comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑducet ꝑ formã serui ut liberi contemplentur formã dñi. EPIC ROER .III.
IUNE Iam quoniaa Mathei
nairationẽ contertĩ consid̾anteᷤ & ei tres alios conferente usq infinẽ
mnullo eos uł sibi uł inter se repugnare dociumꝰ : marchũ similit̃ ude¬
amus ut exceptis ins que cum matheo dix̃ de quibꝰ iam qđ disserendũ uide¬
batur ab soluimus. cetera eius inspecta atq collata nulli eoꝵ repugnare mõ¬
strentur usq ad cenã dñi. Nam inde iã om̃a omniũ quatuor quemadmodũ sibi

Expanded text:
perducet per formam serui, ut liberi contemplentur formam domini. CLXVI.perducet per formam serui, ut liberi contemplentur formam domini. CLXVI.Nunc iam quoniam Matthei rationem contextim considerantes et ei tres alios conferentes usque in finem in nullo eos uel sibi uel inter se repugnare docuimus, Marcum similiter uideamus, ut exceptis his quae cum Mattheo dixit, de quibus iam quod disserendum uidebatur absoluimus, cetera eius inspecta adque conlata nulli eorum repugnare monstrentur usque ad cenam domini. nam inde iam omnia omnium quattuor, quemadmodum sibi
Abbreviated transcription (Latin):
&ciã resurgens cum cicatricibꝰ non solũ uidendũ s eciã tangendũ pꝰmodũ osten¬
dit.s. scđm illam in effabilẽ lucẽ qua illuminat omnẽ hominẽ uenientẽ in
hunc mundũ. scđ̾m quã lucet in tenebris & tenebrae eã ñ cõprehendunt illuc
nos p̃cessit. unde ad nos ueniens non recessit. & quo nos p̃cedens non deseruit. illa
erit reuelatio tamquã uera galilea cũ similes ei eximꝰ. ibi eũ uidebim sicuti ẽ.
ipsa erit eciã beatior transmigratio ex isto scło in illã aec̾nitatẽ. si eiꝰ p̃cepta sic
amplectam᷑ ut ad eiuis dexterã segregari meream. Tunc enĩ ibunt sinistri i cõ¬
bustionẽ aet̾nã. uisti aũt in uitã et̾nã. Hinc illuc transiigrabunt. ⁊ ibi eũ
uidebunt. qͦmͦ nõ uident impii. Tollecur enĩ impiꝰ ut nõ uideat claritatẽ dñi.

Expanded text:
etiam resurgens cum cicatricibus non solum videndum, sed etiam tangendum postmodum ostenetiam resurgens cum cicatricibus non solum videndum, sed etiam tangendum postmodum ostendit, sed secundum illam ineffabilem lucem, qua illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum, secundum quam lucet in tenebris, et tenebrae eam non comprehendunt. illuc nos praecessit, unde ad nos ueniens non recessit et quo nos praecedens non deseruit. illa erit reuelatio tamquam uera Galilaea, cum similes ei erimus; ibi eum uidebimus sicuti est. ipsa erit etiam beatior transmigratio ex isto saeculo in illam aeternitatem, si eius praecepta sic amplectamur, ut ad eius dextram segregari mereamur. tunc enim ibunt sinistri in combustionem aeternam, iusti autem in uitam aeternam. hinc illuc transmigrabunt et ibi eum uidebunt, quomodo non uident impii. tolletur enim impius, ut non uideat claritatem domini;
Abbreviated transcription (Latin):
s qđ ita angło & a dño dictũ sit ꝓpħice dictũ accipiendũ ẽ. Calilea nãq
intp̃tatur uł transinigratio uł reuelatio. Prius itaq scđm transmigrationis
significationẽ quid aliud occurit intelligendũ p̃cedit uos in galileã ibi eũ
uidebitis. nisi qr xp̃i gr̃a de ppło isrł transinigratura erat ad gentẽ. qͥbꝰ apłi
ppararet. Hoc intelligitur p̃cedit uos in galileã. Qđ aũt̃ gaudentes mira¬
penitur disruptis & euictis difficultatibꝰ aperiri sibi ostiũ in dño ꝑ illumi¬
nationẽ fideliũ. hoc intelligitur ibi eũ uidebia. id est ibi membra euis
muenietis. ibi uuũ corpꝰ eiꝰ mhis qui uos susceꝑint agnoscetis. Scđn illud
aut̃ qđ galilea int̾p̃tatur reuelatio. ñ iã informa serui intelligendũ. s
in illa i qua aequalis ẽ patri quã ꝓmisit ap̃ ioħm dilectoribꝰ sun cũ diceret. et
ego diligã eũ ⁊ ostendã me ipsũ illi. non utiq scđm id qđ iam uidebant. & qđ

Expanded text:
o et a domino dictum sit, prophetice dictum accipiendum est. Galilaea namque interpretatur uel transmigratio uel reuelatio. prius itaque secundum transmigrationis significationem quid aliud occurrit intellegendum: praecedit uos in Galilaeam, ibi eum uidebitis, nisi quia Christi gratia de populo Israhel transmigratura erat ad gentes? quibus apopraepararet; et hoc intellegitur: praecedit uos in Galilaeam. quod autem gaudentes mirarentur dirruptis et euictis difficultatibus aperiri sibi ostium in domino per inluminationem fidelium, hoc intellegitur: ibi eum uidebitis, id est: "ibi membra eius inuenietis, ibi uiuum corpus eius in his qui uos susceperint agnoscetis". secundum illud autem, quod Galilaea interpretatur reuelatio, non iam in forma serui intellegenin illa in qua aequalis est Patri. Quam promisit apud Joannem dilectoribus suis, cum diceret: Et ego diligam eum et ostendam meipsum illi . Non utique secundum id quod jam videbant, et quod
Abbreviated transcription (Latin):
uenisti ꝑdere nos. & et̃ usq ad eum
locum ubi ait. & erat p̃dicans insinagogis eoꝵ. & in om̃i galilea. & demonia
eiciens. & in hoc toto loco quãuis sint q̃dã q̃ cũ solo luca dix̃. tam̃ iã tractata s̃
cũ mathei nanutionẽ continuã teneremꝰ. quia in ipsũ ordinẽ sic inciurerãt
ut ea p̃t̾mittenda ñ arbitrarer

Expanded text:
eum locum, ubi ait: et erat praedicans in synagogis eorum et omni Galilaea et demonia eiciens. et in hoc toto loco quamuis sint quaedam quae cum solo Luca dixit, tamen iam tractata sunt, cum Matthei narrationem continuam teneremus, quia in ipsum ordinem sic incurrerant, ut ea praetermittenda non arbitrarer
Abbreviated transcription (Latin):
matus si om̃uio non diceret undecim discpłos abisse in montẽ in galileã
ubi constituerat eis iħs. ⁊ illic eũ uidisse atq adorisse: nichil ex hac p̃dic¬

Expanded text:
Mattheus si omnino non diceret undecim discipulos abisse in montem in Galilaeam, Mattheus si omnino non diceret undecim discipulos abisse in montem in Galilaeam, ubi constituerat eis Iesus, et illic eum uidisse adque adorasse, nihil ex hac p
Abbreviated transcription (Latin):
sũ om̃ibꝰ diebꝰ usq ad consumationẽ scłi. Ita matħs cdausit einngłm suũ. Ac
ꝑ hoc si alioꝵ consid̾atae nanationes ad diligentiorẽ inquisitionẽ ñ cõpelle¬
rent. nichil aliud arbitrarem᷑ nisi dnm post resurectionẽ nusꝗͣ p̃t̾ in gali¬
leã pͥmũ ẽẽ a discipłis uisũ. Itẽ si marchꝰ de illa p̾nunciatione angłi tacu¬
isset. poss cuiꝗ putari matħs ido dixisse discpłos abisse in galileã in montẽ
atq ibi adonisse dñm. ut impletũ uideret᷑ qđ ipse ꝑ angłm mandatũ ac p̃¬
nunciatũ ẽẽ nairauerat. Nunc aũt & lucas ac ioħs satis dilucide manifestan¬
ita longe ẽ galilea ut ino die ab eis utroq loco uideri ñ poss. & marchꝰ
illã quidẽ p̃dictionẽ angłi similit̾ narrans. in galilea uͦ uisũ a discipulis
dñm pꝰ resurectionẽ nusquã cõmemorans. uehem̃t̃ cogunt q̃rere quẽad¬
modũ dictũ sit ecce p̾cedit uos in galileam. ibi eũ uidebitis. Nã ⁊ ipse

Expanded text:
iebus usque ad consummationem saeculi. ita Mattheus clausit euangelium suum. Ac per hoc, si aliorum consideratae narrationes ad diligentiorem inquisitionem non conpellerent, nihil aliud arbitraremur nisi dominum post resurrectionem nusquam praeter in Galilaea primum esse a discipulis uisum. item, si Marcus de illa praenuntiatione angeli tacuisset, posset cuiquam putari Mattheus ideo dixisse discipulos abisse in Galilaeam in montem adque ibi adorasse dominum, ut impletum uideretur quod ipse per angelum mandatum ac praenuntiatum esse narrauerat. nunc autem et Lucas ac Iohannes satis dilucide manifestanita longe est Galilaea, ut uno die ab eis utroque loco uideri non posset, et Marcus illam quidem praedictionem angeli similiter narrans, in Galilaea uero uisum a discipulis dominum post resurrectionem nusquam commemorans uehementer cogunt quaerere, quemadmodum dictum sit: ecce praecedit uos in Galilaeam, ibi eum uidebitis. nam et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
occunerit redeuntibꝰ a monum̃to. Marcd ꝰ qͦq dic̃ pͥmo uisũ ẽẽ ma¬
uc̃as añt nõ solũ tacet ut dixit cum appariusse mulieribꝰ. s eciã aduos qͦrũ
fuit iimis deo phas talia dic̃ loquutos cum illo ante quã agnoscerent eũ
tãꝗ mulieres nichil se aliud quã angłos uidisse minciauerint. qui dice¬
bant eũ enu ene Ita enĩ nanait. Fccc duo ex Iis ibant ipsa die in castel¬
lũ. qđ crat in spacio staddioꝵ seragnta ab ihrłm nomine enimaus. et

Expanded text:
occurrerit redeuntibus a monumento. Marcus quoque dicit primo uisum esse MaLucas autem non solum tacet, ut dixi, eum apparuisse mulieribus, sed etiam duos, quorum unus fuit Cleophas, talia dicit locutos cum illo antequam agnoscerent eum, tanquam mulieres nihil se aliud quam angelos vidisse nuntiaverint, qui dicebant eum vivere. Ita enim narrat: Ecce duo ex illis ibant ipsa die in castellum, quod erat in spati
Abbreviated transcription (Latin):
cõtinuo cõumx̃. Et illi euntes nnciauer̃ cer̃is. nec illis credider̃ quasi pos¬
sent nunciare quẽ nõ agnouerant. aut possent agnoscere quibꝰ alia effi¬
gies eiꝰ apparuerat. Quꝰmiꝰ gͦ eũ agnouerint ut nunciare possent. marchꝰ
sine dubio p̃tmisit. qđ ideo memoie cõmendandũ ẽ. ut assuescamꝰ aduer¬
tere enugłistarũ morẽ ita pt̃̾mttentiũ q̃ ñ cõmeniorant & cõungentiũ
que cõmemorant ut eis qui usum in hac cõsid̾atione ñ hñt ñ aliunde
maxime enor oriatur quo putent eos non sibi congruere. Lucas gͦ se¬
quitur & dic̃. Dum hec aut̃ loquinitur iħs stetit in medio eoꝵ & dic̃ eis.
ax uobis. Ego sumi nolite timere. Conturbati uͦ & cõtriti existimabant se

Expanded text:
unxit, Et illi euntes nuntiaverunt caeteris, nec illis crediderunt: quasi possent nuntiare quem non agnoverant, aut possent agnoscere quibus alia effigies ejus apparuerat. Quomodo ergo eum agnoverint ut nuntiare possent, Marcus sine dubio praetermisit. Quod ideo memoriae commendandum est, ut assuescamus advertere euangelistarum morem ita praetermittentium quae non commemorant et coniungentium quae commemorant, ut eis qui usum in hac consideratione non habent non aliunde maxime error oriatur, quo putent eos non sibi congruere. Lucas ergo sequitur et dicit: dum haec autem locuntur, Iesus stetit in medio eorum et dicit eis: pax uobis, ego su
Abbreviated transcription (Latin):
ad summos sacerdotes ut ꝓderet eũ. & ct̃. Eciam hic inter illud qđ dic¬
tum ẽ ne forte tumultus fieret ppłi. & illud qđ adumrimus & uidas sca¬
riothis unus ex duodecim positũ est illud de bechania qđ recapitulan¬
do direr̃. Lucas sane ipsam rem gestam in bethania. pretermisit. hec
diximus ꝓpt̾ sex dies ante pascha qđ dixit ioħ̃s cum in bethania reni
gestam nanaret. & biduum ante pascha qđ marchur ⁊ lucas dixer̃. cũ
post hoc a se dictimi illud ipsum in bechama qđ ioħ̃s cõmemorarent.
Lx yiiii

Expanded text:
lud quod dictum est: ne forte tumultus fieret populi, et illud quod adiunximus: et ludas Scariothes unus ex duodecim, positum est illud de Bethania quod recapitulando dixerunt. Lucas sane ipsam rem gestam in Bethania praetermisit. haec diximus propter sex dies ante pascha, quod dixit Iohannes, cum in Bethania rem gestam narraret, et biduum ante pascha, quod Mattheus Marcusque dixerunt, cum post hoc a se dictum illud ipsum in Bethania, quod Iohannes, commemorarent. LXXVIIII
Abbreviated transcription (Latin):
principis sacerdotum qui dicebatur carphas. ⁊ consilium feoer̾ ut
iħm dolo tenerent & occiderent. Dicebant aut̃. Non idie festo. Ne
forte tumultus fieret in ppło. Tunc abiit unus de duodecim qui dicit᷑
uidas scarioht ad principes sacerdotum. & cc̃. Inter illud enm qđ
dictum est ne tumultus fieret in ppło. & illud qđ dictum est tunc abiit
unus de duodecim qui dr̃ uidas. interpositum est illud de bethania
qđ recapitulando dixer̃. quo nos p̃termisso contexuimꝰ nairationẽ
ut insinuaremus non repugnare ordinẽ temporũ. Scđm marchũ
aut̃ eodem bethaniae coniuiuo qđ recapitulando & ipse interposint
similiter p̃termisso. ita se ordo nagrationis tenet. Erat aũt pascha
⁊ azima post biduum. & querebant summi sacerdotes ⁊ scribȩ qͦmͦ
eum dolo tenerent & occiderent. Nicebant enim. Non in die festo.

Expanded text:
 ut Iesum dolo tenerent et occiderent. dicebant autem: non in die festo, ne forte tumultus fieret in populo. tunc abiit unus de duodecim, qui dicitur ludas Scarioth, ad principes sacerdotum, et cetera. inter illud enim quod dictum est: ne tumultus fieret in populo, et illud quod dictum est: tunc abiit unus de duodecim, qui dicitur ludas, interpositum est illud de Bethania quod recapitulando dixerunt, quo nos praetermisso contexuimus narrationem, ut insinuaremus non repugnare ordinem temporum. secundum Marcum autem eodem Bethaniae conuiuio, quod recapitulando et ipse interposuit, similiter praetermisso ita se ordo narrationis tenet: erat autem pascha et azyma post biduum, et quaerebant summi sacerdotes et scribae, quomodo eum dolo tenerent et occ
Abbreviated transcription (Latin):
tibi. Idõq & qđ nascetur scm̃ uocabitur filius dei. & cetera que ad
id qđ nimc agitur nõ ꝑtinent. Hoc gͦ m atheus cõmemorauit
dicens de. maria. Inuenta ẽ in utero habens de sp̃u sc̃o. Nec cõtra¬
rium ẽ qͣđ luchas exposuit id qđ matħis p̃termisit. cũ de sp̃u scõ
nectit qđ luchas p̃termitait. Sequit᷑ enĩ ⁊ dic̃ matħs. Loseph aũt
iuir enis cũ eẽc uistꝰ & nollet eam traducere uoluit occulte dimitt̾e

Expanded text:
vocabitur Filius Dei: et caetera, quae ad id quod nunc agitur non pertinent. Hoc ergo Matthaeus commemoravit dicens de Maria, Inventa est in utero habens de Spiritu sancto: nec contrarium est quia Lucas exposuit id quod Matthaeus praetermisit; cum de Spiritu sanectit quod Lucas praetermittit. Sequitur enim, et dicit Matthaeus: Joseph autem vir ejus cum esset justus, et nollet ea
Abbreviated transcription (Latin):
cere. sie ea que uult dicere illis que dicebat aduingit. ut ipsa cõtmuo
sequi uideantur S cũ alter dic̃ que alter tacuit. diligent ordo con¬
sideritus indicat locum ubi ea potuerit a quo p̃cermissa s̃ transilire.
ut ea que dicere intendent ita suꝑioribꝰ copularet tãꝗ ipsa nullis
interpositis sequerentur. Ac ꝑ hoc intelligitur matłis ubi ait sominio
ammonitos magos ne redirent ꝑ herodem. & ꝑ aliam inã regressos in
regionẽ suam illic p̃termisisse que luchas nairauit gesta enra dñm
i templo. & dicta a symeone & anna. ubi Luchas rursus p̃termittẽs
ꝓffectionẽ in egiptũ. quam narat matħs tanquã continuam cõtexu¬
it regressionẽ ad ciuitatẽ nazareth. Siquis aũt uelit unã rationẽ ex
omnibꝰ que de xp̃i natiuittite.⁊ infanaia. uł puericia. inutrisq narra

Expanded text:
cere sic ea quae uult dicere illis quae dicebat adiungit, ut ipsa continuo cere sic ea quae uult dicere illis quae dicebat adiungit, ut ipsa continuo sequi uideantur. sed cum alter dicit quae alter tacuit, diligenter ordo consideratus indicat locum, ubi ea potuerit, a quo praetermissa sunt, transilire, ut ea quae dicere intenderat ita superioribus copularet, tamquam ipsa nullis interpositis sequerentur. ac per hoc intellegitur Mattheus, ubi ait somnio admonitos magos, ne redirent per Herodem, et per aliam uiam regressos in regionem suam, illic praetermisisse quae Lucas narrauit gesta circa dominum in templo et dicta a Symeone et Anna, ubi rursus Lucas praetermittens profectionem in Aegyptum, quam narrat Mattheus, tamquam continuam contexuit regressionem ad ciuitatem Nazareth. Si quis autem nelit unam narrationem ex omnibus quae de Christi natiuitate et infantia uel pueritia in utriusque narra
Abbreviated transcription (Latin):
uento ab bimatu ⁊ infra pueros occidisse. defuncto aut̃ herode redisse
ab egipto. & audito qđ archelaus in uidea regnaret ꝓ herode patre suo
habitasse cum puero in galileae ciuitate Nazareth. que om̃a luchas
tacet. Nec ideo contrarium uideri potest qđ uł hĩc dic̃ que ille p̃ter¬
mittit. uł ille cõmemonit que iste non dic̃. S queritur quando fieri
potuer̃ que contex̃ matħs de ꝓfectione in egrptum. atq inde regrossi¬
one post herodis mortẽ. ut iam inciuitate. Uazareth habitarent. quo
eos Luchas postea quã ꝑfecer̃ in templum cira puerũ om̃a scđm le¬
gem dñi reuersos eẽ cõmemorat. Hic̃ ꝓiide cognoscendũ est qđ de¬
inceps ad cetera talia ualeat. ne similit̾ moueant animũq cõturbens.
sic unũquẽq enugłistã contexere narrationẽ suami. ut tamꝗ nichil
p̃termutentis series digesta uideatur. Iacitis enim que nõ uult di¬

Expanded text:
vento, a bimatu et infra pueros occidisse: defuncto autem Herode rediisse vento, a bimatu et infra pueros occidisse: defuncto autem Herode rediisse ab Aegypto, et audito quod Archelaus in Judaea regnaret pro Herode patre suo, habitasse cum puero in Galilaeae civitate Nazareth: quae omnia Lucas tacet. Nec ideo contrarium videri potest, quod vel hic dicit quae ille praetermittit, vel ille commemorat quae iste non dicit. Sed quaeritur quando fieri potuerint quae contexit Matthaeus de profectione in Aegyptum atque inde regressione post Herodis mortem, eos Lucas, posteaquam perfecerunt in templo circa puerum omnia secundum legem domini, reuersos esse commemorat? hic proinde cognoscendum est quod deinceps ad cetera talia ualeat, ne similiter moueant animumque conturbent, sic unumquemque euangelistam contexere narrationem suam, ut tamquam nihil praetermittentis series digesta uideatur; tacitis enim quae non uult di
Abbreviated transcription (Latin):
de ipiis magis qđ responso accepto in somnis ne redirent ꝑ herodem.
ꝑ aliam uiam renessi sunt in regionẽ suam. Hoc totum luchas p̃terimi¬
sit. sic̃ Matheus nõ narauit qđ Luchas nanrat. in p̃sepi positũ dñm.
& qđ pastoribꝰ cum natum angłs nunciauerit. & qđ multitudo miliciȩ
celi facta est cũangło laudantium dm̃. & qđ uener̃ pastores ⁊ uider̃
uerũ ẽẽ qđ eis angłs nunciauerit. & qđ die eircumcisionis suae nom̃
acceꝑit. & que post impletes dies purgationis mare ideni Luchas
uairat qđ attulerint eum ad shħrłm. &e de symeone uł anna que dixe¬
rint de illo in templo postea quã cognouer̃ eum impleti sp̃u sc̃õ. oĩa
hec tacet Matħs. Unde merito queritur quando facta sint. siue que
Matħs p̃termittit ⁊ luchas dic̃: siue que luchas dic̃. & Matħs p̃ter-¬
rant ab oriente sequit᷑ ⁊ nantit losepħ ab angło ammonitũ ut cũ m¬
fante in egiptũ fugeret. ne ab herode necaret᷑. deinde herodẽ illo ñ in¬

Expanded text:
is magis quod responso accepto in somnis, ne redirent per Herodem, per aliam uiam regressi sunt in regionem suam. hoc totum Lucas praetermisit, sicut Mattheus non narrauit, quod Lucas narrat, in praesepi positum dominum et quod pastoribus eum natum angelus nuntiauerit et quod multitudo militiae caeli facta est cum angelo laudantium deum et quod uenerunt pastores et uiderunt uerum esse quod eis angelus nuntiauerit et quod die circumcisionis suae nomen acceperit, et quae post impletos dies purgationis Mariae idem Lucas narrat, quod attulerit eum ad Hierusalem, et de Symeone uel Anna, quae dixerint de illo in templo, posteaquam cognouerunt eum impleti spiritu sancto. omnia haec tacet Mattheus. Unde merito quaeritur, quando facta sint siue quae Mattheus praetermittit et Lucas dicit siue quae Lucas praeterrant ab Oriente, sequitur et narrat, Joseph ab angelo admonitum ut cum infante in Aegyptum fugeret, ne ab Herode necaretur; deinde Herodem illo non in
Abbreviated transcription (Latin):
sħim. Cum gͦ natꝰ eẽt sħs in bechleem tude in diebꝰ herodis regis.
& octera. Deꝰ euntate bechloem oath̃i Luchasq cõsentiunt. Sed
quomodo & qua causa ad eam uenerint losepħ & maria luchas expo¬
nit. matheus p̃ter mittit. Contra de magis ab oriente uenientibꝰ Luchar
tacet matłis dicit. ita contexens. Ecce magi ab oriente uener̃ iherosoli¬
mam dicentes. Ubi est qui natus est rex uideoꝵ. Uidimꝰ enĩ stellã

Expanded text:
sus in Bethleem Iudaeae in diebus Herodis regis, et cetera. De ciuitate Bethleem Mattheus Lucasque consentiunt; sed quomodo et qua causa ad eam uenerint Ioseph et Maria, Lucas exponit, Mattheus praetermittit. contra de magis ab oriente uenientibus Lucas tacet, Mattheus dicit ita contexens: ecce magi ab oriente uenerunt Hierosolymam dicentes: ubi est qui natus est rex Iudaeorum? uidimus enim stellam
Abbreviated transcription (Latin):
peccatoꝵ: expiante nos carne sacerdotis nr̃i. a quo nimc iste
numerus incipit. &e reconciliante nos dõ: ad uẽ mine iste
ubi ntmerus ste cõmemoratur apparuit. Post enumeratas gñratiões
Matłis ita sequitur. U¬
cẽt desponsata mat̾ eius maria ioseph ante quã cõuenirent inuẽta
e̾ in utero habens de sp̃u scõ. Hoc quemadmnodũ factũ sit qđ hic
p̃cermisit. Luchas exposuit. post cõmemoritũ conceptũ loħis ita nar¬
rans In mense aũt serco missus est angłs gabriel a deo in cuntatẽ
gelileat cui nomen ua areth ad uirginem desponsatã iuro eui nom̃

Expanded text:
peccatorum expiante nos carne sacerdotis nostri, a quo nunc iste peccatorum expiante nos carne sacerdotis nostri, a quo nunc iste numerus incipit, et reconciliante nos deo, ad quem nunc isteubi numerus iste commemoratur, apparuit. Post enumeratas generationes s ita sequitur: et desponsata mater eius Maria Ioseph, antequam conuenirent, inuenta est in utero habens de spiritu sancto. hoc quemadmodum factum sit, quod hic praetermisit, Lucas exposuit post commemoratum conceptum Iohannis ita narrans: in mense autem sexto missus est angelus Gabrihel a domino in ciuitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth, ad uirginem des
Abbreviated transcription (Latin):
septuaginta septem. quo signisicatur omnium ꝓrsus re¬
missioe abolitio peccatoꝵ. Quam eciam ipse dñs ꝑ huiꝰ
numeri misterium eiudenter exp̃ssit. dicens remittendum ẽẽ
peccanti non solum septies s eciam septuagies septies. Nec
frustra iste ninnerus ad peccatoꝵ omnium ꝑtinet mundationẽ
si diligentius inquiratur. Denarius quippe tamꝗ usticie nu¬
merus in decẽ p̃ceptis legis ostendit᷑. Pono peccatũ est legis
tuinsgressio. Et utiq transgressio denarii numeri : congruent̃
undenario figunitur. Unde ⁊ uela cilicina iubent᷑ in thaber¬
naculo iidecim fieri. Quis aũt. dubitet ad peceati significati¬
onẽ cilicrum ꝑtinere. Ae ꝑ hoc quici uniuersum tempꝰ septe¬
nario dierum numero uoluitur. conuenient̃ undenario septies
multiplicato ad numierum septuagesimũ ⁊ sepanur̃ cuncta.
peccata ꝑueniunt. In quo numero eciam fit plona remissiste

Expanded text:
septuaginta septem, quo significatur omnium prorsus reseptuaginta septem, quo significatur omnium prorsus remissio et abolitio peccatorum. quam etiam ipse dominus per huius numeri mysterium euidenter expressit dicens remittendum esse peccanti non solum septiens, sed etiam septuagiens septiens. Nec frustra iste numerus ad peccatorum omnium pertinet mundationem, si diligentius inquiratur. denarius quippe tamquam iustitiae numerus in decem praeceptis legis ostenditur. porro peccatum est legis transgressio et utique transgressio denarii numeri congruenter undenario figuratur, unde et uela cilicina iubentur in tabernaculo undecim fieri. quis autem dubitet ad peccati significationem cilicium pertinere? ac per hoc quia uniuersum tempus septenario dierum numero uoluitur, conuenienter undenario septiens multiplicato ad numerum septuagensimum et septimum cuncta peccata perueniunt. in quo numero etiam fit plenaria remissio
Abbreviated transcription (Latin):
ficatur nr̃oꝵ  abolitio a dño xp̃o Ideo eas ille descendens enairat.
iste ascendens. Qđ enim dicit apostolus misit deus filium suum
insimilitudinem carnis peccati. hec est susceptio peccatoꝵ. Qđ
aũt addit ut de peccato dampnaret peccatum in carne. hec est
expiatio peccatoꝵ. ꝓinde mat̾łis ab ipso dd̃ ꝑ salomonẽ descendit.
in ciuiuis matre ille peccauit. Luchas uero ad ipsum đd̃ ꝑ Nathan
ascendit. ꝑ quẽ ꝓpħam ds̃ peccatũ illius expiauit. Ipse quoq
numerus quem luchas exequit᷑. certissime ꝓrsus abolitionem
indicat peccatorᷤ. Quia enĩ xp̃i aliqua iniquitas qui nullam
habuit non est utiq conuncta miquitatibꝰ hominum. quas in sua
carne suscepit. idem numerus penes matħm excepto xp̃o est qͣdra¬
genarius. Qui uͦ iusticie suę patrisq nos expiatos purgatosq cõ
ideo in eo numero qui est poenes lucham. & ipse xp̃s a quo incip̃
enumeratio. ⁊ ds̃ ad quẽ ꝑuenit cõnumerantur.⁊ fit numerus

Expanded text:
catorum a domino Christo. ideo eas ille descendens enarrat, iste ascendens. quod enim dicit apostolus: misit deus filium suum in similitudinem carnis peccati, haec est susceptio peccatorum; quod autem addit: ut de peccato damnaret peccatum in carne, haec est expiatio peccatorum. proinde Mattheus ab ipso Dauid per Salomonem descendit, in cuius matre ille peccauit; Lucas uero ad ipsum Dauid per Nathan ascendit, per quem prophetam deus peccatum illius expiauit. ipse quoque numerus, quem Lucas exsequitur, certissime prorsus abolitionem indicat peccatorum. quia enim Christi aliqua iniquitas, qui nullam habuit, non est utique coniuncta iniquitatibus hominum, quas in sua carne suscepit, ideo numerus penes Mattheum excepto Christo est quadragenarius. quia uero iustitiae suae patrisque nos expiatos ab omni peccatoideo in eo numero, qui est penes Lucam, et ipse Christus, a quo incipit enumeratio, et deus, ad quem peruenit, connumerantur et fit numerus
Abbreviated transcription (Latin):
EQUITur itaq matħs. & uener̃ inquit in locum qui dr̃ golgotha.
quod ẽ caluariae locus. De hoc loco aꝑtissime cõsentiunt. Deinde adiungit
idem matħs. & deder̃ ei uinũ bibere cum felle mixtum. ⁊ cũ gustasset
noluit bibere. Hoc marchus ita nairat. & dabant ei bibere minitũ uinũ
⁊ nõ accepit. Hoc intelligendũ ẽ matħm dixisse cum felle mixtũ. Fel
qͥppe ꝓ amaritudine posunit. Muratum enim̃ uinum amarissimũ est.
q̃ꝗͣ fieri possit ut ⁊ felle ⁊ mina uinum amarissimum redderent. Qđ
gͦ ait marchꝰ non accepit. intelligitur nõ accepit ut biberet. Gustauit
aut̃ sicut matħi testis est. ut qđ idem

Expanded text:
que Matthaeus: Et venerunt, inquit, in locum qui dicitur Golgotha, quod est Calvariae locus: de hoc loco apertissime consentiunt. Deinde adjungit idem Matthaeus: Et dederunt ei vinum bibere cum felle mixtum, noluit bibere. hoc Marcus ita narrat: et dabant ei bibere murratum uinum et non accepit. hoc intellegendum est Mattheum dixisse: cum felle mixtum. fel quippe pro amaritudine posuit, et murratum enim uinum amarissimum est, quamquam fieri possit, ut et felle et murra uinum amarissimum redderent. quod ergo ait Marcus: non accepit, intellegitur non accepit, ut biberet\'. gustauit autem, sicut Mattheus testis est, ut quod ide
Abbreviated transcription (Latin):
demde illius hoc petentit : ad sentenciam nichil inter est. Cõmemorauit
Lucas & alium dixisse sequar te dñe s pͥmum ꝑmitte michi renunciare
his qui domi sunt. de quo tacet matħs. Inde iam laichas in aliud perrex.
nõ in illud qđ ordinem temporis sequebatur. Post hec aut̃ inquit desig¬
nauit dñs & alios septuaginta duos post hec quidẽ manifeste. s quanto
tp̃ris interuallo post hec fecit illud dñs non apparet. in ipso tam̃ inter¬
uallo fit qđ deinceps matłis subuigit.

Expanded text:
deinde illius hoc petentis, ad sententiam nihil interest commemorauit deinde illius hoc petentis, ad sententiam nihil interest commemorauit Lucas et alium dixisse: sequar te, domine, sed primum permitte mihi renuntiare his qui domi sunt, de quo tacet Mattheus. inde iam Lucas in aliud perrexit, non in illud quod ordine temporis sequebatur. post haec autem, inquit, designauit dominus et alios septuaginta duo. post haec quidem manifeste, sed quanto temporis interuallo post haec fecerit illud dominus, non apparet. in ipso tamen interuallo fit quod deinceps Mattheus subiungit.
Abbreviated transcription (Latin):
einde qđ subiungit & accedens imus scriba ait illi: Magist̃ seqͣr
te quocũq ieris usq ad illud ubi ait dimite mortuos sepelire mortuos
suos. hoc simuliter nantt ⁊ Luchas. ¶ post plura nec ipse sane ex¬
p̃sso ordine temporum s recordantis modo utrũ qđ prius omisit an qđ
posterius eciam factum quã suxt ea que sequunt᷑ p̃occupauit. incertũ ẽ.
ta enĩ dicit. Factum ẽ aut ambulantibꝰ illis miua. dixit quidã ad illum.
equar te quocũq ieris. & respondit ei ꝓrsus eadem que mratłis cõme¬
morat. Qd̃ aũt matłis dicit tunc gestum ee quando uissit ut irent trans
fretum Lucas uero ambulantibꝰ illis in uia. non ẽ contrarium. quia uia
utiq ambulabant ut uenirent ad frecum. Q̾ de illo. qui pecit pͥmũ sepe¬
lire patrem suum matłs ⁊ lucas omnino consentiunt. Qđ enim matħs
pͥmo eiusdem uerba posuit hoc ꝓpt̾ patrem sum petentis. & aeinde
dñi dicentis sequere me: Lucas aũt primo dñi dicentis seq̃re me. &

Expanded text:
eindequodsubiungit: et accedens unusscriba ait illi: magister, sequar te, quocumque ieris, usque ad illud ubi ait: dimitte mortuos sepelire mortuos suos, hoc similiter narrat et Lucas. sed ille post plura nec ipse sane expresso ordine temporum, sed recordantis modo, utrum quod prius omisit an quod posterius etiam factum quam sunt ea quae sequuntur praeoccupauit, incertum est. ita enim dicit: factum est autem ambulantibus illis in uia, dixit quidam ad illum: sequar te, quocumque ieris. et respondit ei prorsus eadem quae Mattheus commemorat. quod autem Mattheus dicit tunc istud gestum esse, quando iussit, ut irent trans fretum, Lucas uero ambulantibus illis in uia, non est contrarium, quia in uia utique ambulabant, ut uenirent ad fretum. et de illo qui petit primo sepelire patrem suum Mattheus et Lucas omnino consentiunt. quod enim Mattheus primo eiusdem uerba posuit hoc propter patrem suum petentis et deinde domini dicentis sequere me, Lucas autem primo domini dicentis sequere me et
Abbreviated transcription (Latin):
quod̾ sequitur. Iamquã uas fignli conteres eos. Reguntur enĩ boni
ꝑ hanc disciplinã. mali cõminunt᷑. Qui tãꝙ idem ipsi i cõmemorant᷑.
ꝓpt̾ una atq eadem sacram̃ta que hñt cõmimia mali cũ bonis. Egͦ
numerꝰ iste laboriosi huuis tp̃ris sacram̃tũ ẽ. quo sub disciplina regis xͥ
aduersus diabłm diicamiis. eciam illud declanit qđ quadraginta di¬
erũ ieuiniũ hoc est himmnliationẽ amme consecrauit. Ꝙ lex ⁊ ꝓpħȩ¬

Expanded text:
quod sequitur: tamquam uas figuli conteres eos. reguntur enim boni quod sequitur: tamquam uas figuli conteres eos. reguntur enim boni per hanc disciplinam, mali comminuuntur, qui tamquam idem ipsi commemorantur propter una adque eadem sacramenta, quae habent communia mali cum bonis. Quia ergo numerus iste laboriosi huius temporis sacramentum est, quo sub disciplina regis Christi aduersus diabolum dimicamus, etiam illud declarat, quod quadraginta dierum ieiunium, hoc est humilationem animae, consecrauit et lex e
Abbreviated transcription (Latin):
Illud aũt qđ deinceps insinuandũ est re uera ut aduerti ⁊ inderi
posset. lectorem attentissimũ ⁊ diligentissimũ requirebat. Acute
quippe animaduersum. ẽ. matħm qui regiam in xp̃o instituerat in¬
sinuare ꝑsonam. excepto ipso xp̃o quadrnta homines in generatio¬
nũ serie nominasse. Nlumerus aũt iste illud tempꝰ signisicat: quo
in hoc scło ⁊ in hac tenai regi nos oportet a xp̃o scđm disciplinam
laboriosam qua flagellat deus ut scriptum ẽ omnẽ filiũ quẽ recipit.
de qua dic̃ apłs ꝑ tribulationẽ nos oportere intrare i regnũ dei. n¬
quam significat eciam illa uirga fenea de qua in psalmo legitur.
eges eos in uirga fenrea. Cum superius dixisset ego aũt cõstitut
sum rex ab eo suꝑ sion montẽ scm̃ eus. Regunt᷑ mnimꝰ eciã boni in uir¬
micium a nob̾ qualis finis erit eis qui ñ credunt dĩ enugło. Ꝙ si uistꝰ
uix saluus erit. impnis & peccator ubi parebunt: Ad quos ꝑtinet

Expanded text:
Illud autem quod deinceps insinuandum est, re uera ut aduerti et uideri posset, lectorem adtentissimum et diligentissimum requirebat. acute quippe animaduersum est Mattheum, qui regiam in Christo instituerat insinuare personam, excepto ipso Christo quadraginta homines in generationum serie nominasse. numerus autem iste illud tempus significat, quo in hoc saeculo et in hac terra regi nos oportet a Christo secundum disciplinam laboriosam, qua flagellat deus, ut scriptum est, omnem filium, quem recipit, de qua dicit apostolus per tribulationem nos oportere intrare in regnum dei. quam significat etiam illa uirga ferrea, de qua in psalmo legitur: reges eos in uirga ferrea, cum superius dixisset: ego autem em constitutus sum rex ab eo super Sion montem sanctum eius. reguntur enim etiam boni in uirinitium a nobis, qualis finis erit eis qui non credunt dei euangelio? et si iustus uix saluus erit, peccator et impius ubi parebunt? ad quos pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
moscien ciae scđm eundẽ sp̃m.
alius diem dño sapit.
alius de pectore lni liquidius aliqͥd bibit. alius deuatus
usq ad tc̃iuĩ celũ in effabilia uerba audit. om̃s tam̃ quãdiu sunt
m corpore ꝑegrinant᷑ a dño. & om̃ibꝰ bone spei fidelibꝰ in libro utae scͥp¬
tis seruatur qđ dictũ ẽ. & ego diligã eũ & ostendã me ipsũ illi. ⁊lerum
tam̃ in hac ꝑegrinatione quantũ rei huius intelligencia uł sciencia qͥsq ꝓfe
tam multo ampluis p̃ciꝑe de dulcedine caritatis. & qr illud p̃ceptũ ueri¬

Expanded text:
mo scientiae secundum eundem spiritum; alius diem domino sapit, alius de pectore domini liquidius aliquid bibit, alius leuatus usque ad tertium caelum ineffabilia uerba audit, omnes tamen, quamdiu sunt in corpore, peregrinantur a domino et omnibus bonae spei fidelibus in libro uitae scriptis seruatur quod dictum est: et ego diligam eum et ostendam me ipsum illi. uerum tamen in hac peregrinatione quantum tam multo amplius praecipere de dulcedine caritatis. et quia illud praeceptum ueri
Abbreviated transcription (Latin):
a theus gͦ sequitur & dicit. Tunc oblatus ẽ ei demoniũ habens
cecus ⁊ mutus. & curauit eum. ita ut loqueretur & uideret. hoc nõ
isto ordine s post alia multa Luchas comiemorat. & mutũ dic̃ tantũ
non etiam cecum. S non ex eo quod aliquid tacet dealio dicere putandꝰ ẽ¬
a enim sequentia etiam ipse contexit que Matheus.

Expanded text:
atthaeus ergo sequitur et dicit: Tunc oblatus est ei daemonium habens, caecus et mutus; et curavit eum, ita ut loqueretur et videret . Hoc non isto ordine, sed post alia multa Lucas commemorat, et mutum dicit tantum non etiam caecum : sed non ex eo quod aliquid tacet, de alio dicere putandus est: ea enim sequentia etiam ipse contexit quae Matthaeus.
Abbreviated transcription (Latin):
riauer̃ p̃tereuntẽ simonẽ cyreneum uenientem de uilla patrẽ alex¬
tandri ⁊ rafi sit tolleret erueem eius. Hoc lucas ita dic̃. & cũ ducerẽt
locum. hebraiee golgotha. ubi eum crucifixer̃. Unde intelligitur qđ ipse
sibi poitabat crucẽ. cum exiret in locũ memoratũ. Simon aut̃ ille in
itinere angariatꝰ est. de quo tres cõmemorant. cui postea data ẽ portan¬
da crux. usq ad locum. Ita utrũq factum inuenimꝰ. primo id qđ io¬
hannes dix̃. deinde qđ ceteri tres.
XI.

Expanded text:
riauerunt praetereuntem Simonem Cyreneum uenientem de uilla, patrem Alexandri et Rufi, ut tolleret crucem eius. hoc Lucas ita dicit: et cum ducerent locum, Hebraeice Golgotha, ubi eum crucifixerunt. unde intellegitur, quod ipse sibi portabat crucem, cum exiret in locum memoratum. Simon autem ille in itinere angariatus est, de quo tres commemorant, cui postea data est portanda crux usque ad locum. ita utrumque factum inuenimus, primo id quod lohannes dixit, deinde quod ceteri tres. XI.
Abbreviated transcription (Latin):
respicis ꝑsonam hominum. Dic gͦ nb quid tibi uidetur. Lacet cen¬
sumdari cesar annon. & cet̃ usq ad ulud ubi ait. & audientes tur¬
bae amirabantur indoctrina eius. Hec duo dñi responsa unũ
de numino ꝓpter tributũ reddendo cesari. alterum de resessiuree¬
tione ꝓpter ilam mulierem que septem sibimet succedentibꝰ fribus
nupsenit : marchꝰ ⁊ laicas similiter nairant. nec in ordine aliquid dis¬
crepant. Post parabolam quippe illam de conductoribꝰ uineae. ⁊ de
iuideis in quos dicta est insidias p̃ parantibꝰ que om̃s tres cõmemora¬
uer p̃ter mittunt hi duo marchus ⁊ lucas parabolam de inuitatis ad
nupcias. quã solus matħs interposuit. & cum illo iam sequunt᷑ urar¬
rantes hec duo de tributo cesaris. ⁊ de muliere septem singillatĩ uirorꝰ
eodẽ ꝓrsus ordine sine aliqua repugnanciȩ questione.
Lxx iii.

Expanded text:
um: dic ergo nobis, quid tibi uidetur, licet censum dari Caesari an non? et cetera usque ad illud ubi ait: et audientes turbae mirabantur in doctrina eius. haec duo domini responsa, unum de nummo propter tributum reddendum Caesari, alterum de resurrectione propter illam mulierem, quae septem sibimet succedentibus fratribus nupserat, Marcus et Lucas similiter narrant nec in ordine aliquid discrepant. post parabolam quippe illam de conductoribus uineae et de Iudaeis, in quos dicta est, insidias praeparantibus, quae omnes tres commemorauerunt, praetermittunt hi duo Marcus et Lucas parabolam de inuitatis ad nuptias, quam solus Mattheus interposuit, et cum illo iam sequuntur narrantes haec duo, de tributo Caesaris et de muliere septem singillatim uirorum, eodem prorsus ordine sine aliqua repugnantiae quaestione. LXXIII.
Abbreviated transcription (Latin):
tarum seruarit incerdum ẽ. Ita enĩ conectit. Et cum loqueret᷑
rogauit eum quidã phariseus ut pranderet apud se. Non aũt̃
ait cum hec loqueretur sed cum loqueretur. Nam si dixisset cũ
hec loqueretur. necessario cogeret intelligere hoc ordine nõ tan¬
tum a se fuisse nairata. uerum & adño gesta.

Expanded text:
tarum seruarit incertum est. ita enim conectit: et cum loqueretur, tarum seruarit incertum est. ita enim conectit: et cum loqueretur, rogauit eum quidam Pharisaeus, ut pranderet aput se. non autem ait cum haec loqueretur\', sed cum loqueretur. nam si dixisset cum haec loqueretur\', necessario cogeret intellegere hoc ordine non tantum a se fuisse narrata, uerum et a domino gesta.
Abbreviated transcription (Latin):
lo querebant int̾posita similitudine ionae ꝓpħae. Deinde continua¬
to sermone ipsius dm̃ cõmemorat dictum de regina austri & de ni¬
niitis. Ita aliquid potuis cõmemorauit qđ matħs tacuit. quã ali¬
quid p̃termisit eoꝵ que hoc loco ille nairauit. Quis aut̃ nõ uide¬
at suꝑfluo queri quo illa ordine dñs dixerit cum ⁊ hoc discere de¬
beamus ꝑ cuugłistarũ excellentissimã auctoritatẽ nõ eẽ mendaciũ
si quisquam non hoc ordine cuiusquam sermonem digesserit qͦ ille a qͦ
ꝓcesserit. cum ipsius ordinis nichil intersit ad rem siue ita siue itasit
&̾ adhuc Luchas ꝓductiorem huncdni sermonem indicat. & in eo
commemorat qualia Matħs in sermone illo qui est habitꝰ in mon¬
te. quȩ bis dicta intelligimus. & ibi scilicet & hic. Terminato
aũt isto sermone in aliud ꝑgit Lucas. in quo utrũ ordinẽ rerũ ges¬

Expanded text:
lo quaerebant, interposita similitudine Ionae prophetae. deinde continualo quaerebant, interposita similitudine Ionae prophetae. deinde continuato sermone ipsius domini, commemorat dictum de regina Austri et de Nineuitis. ita aliquid potius commemorauit quod Mattheus tacuit quam aliquid praetermisit eorum quae hoc loco ille narrauit. quis autem non uideat superfluo quaeri, quo illa ordine dominus dixerit, cum et hoc discere debeamus per euangelistarum excellentissimam auctoritatem non esse mendacium, si quisquam non hoc ordine cuiusquam sermonem digesserit quo ille a quo processit, cum ipsius ordinis nihil intersit ad rem, siue ita siue ita sit? et adhuc Lucas productiorem hunc domini sermonem indicat et in eo quaedam commemorat, qualia Mattheus in sermone illo, qui est habitus in monte, quae bis dicta intellegimus, et ibi scilicet et hic. terminato autem isto sermone in aliud pergit Lucas, in quo utrum ordinem rerum ges
Abbreviated transcription (Latin):
SEQUITUR Maths & dicit. Tunc responderunt ei quidam de
scribis et phariseis dicentes. Magister uolumus ate signũ uidere.¬
& cet̾a. usq ad illud ubi ait Sic erit et generationi huic pessimę.
Dec etiam luchas nairat eo quidem loco. sed aliquanto disꝑari ordine.
Nam illud quod petierunt signum adño de celo supra cõa memoraũ
post illud de muto miraculum. & non ibi retulit quid eis ad hoc res.
pondisset. sed postea cum turbȩ concurissent. dicit hoc fuisse respon
sum eis. Qͦs dat intelligi superius ase commemoratos. quod de celo
signum querebant. Et hoc annectit postea quam interposuit de mu¬
liere que dixit dño. Beatus uenter qui te portauit. Hanc aut̃ muli¬
erem interponit cum de sermone dñi cõmemorasset qđ sp̃s inmun¬
dus exiens ab homine redit ⁊ iuenit mundatã domum. Post mu¬
lierem gͦ illam cum diceret responsum ẽẽ turbis de signo qđ de ce¬

Expanded text:
uidam de uidam de Scribis et Pharisaeis dicentes: Magister, volumus a te signum videre, etc., usque ad illud ubi ait, Sic erit et generationi huic pessimae . Haec etiam Lucas narrat eo quidem loco, sed aliquanto dispari ordine . Nam illud quod petierunt signum a Domino de coelo, supra commemoravit post illud de muto miraculum: et non ibi retulit, quid eis ad hoc Dominus respondisset; sed postea cum turbae concurrissent, dicit hoc fuisse resum eis quos dat intellegi superius a se commemoratos, quod de caelo signum quaerebant; et hoc adnectit, posteaquam interposuit de muliere, quae dixit domino: beatus uenter, qui te portauit. hanc autem mulierem interponit, cum de sermone domini commemorasset, quod spiritus inmundus exiens ab homine redit et inuenit mundatam domum. post mulierem ergo illam, cum diceret responsum esse turbis de signo, quod de cae
Abbreviated transcription (Latin):
EAUITUR matħs dicens. & stupebant om̃s turbȩ & dicebant.
U umqͥd hic ẽ filius dđ Pharisei autem audientes dixerunt. Hic ñ
eicit demones nisi in belzebub principe demonioꝵ. Iħs aut̃ sciens
cogitationes eoꝵ idixit eis. Omne regnum diuisum contra se desola¬
tur. & cẽta. usq ad illud ubiait. Ex uerbis tuis iustificaberis. et
ex uerbis tuis condempnaberis. Marchus non ex occasione illius mun
subicit dictum de iłni qd̃ in belzebub eicit demonia. s post alia quedã
que solus commemorat hoc quoq subnectit. sius alio loco id recolen
& adiungens. siue aliquid pret̾mittens. & deude ad hunc ordinem re¬
diens. Luchas autem pene totidem uerbis hoc dicit quot Matħs.
& qđ digitum di apellat sp̃mdĩ ab eadem sententia non recedit.
Quin ponus & aliquid docet. ut nouerimus quem ad modum intelli¬
gamus ubicumq scripturarum legerimus digitum dĩ. In aliis aut̃
que non hic dicunt Marchus et Luchas nulla controuersia ẽ.¬

Expanded text:
s turbae et dicebant: numquid hic est filius Dauid? Pharisaei autem audientes dixerunt: hic non eicit demones nisi in Belzebul principe demoniorum. Iesus autem sciens cogitationes eorum dixit eis: omne regnum diuisum contra se desolabitur, et cetera usque ad illud ubi ait: ex uerbis tuis iustificaberis et ex uerbis tuis condemnaberis. Marcus non ex occasione illius muti subicit dictum de Iesu quod in Belzebul eicit demonia, sed post alia quaedam quae solus commemorat hoc quoque subnectit, siue alio loco id recolens et adiungens, siue aliquid praetermittens et deinde ad hunc ordinem rediens. Lucas autem paene totidem uerbis hoc dicit quod Mattheus, et quod digitum dei appellat spiritum dei, ab eadem sententia non recedit, quin potius et aliquid docet, ut nouerimus, quemadmodum intellegamus ubicumque scripturarum legerimus digitum dei. in aliis autem quae non hic dicunt Marcus et Lucas nulla contrauersia e
Abbreviated transcription (Latin):
pati a semoribꝰ & scribis. ⁊ cet̃. usq ad illud ubi ait. nõ. sapis ea que
dei c̃. s ea que hominum. Hec eodẽ ordine subnectunt marchꝰ ⁊ lucas.
s Lucas de Petro qđ passiomi xp̃i contradixerit tacet.

Expanded text:
 scribis, et cetera usque ad illud ubi ait: non sapis ea quae dei sunt, sed ea quae hominum. haec eodem ordine subnectunt Marcus et Lucas; sed Lucas de Petro, quod passioni Christi contradixerit. tacet.
Abbreviated transcription (Latin):
flagellauit. &mi lites plectentes coronã de spinis imposuer̃ capiti
eiis. & ueste purpurea circum deder̃ eum. ⁊ ueniebant ad eũ ⁊ dicebãt.
Aue rex iudeoꝵ. & dabant ei alapas. Unde apparet matħm ⁊ march̃m
recapitulando istud cõmemorasse. nõ quo timc factum sit cũ eum pi¬
latus cͣrucisig endũ tradidisset. Iołis enim ap̃ pilatum dic̃ hec gesta
satis euidenter. unde isti qđ p̃terierant recoluer̃. Ad hoc ꝑtinet eciã
qđ cõseqñ ter dicit mnatħs. & expuentes in eum acceper̃ harundi¬
nem. & ꝑcuciebant caput eius. & postquã illuser̃ ei. exuer̃ clamide.¬
ni induerunt eum uestim̃tis eius. ⁊ duxer̃ eum ut crucifigerẽt. hoc qđ
exuer̃ clamide. ⁊ induer̃ eum uestimentis eius infine factum intelligitur
cum iam duceretur. Marhus. hec ita dic̃. & postquam illuser̃ ei exuer̃
illum purpura. &liũduer̃ eum uestim̃tis suis.¬

Expanded text:
flagellauit, \'et milites plectentes coronam de spinis inpoflagellauit, \'et milites plectentes coronam de spinis inpoeius et ueste purpurea circumdederunt eum et ueniebant ad eum et dicebant: haue, rex Iudaeorum, et dabant ei alapas. unde apparet Mattheum et Marcum recapitulando istud commemorasse, non quo tunc factum sit, cum eum Pilatus iam crucifigendum tradidisset. Iohannes enim aput Pilatum dicit haec gesta satis euidenter, unde isti quod praeterierant recoluerunt. ad hoc pertinet etiam quod consequenter dicit Mattheus: et expuentes in eum acceperunt ha rundinemet percutiebant caput eius. et postquam inluserunt eieum uestimentis eius et duxerunt eum, ut crucifigerent. hoc, quod exuerunt clamydem et induerunt eum uestimentis eius, in fine factum intellegitur, cum iam duceretur. Marcus hoc ita dicit: et t postquam inluserunt ei, exuerunt illum purpura et induerunt eum uestimentis suis.
Abbreviated transcription (Latin):
ronam de spinis posuer̃ suꝑ cap̃ euis. & arundinẽ indextera euis. & genufle¬
xo ante eum illudebant dicentes. Haue rex iudeoꝵ. Hoc marchus in
eodem loco nanationis ita dicit. Milites aut̃ duxer̃ eũ intro in atriũ
p̃torii. & conuocant totã cohortem. & induunt purpurã ⁊ imponunt
ei plectentes spmeam coronam. & ceper̃ salutare cũ. Haue rex udeoꝵ.
& ꝑcuciebant cap̃ euis harundie. & conspuebant eum. & ponente̾ genu
adorabant eum. Intelligitur itaq qđ matħs ait clamidem coccineam cir¬
cum deder̃ ei. hoc marchum dixisse indutũ purpura. P regia enim pur¬
pura clamis illa coccinea ab illudentibꝰ adhibita erat. & est rubra q̃dã
purpura cocco simillima. Porest eciam fieri ut purpurã eciã marchꝰ cõ¬
memorauerit quã clamis habebat quamuis eẽt coccinea. lucas hoc p̃t̾¬
misit. Ioħs aũt ante quam diceret qđ eum pilatꝰ erucifigendum
tradiderit cõmemo rauit hoc dicens. Tunc gͦ app̃hendit pilatꝰ iħm ⁊

Expanded text:
onam de spinis posuerunt super caput eius et harundinem in dextera eius, et genu flexo ante eum inludebant dicentes: haue, rex Iudaeorum. hoc Marcus in eodem loco narrationis ita dicit: milites autem duxerunt eum intro in atrium praetorii et conuocant totam cohortem, et induunt purpuram et inponualutare eum, Ave, rex Judaeorum: et percutiebant caput ejus arundine, et conspuebant eum; et ponentes genua, adorabant eum » . Intelligitur itaque quod Matthaeus ait, « Chlamydem coccineam circumdederunt ei, » hoc Marcum dixisse, indutum purpuram. Pro regia enim purpura, chlamys illa coccinea ab illudentibus adhibita erat: et est rubra quaedam purpura cocco simillima. Potest etiam fieri, ut purpuram etiam Marcus commemorauerit, quam clamys habebat, quamuis esset coccinea. Lucas hoc praetermisit. Iohannes autem antequam diceret, quod eum Pilatus crucifigendum tradiderit, commemorauit hoc dicens: Hunc ergo adprehendit Pilatus Iesum et
Abbreviated transcription (Latin):
qd sibi ab eis tradi mernisset. Ergo intelligere debemius & hoc dictũ ẽẽ.⁊
illud qđ iucas cõmemorauit. multa enim dicta. ⁊ multa responsa s̃. Unde
cuiq eoꝵ quantũ uisum ẽ decerpsit. ⁊m nairatione sua posuit. qđ satiꝰ ẽẽ
uidicauit. Nam eciã ipse ioħs dic̃ quedã que obiecta sint q̃ suis lociꝰ uidebimꝰ.

Expanded text:
quod sibi ab eis tradi meruisset. ergo intellegere debemus et hoc dictum esse et quod sibi ab eis tradi meruisset. ergo intellegere debemus et hoc dictum esse et illud quod Lucas commemorauit. multa enim dicta et multa responsa sunt, unde cuique eorum quantum uisum est decerpsit et in narratione sua posuit quod satis esse iudicauit. nam etiam ipse Iohannes dicit quaedam quae obiecta sunt, quae suis locis uidebimus.