comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nent. Istiᷤᷤ uͦ intimandũ ÷ quã sit nulla tẽporalis gła. quã & am¬
plectantes ntenent. Audiant humiles: quãsit̃ ȩt̾na que appe¬
tut. quã transitoria quȩ cõtẽpnũt. aAudiant elati quã sit tr̃a¬
sitoria que abiunt: quã et̾na quȩ ꝑdũt. Aut diant humiles:
ex magistri uoce ueritatiᷤ. Om̃is qͥ se ex altat humilitat᷑. Audi¬
ant humiles głam p̃cedit humilitas. Audiat̃ elati: ante ruinã
exaltat̾ sp̃s. audiãt humiles ad quẽ respiciã. dic̃ dns. nͥ ad humi¬
lem & qͥetũ & treitẽ sermones meos: Audiant elati: quid su¬
ꝑbit t̾rã &cinis: audiat̃ humiles. ds̃ humilia respicit. Audi¬
at elati: ⁊ alta alonge cognoscit. audiãt humiles: ꝗe filiꝰ hoinis

Expanded text:
nent; istis vero intimandum est quam sit nulla temporalis gloria, quam et amplectentes non tenent. Audiant humiles quam sint aeterna quae appetunt, quam transitoria quae contemnunt; audiant elati quam sint transitoria quae ambiunt, quam aeterna quae perdunt. Audiant humiles ex magistra voce Veritatis: Omnis qui se humiliat, exaexaltatur spiritus . Audiant humiles: Ad quem respiciam, nisi ad humilem et quietum, et trementem sermones meos ? audiant elati: Quid superbit terra et cinis ? Audiant humiles: Deus humilia respicit; audiant elati: Et alta a longe cognoscit
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ secare recusarent. ꝓfecto peccatũ fr̃nȩ mortis ex solo
torpore cõmitterent. Quanta gͦ culpa in uoluant᷑ aspiciãt.
qui dũ cognoseant uulnera mentiũ. curare ea negle¬
gũt. sectione uerboꝵ. Uñ & bene ꝑprophetã dr̃. Maledictꝰ¬

Expanded text:
tamen secare recusarent, profecto peccatum fraternae mortis ex solo tamen secare recusarent, profecto peccatum fraternae mortis ex solo torpore committerent. Quanta ergo culpa involvantur aspiciant, qui dum cognoscunt vulnera mentium, curare ea negligunt sectione verborum. Unde et bene per prophetam 75 dic
Abbreviated transcription (Latin):
nãq qͥcũ p̃dicare utilit̃ possint. in moderata tam̃ humilitate re¬
fuguit. ut exminori consideracione colligant. quantũ in maiorib
reb delinquant. Si enĩ indigentib ꝓximis ipsi quas haberent
pecunias absconderent. ad utores procul dubio calamitatis ex¬
titixent. Quo gͥ reatu constringant᷑ aspiciant qui dũ peccantib
fr̃ib uerbũ p̃dicacionis subtrauit. morientibus mentib uite re
a terer&: & occulta ipsi frum̃ta seruarent. auctores ꝓcul dubio
mortis existerent. Qua itaq plectandisut̃ poena considerent
qui cũ fame uerbi aiẽ ꝑeant. ipsi panem ꝑcepte gr̃e ñ ministrant
uñ & ꝑsalomonẽ bene dr̃. Qui abscondit frum̃ta. maledicet᷑
inppłis. Frum̃ta quippe abs conde ẽ: p̃dicacionis scẽ apud se
uerba retinere. Inppłis aũ talis quisq maledicet᷑. quia in soli
culpa silentii ꝓmultoꝵ quos cor rigere potuit. poena dãpnatur.
Si me dicinalis artis minime ignari sequandã uulnꝰ. cernerent &

Expanded text:
nt qui cum praedicare utiliter possunt, immoderata tamen humilitate refugiunt; ut ex minori consideratione colligant quantum in majoribus rebus derelinquant. Si enim indigentibus proximis ipsi quas haberent pecunias absconderent, adjutores proculdubio calamitatis exstitissent. Quo ergo reatu constringantur aspiciant, qui dum peccantibus fratribus verbum praedicationiattereret, et occulta ipsi frumenta servarent, auctores procul dubio mortis existerent. Qua itaque plectendi sint poena considerent, qui cum fame verbi animae pereant, ipsi panem perceptae gratiae non ministrant.  Salomonem dicitur: Qui abscondit frumenta, maledicetur in populis . Frumenta quippe abscondere, est praedicationis sanctae apud se verba retinere. In populis autem talis quisque maledicitur, quia in solius culpa silentii pro multorum quos corrigere potuit poena damnatur. Si medicinalis artis minime ignari secandum vulnus cernerent, et
Abbreviated transcription (Latin):
accipimꝰ. qñ in dictis obscuriorib sub ducto tegmine lrctere
ꝑmedullã sp̃s legis uit̾na sentimꝰ. Uinũ suũ nobis dñs prestat.
cũ script̾e sue alta p̃dicatione nos debriat. Oleũ qͦq suũ nobis
tribuat. eũ p̃ceptis aꝑciorib uitã nr̃am blanda lenitate disponit.
Argentũ multiplicat. cũ nobis luce ueritatis plena eloqͥa su¬
ministrat. auro qͦq nos ditat. qñ eor nr̃m intellectu sũmi ful¬
goris irradiat. Que eiuicta heretici bahal offer̃. qr ap̃d audi¬
tor suoꝵ corda corrupte oiã intelligendo ꝑuertũt. ⁊ defru¬
m̃to dĩ uino atq oleo. argento parit̃ & auro sathane sacͥficiũ
immolãt. qr ad errorẽ discordie uerba pacis inclinant. Uñ am
facũt. Iusto dĩ examine. ipsi deuerbis uite moriũt᷑. At con¬
tra anmonen disũt qͥrecte quidẽ uerba legis intelligunt. s¬

Expanded text:
r medullam spiritus legis interna sentimus. Vinum suum Dominus nobis praestat, cum Scripturae suae alta praedicatione nos debriat. Oleum quoque suum nobis tribuit, cum praeceptis apertioribus vitam nostram blanda lenitate disponit. Argentum multiplicat cum nobis luce veritatis plena eloquia subministrat. Auro quoque nos ditat, quando cor nostrum intellectu summi fulgoris irradiat. Quae cuncta haeretici Baal offerunt, quia apud auditorum suorum corda corrupte omnia intelligendo pervertunt. Et de frumento Dei, vino atque oleo, argento pariter et auro, Satanae sacrificium immolant, quia ad errorem discordiae verba pacis inclinant. Unde adfaciunt, justo Dei examine ipsi de verbis vitae moriuntur. At contra admonendi sunt qui recte quidem verba legis intelligunt, s
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑanda. ut dũ amit tãt fauores quos diligũt. &iã correpciones
pecipiant quas oder. Plerũtq aũ ꝑsuadere elati utilia meliꝰ¬
possumꝰ. sipfectũ eoꝵ nobis pociꝰ qua illis ꝓfutur. dicamꝰ si eor
melieracione nobis magis qm̃ sibi impendi po̾tulemꝰ. facile enĩ adbo¬
nũ elacio flectit᷑. sieiꝰ inflexio ꝓdẽẽ & aliis credat̃. Un moyses qui
regente se do: deserti it̃ duce aerea colũpna ꝑgebat. Sũgetͥro
cognatũ suũ agentilitatiᷤᷤ conuersacione uell& educere: & om̃ip̃is
di dominio subgͣare ait ꝓficiscim̃ adlocũ quẽ dñs daturus ÷ nob̃.

Expanded text:
randa, ut dum admittunt favores quos diligunt, etiam correptiones randa, ut dum admittunt favores quos diligunt, etiam correptiones recipiant quas oderunt. Plerumque autem persuadere elatipossumus, si profectum eorum nobis potius quam illis profuturum dicamus, si eorum mehorationem nobis magis quam sibi impendi postulamus. Facile enim ad bonum elatio flectitur, si ejus inflexio prodesse et aliis credatur. Unde hic qui regente se Deo iter deserti ducente aerea columna pergebat, cum Obab cognatum suum a gentilitatis suae conversatione vellet educere, et omnipotentis Dei dom
Abbreviated transcription (Latin):
dit sint subiecti. ne aut illi defensionẽ iusticiȩ uertant. in ex¬
ercitacionẽ suꝑbie aut isti cũstuduerint. plus quã necesseẽ ho¬
pler̃q elatos. utiliꝰ corripimꝰ: si eoꝵ correptionib quedã laudũ fo¬
m̃ta muisceamꝰ. Inferenda nãq illis sunt aut alia bona quȩ iipsis st̃.
aut dicendũ certeq poterãt ẽẽ siñsunt: ⁊ tũc demũ resecanda fũt:
mala quȩ nob̃ displicent: cũpͥꝰ ad audien dũ placabilem eoꝵ mentẽ
fecert̃t p̃missa bona que placent. Nã & equos indomitos blanda¬
p manu tangere incipimꝰ. ut eos nob̃ pleniꝰ post modũ &ia ꝑflagel¬
la subigamꝰ. & amart pigñtoꝵ poculo mellis dulcedo ad iungit᷑.
ne ea quȩ saluti ꝓfutura ÷ impso gustu asꝑa amaritudo sentiat᷑. dũ
uero gustus ꝑdulcedinẽ fallit᷑. humor mor tiferꝰ. ꝑ amaritudinem
uacuat᷑. Ipsa gͦ inelatis inuectionis exordia ꝑmixta s. laude t̾e¬

Expanded text:
dit sint subjecti, ne aut illi defensionem justitiae vertant in exdit sint subjecti, ne aut illi defensionem justitiae vertant in exercitationem superbiae, aut isti cum student plus quam necesse est hoplerumque elatos utilius corripimus, si eorum correptionibus quaedam laudum fomenta misceamus. Inferenda namque illis sunt, aut alia bona quae in ipsis sunt, aut dicendum certe quae poterant esse, si non sunt; et tunc demum resecanda sunt mala quae nobis displicent, cum prius ad audiendum placabilem eorum mentem fecerint praemissa bona quae placent. Nam prius manu tangimus, ut eos nobis plenius postmodum etiam per flagella subigamus. Et amaro pigmentorum poculo mellis dulcedo adjungitur, ne ea quae saluti profutura est, in ipso gustu aspera amaritudo sentiatur; dum vero gustus per dulcedinem fallitur, humor mortiferus per amaritudinem vacuatur. Ipsa ergo in elatis invectionis exordia, permixta sunt laude tempe
Abbreviated transcription (Latin):
isti audiant. Aõ circũ feram̃ oĩ uento doctrine. de illis ꝑsalomo¬
nẽ ar. Comedent fructꝰ uNe suȩ siusq cõsilus saturabunt᷑.
de istis abeo rursũ scribit᷑ corstultorũ dissimile erit. Cor qͥppe
sapientiũ sibim& ipsi sẽꝑ est simile. quia dũ rectis ꝑsuasionib ad¬
quiescit. constant̃ se in bono oꝑe dirigit. Oor uͦ stultoꝵꝵ dissimile ÷
qr dũ mutabilitate se uariũ exib&. nũquã idẽ qđ fuerit man&.
& qr quedã uicia sic̃ exsem& ipsis gignunt᷑ alia ita ex aliis oriunt᷑.
Sciendũ sumoꝑe est: quia tẽ ea corripiendo meliꝰ t̃gimꝰ. cũ ab ipso a mari¬
cionis cognoscat. ⁊ sem& ipsos uincere studeãt: nedũ rectis aliorũ sua¬
sionib foras suꝑari despiciũt. intꝰ asuꝑbia captui teneant᷑. Ammonen
st̃ ut sollert̃ aspiciant qr filiꝰ hõis cui una sẽꝑ cũ patre uoluntas ÷
tatẽ meã : s uolũtatẽ eiꝰ qui misit patris me. Qui ut huiꝰ uirtutis

Expanded text:
isti audiunt: Non circumferamur omni vento doctrinae . De illis per Salomonen dicitur: Comedent fructus viae suae, suisque consiliis saturabuntur ; de istis autem ab eo rursus scribitur: Cor stultorum dissimile erit . Cor quippe sapientum sibimetipsi semper est simile; quia dum rectis persuasionibus acquiescit, constanter se in bono opere dirigit. Cor vero stultorum dissimile est, quia dum mutabilitate se varium exhibet, nunquam id quod fuerat manet. Et quia quaedam vitia sicut ex semetipsis gignunt alia, ita ex aliis oriuntur, sciendum summopere est quod tunc ea corripiendo melius tergimus, cum ab ipso amaritionis agnoscant, et semetipsos vincere studeant; ne dum rectis aliorum suasionibus foris superari despiciunt, intus a superbia captivi teneantur. Admonendi sunt, ut sollerter aspiciant, quae filius hominis, cui una semper cum patre voluntas est, tatem meam, sed voluntatem eius, qui misit me, patris. Qui, ut huius
Abbreviated transcription (Latin):
tendit᷑. hec aũ sẽꝑ in his que ñ deb& inflãmat᷑. Sciendũ qͥppes
quia ħ ab inpaciertib icudi differ̃ qđ illi abaliis illata
nõtolerãt: Isti aũ &iã que tolerent᷑ inportat. Nã iracundi
sepe &ĩa se declinantes insecunt᷑ rixe. occasionẽ cõmouent labore contẽ¬
cionis gaudent. Quos tunc melius corrigimꝰ si inipsa ire suȩ c̃omotione
declinamꝰ. Eturbati qͥppe qͥd audiat ignonit s ase reducti tanto
libentiꝰ exortacionis uerba recipiũt. quanto se tͣnqͥlliꝰ toleratos eru
Uñ & nabal ebrio culpã suã abigail laudabilit̃ tacuit. quã digesto
uino laudabilit̃ dix̃. Id cireo eni malũ qđ fecerat cognoscere potu¬
it. qr ħ ebriꝰ ñ audiuit. Cuuͦ ita iracundi alios inpetunt. ut decli¬

Expanded text:
tenditur, haec autem semper in his quae non debet inflammatur. Sciendum quippe est tenditur, haec autem semper in his quae non debet inflammatur. Sciendum quippe est quia in hoc ab impatientibus iracundi differunt, quod illi ab aliis illata non tolerant, isti autem etiam quae tolerentur important. Nam iracundi saepe etiam se declinantes insequuntur, rixae occasionem commovent, labore contentionis gaudent; quos tamen melius corrigimus, si in ipsa irae suae commotione declinamus. Perturbati quippe quid audiant ignorant, sed ad se reducti tanto liberius exhortationis verba recipiunt, quanto se tranquillius toleratos erubum videtur. Unde et Nabal ebrio culpam 58 suam Abigail laudabiliter tacuit, quam digesto vino laudabiliter dixit . Idcirco enim malum quod fecerat, cognoscere potuit
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃i paciencia. & doctrina. Titũ qͦq ammon& dices. hec
loquere & excortare. & argue cũom̃i inꝑio. Quid ÷ q d octrina
suã tanta arte dispensat. ut inexihbenda hac alteri. imꝑiũ.
atq alteri pacienciã ꝓponat. nisi qđ mansuetioris titũ sp̃s. &
paulo feruentioris. uidit eẽ. timotheũ: Illũ ꝑemulationis. studi¬
um inflã mat. hunc ꝑlenitatẽ paciencie tẽꝑat. Illi qͥde ẽ. iniun¬
git: huic qđ suꝑest subtrahit. Iilũ stimulo impellere nitit᷑:
hunc freno moderat᷑. Magnꝰ qͥppe suscepte eccłie colonꝰ alios
pal nutes ut crescere debeãt rigat. alios cũ plus iusto crescere
cõspicit resecat. Ne aut ñ crescendo fructꝰ ñferant : aut in mo¬
derate crescendo qͦs ꝓtuleruit amittant. S longe ÷ alia ira quȩ
sub emulacionis specie subripit: alia que ꝑturbatũ cor. nsine
iusticie p̃textu cofundit. Illa eñĩ inħ qđ deb& inordinate ex¬

Expanded text:
in omni patientia et doctrina . Titum quoque admonet dicens: Haec in omni patientia et doctrina . Titum quoque admonet dicens: Haec loquere, et exhortare, et argue cum omni imperio . Quid est quod doctrinam suam tanta arte dispensat, ut in exhibenda hac, alteri imperium, atque alteri patientiam proponat, nisi quod mansuetioris spiritus Titum, et paulo ferventioris vidit esse Timotheum? Illum per aemulationis studium inflammat, hunc per lenitatem patientiae temperat. Illi quod deest jungit, huic quod super est subtrahit. Illum stimulo impellere nititur, hunc freno moderatur. Magnus quippe susceptae Ecclesiae colonus, alios palmites ut crescere debeant rigat; alios cum plus justo crescere conspicit resecat, ne aut non crescendo non ferant fructus, aut, immoderate crescendo, quos protulerint amittant. Sed longe alia est ira quae sub aemulationis specie subripit, alia quae turbatum cor et sine justitiae praetextu confundit. Illa enim in hoc quod debet inordinate ex
Abbreviated transcription (Latin):
zelũ putant & cũ uiciũ uirtꝰ credit̾ sine metu culpa cumulat᷑.
Sepe gͦmansueti dissolucionis torpescũt tedio. Sepe ira cũ¬
di rectrcudinis ⁊ elo fallut᷑. Illoꝵ itaq uirtuti uiciũ latẽt
ad uingit᷑. His aũ suũ uiciũ quasi ferues uirtꝰ uidet᷑. Ammo¬
nendist̾ gͥ illi ut fugiant qđ iuxta illos: Isti qͣ in ipsis at ten¬
dant. Illi qđ ñ habent. dis cernant. Isti qdđ habent amples
Mansuca ꝑsollieitudinẽ dãpent torporẽ. iracũdi ꝑturbacionẽ.
Ammonendis mansueti. ut habere &iã emulacionem. studeant
iusticie. Ammonendis iracundi. ut eniulacionẽ quã se habere
estimant mansuetudinẽ subiungat. Idcirco nãq sp̃s sc̃s in colũba
rem emulacionis deserit. aut rursũ in emulacionis ardore uirtu¬
tẽ mansuetudinis amittit. qđ for tasse meliꝰ ostendimꝰ: si in me
diuersa caritate p̃ditis. diuersa tam̃ ad uitoria p̃dicationis in¬
pendit. Dimotͥeũ nãq ammonẽs ait. argue. obseera. increpa.

Expanded text:
zelum putant. Et cum vitium virtus creditur, sine metu culpa cumulatur. Saepe ergo mansueti dissolutionis torpescunt taedio; saepe iracundi rectitudinis falluntur zelo. Illorum itaque virtuti vitium latenter adjungitur; his autem suum vitium quasi virtus fervens videtur. Admonendi sunt igitur illi ut fugiant quod juxta ipsos est, isti quod in ipsis est attendant; illi quod non habent discernant, isti quod habent. Amplectantur mansueti sollicitudinem, damnent iracundi perturbationem. Admonendi sunt mansueti, ut habere etiam aemulationem justitiae studeant; admonendi sunt iracundi, ut aemulationi quam se habere existimant, mansuetudinem subjungant. Idcirco namque Spiritus sanctus in rem aemulationis deserit, aut rursum in aemulationis ardore virtutem mansuetudinis amittit. Quod fortasse melius ostendimus, si in mediscipulis non diversa tamen adjutoria praedicationis impendit. Timotheum namque admonens ait: Argue, obsecra, increpa
Abbreviated transcription (Latin):
s inpeccati laqueo trux̃. duuna uoce dr̃. pectort &uentre repes.¬
ac si ei aꝑte diceret᷑. Cogitacione & ingluuia suꝑ humana corda
dñaberis. &uia gule deditos luxuria sequit᷑. ꝓpheta testat᷑. Q uidũ
aꝑta narrat. occulta denunciat: dicens. Princeps cocoꝵ destruxit
muros irb̾m. Princeps gͦ cocorꝑ uent̃ est: cui magna cura obsequiũ aqͦ¬
quis inpendit᷑. ut ipse delectabilit̃ cibis inpleat᷑. Muri aũ hie¬
rłm uirtutes st̃ aĩȩ. ad desideriũ suꝑne pacis eleuate. Cocoꝵ gͥ

Expanded text:
sed in peccati laqueo strinxit, divina voce dicitur: Pectore sed in peccati laqueo strinxit, divina voce dicitur: Pectore Ac si ei aperte diceretur: Cogitatione et ingluvie super humana corda dominaberis. Quia gulae deditos luxuria sequitur, propheta testatur; qui dum aperta narrat, occulta denuntiat, dicens: Princeps coquorum dextruxit muros Jerusalem . Princeps namque coquorum venter est, cui magna cura obsequium a coquis impenditur, ut ipse delectabiliter cibis impleatur. Muri autem Jerusalem virtutes sunt animae, ad desiderium supernae pacis elevatae. C
Abbreviated transcription (Latin):
conscientia dedignat᷑ homo aliene uolutati ad quiescere. quando dĩ atq
hominũ filius cũ urtutis sue głam uenit ostendere. testat᷑ se nõ
a sem& ipso uidicare : At cõtͣ ãmonendis inconstantes. ut m̃tẽ gͣuitate
corroborent. Tic enĩ semina inse mortalitatis are faciuĩt cũacorde
pͥus radicẽ leuitatis abscidut Quia & tẽ fabrica robusta construit᷑.

Expanded text:
 quando Dei et hominis Filius, cum virtutis suae gloriam venit ostendere, testatur se non a semetipso judicare? At contra admonendi sunt inconstantes, ut mentem gravitate roborent. Tunc enim genimina in se mutabilitatis arefaciunt, cum a corde prius radicem levitatis abscidunt, quia et tunc fabrica robusta construitur,
Abbreviated transcription (Latin):
quiflagella metuit: &prt̾ca innocenit̃ iu uit. Atq alit̃ ainmonen¬
dis qui sic ininiqͥtate duruer̃ ut neq ꝑflagella corrigantur. dicen¬
du ñaq est flacella timñtib. ut bona tẽꝑalia nequaquã ꝓmagno de¬
si derent. Quȩ ad ee. &ĩa puis uident: & mala p̾sentia ne qua qua
uelud intolerabilia fugiant. Quib plerq hic &ĩa bonos affici no
ignorant. Ammonendis ut simalis ueracit̃ carere desiderant: et̃na
supplicia ꝑorres cant. Neq in hoc suplicioꝵ tunore remaneant:¬
s ad amoris grãm nutinto caritatis exerescant. Seriptũ quippe:
ꝑ fecta caritas : foras mit tit timorẽ. & rursũ scriptũ ÷ Pl õ acce

Expanded text:
rea innocenter vivunt; atque aliter admonendi sunt, qui sic in iniquitate durnerunt, ut neque per flagella corrigantur. Dicendum namque est flagella timentibus, ut et bona temporalia nequaquam pro magno desiderent, quae adesse etiam pravis vident; et mala praesentia nequaquam velut intolerabilia fugiant, quibus hic plerumque etiam bonos affici non ignorant. Admonendi sunt ut si malis veraciter carere desiderant, aeterna supplicia sed ad amoris gratiam nutrimento charitatis excrescant. Scriptum quippe est: Perfecta charitas foras mittit timorem . Et rursu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uoluptatũ desideria spargat. hic ab eodẽ rurs salomone
scribit̃. Inde siderio est om̃is ocios. hic̃ ipsa ueritate p̃dicã¬
te i mo quidẽ exeunte spũ munda domus dr̃: s. multipliciꝰ re¬
deunte dũ uacat occupat᷑. Pler̃q piger dũ necessaria agere
neglegit. quedã sibi difficillia apponit. quedã uͦ incaute
formidat. & dũ inuenit que uelut iuste metuat: ostendit
agere que deb& bona dissimulat e pt̃ frigꝰ piger ñ arit: dũ
parua ex ad uersa mala metuit & oꝑari maxima p̃t̃ mittit.
qr frustra regni aditũ postulat. nil accipiens estate m̃dicabit.
tũ nͥ malignoꝵ spũũ tẽptatio expͥmit̾: & quid ꝑnubes que
mouent᷑ auento. nͥ aduersitates prauoꝵ hominũ designant᷑ :
A uentis iudelic& impelluntur nubes. q in mundorũ spuũ¬

Expanded text:
per voluptatum desideria spargat. Hinc ab eodem rursus Salomone per voluptatum desideria spargat. Hinc ab eodem rursus Salomone scribitur: In desideriis est omnis otiosus . Hinc ipsa Veritate praedicante , uno quidem exeunte spiritu munda domus dicitur, sed multiplicius redeunte dum vacat occupatur. Plerumque piger dum necessaria agere negligit, quaedam sibi difficilia opponit, quaedam vero incaute formidat; et dum quasi invenit quod velut juste metuat, ostendit agere quae debet bona dissimulat. Propter frigus piger non arat, dum parva ex adverso mala metuit, et operari maxima praetermittit. quia frustra regni aditum postulat, nil accipiens aestate mendicat. ventum, nisi malignorum spirituum tentatio exprimitur? Et quid per nubes quae moventur a vento, nisi adversitates pravorum hominum designantur? A ventis videlicet impelluntur nubes, quia immundorum sp
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ ãmonendis pigri: atq alit̾ precipites. Illi ñaq sua¬
dendist̃: ne agencla bona dũ differt̃ amittant. Isti uͦ am¬
monen dist̃ nedũ bonorꝵ tepꝰ in caute. festinando p̃ueniũt.
eorũ merita in mutent. Pigris itaq intimandũ est. q sepe
dũ oportune agere. que posscimꝰ nolumꝰ. Laulo post cũ uolumꝰ
noualemꝰ. Ipsa quippe ñttis desidia dũ cõgruo feruore non¬
accendit᷑ abonoꝵ desidio funditꝰ cõualescente furtĩ torpore mac¬
tat᷑. Uñ aꝑte ꝑsalomonẽ docit᷑. ligredo inmittit soporẽ. Liger
enĩ recte senciendo qͣsi uigilat quauis nichib oꝑando torpescat.
uigilantia amittit᷑. dũbene oꝑandi studio cessat᷑. Ubi recte
subiungit᷑. & anima dissoluta esuri&. Nãq se ad suꝑiora stringen
do ñdirigit: neglectã se inferiꝰ ꝑdesideria expandit. & dũ
studioꝵ sublimiũ uigore nõ constringit᷑ cupiditatis infime
fame sauciat᷑: ut qͦse ꝑdisciplinã ligire dissimulat eose esuriens

Expanded text:
 admonendi sunt pigri, atque aliter praecipites. Illi namque suadendi sunt, ne agenda bona, dum differunt, amittant; isti vero admonendi sunt, ne dum bonorum tempus incaute festinando praeveniunt, eorum merita immutent. Pigris itaque intimandum est quod saepe dum opportune agere quae possumus nolumus, paulo post cum volumus non valemus. Ipsa quippe mentis desidia dum congruo fervore nonaccenditur, a bonorum desiderio funditus, convalescente furtim torpore mactatur. Unde aperte per Salomonem dicitur: Pigredo immittit soporem . Piger enim recte sentiendo quasi vigilat, quvigilantia amittitur, dum a bene operandi studio cessatur. Ubi recte subjungitur: Et anima dissoluta esuriet . Nam quia se ad superiora stringendo non dirigit, neglectam se inferius per desideria expandit; et dum studiorum sublimium vigore non constringitur, cupiditatis infimae fame sauciatur; ut quo se per disciplinam 56 ligare dissimulat, eo se esuriens
Abbreviated transcription (Latin):
inqua natus sũ: illico ad unx̃ẽ. Noli nos relĩquere. Tueñ nosti inqͥb
locis ꝑdesertũ castra ponere debeamꝰ. ⁊ eris ductor nr̃. Neq enĩ
moysi mentẽ ignorancia itineriᷤᷤ angustabat. Qũa & adꝓphetiȩ
scienciã cognicio duunitatiᷤ expanderat: quã colũpna extiꝰ p¬
ibat quã decuctis int̾iꝰ ꝑconuersacionẽ dõ sedulã locucio familiari
instruebat. S uidelic& uirꝓiudus elato auditori colloquens sola¬
ciũ poit ut dar&. ducẽ requirebat inuia. ut dux̃ ei potiuss&.
ad uitã fieri. Egit itaq ut suꝑb auditor uoci ad meliora suadenti
eo magis fiera deuotꝰ quoputare t̾ necessariꝰ: & unde se exhor¬
tatorẽ suũ p̃cełe creder&. inde se subuerbis exhortantis incli¬
Ait̃ amonendist̃ ꝑtinaces: atq alit̾ in c̃ostantes. Iiliꝰ dicendũ:
q̃ plus dese quã st̃ sencuit. & idcireo alienis consilus ñ ad quiescũt.
Istis intimandũ ÷ qđ ualde se despicientes negligũt. & idõ leui¬

Expanded text:
relinquere: tu enim nosti in quibus locis per desertum castra ponere debeamus, et eris ductor noster. Neque enim Moysi mentem ignorantia itineris angustabat, quam et ad prophetiae scientiam cognitio divinitatis expanderat, quam columna exterius praeibat, quam de cunctis interius per conversationem Dei sedula locutio familiaris instruebat; sed videlicet vir providus, elato auditori colloquens, solatium petiit ut daret, requirebat in via, ut dux ei fieri potuisset ad vitam. Egit itaque ut superbus auditor voci ad meliora suadenti eo magis fieret devotus quo fateretur necessarius; et unde se exhortatorem suum praecedere crederet, inde se sub verbis exhortantis incliadmonendi sunt pertinaces, atque aliter inconstantes. Illis dicendum est quod plus de se quam sunt sentiunt, et idcirco alienis consiliis non acquiescunt; istis vero intimandum est quod valde se despicientes negligunt, et ideo levi
Abbreviated transcription (Latin):
pler̃q inpaciencia asinu tͣnquillitatis excuter& : nequaquã p&ruᷤ
dicens. In abstinencia aũ pacienciã. De eẽ qͥppe abstinentib
pacienciã. p̃udit: que eis ut ess& ãmonuit. rursũ nͥ cogitacio¬
nes abstinentiũ ñ nunquã suꝑbie culpa transfiger&: paulus
minune dixxiss&. qui nõ manducat manducantẽ ñ uidic&. Qui
rurs ad alios loquens. du de astinentie uirtute gloriantium

Expanded text:
plerumque impatientia a sinu tranquillitatis excuteret, nequaquam Petruser adjungeret, dicens, in abstinentia autem patientiam; deesse quippe abstinentibus patientiam praevidit, quae eis, ut adesset, admonuit. Rursum nisi cogitationes abstinentium nonnunquam superbiae culpa transfigeret, Paulus minime dixisset: Qui non manducat, manducantem non judicet, qui rursus ad alios loquens, dum de abstinentiae virtute gloriantium
Abbreviated transcription (Latin):
ñ imitari qͥ sumꝰ. Nr̃a s̃ nimirũ. que &si imitari ñ possumꝰ: amatnꝰ in a¬
liis. & amanciũ fuĩt: que amant᷑ in nob. Hinc gͦ pensent inuidi cari¬
tas quante uirtutis÷: quȩ alieni laboris oꝑa nr̃a sine labore facit.
dicendũ itaq est: inuidis qr dũ se aliuore minime custodiunt:
inantiqu̾a uersuti hostiᷤ neqͥtiã demergunt᷑. de illo nãq scriptũ est.
Inuidia diaboli : mors intͣuit: in om̃em t̾rar̃. Quia eñi ipse celũ ꝑdidit:¬
cõdito hoĩ hoc uulidit:  dãpnationẽ suã ꝑditꝰ: adhuc alios ꝑdendo
cumul auit. ammonendis inuidi ut cognoscant quantis lapsib suc¬
crescenti ruine subiaceant: qr dũ liuorẽ acorde ñꝓiciũt. ad aꝑtas

Expanded text:
in aliis; et amantium fiunt quaeque amantur in nobis. Hinc ergo pensent invidi, charitas quantae virtutis est, quae alieni laboris opera, nostra sine labore facit. Dicendum itaque est invidis, quia dum se a livore minime custodiunt, in antiquam versuti hostis nequitiam demerguntur. De illo namque scriptum est: Invidia autem diaboli mors intcondito hoc homini invidit, et damnationem suam perditus adhuc alios perdendo cumulavit. Admonendi sunt invidi ut cognoscant quantis lapsibus succrescentis ruinae subjaceant, quia dum livorem a corde non projiciunt, ad apertas
Abbreviated transcription (Latin):
corruũt dũbona minime discernũt. qͥne quaquã que quando
agãt inspicuĩt. S plerq acta que ita ñdebuer̃ agere: recog¬
noscũt. quib sub auditoris spetie recte aput̃ salomonẽ dr̃. fili
sine cõsilio nichil facias: & post factũ ñ peniteb is. & rursũ lal¬
pebre tue p̃cedat̃ gressus tuo. Ialpebre qͥppe gressus p̾cedut̃:

Expanded text:
corruunt, dum bona minime discernunt. Qui nequaquam quae quando agant inspiciunt, sed plerumque acta quia ita non debuerunt agere cognoscunt. Quibus sub auditoris specie recte apud Salomonem dicitur: Fili, sine consilio nihil facias, et post factum non poenitebis . Et rursum: Palbebrae tuae precedant gressus tuo
Abbreviated transcription (Latin):
sequentẽ ferire ÷: furentẽ tranqͥlle exx qͥbusdã tangere. & quasi par
cendo suꝑare. Asa hel aũ ꝓtinꝰ occubuit: qr c̃õmote mentes dũ
& parci sibi metuut. ⁊ tue responsoꝵ racione inintimis sub tranquil¬
litate tangunt᷑. ab eo qđ se erexerãt statĩ cadũt. Quigͦ furo¬
ris sui abĩpetu sub lenitats ꝑcussione resili ũt: quasi sine ferro
moriunt᷑.¬

Expanded text:
ersequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam ersequentem ferire, est furentem tranquille ex quibusdam cendo superare. Asahel autem protinus occumbit: quia commotae mentes dum et parci sibi sentiunt, et tamen responsorum ratione in intimis sub tranquillitate tanguntur, ab eo, quod se erexerant, statim cadunt. Qui ergo a fervoris sui impetu sub lenitatis percussione resiliunt, quasi sine ferro moriunt
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ra. Qui audire cõtẽpsit ⁊ noluit declinare. Ecussit gͦ eũ abner
auersa hasta: in inguine. & trans fodit eũ & mortuus est. Cuiꝰ eñĩ
asael tipũ tenuit. nͥ eoꝵ quoᷤ uehem̃t̃ arripiens furor inp̃ceps duc̃:
qͥ in eodẽ furori inpetu tanto caute declinandist̃: quanto ⁊ insane
rapiunt᷑. Uñ & abner quisermone nr̃o patris lucerna dicit᷑. fugit quia doc¬
tor. lingua que suꝑnũ dĩ lum̃ indicat: eũꝑ abrupta furoris nñtẽ euiꝰ piã
ferri cõspicit. Qũq cõtra irascentẽ dissimulat uerborp iacula reddere
qͥfurentes repͥmere conant᷑ nequaqua se infurorẽ erigant. s quicquid
tranquillitatis est ostendãt. Quedã uͦ subtilit̾ ꝓferant. inqͥb in exobli¬
quo furentis animũ pũgant. Uñ & abner cucont᷑ ꝑsequentẽ sub¬
sistit. ñ eũ recta s aduersa hasta tranfedit. Ex mucrone quippe
ꝑcutere est impetu aꝑte increpacionis obiuare. Aduersa uͦ hasta ꝑ¬

Expanded text:
in terram. Qui contempsit et noluit declinare. Percussit ergo eum Abner aversa hasta in inguine, et transfodit eum, et mortuus est. « Cujus Asael typum tenuit, nisi eorum quos vehementer arripiens furor in praeceps ducit? qui in eodem furoris impetu tanto caute declinandi sunt, quanto et insane rapiuntur. Unde et Abner, qui sermone nostro patris lucerna dicitur, fugit, quia doctorum lingua, quae supernum Dei lumen indicat, cum per abrupta furoris mentem cujuspiam ferri conspicit, cumque contra irascentem dissimulat verborum jacula reddere, qui furentes reprimere conantur nequaquam se in furore erigant, sed quidquid est tranquillitatis ostendant, quaedam vero subtiliter proferant, in quibus ex obliquo furentis animum pungant. Unde et Abner cum contra persequentem subsistit, non eum recta, sed aversa hasta transforavit. Ex mucrone quippe percutere, est impetu apertae increpationis obviare: aversa vero hasta p
Abbreviated transcription (Latin):
aduersario ostendit Quan tanto ille sene labore suꝑat: quanto & ipsa
gradꝰ desidiosa mens in lapsũ casus impellit᷑. dũ ociosa uerba cauere
ne glegimꝰ ad noxia ꝑuenimꝰ. Ut pͥꝰ loqͥ aliena libeat. post modum
detractionib eoꝵuitã deqͥb loqͥt᷑. mordeat. Ad exx tremũ uͦ usq ad
aꝑtas linguas cõtumelias erũpat. H inc seminant᷑ stimuli. oriũt᷑ rixe.
accendunt᷑ faces odioꝵ pax extinguit᷑ cordiũ. Uñ bñ ꝑsalomonem
influxũ eloquii relaxare. Q uo cõtͣ &iã inbonã partẽ dr̃ iterũ.
A qua ꝓfunda uerba exore uiri. Quidimittat gͦ aquã capt̃÷ iurgioꝵ.¬

Expanded text:
ostendit. Quam tanto ille sine labore superat, quanto et ipsa  quosdam gradus desidiosa mens in lapsum casus impellitur, dum 55 otiosa cavere verba negligimus, ad noxia pervenimus; ut prius loqui aliena libeat, postmodum detractionibus eorum vitam de quibus loquitur mordeat, ad extremum vero usque ad apertas lingua contumelias erumpat. Hine seminantur stimuli, oriuntur rixae, accenduntur faces odiorum, pax exstinguitur cordium. Unde bene per Salomonem in fluxum eloquii relaxare. Quo contra et in bonam partem asserit, dicens: Aqua profunda, verba ex ore viri . Qui ergo dimittit aquam, caput
Abbreviated transcription (Latin):
ammonitio ad sp̃e reducat. Districte itaq cõtra illos diune
sentenciȩ ꝓ ferendest̃ : ut ad cognicione sui cõsiderata et̾̃na
añi aduersione reuocent᷑. Audiant enĩinse impletũ ẽẽ.
qđ scriptũ÷ Si cõtuderis stultũ inpila quasi ptisanas feriente
desuꝑ pilo. ñ auferet᷑ abeo stulticia eiꝰ. Cõt᷑ hos ꝓphoca dño¬

Expanded text:
admonitio ad spem reducat. Districte itaque contra illos divinae admonitio ad spem reducat. Districte itaque contra illos divinae sententiae proferendae sunt, ut ad cognitionem sui considerata aeterna animadversione revocentur. Audiant enim in se impletum esse quod scriptum est: Si confuderis stultum in pila, quasi ptisanas ferienti desuper pilo, non auferetur ab eo stultitia ejus Prov.
Abbreviated transcription (Latin):
filioꝵp inqͦ clamamꝰ abba pat̃. uñ idẽ doctor itũ dic̃. Ubi sp̃s dñi:
ibi lib̾tas. Sigͦ adhuc apraua accione formidata pena pib&.
ꝓfecto formidantis animũ nulla sp̃s libertas ten&. Nãsi penã nõme¬
tueret. culpã ꝓcul dubio ꝑpetrar&. Ignorat itaq mens grãm
libtatis: quã ligat seruitꝰ timoris. bona eñ ꝓ sem& ipsis amanda s̃:
& nõ penis cõpellentib exequenda. Naqui ꝓpterea bona facit. qr
tormentorp mala metuit uult nõ eẽ. qđ metuat. ut audent̃
illicita cõmittat. Uñ luce clariꝰ constat. qđ corã dõ admitut᷑:¬
ante cuiꝰ ocłos desiderio peccat᷑. a t cõtͣ hu quos abiniquitatib
nec flagella cõpescunt. tanto acriori inuectione feriendi st̃.
quanto maiori insensibilitate duruert. Perũq eñĩ sine dedig¬
nacione. dedignandis : sine de sꝑatione.: desꝑandis: ita dũ ta¬
xat ut & ostenfa des ꝑacio formidinẽ incuciat. & sub iuncta

Expanded text:
clamamus: Abba pater . Unde idem doctor iterum dicit: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Si ergo adhuc a prava actione formidata poena prohibet, profecto formidantis animum nulla spiritus libertas tenet. Nam si poenam non metueret, culpam proculdubio perpetraret. Ignorat itaque mens gratiam libertatis, quam ligat servitus timoris. Bona enim pro semetipsis amanda sunt, et non poenis compellentibus exsequenda. Nam qui propterea bona facit, quia tormentorum mala metuit, vult non esse quod metuat, ut audenter illicita committat. Unde luce clarius constat quod coram Deo iante cujus oculos desiderio peccatur. At contra hi, quos ab iniquitatibus nec flagella compescunt, tanto acriori invectione feriendi sunt, quanto majori insensibilitate duruerunt. Plerumque enim sine dedignatione dedignandi sunt, sine desperatione desperandi; ita duntaxat, ut et ostensa desperatio formidinem incutiat, et subjuncta
Abbreviated transcription (Latin):
quia ñ aduirtutẽ. s ad uicia etiã intribulatione ꝓruper̃.
es quippe dũ ꝑcutit᷑: ampliꝰ metallis ceteris sonitũ reddit. Qui
uersus est. inmedio fornacis. Stagnũ uͦ cũ ex arte cõponit᷑.
argenti speciẽ mentit᷑. Qui gͦ si mulationis uicio ñ ear&.
intribulacione: stagtiũ factus÷ inmedio fornacis. Ferro
aũ utit᷑. qui uite ꝓdximi insidiatꝰ. ferrũ itaq infornace ÷
qui nocendi maliciã ñ amittit in tribulacione. Ilubũ qͥp¬
pe ceteris metallis est gͣuiꝰ. Infornace qͥppe plubũ inuenit᷑.
qͥsic peccati sui ponđ̾e p̃mit᷑. ut &iã intribulacione positꝰ.
at̾renis desiderus ñ leuet᷑. Hinc rursũ scriptĩ: Qũmulto
labore sudatũ ess&x: ñ exiuit deo nimia rubigo eiꝰ: neq
ꝑigne. Ignẽ qui ppe nobis tribulacionis admou&: ut in nos
rubiginẽ uicioꝵp purg&e. S nec ꝑignẽ rubiginẽ amit¬
timꝰ: quando & int̾ flagella uicio nõ caremꝰ. Hinc ꝓphe¬

Expanded text:
ia non ad virtutem, sed ad vitia etiam in tribulatione proruperunt. Aes quippe dum percutitur, amplius metallis caeteris sonitum reddit. Qui versus est in medio fornacis; stannum vero cum ex arte componitur, argenti speciem mentitur. Qui ergo simulationis viin tribulatione, stannum factus est in fornace. Ferro autem utitur qui vitae proximi insidiatur; itaque in fornace est, qui nocendi malitiam non amittit in tribulatione. Plumbum quoque caeteris metallis est gravius; in fornace ergo illius plumbum invenitur qui sic peccati sui pondere premitur, ut etiam in tribulatione positus a terrenis desideriis non levetur. Hinc rursum scriptum est: « Multo labore sudatum est, et non exivit de eo nimia rubigo ejus neque per ignem; » ignem quippe nobis tribulationis admovet, ut in nobis rubiginem vitiorum purget, sed nec per ignem rubiginem amittimus, quando
Abbreviated transcription (Latin):
reuersi. hinc rurs att. Populus nõ est reuersꝰ ad ꝑcucientẽ se. hic
uoce Flagellantiũ ꝓpheta cõquerit᷑ dicens. ⁊ uraumꝰ babilonẽ:
& nõ est sanata. b abilon quippe curat᷑ nectam̃ adsanitatẽ redu¬
cit᷑: quando mens in praua accione cofusa uerba correctionis au¬
dit: Flagella correccionis ꝑcipit. & tam̃ adrecta salitas itinera
redire contẽpnit. hinc capti ĩ ista heliticũ ppłm. nec tunc abi¬
niquitate cõuersũ dñs apꝓbat dicens. Uersa est mͥ domꝰ isrł inscoriã

Expanded text:
reversi . Hinc rursum ait: Populus non est reversus ad percutientem se . Hinc voce flagellantium propheta conqueritur, dicens: Curavimus Babylonem et non est sanata . Babylon quippe curatur, nec tamen ad sanitatem reducitur, quando mens in prava actione confusa, verba correptionis audit, flagella correptionis percipit, et tamen ad recta salutis itinera redire contemnit. Hinc captivo Israelitico populo, nec tamen ab iniquitate converso Dominus exprobrat, dicens: Versa est mihi domus I
Abbreviated transcription (Latin):
supponere nõrecusaũ qd̃ ȩt̾na nos dulcedine de ebrians. insit sua
fellis a maritudinẽ accepit. qđ qͥ ꝓnobis patrẽ qu̾auis duunitate
et̃t ȩqualis ad orauit. sub irrisione ad oratus tacuit q̃ uitã mortius
p̃parans usq admortẽ ipsa uita ꝑuenit. Cur itaq aspũ credit᷑. ut
adõ hõ toler& flagella ꝓmalis. si tanta ds̃ ab hominib ꝑtulit mala
ꝓbonis : Aut quis sana intellegencia deꝑcussione sua ingͣtꝰ.
existit. Si ipse hunic sine flagella nõ exitt. qui hic sine peccato

Expanded text:
supponere non recusavit, quod aeterna nos dulcedine inebrians in siti sua supponere non recusavit, quod aeterna nos dulcedine inebrians in siti sua fellis amaritudinem accepit; quod qui pro nobis Patrem, quamvis divinitate esset aequalis, adoravit, sub irrisione adoratus tacuit; quod vitam mortuis praeparans, usque ad mortem ipse vita pervenit. Cur itaque asperum creditur, ut a Deo homo toleret flagella pro malis, si tanta Deus ab hominibus pertulit mala pro bonis? Aut quis sana intelligentia de percussione sua ingratus existat, si ipse hinc sine flagello non exiit, qui hic sine peccato
Abbreviated transcription (Latin):
ciorib uentris. q cũ e&x teriꝰ ꝑcutim᷑ ad peccatoꝵ nr̃oꝵꝑ memoriã
taciti afflicti reuocam̃: añ ocłos nr̃os cunctaq anobis sut male
gesta reducimꝰ ⁊ hoc ꝑqđ foras patim᷑. magis int̾ qd̵ fecimꝰ dolemꝰ. Un
sit ut int̾ aꝑta uulnera corporis ãpliꝰ nos abluat plaga secreta
uentris. qr sanat neqͥcias pͣi oꝑis occultũ uulnꝰ doloris. Ammo¬
nendisut ȩgri quatenꝰ patienciȩ uirtutẽ seruent ut ĩcessanter
quanta redeptor nr̃ abhis qͦscreauerit ꝑtulit mala consid̾ent.¬
qđ tot abiecta cõuiciorꝑ brobra sustinuit. qdemanu antiqͥ
h ostis captiuoꝵ cotidie aĩas rapiens insultanciũ alapas accepit
qđ aqua nos salutis diluens. aꝑfidorp sputi facien ñ abscõdit.
q̃ aduoca onẽ suã nos abet̾nis supplicus liberans to extꝰ flagella
tollerauit. qđ int̃ angłorꝵꝵ choros ꝑhennes nobis honores tribuens.
colaphos ꝑtulit. q apeccatorp nos pune tionib saluans. spinis capt̃

Expanded text:
itias diluit. Cum exterius percutimur, ad peccatorum nostrorum memoriam taciti afflictique revocamur, ante oculos nostros cuncta quae a nobis sunt male gesta reducimus, et per hoc quod foras patimur magis intus quod fecimus dolemus. Unde fit ut inter aperta vulnera corporis amplius nos abluat plaga secreta ventris, quia sanat nequitias pravi operis occultum vulnus doloris. Admonendi sunt aegri quatenus patientiae virtutem servent, ut incessanter quanta Redemptor ab his quos creaverat quod tot abjecta conviciorum probra sustinuit; quod de manu antiqui hostis captivorum animas quotidie rapiens, insultantium alapas accepit; quod aqua salutis nos diluens, a perfidorum sputis faciem non abscondit; quod advocatione sua nos ab aeternis suppliciis liberans, tacitus flagella toleravit; quod inter angelorum choros perennes nobis honores tribuens, colaphos pertulit; quod a peccatorum nos punctionibus salvans, spinis caput
Abbreviated transcription (Latin):
cor reptionis donũ idcirco balaã ñ obtinuit. q ad male dicendũ
ꝑgens uocẽ ñint̾e mutaũ. Ammonendis egri. ut cõsiderent quanti
sit muneris molestia corporał quȩ & amissa peccata diluit. &
cusse menti penitencie uulnera ĩ fligit. Uñ scriptũ ÷ Liuor
eñi liuor uulneris abstergit qr flagelloꝵ dolor. uł cogitatas
uł ꝑpetratas ne quicias diluit. Sol& uͦ uentris apellatione mes
accipi: qr sic̃ uenter cõsumit escas. ita mens ꝑtractando ex quo¬
quid curas. Quia eñi mens uent̾ dicit᷑: ea sentencia docet᷑.
quia scrptũ est Lucerna dñi. spiraculũ hominis: que inuestigat
secreta uentris. Acsi dicer&. diuini afflatus illuminario. eũ in
mentẽ hõis uenerit ea sibimo ipsi illuminans ostendit: quȩ an seĩ¬

Expanded text:
correptionis donum idcirco Balaam non obtinuit, quia ad maledicendum correptionis donum idcirco Balaam non obtinuit, quia ad maledicendum notescat. Admonendi sunt aegri, ut considerent quanti sit muneris molestia corporalis, quae et admissa peccata diluit, etcussae menti poenitentiae vulnera infligit. In Proverbiis enim livor vulneris absterget, quia flagellorum dolor vel cogitatas vel perpetratas nequitias diluit. Solet vero ventris appellatione mens accipi, quia sicut venter consumit escas, ita mens pertractando excoquit iras. Quia enim venter mens dicitur, ea sententia docetur, qua scriptum est: « Lucerna Domini spiraculum hominis, quae investigat omnia secreta ventris ; » ac si diceret: Divina afflatus illuminatio cum in mentem hominis venerit, eam sibimetipsi illuminans ostendit, quae ante
Abbreviated transcription (Latin):
cũ insuis excessib cõp̃bendũt᷑. Capt̃ eñĩ ericu cernit᷑: qr qͦ ini¬
cio ad culpã peccater accesserit uidet᷑. Pedes ericu conspiciunt᷑.
qr qͥbus uestigiis neqͥeia sit ꝑpaerata cognoscit᷑: & tẽ ad ducti repen¬
te ex cusacionib impura mens intrors pedes colligit: qe tẽ iniquita¬
tis sue uestigia abseondit. Capt̃ subtrahit ꝙ miris defensionib
nec inchoasse se malũ aliquid ostendit & quasi sꝑa inmanu tenẽ¬
tis reman&. qr his qͥcorripit cũctaq iã cognouerat subtto amit tens.
inuolutũ intͣ conscientiã peccatorẽ ten&. & qͥtotũ ia dephendendo
uidenat t̃gi uersacione prauȩ defensionis illusus totũ parit̃ ignonit.
Foueã gͦ ericuꝰ ht̃ inreꝓbis: qr m̃tis maliciose duplicitas sese intra se
colligens abscõdit intenebris defensionis. Audiant inpuri q scriptũ ÷¬
Qui ãbulat siplicit̾. ambulat cõfident̃. Fi dutia qͥppe magne se¬
curitatis ÷ : siplicita actionis. audiant qđ sapientis ore dr̃.

Expanded text:
 cernitur, quia quo initio ad culpam peccator accesserit videtur. Pedes ericii conspiciuntur, quia quibus vestigiis nequitia sit perpetrata cognoscitur, et tamen adductis repente excusationibus impura mens introrsus pedes colligit, quia cuncta iniquitatis suae vestigia abscondit. Caput subtrahit, quia miris defensionibus nec inchoasse se malum aliquod ostendit. Et quasi sphaera in manu tenentis remanet, quia is qui corripit, cuncta quae jam cognoverat  intra conscientiam tenet peccatorem; et qui totum jam deprehendendo viderat, tergiversatione pravae defensionis illusus, totum pariter ignorat. Foveam ericius habet in reprobis; quia malitiosae mentis duplicitas sese intra se colligens abscondit in tenebris defensionis. Per Habacuc pliciter, ambulat confidenter . Fiducia quippe magnae securitatis est simplicitas actionis. Audiant quod sapientis ore dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Lit̃ amonendis mansueti. atq alit̃
iracũdi. Nõnũqu̾a nãq mansueti cũ p̃sut̃: uicinũ & quasi iux¬
ta positũ torporẽ desidie paciunt᷑. & pler̃q nimia dissolucione
lenitatis ultͣ quã necesse est iugorẽ districtionis cmolliunt.
At cõtͣ iracũdi cũ regiminũ loca ꝑcipiũt. qͦ inpellente ire
inmentis uesaniã deuolũitt᷑. Co &iã subditoꝵp uitã dissipata
qͥetiᷤᷤ tranquillitate cõfundũt. Quoscũ furor agit inp̃ceps. ig¬

Expanded text:
Aliter admonendi sunt mansueti, atque aliter iracundi. Nunnunquam enim mansueti cum praesunt, vicinum et quasi juxta positum torporem desidiae patiuntur. Et plerumque nimia resolutione lenitatis, ultra quam necesse est vigorem districtionis emolliunt. At contra iracundi cum regiminum loca percipiunt, quo impellente ira in mentis vaesaniam 57 devolvuntur, eo etiam subditorum vitam dissipata quietis tranquillitate confundu
Abbreviated transcription (Latin):
imitari noluer̃. A monendis inuidi. ut ꝑpendãt quantȩ cecitatis s̃: qͥ alieno
ꝓuectu deficũt. aliena exultacione c̃tabescũt: quante infelicitatis s̃.
qͥ melioratione ꝓximi deteriores fuit. dũq augm̃ta aliene ꝓꝑitatis aspiei¬
ut: ap̃sem& ipsos ancxie afflicti cords si peste moriunt᷑. Quia istis
infeliciꝰ qͦs dũ conspecta felicitas affic̃ : pena neqͥores reddit. Alior ꝑ uͦbona
sic̃ multa m̃bra uno continent᷑ incorpore. Quȩ ꝑ officiũ qͥdẽ diũsas :

Expanded text:
 alieno provectu deficiunt, aliena exsultatione contabescunt. Quantae infelicitatis sunt, qui melioratione proximi deteriores fiunt; dumque augmenta alienae prosperitatis aspiciunt, apud semetipsos anxie afflicti, cordis sui peste moriuntur. Quid istis infelicius, quos dum conspecta felicitas afficit, poena nequiores reddit? Aliorum vero bosicut multa membra uno in corpore: quae per officium quidem divers
Abbreviated transcription (Latin):
sannabo cũuobis qđ timebatis aduenerit. & rarsũ. Tũc inuocabũt
me & ñ exaudiã. E ane cõsurgent. & non inuenient me. Salus itaq
corporis. quando ad bene oꝑandũ accepta despicit᷑. quanti sit mune¬
ris anissa sentit᷑. & infructuose ad ultimũ querit᷑. quȩ congruo
concessa tẽꝑe utilit̃ ñ habet᷑. Un bñ ꝑsalomonẽ dr̃. Nedes aliens¬

Expanded text:
obis quod timebatis advenerit . Et rursum: Tunc invocabunt me, et non exaudiam; mane consurgent, et non invenient me . Salus itaque corporis quando ad bene operandum accepta despicitur, quanti sit muneris amissa sentitur. Et infructuose ad ultimum quaeritur, quae congruo concessa tempore utiliter non habetur. Unde bene per Salomonem rursum di
Abbreviated transcription (Latin):
gat diligit. flacellat om̃em filiũ quẽ recipit hie psalmista
ex clamas ait. Si iustus fuero ñleuabo capt̃. saturꝰ afflictione
& miseria. dicendũ ÷ egris. ut si celestẽ patriã suã crediit. neces¬
sario inhac labores uelud ĩ aliena pacitant᷑. hinc ÷ enĩ qđ lapides
extra tonsisũt ut in constructione tẽpli dñi absq ullo mallei
cõcordia caritatis lig&. Ammonendis egri: ut considerent
ꝓꝑcipiendis t̾renis hereditatib. quã dura carnales filios discipli¬
plicia uitant᷑ : hinc &enĩ paulꝰ att. P atres quidẽ carnis nr̃e
habuimꝰ eruditores areerbe & reuerebamꝰ eos: ñ multo magi

Expanded text:
gat, flagellat autem omnem filium quem recipit . Hinc Psalmista exclamans, ait: Si justus fuero, non levabo caput, saturatus afflictione et miseria . Dicendum est aegris, ut si coelestem patriam, suam credunt, necessario in hac labores velut in aliena patiantur. Hinc est enim quod lapides extra tunsi sunt, ut in constructione templi Domini absque mallei concordia charitatis liget. Admonendi sunt aegri, ut considerent pro percipiendis terrenis haereditatibus quam dura carnales filios discipliplicia vitantur? Hinc etenim Paulus ait: Patres quidem carnis nostrae habuimus eruditores, et reve
Abbreviated transcription (Latin):
pͥa ẽocupiscat. Sic ꝓximorũ facta diligendo laudent: ut ea
&ia imitando multiplicent. nesi in ħ p̃sentiᷤᷤ uitȩ studio ad cer¬
tam̃ alienũ deuoti fautores. s pigri spectatores assis tũt: Bo
post certam̃ sine brauio remaneat qͥnc̃ ĩ certamine ñ laborant:
& tc eorp palmas afflicti respiciũt: inqͦrũ nunc laborib otiosi ꝑdurãt.
siea quȩ diligimꝰ. inquantũ possumꝰ ñ imitam᷑. Dicendũ ÷ itaq beniuols:¬

Expanded text:
pria concupiscant. Sic proximorum facta diligendo laudent, ut ea pria concupiscant. Sic proximorum facta diligendo laudent, ut ea etiam imitando multiplicent, ne si in hoc praesentis vitae stadio ad certamen alienum devoti fautores, sed pigri spectatores assistant, eo post certamen sine bravio remaneant, quo nunc in certamine non laborant; et tunc eorum palmas afflicti respiciant, in quorum nunc laboribus otiosi per durasi ea quae diligimus, in quantum possumus non imitamur. Dicendum itaque es
Abbreviated transcription (Latin):
q ẽ mouere impsa cõtumeliarũ iaculacione ñ potuit: ab aꝑto cer¬
tamine interim qͥesceis. ⁊ scereta subgestione cogitationẽ lacescens.
aptũ deceptionis tempꝰ inqͥrt. Quia eñĩ plerq publicũ bellũ ꝑ¬
dididt: ad exereendas oeculte insidias ex ardeseit. Quietis nãq:
mbilia ostendit. T ãtoq mñte merore ẽtbat: ut pler̃q uir sapiens.
illa se equanimit̾ tolerasse: post iuetoriã captiuus erubesca ⁊.
Seq ñ retus se cõtumelias doleat. & deteriora rependere. si oc ea¬
subtra hit. selenit̃ ueniens rediuiua febriᷤᷤ occidit. a monendis
suꝑatũ ĩ sidiari meniis mentiᷤᷤ ĩ tendat ut langorẽ plus se serpen¬
te timeant. ne hostiᷤ callidꝰ eo in deceptione. post modũ maiori
exultacione gaudeat: qͦilla dudũ cͥtͣ se rigida colla. post uc¬
toriã calcat.
it̃ amonendis bene uoli: atq alit̃ iniuidi. Aminonendis
ñaq beniuoli ut sic alienis bonis c̃gaudeant. quatenꝰ habere & ꝓ¬

Expanded text:
ia commovere in ipsa contumeliarum jaculatione non potuit, ab aperto certamine interim quiescens, et secreta suggestione cogitationem lacescens, aptum deceptionis tempus inquirit. Quia enim publico bello perdidit, ad exercendas occulte insidias exardescit. Quietis namquerabilia ostendit; tantoque mentem moerore conturbat, ut plerumque vir patiens illa se aequanimiter tolerasse post victoriam captivus erubescat, seque non reddidisse contumelias doleat, et deteriora rependere, si occasubtrahit, sed leviter veniens recidiva febris occidit? Ille ergo superatum insidiari moeniis mentis intendant; ut languorem plus reserpentem timeant, ne hostis callidus eo in deceptione postmodum majori exsultatione gaudeat, quo illa dudum contra se rigida colla victorum calcat.iter admonendi sunt benevoli, atque aliter invidi. Admonendi namque sunt benevoli, ut sic alienis bonis congaudeant, quatenos habere pro