comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
disfĩguit᷑ p̾at in potestare hãt. filiã. nec
ne. tñ iustũ patirm intelligñdũ octaue¬
hil refert naturalis sit pat̾. an adopti¬
uus. anis is noceat. qui añt qmͣ a dopta
ret. ludicrã artem fecĩt. atq si naturał
pat̃. añ qmͣ filia nascẽtur fcei̾t. ⁊ si hu¬
nis note homo adoptauĩt. dem̃ em̃aci¬
pauĩt. an non possit duci. ac si natura
ut c̃is nõ ꝯnent᷑ ¶ Si postea ingenue
iirois pãt mat̃ ue ludicrã aiem facẽ¬
cũmiptie honeste ꝯtͣcte sĩt. ⁊ sttasse
lib̾tã que ei nupta ẽ. alii nub̾e no posse
patronũ accipimꝰ. ut rescͥpto imꝑatois
nr̃i ⁊ diui patris eius ꝯtinet᷑.⁊ eũ ꝙ hac
lege emit ut manumittat. qr manum¬
issa lib̾ta ep̃tonͣ habet᷑. Qui aũ iurauit
se patronũ. ħ id̾ nõ habebit. nec is ꝗdẽ
deb⁊ hr̃e. ꝗ nõ siuis nũmis cõꝑanit. pla¬
si castresis peculũ anciuã manumisit.
cõpetẽ ei hoc ius. ẽ eñi patron̾atꝰ scd̃m

Expanded text:
 filiam nec ne: tamen iustam patrem intellegendum Octavehil refert, naturalis sit pater an adoptivus. An et is noceat, qui antequam adoptaret artem ludicram fecerit? atque si naturalis pater antequam filia nasceretur fecerit? et si huius notae homo adoptaverit, deinde emancipaverit, an non possit duci? ac si talis put eis non connumerentur. Si postea ingenuae uxoris pater materve artem ludicram faceuptiae honeste contractae sint et fortasse libertam, quae ei nupta est, alii nubere non posse, patronum accipimus ut rescripto imperatoris nostri et diui patlege emit, ut manumittat, quia manumissa liberta emptoris habetur. Qui autem iuravit se patronum, hoc idem non habebit. Ne is quidem debet habere, qui non suis nummis comparavit. Plasi castrensis peculii ancillam manumiserit, competere ei hoc ius: est enim patronus secundum
Abbreviated transcription (Latin):
eris lib̾ẽ noĩe dedisses. nec tiuptie secu¬
te tẽnt ¶ Si aũ manumissa iipsit⁊
ta d̾niũ dos erit si ea m̃te dedisti n qñ¬
q. secutis nuptiis dos eẽt. g si muliel de¬
natsis dedisti dr̃s ꝯdicet. quẽad modsi si
eñ qui sibi gõatłis eẽt muliet ip̃i domar
pecunie dotem ꝓmittẽdi ad ulte mulie
lis eurator.si ue dotis dinde causa cõsti¬
doti ꝓmissũ est qñs fausltates mulreis
uale̾nt. ip̃o ture pmisso̾ nõ ualet. qr le¬
ge rata non habetur. auctoĩtas dolo.m
facta. Quendũ tñ ẽ. uttũ tota obligõ.
rator res dotis noĩe trad̾e deb. ñ etiã
uedat. cuilib pͥtiũ eiꝰ indotẽ det. dub¬
itaĩ aũ põt. an hoc ũin sit. Qiud eñi si

Expanded text:
eris liberae nomine dedisses nec nuptiae secutae essent. si manumissa nupserit, ita demum dos erit, si ea mente dedisti, ut quandoque secutis nuptiis dos esset. igitur si mulieri donaturus dedisti, dominus condicet, quemadmodum si eum qui sibi donaturus esset mulier pecuniae dotem promittenti adultae mulierlis curator siue dotis dandae causa constidoti promissum est quam facultates mulieris ualent, ipso iure promissio non ualet, quia lege rata non habetur auctoritas dolo malo facta. quaerendum tamen est, utrum tota obligatio rator res dotis nomine tradere debet, non etiam ut uendat cuilibet et pretium eius in dotem det. dubitari autem potest, an hoc uerum s
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ Etiã si alii iufsu mai̾ti dos detͣ.
nichominꝰ mãitꝰ de dote oblig̾atur.
cisci soleãt nec ea u̾ĩua crupiat᷑ qd ño
eẽ simile accipi. aliud est eñi di fferre
eractõñe. aliud ab mitio ĩ id tp̃s s pła¬

Expanded text:
 Etiamsi alii iussu mariti dos detur, nihilo minus maritus de dote obligatur. 2cisci soleant, ne a uiua exhibeatur. quod non esse simile accepi: aliud est enim differre exactionem, aliud ab initio in id tempus
Abbreviated transcription (Latin):
eam q̃ tua pupilla fuit. dcm̃ titiũ ł fili¬
ũ eius adoptauis anꝑ imerent᷑ nuptie¬
dũ giͣr euram adoptauĩt mai̾tũ eiꝰ pup¬
ille cuiꝰ curator ẽ. ham fin̾ita eiꝰ tutela
⁊ nupta puella alu uertor ne lõgũ sit

Expanded text:
eam, quae tua pupilla fuit, deinde Titium uel filium eius adoptaueris, an peremuntur nuptidum gerit curam, adoptauerit maritum eius puellae, cuius curator est. nam finita iam tutela et nupta puella alii uereor, ne longum sit
Abbreviated transcription (Latin):
tepudiauĩt hẽditatẽ dotis ꝯstituẽde cã.
forte ꝙ mãitus erat substitutꝰ. aut qui po¬
tuit ab ĩtestato hiditatẽ uẽdicare. dotẽ
ꝓfecticiã ñ ẽẽ iuł. ait. s ⁊ si legatũ ĩ ħ
repudiauĩt pãt. ut ant geneꝵ h̃dẽ re¬
maneat dotis ꝯstituẽde cã iut ꝓbat ñ ẽe

Expanded text:
epudiauerit hereditatem dotis constituendae causa forte quod maritus erat substitutus aut qui potuit ab intestato hereditatem uindicare, dotem profecticiam non esse Iulianus ait. sed et si legatum in hoc repudiauerit pater, ut apud generum heredem remaneat
Abbreviated transcription (Latin):
sse. cũ id̾o marĩe matiẽ p̃tulit. re filie
nuptias tutori ꝯmittẽt. ¶ Mulier lib̾¬
to uiri ac ꝑatroni sui mala ratõne ꝯ̇nĩgi¬
tur ¶tutai ꝗ ratõnes curatori reddidit
puellã sũã añ ꝯstitutũ tꝑ̃s eratis eiꝰ ducẽ
urorẽ nec matrẽ ex alio m̾inio. sactã poͣt᷑.¬

Expanded text:
sse, cum ideo maxime matrem praetulit, ne filiae nuptias tutori committeret. Mulier liberto uiri ac patroni sui mala ratione coniungitur. Tutor, qui rationes curatori reddidit, puellam suam ante constitutum tempus aetatis eius uxorem ducere nec matrem ex alio matrimonio factam pot
Abbreviated transcription (Latin):
su capta ẽ. nec pꝰsa qmͣ ap̃ eũd̾ uirũ lib¬
era facta ẽ eiꝰdem petumie cãm muta¬
re potuit. Itaq nec scõ ꝗdem diuor¬
tio aut dõtis iure. aut ꝑ ꝯditõne irpe¬
tẽ recte põt. Set is cuius petiĩa ẽ. rec̃¬
te uendicat eam. o si uir eam petutu

Expanded text:
sucapta est. nec postea quam apud eundem uirum libera facta est, eius pecuniae causam mutare potuit. itaque nec facto quidem diuortio aut dotis iure aut per condictionem repetere recte potest, sed is cuius pecunia est recte uindicat eam. quod si uir eam pecu
Abbreviated transcription (Latin):
trignii cã acceptilatõñe in t̃positã ñ setu¬
tis nuptuis nullã eẽ. atq id̾o suoloco ma¬
aũ extneus accepto fert debitor suo dotis
ꝯstituẽde cã siꝗdẽ nuptie ĩ secute ñ sunt.
lib̾atõ nõ sequat᷑. nisi farte sic acceptotul¬
it. ut uelit mulieĩ in tocũ dẽatũ tẽ eñi
tredẽd ẽ. łr eui tianu acceptũ amuliere
ꝯditõ acquin ño pẽt. plans sccutis nupti¬
is muliet soluto nim̾is dotis eractõñe ha¬
bebit. insi forte sic accepto tulit extͣne᷑.¬

Expanded text:
trimonii causa acceptilationem interpositam non secutis nuptiis nullam esse atque ideo suo loco maautem extraneus accepto fert debitori dotis constituendae causa, si quidem nuptiae insecutae non fuerint, liberatio non sequetur: nisi forte sic accepto tulit, ut uelit mulieri in totum donatum: tunc enim credendum est breui manu acceptum a muliere condictio adquiri non potest. Plane secutis nuptiis mulier soluto matrimonio dotis exactionem habebit, nisi forte sic accepto tulit extrane
Abbreviated transcription (Latin):
urorẽ ducat. uł eam filio suo nuĩgat.
quo fcõ. ut̃q infamat᷑. ⁊ ꝓ dignitate
puꝑille extra ordiñe cohercetur nec
intẽrẽ filius sui iuris anĩ potesta¬
b̾tũ eã pupillã cuiꝰ patronꝰ res admini
ripħ. Honsolũ uiuo tutore. s ⁊ pꝰ
mortẽ eius filiꝰ tutois urorẽ duce ꝓhibe¬
tur. eam cuiꝰ tutele rationi obstrictus
pat̃ fuit. nec puto int̾ẽe ex stitͣt ei ht̃s
filiꝰ. an abstinui̾t pat̾na bẽditate. an
nec lirs fuit sorte exbrdatus. aut p̃t̾ctꝰ.¬
nate. ⁊ an nepoti ex alcoͣ filio eã colloca¬
re possit. siue em̃acipato si mañeti ĩ po¬
testate. qr parsaffectõtus cã suspitioẽ¬

Expanded text:
uxorem uel eam filio suo iungat: quo facto uterque infamatur et pro dignitate pupillae extra ordinem coercetur: nec interest, filius sui iuris an in patris pbertum eam pupillam, cuius patronus res admini. Non solum uiuo tutore, sed et post mortem eius filius tutoris ducere uxorem prohibetur eam, cuius tutelae rationi obstrictus pater fuit: nec puto interesse, exstiterit ei heres filius an abstinuerit paterna hereditate an nec heres fuit forte exheredatus aut praeterinatae, an nepoti ex altero filio eam collocare possit siue emancipato siue manenti in potestate, quia par affectionis causa suspicio
Abbreviated transcription (Latin):
postta cognito ꝙ filiꝰ ft̃is eoꝵ ño fuisset.
Qũebetit᷑ an cum eo de hͣeditate frĩs pͥꝰ¬
sit̃ ꝓpt̃ emissam manũ ab eis qi cũ filio
missi. statũ eiis qui ꝓbari põt a frĩb de¬
fũcti filemortui non ẽẽ. tamitae ꝯfir¬

Expanded text:
postea cognito, quod filius fratris eorum non fuisset, quaerebant, an cum eo de hereditate fratris possint, propter emissam manum ab eis quasi filio, missi statum eius, qui probari potest a fratribus defuncti filius mortu‹i› non esse, minime confir
Abbreviated transcription (Latin):
ex smia uictꝰ ẽ. legitim tp̃is spatio fruc¬
tibͣ lib̾at᷑. cũ ea tꝑis nitcapedo iudicatis
dilatioñẽ dare non l̾ucrũ afferre debeat.
¶ In fus qͦ iudicus q̃ nõ sũt abittaĩa uec
bone fidi post litẽ ꝯtestatã cã accoi prãn¬

Expanded text:
entia uictus est, legitimi temporis spatio fructibus liberabitur, cum ea temporis intercapedo iudicato dilationem dare, non lucrum adferre debeat? In his quoque iudiciis, quae non sunt arbitraria nec bonae fidei, post litem contestatam
Abbreviated transcription (Latin):
puatĩ a creditorib distrahi. Tũc en im
nulla ꝯpetit ep̃toiͣ ex stiplatu accõ. qr
rem habere ei licet. ꝙ cũita ẽ. uid̃. miꝰ.
nũ ⁊ si abeo qui euieit dõata legataue
res fuit ep̃toi. eq̃ dicẽdũ fir ex stipłatu
accõnẽ ño nasci scilicit. si añt qm̃ abd

Expanded text:
uatim a creditoribus distrahi: tunc enim nulla competit emptori ex stipulatu actio, quia rem habere ei licet. Quod cum ita est, uideamus, num et si ab eo qui uicerit donata legataue res fuerit emptori, aeque dicendum sit ex stipulatu actionem non nasci, scilicet si antequam abd
Abbreviated transcription (Latin):
seͥpsit. licet inp̃iudicis ꝑoͦsse̾ patronus
e uidetor. um patt̾ib actoui ñs lider¬
tũ fungi debere. sed eum qui se patron¬
ur ẽs ꝯtendit. ¶Qui dolo dicit fẽm qͣs¬
quid. licet in erceptõne dõceͤ dolũ admli¬
ssũ deb⁊ ¶ Introgatõnis facte ꝓbatio¬

Expanded text:
psit, licet in praeiudicio possessor patronus esse uidetur, uerum partibus actoris non libertum fungi debere, sed eum qui se patronum esse contendit. Qui dolo dicit factum aliquid, licet in exceptione, docere dolum admissum debet. Interrogationis factae probatio
Abbreviated transcription (Latin):
lp.. Si ẜim̃ ciuꝰ noĩe duplam sup¬
ulatus sis manuraiseris nicd ex stipu¬
latione consequi possis. quia nõ eum¬
citur quo minus tibi hr̃e liceat. qũẽ
ip̃e añt uolũtate tua ꝑ̃did̾is.
Pop Hoc iute utimur ut erceptõ¬
nes er ꝑsona emptois obide si obstant.
to. nec ex stipłatone duple. nec sĩple
accõ cõpetit emptoĩ. si exceptõ ei ex
facto ipsius opposita obstitit.

Expanded text:
 seruum, cuius nomine duplam stipulatus sis, manumiseris, nihil ex stipulatione consequi possis, quia non euincitur, quo minus habere tibi liceat, quem ipse ante uoluntate tua perdideris. Hoc iure utimur, ut exceptiones ex persona emptoris obiectae si obstant, to nec ex stipulatione duplae nec simplae actio competit emptori, si exceptio ei ex facto ipsius opposita obstiterit.
Abbreviated transcription (Latin):
stiturũ dicit᷑ ut cũ quis lib̾tã suã duxiͣt ix¬
orem qmͣ ex fid̾i ⁊missi cã manumisit᷑. li ce¬
at lib̾te ĩuito eo nuptias ꝯt̾hẽ. puto. quia
ñ erat fendus is. qui ex necĩtate manium¬
isit. ñ suo arbitrio. m agis em̃ debitã lib̾ta¬
tẽ p̃fitiͣt. qmͣ ullũ bñsiuiũ in mulierẽ ꝯtu¬

Expanded text:
stitutum dicitur, ut, cum quis libertam suam duxerit uxorem, quam ex fideicommissi causa manumiserit, liceat libertae inuito eo nuptias contrahere: puto, quia non erat ferendus is qui ex necessitate manumisit, non suo arbitrio: magis enim debitam libertatem praestitit quam ullum beneficium in mulierem
Abbreviated transcription (Latin):
peteͣ ⁊ oblitꝰ se in testõ legasse id fecĩt
ab itroꝙ ergo ꝓbatio eius rei exigñda
ẽ. pͣita fronte equiꝰ iudetͣ ut petitor ꝓ¬
bet qd̃ intendit. ẜ inmirũ ꝓbatõnes q̃¬
dã areo erigunt᷑. Nam si creditũ petam

Expanded text:
petere et oblitus se in testamento legasse id fecerit: ab utro ergo probatio eius rei exigenda est? prima fronte aequius uidetur, ut petitor probet quod intendit: sed nimirum probationes quaedam a reo
Abbreviated transcription (Latin):
dem ; Cum in ueditõne ẜ ui pecu¬
uũ sẽꝑ ex ceptũ ẽẽ intelligitur. is homo
ex peculio sũm̃a qnͣdũ secũ abstulat. si ꝑꝑ
hane cãm furti cum emptore actu sit.
ño reu̾̃tetur emptei ad uẽditorẽ exstip¬
latõne duple qr furtis noxisq solutum

Expanded text:
m. Cum in uenditione serui peculium semper exceptum esse intellegitur, is homo ex peculio summam quandam secum abstulerat. si propter hanc causam furti cum emptore actum sit, non reuerteretur emptor ad uenditorem ex stipulatione duplae, quia furtis noxisque solutum
Abbreviated transcription (Latin):
aia. NUmde indebito qr̃. quis ꝓbart
debet non fuisse debitũ res ita temp̃ada
ẽ. ut si quidẽ is qui accepisse dicit᷑ remͥi ł
pecuniam indeb itã hoc ñegauiͣt ⁊ ip̃e
qui dedit legitimis ꝓtatõnib solutio

Expanded text:
. Cum de indebito quaeritur, quis probare debet non fuisse debitum? res ita temperanda est, ut, si quidem is, qui accepisse dicitur rem uel pecuniam indebitam, hoc negauerit et ipse qui
Abbreviated transcription (Latin):
agratoꝵ ins hrg. pari ratõne ⁊ soroĩẽ
patris mei adoptͣru posiũ ducẽ. si non
fuit eodem płtre nata
honeste sint. uł salt̃e lib̾ti sui nuptie
officis iubicis suꝑ hoc cognoscẽtuĩ. hec
pre hilgri nan debent.

Expanded text:
dgnatorum ius haberent. pari ratione et sororem patris mei adoptiui possum ducere, si non fuit eodem patre nata.honestae sint uel saltem liberti sui nuptiae, officio iudicis super hoc cognoscentis hae prohiberi non debent.
Abbreviated transcription (Latin):
cum uendidit. ⁊ abemptere cuietus fu¬
erit. dño quidẽ adu̾sus ꝯuenditoiẽ ĩ so¬
lidũ ꝯpetit actio. emptor uo adu̾sus
dñm dũtarat d̾ peculio. denĩitiare uõ
d̾ euictõne emptor ẜ uõ ñ dño debet.
ita eñi euicto hoĩe mutilit᷑ d̾ peculio
agẽ potit᷑. sin aĩ ẜuiis decesserit. tũc
dño denũtiand̾ est ¶Si a me bessem
fũdi egnis. ⁊ a ticio trientẽ. deĩ par¬
tem fuldi dimidiã a te quis petierit. si
quid̾ er besse que a me acceꝑas. semis ꝑ¬
fie qũe a me acceꝑas. petitus fuãt. tiꝰ
quid̃ ꝓ triente. ego ꝓ sertante. euictõñe
tibi mãbimꝰ ¶ pat̾ sciens filiũ suũ qũe
in potestate habebat ignoianti ep̃tori
uetididĩt. Ouesttũ ẽ. an cuictionis noĩe

Expanded text:
um uendiderit et ab emptore euictus fuerit: domino quidem aduersus uenditorem in solidum competit actio, emptori uero aduersus dominum dumtaxat de peculio. denuntiare uero de euictione emptor seruo, non domino debet: ita enim euicto homine utiliter de peculio agere poterit: sin autem seruus decesserit, tunc domino denuntiandum est. Si a me bessem fundi emeris, a Titio trientem, deinde partem dimidiam fundi a te quis petierit: si quidem ex besse quem a me acceperas semis psse quem a me acceperas petitus fuerit, Titius quidem pro triente, ego pro sextante euictionem tibi praestabimus. Pater sciens filium suum quem in potestate habebat ignoranti emptori uendidit: quaesitum est, an euictionis nomine
Abbreviated transcription (Latin):
eam accepisse. ꝓhatõnẽ nõ debiti ab ad¬
u̾saĩo prigẽ. sinuẽ abinitio ⁊fiteatut
quidẽ suscepisse petunias. dicat ap̃t nõ
in debitas ei fuisss solutas. p̃sup̃tionem
tat. qus eisi soluit. iniqmͣ ͭ esupis ẽ. ut
faile suã pecuniata iactaret. ⁊ indebiͣ¬
tas effundet. ⁊ marĩe si ip̃e qui in debr¬
tas dedisse dicit homo diligens ẽ.⁊ stud.
in aliquõ facile etrasse. ⁊ id̾o eũ qui dicit
indebitam soluisse cõpelli ad ꝓbatõnem
qd̾ ꝑ dolũ accipientis. uł aliquã iustam
ignorantit cãm in debtũ ab eo solutũ

Expanded text:
eam accepisse, probationem non debiti ab aduersario exigere. sin uero ab initio confiteatur quidem suscepisse pecunias, dicat autem non indebitas ei fuisse solutas, praesumptionemtat: qui enim soluit numquam ita resupinus est, ut facile suas pecunias iactet et indebitas effundat, et maxime si ipse qui indebitas dedisse dicit homo diligens est et studioe est in aliquo facile errasse. et ideo eum, qui dicit indebitas soluisse compelli ad probationes, quod per dolum accipientis uel aliquam iustam ignorantiae causam inde
Abbreviated transcription (Latin):
in uno casu ad eũ dos regredi possit.
nũꝗd ergo tẽ d̾mũ agẽ possit. cũ mor¬
tua in nimio filia potuit dotẽ repetẽ
si euict᷑ fu̾dus ñ eẽt. an ⁊ ħ casu interẽ
patris dotatã filiã hr̃s tit stat̃ ꝯuenuire¬

Expanded text:
 uno casu ad eum dos regredi possit. numquid ergo tunc demum agere possit, cum mortua in matrimonio filia potuit dotem repetere, si euictus fundus non esset? an et hoc casu interest patris dotatam filiam habere, ut statim conu
Abbreviated transcription (Latin):
dem: Scio quid̃ tc̃tatũ ẽẽ an testa¬
m̃tũ faciendũ adhibĩ possit ad ult̾u dẽ¬
pnatꝰ. ⁊ sane iuste testimonu offm ei
mt̃dicẽdũ ex istimo g̾ neqꝙ iure culite¬
stam̃tũ ualere. ad ꝙ huiꝰmodi testis ꝓces¬
sit. neq iure p̃toĩs . ꝙ ius quile substut᷑¬

Expanded text:
 Scio quidem tractatum esse, an ad testamentum faciendum adhiberi possit adulterii damnatus: et sane iuste testimonii officio ei interdicetur. existimo ergo neque iure ciuili testamentum ualere, ad quod huiusmodi testis processit, neque iure praetorio, quod ius ciuile subs
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ. nõ põt neq nũtiũ remitte̾. neq q̃
dotis causa data sũt adice̾. ip̃a em̃i filia
nubẽdo efficiet dotẽ eẽ. ꝯditioneq exͥtĩ¬
gnet. q̃ cã ñõ secuta nasci potłͣt. nisi for¬
ic qͥs ꝓ põãt. it dotẽ patrẽ ꝓ em̃acipata fi¬
li dedisse. ut si nuptris ñ ꝯsentitet. uł cc̃¬
habebit repetitionem

Expanded text:
ta est, non potest neque nuntium remittere neque quae dotis causa data sunt condicere: ipsa enim filia nubendo efficiet dotem esse condictionemque extinguet, quae causa non secuta nasci poterit. nisi forte quis proponat ita dotem patrem pro emancipata filia dedisse, ut, si nuptiis non consentiret, uel conhab
Abbreviated transcription (Latin):
dem Si cũ u̾eoitor ãmon siet
ꝓp̃torẽ. pe ꝑubliciana potius ut ca ał¬
tione qͣd fundo uectigali ꝓposita est
ex pietur ep̃toi id face suꝑseoit. om̃ĩ¬
modo nocebit ei dolus fuus. nec ꝯnrt¬
tit᷑ appłatõ. Hon idẽ in ẜ uana quoq
tio. nudam possessioñe tñ adudcat

Expanded text:
 Si, cum uenditor admonuisset emptorem, ut Publiciana potius uel ea actione quae de fundo uectigali proposita est experiretur, emptor id facere supersedit, omnimodo nocebit ei dolus suus nec committitur stipulatio. non idem in Seruiana quoque ti
Abbreviated transcription (Latin):
q hni qui ꝑcepti sũt eo tꝑr quo sꝑabat᷑ affi¬
nitas .s. ⁊ posfĩores snm rem mora fuĩt. aut
nõ ꝯueniret᷑. restitũe fructꝰ ei licuerat ne
gligẽ sũdũ ¶ Itẽ si indebitũ fũdũ solu.
⁊ repeto. fructus quoq repete̾ debeo. idẽq
ẽ. si mortis cã fundus sit dõatus. ⁊ relauit ꝗ¬

Expanded text:
 hi qui percepti sunt eo tempore quo sperabatur adfinitas, sed et posteriores, si in re mora fuit, ut non conueniebatur restituere fructus, licuerat ei neglegere fundum. Item si indebitum fundum solui et repeto, fructus quoque repetere debeo. Idemque est, si mortis causa fundus sit donatus et reualuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. s d̾ p̃tio dũtarat eiꝰq usũtis. habi¬
ta ratione fructuũ dabitur. scilicet
si hos ei ꝗeuic̃it. restĩtũt ñ ht̃ necesse.
¶Mo̾ta q̃one intͣm t̃ ad p̃tisi restituen¬
dũ. sec ad rem defendẽdã uenditor ꝯue¬
nĩ põt ¶Qui nomĩ quale fuit uẽdidit

Expanded text:
rest, sed de pretio dumtaxat eiusque usuris habita ratione fructuum dabitur, scilicet si hos ei qui euicit restituere non habebat necesse. Mota quaestione interim non ad pretium restituendum, sed ad rem defendendam uenditor conueniri potest. Qui nomen quale fuit uendidit
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes imo p̃tio emit. ⁊ alt̃ in ea cã sit
ut ⁊ dibeat᷑. dem̃ petat᷑ p̃tiũ totũ exce¬
ptõ ent obicienda. si tñ pars p̃tu peta¬
tur. magis dicetur ño nocere exceptõ¬
ne. insi forte ea sit eã in qua ꝓp̃t uiti¬
ũ altius uttũq mãcipiũ rodiberd sit.

Expanded text:
n ea causa est, ut redhibeatur, deinde petatur pretium totum, exceptio erit obicienda: si tamen pars pretii petatur, magis dicetur non nocere exceptionem, nisi forte ea sit causa, in qua propter alterius uitium utrumque mancipium redhibendum sit.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ index. aut similib uitus tencat᷑ ¶ Q¬
tiens morb sontieus noĩatur. eũ signifi¬
care cassiꝰ ait. qui noceat. nõcẽ aũt intel¬
ligitut qui ꝑ petuus ẽ. non qui tp̃i finiat᷑.
s morbũ sonticũ eũ uideri. qui incidit
in hoĩem postqmͣ sanatꝰ sit. sic cñi sõtes
ter qmͣ nouicius dici põt. s ⁊ uet̾ãtorẽ ñ
spatio ẜ. uiendi. sed gne ⁊ cã estim̃ad̾. ceifꝰ
ait. nam quic̃q cyuenalicio nouiciorũ
ẽp̃tus alicui ministĩo p̃positus sit. statĩ
eum uetatoꝵ numero esse. noucrũ aut̃e
ñ tuoẽinio animi. s ꝯdĩtone ẜuitutis

Expanded text:
ndax aut similibus uitiis teneatur. Quotiens morbus sonticus nominatur, eum significari Cassius ait, qui noceat: nocere autem intellegi, qui perpetuus est, non qui tempore finiatur: sed morbum sonticum eum uideri, qui inciderit in hominem postquam is natus sit: sontes tor quam nouicius dici potest. sed ueteratorem non spatio seruiendi, sed genere et causa aestimandum Caelius ait: nam quicumque ex uenalicio nouiciorum emptus alicui ministerio praepositus sit, statim eum ueteratorum numero esse: nouicium autem non tirocinio animi, sed condicione seruitutis
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ Ex mille iugerib t̃ditis ducẽta
flum̃ abstulit. si postea ꝓ ĩ diuiso duce¬
ta eũcant᷑ duple stipło ꝓ parte qͥnta ũ
qũe flum̃ dntiinuãt ẽuictꝰ sit. iure ñ
diminuet᷑ euiccõus obligõ. ñ magis
esfectsꝙ si modo t̃re ĩ tẽgro ꝗ t̾ditus

Expanded text:
 Ex mille iugeribus traditis ducenta flumen abstulit. si postea pro indiuiso ducenta euincantur, duplae stipulatio pro parte quinta, non quem flumen deminuerat euictus sit, iure non deminuetur euictionis obligatio, non magis effecta. Quod si modo terrae integro qui
Abbreviated transcription (Latin):
esse. sit qd̾ inuenditõne accessurũ eẽ
dictũ ẽ. ut tam integrũ pĩetur. quam
ullud prãri debtut. qd̃ pͥncipalit̃ uen̾it
nam iure ciuili ut integra sĩt q̃ acces¬
ti si dolia accessura tundo dicta fuint.
ea macipia que in peculio fuint san¬
a cẽ pr̃are ueditor nõ debe. qr nõ di¬
xit certũ corpus accessurũ. s pec uli¬
um tale pẽare oportẽ:⁊ qũeadinodũ
certã qnͣtitatẽ peculu põare ñ debet.
tta nec hoc eadem ratione facẽ pop̃.
ait. ut ⁊̾ si hͣrditas aut pcculu ẜ i
uenierit. locus edicto ediliũ ñ sit citͣ
ea corꝑa q̃ sũt inhͣeditate aut in pe¬
culio. Idem ꝓbat. ⁊ si fundus cã ĩstrõ
uenierit. ⁊ in instrum̃to mãcipia
pecialit̃ actũ ẽẽ ꝓponatur ¶Si uen¬
dita res redibeatur. seruus quoq qui
ei rei accessit. licet in eo nullum uiti¬
um sit redibeatur.
sf̃nẽ.  CUm tiꝰd̾ gnis pͣses res simul
neneant. ułtti comedi uł corus. re¬
ferre ait. ĩ uniũsos an insĩgłos p̃ti¬

Expanded text:
esse, ut quod in venditione accessurum esse dictum est tam integrum praestetur, quam illud praestari debuit quod principaliter veniit: nam iure civili, ut integra sint quae accesti si dolia accessura fundo dicta fuerintea mancipia quae in peculio fuerint sana esse praestare venditor non debet, quia non dixit certum corpus accessurum, sed peculium tale praestare oportere, et quemadmodum certam quantitatem peculii praestare non debet, ita nec hoc. eandem rationem facere Pomponius ait, ut etiam, si hereditas aut peculium servi venierit, locus edicto aedilium non sit circa ea corpora, quae sunt in hereditate aut in peculio. idem probat et si fundus cum instrumento venierit et in instrumento mancipiapecialiter actum esse proponatur. Si uendita res redhibeatur, seruus quoque qui ei rei accessit, licet nullum in eo uitium sit, redhibetur.num. Cum eiusdem generis plures res simul ueneant, ueluti comoedi uel chorus, referre ait, in uniuersos an in singulos preti
Abbreviated transcription (Latin):
stipłatu hr̃e cepi eam. nec ob euictõnem
nec morte nec manu missione. nec fug
uis sit. reuꝑior sim. ut puta cũ it boĩs me¬
is non sit. quod si sanũ ẽẽ. trroñe ño eẽ. sti¬
tẽ usũ ꝑtmẽt. tam ⁊si inobscuͣro ãt. ut¬
pote ignorãtib nob̾. qm̃dui eũ habitus
eẽm. ⁊ anͣ futu̾m eẽt. ut eũ qͥsqmͣ aut.a me
aut ab eo cui ũedidissẽ. cuiue similt̃t cũ¬
ꝓmisissẽ. eũcẽtur. sũmã aũt op̃mioĩs su¬

Expanded text:
stipulatu habere coepi, eam nec euictione nec morte nec manumissione nec fuga uus sit pauperior sim, utpote cum in bonis meis non sit. quod si sanum esse, erronem non esse stitem usum pertineret, tametsi in obscuro esset utpote ignorantibus nobis, quamdiu eum habiturus essem et an futurum esset, ut eum quisquam aut a me aut ab eo cui uendidissem cuiue similiter promississem euinceret. summam autem opinionis su
Abbreviated transcription (Latin):
m᷑ licẽtia ꝯcedẽda ẽ ei cui honꝰ ꝓbatõnis
incũbit. adu̾saĩo suo d̾ rei ĩtate iusiur¬
andũ inferre. pͥus ip̃o ꝓ calũpnia ntãte᷑
ut iuder uiram̃ti fid̾em secut᷑. ita suam
suĩam possit forinare. iure efende relig¬
se specialit᷑. qui catõñe erposuit. causo:
ex planauit. ꝓ quib eand̾. iscͥpsit tẽ erĩt¬
eũ stare oportet. sue ꝯsessioni nisi euidẽ¬
tasmus ꝓdatõnib inscptis habitis ostñ¬
d̾e ꝑatũs sit. sese ħ in debite ꝓmisisse.

Expanded text:
mus licentia concedenda est ei, cui onus probationis incumbit, aduersario suo de rei ueritate iusiurandum ferre, prius ipso pro calumnia iurante, ut iudex iuramenti fidem secutus ita suam sententiam possit formare, iure referendae religse specialiter qui cautionem exposuit causas explanauit, pro quibus eandem conscripsit: tunc enim stare eum oportet suae confessioni, nisi euidentissimis probationibus in scriptis habitis ostendere paratus sit sese haec indebite promississe.
Abbreviated transcription (Latin):
eos sanos esse.
ret. neq id̾o morbosi sũt. p̃sertĩ cum si¬
ne dentib nascam. nee id̾o minꝰ sani
sumꝰ. donec dentes habeamꝰ. alioquin
nullus senex sanus eẽt.
sed poliposus. ¶ eum qui ocłm altmͣ
ant alt̾am maxillã maiorẽ ht̃. si rec
te utat᷑. sanũ uideri pediꝰscrib̾ air .n.
in equantatẽ maxillaꝵ. ocłoꝵ. mac¬
hioꝵ. si nicħ̾ ex ministĩo pr̃ando. sub¬
quis natura gutturosus sit. aut oc
sciendũ ẽ sceuam nõ eẽ morbosũ. uel
intiosũ. p̃t̾ qmͣ si in begcillitate dext.¬
re. ualidius sinͥstra utatur. seꝰ hũc non
sceuam. set mãcũ cẽ ¶Is cui os oleat.
an san̾atus sit quesitũ est. tred̃. ait.
nõ eẽ morbosũ. os alicui olere uelu¬
ti yrcosũ. strab̾gñe. hoc eñi ergluuie
oris accid̾e sołe. si tñ ex corꝑis uicio id
accidit. ueluti qd̾ iecur. ꝙ pulmo. ail
aliud quid simile dolet. morbosus ẽ.¬

Expanded text:
eos sanos esse. ret neque ideo morbosi sunt: praesertim cum sine dentibus nascimur nec ideo minus sani sumus donec dentes habeamus: alioquin nullus senex sanus esset.sed et polyposus. Eum, qui alterum oculum aut alteram maxillam maiorem habet, si recte iis utatur, sanum videri Pinaequalitatem maxillarum oculorum bracchiorum, si nihil ex ministerio praestando subquis natura gutturosus sit aut ocsciendum est scaeuam non esse morbosum uel uitiosum, praeterquam si inbecillitate dextrae ualidius sinistra utitur: sed hunc non scaeuam, sed mancum esse. Is cui os oleat an sanus sit quaesitum est: Trebatius ait non esse morbosum os alicui olere, ueluti hircosum, strabonem: hoc enim ex illuuie oris accidere solere. si tamen ex corporis uitio id accidit, ueluti quod iecur, quod pulmo aut aliud quid similiter dolet, morbosus e
Abbreviated transcription (Latin):
magis eo noĩe agẽ possit. at cum ip̃e
ignorãs ẽẽ uiciosũ nĩdato dñi ꝗid sci¬
ret emĩt ⁊ redibitõia agat ex ꝑsoã dñ
utilẽ ęrceptõñe ei ño putabat op̃põn
nec ex hac cã i. dibitõ ẽ. si sidixĩt hc̃
furem s̃ eẽ. ex illa parte tenebitur
quod dirit. ꝓmisit ue.

Expanded text:
magis eo nomine agere possit: at cum ipse ignorans esse uitiosum mandatu domini qui id sciret emerit et redhibitoria agat, ex persona domini utilem exceptionem ei non putabat opponnec ex hac causa redhibitio est: sed si dixerit hunc furem non esse, ex illa parte tenebitur, quod dixit promisitue.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩectũ est. ⁊ usuras si q̃ cõpetierĩt. nullꝰ
eẽ mor̃ti si medus certus ño adiciat᷑.¬
Iarẽ : ¶ ora neri incelligitur p̃o ex re
si ex ꝑsona .i. si int̃pellatus oportuno
loco non soluĩt.ꝙ ap̃ iudicem examin¬
q. tullio balbo seͥpsit. an mora scã intel¬
ligat᷑. nrq. ꝯstitutõne ulla. neq iuris
auctoꝵ questione decioi posse cum sit
magis facti qm̃ iuris ⁊ non sisfieit ad
ꝓbatõnẽ more. Si ẜ no debitoĩs absen¬
tis denũtiatũ ẽ a creditore. ꝓcuratore

Expanded text:
iectum est: 'et usuras, si quae competierint', nullius esse momenti, si modus certus non adiciatarum. Mora fieri intellegitur non ex re, sed ex persona, id est, si interpellatus oportuno loco non soluerit: quod apud iudicem examin Tullio Balbo rescripsit, an mora facta intellegatur, neque constitutione ulla neque iuris auctorum quaestione decidi posse, cum sit magis facti quam iuris. Et non sufficit ad probationem morae, si seruo debitoris absentis denuntiatum est a creditore procuratore
Abbreviated transcription (Latin):
qr neq de fortitudine eiꝰ quid dẽchitur.
neq d̾ utilitate cũ ad gn̾andũ nũꝙͣ sit
habilis. ceciliꝰ quoq sctib̾. nõ om̃ia aĩa¬
liã que sũt castrata obid ip̃m utiosa
cilliora. ⁊ id̾o mulũ non eẽ uitiosũ. Idẽ
refert offiliũ eristimasse equu castratũ
sanũ esse. sicuti spãdo quoq sanꝰ ẽ. s si
ep̃tor ignorauit uẽditor quoq seit. ex
¶Questtũ ẽ. si mula talis sit ut tnͣs iũgi
ño p̃ossit. an sanasit. ꝙ ⁊ põp. ait. sa¬
nam eẽ płasq deniq cat urarias taleᷤ
cẽ ut ñ possint tͣnsiũgi idẽ ait. si na¬

Expanded text:
quia neque de fortitudine quid eius detrahitur neque de utilitate, cum ad generandum numquam sit habilis. Caelius quoque scribit non omnia animalia castrata ob id ipsum uitiosacilliora: et ideo mulum non esse uitiosum. idem refert Ofilium existimasse equum castratum sanum esse, sicuti spado quoque sanus est, sed si emptor ignorauit, uenditor scit, ex Quaesitum est, si mula talis sit, ut transiungi non possit, an sana sit. et ait Pomponius sanam esse: plerasque denique carrucharias tales esse, ut non possi‹n›t transiungi. Idem ait
Abbreviated transcription (Latin):
scb̾. egit inquit᷑ qñto minoi̾s pp̃t fugã
serui. dem̃ agit ꝓp̃t moibum id agnd̾
eẽ inquit. ne lucrũ faciat emptor. et
emptũ. x.tinoĩs aũt empturũ fuis¬
se duob. si tm̃i fugitiuũ ẽe scisset ep̃¬
tor. ħ consecutũ ꝓpt̃ fugam mor cõꝑi¬
sset. qr ño eẽt s̾anus. similit duobus
minoris ep̃turũ fuisse. si de morbo ñ
ignoiasset nirsus ꝯsequi debebit duo
nus ⁊ fugitius esset. sex tm̃ eẽt ep̃¬
tuͣs. scd̃m hoc sepiꝰ ex stipłatu agi põt.
neq em̃ ex una stipłatõne. s ex plibus

Expanded text:
. egit, inquit, quanti minoris propter fugam serui, deinde agit propter morbum: id agendum est, inquit, ne lucrum faciat emptor et emptum decem, minoris autem empturum fuisse duobus, si tantum fugitiuum esse scisset emptor: haec consecutum propter fugam: mox comperisse, quod non esset sanus: similiter duobus minoris empturum fuisse, si de morbo non ignorasset: rursus consequi debebit duo:nus et fugitiuus esset, sex tantum esset empturus. secundum haec saepius ex stipulatu agi poterit: neque enim ex una stipulatione, sed ex pluribus
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Iustissime ediles noluerũt ho¬
miñe ei rei q̃ mĩnoĩs eẽt. accede ncqͣ
teb. R idiculũ nãq. eẽ tunice fũdũ
accede. cetñl hom̃ũ uenditiomi quid
culio ẽ. qm in ẜuo ⁊ ton nũqmͣ uica¬
rius qui accedit. pluris ẽ qmͣ is ẜuusꝗ¬

Expanded text:
um. Iustissime aediles noluerunt hominem ei rei quae minoris esset accedere, ne qua rebus: ridiculum namque esse tunicae fundum accedere. ceterum hominis uenditioni culio est quam in seruo, et nonnumquam uicarius qui accedit pluris est quam is s
Abbreviated transcription (Latin):
p̃. Sicui lingua abscisa sit. an
it enĩ hũc uderi tĩo eẽ sanũ.
demꝰ utũ morbosũ eẽ sab̾ ait.
reret. s siquis grauit loquit᷑. morbo
sit ab scisus. m̃brũne quid laceratum.
qmͣuis ꝯsanatͣt. si tñ obeam rem eo
minꝰ uti possit. non iuderi sanũ esse.
bitõnis ꝓ pt̃ ꝙ ñ illud spectãd̾ est. quis¬
nũs sit digitoꝵ. s an sine impediml¬
to. uł plurib uł panciorib uti possit¬
¶ dem de ydiopico Questtũ ẽ an sanus
cẽt. ⁊ puto eum redibi posse. s ⁊ ita¬
neq matutinꝰ tꝑr udz. neq uesꝑti¬

Expanded text:
. Si cui lingua abscisa sit, an it enim hunc uideri non esse sanum.um morbosum esse Sabinus ait: ret. sed qui graviter loquitur, morbossit abscisus membrive quid laceratum, quamvis consanaverit, si tamen ob eam rem eo minus uti possit, non videri sanum essgitus de manu aut de pede praecisus sit, eum mornumerus sit digitorum, sed an sine impedimento uel pluribus uel paucioribus uti possit. De myope quaesitum est, an sanus esset: et puto eum redhiberi posse. Sed et νυκneque matutino tempore uidet neque uesperti
Abbreviated transcription (Latin):
utamur. ita d̾mũ ꝓbomĩtate eiꝰ estim¬
atio fiet. si ꝯfuse mumũsis macipris
pioꝵ ꝯstituto p̃tio uliiu̾satanti uenie¬
tc̃ cuiusq mãcipi p̃ciũ. seu pluris.
no uicio ueneat. ⁊ hoc edictũ falla

Expanded text:
utamur, ita demum pro bonitate eius aestimatio fiet, si confuse uniuersis mancipiis piorum constituto pretio uniuersa tanti uenietunc cuiusque mancipii pretium, seu pluris nouicio ueneat. et hoc edictum falla
Abbreviated transcription (Latin):
dito ht̃. ut ab e. iptõe litis estrmatõñt
ꝯsequetur. cũ gͥ neq corpꝰ neq pecuĩa
empior absit. non opertet ꝯmittistipła¬
tioñe. qm̃uis si ip̃e iudicio accepto uictꝰ
eẽt. dlitis estimatõnẽ sustulisset. placet¬
quis non dedisset. ab adũ saĩo not austret᷑
ꝓp̃e eñĩ hũc ex scda emptõne .i. Er litis
esfimatõne emptori hr̃x lict. non ex pu¬

Expanded text:
ditor habet, ut ab emptore litis aestimationem consequatur: cum igitur neque corpus neque pecunia emptori absit, non oportet committi stipulationem: quamuis, si ipse iudicio accepto uictus esset et litis aestimationem sustulisset, placequis non dedisset, ab aduersario aufer‹r›etur: prope enim hunc ex secunda emptione, id est ex litis aestimatione emptori habere licet, non ex p
Abbreviated transcription (Latin):
sibeo Cum colono tidi ꝯuenit. u
inuecta. importata pignari cẽnt don¬
ec merces tibi soluta sit. aut eo noĩe sa
uideri eristimo. ⁊ id̾o illata pignõi ẽẽ¬
qui pignori p̃oia acceꝑat. ⁊ postĩoĩs em
qͥdam erhisdem fundis datierant. ad eã¬
dẽ ꝑsonã h̃rditas deuenãt. debitor of¬
fẽbat qnͣtũ a postĩore creditore mutu¬
atus fuerat. R. cogñdũ acciꝑe saluo u¬
re pignois pͥcius contctas.

Expanded text:
orum. Cum colono tibi conuenit, ut inuecta importata pignori essent, donec merces tibi soluta aut satisfactum essetuideri existimo et ideo illata pignor‹i› equi pignori praedia acceperat, et posterioris, cui quidam ex isdem fundis dati erant, ad eandem personam hereditas deuenerat: debitor offerebat, quantum a posteriore creditore mutuatus fuerat. respondit cogendum accipere saluo iure
Abbreviated transcription (Latin):
ta paria ueneũt edicto exp̃ssũ ẽ. ut cũ
altmũ in ea cã sit redibi debeat. utrumq
redibeat᷑. in qua re tam emptoĩ qm uen¬
dicõi ꝯsulit᷑. dũ ium̃ta ñ seꝑartut. siłi
modo.⁊ si trigauenient redibẽda erit
tota. ⁊ si quadiga redibeat᷑. s si duo pa¬
ria mulaꝵ sũt. ⁊ una mula uitiosa sit.
uł par. unũ solũ par redibebit᷑. alteꝵ¬

Expanded text:
ta paria uen‹e›unt, edicto expressum est, ut, cum alterum in ea causa sit, ut redhiberi debeat, utrumque redhibeatur: in qua re tam emptori quam uenditori consulitur, dum iumenta non separantur. simili modo et si triga uenierit, redhibenda erit tota, et si quadriga, redhibeatur. sed si duo paria mularum sint et una mula uitiosa sit uel par, solum par redhibebitur, alte
Abbreviated transcription (Latin):
uẽditoñe accessit ¶ Quia assidua est.
duple stpulatõ id̾cirto placuit etiã e
ep̃to agi posse. si dupla uenditoi mã¬
crpii non can̾eat. Ea eteñ q̃ sũt di¬
dus ⁊ ꝯsuetudinis in bone fidi iudici¬
is debeant uenire¶ Qui m̃acipia
uẽdũt natõne cuiq in uẽditõne pro¬
nũtiare debẽt. płtisq enĩ natõ s ui
aut ꝓuocat. aut det̾ret ep̃toiẽ. idcirto

Expanded text:
uenditione accessit. Quia adsidua est duplae stipulatio, idcirco placuit etiam ex empto agi posse, si duplam uenditor mancipii non caueat: ea enim, quae sunt moris et consuetudinis, in bonae fidei iudiciis debent uenire. Qui mancipia uendunt, nationem cuiusque in uenditione pronuntiare debent: plerumque enim ‹n›atio serui aut prouoca
Abbreviated transcription (Latin):
¶Culpã eñi oẽm accipiemꝰ. ñ utiq la¬
ne mortũ ep̃coi p̃stitit debere eua
⁊ si ñ adħibuit medicũ ut sanari
possit. uł malũ adhibuit.sed culpa
ut eñi ⁊ pedio uidet᷑. ea q̃cłiq post
litis ꝯtestatonẽ ꝗtĩgñt. arbitriũ iu¬
dicis desidont ¶ Quod in ꝓcutatoͬe
diximus. id̾ ⁊ in tutore ⁊ curaiore
dicind̾ erit. cetͣisq qui ex officio ꝓali¬
is rat̃ueniũt.⁊ ita pedius ait. ⁊ adi
Idem pediꝰ ait. familie appłłatiõe. et
filios. fa. d̾ m̃ostrari. facta eñi dome¬
sticoꝵ ꝓedibitoria agñtẽ pr̃are uolu¬
it ¶ Siquis egiͣt quãto minoris ꝓ p̃t
ẜ. ui fugam. deinde agat ꝓp̃t morbĩ
ꝗnͣti sieri ꝯdẽpnatõ debeat. ⁊ quidẽ se¬
piꝰ agi posse. qnͣto minois dubiũ non

Expanded text:
Culpam omnem accipiemus, non utique lanem morti emptor praestitit, debere eum: etiam si non adhibuit medicum, ut sanari possit, uel malum adhibuit, sed culpa ut enim et Pedio uidetur, ea, quaecumque post litis contestationem contingunt, arbitrium iudicis desiderant. Quod in procuratore diximus, idem et in tutore et curatore dicendum erit ceterisque, qui ex officio pro aliis interueniunt: et ita Pedius ait, et adiIdem Pedius ait familiae appellatione et filios familias demonstrari: facta enim domesticorum redhibitoria agentem praestare uoluit. Si quis egerit quanto minoris propter serui fugam, deinde agat propter morbum, quanti fieri condemnatio debeat? et quidem saepius agi posse quanto minoris dubiu
Abbreviated transcription (Latin):
cã fui̾t ut redib̾i debeat iudiciũdabi¬
mꝰ. quo utrũq redibeat᷑ ¶ Loguntut
ediles in hoc edicto d̾ ium̃tis rediben¬
dis cã añ huiꝰ edicti eadẽ ẽ. q̃ ⁊ macipi¬
oꝵ redibendoꝵ.⁊ fere eadem sũt in

Expanded text:
dabimus, quo utrumque redhibeatur'. Loquuntur aediles in hoc edicto de iumentis redhibendis. Causa autem huius edicti eadem est, quae mancipiorum redhibendorum. Et fere eadem sunt in
Abbreviated transcription (Latin):
uł alieni ẜui accipe eos quoq qui in
potestate eiꝰ sũt ¶ procurtou̾̃s sit m̃¬
tio inhac actõne. seo nenat̃. ꝓcurato¬
rem hic eñ acupiẽdũ ait. ñ qũelib set
cui uniusa negotia. aut ip̃mid. ꝓpt̃¬

Expanded text:
 alieni: accipe eos quoque qui in potestate eius sunt. Procuratoris fit mentio in hac actione: sed Neratius procuratorem hic eum accipiendum ait, non quemlibet, sed cui uniuersa negotia aut id ip
Abbreviated transcription (Latin):
tioñe ornatũ sit. au̾t id̾o inquit ut ẽ¬
eẽt uenale. sic ornatũ in spiceretur. sc̃¬
actione ⁊ in edicto ad iectũ ẽ. uẽdendi
cã ornata ducta ẽẽ. põt em̃i urm̃tũ or¬
natũ itinis causa duci deinde uenĩre.
di pła ium̃ta uẽnier̃t. nõ omĩa erunt
redibenda ꝓpt̃ uniꝰ ornam̃tũ. ⁊am⁊ si
uitioss̃ sit᷑ utiũ iugũ. nortã ꝓp̃t̃ hoc¬

Expanded text:
tione ornatum sit, aut ideo, inquit, uenale cum esset sic ornatum inspiceretur: semactione et in edicto adiectum est: 'uendendi causa ornata ducta esse': poterit enim iumentum ornatum itineris causa duci, deinde uenire. Si plura iumenta uenierint, non omnia erunt redhibenda propter unius ornamentum: nam et si uitios
Abbreviated transcription (Latin):
ui accepit. s etiam si aueditore fuei̾t
idcirco consecutus qd̾ tardiꝰ e homiñe
restituit.s ⁊ si a quouis alio possõre
fructꝰ accep̃. emptoi restitue eos debe¬
bit. set ⁊ siquid fructuũ noĩe ꝯsetut᷑
ẽ id pr̃es. Item si legatũ uł hẽditas
ẜuo obueniͣt. neq refert potuiͣt hoc
ꝯsequi uenditor.an ño potinͣt si ser
uũ uendidisset. ponam᷑ eñi talem eẽ
qui caꝑe aliquid ex̃ testõ ñõ potueit.
nichũ hrs nocebit  pediꝰ ꝗdem etiam
illud non putat esse spectandũ. cuiꝰ
ꝯtẽplatõne testator ẜ uũ hr̃dẽ scͥpsat.¬

Expanded text:
ui accepit, sed etiam si a uenditore fuerit idcirco consecutus, quod tardius ei hominem restituit: sed et si a quouis alio possessore fructus accepit emptor, restituere eos debebit: sed et si quid fructuum nomine consecutus est, id praestet: item si legatum uel hereditas uo obuenerit. neque refert, potuerit haec consequi uenditor an non potuerit, si seruum non uendidisset: ponamus enim talem esse, qui capere aliquid ex testamento non potuerat: nihil haec res nocebit. Pedius quidem etiam illud non putat esse spectandum, cuius contemplatione testator seruum heredem scrib
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃. Redide ẽ facẽ ut rursus habet
qĩ rediditio. ¶ Cum redditur ab ep̃to¬
re nrãtipiũ. uenditori. de dolo.in. ꝓ¬
mitti oportẽ cũ pop̃. ait. ⁊ id̾o cautio¬
nes necessaias ẽẽ. ne forte aut pignoS¬
ridatus sit ẜ nus ab ep̃tore. aut iussut

Expanded text:
. Redhibere est facere, ut rursus habeatquasi redditio. Cum redditur ab emptore mancipium uenditori, de dolo malo promitti oportere e‹i› Pomponius ait et ideo cautiones necessarias esse, ne forte aut pignori datus sit seruus ab emptore aut iussu
Abbreviated transcription (Latin):
dus sit. uetẽs eñĩ fraridem ꝓ pena po¬
ñe solebant. capitalẽ fraudem ad mĩ¬
sisse accipiemꝰ. doli .m. ⁊ ꝑ neꝗtiam.
cetmͣ siquis errore. siquiscasti fe¬
cent. cessabit ediciũ. uñ pop̃. ait. ne¬
q impub̾em. neq furioitĩ capitalem
ftaudem uiber admisisse. ¶Ercipit᷑
acit quo magis se reb hũonis extͣbat.
ut puta laqucũ torsit. siue medicam̃¬
tũ ꝓ ueneno bibit. p̃cipitẽ se exalto
misit᷑. aliud qnud fect. quo fcõ sꝑatuit
mortẽ ꝑueturam. fãdm̃ nõ nicħ in
aliũ ausurus quiħ adu̾sus se ausus ẽ.¬

Expanded text:
dus sit: ueteres enim fraudem pro poena ponere solebant. capitalem fraudem admisisse accipiemus dolo malo et per nequitiam: ceterum si quis errore, si quis casu fecerit, cessabit edictum. unde Pomponius ait neque impuberem neque furiosum capitalem fraudacit, quo magis se rebus humanis extrahat, ut puta laqueum torsit siue medicamentum pro ueneno bibit praecipitemue se ex alto miserit aliudue quid fecerit, quo facto sperauit mortem peruenturam, tamquam non nihil in alium ausurus, qui hoc aduersus se ausus e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓportõne heteditaria potit ẜ uus re¬
diber.⁊ si ẜuus pliũ uenierit. idem
erit oicendũ. Ham si unus a płib. uł
płes ab uno. uł pła m̃acipia ab uno
rĩt uẽoitores. sĩgłis in solidũ redibẽ¬
dr̃ si tñ płes parces ep̃te sĩt a si̾gũs
recte dicetur altiͣ quid̾ posse redibi.
si płes sigli parces ab uno em̃at. tẽ
solidũ emant. unuiquisq ĩ solidũ re¬
dibeb̾it. ¶ Si macipium ꝙ redib̃i o¬
portẽt mortuũ sit. ħ querit᷑. nũqͥd

Expanded text:
portione hereditaria poterit seruus redhiberi. et si seruus plurium uenierit, idem erit dicendum: nam si unus a pluribus uel plures ab uno uel plura mancipia ab unorunt uenditores, singulis in solidum redhibendum: si tamen partes emptae sint a singulis, recte dicetur alteri quidem posse redhiberi, si plures singuli partes ab uno emant, tunc solidum emant, unusquisque in solidum redhibebit. Si mancipium quod redhiberi oportet mortuum erit, hoc quaeretur, numquid
Abbreviated transcription (Latin):
ouẽ dep̃catõñe hr̃et delicti alicuiꝰ. ñ
uũ emerit qut se in tyb̾im deiceiͣt
si moriendi dũ tgrat ꝯsilio suscepto.
a dño discessisset. ñ ẽẽ fugitiuũ. ⁊ si
fuge pͥus ꝯsiliũ hũit. deiñ mutata¬

Expanded text:
orem deprecationem haberet delicti alicuius, non uum emeris, qui se in Tiberim deiecit, si moriendi dumtaxat consilio suscepto a domino discessisset, non esse fugitiuum, sed si fugae prius consilium h
Abbreviated transcription (Latin):
erit. int̃ om̃s ꝯuenit sana eẽ eam. mn¬
axitiũ eñi ac p̃cipriũ munꝰ seminaꝵ
est ꝯciꝑe. ac tueri ꝯceptũ ¶ Puerpe¬
ram quoq sana eẽ si modo nicħ extr̃ĩ¬
na sit uic io corꝑis. contͣ ¶ de̾ eoqui
urmnã facit qͣt. ⁊ pediꝰ ait. nõ obeã
tem sanũ non ẽẽ. qd̾ in lecto sõpno ui¬
noq p̾ssus. aut etiara pigritia surgẽ¬
di urinam faciat. Sinautẽ iuiuo uesi¬
ce collectũ humorẽ ꝯtine nõ poterit.¬
sam uesitã hãt redib̾i posse ⁊ ueriꝰ
est qd̾ pedius ait¶ Idem ait. si uua¬
tollere magn qmͣ pr̃are redibitõnẽ
ꝙ moibus minuitar. ego puto si sit¬

Expanded text:
 omnes conuenit sanam eam esse: maximum enim ac praecipuum munus feminarum est accipere ac tueri conceptum: Puerperam quoque sanam esse, si modo nihil extrinna sit, si uitio corporis, contra.Item de eo qui urinam facit quaeritur. et Pedius ait non ob eam rem sanum non esse, quod in lecto somno uinoque pressus aut etiam pigritia surgendi urinam faciat: sin autem uitio uesicae collectum umorem continere non potestsam uesicam habet, redhiberi posse: et uerius est quod Pedius. Idem ait, si uuatollere magis quam praestare redhibitionem, quod morbus minuitur: ego puto, si
Abbreviated transcription (Latin):
redibitõnem eẽ. s ex emͣpto dat actõne.
s si uicrũ corꝑisusq ad aium penetrat.
forte si ꝓp̃t febrem loqñtur aliena iał
qui ꝑuicos more in sanoꝵ deridenda lo¬
qͣntur. in quos si aĩ uiciũ ex corꝑis in¬
cio accidit. redibi posse. Itẽ aleatoies.
⁊ umaĩos. ño ꝯtinĩ edicto quosdã rescri¬
psisse pap̃. ait. qũead mod̾ nec gulosos
nec inpostores. aut m̃daces. aut litig¬
sapientẽ ẜuũ uenditor pr̃are debeat.
tũ si ita fatuũ. uł morionẽ uedid̾it ut
meo nullus usus sit. uideri uiciũ. ⁊ in¬
derut hoc iure uti ut uitu morbiq
appellatio ñ uident᷑ ꝑtirĩe nisi ad cor¬
pora ¶ Aiaũt ui̾ciũ itad̾mũ pr̃abit
uenditor si ꝓmisit̃. siminꝰ. nõ. id̾o no¬
mĩnatĩ d̾ errone ⁊ fugitiuo exeipit᷑.
hoc enĩ aĩ uiciũ ẽ. nõ corꝑis. uñ ꝗdam
ium̃ta pauida. ⁊ calcitrosa morbosis
non ẽẽ annu̾anda dixerũt. aĩ enĩ non

Expanded text:
redhibitionem esse, ex empto dat actionem. Sed si uitium corporis usque ad animum penetrat, forte si propter febrem loquantur aliena uel qui per uicos more insanorum deridenda loquantur, in quos id animi uitium ex corporis uitio accidit, redhiberi posse. Item aleatores et uinarios non contineri edicto quosdam respondisse Pomponius ait, quemadmodum nec gulosos nec impostores aut mendaces aut litigsapientem seruum uenditor praestare debeat, tamen, si ita fatuum uel morionem uendiderit, ut in eo usus nullus sit, uideri uitium. et uidemur hoc iure uti, ut uitii morbique appellatio non uideatur pertinere nisi ad corpora: animi autem uitium ita demum praestabit uenditor, si promisit, si minus, non. et ideo nominatim de errone et fugitiuo excipitur: hoc enim animi uitium est, non corporis. unde quidam iumenta pauida et calcitrosa morbosis non esse adnumeranda dixerunt: animi enim, non
Abbreviated transcription (Latin):
aut .Gł tm̃ int̃ talia uicia et indi
dũ ex quo quis minꝰ aptus usuisit.
non tm̃ ad ꝑpetuos morbos. um̃ ad
tꝑ̃ales quoq hoc edictũ ꝑtine ¶ Trẽ¬
b. art. impetignosũ mordosũ non eẽ.

Expanded text:
antum inter talia uitia et eum morbum, ex quo quis minus aptus usui sit, non tantum ad perpetuos morbos, uerum ad temporarios quoque hoc edictum pertinere. Trebatius ait impetiginosum morbosu
Abbreviated transcription (Latin):
ueluti cecitas. licz homo ita natꝰ sit.
uitiũq a ppioido multũ disserre. ut p¬
uta. siquis alb sit. nam hũc uiciosum
magis ẽẽ qmͣ morbosũ. ego puto edi¬
ꝓinde siquid tale uieu fuiͣt. siue mor¬
bi. ꝙ usũ minist̾iũq hõis impediat.
id dabit redibitiomi locũ. dũ modo me¬
minimꝰ nõ utiq ꝙ lib qmͣleuissimũ
effice. ut morbosiss uttiosus ue habxa¬
atũ nõ sit. ꝯtẽpni em̃i hec poterunt.
Exẽpliitaq grã referamꝰ. qui morbo¬
si uitiosiq sunt. apud iuł qͣt si ẜuus¬
int̾ phãnaticos ñ sẽꝑ cap̃ iactaret.
⁊ aliqua ꝓfatus eẽt. an nicħominꝰ sa
mꝰ. alioꝗn inquit futurũ. ut itifim¬
tũ hac ratione multos sanos ẽt nega¬
remꝰ. ut puta leũe. siꝑstitiosũ. itacũ¬
dũ. ⁊ ꝯtumacẽ. ⁊ siqua similia sũt aĩ
uicia. Magis eñi de corꝑis sanitate ꝙͣ.
d̾ animi uicus reꝓmitti solet. Int̃dũ
tñ inquit uicium corꝑale usq ad aĩ

Expanded text:
licet homo itaque natus sit: uitiumque a morbo multum differre, ut puta si quis balbus sit, nam hunc uitiosum magis esse quam morbosum. ego puto aediProinde si quid tale fuerit uitii siue morbi, quod usum ministeriumque hominis impediat, id dabit redhibitioni locum, dummodo meminerimus non utique quodlibet quam leuissimum efficere, ut morbosus uitiosusue habeaatum non sit: contemni enim haec potuerunt. exempli itaque gratia referamus, qui morbosi uitiosique sunt. Apud Uiuinter fanaticos non semper caput iactaret et aliqua profatus esset, an nihilo minus sanre: alioquin, inquit, futurum, ut in infinito hac ratione multos sanos esse negaremus, ut puta leuem superstitiosum iracumdum contumacem et si qua similia sunt animi uitia: magis enim de corporis sanitate, quam de animi uitiis promitti. interdum tamen, inquit, uitium corporale usque ad