comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
roboam rex: scuta erea. hũit aũ ro¬
boam uxores decem et octo. concu¬
bio ũboꝵ dierũ regum nida. opa
enus pͥma et nouissima scͥpsit᷑ se¬
meias ꝓpħa. et mortuus est robo¬
am et sepultus in ciuitate dd̾. et reg¬
nauit ꝑ eo filius enis abia. Incidẽ¬
tia. In dieb robosim latinoꝵ septi¬
mus rex fint filius achis siue sil¬
unus egiptus. Refeit erodoto susac
regem egipti mltas gentes sͥ sb̃¬

Expanded text:
Roboam rex scuta aerea. » Habuit autem Roboam uxores octodecim, concubro Verborum dierum Regum Juda. » Opera ejus prima, et novissima scripsit Semeias propheta. « Et mortuus est Roboam, et sepultus in civitate David, et regnavit pro eo filius ejus Abia. » Incidentia. In diebus Roboam Latinorum septimus rex fuit Silvius Achis, sive Silvius Aegyptius. Refert Herodotus Sesac regem Aegypti multas gentes sib
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ intlłigend̾ est. et qͥeũnt a p̾lio. de¬
am aũ dixit in corde suo. Si asdendit
ipłs iste in ierłm ter in ãno cõu̾̃tet᷑
coi eiꝰ ad dñm suũ roboam et int̾¬
ficient me. tũc excogitato cõsilio. fe

Expanded text:
 intelligendum est. Et quieverunt a praelio. Jem dixit in corde suo: « Si ascenderit populus iste in Jerusalem ter in anno, convertetur cor ejus ad Dominum suum Roboam, et interficient me. Tunc excogitato consilio fe
Abbreviated transcription (Latin):
roboam et dĩone regmi. Post mortẽn
salonis successit ei roboam. et erat
mat᷑ eins naama amanites. Porto
iõboam audita morte sałonis teũ-¬
sus est de egipto. et uenit in sychem
ad roboam cũ omĩ młtitudĩe ifrł q̃
uocau̾at eu¶Cũq uellent roboam
costitũe regeni. dixunt᷑ ad eũ imi¬
mue panlulũ de gmi nigo qd̃ ĩpo¬

Expanded text:
Roboam, et divisione regni. Post mortem Salomonis successit ei Roboam, et erat mater ejus Naama Ammanites . Porro Jeroboam, audita morte Salomonis, reversus est de Aegypto, et venit in Sichem ad Roboam cum omni multitudine Israel, quae vocaverat eum. Cumque vellent Roboam constituere regem dixerunt ad eum: « Imminue paululum de gravi jugo, quod impo
Abbreviated transcription (Latin):
seruũ meũ ꝙ̃ elegi qui custodi¬
uit mandatã mea ⁊ p̃cepta mea.
auferam aũ regnũ dẽ mami filii
ens et dabo tibi decem trib. fi¬
lio qũ ens dabo tribũ miam ut
remaneat lut̾na dd̾ seruo meo
cunctis cunitis dieb corã me in
terłm cruitate qͣm elegi. ut eet
nomẽ meu ibi. te aut̃ assumã et reg¬
nabis sr̃ onña que desid̾abat aĩma
tua. erisq rex sr̃ isrł. Si gͦ audie¬
ris omĩa que p̾cepo tibi et ambu¬
lau̾̃is in uus meis. et fec̾it qd̾ rec¬
tum est coram mne custodiens mã¬
data mea ec p̾cepta mea sit̃ fecit
dd serius meus ero tecũ. et edifi
cubo domũ fidelẽ. quom̃o edificam
dd doutũ et tradam tibi ifrł ⁊ af¬

Expanded text:
servum meum, quem elegi, qui custodivit mandata mea et praecepta mea. Auferam autem regnum de manu filii ejus, et dabo tibi decem tribus: filio autem ejus dabo tribum unam, ut remaneat lucerna David servo meo cunctis diebus coram me in Hierusalem civitate, quam elegi ut esset nomen meum ibi. Te autem assumam, et regnabis super omnia, quae desiderat anima tua, erisque rex super Israel. Si igitur audieris omnia quae praecepero tibi, et ambulaveris in viis meis, et feceris quod rectum est coram me, custodiens mandata mea et praecepta mea, sicut fecit David servus meus: ero tecum, et aedificabo tibi domum fidelem, quomodo aedificavi David domum, et tradam tibi Israel: et af
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe qui comburet sr̃ te ossa sat̾¬
dotum tuoꝵ. eruta de tumuł sits.¬
ami. p̃cipiens eñ app hendi. et stã¬
tim atuut inans eiꝰ cũ bͣchio.
altare qucq scissũ est. et effusa st̃
que erant in eo. Et timens tex.
as mecũ. et dabo tibi muña. resrõ¬
dit. nõ possum. Sis.n. p̾cepit in¬
chi dñs. Nõ comedes panẽ neq
bibes csm. neq reuertis ꝑ mam:¬

Expanded text:
 qui comburet super te ossa sacerdotum tuorum, eruta de tumulisam, praecipiens eum apprehendi: et statim aruit manus ejus cum brachio. Altare quoque scissum est, et effusa sunt omnia quae erant in eo. Et timens rex as mecum, et dabo tibi munera. Respondit: Non possum. Sic enim praecepit mihi Dominus: Non comedes panem, neque bibes aquam, neque re
Abbreviated transcription (Latin):
et redite adue in diem t̾tium. Int̾mi
consuluit senes. sadoch .s. et bangian
et ioiadam et reliquos pͥncipes salõ¬
ins qui dix̾unt. Si hodie audieris e¬
os ienit᷑ eis lõs serment tibi i et̾¬
nũ puit hec consuluit adolescentes
nõ etate tm̃ s morib. Qu dixunt. ĩ
piose loq̃te ppło et cõminando et ti¬
mẽtes seriuẽt tibi. Et redeũte ppło
m eͥciu diem dixit ad eos. digitꝰ me¬
us mĩus grossior est hum̃o patͥs
mei prmeus cecidit uos flagellis:
ecco cedam uos scorpionib. q.d. ego
potentor sum pr̃e meo et marora fa¬
nomi sup uos Est aut̃ scorpio rubus
aculeatꝰ uł flagellũ uurgaꝵ nodo¬
sũ. uł scutita: hñs in sũmitate glandes
est ut ex una eligat᷑ qui regat alias
quesẜ tribus regat heditatem suam
et recesẜunt decem trib ab eo. ip̃e .n.
misit post eos adutam qui erat suꝑ
ebuta. et iapidau̾nt eũ. Tũc time̾s

Expanded text:
et redite ad me in diem tertium. » Interim consuluit senes, Sadoc scilicet, et Banaiam, et Joiadam, et reliquos principes Salomonis. Qui dixerunt: « Si hodie audieris eos, leniter eis loquens, servient tibi in aeternum. » Post haec consuluit adolescentes, non aetate tantum, sed moribus. Qui dixerunt: « Imperiose loquere, et populo comminando et timentes servient tibi. » Et redeunte populo in tertium diem dixit ad eos: « Digitus meus minimus grossior est humero patris mei. Pater meus cecidit vos flagellis, ego caedam vos scorpionipotentior patre, et majora faciam super vos. Est autem scorpio rubus aculeatus, vel flagellum virgarum nodosum, vel scutica habens in summitate glandes est, ut ex una eligatur qui regat alias. Quaeque tribus regat haereditatem suam. Et recesserunt decem tribus ab eo. Ipse vero misit post eos Aduram, qui erat super tributa, et lapidaverunt eum. Tunc timens
Abbreviated transcription (Latin):
srͣ hũc ppłm. tolle qͦ ĩ manu decẽ
pan es et trustulam et uas mellis ⁊
uade ad illũ. ip̃e .n. indicabit tibi q̃d
euentum̃ sit huic pueto. fecit ut d¬
dixat i eroboam uror. Et consur¬
gens abut in splo. et uoint in dom̃
alie. at ille non pot̾at ud̾e. qr ca¬
ligaũtut otuli eis ꝑ̃ senectute. dixͭ
stũ dñs ad sihiam. Ecce uxor iobo¬
qm ie̾di᷑ ut cõsulat te sr̃ filio
ei ¶ Tũ g illa itsset et dissimłass
se eise que erat. Audiuit ahias so¬
nitum pedũ introeñtis ꝑ ostiuar
et uut. ingred̾e uxeor idbõam. qͣre¬
ioboam. hec dicit dũs deus istr q
a exaltaui te de medio ppłi et de¬
scidi regnũ domus dd̃ et dedi illd̃ fͣ
et nõ fuisti sic̃ serius mneuis dd̾ qͣ
custodiuit inc̃data mea et secutꝰ
ost me in toto corde suo faciẽs qd̾
placitũ eẽt in cõspͨtu meo. S opa

Expanded text:
 hunc tolle quoque in manu tua decem panes et crustula et vas mellis et vade ad illum ipse indicabit tibi quid eventurum sit huic puero fecit ut dixerat uxor Hieroboam et consurgens abiit in Silo et venit in domum Ahia at ille non poterat videre quia caligaverant oculi eius prae senectute dixit autem Dominus ad Ahiam ecce uxor Hieroboam ingreditur ut consulat te super filioei. Cum ergo illa intraret, et dissimularet esse se quae erat: audivit Ahias sonitum pedum ejus introeuntis per ostium, et ait: Ingredere, uxor Jeroboam: Jeroboam: Haec dicit Dominus Deus Israel: Quia exaltavi te de medio populi, et descidi regnum domus David, et dedi illud tibi, et non fuisti sicut servus meus David, qui custodivit mandata mea, et secutus est me in toto corde suo, faciens quod placitum esset in conspectu meo h. in
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi p̾cau̾nt dñs cũ mille du cẽtis cur¬
ribus et sexaginta tralib equitum
nec erat num̃̾us uulgi qd̾ uen̾at cum
eo ex egipto. libies .s. et trogodite. et
ethiopes. Cepitq cuntates munitis¬
sitnas in nda et uenit usq sidie¬
rusalem. Semeyas aũ ꝓpheta eg̃s¬
sus est cid roboam et pncipes iuda
qui cong̾gati fuant mn ierłm fugi¬
entes sesac. dixiti ad eos. hec dicit
dũs uos deliquistis me et ego deli¬
qͣm uos in mamisescit. Const̾natiq¬
sũt pͥncipes ifrł et rex dix̾unt iustus
ati ẽẽnt factus sermo dm̃i ad semeiã
dicens Quua hũiliati sũt nõ disꝑdã

Expanded text:
quia peccaverunt Domino cum mille ducentis curribus et sexaginta milibus equitum nec erat numerus vulgi quod venerat cum eo ex Aegypto Lybies scilicet et Trogoditae et Aethiopes cepitque civitates munitissimas in Iuda et venit usque Hierusalem Semeias autem propheta ingressus est ad Roboam et principes Iuda qui congregati fuerant in Hierusalem fugientes Sesac dixitque ad eos haec dicit Dominus vos reliquistis me et ego reliqui vos in manu Sesac consternatique principes Israhel et rex dixerunt iustus ati essent factus est sermo Domini ad Semeiam dicens quia humiliat
Abbreviated transcription (Latin):
tũ regnare cẽpiset et decẽ et octo ã¬
to regnauit in ierłm urbem qͣm e¬
regit dñsnt cõfirmaret nomẽ suũ
ibi de tunctis t̾bub ifrł. nomẽ autẽ
mr̃s eius nciama amanitis. fecitq
malũ et nõ ppauit cor suũ ut q̃reret

Expanded text:
cum regnare coepisset et decem septemque annis regnavit in Hierusalem urbe quam elegit Dominus ut confirmaret nomen suum ibi de cunctis tribubus Israhel nomenque matris eius Naama Ammanitis fecit autem malum et non praeparavit cor suum ut quaereret
Abbreviated transcription (Latin):
q abisset Dłs miit cõsiliũ cũ som¬
b qui stet̾nit cora pre enus salõne
dũ tidhuc iuu̾et dicens. Qiud datis con¬
silii ut Rrndeam ppło san dixunt ei si
platĩus ppło hinc et hmeris eos u̾bis
clemẽtib seruẽt tibi omĩi tempe up
ille reliquit cõsi liũ senũ et cũ niuem

Expanded text:
isset populus iniit consilium cum senibus qui steterant coram patre ejus Salomone, dum adhuc viveret dicens: Quid datis consilii ut respondeam populo? Qui dixerunt ei: Si placueris populo huic et lenieris eos verbis clementibus, servient tibi omni tempore. At ille reliquit consili
Abbreviated transcription (Latin):
nis ut plan gent eũ. Et posuit ca¬
dauer in sepulchio suo. et plauxe¬
runt eũ. heu heu mi fr̃. Cũq plãx¬
issent cũ dixit ad filios suos cum
mortus fũo sepelite me in sepuch
inquo uir di sepultꝰ est inx̃ ossa eiꝰ¬

Expanded text:
nis, ut plangerent eum, et posuit cadaver ejus in sepulcro suo: et planxerunt eum: Heu, heu, mi frater. Cumque planxissent eum, dixit ad filios suos: Cum mortuus fuero, sepelite me in sepulcro, in quo vir Heu, heu, mi frater. Cumque planx
Abbreviated transcription (Latin):
ges t̾re diuiciis et sapĩa et uniũ¬
sa t̾m desidabat inde uultũ sało¬
nis ut suduet sapĩam eius qͣm de¬
d̾at deus in corde eius. et singłi de
romata quoqs et equos et mulos
ꝑ mrnos singulos. Cong̾gauitq
Iasõn curriis et equites. et facti
sũt ei muille qͣdringenti cuinis. et

Expanded text:
sapientia et universa terra desiderabat vultum Salomonis ut audiret sapientiam eius quam dederat Deus in corde eius et singuli defromata quoque et equos et mulos per annos singulos congregavitque Salomon currus et equites et facti sunt ei mille quadringenti
Abbreviated transcription (Latin):
diret ei filui sui uam ꝑ qͣm abie¬
rãt ir di: qur uenat de iuda. et
cũ stiauissẽt. astendit et ab iit pt
uitũ di et muenit eũ sedentẽ sb̃tꝰ
tebuitũ et ait iłli tu es ne uir dei¬

Expanded text:
derunt ei filii sui viam per quam abierat vir Dei qui venerat de Iuda et cum stravissent ascendit et abiit post virum Dei et invenit eum sedentem subtus terebinthum et ait illi tune es vir De
Abbreviated transcription (Latin):
as. et dabo tibi iauna. Rnditq ⁊
tur d̾i ad regem Si dedis m me¬
diam ꝑtem domꝯtue nõ uernam
tecũ nec comedã ꝑanẽ neq bibã
aqͣm ĩ loco isto. Sit enĩ mãdatum

Expanded text:
as, et dabo tibi munera. Responditque vir Dei ad regem: Si dederis mihi mediam partem domus tuae, non veniam tecum, neque comedam panem, neque bibam aquam in loco isto: sic eni
Abbreviated transcription (Latin):
boam mingẽtem sd pietem ⁊ clau¬
sum et nouissimũ in iłtr. et mũda¬
bo reliquias domus ĩo bosm. sicut
mũ dari solet fimus usq ad purũ.¬
nu aut᷑ mortu fũint de ĩoboa
in cĩtate comedẽt eos canes. Can
aũ mortu fuint in agro uora bat
monet ᷑ puer. et planget eũ oĩs
itrł et sepeliet. Ite .n. solus infẽt᷑
de iõboam in sepulchrũ. qr innon
boam in hac die et in hoc tp̃i. et
rundo in aqͣ. et en ellet urł de t̾ra¬

Expanded text:
boam mingentem ad parietem, et clausum, et novissimum in Israel; et mundabo reliquias domus Hieroboam, sicut mundari solet fimus usque ad purum. Qui mortui fuerint de Hieroboam in civitate, comedent eos canes; qui autem mortui fuerint in amorietur puer et planget eum omnis Israhel et sepeliet iste enim solus infertur de Hieroboam in sepulchrum quia invenboam in hac die et in hoc tempore erundo in aqua et evellet Israhel de ter
Abbreviated transcription (Latin):
eam ad se. Altare quoq scissum ẽ
et effusꝰ est cius de altari iuxta
signũ qd̾ p̃dix̃at iur di in ẜmone
dñi. Et ait rex sid uirũ di. De p̾ca¬
re faciem din d̾i tu et ora ꝑ me.¬

Expanded text:
eam ad se altare quoque scissum est et effusus cinis de altari iuxta signum quod praedixerat vir Dei in sermone Domini et ait rex ad virum Dei deprecare faciem Domini Dei tui et ora
Abbreviated transcription (Latin):
morthia regni hebreor in duo regna
nes aimpliꝰ redut ad unitatẽ. Et dic¬
tũ est regnũ decem tͥbiĩ regnũ isrł
p mlt̾ctudine sui nom̃ iacob patͥs
sui sͥ refuans. dictũ est eciã effraym
qr ieroboam qͣui de esfraym pͥmꝰ eis
mpauit qͣi tũt pͥmũ impleta ẽet
bñdutio. sr̃ effraym. alt̾m ũo regnũ
regie. de utroq regno ꝓsequit hystõ
qͣi mo it̃scalari. et nicisie nc de il¬
so loount᷑  nũc de hoc. qd̾ diligẽs lec
octognta milia electoꝵ ut pugnar¬

Expanded text:
in duo regna, nec amplius ad unitatem rediit. Et dictum est regnum decem tribuum regnum Israel pro multitudine sui, nomen Jacob patris sui sibi reservans. Dictum est et Ephraim, quia Jeroboam, qui de Ephraim primus eis imperavit, quasi tunc primo impleta esset benedictio super Ephraim. Alterum vero regnum oque regno prosequitur historia quasi modo interscalari, et incisive nunc de hoc loquitur, nunc de illo. Quod diligens lectoctoginta millia electorum, ut pugnar
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectus est añ roboam in sychem. Il
to. fug̾nt qiappe illus anͣ salonem
Statim reu̾sus ẽ. uocau̾ntq eũ et
uenit tũ uniũso istł et locuri sut
ad roboam dicẽtes. pat̃ tuus durit

Expanded text:
profectus est autem Roboam in Sychem illuto fugerat quippe illuc ante Salomonem statim reversus est vocaveruntque eum et venit cum universo Israhel et locuti sunt ad Roboam dicentes pater tuus du
Abbreviated transcription (Latin):
soꝵ que fec̾at et astẽdit sr̃ altare
qd̃ extrux̾at in bethel qͥutadecima
die m̃łis octam. quẽ finu̾at de tor¬
de suo. et fecit sollẽpintatẽ filiis
iftł. Et asceudit sr̃ altare ut ado¬

Expanded text:
erat. Et ascendit super altare quod exstruxerat in Beth-El, quintadecima die mensis octavi, quem finxerat de corde suo, et fecit solemnitatem filiis Israel, et ascendit super altare, ut ado
Abbreviated transcription (Latin):
lina nõ obedieus fuisti ori dm̃i et
nõ tusto disti mandatũ qd̾ p̾cepit tͥ
dñs deus tiuis. et reu̾sus es. et co¬
medisti panẽ et bibisti aqͣm ĩ loco
in quo p̾cepi tibi ne comed̾es pan ẽ
ness bib̾es aqͣm: nõ infet᷑ cadauer
siũ ꝓpħã quẽ redux̾at. Qui cũ abis¬
set ĩnuenit eũ leo in uia. et occidit.
et ernt cadauer eius piectũ in iti¬
ñe. ⁊sinus aũ stabat᷑ iuxͣ eũ et leo
stabat mxͣ cadauer. et eice uiri tͣñ¬
seuntes iud̾unt tadauer piectũ in
uia et leonẽstantẽ ix cadaũ ⁊ ue¬

Expanded text:
ia inobediens fuisti ori Domini, et non custodisti mandatum quod praecepit tibi Dominus Deus tuus, et reversus es, et comedisti panem, et bibisti aquam in loco in quo praecepi tibi ne comederes panem neque biberes aquam, non inseretur cadaver suum prophetae, quem reduxerat. Qui cum abiisset, invenit eum leo 343 in via, et occidit, et erat cadaver ejus projectum in itinere: asinus autem stabat juxta illum, et leo stabat juxta cadaver. Et ecce; viri transeuntes viderunt cadaver projectum in via, et leonem stantem juxta cada
Abbreviated transcription (Latin):
porto tũ iuxisset sałon in sũma pa¬
te cirta fin ẽ uite sustitauit ei dñs
adusanũ icoad.s. ydumeũ de semi¬
ne regio qui in tẽpestate illa qñ
teseuit ioab in p̃dumeos. puer fu¬
gis in tgiptũ Cui postea rex egip¬
ti dedit nxorẽ soroiẽ ur̃is sue que
pepit ei filiũ genabath. Cũq au-¬
duset ridad dd̃ ⁊ ioab mortuos ẽẽ
infestabat ifrł. ꝓuscitauitq ei dñs a¬
nũ in damasco. Ieroboam qr filiꝰ na¬
hoc modo. Salon edificabat melło
minos a radice uoragiis extollẽs.
ut coeqͣiet eos ciuitati dd̾ uidensq
salon ieroboam bone indolis et i¬

Expanded text:
xisset Salomon in summa pace, circa finem vitae suscitavit ei Dominus adversarium Adad Idumaeum de semine regio, qui in tempestate illa, quando desaevit Joab in Idumaeos, puer fugit in Aegyptum: cui postea rex Aegypti dedit uxorem sororem uxoris suae, quae peperit ei filium Genubath. Cumque audisset Adad, David et Joab mortuos esse,infestabat Israel. Suscitavitque ei Dominus anum in Damasco. Jeroboam quoque filius Nam suam hoc modo. Salomon aedificavit Mello, muros a radice voraginis extollens, ut coaequaret eos civitati David: vidensque Salo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ saba tũ audisset famã sułons
uenit ut temptaret eũ in engma¬
oꝑibus et camelis qui portabãt
de suo. Et exposuit ei sason omĩ¬
a que ꝓposũat. nec quitꝙͣ fuit qd̾
nõ ꝑspituũ ei fec̾it. Que postꝙͣ
iudit sapĩam .s. salonis. et domũ

Expanded text:
que Saba, cum audisset famam Salomonis, venit, ut tentaret eum in aenigmaopibus, et camelis qui portabant de suo. Et exposuit ei Salomon omnia quae proposuerat: nec quidquam fuit, quod ei non perspicuum fecerit. Quod postquam vidit, sa
Abbreviated transcription (Latin):
morte regnũ nideoꝵ pitet. et tͣtis
tuditiis illd̾ regi indicanit. qsd̾ ti¬
mens scłon in ꝓfũdissims t̾re uis¬
t̃ibus occultant illd̃. S qu om̃o tir
ca tpͣr xp̃i in ꝓbatica piscina suꝑe¬
nataũit inc̾tum est. Et c̃dit᷑ fu¬
isse hoc lignũ crucis dñice. hec co¬

Expanded text:
morte regnum Judaeorum periret, et certis indiciis illud regi indicavit. Quod timens Salomon in profundissimis terrae visceribus occultavit illud. Pro cujus vira Christi in probatica piscina superenataverit incertum est , et creditur fuisse hoc lignum crucis Dominicae. C
Abbreviated transcription (Latin):
psĩ huiꝰ ad dũm suũ roboam regem
iuda int̾ficientq mne et reũtent᷑ ad
eũ. Et excogitato consilio fecit du¬
os uitulos aureos et dixit eis. Ro¬
lite ultͣ astend̾e in iecłm. ecce dii tu
istł qui eduxunt te de t̾ra egipti po

Expanded text:
puli huius ad dominum suum Roboam regem Iuda interficientque me et revertentur ad eum et excogitato consilio fecit duos vitulos aureos et dixit eis nolite ultra ascendere Hierusalem ecce dii tui Israhel qui eduxerunt te de terra Aegypti po
Abbreviated transcription (Latin):
aui confregit eũ. et occidit eũ iuxͣ¬
u̾bum dñi qd̾ lotutꝰ est ei. Dixitq
ad filios suos. st̾ute in asinũ. qui
cũ stͣuislẽt et ille abisset inuenit
cadaũ ens piectũ in ma. et asinũ
et leonẽ stantes iuxͣ cadaũ. et nõ
comedit leo de cadau̾e. nec lefit

Expanded text:
et confregit eum, et occidit juxta verbum Domini, quod locutus est ei. Dixitque ad filios suos: Sternite mihi asinum. Qui cum stravissent, et ille abiisset, invenit cadaver ejus projectum in via, et asinum et leonem stantes juxta cadaver: non comedit le
Abbreviated transcription (Latin):
qͣleni. Suscitauit aut dñs adũsari¬
uni sałom ad ad ydumeũ de semi¬
ne regio qui erat in edom. Cũ eñ
ẽẽt dd̃ in ydumea. et ascendiss io¬
ab pͥnceps milicie ad sepeliendũ
eos qui fu̾ant int̾fecti et ocridis¬
cet om̃em mascłinũ in ydumea.

Expanded text:
elegi suscitavit autem Dominus adversarium Salomoni Adad Idumeum de semine regio qui erat in Edom cum enim esset David in Idumea et ascendisset Ioab princeps militiae ad sepeliendos eos qui fuerant interfecti et occidisset omne masculinu
Abbreviated transcription (Latin):
p̾litatem. In t̾minis u̾o t̾re edifica¬
uit urbes tabnatłoꝵ. ĩmo ult̾ fines
t̾re ꝓmissionis plimas urbes occu¬
pau̾it. socero suo phõne rege egip¬
ti ei p̃̾bente auxilm̃. Qui ut ait io¬
sephus ultimiꝰ regñ egipti dc̃us ẽ
pharao qd̃ int̾p̃tat᷑ regnans qui
cuĩ aminaret opa sasonis p̾cipue ꝯ¬
mẽdabat domiũ saltus et satͥfitia
et freq̃ntiã leuitar circa es. Porro
de filus isrł nlłm fecit sałon seruũ
s erant mri bellatores et ministri

Expanded text:
litatem. In terminis vero terrae aedificavit urbes tabernaculorum, imo ultra fines terrae promissionis perplurimas urbes occupaverat, socero suo Pharaone rege Aegypti ei praebente auxilium. Qui, ut ait Josephus, ultimus regum Aegypti dictus est Pharao, quod interpretatur regnans. Qui cum admiraretur opera Salomonis, praecipue commendabat domum Saltus, et sacrificia et frequentia levitarum circa ea. Porro de filiis Israel nullum fecit Salomon servum, sed erant viri b
Abbreviated transcription (Latin):
oribus qui assistebant corã sałone pa¬
tre ens dũ adhuc mũet. et ait. qd̃
m datis ꝯsiliũ ut respondeã ppło hu-¬
ic Dan dix̾utit ei. Si hodie obedieris
sesiquit consiliũ senũ qd ded̾ant ei.
et ad hibuit adolescẽtes qui ma̾ti fu¬
p nos. et dixunt ei muenes qui mi¬
puti fu̾ant cũ eo. Sic loq̃te ꝓpło hu¬
ic qui locuti sũt no te dicẽtes. pat̃
uu nos. Sic loq̃ris ad eos m̃imus
digitus mens: grossior est dorso pa

Expanded text:
patre ejus, cum adhuc viveret, et ait eis: Quod datis consilium, ut respondeam populo? Qui dixerunt ei: Si hodie obedieris dereliquit consilium senum, quod dederant ei, et adhibuit adolescentes, qui nutriti fuper nos? Et dixerunt ei juvenes qui nutriti fuerant cum eo: Sic loquere populo huic, qui locuti sunt ad te, dicentes: Pater va nos. Sic loqueris ad eos: Minimus di
Abbreviated transcription (Latin):
Rex aut̃ sułon adamauit mlr̃es
aliemgenas mltas filiã qͦ ꝑ hñ¬
ons et moabitidas. et amoniti¬
das ydumeas et sydonias et e¬
theas de gentib sr̃ cuib dixit

Expanded text:
Rex autem Salomon amavit mulieres alienigenas multas. Filiam quoque Pharaonis, et Moabitidas, et Ammonitidas, et Idumaeas, et Sydonias, et Ethaeas, de gentibus, super quibus dixit
Abbreviated transcription (Latin):
i. diu̾te me ut uãdam in t̾rã me¬
tou. dixitq ei phão qua enĩ re apd̃
me indiges ut q̃ras ie ad t̾ram tu-¬
ani at ile ⁊endit. nłła. s ob secrote
qui fugat adaderer regem soba do
suñ. et congͣgauit ꝯtͣ eum uiros et
fc̃us est pͥncẽps latronũ cũ int̾fic̾et
eũt ibi et constitunt eum regem in
damascõ. eratq adu̾sarius ifrł cũc¬
tio dieb sałonis. et hoc est malum
aidad et odiũ ꝯtͣ isrł. Regnauitꝙ
in syria Ieroboam quoq filius nã¬
ui sineuseateus de sairoda serus sa¬
onis cuꝰ mat̾ erat noĩe serua ⁊

Expanded text:
h. Mitte me, et vadam in terram meam. Dixitque ei Pharao: Qua enim re apud me indiges: ut quaeras ire ad terram tuam? At ille respondit: Nulla; sed obsecro tequi fugerat Adadezer regem Soba dominum suum, et congregavit contra eum viros, et factus est princeps latronum cum interficeret runt ibi, et constituerunt eum regem in Damasco, eratque adversarius Israeli cunctis diebus Salomonis: et hoc est malum Adad, et odium contra Israel, regnavitque in Syria. Hieroboam quoque filius Nabath Euphrataeus de Sareda servus Salomonis, cujus mater erat nomine Sarva,
Abbreviated transcription (Latin):
usq ãd cuntatem amathy fecit sͥ
seruos tributarios. Classem ꝙ fe
at rex sałon inrusula q̃dam egip¬
tiaca rubri maris que dicit᷑ asẜon¬
gaber. et naiigubãt cũ seruis sa¬
sons ueri nautici de tyro. q̃ tunt
tsula erat. et defebant de ophir ⁊¬
aurũ młtum. et circueu̾tes indiã
et siliciã post elapsũ tͥenuũ refẽ¬
dentes elephantor ⁊ symĩas ⁊ pa¬
uos et gẽmas et ligna thima mł¬
ta nimis que ernt᷑ similia lignis
sechyni. et odorfã. de quib fesit rex
fultra. et sedilisi domus dm̃i et do¬
mus regie. et ꝙtharas et liras cã¬
si sichomori ligna hũndabunt ĩ es.
opĩonẽ regina scibba excitata uerit
temptare eum in enigniatib et ĩ¬

Expanded text:
usque ad civitatem Amachi, fecit sibi servos tributarios. Classem quoque fecit rex Salomon in insula quadam Aegyptiaca Rubri maris, quae dicitur Asiongaber, et navigabant cum servis Salomonis viri nautici de Tyro, quae tunc insula erat, et deferebant de Ophir aurum multum, et circumeuntes Indiam et Siciliam, post elapsum triennium, referdentes elephantorum, et simias, et pavos, et gemmas, et ligna thina multa nimis, quae erant similia ligni setim, et odorifera; de quibus fecit rex Salomon fulcra, et sedilia domus Domini, et domus regiae, et citharas, et lyras canasi sycomori ligna abundabant in ea. opinionem regina Saba excitata, venit tentare eum in aenigmatibus
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. De oppidis datis hyiam. Tũc
dedit salon hyram uiginti oppida
in t̾ra gͣalilee in sorte neptalim ma¬
titima s nõ placũnt regi tyrio. licet
atoronõ ꝓculẽent poĩta et appella¬
uit ea t̾ram chabul. qd̾ lingua phe¬
menandrũ phenicẽ hystoriogphũ
cepsisse ꝙ salomõ et yram mutu o
s pepserũt enigmiata et figuras. q̃
oni non solu̾et᷑. c̾tam daret alteri
possestrone Cũq cataret᷑ yram in
dimũ abdemonis filiũ qui omĩa de

Expanded text:
IV. De oppidis datis Hiram. « Tunc dedit Salomon Hiram viginti oppida in terra Galilaeae , in sorte Nephthalim maritima. Sed non placuerunt regi Tyrio, licet a Tyro non procul essent positae, « et appellavit eam terram Chabul, » quod lingua PhoeMenandrum Phoenice historiographum scripsisse quod Salomon et Hiram mutuo sibi scripserunt aenigmata et figuras, quae qui non solveret certam daret alteri pensionem. Cumque arctaretur Hiram in demium Abdemonis filium, quia omnia de
Abbreviated transcription (Latin):
quib fecit rex de lignis .s. thinis.
gͣdus in domo dm̃i et in domo te-¬
gtis cithars q et psalt̾ia canto¬
rib. nũꝙͣ msa sũt in t̾ra iudã
ligna trlia. Rex aũ salon dedit re¬
gme saba cuncta q̃ noluit. et nĩ

Expanded text:
inis gradus in domo Domini et in domo regia citharas quoque et psalteria cantoribus numquam visa sunt in terra Iuda ligna talia rex autem Salomon dedit reginae Saba cuncta quae voluit et quae
Abbreviated transcription (Latin):
ta morte ens reu̾sus est de egipto. mi¬
boam et omĩs młtitudo ifrł: et locu¬
ti sũt ao tobdam dicẽtes pat̾ tuuis
dutissimũ iugũ inposuit nobis. tu
itaq nũt ĩmune paululũ de imꝑio
pris tui durissimo et de gͣuissimo ni¬
go qd̃ imposint nob̃ et seruiemꝰ ti

Expanded text:
ta morte ejus, reversus est de Aegypto. Miboam, et omnis multitudo Israel, et locuti sunt ad Roboam, dicentes: Pater tuus durissimum jugum imposuit nobis: tu itaque nunc imminue paululum de imperio patris tui durissimo, et de jugo gravissimo quod imposuit nobis, et ser
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯt legem posuitq maculã in głi
concubine trecente. que auert̾unt
cor enis cũ iam senex ẽẽt et secutus
eit deos alienos ne delicias suas
contͥstaret. Et edificauit in excel

Expanded text:
maculam in glorconcubinae trecentae, quae averterunt cor ejus, cum jam senex esset; et secutus est deos alienos, ne delicias suas contristaret. Et aedificavit in excel
Abbreviated transcription (Latin):
taꝵ. tertiu: moloch ydolo amoni¬
taꝵ cuiꝰ fauũ statuit in mõte oliue¬
ti ẽ regione tẽpli qd̃ płimũ deo dis¬
p̾licuit uñ et postea dictus est locꝰ
ille. locus offensionis. uenit gͦ ad
eun ꝓpħa missus a dõ nathan. uł
aliꝰ dicẽs. hec dicit dñs. Sana sci

Expanded text:
tarum; tertium, Moloch idolo Ammonitarum, cujus fanum statuit in monte Oliveti, e regione templi: quod plurimum Deo displicuit. Unde et postea dictus est locus ille locus Offensionis. Venit ergo ad eum propheta missus a Deo Nathan, vel alius, dicens: « Haec dicit Dominus: Quia sci
Abbreviated transcription (Latin):
singłos crmos sexcenta sexagm¬
ta sex talẽta auri exceptã ea su¬
ma qͣm legati diu̾saꝵ gentia et ne¬
crotiatores afferre cõsueu̾ant. om̃es¬
ꝙ reges arabie. et satmape t̾raꝵ qui cõ¬
portabant aurũ et argentũ saloni.
potit es rex salon ducentas hastas
catreas de fuma sexcentoꝵ coneox qͥ
in singłis hastis expendebant᷑. tre¬
tenta quoq scuta aurea trecentoꝵ
soluĩ eburneñ gnͣde et uestunt illd̾
curro mũdissimo. Sex qͦ gͣdus quibꝰ
astendebat᷑ ad soliuĩ et stabellũ aute¬
um et bchiola duo alt̾nseto et duos
leones stantes uix bchiola. S et ali-¬
os duodecan leunculos stantes sr̃ sex
mumũsis regnis. Omiĩa quoq uasa
connni regis erant aurea et uasa
donꝰ saltus libam ex auro purissĩo

Expanded text:
singulos sexcenta sexaginta sex talenta auri, excepta ea summa quam legati diversarum gentium et negotiatores afferre consueverant, omnesque reges Arabiae et satrapae terrarum qui conportabant aurum et argentum Salomoni fecit igitur rex Salomon ducentas hastas aureas de summa sescentorum aureorum qui in hastis singulis expendebantur trecenta quoque scuta aurea trecentorusolium eburneum grande et vestivit illud auro mundissimo sexque gradus quibus ascendebatur ad solium et scabillum aureum et brachiola duo altrinsecus et duos leones stantes iuxta brachiola sed et alios duodecim leunculos stantes super sein universis regnis omnia quoque vasa convivii regis erant aurea et vasa domus saltus Libani ex auro puri
Abbreviated transcription (Latin):
t̾i gsililes. et egͣssus est hyram de
tyro ut in det oppida q̃ ded̾at ei sa¬
lomon. et nõ placunt .ei. et ait.
heccine sũt cuuitates qͣs dedisti mͥ
fr̃. et applłauit eas t̾ram chabul
usq in diem hut. misit quoq hp̃¬
ram ad regem sasonem centũ in¬
gniti talenta siri. hec est sũma
expensaꝵ qͣm obtulit salon rex aid

Expanded text:
 Galileae egressusque est Hiram de Tyro ut videret oppida quae dederat ei Salomon et non placuerunt ei et ait haecine sunt civitates quas dedisti mihi frater et appellavit eas terram Chabul usque in diem hanc misit quoque Hiram ad regem centum viginti talenta auri haec est summa ex
Abbreviated transcription (Latin):
dei tui. Cana .n. diligit deus ifrł
et uult saluare eum in et̾nũ idcͣ¬
co posint te sr̃ eum regem ut
fatias iudiciai atq institiã. Dedͭ
aũ regi centũ ugniti talenta ar¬
gentĩ auri. et aromata młta mn¬
mis et gẽmas p̾ciofissimas. Nõ
fũnt aromata talia. ut hoc que
dedit regina sciba regi salom. s¬

Expanded text:
Dei tui. Quia diligit Deus Israel, et vult servare eum in aeternum, idcirco posuit te super eum regem, ut facias judicia atque justitiam. Dedit autem regi centum viginti talenta auri, et aromata multa nimis, et gemmas pretiosissimas: Non fuerunt aromata talia ut haec quae dedit regina Saba regi Salom
Abbreviated transcription (Latin):
ne masculinũ in p̾dumea fugit
adad pp̃e et uiri p̃ dumei de ẜuis
pas ens cũ eo. ut ing̃deret᷑ egip¬
tum. Erat aũ adad puer ꝑii¬
lus. tñq suriexissẽt de madian
uen̾unt in ꝑharn. tułuntq secũ
iuros de pharan et introierũt e¬
giptũ ad̾ pharaonẽ regẽ egipti
qui dedit ei domũ et cibos consti¬
tuit et t̾tam delegauit. et mue¬
nit adad gram coram phãonen¬

Expanded text:
ne masculum in Idumaea, fugit Adad ipse, et viri Idumaei de servis patris ejus cum eo, ut ingrederetur Aegyptum: erat autem Adad puer parvulus. Cumque surrexissent de Madian, venere in Pharan, tuleruntque secum viros de Pharan, et introierunt Aegyptum ad Pharaonem regem Aegypti: qui dedit ei domum, et cibos constituit, et terram delegavit. Et invenit Adad gratiam coram Pharaone
Abbreviated transcription (Latin):
ti tui et bti serui tui. hui qui str̃t
torã te semp et auduat scpiq
tuam. Sit drĩs deꝯ ticus bñdictꝰ
cui ꝯplatiristi. et posuit te sup
tael in s empit̾mũ. et cõstitut te
tegem ut fat̾es indiciũ et iusti

Expanded text:
rvi tui qui stant coram te semper et audiunt sapientiam tuam! Sit Dominus Deus tuus benedictus cui complacuisti, et posuit te super rael in sempiternum, et constituit te regem, ut faceres judicium et justi
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ qd̾ extrux̾at añ portitũ ut ꝑ sĩ¬
gulos dies osferretur in eo mxͣ p̃¬
ceptum moyłi iu sabb̃is et in kalẽ¬
dis et mn festis dieb ter ꝑ ãm̃ .i. in
sollẽpnitate cuimox. et in sollẽpmi¬
tate ebdomadar. et in sollẽpnitate¬

Expanded text:
d extruxerat ante porticum ut per singulos dies offerretur in eo iuxta praeceptum Mosi in sabbatis et in kalendis et in festis diebus ter per annum id est in sollemnitate azymorum et in sollemnitate ebdomadar
Abbreviated transcription (Latin):
fuluo mimis qui hẽbat sex gͣdus
et sũmtas thromi rotũda erat in
in pte posfion et due manus hĩc
atq inde tenẽtes sedile. et duo li¬
ones stabant mxͣ manus singu¬
las et duodetĩ leuntuli stantes fr̃
sex ecdus hunt atq inde. nõ ẽ fat¬
tum tale opus in unũsis regnis.
M et omĩa uasa de quib potabat
rex sason erant aurea et unũ sa
smpellex domus saltus libani de
aro purissimo nõ erat aargentũ
nes nlicuiꝰ p̾cu putabat᷑ in dieb¬

Expanded text:
ebat sex gradus et summitas throni rotunda erat in parte posteriori et duae manus hinc atque inde tenentes sedile et duo leones stabant iuxta manus singulas et duodecim leunculi stantes super sex gradus hinc atque inde non est factum tale opus in universis regnis sed et omnia vasa de quibus potabat rex Salomon erant aurea et universa supellex domus saltus Libani de auro purissimo non erat argentum nec alicuius pretii putabatur in dieb
Abbreviated transcription (Latin):
dotus dicit. post minei qui mem¬
plium cõdidit fuisse reges egipti
dcos phũones qd̾ sonat regnãtes.
quib successit incaula regina egipti
nisie no słonẽ. Sue ing̾ssa ad eũ
locuta est unmũla q̃ hebãt in corde
suo. net fuit ẜmo qui regem lafet.
s docuit eam in omĩb hũs que ꝓpo¬
sucit. et admnãs nõ hebat ultra
sp̃m dicens. famsi regis minorem
templi fabricam. drdinẽ quoq et fͤ¬
uo oromẽ et distinctõem sermẽtiũ
regi in msa. nam et pync̾ne simili
tultu et distincto ab aluis ornabant᷑
ꝯiułr et panulatores et dapife¬
ti ut intanta młtitudine mĩstioꝵ
somti. uñ ꝓpagate sũt in engaddi
unee balumite. Cui eciã salons
ralta redonauit. mlq fuit qd̾ pos¬
tulanti nõ p̃beret. que regina gͣ¬
tis suscipiens sd ꝓpͥa remẽauit. T¬
dunt q̃dam eam restͥpssse sałom

Expanded text:
dotus dicit, post Mineum, qui Memphim condidit, fuisse reges Aegypti dictos Pharaones, quod sonat regnantes. Quibus successit Nichaula regina Aegypti venisse ad Salomonem. Quae ingressa ad eum locuta est universa quae habebat in corde suo. Nec fuit sermo, qui regem lateret, sed docuit eam in omnibus his quae proposuerat. Et admirans, non habebat ultra spiritum, dicens famam regis minorem templi fabricam, ordinem quoque et fo ordinem, et distinctionem servientium regi in mensa. Nam et pincernae simili cultu et distincto ab aliis ornabantur, similiter et panum latores, et dapiferi, ut in tanta multitudine ministrorum, sami, unde propagatae sunt in Engaddi vineae balsamitae. Cui etiam Salomon multa redonavit, nihilque fuit quod postulanti non praeberet. Quae regina gratis suscipiens ad propria remeavit. Tradunt quidam eam rescripsisse Salom
Abbreviated transcription (Latin):
coram sac̃dotib iuxͣ ritũ uticinq
diei. et iauitores in diuisionibꝰ su¬
is ꝑ portam et portã. Eit .n. p̾cepat
dd homo di. nec p̾t̾g̾ssi sũt de mã¬
datis regis tam sacdotes ꝙͣ leuite
ex omib que p̾cepat. Et mn custo¬
diis thauroꝵ omes impensas p̃pa¬
tas hũit sałbu ex eo die quofãda¬
uit domũ dm̃i usq in diem qus p
ues et nautas guaros maris. et abi¬
erũt cũ serius salõnis in ophir. Tu

Expanded text:
coram sacerdotibus iuxta ritum uniuscuiusque diei et ianitores in divisionibus suis per portam et portam sic enim praeceperat David homo Dei nec praetergressi sunt de mandatis regis tam sacerdotes quam Levitae ex omnibus quae praeceperat et in custodiis thesaurorum omnes inpensas praeparatas habuit Salomon ex eo die quo fundavit domum Domini usque in diem quo pves et nautas gnaros maris, et abierunt cum servis Salomonis in Ophir, tul
Abbreviated transcription (Latin):
ut ex ophir ligna thina młta¬
rex de lignis thimus fulchia et¬
domꝯ dm̃i et domꝰ regie. et cy¬
cheras urisq cantorib nõ sñt
pllata huscemodi ligna thma
Rex cũ sałoꝵ dedit regie saba
onia que uoluit et petirt sib
eu. exceptis hus que ultis obtu¬
lat ei muñe regio. Que deu̾sa

Expanded text:
ulit ligna thina multaas. De lignis thinis fecit fudomus Domini et domus regiae et citharas lyrasque cantoribus non sunt adlata huiuscemodi ligna thyina rex autem Salomon dedit reginae Saba omnia quae voluit et petivit ab eo exceptis his quae ultro obtulerat ei munere regio quae reversa
Abbreviated transcription (Latin):
obtinuit eam. et edificauit palim¬
uam in deserco et alias ciuitates mu¬
intissimas edificauit in emath. Ex¬
truxitis betheion supiorẽ et betherõ
infĩorem ciuitas nunitas hñtes por¬
tas et seras et uectes. Balaath ⁊̃ et
om̃es urbes firmissimas que fu̾nt
sałonis. cunctasq urbes qͣdrigarũ ⁊
urbes equitũ. Omĩa quetũq uolu¬
ficauit in iecłm̃ et in libano. et in u¬
mũsa t̾ra põtatis sue. Omem ppłm
qui delictus fuat de cetheis et amor¬
reis et pherereis et euehis ⁊ iebu¬
seis qui nõ erant de stupe ifrł et de
filus eox et de postis quos non mt̾¬
fet̾unt filu isrł. Sbiugauit sałon
in tributanios usq in diem hanc. por
gaꝵ et equitũ eis. Om̃es aũ pͥnci¬
pes excitus regis salonis funt ducẽ¬
ti qͥnq̃ginta qui erudiebãt ppłm.

Expanded text:
obtinuit eam. Et aedificavit Palmiram in deserto, et alias civitates munitissimas aedificavit in Emath. Exstruxitque Bethoron superiorem, et Bethoron inferiorem, civitates muratas habentes portas, et vectes et seras: Balaath etiam et omnes urbes firmissimas, quae fuerunt Salomonis, cunctasque urbes quadrigarum, et urbes equitum omnia quae voluficavit in Hierusalem et in Libano et in universa terra potestatis suae omnem populum qui derelictus fuerat de Hettheis et Amorreis et Ferezeis et Eveis et Iebuseis qui non erant de stirpe Israhel de filiis eorum et de posteris quos non interfecerant filii Israhel subiugavit Salomon in tributarios usque in diem hanc porrogarum et equitum eius omnes autem principes exercitus regis Salomonis fuerunt ducent
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sdolebat thunama corã dño
ꝑfectũq est temptũ. Aassem
quoq fecit rex sałon in asyonga¬
ber que est iuxͣ ahilam in litore
maris rubri in t̾ra ydumea. misit¬
q horsm in classe illa seruos suos
iuros uautitos et gnaros maris.
tũ serius sulonns. qui cũ uenissẽt
in ophir sumptũ inde aurũ q̃drĩ¬
gentor iuginti talentoꝵ detusunt
ad regem sałonem. hec scͥptireat¬

Expanded text:
thymiama coram Domino perfectumque est templum classem quoque fecit rex Salomon in Asiongaber quae est iuxta Ahilam in litore maris Rubri in terra Idumea misitque Hiram in classe illa servos suos viros nauticos et gnaros maris cum servis Salomonis qui cum venissent in Ophir sumptum inde aurum quadringentorum viginti talentorum detulerunt ad regem Salomonem sed et re
Abbreviated transcription (Latin):
et in libano. et in onũ t̾ra põtatis
sue umũsum ppsm qui temanse¬
tat de amorreis etheis et phere¬
reis et eueis et iebuseis qui nõ
sũt de filiis iftł. hoꝵ filios can re¬
manẜant in t̾ia. quos s. nõ po¬
tũant filii iftł ext̾minsire fecit¬

Expanded text:
et in Libano et in omni terra potestatis suae universum populum qui remanserat de Amorreis et Hettheis et Ferezeis et Eveis et Iebuseis qui non sunt de filiis Israhel horum filios qui remanserant in terra quos scilicet non potuerant filii I
Abbreviated transcription (Latin):
sałon qͣdraguita milia equoꝵ ĩstn¬
buẜ et curruũ equitũq duodecim
milia. Constituitq eos m urbibꝰ
qͣdrigaꝵ et ubi erat rex in ierłm ex̃¬
cunit etiã põtatem sr̃ tũttos reges
a flume eutrate usq ad t̾ram ꝑ¬
philistinoꝵ ⁊ usq ad t̾mĩos egipti.
tantãq copiã p̾buit argẽti in ie

Expanded text:
ginta millia equorum in stabulis, et curruum equitumque duodecim millia, constituitque eos in urbibus quadrigarum, et ubi erat rex in Jerusalem. Exercuit etiam potestatem super cunctos reges, a flumine Euphrate usque ad terram Philisthinorum, et usque ad terminos Aegypti. Tantamque copiam praebuit argenti in
Abbreviated transcription (Latin):
tam fĩdelẽ ut̾ se iuxerũt amitici¬
am ut cũ alt̾um ex hiis dyonisius
spͣracusamis int̾fic̾e uellet ⁊ is tẽ¬
pus ab eo quo pͥusꝙͣ ꝑiret domu ꝓ¬
fectus oidinaret res suas mꝑet ss
alt uadẽ se ꝓ eius reditu torãm o
quisq stulticie tam tem̾atiũ spõ¬
sore dampnabat. at is nichil se
de amici ꝯstantia metũe p̃di cabat.
Eod itaq monito ⁊ hora dyonisio
ꝯstituta qui eam acceꝑat supue¬
ut. Et admiratus tyramis ami¬
boꝵ amiũ suppliciũ fidei remisit
rogant. Ecce mres amicicie mor¬
tis ꝯteptũ in gen̾are uite dulcedi¬
nem extingue: crudelitatẽ mãsu¬
eface ddm mamorẽ conũte pena
bnͣficio pensare potunt. hec uii¬

Expanded text:
 se iunxerunt amicitiam, ut cum alterum ex his Dionysius syracusanus interficere vellet et hic tempus ab eo, quo priusquam periret, domum profectus, ordinaret res suas, impetrasset: alter vadem se pro eius reditu tyranno dsquisque stultitie tam temerarium sponsorem damnavit: at in nihil se de amici constantia metuere predicabat. Eodem itaque momento et hora Dionysio constituta, qui eam acceperat supervenit. Et admiratus tyrannus amborum animum, supplicium fidei remisit; rent. hascine uires amicitiae? mortis contemptum ingenerare, uitae dulcedinem extinguere, crudelitatem mansuefacere, odium in amorem conuertere, poenam beneficio pensare potuerunt. qui
Abbreviated transcription (Latin):
ut ad tab̾nam redditut᷑. Et cũ cle¬
sam dn pulsaret fuit qui dit̾et. qd
pdis oꝑam tuam. uutorille me q¬
ris eiectus cõbustus est. Nd̾ nobis
fortasse molestũ est qui inet̾um
demũ detulit sb̾mde contuciẽs. de¬
mde cũ rep̾hendisset hãt suam ta
gens amisisse sibi illud lucellũ re¬
dit ad eand̾ tab̾nã ⁊ ait Ille cͥ in
quo se cõmissura laxau̾at quatuor
denarios in tab̾nã inseruit at mi¬
ste penã a se exigens imꝑꝓbe cupi¬
ditatis ne alieno assuest̾et. Actor¬

Expanded text:
nit ad tabernam redditurus et, cum elusam diu pulsaret, fuit, qui diceret : " Quid perdis operam ? Sutor ille, quem quaeris, elatus, combustus est ; quod nobis fortasse molestum est, qui in aeternum domum rettulit subinde concutiens ; deinde, cum reprehendisset hanc suam nonens arrisisse illud lucellum sibi redit ad eandem tabernam et ait : " Ille tibi qua se commissura laxaverat, quattuor denarios in tabernam inseruit ac misit poenas a se exigens improbae cupiditatis, ne alieno adsuesceret. Quo
Abbreviated transcription (Latin):
suscipimus caritati urãe
sed titulum hab& aliquan¬
tulum negociosum: Patient̃
ergo sustinete nos : donec illũ
enedemus ut possumus quantũ adiuucrit
dcĩs Neq enĩ passim õtereunda sunt haec

Expanded text:
suscepimus Charitati Vestrae: sed titulum habet aliquantulum negotiosum. Patienter ergo sustinete nos, donec illum enodemus, ut possumus, quantum adjuverit Dominus. Neque enim passim praetereunda sunt haec
Abbreviated transcription (Latin):
is̃ come moritio uertatis Force cũ ꝓnuntiuant᷑
titulus eiꝰ cũ ad miratione a liqͥ audier̃ in scribitꝰ
enĩtitulus psalmi : quando domꝰ ȩdificabat᷑ post
cupriuiait. hoc utulo p̃dicco ũ inipso tȩxti psal¬
mni expectabatis fortasse qͥ lapides p̃cidernt E
de montib que moles attrahent᷑ quȩ fundam̃ta u¬
cerent᷑. quȩ trabes imponerent᷑ quȩ columnȩ en¬
gerent᷑ nichil horũ cantat. Et si alud aliqͥa n ȩ
consonat psclmꝰ titulo suo & aliud portat in froe¬
te. & aliud in uoce. immo nichil aliud. sed intellȩ¬
cores quent. Loquit᷑ enĩ de edificatione domus
om̃s lapides ipsius domꝰ intelligunt qđ cantar
Aedificat᷑ enĩ domꝰ dõ : ñ illo loco ubi ȩdificauit
salomon Aedificauit enĩ tẽplũ. & de ipso tẽplo
ingentes ad mirarent᷑ discipłi : indicauer̃ dño ad¬
mirationẽ & stuporẽ suũ & dñs illis Am̃ dico uol
ñ relinquet᷑ hic lapis suꝑ lapidẽ qͥ ñ destruatur

Expanded text:
tio veritatis. Forte cum pronuntiaretur titulus ejus, cum admiratione aliqui audierunt. Inscribitur enim titulus Psalmi: «Quando domus aedificabatur post captivitatem.» Hoc titulo praedicto, jam in ipso textu Psalmi exspectabatis fortasse qui lapides praeciderentur de montibus, quae moles attraherentur, quae fundamenta jacerentur, quae trabes imponerentur, quae columnae erigerentur. Nihil horum cantat: et si aliud aliquid, non ergo consonat Psalmus titulo suo, et aliud portat in fronte, aliud in voce? Imo nihil aliud, sed intellectores quaerit. Loquitur enim de aedificatione domus. Omnes lapides ipsius domus intelligant quod cantarunt. Aedificatur enim domus Deo, non illo loco ubi aedificavit Salomon. Aedificavit enim templum : et de ipso templo ingentes admirarentur discipuli, indicaverunt Domino admirationem et stuporem suum; et Dominus illis: «Amen dico vobis, non relinquetur hic lapis super lapidem, qui non destruet
Abbreviated transcription (Latin):
suscipimus caritati urãe
sed titulum hab& aliquan¬
tulum negociosum. Patient᷑
ergo sustinete nos: donec illũ
enodemus ut possumus. quantũ adiuuerit
diũs Neq enĩ passim p̃tereunda sunt haec
Quando quidem placuit fr̃ibi non tantum
aure & corde. sed & stilo excipienda quae
dicimus : ut ñ auditorẽ tantũ. sed lectorem
etiam cogitare debeamus. Nata ẽ quidem
occasio psalmo huic ex re quadã gesta : quã uobis
etiã fecimꝰ recitari de libro regnorũ. Saul enĩrex
non ad ꝑmanendũ electus a dño sed scđm popłi

Expanded text:
suscepimus Charitati Vestrae: sed titulum habet aliquantulum negotiosum. Patienter ergo sustinete nos, donec illum enodemus, ut possumus, quantum adjuverit Dominus. Neque enim passim praetereunda sunt haec; quandoquidem placuit fratribus, non tantum aure et corde, sed et stylo excipienda quae dicimus: ut non auditorem tantum, sed et lectorem etiam cogitare debeamus. Nata est quidem occasio psalmo huic ex re quadam gesta, quam vobis etiam fecimus recitari de libro Regnorum. Saül enim rex non ad permanendum electus a Domino, sed secundum populi
Abbreviated transcription (Latin):
& pax osculant᷑ se: ut qͥ fecerit iustitiã. u¬
ueniat pacẽ osculantẽ iustitiã Duȩ an¬
cȩs̃ : tu forte unãuis & al terã ñ facis. Ne moeꝰ
enĩ qͥ ñ uult pacẽ : sed ñ om̃s uolunt oꝑ ari iustitu
int̾roga om̃s homines Vis pacẽ : uNo hore tibi
respondet totũ genꝰ humanũ. Opto. cupio: uolo
amo. Ama iustitiã : quȩ duȩ amicȩ s̃ iustita
& pax. ipsȩ se osculant᷑ Si amicã pacis ñ ama.¬
ueris : ñ te amabit ipsa pax. nec ueni& adte
qͥd enĩ magnũ ẽ desiđare pacẽ: quiuis ma.¬
lus: desiderat pacẽ. Bona enĩ res ẽ pax
Sed fac iustitiã : qͥa iustitia & pax osculant᷑.
ñ litigant Iu qͣre litigas cũ iustitia : ecce iust.¬
tia dic̃ tibi. Ñ furaberis: & ñ audis Ñ adulteres.
Quem cũq in uenero inimicũ amicȩ meȩ
ñ ad illũ accedo. Uis gͦ uenire ad pacẽ: facis
iustitiã. Ideo aliꝰ psalmꝰ dic̃ tͥ. declina amalo &
fac bonũ : hoc ẽ amare iustitiã & cũ iã declina¬

Expanded text:
 et osculantur se; ut qui fecerit justitiam, inveniat pacem osculantem justitiam. Duae amicae sunt; tu forte unam vis, et alteram non facis: nemo est enim qui non vult pacem; sed non omnes volunt operari justitiam. Interroga omnes homines: Vis pacem? Uno ore tibi respondet totum genus humanum: Opto, cupio, volo, amo. Ama et justitiam; quia duae amicae sunt justitia et pax; ipsae se osculantur: si amicam pacis non amaveris, non te amabit ipsa pax, nec veniet ad te. Quid enim magnum est desiderare pacem? Quivis malus desiderat pacem. Bona enim res est pax. Sed fac justitiam; quia justitia et pax se osculantur, non litigant. Tu quare litigas cum justitia? Ecce justitia dicit tibi, Ne fureris; et non audis: Ne adulteres; quemcumque invenero inimicum amicae meae, non ad illum accedo. Vis ergo venire ad pacem? Fac justitiam. Ideo alius psalmus dicit tibi: «Declina a malo, et fac bonum» hoc est amare justitiam; et cum jam declina
Abbreviated transcription (Latin):
in intellectib manuũ suarũ Aliꝰ putar& ita congruen¬
tiꝰ potuisse dicinn in nocentia manuũ & in intellectu
cordis: hic aut̃ qͥ magis qͣm alii qͥloqueret᷑ sciebat cor¬
di maluit adiungere in nocentiã & manib intelligen¬
tiã Illud ꝓpt̃ ea qͣntũ existimo : qͥa multi sibi uident᷑ in¬
nocentes qͥ ñ faciunt mala cũ timent ne patiant᷑ si fe:¬
cerint. Uellent aut̃ facere : si in pune potuissent. Tales
uideri poss habere in nocentiã manuũ : ñ tam̃ cordis
homo factꝰ ẽ ad imaginẽ dĩ : qđ uero ait in intellectu¬
uł in intelligentia manuũ suarũ dedux̃ eos: uidet᷑ mͥeũ
dixisse intelligentiã qͣm ipse fecit in credentib & ideo

Expanded text:
ntellectibus manuum suarum. Alius putaret ita congruentius potuisse dici, In innocentia manuum et intellectu cordis: hic autem qui magis quam alii quid loqueretur sciebat, cordi maluit adjungere innocentiam, et manibus intelligentiam. Illud propterea, quantum existimo, quia multi sibi videntur innocentes, qui non faciunt mala, cum timent ne patiantur si fecerint; vellent autem facere, si impune potuissent. Tales videri possunt habere innocentiam manuum, non tamen cordis. homo factus est ad imaginem Dei? Quod vero ait, In intellectu, vel intelligentia manuum suarum deduxit eos, videtur mihi eam dixisse intelligentiam quam ipse f