comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nouitate uitȩ conuertet. Quid gͦ Utiq erit tutus
qui hoc ꝓpositum sequetur. Promittere tibi hoc non
possum inagis. quam in homine temꝑanti bonam
ualitudinem. & tamen facit temꝑantia bonam ua-¬
litudinem. Perit aliqua nauis in portu. Sed quid tu
accidere in medio mari credis: Quanto huic ꝑicu¬
lum paratius foret multa agenti molientiq. cui
ne ocium quidem cutum est. Pereunt aliquando
innocentes. quis negat: Nocentes tamen seprus.
Ars ei constat. qui ꝑ ornamenta ꝑcussus est. Deniq
consilium rerum omnium sapiens. non exitum
spectat. Initia in potestate nr̃a sunt. De euentu for¬
tuna rudicat. eui de me sententiam non do. At
aliquid uexationis afferet. aliquid aduersi. Non
damnatur latro eum occidit. Nunc ad cotidia¬
nam stipem manum porrigis: Aurea te stipe
implebo. & quia facta est auri mentio: accipe.
quemad modum usus fructusq eius. tibi eẽ. gra¬
tior possit. Is maxime diuitus fruitur: qui mi¬

Expanded text:
vitae novitate convertet. "Quid ergo? Utique erit tutus, vitae novitate convertet. "Quid ergo? Utique erit tutus, qui hoc propositum sequetur?" Promittere tibi hoc non magis possum quam in homine temperanti bonam valitudinem, et tamen facit temperantia bonam valitudinem. Perit aliqua navis in portu; sed quid tu accidere in medio mari credis ? Quanto huic periculum paratius foret multa agenti molientique, cui ne otium quidem tutum est ? Pereunt aliquando innocentes; quis negat ? Nocentes tamen saepius. Ars ei constat, qui per ornamenta percussus est. Denique consilium rerum omnium sapiens, non exitum spectat. Initia in potestate nostra sunt; de eventu fortuna iudicat, cui de me sententiam non do. " At aliquid vexationis adferet, aliquid adversi." Non damnat latro, cum occidit. Nunc ad cotidianam stipem manum porrigis. Aurea te stipe implebo, et quia facta est auri mentio, accipe quemadmodum usus fructusque eius tibi esse gratior possit. " Is maxime divitiis fruitur, qui mi
Abbreviated transcription (Latin):
cessit duos. Potest aliquis disꝑutare. an illo ea¬
pessenda fuerit sapienti res.p. Quid tͥ uis marce
eato Iam non agitur delib̾tate. olim pessundata
est. Queritur utrum cȩsar anpompeius possideat
rem .ꝑ. Quid tibi cum ista contentione: Nullȩ
partes tuȩ sunt: dominus eligitur. Quid tuꝰ
Alter uincat. Potest melior uincere. Non potest ñ
peior eẽ : qui uicerit. Uitimas partes attigi ca-¬
tonis. s ne priores quidem annifuerunt. qui
sapientem in illam rapinam. rei .p. admitte¬
rent. Quid aliud uociferatus est cato. cum mi¬
sit irritas uoces. cum modo ꝑpopuli leuatus
manus. & obrutus sꝑutis. & portandus extra
forum traheretur. modo e senatu in carcerem
duceretur. Sed postea uidebimus. an sapienti
ora opera ꝑpendenda sint. Interim adhos te
stoicos uoco. qui a rep. exclusi: secesserunt ad
colendam uitam. & humano gnĩ utra conden¬
da sine ulla potentioris offensa. Non conturba¬
bit sapiens publicos mores. nec populum inse

Expanded text:
cessit duos?" Potest aliquis disputare an illo tempore capessenda fuerit sapienti res publica. " Quid tibi vis, Marce Cato ? Iam non agitur de libertate; olim pessumdata est. Quaeritur, utrum Caesar an Pompeius possideat rem publicam; quid tibi cum ista contentione ? Nullae partes tuae sunt; dominus eligitur. Quid tua, uter vincat ? Potest melior vincere, non potest non peior esse, qui vicerit." Ultimas partes attigi Catonis. Sed ne priores quidem anni fuerunt qui sapientem in illam rapinam rei publicae admitterent; quid aliud quam vociferatus est Cato et misit irritas voces, cum modo per populi levatus manus et obrutus sputis exportandus extra forum traheretur, modo e senatu in carcerem duceretur ? Sed postea videbimus, an sapienti opera rei publicae danda sit ; interim ad hos te Stoicos voco, qui a re publica exclusi secesserunt ad colendam vitam et humano generi iura condenda sine ulla potentioris offensa. Non conturbabit sapiens publicos mores nec populum in se
Abbreviated transcription (Latin):
Dicet aliquis. Quid m̃ ꝓdest phylosophya. ii fatũ est ÷¬
Quid ꝓdest. si deus rector est: Quid ꝓdest. si casus imꝑat.e
Nam et mutari certa non possunt: & nichil prȩparari. a elłer

Expanded text:
Dicet aliquis: " Quid mihi prodest philosophia, si fatum estDicet aliquis: " Quid mihi prodest philosophia, si fatum estQuid prodest, si deus rector est ? Quid prodest, si casus imperat ? Nam et mutari certa non possunt et nihil praeparari pote
Abbreviated transcription (Latin):
dendum: donec bona mens sit. quod bona uoluntas ÷.
Itaq tibi apud me plurib uerbis. haud affirmatis.¬
nec tam longis: intelligo multum te ꝓfecisse. Que
scribis: unde uentant seio. non sunt ficta nec colorata
Dicam tamen sententiam. quod iam de te spem habeo.
nondum fiduciam. Tu quoq idem facias uolo. Non est
quod eteo tibi et facile eredas. Excute te & uarie seru¬
tatre. & obserua. Illud ante omina uide. utrim in
ꝓhy lo sopbia: an in ipsa uita ꝓfeceris. Non est philoso¬
phia populare artificium. nec ostentatione paratũ
Non in uerbis s in reb est. Nec in hoc adhibetur. ut
cum aligua obleetatione consumatur dies. ut de¬
matur ocio nausia. Animum format & fabricat.
uitam disponit. actiones regit. agenda & omitten¬
da de morstiat : s ad gub̾naculum & ꝑ ancipitia
fluctitantium dirigit cursum. Sine hac: nemo
securus est. Innumerabilia accidunt singulis ho¬
ris que consilium exigant. quod abhac petendum :

Expanded text:
dendum, donec bona mens sit quod bona voluntas est. dendum, donec bona mens sit quod bona voluntas est. Itaque tibi apud me pluribus verbis aut adfirmatione iam nil opus; intellego multum te profecisse. Quae scribis, unde veniant, scio; non sunt ficta nec colorata. Dicam tamen quid sentiam: iam de te spem habeo, nondum fiduciam. Tu quoque idem facias volo; non est, quod tibi cito et facile credas. Excute te et varie scrutare et observa; illud ante omnia vide, utrum in philosophia an in ipsa vita profeceris. Non est philosophia populare artificium nec ostentationi paratum. Non in verbis, sed in rebus est. Nec in hoc adhibetur, ut cum aliqua oblectatione consumatur dies, ut dematur otio nausia. Animum format et fabricat, vitam disponit, actiones regit, agenda et omittenda demonstrat, sedet ad gubernaculum et per ancipitia fluctuantium derigit cursum. Sine hac nemosecure. Innumerabilia accidunt singulis horis, quae consilium exigant, quod ab hac petendum est.
Abbreviated transcription (Latin):
& aduersus uitam tuam: cogita quam multos
ante cesseris. Quid tibi cum cȩteris:Te ipse ante¬
cessisti. Finem constitue. quem transtre ne possis
quidem: si uelis. Discedant aliquando ista insidio¬
sa bona. & sperantib meliora: quam assecutis. Si
quid in illis eẽt solidi: aliquando et implerent.
nunc haurientium sitim concitant. Imitantur
spetiosi apparatus : & quod futuri temporis incer¬
ta sors uoluit. Quare potius a forcuna impetrẽ
ut det. quam ame ne petam: Quare autem peta¬
oblitus fragilitatis humane. Congeram inquit laborẽ:¬
cce hic dies ultimus est: ut non sit: ꝓpe abultimo est.
uiuere. ne tolerabiliter quidem sine sapientiȩ studio
& beatam uitam ꝑfecta sapientia effici. cęterum tole¬
rabilem etiam inchoata. S hoc quod liquet. firmandũ.
& altius cotidiana meditatione figendum est. Plus
oꝑis est in eo. ut ꝓposita custodias: quam ut hon esta ꝑ¬
ponas. Perseuerantum est. & assiduo studio robur ad¬

Expanded text:
et adversus vitam tuam, cogita, quam multos et adversus vitam tuam, cogita, quam multos antecesseris. Quid tibi cum ceteris ? Te ipse antecessisti. Finem constitue, quem transire ne velis quidem, si possis; discedant aliquando ista insidiosa bona et sperantibus meliora quam adsecutis. Si quid in illis esset solidi, aliquando et inplerent; nunc hauriendum sitim concitant. Mittantur speciosi apparatus. Et quod futuri temporis incerta sors volvit, quare potius a fortuna inpetrem, ut det, quam a me, ne petam ? Quare autem petaOblitus fragilitatis humanae congeram ? In quid laborem ? Ecce hic dies ultimus est. Ut non sit; prope ab ultimo est vivere, ne tolerabiliter quidem sine sapientiae studio t beatam vitam perfecta sapientia effici, ceterum tolerabilem etiam inchoata. Sed hoc, quod liquet, firmandum et altius cotidiana meditatione Agendum est; plus operis est in eo, ut proposita custodias quam ut honesta proponas. Perseverandum est et adsiduo studio robur ad
Abbreviated transcription (Latin):
modo lentius. ꝓut uox te quoq hortabitur. in id la¬
tus modesta. Cum recipies illam reuocarisq: descen¬
dat non decidat. mediatores sui habeat. & hec indoc̃¬
to & rustico more deseuiat. Non enim id agimirs
ut exerceatur uox: s ut exerceat. Detraxit tibi non
pusillum negocium mercedula. & unus grecus: ad
hec beneficia accedet. Eece insigne preceptum.
S̾tulta uita: ingrata est. trepida. tota in futurum
fertur. Quis hoc inquis dicit: Idem qui supra
Quam tu nunc uitam dici existimas stultam habe.
& isionas : non ita est. Nr̃a dieitur. quos cȩea cupi¬
ditas in nocitura certe nunquam saciatura preci¬
pitat. quib siquid satis eẽ. posset fuisset. qui non
cogitamus quam iocundum sit Nichil poscere. ꝗͣ
magnificum sit plenum eẽ. nec ex fortuna pend̾e
Subinde itaq lucili quam multa sis consecutus: re¬
cordare. Cum aspexeris quot te antecedant: cogita
quot sequantur. Si uis gratus eẽ. aduersus deos

Expanded text:
modo lentius, prout vox quoque te hortabitur, in id lamodo lentius, prout vox quoque te hortabitur, in id latus. Modesta, cum recipies illam revocarisque, descendat, non decidat; media oris via abeat nec indocto et rustico more desaeviat. Non enim id agimus, ut exerceatur vox, sed ut exerceat. Detraxi tibi non pusillum negotii; una mercedula et unum Graecum ad haec beneficia accedet. Ecce insigne praeceptum: " Stulta vita ingrata est et trepida; tota in futurum fertur." "Quis hoc," inquis, " dicit ?" Idem qui supra. Quam tu nunc vitam dici existimas stultam ? Babae et Isionis ? Non ita est; nostra dicitur, quos caeca cupiditas in nocitura, certe numquam satiatura praecipitat, quibus si quid satis esse posset, fuisset, qui non cogitamus, quam iucundum sit nihil poscere, quam magnificum sit plenum esse nec ex fortuna pendere. Subinde itaque, Lucili, quam multa sis consecutus recordare. Cum aspexeris, quot te antecedant, cogita, quot sequantur. Si vis gratus esse adversus deos
Abbreviated transcription (Latin):
Dandum est aliquod interuallum animo. ita tamen.
ut non resoliatur : s remittatur. Gestatio & corpꝰ
concutit : & studio non officit. Possis legere. possis
dictare. possis loqui. possis audire. Quorum nchil:
ne ambulatio quidem uetat fieri. Nec tu intenti¬
onem uocis contempseris: quam ueto ce ꝑgradus
& certos modos attollere. deinde repͥmere. Quod
si uelis. deinde quem admodum ambules discere
Admitte istos. quos noua artificia docutt fames.
Erit qui gradus tuos temꝑet. & buccas edentis ob¬
seruet. & intantum ꝓcedat. in quantum audaciã
eius patientie crudelitate ꝓduxeris. Quid ergo
Adamore ꝓtinus. & a summa contentione uoxtita
incipiet. Usq eo naturale est paulatim in ettari.
ut litigantes quoq a sermone incipiant: ad uoci¬
ferationem trairseant. Nemo statim. guiritium
fidem implorat. Ergo. ut cũq tibi impetus animi
suaserit. modo uehementius fac uicinis conuiciũ:

Expanded text:
dandum est aliquod intervallum animo, ita tamen dandum est aliquod intervallum animo, ita tamen ut non resolvatur, sed remittatur. Gestatio et corpus concutit et studio non officit; possis legere, possis dictare, possis loqui, possis audire, quorum nihil ne ambulatio quidem vetat fieri. Nec tu intentionem vocis contempseris, quam veto te per gradus et certos modos extollere, deinde deprimere. Quid si velis deinde quemadmodum ambules discere ? Admitte istos, quos nova artificia docuit fames; erit qui gradus tuos temperet et buccas edentis observet et in tantum procedat, in quantum audaciam eius patientia et credulitate produxeris. Quid ergo ? A clamore protinus et a summa contentione vox tua incipiet ? Usque eo naturale est paulatim incitari, ut litigantes quoque a sermone incipiunt, ad vociferationem transeunt. Nemo statim Quiritium fidem inplorat. Ergo utcumque tibi impetus animi suaserit, modo vehementius fac convicium,
Abbreviated transcription (Latin):
dunt pessime notȩ. mancipia in magisterium re¬
cepta: homines inter oleum & uinum occupati.
Quib aduotum dies actus est: si bene desudauerint
si in locum eius quod effluxit. multum potionis
altius in ieuinio iturȩ regesserunt. Bibere & su¬
dare : uita cardiaci est. Sunt exercitationes. &
faciles & breues. quȩ corpus & sine mora lassent.
& tempori parcant. cuius precipua ratio habenda¬
est: cursus. & cum aliquo pondere manus mote. &
saltus. uel ille qui corpus in altum leuat. uel ille qui
in longum mittit. uel ille ut ita dicam salutaris. aut
ut contumeliosius dicam: fullonius. QAlibet exhis
elige. usum rude facile. Quicquid facies: eito
redi a corpore ad animum. Illum dieb ac noctib
exerce. labore modico alitur ille. Hanc exercitationẽ.
non frigus. non estus impediet. ne senectus quidem.
dbonum cura. quod uetitstate sit melius. Neque
ego te iubeo semꝑ imminere libro. aut pugillarib.

Expanded text:
dunt pessimae notae mancipia in magisterium redunt pessimae notae mancipia in magisterium recepta, homines inter oleum et vinum occupati, quibus ad votum dies actus est, si bene desudaverunt, si in locum eius, quod effluxit, multum potionis altius ieiunio iturae regesserunt. Bibere et sudare vita cardiaci est. Sunt exercitationes et faciles et breves, quae corpus et sine mora lassent et tempori pareant, cuius praecipua ratio habendaest: cursus et cum aliquo pondere manus motae et saltus vel ille, qui corpus in altum levat, vel ille, qui in longum mittit, vel ille, ut ita dicam, saliaris aut, ut contumeliosius dicam, fullonius; quoius libet ex his elige usum rudem, facilem. Quicquid facies, cito redi a corpore ad animum. Illum noctibus ac diebus exerce; labore modico alitur ille. Hanc exercitationem non frigus, non aestus inpediet, ne senectus quidem. Id bonum cura, quod vetustate fit melius. Neque ego te iubeo semper inminere libro aut pugillaribus;
Abbreviated transcription (Latin):
primis epłe uerbis adicere. si uales. bene est: ego
uafeo. Recte nos dicimus. si phylosopharis: bene est.
Ualere enim hoc demum est. Sine hoc: eger est anmmꝰ.
Corpus quoq etiam si magnas habet uires: non aliter
quam furiosi. aut frenetici ualidum est. Ergo hanc
precipue ualitudinem cura. deinde et illam sedam
que non magno tibi constabit: si uolueris bene
ualere. Stulta est rnim milucili. & minime con¬
ueniens litterato uiro occupatio. exercendi lacer¬
tos: & dilatandi ceruicem. ac latera firmandi. Cũ
tibi feliciter sagina cesserit. & thori creuerint: nec
uires unquam op̃imi bouis. nec pondus ȩguabis.
Adice nunc: quod maiore corporis sarcina animus
eliditur : & minus agilis est. Itaq quantum potes
circunscribe corpus tuum. & animo locum laxa.
Multa secuntur in cominoda. huic deditos curȩ. Pri¬
mum exercitationes. quarum labor sp̃m exhaurit.¬
& in habilem intentioni ac studiis acriorib reddit.
Deinde copia ciborum. subtilitas impeditur. Ac ce¬

Expanded text:
primis epistulae verbis adicere: " Si vales bene est, ego valeo." Recte nos dicimus: " Si philosopharis, bene est." Valere autem hoc demum est. Sine hoc aeger est animus. Corpus quoque, etiam si magnas habet vires, non aliter quam furiosi aut phrenetici validum est. Ergo hanc praecipue valitudinem cura, deinde et illam secundam, quae non magno tibi constabit, si volueris bene valere. Stulta est enim, mi Lucili, et minime conveniens litterato viro occupatio exercendi lacertos et dilatandi cervicem ac latera firmandi; cum tibi feliciter sagina cesserit et tori creverint, nec vires umquam opimi bovis nec pondus aequabis. Adice nunc, quod maiore corporis sarcina animus eliditur et minus agilis est. Itaque quantum potes, circumscribe corpus tuum et animo locum laxa. Multa secuntur incommoda huic deditos curae; primum exercitationes, quarum labor spiritum exhaurit et inhabilem intentioni ac studiis acrioribus reddit. Deinde copia ciborum subtilitas inpeditur. Acce
Abbreviated transcription (Latin):
& legitimum. non eiusdẽ ẽẽ. forme . certis t̃minis cõ¬
prehensum: Crescere postum : imꝑfectȩ rei signũ ÷
Bonum omne: in easdem cadit leges. Iuncta est pͥuata & pu¬
blica utilitas. tam me hercules : quam inseparabile est
laudandum petendumq. Ergo uircutes int̾ se pares
sunt: & oꝑa uirtutum. & om̃s homines quib ille cot-¬
tigere. Satorum uͦ animaliũq uitutes. cum mortales
sint : fragiles quoq caduceq sunt. & in certe exiliunt.
refiduntq : & ido non eodem pretio estimantur. Ue¬
rũ una inducitur humanis uirtutib regula. Una enim
est. ratio: recta simplexq. Nichil ÷ diuino diuinius. ce¬
lesti celestius. Mortalia minuuntur. cadunt. decer

Expanded text:
 legitimum non eiusdem esse formae putas, certis terminis conprensum ? Crescere posse inperfectae rei signum est. Bonum omne in easdem cadit leges; iuncta est privata et publica utilitas, tam mehercules quam inseparabile est laudandum petendumque. Ergo virtutes inter se pares sunt et opera virtutis et omnes homines, quibus illae configere. Satorum vero animaliumque virtutes cum mortales sint, fragiles quoque caducaeque sunt et incertae. Exibunt residuntque et ideo non eodem pretio aestimantur; una inducitur humanis virtutibus regula. Una enim est ratio recta simplexque. Nihil est divino divinius, caelesti caelestius.
Abbreviated transcription (Latin):
dinem diuidit. & in cubiculo uir: in conuiuio pu¬
er est. Alius cui conauiuarum censirra ꝑmissa est:
ꝑstat infelis. & expeccat quos adulatio & intem¬
ꝑantia aut gule aut lingue : reuocet incrastinũ.
Adice obsonatores. quib dñici palati notitia subti¬
lis est : qui sciunt euius illum rei sapor excitet. cuiꝰ
delectet aspeccus. cuius nouitate nausiabunduse¬
rigi possit. quid iam ipsa satietate fastidiat. quid
alo die esuriat. Cum his cenare non sustinet. & ma¬
iestatis suȩ diminutionẽ putat. ad eandem mensã
cum seruo suo accedere. Dii melius. quod existis dnos
habent. Etare ante limen calixti dominum suum uidi &.
eum qui impegerat titulum. qui inter ridicula manci

Expanded text:
dinem dividit et in cubiculo vir, in convivio pudinem dividit et in cubiculo vir, in convivio puer est. Alius, cui convivarum censura permissa est, perstat infelix et exspectat, quos adulatio et intemperantia aut gulae aut linguae revocet in crastinum. Adice obsonatores, quibus dominici palati notitia subtilis est, qui sciunt, cuius illum rei sapor excitet, cuius delectet aspectus, cuius novitate nauseabundus erigi possit, quid iam ipsa satietate fastidiat, quid illo die esuriat. Cum his cenare non sustinet et maiestatis suae deminutionem putat ad eandem mensam cum servo suo accedere. Di melius ! Quot ex istis dominos habet ! Stare ante limen Callisti dominum suum vidi et eum, qui illi inpegerat titulum, qui inter reicula manci
Abbreviated transcription (Latin):
lum imminens in caput suum auertere. In
conuiuiis loquebantur. s intormentis tace¬
bant. Deinde erusdem arrogantie ꝓuerbiu
iactatur. totidem eẽ. hostes quot seruos. ñ
habemus illos hostes s facimus. Alia interĩ
crudelia. in humana pretereo. quod ne tanꝙͣ
hominib quidem s tanguam umentis ab¬
utimur. quod cum ad cenandum discubuimꝰ
alius sputa de t̾get. alius reliquias temulentor
subditus colligit. alius pretiosas aues scindit.
ꝑfectus. & clunes certis ductib circum ferens:
eruditam manum frustra excutit. Infelix qͥ
huic uni rei uiuit: ut altilia decenter secet. nͥ
qd̾ miserior est qui hoc uoluptatis eausa docit.
quam qui necessitatis discit. Alius uini minister.
in muliebrem modum ornatus: cum etate luctatur.
Non potest effugere puericiam: retrahitur iandꝰ mili
taris glaber. retritis pilis. aut penitus eitulsis. To¬
ta nocte ꝑuigilat. quam inter ebrietatẽ dñi ac libi¬

Expanded text:
lum inminens in caput suum avertere; in lum inminens in caput suum avertere; in conviviis loquebantur, sed in tormentis tacebant. Deinde eiusdem arrogantiae proverbium iactatur, totidem hostes esse quot servos. Non habemus illos hostes, sed facimus. Alia interim crudelia, inhumana praetereo, quod ne tamquam hominibus quidem, sed tamquam iumentis abutimur. Cum ad cenandum discubuimus, alius sputa detergit, alius reliquias temulentorum toro subditus colligit. Alius pretiosas aves scindit; per pectus et clunes certis ductibus circumferens eruditam manum frusta excutit, infelix, qui huic uni rei vivit, ut altilia decenter secet, nisi quod miserior est, qui hoc voluptatis causa docet quam qui necessitatis discit. Alius vini minister in muliebrem modum ornatus cum aetate luctatur; non potest effugere pueritiam, retrahitur, iamque militari habitu glaber retritis pilis aut penitus evulsis tota nocte pervigilat, quam inter ebrietatem domini ac libi
Abbreviated transcription (Latin):
bnales. Serui sunt: immo humiles amici. Ser¬
u sunt: immo conserui. si cogitaueris tantun¬
dem in utrosq licere fortunȩ. Itaq rideo estos
gui turpe existimant cum seruo suo cenare. Qre
nͥ guia superbissima consuctudo. cȩnanti dñõ
stantium seruorum tarbam circundedr : Est
ille plusquam capre & ingenti auiditate onerat dis¬
tentum uenarẽ ac desuetum iam uentris offitio.
ut maiore oꝑa omnia egerat : quam ingessit. At
infelicib seruis: mouere labra. ne in hoc quidem
ut loquantur licet. Uirga. murmur om̃e. compes¬
citur. Et ne fortuita quib uerb̾ib excepta sunt.
tussis. sternutamenta. singultus. Magno malo.
ulla uocȩ interpellatum silentium luitur. Noc¬
te tota: ieiuni utiq ꝑstant. Sic fit. ut isti de
dño loquantur: quib coram dĩo loqui ñ licet.
At illi. quib non tantum coram dñis. s cum ip¬
sis erat sermo. quorum os non consuebatur.
parati erant ꝓ dño porrigere ceruicem. ꝑicu¬

Expanded text:
bernales. " Servi sunt." Immo humiles amici. " Serbernales. " Servi sunt." Immo humiles amici. " Servi sunt.'' Immo conservi, si cogitaveris tantundem in utrosque licere fortunae. Itaque rideo istos, qui turpe existimant cum servo suo cenare. Quare, nisi quia superbissima consuetudo cenanti domino stantium servorum turbam circumdedit ? Est ille plus quam capit, et ingenti aviditate onerat distentum ventrem ac desuetum iam ventris officio, ut maiore opera omnia egerat quam ingessit; at infelicibus servis movere labra ne in hoc quidem, ut loquantur, licet. Virga murmur omne conpescitur, et ne fortuita quidem verberibus excepta sunt, tussis, sternumenta, singultus. Magno malo ulla voce interpellatum silentium luitur. Nocte tota ieiuni mutique perstant. Sic fit, ut isti de domino loquantur, quibus coram domino loqui non licet. At illi, quibus non tantum coram dominis, sed cum ipsis erat sermo, quorum os non consuebatur, parati erant pro domino porrigere cervicem, pericu
Abbreviated transcription (Latin):
tamen exhausi totũ. Non tantum delectatus. sed
gauisus sum. Quid ingemi iste habuit. quid aĩ
dicerem quid impetus. si int̾quneuisset. si int̾uallo
furrexisset: Nunc non fuit impetus s tenor. com¬
posttio uirilis & scã. Nichilominus int̾uenieb at
dulce illud. & loco leni. Grandis erectus es. hoc te
uolo tenere. sic ire. Fecit aliquid. & materia eligen¬
dei est fertilis. quȩ capiat ingenium. quȩ inectet
ibro plura scribam: cum illum recractauero. Nẽ
parum michi sedet tudicium : tanquam auierim
illa non legerim. Sine me & inquirere. non est qd
uerearis. uerum audies. Ote hominem felicemꝰ
qd̾ niehil habes ꝓpt̃ qd̾ quisquam tͥ tam lonige
mentiatur. nisꝰ qd̾ iam etiam ubi causa subla¬
ta est: mentimur consuctudinis causa. Ali
tamiliarit̾ te cum serins tuis uiuere. hoc pru¬
dertiam tuam. hoc eruditionem decet. Serui
funt : inimo homines. Serui sunt: immo contu¬

Expanded text:
tamen exhausi totum. Non tantum delectatus, sed tamen exhausi totum. Non tantum delectatus, sed gavisus sum. Quid ingenii iste habuit, quid animi! Dicerem, quid inpetus, si interquievisset, si ex intervallo surrexisset; nunc non fuit inpetus, sed tenor, conpositio virilis et sancta; nihilominus interveniebat dulce illud et loco lene. Grandis, erectus es; hoc te volo tenere, sic ire. Fecit aliquid et materia; ideo eligenda est fertilis, quae capiat ingenium, quae incitet. De libro plura scribam cum illum retractavero; nunc parum mihi sedet iudicium, tamquam audierim illa, non legerim. Sine me et inquirere. Non est quod verearis; verum audies. O te hominem felicem, quod nihil habes, propter quod quisquam tibi tam longe mentiatur! Nisi quod iam etiam ubi causa sublata est, mentimur consuetudinis causa. VALEfamiliariter te cum servis tuis vivere. Hoc prudentiam tuam, hoc eruditionem decet. " Servi sunt." Immo homines. "Servi sunt." Immo contu
Abbreviated transcription (Latin):
Recognosce singulos. consid̾a uniuersos. nullius
non uita spectat in crastinum. Quid inhoe sit
mali quęris. Infinitum. Non eñĩ uiuunt: sed
uicturi sunt. Om̃ia differunt. Etram si attende¬
mus : tamen nos utta p̃curreret. Nunc uͦ cunc¬
tantes quasi aliena transeurrit: & ultimo die fi¬
nteur: om̃i perit. S ne epłe modum excedam: qui
non debet sinistram manum legentis implere. in
alium diem hanc litem cum dialecticis differam.
nimium subtilib. & hoc solum curantib : nonet
tanquam lecturus ex commodo ad aꝑui : ae atan
stare uolui. Deinde blanditus est ipse ut ꝓcederem
longius. qui quam disertus fuerit: ex hoc intelliga
licet. Leuis mͥ urisus est cum eẽt nec mei nec tui cor¬
poris. s qui pͥmo aspectu. aut liuũ titi. ant epi¬
curi posset uideri. Tanta autem dulcedine me terarit
ac traxit: ut illum sine ulla dilatione ꝑlegerim. Sol
me inuitabat. fames ad monebat. nubes minabant᷑.

Expanded text:
? Recognosce singulos, considera universos; nullius ? Recognosce singulos, considera universos; nullius non vita spectat in crastinum. Quid in hoc sit mali, quaeris? Infinitum. Non enim vivunt, sed victuri sunt. Omnia differunt. Etiamsi adtenderemus, tamen nos vita praecurreret; nunc vero cunctantes quasi aliena transcurrit et ultimo die finitur, omni perit. Sed ne epistulae modum excedam, quae non debet sinistram manum legentis inplere, in alium diem hanc litem cum dialecticis differam nimium subtilibus et hoc solum curantibus, non ettamquam lecturus ex commodo adaperui ac tantum degustare volui. Deinde blanditus est ipse, ut procederem longius. Qui quam disertus fuerit, ex hoc intellegas licet; levis mihi visus est, cum esset nec mei nec tui corporis, sed qui primo aspectu aut Titi Livii aut Epicuri posset videri. Tanta autem dulcedine me tenuit et traxit, ut illum sine ulla dilatione perlegerim. Sol me invitabat, fames admonebat, nubes minabantur;
Abbreviated transcription (Latin):
humanum debellatur: grandinis more dissultant.
quȩ incussa tectis. sine ullo habitatoris incõmodo
crepitat. ac soluitur. Quid me detines. in eo ipso
cõpositum est. Ecce tota uita mͥ mentitur. hanc coar¬
gue. hanc aduerum si acutus es redige. necessaria
iudicat. quorum magna pars suꝑiracua est. etiã
que non est suꝑuacua: nichil inse momenti habet.
in hoc ut posset fortunatum beatumq prestare. Non
enim statim bonum est: siquid necessartum est. At
ꝓicimus bonum: si hoc nomen pani et polente da¬
mus. & cetis fine quib utea non ducitur. Quod
bonum est. utiq necessarium est. Qd̃ aut̃ necessa¬
rium est: non utiq bonum est. Qm̃ quędam ne¬
cessaria sune : quedam eadem uilisstma. Nema us¬
q eo dignitatem boni ignorat. ut illud adhee in
diem utilia demittat. Quid gͦ. Non eo potius
curam tranferes. ut ostendas omnib magno tẽ¬
poris impendio queri suꝑuaeua. & multos transsi¬
sse uitam. dum utte instrumenta conquirunt

Expanded text:
humanum debellatur, grandinis more dissultant, quae incussa tectis sine ullo habitatoris incommodo crepitat ac solvitur. Quid me detines in eo, conpositum est ? Ecce tota mihi vita mentitur; hanc coargue, hanc ad verum, si acutus es, redige. Necessaria iudicat, quorum magna pars supervacua est. Etiam quae non est supervacua, nihil in se momenti habet in hoc, ut possit fortunatam beatumque praestare. Non enim statim bonum est, si quid necessarium est; aut proicimus bonum, si hoc nomen pani et polentae damus et ceteris, sine quibus vita non ducitur. Quod bonum est, utique necessarium est; quod necessarium est, non utique bonum est, quoniam quidem necessaria sunt quaedam eadem vilissima. Nemo usque eo dignitatem boni ignorat, ut illud ad haec in diem utilia demittat. Quid ergo? Non eo potius curam transferes, ut ostendas omnibus magno temporis inpendio quaeri supervacua et multos transisse vitam, dum vitae instrumenta conquirunt
Abbreviated transcription (Latin):
litatem nob̾ indixere deliciȩ. & quod diu nolirmꝰ
posse desimus. Michi tamen nec essarium erat con¬
cutere corpus : ut siue bilis insederat faucib dis¬
cuteretur. siue ipse ex aliqua causa sp̃s densior
erat. ex tenuaret illum iactatio: quam ꝓ fuisse mͥ
sensi. idõ diutius uehi ꝑseueraui. in uitante ipso
littore quod int̾ cumas & seruilis uacie uillam cur¬
uatur. & hinc mari illinę lacu uelue angustum
iter clauditur. Erat enĩ arcenti tempestate spis¬
sum. Fluctus autem illud ut scis. frequens & ex
coneitatus exequat: longior tranquillitas soluit.
cum harenis quȩ humore alligantur. succus abs¬
cessit. Ex consuetudine tam̃ mea circũspicere
cepi : an aliguid illic inuentrem quod mͥ pos¬
set bono esse. & dięxi oculos inuillam que ali¬
quando uatie fuit. In hac ille pretorius diues.
nulla alia re quam otio notus: conseruit. ꝙ
obhoc unum Felix habebatur. Nam quotiens

Expanded text:
litatem nobis indixere deliciae, et quod diu noluimus, litatem nobis indixere deliciae, et quod diu noluimus, posse desîmus. Mihi tamen necessarium erat concutere corpus, ut sive bilis insederat faucibus, discuteretur, sive ipse ex aliqua causa spiritus densior erat, extenuaret illum iactatio, quam profuisse mihi sensi. Ideo diutius vehi perseveravi invitante ipso litore, quod inter Cumas et Servili Vatiae villam curvatur et hinc mari, illinc lacu velut angustum iter cluditur. Erat enim a recenti tempestate spissum. Fluctus autem illud, ut scis, frequens et concitatus exaequat, longior tranquillitas solvit, cum harenis, quae umore alligantur, sucus abscessit. Ex consuetudine tamen mea circumspicere coepi, an aliquid illic invenirem, quod millimihi posset bono esse, et derexi oculos in villam, quae aliquando Vatiae fuit. In hac ille praetorius dives, nulla alia re quam otio notus, consenuit et ob hoc unum felix habebatur. Nam quotiens
Abbreviated transcription (Latin):
quod ẽẽ. iam anhelitus ceꝑat: in terualla maiora fecit.
& retardtatum est ae remansit. Nec adhuc quamuis
desierit: exnatura fluit sp̃s. Sentio hesitationem qͥn¬
dam eius. & moram. quomodo uolet. dum mͦ non ex
animo suspirem: hoc tibi de me recipe. Non trepida¬
bo ad extrema iam preparatus sum: nichil cogito de
die tuto. Illum tu lauda & imitare: quem non pige
mori. cũ iuiuat uiuere. Que est enim uirtus. cum
eͥtiaris exire. Tamen est & hic uirtus. Ficior quidem
s tanquam exeam. Et idõ nunquam etitur sapiens.
quia eiei est inde expelli. unde inuitus recedas. Nichs
inuitus facit sapiens. necessitatem effugit: quia uult qͦd
coactura est.
GESTATIoNe cum maxime uenio non minus fatigatꝰ.
quam si tantum ambulassem: quantum sedi.
Labor est enim: & diuferri. Ac nescio. aneo maior.
quia contra naturam est: quę pedes dedit ut per
nos ambularemꝰ. oculos ut ꝑ nos uideremus. Debi¬

Expanded text:
quod esse iam anhelitus coeperat, intervalla maiora fecit quod esse iam anhelitus coeperat, intervalla maiora fecit et retardatum est ac remansit. Nec adhuc, quamvis desierit, ex natura fluit spiritus; sentio haesitationem quandam eius et moram. Quomodo volet, dummodo non ex animo suspirem. Hoc tibi de me recipe; non trepidabo ad extrema, iam praeparatus sum, nihil cogito de die toto. Illum tu lauda et imitare, quem non piget mori, cum iuvet vivere. Quae est enim virtus cum eiciaris exire ? Tamen est et hic virtus; eicior quidem, sed tanquam exeam. Et ideo numquam eicitur sapiens, quia eici est inde expelli, unde invitus recedas; nihil invitus facit sapiens, necessitatem effugit, quia vult quod coactura est.gestatione cum maxime venio non minus fatigatus, quam si tantum ambulassem, quantum sedi. Labor est enim et diu ferri, ac nescio an eo maior, quia contra naturam est, quae pedes dedit, ut per nos ambularemus, oculos, ut per nos videremus. Debi
Abbreviated transcription (Latin):
me  Faciat. At ego: illam diu exꝑtus sum. Quando in¬
quis. Ante quam nascerer. Mors est non eẽ id : quod an¬
te fuit. Sed quale sit: iam scio. hoc erit post me: quod an¬
te me fuit. Siquid in hac re tormenti est: necesse est &¬
fuisse antequam ꝓdiremus in lucem. At qui nullam sen¬
simus tunc uexationem. Rogo non stultissimum dicas.
siquis ȩxistimat lucerne peius ẽẽ. cum extincta est quã
anteguam accenditur: Nos quoq & extinguintur &
accendimur. Mectio illo tempore : aliquid patimur.
U trimq uͦ . alta securitas est. In hoc enim milucili nisi
Fallor erramus : quod mortem uidicamus sequi. eum il¬
la & precesserit: & secutura sit. Quicquid ante nos fuit
mors est. Quid enim refert an incipias an desinas. cũ
utriusq rei hic sit effectus non ẽeꝰ his & eiusmodi exhor¬
tationib tacitis scilicet. nam uerbis locus non erat: al¬
loqui me non desii deinde paulatim suspirium illuo

Expanded text:
me ? Faciat; ego illam diu expertus sum." "Quando?" inme ? Faciat; ego illam diu expertus sum." "Quando?" inquis. Antequam nascerer. Mors est non esse; id quale sit, iam scio. Hoc erit post me, quod ante me fuit. Si quid in hac re tormenti est, necesse est et fuisse, antequam prodiremus in lucem; atqui nullam sensimus tunc vexationem. Rogo, non stultissimum dicas, si quis existimet lucernae peius esse, cum extincta est, quam antequam accenditur? Nos quoque et extinguimur et accendimur; medio illo tempore aliquid patimur, utrimque vero alta securitas est. In hoc enim, mi Lucili, nisi fallor, erramus, quod mortem iudicamus sequi, cum illa et praecesserit et secutura sit. Quicquid ante nos fuit, mors est. Quid enim refert, non incipias an desinas, cum utriusque rei hic sit effectus, non esse ? His et eiusmodi exhortationibus, tacitis scilicet, nam verbis locus non erat, adloqui me non desii. Deinde paulatim suspirium illud,
Abbreviated transcription (Latin):
do. repente me inuasit. Quo genere inquis. Pror¬
sus merito in terrogas. Adõ nullum michi ignotum
est. Uni tamen morbo quasi assignatus sum: quẽ
quare greco nomine appellem. nescio. Satis enim aꝑ¬
te dici suspirium potest. Breuis autem ualde. & ꝓ¬
celle similis est imꝑetus. Intra horam: fere desinit.
Quis enim diu exꝑirat : Omĩa corporis aut in comino¬
da aut ꝑicula. ꝑ me transierunt : nullum michi ui¬
detur molestius. Quidni: Aliud enim quicquia
est egrotare est: hoc: animam agere. Itaq: medi¬
ci hanc meditationem mortis uocant. ł acit enĩ
aliquando sp̃s ille. quod sepe conatus est. hylarem
ne quasi bona ualitudine delector: ⁊am ridicule¬
facio: quam ille quisguis uictise se putãt. cum
uadimonium distulit. Ego uero: & in ipsa suffoca¬
tione non desii cogitationib lȩtis ac fortibus ad¬
quiescere. Quid hoc est inquam. tam sepe mors exꝑitur

Expanded text:
do; repente me invasit. " Quo genere ? " inquis. Prordo; repente me invasit. " Quo genere ? " inquis. Prorsus merito interrogas; adeo nullum mihi ignotum est. Uni tamen morbo quasi adsignatus sum, quem quare Graeco nomine appellem nescio; satis enim apte dici suspirium potest. Brevis autem valde et procellae similis est impetus; intra horam fere desinit. Quis enim diu exspirat ? Omnia corporis aut incommoda aut pericula per me transierunt; nullum mihi videtur molestius. Quidni ? Aliud enim quicquid est, aegrotare est, hoc animam egerere. Itaque medici hanc " meditationem mortis " vocant. Faciet enim aliquando spiritus ille, quod saepe conatus est. Hilarem ne quasi bona valitudine delector, quam ille, quisquis vicisse se putat, cum vadimonium distulit. Ego vero et in ipsa suffocatione non desii cogitationibus laetis ac fortibus adquiescere. " Quid hoc est ? " inquam. " Tam saepe mors experitur
Abbreviated transcription (Latin):
in asiam ueni. ut non id acciꝑem quod dedissetis:
s ut id haberetis quod reliquissem. Idem philosophia
reb omnib. Non sum hoc tempus acceptura. quod
uob̾ suꝑfuerit : s id uos habebitis. quod ipsa eroga¬
uero. Totam huc conuerte mentem. huic asside.
hanc cole. in gens int̾uallum int̾ te & cetõs frat
Om̃s mortales euo tu ante cedes: non multo te dii
antecedent. Queris. quid int̾ te & illos int̾ futu¬
rum sit: Duitius erunt. At me hercule. magni artificis
est: clausisse totum in exiguo. Tantum sapienti sua: qͣn¬
tum dõ omnis patet ȩtas. Est aliquid. quo sapiens ante¬
cedat dm̃. Ille nature beneficio non timet: suo sapiens.
Ecce res magna. habere imbecillitatem hominis: securi¬
tatem di. Incredibilis phylosophie uis est : ad omnem
fortuitam uim retundendam. Nullum telum in cor¬
pore eius sedet : munita est. Solida quedam defati¬
gat. & uelut leuia tela laxo sinu illudit. quęctam

Expanded text:
in Asiam veni, ut non id acciperem, quod dedissetis. in Asiam veni, ut non id acciperem, quod dedissetis. sed ut id haberetis, quod reliquissem." Idem philosophia rebus omnibus, " Non sum hoc tempus acceptura, quod vobis superfuerit, sed id vos habebitis, quod ipsa reiecero. " Totam huc converte mentem, huic adside, hanc cole; ingens intervallum inter te et ceteros fiet. Omnes mortales multo antecedes, non multo te di antecedent. Quaeris, quid inter te et illos interfuturum sit ? Diutius erunt. At mehercules magni artificis est clusisse totum in exiguo. Tantum sapienti sua, quantum deo omnis aetas patet. Est aliquid, quo sapiens antecedat deum: ille naturae beneficio non timet, suo sapiens. Ecce res magna, habere inbecillitatem hominis, securitatem dei Incredibilis philosophiae vis est ad omnem fortuitam vim retundendam. Nullum telum in corpore eius sedet; munita est, solida. Quaedam defetigat et velut levia tela laxo sinu eludit, quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
& uicia sua confiteri. sanitatis indicium est. Ex ꝑgisca¬
mur gͦ. ut errores ur̃os coarguere possimus. Soła aut̃
nos phylosophia excitabit. sola somnum ęxcutiet gra¬
uem. Iui te totum dedica. Dignus illa es: illa digna te
est. Ite in complexum alter alterius. omnib aliis
reb te nega fortiter. Aparte non est quod precari phy¬
losopheris. Sieger esses : curam int̾misisses rei familia¬
ris. & forensia tͥ nego cia excidissent. nec quenquã
tanti putares. cui aduocatus inremissione descen¬
deres: toto animo id ageres: ut quam pͥmum mor¬
bo lib̾areris. Quid gͦ : Non et nunc idem facies :
Oinia impedimenta dimitte. & uaca bone menti. Ne¬
mo ad illam ꝑuenit occupatus. Exercet philosophia
regnum suum. Dat tempus: non accipit. Non est res
subsiciua. Ordinaria est. domina est. ad est & uibet.
Alexander cuidam ciuitati partem agrorum & dimi¬
dium rerum omnium ꝓmittenti. eo inquit ꝓposito

Expanded text:
et vitia sua confiteri sanitatis indicium est. Expergiscaet vitia sua confiteri sanitatis indicium est. Expergiscamur ergo, ut errores nostros coarguere possimus. Sola autem nos philosophia excitabit, sola somnum excutiet gravem. Illi te totum dedica. Dignus illa es, illa digna te est; ite in conplexumcomplexum alter alterius. Omnibus aliis rebus te nega, fortiter, aperte. Non est quod precario philosopheris. Si aeger esses, curam intermisisses rei familiaris et forensia tibi negotia excidissent nec quemquam tanti putares, cui advocatus in remissione descenderes. Toto animo id ageres, ut quam primum morbo liberareris Quid ergo ? Non et nunc idem facies ? Omnia inpedimenta dimitte et vaca bonae menti: nemo ad illam pervenit occupatus. Exercet philosophia regnum suum; dat tempus, non accipit. Non est res subsiciva, ordinaria est; domina est, adesse iubet. Alexander cuidam civitati partem agrorum et dimidium rerum omnium promittenti "Eo," inquit, " proposito
Abbreviated transcription (Latin):
unctio. etiam corporalium. quȩ subinde admonent sui.
nedum illorum quȩ eo magis latent. quo maiora sunt.
euis aliquem motiuncula decipit. Sed eum ereuit & uera
febris exarsit: etiam turo & ꝑpesso sui confessionem ex¬
apit. pedes dolent. articuli punctiunculas sentiunt.
dhuc dissumilamus. & aut talum extorsisse dicimus
nos. aut inexercitatione aligua laborasse. Dubio et in¬
cipiente morbo queritur nomen. Qui ubi iam talaria
cepit uitendere. & utrosq dextros pedes feit: neces¬
se est podagram fateri. Contra euenit in his morbis qͥb
afficiuntur animo. quoquis se peius habet: minus sen¬
tit. Non est quod mireris lucili harisseme. Nam qui le¬
uiter dormit: & speties seđm quietem caꝑit. aliquando
dormire se dormiens cogitat. Grauis sopor etiam somnia ęx¬
tinguit: animumq altius mergit. quam uti nullo intel¬
lectu sui est. Quare uicia sua nemo confitetur: Quia
etiam nunc iillis est. Somnium narrare. uigilantis est

Expanded text:
io, etiam corporalium, quae subinde admonent sui, nedum illorum, quae eo magis latent, quo maiora sunt. Levis aliquem motiuncula decipit; sed cum crevit et vera febris exarsit, etiam duro et perpessicio confessionem excipit Pedes dolent, articuli punctiunculas sentiunt; adhuc dissimulamus et aut talum extorsisse dicimus nos aut in exercitatione aliqua laborasse. Dubio et incipiente morbo quaeritur nomen, qui ubi etiam talaria coepit intendere et utrosque dextros pedes fecit, necesse est podagram fateri. Contra evenit in his morbis, quibus adficiuntur animi; quo quis peius se habet, minus sentit. Non est quod mireris, Lucili carissime. Nam qui leviter dormit, et species secundum quietem capit et aliquando dormire se dormiens cogitat; gravis sopor etiam somnia extinguit animumque altius mergit, quam ut in ullo intellectu sui sit. Quare vitia sua nemo confitetur ? Quia etiamnunc in illis est; somnium narrare vigilantis est,
Abbreviated transcription (Latin):
ta temere ꝓpecunia quam mutta laboriose ꝓ
honore tep̃taueris. Aliquid & ꝓotio audendum
est: aut intsta sollicitudie ꝓcurationũ & deinde
urbanorum offitiorum senescendum intumtultu. ac
semꝑ nouis fluctib. quos effugere nulla modestia.
nulla uite quiete contigit. Quid enim adrem per¬
tinet. an tu quiescere uelis. Fortuna tua non

Expanded text:
ta temere pro pecunia, quam multa laboriose pro ta temere pro pecunia, quam multa laboriose pro honore temptaveris; aliquid et pro otio audendum est, aut in ista sollicitudine procurationum et deinde urbanorum officiorum senescendum in tumultu ac semper novis fluctibus, quos effugere nulla modestia, nulla vitae quiete contigit. Quid enim ad rem pertinet, an tu quiescere velis ? Fortuna tua non
Abbreviated transcription (Latin):
a conspectu uttȩ salubris: rapida felicitas. ꝓuintia.
& ꝓcuratio. & quicquid abistis ꝓmtetitur. Maiora
deinde offitta te excipient: & exaliis alia. Quis
exitus erit. Quid expectas. donec desinas hab̾e
qd cupias. Nunquam erit tempus. Qualem di¬
cimus eẽ. seriem causarum. ex quib nectteur
fatum: talem eẽ. cupiditatum. Aitera ex fine al¬
terius nascitur. In eam demissus es uitam: que
nunquam tibi terminum iiseriarum ac serui¬
tutis ipsa factura sit. Subduc ceruicem iugo tͥtam
Semel illam incidi: guam semꝑ premi satius est.
Si te ad pͥuata retuleris : minora erunt omnia seo
asfatim implebunt. At nunc plirima & undiq
ingesta: non satiant. Utrum autem mauis ex
in opia saturitarem. añ in copia famen: & auida
felicitas est: & alienȩ auiditati exposita. Quam¬
diu tibi satis nichil fuerte: ⁊pse aliis non eris. Quo¬
modo inguis ȩxibo. Ut cunq. Cogita quamnul¬

Expanded text:
a conspectu vitae salubris rapida felicitas, provincia et a conspectu vitae salubris rapida felicitas, provincia et procuratio, et quicquid ab istis promittitur; maiora deinde officia te excipient et ex aliis alia. Quis exitus erit ? Quid expectas, donec desinas habere, quod cupias ? Numquam erit id tempus. Qualem dicimus seriem esse causarum, ex quibus nectitur fatum, talem esse cupiditatum; altera ex fine alterius nascitur. In eam demissus es vitam, quae numquam tibi terminum miseriarum ac servitutis ipsa factura sit. Subduc cervicem iugo tritam; semel illam incidi quam semper premi satius est. Si te ad privata rettuleris, minora erunt omnia, sed affatim implebunt; at nunc plurima et undique ingesta non satiant. Utrum autem mavis ex inopia saturitatem an in copia famem ? et avida felicitas est et alienae aviditati exposita. Quamdiu tibi satis nihil fuerit, ipse aliis non eris. "Quomodo," inquis, "exibo?" Utcumque. Cogita, quam mul
Abbreviated transcription (Latin):
gra sunt & pͥma consilia. an uelint uitam per
obscitrum transitetere. Tibi liberum non est. in
medium te ꝓtulte ingenis uigor. scriptorum e¬
legantie. darę & mobilis amieiciȩ. tam noticia
te inuasit: ut licet in extrema mergaris. ac peni¬
tus recundaris : tamen priora monstrabunt. Tene¬
bras habere non potes. Sequetur quocunq fugeris.
multum pristine lucis. Quietem potes uendicare
sine ullius odio. sine desiderio. aut morsu animi
tui. Quid enim: Relinques. quod inuitus relictũ
ate possis cogitare. Clientes. Quorum nemo¬
te ipsum sequitur. Sed aliquid ex te olim amicicia pe¬
tebatur: nunc prȩda. Mutabunt testamenta destitu¬
ti senes. migrabit ad aliud limen salutator. Non potest
paruo res magna constare. Estima utrum te relinque¬
re. an aliquid ex tuis malis. Utinam quidem tibi
senescere contigisset intra natalium tuorum mo¬
dum. nec te in altum fortuna misisset. Tulte te longe

Expanded text:
gra sunt et prima consilia, an velint vitam per gra sunt et prima consilia, an velint vitam per obscurum transmittere; tibi liberum non est. In medium te protulit ingenii vigor, scriptorum elegantia, clarae et nobiles amicitiae. Iam notitia te invasit. Ut in extrema mergaris ac penitus recondaris, tamen priora monstrabunt. Tenebras habere non potes; sequetur, quocumque fugeris, multum pristinae lucis. Quietem potes vindicare sine ullius odio, sine desiderio aut morsu animi tui. Quid enim relinques, quod invitus relictum a te possis cogitare? Clientes ? Quorum nemote ipsum sequitur, sed aliquid ex te. Amicitia olim petebatur, nunc praeda; mutabunt testamenta destituti senes, migrabit ad aliud limen salutator. Non potest parvo res magna constare; aestima, utrum te relinquere an aliquid ex tuis malis. Utinam quidem tibi senescere contigisset intra natalium tuorum modum, nec te in altum fortuna misisset! Tulit te longe
Abbreviated transcription (Latin):
ignis non refert quam magnus: s quo incidat.
Iam etiam maximum: solida non receꝑunt. Rur¬
sus arda &e corripi facilia: scintillam quoq fouent.
usq in incendium. Ita est milucili. Ingentis irȩ exitus:
furor est. Et ido ira uitanda est: non mod̾ationis cau
fa. s sanitatis.
me bona sꝑe: & iam non ꝓmittunt de te s spon¬
dent. Ita fac oro. atq obseero. Quid enim habeo me¬
lius quod amicum rogem. quam quod ꝓipso rogatu¬
rus fum: Si potes: subduc te istis occupationibus.
Si minus: eripe. Satis multum temporis sparsimus.
incipiamus uasa insenectute colligere. Nunquid
inuidiosum est. In freto uiximus. moriamur iN
portu. Neq ego suaserim tibi nomen exotio pete¬
re. quod nec i actare debes nec absconłe. Nunquã
enim usq eo te abigam furore damnato gnĩs hu
mani : ut latebram tibi aliquam parari & obliuio¬
nem uelĩ. Id age. ut otium tuum non emineat
s appareat. Deinde uidebunt de estis quib inte¬

Expanded text:
ignis non refert quam magnus, sed quo incidat. ignis non refert quam magnus, sed quo incidat. Nam etiam maximum solida non receperunt; rursus arida et corripi facilia scintillam quoque fovent usque in incendium. Ita est, mi Lucili, ingentis irae exitus furor est, et ideo ira vitanda est non moderationis causa, sed sanitatis. me bona spe et iam non promittunt de te, sed spondent. Ita fac, oro atque obsecro. Quid enim habeo melius, quod amicum rogem, quam quod pro ipso rogaturus sum ? Si potes, subduc te istis occupationibus; si minus, eripe. Satis multum temporis sparsimus; incipiamus vasa in senectute colligere. Numquid invidiosum est ? In freto viximus, moriamur in portu. Neque ego suaserim tibi nomen ex otio petere, quod nec iactare debes nec abscondere. Numquam enim usque eo te abigam generis humani furore damnato, uato, ut latebram tibi aliquam parari et oblivionem velim; id age, ut otium tuum non emineat, sed appareat. Deinde videbunt de isto, quibus inte