comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sunt tantũ tutene uiaseius. & quando tribularis au¬
dite sed me dicsẽ adhuc putre habes nescio quid
damas. sed adhuc secat & non tollitmanũ nisi ante¬
secuerit
plenus non exspectat consũmationem: sed statĩ tibu¬
it petitionem: Non nulli introeuntes ecdesiã: Intt¬
mille uersus ixtendunt orationẽ suã quasi a puddm̃¬
multitudo sermonum opussit tã quã ignorante
quid postules qui an te quã cogites nouit

Expanded text:
 Tantum tu tene vias ejus, et quando tribularis audit te. Sed medicus est, adhuc putre habes nescio quid. Clamas: sed adhuc secat; et non tollit manum, nisi secuerit plenus! Non exspectat consummari orationem, sed statim tribuit petitionem. mille versus extendunt orationem suam, quasi apud Deumultitudo sermonum opus sit, tanquam ignoranti quid postules, qui antequam cogites novit
Abbreviated transcription (Latin):
Multum inter ẽ interistũ & alios : Iste quasi pecus ẽ¬
factus desideran doter rena quando relcctus adnibi¬
lum non cognouit uer na sednon recessit ađo suo
quanonille de siderauit ademonibus adiabolo
Hoc enimiã uobis comendaui uox si nago geẽ idẽ
il lus populi qui non seruiuit idolis. De cus quidẽ

Expanded text:
Multum interest inter istum et alios. Iste quasi pecus factus est desiderando terrena, quando redactus ad nihilum non cognovit aeterna: sed non recessit a Deo suo, quia non illa desideravit a daemonibus, a diabolo. Hoc enim jam vobis commendavi: vox est Synagogae, id est, illius populi qui non servivit idolis. Pecus quidem
Abbreviated transcription (Latin):
peritia: prae sumptũ me
omnibus reddit: & noui
qm̃dũ de solertiũ ingenia
iudicamus nos. ab om̃nib
iudicandos Quis doctus:
autinperitus. cũ in siis
manibus hocuolumen
ad sumpserit : que ad
solertum cana respu¬
ere : quilectitat & non
statim clamans erũ pat
me falsariũ & temera¬
rium qui audiat aliquid
p̃u&erũ librorum doc¬
trina aliquid minuere
uel addere taquem
hac regula artiũ breui¬
ata conãtept̃ peritissi¬
ri agmum sergium. quicog¬
nitus est omnibus perits si¬
nis artilator existere q¬
publicis monumtis. Vti
tractando eas : Neforsitan
mea temeritas rennuatus
& plustuae scientiae plate
quam meae ignorantiae
ac&eris scribatur.

Expanded text:
peritia praesumptum me peritia praesumptum me omnibus reddit, et noui quomodo so<l>lertium ingenia iudicamus, nos ab omnibus iudicandos. quis doctus aut imperitus cum in suis manibus hoc uolumen adsumpserit, queat sollert<i>um ca<no>na respuere, quem lectitat, et non statim clamans erumpat me falsarium et temerarium, qui audeat aliquid post ueterum librorum doctrina<m> {aliquid} minuere uel superaddere? itaque in hac regula artium breuiata conantem post peritissimum Sergium, qui cognitus est omnibus peritissimis arti
 lator existere, qpublicis monumentis uti, tractando eas, ne forsitan mea temeritas rennuatur et plus tuae scientiae praelatae quam meae ignorantiae a ceteris ascribatur.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃fatio codicem legatquẽ
de gramatica. ficiarte con¬
scribi Quatenus diligens
lector inuenire possit.
quod ille p̃positio de
quae sicut extenta ad¬
que copiosa est ita multis
&claris scriptoribustrac¬
tata dilatatur. Pomi¬
no eruditis simorum
Atque in lustri fratriluxo¬
rio coronatus. Cum con¬
siderarem temporibas.
Nr̃ilectores uidiquam
plurimos: ad fontes uel
flumina. uenisse libro¬
rum: bibentes auide &si¬
tim. proprie cupiditatis
explesse: Sed multor ũ
animalium more pedi¬
bus pocula concul casse
quibus prius fuerant
dilectati & fluenta
splendidissima : abimis
uadis commota : Pra¬
uorũ facta imitarẽpor¬
corũ. sedtuamitior ca¬
rissime que mihi ma¬
genii intuo gremio.
sofistarum noua. cunc¬
tauersari Quaeuide¬
lic& meã desu &udinẽ
exlongitudine studiorũ
fallere. Ne quiuis. sed qđ
tu ꝓba diligas ac defendas
&q utilia &inepta cog¬
noscas. tesepius dam nare
cognomi: Et lic& parutis
labor c&eris iuid&uir tua

Expanded text:
praefatione sua codicem legat, quem praefatione sua codicem legat, quem de grammatica feci arte conscribi, quatenus diligens lector inuenire possit, quod illi proposito depquae sicut extensa atque copiosa est, ita a multis et claris scriptoribus tractata dilatatur. no eruditissimo peritissimorum atque illustri fratri Luxorio Coronatus. cum considerarem temporis nostri lectores, uidi quam plurimos ad fontes uel flumina uenisse librorum bibentes auide et sitim propriae cupiditatis explesse, sed multorum animalium more pedibus pocula conculcasse, quibus prius fuerant dilectati, et fluenta splendidissima ab imis uadis commota prauorum facta imitare pocorum. sed tu, amicior carissime, quae<re> mihi magenii. in tuo gremio sophistarum noui cuncta uersari, quae uidelicet meam desuetudinem ex longitudine studiorum fallere nequiuisse<n>t, quod tu proba diligas ac defendas et quae inutilia et inepta cognoscas te saepius damnari cognoui. et licet paruus labor ceteris uidetur, tua
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. Aꝑtare pausatio.
schemata sunt tranfor¬
mationes. sermonum uel
sententiarum. Ornatus
causa posita q̃ ab arthi¬
grapho nomine sacerdo¬
te collecta fiunt numero¬
nomero nonazinta &
onato interuitia. posi¬
tasunt. in ipso numero.
collecta claudantur.
Quod & mihi quoq du¬
rum uid&ur uitia dice¬
re quae autorũ. Exẽ¬
plis & maxime legis. di¬
iune auctoritate fir¬
mantur: haec gr̃ama¬
ticis orationibus qui
communia sunt: quita¬
men mutra que parte
ꝓbabiliter recipiunt᷑
aptata: Addendum
est &iam deahimolo¬
giis &ortho graphia
de quibus nol nullosscrip¬
sĩsse certissimũ est: Et¬
& himologia uero est
aut uera aut uerisimilis
demonstratio declarans.
ex qua origine uerba
descendebant: Ortogra¬
phia est rectitudo scri¬
bẽ dinullo erroreuitia¬
ta quae manum conpo¬
nit & linguam : Haec
breuiter definitionibus
tantũ modo dicta suffi¬
ciant: C&erum qui
ea uoluerit latius ple¬
niusque cognos cere cũ

Expanded text:
tiationis aperta repausatio. tiationis aperta repausatio. Schemata sunt transformationes sermonum uel sententiarum, ornatus causa posita, quae ab artigrapho nomine Sacerdote collecta fiunt numero nonaginta et onato inter uitia posita sunt, in ipso numero collecta claudantur. Quod et mihi quoque durum uidetur, uitia dicere, quae auctorum exemplis et maxime legis diuinae auctoritate firmantur. Haec grammaticis oratoribusque communia sunt, quae tamen in utraque parte probabiliter reperiuntur aptata. Addendum est etiam de etymologiis et orthographia, de quibus nonnullos scripsisse certissimum est. Etymologia uero est aut uera aut uerisimilis demonstratio, declarans ex qua origine uerba descendant. Orthographia est rectitudo scribendi nullo errore uitiata, quae manum componit et linguam. Haec breuiter de definitionibus tantummodo dicta sufficiant. Ceterum qui ea uoluerit latius pleniusque cognoscere, cum
Abbreviated transcription (Latin):
DE ORTHO¬
OGRA PIA¬
THO GRAFLA IGITUR
estratio recte syllabis scri¬
bendi. Scribendi autem. ra¬
tio .iIII. modis uitiatur: Per
adiectionem d&ractionẽ
inmutationem adexionẽ
Peradiectionẽ ut cum que¬
rella perduo uel scribunt.
Cumque rulus. sit non que¬
rullus : Per d& ractionẽ
cum hedus. sine ad spiratio¬
ne nonscribitur cumalio¬
quin cumadem debeat :¬
Om̃ apud antiquos. foedus.
sit. dictus & ubi illi .F. lit¬
tera posuerunt: Nos au¬
tem substituimus ut quod
illi fordum dicebant nos
olum quemnos. abario¬
lum similiter. quem nunc
nos hedum dicimus . Per
inmutatio ut cũ at coniun¬
tionem. ꝑd. scribunt.
&eadem quotiens prae¬
positiosit: Pt. cualiquẽ
contrariodebeat. fieri
remissionẽ utcũ in uerbo
nescio .s. littera priorisyl¬
labe iungunt cũ posterio¬
risini cium esse debeat.
estenim nescio nonscio.
namnepro nonpositũ est
ccentus est uitio carens
Quocis artificiosa ꝓnum¬
tiatio positura siue distinc¬
tio. estmoderate. pronun¬

Expanded text:
de orthographiathographia igitur est ratio recte syllabis scribendi. scribendi autem ratio quattuor modis uitiatur: per adiectionem, detractionem, immutationem, annexionem. per adiectionem ut cum querelam per duo l scribunt, cum querulus sit, non querullus. per detractionem <ut> cum haedus sine aspiratione scribitur, cum alioqui cum ea debeat, quoniam apud antiquos faedus sit dictus, et ubi illi f litteram posuerunt, nos h substituimus: ut quod illi fordeum dicebant nos olum quem nos hariolum, similiter faedum quem nunc nos haedum dicimus. per immutationem ut cum at coniunctionem per d scribunt, et eandem quotiens praepositio sit per t, cum alioqui e contrario debeat fieri. per annexionem ut cum in uerbo nescio s litteram priori syllabae iungunt, cum posterioris initium esse debeat: est enim nescio non scio; nam ne pro non positum est ccentus est uitio carens uocis artificiosa pronuntiatio. Positura siue distinctio est moderatae pronun
Abbreviated transcription (Latin):
tutes hab& uinum ñ
bibere. &ira. atque
hodio inhebriari. Tunc
inquam praeclara est ab¬
stinentia tunc pulcra.
adque magnifica casti¬
gatio corporis: cumest
Pħ Si cut enim humili¬
tas. dep̃cantis mer&ur
premia ita superbia
confidentis dĩ auxilio

Expanded text:
tutis habet vinum non bibere, et ira atque odio inebriari? Tunc, inquam, praeclara est abstinentia, tunc pulcra atque magnifica castigatio corporis, cum est  sicut enim humilitas deprecantis meretur praemia, ita superbia confidentis dei auxilio
Abbreviated transcription (Latin):
positionis indutus aurum
obtulit regidõ
Secundus carpar nomen
dis milini catbolica. sago
rubeo. calciamentis ia
integrebarbatus. patis¬
parsa nomen habens toni¬
carubea. alba &uarus.
calciamentis. milenicis

Expanded text:
positionis indutus: aurum obtulit regi Domino. Secundus, nomine dus, mylenica tunica, sago rubeo, calceamentis hyaintegre barbatus, Balthasar nomine, habens tunicam rubeam, albo vario, calceamentis milenicis
Abbreviated transcription (Latin):
i Laus istagentium & probatio est magna nidȩ¬
orum ut seruirent qui non uiderunt ut au¬
dirent quibus ex ore aeius sacratissima mi¬
nimȩ uerba sonuerunt Si cut scriptũ est
Quibus non est nontiatum deaeo uidebunt
E quĩ
Anon audierunt contemplabuntur. hac¬

Expanded text:
 Laus ista gentium, exprobratio est magna Judaeorum; ut servirent qui non viderunt; ut audirent quibus ex ore ejus sacratissima minime verba sonuerunt; sicut scriptum est: Quibus non est nuntiatum de eo videbunt; et qui non audierunt contemplabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
In ꝓuerbiis: Remoueate osprauum. & dehentia
labia sint proculate. Beda. duobusmo dissenti¬
en dũ ut os tuum neprauum loquatur ali quid
& tua labia ne de tractiobus assues cant custodias
& alios quoque quos hiuic uitio dedit osnr̃i nece cor¬
hunc ꝑsequebar hieronimus in tantũ
non oport& consentire d&rahenti. Vt etiã
quantũ in nobis est persequamurtalem. ꝓui¬
dentes in utro que utilitatem ut nec nobis li¬
benter audiamus. nec ullum permĩ tamus pec

Expanded text:
itae. Remove a te os pravum et detrahentia labia sint procul a te. Duobus modis sentiendum, ut et os tuum ne pravum loquatur aliquid, et tua labia ne detractionibus assuescant custodias, et alios quoque quos huic vitio subditos nosti, ne te corhunc persequebar. Intantum non oportet consentire detrahenti, ut etiam quantum in nobis est persequamur talem, providentes in utroque utilitatem, ut nec libenter audiamus, nec illum permittamus pecc
Abbreviated transcription (Latin):
Ireuis et plana com monitio quađo dno amabili
timore sesutur. Nam sicut remissa securitas
culpasamittit. itatimor deñ derabilis delicta sem¬
ꝑ exdudit & neseruitiũ dĩ durissimũ aut tristis simũ
fortereputaretur subiunxit. Et & ultate eicũ tre¬
more. qui atimor dñi non admiseriã sed ad gaudi¬
ũ ducit quiꝰpe quibeatus efficit & scõs operatur
Et iterũ ne ecultatio negligens red der&ur Ad¬
didit cũ tremore ut utra que sociata celestẽ reue¬
rentam conpatenter &xprimeret¬

Expanded text:
Brevis et plena commonitio, qua Domino Deo amabili timore servitur. Nam sicut remissa securitas culpas admittit, ita timor desiderabilis delicta semper excludit. Et ne servitium Dei durissimum aut tristissimum forte putaretur, subjunxit: Et exsultate ei cum tremore. Quia timor Domini non ad miseriam, sed ad gaudium ducit; quippe qui beatos efficit, et sanctos operatur. Et iterum, ne haec exsultatio negligens redderetur, addidit, cum tremore; ut utraque sociata coelestem reverentiam competenter exprimere
Abbreviated transcription (Latin):
oc& nos &amon& nos ut psallamus intellegenter
non queramus sonũ auris sedlu mencoodis Psallite
inquid intellegenter gentesun deuo catiestis ut xp̃i a¬
niess&is adorabant de osmanu factos & sallebant illis
Suntelle genter cantarent.
lapidesnon adorarent BVS
Quid est psallite sapienter: qđ est i nõnib: cibisgus¬
tus qđ unũ qđq: dinoscitur cuius saporis sit
Hoc est & inuerbis scȩ scripturȩ prudentia & sensus
Fauces in qui descas gustabunt sensus aũt uerba discer¬
nit Si quis ergo ita animã suã in tendat in sin gula
uerbapsalmorũ Si cut gustus inten ius est est dis¬
cretionem sa poris cyborũ iste est qui conpleuit hoc
qđ dicitur psallite sapienter
Isalmo die hiciurtus os tenditur. ut quipuro
corde interomines psallit &iã sur sũ cũan¬
gelisca nere udeictur. Adie cit quo quȩ incons¬
pectu eorũ: ut ecc̃ angeli non solum aubire
uerũ eciã probentur intendere Illud oum
dicimus respici quod potest serenis mentil̃ intueri

Expanded text:
ocet nos et admonet nos ut psallamus intelligenter: non quaeramus sonum auris, sed lumen cordis. Psallite, inquit, intelligenter. Gentes, unde vocati estis ut christiani essetis, adorabant deos manu factos, et psallebant illis; intelligenter cantarent, lapides non adorarent. quid est, psallite sapienter? RESP. Quod est in omnibus cibis gustu unumquemque dignoscere cujus saporis sit, hoc est et in verbis sanctae Scripturae prudentiae sensus. Fauces enim, inquit, escas gustabunt, sensus autem verba discernit . Si quis ergo ita animam suam intendat in singula verba psalmorum, sicut gustus intentus est ad discretionem saporis ciborum, iste est qui compleat hoc quod dicitur: Psallite sapienterpsalmodiae virtus ostenditur, 467 ut qui puro corde inter homines psallit, etiam sursum cum angelis canere videatur. Adjecit quoque, in conspectu angelorum, ut eam angeli non solum audire, verum etiam probentur intendere. Illud enim dicimus respici, quod potest serenis mentibus intueri.
Abbreviated transcription (Latin):
Nalamistratus acala¬
mistro id ÷ a coferreo
incalami. similitudine
facto in cocrines obtor¬
quent ut crispister: quẽ
incinere calefacereso¬
lent. qui capillos crispant
ut calamistrati sunt:¬

Expanded text:
alamistratus, a calamistro, id est aco ferreo in calami similitudine facto, in quo crines obtorquentur, ut crispi sint: quem in cinere calefacere solent qui capillos crispant, ut calamistrati sint
Abbreviated transcription (Latin):
plina quȩ cursus cae¬
lestium siderũq figu¬
ras. contẽ plator om̃s
& habitudines stella¬
rum circase &circa
terram indagabile
ratione percurrit

Expanded text:
lis, quae cursus coelestium siderum, quae figuras contemplatur omnes, et habitudines stellarum circa se et circa terram indagabili ratione percurrit
Abbreviated transcription (Latin):
Celi cola : eo quod celum
colatẽ enim angelus. con¬
tinens: non solũ. in casti¬
mentis. &d &rahendi libi¬
dine continens & qđ se a
multis malis obtineat

Expanded text:
elicola, eo quod caelum colat; est enim angelus. Continens non solum in castimentis et detrahendi libidine. Et continens, quod se a multis malis abstineat
Abbreviated transcription (Latin):
Balbus abalando poti¬
us quam loquedo dic¬
tus uerba enim non
explic& inde &blesus
qui uerba frangit :¬

Expanded text:
Balbus a balando potius quam loquendo dictus. Verba enim non explicat. Inde et blaesus, quia verba frangit
Abbreviated transcription (Latin):
Etsient om̃s e desiȩ qm̃ ego sũ scrutans renes. & cor¬
dis ꝑ spicit ille abdita & secreta adq: oculta con¬
siderat. ne dĩ oculos aliquis potest eua dere
dicentis. Egodĩad ꝓximas & non ds̃ delongin¬
quo Si ab sconsus fuerit homomn absconditis. ergo
&niminr̃i uigorẽ potentiae suae lucae penetrare
Nã lic& nobis multo celsiores sint potestatesceloꝵ
nullitam en creaturarũ datũ est cogitationũ nos¬
trarũ plenissime secreta cognoscereAgnoscre
aũt ꝑfectȩ in nobis solus ipsequi iudicat Con¬
sid eremus &iam arda ad gogitationes posita
renes ad animi constantissimũ uigorẽ. siut ad
crporeas delectationes

Expanded text:
et scient omnes ecclesiae quia ego sum scrutator renis et cordis. perspicit ille abdita et secreta adque occulta considerat, nec Dei oculos euadere potest aliquis dicentis: ego Deus adproximans et non Deus de longinquo. si absconditus fuerit homo in absconditis, ego animi nostri vigorem potentiae suae luce penetrare. Nam licet nobis multo celsiores sint potestates coelorum, nulli tamen creaturarum datum est cogitationum nostrarum plenissime secreta cognoscere. Agnoscit autem perfecte in nobis solus ipse qui judicatsideremus etiam corda ad cogitationes posita: renes ad animi constantissimum vigorem, sive ad corporeas delectationes
Abbreviated transcription (Latin):
lo quaris considera quando dicas: tempore con¬
gruo loquere. tẽpore congruotace: nolo quaris
aperiat: Maneat igitur in uerbo mensura. Inser
monesit statera Sẽ ꝑ uerbatua sint moderata
modũ loquendi non transeas. Plus dililige audire
quã dicere

Expanded text:
loquaris, considera quando dicas. Tempore congruo loquere: tempore congruo tace. Non loquaris aperiat. Linmone sit statera. Semper verba tua sint moderata, modum loquendi non transeas. Plus dilige audire quam dicere
Abbreviated transcription (Latin):
effrenationẽ linguae. seminatur stimuli oriun¬
Ctur rixe accen duntur faces odiorum pax &¬
uiens. rectitudinem iustitiae tenere ne qua quã
pbsit: Testatur ꝓpheta qui ait Virlinguosus.
non dirigetur suꝑ terram hinc salo moniterũdicit
hmultiloquio peccatũ non deaerit: Fsaias prophe¬
ta ait. Cultus iustitiȩ slentium. Ui deli a& in dicans
qui amentis iustitia desolatur quando ab in modera¬
caloutione non parcitur

Expanded text:
effrenationem linguae seminantur stimuli, oriuntur rixae, accenduntur faces odiorum, pax eviens, rectitudinem justitiae tenere nequaquam possit, testatur Propheta qui ait: Vir linguosus non dirigetur super terram . Hinc Salomon iterum ait: In multiloquio peccatum non deerit . Isaias propheta ait: Cultus justitiae silentium . Videlicet indicans quia mentis justitia desolatur, quando ab immoderata locutione non parcitur
Abbreviated transcription (Latin):
& dimitte omnia pec catamea Dñe non est &alta¬
tũ cormeũ neque elatisunt oculimei. nequȩ ingres¬
sussũ imagnis. neque in mirabilibus suꝑ me
Hoc planius dicatur. & audiatur non fui suꝑbus.
nolui quasimi rabilibus in notescere hominibus & nec
quȩ siui aliquid sup̃ui res measundeme ap̃ut in peri¬
te & non sapias humilisesto ꝓpt̃ suꝑbiã altus esto
ꝓp̃t sapientiã audi eui dentẽ sententiã dehacre
Nolite ꝓueri efficimentibus sed malitia infantes
estote ut mentib: ꝑfectis sitis Certe xplicatũ est
fratres mei ubi non uoluit ds humiles esse ubi altos
humiles ꝓp̃t̃ cauendã superbiã altosꝓp̃t capiendã

Expanded text:
et dimitte omnia peccata mea» . 5. et dimitte omnia peccata mea» . 5. ue in altum elati sunt oculi mei; neque ingressus sum in magnis, neque in mirabilibus super me.» Hoc planius dicatur, et audiatur. Non fui superbus, nolui quasi in mirabilibus innotescere hominibus; nec quaesivi aliquid supra vires meas, unde me apud imperi, ut non sapias. Humilis esto, propter superbiam; altus esto, propter sapientiam. Audi evidentem sententiam de hac re: «Nolite pueri effici mentibus; sed malitia infantes estote, ut mentibus perfecti sitis» . Certe explicatum est, fratres mei, ubi nos Deus voluit esse humiles, ubi altos: humiles, propter cavendam superbiam; altos, propter capiendam
Abbreviated transcription (Latin):
cõmendatur exccelso Nã si aliqua heremita
cellu lesuae uacans talia dices & magnatamen
patientiae laude fulger&. hocpurpuratus
hoc ꝓphetari ũ dicebat eximius ut stu di osusre fu¬
ger& suꝑbi ã quanto amplius bonorũ claritate
radi abat :s& quida nobis exi grł siab illo talia
pandebant᷑. presta dñe humilitatẽ regisprophetȩ
patientiaentiã: qm̃ in qua cũ que ꝑsona istaueratua
sunt p̃mia Non enĩ hoc passim humana uoluntatẽ
sumitur. sed misericor diae tuae largitate prestat᷑
Que ideo maxime inter uirtu tes &imi as honorata
consurgit qm̃ eã dignatio quaem agestatis adsũsit
Denique conside remus quanta honorata sit humili¬
tasque suꝑbiae contraria in duo decimo gradu nosci¬
tur collocata Illa enĩ dimergit in tartarũ. hȩc per¬
ducit ad celũ Gr̃ Siergo humiliatũ corsacrifi¬
tiũ dõ est sacrifitiũ obtulit suidixit Dñe non
est ex altatũ cormeum. Uide aliolo cosic offeren¬
tẽ dicit dõ. Uide humilitatẽ meã & laborẽ meum

Expanded text:
commendatur excelso. Nam si aliquis eremita cellulae suae vacans talia diceret, magna tamen patientiae laude fulgeret. Hoc purpuratus, hoc prophetarum dicebat eximius, ut tanto studiosius refugeret superbiam, quanto amplius honorum claritate radiabat. Sed quid a nobis exigitur, si ab illo talia pendebantur? Praesta, Domine, humilitatem regis, prophetae patientiam, quoniam in quacunque persona ista vere tua sunt praemia. Non enim hoc passim humana voluntate sumitur, sed misericordiae tuae largitate praestatur. Quae ideo maxime inter virtutes eximias honorata consurgit, quoniam eam dignatio tuae majestatis assumpsit. Denique consideremus quantum honorata sit humilitas, quae superbiae contraria, in duodecimo gradu noscitur collocata; illa enim demergit in tartarum, haec pernon spernit» . Si ergo humiliatum cor sacrificium Deo est, sacrificium obtulit qui dixit: «Domine, non est exaltatum cor meum.» Vide alio loco sic offerentem: dicit Deo, «Vide humilitatem meam et laborem meum,
Abbreviated transcription (Latin):
Numilitas quidem est hec utom̃s homines esti¬
menius superiores nobis. secundũ definicionem
a postolumplere aũ ipos sumus sime mores fuerimus dñi
dicentes. Discite a me quiamitis sũ & humilis corde
Quo dmn multis sepe & ostendit & dociut & credere en
debemus ꝓmit ten ti. Quia qui se humilia uerit e alta¬
bitur De inde &u indesinenter dabque ullaces sacione
inomnibus cctib: & inomni negocio humiliores ceteris
inuenire studeamus & in hoc &x cẽrcitum postrũ poncem:¬

Expanded text:
umilitas quidem est haec ut omnes homines aestimemus superiores nobis, secundum definitionem Apostoli . Implere autem id possumus, si memores fuerimus Domini dicentis: Discite a me quia mansuetus sum et humilis corde . Quod se in multis saepe ostendit et docuit, et credere ei debemus promittenti. Quia qui se humiliaverit, exaltabitur . Deinde ut indesinenter et absque ulla cessatione in omnibus actibus et in omni negotio humiliores caeteris inveniri studeamus, et in hoc exercitium nostrum ponam
Abbreviated transcription (Latin):
iscola caritas neces saria homo cogitare incuruatus &
humiliatus esset. sed tamenur que qua que non esset
quẽ ergo suꝑnis cogitacionib: non solũ neces si tas
Deicit. sed etiã uoluptas inlicitasternit non solum
incur uatus sedus que quaque incuruatus est.

Expanded text:
sola carnis necessaria homo cogitaret, incurvatus et humiliatus esset, sed tamen usquequaque non esset. Quem ergo a supernis cogitationibus non solum necessitas dejicit, sed etiam voluptas illicita sternit, non solum incurvatus, sed usquequaque incurvatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
admotẽ. Ambula sicut & ille ãbulauit. se¬
quere &xẽplũ tius. imitare uestigia illius &iste
uilis existe abiectus. & iste dispectus displicetibi
Despectus apudte in & ipsũ : qui enĩ si bi estuilis.
ante dm̃ estmitgnus. Qui sibi displi c& dõpla
&Esto igitus p̃aruus inoculis tuis. ut sis mag¬
nus in oculis dĩ Tanto enĩ eris aput dm̃ p̃cio¬
or Porta quo que uere cdndi ã in uultu. dere¬
cor da ci one delicti: porta pudorem in facie
dememoria commissi peccati. Pec catipu¬
dore oculos tuos ad tolle eru besce incede ab¬

Expanded text:
nit. Ambula, sicut ille ambulavit; sequere exemplum ejus, imitare vestigia illius. Existe tibi vilis, existe abjectus, existe despectus, displice tibi, despectus esto apud temetipsum. Qui enim sibi vilis est, ante Deum magnus. Qui sibi displicet, Deo placet. Esto ergo parvus in oculis tuis, ut sis magnus in oculis Dei: tanto enim eris apud Deum pretioor. Porta semper verecundiam in vultu de recordatione delicti; porta pudorem in facie de memoria commissi peccati. Peccati pudore oculos tuos attollere erubesce. Incede
Abbreviated transcription (Latin):
Clamosũ in locucione monahũ autł ÷̃ iracundũ ridicu¬
lo sũ sub sannatorem siue de tractorẽ es se nonde¬
cetEu eius modiẽ ex sepe castigatus non fuerit emen¬
dectus. ꝑla gellis uerberibus que curandus est & ag¬
ter emendan dus

Expanded text:
Clamosum in locutione monachum, aut iracundum, ridiculosum, subsannatorem, sive detractorem, esse non decet. Qui hujusmodi est, et saepe castigatus non fuerit emendatus, flagellis verberibusque curandus est, et acriter emendandus
Abbreviated transcription (Latin):
sto humilis. esto in humilitate fundatus. estcom¬
Eniũ ultimus & nouissimus. Hu militate mini¬
mũte fac: Nullite p̾ponas. nullitt sũ periorem¬
deputes & istima om̃s su periores essetibi. quã uis
sum mussis humilitatẽ tene Si humilitatẽ te¬
nueris. habebis gloriã: quanto enĩ humili or fu¬
eris. tantũ tesequitur gloria &altitudo

Expanded text:
sto humilis, esto in humilitate fundatus, esto omnium ultimus, et novissimus, humilitate minimum te fac, nulli te pdeputes. Aestima omnes superiores esse tibi, quamvis summus sis. Humilitatem tene, quia si humilitatem tenueris, gloriosus eris. Quantum enim humilior fueris, tantum te sequitur altitudo
Abbreviated transcription (Latin):
linguo sipos sint hici & illiqui lingue ubertate
facundisunt tamen illis hoc spẽcialiter nomen con¬
stat in poñtũ. quun considerata locutione uerbosi sunt.
Sicut enim contrasapientibus & diuersos semore trac¬
tantes Moner enim ia cobus apostolus. Sit aũ omnis homo
ue lox atlaudiendũ tardus atlloquendũ  Tales enim suꝑ
terra minime diriguntur. quia flebilitate iua frequen¬
ter ecedunt. Nificile ẽerim indelibe ratum rectũ es¬
st sermonẽ. Si cut srip tum est. In multilo quio non
es fugias pec catũ¬

Expanded text:
linguosi possint dici et illi qui linguae ubertate facundi sunt, tamen illis hoc specialiter nomen constat impositum, qui inconsiderata locutione verbosi sunt. Sunt enim contrarii sapientibus, et diverso se more tractantes. Monet enim Jacobus apostolus: Sit omnis homo velox ad audiendum, tardus ad loquendum . Tales enim super terram minime diriguntur, qui a levitate sua frequenter excedunt. Difficile est enim indeliberatum rectum esse sermonem, sicut scriptum est: In multiloquio non effugies peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
ritar cognoscere Quȩ sit gloria & quanta letiti¬
tuo salutis aclucis a &erne gaudiũ capias
Abraham &isa ac &iacob & patriardis omnes &
pros hetas. & a postolos & marty res salutare cũ
iustis & di amicis in regno cȩlorũ date mmorta lita¬
tis uoluntate gaudere sumere illic qđ nec oculis
uidit nec auris audiuit. nec in aoo hominis ascendit

Expanded text:
is exsolvere! Quae erit gloria et quanta laetitituo salutis ac lucis aeternae gaudium capias; Abraham et Isaac et Jacob et patriarchas omnes et prophetas et apostolos et martyres salutare; cum justis et Dei amicis in regno coelorum datae immortalitatis voluptate gaudere; sumere illic quod nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit
Abbreviated transcription (Latin):
Prȩiantes nos & fidei
dignitas & quantũ felicitas p̃iide dõ congredi
axp̃o iu dicecoronari Armemur fr̃s dilec¬
tisimi uirtutibus totis & paremur adago nẽ
mente incorrupta fide integra. uirtute de¬
uota adcͦiem quȩ nobi sindicitur dĩ castra ꝓce¬
dacit armentur in tegrime ꝑdant integrita¬
tem quȩ nu perstetit arment᷑ & lapsi ut
lapsus recipiat quod amisit: In tegros honor
ricã iustitiȩ ut contra inimici iacula munitũ
sit pectus & totũ caltiati sint euangeli comagis¬
terio & armati pedes ut cũ serpens calaria nobis
& obteri coperit & mordere & subplantare ñ
possit Portemus fortiter scutũ fidei quo ꝓte¬
gente quic quid iacula tur inimicus possit etingui
Accipiamus quo que ad tegimentũ capitis gale¬
a salutarẽ. ut muniantur aures ne audant edic¬
ta feralia: muniantur oculi ne uideant detestan¬
da simulacra: muniatur frons ut signũ dñi in¬
uic erix lingua fateatur. Armemus a d&xterã
gla dio spintaliut sacrificia funesta fotiter

Expanded text:
proeliantes nos et fidei dignitas, quanta felicitas praeside Deo congredi et Christo iudice coronari? armemur, fratres dilectissimi, uiribus totis et paremur ad agonem, mente incorrupta, fide integra, uirtute deuota. ad aciem quae nobis indicitur Dei castra procedant. armentur integri, ne perdat integer quod nuper stetit. armentur et lapsi. ut et lapsus recipiat quod amisit, integros honor, ricam iustitiae, ut contra inimici iacula munitum sit pectus et tutum. calciati sint euangelico magisterio et armati pedes, ut cum serpens calcari a nobis et obteri coeperit, mordere et subplantare non possit. portemus fortiter scutum fidei, quo protegente quidquid iaculatur inimicus possit extingui. accipiamus quoque ad tegumentum capitis galeam spiritalem, ut muniantur aures, ne audiant edicta feralia, muniantur oculi, ne uideant detestanda simulacra, muniatur frons, ut signum Dei inristum uictrix lingua fateatur. armemus et dexteram gladio spiritali, ut sacrificia funesta fortiter
Abbreviated transcription (Latin):
ãsicã ame. AQ̃ Em̃ ꝓbastinos ds̃ ignistinos
sicut ignitur argentum Non ignifti s̃ cut
fenũ. sed si cut argentem. Adhibendo nobis
ignemnon incinerem conuertisti. sed sor des ab¬
luisti ignistinos. sicut ignitur ar gentum
Et ui de quomodo seuit ds in illos quorũ an ani¬
ã posuit in uitam in duxistinos in muscipulã
non ut capitimoraeremur. sedunde liberati &¬
periremur Posuistitribu lationes indorso
nr̃o Et recti ȩnĩ male superbieramus ma¬
leaerecti curuatisumus. ut curuatibene ãe¬
ne erigemur. Posuisti tribulationes in dor so
nr̃o . in posuisti hominess supercapitanr̃a
Haec omnia passa est aec desiauariis & diuersis
ꝑsecutionibus pͥas saest. hoc est sigillatim &iam
modo patitur non enim quis quã est quise in hac
uita ab his tẽtationibus potest dicere immunem
Ergo in ponuntur & homines super capita nr̃a
tolleramus quos nolumus. patseur superiores a¬
liquando quos nolumus peiores

Expanded text:
sta? Quoniam probasti nos Deus; ignisti nos, sicut ignitur argentum. Non ignisti sicut fenum, sed sicut argentum: adhibendo nobis ignem, non in cinerem convertisti, sed sordes abluisti. Ignisti nos, sicut ignitur argentum. Et vide quomodo saevit Deus in illos, quorum animam posuit in vitam. Induxisti nos in muscipulam: non ut capti moreremur, sed unde liberati experiremur. Posuisti tribulationes in dorso nostro. Erecti enim male, superbi eramus: male erecti curvati sumus, ut curvati bene erigeremur. Posuisti tribulationes in dorso nostro: imposuisti homines super capita nostra. Haec omnia passa est Ecclesia variis et diversis persecutionibus; passa est hoc singillatim, etiam modo patitur. Non enim quisquam est, qui se in hac vita ab his tentationibus possit dicere immunem. Ergo imponuntur et homines super capita nostra: toleramus quos nolumus, patimur superiores aliquando quos novimus pejores
Abbreviated transcription (Latin):
Exponens fideles dñi quantis tribulationibus
Laf fliguntur ꝓbarinos facit ds̃ quando perdi¬
uersa genera temptationũ ꝓ suinominis cõnfesi¬
one tollerantiã beate passionis in dulgit
Non enim illa nos ꝓbando nouit s& p̃sciendo¬
cognoseit Isteignis non consuptu rius est¬
suis nisi magni caloris beneficionatiua in qui¬
bulationes indor sonr̃o: Vi delic& uerbera
quar & paulus ꝑtulit. & rełq. fideliũ turo a
sustinuit ad hoc uerberibus humiliati ut diabo¬
licã suꝑbiã cũmundi ipsius delectatione respur¬
facta fuis se constarent. sicut dicig dñspilato
Non haberes potesta tẽ in me nisi dati fus set
dñi miseratione liberetur. & ad illã felicem pa¬
miã ipso lar giente perueni&
ꝑmissio singularis sponsio desiderabilis &
hic ipse ꝓtegente custo dire. &ibi eodem largi¬
ente in eterno p̃mio collo cari. Ho csi fixo ani¬
mo sem ꝑ intendimus. nũ quã mundiistius pericul a

Expanded text:
exponens fideles Domini quantis tribulationibus affligantur. Probari nos facit Deus, quando per diversa 216 genera tentationum pro sui nominis confessione tolerantiam beatae passionisexponens fideles Domini quantis tribulationibus affligantur. Probari nos facit Deus, quando per diversa 216 genera tentationum pro sui nominis confessisuis, nisi magni caloris beneficio nativa inquibulationes in dorso nostro : videlicet verbera, quae et Paulus pertulit, et reliqua fidelium turba sustinuit, ad hoc verberibus humiliati, ut diabolicam superbiam cum mundi ipsius delectatione respuefacta esse constaret; sicut dicit Dominus Pilato: Non haberes potestatem in me, nisi tibi data fuisset Domini miseratione liberetur, et ad illam felicem patriam, ipso largiente, perveniat. Promissio singularis, sponsio desiderabilis, et hic, ipso protegente, custodiri, et ibi, eodem largiente, in aeterno praemio collocari. Hoc si fixo animo semper intendimus, nunquam mundi istius pericula
Abbreviated transcription (Latin):
turastiscorda ur̃a ꝑp̃conem locutus est quando
obturastiscorda ur̃a ꝑ senunc lo qui tur moles¬
Quoties hec ad moniti un cula uel in euan¬
gelio uel in a pocalipsi io hannis inter ponitur
misticũ ẽe quod dicitur querendũ que a nobisin
na sonat uox pietatis am mon& ut ultro dicentẽ
audiamusquẽ tacentẽ ex qui rere deberemus sed
quã suauis quã utilis timor est adquẽ filius inuita¬
tur cũ dicit docebo uos. ammon& ne pauestamx
quoddu diuimus timorem. Non ẽ enĩ timor isteu
quiformidetur. sed quidiligatur. Tmorhuma¬
nus amaritu dinẽ hab& iste dulce dinẽ ille adser¬
uitiũ cogit iste ad libertatẽ trahit: Prostremo
ille claustrametuit. hic caelorũ regnapate fa¬
cit: merito ergo timorẽ istũ siutilẽ ꝓfessus est ut
I auita mente discatur

Expanded text:
tra. Per praeconem locutus est, quando obdurastis corda vestra; per se nunc loquitur, mollesQuoties haec admonitiuncula, vel in Evangelio , vel in Apocalypsi Joannis interponitur, mysticum esse quod dicitur, quaerendumque a nobis rna sonat, vox pietatis admonet, ut ultro dicentem audiamus, quem tacentem exquirere deberemus. Sed quam suavis, quam utilis timor est, ad quem filius invitatur. Cum dicit, docebo vos, admonet ne pavescamus, quod audivimus timorem. Non est enim timor iste qui formidetur, sed qui diligatur. Timor humanus amaritudinem habet, iste dulcedinem; ille ad servitium cogit, iste ad libertatem trahit; postremo ille claustra metuit, hic coelorum regna patefacit. Merito ergo timorem istum sic utilem professus est, t avida mente discatur.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit enĩ nolite obdu rare cordaur̃a. Qui antina
credentiũ corda omnino lapidibus & ut resilici¬
bus conparanda que imbrem fructiferũ non
recipiunt quia sterelitatis suae ariditate dures¬
cunt. ponit quo que exem pla celeberrima ut
qui eos obstinatos es seno uerat no essima calami

Expanded text:
Dicit enim, Nolite obdurare corda vestra, quia non credentium corda omnino lapidea sunt, et vere silicibus comparanda, quae imbrem fructiferum non recipiunt, quia sterilitatis suae ariditate durescunt. Ponit quoque exempla celeberrima, ut qui eos obstinatos esse noverat, notissima calami
Abbreviated transcription (Latin):
Pater familias dictus qđ omnibus in familiasua positis
seruis tã quã pat̃ filiis. patri adilectione consulit¬
& seruorũ conditionẽ a filiorũ affectu. non dis cernit:
sed quasi unũ mẽbrũ amplectit hinc enim exortũ
est nomen patris familias : Qui aũt inique domi¬
nantur seruis. hoc se nomine . nequaquã reputant

Expanded text:
Pater familias autem dictus, quod omnibus in familia sua positis servis tamquam pater filiis patria dilectione consulit, servorumque condicionem a filiorum affectu non discernit, sed quasi unum membrum amplectit. Hinc enim exortum est nomen patri familias. Qui autem inique dominantur in servis, hoc se nomine nequaquam reputent
Abbreviated transcription (Latin):
perse a geredicuntur aliquid. cum ea. & per ea
totũ egit diabo lus. uł dampnã dicuntur.
cũ ipse prohis dampnatur: & homo cũ per¬
&ideo in futuro scło. non erunt uitia. quae in aue¬
toresuo diabolo dampnabunt᷑. Cum ille scilic&
dampnatus ingehenna ut peccent homines.
Amplius potestatẽ hȩc agere non habebit.
Caritatis: Caritas grece. latine dilectio
inter p̃atur eoqđ nos inselig& : Nã dilectio aduob:

Expanded text:
per se agere dicuntur aliquid, cum ea et per ea totum agat diabolus; vel damnata dicuntur, cum ipse pro his damnatur, pro quec in futuro saeculo jam non erunt, quia in auctore suo diabolo damnabuntur, cum ille scilicet damnatus in gehenna, ut peccent homines, amplius potestatem haec agere non habebit.rat. Caritas Graece, Latine dilectio interpretatur, quod duos in se liget. Nam dilectio a duobus
Abbreviated transcription (Latin):
qđ in huno horũ obsequiũ humilitatis: h alte¬
ro aũt iudiciũ. habundantiae. Ac potestatis
ostenditur aministrante quippe obsequiumꝰ¬
ob sequium redditur. A suministrante uero
pliculocus ubi peccatores cruciandi sunt hũ¬
is lociuo cabulo designatur: perluc is uitamie

Expanded text:
 in uno horum obsequium humilitatis, in altero autem indicium abundantiae 583 ac potestatis ostenditur. A ministrante quippe obsequium redditur, a subministrante vero plicii locus, ubi peccatores cruciandi sunt, huius loci vocabulo designatur. Duplicem autem e
Abbreviated transcription (Latin):
Lumbis : lumbi oblibidinis: lasciuiam dicti
Quia inuiris causa corporeae uolũptatis in
dictum ẽ. Accinge sicut uir lum bostuos. ut
his e& resistendi prȩparatio in quibus libi¬
dinis ẽ usitata dominandi occasio. ducatum.¬

Expanded text:
 Lumbi ob libidinis lasciviam dicti, quia in viris causa corporeae voluptatis in dictum est: Accinge sicut vir lumbos tuos ; ut in his esset resistendi praeparatio, in quibus libidinis est usitata dominandi occasio. Um
Abbreviated transcription (Latin):
Consuetudo est huma¬
nitatis ut cũ se aliquis laudabilis conuersatio¬
ne tracta uerit calũm antium in si diis ꝓtinus ap¬
petatur Iste ergo idithun qui deꝓbabiliopi¬
nione pessimorũ contra ixit in ui diã secũ ipst
deliberans. dicit: Melius esse silentiũ tenere
iuã ali quid mali quidmalrtiosi sedicere Cus¬
to diã uiasmeas non dicit: ac riminibus absti¬
nentiã qui iã sẽs erat sed a suꝑfluis uterbis que
raro potet uitare uel continens
si cut
Icobus a posto lus dicit Linguã enimnul¬
lus hominũ domarepotest:fãcilius enĩ¬

Expanded text:
Consuetudo est humanitatis, ut cum se aliquis laudabili conversatione tractaverit, calumniantium insidiis protinus appetatur. Iste ergo Idithum, qui de probabili opinione pessimorum contraxit invidiam, secum ipse deliberans dicit, melius esse silentium tenere, quam aliquid malitiosis edicere todiam vias meas. Non dicit, a criminibus me abstineam, quia jam sanctus erat; sed a superfluis verbis, quae raro potest vitare vel continens; sicut Jacobus apostolus dicit: Linguam enim nullus hominum domare potest. Modicum qui
Abbreviated transcription (Latin):
Quicusto dit ossuũ & lin guam suã custodit ab in¬
dixit Nolicitatus es se in linguatua. & inutilis &re¬
missus inoperibus tuis. priais quã audias neres pon¬
de as uerbum & in medio seniorũ nea dicias loqui
Homo sapiens. tacebit usque ad tẽpus Lasciuus
uũt & in prudens. non ser uabit tempus Quimul¬
tis utitur uerbis. ledit animã suã
Discataliquando reticescere. quinum quã didicit
loqui Ambronus dixit Est homo qui silentium
affectat quidẽ. sedcor eius multum se condẽnat
Iste talismultũ loquitur Et aliis quimane usque ad
uesperum loquitur & cũ discretione si lentiũ mag¬
nũ custodit

Expanded text:
os suum, et linguam suam, custodit ab an. Noli citatus esse in lingua tua, et mutilis et remissus in operibus tuis . Priusquam audias ne respondeas verbum, et in medio seniorum ne adjicias loquihomo sapiens tacebit usque ad tempus lascivus autem et inprudens non servabunt tempus qui multis utitur verbis laedit animam suam Discat aliquando recte cessare, qui nunquam didicit loqui. AMBROSIUS. Est homo qui silentium affectat quidem, sed ejus cor multum se condemnat. Iste talis multum loquitur. Et est alius qui a mane usque ad vesperum loquitur, et cum discretione silentium magnum custodit
Abbreviated transcription (Latin):
VIAc &um simit tatur innitro feruescit nitrũ
si cut scriptũ est sicut al&um innitro. itaq
Peruer samens
quando ꝑ ingepationem corripitur. aut ꝑp̃
dicationis dulce dinem adbona su a d&ur deco¬
reptione sit deterior. & in de inmurmuratio¬
nis iniquitatem suc cenditur. unde debuit
ab ini quitate conpesci Quisquis pro peccato ꝑ¬
cutitur nisimurmuran dorenitatur eo ip¬
soiã iustũ essẽ inbat quo ferientis iustitia
non accusat. Basĩ łucil.
Omnia faci te sinemur murationibus & esitati¬
onibus alienus sit a fratrũ unitate opus eius abi¬

Expanded text:
Acetum si mittatur in nitro, fervescit nitrum, sicut scriptum est: Sicut acetum in nitro, ita qui Perversa mens, quando per increpationem corripitur, aut per praedicationis dulcedinem ad bona suadetur, de correptione fit deterior. Et inde in murmurationis iniquitate succenditur, unde debuit ab iniquitate compesci. Quisquis pro peccato percutitur, nisi murmurando renitatur, eo ipso jam justus esse inchoat, quo ferientis justitiam non accusat. CAPUT XXXIV.nte: Omnia facite sine murmuratione et haesitationibus ; alienus sit a fratrum unitate qui
Abbreviated transcription (Latin):
I Humiliatus enĩ sig nifiat humi ꝓstratus
siluis se se. quo que dicit abonis pre dicationi¬
bus nedo et& contempnen tem sed qui a con¬
suctu domalorum est: ut quã uis bona audi¬
ant nullatenus adquiescant Qua propter
abonis sedicit neces sita te siluis se qui a sa¬
lubrem commonitionem recipere non pote¬
rant qui contentionũ semina ꝑ quirebant
Dñs enĩ in euangelio dicit Nemi seritis mar¬
gar&as ur̃as ante porcos Nãdũ dicit Re¬
nouatus est dolor m̃s significati sibieum & an¬
tefuisse quando uota iniquorum intellegentiȩ uir¬
tute nascebat. Modo aut̃ cum uider& iniquita¬
tes honũ contrase potius exercitare renouatus
ẽ dolor eius pi&cctis intuitu tribulationẽ suã faci¬
ens delictum uidelic& alienum. Ab Etsiluiabo¬
nis. Peccare m&uebam ut non loquerer ut silen
peccem obsurdui & humiliatus sum & siluiabonis
Dumnimistimeo neloquar aliqua male taciuiom¬
niabona: Timendo enimnimis ut dixi uedicer& aliqͣ¬
non bona statuit sibi nulladicere ulbonce

Expanded text:
 Humiliatus enim significat humi prostratus. Siluisse quoque se dicit a bonis praedicationibus, ne doceret contemnentem. Sed quia consuetudo malorum est, ut quamvis bona audiant, nullatenus acquiescant, quapropter a bonis se dicit necessitate siluisse; quia salubrem commonitionem recipere non poterant, qui contentionum semina perquirebant. Dominus enim in Evangelio dicit: Ne miseritis margaritas vestras ante porcos . Nam cum dicit, renovatus est dolor meus, significat sibi eum et ante fuisse, quando vota iniquorum intelligentiae virtute noscebat. Modo autem cum videret iniquitates hominum contra se potius exercitari, renovatus est dolor ejus pietatis intuitu; tribulationem suam faciens delictum videlicet alienum. Vers. 4. Co. Peccare metuebam, ut non loquerer, ut silentpeccem, Obsurdui et humiliatus sum, et silui a bonis. Dum nimis timeo, ne loquar aliqua mala, tacui omnia bona: non bona, statuit sibi nulla dicere vel bona:
Abbreviated transcription (Latin):
conlata sunt & quorũ recordationeuenit ani¬
me dilectio dñi sui ut eumdiligat ex toto cor¬
desuo & ex tota animasua & x totamen tesua
secundũ illud quod dicebat sicut ceruus de¬
siderat ad fontes aquarum ita disiderat ani¬
mamea adteds tũ hoc ergo tale affectu

Expanded text:
collata sunt; ex quorum recordatione venit animae dilectio Domini Dei sui, ut eum diligat ex toto corde suo, et ex tota anima sua, et ex tota mente sua, secundum illum qui dicebat: Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, Deus . Cum tali affectu
Abbreviated transcription (Latin):
ic similiter angustum & artum hoc in¬
⁊ dicat quia uia hec idest uita nr̃a anguis¬
tatur & cohartatur intribulationibus
Constringimur enim ex utraque parte nos
quii tes agimus ne prorsus in aliud aliquid
de dinemus Periculũ est enim in utram que¬
lib& partẽ declinare sicut &igui pontis
tran situ ubi eutiaquȩ parte eum qui forte
declinauerit concit fluminis unda rapiat &
auferat propterta ergoscriptum est Necde¬
dinauerit in dexterã neque in sinis tram
Et dauidait luxta semitã sandalum posuer̃
mi hi

Expanded text:
ic similiter angustum et arctum hoc indicat, quia via haec, id est vita nostra, angustatur et coarctatur in tribulationibus. Constringimur enim ex utraque parte nos qui iter agimus, ne prorsus in aliud aliquod declinemus. Periculum enim est, in utramlibet partem declinare: sicut in exigui pontis transitu, ubi ex utraque parte eum qui forte declinaverit, conciti unda fluminis rapit et aufert. Propterea ergo scriptum est: Ne declinaveris in dextram neque in sinistram . Et David ait: Juxta semitam scandalum posuerunt mihi
Abbreviated transcription (Latin):
V Secundũ sententiã salomonis & inomnidatu
ilarem fac uultũ tuum si autem descientia in¬
edlegitur hilarem in labore suo uulesse docto¬
rem si cut dese alibi dicit si enim uolens hoc¬
ago mercedem habeo & reli qua item ipse

Expanded text:
, secundum sapientiam Salomonis: Et in omni dato, hilarem fac vultum tuum. Si autem de scientia intelligitur, hilarem in labore suo vult esse doctorem: sicut de se alibi dicit. Si enim volens hocmercedem habeo, et reliqua. Potens
Abbreviated transcription (Latin):
inter anglos inperpetuu beatitudine consistere sine defectu quideodo pus
eNt ut aterum surgat corpus ut illud tunc in mortale induatio quodã nune
mortiule deposuit:: AUo nest quidem corporis ad ministracio moose ut qđ¬
tur animus ultnon millud summum ꝑgat. donec cansurge earpusi paiu
nuncier inscicinam est tunc sit ingła  A. Quid ergo o pusest ui pariu¬
l qui parentes habent xpiunos pͥatrem. ao utorigi nelli peceries nuscu¬

Expanded text:
inter angelos in perpetua beatitudine consistere sine defectu. Quid ergo opus inter angelos in perpetua beatitudine consistere sine defectu. Quid ergo opus est ut iterum surgat corpus, ut illam tunc immortalem induat, quam nunc mortalem deposuit? Inest quidem corporis administratio, quo detardatur animus, ut non in illud summum pergat, donec consurgat corpus, ut quod nunc ei sarcinum est, tunc sit in gloria. Quid ergo opus est ut parvuli, qui parentes habent Christianos patrem et matrem, iterum renasc
Abbreviated transcription (Latin):
dam Loco occultunt᷑ donee homonatus sit & timceiduatusi aosine quo mbelo a
Seꝙ poc nonest inreb: nris consideranduri quid uel sinite eł nonsinaneouemo do a¬
ma diecno set homin: ꝗđ scriptura non nartit ullo doco nos non possumus dis¬
comere quodmemtu stacuit tut nibil aliud sonat scriptura dehucre nisili
marnir mode onde adam. sed unde adum. iđ exdõ quia quamuisu deperips¬
gino peccati descenderit: tumen deppagine peccat enomeoedit a cuoiatecapsa
erit curo peccuti. scd similitudo curnis peccati non enimindeia cceseico reat
morien d peccat Sedanima quando de hoc corpore migraueritio st corpooa¬
in an incorporalis : Mnncorporilis quidemest en Ouomodo cigo por¬
tuanis uontorporalis est : aO In corporea quidem. similis corponbur oo
*E tubi portut ad locum corporeum. anincorporeum .AI. Lloca rpeno¬
rea simliu corporibus: I uent᷑ ergo si potestanimu absq sorporen

Expanded text:
dam loco occultantur, donec homo natus sit, et tunc ei data sit anima ex Deo. dam loco occultantur, donec homo natus sit, et tunc ei data sit anima ex Deo. Sed hoc non est in rebus nostris considerandum quid vel sinat, vel non sinat, quomodo anima data sit homini, quod Scriptura non narrat ullo loco. Nos non possumus discernere quod veritas tacuit, et nihil aliud sonat Scriptura de hac re, nisi hoc animam, non de Adam, sed unde Adam, id est, ex Deo, quia quamvis de propagine peccati descendit, tamen de propagine peccati non concepit, quia nec ipsa erat caro peccati, sed similitudo carnis moriendi D. Et anima, quando de hoc corpore migraverit, est corporais an incorporalis? Incorporalis quidem est. Quomodo ergo portatur, si incorporalis est? Incorporea quidem similis corporibus. Et ubi portatur, ad locum corporeum an incorporeum? Ad loca incorporea similia corporalibus. Quaeritur ergo si potest anima absque corpore