comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
płm qũe quȩrebat. Exierat enĩ a facie dñi.
Qui enĩ culpã sequitur exit axp̃o. Peccator
exit. iustus intrat. d̾ eniq adã se peccator
abscondit. iustus autẽ dicit. Intret oratio mea
in conspectu tuo. Inuenit autẽ fr̃s suos ioseph
indothaim. quod significat defectionẽ.
Ibi ẽ enĩ nisi in defectione. qui dnm̃ deserit:
Nec mirũ si deficiebant. quiñ audiebant dicen¬
tẽ. uenite ad me om̃s qui laboratis & honeriti
estis. & ego uos reficiam. Uenit gͥ ioseph in
dothaim. & pͣuiderunt illũ de longe
uenientẽ. antequã apꝓpiaret ad illos. &
inseuiebant ut occiderent eũ. Merito
longe erant. qui erant in defectione. &
idõ inseuiebant. quia his ñ apppiauerat
xp̃s. Nã si his apꝓpiasset & his. tpus
Sed prope eẽ ñ poterant. qui parricidiũ
cogitabant. Ecce inquiunt somniator
ille uenit. nunc gͦ uenite occidamꝰ eũ.
Nonne hȩc uerba dicebant. qͥde parrici-¬

Expanded text:
pulum, quem quaerebat; exierat enim a facie domini. pulum, quem quaerebat; exierat enim a facie domini. qui enim culpam sequitur exit a Christo. peccator exit. iustus intrat. denique Adam se peccator abscondit, iustus autem dicit: intret ratio mea in conspectu tuo. inuenit autem fratres suos Ioseph in Dothaim, quod significat defectionem. ubi est enim nisi in defectione qui deum deserit? nec mirum si deficiebant qui non audiebant dicentem: uenite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego uos reficiam. uenit igitur Ioseph in Dothaim, et praeuiderunt illum de longe uenientem, antequam adpropiaret ad illos. et insaeuiebant, ut occiderent eum. mento longe erant qui erant in defectione et ideo insaeuiebant, quia iis non adpropiauerat Christus. nam si adpropiasset iis typus sed prope esse non poterant qui parricidium cogitabant. ecce inquit somniator ille uenit. nunc ergo uenite occidamus illum. nonne haec uerba dicebant qui de parricid
Abbreviated transcription (Latin):
s occurrit dicens. Oculi mei sẽꝑ ad
dnm. Et ysaias dicenti dõ quẽ mittã.
sponte se obtulit dicens. Ecce ego.
Et symeon expecta uit ut uideret
mundi uiderat redemptorem.
quasi leuatus a peccato poposcit usu carnis
huiꝰ absolui dicens. Hunc dimitte dñe seruũ
tuũ. quia uiderunt oculi mei salutare tuũ.
Et tacheus hinc primũ suȩ pͣrogatiuã cõmen¬
dationis inuenit. quod in arborẽ ut xp̃m
uideret ascendit. Ergo ioseph a patre est
missus ad fr̃s. ab illo magis patre qͥ filioꝓpͥo
ñ peꝑcit. s ꝓ nobis om̃ib tradidit illum.
billo pacre de quo scriptũ est. Ds filiũ suũ
mittens insimilitudinẽ peccati. Et errabat
inquit ioseph. quia fr̃s suos in uenire non
poterat. Non immerito errabat. quia quȩ re¬
bat errantes. Cos enĩ agnoscit dñs qͥ sunt ipsius
Deniq & iħs fatigatus exitinere sedebat suꝑ
puteũ. Fatigabatur. qui ñ inueniebat dĩpo¬

Expanded text:
sed occurrit dicens: oculi mei semper ad sed occurrit dicens: oculi mei semper ad dominum. et Esaias dicenti domino: quem mittam? sponte se obtulit dicens: ecce ego. et Symeon expectauit, ut uideret mundi uiderat redemptorem, quasi leuatus a peccato poposcit usu carnis huius absolui dicens: nunc dimitte, domine, seruum tuum, quoniam uiderunt oculi mei salutare tuum. et Zacchaeus hinc primum suae praerogatiuam commendationis inuenit, quod in arborem, ut Christum uideret. ascendit. ergo Ioseph a patre est missus ad fratres, ab illo magis patre, qui filio probis omnibus tradidit eum, ab illo patre, de quo scriptum est: deus filium suum mittens in similitudinem carnis peccati. Et errabat, inquit, Joseph, quia fratres suos inuenire non poterat. non inmerito errabat, qui quaerebat errantes; eos enim agnoscit dominus qui sunt ipsius. denique et Iesus fatigatus ex itenere sedebat super puteum. fatigabatur, qui non inueniebat dei po
Abbreviated transcription (Latin):
ia cob typo fallitur alieno. sed suo amore
ñ fallitur. Pietas in eo pat̾na ñdeerat
s erraturȩ plebis affectus expͥmitur.
Nongͦ tanto somnio patriarcha ñ credidit.
qui utrunq pariter gemino ꝓpħabat
oraculo. ut & ꝑsonã iusti representaret
& popłi: quod dĩ filius uenturus ẽẽt
in terras. qui & diligeretur a iustis. &
negaretur a ꝑfidis. Uidebat gͥ future
incarnationis mẏsteria. qui filium
mittebat ad fr̃s. ut uideret si rectȩ
sunt oues. Quas ouesds̃ in illo iã cunc
patriarchȩ studio requirebat. nͥ eas
de quib ipse dñs iħs ineuangelio dix̃
non ueni nisi ad oues ꝑditas domꝰ ifrł:
Et misit inquit insichem qđ int̾p̃tatione
dr̃ humerus siue dorsũ. hoc est ad eos
qui ñ conuerterentur ad dñm. sed fu-¬
gientes a facie eiꝰ se auerterent. qđ est
ꝓpriũ peccatoris. Exiuit enĩ cam
a facie dei. Et ꝓpħa dicit. Pones eos
deorsũ. lustus autẽ ñ se auertit ad ñõ.

Expanded text:
Iacob typo fallitur alieno, sed suo amore Iacob typo fallitur alieno, sed suo amore non fallitur. pietas in eo paterna non deerrat, sed erraturae plebis adfectus exprimitur. Non ergo tanto somnio patriarcha non credidit, qui utrumque pariter gemino prophetabat oraculo, ut et personam iusti repraesentaret et populi, quod dei filius uenturus esset in terras, qui et diligeretur a iustis et negaretur a perfidis. uidebat igitur futurae incarnationis mysteria, qui filium mittebat ad fratres, ut uideret si recte sunt oues. quas oues deus in illo iam tunc patriarchae studio requirebat nisi eas, de quibus ipse dominus Iesus in euangelio dixit: non ueni nisi ad oues perditas domus Istrahel? et misit inquit in Sychem, quod interpretatione dicitur umerus siue dorsum, hoc est ad eos qui non conuerterentur ad dominum, sed fugientes a facie eius se auerterent, quod est proprie peccatoris; exiit enim Cain a facie dei, et propheta dicit: pones eos dorsum. iustus autem non se auertit a domino,
Abbreviated transcription (Latin):
turus es nobis. aut dominando dñaturꝰ
es nobis: Regẽ enĩ uenturũ uisio illa sig¬
nificabat. quẽ om̃is caro generis humani
inflexo ad oraret genu. Uidit autẽ aliud
sõnium. & narrauit illud patri suo &
fr̃ib eo qđ sol & luna & undecĩ stellȩ
adorarent eum. Vnde obuirgauit illũ
pater eiꝰ dicens. Quid gͦ erit hoc uisum
qđ somniastie Nunquid uenientes ego
& mater tua & fr̃s cui adorabimus te suꝑ
terrã: Quis est ille quẽ parentes & fr̃s
adorauert̃ suꝑ t̾rã. isi iesus ixp̃s.¬
quando eũ ioseph & mater cũ discipłis ad-¬
orabant dm̃ uerũ in illo corpore confi-¬
tentes& De quo solo dictũ ẽ: laudate
eũ sol & luna. laudate eũ om̃s stellȩ &
lumen. Obiurgatio autẽ patris quid
quasi d nm. quia exse natũ ẽẽ cognoscunt:
N udiunt itaq responsa eius. & ñ incelligunt.
Legunt ipsi quod sol & luna laudant eũ.
s nolunt credere dictũ ẽẽ de xp̃o. ltaq

Expanded text:
turus es nobis aut dominando dominaturus turus es nobis aut dominando dominaturus es nobis? regem enim uenturum uisio illa significabat, quem omnis caro generis humani inflexo adoraret genu. uidit autem aliud somnium et narrauit illud patri suo et fratribus, eo quod sol et luna et undecim stellae adorarent eum. unde obiurgauit illum pater eius dicens: quid ergo erit hoc uisum, quod somniasti? numquid uenientes ego et mater tua et fratres tui adorabimus te super terram? quis est ille quem parentes et fratres adorauerunt suquando eum Ioseph et mater. cum discipulis adorabant, deum uerum in illo corpore confitentes, de quo solo dictum est: laudate eum, sol et luna; laudate eum, omnes stellae et lumen? obiurgatio autem patris quid quasi dominum, quia ex se, natum esse cognoscunt? audiunt itaque responsa eius, et non intellegunt: legunt ipsi quod eum sol et luna laudant, sed nolunt credere dictum esse de Christo. itaque
Abbreviated transcription (Latin):
ri. nec filiis resecare debemꝰ studium
plus placendi. Deniq & iacob illũ plus
amabat. in quo maiora uirtutũ insig.¬
nia pͣuidebat. ut ñ tã filiũ pat̾ p̃tulissẽ
uideatur. quã ꝓpħa mysteriũ. Merito¬
q uariam tunicã fecit ei. quo significa¬
ret eũ diuersarũ uirtutũ amictu
fr̃ib p̃ferendũ. Deniq in puero ad-¬
huc refulsit diuina grã. diquidem
sõmauit quod cũ alligasset ut sibi ui¬
debatur ꝑ uisũ manipulos cũ fr̃ib
suis. surrexerit manipulus eiꝰ & stecerit
erectus. conuersi autẽ fr̃m manipuli
adorauerunt manipulũ suũ. In quo
utiq futura dñi iħy resurrectio reuelata
est quẽ & ierosolimis cũ uidissent undecĩ
adorauerunt discipłi. & om̃s sc̃ĩ cũ surrexe¬
suos. Unde fr̃s licet sõni fidẽ ꝑ inundiã
derogarent. interprecationẽ tamen eiꝰ
ꝓprũs sermonib ex primentes. respon¬
derunt ei. Nunquid regnando regna¬

Expanded text:
ri. nec filiis resecare debemus studium ri. nec filiis resecare debemus studium plus placendi. denique et Iacob illum plus amabat, in quo maiora uirtutum insignia praeuidebat, ut non tam filium pater praetulisse uideatur quam propheta mysterium, meritoque uariam tunicam fecit ei, quo significaret eum diuersarum uirtutum amictu fratribus praeferendum. Denique in puero adhuc refulsit diuina gratia, siquidem somniauit quod, cum alligasset, ut sibi uidebatur per uisum, manipulos cum fratribus suis, surrexerit manipulus eius et steterit erectus, conuersi autem fratrum manipuli adorauerint manipulum suum. in quo utique futura domini Iesu resurrectio reuelata est. quem et Hierosolymis cum uidissent, undecim adorauere discipuli et omnes sancti, cum resurrexesuos. unde fratres, licet somnii fidem per inui- diam derogarent, interpretationem tamen eius propriis sermonibus exprimentes responderunt ei: numquid regnando regna
Abbreviated transcription (Latin):
quanto magis cauendũ. ẽ. ne in flãmet
peccatores: instruimur gͥ. qualis esse
debeat affectus parentũ filioꝵq grã.
Amare liberos dulce. & impensius ama¬
re p̃dulce. sed frequent᷑ amor ipse
patrius nisi moderationẽ teneat nocet
liberis: siaut niinia indulgentia delic¬
tũ resoluat. aut p̾latione uniꝰ cȩteros
ab affectu germanitatis auertat. Plus
adquiritur filio. cui fr̃m adquiritur
amor. hȩc clariormunificentia patrũ.
hȩc dicio hȩreditas filiorũ. Iungat liberos
ȩqualis gr̃ã. quos iunxit ȩqualis natura.
Lucrũ pietas nescit pecuniȩ. in quopietatis
dispendium est. Quid miraris siꝓ ꝑter
fundũ aut domũ oriuntur int̾ fr̃s iur¬
gia. quando ꝓ pt̃ tunicã inter iacob
scĩ filios exarsit inuidia s Quid gͦ
Reprehendendus ÷ iacob quia prefere-¬
bat unũ ceteris: Sed nec libertatem
possumus auferre parentib ne eos
plus diligant. quos plus credant mere¬

Expanded text:
quanto magis cauendum est ne inflammet quanto magis cauendum est ne inflammet peccatores? Instruimur igitur qualis esse debeat affectus parentum filiorumque gratia. amare liberos dulce et inpensius amare praedulce, sed frequenter amor ipse patrius, nisi moderationem teneat, nocet liberis, si aut nimia indulgentia dilectum resoluat aut praelatione unius ceteros ab adfectu germanitatis auertat. plus adquiritur filio, cui fratrum adquiritur amor. haec praeclarior munificentia patrum. haec ditior hereditas filiorum. iungat liberos aequalis gratia, quos iuncxit aequalis natura. lucrum pietas nescit pecuniae, in quo pietatis dispendium est. quid miraris si propter fundum aut domum oriuntur inter fratres iurgia, quando propter tunicam inter Iacob sancti filios exarsit inuidia ? quid ergo ? reprehendendus Iacob, quia praeferebat unum ceteris ? sed nec libertatem possumus auferre parentibus, ne eos plus diligant quos plus credant mere
Abbreviated transcription (Latin):
filii diligebatur. sed ea res inuidiȩ
fuit. quod silentio prȩtereundũ ñ fuit.
Hinc gͦ argumentũ totius hystoriȩ p̾cessit.
simul ut cognoscamus ꝑfectũ uirũ ñ
moueri ulci̾scendi doloris iniuria. nec
malore rependere uicẽ. Unde & dauid
ait. Si reddidi retribuentib michimala.
Quid autẽ e̾ẽt quo preferr i ᷤ mereretur
cȩteris. siaut lȩdentes lȩsisset. aut dili¬
gentes dilexisset: Hoc enĩ pleriq
faciunt. Sed illud mirabile. si diligas
inimicũ tuũ. quod saluator docet.
ure gͦ mirandus. qui hoc fecit ante
euangłiũ ut lȩsus parceret. appetitus
ignosceret. uenditus ñ referret inuiriã
scd gr̃am ꝓcontumelia solueret. qđ post
ȩuangłiũ om̃s didicimus. & seruare ñ
possumus. Discamus gͦ & scõꝵ inuidiã
ut imitemur patientiam. & cognoscamꝰ
illos ñ naturȩ prestantioris fuisse. sed
obseruantionis: nec uicia scisse. sed emun¬
dasse. Quotd si inuidia etiã scõs ad ussit:

Expanded text:
filii diligebatur. sed ea res inuidiae filii diligebatur. sed ea res inuidiae fuit, quod silentio praetereundum non fuit. hinc ergo argumentum totius historiae processit, simul ut cognoscamus perfectum uirum non moueri ulciscendi doloris iniuria nec malorum rependere uicem. unde et Dauid ait: si reddidi retribuentibus mihi mala. quid autem esset quo praeferri Ioseph mereretur ceteris, si aut laedentes laesisset aut diligentes dilexisset? hoc enim plerique faciunt. sed illud mirabile, si diligas inimicum tuum, quod saluator docet. iure ergo mirandus qui hoc fecit ante euangelium, ut laesus parceret, adpetitus ignosceret, uenditus non referret iniuriam, sed gratiam pro contumelia solueret, quod post euangelium omnes didicimus et seruare non possumus. discamus ergo et sanctorum inuidiam, ut imitemur patientiam, et cognoscamus illos non naturae praestantioris fuisse, sed obseruationis nec uitia nescisse, sed emendasse. quodsi inuidia etiam sanctos adussit,
Abbreviated transcription (Latin):
uita: cęteris norma
inuendi est. Ideoq di-¬
gestã plenius accipimus
seriem scripturarũ. ut dum
abraam ysaac & iacob cȩterosq iustos legen¬
do cognoscimꝰ. uel ut quendã nobis in nocen¬
tiȩ tramitẽ eoꝵ uirtute reseratim enitenti¬
b uestigiis ꝓsequamur. De quib mͥ cũ fre¬
quens tractatus fuerit. hodie scĩ ioseph
hystoria oecurrit. in quocũ plurima
fuerit genera uirtutũ. tũ prȩcipuȩ
insigne effulsit castimoniȩ. Iustũ ÷ gͥ
rũq patientiã cernimus. ex illa genera¬
litate uirtutũ. in ipsas species discipli¬
narũ intendatis animũ. Nam licet
illa diffusiora. damen ista ex pressiora
sunt. & quȩ eo facilius mentẽ penetrant.
quo magis circũ scripta ac de terminata
sunt. S it gͥ nobis ꝓ positus sc̃s ioseph:
tanquã speculũ castitatis. In eiꝰ enĩ morib
meiꝰ actib lucet pudicia. & quidam
splendet castimoniȩ comes. nitor gr̃ȩ.
Unde etiam a parentib plusquã cȩteri

Expanded text:
ita caeteris norma vivendi est. Ideoque digestam plenius accipimus seriem Scripturarum; ut dum Abraham, Isaac, et Jacob, caeterosque justos legendo cognoscimus, velut quemdam nobis innocentiae tramitem virtute eorum reseratum enitentibus vestigiis persequamur. De quibus mihi cum frequens tractatus fuerit, hodie sancti Joseph historia occurrit. In quo cum plurima fuerint genera virtutum; tum praecipue insigne effulsit castimoniae. Justum est irumque patientiam; ex illa generalitate virtutum in ipsas species disciplinarum intendatis animum. Nam licet illa sint diffusiora; tamen ista expressiora sunt, et quae eo facilius mentem penetrent, quo magis circumscripta ac determinata sunt. 2. Sit igitur nobis propositus sanctus Joseph, tamquam speculum castitatis. in eius enim moribus, in eius actibus lucet pudicitia et quidam splendet castimoniae comes nitor gratiae. unde etiam a parentibus plus quam ceteri
Abbreviated transcription (Latin):
bibus cęli : hoc ÷ gͦ qđ̾ ait. ego sum
ioseph. ego sũ diuinȩ potentiȩ. Ad huc
pat̾ m̃s uiuit: Hoc est ego patr̃e ñ
nego. ego fr̃s agnosco. si aut uos fr̃em
aut pat̾ filiũ recognoscat. Adhuc
spopulii
fr̃em mͥelegi : Aecedite ad me: quia
ego ad uos aꝑꝓpinquaui. & e dusq ut
ꝑcarnis susceptionẽ facere me ur̃ȩ con-¬
sortẽ naturȩ. Nolite uł participẽ fugere

Expanded text:
bibus caeli. hoc est ergo quod ait: ego sum bibus caeli. hoc est ergo quod ait: ego sum Ioseph, ego sum diuinae potentiae. adhuc pater meus uiuit? hoc est: ego patrem non nego, ego fratres agnosco, si aut uos fratrem aut pater filium recognoscat. adhuc populi fratrem mihi elegi ? accedite ad me, quia ego ad uos adpropinquaui et eo usque, ut per carnis susceptionem facerem me uestrae consortem naturae. nolite uel par
Abbreviated transcription (Latin):
iosephremanere cupiebat: ne uide¬
ret mala quȩ inueniret patre suũ.
Hoc ⁊ iã p̃uidebat & cauere cupiebat
mala. quȩ uentura erant popło iu¬
deorũ. Sed cũ ad huc hȩc ipsa ñeẽt in
typo illo principũ popłi iudeorum
libera p̃dicatio fleuit ioseph. hoc:
in illo plorauit iħs: & iussit om̃s rece¬
dere. ut cognosceretur a fr̃ib. Non enĩ
uenerat sicut ipse ait. nͥ adoues
quȩ perunt domꝰ isrł. Et emittens
uocẽ cũ fletu. ego sũ inquit iosepli.
Adhuc pat̾ m̃s uiuit: Hoc est ex pandat
manus suas ad popłm ñ credentem
& contra dicentem. Non legatũ
nunciũ quȩrens. s ipse dñis saluum
facere uolens popł msuũ. ipse qui
loquebar assũ inquit. & pala fatusn
cũ pilato diceret. tudicis quiẽ rer
dotũ dicenti ad iurote ꝑdm̃ uiuũ
ut dicas nob situes xp̃s filiꝰ dĩ refer¬
ret. tudixisti. amen dico uob̃ amodo
uidebitis filiũ hominis sedentẽ ad
dexterã uirtutis & uenientẽ cũ nu¬

Expanded text:
Ioseph remanere cupiebat, ne uideIoseph remanere cupiebat, ne uideret mala, quae inuenerunt patrem suum, hoc est iam praeuidebat et cauere cupiebat mala, quae uentura erant populo Iudaeorum. sed cum adhuc haec ipsa non esset in typo illo principum populi Iudaeorum libera praedicatio, fleuit loseph, hoc est in illo plorauit Iesus. Et iussit omnes recedere, ut cognosceretur a fratribus; non506 uenerat enim, sicut ipse ait, nisi ad oues, quae perierunt domus Istrahel. et emittens uocem cum fletu ego sum inquit Ioseph; adhuc pater meus uiuit? hoc est: expandit manus suas ad populum non credentem et contradicentem, non legatum neque nuntium quaerens, sed ipse dominus saluum facere uolens populum suum. ipse qui loquebar adsum inquit et palam factuscum Pilato diceret: tu dicis quia rex dotum dicenti: adiuro te per deum uiuum, ut dicas nobis si tu es Christus filius dei, referret: tu dixisti. amen dico uobis, amodo uidebitis filium hominis sedentem ad dexteram uirtutis et uenientem cum nu
Abbreviated transcription (Latin):
tanqu̾a soluto sacco. hoc÷ deposito legis ue.¬
lamine. qđ supͣ cor est positũ uideorũ:
conuersus ad dnm. liber anexu adeptus
gr̃am libertatis ait. Nos om̃s itaq reue lata
facie głam dĩ speculantes ad eadẽ imagi¬
nẽ reformam. Soluto enĩ calcia m̃to legis.
nudo uestigio. liberi sermonis ȩuangłiũ
p̃dicabat. Tenebant eũ uidei. & impedi¬
recupiebant: Sed ubi in eiꝰ sacco argentũ
resplenduit. sciderunt uestim̃ta sua &
rȩuersi sunt retro. libera enĩ ꝓxp̃o pauli
p̃dicatio nudauit popłm udeorũ :¬
& omñe eoꝵ rescidit gr̃am. Ideoqs retro
regressi sunt. qui ante seuidere non
iesum: redeuntes retro ceciderunt
in t̾rã. Merito retro reuertebant᷑. qͥ in
t̾renã lab̾e ab illa cȩlesti gra recidebant.
N olebant gͥ moralit̾ redire sine fr̃e. mysti¬
cȩ sine pauloreuerti. Quo amisso: asse¬
rebant inmerorẽ deducendã paren¬
tis popłi senectutẽ. Et idõ iudas apud

Expanded text:
tamquam soluto sacco, hoc est deposito legis uetamquam soluto sacco, hoc est deposito legis uelamine, quod supra cor est positum ludaeorum, conuersus ad dominum, liber a nexu adeptus gratiam libertatis ait: nos itaque omnes reuelata facie gloriam dei speculantes ad eandem imaginem reformamur. soluto enim calciamento legis nudo uestigio liberi sermonis euangelium praedicabat. tenebant eum Iudaei et inpedire cupiebant, sed ubi in eius sacco argentum resplenduit, sciderunt uestimenta sua et reuersi sunt retro. libera enim pro Christo Pauli praedicatio nudauit populum Iudaeorum et omnem eorum rescidit gratiam, ideoque retro regressi sunt, qui ante se uidere non Iesum, redeuntes retro ceciderunt in terram. merito retro reuertebantur, qui in terrenam labem ab illa caelesti gratia recidebant. nolebant igitur moraliter redire sine fratre, mystice sine Paulo reuerti, quo amisso adserebant in maerorem deducendam parentis populi senectutem. et ideo ludas apud
Abbreviated transcription (Latin):
donauerit. Habemꝰ naturȩ argentum.
habemꝰ & gr̃ȩ. Natura opus creatoris. gr̃a
munꝰ redẽptoris. Et si ñ possumꝰ uidere
donaxp̃i. ille tam̃ donat. & oꝑat᷑ occul¬¬
te. & donat om̃ib s seruare paucorũ :
& non amittere. Non om̃ib tam̃ donat
om̃ia. tricicũ multis datur sciphus uni.
Quꝓꝓpħico & sacerdotali donat᷑ muneres
Non enĩ om̃is. Sed ꝓpħa dicit. Calicem
salutaris accipiam. & nom̃ dñi inuoca-¬
bo. Incorpore gͥ pauli. iã doctrinȩ
cȩlestis alloqͥũ refulgebat. cũ eẽt erudi-¬
tus in lege. S quia adhuc iusticiȩ dĩ
subiectus ñ erat. intra saccũ erat sci¬
phus. doctrina intra legẽ. lucerna intͣ
modiũ. Missus tam̃: ananias. qui
benedictionẽ daret. manũ imponeret.
saccũ solueret. Sacco soluto redixit argen¬
tũ. & decidentib squamis uelut quibdã
sacci uinculis statĩ uidit. Uinculũ eiꝰ ꝑfi¬
dia erat. absolutio eiꝰ fides facta est. Et idõ

Expanded text:
donauerit. habemus naturae argentum, donauerit. habemus naturae argentum, habemus et gratiae. natura opus est creatoris, gratia munus est redemptoris. etsi non possumus uidere dona Christi, ille tamen donat et operatur occulte et donat omnibus, sed seruare paucorum est et non amittere. non omnibus tamen donat omnia. triticum multis datur, scyphus uni, qui prophetico et sacerdotali donatur munere. non enim omnis, sed propheta dicit: calicem salutaris accipiam et nomen domini inuocabo. in corpore igitur Pauli iam doctrinae caelestis adloquium refulgebat, cum esset eruditus in lege. sed quia adhuc iustitiae dei subiectus non erat, intra saccum erat scyphus, doctrina intra legem, lucerna intra modium. missus tamen Ananias, qui benedictionem daret, manum inponeret, saccum solueret. sacco soluto reluxit argentum et decidentibus squamis uelut quibusdam sacci uinculis statim uidit. uinculum eius perfidia erat, absolutio eius fides facta est. et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sc̃is diceret. & poculũ meũ in ebri.¬
ans qua p̾clarũ est. Et sciphus argen¬
teus soli sacco eiꝰ inserit᷑. Nesciebat hoc
beniamin. fallebat᷑ paulus. s uocabat᷑.
Mittitur post eũ mane. nox ꝓcesserat
cecitatis. dies fidei apꝓpinquabatur
Pordinẽ singuloꝵ prius inspiciuntur
sacculi. Docet te moralitatẽ scriptura
diuina. Pordinẽ ante discubuerunt
in conuiuio contra eũ. pͥmitiuus scđm
ȩtatẽ. Uides quod senior locus ille sit
differendus: Pordinẽ iterũ reqͥrunt᷑
sacculi singłoꝵ. ut scias electũ paulũ
cȩlesti eẽ udicio. Discussit cȩteros. hc̃
p̃tulit. innullius alteriꝰ sacco sciphus
inuentꝰ ÷ argenteus nͥ istiꝰ. Quid sibi uult
qͦd insertꝰ ẽ sacculus: loseph quidem
in ebriauit ut falleret. sciphu misit
ut fr̃em quẽ diligebat pia fraude re¬
uocaret.S refulgent mẏsteria diuina.¬
Hoc inuenit in nobis xp̃s argentũ. qđ ipse

Expanded text:
cum sanctis diceret: et poculum tuum inebricum sanctis diceret: et poculum tuum inebrians quam praeclarum est! et scyphus argenteus soli sacco eius mseritur. nesciebat hoc Beniamin: fallebatur Paulus, sed uocabatur. mittitur post eum mane; nox enim processerat caecitatis, dies fidei adpropinquabat. per ordinem singulorum prius inspiciuntur sacculi. docet te moralitatem scriptura diuina. per ordinem ante discubuerunt in conuiuio contra eum, primitiuus secundum aetatem. uides quod seniori locus ille sit deferendus. per ordinem iterum requiruntur sacculi singulorum, ut scias electum Paulum caelesti esse iudicio. discussit ceteros, hunc praetulit. in nullius alterius sacco scyphus inuentus est argenteus nisi istius. quid sibi uult quod insertus est sacculo ? Ioseph quidem inebriauit ut falleret, scyphum misit ut fratrem quem diligebat pia fraude reuocaret, sed refulgent mysteria diuina.Hoc inuenit in nobis Chnstus argentum, quod ipse
Abbreviated transcription (Latin):
& quia adolescentes metu magis quam
ratione reuocant᷑ auitio. adhibuit
stimulũ. & miseratus ad monuit: ne ad uer¬
sus stimulũ calcitraret. Turbatꝰ ÷ aut̃
sicut habes in euangłio. quia turba uit
se sp̃u cũ latarũ suscitaret. & ibi fleuit.
ut lacrimis suis prius mortui delicta
lauaret. S intra fleuit. & lauit faciẽ
suã. Cȩcitas pauli. fletus ÷ xp̃i. lauat
faciẽ suã. ubi lum̃ ei reparatur ad¬
missum. Lauit faciem suam xp̃s. ubi
baptizatus.ẽ. paulus. ꝑ quẽ dñs iħs
a plurib uideretur: & idõ inconuuuo
pars eiꝰ quinq plicit᷑ maior effecta ÷
quod haberet suꝑiorib ante ferri.
ñ solũ m̃tis prudentia. s etiã militia
corporis & gr̃a castitatis. Biberunt
principio fidei maior paulo progatiua
defertur de quo dictũ ÷ ad ananiam.
uade qm̃ uas electionis ẽ. mͥ ad sufferen¬
dũ nom̃ meũ corã gentib. A pͥncipio
in ebriat᷑ ebrietate s sobria. ut & ipse

Expanded text:
et quia adulescentes metu magis quam et quia adulescentes metu magis quam ratione reuocantur a uitio, adhibuit stimulum et miseratus admonuit, ne aduersus stimulum calcitraret. turbatus est autem, sicut habes in euangelio quia turbauit se spiritu, cum Lazarum suscitaret, et ibi fleuit. ut prius lacrimis suis mortui delicta lauaret. sed intra fleuit et lauit faciem suam. caecitas Pauli fletus est Christi: lauat faciem suam, ubi lumen ei reparatur amissum. lauit faciem suam Christus, ubi baptizatus est Paulus, per quem dominus Iesus a pluribus uideretur. et ideo in conuiuio pars eius quinquipliciter maior effecta est, quod haberet superioribus anteferri non solum mentis prudentia, sed etiam militia corporis et gratia castitatis. Biberunt a principio fidei maior Paulo praerogatiua defertur, de quo dictum est ad Ananiam: uade, quoniam uas electionis est mihi ad sufferendum nomen meum coram gentibus. a principio inebriatur ebrietate, sed sobria, ut et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
nondũ inuirũ ꝑfectũ excreuerat
in illã sicut ipse dixit mensurã
ȩtatis plenitudinis xp̃i. deniq ad¬
olescens legit᷑ tantũ ibi. ubi lapidan¬
tiũ stephanũ uestim̾ta seruabat.
Et idõ philemonẽ non adolescentiȩ
suȩ s sȩnectutis similẽ ẽe cupiebat
ut scripsit. Magis obsecro oũ sis
talis ut paulis senex. Idõ ad olescen¬
tiores uiduas p̾dicat declinandas
centiũ delictorũ lasciuiã imma-¬
turitatẽq uirtutis. Cȩterũ maior
in iuuene. quã in sene laus castitatis :
Puto autẽ quod a uero ñ sit alienum.
si illud intelligamꝰ. quia cũ hoc paulꝰ
haberet & horreret. correptꝰ quod cȩxi¬
tis accidisset ei. inciꝑet ei tãm̃ apꝓpin¬
qulare dicendo. Dñe quid me uis faceres
Idõ adolescentior dicebat᷑ axp̃o. ut qͥ
uocabat᷑ ad gr̃am excusaretur aculpa
quod ea lubricȩ fuisset ȩtatis. Deniq
uidit eũ xp̃s ubi lux circũ fulsit euꝰ.

Expanded text:
nondum in uirum perfectum excreuerat. nondum in uirum perfectum excreuerat. in illam, sicut ipse ait, mensuram aetatis plenitudinis Christi. denique adulescens legitur tantum ibi, ubi lapidantium Stephanum uestimenta seruabat. et ideo Philemonem non adulescentiae suae, sed senectutis similem esse cupiebat, ut scripsit: magis obsecro, cum sis talis ut Paulus senex. ideo adulescentiores uiduas praedicat declinandas, centium delictorum lasciuiam inmaturitatemque uirtutis. ceterum maior in iuuene quam in sene laus castitatis est. puto autem quod a uero non sit alienum, si illud intellegamus, quia, cum hoc Paulus haberet et horreret correptus, quod caecitas accidisset ei, inciperet tamen adpropinquare dicendo: domine, quid me uis facere? ideo adulescentior dicebatur a Christo. ut qui uocabatur ad gratiam excusaretur a culpa, quod ea lubricae fuisset aetatis. denique uidit eum Christus. ubi lux circumfulsit eum,
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s ioseph: qu̾e animo tenebat. quẽ
oculis requirebat. quo ab sente fr̃s
pęne ñ uiderat. quia uiđe nichil
ꝓderat: nec solũ uidisse contentus.
quasi nesciret int̾rogauit. Hic est
non  ocul is sed etiã sermone teneamꝰ
Agnouerat ioseph dilectũ suũ. sed idõ
int̾rogabat. ut qũe tenebat animꝰ.
uex sonaret. Deniq ñ expectauit ut
respondet᷑. s continuo benedixit cũ.
& turbatꝰ est desiderii sut fructu.
Torquebant᷑ autẽ uiscera eiꝰ. quia cõ¬
plectendi eiꝰ que desiderauerat lib̾¬
tas differebatur. Deniq ingressus
in ꝓmptuariũ plorauit. & lauit
faciem suã & continuit se. Grandis
amoris ac ulei cito corda compungunt
nisi desiderii frena laxentur. yince¬
batur affectu ioseph: differebatur
consilio. ratio cũ amore certabat.
Fleuit ut amoris pii estus cemꝑaret¬
hȩc moralit᷑. Mystice autẽ uidit dr̃s
iħs paulũ oculi enĩ dñi suꝑ iustos.

Expanded text:
sanctus Ioseph, quem tenebat animo, quem sanctus Ioseph, quem tenebat animo, quem oculis requirebat, quo absente fratres paene non uiderat, quia uidere nihil proderat. nec solum uidisse contentus quasi nesciret interrogauit: hic fratnon solum oculis, sed etiam sermone teneamus. agnouerat Ioseph dilectum suum, sed ideo interrogabat, ut quem tenebat animus uox sonaret. demque non expectauit ut responderetur, sed continuo benedixit eum et turbatus est desiderii sui fructu. torquebantur autem uiscera eius, quia conplectendi eius quem desiderauerat libertas differebatur. denique ingressus in promptuarium plorauit et lauit faciem suam et continuit se. grandis amoris aculei cito corda conpungunt, nisi desiderii frena laxentur. uincebatur adfectu Ioseph, differebatur consilio: ratio cum amore certabat. fleuit, ut amoris pii aestus laHaeo moraliter; mystice autem uidit dominus lesus Paulum oculi enim domini super iustos —
Abbreviated transcription (Latin):
iuitabat ad prandiũ. horũ nutabat
affectꝰ illius ꝑseuerat gr̃a. Primus
appellat. primꝰ int̾rpootat. Quomͦ nom̃
habetis: Et iterũ ait. Nectene est pat̾
ur senior e Suꝑioris. ẽ inferiorẽ ad
colloquiũ ꝓuocare dare sermonis fidu¬
ciã quȩrere ñ solũ de ipsis. s etiã de
parentib Respondent illi. Recce est
puertuus pat̾ nr̃. Ille semorẽ dixit.
ut honoraret. isti puerũ nominarunt
ut deferrent humilitatis obsequium.
quod senectiis honor dignitatis sit. pue¬
ricia autẽ subiecta uideatur & ꝓpior
uerecundiȩ quã suꝑbiȩ. Respiciens aut̃
ocłis. uidit benamin frł suũ exeadẽ
matre. Morale ÷ ut qͦs diligimꝰ hos
uideamꝰ p̃ceteris. & quos animi intentio
tenet. pͥores eos obtutꝰ offendat oculoꝵ.
iqͥdẽ plerunq cnrta alia m̃tis occupatione
districti. quos habemꝰ ante oculos non
uideamꝰ. lta duce animo. dirigitur nr̃
aspectus. Uidit gͥ beniamin fr̃em suũ

Expanded text:
inuitabat ad prandium: horum nutabat inuitabat ad prandium: horum nutabat adfectus, illius perseuerat gratia. primus adpellat, primus interrogat: quomodo habetis? et iterum ait: recte est pater uester senior? superioris est inferiorem ad conloquium prouocare, dare sermonis fiduciam, quaerere non solum de ipsis, sed etiam de parentibus. respondent illi: recte est puer tuus, pater noster. ille seniorem dixit, ut honoraret: isti puerum nominarunt, ut deferrent humilitatis obsequium, quod senectus honoratae sit dignitatis, pueritia autem subiecta uideatur et propior uerecundiae quam superbiae. Respiciens autem oculis uidit Beniamin fratrem suum ex eadem matre. morale est, ut quos diligimus eos uideamus prae ceteris et quos animi intentio tenet priores eos obtutus offendat oculorum, siquidem plerumque circa alia mentis occupatione districti quos habemus ante oculos non uidemus. ita duce animo dirigitur noster aspectus. uidit igitur Beniamin fratrem suum
Abbreviated transcription (Latin):
tis exeluditur. lucrũ uitȩ ad qͥritur.
arauerunt autẽ munera. donec intra¬
ret iosepħ meridie. Accelerauit meri¬
die fides pauli. Ante cęcus erat. postea
cȩpit lum̃ uidere iusticiȩ. Qm̃ qͥ reuelat
addñm uiã suã &e sꝑat. in eũ. dñs quoq
educet tanquã bum̃ iusticiã eiꝰ. & iudiciũ
eiꝰ sicut meridiem. St ab rahȩ quando ds̃
apparuit ad ilicẽ manbrȩ meridieserat.
cui de p̃sentia dñi lux ȩc̃na fulgebat.
Meridies ẽ quando iosepħ uerus indomũ
suã intrat ut prandeat. Tunc enĩ plus
dieslucet: quando sacram̃ta celebramꝰ
Et intulerunt inquit ei munera. Nos
munera inferimꝰ ille instaurat conuiuũ.
le dicit. apponite panes. quos soli
hebrei sumunt egyptis manducare
non possunt. S ante conuiuium
quanta dignatio. qu̾a usus istius & se.¬
dulitatis &e grt̃ morale magisterrũ.
dhuc de calumnia qua sibi aioseph
fiori putabant. fr̃s sus pecti erant: Iue

Expanded text:
tis excluditur, lucrum uitae adquiritur. tis excluditur, lucrum uitae adquiritur. Parauerunt autem munera, donec introiret Ioseph meridie. accelerauit meridiem fides Pauli. ante caecus erat, postea coepit lumen uidere iustitiae, quoniam qui reuelat ad dominum uiam suam et sperat in eum, dominus quoque educet tamquam lumen iustitiam eius et iudicium eius sicut meridiem. et Abrae quando deus apparuit ad ilicem Mambrae, meres erat, cui de praesentia domini lux aeterna fulgebat. meridies est, quando Ioseph uerus in domum suam intrat, ut prandeat. tunc enim plus dies lucet, quando sacramenta celebramus. et intulerunt inquit ei munera. nos munera inferimus, ille instaurat conuiuium. ille dicit: adponite panes, quos soli Hebraei sumunt, Aegyptii manducare non possunt. sed ante conuiuium quanta dignatio! quam usus istius et sedulitatis et gratiae morale magisterium! adhuc de calumnia, quam sibi a Ioseph fieri putabant, fratres suspecti erant. ille
Abbreviated transcription (Latin):
ur & ds̃ patrũ ur̃oꝵ. dedit uobis thes¬
auros in sacculis ur̃is. Argentũ ur̃m ꝓ¬
batũ acceptũ habeo. Illi enĩ dixerant.
steria & euident᷑ ex pressa. hoc est dicere.
Cur inflamini& Argentũ hab̾e ur̃m in sac.¬
culis sepiꝰ usurpatis. Quid enĩ habetis. qđ
n accepistis: Si autẽ accepistis. quid głami¬
ni quasi ñ acceperitis: lam saturatĩ estis.
diuites facti estis. qui argentũ uos hab̾e
creditis. S argentũ uobis ds̃ patrũ uroꝵ
dedit. Iule de ur̃. ille patrũ ur̃orũ dẽ est
quẽ negastis. Sed ignoscit. s indulget
s recipit si reuertamini. ipse s qͥ ur̃m
non quȩrit argentũ. suũdonat. Ipse
dedit uobis argentũ insacculis ur̃is.lã
sacculi ur̃i argentũ habent. quilutũ
habebant. Et idõ ur̃ ẽ quidicit. consci¬
disti saccũ meũ. & induistime. leticia:
Is quod fidei deuotione quasi iacob
filii detulistis. quod sine damnodatur.
& sine ullo annumeratur dispendio.
quando quidẽ tali p̃cio detrim̃tũ mor-¬

Expanded text:
us patrum uestrorum dedit uobis thensauros in sacculis uestris: argentum uestrum probum acceptum 502 habeo. illi enim dixerant: steria et euidenter expressa! hoc est dicere: cur inflamini? argentum uos habere uestrum in sacculis saepius usurpatis? quid enim habetis quod non accepistis ? si autem accepistis, quid gloriamini quasi non acceperitis? iam saturati estis, diuites facti estis. qui argentum habere uos creditis, sed argentum uobis deus patrum uestrorum dedit. ille deus uester, ille patrum uestrorum deus est, quem negastis. sed ignoscit. sed indulget, sed recipit, si reuertamini. ipse est, qui uestrum non quaerit argentum, suum donat. ipse uobis dedit argentum in sacculis uestris. iam sacculihabebant; et ideo vester est qui dicit: Conscidisti saccum meum, et induisti me laetitia  quod fida deuotione quasi Iacob filii detulistis, quod sine damno datur et sine ullo adnumeratur dispendio, quandoquidem tali pretio detrimentum mor
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiet uldimis cemporib popłm iu¬
deorum. non scdm̃ illius merita. sed
scdm̃ electionẽ sue gr̃ȩ. Et imponet
manũ suꝑ oculos ut cęcitatẽ auferat.
C uius idõ distulit sanitatem. ut postremo
credecet. qui ante non putauit esse creden¬
dũ: & p̃rogatuam suꝑioris electionis ad¬
miteret. Unde & apłs ait. quia cęcitas
exparte inisrł contigit. donec plenitudo
gentiũ intraret. & sic omis isrł saluis
fieret. Gesta gͥ pacriarcharũ. futurorũ
misteria sunt. Deniq ipse iacob. sic aic
ad filios suos. Congregamini ut annun¬
Iciem
uobis. quȩ occursura sunt uobis in nouissi¬
mis dieb. Congregamini. &audite isrł¬

Expanded text:
suscipiet ultimis temporibus populum Iususcipiet ultimis temporibus populum Iudaeorum, non secundum illius merita, sed secundum electionem suae gratiae et inponet manum super oculos eius, ut caecitatem auferat. cuius ideo distulit sanitatem, ut postremus crederet, qui ante non putauit esse credendum, et praerogatiuam superioris electionis amitteret. unde et apostolus ait: quia caecitas ex parte Istrahel contigit, donec plenitudo gentium intraret et sic omnis Istrahel saluus fieret. gesta igitur patriarcharum futurorum mysteria sunt. denique ipse Iacob sic ait ad filios suos: congregamini, ut adnuntiem uobis quae occursura sunt uobis in nouissimis diebus. congregamini et audite Is
Abbreviated transcription (Latin):
uideat. Ueni ad euangłiũ. lege quẽ ad modũ
cecus ille sanatus sit: cui iħs manũ mposuit.
& eiꝰ alistulit cecitatẽ. Non enĩ morituris
manũ xp̃s imponit sed uicturis. Aut si mo¬
rituris. recte qͥa pͥus morim᷑. ut reuiuiscamiꝰ.
Non enĩ possumꝰ dõ uiuere. nͥ peccato ante
moriam᷑. Descendunt gͥ inegyptũ septua-¬
ginta qͥnq animȩ ut scriptũ . ẽ. Et hoc
mystice numero remissionis. quia post tan¬
cam duriciam. post canta peccata habe¬
rent᷑ indigni. nͥ donaretur his remissio
peccatorũ. Occurrit illi uidas. hoc. ẽ. con¬
fessio erroris. hunc sui uenturus uideorũ
popłs p̃nunciũ mittit. Idõ & ioseph uerus
id ẽ. arbit̃. & interpres diuinitatis occur¬
rit. quia p̾cedit iam confessio. quos ante
ꝑfidia possidebat. Int̾pres. ẽ. eñi diuini¬
tatis xp̃s. qui a dm̃ nemo uidit unquã
nͥ unigenitꝰ filius quiẽ. insinu patris ipse
en arraiit. hic senilis iam etatis & fessũ

Expanded text:
uideat. ueni ad euangelium, lege quemadmodum uideat. ueni ad euangelium, lege quemadmodum caecus ille sanatus sit, cui lesus manum inposuit et eius abstulit caecitatem. non enim morituris manum Christus inponit, sed uicturis, aut si morituris, recte, quia prius morimur, ut reuiuiscamus; non enim possumus deo uiuere, nisi peccato ante moriamur. Descendunt igitur in Aegyptum septuaginta quinque animae, sicut scriptum est, et hoc mystice numero remissionis, quia post tantam duritiam, post tanta peccata haberentur indigni, nisi donaretur his remissio peccatorum. occurrit illi ludas, hoc est confessio erroris. hunc sui uenturus Iudaeorum populus praenuntium mittit. ideo et Ioseph uerus, id est arbiter et interpres diuinitatis, occurrit, quia praecedit iam confessio quos ante perfidia possidebat. interpres est enim diuinitatis Christus, quia deum nemo uidit umquam, nisi unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse enarrauit. hic senilis iam aetatis et fessum
Abbreviated transcription (Latin):
angustos. ad popłm dĩ migrent. qͥ ex toto
orbe ex om̃ib nationib & popłis congre¬
gatꝰ inmagnã factꝰ ÷ gentẽ : Deni.q
mom̃em t̾ram exiuit sonus eorũ. Uoca.¬
tur gͦ afiliis suis iacob: id .ẽ. apetro.
ioh̾e. paulo. popłs iudeorũ inuitatur
hortatur oraculo. Spondet ei ꝓfectum
fidei. muneris sui fructũ dicens ei. Ioseph
mittet manũ suꝑ oculos tuos. Nonuti¬
q sc̃s patriarcha sollicitꝰ erat. a quo ei
oculi clauderent᷑ : licet etiã intellectu
simplici. moralis expͥmat᷑ affectus. Nam
si eos quos diligimus. cupimus frequeter
amplecti. quanto magis recessuri ex hoc cor¬
pore. ipso carorũ pignorũ tactu delectant᷑
ex tremo: Et hoc mulcem᷑ uatico. Tam̃
mistice licet nobis intelligere. qđ postea
cogniturus dm̃ sit popłs iudeoiũ. Hoc est
enĩ mysteriũ qd uerus ioseph imnuttet ma¬
nus suꝑ oculos eiꝰ ut qͥ ñ uidebat̾ ante iam

Expanded text:
angustos ad populum dei migrent, qui ex toto angustos ad populum dei migrent, qui ex toto orbe, ex omnibus nationibus et populis congregatus in magnam factus est gentem ? denique in omnem terram exiuit sonus eorum. uocatur ergo a filiis suis Iacob, id est a Petro Iohanne Paulo populus Iudaeorum inuitatur hortatur oraculo, spondet ei profectum fidei muneris sui fructum dicens ei: Ioseph mittet manum super oculos tuos. non utique sanctus patriarcha. sollicitus erat a quo ei oculi clauderentur, licet etiam intellectu simplici moralis exprimatur adfectus. nam si eos quos diligimus cupimus frequenter amplecti, quanto magis recessuri ex hoc corpore ipso carorum pignorum tactu delectamur extremo et hoc mulcemur uiatico. tamen mystice licet nobis intellegere quod postea cogniturus deum sit populus Iudaeorum. hoc est enim mysterium, quod uerus Ioseph immittet manus super oculos eius, ut qui non uidebat ante iam
Abbreviated transcription (Latin):
citatũ. festinꝰ reqͥrit. de uotꝰ accedit. &
intima dm̃ m̃te uenerat᷑. Credit enĩ qđ
ipse ñmoriat᷑. si credat in re surrectionis
auctorẽ. Eteleuans se isrł. uenit ad pu¬
teũ iuram̃ti. &ͥ imolauit hostiam
dõ patris sui isaac. Merito eleuat᷑. qui
festinat ad xp̃m. fides p̃cedit deuotionẽ
Prus se eleuauit. posteaimmolauit. Ille
enĩ bene immolat. qui cognitionẽ
diuinitatis inuestigauerit. Bixit aũt
ds̃ ad isrł inuisu nocte dicens. Iacob.
iacob Qui dix̃. Qui es. Et dñs. Ego
sũ ds patrũ tuorũ. noli timere. descen¬
de inegiptũ : ingentem enĩ magnam
te faciam ibi. Ego descendam tecũ in
ȩgyptũ. & ego deducam de inꝑpetuũ.
Quem ad modũ quȩ ipsi legunt non in¬
telligunt. & moysen quẽ laudant
abnegant. cũ eiꝰ scriptis nolunt crede:
qͥd eiudentiꝰ quã quod hoc loco inui¬
tantur ut adeccłam dĩ transeant. &
qui ante intra iudee t̾minos coartabant᷑

Expanded text:
citatum festinus requirit, deuotus accedit et citatum festinus requirit, deuotus accedit et intima deum mente ueneratur; credit enim quod ipse non moriatur, si credat in resurrectionis auctorem. Et eleuans se Istrahel uenit ad puteum iuramenti et immolauit hostiam deo patris sui Isaac. merito eleuatur qui festinat ad Christum. fides praecedit deuotionem. prius so eleuauit, postea immolauit: ille enim bene immolat qui cognitionem diuinitatis inuestigauerit. dixit autem deus ad Istrahel in uisu nocte dicens: Iacob, Iacob. qui dixit: quid est? dicens: ego sum deus patrum tuorum: noli timere, descende in Aegyptum; in gentem enim magnam te faciam ibi. ego descendam tecum in Aegyptum et ego deducam te in perpetuum. quemadmodum quae ipsi legunt non intellegunt et Moysen quem laudant abnegant, cum eius scriptis nolunt credere! quid euidentius quam quod hoc loco inuitantur, ut ad ecclesiam dei transeant et qui ante intra Iudaeae terminos coartabantur
Abbreviated transcription (Latin):
tantes. iħudñi potentiã p̾dicabant.
sicut habemꝰ in actib apłoꝵ dicente
petro. hunc gͦ iħm resuscitauit ds̃.
cuiꝰ nos testes sumꝰ. dextera gͥ dĩ exaltitꝰ.
reꝓmissione sp̃s scĩ accepta apatre effu¬
dit hoc donũ quod uos uidetis: Ad¬
uertimꝰ cerce. quomͦ & uiuere eũ. & t̾re
totuis pͥncipem dicat. qui aꝑiens horrea
sua. spũalis gr̃e donet omib ubertatem.
Hes dice bant᷑ apłi. sed udei ñ credebant.
s iniciebant manꝰ in eos. & trudebant
incustodia p̃dicatores salutis. Unde &
de iacob scriptũ ÷. Expauit m̃te. non
enĩ credebat eis. Expauit affectu plebis
incredulȩ. sed postea quã xp̃i gesta cog¬
nouit: tantis beneficiis & oꝑib de linit
resũpsit sp̃m dicens. Magnũ mͥ est
si adhuc filius m̃s uiuit iosepħ. Ibo & ui¬
debo illũ pͥusquã moriar. Primũ & maxi¬
mũ fidei fundamĩtuĩ inresurrectionẽ xp̃i
credere. Quicũq enĩ crediderit resus¬

Expanded text:
tantes Iesu domini potentiam praedicabant, tantes Iesu domini potentiam praedicabant, sicut habemus in Actibus apostolorum dicente Petro: hunc ergo legum resuscitauit deus, cuius nos testes sumus. dextera igitur dei exaltatus repromissione spiritus sancti accepta a patre effudit hoc donum, quod uos uidetis? aduertimus certe quomodo et uiuere eum et terrae totius principem dicat, qui aperiens horrea sua spiritalis gratiae donet omnibus ubertatem. haec dicebant apostoli, sed Iudaei non credebant, sed iniciebant manus in eos et trudebant in custodiam praedicatores salutis. unde et de Iacob scriptum est: expauit mente; non enim credebat eis. expauit adfectu plebis incredulae, sed posteaquam Christi gesta cognouit, tantis beneficiis et operibus delinitus resumpsit spiritum dicens: magnum mihi est, si adhuc filius meus Ioseph uiuit. ibo et uidebo illum, priusquam moriar. primum et maximum fidei fundamentum in resurrectionem Christi credere. quicumque enim crediderit resus
Abbreviated transcription (Latin):
dissensio. Hoc ÷ gͦ quod ait. pacẽ meã
do uob̾. id. ẽ. nolite irasci inuia. Et
uide quod in hac uia dicat. hoc ÷ in
occursu totiꝰ uitȩ in dignationẽ cauen¬
dã. quod ira sepe etiã in nocentes in
crim̃ add ucat. qͥa dũ iusto amplius
irascim᷑. & uolumꝰ alienũ cohercere
peccatũ. grauiora peccata cõmitimꝰ.
Idõ apłs ñ uos ipsos inquit uindicantes
hm̃i. si date locũ irȩ. Hoc ÷ declinemꝰ eã
ne nos illa corripiat. Unde & dñs iħs¬
misit eos sine aro. sine argento. sine
pecunia. sine pera. sine uirga. id est
ut & incentiua litis. & strum̃ta eriperet
ultionis. Et ascenderunt inquit de
egypto. & uenerunt in t̾rã chanaan
ad iacob patrẽ suũ. & nunciauerunt
illidicentes. quia ioseph filiꝰ tuus uiuit.
& ipse ÷ princeps totiꝰ t̾rȩ egypti. Quȩ
est t̾ra canaan quȩ nutabat: Quid gͥ
tã euidens. qu̾a apłore tẽpora designa¬
ri qui ingressi iudeoꝵ sẏnagogas nu-¬

Expanded text:
dissensio. hoc est ergo quod ait: pacem meam dissensio. hoc est ergo quod ait: pacem meam do uobis, id est nolite irasci in uia. et uide ne in hac uia dicat, hoc est in hoc cursu totius uitae indignationem cauendam, quod ira saepe etiam innocentes in crimen adducat, quia, dum iusto amplius irascimur et uolumus alienum coercere peccatum, grauiora peccata conmittimus. ideo apostolus non uos ipsos inquit uindicantes, carissimi, sed date locum irae, hoc est declinemus eam, ne nos illa corripiat. unde et domiiscipulos misit eos sine auro, sine argento, sine pecunia, sine uirga, id est ut et incentiua litis et instrumenta eriperet ultionis. Et ascenderunt inquit de Aegypto et uenerunt in terram Chanaan ad Iacob patrem suum et nuntiauerunt illi dicentes quia Ioseph filius tuus uiuit et ipse est princeps totius terrae Aegypti. quae est terra Chanaan? quae nutabat. quid igitur tam euidens quam apostolorum tempora designari, quibus ingressi Iudaeorum synagogas nu
Abbreviated transcription (Latin):
legisti de sapientia dictũ. binas uestes fecit
uiro suo. Una ÷ mystica. moralis altera.
merita diuersa. & p̾mittit patrimune¬
ra. filiꝰ honorat patrẽ. xp̃s popłm suũ
Inuitat ꝓmissis. inuitat muneribus.
Portant hȩc munera illi a sini in utiles
& laboriosi ante: nunc utiles. Portant
in typoxp̃i munera. portaturi in ȩuan¬
głio munerũ largitorẽ. Dimisit autẽ
fr̃s suos. & abierunt. Et dix̾eis ioseph.
Nolite irasci inuia. Quã bene docet abira¬
cundia p̃cauendũ. quod ea posset etiã
amantes suisp̾a rare germanos & maxi¬
me inuia fugiendã eẽ discordiã. ubi
rpse uiandi comitatus debet in uio labilis
gr̃ȩ hab̾e consortiũ. Quid aliud aut̃ ait
dñs iħs ex hoc corpore recessurus cũ dis¬
cipłos dimitteret suos. nͥ ne irascerent᷑
inuia dicens. pacẽ relinqũo uobis. pacẽ
mneã do uob̾ y bienĩ pax e iracundia locũ
ñ habet. abligatur discordia. fugat᷑

Expanded text:
legisti de Sapientia dictum: binas uestis fecit legisti de Sapientia dictum: binas uestis fecit uiro suo. una est mystica, moralis altera. merita diuersa. et praemittuntur et patri munera. filius honorat patrem, Christus populum suum inuitat promissis, inuitat muneribus. portant haec munera illi asini inutiles et laboriosi ante, nunc utiles, portant in typo Christi munera portaturi in euangelio munerum largitorem. Dimisit autem fratres suos et abierunt. et dixit illis Ioseph: nolite irasci in uia. quam bene docet ab iracundia praecauendum, quod ea possit etiam amantes sui separare germanos, et maxime in uia fugiendam esse discordiam, ubi ipse uiandi comitatus debet inuiolabilis gratiae habere consortium. quid aliud autem ait dominus noster Iesus ex hoc corpore recessurus, cum discipulos dimitteret suos, nisi ne irascerentur in uia, dicens: pacem relinquo uobis, pacem meam do uobis? ubi enim pax est, iracundia locum non habet, ablegatur discordia, fugatur