comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Scena a scenos ꝙ est uubra. et d̾r hec scena. ne
idest umnbra. et scena idest ũbraculum. locꝰ
obumbratus in theatro. et tortiuis. cooꝑtus.
similis tabernis mercennarioꝵ q̃ st̾ asserib
uel cortinis cooꝑte et scd̾ ħ. scena pt̃ dici asce¬
nos ꝙ est domus qr ĩ modũ domus erat ꝯftituta
uel ꝯstructa In illo ũbraculo latentur ꝑsone
larnate que ad uocem recitatoris eribant.
ad gestus faciendos. et hinc scena d̾r qũq totũ
theatrũ qñq recitatio scripture. qñq ip̃a
scriptura. qñq alloquutio. diũsaꝵ ꝑsonaꝵ
uel distinctio scripture que ibi recitabatur.
ut in terencio. Unde scenicꝰ ca. cum. pnit̾ cort̾.¬
i dest umbratis uel teatialis uelqui faciebãt
ludos et gestus in theatro uel qui recitabat
fuies unde scenofactor fumũ. factor. et hĩc
scenofactorius. ria rium. ad scenofactorem
nofactoria unde in actib xuinͦ cͦ. legitur
de paulo. et er at scenofactorie artis Item a
sceuos ꝙ est umbra dr̃ grece doniuis scenos ab

Expanded text:
Et a scenos quod est umbra dicitur hec scena -e, idest umbra, et scena idest umbraculum, locus obumbratus in theatro et cortinis coopertus, similis tabernis mercenariorum, que sunt asseribus vel cortinis cooperte; et secundum hoc scena potest dici a scenos quod est domus, quia in modum domus constructa est. In illo umbraculo latebant persone larvate, que ad vocem recitatoris exibant ad gestus faciendos. Et hinc scena dicitur quandoque totum teatrum, quandoque recitatio scripture, quandoque ipsa scriptura, quandoque allocutio diversarum personarum vel distinctio scripture que ibi recitabatur, ut in Terentio. Unde scenicus -a -um, idest umbratilis vel teatralis, vel qui faciebat ludos et gestus in teatro, vel qui recitabat funes, unde scenofactor, funium factor, et hinc scenofactorius -a -um, ad scenofactorem nofactoria, unde in Actibus Apostolorum de Paulo ‘et erat scenofactorie artis’. Item a scenos quod est umbra, dicitur grece domus scenos ab
Abbreviated transcription (Latin):
toris. et est scriba nomen officii. unde hic
scribatus tus tui. scribe officiũ. uł dignitas.¬
Sed scriptor dr̃ qui freꝙ̃tat uel assidue scci¬
bit. uel qui poeritiam habet scribendi Et sifr
ꝙ libet uerbale i or ꝯuenit alicui ex freꝙ̃tia
uel assidintate uel industria unde u̾sus¬

Expanded text:
-e, et est scriba nomen officii, unde hic scribatus -tus, scribe officium vel dignitas; scriptor dicitur qui frequenter vel assidue scribit, vel qui peritiam habet scribendi, et similiter quodlibet verbale in -or convenit alicui ex frequentia vel assiduitate vel industria. S
Abbreviated transcription (Latin):
cam scopis mũdatam et oruatam. uude hec
scopuia le. dinuiꝰ. et hine scopulosiis. sa. sum.
scopulis plemiis ꝙ et scopulosua sigsũ dr
Item a scopa. icopens pea .nĩ. descopi guñs.
idest ardiuĩ saxim ardua et p̾rupta rupes
apta ad speculandũ. uel qr facile inde pos¬
sumꝰ speculari uel alonge uidetur talis
locus unde scopulosus sa sum. plenus hñdãs
scopulis et aꝑatur  S coria ab excoquo

Expanded text:
eam scopis mundatam et ornatam’; unde hec scopula -e diminutivum, et hinc scopulosus -a -um, scopulis plenus, et scoposus -a -um. Item a scopa scopeus -a -um, de scopa existens, i, arduum saxum, ardua et prerupta rupes apta ad speculandum vel quia inde facile possumus speculari vel quia a longe videtur talis locus; unde scopulosus -a -um, plenus et abundans scopulis, et comparatur. Scopin compo
Abbreviated transcription (Latin):
penultꝰ corr̾. et hoc scansile lis ferrum
per qd eqũ adscendimꝰ. scasilia eciam st̃
gradus ubi honorati ĩ edib sedent.¬
pirate ad speculandũ et explorandimi.¬
et deferuntur hiꝰ naicule uel barre in¬
nauib et ĩminente piculo deponũtur
in mare ad subueniendum nauib qr
hic nauis accingitir et pro cinctu tp̃is¬

Expanded text:
 et hoc scansile -lis , ferrum per quod equos ascendimus; scansilia etiam sunt gradus ubi honorati sedentpiratae ad speculandum et explorandum,et deferuntur hujusmodi naviculae in navibus et imminente naufragio deponuntur in mare ad subveniendum navi, quia his navis accingitur, et in procinctu temp
Abbreviated transcription (Latin):
compo᷑ cũ ad et abiecta .d. dr ascendo dis. di.¬
ascensũ idest ad aliquẽ scandere Unde hie
ascensus sus. Item ꝯscendo dis. Item discẽdo
descensuᷤ hꝰ. sus. Item transcendo dis. uitra
scandere. Scaudo et enis composita nentra
sf̾. et faciĩt p̾teritũ indi. et supiñ insũ.
et composita ubiq mutãt a simplicis ĩe

Expanded text:
componitur cum ad et abiecta d dicitur ascendo -is -sum, idest ad aliquem scandere, unde hic ascensus -sus; conscendo -is, descendo descensus -sus, transcendo -is, ultra scandere. Scando et eius composita neutra sunt et faciunt preteritum in -di et supinum in -sum, et composita ubique m
Abbreviated transcription (Latin):
et in sigulari cũ dñis magnã scolam habeo
de soco intenigĩ cũ uero dñis inagnas scolas
habeo. descolarib. qr nuitos scolares hẽo.
Unde scolasticus ea cum. ad scolas uelscolares
ꝑtiuens uel assidiuis uel frequens in scola.
et hic et hec scolaris et hoc lare. ad scolam uel
scolas ꝑtinens. et substãtiue sepe ponitur tm̃
in ꝯĩ gn̾e proscolarib unde hic et hec scolaris¬
siłr et qd̾ubet nonien gentile uel patriũ desmẽs¬

Expanded text:
es, unde cum dicitur ‘magnam scolam habeo’ de loco intelligitur, cum vero dicitur ‘magnas scolas habeo’ de scolaribus, quasi ‘multos scolares habeo ’. Unde scolasticus -a -um, ad scolam vel scolares pertinens vel assiduus et frequens in scola; et hic et hec scolaris et hoc -re, scolariter, ad scolas vel scolares pertinens; et substantive sepe ponitur tantum in communi genere pro scolaribus, unde hic et hec scolariss -li et quodlibet no
Abbreviated transcription (Latin):
scil de u̾tate uite qr pro millo scandalo d
quis mortałr peccare. Item de iu̾tate doctͥne¬
qr doctor uł p̾dicator nou debet falsum dr̃e
uel predicare pro aliquo scandalo Tacere
tũ potest et debet si oñs obstinati st ita ꝙ er¬

Expanded text:
 pro nullo scandalo debet quis mortaliter peccare. Doctrina, quia doctor vel predicator non debet falsum docere nec predicare pro aliquo scandalo. Tacere autem potest et debet, si omnes obstinati sunt, ita q
Abbreviated transcription (Latin):
hoc u̾bo scando dis hoo scãnũ .ii. qd̾ altiorib
lcũlis apponitur sed scabellum qd ꝑuus
lectuł apponitur Idem d̾r suppedaneus.
uel impactoẽm pedis dr̾e possumus. Unde
scanda lizo.zas. offendere uel ledere. uel oc¬
casionem ruine dare et est actiuũ Itadic̾

Expanded text:
 a scando hoc scamnum -ni, quod altioribus lectulis apponitur, sed scabellum quod parvis apponitur, idem dicitur suppedaneus vel impactionem pedis dicere possumus; unde scandalizo -as, offendere vel ledere vel occasionem ruine dare, et est activum. S
Abbreviated transcription (Latin):
Scina nomen est herbe et salla grece latine¬
dr̃ p̾da. et saua ꝓpͥñ nomeu puelle. et fuer̃t
due sciue scdm̾ fabulas s. filia nsi q̃ fuit
nuitata ĩ alaudã. et filia fora que fuit
mutata in monstrũ marinũ. unde et sciia
maris ĩ quo est illud monstrũ unde scilleꝰ.¬

Expanded text:
SCILLA nomen herbe, et scilla grece dicitur preda; et Scilla proprium nomen puelle, et fuerunt due Scille, scilicet filia Nisi, que fuit mutata in alaudam, et filia Forci, que mutata fuit in monstrum marinum, unde et sepe dulosus in mari in quo est illud monstrum, unde scille
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe scenophegia licet corriꝑe et producere
pult̾ pro noluntate legentis. Est enĩ uonen
notum. qr ergo a greco descendit potest pult
produci apud grocos enĩ in multis. uocalis
aute nocalem producitur. sed qr ad formã
latiuitatis reductũ est potest corripi ĩ legendo.
a pud latinos enĩ uocalis ante uocalem non
producitur nisi in paucis in scãsione. tñ ilia¬

Expanded text:
nomine scenofegia licet et corripere et producere penultimam pro voluntate legentis; est enim nomen nothum, quia ergo a Greco descendit potest penultima produci – apud Grecos enim in multis vocalis ante vocalem producitur –, sed quia ad formam latinitatis reductum est potest et corripi in legendo – apud Latinos enim vocalis ante vocalem non producitur nisi in paucis –; in scansione ta
Abbreviated transcription (Latin):
quodã festum iuudeorum scili firio. uel de
uel est compositum a scenos ꝙ est thabernacłm
sie dcm̃ ad simi litudinem domialii qd̾ grece
scenon dr̃ ab umbracõe Item scenophegia gie.
ut p̾dc̾m est cõiedebant sub ũbris salitum

Expanded text:
quoddam festum Iudeorum, scilicet fixio vel dedvel est compositum a scenon quod est tabernaculum, sic dictum a similitudine domicilii, quod grece scenon dicitur ab umbratione, unde scenofegia -e, ut dictum est, comedebant sub umbris salicum,
Abbreviated transcription (Latin):
baibucit uel qui habet talos errantes. et
excedentes uel scaturũ g̾ce latine dr calix.
Scazon claudũ uel claudico siue ĩeqͣlitas
esse ut intelligatur p̾teritũ nesit scazon
qd̾ adħ non est emendatum nec ĩ libellũ
redactum ꝓp̾e quid̾ sceda est scriptura ab¬
breniata de aliquo contractu añꝙͣ carta
fiat. eadem d̾r ꝓthocollũ. a prothos ꝙ est
pͥmũ et collũ qr ĩ collis cartaꝵ primo loco
fiebat talis scriptura et postea h̾e̾batur pro
hec scedula le. dimꝰ. et scedarius ria rium.
Scedula exponitur in sceda  S celero. ras.

Expanded text:
balbutit vel qui habet talos extantes et excedentes; vel scaurus grece, latine dicitur calix; st claudum vel claudicatio sive inequalitas;esse ut intelligatur preteritum ne sit scazonquod adhuc non est emendatum nec in librum redactum; proprie quidem sceda est scriptura abbreviata de aliquo contractu antequam carta fiat. Eadem dicitur et protocollum a protos, quod est primum, et collum, quia in collis cartarum primo loco fiebat talis scriptura, et postea habebatur pro hec scedula -e diminutivum, et scedarius -a -um, sced
Abbreviated transcription (Latin):
eris tutus sum hec tutela le. defensio. et est
tutela ĩ liberũ cap̃ alicuiꝰ qui pp̃ eratem nec
se noc sua defendere potest. tutela dabatur pu¬
oris. et liberis ꝑat᷑uis seruis. Unde tutelo.las.
et hic cutelatus tus et hic tutelator defensor

Expanded text:
ere; et hinc hec tutela -e, defensio: et est tutela in liberum caput alicuius qui propter etatem nec se nec sua defendere potest: tutela dabatur liberis, patronus servis; unde tutelo -as, , hic tutelatus -tus, et hic tutelator, idest de
Abbreviated transcription (Latin):
Tiunea a tonus dr hoc tunica ce. antiquissĩa
uestis q. tonica qr ĩ motu intendẽtis sonum
faciat pͥmũ enĩ fuerũt pellicee tunice quib
post eiectionem de paradyso adam et eua ĩditti
st̾ unde tunicena sle dimꝰ. et tunicatus tatũ.
tunica indutus uei tunicam habens. et timi¬

Expanded text:
idest sonus. Unde hec tunica -ce, antiquissima vestis, quasi tonica, quia in motu incedentis sonum faciat; primum enim fuerunt pellicie tunice, quibus post eiectionem de paradiso Adam et Eva induti sunt; unde hec tunicula et tunica indutus vel tunicam habens, et tuni
Abbreviated transcription (Latin):
tumulolas. idest sepelire unde tumultuatĩ¬
aduerbiũ Et componitur ꝯtuulo las. detu¬
muio. las ualde nel deorsum tumulare uel
a tunuilo remouere de tumulo extrahere In¬
tumulo las. retumulo las. Et est tumulo.

Expanded text:
lo -as, idest sepelire, unde tumulatim; et componitur contumulo -as, detumulo -as, valde vel deorsum tumulare vel a tumulo removere, de tumulo extrahere, intumulo -as, retumulo -as; et est activum
Abbreviated transcription (Latin):
Turtur cũ pare uno contenta est. quo amisso
alterũ iam nõ admittit. nũositatem ĩ hoĩb
nptiaꝵ redarguens. nam et si forsitan cł̾pa
pp̃ ĩcontinẽtiam uenialis est. ip̃a tñ tanta ĩcõ¬
tinencia turpis est. pudet ad negotiũ honestatis.
cernere est tinturem temꝑe sue uiduitatis.
scc̃ iuduitatis opus strenue at infatigabiliter
exequentem uideas. ubiq singularem ubiq
gementem audias. nec ñꝙͣ in uiridi ramo se¬
dentem prospicies. ut tu ab eo discas uolupta¬
tum uirentia uirulenta uitare. addeꝙ ĩ uigis
mõtiũ et insũmitate arborũ freq̃tior illi ꝯu̾sa¬
tio est ut ꝙ uel uia rĩe ꝓpositũ pudicicie debet.
deceat nos terrena despicere et amare celestia er
quib collig̃ ꝙ uox sit turturis eciam p̾dicatio
castitatis ueq eiũ aprincipio uox ista ĩ t̾ris audita
est sed magis illa. crescite et multiplicaniim et
pars ytalie a frequentia thuris. et sacroꝵ dc̃a
eadem et tirema a tireno fr̃e liddi unde tuscus.

Expanded text:
ue compare uno contenta est; quo amisso alterum jam non admittit, numerositatem in hominibus nuptiarum redarguens. Nam etsi forsitan culpa propter incontinentiam venialis est, ipsa tamen tanta incontinentia turpis est. Pudet ad negotium honestatis rCernere enim est turturem tempore suae viduitatis, sanctae viduitatis opus strenue atque infatigabiliter exsequentem. Videas ubique singularem, ubique gementem audias; nec unquam in viridi ramo residentem prospicies, ut tu ab eo discas voluptatum virentia virulenta vitare. Adde quod in jugis montium et in summitatibus arborum frequentior illi conversatio est: ut, quod vel maxime propositum pudicitiae, decet, doceat nos terrena despicere, et amare coelestia. 8. Ex quibus colligitur, quod vox sit turturis etiam praedicatio castitatis. Neque enim a principio vox ista in terris audita fuit, sed magis illa: Crescite, et multiplicamini, et pars Ytalie a frequentia sacrorum et thuris dicta, eadem et Tirrenia a Tirreno fratre Lidi, unde thuscus
Abbreviated transcription (Latin):
sensu. idest pignus uel fideiuissio unde uado das.
in uadio pouere. Et ꝯponitur. ꝯuadio as. ĩna¬
dio dicis. obuadio as. contia aluĩ uadiare reua¬
dio. dias repignorare a nadio detolligere. subna¬
dio as post uel latenter uadiare. Et est nadio¬
actĩm cũ suis ꝯpositis et corr̾ ua

Expanded text:
t pignus vel fideiussio; unde vadio -as, in vadio ponere, et componitur convadio -as, invadio -as, obvadio -as, contra alium vadiare, revadio -as, repignorare, a vadio recolligere, subvadio -as, post vel latenter vadiare, et est activum cum suis compositis. Item a
Abbreviated transcription (Latin):
quatuor habeat pedes inpppͥe dr tripos Item sed̾in
remigiũ tripos est quedam spẽs lauri sic dẽa qr
trifida habeatur idest tria folia uel qr trib
radicib adhereat terre et est ꝯsecrata apollini
deo d̾inationis qr supposita capitib dormi entiũ
uera facit sompnia appere unde et sepe ponitͣ
pro ymagine apolliuis Undep̾sc̾ inpͦ libro¬
et epigraniata q̃ egoniet legi ntupode uetus¬
tissimo apollinis sed cũ sit nomen arboris ur.

Expanded text:
quattuor habeat pedes improprie dicitur tripos. Item secundum Remigium tripos est quedam species lauri, sic dicta quia trifida habeat folia vel quia tribus radicibus adheret terre, et est consecrata Apollini, deo divinationis, quia supposita capitibus dormientium vera facit somnia apparere, unde et sepe ponitur pro ymagine Apollinis; unde Priscianus ‘et epigrammata que egomet in vetustissimo tripode Apollinis’; sed cum sit nomen arboris videtur
Abbreviated transcription (Latin):
uerberare ꝯsidere ꝯfringere Tundo ꝯponitur
ꝯtundo dis contudi ꝯtusũ ꝯterere ꝑcurere.
detusũ ualde tũ dere uel deorsum. extundo dis¬
ertudi extusũ idest extra tũdere uel tũdendo
extralxie Intundo dis intudi tusim nitus
uel ualde tundere. ꝑtundo dis ꝑtudi ꝑtusũ.
obtundo dis obtudi obtusũ contra uel undiqs
tundere obturare in angustia claudere uel
prohibere obsecrare obsurdare oppͥmere unde
retro tundere uel tundendo retro oppͥmere et
acumen ferri destruere Tundo et eis ꝯposita
actiua st̃ Item tundo geminat pͥmã silłam
sita uero ab eo omĩa amittũt geĩacoem in

Expanded text:
Tundo componitur contundo contudi contusum, conterere, percutere, detusum, valde tundere vel deorsum; extundo extudi extusum, idest extra tundere vel tundendo extrahere; intundo intudi intusum, intus vel valde tundere, pertundo pertudi pertusum, obtundo obtudi obtusum, contra vel undique tundere, obturare, in angustia claudere vel prohibere, obcecare, obsurdare, opprimere, underetro tundere vel tundendo retro opprimere et acumen ferri destruere. Tundo et eius composita activa sunt; item tundo geminat primam sillabam sita vero ab eo omnia amittunt
Abbreviated transcription (Latin):
tumultuor aris dr tumultu ariꝰ ria rium et
hinc tumultuarui dicebantur nilites uel pedites
qui pro solo tum ultu dicebantur. in preliũ.
uel qr subito et cũ tumultu exeunt ꝯtra hostes.
ex improuiso uenientes. unde et illud genus
militie d̾r tumultus uel tumultuatio uel qui¬
Tumultus a tumeo mes. dr hic tumultus. tus.
mons breuis uel sepulchrũ uel terra ꝯgesta
super sepulchrũ et dr tumulus q. tumens tenꝰ
uñ hic tumullulꝰ li. dimꝰ. et tumulosus sa sũ.
tumulis plenus et ꝯꝑatur unde hec tumul

Expanded text:
tumultum facere, unde tumultuarius -a -um; et hinc tumultuarii dicebantur milites vel pedites qui pro solo tumultu ducebantur in prelium vel qui subito et cum tumultu exeunt contra hostes ex improviso venientes, unde et illud genus militie dicitur tumultus vel tumultuatio vel conitem a tumeo hic tumultus -tus, mons brevis, vel sepulcrum, vel terra congesta super sepulcrum, et dicitur tumulus quasi tumens tellus; unde hic tumululus diminutivum, et tumulosus -a -um, tumulis plenu
Abbreviated transcription (Latin):
statura arboris insistens radici truncus hois
est media pais corpis acollo ad inguinem
unde ingidius caput colo uehitur triicꝰ
sustietur coris et genib et crurib unde
truncus ca cũ diminutus semip̾cisus sine
capite et trũco cas caput auferre diminue̾

Expanded text:
statura arboris insistens radici; truncus hominis est media pars corporis a collo ad inguen, unde Nigidius ‘caput collo vehitur, truncus sustinetur coxis et genibus et cruribus’. Unde truncus -a -um, diminutus, semiprecisus, sine capite, et trunco -as, caput auferre, diminuere,
Abbreviated transcription (Latin):
qr ex tubere prodeat unde et tubera q. tumera
idest .q. tumores terres et ponitur sepe pro tu¬
est tuber totũ caput unde tuberosus. sa simi
Tubero a tuber dr tubero ras inflare uel super¬
bire uel tuberib implere et ꝯponitur ꝯtub̾o¬

Expanded text:
re terre prodit, unde hec tubera, quasi tumera, idest quasi tumores terre; et ponitur sepe pro tuest tuber totum caput’; unde tuberosus -a -um, tItem a tuber tubero -as, inflare vel superbire vel tuberibus implere; et componitur contu
Abbreviated transcription (Latin):
sigͣre ꝙ caluuis erat et ꝙ succuba extiterat
idest a triplici exultacõe eius cũ triũphus da¬
batur alicui sicut dc̃m est. uel triauibos dr̾
tuplex iudiciũ inde triũ phus q. atriplici udicio
fiebat enĩ in exhibitõe triũphi triplex iudiciũ.
prius enĩ ꝯsulebatur cx̾citus. scdõ senatus.
tercio ppꝰ. et si assentirent. h̾itum erat iudiciũ

Expanded text:
significare quod calvus erat et quod succuba extiterat significare quod calvus erat et quod succuba extiterat idest a triplici exultatione eius cui triumphus dabatur, sicut dictum est; vel triambos dicitur triplex iudicium, inde triumphus quasi a triplici iudicio. Fiebat enim in exibitione triumphi triplex iudicium: prius enim consulebatur exercitus, secundo senatus, tertio
Abbreviated transcription (Latin):
tendentes unde et triuiales dñr qui docent
uel qui student in triuio. sicut quadriui ales
Drumphus. tres uel tris ꝯponitur cũ phonos¬
uel phone ꝙ est sonus et dr hic triũphus phi
uictoria uel triplex leticia. q. trinꝰ sonus.
idest triplex gaudiũ qd̾ fiebat alicui prosub¬
iugatione ciuitatis uel regionis. nam residẽti
solebat totus ppꝰ exire obiuam uictori cũ ma¬
gna exultacõe et cũ magno gaudio. et ħerat
una leticia. alia erat qr om̃s captiui seque¬
bantur uel p̾cedebant currũ eius ligatis ma¬
nib post terga. tercia leticia erat.qr erat ip̃e
indutus tunica iouis. sedebat in curru ꝙͣ
honore ducebatur ad capitoliũ. hanc tũ mo
cũ eo in curru et semꝑ colaphizabat triũphãtẽ
ne ip̃e nimis sr̾biret et eciã ideo. ut daretur
spes unicuiq quacũq uilis ꝯditõis esset pue¬
miendi ad sisem honorem si probitas sua pro¬
mere̾tur et dicebant ei semꝑ nothi solitos .i.
aperite portas regi caluo regine biturie uolẽs

Expanded text:
entiam; unde triviales dicuntur qui docent vel student in trivio, sicut quadruviales m tres vel tris componitur cum phone, quod est sonus, et dicitur hic triumphus, victoria vel triplex letitia, quasi trinus sonus, idest triplex gaudium quod fiebat alicui pro subiugatione civitatis vel regionis. Nam revertenti solebat totus populus exire obviam victori cum magna exsultatione et cum magno gaudio, et hec erat una letitia; alia erat quia omnes captivi sequebantur vel precedebant currum eius ligatis manibus post terga; tertia letitia, quia ipse, indutus tunica Iovis, sedebat in curru quehonore ducebatur ad Capitolium. Hanc tamen hna cum eo in curru et semper colaphizabat triumphantem ne ipse nimis superbiret, et etiam ideo ut daretur spes unicuique, quantumcumque vilis condicionis esset, perveniendi ad similem honorem si probitas sua promeretur, et dicebat ei semper ‘nothis olitos ’, i‘aperite portas regi calvo, regine Bitinie’, volens
Abbreviated transcription (Latin):
sis detrudo. si. deorsũ uel de uno loco ad aliũ
trudere ues excludere. extrudo dis si. ualde
ualde uel intro trudere. pertrudo dis ꝑfc̃e tru¬
dere protrudo dis si. ꝓpellere. obstrudo dis.
obtiudo dis idest contra uel ob aliquid uel
ũdiq trndere ucludeꝰ abscondere. recludo dis
dere idest introcludere uel claudẽ uel retrudẽ.¬
idest retro trudere uel extra trudere Trudo
et euis ꝯpoĩta st̃ actiua et faciũt pret̾itunt
in si. et sup̃ in trusum. et prod̾ trui uñ quidã.

Expanded text:
-si, detrudo, deorsum vel de uno loco ad alium trudere vel excludere, extrudo, valde valde vel intro trudere, pertrudo, perfecte trudere, protrudo -is, propellere, obtrudo vel obstrudo, idest contra vel ob aliquid vel undique trudere, includere, abscondere, retrudo -is, recludere, idest intro trudere et claudere, vel retrudere retro trudere vel extra trudere. Trudo et eius composita activa sunt et faciunt preteritum in -si et supinum in -sum et producunt hanc
Abbreviated transcription (Latin):
Erat ut dicit Iorephꝰ fistula cantatoria pene
magnitudine cubiti calamo capatior p̾bens
in principio latitudĩem que ꝯueniebat ori.
d in hiftorꝰ habebat quatuor usus ad uocãdã
multitudinem ad monenda castra ad bella
et dies festos et kalendas clangebant unde

Expanded text:
erat, ut dicit Josephus, tuba fistula cantatoria, pene magnitudine cubiti, calamo capacior, praebens in principio latitudinem, quae conveniat ori duas tubas habebant in quatuor usus, ad convocandam multitudinem, ad movenda castra, ad bella, et dies festos, et kalendas clangebant, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Sigris medi et perse uocant tigrim sagittam.
pellat ferocitatem. et ĩminẽtem eã prede reflectit.
nam ubi naciuĩ rapte sobolis cubile reppit.
ilico uestigus raptores insistit atz ille qͣuis
equo uectu fugati uidens tñ uelocitate se posse
subsidiũ thecã hiꝰ fraude demoiitur ubi se cõ¬
at illa ymagine ludit. et sobolem putat. re¬
uocat impetũ colligere. fetum deside rans rursꝰ
inani spe retenta totis se ad ꝯprehendend̾ eqͥtem
uirib fũdit. et it aꝯdic stimło uelocior fugiẽti
dis excludit cassam uersat ymagniem. et q.
lactatiua fetus residet sic pietatis sue studio
decepta. et ĩdictam amttit et prolem. De¬

Expanded text:
IGRIM Medi et Perse vocant sagittam, pellat ferocitatem et inminentem eam praedae reflectit. namque ubi uacuum raptae subolis cubile reppererit, ilico uestigiis raptoris insistit. at ille quamuis equo uectus fugaci, uidens tamen uelocitate ferae se subsidium technam huiusmodi fraude molitur. ubi se conat tunc imagine sui luditur et subolem putat. reuocat impetum colligere fetum desiderans. rursus inani specie retenta totis se ad conprehendendum equitem uiribus fundit et iracundiae stimulo uelocior fugienti dis excludit. Cassam versat imaginem, et quasi lactatura fetum residet. Sicque pietatis sui studio decepta et vindictam amittit et prolem.
Abbreviated transcription (Latin):
Gropheum a strophos uł trophos dr᷑ hoc tropheũ.¬
idest spoluĩ ab hoste in fugan ꝯuerso ereptũ.
et tropheum uictoria de hoste in fugã ꝯu̾so.
et eruitatio et leticia siue honor qui dabatur
alicui pp̃ hostem in fugam ꝯuersum et erat

Expanded text:
em a strophos vel trophos hoctropheum, spolium ab hoste in fugam converso ereptum; et tropheum, victoria de hoste in fugam converso, et exultatio et letitia et honor qui dabatur alicui propter hostem in fugam conversum, et erat
Abbreviated transcription (Latin):
dr᷑ et corr̾.to  Bopacius uel topacion gẽ¬
nia est ex uitreo colore omiq colore resplendẽs
ĩuenta prius arabie ĩ insula. in qua trogo¬
dite predones fame et tempestate fessi. cũ ra¬
dices herbuũ effoderent eam eruerũt que ĩsula
postea nebulis cooperta tamidem a nauigã¬
tib est niuenta. et ob hoc locus et gẽma nomen
ex causa accepit. Nam topazni trogiditaꝵ
topatius. uel ꝯponitur a ton uel topos ꝙ est
totum et pathos uel pachos uel pacios ꝙ est
color Inde topacius qr decolore onu lapidum
Topazius quo rarior eo p̾ciosior et habetduos
colores ex auro et etherca claritate marĩe
lucens cũ splendore solis tangitur superãs
om̃i gẽmarũ claritatem in aspectũ suũ sĩgłr
prouocãs aspicientes. ꝙ̃ si polis obscuras si n ͤ.
relinquis clarior est et nichil eo carius regib

Expanded text:
PATIUS vel topation gemma est ex virenti genere omnique colore resplendens, inventa prius in Arabie insula, in qua Trogodite predones fame et tempestate fessi, cum radices herbarum effoderent, eam effoderunt; que insula postea nebulis cooperta tandem a navigantibus est inventa et ob hoc locus et gemma nomen ex causa accepit: nam topazim Trogoditarutopatius; vel componitur a ton vel topos, quod est totum, et patos vel pazios vel patios, quod est color, inde topatius, quia de colore omnium lapidum pis, quia rarior et pretiosior, et habet duos colores ex auro et aetherea claritate, maxime lucens cum splendore solis tomnium gemmarum claritates; in aspectum suum singulariter provocans aspicientes; quem si polis, obscuras; si naturae relinquis, clarior est; et nihil charius regibus
Abbreviated transcription (Latin):
aliꝙ̃ uel intus uel diligenter uersus aliquẽ
tueri. et distingue. sic ꝯtuimur. illa de quib
cũ ea contuimur. nulla surgit ymago ut ligͣ
detuimur illa de quib ꝯtuimur ea surgit
ymago ĩ inferiori ꝑte posita sicut aqua. in¬
tuinutr ulla de quib cũ ea tumiur. resuitat
ymago sr̃ius ut specłmn Item ꝯponitur obtuor
eris obtuitus et obtueor eris obtutus idest
contra uel undiq uel ob aliquid tantũ tueri.
Tuor et tueor et composita ab illis deponẽtia
st̾ et compoĩta ĩ eadem sigͦne ĩueniũtur. tuor
et compoĩta ab eo faciũt supm̃ ĩ tuitũ. tueor¬
tui. sed causa drĩe de tui pronom̃ deficit sed
accipit mutuo tueri ꝯposita tñ ab eo habẽt

Expanded text:
aliquem vel intus et diligenter versus aliquem tueri. Distingue: contuimur illa de quibus, cum ea contuimur, nulla surgit ymago, ut ligna, detuimur illa de quibus, cum detuimur ea, surgit ymago in inferiori parte posita, sicut aqua; intuimur illa de quibus, cum ea intuimur, resultat ymago superius, ut speculum. Obtuor -eris -tuitus vel obtueor -eris -tutus, idest contra vel undique vel ob aliquid tueri. Tuor et tueor et composita ab illis deponentia sunt et composita in eadem significatione inveniuntur; tuor et eius composita faciunt supinum in tuitum, tueotui, sed, causa differentie ad tui pronomen, deficit, sed accipit mutuo tueri; composita tamen ab eo habent
Abbreviated transcription (Latin):
tris et dr̾ hic et hec trifaux cis. et hic et hec
trifaucis et hoc. ce. idest habens tres fauces et
tria ora ut cerberus Ianitor inferui unde
uirgilius. cerberus hic ingens latratu regna
trifauci personãt. Grifidus da dum ĩ¬

Expanded text:
hic et hec et hoc trifaux -cis, vel hic et hec trifaucis -ce, idest habens tres fauces, tria ora, ut Cerberus ianitor inferni; unde Virgilius ‘Cerberus hic ingens latratu regna trifauci personat’. Item a fos
Abbreviated transcription (Latin):
maximiꝰ. qui tres s. habet potestates uel qui
uirtutem et multarũ artiũ scĩam trimegistꝰ
idest ter maximꝰ noĩatus est. T riuiensis
stre dr̃ uñ trimense dr̃ quodã genus ordei.
qr satũ post tres menses colligr̃ Nam ubi pp̃
aquam nel aliam causam matura satio o¬
missa est p̾sidiũ ad ħ petitur qr cũ necessitas
cogit uerno temꝑe senitnatur et celeriter colli¬
gitur post tres menses: G rimulꝰ ĩ trimꝰ est.¬

Expanded text:
qui tres habet potestates vel qui virtutem et multarum artium scientiam Trismegistus, idest ter maximus, nominatus est. M 73 MEGIS -e; unde trimense dicitur quoddam genus ordei quia satum post tres menses colligitur: nam ubi propter aquam vel aliam causam matura satio omissa est, presidium ab hoc petitur quia, cum necessitas cogit, verno tempore seminatur et celeriter colligitur
Abbreviated transcription (Latin):
te. et hoc trapetum ti. idest mola oluiaria
s. ubi oliue teruntur. uel incus nimularioꝵ.
uel uas in quo herbe ꝯt̾mitur. et dr trapeta q̃
terepeta qr assidue petitur ut tereatur. et inde
hec trapezia zie mensa nĩnuilarioꝵ unde

Expanded text:
 et hoc trapetum, idest mola olivaria, scilicet ubi olive teruntur, vel incus nummulariorum vel vas in quo herbe conteruntur; et dicitur trapeta quasi teripeta quia assidue petitur ut teratur. Et inde hec trapezia, mensa nummulariorum, unde
Abbreviated transcription (Latin):
per sigła̾s trib exigebatur. sicut nũc per
singłã tentoria. Sic aut̃ intres ꝑtes dĩsum
fuisse ppłm romanũ ꝯstat. ut qui p̾erant ĩ
singulis ꝑtib tribum dicerentur. Unde et
sũptus quos dabant pp̃tributa noĩauerunt

Expanded text:
per tribus singulas exigebantur, sicut nunc per singula territoria. Sic autem in tres partes divisum fuisse Romanum populum constat, ut qui praeerant in singulis partibus tribuni dicerentur. Unde etiam sumptus quos dabant populi tributa nominaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Dorpidus a torpeo pes dr̃ torpidus da dum stupidꝰ
et aꝑatur unde torpidulus la lũ aliꝙͣtulũ
torpidꝰ. et hec torpiditas tatis.
ta tum. torque ligatus. uel ornatus. et hinc
quidã romanus dc̾s est torquatus qr singlr̾ cer¬
tamine quẽdam gallum deuicit eiq torquem
aureum abstulit. Torqueo ques torsi torsũ

Expanded text:
de hic torpor -ris, et torpidus -a -um, stupidus, et comparatur, unde torpidulus -a -um, aliquantulum torpidus, et hec torpiditas -tis. -a -um, torque ligatus vel ornatus, et hinc quidam Romanus dictus est Torquatus, quia singulari certamine devicit quendam Gallum et ei torquem aureum abstulit. Item a torqueo hic tor
Abbreviated transcription (Latin):
tigris inquit uocata pp̃ uelocem fugã Ita enĩ
noĩant perse et greci medi. sagitam Est enĩ
bestia uariis distincta maculis. uirtute et uelo¬
citate mirabilis. ex cuiꝰ noĩe flumen tigris
appellatur ꝙ is rapidissimꝰ sit oĩm fluuioꝵ.
has magis hu tania gignit De tigre aut̃.¬
sam et a mensa eius ãnonã ꝓciꝑe solitani.
legimiꝰ in marcellino tigridem mansuetã
factã ab india astasio principi missam.
qr sit utilis a nsũ telorũ unde riliacus ea cũ.

Expanded text:
Tigris vocata propter velocem fugam. Ita enim nominant Persae et Medi sagittam. Est enim bestia variis distincta maculis, virtute et velocitate mirabilis. Ex cujus nomine flumen Tigris appellatur, quod is rapidissimus sit omnium fluviorum. Has magis Hircania gignit. Tigris autsam, et a mensa ejus annonam percipere solitam. Legimus in Marcellino, tigridem mansuetam factam, ab India Anastasio principi missam. quia sit utilis ad usum telorum, unde tiliacus -a -um
Abbreviated transcription (Latin):
quedam arbuscula qr trahat errorem uani
in quibusdã locis ea terre distingũtur.
qr trachat depublica uia. uel d̾r a transmitto
qr transmittat usq ad aliam ꝑteni agri.
uel d̾r a transuerso. qr per transu̾sũ ducat.

Expanded text:
quedam arbuscula, quia trahat errorem, nam in quibusdam locis ea terre distinguuntur.hat de publica via, vel a transmitto, quia transmittat usque ad aliam partem agri, vel a transverto, quia per transversum ducat.
Abbreviated transcription (Latin):
trabem. et hic trabalis. lis. idest trabs̃.⁊¬
longa et stricta. trabarie dicũtur auunce
naues que ex singulis trabib cauantur
lro beas dr hec trabea genus uestis ĩperialis.
qua soli imperatores utebantur .q. tͣnibea
quia ultra alios b̾m designabat. Unde tra¬
beatus ta tũ. idest trabea indutus. Unde leͭ
regia ueste carnis trabea eciã dr portica tecta

Expanded text:
e, et hec trabalis, idest trabs.longa et stricta; trabarie dicuntur amnice naves, que ex sifacere, unde hec trabea genus vestis imperialis qua soli imperatores utebantur, quasi transbea, quia ultra alios beatum designabat, unde trabeatus -a -um idest trabea indutus, unde legiregia veste carnis; trabea autem dicitur porticus tuta
Abbreviated transcription (Latin):
ug̾ uero dicit ꝙ tres ꝯpouitur cũ tego et dr̃ hoc
tristegum gi locus tricameratus sic dcs atrib
tecturis sed.ixxͣ. tristega triplices porticus tͣns¬
tinerũt unde dñs in gen̾ facies in ea oracenacłã
et tristega et debet cort̾ ĩ media tristega qr tego¬

Expanded text:
us -a -um. Tris componitur cum tego et dicitur hoc tristegum -gi, locus tricameratus, sic dictus a tribus tecturis, sed Septuaginta tristega ‘triplices porticus’ transtulerunt; unde Dominus ad Noe ‘facies in ea cenacula et tristega’, et debet corripi media sillaba tristeg
Abbreviated transcription (Latin):
detero. xis.xiii. ualde texere. uel atextura
int̾ponere int̾serere. inter aliqua terere aͥd.¬
texere. uel texturã destruere. remouere. sub¬
texo rui subtus uel parũ uel post texere.
Texo et euis ꝯposita st̾ actiua et faciũt p̾t̾itũ
in .xiii. et sup̃. in ctũ. Et nota ꝙ texo et eius

Expanded text:
detexo -is -ui, valde texere, vel a textura interponere, interserere, inter aliqua atexere vel texturam destruere, removere, subtexo -is -ui, subtus vel parum vel post texere. Texo et eius composita activa sunt et faciunt preteritum in -xui et supinum in -xtum; et nota quod texo et eius
Abbreviated transcription (Latin):
Grimatria tris ꝯponitur cũ atros ꝙ est mons
et d̾r hec trinatria idest sicilia a trib mõtib
scil panchino hubro et peioro eadem dr et
triquatra q. triquadra. idest in tres quadras
dĩsa. pp̃ tres p̾dc̾os montes. trinatria ergo ẽ¬
grocum sed triquatra latinuĩ et equipollent
Oratius in sermonib quid militib ꝓmissa

Expanded text:
ga. Item componitur cum acros, quod est mons, et dicitur hec Trinacria, Sicilia, a tribus montibus, scilicet Pachino, Lilibeo et Peloro, eadem dicitur Triquetra, quasi triquadra, idest in tres quadras divisa propter tres predictos montes: Trinacria ergo grecum est, sed Triquetra latinum, et equipollent; Oratius ‘quid militibus promissa
Abbreviated transcription (Latin):
adueniente estate calore solis. torrescit et a¬
rescit ac desiccatur uñ et sic dcñs est quia
pluuua crescit hyeme. in estate torrescit idest
arescit. cũ greci ab hieme nomen dederũt.
nos ab estate. illi a temꝑe quo crescit. nos a

Expanded text:
tate calore solis torrescit, idest arescit et desiccatur, unde et sic dictus est quia pluvia crescit, siccitate in estate torrescit, idest arescit; cui Greci ab yeme nomen dederunt, nos ab estate, illi a tempore quo crescit, nos a
Abbreviated transcription (Latin):
tracto ctas ꝙ et detrecto ctas d̾r. i dest dedignari
recusare negligere ꝯtempnẽ uel detrahere.
pertracto ctas ꝑfecte tractair. obtracto ctas. de¬
trahere maled̾re. retracto ctas. iterũ tractare
tractata ꝙ et retrecto ĩuenitur Tracto et eius

Expanded text:
tracto -as, quod et detrecto -as dicitur, idest dedignari, recusare, negligere, contemnere vel detrahere; pertracto -as, perfecte tractare, obtrecto -as, detrahere, maledicere, retracto -as, iterum tractata tractare, quod et retrecto -as invenitur. Tracto et eius
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃a qr corpus torpescere faciat. si quis eam
iuuentem tangat. plimꝰ. Tauta est uis euis
ut eciam aura sui corꝑis afficiat mentem et¬
guere. pigrere et deficere. stupere imutere qͣdã
adiniratione uel timore affici uude hic torpor

Expanded text:
dicta quia corpus torpescere faciat: si quis eam viventem tangat, tanta est vis eius ut etiam aura sui corporis afficiat membraguere, pigrere, deficere, stupere, mutire, quadam admiratione vel timore affici, unde hic torpor
Abbreviated transcription (Latin):
pudiũ di idest plausus maxĩe ille qui solet
idest plausus uel repcussio t̾re uel tripudiũ
aponitur a t̾ra et pes pedis. s. plausus et exul¬
tatio fcã pcutiendo t̾ram pedib sed ponitur
simpłr pro leticia. et exuitatõe gaudio uel
uictoria et inde tripudio as. idest tripudio
letari exultari gaudere nel uictoriam hr̃e

Expanded text:
pudium, idest plausus, maxime ille qui solet idest plausus vel repercussio terre; vel tripudium componitur a terra et pes -dis, scilicet plausus et exultatio facta percutiendo terram pedibus, sed ponitur simpliciter pro letitia, exultatione, gaudio vel victoria; et inde tripudio -as, idest tripudio letari, exultare, gaudere, vel victoriam habe
Abbreviated transcription (Latin):
et tormentuosus sa sum ꝙ et tormentosus d̾̾.
Et comꝑatur Et nota ꝙ tormenta eciã dñr
instr̃a bellica ad di̾menda oppida et ciitates.
uel qr torqueant iuterius resistentes nei qr
torqueãt iapides et tela. Gornatilis ĩ toruꝰ¬

Expanded text:
et tormentuosus -a -um, quod et tormentosus dicitur, et comparatur; et nota quod tormenta etiam dicuntur instrumenta bellica ad diruenda oppida et civitates, vel quia torqueant interius resistentes, vel quia torqueant lapides et tela. Item a torqu
Abbreviated transcription (Latin):
Gopicus. topos dr̃ locus unde topicus cacum.
delocis Item topos uel ton d̾r totũ unde topicus¬
dici topica ꝙ totalis qr ibi de totis uel de locis
uel locus. G oragiũ gii. ornatus ĩnuicus.
Torax a thorus. idest pectus s illa pars corporis
anterior que est a collo usq ad stontacum
quã nos diciuiꝰ arcam qr in arcanũ fit idest¬
in secretum quo cetera arcentur. cuiꝰ eminẽ
tes pulpe manuille dñr inter quas pars illa
ossea pectus d̾r dertra et leua coste unde et torax
d̾r lorica et ꝓpͥe illa que tm̃ extenditur ꝙ toracẽ

Expanded text:
dicitur locus, unde topicus -a -um, de locis. Item topos vel ton dicitur totum, unde topicusur Topica quasi totalis, quia ibi de totis vel de locis oc toragium, idest ornatus inimicus;  idest pectus, scilicet pars illa corporis anterior que est a collo usque ad stomachum, quam nos dicimus archam quia ibi archanum sit, idest secretum quo ceteri arcentur, cuius eminentes partes pulpe mamille dicuntur, inter quas pars illa ossea pectus dicitur, dextra et leva coste; unde et torax dicitur lorica, et proprie illa que tantum extenditur, quod toracem
Abbreviated transcription (Latin):
et hec tortilis et hoc. le. pult̾ corr̾ unde tortiliter
fleruosus. uel ĩiuriosus extra rationcin et
ꝯꝑatur unde hec tortuositas. tatis¬
Gorus a torqueo dr hic torus ri idest reflerio et
pulposa extancia carnũ sicut circa coitum
et in brachiis et dr sic qr ibi iuscera torta uide¬
antur uude torosus sa sum idest pinguis et
toris plemis uel superbus et ꝯꝑatur unde

Expanded text:
em flexuosus vel iniuriosus extra rationem, et comparatur, unde hec tortuositas -tis a torqueo hic torus -ri, idest reflexio et pulposa extantia carnium sicut circa collum et in brachiis, et dicitur sic quia ibi viscera torta videantur, unde torosus -a -um, idest pinguis vel toris plenus
Abbreviated transcription (Latin):
ues d̾r hec trena ne lamentacio sicut enĩ. hyͦ.
est canticũ leticie et laudis. ita trena est cãtiꝯ
lamenti et funeris unde et tremis na num̃.
lamentabilis. et trenosus. sa sum. lamiẽtosꝰ
et utrũq ꝯꝑatur. et trenicus ca cum. luctu¬
hec trenara. rorũ. mons siue uallis ubi est
descensus ad inferos et sepe ponitur pro ip̃o descẽ¬
su ad inferos et pro ip̃o inferno. ubi nõ est uͥ
fletus et lamentatio unde trenarius aia riũ.
Et scias ꝙ quidã dicũt pro eodem mõte hic

Expanded text:
 hec trena -e, lamentatio: sicut enim ymnus est canticum letitie et laudis, ita trena est canticum lamenti et funeris; unde trenus -a -um, lamentabilis, et trenosus -a -um, lamentosus, et utrumque comparatur; et treneticus -a -um luctuhec Trenara -rorum, mons sive vallis ubi est descensus ad inferos, et sepe ponitur pro ipso descensu ad inferos et pro ipso inferno, ubi non est nisi fletus et lamentatio, unde trenarius -a -um. Et nota quod quidam dicunt pro eodem monte hic
Abbreviated transcription (Latin):
gis. in tincturam infũdere. retingo gis iterum
tingere uel tincturã auferre subtingo gis su̾tꝰ
uel parũ tingere. Tingo et enis composita st̾ actĩa
et faciũt p̾teritũ in xi et sup̃ in tinctum et non¬
tm̃ire idest liquide et pure et leuiter sonare. et

Expanded text:
-is, infundere, retingo -is, iterum tingere vel tincturam auferre, subtingo -is, subtus vel parum tingere. Tingo et eius composita sunt activa et faciunt preteritum in tinxi et supinum in tinctumm, liquide et pure et leviter sonare, et
Abbreviated transcription (Latin):
inflamare incitare stimulare ꝯmouere ad
et titillicus .ca. cum. pult̾ corr̾ titillacõe plenꝰ
scilicet qui incitat uł qui maicatur ad luxu¬
riam et titiranus nanũ. pronus. Titillollas¬
circũ actũ ꝯuextat et circũducat unde titumalis.¬

Expanded text:
inflammare, incitare, stimulare, commovere ad et titillicus -a -um, titillatione plenus, scilicet qui incitat vel incitatur ad luxuriam; et titeranus -a -um, idest pronus. Titubocircumactum convertat et circumducat, unde titimal
Abbreviated transcription (Latin):
idest domus trina sessione ꝯuiuãtiũ ordi¬
nata Solebant enĩ antiqui in cliuis ꝯmede̾
et tres lectos uel tres ordines lectoꝵ disponere.
ĩ uuo quoꝵ ꝯmedebãt dñs et dña ĩ scdõ. fami¬
lia In terciohospites. et talis domꝰ dicebatur
ĩ mũdo Item tricare tricas capilloꝵ faceꝰ. et est

Expanded text:
idest domus trina sessione convivantium ordinata; solebant enim antiqui in clinis comedere et tres lectos vel tres ordines lectorum disponere, in uno quorum comedebant dominus et domina, in secundo familia, in tertio hospites, et talis domus dicebatur in mundo?’. Item tricare, tricas capillorum facere, et
Abbreviated transcription (Latin):
Tosus a tondeo dr̃ hic tosus si. lapis asper et ca¬
ner nosus qr ambulãtes suꝑ se tundet unde
dr̃ hec toga ge q. tega q uelamento sui corpꝰ
tegat et cooperiat et palliũ purũ et forma ro¬
tunda et fusiore et q. mũdante snu. et erat
olim ꝯĩs uestis romanoꝵ. unde togatus tatũ¬
toga in dutus uel togam habens. Unde et togate
dicebantur quedami comedie de uilib ꝓsonis
a romanis fc̃e que nulius erant precii qr toga
uestis er at ꝯĩs. et ideo uilis Iuuenalis. ĩpugne
ergo mͥ. recitauerit ille togatus.⁊
et uidetur aponi a toga et ferio.  Gogipuriũ¬

Expanded text:
tem a tondeo hic tophus, lapis asper et cavernosus, quia ambulantes super se tondet, unde hec toga -ge, quasi tega, quia velamento sui corpus tegat et operiat, et est pallium purum et forma rotunda, et fusiore et quasi inundante sinu, et erat olim communis vestis Romanorum; unde hec togutoga indutus vel togam habens, unde et togate dicebantur quedam comedie de vilibus personis a Romanis facte, que nullius pretii erant, quia toga vestis communis erat et ideo vilis; Iuvenalis 1, 3 ‘impune ergo michi recitaverit ille togatas’. et videtur componi a toga et ferio. I
Abbreviated transcription (Latin):
uel illuminãs unde dc̃ olii titantes st̾ qͥdã
fortissimi uiri q. illuminatores mnundi scil
sua probitate uel scd̾m fabulas poetarũ. isti
abirata ꝯtra deos rct̃a. ad eius utilitatem
c̾ati dicũtur. Unde et titanes dcĩ st̾ a ticio rege.
q ab ultione. qr q. ulce̾nscente mr̃is t̾re cã
in iudeos armati existerent. et eciam dc̃i st̃̾¬
titan. uel titanꝰ dictus est sol qr fuit de gene
titanoꝵ. uel quia illiuãt mũdũ Inuenitur¬

Expanded text:
ur illuminans, unde dicti olim Titanes sunt quidam fortissimi viri quasi illuminatores mundi, scilicet sua probitate; vel, secundum fabulam, isti ab irata contra deos terra ad eius utilitatem creati dicuntur; unde et Titanes dicti sunt a tito greco, idest ab ultione, quia quasi ulciscende matris Terre causa in deos armati existerent; et hic TTitan vel Titanus dictus est sol, quia fuit de genere Titanorum vel quia illuminat mundum. It
Abbreviated transcription (Latin):
uel laus ꝯponitur cũ tragos ꝙ est hyrais. et dr
hec tragedia die idest hutina laus uel hurcus
cantus idest fetidus. Est enĩ de crudelissimis
rebus sicut qui patrem uel matiem ĩterficit.
dabatur hucus. scil aĩal fetidum nõ ꝙ non
haberet aliud dignũ p̾iiũ. sed ad fetorem ma¬
terie designandũ Et inde tragedus da dum.
et hic tragedus di ꝓuit̾ prod̾ tragedie scriptor.
et hinc tragedicus cacum. Item a tragedia.
dia. qr ꝯmedia priuatorũ hõĩm ꝯtinet facta.
tragedia regũ et magnatum Item ꝯmedia
huĩli stilo describ̾r. tragedia alto. Item ꝯmedia
a tristib incipit. sed cũ letis desut tragedia
eꝯͣrio Uude in salu tatione solemꝰ dr̃e. mittẽ
et optare tragedicũ pͥncipiũ et comitũ finem

Expanded text:
u componitur cum tragos, quod est hyrcus, et dicitur hec tragedia -e, idest hyrcina laus vel hyrcinus cantus, idest fetidus: est enim de crudelissimis rebus, sicut qui patrem et matrem interficit dabatur hyrcus, scilicet animal fetidum, non quod non haberent aliud dignum premium, sed ad fetorem materie designandum. Et inde tragedus -a -um et hic tragedus -di, tragedie scriptor, et hinc tragedicus -a -um. Item a tragedia tdia quia comedia privatorum hominum continet facta, tragedia regum et magnatum. Item comedia humili stilo describitur, tragedia alto. Item comedia a tristibus incipit sed cum letis desinit, tragedia e contrario. Unde in salutatione solemus mittet optare tragicum principium et comicum finem,
Abbreviated transcription (Latin):
his. trahe̾. in aliam ꝑtem trabe̾ lacerare abscõdẽ.
Attraho his ad se trahere uel abbrentare. contraho¬
his. colligẽ ꝯstringere abbreuiare decurtare.
distraho his. idest in du̾sas ꝑtes trahere. dĩdere.
dilamare. uel a se remouere uendere uel donare.
detrahere est expoliare aufferre. Extrahohis.
Protraho. Pertraho. fetraho. substraho. Et est¬
uel parũ uel post trahẽ diminue̾ aufferre Et

Expanded text:
, in aliam partem trahere, lacerare, abscindere; attraho, ad se trahere vel adbreviare; contraho, colligere, constringere, adbreviare, decurtare; distraho, in diversas partes trahere, dividere, dilaniare vel a se removere, vendere vel donare; detrahere, expoliare, auferre; extraho, protraho, pertraho, retraho, subtraho, vel parum vel postre
Abbreviated transcription (Latin):
cũ mũdo deseritur. seruilis uero uel inicialis
in ꝑfc̃a caritate non est. nullus ergo istorum.
fuit in xp̃o. quis ergo fuit timor ille quopen ã
timuit potest timor ille dici naturalis siue
humanus qui omib hoĩb mest quo horretur
mors ac formidatur pena et dr timor iste nͣlis.
de bonis naturalib. sed qr ex corrupta natura
esset naturalis. et est iste tinior in hoĩe effc̃s¬

Expanded text:
cum mundo deseritur; servilis vero, vel initialis, in perfecta charitate non est. Nullus ergo timorum istorum fuit in Christo. Quis ergo fuit timor iste quo poenam timuit? Potest timor ille dici naturalis vel humanus, qui omnibus hominibus inest, quo horretur mors ac formidatur poena. Et dicitur timor iste naturalde bonis naturalibus; sed quia ex corrupta natura esset naturalis; et est iste timor, eff
Abbreviated transcription (Latin):
nitruũ facere et ꝯuenit soli deo. Unde solum
i t̾cia ꝑsona d ĩueniri Inuenitur eciam ĩ¬
prima ꝑsona et scda̾ per prosopeyam et per
neutra st̾ preter attono ꝙ est actũn et om̃ia
faciũt p̾teritũ in nui et sup̃ i tonitũ licet
qñq ĩueniatur face̾ in aui et in atũ secũd̾¬
antiquos et om̃ia corr̾ hanc silsam .to. et noͣ
ꝙ touo absolutũ est ut deus tonat Inueĩtur
tñ qñq deus tonat aerem qr uerbũ trausitiuũ
tũc intelligitur in co. idest tonare facit uel
tonitruo pcutit et mouet et tangit Silr̾ pluet

Expanded text:
nitruum facere, et convenit soli deo, unde solum in tertia persona deberet inveniri; invenitur in prima et in secunda et per prosopopeiam vel per neutra sunt preter attono, quod est activum, et omnia faciunt preteritum in -nui et supinum in -itum, licet quandoque inveniantur facere in -avi et in -atum, et omnia corripiunt hanc sillabam to-; et nota quod tono absolutum est, ut ‘deus tonat’; invenitur tamen quandoque ‘deus tonat aerem’, quia verbum transitivum tunc intelligitur in eo, idest tonare facit vel tonitruo percutit et movet et tangit. T