comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
It̃ nis qui inpintias
stichum seruum kalen¬
datio p̃posuerat. rome tes¬
tamẽtũ rẽcitatũ erat quo
idem stichus libe̾r et ex ꝑte
heres erat scriptuis. qͥstatu
sui ignarus peccimias de¬
functi aut exeg̃. aut cre¬
didit. ut interdũstiplar̃e¬
tur et pignora acciperet

Expanded text:
ius, qui in prouincia Stichum seruum kalendario praeposuerat, Romae testamentum recitatum erat, quo idem Stichus liber et ex parte heres erat scriptus: qui status sui ignarus pecunias defuncti aut exegit aut credidit, ut interdum stipularetur et pignora acciperet.
Abbreviated transcription (Latin):
titui nissit lutio ticio que¬
situm est. an post sẽtẽciã
presidis anteqm ei restitue¬
retur in bonis lucii ticii fũdꝰ
tum . ł si pretium ñdũ eẽt
abemptore salntum. ĩuec¬
tigal satis fictũ eẽt.

Expanded text:
titui iussit Lucio Titio: quaesitum est, an post sententiam praesidis, antequam restitueretur, in bonis Lucii Titii fundustum vel, si pretium nondum esset ab emptore solutum, in vectigal satisfactum esset.
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. ⁊ q̃m rem ate emi.
res ĩteg ẽ. comientde nr̃a
infecta fieti emptio. atq ua
consistit postenor emptio.
quasi milla peecessent. Si
nõ pota̾nꝰ eadem ratione
nti. pot̾ preccũ solutũ ep̃ti¬
one repecita. cum post pre¬
num solutũ infectam eip¬
tionem facere non p̾sumꝰ.¬
ten contrario consensu pe¬

Expanded text:
.Si quam rem a te emi, res integra est, conuentione nostra infecta fieri emptio atque ita consistit posterio‹r› emptio, quasi nulla praecesserit. sed non poterimus eadem ratione uti post pretium solutum emptione repetita, cum post pretium solutum infectam emptionem facere non possumta contrario consensu re
Abbreviated transcription (Latin):
moetuo eo si nuilla mõa p̃¬
cẽssisset. Set ubi bereditatẽ
uendidi. ⁊ postea rem erea
uendidi. potest uideri nogo¬
hereditatis. Set hoc inre fi¬
gulari non potest cd̾i. Nlã
si eundem hominẽ tibi uẽ¬
didero.⁊ nec dum tradito eo.
qui morini intradendo non
tibi enim tem debelimni. ñ
etionem. nt cum hereditus
uenit tacite hoc agi uidet᷑
i siquid tamqm h̃rs feci
i p̃stem empteri qĩ illius
negotiũ agam q̃ adm̃odũ
fundi uenditor fructus p̃
bone fidei tatione. qͣmuis
si neglexisset uͥ aliemĩ. nich
ei impatari possit. nisi cul¬
pri enis arguẽtũt ꝙ si rem
quam uendidi alio pͥoffidẽ¬
te petu. ⁊ lites estimationem
acceri. uttum prectum illi
debeo. an rem utiq reni.
non cm̃ acciones ei. sec rẽ
prestare deb̃o ¶ Set si un
deiecrus ł pp̃ furim actõnẽ
duplirtĩ dustuło. nicħ hoc

Expanded text:
mortuo eo, si nulla mora processisset. sed ubi hereditatem uendidi et postea rem ex ea uendidi, potest uideri, ut negohereditatis. sed hoc in re singulari non potest credi: nam si eundem hominem tibi uendidero et necdum tradito eo aquoniam moram in tradendo nontibi enim rem debebam, non actionem. at cum hereditas uenit, tacite hoc agi uidetur, ut, si quid tamquam heres feci, id praestem emptori, quasi illius negotium agam: quemadmodum fundi uenditor fructus praestet bonae fidei ‹r›ation‹e›, quamuis, si neglexisset ut alienum, nihil ei imputare possit, nisi si culpa eius argueretur. quid si rem quam uendidi alio possidente petii et litis aestimationem accepi, utrum pretium illi debeo an rem? utique rem, non enim actiones ei, sed rem praestare debeo: et si ui deiectus uel propter furti actionem du
Abbreviated transcription (Latin):
epꝰ : itnis sei precurator
eͣ funeto scio abes criptuc
hrs cum igñdearet fundũ
uendente serus hereditario
quisi poocurator subscͥpsit.
questtum est. an coginto
anenditione discedere p᷑sit.
R. ticium si non ip̃e uendi¬
dit. ñ id curo accionib ci¬
intib teneri qͥ serno uẽdete
subscrĩpłat. set seru nõe¬
se eẽ uectigal exsoluere so

Expanded text:
curator defuncto Seio ab eo scriptus heres, cum ignoraret, fundum vendente servo hereditario, quasi procurator subscripsit: quaesitum est, an cognito a venditione discedere possit. respondit Titium, si non ipse vendidit, non idcirco actionibus civilibus teneri, quod servo vendente subscripserat, sed servi nose esse uectigal exsoluere so
Abbreviated transcription (Latin):
S̾ Siid ꝙ pure cim sub
conditione tutsus emi. nĩ¬
cħ̾ agͥ postetiore ep̃tione.¬
Sdi pupissi ꝑseã interue¬
urat. qui ante sine tuto¬
ris auctoritte. d̾inde tu¬
tore auctore emit. qͣuie
uenditor iã ei obligatus.
fuit᷑. tũ quia pupillꝰ nẽ
tenebatur. renonata uen¬
ditio. efficit ut inuitẽ ob¬
ligati sit̃. ꝙ si añ tutoris
auctoritas interuenit. de¬
inde sine tutore auctore e

Expanded text:
 pure emi sub condicione rursus emam, nihil agitur posteriore emptione.Si pupilli persona interuenit, qui ante sine tutoris auctoritate, deinde tutore auctore emit, quamuis uenditor iam ei obligatus fuit, tamen quia pupillus non tenebatur, renouata uenditio efficit, ut inuicem obligati sint: quod si ante tutoris auctoritas interueneinde sine tu
Abbreviated transcription (Latin):
ip Cum emiptor uendito¬
ri. ił empiori uenditor ac¬
ceptum fatiat. noliuitas
utuisq ostenditut. id agẽ¬
nis. ut aueg̃o discedat᷑.⁊
pinde habatur. ac si con¬
ucmisset inter eos. ut ne¬
ũt ab ilto quicqm pẽtet.
det ut cuidentuus appeat
acceptilatio inhc causa si
sua natura set potestate a¬
uentionis uisẽt. Eptio:
uda conuentione disseluit᷑
si res secura non fuetit. in

Expanded text:
Cum emptor uenditori uel emptori uenditor acceptum faciat, uoluntas utriusque ostenditur id agentis, ut a negotio discedatur et perinde habeatur, ac si conuenisset inter eos, ut neuter ab altero quicquam peteret, sed ut euidentius appareat, acceptilatio in hac causa non sua natura, sed potestate conuentionis ualet.Emptio nuda conuentione dissoluitur, si res se
Abbreviated transcription (Latin):
ditio fami hierers cunde de¬
quisq acoleredibus sus ꝯ¬
cum ip̃a obligatĩo subaditi¬
one sit. pure uen̾it. pͥore
cisu. deficiente conditione
millam cẽ uenditionẽ. pꝰ¬
teriore statim uenditionẽ
consistere. nam si cicius tͥ¬
e. aureos subconditione de¬
cinmi. confestim erempto.¬
⁊ uendito agere potero. ũ¬
st᷑. Sibeteditatem mͥ lutti
ticu uendidens. ac post de¬
bitori etusdem hĩr eristas. ac¬
tione exempto t̾enebis. qr
smplic̾iꝰ etiam in illa ꝓpo̾i̾tõe
procedit cum quis ip̃e c̾dito¬
ri suo hĩs erstitit ⁊ heredi
enditõr ex heredita¬
te ĩ tpoĩtã stipulatione. rem
hereditiriam ꝑsecitus alii
uendidit. quĩtut quid ex
stipulitu accione prestare

Expanded text:
 herciscundae ‹desquisque a coheredibus suis ccum ipsa obligatio sub condicione sit, pure veneat. priore casu deficiente condicione nullam esse venditionem, posteriore statim venditionem consistere: nam si Titius tibi decem sub condicione deemam, confestim ex empto uendito agere potero, ‹uonum Si hereditatem mihi Lucii Titii vendideris ac post debitori eiusdem heres existas, actione ex empto teneberis. Quod simplicius etiam in illa propositione procedit, cum quis ipse creditori suo heres exstitit et heredienditor ex hereditate interposit‹a› stipulatione rem hereditariam persecut‹us› alii uendidit: quaeritur, quid ex stipulatione prae stare
Abbreviated transcription (Latin):
dñs semel teduxit cũ cõ¬
itur d perclio exutie de¬
beat inuero ubrti solus
ei uideatur simel facta de¬
ductione ⁊ natitius ⁊ ner¬
ua putant ite iulianu¬

Expanded text:
it cum conatur, de peculio eximere debeat, an vero veluti solutum ei videatur semel facta deductione. et Neratius et Nerva putant, item Iulianu
Abbreviated transcription (Latin):
peceumai ut enm ꝑso
tore sua indocem daret
tione tenebitur. ip̃e u
morrira in matͥmõio pu¬
ella repeciçio dons datur.
enulei. Creditorẽ
filii fumilias mortuo eo
fideuissorem acciꝑe non
posse ukauus seribit.
quia nulla obligo aũ ei¬
uilis aut natutal super¬
sit cui fi deuissor accedat
plane apatre eius attiõĩs
nouune que de peeculid
ad uersus eum cõretat fi¬
deuissorem rect᷑e accipit.

Expanded text:
pecuniam, ut eam pro sorore sua in dotem daret, actione tenebitur: ipsi enim mortua in matrimonio puella repetitio dotis datur. num. Creditorem filii familias mortuo eo fideiussorem acc‹i›pere non posse Iulianus scribit, quia nulla obligatio aut ciuilis aut naturalis supersit, cui fideiussor accedat: plane a patre eius actionis nomine, quae de peculio aduersus eum competat, fideiussorem recte accipi.
Abbreviated transcription (Latin):
le retulutum se siquid pe¬
titent domnius hec uo
conuentus ꝗm ib inutio de¬
duc̾i ut medu ipis uite¬
rim usuras. mag̃ euditor
conseq̃tur. t si depetelis
natus ebet deseq̃nti acc.

Expanded text:
le refusurum se, si quid praestiterit dominus hoc nomine conventus, quam ab initio deduci, ut medii temporis interusurium magis creditor consequatur. sed si de peculio natus e
Abbreviated transcription (Latin):
sam fidiubendi ul man¬
nerit uõ rẽ pecculiarem
Di seriuis mandauenit
ut creditori m̃o solu̾etur
referre ait ꝗͣ cam̃ mãda¬
di habũit. Si preddit ue
suo solui mandaant eẽ ob¬
si int̾cessoris offõ sũctꝰ sit
nõ obligari dnĩ d̾ p̾culio

Expanded text:
sam fideiubendi uel mannerit, non rem peculiaremsi seruus mandauerit, ut creditori meo solueretur, referre ait, quam causam mandandi habuerit: si pro creditore suo solui mandauit, esse obsi intercessoris officio functus sit, non obligari dominum de peculio.
Abbreviated transcription (Latin):
tum uocandi. ut puta duas
puto seꝑatun eos intributũ
uocari uuisqͥsq entm eoz
merͣci mag̃ qͣm ip̃i odidit
set si duas tabuas eiusclan
uogociatioris excui. ⁊ ego
fui tabue uerbi gr̃ã quã
Id bucinum habuit ratio¬
dun exaltius rei m̾ce ue

Expanded text:
tum uocandi? ut puta du‹a›puto separatim eos in tributum uocari: unusquisque enim eorum merci magis quam ipsi credidit. Sed si duas tabernas eiusnegotiationis exercuit et ego fui tabernae verbi gratia quam ad Bucinum habuit ratiodam, ne ex alterius re merce
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si opem ferente seruo
consequi possim. Si ere
pecclium seri res tamen
in causa pecculiari manz
Nam si aut seruo donas¬
set debitum dñs aut nõe
serui alius dũo intuliss
peccliũ suppletur noc est
noua conçessione dm̃ opꝰ.
¶Non solum co ĩ peccli¬
O incarioꝵ ponendũ est
ild cis in pẽcelio sint.¬

Expanded text:
 Si opem ferente servo consequi possim. Si aere peculium serui, res tamen in causa peculiaria manent: nam si aut seruo donasset debitum dominus aut nomine serui alius domino intulisset, peculium suppletur nec est noua concessione domini opus. Non solum id in peculio uicariorum ponendum est, id c
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ familias uisiurandũ
detułit. ⁊ uiratum fit de
peccłio danda est actio
qi contractus sit. Set ui
seruo diusum ẽ. Peccu¬
lium dictũ est glias pus¬
illa peceuma siue prtri¬
mõnim pusillum. Peccu¬
liũ aũt tub̾o qdem sic dif¬
finit ut celsus .l.ui. di

Expanded text:
dum detulerit et iuratum sit, de peculio danda est actio, quasi contractum sit: sed in seruo diuersum est. Peculium dictum ‹est› quasi pusilla pecunia siue patrimonium pusillum. Peculium autem Tubero quidem sic definit, ut Celsus libro
Abbreviated transcription (Latin):
in uito patre suo acci
quis filio familias cre¬
did̾it uttum pͥuatus an
as absẽte patre qiͣ ex
mandato eius peccĩnã
acceꝑit. cauisset ⁊ ad
patrem litt̾as eisit ut
eam peccuniã ĩ ꝓuĩcta
solu̾et debet pat̾ si ac¬
tum sui filu inprobat
cõtimo restationem
ĩterpon̾e ꝯͣie ũolũtatis.

Expanded text:
inuito patre suo accipquis filio familias crediderit, utrum priuatus an as absente patre, quasi ex mandato eius pecuniam acceperit, cauisset et ad patrem litteras emisit, ut eam pecuniam in prouincia solueret, debet pater, si actum filii sui improbat, continuo testationem interponere contrariae uoluntatis.
Abbreviated transcription (Latin):
uum libare uoluit dĩis
ut ⁊ si nuda uoluntate
remuserit dũs qd̾ debu¬
erit desmat seruuis de¬
bitor eẽ. si uo nõia ita
to reeiũ uon uerb̃ pec¬
culnum augendũ ẽ er
lns apparet non ꝙ. ẜuꝰ¬

Expanded text:
vum liberare voluit dominus, ut, etiamsi nuda voluntate remiserit dominus quod debuerit, desinat servus debitor esse: si vero nomina ita to: re enim, non verbis peculium augendum est. Ex his apparet non qu
Abbreviated transcription (Latin):
Exfurtiua enisa afilio qͥ¬
dem familias c̃diai poss
constat. an uero ĩpatrẽ
uel indnĩn depecculio
⁊ est ũius inqñtum lo¬
cupletio dñs factus ẽẽt

Expanded text:
Ex furtiua causa filio quidem familias condici posse constat. an uero in patrem uel in dominum de peculio et est uerius, in quantum locupletior dominus f
Abbreviated transcription (Latin):
euictionis nomine tiplũ
dĩis eregit. inpecculiũ ser¬
ui etit cõuetsum. sl ferte
doimimis eo ꝓpoĩto fut ut
nollet hec ẽe inpecclium
serui. Set ⁊ susuid ei con¬
seruus debet eni poceulu
si ño iłlc ht̃ pecculiũ uł¬

Expanded text:
ionis nomine duplum dominus exegit, in peculium servi erit conversum, nisi forte dominus eo proposito fuit, ut nollet hoc esse in peculium servi. Sed et si quid ei conservus debet, erit peculii, si modo ille habeat peculium
Abbreviated transcription (Latin):
dito. ut his cdistraciis ftuc¬
nibus utetur pectuimi sub¬
ueniendũ ⁊̃ filio funilias.
Si filius in alt̾ns etat
sat. dabitur. itaq crcep¬
tio. Set ⁊ si patͥ ens uõ

Expanded text:
dato, ut his distractis fructibus uteretur pecunia, subveniendum est filio familias. Si filius in alterius erasat: dabitur itaque exceptio. Sed et si patri eius non
Abbreviated transcription (Latin):
auł. i cimi uillico alicu¬
uis contractum sit. nõ dat᷑
in dnm actio quia uillicꝰ
pp fructus ꝑcipiendos. non
ꝑꝑ questum preponitur. si
tñ uillicum disteibendis qͦ
mercib p̃põĩtum habuero.
iuniẽtis poctoribus ue emẽ¬
dis uendendisq ppoĩtꝰ sit
non solura institorta com¬
petit adu̾sus eum qui p̃po¬
suit set ⁊̃ redibitoria uel
exstipłãtu duple simpleue
insolidum accio dañda ẽ.
Si seruum ticu institorẽ
habuerts. uł tecum ex hoc
edicto. uł cum ticio exufe
destitit. deinde cum his a¬
tractum fuñit dicendũ in¬

Expanded text:
um. Si cum uilico alicuius contractum sit, non datur in dominum actio, quia uilicus propter fructus percipiendos, non propter quaestum praeponitur. si tamen uilicum distrahendis quoque mercibus praepositum habuero, iumentis pecoribusue emendis uendendisque praepositus sit, non solum institoria competit aduersus eum qui praeposuit, sed etiam redhibitoria uel ex stipulatu duplae simplaeue in solidum actio danda est. Si seruum Titii institorem habueris, uel tecum ex hoc edicto uel cum Titio ex infexstiterit, deinde cum his contractum fuerit, dicendum
Abbreviated transcription (Latin):
cumam filius creditori
soluit an pater uindica¬
re uł repetere possit. ⁊
ait iulianus siqdẽ huc
conditione ei donata sit
peccuma ut creditori sol¬
uat incłi adonatore pro¬
fecta protinuis ad credi.¬
torem ⁊ fiẽti m̃nos ac¬
cqnentis. Si u̾o simpli¬
citer ei donauit aliena

Expanded text:
am filius creditori soluerit, an pater uindicare uel repetere possit? et ait Iulianus, si quidem hac condicione ei donata sit pecunia, ut creditori soluat, uideri a donatore profectam protinus ad creditorem et fieri nummos accipientis: si uero simpliciter ei donauit, aliena
Abbreviated transcription (Latin):
alttus potestate eẽ uego¬
trum gestũ ẽtit . ¶ De co
eam que est fenũtͣm se¬
xiis dabitur ex hec edicto
actio. Si cum inpube
filio familias uł seruoꝯ
tractum sit. ita dabitur
acc̃o si locũple quis or
pecelium faitum A lo
testatis uerbum comuuit̾
accipiendũ ẽ tam in filio
qm in seruo nec magis
dum q̃. facu̾ltatẽ hubẽdi
cos. Non em̃ solum ẜuou

Expanded text:
testate esset, negotium gestum erit'. De eo eam quae est feminini sexus dabitur ex hoc edicto actio. Si cum impubere filio familias uel seruo contractum sit, ita dabitur , si locupletius eorum peculium factum est. Potestatis uerbum communiter accipiendum est tam in filio quam in seruo. Nec magis dum quam facultatem habendi eos: non enim solum seru
Abbreviated transcription (Latin):
itr. set hoc uerue filio
⁊ imnichi indetur uius
excompromisso setin nõ
dandam de pocculio uti¬
onem quia nec si uiditõ
condẽpnetur serus da¬
tur in eum actio ¶Sĩ
si filius fidenssor uł qiͣ
int̾uentor acceptus sit
an depcoculio patrem ob¬
ligat quĩtur ⁊ ẽ uera
fabini. ⁊ eassi sentencia
gan paetrem dericiłio ⁊
distarẽ in hoc asetuo. qͣt¬

Expanded text:
r. sed hoc et Neruae filio et mihi uidetur uerius ex compromisso serui non dandam de peculio actionem, quia nec si iudicio condemnetur seruus, datur in eum actio. Sed si filius fideiussor uel quasi interuentor acceptus sit, an de peculio patrem obligat, quaeritur. et est uera Sabini et Cassii sententia igari patrem de peculio et distare
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑe. ꝑ epłam creditori mã¬
dauit. ut ei credet si filiꝰ
cui c̾didisset. insolidum
an hrdes pro qua parte
quisq successissi mallet
conuenre set filuis cor¬
tẽp̃uatur inqͣntũ fac̾e̾ pot̃.¬

Expanded text:
epistulam creditori mandauit, ut ei crederet: filiuscui credidisset, in solidum, an heredes, pro qua parte quisque successisset, mallet conuenire: sed filius condemnatur in quantum facere pot
Abbreviated transcription (Latin):
seruo. uł dedurit apetcu¬
lio ꝙ. tribuendum erat. tx¬
ueni tributona que set̃cui¬
cia non est sine ratione.
ip̃e eium auctor doti est

Expanded text:
seruo uel deduxit a peculio quod tribuendum erat, teneri tributoria, quae sententia non est sine ratione: ipse enim auctor doli est
Abbreviated transcription (Latin):
rxu. anius. Set in mi¬
nore cairsa cognita et
ap̃tore succurrendũ. In
pupillo autẽ ⁊̃ alta ra¬
mutua peccuma nõ fit
comodum ip̃e dicĩt

Expanded text:
ue annis. sed in minore, causa cognita et a praetore succurrendum: in pupillo autem etiam alia ramutua pecunia non fit,admodum ipse dicit
Abbreviated transcription (Latin):
cefsire senatus consultũ
iulanus adicit. fi color
quesitiis sit. ut filius fa¬
miltis qui mutirã accep¬
turus ecit fid̾iubet alio
uissorib filii subuenit᷑.
¶Id ut. si duos reos acce¬
ꝑo filiũ familus ⁊ ticiũ
cuiti ad filium familtas
cẽt ꝑuentura peccunia
iõ aũ reũ ticium accepe
tp̃r abscente dotem pr̃o
filia ꝑtomisit. ⁊ tẽ patͥs
pignori decłit. senatus

Expanded text:
cessare senatus consultum Iulianus adicit, si color quaesitus sit, ut filius familias, qui mutuam accepturus erat, fideiuberet alio iussori filii subuenitur. Idem ait, si duos reos accepero filium familias et Titium, cum ad filium familias esset peruentura pecunia, ideo autem reum Titium accepertempore absente dotem pro filia promiserit et rem patris pignori dederit, senatus
Abbreviated transcription (Latin):
prẽt que actio dolum ia¬
lum coercet diii. minus
iutem iribuete uidetut.⁊
si uchil tributum sit si tñ
igniorans iniu̾ce secliũ ha¬
exea ir̃de solui fecit. utiq
dolo uitetur mĩnus tribuis¬
se. set ⁊ si m̃cem ꝑtre pas¬
fus est. aut eat autit au̾
nilioris data oꝑa distraxit
ul si abemptorib prenium
non exeg̃t aicendũ ent te¬
dendumi erit. an trbntore
locum sit. ⁊ ẽ inor labons
sententia ⁊ tributora locũ
habe alioqͥn crpodiet dño

Expanded text:
et: quae actio dolum malum coercet domini. minus autem tribuere videtur etiam si nihil tributum sit. si tamen ignorans in merce servum haex ea merce solui fecit, utique dolo uidetur minus tribuisse. Sed et si mercem perire passus est aut eam auertit aut uilioris data opera distraxit uel si ab emptoribus pretium non exegerit, dicendum erit tedendum erit, an tributoriae locus sit: et est uerior Labeonis sententia tributoriam locum habere: alioq
Abbreviated transcription (Latin):
deducere extrineis deua
tribuere. cimi gͥ hoc fecit
nec intesligendꝰ ẽ. ser¬
uum ase librisse eo quod
qͥnq ad ħe nõie eius tri
io huc creditor segui de¬
Aucere debebit: Tcuer qĩ¬
cum eo qui inaliena potes¬
tite sit ⁊̃ si defittnt suꝑi¬
ores actiones. id ẽ exereito¬
na institora tributoria¬
tum ex ħo: oquo res pati¬
tur fuitm̃ conseqͣtur siũ
enĩ iussu eius cuius in po¬
testate sit negin gestum
fui̾t uisolidum eo nõie
iuditiũ pollieẽt. siũ non
iusfu s timen nirẽ eius

Expanded text:
deducere, extraneis dena tribuere. cum igitur hoc fecit, nec intellegendus est servum a se liberasse eo, quod quinque adhuc nomine eius tribmquam adhuc creditor servi deducere debebit. V Qcum eo, qui in aliena potestate sit, etiamsi deficient superiores actiones, id est exercitoria institoria tributoriatum ex bono et aequo res patitur suum consequatur. siue enim iussu eius, cuius in potestate sit, negotium gestum fuerit, in solidum eo nomine iudicium pollicetur: siue non iussu, sed tamen in rem eius
Abbreviated transcription (Latin):
dicetur. si apute fura¬
nas stiplatus credas pci
filio familias facto. serta¬
cus potestatẽ crercendã
quia expleta est. sub stã¬

Expanded text:
dicetur, si a patre familias stipulatus sis, credas postea filio familias facto, senatus potestatem exercendam, quia expleta est numera
Abbreviated transcription (Latin):
fit restitutus ut eitm¬
cipatur senatus consul¬
tum locuni habebi. fu¬
Ienim filius familia.
¶Infilio familias melul
dignitas facit qͦminus
senatus consultum ma¬
codonunum lexum habe¬
bit. nĩ ⁊⁊ si cenͣsul sit i¬

Expanded text:
it restitutus, ut emanciparetur, senatus consultum locum habebit: fuit enim filius familias. In filio familias nihil dignitas facit, quo minus senatus consultum Macedonianum locum habeat: nam etiamsi consul sit
Abbreviated transcription (Latin):
bus accipiendis si seruus
etram negociatoribi or¬
dei solebat pro emptore
susciꝑe debitum. ⁊ solu̾e
cum fugiss setuus. ⁊ is
cui delegatus fuãt dare
p̃tium orđi. conueniret
dñn nõe institoris. ne¬
gabat co nomine se con
⁊ multis soluisse idem ser¬
uus probatetur. p̃fectus
anione contri dñm dede

Expanded text:
bus accipiendis: i‹s› seruus etiam negotiatoribus hordei solebat pro emptore suscipere debitum et soluere. cum fugisset seruus et is, cui delegatus fuerat dare pretium hordei, conueniret dominum nomine institoris, negabat eo nomine se conuet multis soluisse idem seruus probaretur, praefectus annonae contra dominum dede
Abbreviated transcription (Latin):
iste intabnam bãt matru¬
mentim. an hoc ꝙͣ tribu¬
biu.⁊ est equissimum ple¬
ruiuq enum hic np̃atatus
tera tã que exira sẽc ĩ pec

Expanded text:
iste in tabernam habeat instrumentum, an hoc quoque tribubui, et est aequissimum: plerumque enim hic apparatus tera tamen, quae extra haec in pec
Abbreviated transcription (Latin):
dũo debetut accipit. merr
pecculiaris. etiam sĩ nich
sit inpecculio dñn tribu¬
coria obligat ita deinũ si
sciente co nogociabitun
Sciẽtia hic eam accipunꝰ
que h̃t ⁊ uoluntatẽ s ut
ego puto noñ uolũtatem
set potieciam ñ enum de

Expanded text:
uod debetur accipitur, merx peculiaris, etiamsi nihil sit in peculio, dominum tributoria obligat, ita demum si sciente eo negotiabitur. Scientiam hic eam accipimus, quae habet et uoluntatem, sed, ut ego puto, non uoluntatem, sed patientiam: non enim ue
Abbreviated transcription (Latin):
habuit lib̾tum p̃poĩtum
is gaio seio cauit inħ u̾ba
ociamus timinalis rẽ agẽs
octaui felicis dom̃tio felici
quos denanos nob̾ nũare
debo pridie leilendas ma¬
us. quesitum ẽ lutio ticio
defuncto sine herede boĩs
eius uenditis. an exepiste¬
la uire comuerari termmi¬
ualis possit. se. nec uire
his uerbis obugatũ nec
equitate conuemiendũ fr̃

Expanded text:
habuit libertum praepositum: is Gaio Seio cauit in haec uerba: 'Octauius Terminalis rem agens Octauii Felicis Domitio Felici quos denarios uobis numerare debebo pridie kalendas Maias.' quaesitum est, Lucio Titio defuncto sine herede bonis eius uenditis an ex epistula iure conueniri Terminalis possit. respondit nec iure his uerbis obligatum nec aequitatem conueniend
Abbreviated transcription (Latin):
pupillum dare accionem
pp̃ utilitatem promisem
usus quẽ admodum ubi
post mortem tutoris. cꝰ
auctoritate institor p̃poitꝰ
est cum eo contrabitur
onem.⁊̃ põponius scripfit
non enĩ imputandũ ẽ ei
qui sciens dnm decessisse
cum institore exercẽte m̃cẽ
letior sim soluere teplica¬
ti de dolo malo oꝑtet. itã
uideri me dolum inalũ fa¬
cere gui eraliena iaccuta
lucrũm quetã. ex hric cã¬

Expanded text:
pupillum dari actionem propter utilitatem promiscui usus, quemadmodum ubi post mortem tutoris, cuius auctoritate institor praepositus est, cum eo contrahitur. etiam Pomponius scripsit: non enim imputandum est ei, qui sciens dominum decessisse cum institore exercente mercemletior sim soluere, replicari de dolo malo oportet: nam uideri me dolum malum facere, qui ex aliena iactura lucrum quaeram. Ex hac ca
Abbreviated transcription (Latin):
rat eqͥssimũ erit pupil¬
manet. Remouendus
ciũ fuit acõtutorib si
nollent oꝑi euis uti. set
qui pposuit. auxilio etatis
utẽt. non sine cuise cog¬
unttendum erit qiͣ cum
institore contrahe. s siꝗs
uolit contrahi. prohibat.
Ceterum qui p̃rosint te¬
nebitur ip̃a ppoĩtiõe. Pro¬
seribẽ palam sic accipimꝰ
clatis litt̾is. unde depla¬
nõ recte legi possit. ante
tab̾nam scilicet. uł ante
eum locum in quo negoti
Litt̾is utrum grecis an la¬
tans puto sod̾m loci con¬
dicionem. nequis cãusari
possit ignorantiã lit̾iu.
Ceterum sigs dicat igno¬
tisse se latetas uł nõ obs¬
uasse ꝙ ꝓpositum erat
cũ multi leg̾et. cumq pa

Expanded text:
rat, aequissimum erit pupilmanet: removendus enim fuit a tutoribus, si nollent opera eius uti. Sed et qui praeposuit, auxilio aetatis utetur non sine causae cogmittendum erit cum institore contrahere, sed si quis nolit contrahi, prohibeat: ceterum qui praeposuit tenebitur ipsa praepositione. Proscribere palam sic accipimus claris litteris, unde de plano recte legi possit, ante tabernam scilicet uel ante eum locum in quo negotialitteris utrum Graecis an Latinis? puto secundum loci condicionem, ne quis causari possit ignorantiam litterarum. certe si quis dicat ignorasse se litteras uel non obseruasse quod propositum erat, c
Abbreviated transcription (Latin):
quesuũ ẽ an deduc̾e dñs
d̾ pecculio debĩt q. tribu¬
demum agi pot̃ cum dñs
indistribuenda p̃tio ireis
crlicto p̃toris nõ satis fec̾¬

Expanded text:
quaesitum est, an deducere dominus de peculio debeat, quod tribudemum agi potest, cum dominus in distribuendo pretio mercis edicto praetoris non satisfec
Abbreviated transcription (Latin):
agere uelimi ul depectu¬
lio uitaru qd̾ ei u̾cem uẽ¬
deualam mandauenĩ pre¬
tiumq quo emusti. ĩ rem
tit. mutuam peccumã pu¬
tatis creditor ad m̃cis euin
accepisse egit ꝓpõĩta acci¬
one probare non potuit
iti̾cis grã eum accepisse.
licet consumpta ẽ actio.
actionem competere ait.
Meuimisse aũ oꝑtebit
iustitoria dm̃m ita d̾mum
tenen si ñ nouauit qui se cã
obligationẽ uel ab tusticore
uł abalio nouandi auimo
oqualibus an ꝓportione iñ¬
exemplo exercitoꝵ.⁊ d̾pec
cisio actionis insolidũ u¬
num quẽq comieniti pͦse
⁊ quicqͥd is p̃stiti̾t qui cõ

Expanded text:
ere uelim, uel de peculio uicarii, quod ei mercem uendendam mandauerim: pretiumque, quo emisti, in rem rat mutuam pecuniam: putans creditor ad merces eum accepisse egit proposita actione: probare non potuit mercis gratia eum accepisse. licet consumpta est actio actionem competere ait. Meminisse autem oportebit institoria dominum ita demum teneri, si non nouauerit quis eam obligationem uel ab institore uel ab alio nouandi animo aequalibus an pro portione merexemplo exercitorum et de peculio actionis in solidum unumquemque conueniri posse, et quidquid is praestiterit q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ ad hoiẽs hõnestos ad fe
locus uendendi emendi ue
cum uttoq mõ uerũ fit
insticutorem emisse aut
mendo insolidũ eũ tener
liło qͦq scripnit. siqͥs pec¬
ciliuis fencrandis agris

Expanded text:
 ad homines honestos adferalocus uendendi emendiue, cum utroque modo uerum sit institorem emisse aut mendo, in solidum eum teneri. Labeo quoque scripsit, si quis pecuniis faenerandis, agris
Abbreviated transcription (Latin):
probat set si peccuniam
quis crediderit institori ad
emendas iñces ppõito locꝰ
est iistitũtorie idemq
si ad pensionem pro tab¬
na exsoluendam ꝙ ita ue¬
rum puto nisi prohibitꝰ
fuit mutuari. ¶ Si ei
quẽ aduendendũ emẽdũ¬
ue oleum p̃posunt mutu¬
um oleũ datũ sit dicẽdũ
erit institatoriã locũ habe
Itẽ si institor cũ oleũ uẽ¬
didisset. an ullũ arre nõe
acceꝑit. neq eũ reddat
dnm̃ti iustitutena teneri
poĩtum est contractum
est uisi forte mandatũ
ei fuit presenti peccuiã
uendere quare si forte
pignus institor obp̾tium
acceꝑit institorie locus
erit. itẽ fid̾usson qui

Expanded text:
Sed si pecuniam quis crediderit institori ad emendas merces praeposito, locus est institoriae, idemque et si ad pensionem pro taberna exsolvendam: quod ita verum puto, nisi prohibitus fuit mutuari. Si ei, quem ad vendendum emendumve oleum praeposui, mutuum oleum datum sit, dicendum erit institoriam locum habere. Item si institor, cum oleum vendidisset, anulum arrae nomine acceperit neque eum reddat, dominum institoria teneri: positus est, contractum est: nisi forte mandatum ei fuit praesenti pecunia uendere. quare si forte pignus institor ob pretium acceperit, institoriae locus erit. Item fideiussori, qui
Abbreviated transcription (Latin):
si preposuit eum ad m̾ci¬
um distractionẽ tenebor
nomine eius erempto ac¬
tione item si forte ad eniẽ¬
dum eum pposuero tene¬
bor dum taxit exuendi¬
to set neq si ademendũ¬

Expanded text:
si praeposui ad mercium distractionem, tenebor nomine eius ex empto actione: item si forte ad emendum eum praeposuero, tenebor dumtaxat ex vendito: sed neque si ad emendu
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃. Depõitũ ẽ q. cus¬
codiendũ alicii datũ ẽ
dictum ẽ exeo ꝙ põitur
p̃rõitio enim de augẽt
derõitum ut ostendat
cotũ fidei eius ꝯmissum
ꝙ ad custodiam rei ꝑti
sretoi ait qd

Expanded text:
m. Depositum est, quod custodiendum alicui datum est, dictum ex eo quod ponitur: praepositio enim de auget depositum, ut ostendat totum fidei eius commissum, quod ad custodiam rei pertinet. Praetor ait:
Abbreviated transcription (Latin):
quia ħͥ ẽ pͥmꝰ contͣctue.
ip̃ te uoientẽ de pon̾e¬
me nisseris apud lib̾tũ
tuum depenere au pos¬
sim tecum depõiti exꝑi¬
qͣi te custodituro depo.¬

Expanded text:
quia hic est primus contractus. apud te uolentem me deponere iusseris apud libertum tuum deponere, an possim tecum depositi experiquasi te custodituro, depo
Abbreviated transcription (Latin):
telligend̾ ẽ qui nullã
qͣm ĩmunens ex causis
nec d̾põitũ reditur ꝯ¬
cum uero exigẽte nccͣita¬
te dpõat cresdit ꝑfidie

Expanded text:
tellegendum est, qui nullam quam imminens ex causis nec depositum redditur, ccum uero extante necessitate deponat, crescit perfidiae
Abbreviated transcription (Latin):
te mritrimm siqdem
ieltes leruenit cus
accipiebã ecto pro hoc
seruo quem inpͥstinũ
accipiebat exlecato ue

Expanded text:
trinum, si quidem merces interuenit custaccipiebam ego pro hoc seruo, quem in pistrinum accipiebat, ex locato me
Abbreviated transcription (Latin):
rr̃ que supra compre¬
hense st̃ in ipm̃ i du¬
plum̾i in hr̃dem eiꝰ qd̾
dolo malo esꝰ factis eẽ
dicetur qui mortu sit
nisimiplũ qd̾ ip̃ius in
duplũ iuditiũ dabo. pe¬
rito has caułas d̾ponẽ¬
di seꝑauit p̃tor que c̃¬

Expanded text:
 quae supra comprehensae sunt, in ipsum in duplum, in heredem eius, quod dolo malo eius factum esse dicetur qui mortuus sit, in simplum, quod ipsius, in duplum iudicium dabo.' Merito has causas deponendi separauit praetor, quae c
Abbreviated transcription (Latin):
dDebitor peggnĩam
ƿublicam seruo p̃nblico
citra uolũtatẽ eoꝵ solu̾
quib debitum recte
solui potuit obligo pͥs¬
tina manebit s dabit᷑
ei compẽsatio pecculu
ĩ io q seruns publicus
habebit.

Expanded text:
Debitor pecuniam publicam seruo publico citra uoluntatem eorum soluit, quibus debitum recte solui potuit: obligatio pristina manebit, sed dabitur ei compensatio peculii fini, quod seruus publicus habebit.
Abbreviated transcription (Latin):
T idoo sI donIIII
serius dño tẽ pocculiarẽ
⁊ sunt ista ueta. Plane si
inutuũ seruus accql ⁊ do¬
nandi animo soluit dnni
nõ uult eum debitorẽ fa¬
ccre peccłiarem de ĩrẽũso
actis est. Illu̾ uetum nõ ẽ
q mela scribit si seruo mes
irgentum dedetis ut pocła

Expanded text:
t ideo et si donauerit seruus domino rem peculiarem,  sunt ista uera. Plane si mutuum seruus accepit et donandi animo soluit, dum non uult eum debitorem facere peculiarem, de in rem uerso actio est. Illud uerum non est, quod Mela scribit, si seruo meo argentum dederis, ut pocula
Abbreviated transcription (Latin):
acc̃o promssa qĩ sufficet
depeceutio rectissimet
lab̾e dic̃ fieri p̃osse uͥ ⁊ ĩrẽ
u̾sũ sit. ⁊ cesset ⁊ d̾pculio
actio. quid it si dñs pec¬
culium oetint siñ delo
malo ꝙ si morte seru er¬

Expanded text:
i sufficeret de peculio: rectissime enim Labeo dicit fieri posse, ut et in rem uersum sit et cesset de peculio actio. quid enim si dominus peculium ademit sine dolo malo? qui‹d› si morte serui e
Abbreviated transcription (Latin):
gessit su̾ti si mutuatꝰ at
inpecełium uercit peceu
rẽ uerso eẽ actionẽ. Et re¬
gularit̾ dicimꝰ tociẽs d̾m
rẽuerso eẽ actionẽ quib
casibus procãtor mandati
ł qui negocia gessit. tie¬
gõꝵ gestoꝵ habet actio¬
nem quotiens que aliquid
consumpserit seruus ũ aut¬
ei pr̃are consueu̾at iutẽ
inderi dm̃ uertisse labeo
scripsit. gͦ idẽ ent ⁊ infi¬
lio set si mutua peccinã
accepta domũ dĩ causa
exoniauit tectoris. ⁊ ꝗbꝰ¬
dara alus que mag̃ ad uo¬
luptitem ꝑtin quã ad
utilitatẽ non iudetut u̾sũ
quia nec ꝓcurator ħ un
putare nĩs forte manda¬
tum̃ dñi aut uoluntatẽ
babuit nec deb̾e exeo ho¬
nõ ẽẽt. quid gͦ ẽ pati de
sit dominꝰ uendere domũ¬

Expanded text:
gessit veluti si mutuatus siin peculium vertit pecurem verso actio possit. Et regulariter dicimus totiens de in rem verso esse actionem, quibus casibus procurator mandati vel qui negotia gessit negotiorum gestorum haberet actionem quotiensque aliquid consumpsit servus, ei praestare consueuerat, in rem uideri domini uertisse Labeo scribit. ergo idem erit et in filio.Sed si mutua pecunia accepta domum dominicam exornauit tectoriis et quibusdam aliis, quae magis ad uoluptatem pertinent quam ad utilitatem, non uidetur uersum, quia nec procurator haec imputaret, nisi forte mandatum domini aut uoluntatem habuit: nec debere ex eo onon esset. quid ergo est? pati debsit dominus uendere domu
Abbreviated transcription (Latin):
libnie eẽt iubet ⁊ ei pettu¬
legare. intelligi uiliauus
scribit. quo libertas cõpe¬
tit. iõq omnia ucrementa
pecculu quoquonodo ante
aditmni hereditatem ad qͥ¬
sita ad mauiuiissum ꝑtin̾e
at siquis critanco peceliũ

Expanded text:
liberum esse iubet et ei peculegare intellegi Iulianus scribit, quo libertas competit: ideoque omnia incrementa peculii quoquo modo ante aditam hereditatem adquisita ad manumissum pertinere. At si quis extraneo peculium
Abbreviated transcription (Latin):
condempnari set fid̾uis¬
sorẽ datum eo tp̃r quo in¬
cħ inpecculio ẽ tema pu¬
tat uilianus qm̃ fidiussor
future qͦ actionis accipi pꝰ¬
st sic tñ sic acceptus est.
¶di cceditor patrem qui
depeccłio tenebatur hrdẽ
iustitĩt quia mortis tp̃s
infalcidie ratione spectat᷑
illius tꝑis peccłiũ conside

Expanded text:
condemnari. sed fideiussorem datum eo tempore, quo nihil in peculio est, teneri putat Iulianus, quoniam fideiussor futurae quoque actionis accipi possit, si tamen sic acceptus est. Si creditor patrem, qui de peculio tenebatur, heredem instituerit, quia mortis tempus in Falcidiae ratione spectatur, illius temporis peculium c
Abbreviated transcription (Latin):
detur iississe si si serui
crrographo subscͥpserit
dñs tenccũr qd̾ iufsu. qͥd
marcell non cenc̃ti quod
ceruẽit n hoc dicit iõ q.
tenetur & cuusa fid̾ui

Expanded text:
detur iussisse. Sed et si servi chirographo subscripserit dominus, tenetur quod iussu. Quid Marcellus non teneri quod tervenit: neque hoc dicit ideo, quod tenetur ex causa fidei
Abbreviated transcription (Latin):
declucte non sunt plaue
si contẽplatione dĩ pet¬
cumam decti non gerẽti
p̃e gerens. negõr testor
ictionem potero ⁊̃ d̾ u¬
suris crꝑiti. Ersum ãt
sic iccipumis ut dũre̾t

Expanded text:
deductae non sunt. plane si contemplatione domini pecuniam dedi non gerenti ipse gerens, negotiorum gestorum actione potero etiam de usuris experiri. Versum autem sic accipimus, ut duret
Abbreviated transcription (Latin):
tenus uideri inrẽ eiꝰ u̾sũ
põp. scribit. quatenꝰ ser¬
si nect̃ras emisset insolid̾
qͣnto uenisset ten̾etur.¬
to̾ ait. siũ ratum hõct ẜ

Expanded text:
tenus uideri in rem eius uersum Pomponius scribit, quatenus sersi necessarias emisset, in solidum quanto uenissent teneretur.Idem ait, siu
Abbreviated transcription (Latin):
cditor. cũ uenditõre ex añ
gesto agete pot̾. set ip̃e
emptor. id̃q iuliano uide¬
tur q̃mius ⁊ deluce ip̃e
pot̃ idu̾sus alium exigẽ¬
pud se lit computet. Si
seriuis deducto pecclio uẽ¬
ditus sit. procedit ut uen¬
ditor ⁊ deouctione uti pos¬
sit. Et si possit uenditore
orꝑit iliquid uenditori s¬
uus debere nou imitit

Expanded text:
ditor cum venditore ex ante gesto agere potest, sed et ipse emptor, idque et Iuliano videtur, quamvis et deducere ipse potest adversus alium agenapud se seruus deducto peculio uenditus sit, procedit, ut uenditor et deductione uti possit, et, si post uenditionem coeperit aliquid uenditori seruus debere, non minuit
Abbreviated transcription (Latin):
culiũ. Ita gͥ nascitur nscit᷑
pecclium grescit. eũ aũctũ
fuit decrescit. cum sui uici¬
demõstiamus. qͣ adius ci¬
uile referrimus obligõnẽ
traq q. setuo tebetur. ab
extraneis dominus pecte
potet ꝙ seruus ip̃e debet
co nõie in peccultũ ⁊⁊ sigo¬

Expanded text:
culium. ita igitur nascitur peculium: crescit, cum auctum fuerit: decrescit, cum serui uicademonstramus quam ad ius ciuile referimus obligationem. itaque quod seruo debetur, ab extraneis dominus recte petet, quod seruus ipse debet, eo nomine in peculium et si q
Abbreviated transcription (Latin):
dñi insolidũ aduersus
c̾um indictum datur nam
nibe̾t iubet iussum aut
accipiendũ est siue tẽs¬
tito quis siue popłam si¬
ue u̾b aut ꝑmentiũ sine
sp̃iliter in uno cõtc̃tu ius¬
⁊ si sic contestatꝰ sit quod
uoles cum sticho seruo mõ
uidetur ad omia tussisse
nͥ certa ler aliud probib¬
set ogo q̾ro an reuocit᷑
hoc ussũ anteqͣ credatur
possit ⁊ puto posse q̃ ad¬

Expanded text:
ni in solidum aduersus eum iudicium datur, nam i iubet.Iussum autem accipiendum est, siue testato quis siue per ue uerbis aut per nuntium siue specialiter in uno contractu ius ideo et si sic contestatus sit: 'Quod uoles cum Sticho seruo meo uidetur ad omnia iussisse, nisi certa lex aliquid prohibet.Sed ego quaero, an reuocare hoc iussum antequam credatur possit: et puto posse, quemad
Abbreviated transcription (Latin):
sit mora tꝑis que datur ĩuͥ¬
dicatis. aut uenditiõis bo¬
noꝵ si io mag̾ faciend̾ e¬
rit g si ꝑitus sit actiõer
uiandare absoluetut q it¬

Expanded text:
sit mora temporis quod datur iudicatis, aut uenditionis bonorum, si id magis faciendum erit. ergo si paratus sit actiones mandare, absoluetur.
Abbreviated transcription (Latin):
in dnĩn cum seriuis fid̾ uis¬
sisset. Nisi turẽ dñi. aut
cautiõib loc̾um ẽẽ ñ pta¬
cuit de futuro ĩcremento
pecculu. hoc it pro sotio¬
in actione locum ħt. qr
Si creditor serui ab ẽp

Expanded text:
in dominum, cum seruus fideiussisset, nisi in rem domini aut cautionibus locum esse non placuit de futuro incremento peculii: hoc enim in pro socio actione locum habet, quia Si cred
Abbreviated transcription (Latin):
mittatur ꝙͣ ame mutuã
accep̃ inpocculiũ quidem
hanc q̃ntitatem non com¬
putati. Intẽ aũ dm̾ uid̾i
uersum siquid płꝰ sit ĩ eo
pretio. nirẽ aũ uersum
indetur. sũi to ip̃m quod
seruus dedit accẽp̃ ĩrem

Expanded text:
mittatur, quam a me mutuam accepit, in peculium quidem hanc quantitatem non computari, in rem autem videri versum, si quid plus sit in eo pretio. In rem autem versum videtur, sive id ipsum quod servu
Abbreviated transcription (Latin):
tus est. an si cõuentatur
potiorẽ cãm ꝙ̃ creditoꝵ
ceteroꝵ serui habendam
reseriptũ est. ãtuł id de¬
ducatur expeccłio ꝙ. dño
debetut. ⁊ si pũtau̾eris pͣ¬
se deduci an int̾ sit utrũ
cura ad hẽ iilib̾tate ag̾et
dm̃ debito factꝰ ẽ. an pꝰea
⁊ an depecͥculio pubi com¬
petat.R̾. nillum pͥuile

Expanded text:
tus est. an si conveniatur potiorem causam quam creditorum ceterorum servi habendam rescriptum est, an vel id deducatur ex peculio, quod domino debetur? et si putaveris posse deduci, an intersit, utrum, cum adhuc in libertate ageret, domini debitor factus est, an postea? et an de peculio impuberi comp
Abbreviated transcription (Latin):
annał. ãnꝰ util computa¬
sit obligatio. niliunus scͥp¬
sit. ereo computandũ ãm̃
nõ exquo emancipatꝰ ẽ. s
erquo peti potiit conditi
actionem. nam cum morte
uł alienatione exting̾int᷑
peceliũ sufficiebat usq ad
annum produci oblgõnẽ¬
uos q̃. ad filios refertur

Expanded text:
utilis computasit obligatio, Iulianus scripsit ex eo computandum annum, non ex quo emancipatus est, sed ex quo peti potuit condicioactionem: nam cum morte uel alienatione extinguitur peculium, sufficiebat usque ad annum produci obuos quam ad filios refertur
Abbreviated transcription (Latin):
pͥassurꝰ crat eẽ inpclio.¬
Si ignorante me ẜuns
nĩs negotra m̃a adminis¬
trauerit tanti dẽ debitor
si lib nogocia m̃a ad mitus¬
trassẽt. ¶ Fn debitor ł
seruus dño ł dus seruo
intelligatur exc̃dusa cuuili

Expanded text:
passurus erat esse in peculio.Si ignorante me seruus meus negotia mea administrauerit, tantidem debitorsi liber negotia mea administrasset.Ut debitor uel seruus domino uel dominus seruo intellegatur, ex causa ciuili
Abbreviated transcription (Latin):
d ib̾a pecculu ad mi¬
nistratio non ꝑmanet ir
infugit᷑tuo noq insubrep¬
to neq ineo dequo nesciat
quis uiuat tut mortu sit.¬
Cui pecculu adiminstc̃io
data est delegare suũ de

Expanded text:
ibera peculii administratio non permanet neque in fugitiuo neque in subrepto neque in eo, de quo nesciat quis, uiuat an mortuus sit.Cui peculi administratio data est, delegare de
Abbreviated transcription (Latin):
inderi maudati conditioi pa¬
ritum cum in mandato ad¬
ioctum sit ut idonea cautio a
xbitore erige̾tur. sin fid̾ ue¬
sor neq pignera acce̾pt̃a sit.

Expanded text:
ideri mandati condicion‹i› paritum, cum in mandato adiectum sit, ut idonea cautio a debitore exigeretur, si neque fideiussor neque pignora accepta sint.
Abbreviated transcription (Latin):
aͥfuisse iniquũ ẽ aufferri
ei electionẽ. sic̃ pignꝰ au̾
p̃uslegiũ qui potuit pre¬
señs id ip̃opro clamare.
nec desiderare decretum
p̃toris. Nec enĩ sicͥis drr̾it
sũmouẽdũ creditorem.¬

Expanded text:
afuisse, iniquum est auferri ei electionem sicut pignus aut priuilegium, qui potuit praesens id ipsum proclamare nec desiderare decretum praetoris. nec enim si quis dixerit summouendum creditorem
Abbreviated transcription (Latin):
comod̾ qd̾ ꝑ seruũ societati
accessit c̃ dãipno ⁊ ita diuũ
marcũ peouũtiasse. nͨ posse
dici sotio abstinere cõmõ.
ꝙ ꝑseruũ accessit. si dãpnũ¬

Expanded text:
commodum, quod per seruum societati accessit, cum damno: et ita diuum Marcum pronuntiasse, nec posse dici socio: 'abstine commodo, quod per seruum accessit, ‹si› damnu
Abbreviated transcription (Latin):
solut᷑ ¶ꝙ si sine mandato
admod̾ si illum libẽrafsec
competerettibi negõꝵ ges¬
toꝵ accio. ita pot̾ dici
heredẽ enus eadem actõẽ
tenen. CLutius tictus
creditobi suo mandatorẽ
dedit deinde cefu̾cto de¬
bitore. maiore ꝑte credito¬
rũ consentiẽte aptore d̾¬
c̾cũ ẽ ñ portõnẽ drẽditores
ab heredibus ferãt. abitẽ¬
ce eo creditore ap̃ quẽ mã¬
dacor extirerat. queto simã¬
cator coñueĩatur. an eãdẽ
bitorn. &̾. Si p̃sẽs apud

Expanded text:
soluitur. quod si sine mandatu admodum, si illum liberasses, competeret tibi negotiorum gestorum actio, ita potest dici et heredem eius eadem actione tener‹i.› Lucius Titius creditori suo mandatorem dedit: deinde defuncto debitore maiore parte creditorum consentiente a praetore decretum est, ut portionem creditores ab heredibus ferant, absente eo creditore apud quem mandator exstiterat: quaero, si mandator conueniatur, an eandem b
Abbreviated transcription (Latin):
heredes enis etr̃ore lapsi
nõ auimo furandi s exe¬
q̈ndi ꝙ defunctus sue cu¬
re fec̾erat seruos uendi¬
derãt eos abẽptorib usu¬
captos uderi placuit. S
uenalitia m̃ex prouintia

Expanded text:
heredes eius errore lapsi non animo furandi, sed exsequendi, quod defunctus suae curae fecerat, seruos uendiderant, eos a‹b› emptoribus usucaptos uideri placuit. sed uenaliciar‹i›um ex prouincia
Abbreviated transcription (Latin):
.p. causa profectituꝰ nõ ac¬
ceptis rationibus mnanda¬
tum instãurauit. Cum gͥ
ad offm̃ procuratoris ꝑti¬
nuͣt quicquid expͥma ue¬

Expanded text:
publicae causa profecturus non acceptis rationibus mandatum instaurauerit. cum igitur ad officium procuratoris pertinuerit quidquid ex prima ne
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾sum publiciana actõe
inutilit̾ accur̃. cum ereep¬
tio ursti donnun causa c¬
cognita detut. Nẽq oꝑte¬
at cum qui certi homĩs
fidem elegit oberrorẽ aut
imꝑitiã heredũ adfci dĩp¬

Expanded text:
rsum Publiciana actione non inutiliter acturum, cum exceptio iusti dominii causa cognita detur neque oporteat eum, qui certi hominis fidem elegit, ob errorem aut imperitiam heredum adfici d
Abbreviated transcription (Latin):
distractis eligi pͭ q. uti lice¬
at. si litterts erpͥmatur.
distractis quoq pignoribꝰ
ad eiun creditor redire po¬
terit. ⁊ erm que dubita¬
nonis tollende cansa ꝯtrac

Expanded text:
distractis eligi potest: quod uti licat si litteris exprimatur, distractis quoque pignoribus ad eum creditor redire poterit: etenim quae dubitationis tollendae causa contrac
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtulit.ẽ i residuã ꝗͣtitatẽ heres
ẽptoris aueĩretur q̃stione retu¬
lit dicẽs has possessioes ex p̃dep¬
to pͥncipali patun diftc̃tas par¬
tim uet̾nus ĩp̃mia ad sigñatas
q̃ro an hꝰ rei ꝑielm ad ũnditore

Expanded text:
intulit: cum in residuam quantitatem heres emptoris conveniretur, quaestionem rettulit dicens has possessiones ex praecepto principali partim distractas, partim veteranis in praemia adsignatas: quaero, an huius rei periculum ad venditorem
Abbreviated transcription (Latin):
Si simplicitẽ cormeĩss.
ib oi possessore eã aufferre
pot̾it p̃ter pͥẽ creditorẽ
qͥ ab co ennt. aticio mu¬
niatꝰ pactus ẽ cũ illo ut ei
prediũ fitũ pignori upothe¬

Expanded text:
Si simpliciter convenisset ab omni possessore eam auferre poterit praeter priorem creditorem et qui ab eo emit. A Titio mutuatus pactus est cum illo, ut ei praedium suum pignori hypothe
Abbreviated transcription (Latin):
uicħ aliũ niris ht. nͥ ut sol¬
uat pͥoni ⁊ loco cius succedat.
uer de ypotheca uendẽs i
cet si por cõueĩt de pignore
licet posterion res traderet᷑
ad luc pͥorẽ ẽẽ pociorẽ.
icbi. lequenciũ nbi accessi¬
ram prgnorũq ius abĩqui¬
lino datorũ ntrãq consecu¬
ad uitamq pensionem ꝑ¬
ignora sufticerẽt. nis oĩum
pignorũ pͥmum ad me ꝑti¬
nent qr nichil apt̃e dictum
eet. an cõmuniter exõili
pignorib sũipa pro tata
seruetur siquid suꝑͣ esset
ut pͥmã qͥliãq pẽsionem
pignorũ causa sequeietur.

Expanded text:
il aliud iuris habet, nisi ut soluat priori et loco eius succedat. uero de hypotheca uendenda ccet, si prior conuenerit de pignore, licet posteriori res tradatur, adhuc potiorem esse priorem. mihi, sequentium tibi accessuram pignorumque ab inquilino datorum ius utrumque secuad utramque pensionem pignora sufficerent, ius omnium pignorum primum ad me pertinere, quia nihil aperte dictum esset, an communiter ex omnibus pignoribus summa pro rata servetur: si quid superesset,ut primam quamque pensionem pignorum causa sequatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uttũ ut dnsced tur ab t̾ron¬
credim alii obligati r̾pote¬
cim. an ut ordo seructua
por credito secundo loco
constitunt̃.¬

Expanded text:
utrum, ut discedatur ab hypotcreditor alii obligari hypothecam, an ut ordo servetur et prior creditor secundo loco constituat
Abbreviated transcription (Latin):
datũ eet gristim᷑unt. Ti¬
cia ptodiũ abienũ ticio pis¬
uon dedit. Post mteuio. de¬
uide domima diꝰ pignor
facta marito suo indotem
ertimatũ dedit. En ticio
sobuta sit pecciña non ido
magis meuu pignus con¬
ualoscen placctn. ⁊̃unc ẽ
pͥore de uinso sogq̃nas confir

Expanded text:
et, existimauit. Titia praedium alienum Titio pignori dedit, post Maeuio: deinde domina eius pignoris facta marito suo in dotem aestimatum dedit. si Titio soluta sit pecunia, non ideo magis Maeuii pignus conualescere placebat. tunc enim priore dimisso sequentis confir
Abbreviated transcription (Latin):
sit. cñ patrisse betrentatt ibs¬
quos manda pitre̾. iami
su ⁊ psctipsit instruintũ cĩroͥ¬
gr ipbi cũ neq consersu suũ
rat. consetnsũ ei obligitien
ticius predu : mançipia q̃
predus etant obligunt. he

Expanded text:
sit, cum patris se hereditate absquod mandante patre manu sua perscripsit instrumentum chirographi, cum neque consensum suum rat, consensum ei obligationi Titius praedia et mancipia quae in praediis erant obligauit