comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uictoris. que est malgogia. uł de alus rebꝰ
quas artandus.ł alii ad p̃dcam̃ capellã
tradentes elnñ delegauerũt. has itaꝙ
res cum capellis. mancipus utruisꝙ sexus
Uineis. pratis. aquis. molenelinis. silins cũ¬
ad eas ꝑtinere ꝓbantur uł p̃dc̃o monastĩo
acquuirente sunt ꝑ nram concessionẽ fis mꝰ
Scripturã quoꝙ illã quam b̃no ep̃c supra¬
ass monachis de eoꝵ decimis fecit ratum
et̃ censemns. ita ut mch de dechcim qs ade¬
as̃ antiquitus ꝑtimierunt ꝑ illã recentẽ
auctoritatem subtraħere cmꝙͣ liceat. H
antem omnia nostre auctoritatis p̃cepto
confirmamꝰ. atq sigilli nr̃i ĩpressione cõ¬
funamꝰ successorib nostris id suggeren
tes. maledictus qui transfret termino s ꝓ
tor augustus. aurem p̾cib pietatis nostre p̃¬
cib libent̾ accõmodauͭͤiͣt eas ꝙ stucliose more
predecessorum nostrorum ꝑficere qͣtinus ꝑ

Expanded text:
VictoVictoquæ Altaldus, vel alij ad prædictam Capellam tradentes CLVNIACO delegauerunt. Has itaque res cum Capellis, mancipiis vtriusque sexus, vineis, pratis, aquis, molendinis, siluis, caad eas pertinere probantur, vel prædicto Monadquirenda sunt, per nostram concessionem firmamus; scripturam quoque illam, quam Berno episcopus supradictis monachis de eorum decimis fecit, ratam esse censsemus, ita ut nichil de decimis quæ ad eas antiquitus pertinuerunt per ullam reccentem autoritatem subtraere cuiquam licead. Hec autem omnia nostræ autoritatis precepto confirmamus atque sigilli nostri impressione consignamus, successoribus nostris id sucgerentes: «Maledictus qui transfert terminos, idugustus. Aurem pietatis nostre precibus libenter acomodare, eosque studiose, more predecessorum nostrorum, perficere quatinus per
Abbreviated transcription (Latin):
rumq nostrorum quoꝵdam fidelium. quasdã
res ob amorem dei scõrumqi principum ap¬
ostolorum. scil petri atq pauli ad cluniacet̃
monasteruim trado. Eo siquidẽ tenore ut fta¬
ternitas monachoꝵ in ibi degentium res
ipãs sine tuiussib aut regis aut comitis
uł cuuislib inferioris gradus contrarieta¬
te ꝑpetuo iure possideant ⁊ eidẽ loco ꝑ nr̃m
memonale reẜuantes tam pro nobis qͣm
pro statu regni nrĩ xp̃i demenciam atq
p̃dcõrum apostolorum patrocima iugiter de¬
poscant. ⁊ pro illis nich obmmus qui hanedo¬
nationem ĩ conuulsam ꝑmanere concesseñt
Sunt autem ip̃e ressite in pago maticeñ in
tem piscine que uocatur osatum mancipus
uł reliquis rebus. ad corudam piscinam
ꝑ tmentib ut semꝑ idem monachi madiui
tractum int̾ duos habeant. Confirmainus
⁊ tonationem quam uir bonꝰ leobaldꝰ de
blanus nobis. fecit S ⁊ illã de capella scĩ

Expanded text:
rumque nostrorum quorumdam fidelium, quasdam rumque nostrorum quorumdam fidelium, quasdam res, ob amorem Dei sanctorumque principum apostolorum, Petri scilicet adque Pauli, ad Cluniense monasterium trado, eo siquidem tenore ut fraternitas monachorum inibi degentium res ipsas, sine cujuslibet aut regis aut comitis, vel cujuslibet inferioris gradus contrarietate, perpetuo jure possideant, et eidem loco pro nostro memoriale reservantes, tam pro nobis quam pro statu regni nostri, Christi clementiam atque predictorum apostolorum patrocinia jugiter deposcant, et pro illis nichilominus qui hanc donationem inconvulsam permanere concesserint. Sunt autem ipsæ res sitæ in pago Maticense, item piscinæ quæ vocatur Osa, cum mancipiis vel reliquis rebus ad eandem piscinam pertinentibus, ut semper idem monachi medium tractum inter duos habeant. Confirmamus etiam donationem quam vir bonus, Leutbaldus, de Blanusco fecit, sed et illam de capella Sancti
Abbreviated transcription (Latin):
dant quatinus cunctipotens deus ibi iugit̃
Laudetur cum sanctis duã ꝙ mea nostu glo¬
riosissima nobiscũ mater̾ que hoc statuit
Eterne felicitatis. premio xpõ largiente
donetur Et quo firmins credatur sta¬
buius ꝙ possideatur manu ꝓpria subter
firniaiimus. ⁊ anulo nostre auctori¬
tatis Ritu insigniri uissimus.
Datum slono klꝰ decembris. Regnante
głossissimo lothario rege. Indicione ter¬
cia. actum duuonensi in palacio feli¬
Nullam potestatem nisi a deo prorsus existẽ
sic consequetis utiq est ut quisqius eius dis¬
positionem terrene potestatis culmine subli¬
matur sub potenti ciusdem largitoris manu.
sese humiliet. ei ꝙ de suis donis placere stu¬
deat. Quapp̃ notum sit omnib ꝑ tempoꝵ
curricula sibi succedentib tam regib uidel
qͣm comitib cunctis q magistratuum gra¬
dib uł rei publice ministratorib qd̾ ad de¬
p̃cationem emme nr̃i imꝑii consortis. alio¬

Expanded text:
dant, quatenus cunctipotens Deus ibi jugiter dant, quatenus cunctipotens Deus ibi jugiter laudetur cum sanctis, dominaque mea gloriosissima nobiscum mater, quȩ hoc statuit, aeternae felicitatis premio, Christo largiente, donetur. Et quo firmius credatur stabiliusque possideatur, manu propria subter firmavimus et anulo nostrȩ auctoritatis ritum insigniri jussimus. Datum nono kalendas decembris, regnante gloriosissimo Lothario rege anno V, indicione tercia. Actum Divionensi in palatio, felinullam potestatem nisi a Deo prorsus existere, sic consequens utique est ut quisquis ejus dispositione terrenæ potestatis culmine sublimatur, sub potenti ejusdem largitoris manu sese humiliet eique de suis donis placere studeat. Quapropter notum sit omnibus per temporum curricula sibi succedentibus, tam regibus videlicet quam comitibus, cunctisque magistratuum gradibus vel reipublice ministratoribus, quod ad deprecationem Emmæ, nostri imperii consortis, alio
Abbreviated transcription (Latin):
q omnium fidelium ⁊ inp̃tam p̃sentium ꝙͣ
futurorum animis notum esse uolumꝰ qm̾i do¬
mina mea mater głossissima Girbergua regĩã
ꝑ consensum suoꝵ nrõꝵ ꝙ fidelium accessit
nrẽ presentie serenitatis. maternis cũ uissioni¬
bus rogaus. ut monast̾ium qd̾ est situm ĩ co¬
mitatu uaresino in honore sancti amandi.
ducatuꝙ eo qd̾ absꝗ rectorib ess ueluti in
habitabilib locis monastĩoꝵ. cluniaceñ suis¬
q rectorib subderemus cum suis omnib ad
se rebus ꝑtinentib. tam in uillis. qͣm in pre¬
diis omnib. mancipiis utriusq serus. pra¬
tis. uineis. uillis. aquis. aqueq decursib. ⁊
regressib ⁊ exitib. Cui assensum p̃bente s
cepimu ꝯ p̃fatum q monasteriũ sãcti
amandi cum onibi integritate ut iam¬
dcm est iam dc̃õ clumaceñ monasterio
subtendo concessimus eo statu ut in qͣntũ
deus alis subpecditauerit auxilium eum cõstru¬
ant locum habitabile prout poterunt red¬

Expanded text:
 omnium fidelium, tam præsentium quam et futurorum, animis notum esse volumus, quoniam domina mea mater gloriosissimaque Girberga regina, per consensum suorum nostrorumque fidelium, accessit nostræ presenciæ serenitatis, maternis cum jussionibus rogans ut monasterium quod est situm in comitatu Trahesino, in honore sancti Amandi dicatumque, eo quod absque rectoribus esset, veluti in inhabitabilibus locis, monasterio Cluniacensi suisque rectoribus subderemus, cum suis omnibus ad se rebus pertinentibus, tam in villis quamque in prediis omnibus, cumque mancipiis utriusque sexus, pratis, vineis, silvis, aquis aquarumque decursibus, et regressibus et exitcepimus, prȩfatumque monasterium Sancti Amandi cum omni integritate, ut jamdictum est, jamdicto Cluniacensi monasterio subdendo concessimus, eo statu ut, in quantum Deus illis subpeditaverit auxilium, eum construant locumque habitabilem prout poterint ret
Abbreviated transcription (Latin):
ħ serenitati nr̃e p̃ceptum fieri decreuntins
ꝑ quod iam fideles nostri p̃nominati te¬
neant ⁊ possideant edificent ⁊ conseruent
ꝑhemniter iure ꝓprietario ⁊ ut ħ nostre
rem monograginate ꝓprii nominis subf¬
signauimus ⁊ anuli nostri insigniri ussi
cognouit. Auctum uianne publice. an¬

Expanded text:
 serenitatis nostre preceptum fieri decrevimus, per quod nostri fideles prenominati teneant, possideant, edificent et conservent perhenniter, jure proprietario; et ut hec nostre rem, monogramate proprii nominis subterfirmavimus, et anuli nostri insigniri jussimcongnovi. Actum Vienne publice,
Abbreviated transcription (Latin):
uieneñ ac a dut ipe ⁊ hu¬
nailiter petens ut quemdam capellanũ nostrũ
nomine ħmeteum ꝑ preceptum illi concede¬
rennus quod cum uoluntarie fecerinnis uolu
mus ac firmiter decernimꝰ ꝑ hoc nrm̃ pre¬
ceptum ut dictus hermeteus nomine hoc
in suꝑ sertum ȩetta hoc quod dicit hugo su¬
um esse omnem obtineat iugorem conimi¬
tandi ⁊ potestatem uendendi absꝙ ullo obsistẽ¬
te uł contradicente. Ut aute̾m hoc nostrsi
p̃ceptum ab omnib obseruetur ⁊ a nemi¬
ne uiquam iuoletur manu nostra firma¬
iumus ac de sigillo nostro consignare iu¬

Expanded text:
Uienensis ac adiit ipse aet humiliter petens, ut quendam capellanem nostrum nomine Ęrmentheum per preceptum illi concederemus; quod et voluntarię fecimus. Volu mus ac firmiter decernimus per hunc nostrum preceptum, ut dictus Ęrmentheus hoc insuper sertum, extra hoc quod dicit Boso suum esse, omnem optineat vigorem commutandi et postestatem vendendi absque ullo obsistente vel contradicente. Ut autem hoc nostrum preceptum ab omnibus observetur et a nemine umquam viole tur, manu nostra firmavimus ac de sigillo nostro consignare iu
Abbreviated transcription (Latin):
Si duumis cultib operam dantes eccam dei
ad sũmum sacrosande religionis statum sub¬
tollere cognimur regio more ad pͥilegiaꝵ
nostroꝵ ꝓgenioꝵ priuileguis utimur. Quo¬
tium qͣmꝰ futuroꝵ fidelium nouerit sollercia
qt̾ nrãm adiens p̃sentiam stephanus aluer¬
noꝵ uencrabilis ep̃t reueranter expetiit qͣ¬
tinas quasdã res quas acfredus ꝯdam comes
ex sue ꝓpͥctatis uire in pago alu̾neñ ob ani¬
me sue remediũ ac parentum suorum quos
⁊ sanctis eius contulerat ꝓ regula scĩ bñ dcĩ
i ibi construenda cluñ monastio ac albati
ipĩus nr̃e regalitatis p̃cepto casdẽ res confir¬
mare dignarem᷑ qd̾ effecimus. unde ħ nr̃e
tas res cum omni integritate ꝙͣ admodum
in carta prelibati comitis acfredi continet᷑.
is dem abbas atq successores eius ꝑpetualit̾
nemine inquietante possideant ⁊ ut ħ nr̃e
auctoritatis emolum̃tũ ꝑ succedentia tẽꝑoꝵ
curritula inuolabiłr conseruetur. manu ꝓpa

Expanded text:
Si, divinis cultibus operam dantes, ecclesiam Dei ad summum sacræ religionis statum sustollere conamur, regio more ac progenitorum nostrorum privilegiis utimur. Quotium, quam futurorū fidelium nouerit solertia, quoniam nostram adiens præsentiam Stephanus Aruernorū venerabilis Episcopus, reuerenter expetiit, quatenus quasdam res, quas Acfredus quondam Comes ex suæ proprietatis iure in pago Aruernensi, ob animæ suæ remedium, ac parentum suorum, Deo & Sanctis eius contulerat, pro Regula sancti Benedicti inibi construenda, Cluniacensi Monasterio, ac Abbati ipsius, nostræ Regalitatis præcepto eosdem res confirmare dignaremur, quod & fecimus. Vnde hoc nostræ tas res cum omni integritate, quemadmodum in charta prælibati Comitis Acfredi continetur, isdem Abbas, atque successores eius, perpetualiter, nemine inquietante, possideant. Et vt hoc nostræ authoritatis emolumentum per succedentia temporum curricula inuiolabiliter conseruetur, manu propria
Abbreviated transcription (Latin):
Qn omine sancte ⁊ incliundue trintatis
conraldus gratia omnipotentis dei serems¬
simus rex quicquid in nr̃a cõmisso regno iu¬
ste ac recte agere uideatur satis possumꝰ confir¬
mare. ac coitobare. Quapp̃ notum sit omnib
fidelib nostris p̃sentib ⁊ futuris. qualr᷑ karolꝰ¬

Expanded text:
nomine sancte et individue trinitatis. Chuonradus gratia omnipotentis dei serenissimus rex. Quicquid in nostro commisso regno iuste ac recte agere videtur, satis possumus corroborare ac confirmare. Quapropter notum sit omnibus fidelibus nostris presentibus ac futuris, qual
Abbreviated transcription (Latin):
deretur a dñõ ppͣ ab solute decissus. Nlos hĩto pru¬
dentũ uirorum consilio cam nob̾ constaret col
formam mandati apłici decreuimꝰ obedienciã
⁊ reuerentiã lite pendente priori quem albas
administratione gaudeat proratus. omm aͣcͣ

Expanded text:
deretur a domino papa absolute decisus, nos habito pruderetur a domino papa absolute decisus, nos habito prudentum virorum consilio, cum nobis constaret collformam mandati apostolici decrevimus obedientiam et reverentiam, lite pendente, priori quem abbas administratione gaudeat prioratus, omni
Abbreviated transcription (Latin):
so procurtore adhu̾c articulum non ꝑtinẽ
Nam cum dñs ppͣ contra monachos p̃cisse sta¬
tuerit qd̾ obedicnciam priori quã albas ĩstitu¬
it impendant quos in curia ꝓcuratorẽ non
habuisse testatur pat qd̾ ⁊ si comes nullum ꝓ
.G. falsum ꝓcuratorem fuisse constitiss nicħob¬
minus id ip̃m de obediencia priori exhibenda p̃¬
cepiss maxime tum uiris ꝯuĩs esse uideatur ut
priori ab albate p̃p̃osito prioratus possessio quã
semel adeptus est non debeat pendente. an rite
institutus sit qõne suberahi nec amonacħ obe¬
dieacia denegari. monachi uõ leuõ. qui ibid̾
aderant ꝓtestati sunt in uire se albati tamaꝙͣ
tes existere. nec eisdẽ uelle in aliquo resistẽ
uł controu̾siam mouere nec conuentũ in elec¬
tione seu nominatione sui prioris uis aliqd
quibdã fuiss coram nob̾ freꝙͣtuis agitatũ
⁊ articulus de obediençia priori exhibenda ui¬

Expanded text:
so procuratore ad hunc articulum non pertinere so procuratore ad hunc articulum non pertinere Nam cum dominus papa contra monachos precise statuerat quod obedientiam priori quem abbas instituit impendant quos in curia procuratorem non habuisse testatur patet quod et si comes nullum in G falsum procuratorem fuisse constitisset nichilominus idipsum de obedientia priori exibenda precepisset maxime cum iuris communis esse videatur ut priori ab abbate preposito prioratus possessio quam semel adeptus est non debeat pendente an rite institutus sit questione subtrahi nec a monachis obedientia denegari Monachi vero Lewenses qui ibidem aderant protestati sunt in iure se abbati tamquam tes existere, nec eisdem velle in aliquo resistere, vel controversiam movere, nec conventum in electione seu nominatione sui prioris jus aliquod quibusdam fuisset coram nobis diutius actitatum et articulus de obedientia priori exibenda vi
Abbreviated transcription (Latin):
interesse. Duo ur̃m ea nicħ obminꝰ oxe
pontificatus nostri anno .iiiͦ. Cum igit᷑¬
post huiꝰ mandati subceptionẽ ad pacis
reformationẽ pluries operam dedissemꝰ
nec nob̾ datũ ess desuꝑ in hus que pacis
erant ꝓficere. constitutis taidem ĩ nr̃a
p̃sentia. aput upeam. Domno. H. cluñ
albate ⁊ decli comitis ꝓcuratorib. nec¬
non ⁊ monachis quibdã lew̾: qui ⁊ par¬
te conuentꝰ sui uenerant ꝓ comite contͣ
dem̃ abbatẽ est obiectum qd̾ p̃nominat᷑.s̃. qͥ
se comitis ꝓcuratorem falso gessit in curia.
mandatum a comite non habuit nec cuis fcm̃
comes uinqͣm aꝓpbauit. ⁊ ideo qd̾ eo interueni¬
ente contra comitem in curia statutum est uł
adeo qd̾ ⁊ littere a dño albate contra comitem
tune obstante nulluis debent esse momenti ͤ con¬
trario pars albatis extusationẽ mandati apłici
fieri petebat instanter ⁊ maxime de obediencia
priori exhibenda ꝓponens excusationẽ de fal¬

Expanded text:
interesse, duo vestrum ea nichilominus exeinteresse, duo vestrum ea nichilominus exepontificatus nostri anno xiiii Cum igitpost huius mandati susceptionem ad pacis reformationem pluries operam dedissemus nec nobis datum esset desuper in hiis que pacis erant proficere constitutis tandem in nostra presentia apud Huppeham domino H Cluniacensi abbate et dicti comitis procuratoribus necnon et monachis quibusdam Lewensibus qui ex parte conventus sui venerant pro comite contra ctum abbatem est obiectum quod prenominatus G qui se comitis procuratorem falso gessit in curia mandatum a comite non habuit nec eius factum comes unquam approbavit et ideo quod eo interveniente contra comitem in curia statutum est veladeo quod et littere a domino abbate contra comitem tunc obtente nullius debent esse momenti Econtrario pars abbatis executionem mandati apostolici fieri petebat instanter et maxime de obedientia priori exhibenda proponens exceptionem de fal
Abbreviated transcription (Latin):
audientiam concedemꝰ cum ex parte con¬
uentus scĩ pancracii sufficiens apparuerit
ꝓcurator ita tam̃ ut priori quem albas
clũ constituit idem conuentus reueren¬
ciam ⁊ obedientiã interun studcat exibere
Quocuta frĩtati ut̃e ꝑ apostolica scripta
p̃cipiendo mandamꝰ quatinꝰ insi sepe dictꝰ
comes a uob̾ monitus ⁊ ablata restituerit
uniu̾sa. ⁊ de dãpins ⁊ inurus irrogatis
sacifcõnem exhibuerit congruentẽ. uos
eum ad id ⁊ monachos ad obediendũ pͥori
suꝑius nonunato omni contradcõne et
appeuatione cessantib ꝑ districtionẽ eccã¬
sticam compellatis. assignantes eis post¬
modum terminũ compecentẽ in quo si uo¬
luerint nostro se conspectui representẽt
Suꝑ pronissis controuersũs recepturi
iusticiam ⁊ facturis. nullis litteris obstã
tib si que apparuerint p̃ter assensum
ꝑtium a sede aposto lica impetrare. Qd̾
si omnes hus exequendis non potueritis

Expanded text:
audientiam concedemus, cum ex parte conaudientiam concedemus, cum ex parte conventus Sancti Pancratii sufficiens apparuerit procurator, ita tamen ut priori quem abbas Cluniacensis instituit idem conventus reverentiam et obedientiam interim studeat exhibere. Quocirca cipiendo quatinus nisi sepedictus comes a vobis monitus et ablata restituerit universa et de dampnis et iniuriis irrogatis satisfactionem exhibuerit congruentem i vos eum ad id et monachos ad obediendum priori superius nominato omni contradictione et appellatione cessantibus i per districtionem ecclesiasticam compellatis assignantes eis postmodum terminum competentem in quo si voluerint nostro se conspectui representent super premissis controversiis recepturi iusticiam et facturtibus, si que apparuerint propter assensum partium a sede apostolica impetrare. Quod si omnes hiis exequendis nequiveritis
Abbreviated transcription (Latin):
lc̃is filus nostris .i. tituli sancte pͥste
p̃sbitero . ⁊ .ẜ. scẽ marie ĩ uia lata dia¬
conus cardinał hofe Quos cis redimꝰ
duditor es fuiss dumcis disputatũ
qui nobis ea fidelit̃ retulerũt. Qm̃
ex confessione procuratoris lam dcĩ
c̾omitis intłseximis iuolentiam ab ip̃a
in reb eccẽ ꝑp̾etratam. lic nõ animo
retinendi cum diceret hoc fecisse. Eud
ut sic emñdaretur ĩ melius qd̾ male fcm̃
pelli post restitutionem tar̃ plenariam abla¬
torum ⁊ possessionem quietã ⁊ satifcõnem cõ¬
dignam de darrpnis ⁊ iuirus irrogatis. Si
suꝑ qõne p̃missa ꝓponere quicqͣm uolu̾i̾t
ip̾m uł ꝓcuratorem ip̃ĩus de benignitate se¬
dis apostolice i auditorio nrõ tum cam̃ ipãm
nolumꝰ sicut nec expedit alui delegare decre¬
uimus audiendum. Monacħ aũ ub̾tatẽ elec¬
tionis petentib cum ⁊ id a parte altera ne
conuentualib prioratib monasterio cluñ
subiectis ualcat obtinere. Corã nob̵̾ tam̃

Expanded text:
li Sancte Prisce presbitero, et P. Sancte Marie in Via Lata diacono, cardinalibus, quos eis dedimus auditores, fuisset diutius disputatum, qui nobis ea fideliter retulerunt, quoniam ex confessione procuratoris jam dicti comitis intelleximus violentiam ab ipso in rebus ecclesie perpetratam, licet non animo retinendi eum diceret hoc fecisse, sed ut sic emendaretur in melius quod male factpelli, post restitutionem tamen plenariam ablatorum et possessionem quietam et satisfactionem condignam de dampnis et injuriis irrogatis, si super questione premissa proponere quicquam voluerit, ipsum vel procuratorem ipsius de benignitate sedis apostolice in auditorio nostro, cum causam ipsam nolimus, sicut nec expedit, alii delegare, decrevimus audiendum. Monachis autem libertatem electionis petentibus, cum et id a parte altera negconventualibus prioratibus monasterio Cluniacensi subjectis debeat optinere, coram nobis tamen
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ apostolitam iñ dcõnem. accedens ad apo¬
folitam setem. G. p̃sbiter ꝓ curacor uo¬
bilis uiri. H. comitis iarencõ ex parte ip̃i
de dilcõ filio eluñ albate in auditotio
erõ ꝓposiuit qonem & cum ⁊̃ pͥoratũ scĩ
pancracii de leuueñ ꝑ mouachoꝵ elcõm
⁊ de assensu comitis preficiendus sit aliquis
in priorem albas ip̃e nuꝑ racante mona¬
sterio ꝙ̃dam tibi priorem intrussit pro sue
arbitrio uoluntatis petens pro comite añ
su has nichobminꝰ ordinari. um̃i dilc̃ fi
ad prosequẽdam applłom quam pro nomi¬
nato priore infposuerat ad apłicam sedem
accosserat gnauem replicantes contra ipm̃
comitẽ õem ex parte albatis clm̃ aponẽ¬

Expanded text:
 apostolicam benedictionem Accedens ad apostolicam sedem G presbiter procurator nobilis viri H comitis Warenne ex parte ipsius de dilecto filio Cluniacensi abbate in auditorio proposuit questionem, quod cum in prioratum Sancti Pancratii de Lewes, per monachorum electionem et de assensu comitis preficiendus sit aliquis in priorem, abbas ipse, nuper vacante monasterio, quendam ibi priorem intrusit pro sue arbitrio voluntatis, petens pro comite antesu, nichilominus ordinari. Verum dilecti fiad prosequendam appellationem quam pro nominato priore interposuerat ad apostolicam sedem accesserat gravem replicantes contra ipsum comitem questionem ex parte abbatis Cluniacen
Abbreviated transcription (Latin):
li ioci. uolens ꝓfiscisci dño concadente in
constantinopolitanis partib ob remediũ
arime mer p̃dcaͣm cartam innouaur lau¬
daui ⁊ concessi. uolens ⁊ p̃cipiens qd̾ p̃seus
carta tam a me qͣm a meis oittib ⁊ here¬
dib siue successoribus. in ꝑpetuũ firmiter
⁊ ininolab ilit̾ obseruetur. Act̃ anno dñi

Expanded text:
li-joci volens proficisci, Domino concedente, in li-joci volens proficisci, Domino concedente, in Constantinopolitanis partibus, ob remedium animæ meę prædictam Chartam innouaui, & laudaui, & concessi; volens & præcipiens, quod Charta, tam a me, quam meis omnibus & hæredib. siue successorib. in perpetuum firmiter & inuiolabiliter obseruetur. Actum anno Domini
Abbreviated transcription (Latin):
go hunb̾tus dominus belli ioc not̃
facio ounulsis presentes litteras inspec¬
turis me uidisse cartam sigillo matris mee
⁊ sigillo meo sigillatam in hec ũba. Ego si¬
billa domina belli ioci omnibꝰ notũ facio
qd̾ qñ karissimꝰ dñs ⁊ maritus meus g̃ui¬
chardus in extremis positus fecit testam᷑¬
tum. uoluit ⁊ diuisit qd̾ albas ⁊ cccͣa climm̃
ꝑciperent singulis aunis decẽ libras forti¬
um lugdunen quas assignari mandauit ĩ
castellania de aloigneto ꝓ anniu̾satio suo
faciendo. ⁊ quitauit om̃s tallias ⁊ collectã
in tota terra sancti petri cluniaceñ nisi ꝓ
duab reb tantum uidelicet pro maritã¬
da filia dnĩ ubelli ioci. ⁊ pro acquirenda ter¬
ra. non citra s usq ad triginta martas¬
trecentas argenti. ⁊ ultra. hoc diuisum ui¬
raui ego me fideliter seruaturã. ⁊ p̃sen¬
tib litteris sigillũ meũ apposui. ⁊ Ego
hunb̾tus filius eius hoc sumiłr uraui fide
mense octobris. Ego uero hunb̾tus dñs bes¬

Expanded text:
GO HVMBERTVS Dominus Belli-joci. Notum facio vniuersis præsentes litteras inspecturis, me vidisse Chartam sigillo matris meæ, & sigillo meo sigillatā in hæc verba. Ego SIBYLLA Domina Belli-ioci, omnibus notum facio, quod quando charissimus Dominus & maritus meus GVICHARDVS in extremis positus fecit testamentum, voluit & diuisit, quod Abbas & Ecclesia Clun. perciperent singulis annis X. libr. forcium Lugd. quas assignari mandauit in Castellania de Aloigneto pro anniuersario suo faciendo. Et quittauit omnes tallias & collectas in tota terra S. Petri Clun. nisi pro duabus rebus tantum: videlicet pro maritanda filia Belli-joci, & pro acquirenda terra, non citra, sed vsque ad trecentas marchas argenti & vltra: hoc diuisum iuraui ego me fideliter seruaturam, & præsentibus litteris sigillum meum apposui. Et ego HVMBERTVS filius eius hoc similiter iuraui me mense Octob. Ego vero Hūbertus Dominus Bel
Abbreviated transcription (Latin):
mento km̃i domini ⁊ mariti mei. Guicar¬
di Ego ⁊ hunb̾tus filius meus comꝓmissi
te ip̃is ordinauerit ⁊ statuerit ira obserua¬
binius mn cuius rei testimoniũ sigillũ me¬
um p̃sentibus utteris apponi feci. ⁊ hunb̾¬

Expanded text:
mento karissimi domini et mariti mei Guicardi, ego et Hunbertus, filius meus, compromisde ipsis ordinaverit et statuerit, ita observabimus. In cujus rei testimonium sigillum meum p
Abbreviated transcription (Latin):
uersus cit̾am cluniaceñ qõnem mouerit si ͭ
eo qd̾ ꝓponebat qͣidẽ burgeñ cluniacẽs
uidelic w̾litũ de bosco conuicia ⁊ graue̾
iniirias sibi intulisse ⁊ sr̃ eo qd̾ infra tre¬
utas captus fuerat ⁊ male tractatus ut
dicebat. tamdã uenembili ep̃o cabiloneñ
⁊ quib dã alus ꝓbis uiris mediantibus.
compositum est ir hũc modũ. qd̾ dictus io¬
hannes p̃missas q̃relas ⁊ omnes alias u̾sus¬
eccam̃ Clumaceñ uł eius hõies motas eid
etc̃ẽ quitauit ⁊ remisit ⁊ ꝓinde eccẽ ⁊
uille clumaceñ hominib ⁊ rebus eorũ.
p̃cipue duranno de blamista. ⁊ oranibꝰ
alus qui cius captioni int̾fuerunt de se ⁊
ae oratubꝰ suis pacẽ ĩ ꝑpetuũ lenendã in p̃¬
sencia nostra uirauit. saluo fundo terre

Expanded text:
siam Cluniacensem quæstionem moverit super eo quod proponebat quendam burgensem Cluniacensem, videlicet Willermum de Bosco, convicia et graves injurias sibi intulisse, et super eo quod infra treucas captus fuerat et male tractatus, ut dicebat, tamdem venerabili episcopo Cabilonensi et quibusdam aliis probis viris mediantibus, compositum est in hunc modum: quod dictus Johannes pes motas eidem ecclesiæ quitavit et remisit, et proinde ecclesiæ et villæ Cluniacensis hominibus et rebus eorum, et præcipue Duranno de Blanusco et omnibus aliis, qui ejus captioni interfuerunt, de se et de omnibus suis pacem in perpetuum tenendam in præsentia nostra juravit, salvo fundo
Abbreviated transcription (Latin):
tomus cum omaibꝰ ꝑcinencus suis ⁊
omnib peiorauond quas ĩ eisdẽ feci¬
mus uł facieriꝰ ad ecc̃am auniacẽn quite
⁊ ab omni honere debitoꝵ libee sine ꝯͣ¬
dcõne qualib reũtanturꝰ. Uolumꝰ ⁊ concedi¬
mus. ut tam mobilia qͣm ĩmobilia que ĩn
supradecĩs domibus ⁊ earuni ꝑtineneut acqui¬
simus uł acquiremus.⁊ que ibidem inuen¬
ta fuernt postqͣm de nobis aliquid humanitꝰ᷑
contigerit cedant in uis ⁊ ꝓprietatẽ defirũ
tamoꝵ ⁊ albatis ⁊ conuentus p̃dcõrum.E
Si quis autẽ contra hoc uenire uoluerit
maledcõnem dei ⁊ nostram ircurrat. Utau̾
ħ firmum ⁊ stabile ꝑmaneat presente
litteras acĩs albati ⁊ conuentui dedimus
sigilli nostri munimine robonitas. Datũ
anno dni. mͦ. ccͦ. xliiͦi. mense ianuarii

Expanded text:
inenciis suis et omnibus meliorationibus quas in eisdem fecimus, vel faciemus, ad ecclesiam Cluniacensem quitæ et ab omni honere debitorum liberæ sine contradictione qualibet revertantur. Volumus et concedimus, ut tam mobilia quam immobilia quæ in supradictis domibus et earum pertinenciis acquisivimus vel acquiremus, et quæ ibidem inventa fuerint, postquam de nobis aliquid humanitus contigerit, cedant in jus et proprietatem dictarum domorum et abbatis et conventus prædictorum. Si quis autem contra hoc venire voluerit, maledictionem Dei et nostram incurrat. Ut autem hoc firmum et stabile permaneat, præsentes litteras dictis abbati et conventui dedimus sigilli nostri munimine roboratas. Datum anno Domini MºCCºXLIIIº, mense januarii
Abbreviated transcription (Latin):
quos lutẽ iste ꝑuenin̾t ĩ ppetuum
Cũ dñs sr̃mon teburiaco eccłe de
oaeba multa mala intuliss tande̾ di
cõposuntis recognonit qd̃ ad oraeba
nullam habet iusticiam. nͨ custadiam
fhoiẽs pͥoris ulla exactõne grana¬
re. R etognouit etiã qd̾ ad charneꝵ
nulla debet tace firmitatẽ uͥ ꝑpͥorem
de Maebrti nͣ hoĩes loci illiꝰ aliqͣ exac¬
ton̾e granare. n iusticiare. hoctm̃ sil¬
uo ed cũ pͥor uł ininist̾i̾alis suus ho¬
mines decharmey ꝑ se ñ poti̾t iusti¬
ciare seruiens dñi symonis apͥore
ł aministiali pͥoris reqͥsitꝰ eos iusti¬
ciabit. ꝓ dãpnis uoͣ ⁊ grauaminibe
q sepe dĩs dñs ex mon ecc̃e de maeba
fecerat donauit eid̾ eccłe duos hoĩes
ad capellam. hogeriũ uidelicet ã
⁊ a santias quas añ donatõem istam
pacifite possdebant sepe dce̾ eccłe ã¬

Expanded text:
quos litteræ istæ pervenerint, in perpetuum. Cum dominus Symon de Luziaco ecclesiæ de Maebria multa mala intulisset, tandem, composuit, et recognovit quod ad Maebriam nullam habet justitiam nec custodiam nec homines prioris ulla exactione gravare. Recognovit etiam quod ad Charney nullam debet facere firmitatem nisi per priorem de Maebria, nec homines loci illius aliqua exactione gravare nec justiciare, hoc tamen salvo, quod cum prior vel ministerialis suus homines de Charney per se non poterit justiciare, serviens domini Symonis a priore vel a ministeriali prioris requisitus, eos justiciabit. Pro damnis vero et gravaminibus quæ sæpedictus dominus Symon ecclesiæ de Maebria fecerat, donavit eidem ecclesiæ duos homines ad Capellam, Hogerium videlicet et et asantias, quas ante donationem istam pacifice possidebant, sæpedictæ eccle
Abbreviated transcription (Latin):
tri de alta petra dono qͥcqͥd dereb eccl̃e
in prapo possidebam uł alii deme tenebãt.
Rieddo ⁊ in perpetuũ canonicis incõmune
habendum cõcedo. seruos ⁊ ancillas quos
ꝯtra iirenses ꝑtes habeo. p̃t̃ Reynal¬
dulũ filiĩ hugotits intenachi domo. S.
stephiꝰ archid̾⁊ cantoris .ẜ. pantii pͥoris.
S dodonis pͥbrĩ. ẜ ubuni .s. Rob̾ti bruni
cariꝰ. Confirmo. Et quiꝙ hec in frrage̾

Expanded text:
tri de Alta Petra dono quicquid de rebus ecclesiæ in proprio possidebam vel alii de me tenebant, reddo et in perpetuum canonicis in commune habendum concedo; servos et ancillas quos citra Jurenses partes habeo, præter Raynaldulum, filium Hugonis monachi, dono. Signum Stephani archidia. Dodonis presbiteri. S. Ubini. S. Roberti Brunii. carius, confirmo. Et quicunque hæc infringere
Abbreviated transcription (Latin):
certũ noluerũt iurare dimiser̃t nouem
de capitali p̃de sue. uñ adiudicatum est eis
ut uirent appõto mesciente. ⁊ recuꝑarẽt
qd dimiserant decapitali p̃de sue ꝙ deef¬
sractorib cymit̾ii adiudicatũ est ut effra¬
etioñe eynutii ⁊ mortes hõiũ int qmi¬
c̃ ponant. ⁊ erauntatẽ triplicit᷑ iuꝰ sentela¬
tiam leonis. iuxͣ łopasitionẽ ibidem in pla¬
cito iudicium dedimꝰ. ꝙͣ ut p̃manib habea¬
tis subt̃ adnect fecimꝰ. Leo ppͣ. Si qui mo¬
nast̾ia loca dicata ⁊ eccłas infringunt ⁊¬
depotta alia quelibet exinde abstrahunt
dampnũ nouies cõponãt. ⁊ emunitatem
tripłicit̃ ułut ⁊ saclegi canonice sententis

Expanded text:
certum noluerunt jurare, dimiserunt novem libras de capitali prede sue. Unde adjudicatum est eis, ut jurarent apposito, me sciente, et recuperarent quod dimiserant de capitali prede sue. Et de effractionibus cimiterii adjudicatum est, ut effractionem cymiterii et mortes hominum intra cymicomponant, et emunitatem tripliciter, juxta sententiam Leonis, juxta quam de compositione ibidem in placito judicium dedimus. Quam ut pre manibus habeatis, subter adnecti fecimus: «Leo papa. Si qui monasteria et loca dicata et eccdeposita vel alia quaelibet exinde abstrahunt, damnum novies componant, et emunitatem tripliciter, et velut sacrilegi canonicae sententiae
Abbreviated transcription (Latin):
ẽluñ eiꝰ q successorib reglĩrit᷑ subsatu¬
entis nueetuũ. Pastoralis officĩ estui
euellat ⁊ destruat. ut disꝑdat. ⁊ ussipet.
ut edificit ⁊ plantet. Q uia gͦ ad hoc
nos p̃fecit ppsõ suo om̃p̃c d̃s ut uine¬
am᷑ dñi sałbaoth disciplins regłarib
excolam. ut uicia euolle̾. suꝑflua de¬
struere. iuurtutũ quocy plantaria mesẽ¬
restudeamiꝰ. dũ hoc iurib nit̃is sine
sub umbracłoꝰ diuine ꝓtectionis cõfu¬
giant: ⁊ nob̃cũ labores manuũ suaꝵ
mandutantes etͣne beatitudãs denas

Expanded text:
ati, eiusque successoribus regulariter substituendis in perpetuum. Pastoralis officij est, vt euellat & destruat, vt disperdat & dissipet, vt ædificet & plantet. Quia ergo ad hoc nos præfecit populo suo omnipotens Deus, vt vineam Domini Sabbaoth disciplinis regularibus excolamus, vt vitia euellere, superflua destruere, virtutumque plantaria inserere studeamus: dum hoc viribus nostris sine sub umbraculo divinae protectionis confugiant, et nobiscum labores manuum suarum manducantes, aeternae beatitudinis den
Abbreviated transcription (Latin):
de hiis que uisua potestate sunt ⁊ hugo de
te moret de hiis que insita sũt. petrus p̾põteꝰ
de walardono dehiis que ĩ sua. Waucerannꝰ pͥ¬
põitꝰ depoloniato de illis qͥ in sua Rob̾tꝰ de
E uĩgiaco deillis que ĩ sua. p̾positͦ de Deli
de illis que in sua. Wlłm loret de illis q̃ in
sua. Wiraidꝰ de gtͣbona deillis que in sua.
petrus de ciato de illis que ĩ sua. Hũb̾tꝰ ⁊ hug̃
detremelaco deillis q̃ insua. hugo de Roca
de illis q̃ in sua. mala spina filiꝰ m̃s de illis

Expanded text:
de his que in sua potestate sunt; et Hugo de te Moret, de illis que in sua; Petrus, prepositus de Gualardono, de illis que in sua; Gaucerannus, prepositus de Poloniaco, de illis que in sua; Rotbertus de Quingiaco, de illis que in sua; prepositus de Dolla, de illis que in sua; Willelmus Joret, de illis que in sua; Girardus de Strabona, de illis que in sua; Petrus de Ciaco, de illis que in sua; Humbertus et Hugo de Tremelaco de illis que in sua; Hugo de Roca, de illis que in sua; Malaspina, filius meus, de illis
Abbreviated transcription (Latin):
npł mirꝰ ab solutõis ĩ petrauimꝰ ab eodẽ
subeooꝰ iuram̃to firmit̃ ꝓmutentes qd̾
eid̾tanquã abbi nr̃o ⁊ pͥcei: ab eo insti¬
tuto la tpr instituendo. obediemꝰ de
cetohũilit᷑ ac deuote. Uñ ꝯc̃itati uĩe
gtnib ꝓuolut. uemã dep̃missis ex¬
cesib postulantes ur̃e bñdactionais
gose uesittus iacritiabilit̃ suplicauͦꝰ nos
etã tot᷑ conuentꝰ ur̃e sc̃itatis pedib¬

Expanded text:
solutionis impetravimus ab eodem, sub eodem juramento firmiter promittentes, quod eidem tanquam abbati nostro ac priori ab eo instituto vel pro tempore instituendo obediemus de cetero humiliter ac devote. Unde sanctitatis vestre genibus provoluti, veniam de premissis excessibus postulantes, vestre benedictionis gratie restitui lacrymabiliter supplicamus. Nos etiam totus convent
Abbreviated transcription (Latin):
sic᷑ ł ip̃i ep̃o ł eiꝰ archip̾brĩs cõstitutos
p̃sentabunt. ad cõm̃dandam curam
dam̃tũ ꝑpetuo se seruat᷑um. Sin aũt
ꝓmissũ infregerit legatꝰ inde iustici¬
am faciet ⁊ epĩ atq comes relicto

Expanded text:
si episcopo vel ejus archipresbyteris constitutos præsentabunt ad commendandam curam damentum perpetuo se servaturum: sin autem promissum infregerit, legatus inde justiciam faciat, et episcopi atque comes relicto
Abbreviated transcription (Latin):
auii. uł qͥspiam depͥorib eiꝰ seu demo¬
nachis ubi libet manentib mc̃sse
tuuo c lamorem fecit aut deposuerit
querelara : ñ alit̃ quã si nxm eẽt ue¬
gociũ. partes eoꝵ uirilit̃ adiuuetis
⁊ omẽm iusticiam suꝑ malefactores il

Expanded text:
uispiam de prioribus ejus, seu de monachis ubilibet manentibus, in conspectu vestro clamorem fecerit aut deposuerit querelam, non aliter quam si nostrum esset negotium, partes eorum viriliter adjuvetis, et omnem justiciam
Abbreviated transcription (Latin):
meñ eccłam. uł m̃bra eiꝰ. nͨ ineis amplus
aliqͥa acqͥre̾. prẽt̃ conscientiã abbĩs bal¬
meñ ⁊ frm̃ excepto qd supra no sct me¬
moritũ ut aũt credantur fi deliꝰ Supra¬
scripta᷑ ⁊ Robur ꝓpetuũ obtineant. Ego
mediante sollicitudine⁊ labore hec gesta
sut̃ p̃senti scripto sigilli nr̃i testimõtũ
duximꝰ apponendũ. i. comitis Durg¬

Expanded text:
 membra ejus nec in eis amplius aliquid acquirere præter conscientiam abbatis Balmensis et fratrum, excepto quod supra noscitur memoratum. Ut autem credantur fidelius suprascripta et robur perpetuum obtineant, ego mediante sollicitudine hæc gesta sunt, præsenti scripto sigilli nostri testimonium duximus apponendum
Abbreviated transcription (Latin):
riꝰ aꝑte ep̃i ꝓ bari ñ pot̾i̾t. facient sui
iusticia de bob inste acceptis¶ Ac̃clas
tione uł cõcessione aganonis. ⁊ fir
ĩ ꝑtib Galliaꝵ apłice sedis legati. habe¬
ant ⁊ quie te possideant. De capella. For¬
bonen si possunt ꝓbare dinĩ cluñ eam
sitam intra fines parrochialis eccłe sue
⁊ ab ep̃o edueñ narigaudo ip̃is contͣdicẽtib
tõsecretamt n pͥus fuisse consetratã. in
iusticiam fecit pͥarochiali eccłe c̃ ꝯsecra
De paratis iudicatũ est ut si eccłe scd̾m
diu̾sitatem t̃raꝵ inqͥb site sunt posst̃
buisse em̃datões que uocant᷑ leges fo¬
ris fcoͣꝵ ꝯmissoꝵ incymit̾io de melle¬
to: ꝓbent ⁊habeant. Siuo probare nõ
potert̃. habeat eꝑ̃s. ¶Percussio monachi
tanonice em̃det᷑. Quod iõ secesini
posiumꝰ qi grauiꝰ emĩ dari debet. Oñs
su pra notate ꝓ batc̃es segitimis debent

Expanded text:
rte episcopi probari non poterit, facient sui justiciam de bubus injuste acceptis. Æcclesiatione vel concessione Aganonis, et firin partibus Galliarum apostolice sedis legati, habeant et quiete possideant. De capella Borbonensi, si possint probari domini Clunienses eam sitam intra fines parrochialis æcclesiæ suæ, et ab episcopo Eduensi Norigaudo, ipsis contradicentibus, consecratam, nec prius fuisse cojusticiam fecit parrochiali ecclesie cum conDe paratis judicatum est, ut si ecclesie, secundum diversitates terrarum in quibus site sunt, possint buisse emendationes, que vocantur leges forisfactorum commissorum in cymiterio de Melleto, probent et habeant. Si vero probare non poterunt, habeat episcopus. Percussio monachi canonice emendetur. Quod ideo seorsum posuimus, quaregravius emendari debet. Omnes supranotatæ probationes legitimis debent
Abbreviated transcription (French):
mis amicis suis ⁊ hõib dõno soui¬
dom deoranet haymom ĩpõĩto dedonis.
hugoni. desiniaco. Wibto demonte mo¬
yet. ꝑetro p̃poito degalaedeno. Sauce¬
ranio de de poloniaco Rob̾to de Quin¬
giato fpositis. prepont̃o de dola. dlmo
diaantosiso ibirardo destrabona. Retro
detyato. hũb̾to. hugoni detremelaco
hugani deRoca. male spme siliomõ¬

Expanded text:
mis amicis meis et hominibus domno Guidone de Munet, Aimoni preposito Ledonis, Hugoni de Siniaco, Tetberto de Monte Moret, Petro preposito de Gualardono, Gauseranno de Poloniaco, Rotberto de Quingiaco prepositis, preposito de Dolla, Willelmo de Cavusto, Girardo de Strabona, Petro de Ciaco, Humbert, Hugoni de Tremelaco, Hugoni de Roca, Malespine, filio
Abbreviated transcription (Latin):
cito illo actũs ⁊ posset ꝓbare legitimis
testib. hoĩes cluñ qͥ insecuti sũt hoĩes
ep̃i ut boues quos ducebant auferrent
thoiẽm qͥ int̾fc̃s est ⁊ capitale siqͥd a¬
luid amisert debent reddere hõib ep̃i.¬

Expanded text:
cito illo actum est, et posset probare legitimis testibus, homines Cluniensium, qui insecuti sunt homines episcopi, ut boves quos ducebant auferent, et hominem qui interfectus est, et capitale, si quod aliud amiserunt, debent reddere hominibus epi
Abbreviated transcription (Latin):
de carteneto. Ioħ̃es de Uugd. Oddo decarit̃.
Rou̾tꝰ de donriaco. petrus Bothard
Petiuus de marciaco Ibiudo yuer bant
puer. neros garui.ẜ. puer decauit
Rehande yuer de y esfes ꝓ huli pꝰ puer
belli los. Symon puer cari loc: D eo¬
baloꝰ puer de uenes. Iohẽs puer deca¬
ritate. Thomas puer de meua. Robinꝰ
puer de caritate. Iohẽs monachus. Roge¬
rꝰ anglicus. petrus bornus. Petrus de
cherꝰ de altissiodoro. St. de corteneto
drs coifet. Q ui errorieo hactenꝰ
Acti c̃ silio ꝓpt̃ redellicionẽ nram̃
doqd dc̃o pͥori obedire nolebamꝰ ap̃fato

Expanded text:
de Corteneto, Johannes de Lugduno, Odo de Karitate, Robertus de Donziaco, Petrus BochardiPetrus de Marciniaco, Guido puer, Gaufridus puer, nepos Garini, P. puer de Karitde Beffes, Philippus puer Bellijoci, Symon puer Kariloci, Teobaldus puer de Venisi, Johannes puer de Karitate, Thomas puer de Meva, Robinus puer de Karitate, Johannes Normannus, Rogerius Anglicus, Petrus Bornus, Petrus de cherus de Altisiodoro, Stephanus de Corteneto dictus Coifez, qui erroneo hactenus ducti consilio, propter rebellionem nostram, eo quod dicto priori obedire nolebamus, a prefato
Abbreviated transcription (Latin):
U. niu̾n eñ comitis sopita est. Aps qͥdẽ
caroliũ qd̾ apd̾ uillam meledũ ⁊ apd
Monast̾i̾olũ de more reposcebat exinte¬
gro weerpiũ eccłam scĩ Iengulphi
laudauit ⁊ donauit. sccl̃m sc̃i Roma¬
albam de ulmo iudicio ꝑacto. deci¬
mas de Uuziaco castro. recuꝑandagiu¬
re ꝓmisit adiuuare. de paratis clum̃¬

Expanded text:
 Nivernensis comitis, sopita est. Episcopus quidem carrobium quod apud villam Melled et apud monasteriolum de more reposcebat, ex integro werpivit; ecclesiam Sancti Gengulfi laudavit et donavit; ecclesiam Sancti RomaAlbani de Ulmo; judicio peracto, decimas de Luziaco castro recuperandas jure promisit adjuvare; de paratis Clu
Abbreviated transcription (Latin):
ab abb̃e ⁊ monachis balmeñ sibi deberi in młt¬
is articłis asserebat. de qͥb articlĩs abbãs⁊
mouachi balmeñ qͦs dam nullatsnꝰ ad mute¬
bant. ꝓponentes quod aliqua ab eis minus
debite pecebant᷑. tand̾ diligenti discussione
ftã ꝯsentientib ꝑtib. ita fuit suꝑ p̃dc̃a sub¬

Expanded text:
ab abbate et monachis Balmensibus sibi deberi in multis articulis asserebat, de quibus articulis abbas et monachi Balmenses quosdam nullatenus admitebant, proponentes quod aliqua ab eis minus debite petebantur, tandem, diligenti discussione facta, consentientibus partibus, ita fuit super predicta sub
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾i̾t uisitare. ⁊ corrigere̾ correctione
pͥorem claustralem. uł aliquẽ de sociis
ĩ ordine. uł aliꝙͣ ꝑ sonã autẽtica̾ ut pore
unũ depͥorib cõ uentualib semel in an
no destinare ⁊ ad hoc idẽ intelligiꝰ de
m̃bris balm̃ ecc̃e quãtũ ad chnm̃ abb̃em si
ꝑ sonalit᷑ uoluit uisitare. Qui iuisitator
uł uisitatores si aliqͣ correctione dignaĩ¬
ueniu̾t abbĩ balim̾ denũtiabunt ut ea cor¬
rige̾t ⁊ em̃det. qd̾ si noluerit aut ñ potu

Expanded text:
poterit visitare et corrigere correctione acensem vel priorem claustralem vel aliquem de sociis in ordine vel aliquam personam autenticam, utpote unum de prioribus conventuade menbris Balmensis ecclesie quantum ad dominum abbatem, si ibi personaliter voluerit visitare. Qui visitator vel visitatores, si aliqua correctione digna invenerint, abbati Balmensi denunciabunt, ut ea corrigat et emendet. Quod si noluerit aut non potu
Abbreviated transcription (Latin):
ad bałm eccam̃ ueni̾t canquã patrẽ asbẽm
honorifice cũ ꝓcessione eũ incapite ⁊ ĩ m̃bͥs
recipient.⁊ collotato ipõ niclaustro sedili
ip̃o ibi residente om̃s adipm uenient.
⁊ iuanꝰ suas int̾ manꝰ dni abb̾is ponentes
recipient᷑ singłi abeo ĩ oscło patis nichil
ampliꝰ ꝓferentes. It᷑ abbas balm ĩ clui

Expanded text:
quam patrem abbatem honorifice cum processione eum in capite et in menbris recipient, et collocato sibi in claustro sedili, ipso ibi residente, omnes ad ipsum venient, et manus suas inter manus domini abbatis ponentes, recipientur singuli ab eo in osculo pacis, nichil amplius proferentes. Item abbas Balmensis in
Abbreviated transcription (Latin):
erdt̃ luñ esdĩs dis ciplinã. s uio alb̃as balmeñ¬
rep̃ husibilis suit inuentꝰ: ab aftẽ clum̃ regłĩ¬
rit᷑ puniet . ñ abeiꝰ udacio uł or dinafõne recedet
Q uia u᷑ sicut apr̃ib antiqͥs u̾dica ⁊ certare¬
optreat pͥmarie dignitatis. Sane ꝓrecom¬
M onachoꝵ balmeñ multiplict̃ noscit᷑ ꝑtu¬
lisse. astas balmeñ ⁊ conuent᷑ ut deuoti siliĩ
cõcesserũt ⁊ assignauerũt libe̾ ⁊ absolute ec
tiis suis. que balmeñ eccła iure ad lodii
possidebat. Int̃ montẽ morech ⁊̃ ledoniũ.
Uinea̾ quoq que babiloma di᷑ sitam in
t̾ritorio eiꝰdem uille similit̃ possidendam:
iure he̾ditario concesseyt. de qͥb om̃ib sci¬
licet montera molendino ⁊ uiea debent
Legitimã garanteiam serre eccłe cliuy¬

Expanded text:
bit ibidem capitulum, sedebitque ad scillam in requetur, et tam ibi quam ubique in cunctis membris Balriter punietur, nec ab ejus judicio vel ordinatione recedet. Quia vero, sicut a patribus antiquis veridica et certa reobtineat primariæ dignitatis. Sane pro recom noscitur pertulisse, abbas Balmensis et conventus, ut devoti filii, concesserunt et assignaverunt libere et absolute ecctiis suis, quæ Balmensis ecclesia jure alodii possidebat inter Montem Moreth et Ledonium. Vineam quoque, quæ Babilonia dicitur, sitam in territorio ejusdem villæ similiter possidendam jure hereditario concesserunt. De quibus omnibus, scilicet monteia, molendino et vinea, debent legitimam garanteiam ferre ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
delicet. ꝓpt̃ scelus qd̾ salmenses monachi ad
cõtcͣptum sc̾e R omane eccłe in magistiũ ot¬
b̾tum ausu sacrilego cõmiserũt. ⁊ pt̃ reli¬
gionis defectũ que ibi maxime deꝑierat
loco ip̃i nom̃ ⁊ dignitatem abbane inꝑpetu¬

Expanded text:
delicet propter scelus, quod Balmenses monachi ad contemptum sanctæ Romanæ ecclesiæ in magistrum Otbertum ausu sacrilego commiserunt, et propter religionis defectum, quæ ibi maxime deperierat, loco ipsi nomen et dignitatem abbatiæ in perp
Abbreviated transcription (Latin):
Que mediante cõtordia ⁊ sine prauitate
int̃ aliquos statiũtt᷑ firma debent stabilitatẽ
munir ⁊ ne inposterũ recdoriũ cõtetõis¬
incurrant: luto̾ꝵ bñficio Roborari. Int̃
assensu ꝑtiũ om̃ai crupulo cõtentõis ⁊ simłta¬
tis fc̃õ de medio pax int̃ eas reformata eͣ.
⁊ ne faciente humtani gen̾is inunito rũpi
passit fuuicłõ multiplici roborata. Ela cuit

Expanded text:
Quæ, mediante concordia, et sine pravitate inter aliquos statuuntur, firma debent stabilitate muniri, et ne in posterum recidivum contentionisincurrant, litterarum beneficio roborari. Interassensu partium omni scrupulo contentionis et simultatis facto de medio, pax inter eas reformata est, et ne, faciente humani generis inimico, rumpi possit, funiculo multiplici roborata. Placuit
Abbreviated transcription (Latin):
p̾br̃ĩs sast̃. Qom̃ ꝑͣ de cessores nr̃i spe¬
mnos uestgiis eoꝵ inherentes pre¬
tate eccłe abbem ⁊ conuentũ ꝓꝑenisiꝰ ama
re omĩa queiuris eoꝵ sunt᷑ abiniquoꝵ
infestatõne ꝙͣ tũ patimꝰ defensare.
ꝓmide diletõi ure mandando ꝑ̃cipimꝰ¬

Expanded text:
ris, salutem. Quoniam prædecessores nostri spenos vestigiis eorum inherentes, prefate ecclesie abbatem et conventum propensius amare, et omnia que juris eorum sunt ab iniquorum infestatione quantum poterimus deffensare. Proinde dilectioni vestre mandando precipim
Abbreviated transcription (Latin):
datario eiꝰ infra au dies em̃dare
fateret.Ut aũt hoc ratũ sit ⁊ sta¬
bile ⁊ igillo nr̃o ⁊ sigillo dñisymo¬
nis hec cartula roborata ẽ. Nuiꝰ
Robello. Letaud de caluo monte
Iofuidꝰ filiꝰ eiꝰ. artaudꝰ belfol. Bernardꝰ
dmiugieis hũbercꝰ de lourlaco. Der¬
naro socelinꝰ. hugo cocus. Iohẽs careltꝰ
De charmeỹ. ⁊ pluxes aliĩ s dueñ ep̃

Expanded text:
datario ejus infra XV dies emendari faceret. Ut autem hoc ratum sit et stabile, sigillo nostro et sigillo domini Symonis hæc cartula roborata est. Hujus Robello, Letaudus de Calvomonte, et Jofridus, filius ejus, Artaudus Belfol, Bernardus Amaugiers, Humbertus de Luziaco, Bernardus Rocelinus, Hugo Cocus, Johannes, capellanus de Charmey, et plu
Abbreviated transcription (Latin):
raudꝰ angusten̾s ep̃c. Uibaldꝰ corbeien̾s auȩ
ꝗtabulens albas. Henxicꝰ dux sxxome.
hemis Bauarie. Ber toldꝰ dux barinthie.
Dobad comes hollandie heremanꝰ palati¬
nꝰ comes hugo cõmes de Doagelburch.

Expanded text:
radus Avgvstensis episcopus, Wibaldus Corbeiensis atque Stabulensis abbas, Henricvs dux Saxonie, Henricvs dux Bauarie, Bertoldus dux Karinthie, Teodericvs comes Hollandie, Heremannus palatinus comes, Hvgo comes de Tagesburch.
Abbreviated transcription (Latin):
infata concesserit. nos de urã caritate au¬
xilio atq cõ silio plenarie cõfidentes uobis
hũilit̃ supplicamꝰ qͣtiꝰ sigillũ nir̃m qd̾ mo¬
Nachi ur̃i Romani monasti̾i detinẽt ⁊
frange̾ negligut᷑ atq res eccłe nr̃e sailie
duos eguos. cupam argenteam. decẽ libs
Steg haneñ atq alia mobilia q̃ sibi surm¬
re cupiũt pietatis intuitu nob̾ redde pai¬
u̾raminit̃ collandare. ⁊ fr̃na dilecto ⁊ indisso¬
lubilis societas que int̃ nos ⁊ uos ꝑmanet soli¬
diꝰ confirmet᷑. ⁊ qͥcꝗid uob̃ placuĩt nob̾ ꝑ la¬
tarẽ pͥsentiũ dignemĩ Nemandare. dtpris a¬

Expanded text:
in fata concesserit, nos de vestra caritate, auxilio atque consilio plenarie confidentes, vobis humiliter supplicamus, quatinus sigillum nostrum, quod monachi vestri Romani Monasterii detinent et frangere negligunt, atque res ecclesiæ nostræ, scilicet duos equos, cupam argenteam, decem libras Stephanensium, atque alia mobilia, quæ sibi usurpare cupiunt, pietatis intuitu nobis reddeunanimiter collaudare, et fraterna dilectio et indissolubilis societas quæ inter nos et vos permanet solidius confirmetur. Et quicquid vobis placuerit per latorem præsentium dignemini remandare.
Abbreviated transcription (Latin):
munꝰ ei bñdictõis ipendit. ꝑretã cũ qͥdam
de monachis dci monast̾ii se acumuni ꝯiorco
qͦ ad dormitoriũ ⁊ refectoriũ ꝓ sue uolũtatiᷤ
arbitrio sequestrarent. suꝑ biĩs ⁊ aliis q̃dã
ibi statuta salubria edidit ⁊ honesta. pre¬
cipiens int̃ ceea ut in monast̾i̾o residentes
simul incũmuni refectorio comedant. ⁊ ia¬
ceant inuno dormitorio illis exteptis qͦs

Expanded text:
dam de monachis dicti monasterii se a communi consortio, quoad dormitorium et refectorium, pro suæ voluntatis arbitrio sequestrarent, super hiis et aliis quædam ibi statuta salubria edidit et honesta, præcipiens inter cetera, ut in monasterio residentes simul in cummuni refectorio comedant, et jaceant in uno dormitorio, illis exceptis quos