comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Subputandi in hoc loco anni'
abeo tẽpore quadñs ad abraha
locutus ẽ dicens. & insemine
tuo benedicentur om̃s gentes.
usq ad legis latorẽ morsen:
Uerũ quadringenti &triginta¬
anni sunt : uł quo modo ingene¬
si ipsi a brahae dñs pollicetur
qđ post quadrigentos annos
det̾ra seruitutis filuieius exi¬
turi sunt: Non enĩ parua resẽ
& amultis quaesita. nescio an
abaliquosit inuenta : neque
quis put&esse contrarium qm̃
in libro geneseos abrahã adõ
dicitur : Scito praenos cens
quod peregrinũ futurũ sit
sementuũ int̾ra non sua: &
subicient eos seruituti. & affli¬
gent qua dringentos annos:
& hic apłs triginta annis ampli¬
us ponat: Quod dicit autem
hoc ẽ septua gesimo aetatis
suae anno a brahã accepit adõ
rȩꝓmissionẽ : ex quo tẽpore usq
ad indiciũ legis mosaicȩ. quadrin¬
genti & triginta anni acracione
cõplentur : Extẽpore reꝓmissi¬
onis usq: adcentesimum annũ
a brahȩ quando isaac nascitur¬

Expanded text:
Supputandi in hoc loco anni ab eo tempore quo Dominus ad Abraham locutus est dicens: Et in semine tuo benedicentur omnes gentes , usque ad legislatorem Mosen, utrum quadringenti et triginta sint, vel quomodo in Genesi ipsi Abrahae Dominus pollicetur, quod post quadringentos annos de terra servitutis filii ejus exituri sint, non enim parva res est, et a multis quaesita, nescio an ab aliquo sit inventa. Neque quis putet esse contrarium, quoniam in libro Geneseos Abraham a Deo dicitur: quod peregrinum futurum sit semen tuum in terra non sua: & subjicient eos servituti, et affligent quadringentos annos , et hic apostolus triginta annos amplius ponit. Quod dicit autem hoc est: septuagesimo aetatis suae anno Abraham accepit a Deo repromissionem. Ex quo tempore usque ad initium legis Mosaicae, quadringenti et triginta anni hac ratione complentur, ex tempore repromissionis usque ad centesimum annum Abrahae, quando Isaac nascitur
Abbreviated transcription (Latin):
terp̃tatus est : Om̃s scripturas
sensu ac memoria ꝑ agrans.
nũ quã plurali numero semi¬
na scripta repperi: sed siue
in bonam siue in malam partem
semꝑ singulari: HoC ATẼ DICO
TES TAMENTU CONFIRMATŨADÕ:
Testamentũ uocat ꝓmissiones¬
ad abraham factas quaenon pos¬
sunt ab homine euacuari : cũ &iã
hominũ testamenta ius suum tene¬
ant & resolui non possint si sollẽp¬
niter fuerint ordinate : hic certe
si quaeramus utrũ hoc testam̃tũ
quoddicit confirmatũ adõ non
infirmari alege quae post
qua dringentos & triginta annos
facta est. utrũ nouũ anuetus
intelligendũ sit . quis respon¬
dere dubitat nouum. sed in ꝓ¬
ph&icis latebris occultatũ
donec uenir& tẽpus quore ue¬
laretur in xpo: QACpOST

Expanded text:
terpretatus est. Omnes Scripturas sensu ac memoria peragrans, nunquam plurali numero semina scripta reperi, sed sive in bonam sive in malam partem semper singulari. Hoc autem dico, testamentum confirmatum a Deo. Testamentum vocat promissiones Abrahae factas, quae non possunt ab homine evacuari, cum etiam hominum testamenta jus suum teneant, et resolvi non possint, si solemniter fuerint ordinata. Hic certe si quaeramus utrum hoc testamentum quod dicit confirmatum a Domino non infirmari a lege, quae post quadringentos triginta annos facta est, utrum novum an vetus intelligendum sit, quis respondere dubitet novum? sed in propheticis latebris occultatum, donec veniret tempus, quo revelaretur in Christo. Quae post
Abbreviated transcription (Latin):
Dimplex autem sensus
quun hoc loco texitur. hancuim
hab& ut doceat apłs non posse
ꝑlegem quae postea data est
rȩꝓmissiones quae antea facte
sunt ad abraham destrui &
posteriora a prioribus praeiu¬
dicare : cũ repromissiones ad
abraham ante qua dringentos
triginta annos datesint. quod
benedi cerentur in illo uniuer¬
se naciones: Legis autẽ obser¬
uacio quod qui feciss& ea uiue¬
r& in ea. postqua dringentos
triginta annos morsi data sit
inmonte srnai: Non dicit¬

Expanded text:
implex autem sensus, qui hoc loco texitur, hanc vim habet, ut doceret Apostolus, non posse per legem, quae postea data est, repromissiones, quae ante factae sunt ad Abraham, destrui, et posteriora prioribus praejudicare. Cum repromissiones ad Abraham ante quadringentos et triginta annos datae sint, quod benedicerentur in illo universae nationes: legis autem observatio, quod qui fecisset eam, viveret in ea, post quadringentos et triginta annos Moysi data sit in monte Sinai. E c
Abbreviated transcription (Latin):
ubiẽ aculeus tuus: expont
aculeum: aculeum inquit
mortis peccatũ: & ad iunge
rem mirabilem: uirtus pͥeccatilex:
Peccatũ enĩ ardencius excitatur:
quando prombetur: Sed si litte¬
ra adsit grã desit : Lex litteraẽ :
ecce legem. Non concupis ces:
Ego dico quia nisite adiuu& grã.
ardencius concupisces: hoc est
quod dictũ ẽ. littera occidit:
Siad praeteritũ legis tẽpus
aspicias : tum littera occidebat
praeuaricatores. siaut sabbata
non obseruassent. aut carnales
uictimas non obtulissent : Nunc
uero ita occidit : si carnales
caerimoniae in offerendis
tauris & uitulis custodiantur
quas obseruandis graẽ iã remo¬
uit. quaeutiquȩ nunc si obser¬
uentur occiderunt Sp̃s au¬
tem uiuifi cat: Id ẽ spĩtalis
intel lectus legis aet̾nam
confert salutẽ: Sed non ex
toto scripturarũ textu. gene¬
raliter accipiendũ ẽ : Nã sunt
aliqua quae nunc scđm hrstoriae
ordinẽ debeant custodiri ut ẽ
illud: Audi isrł: dñs ds̃tuus ds̃

Expanded text:
ubi est aculeus tuus? Exponit aculeum: Aculeus, inquit, mortis peccatum, et adjungit rem mirabilem, virtus peccati lex, peccatum enim ardentius excitatur, quando prohibetur, sed si littera adsit, gratia desit. Lex littera est, ecce legem: Non concupisces, ego dico, quia nisi te adjuvet gratia ardentius concupisces, hoc est, quod dictum est, littera occidit. Si ad praeteritum legis tempus aspicias, tum littera occidebat praevaricatores, si aut Sabbata non observassent, aut carnales victimas non obtulissent. Nunc vero ita occidit, si carnales caeremoniae in offerendis tauris et vitulis custodiantur, quas observatio gratiae jam removit, quae utique nunc si observentur occidunt. Spiritus autem vivificat. Id est, spiritualis intellectus legis aeternam confert salutem. Sed non ex toto scripturarum textu generaliter accipiendum est, nam sunt aliqua quae nunc secundum historiae ordinem debent custodiri, ut est illud: Audi, Israel, Dominus Deus tuus Deus
Abbreviated transcription (Latin):
habebat & praesentes & futuras
hominũ uoluntates. tanto magis
p̃dicaturos quanto magis ne p̃¬
dicarent eis p̃cipiebat. Vt quid
hoc p̃cipi ebat: nisi pigris
uolebat ostendere quanto
studiosius quantoque feruen¬
cius eum p̃dicare debeant
quibus iub& ut p̃dicent quando
illi qua ȩꝓhi bebantur tacere
non poterant. Ebd xiiIi.
POSTPENTE COSTEN. LEC̃ EẼ
bĩ pauli afłi aduala thas.¬

Expanded text:
habebat et praesentes et futuras habebat et praesentes et futuras hominum voluntates, tanto magis praedicaturos, quanto magis ne praedicarent eis praecipiebat, ut quid hoc praecipiebat, nisi quia pigris volebat ostendere, quanto studiosius, quantoque ferventius eum praedicare debeant, quibus jubet ut praedicent, quando illi qui prohibebantur tacere non potuerant. HEBDOMADA XIV POST PENTECOSTEN. EPISTOLA BEATI PAULI APOSTOLI AD GALATAS
Abbreviated transcription (Latin):
endũ a periendȩ lingua uero
ut loqui poss& aretinaculis
erat suae tarditatis soluenda.
ETSTATIM APERTESUNT AURES
CIUS & SOLUTŨ EST UINCULUM
LINGUAE EIVUS & LOQUE BATUR
RECTE
lle &enĩ solus recte loquitur
si uedm̃ confitendo siue aluis
p̃dicando. cuius auditũ ut cae¬
lestibus possit auscultare & ob¬
secum dare mandatis diuina
grã reserat. Cuius linguã dñs
tactu sapienciae quae ipse est
adlo quendũ instituit : Talis
autẽ merito potest dicere cũ
psalmis ta: Dnẽ labia mea ape¬
ries &osmeũ ad nunciabit lau¬
demtuã : Et cũ isaia : Dñs
dedit michi linguã eruditã
ut sciam sustentare eum qui
lassus est uerbo Erigit mane
mane erigit michi aurem
ut audiam quasi magistrum
ETPRACCEPIT ILLIS NECUI
DICERENT: QVANTO MTẼ GIS PRAE¬
cipiebat. Tanto masis plusp̃¬
dicabat᷑ & eo amplius admiRa¬
BANITUR DICENTES: BENE OMIA
FECIT & SUR DOS FECIT AUDIRE &
MUTOS LOQUI.
Si sciebat eos sicut ille qui notas

Expanded text:
endum aperiendae: lingua vero endum aperiendae: lingua vero ut loqui posset a retinaculis erat suae tarditatis solvenda. Et statim apertae sunt aures ejus, et solutum est vinculum linguae ejus, et loquebatur recte. Ille etenim solus recte loquitur, sive Deum confitendo, sive aliis praedicando, cujus auditum, ut coelestibus possit auscultare, et obsecundare mandatis divina gratia reserat, cujus linguam Dominus tactu sapientiae quae ipse est ad loquendum instituit. Talis autem merito potest dicere cum Psalmista, Domine, labia mea aperies, et os meum annuntiabit laudem tuadedit michi linguam eruditam, ut sciam sustentare eum qui lapsus est. Verbo erigit mane, mane erigit mihi aurem ut audiam quasi magistrum . Et praecepit illis ne cui diceret, quanto autem eis praecipiebat, tanto magis plus praedicabant, et eo amplius admirabantur dicentes: Bene omnia fecit, surdos fecit audire et mutos loqui. Si sciebat eos, sicut ille qui notas
Abbreviated transcription (Latin):
reuelat & quia cognitam ueri¬
tatis lucem sequi confessio deb&
apte sub iungitur. ET EXPUEΝS
Expuens quippe dñis lingua
tangit egroti: cũ ad confessionẽ
fidei ora catezizatorũ instruit.
cũ ora diubruta aduerba sapi¬
enciae proferenda contactu
suae pietatis informat. Sputũ
namo: dnĩ saporem de signat
sapienciae. ET SUSPICIENS
IN CAELUM
Suspexit namq: incaelum. ut
inde mutis loquelam. inde audi¬
tũ surdis. in de cunctis in firmi¬
tatibus medelam docer& esse
quaerendam INGEMΙt:
Ingemuit autẽ non quia ipsi
opus ess& cũ gemitu aliquid
petere apatre qui eũ intrasse¬
significat: Neque enĩ mare
trans nauigasse dicitur. sed po¬
cius admare usque uenisse atq
adipsũ ꝑuenisse locũ qui medi¬
os fines decapolis cuncta peten
tibus donat cũ patre. Sedut
nobis gemendi dar& exẽplũ
pietatis inuocamur. Et ait
ILI EFFE TA QUOD EST ADAPERIRE
Quod autẽ ait effeta id est
adaperire adaures ꝓpriae
ꝑtin&. Aures & enĩ ad audi¬

Expanded text:
revelat. Et quia cognita verirevelat. Et quia cognita veritatis luce, sequi confessio debet, apte subjungitur: Et exspuens. Exspuens quippe Dominus, linguam tetigit aegroti cum ad confessionem fidei ora catechizatorum instituit, cum ora diu bruta ad verba sapientiae proferenda tactu suae pietatis informat, sputu namque Domini saporem designat sapientiae. Et suspiciens in coelum. Suspexit namque in coelum, ut inde mutis loquelam, inde auditum surdis, inde cunctis infirmantibus medelam doceret esse quaerendam. Ingemuit. Ingemuit autem non quia ipsi opus esset cum gemitu aliquid petere a Patre, qui cusignificat, neque enim mare trans navigasse dicitur, sed potius ad mare usque venisse, atque ad ipsum pervenisse locum qui medios fines Decapolis tibus donat cum Patre, sed ut nobis gemendi daret exemplumpietatis invocamus. Et ait illi: Ephpheta, quod est adaperire. Quod autem ait ephpheta, id est, adaperire, ad aures proprie pertinet. Aures etenim ad audi
Abbreviated transcription (Latin):
rant quatenus eos quos humana
fragilitas nequit ipse graẽ suae
dextera salu& Et ad p̃heNDNs
EUMDETURBA SCOR SUM.
Apprae hendens namq: infirmũ
de turba seor sũ educit: cũ mentẽ
peccatis languidam uisitacione
suae pietatis illustrans. a consuetis
humanae conuersacionis moribus
suocat: atq ad sequenda p̃cep¬
corũ suorũ itinera prouocat.
MISIT DIGITOS SUOS IN AURICULAS
ad intelligenda. acsuscipienda
uerba salutis aperit . Nã digi¬
tũ dĩ appellare spm̃ scm̃ testa¬
cur ipse dñs cũ dicit iudeis. Si
ego indigito dĩ eicio demonia:
filii urĩ in quo eiciunt: quod
exponens alius euangłista dicit
Siego inspũ dĩ eicio dae monia:¬
grpto suprati amorse dixerunt
Digitus dĩ ẽ hic : &lex inta blilis
digitodi scriptaẽ lapide is : Digiti
ergo dĩ in auriculas missi eius
qui sanandus erat . donasunt
sc̃i sp̃s quib: corda quaea uia ueri¬
tatis aberrauerant ad scienciã
salutis audiendam discendãq

Expanded text:
rant, quatenus eos quos humana rant, quatenus eos quos humana fragilitas nequit, ipse gratiae suae dextera salvet. Et apprehendens eum de turba seorsum. Apprehendens namque infirmum de turba seorsum educit, cum mentem peccatis languidam visitatione suae pietatis illustrans, a consuetis humanae conversationis moribus evocat, atque ad sequenda praeceptorum suorum itinera provocat. Misit digitos suos in auriculas ad inteverba salutis aperit. Nam digitum Dei appellari Spiritum sanctum testatur ipse Dominus cum dicit Judaeis: Si ego in digito ejicio daemonia, filii vestri in quo ejiciunt ? Quod exponens alius evangelisSi ego in spiritu Dei ejicio daemoniagypto superati dixerunt: Digitus Dei hic est; et lex in tabulis digito Dei scripta est lapideis. Digiti ergo Dei in auriculas ejus missi qui sanandus erat, dona sunt sancti Spiritus, quibus corda, quae a via veritatis aberraverunt ad sciendam salutis viam, ad audiendam discendamque
Abbreviated transcription (Latin):
quae non euacuatur: quia ꝑfec¬
taẽ: Namsi Minis TRacio dan¬
NACIONIS GLA EST
Duperius legis ministracionẽ
bat amorte : Ideo &iã ministra¬
cio dãpnacionis. quia reossine
ullo paenitenciae remedio
praesenti addicebat exicio:
multomabis abundat minus¬
TERIUM NSTICIAE IN GLA
AAbundat uere ingłam id est
aet̃nara: quia iusticia gratis
sine legalium p̃ceptorũ obserua¬
Galileae inter medios fines
deca poleos.
Deca polis ẽ ut ipso nomine
ꝓbatur regio decem urbium
trans ior danem adorientem
circa rppum. & pellam & gadarã
contragalileam. quodergo dici¬
tur quia dñs uenit ad mare
galileae inter medios fines de¬
capolis. non ipsos fines decapolis
longe transmare positus respi¬
cIebat. ETADDUCUNT EI SURDI
&MUTŨ & DE PRAE CABANTUR EṼ
VT IMPOΝΑT illi anum
Surdus & mutus ẽ quinet aures¬
ad audiendũ dĩ uerbum nec
os aperitꝰ proloquendũ quales
necesse ẽ ut hi quiloqui iam&
audire diuina eloquia longo
usu didicerunt. dñõ sanandos offe¬

Expanded text:
quae non evacuatur, quia perfecta est. Nam si ministratio damnationis gloria est. Superius legis ministrationem,bat a morte. Ideo etiam ministratio damnationis, quia reos sine ullo poenitentiae remedio praesenti addicebat exitio. Multo magis abundet ministerium justitiae in gloria. Abundat vere in gloriam, id est aeternam, quia justitia gratis sine legalium praeceptorum observaGalilaeae, inter medios fines Decapoleos, etc. Decapolis est, ut ipso nomine probat, regio decem urbium trans Jordanem ad orientem circa Ippum et Pellam et Gadaram contra Galilaeam. Quod ergo dicitur, quia Dominus venit ad mare Galileae inter medios fines Decapoleos, ipsos fines longe trans mare positos respiciebat. Et adducunt ei surdum et mutum, et deprecabantur eum, ut imponat illi manum. Surdus et mutus est, qui nec aures audiendis Dei verbis, nec os aperit necesse est ut hi qui loqui jam et audire divina eloquia longo usu didicerunt, Domino sanandos offe
Abbreviated transcription (Latin):
Quia uisibilis carnalium ope¬
rũ gła euacuatur suꝑ spita¬
lem euangelii gbam: sed ita
euacuatur. ut in melius sensu
interiore ꝓficiat. Sicut infan¬
cia ꝑadolescenciam senectu¬
te uacuatur. sicut & semen
infructũ: Melior quidemẽ fruc¬
tus semine : sed nũ quã sine semine
fructus ex surgit & nom perit sed
multiplicatur semen infructu:
Sic ergo euacuatur ut dilatetur:
sicut ipse dixit in prima : cũ autẽ
uenerit quod ꝑfectũ ẽ: euacua¬
bitur quod ex parte ẽ : Quomodo

Expanded text:
Quia visibilis carnalium operum gloria evacuatur, per spiritualem Evangelii gloriam, sed ita evacuatur, ut in melius sensu interiore proficiat, sicut infantia per adolescentiam senectute evacuatur, sicut et semen in fructum. Melior quidem fructus semine, sed nunquam sine semine fructus exsurgit, et non perit, sed multiplicatur semen in fructu. Sic ergo evacuatur ut dilatetur, sicut ipse dicit: Cum autem venerit, quod perfectum est, evacuabitur quod ex parte est . Quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
beatimurroo coꝵoe. qoñ ipsi
doñ ui ueburłe: Sicut alibi scrip¬
tũẽ in simplicitate cordis quae¬
ritae illũ: hocẽ enĩ mundũcor
qđẽ simplexcor: & sicut lumen
hoc uideri non potest nisioculis
mundis. ita nec ds̃ uidebit᷑. nisi
mundũ sit illud quo uideri
potest: Beati paei fiei. qm̃ filu
d ixocabentor: In pace ꝑfec¬
tioẽ ubi nihil repugn&: &idea
resistit dõ: pacifici aut̃ in se¬
m& ipsis sunt: qui om̃s animi
sui motus cõponentes fiunt
regnũ dĩ: hic conuenit illud
poeticũ: pax animã nutrit:
retin& concordia pacem:
pax reprimit litẽ concordes nec¬
tit & idẽ lis pacẽ metuit refugit
dis cordia pacẽ: odia pax pellit:
castũ pax nutrit amorem : bea¬

Expanded text:
Beati mundo corde, quoniam ipsi Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Sicut alibi scriptum est: In simplicitate cordis, quaerite illum, hoc est enim mundum cor, quod est simplex cor, et sicut lumen hoc videri non potest, nisi oculis mundis, ita nec Deus videbitur, nisi mundum sit illud quod videre potest. Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur. In pace perfectio est, ubi nihil repugnat, et ideo resistit Deo. Pacifici autem in semetipsis sunt qui omnes animi sui motus componentes fiunt regnum Dei. Hic convenit illud poeticum: Pax animam nutrit, retinet concordia pacem. Pax reprimit litem, concordes nectit et idem. Lis pacem metuit, refugit discordia pacem. Odia pax pellit, castum pax nutrit amorem. Bea
Abbreviated transcription (Latin):
PAUPERES SPŨ QM IPSO RŨ Ẽ REGNŨ
cacloRu Nec aliunde incipere
oportuit beatitudinẽ si quidem
ꝑuentura ẽ ad sũmam sapientiae :
suꝑbia: qui ꝓpt̃ hoc intelliguntur
pauperes spũ. humiles & timentes
dm̃. idest non habentes inflantẽ
TERAM : Illam credo dequa in psal¬
mis dicitur . portio mea int̾rauiuen¬
ciũ: Significat enĩ quandã soliditatẽ.
& stabilitatẽ hȩreditatis ꝑ paetuae:
ipsaẽ enĩ requies &uita sc̃orũ: mnites
autẽ dicuntur quinon resistunt malo:
sedumcunt inbonomalũ: Bexti¬
Beati quilugent peccata. consolabun¬
tur spũ scõ: qui ꝓpt̾ea paraclitus
idẽ consolator nominat᷑. ut tẽporalẽ
amittentes a& na ladia ꝑfruantur :
Hic amatoresdicit ueri &incon¬
cussiboni : Illoergo crbo saturabun¬
biberit fi& in eo fons aquae salientis
inuitã aet̾nam: Beatienis eRCOR¬
queritoR Beatos. eẽ dicit qui sub¬
ueniunt miseris. qm̃ eis ita repen¬
distur ut de miseria liberent᷑:

Expanded text:
pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum pauperes spiritu, quoniam ipsorum est regnum coelorum. Nec aliunde incipere oportuit beatitudinem, siquidem perventura est ad summam sapientiae. Isuperbia, quapropter hic intelliguntur pauperes spiritu, humiles et timentes Deum, id est, non habentes inflantem terram. Illam credo, de qua in Psalmis dicitur: Portio mea, in terra viventium . Significat enim quamdam soliditatem et stabilitatem haereditatis perpetuae, ipse enim est requies, et vita sanctorum. Mites autem dicuntur, qui non resistunt malo, sed vincunt in bono malum. BeatiBeati qui lugent peccata, consolabuntur Spiritu sancto, qui propterea Paracletus, id est, consolator nominatur, ut temporalem amittentes, aeterna laetitia perfruantur. BHic amatores dicit, veri et inconcussi boni, illo ergo cibo saturabunbiberit, fiet in eo fons aquae salientis in vitam aeternam. Beati misericorquuntur. Beatos esse dicit qui subveniunt miseris, quoniam eis ita rependitur, ut de miseria liberentur.
Abbreviated transcription (Latin):
UIDENS TURbAS ILS AS CENIDIT
inmoritẽ: & eŨSE diss& acces¬
SERVNTADEVODISCIPULIEIOS
Siquȩritur quid signific& mons
bene intelligit᷑ significare
maiora p̃cepta iusticiae quia
minora erant quae iuda eis
simam distributionẽ tẽporũ.
dedit minora p̃cepta popło:
quẽ timore adhuc alligari
oportebat. & ꝑfiliũ suũ maiora
popło quẽ caritate ia liberari
conuenerat: Sedens autẽ doc&.
qđ ꝑtin& ad dignitatẽ magis¬
erii ã accedunt adeũ discipbi
sui. ut audiendis illis uerb̵ hiessent
&iã corpore uiciniores q̃ui pceptis
implendis animo ꝓpin quabant :
Recte ds̃ excelsus in locũ excelsũ
ascendit ũt hominib excelsis p̃di¬
carsꝰ excelsa: & apte lexnoua in mon¬
te p̃dicatur quia uetus morsi in mon¬
te dataẽ: Et APERIENS OSEUUM
docebat eos dicens: In aperiendo
enĩ os. ostendit ꝓfundũ & occultũ
sermonẽ ꝓlaturũ suũ : hicenim
ossuũ dicitur aperire q̃đ prius
ꝓph&arũ ora a peruerat. Bcati

Expanded text:
s ascendit in montem, et cum sedisset, accesserunt ad eum discipuli ejus. Si quaeritur quid significet mons, bene intelligitur significare majora praecepta justitiae, quia minora erant, quae Judaeis ddum ordinatissimam distributionem temporum dedit minora praecepta populo, quem timore adhuc alligari oportebat, et per filium suum majora populo, quem charitate jam liberari convenerat. Sedens autem docet, quod pertinet ad dignitatem magisterii et accedunt ad eum discipuli sui, ut audiendis illius verbis, hi essent etiam corpore viciniores, qui praeceptis implendis animo propinquabant. Recte Deus excelsus in locum excelsum ascendit, ut hominibus excelsis praedicaret excelsa, et aperte lex nova in mente praedicatur, quia vetus Mosi in monte data est. Et aperiens os suum, docebat eos, dicens. In aperiendo enim os, ostendit profundum et occultum sermonem prolaturum suum, hic enim os suum dicitur aperire, quod prius prophetarum ora aperuit. Beati
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc om̃s uirgines surgunt.
qui a electi & reprobi a somno
suae mortis excitantur: lãpades
ornant : quia sua secũ opera
numerant. ꝓ quib: aet̃nam
recipere beatitudinẽ expectant:
Aptauer̃ lã padas suas id .ẽ
rationes reddendas operum
suorum: Opostet & enĩ nos
ex hiberi ante tribunal xp̃i.
ut illic recipiat unus quisq
qđ gessĩt incorpore : siue bonũ¬

Expanded text:
Tunc omnes virgines surgunt, quia electi et reprobi a somno suae mortis excitantur, lampades ornant, quia sua secum opera numerant, pro quibus aeternam recipere beatitudinem exspectant. Aptaverunt lampades suas, id est, rationes reddendas operum suorum. Oportet enim nos exhiberi ante tribunal Christi, ut illic recipiat unusquisque, quod gessit in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
Ne aduentu sponsi clamor in media
nocte fit : quia sic dies iudicii
surripit ut prȩ uidere Noꝵ
ualeat quando uenit: quippe.
cum ipse dñs dicit dedie autẽ
illa orhora nemoscit Et apłsait :
dies autẽ dni. tã quã fur in nocte
ita uenioe: ꝑ angeloꝵ clamorẽ
o tubas p̃cedentiũ. fortitudinẽ¬

Expanded text:
e adventu sponsi clamor in media nocte fit, quia sic dies judicii subrepit, ut praevideri non valeat, quando venit, quippe cum ipse Dominus dicat: De die autem illa et hora nemo scit . Et Apostolus ait: Dies autem Domini tanquam fur in nocte ita veniet . Per angelorum clamorem et tubas praecedentium fortitudine
Abbreviated transcription (Latin):
ut ei augeatur qui in illa labo¬
rauit: &cũ regni chrisma qđ su¬
ꝑbiendo saul amisit. dauid
oboediendo ꝓmeruit: qđ uero
ablata anequã seruo mnam
ei quidecẽ mnas habebat dari
iussa ẽ mistice ut reor indicat
intrante plenitudine genciũ
omnem isrł saluũ futurũ &
tunc abundantiã grãe spitalis
quã modonos tepent̃ exerce¬
mus illius popłi doctorib: eẽ
conferendã: DICOATẼ VObIS
RetUR : aec ad superiorẽ
sententiã respicit. docens &
illũ posse a mittere munus
dĩ quihabens non hab&. id est
nonutitur. & in eo augeri qui
habens hab&. hoc ẽ bene utit᷑
quae gratiarũ mutatio qm̃
in hac uita geri sol&: Notan¬
dũ qđ illud dñi redeuntis
examen &iã nunc exparte
caelebratũ. sed tuncẽ uni uer¬
saliter implendũ : Cotidie
nãq accepto a patre regno
redit quia peregrinantis
in t̾ra aeccłae semꝑ statũ
conspicit: Cotidie intanto fideliũ
seruorũ numero huic pecuniã

Expanded text:
ut ei augeatur qui in illa labout ei augeatur qui in illa laboravit, et cum regium chrisma, quod superbiendo Saul amisit, David obediendo promeruit. Quod vero ablata a nequam servo mina ei, qui decem minas habebat, dari jussa est, mystice ut reor indicat, intrante plenitudine gentium, omnem Israel salvum futurum, et tunc abundantiam gratiae spiritalis, quam modo nos tepenter exercemus, illius populi doctoribus esse conferendum. Dico autem vobis, eo. Haec ad superiora sententia respicit, docens et illum posse amittere munus Dei, qui habens non habet, id est, non utitur; et in eo augeri qui habens habet, hoc est, bene utitur. Quae gratiarum mutatio quoniam in hac vita geri solet, notandum quod illud Domini redeuntis examen etiam nunc ex parte celebratum, sed tunc est universaliter implendum. Quotidie namque accepto a Patre regno redit, quia peregrinantis in terra Ecclesiae semper statum conspicit: quotidie in tanto fidelium servorum numero huic pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
grecus sermo significat: eloquia dnĩ
in quit eloquia casta argentũ igne
examinatũ: pecunia ergo & argentũ
p̃dicatio euangelu est & sermo diui¬
nus quidare debuit ad m̃sa. hocẽ
promptis paratisq fidelium cor¬
dib intimari: ad quã uidelic&
non alia quã dni caẽ deferenda :¬
pecunia ut omĩs sermo docentis
scripturae sensũ sequatur: Nã qđ
hic dñs non quã lib& pecuniam
sed suã dicit Nummulariis ẽẽ.
fenerandam. exponit apłsdicens :
si quis loquitur: quasi sermone s di:
ET EGOUEMIENS CŨVSURIS UTI¬
que ExGISSeo illeo: Qui uerbi
&iã cũusuris soluat operando: utt
qđ auditu didicit. ex equatur
&actu : Inusura quippe: pecunia
&iã nondata recipit᷑: uł certe
deaccepto uerbi fenore usuras
soluit: qui exeo qđ audit &iã alia
stud& intelligere. quȩ nec dum
exp̃dicatoris ore didicit : Eta¬
Slaitibus dixit: MReRte abille
mrlacn. & date illi qUDCCCe¬
tit collatam gram̃ quã p̃dican¬
do aliis cõmunicare neglex̃.

Expanded text:
Graecus sermo significat. Eloquia Domini, inquit, eloquia casta, argentum igne examinatum . Pecunia ergo et argentum praedicatio Evangelii est, et sermo divinus, qui dari debuit ad mensam, hoc est, promptis paratisque fidelium cordibus intimari. Ad quam videlicet non alia quam Dominica est deferenda pecunia, ut omnis sermo docentis Scripturae sensum sequatur . Nam quod Dominus non quamlibet pecuniam, sed suam dicit nummulariis esse fenerandam, exponit Apostolus, dicens: Si quis loquitur quasi sermones Dei. Et ego veniens, cum usuris utique exegissem illud? Qui verbi eam cum usuris solvat operando, ut quod auditu didicit, exsequatur et actu. In usura quippe pecunia etiam non data recipitur. Vel certe de accepto verbi fenore usuras solvit, qui ex eo quod audit etiam alia studet intelligere quae necdum ex praedicatorio ore didicit. Et astantibus dixit: Auferte ab illo minam, et date illi qui decetit collatam gratiam, quam praedicando aliis communicare neglexit,
Abbreviated transcription (Latin):
ciat NobiS ErobiS:
Unus quasq enĩ ꝓserationem radd& :
nec alieno testimonio quis quam
ad uiuat᷑ apud dm̃. cui secreta cordis
apparent. Et uix sibi quisq sifficit :
ut ei testimoniũ ꝑhibeat conscientia
sua : In illo enim die quodtamen
dequib dã in pace aecclesiae qui¬
escentib loquor. sibi mo& ips̃s testi¬
moniũ unius cuiusq uix sufficit
quanto monus et sibi & ꝓximo :
ubi & ꝓtinus ꝑ increpationem subdunit :
ITEFOTIUS ADUENENTES eIEORE
uobis:
Nonconsiluom dedissẽ putandesant
sed crimina eorũ exobliquo com¬
memorassẽ: Clenditores quipe olei :
addlatores sunt : qui enĩ accepta
qualib& gratia uanissuis laudib
nitorẽ gloriac offerunt : quasi oleũ
uencdlunit: Dequo ꝓfecto oleo psal¬
mista dicit: oleũ autẽ peccitoris
non inpinguo& ciput meũ:
Dc̃i autẽ Ren eotere uenut

Expanded text:
ciat nobis et vobis. ciat nobis et vobis. Unusquisque enim pro se rationem reddet, nec alio testimonio quisque adjuvatus apud Deum, cui secreta cordis apparent. Et vix sibi quisque sufficit, ut ei testimonium perhibeat conscientia sua. In illo enim die, quod tamen de quibusdam in pace Ecclesiae quiescentibus loquor, sibimet ipsis testimonium uniuscujusque vix sufficit, quanto minus et sibi et proximo? ubi et protinus per increpationem subdunt. Ite potius ad vendentes et emite vobis. Non consilium dedisse putandae sunt; sed crimina eorum ex obliquo commemorasse. Venditores quippe olei, adulatores sunt, qui enim accepta qualibet gratia, vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt, de quo profecto oleo Psalmista dicit: Oleum autem peccatoris, non impinguet caput meum . Dum autem irent emere, venit
Abbreviated transcription (Latin):
iudȩoru est.: Xp̃m media nocte
uenturũ insimilitudinẽ
aegypti tẽporis quando pascha
caelebratũ est. Et sanguine agni
postes nr̃arũ frontiũ conseorati
sint : Vnde utreor traditionẽ
a postolicã ꝑ missise.: ut dies
ugiliar ũ paschȩ ante noctis
mediũ popłos dimittere non
liceat. sed expectantes aduent ũ

Expanded text:
m media nocte venturum in similitudinem Aegyptii temporis quando Pascha celebratum est, et sanguine agni postes nostrorum frontium consecrati sunt: Unde reor traditionem apostolicam permansisse, ut in die vigiliarum Paschae, ante noctis medium, populos dimittere non liceat, sed exspectantes adventum
Abbreviated transcription (Latin):
oleum secũ non sumunt. quia
gloriã intra conscientiã Nor
habent : quia plerũq bona inse
opera cũ electis & reprobi
ostenclunt: Sed soli adsponsũ
ueniunt cũ leo. qui dehis quȩ
foris egerint. intꝰ gloriam ñ¬
requirunt: Elnde ꝑpsalmistã
quoq desca electorum aeccta
dicitur: om̃is gloria eiꝰ. filiae

Expanded text:
oleum secum non sumunt, quia oleum secum non sumunt, quia gloriam intra conscientiam non habent, quia plerumque bona in se opera, cum electis et reprobis ostendunt, sed soli ad sponsum veniunt cum oleo, qui de his quae foris egerint intus gloriam requirunt, unde per Psalmistam quoque de sancta electorum Ecclesia dicitur: Omnis gloria
Abbreviated transcription (Latin):
sportse: In sponsi enĩ nomine :¬
xp̃s intelleͥgitur : De quo euan¬
geliũ dicit: non ieiunabunt
filii sponsi. quãdiu cũ illis ẽ.
sponsus: Ergo non possunt qui
uenire obuiam : Unũ corpus
dicit utriusq sexus. sponsi&
sponsae: Sed quid indnm̃ quid
inaecctam conueniat. rationẽ
cognoscim. sicut & alibi : ficut
sponso inposuit mihi mitrã:
&̾ sicut sponsam ornauitme
ornam̃to: unũ corpꝰ. dixit.
qr fatuae acceptis Lacnpa¬
DIB NONSŨPSERAUIT OLEŨ
Secum Multi enĩ quãuis
dexp̃i bonitate plurimum
sperent. gaudiũ tam̃ non ha¬
bent dũ contẽpnenter ui¬
uunt. nisi in laudib hominũ:
nonergo habent oleũ secũ.
Nam ipsam laditiã oleo signi¬
ficari arbi tror: ꝓptẽa un¬
xitte̾ inquit dsds̃ tuus oleo
lactitiae: Qui autẽ non propterea
gaud&& quia dõ incrinsecus placeat:
non habet oleum secũ. ꝑ oleũ qͥppe:
nitor gloriae. designatur :
Vascula autẽ ña sunt corda.
in quib ferimus cuncta quȩ
cogitamus : Fatuȩ aut̃ urgnes

Expanded text:
sponsae. In sponso enim nomine, Christus intelligitur, de quo Evangelium dicit: Non jejunabunt filii sponsi, quandiu cum illis est sponsus. Ergo, non possunt qui venire obviam. Unum corpus dixit, utriusque sexus, sponsi et sponsae, sed quid in Dominum, quid in Ecclesiam conveniat, rationem cognoscimus, sicut alibi: Sicut sponso imposuit mihi mitram, et sicut sponsam ornavit me ornamento. Unum corpus dixit, que fatuae acceptis lampadibus suis non sumserunt oleum secum. multi enim quamuis de Christi bonitate plurimum sperent, gaudium tamen non habent, dum continenter uiuunt, nisi in laudibus hominum. non ergo habent oleum secum. Nam ipsam laetitiam oleo significari arbitror: Proptera unxit te, inquit, Deus Deus tuus oleo laetitiae, qui autem non propterea gaudet, quia Deo intrinsecus placet, non habet oleum secum. Per oleum quippe, nitor gloriae designatur. Vascula autem, nostra sunt corda, in quibus ferimus cuncta quae cogitamus. Fatuae autem virgines
Abbreviated transcription (Latin):
unitatis diuisionẽ : Nã & agir
passa ẽ a saraa ꝑsecutionẽ : et
illaerat sca quae faciebat illa
iniqua qua e paciebat᷑: signant᷑
addidit ꝓpt̃ iusticiã: multi
enĩ ꝑ secutionẽ ꝓpt̃ sua peccata
patiunt᷑ & non sunt iusti : Simul¬
q: considera qđ octaua uerȩ
circũcisionis beatitudomar¬
tirio terminatur: Beaties¬
TIS EÕ MALEDIXERNT UObIS
RTIT & D IXERIOIT OMREMA¬
LÕ ADUER SŨUOS Metitiets
ꝓpterne: Illud maledictũ contẽp¬
nendũ ẽ & beatitudinẽ creat. qđ
falso maledicentis ore ꝓfertur :
unde &specialiter definiuit. quae sit
beata male dictio: omne dicens male¬
dictũ aduersũuos mentientes ꝓpt̃
me : ubiergoxp̃s in causaẽ. ibi optata
maledictio: OMET & eolta:
Nescio quis hoc nrm possit implere.
ut laceret᷑ obꝓbriis fama nr̃a:
ã nos exultemꝰ: in dno: nocqui uanã
sectatur głam. implere non potest :
baudere igit᷑ & exultare debemus:
ut merces nobis incaelestib p̃pa¬
retur : Ele ganter in quodã uolu¬

Expanded text:
unitatis divisionem, nam et Agar passa est, a Sara persecutionem, et illa erat sancta quae faciebat, illa iniqua quae patiebatur. Signanter addidit propter justitiam, multi enim persecutionem propter sua peccata patiuntur, et non sunt justi. Simulque considera, quod octava verae circumcisionis beatitudo martyrio terminatur. Beati estis cum maledixerint vobis rint et dixerint omne malum adversum vos, mentientes propter me. Illud maledictum contemnendum est, et beatitudinem creat, quod falso maledicentis ore profertur, unde et specialiter diffiniunt, quae sit beata maledictio, omne dicens maledictum adversum vos, mentientes propter me; ubi ergo Christus in causa est, ibi optanda maledictio. Gaudete eNescio quis hoc nostrum possit implere, ut laceretur opprobriis, fama nostra, et nos exsultemus in Domino, hoc qui vanam sectatur gloriam implere non potest. Gaudere igitur et exsultare debemus ut merces nobis in coelestibus praeparetur. Eleganter in quodam volu
Abbreviated transcription (Latin):
demandatis istis & docuerit
sichomines minimꝰ: uocabitur
in regno caelorũ. id ẽ in aecła:
ergo hc indecem uirginib p̃¬
sens signatur aeccła: inquinq
autẽ corporis sensib: ũnꝰ quisq:
subsistit: Geminatus autẽ qui¬
narius denariũ ꝑficit & quia
exutroq sexu fideliũ mul¬
titudo colligit᷑. scã aeccła
decem uirginib similis de
nuntiatur: Inqua quia mali
cũbonis & reꝓbi cũ electis
ad mixti sunt : recte similis
uirginib prudentib & fatuis eẽ
tes. Uident᷑ itaq mihi quinq
uirgines significare quinq ꝑti¬
tã continentiã carnis in lecebris:
aurĩ. a uoluptate ol faciendi
gustandi: tangendi: sed quia ista
continentia partim corã dõ fit
ut illi placeat᷑ interiore gaudio
continenciae. partim corã homi¬
nib tantũ ut gła humana capi¬
at᷑. Qumnq dicunt᷑ sapientes &
quinq stultae: utrȩq tamen
uirgines quia utraq continen¬
tia ẽ. quãuis diuerso fomite

Expanded text:
cuerit sic homines, minimus vocabitur in regno coelorum , id est, in Ecclesia. Ergo et hic in decem virginibus praesens signatur Ecclesia. In quinque autem corporis sensibus, unusquique subsistit. Geminatus autem quinarius denarium perficit. Et quia ex utroque sexu fidelium multitudo colligitur, sancta Ecclesia decem virginibusnuntiatur. In qua quia mali cum bonis, et reprobi cum electis admixti sunt, recte similis virginibus prudentibus et fatuis esse  Videntur itaque mihi quinque virgines significare quinque partitam continentiam a carnis illecebris: aurium, a voluptate olfaciendi, gustandi, tangendi. Sed quia ista continentia partim coram Deo fit ut illi placeatur interioris gaudio conscientiae, partim coram hominibus, tantum ut gloria humana capiatur, quinque dicuntur sapientes, et quinque stultae: utraeque tamen virgines, quia utraque continentia est, quamvis adverso fomite
Abbreviated transcription (Latin):
proba& autẽ sehomo inquit.
&i tunc insem&& ipso habebie
gloriã. & non in altero : Trudentes
oleũ inuasis habent : quia nitorẽ
gloriae intra conscientiam
retinent. Paulo ad testante
quiait: Gloria nr̃a : haec est
testimoniũ conscientiae nr̃ae :
MORAAL MTEMI EACIENTE
GPORSO DERMIT ERNT
Om̃s dicit : quia exutroq genere
conti nentiũ hominum. siue eoꝵ
qui de bono suo opere dõ tribuua
gloriã siue eorum qui in laudib
hominũ ad qui escunt moriunt᷑
hoc int̃ uallo tẽporis. cdonet sub
aduentu dñi fiat resurrectio
mortuorũ : Dum uenire uidex
extremum iuidiciũ differt :
electi & reꝓbr in mortis somno
sopiuntur : Dormire & eñi
moriẽ: Ante sõmnũ uero dormitare
est : Ante mortẽ a salute lad¬
guescere : quia ꝑpondus egritu-¬
dinis: ꝑuenitur ad somnũ mortis:
consequent̃ autẽ dicit᷑ dornier̃:
quia postea suscitandisnt :

Expanded text:
Probet autem se homo, inquit, et tunc in semetipso habebit gloriam, et non in altero. Prudentes oleum in vasis habent, quia nitorem gloriae intra conscientiam retinent, Paulo attestante, qui ait: Gloria nostra, haec est testimonium conscientiae nostrae. Moram autem faciente sponso dormitaverunt Omnes dicit: quia ex utroque genere continentium hominum, sive eorum qui de bono suo opere Deo tribuunt gloriam, sive eorum qui in laudibus hominum adquiescunt, moriuntur hoc intervallo temporis, donec sub adventu Domini, fiat resurrectio mortuorum. Dum venire Judex ad extremum judicium differt, electi et reprobi in mortis somno sopiuntur. Dormire etenim mori est, ante somnum vero dormitare, est ante mortem a salute languescere, quia per pondus aegritudinis, pervenitur ad somnum mortis. Consequenter autem dicitur dormierunt, quia postea suscitandi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uirgines: aliae uirginitatẽ tantũ
corporũ reseruantes. uł cõera oꝑa
non habent ꝓpositosuo similia. uł
parentũ custodia reseruatȩ. nihilo¬
minus mente nupser̃: Sed mihi
uidet᷑ qđ non aduirginalia corpo¬
ra sed adomne hominũ genus ꝑ
cõparationẽ ꝑtinere. tam aecdesi¬
asticos quã iudaeos atq hereticos:
qui id circo uirgines appellant᷑ :
quia inunius dĩ notitia gloriant᷑:
Quaeaeciptentes bae patias as
Lapades autẽ sunt quae manib
gestantur: oꝑa quae secđ istam
continentiã fiunt: Dictũ ẽ aut̃:¬
ut luceant oꝑa urã corã hominib::¬

Expanded text:
virgines: aliae virginitatem tantum corporum reservantes, vel caetera opera non habent proposito suo similia, vel parentum custodia reservante, nihilominus mente nupserunt: sed mihi videtur, non ad virginalia corpora, sed ad omne hominum genus per comparationem pertinere, tam ecclesiasticos quam Judaeos atque haereticos, qui idcirco virgines appellantur, quia in unius Dei notitia gloriantur. Quae accipientes lampades suas. lampades autem sunt, quia manibus gestantur opera quae secundum istam continentiam fiunt; dictum est autem: Luceant opera vestra coram hominib
Abbreviated transcription (Latin):
margaritu scientia saluato¬
ris. & sa cram̃tũ passionis illius :
&resurreccionis archanũ :
quod cũ inuenerit homo
negociator similis pauli
pristinas in quib incul pate
uixerat. quasi purgam̃ta con¬
tẽpnit & quis quilias: ut xpm̃
lucri faciat : non quđ inuentio
nouae margaritae contaminatio
sit ueterũ margaritarũ sed qđ
comparatione eius omnis alia
gemma sit uilior: It eRŨ Si omle
onssȩ inenaRe & exomĩ GereRe

Expanded text:
ritum, scientia Salvatoris, et sacramentum passionis illius, et resurrectionis arcanum. Quod cum invenerit, homo negotiator, similis Pauli bservationes pristinas, in quibus inculpate vixerat, quasi purgamenta contemnit, et quisquilias, ut Christum lucrifaciat. Non quod inventio novae margaritae, condemnatio sit veterum margaritarum, sed quod comparatione ejus omnis alia gemma fit vilior. Iterum simile missae in mare, et ex omni genere
Abbreviated transcription (Latin):
fidei est: Sed quidpro dest uoce
inuocare. quem operib neges: Ibi
iam adõ non pocest mereri quod
petit: quihic nduit audire qđ
uissit: qui tempus congruũ penicen¬
tiae ꝑdidit: frustra ante regni
qđ emerent oleũ : & ideo incelligeda est
nullo iam remanente dealienis
laudib: gaudio in angustiis a
magnis afflictionib: redire ad
implorationẽ dĩ : sed magna est
el ueritas post iudiciũ. cuius
ante iudiciũ inefftibilis inferi¬
cordia prerogata est
ATILLE RESPONDENS AU:
AOIENDICO NOBIS NESCIORNS
sed nesciuntur : quia tuc

Expanded text:
fidei est, sed quid prodest voce fidei est, sed quid prodest voce invocare, quem operibus neges. Ibi jam a Deo non potest mereri quod petit, qui hic noluit audire, quod jussit. Qui tempus congruum poenitentiae perdidit, frustra ante regni quod emerint oleum, et ideo intellegendae sunt nullo iam remanente de alienis laudibus gaudio in angustiis et magnis afflictionibus redire ad implorationem dejus severitas, post judicium, cujus ante judicium ineffabilis misericordia praerogata est. At ille respondens ait: Amen dico vobis, nescio. sed nesciuntur: quia tunc
Abbreviated transcription (Latin):
ubimunda anima sempitno dĩ uerbo
fecunda copuletur. Clausi est
ianua : id est receptis illis qui sunt
in angelicam uitã matati: Onis
enĩ resurgemus in quit : sed non
om̃s inmuta bimnur: Clau suas
aditus regnum caelorum: non
enĩ post iuditium patit p̃cũ.
aut meritorum locus osi sipere
in cordis palato possit quid
admirationis haboꝵ quod dicit᷑
uenit sponsus. quid dulcedinis
intrauer̃ cũ eo adnuptias quid
amaricudins. & clausi est ianua:
quanta uero tunc erit electorũ
laetitia quide ei merentur
uisione gaudere cuai eo simul
adnuptias intrare. quio& insponsi
nuptias gaudent : Et tameti ipsift̃
sponsa: quia in illo aetno regni
thalamo iusionis nrãe ds con¬
iungit᷑: quae scilic&& uisio nũquã
in ꝑpetuũ abamoris sui amplexib
euellatur : Tunc regni ianua
namq tunc penitentia. sed fruc¬
tuosa iãnon erit. quia nequa¬
quã tunc ueniã inuenit.
E gregia quidem inclñi appellatione
confessio. idem que repetitũ indiciũ

Expanded text:
ubi munda anima sempiterno Dei verbo fecunda copuletur. Clausa est janua, id est, receptis illis, qui sunt in angelicam vitam mutati. Omnes enim resurgemus, inquit, sed non omnes immutabimur . Clausus aditus regnum coelorum: Non enim post judicium patet precum, aut meritorum locus: O si sapere in cordis palato possit, quid admirationis habet, quod dicitur, venit sponsus? quid dulcedinis? Intraverunt cum eo ad nuptias, quid amaritudinis? Et clausa est janua. Quanta vero tunc erit electorum laetitia, qui de ejus merentur visione gaudere, cum eo simul ad nuptias intrare, qui et in sponsi nuptias gaudent, et tamen ipsi sunt sponsa, quia in illo aeterno regni thalamo, visioni nostrae Deus conjungitur, qui scilicet visio nunquam in perpetuum amoris sui amplexibus evellatur. Tunc regni janua namque tunc poenitentia, sed fructuosa jam non erit, quia nequaquam tunc veniam invenit, Egregia quidem in Domini appellatione confessio, idemque repetitum indicium
Abbreviated transcription (Latin):
Instructierant apti scribȩ & no¬
tarii saluatoris. qui uerba illi¬
us & p̃cepta signabant intabu¬
lis cordis carnalib regnorũ
caelestiũ sacram̃tis. & pollebant
opib patris familiae eicien¬
tes dethes auro doctrinarũ
suarũ noua & uetera: ut quic¬
quid in euglio p̃dicabant.
rent: Onde & sponsadicit in
cantico canticorũ: noua cũue¬
teribus fratruelis mei ser¬
DeCEE UIRGI RUbOS. &rlq̃
tat quia reꝓborũ nullus
ingreditur quȩritur cur
fatuis uirginib simile esse
sacro eloquio regnũ caelorum
p̃sens aecda dicitur: De quo &¬

Expanded text:
Instructi erant apostoli scribae et noInstructi erant apostoli scribae et notarii salvatoris, qui verba illius et praecepta signabant in tabulis cordis carnalibus regnorum coelestium sacramentis, et pollebant opibus patrifamiliae, ejicientes de thesauro doctrinarum suarum nova et vetera, ut quidquid in Evangelio praedicabant rent: unde et sponsa dicit in Cantico canticorum: Nova cum veteribus, fratruelis meus, serdecetat, quia reproborum nullus ingreditur, quaeritur cur fatuis virginibus simile esse sacro eloquio regnum coelorum praesens Ec
Abbreviated transcription (Latin):
Ampleto hieremiae uaticinio
dicentis : Ecce ego mittã aduos
piscatores multos: post quã au¬
dier̃ petrus & andreas. iacobus
& ioħis filii zebedȩi sequi minime
& faciã uos piscatores hominũ :
contexuer̃ sibi ex ueteri ac noui
testam̃to sagenam euangeli¬
corũ dogmatũ & miser̃ eam
inmare huiꝰ scłi: quȩ usq¬
hodiȩ in mediis fluctib: tenditur.
capiens de falsis &amaris gurgitib
quicquid inciderit: idẽ & bonos ho¬
mines & malos &optimos pisces &pes¬
simos : Cũ autẽ uenerit consũmatio
& finis mundi ut ipse infra mani¬
festius disserit: Tunc sagena extra¬
hetͣ adlitus. tuncuerũ secernendo
bonimittent᷑ inuase caelestium
mansionũ malos aut̃ torrendos
& exiccandos gehennȩ flãma
sermoẽ &illis dicit᷑ intellexistis
haec: quos non uult audire tantũ
ut popłm. sed intelligere ut ma¬
gistros futuros: ldeo oouis Scri¬
BADOCTUS INREGTIE CAELORTÕ
Si milis c̃ hoccutii patRi faem¬
lias. Qure feRt de ⁊ hes auRo¬
SUONOUA QUE TERA

Expanded text:
mpleto Jeremiae vaticinio dicentis, Ecce ego mitto ad vos piscatores multos , postquam audierunt Petrus, et Andreas, Jacobus et Joannes filii Zebedaei, Sequimini me, et faciam vos piscatores fieri hominum , contexerunt sibi ex Veteri et Novo Testamento sagenam evangelicorum dogmatum, et miserunt eam in mare hujus saeculi, quae usqhodie in mediis fluctibus tenditur, capiens de salsis et amaris gurgitibus quidquid inciderit, id est, et bonos homines et malos, et 99 optimos pisces et pessimos. Cum autem venerit consummatio et finis mundi, ut ipse infra manifestius disserit, tunc sagena extrahetur ad littus: tunc verum secernendorboni mittentur in vasa coelestium mansionum: malos autem torrendos et exsiccandos gehennae flamma sermo est; et illis dicitur: Intellexistis haec omnia; Quos non vult audire tantum ut populum, sed intelligere ut magistros futuros. Ideo omnis Scriba doctus in regno coelorum similis est homini patrifamilias, qusuo nova et vetera.
Abbreviated transcription (Latin):
die illixs uadit & uerl dit
aGRum illũ.
Crebris parabo larũ obscuri¬
tatib: recardati cõmaticam
int̾̃p̃tacionẽ excedimꝰ: ut ꝓpe
dealio int̾p̃tationis genere
ad aliud transis se uideamur:
Thesaurus iste in quos̃ om̃s thes¬
auri sapientiae & scientiae
absconditi. aut ds̃ uerbũ est
qui in carne xp̃i uidetur abs¬
conditus. aut scaẽ scripturȩ
in quib repositaẽ notitia
saluatoris : quẽ cũ quis in eis
inuenerit. deb& omnẽ istius
scłi emolum̃tũ contẽpnere.
ut illũ possit habere quẽ
repperit: qđ autẽ sequitur.
quẽ cũ inuenerit homo abs¬
condit. id circo dicitur non
qđ hoc de inuidia faciat.
sed quo timore seruantis
& nolentis ꝑdere abscondie
incorde suo.quẽ pristinis p̃tulit
facultatibus: It ERU SienLeẽ

Expanded text:
audio illius vadit, et vendit agrum illum. Crebris parabolarum obscuritatibus retardati, commaticam interpretationem excedimus, ut prope de alio interpretationis genere ad aliud transisse videamur. Thesaurus iste in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi, aut Deus Verbum est, qui in carne Christi videtur absconditus , aut sanctae Scripturae, in quibus reposita est notitia Salvatoris: quem cum quis in eis invenerit, debet omnia istius mundi emolumenta contemnere, ut illum possit habere quem reperit. Quod autem sequitur: Quem cum invenerit homo 98 abscondit: idcirco dicitur, non quod hoc de invidia faciat, sed quod timore servantis, et nolentis perdere, abscondat in corde suo, quem pristinis praetulit facultatibus
Abbreviated transcription (Latin):
tioriem: Clarũ ẽ ergo quia ut meli¬
orem resurreccionẽ adipiscerent᷑ :
nonenĩ talem qualem resurrecci¬
onẽ acceper̃ filii illarũ mulierũ :
In hoc loco uidet᷑ mihi: quia iołm
significat &iacobum: Distentio quip¬
pe dicit᷑ decollacio: eleger̃ enĩ
magis mori cũ ipsi alios suscitarent :
ut meliorẽ resurreccionẽ adi¬
piscerentur: Alitli dibRa &VER¬
CARCERES : Haec ideo dicit ut
quando aliquis in eadem causa
uł in eadem passione aut tristi¬
tia detinetur. solatiũ exsimili¬
tudine conpacientis accipiat:
acsipeiorem aliquã pdssessionẽ
ducas. sinon exeadem causa
orta sit. si ñ ꝓiustitia patiaris.
nihil ꝓdest: beati enĩait eugłm:¬
quiꝑ secutionẽ paciunt᷑ ꝓpter
iusticiã: LaPrOACISUNT SECTI¬
N SUNT TEMIPTATISUNE INOCCISI¬
ONEGLAOI MORT UIEUNIT:
In hoc loco pluralẽ ꝓ singulari
numero posuit: Lapidatũ enĩ
sectũ uero solũ modo łͥsaiam:
teptati uero & inoccisione gla¬

Expanded text:
tionem. Clarum est ergo, quia ut melitionem. Clarum est ergo, quia ut meliorem resurrectionem adipiscerentur, non enim talem, qualem resurrectionem acceperunt filii illarum mulierum. In hoc loco videtur mihi, quia Joannem significat et Jacobum. Distentio quippe dicitur decollatio, elegerunt enim magis mori, cum ipsi alios suscitarent, ut meliorem resurrectionem adipiscerentur. Alii ludibria excarceres. Haec ideo dicit, ut quando aliquis in eadem causa, vel in eadem passione, aut tristitia detineretur, solatium ex similitudine compatientis accipiat. Ac si pejorem aliquam passionem ducas, si non ex eadem causa orta sit, si non pro justitia patiaris nihil prodest. Beati enim, ait Epatiuntur propter justitiam . Lapidati sunt, secti sunt, tentati sunt, in occisione gladii mortui sunt. In hoc loco pluralem pro singulari numero posuit. Lapidatum enim sectum vero solummodo Isaiam, tentati vero et in occisione gla