comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
calcat: Ut & p̃sentia laborando subitiat: & contra
futura certamina ꝓspiciendo conualescat. Hinc rursũ
de fortib suꝑnȩ patriȩ bellatorib dr̃. Unius cuiusq
ensis suꝑ fem᷑ suũ: ꝓpt̃ timores nocturnos. Ensis enĩ
suꝑ fem᷑ ponit᷑ : qͣndo a cumine scẽ p̃dicationis. praua
suggestio carnis edomat᷑. E noctẽ uero cetitas nr̃ȩ
infirmitatis exprimit᷑ : qͥa quicqͥd ẽ. aduersitatis in
nocte ninime uidet᷑. Uaius cuiusq gͦ ensis suꝑ fem᷑
suũ ꝓpt̃ timores nocturnos: qͥa uidelic& scĩ uiri
dũ ea quȩ ñ uident metuunt. ad intentionẽ certa¬
minis semꝑ p̾arati ad sistunt. Hinc rursũ sponsae
dr̃ Nasus tuus sic̃ tarris quȩ ẽ in libano Rem nãq
qͣm oculis ñ cernimꝰ: plerũq. odore p̃uidemꝰ. Pernasũ
qͥppe: odores fȩtoresq discernimꝰ. Quid ergo ꝑnasum

Expanded text:
clinat; ut et praesentia laborando subjiciat, et contra futura certamina prospiciendo convalescat. Hinc rursum de fortibus supernae patriae bellatoribus dicitur: Uniuscujusque ensis super femur suum, propter timores nocturnos . Ensis enim super femur ponitur, quando acumine sanctae praedicationis prava suggestio carnis edomatur. Per noctem vero caecitas nostrae infirmitatis exprimitur, quia quidquid adversitatis in nocte impter timores nocturnos, quia videlicet sancti viri dum ea quae non vident metuunt, ad intentionem certaminis parati semper assistunt. Hinc rursum sponsae dicitur: Nasus tuus sicut turris quae est in Libano . Rem namque quam oculis non cernimus, plerumque odore praevidemus. Per nasum quoque odores fetoresque discernimus.
Abbreviated transcription (Latin):
doloris exigant: Ammonendi enĩ sunt: ut si ꝓximos
sicut se diligunt. minime allis taceant. unde eos
iuste rep̃hendunt. Uocis eiĩ medicam ine utrĩq.¬
ad salutẽ concurrit᷑: dũ & ab illo qui infert actio
praua cõpescit᷑. & ab hoc qͥ sustin&. doloris feruor
uulnere. aꝑto temperat᷑. Qui eiĩ ꝓximoriũ mala

Expanded text:
doloris exaggerent. Admonendi sunt enim ut si proximos doloris exaggerent. Admonendi sunt enim ut si proximos sicut se diligunt, minime illis taceant unde eos juste reprehendunt. Vocis enim medicamine utrorumque saluti concurritur, dum et ab illo qui infert actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Qui enim proximorum mal
Abbreviated transcription (Latin):
debeant intꝰ ex hibere : ut plus ex cogitationib
occultũ iudiciũ. qͣm ex sermorub. rep̃ hensionem
metuant ꝓximorũ. Scriptũ nãq est. Fili ad tende
sapientiã meã: & prudentiȩ meȩ inclina aurem tuã.¬
fugatius: qđ a nobis toties recedit: qͦcies ꝑ prauas
cogitationes defluit Hinc enĩ psalmista ait. Cor meũ
dereliquit me. Hinc ad sem& ipsum rediens dicit
Inuenit seruus tuus cor suũ. ut or& te. Cũ ergo cogi.¬
tatio ꝑcustodiã restringit᷑: cor qđ fugere consueue.¬
rat muenit᷑. Plerũq autẽ nimis taciti cũ non nulla
in uista paciunt᷑. eo in acriorem dolorem ꝓdeunt.
qͦ eaquȩ sustinent non locunt᷑: Nãsi in latas molestias
plus cruciant Nam cũ putredo quȩ interius.¬
uII se uit eicit᷑ : ad salutem doloꝵ aperitur..
Scire igit᷑ debent qui plusquã expedit tacent: ne
int̃ molesta quȩ tolerant . dũ linguã retinent. uim

Expanded text:
debeant intus exhibere, ut plus ex cogitationibus debeant intus exhibere, ut plus ex cogitationibus occultum judicium quam ex sermonibus reprehensionem metuant proximorum. Scriptum namque est: Fili mi, attende sapientiam meam, et prudentiae meae inclina aurem tuafugacius, quod a nobis toties recedit, quoties per pravas cogitationes defluit. Hinc etenim Psalmista ait: Cor meum dereliquit me . Hinc ad semetipsum rediens dicit: Invenit servus tuus cor suum, ut oret te . Cum ergo cogitatio per custodiam restringitur, cor, quod fugere consuevit, invenitur. Plerumque autem nimis taciti, cum nonulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias us cruciant. Nam cum putredo quae interius fervet ejicitur, ad salutem dolor Scire igitur debent, qui plus quam expedit tacent, ne inter molesta quae tolerant, dum linguam tenent, vim
Abbreviated transcription (Latin):
lit̃ am monendi s̃ nimis taciti: atq abit̃ multiloqͥo
uacantes : Insinuare nãq nimis tacitis deb& : qͥ a
dum quȩdã uitia in caute fugiunt. occulte decerio¬
rib implicant᷑. Nãq sȩpe linguã quia immoderatiꝰ
frenant : in corde grauius multiloquiũ tolerant. ut
eo plus cogitationib. inm̃te ferueant. qđ il los uio¬
lenta custodia indiscreti silentii angustat Quȩ ple-¬
rũq tanto latius fluunt. quanto se. eẽ. securius
estimant : quia foris a rep̃hen sorib ñ uident᷑. Vn¬
de nonnũquã mens in suꝑbiã tollit᷑: & cũ loquentes
audit. quasi infirmos despicit. Cũq os corporis
claudit : quantũ se uiciis suꝑbiendo operiat non
agnoscit: Linguã & enĩ p̃mit: m̃tẽ eleuat & eam
suã neqͥtiam minime considerat. tanto apud se cunc¬
tos liberius . qͣnto secretius accusat. Am monen di
s̃ igit᷑ nimis taciti : ut scire sollicite studeant.
ñ solũ quales foras oftendere. sed etiam qͥles se

Expanded text:
liter admonendi sunt nimis taciti, atque aliter multiloquio vacantes. Insinuari namque nimis tacitis debet, quia dum quaedam vitia incaute fugiunt, occulte deterioribus implicantur. Nam saepe linguam quia immoderatius frenant, in corde gravius multiloquium tolerant; ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii augustat. Quae plerumque tanto latius diffluunt, quanto se esse securius aestimant, quia foris a reprehensoribus non videntur. Unde nonnunquam mens in superbiam extollitur, et quos loquentes audit, quasi infirmos despicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat non agnoscit. Linguam etenim premit, mentem elevat; et cum suam nequitiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accusat. Admonendi sunt igitur nimis taciti, ut scire sollicite studeant, non solum quales foris ostendere, sed etiam quales se
Abbreviated transcription (Latin):
etibi scificare ieiunai. qđ nos obedificĩonem
animaro  castigacionem corpo seruare docu¬
isti quia restrictis corporibus anime sagin ꝓtun
in quo hamo nr̃ affligitur exterio. dilatatur
amisericordiarũ tuarã quas pecatoribus. pie ieg
nantibas contollisti & p̃sta ut non sola accipis
ꝙapecites am̃ibus abstinentes de uocionis tib¬

Expanded text:
tibi sanctificare jejunium quod nos ob aedificationem animarum et castigationem corporum servare docuisti. Quia restrictis corporibus animae saginantur, in quo homo noster affligitur exterior, dilatatur et misericordiarum tuarum, quas peccatoribus pie semper jejunantibus contulisti, et praesta ut, non solum a cibis, sed a peccatis omnibus abstinentes, devotionis tib
Abbreviated transcription (Latin):
truer& : aedificare utilit̃ recta . ñ poss&.nisi ab audi¬
toꝵ suoꝵ cordib spinas uani amoris eueller&: nimi¬
rũ frustra incis scẽ p̃dicationis uerbã plantar&.
H inciẽ. qđ petrus prius euertit. ut postmodũ construat:
cũ neqͦquã iudȩos monebat qͥd iã facerent. sed de
his quȩ fecerant: increpabat dicens. Iħm nazarenũ.
uirũ ap ꝓbatũ adõ in uob̾uir tutib. & ꝓdigis & signis.

Expanded text:
trueret, aedificare utiliter recta non posset; nisi ab auditrueret, aedificare utiliter recta non posset; nisi ab auditorum suorum cordibus spinas vani amoris evelleret, nimirum frustra in eis sanctae praedicationis verba plantaret. Hinc est quod Petrus prius evertit, ut postmodum construat, cum nequaquam Judaeos monebat quid jam facerent, sed de his quae fecerant, increpabat dicens: Jesum Nazarenum virum approbatum a Deo in vobis, virtutibus et prodigiis et signis
Abbreviated transcription (Latin):
exꝑtis qͥcqͥd disputationis audiunt. ueracit̃ recog¬
noscunt . Tunc igit᷑ pleno uoto discunt. uerba bona
quȩrere : cũ certo iuditio dep̃henderint. falsa se ua¬
cue. tenuis se. Audiant gͦ. qđ bona p̃sentia. etiã de.¬
lectatione citius. transit᷑ r as̃: & tam̃ eoꝵ causa. ad
ultionẽ sine transitu ꝑmansura. Iuia & nc̃ qđ lib& in¬
uiti subtrahit᷑ & tunc qđ dol&. inuitiꝰ in suppliciũ re¬
seruat᷑. Itaq eisdẽ reb t̾reant᷑ salubrit̃: qͥb eh noxie
delectant᷑. Vt dũ ꝑ culsa mens. alta ruinȩ suȩ dãpna
conspicra se in p̃cipitiũ ꝑuenis se dep̃hendit. Gressũ
posterga reuoc&: & ꝑ timescens quȩ amauerat .idiscat
diligere: quȩ contẽpnebat. Hinc & enĩ: hieremig misso
ad p̃dicationẽ dr̃. Ecce constituite hodie suꝑ gentes:
& suꝑ regna: ut euellas. & destruas. & disꝑdas & dis¬
sipes. & ȩdifices & plantes. Quia nisi prius ꝑuersa des¬

Expanded text:
expertis quidquid disputationis audiunt, veraciter cogexpertis quidquid disputationis audiunt, veraciter cognoscunt. Tunc igitur pleno voto discunt vera bona quaerere, cum certo judicio deprehenderint falsa se vacue tenuisse. Audiant ergo quod bona praesentia et a delectatione citius transitura sunt, et tamen eorum causa ad ultionem sine transitu permansura; quia et nunc quod libet invitis subtrahitur, et tunc quod dolet invitis in supplicium reservatur. Itaque eisdem rebus terreantur salubriter, quibus noxie delectantur; ut dum perculsa mens alta ruinae suae damna conspiciens, sese in praecipitium pervenisse deprehendit, gressum post terga revocet, et pertimescens quae amaverat, discat diligere quae contemnebat. Hinc est enim quod Jeremiae misso ad praedicationem dicitur: Ecce constitui te hodie super gentes et super regna, ut evellas et destruas, et disperdas et dissipes, et aedifices et plantes . Quia nisi prius perversa des
Abbreviated transcription (Latin):
olentium memorare: ut ꝓfecto ostender&. qͥa simu.¬
latores cũ parua custodiunt. odorem de se extendere
scẽ opinionis quȩr̃: & quã uis in plehe maxima p̃¬
t̃mittant : ea tam̃ minime obseruant. quȩ humano
iuditio. longe. lateque. redoleant
lit̃ ammonendis̃. qͥ bona nec inchoant: atq alit̃ qui
inchoata minime consummant. Iui enĩ bona.
nec inchoant: ñ s̃ eis prius ȩdificanda. quȩ salubrit̃
diligant : sed destruenda ea. in qͥb. sem& ipsos nequit̃
uersant. Neq enĩ seqͣunt᷑ quȩ in exꝑte audient : nisi
priusquã ꝑniciosa sizeaquȩ sibi s̃ exꝑta dep̃hendunt:.
qͥrit. Frius gͦ ostendenda s qͣm sint uanaquȩ diligunt:
& tunc demũ uigilant̾ intimanda: qͣm sint utilia: quȩ
p̃t̃mittunt. Prius uideant fugienda. quȩ amant: sine
difficultate. post modũ cognoscant amanda. eẽ: quȩ
fugiunt. Melius eiũ in exꝑta respiciunt: sed de

Expanded text:
olentia memorare: ut profecto ostenderet, quia simuolentia memorare: ut profecto ostenderet, quia simulatores cum parva custodiunt, odorem de se extendere sanctae opinionis quaerunt. Et quamvis implere maxima praetermittant, ea tamen minima observant, quae humano judicio longe lateque redolentliter admonendi sunt qui bona nec inchoant, 93 atque aliter qui inchoata minime consummant. Qui enim bona nec inchoant, non sunt eis prius aedificanda quae salubriter diligant, sed destruenda ea in quibus semetipsos nequiter versant. Neque enim sequuntur quae inexperta audiunt, nisi prius quam perniciosa sint ea quae sibi sunt experta, deprehendant, quirit. Prius ergo ostendenda sunt, quam sint vana quae diligunt, et tunc demum vigilanter intimanda quam sint utilia quae praetermittunt. Prius videant fugienda quae amant, et sine difficultate postmodum cognoscant amanda esse quae fugiunt. Melius enim inexperta recipiunt, si de
Abbreviated transcription (Latin):
obraunt᷑. & cadendo discuñ ñ fuisse ꝓpriũ qđ sit.¬
ter̃: ut mala imm̃sa cor reprimant : qđ bona minima
exaltant. Ammonendis ut considerent. qđ & in cul¬
pis grauiorib alto reatu se obligant : & tam̃ plerũq in
paruis quȩ custodiunt . deteriꝰ peccant : qͥa & illa iniqua
faciunt. & ꝑ ista: se hominib qͥa iniqͥ site gunt. Vnde
fit ut cũ maiora mala ꝑ petrant. corã dõ aꝑtȩ iniqͥtatis
sit : & cũ parua bona custodiant corã hominib simula¬
tȩ scĩtatis. Hinc ẽ. enĩ qđ phariseis dr̃. Liquantes
culicẽ : camelũ autẽ gluttientes. Acsi aꝑte diceret᷑
Minima mala discernitis: maiora deuoratis. Hinc est
qđ rursuᷤ ore ueritatis increpant᷑ cũ audiunt. Dec ima¬
tis mentã. & anetũ. & cr̃minũ: & relinquitis quȩ grauia
gent̃ audiendũ . ẽ : qđ cũ decimare minima diceret.
extrema qͥdem & de olerib maluit: sed tam̃. bene

Expanded text:
obruuntur; et cadendo discunt non fuisse proprium quod steobruuntur; et cadendo discunt non fuisse proprium quod steterunt, ut mala immensa cor reprimant, quod minima bona exaltant. Admonendi sunt ut considerent quod et in culpis gravioribus alto reatu se obligant, et tamen plerumque in parvis quae custodiunt, deterius peccant, quia et in illis iniqua faciunt, et per ista se hominibus quod iniqui sunt tegunt. Unde fit ut cum majora mala perpetrant coram Deo, apertae iniquitatis sit; et cum parva bona custodiunt coram hominibus, simulatae sanctitatis. Hinc est enim quod Pharisaeis dicitur: Liquantes culicem, camelum autem glutientes . Ac si aperte diceretur: Minima mala discernitis, majora devoratis. Hinc est quod rursum ore Veritatis increpantur, cum audiunt: Decimatis mentham, et anethum, et cyminum; et relinquitis quae graviora genter audiendum est quod cum decimare eos minima diceret, extrema quidem de oleribus maluit, sed tamen bene
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ culpas nutrita ꝑueniat. & tanto in maiorib contẽp¬
nat ꝑ timescere : quanto inminimis didicit ñ timendo
peccare . At contra ammonendi s̃ qͥse apariis custodi¬
unt. sed aliqͣndo in grauib demergunt᷑ ut sollicite se¬
ifos dep̃ hendant. Quia dũ cor eoꝵ de custoditis mini¬
mis extollit᷑: ad ꝑ petranda etiam grauiora ipso ela¬
tionis sui baratro deuorat᷑ & dũ foris sibi parua subi¬
tiunt. sed ꝑ in anẽ głam intꝰ intu mescunt ł angori
suꝑbiȩ intrinsecus uictã m̃tẽ. &iam foras ꝑ mala ma
iora ꝓsternunt. Am monendi ergo s̃ qͥse a paruis
custodiunt. sed aliquando in grauib demergunt᷑.
ne ubi se stare extrinsecus estimant ibi intrinsecns
cadant & iuxta districti iudicis retributionem
elatiominoris iustitiȩ uia fiat ad foueã grauioris
culpȩ. Qui xnĩ uane elati minime boni custodiã
suis uirib tribuunt: iuste derelicti culpis maiorib

Expanded text:
per culpas nutrita perveniat; et tanto in majoribus contemper culpas nutrita perveniat; et tanto in majoribus contemnat pertimescere, quanto in minimis didicit non timendo peccare. At contra admonendi sunt qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur, ut sollicite seipsos deprehendant, quia dum cor eorum de custoditis minimis extollitur, ad perpetranda graviora ipso elationis suae barathro devorantur; et dum foris sibi parva subjiciunt, sed per inanem gloriam intus intumescunt, languore superbiae intrinsecus victam mentem etiaprosternunt. Admonendi ergo sunt qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur, ne ubi se stare extrinsecus aestimant, ibi intrinsecus cadant, et juxta districti judicis retributionem elatio minoris justitiae via fiat ad foveam gravioris culpae. Qui enim vane elati, boni minimi custodiam suis viribus tribuunt, juste derelicti culpis majoribus
Abbreviated transcription (Latin):
cita faciunt: atq alit̃ qͥse a paruis custodiunt.
sed aliquando in grauiorib demergunt᷑. Am mo-¬
nendi s̃ qͥ quã uis in minimis sed tam̃ frequenter
excedunt: ut neqͦquã considerent qͣlia. sed qͣnta
cõmittunt. Facta enĩ sua despiciunt timere cũ
pensant : debent formidare cũ numerant:. Altos
qͥppe gurgites fluminũ. paruȩ. sed innumerȩ repleNt
gutte plũ uiarũ. & hoc agit sentina latent᷑ cres¬
cens : qđ patent̃ ꝓcella seuiens. Inminuta s̃ quȩ
erũpunt m̃bris ꝑ scabiem uulnera: sed cũ multitudo
eoꝵ innumerabilit̃ occupat. sic uita corporis sicut
cite consident: quia ñ nũqͣm in parua de terius quam
maiore culpa peccat᷑. Maior enũ qͦcitius. eẽ. culpa
agnoscit᷑ : eo etiam celerius em̃dat᷑. Minor uero dum
quasi nulla credit᷑: eo peius quo & securius in usu reti¬
net᷑. Vnde fit plerũq ut mens ad sueta leuib nec
grauia ꝑ orrescat: atq ad quandã auctoritatẽ neqͥtiȩ

Expanded text:
i se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur. Admonendi sunt qui quamvis in minimis, sed tamen frequenter excedunt, ut nequaquam considerent qualia, sed quanta committunt. Facta enim sua si despiciunt timere cum pensant, debent formidare cum numerant. Altos quippe gurgites fluminum, parvae sed innumerae replent guttae pluviarum. Et hoc agit sentina latenter excrescens, quod patenter procella saeviens. Et minuta sunt quae erumpunt membris per scabiem vulnera, sed cum multitudo eorum innumerabiliter occupat, sic vitam corporis sicut cite considerent quia nonnunquam in parva deterius, quam in majori culpa peccatur. Major enim quo citius quia sit culpa agnoscitur, eo etiam celerius emendatur; minor vero dum quasi nulla creditur, eo pejus quo et securius in usu retinetur. Unde fit plerumque ut mens assueta malis levibus nec gravia perhorrescat, atque ad quamdam auctoritatem nequitiae
Abbreviated transcription (Latin):
labit᷑. nisi ad summa conet᷑. Si gͦ inchoata fauoris
oꝑantis manꝰ ad ꝑfectionẽ ñ subleuat : ipsa oꝑ andi re¬
missio contra hoc qđ oꝑatũ . ẽ. pugnat. hinc .ẽ. epa im
ñ ex seqͥt᷑. dis solutione neglegentiȩ manũ destruentis
imitat᷑. Hinc sacerdoti eccłȩ ab angło dr̃. Esto uigi¬
lans. & confirma cȩtera quȩ moritura erant. Non eñi

Expanded text:
labitur, nisi ad summa conetur. Si ergo inchoata bona fortis labitur, nisi ad summa conetur. Si ergo inchoata bona fortis operantis manus ad perfectionem non sublevat, ipsa operandi remissio contra hoc quod operatum est, pugnat. Hinc est enim quonon exsequitur, dissolutione negligentiae manum destruentis imitatur. Hinc Sardis Ecclesiae ab angelo dicitur: Esto vigilans, et confirma caetera quae moritura erant,
Abbreviated transcription (Latin):
euersus a pristino errore. cecidiss&. Qui gͦ nulla adhuc
agere bona cȩper̃ ariditate antea sua pͣuaͣtͥis correp¬
tionis manu euertendis : ut ad statũ post modum
rectȩ oꝑationis erigant᷑. Quia & idcirco altũ suȩ liguũ
succidimꝰ : ut hoc inȩdificationeᷤ tegmine subleuemus:
ed tam̃ ñ repente. in fabrica ponit᷑ : Ut nimirũ prius uiti.¬
osa eiꝰ uiriditas exsic cit᷑. cuiꝰ quȩ plus in infirmis humor
ex coquit᷑: eo ad sũma solidius leuat᷑. At contra ãmonen.
dis qͥ inchoata bona minime consumant: ut cauta cir¬
cũ spectione considerent. Quia dũ ꝓposita ñ ꝑficiunt :
etiam quȩ fuerant cępta cõuellunt. Si eĩ qđ uidet᷑
gerendũ sollicita intentione Ñ crescit: etiam qđ fuerat
bene gestũ decrescit. In hoc qͥppe mundo humana a¬
nima qͣsi more nauis. ẽ: contra ictũ fluminis conscen.¬
dentis: uno in loco neqͣ quã stare ꝑmittit᷑ : qͥa de mare¬

Expanded text:
eversus a pristino errore cecidisset. Qui ergo nulla adhuc eversus a pristino errore cecidisset. Qui ergo nulla adhuc agere bona coeperunt, a rigiditate antea suae pravitatis, correctionis manu evertendi sunt, ut ad statum postmodum rectae operationis erigantur, quia et idcirco altum silvae lignum succidimus, ut hoc in aedificii tegmine sublevemus; sed tamen non repente in fabrica ponitur, ut nimirum prius vitiosa ejus viriditas exsiccetur, cujus quo plus in infimis humor excoquitur, eo ad summa solidius levatur At contra admonendi sunt qui inchoata bona minime consummant, ut cauta circumspectione considerent quia dum proposita non perficiunt, etiam quae fuerant coepta convellunt. Si enim quod videtur gerendum sollicita intentione non crescit, etiam quod fuerat bene gestum decrescit. In hoc quippe mundo humana anima quasi more navis est contra ictum fluminis conscendentis: uno in loco nequaquam stare permittitur, quia ad ima re
Abbreviated transcription (Latin):
onis uerba ꝓfecto contẽpnerent: nisi prius. salubrit̃.
ruinã suȩ districtionis inuenissent. Hinc . ẽ : qđ saulus
cũ suꝑ eũ cęlitꝰ lux emissa resplenduit: ñ iã qͥd recte
deber& facere. sed qͥd praue feciss&: audiuit. Nã cũ
ꝓstratꝰ. reqͥ rer& dicens. quis es dñẽ: ꝓtinꝰ respondetur
Egosũ iħs nazarenus. quẽ tu ꝑsequeris . & cũ repente
subunger&. dnĩe qͥd me iubes facere: ilico. ad uingit᷑.
Surgens ingredere ciuitatẽ: & ibi t̾ibi dicet᷑. qͥd teopor¬
teat facere. Ecce de cȩlo dñs loquens. ꝑsecutoris sui
facta corripuit: nec tam̃ ilico quȩ ẽẽnt. facienda: mons¬
trauit. Ecce. elationis eiꝰ fabrica. iã tota corruerat.
s& post ruinã suã. humilis. edificare quȩrebat. & cũ suꝑbia
destruit᷑: ȩdificationis tam̃ uerba. retinent᷑ Vt uide¬
lic& ꝑ secutor immanis. tedio dłstructus iacer&: & tan.¬
to post. inbonis solidius surger&e qͣnto prius. funditus

Expanded text:
onis verba profecto contemnerent, nisi prius salubriter ruinam suae destructionis invenissent. Hinc est quod Saulus cum super eum coelitus lux emissa resplenduit, non jam quid recte deberet facere, sed quid prave fecisset, audivit. Nam cum prostratus requireret, dicens: Quis es, Domine? Respondeturesus Nazarenus, quem tu persequeris . Et cum repente subjungeret: Domine, quid me jubes facere ? Illico adjungitur: Surgens ingredere civitatem, et ibi dicetur tibi quid te oporteat facere . Ecce de coelo Dominus loquens persecutoris sui facta corripuit, nec tamen illico quae essent facienda monstravit. Ecce elationis ejus fabrica jam tota corruerat, et 94 post ruinam suam humilis aedificari requirebat, et cum superbia destruitur, aedificationis tamen verba retinentur; ut videlicet persecutor immanis diu destructus jaceret, et tanto post in bonis solidius surgeret, quanto prius funditus
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ꝑ con silium ꝑpetrant᷑ : ñ tã praua facta dñs quã
studia prauitatis inse quiturũ se. eẽ. testat᷑. In factis
enĩ. sepe infirmitas : sȩpe neglegentia. Instudiis
uero: malitiosa semꝑ intentione peccat᷑ . Quo contra
ex deliberatione ꝑ p&rare. Quasi in ꝑuersi concilii
cathedra sed st: qͥ tanta iniqͥtatis elatione at tollit᷑.
ut implere malũ etiã ꝑ consilia conet᷑. & sic̃ assis¬
tentib turbis p̃ latis qui cathedrȩ onere fulcuint᷑.
ita delicta eoꝵ qͥ p̃cipitatione corruunt exquisita
ꝑ stadium peccata transcendunt Ammonendi ergo
s̃ uthinc colligant qͥ in culpa se etiã ꝑ consiliũ ligant.
qͥa qͦndoq ultione feriendis : qͥ nunc prauoꝵ ñ socu
sed principes fiunt

Expanded text:
nsilium perpetrantur, non tam prava facta Dominus, quam studia pravitatis insequitur. In factis enim saepe infirmitate, saepe negligentia, in studiis vero malitiosa semper intentione peccatur. » Hinc ex deliberatione perpetrare. Quasi in perversi consilii cathedra sedet, qui tanta iniquitatis elatione attollitur, ut adimplere malum etiam per consilia conetur. Et sicut assistentibus turbis praelati sunt qui cathedrae honore fulciuntur, ita delicta eorum qui praecipitatione corruunt, exquisita per studium peccata transcendunt. Admonendi ergo sunt, ut hinc colligant qui in culpa etiam se per consilium ligant, qua quandoque ultione feriendi sunt, qui nunc pravorum non s
Abbreviated transcription (Latin):
turri similis quȩ .ẽ. in libano dr̃: qͥa discreta eoꝵ
monita sub sistat. Quȩ enĩ futura ꝓuident᷑ cũ p̃sentia
fuerint. minoris uirtutis fiunt. Quia dũ contra iac.¬
tũ quisq paratior red dit᷑: hostis qͥ se in opinatũ cre.¬
didit . eo ipso qͦ p̃uisus. ẽ. eneruat᷑. At contra ammo¬
nendis qͥ inculpa ex consilio ligant᷑: quatinꝰ ꝓuida con
sideratione ꝑpendant. qͥa dũ mala ex uditio faciuN.
districtius contrase uditium accendunt. Vt tanto eos
durius sententia feriat: qͣnto illos inculpa acrius uin
cecidissent. Nam tardius peccatũ soluit᷑ : qđ & ꝑ
con silium solidat᷑. Nisi enĩ mens om̃i modo aet̃na
despicer&: inculpa ex uiditio nĩ perir&. Hac ergo
ip̃cipitatione lapsos ꝑ consiliũ pereuntis differunt.
qđ cũ ab statu iustitiȩ peccando concidunt plerumq
simul & in laquȩum desꝑationis cadunt. Hinoẽ. qđ¬

Expanded text:
turri similis quae est in Libano dicitur, quia discreta eorum munita subsistat. Quae enim futura praevidentur, cum praesentia fuerint, minoris virtutis fiunt; quia dum contra ictum quisque paratior redditur, hostis qui se inopinatum 91 credidit, eo ipso quo praevisus est, enervatur. At contra admonendi sunt qui in culpa ex consilio ligantur, quatenus provida cosideratione perpendant, quia dum mala ex judicio faciunt, districtius contra se judicium accendunt, ut tanto eos durior sententia feriat, quanto illos in culpa arctius vicecidissent. Nam tardius peccatum solvitur, quod per consilium solidatur. Nisi enim mens omnimodo aeterna despiceret, in culpa ex judicio non periret. Hac ergo praecipitatione lapsi, per consilium pereuntes differunt, quia cum hi ab statu justitiae peccando concidunt, plerumque simul et in laqueum desperationis cadunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ temptationũ ꝓcellas. cũ difficultate salutis to¬
lerant: con iugii portũ petant. Scriptũ qͥppe
Uelius.ẽ. nubere : qͣm uri. Sine tulpa scilic& ad
conugiuim ueniunt : si tam̃ necdũ meliora d¬
iouerint. Nã quisqͥs bonũ mauis subire ꝓposun¬

Expanded text:
 tentationum procellas cum difficultate salutis tolerant, conjugii portum petant. Scriptum quippe est: Melius est nubere quam uri: sine culpa scilicet ad conjugium veniunt, si tamen necdum meliora voverunt. Nam quisquis bonum majus subire proposu
Abbreviated transcription (Latin):
Q uia enĩ ipsum cęlũ ꝑdidit. condito hoc homini inuidit.
& dampnationẽ suã ꝑditꝰ adhuc alios ꝑdendo cumu-¬
lauit. Ammonendis inuidi: ut cognoscant quantis
lapsib succrescentis rumȩ subiaceant. qͥa dũ liuorem
a corde non ꝓiciunt : ad aꝑtas operũ nequicias de
riat : quatenus pax ã cordib urĩs nec ab negata
discedat

Expanded text:
Quia enim ipse caelum perdidit, condito hoc homini invidit, Quia enim ipse caelum perdidit, condito hoc homini invidit, et damnationem suam perditus adhuc alios perdendo cumulavit. Admonendi sunt invidi ut cognoscant quantis lapsibus succrescentis ruinae subjaceant, quia dum livorem a corde non projiciunt, ad apertas operum nequitias driat, quatenus pax a cordibus vestris nec abnegata discedariat, quatenus pax a cordibus vestris nec abnegata
Abbreviated transcription (Latin):
Sapientes quippe ammonendis ut amit tant scire
quȩ sciunt. hebetes quoq. am monendis : ut ap.¬
petant scire quȩ nesciunt. In illis hoc pͥmũ destru¬
endum .ẽ. qđ se sapientes arbitrant᷑ : inistis iã aedi¬
ficandũ.ẽ. qͥcquid de sapientia suꝑna cognoscitur
uia dũ minime suꝑbiunt: quasi ad suscipiendum
ae dificium corda parauer̃. Cum illis laborandũ
ẽ. ut sapientius stulti fiant. stultã autẽ sapientiã¬
corporis positione accepimꝰ: qđ inactione seruemus
Nimis itaq turpe. ẽ. ñ imitari qđ sumꝰ : nr̃a s̃ nimirã
quȩ & si imitari ñpos sumꝰ. amamꝰ in aliis. & amantium
funt : queq amant᷑ in nobis . Hinc ergo pensent in¬
uidi. caritas quante uir tutis. ẽ : quȩ alieni laboris
oꝑa. nra sine labore facit. Dicendũ itaq ẽ. inuidis.
quia dũse aliuore minime custodiunt: in antiquam
uersuti hostis neqͥdiam demergunt᷑. De illo nãq scrip¬
tum. ẽ. Inuidia diaboli : mors intrauit in orbem t̃rarũ.

Expanded text:
Sapientes quippe admonendi sunt, ut amittant scire quae sciunt; hebetes quoque admonendi sunt, ut appetant scire quae nesciunt. In illis hoc primum destruendum est, quod se sapientes arbitrantur; in istis jam aedificandum est quidquid de superna sapientia cognoscitur, quia dum minime superbiunt, quasi ad suscipiendum aedificium corda paraverunt. Cum illis laborandum est, ut sapientius stulti fiant, stultam sapientiacorporis positione accipimus, quod in actione servemus. Nimis itaque turpe est non imitari quod sumus. Nostra sunt nimirum, quae etsi imitari non possumus, amamus in aliis; et amantium fiunt quaeque amantur in nobis. Hinc ergo pensent invidi, charitas quantae virtutis est, quae alieni laboris opera, nostra sine labore facit. Dicendum itaque est invidis, quia dum se a livore minime custodiunt, in antiquam versuti hostis nequitiam demerguntur. De illo namque scriptum est: Invidia autem diaboli mors intrarit in orbem terrarum .
Abbreviated transcription (Latin):
ditur : & effrenata ira. spiritalis zeli uirtus ȩsti¬
matur. Sȩpe precipitata actio. uelocitatis effi:¬
catia : atq agendi tarditas. grauitatis consilium
putatur. Unde necesse est ut rector animarum
uirtutes ac uitia uigilanti cura discernat. Ne
aut cortenatia occup&. & parcum se uideri in
dispensationib exult&. aut cũ effuse quid ꝑdit᷑
largum se quasi miserando glorietur. aut re¬
mit tendo qđ ferirẽ debuit. ad aeterna suppli.¬
cia subditos pertrahat : aut immanit̾ feriendo
qđ delinquitur. ipse grauius delinquat. aut
hoc qđ agi recte ac grauit̾ potuit immature
preueniens leuig&. aut bene actionis meritũ
differendo ad deteriora ꝑmutet.

Expanded text:
ditur, et effrenata ira spiritalis zeli virtus aestiditur, et effrenata ira spiritalis zeli virtus aestimatur. Saepe praecipitata actio velocitatis efficacia, atque agendi tarditas 29 gravitatis consilium putatur. Unde necesse est ut rector animarum virtutes ac vitia vigilanti cura discernat, ne aut cor tenacia occupet, et parcum se videri in dispensationibus exsultet; aut cum effuse quid perditur, largum se quasi miserando glorietur; aut remittendo quod ferire debuit, ad aeterna supplicia subditos pertrahat; aut immaniter feriendo quod delinquitur, ipse gravius delinquat; aut hoc quod agi recte ac graviter potuit, immature praeveniens leviget; aut bonae actionis meritum differendo, ad deteriora permutet.
Abbreviated transcription (Latin):
ac tremor. quia . et. suꝑ animalia terrȩ pcipitũ
ꝑfecto esse suꝑ homines. ꝓhibet᷑. Homo quippe
brutis animalib non autẽ hominib ceteris naturo
p̃latus. ẽ : & id circo eidr̃. ut ab animalib & non
quia contra naturã suꝑbire est : ab aequali uelle
timere. & tam̃ necesse est ut rectores a subditis
timeant᷑ : quando ab eis dm̃ timere minime dep̃.
heudunt. Ut huma na saltem formidine pec¬
care metuant : qui diuina iuiditia non formidai
quaquã namq p̃positi ex ad quisito timore super¬
uant: in quo non suam głam sed subditoꝵ iustitiã¬
rursum dicit. Ego si ad huc hominib. placerem:
xp̃i seruus non essem. Plac& ergo paulus & non
plac&: quia in eo qđ placere appetit. non se sed ꝑse
fcire etiam rector deb&: quod plerumq uitia
uirtutes se esse mentiuntur. Nam sȩpae
sub parsimoniȩ nomine: se tenacitas palliat.
Contraquȩ se effusio: sub appellatione largitatis
occultat. Sȩpe in ordinata remissio pietas cre¬¬

Expanded text:
ac tremor, quia esse super animalia terrae praecipitur, profecto super homines esse prohibetur Homo quippe brutis animalibus, non autem hominibus caeteris natura praelatus est: et idcirco ei dicitur, ut ab animalibus, et non contra naturam superbire est, ab aequali velle timeri; et tamen necesse est ut rectores a subditis timeantur, quando ab eis Deum minimehendunt, ut humana saltem formidine peccare metuant, qui divina judicia non formidant. Nequaquam ergo praepositi ex hoc quaesito timore superbiunt, in quo non suam gloriam, sed subditorum justitiarursus dicit: Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem. Placet ergo Paulus, et non placet; quoniam in eo quod placere appetit, non se sed per se Scire etiam rector debet quod plerumque vitia virtutes se esse mentiuntur. Nam saepe sub parcimoniae nomine se tenacia palliat, contraque se effusio sub appellatione largitatis occultat. Saepe inordinata remissio pietas cre
Abbreviated transcription (Latin):
Astoralis curȩ me pondera
fugere delitiscendo uoluis se
benigna frat̃ Kmẽ atq. humillim
intentione reprȩhendis. Quae
ne quibusdã leuia eẽ. uideant᷑ p̃sentis
libri stilo exprimo. de eoꝵ grauedine omne
qđ penso Ut & hȩc qui uacat in caute ñ ex pe¬
tat. & qui incaute expętit. ad eptũ se esse
ꝑtimescat. Quadriꝑtita uero disputatione
liber iste distinguit᷑ ut ad lectoris sui animũ
ordinatis alligationib quasi quibdã passibus
gradiatur. Niam cũ rerũ necessitas exposcit.
pensandũ ualde ẽ. adculm̃ regiminis quisq¬

Expanded text:
astoralis curae me pondera fugere delitescendo voluisse, benigna, frater carissime, atque humili intentione reprehendis; quae ne quibusdam levia esse videantur, praesentis libri stylo exprimo de eorum gravedine omne quod penso, ut et haec qui vacat, incaute non expetat; et qui incaute expetiit, adeptum se esse pertimescat. Quadripartita vero disputatione liber iste distinguitur, ut ad lectoris sui animum ordinatis allegationibus quasi quibusdam pastibus gradiatur. Nam cum rerum necessitas exposcit, pensandum valde est ad culmen quis
Abbreviated transcription (Latin):
Grauit̃ quippe extrema ultione feriendi sunt quibus
plu cuit qđ imitare noluerunt : Ammonondi r̃ inua
ut ꝓpendant quantȩ cocitatis s̃. qui alieno ꝓfecid defa¬
unt. aliona exultatione contabescunt: Quantȩ inse¬
licitatis sunt qui melioratione ꝓximorum detoro¬
res fiunt : Dumꝗ augm̃ta alieno ꝑsperitatis aspicuit
apud sem& ipses ancxiȩ afflicticordis sui peste moriunt᷑
Quid istis infelicius quordũ conspecta felicitas affr

Expanded text:
Gravius quippe extrema ultione feriendi sunt, quibus Gravius quippe extrema ultione feriendi sunt, quibus placuit quod imitari noluerunt. Admonendi sunt invidi, ut perpendant quantae caecitatis sunt, qui alieno provectu deficiunt, aliena exsultatione contabescunt. Quantae infelicitatis sunt, qui melioratione proximi deteriores fiunt; dumque augmenta alienae prosperitatis aspiciunt, apud semetipsos anxie afflicti, cordis sui peste moriuntur. Quid istis infelicius, quos dum conspecta felicitas aff
Abbreviated transcription (Latin):
ant. quatinus habere & ꝓpria concupis cant .
Sic ꝓximorũ facta diligendo laudent: ut ea
inmitando multiplicent : Nesi in hoc pre¬
sen utis uitȩ studio ad certam̃ alienũ deuoti fau¬
tores sed pigri expectatores assisttaͣnt . eo post
certam̃ si ne brauio remaneant. quo nunc incerta¬
mine Ñ laborant : Et tunc eorũ palmas afflicti
respiciant : in quorũ nunc laborib ociosi ꝑdurant¬
÷ alde quippe peccamus. si aliena beneges ta non di¬
ligimus : Sod nil mercedis agimꝰ: si ea quȩ dili¬
gimus in quantũ possumꝰ non immitamur : Di¬
cendũ itaꝗ est heniuolis qui asi imitart bon a
minime festin at quȩ laudantes upꝓbunt sic eis iur¬
tutũ seĩtas. sicut stultis spec tatorib ludicrarũ
arcium uanitas placet Illinãꝗ aurigarũ. ac
istrionũ gesta fauorib: effer̃ nec tam̃ tales eẽ de¬
si derant quales illos conspiciunt eẽ quos laudant :
conspiciunt ad suũ corredeant. & de alionis acti
non prosumant : Ne bon a laudent & a gererecu sent

Expanded text:
ant, quatenos habere propria concupiscant. Sic proximorum facta diligendo laudent, ut ea etiam imitando multiplicent, ne si in hoc praesentis vitae stadio ad certamen alienum devoti fautores, sed pigri spectatores assistant, eo post certamen sine bravio remaneant, quo nunc in certamine non laborant; et tunc eorum palmas afflicti respiciant, in quorum nunc laboribus otiosi per durant. Valde quippe peccamus, si aliena bene gesta non diligimus. Sed nil mercedis agimus, si ea quae diligimus, in quantum possumus non imitamur. Dicendum itaque est benevolis, quia si imitari bona minime festinant quae laudantes approbant, sic eis virtutum sanctitas sicut stultis spectatoribus ludicrarum artium vanitas placet. Illi namque aurigarum et histrionum gesta favoribus efferunt, nec tamen tales esse desiderant, quales illos conspiciunt esse quos laudant. orum facta conspiciunt, ad suum cor redeant, et de alienis actibus non praesumant; ne bona laudent, et agere recusent.
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ segorueniens nequa quã mox montana c̃scendit
Arden tẽ quippe sodomã fugere ẽ : in licita carnis incendiu
declinare: Altitudo uͦ ẽ monciũ. mundicia continentiũ :¬
Vel certe quicsi in monte s̃. qui &iã carnali copule in he¬
rent sed tam̃ extra scipiende ꝓlis admixtionẽ debitũ.
Nulla carnis uoluptate soluuntur : In montẽ quippeqͥd
c̃stare. Nisi fructũ ꝓpaginis incarne non querere :¬
n monte stare ÷ : carni carnalit̃ ñ adherere: Sed qr
multi s̃ qui scelera quidẽ carnis deserant. uec tamen
in coniugio positi. usũ solum modo debiti iura c̃seruent:
Exiit quidẽ loth sodomã sed tam̃ ad montana

Expanded text:
tamen Segor veniens, nequaquam mox montana conscendit. Ardentem quippe Sodomam fugere, est illicita carnis incendia declinare. Altitudo vero est montium, munditia continentiuVel certe, quasi in monte sunt, qui etiam carnali copulae inhaerent; sed tamen extra suscipiendae prolis admixtionem debitam, nulla carnis voluptate solvuntur. In monte quippe stare quid est nisi fructum propaginis in carne non quaerere? In monte stare est non carni carnaliter adhaerere. Sed quia multi sunt qui scelera quidem carnis deserunt, nec tamen in conjugio positi usu solummodo debiti jura conservant, exiit quidem Loth Sodomam, sed tamen mox ad montana
Abbreviated transcription (Latin):
uorũ inimicos excitauit : hinc est qđicuimb
as sũptis gladiis ꝑ castrorũ media transiens qr
Feriondis noluit pocatorib: purcere. dõ manꝰdicta
eso consecrasse : hino finces peccantiũ ciuiũ gña
spernens coeuntes cũ madianitis ꝑculit & ira dñ i¬
ratus placauit : Hinc ꝑsem& ipsã ueritas di÷¬
u olite arbitrari. quia uenerim mitere pacẽ int̃r

Expanded text:
vorum inimicitias excitavit. Hinc est quod assumptis gladiis per castrorum media transiens, quia feriendis noluit peccatoribus parcere, Deo manus dicta est consecrasse . Hinc Phinees peccantium civium gratiam spernens, coeuntes cum Madianitis perculit, et iram Domini iratus placavit . Hinc per semetipsam Veritas dicit: Nolite arbitrari, quia venerim pacem mitter
Abbreviated transcription (Latin):
rumꝗ Nimia resolutione lenitatis. ultra quã neces¬
se est uigorẽ districtionis emolliunt: At contra
iracundi cum regiminum loca ꝑ cipiunt: quo impel¬
lente irã in in tis uesamam deuoluuntur. eo&iã sub¬
ditorũ uitã dissi patã qui&is tranquillitate c̃fundunt
Quos cũ furor agit in p̃ceps. ignorant quicquid irati fa¬
ciunt. Ignorant quioquid a scm& ipsis iratipatiuntur
non nũ quã uero qđ ẽ grauius. lrȩ suȩ stimulũ. iusti¬
ciȩ selũ putant : Et cum uicium uirtꝰ creditur
si ne m&u culpa cumulatur.: Sepe enĩ mansi&.
dissolutionis torpescunt tedio : sepe iracundi rect¬
tudinis fallunt᷑ selo : Illorũ itaꝗ uirtuti uicium
lutenter adiungitur : His aut̃ suũ uiciũ quasi feruens
uirtꝰ uid& : Ammonendisigit᷑ illi ut fugiant qđ
iuxta ipsas est : Isti qđ in ipsis Ad tendantiilli qđ ñ ha

Expanded text:
rumque nimia resolutione lenitatis, ultra quam necesrumque nimia resolutione lenitatis, ultra quam necesse est vigorem districtionis emolliunt. At contra iracundi cum regiminum loca percipiunt, quo impellente ira in mentis vaesaniam 57 devolvuntur, eo etiam subditorum vitam dissipata quietis tranquillitate confundunt. Quos cum furor agit in praeceps, ignorant quidquid irati faciunt, ignorant quidquid a semetipsis patiuntur irati. Nunnunquam vero, quod est gravius, irae suae stimulum justitiae zelum putant. Et cum vitium virtus creditur, sine metu culpa cumulatur. Saepe ergo mansueti dissolutionis torpescunt taedio; saepe iracundi rectitudinis falluntur zelo. Illorum itaque virtuti vitium latenter adjungitur; his autem suum vitium quasi virtus fervens videtur. Admonendi sunt igitur illi ut fugiant quod juxta ipsos est, isti quod in ipsis est attendant; illi quod non ha
Abbreviated transcription (Latin):
los scȩ̃ r&ribucionis secat : At contra precipites dũ
bonorũ actuũ tẽpus p̃ueniunt meritum peruertunt.:
Et scpe in malis corruunt. dũbona minime discernunt.
Quia s  equaquã que quando agant conspiciunt. sed ple¬
rũ ꝗ actasita Ñ debuerd agere cognoscunt: Quibus
sub auditoris specie. recte apud salo monẽ dicitur:
F ili si ne consilio Nihil facies ⁊ post factũ ñ peniteberis.
Etrursum: Padpebrȩ tuȩ. p̃cedant gressus tuos: Palpe¬
brȩ quippe gressus p̃cedunt : cũ operationẽ nrã  c̃silia
recta preueniunt : Qui enĩ neglegit considerando p̃¬
uidere qđ fac̃ gressus tenđ oculos clauđ: ꝑgendo it̃
conficit sed p̃uidendo sibi m& ipsi ñ anteceđ: At ꝗud cir¬
co creius corrufs. qr quo pedẽ operis ponere debeat. ꝑ
XL
MANSUETI ATQ ALITEN TRACN DI
onnum quã mansuȩti cũ prȩsunt. uicinũ et qua
iuxta positũ torporẽ desidiȩ patiuntur : Et ple¬

Expanded text:
los sanctae retributionis secat. At contra, praecipites dum los sanctae retributionis secat. At contra, praecipites dum bonorum actuum praeveniunt tempus, meritum pervertunt, et saepe in malis corruunt, dum bona minime discernunt. Qui nequaquam quae quando agant inspiciunt, sed plerumque acta quia ita non debuerunt agere cognoscunt. Quibus sub auditoris specie recte apud Salomonem dicitur: Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poenitebis . Et rursum: Palbebrae tuae precedant gressus tuos . Palpebrae quippe gressus praecedunt, cum operationem nostram consilia recta praeveniunt. Qui enim negligit considerando praevidere quod facit, gressus tendit, oculos claudit, pergendo iter conficit, sed praevidendo sibimetipsi non antecedit, atque idcirco citius corruit, quia quo pedem operis ponere debeat, per XLmansueti, atque aliter iracundi. unnunquam enim mansueti cum praesunt, vicinum et quasi juxta positum torporem desidiae patiuntur. Et ple
Abbreviated transcription (Latin):
agere quȩ debet bona dissimulat : propt̃ frigus
piger non arat. dũ parua aduerso mala m&uit
& operare maxima prȩt̃mittit: Bene autẽ dicitur.:
mendicabit aestate ⁊ non dabit᷑ ei: Quienĩ nuno in bonis
operib non exsudat. cũ soluste feruentior apuruent
qr frusira regni aditũ postulat. Nil accipiens estate m̃dicat.
Bene hinc pereundẽ rursus salo monem dicit᷑: Qui obser¬
uat uentum non seminat ⁊ qui considerat nubes nũ quã m& t:
Quid enĩ ꝑuentũ nisi malignorũ spirituũ tẽptatio ex primit᷑ .i
Et quid nubes quȩ mouent᷑ auente Nisi uduersitates prauorum
hominũ designantur . Auentis uidelicet impellunt᷑ nubes
qr in mundorũ spũũ afflate praui excitant᷑ homines: Qui
ergo obseruat uentũ non seminat. ⁊ qui c̃siderat nubes
numquã mait : Quia quis quis tẽptationẽ malignorum
spirituũ quisquis ꝑ secutionẽ prauorũ hominũ m&uit.
neꝗ nunc grana boni operis seminit. treꝗ tunc manipu¬

Expanded text:
ona dissimulat. Propter frigus piger non arat, dum parva ex adverso mala metuit, et operari maxima praetermittit. Bene autem dicitur: Mendicabit aestate, et non dabitur ei. Qui enim nunc in bonis operibus non exsudat, cum sol judicii ferventior apparuerit, ia frustra regni aditum postulat, nil accipiens aestate mendicat. Bene huic per eumdem Salomonem rursum dicitur: Qui observat ventum, non seminat; et qui considerat nubes, nunquam metit . Quid enim per ventum, nisi malignorum spirituum tentatio exprimitur? Et quid per nubes quae moventur a vento, nisi adversitates pravorum hominum designantur? A ventis videlicet impelluntur nubes, quia immundorum spirituum afflatu pravi excitantur homines. Qui ergo observat ventum, non seminat; et qui considerat nubes, nunquam metit; quia quisquis tentationem malignorum spirituum, quisquis persecutionem pravorum hominum metuit, neque nunc grana boni operis seminat, neque tunc manipu
Abbreviated transcription (Latin):
concutora & lius p̃missa solidar& : & qui commotos eos uicineͥ
finis suspicione cognouerat . Ñtũ redar guebat motos sed qua¬
si transacta nescions adhuc cõmouere prohibebat: ut dũ de
ipsac louitate motionis. p̃dicatorisuo se in cognitos crederent.
tanto rep̃ honsibi ls fieri quanto & cognosci ab illo formidurent:¬

Expanded text:
concuteret, laus praemissa solidaret; et qui commotos eos vicini finis suspicione cognoverat, non jam redarguebat motos, sed quasi transacta nesciens, adhuc commoveri prohibebat; ut dum de ipsa levitate motionis praedicatori suo se incognitos crederent, tanto reprehensibiles fieri, quanto et cognosci ab illo formidarent
Abbreviated transcription (Latin):
huno ꝑlenitate pacientiȩ temperat : Illi qđ de c̃ungit.
huio qđ suꝑ ẽ sub trabit : Illũ stimulo impellere nititur:
phuno freno moderat̃ : Magnus quippe suscepte cłe colonꝰ
Alos pedimtes ut crescere deboant rigat : Alcũ plus ius

Expanded text:
 lenitatem patientiae temperat. Illi quod deest jungit, huic quod superest subtrahit. Illum stimulo impellere nititur, hunc freno moderatur. Magnus quisque susceptae Ecclesiae colonus alios palmites, ut crescere debeant, rigat; alios cum plus jus
Abbreviated transcription (Latin):
da udicant᷑  Si quando uero contracos uul i
mis lingua labit᷑ ueces se o aut pafflictione perꝰten¬
tie conpͥmat᷑ quatinus ad semetipsũ reare
cñ preposite potes tarł deliquerit : ei contrise
iu diciom aquo sibi p̃lataiẽ por rescat: Nũ cũ prepo¬
sitis delinquimꝰ : eius ordinationł qui nobis eos p̃tulit
obuiamus: Vnde mopses quoꝗ cũ contrise et aaron.con¬
queri ppłm cognouiss& aĩt : Nos ent̃ quid sum
Nec contra nos ẽ murmun urm sed contrad̃m
er oi scilicet ut inse sẽꝑ humilitatẽ conditionis

Expanded text:
udicantur. Si quando vero contra eos vel in minimis lingua labitur, necesse est ut per afflictionem poenitentiae cor prematur, quatenus ad semetipsum redeat, et cum praepositae potestati deliquerit, ejus contra se judicium a quo sibi praelatus est perhorrescat. Nam cum praepositis delinquimus, ejus ordini qui nobis eos praetulit obviamus. Unde Moyses quoque cum contra se et Aaron conqueri populum cognovisset, ait: Nos enim quid sumus? Nec contra nos est murmur vestrum, sed contra DomServi scilicet, ut in se semper humilitatem conditionis
Abbreviated transcription (Latin):
Spondere nãꝗ ꝓamico ẽ alienã animã in periculo suȩaone¬
sationis accipere : Vnde et apđ extraneũ manꝰ desigit᷑ qr
apđ curã sollicitudinis quȩ ante deerant mens ligatus
sis sibi cogit᷑ bonadicere ipsũ prius necesse ẽ quȩ diurt e¬
todire : In laꝗat᷑ igit᷑ uerb̵ oris sui : dũ ratione exgente ẽ¬
tringit᷑ ue eiꝰ uita ad aliut quã sammonet reluxetur
Vnde apud districtũ iudicẽ cogit᷑ tanta in opere exsdlurt
quanta eũ constat aliis uoce p̃cepisse : Vbi etbeno morexor¬
tatio subdit᷑: ut dicat᷑: Fac ergo qđ dico filimi et temdipsi
libera qr incidisti in manũ ꝓximitui: Dis curre festiur
sus cita amicũ tuũ Nedederis somnũ oculis tuis nedormiats¬

Expanded text:
culo suae conversationis accipere. Unde et apud extraneum defigitur, quia apud curam sollicitudinis quae ante deerat mens ligatur.s, quia, dum commissis sibi cogitur bona dicere, ipsum prius necesse est quae dixerit custodire. Illaqueatur igitur verbis oris sui, dum ratione exigente constringitur, ne ejus vita ad aliud quam admonet relaxetur. Unde apud districtum judicem cogitur tanta in opere exsolvere, quanta eum constat aliis voce praecepisse. Ubi et bene mox exhortatio subditur, ut dicatur: « Fac ergo quod dico, fili mi; et temetipsum libera, quia incidisti in manum proximi tui. Discurre, festina; suscita amicum tuum, ne dederis o
Abbreviated transcription (Latin):
÷ ep̃hensibilit̃uident: Neunde recte mala redarguunt.
inde ꝑelationis impulsũ in ꝓfundiora metgant᷑ Ammonei¬
dis̃ : Necũ culpas p̃positorũ c̃si derant. c̃traeos audatiores
dicent ut tam̃ diuino timore constricti. ferre sub eis iugũ re¬
uerentiȩ ñ recusent: Qđ melius ostendimꝰ siđđ factũ ad me¬
diũ deducamꝰ: Scul quippe ꝑsecutor. cũ ad purgandũ uentrẽ
speluncã fuiss& ingress illuc cũ uiris suis dauid in erat qui iam
tam̃ oeculte sirrexit. Mora clamidis ei abscidit
corde malici ã usꝗ ad operã miseri odoris extender
cogitata apudse noxia. factis exteriorib ex sequnli

Expanded text:
reprehensibiliter vident, ne unde recte mala redarguunt, reprehensibiliter vident, ne unde recte mala redarguunt, inde per elationis impulsum in profundiora mergantur. Admonendi sunt ne, cum culpas praepositorum considerant, contra eos audaciores dicent, ut tamen divino constricti timore ferre sub eis jugum reverentiae non recusent. Quod melius ostendimus, si David factum ad medium deducamus. Saul quippe persecutor cum ad purgandum ventrem speluncam fuisset ingressus, illic cum viris suis David inerat, qui jam tamen occulte surrexit, et oram chlamydis ejus abscidit. corde malitiam usque ad opera miseri odoris extendere, et cogitata apud se noxia factis exterioribus exsequendo