comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bedam etiã leges dnr abhis qͥ condiderũt. ut
confulares. tribunitie. ulie. comelie. Nam &
sub octauiano cesare suffecti consules papiꝰ & põpeiꝰ.
leges tulerũt. q̃ a nõib eorũ appellant᷑. papia. põpe¬
ia. continẽces patr̃ p̃mia. ꝓsuscipiendis lib̾is. Sub e
odem qͦ imꝑatore. faludiꝰ tributiꝰ plebis lege̾ fec᷑. ne
quis plus inextͣneis testõ legaret qmͣ ut quarra ꝑs
atyra uͦ lex est que
de plurib simul rebus eloquit᷑. dicta a copia re¬
rũ. & qͣi a saturitate. uñ & satyrã scͥbere est poemata
uaria condere. ut orarii. iiuenalis. ⁊ ꝑsii. Que sĩt ro¬

Expanded text:
edam etiam leges dicuntur ab his qui condiderunt, ut consulares, tribuniciae, Iuliae, Corneliae. Nam et sub Octaviano Caesare suffecti consules Papius et Poppaeus legem tulerunt, quae a nominibus eorum appellatur Papia Poppaea, continens patrum praodem quoque imperatore Falcidius tribunus plebis legem fecit, ne quis plus extraneis in testamento legaret, quam ut quarta pars atyra vero lex est que de pluribus simul rebus eloquitur, dicta a copia rerum et quasi a saturitate: Unde et satyram scribere est poemata varia condere, ut Horatii, Iuvenalis et Persii;
Abbreviated transcription (Latin):
nauias deo pecunias uou̾at. quas pͦt diabłi resiliẽs:
uictꝰ ꝑsuasime subtrax̃ s qua morte mulctatꝰ:
d̾at nũmos deo abstulit. confidã qͣnto ꝑicło maiui-¬
cui te submonachito habitu deuoueras subrristi: d̾¬
Añ dĩ oculos cadũt. qͥ bona q̃ ĩcipuet age

Expanded text:
nanias Deo pecunias voverat, quas post diabolica victus persuasione subtraxit ; sed qua morte mulctatus derat nu omnipotenti cui te sub monachali habitu devoveras substraxisti. Ante Dei oculos cadunt qui bona, quae concipiunt, age
Abbreviated transcription (Latin):
mine nuptiar̃ unitas est. qmͣuis sũ illa cõmixtione nup¬
cie filios ꝓcreare ñ possut .s. alia sunt ad nupcias ꝓpͥe
ꝑtinencia. quib ab adult̾iis nuptie dec̃nunt᷑. sicut tho-¬
ricontugał ⁊ fides ⁊ cura orclinate filios ꝓc̃andi. ⁊ q̃
maxia diffrã ẽ bonus usus mali. hiç ẽ bonus usus
cõcupiscentie carnis. qͦ bouo: adulti male utunt᷑ oo.¬

Expanded text:
minae nuptiarum veritas est, quamvis sine illa commixtione nuptae filios procreare non possint. Sed alia sunt ad nuptias proprie rtinentia, quibus ab adulteriis nuptiae discernuntur, sicut est thori conjugalis fides, et cura ordinate filios procreandi, et quae maxima differentia est, bonus usus mali, hoc est, bonus usus concupiscentiae carnis, quo malo adulteri utuntur mal
Abbreviated transcription (Latin):
ut ⁊̃ ñ cõmeministis aliquiã utiq gxauiꝰ constitutũ um̃
qm̃ ia ꝑ rumorẽ falsũ ut asscrits surreptũ huic scli ⁊ eli¬
citũ ꝑnisidias demonstat᷑. quia res ad salutẽ rediit. ueniã
subrogamꝰ. tantisq ur̃is assertionib uob̃q tambonis tã
caris ñdare conseusũ. ominb curis rebus durius arbit᷑
ne ep̃m fotiuũ habetote. licitũ ẽ. ita constitũe. ut dep̾cami¬
ni. ⁊ niãm ĩ meliꝰ conũsã snĩam. labore uł testimonto ur̃o¬
cõpotẽ uob̾ suscipite. Eustasiũ uͦ aine sepissime cõprobatũ
nolite expectare. ut daconii gr̃a expoliet᷑. Sollicitos enĩ

Expanded text:
ique gravius constitutum. Verum quia id per rumorem falsum, ut asseritis, subreptum huic sedi et elicitum per insidias demonstratis, quia res ad salutem rediit; et vel subrogamus, tantisque vestris assertionibus, vobis tam bonis, tam charis, non dare consensum, omnibus duris rebus durius arbitrane, Photinum episcopum habetote licitum ita constituere, ut deprecamini, et nostram in melius conversam sententiam labore vel testimonio compotem, vobis suscipite. Eustathium vero a me saepissime comprobatum nolite exspectare, ut diaconi gradu exspolietur. Sollicitos enim
Abbreviated transcription (Latin):
facit. ut mulier indefloratione sue uirginitatis
ł incoitu dicat᷑ nub̾e uiro. uł nuptias celebrare. Itẽ
siriciꝰ ppͣ discessionẽ sponsi a sponsa uocat coniugalẽ
seꝑationẽ. s: talis discessio dr̃ uolatio cõuigii. ñ iam
existentis. s. futuri ut ex ip̃a desponsatione sꝑabat᷑
Isic ⁊ diabolus dr̃ cetidisse a beatitidine. ñ solũ qmͣ tũc¬
ͥ habebat. s ⁊̃ ad quã habendã treatꝰ erat. Sic qui m̃iti
ep̃alem uuctionem nõ qmͣ tam acceꝑat. s ad quã accipit̃¬
qrͣ uit̃ liceat ei renuntiare priori condicioui. hoc ã pro¬

Expanded text:
facit, ut mulier in defloratione suae virginitatis vel in coitu dicatur nubere viro, vel nuptias celebrare. § 2. Item Siricius Papa discessionem sponsae a sponso vocat conjugalem separationem. Sed talis discessio dicitur violatio non jam existentis, sed futuri, ut ex ipsa desponsatione sperabatur. Sic et diabolus dicitur cecidisse a beatitudine, non solum quam tunc habebat, sed etiam ad quam habendam creatus erat. Sic qui merito episcopalem unctionem, non quam jam acceperat, sed ad quam accipienmen quaeritur, utrum liceat ei renunciare priori conditioni? Hoc autem pro
Abbreviated transcription (Latin):
intõuigiũ. S ccło: anea que cã incõtinentie dauit᷑ sit
cõumx appellancła. I ertia: arbitũ cus aliqͣ sequat᷑
an libi aui. anoriginarii parris. ¶¬
uarto: suruente
lem sub pͥmissa cõclitione liceat alitui fideliũ incon

Expanded text:
 quae causa incontinentiae ducitur, sit conjux appellanda? Tertio, cujus arbitrium aliqua sequatur, an liberi avi, an originarii patris? Quarto, si vivente lem sub praemissa conditione liceat alicui fidelium in con
Abbreviated transcription (Latin):
hab̾et uxorẽ qͣndãᷤ
copulauit. que erat
st̾ilis neptis ingenui
filia orgenarii. qmͣ
cũ pat̾ alii uellec tra¬

Expanded text:
haberet uxorem, quamdam copulavit quae erat sterilis, neptis ingenui, filia originarii; quam quum pater alii vellet tra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͣ. pͥncipe. de constituendo successore: quis erit qͥ au¬
deant: utł ex plebe que sepe clamorib aut grã aut
nati ⁊ penitenti a dño reueletͤ:. siuit ⁊ ds̃ dicit ad mo¬
ysen. assume ad temet ipn siliũ naue. hominem
suꝑ eũ. ⁊ statues eos coram eleataro sac̃dote. Et p̾cep¬
to ei cdato inconspectu totius sinagoge. ⁊ pͣncipe de
ip̃o coram eis. Et d̾abis claritatẽ tuam suꝑ illũ ut s¬

Expanded text:
populi, de constituendo successore, quis erit qui audeat, vel ex plebe, quae saepe clamoribus ad gratiam aoranti et petenti a Domino reveletur? Sicut et Deus dicit ad Moysen: super eum, et statues coram Eleazaro sacerdote, et praecepta ei dato in conspectu totius synagogae, et praecipe de ipso coram eis, et dabis claritatem tuam super illum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
iuenatib. abstine a cibis ertate pcccatis. Item. Qeeoctm.
Inputans illũ ieuinare fr̃s: qͥ pͥmo diluculo ñ ad eccliã
uigilat. ñ beatoꝵ martir̃ scã loca ꝑqͥrit. s surgens cõg̾gat
seruulos. disponit reua. canes ꝓdurit. saltꝰ siluasq ꝑlu¬
strat. seruulos inqmͣ secum ꝓtrahit. fortasse ad eccł̃iam ma¬
g̾ festinãtes: i uoluptatib suis peccata alcumulat aliena.
nestiens reũ se futurũ tamde suo delicto. qmͣ deꝗdiuo tie

Expanded text:
i venatibus? abstinere cibis, errare peccatis? Item, paulo post. An putatis illum jejunare, fratres, qui primo diluculo non ad ecclesiam vigilat, non beatorum martyrum sancta loca perquirit, sed surgens congregat servulos, disponit retia, canes producit, saltus silvasque perlustrat? Servulos, inquam, secum festinantes et voluptatibus suis peccata accumulat aliena, nesciens reum se futurum tam de suo delicto, quam de perditione
Abbreviated transcription (Latin):
s arti nequissime. Nam si hõ tm̃ eẽt: ⁊ uenator ñ eẽt: ñ
ei donares. honoras meo uitiũ: ñ naturã. Item ĩ ꝑsalmo¬
c. xl.uii. De eodem. ident homines uenatot᷑es ⁊ de¬
lectant᷑ ue miseris si se n correx̾init. Qui eñi uudert uenate¬
rẽ ⁊ delectant᷑. iiidebunt saluatore ⁊ contstabunt᷑. tem¬

Expanded text:
 sed arti nequissimae, nam si homo tantum esset et venator non esset, non ei donares, honoras in eo vitium non naturam. CAplius idem: Vident homines venatorem et delectantur: Ve miseris, si se non correxerint. Qui enim vident venatorem et delectantur, videbunt salvatorem et contristabuntur. E
Abbreviated transcription (Latin):
stituta sinodi ab epĩs p̾dia alituari nullo pot̾int cõm̃to.
u̾lominus reuocent᷑. sit eͣmptorib ad eum retursus qui
p̃sumpsit aliquid de eccłie reb illicita uendicione di¬
strahere. ita ut p̾ensiones annuas ad ponisicẽ deferariᷤᷤ
cui pͥuilegia sua integre conuenit onsi rõne seruari ut
cius dispensatione portiones ꝓueniant consuete. ita u
portionẽ quartã que ab ͤeo  ꝑtinet. sua pontifex ordinan¬
one distbuat. ꝓut cuiꝰq Cotuni m̃ituq cognoscit. parit̾
⁊̃ ex sideliũ oblatione fauendũ ẽ ut quartã eroget clins
ꝓconsid̾atiõne sue elecdionis antistes. fabricarũ ⁊̃ porcio
ep̃o sciente. ⁊d̃isponẽte ur̃a erogatione pendat᷑. quatinꝰ
nichil penitꝰ indecͥm̃tũ alituius rei pauamini gen̾at i.

Expanded text:
stituta synodi ab episcopo praedia alienari nullo poterunt commento nihilominus revocentur; sit emptoribus ad eum recursus, qui praesumpsit aliquid de ecclesiae rebus illicita venditione distrahere; ita ut pensiones annuas ad pontificem deferatis, cui privilegia sua integra convenit omni ratione servari, ut ejus dispensatione portiones proveniant consuetae, ita ut portionem quartam, quae ad eos pertinet, sua pontifex ordinatione distribuat, prout cujusque locum meritumque cognoscit. Pariter etiam ex fidelium oblatione faciendum, ut quartam clericisconsideratione suae electionis, antistes: fabricarum etiam portio episcopo sciente et disponente, vestra erogatione pendatur, quatenus nihil penitus in detrimentum alicujus rei patiamini generari.
Abbreviated transcription (Latin):
tatib ecdie estimamꝰ eẽ uigilantes. p̃dia culture re-¬
stituatis anrique. reuocetis siqua sut uendita. aut
dnirita mancipia. pofsessiones ⁊ que ab euinatio. ⁊
õpilione ep̃is uel cet̾is quo uis uire uid̾itis ter̃. qr ec̃ cõ

Expanded text:
tatibus existimamus esse vigilantes, praedia culturae restituatis antiquae: revocetis si qua sunt vendita aut donata mancipia, possessiones etiam quae ab Eumatio et Oppilione episcopis vel caeteris quovis jure videritis teneri quia co
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ eĩ inclinate ⁊el descend̾e aliud eade. Legit᷑ eiñ qd̾ saluator
nẽ se urclinaũit. sit̃ qũ aigito scribebat irt̾rã. ⁊ demontibus
frequent̾ desirnd̾et. inquos ascendebat. ił ut ꝑnoctaret ĩ orõe.
uł ut distipislos inmonte altiora doret p̾cepta. ił turbas fugr̃s
urł descensio humilitatẽ stg̃at quia spũales ñ nũqmͣ carnalibꝰ
condestendunt: ⁊ enũ infirmitati compatiunt᷑. Iuxca illud apłi.
Qusinfirmat᷑ ⁊ ego ñ infirmor: hoc ã signifiau̾imt angłi.
quos iacob uidit inscala descendentes. De his ⁊̃ ꝑ ꝓpham dr̃. In¬

Expanded text:
ndere, aliud cadere. Legitur enim quod Salvator noster se inclinaverit, sicut quando digito scribebat in terra; et de montibus frequenter descenderit, in quos ascendebat, vel ut pernoctaret in oratione, vel ut discipulos in monte altiora doceret praecepta, vel ut turbas fugiens uam carnalibus condescendunt, et eorum infirmitati compatiuntur, juxta illud Apostoli: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Hos etiam significaverunt angeli, quos Jacob vidit in scala descendentes. De his etiam per
Abbreviated transcription (Latin):
nec effucdit aduiciũ. Manebat ã añqmͣ uinũ inuenire¬
t᷑. omnib inconcussa lib̾tas. Nemo sciebat a consorce nͤ
sue obsequia seruiturs eͥ tigͣe. Nonͣ cẽt hodie seruitꝰ. sie¬
dia. manebat cũ adhuc pat̾ne pieratis reu̾encia. lesa pi¬
etas ẽ dum ridet᷑ ebͥetas. Non illis itaq solis nocẽt̃ uina qͦs
tẽptant. s ⁊̃ illis amplius quorũ oculis remulenta ebrio¬
sorũ m̃bra denudant᷑. ⁊ infra. legimꝰ eciã quod prẽm loth
inebriauert̃ filie inmõte ad quẽ tũites intendiũ sodomi¬
tar᷑ confugerãt. ⁊ habitabant inspelũca. fu̾it itaq ebrit¬

Expanded text:
non effudit ad vitium. § 3. Manebat, antequam vinum inveniretur, omnibus inconcussa libertas; nemo sciebat a consorte naturae suae obsequia servitutis exigere. Non esset hodie servitus, si edia, manebat tamen adhuc paternae pietatis reverentia. Laesa pietas est, dum ridetur ebrietas. Non illis itaque solis nocent vina, quos tentant; sed et illis amplius, quorum oculis temulenta ebriorum membra nudantur. § 4. Legimus etiam quod patrem Loth inebriaverint filiae in monte, ad quem timentes incendium Sodomitarum confugerant, et habitabant in spelunca. Et infr
Abbreviated transcription (Latin):
dicte reb eccł̃it uł eiꝰ patͥmonio. seu lĩ ordinatione
ꝓmotione ne. ⁊ omnib gen̾alit̾ ad eum ꝑtnentib
sollert᷑ atq canonice ordinare fateq ꝓ̾uid̾is lib̾am
habebis quippe ut sac̃aos ꝓͥns mod̾ omnib facultatẽ
Illud qͣ fr̃nitatẽ tuã scire necẽt ẽ qm̃ sic de p̾dicte t̾ra

Expanded text:
atrimonio, seu cleri ordinatione promotioneve, et omnibus generaliter ad eam pertinentibus, solerter atque canonice ordinare facereque provideris, liberam habebis, quippe ut sacerdos proprius, modis omnibus facultatem. Illud quoque fraternitatem tuam scire necesse est, quoniam sic te pra
Abbreviated transcription (Latin):
andamus ⁊ uniu̾salit̾ int̾dicimus. ne De eodẽ.
quis canonitꝰ regłarit̾ ꝓfessus. nisi quod absit pub-¬
lice lapsus fu̾it monachus efficiat᷑. Quod si decreto tir̃o
ct̃ire p̾sumens: agẽ temptaũit: ad oidinẽ canonicũ:
p̾cipimus redeat. ⁊ deinceps memorialẽ cucullã defe¬
rat. ⁊ ultimus inchoro maneat. ¶ Subaudiendũ uͦ
ẽ. nisi cum patͥs sui licentia religionis ꝓpositũ indu¬
erit. Pñ urbanus .ii. scribit abbati scĩ rusini. Pa¬

Expanded text:
Mandamus et universaliter interdicimus, ne quis canonicus regulariter professus, nisi quod absit publice lapsus fuerit, monachus efficiatur. Quod si decreto nostro contraire praesumens id agere tentaverit, ad ordinem canonicum praecipimus ut redeat, et deinceps memorialem cucullam deferat, et ultimus in choro maneat. Gratian. Subaudiendum vero est, nisi cum patris sui licentia religionis propositum induerit. Unde Urbanus Papa II. scribit abbati sancti Ruffini:
Abbreviated transcription (Latin):
dem flentẽ. ⁊ ꝑuirib renitentẽ. ñ assencientẽ.s. ualde
dolentib narẽ ⁊ parentela reualcło rocdelli filio de¬
sponsai̾it: qm̃ ⁊ canonũ ⁊ leguĩ auctoritas talia sporisa¬
la ut infia ostenclit᷑ nec approbat. ne iguorantib le¬
ges ⁊ canones nuinis curũ qd̾ dñis uicdeat᷑ ita snĩam
temꝑamtꝰ ut si pͥucipes cũ filte ⁊ mr̃is parentele assensu¬

Expanded text:
em, flentem, et pro viribus renitentem, non assentientibus, sed valde dolentibus, matre et parentela, Raynaldo Ridelli filio desponsaverit, quoniam canonum et legum auctoritas talia sponsalia, ut infra ostenditur, non approbat, ne ignorantibus leges et canones nimis durum quod dicimus videatur, ita sententiam temperamus: ut si principes cu
Abbreviated transcription (Latin):
flatores xͥ. ⁊ adu̾sus blasphematores xͥ bantismi. ũ
mirent᷑ quia ds̃ uocitat ut a sarra u̾b̾et᷑ agar. ⁊¬
coguoscat se agar. p᷑onat c̾uicẽ. Que cũ humiliata
disced̾et a duã sua: occurrit ei angłs ⁊ dix̃. Qͥd
tͥ ẽ agar antilla sarre ¶ ũ cõq̃sta eẽt de dña: qͥd
audiuit ab augło: Ren̾tere ad dnãm tuã. ad ħ¬

Expanded text:
flatores Christi, adversus blasphematores Baptismi, non mirentur; quia Deus concitat, ut a Sara verberetur Agar. Cognoscat se Agar, ponat cervicem: quia cum humiliata discederet a domina sua, occurrit ei angelus, et dixit, Quid est, Agar ancilla Sarae? cum conquesta esset de domina, quid audivit ab Ang
Abbreviated transcription (Latin):
eccłie detestandos. Si ñ mouerent᷑. quomͦ redde¬
rent rõnẽ de imꝑio suo deo: Incendat caritas ur̃a
quid dicam. quia hoc ꝑtinet ad reges. scli xͥanos. uͭ
uit dicens. Quic̾q dyxiͣt blasfemiã in dm̃ sidrac
misac. ⁊ abdenago. inint̾itu erunt ⁊ domus eoꝵ
indisꝑsione. Ecce qͦmͦ rex alienigena seuit neblas¬
phemet᷑ ds̃ isrł. qui potuit tres pueros de igntͤ
lib̾are. ⁊ nolunt ut seuiant reges xͥani quia xp̃c

Expanded text:
esiae. Si non moverentur, quomodo redderent Deo rationem de imperio suo? Intendat karitas vestra quid dicam, quia hoc pertinet ad principes seculi, ut vit dicens: Quicunque dixerit blasphemiam in Deum Sydrac, Misac et Abdenago, in interitu erit et domus ejus in dispersione. Ecce quomodo rex alienigena sevit, ne blasphemetur Deus Israel, qui potuit tres pueros de igne liberare. Et nolunt ut seviant reges christiani, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ppͥ inpaucis puniencdũ sit : morses exempło docuit.
qui pectatũ ydolat̾e inpaucos cultores uituli uindica¬
uit. morte paucoiũ expians peccata miltorũ. inpre¬
sens ĩrens. inpost̾ri disciplinã sancliens. Sic ⁊ ipse¬
xͦ peccata toͥtius ppͥmorite paueorũ puniuit. dũ pro

Expanded text:
populi in paucis ulciscendum sit, Moyses exemplo suo docuit, qui peccatum idololatriae in paucos cultores vituli vindicit, morte paucorum expians peccata multorum, in praesens terrens, in posterum disciplinam sanciens. Sic et ipse peccata totius populi morte paucorum punivit, dum pro
Abbreviated transcription (Latin):
phamorũ die. aut inalbis paschalib aut ina¬
płorũ natalib satrũ uelam̃ minime imponat᷑. n¬
si forsitan sint de baptõ dictũ ẽ gͦui langore cor¬
reptis. Ne ã sũ hoc mun̾e de scło exeant: implorã:¬
rib ñ neget᷑. hiduas ã uelare: pontificũ nullus atͥ¬

Expanded text:
phaniorum die, aut in albis paschalibus, aut in apostolorum natalitiis sacrum velamen minime imponatur, nisi forsitan, sicut de baptismate dictum est, gravi languore correptis, ne sine hoc munere de saeculo exeant, implorantibus non negetur. XV. Viduas autem velare pontificum nullus at
Abbreviated transcription (Latin):
e eo tm̃ qͥuod statuendũ ẽ curacausam lap coĩcat.¬
sonim distuli. ut cumquies & tranquillitas data
rẽt. ⁊ ep̃os inunũ cõuenire indulgentia diuina ꝑmit¬
t̾et. Cunc cõmunicato ⁊ libato de omñiũ collacione cõsiłio
statuerẽ quod fi̾ oporcet. Siquis uͦ añ cõsiliũ nr̃m ⁊ añ¬

Expanded text:
e eo tamen quod statuendum esset circa causam lapsorum distuli, ut cum quies et tranquillitas data esset et episcopis in unum conuenire indulgentia diuina permitteret, tunc communicato et librato de omnium conlatione consilio statueremus quid fieri oporteret, si quis uero ante consilium nostrum et an
Abbreviated transcription (Latin):
fauiltas dat᷑ effugiendi. nec necessitate claudunt᷑ ob¬
sidionis. Cet̾um cũ nẽcessitate angustati effug̾e ñ pos¬
lũt. si tunc homicidiũ cõmiserint purgati ꝑ penitẽ¬
ciã ⁊ officio ⁊ cõmuniomi redidunt᷑. Unde melerdensi
concilio legit᷑.¬

Expanded text:
facultas effugiendi datur, nec necessitate clauduntur obsidionis. Ceterum, quum necessitate angustati effugere non possunt, si tunc homicidium admiserint, purgati per poenitentiam et officio, et communioni reddentur. Unde in Concilio I
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ occidit. nulla tiuitatis sue rens ẽ lege ho¬
micidii. ĩmo nͥ fec̾it: reus imꝑii deserti atq contẽp¬
ti ẽ. Qd̾ si sua sponte atq auctoritate feciss. cͥm̃ effusi
humam sangumis incidiss. Itaq unͣ punit᷑ si feciᷤͤᷤ¬
set iiustus: inͣ punit᷑ si ñ fec̾it iussus. Idem in q̃¬
stionib exodi.

Expanded text:
hominem occiderit, nulla civitatis sue lege reus est homicidii: immo, nisi fecerit, reus est imperii deserti ac contempti. Quod si sua sponte atque auctoritate fecisset, in crimen effusi humani sanguinis incidisset. Itaque unde punitur si fecerit iniussus, inde punietur si non fecerit iussus. Idem in questionibus Exodi
Abbreviated transcription (Latin):
Causa uͦ cõstitutionis legis ẽ. humanã coħce audatĩ.¬
am. & nocendi facultatem refrenare. Sic̃ ineodẽ lib

Expanded text:
Causa vero constitutionis legum est humanam coercere audaciam et nocendi facultatem refrenare, sicut in eod. lib
Abbreviated transcription (Latin):
tulo dec̾nit᷑. ut ħetici ñ ĩpetant recte cdeutes. Nũ eccłia ĩ¬
telligit᷑ qđ hetiti ab ħecicis ĩpeti possunt: Item a tiamite
suo similit̾ recedentes cͥminari posst̃. Item. Non obecienteᷤ
sauctionib scõium patrum ñ possunt accusare optẽꝑ antes
sairis cõstitucionib. In quo similiter intelligit᷑. quod mo¬
bedientib inobedientes attusare licet. Nñ geueralit̾ colli

Expanded text:
te decernitur, ut haeretici non impetant recte credentes. Unde econtra intelligitur, quod haeretici ab haereticis impeti possunt. Item a tramite posito similiter recedentes criminari possunt. Item non obedientes sanctionibus sanctorum Patrum non possunt accusare obtemperantes sacris constitutionibus. In quo similiter intelligitur, quod inobedientibus inobedientes
Abbreviated transcription (Latin):
sticie. ⁊̃ si figurã m̃brͣi teneat. qui sũpsit a corꝑe. In hꝰ
uͦ cõpagẽ corꝑis uemant: ⁊ labores suos ñ dandi cupi¬
ditate. s bñ uiuendi pietate possideant. Nos ã uolũ¬
tatẽ nr̃ãm ut iamdictũ ẽ ab huiꝰmodi cupiditatis sor¬
ne ꝑmaneatis iniusti. q̃ rimꝰ ꝑditos ut de ĩuentis gau

Expanded text:
stitiae; etiamsi figuram membri teneat, quam sumpsit in corpore. in huius ergo compagem corporis ueniant et labores suos non dominandi cupiditate sed bene utendi pietate possideant. nos autem uoluntatem nostram, ut iam dictum est, ab huius cupiditatis sorne permaneatis iniusti: quaerimus perditos, ut de inuentis gaudere
Abbreviated transcription (Latin):
alios pleudo monachos ioħ̃i defenson p̃cipimꝰ. ut
eos debeat detiñẽ qͣiiuis siquã desid̾at sue contẽtionis
rõnẽ cognosc̾e ad nos ut informent᷑ debeaut exhibi.
Certe si sola oͥstinatione ab eccliastico corꝑe sunt scissi:
in reatina sicut petisti insula ut exulent᷑ p̃licto de¬
fenson duximus intungendũ. tem leo.
Nullus mona

Expanded text:
alios pseudomonachos Joanni defensori praecipimus ut eos debeat detinere, quatenus, si quam desiderant suae contentionis rationem cognoscere, ad nos ut informentur debeant exhiberi. Certe si sola obstinatione ab ecclesiastico corpore sunt scissi, in Reatina sicut petisti insula ut exsulent, praedicto defensori duximus injungendum. C. XIX. Nullus mona
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe stephanꝰ orõnis cã ueniens nr̃õ p̾sulatuii
suggͥendo inuotuit. quod filiũ suũ inextemo uite
positũ. necdũ baptiatis unda lotũ. absencia.s. sa¬
celotũ. iumia necessitate cogente baptirauit. eumq
ip̃ẽ ꝓpͥis manib retinendo suscepit. atq ꝓ huius
rei uegõ noticie tue patefacto: reu̾encia tua qi recti¬
tudiius delo flagrans p̾fatũ hominẽ a sua cõiuge iu.¬
dicauit eẽ seꝑandũ. Qd fĩ nullatenꝰ debuit dicente
scͥptura. a clño iunctã eẽ uito suo uxorẽ. ⁊ qd̾ ds̃ con

Expanded text:
nomine Stephanus, orationis causa veniens, nostro praesulatui suggerendo innotuit, quod filium suum in extremo vitae positum, necdum baptismatis unda lotum, absentia scilicet sacerdotum, necessitate cogente baptizasset, eumque ipse propriis manibus retinendo suscepisset, atque pro hujus rei negotio notitiae tuae patefacto reverentia tua, quasi rectitudinis zelo flagrans, praefatum hominem a sua conjuge judicaverit separandum. Quod fieri nullatenus debet, dicente scriptura, a
Abbreviated transcription (Latin):
cesse fu̾it lib̃e concedit᷑. bñ si supdictus genitor filiũ
suũ corꝑe monentẽ aspiciens: ne animã ppetua morte mo¬
rientẽ dimt̾et. sacͥ unda baptisinatis lauit᷑.: eũ a pote.¬
state auctoris morcis ⁊ tenebrar̾ eriꝑet. ⁊ in regnũ xp̃i
iam regnatur̃ sine dubitatione transinitt̾et. bũ fecisse

Expanded text:
cere, libere conceditur. Unde si supradictus genitor filium suum corpore morientem aspiciens, ne animam perpetua morte pereuntem dimitteret, sacri unda baptismatis lavit, ut eum de potestate auctoris mortis et tenebrarum eriperet, et in regnum Christi jam regnaturum sine dubitatione transmitteret, bene fecisse
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ est inquit insuã uxorẽ amator ardencior. In alienaqͥp¬
peuxore: omins amor turpis est. In sua uimius turpis⁊.
sapiens: uidicio debet amare conugẽ. ñ affectu. Non¬
regnat meo impetꝰ uoluntatis. nec p̃ceps feit᷑ ad coitũ.
nichil est fedius qmͣ uxorẽ amare quasi adult̾am. serte

Expanded text:
er est, inquit, in suam uxorem amator ardentior. In aliena quippe uxore omnis amor turpis est, in sua nimius'. Sapiens uir iudicio debet amare coniugem, non affectu. Reget impetus uoluptatis, ne praeceps feratur in coitu. Nihil est fedius quam uxorem amare quasi adulteram. Certe
Abbreviated transcription (Latin):
de usuris quas ettã ip̃e leges inidites redĩi iu¬
bent: an crudelioi ẽ. qui subirahit aliquid uł erip̃
diuiti. qmͣ qui trucidat pauꝑẽ fenore: hec uniq¬
atq huiusmodi in ale possident᷑. i uellem: ut re¬
st̃tuerent᷑. s ñ est quo iudice repetant᷑. Iam uͦ pru¬
dent̾ intuam᷑ intuam̃ quod scͥptũ ẽ. fideli homimi
tõt᷑ mundus duiciarũ ẽ. infideli ã: nec obolus.F.
ñne om̃s qui sibi uident᷑ gaudere cõquisits. eiꝰq
unnesuunt: alienũ possidere cõuincimꝰ: hoc .i.
s̃te alieũ ñ ẽ quod iure possidet᷑. Hoc ã iute. qd̾̃
iuste ⁊ hoc iuste quod b̃ne. Omne gͥ quod male
possidet᷑ alienũ ẽ. Male aist possidet: qui males
testat᷑ dicens.
ab illo exig̾ẽ usuras possumꝰ cui

Expanded text:
de usuris, quas etiam ipsae leges et iudices reddi iubent? an crudelior est, qui subtrahit aliquid uel eripit diuiti, quam qui trucidat pauperem faenore? haec atque huius modi male utique possidentur et uellem restituerentur; sed non est, quo iudice repetantur. Iam uero si prudenter intueamur, quod scriptum est: Fidelis hominis totus mundus diuitiarum est, infididentur gaudere licite conquisitis eisque uti nesciunt, aliena possidere conuincimus? hoc enim certe alienum non est, quod iure possidetur, hoc autem iure, quod iuste, et hoc iuste, quod bene. omne igitur, quod male possidetur, alienum est, male autem possidet, qui male testatur dicens: Ab illo exige usuram, cui
Abbreviated transcription (Latin):
candi plis hãnt. accipiant mariti ear hanc potestatẽ
p̃t᷑ necem custodiendi. ligaudi uidomo sua. ad salutaria¬
ietunia ñ mortifera eas cogentes. ita ut inuicẽ sͥcłiei pau¬
ꝑes auxiliũ ferant. si seruitia ñ hant. cũ uxorib: ã ip̃is
q̃ perrau̾ant ñ cibos sumant. nͥ forte adtimorẽ dei ꝑ ac¬

Expanded text:
candi plus habeant, accipiant mariti earum hanc potestatem praeter necem custodiendi, ligandi in domo sua, ad jejunia salutaria, non mortifera, eas cogentes, ita ut invicem sibi clerici pauperes auxilium ferant, si servitia non habeant; cum uxoribus autem ipsis quae peccaverint, nec cibos sumant, nisi forte ad timorem Dei ac
Abbreviated transcription (Latin):
aũ dictũ ẽ. ñ iesistamꝰ malo. nec nos uiudicta delectet. q̃
alieno malo animũ pastit. ñ ut correctionẽ hominũ
negligamꝰ Nñ nec reus moitis aliene ẽ. quic̃q sue posses¬
sioni muroiũ ambitũ curumdux̾it: aliquis exip̃orum
usu ꝑcussus int̾it. N enĩ irus est xp̃ianꝰ. si bos eius ali¬
quẽ feriendo. itł equs calcem iacͥendo aliquẽ occidat.
aut iõ ñ debent xͥanorũ boues hr̃e cormna: aũ equs
egit. ut int̾buni notitiã ꝑferret᷑: insidias sͥ a quib dã
ꝑditis p̾paratas. ⁊ ob hoc deductores accepit armatos.
Isi iillos scełati homnies incidissent. paulus inesfusione¬
⁊ sanguinis eorũ suũ crim̃ agnoscẽt: Absit ut ea q̃ ꝓpt̾
bonĩ ac licitũ facimꝰ. aut habemꝰ: siquis ꝑhec p̾t̾ nrãm¬
uoluntatẽ ciiꝗͣ mali accid̾it. nob̃ imputet᷑. alioquin nͤ
ferram̃ta domestica ⁊ agrestia sut̃ habenda. nequis ex¬
se iñ suspencdat. nec fenestra fauenda: ne ꝑ hanc se qͥs-

Expanded text:
autem dictum est: 'Non resistamus malo', ne nos vindicta delectet, quae alieno malo animum pascit, non ut correctionem hominum neglegamus. Unde nec reus mortis alienae, qui cum suae possessioni muros circumduxerit, aliquis ex ipsorum usu percussus intereat; neque enim reus est christianus, si bos eius aliquem feriendo uel equus calcem iaciendo aliquem occidat, aut ideo non debent Christiani boues habere cornua aut equus egit, ut in tribuni notitiam perferretur insidias sibi a quibusdam perditis praeparari, et ob hoc deductores accepit armatos, si in illa arma scelerati homines incidissent, Paulus in effusione sanguinis eorum suum crimen agnosceret. absit, ut ea, quae propter bonum ac licitum facimus aut habemus, si quid per haec pravoluntatem cuiquam mali acciderit, nobis imputetur. Alioqui nec ferramenta domestica et agrestia sunt habenda, ne quis se inde suspendat, nec fenestra facienda est, ne per hanc
Abbreviated transcription (Latin):
pulcroꝵ ꝙͦ uiolatores. ⁊ om̃s qui adusus pres armã¬
tur: qui ĩ omni mundo infamia notant᷑. Similit̾
adult̾os. de bellis publicis sugientes. ⁊ qͥ indigna sͥ¬
tiant. hii ninur̃ om̃s nec seruiañ legitunã lib̾tatẽ
uͭ periitentes. nec bigami. nec illi qui turie deserui¬
unt. uł ñ sut̃ integri corpe. aut sanã ñ hñt mẽtem.
uł intellectũ. aut ñ obedientes scõꝵ parr̃ dec̾tis existũt.
aut fur iosi manifestant᷑. hii om̃s nũqmͣ nec ad sacͦs
gradus debent ꝓuehi. nec isti nec lib̾tinet suspecti. nͨ
restam ficlem ił dignã conũsatõnẽ ñ hñtes. sũmos sacͥ¬
dores possunt aitusare. nec ad accusatõnẽ seu ad testi¬

Expanded text:
r violantes, et omnes qui adversus patres armantur, qui in omni mundo infamia notantur, similiter veneficos, adulteros, de bellis publicis fugientes, et qui indigna sciant. Hi nimirum omnes, nec servi ante legitimam libertatem, nec poenitentes, nec bigami, nec illi qui curiae deserviunt, vel non sunt integri corpore, aut sanam non habent mentem vel intellectum, aut inobedientes sanctorum decretis exsistunt, aut furiosi manifestantur; hi omnes, inquam, nec ad sacros gradus debent provehi, nec isti, nec liberti neque suspecti, nec rectam fidem vel dignam conversationem non habentes, summos sacerdotes possunt a
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ auctoritate ł p̾sencia eius qui ẽ inecͦpolitanus ep̃c¬
constitutꝰ. Ep̃c autẽ cõprouĩcialis ibi consetrandus est. ⁊̃¬
uͥ metͦpolitanus elegerit. Metpolitanus ã ñ nisi m
ciuitate metropoli a comprouiualib ibidẽ cõueni¬
entib. Siquis ã deuiteps contra p̾dicta uerita cauoñ
ordinatorib suis adepti honcuis ꝑiculo subiatebit.

Expanded text:
gis auctoritate vel praesentia ejus, qui est in metropoli constitutus. Episcopus autem comprovincialis ibi consecrandus est, ubi metropolitanus elegerit; metropolitanus autem non nisi in civitate metropoli, comprovincialibus ibidem convenientibus. Si quis autem deinceps contra praedicta vetita canonum ordinatoribus suis adepti honoris periculo subjacebit.
Abbreviated transcription (Latin):
norẽ ꝓuehens conatꝰ ẽ callide degradare. Unde actũ ẽ
ut eo dẽ archicdiaconatꝰ loco submoto: ałiũ astisc̾et. qͥ
qͦ eũ uasa saira suis parentib dare ꝓhibebat. qmͣ cam̃¬
subtili uoluimꝰ ⁊ tc̃ scẽ memorie decessor m̃s: ⁊ nc ego inͤ¬
suã adiudiciũ p᷑ͦposuit destinare. Unde exꝑientiã tuã.
p̾sentis p̾cepti auctoritate duximus fulciendã. qͣtinꝰ
cõueniens insoloniã natalem frẽm nr̃m ⁊ coep̃m saltẽ
adhort᷑ari: ut supͣ memoratũ archidiatonẽ in suo sta
iususcipiat. Qd̃ si fac̾e hoc cõtumatit̾ ut cõsueuit for.¬
de distulit: usũm ei pallii qd̃ ab hac sedẽ cõcessũ fibi
tione pͥuabis. Adhibenda ẽ ⁊̃ disuplina qͣ nolentes
ꝓmoũi ad satros ordines. ad obediendũ ep̃is suis ꝓuocẽt᷑
Inminorib siquidẽ ordinib cõstituti: paulatĩ ꝑsinglos
gͣdus sũt ꝓuehendi. ut cõtẽpnẽtes suis obedire epĩs

Expanded text:
norem provehens, conatus est callide degradare. Unde actum est ut eo de archidiaconatus loco submoto, alium arcesseret, quod eum vasa sacra suis dare parentibus prohibebat. Quamsubtili voluimus et tunc sanctae memoriae decessor meus, et nunc ego inad judicium postposuit destinare. Proinde experientiam tuam praesentis praecepti auctoritate duximus fulciendam, quatenus, conveniens in Salona, Natalem fratrem coepiscopumque adhortari, ut supra memoratum archidiaconum in suo statim loco suscipiat. Quod si hoc facere 88 contumaciter, ut consuevit, forte distulerit, usum ei pallii, qui ab hac sede concessus est, ebis. Gratian. Adhibenda est etiam disciplina, qua nolentes promoveri ad sacros ordines ad obediendum episcopis suis provocentur. In minoribus siquidem ordinibus constituti paulatim per singulos gradus sunt provehendi, ut contemnentes suis obedire episcopis
Abbreviated transcription (Latin):
scđm statuta canonũ ut homicida iudicet᷑. Reliqͥ ã qui¬
ꝙ eũ impugnau̾unt uolentes eũ int̾sic̾e. similit̾ penite¬
Iant. qui nec eũ impugnabant. nec uuln̾abant. uec cõ¬
silio nec auxilio cooꝑantes fu̾int. s tm̃ affuert̃ extra
Inoxam sint.

Expanded text:
num ut homicida judicetur, reliqui autem qui eum impugnabant volentes eum interficere, similiter poeniteant. Qui nec eum impugnabant, nec vulnerabant, nec consilio, nec auxilio cooperatores fuerunt, sed tantum adfuerunt, extra noxam sint.
Abbreviated transcription (Latin):
uis ꝑfahus er̃ uade i uende omnia que habes ⁊ da pau¬
ꝑib Quia gͦ isli it ꝑfectionis arripunit: ñ litcer eis sua
habe. Multo gͦ mirius licet eis repet̾e. Quia ñ debet repe¬
ti. quod possideri ñ licet. Item siquis uosuit tuncã iuã
tołłe: ⁊ iniuditio tecum contendẽ: daei ĩ palliũ. Item¬

Expanded text:
se, vade et vende omnia, quae habes, et da pauperibus. Quia ergo isti iter perfectionis arripiunt, non licet eis sua habere. Multo ergo minus licet eis repetere, quia non debet repeti quod possideri non licet. § 1. Item: Si quis voluerit tunicam tuam tollere, et in judicio tecum contendere, dimitte ei et pallium.
Abbreviated transcription (Latin):
mouent de p̃cliis. ⁊¬
testes ex frĩb suis
ꝓducunt. negocia¬
torib pecuniã tre¬
diderunt. ut ex eoꝵ
testes suit audiendi. Iertio anillud sit usuras exigẽ.
uarto: an liceat clicis uł laitis a quolibet usutas ex¬
pet̾e. Quinto: an elemosine de usuris fieri possint.¬

Expanded text:
movent de praediis; testes ex fratribus suis producunt; negotiatoribus pecuniam crediderunt, ut ex eorutestes sint audiendi? Tertio, an illud sit usuras exigere? Quarto, an liceat clericis vel laicis a quolibet usuras expetere? Quinto, an eleemosynae de usuris fieri possint
Abbreviated transcription (Latin):
lia. uł reꝑari ñ ꝑmitens. ueluti cũ ininico ad paᷤ¬
cẽ ñ redire. indigenti miscd̾it̾ ñ subuenire. ista ꝑͥ
spicuã hñt inse inusticiã. ⁊ si iuram̃to firm̃t᷑. tñ
seruari ñ debent. Circa ħ itaq uiram̃ta intelligen-¬
da sunt que de illicitis uiram̃tis ñ obseruandis su-¬
pͣ statuta legunt᷑. Quisqͥs gͦ se iuram̃to firmau̾it
aliquid factur̃ quo uł corꝑat uł spũalis salus adi
mat᷑. uł sñ quo utͣq salus reꝑari uł conseruari non
possit: sidem ꝓmissam seruare ꝓhibet᷑. Quorũ ex¬
empla p̾misse auctoritates subictunt. dũ eũ qui hos¬
mtidiũ fat̾e. uł alim̃ta matͥ. ⁊ frĩb ñ subminstra¬

Expanded text:
lia, vel reparari non permittens, veluti cum inimico ad palia, vel reparari non permittens, veluti cum inimico ad pacem non redire, indigenti misericorditer non subvenire. Ista quia perspicuam habent in se iniustitiam et si iuramento firmentur, tamen servari non debent. Circa hec itaque iuramenta intelligenda sunt que de illicitis iuramentis non observandis, supra statuta leguntur. Quisque ergo iuramento firmaverit se aliqui factsalus reparari vel confirmari non possit, fidem promissam servare prohibetur; quorum exempla praemissae auctoritates subjiciunt, dum eum, qui homicidium facere, vel alimenta matri et fratribus non subministra
Abbreviated transcription (Latin):
quod iurat᷑ aliqũ uittosũ. ñ natura sui. s excausis
exͣ uenientib. Ueluti cũ aliquis pt᷑ uotũ castitanᷤᷤ
uirat alicui se habitur̃ eã incõuigẽ. Comuge̾ nãq
hab̾e inseipm̃ malũ eͣ. tñ huic ex uoto ꝑitiosũ
ẽ. hoc ã iuram̃tũ ⁊ si illicitũ sit: ñ tñ seruari pro
dui. Ex mͦ iuranditc̃ ẽ illititũ uiram̃tũ. qñ incon¬
sidate. ⁊ incͥtũ pecte aliquid iurat᷑ quo uet corpat
nec spũalis salus adimit᷑ i sine quo utͣq. salus reꝑa¬
ri. ⁊ uta conseruari ualet. Ueluti cum aliquis a pa-¬
at. se neutrũ facturũ uiram̃to firmau̾it. Hoc quis ali¬
quib indeat᷑ rep̃hensibile. quia opus caritatis uira-¬
ĩto se ñ facturũ ꝓmisit: milla tñ auctoritate ser¬
uari ꝓhibet᷑. quia ⁊ sinũqmͣ clicatus tonsurã uł reli-¬

Expanded text:
quando vitiosum, non in natura sui, sed ex causis extra venientibus, veluti cum aliquis post votum castitatis, iurat alicui se habiturum eam in coniugem. Coniugem namque habere in seipso malum non est, tamen huic ex voto perniciosum est. Hoc autem iura6. Ex modo jurandi tunc est illicitum juramentum, quando inconsiderate et incircumspecte aliquid juratur, quo nec corporalis, nec spiritualis salus adimitur, et sine quo utraque salus reparari et vita consummari valet, veluti dum aliquis a paat, se neutrum facturum iuramento firmaverit. Hoc quamvis aliquibus videatur reprehensibile, quia opus caritatis iuramento se non facturum promisit, nulla tamen auctoritate servari prohibetur, quia, etsi nunquam cl
Abbreviated transcription (Latin):
ditioi sͥ p̃paret᷑ uia ad beatitudinẽ dũ mͦ sñ eo sa¬
lutẽ ualeat inuenire. Quod iuram̃tũ ñ ꝓhibet᷑ ser¬
uare. hñ cũ nos iuiramꝰ ñ daturos aliquid alitui
sũ quo utq salus eius pot̾ eẽ incolumis. ⁊ si aliqua
ex eo sibi comoditas p̾staret᷑. nullarã auctoritate ui
ram̃iũ seruare ꝓhibem᷑. dũ mͦ sit nob alia uia neces

Expanded text:
nem, dummodo sine eo salutem valeat invenire, hoc iuramentum non prohibetur servare. Unde cum iuramus nos non daturos aliquid alicui, sine quo utraque salus eius potest esse incolumis, etsi aliqua ex eo sibi commoditas prestaretur, nulla auctoritate tamen iuramentum servare prohibemur, dummodo sit nobis alia via neces
Abbreviated transcription (Latin):
mulau̾ant cͥtumscͥptũ se ppłs patr̃ indignari cepit.
Iħc tũ pacẽ quĩ dederat reuocandã ñ censuit. quia
firmata erat satram̃ti religione. ne dũ alienã ꝑfidiã
redargueret. suã fidẽ solũet. Mulctauit eos melton¬
tñ obsequis minist̾ii. Cem̃tior sm̃a. s diut᷑mor erat

Expanded text:
mulaverant, circumscriptum se populus patrum indignari coepit. Josue tamen pacem, quam dederat, revocandam non censuit, quia firmata erat sacramenti religione, ne, dum alienam perfidiam redargueret, suam fidem solveret. Mulctavit tamen eos vilioris obsequio ministerii. Clementior sententia, sed diuturnior.
Abbreviated transcription (Latin):
i nescit᷑ islicitũ eẽ. ip̃a iguonancia extusat᷑. di pucet᷑
licitũ eẽ ñ exignorancia uiris s fcĩ. aliud ẽ enum
si alituiꝰ copla credat᷑ ex̃ licita. quia nescit᷑ eẽ cõsau¬
guinea. uł quia cͥdit᷑ et̃ uidua. aliud si iõ putat᷑
licita quia cõ fangurneat᷑ cõiunctio uł relictarũ co¬
pula nullo iure credat᷑ phibita. hic eiũ ẽ ignorã¬
tia nũis que ueminẽ extusat nͥ cui ꝑmittit᷑ uis
ex p̾cepto diuĩ eẽ delendas: s ignorabant gabaoni¬
tas eẽ incolas t̾re ꝓmissionis. ignorabant si quidẽ fac¬
tũ. s non ignorabant us fcĩ. atq iodeo ⁊ si illicitum

Expanded text:
 si putetur licitum esse, non ex ignorantia juris, sed facti. Aliud enim est, si alicujus copula credatur esse licita, quia nescitur esse consanguinea, vel quia creditur esse vidua; aliud, si ideo putatur licita, quia consanguineorum conjunctio vel relictarum copula nullo jure credatur esse prohibita. Hic enim est ignorantia juris, quae neminem excusat, nisi cui permittitur jus ex praecepto Domini esse delendas; sed ignorabant Gabaonitas esse incolas terrae promissionis. Ignorabant siquidem factum, sed non ignorabant jus facti, atque ideo, etsi illicitum
Abbreviated transcription (Latin):
uascit̾: ir᷑ritas eẽ. iudicamꝰ. nisi pbare uolu̾it. se cum
ordinarent᷑ eos nescisse dampnatos. Qui uͦ ab ep̃is qͦn¬
dam quidẽ catholice ordinatis sied inscismate a roma¬
na eccłia suꝑans consetrati sunt: cos nimir̃ cũ ad eccłie
unitatẽ recdierint. seruatis ordinib ꝓpͥis nuscdit sus¬

Expanded text:
vaserunt, irritas esse judicamus, nisi probare voluerint, se, quum ordinarentur, eos nescisse damnatos. § 1. Qui vero ab episcopis quondam catholice ordinatis, sed in schismate a Romana ecclesia separatis consecrati sunt, eos, nimirum quum ad ecclesiae unitatem redierint, servatis propriis
Abbreviated transcription (Latin):
n quod insubditoł nefas ẽ ucõpare fasest: cn¬
dimittis gͦ uxorẽ quasi uire sine cͥmine. ⁊ putas hoc
cui obsequnt᷑ ĩ qui leges fec̃unt. quos ds̃ cõuix̃. hõ¬
p̃storia eccłiastica ab tusebio cesari cãe auiro suo di¬
quadã. que de castitate a marito aitusabat᷑. ait. p̾ceptũ :
ab imꝑatore legedata ut p̾mo ꝑmitt̾et᷑ ei rem famili¬
arẽ libere dnitus ordinare. tunc demũ respondet᷑. obiec¬
tis. hoc om̃s leges tami eccłiastice qmͣ uulgares publice¬

Expanded text:
n quod in subditos nefas est in conparem fas est? dimittis ergo uxorem quasi iure sine crimine et putas id cui obsequuntur etiam qui leges ferunt; quae deus coniunxit hoHistoria ecclesiastica, ab Eusebio Caesariensi epiquae pro castitate a marito accusabatur, ait: Praeceptum est ab imperatore lege lata, ut primo permitteretur ei rem familiarem libere diutius ordinare; tunc demum responderet objectis. Hoc omnes leges tam ecclesiasticae quam vulgares publicae
Abbreviated transcription (Latin):
net̾iã monastiis exhib̾e. is ita respondet᷑. Auctori¬
tas illa nitene smodi ꝓhibet monachos de monast̾iis
etire. ⁊ ꝑcapellas sepulturas mortuorũ celebrare. con¬
fluere uidelitet more cłitorũ ad cuiꝰsib⁊ exequtas cele¬
braudas. Cet̾m si ap̃ monastiũ aliquis semet ip̃m tumu¬

Expanded text:
toritas illa Nicaenae synodi prohibet monachos de monasteriis exire, et per capellas mortuorum sepulturas celebrare, confluere videlicet more clericorum ad cujuslibet exsequias celebrandas. Ceterum si apud monasterium aliquis semetipsum tumu
Abbreviated transcription (Latin):
luerit. ñ attenłit᷑ eo m᷑ eã rectissime cdimitri. si uiro su¬
o ddicat. ĩ ero iꝑxortua nͥ mͥ uł de latͦcinio diuitias cõ
flagitiosũ iniuro nou̾at. quo delectata ut libidinẽ ex¬
plebat. ut fatile uictũ habebat. uł ⁊̃ inced̾ebat oman-¬
or. sunt eiũ ille tu uxoi hoc dixit si u̾acit̾ eg̃it pñtam.¬

Expanded text:
luerit, non adtendunt eo modo illam rectissime dimitti, si uiro suo dicat: non ero uxor tua, nisi mihi uel de latrocinio diuitias congflagitiosum in uiro nouerat, quo delectata uel libidinem explebat uel facilem uictum habebat uel etiam incedebat ornatior. tunc enim ille
Abbreviated transcription (Latin):
iquis sac̾dos cum filia spũali fornicatꝰ fu̾it. suat.
se graue adult̾iũ cõmisisse. Idcͥco femina silaica ẽ
oia derelinquat. ⁊res suas pauꝑib tribuat. ⁊ cõu̾sa ĩ
monastĩo ceo usq admortẽ seruiat. sac̾dos ãqui ma-¬
lũ exemplũ dedit omuib ab omini officio deponat᷑ ⁊
uacdat. Ibiq cunctis dieb uite sue deo seruiat. Idem.
ab sit hoc contig̾it: sic peniteat qͦmodo de filia spũa¬

Expanded text:
quis sacerdos cum filia spirituali fornicatus fuerit, sciat, se grave adulterium commisisse. Idcirco femina si laica est, omnia derelinquat et res suas pauperibus tradat, et conversa in monasterio Deo usque ad mortem serviat. Sacerdos autem, qui malum exemplum dedit hominibus, ab omni officio deponatur, vadat, ibique cunctis diebus vitae suae Deo serviat. C. absit hoc contigerit, sic poeniteat, quomodo de filia sp
Abbreviated transcription (Latin):
at᷑ exuudantis copie largitate: unitas tñ seruat᷑ ĩ origi¬
ne. auelle radiũ solis a corꝑe. diuisionẽ unitatis ñ ca¬
pit. ab arbore frange ramũ. frũctus g̾minare ũ pot̾it.
a fonte p̃cide riuũ. precisus arescet. Sit ⁊ eccłia dei lu¬
ꝑuniu̾sam t̾rã copia ub̃tatis ostendit. ꝓfluentes largit̾
riuos lanus pandit. Unũ tũ cap̃. ⁊ una ougo. ⁊ una

Expanded text:
atur exundantis copiae largitate, unitas tamen seruatur in origine. auelle radium solis a corpore, diuisionem lucis unitas non capit: ab arbore frange ramum, fractus germinare non poterit: a fonte praecide riuum, praecisus arescit. sic et ecclesia Domini luin uniuersam terram copia ubertatis extendit, profluentes largiter riuos latius pandit: unum tamen caput est et origo una
Abbreviated transcription (Latin):
tholitis ẽ sunt punuenda. pot̾ tñ illud aug̃i de pote¬
state baptirandi intelligi. ñ ligandi aut soluendi. uel
cet̾a satram̃ta muustrandi. Baptã nãq siue ab hetieo.
siue ⁊̃ a laico muustrat̾ fu̾it. dũ mͦ inunitate catholice
fid̾ei accipiat᷑. ñ carebit effectu. alia uͦ sairam̃ta ut sacͥfi

Expanded text:
tholicis, aeque sunt punienda. Potest tamen illud Augustini de potestate baptizandi intelligi, non ligandi, aut solvendi, vel cetera sacramenta ministrandi. Baptisma namque sive ab haeretico, sive a laico ministratum fuerit, dummodo in unitate catholicae fidei accipi
Abbreviated transcription (Latin):
duob fr̃ib. seu cum patre ⁊ filio. si qͥs relictã fr̾is. si
qͥs neptẽ. aut nou̾cã. aut nurũ. aut consobͥnã. aut
filiã auuncli. aut eius relictã. aut pͥuignã polluit.¬
⁊ eos disiungi. ⁊ ult̾us nũquiͣ uicõuigio copulari: p̃¬
s cipimꝰ. Item.¬

Expanded text:
ilio, si quis relictam fratris, si quis neptem aut novercam aut nurum aut consobrinam aut filiam avunculi aut eius relictam aut privignam polluerit, eos disiungi et ulterius numquam coniugio copulari precipimus. Item
Abbreviated transcription (Latin):
eruenit ad scm̃ conciliũ qd̾
inlotis quib dã ⁊ ciuitatib p̾sbit̾is sacͣm̃ta diaconi por¬
rigant. ħ neq regła neq consuetudo tradidit. ut hii offerẽ¬
di satrifirii ñ hñt potestatẽ. his qui offerunt corꝑꝰ xͥ porri¬
nec secsere inmedio p̾sbit̾oꝵ cdiacono licrat. Quia si ħfiat p̃¬

Expanded text:
ervenit ad sanctum concilium, quod in locis quibusdam et civitatibus presbyteris sacramenta diaconi porrigant. Hoc neque regula, neque consuetudo tradidit, ut hi, qui offerendi sacrificii non habent potestatem, his, qui offerunt, corpus Christi porriSed nec sedere in medio presbyterorum diacono liceat, quia si hoc fiat, p
Abbreviated transcription (Latin):
consug̾it ad eccł̃iam eccł̃am catholicã de paulianistis.
i cathafrigis. statutũ ẽ rebaptitari eos omĩo deb̃e. Siqui
uͦ diti erunt ap̃eos. siquid̃ inculpati fu̾int. ⁊ irrep̾hensi
ni eos oꝑtet. Similit̾ ã ⁊ cͥca diaconos: ⁊ de om̃ib qui in eod̾
cdõ iuueniunt᷑. eadem forma seruabit᷑. tẽ ĩnocentius. De eod̃.¬

Expanded text:
confugit ad Ecclesiam catholicam de Paulianistis et Cataphrigis statutum est rebaptizari eos debere. Si qui vero clerici erant apud eos, siquidem inculpati fuerint et irreprehenni eos oportet. Similiter autem et circa diaconos, et de omnibus, qui in eodem clero inveniuntur, eadem forma servabitur. C. LIII. De eod
Abbreviated transcription (Latin):
p eis quos cortigi uolumꝰ ⁊̃ si nullo hominũ
diante ꝓ petro dñs respexit eũ. ⁊ fecit eũ suũ flere
peccatũ. ita nõ ẽ negligenda correptio. qͣmuis ds̃
ã excoireptione ꝓfitit hõ. cũ unseret᷑ atq ad iu¬
uat qͥ fac̾ quos uolu̾it ⁊̃ sñ coneptione ꝓfic̾e. Idẽ

Expanded text:
 eis quos corrigi volumus, etiamsi nullo hominum orante pro Petro, Dominus respexit eum et fecit eum suum flere peccatum, ita non est negligenda correptio, quamvis Deuautem correptione proficit homo, cum miseretur atque adjuvat qui facit quos vo
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritare ouientalis. ⁊ ex parte romana utit᷑ eccłia. ⁊ insig¬
nis martir cipͥanus. ⁊ lxxx ep̃i cũ codem bapta hereticorũ
lauatr̃ diaboli appellant. Sths uͦ ⁊ cornelius martires ⁊ pon¬
dem cipͥanũ ⁊ p̾fatos ep̃os ad hanc cãm uehem̃t redarguũt
affirmantes bapt̾a siue ab herecico stua scismatico ertsastito
more traditũ ł celebratũ ratũ eẽ. Et m̾ito qͥa alia inbaptis¬
mo. alia inreliquis latramtis consid̾atio ẽ. Quippe cũ ⁊ oidi¬
nitͥ pͥor ⁊ necessarior sit: Subito em̃ morituro baptismate
pͥusqiͣ diũci coꝑis cõmunione ⁊ aliis sacͣmtis consulit᷑.
⁊ dũ forte catholitus ñ inuenit᷑ sanis ẽ ab ħecito bapcisimi

Expanded text:
auctoritate orientalis et ex parte Romana utitur aecclesia, et insignis Ciprianus et LXXX episcopi cum eodem baptismum hereticorum lavacrum diaboli appellant. Stephanus vero et Cornelius, martires et pondem Cyprianum, et praefatos episcopos hanc ob causam vehementer redarguunt, affirmantes baptismum sive ab haeretico sive schismatico ecclesiastico more celebratum ratum esse; et merito, quia alia in baptismo, et alia in reliquis sacramentis consideratio est: quippe cum et ordine prior et necessarior sit; subito enim morituro prius baptismate, quam Dominici corporis communione vel aliis sacramentis consulitur. Et dum forte ca
Abbreviated transcription (Latin):
separant᷑ eoiũdem ordinatione. e reliqua satm̃ta ce scã &e
uen̾anda ñ negamus. sequends beatũ augustinũ qui suꝑ
iohem de huiusmodi. tam copiose qm uerascit̾ disserit.
ait enĩ. Baptrat seruus bonus. siue seruus malus. ne
sciat seille qui baptitat᷑ baptitari. nisi abeo qui sibi de¬
S gͥg̃. amissis sac̾dot quos tales reu̾enua ẽẽ constit̾it: fi¬
deles abstiñe decreu̾int. ut & pettandi sicenciã cet̾is au¬
ferrent & huiusmi ad digne lam̃ta penitẽtie reuo

Expanded text:
separantur, eorumdem ordinationes, et reliqua sacramenta sancta et veneranda non negamus, sequentes beatum Augustinum, qui super Joannem de hujusmodi tam copiose quam veraciter disseruit. Ait enim: « Baptizet servus bonus, sive servus malus, non sciat se ille qui baptizatur baptizari ab eo qui non sibi reet Gregorius a missis sacerdotum, quos tales revera esse constiterit, fideles abstinere decreverunt, ut et peccandi licentiam caeteris auferrent, et hujusmodi ad dignae poenitentiae