comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uos ad illud nom̃ festinatis. Surgite :
s postea qͣm sedistis. Surg̾e uisltis: s
pͥmo sedete. Exurgens ab humilitate:
ꝑuenis ad regnum. Nam si p̾ripis reg¬
num: cadis a regno anteꝗͣ surgas. Po
acciꝑe: nolite eẽ. quod estis. Aliis para¬
tũ ẽ. Et uosalii estote: et uob̃paratũ
ẽ. Quid÷ alii estote: Prius humilia-¬
mini: qui iam uultis exaltari. Intelle¬
x̾unt gͦ humilitatẽ ꝓfuturã s̃: et cor-¬
recti s̃. Et nos gͥ hoc audiamꝰ: quia
hoc dic̃ psalmꝰ iste. Surgite pꝰea ꝗͣ se¬
distis. S neqͥs putet se ad hoc sedẽ. ut
honoret᷑: ut ostend̾et qr sessionẽ istã
humilitatẽ uoluit comm̃dare: neqͥs
se putaret iussũ eẽ. sedere. aut ad ui-¬
dicandũ. aut ad epulandum. et gau¬
dendum. et maiorẽ suꝑbiã ibi quere¬
ret. in significatione humilitatis: ad¬
didit. Qui manducatis panẽ doloris. Illi
gͦ manducant panẽ doloris: qui gemt᷑
inista ꝑegͥnatione. Ipsi s̃ in conualle plo¬

Expanded text:
vos ad illud nomen festinatis; «surgite,» sed «posteaquam sedistis.» Surgere vultis, sed primo sedete: et surgens ab humilitate, pervenis ad regnum. Nam si praeripis regnum, cadis a regno antequam surgas. «Poaccipere, nolite esse quod estis. «Aliis paratum est;» et vos alii estote, et vobis paratum est. Quid est, Alii estote? Prius humiliamini, qui jam vultis exaltari. Intellexerunt ergo humilitatem profuturam sibi, et correcti sunt. Ergo et nos hoc audiamus, quia hoc dicit psalmus iste: «Surgite posteaquam sedistis.» 6. Sed ne quis putet se ad hoc sedere ut honoretur; ut ostenderet quia sessione ista humilitatem voluit commendare; ne quis se putaret jussum esse sedere aut ad judicandum, aut ad epulandum et gaudendum, et majorem superbiam ibi quaereret; in significationem humilitatis addidit, «Qui manducatis panem doloris.» Illi ergo manducant panem doloris, qui gemunt in ista peregrinatione. Ipsi sunt in convalle plo
Abbreviated transcription (Latin):
num laborauer edificantes eã. ld eo qͦs¬
dam uidentes ruere apłi. et ꝓpͥe pauł.
ait. Dies obseruatis et annos. et m̃ses:
et temꝑa. Timeo uos: ne forte sine
causa laborau̾im in uob̾. Quia ñ erat¬
nou̾at se intꝰ a dñõ edificari: plange¬
bat istos quia sine causa laborau̾at iꝰ
eis. Nos gͦ loquim᷑ foris: illȩ ȩdificat
intͦ. Qmͦ audiatis nos ad u̾timꝰ: quid
cogitetis illȩ solus nouit qui cogitati¬
ones uras iuidet. Ipse ȩdificat : ipse mo¬
net: ipse t̾ret: ipse intellectum aꝑit: Q
ipse ad fidem applicat sensum urm.
Et tam̃ laboramꝰ et nos: tanꝗͣ oꝑarii.

Expanded text:
num laboraverunt, aedificantes eam.» Ideo quosdam videntes ruere Apostoli, et proprie Paulus ait: «Dies observatis, et annos, et menses, et tempora; timeo vos», «ne forte sine causa laboraverim in vos» . Quia noverat se intus a Domino aedificari, plangebat istos, quia sine causa laboraverat in eis. Nos ergo loquimur foris, ille aedificat intus. Quomodo audiatis, nos advertimus; quid cogitetis, ille solus novit qui cogitationes vestras videt. Ipse aedificat, ipse monet, ipse terret, ipse intellectum aperit, ipse ad fidem applicat sensum vestrum: et tamen laboramus et nos tanquam operarii;
Abbreviated transcription (Latin):
multa scã p̾cepta. et salubria monita.
amator fuit: et rȩꝓbatus : a dõ. Et usq
adeo laq̃us illi fuit illa cupiditas: ut a
mulierib aẽ idolis sacͥ ficare coget᷑. Sic
de illo scͥptura testisẽ. S si illo cadente
q̃ ꝑillum dicta s̃ delerent᷑: iudicaret᷑ qr
ipse dix̾at. ñ ꝑ illum dicta erant. Oꝑti
eretur: pecc̾m autẽ hominis homini.
Quid mirũ. quia inppło dei cecidit salo.¬
mon: Imparadiso ñcecidit adam: ñ
cecidit de cȩ̨lo angłs. et diabolꝰ factus
ẽ: Ideo docemur innullo hominũ spẽ
ẽe. ponendam: quia et iste salomon ȩdi¬
ficau̾at templũ dño: intypo quidẽ et fi
gura futurȩ eccłiȩ et corporis dñi. Unde
dic̃ in euuangłio. Soluite templũ hoc:
et intͥduo excitabo illud. Quia gͦ ipse
edificau̾at illud templũ: edificauit s
int̾p̾tatur pacificus. Est autẽ illȩ ue¬
¶ei ͣ. pax nr̃a: qui fecit utraq unum. Ille :

Expanded text:
multa sancta praecepta et salubria monita emulta sancta praecepta et salubria monita eamator fuit, et reprobatus est a Deo: et usque adeo laqueus illi fuit illa cupiditas, ut a mulieribus etiam idolis sacrificare cogeretur, sicut de illo Scriptura testis est . Sed si illo cadente, quae per illum dicta sunt, delerentur; judicaretur quia ipse dixerat, non per illum dicta erant. Optimeretur; peccatum autem hominis homini. Quid mirum quia in populo Dei cecidit Salomon? In paradiso non cecidit Adam? Non cecidit de coelo angelus, et diabolus factus est? Ideo docemur in nullo hominum spem esse ponendam. Quia et iste Salomon aedificaverat templum Domino , in typo quidem et in figura futurae Ecclesiae et corporis Domini; unde dicit in Evangelio, «Solvite templum hoc, et in triduo excitabo illud» : quia ergo ipse aedificaverat illud templum, aedificavit sibi interpretatur Pacificus: est autem ille veenim pax nostra, qui fecit utraque unum.» Ipse est
Abbreviated transcription (Latin):
NteR omnia cantica quib ẽ titulus can¬
ticum gͣduum. iste psalmus aliquid ãpliꝰ
intitulo accepit: qͦd additum ẽ salomo¬
nis. Sic enĩ p̾notatur. Canticũ gͣduum
salomonis. Itaq fec̃ nos intentos musita¬
tior titulus cet̾is: ut queramꝰ quare sit
additum salomonis. Nam quid sit can¬
ticum gͣduum: ñ opꝰ est sepe repetere
Plura enim hinc dicta sunt: quia qui¬
in affectu pietatis. & caritatis: ad illam
nam᷑ : et uͥ letabim᷑ cum aꝑegͥnatione
redierimꝰ. Ascendit adhanc omĩs qui
ꝓficit: cadit ab hac omĩs qͥ deficit. Nec
pedib ascende queras: nec pedib te des¬
cende putes. Amando dm̃ ascendis: a¬
mando scłm cadis. St̃ gͦ ista cantica a¬
mantiũ: qͦdam scõ desid̾io flagͣntiũ. Ar-¬
dent: qui ista cantant excorde. Quoꝵ ãe
contẽptu temporaliũ: incaritate ȩt̾noꝵ.
S qͣre sit additũ salomonis: qͣntũ in spi¬
rau̾it dñs dicam caritati ur̃ȩ. Salomõ
erat tpr suo filiꝰ dd: magnꝰ illȩ. ꝑ quẽ

Expanded text:
nter omnia cantica quibus est titulus, «Canticum graduum,» iste psalmus aliquid amplius in titulo accepit, quod additum est, «Salomonis.» Sic enim praenotatur: «Canticum graduum Salomonis.» Itaque fecit nos intentos inusitatior titulus caeteris, ut quaeramus quare sit additum, «Salomonis.» Nam quid sit «Canticum graduum,» non opus est saepe repetere; plura enim dicta sunt hinc, quiin affectu pietatis et charitatis ad illam inamur, et ubi laetabimur cum a peregrinatione redierimus. Ascendit ad hanc omnis qui proficit; cadit ab hac omnis qui deficit. Nec pedibus ascendere quaeras, nec pedibus te descendere putes: amando Deum, ascendis; amando saeculum, cadis. Sunt ergo ista cantica amantium, quodam sancto desiderio flagrantium. Ardent qui ista cantant ex corde, quorum etiam contemptu temporalium, in charitate aeternorum. Sed quare sit additum, «Salomonis,» quantum inspiraverit Dominus, dicam Charitati vestrae. 2. Salomon erat tempore suo filius David, magnus ille, per quem
Abbreviated transcription (Latin):
dei scm ẽ: qͦd estis uos. Om̃s autẽ fide¬
ante nos fuer᷑ et iam dormier̃. et qui
pꝰnos futuri sunt adhuc. qui nasci ha¬
bent in reb humanis usq in fine̾ scłiͭ
congregati in unum fideles ĩnum̾abi¬
les. s dñõ num̾ati. de qͥb dic̾ apłs. no

Expanded text:
 quod estis vos'. Omnes autem fideante nos fuerunt, et iam dormierunt, et qui post nos futuri sunt, adhuc qui nasci habent in rebus humanis usque in finem, congregati in unum, fideles innumerabiles, sed Deo numerati. De quibus dicit aposto
Abbreviated transcription (Latin):
entes abierłm: quia uirga uirtutis tuȩ
emitet dñs ex syon. Uirgam uirtutis
tue hoc ẽ regnum potentiȩ tuȩ: ꝙ reges
eos inuirga ferrea. E mittet dñs exsyon:
Et dñabit᷑ in medio inimicoꝵ tuoꝵ.
Prius dñare inmedio inimicoꝵ tuoꝵ:
int̾ frem̃tes gentes. Nunqͥd enim pꝰea cũ
acceꝑint honorẽ suum sc̃i÷ et suã dãptiati¬
onem impii. In medio inimicorũ suoꝵ
inet̾num regnantib iustis. et et̾nis peni
ardentib impiis: Quid mirum si tunc:
oͦ inmedio inimicoꝵ tuoꝵ: nc̃ inisto tͣn¬
situ scłoꝵ. inista ꝓpagatione et successio¬
ne mortalitatis humane: nunc dũtor¬
rens tempoꝵ p̾t̾ labit᷑. Adhoc directa ẽ
uirga uirtutis tuȩ exsyon: ut dneris
inmedio inimicoꝵ tuoꝵ. Dnãre in me

Expanded text:
erusalem» ; quia, «Virgam virtutis tuae emittet Dominus ex Sion. Virgam virtutis tuae,» hoc est regnum potentiae tuae; quia, «Reges eos in virga ferrea» : «emittet Dominus ex Sion;» «Et dominare in medio inimicorum tuorum.» Prius «dominare in medio inimicorum tuorum:» inter frementes gentes. Numquid enim postea cum acceperint honorem suum sancti, et suam damnationem impii, in medio inimicorum suorum in aeternum regnantibus justis, et aeternis poenis ardentibus impiis? quid mirum si tunc? Modo in medio inimicorum tuorum, nunc in isto transitu saeculorum, in ista propagatione et successione mortalitatis humanae, nunc dum torrens temporum praeterlabitur, ad hoc directa est virga virtutis tuae ex Sion, ut domineris in medio inimicorum tuorum. Dominare
Abbreviated transcription (Latin):
melchisedech. Adhoc enim natꝰ ex ut̾o
ante luciferum: ut eẽs sac̾dos mȩt̾num
scđ̾m ordinẽ melchisedech. Sinatũ exu¬
tero de uirgine intelligimꝰ ante lucife¬
rum noctu sicut euuangłia contestant᷑:
ꝓculdubio inde exut̾o ante luciferum:
ut t̾t sac̾dos inet̾num scdm ordnẽ mel¬
chisecrh. Nã scdm id qͦd natꝰ ÷ de patre
d̾s̃ apud cm. coȩt̾nus gignenti. ñ sac̾dos:
s sac̃dos ꝓpt̾ carnem assumptam: ꝓpt̾ uic¬
timam quã ꝓ nob offerret a nob acceptã.

Expanded text:
ex utero ante luciferum, ut esses sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedec. Si natum ex utero, de virgine intelligimus; ante luciferum, noctu, sicut Evangelia contestantur; procul dubio inde ex utero ante luciferum, ut esset sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedec. Nam secundum id quod natus de Patre Deus apud Deum, coaeternus gignenti, non sacerdos; sed sacerdos propter carnem assumptam, propter victimam quam pro nobis offerret a nobis acceptam.
Abbreviated transcription (Latin):
et claritatis. xp̃i: occulte pene et iudi¬
cu futuri. Eum ñ cont̾et ueniens: q̃ ñ
conqͣssat iacens. Iacens dico: tanꝗͣ con¬
temptibilis apparens. Nam ille a dex¬
tris dei ẽ: ⁊ ualide exalto clamat. Sau-¬
le saule quidme ꝑsequeris: S tñ qͣm¬
uis de celo ñdice̾t. qͥd me ꝑsequeris. ꝗͣ¬

Expanded text:
et claritatis Christi, occultae poenae et judiet claritatis Christi, occultae poenae et judicii futuri. Eum non conteret veniens, quem non conquassat jacens. Jacens dico, tanquam contemptibilis apparens. Nam ille a dextris Dei est, et valide ex alto clamavit, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? Sed tamen quamvis de coelo, non diceret, «Quid me persequeris?» q
Abbreviated transcription (Latin):
quassati sunt reges: cum dicunt. Quis:
sic occisꝰ. sic mortuus Lapis ẽ ante pedes
tuos: quasi uilit̾ ⁊ humilit̾ iacens. Ideo
contepnendo offendis. offendendo ca¬
dis: cadendo conquassaris. Sigͦ tanta
ẽ. ira occulti. quod erit iudicium ma¬
nifesti : Audistis iram occulti: de qua
psalmus scribitur. ꝓ occulas filii. Honꝰ
psalmꝰ sibene memini. inscribitur ꝓ
occultis filii: ubi ostenditur iudicium
ocultum ire occulte. Trato do uiuunt: qui
in lapidem illum offendunt. C onqͣssant᷑.
Et quo ualet. qͦd conqͣssant᷑ : Audi et de
iudicio futuro: qr qui offendit in lapidẽ
illũ ait cõqͦssabitur. Suꝑ quẽ uͦ cecidit lapiᷤᷤ
illȩ: cont̾ẽt eum. Cum gͦ offendit᷑ ineũ
quasi humilis iacet: et tc̃ quassat cõn Cũ
autẽ conteret: desuꝑ ueniet. Uidete qͣm¬
admodum hisbinis u̾b̃ conqͣssabit et cõ¬
teret. offendit ineum. et ueniet suꝑ eũ:
distributa s duo tempora humilitatiᷤᷤ.

Expanded text:
quassati sunt reges, cum dicunt: Quis equassati sunt reges, cum dicunt: Quis esic occisus, sic mortuus. Lapis est ante pedes tuos, quasi viliter et humiliter jacens: ideo contemnendo offendis, offendendo cadis, cadendo quassaris. Si ergo tanta est ira occulti, quod erit judicium manifesti? Audistis iram occulti, de qua psalmus inscribitur, «Pro occultis filii:» nonus psalmus, si bene memini, inscribitur, «Pro occultis filii;» et ibi ostenditur judicium occultum irae occultae. Irato Deo vivunt qui in lapidem illum offendunt; conquassantur. Et quo valet quod conquassantur? Audi et de judicio futuro: «Quia qui offenderit in lapidem illum,» ait, «conquassabitur; super quem vero ceciderit lapis ille, conteret eum» . Cum ergo offenditur in eum, quasi humilis jacet; tunc conquassat: cum autem conteret, desuper veniet. Videte quemadmodum his binis verbis, conquassabit et conteret, offendit in eum et veniet super eum, distributa sunt duo tempora, humilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
tues sac̾dos inȩt̾num scdm ordinẽ mel¬
an sedech: ipse sac̾dos inet̾num. dñs ẽ
adextris tuis. Ipse inqͣm sacerdos inȩt̾num
de qͦ iirasti: dñs ẽ adext̾stuis: quia eidẽ
dño meo dixisti. Sede adextris mĩs: qͦ ad¬
usq ponam ininicos tuos scabellũ pedũ
tuoꝵ. Iste gͦ dñs quiẽ adextrisduis deqͦ
iurasti et cui iurasti dicens. tues sacerdos
inet̾num scd̃m ordinem melchisedech:
tebit te. quidagit sac̾dos inȩt̾num: quid
agit qui ẽ addext̾am dei. et int̾pellat ꝓ
nobis. tanꝗͣ sacerdos intrans inint̾iora
ñ hñs peccatum. & iõ facilȩ mundansa
peccatis: Illȩ gͦ adextris tuis: conquas¬
conquassauit gła sua: et ponde nomi¬
nis sui. Infirmos reddidit reges: ut nõ
possent efficẽ quod uolebant. Coͣnati. iuͭ. łc¬
emim sunt multum delere nom̃ xͥanũ
de t̾ra: et ñ potuer̃: quia qui offendit
in lapidem illum conquassabit᷑. Offende¬
runt gͦ in lapidem offensionis : ⁊ ideo cõ¬

Expanded text:
es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedec;» ipse «sacerdos in aeternum, Dominus est a dextris tuis;» ipse, inquam, «sacerdos in aeternum,» de quo jurasti, «Dominus» est «a dextris tuis:» quia eidem Domino meo dixisti, «Sede a dextris meis, quoadusque» «ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum.» Iste ergo Dominus qui est a dextris tuis, de quo jurasti, et cui jurasti dicens, «Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedec, tebit te: quid agit sacerdos in aeternum? quid agit, qui est ad dexteram Dei, et interpellat pro nobis , tanquam sacerdos intrans in interiornon habens peccatum, et ideo facile mundans a peccatis ? Ille ergo «a dextris tuis conquasconquassavit gloria sua, et pondere nominis sui infirmos reddidit reges, ut non possent efficere quod volebant. Conati enim sunt multum delere nomen christianum de terra, et non potuerunt; quia «qui offenderit in lapidem illum, conquassabitur» . Offenderunt ergo in lapidem offensionis, et ideo con
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc nec iudei hñt. Uident ꝑisse iam sa¬
cerdotium scđm ordinem a aron: et nõ
agnoscunt sac̾docium scđm ordinẽ mel¬
tp chisedech. Tuͭ es sacer dos inet̾num: scłm
ordinem melchisecdech. Eidelib loquor.
Siquid ñ intelligunt cathecumini: aufe¬
rant pigͥtiam: festinent ad noticiam. nͦ¬

Expanded text:
haec nec Judaei habent. Vident perisse jam sahaec nec Judaei habent. Vident perisse jam sacerdotium secundum orcundum ordinem Melchisedec. «Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedec.» Fidelibus loquor. Si quid non intelligunt catechumeni, auferant pigritiam, festinent ad notitiam. N
Abbreviated transcription (Latin):
De sacerdotio gͦ scdm ordinẽ melchisede¬
ch: iurauit dñs et ñ penitebit eum. Qͥd
de sac̾docio scd̃m ordinem aãron: Nũqͥd
pęnitet dm̃ sicut hominẽ: aut nolens
cadit inaliquid ut faciat. aut imprii-¬
dens ꝓlabit᷑ ut pꝰea eum de suo ꝓlapsu
peniteat: Scit quid agat: scit quous¬
q quid ꝓgrediatur: unde in aliud cõ¬
mutet᷑ in potestate rectoris ẽ: sed peni¬
tentia mutatio rerum significat᷑. Qͦ mͦ¬
enim tucum aliquid te penitet doles fa
in aliud penitere se dicit: usq adeo. ut ce
dde pena nr̃a peniteat eum: si nos de uita
nr̃a mala penituerit. Iurauit gͦ dñs. Iu¬
rauit: firmauit. Non eum penitebit:
ñmutabit. Quid: Tues sac̾dos inȩt̾num.
Ideo inȩt̾nũ: quia ñ penitebit eũ. S sac̾¬
dos scđm quid: Nunqͥd er̃ illȩ hostiȩ
uictimȩ. oblate apatriarchis: are san¬
guinis. et tab̾naculum: et illa pͥmaue
lata sunt: eũso iam templo. remoto illo
sac̾docio: ꝑeunte uictima eoꝵ et sacͥfitio

Expanded text:
cerdotio ergo secundum ordinem Melchisedec, «juravit dominus, et non poenitebit eum.» Quid de sacerdotio secundum ordinem Aaron? Numquid poenitet Deum, sicut hominem, aut nolens cadit in aliquid ut faciat, aut imprudens prolabitur, ut postea eum de suo prolapsu poeniteat? Scit quid agat, scit quousque quid progrediatur; unde in aliud commutetur, in potestate rectoris est. Sed poenitentia mutatio rerum significatur. Quomoenim tu, cum aliquid te poenitet, doles facin aliud, poenitere se dicit; usque adeo ut et de poena nostra poeniteat eum, si nos de vita nostra mala poenituerit. «Juravit» ergo «Dominus; juravit,» firmavit: «non eum poenitebit,» non mutabit. Qenitebit eum.» Sed sacerdos, secundum quid? Numquid erunt illae hostiae, victimae oblatae a Patriarchis, arae sanguinis et tabernaculum, et illa primi Tlata sunt, everso jam templo, remoto illo sacerdotio, pereunte victima eorum et sacrificio:
Abbreviated transcription (Latin):
pluuialib aqͥs colligit᷑: redundat: ꝑ¬
strepit: currit: et currendo decurrit:
id÷ cursum finit: sic ẽ omnis iste cuis
mortalitatis. Nascunt᷑ homines: uiu¬
unt: moriunt᷑: ⁊ aluis morientib alii
nascunt᷑: rursumq aliis morientib
alii oruntur. fuccedunt. accedunt.
decedunt: nec manebunt. Quid hic
tenet᷑: Quid ñ currit: quid ñ qͣsi de
pluua collectum id in abyssum: Qͣuomͦ
enim fluuiꝰ repente collectus de pluuia. d̾
gutts imbrium id inmare. nec apparet:
nec apparebat ante qͣm de pluuia colli¬
geret᷑: sic hoc genꝰ humanũ de occultis
colligit᷑ ipfluit: morte rursũ in occultũ
ꝑgit. cedium hoc sonat: & tͣnsit. De
hoc torrente bibit illȩ. Nonẽ dedigna¬
tus bib̾e dehoc torrente. Bibe enimde
hoc torrente illi erat: nasci et mori. Hoc
ht̃ torrens iste: natiuitatẽ et mortẽ. Sus
de torrente inuia bibit. Exultauit it
sicut gigas ad currendam uiam. Detor¬

Expanded text:
pluvialibus aquis colligitur, redundat, perpluvialibus aquis colligitur, redundat, perstrepit, currit, et currendo decurrit, id est, cursum finit; sic est omnis iste cursus mortalitatis. Nascuntur homines; vivunt, moriuntur; et, aliis morientibus, alii nascuntur, rursusque, illis morientibus, alii oriuntur: succedunt, accedunt, decedunt, nec manebunt. Quid hic tenetur? quid non currit? quid non quasi de via collectum it in abyssum? Quomodo enim fluvius repente collectus de pluvia, de guttis imbrium, it in mare, nec apparet; nec apparebat, antequam de pluvia colligeretur: sic hoc genus humanum de occultis colligitur, et profluit; morte rursum in occultum pergit; medium hoc sonat, et transit. De hoc torrente bibit ille; non est dedignatus bibere de hoc torrente. Bibere enim de hoc torrente, illi erat nasci et mori. Hoc habet torrens iste, nativitatem et mortem: susc«de torrente in via» bibit. «Exsultavit» enim «sicut gigas ad currendam viam» . «De tor
Abbreviated transcription (Latin):
daris: sedentis ad dexteram patris pedib
ꝓuoluaris: ut fiat inte ruina construeñ¬
da. Namsi ꝑmanes inmala altitudine:
tc̃ deicieris qñ ñ edificabis. Et enm de ta¬
lib dic̃ alio loco scͥpt᷑a: destrues illos et ñ¬
uͭ łe edificab eos. ꝓculdubio ñ diceret dequibꝰ¬
dam destrues illos et ñedificabis eos: nisi
qͦsdam ita destrueret ut edificaret. Quod
repleat ruinas. Conqͣssabit capita suꝑ
t̾rammulta. Hic suꝑ t̾tã. in hac uita: con¬
quassabit capita multa. De suꝑbis hu¬
miles facit. Et audeo dice frẽs. mei. Uti¬
le ẽ capite qͣssato hichumilit̾ ambula¬
re: qͣmcapite erecto in iudiciũ ȩt̾ne mor¬
tis incide. Multa capita conqͣssabit ru¬
inas faciendo: s replendo edificabit.
De torrente inuia bibet: ꝓpt̾ea exaltabit
caput. Uideamꝰ ⁊ inuia bibentẽ detor¬
rente. Primo quis: torrens: ꝓ fluxio
mortalitatis humane. Sic̃ enĩ torrens

Expanded text:
daris, sedentis ad dexteram Patris pedibus daris, sedentis ad dexteram Patris pedibus provolvaris, ut fiat in te ruina construenda. Nam si permanes in mala altitudine, tunc dejicieris, quando non aedificaberis. Etenim de talibus dicit in alio loco Scriptura, «Destrue eos, et non aedificabis eos» . Procul dubio non diceret de quibusdam, «Destrue eos, et non aedificabis eos;» nisi quosdam ita destrueret, ut aedificaret. Quod repleat ruinas. «Conquassabit capita super terram multa.» Hic, «super terram,» in hac vita, «conquassabit capita multa.» De superbis humiles facit: et audeo dicere, fratres mei, utile est capite quassato hic humiliter ambulare, quam capite erecto in judicium aeternae mortis incidere. Multa capita conquassabit ruinas faciendo, sed replendo aedificabit.De torrente in via bibet; propterea exaltabit caput.» Videamus et in via bibentem de torrente. Primo quis est torrens? Profluxio mortalitatis humanae. Sicut enim torrens
Abbreviated transcription (Latin):
ire suȩ reges. Iudicabit ingentib. Sed
minc ꝓ occultis. Erit enim ⁊ iudiciũ
manitestum. Tudicabit ingentibus.
O enĩ fit: ꝑut memoria eoꝵ cum stre¬
pitu. Inipso psalmo ẽ: pocçultis. Pe¬
rut memoria eoꝵ cum strepitu: et
dñs inet̾num ꝑmanet. Parabit in
udicio sedem suam: et ipse iudicabit
orbem terrȩ inequitate. Ibi dictum ẽ.
Increpastigentes et ꝑiit impiꝰ: nom̃
eorum delesti inet̾num. Hoc occul¬
te agitur. In chie irȩ suȩ conqͣssabit re¬
ges: iudicabit ingentib. Qͦmͦ ÷̃ Audi
qd sequit᷑. Replebit᷑ ruinas. ooͦ sic iu¬
dicat ingentib: ut repleat ruinas.
Namqñ infine iudicau̾it: dãpna-¬
bit ruinas. Replebit ruinas. Quasrui¬
nãs: Quisquis a nomine eiꝰ timuerit.
cadet. Cum cecidit. eu̾tet᷑ qͦd er̃at: ut ȩdi¬
ficetur quod ñerat. Iudicabit ingentib.
replebit ruinas. Quisqͥs contumax ẽsĩ
xp̃m: casurã turrẽ in altum erexisti.
Bonũ ẽ ut te ipsum deicias: humilis red¬

Expanded text:
rs 6. Judicabit in gentibus.» Sed nunc, «Pro occultis;» erit enim et judicium manifestum: «Judicabit in gentibus.» Modo enim fit, «Periit memoria eorum cum strepitu.» In ipso psalmo est, «Pro occultis: Periit memoria eorum cum strepitu, et Dominus in aeternum manet; paravit in judicio sedem suam, et ipse judicabit orbem terrarum in aequitate.» Ibi dictum est, «Increpasti» «gentes, et periit impius; nomen eorum aelesti in aeternum» : hoc occulte agitur. «In die» ergo «irae suae conquassavit reges. Judicabit in gentibus.» Quomodo? Audi quod sequitur: «Replebit ruinas.» Modo sic judicat in gentibus, ut repleat ruinas: nam quando in fine judicaverit, damnabit ruinas. «Replebit ruinas:» quas ruinas? Quisquis a nomine ejus timuerit, cadet: cum ceciderit, evertetur quod erat, ut aedificetur quod non erat. «Judicabit in gentibus, replebit ruinas.» Quisquis contumax es in Christum, casuram turrem in altum erexisti. Bonum est ut teipsum dejicias, humilis red
Abbreviated transcription (Latin):
ut ipsum dauid respiciamꝰ. q dnm suum
dix̃ filium suum: At enĩ hoc dic̾et: audiuit
loquit᷑: iꝑsius quasi sermo context᷑ ẽ. Si gͦ
ip̃se loquit᷑: forte ipse potuit dice. exut̾o
ante luciferũ geniite. Ex ut̾o uirgina¬
li: ex ut̾o ante luciferum genuite. Si it illa
uirgo ducensꝓpaginem de carne dauid
ꝓrsus ꝓpͥe exut̾o. quia sol ex solo utero.
Ergo exut̾o̾ inquit qui eum dñm suũ
dix̾at: ex ut̾o ante luciferum geniite. Et
hoc ipsum ante luciferum. signate dictũ.
et ꝓͥẽ dictum: ce sic̃ impletum. Noctu it
natus ÷ dñs ex ut̾o uirginis marie: ut in¬
dicant testimonia pastoꝵ qͥ uigilias exer-¬
cebant supͣ gregem suũ. Ex ut̾o ante lu¬
ciferum genuitẽ. O tu dñe m̃s. sedens
ad dext̾am dñi mi̾. unde es filiꝰ nis. nisi
qr exutõ anteluciferum genuite : Et

Expanded text:
m suum dixit filium suum? Ut enim hoc diceret, audivit loquitur, ipsius quasi sermo contextus est. Si ergo ipse loquitur, forte ipse potuit dicere, «Ex utero ante luciferum genui te:» ex utero virginali, «ex utero ante luciferum genui te.» Si enim illa virgo ducens propaginem de carne David, rsus, proprie «ex utero,» quia solus ex solo utero. Ergo, «Ex utero,» inquit ille, qui eum Dominum suum dixerat, «Ex utero ante luciferum genui te.» Et hoc ipsum «ante luciferum» signate dictum, et proprie dictum, et sic impletum. Noctu enim natus est Dominus de utero virginis Mariae: indicant testimonia pastorum, qui vigilias exercebant super gregem suum . «Ex utero ante luciferum genui te.» O tu, Domine meus, sedens ad dexteram Domini mei, unde filius meus, nisi quia «Ex utero ante luciferum genui te?»
Abbreviated transcription (Latin):
re scõꝵ. S hoc differt᷑: hoc postea dabi-¬
t᷑. Quidnunc: Ex ut̾o ante luciferũ
genuite. Quid hic si d̾s filium ht̃: Nũ¬
quid et uterum: S sicut carnis corpora
ñ ht̃. quia nec sinum dictũ ẽ: tam̃ qui
ẽ insinu patris. ipse narrauit. Qui est
autem sinus: ipse ẽ ut̾us. Et sinꝰ ⁊ ut̾us:
ꝓsecreto positus ẽ. Quid ÷ exut̾o: Ex
trem adfilium: ex ut̾o ante luciferũ
genuite. Quid ÷ gͦ ante luciferũ: Tu¬
cifer ꝓsidib positꝰ ẽ: tanqͣm a parte
totum significante scͥpt᷑a. et eminenti

Expanded text:
 hoc differtur, hoc postea dabitur: quid nunc? «Ex utero ante luciferum genui te» Quid hic, Si Deus Filium habet, numquid et uterum? Sicut carnis corpora, non habet: quia nec sinum; dictum est tamen, «Qui est in sinu Patris, ipse enarravit» . Qui est autem sinus, ipse est uterus; et sinus et uterus pro secreto positus est. Quid est, «Ex utero?» Ex entem ad Filium, «Ex utero ante luciferum genui te.» Quid est ergo «ante luciferum?» Lucifer pro sideribus positus est, tanquam a parte t
Abbreviated transcription (Latin):
natio. ȩtatum gradatio: miraculoꝵ
exhibitio. passionum ꝑsecutio. mors.
resurrectio. ascensio incȩlũ: hoc totũ
tͣnsitorium fuit. Num enim ad huc
xp̃c nascit᷑. aut adhuc morit᷑. aut ad¬
hue resurget. aut adhuc ascendet in
cȩlum: Nonne uidetis ista factaꝑ temꝑa
cucurrisse. ꝑ tempora exhibuisse uiato¬
rib qͥddam tͣnsitorium: ne inuia rema¬
n̾ent s. ad patͥam puenirent: Deniq &
illi cȩci ad uiam sedebant: ibi tͣnseuntem
senser̃. et clamando tenuer᷑. Inuia gͦ sclihuiꝰ
Tdo illi dño tͣnseunti clammauer᷑: mise¬
tͣnseuntẽ cognoscimꝰ: filium dauid fac¬
am᷑. Sentimꝰ enĩ intͣnseuntẽ filiũ dđ: &

Expanded text:
natio, aetatum gradatio, miraculorum natio, aetatum gradatio, miraculorum exhibitio, passionum perpessio, mors, resurrectio, ascensio in coelum: hoc totum transitorium fuit. Non enim adhuc Christus nascitur, aut adhuc moritur, aut adhuc resurgit, aut adhuc ascendit in coelum. Nonne videtis ista facta, per tempora cucurrisse, per tempora exhibuisse viatoribus quiddam transitorium, ne in via remanerent, sed ad patriam pervenirent? Denique et illi caeci ad viam sedebant, ibi transeuntem senserunt, et clamando tenuerunt. In via ergo saeculi hujus Ideo illi Domino transeunti: «Misetranseunte cognoscimus, filium David facamur. Sentimus enim transeuntem filium David, et
Abbreviated transcription (Latin):
credit᷑ adiusticiã: ore autẽ confessio fit
ad salutẽ. Credamꝰ inqͣm & dicamꝰ: & fi¬
lium dauid ⁊ dnm̃ dd̃. Nõ erubescamus
defilio dd: ne iratum inueniamꝰ dñm
seuntẽ appellantes cȩci: illuminari m̾ue¬
runt. Tñsibat autẽ iħc: et illi audito
sonitu tͣnseuntis turbe. aure iam illũ¬
cognoscentes. qͦd ñdum pot̾ant oculis.
increpabant ut tacerent: &e illi nichil¬
ominꝰ lucis desidio. turbar̃ contͣdictio¬
nem uincentes. inclamando ꝑseu̾auer̃:
tͣnseuntẽ tenuer̃. ⁊ atangente illumina-¬
rim̾uer. Dicebant gͦ tͣnseunti: misere. L uu¬
re nr̃i filidauid. Stetit illȩ: & uicto
abeis clamore contͣdicentium. qͥd inqͥt
uultis ut faciã uob: Et illi. Dñe ut
uideamꝰ. Tetigit ⁊ aꝑuit ocłos eoꝵ. Ui¬
dunt p̾sentem: quem senserant tnseũ¬
tem. Aliquid gͦ transitorium dñs fec̾:
ẽ autẽ aliud qͦd stat. Aliud ÷ in qͣm tͣn¬
sitoriũ dñi: aliud stabile dñi. Tnͣsito¬
rium dñi: uirginis partꝰ. u̾bi incar-¬

Expanded text:
iam; ore autem confessio fit ad salutem : credamus, inquam, et dicamus et filium David, et Dominum David. Non erubescamus de filio David, ne iratum inveniamus Domiseuntem appellantes caeci, illuminari meruerunt. Transibat enim Jesus, et illi audito sonitu transeuntis turbae, aure jam cognoscentes quod nondum poterant oculis, autem illos increpabant, ut tacerent: et illi nihilominus, lucis desiderio, turbarum contradictionem vincentes, in clamando perseveraverunt; transeuntem tenuerunt; et a tangente illuminari meruerunt. Dicebant enim transeunti: «Miserere nostri, fili David.» Stetit ille, et victo ab eis clamore contradicentium: «Quid,» inquit, «vultis ut faciam vobis?» Et illi, «Domine, ut videamus.» Tetigit et aperuit oculos corum; viderunt praesentem, quem senserant transeuntem . Aliquid ergo transitorium Dominus fecit: est autem aliud quod stat. Aliud est, inquam, transitorium Domini, aliud stabile Domini. Transitorium Domini, Virginis partus, Verbi incar
Abbreviated transcription (Latin):
urat. quia ñ pot̾ eẽ ꝑ iurꝰ: Homo enim
Tanto enim longiꝰ erit aꝑiurio: ꝗͣto erit
longe a urando. Q enim iurat hõ: falsũ
et uerum iurare pot̾. Qͥ autẽ ñ iurat.¬
ꝓmissionis ẽ. firmam̃tũ: Turet omnino
Qd enim tu facis cum iuras: Testarisdm.
hoc ÷ iurare: dm̃ testari. Et ideo moles¬
tum: ne adaliqͣm falsitatẽ testẽ adhibeaᷤᷤ
dm̃. Sigͦ tu iurando testaris dm̃: curgͦ
⁊ ñ d̾s iurando testet᷑ se ipsum: Tiuoego
dicit dñs. Turatio dei ẽ. Sic iurauit de se¬
ẽ p mine abrahe. Qc iuio ego dicit dñs: qm̃
audisti uocem meã. &e ñ peꝑcisti filio tuo
unico ꝓpt̾ me. nͥ benedicens benedicã te.
et implendo implebo sem̃ tuum sic̃ stellaᷤ
cȩli. ⁊ sicut arenam quȩ ẽ ad labium mariᷤ:
et benedicent᷑ in semine tuo oms gl. Et se¬
m̃ abrahȩ quod ẽ: xpc̃. Illȩ sem̃ abrahȩ.
accipiens carnẽ de semine abrahȩ: erit

Expanded text:
urat, quia non potest esse perjurus? Homo enim tanto enim longius erit a perjurio, quanto erit longe a jurando. Qui enim jurat homo, falsum et verum jurare potest: qui autem non jurat.promissionis est firmamentum? Juret omnino. Quid ergo tu facis, cum juras? Testaris Deum: hoc est jurare, Deum testari; et ideo molestum, ne ad aliquam falsitatem testem adhibeas Deum. Si ergo tu jurando testaris Deum, cur ergo non et Deus jurando testetur seipsum? «Vivo ego, dicit Dominus,» juratio Dei est. Sic juravit de semine Abrahae: «Vivo ego, dicit Dominus; quoniam audisti vocem meam, et non pepercisti filio tuo unico propter me, nisi benedicens benedicam te, et implendo implebo semen tuum sicut stellas coeli, et sicut arenam quae est ad labium maris, et benedicentur in semine tuo omnes gentes» . Et semen Abrahae quod est Christus, ille semen Abrahae, accip
Abbreviated transcription (Latin):
dore scõrũ : donec ueniat dñs. & illumi¬
net abscondita tenebrarum. et manife¬
stabit cogitationes cordis: et tc lauserit
unicuiq adeo. Hocerit insplendore scõꝵ:
quia tc̃ iusti fulgebunt in regno patris
sui sic̃ sol. Audite enim qͥd sit hoc: insp-¬
lendore scõꝵ. Uemet inquit messis. ue-¬
niet finis scłi: mittet pat̾ familias ange¬
los suos. &e colligent de regno eiꝰ omĩa
scandala. ⁊ mittent inchamino ignisar¬
dentis: tc̃ iusti fulgebunt sicut sol in reg¬
no patͥs sui. In qͦ regno: Uidete siuisio qdã
seruat᷑: de qua nobis dictũ ẽ. tecum pn-¬
cipium. Inquo regno: Utiq ĩuitã ȩt̾nã.
Namad dexteram positis hoc dictumẽ:
uenite benedicti patͥs mei. ꝑcipite regñ
qͦd uobis paratum ẽ ab origine mundi.
Deinde dãpnatis impiis. segregatis iustiᷤᷤ
atq laudatis. quid sequitur: Quidixe¬
rat ꝑcipite regnum: tc̃ ibunt inquit
impii in ambustionem et̾nam. iusti aut̃
inuitam et̾nam. Quoddix̾at regnum:

Expanded text:
 illuminet abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis; et tunc laus erit unicuique a Deo» . Hoc erit, «In splendore sanctorum;» quia «tunc justi fulgebunt in regno Patris sui, sicut sol.» Audite enim quid sit hoc, «In splendore sanctorum. Veniet,» inquit, «messis, veniet finis saeculi: mittet pater familias Angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala, et mittent in caminum ignis ardentis. Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris sui» . In quo regno? Videte si visio quaedam servatur, de qua nobis dictum est, «Tecum principium.» In quo regno? Utique in vita aeterna. Nam ad dexteram positis hoc dicturus est: «Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi.» Deinde damnatis impiis, segregatis justis atque laudatis, quid sequitur quod dixerat, «Percipite regnum? Tunc ibunt impii in ambustionem aeternam, justi autem in vitam aeternam» . Quod dixerat «regnum,»
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ante luciferũ hoc ẽ ante sid̾a. &e qͦd ẽ
ante sida. hoc ÷ ante tempora. Si gͦ añ
temꝑa abȩt̾nitate: noli querere qͣndo
sunt tempoꝵ. De patre ñ ẽ natis in
temꝑe: ꝑquẽ facta sunt terꝓa. Die¬
tum ẽ gͦ ut dici oportuit sigurate ꝓ

Expanded text:
 ante luciferum, hoc est ante sidera; et quod est ante sidera, hoc est ante tempora; si ergo ante tempora, ab aeternitate: noli quaerere quando; sunt temporum. De Patre non est natus in tempore, per quem facta sunt tempora. Dictum est ergo, ut dici oportuit, figurate
Abbreviated transcription (Latin):
tuo. incommnutabił u̾itatis: adqͣm uisi¬
onem seruam᷑. adꝗͣuisionẽ deferim᷑. ad¬
ꝗͣ uisionẽ fide mundam. aqͣuisione tol¬
lit᷑ impiꝰ ne uideat honorẽ dñi: hoc gͦ
uolens ostende: tec̃ inquit pͥncipiũ indi¬
e uirtutis tuȩ. Qͥd ÷ tecum pͥncipium:
Qͦdlibet pone pͥncipium. Si ip̃m xp̃m:
Et ait. Principiũ qͥ &e loquor uob̾. Cũ
sit pͥncipiũ et pat̾. deqͦunigenitꝰ filius.
inqͥ pͥncipio erat u̾bum. quia u̾bũ erat

Expanded text:
tuo incommutabilis veritatis; ad quam visionem servamur, ad quam visionem differimur, adam visionem fide mundamur, a qua visione tollitur impius, ne videat honorem Domini; hoc ergo volens ostendere, «Tecum,» inquit, «principium in die virtutis tuae.» Quid est, «Tecum principium?» Quodlibet pone principium. Si ipsum Chriset ait, «Principium, quia et loquor vobis» : cum sit principium et Pater, de quo unigenitus Filius, in quo principio erat Verbum
Abbreviated transcription (Latin):
dere nob iussit: quod illisuidẽ concessit
S et nos habemꝰ qͦd uideamꝰ. Illi enim
uidunt uirgam emissam exsyon: nos
uidemꝰ dñari inmedio inimicoꝵ Iuoꝵ.
Hoc totũ frẽs ꝑtinet ad dispensationẽ
formȩ seruilis: quȩ tolerabilit̾ capitur
a seruis. & amatur a futuris libis. Ue¬
ritas enim incommutabilis qͦd ÷ u̾bũdi
nens. innouat omnia: hanc ut uidea¬
mꝰ magna et ꝑfecta cordis mundicia
necessaria ẽ. quȩ fit ꝑfidem: Demon¬
strata enim forma serui: dilatata ẽ ad
demonstrandã formã dĩ. Idem quippe
informa serui loquens seruis: ait. Qui
cliligit me: mandata mea custodit. Et
qui diligit me: diligetur apatre meo.
Et ego diligam eum: et ostendam me

Expanded text:
dere nobis jussit quod illis videre concessit. dere nobis jussit quod illis videre concessit. Sed et nos habemus quod videamus: illi enim viderunt virgam emissam ex Sion, nos videmus dominari in medio inimicorum suorum. Hoc totum, fratres, pertinet ad dispensationem formae servilis, quae tolerabiliter capitur a servis, et amatur a futuris liberis. Veritas enim incommutabilis quod est Verbunens innovat omnia . Hanc ut videamus, magna et perfecta cordis munditia necessaria est, quae fit per fidem. Demonstrata enim forma servi, dilata est ad demonstrandam formam Dei. Idem quippe in forma servi loquens servis ait: «Qui diligit me, mandata mea custqui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et ostendam me
Abbreviated transcription (Latin):
Dominat᷑ in medio inimicoꝵ suorum:
emissa uirga uirtutis eiꝰ exsyon. Fit hoc:
id agitur informã serui. Et p̾sentẽ tu̾c
uidunt serui: et absentem nunc credũt
serui. hoc credimus de forma serui: qͦd
possumꝰ caꝑe dum adhuc sumꝰ serui. hoc
ẽ enim illud lacparuuloꝵ: qͦd temꝑauit
panem tͣiciens ꝑ carnem. Nam panis illȩ
angelorum: impͥncipio erat u̾bum. ut
tñ panẽ angelorum manducaret homo:
creator angłoꝵ factus ẽ homo. Ita nobis
uerbum incarnatum factum ẽ. recepta¬
bile: quod reciꝑe ñ ualeremꝰ. si filiꝰ ȩquał
dõ ñ se exinaniret formã serui accipiens::
insimilitudine hominum factus. et ha¬
bitu inuentus ut homo. Ut gͦ ut cunq
caꝑe possemꝰ eum qui ñ posset capi amor¬
talib: mortalis factus : ad mortales. ut
ꝑ acta sua morte fac̾et immortales: et
aliqͥd cdaret inspiciendum. aliqͥd creden¬
dum. aliqͥd pꝰuidendum. Inspiciendam
eadem forma: ascendit incȩlum. Cre¬

Expanded text:
Dominatur in medio inimicorum suorum, Dominatur in medio inimicorum suorum, emissa virga virtutis ejus ex Sion; fit hoc, id agitur. Formam servi et praesentem tunc viderunt servi, et absentem nunc credunt servi. Hoc credimus de forma servi, quod possumus capere, dum adhuc sumus servi. Hoc est enim illud lac parvulorum, quod temperavit, panem trajiciens per carnem. Nam panis ille Angelorum, in principio erat Verbum: ut tamen panem Angelorum manducaret homo , Creator Angelorum factus est homo. Ita nobis Verbum incarnatum factum est receptibile: quod recipere non valeremus, si Filius aequalis Deo non se exinaniret formam servi accipiens, in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo . Ut ergo utcumque capere possemus eum qui non posset capi a mortalibus, mortalis factus est immortalis; ut peracta sua morte faceret immortales, et aliquid daret inspiciendum, aliquid credendum, aliquid post videndum. Inspiciendam tandam. Cum eadem forma ascendit in coelum, cre
Abbreviated transcription (Latin):
pientib abierłm. cecitas udeorũ fecit:
aliis illuminandis. alioꝵ cecitas milita¬
uit. Cecitas enim exparte isrł facta ẽ:
ut plenitudo gentium intraret. et sic
omĩs isrł saluus fieret. Cecitas enim
exparte isrł facta. occidit te: occisus re¬
surrexisti. Sanguine tuo peccã gentiũ
deleuisti: addext̾am patͥs sedens. undi¬
q patientes & adte confugientes collegi¬
sti. Facta ẽ gͦ cecitas exparte isrł. facta ÷
ut plenitudo gentiũ intͣret: et sic om̃iᷤ
isrł saluus fieret. ⁊ om̃s inimici scabel .. ũ
lumpedum. S hoc nunc. Postea quid:
Quis istȩ dies ẽ. uirtutis eiꝰ. qñc̃ illo pͥn¬
cipium. uel qͦd pͥncipium. uel qͦm cum
illo pͥncipiũ. qͣndoqͥdẽ pͥncipium: Ad
iuuet ipse dñs ut nec mͥ dicẽ ꝑturbet᷑.
nec uob audire. Uideo enim qͦd iam fa¬
ctumẽ: et uob̃cum uideo oculis fidei
Oculis qͦ carnis: uideo qͦd iam fit. Rur
addext̾am patris. Hoc iam factum ẽ:

Expanded text:
pientibus ab Jerusalem, caecitas Judaeorum fecit. pientibus ab Jerusalem, caecitas Judaeorum fecit. Aliis illuminandis, aliorum caecitas militavit: «Caecitas» enim «ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret» . «Caecitas ex parte Israel facta» occidit te; occisus resurrexisti, sanguine tuo peccata Gentium diluisti, ad dexteram Patris sedens undique patientes et ad te confugientes collegisti. «Facta est» ergo «caecitas ex parte Israel, facta est ut plenitudo Gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieretuorum. Sed hoc nunc, postea quid? Quis iste dies est virtutis ejus? Quando cum illo principium, vel quod principium, vel quomodo cum illo principium; quandoquideuvet Dominus, ut nec mihi dicere perturbetur, nec vobis audire. Video enim quod jam factum est, et vobiscum video oculis fidei: oculis quoque carnis video quod jam fit, rursad dexteram Patris: hoc jam factum est,
Abbreviated transcription (Latin):
ticoꝵ. frm falsorum. Dominare in me¬
dio inunicorum tuoꝵ. Hunc u̾sũ ñ bñ
intelligimus: si ñ fieri iam uidemꝰ. Se¬
de gͦ adextͥs dei. occultare ut credaris:
donec impleant᷑ temꝑa gentium. Sic
enim scͥptum ẽ. Quem oportebat cęlũ
reciꝑe: donec impleantur temꝑa gen-¬
tium. Ut enĩ resurg̾es: mortuus es. Ut
ascendes: resur rexisti. Ut sedes addex¬
teram patris: ascendisti. Ergo ut ad
dext̾am patͥs secdes : mortuus es. De mor¬
te enim resurrectio. de resurrectione
ascensio: de ascensione addext̾am sessio.
hoc totum gͦ amorte cȩpit. Excellentia¬
huiꝰ claritatis. pͥncipium ht̾ humilita¬
tis. Te itaq sedente addext̾am patris.¬
implent᷑ tempora gentium: ponuntur
immici om̃s scabellum pedũtuoꝵ. Et ad
micoꝵ tuoꝵ. Ad hoc enim uirgam uir¬
tutis suȩ emittet dñs exsyon. Ut autẽ
morereris. ⁊ ꝑmortẽ tuam deleret᷑ cyro¬
gͣphum peccõꝵ: et p̾dicaret᷑ pȩnitentia
et remissio delictoꝵ ꝑ om̃s gentes inci¬

Expanded text:
e in medio inimicorum tuorum.» Hunc versum non recte intelligimus, si non fieri jam videmus. Sede ergo a dextris Dei, occultare ut credaris, donec impleantur tempora gentium. Sic enim scriptum est: «Quem oportebat coelum recipere, donec impleantur tempora gentium» . Ut enim resurgeres, mortuus es; ut ascenderes, resurrexisti; ut sederes ad dexteram Patris, ascendisti: ergo ut ad dexteram Patris sederes, mortuus es. De morte enim resurrectio, de resurrectione ascensio, de ascensione ad dexteram sessio: hoc totum ergo coepit a morte. Excellentia claritatis hujus, principium habet humilitatis. Te itaque sedente ad dexteram Patris,implentur tempora gentium, ponuntur inimici omnes scabellum pedum tuorum, et ad micorum tuorum: ad hoc enim «virgam virtutis tuae emittet Dominus ex Sion.» Ut autem morereris, et per mortem tuam deleretur chirographum peccatorum , et praedicaretur poenitentia et remissio delictorum per omnes gentes, inci
Abbreviated transcription (Latin):
regni eiꝰ ñ erit finis. P onunt᷑ gͦ scabellũ
pedum eiꝰ. inmici eius. sedentis ad dext̾ã
patͥs: ponunt᷑ ut dictumẽ. Idagit᷑: idus¬
q infinem omnino ꝑagit᷑. Nemo dicat:. lc ĩ¬
ñ posse impleri qͦd ceptũ ẽ. Quid finem
impleturũ eẽ qͦd cȩpit. Unde autem cȩp̃:
Uirgam uirtutis tuȩ emittet dñs exsy¬
on. Quȩ syon: ipsa ẽ ierłm. Audi ipsũ
dñm. Oportebat. xp̃m pati: et resurg̾e
a mortuis t̾cia die. Hinc sedet ad dext̾am
dei patͥs: resurgendo uͥ fuit. Deinde
illo sedente addext̾am patͥs. quid agit᷑:
Ut ponant᷑ inimici scabellũ pedum eius.
Quid agit᷑: Audi illum dicentẽ. et exp̃o

Expanded text:
scabellum pedum ejus inimici ejus, sedentis ad dexteram Patris, ponuntur, ut dictum est; id agitur, id usque in finem omnino peragitur. Nemo dicat non posse impleri quod coeptum est. Quid finem impleturum esse quod coepit. Unde autem coepit? «Virgam virtutis tuae emittet Dominus ex Sion.» Quae Sion, ipsa est Jerusalem. Audi ipsum Dominum: «Oportebat Christum pati et resurgere a mortuis tertio die.» Hinc sedet ad dexteram Dei Patris, resurgendo ubi fuit. Deinde illo sedente ad dexteram Patris, quid agitur? ut ponantur inimici ejus scabellum pedum ejus, quid agitur? Audi illum docente
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ enim pat̾ ds. & filiꝰ ds. pat̾ autẽ et
filius ñ duo dii. ẜ. unus ds: sic pat̾ pͥnci¬
pium. et filiꝰ pͥncipium. Pat̾ autẽ et fi¬
lius: ñ duo s unum pͥncipium. Tecum
pͥncipium. Tunc uideb̾is: qͦmͦ tecũsit
pͥncipium. Non enim et hic: ñ tec̃ pͥnci¬
pium. Nonenim c̃ dixisti. ecce itis quis¬
q ad sua. et me solum relinqͥtis. s: ñ sum
solus. quia pat̾ mecum ẽ: Et hic gͦ tec̃
pͥncipiũ. Dixisti enim et alibi. Pat̾ aũ
inme manens: facit oꝑa sua. Tecũ pͥn¬
cipium: nec unꝗͣ ate seꝑatꝰ ÷ pat̾. Sed
qñ uidebit᷑ tecum eẽ. pͥncipiũ: tẽ ma¬
nifestum erit omnib similib iamtͥ factis.
qm̃ uidebunt te sicut es Et enim hic phi¬
lippus te uidebat: et patrem querebat. T̃c̃
gͦ uidebitur: quod niuccreditur. Tunc
tecum pͥncipium uidentib scĩs. uidentib
iustis: sublatis de medio impiis: ne uide
tusẽ. qͦd quereret uide patrem: cumin
ipso filio ñ agnoscet patrẽ. Tanto tẽꝑe

Expanded text:
m Pater Deus et Filius Deus, Pater autem et Filius non duo dii, sed unus Deus: sic Pater principium et Filius principium, Pater autem et Filius non duo, sed unum principium. «Tecum principium.» Tunc videberis quomodo tecum sit principium. Non enim et hic non tecum principium. Nonne enim tu dixisti: «Ecce itis quisque ad sua, et me solum relinquetis; sed non sum solus, quia Pater mecum est» ? Et hic ergo «tecum principium.» Dixisti enim et alibi, «Pater autem in me manens facit opera sua» . «Tecum principium;» nec unquam a te separatus est Pater. Sed quando videbitur tecum esse principium, tunifestum erit omnibus similibus jam tibi factis; quoniam videbunt te sicuti es : etenim hic Philippus te videbat, et Patrem quaerebat. Tunc ergo videbitur quod nunc creditur: tunc «tecum principium» videntibus sanctis, videntibus justis; sublatis de medio impiis, ne videatus est quod quaereret videre Patrem, cum in ipso Filio non agnosceret Patrem: «Tanto tempore
Abbreviated transcription (Latin):
runt. Hanc gͦ formã serui qͣm hic iã in hu¬
militate uidunt & pi & impii: uidebt᷑
et iniudicio ⁊ pii ⁊ impii. Cum enĩ dñs
aboculis discipłoꝵ suorum ferret᷑ incȩ¬
lum: sonuit uox angłica intuentib eũ
Uirigalilei. quid statis intuentes incȩ¬
lum: Iste iħc sic ueniet: qͦmͦ uidistis eũ¬
euntẽ incelum. Sic gͦ sic in eadem forma:
qi de impiis dictum est.Uidebũt in qͤm
pupug̾unt. Uidebunt iudicaturum: ꝗͣ
irriser̃ iudicatum. Ipsa itaq forma serui.E
iniudicio conspicua erit ⁊ iustis ⁊ in itᷤᷤ.
et piis ⁊ impiis: ⁊ fidelib ⁊ infideb Qd
gͦ impii ñ uidebunt : Nam de quibus
dictum ẽ uidebunt inquẽ pũpug̾unt:
deipsisrursus dictũ ẽ. tollat᷑ impiꝰ ne ui-
deat claritatem dei. Quid÷ hoc fr̃es: dis¬

Expanded text:
. Hanc ergo formam servi, quam hic jam in humilitate viderunt et pii et impii, videbunt et in judicio et pii et impii. Cum enim Dominus ante oculos discipulorum suorum ferretur in coelum, sonuit vox angelica intuentibus eum: «Viri Galilaei, quid statis intuentes in coelum? Iste Jesus sic veniet, quomodo eum vidistis euntem in coelum» . «Sic» ergo, «sic,» in eadem forma: quia de impiis dictum est, «Videbunt in quem pupugerunt» . Videbunt judicaturum, quem irriserunt judicatum. Ipsa itaque forma servi in judicio conspicua erit et justis et injustis, et piis et impiis, et fidelibus et infidelibus. Quid ergo impii non videbunt? Nam de quibus dictum est, «Videbunt in quem pupugerunt;» de ipsis rursum dictum est, «Tollatur impius, ut non videat claritatem Domini» . Quid est hoc, fratres? Dis
Abbreviated transcription (Latin):
sibi subiugent. Qui habitat incęlis
irridebit eos. Inimicuserat: erit subpe¬
dib eiꝰ. aut adoptat᷑ aut uictꝰ. Quere gͦ
quem locum habeas subpedib dñi tiui.
Nam necesse ẽ: ut habeas. aut pene aut
gr̃ȩ. Sedet gͦ ad dex t̾am dei: donec po¬
nant᷑ inimici eiꝰ subpedib eiꝰ. Hoc fit
hocagitur. Et si paulatim ꝑ agitur:
indesinent̾ agit᷑. E remuer̃ enim gen¬
tes: et popłimeditati sunt in ania. As¬
tit̾unt reges terrȩ: & pͥncipes conuene¬
runt inunum: adu̾sus dñm et ad uers¬

Expanded text:
sibi subjugent. «Qui habitat in coelis, irridebit eos:» inimicus eras; eris sub pedibus ejus, aut adoptatus, aut victus. Quaere ergo quem locum habeas sub pedibus Domini Dei tui; nam necesse est ut habeas, aut gratiae, aut poenae. Sedet ergo ad dexteram Dei, donec ponantur inimici ejus sub pedibus ejus. Hoc fit, hoc agitur: etsi paulatim peragitur, indesinenter agitur. Fremuerint enim gentes, et populi meditati sint inania; astiterint reges terrae, et principes convenerint in unum, adversus D
Abbreviated transcription (Latin):
dabo tͥ gentes hereditatẽ tuã. &e posses¬
sionem tuamt̾minos terrȩ: Implebit
omnino ⁊ inillis frem̃tib ⁊ mnillis in a¬
nia meditantib : dabo tͥ gentes heredi¬
tatem tuã. et possessionem tuã t̾minoᷤ
t̾rȩ. Illi enim in ania meditant᷑. Ut au
adme: Sicet in hocpsalmo possumꝰ dic̃ẽ
dixit: ñ quic̃q ñ illi qui fremunt & me
tent᷑ in ania: ꝑstrepant. Nunqͥd ñ imple¬
bit᷑ ꝑit memoria eorum cũstrepitu:
Loquit᷑ certe & alus psalmꝰ: s ñ alius
sp̃c. Periit memoria eorum cũ strepi¬
tu: & dñs inet̾num ꝑmanet. Illegͦ qͥ
memoria eoꝵ ꝑeunte cum strepitu in
ȩt̾num manet: ipse dix̃ dño meo. se¬
Apparet frẽs: euidentissime apparet. non
regnat aput patrem. rerum dñm. quȩ
ꝑ illũ creata s̃. Qnͣdo enĩ ñ regnat in pͥnci¬
pio u̾bum ds ap̃ dm̃: Dicit᷑ enĩ. Regi
autẽ scłoꝵ immortali. inuisibili. incorru¬
ptibili: soli deo honor et gła inscła scłoꝵ¬

Expanded text:
ntes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae?» Implebitur omnino, et illis frementibus, et illis inania meditantibus, «Dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae.» Illi enim inania meditantur: ut autad me» . Sic et in hoc psalmo possumus dicere: «Dixit,» non quicumque, non illi qui fremunt et metentur inania, perstrepant; numquid non implebitur? «Periit memoria eorum cum strepitu.» Loquitur certe et alius psalmus, sed non alius spiritus: «Periit memoria eorum cum strepitu, et Dominus in aeternum manet» . Ille ergo qui memoria eorum pereunte cum strepitu, in aeternum manet, ipse «dixit Domino meo, SeApparet, fratres, evidentissime apparet non semper apud Patrem, rerum Dominum quae per illum creatae sunt: quando enim non regnat in principio Verbum Deus apud Deum? Dicitur enim: «Regi autem saeculorum invisibili, incorruptibili