comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i uidicate. Decet mulierẽ nõ uela¬
tã orare deũ: Nec ip̃a natura decet no̾.
Qued uir quidẽ si comã nutriadeig¬
nominia est illi. Mulier uero si co¬
mai nutriat gloria est ill. qm̃ ca¬
pilli pro uelamĩe ei dati sũt. Siis
aũt uidet᷑ cõtentiosus ẽẽ. nos talm
cõsuetudinem nõ hnĩs: neq ecl̃ia
deĩ. Hocaũt p̾cipio nõ laudãs qued
nõ in meluis: s qued in deterius con¬
uenitis. Primũ quidem cõuenientib
nobis in eccłiam audio scissual ãt¬

Expanded text:
lierem non velatam orare Deum? Nec ipsa natura docet vos, quod vir quidem si comam nutriat, ignominia est illi: mulier vero si comam nutriat, gloria est illi: quoniam capilli pro velamine ei dati sunt. Si quis autem videtur contentiosus esse: nos talem consuetudinem non habemus, neque Ecclesia Dei. Hoc autem praecipio: non laudans, quod non in melius, sed in deterius convenitis. Primum quidem convenientibus vobis in Ecclesiam, audio scissura
Abbreviated transcription (Latin):
ant. Nõ enĩ ꝑmittitur eis loqͥ: sec
subditas ẽe. sicut ⁊ lex dicit. Si quid
aũt uolũt discere. domi uiros suos
interrogent. Turpe enĩ est mulicri:
loqui in eccłia. An a uobis u̾bum
ꝓcessit.aut aduos solos peruenit:

Expanded text:
titur eis loqui: sed subditas esse sicut lex dicit. Siquid autem volunt discere: domi viros suos interrogent. Turpe est enim mulieri loqui in Ecclesia. An a vobis verbum Dei processit: aut in vos solos pervenit?
Abbreviated transcription (Latin):
dei. Unusqͥsq inqͣ tiocatione uoratꝰ
est: in ea ꝑmaneat. Seruus uoriti
es: nõ sit t̾ cure. S si potes fierz liler.
magis utere. Qui enĩ in dño uerat᷑
est seruus libertus est dñi. Silr ⁊ qui
liber uocatus est. seruus estxͥ Purio¬

Expanded text:
Dei. Unusquisque in qua vocatione vocatus est, in ea permaneat. Servus vocatus es? non sit tibi curae: sed si potes fieri liber, magis utere. Qui enim in Domino vocatus est servus, libertus est Domini: similiter qui liber vocatus est, servus est Chri
Abbreviated transcription (Latin):
Qui aũt ꝓph̾at. ecc̃am de dificat.
uolo añt om̃s uos leqͥ linguis. ma¬
gis aũt ꝓpħare. sã maior est qͥ pro¬
phetat. qͣm qͥ loquitur linguis uisi
forte interp̾tet᷑ ut eccl̃ia edificatio¬
nẽ accipiat. Nunc aũt fres si uenero
ad uos linguis loq̃ns. quid prodero
nisi uobis loqͣr aut ĩ reuelatione
aut scĩa. aut ꝓph̾ia. aut in doct̾na:
samen q̃ sine aĩa sũt uocẽ dantia. si¬
uetybia. siue cithara. nisi distinctio
nem sonituum dederint. qũo sciecur
id qd̾ canitur aut qd̃ cytharirat᷑. Et¬
cnũ si incertã uocem det tuba. qͥs para¬
bit se ad bellum: Ita ⁊ uos per lingͣm
nisi manifestũ sermonẽ dederitis. qũo
sactur id qd̃ dr: Eritis enim in aera

Expanded text:
tat ecclesiam aedificat volo autem omnes vos loqui linguis magis autem prophetare nam maior est qui prophetat quam qui loquitur linguis nisi si forte ut interpretetur ut ecclesia aedificationem accipiat nunc autem fratres si venero ad vos linguis loquens quid vobis prodero nisi si vobis loquar aut in revelatione aut scientia aut prophetia aut in doctrina tamen quae sine anima sunt vocem dantia sive tibia sive cithara nisi distinctnem sonituum dederint, quomodo scietur quod canitur aut citharizatur? Etenim si incertam uocem det tuba, quis parabit se ad bellum? Ita et uos per linguam, nisi manifestum sermonem dederitis, quomodo scietur id quod dicitur? Eritis enim in aere
Abbreviated transcription (Latin):
nõ iuificat᷑. nisi prius moriatur.
Et qd̾ seminas nõ corpus quod fu¬
turũ est seminas. s nudũ granum:
ut puta tritici aut alicuius cet̾oꝵ. D̾s
aũt dat illi corpus sicut uult: ⁊ uni¬
cuiq seminũ ꝓpriũ corpus. Nõ omĩs

Expanded text:
non uiuificatur, nisi prius moriatur. Et quid seminas? Non corpus, quod futurum est, seminas, sed nudum granum, ut puta tritici aut alicuius cęterorum. Deus autem dat illi corpus, sicut uult, et unicuique seminum proprium corpus. Non ergo
Abbreviated transcription (Latin):
lite seduci. Corrumpũt enĩ mores
bonos colloquia mala. Euigilate
iusti. ⁊ nolite peccare. Ignorantiã .N.
dei quidã hñt. Ad reucrentiã uobis
loquor. Sz dicit aliquis. Qũo resur¬

Expanded text:
lite seduci: corrumpunt mores bonos conloquia mala. euigilate iuste et nolite peccare. ignorantiam enim dei quidam habent. ad reuerentiam uobis loquor. Et
Abbreviated transcription (Latin):
aũt mulier orans aut ꝓph̾ans non
uelato capite: deturpat caput suũ.
Unũ enĩ est. ac si decaluet᷑. Nã si non
uelat᷑ mulier: tondeat᷑. Si uero tur¬
pe est mulieri tonderi aut decaluari:

Expanded text:
autem mulier orans, aut prophetans non velato capite, deturpat caput suum. Unum enim est, ac si decalvetur. Nam si non velatur mulier, tondeatur. Si vero turpe est mulieri tonderi, aut decalvari,
Abbreviated transcription (Latin):
dicatur ab omnib. Occulta enim
quisq ur̃m psalmũ ht. doctrinã h̃t.
apocalipũ habet. lingͣm habet. inter¬
pretationem h̃t. Omĩa ad edifica¬
tionem fiant. Siue lingua qͥs loq̃r.
scd̾m duos aut ut multũ tres ⁊ per
partes ut unus int̾pretetur. Si aũt
nõ fu̾it interpres: taceat in eccłia.
Sibi aũt loquatur ⁊ deo. Propħe
duo aut tres dicant: ⁊ cet̾i diuidicẽt.
Quod si alii reuelatũ fu̾it sedenti:
prior taceat. Potestis enĩ om̃s ꝑ sin¬
gulos ꝓpħ̾are ut om̃s discant. ⁊ om̃s

Expanded text:
iam ab omnibus; occulta enim salmum habet. Doctrinam habet. Apocalypsim habet. Linguam habet: interpretationem habet. Omnia ad edificationem fiant. Sine lingua quis loquitur secundum duos: aut ut multum tres et per partes: et unus interpretetur. Si autem non fuerit interpres: taceat in Ecclesia. Sibi autem loquatur: et Deo. Prophete duo aut tres dicant: et ceteri dijudicent. Quodsi alii revelatum fuerit sedenti: prior taceat. Potestis per singulos prophetare: ut omnes discant: et om
Abbreviated transcription (Latin):
⁊cephas: Aut ego solus ⁊ barnabas
nõ hñis potestatẽ hoc operandi: Qͥs
mulitat suis stipendiis unquã: Qs
plantat uineã ⁊ de fructu eius non
edit: Quis pascit gregẽ. ⁊ de lacte gre¬
gis nõ manducat: Nũquid scd̃m
scriptũ est enim in lege moysi. Nõ

Expanded text:
Cephas? aut ego solus, et Barnabas, non habemus potestatem hoc operandi? Quis militat suis stipendiis umquam? Quis plantat vineam, et de fructu ejus non edit? Quis pascit gregem, et de lacte gregis non manducat? Numquid secundum Scriptum est enim in lege MoysiDeute
Abbreviated transcription (Latin):
subiecit sub pedib eiꝰ. Cum aũt di¬
cat oĩa subiecta sũt ei sine dubio.
p̾ter eũ qui subiecit ei omĩa. Cum
aũt subiecta fuerint illi omĩa: t̃c̃
filius subiectus crit illi qui sibi sb̃¬
iecit onĩa. ut sit deus omĩa ĩ om̃i¬
b. Alioquin qͥd faciẽt qui buptirã¬
tur ꝓmortuis: Si omnino mortui
nõ resurgũt. ut quid ⁊ baptirantur
hora: Cotidie morior ꝓpter gloriã

Expanded text:
autem dicat omnia subjecta sunt ei: sine dubio preter eum qui subjecit ei omnia. Cum autem subjecta fuerint illi omnia: tunc ipse filius subjectus erit illi qui sibi subjecit omnia: ut sit Deus omnia in omnibus. Alioquin quid facient qui baptizantur pro mortuis. Si omnino mortui non resurgunt: ut quid et baptizantur hora? Quotidie morior propter
Abbreviated transcription (Latin):
aũt nupta est: cogitat q̃ sũt mũdi
qũo placeat uiro. Porro hec adutili¬
tatem ur̃am dico. nõ ut laq̃um uo¬
bis iniciam: s ad id qd̾ honestũ ẽ. ⁊
qd̃ facultatẽ prebeat sine impedim̃¬
to dño. obseruandi. Siquis aũt tur¬
pem se uideri existunat suꝑ uirgĩe
sua qd̃ sit sr̃ adulta. ⁊ ita oporcet fi¬
eri qd̃ uult faciat. Nõ peccat si nu¬

Expanded text:
nupta est, cogitat quae sunt mundi, quomodo placeat uiro. porro hoc ad utilitatem uestram dico: non ut laqueum uobis iniciam, sed ad id quod honestum est et quod facultatem praebeat sine inpedimento dominum obseruandi. si quis autem turpem se uideri existimat super uirginem suam, quod sit superadulta, et ita oportet fieri, quod uult faciat: non peccat
Abbreviated transcription (Latin):
coaũt nõ nuptis: ⁊ uiduis. Bonũ est
illis si sic permaneãt. sic̃ ⁊ ego. Qd̃ si
se nõ cõtiuẽt: nubant. Melius est enĩ
nubere qͣm uri. his aũt qui matͥmo¬
nio iũcti sunt. p̾cipio nõ ego. s dñs:
uxorẽ a uiro nõ discedere. Qued si dis

Expanded text:
co autem non nuptis et viduis; bonum est illis si sic permanserint, sicut et ego. Quod si se non continent, nubant. Melius est enim nubere, quam uri. His autem qui matrimonio juncti sunt, praecipio non ego, sed Dominus, uxorem a viro non discedere. Quod si dis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ banc destruet. Corpus aũt nõ forni¬
cationi s dño: ⁊ dñs corpori. Deus uͭ
⁊ dñm suscitauit: ⁊ nos suscitabit
ꝑ uircutẽ suã. Nescitis qm̃ corpora ues¬
tra membra sunt xp̃i. Tollens ergo
membra xp̃i. faciã memibra mere¬
tricis: absit. Au nescitis qm̃i qͥ ad he

Expanded text:
 hanc destruet: corpus autem non fornicationi, sed Domino: et Dominus corpori. Deus vero et Dominum suscitavit: et nos suscitabit per virtutem suam. Nescitis quoniam corpora vestra membra sunt Christi? Tollens ergo membra Christi, faciam membra meretricis? Absit. An nescitis quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad uniu̾sos hĩtatores ierłm dicẽs.
Atercio decimo anno regni iosie
filii amon regis iuda usq ad diẽ
sũ ad uos de nocte cõsurgẽs ⁊ lõnͤ
⁊ nõ audistis. Et misit dñs ad
uos omĩs seruos suos ꝓphas cõsire

Expanded text:
niversos habitatores Hierusalem dicens a tertiodecimo anno Iosiae filii Amon regis Iuda usque ad diem sum ad vos de nocte consurgens et loquens et non audistis et misit Dominus ad vos omnes servos suos
Abbreviated transcription (Latin):
cit dñs exercituũ deus isił. Sume
calicẽ iuini furoris huiꝰ de manu
mea. ⁊ ꝓpinabis de illo cunctis
gñtib ad qͣs ego mittã te. Et bi¬
bent i turbabunt᷑ i insanient.
a facie gladii quẽ ego mittam
ĩter eos. Et accepi calicẽ de manu
dñi. ⁊ ꝓpinaui cũctis gentib ad
tis ciuitatib iude. ⁊ regib eiꝰ ⁊ pͥn

Expanded text:
 sume calicem vini furoris huius de manu mea et propinabis de illo cunctis gentibus ad quas ego mittam te et bibent et turbabuntur et insanient a facie gladii quem ego mittam inter eos et accepi calicem de manu Domini et propinavi cunctis gentibus ad t civit
Abbreviated transcription (Latin):
Afinib aqͥlonis iuxͣ uiam
mechalon ꝑgentib emach atrium
c̃nnõ: t̾mimus damasci ab aquilone
iuixta emath. Et erit ei plaga oriẽ¬
talis mare dan una. Et at̾mino dã
aplaga orientali usq ad plagam
maris a ser una. Et suꝑ t̾minũ a ser
aplaga oriẽtal usq ad plagã ma¬
ris: nepthalim una. Et suꝑt̾minũ
neptalim a plaga orientali usq ad
plagã maris. manasse una. Et sr̃
t̾minũ manasse aplaga orientali¬
usq ad plagã maris: ephraym u¬
na. Et sr̃ t̾minũ ephraym aplaga
orientali usq ad plagã maris: ru¬
ben una. Et sr̃ terminũ ruben apla¬
ga orientali usq ad plagã maris:

Expanded text:
finibus aquilonis iuxta viam Aethlon pergentibus Emath atrium Aenon terminus Damasci ad aquilonem iuxta Emath et erit ei plaga orientalis mare Dan una et ad terminum Dan a plaga orientali usque ad plagam maris Aser una et super terminum Aser a plaga orientali usque ad plagam maris Nepthalim una et super terminum Nepthalim a plaga orientali usque ad plagam maris Manasse una et super terminum Manasse ausque ad plagam maris, Ephraim una. Et super terminum Ephraim a plaga Orientali usque ad plagam maris, Ruben una. Et super terminum Ruben a plaga Orientali usque ad plagam maris,
Abbreviated transcription (Latin):
lacitudiuis .x. milia. S ⁊ ad orien¬
tem latitudinis .x. milia. ⁊ ad meri
erit sc̃uariũ dñi ĩ medio eiꝰ. Sacerdo¬
tib sc̃uariũ erit de filiis sadoch qͥ
custedierũt cerimonias meas ⁊ nõ
cie de primitiis t̾re sc̃m̃ scõꝵ: iuxta
t̾minũ leuitax. S ⁊ leuitis simiłr
iuxta fines sacerdotũ .xxu. milia lõ¬

Expanded text:
latitudinis decem millia, sed et ad Orientem latitudinis decem millia, et ad Meriderit sanctuarium Domini in medio ejus. Sacerdotibus erit sanctuarium de filiis Sadoc, qui custodierunt caeremontiae de primitiis terrae sanctum sanctorum iuxta terminum Levitarum sed et Levitis similiter iuxta fines sacerdotum viginti qu
Abbreviated transcription (Latin):
ga ad metidiẽ australis. Et plaga
maris est mat magnũ aco̾finio
ꝑditectũ: donec uenias emath. ħ
at plaga maris. ł diuidetis terram
istã uobis pertrib iscł ⁊ mttetis
eam ĩ hereditatẽ uobis ⁊ ad uenis qͥ
aceserũt aduos qͥ genuerĩt filioᷤᷤ
ĩmedio ur̃m. ⁊ erũt uob̾ sicut ĩ di

Expanded text:
ga ad meridiem australis: Et plaga maris, mare magnum a confinio per directum donec venias Emath: haec est plaga maris. Et dividetis terram istam vobis per tribus Israel: et mittetis eam in haereditatem vobis, et advenis, qui accesserint ad vos, qui genuerint filios in medi
Abbreviated transcription (Latin):
spẽs erũt pisciũ eiꝰ sicut pisces ma¬
ris magni multitudinis nimie.
In litorib aũt eius ⁊ ĩ palustrib
nõ sanabunt᷑. qr ĩ salinas dabun¬
tur. Et sr̃ torrentẽ orietur ĩ ripis eiꝰ.
ex utraq parte omne lignũ pomi¬
ferũ. Nõ defluet foliũ ex eo: ⁊ nõ de¬
ficiet fructus eiꝰ. Per singłos m̃ses
afferet pͥmitiua: qr aque eiꝰ de scũ

Expanded text:
pisces maris magni, multitudinis nimiae: In littoribus autem ejus, et in palustribus non sanabuntur, quia in salinas dabuntur. Et super torrentem orietur in ripis ejus ex utraque parte omne lignum pomiferum: non defluet folium ex eo, et non deficiet fructus ejus: Per singulos menses afferet p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ aqͣm usq ad renes. Et m̃sus ẽmil¬
le ꝑcorrentẽ quẽ nõ potui ꝑtͣnsire.
qm̃ intumuerãt aq̃ ꝓfũde torrẽtis
qͥ nõ pot̾ãt tͣnsuadari. Et dixit ad
me. Certe uidisti fili hõis. Et duxit
me ⁊ ou̾tit me ad ripã torrentis. Cũ¬
q me ꝯũtissẽ: ecce ĩ ripa torrentis lig¬
na multa nimis exutraq parte.
Et ait ad me. Aq̃ iste que egrediũ¬
tur adtumulos sabłi orientalis. et
descendũt ad plana deserti Intra¬
bũt mare ⁊ exibũt ⁊ sanabũtur aq̃.
Et oĩs aĩa uiuens q̃ serpit quocũq
uenerit torrẽs uiuet. Et pisces erũt¬
multi satis postqͣm uenerĩt illuc aq̃
iste ⁊ sanabunt᷑. ⁊ uiuẽt oĩa ad que¬

Expanded text:
ille torrentem quem non potui pertransire quoniam intumuerant aquae profundae torrentis qui non potest transvadari et dixit ad me certe vidisti fili hominis et duxit me et convertit ad ripam torrentis cumque me convertissem ecce in ripa torrentis ligna multa nimis ex utraque parte et ait ad me aquae istae quae egrediuntur ad tumulos sabuli orientalis et descendunt ad plana deserti intrabunt mare et exibunt et sanabuntur aquae et omnis anima vivens quae serpit quocumque venerit torrens vivet et erunt pisces multi satis postquam venerint illuc aquae istae et sanabunt
Abbreviated transcription (Latin):
erat ĩ angulo atrii. atriola singula
ꝑangulos atrii. In qͣtuor angulis a tͥi
⁊ paries per curuitũ ambiẽs .iiii. atri¬
ola. Et culiue fabricate erãt subter
porticꝰ ꝑ gytũ. Et dixit ad me. Hec ẽ
domꝰ culinaꝵ: inqua coq̃nt minis¬
t cõuerait me ad portã domus.
Et ecce aque egrediebant᷑ subter
limen domꝰ ad orientẽ. fãcies enĩ
donuis respiciebat ad orientẽ. Aq̃
aũt descendebãt ĩ latꝰ tẽpli dextrum:
admeridiẽ altaris. Et eduxit me ꝑ
uiã porte aquilonis: ⁊ ꝯu̾tit me ad
uiani portã foras exteriorẽ iuã que
respiciebat ad orientẽ. Et ecce a q̃ re

Expanded text:
erat in angulo atrii. atriola singula per angulos atrii. In quatuor angulis atrii  paries per circuitum ambiens quatuor atriola: et culinae fabricatae erant subter porticus per gyrum. Et dixit ad me: Haec est domus culinarum, in qua coquent minis converti me ad portam domus, et ecce aquae egrediebantur subter limen domus ad orientem: facies enim domus respiciebat ad orientem: aquae autem descendebant in latus templi dextrum ad meridiem altaris. Et eduxit me per viam portae aquilonis, et converti me ad viam foras portam exteriorem, viam quae respiciebat ad
Abbreviated transcription (Latin):
.uii. uitulos ⁊ .uii. arietes ĩma cula¬
capraꝵ cotidie. Et sacrificiũ ephi
se qͥnta decima die mensis ĩ sollẽpni-¬
tate faciet. sicut supra dc̃a sũt ꝑ .uii.
dies. tã ꝓpec̃c̃o qͣm ꝓ holocausto.⁊ ĩ

Expanded text:
 vitulos, et septem arietes immaculacaprarum quotidie, Et sacrificium ephi se, quintadecima die mensis in solemnitate, faciet sicut supra dicta sunt per septem dies: tam
Abbreviated transcription (Latin):
a la t̾e maris usq ad mare. ⁊ a la tere
orientis usq ad orientẽ. Longitudi¬
nem aũt iuxta unã quãq partiũ
atermino occidentali usq ad t̾mi¬
nũ orientalem. De terra erit posses¬

Expanded text:
s usque ad mare, et a latere orientis usque ad orientem: Longitudinis autem juxta unamquamque partem, a termino occidentali usque ad terminum orientalem. De terra
Abbreviated transcription (Latin):
et dicit dñs ds̃. Porta atrii ĩ¬
terioris que respicit ad orien¬
tẽ. erit clausa .ui. dieb in qͥb opuᷤ
fit. Dic aũt sabbati a periet᷑ s ⁊ ĩ de
kłndaꝵ aperietur. Et intrabit pim¬
ceps ꝑuiã uestibuli porte deforil ⁊
stabit in limine porte ⁊ faciẽt sacet¬
dotes holocaustũ eiꝰ ⁊ pacifica eiꝰ. Et

Expanded text:
orta atrii interioris, quae respicit ad orientem, erit clausa sex diebus, in quibus opus fit, die autem sabbati aperietur, sed et in die kalendarum aperietur. Et intrabit princeps per viam vestibuli portae deforis, et stabit in limine portae: et facient sacerdotes holocaustum e
Abbreviated transcription (Latin):
t uidi angłin descendentẽ de celo
hũtem clauẽ abyssi: ⁊ cathenã mag¬
nã in mariu sua. Et apprehendit dracho¬
nẽ serpentẽ antiquũ qͥ est diabłs ⁊ satha¬
nas ⁊ ligauit cũ ꝑ annos mlle. Et misit
cũ inabyssũ. ⁊ clausit ⁊ signauit sr̃ illũ:
ut nõ seducat ampliꝰ gentes donec ⁊ sũ¬
ment᷑ mille anrii. Et post hec oportet il

Expanded text:
Et vidi angelum dsscendentem de coelo, habentem clavem abyssi, et catenam magnam in manu sua, et apprehendit draconem serpentem antiquum, qui est diabolus et Satanas, et ligavit eum per annos mille, et misit in abyssum, et clausit et signavit super eum, ut non seducat amplius gentes, donec consummentur mi
Abbreviated transcription (Latin):
se ⁊ indeliciis fuit tñt date illi torm̃cũ
⁊ luctũ. qi ĩ corde suo dicit. Sedeo regina
⁊ iudua nõ sũ ⁊ luctũ nõ uidebo. Ideo in
una die nenũt plage et̃ mors ⁊luctus
⁊ fames. Et igni ꝯburet᷑ qi fortis ẽ ds̃.
qͥ uidicabit illã. Et flebũt ⁊ plangent
se sr̃ illã reges t̾re. qui cũ illa fornicati
sũt ⁊ in delicis uixerũt: cũ uiderint fu¬
mũ incendii eius lõge stantes pp̃timo¬
rẽ torm̃toꝵ eiꝰ dicentes. De ue ciuitas
illa magna babylon. Ciuitas illa for¬
tis qr̃ uua hora uenit iudiciũ tuũ.
Et negocia tores t̾re flebũt ⁊ lugebũt
suꝑ illã: qm̃ merces eoꝵ nemo emet¬

Expanded text:
tum date illi tormentum et luctum, quia in corde suo dicit: Sedeo regina, et vidua non sum, et luctum non videbo. Ideo in una die venient plagae ejus mors, et luctus, et fames, et igni comburetur: quia fortis est Deus qui judicavit illam: et flebunt, et plangent super illam reges terrae qui cum illa fornicati sunt et in deliciis vixerunt cum viderint fumum incendii eius longe stantes propter timorem tormentorum eius dicentes vae vae civitas illa magna Babylon civitas illa fortis quoniam una hora venit iudicium tuum et negotiatores terrae flebunt et lugebunt su
Abbreviated transcription (Latin):
aũt dñi fcã fu̾at ad me uespere añꝙͣ
ueniret qͥ fug̾at. Aꝑuiq os meũ don
ueniret ad me mane.: ⁊ aꝑto ore meo
nõ silui amplꝰ. Et fcm est u̾bũ dñi
ad me dicẽs. fili hõis qͥ hĩtant ĩ ruino¬
sis hiis sr̃ hum̃ isił l oq̃ntes aiũt:⁊nꝰ
erat abrabã ⁊ h̾editate possedit t̾rã.
Nos aũ multi sum᷑ tiob̾data ẽ t̾ra in¬

Expanded text:
ni facta fuerat ad me vespere antequam veniret qui fugerat aperuitque os meum donec veniret ad me mane et aperto ore meo non silui amplius et factum est verbum Domini ad me dicens fili hominis qui habitant in ruinosis his super humum Israhel loquentes aiunt unus erat Abraham et hereditate possedit terram nos autem multi
Abbreviated transcription (Latin):
mũ isrł. Sic locuti estis dicẽtes. Iniqͥ¬
ip̃is nos tabescimꝰ. Qũo gͦ uiu̾e pote¬
rimus: Dic ad eos. Uiuo ego dicit
dñs deus. Nolo mortẽ impii s uta
u̾tat᷑ impiꝰ a uia sua: ⁊ uinat. Con¬
ũtimini a uiis utis pessimis. Et q̃
moriemiri domꝰ urł: Tu itaꝙ fili

Expanded text:
dicentes: iniquipsis nos tabescimus: quomodo ergo uiuere poterimus? dic ad eos: uiuo ego, dicit dominus deus, nolo mortem impii, sed ut reuertatur impius a uia sua et uiuat: conuertimini a uiis uestris pessimis: et quare moriem
Abbreviated transcription (Latin):
nouissimis suis. ⁊ ꝯstituerit eñ suꝑ
se speculatorẽ. ⁊ ille uiderit gladiũ
uenientẽ sr̃ terrã. ⁊ cecinerit buccina.
⁊ annũciauerit pplo̾. audiẽs aũt qͥs¬
qͥs ille est sonũ buccine nõ se obserua¬
u̾it. ueñitq gladiꝰ ⁊ tulerit eũ: san¬
guis ip̃iuis sr̃ caput eiꝰ erit: onũ buc¬

Expanded text:
simis suis, et constituerit eum super se speculatorem, et ille viderit gladium venientem super terram, et cecinerit buccina et annuntiaverit populo. Audiens autem quisquis ille est sonum buccinae, non se observaverit, veneritque gladius et tulerit eum, sanguis ipsius super caput ejus erit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓximi sui polluit. ⁊ t̾rã heditate possi¬
debitis: Hec dices adeos. Sic dicit dñs
dens. Uiuo ego.qr qui in ruinosis habi¬
tant gladio cadẽt. ⁊ qͥ in agro est besti¬
is tradetur ad deuorandũ: qͥ aũt ĩpre¬
sidiis ⁊ ĩspeluncis sũt. peste morient᷑.
Et dabo terrã in solitudinẽ ⁊ ĩ desercũ.

Expanded text:
ximi sui polluit et terram hereditate possidebitis haec dices ad eos sic dicit Dominus Deus vivo ego quia qui in ruinosis habitant gladio cadent et qui in agro est bestiis tradetur ad devorandum qui autem in praesidiis et in speluncis sunt peste morientur et dabo terram in
Abbreviated transcription (Latin):
in his qui p̾sunt fiet. Exigno
enim conceditur mĩa: potẽtes
aũc potenter tormenta paciẽ¬
tur. Non enim subtrahet ꝑso¬
nitudinem cuiusqͣm: qm̃ pu¬
sillũ ⁊ magnũ ip̃e fecit. ⁊ equa¬
liter cura est illi de omnib.
forciorib aũt. forcior instat
cruciatio. Ad uos reges ergo
sunt hii sermones mei: ut dis¬
catis sapĩam. ⁊ nõ extidatis.
Qui enĩ custodierint iusticiã.
iuste iudicabuntur. ⁊ qui didi¬
cerint iustam. inuenient qͥd
respondeant. Concupiscite gͦ

Expanded text:
in his qui praesunt fiet exiguo enim conceditur misericordia potentes autem potenter tormenta patientur non enim subtrahet personitudinem cuiusquam quoniam pusillum et magnum ipse fecit et aequaliter cura est illi pro omnibus fortioribus autem fortior instat cruciatio ad vos ergo reges sunt hi sermones mei ut discatis sapientiam et non excidatis qui enim custodierint iusta iuste iustificabuntur et qui didicerint ista invenient quid respondea
Abbreviated transcription (Latin):
Dũ enĩ confidũt in ydolis que
sunt sine aĩa: male uirantes
noceri se nõ sperant. Utraq gͦ
illis euenient digne qtñ male
senserunt de deo. atcendentes
ydolis: ⁊ iniuste iurauerunt
in ydolo contempnentes iusti¬
ciam. Nõ enĩ iurantiũ est uir

Expanded text:
Dum confidunt in idolis, quae Dum confidunt in idolis, quae sunt sine anima, male jurantes noceri se non sperant. Utraque ergo illis venient juste, quoniam male senserunt de Deo, attendentes in idolis, et injuste juraverunt, in idolo contemnentes justitiam. Non enim juratorum est
Abbreviated transcription (Latin):
tus fu̾at. nũc deũ extimauer̃t
Et hec fuit uite humane decep¬
tio: qm̃ aut affectui aut re¬
gib deseruientes homines in¬
cõmunicabile nomen lapidi¬
b ⁊ lignis imposuerũt. Et nõ
suffecerat errasse eos circa dei
scĩam: s ⁊ in magno uiuentes
inscĩe bello. tot ⁊ tam magna
mala pacem appellant. Aut .n.
filios suos sacrificantes. aut ob¬
scura sacrificia facientef aut ĩ¬
sanie plenas uigilias habentes:
neq uitã neq nuptias mun¬
das iam custodiunt. S alius
aliũ per inuidiã occidit. aut ad¬
ulterans cõtristat. ⁊ omĩa com¬
mixta sunt. sangnis. homici¬
diuni. furtũ. ⁊ fictio. cortuptio.
infidelitas. turbatio. ⁊ ꝑiriũ.
tumultus. bonoꝵ dñi in memo¬
ratio. aĩax inquinatio. nati¬
uitatis ĩmutatio. nuptiaꝵ in¬
ydoloꝵ cultura. omnis mali cã
est: ⁊ iniciũ. ⁊ finis. Aut enim
dum letantur insaniũt. aut¬
certe naticinant᷑ falsa. aut ui¬
nunt iniuste. aut ꝑiurant cito.

Expanded text:
t et haec fuit vitae humanae deceptio quoniam aut adfectui aut regibus deservientes homines incommunicabile nomen lapidibus et lignis inposuerunt et non sufficerat errasse eos circa Dei scientiam sed et in magno viventes inscientiae bello tot et tam magna mala pacem appellant aut enim filios suos sacrificantes aut obscura sacrificia facientes aut insaniae plenas vigilias habentes neque vitam neque nuptias mundas iam custodiunt sed alius alium per invidiam occidit aut adulterans contristat et omnia commixta sunt sanguis homicidium furtum et fictio corruptio infidelitas turbatio et periurium tumultus bonorum Domini inmemoratio animarum inquinatio nativitatis inmutatio nuptiarum inidolorum cultura omnis mali causa est, et initium, et finis. Aut enim dum laetantur, insaniunt: aut vaticinantur falsa, aut vivunt injuste, aut perjurant cito.
Abbreviated transcription (Latin):
terraꝵ. ⁊ ido breuis illoꝵ finis¬
est inuentus. Acerbo enim luc¬
tu dolens pater. cito sibi rapti
filii fecit ymaginem: ⁊ illum
qͥ tũc qͣi homo mortuus fuerat.
nunc tãqͣm deũ colere cepit. et
constituit inter seruos suos sa¬
cra ⁊ sacrificia. Seinde int̾ueni¬
ente tp̃re cõualescente iniqua
consuetudine. hic error tanꝙͣ
lex custoditus est. ⁊ tyrannoꝵ
imꝑio colebantur figmenta.
hos quos in palam hoĩes hono
allata. euidentem ymaginem
regis quẽ honorare uolebant
fecerũt: ut illũ qui aberat tan¬
qͣm p̾sentem colerent sua solli¬
citudine. ꝓuexit aũt ad horũ
culturã. ⁊ hos qui ignorabãt
artificis eximia diligentia. Il

Expanded text:
terrarum et ideo brevis illorum finiterrarum et ideo brevis illorum finis inventus est acerbo enim luctu dolens pater cito sibi filii rapti faciens imaginem illum qui tunc homo mortuus fuerat nunc tamquam deum colere coepit et constituit inter servos suos sacra et sacrificia deinde interveniente tempore convalescente iniqua consuetudine hic error tamquam lex custodita est et tyrannorum imperio colebantur figmenta hos quos in palam honorare nonadlata evidentem imaginem regis quem honorare volebant fecerunt ut illum qui aberat tamquam praesentem colerent sua sollicitudine provexit autem ad horum culturam et hos qui ignorabant artificis eximia diligent
Abbreviated transcription (Latin):
tue oꝑa. ꝓpt̾ hoc etiam exiguo
ligno credũt hoĩes aĩas suas: et
transeũtes mare per ratem libe¬
rati sunt. S ab initio cũ perirẽt
suꝑbi gygantes. spes orbis terra¬
rũ ad ratem ꝯfugiẽs. remisit
scło semen natiuitatis: q̃ manu
tua erat gubernata. Benedic¬
tum est enim lignũ. ꝑ qd̃ fit ius¬
ticia. ꝑ manus aũt quod fit ydo¬
fecit illud: qr ille quidem opera¬
tus est. illud aũt cũ eẽt fragile
deus cognominatus est. Simiłr
aũt odio sũt deo impiꝰ. ⁊ impie¬
tas eius. Et enĩ qd̾ frm̃ est cũ
illo qͥ fecit torm̃ta pacietur.
Propt̾ hoc ⁊ ydolis nationũ nõ
erit respectus. qm̃ creature dei
in odiũ fcẽ sunt. ⁊ intemptati¬
onem aĩe hoĩm: ⁊ in muscipu¬
lam pedib insipientiũ. Inici¬
um enĩ fornicationis est exqͥ¬
sitio ydoloꝵ: ⁊ adinuentio illo¬
rum corruptio uite est. Neq enĩ
erant ab initio: neq erunt in
perpetuũ. Super uacuitas enĩ
hoĩm hec adinuenit in orbem

Expanded text:
ra, propter hoc etiam exiguo ligno credunt homines animas suas, et transeuntes mare per ratem liberati sunt, sed ab initio cum perirent superbi gigantes spes orbis terrarum ad ratem confugiens remisit saeculo semen nativitatis quae manu tua erat gubernata benedictum est enim lignum per quod fit iustitia per manus autem quod fit fecit illud quia ille quidem operatus est illud autem cum esset fragile Deus cognominatus est similiter autem odio sunt Deo impius et impietas eius etenim quod factum est cum illo qui fecit tormenta patietur propter hoc et idolis nationum non erit respecte sunt et in temptationem animis hominum et in muscipulum pedibus insipientium initium enim fornicationis est exquisitio idolorum et adinventio illorum corruptio vitae est neque erant ab initio neque erunt in perpetuum supervacuitas enim hominum venit in orbem
Abbreviated transcription (Latin):
in iustis faciens. Pro cogitatio¬
nib aũt in sensatis: in quib¬
iniquitates illoꝵ. Quod quidam
errantes colebant multos serpẽ¬
tes. ⁊ bestias superuacuas. ĩmi¬
sisti illis maltitudinem muto¬
rũ aĩaliũ in uindictã. nt scirẽt
qr ꝑ que peccat quis per het ⁊ tor¬
quetur. Nõ enim impossibilis
erat omp̃c manus tua q̃ creauit
orbem terraz ex materia ĩuisa.
in mittere illis multitudinem
ursoꝵ aut audaces leones. aut
noui generis ira plenas. aut
ignotas bestias. aut uaporem
igniũ spirantes. aut odorem fu¬
mi ꝓferentes aut horrendas ab
crulis scintillas emittentes. qua¬
rũ nõ solum lesura pot̾at illos
exterminare: s ⁊ aspectus ꝑ timo¬
rem occidere. Nam ⁊ sine hiis uno

Expanded text:
 iustis faciens pro cogitatio iustis faciens pro cogitationibus autem insensatis iniquitates illorum quod quidam errantes colebant mutos serpentes et bestias supervacuas inmisisti illis multitudinem mutorum animalium in vindictam ut scirent quia per quae peccat quis per haec et torquetur non enim inpossibilis erat omnipotens manus tua quae creavit orbem terrarum ex materia invisa inmittere illis multitudinem ursorum aut audaces leones aut novi generis ira plenas et ignotas bestias aut vaporem igneum spirantes aut odorem fumi proferentes aut horrendas ab oculis scintillas emittentes quarum non solum laesura poterat illos exterminare sed et aspectus per timorem occidere sed et sine his uno
Abbreviated transcription (Latin):
potus sui. ⁊ in eis cũ habundarẽt
filii isił letati sũt: ꝑ hec cũ illis
de eẽnt. bene cũ illis actũ est. Nam
pro fonte quidem sempit̾ui flũis:
humanũ sanguinem dedisti ĩ¬
iustis. Qui cũ minuerent᷑ intra¬
ductione infautiũ occisoꝵ. dedis-¬
ti illis habundantem aqͣm in¬
sperate. ostendens ꝑsitim que
tunc fuit. quẽ admodũ tuos
exaltares: ⁊ adu̾sarios illoꝵ ne¬
cares. Cũ enĩ tẽptati sunt: ⁊ qui¬
dem cũ mĩa disciplinã accepeĩt:
Scierũt quẽadmodũ cũ ira iudi¬
cati impii torm̃ta pat̾entur.
Hos quidem tamqͣm pr̃ monẽs
rus interrogans condempnasti.
Absentes enim ⁊ p̾sentes similit̾
torquebantur. Ouplex enĩ illos
acceperat tedium: ⁊ganitus cũ
menoria p̾ceritoꝵ. Cum enim
audirent ꝑ sua tormenta bene
secũ agi: cõmemorati sũt domi¬
nũ admirantes in finem exitꝰ.
Quẽ cnĩ in expositione praua
ꝓiectũ deriserũt. in finem euẽ¬
tus mirati sunt. Nõ similiter¬

Expanded text:
. Fili, cum abundarent filii Israel, laetati sunt; per haec, cum illis deessent, bene cum illis actum est. Nam pro fonte quidem sempiterni fluminis, humanum sanguinem dedisti injustis. Qui cum minuerentur in traductione infantium occisorum, dedisti illis abundantem aquam insperate, ostendens per sitim, quae tunc fuit, quemadmodum tuos exaltares, et adversarios illorum necares. Cum enim teericordia disciplinam accipientes, scierunt quemadmodum cum ira judicati impii tormenta paterentur. Hos quidem tanquam pater monens rex interrogans condemnasti. Absentes enim et praesentes similiter torquebantur. Duplex enim illos acceperat taedium, et gemitus cum memoria praeteritorum. Cum autem audirent per sua tormenta bene cum illis agi, commemorati sunt Deum, admirantes in finem exitus. Quem enim in expositione probra proiectum deriserunt in finem eventus mirati sunt non similiter
Abbreviated transcription (Latin):
ec illum qui pͥmꝰ ¶A
formatus est a deo pat̾
orbis terrax cum solus ẽẽt cre¬
atus custodiuit. ⁊ eduxit illũ
de limo terre: ⁊ dedit illi uircu¬
tem continendi omnia. Abhac
ut recessit in iustus in ira sua:
ꝑ iram homicidii fraternitas
deperiit. Propter quod cũ aqua
sensu suꝑbie cum se nationes
extulissent sciuit iustũ. ⁊ con
seruauit sine querela deo: ⁊ in
filiis miscd̾iam fortem custodi
uit. Hec iustũ a pereuntib im¬
piis liberauit fugientem. descẽ¬
dente igne in pentapoli quib
intestimoniũ nequicie fumi¬
gabunda constat deserta terra.
⁊ in certo tp̃re fructus habentes
arbores ⁊ incredibilis aĩe memo¬
ria stans fignientũ salis. Sapi¬
entiam enim pretereuntes non
tm̃ in hoc lapsi sunt ut ignora¬
rent bona. s ⁊ insip̃ie sue reli¬
q̃rũt hõĩb memoriã. ut in hiiᷤᷤ
q̃ peccauerũt nec latere potuis¬

Expanded text:
 illum, qui primus formatus est a Deo, pater orbis terrarum: cum solus esset creatus, custodivit, eduxit illum a delicto suo et dedit illi virtutem continendi omnia ab hac ut recessit iniustus in ira sua per iram homicidii fraternitatis deperiit propter quem cum aqua consensu nequitiae cum se nationes contulissent scivit iustum et servavit sine querella Deo et in filii misericordia fortem custodiit. Haec justum a pereuntibus impiis liberavit, fugientem descendentem ignem in Pentapolim, cujus in testimonium nequitiae fumigabunda constat deserta terra, et incerto tempore fructus habentes arbores, et incredibilis animae stans memoria figmentum salis. Sapientiam enim praetereuntes non tantum in hoc lapsi sunt, ut ignorarent bona, sed insipientiae suae reliquerunt hominibus memoriam, ut in his quae pecca
Abbreviated transcription (Latin):
nem maculam q̃ in illo est per¬
liuiens. ⁊ faciat ei dignam ha¬
bitationem ⁊ in pariete ponẽs
illud. ⁊ cõfirmans ferro ne for¬
te cadat ꝑspiciens illi. sciẽs qm̃
nõ potest adiuuare se Ymago
enĩ est. ⁊ opus est illi adiutori¬
um. Et de suba sua ⁊ de filiis
suis ⁊ de nuptiis uotum faciẽs
inquirit. Non erubescit loqui
cum illo. qui sine anima ẽ: ⁊ ꝓ
sanitate quidẽ infirmũ depre¬
catur. ⁊ ꝓ uita rogat mortuũ.
⁊ ĩ adiutoriũ inutilem inuocat.
⁊ ꝓ itinere petit ab eo qui ambu¬
lare nõ potest: ⁊ de acquirendo. ⁊
de oꝑando. ⁊ de omniũ rerũ euen¬
tu. petit ab eo qui in omnib
est mutilis.

Expanded text:
nem maculam quae in illo est, pernem maculam quae in illo est, perliniens; et faciat ei dignam habitationem, et in pariete ponens illud, et confirmans ferro, ne forte cadat, prospiciens illi, sciens quoniam non potest adjuvare se: imago enim est, et opus illi adjutorium. Et de substantia sua, et de filiis suis, et de nuptiis votum faciens, inquirit. Non erubescit loqui cum illo, qui sine anima est; et pro sanitate quidem infirmum deprecatur, et pro vita rogat mortuum, et in adjutorium inutilem invocat; et pro itinere petit ab eo, qui ambulare non potest, et de acquirendo, et de operando, et de omnium rerum eventu petit ab eo, qui in omnibus est inutilis.
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. forcior est illis. Amagni¬
tudine enim speciei. ⁊ creatu¬
re: cognoscibiliter pot̾it crea
tor hoꝵ uideri. S tamen adh̾
in his: minor est querela. Et
hii enim fortassis errant. deũ
querentes ⁊ uolentes inuenire.
Et enim cũ in operib illius
sũt ⁊ int̾ mortuos spes illoꝵ est
qui appellauerunt deos opera
manuũ hoĩm aurũ ⁊ argentũ
artis inuentionẽ: ⁊ similicudi¬
nes aĩaliũ aut lapidem in uti¬
lem. opus manus antiq̃. Aut
siquis arcifex faber de silua lig¬
nũ rectũ secũit. ⁊ hiuꝰ docte cra¬
usus diligenter fabricet uas
inutile: incõuersatione uite.
Reliquiis autẽ huius oꝑis ad
p̾parationem esce abutat᷑. ⁊ i
liquũ hoꝵ qd̃ ad nullũ usum
facit lignum cutruũ ⁊ uertici¬
b plenum sculpat diligenter
sue artis figuret illud. ⁊ assimi¬
let illud ymagini hõĩs. aut ali¬
cui ex aĩalib illud cõparet per¬
liniens rubrica. ⁊ rubicundũ
faciens fusco colorẽ eius. ⁊ om¬

Expanded text:
it fortior est illis a magnitudine enim speciei et creaturae cognoscibiliter poterit horum creator videri sed tamen adhuc in his minor est querella et hii enim fortassis errant Deum quaerentes et volentes invenire etenim cum in operibus illius sunt et inter mortuos spes illorum est qui appellaverunt deos opera manuum hominum aurum et argentum artis inventionem similitudines animalium aut lapidem inutilem opus manus antiquae aut si quis artifex faber de silva lignum rectum secaverit et huius docte erausus diligenter fabricet vas utile in conversationem vitae, reliquiis autem ejus operis ad praeparationem escae abutatur; et reliquum horum quod ad nullos usus facit, lignum curvum, et vorticibus plenum sculpat diligenter suae artis figuret illud, et assimilet illud imagini hominis, aut alicui ex animalibus illud comparet, perliniens rubrica, et rubicundum faciens fuco colorem illius, et om
Abbreviated transcription (Latin):
Ter fecerũt per deserta que nõ
hĩtabantur. ⁊ in locis descrcis
fecerũt casas. Steterunt contra
hostes:⁊ de inimicis se uindica¬
uerũt. Sicierũt. ⁊ inuocauerũt¬
te: ⁊ data est illis aqua de petra
altissima. ⁊ requies sitis de lapi¬

Expanded text:
ter fecerunt per deserta quae non inhabitabantur et in locis secretis fixerunt casas steterunt contra hostes et de inimicis se vindicaverunt sitierunt et invocaverute, & data est illis aqua de petra altissima, & requies sitis de lapi
Abbreviated transcription (Latin):
uerũt. Propt̾ qd̃ ⁊ finis cõdẽp¬
omnes hoĩes inquibz ñ
sub est scientia dei. ⁊ de hiis q̃
uidentur bona nõ potuerũt ĩ¬
telligere eum qui est. neq ope¬
rib actendentes. agnouerunt
quis esset arcifex: S aut ig¬
nem. aut sp̃m. aut citatum
aerem aut gyrũ stellax. aut
nimiam aqͣm. aut solem ⁊ lu¬
nam: rectores orbis terraꝵ. deos
put auerunt. Quoꝵ si sp̃e delec¬
tati deos putauerũt: sciant qͣn¬

Expanded text:
opter quod et finis condemomnes homines quibus non subest scientia Dei et de his quae videntur bona non potuerunt intellegere eum qui est neque operibus adtendentes agnoverunt quis esset artifex sed aut ignem aut spiritum aut citatum aerem aut gyrum stellarum aut nimiam aquam aut solem et lunam rectores orbis terrarum deos putaverunt quorum si specie delectati deos putaverunt sciant quan
Abbreviated transcription (Latin):
Est enim hec speciosior sole. et
super omnẽ dispositionem stel¬
nitur. Illi enim succedit nox.
Sapĩam aũt nõ uincit malicia.
ttingit gͦ a fine ¶U¬
usq ad finem fortiter: ⁊
disponit omnia suauiter. Hãc
uentute mea. ⁊ quesiui spõsã
nichi eam assumere: ⁊ amator
fr̃s sum forme illius. Generosi¬
tatem illius glorificat contub̾¬
niũ hñs dei. s ⁊ oĩm dñs dilexit
illam. Soctrix enim est sap̃ia¬

Expanded text:
ec enim pretiosior sole, et super omnem dispositionem stelprior; illi enim succedit nox, sapientia autem non vincitur malitia. Attingit ergo a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnventute mea, et quaesivi eam mihi sponsam assumere, et amans factus sum formae illius, generositatem illius glorificat, contubernium habens Dei; sed et omnium Dominus dilexit illam. Sobrietatem enim et p
Abbreviated transcription (Latin):
⁊semen sine querela liberauit
a nationib: que illum compri¬
mebant. Intrauit in aĩam ser¬
ui dei: ⁊stetit contra reges hor¬
rendos. in portentis. ⁊ signis. Et
reddidit iustis mercedem laboꝵ
suoꝵ: ⁊ deduxit eos in uia mira¬
bili. Et fuit illis in uelam̃to di¬
ei. ⁊ in luce stellaꝵ per noctem.¬
Et transtulit illos per mare ru¬
brum: ⁊ transuexit illos peraꝙͣ
nimiam. Inimicos aũt illoꝵ de¬
mersit inmare: ⁊ ab altitudĩe
infernoꝵ eduxit eos. Ideo iusti
tulerunt spolia impioꝵ.: ⁊ decã¬
tauerũt dñe nomen sc̃m tuũ.

Expanded text:
et semen sine querela liberavit a nationibus, quae illum deprimebant. Intravit in animam servi Dei, et stetit contra reges horrendos in portentis et in signis. Et reddidit justis mercedem laborum suorum, et deduxit eos in via mirabili: et fuit illis velamento diei, et in luce stellarum nocte: transtulit illos mare rubrum, et transvexit illos per aquam nimiam. Inimicos autem illorum demersit in mare, et ab altitudine inferorum eduxit eos. Ideo justi tulerunt spolia impiorum, et decantaverunt Domine nomen sanctum tuum,
Abbreviated transcription (Latin):
dedisti sũma tormenta. Et enĩ
merroris uia diucius errauer̃t.
deos extimantes hec que ĩ aĩali¬
b sunt suꝑ uacua: infanciũ
insensatoꝵ more uiuentes. ꝓp¬
ter hoc tam qͣm pu̾is inscusa¬
tis: iudicium in derisum dedis¬
ti. Qui aũt ludibriis ⁊ increpa¬
tionib nõ correpti sũt: dignũ
dei iudiciũ exꝑti sunt. In hiis
enim que paciebantur moleste

Expanded text:
dedisti summa tormenta etenim dedisti summa tormenta etenim in erroris via diutius erraverunt deos aestimantes haec quae in animalibus sunt supervacua infantum insensatorum more viventes propter hoc tamquam pueris insensatis iudicium in derisum dedisti qui autem ludibriis increpationis non correpti sunt dignum Dei iudicium experti sunt in his enim quae patiebantur molest
Abbreviated transcription (Latin):
crederis eẽ in uirtute cõsũma¬
tus: ⁊ hos qui te nesciunt. in¬
audacia traducis. Tu aũt do¬
minator uirtutis cũ tranqͥl¬
litate iudicas. ⁊ cum magna
reuerentia disponis nos. Sub¬
est enim tibi: cum uolueris
posse. S ocuisti aũt ppłm tuũ
ꝑ talia oꝑa. qm̃ oportet iustũ
ẽẽ ⁊ humanum. ⁊ bone spei fe¬
cisti filios tuos: qm̃ iudicãs das
locum inpecc̃is penitentie. Si .N.
inimicos seruoꝵ tuoꝵ ⁊ debitoᷤᷤ
morti cum tanta cruciasti at¬
tentacione. ⁊ liberasti. dans tẽ
pus. ⁊ locum per que possunt
mutari a malicia. cum qͣnta
diligentia uidicas filios tuos¬
quoꝵ parentib iuramenta ⁊
conuentiones dedisti bonaꝵ ꝓ
missionum: Cñ gͦ das nobis
disciplinam inimicos nr̃os mł¬
tipliciter flagellas: ut gͦ boni¬
tatem tuam cogitemus iudicã¬
tes. ⁊ cũ de nobis iudicat᷑. spere¬
qͥ in uita sua in sensate ⁊ inius¬
te iuxerunt: per hec que coluer̃t

Expanded text:
crederis esse in virtute consummacrederis esse in virtute consummatus et hos qui sciunt audaciam traducis tu autem dominator virtutis cum tranquillitate iudicas et cum magna reverentia disponis nos subest enim tibi cum voles posse docuisti autem populum tuum per talia opera quoniam oportet iustum esse et humanum et bonae spei fecisti filios tuos quonilocum in peccatis poenitentiae. Si enim inimicos servorum tuorum, et debitos morti, cum tanta cruciasti attentione, et libpus et locum per quae possint mutari a malitia, cum quanta diligentia judicas filios tuosquorum parentibus juramenta et conversationes dedisti bonarum missionum cum ergo nobis disciplinam das inimicos nostros multipliciter flagellas ut bonitatem tuam cogitemus iudicantes et cum de nobis iudicatur sperequi in vita sua insensate et iniuste vixerunt per haec quae coluerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ti ⁊ misisti antecessores exercitꝰ¬
tui uespas ut illos paulatim
ext̾minarẽt: nõ qr inpotens¬
penitentie: neqͣm nõ ignorans
qm̃ neqͣm est natio eoꝵ. ⁊ na¬
turalis malicia ip̃oꝵ. ⁊ qm̃ nõ
poterat mutari cogitatio eoꝵ
imperpetuũ: semen enim erat
maledictum abinitio. nec ti¬
mens aliquem. ueniã dabas
pecc̃is illoꝵ. Quis enuim dicet tͥ
quid fecisti:Ant quis stabit
contra iudiciũ tuũ: Aut quis
in cõspectu tuo ueniet uindex
iniquoꝵ hoĩm: Aut qͥs tͥ im¬
putabit si perierint nationeᷤ
quas cu fecisti: Nec enim est
alius deus qͣm tu cui cura est¬
de omnib: ut ostendas qm̃ ñ
in iuste iudicas iudiciũ. Neq
rex neq tyrannus incõspectu
tuo inquirent de hiis quos ꝑ¬
didisti. Cum gͦ sis iustus: iuste
omnia disponis. Ip̃m quoq
⁊ ext̾um extimas atua uirtute.
Uutus enim tua iusticie inici¬
um est. ⁊ obhoc qd̾ oĩm dñs es.
omnib te parcere facis. Uiitu¬
tem enim ostendis tu. qui nõ

Expanded text:
ntecessores exercitus uespas, ut illos partibus exterminarent. numquid inpotenspaenitentiae, non ignorans quoniam nequam est natio eorum et naturalis malitia illorum et quoniam non poterat mutari cogitatio illorum in perpetuo; semen enim erat maledictum ab initio nec timens aliquem ueniam dabas peccatis eorum. quis enim dicet tibi: quid fecisti? aut quis stabit contra iudicium tuum in conspectu tuo veniet vindex iniquorum hominum? aut quis tibi imputabit si perierint nationes quas tu fecisti? Nec enim est alius Deus qde omnibus, ut ostendas quoniam non injuste judicasti. Neque rex neque tyrannus in conspectu tuo inquirent de his quos perdidisti. Cum sis ergo justus, juste omnia disponis: ipsum quoque et exterum aestimas a tua virtute. Virtus enim tua justitiae initium est: ob hoc quod noster Dominus es, omnibus te parcere facis. Virtutem enim osten
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ scłoꝵ. Proposui gͦ hanc ad duce̾
m̾ ad cõuiuandũ. sciens qm̃ me¬
cũ cõmunicabit de bonis: ⁊ crit
allocutio cegitationis ⁊ tedii mei.
Habebo p̃p hanc claritatem ad
turbas: ⁊ honorem apud senio¬
res. Iuuenis ⁊ acutus inueniar
in iudicio. ⁊ in conspectu poten¬
tium ad mirabilis ero: ⁊ facies
principũ mirabunt᷑ me. Ta cen¬
tem me sustinebunt. ⁊ loq̃ntẽ
me respicient:⁊ sermocinante¬
me plura. manus ori suo im¬
ponent. Propterea habebo ꝑhãc
immortalitatem. ⁊ memoriam
eternam hiis qui post me futi᷑
sunt relinqͣm. Disponam ppło ͤ
⁊ nationes michi erunt subdi¬
te. Timebunt me audientes re-¬
ges horrendi. ⁊ in multitudine
Intrans in domũ meã. cõquiescã
cum illa. Nõ enĩ ht̃ amaritudi

Expanded text:
ducere mihi ad convivendum sciens quoniam communicabit mecum de bonis et erit adlocutio cogitationis et taedii mei habebo propter hanc claritatem ad turbas et honorem apud seniores iuvenis acutus inveniar in iudicio et in conspectu potentium admirabilis ero et facies principum mirabuntur me tacentem me sustinebunt et loquentem me respicient et sermocinante plura manus ori suo inponent propterea habebo per hanc inmortalitatem et memoriam aeternam his qui post me futuri sunt relinquam disponam populos et nationes mihi erunt subiectae timebunt me audientes reges horrendi in multitudine intrans in domum meam conquiescam cum illa non enim h
Abbreviated transcription (Latin):
sapĩam. ⁊ noli me reprobare
apuis tuis. qmĩ seruus tuus ego
sum. ⁊ filius ancille tue. homo
infirmus ⁊ exigui temporis: ⁊
minor ad intellectũ iudicii ⁊
legum. Et siquis erit cõsum¬
matus int̾ filios hoĩm. si fuge¬
rit ab illo sap̃ia tua: in nichi¬
lum cõputabitur. Tu aũt ele¬
gisti me regem ppło tuo. ⁊ iudi¬
cem filioꝵ tuoꝵ ⁊ filiaꝵ: ⁊ dixis¬
ti me edificare templum ĩ mõ¬
te sc̃õ tuo. ⁊ in ciuitate hĩtatio¬
nis tue altare similitudinem

Expanded text:
Sapientiam, et noli me reprobare Sapientiam, et noli me reprobare a pueris tuis, quoniam servus tuus ego t filius ancillae tuae sum homo infirmus et exigui temporis et minor ad intellectum iudicii et legum et si quis erit consummatus inter filios hominum si afuerit ab illo sapientia tua in nihilum conputabitur tu me elegisti regem populo tuo et iudicem filiorum tuorum et filiarum dixisti aedificare templum in monte sancto tuo et in civitate habitationis
Abbreviated transcription (Latin):
um cõuinctus illius: s leticiã
⁊ gaudium. Hec cogitans ap̃
me. ⁊ cõmemorans in corde mõ
qm̃ immortalis est in cogita¬
tione sap̃ia. ⁊ in amicicia illiꝰ
delectatio bona ⁊ in oꝑib ma¬
nuum illius honestas sine de¬
fectione. ⁊ in certamine loq̃le
illius sapia. ⁊ p̃claritas in cõ¬
municatione sermonũ illius:
circuibam querens. ut mͥ illã
assumerem. Puer aũt eram ĩ¬
geniosus. ⁊ sortitus sum aĩam
bonam. Et cum ẽẽm magis
bonus: ueni ad corpus in coin-¬
quinatũ. Et ut sciui qm̃ alit̾
nõ possum ẽẽ continens nisi
deus det. ⁊ hoc ip̃m erat sapĩa
scire cuius eẽt hoc donũ: adii
dominũ. ⁊ dep̾catus sum illũ.
⁊ dixi ex totis p̾cordiis meis De¬
fecisti omnia u̾bo tuo. ⁊ sap̃ia
tua cõstituisti hoĩem ut dũare¬
tur creature tue que a te fc̃a ẽ.
ut disponat orbem terraꝵ ine¬
quitate ⁊ iusticia. ⁊ in directio¬
ne cordis iudicium iudicet: da
michi sedium tuaꝵ assistricẽ

Expanded text:
ictus ipsius sed laetitiam et gaudium haec cogitans apud me et commemorans in corde meo quoniam inmortalitas est in cogitatione sapientiae et in amicitia illius delectatio bona et in operibus manuum illius honestas sine defectione et in certamine loquellae illius sapientia et praeclaritas in communicatione sermonum ipsius circuibam quaerens ut mihi illam adsumerem puer autem eram ingeniosus et sortitus sum animam bonam et cum essem magis bonus veni ad corpus incoinquinatum et ut scivi quoniam aliter non possum esse continDeus det, et hoc ipsum erat sapientiae, scire cujus esset hoc donum, adii Dominum, et deprecatus sum illum, et dixi ex totis praecordiis meis: Denia verbo tuo, et sapientia tua constituisti hominem ut dominaretur creaturae quae a te facta est, ut disponat orbem terrarum in aequitate et justitia, et in directione cordis judicium judicet: Da mihi sedium tuarum assistricem
Abbreviated transcription (Latin):
pientia. ⁊ facile uidetur ab hii
qui diligunt eam: ⁊ inuenit᷑
abhiis qui querunt eam. Pre¬
occupat qui se concupiscunt:
ut illis se priorem ostendat. Qͥ
de luce uigilau̾it ad illam nõ
laborabit: assidentem enĩ illã
gͦ de illa sensus est cõsummatꝰ.
⁊qui uigilauerit p̃p̃ illam ci
to securus erit: qm̃ dignos se
ip̃a circuit querens. ⁊ inuiis¬
sius ostendet se hylariter illis:¬

Expanded text:
his qui diligunt eam et inuenietur ad his qui quaerunt illam. praeoccupat qui se concupiscunt, ut illis se priorem ostendat. qui de luce uigilauerit ad illam, non laborabit: adsidentem enim illam enim de illa sensus est consummatus, et qui uigilauerit pro illa, cito erit securus. quoniam dignos se ipsa circuit quaerens et in uiis ostendit se illi