comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ligimꝰ holera prati. Uilia quȩdã st̃ &
supficiẽ terrȩ tenent. Nã altã radicẽ
ñ habent. ꝓinde ꝑhiemẽ uirent. at
ubi sol estatis feruescere coeꝑit. aresceñ.
Modo gͦ tẽpus. ẽ. hiemis. gła tua nondũ
apparet: Sed si alta radix. ẽ. carita¬
tis cuȩ sic̃ multarũ arborũ ꝑhiemẽ:
transit frigus. ueniet estas iđ ẽ. iudicii
dies. tunc arescet uiror foeni. tunc ap¬
parebit arborũ gła. Mortui enĩ estis
ait apłs. Quom̃ uident᷑ arbores ꝑhi
emem. quasi aridȩ. quasi mortuȩ. Ergo

Expanded text:
era prati. Vilia quaedam sunt, et superficiem terrae tenentia, altam radicem non habent. Proinde per hiemem virent: at ubi sol aestatis fervescere coeperit, arescent. Modo ergo tempus est hiemis, gloria tua nondum apparet: sed si alta radix est charitatis tuae, sicut multarum arborum per hiemem, transit frigus, veniet aestas, id est judicii dies: tunc arescet viror foeni, tunc apparebit arborum gloria. Mortui enim estis, ait Apostolus: quomodo videntur arbores per hiemem, quasi aridae, quasi mortuae. Erg
Abbreviated transcription (Latin):
impiis animã meã. Negͦ simul ꝑdas
cũhis qͥ te oder̃ animã meã quȩ dile¬
xit decorẽ domꝰ tuȩ. Et cũ uiris san¬
guinũ uitã meã. Et cũ his qͥ ꝓximũ
oderunt. Nã duob pͣceptis decorat᷑
sunt. Ne itaq me ꝑdas cũ impiis. &
cũ uiris sanguinũ quoꝵ oꝑa iniqua
sunt
Dextera eorũ repleta . ẽ. munerib Et qđ
eis adoptinendã salutẽ ȩternã datũ est
ad accipienda huiꝰ scłi munera c̃uerte.¬
runt. existimantes quȩstũ. eẽ pietatẽ¬

Expanded text:
impiis animam meam: ne ergo simul perdas cum his qui te oderunt, animam meam, quae dilexit decorem domus tuae. Et cum viris sanguinum vitam meam: et cum his qui proximum oderunt. Nam duobus praeceptis decoratursunt: ne itaque me perdas cum impiis et cum viris sanguinum, quorum opera iniqua sunt. Dextera eorum repleta est muneribus: et quod eis ad obtinendam salutem aeternam datum est, ad accipienda hujus saeculi munera converterunt, existimantes quaestum esse pietate
Abbreviated transcription (Latin):
ad pfectionẽ liberationis. tantũ meũ
p̃ciũ sanguis dnĩ mei. & in ꝑiculis huiꝰ
recessit a iusticia tua. In eccłus benedi¬
cã te dñe. Nonoccultabo eis qͦs uocasti
tuȩ sub infero ꝓximi dilectionem.

Expanded text:
fectionem liberationis, tantum pretium sanguinis Domini mei; et in periculis hujus recessit a justitia tua. In Ecclesiis benedicam te, Domine: non occultabo eis quos vocasti tioni tuae subinfero proximi dilectionem.
Abbreviated transcription (Latin):
congregationes malignoꝵ. Ut autẽ
ueniat᷑ ad ipsũ consiliũ uanitatis:
congregationes malignoꝵ fiunt. quas
odio habui. Et cũ impiisñ sedebo.
W ideo cũ tali concilio hoc ẽ. cũ impus
da faciã int̾ innocentes oꝑa mea. Laua¬
bo int̾ innocentes manꝰ meas. quib am¬
plerabor sullimia tua. Et circundabo

Expanded text:
congregationem malignorum: ut autem congregationem malignorum: ut autem veniatur ad ipsum concilium vanitatis, congregationes malignorum fiunt, quas odio habui. Et cum impiis non sedebo: et ideo cum tali concilio, cum impiis da faciam inter innocentes opera mea; lavabo inter innocentes manus meas, quibus amplexabor sublimia tua. Et circumdabo
Abbreviated transcription (Latin):
PSIDAUID. Non mediatori homiti
in xp̃o stabilito actribui potest.
post misccłiã quã mͥ tu pͣrogasti. in no¬
centiȩ meȩ habeo aliqd̃ meritũ. cu iꝰ
uiã custodiui. & indño sꝑans ñ infir¬
mabor. Nec tam̃ etiã sic in me. sed in
meoꝵ me lateat. ꝓba me dñẽ & tẽpta
me. notũ me faciens ñ tͥ quẽ nichil
latet. sed mͥ atq hominib Ure re¬
nes meos. & cor meũ: Adhibe mecdici¬
nale purgatoriũ. quasi ignẽ delecta
igne consumar: ñ merita mea sed mi¬
scdłia tua. qua me ad talẽ uitã ꝑduxi¬
sti. ante oculos meos. ẽ & complacui
in uertcate tua. Et qͥa displicuit mͥ
meũ mendaciũ. placuit autẽ ueritas¬
apponere cor meũ his qui ꝓuidere co¬
nant᷑. quẽ ad modũ qđ fieri ñ potest
rerũ transeuntiũ ꝑfunctione beati
sint. Et cũ iniqua gerentib ñ intro¬
ibo. Et qͥa ipsa causa. ẽ. om̃iũ iniqͥta¬
tũ: ideo cũ iniqua gerentib abscon¬
ditã c̃scientiã ñ habeo. Odio habui.

Expanded text:
psi David, non mediatori homini in Christo stabilitae, attribui potest. 2. post misericordiam quam tu mihi praerogasti, innocentiae meae habeo aliquod meritum, cujus viam custodivi. Et in Domino sperans non movebor: nec tamen etiam sic in me, sed in meorum me lateat, proba me, Domine, et tenta me; notum me faciens, non tibi quem nihil latet, sed mihi atque hominibus. Ure renes meos et cor meum: adhibe medicinale purgatorium, quasi ignem, delectaigne consumar, non merita mea, sed misericordia tua, qua me ad talem vitam perduxisti, ante oculos meos est. Et complacui in veritate tua: et quia displicuit mihi meum mendacium, complacuit autem apponere cor meum his qui providere conantur, quemadmodum, quod fieri non potest, rerum transeuntium, perfruitione beati sint. Et cum iniqua gerentibus non introibo: et quia ipsa causa est omnium iniquitatum, ideo cum iniqua gerentibus absconditam conscientiam non habebo. 5. vers.
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ. Conuertisti planctũ meũ
ingaudiũ mͥ. conscidisti saccũ meũ
& accinxisti me lȩticia. Quid est
saccus: Mortalitas. De capͣris con¬
ficit᷑ & de edis & capre & edi int̾
peccatores ponunt᷑. Dñs de numero
nr̃o saccũ solũ accepit. ñ assũpsit meri¬
tũ sacci. Meritũ sacci peccatũ . ẽ. saccus
illi mortalitas. ẽ. Assũpsit ꝓpt̃ te
mortalitatẽ qͥ meritũ mortis ñ habe¬
bat. Mericũ enĩ mortis ille habet qͥ
peccat. Ille autẽ ñ peccauit. ñ habuit
meritũ sacci. Alio loco. ipsius ẽ. uox
dicentis. Ego aut̃ cũ mͥ molesti essent.
induebã mẽ cilicio. Quid. ẽ. hoc. indue¬
bã me cilicio: hoc opponebã ꝑsequen¬
tib qđ habeo decilicio. Ut hominẽ
illũ putarent. abscondit se ab oculis
ꝑsequentiũ. qͥa indigni erant ꝑsecuto¬
res qͥ uiderent indutũ cilicio. Ergo
conscidisti saccũ meũ. & accuxxistĩme

Expanded text:
nem: Convertisti planctum meum in gaudium mihi, conscidisti saccum meum, et accinxisti me laetitia. Quis est saccus? Mortalitas. Saccus de capris conficitur et de hoedis, et caprae et hoedi inter peccatores ponuntur . Dominus de numero nostro saccum solum accepit, non assumpsit meritum sacci. Meritum sacci, peccatum est: saccus ille, mortalitas est. Assumpsit propter te mortalitatem, qui meritum mortis non habebat. Meritum enim mortis ille habet qui peccat: ille autem qui non peccavit, non habuit meritum sacci. Alio loco ipsius est vox dicentis: Ego autem cum mihi molesti essent, induebam me cilicio . Quid est hoc, induebam me cilicio? Hoc opponebam persequentibus, quod habeo de cilicio. Ut hominem illum putarent, abscondit se ab oculis persequentium; quia indigni erant persecutores qui viderent indutum cilicio. Ergo, conscidisti saccum meum, et cinxisti me
Abbreviated transcription (Latin):
os suꝑme: Intelligimꝰ hoc. si uideamꝰ
prim̃o titulũ psalmi. habet enĩ. Infi¬
nẽ psalmꝰ cantici dedicationis domꝰ
ipsi dauid. In hoc titulo ẽ om̃is spes.
& uniuersũ sacram̃tũ dissoluendȩ
huiꝰ quȩstionis. Dedicabit᷑ domꝰ ali¬
quando quȩ modo fabricat᷑. Modo
enĩ fabricat᷑ domꝰ. id . ẽ. ȩccła. postea
tet: Seuiant modo inimici. humili¬
ent. faciant ñ quicqͥd uolunt. sed qͥc¬
quid desuꝑ ꝑmittunt᷑. Nonenĩ quic¬
quid passi ab inimicis fuerimꝰ. inimi¬
homines nocere. ñ uoluntatẽ nocendi
desupdari. sed potestatẽ. Unꝰ quisq
enĩ malus apud se habet uoluntatẽ
nocendi. ut autẽ possit nocere: ñ ha¬
bet inpotestate. Ut uelit iã reus. ẽ ut
possit: occulta dispensatione ꝓuiden¬
tiȩ dĩ. in aliũ pmittit᷑ ad poenã. in
aliũ ꝑmittit᷑ ad ꝓbationẽ. in aliũ ꝑ

Expanded text:
 1. Intelligemus hoc, si videamus primo titulum Psalmi. Habet enim: In finem Psalmus Cantici dedicationis domus ipsi David. In hoc titulo est omnis spes, et universum sacramentum dissolvendae hujus quaestionis. Dedicabitur domus aliquando, quae modo fabricatur. Modo enim fabricatur domus, id est Ecclesia, postea tet. Saeviant modo inimici, humilient, faciant non quidquid volunt, sed quidquid desuper permittuntur. Non enim quidquid passi ab inimicis fuerimus, inimipermittit homines nocere, non voluntatem nocendi desuper dari, sed potestatem. Unusquisque enim malus apud se habet voluntatem nocendi: ut autem possit nocere, non habet in potestate. Ut velit, jam reus est: ut possit, occulta dispensatione providentiae Dei in alium permittitur ad poenam, in alium permittitur ad probationem,
Abbreviated transcription (Latin):
& frangat᷑: ñ se patit᷑ oleũ subter
Quomꝰ aqua suꝑoleũ missa pondere suo¬
ad ima locũ suũ quęrit: sic oleũ subter
aquã fusũ pondere suo ad sũma locũ
suũ quęrit. Si gͦ ita ẽ. fr̃s. quo tendit
cũ suũ quęrit. & aqua locũ suũ quȩrit
pondere suo. Lapis ima petit. & lignũ.
& colũnȩ. & terra. unde ȩdificat᷑ ista
domꝰ. De illo gͦ sunt genere rerũ. quȩ
pondere suo deorsũ ferunt᷑. Manife¬
stũ ẽ. gͦ idõ deorsũ acciꝑe fundam̃tũ:
quia pondere suo deor sũ uersus ferun.¬
tur. & nisi sit qđ sustineat. totũ cadit.
qͥa cotũ ad terrã uergit. Reb gͦ ad
imatendentib: inimo ponit᷑ fundam̃-¬
tũ. Aeccła uͦ dĩ in imo posita tendit in
cȩlũ. Fundam̃tũ gͦ nr̃m ibi positũ

Expanded text:
et frangatur, non se patitur oleum subter. et frangatur, non se patitur oleum subter. Quomodo aqua super oleum missa, pondere ad ima locum suum quaerit: sic oleum subter aquam fusum, pondere ad summa locum suum quaerit. Si ergo ita est, fratres, quo tendit cum suum quaerit; et aqua locum suum quaerit pondere suo. Lapis ima petit, et lignum, et columnae, et terra, unde aedificantur istae domus: de illo ergo sunt genere rerum, quae pondere suo deorsum feruntur. Manifestum est ergo ideo deorsum accipere fundamentum, quia pondere suo deorsum versus feruntur; et nisi sit quod sustineat, totum cadit, quia totum ad terram vergit. Rebus ergo ad ima tendentibus in imo ponitur fundamentum: Ecclesia vero Dei in imo posita tendit in coelum. Fundamentum ergo nostrum ibi positum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. fundam̃tũ. Sed fundam̃tũ deorsũ
solet ce̾. caput aut̃ sur sũ. Intelligat
scĩtas urã qͥd dicã. fortassis explica¬
bo innomine xpi. Pondera gemina st̃
ondus enĩ. ẽ. impetꝰ quidã cuiꝰꝙ rei.
uelut conantis ad locũ suũ. Hoc est
pondus. Ferrũ. lapidẽ manupateris.
pondus p̃mit manũ tuã. qͥa locũ suũ
quęrit. Et uis uidere qͥd quęrat:
Subtrahe manũ. uenit ad t̾rã. quiescit
int̾ra. ꝑuenit quotendebat. inuenit
locũ suũ Pondus gͦ illud motꝰ erat
quasi spontaneus. sine anima. si ne sensu.
Sunt alia quȩ sursũ uersus. petunt lo-¬
cũ. Nanq si aquã mittas suꝑ oleũ pon¬
dere suo in imatendit. Locũ enĩ suũ
quęrit. ordinari quȩrit. qͥa prȩt̃ ordi¬
nẽ ẽ. aqua suꝑ oleũ. Donec gͦ ueniat
adordinẽ suũ inquietꝰ motꝰ. ẽ. donec
teneat locũ suũ. Contra. funde oleum
sub aqua. uerbi grã quẽ ad modũ si uas
olei cadat in aquã. in abyssũ. in mare.

Expanded text:
amentum. Sed fundamentum deorsum solet esse, caput autem sursum. Intelligat Sanctitas Vestra quid dicam, fortassis explicabo in nomine Christi. Pondera gemina sunt. Pondus enim est impetus quidam cujusque rei, velut conantis ad locum suum: hoc est pondus. Fers lapidem manu, pateris pondus; premit manum tuam, quia locum suum quaerit. Et vis videre quid quaerat? Subtrahe manum, venit ad terram, quiescit in terra: pervenit quo tendebat, invenit locum suum. Pondus ergo illud motus erat quasi spontaneus, sine anima, sine sensu. Sunt alia quae sursum versus petunt locum. Namque si aquam mittas super oleum, pondere suo in ima tendit. Locum enim suum quaerit, ordinari quaerit: quia praeter ordinem est aqua super oleum. Donec ergo veniat ad ordinem suum, inquietus motus est, donec teneat locum suum. Contra, oleum funde sub aqua, verbi gratia, quemadmodum si vas olei cadat in aquam, in abyssum, in mare,
Abbreviated transcription (Latin):
cos: Iudeos indedicatione fundam̃ti.
Ipsã delicationẽ intelligamꝰ domꝰ futu¬
rȩ. Qd enĩ dicit᷑ modo ex ꝑsona funda¬
niti. tunc dicet᷑ ex psona uniuersȩ domꝰ.
Quos gͦ inimicos: Iudeos. an potius dia¬
bolũ & angłos eiꝰ. qͥ confusi discesser̃
postquã ds resurrex̃ͦ Prȩpositꝰ mor-¬
tis doluit uictã mortẽ. Et ñ iocunda¬
sti inimicos meos suꝑme: qͥa teneri apud
ante passionẽ. sanauit illũ. Quẽ sana¬
uit: Qui nunquã egrotauit uerbũ
dm̃. uerbũ diuinitatẽ: Non. Sed mor¬
tẽ carnis portabat uulnꝰ tuũ portabat.
sanaturus tẽ de uulnere tuo. Sanata
.ẽ autẽ caro. Quomꝰ: Cũ surrexit.

Expanded text:
tione fundamenti ipsam dedicationem intelligamus domus futurae. Quod enim dicitur modo ex persona fundamenti, tunc dicetur ex persona universae domus. Quos ergo inimicos? Judaeos, an potius diabolum et angelos ejus, qui confusi discesserunt, postquam Dominus resurrexit? Praepositus mortis doluit victam mortem. Et non jucundasti inimicos meos super me: quia teneri apud ante passionem ; sanavit eum. Quem sanavit, qui nunquam aegrotavit, Verbum Deum, Verbum divinitatem? Non, sed mortem carnis portabat, vulnus tuum portabat, sanaturus te de vulnere tuo. Sanata est autem caro. Quando? Cum resurrexit.
Abbreviated transcription (Latin):
Quando coeꝑit oriri fidelib lux. quȩ
sepul chro. ut qđ dedicauit infunda¬
m̃to: hoc ꝓmitteret domui. Indño
es & tu uesꝑe in paradyso. & resurre
xisti tercio die. Quomꝰ terciodie: Si
scłm cogites: unꝰ dies. ẽ. ante legẽ. scđs
sub legẽ. t̾cius sub gr̃a. Qđ triduo illo
ostendit caput tuũ: hoc triduo scłi
Nemo. Abundantia hominis quȩ. ẽ: Erũ¬
na. calamitas. Sed diuites habent
abundantiã: Plus egent. quando plus
habent. Desideriis uastant᷑. cupidita¬
tib dissipant᷑. timorib cruciant᷑. tri¬
sticia contabescunt. Quȩ illius abun

Expanded text:
quando coeperit oriri fidelibus lux, quae quando coeperit oriri fidelibus lux, quae sepulchro, ut quod dedicavit in fundamento, hoc promitteret domui. In Domies et tu vespere in paradiso, et resxisti tertio die. Quomodo tertio die? Si saeculum cogites, unus dies est ante Legem, secundus sub Lege, tertius sub Gratia. Quod triduo illo ostendit caput tuum, hoc triduo saeculi Nemo. Abundantia hominis quae est? Aerumna, calamitas. Sed divites habent abundantiam? Plus egent quanto plus habent: desideriis vastantur, cupiditatibus dissipantur, timoribus cruciantur, tristitia contabescunt: quae ill
Abbreviated transcription (Latin):
Uitã dedit Esi imp̃iis uitã donauit.
qͥd seruat fidelib Uespe demorabit᷑
fletꝰ Noli timere. qͥa dixerat nobis
mitus. ẽ. In psallendo exultatio. in
orando gemitꝰ. Geme de p̾sentib.
psalle de futuris. Ora de re. psalle
de spe. Uespe demorabit᷑ fletꝰ Quid
ẽ. uespe demorabit᷑ flecꝰ: Uesꝑa fit
quando sol occidit. Occidit sol ab
homine. id .ẽ. lux illa iusticie pͣsentiȩ
dĩ. Idõ quando expulsus. ẽ. adã. quid
dictũ. ẽ. ingenesi: Cũ de ambularet
dñs in paradyso. ad uespam deambu¬
labat ds̃. Iã ille peccator tȩxerat se
intra lignũ. nolebat uidere faciẽ dĩ.
adquã gaudere consueuerat. Occi¬
derat illi sol iusticiȩ. ñ gaudebat ad
pͣsentiã dĩ. Inde inchoata om̃is ista
ris. moreris enĩ deadã. Et sic ẽ. factũ.
Q nos ex adã sumꝰ. & quotqͦt crearunt
filios & creaturi st̃: ex adã sunt. ex
quo & ipsi creatist᷑. Uesꝑe demora¬
bit᷑ fletꝰ. & in matutino exultatio.

Expanded text:
Vitam dedit. Et si impiis vitam donavit, quid servat fidelibus? 16. Vespere demorabitur fletus. Nolite timere, quia dixerat nobis, mitus est: in psallendo exsultatio, in orando gemitus. Geme de praesentibus, psalle de futuris: ora de re, psalle de spe. Vespere demorabitur fletus. Quid est, Vespere demorabitur fletus? Vespera fit quando sol occidit. Occidit sol ab homine, id est lux illa justitiae, praesentia Dei. Ideo quando expulsus est Adam, quid dictum est in Genesi? Cum deambularet Deus in paradiso; ad vesperam deambulabat Deus: jam ille peccator texerat se intra lignum, nolebat videre faciem Dei , ad quam gaudere consueverat: occiderat illi sol justitiae, non gaudebat ad praesentiam Dei. Inde inchoata est omnis veris enim de Adam, et sic est factum; et nos ex Adam sumus, et quotquot crearunt filios, et creaturi sunt, ex Adam sunt, ex quo et ipsi creati sunt. Vespere demorabitur fletus: et in matutinum exsultatio:
Abbreviated transcription (Latin):
in paradyso. quando illi nichil deerat.
quando dõ fruebat᷑. Sed dix̃. ñ moue¬
bor inȩt̾nũ. Quomͦ dixit. ñ mouebor
inet̃nũ. Quando libent̃ audiuit.
gustate. & eritis tanquã dii. Cũ ds̃ di¬
ceret. qua die ederitis. morte morie¬
mini. & diabolus. ñ morte moriemini
redens gͦ illi talia suadenti dixit. ñ
& dicit Dñe in uoluntate tua p̾stitisti
decori meo uirtutẽ. Id. ẽ. ñ ex me bonꝰ
erã & fortis. sed ex te erã & pulcher. &
fortis. decori meo uirtutẽ prestiteras
ex uoluntate tua qͥ me feceras. Et ut
ostenderes mͥ qͥa ex uoluntate tua hoc
erã: auertisti faciẽ cuã ame. & factꝰ
sũ conturbatꝰ. Auertit gͦ faciẽ ab illo.
quẽ misit foras de parachyso: Iam hic
positꝰ clamet & dicat. Ad te dñẽ cla¬
mabo & addĩ meiĩ dep̃cabor. In pa¬
radyso ñ clamabas. sed laudabas. non
gemebas. sed fruebaris. foris positꝰ
geme & clama. Propinquat tribulanti.
qui deseruit suꝑbientẽ. Ds̃ aut̃ suꝑbis

Expanded text:
il deerat illi, quando Deo fruebatur: sed dixit, Non movebor in aeternum. Quomodo dixit, Non movebor in aeternum? Quando libenter audivit, Gustate, et eritis tanquam dii: cum Deus diceret, Qua die ederitis, morte moriemini; et diabolus, Non morte moriemini . Credens ergo illi talia suadenti dixit: Non  dicit: Domine, in voluntate tua praestitisti decori meo virtutem: id est, quia non ex me bonus eram et fortis, sed ex te eram et pulcher et fortis; decori meo virtutem praestiteras, ex voluntate tua, qua me feceras. Et ut ostenderes mihi, quia ex voluntate tua hoc eram, Avertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus. Avertit ergo faciem ab illo quem emisit foras de paradiso . Jam hic positus, clamet, et dicat: Ad te Domine, clamabo, et ad Deum meum deprecabor. In paradiso non clamabas, sed laudabas; non gemebas, sed fruebaris: foris positus geme, et clama. Propinquat tribulanti, qui deseruit superbientem. Deus enim superbis
Abbreviated transcription (Latin):
ab inferis animã meã. Nonopus. ẽ. ut
exponat᷑ Saluũ fecisti me a descenden¬
tib in lacũ. Qui st̃ qͥ descendunt in la¬
cũ: Om̃s peccatores mergentes in ꝓfun-¬
dũ Lacus. ẽ. enĩ ꝓfunditas scłi. Quȩ . ẽ.
enĩ ꝓfunditas scłi: Abundantia luxu¬
riȩ & nequitiȩ. Qui gͦ libidinib se im¬
mergunt. & t̾renis desideriis: descen¬
dunt in lacũ. Tales xp̃m ꝑsecuti st̃. Sed
qͥd dicit Saluũ fecisti me a descenden¬
tib in lacũ. Psallite dnõ scĩ eiꝰ. Quia
resurrexit caput ur̃m: hoc sꝑate mẽ¬
bra cȩtera qđ uidetis incapite. Hoc
spate mẽbra. qđ credidistis incapite
Pr̃ouerbiũ ẽ. antiquũ & uerũ. Ubi caput:
& cȩcera mẽbra. Xp̃c in cęlũ ascendit.
quo nos secuturi sumꝰ Non remansit
apud inferos. resurrexit. iã ñ morit᷑.
Cũ resurreximꝰ & nos: iã ñ moriẽmur
Has gͦ ꝓmissiones habentes. psallite dño
scĩ ẽius. Et confitemini memoriȩ scĩtatis
eiꝰ. Quid ẽ. confitemini memoriȩ

Expanded text:
ut exponatur. Salvum fecisti me a descendentibus in lacum. Qui sunt qui descendunt in lacum? Omnes peccatores mergentes in profundum: lacus est enim profunditas saeculi. Quae est ista profunditas saeculi? Abundantia luxuriae et nequitiae: qui ergo libidinibus sese immergunt et terrenis desideriis, descendunt in lacum. Tales Christum persecuti sunt. Sed quid dicit? Salvum fecisti me a descendentibus in lacum.resurrexit caput vestrum, hoc sperate membra caetera, quod videtis in capite; hoc sperate membra, quod credidistis in capite. Proverbium est antiquum et verum: Ubi caput, et caetera membra. Christus in coelum ascendit, quo nos secuturi sumus: non remansit apud inferos, resurrexit, jam non moritur; cum resurrexerimus et nos, jam non moriemur. Has ergo promissiones habentes, Psallite Domino, sancti ejus: et confitemini memoriae sanctitatis ejus. Quid est, confitemini memoriae?
Abbreviated transcription (Latin):
des p̃ciosos. Qui aut̃ amant adhuc
scłaria. & negotiis t̾renis implicati
st̃. & dediti sunt uinculis quibusdã.
& affectib carnis. domib suis. con¬
iugib. possessionib. & tam̃ xp̃iani
nichil p̃ponant xp̃o. qͦ mͦ inȩdifican
do nichil p̃ponit᷑ fundam̃to: edifi¬
cant quidẽ ipsi ligna. foenũ. stipulã.
Sed qͥd secutꝰ ẽ Uniuscuiꝰq opis qua¬
le sit: ignis ꝓbabit Igiuis tribula¬
tionis & tẽptationis. Iste ignis multos
martyres hic ꝓbauit. Om̃e aut̃ genꝰ
humanũ ꝓbat in finẽ. Inuenti sc̃ mar¬
tyres qͥ haberent ista scłaria. Quã mul¬
ti diuites & senatores passi st̃ Edifica¬
bant tam̃ quidã eorũ. ligna. foenũ.
stipulã. in affectib carnaliũ & scłariũ
curarũ. sed tam̃ qͥa fundam̃tũ habe

Expanded text:
des pretiosos: qui autem amant adhuc des pretiosos: qui autem amant adhuc saecularia, et negotiis terrenis implicati sunt, et dediti sunt vinculis quibusdam et affectibus carnis, domibus suis, conjugibus, possessionibus, et tamen christiani nihildo nihil praeponitur fundamento; aedificant quidem ipsi ligna, fenum, stipulam: sed quid secutus est? Uniuscujusque opus quale sit ignis probabit: ignis tribulationis et tentationis. Iste ignis multos martyres hic probavit, omne autem genus humanum probat in fine. Inventi sunt martyres qui haberent ista saecularia. Quam multi divites et senatores passi sunt! Aedificabant tamen quidam eorum ligna, fenum, stipulam in affectibus carnalium et saecularium cura
Abbreviated transcription (Latin):
Parũ erat semel sustine dñm. nisi repe¬
teret. Ne forte sustineret biduo. & tri¬
duo. quatriduo. & maneret pressura.
& tribulatio: ideo addit uirilit̾ age.
addidit & confortet᷑ cortuũ. Et quia
abinitio usq ad finẽ sic erit: qđ habet
sententia incapite. hoc habet in fine.
& sustine dñm. Transeunt ista quȩ te
p̃munt. & ueniet quẽ sustines. & ex¬
terget sudorẽ. sic cabit lacrimã ultͣ
ñ flebis. Modo aut̃ gemamꝰ intribu¬
lationib. sic̃ dicit iõb Nonne tẽpta¬
fr̃s. antequã ueniat dies dedicationis
domꝰ. uideamꝰ qͥa iã dedicatũ ẽ ca¬
put nr̃m. iã facta ẽ. dedicatio domꝰ
in capite. tanq dedicatio fundam̃ti.
Caput sursũ. ẽ: fundam̃tũ deorsũ.
Ne forte ꝓpterea maledixerĩ fundam̃¬
tũ. ẽẽ. xp̃m. Culm̃ est potius. ascen¬
dit incęlũ. sedet ad dexterã patris.
Sed puto nos ñ errasse. Apłsenĩ dixit
Funcdam̃tũ enĩ aliud nemo potest po¬

Expanded text:
Parum erat semel, Sustine Dominum, nisi repeParum erat semel, Sustine Dominum, nisi repeteret: ne forte sustineret biduo, triduo, quatriduo, et maneret pressura et tribulatio; ideo addidit, viriliter age; addidit, et confortetur cor tuum. Et quia ab initio usque in finem sic erit, quod habet sententia in capite, hoc habet in fine, et sustine Dominum. Transeunt ista quae te premunt, et veniet quem sustines, et exterget sudorem: siccabit lacrymam, ultra non flebis. Modo autem gemamus in tribulationibus, sicut dicit Job, Nonne tentares, antequam veniat dies dedicationis domus, videamus quia jam dedicatum est caput nostrum: jam facta est dedicatio domus in capite, tanquam dedicatio fundamenti. Caput sursum est, fundamentum deorsum: ne forte propterea male dixerimus fundamentum esse Christum; culmen est potius, ascendit in coelum, sedet ad dexteram Patris. Sed puto nos non errasse. Apostolus enim dixit: Fundamentum enim aliud nemo potest po
Abbreviated transcription (Latin):
unc erit dedicatio domꝰ quȩ modo in
tribulationib fabricat᷑. Tunc recte
dicit popłs ille. Exaltabo te dnẽ qm̃
suscepistime:nec iocundasti inimi¬
cos meos suꝑ me. Ueragͦ erit uox ista
in popło dĩ. qͥ popłs modo angustiat᷑.
modo tribulat᷑ tantistẽptationib.
tantis scandalis. tantis in secutionib
tanta pressura: Hȩc torm̃ta animi
n sentit in ȩccła qui ñ ꝓficit. Putat
enĩ qͥa pax ẽ. Selincipiat ꝓficere.
& tunc uidet qđ in pressura sit: Quia
cũ creuisset herba & fructũ fecisset:
tunc apparuer̃ ⁊ izania. Ꝙ qͥ apponit
scientiã. apponit dolorẽ. Proficiat
& uidebit ubi sit Eristat fructꝰ. &
infinẽ. Sed & om̃s qͥ uolunt inqͥt p̃ie
ui uere inxp̃o. ꝑsecutionẽ patiunt᷑
Maligni aut̃ homines & seductores
ꝓficiunt in peius. ipsi errantes & alios
in errorẽ mittentes. Et unde uerba
illa psalmi. sustine dñm. uirilit̃ age.
& confortet᷑ cor tuũ. & sustine dñm:

Expanded text:
unc erit dedicatio domus, quae modo in tribulationibus fabricatur; tunc recte dicet populus ille: Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, nec jucundasti inimicos meos super me. Vera ergo erit vox ista in populo Dei, qui populus modo angustatur, modo tribulatur, tantis tentationibus, tantis scandalis, tantis insecutionibus, tanta pressura. Haec tormenta animi non sentit in Ecclesia qui non proficit, putat enim quia pax est: sed incipiat proficere, et tunc videbit in qua pressura sit; quia cum crevisset herba, et fructum fecisset, tunc apparuerunt et zizania : et qui apponit scientiam, apponit dolorem . Proficiat, et videbit ubi sit: existat fructus, ead finem: Sed et omnes qui volunt, inquit, pie vivere in Christo, persecutionem patiuntur. Maligni autem homines et seductores proficiunt in pejus, ipsi errantes et alios in errorem mittentes . Et unde sunt verba illa psalmi, Sustine Dominum, viriliter age, et confortetur cor tuum, et sustine Dominum ?
Abbreviated transcription (Latin):
os supme. Si nouerimꝰ de scripturis
scĩs qui sunt ininici nr̃i: cognoscimꝰ
huiꝰ cantici ueritatẽ. Si autẽ nos fallat
carnis prudentia. ut ñ cognoscamꝰ ad¬
uersus quos nob sit colluctatio: in ipso
psalmihuiꝰ exordio. inuenimꝰ quȩstio¬
nẽ quã soluere ñ possumꝰ. Cuiꝰ enim
putamꝰ. ẽẽ. uocẽ laudantis dm̃ & grãs

Expanded text:
Si noverimus de Scripturis sanctis qui sint inimici nostri, cognoscimus hujus cantici veritatem: si autem nos fallat carnis prudentia, ut non cognoscamus adversus quos nobis sit colluctatio, in ipso psalmi hujus exordio invenimus quaestionem, quam solvere non possumus. Cujus enim putamus vocem esse laudantis
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ psalmi. quẽ in nomine dñi coepimꝰ
enodare scĩtati ur̃ȩ. Iam̃ ad hoc dixi
bũ homo factũ. ẽ. Neq si ne causa hoc
dixi Nouerit scĩtas urã. fuisse qͦndã
heresim uł ad huc fortassis habere re¬
liquias quorundã qͥ dicti st̃ apollina¬
ristȩ. Aliqui enĩ ipsorũ dixer̃ hominẽ
quẽ suscepit sapientia dĩ & in quo ex¬

Expanded text:
nem Psalmi, quem in nomine Domini suscepimus nem Psalmi, quem in nomine Domini suscepimus enodare Sanctitati Vestrae. Tamen ad hoc dixi bum homo factum est. 2. Neque sine causa hoc dixi. Noverit Sanctitas Vestra fuisse quamdam haeresim, vel adhuc fortassis haberi reliquias quorumdam qui dicti sunt Apollinaristae. Aliqui enim ipsorum dixerunt hominem, quem suscepit Sapientia Dei , ergo
Abbreviated transcription (Latin):
Quare int̾pellat ꝓ nob: Quia media¬
tor. ẽẽ. dignatꝰ. ẽ. Quia mediator. ẽ.
int̾ dm̃ & homines: Non int̾ patrẽ
& homines: sed int̾ dm̃ & homines.
Quid ẽ ds̃ : Pat̾ & filius & sp̃s sc̃s. Quid
sunt homines: Peccatores impii. &¬
mortales. Int̾ illã trinitatẽ & hominũ
infirmitatẽ & iniqͥtatẽ mediator factꝰ
.ẽ homo. ñ iniquus. sed tam̃ infirmꝰ: ut
ex eo qđ ñ iniquus. ẽ. iungeret te dõ.
ex eo qđ infirmꝰ ꝓpinquaret tͥ. atq
ita ut int̾ hominẽ & dm̃ mediator
existeret. uerbũ caro factũ. ẽ. Id .ẽ. uer¬
bũ homo factꝰ ẽ. Nomine enĩ carnis.
appellati st̃ homines. Inde ẽ. & uidebit
omĩs caro salutare dĩ. Om̃ĩs caro dictũ
.ẽ. om̃s homines. Et apłs. Non .ẽ. uob̃
colluctatio aduersus carnẽ & sangui¬
sus principes & potestates. & rectores
mundi tenebrarũ harũ. De quib in
consequenti si dñs adiuuerit loquem᷑.
Pertinet enĩ ista distinctio ad expositio¬

Expanded text:
Quia mediator esse dignatus est. Quid est mediatorem esse inter Deum et homines ? Non inter Patrem t homines, sed inter Deum et homines. Quid est Deus? Pater et Filius et Spiritus sanctus. Quid sunt homines? Peccatores, impii, mortales. Inter illam Trinitatem et hominum infirmitatem et iniquitatem, mediator factus est homo, non iniquus, sed tamen infirmus; ut ex eo quod non iniquus, jungeret te Deo; ex eo quod infirmus, propinquaret tibi: atque ita, ut inter hominem et Deum mediator existeret, Verbum caro factum est, id est, Verbum homo factum est. Nomine enim carnis appellati sunt homines. Inde est: Et videbit omnis caro salutare Dei . Omnis caro dictum est, omnes homines. Et Apostolus: Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguisus principes et potestates et rectores mundi tenebrarum harum : de quibus in consequentibus, si Dominus adjuverit, loquemur. Pertinet enim ista distinctio ad expositio
Abbreviated transcription (Latin):
quasi ꝑ ignẽ. Sed aliud. ẽ. igni ñ ledi.
aliud e ꝑ ignẽ saluari. & unde ꝓpt̃
fundam̃tũ: Non recedat gͦ de corde
fundam̃tũ noli suꝑ foenũ ponere fun¬
dam̃tũ. Hoc . ẽ. noli ante ponere fęnũ
fundam̃to. ut foenũ habeat primũ
locũ ibi habeat xp̃c. & foenũ scđm.¬

Expanded text:
ignem . Sed aliud est igne non laedi, aliud per ignem salvari. Et unde? Propter fundamentum. Non recedat ergo de corde fundamentum. Noli super fenum ponere fundamentum, hoc est, noli anteponere fenum fundamento, ut fenum habeat primum locum ibi habeat Christus, et fenum s
Abbreviated transcription (Latin):
officis naturalib qͥa habuit animã
Csurire. sitire. animȩ st̃ ista. Tolle ani¬
ma corpus hoc ex animȩ ñ poterit. Sed
si falsadicunt ista fuisse: falsaerunt &
illaquȩ decorpore credunt᷑. Si autẽ
exeo uerũ corpus. qͥa uera officia corpo¬
ris: ex eouera anima. qͥa uera officia

Expanded text:
officiis naturalibus quia habuit animam. officiis naturalibus quia habuit animam. Esurire, sitire, animae sunt ista: tolle animam, corpus haec exanime non poterit. Sed si falsa dicunt ista fuisse, falsa erunt et illa quae de corpore creduntur: si autem ex eo verum corpus, quia vera officia corporis; ex eo vera anima, quia vera officia
Abbreviated transcription (Latin):
dest dici uerbũ dĩ. qđ dictũ ẽ. ille cui
dictũ ẽ. uerbũ caro factũ . ẽ. Nonde¬
fuerunt etiã alii quidẽ ex ipso errore
uenientes qͥ ñ solã mentẽ dicerent
mã. sed tantũ dixer̃ uerbũ & caro
erat. & anima ibi ñ erat humana.
mens ibi ñ erat humana. Hoc dixer̃.
Sed qͥderat  Uerbũ & caro. Et istis
respondet ȩccła catholica. & expellit
eos abouib & a simplici & uera fide.
& confirmatũ . ẽ. quẽ ad modũ dixi
hominẽ illũ mediatorẽ. habuisse
om̃ia hominis. prȩt̃ peccatũ. Sicut
enĩ multa gessit scđm corpus ex quo
intelligimus. qͥa habuit corpus non
in mencdacio sed inueritate. ut prita
quomͦ intelligimꝰ qͥa habuit corpus¬
qm̃ ambulauit. sedit. dormiutt. pre.¬
hensus ẽ. flagellatꝰ ẽ colafizatꝰ .ẽ. cru¬
cifixus . ẽ. mortuus ẽ. tolle corpus. ni
indicus cognoscimꝰ in euanglio qͥa uerũ
corpus habuit sic̃ & ipse etiã post resur¬
habuit dñs ħs. sic & ex quibusdã aliis

Expanded text:
bum Dei, quod dictus est ille, cum dictum est, Verbum caro factum est. 3. Non defuerunt etiam alii quidam ex ipso errore venientes, qui non solum mentem dicerent mam: sed tantum dixerunt, Verbum et caro erat, et anima ibi non erat humana, mens ibi non erat humana. Hoc dixerunt. Sed quid erat? Verbum et caro. Et istos respuit Ecclesia catholica, et expellit eos ab ovibus, et a simplici et vera fide: et confirmatum est, quemadmodum dixi, hominem illum mediatorem habuisse omnia hominis, praeter peccatum. Si enim multa gessit secundum corpus, ex quo intelligamus quia habuit corpus non in mendacio, sed in veritate: ut puta, quomodo intelligimus quia habuit corpus? Ambulavit, sedit, dormivit, comprehensus est, flagellatus est, colaphizatus est, crucifixus est, mortuus est. Tolle corpus, nihindiciis cognoscimus in Evangelio quia verum corpus habuit, sicut et ipse etiam post resurhabuit Dominus Jesus, sic et ex quibusdam aliis
Abbreviated transcription (Latin):
ñ attendebat quis ꝑcutẽret: sed quis
pmitteret: Nanq & ipse diabolus ean¬
de potestatẽ quã sibi uolebat dari:
manũ dni appellauit. Nã obiciens cri¬
men iusto uiro. cui dñs phibebat testi¬
moniũ: ait dõ. Nunqͥđ gratis iob co¬
ꝓpterea te colit. Sed mitte manũ
tuã & tange omĩa quȩ st̃ eiꝰ. nisi in
faciẽ tuã benedixerit tͥ. Quidest
mitte manũ tuã cũ ipse uellet mit

Expanded text:
non attendebat quis percuteret, sed quis non attendebat quis percuteret, sed quis permitteret. Namque et ipse diabolus eamdam potestatem, quam sibi volebat dari, manum Domini appellavit: nam objiciens crimen justo viro, cui Dominus perhibebat testimonium, ait Deo: Numquid gratis Job copropterea te colit; sed mitte manum tuam, et tange omnia quae sunt ejus, nisi in faciem tuam benedixerit tibi . Quid est, mitte manum tuam, cu
Abbreviated transcription (Latin):
Dĩis dedit dñs abstulit. si c̃ dño placuit
ita factũ. ẽ. sit nom̃ dni benedictũ.
N on triuĩphet inimicus qͥa ipse fecit.
noui ego inqͥt. a quo sit ꝑmissus. Diabo¬
lo tribuat᷑ nocendi uoluntas. dnõ meo
ꝓbandi potestas. In ipso uulnere corpo¬
ris accedit uxor relicta sic̃ eua adiu¬
trix diaboli ñ consolatrix mariti.
Tẽptat & dicit int̾ multas increpationes.
Dic aliqđ uerbũ indm̃. & morere. Et
ille adã instercore cautior. quã adã
in paradiso. Nã adã inparadyso c̃sen¬
sit mulieri. ut de paradyso dimittere¬
tur adã instercore respuit mulierẽ.
ut ad paradysũ admitceret᷑. Quid gͦ
ille adã instercore. parturiens ĩ mor¬
talitatẽ intrinsecꝰ. uermib fluens ex¬
trinsecꝰ. qͥd ait mulieri: Tanꝗ una
ex insipientib mulierib locutaes.
Si bona ꝑcepimꝰ de manudnĩ. mala ñ
sustineamꝰ: Iterũ & ille manũ dñĩ di¬
xit esse. qđ eũ diabolus ꝑcusserat. qͥa

Expanded text:
Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Domino placuit ita factum est, sit nomen Domini benedictum . Non triumphet inimicus, quia ipse fecit: Novi ego, inquit, a quo sit permissus; diabolo tribuatur nocendi voluntas, Domino meo probandi potestas. In ipso vulnere corporis accedit uxor relicta, sicut Eva, adjutrix diaboli, non consolatrix mariti; tentat, et dicit inter multas increpationes: Dic aliquod verbum in Deum, et morere . Et ille Adam in stercore cautior, quam Adam in paradiso; nam Adam in paradiso consensit mulieri, ut de paradiso emitteretur; Adam in stercore respuit mulierem, ut ad paradisum admitteretur. Quid ergo ille Adam in stercore, parturiens immortalitatem intrinsecus, vermibus fluescens extrinsecus, quid ait mulieri? Tanquam una ex insipientibus mulieribus locuta es. Si bona percepimus de manu Domini, mala non sustinebimus ? Iterum et ille manum Domini dixit in se, quod eum diabolus percusserat: quia
Abbreviated transcription (Latin):
genȩ caꝑe popłm isrł qͥa peccauer̃
indm̃ Ad ꝓbationẽ autẽ: ꝑmissus. ẽ.
diabolus in iob Probatꝰ. ẽ. io̾b. confu¬
sus.ẽ. diabolus. Ad coronã uͦ: ꝑmissi
st̃ ꝑsecutores in martyres. Occi sunt
martyres. quasi uicisse se arbitratist̃
psecutores. Illi in manifesto falsotri¬
umphauer̃. illi in occulto uere coro¬
nati st̃: Ergo inquẽ ꝑmittit᷑: occul¬
tȩ dispensationis. ẽ ꝓuidentię dĩ.
Ut eu uellet nocere ipsius hominis. ẽ.¬
& ñ eũ continuo quẽ uult occidit.
Itaq ipse dñs iudex uiuoꝵ & mortu¬
orũ. stans ante hominẽ iudicẽ. prę¬
bens nob̾ humilitatis & patientiȩ do¬
cum̃tũ ñ uictꝰ. sed militi pugnandi
exemplũ demonstrans. minanti iu¬
dici tumenti suꝑbia & dicenti. ne¬
scis qͥa potestatẽ habeo dimittendi
& occidendi te. abstulit typũ inflan¬
ti se: & tanquã reddens exufflatio¬
occidit filios ipsius diabolus. tulit
omnẽ substantiã ipsius. Et ille qͥd:

Expanded text:
e populum Israel, quia peccaverunt in Deum . Ad probationem autem permissus est diabolus in Job : probatus est Job, confusus est diabolus. Ad coronam vero permissi sunt persecutores in martyres: occisi sunt martyres, quasi vicisse se arbitrati sunt persecutores; illi in manifesto falso triumpharunt, illi in occulto vere coronati sunt. Ergo in quem permittitur, occultae dispensationis est providentiae Dei: ut autem velit nocere, ipsius hominis est; non enim continuo quem vult occidit. 7. Itaque ipse Dominus judex vivorum et mortuorum, stans ante hominem judicem, praebens nobis humilitatis et patientiae documentum, non victus, sed militi pugnandi exemplum demonstrans, minanti judici, tumenti superbia, et dicenti, Nescis quia potestatem habeo dimittendi et occidendi te? abstulit typhum inflantis, et tanquam reddens exsufflatiooccidit filios ipsius, diabolus tulit omnem substantiam ipsius, et ille quid?
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ qđ dictũ. ẽ. Deinde cũ incruce pen¬
deret transiebant uł stabant & atten¬
debant. & caput mouebant. & dicebanf.
Ecce filius dĩ. alios saluos fecit se ipsũ
ñ potest. Descendat de cruce. & credi¬
mus in eũ. Dicentes ista. nonne iocun¬
dabant᷑ suꝑ eũ: Ubi . ẽ. gͦ ista uox
exaltabo te dñẽ qm̃ suscepisti me. nec
iocundasti inimicos meos suꝑ me.

Expanded text:
Deinde cum in cruce penderet, et transibant vel stabant, et attendebant, et caput movebant, et dicebant, Ecce Filius Dei, alios salvos fecit, seipsum non potest, descendat de cruce, et credimus in eum ; dicentes ista nonne jucundabantur super eum? Ubi est ergo ista vox, Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, nec jucundasti inimicos meos super me? 5.
Abbreviated transcription (Latin):
homo ds̃ tuus. & uerbũ filius dĩ. Sed
illũ hominẽ tͥ p̃feras tanꝗ mediatorẽ.
dñ autẽ supra omnẽ creaturã. Et si in¬
telligis qͥa qui homo factꝰ. ẽ ꝓpt̃̾ te:
potuit & ista uerba dicere ꝓptẽr te
Exaltabo te dnẽ. qm̃ suscepistime. nec
iocundasti inimicos meos suꝑme. Sed
ista uerba si ñ intelligamꝰ itimicos. falsa¬

Expanded text:
sed illum hominem tibi praeferas, tanquam mediatorem, Deum autem supra omnem creaturam: et sic intelligas, quia qui homo factus est propter tpotuit et ista verba dicere propter te: Exaltabo te, Domine, quoniam suscepisti me, nec jucundasti inimicos meos super me. Sed ista verba, si non intelligamus i
Abbreviated transcription (Latin):
popłi xp̃iani. qͥa om̃is homo in xp̃o
homo. Forte ipse homo. id. ẽ unitas xp̃i¬
Non st̃ prehensi apłi: Non st̃ cesi: Non
sunt flagellati: Nonst̃ occisi: Non st̃
crucifixi: Non st̃ incensi uiui: Non ad
bestias pugnauer᷑: quoꝵ memorias ce¬
lebramꝰ: Quando aut̃ ista illis facie¬
bant homines. nonne iocundabantur

Expanded text:
istiani: quia omnis homo in Christo homo. Fortasse ipse homo, id est, unitas ChriNon sunt comprehensi Apostoli, non sunt caesi, non sunt flagellati, non sunt occisi, non sunt crucifixi, non sunt incensi vivi, non ad bestias pugnaverunt, quorum memorias celebramus? Quando autem ista illis faciebant homines, nonne jucundabantur
Abbreviated transcription (Latin):
nã. & qđ greci dicunt nos dicimꝰ ratio¬
nale. unde homo ratiocinat᷑ qđ ñ ha¬
bent cȩcera animalia: Sed qͥd dicunt:
Ipsũ uerbũ dĩ. hoc erat in illo homine
ꝓm̃te. Exclusi st̃ isti respuit illos ca¬
tholica fides. & hereses fecer̃. Confir¬
matũ. ẽ. in catholica fide. hominẽ illũ
quẽ suscepit sapientia dĩ nihnl minꝰ
habuisse quã cȩteri homines. quantũ
ptinet ad integritatẽ naturȩ. quan¬
tũ autẽ adex cellentiã ꝑsonȩ aliud
quã ceteri homines. Nã cȩteri homines

Expanded text:
 Graeci dicunt, nos dicimus rationale, unde homo ratiocinatur, quod non habent caetera animalia. Sed quid dicunt? Ipsum Verbum Dei, hoc erat in illo homine pro mente. Exclusi sunt isti, respuit illos catholica fides, et haeresim fecerunt. Confirmatum est in catholica fide, hominem illum quem suscepit Sapientia Dei, nihil minus habuisse quam caeteri homines, quantum pertinet ad integritatem naturae: quantum autem ad excellentiam personae, aliud quam caeteri homines. Nam caeteri homi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cõpungar᷑ Nos aut̃ qͥd dicimꝰ. ꝓpt̃
dedicationẽ domꝰ: Non nos cõpunget
conscientia stimulis peccatorũ. Dimit¬
tent᷑ enĩ om̃ia. & tunc liberi erimꝰ. Ut
cantet tͥ inqͥt gła mea. ñ humilitas.
Si nr̃a & xp̃i.: qu̾ia corpus xp̃i nos. Quare:
Quia quã uis xp̃c sedeat in cęlo. dicturus
.ẽ. quibusdã. Esuriui. & dedistis mͥ
manducare. Et ibi. ẽ. & hic Ibi in se.
hic in nob̾. Quid gͦ ait: Ut cantet tͥ
gła mea & ñ cõpungar. Gemit tͥ humi¬
litas mea. cantabit tibi gła mea. iã in
finẽ. Dñẽ ds̃ ms in ȩt̾nũ c̃fitebor tibi.
Quid . ẽ. in eternũ confitebor tͥ In et̃¬
nũ laudabote. qͥa diximꝰ. ẽẽ confes¬
sionẽ & in laudib. ñ tantũ inpeccatis.
Confitere gͦ homo qđ tu fecisti indm̃.:
& confiteberis qđ tͥ fecerit ds̃. Quid
fecisti: Peccata. Quid ds̃ tͥ conficenti
iniqͥtatẽ tuã: Dimisit peccata. ut ei
postea laudes ipsius confitens in ȩt̃nũ:

Expanded text:
n moriar. Nos autem quid dicimus propter dedicationem domus? Non nos compungat conscientia stimulis peccatorum. Dimittentur enim omnia, et tunc liberi erimus. Ut cantet tibi, inquit, gloria mea, non humilitas. Si nostra, et Christi: quia corpus Christi nos. Quare? Quia quamvis Christus sedeat in coelo, dicturus est quibusdam: Esurivi, et dedistis mihi manducare . Et ibi est, et hic: ibi in se, hic in nobis. Quid ergo ait? Ut cantet tibi gloria mea, et non compungar. Gemit tibi humilitas mea, cantabit tibi gloria mea. Jam in fine: Domine Deus meus, in aeternum confitebor tibi. Quid est, in aeternum confitebor tibi? In aeternum laudabo te, quia diximus esse confessionem et in laudibus, non tantum in peccatis. Confitere ergo modo quod tu fecisti in Deum, et confiteberis quid tibi fecerit Deus. Quid fecisti? Peccata. Quid Deus? Confitenti iniquitatem tuam dimittit tibi peccata tua, ut postea laudes ipsius confitens in aet
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ suscepit uerbũ. cũ uerbũ caro
factũ.ẽ. ñ habuisse m̃tẽ humanã. sed
tantũ animã sine intelligentia huma¬
na fuisse. Homo enĩ uidetis unde con¬
stat. ex anima & corpore. sed ipsa anima
humana. habet aliqͥd qđ ñ habent
animȩ pecorũ. Nã & pecora animã
habent & animalia uocant᷑. Nonenĩ
uocarent᷑ animalia nisi ab anima. &
uidemꝰ qͥa & ipsa uiuunt: Sed qͥd am
plius homohabet: Unde factꝰ. ẽ ad
imaginẽ dĩ: Quia intelligit & sapit
qͥa discernit honũ a malo In hoc factꝰ e
ad imaginẽ & similitudinẽ di. Habet
g aliqͥci qđ ñ habent pecora. Et qͥa con¬
temnit in se quo melior. ẽ. pecorib:
ꝑimit in se uł decerit. & quodã modo
obsolefacit imaginẽ dĩ. ut dicat᷑ talib
Nolite ẽẽ sic̃ equus & mulus. quib ñ est
intellectꝰ Illigͥ heretici dixer̃ dñm¬

Expanded text:
epit Verbum, cum Verbum caro factum est, non habuisse mentem humanam, sed tantum animam sine intelligentia humana fuisse. Homo enim videtis unde constat: ex anima et corpore. Sed ipsa anima humana habet aliquid quod non habent animae pecorum. Nam et pecora animam habent, et animalia vocantur: non enim vocarentur animalia nisi ab anima; et videmus quia et ipsa vivunt. Sed quid habet amplius homo, unde factus est ad imaginem Dei? Quia intelligit et sapit, quia discernit bonum a malo: in hoc factus est ad imaginem et similitudinem Dei. Habet ergo aliquid quod non habent pecora. Et quia contemnit in se quo melior est pecoribus; perimit in se vel deterit, et quodammodo obsolefacit imaginem Dei, ut dicatur talibus: Nolite esse sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Illi
Abbreviated transcription (Latin):
Dnẽ reduxisti ab inferis animã meã
saluũ fecistime adescendentib in la¬
cũ. Saluũ fecistime a conditione
corruptibilis carnis. Psallite dño
nens. & dicat Pͣ sallite dnõ scĩ eius.
& confitemini memoriȩ sc̃itatis eiꝰ.
Ꝙ confiteminiei qđ scĩtatis quã uos

Expanded text:
ne, reduxisti ab inferis animam meam, salvum fecisti me a descendentibus in lacum: salvum fecisti me a conditione corruptibilis carnis. 5. vers. 5. nens, et dicit, Psallite Domino sancti ejus. Et confitemini memoriae sanctitatis ejus: et confitemini
Abbreviated transcription (Latin):
bor. Iã ex ꝑsona dñi hoc sequit᷑ ipsius
fundam̃ti nr̃i. Quȩ utilitas in sangui.¬
ne meo dũ descendo incorruptionẽ:
Quidgͦ orat : Ut resurgat Si enĩ de¬
scendero inqͥt incorruptionẽ: si sic
fuerit corrupta caro mea qͦmͦ cȩte¬
rorũ hominũ ut in fine resurgat.
ut qͥd fudi sanguinẽ : Si enĩ modo¬
ñ resurgã. nemini annunciabo. ne¬
minẽ lucrabor. Ut autẽ alicui an-¬
nunciem mirabilia tua. laudes tuas.
uitã ȩt̾nã: exurgat caro mea. ñ eat
incorruptionẽ Nã si erit qͦmͦ cȩteroꝵ
hominũ. quȩ utilitas insanguine
meo: Nunqͥd confitebit᷑ tibi puluis.
aut annunciabit ueritatẽ tuam
Confessio gemina. ẽ. aut peccati aut
laudis. Quando nob̾ male. ẽ. intri¬
bulationib confiteam᷑ peccata nr̃a.
Quando nob̾ bene. ẽ. in exultatione
iusticiȩ. conficeamꝰ laudẽ dõ. sine
confessione tam̃ ñ si mus. Audiuit¬

Expanded text:
 Jam ex persona Domini hoc sequitur, ipsius fundamenti nostri: Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem? Quid ergo orat? Ut resurgat. Si enim descendero, inquit, in corruptionem, si sic fuerit corrupta caro mea, quomodo caeterorum hominum ut in fine resurgat, utquid fudi sanguinem? Si enim non modo resurgam, nemini annuntiabo, neminem lucrabor: ut autem alicui annuntiem mirabilia tua, laudes tuas, vitam aeternam, exsurgat caro mea, non eat in corruptionem. Nam si ierit quomodo caeterorum hominum, quae utilitas in sanguine meo? Numquid confitebitur tibi pulvis, aut annuntiabit veritatem tuam? Confessio gemina est, aut peccati, aut landis. Quando nobis male est, in tribulationibus confiteamur peccata nostra; quando nobis bene est, in exsultatione justitiae confiteamur laudem Deo: sine confessione tamen non simus.
Abbreviated transcription (Latin):
inuoluntate tua prestitisti decori
meo uirtutẽ. Sed hanc abundantiã
dñe ñ ex me mͥ esse. sed in uoluntate
tua pręstitisse te decori meo uirtu¬
tẽ. ex eo didici. A uertisti aut̃ faciẽ
tisti aliquando a peccante faciẽ tuã
& factꝰ sũ conturbatꝰ. recedente a me
illuminatione noticiȩ tuȩ. Ad te
seriȩ meȩ recolens. & tanq in eo con¬
stitutꝰ: audio uocẽ primogenititui.
capitis mei ꝓ me morituri. & dicentis.
Ad te dñẽ clamabo. & ad dm̃ meũ dep̃¬
cabor. Quȩ utilitas in sanguine meo.
dũ descendo in corruptionẽ: Quȩ
utilitas ineffusione sanguinis mei.
dũ descendero in corruptionẽ: Nun¬
quid conficebit᷑ tͥ puluis: Si enĩ
ñ statĩ resurrexero. corruptũq
fuerit corpus meũ nunqͥd confitebit᷑
tͥ puluis. id .ẽ. turba impioꝵ quã
mea resurrectione iustificabo: Aut
annunciabit ueritatẽ tuã Aut an¬
nunciabit ad salutẽ cȩteroꝵ uerita

Expanded text:
stitisti decori meo virtutem: sed hanc abundantiam, Domine, non ex me mihi esse, sed in voluntate tua praestitisse te decori meo virtutem ex eo didici, Avertisti autem faciem tisti aliquando a peccante faciem tuam, et factus sum conturbatus, recedente a me illuminatione notitiae tuae. 9. veseriae meae recolens, et tanquam in eo constitutus, audio vocem primogeniti tui, capitis mei pro me morituri, et dicentis: Ad te, Domine, clamabo, et ad Deum meum dep Quae utilitas in sanguine meo, dum descendo in corruptionem? quae utilitas in effusione sanguinis mei, dum descendo in corruptionem? Numquid confitebitur tibi pulvis? Si enim non statim resurrexero, corruptumque fuerit corpus meum, numquid confitebitur tibi pulvis, id est turba impiorum, quam mea resurrectione justificabo? Aut annuntiabit veritatem tuam? aut annuntiabit ad salutem caeterorum verita
Abbreviated transcription (Latin):
iocundasti inimicos meos suꝑme:
Primũ ipsũ dñm consideremꝰ qͥ sed̾m
id qđ homo eẽ. dignatꝰ ẽ: potuit sibi
ista coaptare. Ex quo enĩ hõmo: ex hoc
& infirmꝰ. Et ex quo infirmꝰ: ex hoc &
orans. Nã qđ modo audiuimꝰ cũ euan¬
głiũ legeret᷑. quẽ ad modũ etiã in de¬
sertũ secesserit a discipłis suis. quo eũ
sunt c̃ secuti. & inuener̃ eũ. secedens
autẽ orabat ibi. & dictũ. ẽ. a discipłis
qͥ eũ inuener̃. quęrunt te homines.
at ille respondens. eamꝰ inqͥt & in alia
loca atq castella p̃dicare. ad hoc enĩ
orat: Orat ds̃. orat ad equalẽ Causa
autẽ orandi quã habet sẽpbeatꝰ. sẽp

Expanded text:
cundasti inimicos meos super me? Primo ipsum Dominum consideremus, qui secundum id quod homo esse dignatus est, potuit sibi ista coaptare: ex quo enim homo, ex hoc et infirmus; ex quo infirmus, ex hoc et orans. Nam quod modo audivimus, cum Evangelium legeretur, quemadmodum etiam in desertum secesserit a discipulis suis, quo eum sunt consecuti, et invenerunt cum: secedens autem ibi orabat, et dictum est a discipulis qui eum invenerunt, Quaerunt te homines; at ille respondit: Eamus et in alia loca atque castella praedicare; ad hoc enim orat? Orat Deus? orat ad aequalem? Causam autem orandi quam habet, semper beatus, semp
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s: Quiatanta inimici in xp̃ianõs
iocundati: Quando illi confundent᷑.
illi exultabunt in aduentu dñĩ dĩ nr̃i.
cũ uenerit ferens in manu retributio¬
nes Dãnationẽ impiis. regnũ iustis.
Societatẽ cũ diabolo iniquis. societatẽ
cũ xp̃o fidelib Quando gͦ hoc osten¬
det Quando stabunt iusti in magna
constantia: De scripturis dico. recor¬

Expanded text:
res, quia tanta inimici in Christianos fjucundati? Quando illi confundentur, illi exsultabunt in adventu Domini Dei nostri, cum venerit ferens in manu retributiones, damnationem impiis, regnum justis; societatem cum diabolo iniquis, societatem cum Christo fidelibus. Quando ergo hoc ostenderit, quando stabunt justi in magna constantia ,