comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
delent᷑ ꝑ ꝯiricionem ⁊ humilitatem cordis
deus dimittit. qr ibi est ꝯfessio cordis ⁊ sinon
oris. ꝑ quam anima interius mundat᷑ a ma¬
cula ⁊tagio peccati omissi: sdebitum et̾ne
mortis relaxatur. Illagͦ que suꝑius dicta sũt
deꝯfessione ⁊penitentia. uel ad ꝯfessionem
cordis ł ad interiorem penam referendasũt.
Sicut illud ag̾i. quod nullus dicit᷑ ueniam
ꝯsequi: nisi prius quantulamcũq peccati sol¬
uerit penam. uel de exteriori pena accipi¬
enda sunt. ⁊ ad ꝯtempnentes uel negligentes
referenda sunt sicut illud. Nemo dicat. occul¬
.te ago ⁊c̾. Nonnulli it in uita peccata ꝯfiteri
negligunt uel erubescunt: ⁊iõ non merent᷑
iustificari. Sicut u precepta ÷ nobis interior
penitentia: ita ⁊ oris ꝯfessio. ⁊exterior satisfac¬
tio siassit facultas. Uñ nec uere penitens est:
qui ꝯfessionis uotum non habet: ⁊ sicut pecca¬
ti remissio munus dei ÷: ita penitentia ⁊ ꝯfes¬
sio. ꝑ quam pecc̾m deletur: non potest esse nͥ

Expanded text:
delentur per contritionem et humilitatem cordis.Deus dimittit, quia ibi est confessio cordis, etsi non oris, per quam anima interius mundatur a macula et contagio peccati commissi, et debitum aeternae mortis relaxatur. Illa ergo quae superius dicta sunt de confessione et poenitentia, vel ad confessionem cordis, vel ad exteriorem poenam referenda sunt. Sicut illud Aug.: Quod nullus dicitur veniam consequi, nisi prius quantulamcumque peccati solverit poenam, vel de exteriori poena accipiendum est, et ad contemnentes vel negligentes referendum, sicut illud: Nemo dicat: Occulte ago, etc. Nonnulli enim in vita peccata confiteri negligunt vel erubescunt, et ideo non merentur justificari. Sicut enim praecepta est nobis interior poenitentia, ita et oris confessio, et exterior satisfactio, si adsit facultas. Unde nec vere poenitens est, qui confessionis votum non habet. Et sicut peccati remissio munus Dei est, ita poenitentia et confessio per quam peccatum deletur, non potest esse nisi
Abbreviated transcription (Latin):
sonarũ ostñdit᷑. Ex ꝑsona it patris hoc dicit᷑
angelis. qr dei ⁊ angeloꝵ non ÷ una ⁊ eadem
imago uel similitudo
Qdimago uel simili¬
tudo hadiu̾sis accipit᷑ uarie. a quibtã incre¬
ata. ab aluiᷤ creata. & increata: uł ẽentia tri

Expanded text:
ersonarum monstratur. Ex persona enim Patris hoc diciturangelis; quia Dei et angelorum non est eadem imago vel similitudo. 2. Quod imago et similitudo hic a diversis accipitur varie; a quibusdam increata, et ab aliis cre
Abbreviated transcription (Latin):
iis excursis qͦd supra de hominis cre¬
atione. ꝓmisimꝰ effectui mancipare
atq ordine explanare nunc suscipimꝰ ubi
quẽ sit reparatus. Horum aũ primo ⁊ scd̃o po¬
sita .l. causam creationis humanȩ ⁊ modum
institutionis. suꝑius ꝓ modulo nr̃e faculta¬
tis tractauimꝰ. Ideoq suꝑest ut qualis uł qͦ¬
ᷤ mͦ factus sit: discutiamꝰ. In genesi legit᷑ facia¬

Expanded text:
is excursis quae supra de hominis creatione praemisimus, effectui mancipare atque ordine explanare nunc suscipimus; ubquae sit reparatus. Horum autem primo et secundo posita, id est, causam creationis humanae, et modum institutionis, superius pro modulo nostrae facultatis tractavimus. Ideoque superest ut qualis vel quomodo factus sit discutiamus. In Genes. legitur, c
Abbreviated transcription (Latin):
ost hȩc uidendum est quid ⁊¬
sit pecc̃m. Pecc̃m est ut ait ã. om̃e
dictum uel factum uel concupitũ qͦd fit ꝯtra
legem dei. Idem in li. de duab animabus.
.Peccatum ÷ uoluntas retinendi uel.ꝯseq̃n¬
di: quod iusticia uetat. In utraq assigna¬
tione de actuali peccato agit᷑. ⁊ mortali ñ
Tueniali. Ex prima descriptione ostendit᷑
pect̃m esse uoluntas mala. siue locutio ⁊
oꝑatio praua .i. actus ⁊ malus tam interi¬
or quã exterior. Ex altera uo̾ tantũ osten¬
dit᷑ essẽ actus intẽrior. uoluntasn. ut in
suꝑiorib dictum est: motus animi ÷. adtͦ
mandante culpa non est. Non ⁊ ꝯsisteret
pecc̃m: si interdictio non fuisset. Non ꝯsistñ¬
te aũ peccato: non solum malicia sed ⁊̃ uir¬
tus fortasse non esset. Quȩ nisi aliqua ma-¬
licie fuissent semina: uel subsistere uelemi¬
nere: non posset. Ecce preuaricõnem legis
⁊ inobedientiam diffinit ambrꝵ ẽẽ pecc̃̾m.
Diuersorum sententias de peccato ponit.

Expanded text:
ost haec videndum est quid sit peccatum. Peccatum est, ut ait August., omne dictum, vel factum, vel concupitum, quod fit contra legem Dei. Idem in lib. de duabus Animabus: Peccatum est voluntas retinendi vel consequendi quod justitia vetat. In utraque assignatione, de actuali peccato agitur et mortali, non veniali. Ex prima descriptione ostenditur peccatum esse voluntas mala, sive locutio et operatio prava, id est, actus malus tam interior quam exterior; ex altera vero, tantum ostenditur esse actus interior. Voluntas enim, ut in superioribus dictum est, motus animi est, actus mandante culpa non est. Non enim consisteret peccatum, si interdictio non fuisset. Non consistente autem peccato, non solum malitia, sed etiam virtus fortasse non esset; quae nisi aliqua malitiae fuissent semina, vel subsistere, vel eminere non posset. Ecce praevaricationem legis et inobedientiam definit Ambrosius esse peccatum. 2. Diversorum sententias de peccato ponit.
Abbreviated transcription (Latin):
ilius uero ꝓprie imago patris dicit᷑.
sicut supra intractatu de trinitate di¬
ximꝰ. Unde fuerunt non nulli qui ita distin¬
guerent. ut imaginẽ in hoc loco intelligẽnt
filiũ. hominẽ uero non imaginem s ad ia¬
ginẽ factum dicẽnt. quos refellit apls dicenᷤ.
ad filium dr fieri. Alioquin non diceret᷑ ad

Expanded text:
ilius vero proprie imago Patris dicitur, sicut supra in tractatu de Trinitate diximus. Unde fuerunt nonnulli qui ita distinxerunt ut imaginem in hoc loco intelligerent Filium; hominem vero non imaginem, sed ad imaginem factum dicerent, quos refellit Apostolus dicad Filium dicitur fieri; alioquin non diceretur ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ coitum ĩ maculatũ. ⁊ sine corruptione. Nñ¬
ab̃ suꝑ genesim. Cur non crebamꝰ pͥmos ho¬
Incredibile ⁊ non ÷ deũ talia fecisse illa cor¬
pora. ut si non peccassent: illis membris sicut
pedib imꝑarent. nec cũ ardore seminarent.
uel cũ dol ore parerent. S post pect̾m̃ motũ
illũ icurerunt quẽ nuptie ordinãt. ꝯtinẽ¬
cia choibet. Infirmitas it. ꝓna ad runã t᷑pi¬
tudinis: excipit᷑ honestate nuptiali. & qͦd
sanis ess officium: egrotis ÷ in remediũ. E¬
re libidinis. sine labore pariendi
.Quare

Expanded text:
per coitum immaculatum, et sine corruptione; unper coitum immaculatum, et sine corruptione; unae cum ita sint, cur non credamus illos hoIncredibile enim non est Deum talia fecisse illa corpora ut si non peccassent, illis membris sicut pedibus imperarent, nec cum ardore seminarent, vel cum dolore parerent: sed post peccatum motum illum meruerunt, quem nuptiae ordinant, continentia cohibet. Infirmitas enim prona in ruinam turpitudinis, excipitur honestate nuptiali: et quod sanis est officium, aegrotis est remedium. Edore libidinis, sine labore pariendi. 2. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
qualit̾ primi parentes si non peccassẽt
filios ꝓcreassent. ⁊ quales ipsi filii nascerent᷑.¬
¶ Quidã putant ad gignendos filios pͥmos ho-¬
mines in paradiso misceri non potuisse: nisi
post pecc̾m. dicentes ꝯcubitum sine corruptio¬
ne uel macula: non posse fieri.S añ pecc̃m:
nec corruptio nec macula in homine ẽe potãt.
qͣm ex peccato bȩc ꝯsecuta sunt. Ad qͦd dicen¬
dũ est. qͦd si non peccassent pͥmi homines sine
omni peccõ ⁊ macula in paradiso carnali co¬
pula ꝯuenissent. ⁊ ess thorus ibi immaculatꝰ.
⁊ ꝯmixtio sine ꝯcupiscentia. atq genitalib
membris sicut ceti̾s imꝑarent. ut ibi nullũ
motũ illicitum sentirent. & sicut alia mem¬
bra corꝑis aliis admouemꝰ. ut manũ ori sine
ardore libidinis: ita genitalib uterent᷑ mem-¬
bris sine aliquo pruritu carnis. Hec enim le¬
talis egritudo: membris humanis ex pecco
inhesit. Genuissent itaq filios in paradiso:

Expanded text:
qualiter primi parentes, si non peccassent, filios procreassent, et quales ipsi filii nascerentur. Quidam putant ad gignendos filios primos homines in paradiso misceri non potuisse, nisi post peccatum; dicentes concubitum sine corruptione vel macula non posse fieri. Sed ante peccatum nec corruptio, nec macula in homine esse poterat, quoniam ex peccato haec consecuta sunt. Ad quod dicendum est quod si non peccassent primi homines, sine omni peccato et macula in paradiso carnali copula convenissent, et esset ibi thorus immaculatus, et commixtio sine concupiscentia; atque genitalibus membris sicut caeteris imperarent, ut ibi nullum motum illicitum sentirent, et sicut alia membra corporis aliis admovemus, ut manum ori, sine ardore libidinis; ita genitalibus uterentur membris sine aliquo pruritu carnis. Haec enim lethalis aegritudo, membris humanis ex peccato inhaesit. Genuissent itaque filios in paradiso
Abbreviated transcription (Latin):
dei ꝑsona semꝑ ⁊ naturalit̾ omĩpotñtiam
hab̾uit. s inquantũ ÷ ħominis ñ semꝑ fu¬
it. Illa gͦ ꝑsona que semꝑ fuerat dei: fut᷑ã
erat hominis ꝑsona. ⁊ scd̃m hoc quod fu¬
turaerat hominiᷤ ꝑsona: acceptura erat
ex temꝑe potentiam. quã naturalit̾ ⁊
semꝑ habuerat inqͣntũ dei ꝑsona. Scd̃m
hanc distinctionẽ: illud ⁊ similia sane
accipi possunt. Que distinctio in plurib
questionsi articulis est necessaria: aduer¬
osus quorũdã ꝑpłexam ũbositatẽ. S: cũ de
reb ꝯstat: in u̾bis frustra hab̾r ꝯt᷑ũsia.

Expanded text:
 naturaliter omnipotentiam habuit, sed in quantum est hominis non semper fuit. Illa ergo persona quae semper fuerat Dei, futura erat hominis persona; et secundum quod futura erat hominis persona, acceptura erat ex tempore potentiam, quam naturaliter et semper habuerat in quantum persona. Secundum hanc distinctionem illud, et similia sane possunt accipi. Quae distinctio in pluribus quaestionum articulis est necessaria adversus quorumdam perplexam verbositatem. Sed cum de rebus constat, in rebus frustra habet
Abbreviated transcription (Latin):
illa non habet tantã potñciã quantã
⁊ds. nec homo assumꝑt᷑ tantã potentiam
quantã ⁊ d̃s: Quomͦ gͥ intelligit᷑ illud am¬
brosii suꝑ lucã. ubi angłs de nascituro fili¬
o uirginis ait. hicerit magnus. ⁊ filius altĩ¬
simi uocabit᷑. Non ĩo inquit erit magnus
quod añ partũ uirginis magnus nõ fuĩt
sed qr potentiã quam dei filius naturalit
habet: homo erat accepturus extempore:
quod homo erat accepturus ex temꝑe po
S si ħomo acceptur᷑ erat illã potntiã. uͦ uel
qr semꝑ habuit ⁊ habet. Gͦ natura. Si natã.

Expanded text:
ima non habet tantam potentiam quantam et Deus, nec homo assumptus tantam potentiam quantam et Deus, quomodo ergo intelligitur illud Ambros. super Lucam, ubi ango virginis ait: Hic erit magnus et Filius Altissimi vocabitur . « Non ideo, inquit, erit magnus quod ante partum virginis magnus non fuerit; sed quia potentiam quam Dei Filius naturaliter habet, homo erat accepturus ex tempore: quod homo erat accepturus ex tempore p Sed si homo accepturus erat illam potentiam; ergo vel quia semper habuit et habet; ergo na
Abbreviated transcription (Latin):
uel emendare noluerint: deum quem hñt
testem: ip̃m ⁊ habituri sunt punitorem. Ꝙ
si psi sui iudices fiant. ⁊ ueluti sue miqui¬
tateͥs ultores hic inse uoluntariam penã
seuerissime animaduersionis exerceant
temꝑalibus penis: mutabunt et̾na suppli¬
cia:⁊lacrimis exuera cordis ꝯtricione fluentib.
lius sibi deum placabunt illi quiaut ꝓpriis ꝯfes¬
sionib crimen ꝓdunt aut nescientib aliis ipsi
runt:⁊ ab altari cui ministrabant non animo
s offitio seꝑati: uitam suam quasi mortuam
plangunt. certi: quod reconciliati sibi efficatib
penitentie fructib a deo non solum amissare
hiis auctoritatib innitunt᷑ qui suffic̾e ꝯten¬
dunt deo ꝯfiteri peccata: sine sacerdote. Dic̃t
i quod siquis timens detegi culpam suam a¬
put homines ne uide opprobrio habeat᷑. uel
alii suo exemplo ad peccandum accingant᷑.
⁊ io̾taceat hoĩ ⁊ reuelet deo: ꝯsequit᷑ ueniam.

Expanded text:
vel emendare noluerint, Deum quem habent vel emendare noluerint, Deum quem habent testem, ipsum et habituri sunt ultorem. Quod si ipsi sui judices fiant, et veluti suae iniquitatis ultores, hic in se voluntariam poenam severissimae animadversionis exerceant; temporalibus poenis mutabunt aeterna supplicia, et lacrymis ex vera cordis contritione fluentibus lius sibi Deum placabunt illi, qui aut propriis confessionibus crimen produnt, aut nescientibus aliis ipsi ententiam: et ab altari cui ministrabant, non animo, sed officio separati, vitam suam quasi mortuam plangunt; certi quod reconciliati sibi efficacis poenitentiae fructibus, a Deo non solum amissa reHis auctoritatibus innituntur qui sufficere contendunt Deo confiteri peccata sine sacerdote. Dicunt enim quod si quis timens detegere culpam suam apud homines, ne inde opprobrio habeatur, vel alii suo exemplo ad peccandum accingantur, et ideo tacet homini, et revelat Deo, consequitur veniam. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
soh̃es crisostomꝰ. Nontibi dico ut te ꝓdas in pu¬
blicum neq aput alios accuses. s obedire te
uolo ꝓpħe uicenti. Reuelauiam tuam añdo¬
minum. bͣ ꝯfitere peccata tua aput uerũ iu¬
dicem. cum orõne delictatua ꝓnuntia. non
petcata tua in mente ꝯtinue: numquã ma-¬
lum aduersus ꝓximum in corde tenebis.
Icdem. Peccatatua dicito ut deleas illa. s si ꝯ¬
funderis alicur dicere: dicito ea cotidie in a¬
nua tua. non dico ut ꝯfitearis ea ꝯseruo
tuo ut tibi exꝓbret. dicito deo quicurat ea.
Nec i si non dixeris ignorat ea cum faciebaᷤ
ea. presto erat cum admiteres. ea cognoue¬
rat. Numquid ea uult a te recognoscere Pec¬
care n non erubuisti: ⁊ꝯfiteri erubestis. Dici¬
toinhac uita ut in aliarequiem habeas. Bi¬
cito ingemiscens ⁊ lacrimans. In codice scrip¬
ta sunt peccatatua. Spongia peccatorum
tuorum latrime tue sunt. Item ꝓsꝑ. Illi quoꝵ¬
peccata humanam noticiam latent non ab¬
ipsisꝯfessa nec ab aliis publicata. si ea ꝯfiteri

Expanded text:
Hebraeos: « Non tibi dico ut te prodas in publicum, neque te apud alios accuses, et obedire te volo Prophetae dicenti: Revela viam tuam ante Dominum : ergo confitere peccata tua apud verum judicem cum ratione, delicta tua pronuntia non lpelum adversus proximum in corde tuo tenebis. Idem: Peccata tua quotidie dicito, ut deleas illa. Sed si confunderis alicui dicere, dicito ea quotidie in animo tuo; non dico ut confitearis ea conservo tuo, ut tibi exprobret. Dicito Deo, qui curat ea. Nec enim si illi non dixeris, ignorat ea: cum faciebas ea, praesto erat; cum admitteres ea, cognoverat. Numquid ea vult a te cognoscere? Peccare non erubuisti, et confiteri erubescis? Dicito in hac vita, ut in alia requiem habeas: dicito ingemiscens et lacrymans. In codice scripta sunt peccata tua. Spongia peccatorum tuorum lacrymae tuae sint. Item Prospeipsis confessa, nec ab aliis publicata, si ea confiteri
Abbreviated transcription (Latin):
sufficiat peccara ꝯfiteri solideo. anoportet ꝯ¬
fiteri sacerdoti. Quibusdam uisum est sufficẽ
si solideo fiat ꝯfessio sine iudicio sacerdotali
re. non ait sacerdoti:⁊ tn remissum sͥ uicit pec¬
catum. Item ambꝵ. Ideo fleuit petrus qi cul¬
pa obrepsit ei. non inuenio quid dixerit. ĩue¬
nio quod fleuerit. Lacrimas eius lego. satisfa.¬
ctionem non lego. s quod defendi non poͣtest
ablui potest. Lauant lacrime delictum quod
uoce pudor est ꝯfiteri :⁊ ueni e ꝯͣsulunt ⁊ uere¬

Expanded text:
sufficiat peccata confiteri soli Deo, an oporteat confiteri sacerdoti. Quibusdam visum est sufficere, si soli Deo fiat confessio sine judicio sacerdotali  non ait sacerdoti, et tamen remissum sibi peccatum dicit. Item Ambros.: Ideo flevit Petrus, quia culpa obrepsit ei; non invenio quid dixerit, invenio quod fleverit. Lacrymas ejus lego, satisfactionem non lego. Sed quod defendi noablui potest. lauent lacrimae delictum. quod uoce pudor est confiteri. et ueniae fletus
Abbreviated transcription (Latin):
uare uo sex gradus ꝯputet ẏsidorus ip̃e aꝑti
dicens. Consanguinitas dum se paulatim
ꝓpaginum ordinib dirimens usq ad ultimũ gradi
ꝓtrarĩt. ⁊ ꝓpinquitas esse desierit: tunc pͥmum lex
imatͥmonui uinculum eam recipiet:⁊ quodã mͦ inci¬
pret reuocare fugientẽ. Io̾ au̾ usꝙ: ad.ui. gn̾s gradĩ¬
ꝯsanguinitas ꝯstituta ÷: ut sicut .ui. etatib mũcli
⁊gnatio: ⁊ hominis status finit᷑: ita ꝓpinquitaᷤᷤ gnĩs
tot gradib t̾minet᷑. In hiis .ui. gradib omniũ ꝓpin¬
quitatum noĩa ꝯtinent᷑. ult᷑ quos nec affinitas in¬

Expanded text:
uare vero sex gradus computet Isidorus, ipse aperit, dicens: « Consanguinitas, dum se paulatim propaginum ordinibus dirimens usque ad ultimum gradum protraxerit, et propinquitas esse desierit, tunc primum lex in matrimonii vinculum eam recipiet, et quodammodo incipiet revocare fugientem. Ideo autem usque ad sextum gradconsanguinitas constituta est, ut sicut sex aetatibus mundi generatio et hominis status finitur, ita propinquitas generis tot gradibus terminetur. In his sex gradibus omnia propinquitatum nomina continentur, ultra quos nec affinitas in
Abbreviated transcription (Latin):
sine mendatio: itauirat᷑ falsum sine ꝑiurio. fal¬
sum forte dixit᷑ apls. cum se uenturum ad co-
pam mendacii contraxit. qr sicanimo sentiẽbat
rõnem addidisset guantũ inse foret: ũmiuras¬
set: ⁊ sialit̾ euenĩt quam dixit. Io sicut qͥsñ ÷
mendax nͥ alit̾ sentiat animoquam dicit siue
ita sit siue ñ: ita uidr᷑ quibusdã neminẽ osti¬

Expanded text:
sine mendacio, ita juratur falsum sine perjurio. Falsum forte dixit Apostolus, cum se venturum ad Coriei imponebatur, culpam mendacii contraxit, quia sic animo sentiebat; et si jurationem addidisset, quantum in se foret, verum jurasset, etsi aliter evenerit quam dixit. Ideo sicut quis non est mendax, nisi aliter sentiat animo quam dicit, sive ita sit, sive non, ita videtur quibusdam neminem
Abbreviated transcription (Latin):
humani affectus quem sponte susceꝑat.
non nature sue ꝑdidit potnͣtiam ꝑ quã
cuncta uiuificat. Sic in sepulcro carnẽ
suã moriendo non deseruit. sicut ĩ utero
uirginis cũ nascendo formauit. Mortu
us ÷ gͦ non discedente uita sicut passus ÷
non ꝑeunte potñtia. nemo tollit animã
eius ab eo. qr potestatẽ ħt̃ ponendi ⁊ su¬
mendi. Ecce ⁊ hic habes xp̃m non deseru¬
isse carnem ĩ morte. ⁊ uitam ñ discessisse
a mortuo. ⁊ quod sponte tradidit sp̃m. ñ
⁊ tam̃ quasi arbit̾ eruendi suscipiendiq
bat incruce ⁊ omnia ꝯmouebat. S unde
emisit: excarne. Qemisit: ad patrem.

Expanded text:
humani affectus, quem sponte susceperat; humani affectus, quem sponte susceperat; non naturae suae perdidit potentiam, per quam cuncta vivificat. Sic in sepulcro carnem suam covirginis connascendo formavit. Mortuus est ergo non discedente vita, sicut passus est non pereunte potentia. Nemo tollit animam ejus ab eo, quia potestatem habet ponendi et sumendi. Ecce et hic habes, Christum non deseruisse carnem in morte, et vitam non discessisse a mortuo; et quod sponte tradidit spiritum, non  tamen quasi arbiter exuendi suscipiendique bat in cruce, et omnia commovebat. Sed unde emisit? Ex carne. Quo emisit? Ad Patrem.
Abbreviated transcription (Latin):
eam. Nemo tollit eam ame. s ego po¬
noeam a me ipso. Potestatem habeo po¬
nendi eam. ⁊ it̾m sumendi eã. hic animã
dicit emissam. a quo emissa÷: ase ip̃a ñ ÷
emissa. qr se ipsam ñ posuit. nec u̾bum
animã posuit uł carnẽ. Caro gͦ animã po¬
suit. ẜ potestatẽm se manentis deitatis.
Potñtia gͦ deitatis anima duusa ÷ acar
⁊̃ ne. s neutrum a u̾bo dei. undeas̃. ỹbũ¬
ex quo suscepit hominẽ .i. carnẽ ⁊ aĩam
numꝗͣ deposuit animã: ut ess anima
a u̾bo seꝑata. s caro posuit animã. q̃n
expirauit. Qua redeunte: surrexit. Mor̾
gͦ ad tempꝰ carnẽ ⁊ aĩam seꝑauit. s neu
mã non potestate sua. s potestate in ħa¬
bitantis carnẽ deitatis. Hic euident᷑ tra¬
dit᷑ nec animã nec carnẽ a u̾bo dei ĩ mor
te diuisam. ut aliquo mͦ soluta fuerit
unio. Uñ ag̃ ꝯtra felicianũ. Absit u̇ xp̃s¬
ta uitã ꝑdidit. Si enĩ hoc ita ess: uite fonꝰ
aruiss. Sensit gͥmortẽ participatione

Expanded text:
t eam a me, sed ego pono eam; a meipso potestatem habeo ponendi eam, et iterum sumendi eam; hic animam dicit emissam. A quo emissa est? A seipsa non est emissa, quia seipsam non posuit; nec Verbum animam posuit, nec carnem. Caro ergo animam posuit, sed potestate in se manentis deitatis. Potentia ergo deitatis anima divisa est a carne, sed neutrum a Verbo Dei; unde Aux quo suscepit hominem, id est carnem et animam, nunquam deposuit animam, ut esset anima a Verbo separata. Sed caro posuit animam, quando exspiravit; qua redeunte, surrexit. Mors ergo ad tempus carnem et animam separavit, sed non mam, non potestate sua, sed potestate inhabitantis carnem deitatis. Hic evidenter traditur nec animam nec carnem a Verbo Dei in morte esse divisam, ut aliquo modo soluta fuerit unio. Unde Aug. contra Felicianum: Absit ut Chta, vitam perdiderit. Si enim hoc ita esset, vitae fons aruisset. Sensit igitur mortem participatione
Abbreviated transcription (Latin):
denuo assumptꝰ ÷ homo ĩ resurrecti¬
one quẽ assumpserat ĩincarnõne. depo¬
suit gͦ eum ĩ morte. Seꝑatagͦ fuit diui¬
nitas in morte ab humanitate. ab res¬
pondem᷑. quod si in hiis ũbis assumptio
talis intelligat᷑ que sit scdm unionẽ: nõ
qr non simplicit᷑ hominẽ s totũ hominẽ
assũptum dicit. totum gͥ hominẽ ĩ morte
deposuit .i. animã ⁊ carnẽ. S quis nisi
hostis uĩtatis dicat animã a ũbo deposi¬
tam: & tam̃ nisi hoc fateant᷑ quod totꝰ
homo sit assumptus: non ꝓeis facit
auctoritas illa: que totũ dic̃ assũptũ.
Sciendũ gͥ ÷ anatanasiũ id dixisse contͣ
illorũ ꝑfidiam qui refurrectionẽ xp̃i
negabant. putantes morte detineri. qͥ
solus int̾ mortuos libe  r  Ideo illum
maledicit: qui non ꝯfitet᷑ totũ hoĩem
denuo assumptũ resurrexisse .i. xp̃m
uere scdm hominẽ iuxisse sicut añ mor¬
tẽ. Nam ĩ morte seꝑata ÷ anuna ãcar¬
neutrũ seꝑatũ ÷ a uerbo dei. Sic̃ ag̃¬

Expanded text:
 homo in resurrectione, quem assumpserat in incarnatione; deposuit ergo eum in morte; separata ergo fuit divinitas in morte ab humanitate. Quibus respondemus quod si in his verbis assumptio talis intelligatur quae fit secundum unionem, non quia non simpliciter hominem, sed totum hominem assumptum dicit. Totum ergo hominem in morte deposuit, id est, animam et carnem. Sed quis, nisi hostis veritatis, dicat animam a Verbo depositam? Et tamen nisi hoc fateantur, quod totus homo sit assumptus, non pro eis facit illa auctoritas, quae totum dicit assumptum. Sciendum est ergo Athanasium id dixisse contra illorum perfidiam, qui resurrectionem Christi negabant, putantes morte detineri eum qui solus inter mortuos liber est. Ideo illum maledicit, qui non confitetur totum hominem denuo assumptum resurrexisse, id est, vere secundum hominem vixisse sicut ante mortem. Nam in morte separata est anima a carneutrum separatum est a Verbo Dei. 3. A
Abbreviated transcription (Latin):
potencialit̾ ⁊ mati̾alit̾. Ea uõ que ex t̾ra uel
ex aqͥs nascunt᷑. uel ex eis que t̾ra germinan¬
te orta sunt: tunc creata fuisse non in ꝯgrue

Expanded text:
potentialiter et materialiter. Ea vero quae ex terra vel ex aquis nascuntur, vel ex eis quae terra germinante orta sunt, tunc creata fuisse non incongrue
Abbreviated transcription (Latin):
Sane dici potest qͦd creata nichil homini no-¬
cuissent: si non peccasset. Puniendoꝵ namq
uirtutis causa: nocere ceꝑunt. fuerunt gͦ cre-¬
De quib dã ⁊̃ minutis animantib qõ est :
utrũ in primis ꝯdicionib creata sint. an ex
reb corruptis postea ortasint. pleraq it de
humidoꝵ corꝑm uiciis uel exhalationib t̾rȩ.
siue de cadauerib gignunt᷑. Quedã ⁊̃ de cor-¬
ruptione lignorum ⁊ herbarũ ⁊ fructuum.¬

Expanded text:
Sane dici potest, quod creata nihil homini nocuissent, si non peccasset. Puniendorum namqciendae virtutis causa nocere coeperunt. Fuerunt ergo creDe quibusdam etiam minutis animantibus quaestio est utrum in primis conditionibus creata sint, an ex rebus corruptis postea orta sint. Pleraque enim de humidorum corporum vitiis, vel exhalationibus terrae, sive de cadaveribus gignuntur; quaedam etiam de corruptione lignorum et herbarum et fructuum
Abbreviated transcription (Latin):
Bapt̾m xp̃i ioħes suo b̾apt̃o prenuntiauit.
qui pͥmus baptirasse legit᷑. s inagua ñ in
sp̃u. sicut ipse ait. ego baptiro uos ĩ aqua
inpenitñtiã. Sola i corꝑa abluebat. ãpec¬
Icatis uͦ non mundabat. Bapt̾s ioħis erat
Linpenitũtiã. ñ in remissionẽ. Bapt̃s uͦ xp̃i

Expanded text:
ti Joannes suo baptismo praenuntiavit; qui primus baptizasse legitur, sed in aqua, non in Spiritu, sicut ipse ait: Ego baptizo vos in aqua, in poenitentiam. Sola enim corpora abluebat, a peccatis vero non mundabat. Baptismus Joannis erat in poenitentiam, non in remissionem; Baptismus vero
Abbreviated transcription (Latin):
unc suꝑest qͦd scd̃o ꝓponebat᷑ p
explicare. ubi .s. illa matĩa substit̃t.
⁊ quantũ in altitudine porriget᷑. Ad quod
nichil temere asserentes: dñis. qͦd illa pri¬
ma rerũ omĩum moles q̃n creata est. ibid̃¬
ad esse uidet᷑ ꝓdiĩsse: ubi nunc formata su¬
bsistit. Eratq terrenũ hoc elementũ ĩ imo¬
loco eodẽq medio subsidens. Cetĩs in una
ut apparere non posset qͦd fuit. Illa uͦtria
sa eo uisq in altum porrigebant᷑: quousq
nũc sũmitas corporee nature ꝑtingit. ⁊ si¬
cut quib dã uidet᷑: ultra locũ firmam̃ti
extendebat᷑ illa moles que in inferiori pa¬
rte spissior atq grossior erat. In suꝑ iori uõ
rarior ⁊ leuior atq subtilior existebat. de
qua rariori sub̾a putant qͥdã fuisse aquas
que suꝑ firmamentũ ẽẽ dicunt᷑. Talis fuit
mundi facies in pͥncipio pͥusquã formã re-

Expanded text:
unc superest quod secundo proponebatur explicare, ubi scilicet illa materia substiterit, et quantum in altitudine porrigebatur. Ad quod nihil temere asserentes, dicimus quod illa prima rerum omnium moles qem tunc adesse prodiit, ubi nunc formata subsistit. Eratque terrenum hoc elementum medio eodemque imo loco subsidens caeteris in una ut apparere non posset quod fuit. Illa vero tria sa, eousque in altum porrigebantur quousque nunc summum corporeae creaturae pertingit. cut quibusdam videtur, ultra locum firmamenti extendebatur illa moles, quae in inferiori parte spissior atque grossior erat, in superiori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmamentum esse dicuntur. Talis fuit mundi facies in principio, priusquam reciperet
Abbreviated transcription (Latin):
mis oleo ꝑ epͥm ꝯsecrato:⁊ sunt tria genera
unctionis. Est enim unctio que fit crismate
que dicit᷑ principalis unctio. qr in ea princi
samum. oleum ꝯscientie: balsamum fame.
Crisma uͦ grete unctio latine dr̃. Nec t̾n om̃e
oleum ad unctionem sanctificatum crisma
uocat᷑. s illud solum quod miscet᷑ cum balsa¬
mo. quo capita regum ⁊ pontificũ ungunt᷑.
quo ⁊ baptizatos sacerdosungit in u̾tice:⁊
pontifex qui ꝑ impositionem manus ꝯfir¬
⁊mandos ungit in fronte. Est ⁊ alia unctio
qua cathecumini ⁊ neophiti: ungunt᷑ ĩ pecto¬
re. ⁊ int̾ scapulas in ꝑceptione bapti. Terci
a uͦ unctio est: quedicit᷑ oleum infirmorỹ
de qͣ nũc agit᷑
Aquib fuit institutũ hoc sa

Expanded text:
iscopum consecrato. Et sunt tria genera unctionis: est enim unctio quae fit chrismate, quae dicitur principalis unctio, quia in ea princsamum, oleum conscientiae, balsamum bonae famae. Chrisma vero Graece, unctio Latine dicitur. Nec tamen omne oleum ad Unctionem sanctificatum chrisma vocatur, sed illud solum quod miscetur cum balsamo, quo capita regum et pontificum unguntur, quo etiam baptizatos sacerdos ungit in vertice, et Pontifex per impositionem manus confirmandos ungit in fronte. Est et alia unctio qua catechumeni et neophyti unguntur in pectore et inter scapulas, in perceptione Baptismi. Tertia vero unctio est quae dicitur oleum infirmorum; de qua nunc agitur. 2. A quibus institutum sit hoc sa
Abbreviated transcription (Latin):
.s. in fine. qr non ꝑseuerant. Pot t̾ir⁊ hoc
⁊ cet̾a que de caritate dictasunt: de ꝑfe¬
⁊cta intelligi. quã soli ꝑfecti habentiͥ que
semel ħabita non amittit᷑. Exordia uͦ ca¬
ritatis aliq̃n crescunt. aliq̃n deficiunt.
tio. Quos gradus ille discernit qui para
nuat ⁊ exurgat semen. ⁊ gminet ⁊ cres¬
cat. ⁊ c̃. & sig ꝑfecta caritas sic radicata
÷ ut amitri nequeat: incipiens tñ ⁊ pro¬
uecta: amitti pot̃. ⁊ sepe annitit᷑. S dũ
habet᷑: non sinit hntem criminalit᷑ pec¬
care. Quod ag̃ ostũdit inquiens suꝑ epłã¬
ioħis. Quia radix omnium malorũ est
na radicit᷑ euulsa fuĩt: alia plantari nõ
pot᷑. Sine causa conatur aliquis ramos
incidere: si radicẽ non ꝯtendit euellere.
Quare fidẽ ⁊ spes ⁊scĩa dicunt᷑ euacuari ⁊ ñ ca

Expanded text:
 non perseverant. Potest tamen hoc et caetera quae de charitate dicta sunt, de perfecta intelligi, quam soli perfecti habent, quae semel habita non amittitur. Exordia vero charitatis aliquando crescunt, aliquando deficiunt; tio; quos gradus ille discernit, qui parabmiat, et exurgat semen et germinet, et crescat, etc. Si ergo perfecta charitas sic radicata est, ut amitti nequeat, incipiens tamen et provecta amitti potest, et saepe amittitur; sed dum habetur, non sinit habentem criminaliter peccare. Quod Augustinus ostendit inquiens: Quia radix omnium malorum est na radicitus evulsa fuerit, alia plantari non potest. Sine causa conatur aliquis ramos incidere, si radicem non contendit evellere. 3. Quare fides et spes et scientia dicuntur evacuari, et
Abbreviated transcription (Latin):
caritas numꝗͣ excidit: nullatenꝰ ꝓ
illis facit. Dignitatem it caritatis osten¬
dñs: dicit eam non excidere. qr ħic ⁊ in
futuro erit. s fides ⁊ speseuatu᷑bunt᷑. ⁊
scientia. Item quod dicit᷑ caritas nũꝗͣ
fuisse uera que deseri pot̃. nõ ad eẽntiã
caritatis refert᷑: s ad efficientiã. qr ñ efficit

Expanded text:
aritas nunquam excidit, nullatenus pro illis facit. Dignitatem enim charitatis ostendens, dicit eam non excidere, quia hic et in futuro erit; sed fides et spes evacuabuntur, et scientia. Item quod dicitur charitas nunquam fuisse vera quae deseri potest, non ad essentiam charitatis refertur, sed ad effici
Abbreviated transcription (Latin):
uersa ualde bona. qr ex omnib ꝯsistit uni¬
uersitatis admirabilis pulchritudo. inqͣ⁊
illud qͦd malũ dicit᷑ bene ordinatũ ⁊ loco su¬
o positum eminentiꝰ ꝯmendat bona. ũ ma¬
gis placeant ⁊ laudabiliora sint: dũ ꝯꝑant᷑¬
malis. Sexto gͥ die facta ÷ omniũ oꝑum oꝯsu¬
matio. Ideo premissa orit᷑ qõ quomͦ dicat᷑ ds
.uiiͦ. die opus suum ꝯpleuisse qͦd hebraica ue¬
ritas habr. In quo tam̃ nichil nouũ creasse
dicit᷑. nisi forte dicat᷑ die septimo ꝯpleuisse
opus suũ. qr ipsũ benedixit ⁊ sanctificauit.
Sicut subicit scriptura. Benedixit diei septi¬
mo ⁊ sanctificauit illũ. Opus u est benedictio
⁊ scĩficatio. sicut̃ salomon aliqͥd oꝑis fecit cũ
templũ dedicauit.
Que sit sanctificatio ⁊

Expanded text:
versa, valde bona, quia ex omnibus consistit universitatis admirabilis pulchritudo, in qua etiam illud quod malum dicitur, bene ordinatum, et loco suo positum, eminentigis placeant et laudabiliora sint dum malis. Sexto ergo die facta est, operum consummatio. Ideo praemissa oritur quaesdie septimo opus suum complesse, quod Hebraica veritas habet; in quo tamen nihil novum creasse dicitur, nisi forte dicatur die septimo complevisse opus suum, quia ipsum benedixit et sanctificavit; sicut subjicit Scriptura: Benedixit diei septimo, et sanctificavit illum. Opus enim est benedictio et sanctificatio; sicut Salomon aliquid operis fecit, cum templum dedicavit. 8. Quae sit benedictio
Abbreviated transcription (Latin):
magis dilecti dicant᷑ quib ex dilectione ab
et̾no magis bonum p̃parauit. ⁊ intẽpore
d̃s noua dilectione quemꝗͣ possit diligere.
ĩmo sempit̾na dilectione dilexit an mũdi
ꝯstitutionẽ: quoscũq diligit. S tuncdicũt᷑
inciꝑe diligi ab eo cum eterne dilectionis¬
ynag̃. absit ut d̃s temꝑalit̾ aliquẽ dili-¬
gat quasi noua dilectione que in ipso añ
non erat. aput quẽ nec pretĩta transie¬
r̃t. ⁊ futuraiam facta sunt. Itaq omẽs
scõs suos ante mundi ostitutionẽ dilexit
sicut predestinauit. s cũ ꝯũtunt᷑ ⁊ inue¬
munt illum: tunc inciꝑe ab eo diligi di¬
cunt᷑ ut eo mͦdicat᷑: quo pot̃ humano¬
affectu capi qͦddicit᷑. Sic ⁊̃ cumiratus malis
dicit᷑ ⁊ placidus bonis: illi mutant᷑ non ipse.
yt lux infirmis oculis asꝑa. firmis lenis ÷ ip̃o¬
Istificõnem incipit esse amicus dei: ip̃e muta¬
tur nonłs
Si qͥs mag̾ ł minꝰ diligatur adeo
uno temꝑe quam alio.

Expanded text:
magis dilecti dicantur, quibus ex dilectione ab aeterno majus bonum praeparavit et in tempore Deus nova dilectione quemquam possit diligere, imo sempiterna dilectione dilexit ante mundi constitutionem quoscumque diligit. Sed tunc dicuntur incipere diligi ab eo, cum aeternae Dei dilectionis absit, ut temporaliter aliquem diligat quasi noua dilectione, quae in ipso ante non erat, apud quem nec praeterita transierunt et futura iam facta sunt. itaque omnes sanctos suos ante mundi constitutionem dilexit, sicut praedestinauit, sed, cum conuertuntur et inueniunt illum, tunc incipere ab eo diligi dicuntur, ut eo modo dicatur, quo potaffectu capi quod dicitur. sic etiam, cum iratus malis dicitur et placidus bonis, illi mutantur, non ipse, sicut lux infirmis oculis asjustificationem incipit esse amicus Dei, ipse mutatur, non Si quis magis vel minus diligatur a Deo uno tempore quam alio.
Abbreviated transcription (Latin):
nec ita cłare ac ꝑspicue omnia capit ut ds̃.
⁊ iõ non equat᷑ creatori suo in scientia. ⁊ si
omnia sciat que ⁊ ip̃e. Nec ÷ eius sapĩa equa¬
lis sapĩe dei. qr illa multo ÷ dignior. digniꝰ
nouit que dei sunt nͥ sp̃s dei qui solus scru¬
illa pre omnib sp̃m dei ħabuit. cui sp̃s ñ
⁊ sapĩam. Omĩa gͦ sciuit aninia illa. Sienĩ
quedã sciuit. quedã non: non sine mensura
scĩam habuit. S sine m̃sura scĩam habuit.
Scit gͦ omĩa. fulgentiꝰ ⁊ in sermone quodã
multa inducit. quib asserit aĩam illã rerũ
omniũ scĩam hab̃e. utens auctoritate apłi
dicentis. In quo sunt õs thesauri sapĩe ⁊ scĩe
scit aliqͥs quod eiꝰ anima ignoret. S xp̃s ẜ
scit. Ad id uͦ quod dicunt. si oĩa scit. oͦ scit cre¬
are mundũ uel se ip̃am: respõdemꝰ qͦd scĩã
habet creandi mundũ: s ñ potñtiã. ⁊ cre
creanda: s creata
Quare d̃s non dedit ei po

Expanded text:
pit ut Deus; et ideo non aequatur Creatori in scientia, etsi omnia sciat quae et ipse; nec est ejus sapientia aequalis sapientiae Dei, quia illa multo est dignior, digniusque novit quae Dei sunt, nisi Spiritus Dei, qui solus scruilla prae omnibus Spiritum Dei habuit: Cui Spiritus non et sapientiam. Omnia ergo scivit anima illa. Si enim quaedam scivit, quaedam non, tunc non sine mensura scientiam habuit. Sed sine mensura scientiam habuit; scit ergo omnia. Fulgentius etiam in sermone quodam multa inducit, quibus asserit animam illam rerum omnium scientiam habere, utens auctoritate Apostoli dicentis: In quo sunt omnes thesauri sapientiaescit aliquis quod ejus anima ignorat. Sed Christscit. Ad id vero quod dicit: Si omnia scit; ergo scit creare mundum vel seipsam, respondemus quod scientiam habetcreanda, sed creata. 3. Quare Deus non dedit ei po
Abbreviated transcription (Latin):
gͥuirare cupiditate uł delectõne iurandi.
Quod gͦ xp̃s ait in enuangłio. Egodico uob
non urare omnino: itaintelligit᷑ p̃cepisse.
nequisquã sicut bonũ: appetat iuram̃tũ.
⁊ assiduitate iurandi: labat᷑ in ꝑuirium.

Expanded text:
urare vel cupiditate, vel delectatione jurandi. Quod ergo Christus ait in Evangelio: Ego dico vobis, non jurare omnino, ita intelligitur praecepisse ne quisquam sicut bonum appetat juramentum, et assiduitate jurandi labatur in perjurium.
Abbreviated transcription (Latin):
dere qr non negat᷑ ingenua posse nubtrestruo. s
si nescit᷑ esse seruilis conditionis libere pot̾ dimit
orem acceꝑit. ⁊ estuat quodingenua sit. si ipsa
femina fui̾t postea in seruitutem detecta. sieam
a seruitute redunere pot̾: faciat. Si non pot̾. si
uolui̾t aliam accipiat. Siuo̾ ancillam eam scierat
⁊ collaudauerat. post eam ut legitimã habeat.
Item: exeodem. Si feminaingenua acceꝑit seruũ
sciens quod seruus ess: habeat eum. qi om̃s unũ
patrẽ habemusin celis. Una lex erit iuro ⁊ femi¬
ne. Cum dicit᷑. sciens illum seruũ: dat᷑ intelligi qͣ
si nescierit illum seruum esse: non cogit᷑ cum ipso
manere. Si enim ꝯditionis dolum patit᷑: ñ cogit᷑
adherere ei cuiꝰ fraude decepta est. Si auscierit
uir ꝯditionem mulieris uel eꝯu̾so: non ualet eã

Expanded text:
a non negatur ingenua posse nubere servo; sed si nescitur esse servilis conditionis libere potest dimittorem acceperit, et aestimat quod ingenua sit; si ipsa femina fuerit postea in servitutem dejecta, si eam a servitute redimere potest, faciat; si non potest, si voluerit aliam accipiat. Si vero ancillam eam scierat et collaudaverat post, eam ut legitimam habeat. Item ex eodem: Si femina ingenua acceperit servum, sciens quod servus esset, habeat eum; quia omnes unum Patrem habemus in coelis, una lex erit viro et feminae. Cum dicitur sciens illum servum, datur intelligi quod si nescierit illum servum esse, non cogitur manere cum ipso. Si enim conditionis dolum patitur, non cogitur adhaerere ei cujus fraude decepta est. Si autem scierit vir conditionem mulieris, vel e converso, non valet eam
Abbreviated transcription (Latin):
preceptũ transisse. Dauid aũ plures habuit
habere non plurimas que alliciant animã mul¬
tiplicare. Cum t̾n additur. ut non eleuet᷑ coreuis.¬
q̃ alienigenas esse ꝓhibitũ uidet᷑. uerumtn multi¬
plicatiõ uxorum generalit̾ ꝓbibita est. ꝑmissũ
z aũ regi plures habere. s non muluplicarẽ. ue¬
dilatata: reducta est lex nuptiarum ad priorẽ
honestioremq institutionem. ut unus uni in
muneris in successione generis. s in ꝑfectione
uite ⁊ sinci̾tate scientie: Iuirginitas fecundita¬
ti presert᷑. i sacerdotib ꝯtinentia uidicityr¬
De uirginitate m̃tiᷤ ⁊ carniᷤᷤ

Expanded text:
praeceptum transisse. David autem plures habuit,im regi plures habere, non plurimas, quae alliciant animam, multiplicare? Cum tamen additur: Ut non elevetur cor ejus, alienigenas prohibitum esse videtur. Verumtamen multiplicatio uxorum generaliter prohibita est. Permissum est autem regi plures habere, sed non multiplicare. Vedilatata, reducta est lex nuptiarum ad priorem honestioremque institutionem, ut unus uni in muneris in successione generis, sed in perfectione vitae et sinceritate scientiae, et virginitas fecunditati praefertur, et sacerdotibus continentia indiciturDe virginitate mentis et carni
Abbreviated transcription (Latin):
mulier uirum liberum acceꝑit. Iille ut causã
prestet discidii sealicuiꝰ seruum fecerit. nec ux
orem dimitt̾e. nec illa ob iunculũ iiugii in ser¬
acceꝑit uxorem:⁊ post filiorum ꝓcreationem. oc¬
casione diuortii cuiꝰdam se seruum feci̾t. Utrum
mulierem neci̾o tenere debeat. ⁊ si tenui̾t anilla
⁊ seruituti subici debeat: quesitum est. Iudicatỹ
÷ uxorem minime deb̾e dimitti. non tn ob xp̃i le¬
gem mulierem in seruitutem redigi. dum ille
non ex ꝯsensu ꝯiugis seseruum fecerit. quẽ lib̃m
ipsa maritum acceꝑat.
De etare contrahentiũ.

Expanded text:
mulier virum liberum acceperit, et ille ut causam praestet dissidii se alicujus servum fecerit, nec ille uxorem dimittere, nec illa ob vinculum conjugii in seracceperit uxorem, et post filiorum procreationem occasione divortii, cujusdam servum se fecerit. Utrum et mulierem necessario tenere debeat; et si tenuerit, an illa etiam servituti subjici debeat quaesitum est. Judicatum est uxorem minime debere dimitti; non tamen ob Christi legem mulierem in servitutem redigi, dum ille non ex consensu conjugis se servum fecerit, quem liberum ipsa maritum acceperat. 4. De aetate contrahentium.
Abbreviated transcription (Latin):
inueniet xp̃s nũquã omnino mortturi sint.
anipsotp̃is puncto quo rapient᷑ obuiam xp̃o in
aera ad ĩmortalitatẽ mira celeritate sint tͣnsit᷑i.
Noni dicendum ÷ fieri non posse ut ꝑ aera in
sublime portent᷑ in ilło spatio ⁊ moriant᷑ ⁊ reui¬
ĩmortalitatem apłs nos urgere iudet᷑ ubi dicit.
Inxp̃o om̃s uiuificabim᷑.: Ialibi. Quod seminaᷤ
nonuuuficat᷑: nisi pͥus moriat᷑. Curau̾nobis in¬
credibile uideat᷑ ilłam multitudinẽ corꝑm in a¬
ere quodam mͦ seminari. arq ibi ꝓtinꝰ inmorta¬
lit̾ ⁊ incorruptibilit̾ reuiuisce̾. Cum credamꝰ
in ictu otuli furturam resurretionẽ: ⁊ ĩ menbra
antiquorum eadauerum puluerem. S uellem¬

Expanded text:
istus nunquam omnino morituri sint; an ipso temporis puncto, quo rapientur obviam illi in aera, ad immortalitatem mira celeritate sint transituri. Non enim dicendum est fieri non posse, ut per aera in sublime portentur, et in illo spatio moriantur et reviimmortalitatem, Apostolus nos urgere videtur, ubi dicit: In Christo omnes vivificabimur . Et alibi: Quod seminas non vivificatur, nisi prius moriatur . Cur autem nobis incredibile videatur illam multitudinem corporum in aere quodammodo seminare, atque ibi protinus immortaliter et incorruptibiliter reviviscere, cum credamus in ictu oculi futuram resurrectionem, et in membra antiquissimorum cadaverum pulverem? Ne
Abbreviated transcription (Latin):
situm: de ꝑfectacaritate dictum intellig̃r.
Que ꝑfectio dilectionis non est tante mul¬
titudinis: quanta exaudit᷑ in orone dñi-¬
ca. ⁊ hoc reuera grande ÷ ⁊ eximie bonita¬
tis: s. ꝑfectẽ diligere inmĩcũ. Ita ⁊cũ di¬
cit impleri ũba illius sponsionis ab hoĩe
qui non ita ꝓfecit ut diligat inimicum:
dedilectione ꝑfecta accipiendum :.

Expanded text:
situm, de perfecta charitate dictum intelligitursitum, de perfecta charitate dictum intelligiturQuae perfectio dilectionis non est tantae multitudinis, quanta exauditur in oratione Dominica, et hoc revera grande est et eximiae bonitatis, perfecte diligere inimicum. Ita et cum dicit impleri verba illius sponsionis ab homine qui non ita profecit ut diligat inimicum, de dilectione perfecta accipiendum est
Abbreviated transcription (Latin):
lam qua amicus ⁊ inimitꝰ diligit᷑ Illud uͦ
cit non esse tante mustitudinis diligere ini¬
dimittant᷑ peccata non diligenti inimicũ:
Si tn̾ frĩ roganti qui in se peccauit: dimit¬
tit. S cũ peccata non dimittant᷑ alicui auul¬
to nisi caritatem habeat: sequit᷑ ut carita¬
tem habeat qui nondiligit inmicũ. Q mͦ
gͦ nomine ꝓxumi omĩs homo intelligit᷑
i. homines diligere ⁊̃ inimicos. Quidam qͦd
hic dicit᷑ simplicit᷑ tenere uolentes illud mã¬
datũ det̾minant. dicentes illud ꝑfectisdari
in preceptum disigere omnem hominem.
Tinimicũ. Minorib uero: in ꝯsilium. In
preceptumuͦ: eos diligere: qui nichil ma-¬
li fecerunt eis. ⁊ inimicos nonodire¶ Sed
melius ÷ ut intelligat᷑ omnib ilło manda¬
to precipi cunctos diligere ⁊̃ inimicos. cui
sensui: attestant᷑ suꝑius posite auctorita¬
tes ⁊ alie multe. Illud uͦ agĩ nouissime po¬

Expanded text:
lam qua amicus et inimicus diligitur. Illud vero lam qua amicus et inimicus diligitur. Illud vero dicit non esse tantae multitudinis diligere inidimittuntur peccata non diligenti inimicum, si tamen fratri roganti qui in se peccavit, dimittit. Sed cum peccata non dimittantur alicui adulto, nisi charitatem habeat, sequitur ut charitatem habeat qui non diligit inimicum. Quomodo ergo nomine proximi omnis homo intelligitur es homines diligere, etiam inimicos. Quidam quod hic dicitur simpliciter tenere volentes, illud praeceptum determinant, dicentes illic perfectis dari in praeceptum diligere omnem hominem, etiam inimicum; minoribus vero in consilium. In praeceptum vero, eos diligere qui nihil mali fecerunt eis, et inimicos non odire. Sed melius est ut intelligatur omnibus illo mandato praecipi cunctos diligere etiam inimicos; cui sensui attestantur superius positae auctoritates, et aliae multae. Illud vero August. novissime po
Abbreviated transcription (Latin):
uos. S q̃m ꝑfectorum filiorum ÷ͣ istud. qͦ
quidem se debet omnis fidelis extendere
⁊ humanum animũ ad hunc affectum
orando dominũ secumq agendo luctan¬
doq ꝑducere: tñ qr hoc tam magnum
bonum tante multitudinis ñ ÷ qͣntam
credimus exaudiri. tum dicit᷑ in orõnedi
u̾ba sponsionis huius implent᷑. si homo qui
nondum ita ꝓfecit ut ⁊̃ diligͥͣat inimicum
tñ qñ rogatur ab homine qui peccauit ĩ eũ
ut ei dimitat: dimittit ex corde. qui ⁊̃ sibi
inquem peccauit si peccõ suo mouet᷑ ut ro¬
get: non est adhuc deputandus inimicus
ut eum diligere sit difficile. sicut erat qͣndo
inimicicias ex̾̃cebat. Qͥsquis uͦ roganti ⁊ pe¬
nitenti non dimitrit: non estunet ã dño
sua peccata dimitti. qr mentiri uĩtas non
potest. Quecum docusset orõnem hanc ĩ
ea positam sentñtiã ꝯmendauit dicñs. Si¬
sius diligit᷑ amicus quã inimicus. Iideo
illud potiꝰ isto: det̾minet ista scłm p̃missã

Expanded text:
uoniam perfectorum filiorum Dei est istud, quo quidem se debet omnis fidelis extendere, et humanum animum orando Deum, secumque agendo luctandoque perducere: tamen quia hoc tam magnum bonum tantae multitudinis non est, quantam credimus exaudiri, cum in oratiba sponsionis hujus implentur, si homo qui nondum ita profecit ut etiam diligat inimicum, tamen quando rogatur ab homine qui peccavit in eum ut ei dimittat, dimittit ex corde, qui etiam sibi in quem peccavit, si peccato suo movetur ut roget, non est adhuc deputandus inimicus, ut eum diligere sit difficile, sicut erat quando inimicitias exercebat. Quisquis vero roganti et poenitenti non dimittit, non existimet a Domino sua peccata dimitti, quia mentiri Veritas non potest; quae cum docuisset orationem, hanc in ea positam sententiam commendavit dicens, sius diligitur amicus quam inimicus, et ideo illud potius isto, determinet ista secundum praemissam
Abbreviated transcription (Latin):
quid potius sit: plurisq meriti di¬
ligere amicos andiligere inimicos. s hec
ꝰoꝑatio ÷ implicita. Si enĩ ꝯferat᷑ dilectio
amicorum tm̃ dilectioni amicoꝵ ⁊ ⁊̃ mni
inimicum. quid horum potus sit quera¬
⁊t᷑: obscura responsio ÷: qr de motu mentiᷤ
agit᷑. de quo non ÷ nobis facile iudicium.
Ianiinus ⁊ idem motus sit erga amicũ ⁊
inimicũ s erga amicũ intensior: an duo
unus: erga inimicũ qui dicit᷑ difficilior.
alter. erga amicũ qui dicit᷑ feruentior
Nec incongrue putat᷑ melior ille qui ÷ fer¬
uentior. uel si unus idemq ÷ ide potior.
ubi est ardentior non imꝓbe estimatur.
Ag̃. tñ sentire uidr maiꝰ esse diligere ami¬
cũquã amicũ. Qui ꝑfectorum ẽẽ dicit
diligere inimicos:⁊ benefacere eis. neq
ħa tanta multitudine impleri: quanta
exaudit᷑ in orõne dominica cum dr. Dimit
sponsionem dicit a multis impleri. qui
nondũ diligunt inimicos. Ait enĩ sic.
multo grandius ⁊ magnificentissime bo¬

Expanded text:
quid potius sit plurisque meriti, diligere amicos, an diligere inimicos. Sed haec comparatio implicita est. Si enim conferatur dilectio amicorum tantum dilectioni amicorum et etiainimicum, quid horum prius sit quaeratur, obscura est responsio, quia de motu mentis agitur, de quo non est nobis facile judicium, an unus et idem motus sit erga amicum et inimicum, sed erga amicum intensior; an duo, unus erga inimicum, qui dicitur difficilior, alter erga amicum, qui videtur ferventior; nec incongrue putatur melior qui est ferventior. Vel si unus idemque est, idem potior ubi est ardentior, non improbe existimatur.. 73, sentire videtur majus esse diligere inimicum quam amicum, quia perfectorum esse dicit diligere inimicos, et benefacere eis; neque hoc a tanta multitudine impleri, quanta exauditur in oratione Dominica, cum dicitsponsionem dicit a multis impleri, qui nondum diligunt inimicos. Ait enim sic: multo grandius et magnificentissimae bo
Abbreviated transcription (Latin):
tm assumpta ÷ anima illa ⁊ caro: auer¬
ortis illa sũma gr̃a ÷: quod homo ĩ uni¬
tate ꝑsone ꝯiunctus est deo. potuit g ds̃
aliam animã ⁊ aliã carnẽ sumẽ. ⁊ carnẽ
utiq aliunde quam degenere adã. yñ

Expanded text:
m assumpta est anima illa et caro a Verortis illa summa gratia est, quod homo in unitate personae conjunctus est Deo. Potuit ergo Deus aliam animam et aliam carnem assumere, et carnem utique aliunde quam de genere Adam. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
tor dei ⁊ hominũ. non de gñe illiꝰ adam¬
alicuiꝰ creauit. Poterat gͦ uełsic uł aliomͦ
quo uellet creare unũ aliũ. de quo uin¬
ceret᷑ uictor prioris. S meliꝰ iudicauit¬
⁊ de ipso quod uictum fuerat genẽ assu
noncaro. fides non libido preuenit. nec¬
int̾fuit carnis ꝯcupiscentia qua ceteri
concipiunt᷑ qui originałe trahũt pecc̃m
s credendo non ꝯcumbendo facta÷ fetũ¬
data uirginitas. Exhiis aꝑte ostendit᷑
⁊ aliũ ⁊ aliunde hoĩe d̾m assumẽ potuiᷤ¬
se. Si homo ille potuit peccare uł ñ ẽẽ d̃s

Expanded text:
r Dei et hominum, non de genere illius Adamcreauit alicuius. Poterat uel sic uel alio quo uellet modo creare unum alium, de quo uinceretur uictor prioris. Sed melius iudicauit de ipso quod uictum fuerat gennon caro: fides, non libido printerfuit carnis concupiscentia qua caeteri concipiuntur, qui originale trahunt peccatum, sed credendo, non concumbendo facta est fecundata virginitas. Ex his aperte ostenditur et alium, et aliunde hominem Deum assumere potuisse. 3. Si homo ille potuit peccare, vel non esse D