comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rexit xp̃c: & inde speras resurrectionẽ mor¬
tuorũ. S xp̃o licuit resurgere a mortus.
Et incipit iam laudare xp̃m. Hon ut illi
det honoiem s ut tͥ faciat desꝑationẽ. Ser¬
pentis astuta pnities. Ut laude xp̃i te a¬
uertat a xp̃o. dolose p̃dicat. quẽ uitupart
ñ audet exaggerat maiestatẽ illitis. ut sur¬
gularem facrat: ne tu speres tale aliqud.
quale in illo resurgente monstratũ ẽ. Et
quasi religiosior apparet erga xp̃m: cunt
dicit. Ecce qͥ se audet compare xp̃o: ut
qua resurrexit. xp̃c. & sẽ resur rectutã
pitet: Noli conturbari ꝑuiersa laude impa¬
toris cui. Hostiles insidie te ꝑturbant: sed
xp̃i humilitas & humanitas te consolat᷑.
Ile p̃dicat. quantũ erecttis sit xp̃c a te:¬

Expanded text:
ristus, et inde speras resurrectionem mortuorum; sed Christo licuit resurgere a mortuis. Et incipit jam laudare Christum, non ut illi det honorem, sed ut tibi faciat desperationem. Serpentis astuta pernicies, ut laude Christi te avertat a Christo, dolose praedicat quem vituperare non audet. Exaggerat majestatem illius, ut singularem faciat, ne tu speres tale aliquid, quale in illo resurgente monstratum est. Et quasi religiosior apparet erga Christum, cum dicit: Ecce qui se audet comparare Christo, ut quia resurrexit Christus, et se resurrecturum putet. Noli perturbari perversa laude Imperatoris tui; hostiles insidiae te perturbant, sed Christi humilitas et humanitas te consolatur. Ille praedicat quantum erectus sit Christ
Abbreviated transcription (Latin):
glã. Senuuat᷑ in infirmitate: surget in mr¬
tnite. Seimnat corpꝰ nale: surget corpꝰ sp̃nale.
i his uerbis apłi nunqͥd fas ẽ putare melitis
corpora nr̃a resurrectura quã xp̃u cum de illo
sit ꝓpositum exemplum. qd̵ fidelit̾ intend̾e

Expanded text:
tate, surget in virtute; seminatur corpus animale, surget corpus spirituale. In his verbis Apostoli, numquid fas est putare melius corpora nostra resurrectura quam Christi; cum de illo sit propositum exemplum, quod fideliter intende
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ popłs meus: in quorũ corde lex¬
mea ẽ. Opprobria hominũ nolite metue.¬
re. & detractione eorum ne suꝑemim:
nec qd tios spernunt magni duxeritis.
Sĩc enim tiestim̃tũ. ita ꝑ tempꝰ absum̃t᷑:
& sic̃ lana a tinea comedent᷑. Iusticia aut̃
mea: in et̾num manet. Iam uero ne mali¬
uolo animo de seruis dei falsa suspicando
pereatis: illtd apłicũ recordamini ubi ait.
Nolite ante tẽpꝰ qͥc quã iudicare: donec
ueniat dñs & illtiminet abscondita tene¬
brarũ. & manifestabit cogitationes cordis.

Expanded text:
judicium, popjudicium, popmea est: opprobrium hominum nolite metuere, et detractione eorum ne superemini; nec quod nunc vos spernunt, magni duxeritis. Sicut enim vestimentum, ita per tempus absumentur, et sicut lana a tinea comedentur: justitia autem mea in aeternum manet. iam uero ne maliuolo animo de seruis dei falsa suspicando pereatis, illud apostolicum recordamini, ubi ait: Nolite ante tempus quicquam iudicare, donec ueniat dominus et inluminet abscondita tenebrarum; et manif
Abbreviated transcription (Latin):
leo rugiens circuit qͣrens quẽ deuoret. Quẽ
ñ potest denorare seductũ ad neqͥtiã. famã
ipsius inqͥnare conat᷑: ut si fieri potest ob¬
ꝓbriis hominum oo malarum linguarũ
detractione defitiat. & sic in eiꝰ fauces ruat.
Si autẽ nec famã innocentis maculare po¬
tuerit: hoc ei ꝑsuadere temptat. ut ꝑ mali¬
uolas suspitiones de fratre suo iudicet. &
sic ab illo implicatus absorbeatur. Et quis
om̃s eiꝰ captiones & circumuentiones. uel cõ¬
p̃hendere uel emimerare suffitiat: Adu̾¬
sus hec tam̃ tria quȩ ad causam p̃sentem
ꝑtinent. pͥnis ne mala exempla unitando
loqͥtur ds̃. ne sitis iugum ducentes cum
infidelibus. Qne eiĩ participatio iusticie.
cũ inqͥtate : Aut quȩ sotietas luci ad te¬
nebras: Itẽ alio loco. Nolite inqͥt seduci.
Corrumpunt mores bonos. colloqͥa mala.
Sobrĩ estote iusticie: & nolite peccare.
Ut autẽ lingnis detrahentiũ ñ defitiatis:
sic ꝑ ꝓphetam dicit. Audite me qͥ scitis

Expanded text:
leo rugiens circuit quaerens. quem deuoret. quem non potest deuorare seductum ad nequitiam, famam ipsius inquinare conatur, ut, si fieri potest. opprobriis hominum et malarum linguarum detractione deficiat et sic in eius fauces ruat. si autem nec famam innocentis maculare potuerit, hoc ei persuadere temptat, ut per maliuolas suspiciones de fratre suo iudicet et sic ab illo implicatus absorbeatur. et quis omnes eius captiones et circumuentiones uel comprehendere uel enumerare sufficiat? aduersus haec tamen tria, quae ad causam praesentem pertinent, prius, ne mala exempla imitando tolum adloquitur deus: Ne sitis iugum ducentes cum infidelibus; quae enim participatio iustitiae cum iniquitate aut quae societas luci ad tenebCorrumpunt mores bonos colloquia mala. Sobrii estote, justi, et nolite peccare . Ut autem linguis detrahentium non deficiatis, sic per Prophetam dicit: Audite me qui scitis
Abbreviated transcription (Latin):
unt homines qui dicunt. Non ẽ¬
homini bene: nͥ cuti affunt carnis
delitie. Ipsi sunt quos notat apłs: dicentes
manducemꝰ & bibamꝰ. cras enĩ moriamur.
Qͥs huc inde surrexit : Quis nob̃ qd̃ ibi
agit᷑ dixit: Hoc nob̾cum tollimꝰ: qd̃ in
hoc tẽpore bene ẽ nob̃. Qui hoc dicit: ixo¬
rẽ duxit. Carnẽ amplexat᷑. carnis nolup¬
tatibꝰ iocundat᷑. a cena excusat᷑. Obser-¬
uet: ne fame interioie mouatur. Ex¬

Expanded text:
unt homines qui dicunt: Non eshomini bene, nisi cui adsunt carnis deliciae. Ipsi sunt quos notat Apostolus, dicentes: Manducemus et bibamus; cras enim moriemur . Quis huc inde surrexit? Quis nobis, quod ibi agitur, dixit? Hoc nobiscum tollimus, quod in hoc tempore bene est nobis. Qui hoc dicit, uxorem duxit, carnem amplexatur, carnis voluptatibus jucundatur, a coena excusatur: observet ne fame interiore moriatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Alia claritas sol. & alia claritaᷤ lunę:¬
& alia claritas stellaꝵ. Stella enĩ abstelia
differt in claritate: sic & refur rectio morua
Nhis ommbꝰ iste senfus ẽ. Si genera cartus
eũ sint cuncta mortalia. differunt tam̃ int̾
se ꝓ diu̾sitatibꝰ animantiũ. & si corpora cũ
sint omnna uisibilia differunt tam̃ ꝓ di¬
uersitatibꝰ locorũ. unde alia ẽ celestium
gła. alia t̾restriũ. & si in locis sublimbꝰ
cũ sint cuncta celestia. differunt etũ ipsecłi¬
ritates lumintĩ: ñ mirũ ẽ quod in resurrec¬
tione morttiorum. distabit głã meritorum.
Hinc iam uenit ad illud qd̵ cõmtinit̾ habet
om̃is caro. que ad uitã resurgit et̾nã: & dicit.
Seminat᷑ in corruptione surget in incorrup

Expanded text:
alia claritas solis alia claritas lunae ealia claritas solis alia claritas lunae et alia claritas stellarum stella enim ab stdiffert in gloria. sic et resurrectio mortuorum. in his omnibus iste sensus est: si genera carnis, cum sint cuncta mortalia, differunt tamen inter se pro diuersitatibus animantium et si corpora, cum sint omnia uisibilia, differunt tamen pro diuersitatibus locorum, unde alia est caelestium gloria alia terrestrium, et si in locis sublimibus, cum sint cuncta caelestia, differunt etiam ipsa claritatibus luminum, non mirum est, quod in resurrectione mortuorum distabit gloria meritorum. Hine iam uenit ad illud, quod communiter habet omnis caro, quae ad uitam resurgit aeternam, et dicit: Seminatur in corruptio
Abbreviated transcription (Latin):
seminas ñ uiiuticat᷑. nͥ pͥus moriat᷑. Et quod
seminas: ñ corpꝰ quod futurũ ẽ seminas. s
nu dum gͣnum. Ut puta tritici. aut abicꝰ
ceterorũ. Ds̃ autem dat illi corpus
sicut uoluit: & unicuiq seminum
proprium corpus
cđm hoc gͦ dixerat: ñ corpꝰ qd̾ fu¬
turũ ẽ seminas. Neq enĩ ñ triti¬
cam erit ex tritico. S quia nemo seminat
herbam uel stipulam. & multiplicia in ꝑa¬
lea regim̃ta gͣnorum. cũ qͥb tam̃ semina
exurgunt: ideo ait. s nudũ granũ. Hinc uo¬
lens ostend̾e: qr si ds̃ potest add̾e̾ qd ñ erat
in nudo semine. multo magis potest repara-¬
re qd̃ erat in hominis corpore. Iam uͦ quod
adiungit ad differentiã ꝑtinet resurgen¬
tiũ: ꝑpt̾ diu̾sas głas fidelium atq scõrum.
Hon om̃is caro: eadem caro. Si alia
homintim: alia ꝑecorum. Alia caro
uolucrum: alia autẽ piscium. & corꝑo¬
ra celestia. & corpora terrestria. d alia
quidem celestiũ gloria: alia autẽ t̾restͥũ.

Expanded text:
inas non vivificatur, nisi prius moriatur. Et quod seminas, non corpus, quod futurum est, seminas, sed nudum granum, utputa tritici, aut alicujus caeterorum. Deus autem dat illi corpus modo uoluerit, et uni cuique seminum proprium corpus. ecundum hoc ergo dixerat: Non corpus, quod futurum est, seminas. neque enim non triticum erit ex tritico; sed, quia nemo seminat herbam uel stipulam et multiplicia in palea tegimenta granorum, cum quibus tamen semina exsurgunt, ideo ait: Sed nudum granum hinc uolens ostendere, quia, si deus potest addere, quod non erat in nudo semine, multo magis potest reparare, quod erat in hominis corpore. lam uero, quod adiungit, ad differentiam pertinet resurgentium propter diuersas glorias fidelium atque sanctorum. on omnis caro eadem caro sed alia hominum alia pecorum alia caro volucrum alia autem piscium et corpora caelestia et corpora terrestria sed alia quidem caelestium gloria alia autem terrestrium
Abbreviated transcription (Latin):
subdita caro sp̃talis. S tamen ca¬
ro: non sp̃t. Sĩc carm subditꝰ fuit sp̃c ipse
carnalis: s tam̃ sp̃c ñ caro. Cuiꝰ rei habeniꝰ
exꝑim̃tũ. in nr̃e pene deformitate. Non
enĩ scd̃m carnẽ. s utiq scdm̃ sp̃m carnales
erant: qͥbꝰ ait apłs. Non potui nob̃̾ loqui
quasi sp̃ualibus: s quasi carnaliblis. Et hõ
sp̃ualis sic in hac uita dr. ut tam̃ corpore. ad¬
huc carnalis sit. & indeat aliam legem in
menbris stus repugnantẽ legi m̃tis fue:
exit autẽ etiã corpore spũalis. cũ eadẽ caro
sic resurrexerit. ut fiat qd̃ scͥptũ ẽ. Semi¬
nat᷑ corpꝰ aniale: resueget corpꝰ sp̃uale.¬

Expanded text:
subdita caro spiritalis, sed tamen caro non spiritus: sicut carni subditus fuit spiritus ipse carnalis, sed tamen spiritus non caro. Cujus rei habemus experimentum in nostrae poenae deformitate. Non enim secundum carneerant, quibus ait Apostolus: Non potui vobis loqui quasi spiritualibus, sed quasi carnalibus . Et homo spiritualis sic in hac vita dicitur, ut tamen corpore adhuc carnalis sit, et videat aliam legem in membris suis repugnantem legi mentis suae : erit autem etiam corpore spiritualis, cum eadem caro sic resurrexerit, ut fiat quod scriptum est, Seminatur corpus animale, resurget corpus spirituale
Abbreviated transcription (Latin):
icut enim nidas cui buccellam tra¬
didit dñs. non maltm accipiendo.
s male accipiendo locam in se diabolo p̃buit:
sic indigne ꝗtisq stimens dñicum sacram̃tũ.
non efficit ut quia ipse malus est malum
sit. ant quia ñ ad salutẽ accipit. nichil acce¬
perit. Corpꝰ enim dñi oo sanguis dñi: in¬
chilomintis erat etiam illis quibus dicebat
apłs. Qui mandricat indigne: iudicitm sͥ¬
stas.
uisquis ã catholica eccłia fuerit seꝑatus:
quantumlibet landabiliter se uitiere
existimet. hoc solo scelere quod a xp̃i unitate
disiunctus ẽ non habebit uitam. s ira dei mi¬
net suꝑ eum. Quisqͥs autẽ in hac eccłia bene
uixerit: nidil ei p̃itidicant aliena peccata.
Quia tinusqͥsq in ea ꝓpͥum onus portabit:
& bibit. Cum enim dicit uidicium sͥ man-¬
ducat: satis ostendit quia ñ alteri iudiciũ
manduicat. s sͥ. Quia cõmtinio malortm ñ
maculit aliquem participatione sacram̃toꝵ
s consentioẽ factortim. Nam si in factis ma¬

Expanded text:
icut Judas, cui buccellam tradidit Dominus, non malum accipiendo, sed male accipiendo locum in se diabolo praebuit, sic indigne quisque sumens dominicum sacramentum, non efficit, ut, quia ipse malus est, malum sit, aut, quia non ad salutem accipit, nihil acceperit. Corpus enim Domini, et sanguis Domini nihilominus etiam erat illis, quibus dicebat Apostolus: Qui mandstas: Quisquis a catholica Ecclesia fuerit separatus, quantumlibet laudabiliter se vivere existimet, hoc solo scelere quod a Christi unitate disjunctus est, non habebit vitam, sed ira Dei manet super eum. Quisquis autem in hac Eccvixerit, nihil ei praejudicant aliena peccata, quia unusquisque in ea proprium onus portabit ,  bibit. Cum enim dicit judicium sibi manducat , satis ostendit quia non alteri judicium manducat, sed sibi: quia communio malorum non maculat aliquem participatione sacramentorum, sed consensione factorum. Nam si in factis ma
Abbreviated transcription (Latin):
caro celestis. In celestibꝰ uͦ ntilla caro s corpori
simplicia & lucida: quȩ appellat apłs sp̃ta¬
lia. nonutilli autẽ uocant etherea. Et ideo¬
ñ carnis resitrrectioni contradicit illud quod
ait. caro & sanguis regnũ dĩ ñ possidebunt:¬

Expanded text:
nulla caro, sed corpora simplicia et lucida, quae appellat Apostolus spiritualia; nonnulli autem vocant aetherea. Et ideo non carnis resurrectioni contradicit illud quod ait, Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt
Abbreviated transcription (Latin):
entiles plerumq philosophorum
argum̃tis nob̃cum agere student:
ut dicant aliqͥd t̾renun in celo esse ñ posse
Nr̃as em̃ scͥpturas ñ nouerunt. Hesciunt
qtiomꝰ dictum sit: seminat᷑ corpꝰ animale.
surget corpꝰ sp̃uale. Non enĩ ita dictum ẽ
mã tiersum ẽ & anima factum. S sp̃uale
corpꝰ intelligit᷑: qd̾ ita sp̃mi subditã ẽ. ut ce¬
lesti habitationi contieniat. omini fragilitate
ac labe terrena in celestem pupitatẽ ao sta¬
bilitatẽ mutata. atq contiersa. De qua dĩc
apłs̃. Omnes resurgemꝰ s ñ omnes imnii¬
tabim᷑. Quam immutationẽ ñ indeceriꝰ
s in melius fieri docet: cã dicit & nos im¬
fidem: q̃ fallere ñ potest. Qtod cui indet᷑
incredibile: qualis sit nc̃ caro attendit. qua¬
lis autẽ fut᷑a sit ñ confiderat. Quia illo tẽ.¬
pore immutationis angłice: ñ iam caro erit

Expanded text:
entiles plerumque philosophorum argumentis nobiscum agere student, ut dicant terrenum aliquid in coelo esse non posse. Nostras enim Scripturas non noverunt, nec sciunt quomodo dictum sit, Seminatur corpus animale, surgit corpus spirituale. Non enim ita dictum estmam versum est et anima factum. Sed spirituale corpus intelligitur, quod ita spiritui subditum est, ut coelesti habitationi conveniat, omni fragilitate ac labe terrena in coelestem puritatem et stabilitatem mutata atque conversa. Haecs: Omnes resurgemus, sed non omnes immutabimur. Quam immutationem non in deterius, sed in melius fieri docet idem, cum dicit, Et nos imfidem, quae fallere non potest. Quod cui videtur incredibile, qualis sit nunc caro attendit ; qualis autem futura sit, non considerat : quia illo tempore immutationis angelicae non jam caro erit
Abbreviated transcription (Latin):
rius corrumꝑitur. reddat debitum na¬
tare. ueniat in mortem: renouetur or
hoc in resurrectione. Ttinc fient reuera
omnia noua reliqua: que nunc sunt in
sꝑe. Agis gͦ aliquid minc. Quid : Auete.¬
ribus te exuendo: & in noua currendo.

Expanded text:
rius corrumpitur, reddat debitum narius corrumpitur, reddat debitum naturae, veniat in mortem, renovetur et hoc in resurrectione. Tunc fient revera omnia nova, reliqua quae nunc sunt in spe. Agis ergo aliquid nunc a veteribus te exuendo, et in nova currendo.
Abbreviated transcription (Latin):
sierunt: ecce facta sunt noua.
Nunc inspe: tunc in re. In notiati enĩ
fide & spe: quanta adhuc uetera agi¬
mts. Non enim sit. xp̃o induti fumus:
ut ex adam ram nichil portemtis. Llide
in nobis. Et si exterior inqͥt homo nr̃ cor¬
rumpitur. sedinterior renonat᷑ de die
in diem Ergo ad peccatum. ad mortali¬
tatem. ad preternolantia tempora. ad
gemitũ. & laborem. o fudorẽ. ad etates
succedentes. ñ manentes ab infantia tis¬
q ad senectutem. sine sensu transetm¬
tes. ad hec attendentes uideamus hic
ueterem hominem: ueterem diem uetꝰ
canticum. uetꝰ testam̃tum. Contier si
autẽ ad interiorem. ad ea que inno¬
uanda sunt ꝓ his quȩ immutabunt᷑:
inueniamtis hominem nouũ. diem
nonum. canticam notium. testam̃tũ
notitim. Et sic ameniꝰ istam nouitatẽ:
ut ñ ibi timeamꝰ netustatẽ. Nunc ergo
in hoc carsu transiuimꝰ a ueteribus ad
noua. Iste tͣnsitus agitur cam corrum¬
ptntar exteriora: innouantur interio¬
ra. Donec etiam hoc ipsum quod exte¬

Expanded text:
sierunt, ecce facta sunt nova : nunc in spe, tunc in re. Innovati enim fide et spe, quanta adhuc vetera agimus? Non enim sic Christo induti sumus, ut ex Adam jam nihil portemus. Videte in nobis: Et si exterior, inquit, homo noster corrumpitur, sed interior renovatur de die in diem . Ergo ad peccatum, ad mortalitatem, ad praetervolantia tempora, ad gemitum et laborem et sudorem, ad aetates succedentes, non manentes, ab infantia usque ad senectutem sine sensu transeuntes, ad haec attendentes, videamus hic veterem hominem, veterem diem, vetus canticum, Vetus Testamentum: conversi autem ad interiorem, ad ea quae innovanda sunt, pro his quae immutabuntur, inveniamus hominem novum, diem novum, canticum novum, Testamentum Novum; et sic amemus istam novitatem, ut non ibi timeamus vetustatem. Nunc ergo in hoc cursu transimus a veteribus ad nova: ipse transitus agitur cum corrumpuntur exteriora, et innovantur interiora; donec etiam hoc ipsum quod exte
Abbreviated transcription (Latin):
ouam creaturam dicit. uitã nouã
ꝑ fidem iħu xp̃i. Et notandũ
uerbum ẽ. Difficile enim inueneris crea¬
turam uocari etiã eos. qui iam creden.¬
do in adoptionem filioꝵ uenerunt: dĩc
tur a seruitute interitas. & postea dĩc.
non solum autẽ illa s & nos ipsi primi¬
tias sp̃c habentes: discerint eos qui cre¬
diderant. ab appellatione creature. Quo¬
mͦ cosdem aliquando homines: aliquan¬
do non homines dicit: Hlam exꝓbranᷤᷤ
obicit corinthiis quodam loco. quod ad¬
huc homines essent: ubi ait. Nonne
homines estis: o scdm̃ hominẽ ambula¬
tis: Quomͦ eundem dñm etrã post re-¬
surrectionem alicubi ñ hominem ap:¬

Expanded text:
ovam creaturam dicit vitam novam per fidem Jesu Christi: et notandum verbum est. Difficile enim inveneris creaturam vocari etiam eos, qui jam credendo in adoptionem filiorum venerunt. Dicit stea dicit, Non solum autem, sed et nos ipsi primitias Spiritus habentes : discernit eos qui crediderunt ab appellatione creaturae quomodo eosdem aliquando homines, aliquando non homines dicit. Nam exprobrans objecit Corinthiis quodam loco, quod adhuc homines essent, ubi ait: Nonne homines estis, et secundum hominem ambulatis ? Quomodo eumdem Dominum etiam post resurrectionem, alicubi non hominem ap
Abbreviated transcription (Latin):
Ulerũq tamen uult nocere: & non
potest. Quia potestas ista sub potestate ẽ. Nã
si tantũ posset nocere diabolus quantũ uult.
aliquis iustoꝵ remaneret: Aut aliqtus fide¬
lium esset interra: Ipse ꝑuasa sua impellit.
quasi parietẽ inclinatum. S tantũ impel¬
lit: quantũ accipit potestatẽ. Ut autẽ non
cadat paries: dñs suscipiet. Qm̃ qui dat po¬
testatem temptatori: ipse temptato prebet
diabolus. Et potabis nos inquid: in lacri¬
nus in mensura. Noli ergo timere: ꝑ missũ
aliquid facere temptatorẽ. Habes enum mi¬
sericordissimũ saluatorẽ. Tantum ad mitti¬
tur ille tẽptare: quantũ tibi ꝓdest. Ut ex¬
ercearis: ut ꝓberis. Ut qui de nesciebas: a te
ipso inueniaris. Nam ubi uel unde: nisi de
hac dei potestate & miscdia. securi eẽ debemꝰ:
Scd̾m illam apłicam sententiam. fidelis ds:
qui non ꝑmittat uos tẽptari suꝑ id quod
potestis. Extract᷑ p̃i septuagesimi non.

Expanded text:
lerumque tamen vult nocere, et non potest, quia potestas ista sub potestate est. Nam si tantum posset nocere diabolus quantum vult, non aliquis justorum remaneret, aut aliquis fidelium esset in terra. Ipse per vasa sua impellit, quasi parietem inclinatum; sed tantum impellit quantum accipit potestatem. Ut autem non cadat paries, Dominus suscipiet; quoniam qui dat potestatem tentatori, ipse tentato praebet entare diabolus: Et potabis nos, inquit, in lacrymis in mensura . Noli ergo timere permissum aliquid facere tentatorem; habes enim misericordissimum Salvatorem. Tantum permittitur ille tentare quantum tibi prodest, ut exercearis, ut proberis; ut qui te nesciebas, a te ipso inveniaris. Nam ubi, vel unde, nisi de hac Dei potestate, et misericordia securi esse debemus, secundum illam apostolicam sententiam: Fidelis Deus, qui non permittit vos tentari super id quod p
Abbreviated transcription (Latin):
d illummationem inqͥt scientiȩ¬
głe eiꝰ: in faciem iħti xp̃i. Hec est
scientia głȩ eiꝰ: qua scimus ipsum ẽe lum̃.
qͦ tenebre nr̃e illuminant᷑. Et id ipsũ
attende quẽadmodũ inculcet. Habemꝰ¬
añ inqͥt thesaurũ istum in uasis fistilib¬

Expanded text:
d illuminationem scientiiae ejus in faciem Christi Jesu. Haec est scientia gloriae ejus, qua scimus ipsum esse lumen, quo tenebrae nostrae illuminentur. Et idipsum attende quemadmodum inculcet: Habemus autem thesaurum istum in vasis fictilib
Abbreviated transcription (Latin):
bi ẽ inuidia: amor fraternꝰ esse ñ
potest. Intendat caritas ur̃a. Qui
iniudet: non amat. Peccatum diaboli est
in illo: qui a & diabolũ inuidendo deiecit.
Cecidit enim: & inuidit stanti. Non ideo
uoluit deicere ut ipse staret: sed ne solus
caderet. Tenete in animo ex hoc quod
subieci: inuidiam ñ posse ẽẽ in caritate.
Habes aꝑte cum laudaret᷑ ipsa caritas:
caritas ñ emulatur. Non fuit caritas
in cayn. Ee nisi esset: caritas in abel:
ñ accipet deus sacrifitium eius. Ex ser

Expanded text:
bi est invidia, amor fraternus esse non potest. Intendat Charitas vestra. Qui invidet, non amat. Peccatum diaboli est in illo; quia et diabolus invidendo dejecit. Cecidit enim, et invidit stanti. Non ideo voluit dejicere ut ipse staret, sed ne solus caderet. Tenete in animo ex hoc quod subjecit, invidiam non posse esse in charitate. Habes aperte cum laularetur ipsa charitas, Charitas non aemulatur . Non fuit charitas in Cain; et nisi esset charitas in Abel, non acciperet Deus sacrificium ejus. Cum e
Abbreviated transcription (Latin):
ud agade caritate maius aut
ista. Amima linguarum. ꝓpbetiȩ uirtus.
sacram̃torum salus. scientiȩ solidam̃tum.
fidei fructus. diuitie pauperum: uita mo¬
rientium. Quid tam magnanimũ: quam
ꝓ impiis morie Quid tam benignum: qͣ
sua ñ extollit: quia ñ inflat᷑. Sola ẽ quã
conscientia mala ñ pungit: quia ñ agit
ꝑperam. Inter obꝓbria secura ẽ. Item
odia benefica ẽ. Inter iras placia EInter
insidias innocens. Inter uliq trntesiq
gemens: in ueritate respins. Qũd¬
illa fortius: non ad retribuendas. s ad ñ curã¬
das inutirias: Quid illa fidelius: ñ uanitati.
s eternitati : Nam ideo tolerat omnia in
p̃senti uita: quia omnia credit dȩ futura
Quita. Et suffert omĩa q̃ hic inmitunt᷑.
quia sꝑat omĩa que ibi ꝓmittunt᷑. Meri¬

Expanded text:
d ego de caritate maius aut ista anima linguarum, prophetia, virtus, sacramentorum salus, scientiae solidamentum, fidei fructus, divitiae pauperum, vita morientium! Quid tam magnanimum quam pro impiis mori! Quid tam benignum quam et sua conscientia mala non pungit, quia non agit perperam. Inter opprobria secura est, inter odia benefica est: inter iras placida est, inter insidias innocens: inter iniquitates gemens, in veritate respirans. Quidilla fortius, non ad retribuendas, sed ad non curandas injurias? Quid illa fidelius, non vanitati, sed aeternitati? Nam ideo tolerat omnia in praesenti vita, quia credit omnia de futura vita; et suffert omnia quae hic immittuntur, quia sperat omnia quae ibi promittuntur: meri
Abbreviated transcription (Latin):
concupiscit: tõñ erit caro s corꝑus. Q cui
& celestia corpora phibent᷑: ꝓpt̾ quod dictũ¬
esticaro & sanguis regnũ dei ñ possidebunt.
Et tanquã exponens qͥd dixerit: neq cor¬
ruptio inqͥt in corruptionẽ posfidebit. Qd
pͥus dixit caro & sanguis. hoc posteriꝰ dp̃e
corruptionẽ: & quod pͥns regnũ d̾ĩ hoc po¬
steriꝰ incorruptionẽ. Quantũ attinet ad
substantiã. etiã tc̃ caro erit. ꝓpt̾ qd̾ & pꝰre¬
surrectionẽ. corpꝰ xp̃i caro appellata ẽ. S
ideo ait apłs̃. seminat᷑ coepꝰ animale. surget
alicmiꝰ indigentia stibditam carnem. ut nichil
nob̃ repugnet ex nob̃. S sic̃ foris neminem:
ita nec inttis nos ipsos patiam inimicos. Ei

Expanded text:
corpus, quia et coelestia corpora perhibentur. Propter quod dictuest: Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt . Et tanquam exponens quid dixerit: neque incorruptio, inquit, corruptionem possidebis : quod prius dixit caro et sanguis, hoc posterius dixit corruptio; et quod prius dixit regnum Dei, hoc posterius incorruptionem. Quantum autem attinet ad substantiam etiam tunc caro erit. Propter quod post resurrectionem corpus Christi caro appellatum est. Ideo ait Apostolus: Seminatur corpus animale, surget alicujus indigentia subditam carnem, ut nihil nobis repugnet ex nobis; sed sicut foris neminem, ita nec intus nosipsos patiamur inimicos. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ilectio enim ñ inflatur: & deus di¬
lectio est. Et fideles in dilectione
ad quiescunt illi. Reuocat abstrepitu qͥ
foris est: d gaudia silentia. Ecce deus dilec¬
tio ẽ. Utquid imus & currimꝰ in stiblimia
celorum & ima t̾rartim: q̃rentes eum qͥ ẽ
apud nos: si nos esse uelius apud eum:
fratrẽ: & diligat eandem dilectionem. O¬
gis enim nouit dilectionem qua diligit:
quã fratrẽ queni diligit. Ecce iam po¬
test notiorem deum habere: quam frem.
Plane notiorem: quia p̃sentiorem. Hotio¬
tionẽ dm̃: & dilectione amplectere deum.
Ipsa est dilectio. que om̃s bonos anglõs. &
omnes dei seruos consotiat uincnlo sc̃itatis:
nosq & illos conitingit intcem nobis. & fub¬
iungit sibi. Quanto gͥ samores sumus a tumoee
suꝑbie: tanto stimus dilectione plemores. E
quio nisi deo plenus est qͥ plenus est dilectione :

Expanded text:
ilectio enim non inflatur, et: deus dilectio est, et: fideles in dilectione adquiescunt illi, reuocati ab strepitu, qui foris est, ad gaudia, silentia. ecce deus dilectio est, et quid imus et currimus in sublimia caelorum et ima terrarum quaerentes eum qui est apud nos, si nos esse uelimus apud eum? fratrem et diligat eandem dilectionem. magis enim nouit dilectionem, qua diligit, quam fratrem, quem diligit. ecce iam potest notiorem deum habere quam fratrem, plane notiorem, quia praesentiorem, notiotionem deum et dilectione amplectere deum. ipsa est dilectio, quae bonos omnes angelos et omnes dei seruos consociat uinculo sanctitatis, nosque et illos coniungit inuicem nobis, subiungit sibi. quanto igitur saniores sumus a tumore superbiae, tanto sumus dilectione pleniores. et quo nisi deo plenus est qui plenus est dilectione?
Abbreviated transcription (Latin):
senti erat. quando conuersus ẽ homo
de currii suo in occursum tui: Corde
suo gͦ se dixit hoc uidisse ꝓpħa: adiuto
quidem mrabiliter nullo dubitante
ditunitus. S quanto amplius tunc om̃s
munere isto habundabunt: cum deus
erit omĩa in omnibus : Habebunt ta¬
men etiam oculi corporei offitium suũ.
quia ñ eis indiguit ut uideret absen¬
tem: ñ eis ustis ẽ ad uidenda p̃sentia.
Que tamen spũ uidere posset: etiã fullos
clauderet. Sicut uidit absentia: nͥ cã eis

Expanded text:
aesentia erat, quando reuersus est homo aesentia erat, quando reuersus est homo de curru suo in occursum tibi? corde suo ergo se dixit hoc uidisse propheta, adiuto quidem mirabiliter nullo dubitante diuinitus. sed quanto amplius tunc omnes munere isto abundabunt, cum deus erit omnia in omnibus! habebunt tamen etiam illi oculi corporei officium suum quia non eis indiguit, ut uideret absentem, non eis usus est ad uidenda praesentia; quae tamen spiritu uidere posset, etiam si illos clauderet, sicut uidit absentia, ubi cum eis
Abbreviated transcription (Latin):
quantal ab illa que futura ẽ distet hec
titarñ qualicumq hominum. uerum
etã. qui p̃cpua hic sc̃itate funt p̃ditr.
factus sum uir: euacuaui ea quȩ pariuili
erant. llidemus nunc ꝑ speculum in enig-¬
mate: tunc autẽ facie ad faciem. Nunc
scio exparte: tunc autẽ cognoscam fic̃ &
cognitus sum. Si gͦ in hac iita uͥ hominũ
mirabiliũ ꝓphetia. ita comparanda ẽ illi
uite qtiasi paruuli ad iutienem. uidit
tam̃ helyseus accipientẽ munera seruũ
suũ uͥ ipse ñ erat: ita ne cum uenerit
quod ꝑfectum ẽ. nec iam corpꝰ corrupti¬
bile aggrauabit animam. s incorruptibi¬
le nichil impediet. illi scĩ ad ea que ui¬
denda sunt. oculis corporeis qͥbꝰ helyseus
absens ad seruum suũ uidendum ñ indi¬
guit. indigebunt: Nam scd̃m interp̃¬
tes septuaginta: ista sunt ad giezi uerba
do contiersus ẽ uir de curru obuiamtͥ.
& accepisti pecuniant᷑: Ec cetera. Sicrit
autẽ ex hebreo interp̃tatus ẽ presbiter
ieronimus: nonne cor meum inqͥt in p̃¬

Expanded text:
futura est distet haec uita, non qualiumcumque hominum, uerum etiam qui praecipua hic sanctitate sunt praediti: factus sum uir, euacuaui ea quae paruuli erant. Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Nunc scio ex parte, tunc autem cognoscam sicut et cognitus sum. Si ergo in hac uita, ubi hominum mirabilium prophetia ita conparanda est illi uitae, quasi paruuli ad iuuenem, uidit tamen Helisaeus accipientem munera seruum suum, ubi ipse non erat: itane cum uenerit quod perfectum est, nec iam corpus corruptibile adgrauabit animam, sed incorruptibile nihil inpediet, illi sancti ad ea, quae uidenda sunt, oculis corporeis, quibus Helisaeus absens ad seruum suum uidendum non indiguit, indigebunt? Nam secundum interpretes septuaginta ista sunt ad Giezi uerba do conuersus est uir de curru in obuiam tibi et accepisti pecuniam? et cetera; sicut autem ex hebraeo interpretatus est presbyter Hieronymus: nonne cor meum, inquit, in pr
Abbreviated transcription (Latin):
on enim quodlibet credere: bonum
est. Nam uide illud. fratres nolite omni
sp̃ui credere: s ꝓbate spm qui ex deo ẽ. Ne
in laudibus caritatis quod dictum ẽ omĩa
credit. sic accipiendum ẽ ut caritati cuiuspiã
derogemus: si non quod audierit statim cridi¬
derit. Quid quod eadem caritas admonet:
ñ facile de fratre aliqͥd esse credendum :¬
Et cum tale aliquid dicitur: hoc ad se ma¬
gis iudicat ꝑtinere credat. Postremo ipsa
caritas q̃ omnia credit: non om̃i sp̃ui cre¬
dit. Ac ꝑ hoc omnia quidem credit: sed
deo. Quia ñ dictum ẽ: omnibꝰ credit. Cari¬

Expanded text:
on enim quodlibet credere bonum est; nam unde est illud: fratres. nolite omni spiritui credere, sed probate spiritum qui ex deo est? nec in laudibus caritatis quod dictum est: omnia credit, sic accipiendum est, ut caritati cuiuspiam derogemus, si non quod audierit statim crediderit. quid quod eadem caritas admonet non facile de fratre mali aliquid esse credendum et, cum tale aliquid dicitur, hoc ad se magis iudicat pertinere ne credat ? postremo ipsa caritas, quae omnia credit, non omni spiritui credit ac per hoc omnia quidem credit, sed deo, quia non dictum est: \'omnibus credit
Abbreviated transcription (Latin):
Nillo corpore sp̃uali. uidebunt sc̃i omĩa.
Non soltim si ocailos claudant: uerum etiã
unde stint. corpore absentes. Tunc enim
erit ꝑfectam illud: de quo loquens apl̃.
ex parte inqͥt scimiis. & ex parte ꝓpheta¬
mus. Cum autẽ uenerit qd̾ ꝑfectum ẽ:
quod ex parte ẽ. enactiabit᷑. Deinde ut qͦ

Expanded text:
illo corpore spiritali uidebunt sancti omnia, non solum si oculos claudant, uerum etiam unde sunt corpore absentes! Tunc enim erit perfectum illud, de quo loquens apostolus: Ex parte, inquit, scimus et ex parte prophetamus; cum autem uenerit quod perfectum est, quod ex parte
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ dilectio ẽ. Et qui manet inqͥt in
dilectione: in deo manet. & ds̃ in illo
manet. Sit tibi domus dei: esto domus dĩ.
Mane in deo: & maneat in te ds̃. Manet
in te deus ut te contineat: manes in deo
ne cadas. Quia sic de ipsa caritate apls
dicit. Caritas nunquã excidit. Quomͦ ca¬
dit: quem continet dpagas Ex parte¬

Expanded text:
s dilectio est; et qui manet, inquit, in dilectione, in Deo manet, et Deus in illo manet. Si tibi domus Dei, esto domus Dei. Mane in Deo, et maneat in te Deus. Manet in te Deus, ut te contineat; manes in Deo, ne cadas. Quia sic de ipsa charitate Apostolus dicit: Charitas nunquam cadit. Quomodo cadit quem continet Deus? 5. LA
Abbreviated transcription (Latin):
eq enim essent etiã homines amato¬
res pecume: nisi eo se putarent excel¬
lentiores quo ditiores. Cui morbo contraria
caritas. ñ querit que sua sunt. id est ñ ꝑnata
excellentia letatur. Merito gͦ & ñ inflat᷑.¬

Expanded text:
e enim essent etiam homines amatores pecuniae, nisi eo se putarent excellentiores quo ditiores. cui morbo contraria caritas non quaerit, quae sua sunt, id est non priuata excellentia laetatur; merito ergo et non inflat
Abbreviated transcription (Latin):
gatur in deo. Non totum: quia non acce-¬
pimus totum. De pignore malta uouinł.
Pignus enim accepimuis: & huits pigno¬
ris plenitudo postea dabitur. Interim in
hac peregrinatione: pignus nos consolettr.
Quia qui nos dignatus ẽ oppignerare:
multum paratus est dare. Si talis ẽ arra:
que sunt hominis: nͥ sp̃c hominis
qui impso est : Sic & que dei sunt: ne¬
mo scit. nisi spẽ dei. Nos autẽ inquit
non sp̃m huiꝰ muudi accepimtis. s sp̃m
qui ex deo est: ut scianitis que a deo do¬
nata funt nobis. Et admoneor. ut dicã.
Quomͦ ergo scimitis & nos. que a deo do¬
nata funt nobis: Respondetur midii.
nemo scit. nisi sp̃c dei. Sicut enin recte
dictum est. non enim uos estis qͥ loquimi¬
ni.eis qui in dei sp̃u loquerentur: sic rec¬
de dicitur. non uos estis qui scitis. eis qui
rationalis: qua distat a pecoribus & eis
naturȩ lege dñatur. De quo dicit apłs.
Nemo scit que sunt hominis: nisi sp̃c qͥ

Expanded text:
gatur in Deo: non totum, quia non accegatur in Deo: non totum, quia non accepimus totum. De pignore multa novimus: pignus enim accepimus, et hujus pignoris plenitudo postea dabitur. Interim in hac peregrinatione pignus nos consoletur, quia qui nos dignatus est oppignerare, multum paratus est dare. Si talis est arrha, hominis, nisi spiritus hominis, qui in ipso est? sic et quae dei sunt nemo scit nisi spiritus dei. nos autem, inquit, non spiritum huius mundi accepimus, sed spiritum, qui ex deo est, ut sciamus quae a deo donata sunt nobis. et admoneor, ut dicam: quomodo ergo scimus et nos, quae a deo donata sunt nobis? respondetur mihi, qnemo scit nisi spiritus dei. sicut enim recte dictum est: non enim uos estis, qui loquimini, eis, qui in dei spiritu loquerentur, sic recte dicitur: "non uos estis, qui scitis" eis, qui rationalis, qua distat a pecoribus, et eis naturae lege dominatur. De quo dicit Apostolus: Nemo scit quae sunt hominis, nisi spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c. De quo dicit paulus apłs. Quis enim
scit houiinum que sunt honunis: nisi sp̃c
hominis qui in ipso est: Dende adiunxit.
quid cogitas: aut tu quid cogito. Ipsa enĩ
sunt ꝓͥpa nr̃a que in internis cogitamtis. ⁊
cogitationum unius cuitisq hominis. ipsiꝰ
sp̃c testis est. Sic & que dei sunt: nemo scit.
nisi sp̃c dei. Nos cum sp̃u nr̃o: ds cum suo.
Ita tamen: ut ds̃ cum suo sp̃u. sciat etiam
quid agatur in nobis. Nos autẽ sine eius
spu: scire ñ possumus quid agatur indeo. Ds̃
autẽ scit in nobis: & quod ipsi nescinitis in
nobis. Nam infirmitatem suam petrus
nesciebat: quando a dño quod ter esset ne¬
gattirus audiebat. Et eger se ignorabat:
medicus egrum sciebat. Stnt gͦ quedam:
que deus nouit hobis. nescientibus nobis.
Tamen quantum ad homines ꝑtinet: ne-¬
mo sic se nouit. quomͦ ipse homo. Alius nes¬
cit quid in illo agatur: sed sp̃c eius nouit.
Accepto autẽ sp̃u dei: dicimus & quid a¬

Expanded text:
s: de quo dicit Paulus apostolus, Quis enim scit hominum quae sunt hominis, nisi spiritus hominis, qui in ipso est? deinde adjunxit,ster. Non enim novi quid cogitas, aut tu quid cogito: ipsa enim sunt propria nostra, quae interius cogitamus; et cogitationum uniuscujusque hominis ipsius spiritus testis est. Sic et quae Dei sunt, nemo scit, nisi Spiritus Dei. Nos cum spiritu nostro, Deus cum suo: ita tamen ut Deus cum suo Spiritu sciat etiam quid agatur in nobis; nos autem sine ejus Spiritu scire non possumus quid agatur in Deo. Deus autem scit in nobis et quod ipsi nescimus in nobis. Nam infirmitatem suam Petrus nesciebat, quando a Domino quod ter esset negaturus audiebat , et aeger se ignorabat; medicus aegrum sciebat. Sunt ergo quaedam quae Deus novit in nobis, nescientibus nobis. Tamen quantum ad homines pertinet, nemo sic se novit quomodo ipse homo: alius nescit quid in illo agatur, sed spiritus ejus novit. Accepto autem Spiritu Dei, discimus et quid a
Abbreviated transcription (Latin):
p̃c enim omina scrutatur: etiam
altitudines dei. Non qi ille scrti-¬
tatur qui nouit omnia: s qui tibi do-
dono ipsius tu facis. ille facere dicitur.
qi sine illo. non tu faceres. Quis enĩ scit¬

Expanded text:
 enim omnia scrutatur, etiam altitudinem Dei : non quia ille scrutatur qui novit omnia, sed quia tibi donadquia sine illo tu non faceres. Quis eni
Abbreviated transcription (Latin):
filius. Sp̃c uero sc̃s: patris & filii est. nec
non oc nr. Quod autẽ datum ẽ: & ad eũ
qui dedit refertur. & ad eos quibus de
dit. Itaq sp̃c sanctus. non tantum patris
& fiłii. qui dederunt: sed etiam nr̃ dr̃
qui accepiiis. Sicut dicitur dm̃ salus:
qui dat salutẽ. Eadem etiã nr̃a salus ẽ.
qui accepunus. Sp̃c ergo & dei qui dedit:
& nr̃ qui accepimus. Non ille sp̃c nr̃ qͦ
sumus: quia ipse sp̃c est hominis. qͥ in ip¬
so est. S alio modo iste nr̃ qtio dicitis.¬
sti: S aliud est quod accepimus ut essemꝰ:
alitd quod accepimus ut sc̃ĩ essemus. lñ
scͥptum est de iohanne: qd̾ in sp̃u cou̾tate

Expanded text:
ique, scilicet Patris et Filii est, nec non et noster. Quod enim datum est, et ad eum qui dedit refertur, et ad eos quidit; itaque Spiritus sanctus, non tantum Patris et Filii qui dederunt, sed etiam noster dicitur qui accepimus: sicut dicitur, Domini salus qui dat salutem , eadem etiam nostra salus est qui accepimus. Spiritus ergo et Dei est qui dedit, et noster qui accepimus. Non ille spiritus noster quo sumus, quia ipse spiritus est hominis qui in ipso est: sed alio modo iste noster essti ? Sed aliud est quod accepimus ut essemus, aliud quod accepimus ut sancti essemus. Unde scriptum est et de Joanne, quod in spiritu e
Abbreviated transcription (Latin):
& quod habet auferctur ab eo. Deniq
ficut ipse ait: hoc ipsum erat sapientiȩ.
Et quasi diceretur illi. unde discernis se¬
cutus ait. Ut sciamus quȩ a deo donata
sp̃m huius mundi: stiꝑbi funt. ingrati sc̃¬

Expanded text:
et quod habet auferetur ab eo . Denique et quod habet auferetur ab eo . Denique sicut idem ait, Hoc ipsum erat sapientiae, Et quasi diceretur illi, Unde discernis? secutus adjunxit, Ut sciamus quae a Deo donata us hujus mundi, spi
Abbreviated transcription (Latin):
et dona dĩ ẽẽ qͥntomag̃ nosti: tãtomagleᷤᷤ
eisdem donis beata. Immo aliter
non es: nͥ quod habes noris a quo ha¬
beas. Attende enim. qui de hac re apłs
dixerit. Nos autẽ non sp̃m huius mũ¬
ii di accepiius. s sp̃m qui ex deo ẽ: ut scia¬
intis que a deo donata sunt nobis. Mul¬
ti quippe habent multa dona dei: et
nesciendo a quo habeant. impia uanita¬
te iactantur. Nemo ẽ autẽ donis dei
beatus: qui donanti existit ingratus. Qa
& illud quod inter sacra mysteria corha¬
bere sursum iubemtr: ipso adiuande
id ualemus. quo iubente admonemͣ. Et
ideo sequitur ut de hoc tanto bono sur-¬
sum leuati cordis. ñ nob̃ głam quasi nr̃arũ
uirium tribuamts: sed dño deo nr̃o grãs
agamus. Hoc enim continuo cõmoueiur.
quia hoc dignum ẽ. hoc iustum ẽ. Recorda¬
ris hec uerba: unde sint. Inter quas actio¬
nes: & quanta sanctitate cõ mendent᷑
plene habere : Scire unde habeas.
Qui autẽ non habet. id est nescit unde ht̃:

Expanded text:
ec dona dei esse quanto magis nosti, tanto magis es eiusdem donis beata; immo aliter non es, nisi quod habes noris a quo habeas. attende enim, quid de hac re apostolus dixerit: nos autem non spiritum huius mundi accepimus, sed spiritum qui ex deo est, ut sciamus quae a deo donata sunt nobis. multi quippe habent multa dona dei et nesciendo a quo habent inpia uanitate iactantur. nemo est autem donis dei beatus, qui donanti existit ingratus, quia et illud, quod inter sacra mysteria cor habere sursum iubemur. ipso adiuuante id ualemus, quo iubente admonemur. et ideo sequitur, ut de hoc tanto bono sursum leuati cordis non nobis gloriam quasi nostrarum uirium tribuamus, sed domino deo nostro gratias agamus. hoc enim continuo commonemur, quia hoc dignum est, hoc iustum est. recordaris, haec uerba unde sint, item qua sanctione et quanta sanctitate commendentur plene habere? Scire unde habeas. Qui autem non habet, id est, nescit unde habeat,
Abbreviated transcription (Latin):
dii. s unis est deus: sine dubio & filitis
uerus est deus. Et adiuncto sp̃t sancto:
solus ẽ deus. Neq enim mouere nos de¬
bet. quod nominatus non est hoc loco sp̃c
sanctus. tanꝗ̃ non sit ds̃ aut ñ sit uerus
deus. Tale est enim quale siqtis dicat
nescire xp̃m ea que dei sunt: qm̃ dixit
apłs. sic & que dei sunt: nemo scit nifi
sp̃c dei. Hoc ẽ enim nemo scit nisi sp̃c dĩ:
quod est. solus ea scit sp̃c dei. Sicut ergo
ab hac scientia quam ñ habere nͥ sp̃c dei
dictas ẽ non excluditur xp̃c: sic ab eo qd̃
pater & xp̃c dictus est soltis uerus detis.
non excdnditur sp̃c sanctus. Sic & nonen
allud quod in apocalipsi nemo nosse dictꝰ ẽ
nisi ipse qui hoc habebat
scriptã.
id est xp̃c: nouerat utiq oopater. quod
etiam si negetis. Sp̃c enim omina scrutat᷑.
etiam altitudines dei. Nisi forte quia scru¬
tari dictus est: negetur app̃hendere. Ne-¬
getur ergo ds̃ apprehendere corda &re¬

Expanded text:
dii, sed unus est Deus; sine dubio et Filius verus est Deus, et adjuncto Spiritu sancto solus est Deus. Neque enim movere nos debet, quod nominatus non est hoc loco Spiritus sanctus, tanquam non sit Deus, aut non sit verus Deus. Tale est enim hoc quale si quis dicat, nescire Christum ea quae Dei sunt; quoniam dixit Apostolus sic: Et quae Dei sunt, nemo scit, nisi Spiritus Dei . Hoc est enim, Nemo scit, nisi Spiritus Dei; quod est, Solus ea scit Spiritus Dei. Sicut ergo ab hac scientia, quam non habere nisi Spiritus Dei dictus est, non excluditur Christus; sic ab eo quod Pater et Christus dictus est solus verus Deus, non excluditur Spiritus sanctus. Sic et nomen illud quod in Apocalypsi nemo nosse dictus est, nisi ipse qui hoc habebat scriptum , id est Christus, noverat utique et Pater, quod nctus, etiamsi negatis. Spiritus enim omnia scrutatur, etiam altitudines Dei . Nisi forte quia scrutator dictus est, negatur apprehendere: negetur ergo Deus apprehendere corda et re
Abbreviated transcription (Latin):
nosse: quid eos facere uolebat: Audite
in psalms. Ego dixi dĩ estis : eo filĩ
altissimi omnes. Ad hoc ergo nos uocat
deus: ne sinius homines. S tunc in me¬
lius non erimus homines. si pͥus nos ẽẽ¬
homines agnoscamus: id est ut ad illam
celsitudinẽ ab hunulitate surgamꝰ. Ne
cum putamus nos aliquid esse cum ni¬
chil sumus: non solum accipianius quod
ñ fumus. s & amittamus quod sumus.

Expanded text:
nosse quid eos facere volebat? audite nosse quid eos facere volebat? audite in Psalmis: Ego dixi, Dii estis, et filii Excelsi omnes . Ad hoc ergo vocat nos Deus, ne simus homines. Sed tunc in melius non erimus homines, si prius nos homines esse agnoscamus, id est, ut ad illam celsitudinem ab humilitate surgamus: ne cum putamus nos aliquid esse, cum nihil simus, non solum non accipiamus quod non sumus, sed et amittamus quod sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
popło: contemplati sunt ipsam sapientiã
quantum potuit humanis cordibus cons
pici. quod nec oculus uidit. nec auris au¬
ditut. nec in cor hominis ascendit. Si in
cor hominis non ascendit: quomͦ ascendit
incor iohanus: Annonerat homo iołs:
An forte nec in cor ioh̃is ascendit. s cor
ioħis in illam ascendit: Quod enim
ascendit in cor hominis: de imo ẽ ad ho¬
minem. Quo autẽ ascendit cor bomi¬
nis: sursum ẽ ab homine. Etiam sic fr̃s
dici potest. Quia si ascendit in cor iħis
si aliquo modo potest dici. in tantum as¬
cendit in cor ioħ̃is. in quantum ipse io¬
hannes non erat homo. Quid ẽ none¬
rat homo : In quantum ceꝑat esse ange¬
lus. Qura omnes sancti angłi: quia an¬
nuntiatores dei. Ideo carnalibus & am¬
malibus. ñ ualentibus ꝑciꝑe que sunt
dei: quiꝰ ait apłs : Cum enim dicitis.
ego sum pauli. ego apollo: nonne homi¬
nes estis: Quiꝰeos uolebat facere: quibꝰ
exꝓbrabat quia homines erant : llultis

Expanded text:
populo, contemplati sunt ipsam Sapientiam, populo, contemplati sunt ipsam Sapientiam, quantum humanis cordibus potuit contingi quod nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit . Si in cor hominis non ascendit, quomodo ascendit in cor Joannis? An non erat homo Joannes? An forte nec in cor Joannis ascendit, sed cor Joannis in illam ascendit? Quod enim ascendit in cor hominis, de imo est ad hominem: quo autem ascendit cor hominis, sursum est ab homine. Etiam sic, fratres, dici potest quia si ascendit in cor Joannis, si aliquo modo potest dici, in tantum ascendit in cor Joannis, in quantum ipse Joannes non erat homo. Quid est, Non erat homo? In quantum coeperat esse angelus: quia omnes sancti, angeli; quia annuntiatores Dei. Ideo carnalibus et animalibus non valentibus percipere quae sunt Dei, quid ait Apostolus? Cum enim dicitis, Ego sum Pauli, ego Apollo, nonne homines estis ? Quid eos volebat facere, quibus exprobrabat quia homines erant? Vultis
Abbreviated transcription (Latin):
hoc sit: queris a me. Illum interroga: qui
Hoc enim querimus. quid ds̃ ꝓpͥumni ser-¬
uet bonis: si bona tanta largtur & malis
& bonis. Et cum dicerem quod occilus ñ
uidit. nec auris atidituit. nec in cor homi¬
nis ascendit: non deftuit qui dicant. Pu¬
tas quid est : Ecce quid est quod seruat
deus. solis bonis: quos tam̃ ipse fecerit bo¬
nos : Ecce quod ẽ breuiter preciam nr̃m.
definitum ẽ ꝑ ꝓphetam. Ero illorum ds̃.
& ipsi erunt midn ꝓlebis. Ero illorum
deus. Pretium nobis seipsum ꝓmisit.
Quere aluid: si inueneris meliis. Si dicẽt
ꝓmisit aurum: gauderes. Se ꝓmisit: & tri¬
stis es : Si diues deum ñ habet: quid ha¬
bet : Nolite aliguio a deo qͤrere nisi dm̃.
deum ab illo desiderabitis. Nolite timere
inopiam. Da te nobis: & sufficit nobis.
Det se ipsum nob̾: & sufficit nobis. Philip¬
pum apłm audi in euangłio: dñe ostende
nobis patrem. & sufficit nobis. Er traet̃
fusceperunt pacem nuntiandam

Expanded text:
orsitan quaeretis a me. Illum interrogate, quorsitan quaeretis a me. Illum interrogate, quHoc enim vos quaeritis quid Deus proprium servat bonis, si tanta largitur et malis et bonis. Et cum dicerem, Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, non desunt qui dicant, Putas quid est? Ecce quid est quod servat Deus solis bonis, quos tamen ipse fecerit bonos: ecce quid est. Breviter praemium nostrum definitum est per prophetam: Ero illorum Deus, et ipsi erunt mihi plebs . Ero illorum Deus: praemium nobis se ipsum promisit. Quaere aliud, si inveneris melius. Si dicerem, Promisit aurum; gauderes: se promisit, et tristis es? Si dives Deum non habet, quid habet? Nolite aliquid a Deo quaerere; nisi Deum. um ab illo desiderate. Nolite timere inopiam: dat se ipsum nobis, et sufficit nobis. Det se ipsum nobis, et sufficiat nobis. Philippum apostolum audite in Evangelio: Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . CAPUT usceperunt pacem nuntiandam
Abbreviated transcription (Latin):
naturam ut essemus: dedit am-¬
mam ut uiueremus. Dedit mentem:
ut intelligeremus. Dedit alimenta: ut morta¬
lem uitam sustentaremtis. Dedit lucem de
celo. Dedit fontes de terra. S hec omnia:
cõmunia dona sunt. bonorum & malort̃.
Si hec dedit & malis: nichil ne ꝓpͥum ser¬
uat bonise Seruat plane. Et quid est illtd
quod seruat bonis: Quod oculus non tu¬
dit. nec auris audiuit: nec in cor hominis
ascendit. Quod enim in cor hominis ascen¬
dit: infra cor hominis erat. Ideo incor as-¬
cendit: qr supra illud est cor. quo ascendit.
Quod seruat bonis: cor illuc ascendit. Nõ
quod ascendit in cor tuum: sed quo ascen¬
dit cor ttium. hoc tibi seruat deus. Noli
surdus audire: sursum cor. Quod ergo
lus non uidit: qtna non ẽ color. Auris non
audiuit: qr non ẽ sonus. In cor hominis ñ
ascendit: qr non ẽ t̾rena cogitatio. Sic in¬
telligite quod oculus non uidit. nec auris
audiuit. nec in cor hominis ascendit: que
ĩparanit ds̃ diligentibus se. Adhuc qtud¬

Expanded text:
naturam, ut essemus: dedit animam, ut viveremus: dedit mentem, ut intelligeremus: dedit alimenta, ut mortalem vitam sustentaremus: dedit lucem de coelo, fontes de terra. Sed haec omnia communia dona sunt bonorum et malorum. Si haec dedit et malis, nihil ergo proprium servat bonis? Servat plane. Et quid est illud quod servat bonis? Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit. Quod enim in cor hominis ascendit, infra cor hominis erat: ideo in cor ascendit, quia supra illud est cor quo ascendit. Quod servat bonis, cor illuc ascendit. Non quod ascendit in cor tuum, sed quo ascendit cor tuum, hoc tibi servat Deus. Noli surdus audire, Sursum cor. Quod ergo lus non vidit, quia non est color; auris non audivit, quia non est sonus; nec in cor ascendit, quia non est terrena cogitatio. Sic intelligite, Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se