comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cia reprimit: insurgentis maris impetum
ꝑ obserata claustra compescit. Ira fortasse
in occulto exasperat. sed ne quies superna
ꝑdatur. in ꝑturbatione mentis officium
linguȩ subtrahitur: ne usq ad uocẽ exeat.
quod in sinũ cordis tumultuosum sonat.
Luxuria in occultis cogitationib accen¬
dit: sed ne suꝑnam mundiciam mens
amittat. conceptȩ immundiciȩ ea quae
famulari poterant membra castigat: ne
usq ad corruptionẽ exhalet corporis. fȩcor
cordis. Auaritia stimulat: sed ne cȩlesti
regno mens careat. intra claustra se parsi¬
moniȩ contenta ꝓpriis ligat: ne in prauo
se opere dilatet. & usq ad exteriores actus
internȩ concupiscentiȩ estus exudet. Sup¬
bia inflat. sed ne ueram celsitudine̾ amit¬
tat. considerando quisq quia puluis est.
ab altitudine se conceptȩ elationis humi¬
liat: certans nimirũ ne quod in suggesti¬
one cogitationis tolerat. in exercitatione

Expanded text:
tia reprimit, insurgentis maris impetum tia reprimit, insurgentis maris impetum per obserata claustra compescit. Ira fortasse in occulto exasperat; sed ne quies superna perdatur, perturbationi mentis officium linguae subtrahitur, ne usque ad vocem exeat, quod in sinu cordis tumultuosum sonat. Luxuria in occultis cogitationibus accenditur; sed ne supernam munditiam mens amittat, conceptae immunditiae ea quae famulari poterant membra castigat, ne usque ad corruptionem corporis exhalet fetor cordis. Avaritia stimulat; sed ne coelesti regno mens careat, 917 intra claustra se parcimoniae contenta propriis ligat, ne in pravo se opere dilatet, et usque ad exteriores actus internae concupiscentiae aestus exsudet. Superbia inflat; sed ne veram celsitudinem amittat, considerando quisque quia pulvis est ab altitudine se conceptae elationis humiliat, certans nimirum ne quod in suggestione cogitationis tolerat in exercitationem
Abbreviated transcription (Latin):
tuos. Quid enĩ moralit᷑ ꝑ ostia: nisi uir¬
tutes: Quid ꝑ uectem: nisi robur carita¬
nisi eas ex occulto mentis opposita caritas
astringat. Facile autẽ omne uirtutum
bonũ temptatione cordis irruente destru¬
itur: nisi ab intimis fixa caritate soliaet᷑.
Unde & paulus in suis prȩdicationib dum
quȩdam uirtutũ ostia mari temptationis
opponeret: ilico eisdem ostuis quasi robur
uectis adiunxit dicens. Suꝑ om̃a autem
hȩc caritatem habentes. qđ est uinculum
ꝑfectionis. Perfectionis enim uinculum
caritas dicitur: quia omẽ bonum quod
agitur. nimirũ ꝑ illam ne pereat ligatur.
A temptatore nanq citius quodlibet opus
euellitur: si solutũ a uinculo caritatis¬
Ñ inuenit᷑. Si autẽ mens dĩ ac ꝓximi dilectio¬
a ne constringitur: cũ temptationũ motus
quȩ libet ei in iusta suggesserint. obicem se
illis ipsa dilectio opponit: & prauȩ suasio¬
nis undam uirtutũ ostiis ac uecte intimi
caritatis fortitudinẽ nascentia in corde ui¬

Expanded text:
tur.---Quid enim moraliter per ostia, nisi virtutes; quid per vectem, nisi robur charitanisi eas ex occulto mentis opposita charitas astringat. Facile autem omne virtutum bonum tentatione cordis irruente destruitur, nisi ab intimis fixa charitate solidetur. Unde et Paulus in suis praedicationibus dum quaedam virtutum ostia mari tentationis opponeret, illico eisdem ostiis quasi robur vectis adjunxit, dicens: Super omnia autem haec charitatem habentes, quod est vinculum perfectionis . Perfeccharitas dicitur, quia omne bonum quod agitur, nimirum per illam ne pereat ligatur. A tentatore namque citius quodlibet opus evellitur, si solutum a vinculo charitatis invenitur. Si vero mens Dei ac proximi dilectione constringquaelibet ei injusta suggesserint, obicem se illis ipsa dilectio opponit, et pravae suasionis undam virtutum hostiis ac vecte intimi charitatis fortitudinem nascentia in corde vi
Abbreviated transcription (Latin):
tionis humiliat: ut licet plus appetat.
ultra tam̃ quã sibi conceditur ñ ascendat.
Uel certe terminis suis dñs hoc mare cireun¬
dat: quia cor nr̃m temptationib tumidũ.
occultis donorum distributionib mitigat:
modo agens ne praua suggestio ad delecta¬
tionem ueniat. modo ne praua delectatio
usq ad consensum ꝓrumpat. Qui ergo
illicitos motus cordis respicit. & in quib¬
dam eos usq ad consensum uenire ꝓhibet:
in quibdam uero illos etiam a delectatio¬
ne restringit: nimirũ furenti mari t̾mi¬
nos imponit. ut nequaquã in oꝑe exeat:
sed intra sinum mentis temptationum
submurmurans se unda collidat. Quȩ
quia tunc ualent᷑ restringit᷑. cum ei dile¬
ctione dĩ atq inspiratis uirtutib obuiat᷑.
recte subiungit᷑. Et posui uectẽ & ostia.

Expanded text:
tionis humiliat, ut licet plus appetat, tionis humiliat, ut licet plus appetat, ultra tamen quam sibi conceditur non ascendat. Vel certe terminis suis Dominus hoc mare circumdat, quia cor nostrum tentationibus tumidum occultis donorum distributionibus mitigat, modo agens ne prava suggestio ad delectationem veniat, modo ne prava delectatio usque ad consensum prorumpat. Qui ergo illicitos motus cordis respicit, et in quibusdam eos usque ad consensum venire prohibet, in quibusdam vero illos etiam a delectatione restringit, nimirum furenti mari terminos imponit, ut nequaquam in opere exeat, sed intra sinum mentis tentationum submurmurans se unda collidat. Quae quia tunc valenter restringitur, cum ei delectatione Dei atque inspiratis virtutibus obviatur, recte
Abbreviated transcription (Latin):
dinis suȩ confusione tenebrat᷑. Hoc mare
caligine quasi infantiȩ pannis obuoluit᷑ :
quia a contẽplandis sublimib adhuc tẽne¬
ris sensib suȩ infirmitatis ligat᷑. Uideamꝰ
paulũ quadam caligine quasi infantiae
pannis obuolutũ. Rit. Uidemus nune
ꝑspeculũ in enigmate: tunc autẽ facie
ad faciem. N unc cognosco ex parte. tunc
cognoscam sicut & cognitus sum. Qui si se
ad comphendenda cȩlestia infantem non
cerneret: ȩtatis suȩ ad hȩc comparationem
nullo modo p̃misisset dicens. Cum essem
paruulus loquebar ut paruulus: sapiebã
Sut paruulus. cogitabam ut paruulus.
Tunc ergo ad robur iuuenile conscendimꝰ:
cũ forti sensu eam ad quã tendimus uitam
uidemus. N unc autẽ quia intentionis nr̃ȩ
acies ꝑ infirmitatẽ suam ab int̾na luce
retunditur : mens nr̃a ligata infantiae¬
pannis tenet᷑. Ubi apte subiungitur.
enim suis dñs hoc mare circundat: quia
cor nr̃m adhuc corruptionis suȩ molestia
& cura turbulentũ. sub mensura contẽpla¬

Expanded text:
dinis suae confusione tenebratur. Hoc mare caligine quasi pannis infantiae obvolvitur, quia a contemplandis sublimibus adhuc teneris sensibus suae infirmitatis ligatur. Videamus Paulum quadam caligine quasi infantiae pannis obvolutum, dum ait: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Nunc cognosco ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum . Qui si se ad comprehendenda coelestia infantem non cerneret, aetatis suae 916 ad haec comparationem nullo modo praemisisset, dicens: Cum essem parvulus, loquebar ut parvulus, sapiebam ut parvulus, cogitabam ut parvulus. Tunc ergo ad robur juvenile conscendimus, cum forti sensu eam ad quam tendimus vitam videmus; nunc autem quia intentionis nostrae acies per infirmitatem suam ab interna luce retunditur, mens nostra ligata infantiaepannis tenetur. Ubi apte subjungitur: enim suis Dominus hoc mare circumdat, quia cor nostrum adhuc corruptionis suae molestia et cura turbulentum sub mensura contempla
Abbreviated transcription (Latin):
tenebras nr̃ȩ noctis apparuit: quia fugata
obscuritate peccati. etͣnum nobis mane nun¬
tiauit. Luciferum uero se innotuit: quia
diluculo ex morte surrexit. & fulgore sui
luminis mortalitatis nr̃ȩ tetram caliginẽ
pressit. Qui bene ꝑ iohannẽ dicit᷑. stella
splendida & matutina. Uiuus quippe ap
factus est: quia dũ in semet ipso exemplum
nobis resurrectionis prębuit. quȩ lux sequat᷑
indicauit. Uesꝑum uero suꝑ terrȩ filios
consurgere dñs facit: quia infidelib iudeoꝵ
cordib dominari antichristũ eorum merito
exigente ꝑmittit. Qui iccirco a dño huic
uesperi iuste subdunt᷑: quia ipsi sponte sua
filii terrȩ ẽẽ uoluerunt. Terrena quippe &
ñ celestia requirentes. ã ꝑspicienda luciferi
nr̃i claritate cȩcati sunt. Et dũ prȩesse sibi
uesꝑum expetunt: subsequentis dampnatio¬
nis ȩterna nocte mergunt᷑. Hinc in ȩuangło
dñs dicit. Ego ueni in nomine patris mei. &

Expanded text:
tenebras nostrae noctis apparuit, quia, fugata tenebras nostrae noctis apparuit, quia, fugata obscuritate peccati, aeternum nobis mane nuntiavit. Luciferum vero se innotuit, quia diluculo ex morte surrexit, et fulgore sui luminis mortalitatis nostrae tetram caliginem pressit. Cui bene per Joannem dicitur: Stella splendida et matutina . Vivus quippe appfactus est, quia dum in semetipso exemplum nobis resurrectionis praebuit, quae lux sequatur indicavit. Vesperum vero super terrae filios consurgere Dominus facit , quia infidelibus Judaeorum cordibus dominari Antichristum eorum merito exigente permittit. Qui idcirco a Domino huic vesperi juste subduntur, quia ipsi sponte sua filii terrae esse voluerunt. Terrena quippe et non coelestia requirentes, a perspicienda luciferi nostri claritate excaecati sunt; et dum praeesse sibi vesperum expetunt, subsequentis damnationis aeterna nocte merguntur. Hinc in Evangelio Dominus dicit: Ego veni in nomine Patris mei, et
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s oꝑationes sc̃ĩ sp̃s sufficis: Me ergo
coniungentẽ plyades in cunctis uirtutibus
contemplare: & tu de paucis ab elatione
compescere. Audiat qđ dicit᷑. Aut gyrũ
arcturi poteris dissipare: Aesi ei aꝑte dice¬
retur. Et si ipse iam quȩ recta sunt sentis:
nunquid uirtute tua etiam in alienis cor¬
dibus laborem grossioris intelligentiae de¬
strius: Me itaq considera. qui carnaliũ
stulta corrigo. dũ me ꝑ carnis stultitiam
manifesto: ut tanto magis hȩc quȩ pritas
uirtutũ tuarum fortia humilies. quanto
nec uestigia meȩ infirmitatis apprehendis.
Quia uero in ipso dominicȩ incarnationis
mysterio. aliis lux ueritatis ostenditur.
aliorũ uero ꝑ scandalum corda tenebrant᷑:¬
tempore luciferũ ꝓduxit: quia sicut scrip¬
tum est. cũ uenit plenitudo tẽporis misit
ds̃ filium suũ natum ex muliere factũ sub
lege. ut eos qui sub lege erant redimeret.
Qui natus ex uirgine uelut lucifer inter

Expanded text:
omnes operationes sancti Spiritus sufficis? Me ergo omnes operationes sancti Spiritus sufficis? Me ergo conjungentem Pleiades in cunctis virtutibus contemplare, et tu de paucis ab elatione compescere. Audi quod dicitur: Aut gyrum Arcturi poteris dissipare? Ac si ei aperte diceretur: Et si ipse jam quae recta sunt sentis, nunquid virtute tua etiam in alienis cordibus laborem grossioris intelligentiae destruis? 952 Me itaque considera, qui carnalium stulta corrigo, dum me per carnis stultitiam manifesto, ut tanto magis haec quae putas virtutum tuarum fortia humilies, quanto nec vestigia meae infirmitatis apprehendis. Quia vero in ipso dominicae incarnationis mysterio aliis lux veritatis ostenditur, aliorum vero per scandalum corda tenebranturs Pater in suo tempore Luciferum produxit, quia, sicut scriplum est: « Cum venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum natum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret ; qui natus ex virgine, velut Lucifer inter
Abbreviated transcription (Latin):
est: simul omne̾ uirtutẽ sp̃s septiformis gr̃ȩ
in oꝑatione retinere. Alius nanq ꝓphetiã.
alius scientiam. alius uircutes. alius genera
linguarum. alius intͣpretationẽ sermonũ.
iuxta distributionẽ sc̃ĩ sp̃s accipit. Ad haben¬
da uero cuncta eiusdem sp̃s munera. nemo
ꝑtingit. At uero conditor nͣr infirma nr̃a
suscipiens: quia ꝑ diuinitatis suȩ potentiã
simul se habere om̃s scĩ sp̃s uirtutes edocuit:
micantes ꝓculdubio plyades iunxit. Dum
uero plẏades iungit. arcturi gyrum dissi¬
pat: quia dũ semet ipsum factum hominẽ
in testam̃to ueteri litterę laborem soluit:
ut fidelis quisq iam cũ libertate sp̃s illud
intelligat. cui prius in formidine intͣ tot
discrimina seruiebat. Audiat itaq beatus
iob. Nunquid coniungere ualebis mican¬
tes stellas plẏades : Acsi aꝑte diceretur.
Habere quidem lumina quarundam uir¬
tutum potes: sed nunquid exercere simul

Expanded text:
est simul omnem virtutem Spiritus septiformis gratiae est simul omnem virtutem Spiritus septiformis gratiae in operatione retinere. Alius namque prophetiam, alius scientiam, alius virtutes, alius genera linguarum, alius interpretationes sermonum juxta distributionem sancti Spiritus accipit ; ad habenda vero cuncta ejusdem Spiritus munera nemo pertingit. At vero conditor noster infirma nostra suscipiens, quia per divinitatis suae potentiam simul se habere omnes sancti Spiritus virtutes edocuit, micantes procul dubio Pleiades junxit. Dum vero Pleiades jungit, Arcturi gyrum dissipat, quia dum semetipsum factum hominem in Testamento Veteri litterae laborem solvit, ut fidelis quisque jam cum libertate spiritus illud intelligat cui prius in formidine inter tot discrimina serviebat. Audiat itaque beatus Job: Nunquid conjungere valebis micantes stellas Pleiades? Ac si aperte diceretur: Habere quidem lumina quarumdam virtutum potes, sed nunquid exercere simul
Abbreviated transcription (Latin):
tellectum flectitur. significata ꝑ illud lux
grã sp̃c septiformis aperit᷑. Et ꝓpinquante
diei luce stellarum eius ordo distendit᷑: quia
post quã ꝑ semet ipsam nobis ueritas innotuit.
ab obsequiis carnalib litterȩ pͣcepta laxauit.
Redemptor autẽ nrͣ in carne ueniens plyades
iunxit: quia oꝑationes septiformis sp̃e. simul
in se & cunctas & manentes habuit. De quo
ꝑ isaiam dicit᷑. E gredietur uirga de radice
iesse.&. flos de radice eius ascendet: & requiescet
suꝑ eum sp̃c dñi. sp̃c sapientiȩ & intellectus.
S quo zacharias ait. Suꝑ lapidem unum.
septem oculi sunt. Atq iterum. Et in can
delabro aureo. lucernȩ septẽ. Nullus uero
hominũ operationes scĩ sp̃c simul om̃s habuit:
nisi solus mediator dĩ & hominũ. euius est
isdem sp̃s qui de patre ante scła ꝓcedit. Bene¬
ergo dicitur. suꝑ lapidem unum. septẽ oculi
sunt. Huc enĩ lapidi septem oculos habere

Expanded text:
tellectum flectitur, significata per illud lux tellectum flectitur, significata per illud lux gratiae septiformis aperitur. Et propinquante diei luce, stellarum ejus ordo distenditur, quia postquam per semetipsam nobis Veritas innotuit, ab obsequiis carnalibus litterae praecepta laxavit.Redemptor autem noster in carne veniens Pleiades junxit, quia operationes septiformis Spiritus simul in se et junctas et manentes habuit. De quo per Isaiam dicitur: « Egredietur virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, et requiestus  quo Zacharias ait: Super lapidem unum septem oculi sunt . Atque iterum: Et in cadelabro aureo lucernae septem . Nullus quippe hominum operationes sancti Spiritus simul omnes habuit, nisi solus Mediator Dei et hominum, cujus est idem spiritus qui de Patre ante saergo dicitur: Super lapidem unum septem oculi sunt. Huic enim lapidi septem oculos habere
Abbreviated transcription (Latin):
& uelut a sole caritatis aliena. prȩceptorum
suoꝵ semina plus premebat ex frigore. quã
ex calore nutriebat. Cuiꝰ opp̃ssionis pondꝰ
petrus horruerat: cũ dicebat. Quidtem¬
ꝑtatis dm̃. imponere iugum suꝑ ceruicẽ disci¬
pulorum: qđ neq patres nr̃i. neq nos por¬
S tare potuimꝰ : N ec mirum qđ ꝑ arcturi
septem stellas testam̃tum uetus exprimitur:
saerificii uota tendebant᷑. Plyades uero quȩ
ipsȩ quoq sicut suꝑius diximꝰ septem sunt.
testam̃ti noui grãm tanto aꝑtius indicant:
quanto cuncti liquido cernimꝰ qđ ꝑ illud
fideles suos sc̃s sp̃c septiformis muneris lumi¬
ne illustrat. Quaqua igit᷑ se arcturus uer¬
tit plyades ostendit: quia ꝑ om̃e quod testa¬
mentũ uetus loquitur. testam̃ti noui oꝑa
nuntiant᷑. Sub prȩtextu enĩ litterȩ: tegit
mysteriũ ꝓpheciȩ. Et quasi inelinat se arctu¬
rus & demonstrat: quia dũ ad spualem in¬

Expanded text:
et velut a sole charitatis aliena, praeceptorum et velut a sole charitatis aliena, praeceptorum suorum semina plus premebat ex frigore quam ex calore nutriebat. Cujus oppressionis pondus Petrus horruerat, cum dicebat: Quid tentatis Deum, imponere jugum super cervicem discipulorum, quod neque patres nostri neque nos portare potuimus ? Nec mirum quod per Arcturi septem stellas Testamentum Vetus exprimitur, sacrificii vota tendebantur. Pleiades vero quae ipsae quoque, sicut superius diximus, septem sunt, Testamenti Novi gratiam tanto apertius indicant, quanto cuncti liquido cernimus, quod per illam fideles suos Spiritus sanctus septiformis muneris lumine illustrat. Quaqua igitur se Arcturus vertit, Pleiades ostendit, quia per omne quod Testamentum Vetus loquitur Testamenti Novi opera nuntiantur. Sub textu enim litterae tegit mysterium prophetiae. Et quasi inclinat se Arcturus et demonstrat, quia ad dum spiritalem in
Abbreviated transcription (Latin):
Dicat ergo. Nunquid coniungere ualeb̃
micantes stellas plyades. aut gyrũ arcturi
poteris dissipare: Sub audis. ut ego: qui
tunc scoꝵ uitã etiam ꝑ speciem unio. cum
gyrum uniuersalis ȩccłȩ corporalit᷑ soluo.
Et quis hominũ solius diuinȩ hoc eẽ uirtu¬
tis ignorate S edd ut cognoscat homo quid
ipse sit: memoret᷑ assidue quid solus dñs
plyadibus. atq arcturo aliud sentiamus.
Plyades quippe ab oriente. arcturus uero
ex parte aquilonis surgit. Quaqua autẽ
se ꝑ gyrum arcturus uerterit. plyades
ostendit: & cũ lux dici iam uicina efficit᷑.
stellarum eius ordo distendit᷑. Potest igitur
ꝑarcturũ qui a plaga frigoris nascitur
lex: ꝑ plyades uero quȩ ab oriente surgunt.
cestamenti noui gra designari. Quasi enĩ
ab aquilone lex uenerat: quȩ tanta subditoᷤ
rigiditatis asperitate terrebat. Nam dum
ꝓ culpis suis alios prȩciperet lapidib obrui.
alios gladii morte multari: plaga torpens

Expanded text:
Dicat ergo: Nunquid conjungere valebis Dicat ergo: Nunquid conjungere valebis micantes stellas Pleiades, aut gyrum Arcturi poteris dissipare? Subaudis ut ego, qui tunc sanctorum vitam etiam per speciem unio, cum gyrum universalis Ecclesiae corporaliter solvo. Et quis hominum solius divinae hoc esse virtutis ignorat? Sed ut cognoscat homo quid ipse sit, memoretur assidue quid solus Dominus Pleiadibus atque Arcturo aliud sentiamus. Pleiades quippe ab Oriente, Arcturus vero ex parte Aquilonis surgit. Quocumque autem se per gyrum suum Arcturus verterit, Pleiades ostendit; et cum lux diei jam vicina efficitur, stellarum ejus ordo distenditur. Potest igitur per Arcturum, qui a plaga frigoris nascitur, lex; per Pleiades vero, quae ab Oriente surgunt Testamenti Novi gratia designari. Quasi enim ab Aquilone lex venerat, quae tanta subditos rigiditatis asperitate terrebat. Nam dum pro culpis suis alios praeciperet lapidibus obrui, alios gladii morte mulctari, plaga torpens,
Abbreviated transcription (Latin):
eleuet: quatuor deponat. Ecce ꝑ paulum
contra fidem de oꝑe suꝑbientib. dicit. Si
abraham ex oꝑib iustificatus est: habet
głam. sed ñ apud dm̃. Quid enĩ scriptura
dicit: Credidit abraham dõ: & reputatũ
est illi ad iustitiam. Uideamus quomodo
quatuor eleuet. tres deponat. Ecce ꝑ iaco¬
bum de fide contra oꝑa suꝑbientib. dicit.
Sicut corpus sine spͣu emortuum est: ita &¬
fides sine oꝑib mortua est. Arcturus itaq
uoluitur: quia scã ȩccła iuxta auditorum
suoꝵ mentes. in diuerso latere prȩdicationis
arte uersatur. Arcturus uoluitur: quia
hȩc in noctis huiꝰ tribulationib rotatur.
Sed hunc arcturi gyrum quandoq dñs
dissipat: quia labores ȩccłȩ ad requiem ꝑ¬
mutat. Tunc & plyades plenius iungit.
cũ gyrum arcturi destruit: quia tunc ni¬
mirum sci om̃s etiam uisionis sibi specie co-¬
pulantur. quando in fine mundi scã ȩccła
ab his quos nunc sustinet laborib soluitur.

Expanded text:
elevet, quatuor deponat. Ecce per Paulum elevet, quatuor deponat. Ecce per Paulum contra fidem de opere superbientibus dicitur: Si Abraham ex operibus justificatus est, habet gloriam, sed non apud Deum . Quid enim Scriptura dicit? Credidit Abraham Deo, et reputatum est illi ad justitiam . Videamus quomodo quatuor elevet, tres deponat. Ecce per Jacobum de fide contra opera superbientibus dicitur: Sicut corpus sine spiritu mortuum est, ita fides sine operibus mortua est . Arcturus itaque volvitur, quia sancta Ecclesia juxta auditorum suorum mentes in diverso latere praedicationis arte versatur. Arcturus volvitur, quia haec in noctis hujus tribulationibus rotatur. Sed hunc Arcturi gyrum quandoque Dominus dissipat, quia labores Ecclesiae ad requiem permutat. Tunc et Pleiades plenius jungit, cum gyrum Arcturi destruit, quia tunc nimirum sancti omnes etiam visionis sibi specie copulantur, quando in fine mundi sancta Ecclesia ab his quos nunc sustinet laboribus solvitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Eaq stante nox prȩterit: quia illa in sua
incolumitate ꝑdurante. mortalitatis huiꝰ
ratius possumus intueri. In septẽ quippe
stellis uoluit᷑. Et modo quidem tres ad
summa eleuat. atq ad ima quatuor ineli¬
nat: modo quatuor suꝑius erigit. & tres
inferius premit. Scã quoq ȩccła cũ modo
infidelib trinitatis notitiam. modo autẽ
fidelib uirtutes quatuor. id est prudentiã.
fortitudinẽ. temperantiam. iustitiam prȩ¬
dicat: quasi rotatu prȩdicationis. status sui
speciem quodam modo immutat. Nam eũ
quibdam de oꝑib suis głantib confiden¬
tiam ꝓprii laboris euacuat. & fidem trini¬
tatis exaltat: quid aliud facit. nisi tres
stellas arcturus eleuat. quatuor inelinat:
Et dũ quosdam bona opera ñ habentes. de
sola fide prȩsumere ꝓhibet. sed oꝑari enixus
quȩ precepta sunt iubet: quid ad aliua
arcturus facit. nisi quatuor stellas erigit.
tres deponit: U ideamus quomodo tres

Expanded text:
eaque stante nox praeterit, quia illa in sua eaque stante nox praeterit, quia illa in sua incolumitate perdurante, mortalitatis hujusratius possimus intueri. In septem quippe stellis volvitur, et modo quidem tres ad summa elevat, atque ad ima quatuor inclinat, modo 950 quatuor superius erigit, et tres inferius premit. Sancta quoque Ecclesia cum modo infidelibus Trinitatis notitiam, modo autem fidelibus virtutes quatuor, id est prudentiam, fortitudinem, temperantiam, justitiam praedicat, quasi rotatu praedicationis status sui speciem quodammodo immutat. Nam cum quibusdam de operibus suis gloriantibus confidentiam proprii laboris evacuat, et fidem Trinitatis exaltat, quid aliud facit nisi tres stellas Arcturus elevat, quatuor inclinat? Et dum quosdam bona opera non habentes de sola fide praesumere prohibet, sed operari enixius quae praecepta sunt jubet, quid aliud Arcturus facit, nisi quatuor stellas erigit, tres deponit? Videamus quomodo tres
Abbreviated transcription (Latin):
aquila. pennis se tam̃ dum uolant tangunt:
quia & confessione uocũ. & uirtutum sibi
unanimitate iungunt᷑. Qđ quia solius
diuinȩ uirtutis est: & disiunctis tẽporib
missos in fidei predicatione coniungere. &
dissimilib uirtutib pręditos fulgore inten¬
tionis unire recte dicitur. Nunquid con¬
iungere ualebis micantes stellas pliades:
Acsi dicat. Vt ego. quia unus omnia im¬
pleo. atq in unitatis sensu electorũ mentẽs
implendo comungo. In arcturo autẽ qui
ꝑ gẏrum suũ nocturna spacia ñ occasurus
illustrat: nequaquã particulatim edita
uita scõrum. sed tota simul ȩccła designat᷑.
Quȩ fatigationes quidem patit᷑: nec tam̃
ad defectum ꝓprii status inclinat᷑. Gyrũ
laborum tolerat: sed ad occasum cũ tempo¬
rib ñ festinat. Neq enĩ ad ima poli ar¬
cturus cũ nocturno tempore ducitur: sed
dũ ipse uoluitur nox finit᷑. Quia nimirũ
dum sc̃a ȩccła innumeris tribulationibus
quatitur. pręsentis uitȩ umbra terminat᷑.

Expanded text:
aquila, pennis se tamen dum volant tangunt, quia et confessione vocum, et virtutum sibi unanimitate junguntur. Quod quia solius divinae virtutis est, et disjunctis temporibus missos in fidei praedicatione conjungere, et dissimilibus virtutibus praeditos fulgore intentionis unire, recte dicitur, Nunquid conjungere valebis micantes stellas Pleiades? Ac si dicat ut ego, qui unus omnia impleo, atque in unitatis sensu electorum mentes implendo conjungo. per gyrum suum nocturna spatia non occasurus illustrat, nequaquam particulatim edita vita sanctorum, sed tota simul Ecclesia designatur, quae fatigationes quidem patitur, nec tamen ad defectum proprii status inclinatur: gyrum laborum tolerat, sed ad occasum cum temporibus non festinat. Neque enim ad ima poli Arcturus cum nocturno tempore ducitur, sed dum ipse volvitur, nox finitur, quia nimirum dum sancta Ecclesia innumeris tribulationibus quatitur, praesentis vitae umbra terminatur;
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinẽ lapidis aquȩ durantur. Aesi
diceret. Illa mollia & penetrabilia fidei cor¬
da iudȩorum: in insensibilitatẽ uertuntur
gentiũ. Cũ enim misericors gentes traxit:
iratus uidȩam reppulit. Actumq est. ut
sicut dudũ ad ꝑcipiendam fidem gentilitas
fuerat obdurata: ita post modum ad fidẽ
gentilitate suscepta. iudeȩ popłs ꝑfidiȩ tor¬
pͥore duresceret. Unde paulus apłs eiscdem
gentib dicit. Sicut aliquando uos nͣ credi¬
distis dõ. nunc autẽ miscdam consecuti esti s

Expanded text:
similitudinem lapidis aquae durantur. Ac si similitudinem lapidis aquae durantur. Ac si diceret: Illa mollia ac penetrabilia fidei corda Judaeorum in insensibilitatem vertuntur gentium. Cum enim misericors Deus gentes traxit, iratus Judaeam repulit. Actumque est ut sicut dudum ad percipiendam fidem gentilitas fuerat obdurata, ita postmodum ad fidem gentilitate suscepta, Judaeae populus perfidiae torpore duresceret. Unde Paulus apostolus eisdem gentibus dicit: Sicut aliquando vos non credidistis Deo, nunc autem misericordiam conse
Abbreviated transcription (Latin):
quos iniquos ꝑmisit uiuere tolerando
patienter. Et quia illa quondã tẽnera
ac fidei penetrabilia corda iudȩorum in
ꝑfidiȩ post modũ obstinatione durata sunt:
iam sȩpius edocuisse me memini. Lapis
uero pro ipsa duritia. aliquando gentiles
populi designant᷑. Ip̃si quippe lapides
coluerunt: & de eis ꝑ ꝓpħam dic̃tum est.
Similes illis fiant qui faciunt ea. & om̃s
qui confidunt in eis. Unde iohannes iu¬
dȩos aspiciens se de stemmate generationis
extollere: & gentiles prȩuidens ad abrahȩ
ꝓlem fidei cognatione transire. ait. Ne
uelitis dicere intra uos: patrem habemus
abraham. Dico enim uobis: quia potens
est ds̃ de lapidib istis suscitare filios abrabȩ.
Lapides utiq duros ꝑfidia gentiles uocars.
Quia ergo primũ iuidȩa dõ credidit. gen¬
tilitate om̃i in ꝑfidiȩ suȩ obstinatione
remanente. post modum uero ad fidem
gentiliũ corda mollita sunt: & iudeorũ
infidelitas obdurata. bene dictum est: in

Expanded text:
quos iniquos permisit vivere tolerando quos iniquos permisit vivere tolerando patienter. Et quia illa quondam tenera ac fidei penetrabilia corda Judaeorum, in perfidiae postmodum obstinatione durata sunt, jam saepius edocuisse me memini. In lapide vero pro ipsa duritia aliquando gentiles populi designantur. Ipsi quippe lapides coluerunt, et de eis per Prophetam dictum est: « Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis . » Unde Joannes Judaeos aspiciens se de stemmate generationis extollere, et gentiles praevidens ad Abrahae prolem fidei cognatione transire, ait: « Ne velitis dicere inter vos: Patrem habemus Abraham. Dico enim vobis quia potens est Deus de lapidibus istis suscitare filios Abrahae ; lapides utique duros perfidia gentiles vocans. Quia ergo primum Judaea Deo credidit, gentilitate omni in perfidiae suae obstinatione remanente, postmodum vero ad fidem gentilium corda mollita sunt, et Judaeorum infidelitas obdurata, bene dictum est: In
Abbreviated transcription (Latin):
nisi sublimis debet intelligi uita scorium⁊
Cui cȩlo dicitur. attende cȩlum & loquar.
Non enim insensibili: sed rationabili
ca
Celũ michi sedes est. De qua sede alias
scriptum ẽ. Anima iusti. sedes sapientię.
Quia ergo sapientia est ds̃. si sedes dei
celum est. & anima iusti sedes ẽ sapientiȩ:
cȩlũ est utiq anima iusti. Cȩlum fuit
abraham. cęlũ isaac. cęlũ iacob. Sed
quia ꝑsecutores dñi pontifices iudȩorum
ꝑfidiȩ torpore frigidi. de illorũ patrum
progenie ꝓcesserunt. quasi de cȩlo gelu
exut: quia de sublimi prole scorum pro¬
cessit frigida plebs infidelium. Cum enĩ
de abraham natus est caiphas: quid aliud
nisi gelu de cęlo ꝓcessit: Quod tam̃ gelu
iccirco dñs genuisse se dicit: quia iudȩos
quos naturalit̃ ipse bonos condidit. iusto
iudicio ꝑ eorum maliciã frigidos a se exire
ꝑmisit. Dñs enim auctor est nature. ñ
culpȩ. G enuit ergo creando naturalit:

Expanded text:
nisi sublimis debet intelligi vita sanctorum? nisi sublimis debet intelligi vita sanctorum? cui coelo dicitur: Attende coelum, et loquar . Non enim insensibili, sed rationabili c Coelum mihi sedes est . De qua sede alias scriptum est : Anima justi sedes sapientiae est. Quia ergo sapientia est Deus, si sedes Dei coelum est, et anima justi sedes est sapientiae, coelum est utique anima justi. Coelum fuit Abraham, coelum Isaac, coelum Jacob. Sed quia persecutores Domini pontifices Judaeorum perfidiae torpore frigidi de illorum patrum progenie processerunt, quasi de coelo gelu exiit, quia de sublimi prole sanctorum processit frigida plebs infidelium. Cum enim de Abraham natus est Caiphas, quid aliud nisi gelu de coelo processit? Quod tamen gelu idcirco Dominus genuisse se dicit, quia Judaeos, quos naturaliter ipse bonos condidit, justo judicio per eorum malitiam frigidos a se exire permisit. Dominus enim auctor est naturae, non culpae. Genuit ergo creando naturaliter
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ quasi uident᷑ interna ꝓiciat. Neq enĩ
sic colligit electos. ut ñ etiam iudicet rȩꝓbos:
neq sic quib dam culpas relaxat. ut non
& in quibusdam feriat. Scriptũ quippe ẽ.
Miscđia enim & im ab illo. Unde hic qͦq
post quã tot dona gr̃ȩ intulit: etiam irae
suȩ iudicia ñ abscondit. Nam sequit᷑. De¬
cuius utero egressa est glacies: & gelu de
Scelo quis genuit: Quid enim aliud in
gelu uel glacie: nisi frigida & perfidiae
torpore constricta accipimꝰ corda iudeorum:
Qui quondam ꝑ acceptionẽ legis. ꝑ custo¬
diam mandatorũ. ꝑ mysteria sacrificu. ꝑ
mysteria. ꝓphetiȩ: sic intra sinum gratiȩ.
quasi intra uterum creatoris habebantur.
Sed quia ueniente dño constricti frigore
ꝑfidiȩ. feruorem fidei & caritatis amiseru&t:
a secreto gr̃ȩ sinu ꝓiecti. quasi glacies de
utero creatoris egressi sunt. Et gelu de
cęlo quis genuit: Quid hic aliud çȩlũ:

Expanded text:
quae quasi videntur interna projiciat. Neque enim quae quasi videntur interna projiciat. Neque enim sic colligit electos, ut non etiam judicet reprobos; neque sic quibusdam culpas relaxat, ut non et in quibusdam feriat. Scriptum quippe est: Misericordia enim et ira ab illo . Unde hic quoque postquam tot dona gratiae intulit, etiam irae suae judicia non abscondit. Nam sequitcujus utero egressa est glacies? et gelu de coelo quis genuit? - Quid enim aliud in gelu vel glacie, nisi frigida et perfidiae torpore coQui quondam per acceptionem legis, per custodiam mandatorum, per ministeria sacrificii, per mysteria prophetiae, sic intra sinum gratiae, quasi intra uterum creatoris, habebantur. Sed quia, veniente Domino, constricti frigore perfidiae, fervorem fidei et caritatis amiserunt, a secreto gratiae sinu projecti, quasi glacies, de utero creatoris egressi sunt: Et gelu de coelo quis genuit? Quid hic aliud coelum,
Abbreviated transcription (Latin):
maci iudeȩ dicit᷑. Propterea prohibitȩ sunt
stille pluuiarum: & serotinꝰ imber ñ fuit.
Ipsȩ quippe stillȩ roris sunt: quȩ stillȩ plu¬
uiarum. Quando enĩ dispensatione aliqua
prȩdicationẽ temperant: quasi ros tenerum
asꝑgunt. Quando uero ea quȩ de suꝑnis
sentiunt uirtute qua prȩualent loquunt᷑:
quasi ubertim manantẽ pluuiã fundunt.
Ros asꝑgebat paulus: cũ corinthiis dicer&.
Non enim iudicaui scire me aliquid inter
rursum pluiiã manabat dicens. Os nr̃m
patet ad uos õ corinthii: cor nr̃m dilatatũ
Sest. Hinc est qđ moyses quia & ualida fortib.
& tenera infirmis dicturum se nouerat: dice¬
bat. Expectet᷑ sicut pluuia eloquiũ meum:
& descendant sicut ros uerba mea. S ed ecce
audiuimꝰ quo munere gentilitas uocatur:
audiamus nunc qua districtione iudȩa repel¬
litur. Audiuimꝰ quomodo deserta excolat.
arentia infundat: audiamꝰ nunc quomͦ ea

Expanded text:
maci Judaeae dicitur: Propterea prohibitae sunt maci Judaeae dicitur: Propterea prohibitae sunt stillae pluviarum, et serotinus imber non fuit . Ipsae quippe scintillae roris sunt, quae et scintillae pluviarum Quando enim dispensatione aliqua praedicationem temperant, quasi rorem tenerum aspergunt. Quando vero ea quae de supernis sentiunt virtute qua praevalent loquuntur, quasi ubertim fluentem pluviam fundunt. Rorem aspergebat Paulus cum Corinthiis dicebat: Non enim judrursum pluviam manabat, dicens: Os nostrum patet ad vos, o Corinrinthii, cor nostrum dilatum est . Hinc est quod Moyses, qui et valida fortibus, et tenera infirmis dicturum se noverat, dicebat: Exspectetur sicut pluvia eloquium meum, et descendant sicut ros verba mea . Sed ecce audivimus quo munere gentilitas vocatur; audiamus nunc qua districtione Judaea repellitur. Audivimus quomodo deserta excolat, arentia infundat; audiamus nunc quomodo ea
Abbreviated transcription (Latin):
ente cõpluitur: & post ariditatẽ pristinã
quasi ꝓductis herbis scientiȩ uiriditate ue¬
stitur. Quȩ conditoris nr̃i gr̃a adhuc nobis
altius cõmendatur. cũ subdit᷑. Quis ẽ plu¬
uiȩ pater: uel quis genuit stillas roris:
Acsi diceret. Nisi ego. qui siccam terram
humani cordis. guttis scientiȩ gratuito asꝑ¬
go: De hac enum pluuia alias dicit᷑. Plu¬
uiam uoluntariã segregans ds̃ hereditati
tuȩ Yoluntariã quippe pluuiam heredita¬
ti suȩ dñs segregat: quia ñ eam nob ꝓ nr̃is¬
meritis. sed ꝓ suȩ munere benignitatis p̃stat.
Et iccireo hoc loco pater pluuiȩ dicit᷑: quia
suꝑna nobis prȩdicatio nͣ de nr̃o merito. sed
de eius gr̃a generat᷑. Stillȩ enim roris ipsi
scĩ prȩdicatores sunt: quia arua pectoris
nr̃i inter mala uitȩ pręsentis. quasi inter
tenebras siccȩ noctis arentia. gr̃a supernȩ
largitatis infundunt. De his stillis contu¬

Expanded text:
ente, compluitur, et post ariditatem pristinam, ente, compluitur, et post ariditatem pristinam, quasi productis herbis, scientiae viriditate vestitur. Quae Conditoris nostri gratia adhuc nobis altius commendatur, cum subditur: Quis est pluviae pater? vel quis genuit stillas roris? Ac si dichumani cordis guttis scientiae gratuito aspergit. De hac enim pluvia alias dicitur: « Pluviam voluntariam segregabis Deus haereditati tuae . » Voluntariam quippe pluviam haereditatis sumeritis, sed pro suo munere benignitatis praestat, et idcirco hoc loco pater pluviae dicitur, quia superna nobis praedicatio, non de nostro merito sed de ejus gratia generatur. Stillae enim roris ipsi sancti predicatores sunt, qui arva pectoris nostri, inter mala vitae praesentis, quasi inter tenebras siccae noctis arentia gratia supernae largitatis infundunt. De his stillis contu
Abbreviated transcription (Latin):
stione discutit᷑. ut de uia lucis & tenebrarũ
loco requiratur: & unuquodq ad suos termi¬
nos ducat. ac semitas domus eius intelligat.
Quid erum lucis nomine: iisi iustitia acci
quia & si quando in eorũ conscientia ratio¬
nabilium sensuũ cogitationes ueniunt ñ
ꝑsistunt. Praua enĩ desideria in eoꝵ cordib
sedem inueniunt: recta uero si quando ue¬
nerint. acsi impellant᷑ decurrunt. Sed cũ
misericors ds̃ imbri suo cursum & sonantis
tonitrui uiam dare dignat᷑: compuncti ꝑ
int̾nam gr̃am uerbis uitȩ aures cordisape¬
riunt. Et implent᷑ terra inuia: quia dũ
prebet aditum uerbo. cumulat᷑ mysterio.
Et ꝓducit herbas uirentes: quia ꝑ grãm
compunctionis infusa. prȩdicationis uerba
ñ solum libent᷑ recipit. sed etiam ubertim
reddit: ut qđ audire ñ poterat. iam loqui
concupiscat: & quȩ ñ audiendo etiam in¬
trinsecus aruerat. iam loquendo quȩ sca
sunt. uiriditate sua quos libet esurientes
mutatur: dũ sicca dudum mens gr̃ã ueni¬

Expanded text:
stione discutitur, ut et de via lucis, et tenebrarum loco requiratur; ut unumquodque ad suos terminos ducat, ac semitas domus ejus intelligat. Quid enim lucis nomine, nisi justitia acciquia, etsi quando in eorum conscientia rationabilium sensuum cogitationes veniunt, non persistunt. Prava enim desideria in eorum cordibus sedem inveniunt; recta vero, si quando venerint, ac si impellantur, dejiciuntur. Sed cum misericors Deus imbri suo cursum et sonanti tonitrui viam dare dignatur, compuncti per internam gratiam verbis vitae aures cordis aperiunt. Et impletur terra invia, quia dum praebet auditum verbo, cumulatur mysterio. Et producit herbas virentes, quia per gratiam compunctionis infusa, praedicationis verba non solum libenter recipit, sed etiam ubertim reddit, ut quod audire non poterat jam loqui concupiscat; et quae non audiendo etiam intrsunt, viriditate sua quoslibet esurientes mutatur, dum sicca dudum mens, gratia veni
Abbreviated transcription (Latin):
se: ñ prȩsumat in se: ut conditoris sui au¬
xilium requirat. Et qui in se fidens mor¬
tuus est: auctoris sui adiutoriũ appetens
uiuat. Audiat itaq uir iustus. lam qui¬
dem sesciens: sed adhuc que supra se
sunt nesciens. Nunquid nosti ordinem cęli.
& ponis rationẽ eius in terra: Id est nun¬
quid occultos ordines iudiciorũ cęlestium cõ-¬
prehendis: aut aperire humanis auribus
sufficis : Beatus igit᷑ iob de iudiciorũ incõ¬
prehensibiliũ inuestigatione requirit᷑: acsi
ei aꝑte diceretur. Cuncta quȩ pateris tanto
tolerare patientius debes: quanto secretorũ
cȩlestium ignarus. cur hȩc pateris nescis.

Expanded text:
se; non praesumat in se, ut Conditoris sui ause; non praesumat in se, ut Conditoris sui auxilium requirat; et qui in se fidens mortuus est, auctoris sui appetens adjutorium vivat. Audiat itaque vir justus jam quidem se sciens, sed adhuc quae supra se sunt nesciens: « Nunquid nosti ordinem coeli, et pones rationem ejus in terra? » Id est nunquid occultos ordines judiciorum coelestium comprehendis, aut aperire humanis auribus sufficis? Beatus igitur Job de judiciorum incomprehensibilium investigatione requiritur, ac si ei aperte diceretur: Cuncta quae pateris tanto tolerare patientius debes, quanto, secretorum coelestium ignarus, cur haec pateris nescis.
Abbreviated transcription (Latin):
alius uero bene quidem uidet uiuere. sed
in hac uita eo usq durat. quo ad ꝑuersa
ꝓrumpat. Aliuis in errore infidelitatis na¬
tus in errore deficit: alius catholicȩ fidei
rectitudine genitus. in catholicȩ fidei recti¬
tudine consummat᷑. E contra uero alius
catholicȩ matris uentre editus. iuxta uitȩ
terminũ erroris uoragine deuorat᷑: alius
autẽ uitam suã in catholica pietate con¬
summat. qui ortus in ꝑfidia cum lacte
matris hauserat uirus erroris. Alius cel¬
situdinẽ bene uiuendi appetere & uolet &
ualet. alius nec uolet nec ualet: alius uolet
& nͥ ualet. alius ualet & nͣ uolet. Quis gͦ
ista iudiciorũ cȩlestium secreta discutiat:
Quis intelligat discretam lancem ȩquita¬
tis occulte: Aa cognoscendos quippe istos
iudiciorũ secretoꝵ sinus. nullus ascendit.
Dicatur ergo homini ut se nescire cognoseat.
nescientẽ uero se cognoseat ut timeat. time¬
at ut humiliet᷑. humiliet᷑ ne prȩsumat in

Expanded text:
alius vero bene quidem videtur vivere, sed alius vero bene quidem videtur vivere, sed in hac vita eo usque durat quoad perversa prorumpat. Alius in errore infidelitatis natus, in errore deficit: alius in catholicae fidei rectitudine genitus, in catholicae fidei rectitudine consummatur. Econtra vero alius catholicae matris ventre editus, juxta vitae terminum erroris voragine devoratur: alius autem vitam suam in catholica pietate consummat, qui ortus in perfidia, cum lacte matris hauserat virus erroris. Alius celsitudinem bene vivendi appetere et volet et valet: alius nec volet nec valet: alius volet et non valet: alius valet et non volet. Quis ergo ista judiciorum coelestia secreta discutiat? Quis intelligat discretam lancem aequitatis occultae? Ad cognoscendos quippe istos judiciorum secretorum sinus nullus ascendit. Dicatur ergo homini ut se nescire cognoscat; nescientem vero se cognoscat, ut timeat: timeat, ut humilietur; humilietur, ne praesumat in
Abbreviated transcription (Latin):
Qe utiq facere. in hac uita positus nullus
potest. Ut enĩ ã parius ad maiora ueniamꝰ.
quis intelligat quȩ ẽẽ ratio secretorum
potest: qđ sepe uir iustus a iudicio non
solum ñ uindicatus. sed etiã punitus redeat :¬
& iniquus eius aduersarius ñ solum non
punitus. sed etiam uictor abscedat: Quis
intelligat cur uiuit alius insidians mortib
ꝓximorũ: & moritur alius qui ꝓfuturus ẽẽt
uitȩ multorũ: Alius culmen pͥotestatis asse¬
quitur. qui ñ nisi ledere studet: alius tantũ¬
modo lesus defendere concupiscit. & tamen
ipse oppressus iacet. Alius uacare appetit.
&. innumeris negotiis implicat᷑: alius nego¬
tiis implicari desiderat. & coactus uacat.
Alius male inchoans usq ad uitȩ suȩ termi¬
num ad peiora ꝑtrahitur: alius bene in¬
cipiens ꝑ longitudinẽ temporũ ꝓficit ad
augmenta meritorũ. Atq e contra alius
male uiuens diu reseruatur ut corrigat:

Expanded text:
Quod utique facere in hac vita positus nullus Quod utique facere in hac vita positus nullus potest. Ut enim a parvis ad majora veniamus, quis intelligat quae esse ratio sepotest, quod saepe vir justus a judicio non solum non vindicatus, sed etiam punitus redeat; et iniquus ejus adversarius non solum non punitus sed etiam victor abscedat? Quis intelligat cur vivit alius insidians mortibus proximorum, et moritur alius qui profuturus esset vitae multorum? Alius culmen potestatis assequitur, qui non nisi laedere studet, alius tantummodo laesos defendere concupiscit, et tamen ipse oppressus jacet. Alius vero vacare appetit, et innumeris negotiis implicatur: alius negotiis implicari desiderat, et coactus vacat. Alius male inchoans usque ad vitae suae terminum ad pejora protrahitur: alius bene incipiens per longitudinem temporum proficit ad augmenta meritorum. Atque econtra alius male vivens diu reservatur, ut corrigatur:
Abbreviated transcription (Latin):
Uerbum itaq suũ auditorib eẽ luciferũ
simul & uesꝑum uidit: ꝑ quod & alios
ab inquitate suscitari. & e contra alios
sopiri in iniquitate conspexit. Qđ quia
occultis dĩ iudiciis agitur. quȩ in hac uita
ab hominib compͣhendi ñ possunt: recte
illic subdidit. Et adhȩc quis tam idoneus:
Acsi diceret. Idonei quidẽ sumus ad haec
consideranda quia fiunt: sed idonei ñ sumꝰ
ad hȩc inuestiganda cur fiant. Unde hic
quoq dñs quia aliis ꝓduci luciferũ. alus
uero consurgere uesꝑum dixerat. ne ꝑseru¬
tari homo occulta ci iudicia audeat: ilico
subiungit. N̾ unquid nosti ordinẽ cȩli:
& ponisꝰ rationẽ eius in terra: Ordinem
celi nosse est: suꝑnarum dispositionum
occultas prȩdestinationes uidere. Rationẽ
uero eius in terra ponere est: ante humana
corda talium secretorũ causas aperire. Rati¬
onem uidelicet cęli in terra ponere ẽ: suꝑ¬
norum iudiciorũ mysteria uel consideran¬
do discutere. uel loquendo manifestare.

Expanded text:
 suum auditoribus esse Luciferum simul et vesperum vidit, per quod et alios ab iniquitate suscitari, et e contra alios sopiri in iniquitate conspexit. Quod quia occultis Dei judiciis agitur, quae in hac vita ab hominibus comprehendi non possunt, recte illic subdidit: Et ad haec quis tam idoneus Ac si diceret: Idonei quidem sumus ad haec consideranda quia fiunt; sed idonei non sumus ad haec investiganda cur fiant. Unde hic quoque Dominus, quia aliis produci Luciferum, aliis vero consurgere vesperum dixerat, ne perscrutari homo occulta Dei judicia audeat, illico subjungitur: Nunquid nosti ordinem coeli, et pones rationem ejus in terra? Ordinem coeli nosse est supernarum dispositionum occultas praedestinationes videre. Rationem vero ejus in terra ponere, est ante humana corda talium secretorum causas aperire. Rationem videlicet coeli in terra ponere est supernorum judiciorum mysteria vel considerando discutere, vel loquendo manifestare.
Abbreviated transcription (Latin):
amen. Qui igitur ñ ipsis. sed ipsi subdidit.
unũ naturaliter. tria scđm ꝑsonas in notu¬
it: qđ suꝑius tertio ad ipsum dixit. Quasi
ergo plures & uno in loco pliades sitȩ sunt:
quia de dõ concordit᷑ sentiunt. & tamen
semet ipsas ñ tangunt: quia sicut dictum
bene ac breuit̃ iherechihel ꝓpħa describit.
qui cũ diuersi generis animalia uidere se
diceret: adiunxit. Iunctȩ q erant pennae
eorũ alterius ad alterũ. Pennȩ quippe ani¬
malium alterius ad alt̾um iunctȩ sunt:
quia & si dissimilia sunt quȩ agunt: uno
tam̃ eodemq sensu sibi scorum uoces uircu¬
tesq sociantur. Et quamuis alius rationa¬
biliter cuncta agendo sit hom̃o. alius in pas¬
sionib fortis aduersa mundi ñ timendo sit
leo. alius ꝑ abstinentiã semet ipsum uiuam
hostiam offerendo sit uitulus. alius se in
alta rapiendo contemplationis uolatu sit

Expanded text:
amen . Qui igitur non ipsis, sed ipsi subdidit, amen . Qui igitur non ipsis, sed ipsi subdidit, unum naturaliter, tria secundum personas innotuit, quod superius tertio idipsum dixit. Quasi ergo et uno in loco Pleiades sitae sunt, quia de Deo concorditer sentiunt, et tamen semetipsas non tangunt, quia sicut dictum bene ac breviter Ezechiel propheta describit, qui cum diversi generis animalia videre se diceret, adjunxit: Junctaeque erant pennae eorum alterius ad alterum . Pennae quippe animalium alterius ad alterum junctae sunt, quia etsi dissimilia sunt quae agunt, uno tamen eodemque sensu sibi sanctorum voces virtutesque sociantur. Et quamvis alius rationabiliter cuncta agendo sit homo, alius in passionibus fortis adversa mundi non timendo sit leo, alius per abstinentiam semetipsum vivam hostiam offerendo sit vitulus, alius se in alta rapiendo contemplationis volatu sit
Abbreviated transcription (Latin):
cũ cor post peccata compungit᷑. terra quȩ
aruerat infusione pluiuiȩ rigatur: & cum
relietis iniquitatib bona exequi opera¬
alteri diuersum sentit: quia & si semet ipsos
ñ nouerant facie. unum tam̃ didicerant ex
diuina cognitione. Dauid quippe ut au¬
ctorem omniũ amͣ trinitatẽ ostenderet. dixit.
Ac ne tertio dm̃ nominans tres deos dixisse
putaretur: ilico unitatẽ eiusdem trinitatis
insinuans addidit. Et metuant eum om̃s
fines terrȩ. Qui enim ñ eos. sed eũ subdidit:
unum tria quȩ dixerat intimauit. Isaias
quoq cũ laudem de unitate trinitatis ape¬
riret: seraphin uoces exprimens ait. Sc̃s scs
diuinȩ substantiȩ scindere uideret᷑: adiunxit.
Dñs ds̾ sabaoth. Qui ergo ñ dm̃ dii. sed
dñs ds̃ addidit: unum existere quod tertio
Ex ipso & ꝑ ipsum & in ipso sunt omnia.
Atq ut unitatẽ eiusdem trinitatis intima
ret. ꝓtinus addidit. Ipsi gła in scła scłorum¬

Expanded text:
cum cor post peccata compungitur, terra quae cum cor post peccata compungitur, terra quae aruerat infusione pluviae rigatur; et cum relictis iniquitatibus bona exsequi operaalteri diversum sensit, quia etsi semetipsos non noverant facie, unum tamen didicerant ex divina cognitione. David quippe ut auctorem omnium Deum in Trinitate ostenderet, dixit:  nos Deus . Ac ne tertio Deum nominans tres Deos dixisse putaretur, illico unitatem ejusdem Trinitatis insinuans addidit: Et metuant eum omnes fines terrae . Qui enim nos eos, sed eum subdidit, unum tria quae dixerat intimavit. Isaias quoque cum laudem de unitate Trinitatis aperiret, Seraphim voces exprimens, ait: Sanctus,divinae substantiae scindere videretur, adjunxit: Dominus Deus Sabaoth . Qui ergo non: Domini dii, sed, Dominus Deus addidit, unum existere, quod tertio Ex ipso, et per ipsum, et in ipso sunt omnia ; atque unitatem ejusdem Trinitatis intimavit, cum protinus addidit: Ipsi gloria in saec