comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tiõis tumore formido. Qꝰ mag̃ inest unde sibi place¬
at. eo mag̃ uereor ne sibi placendo illi displiceat qͥ su¬
ꝑbis resistit humilib aũ dat grãm Certe p̃cipuum
ille cui oĩa tradidit pat̃. ⁊ quẽ nemo agnoscit nͥ pat̃
⁊ qͥ patrẽ solꝰ agnoscit. ⁊ cui uoluerit reuelare. ñ dic̃
discite ame mundũ fabricare. aut mortuos suscitare:
s qͥa mitis sũ ⁊ humilis corde. Odoctͥnã salutarẽ. Odnm
magistrũq mortaliũ. Noluit doc̾e qđ ipse ñ e̾et. noluit
iub̾e qđ ipse ñ fac̾et. Uideo te bone iħu ocłis fidei qͦs de¬
disti mͥ tãꝗͣ in contiõe gn̾is humani damantẽ acdi¬
centẽ. Uenite adme ⁊ discite ame. Qͥd obsecͦ te ꝑ quẽ¬
facta st̃ dĩa fili dĩ.⁊ idẽ qͥ factꝰ es int̃ oĩa fili hõĩs ͤ Qd¬
uis ut discamꝰ ate. c̃ uenimꝰ adte . Qm̃ mitis sũ in qͥt
⁊ humił corde Huccine redacti st̃ õs thesauri sapĩe ⁊
scientie absconditi in te. ut hoc ꝓ magno discamꝰ abste

Expanded text:
tionis tumore formido. quo magis inest unde sibi placeat, eo magis uereor, ne sibi placendo illi displiceat, qui superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Certe praecipuumille cui omnia tradidit Pater, et quem nemo agnoscit nisi Pater, et qui Patrem solus agnoscit, et cui voluerit revelare, non dicit, Discite a me mundum fabricare, aut mortuos suscitare; sed, quia mitis sum et humilis corde. O doctrinam salutarem! o ransfusa est! noluit docere, quod ipse non esset, noluit iubere, quod ipse non faceret. uideo te, bone Iesu, oculis fidei, quos aperuisti mihi, tamquam in contione generis humani clamantem ac dicentem: uenite ad me ctus es inter omnia, Fili hominis; quid ut discamus a te, venimus ad te? Quoniam mitis sum, inquit, et humilis corde. Huccine redacti sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi in te , ut hoc pro magno discamus a te,
Abbreviated transcription (Latin):
o. d.ii.m. Idõ enĩ dr̃ noli altũ saꝑe s time. ut hõ nec
de pecc̾oꝵ suoꝵ defensione. nec de iusticie p̃sũptione se
iã pie uiuis. pudice. caste. uͥginali sc̃itate uiuis. ad huc
tñ uiuis.⁊ ñ humiliaris audiendo. ñqͥd ñ tẽptatio ẽ uita
humana suꝑ trã: Non te a p̃sidenti elatioe reu̾b̃at qͦd¬
legit᷑ ue mundo ab scandalis: Non contremiscis ne
deputeris in multis qͦr̃ refrigescit caritas. qͦr̃ habunda¬

Expanded text:
 dicendum est: noli altum sapere, sed time. ut homo nec de peccatorum suorum defensione nec de iustitiae praesumptione se iam pie uiuis, pudice, sancte, uirginali castitate uiuis; adhuc tamen hic uiuis et non humilaris audiendo: numquid non temptatio est uita humana super terram? non te a praefidenti elatione reuerberat: uae mundo ab scandalis? non contremescis, ne deputeris in multis quorum refrigescit caritas, quoniam abunda
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbia continuo parit. nec umꝗͣ ẽ sine tali ꝓle atq
militat uniu̾sa disciplina xp̃iana. hec enĩ docet hu¬
militatẽ qͣ adqͥrat ⁊ custodiat caritatẽ. De qͣ c̃ dic¬
tũ e̾et. caritas non emulat᷑. uelite si causam quere¬
remꝰ unde fiat ñ emulet᷑. continuo subdidit ñ inflat᷑.¬

Expanded text:
bia continuo parit nec umquam est sine tali prole atque militat uniuersa disciplina christiana. haec enim docet humilitatem, qua et adquirat et custodiat caritatem. de qua cum dictum esset: caritas non aemulatur, uelut si causam quaereremus, unde fiat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ritũ ꝓmittunt᷑ : ista aũ qͣsi modica ⁊ tnsitorra gͣcis int̃
merendũ adiciunt᷑. Ista int̾im ad solaciũ. illa pꝰea ad
gaudiũ. Ista ad sustentationẽ. illa ad głificationẽ. Sine
illis ñ pot̃ hõ beatificari in patͥa. sine istis ñ pot̃ susten¬
mũ suffice̾t. E rursũ magna lib̾tas qđ in tantũ suo
arbitͥo dimissa est. ut ad ipsum bonũ suum cogi ñ posset.
qͣtinꝰ sua uoluntate ad illud iret. qđ sola dilectione possi¬
de deb̾et reauit ds̃ aĩam pͥmi hõis de nichilo ⁊ in¬
spirauit eã corꝑi de t̾ra ꝑ mat̾iã sũpto ⁊ formato. dans ei
sensum ⁊ discretionẽ boni ⁊ mali. ut corpꝰ ipsũ sociatũ ꝑ
sensum uiuificaret ꝑ rõnẽ regeret. ⁊ in ipso hoĩe sensus
ee̾t subiectꝰ rõni ratio creatori. ut scđm rõnẽ corpꝰ moue¬

Expanded text:
 ista autem quasi modica et transitoria gratis inter merendum adjiciuntur. Ista interim ad solatium, illa postea ad gaudium; ista ad sustentationem, illa ad glorificationem. Sine illis non potest homo beatificari in patria, sine istis non potest sustenmum sufficeret. Et rursum magna libertas, quod interim arbitrio suo dimissa est ut ad ipsum bonum summum cogi non possit, quatenus sola voluntate ad illud iret, quod sola dilectione possi Creavit Deus animam primi hominis de nihilo, et inspiravit eam corpori de terra per materiam sumpto et formato, dans ei sensum et discretionem boni et mali; ut corpus ipsum sibi sociatum per sensum vivificaret, per rationem regeret, et in ipso homine sensus esset subjectus r
Abbreviated transcription (Latin):
de. ꝓpt̾ea dĩ hoĩem ad exꝑiendã obedientiã mandato infor¬
mans. multa concessit ⁊ pauca ꝓhibuit. ut ipsa obedi¬
ligno aũ scientie boni ⁊ mali ne comedas. ut scł pͥus
infirmitatẽ sensus humani ꝑ concessionẽ consolaret᷑.
ne forte postea ad ꝓhibitionẽ t̾reret᷑ S uideamꝰ In¬
uicuis pͥma fuit suꝑbia. scdã auaricia. tcia gula. In su¬
ꝑbia ⁊ auaricia in obedientia fuit de p̃cepto nat᷑e: in
gula sola inobedientia fuit de p̃cepto disciplin&.¬

Expanded text:
erea Deus hominem ad experiendam obedientiam mandato informans multa concessit et pauca prohibuit ut ipsa obediligno vero scientiae boni et mali ne comedas , ut scilicet prius infirmitatem sensus humani per concessionem consolaretur, ne forte postea ad prohibitionem terreretur. Si ergo iis prima fuit superbia, secunda avaritia, tertia gula. In superbia et avaritia, inobedientia fuit de praecepto naturae; in gula sola, inobedientia fuit de praecepto disciplin
Abbreviated transcription (Latin):
ego te aĩa pia ⁊ pudica. q̃ appetitũ carnalẽ nec usq
trena in cęli cõu̾sationẽ suspendisti. ñ ego te ut di¬
seas humilitatẽ ad publicanos ⁊ peccores mitto qͥ
tñ in regnũ celoꝵ p̃cedt̃ suꝑbos. ñ te ad hos miteo.¬
Ad regẽ celi te mitto. ad eũ ꝑ quẽ creati st̃ hoĩes. ⁊qͥ
ereatꝰ ẽ int̃ hoĩes ꝓpt̃ hoĩes. Ad speciosũ forma p̃ fili¬
is hõĩum ⁊ cõtẽptũ a filiis hoĩum ꝓfiliis hoĩuim. ad
eũ qͥ dñans angłis inmortalib ñ dedignatꝰ ẽ seruire

Expanded text:
ego te, anima pia, pudica, quae adpetitum carnalem nec usque terrena in caeli consuetudinem suspendisti: non ego te, ut discas humilitatem, ad publicanos et peccatores mitto, qui tamen in regnum caelorum praecedunt superbos, non te ad hos mittoad regem caeli te mitto, ad eum, per quem creati sunt homines et qui creatus est inter homines propter homines; ad speciosum forma prae filiis hominum et contemptum a filiis hominum pro filiis hominum, ad eum, qui dominans angelis in
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ disposuit qͣd coȩt̃na potestate aliqn facio. Ob erant
simul sẽꝑ. bonitas. sapĩa ti potestas. Nec diuidi uł se
O ab his formã dedit oꝑi suo artifex dĩ. qͥb consũmata
st̃ oĩa ab euo inchoationis ⁊ ȩc̃nitatis pͥncipio ordinata.¬
nũ st̃. s ꝑ creat᷑e spẽm diuisim se ad cognitionem effim¬
dt̃. Suscepit enĩ formã potestatis rer̃ inmensitas.
sapiẽ uͦ pulchritudo. bonitatis ittilitas. Demonstrat¬

Expanded text:
semper disposuit, quod coaeterna potestate aliquando facit. Et erant simul semper bonitas, sapientia, et potestas; nec dividi vel sem erant, et ab his formam dedit operi suo artifex Deus, quibus consummata sunt omnia ab aevo inchoationis, et aeternitatis principio ordinatanum sunt, sed per creaturae speciem divisium se ad cognitionem effundunt. Suscepit enim formam potestatis rerum immensitas; sapientiae pulchritudo, bonitatis utilitas. Et
Abbreviated transcription (Latin):
si id sibi ñ defendendo p̃posuerit. s penitendo subie¬
cerit. Alioqͥn ⁊ illi seruiet dñanti si patͦcintũ adhi¬
buerit accedenti. Accusatio potiꝰ ꝗͣ excusatio uera ẽ.¬
mꝰ inherere pͥncipio. sibi qͦdã mͦ fieri atq e̾e pͥncipiũ.
Hoc fit c̃ sibi nimis placet. Sibi uͦ ita placet t̃ ab illo
incõmutabili bono defic̃. qđ ei mag̃ plac̾e debuit ꝗͣ ip¬
ciis peccis q ñ seruit. Tale datũ ẽ a dõ. Qđ amissum
ꝓpͥo uicio nͥ a qͦ dari potuit reddi ñ pot̃.c̃ uͦ satis¬

Expanded text:
si id sibi non defendendo praeposuerit, sed paenitendo subiecerit; alioquin et illi seruiet dominanti, si patrocinium adhibuerit accidenti. mus inhaerere, principio sibi quodam modo fieri adque esse principium. Hoc fit, cum sibi nimis placet. Sibi uero ita placet, cum ab illo bono inmutabili deficit, quod ei magis placere debuit quam iptiis peccatisque non seruit. Tale datum est a Deo; quod amissum proprio uitio, nisi a quo dari potuit, reddi non potest. Unde Veri
Abbreviated transcription (Latin):
bitum grẽ. Illa credẽ debemiꝰ qͥa ꝑ nat᷑am conditi sumꝰ:
ista crede debemꝰ qͥa ꝑ grãm reꝑati sumꝰ. Creator ⁊ redẽptor.
Unũ tͥ sine alt̾o ñ sufficit Utrũq agnosce. utrũq cõfitere.
Si creatorẽ credis agnoscis qđ factꝰ es. Si redẽptorẽ cõfite¬
ris agnoscis qđ reꝑatꝰ es. Unꝰ ẽ creator ⁊ redẽptor In suo
te fecit. in tuo te refecit.⁊ utrũq unꝰ fecit. Si ipse te fe¬
cisset ⁊ alt̃ te refecisset. deb̾es illi qͦd factꝰ es. ⁊ debes al¬
teri qđ refectꝰ es. O eec diuisa intencio tua.⁊ dilectio

Expanded text:
bitum gratiae. Illa credere debemus, quia per naturam conditi sumus. Ista credere debemus, quia per gratiam reparati sumus. CAP. VI.Unum tibi sine altero non sufficit. Utrumque agnosce, utrumque confitere. Si Creatorem credis agnoscisque quod factus es; si redemptorem confiteris, agnoscis quod reparatus es. Unus est creator et redemptor. In suo te fecit, in tuo te refecit; et utrumque unus fecit. Si ipse te fecisset, et alter te refecisset; deberes illi quod factus es, et deberes alteri quod refectus es. Et sic esset divisa intentio tua et dilectio
Abbreviated transcription (Latin):
diuina hõi manifestatꝰ: exponit apł̃s dicens. Qđ nocũ
dei erat. manifestũ ẽ in illis. Ds̃ enĩ illis reuelauit. &
deinde subiungit. In uisibilia enĩ ipsiꝰ a creat᷑a mun-¬

Expanded text:
divina homini manifestatus, exponit Apostolus dicens: Quod notum divina homini manifestatus, exponit Apostolus dicens: Quod notum Dei erat, manifestum est in illis; Deus enim illis revelavit . Et deinde subjungit: Invisibilia enim ipsius a creat
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipio nec totꝰ conscientie humane manifestꝰ ẽẽ uolute.
nec totꝰ absconditꝰ. ne si totꝰ manifestꝰ ee̾t meritũ fides
ñ hab̾et. nec infidelitas locũ. Infidelitas enĩ de mani¬
festo conuinc̾et᷑.⁊ fides de occulto ñ exerceret᷑. Si uͦ ab¬
sconditꝰ totus e̾et. fides qͥdẽ ad scientiã ñ adiuuaret᷑ ⁊ infide¬
⁊ manifestationes due. qͥb a pͥncipio cordi humano latens
na. Rõ qͥdẽ humana duplici inuestigatione dm̃ depre¬
hendit. partĩ uideł in se. partim in his q̃ erant exera se.
Similit̃ reuelatio diuina duplici insinuatione eũ qͥ nesci¬
ebat᷑ uel dubie credebat᷑. ⁊ ñ cognitũ indicauit.⁊ partim cre¬
ditum asseruit. N am humanã ignorantiam nc̃ abintꝰ
ꝑ aspirationem illuminans edocuit. nẽ uͦ foris uł ꝑ doctͥne
eruditionem instruxit uł ꝑ miracłoꝵ ostensionẽ ꝯfir-¬
mauit. Utrumq manifestationis diuine modũ. quo uł
rõne humana deus ab homine cognitꝰ ẽ. uł reuelatione

Expanded text:
e humanae manifestus esse voluit, nec totus absconditus; ne si totus manifestus esset, meritum fides non haberet, nec infidelitas locum. Infidelitas enim de manifesto convinceretur: et fides de occulto non exerceretur. Si vero absconditus totus esset, fides quidem ad scientiam non adjuvaretur, et manifestationes duae, quibus a principio cordi humano latens na. Et ratio quidem humana duplici investigatione Deum deprehendit; partim videlicet in se, partim in iis quae erant extra se. Similiter et revelatio divina duplici insinuatione eum qui nesciebatur vel dubie credebatur et non cognitum indicavit, et partim creditum asseruit. Nam humanam ignorantiam nunc intus per aspirationem illuminans edocuit, tunc vero foris vel per doctrinae eruditionem instruxit, vel per miraculorum ostensionem confirmavit. Utrumque manifestationis divinae modum quo vel ratione humana Deus ab homine cognitus est, vel revelatione
Abbreviated transcription (Latin):
reuelatione diuina que facta illis fuerat. s ⁊̃ rõne hu¬
mana quȩ in illis trat. notũ illis factũ erat. Cũ aut̃
subiunxit deus enĩ illis reuelauit: ostendit qͥa racio
humana ad hec sublimia ⁊ alta inuestiganda ⁊ intelli¬
genda infirma ⁊ insufficiens oĩo fuisset. nͥ diuna re¬
uelatio illi in adutoriũ ⁊ firmam̃tũ cognoscende ueri¬
tatis adiuncta fuissec. P S apĩa dĩ ẽ una sio in¬

Expanded text:
revelatione divina quae facta illis fuerat, sed etiam ratione humana in illis quae erat, notum illis factum erat. Cum autem subjungit: Deus autem illis revelavit, ostendit quia ratio humana ad haec sublimia et alta investiganda et intelligenda infirma et insufficiens omnino fuisset, nisi divina revelatio illi in adjutorium et firmamentum cognoscendae veritatis adjuncta fuisset. Postea ostenso
Abbreviated transcription (Latin):
necessitate mouet᷑ qͥa ab alio mouet᷑ h ẽ a mente.
nec suũ ẽ qđ mouet᷑ s illiꝰ a qͦ mouet᷑ siue ad me¬
ritũ si bñ. siue ad culpã si male. Ita motꝰ mentis
dñat᷑ motui corꝑis lege nat᷑e subiecto ⁊ qñ abitit᷑
illo uiciũ ẽ imꝑantis. debitũ obedientis. Nec cul¬
pat᷑ qͥ ducit᷑ qͥa necessitate ducit᷑. s culpat᷑ qͥ ducit. qͥa
in subiectũ lib̃tate abutit᷑. Porro uoluntas si iusti¬
ciã tenuisset. hab̾et ñ solũ motũ corꝑis obȩdientẽ
s motũ sensualitatis consentientẽ. Nc̃ uͦ qm̃ rec

Expanded text:
necessitate movetur, qui ab alio movetur hoc est a mente. Nec suum est quod movetur; sed illius a quo movetur, sive ad meritum si bene, sive ad culpam si male. Ita motus mentis dominatur motui corporis lege naturae subjecto; et quando abutitur illo, vitium est impatur qui ducitur, quia necessitate ducitur, sed culpatur qui ducit, quia in subjectum libertate abutitur. Porro voluntas, si justitiam tenuisset, haberet non solum motum corporis obedientem, sed et motum sensua
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ ⁊ redempti sumꝰ. & ab uno utrũq faccũ est ut tͥo¬
nũ nr̃m totũ e̾e̾t ab uno ⁊ totũ in uno ⁊ unũ. Crea¬
tori debemꝰ qđ sumꝰ. saluatori qđ reꝑati sumꝰ. Hec st̃
gͦ duo q̃ fidei ꝓposita st̃ credenda. creacor ⁊ saluator ⁊
que ꝑtinent ad creatorẽ ⁊ q̃ ꝑtinent ad saluatorẽ similit̃.

Expanded text:
mpti sumus, et ab uno utrumque factum est, ut bonum nostrum totum esset ab uno, et totum in uno et unum. Creatori debemus quod sumus, Salvatori quod reparati sumus. Haec sunt ergo duo, quae fidei proposita sunt credenda, Creator et Salvator, et quae pertinent ad Creatorem, et quae pertinent ad Salvatorem similiter.
Abbreviated transcription (Latin):
mittens diuinitatẽ.⁊ ꝓpositꝰ est lib̾ scͥptꝰ intꝰ ⁊ foris.¬
tẽ. intꝰ ad felieitatẽ. foris ad meritũ. intꝰ ad gaudiũ.
Intꝰ in pͥncipio erat u̾bũ. foris uerbũ caro factũ ẽ .⁊.h.i.n.¬
in hoĩe appareret qđ sic̃ deus om̃ib reb creationis pͥnci-¬
piũ excccit. ita iste om̃ib hominib pͥncipiũ cet g̾nati¬
onis. ⁊ om̃s hoĩes dũ se ab uno ⁊ unũ eẽ cognosce̾nt.
om̃s se qͣsi unũ amarent. facta ẽ de lat̾e uiri muli¬
er ut ostendet᷑ qͥa in consortiũ creabat᷑ dilectionis. ne
forte si fuisset de capite facta p̃ferenda uidet᷑ uiro ad
dñationẽ. aut si de pedib subicienda ad seruitutẽ. Qͥa
pite nec de pedib s de lat̾e fuerat ꝓducenda. ut uxca
se ponendã cognosc̾e̾t qͣm de iuxta se sumptã didicisset

Expanded text:
mittens divinitatem, et positus est liber scriptus intus et foristem, intus ad felicitatem; foris ad meritum, intus ad gaudium. Intus: In principio erat Verbum ; forisin homine appareret, quod sicut Deus omnibus rebus creationis principium exstitit; ita iste omnibus hominibus principium esset generationis, et omnes homines dum se ab uno et unum esse cognoscerent, omri ut ostenderetur quod in consortium creabatur dilectionis, ne forte si fuisset de capite facta praeferenda videretur viro ad damnationem, aut si de pedibus, subjicienda ad servitutem. Quiapite, nec de pedibus, sed de latere fuerat producenda ut juxta se ponendam cognosceret; quam de juxta se sumptam didicisse
Abbreviated transcription (Latin):
Na uino. cui fuerat in unũ ꝯmixta
terea ñ solũ sanguinẽ bibet sac̾dos in l
sacͣmento. si post ꝯsecrationẽ aqua pui
ꝑmanserit. Post unã gͦ sumptionẽ. il¬
rũ eodem die ꝯmunicare ñ debet. ac sii¬
us aqͣm bibiss. Nam idcirco sacecdos
postꝗͣ perfundit. eodẽ die it̾um ñ salͤ¬
ficat. qr uinũ purũ assumit. An for
cut uinũ mutat᷑ in sacram̃tũ redẽpĩ

Expanded text:
a vino, cui fuerat in unum commista? Praeterea non solum sanguinem exhibet sacerdos in hoc sacramento, si post consecrationem aqua pura permanserit, post unam ergo sumptionem iterum eodem die communicare non debet, ac si prius aquam bibisset. Nam idcirco sacerdos postquam profudit, eodem die iterum non sacrificat, quia vinum purum assumit. An forte sicut vinum mutatur in sacramentum redemp
Abbreviated transcription (Latin):
ter guitã aque mutat᷑: ut qͥddã fiat e
illis ꝯfusum. qd nͨ sit aqua nͨ uinũ.Si
gͦ tota fontis uel fluminis aqua. ꝓpte
modicã uini stillam. in ꝯfusionis spͣs
mutarct᷑. Nec panis ille posset in euch¬
ristiã ꝯsecrari. qui fc̃s ẽ de frum̃to: al
forte ꝯmuxtũ fuerat. unũ gͣnum orda
uel auene. Qͥd autẽ si plus apponat᷑ aq̃
qͣm uini: erit irritũ sacͣmentũ: O porss
mixtũ saporẽ uini retineat. Licet autẽ sa¬
ligenti studio uinũ optimũ sit qͣrendũ
ut in sacrificiũ offeratur: uiciũ tam̃ uini
ñ maculat mundiciã sacram̃ti. Qͦcirca si¬
ue uinũ nouũ qd̃ d̃r mustũ. siue uinuͣ a¬
cidũ qd̾ appellatur acetũ. in sacͥficiũ offat᷑
satͣmentum ꝯficit᷑. &e diuinitꝰ ꝯsecrat᷑.¬

Expanded text:
ter guttam aquae mutatur, ut quoddam fiat ex illis confusum, quod nec sit aqua nec vinum. Sic ergo tota fontis vel fluminis aqua propter modicam vini stillam in confessionis speciem mutaretur, nec panis ille posset in eucharistiam consecrari, qui factus est de frumento, cui forte mistum fuerat unum granum hordei vel avenae. Quid autem si plus apponatur aquae quam vini, erit irritum sacramentum? Oportet mmistum saporem vini retineat. Licet autem ligenti studio vinum optimum sit quaerendum, ut sacrificium offeratur, vitium tamen vini non maculat munditiam sacramenti. Quocirca sive vinum novum, quod dicitur mustum, sive vinum acidum, quod appellatur acetum, in sacrificium offeratur, sacramentum conficitur et divinitus consecrat
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c resurgens a mortuis. sanguinẽ illũ
resumpserit. quẽ effudit in cruce. Si e¬
nim capillus de capite ur̃o ñ perit: qͣn¬
tomagis sanguis ille ñ periir. qui fuit
de u̾itate nature. Quid gͦ de cͥcumcisi¬
one p̃pucii. uel umbilici pͣcisione licet᷑.
An in resurrectiõe xͥ similit̾ rediit ad u̾i-¬
tatẽ humane sub̃e. Credit᷑ tam in latera-¬
&e posuit aquis gͣni: s pꝰ a karolo caluo
posit ẽ in eccł̃ia sc̃i saluatoris apud ca-¬
rosũ. Melius tam̃ ẽ deo totũ ꝯmiitere.
no nefas ẽ opinari. qd̾ qͥdam dicere p̃-¬
sumpserͣt: uidelicet aqͣm in flegnia cõ-¬
uerti. Nã ee ͤ lat̾e xp̃i ñ aqͣm s humorẽ
aqͣticũ .i. flegma mentiunt᷑ exisse: ñ

Expanded text:
 resurgens a mortuis, sanguinem illum resumpsit quem effudit in cruce. Si enim capillus de capite vestro non perit, quanto magis sanguis ille non periit qui fuit de veritate naturae. Quid ergo de circumcisione praeputii vel umbilici praecisione dicetur? an in resurrectione Christi similiter rediit, ad veritatem humanae substantiae? Creditur enim in Lateraet posuit Aquisgrani. Sed post a Carolo Calvo positum est in ecclesia Salvatoris apud Carosium. Melius est tamen Deo totum committere, no nefas est opinari, quod quidam dicere praesumpserunt, videlicet aquam in flegma converti. Nam et de latere Christi non aquam, sed humorem aquaticu
Abbreviated transcription (Latin):
panis. in fide cordis. De cõmestione sa¬
cram̃ta ᷤ dñs ait. Accipite ce comedite. h
ẽ corpꝰ meũ. qd̃ ꝓ uobis tradet᷑. ħ facite
in meã cõmemorationẽ. Hmͦ tam boni¬
qͣm mali corpꝰ xp̃i manducant. S boni
comedunt ad salutẽ. mali uͦ comedũt
ad iudiciũ. Nisi enim &e mali corpꝰ xp̃i
comederent: ñ dixiss apłs. Qui mandu¬
cat indigne. iudiciũ s manducat ce bi¬
bit: ñ diiudicans corpꝰ dñi. Nam &e iu¬

Expanded text:
panis, in fide cordis. De comestione sacramentali Dominus ait: Accipite et comedite, hoc est corpus meum quod pro vobis tradetur, hoc facite in meam coquam mali corpus Christi manducant. Sed soli boni comedunt ad salutem, mali vero comedunt ad judicium. Nisi enim mali corpus Christi comederent, non dixisset Apostolus: Qui manducat indigne, judicium sibi manducat et bibit, non dijudicans corpus Domin
Abbreviated transcription (Latin):
Non ẽ intelligendũ qd sumptũ cor¬
pus de manu dñi s discipuli mina
huiꝰ sacram̃ti comestionẽ insinuans.
Duplicit enĩ corpꝰ. xp̃i comedit᷑. qͥa dupli¬
ater intelligit᷑. Uerum qd̃ de uirgine tx¬
it. & in cruce pependit: & mysticũ qd̾ ẽ

Expanded text:
Non est intelligendum, quod sumptum corpus de manu Domini sibi discipuli minishujus sacramenti comestionem insinuans. Dupliciter enim corpus Christi comeditur, quia dupliciter intelligitur. Verum, quod de virgine traxit et in cruce p
Abbreviated transcription (Latin):
ultimã sui memoriã nobis dñs dereli¬
quit: quẽadmodũ siquis ꝑagre ꝓficiscẽs.
aliqd pignus ei quem diligit derelinqͣt.
ut quotiens illud aspiciat. eius debeat
quit illud aspicẽ. Ideoq ħ saluator insti¬
tuit sacram̃tũ. ut qͥa eius uen̾at hora. qͣ
de mundo tͣnsiret ad patrẽ: quia uerũ e:¬
rat qd̃ dicebat apłis. qͦ ego uado uos ñ
mine qͦ uadis. respondit. quo ego uado.
mͥ sequi ñ potes. cõpetent̾ illis heditatẽ
oscribens. uisibilẽ sui memoriã dm̃daret.
Hinquit facite in mea cõmemorationẽ:
Non enim solam scͥpturarũ cõmonitionẽ.
ad ħ suffic̾e iudicabat: qui letargicũ uene¬
pars nr̃a capit illud. qd̃ in euͣngłio tam¬
optimis ungentis fłaglat antidotũ u̾bũ
qd erat in pͥncipio apud łm. ꝑ qd om̃i¬
tauit in nobis. nam illud qͥdem rumi¬
S tantus cibus ualde paricoꝵ ẽ. & solius
mentis ẽ pabulum: quo tunc anima
plenissime satiabit᷑. cũ u̾bum ip̃m in ettr¬

Expanded text:
ultimam sui memoriam Dominus nobis dereliquit, quemadmodum si quis peregre proficiscens aliquod pignus ei quem diligit derelinquat, ut quoties tunc illud aspexerit, ipsius debeat quit illud aspicere. Ideoque hoc Salvator instituit sacramentum, ut quia venerat ejus hora qua de mundo transiret ad Patrem, quia verum erat quod dicebat apostolis: Quo ego vado, vos non ado, me sequi non potes ibid.. Competentem illis haereditatem proscribens, visibilem sui memoriam commendarat. Hoc, inquit, facite in meam commemorationem. Non enim solum Scripturarum commemorationem ad hoc sufficere judicabat, qui letargicum venepars nostri capit illud quod in Evangelio optimis unguentis fragrat, antidotum Verbum, quod erat in principio apud Deum, per quem omnitum est? Nam illud quidem rumiSed tantus cibus valde paucorum, et solius mentis pabulum, quo tunc anima plenissime satiabitur, cum Verbum ipsum in aeter
Abbreviated transcription (Latin):
nicħ alc̃m suꝑ hac re potui reperire. dicã
salua ficde qd sentio. sñ p̾iudicio sent̃uri¬
e melioris. In canone si quidẽ aliud u̾ba
significant. ce aliud signa p̃tendunt. U̾¬
ba namq pͥncipalit̾ spectant ad eucha¬
nstiam consecrandã: signa uͦ pͥncipalit̾¬
spectant ad hystoriã recolendã. Nam uer¬
bis utimͣ ad ꝯsetrandũ panẽ & uinũ. in
corpꝰ & sanguinẽ iħu xͥ. Signis utĩmirr
ad recolendũ ea que ꝑ ebdomadã ante pa¬
scha gesta sunt cirta xp̃ͣm. Patet gͦ qͣntũ
aqd ordinẽ eucharistie ⁊ secrande. qd̾ capi¬
tłm istud. qui pͥdieqͣm pat̾et᷑. in fine ca
litͣ in fine: ꝓuidꝰ canonis ordinator. ut
ordinẽ seruaret hystorie. qͣi quadã neceᷤ¬
sitate cõpulsꝰ. capitłm istud. qui p̾dieꝗͣ
pateret᷑. quasi cor canonis in medio collo¬
cauit. ut q̃ secunt᷑ intelligant᷑ p̃cedere. se¬
cłm illam figurã que sepe fit. ut q̃ narra¬
tõe succedt̃. initłcu p̾cedant. Uel potius

Expanded text:
ictum super hac re potui reperire, dicam salva fide quod sentio sine praejudicio sententiae melioris. In canone siquidem aliud verba significant, et aliud signa praetendunt. Verba namque principaliter spectant ad eucharistiam consecrandam, signa vero principaliter ad historiam recolendam. Nam verbis utimur ad consecrandum panem et vinum in corpus et sanguinem Jesu Christi; signis utimur ad recolendum ea quae per hebdomadam ante pascha gesta sunt circa Christum. Patet ergo quantum ad ordinem eucharistiae consecrandae, quod capitulum istud: Qui pridie quam patretur in fine, providus canonis ordinator, ut ordinem servaret historiae, quasi quadam necessitate compulsus, capitulum istud: Qui pridie quam pateretur, quasi cor canonis, in medio collocavit, ut quae sequuntur intelligantur praecedere, secundum illam figuram, qua saepe fit, ut quae narratione succedunt, intellectu praecedunt. Vel potius,
Abbreviated transcription (Latin):
Panis in hoc u̾bo.s adhuc ꝯmunis ab ara
uiumitur. ce sumptũ tollit utraq manu
Prbr. hinc idem cũ ꝑuenit ad benedyxit.
Imprimit elato mistica signa trucis.
N ec pͥus in mensa demittit qͣm tua xp̃e.
Uerba repsentans explicet ista super:

Expanded text:
Panis in hoc verbo, sed adhuc communis, ab ara Sumitur, et sumptum tollit utraque manu. Presbyter hinc idem, cum pervenit ad benedixit, Imprimit elato mystica signa crucis. Nec prius in mensam demittit, quam tua, Christe Verba repraesentans explicet ista super.
Abbreviated transcription (Latin):
ructasse liquet uis adhibere fidem.
ł emꝑe quo supplex assistit presbit̾ aris.
Mactaturq patri filius ipse manens.
e thra patent. celestis adest chorꝰ ima suꝑnis
c oncordant. grates indubitanter agit.

Expanded text:
ructasse liquet, vis adhibere fidem. Tempore quo supplex assistit presbyter aris, Mactaturque Patri Filius ipse manens: Aethra patent, coelestis adest chorus, ima supernis ta ministri, Concordant, grates indubitanter agit.
Abbreviated transcription (Latin):
eue sepultoꝵ pia mencio pretereatur.¬
& bene defunctis. & sibi poscit idem.¬
Poscit idem sͥ dum sanctis rogat associari.
Angelus hiis cuiꝰ manib sac̾ ille minister.
In sublime geri munus utrumq rogat.
Angelus ẽ eius uel quos reuerenda uetustas
Desursum missos dicit adesse sacris.¬
Aia suꝑma. dei conspectus. eo sacra ferri.
Est etiam meritis sacra placere deo.¬
Angelicas ea ferre manꝰ. est plaudere nrͣo¬
Affectu superos mysteriisq sacris.
Que tam secreto plausu perlata ferunt᷑.
In sublime placent. pacificantq deũ.
Ergo pͥus sacrifex aspergit sanguine patrẽ.¬
Cum sic aspersi mentio placat eum.¬
Cum uiuis ueniã. refrigeriũq sepultis¬
Impetrat. &e partem qͣm petit ipse sibi.¬

Expanded text:
eve sepultorum pia mentio praetereatur,t bene defunctis, et sibi poscit idePoscit idem sibi, dum sanctis rogat associari, Angelus is, cujus manibus sacer ille minister In sublime geri munus utrumque rogat. Angelus est ejus, vel quos reverenda vetustas Desursum missos dicit adesse sacris.Ara superna, Dei conspectus, eo sacra ferri, Est etiam meritis sacra placere Deo.Angelicas ea ferre manus, est plaudere noAffectu superos, mysteriisque sacris. Quae tam secreto plausu perlata feruntur In sublime; placant, pacificantque Deum. Ergo pius sacrifex aspergit sanguine PatrCum sic aspersi mentio placat eum.Cum vivis veniam, refrigeriumque sepultisImpetrat, et partem, quam petit ipse sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Icce sub infert᷑. qd̾ tu bone conditor orbis.
Per xpp̃m semper hec bona cuncta creas.
Sanctificas & uiuificas idem benedicis.
Glorificans prime conditionis opus.
Nam quia s̾ homini u̾bum d̾s heret. ut una
Sint persona creans atq creatus homo.
Communisq cibus fit speciale bonũ.
Per. xpp̃m quoq sanctificat deus unꝰ utrumq¬
Uiuificat pariter &e benedicit idem.¬
Sanctificat qm datur hec qͦq gr̃a rebus.

Expanded text:
cce subinfertur, quod tu, bone Conditor orbis, Per Christum semper haec bona cuncta creas. Sanctificas et vivificas, idem benedicis, Glorificans primae conditionis opus. Nam quia sic homini Verbum Deus haeret, et una Sint persona, creans atque creatus homo, Communisque cibus fit speciale bonum. Christum quoque sanctificat Deus unus utrumqvificat pariter et benedicit idem.Sanctificat, quoniam datur haec quoque gratia rebus,
Abbreviated transcription (Latin):
E t locus extremum
baratri deuexus ad antrum ꝑpetua fornace calenꝰ.
ubi c̾mina ꝓunnt Et sontes aiãs ultͥcis flamna
saucia. cuiꝰ slec sol indomitũ nͨ temꝑat aura ri¬
gorem. Hic sontes aĩe passim ꝑ plana iacñtes
Mortis inaudite torquent᷑ agone. quib mors
Est non posse mori. qr quoꝵ hic mortua uita
In culꝑa fuerit. ibi uiuet semꝑ eoꝵ Mors in
supplicuis. ut qui hic delinquere iuiius Non
cessat. finem moriendi nesciat illic. Actͥtus
glatiȩ. niuium de frigore tnͣsit Ad prunas.
O supplicium miserabile. semꝑ Et nunquam
moritur. quem carcer torquet auerni.

Expanded text:
Est locus extremum barathri devexus in antrum, Perpetua fornace calens, ubi crimina punit, Et sontes animas, ultricis flamma saucia, cujus Nec sol indomitum, nec mitigat aura, rigorem. Hic sontes animae passim per plana jacentes Mortis inauditae torquentur agone, quibus mors Est, non posse mori, quia quorum hic mortua vita In culpa fuerit, ibi vivet semper eorum Mors in suppliciis, ut qui hic delinquere vivus Non cessat, finem moriendi nesciat illic. Afflictus glacie, nivium de frigore tO supplicium miserabile! semper et numquam moritur, quem carcer torquet averni.
Abbreviated transcription (Latin):
uniũsos fideles diffunditur in eccłia.
cem in osculo sc̃o. In pͥmituia qͥdem eccłia
singulis dieb qui celebrationi missarũ
int̾erant. ꝯmunicare solebant. S excres¬
tutũ. ut t̃m dieb ꝯmunicarent dñicis.
Postmodũ autem qͥa nͨ ħ digne potuit ob¬
seruari. t̾tia secuta ẽ institutio: ut ter sal¬
charistiam. Hoc inũnto remedio. ut si¬
gulis dieb oscłm pacis daret᷑. ꝓ myst̾io
unitatis. Quia ꝑ ĩmolationẽ hostie salu¬
tauis. dimissis pcc̃is reconciliam᷑ altissimo.

Expanded text:
universos fideles diffunditur in Ecclesiacem in osculo sancto. In primitiva quidem Ecclesia singulis diebus qui celebrationi missarum intererant, communicare solebant, sed crestutum, ut tantum diebus communicarent Dominicis. Postmodum autem quia nec hoc potuit observari, tertia secuta est institutio, ut ter salaccipere Eucharistiam, hoc invento remedio, ut singulis diebus osculum pacis daretur pro mysterio unitatis. Quia vero per immolationem hostiae salutaris dimissis peccatis reconciliamur Altissim
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura. significat unionẽ. caritatẽ: pacẽ.
ce reu̾entiã. De osculo unionis: sponsa dic̃
in canticis. O sculetͣ me osculo oris sui. de
osculo caritatis: ysaac inquit ad filiũ su
sti. ħ autẽ ex quo intͣui ñ cessauit oscłari
pedes meõs. Innocentiꝰ autẽ qͥ pacis oscu

Expanded text:
Scriptura significat unionem, charitatem, pacem et reverentiam. De osculo unionis sponsa dicit in Canticis: Osculetur me osculo oris sui Cant. I. De osculo charitatis Isaac inquit ad filium suusti. Haec autem ex quo intravit, non cessavit osculari p
Abbreviated transcription (Latin):
guis infert᷑. Caro mactat᷑ in contͥtione. thꝰ
adolet᷑ ex deuotõe. sanguis infert᷑ ꝓ redẽp-¬
tõe. suꝑ altare corꝑis. infra thuribulũ cor¬
ris &e afflictionis. Doloris in corde. m̾oris
in ore: laboris in oꝑe: In sacrificio iꝰticie.
panis fortitudinis ce ꝯstantie. uinũ rec¬
titudinis & prudentie: aqͣ mansuetudi¬
nis &e tẽperantie. Fortitudinis int̾ adu̾sa:
rectitudinis int̾ iniqͣ. mansuetudinis
int̾ ꝓbra. In sacrificio eucharistie. panis
unitatis: uinũ caritatis. & aqua fidelita
Inter ħ sacrificia pͥmũ educit. scd̃m deduc̃.
t̾tium autẽ induc̃. Educit ĩcipiẽtes. deduc̃
ꝓficientes. inducit ꝑficientes: ex egipto.
slescrtũ in patͥam. Ex egypto ꝯfusionis. ꝑ
sertũ pegrinationis: in patriã głificatõis.
ta sacraficia. sac̾dos offert in missa. Prim
in ꝯfessione. scłm in p̃fatione. t̾cium in

Expanded text:
Caro mactatur in contritione, thus adoletur in devotione, sanguis infertur pro redemptione super altare corporis, infra thuribulum corris et afflictionis: doloris in corde, moeroris in ore, laboris in opere. In sacrificio justitiae panis fortitudinis et constantiae, vinum rectitudinis et prudentiae, aqua mansuetudinis et temperantiae: fortitudinis inter adversa, rectitudinis inter iniqua, mansuetudinis inter probra. In sacrificio eucharistiae panis unitatis, vinum charitatis, aqua fidelitatInter haec sacrificia, primum educit, secundum deducit, tertium autem inducit. cientes, inducit perficientes ex Aegypto per desertum in patriam: ex Aegypto confusionis, per desertum peregrinationis, in patriam glorificationis. Haec tria sacrificia sacerdos offert in missa. Primum in confessione, secundum in praefatione, tertium in
Abbreviated transcription (Latin):
accep̃ singłatĩ: añqͣm resurgẽs a mortuis
naturã głificati corporis induiss. Subti¬
litatẽ. cũ nasceret᷑ ex uirgine: claritatẽ. cũ
insfiguraret᷑ in monte: agilitatẽ. cũ ince¬
deret suꝑ mare: ĩpassibilitatẽ. cũ mandu-¬
caret᷑ in cena. Sicut enĩ signũ passibili¬
tatis exhibuit in corꝑe ĩmortali. cum p̃
resurrectionẽ ostendit manꝰ & latꝰ: Sͤ in
corꝑe mortali signũ ĩpassibilitatis ostñ-¬
lit. cũ carnẽ & sanguinẽ añ passionẽ
exhibuit. Potest tam̃ salua fide concedi. qd
tale tunc dedit. quale tunc habuit. morta¬
le uidelicet &e passibile: ñ qd̃ posset pati
sub sacͣm̃to. s qd̃ sub sacram̃to pot̾at pati.
Nunc autẽ sumit᷑ a nob̾ ĩmortale ce ĩ passi¬
bile. nͨ tam̃ maiorẽ ht̃ nunc efficaciã. sic̃
nͨ maiorẽ potentiã. Qd̃ gͦ passibilis edebat᷑.
& tn ñ ledebat᷑. ñ erat humane nat᷑e. s di

Expanded text:
accepit antequam resurgens a mortuis naturam glorificati corporis induisset. Subtilitatem cum nasceretur ex Virgine; claritatem, cum transfiguraretur in monte; agilitatem cum incederet super mare; impassibilitatem cum manducaretur in coena. Sicut enim signum passibilitatis exhibuit in corpore immortali, cum post resurrectionem ostendit manus et latus, sic in corpore mortali signum impassibilitatis, cum carnem et sanguinem ante passionem exhibuit. Potest tamen salva fide concedi, quod tale dedit, quale tunc habuit, mortale videlicet et passibile. Non quod posset pati in sacramento, sed quod sub sacramento poterat pati. Nunc autem sumitur a nobis immortale et impassibile. Nec tamen majorem habet nunc efficaciam, sicut nec majorem potentiam. Quod ergo passibilis edebatur, et tamen non laedebatur, non erat humanae naturae, s
Abbreviated transcription (Latin):
it. &e qñ uoluit mortalitatẽ recep̃. Les¬
t᷑ enim in euͣngłio. qd̾ cũ iudei duxisset
iħͣm usq: ad suꝑciliũ montis ut eũ pͥ¬
cipitarent: ip̃e transiens ꝑ mediũ illorũ i¬
bat. Cum ess ducendꝰ teneri se sicut passibi¬
lẽ tolerabat: s cum ess p̃cipitandꝰ. sicut ĩ¬
passibilis ꝑ mediũ illoꝵ transibat. Qͣ tu¬
or enim s̃ głificati corꝑis ꝓpͥe qͣlitates. uide¬
licet. claritas. subtilitas. agilitas. &e ĩpas¬
sibilitas. de quib legit᷑. Fulgebt̃ iusti: &
tanꝗͣ scintille in harundineto discurrẽt.
& absterget ds omnẽ lacͥmã ab oculiᷤᷤ sc̃oꝵ:¬

Expanded text:
immortalitatem recepit. Legitur enim in Evangelio, quod cum Judaei duxissent Jesum usque ad supercilium montis, ut eum praecipitarent, ipse transiens per medium illorum ibat Luc. IV. Cum esset ducendus, teneri se sicut passibilem tolerabat, sed cum esset praecipitandus sicut impassibilis per medium transibat. Quatuor enim sunt glorificati corporis propriae qualitates, videlicet claritas, subtilitas, agilitas et impassibilitas. De quibus legitur: Fulgebunt justi et tanquam scintillae in arundineto discurrent ; et: Absterget Deus omnem lac
Abbreviated transcription (Latin):
&e ĩmortalis. qd̃ tam̃ ꝯgruebat ei sciłm ean¬
talis utiq fuerit. s uoluntate ñ necessita¬
te: In eo quippe qd̾ ĩmunis erat ab omni
culpa. liber erat ab omni pena: ut nicħ
morti deberet. ꝓ eo qd̃ pccͣi nicħ haberet.
Sustinuit tñ sponte mortalitatẽ. qr mo¬
tẽ sustin̾e uolebat. qr si mortalitatẽ ñ sul¬
cepiss. om̃ino mori ñ potuiss. Ut g̾

Expanded text:
et immortalis, quod tamen congruebat ei secundum eamet immortalis, quod tamen congruebat ei secundum eamtalis utique fuit, sed voluntate non necessitate. In eo quippe quod immunis erat ab omni culpa, liber erat ab omni poena, ut nihil morti deberet, pro eo quod peccati nihil haberet, sustinuit tamen sponte mortalitatem, quia mortem sustinere volebat. Quia si mortalitatem non suscepisset, omnino mori non potuisset. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
cena: mortale an ĩmortale. passibile
an impassibile: ac cet̾a q̃ ad hanc pertinẽt
qͣstionẽ. Ego diuina sacram̃ta magͣ uene¬
randa qͣm discutienda ꝓfiteor.simplicitatẽ
fidei ratus suffic̾e: si dicatur. tale dedit qua¬
le uoluit. Q rursꝰ: quale dederit ip̃e nouit.
erat qui dabat. ce qͥ dabat᷑. ita in eo dabat e
erat ĩ mortalis &e ĩpassibilis: sicut uisibiłr
gestabat. ce inuisibilit̾ gestabat᷑. Inuisibiłr¬
inꝗͣ. qͣntũ ad formã corꝑis. ñ qͣntum ad spe¬
ciem sacͣmenti. Nam in eo qd̃ gestabat:
qd̾ erat ħ apparebat. In eo uͦ qd̃ gestabatur.
qd̾ erat ip̃e ñ uidebatur: qr forma panis
&e uini. uelabat formã carnis ce sangui
qua sacram̃ti ꝑ tͥduũ mortis xp̃i seruata
fuisset. qd̾ idem corpꝰ simul &e iacebat mor¬
tuũ in sepulchro. & manebat uiuũ sub sac¬
m̃to. In ara crucis patiebat᷑: & sub forma
panis ñ ledebat᷑. S qͣm incredibile iudicat᷑.
ut scłm eandẽ nat᷑am simul esset mortalis

Expanded text:
 in coena, mortale an immortale, passibile an impassibile, ac caetera quae ad hanc pertinent quaestionem. Ego divina sacramenta magis veneranda quam discutienda profiteor, simplicitati fidei ratus sufficere. Si dicatur quod tale dedit quale voluit, et rursus quale dederit ipse novit. erat qui dabat et qui dabatur, ita in eo quod dabatur sicut visibiliter gestabat et invisibiliter gestabatur: invisibiliter quantum ad formam corporis, non quantum ad speciem sacramenti. Nam in eo quod gestabat, quod erat apparebat: in eo vero quod gestabatur, quod erat ipse non videbatur, quia forma panis et vini velabat formam carnis et sanguinqua sacramenti per triduum mortis Christi reservata fuisset, idem corpus simul et jacebat mortuum in sepulcro, et manebat vivum sub sacramento. In ara crucis patiebatur, et sub forma panis non laedebatur. Sed quoniam incredibile judicatur, ut secundum eamdem naturam simul esset mortalis
Abbreviated transcription (Latin):
t qͣm quotiens libauerit ista sacerdos.
x p̃c eum memorẽ precipit esse sui.¬
Hoc sacramento nos ꝯmemorare fatem᷑.
Q uod morte̾ tulerit omnicreator homo.
Q uod surgens celos ascend̾it. hec tͥa sane
Quale sacrificiũ uult cib ille notant.
Scilicet ut carne moriatur mͣte resurgat.
Ter quinis gradib templa suꝑna petãt.
Sic memores passi. surgentis. ad astͣmeantis.
De donis ꝓpriisq: datis tibi munera pura.
or unera sancta s &e immaculata damus.
Dona qͥdem nobis. dño data. nam qd̃ in escã
Donat. nos ipsi sacrificando damus.¬
Sancta damꝰ. qr qui sacras diiudicat escas.¬
Proficit. & libans sanctificatur eis.¬
Immaculata damus. qͥa qd̾ fuit ĩmaculato
resbiter insistens implorat. ut illa serenꝰ
Respiciat clemens approbet illa deus. Iabel.¬
Nec minus hec placeant. qͣm qd̾ puer obtulu
Hiis tribus ĩnuitur uarioꝵ forma sacroꝵ.
Que ratio. que lex. que satra cena dedit.
Lex naturalis. lex tradita. lex breuiata.
Placauere deum munere queq: suo.

Expanded text:
m quoties libaverit ista sacerdos, Christus eum memorem praecipit esse sui.Hoc sacramento nos commemorare fatemur, Quod mortem tulerit omnicreator homo. 1145 Quod surgens coelos ascenderit, haec tria sane, Qualem sacrificem vult cibus ille, notant: Scilicet, ut carne moriatur, mente resurgat, Ter quinis gradibus templa superna petat. Sic memores passi, surgentis, ad astra volantiDe donis propriisque datis tibi munera pura, Munera sancta, sed et immaculata damus. Dona quidem nobis Domino data: nam quod in escam Donat, nos ipsa sacrificando damSancta damus, quia qui sacras dijudicat escaProficit, et libans sanctificatur eis.Immaculata damus, quia quod fuit immaculata resbyter insistens implorat, ut illa serenus Respiciat clemens, ac beet approbet illa Deus. Nec minus haec placeant, quam quod puer obtulit His tribus innuitur variorum forma sacrorum, Quae ratio, quae lex quae sacra coena dedit, Lex naturalis, lex tradita, lex breviata, Placavere Deum munere quaeque suo.
Abbreviated transcription (Latin):
mittit᷑ quo ad m̾itum culpe. &e quo ad de¬
bitũ pene. Meritũ culpe remiitit᷑ ꝑ sangͥ¬
nis fidem: qͣ iustificam᷑ aculpa. Debitũ
pene remittit᷑ ꝑsanguinis pͣcũi: quo re-¬
dempti sumꝰ a pena. Om̃s enim quasi o-¬
ues errauimꝰ. Unꝰquisq in uiã suã decli-¬
nauit: &e dñs posuit in eo iniqͥtates om¬

Expanded text:
ad meritum culpae, et quoad debitum poenae. Meritum culpae remittitur per sanguinis fidem, quia justificamur a culpa; debitum poenae remittitur per sanguinis pretium, quo redempti sumus a poena. Omnes enim quasi oves erravimus, unusquisque in viam suam declinavit. Et Dominus posuit in eo iniquitates om
Abbreviated transcription (Latin):
n łm uͦ pͤcare. idest ab eiꝰ cultu rece¬
dere. ĩpietatis pecẽm est: difficiliorq
remissio. Et qm̃ cũ in uirũ qͥs pͦcat᷑.
placato sibi uiro. fãc̃ sͥ łm placabiłe.
in cłm aũt cũ qͥs peceat. qͥs orabit ꝓ
eo : Ac si dicat᷑. ꝑ quẽ sibi cłm in quẽ

Expanded text:
In Deum vero peccare, id est, ab ejus cultu recedere, impietatis peccatum est, difficiliorque ejus remissio. Et quoniam cum in virum quis peccat, placato sibi viro facit Deum sibi placabilem; in Deum autem cum quis peccat, quis orabit pro eo? Ac si dicatu
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq nolumꝰ ab hõib uinci: ⁊ trã nõ¬
possumꝰ uinc̾e. Q.ua tͣpitudine qͥd
execͣbiliꝰ dici potest: fatem᷑ hominẽ
ẽe qd̾ nos sumꝰ: qͥ tñ et si habeat uitia.
ñ tñ ẽ ip̃e uitiũ. Qnto qͥ honestius
Noa necesse ẽ torqͤat᷑ &̾ subieiat᷑ : qͥ ñ¬

Expanded text:
 nolumus ab hominibus uinci et iram nopossumus uinoere. qua turpitudine quid execrabilius dici potest? fatemur hominem hoc esse quod nos sumus, qui tametsi habeat uitia non est tamen ipse uitium. quanto igitur honestius qua necesse est torqueat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinentiꝰq uiuat: qͦ ad tantũ sacra¬
m̃tũ clignꝰ acceclat. Qͥ enĩ mandu¬
et bibit. Alius ꝯtra. Immo in qͥt si
tanta est plaga pec̃ci atq inpetꝰ moe¬
bi.ut medicam̃ta talia cliffe̾ncla sint
cligne acciꝑe. si eo tẽꝑe accipiat quo
debet aq̾e pͣñiam: nõ ut arbitͥo suo
cũ libet auferat se ꝯmunioni ł red¬
dat. Cet̾um si pec̃ca tanta non sũt.
ut excõmunicandꝰ qͥsq ħo iudice¬
tur: ñ se debet a coticliana medici-
tasse int̾ eos dirimit litẽ. qͥ monet
ut p̃cipue in xp̃i pace ꝑmaneant:
eq enĩ litigauert̃ int̾ se. aut qͥsquã
centurio. cũ alt̾ eoꝵ gauołes ĩ domũ

Expanded text:
 vivat, quo ad tantum sacramentum dignius accedat. « Qui enim manduet bibit . » Alius e contra. Imo, inquit, si tanta est plaga peccati, atque impetus morbi, ut medicamenta talia differenda sint, digne accipere, si eo tempore accipiat quo debet agere poenitentiam, non ut arbitrio suo, cum libet, auferat se communioni, vel reddat. Caeterum si tanta non sunt ut excommunicandus quisque judicetur, non se debere a quotidiana medicina tasse quispiam dirimit litem, qui monet, ut praecipue in Christi pace permaneant. neque enim litigauerunt inter se aut quisquam centur
Abbreviated transcription (Latin):
us acdis ppłm sublimi uoce salutat
Presbiter. ce sursum corda leuait monet.
Lside patro grates per ap̃m semꝑ agendłas
Sssecit ce post hec dona sacrancdal sactenda
Si bene cuncta notes. hoc tecum filius egit.
prece discipulos inde petencdo clicen
P ormt̃ mussit eos uigilare statimq p̃cari¬
Post dormire. dehinc agnus ce ara fuat
Nimurũ dum dicit eis ugilare. salitat
Qunpe salus anime si uigilenus acest.
Dum subet orari. sursum cor suadet habere
Orar siqͥdem sola superna iubet.
o ami tenlan uocat ad reqͥem. monet ede gͣtes

Expanded text:
s actis, populum sublimi voce salutat Presbyter, et sursum corda levare monet. Inde Patri grates per Christum semper agendas Asserit, et post haec dona sacranda sacrat. Si bene cuncta notes, hoc totum Filius egit, prece discipulos, inde petendo crucem. Primum jussit eos vigilare, statimque precariPost dormire, dehinc Agnus et ara tulit. Nimirum dum dicit eis: Vigilate, salutat; Quippe salus animae, si vigilemus, adest. Dum jubet orari, sursum cor suadet habere, Orari siquidem sola superna jubet. Dum tandem vocat ad requiem, monet edere grates
Abbreviated transcription (Latin):
nutet᷑ in sanguinẽ: nusqͣm tamen corpꝰ
ẽ sine sanguine. uel sanguis ẽ sine corꝑe
sicut neutrũ ẽ sine anima: s sub forma
panis sanguis existit in corꝑe. ꝑ mutat
in sanguinẽ. uel uinũ mutet᷑ in corpꝰ: s
qͥa neutrũ pot̃ existere sine reliquo. S q̃¬
ħ ẽ corpus meũ. Nt ꝑanẽ. qͥa de pane ñ e¬
rat uerũ qd̾ corpus eius existeret. Nec corpͦ.
quia ñdum uerba illa ꝓtulerat. ad quoꝵ
ꝓlationẽ panẽ mutauit᷑ in corpꝰ. Quid gꝰ
Similis obiectio fit a logicis. cum dr. hos
uiuũ ẽ mortuu̾̃: posito. qd̾ in ꝓlatiõe sub¬
iecti sit uiuũ. & in ꝓlatione p̾dicati sit
mortuũ. S qͣntum distat oriens ab occa¬
su: tm̃ refert int̾ miracłm &e nat᷑am. Ab
huiꝰ questionis laqueo facile se absolaite
Nam si opponat᷑ de sac̾dote. qͥ tunc ꝯsect
cum illa uerba ꝓnuntiat: respondes qd
sac̾dos nichil demonstrat. cũ illis uerhis¬

Expanded text:
mutetur in sanguinem, nunquam tamen corpus est sine sanguine, vel sanguis est sine corpore, sicut neutrum est sine anima, sed sub forma panis sanguis existit in corpore, per muin sanguinem, vel vinum mutetur in corpus, sed quia neutrum potest existere sine reliquo. Est Hoc est corpus meum? Non panem, quia de pane non erat verum, quod corpus ejus existeret, nec corpus, quia nondum illa verba protulerat, ad quorum prolationem panem mutavit in corpus. Quid ergo? similis objectio fit a logicis, cum dicitur: Hoc vinum est mortuum, posito quod in prolatione subjecti sit vinum, et in prolatione praedicati sit mortuum. Sed quantum distat ortus ab occasu, tantum refert inter miraculum et naturam. Ab hujus ergo quaestionis laqueo facile se absolvit, Nam si opponatur de sacerdote qui tunc consecrat, cum illa verba pronuntiat, respondetur, quod sacerdos nihil demonstrat, cum illis verbis
Abbreviated transcription (Latin):
ntur. qͥd demonstrauit cũ dixit. mandu¬
cate ex ħ om̃s. licet in nullo qͣtuor esan¬
głistarũ ħ legat᷑ de corꝑore. s tm̃ de sang¬
ne bibite ex ħ om̃s. Cũm enim iam pa¬
nen fregiss. si demonstrabat aliqd̃ frag¬
m̃toꝵ illud ñ debebant om̃s comelere
tũ singulis singła distͥbueret. Si demõstra¬
bat corpus. ñ pot̾ant ex illo. s illud co¬
nii deb intelligi. qͣ frequent᷑ in sacͣ scͥpta
uidet᷑ agi de uno. S agit᷑ de diu̾sis: ut
illud. Benedixit. fregit & dedit. discipłis.
benedixit panẽ fregit formã: & dedit
corpꝰ. Eodem mͦ cũ dixit. manducate ex h
om̃s. ꝓ nom̃ ostend̾ integrũ corpꝰ. & p̃po¬
sitio innuit formã diuisã. ut iste sit
sensꝰ. Cõmedite. corpꝰ integrũ. sub forma
diuisa. Nam sola forma ꝑ partes diui¬
dit᷑. & totũ corpꝰ integrũ manducat᷑. Si¬
mili mͦ pot̃ intelligi. qd̾ subiuiyxit.

Expanded text:
aeritur, quid demonstravit cum dixit: Manducate ex hoc omnes? Licet in nullo quatuor evangelistarum hoc legatur de corpore, sed tantum de sanguine, bibite ex hoc omnes. Cum enim jam panem fregisset, si demonstrabat aliquid fragmentorum, illud non debebant omnes comedere, cum singulis singula distribueret. Si demonstrabat corpus non poterat ex isto, sed illud conii debet intelligi, qua frequenter in sacra Scriptura videtur agi de uno, sed agitur de diversis, ut est illud: Benedixit, fregit et dedit: benedixit panem, formam fregit, et dedit corpus. Eodem modo cum dixit: Manducate ex hoc omnes, pro nomen ostendit integrum corpus, et praepositio innuit formam divisam, ut iste sit sensus: Comedite hoc corpus integrum sub forma divisa. Nam sola forma per partes dividitur, et totum corpus integrum manducatur. Simili modo potest intelligi, quod subjunxit:
Abbreviated transcription (Latin):
nnc oraturus. alios hortatur ut orent.
Disciptilos. ꝓp̃c uissit et egit idem.
Nam turbas in monte docens orauit. ce ipsis
Orandi formã fratribus instituit. Epistola.
ectio que sequit᷑ doctrinã signat eorum.
Illorum monitis dum responsoria cantant
E docet assensum se tribuisse chorus. Alła.
lleluia sequens memorat qͣ gloria mentis.
Quam pia laus oris sit comitata fidem.¬

Expanded text:
nc oraturus, alios hortatur ut orent, Discipulis Christus jussit, et egit idem: Nam turbas in monte docens, oravit, et ipsis Orandi formam fratribus instituit. De Epistola. Lectio quae sequitur, doctrinam signat eorum,  Graduali. Illorum monitis, dum responsoria cantat, Edocet assensum se tribuisse chorus. De Alleluia. Alleluia sequens memorat quae gloria mentis, Quam pia laus oris sit comitata fidem