comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conuuuũ nobis in extremo. preparabit᷑. rectũ
fuit. ut hoc non pandiũ sed cęna uocaretur.
uis per hunc seruum qui apa lc .uiiii.¬
tre familias ad inuitandũ mittitur. nisi pre¬
dicatoꝵ ordo signatur Nequo uidelicet or¬
dine quamius adhuc in digni existimus. quam¬
uis peccatoꝵ nr̃oꝵ ponderibus grauamur.
& nos tamen in istis diebus sumus. Et cum
de ȩdificatione ut̃a uobis aliquid loquor. hoc
est qđ ago. Seruus enĩ summi patris familiassũ.
Cum uos admoneo ad contemptũ scł̃i inut tare uos
uenio ad cenam dei. Nemo me propter me hoc
in loco despiciat. Et si ad inuitandũ nequaquã
dignus appareo. tamen magnȩ sunt delitiȩ qͣs¬

Expanded text:
convivium nobis in extremo praeparabitur, rectum convivium nobis in extremo praeparabitur, rectum fuit ut hoc non prandium, sed coena vocaretur. Sed quis per hunc servum, qui a patrefamilias ad invitandum mittitur, nisi praedicatorum ordo designatur? De quo videlicet ordine quamvis adhuc indigni existimus, quamvis peccatorum nostrorum pondere gravamur, et nos tamen in istis diebus sumus, et cum de aedificatione vestra aliquid vobis loquor, hoc est quod ago, servus enim sum summi patrisfamilias. Cum vos admoneo ad contemptum saeculi, invitare vos venio ad coenam Dei. Nemo me propter me hoc in loco despiciat. Et si ad invitandum nequaquam dignus appareo, sed tamen magnae sunt deliciae q
Abbreviated transcription (Latin):
fecit cęnam magnã. & uocauit multos. fi rła.¬
de quo per propħam dicit᷑. & homo est &
quis cognoscet eum. Qui fecit cenã magnã.
quia satietatẽ nobis dulcedinis internȩ prȩ¬
parauit. Qui uocauit multos sed pauci uemi¬
unt. quia non numquã ipsi qui ei per fiden
subiecti sunt: ęterno eius conuuuo male iuiuen¬
do contra dicunt. Misit aut̃ seruũ suũ hora
cȩnȩ. dicere inuitatis ut uenirent. Quid hora
çȩnȩ nisi finis est mundi In quo nimirum
nos sumus. sicut iam dudũ paulus testatur
dicens. Nos inqlos fines scłoꝵ deuenerunt.
mur. tanto minus debemus excusare a conui
uio dĩ quanto propinquasse iam cernimus
finem scł̃i. Quo enĩ pensamus quia nichil est
qđ restat. eo debemus pertimescere. ne tempus
grẽ qđ presto est pereat. Idcirco aut̃ hoc conui¬
uium di non prandiũ sed cȩna nominatur
quia post prandiũ cȩna restat. post cęnã uͦ
conuiuiũ nullũ restat. Et quia ęternũ dei

Expanded text:
fecit coenam magnam, et vocavit multos. Qde quo per prophetam dicitur: Et homo est, et quis cognoscit eum? Qui fecit coenam magnam, quia satietatem nobis internae dulcedinis praeparavit. Quia vocat multos, sed pauci veniunt, quia nonnunquam ipsi qui ei per fidem subjecti sunt aeterno ejus convivio male vivendo contradicunt. Et misit servum suum hora ccoenae nisi finis est mundi? in quo nimirum nos sumus? sicut jam dudum Paulus testabatur dicens: nos in quos fines saeculorum devenerunt. mur, tanto minus dvio Dei, 1620 quanto propinquasse jam cernimus finem saeculi. Quo enim pensamus quia nihil est quod restat, eo debemus pertimescere ne tempus gratiae quod praesto est pereat. Idcirco autem hoc convivium Dei non prandium, sed coena vocatur, quia post prandium coena restat, post coenam vero convivium nullum restat. Et quia aeternum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
batur ignorantiã designat. Nec dum enĩ eoꝵ nu¬
mero sotiatus erat quibus ait apłs. fuistis enĩ ali¬
quando tenebrȩ. nunc aut̃ lux in dño. sed uiter
eos potius remanebat quibus loquitur ysaias.

Expanded text:
batur ignorantiam designat; necdum enim eorum nubatur ignorantiam designat; necdum enim eorum numero sociatus erat, quibus ait Apostolus: Fuistis aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino ; sed inter eos potius remanebat, quibus loquitur Isaias:
Abbreviated transcription (Latin):
magister. Nemo eñĩ potest hȩc signa facere quȩ tu
facis. nisi fuerit dñs cum eo. l.x. Siii.
igitur iħm uenisse ad magistrum
cȩleste mundo adhibendum confessus est.
lexit. nec dum tamen ipsum dm̃ esse cognouit̃.
Sed quia quem magistrum nouerat: ueritatis
studiose docendus adiit: merito ad agnutioneta
diuinitatis eius perfeste doctus subiitemerito
utriusq natiuitatis eius diuinȩ scilicet᷑ & huna¬
nȩ sed & passionis atq ascensionis ipsius archana
doctrinȩ eugłicȩ sacramenta. dño reuelante diditi
espondit iħs & dixit ei. Amen am̃ łe.uiiii.
dico tibi. nisi quis natus fuerit denuo. non
potest uidere regnum dr̃. Quȩ sendentia tanco
apertus cunstis fidelibus lucet. quanto conbi
quia sine huius luce fideles esse nequeunt.Q
de enim sine lauacro regenerationis remission
peccatoꝵ consequi. & regnum ualet intrare q¬
lorum. Sed nichodemus qui noste uenit ad
dñm. nec dũ lucis mysteria capere nouerat.
Nam or nex in qua uenit. ipsam eius qua piemi¬

Expanded text:
Nemo enim potest haec signa facere quae tu facis, nisi fuerit Deus cum eo. A Deo igitur Jesum venisse ad magisterium coeleste mundo adhibendum confessus est, lexit, necdum tamen ipsum Deum esse cognovit. Sed quia quem magistrum noverat veritatis, studiose docendus adiit, merito ad agnitionem divinitatis ejus perfecte doctus subiit, merito utriusque nativitatis ejus, divinae scilicet et humanae, sed et passionis atque ascensionis ipsius arcana doctrinae evangelicae sacramenta, Domino revelante, didicit. Respondit Jesus, et dixit ei: Amen amen dico tpotest videre regnum Dei. Quae sententia tanto apertius cunctis fidelibus lucet, quanto constat quia sine hujus luce fideles esse nequeunt. Quis etenim sine lavacro regenerationis, remissionem peccatorum consequi, et regnum valet intrare coelorum? Sed Nicodemus, qui nocte venit ad Jesum, necdum lucis mysteria capere noverat; nam et nox, in qua venit, ipsam ejus qua prem
Abbreviated transcription (Latin):
princeps iudeoꝵ uenit ad dñm nocte. cupieni
secreta eius alloquutione plenius discere my¬
steria fidei. cuius apeita ostensione signoꝵ ali¬
quatenus iam rudimenta perceperat. Qui qm̃
prudenter: ea quȩ ab illo querebat inuestigare¬

Expanded text:
princeps Judaeorum venit ad Dominum nocte, cupiens secreta ejus allocutione plenius discere mysteria fidei, cujus aperta ostensione signorum aliquatenus jam rudimenta perceperat. Qui quoniam prudenter ea quae ab illo fieri videbat, intelligere
Abbreviated transcription (Latin):
pio erat uerbum. & uerbum erat apud deum.
& deus erat uerbum. L.c. Ui.¬
psum ergo uerbum qđ ds̃ erat. caro factum est
& habitauit in nobis. Et cum uerbum ds̃ fac¬
tum esset caro. pendebat in cruce & dicebat.
Quare dicit. nisi quia nos ibi eramus. nisi quia
modo intentos nos faciens & dicens. psalmus
iste de me scriptus est: Longe a salute mea
uerba delictoꝵ meoꝵ. Quoꝵ ddictoꝵ. de quo
dictum est. qui peccatũ non fecit. nec inuen¬
tus est dolus in ore eius: Ideo ergo dicit de

Expanded text:
pio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Ipsum ergo Verbum quod Deus erat, caro factum est, et habitavit in nobis . Et cum Verbum Deus factum esset caro, pendebat in cruce, et dicebatQuare dicitur, nisi quia nos ibi eramus, nisi quia modo intentos nos faciens et dicens, Psalmus iste de me scriptus est? Longe a salute mea, verba delictorum meorum. Quorum delictorum, de quo dictum est: Qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus Quomodo ergo dicit del
Abbreviated transcription (Latin):
animã suã. Res. Uide dnẽ qm̃ tribulor. uent᷑
m̃s conturbatus est. Subuersum est cor meum in
mmet ipsa. qm̃ amaritudine plena sum. Foris
interficit gladius & domi mors similis est. Sin.
Audierunt quia ingemisco ego. & non est qui
consolet᷑ me. Om̃s inimici mei audierutit ma¬
lum meũ. lȩtati sunt qm̃ tu fecisti. Adduxi

Expanded text:
animam suam RES vide Domine quoniam tribulor venter animam suam RES vide Domine quoniam tribulor venter meus conturbatus est subvememetipsa, quoniam amaritudine plena sum. foris interficit gladius, et domi mors similis est.  Sin.  Audierunt quia ingemisco ego, et non est qui consoletur me; omnes inimici mei audierunt malum meum, laetat
Abbreviated transcription (Latin):
Uigilauit ugum̃ iniquitatũ means in manu
eius. conuolutȩ sunt & imposite collo meo.
nfirmata est uutus mea. dedit me dñs in ma¬
nu dẽ qua non potero surgere. Sa nech. Ab¬
stulit om̃s magnificos meos dñs demedio ma¬
uocauit aduersum me tempus ut conteretet
electos meos. Torcular calcauit dñs. uirgini filiȩ
uda. AiN. Idcirco ego plorans & oculus m̃s dedu¬
cens aquã. quia longe factus est ame consolator.
conuertens animã meã Facti sunt filii mei per¬
diti qm̃ inualuit inimicus. Fe. Expandit syon
manus. non est qui consolet᷑ eam. Mandauit
dñs aduersum iacob incircuitu eius hostes eiꝰ.
facta est hierłm quasi polluta menstruis int̾ eos
cundiã prouocaui. Audite obsecro uniuersi po¬
puli. & uidete dolorẽ meũ. Uirgines meȩ & iu¬
uenes mei. abierunt in captiuitatẽ. Coph. uo¬
caui amicos meos. & ipsi deceperunt me. Sacer¬
dotes mei & senes mei in urbe consumpti sunt.
quia quęsierunt cybum sibi. ut refocilarent

Expanded text:
 in manu eius convolutae sunt et inpositae collo meo infirmata est virtus mea dedit me Dominus in manu de qua non potero surgere SAMECH abstulit omnes magnificos meos Dominus de medio mevocavit adversum me tempus ut contereret electos meos torcular calcavit Dominus virgini filiae Iuda AIN idcirco ego plorans et oculus meus deducens aquam quia longe factus est a me consolator convertens animam meam facti sunt filii mei perditi quoniam invaluit inimicus FE expandit Sion manus suas non est qui consoletur eam mandavit Dominus adversum Iacob in circuitu eius hostes eius facta est Hierusalem quasi polluta menstruis inter eos cundiam prodolorem meum virgines meae et iuvenes mei abierunt in captivitatem COPH vocavi amicos meos et ipsi deceperunt me sacerdotes mei et senes mei in urbe consumpti sunt quia quaesierunt cibum sibi ut refocilarent
Abbreviated transcription (Latin):
tionis suȩ & preuaricationis omĩum desi¬
derabilium suoꝵ quȩ habuerat a dieb anti¬
quis cum caderet popłs euis in manu hostili
& non esset auxiliator. Uiderunt eam hõ¬
stes. & deriserunt sabbata eius. heth. Pecca¬
tum peccauit hierłm: prõpterea ntabilis
fasta est. Om̃s qui glorificabant eam spreuert̃
illam. quia uiderunt ignominiã eius: ipsa
aut̃ gemens & conuersa retrorsum: Ie t n.
Sordes eius in pedibus eus. nec recordata est fi¬
nis sui. Deposita est uehementer. non habens
consolatorem. Uide dnẽ afflictionem meã. qm
erectus est inimicus. loth. Manum suã misit
hostis ad omĩa desiderabilia eius. quia iudit
gentes ingressas sc̃uarium tuũ. de quib prȩce¬
peras ne intrarent in ȩccłam tuã. Carh. Omuĩs
populus eius gemens & quęrens panem. dedert᷑
prȩciosa quȩq pro cybo ad refocilandã animã
Uide dñe & considera. qm̃ facta sum uilis. łc.iii.
uos om̃s qui transitis per uiã. adten lames¬

Expanded text:
tionis suae, et praevaricationis omnium desiderabilium suorum, quae habuerat a diebus antiquis, cum caderet populus ejus in manu hostili, et non esset auxiliator: viderunt eam hostes, et deriserunt sabbata ejus.  Heth.  Peccatum peccavit Jerusalem, propterea instabilis facta est, omnes, qui glorificabant eam, spreverunt illam, quiersa retrorsum TETH sordes eius in pedibus eius nec recordata est finis sui deposita est vehementer non habens consolatorem vide Domine adflictionem meam quoniam erectus est inimicus IOTH manum suam misit hostis ad omnia desiderabilia eius quia vidit gentes ingressas sanctuarium suum de quibus praeceperas ne intrarent in ecclesiam tuam CAPH omnis populus eius gemens et quaerens panem dederunt pretiosa quaeque pro cibo ad refocilandam animam vide Domine considera quoniam facta sum vilis LAMED o vos omnes qui transitis per viam adten
Abbreviated transcription (Latin):
cipimus. qui quamuis fint pauꝑtate tenues.
tamen actus suos & cogitationes iuste regere
& disponere nouerunt. De quib per salomonẽ
dicitur. Cor regis in manu di. Unde bene ali¬
us eugłista ꝓ regib iustos posuit dicens. Mułti
iusti & prophȩ uoluerunt uidere quȩ uos ui

Expanded text:
cepimus, qui quamvis sint paupertate tenues, cepimus, qui quamvis sint paupertate tenues, tamen actus suos et cogitationes juste regere et disponere noverunt. De quibus per Salomonem dicitur: « Cor regis in manu Domini . » Unde bene alius evangelista pro regibus justos posuit, dicens: « Multi justi et prophetae voluer
Abbreviated transcription (Latin):
eati oculi qui uident quȩ uos uidetis illoꝵ sci¬
licet oculos beatos ostendens. qui hominẽ ui¬
dentes dm̃ crediderunt. Nam quid. in illo ho¬
mine spiritualib oculis interius uiderunt.
alibi ostendunt. cum requisiti unius uoce respon
uisio talisq confessio qđ beatitudinẽ mereatur.
ipse dñs ostendit cum PETRO respondit dicens
Beatus es symon bariona quia caro & sanguis
non reuelauit tibi. sed pater m̃s qui est in cȩ¬
lis. Neq hac beatitudine fraudabimur. qui eũ
corporaliter non uidimus & tamen spiritaliter
credimus. sicut cuidam uidenti se dixit. Quia
uidisti me credidisti beati qui non uiderunt
& crediderunt. LE CΤIO VIIIi¬
ico enĩ uob̾ qđ multi reges & ꝓpħȩ uoluert̃
uidere quȩ uos uidetis & non uiderunt. &
audire quȩ auditis. & non audierunt. Si re¬
ges iuxta litterã accipimus. agnoscere possumꝰ
dauid & iosias. uoluerunt uidere qđ apłi ui
debant. sed non uiderunt. Sed quia rex are¬
gendo nomen accepit. spiritaliter eos reges ac¬

Expanded text:
eati oculi qui vident quae vos videtis. » Illorum scilicet oculos beatos ostendens, qui hominem videntes, Deum crediderunt. Nam quid in illo homine spiritalibus oculis interius viderunt, alibi ostendunt, cum requisiti unius voce respond Et talis visio, talisque confessio quod beatitudinem mereatur, ipse Dominus ostendit, cum protinus respondit, dicens: « Beatus es, Simon Barjona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui est coelis . » Neque hac beatitudine fraudabimur, qui in eum corporaliter non vidimus, et tamen spiritaliter credimus, sicut cuidam se videnti dixit: « Quia vidisti me, credidisti: beati qui non viderunt, et crediderunt multi reges et prophetae voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt, et audire quae auditis, et non audierunt. » Si reges juxta litteram accipimus, agnoscere possumus as et Josias, voluerunt videre quod apostoli videbant, sed non viderunt. Sed quia rex a regendo nomen accepit, spiritaliter eos reges ac
Abbreviated transcription (Latin):
N exordio huius lectionis queritur. eiusdear¬
quare dñs oculos uidentiũ se beatificet. Num¬
quid om̃s oculi beati fuerunt. qui eũ corpora¬
liter uidere potuerunt: Numqͥd beati oculi
pilati cayphȩ & çȩteroꝵ qui eũ uiderunt &
crucifixerunt: Aut numqͥd oculi uidȩ beati
qui eũ uidit & tradidit: Non. Alioquin &
oculi bestiarũ & uolucrũ beati esse possent.
Sed beatos dicit oculos apłoꝵ. quib se & patrem
reuelare dignatus est pro quib patrẽ glorifica

Expanded text:
 exordio hujus lectionis quaeritur, quare Dominus oculos se videntium beatificet. Nunquid omnes oculi beati fuerunt, qui eum corporaliter videre potuerunt? Nunquid beati oculi Pilati et Caiphae, et caeterorum qui eum viderunt et crucifixerunt? Aut nunquid oculi Judae beati, qui eum vidit et tradidit? Non. Alioquin et oculi bestiarum et volucrum beati esse possent. Sed beatos dicit oculos apostolorum, quibus se et Patrem revelare dignatus est, pro quibus superius
Abbreviated transcription (Latin):
timor quem timebam ẽuenit michi. & qđ uere¬
bar accidit. Nonne dissimulaui. non ͣ. filui.
Inonne quieui: Et uenit super me indignatio.
Despondens aut̃ elifat themanites łcͦ U.¬
dicit. Si cȩperimus loqui tibi. forsitan moleste
accipies. Sed conceptũ sermonẽ tenere quis pos¬
sit .. Ecce dociusti multos & manus lassas ro¬
borasti. Uacillantes confirmauert sermones
tui: & genua trementia confirmasti. nc̃ aut̃
uenit super te plaga & defecisti. Letigit te
& conturbatus es. Ubi est tunor tuus. forti¬
tuarum. Recordare obsecro te quis umquã
innocens periit. aut quando resti deledi fuN:¬

Expanded text:
timor quem timebam evenit mihi et quod veretimor quem timebam evenit mihi et quod verebar accidit nonne dissimulavi nonne silui nonne quievi et venit super me indignatio respondens autem Eliphaz Themanites dixit si coeperimus loqui tibi forsitan moleste accipias sed conceptum sermonem tenere quis possit ecce docuisti multos et manus lassas roborasti vacillantes confirmaverunt sermones tui et genua trementivenit super te plaga, et defecisti: tetigit te, et conturbatus es. Ubi est timor tuus, fortituarum? Recordare, obsecro te, quis umquam innocens perierit? aut quando recti deleti sun
Abbreviated transcription (Latin):
Uare non in uulua mortuus sum: Lx.iii.¬
egressus ex utero non statim perii. Quare
exceptus genibus. cur lactatus uberibus.
Nunc enĩ dormiens silerem. & somno meo re¬
quiescerẽ cum regibus & cum consulib terrȩ.
qui ȩdificalnt sibi solitudines. aut cũ prin¬
cipibus qui possident aurum. & replent do¬
mos suas argento. aut sicut ab ortiuum abs¬
conditũ non subsisterẽ. uel qui concepti non
uiderunt lucem. Ibi impii cessauerunt a
tumultu. & requieuerunt ibi fessi lobore.
& quondã uincti pariter sine molestia non
audierunt uocem exactoris. Paruus & magnꝰ
ibi sunt. & seruus liber a dño fuo. Ec .iiii.¬
uare data est misero lux. & uita his qui in¬
amaritudine animȩ sunt. Qui expestant
mortẽ & non uenit. quasi effodientes thesaurũ
gaudentq uehement cum inuenerint sepul¬
chrum. Uiro cuius abscondita est uia. & circum¬
dedit eum dis̃ tenebris. Antequã comedã suspito
& tamquã inundantis aquȩ sic rugitus m̃s. qͥa

Expanded text:
uare non in uulua mortuus sum? egressus ex utero non stexceptus genibus? Cur lactatus sum uberibus? Nunc enim Job dormiens silerem, et somno meo requiescerem; cum regibus et consulibus terrae, qui aedificant sibi solitudines, aut cum principibus, qui possident aurum, et replent domos suas argento: aut sicut abortivum absconditum non subsisterem, vel qui concepti non viderunt lucem. Ibi impii cessaverunt a tumultu, et ibi requieverunt fessi robore. Et quondam vincti pariter sine molestia. Non audierunt vocem exactoris. Parvus et magnus ibi sunt, et servus liber a domino suo. Quare data ant mortem et non venit quasi effodientes thesaurum gaudentque vehementer cum invenerint sepulchrum viro cuius abscondita est via et circumdedit eum Deus tenebris antequam comedam suspiro et quasi inundantes aquae sic rugitus meus quia
Abbreviated transcription (Latin):
& seminant. eos flante dõ perisse  spiritu
irȩ eius esse consumptos. Le. ui.¬
ugitus lõnis & uox leenȩ. & dentes catuloꝵ
Uleonum contriti sunt. Tygris periit eo qd ñ
haberet predam. & catuli leonum dissipati st̃.¬
Porro Ndme dictum est uerbũ absconditũ. &
quasi furtiue audiuit auris mea uenas susur¬
rui eius. In horrore uisionis nocturnȩ quando
solet sopor occupare homines pauor tenuit me
& tremor. & omĩa ossa mea per territa sunt.
Et cum sp̃c me presente transiret. in horrue¬
runt pili carnis meȩ. Stetit quidã cuius non
agnoscebã uultũ. imago coram oculis meis.

Expanded text:
 metunt eos flante Deo perisse et spiritu irae eius esse consumptos rugitus leonis et vox leaenae et dentes catulorum leonum contriti sunt tigrhaberet praedam, et catuli leonum dissipati sporro ad me dictum est verbum absconditum et quasi furtive suscepit auris mea venas susurri eius in horrore visionis nocturnae quando solet sopor occupare homines pavor tenuit me et tremor et omnia ossa mea perterrita sunt et cum spiritus me praesente transiret inhorruerunt pili carnis meae stetit quidam cuius non agnoscebam vultum imago coram oculis meis
Abbreviated transcription (Latin):
naamathites. Condixerant enĩ sibi. ut paricer
uenientes uisitarent eũ & consolarent᷑. Cumq¬
eleuassent procul oculos suos. non cognouert̃
eũ. & exclamantes plorauerunt. Scissisq uesti¬
bus sparserunt puluerẽ super caput suũ in
cȩlum & sederunt cum eo in tera septẽ dieb
& septem nostib & nemo loquebatur ei uer¬
bum. Uidebant enĩ dolorẽ esse uehementem.
Iost hȩc aperuit iob ossuum. & male łc .ii.¬
dixit diei suo & loquutus est. Pereat dies in qua
natus sum : & nox in qua dictum est conceptus
est homo. Dies ille uertatur in tenebras. non
requirat enĩ ds̃ desuper. & non inlustret᷑ lumi¬
ne. Obscurent eum tenebrȩ. & umbra mortis.
Occupet eum caligo. & inuoluatur amaritudi¬
ne. Noctem illã tenebrosus turbo possideat.
non computet᷑ in diebus anni. nec numeret᷑
in mensibus. Sit nox illa solitaria. nec laude
digna. Maledicant. ei qui maledicunt diei.
qui parati sunt suscitare leuathan. Ob tene¬

Expanded text:
aamathites. Condixerant enim, ut pariter venientes visitarent eum, et consolarentur. Cumque levassent procul oculos suos, non cognoverunt eum, et exclamantes ploraverunt, scissisque vestibus, sparserunt pulverem super caput suum in coelum. Et sederunt cum eo in terra septem diebus et septem noctibus et nemo loquebatur ei verbum videbant enim dolorem esse vehementem post haec aperuit Iob os suum et maledixit diei suo et locutus est pereat dies in qua natus sum et nox in qua dictum est conceptus est homo dies ille vertatur in tenebras non requirat eum Deus desuper et non inlustret lumine obscurent eum tenebrae et umbra mortis occupet eum caligo et involvatur amaritudine noctnon computetur in diebus anni, nec numeretur in mensibus. Sit nox illa solitaria, nec laude digna. Maledicant ei qui maledicunt diei, qui parati sunt suscitare Le
Abbreviated transcription (Latin):
quo ingreffus est tharchan in azotum. cum
misisisset eũ sargon rex assyrioꝵ & pugnasset
contra azotum & cȩpisset eam. in tempore
illo loquutus est dñs in manu ysaiȩ filii amoᷤ
dicens. Uade & solue saccum de lumbis tuis.

Expanded text:
quo ingressus est Tharthan in Azotum, cum misisset eum Sargon rex Assyriorum, et pugnasset contra Azotum, et cepisset eam: in tempore illo locutus est Dominus in manu Isaiae filii Amos, dicens: Vade, et solve saccum de lumbis tuis
Abbreviated transcription (Latin):
quo ingressus est tharchan in azotum. cum
misisisset eũ sargon rex asfyrioꝵ & pugnasset
contra azotum & cȩpisset eam. in tempore
illo loquutus est dñs in manu ysaiȩ filii amoᷤ
dicens. Uade & solue saccum de lumbis tuis.

Expanded text:
quo ingressus est Tharthan in Azotum cum misisset eum Sargon rex Assyriorum et pugnasset contra Azotum et cepisset eam in tempore illo locutus est Dominus in manu Isaiae filii Amos dicens vade et solve saccum de lumbis tuis
Abbreviated transcription (Latin):
nudã & discaltiatã. discoopertis natib igno¬
miniã ȩgypti. Et timebunt & confundentur
ab ethyopia spe sua. & ab egypto gła sua. Et
dicet habitator in sulȩ huius in die illa. Ecce
hȩc erat spes nr̃a ad quos confugimꝰ nos in
auxilium. ut liberarent nos a facie regis assy¬
riorum.¬

Expanded text:
nudum et discalceatum, discoopertis natibus, ignominiam Aegypti. Et timebunt, et confundentur ab Aethiopia spe sua, et ab Aegypto gloria sua. Et dicet habitator insulae hujus in die illa: Ecce haec erat spes nostra, ad quos confugimus in auxilium, ut liberarent nos a facie regis Assyriorum
Abbreviated transcription (Latin):
cutorum non sensissent gladiuim. ta¬
men ꝑ uitȩ meritum deo digne
martyrio non priuantur: quia mar-¬
trium non solum sanguinis effaisio¬
ut sed abstinentia peccatorum et
ecercitatione dei preceptoetim per-¬
nitate non separatum esse confidimꝰ.:
qui ꝑ singula heremi loca in spelun¬
cis & exiguus cellarum tugurnĩs.¬
unici modico contenti pabulo demo
rabantur: bestiis sotiati. multi auib¬
ftilimynistrati. ciboꝵ spernentes de-¬
litias. luxus seculi calcantes. laudem
temporalem non amantes. uisus ho-¬
minum fugientes. angeloꝵ assueti lo-¬
quelis plurimis uirtutum effulsere

Expanded text:
cutorum non sensissent gladium, tacutorum non sensissent gladium, tamen per vitae meritum Deo digni martyrio non privantur, quia martyrium non sola sanguinis effusione, sed abstinentia peccatorum, et exercitatione Dei praeceptorum perf non separatum esse confidimus; qui per singula eremi loca, in speluncis et exiguis cellarum tuguriis, modicrabantur. Alii bestiis sociati, alii avibus subministrati, ciborum spernentes delicias, luxus saeculi calcantes, laudem temporalem non amantes, visum hominum fugientes, angelorum assueti loquelis, plurimis virtutum effulsere
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: spes illorum immortalitate ple¬
illos: & iuenit eos dignos se. Tangͥ
aurum in fornace probauit illos: co
quasi holocausta hostiȩ accepit ilos
Nunc ergo martẏrum. xp̃i certam¬
na atq uictorias auditumtis: eis mus¬
rum hunc diem tanto credipatis scc̃s¬
catum. quanto in semetipfis ut sc̃i.¬
notam esse credimus: qui corda fidel:¬
um sp̃ualiter quasi imbribus irrigñ
celestibus. ut feliciter proferre inina¬
cefsibilem bonorum operum posfut
frtictum. Qui talenta sibi creditaũ
quia bonum quod per gratiam sp̃t
sancti intelligendo didicere. non sti¬
crepando. curamq faciendo insereri
nitebantur. Quortun mens lucidis¬
sima. manus tiero plene sunt mundi¬
tia: eo quodĩmensa altaris sacrosã
xp̃i corporis & sanguinis mysteria
celebrantes. & in sii cordis penetra¬
bilibus hostiam uiuam deoq pla-¬
centem. idest semetipsos sine macti¬
la atq ammixtione praui oꝑis of¬
ferre non desistant. Et licet perse¬

Expanded text:
sunt, spes illorum immortalitate plesunt, spes illorum immortalitate ple invenit illos dignos se. Tanquam aurum in fornace probavit illos, et quasi holocausta hostiam accepit illos. » Nunc ergo martyrum Christi certamina atque victorias audivimus, eis nimirum hunc diem tantum credimus sanctificatum, quantum in semetipsis ut sanctifinotam esse credimus, qui corda fidelium spiritaliter quasi imbribus irrigant coelestibus, ut feliciter proferre immarcescibilem bonorum operum possint fructum, qui talenta sibi credita noqui bonum, quod per gratiam Spiritus sancti intelligendo didicere, non sibincrepando, curamque faciendo, inserere nitebantur. Quorum mens lucidissima, manus vero plenae sunt munditia, eo quod in mensa altaris sacrosancta Christi corporis et sanguinis mysteria celebrantes, et in sui cordis penetralibus hostiam vivam Deoque placentem, id est, semetipsos sine macula atque admistione pravi operis offerre non desistant; et licet perse
Abbreviated transcription (Latin):
truncatis manibus sine ceteris cȩ sis
menbris spectactilum contumeliȩ
in poplis nudi ꝓpter nomen dñi
portantes. Hi sunt triumphatores
& amici dei. qui contempnentes sce-¬
leratorum iussa principum. modo
coronantur et accipiunt palmas.
laborum: quia fundati erant supra
firmam petram. id est xp̃m. De ta-¬
libus & huiusmodi apłs mente com-¬
punctus: ingemiscens ait. Sc̃i ludi-¬
bria et uerbera exꝑti. insuꝑ & uin-¬
cula & carceres: lapidati sunt. secti
sunt. temptati sunt in occisione gla-
dii mortui sunt. Circinerunt in
melotis. in pellibus caprinis: egen¬
tes. angustiati. asflicti. quibus dig.¬
nus non erat mundus. Et beatus
toribus querimoniam faciendo: ecce
inquit electi dei carnem domant.
sp̃m roborant. demonibus imꝑant.
uirtutibus choruscant. presentia
despiciunt. eternam patriam uocib
moribtisq predicant. eam etiam
moriendo diligunt. atq ad illam
ꝑ tormenta pertingunt. Occidi
coram hominibus tormenta passi

Expanded text:
truncatis manibus, sive caeteris caesis truncatis manibus, sive caeteris caesis membris, spectaculum contumeliae in populis nudi propter nomen Domini portantes. Hi sunt triumphatores et amici Dei, qui, contemnentes sceleratorum jussa principum, modo coronantur et accipiunt palmas laborum, qui fundati erant supra firmam petram, id est, Christum. De talibus et hujusmodi Apostolus, mente compunctus, ingemiscens ait: Sancti ludibria et verbera experti, insuper et vincula et carceres. Lapidati sunt, secti sunt, tentatCircuierunt in melotis, in pellibus caprinis, egentes, angustiati, afflicti, quibus dignus non erat mundus, et caeteratoribus querimoniam faciendo: « Ecce, inquit, electi Dei carnem domant, spiritum roborant, daemonibus imperant, virtutibus coruscant; praesentia despiciunt, aeternam patriam cum vocibus moribusque praedicant: eam etiam moriendo diligunt, atque ad illam per tormenta pertingunt. Occidi coram hominibus tormenta passi
Abbreviated transcription (Latin):
a patre meo nota feci tobis. Et qd¬
cumq ligare uoluissent suꝑ terrã.
ligatum esse in celis: et quodctmq
soluerent suꝑ terram. solutum eẽ
in celis promisit. Et iterum. cum
uenerit ad iudicandum sclm. eos
suꝑ sedes duodecim esse seffuros:
& secum iudicaturos orbem terrȩ
precdixerat. Talibus ut credimus
patronis: hȩc dies subiecta decla-¬
tantorum patrocinia intercessoꝵ
de quibus locuti sumus tota men¬
tis intentione queramus: ut per
temporalia festa quȩ gerimus. eoꝵ
is subiectum est triumpha-¬
le martyrũ nomen. qui
ꝑ diuersa tormentorum genera
xp̃i passionem non lassescentibus
precordiorum mentibus mutaban¬
tui. alii ferro perempti. alii flam-¬
nus exusti. alii flagris uerberati.
aliĩ uectib ꝑforati. alii patibulo
cruciati. alii pelagi periculo du̾¬
si. alii uiui decoriati. alii iunculis
mancipati aliĩ lingitis priuati.
alii lapidibus obruti. alii frigorib
afflicti. aliĩ famȩ cruciati: alii uero

Expanded text:
obis. Et quodcunque ligare voluissent super terram, ligatum esse et in coelis; et quodcunque solverent super terram, solutum esse in coelis promisit. Et iterum, cum venisset ad judicandum saeculum, eos super sedes duodecim esse sessuros, et secum judicaturos orbem terrae praedixerat. Talibus, ut credimus, patronis haec dies subjecta declatantorum patrocinia intercessorum, de quibus locuti sumus, tota mentis intentione quaeramus, ut per temporalia festa quae gerimus, eorum is subjectum est triumphale martyrum nomen, qui per diversa tormentorum genera Christi passionem non lacessantibus praecordiorum mentibus imitabantur. Alii ferro perempti, alii flammis exusti, alii flagris verberati, alii vectibus perforati, alii cruciati patibulo, alii pelagi periculo subjecti, alii vivi decoriati, alii vinculis mancipati, alii linguis privati, alii lapidibus obruti, alii frigore afflicti, alii fame cruciati; alii vero,
Abbreviated transcription (Latin):
scientiȩ. Ipsi non introistis: et
eos qui introibant prohibtustis.
Clauis scientiȩ humilitas xp̃i ẽ:
quam legis periti nec ipsi in lege
& ꝓphetis intelligere. nec ab aliis
intelligi uolebant. Intrare est.
enim non esse contentum suꝑficiȩ
littere: sed usq ad intelligentie
sacratioeis archana penetrare.
Aliter. Omnis doctor qui auditores
quos uerbo edificat exemplo scanda¬
litat: nec ipse regnum dei intrat.
nec eos qui poterant intrare ꝑiit¬
tit. Cum hec ad illos diceret cepe¬
runt pharisei & legis ꝑiti grauiter
infistere: & cetera. Quam uera¬
perfidiȩ. simulationis & impieta¬
tis suȩ crimina aucderint ipsi testã¬
tur: qui tanto intonante turbi¬
ne non tpsi resipscere. sed doctorẽ
ueritatis insidiis moliuntur aggre¬

Expanded text:
scientiae, ipsi non introistis, et scientiae, ipsi non introistis, et eos qui introibant prohibuistis. Clavis scientiae humilitas Christi est, quam legisperiti nec ipsi in lege et prophetis intelligere, nec ab aliis intelligi volebant. Intrare est enim, non esse contentum superficie litterae, sed usque ad intelligentiae sacratioris arcana penetrare. Aliter: Omnis doctor qui auditores quos verbo aedificat exemplo scandalizat, nec ipse regnum Dei intrat, nec eos qui poterant intrare permittit. Cum haec ad illos diceret, coeperunt Pharisaei et legisperiti graviter insistereperfidiae, simulationis, et impietatis suae crimina audierint ipsi testantur, qui tanto intonante turbine non ipsi resipiscere, sed doctorem veritatis insidiis moliuntur aggre
Abbreviated transcription (Latin):
re requiratur. cum & multi scõꝵ
sitie ante incarnationem seu post
moetem resur rectionemq saltiatoris.
b alĩs fint nationibtis interemp¬
ti & tpse dñs itideis licet ac claman-¬
tbns a romano tamen preside. ro¬
nanisq sit militib crucifixus. S
moris est scripturarum duas se¬
pe generationes hominum. bonoꝵ
blict malorumq computare: hoc
est eorum qui non ex sanguinib
serpentes. generatio tuperarum.
Asangume abel usq ad sangui¬
nem zacharie: qui periit inter
altare & edem. Quare a sangui-¬
ne abel qui primus martyrium
passus est. mirum non est. sed qua¬
re usq ad sanguinem Tachariȩ
querendum est. cum et multi
post eum usq ad natiuitatem
te. quia abel pastor ouitim. Ta¬
charias sacerdos fuit. et hic in
campo. ille in atrio. templi neca¬
tus est. utriusq gradus marty¬
res & laici scilicet & altaris offitio
mancipati. sub eoꝵ uoluit inti¬
mare uocabtilo. He uobis legis¬
peritis: quia tulistis clauem

Expanded text:
ne requiratur, cum et multi sanctorum ne requiratur, cum et multi sanctorum sive ante incarnationem, seu post mortem resurrectionemque Salvatoris, ab aliis sint nationibus interempti, et ipse Dominus Judaeis licet acclamantibus, a Romano tamen praeside, Romanisque sit militibus crucifixus. Sed moris est Scripturarum duas saepe generationes hominum, bonorum scilicet malorumque computare, hoc est eorum qui non ex sanguinibusSerpentes, generatio viperarum . A sanguine Abel usque ad sanguinem Zachariae, qui periit inter altare et aedem. Quare a sanguine Abel qui primus martyrium passus est, mirum non est, sed quare usque ad sanguinem Zachariae, quaerendum est, cum et multi post eum usque ad nativitatem te quia Abel pastor ovium, Zacharias sacerdos fuit, et hic in campo, ille in atrio templi necatus est, utriusque gradus martyres, et laici scilicet et altaris officio mancipati, sub eorum voluit intimare vocabulo. Vae vobis legisperitis, quia tulistis clavem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓphetas eo apłõs: et ex illis occi¬
dent e psequentur: Sapientis
dei: seipsum dicit. Ipse est enim dĩ
uirtus. & dei sapientia: sicut apls
aocet. Deniq in matheo ita habes:
ideo ecce ego mitto ad tios ꝓph̃as
& sapientes & scribas. Si autem ea¬
dem sapientia dei ꝓpħas quȩ aplõs
nisit. cessent heretiꝰci xp̃o ex uirgine
principitm dare. omittant alium
lꝗs & ꝓpħarum. alium noui testam̃¬
tidñm predicare: quamuis sepe etĩã
apłica scriptura ꝓpħas non eos solũ
futuram xp̃i in carnationem.
id et eos qui uentura celestis regni
pudia predicent appellat: ꝓphetȩ
inquit duo aut tres dicant. & cete
nditidicent. S nequaꝗͣ hos cre-¬
aderin apłis. in cathalogi ordine
rderendos. Ut inquiratur san¬
gus omnium ꝓphetarum: qui effui¬
sssest a constitutione mundi.a ge¬
ncratione ista. Qteritur quomodo
siguis omnium ꝓpħarum atq iusto¬
rim. ab una uideorum generatio¬

Expanded text:
prophetas et apostolos, et ex illis occiprophetas et apostolos, et ex illis occident et persequentur. Sapientiam Dei seipsum dicit, ipse est enim Dei virtus et Dei sapientia, sicut Apostolus docet . Denique in Matthaeo ita habes: Ideo ecce ego mitto ad vos prophetas, et sapientes et scribas. Si autem eadem sapientia Dei prophetas quae apostolos misit, cessent haeretici Christo ex Virgine principium dare, omittant alium legis et prophetarum, alium Novi Testamenti Deum praedicare, quamvis saepe etiam apostolica Scriptura prophetas non eos solum qui futuram Christi incarnationem, sed et eos qui ventura coelestis regni gaudia praedicent, appellat. Prophetae inquit duo aut tres dicant, et caeteri dijudicent. Sed nequaquam hos crediderim apostolis in catalogi ordine praeferendos. Ut inquiratur sanguis omnium prophetarum qui effusus est a constitutione mundi a generatione ista. Quaeritur quomodo sanguis omnium prophetarum atque justorum ab una Judaeorum generatio
Abbreviated transcription (Latin):
e uobis qti edifica¬
tis monumnenta pro¬
phetarum: patres
auteni tr̃i occide.¬
runt illos. Non monumenta ꝓpħi.¬
rum ornare. sed interfectores ꝓpħ̃i¬
rum imiitari: sceleris est. Indei en
ꝓphetarum monumenta edifican.¬
do patrum suortun facta qui eos x¬
ciderant arguebant: sed paterna
tam retorquebant. eadem uidelcto
ipsi quȩ in parentibus dampnabat
agentes. Profecto testificanum. qͥ
consentitis oꝑibtis patrum trͣaeums
qm quidem ipsi eos occiderunt. uos
autem ecdificatis eorum sepulebra.
Simtilabant quidem se ob fauh
uulgi captandum. patrum snon
horrere ꝑfidiam: memorias ppłitĩ
qui ab eis occisi sunt magnifice ũ¬
do. S ipso oꝑe testificantur. qua¬
tum paternȩ nequitiȩ consentũ
cdñm qui ab eisdem ꝓphetis e pti¬
nuntiatus iniurrĩs agendo: ubi
se pariter & filios homicidarim.
& ad suȩ dampnationis auginentĩ
scientes peccare declarant. Unde
recte fubitngitur. ꝓpterea & sap¬
entia dei dixit. mitꝰtam ad illos

Expanded text:
e vobis qui aedificatis monumenta prophetarum, patres autem vestri occiderunt illos. Non monumenta prophetarum ornare, sed interfectores prophetarum imitari, sceleris est. Judaei ergo prophetarum monumenta aedificando, patrum suorum facta qui hos occiderunt arguebant, sed paterna tiam retorquebant, eadem videlicet ipsi quae in parentibus damnabant agentes. Profecto testificamini quod consentitis operibus patrum vestrorum. Quoniam quidem ipsi eos occiderunt, vos autemSimulabant quidem se ob favorem vulgi captandum patrum suorum horrere perfidiam, memorias prophetarum qui ab eis occisi sunt magnifice ornando, sed ipso opere testificantur quantum paternae nequitiae consentiant, Dominum, qui ab eisdem prophetis est praenuntiatus, injuriis agendo. Ubi se pariter et filios homicidarum, et ad suae damnationis augmentum scientes peccare declarant. Egitur: Propterea et sapientia Dei dixit: Mittam ad illos
Abbreviated transcription (Latin):
in montana fibĩ
turbas uero doct¬
rus ad campeba
redit: quia non nisi in humilig
non potui tiobis loqui tamqͣ fũ¬
talibus sed quasi carnalibus. qu
paruulis in xp̃o lac uobis potume¬
li non escam. Nondtun enme
raus: sed necdum quidem pocetis
quasi ꝑfectiores &o in monte & aꝑ
saltiatoris ore docti esse narrantu
lIbi siquis diligentius utrumq sl¬
lit euangelistam perscrutari pal
intelligi. cum inmonte. duodeaa
discipulos elegit e pluribus quos et
termisit. tunc illum habuisse sermo¬
nem quem matheus interposuit. &¬
lucas tacuit hoc est in monte: ac de¬
inde cum descendisset in loco cam¬
pestri. habuisse alterum sinulem
de quo matheus tacet. Lucas non ta
ut dicens. Et ipse eleuatis octilis in
discipulos suos dicebat. Beati pati¬
peres: quia ur̃m est regnum dei.
Et si generaliter omnibtis loquitur
petialius tamen oculos saluator in
disciptilos leuat: ut his qui uerbũ
ntenta cordis aure ꝑcipiunt. latius
siporis intum humen aꝑiat. Ctu fi¬

Expanded text:
in montana subiit; turbas vero docturus, ad campestria redit, quia non nisi in humili CNon potui vobis loqui quasi spiritalibus, sed quasi carnalibus. Quasi parvulis in Christo, lac vobis potum dedi, non escam. Nondum enim poteratis, sed ne nunc quidem potestis . quasi perfectiores, et in monte et aperto Salvatoris ore docti esse narrantur. Ubi si quis diligentius utrumque velit evangelistam perscrutari, potest intelligi, cum in monte duodecim disciputermisit, tunc illum habuisse sermonem, quem Matthaeus interposuit, et Lucas tacuit, hoc est, in monte, ac deinde cum descendisset, in loco campestri habuisse alterum similem, de quo Matthaeus tacet, Lucas non tai. Et ipse, elevatis oculis in discipulos suos, dicebat, Beati pauperes, quia vestrum est regnum Dei. Et si generaliter omnibus loquitur, specialius tamen oculos Salvator in discipulos levat, ut his qui verbum intenta cordis aure percipiunt latius saporis intimi lumen aperiat. C
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑando aliis predicant: quasi dup¬
plicatum de negotio lucrum repe¬
tant. Bene autem alia quinq ii
alia duo in lucrum uenisse referi
quia dum utriq sexui predicas
impenditur. quasi accepta talex
geminantur. S is qui unum
tum acceꝑat: abiens fodit in tt
et abscondit pecuniam dñi sui
lentum in terra abscondere esta¬
ceptum ingenium interrems is
implicare lucrum. spiritale nano
rere: cor a terrenis cogitatiomibit
nunꝗͣ leuare. Sunt namq nonti¬
li qui donum intelligentiȩ ꝑceped
sed tamen sola quȩ carnis suntsi¬
piunt. De quib per ꝓpham dic¬
qui talenta contulit rationem p¬
turus redit: quia is qui ntincp
spiritalia dona tribuit. distrid
in iudicio menita exquirit. qu
quisq accepit confiderat. & qu
lucrum de acceptis reportet pti
Sernus qui genuinata talenta
tulit a dño laudatur. atq ad i¬
nam remunerationem introm¬
tur: cum dominica ei uoce dic̃

Expanded text:
operando aliis praedicant, quasi dupoperando aliis praedicant, quasi duplicatum de negotio lucrum reportant. Bene autem alia quinque, vel alia duo in lucrum venisse referuntur: quia dum utrique sexui praedicatio impenditur, quasi accepta talenta geminantur. Sed is qui unum talentum acceperat, abiens fodit in terram, et abscondit pecuniam domini sui. Talentum in terra abscondere, est acceptum ingenium in terrenis actibus implicare, lucrum spirituale non quaerere, cor a terrenis cogitationibus nunquam levare. Sunt namque nonnulli qui donum intelligentiae perceperunt, sed tamen sola quae carnis sunt sapiunt; de quibus per pqui talenta contulit, rationem positurus redit, quia is qui nunc pie spiritalia dona tribuit districte in judicio merita exquirit, quid quisque accepit considerat, et quod lucrum de acceptis reportet pensat. 2. Servus qui geminata talenta retulit a domino laudatur, atque ad aeternam remunerationem perducitur, cu
Abbreviated transcription (Latin):
lenta aliĩ duo: alii uero comimisit
unum. Qtuinq etenim sunt corpo¬
ris sensus: tu delicet insus. auditus.
gustus. odoratus. & tactus. Quinq¬
igitur talentis. donum quinq sen¬
suum idest exteriorum scientia ex¬
primitur. Duobus uero: intellectꝰ
& oꝑatio designatur. ¶Inius autẽ
talenti nomine: intellectꝰ tantummͦ
designatur. Sed Lis qui quinq ta¬
lenta acceperat: alia quinq talenta
lucratus est. Quia funt nonnulli
qui & si interna ac mystica penetra¬
re nesciut: pro intentione tam̃
suꝑnȩ patriȩ docent recta quos
possut. de ipsis exteriorib quȩ
acceperunt. Dumq se a carnis pe¬
tulantia. a terrenarum rerum
ambitu. atq a uisibiltum uolup¬
tate custodiuit: ab lns etiam alios
aminonendo compescunt. Et st̃
nonnulli qtii qtasi duobus talen¬
tis ditati. intellectum atq oꝑatio¬
nem ꝑcipiunt. subtilia de interuis
intelligunt: mira in exterioribus
oꝑantur. Cumq intelligendo et

Expanded text:
lenta, alii duo, alii vero commisit lenta, alii duo, alii vero commisit unum. Quinque etenim sunt corporis sensus, videlicet visus, auditus, gustus, odoratus et tactus. Quinque ergo talentis donum quinque sensuum, id est exteriorum scientia, exprimitur. Duobus vero intellectus et operatio designatur. Unius autem talenti nomine intellectus tantummodo designatur. Sed is qui quinque talenta acceperat, alia quinque lucratus est; quia nonnulli sunt qui, etsi interna ac mystica penetrare nesciunt, pro intentione tamen supernae patriae, docent recta quae possunt, de ipsis exterioribus quae acceperunt; dumque se a carnis petulantia, a terrenarum rerum ambitu, atque visibilium voluptate custodiunt, ab his etiam alios admonendo compescunt. Et sunt nonnulli qui quasi duobus talentis ditati intellectum atque operationem percipiunt, subtilia de internis intelligunt, mira in exterioribus operantur. Cumque et intelligendo et
Abbreviated transcription (Latin):
net: ne nos qui plus ceteris in hoc
mundo accepisse aliquid cernim᷑.
ab auctore mundi gratiuis inde ui¬
dicemur. Cum entin atigentur
dona: rationes etiam crescunt donoꝵ.
Tanto ergo esse humilior atq ad
seruiendum promptior quisq de¬
bet ex munere: quanto se obliga¬
tiorem esse conspicte. in reddendo
rationem. Ecce homo qui pere¬
gre proficiscitur seruos suos uocat:
eisq ad negotium talenta partit᷑.
Post multum uero temporis posi¬
turtis rationem reuertitur. bene
oꝑantes pro apportato lucro re-¬
munerat. seruum tiero a bono
oꝑe torpentem dampnat. Quis
itaq est iste homo qui peregre
proficiscitur: nisi redemptor nr̃.
qui in ea carne quam assumpse¬
rat abiit in celum ͤ Carnis etiã
loctis ꝓpriȩ terra est: quȩ quasi
ad peregrina dticitur:. dum per
redemptorem nrͣm in celo cellocat᷑.
S homo iste peregre proficiscens:
seruis bona sua tradidit: quia fi¬
delibus spiritalia dona concessit.
Et uni quidem dedit quinq ta¬

Expanded text:
 ne nos, qui plus caeteris in hoc mundo accepisse aliquid cernimur ab auctore mundi, gravius inde judicemur. Cum enim augentur dona, rationes etiam crescunt donorum. Tanto ergo esse humilior atque ad serviendum 1464 promptior quisque debet ex munere, quanto se obligatiorem esse conspicit in reddenda ratione. Ecce homo qui peregre proficiscitur, servos suos vocat, eisque ad negotium talenta partitur. Post multum vero temporis positurus rationem revertitur, bene operantes pro apportato lucro remunerat, servum vero a bono opere torpentem damnat. Quis itaque iste homo est qui peregre proficiscitur, nisi Redemptor noster, qui in ea carne quam assumpserat abiit in coelum? Carnis enim locus proprius terra est, quae quasi ad peregrina ducitur, dum per Redemptorem nostrum in coelo collocatur. Sed homo iste peregre proficiscens servis suis bona sua tradidit, quia fidelibus suis spiritalia dona concessit. Et uni quidem quinque ta
Abbreviated transcription (Latin):
dera mentis intuitu. memor fuit dei
de desectatus est. Atq ut ad eandẽ
euis uisione nꝑtiẽnire mereamur:
obtacula tuticꝵ quȩ hanc impedire
solent. satagamiis a nr̃o corpore et
mẽnte secludere. Heq enim ad eũ
isi rectis oꝑum gressibus ꝑuenitur:
neq facies eits munda nisi a mundis
corde uidetur. Beati autem mundo
coide qm̃ ipsi deum uidebunt: quod
ipse nobis prestare dignetur: qui est¬

Expanded text:
recto mentis intuitu, memor fuit Dei, recto mentis intuitu, memor fuit Dei, et delectatus est . Utque ad eamdem ejus visionem pervenire mereamur, obstacula vitiorum, quae hanc impedire solent, satagamus a nostro et corpore et mente excludere. Neque enim ad eum nisi rectis operum gressibus pervenitur, neque facies ejus munda nisi a mundis corde videtur. Beati autem mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . Quod ipse nobis praestare dignetur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
pit. &o in qua totus sanctȩ eocłs fĩl
brica immobilis & inconcassi petss¬
tit. & per quam ipsa ȩccłsa insbͥ
ac nutritur. latitis expondaã
libuit: quia solent artits multo &
aliquando dultuis inherere cordi¬
bus audientium. eaqtiȩ figuratuli
antiquitate premissa. sic denum
noua spiritaliter explanatione diluci-¬
dantur. quam quȩ sine ullis figurarũ
exemplis simplici tantum narratione
credenda uel agenda monentur. Cure¬
mus autem fratres km̾i: ut huius pe¬
tis presidio semꝑ adherentes. nulla la¬
bentium rerum contrarietate terren¬
te. nulla blandiente serenitate a fi¬
dei firmitate diuellanur. Neglectis
selitiis temporalibus sola nos in pre¬
senti redemptoris nr̃i dona celestia de¬
letent: sola inter erumpnas scli spes
ufionuis illius consoletur: Recolamtis
seduli egregium daiuid ꝓphetȩ. & re-¬
gs exemplum: qui cam in tantis reg¬
i asfitientis honoribus ac ditutiis
nullum animȩ suȩ solatium posset in-

Expanded text:
pit, et in qua totius sanctae Ecclesiae pit, et in qua totius sanctae Ecclesiae fabrica immobilis et inconcussa persistit, et per quam ipsa Ecclesia nascitur ac nutritur, latius exponendo dicere libuit, quia solent arctius multo et aliquando dulcius inhaerere cordibus audientium ea quae, figurarum antiquitate praemissa, sic demum nova spiritualiter explanatione dilucidantur, quam quae sine ullis figurarum exemplis simplici tantum narratione credenda vel agenda monentur. Curemus autem, fratres charissimi, ut hujus petrae praesidio semper adhaerentes nulla labentium rerum contrarietate terrente, nulla blandiente serenitate, a fidei firmitate divellamur. Neglectis deliciis temporalibus, sola nos in praesenti Redemptoris nostri dona coelestia delectent, sola inter aerumnas saeculi spes visionis illius consoletur. Recolamus seduli egregium David prophetae et regis exemplum, qui cum in tantis regni affluentiis, honoribus ac divitiis, nullum animae suae solatium posset inve