comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nitas orationis ostendit: Ueracit̃ nãq ora.¬
pmultiplicia argum̃ta dilatat᷑ : Cuiꝰta¬
m̃ insidias dñs quanto subtilius occulta¬
ri c̃siderat. tanto nobis misericordius
manifestat : recte subiungit: quis reue¬
iste alit̾ religiosas hominũ m̃tes: aliter
uero huic mundo deditas tẽptat : Ha
prauismala quȩdesiderant. apte obicit.
bonis autẽ latenter insidias subspecie
sc̃itatis illudit : Illis uelut familiarib suis.
iniquũse manifestꝰ insinuat. Istisuero
uelut extraneis cuiꝰdã qͣsi honestatis p̃-¬
textose palliat . ut mala quȩ eis publi.
ceñualet. tecta bonȩ actionis uelamine
subintromittat: Vnde & m̃bra eiꝰ sȩpe
cũaꝑta neqͥcia nocere ñ possunt. bone
actionis habitũ sumunt: & prauos qͥdẽ
se ope exhibent sed scã specie m̃ciunt᷑:
Iniqui enĩ siaꝑtimalieent: a bonis recipi
om̃ino ñ possent : Sed sumunt aliqͥd
deuisione bonoꝵ: ut dũboniuiri ineis

Expanded text:
nitas orationis ostenditur. Veraciter namque oranitas orationis ostenditur. Veraciter namque oraper multiplicia argumenta dilatatur, cujus tamen insidias Dominus quanto subtilius occultari considerat, tanto nobis misericordius manifestat, recte subjungiturostis religiosas hominum mentes, aliter vero huic mundo deditas tentat. Nam pravis mala quae desiderant aperte objicit, bonis autem latenter insidians, sub specie sanctitatis illudit: illis velut familiaribus suis iniquum se manifestus insinuat, istis vero, velut extraneis, cujusdam quasi honestatis praetextu se palliat, ut mala quae eis publice non valet, tecta bonae actionis velamine subintromittat. Unde et membra ejus saepe cum aperta nequitia nocere non possunt, bonae actionis habitum sumunt, et prse opere exhibent, sed sancta specie mentiuntur. Iniqui enim si aperte mali essent, a bonis recipi omnino non possent; sed sumunt aliquid de visione bonorum, 1103 ut dum boni viri in eis
Abbreviated transcription (Latin):
liũ p̃buit: &cũ occasionẽ deauaritia
repperit. ilico oblitꝰ.ẽ. qͥcͥqͥd sibi deinno¬
centia obtauit . Vlirtuti sigit᷑ pondus
oratio ñ habet: quaneqͣ qua ꝑ seuerantia
c̃tinui amoris tenet: Iuoc̃tra bene deanna
flente ꝑhibet᷑: E. ltꝰq eiꝰ ñ sunt ãplius
indiuersamutati : Qruidelicet mens
neqͣquã post p̃ces inepta lȩticia lasciui¬
endo ꝑdidit qđ orationis suȩ tẽꝑe. gemi¬
tiũ rigor exqͥsiuit: Nonnullis uero.
inusum negociationis. uertit᷑ labor
orationis: Deqͥb in eũgłio ueritasdicit :
Deuorant domos uiduarũ. suboptentu
ꝓlixȩ orationis: hi accipient plixius
iudiciũ : Ir ergo iniqͦrũ petitionib
qͥleuiathan istiuscorpus sunt. nullo.
modo parcit᷑. cũ eoꝵ p̃cesoꝑe destru¬
unt᷑ : recte nunc dicitur: Non parcã ei.¬
& uerbis potentib addep̃candũ c̃po¬
sitis: Quauis & ꝑhoc qđ uerba potentia
ad dep̃candũ cõposita referunt᷑: apte in a.¬

Expanded text:
lium praebuit; et cum occasionem de avaritia lium praebuit; et cum occasionem de avaritia reperit, illico oblitus est quidquid sibi de innocentia optavit. Virtutis igitur pondus oratio non habet, quam nequaquam perseverantia continui amoris tenet. Quo contra bene de Anna flente perhibetur: Vultusque ejus non sunt amplius in diversa mutati , quia videlicet mens ejus nequaquam post preces inepta laetitia lasciviendo perdidit, quod orationis suae tempore gemituum rigore exquisivit. Nonnullis vero in usum negotiationis vertitur labor orationis. De quibus in Evangelio Veritas dicit: Devorant domos viduarum sub obtentu prolixae orationis. Hi accipient prolixius judicium . Quia ergo iniquorum petitionibus qui Leviathan istius corpus sunt nullo modo parcitur, cum eorum preces opere destruuntur, recte nunc dicitur: Non parcam ei verbis potentibus et ad deprecandum compositis. Quamvis et per hoc quod verba potentia et ad deprecandum composita referuntur, aperte ina
Abbreviated transcription (Latin):
lixas ad dm̃p̃ces habent: sed uitã dep̃.¬
cantiũ ñ habent Nã ꝓmissa celestia
petitionib seqͥnt᷑: oꝑib fugiunt: hiea
ã ñnũquã lacrimas inoratione ꝓcipiunt:
sed cũ post orationis tẽꝑaeoꝵ m̃tẽ suꝑ¬
bia pulsauerit ailico ifastu elationis
intumescunt: Cũ auaricia instigat.mox
ꝑ incendia a uidȩ cogitationis exȩstuat:
Cũluxuria tẽptauerit. mͥlicitis ꝓtinus
desideriis anhelant: Cũ ira suaserit.
moxmansuetudinẽm̃tis. flama insaniȩ
c̃eremat. Ut ergodiximꝰ. & fletꝰ inp̃ce
ꝓcipiunt : & tam̃ expletis p̃cib. cũ uici.¬
or suggestione pulsant᷑. neqͣquã ꝓȩt̃¬
ni regni desiderio se fleuisse meminer̃:
Iđ aꝑte dese balaã innotuit. qͥ iustoꝵ
tabernacula c̃spiciens ait: Moriat᷑ ani.¬
memea morte itoꝵ. & fiant nouissima
meahoꝵ similia: Sed cũ cõpunctionis
tẽpꝰ abscessit: c̃tra eoꝵ uitã qͥb sẽsimi¬
lẽ fieri etiã moriendo poposcerat. c̃si¬

Expanded text:
lixas ad Dominum preces habent, sed vitam deprecantium non habent; nam promissa coelestia petitionibus sequuntur, operibus fugiunt. Hi nonnunquam etiam lacrymas in oratione percipiunt, sed cum post orationis tempora eorum mentem superbia pulsaverit, illico in fastu elationis intumescunt; cum avaritia instigat, mox per incendia avidae cogitationis exaestuant; cum luxuria tentaverit, illicitis protinus desideriis anhelant; cum ira suaserit, mox mansuetudinem mentis flamma insaniae concremat. Ut ergo diximus, et fletus in prece percipiunt, et tamen, expletis precibus, cum vitiorum suggestione pulsantur, nequaquam pro aeterni regni desiderio se flevisse mensinerunt. Quod aperte de se Balaam innotuit, qui justorum tabernacula conspiciens, ait: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia . Sed cum compunctionis tempus abscessit, contra eorum vitam quibus se similem fieri etiam moriendo poposcerat, consi
Abbreviated transcription (Latin):
uidit qđ guttur teneret Hã quãuis eũ filiũdũ
fuerat c̃fessus: uielut purũ tam̃ illũ homi¬
nẽ moricredidit. ad cuiꝰ mortẽ iudȩoꝵ ꝑse¬
quentiũ animos c̃citauit: Sedinip̃so tradi¬
tionis ei tẽpe.tarde iã cognouisse intelligit᷑¬
qđ illa eiꝰmorte pumretur: Unde & pilati
c̃iugẽ sõnis terruit. ut uirillius a iustiꝑse¬
cutione cessaret : sed res interna dispensatio¬
ne disposita. nulla ualuit machinatione
refragari: Expediebat qͥppe. ut peccato¬
rũmartẽ iustemorientiũ . solueretmors

Expanded text:
idit quod gutture teneret. Nam quamvis eum Filium Dei fuerat confessus, velut purum tamen illum hominem mori credidit, ad cujus mortem Judaeorum persequentium animos concitavit. Sed in ipso traditionis ejus tempore tarde jam cognovisse intelligit illa ejus morte puniretur. Unde et Pilati conjugem somniis terruit, ut vir illius a justi persecutione cessaret. Sed res interna dispensatione disposita nulla valuit machinatione refragari. Expediebat quippe ut peccatorum mortem juste morientium solveret mors
Abbreviated transcription (Latin):
aptius ostentat Tunc abeiꝰnarib uastior
fumꝰ ꝓcedit : qr humana corda. signoꝵ
eiꝰ ãmirationib: t̃rita. amplior instigatio
ꝑcutit᷑: Iunc eiꝰ alitꝰ ardere uehem̃tius
tes amore głȩ tẽporalis inuenerit. sug¬
gestionis suȩ flatib usq ad neqͥtiã exer¬
cendȩ crudelitatis incendit: Tunc deo
infructuosa lignac̃cremant᷑ : Igne autẽ
t̃renȩ c̃cupiscentiȩ eoꝵ mens tangit᷑ :
qͥneq quã fieri p̃ciosa metalla c̃cupiscuÑ
Quiergo oris eiꝰ ñuult flãma affici. uxta
doctoris uerisententiã ñ lignũ. fenum.
stipula: sed aurũ. argentũ. & p̃ciosus
lapiscuret inueniri. Qxtanto ignis sua¬
sionis illius amplius incendit. qͣnto
se ei ad consentiendũ molliorẽ qͥsq
p̃buerit: Sed qr nulla ratione c̃cedit᷑.
ut mensinhac corruptibili care posita.
neqͣquã suasioniseiꝰ ardore tangatur :
restat. ut amalignis flatib adusta. ado.¬

Expanded text:
apertius ostentat. Tunc ab ejus naribus vastior apertius ostentat. Tunc ab ejus naribus vastior fumus procedit, quia humana corda signorum ejus admirationibus territa amplior instigatio percutit. Tunc ejus halitus vehementius tes amore gloriae temporalis invenerit, 1116 suggestionis suae flatibus usque ad nequitiam exercendae crudelitatis iinfructuosa ligna concremantur. Igne autem terrenae concupiscentiae eorum mens tangitur, qui nequaquam fieri pretiosa metalla concupiscunt. Qui ergo oris ejus non vult flamma affici, juxta veri doctoris sententiam, non lignum, fenum, stipula, sed aurum, argentum et pretiosus lapis curet inveniri, quia tanto ignis suasionis illius amplius incendit, quanto se ei ad consentiendum molliorem quisque praebuerit. Sed qui nulla ratione conceditur, ut mens in hac corruptibili carne posita nequaquam suasionis ejus ardore tangatur, restat ut malignis flatibus adusta, ad o
Abbreviated transcription (Latin):
idoloꝵ uenerationẽ deductꝰ. dũ carnis
delectationẽ seqͥt̃. c̃ditorisreuerentiȩ
obliuisceret᷑ : Auariciȩqͦq igne a hab
animũc̃cremauit. cũ eũ ad appeten¬
dã alienã uineã in pacientib desiderur
inpulit. & ꝑ hocusq adreatũ homicidii
ꝑtraxit: Tantoigit᷑ leuiathaniste alitu
in prunis flat : quanto adnisu suggestionis
occulte humanasm̃tes ad inlicita inflãmat̃:
Vnde & benemox subdit : & flãma deore eiꝰ
egredit᷑: Nãmaqͥꝓpe oriseiꝰ. ẽ. ipsa instiga.¬
tio occultȩ locutionis: Fraua em̃ suasionis
uerba. ad unius cuiꝰq animũi facit: sedflã¬
ma.ẽ. qđ deore eiꝰ egredit᷑: quia ardet
indesideriis animꝰ. cũ eiꝰ suggestionib in¬
stigat᷑: Hec cotidie suggerit : hȩcusq ad
p̃senti suitȩ t̃minũ suggerere ñ desistit:
Sed tunc sẽ neqͥusdilatat. cũ ꝑillũ dãpna.¬
tũ hominẽ ueniens. in huiꝰmundi segła

Expanded text:
idolorum venerationem deductus, dum carnis idolorum venerationem deductus, dum carnis delectationem sequeretur, conditoris reverentiae oblivisceum ad appetendam alienam vineam impatientibus desideriis impulit, et per hoc usque ad reatum homicidii pertraxit . Tanto igitur Leviathan iste halitu in prunis flat, quanto adnisu suggestionis occultae humanas mentes ad illicita inflammat. Unde et bene mox subditur: « Et flamma de ore ejus egreditur. » Flamma quippe oris ejus est ipsa instigatio occultae locutionis. Pravae enim suasionis verba ad uniuscujusque animum facit; sed flamma est quod de ore ejus egreditur, quia ardet in desideriis animus cum ejus suggestionibus instigatur. Haec quotidie suggerit, haec usque ad praesentis vitae terminum suggerere non desistit. Sed tunc se neqtum hominem veniens, in hujus mundi se gloria
Abbreviated transcription (Latin):
afflata eiꝰ tẽptationib c̃scientia erigit.
ꝑqͦt intrase cogitationes intumescit:
Quod uerbis aliis adhuc ueritas aptius
censas in terrenis concupiscentus reꝓboꝵ
hominũ m̃tes appellat: Ardent enĩcũ
qđ libet tẽporale appetunt : qinimirũ
urunt desideria. quȩqͥetũ uł integrũ eẽ.
animũ ñ ꝑmittunt : Totiensigit᷑ leuiathati
alitꝰ prunas accendit : qͦtienseiꝰ occulta
suggestio. humanas m̃tes ad delectatio.¬
nes inlicitas ꝑtrahit: Alias nãq suꝑbiȩ
alias inuidie . alias luxuriȩ : alia sauariciȩ
facib inflãmat Suꝑbiȩ qͥppe facẽm̃ti
aͤuȩ subposuit. cũhanc adc̃tẽpnenda
uerba dñicȩ iussionis instigauit᷑ Inuidiȩ
qͦq flãma cain animũ fuccendit. cũde
accepto fris sacrificio doluit. & ꝑ hocusq
ad fratricidii facinꝰ ꝑuenit: luxuriȩ
facib corsalom oms exussit. quẽ tanto
mulierib amore subdidit. ut usq ad.

Expanded text:
afflata ejus tentationibus conscientia erigit, afflata ejus tentationibus conscientia erigit, per quot intra se cogitationes intumescit. Quod verbis aliis adhuc veritas apertiucensas in terrenis concupiscentiis reproborum hominum mentes appellat? Ardent enim cum quodlibet temporale appetunt, quia nimirum urunt desideria, quae quietum vel integrum esse animum non permittunt. Toties igitur Leviathan halitus prunas accendit, quoties ejus occulta suggestio humanas mentes ad delectationes illicitas pertrahit: alias namque superbiae, alias invidiae, alias luxuriae, alias avaritiae facibus inflammat. Superbiae quippe facem menti Evae supposuit, eum hanc ad contemnenda verba Dominicae jussionis instigavit . Invidiae quoque flamma Cain animum succendit, cum de accepto fratris sacrificio doluit, et per hoc usque ad fratricidii facinus pervenit . Luxuriae facibus cor Salomonis exussit, quem tanto mulieribus amore sub didit, ut usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
hostis suasionib instigat᷑ : Olla autẽ feruet.
cũiã etiã ꝓconsensũ indesideris prauȩ ꝑ¬¬
suasionis accendit᷑ : & tot undas quasifer
id ẽ olle feruorẽ ex leuiathan fumo. ueni
succensã ego uideo: & faciem eiꝰ a facie aqͥlo¬
nis: Aqͥlonis eñĩ facie humanicordis olla
succendit᷑ : cũ ꝑinstigationẽ aduersarii¬
sp̃s. mnlicitis desideriis inflãmat᷑: Ille
lignis ꝑsuasionis suȩ flatib qͣsi subpositis
ignib accedit: qͣtinꝰ ñ c̃tenta p̃sentib in.¬
desinenter ꝑdesideria estuet.ut alia
c̃tẽpnenda appetat. alia adepta c̃tẽp¬
nat᷑. Ut modo suis cõpendus in hibeat.
modo alienis cõmodisetiã cũꝓpriode¬
trim̃to c̃tradicat: modo carnis illecebris
satis faciat. modo qͣsi inqͦ dã culmine
ꝑcogitationis suꝑbiã raptã. carnalicura
qđ instigatione leuiathan istius inflãmat᷑:
recte eiꝰ fumꝰ succensȩ & feruentiolle
similis. ẽẽ. ꝓhibet᷑: Q ꝑ tot se feruores

Expanded text:
onibus instigatur. Olla autem fervet cum jam etiam per consensum in desideriis pravae persuasionis accenditur. Et tot undas quasi ferid est ollae, fervorem, ex Leviathan fumo veniensuccensam ego video, et faciem ejus a facie aquilonis. » Ab aquilonis etenim facie humani cordis olla succenditur, cum per instigationem adversarii illicitis desideriis inflammatur. Ille lignis persuasionis suae flatibus, quasi suppositis ignibus, accendit, quatenus non contenta praesentibus indesinenter per desideria aestuet ut alia contemnenda appetat, alia adepta contemnat: ut modo suis compendiis inhiet, modo alienis commodis etiam cum proprio detrimento contradicat, modo carnis illecebris satisfaciat, modo quasi in quodam culmine per cogitationis superbiam rapta, carnali cura quod instigatione Leviathan istius inflammatur, recte ejus fumus succensae et ferventi ollae similis esse perhibetur: quia per tot se fervores
Abbreviated transcription (Latin):
accipimꝰ om̃s electos huiꝰ scłi: qͥ incor¬
de suo altitudine terrena tumuer̃:
Sed quia etiã tales dñs eccłȩ suȩ
corpori c̃uersos inuiscerat. eosq
apriori elatione cõmutans. in sua
menbra transformat᷑: istimontes
pascuȩ eiꝰ sunt : quia nimirũ de con¬
uersione errantium. & de suꝑborũ
humilitate saciat᷑. sic̃ ipse ait.Meus
rit. sed qͥ ꝑmanet inuitã ȩternam:
De his montib ꝑ prophetã dicitur
Non repellet dñs plebẽ suã : qm̃
inmanueiꝰ sunt om̃s fines terrȩ. &
altitudines montiũ ipse conspicit:
Altitudines enĩ montiũ: elationes
sunt utiq suꝑboꝵ : Quas dñs c̃spi¬
cere dicitur: id .ẽ. ab iniqͥtate sua
inmelius cõmutare : Conuertit

Expanded text:
accipimus elatos hujus saeculi, qui in corde suo altitudiSed quia etiam tales Dominus Ecclesiae suae corpori conversos inviscerat, eosque a priori elatione commutans, in sua membra transformat, isti montes pascuae ejus sunt, quia nimirum de conversione errantium, et de superborum humilitate satiatur, sicut ipse ait: Meusrit, sed qui permanet in vitam aeternam . De his montibus per Prophetam dicitur: Non repellet Dominus plebem suam, quoniam in manu ejus sunt omnes fines terrae, et altitudines montium ipse conspicit . Altitudines enim montium elationes sunt utique superborum. Quas Dominus conspicere dicitur, id est ab iniquitate sua in melius commutare. Convertit
Abbreviated transcription (Latin):
bis insinuat: considerata p̃dica.¬
toꝵ discretio demonstrat: Iui
cũ iniqͥs adhucm̃tib p̃dicant.
altis & magnis uocib ȩterm iudi¬
cu terrores intimant : Qr uideli¬
cet quasi in ꝑfundȩ noctis tene¬
bris clamant : Cũuero iã auditoꝵ
suoꝵ cordib ueritatis lucẽ adẽẽ.
cognoscunt. clamoris sui magni¬
tudinẽ inlenitatẽ dulcedinis uer¬
tunt : & nontã illa quȩ sunt depę¬
nis terribilia: quã ea quȩ sunt blan¬
da dep̾miis ꝓfer̃ : Quib etiã minu¬
tis tunc uocib cantant: qr apppin¬
quante mane subtilia quȩq demi¬
steriis p̃dicant. ut sequacessui eo
minutiora quȩq decȩlestib audiant.
quoluciueritatis apꝓpinquant: & qͦs
dormientes longus galli clamor exci¬
Quatinꝰ correcto cuilibet cognoscere¬
deregno subtilit̃ dulcia libeat. qͥpriꝰ
cendũ exercitũ tubȩ clangere con¬
cisius iubent᷑ Scriptũnãq ẽ : factibi
duas tubas argenteas ductiles: & pau-¬

Expanded text:
bis innuat considerata praedicabis innuat considerata praedicatorum discretio demonstrat. Qui cum iniquis adhuc mentibus praedicant, altis et magnis vocibus aeterni judicii terrores intimant, quia videlicet quasi in profundae noctis tenebris clamant. Cum vero jam auditorum suorum cordibus veritatis lucem adesse cognoscunt, clamoris sui magnitudinem in lenitatem dulcedinis vertunt, et non tam illa quae sunt de poenis terribilia quam ea quae sunt blanda de praemiis proferunt. Qui etiam minutis tunc vocibus cantant, quia appropinquante mane subtilia quaeque de mysteriis praedicant, ut sequaces sui eo minutiora quaeque de coelestibus audiant, quo luci veritatis appropinquant, et quos dormientes longus galli clamor excitaquatenus correcto cuilibet de regno cognoscere subtiliter dulcia libeat, qui pricendum exercitum tubae clangere concisius jubentur. Scriptum namque est: Fac tibi duas tubas argenteas ductiles Nu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ inculpa exconsilio ligantur: Alit̃
qͥlicet minima. crebro tam̃ inlicita
faciunt: atq aliter qͥse apar uis
custodiunt. sed aliquando ingrauib
demerguntur : Aliter qͥbona nec
inchoant : aliter qͥ in choataminime
consũmant: Alit̃ qͥmala occulte aguns
& bona publice: alit̃ qͥbona quȩ faci¬
unt abscondunt : & tam̃ inqͥb dam
factis publice mala dese opinari ꝑ¬
mittunt : & qͥdem de singulis quȩsit
ammonitionisordo subtiliter
insinuare debuimꝰ: sed formidata
locutionis ꝓlixitate p̃pedim: Auc¬
tore autẽdõ in alio oꝑe id explere
appetit animꝰ: sitam̃ laboriosȩ huiꝰ
uite adhuc aliquantulũ restãuerit¬
lihuiꝰ intelligentia considerare de¬
beamꝰ : Quia ꝑfundiorib horis noc¬
tis ualentiores acꝓductiores edere
cantꝰ solet: cũuero matutinũ iam
tẽpus apppinquat. leniores & mi¬
nutiores om̃imodo uoces format:
Inqͥb gallihuiꝰ intelligentia qͥdno¬

Expanded text:
qui in culpa ex consilio ligantur; aliter qui in culpa ex consilio ligantur; aliter qui licet minima, crebro tamen illicita faciunt, atque aliter qui se a parvis custodiunt, sed aliquando in gravibus demerguntur; aliter qui bona nec inchoant, aliter qui inchoata minime consummant; aliter qui mala occulte agunt, et bona publice, aliter qui bona quae faciunt abscondunt, et tamen quibusdam factis publice mala de se opinari permittunt. Et quidem de singulis quis sit admonitionis ordo subtiliter insinuare debuimus, sed formidata locutionis prolixitate praepedimur. Auctore autem Deo in alio opere id explere appetit animus, si tamen laboriosae hujus vitae adhuc aliquantulum li hujus intelligentia considerare debeamus, quia profundioribus horis noctis valentiores ac productiores edere cantus solet, cum vero matutinum jam tempus appropinquat, leniores et minutiores omnimodo voces format. In quibus galli hujus intelligentia quid no
Abbreviated transcription (Latin):
pigri : alit̃ p̃cipites : Alit̃ mansueti :
c̃tendunt Alit̃ qͥnec aliena rapiuÑ.
nec sua largiunt᷑: Alit̃ qͥ & ea quȩ ha¬
bent suatribuunt. & aliena rapere
ñdesistunt Aliter discerdes: aliter
pacati: Alit̃ seminantes uirgia: alit̃¬
A pacifici Alit̃ ammonendisunt
qͥsacrȩ legis uerba Nonrecte intel¬
tatio inpellit Alit̃ qͥ in hoc qđ tẽpo¬
ralit̃ appetunt ꝓsperant᷑: alit̃ qui
qͥdẽ quȩ mundus concupiscunt. sed tam̃
aduersitatis labore fatigantur:
Alit̃ coniugis obligati. alit̾ a coniu.¬
gii nexib liberi Alit̃ ad mixtionem
carnis exꝑti : aliter ignorantes :
Alit̃ qͥpeccata deplorant operũ:
alit̃ qͥcogitationũ : Alit̃ qͥ cõmissa
plangunt. nec tam̃ deser̃ : alit̃ qͥ de¬
ser̃. nec tam̃ plangunt Aliter
qͥillicita quȩ faciunt etiã laudant.
alit̃ qͥ accusant praua. nectamet
deuitant: Alit̃ qͥrȩpentina concu.¬
piscentia superant᷑ : atq aliter

Expanded text:
pigri, aliter praecipites; aliter mansueti, pigri, aliter praecipites; aliter mansueti, contendunt; aliter qui nec aliena rapiunt, nec sua largiuntur, aliter qui et ea quae habent sua tribuunt, et aliena rapere non desistunt; aliter discordes, aliter pacati; aliter seminantes jurgia, aliter pacifici; aliter admonendi sunt qui sacrae legis verba non recte inteltatio impellit; aliter qui in hoc quod temporaliter appetunt prosperantur, aliter qui quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen adversitatis labore fatigantur; aliter conjugiis obligati, aliter a conjugii nexibus liberi; aliter commistionem carnis experti, aliter ignorantes; aliter qui peccata deplorant operum, aliter qui cogitationum; aliter qui commissa plangunt, nec tamen deserunt; aliter qui deserunt, nec tamen plangunt; aliter qui illicita quae faciunt etiam laudant, aliter qui accusant prava nec tamen devitant; aliter qui repentina concupiscentia superantur, aliter
Abbreviated transcription (Latin):
ant. dissimiliter pulsat : & idcirco
cordȩ consonã modulationẽ red¬
dunt : qr uno qͥdem plectro. sed ñ
uno inpulsu feriuntur: Vnde doc¬
tor qͥsq ut in una cunctos uirtute
caritatis ȩdificet. ex una doctrina:
ñuna eadẽ exortatione tangere
corda audientium debetꝰ¬
Alit̃ nãq uiri: alit̃ ãmonendȩ s̃ feminȩ:
Aliter iuuenes: alit̃ senes Aliter
in opes: aliter locupletes:
Aliter lȩti : aliter tristes Aliter sub¬
diti: alit̃ p̃lati Alit serui: alit̃ dñi
Alit̃ huiꝰmundi sapientes: alit̃ hebetes
Alit̃ inpudentes: alit̃ uerecundi Alit̃
ꝓter ui: alit̃ pusillanimes: Alit̃ in pa
alit̃ simplices: Alit̃ inpuri. alit̃ in cold̃.¬
mes: Aliter egri. alit̃ qͥflagella me¬
tuunt & ꝓp̾terea innocenter uiuuñ:
alit̃ qͥsic ininiqͥtate duruer̃. ut nec
ꝑflagella corrigantur : Alit̃ nimis
taciti: aliter multiloqͥo uacantes
Aliter timidi: aliter audaces: Aliter

Expanded text:
at, dissimiliter pulsat. Et idcirco at, dissimiliter pulsat. Et idcirco chordae consonam modulationem reddunt, quia uno quidem plectro, sed non uno impulsu feriuntur. Unde et doctor quisque, ut in una cunctos virtute charitatis aedificet, ex una doctrina, non una eademque exhortatione tangere corda audientium debetAliter namque viri, aliter admonendae sunt feminae; aliter juvenes, aliter senes; aliter inopes, aliter locupletes; aliter laeti, aliter tristes; aliter subditi, aliter praelati; aliter servi, aliter domini aliter hujus mundi sapientes, aliter hebetes; aliter impudentes, aliter verecundi; aliter protervi, aliter pusillanimes; aliter impataliter simplices, aliter impuri; aliter incolumes, aliter aegri; aliter qui flagella metuunt, et propterea innocenter vivunt; aliter qui sic in iniquitate duruerunt, ut nec per flagella corrigantur; aliter nimis taciti, aliter multiloquio vacantes; aliter timidi, aliter audaces; aliter
Abbreviated transcription (Latin):
pationis uoce corripere: Callo itaq
intelligentia de suꝑ tribuitur.
qr doctori ueritatis. discretionis uirtꝰ.
ut nouerit qͥb qͥd quando. ułqͦ modo
inferat. diuinitꝰ ministrat᷑ NoNenĩ
una eadẽq cunctis exortatio conuenit:
qi nec cunctos par̾ morũ qualitas
astringit: Sepe autẽ aluis officiunt:
quȩ asus ꝓsunt: Nã & plerũq herbȩ
quȩ hȩc animalia reficiunt. alia occi.¬
dunt: &lenis sibilus equosmitigat.
catulos instigat: & medicam̃tũ qđ
hunc morbũ inminuit. alteri uires
nuingit: & panis qͥuitã fortiũ roborat.
paruulorum necat: Froqualitate
igit᷑ audientiũ formari debet sermo
doctoꝵ: ut et ad sua singulis con¬
gruat. & tam̃ a cõmunis ȩdificatio¬
nis arte nũquã recedat Quidenĩ
sunt intentȩ m̃tes auditoꝵ: nisiqͣsi
quȩdã in cỹthara tensiones stratȩ
cordarũ: quas tangendi artifex ut
ñ sibi met ipsi dissimile canticũ faci¬

Expanded text:
pationis voce corripere. Gallo itaque pationis voce corripere. Gallo itaque intelligentia desuper tribuitur, quia doctori veritatis, discretionis virtus ut noverit, quibus, quid, quando, vel quomodo inferat, divinitus ministratur. Non enim una eademque cunctis exhortatio convenit, quia nec cunctos par morum quastringit. Saepe enim aliis officiunt quae aliis prosunt. Nam et plerumque herbae quae haec animalia reficiunt, alia occidunt; et lenis sibilus equos mitigat, catulos instigat; et medicamentum quod hunc morbum imminuit, alteri vires jungit; et panis qui vitam fortium roborat, parvulorum necat. Pro qualitate igitur audientium formari debet sermo doctorum, et ad sua singulis congruat, et tamen a communis aedificationis arte nunquam recedat. Quid enim sunt intentae mquaedam in cithara tensiones stratae chordarum? quas tangendi artifex, ut non sibimetipsi dissimile canticum faci
Abbreviated transcription (Latin):
Magniautẽ laboris. ẽ. hoc qđ addit̾.
uł quis dedit gallo intelligentiã. sub¬
tiliori ad huc expositione discutere
Intelligentia qͥppe doccoꝵ tanto. ẽẽ.
subtilior debet. quanto se ad penqͥtran¬¬
cda inuisibilia exercet: quantonil mate-¬
riale discutit : quanto & ꝑuocẽ corpo¬
ris loquens. om̃e qđ . ẽ. corporis transit:
Que ꝑfecto nullatenꝰ sũmis congrueret:
nisieam cantanti gallo. id. ẽ. predican¬
ti doctori. ipse summoꝵ conditor
ministraret: Intelligentiã qͦq gallus
accepit. ut prius nocturni tẽporis
horas discutiat. & tunc demũ uocem
exortationis emittat: qr uidelicet sc̃s
qͥsq p̃dicator prius in auditorib suis
qualitatẽ uitȩ considerat. & tunc de¬
mũ aderudiandũ congruã uocẽ p̃di¬
cationis format : Quasi enĩ horas
noctis disc ernest. ẽ: peccatoꝵ merita
diuidicare: Quasihoras noctis discer¬
nere .ẽ: actionũ tenebras. apta incre¬

Expanded text:
Magni autem laboris est hoc quod additur: Magni autem laboris est hoc quod additur: Vel quis dedit gallo intelligentiam, subtiliori adhuc expositione discutere. Intelligentia quippe doctorum tanto esse subtilior debet, quanto se ad penetranda invisibilia exercet, quanto nil materiale discutit, quanto et per vocem corporis loquens, 961 omne quod est corporis transit. Quae profecto nullatenus summis congrueret, nisi cantanti eam gallo, id est praedicanti doctori, ipse summorum conditor ministraret. Intelligentiam quoque gallus accehoras discernat, et tunc demum vocem excitationis emittat: quia videliet sanctus quisque praedicator prius in auditoribus suis qualitatem vitae considerat et tunc demum ad erudiendum congruam vocem praedicationis format. Quasi enim horas noctis discernere est peccatorum merita dijudicare, quasi horas noctis discernere est actionum tenebras apta incre
Abbreviated transcription (Latin):
Quod salomonait. incedit feliciter: hoc
danihel dicit. ꝓsperabitur: luxta hoc
itaq testimonium qđ ꝑsalomonẽ dicit᷑.
gallus succinctꝰ lũbos: apte etiã hoc
locogallũ. scos p̃dicatores accipimus:
Ad se ergo cuncta referens ds. dicit. Quis
posuit inuiscerib hominissapientiam.
uł quis dedit gallo intelligentiã: acsi
diceret: Incor hominis sapientis huma¬
na. suꝑnę sapientiȩ grãm qͥs infudit.
uł ipsis scĩs p̃dicatorib⁊ qͥs. nisi ego intel¬
ligentiã dedit. ut sciant quando uł qͥb
debeant uenturũ mane nuntiare : Id¬
circoenĩ quando & qͥd agant sentiunt.
qr hoc intrinsecus me reuelante cognos¬
cunt : Notandũ uero ẽ. qđ sapientia
diuinitꝰ inspirata inuiscerib hominis
numerũ expectat. ñ insolis uocib sed
etiã insensib datur: ut uxta qđ loqͥt᷑
lingua. uiuat conscientia: & lux eius
tanto clarius resplendeat insuꝑficie.
quanto uerius in ardescit incorde¬

Expanded text:
Quod Salomon ait: Incedit feliciter, hoc Quod Salomon ait: Incedit feliciter, hoc Daniel dicit prosperabitur. Juxta hoc itaque testimonium quod per Salomonem dicitur: Gallus succinctus lumbos , apte etiam hoc loco gallum sanctos praedicatores accipimus. Ad se ergo cuncta referens Dominus dicit: Quis posuit in visceribus hominis sapientiam? vel quis dedit gallo intelligentiam? Ac si diceret: In cor hominis humana sapientis supernae sapientiae gratiam quis infudit? vel ipsis sanctis praedicatoribus quis, nisi ego, intelligentiam dedit, ut sciant quando vel quibus debeant venturum mane nuntiare? Idcirco enim quando et quid agant sentiunt, quia hoc intrinsecus me revelante cognoscunt. Notandum vero est quod sapientia divinitus inspirata in visceribus hominis n in solis vocibus, sed etiam in sensibus datur, ut juxta quod loquitur lingua vivat conscientia, et lux ejus tanto clarius resplendeat in superficie quanto verius inardescit in corde
Abbreviated transcription (Latin):
qr in ipsa eleuatione sua. paduentũ
ueri iudicis deficiet Qđ si in tellexis¬
set: ori inposuisset manũ: id.ẽ. si sup¬
plitiũ suũ cũ suꝑbire exorsus. ẽ. p̃ui¬
disset: bene aliquando conditus
intanta iactatione suꝑbiȩ ñ fuisset ele¬
uatꝰ: Dequonequaquã moueat qđ supe¬
rius dictũ. ẽ : quartũ qđ incedit felicit̾:
Iria qͥppe incedere benedixit: & quartũ
feliciter: Nonenĩ om̃e qđ feliciter bene :
neq in hacuita om̃e qđ bene. feliciter
Paleo gallus. & aries. bene incedunt. sed
non hic feliciter: qr ꝑsecutionũ bella
patiuntur : Quartũuero feliciter & ñ
bene incedit : qr infallacia sua antixp̃c
gradit᷑. sed iuxta breue tẽpus uitȩ p̃¬
sentis illi fallacia ꝓsperatur: Sicut de
eo subantiochi specie ꝑdanihelem
dictũ. ẽ: Robur datũ ẽ. ei contraiuge
sacrificiũ ꝓpt̃ peccata : & ꝓsterneturꝰ
ueritas in terra : & faciet . & ꝓsperabit᷑:

Expanded text:
quia in ipsa elatione sua per adventum quia in ipsa elatione sua per adventum veri judicis deficiet. Quod si intellexisset, ori imposuisset manum: id est, Si supplicium suum, cum superbire exorsus est, praevidisset, bene aliquando conditus, in tanta jactatione superbiae non fuisset elevatus: de quo nequaquam moveat quod superius dictum est: Quartum quod incedit feliciter. Tria quippe incedere bene dixit, et quartum feliciter. Non enim omne quod feliciter, bene; neque in hac vita omne quod bene, feliciter. Nam leo, gallus et aries bene incedunt, sed non feliciter, quia persecutionum bella patiuntur. Quartum vero feliciter, et non bene incedit, quia in fallacia sua Antichristus graditur, sed juxta breve tempus vitae praesentis ipsa illi fallacia prosperatur: sicut de eo sub Antiochi specie per Danielem dicitur, Robur datum est ei contra juge sacrificium, propter peccata, et prosternetur veritas in terra, et faciet et prosperabitur .
Abbreviated transcription (Latin):
h̃o filios arietũ. Quiꝑ exẽpla sua
gradientẽ popłm: quasi subsequentẽ
ouiũ gregẽ trahunt Iuib sp̃italit̃
recteq uiuentib. nullus rex sufficit
om̃ino resistere : qr qͥlibet ꝑsecutor
obuiet: intentionẽ eoꝵ ñualet p̃pe¬
dire: Sciunt enĩ ad eũ quẽ deside¬
rant. & anxie currere: & moriendo
puenire : Fonitur ergo primꝰleoͣ. scđs¬
gallus : tertius aries Apparuit enĩ
tunc demum spirit̾ales patres eccłarũ
p̃positi andelicet duces gregũ. Te doc¬
tores sequentiũ popłorũ Sed hȩc
adhuc melius ad firmamꝰ. sieiꝰdẽ loci
etiã reliqua exponendo subicimus:
Nã quia posthȩc & antixp̃s apparebit:
hoc illi quartũ subdidit dicens : & qͥ
stultꝰ apparuit. post᷑eleuatꝰ.ẽ. in sub¬
lime: Sienĩ intellexis set : ori inposu¬
isset manũ Ipse qͥꝓpe in sublime
eleuabit᷑. cũdm̃ scesse m̃tietur: Sed
eleuatꝰ in sublime stultꝰ apparebit:

Expanded text:
Domino filios arietum ; qui per exempla sua Domino filios arietum ; qui per exempla sua gradientem 960 populum, quasi subsequentem ovium gregem trahunt. Quibus spiritaliter recteque viventibus nullus rex sufficit omnino resistere, quia quilibet persecutor obviet, intentionem eorum non valet praepedire. Sciunt enim ad eum quem desiderant, et anxie currere, et moriendo pervenire. Ponitur ergo primus leo, sgallus, tertius aries. Apparuit enim  apostoli, et tunc demum, spirituales Patres Ecclesiarum praepositi, videlicet duces gregum, quia ductores sequentium populorum. Sed haec adhuc melius affirmamus, si ejusdem loci etiam reliqua exponendo subjicimus. Nam quia post haec et Antichristus apparebit, hoc illic quartum subdidit dicens, Est qui stultus apparuit, postquam elevatus est in sublime. Si intellexisset, ori imposuisset manum. Ipse quippe in sublime elevabitur, cum Deum se esse mentietur. Sed elevatus in sublime stultus apparebit,
Abbreviated transcription (Latin):
peccare: Dehoc gallo: alias scriptũe
Tria sunt quȩ bene gradiunt᷑: & quar¬
tũ qđ incedit feliciter leo fortissi¬
mꝰ bestiarũ: adnullius pauebit occur¬
sũ Gallus succintꝰ lũbos. & aries: nec ẽ.
rex qͥresistat ei Ipse qͥppe hoc loco
leo ponit᷑. de qͦ scriptũ.e: Vicit leo
detribu iuda Qui fortissimꝰ bestia¬
rũ dicit᷑: qr inillo hoc qđ infirmũ. ẽ.
dĩ. fortius. ẽ. hominib÷ qui adnul¬
lius pauebit occursũ: dicit enĩ Uenit
pͥnceps huiꝰmundi. & inme ñ habet
qͥcquã: Callus succinctꝰ lubos.: idẽ.¬
p̃dicatores scĩ. inter huiꝰ noctis tene.¬
bras. uerũ mane nuntiantes: Qui suc cine¬
ti lũbossunt : qr am̃brissuis luxurię
fluxa restringunt: In lũbis qͥppe: luxu¬
riaẽ : Unde & eis ad̃o dicitur. Sint
lũbiurĩ p̃cincti Qaries. nec. ẽ. rex qͥre¬
sistat ei Quẽ aliũ hoc loco a rietẽ acci¬
pimꝰ.nisiprimũ intra eccłam ordinẽ
sacerdotũ. deqͥb scriptũ ẽ Afferte

Expanded text:
ere . » De hoc gallo alias dicitur: « Tria sunt, quae bene gradiuntur, et quartum quod incedit feliciter: leo fortissimus bestiarum, ad nullius pavebit occursum; gallus succinctus lumbos, et aries, nec est rex qui resistat ei . Ipse quippe hoc loco leo ponitur de quo scriptum est: Vicit leo de tribu Juda . Qui fortissimus bestiarum dicitur, quia in illo hoc quod infirmum est Dei, fortius est hominibus . Qui ad nullius pavet occursum. Dicit enim: Venit princeps mundi hujus, et in me non habet quidquam . Gallus succinctpraedicatores sancti, inter hujus noctis tenebras, verum mane nuntiantes. Qui succincti lumbos sunt, quia a membris suis luxuriae fluxa restringunt. In lumbis vero luxuria est. Unde et eis a Domino dicitur, Sint lumbi vestri praecincti . Et aries: nec est rex qui resistat ei. Quem alium hoc loco arietem accipimus, nisi primum intra Ecclesiam ordinem sacerdotum? De quibus scriptum est: Afferte
Abbreviated transcription (Latin):
tatis nrẽ uicula soluebant᷑. ut is
qͥ ad suscipiendã serui formã uene.¬
rat. in ipsa serui forma ab inferni
uinculis. absolutius ad celum.
etiã cũm̃bris libere rediret : deqͥ¬
tilitatẽ uocare dignatus. ẽ:
postquã dicta sunt soluta eiꝰ uincula.

Expanded text:
tatis nostrae vincula solvebantur, ut is tatis nostrae vincula solvebantur, ut is qui ad suscipiendam servi formam venerat, in ipsa servi forma ab inferni vinculis absolutus, ad coelum etiam cum membris liber rediret? De qutilitatem vocare dignatus est, postquam dicta sunt soluta ejus vincula,
Abbreviated transcription (Latin):
ñculpȩꝰ liber dimissus dicitur.
qr sub peccati dominatione ñ cenet᷑:
Deqͥ alias scriptũ ẽ Intermortuos liber:
ens iniqͥtatis iugo nullo modo tenet᷑
Quẽ quãuis macula culpȩ nr̃ȩ ñattigit :
passio tam̃nrẽ mortalitatis astrinxit:
Vnde & postquã liber dimissus dicit᷑.
recte deillo ad iungit᷑: & uincula eiꝰ
qͥssoluit : Uincula qͥꝓpe eiꝰ tunc so¬
luta sunt: cuinfirmitates passiones¬
illius. inresurrectionis głam cõmuta¬
tȩsunt  Quasi quȩdã uincula dñs
habuit. eaquenos neqͥtie merito
patim. nrẽ mortalitatis in firma:
Quib &usq ad mortẽ sponte ligari se
uoluit: & quȩ presurrectionẽ mirabi¬
liter soluit E surire enĩ. sitire. lases¬
cere. teneri. Nagellari. crucifigi.
nr̃ȩ mortalitatis uinculũ fuit Sedcũ
scinderentur petrȩ. monum̃ta pan-¬
derent᷑. inferni claustra patescerent.
qͥd aliud tot argum̃tis tantȩ uir-¬
tutis ostendit᷑. nisi qđ illa infirmi¬

Expanded text:
n culpae, liber dimissus dicitur quia sub peccati domini non tenetur. De quo alias dicitur: « Inter mortuos liber . » ens, iniquitatis jugo nullo modo tenetur. Quem quamvis macula culpae nostrae non attigit, passio tamen nostrae mortalitatis astrinxit. Unde et postquam liber dimissus dicitur, requis solvit? » Vincula quippe ejus tunc soluta sunt, cum infirmitates passionillius in resurrectionis sunt gloriam commutatae. Quasi quaedam vincula Dominus habuit ea quae nos nequitiae merito patimur, nostrae mortalitatis infirma, quibus et usque ad mortem sponte ligari se voluit, et quae per resurrectionem mirabiliter solvit. Esurire enim, sitire, lassescere, teneri, flagellari, crucifigi, nostrae mortalitatis vinculum fuit. Sed cum scinderentur petrae, monumenta panderentur, inferni claustra patescerent; quid aliud tot argumentis tantae virtutis ostenditur, nisi quod illa infirmi
Abbreviated transcription (Latin):
& sutriusq expositionis intelligen.¬
tiã fortasse despexerit: libenter
ipse lectorẽ in eũ subtilius ueriusq
sentientẽ. uelut magistrũ discipłs
sequor : qr mihi ꝓprie donatum
dedõ aliqͥd sonare nitim. organa
ueritatis sumꝰ : & in eiusdẽ ueritatis
potestate.ẽ: utrũ ꝑme sonet alteri.
anꝑ alterũ mihi: Ipsa qͥppe in me¬
dium nr̃i etiã non ȩque uiuentib
om̃ib ȩque est: & sepe aliũ tangit
ut bene audiat. qđ ꝑ aliũ ipsa sonu¬
erit : sȩpe uero aliũ tangit. ut be¬
ne qđ ab aliis audiatur sonet
Sȩpe doctori uerbũ ꝓgratia tri-¬
buit᷑ auditoris: & sepe ꝓpt̃ audi-¬
toris culp̃a. subtrahitur sermo doc¬
tori In his ergo quȩ ubertim p̃dicat
doctor. nulla elatione se efferat.
grã eiꝰ repleat᷑ lingua : &inhis quȩ
doctor steriliter dicit. auditor
ñ succense at: ie fortasse doctoris
lingua ñ ꝑsua sedꝓ auditoris reꝓba¬
tione torpescat: Pro auditoris nãq

Expanded text:
si utriusque expositionis intelligensi utriusque expositionis intelligentiam fortasse despexerit, libenter ipse lectorem meum subtilius veriusque sentientem, velut magistrum discipulus sequar, quia mihi proprie donatum de Deo aliquid sonare nitimur, organa veritatis sumus; et in ejusdem veritatis potestate est, utrum per me sonet alteri, an per alterum mihi. Ipsa quippe in medio nostri, etiam non aeque viventibus omnibus aequa est, et saepe alium tangit, ut bene audiat quod per alium ipsa sonuerit; saepe vero alium tangit, ut bene quod ab aliis audiatur sonet. 82. Saepe doctori verbum buitur auditoris, et saepe propter auditoris culpam subtrahitur sermo doctori. In his ergo quae ubertim praedicat doctor, nulla elatione se efferat, gratia ejus repleatur lingua; et in his quae doctor steriliter dicit, auditor non succenseat, ne fortasse doctoris lingua non pro sua, sed pro auditoris reprobatione torpescat. Pro auditoris namque
Abbreviated transcription (Latin):
& scriptũ.ẽ. qr postquã credidit
inuitato in domũ suã dño. conuiui¬
ũ magnũ fecit Mons itaq iste
huic onagro uirentes pascue
herbas ꝓtulit : qr & foris eum
c̃uiuio. & intus epulis uirtutum
pauit: Qđ adhuc plenissime ex¬
Arentia enĩ deserit: & uirentia quȩq
ꝑqͥrit : Arentianãq: corda sunt ho¬
minũ. quȩ in huiꝰ scti spe peritura¬
herent: dequa petrus apłs dicit
Inhereditatẽ in corruptibilẽ. & in ẽ¬
taminatã. & inmarcescibilẽ: Tanto
enĩ qđ uere uirentes sunt : quanto
inhereditatis inmarcescibilis sorte.
cogitationis radicẽ figunt : Quis qͥs
itaq in trinsecus arere formidat.
arentia extrinsecus mundihuius
desideria fugiat : Quis qͥs ad nõ
ꝑqͥri desiderat. ȩt̃nã patriã appe¬
tens: in in terna cordis plantatione
posita sub duplici intellectu suffici¬
ant ÷ lectoris uero iudicio relinquen¬
dũ ẽ. qͥd magis duxerit eligendũ :

Expanded text:
et scriptum est quia postquam credidit, et scriptum est quia postquam credidit, invitato in domum suam Domino, convivium magnum fecit . Mons itaque iste huic onagro virentis pascuae herbas protulit, quia et foris eum convivio, et intus epulis virtutum pavit. Quod adhuc plenissime exArentia enim deserit, et virentia quaeque perquirit. Arentia namque corda sunt hominum, quae in hujusnhaerent, de qua Petrus apostIn haereditatem incorruptibilem, et incontaminatam, et immarcescibilem . Tanto enim verius quique virentes sunt, quanto in haereditatis immarcescibilis sorte cogitationis radicem figunt. Quisquis itaque intrinsecus arere formidat, arentia extrinsecus mundi hujus desideria fugiat. Quisquis a Domino perquiri desiderat, aeternam patriam appetens, in interna cordis plantatione posita sub duplici intellectu sufficiant. Lectoris vero judicio relinquendum est quid magis duxerit eligendum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
dni sic̃ dixit. qr priusquã gallus
cantet. ter menegabis: &egressus
foras. fleuit amare: & sicut salo.¬
mon ait : Rex qͥ sedet insolio iudi.¬
tI. dissipat om̃e malũ intuitu suo.
De hoc respectu montiũ : rursum
ꝑprophetã dicit᷑ Montes sicut
cera fluxer̃ a facie dñi: Quia post
ꝑuersitatis suȩ durittã. diuina
formidine liquȩ facti. ab illo prius
rigido tumore substracti sunt:¬
Intuendũ etiã qđ nonait. inspicit:
sed circũspicit montes pascuȩ suȩ
Inuidȩa quippe incarnatꝰ. ẽ. dñs.
quȩ posita in medio gentiũ fuit :
atq ideo circũ spexit montes:
qr elatos huiꝰ scłi circũquaq posi¬
tos. ex gentilitatis uniuersitate
collegit: In his itaq montib pasci¬
tur : qr bonis opib c̃uersoꝵ. quasi
ridie: cũ exdesideriis carnalibus
ardente corde reꝓborũ. apud elec¬
toꝵ suoꝵ pectora refrigerium
inuenit cogitationis bonȩ: Mlons
enĩ qͥdã matheus fuerat: quando
inthelonei lucris tumebat: De quo

Expanded text:
ni sicut dixerat: Quia priusquam gallus cantet, ter me negabis; et egressus foras flevit amare . Et sicut Salomon ait: Rex qui sedet in solio judicii, dissipat omne malum intuitu suo . De hoc respectu montium rursum per prophetam dicitur: Montes sicut cera fluxerunt a facie Domini , quia post perversitatis suae duritiam, divina formidine liquefacti, ab illo prius rigido tumore substrati suntIntuendum etiam quod non ait inspicit, sed circumspicit montes pascuae suae. In Judaea quippe incarnatus est Dominus, quae posita in medio gentium fuit. Atque ideo circumspexit montes, quia elatos hujus saeculi circumquaque positos ex gentilitatis universitate collegit. In his itaque montibus pascitur, quia bonis operibus conversorum quasi ridie, cum ex desideriis carnalibus ardenti corde reproborum apud 993 electorum suorum pectora refrigerium invenit cogitationis bonae. Mons enim quidam Matthaeus fuerat, quando in telonii lucris tumebat; de quo
Abbreviated transcription (Latin):
ignorat: Quã uis enĩ securitati tonor
semꝑlonge uideatur abesse : nobis
tamen nihil. ẽ. sȩcurius. quã sub spe
semꝑ timere : Ne in cauta metis
aut desperando se inuitiᷤ deicia t:
aut extollendo dedorus ruat:
Ante districti enĩ acpii udicis ocu¬
los. quanto dese sub spe humili
trepidat : tanto in illum robus¬
tius stat

Expanded text:
ignorat? Quamvis enim securitati timor ignorat? Quamvis enim securitati timor semper longe videatur abesse, nobis tamen nihil est securius quam sub spe semper timere, ne incauta mens aut desperando se in vitiis dejiciat, aut extollendo de donis ruat. Ante districti enim ac pii judicis oculos quanto de se sub spe humilius trepidat, tanto in illo robustius stat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter utrosq datur : aliquando
ꝓpt̃ utrosq subtrahitur: Fropt̃
utrosq enĩdat᷑. sic̃ diuina uoce
paulo apud chorintios dicitur:
Uoli timere. sed loquere: & paulo
post : Quia popłs multꝰ ẽ mihi
in hac ciuitate: Propter utrosq
uero subtrahitur. sic̃ heli sacerdos.
& prauã filioꝵ cognouit actionẽ.
& dignã increpationẽ ñ exercuit
uoce : cũꝑfecto futurũ. ẽẽt. ut in
mortis supplicio. & istos reatus flagitii.
& illũ silentii pęna multaret : Int̃hec
terquẽ subtrahitur. ignoramꝰ : unũ
est salubre remediũ. ne dehis quȩ
illis maius accipimꝰ. nosmet ipsos
extollere. nec de eo fixo alterum
qđ minꝰ acceperit irridere: sed ꝓ
humilitatis pede grauiter & con¬
stanter incedere : Quia in hac uita
tanto ueratius docti sumꝰ. quanto
doctrinã nobis anobismet ipsis
suppetere ñ posse cognoscimꝰ: Cur
ergo quilibet dedoctrina suꝓbiat.
quȩ occulto iudicio uł cuiquando
dettir. uł quando cui subtrahitur

Expanded text:
pter utrosque datur, aliquando propter utrosque subtrahitur. Propter utrosque enim datur, sicut divina voce Paulo apud Corinthios dicitur: Noli timere, sed loquere . Et paulo post: Quia populus multus est mihi in hac civitate . Propter utrosque vero subtrahitur, sicut Heli sacerdos et pravam filiorum cognovit actionem, et dignam increpationis non exercuit vocem; cum profecto futurum esset ut in mortis supplicio et istos reatus flagitii, et illum silentii poena multaret . Inter haec opter quem subtrahatur, ignoramus, unum est salubre remedium, nec de his quae aliis magis accepimus, nosmetipsos extollere, nec de eo alterum quod minus acceperit irridere; sed fixo humilitatis pede, graviter et constanter incedere, quia in hac vita tanto veracius docti sumus, quanto doctrinam nobis a nobismetipsis suppetere non posse cognoscimus. Cur ergo quilibet de doctrina superbiat, qui occulto judicio vel cui quando detur, vel quando cui subtrahatur
Abbreviated transcription (Latin):
arma ueniens. arma deseruit : RI¬
dicula nobis hȩc ꝑfecto fuerant.
siterribilia hostib ñ fuissetit :
Seduictoria ipsa attestante didi¬
cimꝰ. ne par u hȩc quȩ facta sunt
ꝑpendamꝰ: Gedeori itaq ad p̃liũ
ueniens. redẽptoris nr̃i signat aduen¬
tũ: dequoscriptũ ẽ : Tollite portas
principes urãs : & eleuamini portȩ

Expanded text:
arma veniens, arma deseruit? Riarma veniens, arma deseruit? Ridicula nobis haec profecto fuerant, si terribilia hostibus non fuissent. Sed victoria ipsa testante didicimus, ne parvi haec quae facta sunt perpendamus. Gedeon itaque ad praelium veniens, Redemptoris nostri signat adventum, 990 de quo scriptum est: Tollite portas principes vestras, et elevamini por
Abbreviated transcription (Latin):
multitudinẽ adbella ꝓduceret:
diuina ammonitione illi p̃ceptum. ẽ.
ut ad fluuiũ ueniens. om̃s qͦs flexisge¬
nib aquas haurire c̃spiceret. ab illoꝵ
lã padib & laguenis armauit Nãsic̃
illi scriptũ .e. accensas lãpades mise¬
runt intra lagunculas. & tubas index¬
tera. laguenas autẽ insinistra tenuer̃:
& ad hostes suos uenientes cõminus.
ceciner̃ tubis. confreger̃ lagunculas.¬
& lãpades apparuer̃ : &hinc tubarũ
sonitu. illinc lãpadarũ choruscatio¬
ne territi hostes sunt in fugã c̃uersi:
Quid hoc ẽ. qđ tale bellũ ꝓprophetã
admediũ deducitur. & aduentui re¬
dẽptoris nr̃i istius pugnę uictoria
studuit. qđ aduentũ redẽptorisnr̃i
c̃tra diabolũ illa subgedeor duce
pugnȩ uictoria designauit: talia
illic nimirũ acta sunt: quȩ quantoma¬
gis usũ pugnandi transeunt᷑: tanto
amplius aꝓphetandi misterio ñrece¬
dunt: Quisenĩ ũquã cũ laguenis
& lãpadib ad p̃liũ uenit: qͥs contra

Expanded text:
ella produceret, divina illa admonitione praeceptum est ut ad fluvium veniens, omnes quos flexis genibus aquas haurire conspiceret a bellorum lampadibus et lagenis armavit. Nam, sicut illic scriptum est, accensas larunt intra lagunculas, et tubas in dextra, lagenas autem in sinistra tenuerunt; et ad hostes suos cominus venientes, cecinerunt tubis, confregerunt lagunculas, lampades apparuerunt; et hinc tubarum sonitu, illinc lampadum coruscatione territi hostes, sunt in fugam conversi. Quid hoc est, quod tale bellum per prophetam ad medium adducitur, et adventui Redemptoris nostri istius pugnae victoria studuit, quod adventum Redemptoris nostri contra diabolum illa sub Gedeon duce pugnae victoria designavit? Talia illic nimirum acta sunt, quae quanto magis usum pugnandi transeunt, tanto amplius a prophetandi mysterio non recedunt. Quis enim unquam cum lagenis et lampadibus ad praelium venit? Quia contra
Abbreviated transcription (Latin):
unt. nec tam̃ in prauis operib carnalit̃
inflectunt᷑ : He sic̃ scriptũ. ẽ. non. ẽ.
speciosalaus in ore peccatoris Itum
fractis uero laguenis. lampades osten¬
sesunt : quarũ choruscante luce.
hostes cerriti infugã uertuntur:
Designatur itaq in tubis clamor

Expanded text:
unt, nec tamen in pravis operibus carnaliter unt, nec tamen in pravis operibus carnaliter inflectuntur. Quia sicut scriptum est: Non est speciosa laus in ore peccatoris . Itum fractis vero lagenis, lampades ostensae sunt, quarum coruscante luce, hostes territi in fugam vertuntur. Designatur itaque in tubis clamor