comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sue u̾ba subtrahentes. cũ male loqui so¬
leant peiꝰ tacent: quia cum peccatorẽ
aliquid de correptione audiuntꝰ. indig¬
nantes &̃ responsionis u̾ba suspendunt.
Cum his qñ asꝑe agitur: sepe ad querele
uocis de hac ipsa asꝑitate ꝓsiliunt. Cũ
uͦ eos magistͥ sui blande preueniunt:
de hac ipsa humilitate qua preuenti st̃
grauiꝰ indignant᷑. ̾ tanto eorũ mens
uastiꝰ accendit᷑: quanto consid̾atius in¬
firma iudicat᷑. Hi nimirũ quia humi¬
litatẽ que uirtutum mat̾ ẽ. nesciunt:
usum sui laboris ꝑdunt. & si qua bona
sint que oꝑari uideant᷑. quia surgen-¬
tis fabrice robusta celsitudo ñ figtur:
que nequaquã ꝑ fundamenti fortitudi¬
nem ĩ petra solidat᷑. Soli gͦ ruine cres¬
cit. quod edificant: quia ante molem
fabrice. humilitatis fundamina non
ꝓcurant. Quos bñ ab intimis ꝓdimꝰ:
si paucis in exteriorib ostendamꝰ. Cunctis nãq
apud se suꝑba cogitatione tumentib in est

Expanded text:
suae verba protrahentes, cum male loqui sosuae verba protrahentes, cum male loqui soleant, pejus tacent. Quia cum peccantes aliquid de correctione audiunt, indignantes etiam responsionis verba suspendunt. Cum his quando aspere agitur, saepe ad querelae voces de hac ipsa asperitate prosiliunt. Cum vero eos magistri sui blande praeveniunt, de hac ipsa humilitate qua praeventi sunt, gravius indignantur; et tanto eorum mens fortius accenditur, quanto consideratius infirmari dicitur. Hi nimirum quia humilitatem quae virtutum mater est nesciunt, usum sui laboris perdunt; etiamsi qua bona sint, quae operari videantur, quia surgentis fabricae robusta celsitudo non figitur, quae nequaquam per fundamenti fortitudinem in petra solidatur; soli ergo ruinae crescit, quod aedificant, qui ante molem fabricae, humilitatis fundamenta non procurant. Quos bene ab intimis prodimus, si paucis in exterioribus ostendamus. Cunctis namque superbia apud se cogitatione tumentibus, inest
Abbreviated transcription (Latin):
lut enum olla feruens ÷ una queq tc̃
anima cogitationũ suarum impetꝰ
quasi spumas undarum ardentium
sustinens: quas et ignis ⁊eli comino¬
uet ÷ et ipsa temporał oppressio
more olle intrinsecus clausas tenet.
Unde ioħs quoq cũ hꝰ bestie signa
narraret: ad iunxit. Ita ut ignem
faceret de celo descendere. Ignem
alias non solũit serpens sed etiam
regulus dr̃. pro eo quod inmundis
spiritib uel reprobis hominib¬
libtatẽ uocant. Sic quippe elatio se qͥsi
ꝓ rectitudine lib̾tatis obicit: sicut sepe
se timor ꝓ humilitate supponit. Nam si¬
cut pleriq reticent ex timore. & tam̃ tace¬
re se estimant. ex humilitate: ita ñ nulli
loquunt᷑ ꝑinpatientiã elationis: & tam̃
loqͥ se credunt ꝑ lib̾tatem rectitudinis.
Aliqñ autẽ subditi ꝓterua que sentuint
nequaꝗͣ produnt: & hi quorum loqua¬
citas uix compescit᷑: nunquam ex sola
amaritudine intimi rancoris obenutes¬
cunt. Qui ꝑ dolorem m̃tis ꝓc uacitatis

Expanded text:
lut enim olla fervens est unaquaeque tunc anima, cogitationum suarum impetus quasi spumas ardentium undarum sustinens, quas et ignis zeli commovet, et ipsa temporalis oppressio more ollae intrinsecus clausas tenet. Unde Joannes quoque cum hujus bestiae signa narraret, adjunxit: Ita ut ignem faciat de coelo descendere . Ignem alias non solum serpens, sed etiam regulus dicitur, pro eo quod immundis spiritibus, vel reprobis hominiblibertatem vocant. Sic quippe elatio se quasi pro rectitudine libertatis objicit, sicut saepe se et timor pro humilitate supponit. Nam sicut plerique reticent ex timore, et tamen tacere se aestimant ex humilitate, ita nonnulli loquuntur per impatientiam elationis, et tamen loqui se credunt per libertatem rectitudinis. Aliquando autem subditi proterva quae sentiunt nequaquam produnt; et hi quorum loquacitas vix compescitur, nonnunquam ex sola amaritudine intimi rancoris obmutescunt: qui per dolorem mentis procacitatis
Abbreviated transcription (Latin):
nus manens suꝑ omnia. fieri int̾ omnia
causam detegiꝰ. & fundamenta humili¬
tatis aꝑimꝰ: si breui cõmemoratione ꝑstͥn¬
giꝰ. quid mortis auctor. quid uite condi¬
tor dicat. Ille namq ait. In celum conscẽ-¬
dam. ĩste aut̃ ꝑ propħam dic̃. Repleta ÷
mał aĩa mea: & uita mea inferno appro-¬
pinquauit. Ille dicit suꝑ astra celi exalta¬
bo solium meũ: iste humano generi aꝑa-¬
disi sedibus expulso dicit. Ecce uenio
& habitabo ĩmedio tui. Ille dicit sedebo
in monte testamenti. ĩ lateribꝰ aquilonis:
iste dicit. Ego autẽ sum uermis & ñ hõ:
opprobriũ hoĩum. & abiectio plebis. Ille
dicit. ascendã suꝑ altitudinẽ nubium.
simił ero altissimo: iste cum ĩ forma dei
eẽt. ñ rapinam arbitratus ÷ eẽ se equalẽ
dõ. sed semet ipsum exinaniuit formã

Expanded text:
nus manens super omnia, fieri inter omnia causam detegimus, et fundamenta humilitatis aperimus, si brevi commemoratione perstringimus quid mortis auctor, quid vitae conditor dicat. Ille namque ait: In coelum ascendam ; iste autem per Prophetam dicit: Repleta est malis anima mea, et vita mea inferno appropinquavit . Ille dicit: Supra astra coeli exaltabo solium meum ; iste humano generi a paradisi sedibus expulso dicit: Ecce venio cito, et habitabo in medio tui . Ille dicit: Sedebo in monte testamenti, in lateribus Aquilonis : iste dicit: Ego sum vermis, et non homo, approbrium hominum, et abjectio plebis . Ille dicit: Ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo ; iste, cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse se aequalem Deo, sed semetipsum exinanivit, formam
Abbreviated transcription (Latin):
spei. Illis dixi exponendo quod faciãt.
istisꝑio confitendo quod parcant.
Iilcaborum medicam̃ta ñ subtraho.
isflacerationẽ uuluer̃ ñ abscondo.
x̃ queso ut quisquis hec legerit.
aud dustrictũ iudicẽ solatium michi
st orationis impendat: & om̃e quod
une sordidum dephendit. fletibus
duat. Orationis autẽ atq expositio¬
is uirtute collata. lector m̃s in re¬
empensatione me suꝑat: si cum
ꝑine uerba accipit. ꝓ me lacri¬
nas rE d diT.i

Expanded text:
spero. Illis dixi exponendo quod faciant, spero. Illis dixi exponendo quod faciant, istis aperio confitendo quod parcant. Illis verborum medicamenta non subtraho, istis lacerationem vulnerum non abscondo. Igitur quaeso ut quisquis hoc legerit, apud districtum Judicem solatium mihi suae orationis impendat, omne quod in me sordidum deprehendit fletibus diluat. Orationis autem atque expositionis virtute collata, lector meus in recompensatione me superat, si, cum per me verba accipit, pro me lacrymas reddit.
Abbreviated transcription (Latin):
dũe ñ sum eloquens. Ab heri enĩ ⁊ mi-¬
dius terciꝰ ex quo cepisti loqui ad ser¬
uum tuum: tardioris & impeditioris
lingue factus sũ. & se pꝰ posito. alium
deposcit dicens. Mute quẽ missurus
es. Ecce cum auctore lingue loquit᷑:
& ne tauti regiminis potestatẽ suscipi¬
at. elinguem se eẽ causatur. Paulus qͦ
lathis dic̃. einde pꝰ annos quatuorde-
cim ascendi iherosolunã. assumpto bar¬
naba. & tito: ascendi aũ scđm reuelati-¬
onẽ. Isq in intinere cum propħam aga-¬
bũ repperiss&: quanta se aduersitas in
iherosolimis maneret audiuit. Scͥptũ
quippe ÷: quod udẽ agabꝰ zonã pauli
suis pedibꝰ inserens dix̃. Uirũ cuiꝰ ħ
zona ÷: sic alligabunt ĩ irłm. A paulo
autẽ ꝓtinus respondet᷑. Ego ñ solum
qui ctis meis debeant iustrui: nec mag¬
ui dent. qui coguite mee. ualeant in¬
firmiti misererĩ ꝑ ħ utraq aliis frĩb¬
quaũ possum curam confero: ab aliis

Expanded text:
Domine, non sum eloquens; ab heri enim et nuDomine, non sum eloquens; ab heri enim et nudius tertius, ex quo coepisti loqui ad servum tuum, tardioris et impeditioris linguae factus sum ; et se postposito alium deposcit, dicens: Mitte quem missurus es . Ecce cum auctoritate linguae loquitur et ne tanti regiminis potestatem suscipiat, elinguem se esse causatur. Paulus quoqlatis dicit: Deinde post annos quatuordecim iterum ascendi Hierosolymam, assumpto Barnaba et Tito; ascendi autem secundum revelationem . Isque cum in itinere prophetam Agabum reperisset, quanta se adversitas in Jerosolymis maneret audivit. Scriptum quippe est quod idem Agabus zonam Pauli suis pedibus inserens, dixit: Virum cujus haec zona est, sic alligabunt in Jerusalem, a Paulo autem protinus respondetur: Ego non solum qui dictis meis debeant instrui, nec magni desunt qui cognitae meae valeant infirmitati misereri, per haec utraque aliis frquantum possum curam confero, ab aliis
Abbreviated transcription (Latin):
dientie sibi meritũ minuit: quia ĩ ea
q̃ in hac uita despecta st̃. inuitus no¬
lensq descendit. Ad detrimentũ quip-¬
pe obedientia ducit᷑: cũ mentẽ ad sus¬
cipienda ꝓbra huuis scłi. nequaquã
ex parte aliqua. & sua uota comitan-¬
tur. Cebet gͦ obedientia & ĩ adu̾sis
ex suo aliquid hrẽ ÷ & rursũ in ꝓsꝑis
ex suo aliquid omnim᷑ ñ hrẽ: quattuꝰ
& in adu̾sis tanto sit gloriosior. quãto
diuino ordini &̃ ex desidio uugit᷑:
& in ꝓsꝑis tanto sit uerior. quanto a
sunditus ex mente seꝑatur. Sed hoc uirtu
tis pondus melius ostendimus: si celestis pa-¬
trie duoꝵ heroum facta memoremꝰ. Moy¬
ses nainq cum in deserto oues pasceret.
dño ꝑ angelum ĩ igne loquente uocatꝰ :
ut eripiendẽ omni isrłitar̃ multitudini
preesset. Sed qui apud se mente humił
extitit: oblatam protiꝰ tanti regiminis
głam expauit. inoxq ad infirmitatis
patrociniũ recurrit dicens. Obsecro

Expanded text:
dientiae sibi meritum minuit, qui ad ea dientiae sibi meritum minuit, qui ad ea quae in hac vita despecta sunt invitus nolensque descendit. Ad detrimentum quippe obedientia ducitur, cum mentem ad suscipienda probra hujus saeculi nequaquam ex parte aliqua etiam sua vota comitantur. Debet ergo obedientia et in adversis ex suo aliquid habere, et rursum in prosperis ex suo aliquid omnimodo non habere: quatenus et in adversis tanto sit gloriosior, quanto divino ordine etiam ex desiderio jungitur; et in prosperis tanto sit verior, quanto a loria profundius ex mente separatur. Sed hoc virtutis pondus melius ostendimus, si coelestis patriae duorum hominum facta memoremus. Moyses namque cum in deserto oves pasceret, a Domino per angelum in igne loquente vocatus est, ut eripiendae omni Israelitarum multitudini praeesset . Sed quia apud se mente humilis exgloriam expavit, moxque ad infirmitatis patrocinium recurrit, dicens: Obsecro,
Abbreviated transcription (Latin):
tus intereat: si a bonis omnibꝰ penitꝰ
repulsus ieuinat. Om̃s autẽ paradisi
arbores ad esum dñs concessit. c̃ ab una
ꝓhibuit: ut creaturã suam quã uollebat
extingui. sed ꝓuehi: tantum facilius ab
una restringeret. quanto ad cunctas la-¬
tius relaxaret. Sed quia ñ nunꝗͣ nobis
huius mundi ꝓspera. non nunquã uͦ u-¬
bentur aduersa: sciendum summoꝑe
÷ qd̾ obedientia aliqnͣdo si de suo aliquid
habeat. nulla ẽ: aliqñ autẽ si de suo aliqͥd
ñ hãt minima. Nã cum huius inuncdi
successus p̃cipitur. cum locus suꝑior un¬
paratur. his qui ad ꝑcipienda hec obe¬
dit. obedientie sibi uirtutem euacuat:
si ad hec &̃ ex propͥo desidio auhelat.
Neq enim se sub obedientia dirigit:
qui ad ꝑcipienda huius uite ꝓspera.
libidini ꝓpͥe ambitionis seruit. Rursũ
cum mundi despectus precipit᷑. cum
ꝓbra adi pici. et contumelie iubentut:
nͥ ħ & ex semet ipso animꝰ appetat. obe¬

Expanded text:
tus intereat, si a bonis omnibus penitus tus intereat, si a bonis omnibus penitus repulsa jejunat. Omnes autem paradisi arbores ad esum Dominus concessit, cum ab una prohibuit, ut creaturam suam, quam nolebat exstingui, sed provehi, tanto facilius ab una restringeret, quanto ad cunctas latius relaxaret. Sed quia nonnunquam nobis hujus mundi prospera, nonnunquam vero jubentur adversa, sciendum summopere est quod obedientia aliquando si de suo aliquid habeat, nulla est; aliquando si de suo aliquid non habeat, minima. Nam cum hujus mundi successus praecipitur, cum locus superior imperatur, is qui ad percipienda haec obedit, obedientiae sibi virtutem evacuat si ad haec etiam ex proprio desiderio anhelat. Neque enim se sub obedientia dirigit, qui ad percipienda hujus vitae prospera libidini propriae ambitionis servit. Rursum cum mundi despectus praecipitur, cum probra adipisci et contumeliae jubentur, nisi haec et ex semetipso animus appetat, obe
Abbreviated transcription (Latin):
uenit. Ne gͥ nobis usq ad p̃sentis uite t̃¬
minũ. obedientia laboriosa appareat.
cũ uidex uenerit seruat. Quid gͦ mirũ
si peccator homo. obedientie in p̃sentis
uite breuitate se subicit: qũ hanc medi¬
ator di & hominũ. & cũ obedientes re
uninerat. ñ relinquit.: Sciendum uͦ ẽ.¬
qr nunꝗͣ ꝑ obedientiã malum fiera.
aliqñ autem debet ꝑ obedientiã boñ
qd̾ agitur intermitti. Neq enĩ mala ĩ
padiso arbor extitit. quã ds hõi ne
continger& interdixit: sed ut melius
obedientie meritũ. hõ bene conditꝰ
cresceret: dignũ fuerat ut hc̃ etiam
a bono ꝓhiberet: quatinus tanto ue¬
rius hoc qͦd ageret uirtus eẽt: quãto
& a bono cessans autori suo se subditũ
humilius exhiberet. Sed notandum
qd̾ illic dr̃. ex omni ligno ꝑadisi edite:
de ligno autẽ scientie boni & mali ne
tetigeritis. Qui enĩ ab uno quolib& bo¬
no subiectõs uetat. necesse ÷ ut multa
concedat: ne obedientis mens fundi¬

Expanded text:
uli. Ne nobis usque ad praesentis vitae terminum obedientia laboriosa appareat, cum Judex venerit, servat. Quid ergo mirum si peccator homo obedientiae in praesentis vitae brevitate se subjicit, quando hanc Mediator Dei et hominum, et cum obedientes remunerat, non relinquit? Sciendum est, nunquam per obedientiam malum fieri, aliquando autem debet per obedientiam bonum quod agitur intermitti. Neque enim mala in paradiso arbor exstitit, quam Deus homini ne contingeret interdixit . Sed ut melius per obedientiae meritum homo bene conditus cresceret, dignum fuerat ut hunc etiam a bono prohiberet, quatenus tanto verius hoc quod ageret virtus esset, quanto et a bono cessans, auctori suo se subditum humilius exhquod illic dicitur: « Ex omni ligno paradisi edite, de ligno autem scientiae boni et mali ne tetigeritis . » Qui enim a bono quolibet subjectos vetat, necesse est ut multa concedat ne obedientis mens fundi
Abbreviated transcription (Latin):
sui uestigia impͥmit: cuncta ĩ nob cogi¬
tatio terrena cõtremiscit. Noc itaq loco
cap̃ mouere ÷: & immobilitatẽ mentis
excutere. & ad cognitionẽ fidĩ credu¬
litatis gressibꝰ propinquare. S quia¬

Expanded text:
sui vestigia imprimit, cuncta in nobis cogisui vestigia imprimit, cuncta in nobis cogitatio terrena contremiscit. Hoc taque loco caput movere est immobilitatem mentis excutere, et ad cognitionem fidei credulitatis gressibus propinquare. 27. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
ualuit: cuiꝰ aduentꝰ potentiã. longe ante nuntia-¬
uit. Sed ecce in fine mundi ueniunt: & eum
quẽ pͥus nouerant. recognoscunt. Ecce in
domo eiꝰ panẽ comedt̃: quia ĩ scã eccła sacͥ
elo quii fruge pascunt᷑. Ecce omuẽ insensi¬
bilitatẽ pͥstimi torporis excutiunt: unde &
subdit᷑. & mouer̃t suꝑ eum cap̃t. Quid
enim ĩ capite. nͥ pͥncipale mentis accipit᷑:
sic̃ ꝑ psalmistã dr̃ imꝑinguastiͥ oleo capt
meu. Ac si aꝑte diceret᷑. Arentẽ in suis co¬
gitationibꝰ mentẽ meã: caritatis unctione
rigasti. Capt̃ gͥ mouetur: cũ ꝑ formidinẽ
ueritatis. tacta ab insensibilitate sua mens
quatit᷑. Uemiant gͦ parentes ad cõuiuiũ:
atq excusso torpore cap̃t moueant. Id ẽ
hi qui redemptori nrõ carne coniuncti
ritiam amutant. Unde bñ &̃ ꝑ abacue
dicit᷑. Pedes eiꝰ stecerunt: & mota ẽ tra.
Stante enim dño. terra procul dubio
mouetur: quia cũ cordi nr̃o timoris

Expanded text:
valuit, cujus adventus potentiam longe ante nuntiavvaluit, cujus adventus potentiam longe ante nuntiavit. Sed ecce in fine mundi veniunt, et eum quem prius noverant recognoscunt. Ecce in domo ejus panem comedunt; quia in sancta Ecclesia sacri eloquii fruge pascuntur, et omnem insensibilitatem pristini torporis excutiunt. Unde et subditur: Et moverunt super eum caput. Quid enim in capite, nisi principale mentis accipitur? sicut per Psalmistam dicitur: Impinguasti in oleo caput meum . Ac si aperte diceretur: Arentem in suis cogitationibus mentem meam charitatis unctione rigasti. Caput ergo movetur, cum, per formidinem veritatis tacta, ab insensibilitate sua mens quatitur. Veniant ergo parentes ad convivium, atque excusso torpore moveant caput, id est hi qui Redemptori nostro carne conjuncti ritiam amittant. Unde bene per Habacuc dicitur: Pedes ejus steterunt, et mota est terra . Stante enim Domino terra procul dubio movetur, quia cum 1155 cordi nostro timoris
Abbreviated transcription (Latin):
congaudent. Tunc in domo eiꝰ panem
comedt̃: cũ postposita obseruatione
suꝑiacentis lutere. in scã eccłia mistici
eloquii quasi frugis medulla pasctur.
rant eũ pͥus Priꝰ quippe nouerant: quẽ
ĩpassione sua quasi incognitũ comtẽp¬
sert. Nam uasciturũ. ꝓnullus qͥ plene
des rex. magorũ occursione ꝑterritus.
sac̃dotes ac pͥncipes studuit sollerter in-¬
quirere: uͥ xp̃m nasciturũ eẽ prescirẽt.
Cui ꝓtinus responderunt. In bethleam
iude. Priꝰ gͦ nouerant: quẽ passionis sue¬
tpr dũ despicerent ignorabant. Quoꝵ¬
& noticia pͥor. & ignorantia postĩor.
bñ ac breuit isaac caligante signatur:
qͥ dũ iacob benedrẽt. & quid eueni-¬
ret in futuro p̃uidebat: & quis illi p̃¬
sens assisteret uesciebat. Sic quippe isrłitar᷑
populus fuit: qͥ prophice mistia accepit. s tñ
cecos oculos ĩ cõtẽplatione tenuit: quia eũ p̃¬
sentẽ non uidit. de qͦ tam multa in futurum
p̃uidit. Ante se eñ positum nequaquã cerñe

Expanded text:
concurrunt. Tunc in domo ejus panem comedunt, cum postposita observatione superjacentis litterae in sancta Ecclesia mystici eloquii quasi frugis medulla pascuntur. runt eum prius. Prius quippe noverant, quem in passione sua quasi incognitum contempserant. Nam nasciturum Christum nullus qui plene des rex, magorum occursione perterritus, sacerdotes ac principes studuit solerter inquirere ubi Christum nasciturum esse praescirent. Cui protinus responderunt: In Bethlehem Judae. Prius ergo noverant quem passionis tempore, dum despicerent, ignorabant. Quorum notitia prior, et ignorantia posterior bene ac breviter Isaac caligante signatur, qui dum Jacob benediceret, et quid eveniret in futuro praevidebat, et quis illi praesens assisteret nesciebat. Sic quippe Israelitarum populus, qui prophetiae mysteria acceperunt, sed tamen caecos oculos in contemplatione tenuit, qui eum praesentem non vidit, de quo tam multa in futuro praevidit. Ante se enim positum nequaquam cernere
Abbreviated transcription (Latin):
disseruisse meminimꝰ. Intuendũ uͦ ẽ quod
ita caute sic̃ predictus fuerat. ordo acc¬
epte uenie custoditur: ut in sacrificiis
dñs non illorũ sed bĩ iob faciẽ suscepisse
referat᷑. Sed quia quisquis ꝓ aliis inter¬
cedere nititur. sibi potius ex ipsa carita¬
te suffragat᷑ r ecte subiungit᷑. Añs quoq¬

Expanded text:
disseruisse meminimus. Intuendum vero est quia disseruisse meminimus. Intuendum vero est quia ita caute, sicut praedictum fuerat, ordo acceptae veniae custoditur, ut in sacrificiis Dominus non illorum, sed beati Job faciem suscepisse referatur. Sed quia quisquis pro aliis intercedere nititur, sibi potius ex ipsa charitate suffragatur, recte subjungitur:
Abbreviated transcription (Latin):
na sui redargutione dissentit. dicens.
Idcirco ipse me rephendo. Sed quia nul¬
la ÷ cognitio rep̃hensionis. si ñ sequant᷑
&̃ lamenta penitudinis: recte post re¬
p̾hensionem subditur. & ago peniten¬
tiã in fauilla & ciuere. In fauilla enĩ
& ciuere penitentiã agere ÷ cõtemp¬
lata summa essentia nicħ aliud quã
fauillã se cinerẽq coginoscere. Ulude
& ciuitati reprobe in euangłio dñs di¬
cit. Si ĩ tyro & syndone facte fuissent uir¬
tutes. q̃ facte st̃ in uob̃: olim ĩ cilicio et
cinere penitentiam egissent. In cilicio
quippe asꝑitas. & punctio peccatorum:
ĩ cinere autẽ puluis ostenditur mortuo¬
rum. & id circo utrumq hoc adhiberi
ad penitentiã solet: ut iupunctione
cilicii cognoscamꝰ quid ꝑ culpã fecimꝰ:
& in fauilla cineris ꝑpendamꝰ. quid ꝑ¬
interpretationẽ nominũ. id circo retice¬
mus: quia in hꝰ oꝑis exordio de eis nos latiꝰ

Expanded text:
na sui redargutione dissentit, dicens: na sui redargutione dissentit, dicens: Idcirco ipse me reprehendo. Sed quia nulla est agnitio reprehensionis, si non sequantur etiam lamenta poenitudinis; recte post reprehensionem subditur: Ago poenitentiam in favilla et cinere. In favilla enim et cinere poenitentiam agere, est, contemplata summa essentia, nihil aliud quam favillam se cineremque cognoscere. Unde et civitati reprobae in Evangelio Dominus dicit: Si in Tyro et Sidone factae fuissent virtutes, quae factae sunt in vobis, olim in cilicio et cinere poenitentiam egissent . In cilicio quippe asperitas et compunctio peccatorum: in cinere autem pulvis ostenditur mortuorum, et idcirco utrumque hoc adhiberi ad poenitentiam solet, ut in punctione cilicii cognoscamus, quid per culpam fecimus, et in favilla cineris perpendamus, quid interpretationem nominum idcirco reticemus, quia in hujus operis exordio de ea nos latius
Abbreviated transcription (Latin):
s nicħ interrogando subiungit. Nam
sola de se humilia sentiens. & que mise¬
ricordit̾ a dño ꝑceperit. aguoscens ꝓ-¬
uerbis aꝑte indicat: quia quanto ui-¬
sus suꝑior ÷ auditu. tanto differt ab eo
quod pͥus extitit: ⁊ hoc qͦd pꝰmodum
ꝑ flagella profecit. & quia int̾uo ocło.
ueritatis magis lum̃ comspexerat. hu-¬
manitatis sue tenebras diuidicans plꝰ
rephendo. Quanto enĩ quisq minus se ui¬
det: tanto mninꝰ sibi displicet. & quanto
maioris grẽ. lum̃ ꝑcipit: tanto amplius
reprehensibilẽ se eẽ cognoscit. Cũ enĩ in¬
tnsecus subleuatur: ꝑ omne qͦd ẽ. ad eã
qͣ suꝑ se conspicit regulam. congruere ni¬
titur. & quia adhuc humana infirmitaᷤᷤ
p̃pedit: cernit quia ei ñ ex minima ꝑ arte
dissentit. Totumnq ex se illi onõsum. ẽ:
quod interne regule conueniens ñ ẽ. qͣ
regłam beatus iob post flagella proficiẽs
amplius inspicit: & a semet ipso ĩ mag¬

Expanded text:
sed nihil interrogando subjungit. Nam sed nihil interrogando subjungit. Nam sola de se humilia sentiens, et quae misericorditer a Domino perceperit agnoscens, prverbis aperte indicat quia quanto visus superior est auditu, tanto differt ab eo quod prius exstitit, et hoc quod postmodum per flagella profecit. Et quia interno oculo veritatis lumen magis conspexerat, humanitatis suae tenebras dijudicans plus enim quisque se minus videt, tanto sibi minus displicet; et quanto majoris gratiae lumen percipit, tanto amplius reprehensibilem se esse cognoscit. Cum enim intrinsecus sublevatur, per omne quod est, ad eam quam super se conspicit, regulam congruere nititur. Et quia adhuc humana infirmitas praepedit, cernit quia non ei ex minima parte dissentit, totumque illi onerosum est, quod internae regulae conveniens non est. Quam regulam beatus Job post flagella proficiens amplius inspicit, et a semetipso in huma
Abbreviated transcription (Latin):
Auduire nrm̃ ÷ sono aliunde uenienti. aurẽ
alio positã cominodare. At contra do cu
quia iõ quisquis interrogat. ut disce
ualeat qd ignorat. homini dm interro¬
gare: in conspectu eiꝰ nescientẽ se cog¬
noscere. Respondere autẽ di÷ eũ qͥ se humi¬
lit̃ nescientẽ cognouerit. occultis inspira-¬
tionibꝰ erudire. Ait gͦ beatus iob. Nudi
& ego loquar. Ac si diceret. Misericorditer
mea desidia ꝑcipe: ut dum hec tua pie¬
tas ꝑcipiens adiuuat: ad te multipliciora
consurgant. Bona quippe uota quoties
quens exauditus fuerat: uotis ꝓficientibꝰ
exauditꝰ clamabat. Interrogabo te et res¬
ponde mͥ. Ac si drẽt. Nescientẽ me ex tue
scientie contemplatione cognosco. Inter¬
roganti gͣ responde: id ÷ stulticiã ꝓpͥam
humilit̾ cognoscentẽ doce. Quia enim
interrogaret ipse ex desidio humilita-¬
tis: & dm sibi respondere quereret ex ma-¬
gistĩo aspirationis: u̾bis sequentibꝰ decla-¬
ratur. Interrogatur̃ quippe se ꝑhibuit:

Expanded text:
--Audire nostrum est sono aliunde venienti aurem alio positam commodare. At contra Deo, cui quia ideo quisque interrogat, ut discere valeat quod ignorat, homini Deum interrogare est in conspectu ejus nescientem se cognoscere. Respondere autem Dei, est eum qui se humiliter nescientem cognoverit occultis inspirationibus erudire. Ait ergo beatus Job: Audi, et ego loquar. Ac si diceret: Misericorditer desideria mea percipe, ut dum haec tua pietas percipiens adjuvat, ad te multipliciora consurgant. Bona quippe vota quoties quens exauditus fuerat, votis proficientibus exauditus clamabat: Interrogabo te, et responde mihi. Ac si diceret: Nescientem me ex tuae scientiae contemplatione cognosco. Interroganti igitur responde, id est stultitiam propriam humiliter cognoscentem doce. Quia enim interrogaret ipse ex desiderio humilitatis, et Deum sibi respondere quaereret ex magisterio aspirationis, verbis sequentibus declaratur. Interrogaturum quippe se perhibuit,
Abbreviated transcription (Latin):
anuna mea morte iustorum: & fiant
nouissima mea horum similia. Sed c̃
do poposcerat: consiliũ prebuit. Et c̃
occasionem de auaritia repperit. ilico
oblitus ÷ quicquid sibi de innocentia
habet: quam nequam ꝑseuerantia cõ-¬
tinui amoris tenet. Quo contra bñ
de anna flente ꝑhibetur. uultusq
eiꝰ non st̃ amplius in diu̾sa mutati:
quia uidelicet mens eius nequaquam
post preces inepta leticia lascuiendo
ꝑdidit: quod orõnis sue tempore ge-¬
mituũ rigor ex quisiuit. Non nullis
uͦ in usum negociationis uertitur la¬
bor orõnis: de quib ĩ eugło ueritas
dicit. Qui deuorant domos uiduarũ
sub obtentu ꝓlixe orationis: hic accipi
ent ꝓlixͥus iudiciũ. Quia gͦ iniquor
peticionib qui leuiathan istiꝰ corpꝰ
sunt. nullo mͦ parcitur. cũ eorum p̃¬
ces oꝑe destruuntur: recte nc̃ dr̃:
Non parcam ei uerbis potentib:
ad deprecandũ compositis. Quãuis
et ꝑhoc quod u̾ba potentia ad de¬

Expanded text:
anima mea morte justorum, et fiant anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia . Sed cudo poposcerat, consilium praebuit; et cum occasionem de avaritia reperit, illico oblitus est quidquid sibi de innocentia habet, quam nequaquam perseverantia continui amoris tenet. Quo contra bene de Anna flente perhibetur: Vultusque ejus non sunt amplius in diversa mutati , quia videlicet mens ejus nequaquam post preces inepta laetitia lasciviendo perdidit, quod orationis suae tempore gemituum rigore exquisivit. Nonnullis vero in usum negotiationis vertitur labor orationis. De quibus in Evangelio Veritas dicit: Devorant domos viduarum sub obtentu prolixae orationis. ent prolixius judicium . Quia ergo iniquorum petitionibus qui Leviathan istius corpus sunt nullo modo parcitur, cum eorum preces opere destruuntur, recte nunc dicitur: Non parcam ei verbis potentibus et ad deprecandum compositis. Quamvis et per hoc quod verba potentia et ad de
Abbreviated transcription (Latin):
Quib ilico respondetur. Am̃ dico uob̾:
nescio uos. S cum uerba potentia ad
dep̃candũ componere dr̃. urget magis
qd̃ de eiꝰ corpore in fut᷑o diximꝰ. in hoc
tempore sentiamꝰ. Sunt namq ñ nulli
intra scãm eccl̃am. qͥ prolixas ad dñm
p̃ces hñt. sed uitã dep̃cantiũ non hñt.
Nam ꝓmissa celestia petitionib sequun-¬
tur: oꝑib fugiunt. Hii non nunquã¬
ꝙ̃ lacrimas ĩ orõne ꝑcipiunt: sed c̃ pꝰ
orationis temꝑa eorũ mentẽ suꝑbia pul-¬
sauerit: ilico fastu elationis intumes¬
cendia auide cogitationes exestuant.
Cũ luxuria temptauerit: in illicitis ꝓtinꝰ
desideriis hanhelant. Cum ira suaserit:
mox mansuetudinẽ mentis. flamia in¬
sanie concremat. Ut gͦ diximus. et fletꝰ
in prece ꝑcipiunt: et tam̃ expletis p̃-¬
cibus cum uiciorũ suggestione pulsan-¬
tur. nequaquã ꝓ eterni regni desiderio
se fleuisse meminerunt. Quod aꝑte¬
de se balaã innotuit: qui iustorũ ta-¬
b̃nacula conspiciens ait. Moriatur

Expanded text:
Quibus illico respondetur: Amen dico vobis, nescio vos . Sed cum verba potentia ad deprecandum componere dicitur, urget magis ut quod de ejus corpore in futuro diximus in hoc tempore sentiamus. Vet. intra sanctam Ecclesiam, qui prolixas ad Dominum preces habent, sed vitam deprecantium non habent. Nam promissa coelestia petitionibus sequuntur, operibus fugiunt. Hi nonnunquam lacrymas in oratione percipiunt: sed cum post orationis tempora eorum mentem superbia pulsaverit, illico in fastu elationis intumescendia avidae cogitationis exaestuant. Cum luxuria tentaverit, in illicitis protinus desideriis anhelant. Cum ira suaserit, mox mansuetudinem mentis flamma insaniae cremat. Ut ergo diximus, et fletus in prece percipiunt, et tamen expletis precibus cum vitiorum suggestione pulsantur, nequaquam pro aeterni regni desiderio se flevisse meminerunt. Quod aperte Balaam de se innotuit, qui justorum tabernacula consp
Abbreviated transcription (Latin):
si ministri eiꝰ trans figurentur: uelut
mitustri uisticiẽ. Hanc transfiguratio-¬
nem iosue tumuit: qnͣdo uidens ange-¬
lum. cuiꝰ ess& partis inquisiuit dicẽs.
quo se suspectũ cognosceret. ab illu¬
sione resiliret. Quia gͦ leuiathan iste
ĩ eo qd̾ iniquitatis opus molitur se¬
pe specie scĩtatis induitur: & quia nͥ¬

Expanded text:
si ministri ejus transfigurantur velut si ministri ejus transfigurantur velut ministri justitiae? Hanc transfigurationem Josue timuit, quando videns angelum, cujus esset partis inquisivit, dicens:quo se suspectum cognosceret, ab illusione resiliret. Quia ergo Leviathan iste in eo quod iniquitatis opus molitur, saepe specie sanctitatis induitur; et quia n
Abbreviated transcription (Latin):
leuiathan iste alit̃ religiosas hominũ
mentes: alit̃ uͦ huic mundo deditas
temptat. Nam prauis mala que de¬
siderant aꝑte obicit. bonis autẽ laten-¬
ter insidians. sub specie scĩtatis illu¬
dit. Illis uelut familiarib suis iniquũ
se manifestius insinuat: istis uͦ uelut
extraneis cuiꝰdã quasi honestatis p̃tex¬
tu se palliat: ut mala que eis publice
non ualet. tecta bone actionis uela-¬
mine subintromittat. Unde & men-¬
bra eiꝰ sepe cum aꝑta nequitia noce¬
re non possunt. bone actionis habi¬
tum sununt. Et praua quidem se
opere exhibent: sed scã specie m̃¬
tiuntur. Iniqui enĩ si aꝑte mali eẽnt:
a bonis recipi omĩo non possent. Sed
sumunt aliquid de uisione bonorum:
ut dum boni uiri in eis recipiunt
speciẽ quã amant: ꝑmutũ sumant
̃ uirus qd̾ uitant. Unde quosdam
paulus apłs intuens sub p̃dicatioĩs
uelamine. uentris studio seruien-¬
tes. ait. Ipse enĩ sathanas tranfigu¬
rat se in angłm lucis. Quid gͦ mirũ

Expanded text:
Leviathan iste aliter religiosas hominum mentes, aliter vero huic mundo deditas tentat; nam pravis mala quae desiderant aperte objicit, bonis autem latenter insidians, sub specie sanctitatis illudit. Illis velut familiaribus suis iniquum se manifestius insinuat; istis vero velut extraneis cujusdam quasi honestatis praetextu se palliat, ut mala quae eis publice non valet, tecta bonae actionis velamine subintromittat. Unde et membra ejus saepe cum aperta nequitia nocere non possunt, bonae actionis habitum sumunt; et prava quidem se opere exhibent, sed sancta specie mentiuntur. Iniqui enim si aperte mali essent, a bonis recipi omnino non possent; sed sumunt aliquid de visione bonorum, 1103 ut dum boni viri in eis recipiunt speciem quam amant, permistum sumant etiam virus quod vitant. Unde quosdam Paulus apostolus intuens sub praedicationis velamine ventris studio servientes, ait: Ipse enim Satanas transfigurat se in angelum lucis . Quid ergo mirum
Abbreviated transcription (Latin):
Quis reuelabit faciẽ indumenti eiꝰ:
Subaudis nͥ ego. qͥ seruorũ meorũ m̃tib
grãm subtilissime discretionis in¬
spiro: ut reuata malitia faciẽ nudã
uideant. quã cooꝑtam ille sub habi-
mentes corrumꝑe aliqñ ostensione
sua. aliqñ suggestione conatur: ag̃

Expanded text:
elabit faciem indumenti ejus? Subaudis nisi ego, qui servorum meorum mentibus gratiam subtilissimae discretionis inspiro, ut revelata malitia faciem ejus nudam videant, quam coopertam ille sub habitumentes corrumpere ostensione sua, aliquando suggestione conatur agit
Abbreviated transcription (Latin):
Uides enim quali flagello te ferio: sed
intueri negliglis.a quanto te hoste fla¬
gellando liberum seruo. Memento gͦ
belli: nec ultra addas loqui. Idẽ. tanto
te ad discipͥiam patris exhibe tacitũ:
quanto te prospicis ad bella hostis in¬
firmum. Dum gͦ me corripiente ꝑcu¬
teris. ut equanimiter feras. hostem tu¬
um ad memoriam reuoca: & durũ
non estimas omne quod pateris. dũ
externis cruciatib ab interna passi¬
one lib̾aris. Quia autem leuiathan iste
de diuina misericordia. falsa sͥ ꝓmissione
blanditur: postquam terrorem fortitudi¬
nis eiꝰ intulit. & beati iob animum. in eiꝰ
circumsplectione commouit dicens. me-¬
mento belli nec ultra addas loqui: ut arremiꝰ¬
sibilem reatum eiꝰ ostenderet: ilico ad un

Expanded text:
Vides enim quali flagello te ferio, sed Vides enim quali flagello te ferio, sed intueri negligis a quanto te hoste flagellando liberum servo. Memento ergo belli, nec ultra addas loqui, id est, tanto te ad disciplinam patris exhibe tacitum, quanto te prospicis ad bella hostis infirmum. Dum ergo me corripiente percuteris, ut aequanimiter feras, hostem tuum ad memoriam revoca, et durum non aestimes omne quod pateris, dum externis cruciatibus ab interna passione liberaris. Quia autem Leviathan iste de divina misericordia falsa sibi promissione blanditur, postquam terrorem fortitudinis ejus intulit, et beati Job animum in ejus circumspectione commovit, dicens: Memento belli, nec ultra addas loqui; ut irremissibilem reatum ejus ostenderet, illico adjun
Abbreviated transcription (Latin):
quod si nos nulla conditio seruitu-¬
tis oppͥmeret: fortasse mens nr̃a mł¬
tis iniquitatib peiis lib̾a deserui¬
ret. Ideo gͦ hec que toleramus. gra¬
uia credimus: qr bella hostis callidi quã
sint contra nos dura atq intolerabilia
ñ uidemus. Menti enim nr̃e omne pon¬
dus uilesceret: si ea que se opprimere po¬
terant occulti aduersarii bella pensar&.
Quid enĩ si omĩpotens ds onera que pati¬
mur sulleuet. sed tam̃ sua a nobis adu-¬
toria subtrahat: & inter leuiathan istuis
temptamenta derelinquat: Seuiente tã¬
to hoste quo ibimus: si nullis auctoris
nr̃i ꝓtectionib defendamur: Quia gͦ
beatus iob culpe sibi conscius non erat.
et dura tam̃ flagella tolerabat: ne for¬
tasse in uicio murmurationis excidat:
memoretur quid timeat. & dicatur ei.
contra te bellum consideras: quicquid
a me pateris non accusas. Si impetentẽ
te aduersarii gladium prospicis: fla¬
gellum patris nullatenus ꝑhorrescis.

Expanded text:
quod si nos nulla conditio servituquod si nos nulla conditio servitutis opprimeret, fortasse mens nostra multis iniquitatibus pejus libera deserviret. Ideo ergo haec quae toleramus, grauia bella hostis callidi, quam sint contra nos dura atque intolerabilia non videmus. Menti enim nostrae omne pondus vilesceret, si ea quae se opprimere poterant, occulti adversarii bella pensaret. Quid enim si omnipotens Deus onera quae patimur sublevet, sed tamen sua nobis adjutoria subtrahat, et inter Leviathan istius nos tentamenta derelinquat? Saeviente tanto hoste quo ibimus, si nullis auctoris nostri protectionibus defendamur? Quia ergo beatus Job culpae sibi conscius non erat, et dura tamen flagella tolerabat, ne fortasse in vitio murmurationis excedat, memoretur quod timeat, et dicatur ei: contra te bellum consideras, quidquid a me pateris, non accusas. Si impetentem te adversarii gladium prospicis, flagellum patris nullatenus perhorrescis.
Abbreviated transcription (Latin):
quam fortẽ aduersarium. bellum ge-¬
runt. Cuius si intolerabiles uires solli¬
cite adtenderent: nequaquã de his q̃
exterius tolerant murmurarent. Sed
iõ uidentur nobis hec grauia: quia
bella occuti aduersarii nolumus pen¬
sare grauiora. A quib plerumq bellis
ut diximꝰ dũ flagellam᷑ d̾fendimͣ: dũ affli¬
gimur occultamur. Caro enĩ nr̃a pͥus
quam resurrectionis incorruptione
sollidetur: si nullo merore afficitur ĩ
temptationib effrenatur. Quis autẽ
nesciat. quod multo sit melius ardere
flamina febriũ. ꝗͣ igne uiciorũ. Et tam̃
cum febre corripimur: quia uicioꝵ
estum qui occupare nos poterat. con¬
siderare negligimꝰ: de ꝑcussione mur-¬
muramꝰ. Quis nesciat. quod multo
sit meliꝰ. duris in seruitio hominib
subici: quam blandientib demoni¬
cis spiritib subdi: Et tam̃ cum alto
dei iudicio. iugo humane conditio¬
nis atterimur. in querelam prosi¬
limꝰ: nimirũ quia minꝰ attendimꝰ.

Expanded text:
quam fortem adversarium bellum gequam fortem adversarium bellum gerunt. Cujus si vires intolerabiles sollicite attenderent, nequaquam de his quae exterius tolerant murmurarent. Sed eo videntur nobis haec gravia, quia bella occulti adversari nolumus pensare graviora. A quibus plerumque bellis, ut diximus, dum flagellamur, defendimur, dum affligimur, occultamur. Caro enim nostra prius quam resurrectionis incorruptione solidetur, si nullo moerore afficitur, in tentationibus effrenatur. Quis autem nesciat quod multo melius sit ardere flamma febrium quam igne vitiorum? Et tamen cum febre corripimur, quia vitiorum aestum qui occupare nos poterat considerare negligimus, de percussione murmuramus. Quis nesciat quod multo melius sit duris in servitio hominibus subjici, quam blandientibus 1099 daemoniacis spiritibus subdi? Et tamen cum alto Dei judicio jugo humanae conditionis atterimur, in querelam prosilimus, nimirum quia minus attendimus
Abbreviated transcription (Latin):
pensatio iudiciorũ dĩ. lccirco sepe
bene merentes famulos uel minis im¬
pedit. uel flagellis premit: uelquib¬
dam suꝑ impositis onerib grauat.
uel laboriosis occupationib impli-¬
cat: quia mira potentia p̃uidet. quod
si quieti ac liberi in tranquillitate ꝑ¬
sisterent: temptationes ferre aduer¬
sarii non ualentes. mentis ꝓstrati uul¬
nerib iacerent. Dum gͦ eos foris tole¬
randis flagellis. uel oneribꝰ occupat:
a suscipiendis intus temptationum
iaculis occultat. Moris quippe me¬
dicinalis ÷ ut sepe feruorem uisce¬
rum in pͣuriginem cutis trahat.
Et plerumq in de interus curat:
unde exteriꝰ sauciat. Ita non nunꝗͣ
diuine dispensationis medicamine
agitur. ut exterioribꝰ doloribꝰ inter¬
re menteni poterat: ĩtior. put douitio¬
rum. Et tam̃ sepe dum patentis
& aut doloribꝰ crutiantur. aut labori.¬
bus deprimuntur.: contra ustum atq
omĩpotentẽ uidicem in querelã pro-¬
siliunt: scilicet minꝰ intuentes contra

Expanded text:
pensatio judiciorum Dei idcirco saepe bene merentes famulos vel minis impetit, vel flagellis premit, vel quibusdam superimpositis oneribus gravat, vel laboriosis occupationibus implicat, quia mira potentia praevidet quod si quieti ac liberi in tranquillitate persisterent, tentationes ferre adversarii non valentes, mentis prostrati vulneribus jacerent. Dum ergo eos foris tolerandis flagellis vel oneribus occupat, a suscipjaculis occultat. Moris quippe medicinalis est ut saepe fervorem vulnerum in pruriginem cutis trahat, et plerumque inde interius curat unde exterius sauciat. Ita nonnunquam divinae dispensationis medicamine agitur ut exterioribus doloribus interre poterat interior putredo vitiorum. Et tamen saepe dum patentis  aut doloribus cruciantur, aut laboribus deprimuntur, contra justum et omnipotentem judicem in querelam prosiliunt, scilicet minus intuentes contra
Abbreviated transcription (Latin):
hostis qͦ districtius frangit᷑. eo nequiꝰ
ꝑ multiplicia argumenta dilatatur:
cuiꝰ tam̃ insidias dũs quanto subtilius
occultare considerat. tanto nobis mi¬
sericordius manifestat.: recte subiung̃.¬

Expanded text:
hostis quo districtius frangitur, eo nequius per multiplicia argumenta dilatatur, cujus tamen insidias Dominus quanto subtilius occultari considerat, tanto nobis misericordius manifestat, recte subjung
Abbreviated transcription (Latin):
bona elegimꝰ que hrãs agimꝰ. Sequit᷑.
Omnia que sub celo st̃: mea sc̃. Omnibꝰ
liquet. quod ñ solũ ea que sub celo st̃.
sed ipsa quoq que suꝑ celos condita.
celestia uocantur: eiꝰ uoluntati serui¬
unt. a quo se creata meminerunt.

Expanded text:
bona elegimus quae ageremus. Sequitur: bona elegimus quae ageremus. Sequitur: Omnia quae sub coelo sunt mea sunt. Omnibus liquet quod non solum ea quae sub coelo sunt, sed ipsa quoque quae super coelos condita coelestia vocantur ejus voluntati serviunt a quo se creata esse meminerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
electi p̃uenientẽ se gr̃am sequunt᷑. & re¬
ꝓbi uixta qd̾ merentur accipiunt: &
de nuscdia inueniunt electi qd̃ laudẽt:
& de iusticia ñ hñt reꝓbi qd̾ accusent.
Dene itaq dr̃. quis ante dedit mͥ ut red¬
dã ei: ac si aꝑte diceretur. Ad parcend̾
reꝓbis nulla ratione cõpellor: quia
eis debitor ex sua actione non tene¬
or. Iccirco enim nequaquã celestis pa-¬
trie p̃mia etna ꝑcipiunt: quia ea nc̃
dũ ꝓmereri poterant ex lib̾o arbi¬
trio contẽpserunt. Quod uidelic&
liberũ arbitriũ in bono formatur
electis: cũ eorum mens a terrenis
desideriis grã aspirante suspendit᷑.
obsequentẽ lib̾am uoluntatẽ. Si enĩ dĩ
ñ ÷. unde ei ĩ et̃num grãs aginus: Rursũ
sinon÷ nr̃m: unde retribui p̃mia sꝑamꝰ:
Quia gͦ non inmerito grãs agimꝰ. scimꝰ
quod eiꝰ munere p̃uenimꝰ. Et rursum
quia ñ inmerito retͥbutionem querimꝰ:
scimꝰ quod subsequente lib̾o arbitrio

Expanded text:
electi praevenientem se gratiam sequuntur, et reelecti praevenientem se gratiam sequuntur, et reprobi juxta quod merentur accipiunt, et de misericordia inveniunt electi quod laudent, et de justitia non habent reprobi quod accusent. Bene itaque dicitur: Quis ante dedit mihi, ut reddam ei? Ac si aperte diceretur: Ad parcendum reprobis nulla ratione compellor, quia eis debitor ex sua actione non teneor. Idcirco enim nequaquam coelestis patriae praemia aeterna percipiunt, quia ea nunc dum promereri poterant, ex libero arbitrio contempserunt. Quod videlicet liberum arbitrium in bono formatur electis, cum eorum mens a terrenis deobsequentem liberam voluntatem; si enim Dei non est, unde ei in aeternum gratias agimus? Rursum sQuia ergo non immerito gratias agimus, scimus quod ejus munere praevenimur; et rursum, quia non immerito retributionem quaerimus, scimus quod obsequente libero arbitrio
Abbreviated transcription (Latin):
diligam eos spontanee. Si sine eiꝰ mu¬
nere nr̃a uirtute dm̃ sequim᷑. ubi ÷
quod ꝑ eũgelium ueritas protestatur¬
dicens. sine ine nicħ potestis facere:
Uͥ quod ait: nemo potest uenire ad
me. nͥ pater qui misit me traxerit eũ.
Uͥ quod iterum dicit: non uos me ele-¬
gistis. sed ego elegi uos: Si saltim do¬
na bonorum operum uirtute nrã be-
ꝑ paulum tam subtiliter dr̃. ut omnis de
se humane menti fiducia ab ipsa cordis
radice succidatur cum ait. Non quia suf¬
ficientes sumus cogitare aliquid a nob
quasi ex nobis. sed sufficientia nr̃a ex d̃o
ẽ : Nemo gͦ dm meritis preuenit. ut te¬
nere eum quasi debitorem possit:. sed
miro mͦ ȩquus omnibꝰ conditor. & quos¬
dam preeligit: & quosdam in suis reꝓ¬
bis moribꝰ uste dereliuquit. Nec tamĩ
electis sius pietatẽ sine iusticia exhi¬
bet: quia hic eos duris afflictionibus
premit: nec rursum reprobis iusticiam
sine miscdia exercet:. qr hic eqͣnimit̃ tole¬
rat. qͦs qñq inꝑpetuũ dampnat. Sigͦ

Expanded text:
Diligam eos spontanee ? Si sine ejus munere nostra virtute Deum sequimur, ubi est quod per Evangelium Veritas protestatur: Sine me nihil potestis facere ? ubi est quod ait: Nemo potest venire ad me, nisi Pater qui misit me, traxerit eum? ubi est quod iterum dicit: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos ? si saltem dona bonorum operum virtute nostra bene rsum per Paulum tam salubriter dicitur, ut omnis de se humanae mentis fiducia ab ipsa cordis radice succidatur, cum ait: Non quia sufficientes sumus cogitare aliquid a nobis, quasi ex nobis, sed sufficientia nostra ex Deo est ? Nemo ergo Deum meritis praevenit, ut tenere eum quasi debitorem possit; sed miro mdam praeelegit, et quosdam in suis reprobis moribus juste derelinquit. Nec tunc electis suis pietatem sine justitia exhibet, quia hic eos duris afflictionibus premit: nec rursum reprobis justitiam sine misericordia exercet, quia hic aequanimiter tolerat quos quandoque in perpetuum damnat. Si ergo et
Abbreviated transcription (Latin):
rit: quia ad nrãm redemptionem ue¬
niens. ⁊ suos contra mundi suꝑbiam
predicatores mitens: relictis sapien¬
tibus insipientes. relictis fortibus de¬
biles: relictis diuitib pauperes ele-¬
git. Ancillis gͦ suis leuiathan iste huiꝰ¬
ad exercerdum fidei negotium ꝑducun¬
tur: ut leuiathan istius menbra incre¬
pando atq suadendo tanto seuerius
uicidant: quanto & amici facti. amori
ueritatis semet ipsos uerius copulant:
atq ab eo peccantiũ animas tanto cele¬
rius subtrahant: quanto negotiatores
idonei effecti. in semet ipsis amplissimaᷤᷤ
apothecas urtutum monstrant. Quia
enim ꝑ predicatores dĩ ualde laudabili¬
ter aleuiathan isto res possessa diuidi¬
tur: ueritatis uox ꝑ propħam pollicet᷑
dicens. Et si seꝑaueris preciosum a uili:
quasi os meũ eris. Preciosum quippe
a uili separat: qui humanas mentes a
reproba antiqui hostis imitatione dis¬
iungit. Recte os dei dr̃: quia ꝑ eum ꝓ¬

Expanded text:
rit, quia ad nostram redemptionem verit, quia ad nostram redemptionem veniens, et suos contra mundi superbiam praedicatores mittens, relictis sapientibus insipientes, relictis fortibus debiles, relictis divitibus pauperes elegit. Ancillis ergo suis Leviathan huad exercendum fidei negotium perducuntur, ut Leviathan istius membra increpando atque suadendo tanto severius incidant, quanto et amici facti amori veritatis semetipsos verius copulant, atque ab eo peccantium animas tanto celerius subtrahant, quanto negotiatores idonei effecti in semetipsis amplissimas apothecas virtutum monstrant. Quia enim per praedicatores Dei valde laudabiliter a Leviathan isto res possessa dividitur, veritatis vox per prophetam pollicetur, dicens: Et si separaveris pretiosum a vili, quasi os meum eris . Pretiosum quippe a vili separat, qui humanas mentes a reproba antiqui hostis imitatione disjungit. Recte os Dei dicitur, quia per eum p
Abbreviated transcription (Latin):
sione uelut purum tam̃ illum homi¬
nem mori credidit ad cuius mortem.
iudeorum ꝑsequentium animos con-¬
citaũ.. Sed in ipso traditionis eiꝰ
tem pore tarde iam cognouisse
intel ligitur: quod illa eiꝰ morte pu¬
niret᷑. Unde & pilati coniugẽ sonniis
terru it: ut uir illuis a iusti ꝑsecutio¬
ne cessaret. Sed res interna dispensa-¬
tione disposita: nulla ualuit machi¬
natione refragari. Expediebat quip-¬
pe ut peccatorum mortẽ iuste morien¬
tiũ. solueret mors iusti inuiste morien-¬
tis: Quod quia leuiathan iste usq ad
tempꝰ passionis illius ignorauit: qua-¬
si more auis illusus. diuinitatis eiꝰ
laqueum ꝑtulit: dum humanitatis ciꝰ
escam momordit. Sequitur. Aut liga
gabis eum ancillis tuis. subaudis ut
ego : In seruis et despecta ÷ conditio.
uirilitas uiget: in ancillis autem
cũ conditione pariter sexis iacet.
Bene autem dũs leuiathan istũ non
seruis. sed ancillis suis ligare se asse¬

Expanded text:
Filium Dei, velut purum tamen illum homiFilium Dei, velut purum tamen illum hominem mori credidit, ad cujus mortem Judaeorum persequentium animos convit . Sed in ipso traditionis ejus tempore tarde jam cognovisse intelligitur, quod ipse illa ejus morte puniretur. Unde et Pilati conjugem somniis terruit, ut vir illius a justi persecutione cessaret . Sed res interna dispensatione disposita nulla valuit machinatione refragari. Expediebat namque ut peccatorum mortem juste morientium solveret mors justi injuste morientis. Quod quia Leviathan iste usque ad tempus passionis illius ignoravit, quasi more avis illusus, divinitatis ejus laqueum pertulit, dum humanitatis ejus escam momordit. Segabis eum ancillis tuis? - Subaudis, ut ego. In servis etsi despecta est conditio, virilitas viget, in ancillis autem cum conditione pariter sexus ait: Bene ergo Dominus Leviathan istum non servis, sed ancillis suis ligare se asse