comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Persecutionẽ patimur: & sũstinemus Blasphe¬
mamur : & obsetramus. Ianquã purga men¬
ta huius mundi facti sumus om̃ium peripsima
usque adhuc Nonut confundã uos haec
scribo sed ut filios meos larissimos monco
N amsi decẽ milia peda gogorum habeatis in
xp̃o sed non multos patres : Nam in xp̃o ibũ peu
angelium : ego uos genui Rogo ergo uos imita¬
tores meiestote Ideo misi aduos timotheum
qui est filius meus karissimus & fidelis indño
quiuos commone faciat iuias meas quae sunt
in xp̃o ibũ sicut ubique in om̃i aecła docco
Tanquã nonuenturus simaduos: sic infla¬
ti sunt quidã Ueniam autẽ cito aduos sidis¬

Expanded text:
atimur et sustinemus blasphemamur et obsecramus tamquam purgamenta huius mundi facti sumus omnium peripsima usque adhuc non ut confundam vos haec scribo sed ut filios meos carissimos moneo nam si decem milia pedagogorum habeatis in Christo sed non multos patres nam in Christo Iesu per evangelium ego vos genui rogo ergo vos imitatores mei estote ideo misi ad vos Timotheum qui est filius meus carissimus et fidelis in Domino qui vos commonefaciat vias meas quae sunt in Christo sicut ubique in omni ecclesia doceo tamquam non venturus sim ad vos sic inflati sunt quidam veniam autem cito ad vos si
Abbreviated transcription (Latin):
dño glorictur. Et ego cũ uenissema duos fr̃s. i:
ueni non in sublimitatẽ sermonis aut sapientiȩ
annuntians uobis testimonium xp̃i. Non enĩ
uidicaui scire me aliquid interuos : nisi xp̃m
ibm & hunc crucifixum. Et ego in in firmitate
& timore & tremore multo fũi apud uos. &
sermom̃s & p̃dicatio mea non in persua sibilib
humanae sapientiae uerbis sed mostensione
sp̃s &uirtutis . Vt fides ur̃a non sit in sapientia
hominum : sed inurtute dĩ. Sapientiã autem
loquimur : inter ꝑfectos: Sapientiã uero non
huius sacculi neque principum huius saeculi
qui destruuntur : sed loquimur dĩ sapientiã
inmỹsterio quae abscondita est . quã praede¬

Expanded text:
no glorietur. Et ego cum venissem ad vos fratres: veni non in sublimitate sermonis: aut sapientie: adnuncians vobis testimonium Christi. Non enim judicavi scire me al hunc crucifixum. Et ego infirmitate et timore et tremore multo fui apud vos. Et sermo meus: et predicatio mea non in persuasibilibus humane sapientie verbis: sed in ostensione spiritus et virtutis: ut fides vestra non sit in sapientia hominum: sed in virtute Dei. Sapientia autem loquimur inter perfectos. Sapientia vero non in hujus seculi; neque principqui destruuntur, sed loquimur dei sapientiam in mysterio, quae abscondita est, quam praede
Abbreviated transcription (Latin):
luminabit abscondita tenebrarũ & manifestabit
consilia cordium. Et tunc laus erit : unicuique
adõ Haec autẽ fr̃s trans figuraui inme
&apollo propteruos : ut in nobis discatis ne
supra quam scriptum est unus aduersus alte¬
rum infletur ꝓalio. Iuis enim te discernit.
quid autẽ habes quod non accepisti : Si autẽ
accepisti. quid gloriaris quasi non acceperis:
lam saturati estis iã diuites facti estis sine
nobis regnatis. Et utinam regnetis : ut & nos
uobiscũ regnemus. Puto enim nos ds̃ apo¬
stolos nouissimos ostendit tanquã morti de¬
stinatos: quia spectaculũ facti sumus mundo

Expanded text:
ifestabit consilia cordium: et tunc laus erit unicuique a deo. haec autem, fratres, transfiguraui in me et Apollo propter uos, ut in nobis discatis, ne supra quam scriptum est unus aduersus alterum infletur pro alio. quis enim te discernit? quid autem habes quod non accepisti? si autem accepisti, quid glorJam saturati estis, jam divites facti estis. Sine nobis regnatis, et utinam regnetis ut et nos vobiscum regnemus. Puto enim quod Deus nos apostolos novissimos ostendit tanquam morti destinatos, quia spectaculum facti s
Abbreviated transcription (Latin):
quod est xp̃c ihs. Siquis autẽ suꝑ aedificat
sũpra fundamentũ hoc aurum argentum la¬
pides p̃ciosos ligna. facnum stipulam unuis¬
cuiusque opus manifestũ erit. Dies enĩ dñi de¬
clarabit : quia inigne reuel abitur. Et unius¬
cuiusque opus quale sit: ignis probabit. Sicuius

Expanded text:
13. 14. & 15. Si quis autem superaedificat super fundamentum hoc, aurum, argentum, lapides pretiosos, ligna, faenum, stipulam, uniuscujusque opus manifestum erit: Dies enim Domini declarabit, quia in igne revelabitur: & uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit. Si cujus
Abbreviated transcription (Latin):
huc enim estis carnales : Cum enim sit in ter
uos relus & contentio : nonne carnales estis
& secundum hominẽ ambulatis :: Cum enim
quis dicit ego quidẽ sum pauli. alius autẽ
ego apollo Nonne homines estis : quidigit᷑
est apollo : Quid uero paulus : Ministricuis
cui credidistis Et uniciuque: sicut dñs dedit
Ego plantaui. apollo rigauit : sed ds̃ incremen¬
tum dedit Itaq nequẽ qui plantat est aliqͥd
neque quirigat sed qui incrementũ dat ds̃
qui plantat autẽ & qui rigat : unum sunt Unꝰ¬
quisque autẽ propriã mercedẽ accipiet : scđm
suum laborẽ. Dĩ enim sumus adiutores : dĩ
agri cultura estis : dĩ aedificatio estis. Scđm¬

Expanded text:
enim sit inter vos zelus et contentio: nonne carnales estis: et secundum hominem ambulatis: cum enim quis dicit: ego quidem sum Pauli: alius autem: ego Apollo: nonne homines estis? Quid igitur est Apollo? quid vero Paulus? Ministri ejus cui credidistis: et unicuique sicut Dominus dedit. Ego plantavi: Apollo rigavit: et Deque qui plantat est aliquid neque qui rigat sed qui incrementum dat Deus qui plantat autem et qui rigat unum sunt unusquisque autem propriam mercedem accipiet secundum suum laborem Dei enim sumus adiutores Dei agricultura estis Dei aedificatio estis s
Abbreviated transcription (Latin):
tradere huius modi satanae in interitũ carnis:
bona gloriatio ur̃a Nescitis quia modicum
sicut estis atimi. Et enim pascha nr̃m : immo¬
latus est xp̃c Itaq: epulemur Non in ferm̃to
ueteri. neque infermento malitiae & nequi¬
tiae : sed matimis sinceritatis &ueritatis
Scripsi uobis in epła: ne commisceamini for¬
nicariis Non utique fornicariis huius mun¬
di aut auaris. aut rec pacibus: aut idolis ser¬
uientibus. Alioquin debueratis de hoc mun¬
do exisse Nunc autẽ scripsi uob: non cõmisce¬
ri. Siis qui frat̃ nominatur est fornicator.
aut auarus. aut idolis seruiens. aut maledi¬
cus. aut ebriosus. aut rocpax : cũ eius modi
nec cibũ sumere. quid enim michi dehis qui

Expanded text:
tradere huismodi satanae in interitum carnis, bona gloriatio vestra. Nescitis, quia modicum sicut estis azymi. Etenim Pascha nostrum immolatus est Christus. Itaque epulemur non in fermento veteri, neque in fermento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis. Scripsi vobis in epistola, ne commisceamini fornicariis: non utique fornicariis hujus mundi, aut avaris, aut rapacibus, aut idolis servientibus; alioquin debueratis de hoc mundo exiisse. Nunc autem scripsi vobis, non commisceri, si is qui frater nominatur, est fornicator, aut avarus, aut idolis serviens, aut maledicus, aut ebriosus, aut rapax, cum ejusmodi n
Abbreviated transcription (Latin):
eius ne fueris curiosus. Non est enim tibi
nec essarium : ea quae abscondita sunt ui
dere oculistius. in sũperuacius rebus no¬
li scrutari multipliciter : & in pluribus
operib: eius non eris curiosus. Plurima
enim super sensum hominum: ostensã
sunt tibi Multos enim supplantauit sũ¬
spicio illorum : & inuanitate detinuit sen¬
sus illorũ Cordurum male habebit in
nouissimo : & qui amat periculũ in illo
peribit Cor ingrediens duas uias. non
habebit requiem : & praui cordis in illis
scandalizabitur Cornequã grcuabit᷑¬
indoloribus : & peccator adiciet ad pec¬
candum Srnagogae superborum non
est sanitas: frutex enim peccati eradi¬
cabitur in illis & non intelligitur Cor
sapientis intelligitur in sapientia : & auris
bona audiet cum om̃i concupiscentia sapien¬
tiam. Sapiens cor & intelligibile abstinebit
se a peccatis : & in operib: iustitiae successus¬
habebit Ignem ardentẽ extinguit aqua:

Expanded text:
eius ne fueris curiosus. non est enim tibi eius ne fueris curiosus. non est enim tibi necedere oculis tuis in supervacuis rebus noli scrutari multipliciter et in pluribus operibus eius non eris curiosus plurima enim super sensum hominis ostensa sunt tibi multos enim inplanavit suspicio illorum et in vanitate detinuit sensus illorum cor durum male habebit in novissimo et qui amat periculum in illo peribit cor ingrediens duas vias non habebit successus et pravicordius in illis scandalizabitur cor nequam gravabitur doloribus et peccator adiciet ad peccandum synagogae superborum non est sanitas frutex enim peccati eradicabitur in illis et non intellegetur cor sapiens intellegitur in sapientia et auris bona audiet cum omni concupiscentia sapientiam sapiens cor et intellegibile abstinebit se a peccatis et in operibhabebit. ignem ardentem extinguit aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
tui : non est enim tibi gloria. sed confusio
Gloria enim hominis exhonore patris¬
sui: & de decus filii patersine honore
łili. suscipe senec tãm patris tui : & ne con¬
tristes eum inuita illius. Et si defecerit
sensus ueniam da : &ne spernas eum in
tua uirtute. Elemosrna enim patris
non erit in obliuione : nam pro peccato
matris restituetur tibi bonum. & in u¬
stitia aedificabitur tibi : & indie tribu¬
lationis commemorabiturtui. Sicut in
sereno glacies : soluentur tua peccata
quam malȩ famae est qui relinquit pa¬
trem: & est maledictus adõ qui exas pe¬
raet matrem. Fili in mansuetudine
opera tua perfice : & super hominum
gloriam diligeris. Quanto magnus es
humilia tẽ in om̃ibus : & coram dõ inue¬
nes gractiam. qñm magna potentia
dĩ solius : & ab humilibus honoratur
Altionae tẽ ne quaesieris : & fortiora tẽ ne
scrutatus fueris. Sed quae praccepit tibi
ds̃ illa cogita semper : & in plurib: operib:

Expanded text:
tui: non est enim tibi gloria: sed confusio: tui: non est enim tibi gloria: sed confusio: gloria enim hominis ex honore patris: et dedecus filiis pater sine honore. Fili suscipe senectam patris tui: et ne contristes eum in vita illius. Et si defecerit sensu: da veniam: et ne spernas eum in tua virtute. Elemosyna enim patris non erit in oblivione: nam pro matris restituetur tibi bonum et iniustitia aedificabitur tibi in die tribulationis commemorabitur tui sicut in sereno glacies solventur tua peccata quam malae famae est qui relinquit patrem et est maledictus a Deo qui exasperat matrem fili in mansuetudine opera tua perfice et super hominum gloriam diligeris quanto magnus es humilia te in omnibus et coram Deo invenies gratiam quoniam magna potentiadei solius et ab humilibus honoratur. altiora te ne quaesieris et fortiora te ne scrutatus fueris: sed quae praecepit tibi deus, illa cogita semper: et in pluribus operibus
Abbreviated transcription (Latin):
demus inmanus dĩ : & non inmanus ho¬
minũ Scđm enim magnitudinem illius.
sic & misericordia ipsus cum ipso est Filu
sapientiae a ecclesiae iustorum : & natio
illorum oboedientia & dilectio ludicium
patris audite filii dilecti : & sic facite ut
salui sitis Os enimhonorauit patrem in
filiis : & uidicium matris exquirens fir¬
mauit in filios. Iui diligit dm̃ ex orabit
propeccatis. & continebit se ab illis : & in
oratione dierum exaudietur : Et sicut
qui thesaurizat : ita & qui honorificat
matrem sũam
uiet longiore : & qui oboedit patri re¬
frigerabit matri. Qui timet dñm hono¬
rat parentes : & quasi dominis seruiet
his qui se generauerunt in opere & ser¬
mone & om̃i patientia honora patrẽ
tuum ut superueniat tibi benedictio adõ
& benedictio illius in nouissimo manet
Benedictio patris firmat domus filiorũ
maledictio autẽ matris eracdicat funda¬
menta Ne glorieris in contumelia patris

Expanded text:
demus in manus dei et non in manus hodemus in manus dei et non in manus hominum. secundum enim magnitudinem illius, sic et misericordia ipsius cum eo. Filii sapientiae eccm patris audite filii dilecti: et sic facite ut salvi sitis. Deus autem honoravit patrem in filiis: et judicium matris exquirens in filios. Qui diligit Deum: exorabit pro peccatis: et continebit se ab illis. In oratione dierum exaudietur: et sicut qui thesaurizat: ita et qui honorificat matrem suam. uiuet longiore, et qui obaudit patri, refrigerabit matrem. qui timet deum, honorat parentes: et quasi dominis seruiet his qui se generauerunt. in opere et sermone et omni patientia honora patrem tuum ut superveniat tibi benedictio a Deo: et benedictio illius in novissimo manet. Benedictio patris firmat domos filiorum. Maledictio autem matris eradicat fundamenta. Ne glorieris in contumelia patris
Abbreviated transcription (Latin):
mandatis cius & derelictus est. Aut quis in¬
uocauit illum &dispexit cum: qñm pius &
misericors est ds̃. & remittet in tempore
tribulationis peccata : & protector esto¬
mnibus exquirentib: se in ueritate. Uae
duplici corde & labiis scelestibus & mani¬
bus male facientibus : & peccatori terrã
ingredienti duabus uiis. Uae dissolu¬
tis corde qui non creduntdõ : ideo non
proteguntur abeo. Uae his qui perdide¬
runt sustinentiã : Qui dereliquerunt uias
rectas : & diuerterunt inuias prauas:
Et quid facient cum inspicere coeperit
dñs : qui timene dñm. non erunt incredi¬
biles uerbo illius : & qui diligunt illum con¬
seruabunt uiam illius. Qui timent dñm
inquirent quae beneplacita sunt illi : &
qui diligunt eum replebuntur lege ipsi¬
us quitiment dñm praeparabunt cor¬
da sua & in conspectu illius sc̃ificabunt
animas suas. Qui timent dñm custodi¬
ent mandata illius & patientiam habe¬
bunt usque ad inspectionem illius Dicen¬
tes si paenitentiam non egerimus in ci¬

Expanded text:
us est, aut quis invocavit illum, et despexit eum? Quoniam pius et misericors est Deus, et remittet in tempore tribulationis peccata, et protector est omnibus exquirentibus se in veritate. Vae duplici corde et labiis sceleratis, et manibus male facientibus, et peccatori terram ingredienti duabus uiis. uae dissolutis corde, qui non credunt deo, ideo non proteguntur ab eo. uae his qui perdiderunt sustinentiam, qui dereliquerunt uias rectas et deuerterunt in uias prauas. et quid facietis, cum inspicere coeperit deus? qui timent dominum, non erunt incredibiles uerbo illius: et qui diligunt illum, conseruabunt uiam illius. qui timent dominum, inquirent quae beneplacita sunt illi: et qui diligunt eum, replebuntur lege ipsius. qui timent dominum, parabunt corda sua et in conspectu illius sanctificabunt animas suas. qui timent dominum, custodiunt mandata illius et patientiam habebunt usque ad inspectionem illius dicentes: si paenitentiam non egerimus, inci
Abbreviated transcription (Latin):
lius Ne fueris incredibilis timori dñi : & ne
accesseris ad illum duplici corde Ne fueris
ypochrita in conspectu hominũ : & non scan¬
daliteris labistuis. Attende in illis nefor¬
te cadas : & adducas animae tuae in hono¬
rationẽ Et reuel et ds̃ absconsa tua : & in me¬
dio srnagogae elidatte. qñm accessistima¬
ligne ad dñm : & cortuum plenum est dolo
& fallacia. Fili accedens ad seruitutẽ dĩ.
sta iniustitia & timore : & praepara animã
tuam ad temptationẽ De prime cortuum

Expanded text:
lius non sis incredibilis timori Domini et ne lius non sis incredibilis timori Domini et ne accesseris ad illum duplici corde ne fueris hypocrita in conspectu hominum et non scandalizeris labiis tuis adtende in illis ne forte cadas et adducas animae tuae inhonorationem et revelet Deus absconsa tua et in medio synagogae elidat te quoniam accessisti maligne ad Dominum et cor tuum plenum est dolo et fallacia fili accedens servituti Dei sta in iustitia et timore et praepara animam tuam ad temptationem deprime
Abbreviated transcription (Latin):
timor dñi : replens pacem & salutis fru¬
ctum. &uidit : & dinumerauit eã Vtraq
autẽ sunt dona dĩ scientia & intellectus
prudentiae. Sapientia compartietur:
& gloriam tenentium se exaltat. Radix
sapientiae timere dñm: nemi enim illius
longaeui. Inhesauris sapientiae in telle¬
ctus & scientiae religiositas: execratio
autẽ peccatoribus sapientia : Timor dñi
expellit peccatũ : nam qui sine timore
est non poterit iustificari. Inxcundia enĩ ani¬
mositatis illius : subuersio illius est. Usque in
tempus sustinebit patiens : & post ea redditio
iocunditatis. Bonus sensũs usque in tempus
abscondet uerba illius : & labia multorum
en arrabunt sensum illius. Inthesauris sapi¬
entiae significatio disciplinae: execratio
autẽ peccatori culture dĩ. Fili concupi¬
scens sapientiã conserua ustitiam : & ds̃ prae¬
bebit illam tibi. Sapientia enim & disciplina
timor dñi : & quod bene placitum est illi fi¬
des & mansuetudo & adimplebit thesauros il¬

Expanded text:
salutis fructum; et vidit, et dinumeravit eam, utraque autem sunt dona Dei. Scientiam et intellectum prudentiae sapientia compartietur, et gloriam tenentium se exaltat. Radix sapientiae est timere Dominum, et rami illius longaevi. In thesauris sapientiae, intellectus et scientiae religiositas: exsecratio autem peccatoribus, sapientia. Timor Domini expellit peccatum; nam qui sine timore est, non poterit justificari. Iracundia enim animositatis illius, subversio illius est. Usque in tempus sustinebit patiens, et postea redditio jucunditatis. Bonus sensus usque ad tempus abscondet verba illius, et labia multorum enarrabunt sensum illius. In thesauris sapientiae, significatio disciplinae: execratio autem peccatori, cultura Dei. Fili, concupiscens sapientiam, conserva justitiam, et Deus praebebit illam tibi, sapientia enim et disciplina, timor Domini: et quod beneplacitum est illi, fides et mansuetudo et adimplebit thesauros il
Abbreviated transcription (Latin):
religiositas: religiositas custodiet & iustifi¬
cabit cor. iocunditatẽ atque gaudiũ da¬
bit. Timenti dñm bene erit: & indieb con¬
summationis illius benedicetur. Plenitu¬
do sapientiae timere dm̃: & plenitudo

Expanded text:
religiositas religiositas custodiet et iustifireligiositas religiositas custodiet et iustificabit cor iucunditatem atque gaudium dabit timenti Deum bene erit et in diebus consummationis illius benedicetur plenitudo sapienti
Abbreviated transcription (Latin):
ab aeuo tons sapientiae uerbum di inexcel¬
sis & ingressus illius mandata aeterna Ra¬
dix sapientiae ciu reuelata est & astutias
illius quis agnouit : Disciplina sapientiae
cui reuelata est & manifestata : & multi¬
plicationem ingressus illius quis intellex̃:
Unus est altissimus creator om̃ipotens
rex potens & metuendus nimis. sedens su¬
perthronũ illius : & dominans ds̃ Ipse
uit & mensus est : & effudit illam super
om̃ia operae sua & super omnem car¬
nem scđm datum suum praocebet illam
riatio : & lȩtitia & corona exultationis
Timor dñi delectabitcor: & dabit laetiti¬
am & gaudium in longitudinẽ dierum
Timenti dñm bene erit in extremis : & in
die defunctionis suae benedicetur. Dile
apparuerit in uisũ diligunt eam in iusio¬
ne & in agnitionẽ magnalium suorum
Initium sapientiae timor dñi : & cum fi¬
delibus inuulua concreatus est. Et cum
electis feminis creditur: & cumiustis & fi¬
delibus agnoscitur. Timor dñi scientiae

Expanded text:
citur: Fons sapientiae verbum Dei in excelsis, et ingressus illius mandata aeterna. Radix sapientiae cui revelata est, et astutias illius quis agnovit? Disciplina sapientiae cui revelata est, et manifestata? et multiplicationem ingressus illius quis intellexit? Unus est Altissimus creator omnipotens, rex potens et metuendus nimis, sedens super thronum illius et dominans Deus. Ipse t mensus est, et effudit illam super omnia opera sua, et super omnem carnem secundum datum suum praebuit illam riatio, laetitia et corona exsultationis. Timor Domini delectabit cor, et dabit laetitiam et gaudium, et longitudinem dierum. Timenti Dominum bene erit in extremis: et in die defunctionis suae benedicetur . apparuerit in visu diligunt eam in visione et in agnitione magnalium suorum initium sapientiae timor Domini et cum fidelibus in vulva concreatus est et cum electis seminis creditur et cum iustis et fidelibus agnoscitur timor Domini scientiae
Abbreviated transcription (Latin):
re obductionis : sustine sustentationes di
Conuingere dõ & sũstine : ut crescat in nouis¬
simo uitatua Om̃e quod tibi applicitum
fuerit accipe & in dolore sustine : in humi¬
litate tua patientiam habe. Inm̃ in igne
probatur aurum & argentum : homines
uero receptibiles in camino humiliationis
Crede dõ & recuperabitte & dirige uiam
tuam & spera in illo. Serua tim oremilli¬
us & in illo uetenxsce. ecuentes dm̃
sustinete miseri cordiam cius : & non de¬
flectatis ab illo ne cadatis quitimetis
dñm credite illi : & non euacuabitur mer

Expanded text:
onis. Sustine sustentationem Dei, conjungere Deo, et sustine, ut crescat in novissimo vita tua. Omne quod tibi applicitum fuerit, accipe; et in dolore sustine, et in humilitate tua patientiam habe. Quoniam in igne probatur aurum et argentum; homines vero receptibiles in camino humiliationis. Crede Deo, et recuperabit te; et dirige viam tuam, et spera in illum. Serva timorem illius, et in illo veterasce. Metuentes Dominum, sustinete misericordiam ejus; et non deflectatis ab illo, ne cadatis. Qui timetis Dominum, credite illi, et non evacuabi
Abbreviated transcription (Latin):
bus ptolomei euergetis regis. post quam
perueni in aegr̃ptum & cũ multũ tempo¬
ris ibi fecissem : in ueni libros relictos non
paruae neque contemnendae doctrinae
Itaq bonum & necessariũ putaui &ipse
aliquã addere diligentiã : & laborem in¬
terpretandi istum librum. Et multa ui¬
gilia attuli doctrinã in spatio temporis.
ad illa quae ad finẽ ducunt librũ dare
Et illis qui uolunt animum intendere :¬
& discere quẽ ad modum oporteat insti¬
tuere mores qui scđm legẽ dñi proposu¬

Expanded text:
bus Ptolomei Euergetis regis, postquam bus Ptolomei Euergetis regis, postquam perveni in Aegyptum et cum multum temporis ibi fecissem, inveni libros relictos non parvae neque contemnendae doctrinae. 5 itaque bonum et necessarium putavi et ipse aliquam addere diligentiam et laborem interpretandi istum librum; et multa vigilia adtuli doctrinam in spatio temporis, ad illa quae ad finem ducunt librum dare, et illis qui volunt animum intendere et discere quemadmodum oporteat instituere mores qui secundum legem Domini proposu
Abbreviated transcription (Latin):
ULTORUMNOSIS ETMA¬
gnorum perlegẽ & pro¬
phetas aliosq qui secutis¬
illos sapientiã de monstra¬
tam : in quibus oportet lau¬
dare israhel. doctrinae & sapientiae cau¬
sa. quia non solum ipsos loquentes neces¬
se est peritos: sed etiã extraneos posse di
centes & scribentes doctissimos fieri. Auus
m̃s hiesus postquam se amplius dedit ad
diligentiam lectionis legis & propħarum
& aliorum librorum qui nobis a parentib
nr̃is traditi sunt : uolui & ipsẽ scribere ali¬
quidhorum quae ad doctrinã & sãpienti¬
am pertinent. Vt desiderantes discerent:¬
& illorum periti facti magis magisq atten
facere Et ueniam habere in illis inquib
uidemur sequentes imaginẽ sapientiae :¬
& deficere in uerborum compositione
Nam deficiunt uerba hebrocica : quando
trens lata fuerint ad alterã linguã Non
solum autẽ haec : sed & ipsa lex & prophe¬
tae caeteraq librorum non paruam ha¬
bent differentiã quando intersedicuntur
Nam in octauo & trigesimo anno tempori¬

Expanded text:
ultorum nobis et magnorum per Legem et Prophetas aliosque qui secuti sillos sapientiam demonstratam, in quibus oportet laudare Israhel doctrinae et sapientiae causa; quia non solum ipsos loquentes necesse est peritos, sed etiam extraneos posse et dicentes et scribentes doctissimos fieri. 2 avus meus Iesus postquam se amplius dedit ad diligentiam lectionis Legis et Prophetarum et aliorum librorum qui nobis a parentibus nostris traditi sunt, volui et ipse scribere aliquid horum quae ad doctrinam et sapientiam pertinent, ut desiderantes discere et illorum periti facti magis magisque adtendfacere, et veniam habere in illis in quibus videmur sequentes imaginem sapientiae et deficere in verborum conpositione. nam deficiunt verba hebraica quando translata fuerint ad alteram linguam; non solum autem haec, sed et ipsa Lex et Prophetae ceteraque librorum non parvam habent differentiam quando inter se dicuntur. 4 nam in octavo et tricesimo anno tempori
Abbreviated transcription (Latin):
Uiri iusti sint tibi conuiuae: & intimore
dĩ sit tibi gloriatio. Et insensu sit tibi cogi¬
tatus dĩ : & om̃is narratio tua in praece¬
ptis altissimi. inmanu artificum opera
laudabitur : & princeps populi in sapien¬
tia sermonis sũi in sensũ uero seniorum:
uerbum. Terribilis est inciuitate sua ho¬
mo linguosus : & temerarius in uerbo suo
odibilis eritD+¬
ud ex sapiens iudicabit populum suũ:
& principatus sensati terribilis erit. Scđm
iudicem populi sic & ministri eius : & qua¬
lis rector est ciuitatis tales & in habitan¬
tes in ea. Rex insipiens perdet populũ
suũ &ciutates in habitabuntur persen¬
sum prudentium. In manu dĩ potestas
terrae : & ex ecrabilis om̃is iniquitas gen¬
tium. Et utilem rectorem : in tempus sus¬
citabit super illam. inmanu dĩ potestas
hominis : & super faciem scribae impo¬
net honorem suum. Om̃is iniuriae pro¬
ximi ne memineris: & nichil agas in ope¬
ribus in uiriae. O dibilis coroem dõ est &¬

Expanded text:
Viri justi sint tibi convivae, et in timore Domini sit tibi gloriatio tua, et in sensu sit tibi Dei cogitatus, et omnis narratio tua in praeceptis Altissimi. In manu alaudabitur et princeps populi in sapientia sermonis sui in sensu vero seniorum verbum terribilis est in civitate sua homo linguosus et temerarius in verbo suo odibilis erit iudex sapiens vindicabit populum suum et principatus sensati stabilis erit secundum iudicem populi sic et ministri eius et qualis rector est civitatis tales et inhabitantes rex insipiens perdet populum suum et civitates inhabitabuntur per sensum prudentium in manu Dei potestas terrae et exclamabilis omnis iniquitas gentium et utilem rectorem in tempus suscitabit super illam in manu Dei potestas hominis et super faciem scribae inponet honorem suum omnis iniuriae proximi ne memineris et nihil agas in operibus iniuriae odibilis coram Deo et
Abbreviated transcription (Latin):
dum anxia retur cor meũ inpetra exaltasti
Deduxisti me quia factus es spes mea: tur¬
ris fortitudinis a facie inimici
In habitabo in tabernaculo tuo in saecula:
protegar inuelamento alarum tuarum
Quoniã tu ds̃ ex cudisti orationem meã: de¬
disti hereditatẽ timentibus nomen tuum.
Dies super dies regis adicies : annos eius usq
indiem generationis & generationis.
Permanet in aeternũ in conspectu dĩ: mise¬
ricordiam & ueritatẽ eius quis requiret :
Sic psalmũ dicã nomini tuo in scłm scłi.

Expanded text:
etur cor meum, in petra exaltasti me. Deduxistime, quia factus es spes mea, turris fortitudinis a facie inimici. Inhabitabo in tabernaculo tuo in saecula, protegar in velamento alarum tuarum. Quoniam tu, Deus meus, exaudisti orationem meam, dedisti hereditatem timentibus nomen tuum dies super dies regis adicies annos eius usque in diem generationis et generationis permanet in aeternum in conspectu Dei misericordiam et veritatem quis requiret eius sic psalmum dicam nomini
Abbreviated transcription (Latin):
Clamaui ad te dñe. dixi tues spes mea : por¬
tio mea in terra uiuentiũ.
Intende ad de precationem meam: quia
humiliatus sum nimis
Libera me apersequentibus me: quia
confortati sunt super me
E duc de custodia animã meam ad confi¬
tendum nomini tuo: me expectant
iusti doneo retribuas michi.

Expanded text:
dixi: Tu es spes mea, portio mea in terra viventium. Intende ad deprecationem meam, quia humiliatus sum nimis. Libera me a persequentibus me, quia confortati sunt super me. Educ de custodia animam meam ad confitendum nomini tuo: me exspectant justi, donec retribuas mihi
Abbreviated transcription (Latin):
Utquid auertis manũ tuã: & dexterã tuã
de medio sinu tuo infinẽ:
Os autẽ rex nr̃ ante saccula: operatus est
salutẽ inmedio terrae.
Tu confirmasti in uirtute tua mare: contri¬
bulasti capita draconum inaquis
Tu confregisti capita draconis: dedisti eum
escam populis aethropum
Tu disrupisti fontes & torrentes: &tu: sic¬
&uer tu plasmasti ea. t¬
Memor esto huius: inimicus improperauit
dño. & populus insipiens incitauit nomen

Expanded text:
dexteram tuam de medio sinu tuo in finem? Deus autem rex noster ante saecula operatus est salutem in medio terrae. Tu confirmasti in virtute tua mare, contribulasti capita draconum in aquis. Tu confregisti capita draconum, dedisti eum escam populis Aethiopum. Tu dirupisti fontes et torrentes, tu sicet ver tu plasmasti ea. Memor esto hujus, inimicus improperabit Domino, et populus insipiens i
Abbreviated transcription (Latin):
Redemisti uirgam haereditatis tux: mons
sron inquo habitasti ÷ in eo:
Leua manus tuas insuperbias corũ infinem :
quanta malignatus est in imicus in sco
Et gloriati sunt qui oderunt te: in medio
solemnitatis tuae.
Posuerunt signa sua. signa & non cognoue¬
runt : sicut in exitu sũꝑ summũ.
Quasĩ insilua lignorum securibus excider̃

Expanded text:
Redemisti virgam haereditatis tuae, mons Sion in quo habitasti in eo. Leva manus tuas in superbias eorum in finem, quanta malignatus est inimicus in sancto. Et gloriati sunt qui oderunt te in medio solemnitatis tuae, posuerunt signa sua signa, et non cognoverunt sicut in exitu super summum. Quasi in silva lignorum secur
Abbreviated transcription (Latin):
Propter mandatũ assume pauperẽ : & pro¬
pter in opiam eius ne dimictas eum uacuũ¬
Perde pecuniam propter fratrem & amicũ:
& non abscondas illam sub lapide in per¬
ditione. Pone thesaurum tuum in praece¬
ptis altissimi: & proderit tibi magis quam¬

Expanded text:
propter mandatum adsume pauperem, et propter inopiam illius ne dimittas eum uacuuperde pecuniam propter fratrem et amicum, et non abscondas illam sub lapide in perditionem. pone thensaurum tuum in praeceptis altissimi, proderit tibi magis quam
Abbreviated transcription (Latin):
hic est iohannes qui sciens suꝑ uenisse sibi diẽ
egressionis de corpore: conuocatis inepheso
discipulis: descendit indefossum sepulturae
suae locum: Orationeq completa red didit
sp̃m : tã adolore mortis factus extraneus
quã a corruptione carnis noscitur alienus.
Cuius tamen scripturae dispositio uel libri
ordinatio. ideo a nobis ꝑ singula non expo¬
nitur : ut nescientibus inquirendi desideri¬
um colloctur. & quaerentibus laboris
fructus : & dõ magisterii doctrina seruet᷑¬

Expanded text:
Hic est Joannes, qui sciens supervenisse sibi diem egressionis de corpore, convocatis in Epheso discipulis, descendit in defossum sepulturae suae locum, orationeque completa, reddidit spiritum tam a dolore mortis factus extraneus, quam a corruptione carnis noscitur alienus. Cujus tamen Scripturae dispositio, vel libri ordinatio, ideo a nobis per singula non exponitur, ut nescientibus inquirendi desiderium collocetur et quaerentibus laboris fructus, et Deo magisterii doctrina servet
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o electus atq dilectus in tanto amore
dilectionis ab eo est habitus: ut in coena
suꝑ pectus eius recumberet : & ad crucem
astanti solimatrẽ propriã comm̃daret
Ut quẽ nubere uolentẽ ad amplexũ uirgi¬
nitatis asciuerat: ipsi etiã custodiendã uirgi¬
nem tradidisset hic itaq cum propter uer¬
bum dĩ & testimonium ihũ xp̃i exilio in path¬
mos insulã sortiretur : illic ab eodẽ a pocalr¬
psis p̃ostensa describitur. Ut sicut in prin¬
cipio canonis delibro genescos incorruptibi

Expanded text:
isto electus atque dilectus, in tanto amore dilectionis uberior habitus est, ut in coena super pectus ejus recumberet, et ad crucem astanti soli matrem propriam commendasset, ut quem nubere volentem ad amplexum virginitatis asciverat, ipsi etiam custodiendam virginem tradidisset. Hic itaque cum propter verbum Dei et testimonium Jesu Christi in Pathmos insulam sortiretur exsilium, illic ab eodem Apocalypsis praeostensa describitur, ut sicut in principio canonis, id est libri Geneseos, incorruptib
Abbreviated transcription (Latin):
per montẽ semeron qui erat in ephram:
& ait Audi hieroboam : & om̃is is yochel
Num ignoratis quod dñs ds̃ isrł dederit
regnum dauid super isrł in sempi ternum
ipsi & filiis eius in pactum solis : & sur¬
exit hieroboam filius nabath seruus
sAlomonis filii dauid & rebellauit contra
dominum sũum: congregatiq: sunt ad eũ
uiri uanissimi & filũ belial: & praeualue
runt contra roboam filium salomonis
Porro roboam erat rudis & corde pauido :
nec potuit resistere eis: Nunc ergo uos
dicitis quod resistere possitis regno dñi
quod possidet perfilios dauid habe¬
tisq grandem populi mulatudinem atq
uitulos aurcos quos fecit uobis hierobo¬
am in deos & eiecistis sacerdotes dñi fi¬
lios aron atque leuitas : & fecistis uobis
sacerdotes sicut om̃s populi terrarum
Qui cunque uenerit & initiauerit manũ
suam in tauro. in bobus & in arietib se¬
ptem: fit sacerdos eorum qui non sunt
dii Noster autem dñs ds̃ est quem

Expanded text:
per montem Someron qui erat in Ephraim per montem Someron qui erat in Ephraim et ait audi Hieroboam et omnis Israhel num ignoratis quod Dominus Deus Israhel dederit regnum David super Israhel in sempiternum ipsi et filiis eius pactum salis et surrexit Hieroboam filius Nabath servus Salomonis filii David et rebellavit contra dominum suum congregatique sunt ad eum viri vanissirunt contra Roboam filium Salomonis: Porro Roboam erat rudis, et corde pavido, nec potuit resistere eis. Nunc ergo vos dicitis, quod resistere possitis regno Domini, quod possidet per filios David, habetisque grandem populi multitudinem, atque vitulos aureos, quos fecit vobis Jeroboam in Deos. Et ejecistis sacerdotes Domini, filios Aaron, atque Levitas: et fecistis vobis sacerdotes sicut omnes populi terrarum: quicumque venerit, et initiaverit manum suam in tauro, in bobus, et in arietibus septem, fit sacerdos eorum qui non sunt dii. Noster autem Dominus Deus est quem
Abbreviated transcription (Latin):
cem & septem annis regnauit in hirłm ur¬
bem quam elegit dñs ut confirmaret nom̃
suum ibi de cunctis tribub isrł nomenq
matris eius naama ammanitis. Pecit
autẽ malũ : & non praeparauit corsuũ
ut quaereret dñm. Opere uero roboam
prima & nouissima scripta sunt in libris
semeiae propħae. & addo uidentis : & di¬
ligenter ex posita : Pugnaueruntq aduer¬
sum se roboam & hieroboam cunctis die¬
bus. Et dormiuit roboam cum patribus
suis: sepultusq est in ciuuitate dauid: & re¬
gnauit abia filius eius pro eo Anno o¬
ctauo decimo regis hieroboam. regnauit
abia superuidam. Tribus annis regnauit
in hirłm nomenq matris cius michaia
filia urihel de gabaa & erat bellum int̃
abia & hieroboam. Cumq in isset abia
certamen & haberet bellicosissimos uiros
& electorum quad ringenta milia hiero¬
boam instruxit econtra aciem octogin¬
ta milia uirorum qui & ipsi electi erant
& ad bella fortissimi. Stecit igitur abia su¬

Expanded text:
cem septemque annis regnavit in Hierusalem urcem septemque annis regnavit in Hierusalem urbe quam elegit Dominus ut confirmaret nomen suum ibi de cunctis tribubus Israhel nomenque matris eius Naama Ammanitis fecit autem malum et non praeparavit cor suum ut quaereret Dominum opera vero Roboam prima et novissima scripta sunt in libris Semeiae prophetae et Addo videntis et diligenter exposita pugnaveruntque adversum se Roboam et Hieroboam cunctis diebus et dormivit Roboam cum patribus suis sepultusque est in civitate David et regnavit Abia filius eius pro eo anno octavodecimo regis Hieroboam regnavit Abia super Iudam tribus annis regnavit in Hierusalem nomenque matris eius Michaia filia Urihel de Gabaa et erat bellum inter Abia et Hieroboam cumque inisset Abia certamen et haberet bellicosissimos viros et electorum quadringenta milia Hieroboam instruxit e contra aciem octingenta milia virorum qui et ipsi electi erant et ad bella fortissimi stetit igitur Abia su
Abbreviated transcription (Latin):
essent : factus est sermo dñi ad semeiam
dicens. Quia humiliati sunt: non disper¬
dam eos Daboq eis pauxillũ auxilii : &
non stillabit furor m̃s sũper hierus alem
permanum sesac. Uerum tamen seruient
ei : ut sciant distantiam seruitutis meae.
& seruitutis regni terrarum. Recessit itaq
sesac rex aegrpti abbirłm : sublatis thesau¬
ris domus dñi & domus regis. Om̃iaq sccũ
tulit & clipeos aureos quos fecerat salo¬
mon. pro quibus fecit rex aeneos. & tra¬
didit illos principib scutariorum qui cu¬
stodiebant uestibulum palatii. Cumq in¬
troiret rex domum dñi ueniebant sc̃uta¬
rii & tollebant eos. iterumq referebant
ad armamentarium sũum. Uerum tam̃
quia humiliati sunt auersa est ab eis ira
dñi : nec deleti sunt poenitus. siquidem
& inuida inuenta sunt operae bona Con¬
fortatus est igitur rex roboam in hirłm
atque regnauit. Quadraginta autẽ & uni¬
us anni erat cum regnare coepisset: & de¬

Expanded text:
essent, factus est sermo Domini ad Semeiam, essent, factus est sermo Domini ad Semeiam, dicens: Quia humiliati sunt, non disperdam eos, daboque eis pauxillum auxilii, et non stillabit furor meus super Jerusalem per manum Sesac. Verumtamen servient ei, ut sciant distantiam servitutis meae et servitutis regni terrarum. Recessit itaque Sesac rex Aegypti ab Jerusalem, sublatis thesauris domus Domini et domus regis, omniaque secum tulit, et clypeos aureos, quos fecerat Salomon. Pro quibus fecit rex aeneos, et tradidit illos principibus scutariorum, qui custodiebant vestibulum palatii. Cumque introiret rex domum Domini, veniebant scutarii, et tollebant eos, iterumque referebant ad armamentarium suum. Verumtamen quia humiliati sunt, aversa est ab eis ira Domini nec deleti sunt penitus siquidem et in Iuda inventa sunt opera bona confortatus est igitur rex Roboam in Hierusalem atque regnavit quadraginta autem et unius anni erat cum regnare coepisset et de
Abbreviated transcription (Latin):
Ipsum enim regem facere cogitabat quia
sapientior fuit & potentior super om̃s
filios eius : & incunctis finibus iuida &
beniamin & in uniuersis ciuitatib muratis
Praebuitq eis escas plurimas : & multas
petiuit uxores. Cumq roboratum fuisset
regnum roboam & confortatum: dereli¬
quit legem dñi & om̃is isrł cũ eo. Anno
autẽ quinto regni roboam: ascendit sesac
rex aegrpti in hirłm quia peccauerunt
dño cum mille ducentis curribus & sexa
ginta milib: equitum nec erat numerus
uulgi quoduenerat cum eo ex aegrpto
libies scilicet & drogoditae & aethropes
Cepitq ciuitates munitissimas inuida &
ueriit usque in hirłm. Semeias autẽ pro¬
pheta ingressus est ad roboam & princi¬
pes uida qui congregati fuerant in bieru¬
salem fugientes sesac. Dixitq ad eos¬
haec dicit dñs Uos reliquistisme : &ego
reliqui uos inmanu sesac. Consternatiq
principes drł & rex dixcrunt lustus
est dñs. Cumq uidisset dñs quod humiliati

Expanded text:
ipsum enim regem facere cogitabat, quia ipsum enim regem facere cogitabat, quia sapientior fuit, et potentior super omnes filios ejus; Et in cunctis finibus Juda, et Benjamin, et in universis civitatibus muratis: praebuitque eis escas plurimas, et multas petivit uxores. Cap. XII. Cumque roboratum fuisset regnum Roboam et confortatum, dereliquit legem Domini, et omnis Israel cum eo. Anno autem quinto regni Roboam, ascendit Sesach rex Aegypti in Jerusalem quia peccaverant Domino cum mille dginta millibus equitum. Nec erat numerus vulgi qui venerat cum eo ex Aegypto, Libyes scilicet et Trogloditae Aethiopes, cepitque civitates munitissimas in Juda, et venit usque Jerusalem. Semeias autem propheta ingressus est ad Roboam et principes Juda, qui congregati fuerant in Jerusalem fugientes Sesac, dixitqHaec dicit Dominus: Vos reliquistis me, et ego reliqui vos in manu Sesac: Consternatique principes Israel et rex dixerunt: Justus Dominus. Cumque vidisset Dominus, quod humiliati
Abbreviated transcription (Latin):
fungerentur. Qui constituit sibi sacerdo¬
tes excelsorum & daemoniorũ uitulorũq
quos feceraet. Sed & de cunctis tribubus is¬
rahel qui cunque dederant cor suum ut
quaererent dñm dm̃ isrł uenerunt hirłm
adimmolandas uictimas dño dõ patrum
suorum. & roborauerunt regnum uida
& confirmauerunt roboam filium salo¬
monis pertres annos. Ambulauerunt
enim inuiis dauid & salomonis: annis
tantum tribus. Ouxit autem roboam
uxorem maalath filiam hierimuth filii
dauid Abiail quoque filiam eliab filui¬
sai : quae peperit ei filios eius & somori
am. & toom Posthanc quoque accepit
maacham filiam absalon: quae peperit
ei abia. et thai &tiza & salomith Ama¬
uit autẽ roboam maacha filiam absa¬
lon: super om̃s uxores suas & concubinas
Nam uxores decem & octo duxerat Con¬
cubinas autẽ sexaginta: & genuit ui¬
ginti & octo filios & sexaginta filias
Constituit uero in capite abiam filium
maacha ducẽ super om̃s fratres suos

Expanded text:
fungerentur qui constituit sibi sacerdofungerentur qui constituit sibi sacerdotes excelsorum et daemonum vitulorumque quos fecerat sed et de cunctis tribubus Israhel quicumque dederant cor suum ut quaererent Dominum Deum Israhel venerunt Hierusalem ad immolandas victimas Domino Deo patrum suorum et roboraverunt regnum Iuda et confirmaverunt Roboam filium Salomonis per tres annos ambulaverunt enim in viis David et Salomonis annis tantum tribus duxit autem Roboam uxorem Maalath filiam Hierimuth filii David Abiail quoque filiam Heliab filii Isai quae pepeam, et Zoom. Post hanc quoque accepit Maacha filiam Absalom, quae peperit ei Abia, et Ethai, et Ziza, et Salomith. Amavit autem Roboam Maacha filiam Absalom, super omnes uxores suas, et concubinas: Nam uxores decem et octo duxerat, concubinas autem sexaginta: et genuit viginti octo filios, et sexaginta filias. Constituit vero in capite Abiam filium Maacha, ducem super fratres suos:
Abbreviated transcription (Latin):
unus quisque in domum suã : quia mea hoc
gestum est uoluntate. Iui cum audissent
sermonẽ dñi reuersi sunt nec perrexer̃
contra hieroboam. Habitauit autẽ robo¬
am in birłm : & aedificauit ciuitates mu¬
ratas inuida extruxitq bethleem & ae¬
tham & thecue bedisure quoque & socho
& odollam. nec non geth & maresa. &riph.
sed & uram & lachis & arecha saraa quoque
& haialon & hebron quae erant inuida &
beniamin ciuitates munitissimas: Cumq
clausisset eas muris. posuit meis principes ci¬
borumq horrea : hoc est olei & uini Sed & sin
gulis urbibus fecit armamentaria scutorũ
& hastarum Pirmauitq eas summa diligen¬
tia : & imperauit sũper uidam & beniamin
Sacerdotes autẽ & leuitae qui erant in uni¬
uerso isrł uenerunt ad eum de cunctis
sedibus sius relinquentes suburbana & pos¬
sessiones suas & transeuntes aduidam &
hierusalem. eo quod abiecisset eos hiero¬
boam & posteri eius ne sacerdotio dñi

Expanded text:
unusquisque in domum suam quia mea hoc unusquisque in domum suam quia mea hoc gestum est voluntate qui cum audissent sermonem Domini reversi sunt nec perrexerunt contra Hieroboam habitavit autem Roboam in Hierusalem et aedificavit civitates muratas in Iuda extruxitque Bethleem et Aetham et Thecue Bethsur quoque et Soccho et Odollam necnon Geth et Maresa et Ziph sed et Aduram et Lachis et Azecha Saraa quoque et Ahilon et Hebron quae erant in Iuda et Beniamin civitates munitissimas cumque clausisset eas muris posuit in eis principes ciborumque horrea hoc est olei et vini sed et in singulis urbibus fecit armamentaria scutorum et hastarum firmavitque eas multa diligentia et imperavit super Iudam et Beniamin sacerdotes autem et Levitae qui erant in universo Israhel venerunt ad eum de cunctis sedibus suis relinquentes suburbana et possessiones suas et transeuntes ad Iudam et Hierusalem eo quod abiecisset eos Hieroboam et posteri eius ne sacerdotio Domini
Abbreviated transcription (Latin):
cente sic locutus est ad eum. Non est nobis
pars indauid. neque haereditas in filio isu:
reuertere in tabernacula tua israbel Tu
autẽ pasce domum tuã dauid. Et abiit is¬
rahel in tabernacula sua. Super filios au¬
tem israhel qui habitabant in ciuitatibus
uida: regnauit roboam Misitq rex ro¬
boam aduram qui prae erat tributis: &
la pidauer̃ eum filii isrł & mortuus est
Porro rex roboam currũ festinauit ascen¬
dere : & fugit in hirłm. Recessitq usrł a
domo dauid usque addiem hanc. Uenit
autem roboam in hirłm : & conuocauit uni¬
uersam domum uida & beniamin incentũ
octoginta milibus electorum bellantiũ ut
dimicaret contra isrł : & conuerteret ad
se regnum suum. Pactusq est sermo dñi
ad semeiam hominẽ dĩ dicens. loquere
ad roboam filium salomonis regem iuda
& ad uniuersũm urł qui est in uida & benia¬
min. haec dicit dñs Non ascendetis neque
pugnabitis contra fratres uros. Reuertat᷑

Expanded text:
cente sic locutus est ad eum non est nobis cente sic locutus est ad eum non est nobis pars in David neque hereditas in filio Isai revertere in tabernacula tua Israhel tu autem pasce domum tuam David et abiit Israhel in tabernacula sua super filios autem Israhel qui habitabant in civitatibus Iuda regnavit Roboam misitque rex Roboam Aduram qui praeerat tributis et lapidaverunt eum filii Israhel et mortuus est porro rex Roboam currum festinavit ascendere et fugit in Hierusalem recessitque Israhel a domo David usque ad diem hanc venit autem Roboam in Hierusalem et convocavit universam domum Iuda et Beniamin in centum octoginta milibus electorum atque bellantium ut dimicaret contra Israhel et converteret ad se regnum suum factusque est sermo Domini ad Semeiam hominem Dei dicens loquere ad Roboam filium Salomonis regem Iuda et ad universum Israhel qui est in Iuda et Beniamin haec dicit Dominus non ascendetis neque pugnabitis contra fratres vestros revertatur
Abbreviated transcription (Latin):
imposuit nobis patertuus: At illi respon¬
derunt ut uiuenes & nutriti cũ eo indeli¬
ciis atque responderunt Sic loqueris po¬
pulo qui dixittibi. Patertuus aggnacua¬
uit uigum nr̃m. tu subleua : & sic respon¬
debis eis Minimus digitus m̃s grossior
ẽ. lumbis patris mei. Paterm̃s imposũit iu¬
gum uobis gracue : & ego maus pondus ap
ponam Paterm̃s cicidit uos flagellis ego
uero caedam scorpionibus. Uenit ergo hie¬
roboam &uniuersus populus ad roboam
die tercio: sicut priceceperat eis: Respon¬
ditq rex duroe derelicto consilio seniorũ.
locutusq est uixta iuuenum uoluntatem.
Paterm̃s graue uobis imposuit iugũ : quod
ego gracuius faciam. Pater m̃s ciidit uos
flagellis : ego uero caedam scorpionib
Et non adquieuit populi precibus. Croet
enim uoluntas dĩ : ut compleretur sermo
eus quem locutus fuerat permanũ ahi¬
ae sylonitis ad hieroboam filiũ nabadi
Populus autẽ uniuersus rege durioroe di¬

Expanded text:
imposuit nobis pater tuus? At illi responimposuit nobis pater tuus? At illi responderunt ut juvenes, et nutriti cum eo in deliciis, atque dixerunt: Sic loqueris populo, qui dixit tibi: Pater tuus aggravavit jugum nostrum, tu subleva: et sic respondebis ei: Minimus digitus meus grossior est lumbis patris mei. Pater meus imposuit vobis jugum grave, et ego majus pondus apponam pater meus cecidit vos flagellis ego vero caedam scorpionibus venit ergo Hieroboam et universus populus ad Roboam die tertio sicut praeceperat eis responditque rex dura derelicto consilio seniorum locutusque est iuxta iuvenum voluntatem pater meus grave vobis inposuit iugum quod ego gravius faciam pater meus cecidit vos flagellis ego vero caedam scorpionibus et non adquievit populi precibus erat enim voluntatis Dei ut conpleretur sermo eius quem locutus fuerat per manum Ahiae Silonitis ad Hieroboam filium Nabath populus autem universus rege duriora di