comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nitentia ante lata. & peccatoꝵ remissio pos¬
tulatur. in ordine huius numeri collocatur
Tribus uero psalmoꝵ liber quinquagesimis
continetur. & hoc ex ratione & numero be¬
tae illiꝰ nr̃ae expectationis existit. Qui enĩ
singularũ quinquagesimarum consumma¬
tionem diligenter aduertet ꝓuidentiam
dispositoꝵ in hunc ordinem psalmoꝵ cum
dispensatione nr̃ae salutis conuenire reppe¬
riet. Primo siquidem in nouũ hominem ꝑ pec¬
catoꝵ remissionem renascimur. Deinde post
poenitentiae remissionem regnum dñi futu¬
rum in scȩ illius ciuitatis ierusalem tẽpora
speramus. Ad ultimum consummata in nos
tae litterae formati ligni sonora conca ui¬
tas. obesum uentrẽ in superiorib habens ubi
cordarũ fila religata disciplinabiliter plec tro
ꝑcussa suauissimam dicunt᷑ redđe cantilenam.
Hiuic cr̃tharae positio uidetur ẽẽ contraria: dũ
qđ ista in io contin& illud conuersa uice gestat

Expanded text:
nitentia antelata, et peccatorum remissio posnitentia antelata, et peccatorum remissio postulatur, in ordine hujus numeri collocatur. Tribus vero Psalmorum liber quinquagesimis continetur, et hoc ex ratione et numero beatae illius nostrae exspectationis existit. Qui enim singularum quinquagesimarum consummationem diligenter advertat providentiam dispositorum in hunc ordinem psalmorum, cum dispensatione nostrae salutis convenire reperiet. Primo siquidem in novum hominem per peccatorum remissionem renascimur. Deinde post poenitentiae remissionem, regnum Domini futurum in sanctae illius civitatis Jerusalem tempora speramus, ad ultimum conta litterae formati signi, sonora concavitas, obesum ventrem in superioribus habens, ubi chordarum fila religata disciplinabiliter, plectro percussa, suavissimam dicuntur reddere cantilenam. Huic citharae positio videtur esse contraria, dum quod ista in imo continet, illud conversa vice gestat
Abbreviated transcription (Latin):
dinem redigerent. singulis quibusq numeris
p efficientia & abso lutione ꝑ fectis ꝑ fectum¬
& efficientem psalmoꝵ ordinem deputantes.
Deniq: t̃c̃ius psalmus scđm historiam quinqua¬
gesimo posterior est: sed certi sacramenti gr̃a
p̃latus. Quinquagesimꝰ quoq psalmus iuxta
historiam quinquagesimo posterior est. sed
certi gr̃a sacram̃ti p̃latus. Quinqua gesimus
quoq: psalmus iuxta historiam quinqua gesimo
posterior est. sed quinquagesimi numeri uir¬
tus & ꝑfectio exigebat. & doẽc idumei in poe¬
nitens in dauid odium. anterius post poni &
posteriorem ante ferri: ut remissio peccatoꝵ
collocaret᷑ in numero quinquagesimo. & pena
ꝑfidiae numerum constitute remissionis exce¬
dens carer uenia. cũ tẽpus & numerũ pęni¬
tentiae ꝑdidiss&. Nam cũ quinquagesimo in
quo est sabbatum sabbatorꝰ scđm iubelei an¬
ni p̃formationem peccatoꝵ remissio sit consti¬
tuta : constanter hic psalmus in quo est poe¬

Expanded text:
dinem redegerunt, singulis quibusque numeris dinem redegerunt, singulis quibusque numeris pro efficientia sua et absolutione perfectis et efficientem psalmorum ordinem deputantes. Denique tertius psalmus secundum historiam, quinquagesimo posterior est, sed certi sacramenti gratia praelatus: quinquagesimus quoque psalmus juxta historiam, quinquagesimo primo posterior est: sedenti gratia praelatus: quinquagesimus quoque psalmus juxta historiam, quinquagesimo primo posterior est: sed quinquagesimi primi numeri virtus et perfectio exigebat, et Doeg Idumaei impoenitens, in David odium anterius postponi, et posteriorem auteferri, ut remissio peccatorum collocaretur in numero quinquagesimo: et poena perfidiae numerum constitutae remissionis excedens careret venia, cum tempus et numerum poenitentiae perdidisset. Nam cum quinquagesimo, in quo est sabbatum sabbatorum, secundum Jubilaei anni praeformationem peccatorum remissio sit constituta, constanter hic psalmus, in quo est poe
Abbreviated transcription (Latin):
braicus. sephe ar te allim quod int̃pretatur uolu¬
men ymnoꝵ. apostolicae auctoritati congruens
non plures libros sed unũ uolumen ostendit.¬
tem rlarus. e his aut qui sine auctoꝵ nomi¬
nibus sub diuersis suꝑ scriptionibus habent᷑ anti¬
quoꝵ uiroꝵ ista traditio est : quod ex eo psalmo
cuius auctor in suꝑ scriptione habet᷑ illi qui suc¬
indiscretũ apud hebreos numerũ eẽ psalmors.
sed sine ordinis ad notatione ẽẽ conscriptos
Non enim illic primus aut scđs aut tertius aut
quinquagesimus aut centesimus p̃notantur: sed
sine discrimine aliquo ordines numeriq ꝑmix¬
a sunt. Etra enim ut antiqui traditores ferunt
ores scđm morsi traditionem ad custodiam legis
& doc trinam in sr̃nagoga manentes : postea quã
illis a rege ptolomeo transferendȩ ex hebreo
in grecum sermonem totius legis cura man¬
data est : spiritali & cęlesti scientia uir tutẽ
psalmoꝵ in telligentes. in numerũ eos atq or¬

Expanded text:
braicus, SEPHAR THALLIM  , quod interpretatur, volumen hymnorum, Apostolicae auctoritati congruens, non plures libros, sed unumbraicus, SEPHAR THALLIM  , quod interpretatur, volu» Item Hilarius: « De his autem qui sine auctorum nominibus sub diversis superscriptionibus habentur, antiquorum virorum ista traditio est, quod ex eo psalmo cujus auctor in superscriptione praeponitur, qui indiscretum apud Hebraeos numerum esse psalmorum, sed sine ordinis adnotatione esse conscriptos. Non enim illic primus, aut secundus, aut tertius, aut quinquagesimus, aut centesimus praenotantur, sed sine discrimine aliquo ordines numerique permixti sunt. Esdra enim, ut antiqui traditores ferunt, ores secundum Moysi traditionem ad custo doctrinae in synagoga manentes, postea quam illis a rege Ptolomaeo transferendae ex hebraeo in graecum sermonem totius legis cura mandata est, spiritali et caelesti scientia uirtutes psalmorum intellegentes in numerum eos atque or
Abbreviated transcription (Latin):
attendit᷑. donec alios secum in sempit̃nam mor¬
tem ꝑtrahat qui homini stanti lapsus inuidit
& ab aliis triumphantib in fine dicat᷑. Ubi. ẽ.
mors contentio uia. ubi est mors aculeus
tuus: Sed neq facilius ab inimico deicim᷑.¬
quam cũ eum suꝑbiendo imitam᷑: nec uehem̃ tius
eũ ꝓsternimus quã cũ humilita te dñm seqͥmur.
nec acriores ei dolores infigimꝰ. quã cũ plagas
peccatoꝵ nr̃oꝵ confitendo & poenitendo sanamꝰ¬

Expanded text:
attenditur; donec alios secum in sempiternam morattenditur; donec alios secum in sempiternam mortem pertrahat, qui homini stanti lapsus invidit, et ab aliis triumphantibus in fine dicatur: Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus ? Sed neque facilius ab inimico dejiciquam cum eum superbiendo imitamur; nec vehementius eum prosternimus, quam cum humilitate Dominum sequimur; nec acriores ei dolores infligimus, quam cum plagas peccatorum nostrorum confitendo et poenitendo sanam
Abbreviated transcription (Latin):
quantũ possumus imitam᷑ ñ peccamus. & filii
dĩ sumus : in quantũ aũt ex occasione carnalis
infirmitatis quia non dũ morte resoluta non¬
dum resur rectione mutata est motus rep̃hen¬
sibiles im probiq surrepunt peccamꝰ quod fateri
uos conuenit ne dura ceruice non languoris
nr̃i sanitatẽ sed dampnationẽ suꝑbiae meream̃
Unde utrũq uerissime scriptũ est. Et qui natus est
ex dõ non peccat. & quod in eadẽ epła legimꝰ.¬
si dixerimꝰ quia peccatũ non habemꝰ : nos ipsos de¬
cipimus. & ueritas in nobis non est. Illud enim
ex primitiis noui hominis hoc ex reliqui is uete¬
ris dictũ est. Utrũq enĩ agimꝰ in hac uita. Pau¬
latim aut nouitas ascendit. Quȩ paulatĩ uetus¬
tate recedente succedit. Cũ uero utrũq agit᷑. in
stadio sumus. Nec solum ꝑcutimus aduersari¬
um bonis operibus: sed etiam peccata in cautius
euitando ꝑcutim᷑. neq nunc quis nr̃m uicerit
sed quis crebrius feriat. qͥs foraus confligat

Expanded text:
 peccamus, sed filii Dei sumus: in quantum autem ex occasione carnalis infirmitatis, quia nondum morte resoluta, nondum resurrectione mutata est, motus reprehensibiles improbique subrepunt, peccamus. Quod utique fateri nos convenit; ne dura cervice, non languoris nostri sanitatem, sed damnationem superbiae mereamur. Unde utrumque verissime scriptum est: et, Qui natus est ex Deo, non peccat ; et quod in eadem JoanniSi dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos decipimus, et veritas in nobis non est . Illud enim ex primitiis novi hominis, hoc ex reliquiis veteris dictum est: utrumque enim agimus in hac vita. Paulatim autem novitas accedit, et paulatim vetustate cedente succedit. Cum vero utrumque agitur, in stadio sumus; nec solum percutimus adversarium bonis operibus, sed etiam peccata incautius evitando percutimur. Neque nunc quis nostrum vicerit, sed quis crebrius feriat, quis fortius confligat
Abbreviated transcription (Latin):
secuti. & maxime apłoꝵ. qui semꝑ in nouo testa¬
mento psalmoꝵ librum nominant: unũ uolum̃
adserimus. Psalmos quoq om̃s eoꝵ testamur auc¬
toꝵ qui ponuntur in titulis. dauid scilic&. &
asaph. & idithun. & filioꝵ chore. & eman. ez raitȩ
mor̃si & salomonis. & reliquor quos esdras uno
uolumine cõp̃hendit. Nam & titulus ipse he

Expanded text:
secuti, et maxime apostolorum, qui semper in Novo Testasecuti, et maxime apostolorum, qui semper in Novo Testamento Psalmorum librum nominant, unum volumen asserimus. Psalmos quoque omnes eorum testamur auctorum, qui ponuntur in titulis, David scilicet et Asaph, et filiorum Chore, Eman Ezraitae, Moysi et Salomonis, et reliquorum, quos Esdras uno volumine comprehendit. Nam et titulus ipse He
Abbreviated transcription (Latin):
n primo libro paralipomenon legitur. cũ ꝓpħa
dauid deuota dño aetate senuis s& quatuor mi¬
lia iuuenum ex israhelitico populo delegisse:
qui psalmos quos ipse dñi aspiratione ꝓtulerat
organis. cr̃tharis nablis. timpanis. cr̃mbalis.
tubis. ppria uoce in magnam iocundita tẽ
suꝑnę grae ꝑsonarent. Ex quo numero indita
nomina frequent̃ in titulis inuenimus. ut idi¬
thun. a saph. filii chore. & his similia: non ꝗd
ipsi ut quidam uolunt auctores fuere psalmoꝵ.
sed qm̃ p̃positi artificib administratores earum
rerum ꝓbabiles ex titerunt. ut honorẽ de tali
cõmemoratione sumerent qui officio scõ deuotis
mentib seruiebant: maxime quia & nomina
eoꝵ intellectus rerum congruos indicare nos¬
cuntur. Aaec cassiodorus. tem ieronimus
cio inquit quosdam putare. psalteriũ in quinq
libros eẽ diuisum : ut ubicumq apud . Lxx. in
est fiat fiat finis libroꝵ sit. ꝓ quo in ebreo legi¬
tur amen. amen. Nos aut̃ hebreoꝵ auctoritatẽ

Expanded text:
n primo libro Paralipomenon legitur, cum propheta David devota Domino aetate senuisset, quatuor millia juvenum ex Israelitico populo delegisse, qui Psalmos, quos ipse Domini aspiratione protulerat, organis, citharis, nablis, tympanis, cymbalis, tubis, propria voce in magnam jucunditatem supernae gratiae personarent. Enomina frequenter in titulis invenimus, ut Idithun, Asaph filii Core, et his similia, quia non ipsi ut quidam volunt auctores fuere psalmorum, sed quoniam praepositi artificibus administratores earum rerum probabiles exstiterunt, ut honorem de tali commemoratione sumerent, qui officio sancto devotis mentibus serviebant. Maximeque et nomina earum intellectus rerum congruos indicare noscuntur. Haec Cassiodorus. Item Hieronymus: « Scio, inquit, quosdam putare Psalterium in quinque libros esse divisum, ut ubicunque apud Septuaginta est, Fiat, fiat, finis librorum sit, pro quo in Hebraeo legitur, Amen, amen. Nos autem Hebraeorum auctoritatem
Abbreviated transcription (Latin):
sed futura p̃nuntians. Non enĩ ait qđ fecerim. sed ut
faciam: siue ut facerem uoluntatẽ tuam. Ad illud
hȩc sententia referenda est. qđ in primis partib eiꝰdẽ
libri scriptũ est. Erunt duo in carne una. Qđ sacram̃

Expanded text:
sed futura praenuntians non enim ait, quod fecerim; sed, «ut sed futura praenuntians non enim ait, quod fecerim; sed, «ut faciam,» sive, «ut facerem voluntatem tuam»; ad illud haec sententia referenda est, quod in primis partibus ejusdem libri scriptum est, «Erunt duo in carne
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ait suꝑ caelum. & una t̾ra ex multis t̾̃ris. Nam &
orbem t̾rae & orbem t̾rarũ quotidiana consuetu¬
dine dicimꝰ. & qui ait scriptũ est in libro psalmor &
quã quã mos loquendi sic se habeat ut unũ ẽẽ librũ
in sinuare uoluisse uideat᷑. tam̃ responderi potest in
libro psalmoꝵ ẽẽ dictũ in aliquo libro eoꝵ quinq
qđ in usu locutionis usq ad eo uł non est uel raro est:
ut etiam duodecim ꝓpħarũ unũ librũ eẽ ideo ꝑsua¬
det᷑. quia similit̾ legit᷑ sicut scriptũ est in libro ꝓpħa¬
rum. Sunt etiã qui uniuersas om̃ino scripturas cano¬
nicas unũ librũ uocent qđ ualde mirabile & diuina
unitate concordent. & hinc ẽẽ dictũ. In capite libri
scriptũ est de me. ut faciã uoluntatẽ tuã : ut sic
intelligat᷑. ꝑ filiũ pater fecisse mundũ. Cuius condi¬
tionis principiũ scripturarũ est in libro geneseos. uel
magis quia ꝓphetia uidet᷑ eẽ. non facta narrans.

Expanded text:
n ait, super coelum, et una terra ex multis terris. Nam et orbem terrae, et orbem terrarum, quotidiana consuetudine dicimus. Et qui ait, «Scriptum est in libro Psalmorum,» quanquam mos loquendi sic se habeat, ut unum esse librum insinuare voluisse videatur; tamen responderi potest, «in libro Psalmorum» esse dictum, In aliquo libro eorum quinque: quod in usu locutionis usque adeo vel non est, vel raro est, ut etiam duodecim Prophetarum unum librum esse ideo persuadeatur, quia similiter legitur, «Sicut scriptum est in libro Prophetarum» . Sunt etiam qui universas omnino Scripturas canonicas unum librum vocent, quod valde mirabili et divina unitate concordent: et hinc esse dictum, «In capite libri scriptum est de me, ut faciam voluntatem tuam;» ut sic intelligatur per Filium Pater fecisse mundum, cujus conditio principium Scripturarum est in libro Geneseos. Vel magis quia prophetia videtur esse, non facta narrans,
Abbreviated transcription (Latin):
ut faciam uoluntatẽ tuam. Sequit᷑ enĩ. Ds̃ meus uolui:
& legem tuã in medio cordis mei. De ipso quippe
accipit᷑ ꝓpħatus in capite libri huiꝰ psalmus ipse
primus . Beatus uir qui non abiit in consilio im¬
pioꝵ. & in uia peccatoꝵ non stetit. & in cathe¬
dra pestilentiae non sedit. Sed in lege dñi uolun

Expanded text:
ut faciam voluntatem tuam:» sequitur enim, «Deus meus, volui, et legem tuam in medio cordis mei.» De ipso quippe accipitur prophetatus in capite libri hujus psalmus ipse primus, «Beatus vir qui non abiit in consilio impiorum, et in via peccatorum non stetit, et in cathedra p
Abbreviated transcription (Latin):
ors dñi nr̃i iħu xp̃i ñ fuit in anima sed in carne so
ma. In anima ꝓpt̃ peccatũ. in carne propter pęnã pec¬
cati. Ille uͦ quia peccatũ ñ habuit in anima. ñ est mortuus
nisi tantũ in carne. & hoc ꝓpt̃ similitudinẽ carnis pecca¬
eius. & resurrectio eiꝰ. Mors carnis nr̃ae & resurrectio eiꝰ.
Mors animae nr̃ae & resurrectio eiꝰ. Duas mortes nr̃as.
& duas resurrectiones nr̃as. Duas & duas. iIII. Uña mor

Expanded text:
ri Jesu Christi, non fuit in anima, sed in carne solma. In anima, propter peccatum; in carne vero propter poenam peccati. Ille vero, quia peccatum non habuit, in anima non est mortuus, nisi tantum in carne. Et hoc propter similitudinem carnis peccaejus et resurrectio ejus mors carnis nostrae, et resurrectio ejus mors animae nostrae et resurrectio est. Duas mortes nostras, et duas resurrectiones nostras, duo et duo quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
p dieb positi st̃. Quadraginta & ui. dieb dcunt
formari in fantẽ in utero. & subinde in diem parcuritionis
auc mentari. Quadragies sexies quippe seni. fuint cc ixxui
qui faciunt menses . UIIII. & dies .x. Cõputa ergo ab .uiii
&ł aprilis quando passus est dñs. tunc etiam creditur
fuisse conceptꝰ. usque indiem .UIII. be ł ianr̃ii. & reppe¬
ries dies .cC IXXUI. qui constant ꝑ senariũ numerum
dies .ccclxO.¬

Expanded text:
it: Quadraginta sex diebus dicunt formari in utero et subinde usque in diem parturitionis augmentari. Quadragies sexies qui faciunt menses novem et dies decem. Computa ergo ab octavo kal. Aprilis, quando passus est Dominus, tunc etiam creditur fuisse conceptus usque in diem VIII Kal. Januarii, et reperies dies CCLXXVI, qui constat per senarium numerumdies CCCLX
Abbreviated transcription (Latin):
fecit ds̃ caelum & t̾ram. Filius dĩ natura est filius ñ ad¬
optione. Sic enim scriptũ est. Ex utero inquit ante luci¬
ferũ genui te. Non ds̃ pater uterũ hab& sicut & nos.
aut corporeus eẽ credendus est. sed ꝑ uterũ substantiã
in telligi uoluit de qua natus est filius

Expanded text:
em separamus. Igitur Filius Dei natura est Filius, non adoptione. Sic enim scriptum est: Ex utero, inquit, ante luciferum genui te . Non quod Deus Pater uterum habeat sicut nos, aut corporeus esse credendus sit; sed per uterum substantiam intelligi voluit, de qua natus est Filius
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo illud intelligendũ est qđ legit᷑. sicut pat̾ ui¬
tam hab& in senet ipso. sic dedic & filio uitam ha
a nullo genitũ ẽẽ. ita a nullo uitam accepisse.¬
Dedit pãt̃ filio uitam gignendo: ñ qđ priꝰ fuerit
filius sine uita & postea acceꝑit uitã sicut nos qͥ
ꝑ peccatũ amisimus uitã. & ꝑ gr̃am saluatoris

Expanded text:
ligendum est, quod legitur, Sicut Pater vitam habet in semetipso, sic dedit et Filio habere a nullo genitum esse, a nullo vitam accepisse.Dedit Pater Filio vitam gignendo: non quod prius fuerit Filius sine vita, et postea acceperit vitam; sicut nos qui per peccatum amisimus vitam,
Abbreviated transcription (Latin):
fuit in uentre cȩa. trib dieb & trib noctibus: ita
erit filiꝰ hominis in corde t̾rae trib dieb & trib
noc tibus. Ap proba gͦ qͦ modo fuerit in inferno tri¬
bus dieb & trib noctib cũ die sexto sabbati quȩ . ẽ.
parasceue hora nona emiserit sp̃n. Et prima sab¬
bati ante lucẽ quȩ est dñica surrexerit. Eoce non stꝰ
tres dies pleni nec tres noctes.

Expanded text:
fuit in ventre ceti tribus diebus et tribus noctibus, ita erit et Filius hominis in corde terrae tribus diebus et tribus noctibus . Approba ergo quomodo in inferno fuerit tribus diebus, et tribus noctibus, cum die sexta sabbati quae est parasceve, hora nona emiserit spiritum, et prima sabbati ante lucem quae est Dominica, resurrexerit. Ecce non sunt tres dies pleni, nec tres noctes.
Abbreviated transcription (Latin):
uia noluit in ea clarificatione discipulis suis¬
apparere. quod ñ possent oculis illam clarita¬
ger& quando transfiguratus est in monte discipuli
sui eum uide ñ potuerunt. sed p̃timore in t̾ram cecider̃
ioħs aũt sexta. cui potius credendũ est ex his duo¬
bus : RPS. Et ille uerũ dixit. & iste similiter.
Igit᷑ hora t̃cia clamauer̃ pilato uidȩi crucifige cruci

Expanded text:
 noluit in ea clarificatione discipulis apparere , quia non possent oculis talem claritageret, quando transfiguratus est in monte, discsui eum videre non potuerunt, sed prae timore in terram ceciderunt; , Joannes autem sexta ; cui potius credendum est ex his duobus? RESP. Et ille verum dixit, et ille similiter. Nam hora tertia clamaverunt Pilato Judaei: Crucifige, c
Abbreviated transcription (Latin):
urpe quid ausurus te sine teste ame.
ita perit. morus gła non moritur.
Q uod facturus eris dicere distuleris.
rus est si mecuas uincere qđ nequeas.
C un uere obiurges sic in imice uiuas.
Cum falso laudes tunc & amice noces.
il nimium satis hoc ne sit & hoc nimiũ¬

Expanded text:
urpe quid ausurus, te sine teste time: Vita perit, mortis gloria non moritur. Quod facturus eris, dicere sustuleris. Crux est, si metuas, vincere quod nequeas. Cum vere objurgas, sic inimice juvas. Cum falso laudas, sic et amice noces. Nil nimium satis est, ne sit et hoc nimiu
Abbreviated transcription (Latin):
uomodo enim serpens loqui poterat in para dr̃ so
cũ aliqͦd appareat irrationabile ẽẽ animal:
erpens ꝑse loqui ñ poterat. quia ñ hoc acreatore
acceperat. As sumpsit enĩ nimirũ illũ diabolus
utens eo uelut organo ꝑ qͦd arciculatũ id est sensua
lem sonũ emit ter&. ꝑ illũ nempe uerba faciebat &
tam̃ hoc ille etiam nesciebat. Natura gͥ rationis ser¬

Expanded text:
uomodo serpens loqui poterat in paradiso, cum aliquibus pateat irrationabile esse animal? Serpens per se loqui non poterat, nec quia hoc a Creatore acceperat assumpsit, nisi nimirum illum diabolus utens, et velut organum per quod articulatum sonum emitteret: per illum nempe verba faciebat, et tamen hoc etiam ille nesciebat. Natura igitur rationi
Abbreviated transcription (Latin):
la oritur. His dieb nomina gentilitas a planetis in¬
didit. hab̾e se credens a sole sp̃m. aluna corpus. a
marte sanguinem. a mercurio ingenium & linguam.
a ioue tẽꝑantiam. auenere uoluptatem a saturno tar¬
ditatem. Sed sc̃s siluester ferias appellari constituit.
primũ diẽ dñicum nuncupans. imitatus hebreos qui
apud quos ebdomada totidem etiam annis ꝑ agitur.

Expanded text:
da orditur. His nomina gentilitas a planetis inda orditur. His nomina gentilitas a planetis indidit, habere se credentes a sole spiritum, a luna corpus, a Marte sanguinem, a Mercurio ingenium et linguam, a Jove temperantiam, a Venere voluptatem, a Saturno tarditatem. Sed sanctus Sylvester Ferias appellare constituit, primum diem Dominicum nuncupans, imitatus Hebraeos, qui apud quos hebdomada totidem etiam annis peragitur
Abbreviated transcription (Latin):
ies uulgaris solis p̃sentia suꝑ t̾ras qui ꝓprie. xxiiͦiͦi. ho¬
Aegr̃ptus inter duos occasus Romani a medio noctis
in medium. Athenienses : a meridie cõputant ad meri¬
diem. Mor ses aũt a mane usq: ad mane unum diẽ ap¬
pellat. Sed dño surgente uesꝑe sabbati lucescebat in pͥ¬
mam sabbati. ut homo de luce lapsus in tenebras . dein¬
ceps e tenebris redir& ad lucẽ.
bus ad requiem facta. ne oꝑe diutino auida defice¬
ret humanitas. Ubi rigidior est : ibi & oꝑa minuenda
& m̃bra fouenda ꝓlixior. Cuius partes sunt .uII. Cre¬
pusculum .i. dubia lux. int̾ lucẽ & tenebras. Nam creperũ:
dicimus dubium. Uesperũ : apparente stella huius no¬
minis. Conticiniũ : quando om̃s silent. In tẽpestiuum :¬
aurorae aduentum & diluculũ quasi quȩdam incipiens
parua diei lux. haec est aurora solem p̃cedens.¬
bdomada: UII. dieb constat. Oc tauus aũt dies. idem¬
est & primus: ad quem redditur. eoqͣ rursus ebdoma¬

Expanded text:
ies vulgaris est solis praesentia super terras, qui proprie XXIV hoAegyptii inter duos occasus numerant: Romani a medio noctis in medium. Umbri et Athenienses a meridie computant ad meridiem. Moses autem a mane usque ad mane unum diem appellat: sed Domino surgente vespera sabbati, lucescebat in primam sabbati, ut homo de luce lapsus in tenebras, deinceps a tenebris rediret ad lucem.bus ad requiem facta, ne opere diutino avida deficeret humanitas: ubi rigidior, ibi et ad opera minuenda et ad membra fovenda prolixior. Cujus partes sunt septem: Crepusculum, id est, dubia lux inter lucem et tenebras; nam creperum, dubium dicimus. Vesperum, apparente stella hujus nominis. Conticinium, quando omaurorae adventum. Diluculum, quasi jam incipiens parva diei lux. Haec et aurora pertingens autem dies idem primus est; ad quem reditur, eoque rursus hebdoma
Abbreviated transcription (Latin):
ne usq ad instaurationem tẽpli quae sub dario rege ꝑsarum
facta est: colliguntur anni .DXII. Porro adario usq ad p̃di¬
explent᷑ anni .dxIUIII. Itaq: fiunt simul ab adam usq ad
etates ꝓpriȩ : duob modis dicunt᷑.
Aut enim hominis sicut infantia : uiuentus. senectus
aut mundi sicut ab adam usq ad noe. Scđa a noe. usq ad
abraham. Tertia : ab abraham usq ad dauid. Quarta : a
dauid usq ad trans migrationem babilonis. uidae in ba¬
biloniam. Quinta deinde : usq: ad aduentũ saluatoris :
Sexta quȩ nunc agit᷑ usque quo mundus iste finiatur

Expanded text:
vero usque ad instaurationem templi, quae sub Dario Persarum rege facta est, colliguntur anni DXII. Porro a Dario usque ad praediexplentur anni 548. Itaque fiunt simul ab Adam usque ad Aetas proprie duobus modis dicitur; aut enim homines sic infantia, juventus, senectus. Aut mundi ab Adam usque ad Noe. Secunda a Noe usque ad Abraham. Tertia ab Abraham usque ad David. Quarta a David usque ad transmigrationem Judaeae in Babyloniam. Quinta deinde usque ad adventum Salvatoris. Sexta quae nunc agitur usque quo mundus iste finiatur
Abbreviated transcription (Latin):
Quarta ad auid usq: ad trans migrationẽ babr lonis.
Quinta a transmigratione babr lonis usq ad aduen¬
tum dñi. Sexta quae nunc agit᷑. Sexcentesimo an¬
no uitae noe factũ est diluuiũ. ita sexta aetate sae¬
culi reformat᷑ homo in agnitionẽ dĩ ꝑ baptismum.

Expanded text:
quarta a David usque ad transmigrationem Babylonis; quinta a transmigratione Babylonis usque ad adventum Domini. Sexta, quae nunc agitur. Sexcentesimo anno vitae Noe factum est diluvium: ita sexta aetate saeculi reformatur homo in agnitionem Dei per Baptismum.
Abbreviated transcription (Latin):
caolestis. Caelestem itaq dico quia non ex himano cono¬
ceptus est semine. sed de maria iurgine pͥnra faduor
assumptus est a filio dĩ sicut euangelista ioħs testa eͦ.
carnẽ. non se conuertit in carnẽ. Carnẽ istam a par¬
te totũ hominẽ in telligimus. id est carñe & anima
rationabilem.

Expanded text:
stis est. Coelestem itaque dico, quia non ex humano conceptus est semine, sed de Maria virgine pro nostra salute assumptus a Filio Dei, sicut evangelista Joannes testatur: carnem, non se convertit in carnem. Carnem istam a parte totum hominem intelligimus, id est carnem et animam rationalem.
Abbreviated transcription (Latin):
ideo tedũ de uno filio dĩ inquireres: duos intro¬
ducere uoluisse ut dicas filiũ dĩ filiũ hominis.
on sunt duo filii sed unus. quia ille qui erat dĩ
filius factus est hominis filius in unita te suae¬
ꝑsonae. Quia sicut anima & caro unus est homo ita
uerbũ & homo unus est xp̃c. Duas substantias accu¬
mus in uno filic dĩ. unã deitatis. alterã humanito.¬
ts. non duas ꝑsonas. ITERROGATIO¬

Expanded text:
ideo te, dum de uno Filio Dei inquireres, duos introducere voluisse, ut dicas Filium Dei, et filium hominis. RESP. Non sunt duo filii, sed unus. Quia ille qui erat Dei Filius, factus est filius hominis in unitate personae. Quia sicut anima et caro unus est homo, ita Verbum et homo unus est Christus. Duas substantias accipimus in uno Filio Dei, unam deitatis, alteram humanitatis, non duas personas. Igi
Abbreviated transcription (Latin):
num. Sed ut hoc dicer& nemo bonus nisi solus ds̃. illi sci¬
lic& respondebat. qui uitam et̃nam ab eo quȩrebat.
bonũ : nemo bonus nisi solus ds̃. id est istam formam
assumptam qua cernis quã uidebunt boni & mali
pi & impii ñ erit eis in bonũ qui male agunt. Ergo
ne me dicas scđm hanc formam bonũ quã uidebunt
illi qui pupuger̃. Est alia forma quã ñ uidebunt im¬
pii. quã ñ uidebunt nisi iusti. scđm hanc formã bo¬
nus sum eis qui digni fuerint me uiđe

Expanded text:
profert bona . Sed ut hoc diceret, Nemo bonus, nisi solus Deus; illi scilicet respondebat qui vitam aeternam ab eo quaerebat, bonum? Nemo bonus, nisi solus Deus: id est, Forma ista assumpta, quam cernis, quam videbunt boni et mali, pii et impii, non erit eis in bonum qui mala agunt. Ergo non me dicas secundum hanc formam bonum, quam videbunt illi qui pupugerunt. Est alia forma, quam non videbunt impii, quam non videbunt nisi justi; secundum hanc formam bonus sum eis qui digni fuerint me vide
Abbreviated transcription (Latin):
nauit ds̃ in aquis abluere peccatũ qđ homo de fructu
uare t̾restria animalia
plus habent m aledictionis quã ãquatilia : R

Expanded text:
edestinavit Deus in aquis abluere peccatum, quod de fructu uare terrestria animalia plus maledictionis habent quam aquatilia?--
Abbreviated transcription (Latin):
malũ nichil ẽẽ . Ds ꝑ quẽ uniuer sitas etiam cũ sinis¬
tra parte ꝑfecta est. Ds a quo dissonantia usq in
extremum nulla est cum deteriora meliorib con¬
cinunt. Ds quẽ amat om̃e quod amare potest siue sci¬
ens siue nesciens. Ds in quo sunt om̃ia cui tamen uni¬
uer sae creaturae nec turpitudo turpis est. nec
malitia nocet. nec error errat. Ds qui nisi mundos
uerum scire noluisti. Ds pater ueritatis. pater sa¬
pientiae. pater uerae sum meq: uitae
Pater beatitudinis. pat̾ boni & pulchri. Pat̃ incelligi¬
bilis lucis. Pat̃ euigilationis atq illum inationis nra e
Pater pignoris quo admonem redire adte : te in uoco
ds ueritatis. in quo & a quo & ꝑ quẽ uera sunt. quȩ
om̃ia. Ds beatitudo in quo & aquo & ꝑ quẽ beata
sunt quae beata sunt om̃ia. Ds bonũ & pulchrum
in quo & a quo & ꝑ que bona & pulchra sunt

Expanded text:
hil esse. Deus per quem universitas etiam cum sinistra parte perfecta est. Deus a quo dissonantia usque in extremum nulla est, cum deteriora melioribus concinunt. Deus quem amat omne quod potest amare, sive sciens, sive nesciens. Deus in quo sunt omnia, cui tamen universae creaturae nec turpitudo turpis est, nec malitia nocet, nec error errat. Deus qui nisi mundos verum scire noluisti. Deus pater veritatis, pater sapientiae, pater verae summaeque vitae, pater beatitudinis, pater boni et pulchri, pater intelligibilis lucis, pater evigilationis atque illuminationis nostrae, pater pignoris quo admonemur redire ad te. 3. Te invoco, Deus veritas, in quo et a quo et per quem vera sunt, quae omnia. Deus beatitudo, in quo, et a quo, et per quem beata sunt, quae beata sunt omnia. Deus bonum et pulchrum, in quo, et a quo, et per quem bona et pulchra sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tiali. id est digna caritał intelligentia ñ indumur: ab hoc nuptiarũ conuiui
in ex teriores tenebras. id est in ignorantiȩ cecitate repellam᷑: Debemꝰ ꝑhȩc
uerba passionis: transire ad uirtutẽ inpassibilẽ Sic est enĩ script᷑a sacra

Expanded text:
tiali, id est digna charitatis intelligentia non induimur, ab hoc nuptiarum convivio tiali, id est digna charitatis intelligentia non induimur, ab hoc nuptiarum convivio in exteriores tenebras, id est in ignorantiae caecitate repellamur. Debemus per haec verba passionis transire ad virtutem impassibilitatis. Sic est
Abbreviated transcription (Latin):
qui supra ẽ: Nominantur enĩ in hoc libro oscula: nominant᷑ ubera: nominant᷑
gene nominant᷑ femora. In qͥb uerbis. non inridenda est sacra descriptio.
sic ad smore uocat: notandũ est quã mirabilit̾ nobiscũ & misericordit oꝑat᷑.
qui ut cor nr̃m ad instigationẽ sacri amoris accender&. usq ad turpis amoris
nr̃i uerba descendit Selunde se loquendo humiliat: inde nos intellectu
exaltat: Quia ex sermonib huius amoris discimus. qua uirtute indiuinitatis
amore ferutomꝰ hoc aut̃ nobis solerter intuendũ ẽ. inȩ cũ uerba exterioris
amoris audimus. ad exteriora sentienda remaneamꝰ: & machinã quȩ
ponitur ut leu&. ipsa magis opprimat ne leuem᷑ Debemꝰ enĩ in uerbis
istis corporeis. in uerbis exteriorib quac qͥd interius ẽ. querere: & loquentes
de corpore. qͣsi extra cor pꝰ fieri Debemꝰ adhas sacras nuptias sponsi & sponsa.
cũ intellectu intime caritatis: idẽ cũ ueste uenire nuptiali. Ne si ueste raip¬

Expanded text:
libro oscula, nominantur ubera, nominantur genae, nominantur femora; in quibus verbis non irridenda est 398 sacra descriptio, sic ad amorem vocat, notandum est quam mirabiliter nobiscum et misericorditer operatur. Qui ut cor nostrum ad insnostri se verba distendit. Sed unde se loquendo humiliat, inde nos intellectu exaltat; quia ex sermonibus hujus amoris discimus qua virtute in divinitatis amore ferveamus. 4. Hoc autem nobis solerter intuendum est, ne cum verba exterioris amoris audimus, ad exteriora sentienda remaneamus; et machina, quae ponitur ut levet, ipsa magis opprimat, ne levemur. Debemus ergo in verbis istis corporeis, in verbis exterioribus quidquid interius est quaerere, et loquentes de corpore, quasi extra corpus fieri debemus. Ad has nuptias sponsi et sponsae cum intellectu intim
Abbreviated transcription (Latin):
gratiã. & eligite quos imitamim. cũ quib uuatis. cũ quib colloquia
dulcia caritatis habeatis: Nolite admitte susurrationes malas. corrũpunt
mores bonos colloqͥa mala: Uiuite sic̃ sp̃icȩ int̾zizania. ferte tribulat¬
onẽ hui scłi. sic̃ grana marea: Veni& uentilator: nemosit passim

Expanded text:
gratiam Dei, eligite quos imitemini, cum quibus vivatis, et cum quibus colloquia gratiam Dei, eligite quos imitemini, cum quibus vivatis, et cum quibus colloquia dulcia charitatis habeatis. Nolite admittere susurrationes malas. Corrumpunt mores bonos colloquia mala . Vivite sicut spicae inter zizania: ferte tribulationes hujus saeculi, sicut grana in area. Veniet ventilator: nemo sit passim
Abbreviated transcription (Latin):
sed adici& qui iã oderat: Ego scio quia sapientes amant me in hoc.
acomunione si cohibeant᷑ : quia sciunt quia noui peccata ipsorum
ne de cancellis ꝓiciantur: Quoꝵ aut̃ nescio hoc corã dõ conuemo
agant &iã ipsipȩnitentiã. & de inceps abstineant ab inmundicia
fornicationii suarũ: Penitentib: dico qͥd ẽ. qđ agitis: Scitote nihil
agitis: Iuid ꝓcl .ẽ. quia humiliamini si non mutamini : catiminis dico
Exardescite uoluntatẽ ad ꝑcipiendã gratiã. sed eligite uob in eclia dĩ
quos imitemini: Si non inueneritis & mihids̃ m̃s Quid ẽ. qđ dico sinon
inueneritis : Ergo in popło fideliũ nemo ẽ quẽ inueniatis: ꝑ tot annos.¬
ꝑ tot homines. sine causa baptitati uiuimꝰ Non ibi sunt qui seruent
acceꝑunt. Qui custodiant qđ audier̃ : Absit ame ut credã Meli
condicio mea quia plerũq cogor adultos nosse.: castos nonpossur
Inocculto .ẽ. unde gaudea : inpublico .ẽ unde torquear Ergͦ de siderate

Expanded text:
sed, adjiciet: quia jam oderat. Ergo scio quia sapientes amant me in hoc. A communione se cohibeant, qui sciunt quia novi peccata ipsorum; ne de cancellis projiciantur. Quorum autem nescio, hos coram Deo convenio. Agant etiam ipsi poenitentiam, et deinceps ab ide Ecclesia. Poenitentibus dico: quid est quod agitis? Scitote, nihil agitis. Quid prodest quia humiliamini, si non mutamini? Catechumenis dico: exardescite voluntate ad percipiendam gratiam. Sed eligite vobis in Ecclesia Dei quos imitemini. Si non inveneritis: heu mihi, Deus meus! quid est quod dico, Si non inveneritis? Ergo in populo fidelium non est quem inveniatis? Per tot annos, tot homines sine causa baptizavimus, si non ibi sunt qui servent quod acceperunt, qui custodiant quod audierunt. Absit a me ut hoc credam. Meliconditio mea, quia plerumque cogor adulteros nosse, castos nosse non possum. In occulto est unde gaudeam, in publico est unde torquear. Ergo desiderate
Abbreviated transcription (Latin):
mo prudens qui abnuat: nemostultus qui ñ intelligat: Uult e
rigere. quos sua pacientia uiderit ĩprauatos: Vult inquã ac ten
formare peccantes: delinq̃ntes corrigere : uocare errantes: & ad spẽ recu¬
ndȩ salutis. ipsos iã mortuos suscitare: Gaud& enĩds̃ sicorrect
derit quos em̃dat : lȩtat᷑ & si iustos ĩmutatos ĩmelius conspexe
qͥs flagellat: Etultat erg affectu & t̾rores. minas & uerba inpeccatores

Expanded text:
mo prudens qui abnuat, nemo stultus qui non intelligat. Vult eritate corrigere, quos sua patientia viderit esse depravatos; vult, inquam, hactenus reformare peccantes, delinquentes corrigere, vocare errantes, et ad spem recuperandae salutis ipsos jam mortuos suscitare. Gaudet enim Deus, si correctos viderit quos emendat: laetatur et si justos immulatos in melius conspexerit quos flagellat. Ex illo ergo affectu et terrorem, et minas, et verbera in peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
eius Remedia purgandi facinoris spu scõ instruente ad discimu
alit̾ ueniã posse mereri : nisi nr̃a facinora fuerimꝰ dõ iubente c̃fesi
uid enĩ celat peccator qđ dõ teste c̃misit: Quid erubescit fateri qͥpe
n erubuit coinqͥnari: deluat igit̾ c̃fitendo : qđ peccando infecer
tis factione abluat: qđ delictoꝵ maculis sordidarat: Sit cautior
delictũ: qui ante delictũ fuerat segnior: seqͦt᷑ inbonis actib ap̃m: qui
inmalis diabolũ seq̃batur: Confitemini inquit dño qm̃bonus¬

Expanded text:
ejus. Remedia purgandi facinoris Spiritu sancto instruente addiscimus; non aliter veniam posse mereri, nisi nostra facinora fuerimus Deo jubente confessi. Quid enim celat peccator, quod Deo teste commisit? Quid erubescit fateri, qui peccatis non erubuit coinquinari? Diluat ergo confitendo, quod peccando infecerat; satisfactione abluat, quod delictorum maculis sordidarat: sit cautior post delictum, qui ante delictum fuerat segnior; sequatur in bonis actibus Christum, qui in malis diabolum sequebatur. Confitemini, inquit, Domin
Abbreviated transcription (Latin):
ipopło symbolũ non auditis Cũ aut̃ tenueritis: ut non obliuiscan
otidie dicite: Quando surgitis: quando uos ad sõnũ collocatisredo
ona .ẽ. enĩ repetitio: ne subrepat obliuio: Nedicatis: dixi heri.
cotidie dico. Tene illud bene: cõmemora fidẽ tuã: inspice te
bi simbolũ tuũ: uide ibi teSicredis omĩa quȩ tẽ credere confite
gaude cotidie infide tua: Sint diuitiȩ tuȩ:. sint cotidiana ista quodã mͦ
idum̃ta m̃tis tuȩ: Nũquid non quando surgis uestis te : Sic &
cremaneas nudus: & fiat qđ ait apłs. qđ absit atẽ:sitam̃ expolia

Expanded text:
olum quotidie non auditis. Cum autem tenueritis, ut non obliviscamini, quotidie dicite; quando surgitis, quando vos ad somnum collocatis, redBona est enim repetitio, ne subrepat oblivio. Ne dicatis: Dixi heri, dixi hodie, quotidie dico, teneo illud bene. Commemora fidem tuam, inspice tebi Symbolum tuum. Ibi te vide, si credis omnia quae te credere confiteris, et gaude quotidie in fide tua. Sint divitiae tuae, sint quotidiana ista quodam modo indumenta mentis tuae. Numquid non quando surgis vestis te? Sic et blivio, et remaneas nudus, et fiat quod ait Apostolus, quod absit a te: Si tamen exspolia
Abbreviated transcription (Latin):
qui supra ẽ: Nominantur enĩ in hoc libro oscula: nominant᷑ ubera: nominant᷑
gene nominant᷑ femora. In qͥb uerbis. non inridenda est sacra descriptio.
sic ad smore uocat: notandũ est quã mirabilit̾ nobiscũ & misericordit oꝑat᷑.
qui ut cor nr̃m ad instigationẽ sacri amoris accender&. usq ad turpis amoris
nr̃i uerba descendit Selunde se loquendo humiliat: inde nos intellectu
amore ferutomꝰ hoc aut̃ nobis solerter intuendũ ẽ. inȩ cũ uerba exterioris
amoris audimus. ad exteriora sentienda remaneamꝰ: & machinã quȩ
ponitur ut leu&. ipsa magis opprimat ne leuem᷑ Debemꝰ enĩ in uerbis
istis corporeis. in uerbis exteriorib quac qͥd interius ẽ. querere: & loquentes
de corpore. qͣsi extra cor pꝰ fieri Debemꝰ adhas sacras nuptias sponsi & sponsa.
tiali. id est digna caritał intelligentia ñ indumur: ab hoc nuptiarũ conuiui
in ex teriores tenebras. id est in ignorantiȩ cecitate repellam᷑: Debemꝰ ꝑhȩc

Expanded text:
libro oscula, nominantur ubera, nominantur genae, nominantur femora; in quibus verbis non irridenda est 398 sacra descriptio, sic ad amorem vocat, notandum est quam mirabiliter nobiscum et misericorditer operatur. Qui ut cor nostrum ad insnostri verba descendit. Sed unde se loquendo humiliat, inde nos intellectu amore ferveamus. Hoc autem nobis solerter intuendum est, ne cum verba exterioris amoris audimus, ad exteriora sentienda remaneamus, et machina quae ponitur ut levet ipsa magis opprimat ne levemur. Debemus ergo in verbis istis corporeis, in verbis exterioribus, quidquid interius est quaerere, et loquentes de corpore, quasi extra corpus fieri. Debemus ad has nuptias sponsi et sponsae tiali, id est digna charitatis intelligentia non induimur, ab hoc nuptiarum convivio in exteriores tenebras, id est in ignorantiae caecitate repellamur. Debemus per haec
Abbreviated transcription (Latin):
odo eun lectio aftorũ ac tuum le oeRetuR. xLui.¬
audiuimꝰ qđ beat̾ petrus circa horã sextã ascender& incenacu
& uox decȩlo sonuit: Petre.macta & manduca: at ille dix̃ Dñe: tu scis
uia c̃mune & inmundũ nũꝗ manducaui: & uox iterũ: Iđ dsm¬
intimare: Om̃ia animalia quȩ pro hil¬
hibita sunt uideis manducare.¬

Expanded text:
odo cum lectio Actuum Apostolorum legeretur, audivimus quod beatus Petrus circa horam sextam ascenderit in coena terrae. Et vox de coelo sonuit: Petre, macta et manduca. At ille dixit: Domine, tu scis quia commune et immundum nunquam manducavi. Et vox iterum: Quod Dintimare. Omnia animalia quae prohibita sunt Judaeis manducare
Abbreviated transcription (Latin):
ias: Dix̃ ergꝰ apłssic. incipiens a fine & ueniens ad initiũ. Pax
discreuisti fidẽ tuã ab eisqͥ tremebant & dicebant: Scimꝰ qͥsis filiꝰ dĩ: Ergͦ tuama.
qͥa caritas cũ fide ipsa te ꝑduc̃ ad pacẽ Quã pacẽ : ꝑlenã pacẽ. uera pacem
solidã pacẽ. securã pacẽ ubi nulla pestis nullus hostis: Ipsa pax .e. finisomnium
desiderioꝵ bonorũ. caritas cũ fide: & sisic̃ dicas benedicis. fides cũ caritate Magna¬
unde bona ista : unde sunt: a nobis anadõ: Sidicis a nobis: in te głaris & ñ indõ

Expanded text:
as. Dixit ergo Apostolus, sic incipiens a fine, et veniens ad initium: Pax,discrevisti fidem tuam ab eis qui tremebant et dicebant: Scimus qui sis, Filius Dei. Ergo tu ama: quia charitas cum fide ipsa te perducit ad pacem. Quam pacem? Veram pacem, plenam pacem, solidam pacem, securam pacem; ubi nulla pestis, nullus hostis. Ipsa pax est finis omnium desideriorum bonorum. Charitas cum fide: et si sic dicas, bene dicis, Fides cum charitate. CAunde bona ista: unde sunt, a nobis, an a Deo? Si dicis, A nobis; in te gloriaris, non in Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
& caritas cũ fide: Magna tria dix̃. pax caritas. fides: A fine cępit: ad inicũ
terminauit: In itiũ ẽ enĩ infide: finis inpace Qua enĩcredimꝰ: ipsa . ẽ. fides: Sed
qđ ñ credebant homines Illitremuer̃ illi occider̃: Quid enĩ : qͥa dixer̃ demones. tues
filius dĩ. simꝰ quisis. idõ regnat᷑ist cũ filio dĩ : absit: Discernenda ẽ. ergͦ fides de monior
afide scõꝵ Plane discernenda : uigilant̾ & diligent̃: Na & petrus hoc dix̃. chño dicenti.
quẽ me . ẽẽ dicitis: Iues xp̃c filiꝰ dĩuiui: Et dñs: Beat̾ es si mon bar̾ iona: Odnẽ
hoc tͥ dixer̃ & demones quare ipsi nonst beati : Quare: quia demones hoc docert̃
demones non habent fidẽ: quȩ ꝑdilectionẽ oꝑat᷑ sed soli serui dĩ. soli scĩ dĩ. soli
fide filii habrahȩ soli filii dilectionis. filii ꝓmissionis Idõ dicta ẽ & caritas. Tria dic¬

Expanded text:
 charitas cum fide. Magna tria dixit, Pax, charitas, fides. A fine coepit, ad initium terminavit. Initium est enim in fide, finis in pace. Qua enim credimus, ipsa est fides. Sed quod non credebant homines. Illi tremuerunt, illi occiderunt. Quid enim quia dixerunt daemones, Tu es Filius Dei, scimus qui sis ; ideo regnaturi sunt cum Filio Dei? Absit. Discernenda est ergo fides daemonum a fide sanctorum. Plane discernenda vigilanter et diligenter. Nam et Petrus hoc dixit Domino dicenti, Quem me esse dicitis? Tu es Christus Filius Dei vivi. Et Dominus: Beatus es, Simon Bar-Jona . O Domine, hoc tibi dixerunt et daemones: quare ipsi non sunt beati? Quare? Quia daemones hoc dixerunt onem operatur . Hanc daemones non habent fidem, quae per dilectionem operatur: sed soli servi Dei, soli sancti Dei, soli fide filii Abrahae, soli filii dilectionis, filii promissionis; ideo dicta est et charitas. Tria i
Abbreviated transcription (Latin):
corruptionẽ : ibi nonerit qđ tibi repugn&: & nonerit quod
te aliud delect& nisi deus. Ergo & isti uidȩi inuiderunt dnõ:
delectabat eos principatus quidam. Videbant sibi abeo
auferro principatum & ex delectatione sua rebellauerunt ad¬
uersus dnm̃. Quisi rebellassent aduersus delectationẽ suam
malã : ipsam inuidentiã uincerent : nec uincerent᷑ ab ea &
eet illis dñs saluator quiuenerat ut sanaro&. Nunc autem
fauerunt febri repugnarunt medico. Quic quid suggerebat
febris faciebant: Quicquid iubebat contramedicus negli¬
gebant. Ergo illimagis occisi sunt : non dñs : Nam indño
mors occisa est : in illis iniquitas uixit. Viuente aut̃ in se ini¬
qui tate : illi mortiusunt. Narrauerunt ut absconderent
muscipulas: dixerunt quis uidebit eos. Latere putabant᷑ qͣ uẽ
occidebant : later& dñm : Ecceputa homoerat xp̃s sicut

Expanded text:
corruptionem : ibi non erit quod tibi repugnet, non erit quod corruptionem : ibi non erit quod tibi repugnet, non erit quod te aliud delectet nisi Deus. Ergo et isti Judaei inviderunt Domino; delectabat eos principatus. Quidam videbant sibi ab eo auferri principatum, et ex delectatione sua rebellaverunt adversus Dominum: qui si rebellassent adversus delectationem suam malam, ipsam invidentiam vincerent, nec vincerentur ab ea, et esset illis Dominus salvator, qui venerat ut sanaret. Nunc autem faverunt febri, repugnaverunt medico: quidquid suggerebat febris, faciebant; quidquid jubebat contra medicus, negligebant. Ergo illi magis occisi sunt, non Dominus: nam in Domino mors occisa est, in illis iniquitas vixit; vivente autem in se iniquitate, illi mortui sunt. 10. Narraverunt ut absconderent muscipulas; dixerunt: Quis videbit eas? Latere putabant eum quem occidebant, latere Deum. Ecce puta, homo erat Christ
Abbreviated transcription (Latin):
aut occides in iquitatem : aut occideris ab iniquitate : Noli
aut̃ querere occidere iniquitatem : tamquã aliquid extrate
Ad te ipsum respice : uide quid tecum pugno& inte : & caue ne
exte iniquitastua inimica tua int̃fecta Norerit. Exte
enim est & animatuã aduersus te rebellat ñ aliud aliquid
Ex quadam parte heresdõ : ex quadam parte delectaris scło
Illud quo delectaris scło : pugnat aduersus mentẽ. Quȩ coheret
dõ cohereat : cohereat non deficiat. non sedimittat. magnũ adiu¬
toriũ hab&& : uincit quod inilla sibi rebellat. ꝑsouerat inpugnan¬
do Est peccatũ incorporetuo : sed non regnaet. Nonergo reg¬
net inquit peccatũ in ur̃o mortali corpore: ad oboediendum
desiderus eius. Sinon oboedieris & si est quod suadeat . quod
delectet admalum : non obtemperando facis ut non regn& qđ ÷
& ita fi& postea ut non sit quod erat. Quando: Cum ab sorbe¬
bitur mors inuictoria : x corruptibile hoc induerit ini¬

Expanded text:
aut occidis iniquitatem, aut occideris ab iniquitate. Noli autem quaerere occidere iniquitatem tanquam aliquid extra te. Ad teipsum respice, vide quid tecum pugnet in te; et cave ne expugnet te iniquitas tua, inimica tua, si interfecta non erit: ex te enim est, et anima tua adversus te rebellat, non aliud aliquid. Ex quadam parte cohaeres Deo; ex quadam parte delectaris saeculo: illud quo delectaris saeculo, pugnat adversus mentem quae cohaeret Deo. Cohaereat, cohaereat, non deficiat, non se dimittat, magnum adjutorium habet. Vincit quod in illa sibi rebellat, si perseverat in pugnando. Est peccatum in corpore tuo, sed non regnet. Non ergo regnet, inquit, peccatum in vestro mortali corpore, ad obaudiendum desideriis ejus . Si vero non obaudieris; etsi est quod suadeat, quod delectet ad malum; non obtemperando facis ut non regnet quod est, et ita fiet postea ut non sit quod erat. Quando? Cum absorbebitur mors in victoriam, cum corruptibile hoc induerit in
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ gerens illius uirginis. quia & inmultis mater est
sc̃is diem natalis cdñĩ celebremꝰ. quo die scut istũ sermonẽ
or sisumꝰ : ueritas det̾ra orta est : Iã enĩ & qđ in eodem psal mo
sequit᷑ fac tum est. Nã cũ ille det̾ra ortus est: hoc est decar¬
ne natus est: quia decȩlo uenit: & suꝑ om̃s est: ꝓcul dubio
cũ ascendit ad patrẽ. etiam iustitia decȩlo ꝓspexit :
Hanc enĩ iustitiã uerbissuis ipse cõmendat : in promittendo
sp̃m̃ scm : ipse inquit arguet mundum de peccato de iusti¬
tia: & de uidicio : De peccato quidẽ : quia ñ credideruins
in me : De iustitia : quia ad patrẽ uado &iã ñ iudebitis
me : Haec est iustitia : quae decęlo ꝓspexit: Asumo enĩ
cȩli egressio eiꝰ : & occursus eiꝰ usq ad summũ eiꝰ : Nequisꝗ

Expanded text:
nem gerens illius virginis, quia et in multis mater est nem gerens illius virginis, quia et in multis mater est sanctis, diem Natalis Domini celebremus: quo die, sicut istum sermonem exorsi sumus, Veritas de terra orta est. Jam enim et quod in eodem psalmo sequitur, factum est. Nam ille qui de terra ortus est, hoc est, de carne natus est, quia de coelo venit, et super omnes est ; procul dubio cum ascendit ad Patrem, etiam justitia de coelo prospexit. Hanc enim justitiam verbis suis ipse commendat, promittendo Spiritum sanctum: Ipse, inquit, arguet mundum de peccato, et de justitia, et de judicio. De peccato quidem, quia non crediderunt in me: de justitia, quia ad Patrem vado; et jam non videbitis me . Haec est justitia, quae de coelo prospexit. A summo enim coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum coeli.