comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
turonensis archiepĩ: Igit᷑ uir iste sc̃s aduentũ lango¬
bardoꝵ in gallias: mͦ p̃dixit: uenient inqͥt lango¬
bardi ingallias. ⁊ deuastabunt ciuitates septem.
eo qͦd increuerit malitia earũ in conspectu dñi
Est enĩ omĩs ppłs ꝑuriis deditus. furtis obnoruis.
rapmnis intentꝰ. homicidiis ꝓmptus. in qͥbꝰ ñ ẽ iusti¬
ciȩ fructus: Non decimȩ dant᷑. ñ pauꝑ alit᷑. ñ te¬
git᷑ nudus. ñ suscipit᷑ hospicio ꝑegrmꝰ. ideo hȩe pla¬
gauentura ẽ: Monachis qͦq suis p̃cipiens dixit:
abscȩdite ⁊. uos aloco isto. auferentes uobiseũ
quȩ habetis Ecce enĩ gens appropiat quã p̃dixi:
dicentib aut̃ illis. ñ relinquemꝰ te scissime pat̾:
ait: Nolite timere ꝓme: Futurũ ẽ enĩ ut inferãt
mͥ iniurias: s ñ nocebunt usq ad mortẽ: .ii.
Discȩdentib aut̃ monachis uenit erercitus
langobardorum: Qͥ cũ cuncta quȩ repꝑerat uasta¬
ret. ad locũ uͥ uir sc̃s inclusus erat: ꝑuenit: At

Expanded text:
ensis episcopi. Igitur vir iste sanctus adventum Langobardorum in Gallias hoc modo praedixit. Venient, inquit, Langobardi in Gallias, et devastabunt civitates septem, eo quod increverit malitia eorum in conspectu Domini. Est enim omnis populus perjuriis deditus, furtis obnoxius, rapinis intentus, homicidiis promptus, in quibus non est justitiae fructus. Non decimae dantur, non pauper alitur, non tegitur nudus, non suscipitur hospitio peregrinus. Ideo haec platum'. Monachis quoque suis praecipiens dixit: 'Abscedite et vos a loco isto, auferentes vobiscum quae habetis. Ecce enim gens appropiat quam praedixi'. Dicentibus autem illis: 'Non relinquimus te, sanctissime pater', ait: 'Nolite timere pro me. Futurum est enim, ut inferant mihi iniurias, sed non nocebunt usque ad mortem'. 2. Discedentibus autem monachis, advenit exercitus Langobardorum. Qui dum cuncta quae reppererat vastaret, ad locum ubi vir sanctus inclausus erat pervenit. At
Abbreviated transcription (Latin):
tit: quȩ ab oriente saminitiũ regionẽ attingit:¬
huiꝰ pars occidua quȩ ab urbe roma initiũ
capit. ab eturcoꝵ popło etruria dicta est.
hȩc habet urbes. tiburim. carsiolim. reatem:
furtonem.⁊. amiternum. regionẽq marso¬
rum. ⁊. eoꝵ lacũ. qͥficinꝰ appellat᷑ Marsorũ

Expanded text:
tit, que ab oriente Samnitum regionem attingittit, que ab oriente Samnitum regionem attingitHuius pars occidua, que ab urbe Roma initium capit, olim ab Etruscorum populo Etruria dicta est. Hec habet urbes Tiburim, Cassiolim, Reate, Furconem et Amiternum regionemque Marsorum et eorum lacum qui Fucinus appellatur. Marsorum
Abbreviated transcription (Latin):
nia. quȩ int̾ apenninas alpes ⁊. mare ẽ adriaticũ
posita. in qua nobilissima urbiũ rauenna. ⁊. qͥnq
aliȩ ciuitates consistunt. quȩ greco uocabulo
pentapolis appellant᷑: Constat autẽ aureliam
emiliãq ⁊. flanimiã. a constratis suis quȩ ab ur¬
be roma ueniunt. Uab eoꝵ uocabulis a qͥbꝰ sunt
constructȩ. talib nominibꝰ appellari Post flami¬
niã duodecima picenꝰ occurrit. habens ab austro¬
apenninos montes. extera uͦ parte adriaticum
mare: Hȩc usq ad fluuiũ piscariã ꝑtendit:
In qua s ciuitates. firmus. aculus. ⁊ pinns. ⁊¬
iã uetustate consũpta adria. quȩ adriatico pe¬
lago nom̃ dedit: Huiꝰ habitatores cũ a sabinis
illuc ꝓparent. in eoꝵ uexillo picus consedit:
atq hac de causa ꝑicenꝰ nom̃ accepit: X x.
Porro t̾cia decima ualeria. cui ẽ nurfia
annera. int̾ umbriã ⁊ cãpaniã picenũq consis¬

Expanded text:
nia, quae inter Appenninas Alpes et mare est Hadriaticum nia, quae inter Appenninas Alpes et mare est Hadriaticum posita. In qua nobilissima urbium Ravenna et quinque aliae civitates consistunt, quae Greco vocabulo Pentapolim appellantur. Constat autem, Aureliam Emiliamque et Flamminiam a constratis viis, quae ab urbe Roma veniunt, et ab eorum vocabulis a quibus sunt constratae talibus nominibus appellari. Post Flamminiam duodecima PicenAppenninos montes, ex altera vero parte Hadriaticum mare. Hec usque ad fluvium Piscariam pertendit; in qua sunt civitates Firmus, Asculus et Pinnis etiamque vetusta et consumpta Adria, que Hadriatico pelago nomen dedit. Huius habitatores, cum a Savinis illuc properarent, in eorum vexillo Picus consedit, atque hac de causa Picenus nomen accepit. Porro tertia decima Valeria, cui est Nursia annexa, inter Umbriam et Campaniam Picenumque consis
Abbreviated transcription (Latin):
alpes finiuntur: apenninȩ alpes ꝑ mediã italiã
ꝑ gentes. tusciã ab emilia. umbriãq a flamina
diuidunt: In qua sũt ciuitates. ferronianus
⁊. mons bellus. bobiũ ⁊ urbinũ. nec non ⁊
oppidũ qͦd uerona appellatur: alpes autẽ a¬
penninȩ dictȩ sũt a punicis. id est hannibale
⁊ eiꝰ exercitu. qͥꝑ easdẽ romã tendentes. transitũ
habuerũt: Sunt qͥ alpes scotias ⁊. apemimas unã
alpes scotias ꝑ se ꝓuintiã appellat: Decima porro
emilia a liguria incipiens int̾ apenninas alpes ⁊
padi fluenta u̾sus rauennã ꝑgit: Hȩc locupletibꝰ
urbib decorat᷑. placentia scilicet ⁊ parma. ⁊ re¬
gio. ⁊. bononia. corneliiq foro. ciiꝰ castrũ imu¬
las appellat᷑: Extiter̃ qͦq qͥemiliã ⁊ ualeriã nur¬
re ñ potest. qͥa int̾ emiliã ⁊ ualeriã nursiãq
tuscia ⁊ umbria sunt constitute: xuiiii.
De hinc undecima ꝓuntiarũ est flami¬

Expanded text:
Alpes finiuntur. He Appennine Alpes, per mediam Italiam Alpes finiuntur. He Appennine Alpes, per mediam Italiam pergentes, Tusciam ab Emilia, Umbriamque a Flaminia dividunt; in qua sunt civitates Feronianus et Montemvellium, Bobium et Orbinum, necnon et oppidum que Verona appellatur. Alpes autem Appennine dicte sunt a Punicis, hoc est Hannibale et eius exercitu, qui per easdem, Romam tendentes, transitum habuerunt. Sunt qui Alpes Cottias et Appenninas uAlpes Cottias per se provinciam appellat. Decima porro Emilia a Liguria incipiens, inter Appenninas Alpes et Padi fluenta versus Ravennam pergit. Hec locupletibus urbibus decoratur: Placentia scilicet Parmaque, Regio et Bononia Corneliique Foro, cuius castrum Imolas appellatur. Extiterunt quoque qui Emiliam et Valeriam Nurre non potest, quia inter Emiliam et Valeriam Nursiamque Tuscia et Umbria sunt constitutae. 19. Dehinc undecima provinciarum est Flammi
Abbreviated transcription (Latin):
ponit᷑. perusiũ. Ulacus clitorius. spoletũq consistũt:
Umbria aut̃ dicta ẽ: qͦd imbrib suꝑfuerit. cũ aqͦsa
clades olim popłos deuastaret: XUII.
eptima qͦq ꝓuntia cãpania. ab urbe roma
usq ad silerẽ lucaniȩ flintũ ꝑ ducit᷑: In qua opulen¬
tisimȩ urbes. capua. neapolis. t̾racisf. ⁊ salernus.
constitutȩ sunt: Quȩ ideo cãpania appellata ẽ. ꝓptͣ
uberrimã capuȩ planiciem: Ceterũ. maxima e᷑par¬
te montuosa est: Porro octaua lucania. quȩ nom̃ a
quodã luco accȩpit. asilere fluno inchoat. cũ bri¬
tia. quȩ ita a reginȩ quondã suȩ nomine appellata
est: usq ad fretũ siculũ ꝑ oras maris tẏrrem. sic̃
In qua pestus. Ulainꝰ. cassianũ. ⁊ constantia.
regiũq. sũt positȩ cuntates x uIII.
Uona demq ꝓuntia in apenninis alpib nim¬
cupat᷑. quȩ inde origenẽ capiunt. ubi scotiȩ

Expanded text:
ponitur, Perusium et lacus Clitorius Spoletiumque consistunt. ponitur, Perusium et lacus Clitorius Spoletiumque consistunt. Umbria autem dicta est, quod imbribus superfuerit, cum aquosa clades olim populos devastaret. 17. Septima quoque provincia Campania ab urbe Roma usque ad Siler Lucaniae fluvium producitur. In qua opulentissimae urbes Capua, Neapolim et Salernus constitutae sunt. Quae ideo Campania appellata est propter uberrimam Capuae planitiem; ceterum ex maxima parte montuosa est. Porro octava Lucania, quae nomen a quodam luco accepit, a Silere fluvio inchoat, cum Brittia, quae ita a reginae quondam suae nomine appellata est, usque ad fretum Siculum per ora maris Tyrreni, sicut ertingit; in qua Pestus et Lainus, Cassianum et Consentia Regiumque sunt posite civitates. Nona denique provincia in Appenninis Alpibus computatur, que inde originem capiunt, ubi Cottiarum
Abbreviated transcription (Latin):
lanũ ẽ ⁊ ticmꝰ. quȩ alio nomine papia appellat᷑.
rũ fines extendit᷑: Int̾ hanc ⁊ sueuiã hoc ẽ ala-¬
mannoꝵ. patriã. quȩ u̾sus septentrionẽ ẽ po-¬
sita. duȩ: ꝓuntiȩ id est retia pͥma ⁊. retia scd̾a.
int̃ alpes consistunt: in quib ꝓpͥe retis habita¬
re noscuntur:¬
Quinta uͦ ꝓuintia alpes scotiȩ dicuntur:
Oquȩ sic ascotio rege qͥneronis tẽpore fuit.
appellatȩ funt: hȩc aliguria eurũ u̾sus usq
toña ⁊. monasteriũ bobiũ. genua qͦq ⁊ saona
cuutates habent᷑: Sexta ꝓumtia tuscia ẽ. quȩ a tu
re qͦd popłs illuis suꝑsticiose in sacrificiis dẽꝵ suoꝵ
incendere. solebat. sic appellataẽ: Hȩc habet intra se
circiũ uersus aureliã. ab orientis uͦ parte umbriam
In hac ꝓuitia. roma quȩ olim totiu̾ mundi caput ex¬
titit constituta est: In umbria uͦ quȩ istius in parte

Expanded text:
lanum est et Ticinus, que alio nomine Papia appellatur. lanum est et Ticinus, que alio nomine Papia appellatur. rum fines extenditur. Inter hanc et Suaviam, hoc est Alamannorum patriam, que versus septentrionem est posita, II provincie, id est Retia prima et Retia secunda, inter Alpes consistunt, in quibus proprie Reti habitare noscunturQuinta vero provincia Alpes Cottie dicuntur, que sic a Cottio rege, qui Neronis tempore fuit, appellate sunt. Hec a Liguria in eurum versus usque tona et Monasterium Boium, Genua quoque et Saona civitates habentur. Sexta provincia Tuscia ere, quod populus illius superstitiose in sacrificiis deorum suorum incendere solebat, sic appellata est. Haec habet intra se circium versus Aureliam, ab orientis vero parte Umbriam. In hac provincia Roma, quae olim totius mundi caput extitit, est constituta. In Umbria vero, quae istius in parte
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ uenetias dicimꝰ constat. s eiꝰ terminꝰ a pannoniȩ
finib usq ad addã fluiuũ ꝓtelatur: ꝓbat᷑ hoc
ancnalib libris in qͥb ꝑgamꝰ cuntas eẽ legit᷑ uene¬
tiarũ: Nã ⁊ de lacu benaco in hystoriis ita leginꝰ:
Benacus lacus uenetiarũ. de qͦ mincius fluuius
egredit᷑ Enetii enĩ. licet aput latios una litte¬
ra addat᷑. grecȩ laudabiles dicunt᷑: Genetiȩ. etiã
hystria conectit᷑. U utraq ꝓ una ꝓiuntia habe¬
tur: hystria aut̃ ab hystro flumine cognomi-¬
nat᷑. quȩ scd̃m romanã hystoriã amplior. quã
nẽ ẽ. fuisse ꝑhibet᷑: huiꝰ uenetiȩ aqͥleia ciuitas
extitit caput. ꝓ qua nc̃ forouliũ habet᷑: ita die¬
tũ. qͦd uilius cȩsar negotiationis forum ibi
statuerit :¬
on abre eẽ arbitror. si etiã cȩteras italiȩ
cit᷑ liguria. alegendis id est colligendis legumi¬
nibꝰ quoꝵ satis ferar ẽ nominata. in qua medio¬

Expanded text:
nunc Venetias dicimus, constat; sed ejus terminus a Pannoniae nunc Venetias dicimus, constat; sed ejus terminus a Pannoniae finibus usque Adduam fluvium protelatur. Probatur hoc annalibus libris, in quibus Pergamus civitas esse legitur Venetiarum. Nam et de lacu Benaco in historiis ita legimus: 'Benacus lacus Venetiarum, de quo Mincius fluvius egreditur'. Eneti enim, licet aput Latinos una littera addatur, Grece laudabiles dicuntur. Venetiae etiam Histria conectitur, et utraeque pro una provincia habentur. Histria autem ab Histro flumine cognominatur. Quae secundum Romanam historiam amplior, quam nunc est, fuisse perhibetur. Huius Venetiae Aquileia extitit caput, pro qua nunc Forum Iulii, ita dictum quod Iulius Cesar negotiationis forum ibi statuerat, hNon ab re esse arbitror si etiam ceteras Italie cia Liguria a legendis, id est colligendis, leguminibus, quorum satis ferax est, nominatur, in qua Medio
Abbreviated transcription (Latin):
suaui ⁊ diserto sermone cõposuit: Ad huiꝰ gͦ for
tassem. hoc epitaphyum rogatus ab apro eiꝰdem
loci abbate: seribendum conterui
Ingenio clarus sensui celer ore fuauis.
Cuius dulce melos pagina multa canit.
fortunatus apex uatũ uenerabilis actu.
lusonia gemitus. hac tumulatur humo.
hutus ab ore sacro. scẽꝵ gesta priorum.
discimus. hȩc monstrant carꝑe lucis iter.
telir. quȩ tantis decoraris gallia geminis.
Lumine de quarũ. ner tͥ tetra fugit:
hos modicos prõpsi plebeio carmime u̾sus:
Ne tuus in ppłis scẽ lateret honor:
Redde iucẽ misero. ne uidice sꝑnar ab ȩquo
Eximiis meritis posce berte p̃cor:
hȩc pauca de tanto uiro ne eiꝰ intã sui ciues funditꝰ
ignorarent delibauimꝰ. nc̃ ad hystoriȩ seriẽ reu̾tam̃¬
git᷑ alboinꝰ uincentiã ueronãq ⁊ reliquas uenetiȩ .xiiii.¬
ciuitates. exceptis patauio ⁊ monte silicis ⁊. man¬
tua: cȩpit: Genetia enĩ ñ solũ in paucis insulis quaᷤᷤ

Expanded text:
suavi et disserto sermone conposuit. Ad cuius ego tassem, hoc epithaphium, rogatus ab Apro, eiusdem loci abbate, scribendum contexui. Ingenio clarus, sensu celer, ore suavis, Cuius dulce melos pagina multa canit, Fortunatus, apex vatum, venerabilis actu, Ausonia genitus, hac tumulatur humo. Cuius ab ore sacro sanctorum gesta priorum Discimus: haec monstrant carpere lucis iter. Felix, quae tantis decoraris, Gallia, gemmis, Lumine de quarum nox tibi tetra fugit. Hos modicus prompsi plebeio carmine versus, Ne tuus in populis, sancte, lateret honor. Redde vicem misero: ne iudice spernar ab aequo, Eximiis meritis posce, beate, precor. Haec paucis de tanto viro, ne eius vitam sui cives funditus ignorarent, delibavimus; nunc ad historiae seriem revertamgitur Alboin Vincentiam, Veronamque, et reliquas Venetiae civitates, exceptis Patavio, et Montesilicis, et Mantua, cepit. Venetia enim non solum in paucis insulis, quas
Abbreviated transcription (Latin):
diu̾sis quas uł alii reges uł ipse ceꝑat gentib ad
italiã addicxise: Unde usq hodie eoꝵ in qͥbꝰ habi¬
tant uicõ. gepids̃. uulgares. sarmataᷤ. pannonios.
sue uos. noricoᷤ. siue aliis hui̾cemodi nominibus
appellamus:
t uͦ ticuensis cuitã ꝑ tres anno̾ ⁊. aliqͥt m̃¬
ses obsidionẽ ꝑferens. tandẽ se alboino ⁊ langobar¬

Expanded text:
diversis, quas vel alii reges vel ipse ceperat, gentibus ad diversis, quas vel alii reges vel ipse ceperat, gentibus ad Italiam adduxisse. Unde usque hodie eorum in quibus habitant vicos Gepidos, Vulgares, Sarmatas, Pannonios, Suavos, Noricos sive aliis huiuscemodi nominibus appellamus. vero Ticinensis civitas post tres annos et aliquod menses obsidionem perferens, tandem se Alboin et Langobar
Abbreviated transcription (Latin):
olanũ ingressus ẽ De hinc uniu̾sa liguriȩ cuu¬
tateᷤᷤ. p̃t̃ has quȩ in littore maris s̃ positȩ cȩpit
ensem urbẽ confugit: Paulus qͦq patarcha. an¬
nis duodecĩ sacerdotͥũ gerens. ab hac luce subtractꝰ
ẽ. regendãq eccłam ꝓ bino reliqͥt: Xxx yi.¬
icuiensis eo tẽpore ciuitas ultra tres annoᷤ
obsidionẽ ꝑ ferens. se fortit᷑ contauit. langobar¬
doꝵ erercitu ñ ꝓcul iurta eã ab occidentali par-¬
te residente: Interim albo inꝰ eiectis militib iua¬
sit omĩa usq ad tusciã. p̃t̃ romã ⁊ rauennam.
uł aliqua castra quȩ erant in maris litore consti¬
¶tuta
llec erat ec̃ iurtũ romanis ut resistere possent. quia
pestilentia quȩ sub narsete facta ẽ plurimoᷤ in liguria
⁊. uenetia extinxerat. ⁊ post antaiũ quẽ diximꝰ fuis¬
se ubertatis. fames nimia irruens unui̾sam italiã de¬
uastabat: Certũ ẽ aut̃. tc̃ aboinũ multõ secũ ex

Expanded text:
um ingressus est. Dehinc universas Liguriae civitates, praeter has quae in litore maris sunt positae, cepit. ensem urbem confugit. Paulus quoque patriarcha annis duodecim sacerdotium gerens, ab hac luce subtractus est regendamque ecclesiam Probino reliquit. 26. Ticinensis eo tempore civitas ultra tres annos obsidionem perferens, se fortiter continuit, Langobardorum exercitu non procul iuxta ea ab occidentali parte residente. Interim Alboin, eiectis militibus, invasit omnia usque ad Tusciam, praeter Romam et Ravennam vel aliqua castra quae erant in maris litore constituta. Nec erat tunc virtus Romanis, ut resistere possint, quia et pestilentia, quae sub Narsete facta est, plurimos in Liguria et Venetiis extincxerat, et post annum, quem diximus fuisse ubertatis, fames nimia ingruens universam Italiam devastabat. Certum eat autem, tunc Alboin multos secum ex
Abbreviated transcription (Latin):
licet una littera addita. altera inmutata. uitulus
appellat᷑ Italia etiã ausonia dicit᷑. ab ausonio uili
filio Prinitꝰ tam̃ beneuentana regio. hoc nomie
appellata ẽ: Postea uͦ. tota sic cępit italia uocitari
Dicit᷑ qͦq etiã latiũ italia. ꝓ eo qͦd saturnꝰ iouẽ filiũ
quã res gestaᷤ describimꝰ sufficient̃ ẽ dictũ. nc̃ ad
hystoriȩ ordinẽ redeamus: xxu.

Expanded text:
licet una littera addita altera inmutata vitulus, licet una littera addita altera inmutata vitulus, appellatur. Italia etiam Ausonia dicitur ab Ausono , Ulixis filio. Primitus tamen Beneventana regio hoc nomine appellata est; postea vero tota sic coepit Italia vocitari. Dicitur quoque etiam Latium Italia, pro eo quod Saturnus Iovem, suum quam res gestas y describimus, sufficienter est dictum, nunc ad historiae ordinem redeamus. 25.
Abbreviated transcription (Latin):
a galliᷤ senonib uocitata ẽ occupauit: Causa
aut̃ cur galli in italiã uenerint. hȩc fuisse dẽ¬
cribit᷑: Dũ uinũ degustassent ab italia delatũ.
auiditate uini illecti. ad italiã transier̃: Horũ
centũ milia. ñ longe a delphoᷤ insula ꝓpantia.
grecoꝵ gladiis extincta sũt: Alia uͦ centũ milia
galatiã ingressa. pͥmũ gallo greci. postea uͦ ga¬
latȩ appellateͥ sũt:  hii sũt qͥb doctor gentiũ
remanser̃. ticinũ. mediolanũq ꝑgamũ. bri¬
xiãq construentes. cis alpinȩ galliȩ regioni
nom̃ deder̃: Istiq s̃ galli senones. qͥ olim urbẽ
romuleã inuaser̃: Siẽ enĩ dicimꝰ galiã transal¬
pinã quȩ ultra alpes habet᷑. sie galliã cis alpmã
rũ duce qͥeã antiqͥtũ inuasit: nom̃ accepit: Siue
ob hoc italia dicit᷑. qͥa magni in ea boues. hoc ẽ uitu¬
li habent᷑: Ab eo nãq qͦd est italiᷤ. ꝑ diminutionẽ.

Expanded text:
a Gallis Senonibus vocitata est, occupavit. Causa a Gallis Senonibus vocitata est, occupavit. Causa autem cur Galli in Italiam venerint haec fuisse describitur. Dum enim vinum degustassent ab Italia delatum, aviditate vini inlecti ad Italiam transierunt. Horum centum milia non longe a Delphos insula properantes, Graecorum gladiis extincta sunt; alia vero centum milia in Galatia ingressa, primum Gallogreci, postea vero Galatae appellata sunt. Et hi sunt quibus doctor gentium remanserunt, Ticinum, Mediolanumque, Bergamum, Brexiamque construentes, Cisalpinae Galliae regioni nomen dederunt. Istique sunt Galli Senones, qui olim urbem Romuleam invaserunt. Sicut enim dicimus Galliam Transalpinam, quae ultra Alpes habetur, sic Galliam rum duce, qui eam antiquitus invasit, nomen accepit. Sive ob hoc Italia dicitur, quia magni in ea boves, hoc est itali, habentur. Ab eo namque quod est italus per diminutionem,
Abbreviated transcription (Latin):
extendit᷑. aptã mercimoniis idrontũ: Apu¬
lia aut̃. a ꝑditione nominat᷑ Cutus enĩibi so¬
lis feruorib t̾rȩ uirentia ꝑduntur: xxxII.
Sexti decima ꝓuintia si eilia insula cõputat᷑.
quȩ tyrreno mari ⁊ ionio illuit᷑. de siculiq
ducis ꝓpͥo nomine nucupat᷑: Septima decima:
corsica Octaua decima. sardinia ponit᷑ Quȩ
utraq tyrremꝰ fluctib ambitur: Porro corfica
aduce suo corso. sardinia a sardo herculis filio
ertũ ẽ tam̃ liguriã ⁊. partẽ uenetiȩ. e¬
miliã qͦq flaminiã q ueteres hẏforiographoᷤ
cisalpinã galliã appellasse: Inde ẽ: qͦd donatus
gramaticus in expositione uirgili i mantuã
ingallia eẽ dirit: Inde ẽ: qͦd in romana hysto¬
ria legit᷑ ariminũ in gallia constitutũ: Siqͥdẽ
antiqͥssimo tẽpore brennus rer gallaꝵ qͥ apud
senonaᷤ urbẽ regnabat. cũ trecentiᷤ milibꝰ gal

Expanded text:
extenditur, aptam mercimoniis Ydrontum. Apuextenditur, aptam mercimoniis Ydrontum. Apulia autem a perditione nominatur; citius enim ibi solis fervoribus terrae virentia perduntur. 22. Sexta decima provincia Sicilia insula conputatur. Quae Tyrreno mari seu Ionio alluitur de Siculique ducis proprio nomine nuncupatur. Septima decima Corsica. Octava decima Sardinia ponitur, quae utraeque Tyrrhenis fluctibus ambiuntur. Porro Corsica, a duce suo Corso, Sardinia a Sarde Herculis filio iguriam et partem Venetiae, Emiliam quoque Flamminiamque veteres historiographos Galliam Cisalpinam appellasse. Inde est, quod Donatus grammaticus in expositione Virgilii Mantuam in Gallia esse dixit; indeque est, quod in Romana historia legitur Ariminum in Gallia constitutum. Siquidem antiquissimo tempore Brennus rex Gallorum, qui aput Senonas urbem regnabat, cum trecentis milibus Gal
Abbreviated transcription (Latin):
minime. ab antiqͥs descripta ẽ: Siqͥs autẽ
hanc ꝑ se ꝓuintiã asseueratione cõꝓbaue¬
rit. huiꝰ ratione bilis sententia modis om̃ib
erit tenenda Quarta decima sann̾ũ. int̾ cã¬
paniã ⁊. mare adriaticũ apuliãq apiscaria
incipiens habet᷑: In hac sunt urbes. teate.
ausides: Nã hiserbia ẽ numia antiqͥtate con¬
sũpta Samn̾ũ. aqua tota ꝓuntia nominat᷑:
⁊ ipsa: Harũ ꝓuintiaꝵ caput. ditissima est
beneuentus: Porro samnites. nom̃ accepere
olim ab hastis quas ferre solebant. quasq
greci sainnia appellant: Xxi.
iunta decima ꝓuintiarũ ẽ apulia.
consociata sibi calabrias: intra quã
est regio salectina: Hȩc ab occidente. uł afri¬
co habet samniũ ⁊ lucamã. a solis uͦ ortu a¬
driatico pelago finit᷑ Hȩe habet urbes o
pulentissimas luceriã. sepontũ. canusĩ. ⁊¬
gerentiã. brundusiũ. ⁊ tarentũ: Et in si¬
nistro italiȩ cornu qͦd qͥnquagnnta milib

Expanded text:
tiquis descripta est. Si quis autem hanc per se provinciam esse vera ratione comprobaverit, huius rationabilis sententia modis erit omnibus tenenda. Quarta decima Samnium inter Campaniam et mare Hadriaticum Apuliamque, a Piscaria incipiens, habetur. In hac sunt urbes Teate, Aufidena, Hysernia et antiquitate consumpta Samnium, a qua tota provincia nominatur, et ipsa, Beneventus. Porro Samnites nomen accipere olim ab hastis, quas ferre solebant quasque Greci saynia appellant. 21. Quinta decima provinciarum est Apulia, cumsociata sibi Calabria. Intra quam est regio Salentina. Haec ab occidente vel africo habet Samnium et Lucaniam, a solis vero ortu Hadriatico pelago finitur. Haec habet urbes satis opulentas, Luceriam, Sepontum, Canusium, Agerentiam, Brundisium et Tarentum et in sinistro Italiae cornu, quod quinquaginta milibus
Abbreviated transcription (Latin):
ipse carminib refert. illuc ꝓꝑanti ꝑfluenta liliam̃ti
⁊ reunam. ꝑq osapũ ⁊ alpem uiliã. ꝑq aguntũ castrã.
drauumq ⁊ birrũ fluiuos. ac briones. ⁊ augustam
ciuitatẽ quã burdo ⁊ leca fluentant. iter suũ fuisse
describit: Qͥ postquã turonis iurta uotũ ꝓprium
aduenit: pictauis ꝑtransiens. illic habitauit: ⁊ mul¬
toꝵ ibidem scõꝵ gesta. partim ꝓsa partim metrali
ratione conseripsit: Nouissime q in eadẽ ciuitate.
pͥmũ pb̃r. deinde ep̃s ordinatus ẽ: atq in codẽ lo¬
co digno tumulatꝰ honore quiescit: Hic beati
martini uitã quatuor libris heroico u̾su con¬
teruit: ⁊ multꝰ alia maximeq hẏmnos singuloꝵꝵ

Expanded text:
ipse carminibus refert, illuc properanti per fluentilia menti, ipse carminibus refert, illuc properanti per fluentilia menti, et Reunam perque Osupum et Alpem Iuliam perque Aguntum castrum Dravumque et Byrrum fluvios ac Briones et Augustam civitatem, quam Virdo et Lecha fluentant, iter fuisse describit. Qui postquam Turonos iuxta votum proprium advenit, Pictavis pertransiens, illuc habitavit, et multorum ibidem sanctorum gesta partim prosa, partim metrali ratione conscripsit; novissimeque in eadem civitate primum presbiter, deinde episcopus ordinatus est, atque in eodem loco digno tumulatus honore quiescit. Hic beati Martini vitam quattuor in libris heroico versu contexuit, et multa alia maximeque ymnos singularum
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ duplabilis dicit᷑ fuit: A locus haud longe a ceni¬
tensi castro. uel taruisiana distat ciuitate: S tam̃
rauennȩ nutritꝰ ⁊. doctus. in arte gramatica siue
rethorica seu etiã metrica clarissimꝰ extitit: Hic cũ ocu-¬
loꝵ dolorẽ uehem̃tissimũ pateret᷑. ⁊ nichilommꝰ felix
iste ipsius socius pari mͦ oculos doleret. utriq ad ba-¬
prexer̃: In qua etiã altariũ in honorẽ beati martini
confessoris ẽ constructũ: ꝓpinquã habens. fenes¬
trã. in qua lucerna ad erhibendũ lum̃ est constituta
De cuiꝰ oleo mer sibi isti fortunatuᷤ scilicet ⁊ felix do¬
lentia lumiina tetiger̃: ilico dolore fugato. sanitatem
quã optabant adepti sũt: Qua de causa fortunatꝰ
in tantũ beatũ martinũ ueneratus ẽ: ut relicta patͥa
paulo ante quã lango bardi italiã inuaderent. turoni
ad eiꝰdẽ beati uiri sepulchrũ ꝓparet: Qͥ sibi ut insuis

Expanded text:
qui Duplabilis dicitur fuit; qui locus haud longe a Ceniqui Duplabilis dicitur fuit; qui locus haud longe a Cenitense castro vel Tarvisiana distat civitate. Sed tamen Ravennae nutritus et doctus, in arte grammatica sive rethorica seu etiam metrica clarissimus extitit. Hic cum oculorum dolorem vehementissimum pateretur, et nihilominus Felix iste ipsius socius pari modo oculos doleret, utrique ad baua etiam altarium in honorem beati Martini confessoris constructum propinquam habet fenestram, in qua lucerna ad exhibendum lumen est constituta, de cujus oleo mox sibi isti, Fortunatus scilicet et Felix, dolentia lumina tetigerunt: illico dolore fugato, sanitatem, quam optabant, adepti sunt. Qua de causa Fortunatus in tantum beatum Martinum veneratus est, ut, relicta patria, paulo antequam Longobardi Italiam invaderent, Turonis ad ejusdem beati viri sepulcrum properaret. Qui sibi, ut in suis
Abbreviated transcription (Latin):
brunchildis matrimonio iuncta ẽ. De qua ille filiũ
childebertũ nomine suscepit: Rursũq auares cũ
sigimberto in locis qͥbꝰ ⁊ pͥus pugnantes. francoꝵ
ꝓterentes exercitũ. uictoriã sũt adepti xi.
Parses uͦ de cãpania romã regressus ibidem
ñ post multũ tempiis ex hac luce subtractus est:
Cuiꝰ corpꝰpositũ in locello plũbeo. cũ om̃ib diui
ciis eiꝰ constantinopolim est ꝑlatũ  iI.
git᷑ albomꝰ cũ ad fl̃nũ pladẽ uenisset. ibi ei felie
ep̃s taruisianensis eccłȩ occurrit: Cuirer ut erat lar¬
gissimꝰ. omẽm suȩ eccłȩ facultatẽ postulanti concessit.
⁊ ꝑ suũ pragmaticũ postulata firmauit xIII.
Sane quia huiꝰ felicis fecimꝰ mentionẽ. libet quoq
nos pauca de uenerabili ⁊ sapientissimo uiro fortu¬
nato retexere. qͥ hunc felicẽ sociũ suũ asserebat fuis-¬
se Deniq hie de qͦ loqͥm᷑ fortunatus. natus qͥdẽ in loco

Expanded text:
Brunicheldis matrimonio iuncta est, de qua ille filium Brunicheldis matrimonio iuncta est, de qua ille filium Childepertum nomine suscepit. Rursumque Avares cum Sigisperto in locis ubi et prius pugnantes, Francorum proterentes exercitum, victoriam sunt adepti. 11. Narsis vero de Campania Romam regresnon post multum tempus ex hac luce subtractus est. Cujus corpus positum in locello plumbeo cum omnibus ejusdem divitiis Constantinopolim est perlatum.Igitur Alboin cum ad fluvium Plabem venisset, ibi ei Felix episcopus Tarvisianae ecclesiae occurrit. Cui rex, ut erat largissimus, omnes suae ecclesiae facultates postulanti concessit et per suum pracmaticum postulata firmavit. 13. Sane quia huius Felicis fecimus mentionem, libet quoque nos pauca de venerabili et sapientissimo viro Fortunato retexere, qui hunc Felicem suum adseverat socium fuisse. Denique hic de quo loquimur Fortunatus natus quidem in loco
Abbreviated transcription (Latin):
sidebat aurelianensi Terciꝰ qͦq chilpericus. ca¬
thedrã habebat apud suessiones. in loco clota¬
rii patris siti: Quartus nichilominꝰ sigimbertꝰ.
aput urbẽ regnabat metensem hoc etiã tem
pore. romanã eccłam uir scĩssimꝰ benedictũ papa
regebat: Aqͥleiensi qͦq ciuutati eiꝰq ppłis. beatus pau¬
lus patriarcha p̃erat: Qͥ langobardoꝵ barbariẽ me¬
tuens. ex a qͥleia ad gradus insulã confugit. secũq om¬
nẽ suȩ chesaurũ eccłȩ deportauit: hoc anno supio¬
ri hieme tanta nir in planitie cecidit: quanta in
sũmis alpib cadere solet: Sequenti uͦ estate tan¬
ta fertilitas ertitit. quantã nuilla ȩtas asseueratur
meminisse: Eo qͦq tẽpore cõꝑta huni qͥ ⁊. auares
morte clotarii regis. suꝑ sigimbertũ eiꝰ filiũ irriuĩt.
Qbꝰ ille in turingia occurrens. eos iuxta albem flu¬
uiũ potentissime suꝑauit. eisdẽq petentib pacẽ.
dedit: huic sigimberto de hispani is adueniens

Expanded text:
sidebat Aurelianensi: tertius quoque Hilpericus cathedram habebat apud Suessionas, in loco Chlotarii patris sui: quartus nihilominus Sigisbertus, apud urbem regnabat Mettensem. Hoc etiam tempore Romanam ecclesiam vir sanctissimus, Benedictus papa, regebat. Aquilegensi quoque civitati eiusque populis beatus Paulus patriarcha preerat. Qui Langobardorum rabiem metuens, ex Aqnem suae thesaurum ecclesiae deportavit. Hoc anno superiori hieme tanta nix in planitie cecidit, quanta in summis Alpibus cadere solet; sequenti vero aestate tanta fertilitas extitit, quanta nulla aetas adseveratur meminisse. Eo quoque tempore comperta Hunni, qui et Avares, morte Chlotarii regis, super Sigisbertum, eius filium, inruunt. Quibus ille in Turingia occurrens, eos iuxta Albem fluvium potentissime superavit, eisdemque petentibus pacem dedit. Huic Sigisberto de Hispaniis adveniens
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ reges eo tẽpore francis imꝑabant. ⁊ de benedicto
papa. pauloq aquileiensi patriarcha:.
De morte narsetis XII. De felice ep̃o taruisi¬
ano. quomͦ alboino ad pladẽ fluiuũ occurrit: xiii.
de eodẽ felice. ⁊ fortunato pictauensi episcopo. xiiii.¬

Expanded text:
 reges eo tempore Francis imperabant, et de Benedicto  reges eo tempore Francis imperabant, et de Benedicto papa deque Paulo Aquileiensi patriarcha. 11. De morte Narsetis. 12. De Felice episcopo Tarvisiano, quomodo Alboin ad Plabem fluvium occurrit. 13. De hoc eodem Felice et Fortunato sapientissimo vi
Abbreviated transcription (Latin):
iecti sint. aut usq hodie hunis eoꝵ patriam
possidentib. duro imꝑio subiecti gemant:
alboin uͦita p̃clarũ longe latȩq nom̃ ꝑcreb̾uit.
ut hactenꝰ etiã tã apud baio ariorũ gentẽ quãq
⁊ saronũ. s ⁊. alios eiꝰdẽ linguȩ homines. eius
libaltas ⁊. gła. belleꝵq felicitas u uirtus. in e¬
orũ carminib celebret᷑ arma qͦq p̃cipua sub
eo fabricata fuisse. amultis huc usq narratur.
Explicit liber primus Incipiunt
capitula libri secundi: .i.
Qo mͦ langobardi conducti a narsete cartulario.
eidem contra gothos auxiliũ prȩstent: ii.¬
qmͦ narses sindo aldũ berulorũ regẽ. sibi rebellan¬
tẽ extinxit: uii. De signis pestilentiȩ. ⁊ mor¬
talitate quȩ tẽpore narsẽtis italiam uastauit:.u.
⁊ de bisontibus feris: UIIII. Quomͦ alboin uenetia¬
rũ fines ingressus. foro iulii gisulfũ nepotẽ ducẽ fecit:¬

Expanded text:
iecti sunt, aut usque hodie Hunnis eorum patriam iecti sunt, aut usque hodie Hunnis eorum patriam possidentibus duro imperio subiecti gemunt. Alboin vero ita praeclarum longe lateque nomen percrebuit, ut hactenus etiam tam apud Baioariorum gentem quamque et Saxonum, sed et alios eiusdem linguae homines eius liberalitas et gloria bellorumque felicitas et virtus in eorum carminibus celebretur. Arma quoque praecipua sub eo fabricata fuisse, a multis hucusque narratur. EXPLICIT LIBER PRIMUS. INCIPIUNT CAPITULA LIBRI SECUNDI. 1. Quomodo Langobardi conducti a Narsete chartolario eidem contra Gothos auxilium praestiQuomodo Narsis Sinduald Herulorum regulum sibi rebellantem extinxit. 4. De signis pestilentiae et mortalitate quae tempore Narsetis Italiam vastavit. 5. t de bisontibus feris. 9. Quomodo Alboin Venetiarum fines ingressus, in Foroiuli Gisulfum suum nepotem ducem c
Abbreviated transcription (Latin):
mũ himorũ exercitũ e patria pellerent: Cõmit¬
ttint᷑ gͦ p̃liũ: Pugnatũ ẽ totis uirib. langobardi
uictores effecti sunt. tanta ingepidos ira seiuen¬
tes. ut eos usq ad int̾nitionẽ delerent. atq ex
copiosa multitudine uix nuncius suꝑesset: In eo
p̃lio alboin gunimundũ occidit. caputq illius
sublatũ ad bibendũ ex eo poculũ fecit: Qͦd genꝰ
popͤuli apud eos scala dicit᷑. lingua uͦ latina pa¬
tera uocitat᷑ Cuiꝰ filiã nomine rosemundã cũ mag¬
na simul multitudine diu̾si serus ⁊ ȩtatis duxit
captiuã Quã prtꝰ qͥa clotsiunda obierat. ut post
patuit in ꝑniciẽ durit uxorẽ: Gunc langobardi
tantã adepti sũt p̃dã. ut iã ad amplissimas ꝑueni¬
rent diuitias: Gepidoꝵ uͦ ita gens ẽ diminuta.
ut ex illo iã tẽpore non habuerint regẽ. s uni¬
usi qͥ suꝑeẽ bello pot̾ant. aut langobardis sub¬

Expanded text:
mum Hunnorum exercitum e patria pellerent. Commitmum Hunnorum exercitum e patria pellerent. Committitur ergo proelium. Pugnatum est totis viribus. Langobardi victores effecti sunt, tanta in Gepidos ira saevientes, ut eos ad internitionem usque delerent atque ex copiosa multitudine vix nuntius superesset. In eo proelio Alboin Cunimundum occidit, caputque illius sublatum, ad bibendum ex eo poculum fecit. Quod genus poculi apud eos "scala" dicitur, lingua vero Latina patera vocitatur. Cuius filiam nomine Rosimundam cum magna simul multitudine diversi sexus et aetatis duxit captivam; quam, quia Chlotsuinda obierat, in suam, ut post patuit, perniciem, duxit uxorem. Tunc Langobardi tantam adepti sunt praedam, ut iam ad amplissimas pervenirent divitias. Gepidorum vero ita genus est deminutum, ut ex illo iam tempore ultra non habuerint regem. Sed universi qui superesse bello poterant aut Langobardis sub
Abbreviated transcription (Latin):
Uuirib clarũ uͥq nom̃ haberet. clotarius rer
francorũ clotsumdã ei suã filiã in matrimoniũ
sociauit. de qua unã tantũmͦ filiã ad lapsum¬
dã nomine genuit: Obiit int̾ea turisindus¬
rex gepidorũ. cui successit gunimunduᷤ in
regno Qͥ uindicare ueteres gepidoꝵ in ui¬
rias cupiens. irrupto cũ langobardis fȩdere.
bellũ potiꝰ quã pacẽ elegit: Aiboin uͦ cũ auari¬
b qͥ pͥmũ hui. postea de regis ꝓpͥi nomine aua¬
res appellati sunt. fȩdus ꝑpetuũ miit: De hĩc
ad p̃paratũ a gẽpidis bellũ ꝓfectus est: Qͥ cũ
adu̾sus ei ĩ e diu̾so ꝓꝑassent. auares ut cũ albo¬
in starent. eoꝵ patriã muaser̃: Tristis ad gu
nimundũ nuncius ueniens. inuasisse auares
eiꝰ t̾minos edicit: Qͥ ꝓstratũ animo. ⁊. utrĩq
in angustiis positus. hortat᷑ tam̃ suos pͥũ cũ
langobardis confligere. qͦs si suꝑare ualerent. de¬

Expanded text:
et viribus clarum ubique nomen haberet, Clotarius rex et viribus clarum ubique nomen haberet, Clotarius rex Francorum, Clotsiundam ei suam filiam in matrimonium sociavit, de qua unam tantum filiam Alpsiundam nomine genuit. Obiit intrex Gepidorum; cui successit Cunimundus in regno. Qui vindicare veteres Gepidorum iniurias cupiens, inrupto cum Langobardis foedere, bellum potius quam pacem elegit. Alboin vero cum Avaribus, qui primum Hunni, postea de regis proprii nomine Avares appellati sunt, foedus perpetuum iniit. Dehinc ad praeparatum a Gepidis bellum profectus est. Qui cum adversus eum e diverso properarent, Avares, ut cum Alboin statuerant, eorum patriamnimundum nuntius veniens, invasisse Avares eius terminos edicit. Qui prostratus animo et utrimque in angustiis positus, hortatur tamen suos primum cum Langobardis confligere; quos si superare valerent, de
Abbreviated transcription (Latin):
se abstinentia coartauit. s p̃cipue. quadragesimali
tẽpore. inclusus ⁊. remotus a mundi strepitu
mansit: Hȩc omĩa ex marci poetȩ carmine sũp¬
si qͥ ad eundẽ patrẽ huc ueniens. aliquot uer¬
sus meiꝰ laudẽ cõposuit. qͦs in his libellis cauens
nimiã longitudinẽ minime descripsi Certũ
tam̃ est. hunc egregiũ patrẽ uocatũ cęlitus
ob hoc ad hunc fertilẽ locũ ⁊ eui uallis opti¬
na subiacet aduenisse. ut hic multoꝵ mo¬
nachoꝵ sic̃ ⁊ nc̃ dõ p̃sule facta ẽ congrega¬
tio fieret: His cursim quȩ omittenda non
erant narratis. ad nr̃ȩ seriẽ reuertam̃ hysto¬
git᷑ audomꝰ de qͦ p̃miseramꝰ langobardorum
rex rodelindã in matrimonio habuit. quȩ ei
albom uirũ bellis aptũ ⁊ ꝑ omĩa strenuũ
peꝑit: Mortuus itaq ẽ audoin. ac deinde
regũ iã undecimꝰ albom. ad regendã patriã
cunctoꝵ. uotis accessit: Qͥ cũ famosissimũ

Expanded text:
semper abstinentia coartavit. Sed praecipue quadragesimae semper abstinentia coartavit. Sed praecipue quadragesimae tempore inclausus et remotus a mundi strepitu mansit. Haec omnia ex Marci poetae carmine sumpsi, qui ad eundem patrem huc veniens, aliquod versus in eius laudem composuit, quos in his libellis cavens nimiam longitudinem minime descripsi. Certum tamen est, hunc egregium patrem vocatum caelitus ob hoc ad hunc fertilem locum et cui opima vallis subiacet advenisse, ut hic multorum monachorum, sicut et nunc Deo praesule facta est, congregatio fieret. His cursim, quae omittenda non erant, narratis, ad nostrae seriem revertamur histogitur Audoin, de quo praemiseramus, Langobardorum rex Rodelindam in matrimonio habuit; quae ei Alboin, virum bellis aptum et per omnia strenuum, peperit. Mortuus itaque regum jam decimus Alboin, ad regendam patriam cunctorum votis accessit. Qui cum famosissimum,
Abbreviated transcription (Latin):
flãmisq subuehi prus: Hȩc inter instar necta¬
ris miranda plectro claruit. nã pixit apte li¬
neam uitȩ sacrȩ sequacibus: Iam dux alimmnis
adpotens. assis gregis suspiriis. gliscat bonis his¬
drũ eauens. sit callis ut sequar tui: Libet me bre¬
uiter referre: qͦd beatus papa gregorius mini¬
me in huiꝰ felt sanctissimi patris uita descripsit:
deniq cũ diuina admonitione a sublacu in hũc
uͥreqͥescit locũ ꝑ qͥnquaginta ferme milia ad¬
uentaret. tres eũ corui qͦsalere solitus erat.
sunt circũ uolantes secuti: Cui ad omẽ biui¬
ũ usq dũ huc ueniret. duo angłi in figura iu¬
uenũ apparentes. ostendebant ei quã uiã debe¬
ret arriꝑe: In loco aut̃ isto qͥdã dei seruus tẽ
habitaculũ habebat. ad quẽ diuinitus ita dictũ
est: his cu parce locis. alter amicus adest: huc
autẽ hoc ẽ in cassini arcẽ ꝑueniens. in magna sẽꝑ

Expanded text:
Flammisque subvehi pius. Haec inter instar nectaFlammisque subvehi pius. Haec inter instar nectaris Miranda plectro claruit. Nam pinxit apte lineam Vitae sacrae sequacibus. lam dux alumnis at potens, Adsis gregis suspiriis, Gliscat bonis ydrum cavens, Sit callis ut sequax tui! Libet me breviter referre, quod beatus Gregorius papa minime in huius sanctissimi patris vita descripsit. Denique cum divina ammonitione a Sublacu in hunc, ubi requiescit, locum per quinquaginta ferme milia adventaret, tres eum corvi, quos alere solitus erat, sunt circumvolitantes secuti. Cui ad omne bivium, usque dum huc veniret, duo angeli in figura iuvenum apparentes, ostenderunt ei, quam viam arripere deberet. In loco autem isto quidam Dei servus tunc habitaculum habebat, ad quem divinitus ita dictum est: 'His tu parce locis, alter amicus adest'. Hic autem, hoc est in Cassini arcem, perveniens, in magna se
Abbreviated transcription (Latin):
nibus: Fregit ueneni baulã. crucis ꝑ arma cim¬
biã. eohercuit mentẽ uagã. leui flagello corpo¬
ris Funduntur amnes rupibus. redit calibs e¬
gurgite. currit ꝑ undas obsequens ꝰ peplo puer
uitat necem: Uirus patescit abditũ. mandata
p̃pes efficit. hostẽ ruma conterit. cedit leo fre¬
mens graue: Immota fit moles leuis. rogus
migrat fantasticus. fractũ reuisit sospitas. ex¬
cessus absentũ patet: Rector uafer deprende¬
ris inique possessor fugis. futura p̃noscimini.
archana cor ñ contegis: Fundant᷑ edes somniis. tel¬
lus uomit cadauera. dracone frenatur fugax. e¬
ther pluit numismata: Uitrum resistit cautibuᷤ.
manant oliuo dolia. uinctũ resoluit uisio. uitã
receptant fimera Ganti potestas luminis. uoto
sororis iuncitur. qͦ plus amat quis plus ualet. e¬
nare quã cernt polũ: Non ante seclis cognitum
noctu iubar effulgurat. quo totus orbis cernit᷑.

Expanded text:
nibus. Fregit veneni bajulam Crucis per arma cymnibus. Fregit veneni bajulam Crucis per arma cymbiam, Coercuit mentem vagam, Leni flagello corporis. Funduntur amnes rupibus. Redit calgurgite, Currit per undas obsequens. Peplo puer vitat necem. Virus patescit abditum. Mandata praepes efficit. Hostem ruina conterit. Cedit fremens leo grave. Immota fit moles levis. Rogus migrat fantasticus. Fractum revisit sospitas. Excessus absentum patet. Rector vafer, deprenderis. Inique possessor, fugis. Futura praenoscimini. Arcana, cor, non contigis. Fundantur aedes somniis. Tellus vomit cadavera. Dracone frenatur fugax. Aether pluit nomismata. Vitrum resistit cautibus. Manant olivo dolia. Vinctum resolvit visio. Vitam receptant funera. Tanti potestas luminis Voto sororis vincitur. Quo plus amat quis, plus valet Enare quam cernit polum. Non ante seclis cognitum Noctu iubar effulgurat, Quo totus orbis cernitur
Abbreviated transcription (Latin):
Splendida uisa uia est. facib stipata coruscis.
Qua sacer ascendit. splendida uisa ua est:
Rupea septa petens. nacta ẽ errore salutem.
Errorẽ euasit. rupea septa petens:
Poemata parua dedit. famulus ꝓmimere supplex
Exul. inops. tenuis. poemata parua dedit:
Sint p̃cor apta tͥ. celestis tramites index.
O benedicte pat. sint precor apta tibi
hymnũ qͦq singula eiꝰdẽ patris miracula conti¬
nentẽ. metro iambico archiloico ita teruimus:
tr̃s a lacri pectore uenite. concentu pari fruam᷑
huniꝰ inclite festuntatis gaudiis: Hae benedictus
aurea ostensor. arti tramitis ad regna concendit
pat᷑. captans laborũ p̃mia E ffulsit ut sidus no¬
uum. mundana pellens nubila. ętatis ipso limine.
desperit ȩuu florida: Miraculoꝵ p̃potens. afflatꝰ
alti flamine. resplenduit ꝓdigiis. uentura secdo
p̃monens: Laturus esum pluribꝰ. panis reformat
uasculũ artũ petens ergastulũ. extinr̃ ignes ig¬

Expanded text:
Splendida visa via est, facibus stipata coruscis: Splendida visa via est, facibus stipata coruscis: Qua sacer ascendit, splendida visa via est. Rupea septa petens, nacta est errore salutem: Errorem evasit, rupea septa petens. Poemata carmina parva dedit, famulus pro munere supplex, Exsul, inops, tenuis, poemata carmina parva dedit. Sint precor apta tibi, coelestis tramitis index, O Benedicte PaHymnum quoque singula ejusdem Patris miracula continentem metro Iambico Archilochico ita texuimus. Fratres alacri pectore, Venite concentu pari, Fruamur hujus inclytae, Festivitatis gaudiis. Hac Benedictus aurea Ostensor arcti tramitis, Ad regna conscendit Pater, Captans laborum praemia, Effulsit ut sidus novum, Mundana pellens nubila. Aetatis ipso limine, Despexit aevi florida. Miraculorum praepotens, Afflatus alti flamine, Resplenduit prodigiis Venturo saeclo praecinens. Laturus esum pluribus, Panis reformat vasculum, Arctum petens ergastulum, Exstinxit ignes ig
Abbreviated transcription (Latin):
Stratus humi recubat. ille suꝑbus equo:
Colla pat̾na fer̃ extincti uiscera nati
Uiuentẽ natũ colla pat̾na ferunt:
Omĩa uincit amor. uixit soror. hombre beatũ.
Somnꝰ ab est oculis. omĩa uincit amor:
Simplicitate placens. instar petit alta colũbȩ.
Regna poli penetrat. simplicitate placens:
Onimis apte dõ. mundus cui pandit᷑ omĩs.
abdita qͥlustras. onimis apte deo:
flãmeus orbis habet iustũ suꝑ ȩthera nantẽ.
Quẽ pius iussit amor. flãmeus orbis habet:
Ter uocitatũ ad est. testis nouitatis habendus.
Carus amore patris. ter uocitatus ad est:
dux bone bella monens: exẽplis pectora firmas.
Pͥmꝰ in arma rius. dux bone bella monens
Congrua signa dedit. uitȩ consortia linquens.
Ad uitã ꝓꝑans. congrua signa dedit:
psalmicen assiditus. nũquã dabat ocia plectro
Sacra canens obiit. psalmicen assiduus:
Meus qͥbus uma fuit. tumulo retinent᷑ eodem:
bła par retinet. mens qͥbus una fuit:

Expanded text:
Stratus humi recubat ille superbus equo. Stratus humi recubat ille superbus equo. Colla patema ferunt extincti viscera nati; Viventem natum colla paterna ferunt. Omnia vincit amor; vinxit soror imbre beatum; Somnus abest oculis; omnia vincit amor. Simplicitate placens instar petit alta columbae; Regna poli penetrat simplicitate placens. O nimis apte Deo, mundus cui panditur omnis, Abdita qui lustras, o nimis apte Deo! Flammeus orbis habet iustum super aethera nantem; Quem pius ussit amor, flammeus orbis habet. Ter vocitatus adest testis novitatis habendus; Carus amore patris ter vocitatus adest. Dux bone, bePrimus in arma ruis, dux bone, bella monens. Congrua signa dedit, vitae consortia linquens, Ad vitam properans, congrua signa dedit. Psalmicen assiduus, nunquam dabat otia plectro, Sacra canens obiit, psalmicen assiduus. Mens quibus una fuit, tumulo retinentur eodem, Gloria par retinet, mens quibus una fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Tellus hiulca sinu. corpꝰ ꝓpellit humatũ.
Iussa tenet corpꝰ. tellũ hiuilca sinu
ꝑfidus ille draco mulcet ꝓperare fugacem.
Sistit iter uetitũ. ꝑfidus ille draco:
Exiciale malũ capitis decussit honore.
It ꝓcul imꝑiis. exitiale malum:
fulua metalla pͥus. nec habens ꝓmittit egenti.
Cȩlitus excepit. Fulua metalli pͥus:
Tu miserande. cutẽ uariant cui fella co lubre.
Incolumen recipis. tu miserande cutem:
Asꝑa sara u̾trũ rapiũt. nec frangere possũt.
Illȩsum seruant. asꝑa saxa uitrũ
Cur ꝓmoconde times stillam p̃bere lechiti :
dolia cerne fluunt. cur ꝓmoconde times:
Unde medela tͥ. spes ẽ cu nulla salutis:
Qͥ semꝑ ꝑimis. unde medela tibi :
Ah lacrime senex. hostili concidis ictu.
Ictu s resipis. ah lacrimande sener:
Barbara lora manꝰ ignaras criminis arcent.
Sponte sua fugiunt. barbara lora manus:
Ille suꝑbus equo reboans clamore : iminaci.

Expanded text:
Tellus hiulca sinu corpus propellit humatum; Tellus hiulca sinu corpus propellit humatum; Iussa tenet corpus tellus hiulca sinu. Perfidus ille draco mulcet properare fugacem; Sistit iter vetitum perfidus ille draco. Exitiale malum capitis decussit honorem; It procul imperiis exitiale malum. Fulva metalla pius, nec habet, promittit egenti; Caelitus excepit fulva metalla pius. Tu miserande, cutem variant cui fella colubrae, Incolumem recipis, tu miserande, cutem. Aspera saxa vitrum rapiunt, nec frangere possunt; Inlaesum servant aspera saxa vitrum. Cur, promoconde, times stillam praebere lechiti? Dolia, cerne, fluunt; cur, promoconde, times? Unde medela tibi, spes est cur nulla salutis? Qui semper perimis, unde medela tibi? Ah lacrimande senex, hostili concidis ictu; Ictu sed resipis, ah lacrimande senex. Barbara lora manus ignaras criminis arcent; Sponte sua fugiunt barbara lora manus. Ille superbus equo reboans clamore minaci,
Abbreviated transcription (Latin):
Sospes ad est frat᷑. dũ struit᷑ paries:
abdita facta patent. patulo ꝓdunt᷑ edaces
Mimeris accepti. abdita facta patent:
Sȩue tẏranne. tuȩ frustrant᷑ retia fraudis.
frena capis uitȩ sȩue tyranne tuȩ:
Mȩma celsa numȩ. nullo subruent᷑ ab hoste.
Turbo ait euertet. męnia celsa numȩ:
P lecteris hoste graui. ne lites munꝰ ad arã.
Miinera fers aris. plecteris hoste graui:¬
traudis amice puer. suado captaris ab hẏdro.
Hydro ñ caꝑis. fraudis amice puers
Mens tumefacta sile. tacita ⁊. ne carpe uidentẽ.
Cuncta patent uati. mens tumefacta sile:
Pellit᷑ atra fames. delatis cȩlitũ ȩscis
Nil minꝰ ⁊. m̃tis pellitur atra fames
Ecctora cuncta stupent. qͦd eras sine corpore p̃sens.
Qͦd ꝑiusa monens. pectora cuncta stupent:
uocis ad ĩꝑiũ teminunt dare frena loquelis.
Ebustis fugiunt. uocis ad imperium:
uocis ad imꝑiũ. sacris ñ eẽ sinunt᷑.
Int̾ sunt sacris. uocis ad imꝑiũ:

Expanded text:
Sospes adest frater, dum struitur paries. Sospes adest frater, dum struitur paries. Abdita facta patent, patulo prὸduntur edaces; Muneris accepti abdita facta patent. Saeve tyranne, tuae frustrantur retia fraudis; Frena capis vitae, saeve tyranne, tuae. Moenia celsa Numae nullo subruentur ab hoste; Turbo, ait, evertet moenia celsa Numae. Plecteris hoste gravi, ne lites munus ad aram; Munera fers aris; plecteris hoste graviFraudis amice puer, suado captaris ab ydro; Ydro non caperis, fraudis amice puer. Mens tumefacta, sile, tacita et ne carpe videntem! Cuncta patent vati; mens tumefacta sile! Pellitur atra fames delatis caelitus escis; Nilominus mentis pellitur atra fames. Pectora cuncta stupent, quod eras sine corpore praesens; Quod pervisa mones, pectora cuncta stupent. Vocis ad imperium tempnunt dare frena loquelis; E bustis fugiunt vocis ad imperium. Vocis ad imperium sacris non esse sinuntur; Intersunt sacris vocis ad imperium.