comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cos namꝙ eius de locis singulis
quasi ꝓ exercenda caritate com¬
mouit. eoꝵꝙ ora sub specie con¬
solationis aꝑuit: sed ꝑ hec iacula
increpationis intorsit: quȩ eo duriꝰ
cor secure audientis infigerent.
quo inter ostetise & non seruate ca¬
ritatis tenebras imꝓuisa uulnera¬
rent. F ost hos quoꝙ ad contumeli¬
as etiam heliui uimor excitatur.
tatem saltem dedignata leuitas ꝑtur¬
baret etatis. Sed contra tot anti¬
qui hostis machinas. stetit inuicta
constantia. stetit equanumitas in¬
fracta. Nam uno eodemq tempore
uerbis aduersantib opposuit pru¬
dentiam. rebus uitam. Nemo gͥ
flagella scriptum sit: in omͣib bis
non peccauit iob labiis suis: sal¬
tem postinodum in contemptione
amicoꝵ estimet inter uerba deli¬
quisse. Sathan quippe temptati¬
onẽ illius expetiit. sed ds qui hunc
laudauerat. in se ipso eius intenti¬
onẽ certaminis accepit. Quisquis
gͦ beatum iob deliquisse in suis

Expanded text:
cos namque ejus de locis singulis, cos namque ejus de locis singulis, quasi pro exercenda charitate commovit, eorumque ora sub specie consolationis aperuit; sed per haec jacula increpationis intorsit, quae eo durius cor secure audientis infigerent, quo inter ostensae et non servatae charitatis tenebras improvise vulnerarent. Post hos quoque ad contumelias etiam Eliu junior excitatur, dinis saltem dedignata levitas perturbaret aetatis. Sed contra tot antiqui hostis machinas stetit invicta constantia, stetit aequanimitas infracta. Nam uno eodemque tempore verbis adversantibus opposuit prudentiam, rebus vitam. Nemo igiflagella scriptum sit: In omnibus his non peccavit Job labiis suis , saltem postmodum in contentione amicorum aestimet inter verba deliquisse. Satan quippe tentationem illius expetiit; sed Deus, qui hunc laudaverat, in seipso ejus intentionem certaminis accepit. Quisquis ergo beatum Job deliquisse in suis
Abbreviated transcription (Latin):
lido temptandi licentia. qui dum
bona eius multis cognita interi¬
mere appetit: etiam bonum pati¬
entiȩ qđ latebat ostendit. Et quẽ
se angustare ꝑseguendo credidit.
flagellis auetum & in exemplo
dilatauit: neo sine graui arte
exercuit licentiam quã accepit.
Nam combussit greges. extupxit fa¬
milias. obruit heredes. ꝑcussit sa¬
lutẽ corporis. & ad intorquendũ
grauioris temptationis iaculum
linguam seruauit uxoris: qua¬
tinus scĩ uiri forte ac solidum
pectus. & ꝑ dampna rerũ do¬
lore sterneret. & ꝑ uerba conui¬
gis maledictione ꝑforaret. Sed
quot uulnera seuiens intulit.
tot scõ uiro nesciens uictorias
ministrauit. Nam fidelis dei
famulus uno eodemꝙ cempore
inter uulnera & uerba depre¬
hensus. et dolentẽ carnem equa¬
nimiter ꝑtulit. & desipientẽ con¬
iugem prudenter increpauit.
Antiquus itaq hostis quia uinci
se in doluit domesticis doluit. ꝓ¬
tinus exteriora requisiuit. Ami¬

Expanded text:
lido tentandi licentia. Qui dum lido tentandi licentia. Qui dum bona ejus multis cognita interimere appetit, etiam bonum patientiae quod latebat ostendit; et quem se angustare persequendo credidit, flagellis auctum et in exemplo dilatavit. Nec sine gravi arte exercuit licentiam quam accepit. Nam combussit greges, extinxit familias, obruit haeredes, percussit salutem corporis, et ad intorquendum gravioris tentationis jaculum, linguam servavit uxoris , quatenus sancti viri forte ac solidum pectus et per damna rerum dolore sterneret, et per verba conjugis maledictione perforaret. Sed quot vulnera saeviens intulit, tot sancto viro nesciens victorias ministravit. Nam fidelis Dei famulus, uno eodemque tempore inter vulnera et verba deprehensus, et dolentem carnem aequanimiter pertulit, et desipientem conjugem 730 prudenter increpavit. Antiquus itaque hostis, quia vinci se in domesticis doluit, protinus exteriora requisivit. Ami
Abbreviated transcription (Latin):
refationes huius oꝑis
totiens necessario re¬
peto: quotiens hoc
in distinctione uo¬
luminum locutionis mee pau¬
satione succido. ut cum legen¬
di exordium sumitur. prius ip¬
sa memorie lectionis causa re¬
nouetur: & tanto robustius
surgat doctrine edificium. qͣn¬
to ex considerata cause origine
studiosius ponitur in mente
fundamentum. Beatus iob do
soli sibiq cognitus. in tranquil¬
liate ad nr̃ãm noticiam ꝑdu¬
cendus. tactus est uerbere ut
odorem suarum uiriũ tanto
latius spargeret: quanto more
aromatum melius ex incensio¬
ne fraglaret. Nouerat in bonis
pie subditos regere. & amalis
districte custodire. Nouerat.
bene uti rebus habitis. sed ne¬
sciebamus si patiens ꝑmane¬
ret ablatis. Nouerat cotidia¬
num do ꝓ sanis pignorib sa¬
crificium soluere. sed incertũ
erat si ei grͣarum sacrificium
& orbatus immolaret. Nequid
gͦ uicii salus tegeret. dignum
fuit ut hoc dolor aꝑiret. Data ita¬
ꝙ est contra sem̃ uirum hosti cal¬

Expanded text:
efationem hujus operis toties necessario repeto, quoties hoc in distinctione voluminum locutionis meae pausatione succido, ut cum legendi exordium sumitur, prius ipsa memoriae lectionis causa renovetur, et tanto robustius surgat doctrinae aedificium, quanto ex considerata causae origine studiosius ponitur in mente fundamentum. Beatus Job, Deo soli sibique cognitus, in tranquillitate ad nostram notitiam perducendus tactus est verbere, ut odorem suarum virium tanto latius spargeret, quanto more aromatum melius ex incensione fragraret. Noverat in bonis pie subditos regere, et a malis se districte custodire. Noverat bene uti rebus habitis, sed nesciebamus si patiens permaneret ablatis. Noverat quotidiana Deo pro sanis pignoribus sacrificia solvere, sed incertum erat si ei gratiarum sacrificium et orbatus immolaret. Ne quid ergo vitii salus tegeret, dignum fuit ut hoc dolor aperiret. Data itaque est contra sanctum virum hosti cal
Abbreviated transcription (Latin):
ferre certaminis.  cũ tempta¬
tione concutit᷑. in alta arre p̾si¬
det quietis: quia etiam apud
semetipsum sub se ipso esse con¬
tentiones uicioꝵ conspicit: quib
nulla fractus delectatione con¬
sentit. Sequitur. Non accipiã¬
ꝑsonam uiri. & dm̃ homini non
equabo. Nescio enĩ quandiu sub¬
sistam. et si post modicũ tollat
me factor mͣs. Recta considera¬
tio qđ dm̃ homini iccirco ñ equat.
quia quandiu hic subsistat. uel qͣn¬
do ad di iudicium tollat᷑ ignorat.
Et bene ait. post modicũ tollat me
factor m̃s: quia qualibet longũ
fuerit tempus uite p̾sentis. eo ip¬
so breue est. quo ꝑmanens ñ est.
Nec enim dignũ ẽ ut diutinum
iudicetur. quicquid fine circum¬
scribit᷑. Sed inter has sententias
quas ex ueritate solidas ꝓfert.
ad uerba rursum elationis erũ¬

Expanded text:
ferre certaminis, et cum tentaferre certaminis, et cum tentatione concutitur in alta arce praesidet quietis, quia etiam apud semetipsum sub seipso esse contentiones vitiorum conspicit, quibus nulla fractus delectatione consentit. Sequitur: CApersonam viri, et Deum homini non aequabo, nescio quandiu subsistam, et post modicum tollat me Factor meus. - Recta consideratio, quod Deum homini idcirco non aequat, quia quandiu hic subsistat, vel quando ad Dei judicium tollatur, ignorat. Et bene ait: 742 Post modicum tollat me factor meus, quia quamlibet longum fuerit tempus vitae praesentis, eo ipso breve est, quo permanens non est. Neque enim dignum est ut diutinum judicetur, quidquid fine circumscribitur. Sed inter has sententias quas ex veritate solidas profert, ad verba rursum elationis eru
Abbreviated transcription (Latin):
mũ in quo iubelei requies conti¬
net᷑. nisi interna requies edomito
bello mentis exprunit᷑: Quid uͦ
ꝑ uasa tabernaculi. nisi fidelium
animȩ figurantur: Leuite gͦ ab
anno uicesimo & quinto. taberna¬
culo serurunt. et a quinquagesi¬
mo custodes uasoꝵ fiunt: ut ui-¬
delicet qui adhuc impugnantiũ
uicioꝵ certamina ꝑ consensum de¬
lectationis tolerant. alioꝵ curam
susciꝑe non p̾sumant. Cum uͦ
temptationũ bella subegerint. qͦ
apud se iam de intima tranquil¬
licate securi sunt. ammarum cu¬
stodes custodiam sortiant᷑. Sed
quis hec temptationũ prelia si¬
bi ꝑfecte subigat. cum paulus
dicat. uideo aliam legem in mͣ¬
bris meis. repugnantẽ legi m̃tis
mee. & captiuũ me ducentẽ in
lege peccati: Sed aliud ẽ bella
fortiter ꝑpeti. aliud bellis ener¬
uiter expugnari. In istis exercet᷑
uirtus ne extolli debeat. in illis
om̃imodo extinguit᷑ ne subsistat.
Qui gͥ scit fortiter temptationẽ

Expanded text:
mum, in quo et jubilaei requies contimum, in quo et jubilaei requies continetur, nisi interna quies edomito bello mentis exprimitur? Quid vero per vasa tabernaculi, nisi fidelium animae figurantur? Levitae ergo ab anno vigesimo et quinto tabernaculo serviunt, et a quinquagesimo custodes vasorum fiunt, ut videlicet qui adhuc impugnantium vitiorum certamina per consensum delectationis tolerant, aliorum curam suscipere non praesumant; cum vero tentationum bella subegerint, quo apud se jam de intima tranquillitate securi sunt, animarum custodiam sortiantur. Sed quis haec tentationum praelia sibi perfecte subigat, cum Paulus dicat: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati ? Sed aliud est bella fortiter perpeti, aliud bellis enerviter expugnari. In istis exercetur virtus, ne extolli debeat; in illis omnimodo exstinguitur, ne subsistat. Qui igitur scit fortiter tentationem
Abbreviated transcription (Latin):
feruoris eius potentia etiam sp̃u¬
alia corda transcendit. Loquar.
et respirabo paululum. Aꝑiam la¬
bia mea. & respondebo. Bene ait
respirabo: quia sicut labor iustoꝵ
est uidere praua nec corrigere.
ita grauis est labor arrogantium.
quippe intrinsecus estuantẽ fer¬
re uix possunt: si om̃e qđ senti¬
unt. paulo tardius innotescunt.
Unde necesse ẽ. ut cũ res bona a¬
git᷑. prius eius elatio in corde uin¬
cat᷑: ne si a radice miserȩ inten¬
tionis ꝓdeat. amaros nequitiȩ
fructus ꝓducat. Hii gͦ qui adhuc
uiciorum bello subiacent. nequa¬
qũa ꝑ p̃dicationis usum. preesse
magisterio cȩteroꝵ debent. Hinc
est enim qđ tuxta diuinȩ dispen¬
sationis uocẽ ab anno uicesimo
& quinto. leuite tabernaculo ser¬
uiunt: sed a quinquagesimo cu-¬
stodes uasoꝵ fiunt. Quid enim
ꝑ annũ quintũ ac uicesimũ in
quo flos iuuentutis oboritur: nisi
ipsa contra unũqđq uiciũ bella
signant᷑. Et quid ꝑ quinquagesi¬

Expanded text:
fervoris ejus potentia etiam spiritfervoris ejus potentia etiam spiritalia corda transcendit. Loquar, et respirabo paululum; aperiam labia mea, et respondebo. Bene ait: Respirabo, quia sicut labor justorum est videre prava, nec corrigere; ita gravis est labor arrogantium, quippe intrinsecus aestuantem ferre vix possunt, si omne quod sentiunt paulo tardius innotescunt. Unde necesse est, ut cum res bona agitur, prius ejus elatio in corde vincatur, ne si a radice miserae intentionis prodeat, amaros nequitiae fructus producat. Hi igitur qui adhuc vitiorum bello subjacent, nequaquam per praedicationis usum praeesse magisterio caeterorum debent. Hinc est enim quod, juxta divinae dispensationis vocem ab anno vigesimo et quinto Levitae tabernaculo serviunt, sed a quinquagesimo custodes vasorum fiunt. Quid enim per annum quintum ac vigesimum, in quo flos juventutis oboritur, nisi ipsa contra unumquodque vitium bella signantur? Et quid per quinquagesi
Abbreviated transcription (Latin):
stum absꝙ spiraculo. qđ lagun¬
culas nouas disrumpit. Qd̃ si in¬
celligere sp̃ualiter debemus. hoc
loco uidelicet uentrẽ. sinũ cor
dis appellat. In musto uͦ. scĩ sp̃s¬
feruor accipitur. De quo in eu¬
angłio dñs dicit. Uinũ nouũ in
utres nouos. Ex quo dũ repleren¬
tur repente apłi. dum linguis
om̃ib loquerent᷑ : a iudeis nesci¬
entib. sed tamen uere attestan¬
tib dictum est. Hii musto pleni
sunt. Lagunculas uͦ. infirmas in¬
ipsa humanitate conscientias.
uel certe hec terrena corporũ
uascula non inconuenienter ac¬
cipimus. De quib paulus dicit.
Habemus thesaurũ istũ in uasis
elationis extendit᷑. aosi ad loquen¬
dum ꝑ caritatis grãm ardore scĩ
sp̃s accendatur: sensus sui sp̃m
in eo qđ tacuit. quasi musto
bene ait. qđ lagunculas nouas
disrumpit. quia scĩ sp̃s feruor
non solum ueteri sed etiam noua
uita uix capitur. Mustum gͦ la¬
gunculas nouas disrumpit. quia

Expanded text:
stum absque spiraculo, quod lagunstum absque spiraculo, quod lagunculas novas disrumpit. - Quod si spiritaliter intelligere debemus, hoc loco videlicet ventrem suum cordis sinum appellat; in musto vero, stur, de quo in Evangelio Dominus dicit: Vinum novum mittunt in utres novos . Ex quo dum repente replerentur apostoli , dum linguis omnibus 741 loquerentur, a Judaeis nescientibus, sed tamen vera attestantibus, dictum est: Hi musto pleni sunt . Lagunculas vero infirmas ipsa humanitate conscientias, vel certe haec terrena corporum vascula, non inconvenienter accipimus, de quibus Pau« Habemus thesaurum istum in vasis elationis extensus, ac si ad loquendum per charitatis gratiam ardore sancti Spiritus accendatur, sensus sui spiritum in eo quod tacuit, quasi musto bene ait: Quod lagunculas novas disrumpit; quia sancti Spiritus fervor non solum veteri, sed etiam nova vita vix capitur. Mustum ergo lagunculas novas disrumpit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
rabili augendo se temꝑat. quan¬
do contra iniquoꝵ oꝑa ꝑ uocẽ
correptionis emanat: ut & que
corrigere non ualet. increpare
non desinat. ne se participem de¬
linquentium. ex consensu taci¬
turnitatis addicat. Sed quia
se esse mentiunt᷑. sicut effusio
nonnuquã miscđia. et cenacia
nonnũquã parsimonia. & crude¬
litas aliquando iusticia uult
uideri: ita plerumq mentẽ ad
loquendi impetum. uanȩ głȩ
anxietas nequaquã se intra si¬
lentium capiens. quasi ⁊elus
caritatis inflãmat: atꝙ appeti¬
te ostensionis uis. ad effrenati¬
onẽ locutionis impellit. & qua¬
si sub studio consulendi. libido
erumpit apparendi. Non enim
curat loquendo quid ꝓsit: sed
quid appareat. Nec studet ut
malum qđ cernit corrigat. sed
bonum qđ sentit ostendãt. Un¬
de & helui quoꝙ spũ elationis
extensus. et sese intra silentii
claustra non capiens. ait. Plenus sũ
sermonib. & coartat me sp̃s ute¬
ri mei. En uenter m̃s quasi mu

Expanded text:
rabili augendo se temperat, quanrabili augendo se temperat, quando contra iniquorum opera per vocem correptionis emanat, ut et quae corrigere non valet increpare non desinat, ne se participem delinquentium ex consensu taciturnitse esse mentiuntur, sicut effusio nonnunquam misericordia, et tenacia nonnunquam parcimonia, et crudelitas aliquando justitia vult videri, ita plerumque mentem ad loquendi impetum, vanae gloriae anxietas nequaquam se intra silentium capiens, quasi zelus charitatis inflammat, atque appetitae ostensionis vis ad effrenationem locutionis impellit, et quasi sub studio consulendi libido erumpit apparendi. Non enim curat loquendo quid prosit, sed quid appareat; nec studet ut malum quod cernit corrigat, sed bonum quod sentit ostendat. Unde Eliu quoque spiritu elationis extensus, et sese intra silentii claustra non capiens, ait: Plenus sum sermonibus, et coaretat me spiritus uteri mei. En venter meus q
Abbreviated transcription (Latin):
torũ. Pro eo enim qđ se mini¬
me audiri conspexit. silentiũ
appetiit: sed cum crescentia ma¬
la cerneret. in eodẽ filentio ñ
ꝑmansit. Quia enim foris ta¬
cuit ex cedio locutionis. intus
ignem ꝑtulit de zelo caritatis.
Inflãmant᷑ quippe corda iustoꝵ.
cum non correpta crescere con¬
spiciunt acta maloꝵ: eoꝵ ꝙ cul¬
pe se participes credunt. quos
in inquitate crescere silendo
sui ori meo custodiam. dum
consisteret peccator aduersum
Ime: obmutui et humiliatus sũ.
 & silu abonis: in ipso suo si¬
lentio. isto relo caritatis exar¬
sit: qui ilico subdidit. Et do¬
 lor m̃s renouatus est. Conca¬
luit cor meum intra me. et in
meditatione mea exardescet
ignis. Intus gͦ cor concaluit. qr
dilectionis eius ardor ꝑ ãmo¬
nitionem locutionis exterius e¬
manare recusauit. Ignis in medi¬
tatione cordis exarsit. quia incre
patio delinquentium. uim a cor¬
reptione oris infixit. Caritatis
enim ⁊ elus consolatione ammi¬

Expanded text:
torum . Pro eo enim quod se minitorum . Pro eo enim quod se minime audiri conspexit, silentium appetiit; sed cum crescentia mala cerneret, in eodem silentio non permansit. Quia enim foris tacuit, ex taedio locutionis intus ignem pertulit de zelo charitatis. Inflammantur quippe corda justorum, cum non correpta crescere conspiciunt acta malorum, eorumque culpae se participes credunt quos in iniquitate crescere silendo sui ori meo custodiam, dum consisteret peccator adversum me; obmutui, et humiliatus sum, et silui a bonis , in ipso suo silentio, isto zelo charitatis exarsit, qui illico subdidit: Et dolor meus renovatus est, concaluit cor meum intra me, et in meditatione mea exardescet ignis . Intus ergo cor concaluit, quia dilectionis ardor per admonitionem locutionis exterius emanare recusavit. Ignis in meditatione cordis exarsit, quia incpatio delinquentium a correptione oris refrixit. Charitatis enim zelus consolatione admi
Abbreviated transcription (Latin):
Pienus sum sermonib. et coar¬
tat me sp̃s uteri mei. Et uentꝰ¬
⁊ meus quasi mustũ absq spira¬
‸ culo. qđ lagunculas nouas dis¬
rumpit. Loquar et rospirabo
paululum. aꝑiam labia mea et
gantes uiri dũ p̃dicatores scõs
magna loqui ac ꝓ locutione sua
uenerari conspiciunt. locutionis
eoꝵ celsitudinẽ et non utilitatem
intentionis imitant᷑. Neꝙ hoc a¬
mant qđ illi appetunt: sed hoc
summoꝑe appetunt. qđ clari ho¬
minib ostendu̾nt᷑. Nam sepe con¬
tingit. ut sapientes uiri cum se
non audiri considerant. ori suo
silentium imponant. Sed plerũq
dum conspiciunt qđ miquorũ
facinora ipsis tacentib & non
corripientib crescunt. uim qͣn¬
dam sp̃s sui sustinent: ut in
locutione aꝑtȩ correptionis erũ¬
pant. Unde et ꝓpħa iheremias
cum sibi p̃dicationis silentium
indixisset dicens. non recordabor
exestuans. claususq in ossib me¬
is: et defeci ferre non sustinens.¬
A aidiui enim contumelias mul¬

Expanded text:
plenus sum enim sermonibus et coartat me spiritus uteri mei en venter meus quasi mustum absque spiraculo quod lagunculas novas disrumpit loquar et respirabo paululum aperiam labia mea et gantes viri, dum praedicatores 740 sanctos magna eloqui ac pro locutione sua venerari conspiciunt, locutionis eorum celsitudinem et non utilitatem intentionis imitantur; neque hoc amant quod illi appetunt, sed hoc summopere appetunt quod clari hominibus ostendantur. Nam saepe contingit ut sapientes viri cum se non audiri considerant, ori suo silentium indicant; sed plerumque dum conspiciunt quod iniquorum facinora ipsis tacentibus et non corripientibus crescunt, vim quamdam spiritus sui sustinent, ut in locutionem apertae correptionis erumpant. Unde prophecum sibi praedicationis silentium indixisset, dicens: Non recordabor exaestuans, claususque in ossibus meis, et defeci, ferre non sustinens; audivi enim contumelias mul
Abbreviated transcription (Latin):
sitate fedatur: sed quid in nobis
intrinsecus latebat ostenditur. Cę¬
sis namq apłis denuntiatũ est:
ne ultra loquerent᷑ in nomine
iħu. Sed magna exultatione
gauisi sunt: qđ digni habiti st̃¬
ꝓ eius nomine contumelias pati.
suisꝙ aduersariis cum fiducia
responderunt. Obedire oportet
d̾o magis quam hominibus. Ecce
inter aduersa ualidius fidei ro¬
bur emicuit: ecce concisa est in¬
tegritas carnium. sed patefacta
sunt ossa uirtutum. Hinc etiam¬
de eis ꝑ sapientiam dicit᷑. Ds̃ tẽp¬
tauit illos. & inuenit illos dig
nos se. Temptati sunt quippe
aduersitate plagarum: sed dig

Expanded text:
rsitate foedatur, sed quid in nobis rsitate foedatur, sed quid in nobis intrinsecus latebat ostenditur. Caesis namque apostolis denuntiatum est ne loquerentur ultra in nomine Jesu, sed magna exsultatione gavisi sunt, quod digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati, suisque adversariis cum fiducia responderunt: Obedire oportet Deo magis quam hominibus . Ecce inter adversa validius fidei robur emicuit; ecce concisa est integritas carnium, sed patefacta sunt ossa virtutum. Hinc de eis per Sapientiam dicitur: Deus tentavit illos, et invenit illos nos se . Tentati sunt quippe adversitate plagarum, sed dign
Abbreviated transcription (Latin):
flagellis p̾mentib om̃is exterior
uoluptas atteritur. interne forti¬
tudinis ossa nudant᷑. Quid enim
hoc loco carnis nomine. nisi ipsa
delectatio carnalis accipitur:
Uel quid ꝑ ossa. nisi uirtutes a¬
nime designantur: Cabescit gͦ ca¬
ro. & ossa nudant᷑. quia dũ fla¬
gellis urgentib carnalis delecta¬
tio exteatur. ea que dudum qua¬
si sub carne latuerant. uirtutũ
fortia patefiunt. Nemo quippe
quantum ꝓfecerit: nisi inter ad¬
uersa cognoscit. Cum enim asst̃
ꝓspera. cern uirium docum̃ta
miscdiam suam: & nocte decla¬
rauit. Quia uidelicet unusqͥsty
suꝑni doni grãm in tranquilli¬
tate quietis ꝑcipit: sed quantũ
ꝑceꝑit. in aduersitate ꝑturbati¬
onis ostendit. Cabescat gͦ caro.
ut nudentur ossa: feriamur pat̾¬
nis correptionib. ut quantũ ꝓfi-¬
cimus agnoscamus. Hagellis enim
dm̃i. pinguedo carnalis delectati¬
onis atteritur: sed uirtutũ nr̃a¬
rum ossa patefiunt. Decus nr̃m
exterius ipsa huius mundi adũ¬

Expanded text:
flagellis prementibus omnis exterior voluptas atteritur, internae fortitudinis ossa nudantur. Quid autem hoc loco carnis nomine nisi ipsa delectatio carnalis accipitur? Vel quid per ossa nisi virtutes animae designantur? Tabescit ergo caro, et ossa nudantur, quia dum flagellis arguentibus carnalis delectatio extenuatur, ea quae dudum quasi sub carne latuerant virtutum fortia patefiunt. Nemo quippe quantum profecerit nisi inter adversa cognoscit. Cum enim adsunt prospera, cerni virium documentacordiam suam, et nocte declaravit ; quia videlicet unusquisque superni doni gratiam in tranquillitate quietis percipit, sed quantum perceperit, in adversitate perturbationis ostendit. Tabescat ergo caro, ut nudentur ossa. Feriamur paternis correptionibus, ut quantum proficimus agnoscamus. Flagellis enim Domini pinguedo carnalis delectationis atteritur, sed virtutum nostrarum ossa patefiunt. Decus nostrum exterius ipsa hujus mundi adve
Abbreviated transcription (Latin):
speciem petra tenuit. cur non figu¬
ram illius beatus iob insinuet. qͥ
eum quem uoce ꝓtulit. etiam pas¬
sione signauit: Unde & non un¬
merito iob iudelicet dolens dicit᷑.
quia illius in se imaginẽ exprimit.
de quo ꝑ ysaiam longe ante nun¬
tiat᷑: qđ dolores nr̃os ipse portaũ.
Sciendum quoꝙ est qđ redemptor

Expanded text:
speciem petra tenuit, cur non figuram illius beatus Job insinuet, qui eum quem voce protulit etiam passione signavit? Unde et non immerito Job videlicet dolens dicitur, quia illius in se imaginem exprimit de quo per Isaiam longe ante annuntiatur quod dolores nostros ipse portavit . Sciendum quo
Abbreviated transcription (Latin):
ratur. Nam si sermo semen non
essit. de p̃dicante paulo nequaqu̾a
athenienses dicerent. Quid sibi
uut seminiuerbius hic dicere:
De quo & lucas dicit. Ipse enĩ dux¬
erat uerbi. Semen gͦ usui ꝓpagi¬
nis dicatum. incõpetent᷑ fluens
cetera membra coinquinat: cũ ser¬
mo ꝑ quẽ in audientiũ sensib
nasci scientia debuit. si mnordina¬
te ꝓdeat. etiam que recta sense¬
rit fȩdat. Unde helui quoq etiã
que recta potest sentire cõma¬
culat: dũ cui uel quid loqua¬
t᷑ ignorat. Et quasi fluxũ semi¬
nis sustinet. qui linguã utili¬
tati congruam. ꝑ uerba uane
locutionis mouet. B ono autẽ or¬
dine et factũ se asstruit & ani-¬
lũ se narrat animatum. facto
quippe adam scriptũ est. inspi¬
rauit in faciem eius spiraculũ
uite: et factus est homo in am¬
mã uiuentẽ. Sed hec quę recte¬

Expanded text:
rdit. Nam si sermo semen non rdit. Nam si sermo semen non esset, de praedicante Paulo nequaquam Athenienses dicerent: Quid vult sibi seminiverbius hic dicere ? De quo et Lucas dicit: Ipse enim erat dux verbi . Semen ergo usui propaginis dicatum incompetenter fluens caetera membra coinquinat, cum sermo per quem in audientium sensibus nasci scientia debuit, si inordinate prodeat, etiam quae recte senserit foedat. Unde Eliu quoque etiam quae recte potest sentire commaculat, dum cui vel quid loquatur ignorat; et quasi fluxum seminis sustinet, cum linguam utilitati congruam per verba vanae locutionis movet. Bono autem ordine et factum se astruit, et anilum se narrat animatum. Facto quippe Adam, scriptum est: Inspiravit in faciem ejus spiraculum vitae, et factus est homo in animam viventem . Sed h
Abbreviated transcription (Latin):
Subdicturus uera. p̃misit ęlata:
et dicturus hoc qđ recte saperet.
ante innotuit quantũ tumeret.
Sic nimirũ sic arrogantiũ m̃tes
insaniunt. ut & in eis que recte
sentiunt. ȩlationis sue tortitudi¬
ne deprauent᷑. Unde fit ut etiam
eoꝵ recta auditores nequaqũa
instruant: quia ꝓfecto illos ꝑ ea
quȩ tumide sentiuiit. non ad su¬
i reuerentiam. sed ad contẽptũ
uocant. Dumꝙ dictis prudenti¬
b stulticie uerba miscent᷑. quia
stulticia ab audiente despicitur.
etiam prudentia non tenetur.
.Hinc enĩ ꝑ moysen dr̃. Uir qui
fluxum seminis sustinet. ĩmun¬
dus erit. Quid enĩ est sermo.
nisi semen: Qui dũ ordinate
emittitur. audientis mens quasi
concipientis uterus. ad boni oꝑis
ꝓlem fȩtatur. Si uͦ importune de¬
fluit. emittentem polluens. gene¬
randi uirtutẽ ꝑdit. In mente qͥp¬
pe audientiũ semen secuture co-¬
gitationis. est addita equalitas lo¬
cutionis: quia dũ ꝑ aurẽ sermo
concipit᷑. cogitatio in mente gene¬

Expanded text:
Subditurus vera, praemisit elata; et dicturus 744 hoc quod recte saperet, ante innotuit quantum tumeret. Sic nimirum, sic arrogantium mentes insaniunt, ut et in eis quae recte sentiunt elationis suae tortitudine depraventur. Unde fit ut etiam eorum recta auditores nequaquam instruant, quia profecto illos per ea quae tumide sentiunt, non ad sui reverentiam, sed ad contemptum vocant. Dumque dictis prudentibus stultitiae verba miscentur, quia stultitia ab audiente despicitur, etiam prudentia non tenetur. Hinc enim per Moysen dicitur: Vir qui fluxum seminis sustinet immundus erit . Quid est enim sermo, nisi semen? Qui dum ordinate emittitur, audiconcipientis uterus, ad boni operis prolem fecundatur; si vero importune defluat, emittentem polluens, generandi virtutem perdit, in mente quippe audientium semen secuturae cogitationis est, auditae qualitas locutionis; quia dum per aurem sermo concipitur, cogitatio in mente gene
Abbreviated transcription (Latin):
arrogantes om̃s cũ se ab aliquib
fortasse uiciis continent: bonum
głȩ intra conscientias habere ñ
possunt. In uase autẽ ꝓprio sũp¬
serat paulus oleum. cum dicebat.
Gła nr̃a hȩc est: testimoniũ consci¬
entiȩ nr̃e. Inane gͦ uasculũ fer¬
re est: intus corde uacuo. foris
bumano ore tudiciũ querere.
Heliu itaq quia głam dũ exte¬
rius querit. intra uas oleũ non

Expanded text:
arrogantes omnes cum se ab aliquibus arrogantes omnes cum se ab aliquibus fortasse vitiis continent, bonum gloriae intra conscientias habere non possunt. In vase autem proprio sumpserat Paulus oleum, qui dicebat: Gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae . Inane ergo vasculum ferre est intus corde vacuo foris humani oris judicium quaerere. Eliu itaque, quia gloriam dum exterius quaerit intra vas ol
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatur. Annon uas sine oꝑculo
helui fuerat. qui hanc esse par¬
tẽ suam estimauerat. si ostende¬
ret scientiam qua habebat: Qa¬
si enim uas sine oꝑculo uel liga¬
tura polluit᷑: qui ꝑ studium osten¬
tationis patens. nullo uelamine ta
intus quide ipsi de sua sapientia
gaudeant: foris autẽ alios ab er¬
rore compescant. Neꝙ a se ipsi ita
loquendo exeunt. ut gaudiũ men¬
tis in ostensione ponant diserte
locutionis: sed bonum scientie in
cordis secreto meditant᷑. & ibi gau¬
dent ubi hoc ꝑcipiunt: non ubi
inter tot temptationũ laqueos in¬
notescere compellunt᷑. Quamuis
cũ bonũ qđ accipiunt innotesct̾.
media interueniente caritate. ex
ꝓfectu audientiũ & non ex ꝓpͥa
ostensione gratulant᷑. Arrogantes
enim cum scientiam accipiunt:
nichil se accepisse ęstimant. si hanc
eos occulto habere contingat.
in ore hominũ ponunt. Unde &
fatuȩ uirgines in uasis suis ole¬
um non sumpsisse referunt᷑: qͥa

Expanded text:
probatur. An non vas sine operculo probatur. An non vas sine operculo Eliu fuerat, qui hanc esse partem suam aestimaverat, si ostenderet scientiam quam habebat? Quasi enim vas sine operculo, vel ligatura, polluitur, qui per studium ostentationis patens, nullo velamine tacintus quidem ipsi de sapientia sua gaudeant, foris autem alios ab errore compescant; neque a se ipsis ita loquendo exeunt, ut gaudium mentis in ostensione ponant disertae locutionis, sed bonum scientiae in cordis secreto meditantur, et ibi gaudent ubi hoc percipiunt, non ubi inter tot tentationum laqueos innotescere compelluntur, quamvis cum bonum quod accipiunt innotescunt, media interveniente charitate, ex profectu audientium, et non ex propria ostensione gratulantur. Arrogantes enim cum scientiam accipiunt, nihil se accepisse aestimant, si hanc eos occultam habere contingat. in ore hominum ponunt. Unde et fatuae virgines in vasis suis oleum non sumpsisse referuntur , quia
Abbreviated transcription (Latin):
tra. Finis esse locutionis sapien¬
tium solet. ut eo usꝙ dicant. qͦ¬
usꝙ aduersariis silentiũ imponant.
Non enim se ostendere. sed praua
docentes compescere cupiunt. Post¬
quã uͦ de amicis iob dictum est.
extimuerunt nec responderunt
ultra. abstuleruntq a se eloquiũ:
heliu subiungens ait. Expectaui
& non sunt locuti. steterunt nec
responderunt ultra. Ꝙ illis iam
silentib adhuc uerba multipli¬
cat: quia uidelicet uir arrogans.
& formam in se arrogantiũ inten¬
tans. non aduersarioꝵ dicta su¬
ꝑare. sed suam sapientiam osten
enim partẽ suam om̃is arrogans
estimat. si scientiam non tam ba¬
beat quã ostendat: quia numi¬
rum om̃s elati scientiam non ha¬
bere appetunt. sed ostendere. Qͦ
contra bene ꝑ moysen dicitur.
Uas qđ non habuerit oꝑculum
nec ligaturam desuꝑ: immundũ
erit. Tegimen quippe oꝑculi. uel
ligatura. est censura disciplinȩ:
qua quisquis non p̃mitur. qua¬
si uas immundũ pollutumq re¬

Expanded text:
Finis esse locutionis sapientium solet, ut eo usque dicant quo adversariis silentium imponant. Non enim se ostendere, sed prava docentes compescere cupiunt. Postquam vero de amicis Job dictum est: Extimuerunt, nec responderunt ultra, abstuleruntque a se eloquium; Eliu subjungens, ait: Exspectavi, et non sunt locuti; steterunt, nec responderunt ultra. Et illis jam silentibus, adhuc verba multiplicat, quia videlicet vir arrogans, et formam in se arrogantium intentans, non adversariorum dicta superare, sed suam sapientiam ostentenim partem suam omnis arrogans aestimat, si scientiam non tam habeat quam ostendat, quia nimirum omnes elati scientiam non habere appetunt, sed ostendere. Quo contra bene per Moysen dicitur: Vas quod non habuerit operculum, nec ligaturam desuper, immundum erit . Tegmen quippe operculi, vel ligatura, est censura disciplinae, qua quisquis non premitur, quasi vas immundum pollutumque re
Abbreviated transcription (Latin):
obtrectationib lacerare contendunt
dicentes. Iccirco illi cuncta tempo¬
ralia suppetunt. quia ei p̃mia e¬
ternoꝵ munerũ subtrahuntur.
Quoꝵ uocib heliui obuiat dicens.
Ne forte dicatis inuenimꝰ sapienti¬
am: ds ꝓiecit eum & non homo.
Acsi arrogantes intra scãm eccłiam
sed tamen fideles: contra hereti¬
cos dicant. Per hoc qđ scãm ȩccłam
in honore hominũ florere tem¬
poraliter cernitis. ꝓiectam eam a
dño non credatis. Scit enĩ redẽp¬
tor eius. & in hoc itinere solatia
uenienti tribuere. & ꝑuenienti
ad ȩternam patriam. suꝑna p̃mi¬
a reseruare. In cassum gͥ dicitis
quia ds eam et non homo ꝓiece¬
rit. cũ uenerari illam a cunctis
fere hõibus uidetis: quia sic ei
terrenȩ głȩ adiumentũ tribuit᷑.
ut ꝑ hoc multiplicius etiam ad
cȩlestia subuebat᷑. Sequit᷑. Nichil¬

Expanded text:
obtrectationibus lacerare contendunt, obtrectationibus lacerare contendunt, dicentes: Idcirco illi cuncta temporalia suppetunt, quia ei praemia aeternorum munerum subtrahuntur. Quorum vocibus Eliu obviat, dicens: Ne forte dicatis: Invenimus sapientiam, Deus projecit eum non homo. Ac si arrogantes intra sanctam Ecclesiam sed tamen fideles contra haereticos dicant: Per hoc quod sanctam Ecclesiam in honore hominum florere temporaliter cernitis, projectam eam a Domino non credatis. Scit enim Redemptor ejus, et in hoc itinere solatia venienti tribuere, et pervenienti ad aeternam patriam superna praemia reservare. Incassum igitur dicitis quia Deus eam et non homo projecerit, cum venerari illam a cunctis fere hominibus videtis, quia sic ei terrenae gloriae adjumentum tribuitur, ut per hoc multiplicius etiam ad coelestia subvehatur. Sequitur: C
Abbreviated transcription (Latin):
dam uobis etiam ego meã scientiã.
Expectaui enim sermones ur̃os. au¬
diui prudentiam ur̃am: donec
disceptaremim sermonibus. & do¬
nec putabam uos aliquid dicere
liu indicat quam suꝑbe tacuerit.
Cum enim dicit expectaui enim¬
sermones urõs. & putabam uos
aliquid dicere : aꝑte declarat se
ad uerba senũ iudicantis potius
studio. quã discentis uoto tacu¬
isse. Quauis hȩc melius uitam
arrogantiũ signant: qui aliqͣn¬
do intra scã m ęccłiam positi.
cum eiusde scẽ eccłiȩ aduersari¬
os conspiciunt: non in eis annos¬
temporũ. sed intentionẽ solent
pensare uerboꝵ. Nam quantũ¬
libet sint eiscdẽ arrogantib antiqui¬
ores beretici. eos audacter compri¬
munt: in quoꝵ uerbis doginata
ꝑuersa rep̾hendunt. Sequit᷑. Sed¬
ut uideo. non est qui arguere pos
sit iob: & respondere ex uobis ser
monib eius. Ne forte dicatis. in
lent: cũ acunctis fere gentibus
seãm eccłiam uenerari conspici¬
unt. opinionẽ eius quib ualent

Expanded text:
tiam. Exspectavi enim sermones vestros, audivi prudentiam vestram, donec disceptaremini sermonibus, et donec putabam vos aliquid dicere, liu indicat quam superbe tacuerit. Cum enim dicit: Expectavi sermones vestros, et, putabam vos aliquid dicere, aperte declarat se ad verba senum, judicantis potius studio quam dicentis voto tacuisse. Quamvis haec melius vitam arrogantium signant, qui aliquando intra sanctam Ecclesiam positi, cum ejusdem sanctae Ecclesiae adversarios conspiciunt, non in eis temporum annos, sed intentionem solent pensare verborum. Nam quantolibet sint eisdem arrogantibus antiquiores haeretici, eos audacter comprimunt, in quorum verbis dogmata perversa reprehendunt. Sequitur: CAPut video, non est qui arguere possit Job, et respondere ex vobis sermonibus ejus. Ne forte dicaris h. lent, cum a cunctis fere gentibus sanctam Ecclesiam venerari conspiciunt, opinionem ejus quibus valent
Abbreviated transcription (Latin):
loquentib sententias. Qđ uͦ dicit᷑
quia eius sententię imꝑitis sermo¬
nib inuoluunt᷑. hoc sũmoꝑe osten¬
dit᷑: quia ab eo cum elationis fa¬
tuitate ꝓferunt᷑. Magna quippe
in eo imꝑitia est. humiliter dice¬
re nescire qđ dicit: & ueritatis
sensib elationis uerba miscere.
test qualitate distingui: si aut
mala male. aut bona bene. aut
uersa suadetur. Sicut scriptũ e̾.
Benedio do & morere. Bene bonũ
dicit᷑. cũ rectae recta p̾dicantur.
Sicut ioħes ait. Agite penitentiã.
appropinquabit enĩ regnũ cȩloꝵ.
Malum bene dicit᷑. ꝗͣdo ꝑ os dicentis
icirco uicium exprimit᷑. ut reꝓbet᷑.
Sicut paulus ait. feminȩ eoꝵ imu
ra subdidit. sed honeste inhonesta
narrauit: ut multos ad honesta¬
tis. farmam inhonesta narrando
reuocaret. Male autẽ bonũ dicit᷑.¬
cum rectum aliquia recto studio ñ
ꝓfetur. Sicut illuminato eȩco pha¬
risei dixisse ꝑhibent᷑. tu sis discipłs
euis. Qđ maledictionis utiq dixert̃

Expanded text:
ententias . Quod vero dicitur, quia ejus sententiae imperitis sermonibus involvuntur, hoc summopere ostenditur, quia ab eo cum elationis fatuitate proferuntur. Magna quippe in eo imperitia est humiliter dicere nescire quod dicit, et veritatis sensibus elationis verba miscere. test qualitate dimala male, aut bona bene, aut erversa suadetur, sicut scriptum est: Benedic Deo, et morere . Bene bonum dicitur, cum recte recta praedicantur. Sicut Joannes ait: Agite poenitentiam, appropinquavit enim regnum coelorum . Malum bene dicitur, quando per os dicentis idcirco vitium exprimitur, ut reprobetur, sicut Paulus ait: Feminae eorum imra subdidit, sed honeste inhonesta narravit, ut multos ad honestatis formam inhonesta narrando recum rectum aliquid recto studio non profertur: sicut illuminato caeco pharisaei dixisse perhibentur: Tu sis discipulus ejus . Quod maledictionis utique dixerunt
Abbreviated transcription (Latin):
expositionis subtilitate non indi¬
gent. Sed solum puto breuiter
intimandũ. qđ helui quãdui pro
ȩtatis sue respectu tacuit: sapi¬
entior fuit. Cum uͦ in aliis annoꝵ
multitudinẽ semetipsum preferens
despicit. quam pueriliter desipipi-¬
at ostendit. Nam contra eius sen¬
tintiam & ętas plixior loquit᷑. &
p annorũ multitudinẽ sapientia

Expanded text:
is subtilitate non indigent. Sed solum puto breviter intimandum quod Eliu quandiu pro aetatis suae respectu tacuit, sapientior fuit; cum vero in aliis annorum multitudinem, semetipsum praeferens, despicit, quam pueriliter desipiat ostendit. Nam contra ejus sententiam et aetas prolixior loquitur, et per annorum multitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Ait namꝙ ae illo añs. Quis ẽ
iste inuoluens sententias. sermonib
imꝑitis: Cum uͦ dicit sententias. sed
non aadit ꝓtinus quales: uult ꝓcul
dubio bonas intelligi. Nam cũ sen¬
tentiȩ nominatit᷑. insi etiam maledi¬
cant᷑. male sentiri non possunt. In
bono enim semꝑ sententias accipi

Expanded text:
mus. Ait namque de illo Dominus: Quis est mus. Ait namque de illo Dominus: Quis est iste involvens sententias sermonibus imperitis ? Cum vero dicit sententias, sed non addit protinus quales, vult procul dubio bonas intelligi Nam cum sententiae nominantur, nisi etiam malae dicantur, malae sentiri non possunt. In bono enim semper sententias accipi
Abbreviated transcription (Latin):
tes namq fidelium ad contemplanda
suꝑna se crigunt. sed dũ hereticorũ
uerba ꝑuertere recta contẽplantes
appetunt. speculam dissipare conan¬
t̃. In trib itaq amicoꝵ iob nominib:
tres in hereticis ꝑditionũ casus expͥ¬
munt᷑. Nisi enim dm̃ contempnerent.
nequaquã de illo ꝑuersa sentirent.
Et insi uetustatis cor traberent. in
noue uite intelligentiam ñ errarent.
Et nisi speculationẽ bonoꝵ destruerent.
nequaquã eos suꝑna iudicia tam
districto examine ꝓ uerboꝵ suoꝵ
culpa reꝓbarent. Contempnendo gͥ
dm̃. in uetustate se retinent. sed in
uetustate retinendo. prauis suis ser¬
monib speculationi rectoꝵ nocent.
Post hos quoꝙ helu iunior in beati
uiob expbratione subiungit᷑: ex cuius
ꝑsona uidelicet species quorũdam
doctoꝵ fideliũ. sed tamen arrogan¬
tium designat᷑. Cuius non facile¬
uerba intelligimus. nisi ea ex subse¬
quenti dominica torreptione pense¬

Expanded text:
tes namque fidelium ad contemplanda tes namque fidelium ad contemplanda superna se erigunt; sed dum haereticorum verba pervertere recta contemplantes appetunt, speculam dissipare conantur. In tribus itaque amicorum Job nominibus tres in haereticis perditionum casus exprimuntur. Nisi enim Deum contemnerent, nequaquam de illo perversa sentirent; et nisi vetustatis cor traherent, in novae vitae intelligentia non errarent; et nisi speculationem bonorum destruerent, nequaquam eos superna judicia tam districto examine pro verborum suorum culpa reprobarent. Contemnendo igitur Deum, in vetustate se retinent: sed in vetustate retinendo, pravis suis sermonibus speculationi rectorum nocent.Post hos quoque Eliu junior in beati Job exprobratione subjungitur, ex cujus persona videlicet species quorumdam doctorum fidelium sed tamen arrogantium designatur. Cujus verba non facile intelligimus, nisi ea ex subsequenti dominica correptione pense
Abbreviated transcription (Latin):
cii. & cultores ꝑuersorũ dogmatũ.
Constat gͦ eos hereticoꝵ typum gere¬
re. quos sc̃s uir redarguit cultui
ꝑuersoꝵ dogmatũ deseruire. Quia
gͥ iob interpretat᷑ dolens. quo nimi¬
rum dolore uel mediatoris passio.
uel sc̃ȩ eccłe labor exprimit᷑: quȩ
multiplici p̃sentis uite fatigatione
cruciat᷑. Amici quoq eius ex uoca¬
bulo nominis. meritũ suę indicant
actionis. Nam eliphar. latina lin¬
gua dicit᷑ contemptus dnĩ. Et quid
aliud heretici faciunt. isi qđ dũ
falsa de do sentiunt. eum suꝑbien¬
do contempnunt: Daldach inter¬
p̃tat᷑ uetustas sola. Bene autẽ om̃s
heretici in his quȩ de dño loquun¬
tur. dum ñ intentione recta. sed
appetione temporalis głe uideri
p̾dicatores appetunt: sola uetustas
nominantur. Ad loquendũ quippe
non zelo noui hominis. sed uite
ueteris prauitate concitant᷑. Sophar
quoꝙ latino sermone dr̃ asfipatio
specule. uel speculam dissipans. Men¬

Expanded text:
cii, et cultores perversorum dogmatum . cii, et cultores perversorum dogmatum . Constat ergo eos haereticorum typum gerere, quos sanctus vir redarguit cultui perversorum dogmatum deservire. Quia igitur Job interpretatur dolens, quo nimirum dolore vel Mediatoris passio, vel sanctae Ecclesiae labor exprimitur, quae multiplici praesentis vitae fatigatione cruciatur, amici quoque ejus ex vocabulo nominis meritum suae indicant actionis. Nam Eliphaz Latina lingua dicitur Dei contemptus. Et quid aliud haeretici faciunt, nisi quod dum falsa de Deo sentiunt, eum superbiendo contemnunt? Baldad interpretatur vetustas sola. Bene autem omnes haeretici in his quae de Domino loquuntur, dum non intentione recta, sed appetitione temporalis gloriae videri praedicatores appetunt, vetustas sola nominantur. Ad loquendum quippe, non zelo novi hominis, 732 sed vitae veteris pravitate concitantur. Sophar quoque Latino sermone dicitur dissipatio speculae, vel speculationem dissipans. Men
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ iob qui mediatoris typum eo
uerius tenuit. quo passionẽ illiꝰ
non loquendo tantũmͦ. sed etiã
patiendo ꝓphetauit: cum in di¬
ctis factisꝙ suis expressione redep¬
toris innitit᷑. repente ad signifi
ꝑsonam credimus. hoc etiam uniꝰ
ꝑsone actib significari uideamꝰ.¬
uxor u eius quȩ eum ad maledi¬
cendum ꝓuocat. quid aliud quã
prauitatem carnaliũ signat: Q
intra scãm ęccłam incorrectis mo¬
rib positi. eo durius uitam fide¬
liũ quo uicinius p̾munt: quia
dum uitari ã fidelib quasi fide¬
les nequeunt. tanto grauius qͣn¬
qui quasi dum consulunt inuehunt᷑.
hereticoꝵ figuram exprimunt: qui
sub specie consulendi. agunt negoti¬
um seducendi. Unde & ad beatũ iob
dum ꝓ dño uerba faciunt. a dño re¬
ꝓbant᷑: quia uidelicet om̃s heretici
dum dm̃ defendere nitunt᷑. offendt᷑.
Unde eis apte & ab eodem scõ uiro
dicit᷑. Bisputare cũ dõ cupio. prius
uos ostendens fabricatores menda¬

Expanded text:
igitur Job, qui Mediatoris typum eo verius tenuit quo passionem illius, non loquendo tantummodo, sed etiam patiendo prophetavit, cum in dictis factisque suis expressioni Redemptoris innititur, repente ad significm unam personam credimus, hoc etiam unius personae actibus significari videamUxor vero ejus, quae eum ad maledicendum provocat, quid aliud quam pravitatem carnalium signat? Qui intra sanctam Ecclesiam incorrectis moribus positi, eo durius vitam fidelium quo vicinius premunt, quia dum vitari a fidelibus quasi fideles nequeunt, tanto gravius quanici vero ejus, qui quasi dum consulunt invehuntur, haereticorum figuram exprimunt, qui sub specie consulendi agunt negotium seducendi. Unde et ad beatum Job dum pro Domino verba faciunt, a Domino reprobantur, quia videlicet omnes haeretici dum Deum defendere nituntur offendunt. Unde eis apte et ab eodem viro sancto dicitur: Disputare cum Deo cupio, prius vos ostendens fabricatores menda
Abbreviated transcription (Latin):
Bene gͦ dr̃. respondebo tibi. qđ ma¬
ior sit đs homine: ut considera
ta potentia creatoris. deferue¬
at tumor mentis ꝑ memoriam
conditionis. Unde dauid ꝓpħa
cum ꝑcussionis pondere in ex¬
cessum uocis erumꝑe cogeret᷑:
ad considerationẽ conditionis
sue se recolligens ait. Obmutu
et non aꝑui os meũ. qm̃ tu feci¬
sti. ł ensauit enim conditionis
sue ordinem. & iusticiam ꝑcussi¬
onis mnuenit: quia qui benigne
eum qui non erat condidit. eũ
ꝓfecto qui erat. non nisi iuste ꝑ¬

Expanded text:
Bene ergo dicitur: Respondebo tibi quod maBene ergo dicitur: Respondebo tibi quod major sit Deus homine, ut consta potentia creatoris, deferveat tumor mentis per memoriam conditionis. Unde David propheta, cum percussionis pondere in excessum vocis erumpere cogeretur, ad considerationem conditionis suae se recolligens, ait: Obmutui, et non aperui os meum, quoniam tu fecisti me. Pensavit enim conditionis suae ordinem, et justitiam percussionis invenit, quia qui benigne eum qui non erat condidit, eum profecto qui erat nonnisi juste
Abbreviated transcription (Latin):
qđ solidum dicit. ł ost tot itaq
elationis uerba: tandem scien¬
tiam suam ostendere inchoans
ab aliquo. quis ista uel cũ non
audit ignorat: Sed nimirũ hȩc
scientia uilis credit᷑. si non ex
ipsa intentionis suȩ radice pen¬
setur. Fagellato uidelicet loque¬
bat᷑. qui & ꝑcussionis uerbera acce¬
ꝑat. et causas uerberũ nesciebat.
Iccirco gͦ intulit: respondebo tibi
qđ maior sit ds homine. Ut fla¬
gellatus homo considerans quia
illo maior est ds: in om̃e qđ pa¬
titur eius iudicio se postponat:
cui se minorẽ esse non dubitat.
Et qđ ã meliore patitur iustum
credat. etiam si eiusdem iusticie
causas ignorat. Quisquis enun
etiam ꝓ peccato ꝑcutit᷑. nisi mur¬
murando renitatur: eo ipso iam
iustus esse inchoat. quo ferientis
iusticiam non accusat. Homo
namq sub do est conditus. et ad
conditionis ordinẽ redit: quan¬
do sibi equitatẽ uidicis sui etiã
quã non intelligit anteponit.

Expanded text:
quid solidum dicit. Post tot itaque quid solidum dicit. Post tot itaque elationis verba, tandem scientiam suam ostendere inchoans, ab aliquo, quis ita vel cum non audit ignorat? Sed nimirum haec scientia vilis creditur, si non ex ipsa intentionis suae radice pensetur. Flagellato videlicet loquebatur, qui et percussionis verbera acceperat, et causas verberum nesciebat. Idcirco ergo intulit: Respondebo tibi quod major sit Deus homine; ut flagellatus homo considerans quia illo major est Deus in omne quod patitur, ejus judicio se postponat cui se minorem esse non dubitat. Et quod a meliore patitur justum credat, etiam si ejusdem justitiae causas ignorat. Quisquis enim pro peccato percutitur, nisi murmurando renitatur, eo ipso jam justus esse inchoat, quo ferientis justitiam non accusat. Homo namque sub Deo est conditus, et ad conditionis ordinem redit, quando sibi aequitatem judicis sui, etiam quam non intelligit, anteponit.
Abbreviated transcription (Latin):
in neruo pedem suũ positũ
dixit: sed nequaquã se mundũ
hoc modo qđ ei obicit᷑ absq
peccato. uel imiaculatũ s sine
iniquitate fuisse memorauit.
Sed helui dũ cũ austeritate
studuit increpare quę dicta sunt:
mentiens addidit quȩ dicta non
sunt. Qui enĩ semꝑ increpare ap¬
petunt. et nunquam fouere: mul¬
ta plerumq increpando mentiũ¬
tur. Nam ut arguere docte uide¬
ant᷑. fingunt nonnũquã quę re¬
darguunt. Et cum ipsi equino
more in cursum suȩ ostentatio¬
nis ferueant. in subiectoꝵ inue¬
ctionib ex fictis sibi inquitati¬
b campum parant. Sciendum
preterea ẽ. sicut & suꝑius dixi.
qđ arrogantes uiri inflatis su¬
is sermonib. sepe fortia dicta
ꝑmiscent: nec considerant aliqͣn¬
do quid uiuant. sed pensant
studiose quid doceant. Quoꝵ
nunc helui speciem tenet. qui
non recte uiuere appetit. sed
docere. Quia gͦo sciens sed ar¬
rogans loquit᷑. taceamus iam
qđ tumidum uiuit: et audiamꝰ

Expanded text:
in nervo pedem suum positum in nervo pedem suum positum dixit, sed nequaquam mundum se hoc modo, quo ei objicitur, absque peccato, vel immaculatum, et sine iniquitate fuisse memoravit. Sed Eliu, dum cum austeritate studuit increpare quae dicta sunt, mentiens addidit quae dicta non sunt. Qui enim semper increpare appetunt, et nunquam fovere, multa plerumque increpando mentiuntur. Nam ut arguere docte videantur, fingunt nonnunquam quae redarguant; et cum ipsi equino more in cursum suae ostentationis inferveant, in subjectorum invectionibus ex fictis sibi iniquitatibus campum parant. Sciendum praeterea est, sicut et superius dixi , quod arrogantes viri inflatis suis sermonibus saepe fortia dicta permiscent, nec considerant aliquando quid vivant, sed pensant studiose quid doceant. Quorum nunc Eliu speciem tenet, qui non recte vivere appetit, sed docere. Quia ergo sciens sed arrogans loquitur, taceamus jam quid tumidum vivit, et audiamus