comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quippe. potestas expͥmitur. Am¬
uerse carnis hominis. in eius po¬
testate est a quo est: ut ipse pro¬
uideat qualiter sit: qui p̾stitit
ẽẽ quod non fuit. Potest uͦ ꝑ
amimam om̃is uiuentis: ium̃toꝵ
uita signari. Omp̃c autem ds̾.
iumentoꝵ animam usq ad cor¬
poreos sensus tuuificat. hominũ
uͦ sp̃m. usq adspiritalem intellec¬
tum tendit. In eiꝰ gͦ manu. est
anima omnis uiuentis. & spc̃ u
niuerse carnis hominis: dum &
in illo. hoc prestat anime. ut ui¬
uificet carnem: & in isto. ad hoc
uiuificat animam: ut ad intelli¬
gendam ꝑueniat et̾nit̾atẽ. Sci¬
endum uͦ est: quia in sacro elo¬
quio. sp̃c hominis. duob modis
pom consueuit. Aliquando nãq
sp̃c pro amma: aliquando pro
effectu spiritali ponitur. Pro a¬
nima namq sp̃c dicitur: sicut
de nr̃o ipso capite scͥptum est.
Inclinato capite. tradidit sp̃m.
Si enim aliud ẽẽ sp̃m qm aĩam.
eusgłista diceret: exeunte utiq
ctu quoq spiritali. sp̃c dicitur:

Expanded text:
quippe potestas exprimitur. Anversae carnis hominis, in ejus potestate est a quo est; ut ipse provideat qualiter sit, qui praestitit esse quod non fuit. Potest vero per animam omnis viventis jumentorum vita signari. Omnipotens autem Deus jumentorum animam usque ad corporeos sensus vivificat, hominum vero spiritum usque ad spiritalem intellectum tendit. In ejus ergo manu est anima omnis viventis, et spiritus universae carnis hominis, dum et in illo hoc praestat animae ut vivificet carnem, et in isto ad hoc vivificat animam, ut ad intelligendam perveniat aeternitatem. Sciendum vero est quia in sacro eloquio spiritus hominis duobus modis poni consuevit. Aliquando namque spiritus pro anima, aliquando pro effectu spiritali ponitur. Pro anima namque spiritus dicitur, sicut de nostro ipso capite scriptum est: Inclinato capite tradidit spiritum . Si enim aliud spiritum quam animam evangelista diceret, exeunte utiquectu quoque spiritali spiritus dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ad penitentiam recurrat.
In illo mala purgantur. dum
uim sustinet: in isto cumulan¬
tur. dum facit. Omp̃c itaq
ds quod fieri prohibet. iustũ
est ut fieri sinat: ut unde nunc
expec̾tat. & non conuersos du
tolerat: quandoq inde plus
feriat. Bene gͦ dicitur. habun¬
dant tabernacula p̾donum:
& audacter prouocant d̾m cũ
ipse dederit omĩa in manibus
eoꝵ : quia quod iniqͥ tollunt.
eis hoc ipse dat: qui illis ad ra¬
pinam posset obsistere. si mise¬
reri uoluisset. Quod tamen in¬
telligi. de reb quoq spiritalib
potest. Nam plerumq ñnulli.
doctrine dona ꝑcipiunt. s ex e¬
isdem donis intumescunt: &
magni preceteris uideri uolũt:
atq omnipotentem dm ꝓuo¬
care est: de eius donis. inter
proximos suꝑbire. Qͥ etiam
p̃dones. non inmerito uocant᷑:
quia dum locunt᷑ que non faci¬
unt : in usu locutiõnis sue. u̾ba
iustoꝵ tollunt. S quia hec ip¬
sa uerba. suꝑna eis gr̃a tͥbuit:

Expanded text:
nisi ad poenitentiam recurrat. nisi ad poenitentiam recurrat. In illo mala purgantur dum vim sustinet, in isto cumulantur dum facit. Omnipotens itaque Deus quod fieri prohibet justum est ut fieri sinat, ut unde nunc exspectat, et non conversos diu tolerat, quandoque inde plus feriat. Bene ergo dicitur: Abundant tabernacula praedonum, et audacter provocant Deum, cum ipse dederit omnia in manibus eorum, quia quod iniqui tollunt, eis hoc ipse dat, qui illis ad rapinam posset obsistere, si misereri voluisset.  Vet. Itelligi de rebus quoque spiritalibus potest. Nam plerumque nonnulli doctrinae dona percipiunt, sed ex eisdem donis intumescunt, et magni prae caeteris videri volunt. Atque omnipotentem Deum provocare est de ejus donis inter proximos superbire. Qui etiam praedones non immerito vocantur, quia dum loquuntur quae non faciunt, in usum locutionis suae verba justorum tollunt. Sed quia haec ipsa verba superna eis gratia tribuit,
Abbreviated transcription (Latin):
patitur: iam m eiꝰdem rapine
cdampno. pro alia quam ante
ꝑpetrauit culpa feriatur. Ee¬
ce enim quidam in montis fau¬
ce constitutus insidiatur itine¬
rantib: s is qui iter agit. iniqͣ
fortasse quedam. aliquando ꝑ¬
suum in p̃senti uita retribuens.
atq hunc insidiatoris manib¬
tradens: uel spoliari reb. uel
etiam interire ꝑmittit. Quod
gͦ predo iniuste appetit: hoc e¬
quissimus iudex. iuste fieri ꝑ¬
misit: ut & ille reciꝑet quod
iniuste fecerat: & iste grauius
quandoq feriatur: ꝑ cuiꝰ ne¬
quissimam uoluntatem. culpã
omp̃c deus. in alterum iuste.
uidicauit. Ille purgatur qui
oppͥmitur: in isto reatus auge¬
tur qui oppͥmit:. ut uel de pro¬
fundo nequitie. quandoq ad
penitentiam redeat: uel non
reu̾tens. tanto grauius eterna
dampnatione feriatur : qͣnto
diu est in sua miquitate tole¬
ratꝰ. Cum gͦ misericorditer a¬
gitur. ut peccatum finat: cũ
isto district̾e. ut multiplicet:

Expanded text:
patitur, jam in ejusdem rapinae patitur, jam in ejusdem rapinae damno, pro alia quam ante perpetravit culpa, feriatur. Ecce enim quidam in montis fauce constitutus, insidiatur itinerantibus; sed his qui iter agit, iniqui fortasse quaedam aliquando psuum in praesenti vita retribuens, atque hanc tradit et eum spoliari rebus vel etiam interire permittit.Quod ergo predo iniuste fecit, equissimus Iudex iuste fieri permisit; ut et ille reciperet quod injuste fecerat, et iste gravius quandoque feriatur, per cujus nequissimam voluntatem culpam omnipotens Deus in alterum juste vindicavit. Ille purgatur qui opprimitur; in isto reatus augetur, qui opprimit, ut vel de profundo nequitiae quandoque ad poenitentiam redeat, vel non revertens tanto gravius aeterna damnatione feriatur, quanto diu est in sua iniquitate toleratus. Cum illo ergo misericorditer agitur ut peccatum finiat, cum isto districte ut multiplicet,
Abbreviated transcription (Latin):
homini. tunc diuitias despicere
cum habet: difficile uͦ est. eas
cum non habet uiles estimare.
Unde patenter ostendit᷑. qͣntus
contemptus terrenarũ rerum.
in beati iob cogitatione fuerit:
qui tunc dicit. nulla esse que
habundant repbis: quando om¬
nia amisit. Ait gͦ. Habundant
tab̾nacula p̾donum. & audac̃:¬
ter prouocant dm. Plerumq¬
enim mali eomagis contra dm
suꝑbiunt: quo ab eiꝰ largitate.
& contra meritum ditant᷑. Et
qui prouocari bonis ad meliora
debuerant: donis peiores fiunt.
S intelligendum nobis ẽ. quo¬
modo p̾dones appellentur: dũ
protinus addatur. Cum ipse
quia uolentoꝵ non sit aduitor
ds. Quomͦ gͥ ipse dat. qd̾ hi
qui p̾dones sunt. nequiter tol¬
lunt: S sciendum est: quia
aliud est. quod omp̃c d̾s mise¬
ricorditer tribuit ⁊ Altud quod¬
iratus habere sinit. Nam quod
dispensator equissimis. fieri ñ
nisi iuste ꝑmittit: ut & is qͥ ra¬
pere sinitur. cecatus mente. cul¬
ꝑam augeat : & is qͥ rapmam

Expanded text:
hominem tunc divitias despicere, cum habet; difficile vero est eas, cum non habet, viles aestimare. Unde patenter ostenditur quantus contemptus terrenarum rerum in beati Job cogitatione fuerit, qui tunc dicit nulla esse quae abundant reprobis, 367 quando omnia amisit. Ait ergo: Abundant tabernacula praedonum, et audacter provocant Deum, quia plerumque mali eo magis contra Deum superbiunt, quo ab ejus largitate et contra meritum ditantur; et qui provocari bonis ad debuerunt, donis pejores fiunt. Sed intelligendum est nobis, quomodo praedones appellentur, dum protinus addatur: Cum ipse quia violentorum non sit adjutor Deus. Quomodo igitur ipse dat, quod hi qui praedones sunt nequiter tollunt? Sed sciendum est, quia aliud est quod omnipotens Deus misericorditer tribuit, aliratus habere sinit. Nam quod dispensator aequissimus fieri, non nisi juste permittit, ut et is qui rapere sinitur, caecatus mente culpam augeat, et is qui rapinam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hoc quod egerit. ad uerba
doloris reduit. Unde rec̾te nunc
dicitur. quare lacero carnes
meas dentib meis & animam
meam porto in manib meis:
id est cur uel me districte corã
hominib diuidico. uel quid
appetam in oꝑe ostendo: si u¬
tilitati proximoꝵ. nec mala
diiudicando. nec bona osten¬
dendo proficio: S tamen ui¬
sti.iam dum hec dicunt: nũ¬
quam ap̾bendo proximis bo¬
na exempla deficiunt. Unde
ad huc coram amicis suis beatꝰ
iob. uirtutem patientie exhi¬
bens & ostendens: ait. Etiã¬
si occiderit me: in ipso sꝑabo.
tus. in prosꝑis. Ille autem ue¬
re est patiens: qui & adu̾sis
atteritur: & tamen ab spei
sue rectitudme. ñ incuruat᷑.
De reprobis namq sensu: scrip¬
tum est. Confitebitur tͥ: dum
beneficeris ei. In hoc itaq mens
iusta ab iniusta discerntur. qd̃
ommpotentis dei laudem. &
inter aduersa confitetur: qͦd
non cum reb frangitur. non
cum casu głe exterioris cadit:

Expanded text:
per hoc quod egerit, ad verba per hoc quod egerit, ad verba doloris redit. Unde recte nunc dicitur: Quare lacero carnes meas dentibus meis, et animam meam porto in manibus meis? Id est, cur me vel districte coram hominibus dijudico, vel quid appetam in opere ostendo, si utilitati proximorum nec mala dijudicando, nec bona ostendendo proficio? Sed tamen justi etiam, cum haec dicunt, nunquam a praebendo proximis bono exemplo deficiunt. Unde adhuc coram amicis suis beatus Job virtutem patientiae exhibens et ostendens ait: CAsi occiderit me, in ipso sperabotus in prosperis. Ille autem vere est patiens, qui et adversis atteritur, et tamen a spei suae rectitudine non curvatur. De reprobi namque sensu scriptum est: Et confitebitur tibi cum benefeceris ei . In hoc itaque mens justa ab injusta discernitur, quod omnipotentis Dei laudem et inter adversa confitetur, quod non cum rebus frangitur, non cum casu gloriae exterioris cadit,
Abbreviated transcription (Latin):
etiam aduersa ꝓpitins irrogaret.
Unde bene nunc dicitur. Quare
Ac si patenter dicat. Cur inter¬
nis sensib carnalia. fi qua fue¬
rint in me facta discutio: si me¬
is spectatorib prodesse ñ possũ:
Ubi & apte subditur: & aĩam
meam porto in manib meis.
Animam in manib portare est:
intentionem cordis. in oꝑatiõe
ostendere. Habent namq hoc
iuisti ꝓpͥum: ut in om̃e quod di¬
cunt. atq omne quod agunt.
non solum profectum suum ⁊
s etiam proximoꝵ edificatio¬
nem querant. Et aliquando
in quibusdam semetipsos diui¬
dicant. ut pigros auditores. ad
considerandos semet ipsos re¬
uocent: aliquando bona oꝑa
ostendunt: ut spectatores eoꝵ
erubescant non mutari quod
uident. Nam scͥptum ẽ. Uide¬
ant ur̃a bona oꝑa: & głificent
patrem ur̃m. qui est in celis.
Qui gͥ intentionem suam. ꝑ¬
oꝑationem insinuat: animam
suam in manib portat. S cũ
iustus quisq. nec se duudican¬
do. nec bona oꝑa ostendendo.
utilitati proximoꝵ proficit:

Expanded text:
sa propitius irrogaret. Unde bene nunc dicit: Quare Ac si aperte dicat: Cur internis sensibus carnalia, si qua fuerint in me facta, discutio, si meis spectatoribus prodesse non possum? Ubi et apte subditur: Et animam meam porto in manibus meis. Animam in manibus portare est intentionem cordis in operatione ostendere. Habent namque hoc justi proprium ut in omne quod dicunt atque omne quod agunt, non solum provectum suum, sed etiam proximorum aedificationem quaerant. Et aliquando in quibusdam semetipsos dijudicant, ut pigros auditores ad considerandos semetipsos revocent. Aliquando bona opera ostendunt, ut spectatores eorum erubescant non imitari quod vident. Nam scriptum est: Videant vestra bona opera, et glorificent Patrem vestrum, qui est in coelis . Qui igitur intentionem suam per opera insinuat, animam suam in manibus portat. Sed cum justus quisque nec se dijudicando, nec bona opera ostendendo, utilitati proximorum proficit,
Abbreviated transcription (Latin):
tamen ꝑ cuncta que locunt᷑.
aueritatis cognitione desipi¬
unt: s plerumq & stilltis pru¬
dentiam. & fictis uera ꝑmiscent:
ut dum ex ueritate aliquid pre¬
rogant: facile ad falsitatem tra¬
hant. Unde amici quoq beati
iob. modo despicabilia. modo
autem mira sunt que locunt᷑:
que tamen sc̃s uir. aliquando
reprobando coniuncit: aliqͦndo
uͦ apprõbando suscipit. atq ad
usum rectitudinis ꝑtrahit.: etiã
que ab eis rect̾a. s non recte ꝓfe¬
runtur. Itaq inopiam suam de¬
spicientes despicit: atq in ster¬
quilimo corꝑe positus. in qͣnto
uirtutum culmine apud se se¬
deat. ostendit: cum ml ẽẽ pre¬
sentis uite diuitias memorat:
quas habundare & repbis nar¬

Expanded text:
a quae loquuntur a veritatis cognitione desipiunt, sed plerumque et stultis prudentia, et fictis vera permiscent, ut dum ex veritate aliquid praerogant, facile ad falsitatem trahant. Unde amici quoque beati Job modo despicabilia, modo autem mira sunt quae loquuntur; quae tamen sanctus vir aliquando reprobando convincit, aliquando vero approbando suscipit, atque ad usum rectitudinis pertrahit etiam quae ab eis recta, sed non recte proferuntur. Itaque inopiam suam despicientes despicit, atque in sterquilinio corpore positus, in quanto virtutum culmine apud se sedeat ostendit, cum nil esse praesentis vitae divitias memorat, quos abundare et reprobis nar
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑe. esse culpabilis stili muta E¬
bilitas non debet: ne quis tamẽ.
ex locutionis mec immutatione
me rep̾hendat. in epła libris p̃¬
missa oausas reddidi: cur ter¬
ciam huiꝰ oꝑis partem. ad alia¬
rum usq similitudinem mini¬
me emendando ꝑdixxi. Quib
scilicet ex causis. hoc quoq ad¬
ditur: quod ab eouerfu quo di¬
citur. habundant tab̾nacula
p̾donum. eiꝰdem partis expositio
incipit: & usq ad hoc quod scͥp¬
tum est. dulcedo eoꝵ uermis:
disserendo ꝑtingit. Que nmni¬
rum tam multa sunt: ut in u¬
no corꝑe comp̾hendi ñ possent:
nisi sub magna breuitate. dice¬
rentur. Qui gͦ a alis actib
uacat: legat cetera. multiplicit̾
dicta. Cui uͦ adstudiose legen

Expanded text:
opere esse culpabilis styli mutabilitas non debeat, ne quis tamen me ex locutionis meae immutatione reprehendat, in epistola libris praemissa causam reddidi cur tertiam hujus operis partem ad aliarum usque similitudinem minime emendando perduxi. Quibus scilicet exclusis, hoc quoque additur, quod ab eo versu, quo dicitur: Abundant tabernacula praedonum, ejusdem partis expositio incipit, et usque ad hoc, quod scriptum est: Dulcedo eorum vermis; disserendo pertingit. Quae nimirum tam multa sunt, ut in uno corpore comprehendi non possent, nisi sub magna brevitate dicerentur. Qui ergo ab aliis actibus vacat, legat caetera multipliciter dicta. Cui vero ad studio
Abbreviated transcription (Latin):
tiam se nosse confirmat: qui sci¬
endo celestia. eoꝵ terrenas cogi¬
transibat. Sequitur. S tam̃
sputare cum deo cupio. Cum
ommpotente loquimur: dum
eiꝰ misccłiam deprecamur. Cũ
eo uͦ disputamus: dum nos
cutimtis U̾el certe cum deo di¬
sputare est: eum qui hic eius
preceptis parint. cum illo post¬
modum. ad iudicandos popłos
uldicem uenire: sicut cuncta
relinquentib predicatorib di¬
citur. Uos qui secuti estis meł¬
i in regeneratione. cum sederit
filius hominis in sede maiesta

Expanded text:
tiam se nosse confirmat, qui scitiam se nosse confirmat, qui sciendo coelestia eorum terrenas cogitransibat. Sequitur: VERS. 3.quar, et disputare cum Deo cupio. - Cum Omnipotente loquimur, dum ejus misericordiam deprecamur. Cum eo vero disputamus, dum nos scutimus. Vel certe cum Deo disputare est eum qui hic ejus praeceptis paruit, cum illo postmodum ad judicandos populos judicem venire, sicut cuncta relinquentibus praedicatoribus dicitur: « Vos qui secuti estis me, in regeneratione cum sederit filius
Abbreviated transcription (Latin):
lia ẽẽ uidit in oꝑib. alia in
dictis: recte subiungit. Et ui
ris mea. Sedulitatem dicta ñ
habent: si intellectu carent.
aliquid ostenditur uel audit᷑:
si intellectus non tͥbuitur. ꝓ¬
phetia minime est. Uidit nãq
pharao ꝑ sompnium: qͤ erant
egypto uentura. S quia ne¬
quiuit intelligere quod uidit:
ꝓpħa scilicet non fuit. Aspexit
balthasar rex. articłm manus
scribentis in pariete: s ꝓpħ̾a
scilicet non fuit: quia intelle¬
ctum rei quam uiderat. non
accepit. Ut gͥ beatus iob. pro¬
phetie sp̃m se habere testetur:
non solum uidisse se & audis¬
se ÷ s etiam intellexisse se om̃ĩa
asserit. De quo intellectu quia
non extollitur. subiuncta eius
uerba testantur: cum ait.¬
Scd̾m scientiam ur̃am & ego
noui: nec inferior ur̃i sũ. Qͥb
uidelicet dictis innotuit. qͣn¬
te humilitatis fuit: qui se eis
inferiorem negat ÷ quoꝵ longe
uitam. sc̃e uiuendo transcen¬
derat. Nam & scđm eoꝵ scien¬

Expanded text:
lia esse vidit in operibus, alia in lia esse vidit in operibus, alia in dictis, recte subjungitur,--IBIris mea. Sed utilitatem dicta non habent, si intellectu carent. aliquid ostenditur, vel auditur, si intellectus non tribuitur, prophetia minime est. Vidit namque Pharao per somnium quae erant Aegypto ventura ; sed quia nequivit intelligere quod vidit, propheta non fuit. Aspexit Balthasar rex articulos manus scribentis in pariete ; sed propheta non fuit, quia intellectum rei quam viderat non accepit. Ut igitur beatus Job prophetiae spiritum se habere testetur, non solum vidisse se et audisse sed etiam intellexisse omnia asserit. De quo intellectu quia non extollitur, subjuncta ejus verba testantur cum aitSecundum scientiam vestram et ego novi, nec inferior vestri sum. - Quibus videlicet dictis innotuit quantae humilitatis fuit, qui se eis inferiorem negat, quorum vitam sancte vivendo longe transcenderat. Nam et secundum eorum scien
Abbreviated transcription (Latin):
nonne mater euis dicit᷑ maria.
ꝙ fratres eius iacobus ꝙ ioseph.
ꝙ symeon ⁊ uidas: & sorores eis.
nonne omnes apiso nos sunt:
quippe eum ꝙꝗ suscitare mortuos
& tamen esse mortalem. Quis
non crederet dm: quem conspi¬
ciebat suscitare mortuũ: S
rursum. cum hunc mortalem
conspicerent: despiciebant cre¬
dere. hunc esse unmortalẽ dm.
Per hoc gͦ quod omp̃c deus.
talem se eoꝵ ocłis exhibuit.
qui posset & diuina ostendẽ.
& humana pati: errare eos qͣsi
ebrios fecit: ut eoꝵ suꝑbia. qͤ
incarnationis eiꝰ mist̾ium. de¬
spicere maluit quam sequi: &
contra humanitatem eiꝰ se ex¬
tolleret: & inter lucentem di¬
iunitatis eiꝰ potentiam. mira¬
retur. Que cuncta. quia be¬
ati iob ocłis presentia. ꝑ pro¬
phetie sp̃m fact̾a sunt : recte
uidebant assistentia: cui nec
futura ueniunt. nec pret̾ita
discedunt : s cuncta simul. an¬
te eiꝰ ocłos assistunt. Et quia
ea ipsa que uentura erant. a¬

Expanded text:
nonne mater eius dicitur Maria nonne mater eius dicitur Maria et fratres eius Iacob, Ioseph et Simon et Iudas, et sorores eius nonne omnes apud quippe eum et suscitare mortuos, et tamen esse mortalem. Quis non crederet Deum, quem conspiciebant suscitare mortuum? Sed rursum cum hunc mortalem conspicerent, despiciebant credere hunc esse immortalem Deum. Per hoc ergo quod omnipotens Deus talem se eorum oculis exhibuit, qui posset et divina ostendere, et humana pati, errare eos quasi ebrios fecit, ut eorum superbia, quae incarnationis ejus mysterium despicere maluit quam sequi, et contra humanitatem ejus se extolleret, et intus lucentem Deitatis ejus potentiam miraretur. Quae cuncta quia beati Job oculis praesentia per prophetiae spiritum facta sunt, recte videbat assistentia, cui nec futura veniunt, nec praeterita discedunt, sed cuncta simul ante ejus oculos assistunt. Et quia ea ipsa quae ventura erant, a
Abbreviated transcription (Latin):
os. Corenim pͥncipum terre
in mutatum est. cum inuidea
sũmit sacer dotes. & seniores
ppłi. illi suo consilio conabant᷑
obsistere: quem pͥus uenturũ
eẽ. predicabant. Cumq eus
nomen. ꝑsequendo molirentur
extinguere: decepti sua malicra
incedere ꝑinuum frustra cona¬
bant᷑. quia crudelitati eoꝵ pat̾e
ua non poterat: contra auctorẽ
omnium. Miracula cernebant.
uirtute terrebant᷑. sed credere
renuentes. adhuc signa require¬
bant. cum dicirent. Quod gͦ
tu facis signum: ut uideramus
ꝙ credamꝰ tibiꝰ Quid operaris:
Bene itaq dicit᷑. palpabunt
quasi intenebris. & non in luce.
Qui enim inter tot aꝑta mira¬
cula trepidat. quasi intenebris
palpat: quia quod tangit. non
uidet. Omnis nero qui errat: nẽ
huc. nunc illuc dicit. Et quia
aliqͣndo ostindebat᷑ur credere.
cum dicerent. nisi esset hio a deo
non poterat facere quicquam:
aliquando uero hunc a deo ẽẽ
denegabant. cum despicientes
dicerent. nonne hic est fabri filiꝰ.

Expanded text:
 Cor enim principum terrae immutatum est, cum in Judaea summi sacerdotes et seniores populi illi suo consilio conabantur obsistere, quem prius venturum esse praedicabant. Cumque ejus nomen persequendo molirentur exstinguere, decepti sua malitia incedere per invicem frustra conabantur. Sequituvia non poterat contra auctorem omnium, miracula cernebant, virtute terrebantur; sed, credere renuentes, adhuc signa quaerebant, cum dicerent: Quod ergo 378 tu facis signum, ut videamus et credamus tibi? quid operaris ? Bene itaque dicitur: Palpabunt quasi in tenebris, et non in luce. Qui enim inter tot aperta miracula trepidat, quasi in tenepalpat, quia quod tangit non videt. Omnis vero qui errat, nunc huc, nunc illuc ducitur; et quia aliquando ostendebant credere cum dicerent: « Nisi hic esset a Deo, non poterat facere quidquam . » Aliquando vero hanc a Deo esse denegabant, cum despicientes dicerent: « Nonne hic est fabri filius?
Abbreviated transcription (Latin):
ex dilati amoris desiderio. me¬
ritum retͥbutionis augeatur.
Fit gͦ nobis omp̃c deus. dul¬
cis in miraculis: & tamen in
sua celsitudine. manet occul¬
tus: ut & quedam monstrã¬
do de se. occulta nos inspira¬
tione in suo amore succendat.¬
& tamen abscondendo ma¬
iestatis sue głam. amoris sui
uim. ꝑ estum desiderii au¬
geat. Nisi enim sc̃s uir. ui¬
dere hunc in sua maiestate
quereret: non utiq subinfer
solium dei. nisi illi angłici
sp̃c ÷ qui scriptura teste. thro¬
ni uocati sunt: Qui gͦ usq
ad solium dei uenire uult.
quid aliud quam interesse
angelicis spiritib concupis¬
cit: Ut nulla iam defec̾ti¬
ua tempoꝵ momenta susti¬

Expanded text:
ex dilati amoris desiderio meex dilati amoris desiderio meritum retributionis augeatur. Fit ergo nobis omnipotens Deus dulcis in miraculis, et tamen in sua celsitudine manet occultus, ut et quiddam monstrando de se occulta nos inspiratione in suo amore succendat, et tamen abscondendo Majestatis suae gloriam amoris sui vim per aestum desiderii augeat. Nisi enim sanctus vir videre hunc in sua Majestate quaereret, non utique subinferrsolium Dei, nisi illi angelici spiritus 514 qui, Scriptura teste, throni vocati sunt? Qui ergo usque ad solium Dei venire vult, quid aliud quam interesse angelicis spiritibus concupiscit, ut nulla jam defectiva temporum momenta susti
Abbreviated transcription (Latin):
neris multiplicauit. Fit ta¬
men miro ommipotentis
dei moderamine: ut cum
in hoc mundo mens rusti.
aduersitatib plus laborat:
auctoris sui contemplandã
faciem. amplius sitiat. Un¬
de hic apte subiungitur.¬
Quis mͥ tribuat. ut cogno¬
scam & inueniam illum :¬
& ueniam usq ad solium
tius: Electus quisq nisi de¬
um cognouisset: utiq non
amaret. S aluid est cog¬
noscere ꝑ fidem: atq aliud
ꝑ speciem. Aliud inuenire
ꝑ credulitatem: aliud ꝑ con¬
templationem. Ex qua re
agitur : ut elec̾ti om̃s. eum
quem fide cognouerunt :¬
uidere quoq ꝑ speciem an¬
helent. Quius amore flagnͣ¬
tes estuant: quia eius dul¬
cedinis suauitatem. iam in
ipsa sue fidei certitudine.
degustant. Quod bene il¬
le ingerasenoꝵ regione
sanatus a demonib desig¬
nat: qui uult abire cum
iħu: s ei amagistro salu¬
tis dicitur. Redi in domũ
tuam: & narra quanta t᷑
fecit deus. Amanti enim di
latio adhuc imponitur: ut

Expanded text:
neris multiplicavit. Fit taneris multiplicavit. Fit tamen miro omnipotentis Dei moderamine ut cum in hoc mundo mens justi adversitatibus plus laborat, auctoris sui contemplandam faciem amplius sitiat. Unde hic apte subjungiturQuis mihi tribuat ut cognoscam et inveniam illum et veniam usque ad solium ejus? - Electus quisque nisi Dominum cognovisset, utique non amaret. Sed aliud est cognoscere per fidem, atque aliud per speciem, aliud invenire per credulitatem, aliud per contemplationem. Ex qua re agitur ut electi omnes eum quem fide cognoverunt videre quoque per speciem anhelent. Cujus amore flagrantes aestuant, quia ejus dulcedinis suavitatem jam in ipsa suae fidei certitudine degustant. Quod bene ille in Gerasenorum regione sanatus a daemonibus designat, qui vult abire cum Jesu; sed ei a magistro salutis dicitur: Redi in domum tuam, et narra quanta tibi fecerit Deus . Amanti enim adhuc dilatio imponitur, ut
Abbreviated transcription (Latin):
nit: eum quem inuenit.
ingeminat dolorem. Unde
recte dicitur. nunc quoq
electoꝵ mens sine amaritu¬
dine. & in prosꝑitate non
fuerit. Bene gͦ dicitur: &
manus plage mee. aggra¬
uata est. suꝑ gemitum me¬
um. Manis quippe plage
est: fortitudo ꝑcussionis.
Primam namꝰq ꝑ cussionẽ¬
suam electi considerant. qͣ
a conditoris sui uisione di¬
uisi sunt: quia nequaquã
illuminatione intime cla¬
ritatis ꝑfruuntur : s in
presentis uite exilio. quasi
in cecitatis loco. religati ge¬
munt. Semꝑ gͦ habent in
hac manu plage. gemitũ
suum : s cum adhuc etiã
adu̾sa. in hac uita accedũt :
manus plage eoꝵ. etiam
suꝑ gemitum grauatur.
Erat enim plage gemitus.
etiam cum presentis uite
aduersa deessent. S ama¬
ritudo pͥme ꝑcussionis: etiã
ex temptatione crescit ad¬
uersitatis. Dicat gͦ & ma¬
nus plage mee aggrauata
est suꝑ gemitum meum:
quia iustum quemq in hac
uita aduersitas non letum
ꝑculit : s in eo dolorem uul¬

Expanded text:
nit, eum quem invenit nit, eum quem invenit ingeminat dolorem. Unde recte dicitur: Nunc quoqueelectorum mens sine amaritudine et in prosperitate non fuerit. Bene autem dicitur: Et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum. Manus quippe plagae est fortitudo percussionis. Primam namque percussionesuam electi considerant, quia a conditoris sui visione divisi sunt, quia nequaquam illuminationis intimae claritate perfruuntur, sed in praesentis vitae exsilio quasi in caecitatis loco relegati gemunt. Semper ergo habent in hac manu plagae gemitum suum. Sed cum adhuc etiam adversa in hac vita accidunt, manus plagae eorum etiam super gemitum gravatur. Erat enim plagae gemitus etiam cum praesentis vitae adversa deessent. Sed amaritudo primae percussionis etiam ex tentatione crescit adversitatis. Dicit ergo: Et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum: quia justum quemque in hac vita adversitas non laetum perculit, sed in eo dolorem vul
Abbreviated transcription (Latin):
res suos beatus iob. plamori¬
b uerbis inchoat: s dicta
sua. alta misteru prosecuti¬
one consummat. Mederi
quippe dolor afsticti. ex ami¬
coꝵ consolatione debuerat.
s quia consolatio adblan¬
dimenta fallatie erupit:
afflicti dolor inhoeruit. Qͥa
enim helyphar. spondere
conuerso meliora non timu¬
it: quasi ex noxio medica¬
mine. uulnus creuit. Unde
recte dicitur. Nunc quoq
in amaritudine est sermo
meus. & mams plage mee.
aggrauata est suꝑ gemitũ
meum: quia uidelicet inor¬
dinate consolationis inten¬
tio. ꝑcussionem quam mi¬
nuere debuit. multiplicauit.
In quib nmirum uerbis.
ꝑ tẏpum sc̃e ecclesie. etiam
fidelium dolor exprimitur:
qui eo amplius gemunt
quo malos blandire conspi¬
ciunt : quia uixta pauli
uocem. ꝑ dulces sermones
& benedictiones: seducunt
corda innocentium. Que
dam subtilius mentem fide¬
lium. recte referuntur: qͥ
esse sine a maritudine nesci¬
unt : etiam si in hoc mun¬
do prosꝑari uideantur.
Quib cum & adu̾sitas eue¬

Expanded text:
re suo beatus Job planioribus verbis inchoat, sed dicta sua alta mysterii prosecutione consummat. Mederi quippe dolor afflicti ex amicorum consolatione debuerat; sed quia consolatio ad blandimenta fallaciae erupit, afflicti dolor inhorruit. Quia, enim Eliphaz spondere converso meliora non timuit, quasi ex noxio medicamine vulnus crevit. Unde recte dicitur: Nunc quoque in amaritudine est sermo meus, et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum, quia videlicet 513 inordinatae consolationis intentio percussionem quam minuere debuit multiplicavit. In quibus nimirum verbis per typum sanctae Ecclesiae etiam fidelium dolor exprimitur, qui eo amplius gemunt, quo malos blandiri conspiciunt, qui juxta Pauli vocem: Per dulces sermones et benedictiones seducunt corda innocedam subtilius mentem fidelium recte referuntur, qui esse sine amaritudine nesciunt etiam si in hoc mundo prosperari videantur. Quibus cum et adversitas eve
Abbreviated transcription (Latin):
mis ẽ: Luxuriosi gͥ cuiꝰlbet
atq carins uoluptatib dediti.
qͣnta sit cecitas demonstratur:
cũ dicit᷑. Dulcedo illiꝰ uermis..
Quid namq caro: nͥ putre¬
do ac u̾mis ẽ: Et qͥsqͥs carna¬
lib desicłuis anhelat: qͥd aliud
qm u̾mẽ amat: Que enĩ sit
carnis substantia: testant᷑ se
pulchra. Qͥs parentũ. qͥsami¬
coꝵ fideliũ: qͣmlibet dilecti sui.
tangere scaturientẽ u̾mib car
nem potest: Caro itaq cum
concupiscit᷑: penset᷑ qͥd sit exa¬
nimis: & intelligit᷑ qͥd amatur.
Nil qͥppe sic ad edomandũ desi¬
dioꝵ carnaliũ appetitũ ualet. qm
ut imusqͥsq hoc qd uiuũ diligit:
quale sit mortui penset. Con¬
sicdata etenĩ corruptione carna¬
li citiꝰ cognoscit᷑: qͥa cũ illicite ca¬
ro concupiscit᷑ : tabes desidatur
sicut in huiꝰ partis t̾cie mitio
ꝓmisisse mememini sub breui¬
tate transcurri: ut ea que in
hoc oꝑe secunt᷑. qͥa magna ob¬
scuritate implicata st̃: opitu

Expanded text:
mis. Luxuriosus igitur quilibet, et carnis voluptatibus deditus, quanta sit caecitas, demonstratur cum dicitur: Dulcedo illius vermis. Quid namque caro nisi putredo ac vermis est? et quisquis carnalibus desideriis anhelat, quid aliud quam vermem amat? quid enim sit carnis subpulcra. Quis parentum, quis amicorum fidelium, quamlibet dilecti sui tangere carnem scaturientem vermibus potest? Caro itaque cum concupiscitur, pensetur quid sit exanimis, 534 et intelligitur quid amatur. Nil quippe sic ad edomandum desideriorum carnalium appetitum valet, quam ut unusquisque hoc quod vivum diligit, quale sit mortuum penset. Considerata etenim corruptione carnali, citius cognoscitur quia cum illicite caro concupiscitur, tabes desideratur. sicut in hujus partis tertiae initio promisisse me memini, sub brevitate transcurri: ut ea quae in hoc opere sequuntur, quia magna obscuritate implicata su
Abbreviated transcription (Latin):
git: ut heretici ꝑuersis sius
dogmatib. ipsos etiam qui
predicatores uidebant᷑. tra¬
hant. Bouem gͦ uidue au¬
ferunt: cum de sca ecclesia.
etiam predicantem tollunt.
Ubi recte est adiunctum ꝓ
pignore bouem. Pignꝰ nãq
cum tollitur: aliud quidẽ
est quod tenetur ⁊ s tamen
Adhuc aliud queritur. Et
plerumq herecici. ideo eos
conantur auferre qui pre¬
dicant: utͥ eorum etiam se¬
quaces trahant. Pro pig¬
nore gͦ bos uidue tollitur:
quando idcirco ipse qui p̃¬
dicabat rapitur : ut alu
sequantur. Ex crus rui¬
na. plerumq agitur:
ut hu quoq de sc̃e eccłie gre¬
mio exeant ÷ qui in ea bonis
nari solet. Et nonnumqͣm
hi qui mansueti atq humi¬
les uidentur. si seruare discre¬
tionem nesciunt: exemplis
aliorum cadunt. Sunt uero
nonnulli heretici. qui popłrs
admisceri refugiunt: sed se¬
cessum uite secretioris petunt.
Qui plerumq eos quos in¬
ueniunt. eo amplius peste
sue ꝑsuasioms inficiunt: qͦ

Expanded text:
git ut haeretici perversis suis git ut haeretici perversis suis dogmatibus ipsos etiam qui praedicatores videbantur trahant. Bovem ergo viduae auferunt, cum de sancta Ecclesia etiam praedicantem tollunt. Ubi recte est adjunctum: Pro pignore. Pignus namque cum tollitur, aliud quidem est quod tenetur, sed tamen adhuc aliud quaeritur. Et plerumque haeretici ideo eos conantur auferre qui praedicant, ut eorum etiam sequaces trahant. Pro pignore ergo bos viduae tollitur, quando idcirco ipse qui praedicabat rapiatur, ut alii sequantur. Ex cujus ruina plerumque agitur ut hi quoque de sanctae Ecclesiae gremio exeant, qui in ea bonis nari solet. Et nonnunquam hi qui mansueti atque humiles videntur, si servare discretionem nesciunt, exemplis aliorum cadunt. Sunt vero nonnulli haereadmisceri refugiunt, sed secessum vitae secretioris appetunt; qui, plerumque eos quos inveniunt, eo amplius peste suae persuasionis inficiunt, quo
Abbreviated transcription (Latin):
ctos dei in mentis teneritu¬
dine positos: qui magna fidi
gra nutriuntur: & patͥs sui
iam pro se mortui. faciem nec¬
dum uident: Et st̾ pleriq
in ecclesia. qui quosdam con¬
spiciunt celestia appetere. ter¬
rena omnia despectui habe¬
re: & quamuis ipsi in huuis
mundi laborib insudunt :
eis tamen quos ad celestia an¬
helare conspiciunt: de reb
quas in hoc mundo possi¬
dent. huius uite adiutorrũ
ferunt. Et quamuis ipsi a¬
gere spiritalia nequeant:
ad summa tamen tendentib
libenter subsidia ministrant.
Portare enim asinus. onera
hominum solet. Quasi enĩ
quidam asinus electorum ẽ:
qui terrenis actib deserui¬
ens. deportat onera usibus
hominum. Et sepe cum he¬
retici quemlibet talem. a scẽ
ecclesie gremio auertunt:
quasi pupilloꝵ asinum abi¬
gunt ÷ quia cum hunc ad
ꝑfidiam suam ꝑtrahunt: a
occisi uiri sui anterim uisio¬
ne priuata est: Bos autem
huius est uidue: unusqͥsq
predicator. Et sepe contin¬

Expanded text:
ctos Dei, in mentis tenerituctos Dei, in mentis teneritudine positos, qui magna fidei gratia nutriuntur, et patris sui jam pro se mortui faciem necdum vident? Et sunt plerique in Ecclesia qui quosdam conspiciunt coelestia appetere, terrena omnia despectui habere; et quamvis ipsi in hujus mundi laboribus insudent, eis tamen quos ad coelestia anhelare conspiciunt de rebus quas in hoc mundo possident hujus vitae adjutorium ferunt. Et quamvis ipsi agere spiritalia nequeant, ad summa tamen tendentibus libenter subsidia ministrant. Portare enim asinus 523 onera hominum solet. Quasi ergo quidam asinus electorum est, qui, terrenis actibus deserviens, deportat onera usibus hominum. Et saepe cum haeretici quemlibet talem a sanctae Ecclesiae gremio avertunt, quasi pupillorum asinum abigunt, quia cum hunc ad perfidiam suam pertrahunt, a occisi viri sui interim visione privata est? Bos autem hujus est viduae, unusquisque praedicator. Et saepe contin
Abbreviated transcription (Latin):
terminos transtulerunt: di¬
ripuerunt greges. & paue
nomine. nisi hereticos desig¬
nat : quia sc̾ẽ eccłie gre¬
mio extranei existunt: Ip̃i
enm terminos transferũt
quia constitutiones patrum.
preuaricando transcendunt.
De quib imirum constitutio¬
nib scͥptum est. Ne transgre¬
diaris terminos antiquos: qͦs
posuerunt patres tui. Qui
greges diripiunt & pascunt:
quia imꝑitos quosq ꝑuersis
ad se ꝑsuasionib trahunt : &
doctrinis pestiferis. adinterfi¬
gregum nomine. imꝑiti ppli
designantur. sponsi uerba
testantur: qui sponsam suã
alloquitur dicens. nisi cogno¬
ueris te opulchra inter mu¬
lieres. egredere & abi post
uestigia gregum ⁊ id est insi
honorem tuum quo ad simi¬
litudinem dei es condita. be¬
ne uiuendo cognoueris: a con¬
spectu mee contemplationis
egredere: & imꝑitoꝵ uitam
nitare popłorum. Sequit᷑.¬
Alsinuim pupilloꝵ abigerunt:
& abstulerunt propignore
co pupillos accipimus. nisiele¬

Expanded text:
terminos transtulerunt, diterminos transtulerunt, diripuerunt greges, et pavenomine nisi haereticos designat, qui a sanctae Ecclesiae gremio extranei existunt? Ipsi enim terminos transferunt, quia constitutiones patrum praevaricando transcendunt. De quibus nimirum constitutionibus scriptum est: Ne transgrediaris terminos antiquos, quos posuerunt patres tui . Qui greges diripiunt et pascunt, quia imperitos quosque perversis ad se persuasionibus trahunt, et doctrinis pestiferis ad interfigregum nomine imperiti populi designentur, sponsi verba testantur, qui sponsam suam alloquitur dicens: Nisi cognoveris te, o pulchra inter mulieres, egredere, et abi post vestigia gregum , id est nisi honorem tuum, quo ad similitudinem Dei es condita, bene vivendo cognoveris, a conspectu meae contemplationis egredere, et imperitorum vitam imitare populorum. SequitAsinum pupillorum abegerunt, et abstulerunt pro pignoreco pupillos accipimus, nisi ele
Abbreviated transcription (Latin):
nib est locutus: ut ibi ad¬
huc diceret ⁊ ubi expectatio
non inesset. Adhuc enim
eternitas non habet. que
semꝑ esse habet: in qua nul¬
la pars sue longitudinis p̃¬
terit. ut pars alia succedat:
s totum simul esse est: & nil
omne quod est ammus ui¬
det. & tardum non est.⁊ lon¬
gum esse. Si de eternitatis
dieb loquentes: conamur
magis uidere aliquid. qm
uidemus. Dicatur gͥ recte.
qui autem nouert eum. ig¬
norant illus dies: quia & si
iam dm ꝑ fidem nouimus:
qualiter tamen sint eiꝰ eter¬
na. sine preterito ante scła.
sine futuro post scła: sine mo¬
ra longa: sine prestolatione
ꝑpetua. non uidemus. Be¬
atus gͥ iob. sc̃e ecclesie typũ
tenens. quia sub magno se
scientie freno moderatur.
ne plus sapiat quam opor¬
tet sapere: & dies dei non
posse comprehendi testificãs.
ad hereticorum mox suꝑbi¬
am. respec̾tum mentis redu¬
cit : qui alta sapere appetunt:¬
& quod capere uttumq non
possunt. ꝑfec̾ta se scireglo¬

Expanded text:
nibus est locutus, ut ibi adnibus est locutus, ut ibi adhuc diceret, ubi exspectatio non inesset. Adhuc enim aeternitas non habet, quae semper esse habet, in qua nulla pars suae longitudinis praeterit, ut pars alia succedat, sed totum simul esse est, ut nil deeomne quod est animus videt et tardum non esse, et longum esse. Sed haec de aeternitatis diebus loquentes, conamur magis videre aliquid quam videmus. Dicatur igitur recte: Qui autem noverunt eum, ignorant dies illius, quia etsi jam Deum per fidem novimus, qualiter tamen sit ejus aeternitas, sine praeterito ante saecula, sine futuro post saecula, sine mora longa, sine praestolatione perpetua, non videmus. Beatus itaque Job sanctae Ecclesiae typum tenens, quia sub magno se scientiae freno moderatur, ne plus sapiat quam oportet sapere, et dies Dei non posse comprehendi testificans, ad haereticorum mox superbiam respectum mentis reducit, qui alta sapere appetunt, et quod capere utcunque non possunt perfecte se scire glo
Abbreviated transcription (Latin):
In qua uidelicet longinqui¬
tate. cum quisq mentis ocu¬
los reducit retro ꝑ memori¬
am: tendit ante ꝑ expec̾ta¬
tionem: quasi spatium tem¬
poris. dilatat in mente. Cũq
audit eternitatem dei. hu¬
mano more. intendenti a¬
nino. longa uite spatia ꝓ¬
ponit: in quib metiatur.
semꝑ. & quid abiit retro.
quod retineatur in memo¬
ria: & quid ante restat. qd̾
expectetur ex intentione.
ista cogitamus: eternitatẽ
necdum cognouimus. Ibi
quippe est. quod nec mitio
incipitur. nec fine termi¬
natur: ubi neq expec̾tat᷑
quodueniet neq ꝑcurrit
quod debeat recordari⁊ s
est unum. quod semꝑ esse ẽ.
Quos & si nos. & angeli.
cum initio uidere incipimꝰ:
esse tamen hoc sine mitio
uidemus. Ubi sic semꝑ. sine
fine esse est: ut numquam
se ammus tendat ad sequen¬
tia ÷ ac si multiplicentur qͦ
sunt. & longa fiant. Nam
tum est: dñe qui regnas in
eternum. & in scłm & ad¬
huc. More sacri eloquii.
humano modo sp̃c homi¬

Expanded text:
in qua videlicet longinquiin qua videlicet longinquitate cum quisque mentis oculos reducit retro per memoriam, tendit ante per exspectationem, quasi per spatium temporis dilatat in mente. Cumque audit aeternitatem Dei, humano more intendenti animo longa vitae spatia proponit, in quibus metiatur semper et quid abiit retro, quod retineatur in memoria, et quid ante restat, quod exspectetur ex intentione. ista cogitamus, aeternitatem necdum cognovimus. Ibi quippe est quod nec initio incipitur, nec fine terminatur, ubi neque exspectatur quod veniet, neque percurrit quod debeat recordari, sed est unum quod 522 semper esse est. Quod etsi nos et angeli cum initio esse videre incipimus, esse tamen hoc sine initio videmus, ubi sic semper sine fine esse est, ut nunquam se animus tendat ad sequentia, ac si multiplicentur quae sunt et longa fiant. Nam tum est: Domine, qui regnas in aeternum, et in saeculum, et adhuc , more sacri eloquii, humano modo spiritus homi
Abbreviated transcription (Latin):
dere nullatenus ualemus. S¬
cum natura deus simplex sit:
mirandum ualde cur dicit.
qui nouerunt eum. ignorant
dies illius. Neq enim aliud
ipse: atq aliud dies eiꝰ sunt.
Deus namq: hoc est quod ha¬
bet. Eternitatem quippe ha¬
bet: s ipse est eternitas. Lu¬
cem habet: s lux sua ipse est.
Claritatem habet: s ipse est
claritas sua.Non est gͦ in
eo aliud esse: & aliud haberẽ.
Quid est itaq dicere. qui no¬
uerunt eum. ignorant dies
illius : nisi quia & qui cogno¬
scunt eum. adhuc nesciunt:
Iam & qui eum iam fide te¬
nent: adhuc ꝑ speciem igno¬
rant. Et cum ipse sibi sit et̾¬
nitas. quem ueraciter credimꝰ:
qualiter tamen sit ipsa eius
eternitas ignoramus. In hoc
namq quod de diuine na¬
ture potentia audimus: ea
non niunquam cogitare con¬
sueuimus. que ꝑ exꝑientiã
scimus. Omne enim quod ce¬
pit & desinit: initio & fine
concluditur. Quod si mora
aliquantula differtur ut fi¬
niatur: longum dicitur.

Expanded text:
dere nullatenus valemus. Sdere nullatenus valemus. Sed natura Dei cum simplex sit, mirandum valde est, cur dicit: Qui noverunt eum, ignorant dies illius. Neque enim aliud ipse, atque aliud dies ejus sunt. Deus namque hoc est quod habet. Aeternitatem quippe habet, sed ipse est aeternitas. Lucem habet, sed lux sua ipse est. Claritatem habet, sed ipse est claritas sua. Non est ergo in eo aliud esse, et aliud habere. Quid est itaque dicere: Qui noverunt eum, ignorant dies illius, nisi quia et qui cognoscunt eum adhuc nesciunt? Nam et qui jam eum fide tenent, adhuc per speciem ignorant. Et cum ipse sibi sit aeternitas, quem veraciter credimus, qualiter tamen sit ipsa ejus aeternitas ignoramus. In hoc namque quod de divinae naturae potentia audimus, ea nonnunquam cogitare consuevimus quae per experientiam scimus. Omne enim quod coepit et desinit, initio et fine concluditur. Quod si mora aliquantula differtur ut finiatur, longum dicitur;
Abbreviated transcription (Latin):
solis sacrificium offerret. in¬
sistentes aues ꝑtulit: quas
studiose ne oblatum sacri¬
ficium raperent abegit. Sie
nos. cum in ara cordis holo¬
caustum deo offerimus. ab
immundis hoc uolucrib
custodimus: ne maligni sp̃c.
ant ÷ quod mens nr̃a offerre
se deo utiliter parat. Seqͥtur.
es illius. Quid dies dei. nisi
eternitas appellatur: Que
nonnumquam unius diei ꝓ¬
nuntiatione exprimitur: si¬
cut scriptum est. Melior
est dies una in atriis tuis su¬
ꝑ milia. Nonnumquam uͦ
pro sua longitudine. dierũ
multoꝵ appellatione signat᷑:
de quib scriptum est. In se¬
culum seculi anni tui. Nos
itaq intra tempora uolium:
ꝑ hoc quod creatura sumus.
Deus autem qui creator est
omnium: eternitate sua.
tempora nr̃a comprehendit.
Ait gͦ. ab omnipotente non
sunt abscondita tempora.
qui autem nouerunt eum.
ignorant dies illius: quia
ipse quidem nr̃a comp̾hen¬
sibiliter conspicit: nos autem
ea que eius sunt. comprehen¬

Expanded text:
solis sacrificium offerret, insolis sacrificium offerret, insistentes aves pertulit, quas studiose, ne oblatum sacrificium raperent, abegit. Sic nos, dum in ara cordis holocaustum Deo offerimus, ab immundis hoc volucribus custodiamus, ne maligni spiritant, quod mens nostra offerre se Deo utiliter sperat. Quod  --Quid dies Dei, nisi ipsa ejus aeternitas appellatur? quae nonnunquam unius diei pronuntiatione exprimitur, sicut scriptum est: Melior est dies una in atriis tuis super millia . Nonnunquam vero pro sua longitudine dierum multorum appellatione signatur, de quibus scriptum est: In saeculum saeculi anni tui . Nos itaque intra tempora volvimur, per hoc quod creatura sumus. Deus autem qui creator est omnium aeternitate sua tempora nostra comprehendit. Ait ergo: Ab Omnipotente non sunt abscondita tempora; qui autem noverunt eum, ignorant dies illius. Quia ipse quidem nostra comprehensibiliter conspicit, nos autem ea quae ejus sunt comprehen
Abbreviated transcription (Latin):
flagello positus. nec apecca
tis precedentib purgabat᷑.
nec ab imminentib tegeba¬
tur: s eius tantumm ĩ fla¬
gello uirtus augebatur :
fiducialiter dicit. NNon enĩ
peru propter imminentes
tenebras : nec faciem meam
oꝑuit caligo. Qui enim
semꝑ diuine formidinis pon¬
dus aspexit: eius cordis fa¬
ciem. caligo peccati non o¬
ꝑuit : & is quem supplicia
nulla sequebantur: sabu¬
tem corꝑis propter mimi¬
nentes tenebras non amisit.
ait. faciem meam non teti¬
git: s non oꝑuit caligo. Se¬
pe enim etiam corda uistoꝵ.
suborte cogitationes pollu¬
unt: terrenarum rerum de
lectationib tangunt. Sed
dum citius manu sc̃e distric¬
tionis abiguntur : festine
agitur. ne cordis faciem ca
ex illicita delectatione tan¬
gebat. Nam sepe in ipso o¬
rationis sacrificio. importu¬
ne se cogitationes ingerũt:
que hoc rapere uel macula¬
re ualeant : quod in nobis
deo flentes immolamus. Un¬
de abraham. cum ad occasũ

Expanded text:
flagelflageltis praecedentibus purgabatur, nec ab imminentibus tegebatur, sed ejus tantummodo in flagello virtus augebatur, fiducialiter dicit: Non enim perii propter imminentes tenebras, nec faciem meam operuit caligo. Qui enim semper divinae formidinis pondus aspexit, ejus cordis faciem caligo peccati non operuit. Et is quem supplicia nulla sequebantur, salutem corporis propter imminentes tenebras non amisit. ait: Faciem meam non tetigit; sed: Non operuit caligo. Saepe enim etiam corda justorum 521 subortae cogitationes polluunt, terrenarlectationibus tangunt; sed dum citius manu sanctae discretionis abiguntur, quasi aves repelluntur, ne cordis faciem calex illicita delectatione tangebat. Nam saepe in ipso orationis nostrae sacrificio importunae cogitationes se ingerunt, quae hoc rapere vel maculare valeant, quod in nobis Deo flentes immolamus. Unde et Abram, cum ad occasum
Abbreviated transcription (Latin):
formidinis. non sibi s auc̾tori
tribuit: qui ait. Deus molli¬
uit cor meum: & ommipotẽs
conturbauit me. Non autẽ
secura. s ꝑturbapa sunt cor¬
da bonoꝵ : quia dum futu¬
ri examinis pondus conside¬
rant. quietem hic habere ñ
appetunt : securitatem suã.
districtionis intime conside¬
ratione. ꝑturbant. Qui ta¬
men inter ipsa timoris suppli¬
cia. sepe amimum reuocant
ad dona: & ut semet ipsos
consolatione refoneant. int̾
hoc quod metuunt. reducũt
oculum ad bona que accipe¬
runt : ut spes subleuet. quẽ
amoe premit. Unde & segrẽ.¬
Non enu ꝑu propter immi¬
nentes tenebras: nec faciem
meam oꝑuit caligo. Ille enĩ
in fiagello positus. a salute
corporis cropter imminen¬
tes tenebras perit: qui id¬
cirto pro transact̾is ꝑcutit᷑.
ut a futuris supplicus abscon¬
datur. Plagella quippe bo¬
noꝵ. aut uitia ꝑpetrata pur¬
gant: aut ea que poterant
ꝑpetrari futura. deuitant.
Beatus autem iob. quia in

Expanded text:
formidinis non sibi, sed auctori formidinis non sibi, sed auctori tribuit, qui ait: Deus mollivit cor meum, et Omnipotens conturbavit me. Non autem secura, sed perturbata sunt corda bonorum, quia dum futuri examinis pondus considerant, quietem hic habere non appetunt, securitatem suam districtionis intimae consideratione perturbant. Qui tamen inter ipsa timoris supplicia saepe animum revocant ad dona, et ut semetipsos consolatione refoveant, inter hoc quod metuunt reducunt oculum ad dona quae acceperunt, ut spes sublevet quem timor premit. Unde et seNon enim perii propter imminentes tenebras, nec faciem meam operuit caligo. - Ille enim in flagello positus a salute corporis propter imminentes tenebras perit, qui idcirco pro transactis percutitur, ut a futuris suppliciis abscondatur. Flagella quippe bonorum aut vitia perpetrata purgant, aut quae poterant perpetrari futura devitant. Beatus autem Job, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
considerare quod timeant:
ad hoc quandoq gaudentes
ꝑueniunt ÷ quod timentes
nullomodo euadant. S ec¬
ce de beato iob nouimus. qd
crebris dei sacrificiis deditus:
quod hospitalitatib. quod
indigentiis pauꝑm impensus:
quod suis etiam subditis hu¬
milis: quod sibi aduersantib
benignus fuit: & tamen tot
flagella suscepit. nec iam se¬
curus inter flagella extitit:
s adhuc metuit. adhuc diui¬
ne districtionis uim conside¬
rans contremiscit. Quid nos
itaq miseri. quid peccatores
dicimus: si sic timet qui sic
egit: Si tanti timoris pon¬
dus: an a semet ipso habeat.
innotescat. Sequitur. Ds̃¬
molliuit cor meum: & om¬
mpotens conturbauit me.
Ex diuino munere cor iusti
molliri dicitur: quia suꝑm
iudicu timore penetratur. Mol¬
le est etenim. quod penetrari
potest: durum quod penetra¬
ri non potest. Ande ꝑsalo¬
monem dicitur. Beatus ho¬
mo qui semꝑ est pauidus. Qͥ
uͦ mentis est dure: corruet in
malum. Uirtutem gͦ sue

Expanded text:
considerare quod timeant, considerare quod timeant, ad hoc quandoque gaudentes perveniunt quod timentes nullo modo evadant. Sed ecce de beato Job novimus quod crebris Dei sacrificiis deditus, quod hospitalitatibus, quod indigentiis pauperum impensus, quod suis etiam subditis humilis, quod sibi adversantibus benignus fuit, et tamen tot flagella suscepit nec jam securus exstitit inter flagella, sed adhuc metuit, adhuc divinae districtionis vim considerans contremiscit. Quid nos itaque miseri, quid peccatores dicimus, si sic timet, qui sic egit? Sed tanti timoris pondus an a semetipso habeat, innotestat. Sequitur: mollivit cor meum, et Omnipotens conturbavit me. - Ex divino munere cor justi molle dicitur, quia superni judicii timore penetratur. Molle est etenim quod penetrari potest, durum quod penetrari non potest. Unde per Salomonem dicitur: « Beatus homo qui semper est pavidus, qui vero mentis est durae corruet in malum . Virtutem ergo suae