comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ in anno sexto in sexto mse
in qͥnta m̾sis: ego sedebam in
domo mea. & senes uda sede¬
bant coram me. Et cecidit suꝑ me ibi
manꝰ dñi: et uidi et ecce similitudo quasi
aspectus ignis. Ab aspectu lumborum eius
t emissa similitudo manꝰ app̃hendit
me in cincinno capitis mei. et eleua¬
rit me ip̃s int̾ t̾ram et cęlum: et adduxit
quod respiciebat ad aquilonẽ. ubi erat
statutum idolum zeli ad ꝓuocandam e¬
mulationem. Et ecce ibi gła dñi isrł. se¬
cundum uisionẽ quã uid̾am in campo. ii¬
t dixit ad me. Fili homini:. Laia ocłos
tuos ad uiam aquilonis. Et leuaui
oculos meos ad uiam aquilonis: et ecce ab
aquilone port altaris idolum zeli in

Expanded text:
 in anno sexto in sexto mense in quinta mensis ego sedebam in domo mea et senes Iuda sedebant coram me et cecidit super me ibi manus Domini Dei et vidi et ecce similitudo quasi aspectus ignis ab aspectu lumborum eius t emissa similitudo manus apprehendit me in cincinno capitis mei: et elevavit me spiritus inter terram et coelum: Et adduxit quod respiciebat ad aquilonem, ubi erat statutum idolum zeli ad provocandam aemulationem. Et ecce ibi gloria Dei Israel, secundum visionem, quam videram in campo. t dixit ad me: Fili hominis, leva oculos tuos ad viam aquilonis. Et levavi oculos meos ad viam aquilonis. Et ecce ab aquilone portae altaris idolum zeli in
Abbreviated transcription (Latin):
rgo u̾bum patͥs nunquam a
patre discedens. homo ꝓprie fieri dig¬
natus ẽ: secreto suo mysterio qđ ipse nouit.
Q qm totum suscepit. qđ ẽ hominis: homo
totus eͤ. Et totum accipiens qđ dĩ ẽ: omni¬
no aliud quam ds̃ qui nat᷑ ẽ ex maria uir-
gine ẽẽ non potuit. Scit enĩ ds omnia et
potest. Propt̾ea quia ita ẽ: sciuit se ac potu¬
it in utero uirginis sine sui corruptione miᷤ
una ꝑsona unaque substantia.

Expanded text:
rgo Verbum Patris numquam a Patre discedens, homo pro nobis fieri dignatus est, secreto suo mysterio, quod ipse novit: qui quoniam totum suscepit quod est hominis, homo totus est: et totum retinens quod Dei est, omnino aliud quam Deus qui natus est ex Maria esse non potuit. Scit enim Deus omnia et potest. Propterea quia ita est, scivit se ac potuit in utero Virginis sine sui corruptione miscuna persona, unaque substantia.
Abbreviated transcription (Latin):
eli ds̃ scissime. qui lucidũ centrũ¬
poli. candore pingis igneo augens
nistrans ordini. uagos recursus syderũ.
Ut noctib uel lumim dirẽptionis ter¬
minum. pͥmordiis et m̾sium. signum
daret notissimũ. Illumina cor homi¬
nũ. absterge sordes mͣtium. resolue cul¬
pę uinculum. euerte moles criminum.

Expanded text:
eli Deus sanctissime, Qui lucidum centrupoli Candore pingis igneo, Augenstuens, Lune ministrans ordini Vagos recursus siderum. Ut noctibus vel luminis Direptionis terminum Primordiis et mensuum Signum dare notissimum. Inlumina cor hominum, Absterge sordes mentium, Remobe culpe vinculum, Everte moles criminum.
Abbreviated transcription (Latin):
reatum dilue. arcens mali contagium. uitȩ
remouens tedium. S oluta sunt iam uin¬
cula tui sacrati corporis. nos solue uinclis

Expanded text:
reatum dilue Arcens mali contagium Vite remobens tedium Soluta sunt iam vincula Tui sacrati corporis Nos solve vinclis
Abbreviated transcription (Latin):
ane quod ait p̃dicabit᷑ in tectis.iux¬
ubi solent in tectis residere. Non enĩ tecta
ur̃o more culminib sublimata: s plano
scemate faciunt ȩqualia. Unde lex p̃cipit:
ut qui nouam domuᷤ ȩdificaret. murum
tecti poneret in gyro: ne funderet᷑ ibi san-¬
guis innoxiꝰ. labente aliquo. et in p̃ceps
ruente.

Expanded text:
ane quod ait, Praedicabitur in tectis, juxubi solent in tectis residere; non enim tecta nostro more culminibus sublimata, sed plano schemate faciunt aequalia. Unde lex praecepit ut qui novam domum aedificaret, murum tecti poneret in gyro , ne funderetur ibi sanguis innoxius, labente aliquo, et in praeceps ruente.
Abbreviated transcription (Latin):
habeo adũsus te pauca. Habes illic tenen¬
tes doctrinã balaam qͥ docebat Lalac
mittere scandalum coram filiis isrł: edere
& formcari. Ita habes et tu tenentes do¬
ctrinam nicholaitarum: similiter pęni¬
tentiam age. Si qͦ

Expanded text:
lic tenentes doctrinam Balaam, qui docebat Balac mittere scandalum coram filiis Israel, edere, et fornicari: ita habes et tu tenentes doctrinam Nicolaitarum. Similiter poenitentiam age: si quo
Abbreviated transcription (Latin):
subditȩ sint suis uiris: ut et si
onem ur̃am. Mrum sint ñ extrinsecus
capillature aut cirinndatio auri. aut
indum̃ti uestort ult̾: s qui abscon
dit᷑ cordis hema. in ncorruptibilitate
qͥeti et modesti sp̃s: qui ẽ in conspectu
dĩ iocuples.
ic enim aliqͥndo et sc̃ȩ mulieres spe¬
rantes indõ. onabant s subiectȩ ꝓpriis
uiris: sic̃ sara obȩdiebat abrahȩ dñm eũ
uocans: cuius estis filiȩ benefacientes. e ñ
tim̃tes ullam ꝑturbationem. Ui .i: milit̃
cohabitantes scđm scientiam. qͣsi u firmi
ori uasi muliebri imꝑtientes lonorẽ: tan¬
quam  coheredibus gr̃ȩ uitȩ. ut ne impe¬
diantur orationes ur̃e.
N fide aũt om̃s unanimes compatientes.¬

Expanded text:
subditae sint suis uiris, ut et si tionem uestram. quarum sit non extrinsecus capillaturae aut circumdatio auri aut indumenti uestimentruptibilitate quieti et modesti spiritus quod est in conspectu Dei locuples sic enim aliquando et sanctae mulieres sperantes in Deo ornabant se subiectae propriis viris sicut Sarra oboediebat Abrahae dominum eum vocans cuius estis filiae benefacientes et non timentes ullam perturbationem viri similiter cohabitantes secundum scienori vasculo muliebri impartientes honorem, tanquam et cohaeredibus gratiae vitae, ut non impediantur orationes vestrae. In fide autem omnes unanimes, compatientes
Abbreviated transcription (Latin):
nerui testiculoꝵ eius ꝑplexi sunt. Os¬
sa eiꝰ uelut fistuls exis: cartilago illius
quasi lammine ferreȩ.T
pse pͥncipiũ ẽ uiarũ dĩ: qui fec̾ eũ appli¬
cabit gladium eius. Huic montes her¬
bas ferunt: et om̃s bestiȩ agri ludent
ibi. Sub umbra dormit: in secreto ca¬
lami. et locis humentib. Protegunt
umbrȩ umbram ciꝰ: circundabunt eũ
salices torrentis.
cce absorbebit fluiium et ñ mira
bit᷑: habet fiduciã quod influat
iordanis in osens. In oculis eiꝰ quasi
hamo capiet eum. et in sudib ꝑfora-¬
bit nares eius. An extͣhere poteris leui-¬
athan hamo. et fune ligabis linguam
eius: Nunquid pones circulũ in nari¬
bus eius. et armilla ꝑforabis maxillã eiꝰ:
unquid multiplicabit uii¬
ad te p̾ces: aut loquet᷑ tͥ mollia:
Nunquid feriet pactum. et accipies eũ
seruum sempit̾num: Nunquid illudes
ei quasi aui: aut ligabis illum ancillis
tuis: Concident eum amici: diuident
illum negotiatores

Expanded text:
nervi testiculorum eius perplexi sunt, osnervi testiculorum eius perplexi sunt, ossa eius velut sistulae aeris, cartilago illius quasi laminae ferreae: ipse est principium viarum Dei: qui fecit eum, applicabit gladium eius. Huic montes herbas ferunt, omnes bestiae agri ludunt ibi, sub umbra dormit in secreto calami, et locis humentibus: protegunt umbrae umbram eius, circumdabunt eum salices torrentis: ecce absorbebit fluvium, et bit . habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, In oculis ejus quasi hamo capiet eum, et in sudibus perforabit nares ejus. An extrahere poteris Leviathan hamo, et fune ligabbit . habet fiduciam quod influat eius? nunquid pones circulum in naribus eius, aut armilla perforabis maxillam eius? nunquid multiplicabit ad te preces, et loquetur tibi mollia? nunquid feriet tecum pactum, et accipies eum servum sempiternum? nunquid illudes ei quasi avi, aut ligabis cum ancillis tuis? Concident eum amici, divident illum negociatores?
Abbreviated transcription (Latin):
Qieuit̃ lõcut᷑ sumr: respondere qͥd
possũm: Manũ meã ponã suꝑ os ineũ.
Unũ locut᷑ sum. quod utinã ñ dixissem:
et alterum quib ultͣ nil addam. iͣ¬
espondens aũt dñs iob de turbine
dixit. Accinge sic̃ uir lumbos tuos: in¬
terrogabo te. et indica ĩn. Nunquid irri¬
tum facies iudicium meuin: Et condemp¬
nabis me ut iustificcrise Si habes bra¬
chia sic᷑ ds̾. et si uoce simili tonas. circun¬
da tͥ decorem. et in sublimi erigere. et
esto głosus. et speciosis indiiere uestibus.¬
ꝯsperge suꝑbos furore tuo: inI¬
et respiciens omnẽ arrogantem hu¬
iilia. Respice cunctos suꝑbos. et confun¬
de cos: et contere ipios in loco suo. Abs¬
conde eos in puluere simul: et facies eoꝵ
demerge in foueam. Et ego confitebor. qd
saluar te possit dextera tuła. iiIi¬
cce behemoth quẽ feci tecum. fęnũ
qͥsi bos comedit. Soetitilo eius in
lumbis ciꝰ: et uirt᷑ eiꝰ in umbilico uentris
euis. Stringit caudam suã quasi cedrũ:

Expanded text:
eviter locutus sum respondere quid possum manum meam ponam super os meum unum locutus sum quod utinam non dixissem et alterum quibus ultra non addam respondens autem Dominus Iob de turbine ait accinge sicut vir lumbos tuos interrogabo te et indica mihi numquid irritum facies iudicium meum et condemnabis me ut tu iustificeris et si habes brachium sicut Deus et si voce simili tonas circumda tibi decorem et in sublime erigere et esto gDisperge superbos furore tuo, et respiciens omnem arrogantem humilia. Respice cunctos superbos, et confunde eos, et contere impios in loco suo. Absconde eos in pulvere simul, et facies eorum demerge in foveam: Et ego confitebor quod salvare te possit dextera tua. Ecce, Behemoth, quem feci tecum, fenum quasi bos comedet. Fortitudo ejus in lumbis ejus, et virtus illius in umbilico ventris ejus, Stringi
Abbreviated transcription (Latin):
a Dum in hac terra esset quo temporaliter u¬
bere uti potuisset iam quasi ardum mundũ
cum flore desperit. euouae. E Cum inuoc.

Expanded text:
 Dum in hac terra esset, quo temporaliter uti potuisset, jam quasi aridum mundum cum flore despexit. Psalm. Cum invoc
Abbreviated transcription (Latin):
ocut᷑ sum in corde meo dicens. Ecce
magnꝰ effectus sum. & p̃cessi sapientia om̃s
qͥ fuerunt ante me in ihrłm. Et mens
mea contẽplata ẽ multa sapient̾ et didi¬
cit: dediq cor meu̾ ut scirem prudentiam
atq doctrinam.erroresq et stultdtiam
& agnoui quod in bis quoq eẽt labor et

Expanded text:
um in corde meo, dicens: Ecce magnus effectus sum, et praecessi sapientia omnes, qui fuerunt ante me in Jerusalem: et mens mea contemplata est multa sapienter, et didicit. Dedique cor meum, ut scirem prudentiam, atque doctrinam, erroresque et stultitiam; Et agnovi quod in his quoq
Abbreviated transcription (Latin):
t factum ẽ u̾bum dñi ad me dicer̃
fili hominis. pone faciem tuã con¬
tra filios ammon. & ꝓpħabis de eis: & di¬
ces filiis ammon. Audite u̾bum dñi di.
Hȩc dic̃ dñs ds̃. Pro eo quod dixisti eu¬
ge euge suꝑ scuarium meum quia pol-¬
lutum ẽ. & suꝑ t̾ram isrł quia desolata
ẽ. et suꝑ domum iuida qm ducti sunt
in captiuitatẽ: idcirco ego tͣdam te filus
caulas suas in te. et ponent in te tentoria
sua.¬

Expanded text:
mini ad me dicens fili hominis pone faciem tuam contra filios Ammon et prophetabis de eis et dices filiis Ammon audite verbum Domini Dei haec dicit Dominus Deus pro eo quod dixisti euge euge sulutum est, et super terram Israel, quia desolata est, et super domum Juda, quia ducti sunt in captivitatem: idcirco ego tradam te filii, et collocabunt caulas suas in te, et ponent in te tentoria sua
Abbreviated transcription (Latin):
nis auctorem. cum pene omnibus
debat᷑ suscepisse religionem. quia nullã
respueret falsitatem. Unde qͥntum erat
ꝑ diabolum tenatiꝰ illigata: tando ꝑ xp̃m
linguarum imbuendum euangłio mun¬
dum distributis sibi terrarum partibus
suscepissent: beatissimus petrus pͥnceps
apłici ordinis ad arcem romani destinat᷑
imꝑii: ut lux ueritatis quȩ in omnium
gntium reuelabat᷑ salutem. efficatius se
ab ipso capite ꝑ totum mundi corpus ef¬
funderit.

Expanded text:
nis auctorem, cum pene omnibus debatur suscepisse religionem, quia nullam respuerat falsitatem. Unde quantum erat per diabolum tenacius illigata, tantum per Chlinguarum, imbuendum Evangelio mundum, distributis sibi terrarum partibus, suscepissent, beatissimus Petrus princeps apostolici 323 ordinis, ad arcem Romani destinatur imperii: ut lux veritatis quae in omnium gentium revelabatur salutem, efficacius se ab ipso capite per totum mundi corpus effunderet.
Abbreviated transcription (Latin):
uius aũt nationis homines in hac tc
urbe non essent: Aut quȩ usquam
gentes ignorarent. quod roma didicisset:
Hic colluctantes philosophiȩ opiniones.
hic dissoluendȩ erant t̾renȩ sapientiȩ ua-¬
nitates. Hic confutandi demonum cultus.
hic omniũ sacrificiorum impietas destru¬
uanis erroribus institutum.

Expanded text:
ujus autem nationis homines in hac tunc urbe non essent? aut quae usquam gentes ignorarent quod Roma didicisset? Hic conculcandae philosophiae opiniones, hic dissolvendae erant terrenae sapientiae vanitates, hic confutandus daemonum cultus, hic omnium sacrificiorum impietas destruvariis erroribus institutum.
Abbreviated transcription (Latin):
t aut huius menarrabilꝰ gr̃e
ꝑ totum mundum diffunderetur
effectus:. romanum regnum diuma ꝓui-¬
dentia preparauit. Cuius ad eos limites
increm̾ta ꝑducta sunt: quibus cunctar̃
inde gentium uicina & contigua esset
uniu̾sitas. Disposito enim diuinitꝰ oꝑi
maxime congruebat. ut multa regna
uno confederarent᷑ imꝑio: et cito haberet
ꝑuios populos predicatione generali. qͦs
uniꝰ teneret regunen ciuitatis.

Expanded text:
t autem hujus inenarrabilis gratiae per totum mundum diffunderetur effectus, Romanum regnum divina providentia praeparavit; cujus ad eos limites incrementa perducta sunt, quibus cunctarum undique gentium vicina et contigua esset universitas. Disposito namque divinitus operi maxime congruebat, ut multa regna uno confoederarentur imperio, et cito pervios haberet populos praedicatio generalis, quos unius teneret regimen ci
Abbreviated transcription (Latin):
d hanc gͦ tu urbem beatissime petre
apłe uenire non metuis: & consorte.
głȩ tuȩ paulo apło aliarum adhuc eccle-¬
siarum ordinationibus occupato. siluã
istam frem̃tium bestiarum. et turbulen-¬
tissime ꝓfunditatis occeanum. constan-¬
tior quam cum suꝑ mare gradereris in¬
grederis. Nec mundi dñam times romam:
qui incaiphȩ domo expaueras sacerdotis
ancillam. Nunquid aut iudicio pilati
aut seuitia iudeorum minor ẽ uel in clau¬
dio potestas. uel in nerone crudelitas:
Uincebat gͦ materiam formidinis uis amo.¬
diligendos.

Expanded text:
d hanc ergo urbem tu, beatissime Petre apostole, venire non metuis, et consorte gloriae tuae Paulo apostolo aliarum adhuc Ecclesiarum ordinationibus occupato, silvam istam frementium bestiarum et turbulentissimae profunditatis oceanum, constantior quam cum supra mare gradereris, ingrederis . Nec mundi dominam 324 times Romam, qui in Caiphae domo expaveras sacerdotis ancillam . Numquid aut judicio Pilati, aut saevitia Judaeorum minor erat vel in Claudio potestas, vel in Nerone crudelitas? Vincebat ergo materiam formidinis vis amodilige
Abbreviated transcription (Latin):
non solum eos qui futuram xp̃i incarnatio¬
nem s et eos qui uentura celestis regni gau¬
dia p̃dicent appellet. Propħȩ inquit auo
aut tres dicant. et ceteri diudicent. sea
nequaquam hos crediderim apłis in cata¬
C logi ordine pͣferendos.

Expanded text:
non eos solum qui futuram Christi incarnationon eos solum qui futuram Christi incarnationem, sed et eos qui ventura coelestis regni gaudia praedicent, appellat. Prophetae inquit duo aut tres dicant, et caeteri dijudicent. Sed nequaquam hos crediderim apostolis in catalogi ordine praeferendos.
Abbreviated transcription (Latin):
onmonumenta ꝓpħarum ornare: sed
intfectores ꝓpħarum mutari sceltris
est. ludei gͦ ꝓpharum monum̃ta ȩdificano.
patrum suorum facta qui ꝓpħas occiderant
arguebant :s pat̾na facinora emulando dũ
sententiam retorquebant: eadem uidelicet
ipsi quȩ in parentibus dampnabant agen¬
tes. Profecto testificamini. qđ consentias o¬
uorem uulgi captandum patrum suo¬
rum horrere ꝑfidiam: memorias ꝓpħarũ
qui ab eis occisi sunt. magnifice ornando.
S ipso ope testificant᷑. quantum patnş ne¬
quitiȩ consentiunt. dñm qui ab cisdem ꝓ¬
se pariter et filios homicidarum ad suȩ
dampnationis augm̃tum scientes pecca¬
re declarant. Unde recte subiungit᷑. Prop¬
terea et sapientia dĩ dix̃. Mnttam ad ilos
ꝓphas et apłos. et ex illis psequent᷑. x¬
enim dĩ uirt̾ et dĩ sapientia. sicut
cipium dare: omittant alium legis et pro¬
pharũ. alium noui testam̃ti dm̃ p̃dicare.
quamuis sepe etiam aplica scͥptura ꝓpħas

Expanded text:
ornare, sed interfectores prophetarum imitari, sceleris est. Judaei ergo prophetarum monumenta aedificando, patrum suorum facta qui hos occiderunt arguebant, sed paterna facinora aemulando, dumsententiam retorquebant, eadem videlicet ipsi quae in parentibus damnabant agentes. Profecto testificamini quod consentitis ovorem vulgi captandum, patrum suorum horrere perfidiam, memorias prophetarum qui ab eis occisi sunt magnifice ornando, sed ipso opere testificantur quantum paternae nequitiae consentiant, Dominum qui ab eisdem pse pariter et filios homicidarum et ad suae damnationis augmentum scientes peccare declarant. Unde recte subjungitur: Propterea et sapientia Dei dixit: Mittam ad illos prophetas et apostolos, et ex illis enim Dei virtus et Dei sapientia, sicut cipium dare, omittant alium legis et prophetarum, alium Novi Testamenti Deum praedicare, quamvis saepe etiam apostolica Scriptura prophetas
Abbreviated transcription (Latin):
uia gͥ redemptor nr̃ assumptꝰ uũs
in cęlum et nc̃ omnia iudicat: &
ad extremum iudex omniũ ueniet. hunc
post assumptionẽ marcus sedere descri¬
bit. quia post ascensionis suȩ głam ui-¬
dex in fine uidebit᷑. Stephanꝰ uͦ in labo¬
ris certamine posit᷑ stantẽ uidit quẽ ad¬
uitorem habuit: quia ut iste in t̾ra ꝑse¬
cutorum infidelitatẽ uinceret. ꝓ illo de
cȩlo illius gr̃a pugnauit. Sequit᷑. Iui au.¬
tem ꝓfecti p̃dicauerunt ubiq dño cooꝑ¬
ante. & sermonẽ confirmante seqͣntib

Expanded text:
Quia ergo Redemptor noster assumptus in coelum et nunc omnia judicat, et ad extremum judex omnium veniet, hunc post assumptionem Marcus sedere describit, quia post ascensionis suae gloriam judex in fine videbitur. Stephanus vero in laboris certamine positus, stantem vidit, quem adjutorem habuit. Quia ut iste in terra persecutorum infidelitatem vinceret, pro illo de coelo illius gratia pugnavit. Sequitur: Illi autem profecti praedicaverunt, ubique Domino cooperante, et sermonem confirmante
Abbreviated transcription (Latin):
ad eiꝰ sacrosanctum tumulũ tanti acc᷑¬
runt. Nam ñ quiq pagenses. uerũ
etiam plebs urbana nobilibus uiris
conserta clericoꝵ quoq honestis quasi
inflorata ꝑsonis lȩtabunda confluit:
et commune patrocinium deuota re¬

Expanded text:
ad ejus sacrosanctum tumulum tanti accuad ejus sacrosanctum tumulum tanti accurrunt. Nam non quique pagenses, verum etiam plebs urbana, nobilibus viris conserta, clericorum etiam honestis quasi inflorata personis, laetabunda confluit, et commune patrocinium devota re
Abbreviated transcription (Latin):
estiua beatissimi benedicti sollenni
fidelium cordibus et affectum deuotio¬
nis augere. et sp̃ale gaudium afferre
consueuit. Merito siquidẽ tanti pa¬
tris memoriȩ idẽ fideles congaudent:
ut illud ꝓpħicum impleat᷑. Dicite
iusto: qm bene. Et item. Memoria
onstat enĩ quod unumquemq ĩr
scoꝵ xp̃iana pietas. tanto uenera¬
bilius colit. quanto celsius hunc adõ
decorãtum cognouerit. Unde et istũ
patrem diuino quodam instinctu spe-¬
cialius amat. eiusq memoriam dulciꝰ
recenset: nimirũ ñ nescia quod illũ
omps ds̃ int̾ sũmos et electos sc̃ȩ eccłȩ
patres mirum in modum ꝓuexit: & in¬
ter scos fidĩ fundatores ac cȩlestis disci¬
plinȩ censores insignit̾ sublimauit:
quippe quẽ sc̃i sp̃s carismate cũ mira¬
culorum signis. tum uirtutũ exercitiis
adornauit. ut dignus in mundo appa¬
reret. ꝑ quẽ excelsioris ordinis multi
no suis temporib eueniunt: tam deuo¬
te tamq libent̾ et ex tantis partibus

Expanded text:
estiva beatissimi Benedicti solemnitafidelium cordibus, et affectum devotionis augere, et spiritale gaudium afferre consuevit. Merito siquidem tanti patris memoriae iidem fideles congaudent: ut illud propheticum impleatur: Dicite justo quoniam bene . Et item: Memoria onstat enim quod unumquemque sanctorum Christiana pietas tanto venerabilius colit, quanto celsius hunc a Deo decoratum cognoverit. Unde et istum patrem, divino quodam instinctu specialius amat, ejusque memoriam dulcius recenset. Nimirum non nescia, quod illum omnipotens Deus, inter summos et electos sanctae Ecclesiae Patres, mirum in modum provexit, et inter sanctae fidei fundatores, ac coelestis disciplinae censores, insigniter sublimavit. Quippe, quem sancti Spiritus charisma, tum miraculorum signis, tum virtutum exercitu adornavit, ut dignus in mundo appareret, per quem excelsioris ordinis multitno, suis temporibus eveniunt; tam devote tamque libenter, et ex tantis partibus,
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃am ꝓpt̾ quod dic. As suꝑbis resistit:
humilib aũt dat grãm. ũ¬
ubditi gͥ estote dõ. resistite autem
da duplices animo. Miseri estote: & luge¬
te et plorate. Risus ur in luctum conu̾̃ta¬

Expanded text:
ropter quod dicit: Deus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Subditi ergo estote Deo: resistite autem da, duplices animo. Miseri estote, et lugete, et plorate. Risus vester converta
Abbreviated transcription (Latin):
olite dethere alterutrũ fr̃s mei.
Qui dẽthit fr̃i. aut qui iudicat
fratrem suum: dethit legi. et iudicat legẽ.
Si au̾t iudicas legem: non es factor legiᷤᷤ
sed iudex. Unꝰ ẽ legis lator et iudex. qui
potest ꝑdere et libare. Tu au̾t quis es.
qui uidicas ꝓximum tuũ¬

Expanded text:
olite detrahere de alterutrum fratres qui detrahit fratri aut qui iudicat fratrem suum detrahit legi et iudicat legem si autem iudicas legem non es factor legis sed iudex unus est legislator et iudex qui potest perdere et liberare tu autem quis es qui iudicas proximum
Abbreviated transcription (Latin):
u trinitatis unitas. orbem potent̾
qui regis. attende laudum cantica. quȩ
ȩxcubantes psallimus. Nam iectulo
consurgimꝰ. noctis quieto tempore. ut fia
sordidum. nec torpor instet cordium.
etͣ criminis contagio. tepescat ardor
sp̃s. Ob hoc redemptor qͣs. reple tuo
nos lumine. ꝑ quod dierum circulis.
nullis ruam̾ actibus. Pr̃a pa¬

Expanded text:
u Trinitatis unitas Orbem potenter qui regis, Adtende laudum cantica, Que excubantes psallimus. Nam lectulo consurgimus Noctis quieto tempore, Quo flasordidus, Ne torpor instet cordium, CXX Et criminis contagio Tepescat ardor spiritus. Ob hoc Redemtor quesumus Reple tuo nos munere, Per quod dierum circulis Nullis ruamur actibus. VI
Abbreviated transcription (Latin):
oitur quod natura non habuit Uiii
usus nesciuit. ignorauit ratio. mens non
capit humana. pauet cęlum. stupet t̾ra.
creatura etiam celestis omnis mirat᷑. hoc
totum ẽ qͦd ꝑ gabrielem mariȩ diuimi
de causa: de tali tantaq re loqui me in¬
dignum fateor. S et puto quod nemo
nemo idoneus inuenit᷑: uotis om̃ib cessa¬
re nͨ debet quilibet etiam peccator a lau¬

Expanded text:
itur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non cepit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur. Hoc totum est quod per Gabrielem Mariae divinitur. Qua de causa, de tali tantoque loqui me indignum fateor. Sed et puto quod nemo nemo idoneus invenitur, votis tamen omnibus cessare non debet quilibet etiam peccator a lau
Abbreviated transcription (Latin):
ed is qui qͥnq talenta accepat. alia
qͥnq lucrat᷑ est. quia sunt ñ nulli qͥ
e si interna ac mistica penet᷑re nesciunt ꝓ
intentione tam̃ suꝑnȩ patriȩ docent recta
quos possunt de ipsis ext̾iorib quȩ accepe¬
runt. Dumq se a carnis petulantia a t̾re¬
narũ rerum ambitu. atq a uisibilium uo¬
duptate custodiunt: ab his etiã alios aadmo.¬
nendo compescunt. Et sunt ñ nulli qui qͣsi
duob talentis ditati. intellectũ atq oꝑatio¬
nem ꝑcipiunt: subtilia de internis intelli¬
gunt. mira de ect̾iorib oꝑant᷑. Cũq intel.¬
ugendo et oꝑando aliis p̾dicant: quasi du¬
plicatum de negotio lucrũ reportant.

Expanded text:
ed is qui quinque talenta acceperat alia quinque lucratus est, quia sunt nonnulli qui, etsi interna ac mystica penetrare nesciunt, pro intentione tamen supernae patriae docent recta quos possunt de ipsis exterioribus quae acceperunt; dumque se a carnis petulantia et a terrenarum rerum ambitu, atque a visibilium voluptate, custodiunt, ab his etiam alios admonendo compescunt. Et sunt nonnulli qui, quasi duobus talentis ditati, intellectum atque operationem percipiunt, subtilia de internis intelligunt, mira in exterioribus operantur; cumque et intelligendo et operando aliis praedicant, quasi duplicatum de negotio lucrum reportant.
Abbreviated transcription (Latin):
gite nunc diuites: plorateii¬
ululantes in miseriis qͣ aduem¬
unt uobis. Diuitiȩ ur̃ȩ putrefactȩ sunt.
et uestim̃ta ur̃a a tineis comesta sunt.
durũ et argentum ur̃m erũginauit. &
erugo eoꝵ in testimoniũ uobis erit: et
manducabit carnes ur̃as sicut ignis.
Thesaurizastis in nouissimis diebus. iii¬
cce merces oꝑarioꝵ qui messuerunt
regiones ur̃as. qͦ fraudataẽ a uobis
camat: et clamor ipsorum in aures dñi.
sabaoth introiuit. Epulati estis suꝑ ter¬
ram: et in luxuriis enutristis corda ur̃a.
In die occisionis addixistis: occidistis iustũ.¬
et non resticit uobis.

Expanded text:
ge nunc, diuites, plorate in miseriis, quae aduenient uobis: diuitiae uestrae putrefactae sunt et uestimenta uestra a tineis comesta sunt, aurum et argentum uestrum aeruginauit, et aerugo eorum in testimonium uobis erit, et manducabit carnes uestras sicut ignis. thesaurizastis in nouissimis diebus. ecce merces operariorum qui messuerunt regiones vestras qui fraudatus est a vobis clamat et clamor ipsorum in aures Domini Sabaoth introiit epulati estis super terram et in luxuriis enutristis corda vestra in die occisionis addixistis occidistis iustum non resistit vobis
Abbreviated transcription (Latin):
ralit̾ animũ ab immunda cogita¬
tione purgatum significare dixerimus:
consequent̾ femina febrib tenta. s ad
impium dñ curata. carnẽ ostendit a
concupiscentiȩ suo feruore ꝑ continentiȩ
precepta frenatam. Omnis enim ama-¬
ritudo et ira. et indignatio. et clamor.
et blasphemia: sp̃s immundi furor ẽ. For¬
nicationẽ uͦ ĩmunditiam. ubidinẽ. con¬
cupiscentiam malã. et auaritiã quȩ ẽ
simulachroꝵ seruit᷑. febrem ilecebro se
t rogauerunt illũ pro ea. Et stans
suꝑ illam imꝑauit febri: et dimi¬
sit illam. Modo saluator rogat᷑. modo
ultro curat egrotos: ostendens se contra
peccatoꝵ quoq passiones. et p̾cibus
semper anniiere fidelium. et ea quȩ ip¬
si minime in se intelligunt. uel intelu¬
genda dare. uel etiam non intellecta di¬
mittere: iuxta quod psalmista postulat.
Delicta quis intelligit: Ab occultis me¬
t continuo surgens ministrabat
illis. Naturale ẽ febricitantib inci¬
pĩente sanitate lassescere. et egrotationis

Expanded text:
raliter animum ab immunda cogitatione purgatum significare dixerimus, consequenter femina febribus tenta, sed ad imperium Domini curata, carnem ostendit a concupiscentiae suae fervore, per continentiae praecepta frenatam. Omnis enim amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia, spiritus immundi furor est. Fornicationem vero, immunditiam, libidinem, concupiscentiam malam et avaritiam, quae est simulacrt rogaverunt illum pro ea. Et stans super illam, imperavit febri, et dimisit illam. Modo Salvator rogatus, modo ultro curat aegrotos, ostendens se contra peccatorum quoque passiones et precibus semper annuere fidelium, et ea quae ipsi minime in se intelligunt, vel intelligenda dare, vel etiam non intellecta dimittere. Juxta quod Psalmista postulat: Delicta quis intelligit? ab occultis met continuo surgens, ministrabat illis. Naturale est febricitantibus, incipiente sanitate, lassescere, et aegrotationis
Abbreviated transcription (Latin):
rant᷑. ita dñs nr̃ contraria opposuit p̾dica¬
m̃ta peccatis. ut lubricis continentiã. tena¬
cib largitatem. iracundis mansuetudinẽ.
elatis p̾ciperet hũmilitatem.

Expanded text:
 noster contraria opposuit praedicamenta peccatis, ut lubricis continentiam, tenacibus largitatem, iracundis mansuetudinem, elatis praeciperet humilitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
uia dñs ac redemptor nr̃ nouus ho¬
mo uenit in mundũ: noua p̾cept̾a
dedit mundo. Uitȩ et enim nr̃ȩ ueteri in
uitiis enutrite: contͣrietatem opposuit no¬
u̾itatis suȩ. Od eñim uet᷑ quid carnalis
homo nouerat nisi sua retinere. aliena rã

Expanded text:
uia Dominus ac Redemptor noster novus homo venit in mundum, nova praecepta dedit mundo. Vitae etenim nostrae veteri in vitiis enutritae contrarietatem opposuit novitatis suae. Quid enim vetus, quid carnalis homo noverat, nisi sua reti
Abbreviated transcription (Latin):
b imitabant᷑. Alii ferro ꝑempti. alii
flãmis exusti. alii flagris u̾berati. alii
uectib ꝑforati. alii cruciati patibulo
pͥuati. alii lapidib obruti: alii frigore
afflicti. alii fame cruciati. alii uͦ trunca
dñi portantes. Hii st̃ triũphatores et
amici dĩ: qͥ contemnentes sceleratorum
iussa pͥncipum. mͦ coronant᷑ et accipiunt
palmas laboꝵ: quia fundati erant supͣ
firmam petram idest xp̃m.¬
constantia mar tyrum
laudabi lis o haritas in extingnibilis
O patientia inuinei bilis qui¬
licet inter pressuras ꝑ sequen tium uisa sit
de spicabilis inuemetur in laudem & glo

Expanded text:
 imitabantur. Alii ferro perempti, alii flammis exusti, alii flagris verberati, alii vectibus perforati, alii cruciati patibulo,privati, alii lapidibus obruti, alii frigore afflicti, alii fame cruciati; alii vero, trunDomini portantes. Hi sunt triumphatores et amici Dei, qui, contemnentes sceleratorum jussa principum, modo coronantur et accipiunt palmas laborum, qui fundati erant supra firmam petram, id estconstantia martyrum laudabilis! O charitas inexstinguibilis! O patientia invincibilis! Qulicet inter pressuras persequentium visa sit despicabilis, invenietur in laudem et glo
Abbreviated transcription (Latin):
t uidi et audiui uocẽ angłorum
mulcorum in circuitu throni & ani¬
m̃alium et seniorum. Et erat numerus
eorum milia milium. dicentium uoce
magna. Dignus ẽ agnus qui ocenus ẽ
accipere uirtutem et diuinitatẽ et sapi¬
entiam. et fortitudinẽ et honorẽ et glo¬
riam et benedictionẽ. Et omnẽ creatu¬
ram quȩ ẽ in cęlo et suꝑ t̾ram et sub ter¬
ra. et qͦ sunt in mari et quȩ in eo: om̃s
audiui dicentes. sedenti in throno et ag¬
no. Benedictio et honor et gła et pote¬

Expanded text:
t uidi et audiui uocem angelorum multorum in circuitu throni, et animalium et seniorum, et erat numerus eorum milia milium, dicentium uoce magna: Dignus est agnus qui occisus est accipere uirtutem et diuinitatem et sapientiam et fortitudinem et honorem et gloriam et benedictionem. Et omnem creaturam quae in caelo est et super terram et sub terra et quae sunt in mari et quae in ea, omnes audiui dicentes: Sedenti in throno et agno benedictio et honor et gloria et pote
Abbreviated transcription (Latin):
N plattis ponebantur infirmi in lectulis ut
ueniente petro saltim umbra illius obumbra¬
ret quenquam illorum et liberarentur ab

Expanded text:
n plateis ponerentur infirmi in lectulis, ut, veniente Petro, saltem umbra illius obumbraret quemquam illorum, et liberarentur ab
Abbreviated transcription (Latin):
mnia mͥ tͣdita sunt a patre meo. Et
t̾dentẽ patrẽ et accipientẽ filiũ my-¬
stice intellige. Alioquin si iuxta nr̃am fra¬
gilitatem sentire uolumꝰ. cum cȩꝑit hab̾e
qui acceꝑit. incipiet ñ habere qͥ dederit.
łdita aũt sibi om̃ia. ñ celũ et t̾ra et elem̃¬
ta intelligenda sunt. et cet̾a qͣ ipse fecit &¬
condidit. s hii qui ꝑ filium accessum ha-¬
bent ad patrẽ. et ante rebelles. dm̃ senti.

Expanded text:
mnia mihi tradita sunt a Patre meo. Et tradentem Patrem, et accipientem Filium, mystice intellige. Alioquin, si juxta fragilitatem nostram sentire volumus, cum coeperit habere qui accipit, incipiet non habere qui dederit.Tradita autem sibi omnia, non coelum et terra, et elementa intelligenda sunt, et caetera quae ipse fecit et condidit: sed hi qui per Filium accessum habent ad Patrem, et ante rebelles, Deum postea
Abbreviated transcription (Latin):
umgͦ illis quatuor quȩ ad ephesios
dixit. idest pͥncipatib. potestatibꝰ.
uirtutib atq dominationib comungun¬
turthroni: qͥnq sunt ordines qui specia¬
lit̾ expͥmunt᷑. Ob dum angli et archan¬
geli cherubim atq seraphim adiuncta
sunt: ꝓculdubio nouem eẽ angłorum
ordines inueniunt᷑. Unde et ip̃si angło

Expanded text:
go illis quatuor, quae ad Ephesios dixit, id est, principatibus et potestatibus, virtutibus atque dominationibus, conjunguntur throni, quinque sunt ordines, qui specialiter exprimuntur; quibus dum angeli et archangeli, cherubim atque seraphim adjuncta sunt, procul dubio novem esse angelorum ordines inveniuntur. Unde et ipsi angelo,
Abbreviated transcription (Latin):
Helias homo erat similis nobis passibilis:
& oratione orauit ut ñ plueret suꝑ t̾rã.
et ñ pluit annos tres et m̃ses sex. & rur¬
sum orauit: et cȩlum dedit pluuiam. et
t̾ra cedit fructum suum. Fr̃s mei. siquis
ex uobis errauerit a ueritate & conu̾te¬
rit qͥs cum: scire debet qm̃ qui conuerti

Expanded text:
at similis nobis passibilis: et oratione oravit, ut non plueret super terram, et non pluit annos tres, et menses sex. Rursum oravit, et coelum dedit pluviam, et terra dedit fructum suum. Fratres mei, si quis ex vobis erraverit a veritate, et converterit quis eum, scire debet, quoniam qui converti
Abbreviated transcription (Latin):
atientes gͥ estote fr̃susq ad ad¬
uentum am̃. Ecce agricola ex¬
pectat p̃tiosum fructum t̾rȩ: patient̃ fe¬
rens donec accipiat temporancũ et seroti¬
tinum. Patientes estote et uos et confir¬
pinquauit. Nolite ingemiscere fr̃s in al¬
terutrum: ut non iudicemini. Ecce iudex
ante ianuam assistit. Exemplum accipite
Suffercntiam iob audistis. et finem
dñi uidistis. qm misericors ẽ dñs et mise¬
rator. Ante om̃ia aũt frs mei nolite iura¬
re neq ꝑ cȩlum neq ꝑ t̾ram: neq aliud¬

Expanded text:
atientes igitur estote, fratres, usque ad adventum Domini. Ecce agricola exspectat pretiosum fructum terrae, patienter ferens donec accipiat temporaneum, et serotinum. Patientes igitur estote et vos, et confirimi. Nolite ingemiscere in alterutrum: ut non judicemini. Ecce Judex ante januam adsistit. Exemplum accipite Sufferentiam Job audistis: et finem Domini vidistis: quam misericors est Dominus et miserator. Ante omnia autem fratres mei nolite jurare neque per celum neque per terram nequ
Abbreviated transcription (Latin):
ec dic̃ dñs ds. Ista ẽ ihrłm. In medio
gentium posui eam: et in circuitu eiꝰ
terras. Et contempsit iudicia mea ut plus
eẽt impia quam gentes: & p̃cepta mea ult᷑
quam t̾rȩ quȩ in circuitu eius sunt. Iudicia
enim mea ꝓiecerunt: et in p̾ceptis meis nͣ
ambulauerunt.

Expanded text:
 Dominus Deus: Ista est Jerusalem, in medio gentium posui eam, et in circuitu ejus terras, et contempsit judicia mea, ut plus esset impia quam gentes, et praecepta mea ultra quam terrae, quae in circuitu ejus sunt. Judicia enim mea projecerunt, et in praeceptis meis non ambulaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
et resurrectionẽ erat clarificandus. et
aduentum sp̃s sc̃i quo illi erant illustran¬
di patefecit. quatinꝰ instante hora passio¬
post mortem ad cȩlos subleuandũ non
dubitarent: minus de sua desolatione
trepidarent. quos ab eunte licet dño sp̃s
ado inquit ad eum qui misit me:
et nemo ex uobis interrogat me
quo uadis. Acsi aꝑte dicat. Reuertar as¬
cendendo ad eum qui me incarnari con¬
stituit: et tanta tamq manifesta erit.
eiꝰdem ascensionis claritas. ut nemini
ur̃m opus sit int̾rogare quo uadam. ui¬
dentib cunctis quia ad cȩlos ꝑgam. ꝯ̃i¬
Dene au̾t cum de ascensione sua di¬
xisset. uado ad eum qui me misit.
addidit: et nemo ex uob̃ int̾rogat me qͦ
uadis. Suꝑiꝰ namq cũ de sua p̾assione ꝓ¬
testaret᷑ dicens. quo ego uado uos nͣ pꝯ te¬
stis uenire: interdogauit eum petrui &
ait. dñe quo uadis. responsumq ẽ ei. qͥ
ego uado ñ potes me mͦ sequi. sequeris
au̾t postea: quia nimirum passionis mor¬

Expanded text:
us, et adventum Spiritus sancti, quo illi erant illustrandi, patefecit, quatenus instante hora passiorent, quem post mortem ad coelos sublevandum non dubitarent; minus de sua desolatione trepidarent, quos, abeunte licet Domino, Spsperarent. Vado, inquit, ad eum qui me misit, et nemo ex vobis interrogat me: Quo vadis? Ac si aperte dicat: Revertor ascendendo ad eum, qui me incarnari constituit, et tanta tamque manifesta erit ejusdem ascensionis claritas, ut nemini vestrum opus sit interrogare quo vadam, videntibus cunctis quia ad coelos pergam. Bene autem cum de ascensione sua dixisset: Vado ad eum qui me misit, addidit: Et nemo ex vobis interrogat me: Quo vadis? Superius namque cum de sua passione protestaretur, dicens: Quo ego vado, vos non potestis venire, interrogavit eum Petrus, et ait: Domine, quo vadis? Responsumque est ei: Quo ego vado, non potes me modo sequi, sequeris autem postea. Quia nimirum passionis mor
Abbreviated transcription (Latin):
solo corpore constitut᷑: cogitatione
et auiditate in illa et̾na patͥa conu̾satꝰ ẽ.
Et quasi bonꝰ ratiocinator uelut ad cen¬
tuplum manum porrigens. semꝑ de si¬
nistra tͣnsmisit ad dexteram: et in cęlo re¬
posuit sudores suos. Nam et si hic oꝑa
eiꝰ uideant᷑: illuc oꝑum merita tͣnsierunt.
llliꝰ gͦ in qͥntum possumꝰ uestigiis insista¬
mus: qui ꝑ illam nimis artam uiã ad cęli
amplam festinans. qua eũ sequerem o

Expanded text:
constitutus cogitatione et aviditate in illa aeterna patria conversatus est, et quasi bonus ratiocinator, velut ad centuplum manum porrigens semper de sinistra transmisit ad dexteram, et in coelo reposuit sudores suos; nam etsi hic opera ejus videntur, illuc operum merita transierunt. Illius, in quantum possumus, vestigiis insistamus: quibus, per illam nimis arctam viam ad coeli ampla festinans, qua eum sequeremur
Abbreviated transcription (Latin):
stos sumpt᷑ diues ille habere contempsit: qͥ
multas possessiones possidens. magistrum
reqͥsiuit dicens. Magist̾ bone: qͥc faciens
uitam ȩt̾nam possidebo: Q cum p᷑cepta¬
et inde angustat᷑ ẽ in m̃te. unde foris fuit
latior in possessione. Sa enĩ in hac uita
cmabat sumpt᷑ celsitudinis: tendendo ad
ȩt̾nam patriam habere noluit sumptus
humilitatis.

Expanded text:
stos sumptus dives ille habere non potuit, qui, multas possessiones possidens, magistrum requisivit, dicens: Magister bone, quid faciens vitam aeternam possidebo ? Qui cum praeceptet inde angustatus est in mente, unde foris latior fuit in possessione. Quia enim in hac vita amabat sumptus celsitudinis, tendendo ad aeternam patriam, habere noluit sumptus humilitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s qui uidint incipiant illudere ei
dicentes. quia hic homo cepit ȩdificare et ñ
potuit consũmare: quia iuxta pauli uocem
spectaculum facti sumꝰ huic mundo. et angłis
et hominib: et oͥm̃e quod agimꝰ considera
lant᷑. Os ꝓpħa intuens ait. S m̃s in te con¬
fido non erubescam: neq irrideant me in¬
patim᷑. qͦs ad malũ ꝑsuasores habemus. S
quia de construendo ȩdificio comparatio
data ẽ: nunc ex minori ad maiꝰ similitudo.
subdit᷑. ut ex reb minimis mnaiora pensent᷑.

Expanded text:
nt illudere ei dicentes, quia hic homo coepit aedificare et non potui consummare. Quia, juxta Pauli vocem, spectaculum facti sumus mundo, angelis et hominibus. Et in omni quod agimus considerarlantur. Quos Propheta intuens ait: Deus meus, in te confido, non erubescam, neque irrideant me inipatimur quos ad malum persuasores habemus. Sed quia de construendo aedificio comparatio data est, nunc ex minori ad majus similitudo subditur, ut ex rebus minimis majora pensentur.
Abbreviated transcription (Latin):
thit᷑. et foras erumpit. Quid ẽ gͦ peccatoꝵ
confessio: nͥ quȩdam uulnerũ ruptio: Da
peccati uirͦ salubrit̾ aꝑit᷑ in confessione.
quod pestifere latebat in mente. Uulnera
et enim cutis: in suꝑficiem tͣhunt humorẽ
putredinis. Et confitendo peccata: quid
aliud agimꝰ nͥ malum qd in nob̾ latebat
aperimus:

Expanded text:
 ergo peccatorum confessio, nisi quaedam vulnerum ruptio? Quia peccati virus salubriter aperitur in confessione, quod pestifere latebat in mente. Vulnera etenim cutis in superficiem trahunt humorem putredinis. Et confitendo peccata quid aliud agimus, nisi malum quod in nobis latebat aperimus?
Abbreviated transcription (Latin):
nia quȩ habent᷑ in t̾ris. Terrena namq sub¬
stantia suꝑnȩ felicitati comparata: pondus
ẽ non subsidium. Temporalis uita ȩt̾nȩ uitę
comparata: mors ẽ potiꝰ dicenda quam uita.
Ipse enĩ cotidianus defectus corruptionis:
quid ẽ aliud quam quȩdã ꝓlixitas mortis:
ue aut lingua dicere. uel quis xͣ¬
intellectus capere sufficit. illa suꝑnȩ

Expanded text:
nia quae habentur in terris. Terrena namque substantia supernae felicitati comparata pondus est, non subsidium. Temporalis vita aeternae vitae comparata mors est potius dicenda quam vita. Ipse enim quotidianus defectus corruptionis quid est aliud quam quaedam prolixitas mortis? Quae autem lingua dicere, vel quis int
Abbreviated transcription (Latin):
affici. incorruptionis ꝑpetue munere iȩta¬
riͤ S ad hȩc audita mardescit animꝰ. iãq
illic cupit assistere:. ubi se spat sine fine gau¬
dere. Sed ad magna p̾mia pueniri ñ potest.
nisi ꝑ magos labores.

Expanded text:
ffici, incorruptionis perpetuae munere laetari? Sed ad haec audita inardescit animus, jamque illic cupit assistere, ubi se sperat sine fine gaudere. Sed ad magna praemia perveniri non potest, nisi per magnos labores.
Abbreviated transcription (Latin):
in manib xp̃i. Panes auͣt illi quinq qͣsi
semina erant. non qͥdẽ terrȩ mandata: sed
ab eo qui terram fec̃ multiplicata. Hoc
gͦ ammotũ ẽ sensib quo erigeret᷑ mens.
et exhibitum oculis ubi exerceret᷑ intelle¬
ctus: ut inuisibilem dm̃ ꝑ uisibilia oꝑa
mirarem᷑. & erecti ad fidem. & purgati ꝑ
fidem. etiam ipsũ inuisibilit̾ uidere cuꝑe¬
mus: quẽ de rebus uisibilib inuisibilem

Expanded text:
in manibus Christi: panes autem illi quinque, quasi in manibus Christi: panes autem illi quinque, quasi semina erant, non quidem terrae mandata, sed ab eo qui terram fecit multiplicata. Hoc ergo admotum est sensibus, quo erigeretur mens, et exhibitum oculis ubi exerceretur intellectus, ut invisibilem Deum per visibilia opera miraremur, et erecti ad fidem et purgati per fidem, etiam ipsum invisibiliter videre cuperemus, quem de rebus visibilibus invisibi
Abbreviated transcription (Latin):
quidem diuina oꝑa:. & ad intelligen¬
dum dm̃ de uisibilibus ammonent huma¬
nam mtẽ. Ma enĩ ille ñ ẽ talis substantia
qͣ uideri oculis possit. et miracula eiꝰ quib
totum mundũ regit. unu̾samq treaturã
amministrat. assiduitati uiluerunt ita ut
pene nemo dignet᷑ attendere oꝑa dĩ mira
et stupcuda in quolibet seminis grano: se¬
cundũ ipsam suã misaniam seruauit sibi.
quedam. qͣ faceret oportuno tempore p᷑ter
usitatum cursum ordinemq naturȩ: ut ñ
maiora s insolita uidendo stuperent quibꝰ
cotidiana uiluerant.
aius enim miraculum ẽ gub̃natio to-¬
tius mundi. quã saturatio qͥnq miliũ
hominum de qͥnq panib. & tam̃ hȩc ne¬
mo mirat᷑. Iilud mirant᷑ homines ñ quia
maius ẽ: s quia rarumẽ. Quis enĩ et nunc
pͥascit uniu̾sum mui lum:. nͥ ille qͥ de pau¬
cis granis segetes creat: Fec̃ gͦ aͦñi ds̃.
segetes: inde in mauib suis mula¬
plicauit quinq panes. Potestas em̃ erat

Expanded text:
quidem divina opera, et ad intelligendum Deum de visibilibus admonent humanam mentem. Quia enim ille non est talis substantia quae videri oculis possit, et miracula ejus quibus totum mundum regit universamque creaturam administrat, assiduitate viluerunt, ita ut pene nemo dignetur attendere opera Dei mira et stupenda in quolibet seminis grano; secundum ipsam suam misericordiam servavit sibi quaedam, quae faceret opportuno tempore praeter usitatum cursum ordinemque naturae, ut non majora, sed insolita videndo stuperent, quibus quotidiana viluerant. Majus enim miraculum est gubernatio totius mundi, quam saturatio quinque millium hominum de quinque panibus: et tamen haec nemo miratur: illud mirantur homines non quia majus est, sed quia rarum est. Quis enim et nunc pascit universum mundum, nisi ille qui de paucis granis segetes creat? Fecit ergo quomodo  granis segetes, inde in manibus suis multiplicavit quinque panes. Potestas enim erat
Abbreviated transcription (Latin):
eruat᷑ itaq sc̃ȩ mariȩ sicut x¬
pudore integra: ita opinione inuio
labilis uirginitas. Oportet enĩ scos. et ab
his testimonium habere qui foris sunt.
Nec decuit sinistra uirginib opinione ui¬
uentib uelam̃ excusationis relinqui: quod
infamata mat̾ quoq dñi uideret᷑. Sd au̾t
iudeis. quid herodi posset a̾scribi. si natũ
uiderent᷑ ex adulter io per secuti:

Expanded text:
eruatur itaque sanctae Mariae sicut pudore integra ita inuiolabilis opinione uirginitas; oportet enim sanctos et ab his testimonium habere qui foris sunt, nec decuit sinistra uirginibus opinione uiuentibus uelamen excusationis relinqui, quod infamata mater quoque domini uideretur. quid autem Iudaeis, quid Herodi posset adscribi, si natum uiderentur ex adulterio persecuti
Abbreviated transcription (Latin):
b quod dĩ gemtrix electa et p̾electa:
iure ab angło gr̃a salutat᷑ et p̾dicat᷑
plena. Uere plena: ꝑ quam largo sci sp̃s
imbre suꝑfusa ẽ om̃is creatura. Et ideo
salutat. Mirabat᷑ itaq & ipse: qualis
aut qͣnta sit quam salutat. Non enĩ sim¬
plex fateor uel consueta fuit ista salutatio.
sed omni ammiratione digna.

Expanded text:
b quod Dei genitrix electa et praeelecta jure ab angelo gratia salutatur et praedicatur plena. Vere plena, per quam largo sancti Spiritus imbre superfusa est omnis creatura. Et ideo salutat. Miratur itaque et ipse qualis aut quanta sit quam salutat. Non enim simplex, fateor, vel consueta fuit illa salutatio, sed omni admiratione digna.
Abbreviated transcription (Latin):
uid ꝓderit fr̃s mer: si fidem quis
dicat se habere. oꝑa au̾t ñ habe¬
at: N unquid poterit fides saluare eũ ÷
Si aũt fr̃ aut soror nudi sunt et indi¬
gent uictu cotidiano. dicat aut aliquis
de uobis illis ite in pace. et caleficimini
& saturamini. non dederitis autem eis
quȩ necessaria sunt corporis: quid ꝓde¬
rit uobis : Sic et fides si non habeat oꝑa.
nortua ẽ in semet ipsa.¬

Expanded text:
uid proderit, fratres mei, si fidem quis dicat se habere, opera autem non habeat? Nunquid poterit fides salvare eum? Si autem frater aut soror nudi sunt et indigent victu quotidiano, dicat autem aliquis de vobis illis: Ite in pace, calefacimini et saturamini, non dederitis autem eis quae necessaria sunt corpori, quid proderit? Sic et fides si non habeat opera, mortua est in semetipsa
Abbreviated transcription (Latin):
nominis sui xp̃s uocat ẽ cęlo: qui
quod persequi uidebat᷑ ȩccł̃iam. non im¬
pietate in religiosi animi seuiebat: sed
rabat. Ideo deniq ab oculis eiꝰ ueteris
umbrae caligo detersa ẽ: ut uerũ illad
lumen q de celestibus choruscabat &¬
sibi ad quireret et omnib reuelaret. Ce¬
catꝰ illuminat᷑ ẽ: non alia dispensatio.¬
ne. nͥ ut clausis carnalib oculis spirita¬
lis ei aspectus ad inspiciendam dĩ głam
formaretur.

Expanded text:
nominis sui Christus vocavit e coelo; qui quod persequi videbatur Ecclesiam, non impietate irreligiosi animi saeviebat, sed rabat. Ideo denique ab oculis ejus veteris umbrae caligo detersa est, ut verum illud lumen, quod de coelestibus coruscabat, esibi acquireret, et omnibus revelaret. Caecatus illuminatusque est, non alia dispensatione, nisi ut clausis carnalibus oculis, spiritualis ei aspectus ad inspiciendam Dei gloriam formaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
astoribus nsuꝑ euuangłizan uĩ¬
tibus credidisti: magos pͣterea tria
deferentes munera in uisione beatis oculiᷤ
conspexisti. Ipsa eadem munera bene in¬
telligendo: uotis omnib fide deo obtuli¬
sti.Namet cum eisdem magis. eundem
puerum am̃ in psepi addorasti. S forte
clamabis. Ad quod ego. Si celatum ẽẽ uo¬
lebas teste conscientia: michi narrare an¬
te p̾sepium ubi. plurimum lacrimata
es ñ deberes. Quod ut uerum fatear: xp̃i
p̾conia etiain si uoluero adiurat᷑. neque
tuas laudes om̃ino tacere quȩo.

Expanded text:
Pastoribus insuper evangelizantibus credidisti. Magos praeterea tria deferentes munera, in visione beatis oculis conspexisti: ipsa eadem munera bene intelligendo votis omnibus fide Deo obtulisti. Nam et cum eisdem magis Deum puerum in praesepio adorasti. Sed forte clamabis. Ad quod ego: Si celatum esse volebas teste conscientia, mihi narrare ante praesepium, ubi plurimum lacrymata es, non debueras: quod ut verum fatear, Christi praeconia, etiamsi voluero adjuratus, neque tuas laudes omnino tacere queo.
Abbreviated transcription (Latin):
enim hoc egero mors michi est si autem
nõn egero non effugiam̃ manus uestras. Me.¬
R Laudabilis po pulus quem deñ nus
exercituum benedixit dicens opiis manuum
inearumtu es hereditas me aisrael.
lus electus in he redita tem. hered.

Expanded text:
ihi est, si autem non egero non effugiam manus vestras. Resp. Laudabilis populus, quem Dominus exercituum benedixit dicens: Opus manuum mearum tu es, haereditas mea, Israel.lus electus in haereditate. Opus.