comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tołandꝰ t̃ m̃cenariꝰ. cauendus lat Ecce qui mali
tolandi s̾. nec coiꝑali s spũali uindicta sut̃ pumiendi.
uñ cũ discipłi ñ recepti a samaritanis ignẽ celitꝰ sr̃
eos deduc̾e uoluert̃ dicentas magistro. His dicimus
descendat ignis de celo. ⁊ cõsumat eos. Audiert̃. Ne¬
scitis cuiꝰ sp̃c estis. Item. Om̃is qui acceꝑit gladiũ. gla

Expanded text:
n. Ecce, quod mali tolerandi sunt, nec corporali, sed spirituali vindicta sunt puniendi. Unde, quum discipuli non recepti a Samaritanis ignem coelitus super eos deducere voluerunt, dicentes magistro: Vis dicamus, descendat ignis de coelo, et consumat eos? audierunt: Nescitis cujus spiritus estis? Item: Omnis qui gladium a
Abbreviated transcription (Latin):
Item. Simatitꝰ. hoc ẽ iutra .lx. dies utiles᷑ adult̾iũ ipcoris sue
actusare uolũit: qmͣ ex suspicione sola ream fat̃e ualet: nõ
seiuiriã ab aliqͦ passũ putau̾it: ⁊ querelã deferre uolu̾it
ñ adsta᷑tõnarios decr᷑rat. s p̾sidalẽ adeat dignitatẽ. aut libel¬
las offerens. aut queresas suas ap̃ acta deponens. inaliis ãcͥ

Expanded text:
e mariti, hoc est intra sexaginta dies utiles, adulterium uxoris suae accusare voluerit, quam ex suspicione sola ream facere valet, non se injuriam ab aliquo passum putaverit, et querelam deferre voluerit, non ad stationarios decurrat, sed praesidalem adeat potestatem, aut libellos offerens, aut querelas suas apud acta deponens. § 5. In aliis
Abbreviated transcription (Latin):
monstrat᷑ quod nlli sac̃dotũ res eccłiasticas alitui trad̾ e
licet. ⁊ ille qui de manu sac̃dotis fatultates eccłie accep̃it:
nullo iure eas uenditare potit. ponus coget᷑ restituere. q̃
illicite accepit. s notandũ est quod quib dã causis existẽ¬
tib res eccł̃ie distrahi possunt. Causa enĩ nec̃itatis cũ con¬
silio clicorũ. uł ut meliora ꝓspiciant. res eccłie a sac̾d̾otib
distrahi possũt. Iñ maffritario legit᷑.¬

Expanded text:
monstratur, quod nulli sacerdotum res ecclesiasticas alicui tradere licet, et ille, qui de manu sacerdotis facultates ecclesiae acceperit, nullo jure eas vendicare poterit, sed potius cogetur restituere quod illicite accepit. § 1. Sed notandum est, quod quibusdam causis exigentibus res ecclesiae distrahi possunt. Causa enim necessitatis cum consilio clericorum, vel ut meliora prospiciant, res ecclesiae a sacerdotibus distrahi possunt. Unde in Africano
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ista parrochia fc̃m sit. aut factur̃ erit. si indieb tuis
ds̃ adiuuet. ⁊ iste scõrũ reliquie. Istud satram̃tũ quod
iste nirauit de sinodalicã quod tuillud ex teita obser¬
uabis. ĩ qͣntũ sapis. audisti. aut ab hac die ĩ antea m
tiouis ĩnocentꝰ ppͣ. uͦ p̾scbit othoni lucensi ep̃o diteus.¬
uiam̃tũ eorum qui consan.

Expanded text:
in ista parochia, factum sit, aut futurum erit, si in diebus tuiDeus adjuvet, et istae sanctorum reliquiae. Illud sacramentum, quod iste juraverit de synodali causa, quod tu illud ex te ita observabis, in quantum sapis, aut audisti, aut ab hac die in antea inrationis Innocentius Papa II scribit Othoni Lucensi Episcopouramentum illorum, qui consan
Abbreviated transcription (Latin):
ñ exarbitͥo. Nichilerũ refert eum qui arbitũ suscipit an
sit integre fanie. an ignominiosus. filius ⁊̃ inite patris
arbit eẽ pot̾. Nam ⁊ iudict̃ eũ eẽ posse płisq platet. siqͥs
uͦ udex sit: arbitͥum suscipe nusdem rei de qua iudex ẽ
⁊ inse coproiitti iub̾e phibet᷑. ⁊ si suãm drx̾it: ñ ẽ clanda
pene ꝑstuitio. Seruus arbit̾ et̃ ũ ualet. lib̃tinus pͭ. Porro

Expanded text:
m canonum Nihil refert eum qui arbitrium suscipit, an sit integre fame, an ignominiosus. Filius etiam in re patris arbiter esse potest. Nam et iudicem eum esse posse plerisque placet. Si quis vero iudex sit, arbitrium accipere eiusdem rei de qua iudex est et in se compromitti iubere prohibetur et si sententiam dixerit non est danda pene prosecutio. Servus arbite
Abbreviated transcription (Latin):
b hab̾e licebat. Idem canonũ magistͥs atq tustodibus
nob nuillũ fas ẽ in re c̾tam̃ ẽ. cũ hoĩb coĩonis aliene. It
Non contradicit sed potus obedit

Expanded text:
 ad Faustum: § 1. Canonum magistris atque custodibus nobis nullum fas est inire certamen cum hominibus communionis alienae. C. Non contradicit, sed potius obedit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ a paganis datũ possit reit̾ari. Nũ in eccłiastica historia
legit᷑. qd̾ alexand̾ ep̃t alexandrie cum petͥ martiris sol¬
lẽpiua celebraret. ptͦ expleta missar̃ sollẽpnia sacͣmͣta. ui¬
dit suꝑ horã maris puerorũ lucdũ. imitanciũ ut fieri
sol ⁊ ep̃m. ⁊ gerentiũ ea q̃ ineccłia geri mos ẽ. mox eos ad se
ꝑduci nubet. ⁊ quid egissent ꝑtunctat᷑: ⁊ illi rei oicdint̃ pã¬
sis eorũ uidit scd̾m relligionis nr̃e ricũ: tũc cet̾a constare.
statuit gͦ ilł quib integͥs int̾rogationib iresponsionib
aqͣ fu̾at infusa: it̾ar i baptm̃ ñ debere. s ad impłe ea q̃
sac̾chtib mos ẽ¬

Expanded text:
tica historia legitur, quod Alexander episcopus Alexandriae, quum Petri Martyris solennia celebraret, post expleta missarum sacramenta vidit super oram maris puerorum ludum, imitantium, ut fieri solet, episcopum, et gerentium ea, quae in ecclesia geri mos est. jubet perduci, quid egissent percunctatur. Illi rei ordinem pansis eorum videt secundum religionis nostrae ritum cuncta constare, statuit illis quibus integris interrogationibus et responsionibus aqua fuerat infusa, iterari baptismum non debere; sed adimpleri ea quae sacerdotibus mos e
Abbreviated transcription (Latin):
p̾diximus ualeant ordinar i¶ Hĩnc colligi pͭ archi¬
diaconi electionẽ a cuncto clero si ep̃c negligens ł dif¬
ferens. fu̾it. fieri canonice posse Officiũ uite diũ est
pilcopatũ dispone. Nũ g̾g̃ ppͣ clem̃tue patͥcie ptͦ¬
tholiũ quẽ ad uos dirigi poposcitis. ħ nos nõ
fac̾e posse cause magis modus qm̃ rigouis audori¬
tas facit. Uice dnĩn enĩ eũ cõstituimꝰ cuiꝰ arbit̾o ep̃a¬
sine yconomo ep̃i res eccł̃iasticas tractant. placuit

Expanded text:
aediximus, valeant ordinari. Gratian. Hinc colligi pdiaconi electionem a cuncto clero, si episcopus negligens differens fuerit, canonice fieri posse. Officium vicedomini est episcopatum disponere. Unde Gregorius Clementinae Ptolium, quem ad vos dirigi poposcistis, hoc nos facere non posse, causae magis modus quam rigoris austeritas facit Vicedominum enim eum constituimus, cujus arbitrio epissine oeconomo episcopi res ecclesiasticas tractant, placuit
Abbreviated transcription (Latin):
nos fac̾e uͥ detitaniis ñ eradican̾is dñs p̾cepit. cũ ali¬
denda unitas. feriendi sut̃ mali ñ abiciendi. Quib ħ
pͥmũ respondendũ ẽ. Si ħecici ⁊ mali homines excõi
hesim inscãm dei eccliani inrroducentes excõĩtauit. ⁊ ab
eccłia dei separauit. Qrͣ ip̃os clouatistas cc̃ quos ⁊ ista mił¬
ta hiis similia łiquȩt. ip̃e qmͣ omĩis eccł̃ia excoĩcatos ha¬

Expanded text:
nos facere, ubi de zizaniis non eradicandis Dominus praecepit, quum alidenda unitas, ferendi sunt mali, non abjiciendi. Quibus hoc primum respondendum est: Si haeretici et mali homines excommuhaeresim in sanctam Dei ecclesiam introducentes, excommunicavit, et ab ecclesia Dei separavit? Quare ipsos Donatistas, contra quos ista et multa his similia loquitur, tam ipse quam omnis ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
fuit necẽe. ut eius sectatores postea dampuarent᷑. s¬
tionis eenterunt participes: uniu̾sał eccłia dixit
eẽ refuitandos. Sic arriũ. eunomis̃. macedoniũ. ne¬
storiũ. si nodꝰ semel gesta cõdẽpnaus: ult̾us ad noua cõ¬
cilia itenire ñ sint. Item felix.

Expanded text:
fuit necesse, ut ejus sectatores postea damnarentnionis exstitere participes, universalis ecclesia duxit esse refutandos. Sic Arium, Eunomium, Macedonium, Nestorium synodus semel gesta condemnans, ulterius ad nova concilia venire non sivit. C. III.
Abbreviated transcription (Latin):
orctinatione ł quolib̾et sacͣmͣto cum ħecicis cõmunicat.
cessans a ꝓ motione. uix insuo ordine ꝑ seueret. Nõ ẽ enĩ
de ħ satram̃to: ut de tet̾is. set̾a enĩ uł adculpas abluendaᷤᷤ
rã negant᷑ ut eucharistia. q̃ articło mortis penitenti ⁊̃ de
ł corꝑis qͣubet parte uitiatis deuegat᷑. Quib tñ bapt̾s ł¬

Expanded text:
ordinatione, vel quolibet sacramento haereticis communicat, cessans a promotione vix in suo ordine perseverat. Non est enim de sacramento hoc ut de ceteris, cetera enim vel ad culpas abluendas ram negantur, ut eucharistia, quae in articulo mortis poenitenti etiam de vel corporis qualibet parte vitiatis denegatur, quibus tamen baptis
Abbreviated transcription (Latin):
iqui. cłicus ad¬
ult̾asse ł confessus fu̾it. aut conuctꝰ. ep̾ositus ab
omanus eccłie ticianensis cłirus ꝓtͥmine adult̾ii
Qd̾ comisisse ꝑhibet᷑. acłicatus ordine depositꝰ in mo¬
nast̾io hic inurbe romana adagendã penitenciã re¬

Expanded text:
quis clericus adulterasse aut confessus fuerit aut convictus, depositus ab Romanus Ecclesiae Thianensis clericus, pro crimine adulterii quod admisisse perhibetur, clericatus ordine deposito, in monasterio hic in urbe Romana ad agendam poenitentiam e
Abbreviated transcription (Latin):
pͥnupẽ sub digna custodia dirigant᷑. Recolere eñi de
bet celsitudo ur̃a quid ꝑuos ds̃ fecit. temꝑe illo qͦ ⁊i
strias. ⁊ uenecias. tiranno totila possidente: fiancis ⁊̃
cuncta uastantib. ñ añ cñ me̾iolanense̾ ep̃m fi̾ ꝑmi¬
sistis. uͥ ad clem̃tissimũ pͥncipẽ exiñ retulissetis. ⁊ qͥd
fĩ debuisset ieiꝰ int̾m scͥꝑtis cognouissecis ⁊ intͣ uͭq
feruentes hostes rauennã uͭ. iis qui oidinabat᷑. ⁊ is qͥ
ordinaturꝰ erat. ꝓuidentia culminis ur̃i deducti st̃.¬
cismaticos ⁊ hereticos scli potesta

Expanded text:
principem sub digna custodia dirigantur. principem sub digna custodia dirigantur. bet celsitudo vestra, quid per vos Deus fecerit tempore illo, quo, Istriam et Venetias tyranno Totila possidente, Francis etiam cuncta vastantibus, non ante tamen Mediolanensem epincipem exinde retulissetis, et quid fieri debuisset ejus iterum scriptis recognovissetis; et, inter ubique ferventes hostes, Ravennam tamen et is, qui ordinabatur, et is, qui ordinaturus erat, providentia culminis vestri deducti suSchismaticos et haereticos saeculi potesta
Abbreviated transcription (Latin):
altare conat᷑ erig̾e. s quiꝰ de talib inseitꝰ calcedonen¬
si concilio cauon statuat. gła ur̃a consid̾et. uͥ pt᷑ alia
sic dicit. Qui a cõmunione seipm̃ suspendit ⁊ colsã
fecit: ⁊ altare constituit. ⁊ noluit uocanti ep̃o cõsen¬
tire. ⁊ noluit eid̃ acquiesce n obedire. ⁊ pͥus ⁊ sccłõ¬
reri. nec reciꝑe eũ posse honorẽ. Si enĩ ꝑ manserit
turbas faciens. ⁊ sedinones eccłie ꝑ extͣneam potesta¬
tendis. agenda sut. quorũ potius utilitati consuleud̾ ẽ.
ꝗͣ uoluntati. Nam incorripiendo filio qmͣuis asꝑe. nũ
qui ⁊̃ inuitꝰ uidet᷑ dolere sanandꝰ. Ecce uidetis qm̃ad¬
moctũ tanti restimonio patͥs. ũ ꝑsequat᷑ coħtendo ta¬
lia. s diligat emendando tales semꝑ eccłia. fãtite gͦ ⁊̃
uos qd̾ scientes intentiones xͥanitatis ur̃e freq̃nt̾ hor¬
tam᷑. ⁊ date oꝑam ut talia fi̾ ultra ñliceat. s ⁊ qd̾ uob̾¬
faullimũ ẽẽ ñ dubito hii qͥ talia p̾sũpsert̃. ad piissimũ

Expanded text:
altare conatur erigere. § 1. Sed quid de talibus insertus Chalcedonensi synodo canon statuat, gloria vestra consideret, ubi post alia sic dicit: Qui a communione se ipsum suspendit, et collectum facit, et altare constituit, et noluerit vocanti episcopo consentire, et noluerit eidreri, nec recipere eum posse honorem. Si autem permanserit turbas faciens et seditiones Ecclesiae, per extraneam potestatendis agenda sunt, quorum potius utilitati consulendum est quam voluntati. Nam in corripiendo filio quamlibet aspere,qui etiam invitus videtur dolere sanandus. » Item Pelamodum tanti testimonio patris non persequatur coercendo talia, sed diligat emendando tales semper Ecclesia. Facite ergo etiam vos quod scientes intentionem christianitatis vestrae frequenter hortamur, et date operam, ut talia fieri ultra non liceat, sed facillimum esse non dubito, hi, qui talia praesumserunt, ad piissimum
Abbreviated transcription (Latin):
retiadent dicentiũ. quia ꝑsecutionẽ eccłia fa-¬
tiat. dũ uł ea que cõmittunt᷑ repͥmit. uł animar̃
salutẽ requirit. Errant huimodi rumoris fabula-¬
tores. Nõ ꝑsequit᷑. uͥ qui ad malũ cogit. E uͦ malũ uł
Ifcm̃ iam punit. uł ꝓhibet nefiat: ñ ꝑsequit᷑ istes
bͥ diligit. Nam sicut illi putant nemo nec rep̃hen¬
dendꝰ a malo. uet cogeud̾ ad boriũ ẽ. hunianas ac
diuiuas leges neceẽ ẽ euacuari. que ⁊ mał penã ⁊ bo¬
ins p̾mia iusticia suactente consticuunt. Malũ autẽ¬

Expanded text:
dicentium, quia persecutionem aecclesia faciat, dum vel ea, quae committuntur, reprimit vel animarum salutem requirit. Errant huiuscemodi rumoris fabulatores. Non persequitur nisi qui ad malum cogit. Qui vero malum vel iam factum punit vel prohibet, ne fiat, non persequitur iste, sed diligit. Nam si, ut illi putant, nemo nec reprimendus a malo nec retrahendus ad bonum est, humanas ac divinas leges necesse est evacuari, quae et malis poenam et bonis praemia iusticia suadente constituunt. Idem a
Abbreviated transcription (Latin):
auab inferre ñ p̾sumat. s ad maiorũ ep̃orũ sino-¬
dũ se se conũtat. ⁊ que se putat hr̃e iusta: meorũ cõ¬
cilio alleget. atq ab his de se ex pectet que fu̾it depin-
 ta suĩa. Quod si deficiens pusillammitate hoc no¬
lũit face: s importunꝰ fu̾it imꝑatori. huiꝰmodi nul¬
lam uemiã hab̾e. n lotum ulliꝰ assertionis sue nͨ sp̃e
recipiendi gradus habeat infuturũ. Item exconti¬

Expanded text:
e non praesumat, sed ad majorem episcoporum synodum sese convertat, et quae se putat habere justa in eorum concilio alleget, atque ab his de se exspectet quae fuerit depromta sententia. Quod si deficiens pusillanimitate hoc noluerit facere, sed importunus fuerit imperatori, hujusmodi nullam veniam habeat, neque locum ullius assertionis suae, nec spem recipiendi gradus habeat in futurum. C. I
Abbreviated transcription (Latin):
malefiuii impedit.
icori sue debitũ red¬
dere ñ potuit. alius
int̾im clancło eam
corrupit. a uiro suo
seꝑata corrupton suo
publice mibit. Exim̃
qd̾ acdiniserat coide
tm̃ deo confitet᷑. Redd̾it᷑ huic fatultas cognoscendi eam.
ipetit ixorẽ suã. qͣ recepta: ut expeditiusor̃om uaiaret ⁊¬
pe᷑ seꝑationẽ ei nube ualeat cumquo pͥus fomitata est.
etio si sola confessione cõis crim̃ possit deleri. Quar¬
to si tp̃r oiõnis quis ualeat rea̾idere debitũ. Quinto an
uir si ne consensu uxois continenuiã uoñte possit. utł si¬

Expanded text:
maleficiis impeditus uxori suae debitum reddere non poterat. Alius interim clanculo eam corrupit; a viro suo separata corruptori suo publice nubit; crimen, quod admiserat, corde tantum Deo confitetur; redditur huic facultas cognoscendi eam: repetit uxorem suam; qua recepta, ut expeditius orationi vacaret, et post separationem ei nubere valeat, cum quo prius fornicata est? Tertio, si sola confessione cordis crimen possit deleri? Quarto, si tempore orationis quis valeat reddere conjugii debitum? Quinto, an vir sine consensu uxoris continentiam vo
Abbreviated transcription (Latin):
ouẽ ⁊ iudiciũ expectans. siquas se iustas causas ha-¬
b̾e putat. iłł exponat. Si aut contẽpserit. ⁊ impor¬
tans se palatio aures pͥncipũ inquietare uolu̾it:
hic ad nullam ueniã pot̾it ꝑuenire .n. spem futeͣ

Expanded text:
tionem et judicium exspectans, si quas se justas causas habere putat, illis exponat. Si autem contemserit, et importans se palatio aures principum inquietare voluerit, hic ad nullam veniam poterit pervenire, neque spem futurae
Abbreviated transcription (Latin):
amarissiniꝰ erat. ut sitiens ppͦ bibe ũ posset. Mifit moises
lignũ inaq̃. ⁊ amaritudinẽ suã aq̃rũ nat᷑a deposuit. qui ĩ¬
fusa subito gr̾a temꝑauit. Sub helisto ꝓpħa uni ex filis ꝓph̃a-¬
rũ extussil ẽ. ferrũ de securi: istatĩ i̾sũ ẽ. Rogauit heliscũ
qͥ amisat ferrũ. Misit ĩ heliscus lignũ uaꝙͣ. ⁊ naturauit

Expanded text:
s bibere non posset. Misit Moyses 339 lignum in aquam, et amaritudinem suam aquarum natura deposuit , quam infusa subito gratia temperavit. Sub Elisaeo propheta uni ex filiis prophetarum excussum est ferrum de securi, et statim mersum est. Rogavit Elisaeum, qui amiserat ferrum:
Abbreviated transcription (Latin):
peutis ⁊ uͥge. surtebant egipti flumina puro meatu aqͣr᷑
subito de fontiũ uenis sangus cepit erũꝑe. ñ erat potꝰ ĩ
fluuiis. Rursus ad ꝓpħe p̃ces truor cessauit. flunm̃ aquar̃
nͭ. remeauit. sur̃clausus erat undiq pp̃. hebrxoiũ. hinc egip¬
tiꝰ uallatꝰ uimari clausus. bͥgã leuauit moises. seꝑauit se
aqua. ⁊ ĩ inurorũ spẽm cõgelauit. atq int̾ undas una pede
tis reilcit᷑ exordiũ. Nõne claret nl. uł maritimorũ fluduũ.
uł fluuuĩ rursus eẽ mutatã. Sitiebat popłs prũm terigit

Expanded text:
pentis et virgae. Currebant Aegypti flumina puro aquarum meatu, subito de fontium venis sanguis coepit erumpere; non erat potus in fluviis; rursus ad Prophetae preces cruor cessavit fluminum, aquarum natura remeavit. Circumclusus erat undique populus Hebraeorum, hinc Aegyptiis vallatus, inde mari clausus. Virgam levavit Moyses; separavit se aqua, et in murorum specie congelavit, atque inter undas via pedestis revertit exordium . Nonne claret naturam vel maritimorum fluctuum vel fluvialis cursus esse mutatam? Sitiebat
Abbreviated transcription (Latin):
distctiorẽ uitã. ad aliud monast̾iũ ꝑg̾e disposum.
ibidemq cõman̾e decreu̾int: siuodus conceait. Si
uͦ fuga discipline alium locũ quesierit: recłire co
tuit᷑. de monachis ⁊̃ consequent᷑ intelligit᷑: de quo¬
libet ⁊̃ cłico. S obicit᷑ illud basilii Monachi uota sũ

Expanded text:
rem vitam ad aliud monasterium pergere disposuerint ibidemque commanere decreverint, synodus concedit. Si vero fuga discipline alium locum quesierint, redire cogtuit, de monachis etiam consequenter intelligitur; de quolibet etiam clerico. Sed obiicitur illud Basilii: Monachum
Abbreviated transcription (Latin):
icdio punita ẽ. exustio libri: belli̾ca cede. ⁊ ꝑegrina cap¬
tiuitate. scisina. hiatu t̾re. sepultis auctorib uiuis. ⁊ ce¬
t̾is celesti igne consũptis. Quis iam dubitau̾it ħ scele¬
ratiꝰ cõmissũ qd̾ ẽ grauiꝰ uindicatũ: tem ggͣ ĩmora¬

Expanded text:
dio punita est, exustio libri bellica caede et peregrina captiuitate, schisma hiatu terrae, sepultis auctoribus uiuis et ceteris caelesti igne consumptis. quis iam dubitauerit hoc esse sceleratius commissum quod est grauius uindicatum? a ta
Abbreviated transcription (Latin):
nis gra illi cõcedat᷑. oblationes uͦ ñ offerant. nͥ pͥus a
liorũ .uii. annorũ curritula expleant᷑. In his ã oiñib
annis atq tẽꝑib carnẽ ñ manducent. nec unũ bib̾e
p̾sumat. exceptis festuus dieb atq dñitis. ⁊ pascha us¬
q ad pentecosten. ⁊ qͦtq ire uolu̾it: nullo uehicło de

Expanded text:
i gratia concedatur. Oblationes vero non offerat, nisi postquam aliorum septem annorum curricula expleantur. In his autem omnibus annis atque temporibus carnem non manducet, nec vinum bibere praesumat, exceptis festis diebus atque Dominicis, et a Pascha usque ad Pentecosten; et quocunque ire voluerit nullo vehiculo de
Abbreviated transcription (Latin):
desideras. cuiuire inferunt᷑ arma:. huic legittime
usuramexige. quõ non sit cͥm̃ occidere. Sine ferro
a̾unicat: qui usuram flagitat. Sũ gladio se deho¬
ste ulriscit᷑. qui su̾it usurarius exactor mnimici. oͦ uͥ
Lius belli: ibi ius usure.

Expanded text:
desideras, cui jure inferuntur arma; huic legitime usuram exige quem non sit crimen ocdimicat qui usuram flagitat: sine gladio se de hoste ulciscitur, qui fuerit usurarius exactor inimici. Ergo ubi jus belli, ibi etiam jus usurae.
Abbreviated transcription (Latin):
acciꝑe. qui inigne positꝰ nescit ardẽ. Cũ uͦ ñ amor ꝓ¬
treande sobolis. s uoluptas dñat᷑ inoꝑe cõmixcionis. ha¬
beant cõiuges ⁊̃ de cõmixcione sua quod defleant. ⁊c̃ ã
uir qͥ pt᷑ admixtionẽ conuigis lotus aqͣ fu̾it. ⁊̃ sacre
cõmumionis ualet munꝰ aciꝑe. cũ ei scd̾m p̾finitam

Expanded text:
n amor procreandae sobolis, sed voluptas dominatur in opere commixtionis, habeant conjuges etiam de commixtione sua quod defleant. Tunc autem vir qui post admixtionem conjugis lotus aqua fuerit, etiam sacram communionem valeat accipere, cum ei secundum praefinitam
Abbreviated transcription (Latin):
lex̃it. quod a siuis improbe ftm̃ ẽ: uł reddere quod ꝑ
ũurias ablatũ ẽ. s ⁊ si hoc gemus belli sñ dubio ui
stũ ẽ qd ds̾ imꝑat qui nouit quid cuiq fieri de¬
beat. In quo bello ductor ex̃citꝰ. ut ip̃e ppłs ñ tã aue¬
tor belli qmͣ minist̾ iudicaudꝰ e Cum gͦ iustũ¬

Expanded text:
lexerit quod a suis inprobe factum est uel reddere quod per iniurias ablatum est. sed etiam hoc genus belli sine dubitatist iniquitas et nouit quid cuique fieri debeat. in quo bello ductor exercitus uel ipse populus non tam auctor belli quam minister iudicandus est. Iesu
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃is scribens. Siquis ab ep̃o nestouo aut ab̃ ñ pot̾.¬
aliis qui eũ sequnt᷑ ex quo talia p̃dicate teꝑunt. uł ex¬
colcatus uł exutus ẽ. siũ autistitis. siue clici dignitate.
hunc in mia coĩone ⁊ clurasse ⁊ durare manifestũ ẽ. Hec
iudicamnꝰ eũ eẽ remotũ. quia ñ pot̾at quẽsꝗͣ eiꝰ remo¬

Expanded text:
pis scribens: Si quis ab episcopo Nestorio, vel ab aliis qui eum sequuntur, ex quo talia praedicare coeperunt, vel excommunicatus vel exutus est seu antistitis seu clerici dihunc in nostra communione durasse et durare manifestum est, nec judicamus eum esse remotum, quia non poterat quemquam ejus remo
Abbreviated transcription (Latin):
apłi quic̾: pot̾ caꝑe prouotat᷑. hic ã uͥ cde cimittendo ł
non duratcencd infidelis cum ficdeli coraugio qrͣ. utrũꝙ
inftrmitatẽ hominũ ⁊ non id quod ñ expedit ꝓhibet.i¬

Expanded text:
provocatur. Hic autem ut de dimittendo vel provocatur. Hic autem ut de dimittendo vel non dimittendo infidelis cum fideli conjugio quaeritur, utrumque infirmitates hominum, et ideo id quod non expedit, Apost
Abbreviated transcription (Latin):
turã carnis iifirmitatẽ. sic excipit honestate nubendi.
ut neininẽ impediat adsalutẽ. qmͣuis magis expediret
niag̾q honestum eẽt. si uirgo consiliũ. quo p̃ceptũ non
cũpeslit eam arriꝑet. tẽ ã ñ expecdit id qd̾ licitũ ẽ. qñ per¬
mittit᷑ quitẽ. Sead usus ip̃tus potestatis. aliis aiffert un¬
per̾m̃tũ salutis. sicut est uncde iam c̾ui locutũ ẽ. disces¬
sio comugis ficielis abinfideli. qmͣ non ꝓhibet dñs pre¬
tepto legis. quia coram illo iniusta ũ ẽ s prohibet aplc̃
consilio caritatis. quia infidelib aiffert impedim̃tũ sa¬
lutis Non solũ quia ꝑniciossissime scandalitaut᷑ offerisi.
Nerũ ⁊̃ quia cum malia coniugia ceciãerint. iuuentib
ess a quib d̃uitunt᷑. adult̾inis nexibus colligati diffic
fꝗcit. qm̃ illut non solũ. s utr̃q parit̾ licet. Nñ ad nicħ hoꝵ
aliict amplius. ñ ad ĩ quod amplius expedit. consilio

Expanded text:
turam carnis infirmitatem sic excepit honestate nubendi, ut neminem inpediat ad salutem, quamuis magis expediret magisque honestum esset, si uirgo consilium, quo praeceptum eam non conpellit, arriperet. tunc autem non expedit id quod licitum est, quando permittitpedimentum salutis. sicut est, unde iam diu loquimur, discessio coniugis fidelis ab infideli, quam non prohibet dominus praecepto legis, quia coram illo iniusta non est, sed prohibet apostolus consilio caritatis, quia infidelibus affert inpedimentum salutis: non solum quia perniciosissime scandalizantur offensi, uerum etiam quia in alia coniugia cum ceciderint uiuentibus eis, a quibus dimittuntur, adfacit; quoniam illud non solum utrumque pariter licet unde ad nihil horum aliud amplius, unde ad id, quod amplius expedit, consilio
Abbreviated transcription (Latin):
fanendũ ꝓpt̃ lib̾am bñt uosentiã. sua cui platet ita nõ
ego i̾ico ñ añs. tũ alloqueret᷑ fideles quib eẽnt: coniugeᷤᷤ
infideles ãpcisti quia dñs ussit. ne coruugia diu̾se re
ligionis sͥmet copłarent᷑. ip̃m adhibuisti testimoniũ
dñ cditentis. Non accipias utorẽ filio tuo de filiab alie¬
ro. qmͣatni uir euis uiuit. Quocĩ si mortuus est uir eiꝰ.
libata ẽ cui uult nibat tm̃ uiclño. quod ita exposusti.

Expanded text:
faciendum propter liberam beneuolentiam. Tu autem, cui placet ita non ego dico, non dominus, cum alloqueretur fideles, quibus essent coniuges infideles, diligionis copularentur, et ipsum adhibuisti testimonium Domini dicentis: Non accipies uxorem filio tuo de filiabus aliest, quamdiu vir ejus vivit; quod si mortuus fuerit vir ejus, liberata est; cui vult nub
Abbreviated transcription (Latin):
ut fi alt᷑ ex toniugib treclidis. ałtm ũ credentẽ. secũ tñ
habitare consentientẽ ñ cdurtt̾et. his ubis tuis aliud ħ¬
eẽ. aliud illud. satis euident̾ ostenclis. Illuc̃ em̃ de biis
cõuugiis agͥ que ñ sunt p̾mitꝰ copulata ne nubat femi¬
na nisi sue teligionis uiro. ut ne uir talẽ ducat uxorẽ.

Expanded text:
 e coniugibus credidisset, alterum non credentem, secum tamen habitare consentientem non dimitteret\'. his uerbis tuis aliud hoc, aliud esse illud satis euidenter ostendis. illud enim de his coniugiis agitur, quae sibi primitus copulantur, ne nubat femina non suae religionis uiro uel uir talem ducat uxorem.
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥ d simile ẽ iit̃bis apłi aliquid̃ dissmule. Simuile qͥd̾¬
⁊ hic dicit. ego d̾ico ñ dr̃s. Quale ẽ em̃ p̃ceptũ cliũ ũ habeo.
tale est ñ dicit dñs. Et quale est consiliũ do. tale ẽ ego di¬
co. Ilud ã ẽ ddissimile. quia de nubendo. ⁊ ñ nubendo di¬
ci pot̾. hoc bñ fi̾ pot̾. illud ã melius qm̃ utr̃q expedit.¬

Expanded text:
uid dissimile. Simile qet hic dicit: Ego dico, non Dominus. Quale est enim: praeceptum Domini non habeo, tale est: non dicit Dominus, et quale est: consilium do, tale est: ego dico. Illud autem dissimile est, quia de nubendo et non nubendo dici potest, hoc bene fieri, illud melius, quoniam utrumque expedit,
Abbreviated transcription (Latin):
plo beati gg̃. ab imꝑatorib uł quib libet ducib defen¬
siouẽ fid elib postulare licet ⁊̃ cum beato leoñe quosli-¬
bet ad sui defensionẽ cont᷑ adu̾sarios suͭe fidei uirilit̾
hortari. atq ad in iufideliũ ꝓtul artend̾am. quosq ex¬
citare. Effusionẽ uͦ sanguius nulli epõrũ sua uł ĩpr̃m

Expanded text:
plo B. Gregorii ab imperatoribus vel quibuslibet ducibus defensionem fidelibus postulare. Licet etiam cum B. Leone quoslibet ad sui defensionem contra adversarios sanctae fidei viriliter adhortari, atque ad vim infidelium procul arcendam quosque excitare. Effusionem vero sanguinis nulli episcoporum sua vel im
Abbreviated transcription (Latin):
reb nec isi ber igͥnoranuia polłit errari. Non e tn con¬
sequens. ut eõtinuo erret quisqͥs aliquid nesut.ẜ. quisqͥs
se existimet scire quod nescit. Puͦ quippe approbat fal¬
sũ qd̃ errons ẽ ꝓpͥũ. Herũtñ inquare quisquis erret:
int̾est płimũ. Ham inima eademq̃ re & nes ienti sciẽs
ł ⁊̃ noxia quisñ incis q̃ ille scit ei p̾ferat nescientẽs St̃

Expanded text:
rebus, nec nisi rerum ignorantia possit errari; non est tamen consequens ut continuo erret quisquis aliquid nescit, sed quisquis se existimat scire quod nescit: pro vero quippe approbat falsum, quod est erroris proprium. Verumtamen in qua re quisque erret, interest plurimum. Nam in una eademque re et nescienti sciens, vel etiam noxia: quis non in eis quae ille scit, ei praeferat nescientem? Sunt
Abbreviated transcription (Latin):
a sac̾dotib cõstituta sine nec̾iate rõnabili non babili. or¬
soluant᷑. Item resꝵ. Cotidiana ieuinia duplicatis ł tͥplicatĩ

Expanded text:
a sacerdotibus constituta sine necessitate rationabili non . XVIII. Quotidiana jejunia duplicatis vel triplicati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓperet sine maioris nati sacdonis iussione. nec solus p̃s s¬
bit̾ cum sola femina fabulas msceat. nec archidiaconꝰ
sub ꝓtextu humilitatis aut. offitii frequent̾ intret do¬
micilia matͦnar̃. aut forte ꝑcleros aut ꝑ domesticos ma¬
tͦne mandet aliqͥd set̾rete. Si agnitũ fu̾it: ⁊ ille depona
fu̾it. ep̃o sugg̾at᷑. ⁊ si talis ẽ ad qm̃ ire debeat: ip̃e ꝑ ĩ¬
t̾uentũ agat. Sm ã. de lat̾e suo dirigat cũ duob aũ
tͥb cestib nemo tũ cũ extrauea habitet femina. nͥ soror
aut ꝓxima fu̾it. ⁊ iũ magna solluitudine siat. Itt̃ gg.¬

Expanded text:
peret sine majoris natu sacerdotis jussione; nec solus presbyter cum sola femina fabulas misceat, nec archidiaconus sub praetextu humilitatis aut officii frequenter intret domicilia matronarum, aut forte per clericos aut domesticos matronae mandet aliquid secrete. Si agnitum fuerit, et ille deponatur, fuerit episcopo, suggeratur. Et si talis est ad quam ire debeant, ipse per interventum pergat. Sin autem, de latere suo dirigat cum duobus aut tribus testibus, nemo tamen cum extranea habitet femina, nisi soror aut proxima fuerit, et hoc cum magna sollicitudine fiat. Non
Abbreviated transcription (Latin):
i ep̃orũ cause mͥ cõmissorũ ap̃ piissimos debet̃.¬
disos aliorũ patͦcuno lisponunt᷑. infelix ego
inecella ista quid facio: s ut ep̃i mei me despicu¬
ant: ⁊ ccͣ me refugiũ ad scł̃ares iudices heãnt. oip̃i
deo gras ago. peccaris meis deputo. ħ tũ b̾uit sug¬
gero. quod aliquãtulũ expecto.  si ad me uenur
distułint: ȩccitre ieos disftctionẽ canonicã muillo¬

Expanded text:
porum causae mihi commissorum apud piissimos dominos aliorum patrociniis disponuntur, infelix ego in ecclesia ista quid facio? Sed ut episcopi mei me despiciant, et contra me refugium ad saeculares judices habeant, omnipotenti Deo gratias ago, peccatis meis deputo. Hoc tamen breviter suggero, quia aliquantulum exspecto, et si ad me diu venire distulerint, exercere in eos dist
Abbreviated transcription (Latin):
crar̃ qmͣ seculariũ ẽẽ ꝑitos. Nc̃ querit᷑ ansecularium
exemplo .xͥ. qui turbas sequentes ñ solũ ũbo docebat.
si ⁊̃ uͥtute sanabat. &e corꝑalib alũtis refurebat. Nt a̾
p̾lati hec om̃ia plene ꝑsic̾e possint: seculariũ nego¬
tiorũ oꝑtet eos hr̃e sollerciã. ut eorũ cautela. ⁊ eccłie

Expanded text:
ur, an saecularium exemplo Christi, qui turbas sequentes non solum verbo docebat, sed etiam virtute sanabat et corporalibus alimentis reficiebat. Ut autem praelati haec omnia plene possint perficere, saecularium negotioru
Abbreviated transcription (Latin):
facientib desolauit ecłis. ut reparandi eas spes nł¬
lo mͦ ppꝰ deficiente remanserit. maiou ualde cura cõ¬
stͥngin᷑ ne defunctis ear̃ sac̃dotib teliquie plebis tt¬
dine sepe cõmoniti ħ nr̃o sedit corci consilius. ut ui¬
cinis cas mandaremꝰ pomtificib gubnamdas. Ioqsra¬
trit eitue quirã gubnationẽꝙ. tͥim tabnenliu eicłie

Expanded text:
facientibus desolavit Ecclesias, ut reparandi eas spes nulla populo deficiente remanserit, majori valde cura constringimur ne, defunctis earum sacerdotibus, reliquiae plebis nudine saepe commoniti, hoc nostro sedit cordi consilium, ut vicinis eas mandaremus pontificibus gubernandas. Ideoque fraternitati tuae curam gubernationemque trium Tabernarum Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ã exantilla pp̃uxors stilitatẽ filios querere alicui liceat.
exemplo. ꝓbat᷑ abrahe. qui pp̃sfilitatẽ uxois sue sarrai.
ing̾ssus est aclaghar egiptiam. ut exea filios accipet. Itẽ
iacob cum ex rachele filios hiẽ ñ posset: exancilla eiꝰ fili¬
os sͣ suscitauit. nec solũ pp̃ ft̾ilitatẽ. u̾m ⁊̃ pp̃̾ fecnuditatẽ¬
cessautẽ legit᷑ innase ad aucillã lie. ⁊ exea filios genuisse.
exquib omnib colligit᷑ ꝓpt̾ sfilitatẽ ixxoris. siue exancil¬
la siue exqualibet alia licite filios ꝓtreari. alioquin ad¬
ultii maiula abraham ⁊ iacob notabunt᷑. s: sunt ptͦ mor¬
tẽ sarre abrahar cethuiã duxit muxorẽ. ne sc̾m aug̾¬

Expanded text:
 ex ancilla propter uxoris sterilitatem filios quaerere alicui liceat, exemplo probatur Abrahae, qui propter sterilitatem uxoris suae Sarae ingressus est ad Agar Aegyptiam, ut ex ea filios acciperet. Item Jacob, quum ex Rachele filios habere non posset, ex ancilla ejus filios sibi suscitavit, nec solum propter sterilitatem, veruse ad ancillam Liae, et ex ea genuisse filios. Ex quibus omnibus colligitur, propter sterilitatem uxoris sive ex ancilla sive ex qualibet alia licite filios quaeri; alioquin adulterii macula Abraham et Jacob notabuntur. Sed sicut post mortem Sarae Abraham Cethuram duxit uxorem, ne secundum Aug
Abbreviated transcription (Latin):
societatẽ relicte cõiigis sinc̾it̾ amplectat᷑ ⁊ foueat. Itaq
qͥ iam ãmoniti a sacdo. seinel. bis. ⁊ t̾. ut coirigant᷑ ad
sue conuigis nolu̾mit redire consoiciũ. ip̃i se siuis m̃itiᷤᷤ
ia palatine dignitatis offõ seꝑabunt. ⁊ insuꝑ gen̾ose
dignitatis destimoniũ qͣm dui inculpa fu̾int.: amissu
ri sũt. quia carnẽ suã isuclii iugulo tradidert̃. Item¬

Expanded text:
sta lege conjugii sinceriter amplectatur et foveat. Hi tamen qui jam admoniti a sacerdote semel et bis terque ut corrigantur ad charum suae conjugis noluerint redire consortium, ipsi se suis meritis et a palatinae dignitatis officio separabunt, et insuper generosae dignitatis testri sunt, quia carnem suam dissidii jugulo tradiderunt
Abbreviated transcription (Latin):
uit. solutꝰ sis incelo. Si ã alit̾ fec̾is: ⁊ scẽ mr̃is eccl̃ie tã salu¬
brẽ ammonicionẽ ã espęx̃is: ip̃e tͥsis iudex. in laqueo diabo¬
liqͣ irretitꝰ teñis: ꝑmanebis. sangstiuis snꝑ cap̾tuũ. nos a¬
lient a consortio tuo paliorũ sideliũ dei falute ip̃o opitulã¬
te or sollicitudine nitimͣ desucdare. ⁊ diũ miãm aitentius

Expanded text:
 aliter feceris, et sanctae matris Ecclesiae tam salubrem admonitionem despexeris, ipse tibi sis judex, et in laqueo diaboli quo irretitus teneris, permanebis. Sanguis tuus super caput tuum, nos alieni a consortio tuo pro aliorum filiorum Dei salute, ipso opitulante, omni sollicitudine nitimur desudare et Domini attentius
Abbreviated transcription (Latin):
te traxit ad tam inmanissimũ pecũ fatiiꝰ. Ing̾dere mo¬
uastiũ. humiliare subinanu abbatis. ⁊ frm̃ multorum
p̃ub aduitꝰ. obserua cuncta supplici aĩo. q̃ tͥ fu̾int im¬
ꝑata. si forte iguoscat infinita bonitas dei peccatis tui ᷤ¬
⁊ refrig̾et aĩam tuã. pͥusꝗͣ crucieris ꝑpetuis flãmis. hoc

Expanded text:
te traxit ad tam immanissimum peccati facinus, ingredere monasterium, humiliare sub manu abbatis, multorumus adjutus, observa cuncta supplici animo quae tibi fuerint imperata, si forte iget refrigescat anima tua, priusquam crucieris perpetuis flammis. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
dmou̾ente eũ lacͥmis. ⁊ inulto gemitu cordis curamꝰ.
fili stęphane. s ñ filius dici debes. qͥtã trudelit̾ infe¬
lix homicidiũ ꝑperrasti. Nam occidisti partẽ corpis tui le¬
gitamo m̃m̾o tͥ sociatã sine cã mortis ñ tͥ resistentẽ. nõ
insid̾iantẽ quot̾q mͦ uite tue. ñ ĩuenisti eã cũ alio uiro
nefariã rem facientẽ. s: contitatis adiabolo. impio fu¬
roie iuflãmat᷑. latronũ more aiͦcuis eã gladio trudelior
omni bestia int̾emisti. ⁊ nc̃ pt᷑ mortẽ eius addis iniquita¬
tẽ suꝑũquitatẽ filiorũ tuorũ improbe p̃do. qui mat̾ nõ
peꝑtisti. filios tuos orphanos fecisti. Induc̃e suꝑeã uis
moitis cãm ptͦ morcẽ. ꝑ unil hominẽ homicidã ⁊ repro¬
urnus testimoruo ictoneo ⁊̃ quẽpiã cõdẽpnat. uł iustificat
qͣnto mag̾. ꝑ istũ flagiciosum ⁊ scelestũ. nec illa uiua de¬
buit cõdempnari. nec a te ptͦ moitẽ eius accusari. pͥus

Expanded text:
dmonere tecum lacrymis, et multo gemitu cordis curamus, fili Hastulphe, sed non filius dici debes, qui tam crudeliter infelix homicidium perpetrasti. Nam occidisti uxorem tuam partem corporis tui legitimo matrimonio tibi sociatam, sine causa mortis; non tibi resistentem, non insidiantem quocunque modo vitae tuae. Non invenisti eam cum alio viro nefariam rem facientem, sed concitatus a diabolo impio furore flammatus, latronum more atrocius eam gladio tuo crudelior omni bestia, interemisti, et nunc post mortem ejus addis iniquitatem super iniquitatem. Filiorum tuorum, improbe praedo, qui matri non pepercisti, et filios tuos orphanos fecisti, inducere super eam vis mortis causam, post mortem, per unum homicidam et reprocondemnat vel justificat, quanto magis per istum flagitiosissimum et scelestum nec illa viva debuit condemnari, nec a te post ejus mortem accusari. Prius
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ inuestigare. ⁊ toto nisu scrutari ꝓcurare. qͣtinꝰ
iuuenire ualeatis utr̃ ꝑcussione iam nõiati p̾sbit̾i
rau̾c̃uicis fractione. Iciem diacouꝰ ut fert᷑ extinctꝰ
ẽ. Et siquidẽ a p̾fato p̾sbit̾o ñ admortẽ ꝑcussus ẽ.
s exequo cadens c̃̾uice fracta int̾iit. sca̾m arbitͥũ

Expanded text:
ter investigate et omni nisu scrutari procurate, quatenus invenire valeatis, utrum percussione jam nominati presbyteri, an cervicis fractione idem diaconus, ut fertur, exstinctus est. Et siquidem a saepe fato presbytero non ad mortem percussus est, sed ex
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ c̃ reu̾end̾ altare cibi spũali saiandꝰ ascendis. sar̃ dĩcui
corpꝰ ⁊ sangͥnẽ fide respice. honora. mirare. nĩte. uianui cor¬
dis tange suscipe. ⁊ maxime totũ haustu mt̾oris hominiᷤ

Expanded text:
altare cibis spiritualibus satiandus ascendis, sacrum Dei tui corpus, et sanguinem fide respice, honora, mirare, mente continge, cordis manu suscipe, et maxime totum haustu interioris hominis
Abbreviated transcription (Latin):
uenire: nͥ qd̾ ꝓeis altaris. siue mõnũ siue elemosi¬
narũ sacͥfiriis sollẽpnit̾ supplicamꝰ. qͣmuis ñ ꝓ quib fi¬
unt omnib ꝓsint. s his tm̃ qui dũ uiu̾unt: cooꝑant᷑
ut ꝓsint. s quia ñ disc̾nimꝰ qui sint: oportet ea ꝓ iege¬
ñandis om̃ib fac̾ẽ. ut nullus eorũ p̾t̾mitat᷑. ad quos hec
 bñsitia possint ⁊ debeant ꝓ uemire. Meliꝰ eñ suꝑerunt¬

Expanded text:
e altaris, sive orationum, sive eleemosynarum sacrificiis solenniter supplicamus, quamvis non pro quibus fiunt omnibus prosint, sed his tantum, quibus, dum vivunt, comparatur ut prosint. Sed, quia non discernimus, qui sint, oportet ea pro regeneratis omnibus facere, ut nullus eorum praetermittatur, ad quos haec beneficia possint
Abbreviated transcription (Latin):
leuit. qr añ seuiores ifrł uitam̃to cũ eis pacẽ firma¬
u̾ant. S notand̾ quod semores i frł ⁊ si scrent a dño
⁊ eẽ imꝑatũ ut delerent gentes t̾re ꝓmissionis: de¬
cepti tũ a gabaonitis. uesciebant eos eẽ incolas t̾re
sͥ ꝓmisse. Nen̾unt eñĩ ut historia refert attͥns calci¬
aim̃tis. ⁊ cũ aridis panib dicentes. uiri pacifici ue¬
nimꝰ de t̾ra longinq̃. saltiam̃ta sũt attͥta inpedib
unr̃is. panis defecit insitantiis nr̃is. audiuimꝰ do¬
rert̃ eis quib uirau̾ant semores isrł̃. Illi a̾ uidẽtes
se eẽ deceptos uoluerunt delere eos. s peꝑcit eisio¬
sue ꝓpt̾ uiram̃tũ sentorũ isrł. Uñ ambs inlibro¬

Expanded text:
uramento cum eis pacem firmaverant. Sed notandum est, quod seniores Israel, etsi scirent a Domino esse imperatum, ut delerent gentes terrae promissionis, decepti tamen a Gabaonitis nesciebant eos esse incolas terrae promissae. Venerunt enim ut historia refert attritis calceamentis, et cum aridis panibus, dicentes: Viri pacifici, venimus de terra longinqua, calceamenta sunt attrita in pedibus nostris; panis defecit in sitarciis nostris; audivimus Dorerunt eis, quibus juraverant seniores Israel. Illi autem videntes se esse deceptos, voluerunt delere eos, sed pepercit eis Josue propter juramentum seniorum Israel. Unde Ambrosius in lib
Abbreviated transcription (Latin):
uelud homicida inextremo ȩxamine a usto iudi¬
ce cdegrandinabit᷑ ille ꝑ quẽ satro stm̃ euaugłiũ ad
ĩiustũ ⁊ illicitũ. ⁊ deo minuimne amabile qͣi testimoni-¬
ũ iuste ⁊ humane petitionis ad dunt᷑. fontat itaq¬
s hubaldus mrẽm ⁊ frẽs. ⁊ lugeat si coactione ⁊ timore
Iuitam̃ti: aliquid defuit mr̃i. Qui uͦ eũ iurare coe¬
gertuit. qd̾ ñ debut reatu ꝑurii impliciti teneãt᷑.
Iniuria quippe intuste irrogata eius ẽ infamia qui
fac̃. Nec enĩ ullo mͦ ad obprobͥũ eo̾acte uoliitatis tͣ¬
hit᷑. quod illicita condicio necesutatis excorsit¶ ¶ũ¬

Expanded text:
elut homicida in extremo examine a justo judice degrandinabitur, per quem sacrosanctum evangelium ad injustum et illicitum, et Deo minime amabile, quasi testimonium justae et humanae petitionis adducitur. § 2. Foveat itaque Hubaldus matrem et fratres, et lugeat, si coactione et timore juramenti aliquid defuit matri. Qui vero eum jurare coegerunt quod non debuit, reatu perjurii impliciti teneantur. Injuria quippe injuste irrogata ejus est infamia, qui facit. Nec enim ullo modo ad opprobrium coactae voluntatis traditur quod illicita conditio necessitatis extorsit.
Abbreviated transcription (Latin):
simulans pͥuilegiũ pͣue seniclutis ait. Maledictus ñ senĩoi s
puer .c. amioiũ. apparet gͦ quod illi ex aitusationt p̾latorũ in¬
fames fiunt. qui eoiũ uitã rep̾hend̾e ⁊ lac̾are conant᷑. qui lo¬
cum sui regiminis ñ nomine tm̃. s uita ⁊ monb tenent.
alii autẽ potuis laudabiles fuint ex accusatione p̾latorum
suoruĩ: qmͣ infames. Item qd̾ dr̃ maiorũ quispiã mirioiũ ac¬
cusatõib ñ impetat᷑ muiores intelligendi sũt ñ diguitate s

Expanded text:
simulans privilegium pravae senectutis, ait: Maledictus, non senior, sed puer centum annorum. Apparet ergo, quod hi ex accusatione praelatorum infames fiunt, qui eorum vitam reprehendere et lacerare conantur, qui locum sui regiminis non nomine tantum, sed vita et moribus tenent. Alii autem potius laudabiles fiunt ex accusatione praelatorum suorum, quam infames. Item, quod dicitur: Majorum quispiam minorum accusationibus non impetatur, minores intelligendi sunt non dignitate
Abbreviated transcription (Latin):
gestis quod ds̃ aũtat a
quib libet illitita uł ñ bona
ex titisset conditio allegata. que aut iugulare aiimã
pat̾s. aut gerere cõpelleret stuprũ sairatissime uͥgi¬
nis. nũquid ñ tołabilius eẽt stulte ꝓmissionis uota
ieicẽ. ꝙͣ ꝑinutiliũ ꝓmissoiũ custodiã. exhorrendã
aliquando non expedit ꝓnussũ solu̾e sacta

Expanded text:
gestis, quod deus avertat, a quibuslibet illicita, vel non bona extitisset conditio allegata, que aut iugulare animam patris, aut gerere compelleret stuprum sacratissime virginis, nunquid non tollerabilius esset stulte promissionis votaer inutilium promissorum custodiam, exhorrendam Aliquando non expedit promissum solvere sacra
Abbreviated transcription (Latin):
Ingtͣus eñ exstitit. qui plenꝰ urtutib diñ ñ oĩ timuit.
In ħ eiũ quisq pectator fit culꝑabilior qͦ ẽ deo acceptior Iõ
eiũ adã plus peccauit. qͥa oim̃i bono habundauit. ⁊ iam
alio mͦ offerciens iuno: reus ẽ omurũ. quia om̃is uͥtus¬
ł uolaret castitatẽ. uł saltẽ ninus amaret: Si eñ tota
pp̃ ddm̃ adhuc castitas uiẽ ut uolit eandẽ ꝑdere. tñ saltĩ
mincei ganctio minon asfectione ticet᷑ eã nͥ uidet inde

Expanded text:
Ingratus enim exstitit, qui plenus virtutibus Deum omnino non timuit. In hoc enim quisque peccator fit culpabilior, quo est Deo acceptior. Ideo enim Adam plus peccavit, quia omni bono abundavit. Etiam alio muniae vel violaret castitatem, vel saltem minus amaret. Si enim propter Deum tanta adhuc castitas inest, ut nolit eam perdere: saltem minori gaudio, minori affectu tuetur eam, ubi videt inde
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑabit ũguẽ. Deleat quod ñdlũ audet sem̃e q̃ mnł¬
tũ desid̾at cibũ spũalem. Isti sunt digni fructus pe¬
nitẽtie aiam captiuã elaq̃autes: ⁊ ĩ lib̾tatẽ seruãtes. so¬
hibeat p̾t̾ea se a ludis a spectatulis scli. q̃ ꝑfectã uult
conseqͥ gram remissionis. Nã dina si se cohibusset:
si uit̾ suos reuiãsiss. abexͣneo raptore corrupta ñ eẽt.
mel rapta ẽ. ł corrupta. simeat iã docta ex ꝑm̃ĩto. qd̾
ignorauit ungo. eligat quẽ nnitet᷑ ñ sequat᷑ quem
aĩus suiis dãpnat. Si eiũ iucdicat qui puĩe fructꝰ nõ¬

Expanded text:
separabit in ignem. Gemat quod nondum audet sumere quem multum desiderabat cibum salutarem. Isti sunt digni fructus poenitentiae, animam captivam elaqueantes, et in libertatem servantes. Cohibeat se praeterea a ludis, a spectaculis saeculi, qui perfectam vult consequi gratiam remissionis. Nam Dina si se cohibuisset, si inter suos remansisset, ab extraneo raptore corrupta non fuissmel rapta est et corrupta: timeat jam docta experimento, quod ignorat virgo. Eligat quem imitetur, non sequatur quem animus suus damnat: se enim judicat, qui fructus po
Abbreviated transcription (Latin):
iuste diñ ut diximnꝰ peccando offenderit. ⁊ tuneat illã
u̾itatis siũam. Nõ potestis duob diu̾s seruire. Tuneat
deo qͣs optilit amiserit uirtutes piũ ẽ tñ crede ut
recepta deigr̃a q̃ ineo destruit mala. pͥora ⁊̃ remu¬
neret bona. ut cũ destruxisset qd̾ suũ ñ ĩuenit: ami.
icdiligat bonũ. qd̾ ⁊̃ ĩpeccante plautauit. In omnib¬

Expanded text:
eat illam Veritatis sententiam, Non potestis duobus dominis servire . Timeat Dei quam obtulit amiserit servitutem. Pium est tamen credere, ut recepta Dei gratia, quae in eo destruit mala priora, etiam remuneret bona: ut cum destruxerit quod suum non invenit, amet et diligat bonum quod etiam in peccante plantavit.
Abbreviated transcription (Latin):
sine ma nullus ꝑuenit qͦ tendit: ita sine caritate q̃ dr̾
caritatẽ deo exhibeamꝰ. ⁊ pemio corcte puro ⁊ cõsciã bõa.
⁊ fide ñ ficta. facile peccato resistimꝰ. bonis oꝑib hãbũ¬
damꝰ. scłi blandim̃ta contẽpmimꝰ. ⁊ oiã q̃ difficilia sunt
humane fragilitati uł asꝑa. ⁊ cũ dilectione ꝑficimꝰ. si¬

Expanded text:
it nullus quo tendit, ita sine caritate, quae dcaritatem Deo exhibeamus, et proximo de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta, facile peccato resistimus, bonis omnibus abundamus, saeculi blandimenta contemnimus, et omnia, quae difficilia sunt human
Abbreviated transcription (Latin):
pati sunt. ⁊ ut totũ dicam ipãm mortẽ corꝑis ñ solũ ñ
refuguint. s ⁊ libent̾ accipiunt. am̃bientes a corꝑis
teudi signũ fũ̾it quod suꝑ eũ descend̾it. ⁊ mansit spc̃
quicdẽ mag. ⁊ filio dei quod inip̃o man̾e sp̃c astruit᷑. ꝙͣ¬
diu mortale corpꝰ gestũmt. partĩ maneat met̾nũ. ꝑtĩ
teicditurꝰ secedat. Manet quippe ap̃ eos. ut bonis cõsi¬
stant actib uoluntariã pauꝑtatẽ diligant. mansue¬
tuchinẽ couseq̃nt᷑ ꝓ et̾no desiderio lugeant. esuriant.

Expanded text:
parati sunt, et ut in totum dicam, ipsam corporis mortem non solum non refugiunt, sed etiam libenter excipiuncendi signum fuerit, quod super eum descenderit et manserit Spiritus. Quid magni est Filio Dei quod in ipso manere Spiritus diu mortale corpus gestaverint, partim manet in aeternum, partim rediturus secedat. Manet quippe apud eos, ut bonis insistant actibus, voluntariam paupertatem diligant, mansuetudinem consequantur, pro aeterno desiderio lugeant, esuriant
Abbreviated transcription (Latin):
urãm sure uolumus hunc p̾sentẽ p̃sbit̾um ad sedem apłi¬
cãuenire. nobis uiolentiã ⁊ excõmunicatõnẽ suã ꝑ ordinẽ
retulisse. qd̾ ⁊̃ sine iusto legis tramite illi sua fuisset ablata
eccłia. similit̾ indicauit qͥd̾ alius dato mun̾e sac̾dos relo
ductꝰ inuicdie usurpare p̾sũpsit. iñ parentes eius maguo
dolore cõpulsi p̾sbit̾um illũ qui suã tenebat eccliam mox¬

Expanded text:
d sedem apostolicam venisse, nobisque violentiam et excommunicationem suam per ordinem retulisse; quod etiam sine justo legis tramite illi sua fuisset ablata ecclesia, similiter indicavit: quam alius dato munere sacerdos zelo ductus invidiae usurpare praesumpsit. Inde parentes ejus magno dolore compulsi presbyt
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. si ut dixi restitui p̃. Plumq enĩ qui aufert a¬
nec aliud ht̃ uũ restituat. huic cce ñ possumus
repente dum estimat᷑ hab̾e quod reddat: non est¬
inquitas. Quia si ñ est uñ reddat ablatam petuni
me restituant᷑ aliena: s nefrustra homo in hominẽ
seiuiat. Et paulopt᷑. Illud uͦ fidentissime dix̾m: cum
qui ꝓ homine ad hoc int̾uenit ne male ablata xe.¬
stituat: ⁊ qui ad se confugientem qͣntũ honeste pͭ ad
reddendũ ñ compellit: sociũ eẽ fraudis ⁊ cͥminis. Nã
m̾scłius opem nr̃am talibus subt̃himꝰ. qmͣ impen¬
dimus. Non enĩ opem fert: qui ad peccandũ adiu-¬
oppmendo. S nũquid nos iõ aut exig̾e aut exigẽnd
taere uł possumus uel debemus : agimꝰ quantum
qpal facultas dat. ⁊ humanũ quidem iuĩquid. sed max¬
ume ac semꝑ diuinũ iudiiu cõminacites. Nolentes

Expanded text:
sed ut dixi cum restitui potest. Plerumque enim qui aufert anec aliud habet unde restituat. Huic certe non possumus repente, dum existimatur habiniquitas: quia etsi non est unde reddat ablatam pecuniaime restituantur aliena, sed ne frustra homo in hominem saeviat. Illud vero fidentissime dixerim, eum qui pro homine ad hoc intstituat, et qui ad se confugientem, quantum honeste potest, ad restituendum non compellit, socium esse fraudis et criminis. nam misericordius opem nostram talibus subtrahimus, quam inpendimus; non enim opem fert, qui ad peccandum adiuopprimit. sed numquid ideo nos aut exigere aut exigendum tradere uel possumus uel debemus? agimus. quantum episcopalis facultas datur, et humanum quidem nonnumquam sed maxime ac semper diuinum iudicium commin