q ipse feus siue honor in insula s̃ Andreȩ
quã nominant cappa. in loco quẽ nominanT
paperia. namei aduenaat ex patrimoniosuȩ
uxoris quȩ fuit. filia uiulelmi guicherii.
Erat enim exepali beneficio. Q đ non ad.¬
qui eui. Ille uͦ. Quare inqͥt mi om̃iũ beme
reꝵ. non ad quiescit m̾ipsum inquirere ho.

Expanded text:
regnum sine fine mansurum. Ideoque ego tingere regnum. Aliter nequivi transcendere, nisi que recta sunt cogitando, et bonis operibus insudando, et de meis, prout potui reditibus ȩcciis per me adquisitis, similia faciendo. Ad me enim venit vir strenuus nobilitate, scilicet Aicardus Isonus, cum sua uxore, nomine Ema, meus per omnia fidelissimus. Dixit se velle comparare quendam fevum, quem Raimundus Bernardus tenebat. Estque ipse fevus sive honor, in insula Sancti Andreȩ, quam nominant Cappa, in loco quem nominant Papereria. Nam ei advenerat ex patrimonio sue uxoris, quȩ fuit filia Wilelmi Guicherii : erat enim ex episcopali beneficio. Quod non adquievi. Ille vero : Quare, inquit, mi omnium karissime rerum, non adquiescis mihi ipsum adquirer
Abbreviated transcription (Latin):
soł. xx. & inantea conuenientia ista firma &
stabilis ꝑmaneat. sicut supͣ scriptum ẽ. & si ipsi
laboratores uel heredes sui neglegensesuerint.
de ipsas uineas cõponant soł .xx. & mantea in
ipsa conuenentia simul ꝑmaneat. Facta ẽ aut̃
in arelate ciuitate puplice.ii bcl̃ iar̃i. Anno¬

Expanded text:
s blanc solidos XX. &, inantea, conuenientia ista firma & s blanc solidos XX. &, inantea, conuenientia ista firma & stabilis permaneat, sicut suprascriptum est, &, si ipsi laboratores uel heredes sui neglegentes fuerint, de ipsas uineas componant solidos XX & in antea IN ipsa conuenentia simul permaneat. Facta est autem in Arelate ciuitate, puplice, II kalendas iaN
Abbreviated transcription (Latin):
ndei nomine conuenentia seu ꝑmissionis qua¬
liter conuenit int̾ domnũ yteruim archiep̃m
scẽ sedis arelatensis. apud aliquem hominem nõe
pħi. incomitatu auiqionense supͣ uilla laurata
in loco denominato ufiano. hoc sunt deuineas
mođ .iiii. simultenentes. Consortes deuno latꝰ &
uno fronte. uias publicas. Dealiolatꝰ teuterio. de
uno fronte guidone: acsiqͥs aliisunt consortes.
talẽ uͦ conuentũ ut ipse laborator. una mediaate
usq ad flum̃ durentia salua c̾todia ꝑ uenire.
faciant adopꝰ domni rterii. ł cuiꝰ beneficius erit:
Et intp̃r uindemiaꝵ ipsum bene pascant qui. ꝓp̾sasᷤᷤ
fructꝰ receꝑit. &ꝑ queq annum deferant in oglo-
denarios .xui. quamdu uixerint teneant &
possideant. Pt obitum uͦ illoꝵ adunum heredem
quem eligere uoluerint ipsas uineas in ipsa con¬
uenentia ꝑmaneant. quam du uixerint. Dane
siqͥs ego aut cuiꝰ beneficius erit conuenientia ista
irrumꝑe uoluerit. nonualeat qđ iniuste quȩ¬

Expanded text:
Dei nomine. Conuenentia seu promissionis qualiter conuenit inter domnum Yterium, archiepiscopum sancte sedis Arelatensis, apud aliquem hominem nominStephani, in comitatu Auinionense, supra uilla Laurata, in loco denominato Ufiano. Hoc sunt de uineas modiate IIII simul tenentes. Consortes, de uno latus & uno fronte uias publicas, de alio latus Teuterio, de uno fronte Guidone ac si quis alii sunt consortes. Per tale uero conuentum, ut ipse laborator una medi&ate usque ad flumen Durentia, salua custodia, peruenire faciant ad opus domni Yterii, uel cuius beneficius erit, et, in tempore uindemiarum, ipsum bene pascant qui ipsos fructus receperit &, per queque annum, deferant in oglogias denarios XVI. Quamdiu uixerint, teneant & possideant; Post obitum uero illorum, ad unum heredem quem eligere uoluerint, ipsas uineas in ipsa conuenentia permaneant, quamdiu uixerint. Sane, si quis ego aut cuius beneficius erit conuenientia ista irrumpere uoluerit, non ualeat quod iniuste quę
Abbreviated transcription (Latin):
dehiis ⁊ septimꝰ ab adan ⁊ enoch. dicens ł cce
uenit dominꝰ i sanctis milib s. facere uid¬
tium ꝯtra omnes ⁊ arguete omnes impios
de omnib oꝑib impietatis eoꝵ quib impio
egerunt. ⁊ de omnib duris u̾bis que locuti
sunt atͣ eum pecc̃ores imꝑii. H i sunt mur¬

Expanded text:
Adam Enoch, dicens: Ecce venit Dominus in sanctis millibus suis facere judicium contra omnes, & arguere omnes impios de omnibus operibus impietatis eorum, quibus impie egerunt, & de omnibus duris, quae locuti sunt contra Deum peccatores impii. Solut
Abbreviated transcription (Latin):
tua contͣ me ⁊ contͣ domũ prĩs mei. uenit aũ
gad ꝓpħa ad dd̾ in dieilla: ⁊ dixit ei. Aĩcende ⁊¬
ꝯstitue dño altare in area areuma iebusei. łt
ascendit dd̾ iuxͣ sermonem gad quem p̾ceꝑat
ei dꝰ. Conspitiensq areuna: aminadu̾tit regẽ
⁊ seruos eius tͣnsire ad se ⁊ eg̃ssus adorauit re

Expanded text:
me et contra domum patris mei venit autem Gad ad David in die illa et dixit ei ascende constitue Domino altare in area Areuna Iebusei et ascendit David iuxta sermonem Gad quem praeceperat ei Dominus conspiciensque Areuna animadvertit regem et servos eius transire ad se et egressus adora
Abbreviated transcription (Latin):
sciatis de hebreo additũ qd̾ in la¬
tins codicib ñ ħet᷑. uͥ u̾o obelus
tnͣsu̾sa sciliq uirga p̾posita est

Expanded text:
sciatis de Hebraeo additum quod in Latinis codicibus non habetur. Ubi vero obelus, transversa scilicet virga ÷, praeposita est
Abbreviated transcription (Latin):
et̾ͥnam. Qui creditis ĩ noĩe filii
dei. Et ħ est fiducia qm hñis ad
deũ. Quia qd̾cũq petierimꝰ scd̃
uolũtatẽ eiꝰ audiet nos. Et scim
qm̃ audit nos qͥcqͥd petierimus
lacõnes qͣs postulamꝰ ab eo. Qui
scit fr̃em suũ peccare pcẽm ad

Expanded text:
in nomine Filii Dei. Et haec est fiducia, quam habemus ad eum: quia quodcumque petierimus secundum voluntatem ejus, audiet nos. Et scimus, quia audit nos, quidquid petierimus. itiones, quas postulamus ab eo. Qui scit fratrem suum peccare pecca
Abbreviated transcription (Latin):
one̾ meã. s ea ⁊̃ de quib scire me
aubitrabar ĩt̾rogasse me solitũ
qͣnto magis de hiis suꝑ qͥb auceps
eram.deniq tũ a me nuꝑ lict̃is
hebreos amibaconib hebatͣ assũp
nĩ ꝯtuli cũ eo a u̾tice ut anĩt usq
ad extremũ ũgue s sic ꝯfwrinat᷑

Expanded text:
 meam, sed ea etiam de quibus scire me arbitrabar, interrogare me solitum: quanto magis de his super quibus anceps eram? Denique cum a me nuper litteris Hebraeos admirationi habebatur, assumpsi: et contuli cum eo a vertice, ut aiunt, usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
dam u̾boꝵ cõpendia explicentur.
misi librũ beniuolis placitiũ
cere. Si quis in hac int̾ptacone
uoli̾it aliqͥd rep̾hend̾e int̾roget
hebreos suam ꝯstĩam recolat.
uideat ordine textũq smonis s

Expanded text:
dam verborum compendia explicentur. misi librum benevolis placiturum: cere. Si quis in hac interpretatione voluerit aliquid reprehendere, interroget Hebraeos, suam conscientiam recolat, videat ordinem textumque sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
eumichoꝵ p̾poĩt᷑ noĩa danieli bal¬
thasar ⁊ ananie sydrach ⁊ misae¬
li misach ⁊ azarre abdenago ꝓpo¬
suit a̾ daniel ĩ corde suo ne pol¬
lueretir de m̾sa regis neq de
uino potus eiꝰ. Et rogauit p̃posi

Expanded text:
eunuchorum, nomina: Danieli, Baltassar: Ananiae, Sidrach: Misaeli, Misach, et Azariae, Abdenago. Proposuit autem Daniel in corde suo, ne pollueretur de mensa regis, neque de vino potu
Abbreviated transcription (Latin):
tiq maiores natu t̾re egypti.Bo¬
mus ioseph cũ fr̃ib suis absq ꝑuu¬
lis ⁊ gͥgib atq armentis q̃ dere¬
liqrunt ĩ t̾ra iessen. Habuit qͦ
ĩ comitatu turrus ⁊ equites. et
fc̃a est turba ñ modica. ueneũt¬

Expanded text:
egypti, domus Joseph cum fratribus suis, absque parvulis et gregibus atque armentis, quae reliquerant in terra Gessen. Habuit quoque in comitatu currus et equites, et facta est turba non modica. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
gite dehiis exemplarib q̃ nu¬
ꝑ a nob̾ edita maledicoꝵ cotidre
linguis ꝯ fodiũtur. S ut ad ꝯpẽ¬
diũ ueniam certe qd̾ illaturus
siue eqͥssimũ est. edidi aliqͥd ꝙ ñ¬

Expanded text:
de his exemplaribus quae nuper a nobis edita, maledicorum quotidie linguis confodiuntur. Sed ut ad compendium veniam, certe quod illaturus sum, aequissimum est. Edidi aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
tiq maiores natu t̾re egypti.Bo¬
mus ioseph cũ fr̃ib suis absq ꝑuu¬
lis ⁊ gͥgib atq armentis q̃ dere¬
liqrunt ĩ t̾ra iessen. Habuit qͦ
ĩ comitatu turrus ⁊ equites. et
fc̃a est turba ñ modica. ueneũt¬
q ad aream ad ad q̃ sita est tͣnͣs
iordanẽ uͥ celebnͣtes exet̾as plãt¬
tu magno atq uehem̃ti ĩpleue
tatores chanaan dixerñt. plãc¬
tus magnus est iste egyptiis ⁊
lius planctus egypti. feceut gͦ fi

Expanded text:
egypti: domus Joseph cum fratribus suis, absque parvulis et gregibus, atque armentis, quae dereliquerunt in terra Gessen. Habuit quoque in comitatu currus et equites: et facta est turba non modica. Veneruntque ad aream Atad, quae sita est trans Jordanem: ubi celebrantes exequias planctu magitatores terrae Chanaan, dixerunt: Planctus magnus iste est Aegyptiis. lius Planctus Aegypti. Postquam hi
Abbreviated transcription (Latin):
to planctus tp̃re locutꝰ est ioseph
ad familiam ph̾onis. Si ĩueni gͥ¬
tiam ĩ spectu ur̃o. loqͥmini ĩ au¬
rib ph̾onis eo qd̃ pat̾ m̃s adiura¬
u̾it me dicẽs. En morior ĩ sepulcͤ

Expanded text:
to planctus tempore locutus est Ioseph ad familiam Pharaonis si inveni gratiam in conspectu vestro loquimini in auribus Pharaonis eo quod pater meus adiuraverit me
Abbreviated transcription (Latin):
nit ad ieułm adorare dñm ⁊ mox
ut puificati sunt optuler̃t õs
holocausta ⁊ uota ⁊ repmissiões
suas. Porro iudith uniu̾sauase
bellica olofernis q̃ dedit ssu ppłs
⁊ conopeũ qd̾ ip̃a sustulerat in
anath̾a obliuionis. Erat a̾ ppłs
i ocũdiis scd̾m faciem sc̃oꝵ ⁊ ꝑ tres
menses gaudiũ huiꝰ uittorie cẽ¬
lebratũ est cũ iudich. post dres ã
illos un̾quisq rediit ĩ sua ⁊ iudith
magna fc̃a est ĩ bechulia ⁊ p̾cla¬
uior erat uniu̾se t̾re isił. Erat
⁊̾ uirtuti castitas adiũcta itaut
ñ cognosc̾et uirũ oĩb dieb ute

Expanded text:
alem adorare Dominum et mox ut purificati sunt obtulerunt omnes holocausta et vota et repromissiones suas porro Iudith universa vasa bellica Holofernis quae dedit illi populus et conopeum quod ipsa sustulerat in anathema oblivionis erat autem populus iucundus secundum faciem sanctorum et per tres menses gaudium huius victoriae celebratum est cum Iudith post dies autem illos unusquisque rediit in sua et Iudith magna facta est in Bethulia et praeclarior erat universae terrae Israhel erat etiam virtuti castitatis adiuncta ita ut n
Abbreviated transcription (Latin):
babylonis ip̃o anno regni sui ca¬
put idachim regis iude ⁊ eduxit
eũ de domo carceris ⁊ lotutꝰ est
tũ es bona. Et posuit thronũ eiꝰ
suꝑ thͦnos regñ qͥ erãt post se in
babylonẽ ⁊ mutant uestim̃ta eiꝰ¬
carceris ⁊ comedebat pane̾corã
eo sẽꝑ tũctis dieb ute sue. Et ti

Expanded text:
is ipso anno regni sui caput Joachim regis Judae, et eduxit eum de domo carceris, et locutus est cum eo bona, et posuit thronum ejus super thronos regum, qui erant post se in Babylone, et mutavit vestimenta carceris ejus, et comedebat panem coram eo semper cunctis diebus vitae suae, et ci
Abbreviated transcription (Latin):
filiis suis. Qͥ acceꝑunt uxores
moabitidas quaꝵ una uoca¬
ibi decͥe̾m annis ⁊ ãbo mortui
sunt. maalon udelicet ⁊ che¬
lion. Remansitq młr orba¬
ta duob lib̾is ac marito. Et
surrexit ut ꝑg̾et ĩ patͥamc̃¬

Expanded text:
unt uxores Moabitidas, quarum una vocaibi decem annis, et ambo mortui sunt, Maalon videlicet et Chilion: remansitque mulier orbata duobus liberis ac marito. Et surrexit ut in patriam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ totũ corpus oculati sunt. Scintil¬
le emicant. discurũt fulgura pe¬
des hñt uectos ⁊ ĩ sublime tendẽtes
terga pennata ⁊ ubiq uolitancia
tenent se mutuo sibiq pplexi sũt
⁊ qͣi rota in rotam uoliuint᷑ ⁊ ꝑg̾t

Expanded text:
 totum corpus oculati sunt, scintillae emicant, discurrunt fulgura, pedes habent rectos et in sublime tendentes, terga pennata et ubique volitantia. Tenent se mutuo, sibique perplexi sunt, et quasi rota in rota volvuntur, et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ĩ una eadẽq m̃ia alit̾ doctus. alit̾
sentiret ĩ doctus. Nõ sũ tam peculãs
⁊ hebes ut ħ me nosse pollicear et
ro magr̃m uenuẽs comitẽ spõde¬
o petenti datur. pulgãti aꝑxtin. q̃¬
uens ĩuenit. Discamꝰ ĩ t̾ris tͦꝵ scĩa¬

Expanded text:
ntentia, aliter doctus, aliter audiret indoctus. Non sum tam petulans et hebes, ut haec me nosse pollicear, et ro, magistrum renuens, comitem spondeo. Petenti datur, pulsanti aperitur: quaerens invenit. Discam
Abbreviated transcription (Latin):
.s. tu semꝑ recrastinans ⁊ diem de
dre trahens caute ⁊̃pedetẽptim tu
tit ĩ garophilaciũ ⁊ pfert᷑ cresi di¬
nitiis. Sacile ꝯtẽpnit oĩa qui se sẽꝑ
cogitat ẽẽ moriturũ¬

Expanded text:
si tu semper recrastinans et diem de die trahens caute et pedetemptim tuatit in gazophylacium et praefertur Croesi diuitiis. facile contemnit omnia, qui se semper cogitat esse morituru
Abbreviated transcription (Latin):
aduersum me eloquium me¬
um. Loquar in amaritudĩe
amme mee. dicam deo. Noli
me condempnare. Indica mi¬
chi. cur me ita iudices: Num
mas me opus manuum tu¬
arum et consilium impiorũ
aduues: Nuinquid geuli
carnei tibi sunt aut sicut u

Expanded text:
m meum, loquar in amaritudine animae meae. Dicam Deo: Noli me condemnare: indica mihi cur me ita judices? Numqmas me opus manuum tuarum, et consilium impiorum adjuves? Numquid oculi carnei tibi sunt? aut sicut
Abbreviated transcription (Latin):
p̾iternus es filius.Tuad
liberandũ susceptirus ho¬
minem nõ horriusti uirgi¬
nis uterum. Tu de iuc¬
to mortis aculeo aperinsti cce¬
dentibus regna celoꝵ. Nu
ad dexteram dei sedes in gło

Expanded text:
piternus es Filius. Tu ad liberandum suscepturus hominem non horruisti Virginis uterum. Tu devicto mortis aculeo aperuisti credentibus regna coelorum. Tu ad dexteram Dei sedes in glo
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtõ. cũ uid̾e ꝓpriu sit oculorũ. Et ysaac filiũ suii iacob palpando tetigerit. cũ
tangendi ł palpandi facultas. manib sit specialit̃ atributa. Ed gͦ mẽbrũ qđ libet age¬
re cernit᷑. hoc ab ipso corpore fieri in rep̾hensibilit̾ ꝑhibet᷑ & ediueyso. qđ corpꝰ facit.

Expanded text:
apertos, cum Videre proprium sit oculorum . Et Isaac filium suum Jacob palpando tetigerit, cum tangendi vel palpandi facultas manibus sit specialiter attributa . Quod ergo membrum quodlibet agere cernitur, hoc ab ipso corpore fieri irreprehensibiliter perhibetur: et e diverso quod corpus facit,
Abbreviated transcription (Latin):
horã quȩ diluculo facta ẽ & ut patent̃ animaduertas qd̃ anatholiais
uesptinũ specialit̃ eqͥnoctiũ de scribat. aqͦ pascha meiꝑe potest. qd̾q.

Expanded text:
horam, quae diluculo facta est. Et ut patenter animadvertas quod Anatholius horam, quae diluculo facta est. Et ut patenter animadvertas quod Anatholius vespertinum specialiter aequinoctium scribat, a quo Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ba continuo sub iungit ⁊ ido ñ paruũ delinquere dicimꝰ eos qͥ ante iniciũ
hoc noui anni pascha putant eẽ cȩlebrandũ. Hon gͦ in hoc inicro in quo
equi notiũ eẽ dic̃. s ante hoc miciũ noui anni pascha ꝓhib& cȩlebrari
ũ ipse in eodẽ libro diligent̃ ex antiquoꝵ parit̃ & nouoꝵ patrũ scriptis
ad firm&. Ante transcensũ equinoctii pascha agi ñposse: Ipse enĩ sibi testiᷤ
erat qd̾ scribens ñ pͥma sedis eqͥnoctiał tpr̃a s ultima signauit: hoc ẽ ea aqͥbꝰ
pascha cęlebrationẽ inciꝑe posse nouerat. Cũ enĩ scdõ ł t̃cio anno pꝰt bis
qd̵ cũ eqͥnoctio paschȩ tẽpꝰ in cboat: Cuiꝰ cerehioniȩ parte celebrant᷑ eiꝰdẽ
prima noctis quãuis illa mediante ł etiã inchoante ꝑfier eqͥnoctiũ nul¬
lus ambigit. eoq ꝓfecto ipsã dominicȩ resurrectionis rite cęlebrari

Expanded text:
ba continuo subjungit: Et ideo non parum delinquere dicimus eos qui ante initium ba continuo subjungit: Et ideo non parum delinquere dicimus eos qui ante initium hoc novi anni Pascha putant esse celebrandum. Non ergo in hoc initio in qua aequinoctium esse dicit, sed ante hoc initium novi anni Pacum ipse in eodem libro diligenter ex antiquorum pariter et novorum Patrum scriptis affirmet, ante transcensum aequinoctii Pascha agi non posse. Ipse enim sibi testis erat quod scribens non prima sedis aequinoctialis tempora, sed ultima signavit, hoc est ea a quibus Paschae celebrationem incipere posse noverat. Cum enim secundo vel tertio anno post biquod cum aequinoctio Paschae tempus inchoatur. Cujus caeremoniae partes celebrantur ejusdem prima noctis; quamvis illa mediante, vel etiam inchoante perfici aequinoctium nullus ambigit, eo quod profecto Dominicae ipsam resurrectionis rite celebrari
Abbreviated transcription (Latin):
Qe in pma ⁊ xii partibꝰ hȩc aũt particula pͥma uernale ẽ eqͥ nocteru
⁊ ipsa e dnciũ m̃siũ. ⁊ caput circuli. ⁊ absolunio curs stellaꝵ que pla¬
nete id÷ uage dicunt᷑. ac finiꝰ .xii. particulȩ. ⁊ totiꝰ cireuli t̃minꝰ. s fa¬
rillima racione credo posse doceri: ñ eũ ceteris aegypti ⁊ orientis p̃¬
ceptoribꝰ in hoc ẽẽ contrariũ. Fac̃ enĩ racio qͣdrantis quẽbisseatũ uo¬
cint ut sol equi noctialẽ sui curs locũ insignifero circulo. nẽ ĩ pͥmo
erorti suo. nõ meridie. nc̃ ioccasu. nc̃ mediae nocte cõphendat
quotres mane ł meridie fieri eqͥnoctiũ c̃tigerit. ad xii beł apł. qͦties
c̃tradi &tione nox om̃is ex qͦ dñs amortuis resurrex̃. sequentis diei tẽ¬
poribꝰ ante ponit᷑. ñ aũt p̃cedentis ad ponit᷑: uñ c̃sulte anatholius ñ uetat
inai. s ante xi beł ap pascha çȩlebrari Nã post illa quȩ posuimꝰ eiꝰ uer¬

Expanded text:
 in prima ex XII partibus. Hec autem particula prima ex XII vernale est equinoctium, et ipsa est initium mensium et caput circuli et absolutio cursus stellarum, que planete, id est vage, dicuntur, ac finis XII particule et totius circuli terminuscillime ratione posse credo doceri, non cum caeteris Aegypti et Orientis praeceptoribus in hoc esse contrarium. Facit enim ratio quadrantis quem bissextum vocant ut sol aequinoctialem sui cursus locum in signifero circulo, nunc in primo exortu suo, nunc in meridie, nunc occasu, nunc media nocte comprehendat, et quotiens mane vel meridcontradictione nox omnis ex quo Dominus a mortuis resurrexit, sequentis diei temporibus anteponitur, non autem praecedentis apponitur. Unde consulte Anatholius non vetatarum Aprilium pascha celebrari, nam post illa quae posuimus ejus ver
Abbreviated transcription (Latin):
euerentissimo ac sc̃issimo fr̃i uicthedȩ prb̃. beda optabilẽ ĩdño salutẽ
libent̃ accepit litteras tuȩ benignitatis amantissime inxp̃o frateio
& capitula quę rogasti prompt᷑ de scribere. ac tͥ dirigere acceleraua. onem&r
samiliaritus ne dulcetinis qua cũ illo aduenire suscepistis .s. ⁊ questo¬
one illã merito famosã dehystoria ȩccłastica. suꝑ qua me introgat p̃

Expanded text:
EVERENDISSIMO AC SANCTISSIMO FRATRI WICRHEDAE PRESBYTERO, BEDA OPTABILEM IN DOMINO SALUTEM. Libenter accepi litteras tuae benignitatis, amantissime in Christo frater, et capitula quae rogasti promptus describere, ac tibi dirigere acceleravi, memor familiaritatis ac dulcedinis qua, cum illo advenirem, me suscepisti. Sed et quaestionem illam m
Abbreviated transcription (Latin):
post uespã qͣndo lana soli opposita eregione dep̃hendit᷑ sic̃ etiã
oeulis ꝓ bare lic inuenit᷑ utiq uernał equinoctu partẽ solobtinen

Expanded text:
post vesperam, quando luna soli apposita e regione deprehenditur, sicut etiam oculis probare licet: invenitur utique vernalis aequinoctii partem sol obtinen
Abbreviated transcription (Latin):
qr ex eo septimꝰ. octauus. nonꝰ ac decimꝰ inditũ antiquitꝰ animero nom̃
usq hodie seruant. Scdm m̃sem nominauit aprilẽ qͣsi aperilẽ. eo qd
millo remotis nubibꝰ pruinis ac tẽpestatibꝰ hyb̃nis. cȩlũ t̾ra. ⁊ mare
mantis a gͣricolis ⁊ horoscopis aperiat᷑. Arbores qͦq ⁊ berbȩ ingerm̃
s ⁊ ammancia queq inpłe se aꝑire incipunt:. Maiũ teiũ. qͥrtũ iuniũ
posuit iahonore uidelies maioꝵ ac iumoꝵ in qͦs diuisit ppłm ut
altera pͥq s armiis aliera c̃silio rẽ publicã tuerot᷑: Contendunt a lii
maiã mercurii matrẽ. maio nom̃ decdisse. hinc maxinie ꝓbantes. quia
hoc m̃ s mercatore om̃s maiȩ parit mercutrod saerafre abart un iꝰ mdio¬

Expanded text:
ditum antiquitus a numero nomen usque hodie servant. Secundum mensem nominavit Aprilem, quasi aperilem, eo quod in illo, remotis nubibus, pruinis ac tempestatibus hibernis, coelum, terra et mare, nautis, agricolis et horoscopis, aperiatur, arbores quoque et herbae in germen, sed et animantia quaeque in prolem se aperire incipiant. Maium tertium, quartum Junium posuit, in honorem videlicet majorum ac juniorum, in quos divisit populum, ut altera pars armis, altera consilio rempublicam tueretur. Contendunt alii Maiam Mercurii matrem Maio nomen dedisse, hinc maxime probantes, quia hoc mense mercatores omnes Maiae pariter Mercurioque sacrificabant. Junius m
Abbreviated transcription (Latin):
tuti ł potestati. s auctori dõ baptismꝰ ascribit̾. ita nichilominꝰ & quęlibet
ȩcclastica cõsecratio ad illũ ꝑ om̃ia necesse ẽ referat᷑. Oꝑante siqͥdẽ in utrisq
multiformis gr̃a dĩ. ut & illi absolutionẽ optineant peccatorũ. & isti ꝓueant᷑
ad spũaliũ ordines dignitatũ. Illi exuti ueterẽ cũ actib eroris. nouũ in du¬
Ant hominẽ isti tãquã sac̃dotes di. induant᷑ iusticia. Illi qͣsi mͦ geniti in¬
fantes rationabiles sine dolo lac cõcupisc ãe: isti ut ꝑueniant ad m̃surã ȩtatis

Expanded text:
tuti, vel potestati, sed auctori Deo baptismus adscribitur: ita nihilominus et quaelibet ecclesiastica consecratio ad illum per omnia, necesse est, referatur, operante siquidem in utrisque multiformi gratia Dei; et ut illi absolutionem obtineant peccatorum, et isti provehantur ad spiritualium ordines dignitatum; illi exuti veterem cum actibus erroris, novum induant hominem, isti tamquam sacerdotes Dei induantur iusticia; illi quasi modo geniti infantes rationabile sine dolo lac concupiscant, isti ute perveniant in mensuram aet
Abbreviated transcription (Latin):
ICUIS aut̃ mͥ fortassis obitiat eẽ baptismũ humanȩ regenerationis. aliud cõsecratio¬
nẽ eccłasticȩ dignitatis. nõ qͥcꝗd in hac parte ᷤ baptismo credimꝰ. totũ nichilominꝰ
ꝙ. decõsetratione sentimꝰ. Nã cũ baptismꝰ totiuꝰ ȩccłastici sacram̃ti origo sit am
pͥmordiũ. sic̃ baptismꝰ dĩ ẽ. & ñ hominis. ita nimirũ oĩs ȩccłastica cõsecratio illi spe¬
cialit̃ cõpetit. aquo om̃iũ benedictionũ plenitudo ꝓflux̃. Deqͦ uidelic& dic̃ apłs.
ui benediã noᷤ inꝗt om̃i benedictione spũali incelestib Neq enĩ uł ipse baptismꝰ

Expanded text:
iciat, aliud esse baptismum humanae regenerationis, aliud consecrationis ecclesiasticae dignitatem; nos quidquid in hac parte de baptismo credimus, totum nihilominus et de consecratione sentimus. Nam cum baptismus totius ecclesiastici sacramenti origo sit, atque primordium, sicut baptismus Dei est et non hominis, ita nimirum omnis ecclesiastica consecratio illi specialiter competit, a quo omnium benedictionum 89 plenitudo profluxit. De quo videlicet Apostolus: « Qui benedixit nos, inquit, omni benedictione spirituali in coelestibus . » Neque enim vel ipse baptismus,
Abbreviated transcription (Latin):
quonda luiine mranilatos. in conualle lacrimarũ. Iã m apeccatoꝵ¬
tenebris ad eeleste gaudiũ minsferendos ẽe desigpla. i dle t eni alist . quam

Expanded text:
quondam lumine translatos in convallem lacrymarum, jam modo a peccatorquondam lumine translatos in convallem lacrymarum, jam modo a peccatortenebris ad coeleste gaudium transferendos esse designat. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ. que hebrei chaldei & ꝑsȩ sequentes. iuxta pͥmȩ c̃ditionis
ordine diei cursũ amane sto mane deducunt. umbrarũ uidelic&
tepꝰ luci sub ponentes: At contͣ egẏptii ab occasu ad occasũ. Porro
romani amedio noctis inmedium: umbri. & atthenienses ameridie
ad meri diẽ dies suos cõputare maluer̃: Diuina aũt auctoritas quȩ¬
ingenosi dies amane usq ad mane cõputandos ẽe decreuit. eade ine¬
uangelio torius diei tempꝰ auesꝑa inchoari & c̃sumari san̾eit in
nesperã. Quia qui in exordio mundi prius lucẽ uocauit diẽ. deinde
tenebras noctẽ ipse infine scłoꝵ primo noctẽ gła suȩ resurrectio¬
nis illustrauit. ⁊ sic diem discpłis ostendendo c̃secrauit. Quos
etiã uesꝑa ꝓcedente. c̃uescendo. ⁊ se palpandũ offerendo. sp̃s qͥõ
scĩ grãm tribuendo plenius suȩ resurrectionis fide ẽsirmanae¬
sabbati lucescit in pͥma sabbati. Ipsa mutatio tpris. nosq̃a apaniorsi

Expanded text:
unus'. Quem Hebrei, Chaldei et Perse sequentes iuxta prime conditionis ordinem diei cursum a mane ad mane deducunt, umbrarum videlicet tempus luci supponentes. At contra Egiptii ab occasu ad occasum. Porro Romani a medio noctis in medium. Umbri et Athenienses a meridie ad meridiem dies suos coin Genesi dies a mane usque ad mane computandos esse decrevit, eadem in Ewangelio totius diei tempus a vespera inchoari et consummari sanxit in vesperam. Quia qui in exordio mundi prius lucem vocavit diem, deinde tenebras noctem, ipse in fine seculorum primo noctem gloria sue resurrectionis illustravit, et sic diem se discipulis ostendendo consecravit, quos etiam vespera procedente convescendo et se palpandum offerendo, Spiritus quoque sancti gratiam tribuendo plenius sue resurrectionis fide confirmam vespera Sabbati lucescit in prima Sabbati, ipsa mutatio temporis nos quoque a paradisi
Abbreviated transcription (Latin):
tici sacram̃ti ministeriũ exibet᷑. Sig̾ sac̃dotũ prauitaᷤ diuina poset dona repͥ¬
mere. illis certe p̃uaricantib necẽe erat totũ genꝰ humanũ adiuinis beneficiis
resilire. Qͦd si istantib homines munera suꝑna susciꝑent. labentib aut̃ nullatenꝰ
impetrarent. necessario iã ñ dõ. s sac̃dotib utiq causã atq omem uĩ ꝓprię salu¬
tis ascrib̾ent. S absit ut mͥ obeẽ ualeat minister malus. ubi ꝓculdubio bonꝰ ẽ
dñs. aut maliciosu p̃co. ubi ẽ beniuolus udex. Nõ enĩ exorreat colũba. ñ auseat
sordentiũ qͦrũlib& ministeriũ. dũ ille inquẽ tota descendit solus cõsecrationis
tenuit. & inneminẽ ministrorũ cõsecrationũ ura tran̾fundat. Na si cõsecratio
ex saedotis merito uł uirtute ꝓcederet: ad xp̃ĩn ꝓfecto nullatenꝰ ꝑtineret. S ed

Expanded text:
tici sacramenti ministerium exhibetur. Si ergo sacerdotum pravitas divina posset dona repritici sacramenti ministerium exhibetur. Si ergo sacerdotum pravitas divina posset dona reprimere; illis certe praevaricantibus, necesse erat totum genus humanum a divinis beneficiis resilire. Quod si illis stantibus, homines munera superna susciperent, labentibus autem nullatenus impetrarent, necessario jam non Deo, sed sacerdotibus utique causam, atque omnem vim propriae salutis ascriberent; sed absit, ut mihi obesse valeat minister malus, ubi procul dubio bonus est dominus, aut maliciosus preco, ubi est benivolus iudex. Non enim exhorret columba, non nauseat sordentium quorumlibet ministerium, dum ille, in quem tota descendit, solus consecrationis tenuit et in neminem ministrorum consecrationum iura transfudit. Nam si consecratio ex sacerdotis merito vel virtute procederet, ad Christum profecto nullatenus pertineret. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ cõsecrat. nimirũ siue suꝑb siue luxuriosus. siue homicida. siue eniã sy mo¬
niacꝰ. ipse quidẽ pollutꝰ ẽ.&. lȩtali ꝓculdubio lepra ꝑfusu̾. s donũ dĩ ꝗͦd ꝑ illũ
transit. nullũ tabe polluit᷑ nullius cõtagione fedat᷑ Purũ nãq ẽ qđ pillum¬
ẽ paradisu̾. harismatũ uidelic& suꝑ norũ fluentis uriguus. Ponamꝰ gͦ ut mali sacer¬
dotes qͦdãmͦ ut lapidei sint canales. In lapideis aut̃ canalib aq̃ nil germinat:
donec ꝑ eõ decurrẽs infecundas se areolas sundat. Licet enĩ plures reꝓbos sacer¬
dotes seriatĩ tẽporũ uices attulerint. uidelic& ut & cõsecrantes & cõsecrati ȩque
repperiunt᷑ indigni. fons tm̃ ille uiuu̾ ñ restringit᷑. qͦ minꝰ usq ad finẽ scłi pͥ¬
nemꝰ ecłe ꝓfluat. Unđ ñ solus ille sac̃dotalis ordo. s & oñs in xp̃o renati salutis
suȩ poculũ hauriaut. ꝑsac̃dotes siqͥdẽ baptismꝰ & crisma tribuit᷑. ꝙ om̃e ȩccłas¬

Expanded text:
us, sive luxuriosus, sive homicida, sive etiam symoniacus –, ipse quidem pollutus est et letali procul dubio lepra perfusus, sed donum Dei, quod per illum transit, nullius tabe polluitur, nullius contagione foedatur. Purum namque est, quest paradysus, karismatum videlicet supernorum fluentis irriguus. Ponamus ergo, ut mali sacerdotes quodammodo lapidei sint canales: in lapideis autem canalibus aqua nil germinat, donec per eos decurrens in fęcundas se areolas fundat. Licet enim plures reprobos P sacerdotes seriatim temporum vices attulerint, videlicet ut et consecrantes et consecrati aeque reperiantur indigni, fons tamen ille vivus non restringitur, quominus usque ad finem seculi pe profluat; ut non solus ille sacerdotalis ordo, sed et omnes in Christo renati salutis suae poculum hauriant. 102 Per sacerdotes siquidem baptismus et chrisma tribuitur, et omne ecclesias
Abbreviated transcription (Latin):
cere. Ministris plane exterior cõseerationis ordo tribuit᷑: s soli dño ipsuiꝰ cõ¬
secrationis efficatia reseruatur. Unđ ẽ qͦd ipse dic̃ in exodo. Ego dñs qͥ scifico
uod siue uerbi sue sacͣm̃ti minist̃. dĩ donis ñ possit obsistere.

Expanded text:
cere. Ministris plane exterior consecrationis ordo tribuitur, sed soli Domino ipsius consecrationis efficatia reservatur. Unde est quod ipse dixit in Exodo: Ego Dominus, qui sanQuod sive verbi sive sacramenti minister Dei donis non possit obsistere.
Abbreviated transcription (Latin):
Uidua quȩ in gatophylatio
duo misit minuta : animam
fidelem demonstrat: quȩ in thes¬
auro cordis sui fructũ dilectio¬
nis di & ꝓximi seruat.
ȩccła celebrant᷑: in cuiꝰ coniunc¬
tione aqua in uinũ mutatur :
quia credentes ꝑ lauachrum
gratiȩ. transeunt ad passionis
coronã. Architriclinꝰ moyses
intelligit᷑ : qui mirat᷑ meliorẽ
¶Dulier samaritana mystice
intelligit᷑ synagoga. quinq
libris legis quasi quinq uiris
secundũ sensum carnis subiecta:
aquã uiuã lauachri scilic&
ꝑcipere gr̃am .: uel secretam
legis intelligentiã.

Expanded text:
idua quae in gazophylacio duo jecit minuta , animam fidelem demonstrat ejus qui in thesauro cordis sui fructum dilectionis Dei et proximi servat.Ecclesia celebrantur, in cujus conjunctione aqua in vinum mutatur, quia credentes per lavacri gratiam transeunt ad passionis coronam. 234. Architriclinus , Moyses intelligitur, qui miratur meliorem Mulier Samaritana mystice intelligitur Synagoga quinque libris legis, quasi quinque viris, secundum sensum carnis, subjecta,aquam vivam, lavacri scilicet percipere gratiam, vel secretam legis intelligentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
significat eũ qui palã qͦdlibet mor¬
tiferũ crim̃ admittit : quiq non¬
nũquã audito ũbodĩ. amorte pec¬
cati resurgit : & ꝑpenitentiã in xp̃o
uiuere incipit : reddit᷑q matri¬

Expanded text:
significat eum qui palam quodlibet mortiferum crimen admittit; quique nonnunquam audito verbo Dei a morte peccati resurgit, et per poenitentiam Christi vivere incipit; redditur
Abbreviated transcription (Latin):
Quatuor milites qui quatuor sibi¬
partes de iħii uestimentis fecerunt.
pfigurauerunt quatuor. partes
mundi. quȩ duuserunt sibi eloqͥa
xp̃i. Sicut scriptũ ẽ. Lȩtabor
ego suꝑ eloquia tua. sicut qui
inuenit spolia multa.
Iomo de quo inmundꝰ sp̃s exiens
rursũ eũ occupat. significat po¬
tiã agentẽ : cuius ꝑ subsecutam
negligentia aerius mentẽ occu¬

Expanded text:
Quatuor milites, qui quatuor partes sibi de Jesu vestimentis fecerunt , praefiguraverunt quatuor partes mundi, qui diviserunt sibi eloquia Christi, sicut scriptum est: Laetabor ego super eloquia tua, sicut qui invenit spolia multa.omo de quo immundus spiritus exiens, rursus eum occupat , significat poitentem, cui per subsecutam negligentiam acrius mentem occu
Abbreviated transcription (Latin):
scissum. Seruus pͥncipis sacer¬
dotũ cuius dextera auris ampu
aurẽ amittit: dũ ad sinistram¬
ꝑ intellectũ litterę transit
Qui dñs in his qui credunt audi¬
tũ restaurat fidei : & obedien¬
tẽ euangelico facit mandato:
Barabas qͥ a iudeis dimittit᷑:
significat antixp̃m: quẽ illi
dñi amicicia federant᷑ : indi¬
cant pͥus diuisos fuisse utrosq
popłos circũcisionis & gentiũ :
qui tam̃ ꝑ passionẽ dñi in fide
concordauer̃.
Sẏ mon eyreneus cui gestan
erucis ipse &ni auctor. & fdelis
bauilus factus

Expanded text:
us est. Servus principis sacerdotum, cujus dextera auricula amaurem amittit, dum ad sinistrum intellectum litterae transivit. Cui Dominus in his qui credunt auditum restaurat fidei, et obedientem Evangelii fecit mandatis. Barabbas, qui Judaeis dimittitur , significat Antichristum, quem illi Domini amicitia foederantur , indicant primum divisos fuisse utrosque populos circumcisionis et gentium, qui tamen per passionem Domini in fide concordaverunt. 246. Simon Cyrenaeus, cui gestandcrucis ipse Christi vector, et fidei bajulus factus
Abbreviated transcription (Latin):
Quinq sr̃s diuitis illius qui apud
inferos torquebat᷑. iudei intelli¬
gait᷑ : qui sub qͥnq libris legis
positi sunt.¬
Homo peregre ꝓficiscens. qui ser¬
uis suis tradidit bona sua. xp̃c
gelicã doctrinã euangelicis ne
na & oꝑe decẽ p̃ceptoꝵ ampli¬
auit. Alter in duobꝰ talentis
duo testam̃ta ꝓmeruit: ea q
morali ac mysti iensu pie
dispensan Duplicauit. Ter¬
cins iub figura uniꝰ alenti:
gratiȩ donũ icceptũ: terre¬
nis uob tatib obscurauit.

Expanded text:
que fratres divitis illius, qui apud inferos torquebatur, Judaei intelliguntur, qui sub quinque libris legis positi sunt.Homo peregre proficiscens, qui tradidit bona sua servisgelicam gratiam evangelicis negna vel opere decem praeceptorum ampliavit. Alter in duobus talentis duo testamenta promeruit, eaque morali ac mystico sensu pie dispensando duplicavit. Tertius sub figura unius talenti gratiae donum acceptum in terrenis voluptatibus obscuravit,