comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fectos ex gentilitate: intra scãm ecla
fecit. centũ cubitos non solũ adorien
mensus ÷ sed &e iam ad aquilonẽ
ed quia sub aquilonis nomine de
gentilitate sermose intulit. conside¬
rare libae: quanta suꝑ nos effusa sur
uiscera credtoris nri. Omnes enim
nos ex gentilitate uenimꝰ. Antiqui
parentes nr̃i lignis & lapidibus sr¬
uiebant. Et derelinquentes dm̃a quo
facti sunt : deos uenerati sunt quos
fecerunt. Nos dutẽ ꝑ omnipotentis
dĩ grãm. ad lucẽ detenebris deduea
sumꝰ. Recolamꝰ gͦ dequib tenebris

Expanded text:
aea, alios perfectos ex gentilitate intra sanctam Ecclesiam aea, alios perfectos ex gentilitate intra sanctam Ecclesiam fecit, centum cubitos non solum ad Orientem mensus est, sed etiam ad Aquilonem. 21. Sed quia sub Aquilonis nomine de gentilitate sermo se intulit, considerare libet quantum super nos effusa sunt viscera Creatoris nostri. Omnes enim nos ex gentilitate venimus. Antiqui parentes nostri lignis et lapidibus servierunt, et, derelinquentes Deum a quo facti sunt, deos venerati sunt quos fecerunt. Nos autem per omnipotentis Dei gratiam ad lucem de tenebris educti sumus. Recolamus ergo de quibus tene
Abbreviated transcription (Latin):
Porte inferioris. siue frontẽ atrit
interioris extrinsecus metim̃
ũ enĩ alios conspicimus largiriele¬
mosinã. afflictis concurrere. op
p̃ssis sub uenire. nil eos in hoc mundo
głe quȩrere. nullis huius mundi
compendiis in hiare. atq aliosuidemꝰ
carnẽ domare. lacrimis insistere.
uerbis cęlestib occupari: nil tran-¬
sitorii honoris appetere. quid aliud
debemꝰ nsi ꝑfectos credere. scõs
tim Et quia multi in iudea. pleno
uͦ ingentilitate positi ad hancp¬
Adorientẽ & adaquilonẽ: luddicus
& enĩ popłs oriens iuire dictus est.
decuiꝰ carne ille natus qui soliustds
uocatur: De quo ꝑ ꝓpħam dicitur
obis autẽ quitimetis dnm̃: oriecur
sol iustit᷑ie. Per aquilonẽ uͦ genclr¬
designat᷑ : quȩ diu in ꝑfidiȩ suȩ frigon
torpuit: Ꝙ incuuis corde ille regni¬
uit qui attestante ꝓpħa apud se¬
ma ipsũ dixit. Ponã sedemineã ada¬
quilonẽ. Quia itaq incarnatus om

Expanded text:
portae est inferioris, sive frontem atrii portae est inferioris, sive frontem atrii interioris extrinsecus metimur. Cum enim alios conspicimus largiri eleemosynam, afpressis subvenire, nil eos in hoc mundo gloriae quaerere, nullis hujus mundi compendiis inhiare, atque alios videmus carnem domare, lacrymis insistere, verbis coelestibus occupari, nil transitorii honoris appetere: quid aliud debemus nisi eos perfectos credere, sanctos etimur. 20. Et quia multi in Judaea, plerique vero in gentilitate positi, ad hanc pAd Orientem et ad Aquilonem. Judaicus etenim populus Oriens t, qui sol justitiae vocatur; de quo per prophetam dicitur: « Vobis autem qui timetis Dominum orietur sol justitiae . » Per aquilonem vero gentilitas figuratur quae diu in perfidiae suae frigore torpuit, et in cujus corde ille regnavit qui attestante propheta apud semetipsum dixit: « Ponam sedem meam ad aquilonem. » Quia itaque incarnatus omn
Abbreviated transcription (Latin):
nec ipsũ eius initiũ inuenit. Prius
enĩ appetitũ euellere amente debuit:
& postea quȩ iure possedit largiri.
Unde & scriptũ ÷. Declina amalo:
&& facbonũ. Quid enĩ potest esse
boni quod facit. qui necdũ amalo de¬
clinauit: Et sunt quidã quisicut
dictũ ÷ abalimentis abstinent. carnẽ
cruciant : sed tamen sipulsati fuerinT̃
cognoscuntur quid ad mundigłam
anhelant. Isti frontẽ atrii interioris
ostendunt: sed ꝑ centũ cubito s
non mensurant᷑. Higͦ innumero
ꝑ fectionis sunt: de qͥb ꝑpaulũ dicit᷑.
Quia carnẽ suã crucifixerunt cũ uitus
& concupiscentiis. Et notandũ quia
nondicit᷑ quod intrinsecus sed extrin¬
secus ista mensurant᷑: quia uidelico
redẽptor nr̃ cũ ꝑ nos facta hominũ
uł ap probat uel iudicat: non in¬
dicit. Ex fructib eorũ cognoscẽtis
eos. Qua enĩ ꝑhoo quod uĩdemus.
agnoscimꝰ oꝑantis animũ quẽ non
uidemꝰ : siue latitudinẽ quȩ : in facie

Expanded text:
nec ipsum ejus initium invenit. Prius nec ipsum ejus initium invenit. Prius enim appetitum evellere a mente debuit, et postea quae jure possidet largiri. Unde scriptum est: Declina a malo et fac bonam . 1373 Quid enim potest esse boni quod facit, qui necdum a malo declinavit? Et sunt quidam qui, sicut dictum est, ab alimentis abstinent, carnem cruciant, sed tamen si pulsati fuerint, cognoscuntur quia ad mundi gloriam anhelent. Isti frontem atrii interioris ostendunt, sed per centum cubitos non mensurantur. 19. Hi ergo in numero perfectionis sunt, de quibus per Paulum dicitur: Qui carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupiscentiis . Et notandum quia non dicitur quod intrinsecus, sed extrinsecus ista mensurantur, quia videlicet Redemptor noster cum per nos facta hominum vel approbat, vel judicat, non indicit: Ex fructibus eorum cognoscetis eos . Qui enim per hoc quod videmus cognoscimus operantis animum quem non videmus, sive latitudinem quae in facie
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fectionis metitur uttã fidelium.
uł inspetie bonioꝑis ꝑfidem. uł in
scĩs desiderus ꝑ contemplationem
Multice enĩ uidentur in fide positi
magna oꝑari. sed incentũ cubitis
nonmensurant᷑ : quia ꝑ ipsa quȩ
fat᷑iunt. terrenã głam quȩrunt
t quidã uidentur ꝑ abstinentiã
crutiari. gemitib in sistere. sed eoꝵs
mensura ad centũ cubitos minime
ducitur. quia deiis quȩ agunt :¬
abhumano iudicio fauores requir̾
uis ergo ⁊ qui ꝑ centũ cubitos men¬
suratur nisi is cuius bona oꝑatio
recta intentione utitꝰ. ut in eo quod
agit. non ad terrena lucra appetenda
aut ad laudes transitorias reflec¬
tatur. Ecce enĩ miscđiam ꝓximis
exhibere. possessa largiri. cũ celeri¬
tate indigenti tribuere. latitudo
infatie portȩ inferioris est. Sed si
tuadans aliena non appetas. sit̃renã
głam de ipso bonooꝑe nonrequiras:¬
recte incentenariũ numerũ id÷ in
ꝑfectionẽ mensuraris. Nã qui uidetꝰ
unde ad ꝑfectionẽ tenditur. quia

Expanded text:
 fidelium, vel in specie boni operis per fidem, vel in sanctis desideriis per contemplationem. 17. Multi etenim videntur in fide positi magna operari, sed in centum cubitis non mensurantur, quia per ipsa quae faciunt terrenam gloriam quaerunt. Et quidam videntur per abstinentiam cruciari, gemitibus insistere; sed eorum mensura ad centum cubitos minime ducitur, quia in his quae agunt ab humano judicio favores requirunt. Quis ergo est qui per centum cubitos mensuratur, nisi is cujus bona operatio recta intentione utitur, ut in eo quod agit non ad terrena lucra appetenda aut ad laudes transitorias reflectatur? 18. Ecce enim misericordiam proximis exhibere, possessa largiri, cum celeritate indigenti tribuere, latitudo in facie portae inferioris est. Sed si tua dans aliena non appetas, si terrenam gloriam de ipso bono opere non requiras,recte in centenario numero, id est in perfectione mensuraris. Nam qui videturunde ad perfectionem tenditur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
intellͥgit. qui sue miserie memor
non:. Unde & ꝑꝑsalmistã dõdicit
Mirifica misdias tuas dñe : qui saluos
facis sperantes intę. Tunc enĩ nobis
dĩ miscđie mirȩ fiunt: cũ nobis do
memoriã miserie nr̃e reuocantur.
quia recolentes quid fuimꝰ. intel¬
legimꝰ cui debemꝰ quod sumꝰ Can
itaq: cũgaudao creatori nr̃o. qui
de seruitio creature colla menc
ex cussimus. Gaudeamus in nobis
impletũ ee quod ꝑ esdiã dictũes
Etfrenũ erroris quod erat in maxillis
popłoꝵs: canticũ erit uobis sicut uox
sci ficate so lernitatis. ꝑ renũ quippe
erroris maxillis popłoꝵ constrinxera.
quando rͥdolors errore obligata gen¬
alitas. dõ uͦ confessionis laudẽ dãre
nesciebat. Sed hoc ipsũ erroris frenũ
s nobis incanticũ uersũ ÷: cũgaudendo
psallimꝰ atq cantam: omnes. Om̃s¬
du gentiũ demonia: dñs dutẽ cȩlos
fecitꝰ. Etrursũ: Simulacragentiũ¬

Expanded text:
miseriae memor non est. Unde et per Psalmistam Deo dicitur: Mirifica misericordias tuas, Domine, qui salvos facis sperantes in te . Tunc enim nobis Dei misericordiae mirae fiunt, cum nobis ad memoriam miseriae nostrae revocantur, quia, recolentes quid fuimus, intelligimus cui debemus quod sumus. Cantemus itaque cum gaudio Creatori nostro, quia de servitio creaturae colla mentis excussimus. Gaudeamus in nobis impletum esse quod 1374 per Isaiam dictum est: Et frenum erroris quod erat in maxillis populorum, canticum erit vobis, sicut vox sanctificatae solemnitatis . Frenum quippe erroris maxillas populorum constrinxerat, quando idolorum errore obligata gentilitas Deo vero confessionis laudem dare nesciebat. Sed hoc ipsum erroris frenum jam nobis in canticum versum est, cum gaudendo psallimus atque cantamus: Omnes dii gentium daemonia, Dominus autem coelos fecit . Et rursum: Simulacra gentiu
Abbreviated transcription (Latin):
uidemus. Quid÷ gͦ quod in hac uita
libeat fr̃s mei : Sice talem mundum
adhuc diligimꝰ. non ia gaudia sed
uulnera amamꝰ. Ipsa ditẽ quȩ aliquando
mundi dña eẽ uidebat᷑ qualis reman¬
serit roma conspicitis. Im mensis
dolorib multiplicit̃ attrita. de sola¬
tione ciuiũ. im pressione hostium.
frequentia ruinarũ. ita ut inea cõ¬
pletũ eẽ uideamus . quod contra
pone inqua : & mttte in eã aquam.
& congere frusta eius inea. Et pau¬
lo postꝰ. Efferbuit coctio eius : &dis¬
cocta sunt ossa illius in medio eius.
tq iterũ. Congere ossa: quȩ ignisuc

Expanded text:
videmus. Quid est ergo quod in hac vita videmus. Quid est ergo quod in hac vita libeat, fratres mei? Si et talem adhuc mundum diligimus, non jam gaudia, sed vulnera amamus. Ipsa autem quae aliquando mundi domina esse videbatur qualis remanserit Roma conspicimus. Immensis doloribus multipliciter attrita, desolatione civium, impressione hostium, frequentia ruinarum; ita ut in ea completum esse videamus quod contra pone, inquam, et mitte in ea aquam, et congere frusta ejus in ea . Et paulo post: Efferbuit coctio ejus, et discocta sunt ossa illius in medio ejus . Atque iterum: Congere os
Abbreviated transcription (Latin):
ures habent & non audient: nares
habent & non odorabunt. Ala nus
habent & non palpabunt: pedes
habent & non ambulabunt. Qui
itaq hȩc omnipotenti dño psallendo
dicimus : ipsũ erroris nr̃i frenũ
quod adlaudẽ di ora nr̃a ligauerat
uero dño canticũ fecimus. Bene
autẽ dicit᷑. sicut uox scĩficatȩ so¬
lennitatis: quia dũ confessionis
laudem dõ reddimus. in scĩ ficata
so lehnitate gaudemus. Respon¬
deamus gͦ mõrib tantȩ miscđiȩ
redẽptorĩs nr̃i. & qui lucẽ cogno¬
tenebras declinemus. Quid ÷ iam
rogo quod in hoc mundo libeat:
biq: luctus a spicim us. undiq ge¬
mitus dudimus: de structȩ urbes.
euersa sunt castra. depopulati
agri. insolitudinẽ terra redacta est:
nullus in agris incola. pene nullus
in urbib habitator remansit. Et
satione feriuntur. & finẽ non habeni
Hagella cȩlestis iustitie.: quianec
inter flagella correcte sunt ac¬
tionis culpe. Alios incaptiuitatẽ
duci. alios decruncari. alios int̃fici

Expanded text:
 non audient; nares habent, et non odorabunt; manus habent, et non palpabunt; pedes habent, et non ambulabunt . Qui itaque haec omnipotenti Domino psallendo dicimus, ipsum erroris nostri frenum, quod a laude Dei ora nostra ligaverat, vero Domino canticum fecimus. Bene autem dicitur: Sicut nox sanctificatae solemnitatis , quia dum confessionis laudem Deo reddimus, in sanctificata solemnitate gaudemus. Respondeamus ergo moribus tantae misericordiae Redemptoris nostri, et qui lucem cognotenebras declinemus. 22. Quid est jam, rogo, quod in hoc mundo libeat? Ubique luctus aspicimus, undique gemitus audimus. Destructae urbes, eversa sunt castra, depopulati agri, in solitudinem terra redacta est. Nullus in agris incola, pene nullus in urbibus habitator remansit; et satione feriuntur. Et finem non habent flagella coelestis justitiae, quia nec inter flagella correctae sunt actionis culpae. Alios in captivitatem duci, alios detruncari, alios interfici
Abbreviated transcription (Latin):
siue ne ꝑ exemplũ suũ alios adꝑdi¬
tionẽ trahat. uigilant᷑ sẽ & fesina
circũ spicit. incogitationib remord
Adducta auditors uita admem¬
riam semoeipsũ humiat: ce quib
pual&e modis agit. ne elatio prinos¬
pet᷑ inmente. nedominet᷑ in ope
criptũ quippe ÷. Initiũ omnis per¬
cati suꝑbia. Quis gͦ erit antedi
oculos Fructus bonioꝑis. siex radib
se ad se circũ spiciendo colligit. &
disciplinȩ se pondere deprimens.
agit ne motus animi transeat in
sermone. ne erũpat inuoce ł itq
ut ira ꝑ turbati animi. ubi ꝑnegle¬
gentiam oritur. ibi ꝑ iudiciũ sut¬
focata moriatur. Qua exreagi
ut exconcepta culꝑa animꝰ uirtu
pariat : qͥd ce sise fortit᷑ custodire
nolu it ne ad motũ surgeroe. se
tamen in cõmotionẽ fortit᷑ uicit

Expanded text:
seu ne per exemplum suum alios ad perdiseu ne per exemplum suum alios ad perditionem trahat, vigilanter se et festine circumspicit, in cogitationibus remordet adducta auditorum suorum ad memoriam, semetipsum humiliat, et in quibus praevalet, agit ne elatio principetur in mente, ne dominetur in opere. Scriptum quippe est: « Initium omnis peccati superbia . » Quis ergo erit ante Dei oculos fructus boni operis, si ex radice se ad se circumspiciendo colligit, et disciplinae se pondere deprimens, agit ne motus animi transeat in sermone, ne erumpat in voce: fitque ut ira perturbati animi ubi per negligentiam oritur, ibi per judicium suffocata moriatur: qua ex re agitur, ut ex concepta culpa animus virtutem pariat, quia etsi sese fortiter custodire noluit ne ad motum surgeret, se tamen in commotione fortiter vicit
Abbreviated transcription (Latin):
pensant. erubescunt  tales nonẽẽ
quales. auctore dõ ꝑ seconspiciunt
alos factos esse ttanto se imentȩ
quanto pȩness tabiliunt quat Ene inculpa labebant᷑
Nãcũipsa sua adoctorib uerbaadme¬
moriã redeunt: erubescunt non
seruare qđdicunt. Unde & ꝑsalomi
dicitur. Animalab orantis laborat
sibi: quia cõpuit eũos suũ. Osenin
nrm̃ compellit nos ad laborem. quain
ꝑ hoc quoddiximꝰ auitus refrenam
quiaturpe nimis ÷ ibinos negle¬
gendo cadere. unde pͣdicando cõnai
sumus alios eleuare. Habent ergo
gazophla fia incircũitup duimeni
quia doctorũ magna custodidest
uita uenerabilis auditorũ. Et sius
eis sermofit in adiutoriũ. quideri¬
bescunt pulsantib uitiis non resisti¬
re : qui contra uitia alios armauera
uiaenĩ quãdiu in hac uita uiuimis
contramalignos sp̃s quid aliud qua
in acie stamus. sicut pͣdiximusdaces
animus forsitan aliqua elatione
pulsatur. Sed siue neipse perat.

Expanded text:
pensant, erubescunt tales non esse, pensant, erubescunt tales non esse, quales auctore Deo per se conspiciunt alios factos esse, et ante se in mente stabiliunt, quam plene in culpa labantur. Nam cum ipsa sua a doctoribus verba ad memoriam redeunt, erubescunt non servare quod dicunt. Unde et per Salomonem dicitur: « Anima laborantis laborat sibi, quia compulit eum os suum . Os enim nostrum nos compellit ad laborem, quando per hoc quod diximus a vitiis refrenamur: quia turpe nimis est, ibi nos negligendo cadere, unde praedicando conati sumus alios levare. Habent ergo gazophylacia in circuitu pavimentum, quia doctorum magna custodia est vita venerabilis auditorum. Et suus eis sermo fit in adjutorium, quia erubescunt pulsantibus vitiis non resistere, qui contra vitia alios armaverunt. 7. Quia enim quandiu in hac vita vivimus, contra malignos spiritus quid aliud quam in acie stamus? sicut praediximus, doctoris animus forsipulsatur, sed sive ne ipse pereat,
Abbreviated transcription (Latin):
Incircũitu pauimenti: & pauim̃tũ
incurcũitu gazophila ioꝵs eẽ uideat᷑
Pauim̃tũ q̃uippe &e gat̾ophila⁊ a
eosunt ordine distincta. ut& gazo¬
philaͤia intra pauimentũ. & paui¬
mentũ intra gazophilaia fuerit
stratũ. Non hoc fr̃s sine magno
młs terio est : quod incircũtugazo¬
philat᷑ioꝵs dicitur eẽ pauimentũ.
& incircũitu pauimenti narrantꝰ
esse gazophylasia. Hab& enĩpaui¬
mentũm incircũitu gatophilania.
qui a uitã audientiũ ẽrudit cotidie
& custodit lingua doctors. Doctores¬
& enĩ boneͥ in sc̃ę eruditionis uerbis.
modo fomentis dulcedinis. modo as.¬
peritate increpationis inuigilant.
ut auditoꝵs suoꝵ uitã auitiis de¬
fendant. Sedhabent psa quoq
gazophyla ͤia incircuitu pauim̃tũ.
quia sẽpe &eiam doctoꝵ cor uitiors
tẽptationib tangitur. ut modo
eleuetur idctationis suꝑ bia: modo
irȩ stimulis in flã metur. Sedcũ
bonors auditorũ uitã considerant.
eamq ꝓfecisse suis ex hortationib

Expanded text:
itu pavimenti, et pavimentum in circuitu gazophylaciorum esse videatur. Pavimentum quippe et gazophylacia eo sunt ordine distincta, ut gazophylacia inter pavimentum et pavimentum inter gazophylacia fuerit stratum. Non hoc, fratres, sine magno mysterio est, quod in circuitu gazophylaciorum dicitur esse pavimentum, et in circuitu pavimenti narrantur esse gazophylacia. Habet enim pavimentum in circuitu gazophylacia, quia vitam audientium eruditet custodit lingua doctorum. Doctores enim boni in sanctae eruditionis verbis modo fomentis dulcedinis, modo asperitate increpationis invigilant, ut auditorum suorum vitam a vitiis defendant. Sed habent ipsa quoque gazophylacia in circuitu pavimentum, quia saepe etiam doctorum cor vitiorum tentationibus tangitur, ut modo elevetur jactatione superbiae, modo irae stimulis inflammetur. Sed cum bonorum auditorum vitam considerant, eam quae profecisse suis exhortationibus
Abbreviated transcription (Latin):
batres admirantur. Quanto itaq nos
inearũ ad miratione humiliare necesse :.
quipauimentũ sumus: Sedquia
sublongitudinis appellatione. alti¬
tudinẽ portarũ audiuimꝰ nunc aliqͥd
de carũ lattudine cognoscamus. Sequitur

Expanded text:
patres admirantur. Quantum itaque nos patres admirantur. Quantum itaque nos in earum admiratione humiliari necesse est, qui pavimentum sumus? Sed quia sub longitudinis appellatione altitudinem portarum audivimus, nunc aliquid de earum latitudine cognoscamus. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicãtorib dicit. Uos amicimeiesti
Isaias quoq eoꝵs uitã intuens dit
Quist isti quiut nubes uolant. & sicn
colũbe ad fenestrassuas: Recte
aut̃ p̃dicatores scĩ nubes appellati
sunt : qui auerbis pluunt. miracul
chorant. Qui uolare quoq ut
nubes dicunt᷑: quia & int̃rauiuen
extraterrã fuer̃ ꝑomẽ quod egerunt
Unde &e ꝑquanda nubẽ dicit᷑. In carm
enĩ ambulantes: non scđm carnem
militamꝰ. Priores & enĩ patres con¬
iugus utebant᷑. filios ꝓcreabant:
sub̃ stantias possidebant. curis rei
familiaris intendebant. Istosdutẽ
tias deserere. coniugia non appete
filios non ꝓ creare. nichil interra
quȩrere. nichil possidere. non eos
ꝑterrã uelut homines ambulanti
sed ut nubes uolantes nomina nt
tangunt. quia in ipsa nichil appe¬
tunt. Qui & ad fenestras suasqui
colũbȩ sunt: quia ꝑmansuetudins
nhil concupiscunt. Considerem us
irgo quante altitudinis istę spirit᷑alis
edi ficuportȩ sint. quas &e spirit᷑ales

Expanded text:
ici mei estis . Isaias quoque eorum vitam intuens, ait: Qui sunt isti qui ut nubes volant, et quasi columbae ad fenestras suas ? Recte autem praedicatores sancti nubes appellati sunt, quia verbis pluunt, miraculis coruscant. Qui volare quoque ut nubes dicuntur, quia et in terra viventes extra terram fuerunt per omne quod egerunt. Unde et per quamdam nubem dicitur: In carne enim ambulantes non secundum carnem militamus ? Priores enim patres conjugiis utebantur, filios procreabant, substantias possidebant, curis rei familiaris intendebant. Istos autemtias deserere, conjugia non appetere, filios non procreare, nil in terra quaerere, nihil possidere, non eos per terram velut homines ambulantes, sed ut nubes volantes nominant. tangunt, quia in ipsa nil appetunt. Qui et ad fenestras suas quasi columbae sunt, quia per mansuetudinis nil concupiscunt. Consideremus ergo quantae altitudinis istae spiritalis aedificii portae sunt, quas et spiritales
Abbreviated transcription (Latin):
acceperit. non statim contumelias
reddit. non se funditꝰ cõ mouo. non
ad odiũ erũpit. non p̃ceptũ dilections
obliuiscitur. Sed hoc stephanuse
omnipotentis dĩ grã potuit. quiasir.¬
gens in altitudinẽ porta fuit. Hocnos
miseri nr̃a uirtute imitari nonpos¬
sumꝰ: quia longe inferius sicut paui¬
mentũ iacemꝰ Quid autẽ nosinuta
scõꝵs denr̃a ad miratione dicimus. uũ
ipsi quoq antiqui patres. pͣdicdtorũ
sc̃ẽ eccłȩ uitã considerantes. ualde dd¬
mirati sunt: An non eorũ uitã psis¬
mista admiratus ÷ cũdicebat. mien
aut̃ nimis honorificati sunt amicitu
ds̃. nimis confortatus: principatus

Expanded text:
im contumeliam reddit, non funditus commovetur, non ad odium erumpit, non praeceptum dilectionis obliviscitur? Sed hoc beatus Stephanus ex omnipotentis Dei gratia potuit, quia surgens in altitudinem porta fuit. Hoc nos miseri nostra virtute imitari non possumus, quia longe inferius sicut pavimentum jacemus. 15. Quid autem nos in vita sanctorum de nostra admiratione dicimus, cum ipsi quoque antiqui patres praedicatorum sanctae Ecclesiae vitam considerantes, valde admirati sunt? An non eorum vitam Psalmista admiratus est, cum dicebat: Mihi autem nimis honorati sunt amici tui, Deus, nimis
Abbreviated transcription (Latin):
quia inẽ & a mordĩ & amor ser¬
uari ꝓrimi iubet᷑ Amor qui ppe
dĩ ad conteplatiuã : amor uͦ proximi
ꝑtine addctiuã: Sed unus quisq
doctor in deciuã uitã plenese dilatae.¬
atq contẽ platiuã uigilanter
sungat in scę trinitatis fide

Expanded text:
quia in eo et amor Dei, et amor proquia in eo et amor Dei, et amor proximi servari jubetur. Amor quippe Dei ad contemplativam, amor vero proximi pertinet ad activam. Sed unusquisque doctor, ut in activam vitam plene se dilateatque in contemplativam vigilanter surgat, in sanctae Trinitatis fide
Abbreviated transcription (Latin):
quia ii ꝑ quoꝵs nos uocẽ aduitam
pceꝑta sunt. dũ insem&e ipsis osten¬
dernt. hȩc quasi inse scrilpta tenuert̃
ortȩ & enĩ nonsculpte essent sed purȩ.
siuocẽ quidem ꝓmerent. & scã inse
oꝑa non demonstrarent. At ubi scđm
hoc se ostendunt ui uere qđ lo ͣntͦ.
& portȩ sunt quia intus ducunt.
& scultȩ quia uiuendo custodiunt
uniuersos terminos in lapides de¬
siderabiles positos uidemus. dũ inea
fideles quosq fortes infide & caritate
conspicimus. Qui ut quos dixerit
lapides demonstrar&: adiunxit
mnes filios tuos doctos adño. Qđ
ergo ꝑsaias uniuersos ecłȩ t̃minos¬
lap̃ides desiderabiles uidit: hoc
et echiel pauimentũ lapide stratũ
pcircuitũ eẽ ꝑhibuit. Qui adhuc
degatophila iis sub didit ꝓriginta
ga ⁊ ophila ia incircũitu pauĩ m̃ti.
enarius numerus ꝓꝑfectione semꝑ
accipitur quia indece̾m pͣceptis.
legis custodia continetur. Actiua
& enĩ & contemplatiua uita simul
indecalogi mandatis coniuncta est

Expanded text:
 ad vitam praecepta sunt, dum in semetipsis ostenderent, quasi in se sculpta tenuerunt. Portae etenim non sculptae, sed purae essent, si vocem quidem promerent, sed sancta in se opera non demonstrarent. At ubi secundum hoc se ostendunt vivere quod loquuntur, et portae sunt, quia intus ducunt; et sculptae, quia vivendo custodiunt universos terminos in lapides desiderabiles positos videmus, dum in ea fideles quosque fortes in fide et charitate conspicimus. Qui, ut quos dixerit lapides demonstraret, adjunxit: Omnes filios tuos doctos a Domino . Quod ergo Isaias universos tlapides desiderabiles vidit, hoc Ezechiel pavimentum lapide stratum per circuitum esse perhibuit, quia adhuc de gazophylaciis subdit: « Triginta gazophylacia in circuitu pavimenti. » Denarius numerus pro perfectione semper accipitur, quia in decem praeceptis legis custodia continetur. Activa etenim et contemplativa vita simul in decalogi mandatis conjuncta est:
Abbreviated transcription (Latin):
eductũ se exterius dicit. & gazo¬
philat᷑ia uidisse cõmemorat. Inqͥb
gazophilat᷑iis quid aliud. quãdoctoꝵ
scientia de signat᷑. Sed recte hac
queri potest. cũ doctores scĩ spirdas
atq interna doceant. cur ꝓpħa
ductũ se exterius dicit & garofila
foris uidisse. Sed sciendũest᷑ qui aala
÷ contẽ platio quȩ tantũ uid& quan
dicere non ual&e: alia uͦ scientidam
ex primere ꝑ linguã possit. In cõpar¬
tione quippe illius liminis quodus
exprimi non potest. quasitotum
hoc foris ÷. quod exprimi uoce pote
it itaq Et eduxit me in atriũ ex¬
terius. & ecce gazophilat᷑ia & pa¬
uimentũ stratũ lapide in atrium
ꝑcircũitũ. Quia sermone greco
philaxe seruare dicitur. & gaze
lingua ꝑ sica diuitiȩ uocantur.
gazophilat᷑i ũ. locus appellari sol&.
quo diuitie seruantur. Quiditaq
ꝑ gazophilatia designat᷑. nisi ut
p̃diximus corda doctoꝵ sapientię
atq scientiȩ diuitis plena: Quib

Expanded text:
eductum se exterius dicit, et gazophylacia vidisse commemorat. In quibus gazophylaciis quid aliud quam doctorum scientia designatur? Sed recte hac in re quaeri potest, cum doctores sancti spiritalia atque interna doceant, cur propheta eductum se exterius dicit, et gazophylacia foris vidisse? Sed sciendum est quia alia est contemplatio quae tantum videt quantum dicere non valet, alia vero scientia exprimere per linguam possit. In comparatione quippe illius luminis quod voce exprimi non potest quasi totum hoc foris est quod exprimi voce potest.  17.-- Et eduxit me ad atrium exterius, et ecce gazophylacia, et pavimentum stratum lapide in atrium per circuitum. 2. Quia sermone Graeco φυλάττειν servare dicitur, et gazae lingua Persica divitiae vocantur, gazophylacium locus appellari solet quo divitiae servantur. Quid itaque per gazophylacia designatur, nisi, ut praediximus, corda doctorum sapientiae atque scientiae divitiis ple
Abbreviated transcription (Latin):
infide conspexerat. cũdicebat. Et uos
tãquã lapides uiui : suꝑȩdificamini
domos spiritales. De his lapidib sc̃ȩ
ꝓpugnacula tua : & portas tuas in
lapides sculptos. un iuersos terminos
tuos inlapides desiderabiles. omnes
excłe ꝓpugnacula iaspidem: qͥlaprs
uridis coloris ÷ posuit. quia pͣdicatoꝵ
illius mentes. int̾nȩ uiriditatis amore
solidauit : ut transitoria cuncta
despiciant. nichil in hoc mundo
qui fine clauditur appetant
Ncuncta eius gaudia uelut arida
contẽnant. Unde & ipse pastor
eccłȩ auditores suos ad pascua ęt̃nȩ
uiriditatis uocans. dedõ loquitur

Expanded text:
in fide conspexerat, cum dicebat: Et vos in fide conspexerat, cum dicebat: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini domus spiritalis . De his lapidibus sanctpropugnacula tua, et portas tuas in lapides sculptos universos terminos tuos, in lapides desiderabiles omnes e propugnacula jaspidem, qui lapis viridis coloris est, posuit, quia praedicatorum illius mentes internae viriditatis amore solidavit, ut transitoria cuncta despiciant, nihil in hoc mundo qui fine clauditur appetant, cuncta ejus gaudia velut arida contemnant. Unde et ipse pastor Ecclesiae, auditores suos ad pascua aeternae viriditatis vocans, de Deo loquitu
Abbreviated transcription (Latin):
spiritͥalis. uerȩ sunt diuitiȩ. Inquarũ
cõparatione : quȩ transire possunt.
falsȩ nominantur. Dehis diuitus ꝑ
Salomonẽ dicitur. Ihes aurus deside¬
rabilis requiescit inore sapientis.
xcepto autẽ eo quod ad et̾nã patriam
diuitiȩ spiritales ducunt. est eisat
renis diuiciis magna distantid: qui a
spirit᷑ales diuitiȩ erogatȩ ꝓficiunt.
terrene dutẽ diuitiȩ aut erogant̃
& deficit᷑int : aut retinent᷑ & utiles
non sunt. Quiergo has inse ueras
diuitias continent. recte gazophilatia
dicuntur. Et habent ipsa gazophilatia
pauimentũ ꝑ circũitũ: quĩaeis ad¬
her& acsubiacoe humilitas auditoꝵ.
uod ꝑ auimentũ recte stratũ lapidẽ
iatriũ dicitur. quia in latitudinẽ
caritatis. uic is s im̃ sibi iunctȩ sunt animȩ
fideles. que & lapides appellantur in
fortitudine fidei: & stratȩ in paui¬
mento sunt in cõpage humilitatis.
as fideliũ mentes pe̾trus apłs fortes

Expanded text:
spiritalis verae sunt divitispiritalis verae sunt diviticomparatione, quae transire possunt, falsae nominantur. De his divitiis per Salomonem dicitur: Thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis . Excepto autem eo, quod ad aeternam patriam divitiae spiritales ducunt, est eis a terrenis divitiis magna distantia; quia spiritales divitiae erogatae proficiunt, terrenae autem divitiae aut erogantur, et deficiunt: aut retinentur, et utiles non sunt. Qui ergo has in se veras divitias continent, recte gazophylacia dicuntur. 1365 3. Et habent ipsa gazophylacia pavimentum per circuitum, quia eis adhaeret ac subjacet humilitas auditorum. Quod pavimentum recte stratum lapide in atrium dicitur, quia in latitudinem charitatis vicissim sibi junctae sunt animae fideles. Quae et lapides appellantur in fortitudine fidei, et stratae in pavimento sunt in compage humilitatis. Has fidelium mentes Petrus apostolus fortes
Abbreviated transcription (Latin):
ex poniꝰ adoctorib non dũdierune
Hi uidelicae sermonẽ sapientie ꝑceper
Et sunt quidã quiꝑ sem& ipsos in¬
tellȩgere audita nequeunt. sedea
que inex posito rib legu nt retinen
atq scient̾ ꝓferunt quȩ lecta didi¬
cerunt. Unde itaq iste nisi sermoni
scientie plenisunt: Quãuis hoc
intellegi & alit̃ possit: quias apien¬
tia aduitã: scientia uͦ ꝑtinae ad doe¬
trinã. Qui igitur bene uiuit &
prudent᷑ pdĩcat. garophilatiũ
spiritalis edificii recte nominar
quia abȩore cȩlestes diuitiȩ dis¬
pensantur. His diuitiis abundare
discipulos i demmagister gentiu
uide rat: cũ dicebat. Di uites fact
estis in illo: in omni uerbo & in omni
scientia. S unt itaq inscã ȩccłae ȩdificiis
constructa gazo philatia. quia abundat
diuitiis scientie. lingua docto rũ. Has
ueras eẽ diuitias ipsa ꝑ seueritas enun¬
Sat. cũ detransitoriis diuitiis dicit:
fallacia diuitiarũ suffocat uerbum.
apientia enĩ atq scientia doctrinȩ

Expanded text:
oribus non audierunt; hi videlicet 1364 sermonem sapientiae perceperunt. Et sunt quidam qui per semetipsos intelligere audita nequeunt, sed ea quae in expositoribus legerint retinent, atque scienter proferunt quae lecta didicerunt. Unde itaque isti nisi sermone scientiae pleni sunt? Quamvis hoc intelligi et aliter possit, quia sapientia ad vitam, scientia vero pertinet ad doctrinam. Qui igitur bene vivit, et prudenter praedicat, gazophylacium spiritalis aedificii recte nominatur, quia ab ejus ore coelestes divitiae dispensantur. His divitiis abundare discipulos idem magister gentium viderat, cum dicebat: Divites facti estis in illo, in omni verbo et omni scientia . Sunt itaque in sanctae Ecclesiae aedificio constructa gazophylacia, quia abundat divitiis scientiae lingua doctorum. Has veras esse divitias ipsa per se Veritas denuntiat, cum de transitoriis divitiis dicit: Fallacia divitiarum suffocat verbum . Sapientia etenim atque scientia doctrinae
Abbreviated transcription (Latin):
pacis de scribitur. quando mens quȩ
prius terrena sapuerat. ꝑ amorem
iam ad contem plandam głam regni
cȩlestis eleuatur. Sed mox ut anĩmꝰ
amare cȩlestia ceperit. mox ut ad
uisionẽ pacis intimȩ tota se inten¬
tione collegerit: antiquus ille ad¬
uersarius quidecęlo lapsus÷ inuidet.
& insidiari amplius incipit. acriores
quã consueuerat temptationes ad¬
mouet. ita ut plerun q sic resistentẽ
animã temptet. sicut ante nũquã
temptauerat quando possidebat.
nde scriptum ÷. F ili accedens ad
seruitutẽ dĩ sta iniustitia & timore

Expanded text:
pacis describitur, quando mens, quae pacis describitur, quando mens, quae prius terrena sapuerat, per amorem jam ad contemplandam gloriam regni coelestis elevatur. 24. Sed mox ut animus amare coelestia coeperit, mox ut ad visionem pacis intimae tota se intentione collegerit, antiquus ille adversarius qui de coelo lapsus est invidet, et insidiari amplius incipit, et acriores quam consueverat tentationes admovet, ita ut plerumque sic resistentem animam tentet, sicut ante nunquam tentaverat quando possidebat. Unde scriptum est: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justit
Abbreviated transcription (Latin):
mnis & enimdoctor cum terrenũ
quempiam auditorem ad celestis uerbi
doctrinã suscipit: laterem as sumit.
uidũ loqui cͤeperit quȩ sit retributio
cȩlestis patriȩ. quȩ uisio pacis suꝑne:
ciuitatem ierłm describit in latere:
quem coram se ponit. quia intenta
mente qualitatem audientis consi-¬
derat : id ÷ prouectũ uel defectũ
conspicit. & iuxta eius intellȩgentiã
pͣdicationis suȩ uerba moderatur.
ut de scribi in audientis mente ciuitas
Sierłm id ÷ uisio pacis possit. Dicatur
ergo: Su me tibilaterem: uidelicet
proximi cor terrenũ. Pones eum
coram te : scilico ut uitam atq in¬
tellectũ illius intenta mente custodias
tde scribes in eo ciuitatem & ierłm.
ut eiquȩ sint suꝑnagaudia deuisione
pacis innote scas. Qu̾asienim iam
Qerłm in latere de scriptaest: cum
terrena mens ceperit quȩ sint illa in¬
terne pacis gaudia ueracognoscere.
& ad conspiciendam głam patriȩ
cȩlestis anhelare. Qu̾asi interrauisio

Expanded text:
Omnis enim doctor cum terrenum Omnis enim doctor cum terrenum quempiam auditorem ad coelestis verbi doctrinam suscipit, laterem assumit. Cui dum loqui coeperit quae sit retributio coelestis patriae, quae visio pacis supernae, civitatem Jerusalem describit in latere. Quem coram se ponit, quia intenta mente qualitatem audientis considerat, id est provectum vel defectum conspicit, et juxta ejusdem intelligentiam praedicationis suae verba moderatur, ut describi in audientis mente civitas Jerusalem, id est visio pacis, possit. Dicatur ergo: Sume tibi laterem, videlicet proximi cor terrenum. Et pones eum coram te, scilicet ut vitam atque intellectum illius intenta mente custodias. Et describes in eo civitatem Jerusalem, ut ei quae sint superna gaudia de visione pacis innotescas. Quasi enim jam Jerusalem in latere descripta est, cum terrena mens coeperit quae sint illa internae pacis gaudia vera cognoscere, et ad conspiciendam gloriam patriae coelestis anhelare. Quasi in terra visio
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas destructa ÷ iam factã nouimꝰ
sednunc aliam intrinsecus quȩ coti¬
die agitur. requi ramu s. Dequa ꝑ
signi ficationẽ dicitur. Et tu fili ho¬
minis sume tibilaterem & pones
eum coramte & de scribes in eo
ciuitatẽ hierłm. Sed ante nobis
querendũ cur ezechiel propha
pellatur. Sepe enim subleuatur
adcelestia. & occultis atq in uisibilib
rebus eius mens pascitur. Necesse
ergo ÷ ut int̃ occulta quȩ penetrat.
filius hominis uocetur. ut sem ꝑ
agnoscat quod ÷. & nuquã extol¬
latur deł is adquȩ ducitur: Quid ÷
enim propħȩ ad spirit᷑alia suble¬
uato. semꝑ fili hominis dicere. nisi
eũ infirmitatis propriȩ memorem
facere. ut conscius conditionis infirmȩ.
eleuari incogitatione non debeat
demagnitudine contemplationis
suȩ. Quia uero idem propha
ut & supra iamdiximus. typũpͣdicantiũ
uel doctorũ tenet: recte nunc dicitur.
Sume tibilaterem & pones eumcoramtẽ

Expanded text:
civitas destructa est, jam factam novimus; civitas destructa est, jam factam novimus; sed nunc aliam intrinsecus, quae quotidie agitur, requiramus. De qua per significationem dicitur: Et tu, fili hominis, sume tibi laterem, et pones eum coram te, et describes in eo civitatem Jerusalem. 22. Sed ante nobis inquirendum est cur Ezechiel prophetpellatur? Saepe enim sublevatur ad coelestia, et occultis ac invisibilibus rebus ejus mens pascitur. Necesse ergo est ut inter occulta quae penetrat, filius hominis vocetur, ut semper agnoscat quod est, et nunquam extollatur de his ad quae ducitur. Quid est enim prophetae ad spiritalia sublevato semper fili hominis dicere, nisi eum infirmitatis propriae memorem facere? Ut conscius conditionis infirmae, elevari in cogitatione non debeat de magnitudine contemplationis suae. 1302 23. Quia vero idem propheta, ut supra jam diximus, typum praedicantium vel doctorum tenet, recte ei nunc dicitur: Sume tibi laterem, et pones eum coram te.
Abbreviated transcription (Latin):
ferreũ ponit. Et certe siue in ea
captiuitate quȩ prius siue inea
quȩ post modũ ista elitico populo
contigit. nullus ab eiusdem capti¬
uitatis periculo liber fuit : sedom̃s
simul par calamitas in uoluit: qͥd
ergo intelligi iuxta litterã potest
ut propħa interse & ciuitatẽ quȩ
obsidenda : sartaginẽ feritã pons
ed quamuis omne hoc quod in de¬
scipdione lateris sub signo eroso¬
limorũ ciuitatis legitur iuxtalit¬
ra faccum sit. nobis tamen sciendũ
et. quia ty pacũ aliquid ꝑ sartaginẽ
figuratua seđ dbsessio hierosolimoruera
uode scribitur. Exquare instruum.
ut dum aliud comp̃letũ iuxta bysto¬
ram scimus. &e aliud iuxta hysto¬
riam aratione uacare cognoscimus
insacro uerbo utiaq teneãmus: qua
ee figuratã & tamen ꝑ eandem ob¬
sidionẽ obsidio alia id̾÷ in terior
designatur. Inqua iure quȩrimus :¬
quid ꝑ sartaginẽ ferream quȩ mur
ferreus dicitur. ualeat de signari
llam itaq obsidionẽ qua hiero solimoꝵ

Expanded text:
ferreum ponit, et certe sive in ea captivitate quae prius, sive in ea, quae postmodum Israelitico populo contigit, nullus ab ejusdem captivitatis periculo liber fuit, sed omnes simul par calamitas involvit. Quid ergo intelligi juxta litteram potest, ut propheta inter se et civitatem, quae obsidenda est, sartaginem ferream ponat? Sed quamvis omne hoc, quod in descriptione lateris sub signo Hierosolymorum civitatis legitur, juxta litteram factum sit, vobis tamen sciendum est, quia typicum aliquid per sartaginem figuratur, sed obsessio Jerosolymorum vera describitur; ex qua re instruimur ut dum aliud completum juxta historiam scimus, et aliud juxta historiam a ratione vacare cognoscimus, in sacro verbo utraque teneamus, quateesse figuratam, et tamen per eamdem obsidionem, obsidio alia, id est, interior designetur. In qua re quaerimus quid per sartaginem ferream, quae murus ferreus dicitur, valeat designari. Illam itaque obsidionem qua Jerosolymorum
Abbreviated transcription (Latin):
frigitur: & nonsolũ sacrificium:
sed etiã holo caustũ domino essede
putatur. Sumamus gͦ sartaginem
ferream. & ponamus eam murum
ferreũ internos & ciuitatẽ. id ÷ asi¬
mamus zelũ fortẽ ut int̾nos & au¬
ditoris nr̃i animã inueniamus haͥn
post modũ fortẽ munitionẽ. Iun
enim Hunc murũ ferreũ inuentur
sumus : sinunc eum fortit̃ tenemus.
uidelic& docendo. custodiendo. sua¬
dendo. increpando. mulcendo. ter¬
rendo. aliquando lȩniter. aliquando
uero etiã seuerius agendo. Dequa

Expanded text:
frigitur, et non solum sacrificium, frigitur, et non solum sacrificium, sed etiam holocaustum Dputatur. Sumamus ergo sartaginem ferream, et ponamus eam murum ferreum inter nos et civitatem , id est, assumamus zelum fortem, ut inter nos et auditoris nostri animam inveniamus hanc postmodum fortem munitionem. Tunc enim hunc murum ferreum inventuri sumus, si nunc eum fortiter tenemus, videlicet docendo, custodiendo, suadendo, increpando, mulcendo, terrendo, aliquando leniter, aliquando vero etiam severius agendo. De qua
Abbreviated transcription (Latin):
dñi filiũ morib demonstrat. atq
a nobilitate intima. opum suorũ
ignobilitate non discrepat. Que
in altaritota cremari pcipitur. ut̃
uidelic&e holocaustũ fiat. Holocaus¬
Unde & intrans latione altera hoc¬
in loco hȩc eadem simila quȩ in sartagi¬
ne
frigitur. holo caustũ fieri iubetur
oc aut̃ int̾ holocaustũ cȩ sacrificium
distat: quia omne quidem holo caus
sacrificiũ est. non omne sacrificiun
holo caustũ. Sunt enim multaboni
quȩ aguntur sacrificia. sed holocaut
non sunt: quia totam mentẽ in amon
spiritalẽ minime incendunt. Qur
enim sic operantur ea quȩ dĩ sunt
ut tamen & quȩdã quȩ sunt scłi non
relinquant: nimirũ sacrificiũ & non
holocaustũ offerunt. Qui auten
cuncta que mundi sunt de serunt.
& totã mentẽ igne diuini amoris ae¬
cendunt. Hi nim̃irũ omni potenti
dño sacrificiũ & holo caustũ fiunt
imila itaq insartagine est mundi
mens iusti inzeli spirit᷑alis affuctio¬
ne. quȩ ꝑ sollicitudinẽ animarum

Expanded text:
Dei filium moribus demonstrat, et qui a nobilitate intima, operum suorum ignobilitate non discrepat. Quae in altari tota cremari praecipitur, ut videlicet holocaustum fiat. Simila iUnde et in translatione altera haec eadem simila quae in sartagine frigitur, holocaustum fieri jubetur. Hoc autem inter holocaustum et sacrificium distat, quia omne quidem holocaustum sacrificium est, non omne sacrificium holocaustum. Sunt enim multa bona quae aguntur sacrnon sunt, quia totam mentem in amorem spiritalem minime incendunt. Qui enim sic operantur ea quae Dei sunt, ut tamen et quae sunt saeculi non relinquant, nimirum sacrificium et non holocaustum offerunt; qui vero cuncta quae mundi sunt deserunt, et tota mente igne divini amoris acendunt, hi nimirum omnipotenti Domino sacrificium et holocaustum fiunt. Simila itaque in sartagine est munda mens justi in zeli spiritalis afflictione; quae per sollicitudinem animarum
Abbreviated transcription (Latin):
animus amarescit. Quo enim in illo
subtilit̾̃ discit. qualit̾ se re p̃hende te
debeat: eo sedurius ꝑ amaritudinẽ
penitentiȩ castigat: quia tanto sibi
magis displicetꝰ : quanto insacro
dõ uidet quod amet. Sedquia ad
ista ꝓficere sua uirtute nonualet
homo: recte nunc dicitur. Manus
enim dñi erat mecũ confortansme
Manus enim dni in sacro eloquio
aliquando etiã unigenitus filius
appellatur. quia om̃nia ꝑ ipsum
factasunt. & decuius ascensione
ꝑ moy sen pat̾omni potens loquit᷑
dicens: tollam incȩlbͫ m anũ meã
Hȩc manus quȩ electorũ corda confor¬
tat : discipłis dicebat. Sine me nichil
potestis facere. In omne ergo
ipss adiuuante faciamiis qͥuiuit

Expanded text:
animus amarescit. Quo enim in illo animus amarescit. Quo enim in illo subtiliter discit qualiter reprehendere se debeat, eo se durius per amaritudinem poenitentiae castigat, qui tanto sibi magis displicet, quanto in sacro Deo videt quod amet; sed quia ad ista proficere sua virtute non valet homo, recte nunc dicitur: « Manus enim Domini erat mecum, confortans me. » Manus enim Domini in sacro eloquio aliquando etiam unigenitus Filius appellatur, quia omnia per ipsum facta sunt, et de cujus ascensione per Moysen Pater omnipotens loquitur, dicens: « Tollam in coelum manum meam. » Haec manus, quae electorum suorum corda confortat, discipulis dicebat: « Sine me nihil potestis facere . » In omne ergo ipso adjuvante faciamus. « Et
Abbreviated transcription (Latin):
plicebat : Sed sciendũ. quia nullus
hȩc ꝓ amore omnipotentis dñi
ex toto corde agere pual&. nisus
cuius animũ sp̃s sc̃s assumpseru
Nam quando homo ex sua uircute
sufficiat terrena des picere. celesli
amare. pacem cumdõ quȩrere. secum
rixam subire. incogitatione sem&e ipsũ
rep̃hendere. & gem̃itib punire :¬
ullus hȩc agere. nisiquẽ diui nagrã
roborauerit᷑ ual&. Unde & subditur.
anus enim dñierat inecũ confortans
me. Adbonaquippe assurgere ꝑ fecte
non possumus. nisi nos sp̃s ceprȩ¬
ueniendo eleuet & sub sequendo
confort&. Sed quȩrendũ ÷ cũ superius
deuolumine quod acceperat scriptũ
su: & factum est inosmeũ sicut
mel dulce. quaratione post modũ
dicitur. abuiamarus in indignatione
sp̃smei. Mirum quippe ualde :
sidulcedo simul & amaritudo con¬
ueniant. Sed iuxta superiorem
sensum sciendum est: quia cui sermo
dĩ inore cordis. dulcis ẽẽ cͦeperit:
huius ꝓculdubio contrasemet ipsũ

Expanded text:
plicebat? Sed sciendum quia nullus plicebat? Sed sciendum quia nullus haec pro amore omnipotentis Domini ex toto corde agere praevalet, nisi is cujus animum Spiritus sanctus assumpserit. Nam quando homo ex sua virtute suamare, pacem cum Deo quaerere, secum rixam subire, in cogitatione semetipsum reprehendere et gemitibus punire? Nullus haec agere, nisi quem divina gratia roboraverit, valet. Unde et subditur: « Manus Domini erat mecum confortans me. non possumus, nisi nos spiritus et praeveniendo elevet, et subsequendo confortet. Sed quaerendum est, cum superius de volumine quod acceperat scriptum sit: Et factum est in ore meo sicut mel dulce, qua ratione postmodum dicitur: Abii amarus in indignatione spiritus mei? Mirum quippe valde est si dulcedo simul et amaritudo conveniant. Sed juxta superiorem sensum sciendum est quia cui sermo Dei in ore cordis dulcis esse coeperit, hujus procul dubio contra semetipsum
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ sunt cęlestia gaudia: eo magis
ut errorum nr̃orũm laqueos possin
euadere flendo laboramus. In muo
gͦ sapientia multa ÷ indignatio.
quia siȩterna iam sapimus. conci¬
piscere temporalia dedignamur
Siet̃na iam sapimus . nos m̃ce ipsos
despicimus egisse. hoc quod nos
potu it ab ȩc̃nitatis amore separan
Rep̃hendit semae ipsam conscienus
accusat quod egit. dampnat ꝑ
penitentiã quod accusat. Eit rixa
inanimo. parturiens pacem cum
sententiã audiss&e ꝑtimuit : & maq¬
no merore depressus est. ita ut
humiliatũ aab coram meͦ Quia
igitur humiliatus ÷ meicausa.
non inducam malũ indieb ei us.
nquib dnĩ uerbis pensandum est
quomodo ei inelectis suis meͬ or ama¬
ritudinis placeat qui amittere
timent dm̃. si sic ei & in reprobo
penitentia placuit quitimebat
ꝑdere p̃sens scłm. Aut quo modo
ei gratasit spontanea a fflictio ꝓ
culpis in eis qui placent: si hȩc ad
tempus placuit. & ineo quidis¬

Expanded text:
quae sint coelestia gaudia, eo magis quae sint coelestia gaudia, eo magis ut errorum nostrorum laqueos possimus evadere, flendo laboramus. In multa ergo sapientia multa est indignatio, quia si aeterna jam sapimus, concupiscere temporalia dedignamur. Si aeterna jam sapimus, nosmetipsos despicimus egisse hoc quod nos potuit ab aeternitatis amore separare. Reprehendit semetipsam conscientia, accusat quod egit, damnat per poenitentiam quod accusat, fit rixa in animo, parturiens pacem cum sententiam audisset, pertimuit, et magno moerore depressus est, ita ut humiliatum Achab coram me? Quia igitur humiliatus est mei causa, non inducam malum in diebus ejus . In quibus Domini verbis pensandum est quomodo ei in electis suis moeror amaritudinis placeat qui amittere timent Dominum, si sic ei et in reprobo poenitentia placuit qui timebat perdere praesens saeculum? Aut quomodo ei grata sit spontanea afflictio pro culpis in eis qui placent, si haec ad tempus placuit et in illo qui dis
Abbreviated transcription (Latin):
flere dulce habec. sẽq continuis
lamentis affligere. Et quia necdum
se ẽẽ inpatria ad quã creatus est uidet:
in huius uite exilio nil ei plus aliud
quam sua amaritudo placoe. Dedig¬
natur & enim subiacere tempora¬
lib. & ardent̃ suspirat ȩẽnis.
Unde recte quoq ꝑsalomonem dicit᷑ :
Eoquod in multa sapientia multa
sit indignatio: & qui apponit sci¬
entiã. apponit dolorem: Cȩlestia
& enim cognoscentes: ter renis ani¬
mũ subdere dedignamur. Etdum
plus sapere incipimus. deiis quȩ
male egimus. nobis ipsis irascimur.
Et fit in multa sapientia multa mn¬
dignatio: quia quantu plus ꝓficim
in cognitione. tanto nobis indigna¬
mur amplius de ꝑuerso oꝑe. &cq
con scientia dolor crescit: quia quant
magis ȩt̃na cognoscims. tanto magi
essẽnos inhuiu̾s exilii miseria do¬
lemus. Uelsicut intrans latione alia
dicitur & qui addit scientiã : addic
laborem. Quo en imscire incipimus

Expanded text:
flere dulce habet, seseque continuis flere dulce habet, seseque continuis lamentis affligere. Et quia necdum se esse in patria ad quam creatus est videt, in hujus vitae exsilio nil ei plus aliud quam sua amaritudo placet. Dedignatur etenim subjacere temporalibus, et ardenter suspirat aeternis. Unde recte quoque per Salomonem dicitur: Eo quod in multa sapientia multa sit indignatio, et qui apponit scientiam apponit dolorem . Coelestia etenim cognoscentes, terrenis animum subdere dedignamur. Et dum plus sapere incipimus de his quae male egimus, nobis ipsis irascimur, et fit in multa sapientia multa indignatio, quia quanto plus proficimus in cognitione, tanto 1280 nobis indignamur amplius de perverso opere. Atque cum scientia dolor crescit, quia quanto magis aeterna cognoscimus, tanto magis esse nos in hujus exsilii miseria dolemus. Vel sicut in translatione alia dicitur: Et qui addit scientiam addit laborem. Quo enim scire incipimus