comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
si gͦ in puncto uitam teti¬
git: quia hanc accepit &
amisit. Potest in puncto
hoc quoq intelligi: quod
sepe hi qui du miniqui¬
tate tolerati sunt. subita
morte rapiuntur : ut nec
flere ante mortem liceat.
que peccauerunt. Sed
quia non numquam etiã
uita iustoꝵ. subito fine t̃¬
minatur: melius illud ac¬
cipimus. si hoc de eoꝵ tem¬
porali uita sentiamus : qͥa
quicquid transire potuit:
subitum fuit. Amici autẽ
beati iob. quia idcirco hũc
iniustum. esse crediderũt.
quia flagellatum uiderũt:
recte eusdem sc̃i uiriuoce.
de iniquoꝵ flore & ꝑditio¬
ne ostensum est: quia pre¬
sentis uite prosꝑitas. inno¬
centie testis non est: quia
multi ad ꝑhennem uitam
ꝑflagella redeunt: & ple¬
riq ad infinita supplicia ꝑ¬
ducendi. sine flagello mo
deo: recede a nobis. Hecuer
presumunt: s tamen per¬
uersi om̃s. deo recede non
uerbis s morib dicunt.
Qui enim illa agunt qͤ
deus omp̃c prohibet: qͥd
aliud faciunt. quam suũ

Expanded text:
si ergo in puncto vitam tetisi ergo in puncto vitam tetigit, quia hanc accepit et t. Potest in puncto hoc quoque intelligi, quod saepe hi, qui diu in iniquitate tolerati sunt, subita morte rapiuntur; ut nec flere ante mortem liceat quae peccaverunt. Sed quia nonnunquam etiam vita justorum subito fine terminatur, melius illud accipimus, si hoc de eorum temporali vita sentiamus; quia quidquid transire posubitum fuit. Amicis autem beati Job, qui idcirco hunc injustum esse crediderunt, quia flagellatum viderunt, recte ejusdem sancti viri voce de iniquorum flore et perditione ostensum est quia praesentis vitae prosperitas innocentiae testis non est, quia multi ad perennem vitam per flagella redeunt, et plerique ad infinita supplicia perducendi sine flagello morDeo: Recede a nobis. 50. Quipraesumunt; sed tamen perversi omnes Deo Recede, non verbis, sed moribus dicunt. Qui enim illa agunt quae Deus omnipotens prohibet, quid aliud faciunt quam suum
Abbreviated transcription (Latin):
minent ad custodiendũ.
S: quia dixit exultant
lusib: ipsum quoq infan¬
tum lusum in domo iniqͦ¬
rum.ne uilem ualde esse
patenter dicat. Cum do¬
mini honorib & reb tu¬
ment: subiectiui ludicris
actib gaudent. S obeate
uir. quid tam multa nob̃̾
de iniquoꝵ uoluptatib
narras: Iam diu est. quod
in eoꝵ descriptione loque¬
ris: post multa breuiter
distingue ea que sentis.
nis dies suos: & in punc¬
to ad inferna descendunt.
Ecce beate uir. eoꝵ gau¬
dia diu narraueras: qͦmͦ
nunc asseris. quod inpun¬
cto ad inferna descendant:
nisi quod omnis longitu
do temꝑis uite presentis.
punctus esse cognoscitur :
cum fine terminatur :
Cum enim ad extremũ
quisq ꝑducitur. de prete¬
rito iam nil tenet: quia
tempora cuncta dilapsa
sunt. In futuro nil habet.
quia unius hore momita
non restant. Uita gͦ que
sic angustari potuit: pun¬
ctus fuit. Ut enim p̾dixi¬
mus: in puncto stilum po
nimus. & leuamus. Qua¬

Expanded text:
minent ad custodiendum. minent ad custodiendum. Sed quia dixit Exsultant lusibus, ipsum quoque infantium lusum in domo iniquorum ne vilem valde esse patenter dicat: Cum domini honoribus et rebus tument, subjecti in ludicris actibus gaudent. Sed, o beate vir, quid tam multa nobis de iniquorum voluptatibus narras? Jam diu est quod in eorum descriptione loqueris, post multa breviter distingue quae sentis. nis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt. - Ecce, beate vir, eorum gaudia diu narraveras, quomodo nunc asseris quod in puncto ad inferna descendant, nisi do temporis 488 vitae praesentis punctus esse cognoscitur, cum fine terminatur? Cum enim ad extremum quisque perducitur, de praeterito jam nil tenet, quia tempora cuncta delapsa sunt; in futuro nil habet, quia unius horae momenta non restant. Vita ergo quae sic angustari potuit punctus fuit. Ut enim praediximus, in puncto nimus et levamus. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
Bos eoꝵ concepit. & non a¬
bortiuit: uacca peꝑit: & nõ
est priuata fetu suo. Uul¬
garis locutionis usus est.
iuit bouem masculum. & uac¬
cam feminam uocent: sed
munis generis appellat. On¬
de nunc dicitur. Bos eoꝵ con¬
cepit & non abortiuit: uac¬
ca peꝑit. & non est priuata
fetu suo. Oño gregum pri¬
ma felicitas est. si grex steri¬
litatem non habens concipit.
scd̾a. si conceptus ad partum
uenit: tercia autem. si hoc
quod partum est: ꝑ nutri¬
menta ad profectum ducat᷑.
Ut gͦ tota simul adesse de
monstraret impus: eoꝵ gre¬
ges beatus iob asserit conce¬
pisse. & non abortisse : pe¬
perisse. & fetu proprio non
esse priuatos. Minor au¬
tem est felicitas: cum gre¬
ges crescunt. si custodes
quoq gregum non profici¬
unt. Unde ad fecunditatẽ
gregum: mox fecunditas
familie subrogatur. Nam
greges paruuli eoꝵ: & ĩfan¬
tes eoꝵ exultant lusib. ut
sicut maiora ad habendũ
concessa sunt: ita multi ger¬

Expanded text:
Bos eorum concepit, et non aBos eorum concepit, et non abortivit; vacca peperit, et non est privata fetu suo. Vulgaris locutionis usus est ut bovem masculum et vaccam feminam vocet, sed munis generis appellat. Unde nunc dicitur: Bos eorum concepit, et non abortivit; vacca peperit, et non est privata fetu suo. Dominis gregum prima felicitas est, si grex sterilitatem non habens concipit; secunda, si conceptus ad partum venit; tertia autem, si hoc quod partum est per nutrimenta ad provectum ducatur. Ut ergo tota simul adesse impiis demonstraret, eorum greges beatus Job asserit concepisse, et non abortisse; peperisse, et fetu proprio non esse privatos. Minor autem est felicitas, si cum greges crescunt, custodes quoque gregum non proficiunt. Unde et ad fecunditatem gregum mox fecunditas familiae subrogatur. Nam greges parvuli eorum, et infantes eorum exsultant lusibus. 48. Ut sicut majora ad habendum concessa sunt, ita multi ger
Abbreviated transcription (Latin):
Ac nequa necessitas temꝑis.¬
saltem ab oculis subtrahat.
eos in quib animus exultat:
de hoc eoꝵ semine dicitur. ꝑ¬
manet coram eis. Quid au¬
dem si filii dati sunt. s ipsi
steritate fertuntur : sic in
eis genus extinguitur. sicut
parentum sterilitate extin¬
gui timebatur: Sequitur.
Propinquoꝵ turbe. & nepo¬
tum: in conspectu eoꝵ. Ecce
adest uita. assunt honores. ⁊
diuitie: assunt filii. assunt
nepotes. Quid si quamen¬
tem intestina cogitatio exu¬
rat: & secularitatis gaudia.
domestica rixa transuerbe¬
ret: Que est huius mundi
felicitas. si leta non est: Se¬
sunt & pacate: & non ẽ uir¬
ga dei suꝑ illos. Secure &
pacate sunt : quia peccantes
tiuunt. Lugenda agunt. &¬
gaudia non relingunt: uir¬
ga eos suꝑne discipline non
ꝑcutit ⁊ & tanto amplius in
culpa proficiunt: quanto
minus ex culpa ferintur.
S quia intus que prosꝑan¬
tur audiuimus: in agris
quoq qualiter prosperitas
arrideat indeamnus. Seqͥt᷑.

Expanded text:
ac ne qua necessitas saltem temac ne qua necessitas saltem temporalis ab oculis subtrahat eos in quibus animus exsultat, de hoc eorum semine dicitur: Permanet coram eis. Quid autem si filii dati sunt, sed ipsi sterilitate feriuntur? Sic in eis genus exstinguitur, sicut parentum sterilitate exstingui timebatur. Sequitur: IBID.-- Propinquorum turba et nepotum in conspectu eorum. Ecce adest vita, adsunt honores et divitiae, adsunt filii, adsunt nepotes. Quid si qua mentem intestina cogitatio exurat, et securitatis gaudia domestica rixa transverberet? Quae est mundi hujus felicitas, si laeta non est? Sesunt et pacatae, et non est virga Dei super illos. 47. Securae et pacatae sunt, quia peccantes vivunt, lugenda agunt, et gaudia non relinquunt. Virga eos supernae disciplinae non percutit, et tanto amplius in culpa proficiunt, quanto minus ex culpa feriuntur. Sed quia intus quae prosperantur audivimus, in agris quoque quae prosperitas arride
Abbreviated transcription (Latin):
dit. asseruit: sc̃s uir contra
eius dicta subiungit dicens.¬
Quare gͦ impii uiuunt ⁊
subleuati sunt. confortatiq
uina patientia toleraret:
nequaquam diu uitam in
peccatis ducerent. Subleuã¬
tur namq diuitiis: cum ẽẽ
potentes incipiunt. Con¬
fortantur uͦ : cum diu ĩ hac
uita subsistere ꝑmittunt᷑.
Quos enim substantia ele¬
uat: in fastu sue potentie.
dierum longitudo confor¬
tat. Uel certe subleuati &
confortati referuntur: qͥa
subleuantur honorib ⁊ con¬
fortantur reb. S sunt
pleriq. qui & honorib suble¬
uati. & diuitiis confortati:
ea que in hac concupiscunt
uita accipiunt: successione
autem sobolis pͥuantur.
stis nimirum. ipsa sua po¬
tentia pena est: cum & mag¬
nam se habere hereditatẽ
considerant : & heredes nõ
habent. quib relinquant.
Quid itaq prodest. si assint
omnia ÷ & desint filii. qui
successores fiant: Sequitur.
felicitatis: cum magno patͥ¬
monio.dantur & heredes.

Expanded text:
dit, asseruit, sanctus vir contra dit, asseruit, sanctus vir contra ejus dicta subjungit, dicensQuare ergo impii vivunt, sublevati sunt, confortatique nim patientia divina toleraret, nequaquam diu vitam in peccatis ducerent. Sublevantur namque divitiis cum esse potentes incipiunt. Confortantur vero cum diu in hac vita subsistere permittuntur. Quos enim substantia elevat, in suae fastu potentiae dierum longitudo confortat. Vel certe sublevati et confortati referuntur, quia sublevantur honoribus, confortantur rebus. Sed sunt plerique qui et honoribus sublevati, et divitiis confortati, ea quae in hac concupiscunt vita accipiunt, successione autem sobolis privantur. Istis nimirum ipsa sua potentia poena est, cum et magnam se habere haereditatem considerant, et haeredes non habent quibus relinquant. Quid itaque prodest 487 si adsint omnia, et desint filii qui successores fiant? Sequitur: felicitatis, cum magno patrimonio dantur et haeredes;
Abbreviated transcription (Latin):
ori suꝑponitur. cum ꝑ discre¬
tionem lingua refrenatur:
ne ꝑ hoc quod loquitur. i
iustitie culpam delabat᷑. Ait
g. suꝑponite digitum ori ue¬
stro: id est locutioni ur̃e. dis¬
cretionis uirtutem adiungi¬
te : ut ꝑ hec que recta contͣ
hypochritam dicitis: quibus
sint dicenda. uideatis. Se¬
quitur. Et ego quando re¬
cordatus fuero ꝑtimesco: &
concutit carnem meam tre¬
mor. Quia beatus ⁊ob ac
tuum suorum oblitus non
fuerit: extrema eius locutio
ostendit. Qua ex re hoc qd̾
ab eo nunc amicis dicitur.
& ego quando recordatus
fuero ꝑtimesco. & concutit
carnem meam tremor: con¬
stat nimirum quod ꝑ irri¬
sionem dicatur. No si aꝑte
diceretur. Si me aliquid hy¬
pochrite habuisse meminero:
in penitentie mox fletu con¬
tremisco. Carnem uͦ suam
si recordatus fuerte. tremore
ꝑhibet concuti: ĩd est infir¬
mitatem oꝑis. ultionis pa-¬
uore fatigari. S qͥa mul¬
ta sophar. de subita damp¬
natione impii. in quib be¬
ati iob potentiam momor¬

Expanded text:
ori superponitur cum per discretionem lingua refrenatur, ne per hoc quod loquitur in stultitiae culpam delabatur. Ait ergo: Superponite digitum ori vestro, id est, locutioni vestrae discretionis virtutem adjungite, ut per haec quae recta contra hypocritam dicitis quibus sint dicenda videatis. Setro et ego quando recordatus fuero pertimesco et concutit carnem meam tremotuum suorum oblitus non fuerit, extrema locutio ejus ostendit. Qua ex re hoc quod ab eo nunc amicis dicitur: Et ego quando recordatus fuero, pertimesco, et concutit carnem meam tremor, constat nimirum quod per irrisionem dicatur. Ac si aperte diceretur: Si me aliquid hypocritae habuisse meminero, in poenitentiae mox fletu contremisco. Carmen vero suam, si recordatus fuerit, tremore perhibet concuti, id est infirmitatem operis ultionis pavore fatigari. Sed quia multa Sophar de subita damnatione impii, in quibus beati Job potentiam momor
Abbreviated transcription (Latin):
ni est. nisi similitudo dei:
Quem indelicet uultum
ꝑuersus oꝑit ut cognosci
nequeat: cum uitam suam.
uel malis actib ÷ uel ꝑfidie
errore. confundit. S talis
quisq cum prosꝑitate uite
presentis iustos fulciri con¬
spicit: eis ꝑuersa suadere
minue presumit. Siqua
uͦ illos p̾rocella aduersita¬
tis inuenerit: ad uerba pro¬
tinus pestifere ꝑsuasionis.
erumpit. Unde & subdit᷑¬

Expanded text:
ni est, nisi similitudo Dei? ni est, nisi similitudo Dei? Quem videlicet vultum perversus operit, ut cognosci nequeat, cum vitam suam vel malis actibus, vel perfidiae errore confundit. Sed talis quisque cum prosperitate vitae praesentis justos fulciri conspicit, eis perversa suadere minime praesumit; si qua vero illos procella adversitatis invenerit, ad verba protinus pestiferae persuasionis erumpit. Unde et subdit
Abbreviated transcription (Latin):
agitur: ualde est difficile
ut ab humano uisu pene¬
tretur. Quod ꝑu̾sa mens
tanto securius ꝑpetrat: qͣn¬
to se ab hominib uideri
non metuit. quos erubes¬
cat. Sciendum quoq est
quia sicut is qui adult̾ium
facit. carnem alieni conui¬
gu sibi illicite coniungit:
ita om̃s heretici. cum fide¬
lem animam in suo errore
rapiunt. quasi coniugem
alienam tollunt: quia ui¬
delicet menfꝓeo spiritalit̾
inherens. & ei quasi in quo¬
dam amoris thalamo con¬
iuncta. cum ꝑuersis ꝑsua¬
sionib ad prauitatẽ dog¬
matis ducitur:: quasi ali¬
ena comunx. a corruptore
maculatur. Bene autem
subditur: & opiet uultum¬
suum. Idcirco faciem suã
adulter oꝑit: ne cognosca¬
tur. Omnis autem. qui sen¬
tiendo uel agendo neqͥter
tis uel oꝑis tendit : ut ab
omnipotente deo. iniudicio
recognosci non possit. Un
de quibusdam in fine dictu¬
rus est. Numquam noui
uos: discedite a me qui. ope¬
ramini iniquitatem. Quid
autem uultus cordis huma¬

Expanded text:
agitur valde est difficile agitur valde est difficile ut ab humano visu penetretur. Quod perversa mens tanto securius perpetrat, quanto se ab hominibus videri non metuit, quos erubescat. Sciendum quoque est quia sicut is qui adulterium facit carnem alienae conjugis sibi illicite conjungit, ita omnes haeretici, cum fidelem animam in suum errorem rapiunt, quasi conjugem alienam tollunt, quia videlicet mens Deo spiritaliter inhaerens, et ei quasi in quodam amoris thalamo conjuncta, cum perversis persuasionibus ad pravitatem dogmatis perducitur, quasi aliena conjux a corruptore maculatur. Bene autem subditur: CAPUT suum. - Idcirco operit adulter faciem suam ne cognoscatur. Omnis autem qui sentiendo vel agendo nequitertis vel operis tendit, ut ab omnipotente Deo in judicio recognosci non possit. Unde in fine quibusdam dicturus est: Nunquam novi vos; discedite a me, qui operamini iniquitatem . Quid autem vultus cordis huma
Abbreviated transcription (Latin):
te presentis humilium ui¬
tam deprimendo interimit:
in aduersitate ac deiectio¬
ne positus. ꝑ inqua con¬
silia latenter ledit: atq
id quod ꝑ se explere non
ualet: adherendo huiꝰ mundi
potestatib exercet. Seqͥtur.
liginem dicens: non me uide¬
bit oculus. Hoc etiam uixta
litteram ilobstat intelligi.
ut qui adulterium ꝑpetrare
desiderat. tenebras exquirat.
S quia contra hereticos sen¬
tentia promitur: dignum ẽ
ut hoc quod dicitur. misti¬
ce sentiatur. Nam paulus
ait. Non enim sumus sicut
plurimi adulterantes uer¬
bum dei. Adulter quippe¬
in carnali coitu non prolẽ:
si uoluptatem querit. Et
ꝑuersus quisq ac uane głe
seruiens. recte adulterare
uerbum dei dicitur: quia
ꝑ sacrum eloquium. ñ deo
filios gignere: s suam scien¬
tiam desiderat ostentare.
Quem libido głe ad loqͤn¬
dum trahit: uoluptati ma¬
gis qͣm generatiom. oꝑ am
impendit. Ubi & apte dicit᷑.
non me uidebit oculus: qͥa
adulterium quod in mente

Expanded text:
tae praesentis humilium vitae praesentis humilium vitam deprimendo interimit, in adversitate atque dejectione positus, per iniqua consilia latenter laedit, atque id quod per se explere non valet, adhaerendo hujus mundi potentibus exercet. Sequitur. liginem dicens: Non me videbit oculus. - Hoc etiam juxta litteram nil obstat intelligi, ut qui adulterium perpetrare desiderat tenebras exquirat. Sed quia contra haereticos sententia promitur, dignum est, ut hoc quod dicitur mystice sentiatur. Nam Paulus ait: « Non enim sumus sicut plurimi, adulterantes verbum Dei in carnali coitu non prolem sed voluptatem quaerit. Et perversus quisque ac vanae gloriae serviens recte adulterari verbum Dei dicitur, quia per sacrum eloquium filios gignere, sed suam scientiam desiderat ostentare. Quem enim libido gloriae ad loquendum trahit, voluptati magis quam generationi operam impendit. Ubi et apte subditur: Non me videbit oculus, quia adulterium quod in mente
Abbreviated transcription (Latin):
sequentem głam sitiunt:
quasi satiari in uesꝑe exqͥ¬
runt. Prauus etenim qͥsq.
m hoc mundo dignitatem
transitorie potestatis arri¬
piens: tanto se acrius ad
ꝑagenda mala dilatat:
quanto ꝑ caritatis uiscera
nullum amat. Totis enim
cogitationib. contra bo¬
nos seuit: innocentium ui¬
ponente deo. subito głam
accepte potestatis am̃iferit.
locum mutat. s mentem
non mutat : quia ad hoc ꝓ¬
tinus dilabitur. quod sub¬
infertur. Per noctem uero
erit quasi fur. In noc̾te qͥppe
tͥbulationis. atq deiectiõis
sue. & si exercere crudelita
tis manum non ualet: eis
tamen quos preualere con¬
spicit. consilia ꝑuersitatis
prebet. Huc illucq discur¬
rit: & queq potest in bo¬
noꝵ lesione suggerit. Q
recte quasi fur dicitur: qͥa
in ipsis suis ꝑuersis consilus
metuit ne deprehendatur.
Qui gͦ contra egenum &
pauꝑem mane homicida
est: ꝑ noctem quasi fur ab¬
sconditur : quia ꝑuersus
quisq qui in prosꝑitate ui¬

Expanded text:
sequentem gloriam sitiunt, sequentem gloriam sitiunt, quasi satiari in vespere exquirunt. Pravus etenim quisque, in hoc mundo dignitatem transitoriae potestatis arripiens, tanto se acrius ad peragenda mala dilatat, quanto per charitatis viscera nullum amat. Quoties enim cogitationibus contra bonos saevit, toties innocentium viponente Deo, subito gloriam acceptae potestatis amiserit, locum mutat, sed mentem non mutat, quia ad hoc protinus dilabitur quod subinfertur: Per noctem vero eritribulationis et delectationis suae etsi exercere crudelittis manum non valet, eis tamen quos praevalere conspicit consilia perversitatis praebet; huc illucque discurrit, et quaeque potest in bonorum laesionem suggerit. Qui recte quasi fur dicitur, quia in ipsis suis perversis consiliis metuit ne deprehendatur. Qui ergo contra egenum et pauperem mane homicida est, per noctem quasi fur absconditur, quia perversus quisque, qui in prosperitate vi
Abbreviated transcription (Latin):
quia & noue lucis primor¬
dia. in redemptoris presen¬
tia fulserunt : & tamena
tenebre non sunt deterse.
Rursum ꝑ mane aduentꝰ
iudicis designatur: unde
ꝑ psalmistam dicitur. In
matutinis interficiebam
om̃s peccatores terre. Et
sicut electoꝵ quoq ꝑso¬
nam exprimens ait.Ma¬
ne astabo: & uidebo. Rur¬
sum ꝑ mane presentis uite
prospitas designatur: si¬
cut ꝑ salomonem dicitur.
Ue tibi terra cuius rex est
puer: & cuius pͥncipes ma¬
ne comedunt. Quia enĩ
mane pͥmum diei tempus
est. uesꝑa extremum: ne¬
quaquam reficiendi sumꝰ.
de huius uĩte prospitate
que preuenit ⁊ si de his que
in fine diei. id est in mundi
termino secuntur. Mane
gͦ comedunt : qui de huius
mundi prosꝑitatib extollũ¬
tur. Et dum uehementer
presentia curant: futura
non cogitant. Omins qui
odit frẽm suum: homicida
est. Mane itaq pͥmo con¬
surgit homicida: quia in
presentis uite gła ꝑuersus
quisq erigitur. & illorum
uitam deprimit. qui dum

Expanded text:
Quia et novae lucis primordia in Redemptoris nostri praesentia fulserunt, et tamen a tenebrae non sunt detersae. Rursum per mane adventus judicis designatur. Unde per Psalmistam dicitur: In matutinis interficiebam omnes peccatores terrae . Sicut et electorum quoque personam exprimens, ait: Mane astabo tibi et videbo . Rursum per mane, praesentis vitae prosperitas designatur, sicut per Salomonem dicitur: Vae tibi, terra, cujus rex est puer, et cujus principes mane comedunt . Quia enim mane primum diei tempus est, et vespere extremum, nequaquam reficiendi sumus de hujus vitae prosperitatae quae praevenit, sed de his quae in fine diei, id est in mundi termino sequuntur. Mane ergo comedunt, qui de hujus mundi prosperitatibus extolluntur, et dum praesentia vehementer curant, futura non cogitant. Omnis enim qui odit fratem suum, homicida est . Mane itaque primo consurgit homicida, quia in praesentis vitae gloria perversus quisque erigitur, et illorum vitam deprimit qui, dum
Abbreviated transcription (Latin):
habentes uelamen. amplex¬
antur lapides. Imbres sũt
montium: uerba doctoꝵ.
De quib montib: uoce sc̃e
ecclesie dicitur. Leuaui ocu¬
los meos ad montes. Hos
itaq. imbres montium ri¬
gant: quia scõrum patrũ
fluenta satiant. Uelamen
autem ut iam prediximꝰ.
boni oꝑis teginen accipi¬
mus: quo quisq tegitur:
ut ante ommpotentis dĩ
oculos. prauitatis eius fe¬
ditas oꝑiatur. Undescͥp¬
tum est. Beati quorum
remisse sunt iniquitates:
& quoꝵ tecta sunt pecca¬
ta. Quos autem lapidũ
nomine: nisi fortes intra
scãm eccłiam uiros acci¬
pimus: Quib ꝑ pͥmũ
pastorem dicitur. Et uos
tanquam lapides uiui.
suꝑedificamini. Hi itaq
qui de nullo suo oꝑe con¬
fidunt. ad scõrum mr̃m ꝓ
tectionem currunt: atq
ad sacra eorum corpora. fle¬
tib insistunt: promereri se
ueniam eis intercedentib.
deprecantur. Quid gͦ isti
in hac humilitate faciunt :
nisi quia bone actionis ue¬
lamen non habent. lapides

Expanded text:
habentes velamen amplexhabentes velamen amplexantur lapides. - Imbres sunt montium, verba doctorum. De quibus montibus voce sanctae Ecclesiae dicitur: « Levavi oculos meos ad montes . » Hos itaque imbres montium rigant, quia sanctorum Patrum fluenta satiant. Velamen autem ut jam praediximus, boni operis tegmen accipimus, quo quisque tegitur, ut ante omnipotentis Dei oculos pravitatis ejus foeditas operiatur. Unde scriptum est: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Quos autem lapidum nomine nisi fortes intra sanctam Ecclesiam viros accipimus? quibus per primum pastorem dicitur: Et vos tanquam lapides vivi superaedificamini . Hi itaque qui de nullo suo opere confidunt, ad sanctorum martyrum protectionem currunt, atque ad sacra eorum corpora fletibus insistunt, promereri se veniam, eis intercedentibus, deprecantur. Quid ergo isti in hac humilitate faciunt, nisi quia bonae actionis velamen non habent, lapides
Abbreviated transcription (Latin):
feruescit ad iustitiam. qui¬
ex alio feruescit ad culpã:
S cum heretici. bona oꝑa
talib. subtrahunt: agunt
quo uestiantur. Recte gͦ di¬
citur. Nudos dimittunt
homines indumenta tollen¬
tes. quib non est oꝑimentũ
in frigore: ut uidelicet solũ
culpe frigus interimat: qͦs
calor alternis oꝑis. ex parte
aliqua tegebat. Potest uͦ
stimenta oꝑatio signari.
Et sunt pleriq. qui adhuc
ꝑuersis desideriis estuant:
s contra se spiritaliter decer¬
tantes. rectis sibi oꝑib repug¬
nant : & bonis actib tegunt:
hoc quod sinistrum sibi re¬
sultare ꝑ temptationem sen¬
tiunt. Hi itaq unde mala
desiderant inde algent: un
de autem bona oantur.
inde uestiti sunt. Cum uͦ
heretici ꝑuersis allegationi¬
b recte fidei eis oꝑa subtra¬
hunt : quid agunt̾. nisi ut
hi qui adhuc desiderioꝵ
carnalium frigora senti¬
unt: sine bonoꝵ altuum
uestimento mora. antur:
Sequitur. Quos imbres
montium rigant: & non

Expanded text:
fervescit ad justitiam, fervescit ad justitiam, ex alio frigescit ad culpam? Sed cum haeretici bona opera talibus subtrahunt, agunt quo vestiantur. Recte ergo dicitur: Nudos dimittunt homines, indumenta tollentes, quibus non est operimentum in frigore, ut videlicet solum culpae frigus interimat quos calor alterius operis ex parte aliqua tegebat.  Vet. XXIstimentum operatio signari. Et sunt plerique qui adhuc perversis desideriis aestuant, sed, contra se spiritaliter decertantes, rectis sibi operibus repugnant, et bonis actibus tegunt hoc quod sinistrum sibi resultare per tentationem sentiunt. Hi itaque unde mala desidede autem bona operantur, inde vestiti sunt. Cum vero haeretici perversis allegationibus rectae fidei eis opera subtrahunt, quid agunt nisi ut hi qui adhuc desideriorum carnalium frigora sentiunt, sine bonorum actuum vestimento moriantur? VERS. 8. Quos imbres montium rigant, et non
Abbreviated transcription (Latin):
tunt. & auctorem eius in m̃¬
bris suis opprimendo uin¬
demiant: quia creatoris no¬
stri grãm ꝑsequentes. dum
quosdam de illa quofec̾ti
uidebantur. rapiunt : qͥd
aliud quam spicas. uel bo¬
tros animarum tollunt:
Nudos dimittunt hoĩes.
indumenta tollentes: qͥb
non est oꝑimentum in fri¬
gore. Sicut uestimenta
corpus: sic bona oꝑa. pro¬
tegunt animam. Unde
cuidam dicitur. Beatus
qui uigilat: & custodit ue¬
stimenta sua. ne nudꝰ am¬
bulet. Heretici itaq. cum
in quorumdam mentib
bona oꝑa destruunt: n¬
mirum uel anima indum̃¬
torum tollunt. Bene au¬
tem dicitur: quib non est:
oꝑimentum in frigore.
Oꝑimentum quippe ad iu¬
stitiam ꝑtinet: frigus ad
culpam. Et sunt non nul¬
li qui in quibusdam reb
peccata faciunt: in quib¬
dam uͦ. rec̾ta oꝑa secunt᷑.
Qui gͦ ex aliis actib delm¬
quit. atq ex aliis iustitiam
ꝑagit: quid iste nisi in fri¬
gore uestitur. alget & te¬
gitur ⁊ quia ex alio oꝑe

Expanded text:
tunt, et auctorem ejus in memtunt, et auctorem ejus in membris suis opprimendo vindemiant, quia Creatoris nostri gratiam persequentes, dum quosdam de illa, qui recti videbantur, rapiunt; quid aliud quam spicas vel botros animarum tollunt. Nudos dimittunt homines indumenta tollentes, quibus non est operimentum in frigore. - Sicut vestimenta corpus, ita bona opera protegunt animam. Unde cuidam dicitur: « Beatus qui vigilat et custodit vestimenta sua ne nudus ambulet . » Haeretici itaque in quorumdam mentibus bona opera destruunt, nimirum velamina indumentorum tollunt. Bene autem dicitur: Quibus non est operimentum in frigore. Operimentum quippe ad justitiam pertinet, frigus ad culpam. Et sunt nonnulli qui in quibusdam rebus peccata faciunt, in quibusdam vero recta opera sequuntur. Qui ergo ex aliis actibus delinquit, atque ex aliis justitiam peragit, quid iste nisi in frigore vestitur; alget, et tegitur; quia ex alio opere
Abbreviated transcription (Latin):
nantur: ut ꝑ hec ꝑuersis
filuis. panem erroris parent.
De quo uidelicet pane. a¬
pud salomonem: u̾bis mu¬
lieris. prauitatis heretice
typum gerentis. dicitur.
Aque furtiue dulciores st̃:
& panis absconditus sua¬
uior. Sequitur. Agrum
eiꝰ quem ui oppresserint. uin¬
demiant. Potest agri noĩe:
scripture sacre latitudo sig¬
nari. Quam heretici nõ
suam demetunt: quia ex
ea sententias. Longe a siuis
sensib diuersas tollunt.
Que uinee quoq appella¬
tione exprimitur: quia ꝑ
ueritatis sententias. bo¬
tros urtutum profert.
est sacre scripture conditorẽ.
quasi ui opprimunt: quia eiꝰ
sensum. uerba sacri eloquu
inflectere uolenter conant᷑.
qui dicit. Seruire me feci¬
sti in peccatis tuis: prebui¬
sti dolorem in iniquitatib
tuis. Et eandem uineam
uindennant: quia ex ea
sententiarum botros. pro
sue intelligentie intentio¬
ne. coaceruant. Potest agͥ.
uel uinee nomine: uniuer¬
sa ecclesia signari. Quam
ꝑuersi predicatores deme¬

Expanded text:
nantur, ut per haec perversis nantur, ut per haec perversis filiis panem erroris parent. De quo videlicet pane apud Salomonem verbis mulieris pravitatis haereticae typum gerentis dicitur: 524 Aquae furtivae dulciores sunt, et panis absconditus suavior . Sequitur: CAPUT ejus quem vi oppresserunt vindemiant. - Potest agri nomine Scripturae sacrae latitudo signari, quam haeretici non suam demetunt, quia ex ea sententias longe a suis sensibus diversas tollunt. Quae vineae quoque appellatione exprimitur, quia, per veritatis sententias, botros virtutum profert. est Scripturae sacrae, Conditorem quasi vi opprimunt, quia ejus sensum in verba sacri eloquii inflectere violenter conantur. Qui dicit: « Servire me fecisti in peccatis tuis, praebuisti mihi laborem in iniquitatibus tuis , » et eamdem vineam vindemiant, qui ex ea sententiarum botros pro suae intelligentiae professione coacervant. Potest agri vel vineae nomine universa Ecclesia signari, quam perversi doctores deme
Abbreviated transcription (Latin):
opus suum. Onager enim:
agrestis est asinus. Et recte
hoc in loco onagris compa¬
rantur heretici: quia in suis
uoluptatib dimissi: a uincłis
sunt fidei & rationis alieni.
Unde scriptum est. Onager
assuetus in solitudine: in desi¬
derio anime sue. attraxit uen¬
tum amoris sui. Onager qͥp¬
pe in solitudine assuetus ẽ:
quia dum terram cordis sui.
discipline uirtute non exco¬
lit : ibi habitat ubi fructus
non est. Qui in desiderio a¬
nime sue uentum amoris sui
attrahit: quia ea que ex desi¬
derio scientie in mente conce¬
pit: inflare preualent non
edificare. Quos contra dici¬
tur. Scientia inflat: caritas
uͦ edificat. Unde hic quoq
congrue subinfertur. Egre¬
diuntur ad opus suum. Nõ
enim dei s suum opusꝑa¬
gunt : dum non recta dog¬
mata. s ꝓpria desideria
secuntur. Scriptum quippe
est. Ambulans in uia inma¬
culata: hic mͥ ministrabat.
Qui gͦ non inuia inmacu¬
lata ambulat: sibi magis
quam dño ministrat. Se
dam: preparant panem

Expanded text:
peragunt. --Onager enim agrestis est asinus. Et recte hoc in loco onagris comparantur haeretici, quia, in suis voluptatibus dimissi, a vinculis sunt fidei et rationis alieni. Unde scriptum est: Onager assuetus in solitudine, in desiderio animae suae attraxit ventum amoris sui . Onager quippe in solitquia dum terram, cordis sui disciplinae virtute non excolit, ibi habitat ubi fructus non est. Qui in desiderio animae suae ventum amoris sui attrahit, quia ea quae ex desiderio scientiae in mente concipit inflare praevalent, non aedificare. Contra quos dicitur: Scientia inflat, charitas vero aedificat . Unde hic quoque congrue infertur: Egrediuntur ad opus suum. Non enim Dei, sed suum opus peragunt, dum non recta dogmata, sed propria desideria sequuntur. Scriptum quippe est: Ambulans in via immaculata, hic mihi ministrabat . Qui ergo non in via immaculata ambulat, sibi magis quam Domino ministrat. Seqdam, praeparant panem
Abbreviated transcription (Latin):
sompnꝰ occidit. fame corpus at¬
teritur: atq ut eius necessitas
repellatur. cibi requiruntur.
Grauis itaq est sarcina corrup¬
tionis: que nisi ita grauis ẽẽt.
paulus nequaquam diceret.
Uanitati creatura subiec̾ta est.
non uolens s ꝓpter eum. qui
subiecit sn spe: quia & ipsa cre

Expanded text:
sonus occidit, fames corpus atterit, atque ut ejus necessitas repellatur, cibi requiruntur.Gravis itaque est sarcina corruptionis, quae nisi ita gravis esset, Paulus nequaquam diceret: Vanitati creatura subjecta est, non volens, sed propter eum qui subjecit eam in spe, quia
Abbreviated transcription (Latin):
malitiam contra proximos in
mente concipit: quanto solus
p̃ omnib. uideri innocentior
querit. Hec idcitco helyphar
protulit: quia beatum iob. tan¬
to ꝑcussum uerbere. prpꝑter
hypochrisim puitauit. Senis
uerba. & si multis congruut:
ab ipso solo aliena sunt. ꝓquo
habuit: quem testis ueritas
de cordis simplicitate lauda¬
TERTIUSOEE

Expanded text:
malitiam contra proximos in malitiam contra proximos in mente concipit, quanto solus prae omnibus videri innocentior quaerit. Haec idcirco Eliphaz protulit, quia beatum Job tanto percussum verbere propter hypocrisim putavit. Sed ejus verba etsi multis congruunt, ab ipso solo aliena sunt pro quo atis habuit, quem testis veritas de cordis simplicitate laudaTERTIUS
Abbreviated transcription (Latin):
ostendere alios ꝑu̾sos molit᷑:
ut inde ipse quasi sc̃s appare¬
at : quod alios scõs non esse.
docuerit. Sciendum uͦ est: qd̾
in sacro eloquio. uentris uel
uteri nomine. mens solet intel¬
ligi. Hinc est enim: quod ꝑ
salomonem dicitur. Lucerna
dñi spiracłm hominis: que in¬
uestigat omnia secreta uentͥs.
Ipux enim gr̃e. que desuꝑ ue¬
nit : spiraculum homini pre¬
stat ad uitam. Que uidelicet
lux. omnia secreta uentris in¬
uestigare dicitur: quia occul¬
ta mentis penetrat ÷: ut ea que
de seipsa latebant animam.
Hinc hieremias ait. Uentrẽ
meum: uentrem meum doleo.
Qui ut uentrem suum quid
dixisset ostenderet: adiunxit.
Sensus cordis mei turbati suͣt.
Uteri itaq nomine. recte mens
accipitur: quia sicut proles in
utero concipitur. sic cogitatio
in mente generatur: & sicut
in uentre cibi: ita continent᷑
in mente cogitationes. Uterus
itaq hẏpochrite. p̾̃parat. do¬
los: quia tanto semꝑ maioeẽ

Expanded text:
ostendere alios perversos molitur, ostendere alios perversos molitur, ut inde ipse quasi sanctus appareat, quod alios sanctos non esse docuerit. Sciendum vero quod in sacro eloquio ventris vel uteri nomine mens solet intelligi. Hinc est enim quod per Salomonem dicitur: Lucerna Domini 417 spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventris . Lux enim gratiae, quae desuper venit, spiraculum homini praestat ad vitam. Quae videlicet lux omnia secreta ventris investigare dicitur, quia occulta mentis penetrat, ut ea quae de seipsa latebant animam, Hinc Jeremias ait: Ventrem meum, ventrem meum doleo . Qui ut ventrem suum quid dixisset ostenderet, adjunxit: Sensus cordis mei turbati sunt. Uteri itaque nomine recte mens accipitur, quia sicut proles in utero concipitur, sic cogitatio 418 in mente generatur; et sicut in ventre cibi, ita continentur in mente cogitationes. Uterus itaque hypocritae praeparat dolos, quia tanto semper majorem
Abbreviated transcription (Latin):
tab̾nacula. corꝑa debemus ac¬
ciꝑe. in quib illoꝵ anime ha¬
bitant: ignis eoꝵ tab̾nacula
deuorat : quia qui hic in m̃te
ardent igne auaritie: illic eti¬
am in carne concremantur.
ignib gehenne. Et qͥa mens
hẏpochrite. num quam uacat
amalitie cogitatione: nam siue
terrena queq seu laudem ap¬
petat. hec aliis inuidet. que
sibi tͥbui anhelat: & tanto ce¬
teros ostendere ꝑu̾sos molit᷑.
quanto uideri sanctior om̃ib
appetit: ut ex eo quod alii des¬
picabiles fiunt: ipse reueren¬
tior semꝑ appareat. Unde fit.
ut de opinione proximi. ante
humana iudicia lingue sue
laqueos p̾tendat: ut eoꝵ qͥb
placere appetit. solus estima¬
tione capiat. Unde & seqͥtur.
rit dolos. Dolorem quippe
concipit: cum ꝑuersa cogitat.
niquitatem parit: cum exple¬
re ceꝑit. quod cogitauit. In¬
uidendo dolorem concepit: de¬
rogando. iniquitatem parit
Grauis quippe est iniquitas:
quando is qui ꝑuersus est.

Expanded text:
tabernacula corpora debemus actabernacula corpora debemus accipere, in quibus illorum animae habitant, ignis eorum tabernacula devorat, quia qui hic in mente ardent igne avaritiae, illic etiam in carne concremantur ignibus gehennae, et quia mens hypocritae nunquam vacat a malitiae cogitatione; nam sive terrena quaeque, seu laudem appetat, haec aliis invidet quae sibi tribui anhelat; et tanto caeteros ostendere perversos molitur, quanto videri sanctior omnibus appetit, ut ex eo quod alii despicabiles fiunt, ipse reverentior semper appareat. Unde fit ut de opinione proximi ante humana judicia, linguae suae laqueos praetendat, ut eorum quibus placere appetit solus aestimationem capiat. Unde et sequitur: riturus. --Dolorem quippe concipit cum perversa cogitat. Iniquitatem parit cum explere coeperit quod cogitavit. Invidendo dolorem concipit, derogando iniquitatem parit. Gravis quippe est iniquitas quando is qui perversus est
Abbreviated transcription (Latin):
sic mens habitat in cogitatiõe.
Si ignis tab̾nacła deuorat: cũ
estus auaritie. cogitationes de¬
uastat. Et fit plerumq. ut
hẏpochrita aurum. uel queq
bona corꝑalia. ab hominib
acciꝑe contempnat: s quia
hec non accipit. maiores ab eis
reciꝑe laudes querat. Et for¬
tasse munus se accepisse non
estimat: quia bona corꝑalia
acciꝑe recusat. Un de sciendũ
est: quia aliquando munus
amanu ⁊ aliquando uͦ. ab ore
porrigitur. Nam qui nũmũ
tͥbuit: munus ex manu dedit.
Qui autem u̾bum laudis in¬
pendit: munus ab ore ꝓtulit.
Hẏpochrita itaq. & exteriora
dona. que terrene forsan neces¬
sitati congruunt. acciꝑe recu¬
sat : plus est quod sibi retri¬
bui appetit : cum ultra meri¬
tum laudari desiderans. mu¬
nus ab ore querit. Et quia
in ipso laudis appetitu. ninnio
cor ardore succenditur: dicat᷑
recte. Et ignis deuorabit tab̾¬
nacula eoꝵ: & qui munera li¬
benter accipiunt. Sin uͦ eoꝵ

Expanded text:
sic mens habitat in cogitatione. sic mens habitat in cogitatione. Sed ignis tabernacula devorat cum aestus avaritiae cogitationes devastat. Et fit plerumque ut hypocrita aurum vel quaeque bona corporalia ab hominibus accipere contemnat, sed quia haec non accipit, majores ab eis recipere laudes quaerat; et fortasse munus se accepisse non aestimat, quia bona corporalia recipere recusat. Unde sciendum est quia aliquando munus a manu, aliquando vero ab ore porrigitur. Nam qui nummum tribuit, munus ex manu dedit; qui autem verbum laudis impendit, munus ab ore protulit. Hypocrita itaque etsi exteriora dona, quae terrenae forsitan necessitati congruunt, accipere recusat, plus est quod sibi retribui appetit, cum, ultra meritum laudari desiderans, munus ab ore quaerit. Et quia in ipso laudis appetitu nimio cor ardore succenditur, dicatur recte: Et ignis devorabit tabernacula eorum qui munera libenter accipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
proximoꝵ lesiones exquirere:
nimirum proicit oliua florem.
quem ꝓposuit: quia rudim̃ta
bom studui. ad ꝑfecta oꝑa ñ ꝑ¬
duxit. S sciendum est. quia
hec semꝑ eis eueniunt: qui
deum puro ac simplici studio.
non secuntur. Unde rec̾te sub¬
ditur: congregatio enim hy¬
pochrite sterilis. Certe enim
bona non amitteret: si hypo¬
chrita non fuisset. Congre¬
gant uͦ & hypochrite bona
oꝑa: s eoꝵ sterilis est ipsa cõ¬
gregatio : quia ꝑ hoc quod
agunt. fruc̾tum reciꝑe in et̾¬
na retͥbutione non appetunt.
Fecundi ac uirides in sins o¬
ꝑib humanis oculis uiden¬
tur: s in conspec̾tu occulti
uidicis. infecundi & aridi ap¬
parent. Sepe uͦ estu auaritie
accensi. eo de se maiora huma¬
nis ocłis ostendunt: quo am¬
pliora sibi ab hominib offer¬
ri munera appetunt. Unde
ad huc subditur. Et ignis
deuorabit tab̾nacula eoꝵ: qui
munera libenter accipiunt.
Sicut enim corpus in tab̃nacło:¬

Expanded text:
proximorum laesiones exquirere, proximorum laesiones exquirere, nimirum projecit 416 oliva florem quem proposuit, quia rudimenta boni studii ad perfecta opera non perduxit. Sed sciendum est quia haec semper eis eveniunt qui Deum puro ac simplici studio non sequuntur. Unde recte subditur: Congregatio enim hypocritae sterilis. Coepta enim bona non amitteret, si hypocrita non fuisset. Congregant vero et hypocritae bona opera, sed eorum sterilis est ipsa congregatio, quia per hoc quod agunt fructum recipere in aeterna retributione non appetunt. Fecundi ac virides in suis operibus humanis oculis videntur, sed in conspectu occulti judicis infecundi et aridi apparent. Saepe vero, aestu avaritiae accensi, eo majora de se opera humanis oculis ostendunt, quo ampliora sibi ab hominibus offerri munera appetunt. Unde adhuc subditdevorabit tabernacula eorum qui munera libenter accipiunt. - Sicut enim corpus in tabernac
Abbreviated transcription (Latin):
Mane surgamus ad uineas:
uideamus si floruit uinea : si
flores fructus parturiunt. Elo¬
rent quippe uinee: cum men¬
tes fidelium. bona oꝑa ꝓpo¬
nunt. S fructus ñ pariunt:
si ab eo quod ꝓposuerint. ali¬
quib uicti errorib. infirman¬
tur.Non gͦ intuendum est.
si uinee floreant: s si flores ad
partum fructuum conuales¬
cant: quia mirum non est.
siquis bona inchoet: s ualde
mirabile est. si intentione re¬
cta in bono oꝑe ꝑduret. Unde
fit plerumq. ut si in bono o¬
ꝑe rec̾ti intentio non tenea¬
tur: etiam ip̃m hoc opꝰ quod
bonum creditur. amittatur.
am quosdam sepe uidemꝰ.
terrena que possederant re¬
liquisse: de nil iam transito¬
riu̾m querere ÷ nullis ꝓ hac
uita iurgus admisceri. Cũ
itaq hoc in se. fidelis anima
ostendit: quasi oliua florem
ꝓtulit. S cum quidam ex
talib. rursus ceꝑint mundi
głam quam contempserant
querere: & terrems reb qͣs
spreuisse uidebant᷑. insatiabi¬
liter mhiare: uacare uirgus.

Expanded text:
Mane surgamus ad vineas; videamus si vinea floruit, si flores fructus parturiunt. Florent quippe vineae, cum mentes fidelium bona opera proponunt, sed fructus non parturiunt, si ab eo quod proposuerunt aliquibus victi erroribus infirmantur. Non ergo intuendum est si vineae floreant, sed si flores ad partum fructuum convalescant, quia mirum non est si quis bona inchoet, sed valde mirabile est si intentione recta in bono opere perduret. Unde fit plerumque ut, si in bono opere recta intentio non tenetur, etiam ipsum hoc opus quod bonum creditur amittatur. Nam quosdam saepe vidimus terrena quae possederant reliquisse, et nil jam transitorium quaerere, nullis pro hac vita jurgiis immisceri. Cum itaque hoc in se fidelis anima ostendit, quasi oliva florem protulit. Sed cutalibus rursum coeperint mundi gloriam, quam contempserant, quaerere, et terrenis rebus, quas sprevisse videbantur insatiabiliter inhiare, vacare jurgiis,
Abbreviated transcription (Latin):
hec eadem oꝑa. uehementius
accendantur : humanis placi¬
tura oculis agere auxii stude¬
ant: & quasi in sc̃o studio. fer¬
uescant. Quid itaq istos. nisi
in flore estus contigit : quos hu¬
mane laudis appetitio. a fructu
ditur: & quasi oliua proiciens
fiorem suum. Oliua quippe cũ
m flore est:: si immoderata ne¬
bula tangitur: a plenitudĩe
fructuum euacuatur. Et quo
ties inchoantes quiq bona o¬
ꝑa. laudari ab aspicientib ce¬
ꝑint. atq in suis laudib dele¬
ctari: fit caligo intelligentie
in cogitatione : ut iam discer¬
nere nequeat. qua intentione
quid faciat: & fructum ꝑdit

Expanded text:
haec eadem opera vehementius haec eadem opera vehementius accendantur, humanis placitura oculis agere anxie studeant, et quasi in sancto studio fervescant. Quid itaque istos, nisi in flore aestus contingit  Ed., contigit, quos humanae laudis appetitio a fructu itur: Et quasi oliva projiciens florem suum. - Oliva quippe cum in flore est, si immoderata nebula tangitur, a plenitudine fructuum vacuatur. Et qties inchoantes quique bona opera, laudari ab aspicientibus coeperint, atque in suis laudibus delectari, fit caligo intelligentiae in cogitatione, ut jam discernere nequeant qua intentione quid faciant, et fructum perdant
Abbreviated transcription (Latin):
ficit. In terrenis quippe actib.
ualde frigescit animus: si nec¬
dum fuerit ꝑ intima dona. so¬
lidatus. Unde necesse est: ut lo¬
ca maiora. uel exteriora oꝑa.
que humanis sunt necessitati¬
b profutura. illi exertenda su¬
scipiant : qui hec duudicare.
atq sub semet ipsis p̾mere. ex
uirtute intima nouert. Nam
cum infirmus quisq. uel ad
locum regiminis. uel ad exte¬
riora agenda retrahitur: qͦ
quasi extra se ducitur. eradi¬
catur : quia & arbor que ra¬
dices in altum non mittit: uen¬
toꝵ citius impetu sternitur.
si se ad altum uerticem extol¬
lit ÷ eoq citius ad ima corru¬
it: quo altius in aere. sine ra¬
dicib excreuit. Nonnum qͣm¬
uͦ. forentem uineam. ñ frigꝰ:
s estus arefacit. Cumq ĩmo¬
derato calore tangitur: discus¬
so flore. botrus tabescit. Et
plerumq contingit. ut hi
qui ad bona oꝑa rec̾ta intentio¬
ne nonueniunt: cum placere se
hominib uident. ad exercenda

Expanded text:
ficit. In terrenis quippe actibus ficit. In terrenis quippe actibus valde frigescit animus, si necdum fuerit per intima dona solidatus. Unde necesse est ut loca majora vel exteriora opera, quae humanis sunt necessitatibus profutura, illi exercenda suscipiant, qui haec dijudicare, atque sub semetipsis premere ex virtute intima noverunt. Nam cum infirmus quisque vel ad locum regiminis, vel ad exteriorquasi extra se ducitur, eradicatur; quia et arbor quae radices prius in altum non mittit, citius ventorum impetu sternitur, si se ad altam verticem extollit; eoque citius ad ima corruit, quo altius in aere sine radicibus excrevit. Nonnunquam florentem vineam non frigus, sed aestus arefacit. Cumque immoderato calore tangitur, discusso flore botrus tabescit. Et plerumque contingit, ut hi qui ad bona opera recta intentione non veniunt, cum placere se hominibus vident, ad exercenda
Abbreviated transcription (Latin):
lis.Notandum quod sio de
hoc iniquo generalit̾ loquit᷑:
ut tamen diuinus sermo. ad spe¬
cialem eius nequitiam diriuet᷑.
Qui enim dicens. ledetur qͣsi
uinea i pͥmo flore botrus eius.
& quasi oliua proiciens florem
suum: protinus subdit. congre¬
gatio enim hypochrite sterilis:
patenter indicat. quia in hoc
iniquo reprobationis sententi¬
am. contra eiꝰ hypochrisim fe
nobis. qualiter hẏpochrita.
sicut uinea in pͥmo flore : uel
sicut florem oliua proiciens. le¬
datur. Si florentem uineam.
ꝑ inequalitatem aeris. inmo¬
deratum frigus attigerit: ꝓ¬
tinus ab omni humore uiri-¬
ditatis. arefacit. Et st̃ ĩnulli.
qui ptꝰ ꝑuersa itinera. sõas iu¬
as sectari appetunt: s pͥusqͣm
in eis ut diximus. desideria
bona roborentur. quedam il¬
los presentis scłi prosꝑitas ac¬
cipit. que eos exteriorib reb
implicat : & eoꝵ mentem. dũ
a calore intimi amoris rethit.
quasi ex frigore extinguit :¬
& quicquid in eis de uirtutum
flore apparere uidebatur. inter¬

Expanded text:
Notandum quod sic de hoc iniquo generaliter loquitur, ut tamen divinus sermo ad specialem ejus nequitiam derivetur. Qui enim dicens: Laedetur quasi vinea in primo flore botrus ejus, et quasi oliva projiciens florem suum, protinus subdit: Congregatio enim hypocritae sterilis, patenter indicat quia in hoc iniquo reprobationis sententiam contra ejus hypocrisim fernobis est qualiter hypocrita sicut vinea in primo flore, vel sicut oliva florem projiciens laedatur. Si florentem vineam per inaequalitatem aeris immoderatum frigus attigerit, protinus ab omni humore viriditatis arefacit. Et sunt nonnulli qui post perversa itinera, sanctas vias sectari appetunt, sed priusquam in eis, ut diximus, desideria bona roborentur, quaedam illos praesentis saeculi prosperitas accipit, quae eos rebus exterioribus implicat, et eorum mentem dum a calore intimi amoris retrahit, quasi ex frigore exstinguit, et quidquid in eis de virtutum flore apparere videbatur, inter
Abbreviated transcription (Latin):
tanto desiderio expectat: qͣm
sit de resurrectione certus in
sinuat: & cursum uite p̾sen¬
tis. quantum despiciat inno¬
tescit: qui hunc militiam ap¬
pellat. Per militiam quippe.
semꝑ ad sinem tenditur: et
cotidie. conclusionis terminꝰ
expectatur. Cursum itaq
uite huiꝰ despicit. & statum
soliditatis requirit: qͥ ꝑ hoc
quod mutabiliter militat:
ad immutationem suam. ꝑue¬
nire festinat. Iustis quippe
in hac uita: ipsa sarcina cor¬
ruptionis sue. onerosa est.
Quod uigilie defatigant.
sompnꝰ queritur: ut uigili¬
arum labor. atq anxietas.

Expanded text:
tanto desiderio exspectat, quam tanto desiderio exspectat, quam sit de resurrectisinuat; et cursum vitae praesentis quantum despiciat innotescit, qui hunc militiam appellat. Per militiam quippe semper ad finem tenditur, et quotidie conclusionis terminus exspectatur. Cursum itaque vitae hujus despicit, et statum soliditatis requirit, qui per hoc quod mutabiliter militat, ad immutationem suam pervenire festinat. Justo quippe in hac vita ipsa sarcina suae corruptionis onerosa est. Quod vigiliae defatigant, somnus quaeritur, ut vigiliarum labor atque anxietas
Abbreviated transcription (Latin):
quod certam sentiam ꝓferunt.
infirmoꝵ mentes dubias. ad
soliditatem trahant. Quod
nimirum dum faciunt: exem-¬
siom quippe dñs ꝓpinquans.:
infirmantium in se uocem sũp¬
sit dicens. pater mi. si possibĩ¬
le est. transeat a me calix iste:
eoꝵq timorem. ut abstraheret
suscepit. Et rursus ꝑ obedi¬
entiam. uim fortitudiuis osten¬
dens ait. Uerumptamen non
sicut ego uolo. s sicut tu: ut
cum hoc imminet quod fieri
nolumus : sic ꝑ infirmitatem
petamus ut ñ fiat: quatinus
ꝑ fortitudinem parati simus.
ut uoluntas conditoris nr̃i.
etiam contra nr̃am uoluntatẽ
fiat. Hoc gͥ exemplo ñnumqͣm
a fortib infirmitatis uerba su¬
scipienda sunt: tit ꝑ eoꝵ pt
p̾dicamenta fortia. infirmoꝵ
corda gratius roborentur.
Unde beatus iob. cum quasi
dubitantis uerba protulit di¬
cens. putas ne mortuus homo
rursum uiuet: ilico sententi¬
am sue certitudinis adiunxit.
ueniat immutatio mea. Qͥ
itaq imimitationem suam.

Expanded text:
quod certam sententiam proferunt, quod certam sententiam proferunt, infirmorum mentes dubias ad soliditatem trahant. Quod nimirum dum faciunt, exemsioni quippe Dominus propinquans, infirmantium in se vocem sumpsit, dicens: Pater mi, si possibile est, transeat a me calix iste; eorumque timorem ut abstraheret suscepit. Et rursus per obedientiam vim fortitudinis ostendens, ait: Verumtamen non sicut ego volo, sed sicut tu; cum hoc imminet quod fieri nolumus, sic per infirmitatem petamus ut non fiat, quatenus per fortitudinem parati simus, ut voluntas conditoris nostri etiam contra nostram voluntatem fiat. Hoc igitur exemplo nonnunquam a fortibus infirmitatis verba suscipienda sunt, ut per eorum post praedicamenta fortia infirmorum corda gratius roborentur. Unde beatus Job, cum quasi dubitantis verba protulit, dicens: Putasne mortuus homo rursum vivet? illico sententiam suae certitudinis adjunxit, veniat immutatio mea. - Qui itaque immutationem suam