comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
interprecatur membrum. Et est colum in
rethorica punctata prelatio punetuta ꝓ¬
latio alitius erationis per maiores deci¬
riones. i per clausulas quasdam ꝯstantes
tibi non profiusti ommibus displicuistr
uica inuenitur colum i precisus sensus uel
sententia songua. Coma interpi etatur arci¬
culus. et dicitur conia comaͥtis in rechori

Expanded text:
varietates metri. Est ergo colum in rethorica punctata prolatio alicuius orationis per maiores decisiones, idest per clausulas quasdam constantes tibi non profuisti, omnibus displicuisti’; unde invenitur colum, idest precisus sensus vel sententia longa. Coma interpretatur articulus, et dicitur coma i
Abbreviated transcription (Latin):
eriodus est punetum cum uirgula
deoysum deducta quande nec constructis
nẽt sententia plus dependet et calis disti-¬
ctio uocatur funtua. de hiis tribus distĩ¬
ctionibus familiare traiditur hoc exempłũ
cum inter uirtute caritas obtiueãt p̾nci-¬
patum ecce coma non est sine ipsa uurtu¬
t̾ certa possessio. Ecce colum. in qua est
ominum illarum posita certitudo. q
ecce periodus. ¶ NLotandum est
ergo ꝙ bnum coma per se stare nõ
potest. colum uero sit. et si dicam¬
ꝙ per exhibitionem operum perfect a
dilectio demonstratur. Si ergo ex uno
uerbo clausula conteratur mõnocolur
botabitur. Sed ad modum periodi est punctan¬
da. Et paupertas lene composita pie diuici¬

Expanded text:
eriodus est puctum cum virgula deorsum ducta, quando constructio nec sententia plus dependet; et talis distinctio dicitur «finitiva». De his tribus distinctionibus familiare traditur hoc exemplum: Cum inter omnes virtutes caritas obtineat principatum , ecce com a; non est sine ipsa virtutum certa possessio , ecce colum; in qua est omnium illarum posita certitudo : ecce periodus. Notandum tamen est quod unum coma per se stare non potest, colum vero sic, ut si dicam: Per exibitionem operum perfecta dilectio demonstratur . Si ergo ex uno membro clausula contexatur, monocolon vocabitur, sed ad modum periodi est punctanda, ut: Paupertas bene composita pro diviti
Abbreviated transcription (Latin):
Ifidictism p̾stare ł qd̾ uulgariter sol dici affidare
Et ꝯponitur affidutio citis ad aliquam fiduciam
⁊ setritatem dare I tem confiducio . as: i simł
ducio as. Infidictio as.i impugnare publicare
diffidare fiducio actuium ełt cum omnib suis ꝯpoĩtis

Expanded text:
lgariter solet dici affidare. Et componitur affiducio -as, ad aliquem fiduciam et securitatem dare; confiducio -as, idest simul ducio -as; infiducio -as, impignorare, publicare, diffidare. Fiducio activum est cum omnibus suis compositis.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ a pruna parte sui qr primo tractat de luteus¬
pic̾ destribitur ¶ Graminatira ełt stientia recte ti¬
bendi. recte ꝓmintiandi. recte constriendi gnara
docet enim hec ars recte scribere Sme qͥ non est
hrẽ ꝑfectionem ipiũs artis. Net tñ obħ tuiungo¬
di sciãm o .n. ut sciat figuras cognosce̾ ⁊ q̃lit̾
debeant fieri ⁊ q̃ rui sit. ł q̃ nou uit pponenda
ł subponenda ⁊ oĩo figurus sibi eleganter ⁊ arti¬
construe̾ ex quib omnib qiͣ integraliter hec ars¬
consistit. Qͥ a̾ dr̃ graminatita qͣi gͣmmnatoꝵ techa¬

Expanded text:
non a prima parte sui, quia primo tractet de litterisic describitur: gramatica est scientia recte scribendi, recte pronuntiandi et recte construendi gnara; docet enim hec ars recte scribere, sine quo non est habere perfectionem ipsius artis. Nec tamen ob huras cognoscere, et qualiter debeant fieri, et que cui sit vel non sit preponenda vel supponenda, et omnino figuras sibi eleganter et articonstruere, ex quibus omnibus quasi integraliter consistit. Q
Abbreviated transcription (Latin):
componitur. expungo gis. extra pelsere extus pũitũ
res ⁊ dispu tores eos qui expellunt alios ab here¬
ditate et dei ent nomina eorum de tabula testamẽti
l ees fic dĩs qui insignandis p̾erant testamentis
Et eorum inserebant pituctos qui erant ĩ hereditate
łeorum quotieus expedielat auferelant qui erant

Expanded text:
re; et expungo -is, extra pellere, extra punctum res et dispunctores eos qui expellunt alios ab hereditate et delent nomina eorum de tabula testamenti, vel eos sic dicimus qui in signandis preerant testamentis et eorum inserebant punctos qui erant hereditandi vel eorum, quotiens expediebat, auferebant qui erant
Abbreviated transcription (Latin):
colore palestit. gͥ q in ingento dei filio nature dĩtatis
uinite est natura nostra in qua adimatione humãitas
in marestatis gloriam excrenit du̾ntas uero a sui fuigore
potentia humanus se oculis.. demperauit ꝑ ħ ꝙ natura
humans clarior facta est qͣr per auritui creuit argen
tum et qr di̾itas a fulgore suo in urĩs eit aspectib
temperata qiͣ aurum nobis palluit argentum creuit¬

Expanded text:
ur. Quia igitur in unigenito Dei Filio naturae divinitatis unita est natura nostra, in qua adunatione humanitas in majestatis gloriam excrevit, divinitas vero a sui fulgoris potentia humanis se oculis temperavit, per hoc quod humana tum. Et quia divinitas a fulgore suo nostris est aspectibus temperata, quasi aurum nobis palluit per argentum. I
Abbreviated transcription (Latin):
consuotudo ꝙ aliquis uellet mire fedus quedam por¬
ta sacrificuretur in hunc modum maior ex ista ꝑte
et mmor ex alia dũ cẽt imperator. Siue rex siue
alius pruiceps tenebant portam illam ⁊ ipam̃ per¬
cutiebunt et tuipiter occidebantur qiͣ sit occidatur ille
qr pace resilierit ⁊ inde dciũ est fedus a porta fede. i
turpiter occiss ruius mors optabatur ei qui si pace

Expanded text:
consuetudo quod cum aliqui vellent inire fedus quedam porca sacrificaretur in hunc modum: maior ex ista parte et maior ex illa, sive esset imperator sive rex sive alius princeps, tenebant porcam illam et illam percutiebant et turpiter occidebant, quasi sic occidatur ille qui a pace resilierit, et inde dictum est fedus a porca fede et turpiter occisa cuius mors optabatur ei qui a pace
Abbreviated transcription (Latin):
tatonestem cartagniensem lusita nam galiciã
betitam ⁊ transfre̾ntu in regione afłiice tu¬
gatanam. Et lt̾ due hispaone citerio q̃ ĩ septe¬
trionali plaga a pireneo ułꝙ ad cartaginẽ por¬
rigitur ulterior. q̃ ĩ meridie acceptabilis uł
ad gaditariũ fretum extenditur. Exterior aute
⁊ olterior dc̃a qrͣ citra ⁊ ultra. o titia qĩ cit̾
terrae. Et ultra l qd̾ ultra sit ł ꝙ nõ sit post

Expanded text:
aconensem, Cartaginiensem, Lusitaniam, Galitiam, Bethicam et, trans fretum in regione Africe, Tingitaniam. Et sunt due Hyspanie: citerior, que in septentrionali plaga a Pireneo usque ad Cartaginem porrigitur; ulterior, que in meridie a Celtiberis usque ad gaditanum fretum extenditur. Citerior autem et ulterior dicta, quasi citra et ultra, sed citra quasi citra terras, et ultra vel quod ul
Abbreviated transcription (Latin):
turum. Et dicitur ab apos. qd̾ est .re. et capio qd̃ est recep¬
tio qr recipitur soluto debito et componitur cum anti qd̾
est contra et dr̃ antipoca .ce. scriptum qd̾ debitor soluens dat
creditori. In quo creditor notat se soluisse tnĩ ee tali causa
et dĩ sic qr contra apocopam datur Unde u̾. apcropa soluẽti
datur anti luscipienti.¬

Expanded text:
curum, et dicitur ab apo quod est re-, et capio, quasi recipio, quia recipitur soluto debito; et componitur cum anti, quod est contra et dicitur hec antapoca -ce, scriptum quod debitor solvens dat creditori, in quo debitor notat se solvisse tantum pro tali causa, et dicitur sic quia contra apocam datur, unde quidam ‘apoca solventi datur, ant
Abbreviated transcription (Latin):
niatherm cerguit inquit phorphirius et iulinus augustꝰ
ł imipitiã historiographimentientis ł stulticiam eorumi qui
statim secuti st̃ saluatorem qi irrp̃nabiliter qͣl uocantem
honinem sinit secuti cum tantas uututes tantu sigra ꝓ¬
cesserurit que aplo̾s anteꝙͣ crederent uidisse non dubiũ
est. Terte fulgor iste et maiestas diumitatis occulte que
enam in humana facie relucelut. Ex prmio ad se uidentes
trahere poterat aspectu. Si enim il maniete lapide et

Expanded text:
 loco Porphyrius et Julianus Augustus, vel imperitiam historici mentientis, vel stultitiam eorum qui statim secuti sint Salvatorem, quasi irrationabiliter quemlibet vocantem hominem sint secuti, cum tantae virtutes, tantaque signa praecesserint, quae Apostolos antequam crederent, vidisse non dubium est. Certe fulgor ipse, et majestas divinitatis occultae, quae etiam in humana facie relucebat, ex primo ad se videntes trahere poterat aspectu. Si enim in magnete lapide et
Abbreviated transcription (French):
te constituto scunatis colleretur occasio. S cur nou Iohes
qui oltũs es iurgo etati delatumi est ⁊ petrus semor. est .i.e
adhiit aadolescens ⁊ ꝑene puer ꝓgresse etatis hominibus
proferretur. et magr bomis qui occõnem urgii delelut
auterre discpulus. Et dixerat cis pacem mierr u de uobrs
patem relinquo uobis. Et qui uoluerit nter eos. maior
prefere uderetur iniudie. Wut autem sciamus tunt pue
riru fuisse Ioharmem manifestisime docent ecclastice

Expanded text:
te constituto, schismatis tollatur occasio. Sed cur non Joannes electus est virgo? Aetati delatum est, quia Petrus senior erat, ne adhuc adolescens ac pene puer, progressae aetatis hominibus praeferretur, et magister bonus, qui occasionem jurgii debuerat auferre discipulis, et qui dixerat eis: Pacem meam do vobis, pacempraebere videretur invidiae. Ut autem sciamus Joannem tunc fuisse puerum, manifestissime docent Ecclesiasticae
Abbreviated transcription (Latin):
qũq sit dr̃ cancellarius ꝙ ip̃e est aliĩ secretarius regis. del nũpe¬
ratoris qr eiis secreta scit. S nomen sonat qͣi de secretariis
qr rex ł imperator plures ht̃ setretarios.i consibarios quoꝵ
unus uocatur cancellarius unde i prescriptione tituli pͥsci
rome ꝯstantinopolitane te aite gramatita libex pͥmꝰ intipit.¬

Expanded text:
itur cancellarius, quia ipse secretarius est regis vel imperatoris et eius scit secreta, sed nomen sonat quasi de secretariis, quia rex vel imperator plures habet secretarios, idest consiliarios, quorum unus est cancellarius; unde in prescriptione tituli Prisciromane constantinopolitane de arte grammatica liber primus incipit
Abbreviated transcription (Latin):
Npologia extusutio ł responsio ab apo qd̾ est re. et ¶uui.¬
logos qd  est sernis qĩ sermonis relatio i rũsio. unde in dec̾tis
aler̾ pp clerici qui alios acusant iustam accipiant apologiã
et est poiͣ apologia ibi pro deftensione ł uegatione solit.
Num i ea solent quitam accusantib respondere ⁊ acuit᷑

Expanded text:
APOLOGIA est excusatio vel responsio ab apo quod est reet logos quod est sermo, quasi sermonis relatio, idest responsio. In Decretis Alexandri Pape ‘clerici qui alios accusant iustam accipiant apologiam’, et est posita apologia in defensione vel negatione sola. Nam in ea solent quidam accusanti
Abbreviated transcription (Latin):
Ndẽ poplenaibditu sanguinis effisio qua suffocati in¬
tereunt. Sic doã qr ex lotali percussii repentinus caũs fiat
greti pertussionem apoplexim dũt.
allius. Et mnde aporio. as i aperirs enucdeare ł depãupera¬
re. et tunc est actiuum. ¶ Item aporiare i lalorare .ł la¬
doitindo sudar et auxiar  et tinic est neutouur Inueiit᷑ etiã
in deponenti gñe. in eodem sonlu unde ad coir̃  aporiauiꝰ¬
S non desturmiur ubi pt̃ esse passiumi ꝓd̾ pauperan. ysid
tanien dicit ꝙ aporos grece latine dĩ pccuper. uride aporiatre¬

Expanded text:
 subita sanguinis effusio, qua suffocati intereunt, sic dicta quia ex letali percussu repentinus casus fiat; Greci enim percussionem apoplexin dicunt.inde aporio -as, idest aperire, enucleare, depauperare, et tunc est activum; item aporiare, idest laborare vel laborando sudare, anxiari, et tunc est neutrum; invenitur etiam in deponenti gesed non destituimur’, ubi potest esse passivum pro depauperari; Beatus tamen dicit quod aporos grece latine dicitur pauper, unde aporiare
Abbreviated transcription (Latin):
inflatio aque et fit ħ ampulla. sle eo ꝙ sit ampla ad silitudi¬
uemi bulle ẜin quoldam. Sed melius est ut companatur ab
.am. qd̾ est cucum et bulla et conuersa b. in .p. dicatur am¬
apiilloslis. sa. simi .i. superbus arrogans inflatus et ampul¬
lor. laris .i. uerb̾ superbꝰ inflatis et ser qui pedalib dti. et¬

Expanded text:
inflatio aque, et fit ampulla, eo quod ampla sit ad similitudinem bulle; sed melius est ut componatur ab am-, quod est circum, et bulla et conversa b in p dicatur amampullosus -a -um superbus, arrogans, inflatus, et ampullor -aris idest verbis superbis et inflatis et sexquipedalibus uti.
Abbreviated transcription (Latin):
i. circundatio lͥ cupidus ⁊ mat̾ honoris. uude ambiciosꝰ
sa. sura .i. cupidus et ꝓprie honoris. Et comparatiur.
unde ħ ambitiositas. tis .i. cupiditus et hec ambicies ei
peo eodem et quia amubicioriuu est blandim Et auicrt Pde
quandoq auibicio ponitur pro admatione et bladicits̃¬

Expanded text:
bitiosus -a -um, idest cupidus et proprie honoris, et comparatur, unde hec ambitiositas -tis, idest cupiditas, et hec ambities -ei, pro eodem; et quia ambitiosorum est blandiri et adulari, ideo quandoque ambitio ponitur pro adulatione et blanditiis
Abbreviated transcription (Latin):
turpiter manducat. ardelio ab ardeto qui cutens
est i locncitate ganeo qui moratui m̃ taleano q
ganeinu est dalrina ubi set lecatitas. Item ganea &
cacitas. Unde ganeotalis lotator.
ua mim. Unde quidam cum uelłet ałium tedar

Expanded text:
turpiter manducat; ardelio ab ardeo, qui ardens est in leccacitate; ganeo qui moratur in tabernis, quia ganeum est taberna ubi fit leccacitas, inde ganea talis leccacitas, unde ganeo talis leccator; -a -um, unde quidam, cum vellet alium redar
Abbreviated transcription (Latin):
iniquum est. inq ⁊ impugue iquarum appllationũ
fomes. Iniqua autem appellatõ omnis ad quam iusticie
mopia non coegit appellare. dero ut graues. S signauisl
impellere et appelleren applitare. Unde pt̃ꝙͣͣ poeta a¬
munum suum ad scribendũ appilit .i applicuit pot̃ et¬

Expanded text:
iniquum est; inique et impune, iniquarum appellationum fomes. Iniqua autem omnis appellatio, ad quam justitiae inopia non coegit. Appellare, non ut graves, sed si graveris, impellere, et appellere idest applicare, ut ‘postquam poeta animum suum ad scribendum appulit’, idest applicavit;
Abbreviated transcription (Latin):
deħ dni slipra in colorib rethoritis.
uñ ħ ⁊ ħ apostata. te ꝑuersus reminitiatus refuga retrꝓ¬
musus. Et ꝓprie ille dicitur apostata qui primo beue agit pꝰea
peniertit et male agendo retroabit. tide iudetur componi ab
apo et stans qĩ retro stans. ł ut dñt dĩuatur ab apłs. ꝑ con
⁊ apostato . tas. retro abire ⁊ hono peruertere peruerse age.¬
Apostena. tis. ge neu. dura hũatum collectio in cor¬
pore sic dcm̃ a collectione hũox nam greti apostemas

Expanded text:
s. et hec apostata -e, perversus, renuntiatus, refuga, retromissus, proprie ille dicitur apostata qui primo bene agit, sed postea pervertitur et male agendo retro abit, unde videtur componi ab apo et stans, quasi retro stans, vel, ut dicunt, derivatur ab apostolus per t apostato -as, retro abire a bono, perverti, perverse ageAPOSTEMA, dura humorum collectio in corpore, sic dictum a collectione humorum; nam Greci apostemas
Abbreviated transcription (Latin):
tamen dicunt ꝙ anulus non benit ad anusa ꝓpt̾ pͥdictam
causam. S ob aliam fuit enim consuetudo olim ꝙ si aliquis
rotũdũ quẽ ĩ dedetus defferelunt ĩdigitis Et tũc nobiles ceper̃t
Et ex eo tp̃̾e cõsuenido ĩ oleuit ut nobiles defcrret̾ anulos. Etidõ
dicnt̃ quidã q a nulus dc̃s ẽ ab auo sinue. ali dicũt q ꝓtheus
fertur circunde disse fertũ circdã digito lapide iuduso. Qua cõsuetudĩe

Expanded text:
am dicunt quod anulus non venit ab anus propter predictam causam, sed ob aliam. Fuit enim olim consuetudo quod, si aliquis rotundum quem in dedecus deferebant in digitis, et tunc nobiles ceperuntEt ex eo tempore inolevit consuetudo ut nobiles deferrent anulos, et ideo dicunt quidam quod anulus dictus est ab ano simie. Alii dicunt quod Prometheus fertur circumdedisse ferreum circulum digito lapide incluso; qua consuetudine
Abbreviated transcription (Latin):
domus constat ex tecto ꝑiete ⁊ fundamento
constitutur Itẽm constare i ꝑsenerare. ut iste
constat in ꝓposito idest ꝑseuerat Item constais
i teitum et aptum esse . Item constare ꝑtin et
ad pͥcium ut ħ caꝑa constat tub tenariis. o

Expanded text:
‘domus constat ex tecto, pariete et fundamento’, idest constituitur; et constare idest perseverare, ut ‘iste constat in proposito’, idest perseverat; et constare idest certum et apertum esse, et constare pertinet ad pretium, ut ‘hec cappa constat
Abbreviated transcription (Latin):
bñ ⁊ fistula dr̃ aq̃ ductus ad meatus ꝙ aꝙͣ fim-
dat ⁊ emmitat sicut fistula instrumentum uotes.
et a fistula dĩ fistulos laris .i fibulare. ł ꝯ fistula
can̾e. Fistula etiam dc̃ quedam infirmitas. uñ
fisticlatus. ta tum  filtulosus. sa sicm qͥ illu in
patitur infirmitatem. uñ uꝰ. fisticla dulce carit

Expanded text:
et fistula dicitur aque ductus et meatus, quia aquam fundat et emittat, sicut fistula instrumentum voces. Et a fistula fistulor -aris, idest sibilare vel fistula canere. Fistula etiam dicitur quedam infirmitas, unde fistulatus -a -um et fistulosus -a -um, qui illam patitur infirmitate
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ in puti nuitãt a in.i ut facio inficio capio
incipio in supĩo a in e uertũt bt factum
infectũ captũ inceptũ. ¶ Illa uõ q̃ ꝯponut᷑
a Serbie in go desinen ꝰ ꝙͣnis mutent a in i¬
in pñti tñ/ In supĩo Inmutabile seruãt eam
bt ago exigo exactũ. frango infringo ĩfrac¬
tũ / tango/ contingo ꝯtattũ pungo inpungo

Expanded text:
quae in praesenti mutant a in i, ut facio inficio, capio incipio, et in supino a in e conuertunt, ut factum infectum, captum inceptum; illa uero, quae componuntur a uerbis in go desinentibus, quamuis mutent a in i, tamen in supino immutabilem seruant eam, ut ago exigo exactum, frango infringo infractum, tango contingo contactum, pango impingo
Abbreviated transcription (Latin):
perctũ. facere suppina. Excipiũtur plexie
auri que ĩ suppnus ꝙ seruauerũt u. flexum
flurũ. ꝙͣnͣus decustissimi et flictus ꝓ f luaꝰ
et flucturus ꝑro fluxurus soliti stᵈ sr̃e. uñ
et flutus ip̃e motus aquarũ. ¶ Hic etiã

Expanded text:
e n. excipiuntur flexi, fluxi, quae in supinis quoque seruauerunt x: flexum, fluxum, quamuis uetustissimi et fluctus pro fluxus et flucturus pro fluxurus soliti sunt dicere, unde et fluctus ipse motus aquarum. in gui
Abbreviated transcription (Latin):
Gairulus. la. lum qiͣ graculus. Et est ꝓprie gar
uoleus uec ualens tace̾. Et est sumptum nomen
a granilis auibus qr importunã locacitate semꝑ
strepunt nec nimꝙ̃ quiescunt. Unde hͨ garrułi¬
tas tatis urbositas ł leticia

Expanded text:
garrulus -a -um, quasi graculus; proprie garrvalens nec volens tacere. Et est sumptum nomen a graculis avibus que importuna loquacitate semper strepunt nec umquam quiescunt. Unde hec garrulitas -tis, idest verbositas vel letitia
Abbreviated transcription (Latin):
sa que ammnalib dabatur obscura ibi dabantir
manifecta ł qr post diliuium ꝙ egigii temporib
fuit ante omnes terras radiis solis illucminata
est ⁊ primo mambestã est uisib. Et inde dicta
est delos ⁊ cuutas ⁊ insula Et ħ fuit rei ueritas l

Expanded text:
sa que alibi dabantur obscura ibi dabantur manifesta, vel quia post diluvium, quod Ogigii temporibus fuit, ante omnes terras radiis solis illuminata est et prima manifestata visibus; et inde dicta est Delos et civitas et insula. Et
Abbreviated transcription (Latin):
psit exordium ¶ Romam enim debellato orte sͥ
tributario sc̃o triplitem ordinem tp̃ꝵ ad t̾plex genꝰ
tributorum psoluendũ perscripserint. Erat eium e¬
dictuui in dniu̾sos dc̃oni eorum subditos. ut semꝑ¬
iufra .ili. annos auro ł argento ere ferro soluerẽt

Expanded text:
b eis sumpsit exordium. Romani enim, debellato orbe et sibi tributario facto, triplicem ordinem temporum ad triplex genus tributorum persolvendorum prescripserunt: erat enim edictum in universos dicioni eorum subditos ut infra XV annos auro vel argento vel ere vel ferro
Abbreviated transcription (Latin):
ni alis qumq auins doluereni es ⁊ hmoi metal¬
lum ad facieudas imagrnes illustrilnis uiris qnt̃
pmeruerant ⁊ ad depnigenda fortia fcã coꝵ ute¬
gexti anm ficlit edictun ut deuiceps solueretr. Ex¬
⁊ asti quinq ani dicelitutur. seti lnda itdictio. In
tertia indictione soluclatur ferrum ꝙ fiebaut ap¬
ma ad ꝓpellendos hostes. uñ fmita secunda indcõne
i pͥncipio. undecam anu ficlunt edcrũ it n ali¬
squniq aimis solueretus ferrum. ultra autem¬
um i annoritm non procedelitut ⁊ appellatum

Expanded text:
n aliis quinque annis, solverent es et huiusmodi metallum ad faciendas ymagines illustribus viris qui promeruerant et ad depingenda fortia facta eorum ut esexti fiebat edictum ut deinceps solverent es, et isti anni dicebantur secunda indictio; in tertia indictione solveretur ferrum ex quo fiebant arma ad propellendos hostes, unde, finita secunda indictione, in principio undecimi anni fiebat edictum ut in illis quinque annis solveretur ferrum. Ultra numerum XV annorum non proc
Abbreviated transcription (Latin):
uescondi. Autiqui etian publice ł in patulo.
comedelant non solitaru ⁊ priuate sicut modo
ne singularitas deliciis lituriam gu̾aret. ⁊
ꝓprie cena in sero sicut ĩatałuu in mane p̾ndiũ
in tertia merenda ł antecema in nona ᷑ abłom¬

Expanded text:
vescendi; antiqui enim publice et in propatulo comedebant, non solitarii et private sicut modo, ne singularitas deliciis luxuriam generaret; a, et dicitur proprie cena in sero sicut iantanculum in mane, prandium in tertia, merenda vel antecena in nona, obso
Abbreviated transcription (Latin):
Lacunar naris. ge. neu .i. testudo q̃ sol ẽẽ ĩ ca¬
meris i ĩ domib armata ⁊ ꝯuacua ad mod̾ lacune
Antiquitꝰ enim fiebant testudines curue ⁊ conuatue
in domib ⁊ iõ lacuar dicit᷑ a lacima. ł a lacu qr
entm ip̃a testudo depe dr̃ laicus. uñ lucilius reslaltãt
edesq leicusq ⁊ inde lricunar illud id̾ ⁊ħ lacunariũ pro
eodem ⁊ inde etiam laquear l̾ laq̃arium dr̃ a laq̃o It̾¬

Expanded text:
lacunar -ris, idest testudo que solet esse in cameris et in domibus arcuata et cava ad modum lacune: antiquitus enim fiebant testudines curve et concave in domibus, et ideo lacunar dicitur a lacuna vel a lacu quia etiam ipsa testudo sepe dicitur lacus; unde Lucilius ‘resultant edesque lacusque’; et inde lacunar illud idem, et hoc lacunarium pro eodem, et inde etiam laquear vel laquearium dicitur pro
Abbreviated transcription (Latin):
Lastus a fus dĩ fastus sta. stum. ut fastus dies dr̃
licitus in qus licelat iomanis negotia agere cãs ex̃¬
agere qr in ilło die male contingerat romanis et¬
romanos. ut q̃stimq aduersitates siue ꝓspentates su¬
stiuerent in faostis annotari facerent Illos gͦ dies in
quibus sibi inale contingerat celebrabant non ouisa
solẽntatis d timore fortimii et uocabantur nebasti.
S illi in quib bene sibi contingerat docalantur fasti.
tur de fastis et nefastis dieb aͥ dignori intitulatiu
lilri fastoꝵ hnic etiam annales libri in quib scri¬
bebantiu facta comanorum totius anni. Similiter
a digniau parte dicti st̃ fasti Inuenitur etiam hic fa¬
stus. stus. qrͣte declinatonis pro libro annali. uĩ
lutius in .xͦ. an meus edoxi dincetur fastib a̾mis
S magis ꝓprie pro libro aimali est secimde de ms¬
fastus sti nam pro superbia est qͣrte hic fastus tus
teneor fari fteri coactionis et netessitatis. Fatemu

Expanded text:
a nefas nefastus -a -um, ut fastus dies dicitur dies licitus, in quo licebat Romanis negotia agere, causas exeagere, quia in illo die male contigerat RomanisRomanos ut, quascumque adversitates sive prosperitates sustinerent, eas in Fastis adnotari facerent; illos ergo dies in quibus sibi male contigerat celebrabant non causa solemnitatis sed timore infortunii et vocabantur nefasti, sed illi in quibus bene contigerat vocabantur fasti, tur de fastis et nefastis diebus a digniori parte intitulatur liber Fastorum. Hinc etiam annales libri in quibus scribebantur facta Romanorum totius anni similiter a digniori parte dicti sunt Fasti. Invenitur etiam fastus quarte declinationis pro libro annali, unde Lucanus in decimo ‘an meus Eudoxi vincetur fastibus annus’, sed magis proprie pro libro annali est secunde fastus -ti; nam pro superbia est quarte declinationis teneor fari; fateri coactionis est et necessitatis, fatemur
Abbreviated transcription (Latin):
suttessio ł euentus u a deo ꝓmissarum. et fingñt
fua fllta in colo⁊ fuso ⁊ digits fila ee lana trahentib
ccosutum est  pĩs ꝙ inter digitos uentis trelitirie.
solturum ꝙ in lana est q̃ in colo implicra est cet ꝙ
ciohuurippdigitos nentis ad fulum talruꝵ pae adp

Expanded text:
successio vel eventus rerum a deo provisarum. Et fingunt tria fata in colo et fuso et digitis fila ex lana trahentibusnvolutum, presens quod inter digitos nentis trahitur, futurum quod est in lana que colo implicita est et quod adhuc per digitos nentis ad fusum tamquam p
Abbreviated transcription (Latin):
sursum ferre ⁊ eleuaie.Itẽ ꝯ trans ⁊ dr̃ transfeio.¬
ł de uno loco ad silium ferre Et nõ ꝙ fero ⁊ onima
sua ꝯpoͣ faciunt freꝙ̃tatiua i supino. ut lato. tãs.
.s. latatum s sincopatum .s. latum compoͣ uero a fero
fers sumliter ãcapuent p̾ti̾tum et supimum a ꝯpoĩs
eptis defero ꝓ honorem impend̾e̾ ⁊ differo pro distare
taronib s̃i ĩ aliis st̃ actuia ⁊ omnia faciunt p̾titia
in tuli ⁊ supmitui in latum ⁊ omnnia sł andrmala

Expanded text:
sursum ferre et elevare; et cum trans et dicitur transet de uno loco ad alium ferre, unde et translasua composita faciunt frequentativa a supino, ut lato -as, abscilicet latatum, sed sincopatum, scilicet latum. Composita vero a fero similiter accipiunt preteritum et supinum a compositis eptis defero pro honorem impendere, et differo pro distare,cationibus sed in aliis sunt activa; et omnia faciunt preteritum in tuli et supinum in latu
Abbreviated transcription (Latin):
Ibstidos gẽnia ea iirga ⁊ ponderosa que caledacta igni
soluere ł alerare dicitur absolutus ta tum. unde ⁊ quedam
absoluta . i non cranatiua. ł̃ alisoluta. i perfecta que non
deficunit in aliquo sui motu. et absolutũ i non relatum .⁊.
cibsolute. tus. tissime. adudum. et ꝯponit᷑ mabsolutꝰ ta tuui.¬

Expanded text:
ICTOS gemma est nigra et ponderosa que, calefacta igni, solvere et liberare, unde absolutus -a -um. Unde quedam noabsoluta idest non transitiva, vel absoluta idedeficiunt in aliquo sui motu; et absolutus idest non relatus, idest bsolute
Abbreviated transcription (Latin):
guentum balsimis affert p̾m̃ est et p̾tiosius aliis ꝙ
sponte manat de foliis et illud uocatur balsam̃. S̾ est
corpobalsam̃ ł xirobalsamum tertu est ꝯpobalsatmum
qͣrtuan est foliobalsauum quintum est cololalsam̃. E nĩ
est corrũpt̾ et a balsamnui balsamtus. ta. tum. i balsa¬
mo minictus qd̃ et pt̃ esse participumi. Nam balsamo

Expanded text:
guentum balsamus profert: primum est et pretiosius aliis quod sponte manat de foliis et illud vocatur balsamum, secundum est carpobalsamum vel xirobalsamum, tertium est opobalsamum, quartum est foliobalsamum, quintum est calobalsamum vel xisit corruptum. Et a balsamum balsamatus -a -um, idest balsamo inunctus quod et potest esse partic
Abbreviated transcription (Latin):
et dicitur balducta .q. balde ductu. qr ualde ductat ẽ tpltn
taleator. i funditor iel balistutor¬
iactabile iuenitur etiam balearis funda et duiatiur nc̃
a nomine iusule baleros emi ł laleuci tꝰ silleais insic̃a
est hpspoine. Et sunt due .s. afrosiates et gẽmelsi les.
maior et umor. Unde eas uulgus niioritam. et mi¬

Expanded text:
et dicitur balducta, quasi valde ducta, quia valde ducta est et baleator, idest funditor vel balestratoriactabile. Invenitur et balearis funda, et derivatur tunc a nomine insule: Baleros vel Balerica vel Balearis insula est Hispanie, et sunt due scilicet Afrosiades et Gemasiades maior et minor, unde et eas vulgus Maioricam et Mi
Abbreviated transcription (Latin):
Baluon groci baluciuu diciit q antiet atrii etu l in tostet
abolui et noys qd̾ est mens. q iaciat auxietatem de mence
luit balueuni. balnei eleuatione meroris dr̃. Inuenitiu n
B alista. ste genus est tormenti et uẽ esse ꝯpõitũ ab aliu
et hasta. torquetur enim utere mlorim et iatit hastas et
sata. unde ħ balistarius. rii qui fatit lulistas. ł qui Iacit

Expanded text:
ALINON Greci balneum dicunt, quia anxietatem animi tollat, a balin et noys, quod est mens, quia iaciat anxietatem de mente; hinc balneum a levatione meroris dicitur. Invenitur balista genus tormenti et videtur esse compositum a balin et hasta; torquetur enim verbere nervorum et iacit hastas et saxa, unde hic balistarius, qui facit balistas, vel qui iacit
Abbreviated transcription (Latin):
ca .ce .i. Iino q̃ ĩo sic dicitur qr intererat qñ puel¬
le marirabantur. ł q eas introducelat ł qr it̾im
dum erant in ifiere eas ducebat. Est enim ꝓ iuc¬
la q̃ enam domiduta dicebatur qr usq in donitmn
ꝓuellas maritatas introducere credelatur ⁊ cor di¬

Expanded text:
est Iuno que ideo sic dicitur quia intererat quando puelle maritabantur vel quia eas introducebat vel quia interim dum erant in itinere eas ducebat; est enim pronuba, que etiam Domiduca dicebatur quia usque in domum puellas maritatas introducere credebatur, und
Abbreviated transcription (Latin):
cui sane ao interp̾tum magꝰ editio placet h a nobis
olimi esim emendatam neq eiuim sicut noua cudinius
⁊ retera destruamus. Et tamen cum diligentissame le¬
gi̾t sciat mag̾ nostra scriptura intelligi q̃ ñ ĩ t̾tum
uas transfusa coacuernit. s statm de plo p̾issime quiẽ

Expanded text:
inta Interpretum magis editio placet, habet eam a nobis olim emendatam. Neque enim sic nova cudimus, ut vetera destruamus. Et tamen cum diligentissime legerit, sciat magis nostra intelligi, quae non in tertium vas transfusa coacuerint, s
Abbreviated transcription (Latin):
runt. fecimdam editionem aquila. Tertiam et
quartam thereodocion ⁊ simacus ediderunt ambo
iudei ꝓseliti. qͥutam uero wlgaris illa int̾p̃tatõcꝰ¬
auctor non aꝑpet ⁊ ob ħ ome nomine int̾protis qͥn¬
ta edictio inuicupatur. p̾terea sextam ⁊ septintam editi¬
onern origenes miro labore reꝑit ⁊ cum cetis sdictis

Expanded text:
haec secundam Editionem Aquila, tertiam et quartam Theodotion et Symmachus ediderunt, ambo Judaei proselyti. Quintam vero auctor non apparet, et ob hoc sine nomine interpretis quinta editio nuncupatur. Praeterea sextam et septimam editionem Origenes miro labore reperit, et cum caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
pere uariare non contuuiare. uñ in hymuo q
nulla nox interpolet fide qr ugi luceat. uñ int̾en¬
polus. la. lum interruptus xariatus non conti¬
inius ⁊ hͨ interpola. le quedam uestis q̃ dum sit
uenis ad nouam spem̃ reducitur ⁊ fit q̃i noua et¬

Expanded text:
pere, variare, non continuare, unde in Ymnis ‘quod nulla nox interpolet fideque iugi luceat’; unde interpolus -a -um, interruptus, variatus, non continuus, et hec interpola -e, quedam vestis que, dum sit vetus, ad novam speciem reducitur et fit quasi no
Abbreviated transcription (Latin):
eneto enecas diuatur hic ⁊ hͨ intermcida. de idcͣ¬
fecit ⁊ cominisit ⁊ ob id hominem occidit. uñ h
interucies internciei mors ab illo facta.
łinteriacium. cii .i. mors occisio quam intericida com¬
iittit ⁊ dr̃ int̾incidium ł interintium qiͣ quedam ho¬
ims enecatio ⁊ iudiciũ int̾tncidii dalatur inter int̾

Expanded text:
 hic et hec internicida -e, qufecit et commisit et ob id hominem occidit, unde hec internicies -ei, mors ab illo facta, nicium, similiter mors, occisio quam internicida committit, et dicitur internicidium vel internicium quasi quedam hominis enecatio; et iudicium in
Abbreviated transcription (Latin):
tres .8. lidus et fircenus quib cum illud regnũ ñ sussic̾e̾t
proiecerunt sortes quis eorun cum ꝑte ppłĩ exiret et eeci¬
derunt suꝑ turmim qi cum parte lidoꝵ uerut in tustiam
et in sus nomine sstia est dicta turena et tusci tere¬
in similiter eib illis qui cum eo deuenent tustia dtã est
lidia et etiam tusci lidi ła nomime fratris qr depe nomẽ
unus fratiis ponitur pro nomine alterius.

Expanded text:
tres, scilicet Lidus et Tirrenus, quibus cum illud regnum non sufficeret proiecerunt sortes quis eorum cum parte propria exiret, et ceciderunt super Tirrenum qui cum parte Lidorum venit in Tusciam et de suo nomine Tuscia dicta est Tirrenia et Tusci Tirreni. Similiter ab illis quLidia dicta, et Tusci Lidi, vel a nomine fratris, quia sepe nomen unius fratris ponitur pro nomine alterius.
Abbreviated transcription (Latin):
gładuem ł secumi ante regem ẜ imperatorem ut
ad pumendos reos presto sit et di lictor .q. litor a li¬
tatudo .c. interpõita qr licat et interficit reos. uñ et qͥq
reos litores diꝯtur. Item lictor dr̃ portitor cadau̾m¬
Smuliter a ktando ł a ferondo dr̃ lator. Item lictor potest

Expanded text:
gladium vel securim ante regem vel imperatorem ut ad puniendos reos presto sit; et dicitur lictor quasi litor a litando c interposita, quia litat et interficit reos, unde quicumqreos lictores dicuntur. Item lictor dicitur portator cadaversimiliter a litando vel a ferendo
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Item deglutio .tis. i ualde ł deorsimi glutire ⁊
a gula iami iugulatum emittere. Et in eodem sensu
eglutio tis. Item inglutio.tis introglutire. It̃ p̾glu
tio tigi iterum glutire ł retro a gula eiitere. Item¬
trausgluto tis. glutio neutrum est cum ouinib Suis

Expanded text:
tire; deglutio -tis, idest valde et deorsum glutire, vel a gula iam ingulatum emittere, et, in eodem sensu, eglutio -tis; inglutio -tis, intro glutire, ut iterum glutire vel retro a gula eicere; transglutio -tis. Glutio neutrumest cum omnibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
uiuatitas equoꝵ multa exucltant enim ĩ campis ado¬
bant. bellum excitant᷑ sono tube. ad p̾litim ute accensi ad
rusũ ꝓuocant᷑.dolent ꝯ uicti fu̾t. exultãt ꝯ uiicerint
Quedam in beuo hostes sentiunt adeo ut aduersarios
morsu petãt. Aliqui u ͦ non ꝓprios dnõs recognesciut
obliti iuansuetdinis. d̃i m̾utentur aliq̾ ꝓpter dim̃
nuti latrimas fundunt. solum eim equũ p̾ter
honiniẽ lacrinari et doloris affectũ sentire diotͥ ndit̃

Expanded text:
ivacitas equorum multa: exultant enim in campis; odorantur bellum; excitantur sono tubae ad proelium; voce accensi ad cursum provocantur; dolent cum victi fuerint; exultant cum vicerint. Quidam hostes in bello sentiunt, adeo ut adversarios morsu petant: aliqui etiam proprios dominos recognoscunt, obliti mansuetudinis si mutentur; aliqui praeter dominum multi lacrimas fundunt. Solum enim equum propter hominem lacrimare et doloris affectum sentire. Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
les dĩ qrͣ cauallus qr pede cauat terram ł qr pedem
halet cauinu ut dextiarius ł cabo dr̃ equus castratus
a passu et leu et freno et ducendo qr leut passu per
frenim ducitur et idem dicitur gͥdarius a gdit. et dif¬
fmitur sic Gradarius est equiis mollis incessus sñ

Expanded text:
lus dicitur quasi cavallus, quia pede cavat terram, vel quia pedem habeat cavum, ut dextrarius; vel cabo dicitur equus castratus, a passu et leni et freno et ducendo, quia leni passu per frenum ducitur, et idem dicitur gradarius a gradu et diffinitur a gradu: gradarius est equus mollis incessus
Abbreviated transcription (Latin):
nu intatur et dutatur ł qr mansitetudineniꝰ mt¬
nitum sequatur. ueredus dr̃ equus qui uehit re¬
dam. Badius dr̃ equris qiͣ uadius a uido. dis qr
ꝙꝓͣ siciili spadicam urant. Est et glancus qͥ qĩ pictos
h oculos et qͣdam splendore ꝑfusos slam glanton¬

Expanded text:
nu mittatur et ducatur, vel quia mansuetudinem manuum sequatur; veredus dicitur equus quia vehit redam, badius dicitur equus quasi vadius a vado -dis, quia me, quam Siculi spadicam vocant; et est glaucus qui quasi pictos habet oculos et quodam splendore perfusos; nam glaucon
Abbreviated transcription (Latin):
Qosto stas qͥd̾ non est in usu .i. costas ħ costatum facs¬
et dr̃ a costa coste. Et componitur decosto sta. distosto
.stag. Excosto excostas in eodem sen
stas .i. eccostare ł iterum costare . Et st̃ actura oiã
compõita a costo costas.

Expanded text:
osto -stas, quod non est in usu, idest costas vel costatum facere. Et componitur decosto -stas, discosto -stas, excosto -stas in eodem sen-stas, excostare vel iterum costare; et sunt activa et composita a costo -stas.
Abbreviated transcription (Latin):
luber uel salubrio a salubri salubres uel sa¬
lubris. Iniber abmmibri hos imbres uel Imbris
bit december ab h decembri hes docembres uel
huius foutis hos fontes uel fontis. hic eo hec
ĩ hers bos ⁊ has mberes uel. tie. her pars has
partes uel partis. uirg̾ in .ii. georg̾ aggredior

Expanded text:
luber salubris a salubri salubres uel salubris, imber ab imbri hos imbres uel imbrisum est a Decembri hos Decembres uel s hos fontes uel fontis, hic et haec et hoc iners hos et has inertes uel inertis, pars has partes uel partis. Virgilius in II georgicon : «adgredior
Abbreviated transcription (Latin):
ñũ nr̃a redemptio amor et desiderium
ds̃ creator omnium. homo in fine tem¬
porum. Quȩ te uicit clementia ut
ferres nr̃a crimina crudelem morten
patiens. ut nos amorte tolleres. Inferni
claustra penetrans tuos captiuos redime
uictor triumpho nobili. ad dextrã patͥ¬

Expanded text:
nostra redemptio, Amor et desiderium, Deus creator omnium, Homo in fine temporum. Quae te vicit clementia Ut ferres nostra crimina, Crudelem mortem patiens Ut nos a morte tolleres. Inferni claustra penetrans, Tuos captivos redimens, Victor triumpho nobili Ad dexteram Pat
Abbreviated transcription (Latin):
desto dñe supplicationib nrͣis. ut si
humani generis saluatorem conse¬
dere tecum in tua maiestate con¬
dimus: ita usq ad consũmationẽ scłi mai¬
re nobiscum quemadmodum ẽ pollicit᷑

Expanded text:
desto, Domine, supplicationibus nostris, ut sicut humani generis Salvatorem consedere tecum in tua Majestate confidimus, ita usque ad consummationem saeculi manere nobiscum, quemadmodum est pollicitus,
Abbreviated transcription (Latin):
seruos: hic aũt ubi dr. ñ ẽ seruus maior
dño suo si me ꝑsecuti sunt et uos ꝑseqͣn¬
t᷑. illũ significari seruũ ꝑtinentẽ ad timo¬
rem castũ. qͥ ꝑmanet in scłm seculi. Hic
eniꝰ seruiis ẽ auditur᷑.: euge bone serue.
intra in gaudiũ dñi tui.
ed hȩc om̃ia inqͥt facient uoł ꝓp.¬
t̾ nom̃ meũ: qͥa nesciunt eũ q mi¬
sit me. & om̃ia facient. nͥ qͣ dix̃: Odio
habebunt scilicet et ꝑseqͣnt᷑. sermonẽq
contemnent: qm̃ si sermonẽ seruarent
om̃ia facerent.

Expanded text:
n est servus major domino suo; si me persecuti sunt, et vos persequentur; illum significari servum pertinentem ad timorem castum, qui permanet in saeculum saeculi. . Hic enim servus est auditurus: Euge, serve bone, intra in gaudium domini tui . Sed haec omnia, inquit, facient opter nomen meum, quia nesciunt eum qui misit me. Quae omnia facient, nisi quae dixit, odio habebunt scilicet, et persequentur, sermonemque contemnent? Quoniam si sermonem non servarent omnia facerent.
Abbreviated transcription (Latin):
Respondens symon petrus dixͦ. Tu
es xp̃s filius dĩ uiui. Prudens lector attende:
quod ex conseqͣntib textuq sermonis. apłi
nequaquam homines sed dii appellentur.
Cum enim dixisset quem dicunt homines
esse filium hominis: subiecit. Uos aũt quẽ
me ẽẽ dicitis: Et illis quia homines funt
quem me esse existimatis: Petrus ex per¬
sona omnium apłoꝵ ꝓfitetur. tues xp̃s

Expanded text:
Respondens Simon Petrus, dixit: Tu es Christus Filius Dei vivi. Prudens lector, attende, quod ex consequentibus textuque sermonis, apostoli nequaquam homines, sed dii appellantur. Cum enim dixisset: Quem dicunt homines esse Filium hominis, subjecit: Vos autem quem me esse dicitis? Illis quia homines sunt, quem me esse existimatis? Petrus ex persona omnium apostolorum profitetur: Tu es
Abbreviated transcription (Latin):
t quidem ad hoc opus me xͣ ꝓ ouib.¬
sufficere posse ñ uideo: s tam̃ uires
quas impitia denegat. caritas ministrat.
Scio namq qui dixit. Api os tuũ: et ego
adimplebo illud. Bonũ gͦ opus in uolunta¬
te sit nob̃: nam ex diuino adiutorio erit in
ꝑfectione. Dat loq̃ndi ausũ etiã resurrecti¬
onis dñicę tanta sollennitas: quia et indi-¬
gnum ualde ẽ. ut eo die laudes debitas
taceat lingua carnis. quo uidelicet die ca-¬
ro resurrexit auctoris.
R Ex̃purgate uetus fermentum ut sitis noua
con spersi o et enim pascha nostrum ĩmo¬
iatus est xpi stus itaq epulemur in domino¬
alle luia. U̾ Non infermento malicię¬
et nequitiȩ s in azimis sinceritatis et ueritatis. ⁊p̃.

Expanded text:
t quidem ad hoc opus me sufficere posse non video; sed tamen vires quas imperitia denegat charitas ministrat. Scio namque qui dixit: Aperi os tuum, et ego adimplebo illud . Bonum ergo opus nobis in voluntate sit, nam ex divino adjutorio erit in perfectione. Dat loquendi ausum ipsa etiam resurrectionis Dominicae tanta solemnitas, quia et indignum valde est ut eo die laudes debitas taceat lingua carnis, quo videlicet die caro resurrexit auctoris.. Expurgate vetus fermentum ut sitis nova conspersio; etenim Pascha nostrum immolatus est Christus. Itaque epulemur in Dominoalleluia. Vers. Non in fermento malitiaet nequitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis.
Abbreviated transcription (Latin):
audiamꝰ q̃ facta sunt: qͣtinꝰ cogitemꝰ etiã qͣ
nob̾ st̃ ex eoꝵ imitatione facienda. & nos
gͦ in eũ qui est mortuus credentes. si odore
uirtutum referti cum opinione bonoꝵ oꝑũ
dñm querimus. ad monum̃tum profecto
illius cum a romatib uenimꝰ.

Expanded text:
etiam quae nobis sunt ex eorum imitatione facienda; et nos ergo in eo qui est mortuus credentes, si odore virtutum referti cum opinione bonorum operum Dominum quaerimus, ad monumentum profecto illius cum aromatibus venimus.
Abbreviated transcription (Latin):
loqui consueui: s quia lasses¬
cente stõmacõ ea q̃ dictauero legere ipse non
possum: quosdam ur̃m minus libent̾ audi¬
entes intuem. Unde nunc a memet ipso exi¬
gere cont̾ morem uolo: ut int̾ missarũ sollẽ¬
nia scĩ euuangłii u̾ba ñ dictando s colloqͦn¬
do edisseram: sicq excipiant᷑ ut loquimur:
qͥa collocutionis uox corda torpentia plus
quam sermo lectionis excitat. & quasi qua¬
dam manu sollicitudinis ut eiugilent

Expanded text:
loqui consuevi; sed quia, lassescente stomacho, ea quae dictavero legere ipse non possum, quosdam vestrum minus libenter audientes intueor. Unde nunc a memetipso exigere contra morem volo ut intncti Evangelii non dictando, sed colloquendo edisseram. Sicque excipiatur ut loquimur, quia collocutionis vox corda torpentia plus quam sermo lectionis excitat, et quasi quadam manu sollicitudinis ut evigilent
Abbreviated transcription (Latin):
filius: illuminat sp̃s sc̃s. Cumq
alia sit ꝑsona missi. alia mittentis. a¬
ua ꝓmittentis. simul nobis et unitas
manifestat᷑ et tͥnitas: ut essentia ha-¬
bens ȩqualitatem et ñ recipiens solitu¬
dinẽ. et eiusdem substantiȩ. et ñ eiꝰdem
intelligat᷑

Expanded text:
Filius, illuminat Spiritus sanctus; cumque alia sit persona missi, alia mittentis, alia promittentis, simul nobis et unitas manifestatur et Trinitas ut essentia habens aequalitatem, et non recipiens solitudinem, et ejusdem substantiae, et non ejusdem inte
Abbreviated transcription (Latin):
thamar. Notandum in genealogia sal-¬
uatoris nullam sanctarum assumi mu-¬
lierum. sed eas quas icriptura rep̃hendit:
ut qui ꝓpt̾ peccatores uenerat. de peccato¬
rib nascens: omniũ peccata deleret. Un¬
de et inconseqͣntib rutħ moabitidis po¬

Expanded text:
Thamar. Notandum in genealogia Salvatoris, nullam sanctarum assumi mulierum, sed eas quas Scriptura reprehendit, ut qui propter peccatores venerat, de peccatricibus nascens, omnium, peccata deleret. Unde et in consequentibus Ruth Moabitis po
Abbreviated transcription (Latin):
homo est. & quis cognoscit eum:. M fecit¬
cenam magnam: quia satietatẽ nobis dul¬
tos sed pauci ueniunt: quia ñ nunquam
ipsi qui ci ꝑ fidem subiecti sunt. ȩt̾no eiꝰ con¬
uiiio male uiuendo contͣdicunt.
iSi⁊ aũt seruum suum hora cenȩ:

Expanded text:
homo est, et quis cognoscit eum? Qui fecitenam magnam, quia satietatem nobis internae dultos, sed pauci veniunt, quia nonnunquam ipsi qui ei per fidem subjecti sunt aeterno ejus convivio male vivendo contradicunt. Et misit servum suum ho
Abbreviated transcription (Latin):
tanto minꝰ debemꝰ excusare conuiuium dĩ.
qͥnto appropinquasse iam cernimꝰ finẽ scłi.
Menĩ pensamus quia nichil ẽ quod restat:
eo debemꝰ ꝑtimescere ne tempus grͣ̃s qđ p̃sto
est pereat.
deireo auͣt hoc conuuium dĩ non pͣndium
sed cena nominat᷑: quia post pͣndium cena¬
restat. post cenam uͦ conuiuium nullum re-
um. s cena uocaret᷑. Sed quis ꝑ hunc seruũ
qui a patrefamilias ad inuitandum mittit᷑:
nisi p̾dicatoꝵ ordo signat᷑:¬

Expanded text:
tanto minus nos debemus excusare convivio Dei, 1620 quanto propinquasse jam cernimus finem saeculi. Quo enim pensamus quia nihil est quod restat, eo debemus pertimescere ne tempus gratiae quod praesto est pereat. Idcirco autem hoc convivium Dei non prandium, sed coena vocatur, quia post prestat, post coenam vero convivium nullum restum, sed coena vocaretur. Sed quis per hunc servum qui a patrefamilias ad invitandum mittitur nisi praedicatorum ordo signat
Abbreviated transcription (Latin):
gentes in multitudine ut dimi cent
contra nos et ignora mus quid agere de-¬
be a mus domine ds ad te sunt oculi

Expanded text:
gentes in multitudine, ut dimicent contra nos, et ignoramus quid agere debeamus. Domine Deus, ad te sunt oculi
Abbreviated transcription (Latin):
In ueteri testam̃to cognouimꝰ: qđ helyas
sit rapt᷑ in cęlum. Sed aliud ẽ cęlũ aercũ.
aliud ȩthereum. Celum quippe aereum.
terrȩ ꝓximũ ẽ:unde et aues cęli dicimus.
quia eas uolitare in aere uidemus.

Expanded text:
inquit, Testamento cognovimus quod Elias sit raptus in coelum , sed aliud est coelum aereum, aliud aethereum. Coelum quippe aereum terrae est proximum, unde et aves coeli dicimus, quia eas volitare in aere videmus.
Abbreviated transcription (Latin):
t int̾rogabat discipulos suos
dicens. Quem dicunt homines ẽẽ fili¬
um hominis: Non dixit quẽ me dicunt
ẽẽ homines sed filium hominis: ne iactan-¬
ter ade se querere uideret᷑. Et nota quod
ubicunq sc̃ptum ẽ in ueteri testam̃to filiꝰ
hominis: in hebreo positũ ẽ filius adam.
llludq quod in psalmo legimus filii ho-¬
minum usq quo grauicorde. in hebreo dr̃¬
R̵ Qui regni claues et curam tradit otuilis adã.
qui cȩli terrȩ que petro comin sit habe-

Expanded text:
t interrogabat discipulos suos dicens: Quem dicunt homines esse filium hominis. Non dixit, quem me dicunt esse homines, sed filium hominis, ne jactanter de se quaerere videretur. Et nota quod ubicumque scriptum est in Veteri Testamento filius hominis, in Hebraeo positum sit , filius Adam. Illudque quod in Psalmo legimus: Filii hominum, usquequo gravi corde, in Hebraeo d Qui regni claves et curam tradit ovilis; qui coeli terraeque Petro commisit habe
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ herodis de quo supͣ diximus. tetrar¬
cha itureȩ et tͣconitidis regionum. Q ibo
phenicis: imitat᷑ herodem patrẽ. qui in ho-¬
nore augusti cesaris appellauit. cesaream.
quȩ prius turris stratoris uocabat᷑. et ex
nomine filiȩ eiꝰ libiadem tnsiordanẽ ex-¬

Expanded text:
r Herodis, de quo supra diximus. Tetrarcha Ithureae et Trachonitidis regionum, qui in st in provincia Phoenicis; imitatus Herodem patrem, qui in honorem Augusti Caesaris appellavit Caesaream, quae prius Turris Stratonis vocabatur, et ex nomine filiae ejus Libyadem trans Jordanem ex
Abbreviated transcription (Latin):
ut intelligerent scripturas.  na qͥppe
quam greci mnam uocant: centũ drag¬
mis appendit᷑. Et om̃is scͥpturȩ sermo
qͥa uitȩ cȩlestis ꝑfectionẽ suggerit: qͦͣsi
numeri centenarii pondere fulgeseit.
t ait illis. Negotiamini dũxi
uenio. Uerba quippe legis ac ꝓphe¬
tarum mystica int̾pretatione discussa. po-¬
pulis offerte: atq ab eis fidei confessionem
morumq ꝓbitatẽ recipite: iuxta quod
psalmista suis auditorib p̾cepit dicens Su¬
mite psalmũ et date tẏmpanũ. hoc ẽ lau¬
em p̾dicationis in cordis intentione ꝑcipi¬
te: et deuotionẽ oꝑis in earnis castigatione
redigite. Tympanum quippe ẽ: pellis in li-¬
gno extensa. Pellis uͦ in ligno extensa: caro

Expanded text:
ut intelligerent Scripturas. Mina namque, ut intelligerent Scripturas. Mina namque, quam Graeci innam vocant, centum drachmis appenditur. Et omnis Scripturae sermo, quia vitae coelestis perfectionem suggerit, quasi numeri centenarii pondere fulgescit. t ait illis: Negotiamini dum venio. Verba, inquit, legis ac prophetarum mystica interpretatione discussa populis offerte, atque ab eis fidei confessionem morumque probitatem recipite. Juxta quod Psalmista suis auditoribus praecipit, dicens: Sumite psalmum, et date tympanum . Hoc est, laudem praedicationis in cordis intentione percipite, et devotionem operis in carnis castigatione redhibete. Tympanum quippe est pellis in ligno extenta. Pellis vero in ligno extenta caro