comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bonum qͣdd habet ei asscribendo. S quia mul¬
ti uolunt benedici copia tẽporaliũ rerũ. scił ꝓ¬
ẽ tusti illuminet uultũ suũ. ⁊c̃. Hȩc ẽ. benedic¬
tio dext̾e qͥ tantũ bonoꝵ ẽ. Illa. ẽ. benedict̾io si¬
nistre que cõmunis. ẽ. bonis ⁊ mal. Si enim so¬
lis bonis. ds̃ cdaret bona scłi. putaret malus
ꝓpt̾ ħ colendum. c̾e̾. dm̃. quod si soł malis da¬
ret. timeret infirmꝰ addm̃ conu̾ti. ne ħ de: ẽe̾ne.
sibi. quẽ nutrit piꝰ agͥcola ñ subtrahendo ista.
dat gͦ bonis. ut consoletur intͣntes. dat ⁊ malis.
ut discant boni qucrece alia ñ cõmunia mał.
tollit ea bonis. ut ꝓbent se fortes sicut iob. Tol¬
lit ea mał. uͭ infirmꝰ notitimeat ꝑdere que ꝑdit¬
⁊ malus. cui nicħ remanet intꝰ. Hic tͦ siꝑstat. ha¬
bet int᷑. quo seconsolet᷑. Alter enuin erit urͣbuꝙ
nit̾ bonis ⁊ malis. Iste gͦ benedic̾tionẽ dextere

Expanded text:
bonum quod habet ei ascribendo. Sed quia mulbonum quod habet ei ascribendo. Sed quia multi volunt benedici copia rerum temporalium, sciliest justis, illuminet vultum suum, etc. Haec est benedictio dexterae, quae tantum bonorum est. Illa est benedictio sinistrae, quae communis est bonis et malis. Si enim solis bonis Deus daret bona saeculi, putaret malus propter haec colendum esse Deum. Quod si solis malis daret, timeret infirmus ad Deum converti, ne haec deessent sibi, quem nutrit prius agricola, non subtrahendo ista. Dat ergo bonis, ut consolentur intrantes; dat et malis, ut discant boni quaerere alia non communia malis. Tollit ea bonis, ut probent se fortes sicut Job; tollit ea malis, ut infirmus non timeat perdere quae perdit, et malus cui nihil remanet intus. Hic vero si persistat, habet intus quo se consoletur. Aliter enim erit utrobique niter bonis et malis. Iste ergo benedictionem dexterae
Abbreviated transcription (Latin):
Post canticum
resurrestionis. suam ꝓpħa subdit dep̾cationem.
orans uͭ benedicti addei cognitionẽ ducant᷑. ⁊ pro¬
pb̃at benedictionẽ ominiũ gentiũ. ꝑaduentũ xp̃i.
quia hic. ẽ. ecultatio de benedictione. mittens
p̾catur benedici. ut habeatur noticia saluato¬
ris. Scd̾o: hortatur consit̾i. ꝓdirectione ⁊ iuditio
ibi. Confiteant᷑. Tercio: eadẽ amonitio ponit᷑.
s adaliud tendens ibi. Confiteant᷑. Ex quia
inp̾cedenti psalmo monuerat nos benedicere
dm̃. qͦd ñ possuius. nisi ipse pͥor benedicat noᷤ.
que. ẽ. quasi pluiia t̾ram nr̃e mentis irrigans.
inde no benedicimꝰ eum. qͦd .ẽ. qͣsi. fructus. ⁊ in
utͦq nos crescimꝰ ñ ipse. dicat gͦ desiderans plu-¬
uiam dñice benedictionis. Ds̃ misereat᷑ nr̃t. Priꝰ:
ruducendo adinam. post ea benedicit boniᷤᷤ au-¬
gendo. Benedicit enim creator creature. multi.¬
plicatido num̾o ⁊ merito. benedicit creatori ẽrea¬
tum eum corde. uoce. & oꝑe. laudando. & omne

Expanded text:
Post canticum resurrectionis, suam Propheta subdit deprecationem, orans ut benedicti ad Dei cognitionem ducantur et prophetans benedictionem omnium gentium per adventum Christi, quia hic est exsultatio de benedictione, et mitteus. Primo precatur benedici, ut habeatur notitia Salvatoris. Secundo hortatur confiteri pro directione et judicio, ibi, confiteantur. Tertio eadem admonitio ponitur, sed ad aliud tendens, ibi, confiteantur. Et quia in praecedenti psalmo monuerat nos benedicere Deum; quod non possumus, nisi ipse prior benedicat nos; quae est quasi pluvia terram nostrae mentis irrigans: inde nos benedicimus eum, quod quasi fructus est, et in utroque nos crescimus, non ipse. Dicat ergo desiderans pluviam Dominicae benedictionis: Deus misereatur, etc. reducendo ad viam. Postea benedicit, bonis augendo; benedicit enim Creator creaturae, multiplicando numero et merito. Benedicit creatura Creatori, corde, voce et opere laudando, et omne
Abbreviated transcription (Latin):
micos scił om̃s qui cruci xp̃i contradicuił
qui destruunt᷑ cum uident᷑. id ẽ. intelligũ¬
tur script̾e: usq ad infantiũ capacitatẽ
ducte. ⁊ ꝑeas usq ad robur nutͥunt᷑. ⁊ ad
subtilitatẽ intelligñcie eriguntur. de qͥ¬
b subdit. Qm̃ uidebo celos. quasi. ⁊ uere
destrues dicit ꝓpħa. inꝑsona eccłȩ. Qm̃¬
iudebo celos tuos. id ẽ intelligam scriptu¬
⁊stellas. id.ẽ. eccłas. singulas uel doctores.
quȩ uel qͣs tu fundasti. id. ẽ. in eisdem scͥp¬
turis collocasti qͣs celoꝵ uocabulo positaᷤ
credimus. I

Expanded text:
 qui cruci Christi contradicunt, qui destruuntur cum videntur, id est intelliguntur Scripturae, usque ad infantium capacitatem ductae, et per eas usque ad robur nutriuntur, et ad sublimitatem intelligentiae eriguntur. De quibus subdit, quoniam videbo coelos. Et vere destrues, dicit propheta, in persona Eccleidebo coelos tuos, Rem. id est, intelligam Scriptuet stellas, id est Ecclesias singulas, vel doctores. Quae vel quas tu fundasti in coelis vel in eisdem Scripturis collocasti quas coelorum vocabulo positas credi
Abbreviated transcription (Latin):
excedere omniũ scͥpturar̃ eloquia: forte
uens: dicit eum etiã infantib scͥpturas hu¬
miliasse. ꝑ qͦd ⁊ ipsi magnificentiã dei caꝑ-¬
ent. ⁊ mnimici destruerent᷑. Et hoc. ẽ. suꝑ
scripturas eleuatꝰ filiꝰ dei. ⁊ ꝑ illas tamen
alibi. Inclinauit celũ ⁊ descendit. Et hoc fe¬
cisti ꝓpt̾ inimicoᷤ tuos. scił imicos crucis
xp̃i destrueudos. ⁊ qͣsi exponendo subdit.¬

Expanded text:
excedere omnium Scripturarum eloquia, forte Hoc autem removens, dicit eum etiam infantibus Scripturas humiliasse, per quod et ipsi magnificentiam Dei caperent, et inimici destruerentur. Et hoc est, super Scripturas elevatus est Filius. Et per illas tamen,linavit. Unde alibi: Inclinavit coelum et descendit . Et hoc fecisti propter inimicos tuos, scilicet inimicos crucis Christi destruendos.
Abbreviated transcription (Latin):
Et si dui pat̾is. etiam inexpectando
custodi uiam eiꝰ .i. p̃cepta. ⁊ quid inde mͥ: exaltabit
te meritis quia ñ nisi exaltatus celestem potest habi¬
tare patͥam. Unde subdit. Ut hereditate capias t̾rã.¬
qͣsi diceret. ita exaltab̾ ut hereditate .i. firmit̾ capias
tores uideb̾. inre qͦd mͦ credĩᷤ dep̾miis bonoꝵ. ⁊ de peniᷤᷤ
maloꝵ. Duplicit̾ notat gaudia bonoꝵ. Pmum
tis ab huiꝰmodi malo. Uel uideb̾ hic inp̾senti oculo
fidei. qͦ qͥcaret delectat᷑ felicitate impioꝵ. ꝑibunt¬
ne: utiq quia.

Expanded text:
et si diu pateris in exspectando, custodi viam ejus, id est praecepta; et quid inde mihi? exaltabit te meritis, Cassiod. quia non nisi exaltatus coelestem potest habere patriam. Unde subdit, ut haereditate, quasi dicat, ita exaltabit, ut haereditate, id est firmiter capias tores videbis in re quod modo credis de praemiis bonorum et poenis malorum. Dupliciter notat gaudia bonorum: primum, tis ab hujusmodi malo. Vel videbis hic in praesenti oculo fidei. Aug. Quo qui caret, delectatur felicitate impiorum. Peribuntne? utique, quia.
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd scđm duo iudicia occultum. scił qͦd nune
agitur. ⁊ manifestum qͦd erit infuturo. Dupli¬
citer ds̃ retͥbuet bonis ⁊ mat. Hic enum retri¬
bui ͭ ut uistus iustificet᷑ ⁊ qui iusordib est
sordescat ad huc. Unde dicit hic. Qum

Expanded text:
quod secundum duo judicia, occultum, scilicet quod nunc agitur, et manifestum quod erit in futuro, dupliciter Deus retribuit bonis et malis. Hic enim retribuit ut justus justificetur, et qui in sordibus est, sord
Abbreviated transcription (Latin):
filii hominũ laqueũ parauert̃ s int̾serit qualit̾
turbauert̃ dicens. dentes eoꝵ .i. rosiones ⁊ ipsoꝵ
fuerunt arma qͣntum ad consilia. ⁊ sagitte qͣntũ
adu̾ba. Nongͦ se excusent uidei. quia ⁊ simauꝰ in¬
hetines. os armatum ẽ. Unde subdit. ⁊ lingua eoꝵ
fecert̾ mortẽ ut gladiꝰ acutus.

Expanded text:
Filii hominum laqueum paraverunt, sed interserit qualiter turbaverint, dicens, dentes, id est irrisiones ipsorum, fuerunt arma, quantum ad consilia; et sagittae, quantum ad verba. Non ergo se excusent Judaei, quia etsi manus inermes, os armatum est. Unde subdit: Et lingua eorum fecerunt mortem, ut gladius acutus.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i aduentũ ydolatͥa ⁊ suꝑsticio totiꝰ orb ꝑiit. &
ħ significabat pax illa actuał que totomundo tẽpo¬
re dnice natiuitatiᷤᷤ fuit. Unde tunc pͥmt decanta¬
tum. ẽ. ab angeł canticũ patis. Gła inexcelsis dõ. ⁊c̃.¬
Natus quippe erat ille qui fecit utraq tinum infi¬
do nob̃ pacem relinqͦ uob̃̾. Uere aufert bella. quia ar¬

Expanded text:
i adventum idololatria et superstitio totius orbis periit. Et hoc significabat illa pax actualis, quae toto mundo tempore Dominicae nativitatis fuit. Unde tunc primum decantatum est ab angelis canticum pacis: Gloria in excelsis Deo, Natus quippe erat ille qui est pax, qui fdo vobis, pacem relinquo vobis . Vere aufert bella, quia VE
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi dixi decidã inanis. ⁊ etiam
qͦd grauiꝰ. c̃. inimicus. scił diabłs. qui singu¬
larit̃. ẽ. inunicus. qui supͣ leo dictus .ẽ. ꝑse
non habent quid faciant. incarne quidam
seuire possunt. s manimam potestatem
habere nequeunt. qͣm diabłs inpugnando

Expanded text:
at: Dixi: decidam inanis, et etiam quod gravius est, inimicus, scilicet diabolus, qui singulariter est inimicus, qui supra leo dictus est. Gl.non habent quid faciant. In carnem quidem saevire possunt, sed animam in potestate habere nequeunt. Quam diabolus impugnando
Abbreviated transcription (Latin):
piat ꝑconsensũ. ⁊ conculcet int̾ra uitã meã.
icl.ẽ. conculcando uitã intã t̾rã faciat. scił
cibum sibi. quia ñ tantũ leo. ẽ. ut supͣdictũ
.ẽ. s ⁊ serpens appeslatꝰ. ẽ. Qui dictũ. ẽ. in
maledictiõe. Terram comnedes. ⁊ peccatori dic
tã meã. id. ẽ. animam meã int̾ra redactam.
sibi incorporet ⁊ ibi. despicabił sit. Unde
subdit. ⁊ glam meã. id. ẽ. mc hominẽ adima¬
ginẽ dei factum. deducat inpuluerẽ. quasi
innichilũ redigat. Uelita. ⁊ głam meã. quȩ
debet. ẽe. mnconscientiã ubi ds̃ uidet.⁊ soli
ducat inpuluerẽ. id ẽ. insuꝑbam iactantiã.
uͭ uelim głari apudhomines. Puluis enĩ
ut gła sua solida sit intꝰ ubi ds̃ uidet. Est

Expanded text:
per consensum et conculcet in terra vitam meam, id est, conculcando vitam meam terram faciat, scilicet cibum sibi, quia non tantum est leo, ut supra dictum est, sed et serpens appellatus est. Cui dictum est in maledictione; terram manducabis . Et peccatori dicttam meam, id est animam meam in terram redactam sibi incorporet, et ibi sit despicabilis. Unde subdit, et gloriam meam, id est me hominem ad imaginem Dei factum, deducat in pulverem, quasi dicat: ad nihilum redigat. Vel ita: Et gloriam meam, quae debet esse in conscientia ubi Deus videt, et solida ducat in pulverem, id est in superbiam et jactantiam, ut velim gloriari apud homines. Pulvis enim, ut gloria sua sit solida intus, ubi Deus videt. Es
Abbreviated transcription (Latin):
amicta uarietatib diu̾sarũ linguarũ. Uarietaᷤᷤ¬
doctͥne nisi sit intꝰ gła. uł fimbrie que st̃ finis
uestis. significant finẽ mundi uł hominiᷤᷤ au¬
reis dicit non dtauratis ut supͣ. s aureis quia
infine tota ꝑfectio. ẽ. ubi caritas inuenit᷑ plena

Expanded text:
t diversarum linguarum. Variett, nisi sit intus gloria. Vel fimbriae, quae sunt finis vestis, significant finem mundi, vel hominis. Aureis dicit non deauratis, ut supra, sed aureis, quia in fine tota perfectio est, ubi invenitur charitas plena
Abbreviated transcription (Latin):
tur dehoc. quod defecerunt laudes. uł ymni da¬
uid. ñ filii dei. s filii iesse .i. iudaici popłĩ. qͥ ꝑda-¬
non dat ds blanda. ut pueriᷤᷤ ad seruiendum
hoc quod pͥus agebat: testatur ut credibilius
sc̃ particiones. Pruno asaph. describens nequitiã
maloꝵ : dicit se ⁊elasse ꝓsꝑa coꝵ. tam̃ inde correctũ.
⁊ correctus: alios corcigit. Scd̃o: exponens suum &¬
alioꝵ errorem. dicit se inde reu̾sum. ad meliꝰ consiliũ
ibi. Ideo conu̾titur. Tertio: aꝑit quid didicit: inscũa¬
rio dei ibi. Ueruntam̃. Quarto: cõꝑat p̾miñ cele¬
ste t̾rene uoluntati sue. & se arguit ibi. Quid enim
Asaphgͦ erroris sui recordans. & inde penitens. & se
castigans. cum ammiratiõe dicit. Quam bonꝰ .i.¬

Expanded text:
tur de hoc quod defecerunt laudes, vel hymni Datur de hoc quod defecerunt laudes, vel hymni David non Filii Dei, sed filii Jesse, id est Judaici populi, qnon dat Deus blanda, ut pueris ad serviendum hoc quod prius agebat testatur, ut credibilius s? Rectis corde. Primo ergo describens nequitiam malorum, dicit se zelasse prospera eorum; tamen inde correctum, et correctus alios corrigit. aliorum errorem, dicit se inde reversum 157 ad melius consilium, ibi, ideo convertentur. Tertio aperit quid didicit in sanctuario Dei, ibi verumtamen. Quarto comparat praemium coeleste terrenae voluntati suae et se arguit, ibi, quid enim. Asaph ergo erroris sui recordans et inde poenitens et se castigans, cum admiratione dicit: VERS. 1.
Abbreviated transcription (Latin):
occulto. ⁊ p̾nuntiauerunt utrũq reuelandũ.
Illo gͦ tempore. quo latebant sp̃ualia: ꝓregno
illo. ubi regnauit hõ ille filiꝰ iesse. & ꝓhuiꝰ mo¬
d̃i carnalib: carnalis ille popłs laud abat dm̃.
s regno illo. & cȩt̾is temporalib deficientib de¬
fecit laus. non dauid filii dei: s dauid filii iesse.
.i. carnat popłi. his autẽ carnalib deficientib
que ds̃ subtraxit. ut quererent᷑ ea quȩ occulta
m illis tegebantur: loquit᷑ a saph. scił synago¬
ga. s fidelis. que ⁊ ante pie coluit dm̃. licet ꝓpt̾
t̾cena. que quidẽ ad eo querebat. ñ ademonib uͭ
gs̃. Attendens autẽ
bundare. ꝓquib
ante seriue¬
bat: cepit nutare
qͦsdam deeodẽ popło.
nesciers
quidd in eis figuris lateret. quasi. non esset ali.¬
quid meliꝰ: quod ds̃ daret. S ammonitus a saph:
ꝑħsibi subtracta. querere ea. que ñ habeat cum
mał cõmunia. Castigans se deerrore dicit. Qmͣ
bontis isrł ds̃. Eoest sensus tytuli tał. Hic agi¬

Expanded text:
occulto; et praenuntiaverunt utrumque revelandum. Illo ergo tempore, quo latebant spiritualia pro regno illo, ubi regnavit, homo ille filius Jesse et pro hujusmodi carnalibus, carnalis ille populus laudabat Deum, sed regno illo et caeteris temporalibus deficientibus defecit laus, non David filii Dei, sed David filii Jesse, id est carnalis populi. His autem carnalibus deficientibus quae Deus subtraxit, ut quaererentur ea quae occulta in illis tegebantur, loquitur Asaph, id est Synagoga, sed fidelis, quae et ante pie coluit Deum; licet propter terrena, quae quidem agentes. Attendens autem bundare pro quibus ante serviebat, coepit nutare quosdam de eodem populo, nesciens quid in his figuris lateret, quasi non esset aliquid melius quod Deus daret, sed admonitus Asaph per haec sibi subtracta, quaerere ea quae non habebat cum malis communia, castigans se de errore, dicit: Quam bonus Israel Deus. Et est sensus tituli talis: Hic agi
Abbreviated transcription (Latin):
Hymnus tͥa habet. laudẽ.⁊ dei. ⁊ cũ cantico. Nisi
eium hilarit̾ cantetur: non est ymnꝰ. Noncantat
autẽ hilariter: qui non amat. sic: si sit laus. &
non est d̾ei. ñ est ymnꝰ. & si sit dĩ. ⁊ ñ cũ cantico. ñ.̃.
Oporter gͦ ut sit ymnus: habere hec tͥa. ⁊ laudẽ.
⁊ dei. ⁊ canticũ. In laude confitentiᷤ: est p̾dicatio.
incantico amantiᷤᷤ affectio. p̾ter solitũ uͦ addit.
filiĩ iesse. Intytuł enĩ sepe. nom̃ dauid reꝑitur.
s nusqͣm additur filii iesse. tusi hic qͦd non in¬
anit̾ fcm̃ est. Dauidd enĩ hõ qͥdam filiꝰ iesse. reg¬
nauit inisrł tẽpore uet̾is testamenti. in quo no¬
uum testamentũ erat. s occultum. sicut ⁊ xp̃e in
dauid. & abraham erat s occultus. ut fouctus

Expanded text:
Hymnus tria habet laudem et Dei, et cum cantico. Nisi enim hilariter cantetur, non est hymnus. Non autem cantat hilariter, qui non amat, sic: Si sit laus et non Dei, non est hymnus, et si sit Dei et non cum cantico, non est Oportet ergo, ut sit hymnus, habere haec tria, laudem et Dei, et canticum. In laude confitentis est praedicatio; in cantico amantis affectio. Praeter solitum vero addit, filii Jesse. In titulis enim saepe nomen David reperitur, sed nunquam additum filii Jesse, nisi hic, quod non inaniter factum est. David enim homo quidam, filius Jesse , regnavit in Israel tempore Veteris Testamenti; in quo Novum Testamentum erat, sed occultum, sicut Christus in David, et in Abraham erat, sed occultus: ut fructu
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatẽ doces. que falsitatem nr̃am destruit. &
ꝓpt̾ manstietudinẽ .i. quia mansuetꝰ es ferendo
dixit. Nec ego re condempnabo. Sic ⁊ sui. ⁊ ꝓpter
iustitiam .i. quia iusticiam inte ostñdit. ⁊ ħ cotum
ideo quia deducet te inoffense. ꝑ cursum tociꝰ inte.
uł depopło ad popłm mirabilit̾ quia om̃s mira¬
buntur. uł quia miracula facitt. dext̾a tua .i. potũ¬

Expanded text:
veritatem doces, quae falsitatem nostram destruit; et propter mansuetudinem, id est quia mansuetus es, ferendo dixit: Nec ego te condemnabo , sic et sui. Et propter justitiam, quia justitiam vitae ostendit, et hoc totum ideo quia deducet te inoffense per cursus totius vitae, vel de populo ad populum, mirabiliter, quia omnes mirabuntur, vel quia miracula faci
Abbreviated transcription (Latin):
ita ꝓsꝑe ꝓcede ut regnes ꝑfidem ingentib quod
iam factum.ẽ. ⁊ hoc ꝓpt̾ ueritatẽ ꝓmissionum
implendã. ⁊ iam implete st̃ ꝓmissiones.⁊ ꝓpt̾
mansuetu in plendam uite. ⁊ intuis. ⁊ ita fẽm
.ẽ. quia passi st̃ martyres mei unde regnum

Expanded text:
 procede, ut regnes per fidem in gentibus, quod jam factum est. Et hoc propter veritatem promissionum implendam, et jam sunt impletae promissiones. Et propter mansuetudinem implendam in te et in tuis: et ita factum est, quia pas
Abbreviated transcription (Latin):
culparũ in laudib dei. in actionib gr̃arum
aquarum.⁊ turbatio abyssoꝵ. quia nubes
.i. p̾dicatores u̾bi dei. dederunt uocẽ in om¬
ph̃am dicit dñs. Mandabo nubib meis
ne pluant suꝑ eam ymbrem uł pluuiam.

Expanded text:
culparum, in laudibus Dei, in actionibus gratiarum. aquarum et turbatio abyssorum? quia nubes, id est praedicatores verbi Dei dederunt vocem, in omphetam dicit Dominus: Mandabo nubibus meis ne
Abbreviated transcription (Latin):
argentũ. Uel ita continua. Non dedisti in
sti. s ꝓbasti adu̾sis. & igne caritatiᷤ. qͥ ñ sint
sentire tormenta aił igne tͥbulationis nos exa¬
minasti. ñ incinerẽ u̾tisti. s sordes abstulisti.
nob ignem adhibendo. Ecaminasti dico. sic̃¬
igne examinat᷑ argentũ. non sicut fenum.
quod omnino cõburit᷑.¬

Expanded text:
Aug. vel ita continua, non dedisti in sti, sed probasti adversis. Et igne charitatis, qui non sinit sentire tormenta. Vel igne tribulationis nos examinasti, non in cinerem vertisti, sed sordes abstulisti, nobis ignem adhibendo. Examinasti dico, sicut examinatur argentum, non sicut fenum, quod omnino comburit
Abbreviated transcription (Latin):
.i. huiꝰ mutationis inme fc̃e. memor fui. num¬
qͣm dans obluuoni: ut meliora mererer. S ne
de se tantũ letari iuderet᷑: addit. Et uere huiꝰ
mutationiᷤ memor. quia etiã memor ero mira¬
biliũ tuoꝵ. abinitio .i. que ds̃ humano gene¬
ri indulsit abinitio. scił quod adã ad imaginẽ
suam fecit. quod abel hostiam accepit. similit̾
quod de noe. fecit incuiꝰ archa diu̾sa anima¬
lia innust̾ium eccłe saluauit quod de abrahã
fecit. cuiꝰ oblatione filii xp̃un carnationẽ ⁊ paᷤ¬
sionẽ de signauit. Tandẽ: quod ipse ds̃ uenit.

Expanded text:
 hujus mutationis in me factae, memor fui, nunquam dans oblivioni, ut meliora mererer; sed ne de se tantum laetari videret, addit: Et vere hujus mutationis memor fui, quia etiam memor ero mirabilium tuorum ab initio, id est quae Deus humano generi indulsit ab initio, scilicet quod Adam ad imaginem suam fecit, quod Abel hostiam accepit, similiter quod de Noe fecit, in cujus arca diversa animalia in mysterium Ecclesiae salvavit: quod de Abraham fecit, cujus oblatione filii Christi incarnationem et passionem designavit, tandem quod ipse De
Abbreviated transcription (Latin):
bundantiã. scił que ab auidis ñ pot̾ant
consumi. Mistice ħomnia. ut sub historia
uet̾is testamenti gra euangłica declaretur.
sp̃m. ut intellig̾ent scͥpturas eoꝵ. Et pluit
illis manna ad manducandũ. Manna
int̾p̾tatur. quid. ẽ. hoc. ⁊ significat panem
in corruptibilit̾ pascunt᷑. quẽ ut manduca¬
ret hõ. Uerbũ caro fcm. ẽ. qui ꝑnubes euan¬
glicas pluitur toti mundo. ⁊ aꝑtis cordib
eoꝵ. quasi celestib ianius: credenti ȩccłe p̾di¬
catur. non temptanti synagoge. Bene autẽ
dr̃ manna. quid.ẽ. hoc. Quia hic cyb amini¬
Sequit᷑. Panem celi dedit eis. Panem angłoꝵ

Expanded text:
bundantia scilicet quae ab avidis non poterant consumi. Mystice haec omnia, ut sub historia Veteris Testamenti gratia evangelica declaretur. spiritum ut intelligerent Scripturas eorum . Et pluit illis manna ad manducandum. Manna interpretatur, quid est hoc? , et significat panem incorruptibiliter pascuntur. Quem ut manducaret homo, Verbum caro factum est, qui per nubes evangelicas pluitur toti mundo, et apertis cordibus eorum, quasi coelestibus januis credenti Ecclesiae praedicatur, non tentanti Synagogae. Bene autem dicitur manna, quid est hoc? quia hic cibus admiscitur. Panem coeli dedit eis, panem
Abbreviated transcription (Latin):
tua. omors. & Timor animi. ⁊ tremor corporeᷤ ue¬
nerunt suꝑ me. ꝓpͥetas mortiᷤ.ẽ. ut eam pͥmo ti¬
meamꝰ. unde contremiscamꝰ ⁊ contexerunt me te¬
nebre. Alia sit̾a .i. mors secuta. ẽ. ⁊ in hac ꝑturba.¬
niens lutosa adarcham reu̾sa est. Sic xp̃c luto¬
sa mnueniens corda tudeoꝵ auolauit ad genteᷤ.
Unde seguit᷑. Ecce elongaui fugiens auideiꝰ.
⁊ mansi insolitudine gentiũ. Unde ysayas. lete¬
tur desertum ⁊ floreat tanqͣm liliũ. Et alibi.
Letare st̾ilis que non paris. ⁊c̃. Illuad etiam ad
lit̾am tangit quod uitabat ꝑsequentes ut occasio¬
uem ire demeret eis.⁊ manebat indesertis oraus
inquo docebat nos insecreto conscientie quiescere.
cum amał p̾mimur¬

Expanded text:
mors . Et timor, animi, et tremor, corporis, venerunt super me. Proprietas mortis est, ut eam primo timeamus, inde contremiscamus. Et contexit me tenebra, alia littera, id est mors secuta est. Et in hac conturbaniens lutosa, ad arcam reversa est, sic Christus lutosa inveniens corda Judaeorum avolavit ad gentes. Unde sequitur: Ecce elongavi fugiens, a Judaeis, et mansi in solitudine, gentium. Unde Isaias: Laetetur desertum, et floreat tanquam lilium . Et alibi: Laetare, sterilis quae non paris, etc. . Illud etiam ad litteram tangit quod vitabat persequentes, ut occasionem irae demeret; et manebat in desertis orans, in quo docebat nos in secreto conscientiae quiescere, cum a malis premimur
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ pennas. ⁊ habui. quia ecce fugiens elon¬
gaui me amał. non loco erũpatur karitas
bonoꝵ.⁊ ne ꝑdatur exercitium maloꝵ qͦs ds̃
amiscet sicut uidam apłis. Fugiens se elongat.
qui aturba desiderioꝵ t̾renoꝵ maltam contẽ¬
plationẽ dei se subleuat. Sequit᷑. ⁊ mansi inso¬
litudine mentiᷤᷤ scił ubi nullus. ẽ. eum eo. nisi
ꝑseuerat inremota mentis intentione.¶Aliter
totum apͥncipio psalmi. Et legitur in ꝑsona
xp̃i inqͦ describitur seruił forma. ait gͥ. xp̃s¬
inquẽ intendas ⁊ eraudi me dignum. Quid
enim tibi est: Contͥstatus sum humana infir¬
Uno nomine uita xp̃i exponitꝰ. qui nullo ocio
ab incepto remissus. ẽ. inqͦ ͥstis fuit. quia ꝑfi¬
di non referunt fruetum ⁊ conturbatꝰ sum auo¬
ce inimici quia me samaritanũ ⁊ demonũ haben
iniquitateᷤ.⁊ c̾. quia mala sua mͥ unponebant.
⁊ inira. sua molesti erant mͥ. s ruinosi sibi. Et
cor meũ contͣbatũ. ẽ. mme .i. lege carius turbatus

Expanded text:
mihi pennas, et habui, quia ecce fugiens elongavi me a malis, non loco, ne rumpatur charitas bonorum, et ne perdatur exercitium malorum, quos Deus admiscet, sicut et Judam apostolis. Fugiens se elongat, qui a turba desideriorum terrenorum in altam DeSequitur, et mansi in solitudine, Aug. mentis, ubi nullus est cum eo nisi e, qui perseverat in remota mentis intentione. Aliter totum a principio psalmi, et legitur in persona Christi, in quo describitur servilis forma, ait in quem intendas; et exaudi me, dignum. Quid enim tibi est? Contristatus sum, humana infiruno nomine vita Christi exponitur, qui nullo otio ab incoepto remissus est. In quo tristis? quia perfidi non referunt fructum. Et conturbatus sum a voce inimici, qui me Samaritanum et daemonium habentiniquitates, quia mala sua mihi imponebant; et in ira sua molesti erant mihi, sed ruinosi sibi. Et per hoc, cor meum conturbatum est, lege carnis turbatur
Abbreviated transcription (Latin):
martyrũ ħ accipi possune. nememieris ini¬
quitatũ nr̃arũ antiqͣrũ .i. apparenti b antiqͥs
uenintiũ: uł ꝓpagatione uel immitatione.
cito anticipent nos miscdie tue ne ad iudiciũ
dampnaudi ueniamꝰ. quia pauꝑes fcĩ sumꝰ ni¬
mis adbonũ faciendũ. s adiutia noᷤ ds̃ saluta¬
serante ad̃ iuuetur. ad bona facienda. qͥsi dic̾et. gr̃a
ad iuuet liberum arbitͥum. Cum enĩ ait. ad iu¬
ua nos. nec ingratus. ẽ. grẽ. nec tollit lib̾um ar¬
bitriũ. Qui enm adiunat᷑: etiã ꝑse ipsum agio¬
aliquid. Sequit᷑. salutaris nr̃. qui necessariꝰ

Expanded text:
memineris iniquitatum nostrarum antiquarum, id est a parentibus antiquis venientium, vel propagatione vel imitatione. Cito anticipent nos misericordiae tuae, ne ad judicium damnandi veniamus, quia pauperes facti sumus nimis, ad bonum faciendum; sed, adjuva nos, Deuserante adjuvetur ad bona facienda. Quasi dicat: Gratia adjuvet liberum arbitrium. Cum enim ait, adjuva nos, nec ingratus est gratiae, nec tollit liberum arbitrium. Qui enim adjuvatur, etiam per seipsum aliquid agit, Salutaris noster, qui necess
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Alia lit̾a. Irruert̃ ranqͣm de iecturi eum.¬
& ħ est. uos incũbentes dico ei. tanqͣm parie¬
ti inclinato ⁊ macerie depulse. quia putatis qͦd
sine defensore sit. ⁊ quod facile corruat. ut incli¬
natus paries quod etiã non inpulsus caderet.
⁊qͣsi maceria. que est instructio saxoꝵ sine li¬
gamine cementi ut fit circa hortos ⁊ uineas.
⁊ ne de ipsa nouitate firmam pates. addie de¬
pulse. uł inpulse. Uel aliis manentib ita
u̾bis irruendũ. quia irruendomhominẽ int̾¬
ficitis uos ipsos. uniu̾si uos ñ solũ facientes
s etiã consentientes. Uel ita scdm aliam lit̾am
Quo usq apponitiᷤᷤ suꝑ hominẽ. idem sensuᷤ
ẽ. cum p̾cedenti. Apponunt enim mali suꝑ
infinem impleat unusquisq fidelis incorpore
suo. quod de est passionum xp̃i. Deinde quasi
minem. s non om̃s unum. s om̃s ȩccl̃am. S quia
ds̃ susceptor non mouebor. ut supͣdictum .ẽ. uoͤ¬

Expanded text:
tanquam dejecturi eum.tanquam dejecturi eum. Vos dico incumbentes ei tanquam parieti inclinato et maceriae, quia putatis quod sine defensore sit, et quia facile corruit ut inclinatus paries, qui etiam non impulsus caderet; et quasi maceria, quae est constructio saxorum sine ligamine coementi, ut sit circa hortos et vineas. Et ne de ipsa novitate firmam putes, addit, depulsae vel impulsae, vel aliis manentibus. Ita vobis irruendum, quia irruendo in hominem, interficitis vos ipsos, universi, etiam consentientesiam consentientes. Vel ita, secundum aliam litteram, quousque apponitis super hominem. Idem sensus est cum praecedenti. Apponunt enim mala supein finem impleat quisque fidelis in corpore suo quod deest passionum Christi . Deinde quasi minem; sed non omnes unum, sed omnes Ecclesiam. Sed, quia Deus susceptor, non movebor, ut supra dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
Quousq. quasi de turre ⁊ de arce contẽplationiᷤ
loquitur imis .i. herentib t̾re. quasi diceret. ⁊ qͥa
non mouebor: gͦ quousq irruitis ut flumen.
uł fera in hominem non utiq manimã. s in
carnem. quia incorpore data. ẽ. uob potestas ñ
manimã ut iob. t̾ra data. ẽ. inmanꝰ impii. No¬
ta quod ait. quo usq ⁊c̃. Asanguine abel hoc
inceꝑunrt mali. s nũquid ꝑtinebãt ad hominẽ
qui hic loquitur. utiq ꝑtinebant ad hunc ho
gau̾r᷑ ĩ iqͥtatẽ sͥ. Hȩc autem unum. ẽ. cum capite
suo xp̃o. qui caput omniũ fidelium. hȩc gͦdi¬
cit. Quo usq irruitis in hominẽ. qͣsi. asangu¬
ne abel: quia adcaput ꝑtinent menbra que ãn
capͭ ꝓdiert̃. S nũquid ꝓdierunt aliqua anteqͣm
caput. Utiq quia caput dicit inalio psalmo.
Mater mea sẏon. non enim diceret mat̾ mea
syon nisi aliqui p̾cessissent dequib natus. ẽẽt.
mat̾ dicit. s hec dicit hõ in ea natꝰ .i. hoc dicit

Expanded text:
ug. Quasi de turre, id est de arce contemplationis loquitur imis, id est haerentibus terrae. Quasi dicat: Et quia non movebor, ergo, quousque irruitis, ut flumen vel fera, in hominem? non utique in animam, sed in carnem, quia in corpore vobis data est potestas, non in anima. Unde Job: Terra data est in manus impii . Nota quod ait, quousque, etc. A sanguine enim Abel hic inceperunt . Sed nunquid illi pertinebant ad hominem qui hic loquitur? utique pertinebant ad hunc homgaverunt iniquitatem suam . Haec autem unum est cum capite suo Christo, qui est caput omnium fidelium. Hoc ergo dicit: Quousque irruitis in hominem, quasi a sanguine Abel, quia ad caput pertinent membra, quae ante caput prodierunt? Sed nunquid prodierunt aliqua ante caput? utique, quia caput dicit in alio psalmo mater Sion . Unde diceret mater mea Sion, nisi aliqui praecessissent, de quibus natus esset? mater dicit, sed hoc dicit homo in ea natus, id est hoc dicit
Abbreviated transcription (Latin):
asimili alicuiꝰ nec estu. nec pluria. auria ces¬
santis. ita ⁊ nos nec ꝓsꝑis nec adu̾sis retarda¬
mur. que ꝑ ignem ⁊ aqͣm sign̾ant᷑. Ignis nãq
Et attende congruum ordinẽ. Priꝰ enĩ ignẽ. post¬
ea aqͣm ponit. Uas enm igne solidatũ: aqͣm ñ
timet. Si uͦ solidatum igne ñ fuecit. tanqͣm lu¬
tum aqͣ soluet᷑. Sic & tu igne adu̾sitatiᷤᷤ excoctus.
ꝓsꝑitatis aqua nondissolueris. Inde est quoc̃
sp̃s clamat. ardeo. Post uenit᷑ adaqͣm baptis¬
mi. abaqua inrefrig̾ium. Quõ autẽ insacra¬
mentis. hio intẽptationib fiti Si enim igne
adu̾sitatis coctus ñ crepas. nec ꝓsꝑitatis aqua
elementa. mors martyrũ. sepe adimpleta. ẽ.
ignis optabił. qui totũ quod in nob̾ fragile
.ẽ. absumit. uͭ nicħ nr̃m remaneat. s absor¬
beat᷑ mors inuictoria. Unde subdit.

Expanded text:
A simili alicujus, nec aestu nec pluvia, a via cessantis, ita et nos, nec prosperis, nec adversis tardamur, quae per ignem et aquam signantur. Ignis namque Et attende congruum ordinem. Prius enim ignem, et postea aquam ponit. Vas enim igne solidatum aquam non timet; si vero solidatum igne non fuerit, tanquam lutum aqua solvetur: sic et tu igne adversitatis excoctus, prosperitatis aqua non dissolveris. Inde est quod i spiritus immundus clamat: Ardeo. Post venitur ad aquam baptismi, ab aqua in refrigerium. Quod autem in sacramentis, hoc in tentationibus nobis fit. Si enim igne adversitatis coctus non crepas, nec prosperitatis aqua am. Per haec elementa mors martyrum saepe adimpleta est. ignis optabilis, qui totum quod in nobis fragile est absumit, ut nihil nostrum remaneat, sed absorbeatur mors in victor
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ que fit ut ueniat᷑ ad consilium uanita¬
tis odiui. ⁊ side nob̾ st̃ corpore. uon mente. nu¬
mero ñ merito. nomine ñ numine. ⁊ cũ impu̾
heretici qui scripturas sacras ꝑuertunt. Illi
suꝑflua querunt. Hii uenenosa. ut qͣsi diu̾sis
erroꝵ. teliͤ uulnerent corda. Malignantes st̃
qui ꝓximis mala agunc.

Expanded text:
um, quae fit ut veniatur ad consilium vanitatis, odivi. Et si de nobis sunt corpore non mente, numero, non merito, nomine non numine. Et cum impiis haeretici, qui Scripturas sacras pervertunt. Illi superflua quaerunt, hi venenosa, ut quasi diversis errorum telis vulnerent corda Alcuin.. Malignantes sunt qui proximis mala agunt.
Abbreviated transcription (Latin):
fuit eis. quod intus habent. nisi extra effundant.
nifesto. inalto clare cuncꝰtis audientib & suꝑbe. Uel¬
iniquitatẽ locuti st̃ inexcelsum .i. contra excelsum
.i. contra dm̃ blasphemi st̃. Posi

Expanded text:
fuit eis, quod intus habent nisi extra effundant et d est in manifesto, in alto clare cunctis audientibus et superbe. Vel locuti sunt in excelsum, id est contra excelsum, id est contra Deum blasphemi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quia et̾nam dat głam inet̾num głificet᷑. ⁊ ante
solem .i. ante tẽpora. ⁊ ante omnem creaturam
.i. inet̾nium ꝑmanet nomen eiꝰ .i. filiꝰ regiᷤ. hoc
dicit: ne putes temporalem dei filiuo.

Expanded text:
te solem, id est ante tempora, et ante omnem creaturam, id est aeternum permanet nomen ejus, id est filius regis. Hoc dicit, ne putes temporalem Dei Filium. V
Abbreviated transcription (Latin):
humane natẽ susceptio. ẽ. u̾bũ caro fẽm
id ẽ. ibi incarnatio: ⁊ nota qͥa loquit᷑ dedõ
pit enim orator reũ. ut eũ defendat. Iudex
nͦ ut parcat. Medicus eger. ut curet. Se.¬
mea es. quia homoille. ⁊ ds̃ unus cũ illo.
manitatẽ suscepit. ⁊ es exaltans caput me.¬
um. id ẽ meã mentẽ quȩ tanta passione
ñ deponit᷑. hocmͥ merito. Quia.¬

Expanded text:
humanae naturae susceptio, est Verbum caro factum, id est Verbi incarnatio. Et nota, quia loquitur de Deo pit enim orator reum ut eum defendat, judex vero ut parcat, medicus aegrum, ut curet. Glmea es, quia homo ille est, et Deus unus cum illo hominis suscepit. Et es exaltans caput meum, id est mentem meam, quae tanta passione non deponitur. Hoc mihi merito, quia
Abbreviated transcription (Latin):
buitur dauid .i. xp̃o qui hic loquit᷑ aduicta sibi
uoce corporis. Intentione monet inpassionib sꝑa¬
re indño. Modus. Biꝑtitus.ẽ. psalmꝰ. Primo
det.ibi. Sagite. ⁊c̃. Totus itaq xp̃c inpassione
dep̾cor. Alia lit̾a. in hoc audieripe animam meã
non quidẽ ut noumoriar s atimore inimici scił
pitur. Iste etiam cum occidit᷑. Non enim hominem
timet uł cedit ei. Uel ita scłm lit̾am nr̃am. ⁊ distin¬
guit᷑ lit̾a alit̾. Uel ita. Exaudi ds̃ orationẽ meam
ut me exaltes. eripe animã meã atunore inimi¬
ci. ⁊ ñ atimore mortis. quia omnis hõ horret mor¬
tem. cum .i. quia dep̾cor .i. totis uirib p̾corte.

Expanded text:
t Christo, qui hic loquitur, adjuncta sibi voce corporis. Intentio: Monet in passionibus sperare in Domino. Modus: Bipartitus est psalmus. Primo det, ibi, sagittae. Totus itaque Christus in passione in., Gl. int. In hoc, audi eripe animam meam non quidem, non ut moriar, sed a timore inimici, scilicet pitur iste, etiam cum occiditur. Non enim hominem timet, vel cedit. Vel ita secundum litteram nostram, et distinguitur littera aliter, exaudi, Deus, orationem meam, ut me exaltes; et eripe animam meam a timore inimici, et si non a timore mortis, quia omnis homo horret mortem, cum, id est quia, deprecor, id est totis viribus precor.
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi. non solum qui uidentur amici. blandis de¬
festi qui exodio aꝑto tribulant me ipsi infirma
inhis que pͥus defendebant. ⁊ post ceciderunt .i. col¬
la sua fidei subdiderunt. ⁊accipitur mbono. uł
inmalo potest accipi ipsi infirmati sc̃ .i. debili¬
cosdem accipiamꝰ hoc mͦ. nocentes scit mimiei mei
qui tͥbulant me. Hoc non mutatur ca intñtione¬
tas inimicoꝵ: Hic notatur quia carnes lace¬
rant animã ledere non ualentes. ⁊ ideo ñ st̃ti¬
mendi. sciłm illud. Nolite timere eos qui cor
possunt auferre spem possunt tollere qͦd dat
S sicrit non uincitur qui dat. sic non aufertur
qͦd cdat. nongͦ tumcas nisi dñm. quicqͥd aliud fre¬
mat.⁊ quicqͥdd aluid suꝑbiat contͣ nos. ñ tumea¬
mus. ⁊ dum mali apppiant ipsi infirinati
st̃ ⁊ cetider̃t̃. gͦ accepta tanta fiducia si dein
i consistant aduersum me tastra:

Expanded text:
at non solum qui videntur amici blandis vomei, qui ex odio aperto tribulant me ipsi infirmatin his quae prius defendebant. Et post, ceciderunt, id est colla sua fidei subdiderunt. Et accipitur in bono. Vel in malo potest accipi: ipsi infirmati sunt, id est debilioc modo; nocentes, scilicet inimici mei qui tribulant me, etc. Hoc non mutatur, ea intentionetas inimicorum hic notatur, qui carnes lacerant, animas laedere non valentes. Ideo non sunt timendi, secundum illud: nolite timere eos qui corp mali? possunt auferre spem? possunt tollere quod datSed sicut non vincitur qui dat, sic non aufertur quod donat. Non ergo timeamus nisi Dominum. Quidquid alius fremat, quidquid alius superbiat contra nos, non timeamus. Et, dum mali appropiant, ipsi infirmati sunt, et ceciderunt. Ergo accepta tanta fiducia. VERS. 5.-- « Si consistant adversum me castra
Abbreviated transcription (Latin):
extra ciuitatẽ. qͣsi locus macularet᷑ deme. Pra.¬
ui colom. qui pͥiu icd̃m uos inuinea missos:
occiderunt. nunc me. filiũ heredẽ. circũdede¬
runt incruce ñ obsequio. s furore qͣsi adspec¬
taculum conuenienteᷤ. ⁊ hoc ideo quia statue¬

Expanded text:
extra civitatem, quasi locus de me macularetur. Pravi coloni quia prius servos in vinea missos occiderunt , nunc me Filium et haeredem circumdederunt in cruce, non obsequio, sed furore, quasi ad spectaculum convenientes, et hoc ideo, quia statue
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. Si t̾rena dyxi uob̃ ⁊ ñ ereditis: qͦmͦ si dixe¬
ro uob̾ celestia credetis: Uel ꝑcarnes intelligi¬
tur fides paruula. & est. Pluit suꝑ eos car¬
nes .i. suꝑ infirmos pluit paruulam fidem.
carneis uocib editam. Sequit᷑. sic̃ pulue¬
rem. Puluis significat hic. intelligentie
subtilitatẽ. que ad suꝑna ascendit. & est.
Pluit ista sic̃ puluerẽ .i. aminorib ꝓuehẽ¬
do nos ad magna: ⁊altiora.⁊ pluit uolati¬
lia pennata sicut arena maris. Arena in¬
numeram prudentie copiam salis sapore
conditam significat. Uolatilia pennata: ce¬
lestia st̃ desideria. quib anima pasta pingue¬
tate fidelium. Unde subdit. Et cetiderunt
inmedio castroꝵ eoꝵ eura tab̾nacula coꝵ¬
Uel ꝑ hoc significat. qͦd uenti .i. p̾dicatores
sponte ueniunt. adhomines. ⁊ portant eis
u̾ba diuinitꝰ missa. ut insrus sedib ⁊ cura
tab̾nacula: ea homines audiant. Quia in¬

Expanded text:
nus: Si terrena dixi vobis et non creditis, quomodo si dixenus: Si terrena dixi vobis et non creditis, quomodo si dixero vobis coelestia credetis? Vel per carnes intelligitur fides parvula. Et est, Pluit super eos carnes, id est super infirmos pluit parvulam fidem, carneis vocibus editam, sicut pulverem: pulvis significat hic intelligentiae subtilitatem, quae ad superna conscendit, Et est, pluit ista sicut pulverem, id est a minoribus provehendo nos ad magna et altiora. Et pluit volatilia pennata, sicut arenam maris. Arena innumeram prudentiae copiam salis sapore conditam significat. Volatilia pennata coelestia sunt desideria, quibus anima pasta pinguetate fidelium. Unde subdit: Et ceciderunt in medio castrorum eorum, circa tabernacula eoer hoc significat quod venti, id est praedicatores sponte veniunt ad homines, et portant eis verba divinitus missa, ut in suis sedibus, et circa tabernacula ea homines audiant, quia in
Abbreviated transcription (Latin):
cubitis suꝑt̾ram uolantia ut nec difficui¬
tas capiendi. ẽẽt. eis. circa tab̾nacula eoꝵ ain¬
nere uniꝰ diei ex omni parte. coturnices eranł.
ħ omnia mistice. ꝑ austrũ ⁊ affritũ intelli-¬
gunt᷑ p̾dicatores. quos tͣnsfert as̃ decelo. ad
t̾ras: qͣndo descendentes amaiorib minori¬
b minora indicant. & est. Transtulit austrũ
.i. p̾dicatores d ͤcelo adt̾ras. Uncie apłs. Non
potui uob̾ loqui. q̃ͣsi sp̃ualib s qͣsi carnalib.
& induxit affricum .i. feruentes ⁊ lucentes p̾¬
dicarores inuirtute sua illoꝵ. Ne gͦ sibi dec
affricus. quod ex deo habet. Et pluit suꝑ
eos carnẽ. Sic ⁊ inparuulam fidem ñ temp¬
tantium. s credentium pascit ds̃. signis uo¬
cum. carne editis. ⁊ ꝑaerem tͣnscurrentib
quasi uolatilib. Non tamen ab aquilone
uenientib ubi frigus ⁊ caligo .i. abeloquen¬
tia scłi. s austro tͣnslato adt̾ras. ut paruuli
audiendo t̾restria: mutant᷑ ad celestia. Uñ

Expanded text:
cubitis super terram volantia, ut nec difficultas capiendi esset eis, circa tabernacula eorum, itinere unius diei, ex omni parte coturnices erant. Haec omnia mystice; per austrum et africum intelliguntur praedicatores, quos transfert Deus de coelo ad terras, quando descendentes a majoribus, minoribus minora indicant. Et est, transtulit austrum, id est praedicatores de coelo ad terras. Unde apostolus: Non potui vobis loqui quasi spiritualib induxit africum, id est ferventes et lucentes praedicatores, in virtute sua. Ne ergo sibi det africus quod ex Deo habet. Et pluit super eos carnes. Sic et parvulam fidem non tentantium, sed credentium pascit Deus signis vocum carne editis, et per aerem transcurrentibus quasi volatilibus. Non tamen ab aquilone venientibus, ubi frigus et caligo, id est ab eloquentia saeculi. Sed austro translato ad terras, ut parvuli a
Abbreviated transcription (Latin):
tionał benedicet᷑ .i. exaltabit᷑ inuita ipsius. quia
qͣm diu uixit sibi benefecit inmorte torquebit᷑
anima. Uel benedicetur non utiq debono actu
s de deliciis. Benedicet᷑ enim fauore luxuriau¬
tium qui int̾ epulas pastorib bene optant. ideo
etiam descendet. quia confitebitur .i. laudabit
te: ods̃ cumbenefeceris ei .i. solũmͦ in ꝓsꝑis in ad¬

Expanded text:
tio benedicetur, id est exaltabitur; in vita ipsius, quia, quandiu vixit, sibi benefecit: in morte torquebitur anima. Vel, benedicetur, non utique de bono actu, sed de deliciis. Benedicetur enim favore luxuriantium, qui inter epulas pastoribus bene optant. Ideo etiam descendet, quia confitebitur tibi, id est laudabit te, o Deus, cum benefeceris ei, id est solummodo in pros
Abbreviated transcription (Latin):
popłi uideoꝵ intrauer̃t usq adanimã meam
sic clamando. Xp̃c tnsformat inse menbra sua
.i. sius m̃bris dat formani clamandi. qͥb ama¬
rus. ẽ. tnͣsit̾ mortis. ꝑ quẽ xp̃o coheremꝰ ⁊ habet
fel. ⁊ acetũ. qͦd inpassione dño datũ. ẽ. Idõ gͦ da¬
mat ut sui clament. ne cedant iniquitati: ne¬
gantes timore mortis. ultͣ qͣm non habent ma

Expanded text:
am meam sic clamando Christus transformat in se membra sua, id est membris suis dat formam clamandi, quibus amarus est transitus mortis, per quem Christo cohaeremus. Et habet fel, et acetum, quod in passione Domino datum est. Ideo ergo clamat ut sui clament, ne cedant iniquitati timore mortis, ultra quam non habent ma
Abbreviated transcription (Latin):
scił de passione. xp̃i. qͥ cõmutabunt᷑ demalo in
bonũ. de timore insecuritatẽ. demundo ad
celum. Et est: Psalmꝰ iste. quartꝰ. ẽ. eoꝵ. qui la¬
tiꝰ depassione ⁊ tesurrectione. xp̃i agunt. Inten¬
tione monet adlaudẽ. ꝓfc̃ã cõmutatione. Mo¬
dris. Qumnq st̃ particiones. P̃timo p̾cat᷑ saluꝰ
fieri quia multa patitur. qͣntũ ad se gratis. s qͦ
aliꝰ rapuit. ipse soluit. Scł̃o: que solu̾it exponit
ibi. ds̃ tu scis. Tercio: p̾dictis mał ꝓparit sua
orationẽ apponit ibi. Ego uͦi. Quarto: contra ad¬
u̾sarios ꝓpħat ibi. Eiat mensa. Qurnto: dispen.¬
sationem incarnationiᷤ. ⁊ scĩtatẽ ꝓpositi exponit
uox gram sinapis contẽpti. dum morto obruit᷑.
quod crescit inmagnũ olus. ⁊ reuera gramim
sẏnapis munitũ est. & fuscit. ⁊ asꝑnabile ꝓtsꝰ.¬

Expanded text:
cet de passione Christi, qui commutabuntur de malo in bonum, de timore ad securitatem, de mundo ad coelum. Et est psalmus iste quartus eorum qui latius de passione et resurrectione Christi agunt. Intentio: Monet ad laudem pro facta commutatione. Modus: Quinque sunt partitiones, Primo precatur salvus fieri, quia multa patitur quantum ad se gratis, sed quae alius rapuit, ipse solvit. Secundo quae solverit exponit, ibi, Deus tu scis. Tertio pro dictis malis orationem opponit, ibi, ego vero. Quarto contra adversarios prophetat, ibi, fiat mensa. Quinto dispensationem incarnationis et sanctitatem propositi exponit vox grani sinapis contempti, dum in horto obruitur, quod crescit in magnum olus. Et revera granum sinapis minimum est, et fuscum, et aspernabile
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cognoscent᷑ a iuideis. Tetigit enim hic ali¬
quos .i. iudeos qui dicunt. Non dum ue¬
nit xp̃c. qͦd ideo dicunt: quia ñ uident
suꝑ mare gentium ambulantẽ. & est hic
tacita inerepatio uideoꝵ. qͣsi dic̾ẽt. licet paiã
uenerit: ⁊ se miracuł ostñderit. tam̃ non. ẽ
cognitus aiuideis infidelib quos tam̃ ipse

Expanded text:
non cognoscentur a Judaeis. Tetigit enim aliquos, id est Judaeos qui dicunt: Nondum venit Christus. Quod ideo dicunt, quia non vident super mare gentium ambulantem. Et est hic tacita increpatio Judaeorum. Quasi dicat: Licet palam venerit et se miraculis ostenderit: tamen non est cognitus
Abbreviated transcription (Latin):
amara. ẽ. uita humana tẽpestatib sub¬
dita. ubi maior piscis minorem deuorat.
In mari gͦ. ẽ. uia tua .i. incordib hominum.
qͦs homines sibi subdidit. Hoc mare ama¬
rum erat.⁊ mortuũ. s uenit fons ille uitȩ
ut in dulcoraret. ⁊ sanaret. Ideoq uixta ere¬
chielem. Egreditur de tẽplo dnĩ fons aqͦ
uiue. ⁊ uadit ad mare mortuum. quod
nich habebat uiuens. Nulli enĩ pisciculi
ẽẽ. pot̾ant inmari mortuo. nicħ in eo uiue¬
bat. s de templo dnĩ .i. de sinu patͥs. egressuᷤᷤ
.ẽ. saluator ⁊ indulcorauit mare mortuũ
suꝑ aquas maris ambulauit. Uel ꝑt̾ram
iudei. ꝑ mare gentes: accipiunt᷑. & est. com¬
mota.ẽ. ⁊ contremuit t̾ra .i. uidei. In mari.
etiã gentium. ẽ. uia tua .i. filiꝰ tuus. ecce nc̃
in mari gentiũ. ẽ. uia. tua. iam dudũ in scõ
erat. Unde supra dixit. In scõ uia tua. quod
bene congruit. qͥa scs̃ ille. ẽ in mari. Ambu¬
lat enim suꝑaquas gñtium: eas ꝑfidem

Expanded text:
amara est vita humana tempestatibus subdita, ubi major piscis minorem devorat. In mari ergo est via tua, id est in cordibus hominum, quos homines sibi subdidit. Hoc mare amarum erat et mortuum, sed venit fons ille vitae, ut indulcoraret et sanaret. Ideoque juxta Ezechielem: Egredietur de templo Domini fons aquae vivae, et vadit ad mare mortuum, quod nihil habebat vivens . Nulli enim pisciculi esse poterant in mari Mortuo, nihil in eo vivebat; sed de templo Domini, id est de sinu Patris, egressus est Salvator, et indulcoravit masuper aquas maris ambulavit. Vel per terram, Judaei; per mare, gentes accipiuntur. Et est, commota est et contremuit terra, id est Judaei: In mari, etiam gentium, est via tua, id est filius tuus. Ecce nunc in mari gentium est via tua. Jam dudum in sancto erat, unde supradixit, in sancto via tua. Quod bene congruit, quia sanctus ille est in mari. Ambulat enim super aquas gentium, eas per fidem
Abbreviated transcription (Latin):
regem. asimili tumphantis. uł posiusti in
capite eiꝰ toronam delapide p̾cioso .i. inpͥnci¬
pio sermonis eiꝰ ambiert̃ eum lapides p̾ciosi. sci
Isti sunt .xii. lapides p̾tiosi. inrationali uidi¬
cii. qui erant insculpti nominib xii. filioꝵ
isrł. qui  summus sacerdos ingressurꝰ tab̾na.¬
cłm inpectore gestabat. quia doctor eccłasticus
listi. in quo om̃s uiuificant᷑. cui sp̃s non. ẽ. datꝰ
admensurã.⁊ de plenitudine eiꝰ nos om̃s acce¬
pimus. Inde ꝓpt̾ea unxit te ds̃ ds tuus oleo
leticie p̾consortib tus. In eo enim plenitudo
diuinitatis corporaliter habitauit. ut sit ipse
capiti coronam. Inde subdit. posiusti incapi¬
te eiꝰ coronam delapide p̾cioso. quia totꝰ mun¬

Expanded text:
iumphantis. Vel, posuisti in capite ejus coronam de lapide pretioso, id est in principio sermonis ejus ambierunt eum lapides pretiosi, AuIsti sunt duodecim lapides pretiosi, in rationali judicii, qui erant insculpti nominibus duodecim filiorum Israel, quae summus sacerdos ingressurus tabernaculum in pectore gestabat, quia doctor ecclesiasticlisti, in quo omnes vivificantur, cui spiritus non est datus ad mensuram, et de plenitudine ejus nos omnes accepimus . Unde: Propterea unxit te, Deus tuus oleo laetitiae prae consortibus tuis . In eo enim plenitudo divinitatis corporaliter habitavit ut sit ipse pcapiti coronam. Unde subdit, posuisti in capite ejus coronam de lapide pretioso, Cassiod. qu
Abbreviated transcription (Latin):
catoris. Etce post frenũ adduntur flagella addo¬
mandum suꝑbum. ne sit deillis impunitus. qͥb
mͦ datur uaga licentie᷑ sue tue. sic iste supͣ dixit se¬
Non. ẽ. gͦ mirum si adibito. freno secunt᷑ flagella.
In domitum enim animal iste. ẽẽ. cupiebat. nec dĩ
uoluntate. s ꝓpͥo motu se reg̾e uolebat. ⁊ effrenis in
sixeuriam plabi. ideoq domatur freno⁊ flagello.
atq urinã ꝑ dometur: Terendum. ẽ. enim ne ui.¬
mium resistñdo. indomitus relinqui mereatur
⁊ ire in uagam uiam que ducit ad mortem. Uel
defut᷑o potest hoc accͥpi sic. Hic constringes. ⁊ infu
defutaro simul possunt accipi. Nolite fieri sicut
equs ⁊ mulus. quia multa st̃ flagella peccatoris.

Expanded text:
cuin. Ecce post frenum adduntur flagella ad domandum, ne sit de illis impunitis quibus modo datur vaga licentia suae viae: sic iste supra se dixit Non est ergo mirum si adhibito freno sequuntur flagella. Indomitum enim animal iste esse cupiebat: nec Dei voluntate, sed proprio motu se regere volebat, et effrenis in luxuriam prolabi. Ideoque domatur freno et flagello; atque utinam perdometur! Videndum est enim ne nimium resistendo, indomitus relinqui mereatur et ire in vagam viam quae ducit ad mortem. Vel de futuro potest hoc accipi sic: Hic constringes, et in fufuturo potest accipi, sic: Nolite fieri sicut equus et mulus, quia, multa sunt flagella peccatoris,