comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lestinos : et int̃ficiam int̃fectores. Et
ꝑdam reliquias maritimę regionis:
faciamq in eis ultiones magnas. ar¬
guens in furore. & scient quia ego
dñs: cum dedero uindictam mẽam
suꝑ eos.Lxx. Propt̃ea hec dicit ado-¬
nai dñs. Pro eo quod fecerunt alie¬
nigene in ultione. et suscitauert̃
uindictam insultantes ex animo. ut
delerent usq in ę̧t̃num: proptẽa
hȩc dicit adonai dñs. E cce ego ex¬
tendam manũ meã suꝑ alienigenaᷤ.¬
‸ et disꝑdam siue int̾ficiam cretenses.
et ꝑdam reliquias littoris. et faciã
ta furoris: et cognoscent quia ego
adonai dñs : cum dedero ultionem
meam suꝑ eos. Post filios ãmon.¬
moab et seir. qui et ipsi sunt idu¬
mei. et ꝑ loth. et esau. popło isrł et
domui iude cognatione socrantur:
uenit ad philistum. quos septuagi¬
ta allophilos id ÷ alienigenas tran¬
stulerunt: ñ generali nomine om¬
nium gentium. quȩ ñ sunt de ge-

Expanded text:
aestinos, et interficiam interfectores, et aestinos, et interficiam interfectores, et perdam reliquias maritimae regionis, faciamque in eis ultiones magnas, arguens in furore, et scient quia ego Dominus, cum dedero vindictam meam super eos. LXX: Propterea haec dicit Adonai Dominus: Pro eo quod fecerunt alienigenae ultionem, et suscitaverunt vindictam insultantes, ex animo, ut delerent usque in aeternum: propterea 293 haec dicit Adonai Dominus: Ecce ego extendam manum meam super alienigenas, et disperdam, sive interficiam Cretenses, et perdam reliquias littoris maritimae, ta furoris, et cognoscent quia ego Adonai Dominus, cum dedero ultionem meam suMoab et Seir, qui ipsi sunt Idumaei, et per Loth et Esau populo Israel, et domui Judae cognatione sociantur. Venit ad Philistiim, quos Septuaginta allophulous, id est, alienigenas transtulerunt, non generali nomine omnium gentium, quae
Abbreviated transcription (Latin):
et intelligat uindictam eius ad hoc
profecisse: ut seruiat domui iudȩ.
Hoc ẽ. illud de quo et apłs disputat:
seribens. Iacob dilexi: esau aut̃ odio
habui. Diligit aut̃ iacob qui carncũ
atq t̾renum supplantat atq suꝑat:
et benedictiones illius meretur ac-¬
ciꝑe. Primũ enim iuxta carnem: et
ruuntur. Quia appositum cor ho-¬
minis ad malitiam.a pueritia: erro¬
resq ad olescentiȩ. ętas matura con-¬
demnat. Unde et dauid. delicta in¬
quit iuuentutis meȩ: et ignoranti¬
as meas ne memineris. & tamen
pit benedictionem: esau secundam:
et ad extremũ dicitur de eo. seruus
subiecta fuerit illiq coniuneta. caro
eẽ. desistat: et idumea transeat in
iudeam. Hçe dicit dñs ds̃. Pro co
quod fecerunt palestini uindictam.
et ulti se sunt toto animo. int̾ficien¬
tes et implentes inimicitias uete¬
res: propt̃ea hȩc dicit dñs ds̃. Coce
ego extendam manũ meã suꝑ pa-¬

Expanded text:
et intelligat vindictam ejus ad hoc et intelligat vindictam ejus ad hoc profecisse, ut serviat domui Judae. Hoc est illud de quo et Apostolus disputat scribens: Jacob dilexi, Esau autem odio habui . Diligit autem Jacob, quia carneum atque terrenum supplantat et superat, et benedictiones illius meretur accipere. Primum enim juxta carnem, et ruuntur, quia appositum cor hominis ad malitiam a pueritia, erroresque adolescentiae aetas matura condemnat . Unde et David: Delicta, inquit, juventutis meae, et ignorantias meas ne memineris Ps. pit benedictionem, Esau secundam: et ad extremum dicitur de eo: « Servus subjecta fuerit, illique conjuncta, caro esse desistat, et Idumaea transeat in Judaeam. « Haec dicit Dominus Deus: Pro eo quod fecerunt Palaestini vindictam, et ulti se sunt toto animo interficientes et implentes inimicitias veteres. Propterea haec dicit Dominus Deus: Ecce ego extendam manum meam super Pal
Abbreviated transcription (Latin):
quam ultionem idumeȩ. meã iustici¬
am fuisse uindictam. dicit ad onay
dñs. Scd̾m tropologiam: hic michi
sensus uidetur. Idumea t̃rena appel¬
latur et carnea: quȩ consurgit con¬
tra sp̃m. ut ñ faciamus ea quȩ sp̃c st̃.
et animã in meditullio positam ad se
trahere festinat: uultq ultiones red¬
dere. quib prius subdita fuerat fili¬
is iuda. et recordatur doloris antiqui.
quod ñ propriȩ fuerit potestatis: et
ideo umdictam expetit de eis. qui re¬
cedentes a carne sp̃m sequebantur.
Propt̃ea ipse dñs filiorum iuda ul¬
tor existens. extendit manũ suꝑ idu¬
meã. et aufert de ea hominẽ et iu¬
m̃tum: quicquid uel rationis uide¬
tur hab̾e uel simplicis fidei: ut eam
redigat in solitudinẽ. & de theman
quȩ int̾pretatur deficiens. et dedan
quȩ et ipsa cognitionem sonat. om̃s
gladio int̾fecit. quem posuit in ma¬
nu popłi sui isrł: ut subuertatur
edom. et iram dñi sentiat ac furorẽ:

Expanded text:
quam ultionem Idumaeae meam justquam ultionem Idumaeae meam justam fuisse vindictam, dicit Adonai Dominus. Secundum tropologiam hic mihi sensus videtur: Idumaea terrena appellatur, et carnea quae consurgit contra spiritum, ut non faciamus ea quae spiritus sunt, et animam in meditullio positam ad se retrahere festinat, vultque ultiones reddere quibus prius subdita fuerat filiis Juda, et recordatur doloris antiqui, quod non propriae fuerit potestatis. Et ideo vindictam expetit de eis, qui recedentes a carne spiritum sequebantur. Propterea ipse Dominus filiorum Juda ultor existens, extendit manum super Idumaeam, et aufert de ea hominem et jumentum. Quidquid vel rationis videtur habere, vel simplicis fidei, ut eam redigat in solitudinem, et de Theman quae interpretatur deficiens, et Dedan, quae et ipsa cognationem sonat, omnes gladio interfecit, quem posuit in manu populi sui Israel, ut subvertatur Edom, et iram Domini sentiat ac furorem,
Abbreviated transcription (Latin):
in hebreo numquã scribatur idumea
sed semꝑ edom: quem in idumeam
exp̃ssit greca translatio. Nequaquã
gͦ de idumea ut moab loquutus ẽ.
sed fecit ultionem de filiis uida. pec¬
cauitq siue memoriã pristini doloris
tenuit. ut ultionem de eis caꝑet. a
quib in utero supplantatus ẽ: iccir¬
co ñ ꝑ angłos neq ꝑ alium quem li¬
bet sed ip̃se dñs manũ extendens su¬
per idumeam. abstulit de ea homi¬
nem et ium̃tum. et ciuitates illius
redegit in desertum. id÷ themaN.
quam nos in austrum uertimus:
de qua. et de alia urbe dedan. int̾fec¬
ti gladio cadent. Cumq illi se de iu¬
da ulti fuerint.: ego dabo ultionem
suꝑ idumeos. ꝑ manũ siue in manu
popłi mei isrł: ut ab his opprimant᷑.
in quos exercuere uindictam. Qui
facient in edom siue in idumeam.
iuxta iram et furorem meũ. ut meã
expleant indignationẽ: et ꝑ manus
popłi mei isrł. in mimicã gentẽ mea
ira deseurat: et intelligant contra mi¬

Expanded text:
in Hebraeo nunquam scribatur Idumaea, in Hebraeo nunquam scribatur Idumaea, sed semper Edom, quem Idumaea expressit Graeca translatio. Nequaquam ergo Idumaea ut Moab locutus est, sed fecit ultionem de filiis Juda, peccavitque, sive memoriam pristini doloris tenuit, ut ultionem de eis caperet, a quibus in utero supplantatus est, idcirco non per angelos, neque per alium quemlibet, sed ipse Dominus manum extendens super Idumaeam, abstulit de ea hominem et jumentum, et civitates illius redegit in desertum, id est, Theman, quam nos in austrum vertimus. De qua et de alia urbe Dedan interfecti gladio cadent. Cumque illi se de Juda ulti fuerint, ego dabo ultionem super Idumaeos per manum, sive in manu populi mei Israel, ut ab his opprimantur, in quos exercuere vindictam; qui facient in Edom sive Idumaeam juxta iram et furorem meum, ut meam expleant indignationem. Et per manus populi mei Israel mimicam gentem mea ira desaeviat, et intelligant contra ini
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ idumeam. in manu populi isrł: et
facient in idumeã iuxta iram meam
et furorem meũ: et cognoscent ultio¬
nẽ meã. dicit ad onax dñs. Supͣ duo
proposuerat. pro eo quod dixert̃ mo¬
ab et seir. et postea de seir tacens. con¬
tra moab tantum locutus ẽ: nunc
reddit ceptum npos A HNCa. quid se¬
ir. hoc ẽ. idumea fecerit. Quod autẽ
esau. et seir. et edom. et idumea. et
duma. una gens appellentur: ñ am¬
biget. qui scientiam habuerit scriptu.
rarum. Et ut de ceteris propħis taceã.
isaia. ieremia. amos. qui contra idu¬
meã. et duma. et edom. uaticinati st̃:
abdias propħa totam propħiam con¬
tra hanc dirigit nationem : quẽ ut
potuimus olim disseruimꝰ. Arguitur
igitur seir. qui quia hispidus erat.
pilosi nom̃ accepit: et edom sangui¬
narius. qui ob lenticulȩ coctionẽ rufę¬
primogenita ꝑdidit. et ab edulio sor¬
titus uocabulum ẽ: esau quoq fac¬
ta int̾pretatur. & hoc sciendum. quod

Expanded text:
super Idumaeam, in manu populi mei Israel, et super Idumaeam, in manu populi mei Israel, et facient in Idumaea juxta iram meam, et furorem meum, et cognoscent ultionem meam, dicit Adonai Dominus. Supra duo proposuerunt, pro eo quod dixerunt Moab et Seir, et postea de Seir tacens, contra Moab tantum locutus est: nunc reddit coeptum problema, quid Seir, hoc est, Idumaea fecerit. Quod autem Esau et Seir, et Edom, et Idumaea, et Duma, una gens appellentur, non ambiget qui scientiam habuerit Scriprarum. Et ut de caeteris prophetis taceam, Isaia, Jeremias, Amos, qui contra Idumaeam, et Dumam, et Edom vaticinati sunt; Abdias propheta totam prophetiam contra hanc dirigit nationem, quem ut potuimus olim disseruimus. Arguitur igitur Seir, qui quia hispidus erat pilosi nomem accepit. Et Edom sanguinarius, qui ob lenticulae rufae coctionem primogenita perdidit, et ab edulio sortitus vocabulum est. Esau quoque facta interpretantur. Et hoc sciendum, quod
Abbreviated transcription (Latin):
mine moab stulta scłi in cęlum se
efferens suꝑbia conteratur. Nȩc
dicit dñs ds̃. Pro eo quod fecit idu¬
 mea ultionem ut se uindicaret de fi.¬
liis iuda. peccauitq delinquens. et¬
⁊ uindictam expetiuit de eis: iccirco
hȩc dicit dñs ds̃. Extendam manũ
meã suꝑ idumeã: et auferam de ea
hominẽ et ium̃tum: et faciam eã
desertam. Ab austro et qui sunt in
dedan: gladio cadent. & dabo ultionẽ
meã suꝑ idumeã ꝑ manũ popłi mei
isrł: et facient in edom iuxta iram me¬
am. et furorem meũ. Et scient uindi¬
etam meã: dicit dñs ds̃. Hec dicit
adonai dñs. Pro eo quod fecit idumea
ut ulciscerentur ultionem de domo
iuda. et memoriã retinuerunt mali.
et ulti sunt ultione: propt̃ea hec di¬
cit ad onay dñs. Extendam manũ me¬
am suꝑ idumeã: et int̃ficiam de ea ho¬
minem et pecus. et ponam cam de¬
sertam: et de theman fugientes gla-¬
dio cadent. & dabo ultionem meam

Expanded text:
mine Moab, stulta saeculi in coelum se mine Moab, stulta saeculi in coelum se efferens superbia conteratur. « Haec dicit Dominus Deus pro eo quod fecit Idumea ultionem ut se vindicaret de filiis Iuda peccavitque delinquens et vindictam expetivit de eis idcirco haec dicit Dominus Deus extendam manum meam super Idumeam et auferam de ea hominem et iumentum et faciam eam desertum ab austro et qui sunt in Daedan gladio cadent et dabo ultionem meam super Idumeam per manum populi mei Israhel et facient in Edom iuxta iram meam et furorem meum et scient vindictam meam dicit Dominus Deus haec dicit Dominus Deus pro eout ulciscerentur ultionem de domo Juda, et memoriam retinuerunt mali, et ulti sunt ultione: propterea haec dicit Adonai Dominus: Extendam manum meam super Idumaeam, et interficiam de ea hominem et pecus, et 291 ponam eam desertam: et de Themam fugientes gladio cudent. Et dabo ultionem meam
Abbreviated transcription (Latin):
uersabor cum: pro eo quod combus¬
sit ossa regis idumeȩ in cineres. Ue¬
re enim quicquid in scło dogmatũ
ꝑuersoꝵ ẽ quicquid ad t̾renam scien¬
tiam ꝑtinet et putatur eẽ robustũ.
hoc dialectica arte subuertitur. et in¬
star incendii. in cmeres fauillasq
dissoluitur : ut probetur in nichili.
quod putabatur eẽ. fortissimũ. Sed
et isaias suꝑbiam arguit moab: di-¬
cens. Audiunnus contumeliã moab:
contumeliosus ẽ nimis. Suꝑbiam eiꝰ
abstuli. Ieremias quoq contra om̃s
uaticinans nationes : proprie loqͥt᷑
ad moab. Qm̃ confidebas in muni-¬
tionib tuis. & post paululum: ha¬
bebas fidutiam in głia tua. Et iterũ
quomodo dicitis fortes sumꝰ: Ac de¬
inde iuxta ẽ. dies moab ut ueniat:
et malitia eius uelox nimis. Et ma¬
nifestius: dicite quomodo contritus
ẽ baculus głiosus: uirga magnificen¬
tiȩ. & iterum: contritum ẽ cortiu
moab Hȩc aut̃ dicuntur: ut sub no¬

Expanded text:
versabor eum, pro eo quod combusversabor eum, pro eo quod combussit ossa regis Idumeae in cineres Amos, II. » Vere enim quidquid in saeculo dogmatum perversorum est, quidquid ad terrenam scientiam pertinet, et putatur esse robustum hoc dialectica arte subvertitur, et instar incendii in cineres favillasque dissolvitur, ut probetur nihili quid putabatur esse fortissimum. Sed et Isaias superbiam arguit Moab, dicens: « Audivimus contumeliam Moab, contumeliosus est nimis: superbiam ejus abstuli . » Jeremias quoque contra omnes vaticinans nationes proprie loquitur ad Moab: « Quoniam confidebas in munitionibus tuis . » Et post paululum: « habebis fiduciam in gloria tua. » Et iterum: « Quomodo dicitis fortes sumus? » Ac deinde: Juxta est dies Moab ut veniat, et malitia ejus velox nimis. » Et manifestius: « Dicite quomodo contritus est baculus gloriosus, virga magnificentiae. » Et iterum: « Contritum est cornu Moab. » Haec autem dicuntur ut sub no
Abbreviated transcription (Latin):
maritiiã. quȩ cunctas sustinere pos¬
sit scłi tempestates: pacientram sibi
et fortitudinẽ promittentes: tamen
illuc conuertentur. ut et ipsi tradan¬
tur filiis orientis. ueri scilicet in xp̃o
luminis:: sicut traditi sunt filii am-¬
mon. qui sibi in heretica multitudi¬
ne confidebant. Et consideremꝰ pro¬
fectum. atq in ipsa cõminatiorie
dem̃tiam dei. ut tradantur cum fi.¬
liis ãmon filiis orientis in hereditatẽ:
et nequaquã heresis ulla nominet᷑
in gentib. sed factis in moab iudiciis
et ultionibꝰ. pro arrogantia. rerum
fine cognoscant dm̃ cẽ. qui cuncta
dispenset: ad approbandum autem.
quod moab in p̃senti loco. suꝑ philo¬
sophorum intelligatur suꝑbia de
quib dicitur. ꝑdam sapientiam sa-¬
pientium. et intelligentiam intel¬
ligentiũ reprobabo: pauca de pro
pħis exempla replicanda sunt. Amos
loquitur. Hȩc dicit dñs. Suꝑ trib im¬
pietatib moab et suꝑ quatuor ñ ad¬

Expanded text:
maritimam, quae cunctas sustinere posmaritimam, quae cunctas sustinere possit saeculi tempestates, patientiam sibi et fortitudinem promittentes: tamen illuc convertentur, ut et ipsi tradantur filiis Orientis, veri in Christo luminis; sicut traditi sunt filii Ammon, qui sibi in haeretica multitudine confidebant. Et consideremus profectum, atque in ipsa comminatione clementiam Dei, ut tradantur cum filiis Ammon filii Orientis in haereditatem: et nequaquam haeresis ulla nominetur in gentibus; sed factis in Moab judiciis suis, et ultionibus pro arrogantia, rerum fine cognoscant Dominum esse qui cuncta 290 dispenset. Ad approbandum autem quod Moab in praesenti loco super Philosophorum intelligatur superbia, de quibus dicitur: Perdam sapientiam sapientium, et intelligentiam intelligentium phetis exempla replicanda sunt. Amos loquitur: « Haec dicit Dominus super tribus impietatibus Moab, et super quatuor non a
Abbreviated transcription (Latin):
nit domũ uda. in qua uera confes¬
sio ẽ: et putat tam facile posse sub¬
uerti. quam ceterarum subuertun¬
tur urbium munim̃ta. Unde dñs
cõminatur. aꝑturum se siue disso¬
luturum omnẽ fortitudinẽ moa-¬
bitarũ. ut ciuitates hab̾e desistant:
et nequaquã in dialectiea arte con-¬
fidere: sed cuneti illius t̃mini. quoᷤ
pro illisione fluctuum uocat pro-¬
munctoria. destruantur: et incli¬
te atq electȩ t̾rȩ bethiesimoth. quȩ
interp̃tatur domus solitudinis atq
deserta. et beelmeon quȩ et ipsa uer-¬
titur habens fontem siue suꝑ fon-¬
tem. et chariataim quam septua-¬
ginta ciuitatem maritimã transtu¬
lert̃: pereant. Quamuis enim habe-¬
ant robora pugnatorũ. et inelita ꝑ¬
gant ad p̾lium arte pugnandi. et
ex om̃i parte circum septi munitiq
gradrantur : tamen inclita eorum
t̾ra non ẽ. domus habitationis. sed
domꝰ solitudinis. Quodq se putant
habere fontem scientię et urbem

Expanded text:
nit domum Juda, in qua vera confesnit domum Juda, in qua vera confessio est. Et putat tam facile eam posse subverti, quam caeterarum subvertuntur urbium munimenta. Unde Dominus comminatur aperturum se, sive dissoluturum omnem fortitudinem Moabitarum, ut civitates habere desistant, et nequaquam in dialectica arte confidere, sed cuncti illius termini quos pro illisione fluctuum vocant promontoria, destruantur. Et inclytae atque electae terrae Bethlesimoth, quae interpretatur domus solitudinis atque deserta, et Beelmeon, quae et ipsa vertitur habens fontem, sive super fontem, et Cariathaim, quam Septuaginta civitatem maritimam transtulerunt, pereant, quamvis enim habeant robora pugnatorum, et inclyta pergant ad praelium arte pugnandi, et ex omni parte circumsepti munitique gradiantur, tamen inclyta eorum terra non est domus habitationis, sed domus solitudinis. Quodque se putant habere fontem scienti
Abbreviated transcription (Latin):
moab eẽ. desistant: et in finib eius
ac t̾minis urbes inclitȩ destruantur:
quarum ponit nomina bechiesimot.
et beclineon. et charrataim. Pro qui¬
b nescio quid uolentes septuaginta.¬
int̾pretati sunt domũ beethicsimuth.
cum hoc uocabulum uillam deser¬
tam significet: beelmeon quoq usq
hodie in moab uicus sit maximus.
quem illi uerterunt suꝑ fontem.
et charratam ciuitatem maritimã.
Traditurq et ipsa cum filiis ãmon
filiis orientis. babiloniis uidelicet.
uxta illum sensum quem contra fi¬
lios ãmon int̾̃pretati sumus: et dabo
inquit moab in hereditatem: ut
quomodo filioꝵ ãmon non ẽ memo¬
ria ultra in gentibꝰ. sic et in moab
ultiones faciam atq iudicia: et cog¬
noscant quia ego sim dñs. qui iudã
tradidi pro peccato: et in filios ãmon
et in moab. ultor existam. Usq ho-¬
die autẽ moab qui int̃pretatur ex
patre. et seir qui in pilosum uerti¬
tur et irsutum. despicit et contẽp¬

Expanded text:
Moab esse desistant, et in finibus ejus Moab esse desistant, et in finibus ejus ac terminis urbes inclytae destruantur, quarum ponit nomina Bethiesimoth, et Beelmeon, et Cariathaim, pro quibus nescio quid volentes, LXX interpretati sunt domum Beth Iasimuth, cum hoc vocabulum villam desertam significet. Beelmeon quoque usque hodie in Moab vicus sit maximus, quem illi verterunt super fontem, et Cariathaim civitatem maritimam; traditurque et ipsa cum filiis Ammon, filiis Orientis, Babyloniis videlicet, juxta illum sensum quem contra filios Ammon interpretati sumus. Et dabo, inquit, Moab in haereditatem, ut quomodo filiorum Ammon non est memoria ultra in gentibus, sic et in Moab ultiones faciam atque judicia, ut cognoscant quod ego sim Dominus, qui Judam tradidi pro peccato, et in filios Ammon, et in Moab ultor existam. Usque hodie Moab qui interpretatur ex patre, et Seir, qui in pilosum vertitur et hirsutum, despicit et contem
Abbreviated transcription (Latin):
ego dñs. Hoc quod nos int̃pretati su¬
mus et seir. in septuaginta ñ habe¬
tur : sed de theodotionis editione ad¬
ditum ẽ. Ridiculam uero in hoc lo¬
co. hebrei narrant fabulam. Postqͣm
urbs aꝑta templumq reseratum
ẽ. filiiq ãmon et moab et seir iN
gressi sunt templũ. uideruntq che¬
rubim ꝓtegentra ꝓpitiatorium :
dixerunt. Sicut cuncte gentes co¬
lunt simulachra: ita et iudas ha¬
bet suȩ religionis idola. & iccireo in¬
quiunt iratus ẽ. dñs : et eos tradi¬
dit captiuitati. Nos aut̃ hoc dice¬
mus. quod et isti insultauerunt do¬
mui iudę. quando a chaldȩis cap.¬
ta ẽ. putantes sicut in ceteris gen¬
tib ñ fuit auxilium dei. etiam reg¬
num uidę et ierłm dei p̾sidio desti¬
tutũ. patuisse babiloniȩ potestati:
iccirco ñ multo post tempore. sed
ab. de ciuitatib eius dissoluturũ siue
aꝑturum: ut ad ipsos quoq babilo¬
nios uictor introeat. et ciuitates in

Expanded text:
ego Dominus. Hoc quod nos interpretati suego Dominus. Hoc quod nos interpretati sumus et Seir, in LXX non habetur, sed de Theodotionis editione additum est. Ridiculam vero in hoc loco Hebraei narrant fabulam. Postquam urbs aperta, templumque reseratum est, filiique Ammon, et Mgressi sunt templum videruntque Cherubim protegentia propitiatorium, dixerunt: Sicut cunctae gentes colunt simulacra, ita et Juda habet suae religionis idola. Et idcirco, inquiunt, iratus est Dominus, et eos tradidit captivitati. Nos autem hoc dicemus, quod et isti insultaverint domui Judae, quando a Chaldaeis capta est, putantes sicut in caeteris gentibus non ibi esse auxilium Dei, etiam regnum Judae et Jerusalem Dei praesidio destitutum patuisse Babyloniae potestati. Idcirco non multo post tempore, sed ab, de civitatibus ejus dissoluturum, sive aperturum, ut ad ipsos quoque Babylonius victor introeat, et civitates in
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc nemo facit: nisi fuerit filius
ãmon. hoc ẽ. filius popłi qui in decli¬
natione generatus ẽ. Hȩc dicit
dñs ds̃. Pro eo quod dixerunt morb
et seir. ecce sicut om̃s gentes domꝰ
uida: iccireo ecce ego aꝑiam hume¬
rum moab de ciuitatibꝰ. de ciuita¬
tib inquam eius. et de finib eius.
inclita t̾rę bethiesimoth. et beelme¬
on. et chariatami filiis orientis.
cum filiis ãmon. & dabo eam in
hereditatem: ut ñ sit memoria ultra
filioꝵ ãmon in gentib. Et in moab
faciam iudicia. & scient quia ego
Pro eo quod dixit moab et seir. ecce
sicut om̃s gentes domꝰ iuda: iccireo
ecce ego dissoluam humerũ moab¬
 de ciuitatib promuctorioꝵ eius.
electam t̾ram domũ beethiesimuth.
suꝑ fontem urbis maritimę. E ilios
orientis suꝑ filios ãmon dedi ei iN¬
hereditatem: ut ñ sit memoria filio.¬
rum ãmon in gentibꝰ. Et in moab
faciam ultionẽs: et cognoscent qm̃

Expanded text:
et hoc nemo faciat, nisi fuerit filius et hoc nemo faciat, nisi fuerit filius Ammon, hoc est filius populi, qui in declinatione generatus est. Haec dicit Dominus Deus pro eo quod dixerunt Moab et Seir ecce sicut omnes gentes domus Iuda idcirco ecce ego aperiam umerum Moab de civitatibus de civitatibus inquam eius et de finibus eius inclitas terrae Bethiesimoth et Beelmeon et Cariathaim filiis orientis cum filiis Ammon et dabo eam in hereditatem ut non sit memoria ultra filiorum Ammon in gentibus et in Moab faciam iudicia et scient quia ego pro eo qsicut omnes gentes domus Juda: Idcirco ecce ego dissolvam humerum Moab de civitatibus promontoriorum ejus, electam terram domum Beth Jasimuth, super fontem urbis maritimae, filios Orientis super filios Ammon dedi ei haereditatem, ut non sit memoria filiorum Ammon in gentibus, et in Moab faciam ultiones, et cognoscent quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
rib intelligant quod ipse sit dominꝰ.
Rursumq exprobrat eis. quare i¬
sultauerint nimio cordis affectu ru¬
mis populi dei. et t̾ram isrł putaue¬
rint omĩno desertam. pro quo mere¬
antur manũ ulciscentis dei: ut qͥ
excesserant modum exultationis et
gaudii. suꝑ riuna domus uidȩ. ne¬
quaquam tradantur filiis orientis:
sed sint in direptionem cunctarum
gentium. et int̾ficiantur de popu¬
lis. et pereant et conterantur: et
nequaquam de stirpe abraham. sed
de cunctis nationib eẽ. credendi sit:
et tunc malorum cognoscant mag-¬
nitudine. et contritione sua. et int̃¬
fectione populi. quod ipse sit dñs.
Quod generalit̾ de eccłia intelleximꝰ.
suꝑ uno quoq scõrum intelligi po-¬
test: ad quorum rumam gaudent
scłi homines et aduersariȩ potestates.
si multi temporis ꝑdiderint pudici¬
tiam : dum mali. consolationem suoꝵ
scelerum putant. si plures habeant
consortes criminum. atq supplicii.

Expanded text:
ribus, intelligant quod ipse sit Dominus. ribus, intelligant quod ipse sit Dominus. Rursumque exprobrat eis, quare insultaverint nimio cordis affectu ruinis populi Dei, et terram Israel putaverint omnino desertam: pro quo mereantur manum ulciscentis Dei, ut qui excesserant modum exsultationis et gaudii super ruina domus Judae, nequaquam tradantur filiis Orientis, sed sint in direptionem cunctarum gentium, et interficiantur de populis, et pereant, et conterantur, et nequaquam de stirpe Abraham, sed de cunctis nationibus esse credendi sint, et tunc malorum cognoscant magnitudine, et contritione sua, et interfectione populi, quod ipse sit Dominus. Quod generaliter de Ecclesia intelleximus, super unumquemque sanctorum intelligi potest, ad quorum ruinam gaudent saeculi homines, et adversariae potestates, si multi temporis perdiderint pudicitiam: dum mali consolationem suorum scelerum putant, si plures habeant consortes criminum atque supplicii:
Abbreviated transcription (Latin):
diuersoꝵq uitioꝵ. quod pollutum eẽt
scuarium meũ. siue eorum uitio qui mi¬
chi seruiebant. siue hostium crudelita¬
te qui meos ꝑsequebatur : t̃ram quoq
ifrł. sensus uidentis dm̃. eẽ. desolatam
uirtutum choro: et qm̃ filii domꝰ iuda.
domus confitentis in qua ẽ uera fides.
et recta confessio. ducti sunt in capti¬
uitatẽ. et seruire dño desiert̃: iccirco o
omĩs insultans traderis filiis orienta¬
lib. qui de uero lumine sunt profecti:
et traderis in hereditatem: ut tu quoq
discas dñm confiteri. & ꝑ trans latio¬
nem dicitur. quod filii orientis ponati
suꝑ eos caulas suas. et figant tentoria:
qui bibant lac et comedant fruges:
et ciuitas quondam suꝑbiȩ. frat in ha¬
bitaculum cameloꝵ. qui possint depo¬
sito onere peccatoꝵ intrare ꝑ foram̃
acus: et in cubile pecorum quȩ re¬
guntur a pastore bono. Et cũ hoc fe
cerint : mixti et traditi orientis pasto¬

Expanded text:
diversorum vitiorum pollutum esset diversorum vitiorum pollutum esset sanctuarium meum: sive eorum vitio, qui mihi serviebant, sive hostium crudelitate, qui meos persequebantur; terram quoque Israel, sensus videntes Deum, esse desolatam virtutum choro. Et quomodo filii domus Juda, Deum confitentis, in qua est vera fides, et recta confessio, ducti sunt in captivitatem, et servire Domino desierunt; idcirco, o omnis insultans, traderis filiis orientalibus, qui de vero lumine sunt profecti, et traderis in haereditatem: ut tu quoque discas Dominum confiteri. Et per translationem dicitur, quod filii orientis ponant super eos caulas suas, et figant tentoria, et bibant lac, et comedant fruges: et civitas quondam superbiae fiat in habitaculum camelorum, qui possint deposito onere peccatorum intrare per foramen acus: et in cubile pecorum, quae reguntur a pastore bono, ut cum hocerint, mixti et traditi Orientis pasto
Abbreviated transcription (Latin):
ipse dñs extendens manũ suam ad ꝑ-¬
cutiendum. tradet cam in direptio¬
nem: nequaquam camelis et ouium
gregibꝰ: sed manifestius gentibꝰ: ut de
popłoꝵ numero pęnitus eradicetur.
et pereat. et redigatur ad nichili. Et
postquam contrĩta fuerit: tunc in¬
telligat quod ipse sit dñs qui cunc¬
ta diuidicet: et in om̃s t̃ras habeat
porestatem. P ossumus iuxta tropo¬
logiam filios ãmon intelligere. qui
de loth in spelunca generati sunt
semine. et generati in ebrietate et
incestu: om̃s hereticos. de quib di
sent ex nobis. ꝑmansissent utiq
nob̾cum. Isti de inclinatione orti st̃:
hoc enim loth. in linguam nrãm
uertitur. Quia om̃s declinauerunt.
simul inutiles facti sunt: non ẽ qui fa¬
ciat bonum. non ẽ usq ad unum. Ad
uersum hos ponitur siue obfirmat᷑
facies propħalis: ut eos sua austerita¬
te conterat: et dicit eis. Quia insul-¬
tastis eccłiȩ meȩ. tempore ꝑsecutionis

Expanded text:
ipse Dominus, extendens manum suam ad peripse Dominus, extendens manum suam ad percutiendum, tradet eam in direptionem, nequaquam camelis et ovium gregibus, sed manifestius gentibus, ut de populorum numero penitus eradicetur, et pereat et redigatur ad nihilum. Et postquam contrita fuerit, tunc intelligat quod ipse sit Dominus, qui cuncta dijudicet, et in omnes terras habeat potestatem. Possumus juxta tropologiam filios Ammon intelligere, qui de Loth in spelunca genarati sunt semine, et generati in ebrietate et incestu, omnes haereticos, de quibus disent ex nobis, permansissent utique nobiscum . » Isti de inclinatione orti sunt: hoc enim Loth in linguam nostram vertitur: « Quia omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt, non est qui faciat bonum, noversum hos ponitur, sive obfirmatur facies prophetalis, ut eos sua austeritate conterat, et dicit eis: Quia insultastis Ecclesiae meae tempore persecutionis
Abbreviated transcription (Latin):
Uiam pones. ut ueniat gladius ad
rabbath filiorum ãmon. et ad iudam in¬
ierłm munitissimã: et rursum: hȩc
dicit dñs ds̃ ad filios ãmon. et ad op¬
probrium eorum. Uenient ergo filii
eden. et collocabunt caulas sias qua¬
si pastores: figentq tentorra. Ipsi ua¬
stabunt fruges tuas. et bibent lac et
ub̾tatem t̾rẽ. ĩmissis gregib cameloꝵ
et om̃ium pecorum: ita ut sint filii
ãmon in cubile pecorum: et malorũ
necessitate intelligant quod ipse sit
dñs: qui et futurã p̃dixit. et ut fie¬
rent imꝑauit. Nec hoc suffecit filiis
ãmon. ut insultarent et dicerent eu¬
ge euge suꝑ templo et scũario dñi.
quod pollutum erat diuersarum in-¬
troitu nationum : sed tanta fuit in¬
sultandi lasciura. ut cunctus simul
popłs manib et pedib concreparet:
et ex toto cordis clamaret affectu. eo
quod t̾ra isrł eẽt desolata. Propt̃ea ñ
ꝑ angłos neq ꝑ alia ministerra. sed

Expanded text:
viam pones, ut veniat gladius ad viam pones, ut veniat gladius ad Rabbath filiorum AmmonHierusalem munitissimam. » Et rursum: « Haec dicit Dominus Deus ad filios Ammon, et ad opprobrium eorum. » Venient ergo filii Eden, et collocabunt caulas suas quasi pastores, figentque tentoria, ipsi vastabunt fruges tuas, et bibent lac et ubertatem terrae immissis gregibus camelorum et omnium populorum, ita ut sint filii Ammon in cubile pecorum, et malorum necessitate intelligant quod ipse sit Dominus, qui et futura praedixit, et ut fierent imperavit. Nec hoc sufficit filiis Ammon, ut insultarent et dicerent, Euge, euge super templo et sanctuario Domini, quod pollutum erat diversarum introitu nationum, sed tanta fuit insultandi lascivia, ut cunctus simul populus manibus et pedibus concreparet, et ex toto cordis clamaret affectu, eo quod terra Israel esset desolata. Propterea non per angelos, neque per alia ministeria, sed
Abbreviated transcription (Latin):
sinus. Hulliq dubium ẽ: madia¬
nitas et totam heremi uastitatem ad¬
iacere t̾rȩ arabiȩ: qui habent came.¬
loꝵ greges. ouiumq et caprarum
multitudines : et his opib uicti
tant. Quod et t̃rȩ isrł. in iudicum li¬
bro accidisse narrat historia: quan¬
do uenert̃ madianei. et depasti sunt
usq gazam om̃s regiones eorum:
ismaelitas. et aggarenos. qui nunc sar¬
racen appellantur. assumentes sibi
falso nomen sarȩ. quo scilicet de inge¬
nua et dña uideantur eẽ generati.
scriptura significat: diciturq de na-
buchodonosor et omĩ ens exercitu. qđ
ueniat et capiat urbem rabbath. quȩ
uel proprie hoc appellatur nomine.
uel ob magnitudinẽ. Rabbath enim
maxima dicitur. & ne dubitemus
nabuchodonosor subuertisse arabrã.
postquam capta ẽ ierłm: supra scrip¬
tura testatur. Et tu fili hominis. pone
tibi duas uias ãmon et ierłm. et ue
niat gladius regis babylonis: et ite¬
rum in capite iuiȩ ciuitatis conitiet.

Expanded text:
sumus. Nullique dubium est Madiasumus. Nullique dubium est Madianitas et totam eremi vastitatem adjacere terrae Arabiae, quia habent camelorum greges oviumque et caprarum multittant. Quod et terrae Israel in Judicum libro accidisse narrat historia , quando venerunt Madianaei, et depasti sunt, usque Gazam, omnes regiones eorum. Ismaelitas et Agarenos, qui nunc Sarraceni appellantur, assumentes sibi falso nomen Sarae, quo  Al. quod scilicet de ingenua et domina videantur esse generati, Scriptura significat: diciturque de rege Nabuchodonosor et omni ejus exercitu, quod veniat et capiat urbem Rabbath, quae vel proprie hoc appellatur nomine, vel ob magnitudinem. Rabbath enim maxima dicitur. Et ne dubitemus Nabuchodonosor subvertisse Arabiam, postquam capta est Jerusalem, supra Scriptura testatur: Et tu, fili hominis, pone tibi duas vias, Ammon 286 et Jerusalem, et veniet gladius regis Babylonis. Et iterum: In capite viae civitatis conjiciet, et
Abbreviated transcription (Latin):
rłm. postquam uenit in babylonem
qui potuerat euadere: et nuntiauit
urbem iam iamq capiendam. uel
cum templo eẽ. subuersam: uixta
consuetudinẽ om̃ium propħarum.
aduersum ceteras in circuitu nati¬
ones. quȩ insultauerant ruinȩ ieru¬
salem templiq incendio: sermo
conuertitur propħalis. Primumq
contra filios ãmon. qui habebant
metropolim nomme rabbath: quȩ
hodie a rege egipti ptolomeo. cog¬
nom̃to philadelpho. qui arabiam
tenuit cum iudea. phila delphia nũ-¬
cupata ẽ. ł ili inquit hominis. po¬
ne siue obfirma faciem tuam contra
filios ãmon. qui de loth stirpe gene¬
rati sunt: et dices ad eos. Hȩc dicit
dñs ds̃. Non sunt enim prophetę
uerba : sed dñi. De obfirmatiorie
ge euge. siue insultastis et gauisi es¬
tis. quia templum et scũarium meũ
hostium ingressione pollutum ẽ. et
um. quȩ nunc ducta ẽ. in captiuita¬
tem: propt̃ea ego tradam te filiis
eden. quos orientales int̃pretati

Expanded text:
rusalem, et postquam venit in Babylonem rusalem, et postquam venit in Babylonem qui potuerat evadere, et nuntiavit urbem jam jamque capiendam, vel cum templo esse subversam, juxta consuetudinem omnium prophetarum adversum caeteras in circuitu nationes, quae insultaverant ruinae Jerusalem templique incendio, sermo convertitur prophetalis. Primumque contra filios Ammon qui habebant metropolim nomine Rabbath, quae hodie a rege Aegypti Ptolomeo cognomento Philadelpho qui Arabiam tenuit cum Judaea Philadelphia nuncupata est. « Fili, inquit, hominis, pone sive obfirma faciem tuam contra filios Ammon, » qui de Loth stirpe generati sunt, « et dices ad eos. Haec dicit Dominus Deus, » non sunt enim prophetae verba, sed Domini. De obfirmatione vge, euge, » sive insultastis et gavisi estis, quia templum et sanctuarium meum hostium ingressione pollutum est, « um, quae nunc ductae sunt in captivitatem, propterea et ego tradam te filiis Edom, quos Orientales interpretati
Abbreviated transcription (Latin):
ãmon. Audite uerbum dñi dei.
hȩc dicit dñs ds̃. Pro eo quod di¬
xistis. euge euge suꝑ scũariũ me¬
um. siuẽ quia gauisi estis super
sc̃ũarium meũ. quia pollutum ẽ. et
suꝑ t̾ram isrł qm̃ desolata ẽ et suꝑ
domũ uida. qm̃ ducti sunt in capti¬
uitatem: iccirco ego te tradam fili¬
is orientalib siue eden in heredita¬
tem: et collocabunt caulas tuas IN
te. et ponent in te tentoria sua. Ipsi
comedent fruges tuas: et ipsi bibent
rabbath in habitacłm cameloꝵ. siue
ciuitatem ãmon in pascua cameloꝵ:
et filios ãmon in cubile pecorum. Et
scietis quia ego dñs. Quia hȩc dicit
dñs ds̃. Pro ẽo quod plausisti manu.
et ꝑcussisti siue insonuisti pede. et ga¬
uisa es ex toto affectu. siue insultasti
ex animo tuo suꝑ t̾ram isrł: iccirco ec¬
ce ego extendam manũ meã suꝑ te.
et tradam te in direptionem genti¬
um. et int̃ficiam te de populis. et
ꝑdam de t̾ris. et conteram: et scies
quia ego dñs. Capta uel obsessa ie¬

Expanded text:
ni Dei, haec dicit Dominus Deus: Pro eo quod dixistis, euge, euge super sanctuarium meum sive quia gavisi estis super nctuarium meum, quia pollutum est, et super terram Israel, quia desolata est, et super domum Juda, quia ducti sunt in captivitatem: idcirco ego tradam te filiis Orientalibus sive CEDEM in haereditatem, et collocabunt caulas suas in te, et ponent in te tentoria sua: ipsi comedent fruges suas, et ipsi bibent Rabbath in habitaculum camelorum sive civitatem Ammon in pascua camelorum: et filios Ammon in cubile pecorum, et scietis quia ego Dominus. Quia haec dicit Dominus Deus: Pro eo quod plausisti manu, et percussisti sive insonuisti pede, et gavisa es ex toto affectu sive insultasti ex animo tuo super terram Israel: idcirco ego extendam manum meam super te, et tradam te in direptionem gentium, et interficiam te de populis, et perdam de terris, et conteram. Et scies quia ego Dominus. » Capta vel obsessa Je
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ intus plena sunt spurcitia. et
ossib mortuorũ: nunc dicatur. qđ
rubigo sordesq mundi consumptȩ
ñ sint̃. sed etiam post iuditii seueri¬
tatem. malitia remaneat. Quod faci¬
le soluitur: si intelligamus illud
apłi. Conelusit ds̃ omĩa sub pecca¬
to: ut omĩb misereatur. Uanitati
enim creatura subiecta ẽ. Et ponit᷑¬
sanguis qui effusus ẽ in propatulo
creaturę uniuersȩ: ut omĩum sce¬
lera pateant. Petram aut̃ limpidis¬
simã. possumus acciꝑe et dñm sal¬
uatorem : quȩ sequebatur in solitu¬
dine popłm isrł: de qua scriptum
ẽ. Bibebant aut̃ de consequenti eos
petra: petra aut̃ erat xp̃s. Q uod in
illo omĩa reuelentur: et impleatur
quod scriptum ẽ Nichil occultum
quod ñ reueletur. Dicitq se dñs ñ
miscreri. nec mundi p̃terire peccata.¬
neq parcere impiis. nec placari: ut
uiȩ pereant impioꝵ: scđm illud qđ
in primi psalmi fine. ponitur: et
iter impiorũ peribit. Et factum

Expanded text:
quae intus plena sunt spurcitia et quae intus plena sunt spurcitia et ossibus mortuorum . » Nunc dicatur quod rubigo sordesque mundi consumptae non sint, sed etiam post judicii severitatem malitia remaneat. Quod facile solvitur, si intelligamus illud Apostoli: « Conclusit Deus omnia sub peccato, ut omnibus misereatur, vanitati enim creatura subjecta est ; » et ponitsanguis qui effusus est in propatulo creaturae universae, ut omnium scelera pateant. Petram autem limpidissimam possumus accipere, et Dominum Salvatorem, quae sequebatur in solitudine populum Israel, de qua scriptum est: « Bibebant autem de consequenti eos petra. Petra autem erat Christus , » quod in illo omnia revelentur et impleatur quod scriptum est: « Nihil occultum, quod non reveletur . » Dicitque se Dominus non misereri, nec mundi pneque parcere impiis, nec placari, ut viae pereant impiorum, secundum illud quod in primi psalmi fine ponitur: Et iter impiorum peribit. Et factum
Abbreviated transcription (Latin):
as in principio ponit uoluminis
sui. quid tu inquit uides ieremia:
Qui respondens ait. Ollam suecensã:
et faciem cius a facie aquilonis. St̃
qui uixta tropologiam. totum locũ
istum ad consũmationẽ mundi tͣns¬
ferant: nonumq numerũ. qui in
scripturis scĩs pęnarum et doloꝵ ẽ.
et semꝑ scquitur iusticram: decimi
mensis. et diei decimȩ clementia tẽ¬
perant. Iccirco enim adhibent᷑ egro¬
tantib pęnȩ: ut dolorem sanitas
consequatur. Mundus ergo qui in
maligno positus ẽ. die iudien diui-¬
no ig̃ne succenditur: et ciuitas san-¬
gumum ponitur suꝑ carbones ig¬
nis: ut impleatur illud quod sc̃ri¬
ptum ẽ in isaia. Habes carbones ig¬
nis : sedebis suꝑ eos : hi erunt tibi
in adiutorio. Illudq difficile ẽ: quo¬
modo cum carbones et ossa consu-¬
mant᷑. quib pleni sunt etiam pha¬
risȩi. quib dñs loquitur in euan¬
gelio: ue uobis scribȩ et pharisçi
qui similes estis sepulcris dealbatis.

Expanded text:
as in principio ponit voluminis as in principio ponit voluminis sui: « Quid tu vides, Jeremia? » Qui respondens ait: « Ollam succensam, et faciem ejus a facie aquilonis. » Sunt qui juxta tropologiam totum locum istum ad consummationem saeculi transferunt, nonumque numerum qui in Scripturis sanctis poenarum et dolorum est, et semper sequitur justitiam, decimi mensis et diei decimae clementia temperant. Idcirco enim adhibentur aegrotantibus poenae, ut dolorem sanitas consequatur. Mundus ergo, qui in maligno positus est, die judicii divino igne succenditur, et civitas sanguinum ponitur super carbones ignis, ut impleatur quod scriptum est in Isaia: « Habes carbones ignis, sedebis super eos, hi erunt tibi in adjutorio . » Illudque difficile est, quomodo cum carbones et ossa consumantur, quibus pleni sunt etiam Pharisaei, quibus Dominus loquitur in Evangelio: « Vae vobis, scribae et Pharisaei, qui similes estis sepulcris dealbatis,
Abbreviated transcription (Latin):
et ferrum: t̾ra quoq ñ compluit᷑.
sed sentib occupatur. Postea sub
nomine duarum soroꝵ oollȩ et
oolibȩ. samariȩ et ierłm. peccata
narrantur : quomodo illa sit cap.¬
ta. et ista capienda. Ad extremum
nono anno. decimo mense. decima
die mensis in captiuitate posito u¬
techiel. et his qui cum eo erant et
tradiderant se cum rege iechonia:
ostenditur quare urbs ceꝑit obside¬
ri. & similitudo lebetis ponitur: ut
quomodo carnes et ossa congesta
in lebetem incendio concremantur.
sic cuncta ciuitas cum suns interitu¬
ra sit ciubus: et nullus remanent
eorum qui obsessi sunt. quin fame
gladio. pestilentia consuantur:¬
et pars reliqua. captiua ducatur in
babylonem. P otest hȩc cadem pro¬
pħia. et ad tempus ꝑtinere dñicȩ
passionis : propt̃ quam exercitu er¬
quaginta annos sub adrrano. ciui¬
tas et̾no igne consumpta ẽ. P resentẽ
aut̃ captiuitatẽ. quando iezechiel
in babylone ista cernebat: et ieremi¬

Expanded text:
et ferrum; terra quoque non compluitur, et ferrum; terra quoque non compluitur, sed sentibus occupatur: postea sub nomine duarum sororum Oollae et Oolibae, Samariae et Jerusalem peccata narrantur, quomodo illa sit capta, et ista capienda. Ad extremum nono anno, decimo mense, 277 decima die mensis, in captivitate posito Ezechiel et his qui cum eo erant, et tradiderant se cum rege Jechonia, ostenditur qua die urbs coeperit obsideri, et similitudo lebetis ponitur; ut quomodo carnes et ossa congesta in lebetem, incendio concremantur, sic cuncta civitas cum suis interitura sit civibus, et nullus remaneat eorum qui obsessi sunt, quin fame, gladio, pestilentia consuet pars reliqua captiva ducatur in Babylonem. Potest haec eadem prophetia, et ad tempus pertinere Dominicae passionis, propter quam exercitu cirquaginta annos sub Adriano civitas aeterno igne consumpta est. Praesentem autem captivitatem quando Ezechiel in Babylone ista cernebat, et Jeremi
Abbreviated transcription (Latin):
dñs locutus sum : et sententia mea
ñ potest p̃teriri. Uenit iam urbis
obsidio: faciam quod minatꝰ sum.
Nec transibo sicut sȩpe feci scelera
tua. et ultra ñ paream: nec placa¬
bor tibi. etiam si multiplicaueris p̃-¬
ces: sed uias tuas et adinuentiones
tuas reddam tibi: immo iudicabo
te iuxta oꝑa. et cogitationes tuas.
In hoc quoq ostendam clementiam
meam : instar medici. qui putridis
ñ parcit carnib ut sana menbra
saluentur. Non parcit ut parcat.
crudelis ẽ. ut misereat᷑: nec conside¬
rat pacientis dolorem. sed uulneris
sanitatem: uixta illud euangłicum.
magis uolens unum perire menbrũ.
quam totum corpus int̾fici. Notan¬
dum quoq: quomodo a principio
prophetiȩ. usq ad p̃sentem diem qͣn¬
do obsideri cepit ierłm. ꝑ ordinem
captiuitas ueniat. Primũ gladius
prouocatur: deinde duȩ inȩ ponun¬
tur ammon & ierłm: quarum ad dex¬
teram partem sors cadit nabucho¬
gentum. es. stagnum. plumbum.

Expanded text:
Dominus locutus sum, et sententia mea Dominus locutus sum, et sententia mea non potest praeterire. Venit jam urbis obsidio, faciam quod minatus sum: nec transibo, sicut saepe feci, scelera tua; et ultra non parcam, nec placabor tibi etiam si multiplicaveris preces; sed vias tuas, et adinventiones tuas reddam tibi, immo judicabo te juxta opera et cogitationes tuas, ut in hoc quoque ostendam clementiam meam instar medici, qui putridis non parcit carnibus, ut sana membra salventur: non parcit, ut parcat; crudelis est, ut misereatur; nec considerat patientis dolorem, sed vulneris sanitatem, juxta illud Evangelicum magis volens unum perire membrum, quam totum corpus interfici . Notandum quoque quomodo a principio prophetiae usque ad praesentem diem, quando obsideri coepit Jerusalem, per ordinem captivitas veniat. Primum gladius provocatur; deinde duae viae ponuntur, Ammon et Jerusalem, quarum ad dexteram partem sors cadit Nabuchoitate, aes, stagnum, plumbum
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ illud quod dicitur ad caim:
sanguis frĩs tui clamat ad me. Pro
dem̃ in te pyram faciam. siue educã
torrẽ quẽ uulgus ticionem uocat:
et ñ solum carnes in te molles et te¬
neras. sed durissima ossa quoq sue¬
cendam: ut nichil in te remaneat.
quod ñ cremetur incendio. Cumq
carnes et ossa consumpta fuerint
et cremata : ipsum lebetem uacuũ
pone suꝑ prunas. ut es quoq illius
tabescat. et consumatur: et ęre cõ¬
sumpto. rubigo quoq illius pereat:
id ÷ ciuitate incendio concrenata.
malitia cum urbe dispereat. S ed
quid prodest fecisse quod iussum
ẽ Nec ꝑ ignem quidem. rubigo
atq malitia lebetis et urbis potu¬
it auferri: et ꝑmanet in ea ĩmi¬
ditia scelesta et exeerabilis: hoc enĩ
temma significat: et apostropham
ad ipsum lebetem. id ÷ ad ipsam ur¬
bem facit. Mundare te uolui. et ñ
es mundata a sordib tuis: nec ul-¬
tra poteris emundari. donec in te
compleam indignationẽ meã. Ego

Expanded text:
cundum illud quod dicitur ad Cain: cundum illud quod dicitur ad Cain: Sanguis fratris tui clamat ad me : prodem in te pyram faciam, sive educam torrem, quem 276 vulgus titionem vocat, et non solum carnes in te molles et teneras, sed durissima quoque ossa sic succendam, ut nihil in te remaneat quod non cremetur incendio. Cumque et carnes et ossa consumpta fuerint et cremata, ipsum lebetem vacuum pone super prunas, ut aes quoque illius incalescat et consumatur, et aere consumpto, rubigo quoque illius pereat, id est, civitate incendio concremata, malitia cum urbe dispereat. Sed quid prodest fecisse quod jussum est? Ne per ignem quidem rubigo atque malitia lebetis, et urbis potuit auferri; sed permanet in ea immunditia scelesta et exsecrabilis: hoc enim zemma significat. Et apostropham ad ipsum lebetem, id est ad ipsam urbem, facit. Mundare te volui, et non es mundata sordibus tuis, nec ultra poteris emundari, donec in te compleam indignationem meam. Ego
Abbreviated transcription (Latin):
& licet ignis subpositus sit: tamen
rubigo eius ñ exiuit de ea. ꝑ seuera¬
uert̃ enim etiam capti atq cruera-¬
ti : in pristino scelere. ꝑ partes. et si¬
gillatim consumite eam: nemo re-¬
maneat in salutem. Non cecidit
suꝑ eam sors : ut alii perirent. et
alii seruarentur: sed cunetis cõmu¬
nis uenit interitus. S anguis enim
eius. id est homicidia et filioꝵ neces:
in medio illius sunt. Quem sangui¬
nem effudit suꝑ limpidissimã pe-¬
tram. ut pareret om̃ibus: nec t̃ra
oꝑiretur aut puluere : ne transiret
uidelicet indignatio mea: sed suꝑ
aꝑtissimũ sanguinem ultio proꝑa-¬
ret. N aturȩ ẽ enim. ut si sanguis
fundatur in t̾ram. combibat humꝰ
humorẽ sanguinis : uel paulatim
t̃ra oꝑiatur et̃ puluere. Cum autẽ
suꝑ limpidissimã petram. et nullã
habentem foueam. sanguis fuerit
effusus: labitur et latam obtinet se¬
dem. Hoc aut̃ indicat: quod ñ occul¬
ta. sed publica fecerit homicidia: se¬

Expanded text:
et licet ignis suppositus sit, tamen et licet ignis suppositus sit, tamen rubigo ejus non exivit de ea. Perseveraverunt enim etiam capti atque cruciati in pristino scelere. Per partes, et singillatim consumite eam, nemo remaneat in salutem. Non cecidit super eam sors ut alii perirent, et alii salvarentur, sed cunctis communis venit interitus. Sanguis enim ejus, id est, homicidia, et filiorum neces, in medio illius sunt. Quem sanguinem effudit super limpidissimam petram, ut pateret omnibus, nec terra operiretur aut pulvere: ne transiret videlicet indignatio mea, sed super apertissimum sanguinem ultio properaret. Naturae est enim, ut si sanguis fundatur in terram, combibat humus humorem sanguinis, vel paulatim terra operiatur et pulvere. Cum autem super limpidissimam petram et nullam habentem foveam, sanguis fuerit effusus, labitur et latam obtinet sedem. Hoc autem indicat, quod non occulta, sed publica fecerit homicidia, se
Abbreviated transcription (Latin):
no captiuitatis regis ioachim. quinto
enim exorsus ẽ propħare : et decimo
mense eiusdem noni anni. decima die
mensis decimi. factum ẽ. uerbũ dñi
ad iezechiel propħam. in babylonis
regionib constitutum: et dixit ei.
Fili hominis. scribe tibi hanc eandẽ
diem: et scito quod rex babylonis
obsidione. ꝑ parabolam describe atq
prouerbium: quȩ in p̃senti loco. me¬
taforam trans lationemq signaficat.
Pone inquit ollam ęneam id est lebe-¬
tem. et mitte in ea aquam: et piN¬
guissimoꝵ animantiũ om̃e corpus
in frusta concide. tam femur quã
crus et armũ: carnesq diligenter
ab ossib separa. E carnib missis m
lebetem. ossa pone uel cõpone sub
lebete: et fac strues et cumulos os¬
sum: et efferuescat ñ semel sed fre-¬
quent̾ coctio lebetis. et discoquant᷑¬
carnes intrinsecus: et ossa subter in¬
scire qui sit iste lebes. uel quȩ. carnes.
aut ossa: loquere. Hȩc dicit dñs. Uȩ

Expanded text:
no captivitatis regis Joacim quinto no captivitatis regis Joacim quinto enim exorsus est prophetare et decimo mense ejusdem noni anni, decima die mensis decimi, factum est verbum Domini ad Ezechiel prophetam, in 275 Babylonis regione constitutum, et dixit ei: Fili hominis, scribe tibi hanc eamdem diem, et scito quod rex Babylonis obsidionem istam per parabolam describe atque proverbium, quae in praesenti loco metaphoram translationemque significat. Pone, inquit, ollam aeneam, id est, lebetem, et mitte in eam aquam, et pinguissimorum animantium omne corpus in frusta concide, tam femur, quam crus et armum, carnesque diligenter ab ossibus separa, et carnibus missis in lebetem, ossa pone vel compone sub lebete, et fac strues, et cumulos ossium, ut effervescat non semel, sed frequenter coctio lebetis, et discoquantcarnes intrinsecus, et ossa subter in, propheta, quis sit iste lebes, vel quae carnes aut ossa? Loquere haec, dicit Dominus De