comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
menta tunduntur. uas concauũ & medi¬
corũ aptũ usui. in quã ꝓpriȩ tysane fieri
solent. Dicat aliquis intelle xisse se qͥd si¬
gnificet pila: sed scire uelle cur inp̃senti
loco assũpta sit. Qui a semel descriptio est
captȩ urbis. & dr̃ uox clamoris a porta
piscium & ululatꝰ a scda & contritio ma.¬
gna a collib. nunc idẽ descriptionis
ordo seruatur. & de ululatu dr̃ eorũ qui ha¬
bitant in ualle syloȩ. & pulchre scriptura
non dixit. qui habitatis in ualle. qui habita¬
tis ingurgustio. sed qui habitatis inpila. qđ
scilet quomodo frumenta feriente desuꝑ
uecte tundunt᷑ : ita de porta pisciũ & de
porta scda &e de collib ꝓruens iti uos
Et ad ierłm. Pat̾ tuus amorreus. & mat̾ tua ce¬
thea. & in alio loco. Chanaan. in manu tua
statera iniquitatis. Qđ si uoluerimꝰ iuxta
utranq trans lationẽ tropologiã texere: re.¬
cte adululatũ & ad planctũ concitantur.

Expanded text:
menta tunduntur, vas concavum, et medimenta tunduntur, vas concavum, et medicorum aptum usui, in quo proprie ptisanae feriri solent. Dicat aliquis intellexisse se quid significat pila, sed scire velle cur in praesenti loco assumpta sit. Quia semel descriptio est captae urbis, et dicitur: Vox clamoris a porta piscium, et ululatus a secunda, et contritio magna a collibus: nunc idem descriptionis ordo servatur, et de ululatu dicitur eorum, qui habitant in valle Siloe. Et pulchre Scriptura non dixit, qui habitatis in valle, qui habitatis in gurgustio; sed qui habitatis in pila, quod scilicet quomodo frumenta feriente desuper vecte, contunduntur: ita de porta piscium, et de porta secunda, et de collibus proruens in vos em: Pater tuus Amorrhaeus, et mater tua Cethaea ; et in alio loco: Chanaan, in manu tua, statera iniquitatis . Quod si voluerimus juxta utramque translationem, tropologiam texere, recte ad ululatum et planctum concitantur
Abbreviated transcription (Latin):
irridentium puerorum turba consũpta est.
Quȩ quidẽ intelligentia magis fidei nr̃ȩ con-¬
uenit. sed ita. ut sciamꝰ & priori hystoriȩ
posse congruere. uel certe priorẽ captiuita¬
Allegoricẽ portam piscium esse accipimꝰ iN¬
ierłm. ꝑ quã inferentur boni pisces qui a ma¬
lis fuerint separati. & lugebunt cęteris in¬
troeuntib qui foris remanserint. Uel certe
infine mundi & in consummatione lugebt̃
a porta pisciũ prima qui suũ baptismã Ñ
gna contritio suꝑ colles. qui nec peccatis
incuruati sunt ut ceruicẽ summitterent:¬
& sua scelera deplorarent. ꝑhas enĩ duas
portas. baptismi & poenitentiȩ: in ierłm id
est in eccła dĩ uel introitus uel reditus est.
lulate habitatores pilȩ. Conticuit omĩs
popłs chanaan. L.xx. Plangite qͥ habita.¬
tis concisam. quia assimilatus est omnus
popłs chanaan. Pila quȩ hebraice dicitur.
ꝓductã. ut de pila sciamꝰ dici. in qua fru¬

Expanded text:
irridentium puerorum turba consumpta est . irridentium puerorum turba consumpta est . Quae quidem intelligentia magis fidei nostrae convenit, sed ita ut sciamus et priori historiae posse congruere, vel certe priorem captivitaallegorice, portam piscium esse in Jerusalem, per quam inferuntur boni pisces qui a malis fuerint separati, et lugebunt, caeteris introeuntibus, qui foris remanserint. Vel certe in fine mundi et in consummatione lugebunt a porta piscium prima, qui suum baptisma non gna contritio super colles, qui nec pro peccatis incurvati sunt ut cervicem suam submitterent, et sua scelera deplorarent. Per has enim duas portas baptismi et poenitentiae in Jerusalem, id est, in Ecclesiam Dei vel introitus vel reditus est. 686 Ululate, habitatores pilae: conticuit omnis populus Chanaan. LXX: Plangite qui habitatis concissam: quia assimilatus est omnis populus Chanaan. Pila quae Hebraice dicitur roductam, ut de pila sciamus dici, in qua fru
Abbreviated transcription (Latin):
sensus quib uitia illapsa fuerant eoꝵ poe¬
na sentitur. quando cernimꝰ qđ fecimꝰ. &
sermone docti totũq audientes ordinẽ
peccators : in ululatũ cõpellim᷑. Et conte¬
cecitatẽ & surdas aures ignorabat᷑ a nob̃.
U el certe cum uerba sullimia & eruditio
de excelso ueniens conteret nos atq con-¬
fringet. & oꝑe cõplebit᷑. rugiebã a gemitu
cordis mei. ut sit sacrificiũ dño sp̃s contri¬
bulatus: in nob̾ qui homines sumꝰ & ñ tã
grandia peccata fecimꝰ ut montib cõpa¬
rent᷑. colles contriti sunt. In diabolo autẽ
& angłis eiꝰ. ex celsa montiũ conterentur.
Multi p̾utant uxta hẏstoriã qđ ad baby.¬
loniors tempora retulimꝰ intelligendum
esse de pͥmo saluatoris aduentu. quando
ꝓpt̾ peccata nimia & clamorẽ popłi concre.¬
pantẽ sanguis eiꝰ suꝑ nos & suꝑ filios nr̃os.
circundata est abexercitu romano ierłm:
ce a duob ursis uespasiano scilicet &e tito

Expanded text:
sensus, quibus vitia illapsa fuerant, eorum poesensus, quibus vitia illapsa fuerant, eorum poena sentietur, quando cernemus quod fecimus et sermone docti, totumque audientes ordinem peccatorum, in ululatum compellemur, et contecaecitatem et surdas aures ignorabatur a nobis. Vel certe cum verba sublimia et eruditio de excelso veniens, conteret nos atque confringet, et opere complebitur: Rugiebam a gemitu cordis mei , ut sit sacrificium Deo spiritus contribulatus ; in nobis, qui homines sumus, et non tam grandia peccata fecimus, ut montibus comparentur, colles contriti sunt. In diabolo autem et angelis ejus, excelsa montium conterentur. Multi putant juxta historiam quod ad Babyloniorum tempora retulimus, intelligendum esse de primo Salvatoris adventu, quando propter peccata nimia, et clamorem populi concrepantem: Sanguis ejus super nos, et super filios nostros , circumdata est ab exercitu Jerusalem, et a duobus ursis, Vespasiano videlicet et Tito,
Abbreviated transcription (Latin):
saphan &e asaia adholdan ꝓpħen. uxorem
sellum filii thecue filii araas custodientis
scda. Contritionẽ aut̃ magnã a collibus.
de monte syon & excelsiore urbis parte
loquit᷑. Quia cum altiora & arx ciuitatis
fuerint occupata. facilior est in ꝑna des¬
census. Si aut̃ diẽ illam quã dñs cõmina¬
tur diẽ iudicii ut supra uoluerunꝰ acciꝑe:
eo tempore quando uetus dierũ sessurus
est: & aꝑiendi libri & pandendȩ conscien¬
tiȩ singuloꝵ: tunc implebit᷑ uox clamo¬
ris a porta compungentiũ. Prima enim
nobis peccata ante oculos nr̃os: & omnis
pompa & imago antiquorũ scelerũ &
uitiorum atq luxuriȩ ꝓferetur inmediũ.
Tunc illud uere erit: qđ scriptũ est. Ecce
homo & oꝑa eiꝰ ante faciẽ eiꝰ. Torquebit
gͥ eum conscientia. Et post quam com¬
punctus clamauerit a porta oculors pͥma.
ululabit etiam a scda: quã aures intellige¬
re possumus. Per hos enim uel maxime

Expanded text:
Saphan, et Asaza ad Oldam prophetea uxorem Saphan, et Asaza ad Oldam prophetea uxorem Sellum filii Tecuae, filii Araas custodis unda . Contritionem autem magnam a collibus, de monte Sion et excelsiore urbis parte loquitur fuerint occupata, facilior est in prona descensus. Si autem diem illam quam Dominus comminatur, diem judicii ut supra voluerimus accipere, eo tempore quando Vetustus dierum sessurus est, et aperiendi libri, et pandendae conscientiae singulorum: tunc implebitur vox clamoris a porta compungentium . Prima enim nobis peccata ante oculos nostros, et omnis pompa et imago antiquorum scelerum et vitiorum atque luxuriae proferetur in medium. Tunc illud erit verum quod scriptum est: Ecce homo et opera ejus ante faciem ejus. Torquebit igitur eum conscientia, et postquam compunctus 685 clamaverit a prima oculorum porta, ululabit etiam a secunda, quam et aures intelligere possumus. Per hos enim vel maxime
Abbreviated transcription (Latin):
Indumentã quoq aliena & omĩa quȩ secun¬
ri intrinsecus uariis se peccatorũ oꝑuer̃t
uestimentis. & egressi de ęccła idest con¬
gregatione scõrs ꝓuirtutib impleuerunT
templũ corporis sui iniquitate & dolo.
⁊ erit indie illa dicit dñs uax clamoris
a porta pisciũ. & ululatus a scđ̾a. & contri¬
tio magna a collib. Lax. Et erit in illa
die dicit dñs uox clamoris de porta com.¬
Ipungentium. & ululatꝰ a scda : & contri.¬
tio magna a collib. In die hostiȩ dñi
quando extenderit manũ suã suꝑ iudã
uallarit exercitꝰ: erit uox clamoris a
porta pisciũ. & ululatus a scđ̾a : & contri¬
tio magna a collib. Portã pisciũ eã uoca.
uicinior mari erat int̾ cunctas uias ierłm:
de qua ce esdras refert. Portam uͦ pisciũ
edificauerunt filii astiaa. Ipsi texerunt
in eodẽ climate portã significat. de qua
helchias sacerdos & aicham & achobor &

Expanded text:
indumenta quoque aliena, et omnia quae sequunindumenta quoque aliena, et omnia quae sequunri intrinsecus, variis se peccatorum operuerunt vestimentis, et egressi de Ecclesia, id est, congregatione sanctorum, pro virtutibus impleverunt templum corporis sui iniquitate et dolo. Et erit in die illa, dicit Dominus, vox clamoris a porta piscium, et ululatus a secunda, et contritio magna a collibus. LXX: Et erit in illa die, dicit Dominus, vox clamoris de porta compungentium, et ululatus a secunda, et contritio magna a collibus. In die hostiae Domini quando extenderit manum suam super Judavallaverit exercitus, erit vos clamoris a porta piscium et ululatus a secunda, et contritio magna a coicinior mari erat inter cunctas vias Jerusalem, de qua et Esdras refert: Portam vero Piscium aedificaverunt filii Asanaa, ipsi texerunt in eodem climate portam significat, de qua Helcias sacerdos, et Maican, et Achobor, et
Abbreviated transcription (Latin):
ut induam nouo homine cęlesti uixta
creatorẽ nr̃m. & ꝓiciamꝰ indumentũ uete.¬
ris hominis cũ oꝑib eiꝰ. Cũ gͦ debeamus
duimur crudelitate. ꝓpatientia impati¬
entia. ꝓusticia iniquitate. Et ut semel
anti xp̃o. Unde dr̃ de istuismodi homine.
& indutus est maledictione. sicut uestimen¬
to. Uindicabit quoq dñs manifestissime
in aduentu suo. & suꝑ eos qui cũ bonis oꝑibꝰ
in ȩccła esse deberent eicerunt se ob conuer.¬
sationẽ pessimam. & traditi sathanȩ uer.¬
santur inuestibulis. immo nec in uestibulis
sed ante uestibula. qđ significantius grece
cabit qui uariis iniquitatib atq peccatis
impledit ȩccłam & impietatib atq menda¬
cio. & miscent sanguini sanguinẽ. Qđ si uo¬
luerimus hoc ipsũ acciꝑe suꝑ animab sin¬
guloꝵ: principes & domum regis intelliga.¬
sensus & ipsam animã quȩ debet esse hos¬
pitium regis. uxta suꝑiorẽ expositionem.

Expanded text:
ut induamur novo homine coelesti, juxta ut induamur novo homine coelesti, juxta Creatorem nostrum, et projiciamus indumentum veteris hominis cum operibus ejus . Cum ergo debeamus duimur crudelitate; pro patientia, impatientia; pro justitia, iniquitate. Et ut semel Antichristo. Unde dicitur de istius modi homine: Et indutus est maledictione sicut vestimento . Vindicabit quoque Dominus manifestissime in adventu suo, etiam super eos qui cum bonis operibus in Ecclesia esse deberent, ejecerunt se ob conversationem pessimam, et traditi Satanae versantur in vestibulis, immo nec in vestibulis, sed ante vestibula: quod significantius Graece cabit, qui variis iniquitatibus atque peccatis implent Ecclesiam, et impietatibus atque mendacio, et miscent sanguinem sanguini. Quod si voluerimus hoc ipsum accipere super animabus singulorum, principes et domum regis, intelligasensus, et ipsam animam, quae debet esse hospitium 684 regis: et juxta superiorem expositionem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetiam iacob. Non deficiet princeps de
uida. neq dux de femorib eiꝰ : donec ueni.¬
at cui repositũ est & ipse erit expectatio
gentium. Post hostiam enĩ dñi. ab latũ est
regnũ auideis. Et suꝑ om̃s inquit qui iN¬
duti sunt uestimentis alienis. qui recesser̃t
a ꝑtectione & indumento dĩ. & suo errore
coopti sunt. Et ulciscar suꝑ om̃s manifeste
qui sunt in uestibulis hoc est qui egressi
sunt de templo dĩ. & cum deberent esse in.¬
trinsecus ꝓpt̃̾ peccata sua egressi sunt fo.¬
ras & de eccła dm̃i recesserunt. implentes
templum eiꝰ impietate & dolo. Hoc intelle.¬
ctum sit: in primo saluatoris aduentu.
semel exposuimꝰ: scire debemꝰ qđ illo tẽpo¬
re uisitet dñs suꝑ principes & suꝑ pastores
qui lac de ouib comedunt. lanasq tonden¬
tes non curant de contritione gregis. & suꝑ
filios regis qui se iactitant xp̃ianos. & qđ
miscdiȩ. bonitatis. humilitatis. mansuetu¬
dinis. patientiȩ. & cȩtera in quib prȩcipit᷑

Expanded text:
nceps ex Juda, neque dux de femoribus ejus, donec veniat cui repositum est, et ipse erit exspectatio gentium . Post hostiam enim 683 Domini ablatum est regnum a Judaeis. Et super omnes, inquit, qui induti sunt vestimentis alienis, qui recesserunt a protectione et indumento Dei, et suo errore cooperti sunt. Et ulciscar super omnes manifeste qui sunt in vestibulis, hoc est, qui egressi sunt de templo Dei: et cum deberent esse intrinsecus, propter peccata sua egressi sunt foras, et de Ecclesia Dei recesserunt, adimplentes templum ejus impietate et dolo. Hoc intellectum sit in primo Salvatoris adventu. semel exposuimus: scire debemus, quod illo tempore visitet Dominus super principes, et super pastores, qui lac de ovibus comedunt, lanasque tondentes, non curant de contritione gregis, et super filios regis qui se jactant Christianos, et quod litatis, mansuetudinis, patientiae , et caetera. In quibus praecipitur,
Abbreviated transcription (Latin):
suis de die irȩ dñĩ ñ potuer̃ liberari. Ignis
enim teli dni succensus aduersus eos. deuora.¬
uit omnẽ ꝓuintiam. Nec grande fuit tẽpus
inmedio. Nam post quadrãginta &e duos an-¬
nos dñicȩ crucis. circundata est ab exercitu
ierłm. & consũmatio illiꝰ facta cũ festinatione.
& nonsolũ illius. sed cunctis terrȩ uideȩ habi¬
tatorib. In consũmatione aut̃ uł mundi uł
unuscuiusq tribulabunt᷑ om̃s homines.
qui homines ꝑmanser̃ & mortui sunt qͣsi
homines. & ambulabunt ut ceci quia lu¬
men ꝑdidere uirtutũ. & locũ poenitentiȩ
ñ habebunt. Et hoc patient᷑: quia dnĩo
peccauerunt. Si enim dñs iusticia est. & ue

Expanded text:
suis de die irae Domini non potuerunt liberari: ignis suis de die irae Domini non potuerunt liberari: ignis enim zeli Domini succensus adversus eos, devoravit omnem provinciam. Nec grande fuit tempus in medio: nam post quadraginta et duos annos Dominicae crucis, circumdata est ab exercitu Jerusalem, et consummatio illius facta est cum festinatione, et non solum illius, sed cunctis terrae Judaeae habitatoribus. In consummatione autem vel mundi vel uniuscujusque tribulabuntur omnes homines, qui homines permanserunt, et mortui sunt quasi homines. Et ambulabunt ut caeci, quia lumen perdidere virtutum, et locum poenitentiae non habebunt: et haec patientur quia Domino peccaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Laxx. Et tribulabo homines. &e ambulaburit
ut ceci. quia dño peccauer̃. Et effundet san¬
quinẽ eord̾ sic̃ puluerẽ. & carnes eoꝵ sicut
stercus bubulum. Et argentũ eors &e aurum
eoꝵs ñ poterit eruere eos in die irȩ dñi. & in
igne zeli eiꝰ consumet᷑ omĩs t̾ra. Consũmatio¬
nẽ enĩ ce festinationẽ faciet suꝑ om̃s habitan¬
tes t̾ram. Non est difficile iuxta priorẽ sensũ
hec fuisse ꝑpessam dicere ierłm. quȩ ꝓpter
crucẽ dni sustinuit. Recessit enĩ ab ea uisita¬
tio dĩ. & tribulati sunt om̃s homines. in tota
uidea. & ꝓpt̾ magnitudinẽ prȩssurȩ ambu¬
lauerunt ut ceci. quid agerent ignorantes.
& hoc passi sunt: quia dño idest dĩ filio pecca.¬
uerunt. Nam quia fuderant sanguinẽ ꝓpła¬
rũ && sanguinẽ xp̃i: fusus est sanguis eors
sicut humus in tota regione. & corpora eors
manser̃ in sepulta. sicut stercora suꝑ faciem
terrȩ. Diuites quoq eorum qui argentũ & au-¬
rum iniquitate nimia congregarant. opib

Expanded text:
bulabunt ut caeci, quia Domino peccaverunt, et effundet sanguinem eorum sicut pulverem, et carnes eorum sicut stercus boum Al. bubalum, et argentum eorum et aurum eorum non poterit eruere eos in die irae Domini, et in igne zeli ejus consumetur omnis terra: consummationem enim et festinationem faciet super omnes habitantes terram. Non est difficile juxta priorem sensum haec fuisse perpessam dicere Jerusalem, quae propter crucem Domini sustinuit: recessit enim ab ea visitatio Domini, et tribulati sunt omnes 694 homines in tota Judaea, et propter magnitudinem pressurae ambulaverunt ut caeci, quid agerent ignorantes. Et haec passi sunt, quia Domino, id est, Dei Filio peccaverunt. Nam quia fuderunt sanguinem prophetarum et sanguinem Christi, fusus est sanguis eorum sicut humus in tota regione, et corpora eorum remanserunt insepulta, sicut stercora super faciem terrae. Divites quoque eorum qui argentum et aurum iniquitate nimia congregaverunt, opibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ mereri: sed in contẽptores de quib &e in
abacuc. Uidete contẽptores: & aspicite. Et
in asio loco. Quare respicis ad contẽptoresꝰ
Ac deinde. Qui aut̃ arrogans est & contẽptor:
uir suꝑb & cętera. De suꝑbis fiet ultio. quia
custodias dñi ñ seruauer̃. & dicunt in cordib
sius. Non faciet dñs bene. & non faciet male.
Non quo male ds̃ faciat.: sed quo mala uidea¬
tur ei poena. eẽ. qui patitur. Alioquin ce
scalpellus medici malus erit quia resecat
uulnera. & putridas amputat carnes. & pat
malus cȩdens filiũ. ut a uitiis corrigat.
Et magist̃ malus: corripiens discipłm ut
erudiat. Omĩs enĩ disciplina ad p̃sens non
uidetur gaudii esse sed tristiciȩ : postea aut̃
fructum pacificũ his qui ꝑ eam eruditi st̃
reddet. E erit fortitudo eors in
direptionẽ. & domus eoꝵ indesertum.

Expanded text:
promereri, sed in contemptores, de quibus dicitur in promereri, sed in contemptores, de quibus dicitur in Abacuc: Videte contemptores, et aspicite ; et in alio loco: Quare non respicis ad contemptores; Ac deinde: Qui autem arrogans est, et contemptor, vir superbus, et caetera. Super his fiet ultio, qui custodias Domini non servaverunt, et dicunt in cordibus suis: Non faciet Dominus bene, et non faciet male: non quod male Deus faciat, sed quod mala videatur poena esse ei qui patitur. Alioquin et scalpellus medici malus erit, quia resecat vulnera, et putridas amputat carnes. Et pater malus, caedens filium, ut a vitiis corrigat, et magister malus, corripiens discipulum ut erudiat: Omnis enim disciplina ad praesens non videtur gaudii esse, sed tristitiae: postea autem fructum pacificum his qui per eam eruditi sunt, reddet . Et erit fortitudo eorum in direptionem, et domus eorum in desertum.
Abbreviated transcription (Latin):
seruare custodias idest mandata dñi
contẽpserunt. & insuꝑ ratione se peccare di¬
centes blasphemauerunt in cordib suis qđ
nichil ꝓdesset benefacere nec obesset agere¬
male. quia nec bonoꝵ oꝑum premiũ nec ma¬
lorum poenam restitueret ds̃. Recte aut̃ ie.¬
rusalem idest ȩccła quȩ pͥmũ iebiis uocabat᷑
qd dr̃ conculcata. & quando conculcabatur
a gentib & demonũ ludibrio erat. dicta
est iebiis: & post quã coepit in ea pax habi¬
tare dni & factus est in pace locus eiꝰ. nom̃
ierłm sortita est. Quia gͥ in nouissimo tẽ¬
pore qđ sepe iam diximꝰ multiplicata iniqͥ.¬
tate refrigescet caritas. & solis lumen rece¬
det abierłm. & tanta erit uastitas ut diffi.¬
cile saluentur etiam electi dĩ: tunc in lucer¬
na sermonis sui atq rationis omĩa uitia scru
otioso quoq uerbo fiet iudiciũ & uindicta.
ñ in peccatores. poterat enĩ & peccatũ ueniã

Expanded text:
servare custodias, id est, mandata Domini servare custodias, id est, mandata Domini contempserunt, et insuper ratione se peccare, dicentes, blasphemaverunt in cordibus suis: quod nihil prodesset benefacere, nec obesset male agere, quia nec bonorum operum praemium, nec malorum poenam restitueret Deus. Recte autem Jerusalem, id est, Ecclesia quae prius Jebus vocabatur, quod dicitur conculcata , quando conculcabatur a gentibus, et daemonum ludibrium erat, dicta est Jebus, et postquam coepit in ea pax habitare Domini, et factus est in pace locus ejus, nomen Jerusalem sortita est. Quia igitur in novissimo tempore, quod saepe 689 jam diximus, multiplicata iniquitate, refrigescet charitas, et solis lumen recedet ab Jerusalem, et tanta erit vastitas, ut difficile salventur etiam electi Dei : tunc in lucerna sermonis sui atque rationis omnia vitia scrutotioso quoque verbo fiet judicium et vindicta, non in peccatores poterat enim et peccatum veniam
Abbreviated transcription (Latin):
in lucernis. & uisitabo suꝑ uiros defixos
in fecib suis. qui dicunt in cordib suis.
Non faciet bene dñs. & non faciet male.
La.x. & erit. In die illa scrutabor ierłm
cũ lucerna. & ulciscar suꝑ uiros qͥ contem.¬
nunt custodias suas. & dicunt in cordib
suis. Non faciet bene dñs. & non faciet ma¬
le. In tempore & in die captiuitatis ierłm
uel a babylonus uel a romanis. quia de¬
reliquit legẽ dñi. & impie egit in dm̃ crea¬
torẽ suum. scrutabit᷑ cum lucerna omĩa
abscondita ierłm: & nullũ in ultũ patie-¬
tur effugere. Legamus iosephi hystorias
& ibi reperiemꝰ scriptũ. de cloacis quoq &e
speluncis & antris & sepulchris extractos
principes. & reges. & potentes. & sacerdotes.
qui se ineis metu mortis absconderant.
Et uisitabo inquit suꝑ eos qui confidunt
quib penitus fuere defixi. qui tollentes
regerentur arbitrio: & casu ferrent᷑ incerto
In consummatione aut̃ mundi. quia dies dñ
suꝑ uiros contẽptores qui noluerunt suas

Expanded text:
isitabo super viros defixos in faecibus suis; qui dicunt in cordibus suis, non faciet bene Dominus, et non faciet male. LXX: Et erit in die illa, scrutabor Jerusalem cum lucerna, et ulciscar super viros qui contemnunt custodias suas, et dicunt in cordibus suis, non faciet bene Dominus, et non faciet male. In tempore et in die captivitatis Jerusalem vel a Babyloniis vel a Romanis quia dereliquit legem Domini, et impie egit in Dominum Creatorem suum, scrutabitur Dominus cum lucerna omnia abscondita Jerusalem, et nullum inultum patietur effugere. Legamus Josephi historias, et ibi reperiemus scriptum, de cloacis quoque, et speluncis, et antris, et sepulcris, extractos principes et reges et potentes et sacerdotes, qui se in eis metu mortis absconderant. Et visitabo, inquit, super eos, qui confidunt ccata, in quibus penitus fuere defixi: qui tollentes regerentur arbitrio, et casu ferrentur incerto. In consummatione autem mundi, quia dies Domisuper viros contemptores, qui noluerunt suas
Abbreviated transcription (Latin):
sagenis dñi. cum bonis piscib separatur.
Cum hȩc uixta p̃ceptum dnĩ fuerint ꝑpe¬
trata: infirmabuntur impii non haben
tes roboris tantũ quantũ prius. Sed & tol.¬
lentur iniqui. Non dixit occident᷑: sed
tollentur ut admeliora conuersi & de
impietate & iniquitate ad pietatẽ iusti¬
ciamq translati: incipiant. eẽ. qđ ante
non fuerant. Hȩc scđm tropologiam. De.
utrum seueritatẽ ñ clementiam uelit
sonare quȩ dicta sunt. Et exten¬
dam manũ meã suꝑ udã & suꝑ᷑ habita¬

Expanded text:
sagenis Domini, cum bonis piscibus separatur . sagenis Domini, cum bonis piscibus separatur . Cum haec juxta praeceptum Domini fuerint perpetrata, infirmabuntur impii, non habentes tantum roboris quantum prius. Sed et tollentur iniqui, non dixit, occidentur; sed, tollentur, ut ad meliora conversi, de impietate et iniquitate, ad pietatem, justitiamque translati, incipiant esse quod ante non fuerant. Haec secundum tropologiam. Debeutrum severitatem, an clementiam velit sonare quae dicta sunt. Et extendam manum meam super Judam et su
Abbreviated transcription (Latin):
cęli. & pisces maris Quattuor sunt quȩ
ubentur deficere. Primũ homo rationalis
deinde tria quȩ subiecta sunt hominui.
iumenta &e uolatilia & pisces. quȩ puto
& inoctauo psalmo poni. Insuꝑ & pecora
campi. uolueres cȩli &e pisces maris qui
ꝑambulant semitas maris. Qđ autẽ pͥmũ
dixerat. oues &e boues uniuersas: quasi pre¬
Deficiat itaq homo. deficiant umenta
deficiant uolatilia. deficiant pisces Non
dix̃ deficiant bestiȩ. deficiant reptilia ter.¬
rȩ. hȩc enim ñ debent deficere sed ꝑire.
uerum deficiant ea quȩ possunt habere
correctionẽ. quomodo defecerunt sarȩ mu-¬
liebria. & iubet᷑ abraham ut audiat quȩ
mo. si contemnat humana & ñ ultra mo¬
riatur ut homo. & audiat. Ego dixi
du estis. Deficit alius ut iumentũ: qui
aquilȩ. & reuertitur ad domum precepto¬
ris sui diues & omnẽ deserens pauꝑtatem.
Deficit quasi pisces maris. qui comphensus

Expanded text:
coeli, et pisces maris. Quatuor sunt quae coeli, et pisces maris. Quatuor sunt quae jubentur deficere, primum homo rationabilis, deinde tria quae subjecta sunt homini, jumenta, et volatilia, et pisces quae puto et in octavo psalmo poni: Insuper et pecora campi: volucres coeli et pisces maris, qui perambulant semitas maris . Quod autem primum dixerat, oves et boves universas, quasi praeDeficiat itaque homo, deficiant jumenta, deficiant volatilia coeli, deficiant pisces: et non dixit, deficiant bestiae, deficiant reptilia terrae. Hae enim non debent deficere, sed perire; verum deficiant ea quae possunt habere correctionem. Quomodo defecerunt Sarae muliebria, et jubetur Abraham ut audiat quaecmo, si contemnat humana, et non ultra moriatur ut homo, et audiat: Ego dixi, dii estis . Deficit alius ut jumentum, qui aquilae, et revertitur ad domum praeceptoris sui dives, et omnem deserens paupertatem . Deficit quasi piscis maris, qui comprehensus
Abbreviated transcription (Latin):
Consuscitauit &e considere nos fecit in cę.¬
lestib in xp̃o. Qđ si aliquis opposuerit
aduersũ hoc qđ in bonam partẽ accepimꝰ
defectione deficiat a facie t̾rȩ. illud qđ
filium esse abraham &e accepisse dona. &
partes a patre scđm mensurã suã. Deiide
ab solute scriptũ deficiens mortuus est.:
&e ñ addi qđ scriptũ est de abraham. iN
senectute bona senex & plenus dierũ. &
appositus est ad popłm suum. siue de isa ac
mortuus est & appositus est ad genus suũ
senex & plenus dierum. Necnon ce de iacob.
Ꝙ cessauit iacob precipiens filiis suis. & le¬
uans pedes suꝑlectum defecit. &e appositꝰ
est ad popłm suũ. E x quo intelligimꝰ ali¬
ud esse tantũ deficere: & aliud cũ defectio¬
ne plures parit̾ habere uirtutes. Qd autẽ
primum generalit᷑ dixerat. defectione
deficiat ã facie t̃rȩ dicit dñs: postea in
partes diuisit scriptura diuina. deficiat
homo &e iumenta. deficiant uolatilia

Expanded text:
Consuscitavit, et consedere nos fecit in coeConsuscitavit, et consedere nos fecit in coelestibus in Christo . Quod si aliquis opposuerit adversum hoc quod in bonam partem accepimus, defectione deficiat a facie terrae, illud quod filium esse Abraham, et accepisse dona et partes a patre, secundum mensuram suam: deinde absolute scriptum, deficiens mortuus est, et non addi quod scriptum est de Abraham in senectute bona, senex et plenus dierum, et appositus est ad populum suum. Sive de Isaacmortuus est, et appositus est ad genus suum senex et plenus dierum . Nec non et de Jacob: Et cessavit Jacob praecipiens filiis suis, et levans pedes super lectum defecit, et appositus est ad populum suum . Ex quo intelligimus aliud esse tantum deficere, et aliud cum defectione plures pariter habere virtutes. Quod autem primum dixerat generaliter, defectione deficiat a facie terrae: postea in partes divisit Scriptura divina, deficiat homo, et jumenta, deficiant volatilia
Abbreviated transcription (Latin):
itaq impii &e disꝑdent᷑ homines. &
erit solitudo suꝑ faciem t̾rȩ. Sea &e de
consummatione mundi id ipsũ acciꝑe
possumus. qdͣ ce homines ce pecora
oꝰ uolatilia ce pisces maris ce uniuer¬
sa deficiant. & infirmentur impu
& tollatur iniquitas a facie terrȩ.
Qaͣ si uoluerimus & aliquid altius in.¬
telligere. ꝓpter hoc quod dicitur
in Lxx. defectione deficiat a facie terrȩ.
& defectionem in bonam partẽ accipe uix.¬
ta illud. deficiens mortuus est abrã ham
insenectute bona senex & plenus dierum &
appositus est ad popłm suum. & exhis que
deisa ac &e iacob scriptura refert: uidebimꝰ
quomodo defectione deficiant a facistis
& hoc eos implere prȩceptum. qui habentes
conuersationem in cęlis & in carne ñ scđm
carnẽ militantes. eoqd sciant illos qui in
carne uiuunt dõ placere non posse. quan¬
tum in se est omĩa agunt ne sint in car¬
ne sed in sp̃u. & a terra recedentes aiunt.

Expanded text:
itaque impii et disperdentur homines, et itaque impii et disperdentur homines, et erit solitudo super faciem terrae. Sed et de consummatione mundi idipsum accipere possumus: quod et homines, et pecora, et volatilia, et pisces maris et universa deficient, et infirmentur impii, et tollatur iniquitas a facie terrae. Quod si voluerimus et altius aliquid intelligere propter hoc quod diciturinta, Defectione deficiat a facie terrae  et defectionem in bonam partem accipere juxta illud: Et deficiens mortuus est Abraham in senectute bona, senex et plenus dierum, et appositus est ad populum suum , et de his quae de Isaac et Jacob Scriptura refert videmus quomodo defectione deficiant a facie terrae, et hoc eos implere praeceptum: Qui habentes conversationem in coelis, et in carne, non secundum carnem militantes, eo quod sciant illos qui in carne vivunt, Deo placere non posse, quantum in se est omnia agunt ne sint in carne, sed in spiritu, et a terra recedentes aiunt:
Abbreviated transcription (Latin):
mũ ꝓpe regnũ duarũ tribuum quȩ uo¬
cabantur iuda & beniami subiosia
fuisse. nulli dubium est. Illo enĩ int̾ fec¬
to. filii eius qui postea regnauerunt & ne.¬
pos non tam regnasse credendi sunt. quã
ludibrio habiti abegyptio rege & chal.¬
deis. ce uariis captiuitatib mortib ꝙ
cruciati. Quia gͥ ꝓopłs poterat se excu¬
sare in regib malis ce dicere. nos uolu¬
mus seruire dõ. sed ꝓhibemur a regibꝰ.
nus ꝑseuerante iusta irȩ causa ꝓferatur
&e captiuitate uida &e uictoria nabucho
ultra tribuã poenitentiã. sed a facie
tre uniuersa consumã. Non homo. non
uimentũ. non uolatile. non pisces maris
remanebunt. Iram quippe dñi etiã bru¬
ta sentiunt animalia. Et uastatis urbibꝰ
teste in quo ortus sũ solum. ubi prȩter
cȩlum &e t̾ram & crescentes uepres &e
condensa siluarũ. cuncta ꝑierunt. Hoc
arit̃ inquit ꝓpħa accidet: quia impio.¬
rũ fuit nimia multitudo. Corruent

Expanded text:
quippe regnum duarum tribuum, quae voquippe regnum duarum tribuum, quae vocabantur Juda et Benjamin, sub Josia fuisse, nulli dubium est. Illo enim interfecto, filii ejus qui postea regnaverunt, et nepotes, non tam regnasse credendi sunt, quam ludibrio habiti fuisse ab Aegyptio rege, et Chaldaeis, et variis captivitatibus, mortibusque cruciati. Quia igitur populus poterat se excusare 676 in regibus malis, et dicere: Nos volumus servire Deo, sed prohibemur a regibus,perseverante, justa irae causa profertur et captivitate Juda, et victoria NabuchodNequaquam ultra tribuam poenitentiam; sed a facie terrae universa consumam: non homo, non jumentum, non volatile, non pisces maris remanebunt. Iram quippe Domini etiam bruta sentiunt animalia: et vastatis urbibus,  testis  Al. teste in quo ortus sum, solum, ubi praeter coelum et terram et crescentes vepres, et condensa silvarum, cuncta perierunt. Hoc autem, inquit propheta, accidet, quia impiorum fuit nimia multitudo. Corruent
Abbreviated transcription (Latin):
Iam enim decẽ trib. ab assyriis sub rege
et echia patre manasse ducte fuerant᷑
in captiuitatẽ. Hoc in proemio & intitu¬
lo sophoniȩ generationis & temporis: nunc
uideamus quid ipsa quoq ꝑphetia conti¬
neat. Congregans congregabo omĩa
a facie terrȩ dicit dñs. Congregans homi¬
nẽ & petus. congregans uolatile cęli &
pisces maris: & ruinȩ impiors erunt.
& disꝑdam homines a facie t̾rȩ dic̃ dd̃is.
Lxx. Defectione deficiat a facie terrȩ dic̃
dñs: deficiat homo & iumenta. deficiant
uolatilia cęli & pisces maris. & infirma¬
bunt᷑ impii. & auferã iniquos a facie
translatione additu est ꝓ quo symina¬
chus interpretatus est. & scandala
cum impiis. ut sub audiatur congre:¬
gabuntur siue deficient. Quinta aut̃
editio. & infirmitas cum impiis defici¬
et. Debemus gͦ consuetudinẽ nrãm
sequentes. primũ hẏstoriã texere : &
postea de sullimiorib disputare. Extre.

Expanded text:
Jam enim decem tribus ab Assyriis sub rege Jam enim decem tribus ab Assyriis sub rege Ezechia patre Manasse deductae fuerant in captivitatem . Hoc in prooemio et in titulo Sophoniae generationis et temporis. Nunc videamus quid ipsa quoque prophetia contineat. Congregans congregabo omnia a facie terrae, dicit Dominus, congregans hominem et pecus, congregans volatile coeli, et pisces maris: et ruinae impiorum erunt, et disperdam homines a facie terrae, dicit Dominus. LXX: Defectione deficiat a facie terrae, dicit Dominus: deficiat homo, et jumenta: deficiant volatilia coeli, et pisces maris ÷ et infirmabuntur impii ⁑ et auferam iniquos a facie translatione additum est: pro quo Symmachus interpretatus est, et scandala cum impiis, ut subaudiatur, congregabuntur, sive deficient: Quinta autem editio, et infirmitas cum impiis deficiet. Debemus ergo, consuetudinem nostram sequentes, primum historiam texere, et postea de sublimioribus disputare. Extremum
Abbreviated transcription (Latin):
uir ethiops. Quia enĩ eunuchus erat xp̃i.
&e se eunuchizauerat ꝓpt̾ regna cȩlorũ:
ꝓpterea uiri uocabulũ non amiserat.
Recte quoq sophonias quasi filius chusi
idest ethiopis. in consequentib libri de
poenitentia scribit ethiopũ. Trans flumi
na ethiopiȩ. inde deferent hostias inͥ.
Hoc de genealogia sophoniȩ. qui ꝓpħauit
hi qui ab eo illuminati sunt: ita & dies
iosiȩ qui se leuauerat ad dnm̃. quia iosias
inter pretatur eleuatio dni & fuit iustus¬
uir. & de laudib eius regnoꝵ quoq &
paralipomenon scribit hystoria. Et habu¬
it patrẽ ammon : auum manassen. legi¬
mus manassen post multa scelera & ca
ptiuitatẽ in babylonẽ egisse poenitentiã.
&e ad meliora conuersũ dnĩ miscdiã conse¬
cutũ. Unde & fidei suȩ ꝑ quã crediderat
idest ammon. Siquidem ammon fides
int̾pretatur. Simulq considera. qđ ne.¬
quaquã ut supra reges decẽ tribuũ id÷

Expanded text:
vir Aethiops. Quia enim eunuchus erat Christi, vir Aethiops. Quia enim eunuchus erat Christi, et se eunuchizaverat propter regnum coelorum, propterea viri vocabulum non amiserat. Recte quoque Sophonias quasi filius Chusi, id est, Aethiopis, in consequentibus libris de poenitentia scribit Aethiopum: Trans flumina, inquit, Aethiopiae, inde deferent hostias mihi. Haec de genealogia Sophoniae, 675 qui prophi qui ab eo illuminati sunt: ita et dies Josiae qui se levaverat ad Dominum quia Josias interpretatur elevatio Domini  et fuit vir justus, et de laudibus ejus, Regnorum quoque et Paralipomenon scribit historia . Et habuit patrem Ammon, avum Manassen . Legimus, Manassen post multa scelera, et post captivitatem in Babylone, egisse poenitentiam, et ad meliora conversum Domini misericordiam consecutum. Unde et fidei suae, per quam crediderat id est, Ammon: siquidem AMMON   fides interpretatur. Simulque considera, quod nequaquam ut supra reges decem tribuum, id
Abbreviated transcription (Latin):
dignus uocari apłs. Et illud inpsalmis.
Dñe. non est exaltatũ cor meũ. neq elati
sunt oculi mei. Huc usq quasi ꝑno lapsu
&̾ ꝑ plana currentes: in eo qđ cusi etiam
ethiops m̃s interpretat᷑ impeginꝰ. Nam
post tantas uirtutes. quomͦ nom̃ ethiopis
sonare poterit in laude: Q si quidẽ scri¬
ptura dixisset chus idest ethiops. uide¬
batur in dissolubilis questio. Chus qͥppe:
natus est de cham. Sed in eo qđ ait chusi
hoc est ethiops m̃s uidetur sonare myste¬
riũ. qđ ille qui quondã ethiops fuerat.
loco. in conspectu eiꝰ ꝓcident ethiopes:
&e inieremia addamelech eunuchum
ethnopẽ placuisse dõ. & in actib apłors
tũ habuisse studium scripturarũ & legis
dĩ: ut inuehiculo legeret. & ad adoran¬
dũ dñm intẽplo eiꝰ ueniret ierłm. Un¬
de talis fides. digno p̃mio coronatur:
&e mittitur ad eum phylippus euan¬
głista. Statimq docetur. credit. baptitat᷑.
&e saluus est. & non solum eunuchus. sed
cum additamento uiri ponitur. eunuchꝰ

Expanded text:
dignus vocari apostolus . Et illud in Psalmis: Domine, non est exaltatum cor meum, neque elati sunt oculi mei . Hucusque quasi prono lapsu, et per plana currentes, in eo quod Chusi etiam Aethiops meus interpretatur, impegimus. Nam post tantas virtutes quomodo nomen Aethiopis sonare poterit in laudem? Et siquidem Scriptura dixisset Chus, id est, Aethiops, videbatur indissolubilis quaestio; Chus quippe natus est de Cham. Sed in eo quod ait, Chusi, hoc est, Aethiops meus, videtur sonare mysterium: quod ille qui quondam Aethiops fuerat, loco : In conspectu ejus procident Aethiopes et in Jeremia Abdimelec eunuchum Aethiopem placuisse Deo : et in Actis apostum habuisse studium Scripturarum et Legis Dei, ut in vehiculo legeret: et ad adorandum Dominum in Templo ejus veniret Jerusalem . Unde talis fides digno praemio coronatur, et mittitur ad eum Philippus evangelista, statimque docetur, credit, baptizatur, et salvus est. Et non solum eunuchus; sed cum additamento viri ponitur, eunuchus
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ recta &e tendens ad paradisũ. arta & angi¬
sta est quȩ ducit aduitã. Uia aut̃ fracta
angulos habens &e tortuosa. lata & spaciosa
est quȩ ducit ad mortem. Simulq int̾ uerba
seueritatis dñi cerne clementiã. qđ ꝓpterea
amara sit dies &e dies irȩ & dies tribulationis
&e dies tubȩ & clangoris: ut ciuitates ma¬
le munitȩ & ꝑuersi anguli destruantur:
⁊ tribulabo homines. & ambulabunt ut ceci
quia dño peccauer̃. & effundet᷑ sanguis eors
sic̃ humus. & corpora eors sic̃ stercora. Sed ce

Expanded text:
enim recta et tendens ad paradisum arcta, et anguenim recta et tendens ad paradisum arcta, et angusta est quae ducit ad vitam. Via autem fracta habens angulos et tortuosa, lata, et spatiosa est, quae ducit ad mortem . Simulque inter verba severitatis Domini cerne clementiam, quod propterea amara sit dies, et dies irae, et dies tribulationis, et dies tubae et clangoris, ut civitates male munitae et perversi anguli destruantur. Et tribulabo homines, et ambulabunt ut caeci, quia Domino peccaverunt: et effundetur sanguis eorum sicut h
Abbreviated transcription (Latin):
nifesta erit interp̃tatio. qđ uox diei dnĩ ama¬
ra sit & necessitate plena & ira & tribuletur
ibi fortis. cum etiã qui scĩ sunt saluent᷑ quidẽ.
sed tamen sic quasi ꝑignẽ. Di es illa dies erit¬
tribulationis & angustiȩ. & calamitatis &
miseriȩ : in qua dicent. Ue nobis. quia miseri
facti sumus. Dies tenebrarũ. Omĩs enĩ qͥ mala
oꝑatur odit lumen. & ñ uenit ad lucẽ. & ne.¬
cesse est ut qui lumen oderit: eũ tenebre con¬
sequantur. Dies erit nebulȩ & turbinis.
eniet enĩ suꝑ eum tempestas dñi & clangor
tubȩ. quã apłs significat dicens. in nouissima
tuba. Frit aut̃ dies tubȩ & changoris suꝑ ciui¬
tates munitas quas sibi multitũdine peccatoꝵ
cũ cain edificauerant. & suꝑ angulos excelsos
oꝑa ꝑuersa. & a recta uia dñi declinantia.
Unde & a saluatore arguunt᷑. ytioͦ RΡΙT Ai.¬
pharisei : qđ orent in angulis platearũ. Uia

Expanded text:
nifesta 693 erit interpretatio, quod vox diei Domini amanifesta 693 erit interpretatio, quod vox diei Domini amara sit, et necessitate plena et ira, et tribuletur ibi fortis: cum etiam qui sancti sunt, salventur quidem, sed tamen sic quasi per ignem. Dies illa dies tribulationis, et angustiae et calamitatis, et miseriae, in qua dicent: Vae nobis, quia miseri facti sumus. Dies tenebrarum: Omnis enim qui male operatur, odit lumen, et non venit ad lucem ; et necesse est ut qui lumen oderit, eum tenebrae consequantur. Dies erit nebulae et turbinis; veniet enim super eum tempestas Domini, et clangor tubae, quam Apostolus significat, dicens: In novissima tuba . Erit enim dies tubae et clangoris super civitates munitas, quas sibi in multitudine peccatorum cum Cain aedificaverant. Et super angulos excelsos, opera perversa et a recta via Domini declinantia . Unde et a Salvatore arguuntur ὑποκρίται Pharisaei, quod adorent in angulis platearum . Via
Abbreviated transcription (Latin):
demonstrantes. Congregatur turba miserorũ.
& patibulo dñi choruscante ac radiante
gente uexillo: plangere ruinas templi sui
popłm miserum. & tamen ñ esse miserabilẽ.
Adhuc fletus in genis. & liuida brachia. & spar¬
si crines. & miles mnercedem postulat. ut illis
flere plus liceat. & dubitat aliquis cũ hȩc
uideat de die tribulationis & angustiȩ. de die
calamitatis & miseriȩ. de die tenebrarũ & ca¬
liginis. de die nebulȩ & turbinis. de die tubȩ
& clangoris : Habent enĩ & inluctu tubas:
& iuxtã ꝑphetiam uox solennitatis uersa est
in planctũ. Ululant suꝑcineres scũarii & suꝑ
altare destructũ & suꝑ ciuitates quondã mu¬
nitas. & suꝑ excelsos angulos tẽpli. de quib
quondam iacobũ frẽm dnĩ prȩcipitauerant.
Hȩc de captiuitate dicta sint iudeors. Cȩterum
si diem dñi ut supra referamꝰ ad consummatio.¬
nẽ mundi. siue ad uniuscuiꝰq exitũ uitȩ: ma¬

Expanded text:
demonstrantes. Congregatur turba miserorum, demonstrantes. Congregatur turba miserorum, et patibulo Domini coruscante, ac radiante gente vexillo, plangere ruinas templi sui populum miserum, et tamen non esse miserabilem: adhuc fletus in genis et livida brachia, et sparsi crines, et miles mercedem postulat, ut illis flere plus liceat; et dubitat aliquis, cum haec videat, de die tribulationis et angustiae, de die calamitatis et miseriae, de die tenebrarum et caliginis, de die nebulae et turbinis, de die tubae et clangoris? Habent enim et in luctu tubas, et, juxta prophetiam, vox solemnitatis versa est in planctum. Ululant super cineres Sanctuarii, et super altare destructum, et super civitates quondam munitas, et super excelsos angulos templi, de quibus quondam Jacobum fratrem Domini praecipitaverunt. Haec de captivitate dicta sint Judaeorum. Caeterum si diem Domini, ut supra, referamus ad consummationem mundi, sive ad uniuscujusque exitum vitae, ma
Abbreviated transcription (Latin):
stigia. in magnis quondã urbib cernimus
Silo ubi tabernaculũ & archa testamenti
dni fuit: uix altaris fundamenta mon¬
strant᷑. Gabao illa ciuitas saul: usq ad
fundamentũ diruta. Rama & bethoro
&e reliquȩ urbes nobiles a salomone con-¬
structȩ.parui uiculi demonstrant᷑. Legamꝰ
iosephum. & sophoniȩ ꝓphetiã illiꝰ cernemꝰ¬
hystoriã. & hoc non tantũ de captiuita.¬
te dicendum est: sed usq ad p̃sentẽ diẽ ꝑfi¬
di coloni post interfectionẽ seruor & ad
extremum filii dĩ excepto planctu ꝓhi¬
bentur ingredi ierłm. & ut ruinas eis suȩ
flere liceatꝰ ciuitatis precio redimunt.
Ut qui quondã emerant sanguinẽ xp̃i emañ
lacrimas suas. & ne fietus quidẽ eis gratui.¬
tus sit. Uideas indie quo capta est a romanis
&e diruta ierłm uenire popłm lugubrẽ. conflue.¬
re decrepitas mulierculas. & senes pannis aniusq
obsitos. incorporib & in habitu suo irã dñi

Expanded text:
stigia in magnis quondam urbibus cernimus. stigia in magnis quondam urbibus cernimus. Silo, ubi tabernaculum et arca Testamenti Domini fuit, vix altaris fundamenta monstrantur. Gabaa illa civitas Saulis usque ad fundamenta diruta est . Rama et Bethoron et reliquae urbes nobiles a Salomone constructae, parvi viculi demonstrantur. Legamus Josephum et prophetiam Sophoniae, illius cernemhistoriam: et hoc non tantum de captivitate dicendum est, sed usque ad praesentem diem, perfidi coloni post interfectionem servorum, et ad extremum Filii Dei, excepto planctu, prohibentur ingredi Jerusalem, et ut ruinam suae eis flere liceat civitatis, pretio redimunt, ut qui quondam emerant sanguinem Christi, emant lacrymas suas: et ne fletus quidem eis gratuitus sit. Videas in die quo capta est a Romanis et diruta Jerusalem, venire populum lugubrem, confluere decrepitas mulierculas, et senes pannis annisque obsitos, in corporibus et in habitu suo iram Domini
Abbreviated transcription (Latin):
a sanguine abel iusti usq ad sanguinem
zachariȩ quẽ occiderunt int̾ tẽplũ &e alta¬
re. & ad extremũ dĩ filio dicentes. sanguis
eiꝰ suꝑ nos & suꝑ filios nr̃os: exꝑti sunt diẽ
amarã quia ad amaritudinẽ dñm ꝓuocaue¬
runt. diẽ a dño constitutã in qua ñ imbe¬
cillus quilibet sed uiri fortissimi depri-¬
ment᷑. & ueniet suꝑ eos ira infinẽ. Sepe
quippe & ante iram dĩ sustinuerant. sed
ira illa ñ fuerat. consũmationis & finis.
Quid necesse est nunc describere quantas in
utraq captiuitate sustinuerint calamita¬
tes. & quomͦ qui lucẽ dnĩ respuer̃t in tene¬
bris & caligine uersati sint. & qui noluer̃
solenniũ dierũ audire tubas audierint
munitis & excelsis angulis udeȩ qđ ad solũ¬
usq sint diruti. oculorũ magis puto esse ui-
dicium quã aurium. Nobis prȩsertim qͥ nunc
in ista sumꝰ ꝓuintia: licet uidere. licet ꝓba.¬
re. quȩ scripta sunt. Uix ruinarũ parua ue¬

Expanded text:
uine Abel justi usque ad sanguinem Zachariae, quem occiderunt inter templum et altare : et ad extremum de Dei Filio, dicentes: Sanguis ejus super nos, et super filios nostros, experti sunt diem amarum: quia ad amaritudinem Dominum provocaverant: diem a Domino constitutam, in qua non imbecillis quilibet, sed fortissimi viri deprimentur, et veniet super eos ira in finem. Saepe quippe et ante iram Domini sustinuerunt; sed ira illa non fuerat consummationis et finis . Quid necesse est nunc describere quantas in utraque captivitate sustinuerint calamitates, et quomodo qui lucem Domini respuerunt, in tenebris et in caligine versati sint, et qui noluerunt solemnium dierum audire tubas, audierint munitis et excelsis angulis Judaeae, qui  Alusque sunt diruti, puto oculorum magis esse quam aurium judicium: nobis praesertim qui nunc in ista sumus provincia licet videre, licet probare quae scripta sunt. Vix ruinarum parva ve
Abbreviated transcription (Latin):
Siue ꝓpe ut supra diximus. cũ exierimꝰ ẽ scło.
& uniuscuiusq mors consummationẽ mun¬
di fecerit. & nonsolum ꝓpe. sed etiã uelox
nimis. ut uelocitas aduentus eiꝰ in eo quod
dni amara. tribulabit᷑ ibi fortis. Dies irȩ

Expanded text:
Sive prope, ut supra diximus, cum exierimus a saeculo, Sive prope, ut supra diximus, cum exierimus a saeculo, et uniuscujusque mors consummationem mundi fecerit; et non solum prope, sed etiam velox nimis, ut velocitas adventus ejus in eo quod Domini amara: tribulabitur ibi f
Abbreviated transcription (Latin):
draconũ uinũ eor & furor aspidũ insa-¬
nabilis: ꝓpterea plantauer̃ uineas & ñ
bibent uinũ earum. Et mystice dr̃ de
sodoma & gomorra: qđ om̃ĩs plantatio eoꝵs
ꝑierit. Si enĩ ꝑmansissent in eo qđ coe-¬
perant ut essent quasi paradisus dĩ. &
non finissent in malo ut essent quasi
terra ȩgẏpti : plantatio earũ utiq per¬
mansisset. Tale quid &e illud suꝑ ȩgyptios
in psalmis sonat. Occidit in grandine uine.¬
as eors. & moros eorum in pruna. Quasi
clementissimus quippe ds̃. omnẽ ȩgyptiam
plantationẽ & arbusculas quȩ inegẏpto
radicatȩ sanguineos habent fructus inter.¬
ficit & subuertit. nebibant qui male plan-¬
tauerant & comedant ex eis fructũ. Prope
est dies dni maguꝰ & uelox nimis. cui resi¬
stere nemo potest. Prope aut̃ est uel ꝓpter
ȩt̾nitatẽ quia nichil ei longum est: uł ꝓpt̃
poenȩ magnitudinẽ. quia patienti nunquã
longũ uidetur suppliciũ qđ inferendũ est

Expanded text:
draconum, vinum eorum: et furor aspidum insadraconum, vinum eorum: et furor aspidum insanabilis , propterea plantaverunt vineas, et non bibent vinum earum. Et mystice dicitur de Sodoma et Gomorrha, quod omnis plantatio eorum ierit. Si enim permansissent in eo quod coeperant, ut essent quasi paradisus Dei, et non finissent in malo, ut essent quasi terra Aegypti, plantatio eorum utique permansisset. Tale quid et illud super Aegyptiis sonat in Psalmis: Occidit in grandine vineas eorum, et moros eorum in pruina . Quasi clementissimus quippe Deus, omnem Aegyptiam plantationem et arbusculas, quae in Aegypto radicatae sanguineos habent 691 fructus, interfecit et subvertit, ne bibant qui male plantaverunt, et comedant ex eis fructum. Prope est dies Domini magnus et velox nimis, cui resistere nemo potest: prope autem est vel propter aeternitatem, quia nihil ei longum est, vel propter poenae magnitudinem, quia patienti numquam longe videtur supplicium quod inferendum est.