comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stunt. Hi grecã sibi originẽ assert̃
Unde & naturali ingenio callent: Si
quidem post fine troiani belli. teucti
morte a iacis fr̃is inuisũ patrĩ telamo¬
nii dum ñ reciꝑetur in regnũ: ciprũ
concessisse. ibiq: urhẽ nomine antiquȩ
patriȩ sama laminã condidisse. inde
ad galłeͥciã ꝓfectꝰ. &ͣ positis sedib¬
ex locogenti nom̃ dedisse ꝑhibetur¬
Astures gens hispaniȩ uocati. eo quod
circa asturã flum̃. septi montib sil¬¬
uisq crebris inhabitent. Cantabri
gens hispaniȩ. a uocabulo urbis &
iberi amnis cui insidunt appellati.
horũ animꝰ ꝑtinax. & magis ad latro¬
unandũ & ad bellandũ. & ad ꝑpeti.¬
endũ uerbera semꝑ parati. Celtibe¬
ri agallis celticis fuert̃. quorũ ex
nomine appellata. ẽ regio celtiberia.
Nam ex flumine hispaniȩ ibero ubi
consedert̃. & ex gallis qui celtici di-¬
cebantur. mixto utroq uocabulo.
celtiberi nuncupati st̃. Afri appel¬

Expanded text:
stunt. Hi Graecam sibi originem asserunt, stunt. Hi Graecam sibi originem asserunt, unde et naturali ingenio callent: si quidem post finem Trojani belli Teucrum morte Ajacis fratris invisum patri Telamoni, dum non reciperetur in regnum, Cyprum concessisse, ibique urbem nomine antiquae patriae Salaminam condidisse ferunt, inde ad Galatiam profectum, expositis sedibex loco genti nomen dedisse. 112. Austures, gens Hispaniae, vocati eo quod circa Asturam flumen septi montibus silvisque crebris inhabitent. 113. Cantabri, gens Hispaniae, a vocabulo urbis et Iberi amnis cui insidunt appellati. Horum animus pertinax, et magis ad latrocinandum et ad bellandum, vel ad perpetiendum verbera semper parati. 114. Celtiberi ex Gallis Celticis fuerunt, quorum ex nomine appellata est regio Celtiberia. Nam ex flumine Hispaniae Ibero, ubi consederant, et ex Gallis, qui Celtici dicebantur, mixto utroque vocabulo Celtiberi nuncupati sunt. Afri appel
Abbreviated transcription (Latin):
titates. & animorũ diuersitates exi¬
stunt. Inde romanos graues. grecos
leues. afros uersipelles. gallos natura
feroces atq acriores ingenio ꝑuidemꝰ.
qđ natura climatũ facit. Galli autẽ
senones. antiquitꝰ ⁊ enones dicebant᷑.
qđ liberũ hospitio recepissent. postea
⁊. in .s. litterã cõmutata. ẽ. Uacca.
oppidũ fuit iuxta pirineũ.: a quost̾
cognominati uaccei. de quib credit᷑
dixisse poeta. lateq uagantes uaccei
Hi pirinei iugis ꝑamplã montis habi¬
tant solitudine. Idem & uascones.
quasi uaccones.c. in .s. litterã demu¬
tata. qͦs gneus pompeius edomita hi¬
spania & ad triũphum uenire festimis
de pirinei iugis deposuit. & in unũ
oppidũ congregauit. Unde & conue¬
narũ urbs nom̃ accepit. Hispani ab
ibero amne primũ iberi. postea aspilo
spani cognominati st̃. Galletii a can¬
dore dicti. unde & galli. Reliquis
enĩ hispaniȩ popłis candidiores exi.¬

Expanded text:
titates et animorum diversitates exititates et animorum diversitates existunt. Inde Romanos graves, Graecos leves, Afros versipelles, Gallos natura feroces atque acriores ingenio pervidemus, quod natura climatum Senones, antiquitus Xenones dicebantur, quod Liberum hospitio recepissent: postea x in s litteram commutata est. Vacca oppidum fuit juxta Pyrenaeum, a quo sunt cognominati Vaccaei, de quibus creditur dixisse poeta: Lateque vagantes Vaccaei. Hi Pyrenaei jugis peramplam montis habitant solitudinem: iidem et Vascones, quasi Vaccones, c in s litteram demutata; quos Cneus Pompeius, edomita Hispania, ad triumphum redire festinans, de Pyrenaei jugis deposuit, et in unum oppidum congregavit: unde et convenarum urbs nomen accepit. Hispani ab Ibero amne primum Iberi, postea ab Hispalo Hispani cognominati sunt. Galleci a candore dicti, unde et Galli; reliquis enim Hispaniae populis candidiores exi
Abbreviated transcription (Latin):
insedert̃. & nom̃ gentis obtinuert̃.
Saxonũ gens in oceani litorib & palu¬
dib inuis sita. uirtute atq agilita¬
te habilis. Unde & appellata qđ sit
durũ & ualidissimũ genꝰ hominũ. &
prestans cȩteris piraticis. Franci. a
quodã ꝓprio duce uocari putantur.
Alii eos a feritate morũ nuncupatos
existimant. Sunt enĩ in illis mores
in conditi. naturalis ferocitas animoꝵ.
Britones quidã latine nominatos su¬
spicant᷑. eo qđ bruti st̃ Gens intra
oceanũ interfuso mari. quasi extra
orbẽ posita. de quib uirgilius. Teco
diuisos orbe britannos. Scotti ꝓpͥi
lingua nom̃ habent a picto corpore
eoqđ̃ aculeis ferreis cũ atram̃to. ua¬
riarũ figurarũ stigmate annotent᷑.
Galli a candore corporis nuncupati
st̃. Gala enĩ grece lac dr̃. Unde &
sibilla sic eos appellat. cũ ait de his.
tunc lactea colla auro innectunt᷑.
Scđm diuersitatẽ enĩ cęli. & facies
hominũ & colores. & corporũ quan¬

Expanded text:
insederunt, et nomen gentis obtinuerunt. insederunt, et nomen gentis obtinuerunt. Saxonum gens in Oceanum littoribus et paludibus inviis, virtute atque agilitate habilis: unde et appellata, quod sit durum et validissimum genus hominum, et praestans caeteris piraticis. Franci a quodam proprio duce vocari putantur: alii eos a feritate morum nuncupatos existimant. Sunt enim in illis mores inconditi, naturalis ferocitas animorum. Britones quidam Latine nominatos suspicantur eo quod bruti sint: gens intra Oceanum interfuso mari quasi extra orbem posita, de quibus Virgilius: Toto divisos orbe Britannos Scoti propria lingua nomen habent a picto corpore, eo quod aculeis ferreis cum atramento variarum figurarum stigmate adnotentur. Galli a candore corporis nuncupati sunt: gala enim Graece lac dicitur: unde et sibylla sic eos appellat, cum ait de eis: Tunc lactea colla Auro innectuntur; secundum diversitatem enim coeli et facies hominum et colores et corporum quan
Abbreviated transcription (Latin):
mi & semꝑ indomiti. raptu uenatuq
uiuentes: Horũ plurimȩ gentes uariȩ
armis. discolores habitu. linguis dis-¬
sonȩ. & origine uocabulorũ incertȩ.
ut tolerates amsi. uari. quadi. tuun¬
gri. marcomanni. bruteri. camasi.
blangiani. tubantes. quorũ immanitas
barbariȩ. etiã in ipsis uocabulis hor¬
rorem quendã significat. Sueui. pars
germanorũ fuert̃ infine septentrio
flauos aquilone sueuos. Quorũ fuisse
centũ pagos & popłos multi ꝓdidert̃.
Dicti aut̃ sueui putant᷑ a monte sueuo.
qͥ abortu initiũ germaniȩ fuit. cuius
loca incoluert̃. Burgundiones quondã¬
aromanis subacta interiori germania.
ꝑ castrorũ limites positi. a tiberio cȩ̨-¬
sare inmagnã coaluerunt gentẽ atq
ita nom̃ ex locis sũpsert̃. quia crebra
ꝑlimites habitacula constituta. bur-¬
gos uulgo uocant. Hi postea rebelles
romanis effecti. plus quã octoginta
milia armatorũ ripe rheni fluminis

Expanded text:
mi et semper indomiti, raptu venatuque mi et semper indomiti, raptu venatuque viventes. Horum plurimae gentes variae armis, discolores habitu, linguis dissonae, et origine vocabulorum incertae; ut Tolosates, Amsivari, Quadi, Tuungri, Marcomanni, Bruteri, Chamavi, Blangiani, Tubantes; quorum inmanitas barbariae etiam in ipsis vocabulis horrorem quendam significat. Suevi pars Germanorum fuerunt in fine Septentrionflavos aquilone Suevos. Quorum fuisse centum pagos et populos multi prodiderunt. Dicti autem Suevi putaqui ab ortu initium Germaniae facit, cujus loca incoluerua Romanis subacta interiori Germania, per castrorum limites positi a Tiberio Caesare, in magnam coaluerunt gentem, atque ita nomen ex locis sumpserunt; quia crebra per limites habitacula constituta, burgos vulgo vocant. Hi postea rebelles Romanis effecti plusquam octoginta millia armatorum ripae Rheni fluvii
Abbreviated transcription (Latin):
quidã. Qui colit terrȩ mecdia. uł ille
diuitis multo boue pilleatꝰ accola ripe.
Gipedes pedestri. prȩlio magis quã equestri
sunt usi. & exhac causa ita uocati sunt
Sarmatȩ patentib campis armati in e¬
quitabant. priusquã eos lentulus da-¬
nubio ꝓhiberet. atq inde obstudium
armorũ sarmatȩ nuncupati existimant᷑.
Lanus fluuius fertur ultra cdanubiũ.
a quo alani dicti st̃. sicut & popłi in ha-¬
bitantes iuxta lemannũ fluuiũ ale-¬
manni uocant᷑. de quib lucanꝰ. Deseru-¬
ere caua tentoria fira lemanno. Lango¬
bardos. uulgo fertur nominasse ꝓlixa
barba. & nunquã tonsa. Uindelicus
amnis. ab extremis galliȩ erũpens.
iuxta quẽ fluuiũ in habitasse. & ex
eo traxisse nom̃ uuandali ꝑhibent᷑.
Germaniȩ gentes dictȩ. qđ sint imma¬
nia corpora. immanesq nationes. se-¬
uissimis duratȩ frigorib. qui mores
ex ipso cęli rigore traxert̃. ferocis ani

Expanded text:
quidam: Qui colit terrae medio, vel ille quidam: Qui colit terrae medio, vel ille Divitis multo bove pileatus Accola ripae. Gipedes pedestri praelio magis quam equestri sunt usi, ex hac causa vocati. Sarmatae patentibus campis armati inequitabant, priusquam eos Lentulus Danubio prohiberet: atque inde ob studium armorum Sarmatae nuncupati existimantur. Lanus fluvius fertur ultra Danubium, a quo Alani dicti sunt: sicut et populi, inhabitantes juxta Lemannum fluvium, Alemani vocantur, de quibus Lucanus: Deseruere cavo tentoria fixa Lemanno. Langobardos vulgo fertur nominasse prolixa barba et nunquam tonsa. Vindilicus amnis ab extremitate Galliae erumpens, juxta quem fluvium inhabitasse, et ex eo traxisse nomen Vandali perhibentur. Germaniae gentes dictae, quod sint immania corpora, immanesque nationes, saevissimis duratae frigoribus, qui mores ex ipso coeli rigore traxer
Abbreviated transcription (Latin):
obhoc umbrios grece nominatos. Marsi
gens italiȩ. dicta a comite liberi marsia
qͥusum illis uitiũ ostendit. & obhoc illi
statuã fecert̃. quã postea romani uictis
marsis tulert̃. Marsos autẽ greci tuscos
uocant. quasi o gekoic. qđ multos ser¬
pentes habeant. & odeic serpens dicit᷑.
illesos autẽ esse in carminũ maleficiis.
Inhabitant autẽ plagã appennini mon¬
tis. simul cũ umbris. Gothi autẽ a ma-¬
gog filio iafech nominati putant᷑: de
similitudine ultimȩ sillabȩ qͦs ueteres¬
greci magis getas quã gothos uocauert̃.
gens fortis & potentissima. corporum
mole ardua. armorũ genere terribilis.
de quib lucanꝰ. Hinc dacus premat.
inde getas occurrat hiberis. Daci aut̃ go¬
thorũ soboles fuert̃. Et dictos putant
dacos quasi dagos. qͥa de gothorũ stirpe
creati st̃ De quib ille. Ibi saretos ꝓcuiusq
dacos Bessi barbari fuert̃. qͥ amultitu¬
dine boum sic uocati credunt᷑. De quib

Expanded text:
ob hoc Ombrious Graece nominatos. Marsi ob hoc Ombrious Graece nominatos. Marsi gens Italiae dicta a comite Liberi Marsya, qui usum illis vitium ostendit, et ob hoc illi statuam fecerunt, quam postea Romani victis Marsis tulerunt. Marsos autem Graeci Uscos vocant, quasi ophiuchous quod multos serpentes habeant, et ophis serpens dicatur: illaesos autem esse carminum maleficiis. Inhabitant autem plagam Apennini montis simul cum Umbris. Gothi a Magog filio Japhet nominati putantur de similitudine ultimae syllabae, quos veteres magis Getas quam Gothos vocaverunt: gens fortis et potentissima, corporum mole ardua, armorum genere terribilis. De quibus Lucanus: Hinc Dacus premat, inde Getes occurrat Iberis. Daci autem Getarum soboles fuerunt, et dictos putant Dacos quasi Dagos, quia de Gothorum stirpe creati sunt, de quibus ille: Ibis Arctoos procul usque Dacos. Bessi barbari fuerunt, qui a multitudine boum sic vocati creduntur. De quibus
Abbreviated transcription (Latin):
strorũ gens originẽ a locis ducit. qui
missi ad argonautas ꝑsequendos. ut
a ponto intrauert̃ istrũ fluuiũ. auo¬
cabulo amnis quo a mari recessert᷑ ap¬
pellati st̃. Romani a romuli nomine
nuncupati. qͥ urbẽ romã condidit.
gentiq & ciuitati nom̃ dedit. Hi an¬
tea a saturno saturni. a latino latini
appellati st̃. Nam latinꝰ italiȩ rex fu¬
it. qͥ ex suo nomine latinos appella¬
uit. qͥ postea romani nuncupati st̃.
Hi & quirites dicti. qͥa quirinꝰ dictꝰ ẽ.
romulus qđ semꝑ hasta utebat᷑. quȩ
sabinorũ lingua quiris dr̃. Italus qͦq
& sabinꝰ & sicanus fr̃s fuert̃ ex quib
nomina popłis imposita & regionib
sunt. Nam ab italo itali. & a sabino
thuris uocata. id ẽ. atio⁊ OTic ciatiN
Umbri italiȩ gens ẽ. sed gallorũ ueterũ
ꝓpago qͥ appenninũ montẽ incolunt¬
De quib hystoriȩ ꝑhibent: qđ tẽpore
aquose cladis imbrib suꝑfuerunt. &

Expanded text:
Istrorum gens originem a Colchis ducit, qui Istrorum gens originem a Colchis ducit, qui missi ad Argonautas persequendos, ut a Ponto intraverunt Istrum fluvium, a vocabulo amnis, quo a mari recesserunt, appellati sunt. Romani a Romuli nomine nuncupati, qui urbem Romam condidit, gentique et civitati nomen dedit. Hi ante a Saturno Saturnii, a Latino Latini vocati sunt. Nam Latinus Italiae rex fuit, qui ex suo nomine Latinos appellavit, qui postea Romani nuncupati sunt. Hi et Quirites dicti, quia Quirinus dictus est Romulus: quia semper hasta utebatur, quae Sabinorum lingua quiris dicitur. Italus quoque et Sabinus et Sicanus fratres fuerunt, ex quibus nomina populis imposita et regionibus sunt. Nam ab Italo Italia, a Sabino thuris vocata, id est apo tou thuein. Umbri Italiae gens, sed Gallorum veterum propago, qui Apenninum montem incoluntde quibus historiae perhibent quod tempore aquosae cladis imbribus superfuerint, et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuerantes in bellũ contra messenios.
ueriti ne diuturnitate pręlii spem ꝓlis
amitterent. p̾ceꝑunt ut uirgines enꝑ
cũ iuuenib domi relictis concũberent
sicq ex ꝓmiscuo uirginũ & maritorũ
concubitu iuuenes de incertis parentl
nati. ex notha materni pudoris sparta¬
ni uocati st̃. Nam ipsos. ẽẽ. spartanos.
quos & lacedemonios affirmant. Spar¬
tanos uͦ ꝓpt̾ repentinos aduersus cath¬
nũ quasi e terra contractos & exom̃i
parte confluitos ita uocatos. Traces
a filio iafech qͥ uocatꝰ. ẽ. tiras. & exor¬
ti & cognominati ut suꝑius dictũ est
phibent᷑. licet gentiles eos ex morib
ita dictos existimant. qđ sint truces.
Seuissimi enĩ omniũ gentiũ fuerunt:
tur. qđ captiuos diis suis litarent. &
humanũ sanguinẽ in ossib capitum
portare soliti essent. De quib uirgiliꝰ.
Heufuge crudeles terras fuge litꝰ aua¬
rum. Quasi crudeliũ & auarorum.

Expanded text:
perseverantes in bello contra Messenios, perseverantes in bello contra Messenios, veriti ne diuturnitate praelii spem prolis amitterent, praeceperunt ut virgines eorum cum juvenibus domi relictis concumberent, sicque ex pro miscuo virginum et maritorum concubitu juvenes de incertis parentibus nt, et ex nota materni pudoris Parthenii vocati sunt. Nam ipsos esse Spartanos quos et Lacedaemones. Spartanos vero propter repentinos adversus Cadmum quasi de terra contractus, et ex omnia parte conflictus, ita vocatos. 82. Thraces ex filio Jati et cognominati ut superius dictum est perhibentur: licet gentiles eos a moribus ita dictos existiment, quod sint truces; saevissimi enim omnium gentium fuerunt. tur, quod captivos diis suis litarent, et humanum sanguinem in ossibus capitum portare soliti essent: de quibus Virgilius: Heu! fuge crudeles terras, fuge littus avarum! quasi crudelium et avarorum.
Abbreviated transcription (Latin):
achillis socii. dolopes pyrri. Dic̾ti autꝰ
sunt mirmidones ꝓpt̾ astiitiã. quasi mir¬
micȩ id. ẽ. formicȩ. Eratostenes aut̃¬
dicit. dictos mirmidonas. a mirmidone
duce. iouis & eori musȩ filio. Cecropi
atheniensiũ regi successit granꝰ. cuius
filia attis. nom̃ & regioni & genti dedit.
& ex ea atthici cognominati. qui st̃ athe¬
nienses. Ion uir fortis. a suo nomine
eosdẽ athenienses uocauit iones. Ma¬
cedones a nomine macionis regis antei
emachi nuncupati st̃. postea macedonis
dicti. a macedone rege deucalionis
martemi nepote. Epirotȩ. a pirro achil.¬
lis filio. prius pirridȩ. postea uͦ epiro
rege ad italiã transire prȩsumpserunt
Dorus neptuni & ellespis filius fuit. in.¬
de dori & originẽ & nom̃ ducunt. Sut
aut̃ pars greciȩ gentis. ex quib etiam
cognominata. ẽ. tercia lingua grecorũ.
quȩ dorica appellat᷑. Lacedemones.
a lacedemone semele filio dicti. Hi diu

Expanded text:
Achilli socii: Dolopes Pyrrhi. Dicti autem Achilli socii: Dolopes Pyrrhi. Dicti autem sunt Myrmidones propter astutiam, quasi μύρμηκες, id est formicae. Eratosthenes autdicit dictos Myrmidones a Myrmidone duce, Jovis et Eurimedusae filio. Cecropi Atheniensium regi successit Cranaus, cujus filia Attis nomen et regioni et genti dedit, et ex ea Attici cognominati, qui sunt Athenienses. Ion vir fortis ex suo nomine eosdem Athenienses vocavit Iones. Macedones a nomine EmathionEmathii nuncupati sunt; postea Macedones dicti a Macedone rege, Deucalionis materno nepote. 79. Epirotae a Pyrrho Achillis filio prius Pyrrhidae, postea vero a Pyrrho rege ad Italiam transire praesumpserunt. 80. Dorus Neptum et Ellepis filius fuit, unde Dori et originem et nomen ducunt. Sunt autem pars Graeciae gentis, ex quibus 410 etiam cognominata est tertia lingua Graecorum, quae Dorica appellatur. 81. Lacedaemones a Lacedaemone, Semelae filio, dicti. Hi diu
Abbreviated transcription (Latin):
nem olim in habttantẽ. a lapita apol¬
linis filia nuncupatos. Sicionii greci
sunt. nuncupati a sicionio rege. Hi
primũ agialei uocabant᷑ aregę agea¬
leo. qͥ primꝰ sicioniis imꝑauit. a quo
& agealea ciuitas nuncupata. ẽ quȩ
nunc peloponensis uocatur. a pelope
rege suo. Ipsi st̃ & archades. ab archa¬
de rege iouis & calistę filio dicti.
Danai a clanao regȩ uocati. Idẽ & argi¬
ab argo conditore cognominati. Post¬
quã autẽ rex grecorũ apis mortuus est.
huic filius argus successit in regno. &
ex eo argiui appellati st̃. qͥetiã abeis post
obitũ ut ds̃ haberi coepit. templo ꝙ sa¬
crificio honoratꝰ. A chei qͥ & achiui. ab
achio iouis filio dicti. Pe lasgi nominati¬
st̃. qͥa cũ uelis passis uerno tẽpore adue¬
nisse italiã uisi sunt ut aues. Primo enĩ
eos uarro. italiã appulisse cõmemorat
Greci uͦ pelasgos. iouis & larisse filios ꝑ¬
hibent dictos. Mirmidones fuerunt

Expanded text:
nem olim inhabitantem, a Lapitha Apolnem olim inhabitantem, a Lapitha Apollinis filia nuncupatos. Sicyonii Graeci sunt nuncupati, a Sicyone rege. Hi primum Agialei vocabantur, a rege Agealeo, qui primus Sicyonis imperavit; a quo et Agealea civitas nuncupata est, quae nunc Peloponensis vocatur a Pelope rege suo. Ipsi sunt et Arcades, ab Arcade rege Iovis et Callistae filio dicti. Danai a Danao rege vocati. Idem et Argiab Argo conditore cognominati. Postquam autem rex Graecorum Apis mortuus est, huic filius Argus successit in regnum, et ex eo Argivi appellati sunt; qui etiam ab eis post obitum ut deus haberi coepit, templo et sacrificio honoratus. Achaei, qui et Achivi, ab Achaeo Iovis filio dicti. Pelasgi nominati, quia cum velis passis verno tempore advenisse Italiam visi sunt, ut aves. Primo enim eos Varro Italiam adpulisse commemorat. Graeci vero Pelasgos a Iovis et Larissae filio perhibent dictos. Myrmidones fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
immanes popłos habitauert̃. Deinde
ꝑnicib equis. caucasi rupib feras gen¬
tes alexandri claustro cohibente ru¬
perunt. & orientẽ.xxͣ. annis tenuert̃
captiuũ. & abȩgyptiis atq ethiopib
annuũ uectigal exegert̃: Troianoꝵ
gens antea cdardana. a dardano rege¬
nominata Nam dardanꝰ & iasius
fr̃s e grecia ꝓfecti. ex his iasius ad
trachiã. dardanꝰ ad frigiã ꝑuenit.
ibiq primꝰ regnauit. P ost quẽ filius
eiꝰ erictonius. deinde nepos eius tros.
a quo troiani nuincupati st̃. Galathȩ
galli esse noscunt᷑. qͥ in auxiliũ a re¬
ge hithiniȩ euocati. regnũ cũ eo
parca uictoria diuisert᷑. sicq deinde
grecis admixti. primũ gallogreci
nunc ex antiqͦ gallorũ nomine ga¬
lathȩ nuncupant᷑. Greci ante thes¬
sali a thessalo. postea a greco rege
greci st̃ nuncupati. Nam greci ꝓprie
thessali st̃. Lapitas autẽ gente thes¬
saliȩ fuisse aiunt. circa penion am¬

Expanded text:
immanes populos habitaverunt. Deinde immanes populos habitaverunt. Deinde pernicibus equis Caucasi rupibtes Alexandri claustra cohibente, eruperunt, et orientem viginti annis tenuerunt captivum, et ab Aegyptiis atque Aethiopibus annuum vectigal exegerunt. Troianorum gens antea Dardana a Dardano nominata. Nam Dardanus et Iasius fratres e Graecia profecti; ex his Iasius ad Thraciam, Dardanus ad Phrygiam pervenit, ibique primus regnavit. Post quem filius eius Ericthonius, deinde nepos eius Tros, a quo Troiani nuncupati sunt. Galatae Galli esse noscuntur, qui in auxilium a rege Bithyniae evocati, regnum cum eo parta victoria diviserunt; sicque deinde Graecis admixti primum Gallograeci, nunc ex antiquo Gallorum nomine Galatae nuncupantur. Graeci ante Thessali a Thessalo, postea a Graeco rege Graeci sunt nuncupati. Nam Graeci proprie Thessali sunt. Lapithas autem gentem Thessaliae fuisse aiunt, circa Penion am
Abbreviated transcription (Latin):
graues id ẽ. fortes getȩ. Nã sic libius
argentũ graue. dicit. id ẽ. massas.
Hi sunt qͥ int̾ scitas atq albanos. septen¬
trionalib iugis in habitant: Amazones
dictȩ st̃. seu qđ simul uiuerent sine
uiris. quasi amartom siue qđ adustis
dexteriorib mãmis essent. ne sagita¬
rũ iactus impediret᷑. quasi aꝯͣ iiĩ rcatin
Nudabant enĩ quã adusserant inãmam.
Has titianus unimãmas dicit. Nã hoc . ẽ.
amazon. quasi anesmazosin. id ẽ sine
gentes partim ab hercule. partim ab
thiȩ sunt gentes quȩ posteros se iaso¬
nis credunt. albo crine nascunt᷑ ab
assidius niuib. & ipsius capilli color
genti nom̃ dedit. & inde dicuntur
albani. Horũ glauea oculis id ẽ picta
in est pupilla. adeo ut nocte plus quã
die cernant. Albani autẽ. uicini a¬
matonib fuert̃. Ugnos antea hunos
uocatos. postremo a rege suo auares ap¬
pellatos. qͥ prius in ultima meotide
int̾ glacialẽ tanai & massagetarũ

Expanded text:
graves, id est, forte Getae. Nam sic Livius graves, id est, forte Getae. Nam sic Livius argentum grave dicit, id est, massas. Hi sunt qui inter Scythas atque Albanos septentrionalibus locis inhabitant. Amazones dictae sunt, seu quod simul viverent sine viris, quasi amazosai; sive quod adustis dexterioribus mammis essent, ne sagittarum jactus impediretur, quasi aneu mazou: nudabant enim, quam adusserant, mammam. Has Titianus unimammas dicit. Nam hoc est amazon, quasi aneu mazou, id est, sine earum partim ab Hercule, partim ab ticae gentis, quae posteros se Jasonis credunt, albo crine nascuntur ab assiduis nivibus, et ipsius capilli color genti nomen dedit, et inde dicuntur Albani; horum glauca oculis, id est, picta inest pupilla, adeo ut nocte plusquam die cernant. Albani autem vicini Amazonibus fuerunt. Ugnos antea Hunnos vocatos, postremo a rege suo Avares appellatos dicunt, qui prius in ultima Maeotide inter glacialem Tanaim et Massagetarum
Abbreviated transcription (Latin):
& longe ab eorũ genere ac societate
separati. Chananei appellati de cha¬
naan filio cham. quorũ terrã iudei
possedert̃. ex cuiꝰ origine fuit emor
pat̾ sichem. a quo amorrei st̃ nuncupa
ti Fgẏptii ab egypto quodã rege suo
uocati st̃. nã antea erei dicebant᷑. Int̾¬
pretantur autẽ lingua hebraica egy¬
ptii affligentes. eo qđ afflixerint dĩ
popłm. priusquã diuino auxilio libe¬
raretur. Armenius ex thessalia unus
de numero ducũ iasonis qui ad cholcos
ꝓfecti st̃: recollecta multitudine quȩ
amisso rege iasone passim uagabatur
armeniã condidit. gentiq ex suo uo¬
cabulo nom̃ dedit. Limes. ẽ ꝑsicus
qui scitas ab eis diuidit. scita cogno¬
minatꝰ. a quo limitȩ. scitȩ a quib dã
phibent᷑ uocati. gens antiquissima
semꝑ habita int̾ parchos bactrianosq
Femine autẽ eoꝵ. amaz onũ regna
condidert̃. Massagetȩ ex scitarũ ori-¬
gine sunt. & dicti massagetȩ quasi

Expanded text:
et longe ab eorum genere et societate et longe ab eorum genere et societate separati. 407 59. Chananaei appellati de Chanaam filio Cham, quorum terram Judaei possederunt. Ex cujus origine fuit Emor pater Sichem, a quo Amorrhaei sunt nuncupati. 60. Aegyptii ab Aegypto quodam suo rege vocati sunt. Nam antea Aerii dicebantur. Interpretantur autem lingua Hebraica AEGYPTII affligentes, eo quod afflixerint Dei populum, priusquam divino auxilio liberaretur. 61. Armenius ex Thessalia unus de numero ducum Jasonis qui ad Colchos profecti sunt: recollecta multitudine, quae amisso rege Jasone passim vagabatur, Armeniam condidit, gentique ex suo vocabulo nomen dedit. 62. Limes est Persicus qui Scythas ab eis dividit, Scytha cognominatus, a quo limite Scythae a quibusdam perhibentur vocati, gens antiqsemper habita. Hi Parthos Bactrianosque, feminae etiam eorum Amazonum regna condiderunt. Massagetae ex Scytharum origine sunt, et dicti Massagetae, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ ad custodiã collocati st̃ Fenix
cathini frat̾ de thebis egyptiorũ in
siriam ꝓfectꝰ. apud sidonẽ regnauit.
eosq popłos ex suo nomine fenices.
eamq ꝓuinciã feniciã nuncupauit.
Sidones autẽ a ciuitate quȩ uocatur
sidon traxisse uocabulũ ꝑhibentur.
Sarraceni dicti. uł quia ex sarra ge¬
nitos se p̾dicent. uł sicut gentiles
aiunt: qł ex origine sirorũ sint.
quasi sirigenȩ. Hi ꝑ amplã habitant
solitudinẽ. Ipsi st̃ & ismahelitȩ ut
liber geneseos docet. qđ sint ex isma¬
hele Ipsi cedar a filio ismahelis. Ipsi¬
enĩ agareni ab agar. qui ut diximꝰ
ꝑuerso nomine sarraceni uocant᷑.
quia ex sarra se genitos gloriantur.
Filistei ipsi st̃ palestini. quia .ẜ. litte¬
ram sermo hebreus ñ habet. sed ꝓ
eo ꝙ greco utitur: inde filistei ꝓ
palestinif dicunt᷑ a ciuitate utiq
sua. Idem & allofili id ẽ. alienigenȩ.
obhoc quia semꝑ fuert̃ inimici isrł.

Expanded text:
eorum ad custodiam collocati sunt. 55. Phoenix, eorum ad custodiam collocati sunt. 55. Phoenix, Cadmi frater, de Thebis Aegyptiorum in Syriam profectus, apud Sidonem regnavit, eosque populos ex suo nomine Phoenices, eamque Provinciam Phoeniciam nuncupavit. 56. Sidones autem a civitate quae vocatur Sidon traxisse vocabulum perhibentur. 57. Saraceni dicti, vel quia ex Sara genitos se praedicent; vel, sicut gentiles aiunt, quod ex origine Syrorum sint, quasi Syrigenae. Hi peramplam habitant solitudinem. Ipsi sunt et Ismaelitae, ut liber Geneseos docet, quod sint ex Ismaele. Ipsi Cedar a filio Ismaelis. Ipsi Agaraeni ab Agar, qui, ut diximus, perverso nomine Saraceni vocantur, quia ex Sara se genitos gloriantur. 58. Philistaei ipsi sunt Palaestini, quia p litteram sermo Hebraeus non habet; sed pro eo φ Graeco utuntur. Inde Philistaei pro Palaestinis dicuntur a civitate utique sua. Iidem et Allophyli, id est, alienigenae, ob hoc, quia semper fuerunt inimici Israel,
Abbreviated transcription (Latin):
ra ueneramur. Ipsi st̃ & arabes qͥa in
montes arabiȩ ft̃. qͥ uocant᷑ libanus
& ante libanꝰ. ubi thura colliguntur.
Syri. a surim uocati ꝑhibentur. qͥ fuit
nepos abrahã ex cethura. Quos autẽ
ueteres assirios. nunc nos uocamꝰ sy ros.
a parte totũ appellantes. Hebrei uoca.¬
ti sunt ab heber. qui ꝓnepos fuit sem
Israhelite uͦ. ab isrł filio isaac. Nam pa¬
triarcham hebreorũ fuisse constat isrł.¬
Assyrii. ab assur filio sem uocati. gens potentissima. quȩ ab ei¬
te usq ad indorũ fines. omne in medio tenuit regiouem
uocabulũ sortitȩ st̃. Iudeis autẽ scis
uisus. tunc duȩ trib quȩ de stirpe
uida reges habebant iudeorũ nom̃
sortitȩ st̃. reliqua pars decẽ tribuũ
ob popłi magnitudinẽ pristinũ nom̃
retinuit isrł. Samaritanorũ gens
supsit exordiũ ab assiriis. qͥ trans¬
migrati habitauert̃ in samaria. qͥ
latine int̾pretant᷑ custodes. eoquod
captiuato isrł. isti in terrã regionis

Expanded text:
eramus. Ipsi sunt et Arabes, quia in montibus Arabiae sunt, qui vocantur Libanus et Antilibanus, ubi tura colliguntur. Syri a Surim vocati perhibentur, qui fuit nepos Abraham ex Cethura. Quos autem veteres Assyrios, nunc nos vocamus Syros, a parte totum appellantes. Hebraei vocati sunt ab Heber, qui pronepos fuit Sem. Israelitae vero ab Israel filio Isaac. Nam patriarcham Hebraeorum fuisse IsrAssyrii ab Assur filio Sem vocati, gens potentissima, quae ab Euphrate usque ad Indorum fines omnem in medio tenuit regionemvocabulum sortitae sunt. Judaeis autem scissvisus est, tunc duae tribus, quae de stirpe Juda reges habebant, Judaeorum nomen sortitae sunt. Reliqua pars decem tribuum, ob populi magnitudinem, pristinum nomen retinuit Israel. 54. Samaritanorum gens sumpsit exordium ab Assyriis, qui transmigrati habitaverunt in Samaria, qui Latine interpretantur custodes, eo quod, captivato Israel, isti in terra regionis
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ uocabulo manifestatur. Nã sciti¬
co sermone. exules partici dicuntur
Hi similit̃ ut bactriani domesticis se¬
ditionib scithia pulsi. solitudines
uxta ircaniã primũ furtim occupa¬
uerunt. deinde pleraq finiũ etiam
uirtute obtinuert᷑: Medi. a rege suo¬
cognominati putant᷑. Nanq iason
peliȩ regis fr̃. a peliȩ filiis tessala
pulsus . ẽ. cũ medea uxore sua. cuiꝰ
fuit priuignꝰ medus rex atheniensiũ
qui post mortẽ iasonis orientis plagã
ꝑdomuit. ibiq mediã urbẽ condidit.
gentẽq medorũ nomine suo appellauit
Ded inuenimꝰ ingenesi qđ madai auto
gentis medorũ fuit. a quo & cognomina¬
ti ut suꝑius dictũ ẽ. Persȩ a perseore¬
ge sunt uocati. qui de grecia asiam
transiens. ibi barbaras gentes graui
diuturnoq bello ꝑdomuit. nouissime
uictor. nom̃ subiectȩ genti dedit Perse
autẽ ante cirũ ignobiles fuert̃. & nul¬
lius int̾ gentes loci habebarit᷑. Medi.

Expanded text:
eorum vocabulo manifestatur. Nam Scythieorum vocabulo manifestatur. Nam Scythico sermone exules 'parthi' dicuntur. Hi, similiter ut Bactriani, domesticis seditionibus Scythia pulsi solitudines iuxta Hircaniam primum furtim occupaverunt, deinde pleraque finium etiam virtute obtinuercognominati putantur. Namque Iason, Peliaci regis frater, a Peliae filiis Thessalia pulsus est cum Medea uxore sua; cuius fuit privignus Medus rex Atheniensium, qui post mortem Iasonis Orientis plagam perdomuit, ibique Mediam urbem condidit, gentemque Medorum nomine suo appellavit. Sed invenimus in Genesi quod Madai auctor gentis Medorum fuit, a quo et cognominati, ut superius dictum est. Persae a Perseo rege sunt vocati, qui e Graecia Asiam transiens, ibi barbaras gentes gravi diuturnoque bello perdomuit, novissime victor nomen subiectae genti dedit. Persae autem ante Cyrum ignobiles fuerunt, et nullius inter gentes loci habebantur. Medi
Abbreviated transcription (Latin):
qui chus appellatꝰ ẽ. Et si om̃ia consi¬
derent᷑. plurima tam̃ gentiũ mutata.
quã maneritia uocabula apparent.
quib postea nomina diuersa decdit ra¬
tio. Nanq indi ab indo flumine dicti
sunt. quia ab occidentali parte eos in¬
cludit. Seres a ꝓprio oppido nomen
sortiti st̃. gens ad orientẽ sita. apud
quos de arborib lana contexit᷑. de quib
est illud Ignoti facie. sed noti uellere
seres. Gangaridȩ. popłi st̃ int̾ assirios
indosq inhabitantes circa gangen flu¬
uium. unde etiã gangaride nuncupa.¬
ti sunt. Ircani dicti a silua hircania.
ubi sunt plurimȩ tigres. Bactriani
scitȩ fuert. qͥ suorũ factione a sedib
suis pulsi. iuxta bactron orientis flu¬
uium consedert̃. ex cuiꝰ uocabulo & no¬
men sortiti st̃. Huius gentis rex fuit
⁊̃ aroastres. inuentor magicȩ artis.
Parchi qͦq & ipsi ab seitis originẽ dra¬
hunt. Fuert̃ enĩ eorũ exules. qđ etiã

Expanded text:
qui Chus appellatus est. Et si omnia consiqui Chus appellatus est. Et si omnia considerentur, plura tamen gentium mutata quam manentia vocabula apparent; quibus postea nomina diversa dedit ratio. Namque Indi ab Indo flumine dicti sunt, qui ab occidentali parte eos includit. Seres a proprio oppido nomen sortiti sunt, gens ad Orientem sita, apud quos de arboribus lana contexitur. De quibus est illud: Ignoti facie, sed noti vellere Seres. Gangaridae populi sunt inter Assyrios Indosque, habitantes circa Gangen fluvium. Unde etiam Gangaridae nuncupati sunt. Hircani dicti a silva Hircania, ubi sunt plurimae tigres. Bactriani Scythae fuerunt, qui suorum factione a sedibus suis pulsi iuxta Bactron Orientis fluvium consederunt, ex cuius vocabulo et nomen sortiti. Huius gentis rex fuit Zoroastres, inventor magicae artis. Parthi quoque et ipsi ab Scythis originem trahunt. Fuerunt enim eorum exules, quod etiam
Abbreviated transcription (Latin):
phus arbitrat᷑. Unde & metropolis ciui¬
tas eorũ tarsis dr̃. Cethim a quo cethei.
id ẽ. cipri. aquib hodie usq urbs scitia
nominatur. Dodanim aquo rodii. Hȩ
sunt gentes destirpe iafeth. quȩ a tauro
monte ad aqui lonẽ mediã partẽ asiȩ.¬
& omnẽ europã usq ad oceanũ britan-¬
nicũ possident. nomina & locis & gen¬
tib relinquerites. De quib postea im¬
mutata sunt plurima. cȩtera ꝑmanent
ut fuert᷑. Nam multarũ gentiũ uo-¬
cabula partĩ mansert̃. ita ut hodie usq
appareat unde fuerant diriuata.
sicut ex assur assirii. ex heber hebrei.
Partim uͦ tẽporis uetustate ita muta¬
ta sunt. ut uix homines doctissimi
antiquissimas hystorias ꝑscrutantes.
nec om̃iũ sed aliquarũ ex istis origines
gentiũ potuerint reperire. Nam qđ
ex filio cham qͥ uocabat᷑ mesram ȩgy-¬
ptii sunt exorti. nulla hic resonat
origo uocabuli. sicut nec ȩthiopum
qͥdicunt᷑ ad eũ filium cham ꝑtinere.

Expanded text:
phus arbitratur. Unde et metropolis civiphus arbitratur. Unde et metropolis civitas eorum Tharsus dicitur. Cethim, a quo Citii, id est Cyprii, a quibus hodieque urbs Citium nominatur. Dodanim, a quo Rhodii. Haec sunt gentes de stirpe Iaphet, quae a Tauro monte ad aquilonem mediam partem Asiae et omnem Europam usque ad Oceanum Brittanicum possident, nomina et locis et gentibus relinquentes; de quibus postea inmutata sunt plurima, cetera permanent ut fuerunt. Nam multarum gentium vocabula partim manserunt, ita ut hodieque appareat unde fuerant derivata, sicut ex Assur Assyrii, ex Heber Hebraei: partim vero temporis vetustate ita mutata sunt, ut vix homines doctissimi antiquissimas historias perscrutantes, nec omnium, sed aliquarum ex istis origines gentium potuerunt reperire. Nam quod ex filio Cham, qui vocatur Mesraim, Aegyptii sunt exorti, nulla hic resonat origo vocabuli, sicut nec Aethiopum, qui dicuntur ad eum filium Cham pertinere
Abbreviated transcription (Latin):
Undecimꝰ samatheus. Hȩ st̃ gentes de
stirpe cham. quȩ a sidone usq ad gadi¬
tanũ fretũ omnẽ meridianã partẽ te¬
nent. Itẽ trib filiorũ iafech Filii gͥ
iafeth septẽ nominant᷑. Gomer ex quo
galathȩ id ẽ. galli. Magog a quo arbi¬
trantur secchas & gothos traxisse origi¬
nem. Macai a quo meddos existere pũ¬
tant. Iuuan a quo iones qui & greci.
unde & mare ioniũ. Tubal aquo ibe¬
ri qͥ & hispani. Licet quidã ex eo & ita¬
los suspicent᷑. Mosoch ex quo capadoces
Unde & urbs apud eos usq hodie malacha
dicit᷑ liras dr̃: ex qͦ traches. Quorũ
ñ satis immutatũ uocabulũ .ẽ. quasi
tiraces. Filii gomer nepotis iafeth
Ascanar a quo sarmatȩ. quos greci regi¬
nos uocant. Rifan a quo paflagonas. Go¬
torna a quo st̃ friges. Filii iuuan elisa.
a quib greci elisei qͥ uocant᷑ eolides.
unde & lingua quinta greciȩ eolis
appellat᷑. Tarsis a quo cilices. ut iose¬

Expanded text:
Undecimus Amathaeus. Haec sunt gentes de Undecimus Amathaeus. Haec sunt gentes de stirpe Cham, quae a Sidone usque ad Gaditanum fretum omnem meridianam partem tenent. Item tribus filiorum Iafeth. Filii igitur Iaphet septem nominantur: Gomer, ex quo Galatae, id est Galli. Magog, a quo arbitrantur Scythas et Gothos traxisse originem. Madai, a quo Medos existere putant. Iavan, a quo Iones, qui et Graeci. Unde et mare Ionium. Thubal, a quo Iberi, qui et Hispani; licet quidam ex eo et Italos suspicentur. Mosoch, ex quo Cappadoces. Unde et urbs apud eos usque hodie Mazaca dicitur. Thiras, ex quo Thraces; quorum non satis inmutatum vocabulum est, quasi Tiraces. Filii Gomer, nepotes Iaphet. Aschanaz, a quo Sarmatae, quos Graeci Rheginos vocant. Riphath, a quo Paphlagones. Gotorna, a quo sunt Phryges. Filii Iavan Elisa, a quibus Graeci Elisaei, qui vocantur Aeolides. Unde et lingua quinta Graece Αἰολίς appellatur. Tharsis, a quo Cilices, ut Iose
Abbreviated transcription (Latin):
allophilos. nos mͦ corrupte palestinos
uocamꝰ. Cȩterȩ sex gentes ignotȩ sunt.
quȩ abello ȩthiopico subuersȩ. usq
ad obliuionẽ prȩteritorũ nominum
ꝑuenert̃. Filii chanaan xi. ex quib
chananeorũ decẽ gerites. quorũ t̾rã
his expulsis: iudei possedert̃. Quorũ
primogenitꝰ sidon: a quo sidones. Vnde
& urbs eorũ infenice. sidon uocatur.
Scđs eth: a quo ethei. Tercius iebiseuis
a quo iebusei. quorũ fuit ierłm. Quartꝰ
amorreus: a quo amorrei. Quintꝰ ger¬
geseus: a quo gergesei. Sextꝰ eueus:
a quo euei. Ipsi st̃ gabaonitȩ. a ciuitate
gabaon. qͥ supplices uenert̃ ad iesum.
Septimꝰ aracheus. qui arcas condidit op¬
pidũ contra tripolim. in radicib libani
sicũ. Octauus aseneus a quo asẽnei.
Nonus aradius a quo aradii st̃ qͥ aradũ
insulã possedert̃. angusto freto a fenicis
litore separatã. Decimꝰ amareus. a quo
siriȩ nobilis ciuitas. quȩ uocat᷑ coelis.

Expanded text:
Ἀλλοφύλους, nos modo corrupte Palaestinos Ἀλλοφύλους, nos modo corrupte Palaestinos vocamus. Ceterae sex gentes ignotae sunt, quia bello Aethiopico subversae usque ad oblivionem praeteritorum nominum pervenerunt. Filii Chanaam undecim, ex quo Chananaeorum decem gentes, quorum terram his expulsis Iudaei possiderunt. Quorum primogenitus Sidon, a quo Sidones. Unde et urbs eorum in Phoenice Sidon vocatur. Secundus Cheth, a quo Chetaei. Tertius Iebus, a quo Iebusaei, quorum fuit Hierusalem. Quartus Amorrhaeus, a quo Amorrhaei. Quintus Gergesaeus, a quo Gergesaei. Sextus Hevaeus, a quo Hevaei. Ipsi sunt Gabaonitae, a civitate Gabaon, qui supplices venerunt ad Iesum. Septimus Aracaeus, qui Arcas condidit oppidum contra Tripolim in radicibus Libani situm. Octavus Sinaeus, a quo Sinaei. Nonus Aradius, a quo Aradii sunt, qui Aradum insulam possiderunt angusto fretu a Phoenicis litore separatam. Decimus Samareus, a quo Syriae nobilis civitas, quae vocatur Coeles.
Abbreviated transcription (Latin):
quo idumei. Hȩ sunt gentes quȩ de sem
stirpe descendunt. possidentes terrã
meridiana ab ortu solis usq ad feni¬
ces. Item filii cham .iiiͦi. ex quib or¬
tȩ sunt gentes hȩ. Chuis. a quo ȩthi-
ces. & chananeorũ. x. gentes. Itẽ ex
nepotib cham. Filii chus nepotis cam.
sex filii chus: saba & euila. sabata.
rema. sabaa. cuza. Saba a quo ꝓgeniti
remotioris africȩ. heremo cohȩrentes.
Sabata a quo sabateni. qui nunc asta¬
bari nominant᷑. Regna uͦ & sabaa
& cuza. paulatĩ antiqua uocabula
pdidert̃. & quȩ nunc a ueterib ha¬
beant ignorant᷑. Filii regina: saba
& dadan. Hic saba ꝑ sin litterã scribi¬
tur in hebreo. ille autẽ suꝑior saba
ꝑ samec. a quo appellatos sabeos. In¬
terpretat᷑ autẽ nunc saba arabia. Da¬
dan aquo gens. ẽ. ethiopiȩ. in occiden¬
tali plaga. Filii mesraim. Labin a quo
libii. qͥ quondã phutei uocabantur.
Cesloim a quo phylistum. qͦs ueteres

Expanded text:
quo Idumaei. Haec sunt gentes quae de Sem quo Idumaei. Haec sunt gentes quae de Sem stirpe descendunt, possidentes terram meridianam ab ortu solis usque ad Phoenices. Filii Cham quattuor, ex quibus ortae sunces et Chananaeorum decem gentes. Item ex nepotibus Cham filii Chus, nepotes Cham sex. Filii Chus: Saba et Hevila, Sabatha, Rhegma, Seba, Cuza. Saba, a quo progeniti remotioris Africae heremo cohaerentes. Sabatha, a quo Sabatheni, qui nunc Astabari nominantur. Rhegma vero et Seba et Cuza paulatim antiqua vocabula perdiderunt, et quae nunc a veteribus habeant ignorantur. Filii Rhegma, Saba et Dadan. Hic Saba per Sin litteram scribitur in Hebraeo; ille autem superior Saba per Samech, a quo appellatos Sabaeos: interpretatur autem nunc Saba Arabia. Dadan, a quo gens est Aethiopiae in occidentali plaga. Filii Mesraim Labaim, a quo Libyi, qui quondam Phuthaei vocabantur. Casloim, a quo Philistiim, quos veteres
Abbreviated transcription (Latin):
pleuerunt. Filii sem quinꝙ singularit᷑
gentes fingulas ꝓcreauert᷑. Quorum¬
primꝰelam. a quo elamitȩ principes
ꝑsidis. Scd̃s assur. a quo assiriorum
pullulauit imꝑium. Tertius arfaxat
a quo gens chaldeorũ ex orta. ẽ. Quin¬
tus lidus: a quo lidii. Quintꝰ aram
a quo siri. Quorũ metropolis fuit
dis conditor. qui int̾ palestinã & coeli¬
& syriã tenuit principatũ. Unde fuit
armenii. Tercius gethel: a quo carmi¬
ni siue cariȩ. Quartus mesa: a quo st
hi qui uocant᷑ meones. Posteritas arfa¬
xat. fili i sem. Heber nepos arfaxat
a quo hebrei. Iectan filius heber: aquo
indorũ orta. ẽ. gens. Sale filius iectan
a quo bactriani. licet eos alii scitarũ
exules suspicentur. Ismahel filius
abraham aquo ismahelitȩ. qͥ nunc
corrupto nomine sarraceni quasi a
sarra. & aggareni ab agar. Nabeth
filius ismahel a quo nabathei. quiab
eufrata mare rubrũ in habita in
Mo ab & ammon filii loth. a quo moabi¬
tȩ & ammanitȩ Edom filius esai. a

Expanded text:
ilii Sem quinque singulariter gentes singulas procreaverunt. QuorumElam, a quo Elamitae principes Persidis: secundus Assur, a quo Assyriorum pullulavit imperium: tertius Arphaxat, a quo gens Chaldaeorum exorta est: quartus Ludi, a quo Lydii: quintus Aram, a quo Syri, quorum metropolis fuit dis conditor, qui inter Palaestinam et Coelesyriam tenuit principatum, unde fuit Armenii: tertius Gether, a quo Acarnanii sive Curiae: quartus Mes, a quo sunt hi qui vocantur Maeones. Posteritas Arphaxat filii Sem; Heber nepos Arphaxat, a quo Hebraei; Iectam filius Heber, a quo Indorum orta est a quo Bactriani, licet eos alii Scytharum exsules suspicentur. Ismael filius Abraham a quo Ismaelitae, qui nunc corrupto nomine Sarraceni, quasi a Sarra. et Agareni ab Agar. Nabaioth filius Ismael, a quo Nabathaei, qui ab Euphrate in mare Rubrum inhabitant. Moab et Ammon filii Loth, a quibus Moabitae et Ammonitae. Edom filius Esau, a
Abbreviated transcription (Latin):
quibusdã creditur. illa lingua una
& sola. quȩ fuit ante quã esset liN¬
guarũ diuersitas. Indiuersis quippe
gentib creditur. qđ eadẽ lingua
illis ds̃ loquatur. qua ipsi homines
utuntur. ut ab eis intelligat᷑. Loqui¬
tur aut̃ dĩ hominib ñ ꝑ substantiã
inuisibilem. sed ꝑcreaturã corporalẽ.

Expanded text:
quibusdam creditur illa lingua una quibusdam creditur illa lingua una et sola, quae fuit antequam esset linguarum diversitas. In diversis quippe gentibus creditur, quod eadem lingua illis Deus loquatur, qua ipsi homines utuntur, ut ab eis intelligatur: loquitur autem Deus hominibus non per substantiam invisibilem, sed per creaturam corporalem,
Abbreviated transcription (Latin):
chaldeã. quia abrahã de chaldeis fuit
Qđ si hoc recipit᷑. qͦmꝰ indanihele he¬
brei pueri linguã quã ñ nouerant
doceri iubentur: Omnẽ aut̃ linguã
unus quisq hominũ. siue grecã siue
latinã. siue cęterarũ gentiũ. aut au¬
diendo potest tenere. aut legendo ex
guarum scientia difficilis sit cuiquã.
nemo tam̃ tam desidiosus. ẽ. ut insua
gente positꝰ. suȩ gentis linguã nesciat.
Namquid aliud putandus. ẽ. nisi ani-¬
maliũ brutorũ deterior: Illa enĩ
ꝓpter uoces clamorẽ exprimunt.
iste deterior qui ꝓpriȩ linguȩ caret
noticia. Cuiusmodi aut̃ lingua lo¬
cutus ẽ. ds̃ inpͥncipio mundi. dum
diceret fiat lux. inueniri difficile
ẽ. Nondũ enĩ erant lingue. Item
qua lingua insonuit postea exterio¬
rib hominũ aurib. maxime ad pri¬
mũ hominẽ loquens. uł ad ꝓpħas.
uł dũ corporalit̾ sonuit uox dicen¬
tis dĩ. tues filius ms dilectꝰ ubi a

Expanded text:
Chaldaeam, quia Abraham de Chaldaeis fuit. Chaldaeam, quia Abraham de Chaldaeis fuit. Quod si hoc recipitur, quomodo in Daniele Hebraei pueri linguam quam non noverant, doceri jubentur. Omnem autem linguam unusquisque hominum sive Graecam, sive Latinam, sive caeterarum gentium, aut audiendo potest tenere, aut legendo ex guarum scientia difficilis sit cuiquam, nemo tamen ita desidiosus est, ut in sua gente positus, suae gentis linguam nesciat. Nam quid aliud putandus est, nisi animalibus brutis deterior? illa enim propriae vocis clamorem exprimunt: iste deterior, qui propriae caret linguae notitia. Cujusmodi autem lingua locutus sit Deus in principio mundi, dum diceret: Fiat lux ; invenire difficile est, nondum enim erant linguae. Item qua lingua insonuit postea exterioribus hominum auribus, maxime ad primum hominem loquens, vel ad prophetas, vel dum corporaliter sonuit vox dicentis Dei: Tu es filius meus dilectus; ubi a
Abbreviated transcription (Latin):
Prisca. ẽ. qua uetustissim i italiȩ. sub iano
& saturno st̃ usi incondita. ut se habent
carmina saliorũ. Latina quã sub latino
& regib tusci & cęt̾i in latino st̃ locuti
ex qua fuert᷑.xiͦi. tabulȩ scriptȩ. Roma¬
na. quȩ post reges ex actos apopło ro¬
mano cępta. ẽ. quã neuius. plautꝰ. enni¬
us. uirgilius. poetȩ. & ex oratorib grac¬
cus. & cato. & cicero uł cęteri effudert̃
Mixta. quȩ post imꝑium latius ꝓmotũ
simul cũ morib & hominib in roma¬
nam ciuitatẽ irrupit. integritatẽ
uerbi ꝑsoloecismos & barbarismos
corrũpens. Om̃s aut̃ orientis gentes.
ingutture linguã & uerba collidunt.
sicut hebrei & siri. Om̃s medi t̾raneȩ
gentes in palato sermones feriunt.
sicut greci & asiani. Om̃s occidentis gen¬
tes uerba indentib frangunt. sicut
itali & hispani. Syrus & chaldeus uici¬
nus hebreo. ẽ. in sermone. consonans
inplerisq litterarũ sono. Quidã aut̃
arbitrant᷑ linguã hebreã. ipsã esse

Expanded text:
Prisca est, qua vetustissimi Italiae sub Jano et Saturno sunt usi, incondita, ut se habent carmina Saliorum. Latina, quam sub Jano et regibus Tusciae, caeteri in Latio sunt locuti, ex qua fuerunt duodecim tabulae scriptae. Romana, quae post reges exactos a populo Romano gesta est, quam Naevius, Plautus, Virgilius, poetae, et ex oratoribus Gracchus et Cato et Cicero vel caeteri effuderunt. Mista, quae post imperium latius promotum simul cum moribus et hominibus in Romanam civitatem irrupit, integritatem verbi per soloecismos et barbarismos corrumpens. Omnes autem Orientis gentes in gutture linguam et verba collidunt, sicut Hebraei et Syri. Omnes Mediterraneae gentes in palato sermones feriunt, sicut Graeci et Asiani. Omnes Occidentis gentes verba in dentibus frangunt, sicut Itali et Hispani. Syrus et Chaldaeus vicinus Hebraeo est in sermone, consonans in plerisque, et litterarum sono. Quidam autem arbitrantur linguam ipsam esse
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. Si linguis hominũ loquar &
angłoꝵ. Ubi quęrit᷑ qua lingua an¬
głi loquantur. ñ qđ angłoꝵ aliquȩ
linguę sint. sed hoc ꝑ exaggerationẽ
dr̃. Item quęritur qua lingua in fu¬
turum homines loquaritur. nusquã
linguis ac deinde de gentib posuimꝰ.
quia ex linguis gentes. non ex geN¬
tibus linguȩ exortȩ surit :
DEGENTIUM GOCABULIS.
ENs est multitudo ab uno principio
orta. siue abalia natione scđm pro¬
priã collectionẽ distincta. ut grecię.
asiȩ. Hinc & gentilitas dr̃. Gens autẽ
appellata ꝓpt̾ generationes familiarũ
id ẽ. a gignendo. sicut natio a nascendo

Expanded text:
Si linguis hominum loquar et angelorum.' Ubi quaeritur qua lingua angeli loquantur; non quod angelorum aliquae linguae sint, sed hoc per exaggerationem dicitur. Item quaeritur qua lingua in futurum homines loquantur: nusquam linguis, ac deinde de gentibus posuimus, quia ex linguis gentes, non ex gentibus linguae exortae sunt. § 2 De gentium vocabulis. Gens est multitudo ab uno prorta, sive ab alia natione secundum propriam collectionem distincta, ut Graecia, Asia: hinc gentilitas dicitur. Gens autem appellata propter generationes familiarum, id est, a gignendo, sicut natio a nascendo.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ putauerint sub tecto consecrandũ.
quẽ in aꝑto habent. Est aut̃ circus
om̃e illud spaciũ qđ circũ ire equi¬
solent. Hunc romani dictũ putant
a circũitu equorũ. eo qđ ibi circũ me¬
tas equi currant. Greci uͦ a circe solis
filia. quȩ patri suo hoc genꝰ certaminis
instituit asserunt nuncupatũ. & ab
ea circi appellationẽ argumtantur
Futt aut̃ maga & uenefica. & sacerdos
demonũ. Incuiꝰ habitu & oꝑe. magieȩ
artes & cultꝰ idolatriȩ recognoscitur¬
DE ORNAMENTIS CIRCIM

Expanded text:
non putaverint sub tecto consecrandum, non putaverint sub tecto consecrandum, quem in aperto habent. Est autem circus omne illud spatium qsolent. Hunc Romani dictum putant a circuitu equorum, eo quod ibi circum metas equi currant. Graeci vero a Circe Solis filia, quae patri suo hoc genus certaminis instituit, adserunt nuncupatum, et ab ea circi appellationem argumentantur. Fuit enim maga et venefica et sacerdos demonum, in cuius habitu et opere et magice artes et cultus idolatrie recognoscur. Ornamenta circi
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ medici. & qͥ de humanorũ cor¬
porũ scripsere naturis. precipueq
galienꝰ in libris quorũ trculus. ẽ.
pfectȩ etatis uirorũ mulierũq cor¬
pora insito calore feruere. & noxios
esse his ȩtatib cibos qͥ calorẽ augeant.
sanitatiq conducere frigida quȩq
in esũ sumere. sicut e contrario se¬
nib qͥ pituita laborant & frigore.

Expanded text:
autem medici, et qui de humanorum corautem medici, et qui de humanorum corporum scripsere naturis, praecipueque Galenus in libris, quorum titulus est perfectae aetatis uirorum mulierumque corpora insito calore feruere et noxios esse his aetatibus cibos, qui calorem augeant, sanitatique conducere frigida quaeque in esu et potu sumere, sicut e contrario senibus, qui pituita laborent et frigore,