comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uiciũ suũ deserit. quanto hoc qđ ꝑ
petrat ñ erubescit᷑: Tanto tardiusmens
uiciũ discernit. quanto ꝑuirtutis
speciem decepta. p̃mioꝵ etiã deeo
re tributionẽ querit: facile autẽ
culpa corrigitur. quȩ & erubescit᷑.
qr eẽ. culpa sentitur: Qitaq error
cũ uirtꝰ credit᷑. difficilius em̃dat᷑ recte
dicit᷑. cartilago eiꝰ sic̃ laminȩ ferreȩ:
U e he moth enĩiste. qͦ subp̃textu
boni. calliditatẽ suã fraudulentius
exhibet : eo inculpam̃tẽ duriustenet:¬
em̃dant᷑ : Rectũ qͥꝓpe estimant. eẽ.
qđ agunt : & sic̃ excolendȩ uirtuti.
sic uicio ꝑseuerantiã iungunt
Rectũ estimant. eẽ. qđ agtint: & id¬
circo sũo iudicio enixius seruiunt:
Vnde bene hieremi ascũdiceret. can-¬
didiores natarei nue eiꝰ. nitidiores
lacte. rubicundiores ebore antiqͦ.
saphiro pulchriores. denigrata .ẽ. suꝑ
carbones facieseoꝵ. & ñ sunt cogniti
inplateis: ilico adiunxit: Adhe sit cutis

Expanded text:
vitium suum deserit, quanto hoc quod vitium suum deserit, quanto hoc quod perpetrat, non erubescit; et tanto mens tardius vitium deserit, quanto, per virtutis speciem decepta, praemiorum etiam de eo retributionem quaerit. Facile autem culpa corrigitur quae et erubescitur quia esse culpa sentitur. Quia itaque error cum virtus creditur difficilius emendatur, recte dicitur: Cartilago ejus quasi laminae ferreae. Behemoth enim iste que sub praetextu boni calliditatem suam fraudulentius exhibet, eo in culpa mentem durius tenetdantur. Rectum quippe aestimant esse quod agunt, et sicut excolendae virtuti, sic vitio perseverantiam jungunt. Rectum existimant quod agunt, et idcirco suo judicio enixius serviunt. Unde bene Jeremias cum diceret: Candidiores Nazaraei ejus nive, nitidiores lacte, rubicundiores ebore antiquo, sapphiro pulchriores; denigrata est super carbones facies eorum, et non sunt cogniti in plateis, illico adjunxit: Adhaesit culis
Abbreviated transcription (Latin):
qđ iuxta dĩ ordinẽ humilẽ se pocio¬
rib exhibet: Aliquando uocis suꝑ-¬
bia. uerilibertas estimat᷑: & cũpela¬
tionẽ ueritati c̃tradicit᷑. loquendi
ꝓcacitas. ueritatis defensio putat᷑
Plerũq pigricia quasi c̃tinentia qͥctis
ad tendit᷑ : & cũ grauisculpȩ sit recta
studiose ñagere. magne uirtttis
meritũ credit᷑. a praua tantũ actio¬
ne cessare : Perũq inqetudo sp̃s
uigilans. sollicitudo nominatur:
& cũqͥetẽ qͥsq ñtolerat. agendo
quȩ appetit uirtutis debitȩ inpleresẽ
exercitiũ putat: Sepe ad eaquȩ agen-¬
da sunt incauta p̾cipitatio laudan.¬
distudii feruorcredit᷑: &dũdesi¬
deratũbonũ intẽpestiua actione
corrũpit᷑. eo agimelius qͦcelerius
ȩstimat᷑ : Sepe accelerandiboni
tarditas c̃siliũ putat᷑. & cũ expecta.¬
t᷑ ut extractatione ꝓficiat. hoc in-¬
sicdiansmora supplantat Igit᷑ cũ
rio pensandũ. ẽ. qr tanto tardius mens

Expanded text:
quod juxta Dei ordinem humilem se potioquod juxta Dei ordinem humilem se potioribus exhibeat. 1070 Aliquando vocis superbia veri libertas aestimatur, et cum per elationem veritati contradicitur, loquendi procacitas veritatis defensio putatur. Plerumque pigritia quasi continentia quietis attenditur, et cum gravis culpae sit recta studiose non agere, magnae virtutis meritum creditur a prava tantum actione cessare. Plerumque inquietudo spiritus, vigilans sollicitudo nominatur; et cum quietem quisque non tolerat, agendo quae appetit, virtutis debitae implere se exercitium putat. Saepe ad ea quae agenda sunt incauta praecipitatio laudandi studii fervor creditur; et cum desideratum bonum intempestiva actione corrumpitur, eo agi melius quo celerius aestimatur. Saepe accelerandi boni tarditas consilium putatur; et cum exspectatur ut ex retractatione proficiat, hoc insidians mora supplantat Vet. XXIIIrio pensandum est quia tanto tardius mens
Abbreviated transcription (Latin):
& iustitia putat᷑: atq inmoderata
iusti ⁊ȩlimeritũ credit᷑: &cũ distortis
morib peccantes dirigi caute de beaN.
uiolenta inflexione frangunt᷑: Nlerũq
dissoluta remissio quasi mansuetudo
acpietas habet᷑: & dũplusquã decet
delinquentib tẽporalit̃ parcit᷑. ad
ȩterna supplicia crudeliter
reseruantur : Nonnũquã efusio mi-¬
scđia credit᷑: & dũmale reser uare cul-¬
pasit. peius spargi qđ ac ceptũ. ẽ. ñ time¬
t᷑: Non nũ quã tenacia parcitasputa.¬
t̃. Rcũ graue sit uiciũ ñ tribuere. untꝰ
credit accepta retineri: Sepe maloꝵ
sua flecti ñ patit᷑. quasi exrecti defen¬
sione gloriat᷑ : Sepe inc̃stantia quasi
tractabilitas habet᷑: & qͦqͥsq fidem
integram nulli seruat. eose amieũ
om̃ib estimat: Aliquando timor
in cõpetens humilitas credit᷑. &cũ
tẽporali formidine p̃ssus qͥsq ade¬
fensione ueritatis tacet. arbitrat᷑

Expanded text:
et justitia putatur, atque immoderata et justitia putatur, atque immoderata ira justi zeli meritum creditur; et cum a distortis moribus peccantes dirigi caute debeant, violenta inflexione franguntur. Plerumque dissoluta remissio quasi mansuetudo ac pietas habetur; et dum plus quam decet delinquentibus temporaliter parcitur, ad aeterna supplicia crudeliter reservantur. Nonnunquam effusio misericordia creditur, et dum male servare culpa sit, pejus spargi quod acceptum est non timetur. Nonnunquam tenacia parcitas putatur, et cum grave sit vitium non tribuere, virtus creditur accepta retinere. Saepe malorsua flecti non patitur, quasi ex recti defensione gloriatur. Saepe inconstantia quasi tractabilitas habetur, et quo quisque fidem integram nulli servat, eo amicum se hominibus aestimat. Aliquando timor incompetens humilitas creditur, et cum temporali formidine pressus quisque a defensione veritatis tacet, arbitratur
Abbreviated transcription (Latin):
rat. gladio sub introducti torporis
extingtuit: Sienĩ ꝓximos diligere sic̃
dũ suauit̃ c̃sulit. m̃tẽ ab intentione ꝓpru
alienã reddit. recte dicit᷑. ossaeiꝰsic̃ fistulȩ
eris Quando enĩ ꝑfraudulenta c̃silia
audientis animo blandũ sonat. qͣsicũ.
fistula eriscantat: ut unde mulcet inde
mollius certam mouet. quando se inin.¬
sidus subp̃textu infirmitatis exercet :
lunc autẽ duriore stẽptationes excitat.
qͣndo ante tẽptatioculos. iniqͥtatis laque¬
os subspecie ueritatis occultat: Unde &
tio eiꝰaccipit᷑: cartilagonãq ossisosten¬
dit speciem: sedossis ñ habet firmitatẽ:
& sunt ñnulla uicia quȩ ostendunt inse
rectitudinis speciem: sed ex prauitatis
ꝓdeunt infirmitate Hostisenĩ
nr̃ȩ maliciȩ tanta arte se palliat.
ut plerũq ante deceptȩ m̃tis oculos
culpas uirtutes fingat: Vt indeqͥsq
quasi ex peccet p̃mia. unde ęt̃na
enĩ inulciscendis uicus crudesita sagit̾.

Expanded text:
rat, gladio subintroducti torporis rat, gladio subintroducti torporis exstinguit. Si enim proximos sicut dum suaviter consulit, mentem ab intentione propria alienam reddit, recte dicitur: Ossa ejus sicut fistulae aeris. Quando enim per fraudulenta consilia audientis animo blandum sonat, quasi cum fistula aeris cantat, ut unde mulcet, inde mollius certamen movet, quando se in insidiis sub praetextu infirmitatis exercet. Tunc autem duriores tentationes excitat, quando ante tentati oculos iniquitatis laqueos sub specie virtutis occultat. Unde et tio ejus accipitur? Cartilago namque ossis ostendit speciem, sed ossis non habet firmitatem. Et sunt nonnulla vitia quae ostendunt in se rectitudinis speciem, sed ex pravitatis prodeunt infirmitate. Hostis enim nostri malitia tanta se arte palliat, ut plerumque ante deceptae mentis oculos culpas virtutes fingat, ut inde quisque quasi exspectet praemia, unde dignus enim in ulciscendis vitiis crudelitas agitur,
Abbreviated transcription (Latin):
exercendȩ sõꝑbiȩ causas parat:
& cũ laudat cor dein testina rectitudine:
inuestigat callide. ubi subruat inpra.¬
uitate Ossa itaq eiꝰ sic̃ fistulȩ erissunt :
qr clandestina eiꝰc̃ silia unde quasi
fractis plene uoluntatib sins. multa
ĩauetusti hominis uicia. & inmutatio.¬
ne uitȩ . & lam̃itatione pęnitentiȩ
aliena peccata accendit᷑. tanto sibi¬¬
met ipsi funditꝰ mortuus iniqͥtatib
ꝓpriis ñte set᷑: H unc hostis callidus
qr tei stitiȩ etiã cȩterisꝓ desse
eo soscit : quasi ꝓspere c̃sulentib
uerbis appetit dicens: Quidoe
adaliena curanda dilatas: utinam
tua c̃siderare c̃ualescas : Annor
ꝑpendisqr cũ ad aliena extenderis.
erga curanda quȩ tua sunt minor
iNueniris : & qͥd ꝓd ẽ alieni uulneris
cruorẽ tergere. &putrȩdinẽ ꝓprii
neglegendo dilatare : Hȩc dũ quasi
c̃sulens dicit. telũ caritatis adimit :¬
& om̃e bonũ qđ ꝓdire ex caritate pote¬

Expanded text:
exercendae superbiae causas parat; exercendae superbiae causas parat; et dum laudat cor de intestina rectitudine, investigat callide ubi subruat in pravitate. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia clandestina ejus consilia unde quasi fractis plene voluntatibus suis, multa jam vetusti hominis vitia et mutatione vitae, et lamentatione poenitentiae aliena peccata accenditur, quanto sibimetipsi funditus mortuus, iniquitatibus propriis non tenetur. Hunc hostis callidus, quia zelo justitiae etiam caeteris prodesse cognoscit, quasi prospera consulentibus verbis impetit, dicens: Quid te ad aliena curanda dilatas? Utinam tua considerare convalescas. An non perpendis quia cum ad aliena extenderis, erga ea curanda quae tua sunt minor inveniris? Et quid prodest alieni vulneris cruorem tergere, et putredinem proprii negligendo dilatare? Haec dum quasi consulens dicit, zelum charitatis adimit, et omne bonum quod prodire ex charitate pote
Abbreviated transcription (Latin):
ingerunt : Alius relictis om̃ib quȩ ex¬
terius possederat. c̃siderat ut ordinẽ
sublimoris discipulatꝰ ad p̃hendat :¬
& iam intimas frangere ialuntates
parat. & rectiorib se alterius iolunta:¬
tib subdens. ñ solũ prauis de sra
sed ad ꝑfectionis cumulũ etiã inbos
uotis sibimet ipsi renuntiat: & cuncta
quȩ sibi agenda funt. exalieno arbitrio
obseruat : H lunc hostis callidus tanto
mollius alloqͥt᷑. quanto ab excelsiore
loco deicere ardentius conat᷑ : Moxq
uirulenta suggestione. bladiens dicit:
Oquanta ꝑtemet ipsũ agere merenda
potueris sinequaquãte iudicio alte¬
rius subdis: curꝓfectãtuũ substudio
meliorationis inminuis : cur intentio¬
nis tue bonũ dũultra quã necesse. ẽ.
extendere niteris frangis : quȩ enĩ
dũuoluntate ꝓpria ususes. ꝑuerse
ꝑpetrasti: qergo tibi plene adbene
uiuendũ sufficis. alienũ suꝑte iudi¬
ciũcur reqͥris: hȩcblandiens intimat :
seor sũuero in uoluntatib eiꝰꝓriis.

Expanded text:
ndat. ---Alius, relictis omnibus quae exterius possederat, ut ordinem sublimioris discipulatus apprehendat, etiam intimas frangere voluntates parat, ut rectioribus se alterius voluntatibus subdens, non solum pravis desideriis, sed ad perfectionis cumulum etiam in bonis votis sibimetipsi renuntiet, et cuncta quae sibi agenda sunt ex alieno arbitrio observet. Hunc hostis callidus tanto mollius alloquitur, quanto ab excelsiori loco dejicere ardentius conatur, moxque virulenta suggestione blandiens, dicit: O quanta per temetipsum miranda agere poteris, si nequaquam te judicio alterius subdis! Cur profectum tuum sub studio meliorationis imminuis? Cur intentionis tuae bonum, dum ultra quam necesse est extendere niteris, frangis? Quae enim dum voluntate propria usus es, perversa perpetrasti? Qui ergo tibi plene ad bene vivendum sufficis, alienum super te judicium cur requiris? Haec blandiens intimat, seorsum vero in voluntatibus ejus propriis
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tẽpsit: Nunc autẽ cȩterilapides qͥhuic
similit̃ fuerant ꝑforati. penetrante se
inuicẽ caritate ligatisunt. atq hoc inmu-¬
nere isto cadente meruer̃. ut neqͣquã iã
deornam̃to regio cadendo soluant᷑: Hluiꝰ
principatꝰ celsitudinẽ adhiic isdẽ ꝓpħta
intuens. adiungit: Tucherub extentus
&ꝓtegensinmonte scõdĩ: in medio lapi¬
dũignitoꝵ ꝑfectꝰ ambulasti Cherubin
qͥppe. plenitudo scientiȩ int̃p̃tat᷑: &id.¬
circoiste cherubindicit᷑: E transcendisse
cunctos scientia ñdubitat᷑ : Qui in medio
ignitoꝵ lapidũ ꝑfectꝰ ãbulauit: qł in.¬
ter angłoꝵ cordacaritatis igne succensa.
cdarus gła c̃ditionis extitit Quẽ bene

Expanded text:
contempsit. Nunc autem caeteri lapides, qui huic contempsit. Nunc autem caeteri lapides, qui huic similiter fuerant perforati, penetrante se invicem charitate ligati sunt, atque hoc in munere, isto cadente, meruerunt ut nequaquam jam de ornamento regio cadendo solvantur. Hujus principatus celsitudinem adhuc idem propheta intuens, adjungit: Tu cherub extentus et protegens in monte sancto Dei, in medio lapidum ignitorum perfectus ambulasti . Cherub quippe plenitudo scientiae interpretatur; et idcirco iste Cherub dicitur, quia transcendisse cunctos scientia non dubitatur. Qui in medio ignitorum lapidum perfectus ambulavit, quia inter angelorum corda charitatis igne succensa, clarus gloria conditionis e
Abbreviated transcription (Latin):
uestẽ adornatũ suũ habuit. qͦrũ dũcla.¬
ritatẽ transcenderet. Exeoꝵ cõparatio¬
ne clariorfuit: Decuiꝰ illic adhuc descrip¬
tione subiungit: Aurũ opus decoristui :¬
& foramina tua indie qͣ conditꝰ es p̃para.¬
tasunt: Aurũ opꝰ decoriseiꝰ extiat: qr sa¬
pientiȩ claritate canduit. quãbene cre.¬
atꝰ accepit: Foramina uero id circo in la¬
pidib fuint: ut uinculatiauro. in orna.¬
m̃ti cõpositione iungant᷑: ut neqͣquã
ase dissidant qͦ sint fusũ aurũ repletis
foraminib ligat: Huiꝰ ergo lapidis in
die c̃ditionis suȩ foramina p̃parata suq:
qrindelicet capax caritatis. ẽ. c̃ditꝰ
Qua sirepleri uoluisset. stantib angłis.
tanquã positis inregisornam̃to lapidib
potuisset inherere Siemĩ caritatis auro
sese peniͥtrabilẽ p̃buisset. scĩsangłis
sociatꝰ: in ornam̃to utdiximꝰ regio. lapis
fixus maneret: habuit ergo lapisiste fo-
ñsuNT repleta: Nãqu idcircoligant᷑ auro

Expanded text:
estem ad ornatum suum habuit, quorum dum claritatem transcenderet, ex eorum comparatione clarior fuit. De cujus illic adhuc descriptione subjungit: Aurum opus decoris tui et foramina tua in die qua conditus es, praeparata sunt . Aurum opus decoris ejus exstitit, quia sapientiae claritate canduit, quam bene creatus accepit. Foramina vero idcirco in lapidibus fiunt, ut vinculati auro in ornamenti compositione jungantur, et nequaquam a se dissideant, quos interfusum aurum repletis foraminibus ligat. Hujus ergo lapidis in die conditionis suae foramina praeparata sunt, quia videlicet capax charitatis est conditus. Qua si repleri voluisset, stantibus angelis tanquam positis in regis ornamento lapidibus potuisset inhaerere. Si enim charitatis auro sese penetrabilem praebuisset, sanctis angelis sociatus, in ornamento, ut diximus, regio lapis fixus maneret. Habuit ergo lapis iste forn sunt repleta. Nam quia idcirco ligantur auro
Abbreviated transcription (Latin):
deipsa gregis destitutione cõmittat:
Quia ergo uehemothiste. ita inexplicabi.¬
lib nodisligat. ut plerũq mens indu-¬
bio adducta. unde culpa soluere niti¬
t̃. inde inculpa artius astringat᷑.: recte
dicit᷑: Ner utesticuloꝵ eiꝰ ꝑplexisuñ :
Argum̃ tanãq machinationũ illius qͣsi¬
qlaxant᷑ ut relinquant : eo magis inpli¬
cant᷑ ut teneant: Est tam̃ qđ ad destru¬
endas eiꝰ uersucias utilit̃ fiat: lit cũ mens
int̃minora & maxima peccata c̃stringit᷑.
si om̃ino nullus sine peccato euadendi
aditꝰ patet. minora sẽꝑ eligant᷑. Iuia
& qͥmuroꝵ undiq ãbitu nefugiat clau-¬
dit᷑ ibise infugã p̃cipitat. ubibreuior¬
habeat &qr tunc solũ c̃iuges in admix.¬
tione sine culꝑa sunt. cũ ñ pexplenda
libidine. sed ꝓsuscipienda ꝑle miscent᷑
ut hoc etiã qđ c̃cesserat. sine culpaquãuis

Expanded text:
de ipsa gregis destitutione committat. de ipsa gregis destitutione committat. Quia ergo Behemoth iste ita inexplicabilibus nodis ligat, ut plerumque mens in dubium adducta, unde se a culpa solvere nititur, inde in culpa arctius astringatur, recte dicitur. Nervi testiculorum ejus perplexi sunt. Argumenta namque machinationum collaxantur ut relinquant, eo magis implicantur ut teneant. Est tamen quod ad destruendas ejus versutias utiliter fiat, ut cum mens inter minora et maxima peccata constringitur, si omnino nullus sine peccato evandendi aditus patet, minora semper eligantur, quia et qui murorum undique ambitu ne fugiat clauditur, ibi se in fugam praecipitat ubi breo. Et quia tunc solum conjuges in admixtione sine culpa sunt, cum non pro explenda libidine sed pro suscipienda prole miscentur, ut hoc etiam quod concesserat sine culpa quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
plusmerorib: afficit᷑. quã honorib gau¬
det. dũcor tribulatione p̃mit᷑. adme.¬
moriã culpa reuocat᷑ : doletq se adla¬
borẽ cũculpa ꝑuenisse. & quãsit mni-¬
quũ qđ admiserit. ȩxipsa fractꝰ difficul¬
tate cognoscit Reũ se igit᷑ cũ inpensis
p̃mus agnoscens. uult adeptȩ sublimi¬
tatis locũ deserere : sed amet negrauius
delictũ sit. suscepti gregis custodiã reli.¬
qͥsse : Uult suscepti gregis curã gerere.
sed formidat nedeterior culpasit regi¬
mina pastoralis graẽ empta possidere:
ser honoris ergo ãbitũ: ligatũ culpa
hinc indese c̃spicit: Esse qͥppe sine
reatu criminis neutrũ udet : si aut susceptꝰ
semel grȩxrelinqͣt᷑ autrursũ sacra actio
scłariter empta teneat᷑: Vndiq metuit.
& suspectꝰ latꝰ om̃e ꝑtimescit: neaut
inempto regimine ñ digne lugeat: qđ
ñ etiã deserens em̃datꝰ autcerte regim̃
deserens dũ aliud flere nitit᷑: rursus aliud

Expanded text:
plus moeroribus afficitur quam honoribus gauplus moeroribus afficitur quam honoribus gaudet, dum cor tribulationibus premitur, ad memoriam culpa revocatur, doletque se ad laborem cum culpa pervenisse, et quam sit iniquum quod admiserit ex ipsa fractus difficultate agnoscit. Reum igitur se cum impensis praemiis agnoscens, vult adeptae sublimitatis locum deserere, sed timet ne gravius delictum sit suscepti gregis custodiam reliquisse; vult suscepti gregis curam gerere, sed formidat ne deterior culpa sit regimina pastoralis gratiae empta possidere. Per honoris ergo ambitum ligatum culpa hinc inde se conspicit. Esse quippe sine reatu criminis neutrum videt, si aut susceptus semel grex relinquatur, aut rursum sacra actio saeculariter empta teneatur. Undique metuit, et suspectus latus omne pertimescit, ne aut stans in empto regimine non digne lugeat, quod non etiam deserens emendat; aut certe regimen deserens, dum aliud flere nititur, rursus aliud
Abbreviated transcription (Latin):
scłarisuitȩ & obȩdire trepidat. a ñobedi¬
re formidat. neaut obȩdiens dm̃ in suis
p̃ceptis deserat. aut rursũ ñobȩdiens.
dm̃ mnelecto priore c̃tẽpnat: & aut inlicitis
exerceat : autrursũ ñ obtẽpans. cũquẽ su¬
ũ iudicẽ quȩ siuerat. suo iudicio supponat:
Aꝑte ergo iste ꝑindiscretionissuȩ uiciũ
ꝑplexis testiculoꝵ neruis ad stringit᷑:
qͥ aut obtẽꝑans. autcerte ñ obtẽꝑans.
inculpatransgressionis ligat᷑ Scudebat
ꝓpriasuoluntates frangere. &curat eas etiã
c̃tẽpto priore solidare : Decreuit mun¬
dũi funditꝰ relinquere : & ad curas mundi
uł exaliena uoluntate cõpellit᷑ redire :
Perplexiitaq ner uisunt : cũsic nos argu.¬
m̃ta hostis inligant. ut culparũnodi
qͦ quȩrunt᷑ solui. durius ad stringant:
Alius pensare pondus honoris ecclesias.¬
ticineglegens. ad locũ regiminis p̃mus
ascendit: Sed qr om̃e qđ hic eminet.

Expanded text:
saecularis vitae, et obedire trepidat, et non obedisaecularis vitae, et obedire trepidat, et non obedire formidat, ne aut obediens Deum in suis aeceptis deserat, aut rursum non obediens Deum in electo priore contemnat; et aut, illicitis exerceat, aut rursum, non obtemperans, eum quem suum judicem quaesierat suo judicio supponat. Aperte ergo iste per indiscretionis suae vitium perplexis testiculorum nervis astringitur, quia aut obtemperans, aut certe non obtemperans, in culpa transgressionis ligatur. Studebat proprias voluntates frangere, et curat eas etiam contempto priore solidare. Decrevit mundum funditus relinquere, et ad mundi curas vel ex aliena voluntate compellitur redire. Perplexi itaque nervi sunt, cum sic nos argumenta hostis illigant, ut culparum nodi quo quaeruntur solvi, durius astringant. 38. Alius pensare pondus honoris ecclesiastici negligens, ad locum regiminis praemiis ascendit. Sed quia omne quod hic eminet
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ uidelicet. c̃tinentiũ.atq rectorum.
libet alteri similẽ sibi uitã ducenti. qđ se¬
creta illius om̃isilentio c̃tegat. se iuran.¬
do c̃stringit: Sediscuiiuratũ. ẽ. adul.¬
teriũ ꝑpetrare cognoscit᷑. itaut etiã
maritũ adulterȩ occidere conet᷑:. Isautẽ
diuersis hinc inde cogitationib inpug.¬
nat᷑. adq hoc silere formidat. nesilendo
adulteriisimul & homicidii particeps
fiat: frodere trepidat. nereatuse ꝑu-¬
rii obstringat: Ferplexisergo testicu.¬
loꝵ neruis ligatꝰ.ẽ : qͥ in quãlibet partẽ
dedinet. metuit nea trans gressionis c̃ta.
sunt deserens. ac ꝑ om̃a frangere ꝓprias
uoluntates quȩrens. alienose subdere
regiminiappeit: sedeũqͥsibi ad dm̃p̃¬
esse debeat.minꝰ cauta inqͥsitione discernit:
Cufortasse is qͥsine iuditio eligit᷑. cũp̃. eẽ.
iãcȩperit. agiquedeisunt ꝓhibet. quȩ
mundi sunt iubet: Pensansitaq subditꝰ.
uł quȩ sit culpa in obȩdientiȩ uł qđ ctagiũ

Expanded text:
rum; libet alteri similem sibi vitam ducenti quod secreta illius omni silentio contegat se jurejurando constringit; sed is cui juratum est adulterium perpetrare cognoscitur, ita ut etiam maritum adulterae occidere conetur. Is autemtur, et 1066 diversis hinc inde cogitationibus impugnatur, atque hoc silere formidat, ne silendo, adulterii simul et homicidii particeps fiat; et prodere trepidat, ne reatu se perjurii obstringat. Perplexis ergo testiculorum nervis ligatus est, quia in quamlibet partem declinet, metuit ne a transgressionis contagisunt deserens, atque per omnia frangere proprias voluntates quaerens, alieno se subdere regimini appetit, sed eum qui sibi apud Deum praeesse debeat minus cauta inquisitione discernit. Cui fortasse is qui sine judicio eligitur, cum praeesse jam coeperit, agi quae Dei sunt prohibet, quae mundi sunt jubet. Pensans itaque subditus vel quae sit culpa inobedientiae, vel quod contagium
Abbreviated transcription (Latin):
rit: seorsũ uero in eisdẽ reb quasreti¬
neri ãmonet. ante retinentis oculos
delectationes pestiferas decipiens
apponit: quatinꝰ seductũ coradblan-¬
da exteriora ꝑtrahat. & intima ꝑfec¬
tionis uota puertat Ossa itaqͦ sic̃
fistulȩ ȩrissunt: qr dolo sa eic silia.
dũblandũ deexterlorib sonũ redduN

Expanded text:
rit, seorsum vero in eisdem rebus quas retirit, seorsum vero in eisdem rebus quas retinere admonet ante retinentis oculos delectationes pestiferas decipiens apponit, quatenus seductum cor ad blandimenta exteriora pertrahat, in intima perfectionis vota pervertat. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia dolosa ejus consilia dum blandum ex exterioribus sonum reddun
Abbreviated transcription (Latin):
titudinẽ ñ inflectat: hȩc interĩblandi¬
ens insinuat:: & seorsũ iã in negocio
terreno qđ ꝓuidet. peccati laqueos
occultat Ossa itaq eiꝰ sic̃ fistulȩ ȩrissut:
qr ꝑnitiosa eiꝰ c̃silia auditori suo
c̃sulentis. uocis suauitate blandiunt᷑:¬
ñquȩrere : sedetim cunctisquȩ possidet
renuntiare : ut in discipulatu cȩlestis
magisteru tanto sẽ liberuis exerceat.
quanto & expeditior redditꝰ. ea quȩ
possidentẽ p̃mere poterant. deserens
calcat : Huiꝰcor hostis insidians occul¬
ta suggestione alloqͥt̃ dicens: Ude
hȩc temeritatis tantȩ surrȩxit aud acia :
ut credere audeas. qđ om̃ia relinquendo
subsistas : Alit̃ te creator c̃didit: atq alit̃
du teipse disponis: Ualentiorẽ te robustio¬
rẽq faceret. siseqͥ te sua uestigia cũopia
necessitate uoluisset: Anñpleriq & t̾re¬
na patrimonia nequaquã deser̃ & tam̃
ȩt̃namercant᷑: hȩc blandiens sugge¬

Expanded text:
titudinem non inflectat? Haec interim blandititudinem non inflectat? Haec interim blandiens insinuat, et seorsum jam in negotio terreno quod providet peccati laqueos occultat. Ossa itaque ejus sicut fistulae aeris sunt, quia perniciosa ejus consilia auditori suo consulentis vocis suavitate blandiuntn quaerere, sed etiam cunctis quae possidet renuntiare ut in discipulatu coelestis magisterii tanto se liberior exerceat, quanto et expeditior redditus, ea quae possidentem premere poterant deserens calcat. Hujus cor hostis insidians occulta suggestione alloquitur, dicens: Unde haec temeritatis tantae surrexit audacia, ut credere audeas quod omnia relinquendo subsistas? Aliter te creator condidit, atque aliter tu teipsum disponis; valentiorem te robustioremque faceret, si sequiste sua vestigia cum inopiae necessitate voluisset. An non plerique et terrena patrimonia nequaquam deserunt, et taeterna mercantur? Haec blandiens sugge
Abbreviated transcription (Latin):
quatinꝰ & ostensa utilitate m̃tẽ mulceat.
& absc̃sa iniqͥtate corrũpat : Quȩ aptius¬
incunctis ostendimꝰ: si pauca breuiter
c̃silioꝵ eiꝰ argum̃ta pandamꝰ: Eoce enim
qͥdã uirib c̃tentꝰ ꝓprus. decreuit nullis
mundi huiꝰ occupationib implicari. ual¬
de formidans qͥetissuȩ cõmoda ꝑdere
& ualde despiciens cũ peccatis lucra cu¬
mulare : Adhunc hostis callidus ueniens
ut intentionẽ bonȩ deuotionis subruat:
qͣsiutilitatis ẽsiliũ subministrat dicens:
Eaqͥdẽ quȩ sunt. inp̃senti sufficiunt: Sedhis
deficientib qͥd acturus es. sietiã posthec
nulla ꝓuident᷑ : Ad sunt quȩ ad p̃sens in¬
pendenda sunt filus : sed tam̃ paranda sunt
quȩ seruent᷑ : De. eẽ . potest citius etiã qđ ẽ:
sisollicitudo ꝓuita cesset parare qđ de. ẽ.
Anñ & terrena potest actio ꝑagi. & tam̃
in actione culpa declinari: quatinꝰ & ex¬
teriora stipendia p̃beat. & tam̃ int̾nã rec¬

Expanded text:
quatenus et ostensa utilitate mentem mulceat, quatenus et ostensa utilitate mentem mulceat, et absconsa iniquitate corrumpat. Vein cunctis ostendimus, si pauca breviter consiliorum ejus argumenta pandamus. Ecce enim quidam rebus contentus propriis, decrevit nullis mundi hujus occupationibus implicari, valde formidans quietis suae commoda perdere, et valde despiciens cum peccatis lucra cumulare. 1068 Ad hunc hostis callidus veniens, ut intentionem bonae devotionis subruat, quasi utilitatis consilium subministrat, dicens: Ea quidem quae habes, in praesenti sufficiunt, sed his deficientibus quid acturus es? Si enim post haec nulla providentur, adsunt quae ad praesens impendenda sunt filiis, sed tamen paranda sunt quae serventur. Deesse potest citius etiam quod adest, si sollicitudo provida cesset parare quod deest. An non et terrena potest actio peragi, et tamen in actione culpa declinari, quatenus et exteriora stipendia praebeat, et tamen internam rec
Abbreviated transcription (Latin):
plantat:. Vnde & bene eiꝰ ossa id . ẽ. eadẽ
c̃silia.eris fistulis cõparant᷑ Eris qͥppe
fistulȩ. sonoris aptaricantib solent:
Quȩ amotȩ aurib. dũblandũ carm̃ subti¬
liter c̃cinunt. interioram̃tis. inexterio.¬
ra delectationis trahunt & dũ dul ce ẽ.
qđ aurib sonat. uirilitatẽ cordis inuo.¬
luptatis fluxu debilitat : Cũq audit.
ad delectationẽ trahit᷑ : sensus abstatu
suȩ fortitudinis eneruat᷑: Ita qͦq
astuta eiꝰ c̃silia. dũquasiblanda ꝓuisio.¬
ne c̃sulunt. cor a forti intentione ꝑuer¬
tunt.: & dũ dulcia resonant ad noxia
inclinant: Qua siergo eris sunt fistulȩ
quȩdũ libent̃ audiunt᷑ ab int̾na intenta¬
ue animũ in exterioris uitȩ delectatione
deiciunt: Hoc enĩ uehe mothiste. magno¬
pere ad ex sequendã deceptionẽ satagit:
ut dũꝑuersitatis suȩ c̃siliũ quasiutile
ostendit. suauiter ualeat sonare qđ dicit:ł

Expanded text:
plantat. Unde et bene ejus ossa, id est haec eadem plantat. Unde et bene ejus ossa, id est haec eadem consilia, aeris fistulis comparantur. Aeris quippe listulae sonoris aptari cantibus solent, quae admotae auribus dum blandum carmen subtiliter concinunt, interiora mentis in exteriora delectationis trahunt; et dum dulce est quod auribus sonant, virilitatem cordis in voluptatis fluxu debilitant. Cumque auditus ad delectationem trabitur, sensus a statu suae fortitudinis enervatur. Ita quoque astuta ejus consilia dum quasi blanda provisione consulunt, cor a forti intentione invertunt; et dum dulcia resonant, ad noxia inclinant. Quasi ergo aeris fistulae sunt, quae dum libenter audiuntur, ab interna intentione animum in exterioris vitae delectationem dejiciunt. Hoc enim Behemoth iste magnopere ad exsequendam deceptionem satagit, ut dum perversitatis suae consilium quasi utile ostendit, suaviter valeat sonare quod dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
imperiũ: Nonenĩ sine uicio qđ ignosci
t̃ & ñp̃cipit᷑. peccatũ ꝓfecto uidit:
qđ posse indulgere preuidit: Sedcũ
indubus c̃stringimꝰ: utilit̃ minimis sũb¬¬
dim̃ ne m magnis sine uenia peccemꝰ: Ita
plerũq neruoꝵ behemoth istius ꝑplẽ¬
xitas soluit᷑ : dũ ad uirtutes maximas
pcõmissa minora transit᷑: Seqͥt᷑: Ossa eiꝰ
istius nisi c̃silia designant᷑: Nã sic̃ in ossib
positiocorporis. roburq subsistit: ita
in fraudulentis c̃silus tota sẽ eiꝰ malicia
erigit: Heq enĩ ui quẽpiã p̃mit: sed
calliditate pestiferȩ ꝑsuasionis int̃ficit
&rursũ sic̃ ossa quȩ inrigant. medullȩ c̃for¬
tant. ita eiꝰc̃silia ꝑspitalis naturȩ poten¬
tiã infusa in gemiisubtilitas roborat:
hoc uero testiculi eiꝰ ab ossib id .ẽ. sugge¬
tiones ac̃siliis distant : qđ ꝑ illas aꝑte
noxia inserit. ꝑhȩc autẽ quasi exbono
c̃sulens adculpã trahit: Per illas pugnan¬
do superat : ꝑhȩc uelut c̃sulendo sup¬

Expanded text:
imperium . Non enim est sine vitio quod ignoscitur, et non praecipitur. Peccatum profecto vidit, quod posse indulgere praevidit. Sed cum in dubiis constringimur, utiliter minimis subdimur, ne in magnis sine venia peccemus. Itaque plerumque nervorum Behemoth istius perplexitas solvitur dum ad virtutes maximas per commissa minora transitur. Sequitur: CAPUT ipositio corporis roburque subsistit, ita in fraudulentis consiliis tota se ejus malitia erigit. Neque enim vi quempiam premit, sed calliditate pestiferae persuasionis interficit. Et rursum, sicut ossa quae irrigant medullae confortant, ita ejus consilia per spiritalis naturae potentiam infusa ingenii subtilitas roborat. Hoc vero testiculi ejus ab ossibus, id est suggestiones a consiliis, distant, quod per illas aperte noxia inserit, per haec autem quasi ex bono consulens ad culpam trahit, per illas pugnando superat, per haec velut consulendo sup
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdnãq boni ñ habuit. sisignaculũ dĩ simili.¬
similitudo imaginalit̃ exprimit᷑: qualis
insigillo eodẽ essentialit̃ habet᷑: & licet
homo ad similitudinẽ dĩcreatꝰ sit : angło
tam̃ qͣsimaius aliqͥd tribuens. ñeũ ad simi¬
litudinẽ dĩ ẽditũ. sedipsũ signaculũ dĩ¬

Expanded text:
Quid namque boni non habuit, si signaculum Dei similiQuid namque boni non habuit, si signaculum Dei similisimilitudo imaginaliter exprimitur, qualis in sigillo eodem essentialiter habetur. Et licet homo ad similitudinem Dei creatus sit, angelo tamen quasi majus aliquid tribuens, non eum ad similitudinem Dei conditu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ .ẽ. ad similatũ illi & pul chritudinieiꝰ
qm̃ speciosũ fecit eũ inmultis condensisq
frondib Quidnãq accipi incedris. abi-¬
etib & platanis. possunt. nisi illa uirtutũ
cȩlestiũ ꝓcerȩ celsitudinis agmina. inȩt̃.¬
nȩ lȩtitiȩ uiriditate plantataꝰ: quȩquã¬
uis excelsa sint c̃dita: huic tam̃ nec p̃lata.
sunt. nec ȩquata Quispeciosus factꝰ inmul.
legionib tanta illũ species pulchriorẽ
reddidit. quanta & subposita angłoꝵ
multitudo decorauit: Ista arbor inpara¬
disodĩ. tot quasic̃densas frondes habuit:
qͦt subse positas suꝑnoꝵ sp̃uũ legiones
adtendit : Qui& idcircopeccans. sine uenia
dãpnatꝰ. ẽ: qr magnꝰ sine cõparatione fue-¬
rat creatꝰ: Hinc eirursũ ꝑeandẽ ꝓpħtã
dicit᷑: Iusignaculũ similitudinis. plenꝰ sapi.¬
entia & ꝑfẽctꝰ decore. indelicus paradisi dĩ
fuisti: Mlulta enĩ deciꝰ magnitudine locu.¬
turus: primo uerbo cuncta cõplexus. ẽ:

Expanded text:
similatum illi et pulchritudini ejus, quoniam speciosum fecit eum in multis condensisque frondibus. Qui namque accipi in cedris et abietibus et platanis possunt, nisi illa virtutum coelestium procerae celsitudinis agmina in aeternae laetitiae viriditate plantata? Quae quamvis excelsa sunt condita, huic tamen nec praelata sunt, nec aequata, qui speciosus factus in mullegionibus tanta illum species pulchriorem reddidit, quanta ei supposita angelorum multitudo decoravit. Ista arbor in paradiso Dei tot quasi condensas frondes habuit, quot sub se positas supernorum spirituum legiones attendit. Qui idcirco peccans sine venia damnatus est, quia magnus sine comparatione fuerat creatus. Hinc ei rursum per eundem Prophetam dicitur: Tu signaculum similitudinis Dei, plenus sapientia et perfectus decore, in deliciis paradisi Dei fuisti . Multa enim de ejus magnitudine locuturus, primo verbo cuncta complexus est.
Abbreviated transcription (Latin):
uentionib alligant᷑. ut plerosq ita
peccare faciant: qͣtinꝰ sifortasse pecca¬
tũ fugere appetant. hoc sine alio peccati
laqueo ñ euadent: &culp̃a faciant dũ.
uitant: ac nequaquã se ab una ualeant
soluere. nisiinalia c̃sentiant ligare Iđ¬

Expanded text:
ventionibus illigantur, ut plerosque ita ventionibus illigantur, ut plerosque ita peccare faciant, quatenus si fortasse peccatum fugere appetant, hoc sine alio peccati laqueo non evadant; et culpam faciant dum vitant, ac nequaquam se ab una valeant solvere, nisi in alia consentiant ligari.
Abbreviated transcription (Latin):
toeas ineũ : & exclamans. & multũ discer¬
penseũ. exut abeo: Ecceñ eũ discerpserat
cutenebat᷑. exiens discerpsit: qr nimirũ
tunc peius cogitationes m̃tis dilaniat.
cũ iã egressui diuinauirtute cõpulsus
apꝓpinquat: &quẽ mutꝰ possederat.
cũclamorib deserebat: qi plerũq cũ
possidet. minora tẽptam̃ta iñ rogat. cũ
uero decorde pellit̾ acriori infestatione
ꝑtarbat: Bene itaq dicit᷑. stringit cau.¬
dã suã quasicȩhrũ: qr &cor possidens
sc̃p inmalicia exposteriorib crescit᷑. & cor
mira pietate c̃ditoris. astutiora argtm̃ta
sunt pestifera argum̃ta machinationũ:
Fer ipsa qͥppe calliditatis suȩ uire serigit:
& fiuxamortaliũ corda corrũpit Testes
eisunt suggestiones prauȩ. qͥb inm̃tis
corruptione feruescit.atq inc̃stuprata
anima iniqͥ operisplẽ gignit: Sed hoꝵ
testiculoꝵ ner ui ꝑplexisunt. qr sug.¬
gestionũ illius argum̃ta. inplicatis in.¬

Expanded text:
ntroeas in eum. Et exclamans, et multum discerntroeas in eum. Et exclamans, et multum discerpens eum, exivit ab eo . Ecce eum non discerpserat cum tenebat, exiens discerpsit, quia nimirum tunc pejus cogitationes mentis dilaniat, cum jam egressui divina virtute compulsus appropinquat. Et quem mutus possederat, cum clamoribus deserebat, quia plerumque cum possidet, minora tentamenta irrogat; cum vero de corde pellitur, acriori infestatione perturbat. Bene itaque dicitur: Stringit caudam suam quasi cedrum, quia et cor possidens semper in malitia ex posterioribus crescit, et cor mira pietate conditoris astutiora argumenta sunt pestifera argumenta machinationum . Per ipsa quippe calliditatis suae vires erigit, et fluxa mortalium corda corrumpit . Testiculi ejus sunt suggestiones pravae, quibus in mentis corruptione fervescit, atque in construprata anima iniqui operis prolem gignit. Sed horum testiculorum nervi perplexi sunt, quia suggestionum illius argumenta implicatis in
Abbreviated transcription (Latin):
t̾mino. illos ꝓpinquare cognoscit : & qͦsẽ
c̃sumaturũ tẽptationẽ c̃siderat: eohis
iniqͥtatũ pondera coaceruat: Ue hemoth
igit᷑ caudã suã qͣsicȩdrũ stringit᷑. qr qͦsꝑ.
praua inicia cȩpit. ad finẽ deteriores
reddit: ut tẽptam̃ta eiꝰ qͦcitius cessattira.
sunt ualentius cõpleant᷑ lenĩ suis
pęnis eoꝵ satagit ȩquare suppliciũ:
meis ardentius ante mortẽ nitit᷑ om̃e
exaggerare peccatũ: Nerũq uero ue¬
hemoth iste. iã cormale subditũ possi
tas introduxit : Cũq a corde expellit᷑.
acriores infigere iniqͥ tatũ stimulos co-¬
na tur. lit eos tẽptationũ fluctꝰ mens
abillo inpugnata sentiat. qͦsetiã posses¬
sa nesciebat: Qđ bene in ecĩgło exprimit᷑:
cũ exire dehomine in mundus sp̃s drĩo
iubente narrat᷑ Pãcũ dȩmoniatꝰ puer
fuisset oblatꝰ: scriptũ ẽ : Cõminatꝰ ẽ. iħs
sp̃uiinmundo dicens: Surde & mute sp̃s:
ego tibi p̃cipio exiabeo. & ampliusnem.¬

Expanded text:
nquare cognoscit; et quo se consummaturum tentationem considerat, eo eis iniquitatum pondera graviora coacervat. Behemoth igitur caudam suam quasi cedrum stringit, quia quos per prava initia ceperit, ad finem deteriores reddit, ut tentamenta ejus quo citius cessatura sunt, eo valentius compleantur. Quia enim suis poenis eorum satagit aequare supplicium, 1065 in eis ardentius ante mortem nititur omne exaggerare peccatum. Plerumque vero Behemoth iste jam cor male subditum possidtas introduxit. Cumque a corde expellitur, acriores infigere iniquitatum stimulos conatur, ut eos tentationum fluctus mens ab illo impugnata sentiat, quos etiam possessa nesciebat. Quod bene in Evangelio exprimitur, cum exire ab homine immundus spiritus Domino jubente narratur. Nam cum daemoniacus puer fuisset oblatus, scriptum est: Comminatus est Jesus spiritui immundo, dicens: Surde et mute spiritus, ego tibi praecipio, exi ab eo, et amplius ne i
Abbreviated transcription (Latin):
me Cũ enĩ simul factũ celũ terraq
describit᷑: simul spitalia atq corpo
phibent᷑: Sed qđ quarto die ꝓcessit
inspecie᷑ primodie incȩli substantia
extitit ꝑ conditionẽ: Frimo die creata
tra dicit᷑: & t̃cio arbusta condita. &
cuncta t̃rȩ uirentia describuntur :
Sedhoc qđ die t̃cio inspecie ꝓtulit.
nimirũ primo. in ipsa dequa ortũ. ẽ.
t̃rȩ substantia c̃ditũ fuit: H inc. ẽ.
qđ moyses & distincte ꝑdies singulos
c̃dita om̃ia retulit: & tam̃ simul om̃a
creata subiunx̃ dic̃s Istȩ generationes¬

Expanded text:
ae. Cum enim simul factum coelum terraque ae. Cum enim simul factum coelum terraque describitur, simul spiritalia atque corpperhibentur: sed quod quarto die processit in specie, primo die in coeli substantia exstitit per conditionem. Primo die creata terra dicitur, et tertio arbusta condita, et cuncta terrae virentia describuntur; sed hoc quod die tertio se in specie protulit, nimirum primo die in ipsa de qua ortum est terrae substantia conditum fuit. Hinc est quod Moyses distincte per dies singulos condita omnia retulit, et tamen simul omnia creata subjunxit, dicens: Istae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ne s insinuat : dm̃e qđ opprim̃dorapit.
om̃e nsidiando circũ uolat. om̃e qđ
minando tret. om̃e qđ suadendoblan-¬
dit᷑ om̃e qđ desperando frangit. om̃e
qđ ꝓmittendo decipit: Cuncta ergo
tergiuersationis ei certamina: exorit᷑
Quẽ subuehe moth nomine. nisi antiqͣm
hostẽ insinuat : qͥ int̃p̃tatũ exhebrea
ut ce. in latina lingua. animal sonat:
Cuiꝰ inferius dũ malitia sub dit᷑: paten¬
ter ꝑsona monstrat᷑: Sedcũ dedõ
scriptũsit. qr fecit om̃ia simul. cur hoc
ammal cũhomine fecisse indicat.
dũcuncta qr simul fecerit ẽstat:
Rursũ quȩrendũ.ẽ. Aͦmodo simulds̃
cuncta c̃didit: cũ moyses sex dierũ
mutatione uarianti distincte creata
describit Qđ tam̃ citius agnoscimꝰ:
siipsas causas originũ subtiliter indica¬
mꝰ Rerũ qͥppe substantia simul crea.¬
ta.ẽ : sed simul species formata ñ ẽ:
& qđ simul extitit ꝑsubstantiã mathe.¬
riȩ ñsimul apparuit ꝑspeciem for.¬

Expanded text:
rimendo rapit, omne quod insidiando circumvolat, omne quod minando terret, omne quod suadendo blanditur, omne quod desperando frangit, omne quod promittendo decipit. Cuncta ergo tergiversationis ejus certamina exorditur, Quem sub Behemoth nomine, nisi antiquum hostem insinuat, qui interpretatus ex Hebraea voce in LatinCujus inferius, dum malitia subditur, patenter persona monstratur. Sed cum de Deo scriptum sit quia fecit omnia simul , cur hoc animal cum homine fecisse se indicat, dum cuncta quia simul fecerit constat? Rursum quaerendum est, quomodo Deus cuncta simul condidit, dum Moyses sex dierum mutatione variante distincte creata describat . Quod tamen citius agnoscimus, si ipsas causas originum subtiliter indagamus. Rerum quippe substantia simul creata est, sed simul species formata non est, et quod simul exstitit per substantiam materiae non simul apparuit per speciem form
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpotentiã treniculmmis & blandit᷑
ꝑspeciem scitatis: Sedhȩcbelua utinã
tunc solũ talia ageret: & nunc qͦq¬
ad corrũ penda fideliũ uiscera. hos luxu-¬
nȩ testiculos ñhaberet: Neq enĩ malũ
sola locutione oris infundit᷑: sed peius
& aplurib operis exẽplꝗꝓpinat᷑ : Quam

Expanded text:
blanditur blanditur per speciem sanctitatis. Sed haec bellua utinam tunc solum talia ageret, et nunc quoquad corrumpenda fidelium viscera hos luxuriae testiculos non haberet! Neque enim malum sola locutione oris infunditur, sed pejus et a pluribus operis exemplo propinatur. Quam
Abbreviated transcription (Latin):
iniqͦrũ cap̃t audiuimꝰ. nunc huic capi¬
ti quem̃bra adhereant. agnoscamꝰ: Seqͥt᷑:¬
iniqͥtatis suȩ p̃dicatores possidet:
An eiꝰ testes ñ sunt. q prauis ꝑsuasinib
corda hominũ uirulenta erroris semi¬
na fundendo corrũpunt: Apte autẽ
dicit᷑. qđ testiculoꝵ eiꝰ nerui ꝑplexi
sunt : qr uidelicet p̃dicatoꝵ illius ar¬
gum̃ta dolosis assertionib innodant᷑.
ut recta. eẽ. simulent. quȩ ꝑuersa ꝑ-¬
suadent . Vt allegationũ implicatio.
qͣsineruoꝵ ꝑplexitas. & si uideripossit.
solinñ possit: Neruoseiꝰ testiculi ꝑple.¬
xos habent: qr acumina p̃dicatoꝵ
aliossubargumtis duplicib lat̾ent:
Perũq autẽ cũ uerbis corda inficuitI:
mopere innocentiã ostendunt:
Neq enĩ ad sẽ bonos ꝑsuasione sua
traherent. si se & inactib ꝓuersos
ue & pplexis neruis inligant᷑. & rectosse
ostentant ut lateant. & ꝑuersa p̃dicant
ut corrũpant: Ipsũ imirũ suũ caput

Expanded text:
iniquorum caput audivimus, nunc huic capiiniquorum caput audivimus, nunc huic capiti quae membra adhaereant agnoscamus. Seqiniquitatis suae praedicatores possidet. An ejus testes non sunt, qui pravis persuasionibus corda hominum virulenta erroris semina fundendo corrumpunt? Apte autem dicitur quod testiculorum ejus nervi perplexi sunt, quia videlicet praedicatorum illius argumenta dolosis assertionibus innodantur, ut recta esse simulent quae perversa persuadent; ut alligationum implicatio, quasi nervorum plexibus, ut si videri possit, solvi non possit. De suo ejus testiculi perplexos habent, quia acumine praedicatorum illius sub argumentis duplicibus latent. Plerumque autem, cum verbis corda inficiunt, in opere innocentiam ostendunt. Neque enim ad se bonos persuasione sua traherent, si se et in actionibus perversos hujus perplexi nervis illigantur, et rectos se ostentant ut lateant, et perversa corripiant ut corrumpant, ipsum sine dubio suum caput
Abbreviated transcription (Latin):
cit sc̃s : H inc petrus inundenario nume.¬
ro remanere apłos metuens: mathiã
duodecimũ sorte missa reqͥsiuit: Pisi
huiꝰ bestie comu. unde ipse auctor
transgressionis indicat᷑ Qđ uidelicet
paruulũ orit᷑. qr purus homo generat᷑ :
euellit : qr dicionisuȩ regna. totidẽ
quȩ sibi uicina sunt sũbigit: Cuiꝰo.¬
culi sunt ut oculi hominis. sedos
ingentia loqͥt᷑ : qr in illo humana
qd ẽ forma cernit᷑: sed uerbis suis
t᷑ds̃ aut qđ colit᷑: hoc danihel ꝓ.¬
pħta testat᷑ dicenROs loquensingen¬
tia : qđ uero illũ uł danihel ingentia
eloqui. ułpaulus phibet supra cultũ
deitatis extolli: hoc.ẽ. qđ apđ beatũ
iob diuino eloqͥo cȩdro cõparatur:
More enĩ cȩdri qua si ad altanititur :
dũ inomi fastu fallaciȩ. & urtutisro.¬
bore. &culminis elatione ꝓsperat᷑:
Beneautẽ stringere caudã dicit᷑.
ne c̃gesta densat᷑: Ut tanto pillũ for¬
tia acmira faciat. quanto illũ collectis
suisuirib instigat Sedqr qualesit

Expanded text:
tur. Hinc Petrus, ne in undenario numero remaneret, apostolos metuens, Mathiam duodecimum sorte missa requisivit. Hic nisi hujus bestiae cornu undecimum ipse auctor transgressionis indicatur. Quod videlicet parvulus nascitur, quia purus homo generatur. evellit, quia ditionis suae regna totidem, quae sibi vicina erant, subjecit. Cujus oculi sunt ut oculi hominis: sed os ingentia loquitur, quia in illo humana dem forma cernitur, sed verbis suis Deus, aut quod colitur, hoc Daniel propheta testatur, dicens: Os loquens ingentia . Quod vero illum vel Daniel ingentia loqui, vel Paulus perhibet supra cultum Deitatis extolli, hoc est quod apud beatum Job divino eloquio cedro comparatur. More enim cedri ab alta nititur, dum in omni fastu fallaciae, et virtutis robore et culminis elatione prosperatuene autem stringere caudam dicitur,ne congesta densatur, ut tanto per illum fortia ac mira faciat, quanto illum collectis suis viribus instigat. Sed quia quale sit
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tra iuge sacrificiũ ꝓpt̃ peccata : & ꝓster¬
net ueritas in t̾ra. & faciet & ꝓsperabit᷑:
Defortitudine qͥppe & destellis deicit:
cũñ nullos & luce iꝰtitiȩ resplendentes.
& uirtute opis robustos. frangit: Qui.
usq ad principẽ fortitudinis magnifi
tollitur: Iuge uero sacrificiũtol.¬
lit : qrstudiũ c̃uersationis eccłȩ in eis
qͦscȩperit int̃rũpit  Robur uero ei
ꝓpter peccata c̃tra uge sacrificium
dat᷑ : qr nisi pereuntiũ merita exige.¬
rent: eos qͥrecte credebant obtinere
aduersarius nequaquã posset : Ueri¬
tas interra ꝓsternit᷑: qr fidestunc
rerũ cȩlestiũ. ad desideriũ uite tẽ¬
poralis inclinat᷑ & faci&. & ꝓsperabit᷑:
qr tunc ñ solũ inreꝓboꝵ m̃tib sed¬

Expanded text:
acrificium, propter peccata, et prosternetur veritas in terra, et faciet et prosperabitur . De fortitudine et de stellis dejicit, cum nonnullos et luce justitiae splendentes et virtute operis robustos frangit. Qui usque ad principem fortitudinis magnifictollitur. Juge ergo sacrificium tollit, quia studium conversationis Ecclesiae, in eis quos ceperit interrumpit. Robur vero ei propter peccata contra juge sacrificium datur, quia nisi percuntium merita 1061 exigerent, eos qui recti credebantur, obtinere adversarius nequaquam posset. Veritas in terra prosternitur, quia fides tunc rerum coelestium ad desiderium vitae temporalis inclinatur. Et faciet, et prosperabitur, quia tunc non solum in
Abbreviated transcription (Latin):
sine manuc̃teretur. hoc ꝑpaulũ exprimi¬
t: quẽ dñs iħc interficiet sp̃u oris sui.¬
bello. ñ sc̃oꝵ certamine. sed paduentũ
udicis. solo oris spuȩt̃namorte feriet᷑
Dehuiꝰuehe moth elatione. rursũ ꝑpau¬

Expanded text:
r Paulum exprimitur: Quem Dominus Jesus interficiet spiribello, non sanctorum certamine, sed per adventum judicis solo oris spiritu aeterna morte ferietur. De hujus Behemoth elatione item p
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ suã : & diriget᷑ dolus inmanueiꝰ:
Robustos qͥppe int̾ficit. cũ eos qͥm̃te
inuicti sunt. corporalit̃ uincit: Uelcer
sc̃iui debant᷑. ad nutũ suȩ uoluntatis
faciendo asserit : Na qͥcqͥd m̃dax lingua
simulat: hocqͣsi uerũ ẽẽ. manꝰoꝑisosten

Expanded text:
rigetur dolus in manu ejus . Robustos namque interficit, cum eos qui mente invicti sunt corporaliter vincit. Vel certsancti credebantur ad nutum suae voluntatis faciendo asserit; nam quidquid mendax lingua simulat, hoc quasi verum esse manus operis osten
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tegunt᷑. patenter indicar̃ . qr postquã
apđ semet ipsos intꝰ arripere alta cona.¬
tisunt : mox in carne foras erubescen¬
da ptulerunt: Ve hemoth itaq iste
in saciabilit̃ se uiens. & deuorare totũ
simulhominẽ quȩrens: modo insuꝑbia
m̃tẽ erigit. modo carnẽ luxurie uo.¬
luptate corrũpit Bene autẽ nequa¬
quã fortitudo eiꝰ inlũbis. uł ũbilico eoꝵ
dicit᷑ qͥ prosternunt᷑: sed fortitudo eiꝰ
in lũbis eiꝰ. & uirtꝰ illius inũbili couentris
eiꝰ: Acsi apte diceret᷑: Fortitudo eiꝰ
in lũbissuis. & uirtꝰ illius inũbilico uen¬
tris sui:. Quianimirũ eiꝰ ꝓprie corpus
fiunt. qͥsuggestionũ turpiũ blandi¬
m̃tis decepti. ei ꝑ luxurię fluxa suc¬
quasi cȩdrũ : Multa in his suppetunt.
quȩ instruendis morib ꝓferantur :
sed prius uchemoth istius uiolenta
discutimꝰ ut post subtilus asttita detega.¬
mꝰ: Inscriptura sacra cȩdri nomine. ali¬

Expanded text:
contegunt, patenter indicarunt quia postquam contegunt, patenter indicarunt quia postquam apud semetipsos intus arripere alta conati sunt, mox in carne foris erubescenda pertulerunt . Behemoth itaque iste insatiabiliter saeviens, et devorare totum simul hominem quaerens, modo in superbiam mentem erigit, modo carnem luxuriae voluptate corrumpit. Bene autem nequaquam fortitudo ejus in lumbis vel umbilico eorum dicitur qui prosternuntur, sed, fortitudo ejus iejus. Ac si aperte diceretur: Fortitudo ejus in lumbis suis, et virtus illius in umbilico ventris sui, quia nimirum ejus proprie corpus fiunt, qui, suggestionum turpium blandimentis decepti, ei per luxuriae fluxa suciet.---Multa in his suppetunt, quae instruendis moribus proferantur; sed prius Behemoth istius violenta discutimus, ut post subtilius astuta detegamus. In Scriptura sacra cedri nomine ali