comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tus filii. alia patris: cum ipse filius. &
manus e brachiũ. & uirtus sit patris.
Sicut idlem est quod homo manu facit. &¬
quod manus hominis facit. &e quod homo
brachio suo facit. &e quod brachiũ homiuis
facit. & qͥd homo fortitudine facit. & qͣl
fortitudo hominis facit: sic idem est qued
pater facit. & qͦd filius facit: qͥa oxĩe quod
pator facit. ꝑ filiũ factt. Si esentia una est.
si natura unansi fortitudo una: si uolun¬
tas una: qͥmodde. non est una operãtio:
Dicis qͥ hoc pater facit: de ego dico qͥa
tum pater. Ipsum facere patrisoe filii est.
Noli pensare quasi duas actiones. unam¬
sumlis ponderis. equales auaf liitas ibi
est. uichil multiylices Qna est actio duoꝵ.
ĩmo triũ. actio una. sicut una deitas: &
in una actione tros. non tres agentes sũt.
sed unus agens:. sicut in deitate una tres.
non tres dii sunt. sed unis pater.& filius.
x sp̃s sanctus tres ꝑsonȩ sunt. sed tres

Expanded text:
tus Filii, alia virtus Patris, cum ipse Filius et tus Filii, alia virtus Patris, cum ipse Filius et manus, et brachium, et virtus sit Patris? Sicut idem est quod homo manu facit, et quod manus hominis facit; et quod homo brachio facit, et quod brachium hominis facit; et quod homo fortitudine facit, et quod fortitudo hominis facit. Sic idem est quod Pater facit, et quod Filius facit; quia omne quod Pater facit, per Filium facit. Si essentia una est, si natura una, si fortitudo una, si voluntas una, quomodo non est una operatio? Dicis quia haec facit Pater. Ego dico: Ipsum facere Patris, Filii est. Noli pensare quasi duas actiones, unam majorem, unasimilis ponderis aequales duas; unitas sibi est, nihil multiplices: una est actio duarum in uno, trium, actio una, sicut deitas una; et in una actione tres, non tres agentes sunt, sed unus agens, sicut in deitate una tres, non tres dii sunt, sed unus. Pater, et Filius, et Spiritus sanctus, tres personae sunt, sed tres
Abbreviated transcription (Latin):
ita hoc ipsum dico. quasi simile illi: sed
edem ipsum. Cum enĩ dico idem facio
quod tu facis. quia forte domũ hedifico
sicut tu hedificas lomũ:. x cũ alia sit
domus nia quam tu hedificas. alia domꝰ
mea quam ego hedifico: tam̃ ulem facere¬
me dico. qͦd tu facis. quonĩa il quod fa¬
cio ego. sedin aliquid simile est illi quod
tu facis: non sic intelligo cum dico. qͥa filius
hoc ipsũ facit. quod pater facit. Si autem
ego domum hedificarem. & tu eandem
domum hedificares mccũ: dico quia idem
faceres quod ego. & uerius unum. hͥa hoc¬
ipsũ & non aliud÷ nec tam̃ uere adhuc
iinum. qͥa ni partem unam. & ego alterã.
tu instrumentis tuis. & ego meis. tu ma¬
nib & lacertis tuis. & ego meis: deuiq
ni uirib tuis  ego meis. & iam non
uere unum: sed in abio o ꝑ alla. Nũquid
sic dico. cum dico. quia filius hoc ipsum
facit. quod pater facit: Ergo allia est ma
filii. & aliud brachium patris: alia uir¬

Expanded text:
ita hoc ipsum dico, quasi simile illi, sed ita hoc ipsum dico, quasi simile illi, sed idem ipsum. Cum enim dico: Idem facio quod tu facis, quia forte domum aedifico, sicut tu aedificas domum, et cum alia sit domus tua quam tu aedificas, et alia domus mea quam ego aedifico; tamen idem me facere dico, quod tu facis, quoniam id quod facio ego secundum aliquid, simile est illi quod tu facis. Non sic intelligo cum dico, quod Filius hoc ipsum facit quod Pater facit. Si autem ego domum aedificarem, et tu eamdem mecum aedificares domum, dico quod idem faceres quod ego; etiam verius unum, quia idipsum et non aliud: nec tamen vere adhuc unum, quia tu partem unam et ego alteram; tu instrumentis tuis, ego instrumentis meis; tu manibus et lacertis tuis, ego meis; denique tu viribus tuis, ego meis, et jam non vere unum, sed in alio et per alia. Nunquid sic dico, cum dico, quod Filius hoc ipsum facit quod Pater facit? Ergo alia est manFilii, et aliud brachium Patris; alia vir
Abbreviated transcription (Latin):
bi ueorer au i.t. quasi ꝑ le si cils
hoc facere uin possit: &e nemo est qui
argu. atetur ut dicat. Si pater filio uxo¬
rem accepit. ergo uxorem accepit pater:
& contendat ignoratum esse patrem
quia filio accepit urorem. Quare ergo
incarnatus esse dicatur pater. qͥa filio
suo carnem uniuit : sicut ipse filius
incarnatus dicitur. quia sibi carnem
copulauit. Sponsa uerbi caro est. &
assũpsit cam uerbum sibi: c pater
uerbi similiter uerbo sue uniuit eam:
o operati sunt alio unum. & fuit in
unum operatio una duoꝵz. lropterea
liter facit. Quid est hȩe  Non alia qͥdẽ
est similiter : Non aliter. Non poterat
unitas operationis ꝑfectius demonstrari:
non alia. non aliter: cacdem. & eodem
medo. Si cadem operaretur. & non
codem modo operaretur: operatio una
non esset quia aliter esset. Si eodem mo
operatur: ut nichil sit. aut aliud. aut
aliter in operatione illius. O stendĩe mͥ
auqd quod ficit iuter. S tam̃ querendũ
ł quid facit qui totum facit. Pone tam̃¬

Expanded text:
bi uxorem accipiat, quasi per se solus hoc facere non possit, et nemo est qui argumentetur ut dicat: si Pater Filio uxorem accepit, ergo uxorem accepit Pater, et contendat uxoratum esse Patrem, quia Filio accepit uxorem. Quare ergo incarnatus esse dicatur Pater, quia Filio suo carnem univit, sicut ipse Filius incarnatus dicitur, quia sibi carnem copulavit? Sponsa quippe Verbi caro est, et assumpsit illam Verbum sibi, et Pater Verbi similiter Verbo suo univit eam, et operati sunt duo unum, et fuit in uno operatio duorum una. Propterea lius similiter facit. Quid est « haec? » Non alia. Quid est « similiter? » Non aliter. Non poterat unitas operationis perfectius demonstrari. Non alia. Non aliter: eadem et eodem modo. Si eadem operaretur, et non eodem modo operaretur. Operatio una non esset quia alia esset. Nunc autem et operatur, ut nihil sit aut aliud, aut aliter in operatione illius. Ostende mihi aliquid quod facit Pater, si tamen quaerendum est quid facit qui totum facit. Pone tam
Abbreviated transcription (Latin):
quod ũ ad eundẽ uirũq facta ꝓbaret᷑
relatio. Nunc aũt assumptionem siue
unionem carnis. & pater operatus est
quia carne filiũ ĩnduit: &e filius operat᷑
est quia carne induit se ipsum. & fuit
una unio. o operatio una. Iropterea
unto una:. quia qued unitũ est. uni
unitum est. P ropterea operatio una: qͥa
quod factiam est. in uno factum at. T̃ res
operabantur de non tria sed unum
operabant᷑. e quod fiebat. & unius erat
quantũ ad illum solum factum est: &¬
trium erat quantum ab illis factũ est.
Legitur in libro iudicum quia matinuẽ
uxorem accepit filio suo sampson: nec
tam̃ sibi uxorem acepit. quia filio

Expanded text:
quod non ad eumdem utrinque facta probaretur quod non ad eumdem utrinque facta probaretur relatio. Nunc autem assumptionem sive unionem carnis, et Pater operatus est, quia carne induit Filium; et Filius operatus est, quia carne induit semetipsum, et fuit una unio, et operatio una. Propterea unio una, quia quod unitum est, uni unitum est. Prquod factum est in uno factum est. Tres operabantur, et non tria; sed unum operabantur, et quod fiebat et unius erat, quantum ad illum solum factum est, et trium erat, quantum ab illis factum. Legitur in libro Judicum quia Manue uxorem accepit filio suo Samson , nec tamen sibi uxorem accepit, quia filio
Abbreviated transcription (Latin):
relationss qua intelligitur. quia sibi
uniuit: idem de patre non dicitur. qͥa
si idem diceretur. non idem sed aliud
intelligeretur. Si enim dicerct᷑ pater
carnem assumpsit. intelligeret᷑ simi¬
Si patri caro unita diceretur. qͥa cũ
filio unita dicitur. de quia sicut alius¬
est in persona pater. & alius filius: sie
ahud dicitut. eum filius incarnatus
dicitur. quã si dicertt᷑. &e pater incarna¬
tuis diceret᷑. Non gͥ consequens ẽ si filsus
caruem assumpsit. idcire carnẽ assũy¬
sisse &e patrem: sicut consequens non est̃.
sibi unisse⁊ patrem. Consequens aũt est.
quia si nlius carnem sibi uniuit. candẽ
carnen ipsi filio uniuisse & patrem:
quia de una utriusq operatio ostendit᷑.
nec fihius sine patre. uec pater siue filio
operatus demonstratur. Si aũt sibi pat̃
caruem iniduiset. &e filius sibi. non hoc
idem esset. scd aliud: quoniã in eo ipso
non demonstraretur ẽadem operatio:

Expanded text:
relationis qua intelligitur quia sibi relationis qua intelligitur quia sibi univit, idem de Patre non dicitur, quia si idem diceretur, non idem, sed aliud intelligeretur? Si enim diceretur: Pater carnem assumpsit, intelligeretur simisi Patri caro unita diceretur, quam cum Filio unita dicitur, quia sicut est alius in persona Pater, et alius Filius, sic aliud dicitur, cum Filius incarnatus dicitur, quam diceretur si Pater incarnatus diceretur. Nunc igitur consequens est, si Filius carnem assumpsit, idcirco carnem assumpsisse et Patrem, sicut consequens non est, sibi unisse et Patrem. Consequens autem est, quod si Filius carnem sibi univit, eamdem carnem ipsi Filio, uniisse et Patrem; quia, dum una utriusque operatio ostenditur, nec Filius sine Patre, nec Pater sine Filio operatus demonstratur. Si autem Pater carnem sibi induisset, et Filius sibi, non hoc idem esset, sed aliud; quoniam in eo ipso non eadem demonstraretur operatio,
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ facẽq̃ pat̃ ñ fac̃.  Absit. Sed omnia
que pater facit. filius facit ÷ oe omnia
que filius facit. pater facit: quia in eo qͦd
deitate unum sunt. ii operatione sepa¬
rari non possunt. O mne gͦ qued filius
facit. pater facit: quia indiuinitate
qua filius est patris. quia cũ poere unũ
est. nichil facit sine operatione patris.
f ecit quedam in humanitate. sed̃m
quã patris filius non erat: quia illam
nascendo a patre ũ acceperat. quẽ ꝓpt̃ea
ad solam ꝑsonã filii referunt᷑: qͥa ca in
cũ patre cõri ⁊uẽ ilon haburt. sed solus
ex tempore ꝓpͥapi singularit᷑ accepit.
Ucrũtam̃ onĩia quȩ in diuiuitͥate fe¬
cit. ideo solus non fecit: quia in diui¬
nitate solus non fuit. sed idem cum
ipso fecit. qui idem cum ipso fuit. Si
gͦ filius in diuinitate humanitatem
assumpsit. quomꝰ in eadem diuinita.¬
te pater idem cum ipso non fecit: quia
cũ ipso idem fuit s An forte cũdicitur.
filius carnen assumpsit. ex ui occulte¬

Expanded text:
Filium facere quae Pater non facit. Absit, sed omnia quae Pater facit Filius facit, et omnia quae Filius facit, Pater facit, quia in eo quod in Deitate unum sunt, in operatione separari non possunt. Omne ergo quod Filius facit, Pater facit, quia in divinitate qua Filius est Patris, quia cum Patre unum est, nihil facit sine operatioFecit quaedam in humanitate secundum quam Filius Patris non erat; quia illam nascendo, a Patre non acceperat, quae propterea ad solam personam Filii referuntur, quia ea qcum Patre communem non habuit, sed solus ex tempore propriam singulariter accepit. Verumtamen omnia quae in divinitate fecit, ideo solus non fecit; quia in divinitate solus non fuit, sed idem cum ipso fecit, qui cum ipso idem fuit. Si ergo Filius in divinitate humanitatem assumpsit, quomodo in eadem divinitate Pater idem cum ipso non fecit, qui cum ipso idem fuit. An forte, cum dicitur Filius carnem assumpsit ex vi
Abbreviated transcription (Latin):
.oi. inquia reꝵ aprĩcipio primo
ciuali ꝓsu hominis : de bis quȩ postea
al resto irationẽ usq ad aduentum
ue.i i preparata sunt: sũmat̃ deduixi:
punc ea quȩ secuntur usq ad finem
& cosumatioiem omniũ ordine con¬
tinꝰger̾e libet. T̃ empus gr̃e. ab aduen¬
tu filii dei in carnem. eurdium sũpsit:
sicut s riyum est. G ratia ce ueritas per
iħm xp̃m facta est. Gr̃a quippe dei. re¬
demptio est generis humani: quȩ per
onis dei: in exibitione gatie eius adimple.

Expanded text:
omnium rerum a principio primo cum lapsu hominis et his quae postea ad restaurationem ejus usque ad adventum Verbi praeparata sunt, summatim deduxi, nunc ea quae sequuntur usque ad finem et consummationem omnium, ordine contingere libet. Tempus gratiae ab adventu Filii Dei in carnem exordium sumpsit, sicut scriptum est: Gratia et veritas per Jesum Christum facta est . Gratia quippe Dei redemptio est generis humani; quae dum onis Dei in exhibitione gratiae ejus adimpletur.
Abbreviated transcription (Latin):
to quaternitas facta est. scd trinitas
mansit assũptione illa meffabiliter
faciente persone unius in deo &e ho¬
mine ueritatem: quoniã non dĩn
tantum. nec hominem tantũ diqmꝰ
tre: nec eius humanitatẽ qua minor¬
est patre miniiere aliquid eius diuinita¬
ti qua equalis est yatri. No̾c ergo est̃
dixit. ego & pater unum sumus: &s
scđm hominem. pater maior m e est.
¶ Ex quo homo cepit esse. non aliud
cepit esse quam di filius. & hoc unige.¬
nitus. & ꝓpter dm uerbum. qđ suscep¬

Expanded text:
to quaternitas facta est. Sed trinitas to quaternitas facta est. Sed trinitas mansit, assumptione illa ineffabiliter faciente personae unius in Deo et homine veritatem, quoniam non Deum tantum, nec hominem tantum dicimutre: nec ejus humanitatem minorem Patre minuere aliquid ejus divinitati quae aequalis est Patri. Hodixit: « Ego et Pater unum sumus . » Et secundum hominem: « Pater major me est , » ex quo homo coepit esse, non aliud coepit esse quam Dei Filius, et hoc unigenitus, et propter Deum verbum, qu
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. ut arrius blasphemat: sed alter
in persona pater. alter filius. alter sp̃s
Non pater carnem assũpsit. neq sp̃s scs.
tate. in chuinitate patris. dei filius
ipse fieret in honine hominis filius. neq
filii nomen ad alterum transiret. qui
non esset natiuitate filius. Dei ergo na¬
tiuitate filius hominis factus est. filius
natus sed̾m ueritatem nature. ex deo
di filius: & scđm ueritatẽ nature ex
homine homiius filius: non ueritas ge¬
niti. non adoptiouera. nec appellatione:
sed in utraq natiuitate filis nomen na¬
scendo haberet: & esse uerus deus. &¬
uerus homo unus filius. Item. Non gͦ
duos. xp̃os. neq duos fihios: sed dm̃ cet
quen ꝓpterea uigenitũ dicinꝰ manen¬
tem in duab substantũs. sicut ei ueri¬
tas nature contulit: non confusis na¬
turis. neq inmixtis. Ita enim filius as¬
sumpsit hominen: ut qui suscepit. oe
qłem suscepit. una esset in trinitate
persona. Neq enim hiomine assump¬

Expanded text:
tatis, ut Arius blasphemat; sed alter tatis, ut Arius blasphemat; sed alter in persona Pater, alter Filius, alter Spiritus Non Pater carnem assumpsit, neque Spiritus at in divinitate Patris Dei Filius, ipse fieret in homine hominis filius, neque Filii nomen ad alterum transiret, qui non esset nativitate Filius. Dei ergo nativitate filius hominis factus est Filius: natus secundum veritatem naturae, ex Deo Dei filius; secundum veritatem naturae, ex homine hominis filius, ut veritas geniti, non adoptione, nec appellatione, sed in utraque nativitate filii nomen nascendo haberet, et esset verus Deus, verus homo, unus filius. Item non ergo duos christos, neque duos filios, sed Deum et Quem propterea Unigenitum dicimus, manentem in duabus substantiis, sicut ei veritas naturae contulit, non confusis naturis, neque immistis. Ita enim Filius assumpsit hominem, ut qui suscepit, et quod suscepit, una esset in trinitate persona. Neque enim homine assump
Abbreviated transcription (Latin):
g hec nuda nomina: led uirtutis indicla:
Plensfudo diuinitatis in patre. plenitudo
in filio. sed non discreyans. nec cõfusum.
quod unum est: nec multiplex quod in.¬
differens. Quom̃ filius a patre genitus.
impossibile est scire. mens deficit. lingua
silet. non hominũ tantũ sed argeloꝵ.
supra archangelos. supra cherubin. supͣ
seraphin. supra omnem sensum est: cre¬
dere iubemur. non discutere ꝑmittim᷑.
Auser argumenta ubi fides queritur.
Credimus unum dm̃ patrem & filiũ
filium co quod habeat patrem: sp̃m
sc̃m: eo quod sit ex patre de filio. Iater
gͦ principium deitatis. qui sicut nun¬
quam ds non fuit: ita nũquã pater¬
eteruus: eo quod habet filiũ eternum.
cuius eternus sit pater. Tilius ȩternus.
eo quod sit patri & sp̃ui sc̃o coeternus
Sp̃s sc̃s ȩternus: eo quod patri ce filio
sit coeternus. Non confusa ut sabellius
dicit trinitas in una persona: & neq
serarata. aut diussa in natura Muini¬

Expanded text:
ergo haec nuda nomina, sed virtutis indicia, ergo haec nuda nomina, sed virtutis indicia, plenitudo divinitatis in Patre, plenitudo in Filio, sed non discrepans, nec confusum quod unum est, nec multiplex quod indifferens. Quomodo Filius a Patre genitus sit, impossibile est scire: mens deficit, lingua silet, non hominum tantum, sed et angelorum, supra angelos, supra cherubim, supra seraphim, supra omnem sensum est. Credere jubemur, non discutere permittimur. Aufer argumenta ubi fides quaeritur. CreFilium eo quod habeat Patrem, Spiritum sanctum eo quod sit ex Patre et Filio. Pater ergo principium deitatis, qui sicut nunquam fuit non Deus, ita nonnunquam Pateraeternus, eo quod habeat Filium aeternum, cujus aeternus sit Pater. Filius aeternus eo quod sit Patri et Spiritui sancto coaeternus. Spiritus sanctus aeternus, eo quod Patri et Filio sit coaeternus. Non confusa, ut Sabellius dicit. Trinitas in una persona, neque separata, aut divisa in natura divini
Abbreviated transcription (Latin):
distinguimus: cum non nomina tantũ mͦ
sel ae nominũ ꝓpritales. id st ꝑsonas. uel
ut greci expͥmunt ypostasis hoc est sabsisten¬
tias confitemur: nec pater filii. nec sp̃s sc̃i
personam exeluidit aliquando: nec rursus
filius aut sp̃s sc̃s patris nomen personamq
recipit. Sed pater semper est pater. filius semꝑ
esse dicit: qui diuinitatẽ separat trinitatis.
& plenitudo sit diuinitatis. & unitas po¬
testatis. Ds̃ enim unus est: ds nomen est
magnificentie. nomen petestatis. Si gͦ
unus ds̃. unum nomen. una petestas. una
est trinitas: deni .ꝑ. dicit: ite. baptiz antes:
ne itaq non in nominib: unum nomen
una diuuritas. Hoc nomen esł in quo
oportet nos saluos sieri. Item. Ego & pa¬
ter unum sumus. Unum dixit: ne fiat
discretio potestatis. S umus adilidit: ut
ꝑsonam cegnoscamus. Non cium pater
ipse qui filius est: sed ex patre genitus fi¬
lius. ex leo ds̃. ex pleno plenus. Nonsunt

Expanded text:
distinguimus; non nomina tantummodo, distinguimus; non nomina tantummodo, sed et nominum proprietates, id est personas: vel ut Graeci exprimunt ὑπόστασεις, id est subsistentias confitemur, nec Pater Filii aut Spiritus sancti personam, aliquando excludit: nec rursus Filius aut Spiritus sanctus, Patris nomen personamque recipit: sed Pater semper Pater est, Filius sempeesse dicit qui divinitatem separat Trinitatis. et plenitudo sit divinitatis, et unitas potestatis. Deus enim unus est. Deus nomen est magnificentiae, nomen potestatis. Si ergo unus Deus, unum nomen, una potestas, una est trinitas. Denique dicit: « Ite baptizantes ine itaque, non in nominibus unum nomen tas. Hoc nomen est in quo oportet omnes salvos fieri . Item: « Ego et Pater unum sumus . » Unum dixit, ne fiat discretio potestatis. Sumus addidit, ut personas cognoscamus. Non enim Pater ipse qui Filius, sed ex Patre genitus Filius, ex Deo Deus, ex pleno plenus. Non sunt
Abbreviated transcription (Latin):
usq substantia. Cum uero in genitus dici¬
tur pater: non quidesit. sed quid non sit di¬
non sed̃m substantiã dicitur. Item. Quid
tres magna prorsus laborat inopia hoc ua¬
num doquiũ dictu ẽ esse tres persons: nonut
illud diceretur. sed ne taceretur. Item. Trini¬
tas filius. nullo modo dici potest. Item. Faten¬
dum est. patren &e filium. principiũ sp̃s sc̃i.
tem. Filius non tantũ ut sit filius relatiue
dicit᷑: sed omnino non sit ipsa substantia na¬
scendo habet. Item. Cum conaretur hȩc ua¬
na mopia lo quendo ꝓferre. quod tenet de
dño dõ. timuit dicere tres essentias: ne in¬
telligeret᷑ in illa sũma equalitate ulla di¬
uersitas. Item. Ideo dicimus tres ꝑsonas.
non ut aliqua intelligatur diuersitas essen¬
tiȩ: sed ut uel uno uocabulo responderi pos¬
sit. cum dicit᷑. quid tres. uel quid tria.
¶heremoyos. Enum in trib personis fate¬
mur dm̃: tres ꝑsonas expressas sub ꝓpͥetate

Expanded text:
usque substantia. Cum vero ingenitus diciusque substantia. Cum vero ingenitus dicitur Pater, non quid sit, sed quid non sit dinon secundum substantiam dicitur. Idem: Quid tres? Magna prorsus laborat inopia humanum eloquium. Dictum est tres personae: non ut illud diceretur, sed ne taceretur. Idem: Trinitas nullo modo Filius potest dici. Idem: Fatendum est Patrem et Filium principium Spiritus sancti. Idem: Filius non tantum ut Filius, quod relative dicitur: sed omnino ut sit ipsa substantia nascendo habet. Idem: Cum conaretur humana inopia loquendo proferre quod tenet de Domino Deo, timuit dicere tres essentias, ne intelligeretur in illa summa aequalitate ulla diversitas. Idem: Ideo dicimus tres personas non ut aliqua intelligatur diversitas essentiae, sed ut vel uno vocabulo responderi possit cum dicitur, quid tres, vel quid tria. HIERONYMUS. Unum in tribus personis fatemur Deum, tres personas expressas sub proprietate
Abbreviated transcription (Latin):
atura ercatorem intelligas. In anima est ra¬
tio. & cum sint unum: aliua anima. aliud
agit ratio: anima iiuimus. ratione sapim̃:
substantia. tota trinitas operata est homi¬
nem quẽ assumpsit: eumq non tota trini¬
tas assumpsit. sed sola ꝑsona filii. ¶ dem
in libro de trinitate quinto. Deo aliqd accidere
non potest. Dicitur ail aliqͥd sicut pater ad
filium. & filius ad patrem. quod accidens
non est: quia ae ille semꝑ pater. & ille semꝑ
filius. si uero pater ad se ipsũ diceretur se¬
cundũ substantĩa diceretur. ¶ Item. Quauis
sa est substantia: quia hoc non scdm sub¬
stantiam diceretur. sed scd̃m relatiuum:
quod tam̃ relatquum non est accidens. qͥa
non ẽ mutabile. Item: non sedł̃m hoc quod
ad patrem dicitur: equalis est filius patri.
Restat gͦ ut scđ̃m id equalis sit: quod ad se
dicit᷑. Sc dni substantiã dicit᷑: restat gͦ ut se¬
cundũ substantiã sit cqualis. E adeni gͥ utri¬

Expanded text:
atura creatorem intelligas. In anima est raatura creatorem intelligas. In anima est ratio: et cum sint unum, aliud anima agit aliud ratio: Anima vivimus, ratione sapimus:substantia: tota Trinitas operata est hominem quem assumpsit, eumque non tota Trinitas assumpsit, sed sola persona Filii. Idem in libro quinto de Trinitate: Deo aliquid accidere non potest. Dicitur ad aliquid: sicut Pater ad Filium, et Filius ad Patrem, quod accidens non est, quia ille semper Pater, et ille semper Filius. Si vero Pater ad seipsum diceretur, secundum substantiam diceretur. Item, quamvis diversa substantia, quia hoc non secundum substantiam dicuntur, sed secundum relativum: quod tamen relativum non est accidens, quia non est mutabile. Item, non secundum hoc quod ad Patrem dicitur, aequalis est Filius Patri: restat ergo ut secundum id aequalis sit, quod ad se dicitur, secundum substantiam dicitur: restat ergo ut secundum substantiam sit aequalis. Eadem est igitur utri
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd sit dicit᷑. niebilq inca differͣ̃ siue. dicat᷑
iusta. siuc iusticia: qued uero in exemplũ
iusticie ratum esse conspicit᷑. ꝓfee de omnib
quȩ sumiliter de sũma natura dicuntur:
uel quanta: sed magis quid sit monstrat᷑.
Quicqͥd enim est quale uel quantũ est etiã
ineo aliul quod quideft: unũ non simples
scd compositum esi. Nam cum aliquis
homo dicatur corpus & rationalis & homo.¬
& non uno modo. uel una consideratione
hec tria dicitur: sed̃m aliud enum corpus &
sedm aliud rationalis est: ce singulũ hoꝵ ñ
est totum homo. Illa uero sũma essentia. sum¬
ma uita sũma iusticia. sũma sapientia.
sũma magnitudo. suma eternitas. & alia
sinliliter quecũq siut in uocabulis multi.¬
plicata. non plura significant. sed unum.
Edem. Neq enim ꝑsona patris. neq sp̃e
scĩ. sed sola filii persona carnem suscepit. ut
hoc intelligas comparationib utar: ut ex cre¬

Expanded text:
quid sit dicitur, nihilque in ea differt, sive dicatur quid sit dicitur, nihilque in ea differt, sive dicatur justa sive justitia, quod vero in exemplum justitiae ratum esse conspicitur: hoc de omnibus quae similiter de summa natura dicuntur ivel quanta; sed magis quid sit monstratur. Quidquid enim est quale vel quantum, est etiam in eo aliud quod est, unde non simplex, sed compositum est. Nam cum aliquis homo dicatur corpus et rationalis et homo, non uno modo vel una consideratione haec tria dicuntur; secundum aliud enim corpus, et secundum aliud rationalis est, et singulum horum non est totum quod homo. Illa summa essentia, summa vita, summa justitia, summa sapientia, summa magnitudo, summa aeternitas; et alia similiter quaecunque sint in vocabulis multiplicia; non plura significant, sed unum. Idem: Neque persona Patris neque Spiritus sancti, sed sola Filii persona carnem suscepit, et ut hoc intelligas comparationibus utar, ut ex cre
Abbreviated transcription (Latin):
cem determinari uidentur. & inse infins¬
ta sunt. ita & singula sunt in suigulis:
&e omnia in omnib singulis: & sĩgula
in ote rub. & unum omnia. ¶ Idem. Denio
siqua est deo cum aliis alicuius nominis cõ¬
munso᷑ ualde ꝓculdubio intelligenda est di¬
uersa significatio: Sedhec patentiori ratione
oportet ostendere: si nullius accidentis susces¬
tibilis ẽ. quomodo dicitur iusta. uel sapiens.
uel aliquid huius modi. in huina natu¬
ra. Sel certũ est quod sũma natura ideo
uere est: quia per se est quicqͥd est. Nichil
aũt iustũ est: nsi ꝑ iustitiam. Igit᷑ si non ẽ
iusta nisi ꝑ iusticiam. & ñ potest esse iusta
nisi ꝑse. quid consequentius. quam ut cacd̃ẽ
sit ipsa iusticia ꝑ quam iusta estꝰ. Quappt̃.
si querant homines quid sit ipsa sũma na¬
tura: quid recthus respondctur quã iusticia:
Et cum ercatura dicatur iusta in eo quod
Et ideo non in eo qued quale. sed meo qͦd

Expanded text:
cem determinari videntur, et in se infinicem determinari videntur, et in se infinita sunt, et ita singula sunt in singulis, et omnia in omnibus singulis, et singula in omnibus, et unum omnia. Idem: Denique si qua est Deo cum aliis alicujus nominis communio, valde procul dubio intelligenda est diversa significatio. Sed hoc potentiori ratione oportet ostendere. Si nullius accidentis susceptibilis est, quomodo dicitur justa vel sapiens vel aliquid hujusmodi divina natura? Sed certum est quod summa natura ideo vere est; quia per se est quidquid est, nihil autem justum est nisi per justitiam. Igitur si non est justa nisi per justitiam: et non potest esse justa nihi per se, quid consequentius quam ut eadem sit ipsa justitia per quam justa est? Quapropter si quaeratur quid sit ipsa summa natura, quid rectius respondeatur quam justitia? Et cum creatura dicatur justa in eo quod Et ideo non in eo quod quale, sed in eo quod
Abbreviated transcription (Latin):
aliud dicimꝰ quam substantiã patris. quia
persona patris. non alsud est quã ipse pater
ad se: quia dicitur ꝑsona nen ad filium
uel ad sp̃m sc̃m. sicut ds e si milia. Hoc
enim nomen solum est. quod cũ dicatur
de singulis: ad se pluraliter. non singularĩ
accipiatur in sũma. Dicimꝰ aũt quod pater
neq ut speciem de indiuiduis p̃dicamus.
Uidetur posse dici ut tres homines una na
tura: sed plus sunt duo homines quã unus:
sed non maior est essentia pater & filius.
quam solus pater: aut solus filius. & tres
ille persone: si ita dicende sũt equales sũt
in suigulis: quod animalis homo non ꝑci¬
pit. Cur gͦ latinitas ita musitate hoc po¬
suit: nisi quia uoluit hoc unum nomen
seruire huze significationi que intelli git᷑
trinitas . Net omni no taceamus qͥl tres
cum tres esse fateamur: quo nomine non
diuersitate intelligi uoluit. sed singulari.¬
tatem uoluit: ita &e illa tria. & ad se mui¬

Expanded text:
aliud dicimus quam substantiam Patris quia aliud dicimus quam substantiam Patris quia persona Patris non aliud est quam ipse Pater. Ad se quippe dicitur persona, non ad Filium vel ad Spiritum sanctum, sicut Deus et similia. Hoc enim solum nomen est, quod cum dicatur de singulis, ad se pluraliter, non singulariter accipitur in summa; dicimus namque: Pater neque ut speciem de individuis praedicamus. Videtur posse dici ut tres htura, sed plus sunt duo homines quam unus: sed non major est essentia Pater et Filius, quam solus Pater, aut solus Filius. Et tres illae personae, si ita dicendae sunt, aequales sunt in singulis, quod animalis homo non percipit . Cur ergo latinitas hoc ita inusitate posuit, nisi quia voluit hoc unum nomen servire huic significationi, quo intelligitur Trinitas, nec omnino taceo nomine non diversitatem intelligi sed singularitatem voluit. Ita et illa tria et a se invi
Abbreviated transcription (Latin):
sapientiamꝰ: sed ea sapientia pater dicat᷑
ĩapiens esse quã genuit. Ubi enĩ non est
intelligentia. nec sapientia potest esse.
ac ꝑ hoc si pater non intelligit ipse sibi.
sed filius intelligit patri: ꝓfecto filius pa¬
trem sapientem facit. Et si hoc est. deo esse
quod sapere. &e illa ca essentia est que sa¬
pientia. ñ filius a patre qͦd uerum est: sed
afilio potius pater habet essentiã quod
falsum est. E st gͦ d̃s pater sapiens ca que¬
est ipse est sua sapientia: o filius sapien¬
tia patris de sapientia quȩ est pater de
quo genitus est filius: quare & intelligenᷤ
est pater ea que ipse est sua intelligentia.
Filius autera intelligentia patris: Ae in¬
telligentia genitus qͥd pater est. ¶ Idem.
non quoniã ds trinitas est. ideo triplex
putandus est: alioquin minor esset in
singulis quã in trib pariter. In hac qͥc
trinitate cum dicimꝰ ꝑsonam patris. non¬

Expanded text:
iam genuerit, sed ea sapientia Pater dicatur iam genuerit, sed ea sapientia Pater dicatur sapiens esse quam genuit. Ubi enim non est intelligentia, nec sapientia esse potest. Ac per hoc si Pater non intelligit ipse sibi, sed Filius intelligit Patri: profecto Filius Patrem sapientem facit. Et si hoc est Deo esse quod sapere, et illa ea essentia est quae sapientia, non Filius a Patre quod verum est, sed a Filio potius Pater habet essentiam, quod falsum est. Est ergo Deus Pater sapiens ea quae ipse est sua sapientia, et Filius sapientia Patris, de sapientia quae est Pater, de quo genitus est Filius. Quare et intelligens est Pater ea quae ipse est sua intelligentia; Filius autem intelligentia Patris de intelligentia genitus quae est Pater. Idem. Non quoniam Deus Trinitas est ideo triplex putandus est, alioquin minor esset in singulis, quam in tribus pariter. In hac quoque Trinitate cum dicimus
Abbreviated transcription (Latin):
cum homo diuinitati eius accessit. Qͦd
siin una ꝑsona absurde dicit᷑. qͥ a pars
illius rei non potest esse ds: quanto magi
trinitatis pare esse ñ potest. qͥcũq unus
in trib. In trinitate ergo quȩ ds̃ est. pater
simul hii tres ds̃ unus: nec huius trini¬
tatis tertia pars est unus. nec pars ma.
ior duo. quã unus est ibi: nec maius
aliquid sut om̃s quã singuli. qͥa spũalis
non corporalis est magnitudo. Qui po
test capere capiat. quod si ñ potest credat
e oret: ut quod credit intelligat: pater &
tem. unus est dłs: de ꝓpter unius curusq
ꝓprictatem tres ꝑsone sũt: & ꝓpt̃ singuloꝵ
ꝑfectionẽ partes unius dei non sũt. Uirtus
est pater: uirtus est filius: uirtus est ip̃s.
sĩs. ¶ Idem in libro de triuitate. Si solus
filius intelligit sibi ce patri e spiritui scõ
illud consequit᷑. ut pater non sit ĩapiens
de se ipso. scil de filio. nec sapientia genuit¬

Expanded text:
cum homo divinitati ejus accessit. Quod cum homo divinitati ejus accessit. Quod si in una persona absurde dicitur quia pars illius rei esse non potest Deus, quanto magis Trinitatis esse pars non potest quicunque unus in tribus? In trinitate ergo quae Deus, et hi tres unus Deus; nec hujus trinitatis tertia pars rs duo, quam unus; nec majus aliquid tres simul, quam singuli, quia spiritualis, non corptest capere capiat ; qui non potest credat et oret, ut quod credit intelligat. Pater ettem unus est Deus, et propter uniuscujusque proprietatem tres personae sunt, et propter singulorum perfectionem, partes unius Dei non sunt. Virtus est Pater, virtus est Filius, virtus est Spiritus sanctus. Idem libro de Trinitate. Si solus Filius intelligit sibi et Patri et Spiritui sancto, illud consequitur, ut Pater non sit sapiens de seipso, sed de Filio, nec sapientia sapient
Abbreviated transcription (Latin):
lia facientẽ. nichilq patientem. Quisqͥs
dm̃ ita cogitat. & uondũ potest omnine
inuenire qͥd sit: pie tam̃ caueat quãtũ
potest. aliqͥd de illo ientire quod ñ sit.
E st tam̃ sine dubitatione substantia. uel
si melus hec appellat᷑ essentia: quam
¶ Item in libio contta mariminĩr. Nulla
sit partiũ diuisio in unitate deitatis. Unus
est dẽ pater . filius ac sp̃s sc̃s: hoc est. ipsa
unius substantiȩ sunt. unũ sũt: & sũme
unum: ubi naturaꝵ nulla. nulla ẽ diuer¬
sitas ueluntatũ. Si aut̃t natura unum
essent: & consentioue ñ: ñ sũme unum
essent: si uero naturalit dispares essent:
unũ ñ essent. Hii ergo tres quia unũ sũt.
ꝓpter miesfabilẽ cõiunctionẽ deitatis qua
uieffabilit copulantur: unus est ds̃. Sed
xp̃c una ꝑsona est gemine substantiȩ:
nec tam̃ ds pars huius ꝑsone dici potest.
Alio quin d̃s̃ filius ante quã susciperet
formã serui non erat totus. & creuit:

Expanded text:
lia facientem, nihil patientem. Quod si lia facientem, nihil patientem. Quod si quis Deum cogitat, et nondum potest omnino invenire quid sit, pie tamen cavet quantum potest aliquid de illo sentire quod Est tamen sine dubitatione substantia, vel si melius hoc appellatur essentia, quam  Idem in libro contra Maximinum: nulla sit partium divisio in unitate Deitatis: unus est Deus Pater et Filius et Spiritus sanctus, hoc est ipsa Tunius substantiae sunt, unum sunt et summe unum, ubi nulla naturarum; nulla est diversitas voluntatum. Si autem natura unum essent et consensione non: non summe unum essent. Si vero natura dispares essent unum non essent. Hi ergo tres quia unum sunt, propter ineffabilem conjunctionem Deitatis qua ineffabiliter copulantur, unus Deus est. Sed Christus una persona est geminae substantiae, nec tamem Deus pars hujus personae dici potest; alioquin Filius Deus antequam susciperet formam servi non erat totus, et crevit
Abbreviated transcription (Latin):
assũpsit. opus utiq significatur. qͥd filius
fac̃: a qͦoꝑe si pat̃ excludit᷑. ñ oĩa q̃ fac̃ filiꝰ pat̃
oꝑat᷑. An fortȩ qͥa dictũ ñ ẽ oĩa q̃ faẽ filiꝰ pat̃

Expanded text:
assumpsit, opus utique significatur quod Filius assumpsit, opus utique significatur quod Filius facit, a quo opere si Pater excluditur, non omnia quae facit Filius, Pater operatur. An
Abbreviated transcription (Latin):
pater gigneret: pater esset ÷ & si pater
quod pater facit. ecistimaret fihum ñ
facere quecumq pater facit ⁊ dicimus
qͥa ħ de illa operatione intelligendum est.
qua uel creaturas operatur. ut quod u̾ erat
esse incipiat: ul in creatura operatur. ut
quod factum est. in eo quod factum est sub¬
sistat. Ibi enĩ tota triuitas inseparabiliter
oꝑatur  aibi nec pater a filio. nec filius a pa¬
tre. nec sp̃s sc̃s ab utrdq in operatione se¬
parat᷑. In.oꝑe qͥppe. oꝑatio ꝓprie desig¬
natur. Nam in eo quod factum est. non ẽ
quod est ids non facit ipse:. scd tantum est.
In co aũt quod factum est. ab illo utiq factũ
est:. a quo factum est. omne factum est. Hic
gͦ omnia que facit pater: oe filius simi liter
facit. In hac gͦ operatione. quia carnis assũp¬
no inuenitur: & quomodo soli filio cõue¬
niat. & non patri. non incõuenienter
q̃titur. Cum enĩ dicit᷑. qͥa filus carnem

Expanded text:
Pater gigneret, Pater esset, et si Pater Pater gigneret, Pater esset, et si Pater quod Pater facit, existimaret Filium non facere quaecunque Pater facit, dicimus quia hoc de illa operatione intelligendum est qua vel creaturam operatur, ut quod non erat esse incipiat, vel in creatura operaquod factum est in eo quod factum est subsistat. Ibi enim tota Trinitas inseparabiliter operatur, ubi nec Pater a Filio, nec Filius a Patre, nec Spiritus sanctus ab utroque in operatione separatur. In opere quippe operatio proprie designatur. Nam in eo quod factum non est quod est Deus; non facit ipse, sed tantum est. In eo autem quod factum est, ab illo utique factum est, a quo factum est, omne quod factum est. Hic ergo omnia quae facit Pater, et Filius facit similiter . In hac itaque operatione, quia carnis assumptio invenitur, quomodo soli Filio conveniat et non Patri non inconvenienter quaeritur. Cum enim dicitur quia Filius carnem
Abbreviated transcription (Latin):
ed forte erunt aliqui qui dicãt:
si iaseparabilia sunt opera trini¬
tatis: ergo quieqͥd facit filius.
facit & pater. Si aũt omne quod filius¬
facit. facit ae pater ⁊ ergo si filius carnẽ
assumpsit. & pater carnẽ assumpsit:
quia filius siue patre carnem assũmere
non potuit ⁊ si nichil sine patre facere
potuit. Sed hocprimo cõsiderandum
est. quia cum dicitur filius facere omuia
quȩ facit pater ⁊ de illa nimiriim opera¬
tione intelligendum est: qua creaturam
suam condit. &t regit. & disponit con¬
ditor ał opifes deus : in qua operatione
pater o filius & spiritus sanctus omni¬
no separari non possunt: quia in derta¬
te una. in qua. o ꝑ quam operantur
unum sunt. Fec aũt idcico de diui¬
na operatione distinguimus: nequis
contra id quod dictum est. omiia quȩ
facit pater. hec &s filius facit: opponen¬
dum putet. quia pater gigͣñit qued fi¬
lus non facit ÷ & filius gignitur quod
non facit pater. Sienim filius sicut

Expanded text:
em suscepit. Sed forte erunt aliqui qui dicant: em suscepit. Sed forte erunt aliqui qui dicant: Si inseparabilia sunt opera Trinitatis, ergo quidquid facit Filius, facit Pater. Si autem omne quod Filius, facit et Pater; ergo si Filius carnem assumpsit, et Pater carnem assumpsit; quia Filius sine Patre carnem assumere non potuit, si nihil sine Patre facere potuit. Sed hic primo considerandum est quod cum dicitur Filius facere omne ter facit, de illa nimirum operatione intelligendum est qua creaturam suam condit, et regit, et disponit conditor et opifex Deus. In qua operatione Pater et Filius et Spiritus sanctus omnino separari non possunt, quia in deitate una in qua et per quam operantur unum sunt. Haec autem idcirco de divina operatione distinguimus, ne quis contra id quod dictum est: « Omnia quae facit Pater, haec et Filius facit, » opponendum putet quia Pater gignit, quod Filius non facit, et Fil us gignitur, quod Pater non facit. Si enim Filius sicut
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa uendicaret. quodd malitia possidebat.
Qui enim astucia uicerat: iustum fuit. ut
non fortitudine. sed prudentia uinceret᷑:
ut in cõclem in quo se uictor crexerat. uie¬
tus sterneretur. Factus est filius dei. filius
hominis: ut filios hom̃nũ filios dei faceret:
&e ne filii nomen ad aliam transiret ꝑsonã:
& essent duo in trinitate filii: &e c̃õfunde¬
retur trinitatis discretio. Si enim pater
carnem assupsisset: ilem ipse  pater
filius esset: pater filii quem genuit ex eterni¬
tate: & filius matris a qua genitus esset
ex tempore. Si aũt spiritus sanctus carnẽ
assumpsisset: duo filii in rrinitate essent:
alter filius pͥatris sine matre: alter matriᷤᷤ
filius sine patre. Ne ergo incõmutabile no¬
men diuideretur: filius solus carnem
suicepit : ut unus or idem esset filius dei
oe filius hominis: filius dei scd̃m diuiuita¬
tem genitus apatre est. filius hominis scdm
humanitatem natus ex matre. Quomͦ

Expanded text:
ipsa vindicaret, quod malitia possidebat. ipsa vindicaret, quod malitia possidebat. Qui enim astutia vicerat, justum fuit ut non fortitudine, sed prudentia vinceretur, ut in eodem in quo se victor erexerat victus sterneretur. Factus est Filius Dei filius hominis, ut filios hominum filios Dei faceret, et ne Filii nomen ad alteram transiret personam, et essent in Trinitate duo filii, et confunderetur Trinitatis discretio. Si enim Pater carnem assumpsisset, idem ipse et Pater et Filius esset: Pater Filii quem genuit ex aeternitate, et Filius matris a qua genitus esset ex tempore. Si autem Spiritus sanctus carnem assumpsisset, duo Filii in Trinitate essent. Alter Filius Patris sine matre, alter Filius matris sine patre. Ne ergo incommunicabile nomen divideretur, Filius solus carnem suscepit, ut unus et idem esset et Filius Dei, et filius hominis: Filius Dei secundum divinitatem genitus a Patre, Filius hominis secundum humani
Abbreviated transcription (Latin):
niens uon erat. ut pater ab alio mitteretur.
qui ab alio non erat. Sienim ab alio mit¬
terctur: ab alio uenire haberet a quo mitte¬
retur: & esset illi quasi quoddã pͥncipium.
ab illo a quo mitteretur. Propterea ergo pat̃
ab alio mitti non habet: quia ab alio esse
non habet. Missus aũt est pͥmum filius
qui asolo patre est: deuide etiam spiritus
uenit. ut homines liberarentur. postea
spͣs sẽs uenit. at homines bcatificarentur.
Primũ ille a malo liberauit: postea iste ad
bona reuocauit. Ille abstulit quod sustine¬
bamus: iste reddidit quod ꝑdideramus.
Uenit filius naturalis missus apatre: oe
ut adoptandos in hereditatem uocaret: &
consensum suum in gratia adoptionis
conprobaret. Neq enim sine consensu
fili a patre ne imho ditatem ceñdi arar.
quia in patri & filio patei.utat. oe filiaal.¬
uil noir ei. ionstar : ut filii nomen adoptan¬
di perciserent: & ꝑ illum euius erat. & ab
illo a quo erat. Uenit sapientia. ut hostis
ratione uinceretur. & ut habitaculũ suũ

Expanded text:
niens erat ut Pater ab alio mitteretur qui non erat ab alio. Si enim ab alio mitteretur, ab illo venire haberet a quo mitteretur, et esset illi quasi quoddam principium ab illo a quo mitteretur. Propterea ergo Pater ab alio mitti non habet, quia ab alio esse non habet. Missus est autem primum Filius, qui a solo Patre est, deinde etiam Spiritus venit ut homines liberarentur; postea Spiritus sanctus venit, ut homines beatificarentur. Primum ille a malo liberavit, postea hic ad bona revocavit. Ille abstulit quod sustinebamus, hic reddidit quod perdideramus. Venit Filius naturalis missus a Patre, ut adoptandos in haereditatem vocaret, et consensum suum in gratia adoptionis comprobaret. Neque enim sine consensu Filii, a Patre alieni in haereditatem ducendi erant. quia in Patre et Filio paternitatis et filiationis nomen constat, ut Filii nomen adoptandi perciperent, et per illum cujus erat et ab illo a quo erat. Venit sapientia, ut hostis ratione vinceretur, et ut habitaculum suum
Abbreviated transcription (Latin):
mine dicit ysa. Hec dicit dñs enmuchis qͥ
custodiunt sabb̃a mea. et elegerunt q̃ egõ
uolui et tenuernt fedus meũ. dabo eis
in domo mea et in muris meis locũ. et
nom̃ melius a filiis et filiab. nom̃ sempi¬

Expanded text:
m, quia hec dicit Dominus eunuchis qui custodiunt sabbata mea et elegerunt, que uolui et tenuerunt fedus meum: Dabo eis in domo mea et in muris meis locum et nomen melius a filiis et filiab
Abbreviated transcription (Latin):
et muscarum et muscarum mor¬
anime illorum. quia digni erant ab
huiusmodi exterminari. filios aũt
col net dratonum net uenena¬
torum uicerunt dentes. Miscd̃ia uͦ¬

Expanded text:
tarum et muscarum occanimae illorum; quia digni erant ab hujuscemodi exterminari. Filios autem tuos nec draconum venenatorum vicerunt dentes. Notanda
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut sonitus fsãme ignis deuorantis
stipulã. sic ppłs fortis p̃paratꝰ ad p̃liũ.
a facie eiꝰ cruciabit᷑ ppłs. om̃s uultus re¬
digent in ollam. sicut fortes sic current.
qͣi uiri bellatores ascendent murum.

Expanded text:
is stipulam, velut populus fortis praeparatus ad praelium. A facie ejus cruciabuntur populi, omnes vultus redigentur in ollam. Sicut fortes current, et quasi viri bellatores ascendent murum.
Abbreviated transcription (Latin):
te principes iacob. et duces domus isrł Nunqͥd.
num et diligitis malum. qui uiolent tolli¬
tis pedes eoꝵ de suꝑ eos. et carnem eoꝵ desuꝑ
ossib eoꝵ. qui comederunt carnẽ ppłi mei
et pellem eoꝵ de suꝑ excoriauerunt. Can¬

Expanded text:
te principes Iacob et duces domus Israhel numqunum et diligitis malum qui violenter tollitis pelles eorum desuper eos et carnem eorum desuper ossibus eorum qui comederunt carnem populi mei et pellem eorum desuper excoriaverunt
Abbreviated transcription (Latin):
mulastis. que ñdum apparet. s in
nouissimis dieb un nouissima res¬
tat. Seqͣ Ette m̾ces oparioꝵ ur̃oꝵ qͥ
messuerunt regiones ur̃as. q̃ fiu¬
data ẽ a uobis clamat: et clamor eoꝵ
in aures dñi sabaoth introiuit¬
¶Olosa Magna iniquitas ẽ cum

Expanded text:
mulatis. Quasi nondum apparet, sed in novissimis diebus jam certissima restat. Sequitur: Ecce merces operariorum, qui messuerunt regiones vestras, quae fraudata est a vobis, clamat: et clamor eorum in aures Domini Sabaoth introivit. Magna iniquitas est, cum
Abbreviated transcription (Latin):
sius. Audite me domus iacob. et om̃e
residuum domus istł qui portamini
meo utero. et que gestamini men uul¬
ua .i. mea dementiã. Usq ad senectam
ego ipse. et usq ad canos ego portalo
Ego feci et ego seram. ego portabo et ego

Expanded text:
us: Audite me, domus Jacob, et omne residuum domus Israel, qui portamini a meo utero, qui gestamini a mea vulva. Usque ad senectam ego ipse, et usque ad canos ego portabo: ego feci, et ego feram: ego portabo, et
Abbreviated transcription (Latin):
ti estis in syon. et confiditis in monte
samarie. oꝑtimates capita ppłorum
ingredientes pompatice domum is rł.
qui seꝑati estis in diem malũ. appro¬
pinquatis solio inquitatis. qui dormi¬
tis in lectis eburneis. et lascuutis in stra¬
tis ur̃is. qui comeditis agnũ de grege
Principes eius .i. iłm in mun̾ib uidi¬
cabant. et sacerdotes eius in mercede do¬
cebant. et ꝓphe eius in pecunia diumna¬

Expanded text:
ti estis in Sion, et confiditis in monte Samariae optimates, capita populorum, ingredientes pompatice domum Israel; qui separati estis in die malo, et appropinquatis solio iniquitatis; qui dormitis in lectis eburneis, et lascivitis in stratis vestris; qui comeditis agnum de grege, Principes eius in muneribus iudicabant, et sacerdotes eius in mercede docebant, et prophetae eius in pecunia divina
Abbreviated transcription (Latin):
ne et ip̃i te reiuitent et fiat tibi re¬
tribunio. S cum facis comuninũ uo¬
ca pauꝑes ac debiles. cecos et claudos
et beatus eris quia ñ habent retribu¬
ere tibi. Retribuetur enim tibi in
resurrectione iustoꝵ. Et hoc est qd̾

Expanded text:
e et ipsi te reinvitent, et fiat tibi retributio. Sed cum facis convivium voca pauperes, ac debiles, caecos, et claudos: et beatus eris, quia non habent retribuere tibi. Retribuetur autem tibi in resurrectione mortuorum . Erit
Abbreviated transcription (Latin):
in ecc. Qui timens deum credite ilir. e
ñ euacuabitur mertes ur̃a. Qui time¬
tis dominũ sperate in illum. et in ob¬
lectatione ueniet uobis miscd̃ia. Qui
timetis deum diligite illum. et illumi¬
nabuntur corda ur̃a. Tres uirtutes the
lis penitencia. Uel. sic. Si sp̃c .i. indigna

Expanded text:
is . Qui timetis Deum, credite illi, et non evacuabitur merces vestra. Qui timetis Deum, laudate illum, et in oblectatione veniet vobis misericordia . Qui timetis Deum, diligite illum, et illuminabuntur corda vestra . Qui timent li ve
Abbreviated transcription (Latin):
entiam q̃rendam estimauerunt. et facti
sunt plurimi honorum tꝑalium contẽp¬
tores. ẜ ñ uiciorum suoꝵ correctores. Et isti
usq ad aliquid ꝑuenerunt. quia speriem
pietati habuerunt. s utilitatẽ ñ renuer̃t̃.

Expanded text:
entiam quaerendam putaverunt; et facti sunt plurimi bonorum suorum contemptores, sed non vitiorum suorum correctores. Et isti quoque usque ad aliquid pervenerunt; quia speciem veritatis habuerunt, sed veritatem non tenuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑeuntib. Uñ iob. Si comportauerit
quasi t̾ram argentum. et sicut lutum
pepauent uestmenta. Prepauit.
qu̾idem sed ⁊̃iustus uestietur illis et ar¬
gentum innocens diuidet In dent̾onom̃¬

Expanded text:
unt. « Si comportaverit quasi terram argentum, et sicut lutum praeparavit vestimenta, praeparabit quidem, sed justus vestietur illis, et argentum innocens dividet. » Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
aurea. et inmedio similem filio hominis uesti¬
tum podere. et precnctum ad mamillas zo¬
na aurea. caput aũt eus et capilli candidi
tanqmͣ lana alba et tanqmͣ nix. et oculi eiꝰ
uelud flamma ignis. et pedes eiuis suniles
auricalco. sicut in camino ardenti. et uox
illius tanqm uos a quarum multarum. et
habebat in dext̃a sua septem steuas. et de ore
enis gladius ex utraq parte accutus ȩxibat.
et facies eius sicut sol lucet in uicture sua

Expanded text:
rum aureorum similem Filio hominis vestitum podere, et praecinctum ad mamillas zona aurea. Caput autem ejus, et capilli erant candidi tanquam lana alba, et tanquam nix, et oculi ejus tanquam flamma ignis; et pedes ejus similes aurichalco, sicut in camino ardenti: et vox ejus sicut vox aquarum multarum. Et habebat in dextera sua septem stellas: et de ore ejus gladius ex utraque parte acutus exibat: et facies ejus, sicut sol lucet in virtute sua
Abbreviated transcription (Latin):
quo t̾rentur. Uñ sap̃. In hoc ostendisti
inuncis tius qͥa tu esi qui liberas ab
et muscarum et muscarum mor¬
anime illorum. quia digni erant ab
huiusmodi exterminari. filios aũt
col net dratonum net uenena¬
torum uicerunt dentes. Miscd̃ia uͦ¬

Expanded text:
 ostendisti inimicis nostris quia tu es qui liberas ab tarum et muscarum occanimae illorum quia digni erant ab huiusmodi exterminari filios autem tuos nec draconum venenatorum vicerunt dentes miseri