comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quo diuersis etatibꝰ quasi diũsis horis docet᷑ inle¬
ge dñi quasi in uinea laborare. Ergo ꝓmnatute¬
nã cõmemoramꝰ infantiã. Inqua quasi denoete
addic̃ ecortisumꝰ. dũ dematrib inhune mundũ
nati sumꝰ.Iuste itaq in hac hora dm̃ laudamꝰ qua
de nocte erroris ad lucẽ ueritatis in baptismo
nos renatos exultamꝰ. ꝑ primã pueritiã recolim
qua etate libros discere cepimus. Merito g in hac
hora laudes do soluimꝰ. qua eiꝰ seruitio inbuar su¬
mus. ꝑ terciã ad olescentiã recolligimꝰ qua ordi¬
nes suscepimꝰ. Iuste in hac hora dđm glorificamꝰ qua
eiꝰ ministris associati sumꝰ. ꝑ sextã iuuentutẽ inmi¬
nuimꝰ qua addiaconatꝰ ł presbiteratꝰ grãm ꝓmot
sumꝰ. Et in hac gͦ hora ñ inꝯgrue dm be̾nedicim q
duces & magistri ppło elecꝰti sumꝰ. ꝑnonã senectu¬
tẽ notamꝰ qua pleriq exclero ecclesiasticas digni¬
tates quasi giauiora umeȩ pondera subimuore

Expanded text:
quo diversis aetatibus, quasi diversis horis, docetur ex lege Domini quasi in vinea laborare . Ergo per Matutinam commemoramus infantiam, in qua quasi de nocte ad diem orti sumus, dum de matribus in hunc mundum nati sumus. Juste itaque in hac hora Deum laudamus, qua de nocte erroris ad lucem veritatis in baptismo nos renatos exsultamus. Per Primam pueritiam recolimus, qua aetate libros discere coepimus. Merito ergo in hac hora laudes Deo solvimus, qua ejus servitio imbuti sumus. Per Tertiam adolescentiam recolligimus, qua ordines suscepimus. Juste in hac hora Deum glorificamus, qua ejus ministris associati sumus. Per Sextam juventutem innuimus, qua ad diaconatus vel presbyteratus gradum promoti sumus. Et in hac ergo hora non incongrue Deum benedicimus, qua duces et magistri populorum electi sumus. Per Nonam senectutem notamus, qua plerique ex clero ecclesiasticas dignitates quasi graviora vineae pondera subimus.
Abbreviated transcription (Latin):
iadema aũ regũ.designat regni ambitũ. Et õs qͥ in
agone ꝯ tendebat̃. diadema accipiebãt. Innuit gͦ
regib diadema qđ siꝓiusticia certabut̃. cũ rege̾
om̃iũ coronati regnabut̃. Hecuͦ regalia in signia
nis scilicet hostiariis. lectorib ex orcistis. acoli
tres sacre uestes ꝯ cedunt᷑. qr uidelicet angłis splen¬
didis ministris associabunt᷑.qͥ hic in hoc mͦiniste

Expanded text:
iadema autem regum designat regni ambitum, et omnes qui in agone contendebant diadema accipiebant. Innuit ergo regibus diadema, quod si pro justitia certaverint, cum rege omnium coronati regnabunt. Haec vero regalia insignia nis, scilicet ostiariis, lectoribus, exorcistis, acolythis, tres sacrae vestes conceduntur; quia videlicet angelis splendidis ministris associabuntur. Quia hic in ministe
Abbreviated transcription (Latin):
Letania đr rogatio ł fupplicatio. Maior aũ leta¬
pãpa ꝓpestilentia instituit. que tunc ppłm crude¬
t̃ uastauit. Uec ap̃ romanos septeno ordine
agit᷑. In pͥmo clerici. in scdo monachi. in t̃cio monia¬
les in quarto pueri. in quinto laici. insexto uidue.
inseptimo ꝯiugate. Hanc eccła ido annuatĩ cele¬
brat ut ds̃ appło. & ab animalib pestilentiã aũtat.
riduanas letanias mamertꝰ uiennensis
eꝑc instituit ꝓclade quȩ t̃c ppłm ꝯsũpsit. Iam
rebro terremotu & tempestate subruebant᷑ &
uario bestiarũ in cursu desolabant᷑. ł oc ieinũ
niniuitas aꝑiculo mortis liberabat. ita nos aclade.
&abellis. & ab hostib eripiat. fructꝰ t̃re ⁊aquarũ
& animaliũ nobis custodiat. & noscelũ ꝯscendere
tribuat. Noc in euangło notat᷑ ubi triascilic̾ pa¬
nis. piscis.ouũ ponunt᷑. ꝑpanẽ fructus t̾re qui
tunc ł inherba. ł inspica ẽ. ꝑ pisce̾ fructus aqua¬
rũ ꝑ ouũ fetus animaliũ notat᷑.¬

Expanded text:
Litania dicitur rogatio vel supplicatio. Major autem Litapro pestilentia instituit, quae tunc populum crudeliter vastavit. Hoc apud Romanos septeno ordine agitur. In primo clerici, in secundo monachi, in tertio moniales, in quarto pueri, in quinto laici, in sexto viduae, in septimo conjugatae. Hanc Ecclesia ideo annuatim celebrat ut Deus a populo et ab animalibus pestilentiam avertat.anus Mamertus, Viennensis episcopus, instituit pro clade quae tunc populum consumpsit. Nam crebro motu terrae et tempestate subruebantur, et vario bestiarum incursu desolabantur. Hoc jejunium Ninivitas a periculo mortis liberabat, ita nos a clade et a bellis et ab hostibus eripiat, fructus terrae, et aquarum, et animalium nobis custodiat, et nos coelum conscendere tribuat. Hoc in Evangelio notatur, ubi tria, scilicet panis, piscis et ovum ponuntur. Per panem fructus terrae, qui tunc vel in herba, vel in spica est; per piscem fructus aquarum, per ovum fetus animalium notat
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ adiri docuit. Uesꝑas quat̾nis psalmis celebra
it. Completorui tͥb psalmis sic̃ alias horas terminari
censuit. qr cuncta in fide. spe. & caritate. cõpleri uolu¬
qͥ legẽ đi scilicet caritatẽ innuit qͥa in resurrecti
ds qui ẽ caritas om̃ib hic pie in lege ꝑ caritatẽ laborã¬
tibus p̃miũ & requies erit. Ad pͥmã aũ quat̃na. ad re¬
iquas uͦ horas nouena capitula psallunt᷑. qr ꝑ quat¬
tuor uirtutes ad nouena angłor agmina hic inaͦ
idolis dedicati. ita ft̃ nc̃ singuli ax̾anis axꝑo do dicati.¬

Expanded text:
tatem adiri docuit. Vesperas quaternis psalmis celebrarit. Completorium tribus psalmis terminari censuit, quia cuncta in fide, spe, charitate compleri voluqui legem Dei, scilicet charitatem innuit, quia in resurrectione Deus, qui est charitas, omnibus hic pie in lege per charitatem laborantibus praemium et requies erit. Ad Primam autem quaterna, ad reliquas vero horas novena capitula psalluntur, quia per quatuor virtutes ad novena angelorum agmina hic in Chidolis dedicati, ita sunt nunc singuli a Christiani
Abbreviated transcription (Latin):
turnã psallimꝰ qͥa ipse in ꝯsilio pat̾s in uterũ uirgi¬
nis abut & tãquam sponsus dethalamo suo ꝓcessit.
In nocturna cantat᷑ filiꝰ ms estu ego hodie genuite.
Inuesꝑa aũ ante luciferũ genui te. Sec unda die
ẽ baptiat᷑. iđo eadie nocturn᷑ Uñs illuminatiom.
antamꝰ. in qua dicit᷑. Ulox dnĩ suꝑ aquas dũ pa
uoce. filiꝰ tactu. spc̃ sc̃s specie scĩfigabat illas. Inues

Expanded text:
r psallimus, quia ipse in consilio Patris in uterum Virginis abiit, et tanquam sponsus de thalamo suo processit. In nocturna cantatur: Filius meus es tu, ego hodie genui te . In Vespera autem: Ante luciferum genui te . Secunda die est baptizatus, ideo ea die nocturnum, Dominus illuminatio mea cantamus. In qua dicitur, Vox Domini super aquas , dum Pater voce, Filius tactu, Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
Ritꝰ nãq synagoge transiuit inreligionẽ eccłȩ. Et
sacͥfitia ppłi carnalis. mutata st̃ inobseruantiã spua¬
lis. St̃ aũ hec legale sacͥfitiũ. uoluntariũ. ꝓpͥeccato. p
gsarũ act̾ioe donauot᷑a holocausta. Sacrifitiũ lega¬
le optulit. qͥ decimas. ł pͥmitias. ł ea quȩ lex p̃oipit: ob¬
is do spõte obtulit. S acͥfitĩi ꝓpeccato obtulit. qui
ꝓtransgresso legis mandato yreũ obtulit. Sacfitu
ꝓgratiarũ actione obtulit qͥ ꝓuictoria munꝰ do
obtulit. Dona optulit. qͥ aliqͥdin ornatũ tẽpli ꝯtulit.
Nota optulit. qͥmꝑiculo belli ꝯstitutꝰ aliqͥd do uouit qđ
postea soluit. Holo causta obtulit. qͥ agnũ offerẽs totũ ĩ
altari ĩcendit. holocaustũ nãq totum dicit᷑.¬

Expanded text:
Ritus namque Synagogae transivit in religionem Ecclesiae. Et sacrificia populi carnalis mutata sunt in observantiam spiritualem. Sunt autem haec: Legale sacrificium, voluntarium, pro peccato, pro gratiarum actione, dona, vota, holocausta. Sacrificium legale obtulit, qui decimas vel primitias, vel ea quae lex praecipit, obis Deo sponte obtulit. Sacrificium pro peccato obtulit, qui transgresso legis mandato hircum obtulit. Sacrificium pro gratiarum actione obtulit, qui pro victoria munus Deo obtulit. Dona obtulit, qui aliquid in ornatum templi contulit. Vota obtulit, qui in periculo belli constitutus aliquid Deo vovit, quod postea solvit. Holocausta obtulit, qui agnum offerens totum in altari incendit. Holocaustum namque totum incens
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdã argñtũ. qͥdã dealia substantia saoͥficat᷑. sao̾dos. &
ministri.panẽ. & uinũ cũ aqua ĩmolat᷑. Qui aurũ offerĩ
significat magos. qͥ aurũ dño obtuler̃t. Qui argentũ
offert̃. designat eos qͥ pecuniã ingazopbilatiũ miser̃
qui dealus reb sacͥficat. st̃ hi qͥ dnonecessaria qͣuidas

Expanded text:
dam argentum, quidam de alia substantia sacrificant. Sacerdos et ministri panem et vinum cum aqua immolant. Qui aurum offerunt, significant magos, qui Domino aurum obtulerunt. Qui argent eos, qui pecuniam in gazophylacium miserunt. Qui de aliis rebus sacrificant, sunt hi, qui Domino necessaria, quae Judas
Abbreviated transcription (Latin):
dnĩ tamqͣm gͣgaru milites aliquãdiu militastis. si
tam̃ ea qͣ xꝑiano nomini st̃ inimica respiustis : qu
ꝯueniunt facere studuistis. Dexꝑiana milicia que uo¬
bis cũ cetis fidelib̾ cõmunis.erat. clericatũ elegistis.
idẽ mundo renuntiare &cũ habitu humilitatis ꝑ¬

Expanded text:
Domini tanquam gregarii milites aliquandiu militastis, si tamen ea quae Christiano nomini sunt inimica respuistis, et ea quae conveniunt, facere studuistis. De Christiana militia, quae vobis cum caeteris fidelibus communis erat, clericatum elegistis, id est mundo renuntiare, et cum habitu humilitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuehitur litterarũ scientia debet eẽ instructus
ut sensũ uerb&. in telligat. uĩ accentuũ soiat. distir¬
te legat. ne c̾fusione ꝓnuntiatioĩs intellectũ audi¬
torib auferat. ad tendat qͥd sit ĩdicatiue legẽdũ ꝙ. subĩ¬
media disfictio. qͥa ⁊ hec male seruata in tellecti
ꝑturbant. ⁊ grãmaticoꝵ tip hum adrisũ ꝓuocant.

Expanded text:
provehitur, litterarum scientia debet esse instructus, ut sensum verborum intelligat, vim accentuum sciat, distincte legat, ne confusione prolationis intellectum auditoribus auferat. Attendat quid indicative, quid media distinctio: quia et haec male servata, intellectum perturbant, et grammaticorum typum ad risum provocant.
Abbreviated transcription (Latin):
assi ⁊ fauũ mellis manducabat. reliqͥ̾as eis dabat
Deinde ministri ꝯmunicat. qr dñs cũ discipłis ad
mare tyberiadis prandebat. ꝑ hoc ppłs c̃municat
qr dñs ascñsurꝰ cũ multitudine discipłoꝵ comed¬
bat corporale plicat᷑ qr sud ariũ in uolutũ ĩuenit᷑.
Agiꝰ &i icantꝰ ĩ cõmuniõe signat leticiã fideliũ

Expanded text:
assi et favum mellis manducavit, et reliquias eis dedit . Deinde ministri communicant; quia Dominus cum discipulis ad mare Tiberiadis prandebat. Post hoc populus communicat; quia Dominus ascensurus cum multitudine discipulorum comedit. Corporale plicatur; quia sudarium involutum invenitur. Agnus Dei, et cantus in communione, significat laetitiam fidelium
Abbreviated transcription (Latin):
uerullũ corã imꝑatore ĩpugna fert santor qui
cantuichoat ẽ tubicen qͥsignũ adpugna dat
Precentores qͥchorũ utrĩq regͦut st̃ duces q̃ agini¬
na ad pugnã instruut. santores capt̃ pilleolis tegt̃
bas ulos t tabulas manib gert̃ qr pliantes cap̃t ga¬
leis tegũ. armis bellicis seꝓtegint hantes cap̃t ga¬

Expanded text:
ui cantum inchoat, est tubicen qui signum ad pugnam dat. Praecentores qui chorum utrinque regunt, sunt duces qui agmina ad pugnam instruunt. Cantores capita piliolis tegunt, baculos vel tabulas manibus gerunt; quia praeliantes caput galeis tegunt, armis bellicis se protegunt. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
te erea mordet reliquã incalice mittit. qr tͦ infernũ¬
momordit. ⁊ inde suptos ĩparadisũ misit. Piaconꝰ cali¬
cẽ tenet dũ papa sangͥnẽ sumit. significãs angłm ꝗ
morit᷑. ⁊corpꝰeiꝰ in sepulcͦ ñ inuenit᷑. Diaconꝰ sangͥne
uistribuit. qr angłs resurrectionẽ dñi in notutit᷑. Sub¬
oiaconꝰ corpus dni accipit adiacono⁊ fert pbr̾is adfiã¬
dicando distribuert̃. Cũ apłicus ab altari desoendĩt
fregit. Intres partes oblatã diuidit sibi una reten¬

Expanded text:
tem ex ea mordet, reliquam in calicem mittit, quia Chrmomordit, et inde sumptos in paradisum misit. Diaconus calicem tenet, dum papa sanguinem sumit, significans angelum invenitur. Diaconus sanguinem distribuit; quia angelus resurrectionem Domini innotuit. Subdiaconus corpus Domini accipit a Diacono et fert presbyteris frane omni populo praedicando distribuerunt. Cum apostolicus ab altari descendit, fregit . In tres partes oblatam dividit: una sibi reten
Abbreviated transcription (Latin):
Est qͣsi imꝑatoris &e cuiꝰdã exercitꝰ ad bellũ ꝓgressio
bicũ subtꝰ albis desuꝑ cappis. ł aliis sollepnib ues¬
tib induunt᷑. qͣsi milites pugnaturi subiꝰ loricas
de suꝑclipeis muntunt᷑ Cũ deꝰ choro exeut̃ qs de
regia curia cunei ꝓdeut̃ Quasi impiale signũ &e
uerilla signiferis ant̃ ferunt. cũ ante nos crux auer¬
iia gerunt᷑. Quasi duo exercit sequnt᷑. dũ hinc ind̃
ordinatĩ cant̾antes gradiunt᷑ Intquos uadrã pra¬
gistri ⁊ p̃centores quasi cohortiũ ductores ac bedu
hicitatores. Segunt᷑ pͥores. quasi exercitꝰ du

Expanded text:
bellum progressio. Hi cum subtus albis, et desuper cappis, vel aliis solemnibus vestibus induuntur, quasi milites pugnaturi subtus loricis, desuper clypeis muniuntur. Cum de choro exeunt, quasi de regia curia procedunt. Quasi imperiale signum et vexilla a signiferis anteferuntur, cum ante nos crux et vexilla geruntur. Quasi duo exercitus sequuntur, dum hinc inde ordinatim cantantes gradiuntur. Inter quos vadunt magistri et praecentores, quasi cohortium ductores ac belli incitatores. Sequuntur priores, quasi exercitus du
Abbreviated transcription (Latin):
ertũ officiũ in quo pontifex ppłm bñdicit aͥ descẽsi¬
onẽ ad inferos expͥmit huiꝰ rei figurã moẏses gessit
qndo morit᷑us filios isrł bendirit. eductosq de egyp
iacob expressit qͥfilios suos benẽdirit & eis defutura
hereditate multa p̃dirit. has utrasq beñdictioẽs .iͦ ꝯple¬
it cũ moriẽs ad inferos descñdit. ppłm sed̾nte int¬
nebris & umbram. uisitando bñdixit. decarc̾e educ¬
tos celesti pat̾ȩ indurit. Qd eꝑo ostendit dũ ppłmbe¬
nedicit. morq eũ sp̃uali cibo reficit. Notandũ aũ
qr nimirũ ds tͥb uicib huic mundo bendirit. iiii reli¬
quas firmauit. Quinta beñdictiõem hereditate posso¬
Dere. dabit. Primo primis hõib benedirit dũ eos ores¬
cere & multiplicari p̃oepit. Scdõ hõib bendixit dũ
mundo diluuio deleto noe ⁊ suos posteros crescen
multiplicari iussit. Tertio ꝑ abrahã ds mundo beñ¬
oirit cũ ei in benedictiõe iꝑm reꝓmisit. Quarto mũ¬

Expanded text:
extum officium, in quo pontifex populum benedicit, Christi descensionem ad inferos exprimit. Hujus rei figuram Moyses gessit, quando moriturus filios Israel benedixit, eductosque de Aegypto iens expressit, qui filios suos benedixit, et de eis futura haereditate multa praedixit . Has utrasque benedictiones vit, cum moriens ad inferos descendit, populum sedentem in tenebris, et umbra mortis, visitando benedixit, de carcere eductos coelesti patriae induxit. Quod episcopus ostendit, dum populum benedicit, moxque eum spirituali cibo reficit. Notandum autem quia nimirum Deus tribus vicibus huic mundo benedixit, quarta reliquis firmavit, quinta benedictione haereditatem possidere dabit. Primo primis hominibus benedixit, dum eos crescere et multiplicari praecepit, Secundo hominibus benedixit, dum, mundo diluvio deleto, Noe et suos posteros crescere, et multiplicari jussit . Tertio per Abraham, Deus mundo benedixit, cum ei in benedictione Christum repromisit . Quarto mun
Abbreviated transcription (Latin):
tro. Ant̃ pontificẽ portant᷑
sc̃ã. sic̃ ant̾ re¬
ge imperalia Ant̃ archieꝑm crur ꝑortat̾ sic̃ nant̃
Imꝑatorẽ gestat᷑. Qui pallio decorat᷑. siẽret cerena
inoeditionẽ accipimꝰ & inde auxiliarios nobis as¬
cimꝰ. Cũ uadmonasteriũ redimꝰ quasi adiocũ cerra¬
minis tendimꝰ. Scriniũ cũ reliquiis portamꝰ ꝯtra

Expanded text:
portantur sancta, sicut ante regem imperialia. Ante archiepiscopum crux portatur, sicut ante imperatorem gestatur; qui pallio decoratur, sicut rex corona in dedicationem accipimus et inde auxiliarios nobis accimus; cum vero ad monasterium redimus, quasi ad locum certaminis tendimus. Scrinium cum reliquiis portam
Abbreviated transcription (Latin):
seruandã uite nouitatẽ sapient᷑ ꝯponẽs. Ist¬
stam aquã
ad quandã baptismi imaginẽ girando ecełam ter erte¬
us asꝑginꝰ. qr ubi more baptiratoꝵ ñ potẽ fieri tͥna mei¬
sio. necesse ẽ ut qua possum sacram̃ti similitudine t̃na

Expanded text:
conservandam vitae novitatem sapienter componens. Ista aqua ad quamdam baptismi imaginem gyrando ecclesiam tunc exterius aspergimus, quia ubi more baptizatorum non potest fieri trina mersio, necesse est ut qua possumus sacramenti similitudine trina
Abbreviated transcription (Latin):
di nom̃ ⁊ honorẽ habere mereat᷑ ad ꝯmen dandũ
baptismi sacram̃tũ qđ in eodẽ tẽplo noui ppłi erean¬
di st̃ ipsũ tẽplũ suomodo ⁊ suo ordine baptizamꝰ &
deinceps multiplici sacram̃toꝵ scitate dedicamꝰ.
rimo itaq aquã benedicimꝰ cui sal ad miscem.
Aqua & enĩ penitentie figurã gerit que uelut¬

Expanded text:
Dei nomen et honorem habere mereatur, ad commendandum baptismi sacramentum, per quod in eodem templo novi populi creandi sunt, ipsum templum primum suo modo et suo ordine baptizamus, et deinceps multiplici sacramentorum sanctitate dedicamus. Primo itaque aquam benedicimus, cui et sal admiscetur. Aqua etenim poenitentiae figuram gerit, quae velut
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ cognosceret secũ eo eunde̾ eelis hr̃e patrẽ.
ddita ẽ etiã ꝯplanatis lapi dib cũ inparietib ador¬
dinẽ uniꝰ uneȩ collocarẽt᷑ sic̃ nostis cemͣti glutin¬
sa tenacitas que lapides inuicẽ ꝯstringeret & ab iͣ¬
posito sibi ordine separari ñ ꝑmitteret᷑ quãuis ali¬
facto fieri uidemꝰ cũ eos quos ꝯg̃gat fideiunitas li¬
gat indissolubilis caritas.ne mͦ dignet᷑ maior de
relatioe minoris ne c̃querat᷑ minor decorrectio

Expanded text:
 cognosceret secum in coelis eumdem habere patrem. Addita est etiam complanatis lapidibus, cum in parietibus ad ordinem unius lineae collocarentur, sicut nostris, caementi glutinosa tenacitas, quae lapides invicem constringeret, et ab imposito sibi ordine separari non permitteret, quamvis alimanufacto fieri videmus, cum eos quos congregavit fidei unitas, ligat indissolubilis charitas, ne indignetur major de praelatione minoris; ne conqueratur minor de correptio
Abbreviated transcription (Latin):
ig̾natur itaq pͥmo baptizandꝰ crucis signaculo in fron¬
dicit. Cornua in manib ibi reposita ẽ fortitudo eiꝰ. hoc
Sic cũ pͥmogenita delent᷑ egẏpti ppls hebreos signatis
postib domo. suagũ sangͥne agni paschalis in typo cdm̃i
mogenitis suis grauit᷑ ꝑcussus ẽ. Sic̃ apud ezechielẽ
ierusalẽ ab imminenti clade liberanda eẽ ꝓmittit᷑. si

Expanded text:
ignatur itaque primo baptizandus crucis signaculo in fronbacuc dicit: « Cornua in manibus ejus: ibi reposita est fortitudo ejus . » Hoc sicut cum primogenita delerentur Aegypti, populus Hebraeorum signatis postibus domorum suarum sanguine agni paschalis, in typo Dominrimogenitis suis graviter percussus est. Sicut apud Ezechielem Hierusalem ab
Abbreviated transcription (Latin):
uod passio dm̃ ł resurrectio ñ inhalendaria
passio sub antrrꝑo futura. ac presurrectionẽ etꝰ
futura nr̃a resurrectio nobis in memoriã rei¬
cat᷑. & id̾o sic̃ pascha iudeoe. infigura nrĩ. na nr̃m
insignificatione futuri celebratur. Iđo aeria
quod leticiã significat in hoc festo cantat᷑ qͥa in hac
llẽpnitate eterna leticia xͥano ppło reddita mem
rocessio q̃ ĩ paschali die agit᷑ ilła ꝓcessioratur.¬
nẽ expͥmit. qua rea głe cũ ecercitu redeptoꝵ de
i feris ad celestia ꝓcessit. In missa ẽcentꝰ angłꝙ. rep̃¬
sentat᷑ cũ eisgenꝰ humanũ associat᷑. Uesꝑaꝑ hirieł. in¬

Expanded text:
uod Passio Domini vel Resurrectio non in Kalendaria passio sub Antichristo futura, ac per resurrectionem ejus futuram nostra resurrectio nobis in memoriam revocatur. Et ideo sicut Pascha Judaeorum in figura nostri, ita nostrum in significatione futuri celebratur. Ideo Alleluia, quod laetitiam significat, in hoc festo cantatur, quia in hac solemnitate aeterna laetitia, Christiano populo reddita, remrocessio, quae in Paschali die agitur, illam processionem exprimit, qua Rex gloriae cum exercitu redemptorum de inferis ad coelestia processit. In missa concentus angelorum repraesentatur, cum eis genus humanum associatur. Vesperae
Abbreviated transcription (Latin):
mat. ⁊ iõ prudentiȩ ponit᷑ loco qͥa plenitudo legis ẽali¬
lectio ⁊ qr m̃tib bene ꝯpositis. & diuino cultuiᷤ maner¬
patis frequent̃ surrepit accidia. oportet ut ad eã fre¬
quent̃ de t̃gendã diligens adhibeat᷑ uigilantia que ab
oculis emergens tali sepe mundet᷑ pi tuita. Unde in
sinistra manu ponit᷑ quedã mappula que seꝑe fluentẽ
oculo pituitã tangat ⁊ oculor lippitudine remoueit
Nec qͥppe ornam̃ta ut dictũ ẽ ñ sunt ipse uirtutess
uirtutũ insignia. qͥbꝰ tãꝗm seripturis ad monent᷑ uten¬
tes qͥd debeant appete quitare. ⁊ adquẽ finẽ sua facta
dirigere. Aliciendũ e supra dictis qͥa leuite suo mͦ
utunt᷑ supra memoratis in dum̃tis idẽ significantib¬

Expanded text:
tiae ponitur loco, quia plenitudo legis est dilectio , et quia mentibus bene compositis, et divino cultui mancipatis, frequenter subrepit acedia, oportet ut ad eam frequenter detergendam, diligens adhibeatur vigilantia, qua ab oculis cordis emergens talis saepe mundetur pituita. Unde in sinistra manu ponitur quaedam mappula, quae saepe fluentem oculorum pituitam tergat, et oculorum lippitudinem removeat. Haec quippe ornamenta, ut dictum est, non sunt ipsae virtutes, sed virtutum insignia, quibus tanquam scripturis admonentur utentes, quid debeant appetere, quid vitare, et ad quem finem sua facta dirigere. Adjiciendum est supradictis, quia levitae et suo modo utuntur supramemoratis indumentis, idem significantib
Abbreviated transcription (Latin):
nofficio Niri galilei xꝑi ascensũ & ad iudiciũ eiꝰ re¬
ditũ angłi fidelib nuintiant qͦ eũ leti p̃stolantes se
adeũ asce̾nsuros ñ diffidant. Qui ĩ o̾ postulant qua¬
tinus incelestib habitare ualeant lectio ⁊ euangłm¬
ascensio c̃ laudatur in alio eccła desua ascensione
iocundat᷑. In uno qͦq alła laus angłoꝵ. in alto gaudiũ
ex pͥmit᷑ hominũ dexꝑi ascensione iubilantiũ. Seqnͣ¬
lat. In offertorio ⁊ in cõmunioẽ nichilominꝰ fideles
cap̃ suũ laudib ꝓsequnt᷑. qͦ eũ realit̾ sequi mereant᷑.
a tres partes mundi asia. africa. ⁊ europa. łtres ordi¬
nes eccłȩ ꝯiuigati. ꝯtinentes. doctores. inpenitentia
ꝯstringent᷑. ꝑdiẽ ascensionis dies iuditu rep̃sentat᷑ qͦ

Expanded text:
fficio, Viri Galilaei , Christi ascensus, et ad judicium ejus reditum angeli fidelibus nuntiant, quo eum laeti praestolantes se ad Deum ascensuros non diffidant. Qui in oratione postulant quatenus in coelestibus habitare valeant, Lectio et Evangascensio collaudatur. In alio, Ecclesia de sua ascensione jucundatur. In unoquoque Alleluia laus angelorum, in altero gaudium exprimitur hominum de Christi ascensione jubilantium. Sequelat. In Offertorio et Communione nihilominus fideles caput suum laudibus prosequuntur, quo eum realiter sequi mereantur. partes mundi, Asia, Africa, et Europa, vel tres ordines Ecclesiae conjugati, continentes, doctores in poenitentia constringentur. Per diem Ascensionis dies judicii repraesentatur, quo
Abbreviated transcription (Latin):
ii fide uernabant sic̃ ꝯstantinꝰ imꝑator qͥtẽ fidẽ ꝑce¬
pit. ⁊ alii multi qͥtunc fidẽ scͥptis ⁊ dictis defendebant.
Aliigrã sanitatũ fulsert̾ sic̃ antoniꝰ Ealii egẏpti pa¬
tres. qͥ multas sanitates inppło fecert᷑ Alii oꝑatiõe uirtu¬
tũ resplenduert̃. sic̃ martinꝰ thuronensis eꝑc.⁊ nicolais
multis uirtutib mundũ decorauert᷑. Alu ꝓpħiam.
ut loħs heremita habeb̾at. Alu discretionẽ spuum
ut machariꝰ radiabant. Alu genera linguarũ acce¬
perant sic̃ effre̾. ⁊ leronims ⁊ salu plurimi qui hebrta
greca ⁊ latina lingua multa disserebant. Alu inter¬
pretatione sermonũ rutilabant sic̃ itẽ hieronintꝰ¬

Expanded text:
ii fide splendebant, sicut Constantinus imperator, qui tunc fidem percepit, et alii multi, qui tunc fidem scriptis et dictis defendebant. Alii gratia sanitatum fulserunt, sicut Antonius, et alii Aegyptii patres, qui multas sanitates in populo fecerunt. Alii operatione virtutum resplenduerunt, sicut Martinus Turonensis episcopusmultis virtutibus mundum decoraverunt. Alii prophetiam, ut Joannes eremita habebant. Alii discretione spirituum, ut Macarius, radiabant. Alii genera linguarum acceperant, sicut Effrem, et Hieronymus, et alii plurimi, qui Hebraea, Graeca et Latina lingua multa disserebant. Alii interpretatione sermonum rutilabant, sicut idem Hieron
Abbreviated transcription (Latin):
qr sic̃ scło mortuos deutero baptismatis xͦ genuit. ita
pꝰmodũ carne mortuos gͥmio suo ꝯfouensꝰ et̃ne ui¬
excłe mundo crucifigi debere ostend̾t. Que aũ rotun¬
de inmodũ circuli fiũt eccłam ꝑcirculũ orbis in
circulũ corone et̃nitatis ꝑdilectionẽ ꝯstrui ostndũt.

Expanded text:
uia sicut saeculo mortuos de utero baptismatis Christo genuit, ita postmodum carne mortuos gremio suo confovens aeternpopulum Ecclesiae mundo crucifigi debere ostendunt: quae autem rotundae in modum circuli fiunt, Ecclesiam per circulum orbis in circulum coronae aeternitatis per dilectionem construi ostendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ulieres qͦq pꝰ partũ eccłam ñ intrat̃ q in mundos ace¬
esti tẽplo ercludi designat. Alioqͥn si p̃mfirmitati
ualeret᷑ eadẽ dic qua parerent intrare eccłas eis lice¬
ret ut đo grãs ageret. ꝓpt̾ hano etiã significationẽ in
multis locis menstrue mulieres łuiris ꝯ mixte foris
eccłam stare solent. & obhoc penitentes in trare ec¬
clesiã ñ debent. Iinꝰ papa ex p̃cepto beati pet̾ ꝯstitut
ut mulieres in eccła uelate sĩt & hoc ꝓpt̾ tres causas:
fit. una cũ sit decipula diaboli ne laris earũ crinb
uuenũ animi illaqueent᷑. Alia ẽ ne quedã illarũ ol
formositatẽ capilloꝵ suꝑbia eleuent᷑. quedã uͦ neobde¬
formitatẽ illoꝵ. deturpent᷑. Tertia aũ ẽ ut reatꝰ origi¬
nalis peccati qͥ ꝑ muliere̾ euenit ad memoriã nob̾

Expanded text:
ulieres quoque post partum ecclesiam non intrant, quia immundos a templo coelesti excludi designant. Alioquin si prae infirmitate valerent, eadem die, qua parerent, intrare ecclesias eis liceret, ut Deo gratias agerent. Propter hanc significationem in multis locis menstruae viris commistae, foris ecclesiam stare solent, et ob hoc poenitentes intrare ecclesiam non debeut mulieres in ecclesia velatae sint. Et hoc propter tres causas fit: una est, cum sint decipula diaboli, ne laxis earum crinibus juvenum animi illaqueentur; alia est ne quaedam illarum ob formositatem capillorum superbia eleventur, quaedam vero ne ob deformitatem illorum deturpentur; tertia est ut reatus originalis peccati, qui per mulierem evenit, ad memoriam nobis
Abbreviated transcription (Latin):
exta hora abrahã hanc uineã intrabat. Quẽ pm̃
laborantẽ expͥmit cuiꝰ dñs oblitꝰ ñ fuit. dũ arietẽ ꝓ¬
eo mactandũ pofuit. Qui nos cantare dnõ ipsallere
noĩeus monuit qͥ oĩa bona nob̾ tͥbuit. Dixit insipiẽs
iacob innuit. qͥ ap̃ in sipientẽ laban pondꝰ diei ⁊estis
portauit. & nos in uocare dnm̃ docuit. Onẽ qͥs hab̾.¬

Expanded text:
exta hora Abraham hanc vineam intrabat, quem pars laborantem exprimit, cujus Dominus oblitus non fuit, dum arietem mactandum pro eo posuit; qui nos cantare Domino et psallere nomini ejus monuit, qui omnia bona nobis tribuit. Dixit insipiens , Jacob innuit, qui apud insipientem Laban pondus diei et aestus portavit, et nos Dominum invocare docuit. Domine, quis hab
Abbreviated transcription (Latin):
uad ragesimale tẽpꝰ ẽ uita cuuisq hominis qͦ
hic afficit᷑ merore tribulationis. Sex ebdõ¬
made sũt etates hominis .i. infantia. pueritia.
dolescentia. iuuentꝰ. senectus. decrepita. Qua¬
raginta dies. ẽ uetꝰ & nouũ testam̃tũ. ꝑ quattuor
enim accipiuntur uui euangłia. ꝑdecẽ uero x p̃¬

Expanded text:
uadragesimale tempus, id est vita cujusque hominis, quae hic afficitur moerore tribulationis. Sex hebdomadae sunt aetates hominis, id est infantia, pueritia, adolescentia, juventus, senectus decrepita. Quadragesimus dies est Vetus et Novum Testamentum. Per quatuor enim accipiuntur quatuor Evangelia, per decem
Abbreviated transcription (Latin):
ossent que scripsim multa multis
ueterũ figuris replicari & multis erpositionũ diuer¬
sitatib uatari multis scematũ faleris exornari s ñ
fuit ꝓpositũ nr̃m ĩ hoc opusculo ita seqͥ⁊ plantareme¬
mus in domo dnĩ. Tãtũ fuit ꝓpositũ nr̃m c̃uenientiã
querere int̾uetꝰ ⁊ nouu sacerdotiũ ut qđ ibi multi

Expanded text:
ossent quae scripsimus, multis veterum figuris explicari, et multis expositionum diversitatibus dilatari, multis schematum phaleris exornari; sed non fuit propositum nostrum in hoc opusculo ita exsequi, et plantare nemus in domo Domini. Tantum fuit propositum nostrum, convenientiam quaerere inter vetus
Abbreviated transcription (Latin):
ui ap̃ hebreos nathinnei i inhumilitate seruien¬
tes seribunt᷑ ap̃ nos subdiaconi idẽ subministͥ
dicunt᷑. Norũ officiũ in lege erat oblata sacͥfitia appło
icciꝑe. & aquã ł quelibetꝰ necessaria ĩministĩa te¬
pli deferre. ex qͥbꝰ nat hanahel đr fuisse. In eccła aũ
hoc nẽ habnt officiũ ut epłam legat̃. calicẽ ⁊ pate¬
nã cũ corporali diacono ad altarẽ offerãt. Unde.
onib

Expanded text:
ui apud Hebraeos Nachumei, id est in humilitate servientes scribuntur, apud nos subdiaconi, id est subministri dicuntur. Horum officium in lege erat, oblata sacrificia a populo accipere, et aquam vel quaelibet necessaria in ministeria templi deferre: ex quibus Nathanael dicitur fuisse . In Ecclesia autem hoc habent officium ut Epistolam legant, calicem et patenam cum corporali diacono ad altare offerant. Unde et onib
Abbreviated transcription (Latin):
ed iã quadragesima illud tẽpus innuit quo
ui de hierusalẽ in illa die canit᷑.Nocturnale uͦ
ficiũ deliberatione eiꝰ dẽ ppłi de egypto agitat
& nram liberationẽ designat qua septima etate
e hoc mundo liberabim. Sex quippe st̃ mundi
niũ agit᷑. hex causa uidet᷑. In captiuitate posi¬
⁊ sem̃ suum gentib miscuert̾. reu̾si uͦ in certos sa¬
cerdotes habuert᷑. Unde hesdras & ꝓphe dili gent
genealogras scrutati st̃ & iudeos agentilib sacdo¬
tes auide̾is seg̾gauert̃. Ita & nos hacͦ eb domãda cre¬
rit᷑. ł discutit᷑. Catecuminꝰ audiens. ł instructus di¬
citur qr ante baptismũ fidẽ &xpianã religionẽ
audit qͥ eũ sacerdos instruit. qualit̾ pꝰ baptismũ
uiuere possit. Competentes dicunt᷑ baptismũ pe

Expanded text:
edia Quadragesima illud tempus innuit, quocium de Hierusalem illa die cantatur. Nocturnale vero officium de liberatione ejusdem populi de Aegypto agit, et nostram liberationem designat, qua septima aetate de hoc mundo liberabimur. Sex quoque sunt mundi um agitur, haec causa videtur. In captivitate positi semen suum gentibus miscuerunt, reversi vero injustos sacerdotes habuerunt. Unde Esdras et prophetae diligenter genealogias scrutati sunt, et Judaeos a gentilibus, sacerdotes a Judaeis segregaverunt. Ita et nos hac hebdomada creritur, vel discutitur. Catechumenus, audiens vel instructus dicitur, qui ante baptismum fidem et Christianam religionem audit, qua eum sacerdos instruit, qualiter post baptisma vivere possit. Competentes dicuntur baptismi pet
Abbreviated transcription (Latin):
pe legimꝰ qd dñs facta cena ĩ ortũ cũ disciplis ex¬
iuit.⁊ ibi antequã ad eũ ꝑuenirent qͥeũ ꝯp̃hen¬
eri potẽ transeat ame calix iste. S qͥa aborigina
saluaret᷑ niniue nͥ aruisset cucurbita.
anc tͥnã orationẽ in qua se pat̾ne uoluntati fili¬

Expanded text:
nus facta coena in hortum cum discipulis exivit, et ibi antequam ad eum pervenirent, qui compreheneri potest, transeat a me calix iste . » Sed quia ab originasalvaretur Ninive, nisi aruisset cucurbita . » Hanc trinam orationem, in qua se paternae voluntati
Abbreviated transcription (Latin):
pfectũ facere ñ ꝑ ot̾ant seruientem. Hec ãu semel
obiata peceata originalia ⁊ actualia purgauit.
celestia ac terrestria paoificauit.
ualit̾ uet̾is ac noui sacerdoti sacͤm̃ta ĩ aꝑto
sacerdotes nr̃i faciunt qualit cũhis ⁊ueniant

Expanded text:
fectum facere non poterant servientem : haec autem semel oblata, peccata originalia et actualia purgavit, et coelestia ac terrestria pacificavit. ualiter veteris ac novi sacerdotii sacramenta in aperto sacerdotes nostri faciunt, qualiter cum his conveniant,
Abbreviated transcription (Latin):
erilii erũnas in solitudine m̃tis deploram di¬
murut nulli machinem̃ dolos. Panes mnelibano
rimꝰ cũ ielũ uistioie misericordie uiscerib mo¬
ueram. Panẽ in oraticula coctũ offerimꝰ eũ relo
abstinentis icuinus ⁊ laborib carnẽ nram mace
lodis cantoꝵ adpietatis affectũ suauntate canora
łin audientia ppłq frequentat᷑ ħ totu laden

Expanded text:
ilii aerumnas 280 in solitudine mentis deploramus, dimur, ut nulli machinemur dolos. Panes in clibano rimus, cum zelum justitiae ex misericordiae visceribus moderamur. Panem etiam in craticula coctum offerimus, cum ob zelum abstinentiae, jejuniis et laboribus carnem nostram macerlodiae cantorum, ad pietatis affectum suavitate canora vel in audientia populorum frequentatur, non
Abbreviated transcription (Latin):
iħc fecisse in telligi ꝯmode potest ĩt̾ ipͣtrine orati¬
onis in t̾ualla quando ad discipłos ter ueniens di¬
cebat. Uigilate & orate ne intretis in tẽptationẽ.
Quid ẽ aũ igilare nͥ de suis meritis nilp̃sumere.
s. in oĩb ad mediatoris grãm recurrere. Etita dig¬
nũ eẽ abhumana fragilitate fieri salubrit᷑ doce¬
mur: cũ angłos archangłos ⁊ om̃s celestes exercit᷑
dm̃ iõ laudare iadorare nouerimꝰ qdd beatitudi¬
nẽ suã ꝑmediatoris beneficiũ se optinere fate¬
ant᷑. Inde erat qđ duo cherubin alis suis ꝓpitiato¬
riũ uelabant qͥa decollatis sibi uirtutib angłice
potestates dm̃ honorant & in ꝓpitiatoriũ aspioi¬
unt qͥa ex ꝓpͥa di bonitate excellentiã qͣm habet
se habere ꝯfidunt. Unde orat sacerdos ut in c̃fes¬
sione sc̃e trinitatis laudes nr̃e laudib uingant᷑
angłoꝵ cũ in nomine ihu õe genu flectatur ct¬

Expanded text:
 fecisse intelligi commode potest, inter ipsa trinae orationis intervalla, quando ad discipulos ter veniens, dicebat: « Vigilate et orate, ne intretis in tentationem . » Quid est autem vigilare, nisi de suis meritis non praesumere, sed in omnibus ad mediatoris gratiam recurrere? Et ita dignum esse, ab humana fragilitate fieri salubriter docemur, cum angelos, archangelos, et omnes coelestes exercitus Deum inde laudare et adorare noverimus, quod beatitudinem suam per mediatoris beneficium se obtinere fateantur. Inde erat quod duo cherubim alis suis propitiatorium velabant, quia de collatis sibi virtutibus angelicae potestates Deum honorant, et in propitiatorium aspiciunt, qui ex propitia Dei bonitate excellentiam, quam habent, se habere confidunt. Unde orat sacerdos, ut in confessione sanctae Trinitatis, laudes nostrae laudibus jungantur angelorum, cum « In nomine Jesu omne genu flectatur c
Abbreviated transcription (Latin):
nistris&e diuersi generis oblationes appłis. offerto¬
riũ cantat᷑ aclericis. Quã c̾suctudinem accepp
eccła ereo qđ in libro dierum dedicato tẽplo asa¬
lomone legͥit᷑ ppłs clangentib leuitis ⁊ tubis ⁊ ty¬
biis. & cỹmbalis. uoce.⁊dnuĩ genere musicor multi¬
plices hostias obtulisse. Adhuiusmͦdi hostias spualit᷑
offerendas ammonem̃ ꝑpsalmistã. Afferte .d.f d̾.a.d. f
A.i.nos ipsos quos genuert̃ apłi duces gregis cbũc
benedictiõe cõmutanda quȩ pͥus melohisedech
abrahe acede qͥnq regũ legitur obtulisse. hoc sig

Expanded text:
em oblationes a populis, offertorium cantatur a clericis. Quam consuetudinem accepit Ecclesia ex eo, quod in libro dierum dedicato templo a Salomone, legitur populum clangentibus levitis et tubis et tibiis et cymbalis, voce et omni genere musicorum , multiplices hostias obtulisse. Ad hujusmodi hostias spiritualiter afferendas, admonemur per Psalmistam: « Afferte Domino fest nosipsos, quos genuerunt apostoli duces gregis Dominici. benedictione commutanda, quae primus Melchisedech Abrahae , a caede quinque r
Abbreviated transcription (Latin):
mus deet̾na leticia canit᷑. Inalio sabbo quod ẽ prio¬
ris octaua uͦ alia cantãt᷑ qͥa infutura uitabinas stolas
habebunt qͥnđ corꝑe & anima in et̾nũ gaudebunt.
equens septimana uocat᷑ in albis. qͥ aolim ẽ firma
solebant. candidis uestib stilicet in baptismo acceptis

Expanded text:
mus de aeterna laetitia canitur. In alio Sabbato, quod est prioris octava duo Alleluia canuntur, quia in futura vita binas stolas habebunt, quando corpore et anima in aeternum gaudebunt. Sequens septimana vocatur In Albis, quia olim confirmati solebant candidis vestibus, scilicet in baptismo acceptis,
Abbreviated transcription (Latin):
le ⁊dñs in euangłio. Cũ feceritis que p̃cipio uobis. di¬
cite. serui in utiles sumꝰ fecimꝰ que facere debuimus. Io¬
circo manꝰ lauant ⁊ aquã ablutioĩs honeste tractant.
qd̃ altitudinẽ sacram̃to. honorant.⁊ dignitatẽ suã
tali ablutioẽ cõmemorant. Ita &̃ sacerdos antequã
ad sacram̃ta tractanda accedat manꝰ lauat sic̃ ponti¬
fex scã scoꝵ. in gressurus inintroitu tabernaculi testi¬

Expanded text:
Dominus in Evangelio: « Cum feceritis quae praecipio vobis, dicite quia servi inutiles sumus: fecimus quae facere debuimus . » Idcirco manus lavant, et aquam ablutionis honeste tractant, per quod altitudinem sacramenti honorant, et indignitatem suam tali ablutione commemorant. Ita et sacerdos antequam ad sacramenta tractanda accedat, manus lavat; sicut pontifex Sancta sanctorum ingressus, introitu tabernaculi testi
Abbreviated transcription (Latin):
betur. qͥa oĩs gła filiȩ regis ab intus. Non enĩ luti
manuũ nr̃arũ sacro sc̃a sacram̃ta ꝯtaminat. s nos qͥ
ñ correctis morib ⁊ castigatis actib ad ea tractanda
⁊ sumenda accedamus ñ in de medicmnã uite accip¬
mus. s iudiciũ mortis ucurrimꝰ. Testis ẽ apłs dic̃s.oͥ
Inde satagendũ ẽ ut sic̃ exteriora abluunt᷑ in qͥnam̃¬
ta manuu̾m sio interiora purgent᷑ illecebrosa desi-¬
deria mentium

Expanded text:
intus . » Non enim lutum manuum nostrarum sacrosancta sacramenta contaminat: sed nos, qui nisi correctis moribus et castigatis actibus ad ea tractanda et sumenda accedamus, non inde medicinam vitae accipimus, sed judicium mortis incurrimus. Testis est Apostolas, » Unde satagendum est, ut, sicut exteriora abluuntur inquinamenta manuum, sic interiora purgentur illecebrosa desideria mentium
Abbreviated transcription (Latin):
teriora significãt ab luerent᷑. ⁊ tñita lotus scd̃m legẽ
usq aduesꝑã in mundus reputabtͣtur. Qui enĩ carnes
ictimarum extra castracremabant xͥ passionẽ extra
illi ut dictũ ẽ p̃figurabant in celebritatib missarũ
factã eẽ cõmemorant ⁊ tñ se inmundos usq aduesꝑã.¬

Expanded text:
teriora significant, abluerentur. Et tamen ita lotus secundum legem, usque ad vesperam immundus reputabatur. Qui enim carnes victimarum extra castra cremabant, Christi passionem extra sionem, quam illi, ut dictum est, praefigurabant, in celebrationibus missarum factam esse commemorant, et tamen se immundos usque a
Abbreviated transcription (Latin):
xꝑi ⁊resurrectionẽ medius. significat requiẽ anima¬
ũ ab omĩ labore pꝰmortẽ ꝑ quam transit᷑ ad carnis re
nistri altaris sollẽpnes uestes gert̃. qͥa renati stolã
ingaudus paradisi fuit deinde tristiciã huiꝰ mundi
ib̾ut. Ita baptriati nc̃ inbaptismo leticiã remissioĩs
ꝑceꝑunt. s iterũ tristiciã laboris subeunt. Adeuã
inferos abscondebat᷑. In censũ thramatis portatur
qr ꝑ hoc amulierib uisitabat᷑. Ad offertoriũ cantores
silent. qͥa mulieres scd̃m mandatũ sabbato siluert̃.¬

Expanded text:
 resurrectionem medius significat requiem animarum ab omni labore post mortem, per quam transitur ad carnis resinistri solemnes vestes gerunt, quia renati stolam in gaudiis fuit paradisi; deinde tristitiam hujus mundi subiit; ita baptizati nunc in baptismo laetitiam remissionis perceperunt, sed iterum tristitiam laboris subeunt. Ad Evaninferos abscondebatur. Incensum thymiamatis portatur, quia per hoc a mulieribus visitabatur. Ad Offertorium cantores silent, quia mulieres secundum mandatum Sabbato, siluer
Abbreviated transcription (Latin):
aptismus dr tinctio.ltoc noe indiluuio. mor¬
ses in mari rubro p̾figurauit. Hoc ioħs baptesta
primꝰ demonstrauit. hoc ipse dñs suo ingressu
ꝯsecrauit. ꝑ orationẽ sac̾dos d̾m in fontẽ inuoca
ꝑtactũ manus aquã aligno ꝑmoy sen indulco

Expanded text:
aptismus dicitur tinctio: hoc Noe in diluvio, Moyses in mari Rubro praefiguravit. Hoc Joannes Baptista primus demonstravit, hoc ipse Dominus suo ingressu consecravit. Per orationem sacerdos Deum invocat, per tactum manus aquam a ligno per Moysen dulco
Abbreviated transcription (Latin):
ixͦ amissã głam possidebut̃. Hanc ẽ pat̾archȩ ant̾ lege̾
tebant᷑. & p̾rimogenita dicebat᷑. frat aũ uestissa¬
cerdotalis qua maiores natu cũ benedictioe pat̾s
ut iacob abysaac induebant᷑. & uictimas do ut
tua. Et iterũ. stola esau. Stola dr̃missa. łrat enim

Expanded text:
isto amissam gloriam possidebunt. Hac enim patriarchae ante legem utebantur, et primogenita dicebantur. Erat autem vestis sacerdotalis, quam majores natu cum benedictione patris, ut Jacob ab Isaac, induebant, et victimas Deo ut tua . Et iterum stola Esau. Stola dicitur missa: erat enim
Abbreviated transcription (Latin):
ept᷑. xꝑc inhieme. ioħs in estate natꝰ seribunt᷑
bi au̾ nos tres dies obseruamꝰ ibi religiosos xlmã
agere ñ ignoramꝰ. Sic̃ enĩ tota eccła in uere an¬
e pascha quadragesimã ieiunat. ita pleraq mul¬
titudo in estate ante festũ scĩ ioħis baptiste. Si¬
milit̃ in autũpnoante memoriã scĩ michahelis. itẽq
eria uu due lectioẽs legunt᷑ qͥa hec ieiinia
aueteri & nouo testam̃to instituunt᷑. Anti¬
uus nãq ppłs inuere pascha celebrabat. ⁊ teͣ
se affligens arima edebat. In estate pente costen
sollẽpnirabant.tẽq se affligendo pͥmitias offe¬
rebat. In autũpno scenophegia .i. tab̃nac uloꝵ fes¬
sta agebat. In hieme enchenia i. tẽpli dedicat¬
onẽ recolebant.⁊ in utroq festo se ieiuniis affu¬
gebat. ldđo etiã due lectiones. fr̾.ĩiii. legunt᷑ qͥa
uui etate mundi lec & ꝓpħia seruanda tradui
& ordinandi utraq legge instructi eẽ p̃cipiunt᷑.

Expanded text:
tus in hieme, Joannes in aestate natus scribitur. Ubi autem nos tres dies observamus, ibi religiosos Quadragesimam agere non ignoramus. Sicut enim tota Ecclesia in vere ante Pascha Quadragesimam jejunat, ita pleraque multitudo in aestate ante festum sancti Joannis Baptistae, similiter in autumno ante memoriam sancti Michaelis, itemque rta duae Lectiones leguntur, quia haec jejunia a Veteri et a Novo Testamento instituuntur. Antiquus namque populus in vere Pascha celebrabat, et tunc se affligens azyma edebat, in aestate Pentecosten solemnizabat, tuncque se affligendo primitias offerebat, in autumno Scenopegia, id est tabernaculorum festa agebat; in hieme Encaenia, id est templi dedicationem recolebat; et in utroque festo se jejuniis affligebat. Ideo enim duae Letate mundi lex et prophetia servanda traduntur, et ordinandi utraque lege instructi esse praecipiuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
bus t̃nos dies abstinere p̃cipit᷑. Quadragesimã ido
ieiunamꝰ. qr decimã creatori nrõ dedieb nr̃is red¬
dies idõ quatuoe tẽꝑib t̾nis dieb ieuinamus. qr
ead̾e quatuoe tẽꝑa t̃nis m̃sib ascribimꝰ. Quatuoe
qͦq temporib qualitates elem̾toꝵ scilicet cali¬
dum. frigidũ. siccũ. humidũ. in ẽs scimꝰ ex qͥb
delectamenta mundi ꝯtrahimus. Et ut suꝑem᷑
ꝑ alia causa. Inuere semina mittimꝰ. in estate
fructus metimꝰ. in autũpnouinũ & oleũ collig¬
mus.iterũq semina spargimꝰ. in hyeme hortis
& edificus insistimus. Et ut hȩc nrĩs ꝯ seruent᷑
usib idcirco isdẽ tẽporib nos d̾o ieiunis subdin¬

Expanded text:
ima. Quadragesimam ideo jejunamus, quia decimam Creatori nostro de diebus nostris reddies ideo quatuor temporibus ternis diebus jejunamus, quia eadem Quatuor Tempora ternis mensibus ascribimus. Quatuor oque temporibus qualitates elementorum, scilicet calidum, frigidum, siccum, humidum inesse scimus, ex quibus delectamenta mundi contrahimus. Et ut hoc supet alia causa: In vere semina mittimus, in aestate semina metimus, in autumno vinum et oleum colligimus, itemque semina spargimus, in hieme hortis et aedificiis insistimus. Et ut haec nostris conserventur usibus, idcirco iisdem temporibus nos Deo jejuniis subdi
Abbreviated transcription (Latin):
is ñ letat᷑ qͥa par ab eis laudatur. In u̾su denu
orat. ut pat in turrib eccłe fiat. in alła ppłm
monet. ut đm ꝓ pace laudet᷑. Eugłm ĩ nuit
te obtulit.sic̃ moyses olim ꝓppło fec̾it. Incom̃.
offerant. Ne due cõmuniones. scilicet Uouete ⁊
clero offerre ñ tardent.

Expanded text:
a pax ab eis laudatur. In Versu denuo orat, ut pax in turribus Ecclesiae fiat. In Alleluia populum monet, ut Deum pro pace laudet Evangelium innuit te obtulit, sicut, Moyses olim pro populo fecit. In Communofferant. Hae duae Communiones, scilicet Vovete , clero offerre non tardent.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ eã pace ⁊ c̃cordia ꝯfederauerat. Losias nãq obser¬
uantiã legis ab antecessorib suis neglectã.immo ab¬
iectã restaurat. ⁊ theodosiꝰ eccłam atyrannis. ⁊ hereticis
grauit̃ uetratã. pace ⁊ ꝙͥ laude głificat. Quisic ꝓse dm̃
ds̃ eccłam mundet ⁊ muniat.ł epłam eiꝰ exhortati

Expanded text:
 eam pace et concordia confoederaverat. Josias namque observantiam legis ab antecessoribus suis neglectam imo abjectam restaurat, et Theodosius Ecclesiam a tyrannis et haereticis graviter vexatam pace et Christi laude glorificat. Qui sic pro se Deum Deus Ecclesiam mundet, et muniat. Per Epi
Abbreviated transcription (Latin):
buit cogitare dona dĩ qͣt mala sua. ac ꝓ illis usq in finẽ gr̃aꝰ ag̾e. Sec
elato ⁊ ingrato: inputet.
Alioꝵ SDentenctam

Expanded text:
o debuit cogitare dona Dei quot mala sua, ac pro illis usque in finem gratias agere. Sed elato et ingrato imputet. 2. Aliorum sentent
Abbreviated transcription (Latin):
etͥnałr beatꝰ eͥ: alios uelit eẽ ꝑticipes. quã uidit ⁊ cõmuni care
posse: ⁊ minui om̃mo ñ posse. Ild gͥ bonũ q̃ ipe̾ erat. ⁊ quo b ea¬
tꝰ erat. sola b onitate ñ necessitate aliis cõmunican uoht  quia sũ¬
me boni erat ꝓ desse uelle . ⁊ om̃i potentissimi noc̾eñ posse

Expanded text:
 quam videt et communicari posse, et minui omnino non posse. Illud ergo bonum quod ipse erat, et quo beatus erat, sola bonitate, non necessitate, aliis communicari voluit, quia summe boni erat prodesse velle, et omnipotentissimi nocere non posse.
Abbreviated transcription (Latin):
aĩas corpore exucas locis coeporalib cõtim̾ẽ sit sine corpore ñ deer̃t
qui faueãt ⁊ diuitẽ sicientẽ fuisse in loco corporali cõcendãt. Ip̃am q
aĩam corporeã p̃parasse lingͣm. ⁊ stillã de digito lazari cupisse. S meliꝰ
÷̃ dubitare de ocultis. ꝗͣ litigare de me̾tis. diuitẽ in supplicõ pauꝑẽ¬
Si se uident boni et

Expanded text:
xutas locis corporalibus contineri, cum sint sine corpore, non deerunt qui faveant, et divitem sitientem in loco corporali fuisse contendant, ipsamque animam corpoream praeparasse linguam, et stillam de Lazari digito cupisse. Sed melius est dubitare de occultis, quam litigare de incertis. DiSi se vident boni et
Abbreviated transcription (Latin):
dimenͣsus sit. siue ñ:ẽdibile est. ñ eum hab̾e facultatẽ
lent̾ ac uiolenter oꝑabitur. ⁊ io̾ forte d̃r. tẽ soluendus quia
tẽ dabitur e ad̾o potestas tẽptandi homines ꝗͣmͦ ñ ħt.
sd̃ demones semel uicti a scũ ñ acordt᷑

Expanded text:
demersus sit sive non, credibile est eum non habere potestatem lenter ac violenter operabitur, et ideo forte dicitur tunc solvendus, quia tunc dabitur ei potestas a Deo tentandi homines, quam modo daemones semel victi a sanct
Abbreviated transcription (Latin):
ficacõnẽ conttͣr̾it: opͣ ut abbluat saltẽ lacͥmis mentis. Set satis uurꝰ :
cꝰ mentis dolorẽ oculi nõ declarãt. S sciat se culpabiłr dur̃ qui def¬
let damna tẽporis ł mortẽ amici ⁊ dolorẽ ꝑc̃i nõ ostendit lacͥnis.
estis irridentes: mutate uitã ⁊ recõciliamini dõ. pñiã agis genua fr ł flecbs̃
gis ⁊ ridẽs subsannas pacienciã dĩ. Si pñiã agis penitet te si nõ penitet
nõ penitẽs es. Si gͦ penitet cͦ facis que male fecisti: si fecisse penitet
noli fac̾e. si adhuc facis certe nõ es penitẽs. In nocenciꝰ scd̾s amone¬
mꝰ frẽs nr̃os ne falsis pñiis laicoẽ aĩas decipi ⁊ ĩiferñ ꝓtͣhi paciãt᷑¬

Expanded text:
ficationem contraxit, oportet ut abluat saltem lacrymis mentis. Sed satis durus est, cujus mentis dolorem oculi non declarant. Sciat itaque se culpabiliter durum, qui deflet dura damna temporis vel mortem amici, et dolorem peccati non ostendit lacrymis. estis irridentes, mutate vitam, reconciliamini Deo. Poenitentiam agis, genua figis, et rides: subsannas Dei patientiam. Si poenitentiam agis, poenitet te; si non poenitet te, non es poenitens. Si ergo poenitet, cur facis quae male fecisti? Si fecisse poenitet, noli facere; si adhuc facis, certe non es poenitens. Item Innocentius II: Admonemus fratres nostros, ne falsis poenitentiis laicorum animas decipi, et in infernum pert