comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in prote petre ne defitiet fidestua. Qud
est uexare sicut triticums Quomͦ ab ho¬
mine triticum non manducatur. insipti¬
mo attritum tit panem facute: sic nemurẽ
manpucat chiabolus. nisi primo ꝑ tribuli¬
tionem euerterte. conterit ut mandircet
Tu autem quando tribularis. si maneas
grantim. non conturberis: nicbil tibi con
in solum triticum intrant: Simul mit̾¬
tuntur cum tribala in aream. S num¬
quid timendum est triticor Absiti Hon
conciditur: nisi palea a tritico spolictur.
Superfluit & ueniet uentilitio. aͣ lemt
puram massam. Quem iuenit grantpa
mittit in horretim sutm: & aceruumpi¬
leȩ conburet igni mnexdngibil. llnda
ditit hoc: Quia diem in spe habentus.
Dies nobis in xp̃o debet esse. Nam quat¬
diu inter tempraiones sumtis: nor el
In ista nocte parcit deus peceatoribus. t
non illos tollat: flagellat illos tẽptatio¬
nibus ut corriguitur: tolerte illos me
uitae sua. Putamis semꝑ colerabit :

Expanded text:
vi pro te, Petre, ne deficiat fides tua» . Quid vi pro te, Petre, ne deficiat fides tua» . Quid est, «vexare sicut triticum?» Quomodo ab homine triticum non manducatur, nisi primo attritum, ut panem faciat; sic neminem manducat diabolus, nisi primo per tribulationem everterit. Conterit, ut manducet: tu autem quando tribularis, si maneas granum, non conturberis; nihil tibi cont numquid in solum triticum intrant? Simul mittuntur cum tribula in aream. Sed numquid timendum est tritico? Absit. Non conciditur nisi palea; triticum spoliatur superfluis, et veniat ventilatio, et inveniet puram massam: quem invenit granum mittit in horreum suum; et acervum paleae comburet igni inexstinguibili . 13. Unde dixi hoc? Quia diem in spe habemus. Dies nobis in Christo debet esse. Nam quamdiu inter tentationes sumus, nox est. In ista nocte parcit Deus peccatoribus, ut non illos tollat; flagellat illos tentationibus, ut corrigantur; tolerat illos in civitate sua. Putamus semper tolerabit?
Abbreviated transcription (Latin):
tum est: querentes a deo escam sibi. Pe¬
tiit iob tẽptandum. Qualem escam :
Opulentam. pinguem. iustum dei:
cui ipse deus testimonium ꝑhibutt:¬
& ait. Homo sine querela: uerus dei
cultor fint. Petiuit temptandum illũ
querens a deo escam. & accepit tẽptan¬
dum: sed non opprimendum. Purgandũ¬
uero non enertendum: aut forte ñ pur¬
gindum. s ꝓbandum. T̃amen & qui
temptant᷑ aliquando tradunt᷑. occulto
merito suo. in manus tẽptatoris: quia
traditi sunt forte in concupiscentias
suas. Nam diabolus nulli nocet: nisi
acceꝑit potestatem a deo. S quando:
In nocte. Quid est in nocte: In isto tẽpose
Cum antem transierit nox o uenerit diet
mittuntur mali ctim illo in ignem et̾num.
iusti uero in uitam eternam. Huillus illie
erit temptator. quia non sunt ilssc catuli
leonum: quia transacta est nor. Ileo dñ
disciptilis fins ait. Hac nocte postularat sati.¬
nas uętare nos sicut triticam: & ego regi¬

Expanded text:
tum est, «Quaerentes a Deo escam sibi.» Petum est, «Quaerentes a Deo escam sibi.» Petiit Job tentandum. Qualem escam? Opulentam, pinguem, justum Dei, cui ipse Deus testimonium perhibuit, et ait: «Homo sine querela, verus Dei cultor fuit.» Petivit illum tentandum, quaerens a Deo escam: et accepit tentandum, sed non opprimendum ; purgandum, non evertendum; aut forte nec purgandum, sed probandum. Tamen et qui tentantur, aliquando traduntur occulto merito suo in manus tentatoris, quia traditi sunt forte in concupiscentias suas. Nam diabolus nulli nocet, nisi acceperit potestatem a Deo. Sed quando? In nocte. Quid est, in nocte? In isto tempore. Cum autem transierit nox, et venerit dies, mittuntur mali cum illo in ignem aeternum, justi vero in vitam aeternam . Nullus illic erit tentator, quia non sunt illic catuli leonum; quia transacta est nox. Ideo Dominus discipulis suis ait: «Hac nocte postulavit satanas vexare vos sicut triticum; et ego roga
Abbreviated transcription (Latin):
nescio quis. & putas quia odit te: aut
putas quia diligit te. S quodlibet sit
nox est: noli timere. presum: in xp̃o. in
illo habeto diem. Nonẽ quid mali de
illo sentias: quia secari sumus & certi
saimus. quia falli non potesti amat nos.
De nobis antem inuicem. dum certi sumꝰ.
Deus enim nouit dilectionem nr̃am in m¬
uicem. Nos autem si diligiius nos inui¬
cem: quis uidet qua dispensatione a
nobis fant istaͤ Quire nemo uidet cor:
Quia nox est. In ista nocte in quatẽpta¬
tiones abundant. quasi de ipsi nocte dxx̃
psalmus: posuisti tenebras & facta est nor:
in ea ꝑtransibunt omnes bestie siluȩ.
Catuli leonum rugientes ut rapiant:
& tit querant. a deo escam fibi. In nocte
querunt escam catuli leonum. Qui ft̃
catuli leonum : Principum & potesta¬
tum aeris huius. Demones & angeli
diaboli: quomꝰ sibi querant escam : Quan¬
do temptant. S quia non accedunt nͥ
eis dederit deus potestatem. ideo dic¬

Expanded text:
nescio quis, et putas quia odit te; aut nescio quis, et putas quia odit te; aut odit te, et putas quia diligit te: sed quodlibet sit, nox est. Noli timere, praesume in Christo, in illo habeto diem: non est quid mali de illo sentias, quia securi sumus, et certi sumus quia falli non potest; amat nos. De nobis autem invicem nondum certi sumus. Deus enim novit dilectionem nostram in invicem: nos autem etiamsi diligimus nos invicem, quis videt qua dispensatione a nobis fiant ista? Quare nemo videt cor? Quia nox est. In ista nocte tentationes abundant. Quasi de ipsa nocte dixit psalmus: «Posuisti tenebras, et facta est nox; in ea pertransibunt omnes bestiae silvae: catuli leonum rugientes ut rapiant, et ut quaerant a Deo escam sibi» . In nocte quaerunt escam catuli leonum. Qui sunt catuli leonum? Principum et potestatum aeris hujus, daemones et angeli diaboli . Quomodo sibi quaerunt escam? Quando tentant. Sed quia non accedunt, nisi Deus eis dederit potestatem; ideo dic
Abbreviated transcription (Latin):
Iam enumeratit sũiꝑius: quia non illi
adheserunt nisi boni. Malis non adhe-¬
sit. nec delectabatur epulis iniquitatis
eorum. qni sibi ministrabant non dño:
id est sua querebant. Et quasi diceret᷑
illi. & ut quid tales in ciuitate tua tan¬
to tempore tolerasti: tempis miscdĩȩ ẽ.¬
Quid est tempus miscdĩe : Adhuc
nondum reuelatam est iudicitim. Nox
est. apparebit dies: apparebit iudicium.
Audi apłm. Itaq nolite ante tempus
quicquã indicare. Quid esb ante tempꝰ:
Ante diem. Audi quii ante diem dixe¬
rit. donec ueniat dñt. & illuminet abs¬
condita tenebrartim: & manifestet co-¬
gitationes cordis. & tunc lauserit um-¬
cuiq: a deo. Nam modo quani di non
uides cor meum. & non uideo cortuũ:
nox est. Nescie quid ab homine petisti:
non accepisti. Contempui te putas.
& forte non contẽpneris. Cor enim non
uides: & cito blasphemas. In nocte dan¬
da est tibi uenii crianti. Diligit te hõ

Expanded text:
Jam enumeravit superius quia non illi Jam enumeravit superius quia non illi adhaeserunt nisi boni. Malis non adhaesit, nec delectabatur epulis iniquitatis eorum qui sibi ministrabant, non Domino, id est, sua quaerebant. Et quasi diceretur illi, Et utquid tales in civitate tua tanto tempore tolerasti? Tempus miseQuid est, tempus misericordiae? Adhuc nondum revelatum est judicium: nox est; apparebit dies, apparebit judicium. Audi Apostolum: «Itaque nolite ante tempus quidquam judicare.» Quid est, «ante tempus?» Ante diem. Audi quia ante diem dixit: «Donec veniat Dominus, et illuminet abscondita tenebrarum, et manifestabit cogitationes cordis; et tunc laus erit uniruique a Deo» . Nam modo, quamdiu non vides cor meum et non video cor tuum, nox est. Nescio quid ab homine petisti; non accepisti, contemni te putas: et forte non contemneris; cor enim non vides: et cito blasphemas; in nocte danda est tibi venia erranti. Diligit te homo
Abbreviated transcription (Latin):
perbiam. Reuertere ad domum illam:
id est ad cor. Non habitabat in corde ullo
faciens superbiam. Nullus talis habitabat
in corde meo. Resiliebat enim inde. Ne¬
mohabitat in corde meo: nisi mitis & quictꝰ.
Suiperbus non illio habitabat. Non enin
habitabat in corde iusti. iniustus. Si a te
iustas remotus nescio quot milibus & man¬
sombus simul habitatis: si cinum cor habe¬
bitis. Non habitauit in medio donius meẽ.
faciens suꝑbum. L oquens imqua: non di¬
rerit in conspecta ocabrum meoeum. hyo
est ma minaculataubi intelligimus quando
curum est: dignamini aduertere. lam
sfins psalmi. est: inmatatinis interficiebã
omnes peccatores terre. Quare: Et
disꝑdum de cuntate dm̃ omnesopantes
iniqͥtatem. Sint ergo in cinitate dm̃i om̃s¬
oꝑantes inqͥtatem: & quasi parcitur eis
modo. Quare: Quii misccłie temptis ẽ.
s teniet & iudicis: quia siccepit psalmus.
Misccłĩim & iudicium cantabo tibi dñe.

Expanded text:
perbiam.» Referte ad domum illam, perbiam.» Referte ad domum illam, id est, ad cor. Non habitabat in corde meo faciens superbiam: nullus talis habitabat in corde meo; resiliebat enim inde. Nemo habitabat in corde meo; nisi mitis et quietus; superbus non illic habitabat. Non enim habitat in corde justi injustus. Sit a te justus remotus nescio quot millibus et mansionibus; simul habitatis, si unum cor habetis. «Non habitavit in medio domus meae faciens superbiam. Loquens iniqua non direxit in conspectu oculorum meorum.» Haec est via immaculata, ubi intelligimus quando curum est; dignamini advertere: jam finis Psalmi est. «In matutinis interficiebam omnes peccatores terrae.» Quare? «Ut disperdam de civitate Domini omnes operantes iniquitatem.» Sunt ergo in civitate Domini operantes iniquitatem, et quasi parcitur eis modo. Quare? Quia misericordiae tempus est: sed veniet et judicii; quia sic coepit Psalmus, «Misericordiam et judicium cantabo tibi, Domine.»
Abbreviated transcription (Latin):
mecum. Dñs dicit. Oculi mei suꝑ fideb
terrȩ. ut consedereut hi mecun: id est
ut sederent mecum. Qnomͦꝰ sederent :¬
Sedebitis super duodetim sedes: indicio.¬
tes duodetim tribus ist ł. Indicant fide¬
les terix de quibus dicit᷑: nescitis qtu
angelos iudicibimis. Ocaili mci super
sdeles terre sut conse dertat hi mecum.
Ambulans in tra innacalita: hic michi
ministrabat. Miebi ait noti sibi. Multiem̃
ministrant enangelium. s sibi ministrant:
quia sua querunt. non que iħ̃u xp̃i. Quid
est xp̃o ministrare: Ea que xp̃i sunt que¬
rere. Equidem quando mali adnantunt
euangelium: alii seruantur. illi puniunt᷑.
Dictum est enim quȩ dicunt facite: que¬
antẽ faciunt facere nolite. Non timeas
crgo: quando a malis audis euangelium. Ue
illi qui sibi ministrat: id est qui sua ibi que¬
rit. tu xp̃i accipe. Ambulins in ina in¬
maculata: hic michi ministrabat. N on¬
habitauit in medio domus meȩ̃ faciens su¬

Expanded text:
mecum.» Dominus dicit, «Oculi mei super fideles mecum.» Dominus dicit, «Oculi mei super fideles terrae, ut considerent hi mecum:» id est, ut mecum sederent. Quomodo sederent? «Sedebitis super duodecim thronos, judicantes duodecim tribus Israel» . Judicant fideles terrae, quibus dicitur: «Nescitis quia angelos judicabimus» ? «Oculi mei super fideles terrae, ut considerent hi mecum. Ambulans in via immaculata, hic mihi ministrabat. Mihi» ait, non sibi. Multi enim ministrant Evangelium, sed sibi ministrant; quia sua quaerunt, non quae Jesu Christi . Quid est, Christo ministrare? Ea quae Christi sunt quaerere. Et quidem quando mali annuntiant Evangelium, alii salvantur, illi puniuntur. Dictum est enim: «Quae dicunt, facite; quae faciunt, facere nolite» . Non timeas ergo quando a malo audis Evangelium. Vae illi qui sibi ministrat, id est, qui sua ibi quaerit: tu. Christi accipe. «Ambulans in via immaculata, hic mihi ministrabat.» habitavit» «in medio domus meae faciens su
Abbreviated transcription (Latin):
eum pendentẽ in cruce insultantes quu
insatiabiles corde erant. dicebant ergo. Si
silius dei cit: descendit de cruce. Ahossal¬
uatut: se salture ñ potest. Pasceluntur ci.¬
bo crudelitatis fue: & ille pascebał cibo
miscdĩȩ suȩ. Pater inquit ignosce illis.
quia nesciunt qtud facinit. Iili ergo habe.¬
bunt alias eptilas: ille alias. S quid dictã
sit de mensa suꝑborum audite. fat iensi
eorum coram ipsis in musciptilan: &o m
retributionem. & in scandalum. Pasti ft.
captisunt. Quomͦ enim aues ad muser¬
pulam aut pisces ad hamum pascuntur
s capiunt᷑: sic & ipsi. Habent ergommpĩ
epulas suas: habent pii epulis suis.
Audi epulas pioetim. Beati qui esciritit
& sitiunt iusticiam: quia ipsi saturabunt̾.
Si ergo puis pascit᷑ cibo iusticiȩ. oimpius
suꝑbie: non mirum si insatiabilis corde
pascitur cibo iniquitatis. Noli pasci cibo
cebaris: Et quid ta delectabat. ubi¬

Expanded text:
eum pendnetem in cruce, insultantes, quia eum pendnetem in cruce, insultantes, quia insatiabiles corde erant; dicebant ergo: «Si Filius Dei est, descendat de cruce; alios salvavit, se salvare non potest» . Pascebantur cibo crudelitatis suae, et ille pascebatur cibo misericordiae suae. «Pater,» inquit, «ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt» . Illi ergo habebant alias epulas, ille alias. Sed quid dictum sit de mensa superborum, audite: «Fiat mensa eorum coram ipsis in muscipulam, et in retributionem, et in scandalum» . Pasti sunt, capti sunt. Quomodo enim aves ad muscipulam, aut pisces ad hamum pascuntur, sed capiuntur; sic et ipsi. Habent ergo impii epulas suas, habent et pii epulas suas. Audi epulas piorum: «Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quoniam ipsi saturabuntur» . Si ergo pius pascitur cibo justitiae, et impius superbiae; non mirum si insatiabilis corde. Pascitur cibo iniquitatis: noli pasci cibo cebaris? et quid te delectabat, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
Quid est hoc quod ait suꝑbo octilo &s
insatiabili cordẽ. huic non conuescebar :
Habet eplis suas cor pium: habet epłãs¬
suas cor suꝑbum. Nam ꝓpter ipsos cibos
cordis suꝑbi: ideo dixit insatiabili corde.
Cor suꝑbum unde pa̾citur: Si superbꝰ
est inuidus est: aliter non potest. Suꝑ¬
bia. mater iuidentie ẽ. Non potest
nisĩ generare hanc: & cum illa semper
esse. Omnis ergo suꝑbus. inuidus est.¬
Et si inuidus est: malis alienis pascitur.
lnde dicit apls. Si moedetis & comedi¬
tis inuicem: uidete ne ab inuicem con¬
sumamini. Ulidetis ergo comedentes.
nolite his conuesci: fugite tale conuiusũ.
Neq enim se satiant gaudendo de mals
alienis: quia insatiabili corde sunt. Caue
ne capiaris in eptilif eotum: laqueo dia-¬
boli. Cibis talibus pascebant᷑ iudei. qͥndo
crucifirerunt dñm. S quia pascebant᷑
tanquã de pena dñi. nam & nos de cru-¬
ce dm̃ pascim. quia colpiis ipsius man¬

Expanded text:
9. Quid est hoc quod ait, «Superbo oculo et 9. Quid est hoc quod ait, «Superbo oculo et insatiabili corde, huic non convescebar?» Habet epulas suas cor pium, habet epsuas cor superbum. Nam propter cibos ipsos cordis superbi, ideo dixit, insatiabCor superbum unde pascitur? Si superbus est, invidus est: aliter esse non potest. Superbia, mater invidentiae est: non potest nisi generare hanc, et cum illa semper esse. Omnis ergo superbus, invidus est: si invidus est, malis alienis pascitur. Unde dicit Apostolus: «Si mordetis et comeditis invicem; videte ne ab invicem consumamini» Videtis ergo comedentes; nolite his convesci, fugite tale convivium; neque enim se satiant gaudendo de malis alienis, quia insatiabili corde sunt. Cave ne capiaris in epulis eorum laqueo diaboli. Cibis talibus pascebantur Judaei, quando crucifixerunt Dominum: sed quia pascebantur tanquam de poena Domini. ce Domini pascimur, quia corpus ipsius man
Abbreviated transcription (Latin):
mus. diutins inmorari. Iste phariseas
suꝑbus erat: cum uescebatur cum illo ds̃.
Quid est ergo quodait. suꝑbo oculo & in¬
satiabili corde. huic ñ conuescebar: Quid
est non conuescebar: Non cum illo mã¬
ducabam. Qnomͦ nobis ꝓponit hec: quan
do ipse non fec⁊ : Ad imitationem siũ
nos hortat᷑. llidemis eam coniunatam
esse cam suꝑbis. Quomͦ nos ꝓhibet: ne
contuuemͥ cameis : Hosquidem fratres
ꝓpter coereptionom aliquam tenemus
nos etum a fratribtis nr̃ist & non cum ei
conutu̾. ut courrgnitͥ. Cimertraneis
potins coninuamur: cum paganis. quam
cum his qui nobiscum erant si tuderimꝰ¬
eos male uiuere: tit erubescant & corri.¬
gantur. sicut dicit aplt̃. Siquis non ob¬
audit uerbo nr̃o ꝑ epistolam. hunc no¬
tate: & nolite cominisceri. cumeo. & nͣ
ut innicum existimetis. s corripite
ut fratrem. facimus hoc plerumq ꝓpt̾
medicinam: & tamen cum extraneis
multis & cum impiis seꝑe uescinur.

Expanded text:
mus, diutius immorari. Iste pharisaeus mus, diutius immorari. Iste pharisaeus superbus erat, convescebatur cum illo Dominus; quid est ergo quod ait, «Superbo oculo et insatiabili corde, huic non convescebar?» Quid est, «non convescebar?» Non cum illo manddo ipse non fecit? Ad imitationem suam nos hortatur: videmus eum convivatum esse cum superbis, quomodo nos prohibet ne convivemur cum eis? Nos quidem, fratres, propter correptionem aliquam tenemus nos etiam a fratribus nostris, et non cum eis convivamur, ut corrigantur. Cum extraneis potius convivamur, et cum paganis, quam cum his qui nobiscum erant, eeos male vivere, ut erubescant, et corrigantur; sicut dicit Apostolus: «Si quis non obaudit verbo nostro per epistolam, hunc notate, et nolite commisceri cum eo; et non ut inimicum eum existimetis, sed corripite ut fratrem» . Facimus hoc plerumque propter medicinam; et tamen cum extraneis multis et cum impiis saepe vescimur.
Abbreviated transcription (Latin):
incuntate famosa. accessit flere ad pedes
suo. Hic si esset ꝓpheta. sciret quȩ mulier
illi accessit ad pedes. Unde seielat ꝗeua
ap̃e nẽscuint. nũ inde suspicatus es eum
nescisse quia non eam reppulit: Quia
si ipse esset: repelleret a se. Dñs au. em
non solum mulierem illam peccatricem
nouerat: sed & illius suꝑbiȩ utilnera me:¬
dicus insanabilia udelut. Ait enu cum
audisset cogitantem ut ostenderet illũ
Duo debitores erant cuidam feneratori.
llntis ei debebat quinquaginta denarioᷤᷤ.
alitis quingentos. Cum ñ baberent unde
redderent: donanit ambobus. Quis eam
plus dilexit: Et ille contra se duit sen¬
tentiam: extorquente sibi conscientia ue¬
ritatis. Credo dñe: quia cui plus donauit.
Et conuersus ad mulierem. dixit simomi.
llides istam intilierem : Intraui in doniũ
tuam aquam michi ad pedes non dedisti:
ista autem lacrimis rigauit pedes incos:
& cetera quȩ nostis. Hon opus est in
aliis ꝓpter quȩ testimonium adhibiti¬

Expanded text:
in civitate famosa, accessit ad pedes suo : «Hic si esset propheta, sciret quae mulier illi accessit ad pedes.» Unde sciebat quia Christus nescivit, nisi inde suspicatus est eum nescisse, quia non a se repulit? Quia si ipse esset, repelleret a se. Dominus autem non solum mulierem illam peccatricem noverat, sed et illius superbi vulnera medicus insanabilia videbat. Ait enim cum audisset cogitantem, ut ostenderet illum Duo debitores erant cuidam feneratori; unus ei debebat quinquaginta denarios, alius quingentos; cum non haberent unde redderent, dimisit ambobus: quis eum plus dilexit?» Et ille contra se dixit sententiam, extorquente sibi confessionem veritate: «Credo, Domine, cui plus donavit. Et conversus ad mulierem, dixit Simoni: Vides istam mulierem? Intravi in domum tuam; aquam mihi ad pedes non dedisti: ista autem lacrymis suis lavit pedes meos» ; et caetera quae nostis. Non opus est in aliis propter quae ad testimonium adhibui
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscebam. Quid est non cognoscclum:
Nonquia nesciebam: s quia non approba
huno ꝑsequebar. Ecce ꝑsecutor bonus:
non hominis. secd peccati. Suꝑbo occilo &
insatribili cr ede huic non conuescebar.
Quid est non conuescelur : Noncum illo
manducabam. Adtendat caritasur̃a: qr
nimirum aliquid audituri estis. Si non
conuescebatur cam illo:. non mandaicabat.
llesci enim. manducare est. Cim ergo pri.¬
mum ipsum dñm inueninus manducasse
cum strꝑbis: & non cam priblicanis illis
& peccatoribus:. Nam ipsi bumileserant.
Cognoscebant enini languorem suum: &
medicum requirebant. Cum ipsis suꝑbis
phariseis inuenimus eum manducisse.
Nam suꝑbus quidem intutatierat illum.
Ipse est cuu displicitit quia mulier pecca¬
trix quȩ erat inciuitate famosa acces¬
sit ad pedes dm̃: & ait in corde suo. guia

Expanded text:
cognoscebam.» Quid est, «non cognoscebam?» cognoscebam.» Quid est, «non cognoscebam?» Non quia nesciebam, sed quia non approbabhunc persequebar.» Ecce persecutor bonus, non hominis, sed peccati. «Superbo oculo et insatiabili corde, huic non convescebar.» Quid est, «non convescebar?» Non cum illo manducabam. Attendat Charitas vestra; quia mirum aliquid audituri estis. Si non convescebatur cum illo, non manducabat; vesci enim, manducare est: cur ergo ipsum primo Dominum invenimus manducasse cum superbis? Non cum publicanis illis et peccatoribus, nam ipsi humiles erant: cognoscebant enim languorem suum, et medicum requirebant. Cum ipsis superbis Pharisaeis invenimus illum manducasse. Nam superbus quidam invitaverat illum: ipse est cui displicuit quia mulier peccatrix, quae erat in civitate famosa, accessit ad pedes Domini; et ait in corde suo : «Hic
Abbreviated transcription (Latin):
non notut aliquem: S quid est non noui
uose In regula mea. ñ uos agnosco. Noni
etum regulam iusticie meȩ̃ : non illi congru.¬
tis. declinastis ab illa. distorti estis. Ideo et
hic cdixte: non cognostebam. Quid est non¬
cognoscebam: Htmquid forte quia malg¬
nus quando obiniam fit iusto in uico anguso
dicit sibi. quod est scriptum insapientia sa¬
lomonis: gratus est nobis etiam ad iudendũ.
&o mutat uiam ne uideat quem non uulte
S quam multi sunt maligni quos iudeul
& quui nos uidenti & non solum non a nob̃
declinant s currunt ad nos: & aliqiuindo
miquitates stas per nos impleri cupunt
Plerumq nobis contingit. Quomͦ ergo
declinint: Declinat ã te qni dissimils
est tibi. Quid est declinat a te: Npnci
sequitur. Quid est non te sequitur:
Non te unitatur. Ergo cum declina¬
ret a me malignus: id eso cum michi
dissimilis esset malignus. & u̾s mex
nollet miitari: nollet sic uiuere maligntas:
qtiomͦ me illi ꝓposui ad iitationem. non

Expanded text:
ovit aliquem? Sed quid est, «Non novi vos?» In regula mea non vos agnosco. Novi enim regulam justitiae meae: non illi congruitis, declinastis ab illa, distorti estis. Ideo et hic dixit, «Non cognoscebam. Cum declincognoscebam?» Numquid forte quia malignus quando obviam fit justo in vico angusto, dicit sibi quod est scriptum in Sapientia Salomonis, «Gravis est nobis etiam ad videndum» ; et mutat viam ne videat quem non vult? Sed quam multi sunt maligni quos videmus, et qui nos vident, et non solum non a nobis declinant, sed currunt ad nos, et aliquando iniquitates suas per nos impleri cupiunt? Plerumque nobis contingit. Quomodo ergo declinant? Declinat a te, qui dissimilis est tibi. Quid est, declinat a te? non te sequitur. Quid est, non te sequitur? Non te imitatur. Ergo, «Cum delinaret a me malignus,» id est, cum mihi dissimilis esset malignus, et vias meas nollet imitari, nollet sic vivere malignus, quomodo me illi proposui ad imitationem; «non
Abbreviated transcription (Latin):
ipse uult. Intendite. Orat aliquis ut nes¬
cio qd̾ ñ euenat: orat &o non ꝓhibetur.
petat quantũ potest. s contra uoluntatẽ
ipsins euenit abqͥi. subiungat se uolunta¬
ti dei. ñ resistat uoluntati magne: quia
ipse dñs sic ilbud exponit. ostendens infir¬
mitatem nr̃am in se quando passurus
erat & ait. Tristis est anima mea usq ad
mortẽ. Non em̃ uere ille timebat mortẽ.
qͥm potestate habebat ponendi aninam
suã. compotestate habebat iterũ sum̾̃di
eam. Et paulus apłt̃ muiles ipsiusseruus
ipsius clamat. Bontim certam̃ certaui. cur¬
sum consũmatu. fidem sernaui: de cetero
reposita est mͥ corona iusticie: quã reddet¬

Expanded text:
 vult. Intendite. Orat aliquis ut nescio quid non eveniat; orat, et non prohibetur. Petat quantum potest: sed contra voluntatem ipsius evenit aliquid; subjungat se voluntati Dei, non resistat voluntati magnae. Quia et ipse Dominus sic illud exponit: ostendens infirmitatem nostram in se, quando passurus erat, ait, «Tristis est anima mea usque ad mortem.» Non enim vere ille timebat mortem, qui potestatem habebat ponendi animam suam, et potestatem habebat iterum sumendi eam . Et Paulus apostolus miles ipsius, servus ipsius clamat: «Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi; de caetero reposita est mihi corona justiti
Abbreviated transcription (Latin):
tulie Quem pressi. Quis de me questꝰ
est: In nocens uidet᷑. s se ipsum ccerũ:¬
ꝑit: si tẽplum dei in se cuertit. Quid
expectas ut malio faciat nsocłiãm. &
parcat miseris: Qui in se ipsum cru¬
delis est. esse in alio misericors potest᷑. To¬
ta ergo iusticu ad unum uerbum in¬
nocentiȩ redigit᷑: qͥ autẽ diligit iniqͥta¬
tem odit animam stiã. Quando ami¬
bat iniqͥtatem: putabat qd aliis noce¬
bat. S uide si aliis nocebat. Quidi
ergo pͥus nocet: qͥ uult aliis nocore.
Nec deambulat. qͥhon ẽ cibi. Angastiᷤᷤ
enim patit᷑ omins malitia: sola inocer¬
tia lata est. tibi deambulabat᷑. Deambri¬
labam inmnocentia cordis mei: in medio
domus meȩ. Medium dom̃ meȩ̃. inediũ¬

Expanded text:
tuli? quem pressi? quis de me questus tuli? quem pressi? quis de me questus est? Innocens videtur. Sed si seipsum corrumpit, si templum Dei in se evertit, quid exspectas, ut in alios faciat misericordiam, et parcat miseris? Qui in seipsum crudelis est, esse in alium misericors potest? Tota ergo justitia ad unum verbum innocentiae redigitur. «Qui autem diligit iniquitatem, odit animam suam» . Quando amabat iniquitatem, putabat quod aliis nocebat. Sed vide si aliis nocebat: «Qui dergo prius nocet qui vult aliis nocere; nec deambulat, quia non est ubi. Angustias enim patitur omnis malitia: sola innocentia lata est, ubi deambuletur. «Deambulabam in innocentia cordis mei, in medio domus meae.
Abbreviated transcription (Latin):
miscros: Qui ifert iuolentias uel in¬
siclias. rapit res alienas. oppͥmit pauꝑes.
fata t coniugi aliena sollicitat. calũp¬
mosus est: uult inferre hominbus. quod¬
stadio doleant maliuolentiȩ. Quis est qui
deserit miseros: Qui uidet inopem aliqͦ
auxilio egentem. & cum habeat qͥmͦ p̃stet:
contẽpiit. despicit. alienat cor suum.
Quod si iam omnino talis esset ut non
opus haberet aliqua miscclia: suꝑbus
esset si desereret miserum. Adhac in
tribulatione carnis constitutꝰ est: nesci¬
ens qͥd sibi possit cras accidere. & despi¬
cit lacrimas miserorum: non ẽ innocens.
s quis ĩnnocens e̾̃st: Qui ctm ali ñ
nocet: nec sibi nocet. Quiem̃ & sibinocet:
ñ ẽ innocens. Ait aliqͥs. Ecce ñ tuli ali¬
cui nec p̃ssi aliquẽ: de re mea. de iusto
labore meo bene mͥ faciam. Conuunũ
apparatũ habere nolo. erogare uolo.
quantum me delectat: bibere cum qͥb
tiolo quantũ me delectat. Cui aliquid

Expanded text:
miseros? Qui infert violentias vel inmiseros? Qui infert violentias vel insidias, rapit res alienas, opprimit pauperes, furatur, conjugia aliena sollicitat, caluosus est, vult inferre hominibus quo doleant, studio malevolentiae. Quis est qui deserit miseros? Qui videt inopem aliquo auxilio egentem, et cum habeat quomodo praestet, contemnit, despicit, alienat cor suum. Quod si jam omnino talis esset, ut non opus haberet aliqua misericordia; superbus esset, si desereret miserum: adhuc in tribulatione carnis constitutus est, nesciens quid sibi possit cras accidere, et despicit lacrymas miserorum; non est innocens. Sed quis est innocens? Qui cum alii non nocet, nec sibi nocet. Qui enim et sibi nocet, non est innocens. Ait aliquis: Ecce non tuli alicui, nec pressi aliquem: de re mea, de justo labore meo bene mihi faciam, convivium apparatum habere volo, erogare volo quantum me delectat, bibere cum quibus volo quantum me delectat; cui aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
tenus in spe: omnes in uͥnum collecti.
ñto: qtia utiq abrahe semen sumꝰ. Aplt̃
ergo abrahe semen estis scdm̃ ꝓmissionẽ
Manifestum quia ad xp̃m ꝑtinenus.
& quia menbra eiis & corpꝰ enis stmꝰ:
cum capite nr̃o tnus homo sumtis.
Cantemus ergo. Miscdĩam & iudiciũ
in uia iniaculata: quando uenies ad
me. Nisi in tua inmaculata. ñ potes
psallere: nec intelligere. Si uis intelli¬
gere. in uia inmacalata psalle: id est
oꝑare in hilaritate deo tuo. Quȩ est
ina inmaculata : dudi sequientia.
amblabam in mocentia cordis mei :
in medio domis meȩ̃. Hȩc tua inma-¬
calata ab innocentia cepit: in ipsa
etiã ꝑuenitur. Quid queris musta
uerba: Innocens esto: & ꝑfecisti iusti¬
ciam. S quid est esse in nocentem :
Dtiobus enim modis nocet homo: qͥn¬
tum in ipso est. Aut faciendo miserũ:
aut deserendo miserum. Quia tuñ
ius ab illo fieri miser: & nontus deseri
ab illo si miser fueris. Quis est qui facit

Expanded text:
temus in spe, omnes in unum collecti. temus in spe, omnes in unum collecti. nostro; quia utique Abrahae semen sumus. Apostolus «Ergo Abrahae semen estis, secundum promissionem Manifestum quia ad Christum pertinemus; et quia membra ejus et corpus ejus sumus, cum capite nostro unus homo sumus. Cantemus ein via immaculata, quando venies ad me.» Nisi in via immaculata, non potes psallere, nec intelligere. Si vis intelligire, in via immaculata psalle, id est, operare in hilaritate Deo tuo. Quae est via immaculata? Audi sequentia: «Deambulabam in innocentia cordis mei, in medio domus meae.» Haec via immaculata ab innocentia coepit, in ipsa etiam pervenitur. Quid quaeris multa verba? Innocens esto, et perfecisti justitiam. Sed quid est esse innocentem? Duobus enim modis nocet homo, quantum in ipso est; aut faciendo miserum, aut deserendo miserum: quia et tu non vis ab alio fieri miser, et non vis deseri ab alio, si miser fueris. Quis est qui facit
Abbreviated transcription (Latin):
per spem & ꝑ caritatem: & in illo canta.
millo etalta: quia & ipse in te laborat. in
te sitit. in te esurit. & tribulatur. Ille in te
idhuo moritur: & tum illo tam reftir¬
rexisti. Ham siñ in te moreret᷑: nollet in
te sibi parci a ꝑsecutore cum diceret: saule
satile qͥd mȩ ꝑsequeris. Ergo fratres mei
facta sunt onĩa. Hoc uerbum ut redime¬
ret nos caro facttm ẽ & habitanit in nob̃:
factus est homo deuis suꝑ omnu. filits dĩ
equilis patri. Ad hoc factus est ut decis
homo mediator esset inter homines & dm̃.
coreconciliaret longe positos. & comunge¬
ret separatos & renocaret alienatos d
rediceret ꝑegrmos ad hoc factus est hõ.
factus est ergo caput eeclẽ. habet coepus
&mcnbra. Quare menbra ipsius modo
gmunt. ꝑ uniuersum oebem t̾ratam.
tunc letabunt᷑ in sine in corona iusticiȩ :
de qua dicit panlus quam reddet mͥ dñs
in illa die iustas iader. Et modo ergo can¬

Expanded text:
per spem, et per charitatem; et in illo cantas, per spem, et per charitatem; et in illo cantas, in illo exsultas: quia et ipse in te laborat, in te sitit, in te esurit et tribulatur. Ille in te adhuc moritur, et tu in illo jam resurrexisti. Nam si non in te moreretur, nollet in te sibi parci a persecutore, cum diceret: «Saule, Saule, quid me persequeris» ? Ergo, fratres mei, facta sunt omnia. Hoc Verbum ut redimeret nos, caro factum est, et habitavit in nobis : factus est homo Deus super omnia, Filius Dei aequalis Patri; ad hoc homo factus est, ut Deus homo mediator esset inter homines et Deum, et reconciliaret longe positos, et conjungeret separatos, et revocaret alienatos, et reduceret peregrinos; ad hoc factus est homo. Factus est ergo caput Ecclesiae, habet et corpus et membra. Quaere membra ipsius, modo gemunt per universum orbem terrarum: tunc laetabuntur in fine, in corona justitiae, de qua dicit Paulus, «Quam reddet mihi Dominus in illo die justus judex.» Et modo ergo can
Abbreviated transcription (Latin):
detis. id est non uindicatit: quid fibi diite
incorde stio peccatoe᷑ Acidi. Suspicatuses
inqͥt imqͥtatem. qd̃ ero tibi similis: id est ꝑ¬
rum est qura tutaliseras. & me talem piti¬
bas. Es cum ostendisset illi tẽptis miscdse:
t̾ruit de tempore nidicĩ. Arguãte: esi¬
te: ego te ponam ante te. Onnis enimqͥ i
uułt ii lose uidere peccata sua: postdis
se ponit: & aliorum peccata acnte adtra¬
dit ñ ꝑ diligentiam. s ꝑ inuidentã. ñ a.¬
lens sanare. s accusiro. se autẽ oblisatͥ
llnde talibus dñs dicit. Stipulam in ea¬
lofratris tri uides: & trabem in oculota¬
cium cantat᷑ nobis. & nosfacientes inscs
sicuri expectemꝰ itdicium: & finus in cor-¬
pore ipsius. & nos cantemꝰ eam. Cantat enĩ
soc xp̃e. id est si solum capuit cantat: a dño
est canticum. hoc ad nos non ꝑtinee. Si
atitem totiis xp̃c. id est caput & corpꝰ enis.
esto in menbris eiis. adhere illi ꝑfideni &

Expanded text:
Deus, id est, non vindicavit: quid sibi dixit Deus, id est, non vindicavit: quid sibi dixit in corde peccator? Audi: «Suspicatus es,» inquit, «iniquitatem, quod ero tibi similis.» Id est, parum est quia tu talis eras; et me talem putasti. Et cum ostendisset illi tempus misericordiae, terruit de tempore judicii: «Arguam te, et stte, ego te ponam ante te. Omnis enim qui non vult videre peccata sua, post dorsum se ponit, et aliorum peccata acute attendit, non per diligentiam, sed per invidentiam; non volens sanare, sed accusare: se autem obliviscitur. Unde talibus Dominus dicit, «Stipulam in oculo fratris tui vides, et trabem in oculo ticium cri exspectemus judicium: et simus in corpore ipsius, et nos cantemus ea. Cantat enim hoc Christus: si solum caput cantat, a Domino est canticum hoc, ad nos non pertinet; si autem totus Christus, id est caput et corpus ejus, esto in membris ejus, adhaere illi per fidem, et
Abbreviated transcription (Latin):
camꝰ semꝑ parcit deat. Ecce feci heri &¬
peꝑcit deus. facio & hodre & parcit ꝗs̃:
facum & cras quia partit deus. Adcen¬
dis ad miscdsam: & ñ times iudicium. Si
us cantare miscdiam & iudiciũ: intelli¬
ge quii ideo parait ut coerigiris: non ut
ĩ malignitate ꝑmineas. Noli tibi tbesati.¬
diciĩ dei. qui tempore misericcedie mala
psalmo dicit᷑: peccatori autem dicit dets
ut qͥd tu enarris iustificationes measa as.
sumis testamentum meũ ꝑ oftim: T
uero odisti discipłmã: & ab iccisti sermones
meos postte. Si uidebus ftirem curredus
cum eo. & cum mechis portionemtirm
ponebas. sedens adnersus fratrẽ tuũ ditͣ¬
hebas: & adu̾sus filitm matris tuȩ pon¬
bas scandalum. hȩc fecisti & tactu. llide
tempꝰ mischẽ. Quid est tacur Numqus
ñ corriptu : Siñ iidicaui. Quomͦ enĩ tate
qͥ cotidie cdamat inscripturis. in eninglo.
in p̃dicatoribus stns: Tacui a stipplitio. nn
a uerbo. Hec fecisti & tacmi. Et qͥdatunt

Expanded text:
camus: Semper parcit Deus. Ecce feci heri, pepercit Deus; facio et hodie, et parcit Deus; faciam et cras, quia parcit Deus. Attendis ad misericordiam, et non times judicium. Si vis cantare misericordiam et judicium, intellige quia ideo parcit, ut corrigaris, non ut in malignitate permaneas. Noli tibi thesauriudicii Dei. Quia in tempore misericordiae in alio psalmo dicitur: «Peccatori autemcationes meas, et assumis testamentum meum per os tuum? Tu vero odisti disciplinam, et abjecisti sermones meos post te: si videbas furem, concurrebas ei, et cum moechis portionem tuam ponebas; sedens adversus fratrem tuum detrahebas, et adversus filium matris tuae ponebas scandalum. Haec fecisti, et tacui.» Vide tempus misericordiae. Quid est, «tacui?» Numquid, Non corripui? Sed, Non judicavi. Quomodo enim tacet qui quotidie clamat in Scripturis, in Evangelio, in praedicatoribus suis? Tacui a supplicio, non a verbo. «Haec fecisti, et tacui.» Et quia tacuit
Abbreviated transcription (Latin):
millo qd̃ ipse sibi fecit. Cum enim ꝑsecutꝰ
farris p̃uaricationem eras occidis ꝗdͣ homo
fecit: & liberat᷑ qd deus fecit. facientes
p̃naricationẽ odio habmi. N on besit mͥ
corpraium. Quid est cor prautim: sor
tuum. Quid c̃ cor tuñ : sor non rectũ.
Quid ẽ cor rectum ᷑ llide qd̃ ẽ cor restũ:

Expanded text:
in illo quod ipse sibi fecit. Cum enim persecutus in illo quod ipse sibi fecit. Cum enim persecutus fueris praevaricationem ejus, occidis quod homo fecit, et liberatur quod Deus fecit. «Facientes praevaricationem odio habui.» 6. «Non adhaesit mihi cor pravum.» Quod est cor pravum? Cor tortum. Quod est cor tortum? Cor non rectum. Quod est cor non rectum? Vide quod est cor rectum,
Abbreviated transcription (Latin):
enim dici. qd̾ nostis de bomine qͥ ab aliqtio
diligit᷑. ante oculos ullum habet: & ille qui
contẽpnitur. sic solet queri ñ me habet
ante octilos. Quid est ergo ante oculos
habere : Diligere. Quid est non diligere :
Non ibi corde habitare. Dixit ergo. Non
ponebĩ ante oculos meos remmulã: ñ cili¬
bulatis cum xp̃o inmedio domus eiꝰ id est
siuel in corde nr̃o bene requiescitise nel in
ipsa ȩccłi bonum iter carpitisin ua ima¬
culata. ñ eostantum qui foris sunt odisse
debetis p̃uaricatoees ⁊ sed & quoscumq intꝰ
inueneritis. Qui sunt p̃uaricatorese. Qui
oderunt legem dei. qui audiunt illam &
ñ faciunt. pͣuaricatores dicunt᷑. facientes
p̃uaricationẽ odio habe: repelle illos ate.
S odire debes p̃naricatores: ñ homines.
llnus homo p̃uaricator indete quia duo
nomina habet: homo & pͣtiaricator. ho¬
minem deus fecit: p̃uaricatorẽ ipse homo
fecit. Ami millo qd deus fecit: ꝑsequere

Expanded text:
enim dici, quod nostis, de homine qui ab aliquo enim dici, quod nostis, de homine qui ab aliquo diligitur, Ante oculos illum habet: et ille qui contemnitur, sic solet queri, Non me habet ante oculos. Quid ergo est, ante oculos habere? Diligere. Quid est, non diligere? Non ibi corde habitare. Dixit ergo, «Non proponebam ante oculos meos rem malam:» non dilibulatis cum Christo in medio domus ejus, id est, si vel in corde vestro bene requiescitis, vel in ipsa Ecclesia bonum iter carpitis in via immaculata; non eos tantum qui foris sunt odisse debetis praevaricatores, sed et quoscumque intus inveneritis. Qui sunt praevaricatores? Qui oderunt legem Dei; qui audiunt illam, et non faciunt, praevaricatores dicuntur. Facientes praevaricationem odio habe, repelle illos a te. Sed odisse debes praevaricatores, non homines. Unus homo praevaricator, videte quia duo nomina habet, homo, et praevaricator: hominem Deus fecit, praevaricatorem ipse se fecit; ama in illo quod Deus fecit, persequere
Abbreviated transcription (Latin):
enim deambulibat. aut corsium. domꝰ
enim nr̃a interior cor nr̃m est. ito hoc
exposuerit. qd suꝑnis dixit: in innocen¬
tia cordis mei. Qnȩ est innocentia cordis
sine Medium domꝰ stiȩ. Hanc donium
quisqͥs habet malani: pellitur ab illa fort
Quis quis enim in corde p̃mit᷑ mali con¬
scientia. quiomꝰ quisq abstillicidio ȩxit
de domo sua. aut a sumo: ñ ibi se patitͥ
habitare. sic qui non habet quictũ cor
habitare in corde suo libenter ñ potest.
Tales foras exeunt a se ipsis animi ñtenti¬
ne. & de his quȩ foris sunt circa corpis
delectant᷑: quietẽ in migis. in spectacubs
in luxuri p̃. iomnibus malis quer uit.
ant in conscintia sua. Ideo cum sanist¬
dñs paraliticũ. ait. Tolle grabatum tiã
& uade in doniam trram. facut illul
anima quȩ quasi paralisi dissolata el
in menbris bone oꝑationis constringͥ
ttobene oꝑetur. Tollit grabatũ simn
regat corstium. Lan eat in domum sũ
intret inconscientiã suam. Iam litam

Expanded text:
ea deambulat: aut cor suum; domus enim nostra interior, cor nostrum est: ut hoc exposuerit quod superius dixit, «In innocentia cordis mei.» Quae est innocentia cordis sui? Medium domus suae. Hanc domum quisquis habet malam, pellitur ab illa foras. Quisquis enim in corde premitur mala conscientia, quomodo quisque ab stillicidio exit de domo sua, aut a fumo, non ibi se patitur habitare: sic qui non habet quietum cor, habitare in corde suo libenter non potest. Tales foras exeunt a seipsis animi intentione, et de his quae foris sunt circa corpus delectantur; quietem in nugis, in spectaculis, in luxuriis, in omnibus malis quaerunt. eant in conscientia. Ideo Dominus cum sanasset paralyticum, ait: «Tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam» . Faciat illud anima quae quasi paralysi dissoluta est: in membris bonae operationis constringatur, ut bene operetur, tollat grabatum suum, regat corpus suum; jam eat in domum suam, intret in conscientiam suam: jam latam
Abbreviated transcription (Latin):
cantabotibi dñe. S donindo de¬
licta fecit se corone debitorẽ. ibi miscdsam
consecutꝰ sum. Misericors ergo dñs primo:
hic autem reddet mͥ coronan iusticie. llnde
reddet: Quia udex iustus ẽ. Quare iustꝰ
itider: Quia bonum certam̃ certam: cur¬
sum consũmaui. fidem sertiaui. Ideo iustꝰ
non potest nisi coronare ista. Inuenit eñĩ
ista quȩ coronaret. Antea uero qͥd inue¬
nerat: Qni pͥtis fu blasphemtis. & ꝑse¬
cutor. Ista donauit: illa coronanit. Doni¬
uit hoc tempore miscłiȩ: coronauit illa
patiltis hoo meriit: Hoc enim dyxeram
quom̾ millo testimomo cerruit: sic in isto
erexit. Cum dixisset reddet mͥ dñs in illa
die itistus udex: non solum mͥ inqͥt. s om¬
nbus qui diligant manisestitionẽ & regnũ¬

Expanded text:
cantabo tibi, Domine.» Sed donando delicta, fecit se coronae debitorem: ibi «misericordiam consecutus sum.» Misericors ergo Dominus primo, hic autem «reddet mihi» coronam «justitiae.» Unde reddet? Quia «justus judex» est. Quare justus judex? Quia «bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi.» Ideo justus non potest nisi coronare ista. Invenit enim ista quae coronaret: antea vero quid invenerat? «Qui prius fui blasphemus et persecutor.» Ista donavit, illa coronabit; donavit haec tempore misericordiae, coronabit illa Paulus id meruit? Hoc enim dixeram, quomodo in illo testimonio terruit, sic in isto erexit. Cum dixisset, «Reddet mihi Dominus in illo die justus judex: non solum mihi,» inquit, «sed omnibus qui diligunt manifestationem et regnu
Abbreviated transcription (Latin):
dixi: Te ipsum. Quando enim dicis
quid tibi feci: iustum te putas. S res-¬
pondeat tibi deus. Ulerum dicis. mͥ
nichil fecisti: omnia enim tibi fecisti.
Si enim michi aliquid fecisses: bontm
fecisses. Quicquid enimbene fit michi
fit: qui ex precepto meo sit. Quicquid
autem mali fit. tibi fit non michi. quia
non fecit milas aliquud nisi sibi: quia
hoc non ego iibeo. Talos quando inderi:¬
tis fratres. corripite. arguite. corrigite.
Et si non potestis corriꝑe aut corrigere.
nolite consentire. ut possitis dicere: non
adhesit michi cor prauum. um decdli¬
naret a me malignus. non cognoscebam.
Quid est non cognoscebame Non aꝑ-¬
probabam. non laudabam: non michi
placebat. Cognoscere enim iuenimus
inscripturis aliquando dici: pro eo ꝗd̾
est plicere nobis. Quid enim latet dcũ
fratres: Numquid notit iustos: & non
nouit inustos: Quid cogitas. quod ille
cogitaturus es quod ille non ante uiderit:
Omnia ergo notuit deus: & tamen in fine

Expanded text:
dicis? Teipsum. Quando enim dicis, dicis? Teipsum. Quando enim dicis, Quid tibi feci; justum te putas. Sed respondeat tibi Deus: Verum dicis, mihi nihil fecisti; omnia enim tibi fecisti. Si enim mihi aliquid fecisses, bonum fecisses. Quidquid enim bene fit, mihi fit; quia ex praecepto meo fit: quidquid autem mali fit, tibi fit, non mihi fit; quia non facit malus aliquid nisi sibi, quia hoc non ego jubeo. Tales quando videritis, fratres, corripite, arguite, corrigite: et si non potestis corripere aut corrigere, nolite consentire; ut possitis dicere. «Non adhaesit mihi cor pravum.» 7. «Cum declinaret a me malignus, non cognoscebam.» Quid est, «non cognoscebam?» Non approbabam, non laudabam, non mihi placebat. Cognoscere enim invenimus in Scripturis aliquando dici, pro eo quod est placere nobis. Quid enim latet Deum, fratres? Numquid novit justos, et non novit injustos? Quid cogitas quod ille ncogitaturus es quod ille non ante viderit? Omnia ergo novit Deus: et tamen in fine,
Abbreviated transcription (Latin):
discipłõ ut sit sicut magister eiꝰ: Ecce for¬
tior est paulus uentura: nocte: & dñs tris¬
tis est. Oꝑptabam inqͥt dissolui. ob esse cum
se esse letatur. s qͥd erat illa uox: nisi
snts insigmutatis nt̃e : Multi adhuc
infirmi contristant᷑ futura morte: sed
habeant rectum cor. uitent mortẽ qͥntũ
possunt. S si ñ possunt: dicano qd ipse
dixit: Pater. si ficri potest. transeat
a me calix iste. Ecce habes uoluntatẽ
htmanã exp̃ssam. Uide iam rectamcor. lle¬
rum non quod ego tiolo. sed quod tu nis pat̾.
Si ergo cor rectam sequitur deum: pra-¬
uum cor resistit deo. Aliquid illi contin-¬
git adterstm. climat. Deus quid tibi fe-¬
ci: Quid comnisi : Quid peccam: Se
iustum uult uideri: deuim iniustum. Qd
tam impium:. Prauum est. qui tortus
est: & tortam regulam putat. Corrige
te: & inuenies rectum a quo te depra-¬
usti. Ille iuste. tu inuste. Et ideo per-¬
uersus es: quia hominem iustum dicis.
deum iniustum. Quem hominem iustũ

Expanded text:
discipulo ut sit sicut magister ejus» ? Ecce fortis est Paulus ventura morte, et Dominus tristis est? «Optabam,» inquit, «dissolvi, et esse cum se esse laetatur? Sed quid erat illa vox, nisi sonus infirmitatis nostrae? Multi adhuc infirmi contristantur futura morte: sed habeant rectum cor; vitent mortem, quantum possunt; sed si non possunt, dicant quod ipsedixit? Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste . Ecce habes voluntatem humanam expressam. Unde jam rectum cor: Serum, non quod ego volo, sed quod tu vis, Pater» . Si ergo rectum cor sequitur Deum, pravum cor resistit Deo. Aliquid illi contingat adversum, clamat: Deus, quid tibi feci? quid commisi? quid peccavi? Se justum vult videri, Deum injustum. Quid tam pravum? Parum est quia tortus est; et tortam regulam putat. Corrige te, et invenis rectum a quo te depravasti. Ille juste, tu injuste: et ideo perversus es, quia hominem justum dicis, et Deum injustum. Quem hominem justum
Abbreviated transcription (Latin):
Omnis seruitus. a maritudme plena est.
Omnes conditione obligati: & seruiunt
& marmurant. Nolite timere illius dm̃
seruitutem: non erit ibi gemitus. non mur¬
mur. non indignatio. Nemose petie inde
tienalem: quia dulce est quod redempti
omnes fumts. Migna felicitas est fratres
esse. mista domo magna seruum: & si cũ
compedibus. Noli timere serue compe¬
dite. confitere dño. Meritis tuis ad tri¬
bue compedes tuas: confitere in compe¬
dibus. si ins ut inoenamenta uertantur
Non frustra nec sine exauditione dictũ
est: intret in conspecta tuo gemitus
compeditorum. Seruite dño in iocun¬
ditate. Libera seruitus est apud deum.
libera seruitus: ubi non necessitas sed
caritas seruit. Llos inquit in libertatẽ
uocatiestis fratres: tantun ne liberta¬
tem inoccasionem carnis detis. sed per

Expanded text:
Omnis servitus amaritudine plena est: Omnis servitus amaritudine plena est: omnes conditione servili obligati et serviunt, et murmurant. Nolite timere illius Domini servitutem: non erit ibi gemitus, non murmur, non indignatio; nemo se petit inde venalem, quia dulce est quod redempti omnes sumus. Magna felicitas, fratres, esse in ista domo magna servum, etsi cum compedibus. Noli timere, serve compedite, confitere Domino: meritis tuis attribue compedes tuas; confitere in compedibus, si vis ut in ornamenta vertantur. Non frustra, nec sine exauditione dictum est, «Intret in conspectum tuum gemitus compeditorum» . «Servite Domino in jucunditate.» Libera servitus est apud Dominum; libera servitus, ubi non necessitas, sed charitas servit. «Vovocati estis, fratres, tantum ne libertatem in occasionem carnis detis . Qui er
Abbreviated transcription (Latin):
Debetur honor. debetur reuerentia: debet᷑
migna latdatio. Adtende te qui sis terra
& cinis: uide quis mertierit quid uidere:
llide quris qti. Homo deun. Agnosco ñ
meritam hominis: sed misccdĩam dei. Luui¬
da ergo miserantem. Quomͦ inquis lauda¬
bo mõdicum ipsum quod sentire possum ex
parte in enigniate per speculum: Lam ex¬
plicare non possum. Andiergo psalmum.
Iubilate deo omnis terra. Intelleristi iubi¬
litionem omnns terrȩ : Si iubilas dño. dĩo
iubila. Noli iubilationem tuam in alias
atq alias res diundere. Postremo cetera
dripossunt ut cumq ille solus est ineffabi¬
be qui dixit &o facta funt omnia. Dixit &
ficti fumus: sed eum non dicere non pos¬
sumus. Uerbum eius quo dicti sumus. fi¬
litis enuis est. Ut a nobis ut cumq infirmis
diceretur. factus est infirmtis. Iubilationẽ
ꝓtierbo possumus dicere: tierbum pro
uerbo non possumus. Iubilate ergo deo
omnisterra. S eruite dño in iocunditate

Expanded text:
Debetur honor, debetur reverentia, debetur Debetur honor, debetur reverentia, debetur magna laudatio. Attende te qui sis, terra et cinis: vide quis meruerit, quid videre; vide quis, quid, homo Deum. Agnosco non meritum hominis, sed misericordiam Dei. Lauda ergo miserantem. Quomodo, inquis, laudabo? Modicum ipsum quod sentire possum ex parte in aenigmate per speculum , jam explicare non possum. Audi ergo Psalmum: «Jubilate Domino, omnis terra.» Intellexisti jubilationem omnis terrae, si jubilas Domino. Domino jubila; noli jubilationem tuam in alias atque alias res dividere. Postremo caetera dici possunt utcumque. ille solus est ineffabilis, qui dixit, et facta sunt omnia. Dixit, et facti sumus: sed nos eum dicere non possumus . Verbum ejus quo dicti sumus, Filius ejus est: ut a nobis utcumque infirmis diceretur, factus est infirmus. Jubilationem pro verbo possumus dicere, verbum pro verbo non possumus. «Jubilate» ergo «Domino, omnis terra.» 7. «Servite Domino in jucunditate.»