comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
turbȩ. secute sunt eum pedestres de ciuitatibus.
It exiens uidit turbam multam: & misertꝰ ẽ eius.
& curauit banguidos eorum. Nesꝑe autẽ facto.
accesserunt ad eum discipłi eius dicentes. Desertus
ẽ locus. & hora iam preteriit. dimitte turbas. ut
euntes in castella. emant sibi escas. Pis aut dixit eis
Non habent necesse ire. date illis uos manducart
Responderunt ei. Honhabemus hic nisi qͥnq panss
& duos pisces. Et ait eis. Afferte illos mͥ huc. Et cũ
iussisset turbam discumbere supra fenũ: acceptis
qͥnq panib & duob piscibꝰ. aspiciens in cȩlũ benedix̃.
& fregit. & dedit discipłis panẽ. discipłiaut̃ turbis.¬
Et manducauer᷑ om̃s. & saturati st̃. Et culer̃ reliqͥas
duodec ĩ cophinos fragm̃toꝵ plenos. Manducantiũ
autem fuit numerus. quinq milia uirorum. ex¬
ceptis mulieribus & paruulis.
It statim iussit discipłos suos ascendere in na¬
Quicula: & p̃cedere cum transfretum. donec
dimitteret turbas. Et dimissa turba. aseendit

Expanded text:
sunt eum pedestres de civitatibus et exiens vidit turbam multam et misertus est eius et curavit languidos eorum vespere autem facto accesserunt ad eum discipuli eius dicentes desertus est locus et hora iam praeteriit dimitte turbas ut euntes in castella emant sibi escas Iesus autem dixit eis non habent necesse ire daResponderunt ei. Non habemus hic nisi quinque panes: et duos pisces. Qui ait eis. Afferte illos mihi huc. Et cum jussisset turbam discumbere supra fenum: acceptis quinque panibus et duobus piscibus: aspiciens in celum benedixit et fregit: et dedit discipducaverunt omnes et saturati sunt et tulerunt reliquias duodecim cofinos fragmentorum plenos manducantium autem fuit numerus quinque milia virorum exceptis mulieribus et parvulis et statim iussit discipulos ascendere in navicula et praecedere eum trans fretum donec dimitteret turbas et dimi
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut mirarent᷑ & dicerent. Unde huic sapien¬
tia hȩc & uirtutes: Nonne hic est fabrifilius:
Nonne mater cius dicitur maria: Et frẽscius
iacobus & ioseph. & simon. & iudas. & sorores
eius nonne apud nos sunt. Unde gͦ hiuic sapi¬
entia ista: St scandalizabant᷑ in eo. Iħs autem

Expanded text:
dicerent: Unde est huic sapientia haec et virtutes? Nonne hic est filius fabri? nonne mater ejus dicitur Maria, et fratres ejus Jacobus et Joseph et Simon et Judas. Et sorores ejus nonne apud nos sunt? Unde ergo huic omnia ista? Et scandalizabantur in eo . » Adeo
Abbreviated transcription (Latin):
liam parabolam locutꝰ ẽ eis. Simile est reg¬
num cęlorum fermento. quod acceptumꝰ
mulier abscondit in farinȩ satis trib. donec
fermentatum ẽ totum. Hȩc omĩa locutus ẽ
iesus in parabolis ad turbas: & sine parabolis
non loquebat᷑ eis. ut impleretur quod dictũ
erat ꝑ prophetam dicentem. Aperiam in para

Expanded text:
liam parabolam locutus est eis. Simile est regnum celorum fermento: quod acceptum mulier abscondit in farine satis tribus: donec fermentatum est totum. Hec omnia locutus est Jesus in parabolis ad turbas. Et sine parabolis non loquebatur eis. Ut impleretur quod dictum est per Prophetam dic
Abbreviated transcription (Latin):
filius hominis. Ager aut̃ ẽ mundus. Bonum
uͦ semen. hi filiisunt regni. Tizania autem.
filii sunt nequam. Inimicus aut̃ qͥ seminauit
ea. est diabolus. Messis uͦ. consũmatio scłi ͤ Mes¬
sores aut̃. angłi sunt. Sicut enim colliguntur

Expanded text:
filius hominis; ager autem est mundus: bonum uero semen hi sunt filii regni; zizania autem filii sunt nequam; inimicus autem, qui seminauit ea, est diabolus; messis uero consummatio saeculi est, messores autem angeli sun
Abbreviated transcription (Latin):
scruus ille incorde suo. moram facit dñs meus
uenire. & ceꝑit ꝑcutere conseruos suos. mandu¬
cet autem & bibat cum ebriis: ueniet dñs serui
illius in die qua non sperat & hora qua igno¬
rat: & diuidet eum. partemq eiꝰponet cũm
hypocritis. Ilic erit fletus & stridor dentium.

Expanded text:
lle in corde suo: moram facit dominus meus uenire: et coeperit percutere conseruos suos, manducet autem et • bibat cum ebriis: ueniet dominus serui illius in die qua non sperat et hora qua ignorat, et diuidet eum partemque eius ponet cum hypocritis: illic erit fletus et stridor dentium.
Abbreviated transcription (Latin):
s arbore autem ficĩ discite parabolã. cũ ĩam
ramus eiꝰ tener fuerit & folia nata: scitis
quia prope est estas. Ea & uos cum uideritis
hec omnia. scitote quia ꝓpe ẽ regnũdĩ in ianuis.
Amendico uobis. quia non p̃terib̾it hȩc gen̾atio
donec om̃ia hec fiant. Cȩlum & terra transibunt.
uerba uero mea non preteribunt.
Ne die autem illa & hora nemoscit. neq angeli
cȩloꝵ. nisi pater solus. Sicut autẽ in diebus
noe. ita erit & aduentꝰ filii hominis. Sicut enĩ
erant in dieb ante diluuium. comedentes & bi
bentes. nubentes. & nuptui tradentes. usq ad eũ
diem quo introiuit in arcam noe. & ñ
cognouerlit donec uenit diluuium
& tulit om̃s: ita erit & aduentꝰ filii¬

Expanded text:
cum iam ramus eius tener fuerit et folia nata scitis quia prope est aestas ita et vos cum videritis haec omnia scitote quia prope est in ianuis amen dico vobis quia non praeteribit haec generatio donec omnia haec fiant caelum et terra transibunt verba vero mea non praeteribunt de die autem illa et hora nemo scit neque angeli caelorum nisi Pater solus sicut autem in diebus Noe ita erit et adventus Filii hominis sicut enim erant in diebus ante dibentes, nubentes et nuptui tradentes usque ad eum diem, quo intrauit Noe in arcam, et non cognouerunt, donec uenit diluuium et tulit om
Abbreviated transcription (Latin):
autem dñs eius dixit ei Serue male & piger.
sciebas quia meto ubi non semino. & congrego
ubi non spargͥs.: oportuit gͦ te cõmittere p̾ecu¬
niam meam nummularus. & ego ueniens rece¬
pissem utiq qͦd meum est. cum usura. Tollite itaq
ab eo talentum. & date ei qͥ habet decem talenta. Om̃ĩ
enimhabenti dabitur & habundabit. ei aũt qͥ non
habet: & qͦd uidet᷑ habere auferetur ab eo. Et inutile¬
inquit seruum eicite in tenebras exteriores. Alrc
erit fletus & stridor dentium.
um autem uenerit filius hominis in maiestate

Expanded text:
r sciebas quia meto ubi non semino et congrego ubi non sparsi oportuit ergo te mittere pecuniam meam nummulariis et veniens ego recepissem utique quod meum est cum usura tollite itaque ab eo talentum et date ei qui habet decem talenta omni enim habenti dabitur et abundabit ei autem qui non habet et quod videtur habere auferetur ab eo et inutilem servum eicite in tenebras exteriores illic erit fletus et stridor dentium cum autem ve
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ. semꝑ da nobis panem hunc. Bixit aut eis iłs
łgo sum panis uite. Qui uenit ad me non esuriet.
& qͥcredit inme nonsitiet umquam. Sed dixi
uobis. qͥa & uidistis me. & ñ creditis. Omne quod
dat michi pater: ad me ueniet. & eum qui uenit
ad me non eiciam foras. quia descendi de cęlo ñ

Expanded text:
bis panem hunc dixit autem eis Iesus ego sum panis vitae qui veniet ad me non esuriet et qui credit in me non sitiet umquam sed dixi vobis quia et vidistis me et non creditis omne quod dat mihi Pater ad me veniet et eum qui venit ad me non eiciam foras quia descendi de caelo
Abbreviated transcription (Latin):
suscitabo eum in nouissimo die. Murmurabant
gͦ iudei de illo. quia dixisset ego sum panis uiuus¬
qui de cęlo descendi & dicebant. Nonne hic est
iesus filius ioseph. cuius nos nouimus patrem &
matrem. Quomͦ ergo dicit hic. quia de cęlo de¬
scendi: Respondic ergo iesus & dixit eis. Nolite
murmurare ininuicem. Nemo potest ueture

Expanded text:
urmurabant ergo Iudaei de illo quia dixisset ego sum panis qui de caelo descendi et dicebant nonne hic est Iesus filius Ioseph cuius nos novimus patrem et matrem quomodo ergo dicit hic quia de caelo descendi respondit ergo Iesus et dixit eis nolite murmurare in in
Abbreviated transcription (Latin):
& nemo misit in illũ manus. quia ñdũ uenerat
hora eiꝰ. De turba aũt multi crediderunt in eumn
& dicebant. Ap̃s cum uenerit. numquid plttra
signa faciet. quam hic facit. x:¬
udierunt pharisei turbã murmurantem de
illo hȩc: & miserunt principes & pharisei
ministros. ut apprehenderent eũ. Pixit gͦ eis ħc.
Adhuc modicum tempus uobiscum sum. & uado

Expanded text:
 manus quia nondum venerat hora eius de turba autem multi crediderunt in eum et dicebant Christus cum venerit numquid plura signa faciet quam quae hic facit audierunt Pharisaei turbam murmurantem de illo haec et miserunt principes et Pharisaei ministros ut adprehenderent eum dixit ergo Iesus adhuc mod
Abbreviated transcription (Latin):
Neq suc peccauit neq parentes eius. sed ut ma¬
nifestentur opera dei in illo. Sde cportet oꝑari
opera eius qui misit me. donec dies est. Ueniet
nox. quando nerno potest operati. Q uandiu
in mundo sum. lux sum mundi. Hec cum di¬
xisset. expuit in terram & fecit kitum ex sputo.
& liniuit lutum super oculos eius & dixic ei.
Uade laua in natatoria siloe. quod interpre¬
tatur missus. A bric ergo & lauit: & uenit

Expanded text:
ed ut manifestarentur opera Dei in illo. Me autem oportet operare opera ejus qui misit me: dum adhuc dies est. Veniet nox: quando nemo potest operari. Quandiu in mundo sum: lux sum mundi. Hec cum dixisset: expuit in terram: et fecit lutum ex sputo: et linivit lutum super oculos ejus: et dixit ei. Vade: et lava in natatoria Syloe: quod interpretatur Missus. Abiit ergo: et lavi
Abbreviated transcription (Latin):
quia de patre eis dicebat. Dixit gͦ eisiħc. Cũ
ex altaueritis filium hominis: tun̾c cognoscetis
quia ego sum. Et a me ipso facio nichil: sedsicut
docuit᷑ me pater. hȩc loquor. Et qui me misit
mecum est. & ñ reliquit me solum. quia ego
quȩ placita sunt ei facio semper. Hec illd
loquente: multi crediderunt in eum .au

Expanded text:
Patrem eis dicebat dixit ergo eis Iesus cum exaltaveritis Filium hominis tunc cognoscetis quia ego sum et a me ipso facio nihil sed sicut docuit me Pater haec loquor et qui me misit mecum est non reliquit me solum quia ego quae placita sunt ei facio semper haec illo loquente multi cred
Abbreviated transcription (Latin):
ad terram in qua ibant. Altera die. turba quȩ
stabat transmare. uidit quia nauicula alia
ñ erat ibi nisi una. & qͥa non introisset cum
discipulis suis iħc innauim. sed soli discipti
eiꝰ abissent. aliȩ uͦ suꝑuenerunt naues a tiberiade
iuxta locum ubi manducauerant panẽ grãs
agentes dõ. Cum gͦ uidisset turba quia iłic ñ
esset ibi neq discipłi eiꝰ. ascenderunt nauiculas
& uencrunt capharnaum querentes iłm . fit.
cum inuenissent eum transmare: direrunt ei.

Expanded text:
ltera die turba quae stabat trans mare vidit quia navicula alia non erat ibi nisi una et quia non introisset cum discipulis suis Iesus in navem sed soli discipuli eius abissent aliae vero supervenerunt naves a Tiberiade iuxta locum ubi manducaverant panem gratias agente Domino cum ergo vidisset turba quia Iesus non esset ibi neque discipuli eius ascenderunt naviculas et venerunt Capharnaum quaerentes Iesum et cum invenissent e
Abbreviated transcription (Latin):
illudentes cum scribis & seniorib dicehant.
Alios saluos fecit. seipsum ñ potest saluũ facere
Sirex isiahel est: descendat nunc de cruce. et
credimꝰ ei. Confidit in dõ. liberet nunc eum si
uult. Sixit enim. quia filius dĩ sum. Iipsũ aũt

Expanded text:
ntes cum scribis et senioribus dicentes: alios saluos fecit, se ipsum non potest saluum facere. si rex Israhel est, descendat nunc de cruce et credimus ei. confidit in deum; liberet nunc eum, si uult. dixit enim quia dei filius sum. Marcus et
Abbreviated transcription (Latin):
Sedente aut̃ illo protribunali: misit ad illũ uxor
eius dicens. Nichil tͥ. & iusto illi. Multa enĩ passa
sum hodie ꝑ uisum propter eum. Principes aut̃
sacerdotum & seniores. ꝑsuaserunt popło ut
peterent baraban: iesum uero ꝑderent. Respon¬
deis autem preses ait illis. Quem uultis uobis de
duobus duniti: Atilli dixerunt. Baraban Dicit
illis pilatus. Quid igitꝰ faciam de iħru qͥ dicit᷑. rp̃s:
Dicunt omnes. Crucifigatur: Aiͥt illis p̾ses. Quid

Expanded text:
ali misit ad eum uxor eius dicens: nihil tibi et iusto illi, multa enim passa sum hodie per uisum propter eum. principes autem sacerdotum et seniores persuaserunt populis, ut peterent Barabban, Iesum uero perderent. respondens autem praeses ait illis: quem uultis uobis de duobus dimitti? at illi dixerunt: Barabban. dicit illis Pilatus: quid igitur faciam de Iesu, qui dicitur Christus? dicunt omnes: crucifigatur. ai
Abbreviated transcription (Latin):
Ac̃ discipłi om̃s. relicto eo fugerunt. Atilli tenentes
iesum duxerunt ad caiphan pͥncipeni sacerdotum
quo scribȩ & pharisei conuenerant. Petrus autem
sequebatur eum a longe usq in atrium principis
sacerdotum: & ingressus intro sedebat cum miini

Expanded text:
c discipuli omnes relicto eo fugerunt: et illi tenentes Jesum, duxerunt illum ad Caipham principem sacerdotum, quo Scribae et seniores convenerant. Petrus autem sequebatur a longe usque in atrium principis sacerdotum
Abbreviated transcription (Latin):
alius qͥnquaginta. Non habentib au̾t illisunde
redderent: donauit utrisq. Quis gͦ eum plus
diligit. Respondens simon dixit. Astimo
quia is cui plus donauit. Atille dixit. Recte
iudicasti. It conuersus ad mulierem dixit
simoni. Uides hanc mulierem: Intraui in
domum tuam. aquam pedib meis ñ dedisti:
hec aut̃ lacrimis rigauit pedes meos. & capil

Expanded text:
nta. Non habentibus illis unde redderent, donavit utrisque. Quis ergo eum plus diligit? Respondens Simon dixit: Aestimo quia is cui plus donavit. At ille dixit ei: Recte judicasti. Et conversus ad mulierem: dixit Simoni: Vides hanc mulierem? Intravi in domum tuam, aquam pedibus meis non dedisti: haec autem lacrymis ri
Abbreviated transcription (Latin):
de quo scriptum est. Ecce mitto angłmmeũ
ante faciem tuam: qui p̃pa rabit uiã tuã
ante te: Sico enim uobis. maior int̾ natos
mulierum propħa iohanne baptista nemo ẽ.
Qui autem minor est in regnodei. maior ẽ illo.
Et omnis popłs audiens. & publicani. iustifica¬
uerunt deum baptizati baptismo ioħis. Phari¬
sei aut̃ & legisperiti. consilium dĩ spreuerunt
in semetipsis. ñ baptitati ab eo. Cui gͦ sim iles¬

Expanded text:
o angelum meum ante faciem tuam qui praeparabit viam tuam ante te dico enim vobis maior inter natos mulierum propheta Iohanne Baptista nemo est qui autem minor est in regno Dei maior est illo et omnis populus audiens et publicani iustificaverunt Deum baptizati baptismo Iohannis Pharisaei autem et legis periti consilium Dei spreverunt in semet ipsos non bapti
Abbreviated transcription (Latin):
Alioqͥn. & nouum rumpit. & ueteri ñ conuenit
cõmissura a nouo. Et nemo mittit uinum nouũ
in utres ueceres. Alioquin rumpet uinum nouũ
utres. & ipsum effundet᷑. & utres peribunt bed
uinum nouum in utres nouos mittendũ ẽ. & utraq
conseruant᷑. It nemo bibens uetus. statim uult¬

Expanded text:
um rumpit, et veteri non convenit commissura a novo. Et nemo mittit vinum novum in utres veteres: alioquin rumpet vinum novum utres, et ipsum effundetur, et utres peribunt. Sed vinum novum in utres novos mittendum est, et utraque conservantur. Et nemo bibens vetus
Abbreviated transcription (Latin):
dito. reddet tibi. Nolite thesaurizare uobis
thesauros in terra. ubi erugo et tinea ext̾minat.
& ubi fures effodiunt et furantur. Tesauri¬
Zate autem uobis thesauros in cęlo. ubi neq erugo
neq tinea ext̃̾minat. & ubi fures non effodiuut
nec furantur. Ubi enim est thesaurus tuus. ibi erit
& cor tuum.
ucerna corporis tui est oculus tuus. Si oculus

Expanded text:
uobis thesauros in terra, ubi aerugo et tinea demolitur, et ubi fures effodiunt et furantur. thesaurizate autem uobis thesauros in caelo, ubi neque aerugo neque tinea demolitur, et ubi fures non effodiunt nec furantur. ubi enim est thesaurus tuus, ibi est et cor tuum. lucerna corporis est oculus. si fuerit oculus
Abbreviated transcription (Latin):
crisi & miqͥtate. Ue uobis scribȩ & pharisei
hypocritȩ . qui ȩdificatis sepulchra ꝓpħarũ.
& ornatis monumenta iustorum. & dicitis.
Si fuissemus in dieb patrum nr̃orũ. ñ essemus
socii eorum. insanguine ꝓpłarum. Itaq testi¬
monio estis uobismetipsis quia filii estis eorum
qui propłias occiderunt. Et uos iniplete: m̃surã

Expanded text:
itate. uae uobis, scribae et Pharisaei hypocritae, quia aedificatis sepulchra prophetarum et ornatis monumenta iustorum et dicitis: si fuissemus in diebus patrum nostrorum, non essemus socii eorum in sanguine prophetarum. itaque testimonio estis uobismet ipsis, quia filii estis eorum qui prophetas occider
Abbreviated transcription (Latin):
hec : generatio nequam est. Signum quęrit.
&̾ signum non dabitur ei nisiꝰ signum ionȩ.
Nam sicut ionas fuit signum niniuitis. itaerit
filius hominis generationi isti. Regina au¬
stri surget in iudicio cum uiris generationis

Expanded text:
hec generatio nequam est. Signum querit: et signum non dabitur illi: nisi signum Jone prophete. Nam sicut Jonas fuit signum Ninivitis: ita erit et filius hominis generationi isti. Regina austri surget in judicio cum viris generati
Abbreviated transcription (Latin):
& quiguerit inuenit: & pulsanti aperictur: Quis
auten ex uobis patrem petet panem: numquid
lapidem dabit illi: Aut piscem: numquid pro
pisce serpentem dabit illi: Aut si petierit ouum
numquic porriget illi scorpionem. Si ergo uos
cum sitis mali. nostis hona data dare filiis uestris.
quantomagis pat̾ uĩ: de cȩlodabit sp̃m bonũ petentibꝰ se:

Expanded text:
lsanti aperietur. quis autem ex uobis patrem petit panem, numquid lapidem dabit illi? aut piscem, numquid pro pisce serpentem dabit illi? aut si petierit ouum, numquid porriget illi scorpionem? si ergo uos, cum sitis mali, nostis bona data dare filiis uestris, quant
Abbreviated transcription (Latin):
pregnantib & nutrientib in illis diebus. Orate
autem. ut nonfiat fuga ura hreme
uel sabbato. Erit enim tunc tribulatio
magna. qualis non fuit ab inicio mund

Expanded text:
praegnantibus et nutrientibus in illis diebus. Orate autem ut non fiat fuga vestra hieme vel sabbato. Erit enim tunc tribulatio magna, qualis non fuit ab initio mund
Abbreviated transcription (Latin):
e celo dicet nobis Quare gͦ n creditis illi:
Si autem dixerinitis ex hominib timenius tur¬
bam. Oniues enim habent iołm sicut ꝓpħã.
Sc respondentes iħu dnxerunt. Nescimus. Ait
illis & ipse. Nec ego dico uobis in qua potesta¬
te hec facio. Quid autem uobis uidetur:
Homo quidam habebat. duosfilios: & accedens¬
ad primum dixit. Fili. uade hodie operare
in uincam meam Ille aute respondens ait.
Nolo. Postea aut̃ pęnitentia motus. abiit. Ac¬
cedens aut̃ ad alterum. dixit sim il iter. Atille

Expanded text:
o dicet nobis quare ergo non credidistis illi si autem dixerimus ex hominibus timemus turbam omnes enim habent Iohannem sicut prophetam et respondentes Iesu dixerunt nescimus ait illis et ipse nec ego dico vobis in qua potestate haec facio quid autem vobis videtur homo habebat duos filiosad primum dixit: Fili, vade hodie operare in vineam meam. Ille autem respondens ait, Nolo: postea autem poenitentia ductus, abiit. Accedens autem ad alterum, dixit sim
Abbreviated transcription (Latin):
uero ceciderit. conteret eum. Ut cum audis¬
sent principes sacerdotum & pharisei parabo¬
las eius: cognouerunt quod de ipsis diceret.
Et quȩrentes cum tenere timuerunt turbas:
qm sicut prophetã eum habebant. Et res¬
pͥondens iesus dixit iterum in parabolis eis

Expanded text:
dissent principes sacerdotum et Pharisaei parabolas ejus, cognoverunt quod de ipsis diceret: et quaerentes cum tenere, timuerunt turbas; quoniam sicut prophetam eum habebant. Et respondens Jesus dixit iterum in parabolis eis
Abbreviated transcription (Latin):
aut quo operiemur. Hȩc aut̃ omĩa gentes
inquirunt. Scit enimpater ur̃ quia his om̃ib
indigetis. Querite autem primũ regnũ dĩ &¬
iusticiam eiꝰ & hȩc om̃ia adicient᷑ uobis. Nolite
qͦ eẽ solliciti in crastinum. Crastinus enim dies
sollicitus erit sibi ipsi. Sufficit diei malicia sua.
olite iudicare. ut non iudicemini.

Expanded text:
t quo operiemur haec enim omnia gentes inquirunt scit enim Pater vester quia his omnibus indigetis quaerite autem primum regnum et iustitiam eius et omnia haec adicientur vobis nolite ergo esse solliciti in crastinum crastinus enim dies sollicitus erit sibi ipse sufficit diei malitia sua nolite iudicare ut
Abbreviated transcription (Latin):
pulsate & aꝑiet᷑ uobis. Omnis enĩ qͥ petit
accipit. & qui querit inuenit. pulsanti aꝑiet᷑.
Quis est ex uobis homo quem si petierit filius
suus panem. numquid lapidem porriget ei :
Aut si piscem petet. numquid serpentem pofri¬

Expanded text:
it, accipit; et qui quaerit, invenit; et pulsanti aperietur. Aut quis est ex vobis homo, quem si petierit filius suus panem, numquid lapidem porriget ei? Aut si piscem petierit, numquid serpentem porri
Abbreviated transcription (Latin):
patrem & matrem puellȩ. & qui sccum erant.
& ingreditur ubi erat puella iacens. It tenens
manum puellȩ ait illi. Tbithacumi. qͦd est
int̃pretatum: puella tͥ dico surge. It c̃festim
surrexit puella & ambulabat. Frat aũt annoꝵ
duodecim. It obstupuerunt stupore maximo.
It p̾cepit illis uehementer ut nemoid sciret.
& iussit dari illi manducare xxu¬

Expanded text:
patrem et matrem puellae et qui secum erant patrem et matrem puellae et qui secum erant et ingreditur ubi erat puella iacens et tenens manum puellae ait illi talitha cumi quod est interpretatum puella tibi dico surge et confestim surrexit puella et ambulabat erat autem annorum duodecim et obstEt praecepit illis vehementer ut nemo id sciret. Et jussit dari illi manducare
Abbreviated transcription (Latin):
semetipso uirtutem quȩ exierat de eo: conuersus
ad turbam aiebat. Quis tetigit uestim̃ta mea:
Et dicebant ei discipłi illius. Nides turbã compri¬
mentem te. & dicis. quis me tetigit: Et circum¬
÷ spiciebat eam uidere quȩ hoc fecerat. Mulier
autem timens & tremens. sciens quod factũ ẽẽt
in se : uenit & procidit ante eum. & dixit ei
omnem uerieatem. Iħc autem dixit ei. Filia.
fides tua te saluam fecit. uade inpace. & esto
sastaraplaga tua. A dhuc eo loquente: ueniunt nim
ad archisinagogum dicentes. qͥa filia tua mortua
est. quid ultra uexas magistrum Ilis aũt uerbo
quod dicebat᷑ audito: ait archisinagogo. Ioli timere.
tantum modo crede. It non amisit queniquam
sequi se: nisi petrum & iacobum & iołm frẽm
iacobi. It ueniunt in domum archisinagogi.
& uidit tumultum. & flentes & eiulantes mul¬
tum. Et iugressus ait eis. Quid turbamini
& ploratis: Euella non ẽ mortua sed dormit.
t irridebant eum. Ipse uͦ eiectis om̃ib: assumit

Expanded text:
ersus ad turbam aiebat quis tetigit vestimenta mea et dicebant ei discipuli sui vides turbam conprimentem te et dicis quis me tetigit et circumspiciebat videre eam quae hoc fecerat mulier autem timens et tremens sciens quod factum esset in se venit et procidit ante eum et dixit ei omnem veritatem ille autem dixit ei filia fides tua te salvam fecit vade in pace et esto sana a plaga tua adhuc eo loquente veniuab archisynagogo dicentes quia filia tua mortua est quid ultra vexas magistrum Iesus autem verbo quod dicebatur audito ait archisynagogo noli timere tantummodo crede et non admisit quemquam sequi se nisi Petrum et Iacobum et Iohannem fratrem Iacobi et veniunt in domum archisynagogi et videt tumultum et flentes et heiulantes multum et ingressus ait eis quid turbamini et ploratis puella non est mortua sed dormit et inridebant eum ipse vero eiectis omnibus adsumit
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt illis qui uiderant qualiter factumesset.
es̃ qui demonium habuerat. & de porcis. & rogare
eum ceperunt ut discederet de finib eoꝵ. Cu̾mq
ascenderet nauem: cepit illum dep̃cari qͥ demonio
ueratus fuerat. ut esset cum illo. Iħs aũt non am-¬
misit eum. sed ait illi. Uade in domum tuam ad
tuos. & annuncia illis quanta tͥ dñs fecerit. & mi¬
sertus est tui. It abiit & cepit p̃dicare in decapolĩ
quanta sibi fecisset iħc: & omnes mirabantur.
Utcum transcendisset iħc innaui rursus. xuiiii¬
trans fretiuit: conuenit turba multa ad
illum. & erat circa mare. It uenit qͥdã de archi¬
sinagogis nomine iairus. & uidens eum ꝓrõcidit
ad pedes eius. & dep̾cabatur eum multũ dicens.
qm̃ filia mea in extremis est: ueni impone ma¬
num suꝑ eam ut salua sit & uiuat. Et abiit cũ
illo. & sequebatur eum turba multa. & com¬
primebant illum. Et mulier quȩ erat in ꝑfluuio
sanguinis annis duodecim. & fuerat multa ꝑpes¬

Expanded text:
iderant qualiter factum esset ei, qui daemonium habuerat, de porcis. Et rogare coeperunt eum, ut discederet de finibus eorum. Cumque ascenderet navim, coepit illum deprecari, qui a daemonio vexatus fuerat, ut esset cum illo. Jesus autem non admisit eum, sed ait illi: Vade in domum tuam ad tuos, et annuntia illis quanta tibi Dominus fecerit, et misertus sit tui. Et abiit, et coepit praedicare in Dequanta sibi fecisset Iesus et omnes mirabantur et cum transcendisset Iesus in navi rursus trans fretum convenit turba multa ad illum et erat circa mare et venit quidam de archisynagogis nomine Iairus et videns eum procidit ad pedes eius et deprecabatur eum multum dicens quoniam filia mea in extremis est veni inpone manus super eam ut salva sit et vivat et abiit cum illo et sequebatur eum turba multa et conprimebant illum et mulier quae erat in profluvio sanguinis annis duodecim et fuerat multa perpes
Abbreviated transcription (Latin):
t circuibat̃ castella in circuitum docens. It
conuocauit duodecim. & cepit eos mittere
binos. & dabat illis potestatem spirituum
immundorum. & precepit cis ne qͥd tollerotit
inuia. inisi uirgam tantum. ñ peram. aĩpanẽ.
neq in zona es. sed calciatos sandaliis. & ne indu¬
erentur duab tunicis. Ee dicebat eis. Quocũq

Expanded text:
n circuitu docens. LIII, Et vocavit duodecim: et coepit eos mittere binos, et dabat illis potestatem spirituum immundorum. Et praecepit eis ne quid tollerent in via, nisi virgam tantum, non peram, non panem, neque in zona aes, sed calceatos sandaliis, et ne induerentur duabus tunicis.
Abbreviated transcription (Latin):
habebant. Et ascendentes in naui. abierunt in de¬
sertum locum seorsum. & uiderunt eos ab euntes
& cognouerunt multi & pedestres. & de omnib
ciuitatib concurrerunt illuc. & p̃uenerunt eos
It exiens uidit turbam iħc. & misertus ẽ suꝑ eos¬

Expanded text:
 Et ascendentes in navim, abierunt in desertum locum seorsum. Et viderunt eos abeuntes, et cognoverunt multi: et pedestres de omnibus civitatibus concurrerunt illuc, et praevenerunt eos. Et exiens vidit turbam multam Jesus: et
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃is intestimonium illis. It exeuntes p̃dicabant
ut pęnitentiam agerent. & demonia multa eicie¬
Abant. & unguebant olco multos egros & sabiabant᷑.¬
t audiuit᷑ herodes rex. manifestum enim
factum est nomen eius. & dicebat. qͥ ioħs
bapcista resurrexit a mortuis. & ꝓpterea oꝑant᷑
uirtutes in eo. Alii aut̃ dicebant. quia helias ẽ.

Expanded text:
ris in testimonium illis et exeuntes praedicabant ut paenitentiam agerent et daemonia multa eiciebant et unguebant oleo multos aegrotos et sanabant et audivit Herodes rex manifestum enim factum est nomen eius et dicebat quia Iohannes Baptista resurrexit a mortuis et propterea inoperantur virtutes i
Abbreviated transcription (Latin):
It dicebat. Cui assimilabimꝰ regnum dĩ. aut
cui parabolȩ comparabimus illud: Sicut
granum sinapis quod cum seminatũ fuerit
in terra minus est om̃ib seminib quȩ sunt
in t̾ra. & cum seminatum fuerit: ascendit in arborẽ¬

Expanded text:
t dicebat cui adsimilabimus regnum Dei aut cui parabolae conparabimus illud sicut granum sinapis quod cum seminatum fuerit in terra minus est omnibus seminibus quae sunt in terra et cum seminatum fuerit ascendit e
Abbreviated transcription (Latin):
Uidens aut̃ iħm a longe. cucurrit & ad orauit
eum. & clamans uoc̾e magna dicit. Quid mͥ
& tibi iesu fili dĩ summi Adiurote ꝑdeum¬
ne me torqueas. Dicebat erum illi iħc. Erispirit
immunde ab homine. Et int̾rogabat eũ. Quod
tͥ nomen est. Et dicit ei. Legio michi nomen ẽ.
quia multi sumus. Et deprecabatur eũ multũ
ne se expelleret extra regionem. Erat autẽ ibi
circa montem grex port̾orum magnus pascens.
& dep̾cabantur eum sp̃s dicentes. Mitte nos in
porcos ut in eos introeamus. Et concessit eis
statim iħc. Et euntes sp̃s immundi introierunt
in porcos. & magno impetu grex p̾cipitatus ẽ
in mare ad duo milia. & suffocatus ẽ in mare.¬

Expanded text:
videns autem Iesum a longe cucurrit et adoravit videns autem Iesum a longe cucurrit et adoravit eum et clamans voce magna dicit quid mihi et tibi Iesu Fili Dei summi adiuro te ne me torqueas. Dicebat enim illi: Exi, spiritus immunde, ab homine. Et interrogabat eum: Quod tibi nomen est? Et dicit ei: Legio mihi nomen est, quia multi sumus. Et deprecabatur eum multum, ne se expelleret extra regionem. Erat autem ibi circa montem grex porcorum magnus, pascens. Et deprecabantur eum spiritus, dicentes: Mitte nos in porcos, ut in eos introeamus. Et concessit eis statim Jesus. Et exeuntes spiritus immundi introierunt in porcos: et magno impetu grex praecipitatus est in mare ad duo millia, et suffocati sunt in mar
Abbreviated transcription (Latin):
Transeamus contra. Et dimittentes turbam¬
assumunt eum ita ut erat innaui. & aliȩ naues
crant cum illo. Et facta est ꝓcella magna uenti. &
fluctus mutebat in mare. ita ut impleretur nauis
& erat ipse in puppi supra ceruical dormiens. Et ex¬
citant eum & dicunt ei. Magister. ñ ad te ꝑtinet
quia perimus: It exurgen̾s comminatus est
uento. & dixit mari. tace. obmucesce. Et cessauit
uentus. & facta est tranquillitas magna. It ait
illis. Quid timidi estis: Necdum habetis fidem
Et timuerunt magnotimore: Et dicebant ad
alterutrum. Quis putas est iste. quia uentus
& mare obȩdiunt ei: XX III¬
t uenerunt transfretum maris in regione
gerasenorum. Et ereunti: ei de naui: statĩ
occurrit ei de monumentis homo in spũ immundo
qui domicilium habebat in monum̃tis. & neq
caterus quisquam iam eum poterat ligare. qm̃¬
sepe compedib & catenis uinctus dirupisiet ca-¬
tenas & compedes comininuisset. & nemo poterat
& in montib erat. clamans & concidens se lapidibꝰ.

Expanded text:
Transeamus contra. Et dimittentes turbamassumunt eum ita ut erat in navi, et aliae naves erant cum illo. Et facta est procella magna venti, et fluctus mittebat in navim, ita ut impleretur navis. Et erat ipse in puppi super cervical dormiens: et excitant eum, et dicunt illi: Magister, non ad te pertinet, quia perimus? Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari: Tace, obmutesce. Et cessavit ventus: et facta est tranquillitas magna. Et ait illis: Quid timidi estis? necdum habetis fidem? Et timuerunt timore magno, et dicebant ad alterutrum: Quis, putas, est iste, quia et ventus et mare obediunt ei?  CapEt venerunt trans fretum maris in regionem Gerasenorum. Et exeunti ei de navi, statim occurrit de monumentis homo in spiritu immundo, qui domicilium habebat in monumentis, et neque catenis jam quisquam saepe compedibus et catenis vinctus dirupisset catenas, et compedes comminuisset, et nemo poterat lamans et concidens se lapidibus
Abbreviated transcription (Latin):
erortus est sol estuauit: & eo quod non haberet
radicem exaruit. Et aliud cecidit in spinis. &
ascenderunt spinȩ & suffocauerunt illud. et
fructum non dedit. Et aliud cecidit in terram
bonam: & dabat fructum ascendentem & cre¬
scentem. Et afferebat unum tricesimum. & unũ
sexagesimum. & unum centesimum. Et dicebat
Quihabet aures audiendi audiat. Et cum esset
singularis. int̾rogauerunt eum hi qui cum co
erant duodecim. parabolã. te dicebat eis. Nobis
datum ẽ nosse in isterium regni di. illis autẽ
qͥ foris sunt: in parabolis omnia fiunt. ut uiden¬
tes: uideant & non uideant. & audientes au¬
diant & non intelligant. ne quando ẽuertant᷑.
& dimittantur eis peccata. Et ait illis. Mescitis
parabolam hanc. & quomͦ om̃s parabolas cogno¬
scctis Qui seminat: uerbum seminat. Hi
autem sunt qui cirea uiam ubi seminat᷑ uerbũ
& cum audierint: confestim uenit satanas
& aufert uerbum quod seminatum est in
corda coꝵ. Et hi sunt similiter qͥ suprapetrosa

Expanded text:
eo quod non habebat radicem, exaruit. Et aliud cecidit in spinas: et ascenderunt spinae, et suffocaverunt illud, et fructum non dedit. Et aliud cecidit in terram bonam: et dabat fructum ascendentem, et crescentem; et afferebat unum triginta, unum sexaginta, et unum centum. Et dicebat: Qui habet aures audiendi, audiat. Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi, qui cum eo erant dudatum est nosse mysterium regni Dei: illis autem, qui foris sunt, in parabolis omnia fiunt: ut videant, et non videant: et audientes audiant, et non intelligant: ne quando convertantur et dimittantur eis peccata. Et ait illis: Nescitis parabolam hanc, et quomodo omnes parabolas cognoscetis? Qui seminat, verbum seminat. Hi autem sunt, qui circa viam, ubi seminatur verbum, et cum audierint, confestim venit Satanas, et aufert verbum, quod seminatum est in cordibus eorum. Et hi sunt, similiter, qui super petrosa
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dicebat ilłis. Num quid uenit lucerna ut xuiuii¬
sub modio ponatur aut sub lecto. nonne
ut suꝑcandelabrum ponatur: Non erum est
aliquid absconditum qͦd non manifestet᷑. nec
factum ẽ occultum sed ut inpalam ueniat.
Quihabae aures audiendi audiat. Et dicebat illis.
Widete qͥd audiatis. In qua mensura mensi fueritis.

Expanded text:
dicebat illis numquid venit lucerna ut sub modio ponatur aut sub lecto nonne ut super candelabrum ponatur non enim est aliquid absconditum quod non manifestetur nec factum est occultum sed ut in palam veniat si quis habet aures audiendi audiat et dicebat illis videte quid audiatis in qua mensura men
Abbreviated transcription (Latin):
duodecim cum illo. & ut mitteret eos predicare.
Et dedit eis potestatem curandi infirmitates. & eiciendi
demonia. Et imposuit simoni nomen petrũ. & ia
nomina hoanerges quod est filii tonitrui. & an¬
dream. & philippum. & bartholoneum. & matheũ.
&e chomam. & iacobum alphei. & taddeũ. & simonẽ
chananeum. & iudam scariotham qui tradidit eũ.
It ueniunt addomum. & conuenit iterum turba. XUI¬
Uita ut ñpossent neq panem manducare. Et cum
audissent sui. exierunt tenere cum. Dicebant enim.
qm̃ infurorem uersus est. Et scribȩ qͥ ab ierosolimis
descenderant dicebant. qm̃ beelzebub habet. & qͥa
in principe demonioꝵ eicit demonia. Et conuocatis
cis. in parabolis dicebat illis. Quomͦ potest satanas
satanan eicere: Et si regnum in se diuidat᷑. ñ potest
stare regnum illud. Et sidomꝰ suꝑ semet ipsã disꝑtiat᷑.
ñ poterit domus illa stare. Et si satanas consurrȩxerit
insemetipsum : disꝑtitꝰ ẽ. & non potest stare: sed finẽ

Expanded text:
ut mitteret eos praedicare et dedit illis potestatem curandi infirmitates et eiciendi daemonia et inposuit Simoni nomen Petrus et Iacit eis nomina Boanerges quod est Filii tonitrui et Andream et Philippum et Bartholomeum et Mattheum et Thomam et Iacobum Alphei et Thaddeum et Simonem Cananeum et Iudam Scarioth qui et tradidit illum et veniunt ad domum et convenit iterum turba ita ut non possent neque panem manducare et cum audissent sui exierunt tenere eum dicebant enim quoniam in furorem versus est et scribae qui ab Hierosolymis descenderant dicebant quoniam Beelzebub habet et quia in principe daemonum eicit daemonia et convocatis eis in parabolis dicebat illis quomodo potest Satanas Satanan eicere et si regnum in se dividatur non potest stare regnum illud et si domus super semet ipsam dispertiatur non poterit domus illa stare et si Satanas consurrexit in semet ipsum dispertitus est et non potest stare sed finem
Abbreviated transcription (Latin):
supplem̃tum nouum a ueteri. & maior scissura
fit. Et nemo mittit nouellũ uinũ in utresueteres.
A lioqͥn dirumpet uinũ utres. & uinum effudet᷑¬
& utres peribunt. Sed uiium nouũ in utres
nouos mitti debet. XII¬
⁊ factum ẽ iterum cum sabbatis ambularẽt
ꝑ sata. discipłi ciꝰ ceperunt p̃gredi. & uellere
spicas. Pharisei autem dicebant ei. Ecce qͥd faciunt

Expanded text:
ra fit et nemo mittit vinum novellum in utres veteres alioquin disrumpet vinum utres et vinum effunditur et utres peribunt sed vinum novum in utres novos mitti debet et factum est iterum cum sabbatis ambularet per sata et discipuli eius coeperunt praegredi et vellere spicas Pharisaei autem dicebant ei e
Abbreviated transcription (Latin):
animan saluam facere anꝑdere: Atilli tacebant.
St circum spiciens eos cum uti. contristatꝰ suꝑ cecitatẽ
cordis eorum: dicit homini. Extende manũ tuã.
Et extendit. & restituta ẽ manus illi. Xiiii¬
Ixeuntes aut̃ statim pharisei cũ herodianis. con¬
siliũ faciebant aduersum eum. qͦmͦ eũ ꝑderent :¬
Et iħc cum discipulis suis secessit ad mare. & multa

Expanded text:
alvam facere an perdere at illi tacebant et circumspiciens eos cum ira contristatus super caecitatem cordis eorum dicit homini extende manum tuam et extendit et restituta est manus illi exeuntes autem statim Pharisaei cum Herodianis consilium faciebant adversus eum quomodo eum perderent et Iesus cum discipulis suis
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habet remissionem in et̾num. sed reus erit ęt̾ni
delicti. qm̃ dicebant. sp̃m immundum habet. Mii
It ueniunt mater eiꝰ & frẽs: & foris stantes
miserunt ad cum uocantes eum. Et sedente circa
eum turba: dicunt ei. Ecce mater tua & frẽs tui¬
foris. querunt to. Et respondens eis ait. Quȩ est mat̾

Expanded text:
 habet remissionem in aeternum, sed reus erit aeterni delicti. Quoniam dicebant: Spiritum immundum habet. XXXV, Et veniunt mater ejus et fratres: et foris stantes miserunt ad eum vocantes eum, et sedebat circa eum turba: et dicunt ei: Ecce mater tua et fris quaerunt te. Et respondens eis, ait: Quae est
Abbreviated transcription (Latin):
t iterum intrauit capharnaũ post dies & au¬
ditum ẽ qͦd in domo ẽe̾t. & c̃uener᷑ multi¬
ita ut non caperet neq ad ianuani. Et loquebatur
eis uerbum & uenerunt ferentes ad eũ. parali¬
ticum qui a quatuor portabatur. Et cũ ñ possent
offerre cum illi pre turba: nudauerunt tectum
ubi erat. & patefacientes sum miserunt grabattũ
in qͦ paraliticus iacebat. Cum uidisset autem iħe
fidem illorũ. ait paralitico. ł ili dimittuntur tͥ

Expanded text:
t iterum intrauit in Capharnaum post dies, et auditum est quod in domo esset et conuenerunt multiita ut non caperet neque ad ianuam, et loquebatur eis uerbum. et uenerunt ferentes ad eum paralyticum qui a quattuor portabatur et cum non possent offerre eum illi prae turba nudaverunt tectum ubi erat et patefacientes submiserunt grabattum in quo paralyticus iacebat cum vidisset autem Iesus fidem illorum ait paralytico fili dimittuntu
Abbreviated transcription (Latin):
t erant discipłi ioħis & pharisei iei unantes
oe ueniunt & dicunt illi. Cur discipłi ioħis
ot pharseoꝵ ⁊ ciunant. tui aũt discipłi ñ iciunant:
Et aic illis iħc. Numquid possunt filii sponsi quãdiu

Expanded text:
t erant discipuli Iohannis et Pharisaei ieiunantes t erant discipuli Iohannis et Pharisaei ieiunantes et veniunt et dicunt illi cur discipuli Iohannis et Pharisaeorum ieiunant tui autem discipuli non ieiunant et ait illis Iesus numquid possunt filii nuptiarum quamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
habet filius hominis in t̾ra dimittendi peccata.
ait paralitico. Tibi dico. surge tolle grabattũ tuũ
& uade in domum tuam. Et statim ille surrexit :¬
et sublato grabatto abiit coͣram omĩb. ita ut
ammirarent᷑ omnes. & honorificarent deum
dicentes. quia numquam sic uidimus.X¬
⁊ egressus ẽ rursus ad mare. omiusq turba
ueniebat ad cum. & docebat eos. Et cũ p̃teriret.
uidit leuim alphei sedentem ad teloneũ. & ait
illi. Sequere me. Et surgens secutꝰ ẽ cum. Et
factum est cum accumberet in domo illius.
multi publicani & peccatores. simul discũbeban
cũ iesu & discipłis eius. Erant enim multi. qui
& sequebant᷑ cum. Et scribȩ & pharisei uidentes
quia manducaret cum peocator ib & publicanis
dicebant discipłis eiꝰ. Q uare cũ publicanis & pec¬
catorib manducat & bibit magister ur̃: H oc
audito iħs. ait illis. Non necesse habent sani medico.
sed qͥ male habent. Non enim ueni uocare iustos
sed peccatores.XI¬

Expanded text:
inis in terra dimittendi peccata ait paralytico tibi dico surge tolle grabattum tuum et vade in domum tuam et statim ille surrexit et sublato grabatto abiit coram omnibus ita ut admirarentur omnes et honorificarent Deum dicentes quia numquam sic vidimus et egressus est rursus ad mare omnisque turba veniebat ad eum et docebat eos et vidit Levin Alphei sedentem ad teloneum et ait illi sequere me et surgens secutus est eum et factum est cum accumberet in domo illius multi publicani et peccatores simul discumbebant cum Iesu et discipulis eius erant enim multi qui et sequebantur eum et scribae et Pharisaei videntes quia manducaret cum peccatoribus et publicanis dicebant discipulis eius quare cum publicanis et peccatoribus manducat et bibit magister vester hoc audito sed qui male habent non enim veni vocare iustos sed peccatores e
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo. Et miratisunt om̃s. ita ut conqͥrerent uitra se
dicentes. Q uidnam est hoc: Quȩ  doctrina hec
noua. quia in potestate spiritib immundis imꝑat.
& obediunt ei. Et ꝓcessit rumor eiꝰ statim in
omnem regionem galileȩ. Ui¬

Expanded text:
nquirerent inter se dicentes: Quidnam est hoc? quaenam doctrina haec nova? quia in potestate etiam spiritibus immundis imperat, et obediunt ei. Et processit rumor ejus statim in omnem regionem Galilaeae.
Abbreviated transcription (Latin):
uituli qui euglistam lucam azacharia sacer¬
dote sumpsisse iniciũ p̃figurat. Quarta. ioħm
cugłistam. qui assumptis pennis aquilȩ. & ad
altiora festinans. & de uerbo dĩ disputans. cet̾a
quȩ secuntur: in eundem sensum ꝓficiunt.
eorum plena oculis. & scintillȩ ac lampades
in medio discurrentes. & rota in rotam. & in
singulis: quatuor facies. Onde & apocalipsis
iohannis post expositionẽ uigintiquatuor se¬
niorum qui tenentes citharas & phialas adorañ
¶trua.
& septem sp̃s discurrentes. & iare uitreum. &
quatuor animalia plena oculis dicens animal
primum simile leoni. & secundũ simile uitulo.
& terciũ simile homini. & quartũ simile aqͥle

Expanded text:
vituli, quae evangelistam Lucam a Zacharia sacervituli, quae evangelistam Lucam a Zacharia sacerdote sumpsisse initium praefigurat. Quarta Joannem evangelistam, qui assaltiora festinans de uerbo dei disputat. Maquae sequuntur in eumdem sensum proficiunt. eorum plena oculis, et scintillae ac lampades in medio discurrentes, et rota in rota, et in singulis quatuor facies. Unde et Apocalypsis Joannis, post expositionem viginti quatuor seniorum qui tenentes citharas et phialas, adorabatrua, et septem spiritus discurrentes, et mare vitreum et quatuor animalia plena oculis , dicens: Animal primum simile leoni, et secundum simile vitulo, et tertium simile homini, et quartum simil
Abbreviated transcription (Latin):
prutit᷑: coactus est ab ominib pene cunc asiȩ
epis & multarum eccłiarum legationilide di
iunitate saluatoris altius seribere. & ad ipsum
ut ita dicam dĩ uerbum non tam audaci quam
felici temeritate prorumpere. Sum gͥ a frib¬
Quo expleto: reuelatione saturatus. in illud
premium e celoueniens eructuauit. Inprinci¬
p̾io erat uerbum. & uerbum erat apud deuns.
& dserat uerbũ. Hoc erat in principio apud dm̃.
ec igitur quatuor eugłia multo ante tempore¬
predicta. e zechielis quoq uolumen ꝓbat. in
quo prima uisio ita contexitur. St in medio.
siciut simil itudo quatuor. animaliũ. & uultus
eorũ. facies hominis. & facies leonis. & faciesuituli.
& facies aquilȩ. Prima hominis facies. matħm
significat. quiquasi de homine euorsus ẽ seribere.
lider generationis iħu. xp̃i filii dauid. filii abrahã
Secunda. marcum in quouox leonis inheremo
rugientis auditur. uox clamantis in deserto pa¬
rate uiam dnĩ. rectas facite semitas eius. Trxia

Expanded text:
 pene tunc Asiae episcopis, et multarum Ecclesiarum legationibus, de divinitate Salvatoris altius scribere, et ad ipsum ut ita dicam Dei Verbum, non tam audaci, quam felici temeritate prorumpere. Et Ecclesia  Al. deprecarentur: quo expleto, revelatione saturatus, in illud prooemium coelo veniens eructavit: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum . Haec igitur quatuor Evangelia multo ante praedicta, Ezechielis quoque volumen probat, in quo prima visio ita contexitur: Et in medio sicut similitudo quatuor animalium: et vultus eorum facies hominis, et facet facies aquilae. Prima hominis facies Matthaeum significat, qui quasi de homine exorsus sit scribere librum generationis Jesu Christi, filii David, filii Abraham. Secunda Marcum, in quo vox leonis in eremo rugientis auditur, vox clamantis in deserto: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus . Tertia
Abbreviated transcription (Latin):
derant ex iudeis. & nequaquam umbra legis
succedente. euangelii uericatem seruabant
gestorum narrauit quam ordinem. Terc̾ius
Tucas medicus. natione syrusantiochensis
cuius laus ineugelio. qͥ & ipse discipuilus apłi
pauli in acaie boetieq partib uolumen con¬
didit. quȩdam altius repetens. & ut ipse it
proenio confitetui audita magis quam usa

Expanded text:
derant ex Judaeis, et nequaquam Legis umbram, succedente Evangelii veritate, servabant. gestorum narravit quam ordinem. Tertius Lucas medicus, natione Syrus Antiochensis cujus laus in Evangelio, qui et ipse discipulus apostoli Pauli, in Achaiae Boeotiaeque partibus volumen condidit , quaedam altius repetens, et ut ipse in prooemio confitetur, audita magis, quam visa
Abbreviated transcription (Latin):
quem iħs aniauit plurimum. qui super pectꝰ
dñi recumbens purissima doctrinarũi fluen¬
ta potauit. & qui solus de cruce meruit au¬
dirx. ecce mater tua. Is cum esset in asia. &
hereticorum semina pullularent. qͥ negant

Expanded text:
quem Jesu amavit plurimum, qui supra pectus Domini recumbens , purissima doctrinarum fluenta potavit, et 5-6 qui solus de cruce meruit audire: Ecce mater tua . Is cum esset in Asia, et jam tunc haereticorum semina pullularent, Cerint
Abbreviated transcription (Latin):
qui dicunt hȩc dicit dñs. & dñs non misit eos.
De quib & saluator ineuangelio ioħis loquit᷑
om̃s qui ante me uenerunt: fures fuerunt &
latrones. qui uenerunt ñ qui missi sunt. Ipse
enim ait. ueniebant & ego ñ mittebam eos.
Inuenientib presumptio temeritatis. in missis
obsequium seruitutis est. Ecełia autẽ quȩ supͣ
petiam. dñi uoce fundata est. quã introduxit
rex incubiculum suum. & ad quam ꝑ foramen
descensionis occulte misit manum suam. similis
dam mulȩ In nuloq certiorun. quatuor flu¬
mina paiadisi instar cructuans quatuor an
menti & custos legis diũ lignis mobilib uehitꝰ
Primus om̃ium matheus ẽ publicanꝰ cognom̃to

Expanded text:
qui dicunt: Hec dicit Dominus, et Dominus non misit eos. De quibus et Salvator in Evangelio, Io. X, loquitur: Ommes quot quot venerunt fures sunt et latrones . Qui venerunt: non, qui missi sunt. Ipse enim ait: Veniebant, et ego non mittebam eos . In venientibus, praesumptio temeritatis; in missis, obsequium servitutis est. Ecclesia autem, quae supra petram Domini voce fundata est, quam introduxit rex in cubiculum suum , et ad quam per foramen descensionis occultae misit manum suam , similis damulae hinnuloque cervorum , quatuor flumina paradisi instar eructans , quatuor et menti et custos Legis Domini, lignis immobilibus vehitur . Primus omnium Matthaeus est Publicanus, cognom
Abbreviated transcription (Latin):
Dedite dicite discipłis eiꝰ &e petro: qͥa p̃cedet uos ingalileã.
Ibi eum uidebitis sicut dixit uobis.
tillȩ excuntes fugerunt de monum̃to: inuaserat
enim eas tremor. & pauor. & nemini qͥcquã
dixerunt. Nmebant enim.
urgens autem iħc mane prima sabbati: appa¬
ruit pͥmo mariȩ magdalenȩ: de qua eiecerat
septem demonia. Illa uadens nunciauit his qui
cum eofuerant lugentib & flentibus. Et illi audi¬

Expanded text:
vos in Galilaeam ibi eum videbitis sicut dixit vobis t illae exeuntes fugerunt de monumento invaserat enim eas tremor et pavor et nemini quicquam dixerunt timebant enim urgens autem mane prima sabbati apparuit primo Mariae Magdalenae de qua eiecerat septem daemonia cum eo fuerant, lugentibus et flentibus. Et illi audi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecti opus hominis redire in se ꝑfilium faceret:
qui ꝑdauid patrem uenientib iter p̾bebat in.rp̃o.
Qui lucȩ ñ inmerito etiam scribendoꝵ apostolicorũ
actuum potestas in mysterio datur̾. ut dõ in deum
pleno. & filio  ꝓdicionis extincto. oratione ab

Expanded text:
redire in se per filium faceret: qui per David patrem venientibus iter praebebat in Christo. Cui lucae non immerito etiam scribendorum Actuum apostolorum potestas in ministerio datur: ut Deo in Deum pleno, et filio perditionis exstincto: oratione ab