comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quemadmodũ adhleta xpisti ad¬
eptus derebellatrice carne uicto¬
riam: subiecta illa quodãmͦ
pedib suis. ut sublimis triũpha¬
tor in uehitur: & id circo non cur¬
rit in incertum: quia confidebat
urbẽ scãm hierusalem cęlestẽ. se
ꝓtiꝰ ingressurũ: Sic pugnat ieiui¬
nis scilicet & afflictione carnali
ñ quasi a erẽ uerberans. id est ñ
inuacuũ ietꝰ continentiae por¬
rigens: ꝑ quos non a erẽ uacuũ :
sed illos sp̃s qui meo uersantur.
castigatione sin corporis uerbe¬
rabat: Qui enĩ dicit Non quasi
aerem uerberans: ostendit se
tam ⁊ si non aerẽ uacuũ ⁊ inanẽ :
aliquos tam̃ in aere uerberare:
Et qui hȩc certaminũ genera
superarat. & ditatꝰ multarum
coronarum stipendiis incedebat:
ñ in merito robustoꝵ incipit
hostiũ subire luctamina: Ac pͥ¬
orib ȩmulis trium phatis. cũ fi¬
dutia ꝓclamat & dicit : iam ñ ẽ
nobis conluctatio aduersus carnẽ

Expanded text:
quemadmodum athleta Christi adquemadmodum athleta Christi adeptus de rebellatrice carne victoriam, subjecta illa quodammodo pedibus suis, ut sublimis triutor inuehitur. et idcirco non currit in incertum, quia confidebat urbem sanctam Hierusalem caelestem se protinus ingressurum. sic pugnat, ieiuniis scilicet et adflictione carnali, non quasi aerem uerberans, id est in uanum ictus continentiae porrigens, per quos non aerem uacuum, sed illos spiritus qui in eo uersantur castigatione sui corporis uerberabat. qui enim dicit non quasi aerem uerberans, ostendit se, tametsi non aerem uacuum et inanem, aliquos tamen in aere uerberare. et quia haec certaminum genera superarat et ditatus multarum coronarum stipendiis incedebat, non inmerito robustiorum incipit hostium subire luctamina, ac prioribus aemulis triumphatis cum fiducia proclamat et dicit: iam non est nobis conluctatio aduersus carnem
Abbreviated transcription (Latin):
ñ quasi in
incertũ: Quod specialit̃ refert᷑.
ad intentionẽ mentis: & feruorẽ
sp̃s su. quo toto xp̃m sequebatur
ardore cum sponsa decantans:
Post te modorem unguentorum
tuorum curremus Et iterum:
Adhesit anima mea post te: sed
etiam uliud conluctationis genꝰ
se uicisse testatus est dicens Sic
pugno non quasi aerem uerb̾anᷤ:
sed castigo corpus meum & inser¬
uituti subitio: Quod ꝓpriȩ adc̃¬
tinentiȩ dolores & corporale ieiu¬
nium: atq ad afflictionẽ carniᷤᷤ
ꝑtinet Et ꝑ hanc se pugilem
quendam strenuum suȩ carnis
ẽe describens: nec inuanũ ad uer¬
sus ea. ic tus continentiȩ exercuis¬
se de signans: sed trium phum
pugnȩ mortificatione sui corporis
ad qui sisse. quo uerberib continenI¬
tiae castigato: & ieiiniorum cestib
eliso. uictori spũi in mortalitatis
coronã & in corruptionis contulit
palmam llides legitimũ conluc¬
tationis ordinem & sp̃alium cer¬
taminum contem plaris euentũ.

Expanded text:
i in incertum: quod specialiter refertur ad intentionem mentis et fervorem spiritus sui, quo toto Christum sequebatur ardore, cum Sponsa decantans: Post te in odorem unguentorum tuorum currem us ; et iterum: Adhaesit anima mea post te ; sed etiam aliud colluctationis genus se vicisse testatur dicens: Sic pugno non quasi aerem verberans, sed castigo corpus meum et seruituti subicio, quod proprie ad continentiae dolores et corporale ieiunium atque adflictionem carnis pertinet, per hanc se pugilem quendam strenuum suae carnis esse describens nec in uanum aduersus eam ictus continentiae exercuisse designans, sed triumphum pugnae mortificatione sui corporis adquisisse: quo uerberibus continentiae castigato et ieiuniorum caestibus eliso uictori spiritui inmortalitatis coronam et incorruptionis contulit palmam. tationis ordinem, et spiritalium certaminum contemplaris eventum:
Abbreviated transcription (Latin):
si inagone cursus istius imitari eũ
uelimꝰ: a diecit Non salũ aut̃ michi:
sed et omnib qui diligunt aduentũ
enis: Participes nos coronȩ suȩ in die
iudicii fore ꝓnuncians: si diligen¬
tes aduentũ xp̃ĩ. non illũ tantũ
qui etiã nolentib apparebit: sed
etiã hunc qui cotidie inscĩs cõme¬
at animab: uictoriã certaminis
castigatione corporis ad qͥramꝰ:
Et iterum Ecce ego sto ados¬
tium ⁊ pulso. siqͥs audierit uocẽ
meã ⁊ aꝑuerit ianuã: introibo
adillũ ⁊ cenabo cũ illo. & ipse mecũ:¬

Expanded text:
si in agone cursus istius imitari eum si in agone cursus istius imitari eum uelimus, adiecit: non solum autem mihi, sed et omnibus qui diligunt aduentum eius, participes nos coronae suae in die iudicii fore pronuntians, si diligentes aduentum Christi, non illum tantum, qui etiam nolentibus apparebit, sed etiam hunc, qui cotidie in sanctis commeat animabus, uictoriam certaminis castigatione corporis adquiramus. et iterum: ecce sto ad ostium et pulso: si quis audierit uocem meam et aperuerit ianuam, introibo ad illu
Abbreviated transcription (Latin):
sima statuerit: & ꝓuentum pug¬
nae insola castigatione carnis. &
sub iectione sui corporis collocarit:
Ego itaq sio curro. non quasi in in¬
certum Non currit inincertum:
quia cęlestẽ hierusalem conspicienᷤᷤ.
defixũ habet quo sibi cordis sui in¬
de flexibilis sit dirigenda ꝑncitas Ix
Non currit mincertũ: qui obliuis¬
cens posteriora. ad ea quȩ inpriora
sunt extendit se ad destinatũ ꝑse¬
quens: adbrauiũ suꝑnę uocationiᷤ
dĩ in xpõ iħu Quo semꝑ dirigens suȩ
mentis obtutum: & ad eũ omni
cordis ꝓꝑatione festinans. cum fi¬
dutia ꝓclamat: Bonũ agonẽ certa¬
ui. cursũ consũmaui: fidem serua¬
ui Et quia se nouerit pꝰ odorem un
nis certamen carnis castigatione in¬
cisse. cum fiducia infert & dicit:
Decetero reposita ẽ michi iusticiȩ
corona : quã reddet michi dñs in il¬
la die iustꝰ udex: Et ut nobis qͦꝙ
similem spẽ retributionis aꝑiret.

Expanded text:
sima statuerit, et proventum pugsima statuerit, et proventum pugnae in sola castigatione carnis et in subjectione sui corporis collocarit? Ego itaque sic curro non quasi in incertum. Non currit in incertum, qui coelestem Jerusalem conspiciens, defixum habet quo sibi cordis sui indeflexibilis sit dirigenda pernicitas. Non currit in incertum, qui obliviscens posteriora, ad ea quae priora sunt extendit se, ad destinatum persequens bravium supernae vocationis Dei in Christo Jesu, quo semper dirigens suae mentis obtutum et ad eum omni cordis properatione festinans cum fiducia proclamabat: bonum agonem certaui, cursum consummaui, fidem seruaui. et quia se nouerat post odorem upiritalis agonis certamen carnis castigatione uicisse, cum fiducia infert et dicit: de cetero reposita est mihi iustitiae corona, quam reddet mihi dominus in illa die, iustus iudex. et ut nobis quoque similem spem retributionis aperiret,
Abbreviated transcription (Latin):
qui facit peccatum: seruuis ẽ pec¬
cati Dicet᷑q nobis ꝑbeatũ apłm.
cũ his int̾ quos formeatio nomina¬
tur : temptatio uos ñ app̃hendit
nisi humana: Non enĩ meremur
mentis robore conquisito: graui¬
ores pugnas nequittarum cęlestiũ
experiri. qui carnem flagilem
resistentem spiritui nr̃o: sub iu¬
gare non quiuimus: Qđ apłi testi¬
monium non intellegentes qͥdã.
posuer̃ ꝓindicatiuo optatiuum
modũ: id est temptatio uos non
ad p̃hendat nisihumana: Quod
abipso dici manifestum ẽ: ñ optan¬
tis. sed ꝓnunciantis: uel ex ꝓbran¬
tis affectu:
is audire
uerum adhle¬
tã xp̃i: legiti¬
mo agonis ui¬
re certantẽ:
Ego inquit
sie curro non
quasi in incer¬
tum. sic pug¬
no non quasi aerem uerberans: sed
castigo corpus meum & seruituti
subicio. nealiis p̃dicans: ipse reꝓb
efficiar Nides. ut insemet ipso idẽ
incarne sua conluctationem sũ am¬
mam. uelut inbas& quadam firmis

Expanded text:
qui facit peccatum seruus est pecqui facit peccatum seruus est peccati, diceturque nobis perbeatum apostolum cum his, inter quos fornicatio nominatur: temptatio uos non adprehendit nisi humana. non enim merebimur mentis robore non quaesito grauiores pugnas nequitiarum caelestium experiri, qui carnem fragilem resistentem spiritui nostro subiugare non quiuimus. quod apostoli testimonium non intellegentes quidam posuerunt pro indicatiuo optatiuum modum, id est: temptatio uos non adprehendat nisi humana, quod ab ipso dici manifestum est non optantis, sed pronuntiantis uel exprobrantis affectu. Uis audire uerum athletam Christi legitimo agonis iure certantem? ego, inquit, sic curro non quasi in incertum, sic pugno non quasi aerem uerberans, sed castigo corpus meum et seruituti subicio, ne aliis praedicans ipse reprobus efficiar. uides ut in semet ipso, id est in carne sua conluctationum summam uelut in base
Abbreviated transcription (Latin):
nota ꝓnunciati : uelut inoli¬
piacis disciplinis. iudicabimͣ
suꝑiorũ quoq certaminum
digni eẽ conflictu: Premissis¬
q hunis cȩmodi docum̃tis.
sp̃alib quoq nequitus con¬
gredi posse credim᷑: quȩ ñ
nisi uictorib tantum & his qui Ixu¬
merent᷑ in spãli agone contende¬
re: certare dignant᷑: Illud enĩ ẽ.
cunctorum luc taminũ uelut
quoddam solidissimũ fundam̃tũ :
ut primitus carnaliũ desiderioꝵ
incentiua perimantur Nam
nullus carne ꝓpria non deuicta :¬
legitime certare poterit: Et qr
legitime ñ decertat : sine dubio
nec inagone confligere. nec coro¬
ne głiã uictoriȩ grã poterit
obtinere: Quod si in hoc fuerimus
superati certamine : uelut serui
carnalis concupiscentię com ꝓba¬
ti. & ꝑ hoc nec libertatis nec robo¬
ris insignia p̃ferentes: a spirita¬
liũ congressionum conflictu. ut
indigni seruiq ñ sine confusionis
nota ꝓtinus repellimꝰ Omnis enĩ

Expanded text:
nota pronuntiati uelut in Olymnota pronuntiati uelut in Olympiacis disciplinis iudicabimur superiorum quoque certaminum digni esse conflictu, praemissisque huiuscemodi documentis spiritalibus quoque nequitiis congredi posse credemur, quae non nisi uictoribus tantum et his, qui merentur in spiritali agone contendere, concertare dignantur. illud enim est cunctorum luctaminum uelut quoddam solidissimum fundamentum, ut primitus carnalium desideriorum incentiua perimantur. nam nullus carne propria non deuicta legitime decertare poterit, et qui legitime non decertat, sine dubio nec in agone confligere nec coronae gloriam uictoriae gratia poterit promereri. quodsi hoc fuerimus superati certamine, uelut serui carnalis concupiscentiae conprobati et per hoc nec libertatis nec roboris insignia praeferentes a spiritalium congressionum conflictu ut indigni seruique non sine confusionis nota protinus repellemur omnis enim
Abbreviated transcription (Latin):
contem plationi diuinȩ defixa. a¬
chritudine cę̧lestium delectet᷑¬
& ita quis uelut caduca despiciet
uniuersa p̾sentia: cũ ad ea quae
immobilia st̃ & ȩt̾na. in separabilit̃
defixerit m̃tis obtutũ: adhuc in
carne positus. futurȩ cõmoratiõĩs
beatitudinem iam corde cont̾ẽplanꝰ
ELUI SIqͥS
in mania uir¬
tutũ p̾mia:
insublimi qͥb¬
dam parius indicus designata: perspi¬
cienssĩmis oculorum obtutib cum
teli directione tedentib ferͥre festi¬
net. sciens in mensam głȩ palmam
& remimerationis p̃mia in eorum con¬
confixione consistere Oculorum aciẽ
ab omĩ intuitu auertens: illuc di¬
rigat necesse ẽ ubi summam re¬
munerationis & p̃mii ꝑspicit col¬
locatam: Amissurus ꝓcul dubio pe¬
ritiȩ palmam. & remunerationẽ
uirtutis: si quantulũ cumq contẽ¬
plationis eius acies deuiarit:
& gulȩ concupiscentia hoc
intintu superata. nec ser¬
ui carnis nec infames uitioꝵ

Expanded text:
contemplationi divinae defixa, acontemplationi divinae defixa, achritudine caelestium delectetur. et ita quis uelut caduca despiciet uniuersa praesentia, cum ad ea quae inmobilia sunt et aeterna inseparabiliter defixerit. mentis obtutum, adhuc in carne positus futurae conmorationis beatitudinem iam corde contemplans. Uelut si quis inmania uirtutum praemia in sublimi quibdam paruis indiciis designata perspicacissimis oculorum obtutibus cum teli directione tendentibus ferire festinet, sciens inmensam gloriae palmam et remunerationis praemia in eorum confixione consistere, oculorum aciem ab omni intuitu auertens illuc dirigat necesse est, ubi summam remunerationis et praemii perspicit conlocatam, amissurus procul dubio peritiae palmam et remunerationem uirtutis, si quantulumcumque contemplationis eius acies deuiarit. et gulae concupiscentia hoc intuitu superata nec serui carnis nec infames uitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
extinguere: donec dĩ grã sp̃u roriᷤᷤ
sui in cordib nr̃is in sibilante s aestꝰ
carnalis concupiscentiae pęnitus
ualeant conso piri: Haec est igitur
nobis prima contentio. haec nr̃a uelut
in olimpiacis certaminib prima pro¬
batio: gulȩ uentrisq concupiscentiã
desiderio ꝑ fectionis extinguere: Ob qd̾
ciboꝵ non solum suꝑfluus ad petitꝰ.
uirtutũ contem platione calcanduᷤ :
sed etiam ipsi naturȩ necessarius. tã¬
quam castitati contrarius: non sine
cordis anxietate sumendus est: Et
ita demum uitȩ nr̃ȩ instituendusẽ.
cursus : ut nullum magis sit tempꝰ
quo sentiamus nos aspiritalibus
studiis auocari: quam etĩ descendere
ad necessariam corporis curam eiꝰ
fragilitate compellimur: Cumq
adhanc necessitatem sũmittimur:¬
usui potius uitȩ quam mentis de¬
siderio famulantes. quam totius
abea uelut asalutarib nos studus
retrahente: subtrahi festinemus:
Ne quaquam enĩ poteriimis ȩscarũ
p̃sentiũ sꝑnere uoluptates: nisi mens

Expanded text:
extinguere, donec dei gratia, spiritu roris sui in cordibus nostris insibilante, aestus carnalis concupiscentiae penitus ualeant consopiri. haec est igitur nobis prima contentio, haec nostra uelut in Olympiacis certaminibus prima probatio, gulae uentrisque concupiscentiam desiderio perfectionis extinguere.\tob quod ciborum\tnon solum superfluus adpetitus uirtutum\t contemplatione calcandus, sed etiam ipsi naturae necessarius, tamquam castitati contrarius, non sine cordis anxietate sumendus est. et ita demum uitae nostrae instituendus est cursus, ut nullum magis sit tempus, quo sentiamus nos a spiritalibus studiis auocari, quam quo descendere ad necessariam 4 corporis curam eius fragilitate conpellimur. cumque ad hanc necessitate suusui potius vitae quam mentis desiderio famulantes, quantocius ab ea, velut a salutaribus nos studiis retrahente, subtrahi festinemus. Nequaquam enim poterimus escarum praesentium spernere voluptates, nisi mens
Abbreviated transcription (Latin):
gatione cõmo¬
ranti: a paucis
immo ab uno uł duobus non aplu¬
ribꝰ expetenda: Nam pret̃ id qđ
ex aminata uita atq ad purum
excoc̾ta repperitur in paucis. etiã
istud ex hoc utilitatis accedit. qđ
adꝑfectionẽ ꝓpositi huiꝰ id est çȩno¬
bialis uitȩ: diligentius quos unius

Expanded text:
gatione commogatione commoranti a paucis, immo ab uno uel duobus, non a pluribus expetenda, nam praeter id quod examinata uita atque ad purum excocta repperitur in paucis, etiam istud ex hoc utilitatis accedit, quod ad perfectionem propositi huius, id est coenobialis uitae, diligentius quis unius
Abbreviated transcription (Latin):
nichil p̃sumat : quoꝰ ñ uł cõmunis re¬
gula. uł maioꝵ cohortant᷑ exempla:
Seꝓtimo si omĩuilitate contentus
sibi: uelut oꝑarium. malum udi¬
carit indignum: Octauũ. si semet
ipsum cunctis inferiorem non
suꝑficie ꝓnunciet labiorũ: sed
intimo cordis credat affectu:
Nono. si linguã cohibeat: uł non
nõsit clamosus in uoce Decimo. si
non sit facilis. ac promptꝰ in risu
Lalib namq indicus ⁊ his similibꝰ:
humilitas uera dinoscitur: Quȩ
cum fuerit inueritate possessa:
confestim te ad caritatem quȩ ti¬
morem non habet. gradu excelsi o¬
re ꝑducet : Perquam uniuersa
quȩ prius non sine pene formidi
nes obseruabas: absq ullo labore
uelut naturaliter incipies custo¬
dire: Non iam contemplatione sup¬
plicii uł timoris ullius: sed amore
ipsius boni & delectatione uirtutũ:
deuod ui ua¬
leas facilius ꝑue¬
nire: exempla
tibi sunt imita¬
tionis ac uitȩ ꝑ¬
fecte in congre¬

Expanded text:
nihil praesumat, quod non uel communis renihil praesumat, quod non uel communis regula uel maagat cohortantur exempla, septimo si omni uilitate contentus entur uelut operarium malum iudicarit indignum, octauo si semet ipsum cunctis inferiorem non superficie pronuntiet labiorum, sed intimo cordis credat affectu, nono si linguam cohibeat uel non sit clamosus in uoce, decimo si non sit facilis ac promptus in risu. talibus namque indiciis et his similibus humilitas uera dinoscitur. quae cuni fuerit in ueritate possessa, confestim te ad caritatem, quae timorem non habet, gradu excelsiore perducet, per quam uni-uersa, quae\tprinis observabas, absque ullo labore velut naturaliter incipies possidere: non jam contemplatione judicii, vel timoris illius, sed amore ipsius boni et delectatione virtutum. Ad quod ut valeas facilius nire, exempla tibi sunt imitationis ac uitae perfectae in congre
Abbreviated transcription (Latin):
RINCIPIŨ
nr̃ȩ salutis.
eisdemq cus¬
todia : timor
dñ est: Per
hunc enim &
initium con¬
uersationis.
& uitioꝵ purgatio. &
uirtutũ custodia : his
qui inbuuntur ad uiã
ꝑfectionis adquiritur:
Qui cum penetrauerit homi¬
nis mentem. contemptum
rerum omnium parit : obliui¬
onem parentum. mundiq ipsius
gignit horrorem: Contemptu aũt
ac priuatione omniũ facultatum:
humilitas ad quiritur: Humilitaᷤᷤ
uero : his indiciis cõ ꝓbatur Primo.
si mortificatas in sese om̃s habeat
uoluntates Scd̾o. si non solum suoꝵ
actuũ: uerum etiam cogitationũ.
nichil suum celauerit seniorem:
Tercio si nichil suȩ discretioni. sed
iudicio eius umuersa cõmittat: ac
monita eius sitiens ac libenter aus¬
cultet Quarto. si in omnib seruet
obȩdientiȩ mansuetudinem : pacien¬
tiȩq constantiã: Quinto. si non solum
in iuriam inferat nulli: sed ne ab alio
quidem sibimet in rogatam. doleat
atq tristetur: Sexto. si nichil agat.

Expanded text:
rincipium nostrae salutis eiusdemque custodia timor domini est. per hunc enim et initium conuersionis et uitiorum purgatio et uirtutum custodia his qui inbuuntur ad uiam perfectionis adquiritur. qui cum penetrauerit hominis mentem, contemptum rerum omnium parit, obliuionem parentum mundique ipsius gignit horrorem: contemptu autem ac priuatione omnium facultatum humilitas adquiritur. humilitas uero his indiciis conprobatur: primo si mortificatas in sese omnes habeat uoluntates, secundo si non solum suorum actuum, uerum etiam cogitationum nihil suum celauerit seniorem, tertio si nihil suae discretioni, sed iudicio eius uniuersa committat ac monita eius sitiens ac libenter auscultet, quarto si in omnibus seruet oboedientiae mansuetudinem patientiaeque constantiam, quinto si non solum iniuriam inferat nulli, sed ne ab alio quidem sibimet inrogatam doleat atque tristetur, sexto si nihil agat,
Abbreviated transcription (Latin):
ͥQuarũ debilitatũ similitu din̾e
suscipi debeat qͥ incenobio cõ¬
Qđ bonũ pacientiȩ suȩ nonde¬
beat monachus de aliorum
sꝑare uirtute sed de sua por¬
tius longanimitate:
Recapitulatio expositionis ꝑ
quã monachus ad ꝑfectionẽ
possit ascendere

Expanded text:
itatum similitudinem suscipere debeat: qui in coenobio comQuod bonum patientiae suae non debeat monachus: de aliorum sperare uirtute, sed de sua potius longanimitate. XLIII. Recapitulatio expositionis, per quam monachus ad perfectionem possit ascendere
Abbreviated transcription (Latin):
UAM uIR¬
aliter retinere ualebimus inli¬
batam : nisi in monasterio consis¬
tentes. secundũ apostolum ha¬
bentes uictum ⁊ uestimentum:
his contenti fuerimus¬

Expanded text:
uam uiralias retinere ualebimus inlibatam, nisi in monasterio consistentes secundum apostolum habentes uictum et uestimentum his contenti fuerimus
Abbreviated transcription (Latin):
ab omni irae furorisꝙ ui¬
tio alienus exsistat: & au¬
diat quid sibi uas electioĩs
p̾cipiat: Omnis inquit ira
& indignatio. clamor &
blasphemia. tollatur auo¬
bis cũ omni malicia. Cum
dicit omnis ira tollatur auobis
nullam penitus uelut necessariã
& utilem nobis excipit Delinquen¬
temͣq fratrem si necesse ẽ ita cu¬
rare festinet. ut dum me dellam
leuiori forsitan febricula laboran¬
ti ꝓcurat inferre: non semetip¬
sum iratus tetriori morbo cecita¬
tis in uoluat. O portet namq illũ
qui alterius uulneri cupit. omni

Expanded text:
ab omni irae furorisque uiab omni irae furorisque uitio alienus exsistat, et audiat quid sibi uas electionis praecipiat: omnis, inquit, ira et indignatio et clamor et blasphemia tollatur a uobis eum omni malitia cum dicit: omnis ira tollatur a uobis, nullam penitus uelut necessariam et utilem nobis excepit, delinquentemque fratrem, si necesse est, ita curare festinet, ut, dum medellam leuiore forsitan febricula laboranti procurat inferre, non semet ipsum iratus taetriore morbo caecitatis inuoluat oportet namque illum, qui alterius uulneri mederi cupit, omni
Abbreviated transcription (Latin):
ri nouit: & ueretur offendere. Ut
in non nullis ȩquissimis iudicibus.
sol& abbis qui ab aliquo reatu suae
conscientiae remordentur: ira ul¬
trix timeri Non scilicet. quod hȩc
manimis eorum qui iustae iudicatu¬
ri sunt ꝑturbatio consistat : sed qđ
ita metuentib ille sentiatur affec¬
quanta lib& animi fuerit mansu¬
tudine aclenitate ꝓlata: ab his qui
ꝓsuo merito pęna plectendi sunt:
furor grauis & ira seiussima iudica¬
tur Longũ est nec presentis oꝑis:
si uoluerimus omnia quae de deo
humana. significatione figuralit̃
inscripturis dicta sunt explana¬
re: Haec ad p̃sentẽ necessitatem. quȩ
contra furonis uitiũ ꝑtinebant di¬
xisse sufficiat: ut nullus ex inde
sibi met̃ occasionẽ morbi mortisq
ꝑ petuae ꝑ ignorantiam trahat. un¬
de scĩtas ⁊ in mortalitas uitae: salu¬
tisq remedia conquiruntur:
⁊aq monachus
ad ꝑfectionem tendens.
& agonem spiritalem legi¬
time eupiens decertare.

Expanded text:
ri nouit, et ueretur offendere: ut ri nouit, et ueretur offendere: ut in nonnullis aequissimis iudicibus solet ab his, qui aliquo reatu suae conscientiae remordentur, ira ultrix timeri, non scilicet quod haec in animis eorum qui iuste iudicaturi sunt perturbatio consistat, sed quod ita metuentibus ille sentiatur affecquantalibet animi fuerit mansuetudine ac lenitate prolata, ab his, qui pro suo merito poena plectendi sunt, furor grauis et ira saeuissima iudicatur. longum est nec praesentis operis, si uoluerimus omnia quae de deo humana significatione figuraliter in scripturis dicta sunt explanare. haec ad praesentem necessitatem, quae contra furoris uitium pertinebant, dixisse sufficiat, ut nullus exinde sibimet occasionem morbi mortisque perpetuae per ignorantiam trahat, unde sanctitas et inmortalitas uitae salutisque remedia conquiruntur.1 Itaque monachus ad perfectionem tendens et agonem spiritalem legitime cupiens decertare
Abbreviated transcription (Latin):
gerenda ue sunt seu cogitantur
lateat. scire possimus Manuũ
nuncupatione.. ꝓuidentiam
& oꝑationem qua omniũ ipse
sit creator & c̃ditor sentiamus
Brachiũ quoq. uirtutis & gub̾na¬
tionis eius insignia. qua cuncta
sustentat moderatur ac regit:
Et ut dẽ cȩteris taceam. canities
capitis. quid aliud quam longe¬
uitatem deitatis. & antiquitatẽ
significat: qua sine ullo principio
est. & ante omnia tempora crea¬
turas excedit uniuersas:ita gͥ
& de ira dĩ uel furore cũ legimꝰ.
humilitatem humanę ꝑturba¬
tionis: sed digne ded qui omni
ꝑturbationi alienus est sentire
debemus: Scilice̾t. quo ꝑ haec eũ
iudicem & ultorem omnium
quae inque geruntur in hoc mun¬
do possimus aduertere: & retri¬
butorem terribilem actuũ nr̃oꝵ.
his uerboꝵ significationib formi¬
dantes: contra alius uoluntatẽ
quicquam timeamus admitte¬
re. Illos & enĩ timere consueuit
humana natura. quos indigna¬

Expanded text:
gerendaue sunt seu cogitantur gerendaue sunt seu cogitantur lateat, scire possimus. manuum nuncupatione prouidentiam et operationem, qua omnium ipse sit creator et conditor, sentiamus. brachium quoque uirtutis et gubernationis eius insignia, qua cuncta sustentat, moderatur ar regit, et ut de ceteris taceam, canities capitis quid aliud quam longaeuitatem deitatis et antiquitatem significat, qua sine ullo principio est et ante omnia tempora creaturas excedit uniuersas? ita igitur et de ira dei uel furore cum legimus, humilitatem } humanae perturbationis, sed digne deo, qui omni perturbations alienus est, sentire debemus, scilicet quo per haec eum iudicem et ultorem omnium quae inique geruntur in hoc mundo possimus aduertere, et retributorem terribilem actuum nostrorum his uerborum significationibus formidantes contra illius uoluntatem quicquam timeamus admittere. illos etenim timere consueuit humana natura, quos indigna
Abbreviated transcription (Latin):
ra compositum. quo dictu quoq
nefas ẽ. quodq absit : a nobis ne¬
cesse est aestimari:iui¬
teram non absq nefando
sacrilegio possunt intelle¬
gi suꝑ eo qui meffabilis.¬
qui inuisibilis. incomp hen¬
sibilis. inaestimabilis. sim¬
plex & in compositus. scã¬
rum scripturarum
auctoritate definitur.
ita nefuroris quidem &
irȩ ꝑturbatio. illi indemu¬
tabili naturae sine ingen¬
ti blasphemia poterit coaptari
N am huius cȩmodi sgficatione
membrorum. diuinas efficientia ᷤᷤ
dĩ. etiam & in mensas oꝑationes
ens sentire debemus. quae nob̾
nisi ꝑ haec usitata membrorũ
uocabula. nequeunt intimari:
Ut puta significatione oris. con¬
locutiones eius quae in archa nos
animae sensus solet clementer
infundi: uel quod in patrib nr̃is
atq propħis idem locutus sit ag¬
noscamus In oculis in mensitatẽ
perspicatiae. qua uniuersa per¬
lustrat ac ꝑspicit : & quod nichil
eum ex his quae anob̾ gerunt᷑

Expanded text:
ra conpositum, quod dictu quoque ra conpositum, quod dictu quoque nefas est quodque absit a nobis, necesse est aestimari. Iteram non absque nefando sacrilegio possunt intellegi super eo, qui inuisibilis, ineffabilis, inconprehensibilis, inaestimabilis, simplex et inconpositus sanctarum scripturarum auctoritate definitur, ita ne furoris quidem et irae perturbatio illi indemutabili naturae sine ingenti blasphemia poterit coaptari. nam huiuscemodi significatione membrorum diuinas efficientias dei et inmensas operationes eius sentire debemus, quae nobis nisi per haec usitata membrorum uocabula nequeunt intimari. ut puta significatione oris conlocutionem eius, quae in arcanos animae sensus solet clementer infundi, uel quod in patribus nostris atque prophetis idem locutus sit, agnoscamus. in oculis inmensitatem perspicaciae, qua uniuersa perlustrat ac perspicit, et quod nihil eum ex his quae  nobis geruntur
Abbreviated transcription (Latin):
IENIM Hec
cum dicunt᷑
dedõ. carnali
& pingui sen¬
rae significatio¬
nem ꝑcipienda
sunt: ergo &
dormit cum dicitur Exurge
quare dormis dñe. de quo dicit᷑:
ecce ñ dormitabit. neq obdor¬
miet: qui custodit isrł Et stat.
ac sedet cũ dicit: cęlum michi
sedes. terra aut̃ scabellũ pedum
meorum: Qui metitur cȩlum
pal mo: & terram pugillo con¬
cludit: Et crapulatur uino cũ
dicitur: & exurrex̃ sicut dor¬
miens dñs. siout potens crapui¬
latus aumo Qui solus habet in¬
mortalitatem. & lucem habitat
in accessibilem: ut pretereã igno¬
rationem & obliuionem quae
deipso legimus inscripturis scĩs.
frequenter inserta Deinde linia¬
menta membrorum. quae tam¬
quam de homine figurali & com¬
posito describunt᷑.capillis
scilicet. capite & naribꝰ. oculis
a facie. manib & brachio. digitis.
utero. pedibq quae omnia scđm
uilem litterae sonum si uolue¬
rimus ad mittere. dm̃ linam̃¬
tis membroꝵ & corporea figu¬

Expanded text:
enim haec, cum dicuntur de deo, carnali et pingui seram significatione percipienda sunt, ergo et dormit, cum dicitur: exsurge, quare obdormis domine? de quo dicitur: ecce non dormitabit neque obdormiet, qui custodit Israhel, et stat ac sedet, cum dicit: caelum mihi sedes est, terra autem scabillum pedum meorum, qui metitur caelum palmo, et terram suo pugillo concludit, et crapulatur uino, cum dicitur: et exsurrexit sicut dormiens dominus, sicut potens crapulatus a uino, qui solus habet inmortalitatem et lucem habitat inaccessibilem: ut praeteream ignorationem et obliuionem, quae de ipso legimus in scripturis sanctis frequenter inserta, deinde liniamenta membrorum, quae tamquam de homine figurali et conposito describuntur, capillis scilicet, capite et naribus, oculis ac facie, manibus et brachio, digitis, utero pedibusque. quae omnia secundum uilem litterae sonum si uoluerimus admittere, deum liniamentis membrorum et corporea figu
Abbreviated transcription (Latin):
melius Qm̃ dum sumꝰ incorpore : peregrina¬
mur adño: Et id circo audemus. & bonam
uoluntatem habemus: magis ꝑegrinari acorpo¬
re. & p̃sentes eẽ addñm: Propt̃ quod etiam
contendimus. siue absentes. siue p̃sentes. pla¬
cere illi Com morationem scilicet anmae
hac carne separationem atq discessum: pre¬
sentiã eẽ ad xp̃m tota credulitate confi-¬
dens Et euidentius iterum suꝑ hoc ipso
uiuacissimo animarum statu. idem apłs
sed accessistis inquit ad syon montẽ & ci¬
uitatẽ dĩ uiuentis hierłm cȩlestem. & ad
multoꝵ milium angłorum frequentiã.

Expanded text:
melius, quoniam dum sumus in corpore peregrinamelius, quoniam dum sumus in corpore peregrinamur a domino. et idcirco audemus et bonam uoluntatem habemus magis peregrinari a corpore et praesentes esse ad dominum. propter quod etiam contendimus siue absentes siue praesentes placere illi, commorationem scilicet animae hac carne separationem atque discessum praesentiam esse ad Christum tota credulitate confidens. et euidentius iterum super hoc ipso uiuacissimo animarum statu idem apostolus sed accessistis, inquit, ad Sion montem et ciuitatem dei uiuentis, Hierusalem caelestem, et ad multorum milium angelorum frequent
Abbreviated transcription (Latin):
qua disputemus: Nonne ultra omnis in¬
eptiae non dicam fatuitatem. s insaniã ẽ :
uł leuit̾ suspicari illam p̾ciosiorem homi¬
nis portionem. inqua etiam imago dĩ se¬
cundũ beatum apłm ac similitudo consistit.
deposita hac qua retunditur inp̃senti sar̃¬
cina corporali. insensibilem fieri . quae om¬
nem rationis cũ inse se continens. etiã mutã
atq insensibilẽ materiã carnis. participa¬
tione sui facit ẽẽ sensibilẽ: Cum utiq con¬
sequens sit. & hoc rationis ipsius ordo conti¬
neat : ut exuta mens ista carnali qua nũc
hebetatur pinguedine. intellectuales uir¬
tutes suas in melius reparet: & puriores eaᷤᷤ
ac subtiliores recipiat potius quã a mit¬
tat: Intantũ aut̃ hoc quod dicimus beatus
apłs uerum eẽ cognoseit: ut etiam optet ab
hac carne discedere. ut separatione eius eni¬
xius ualeat dño copulari: dicens Desideriũ
abeo dissolui. & cum xp̃o eẽ: multo enim

Expanded text:
qua disputemus, nonne ultra omnis inqua disputemus, nonne ultra omnis ineptiae non dicam fatuitatem, sed insaniam est uel leuiter suspicari illam pretiosiorem hominis portionem, in qua etiam imago dei secundum beatum apostolum ac similitudo consistit, deposita hac qua retunditur in praesenti sarcina corporali insensibilem fieri, quae omnem rationis uim in se coatque insensibilem materiam carnis participatione sui facit esse sensibilem? cum utique consequens sit, et hoc rationis ipsius ordo contineat, ut exuta mens ista carnali, qua nunc hebetatur pinguedine, intellectuales virtutes suas in melius reparet, et puriores eas ac subtiliores recipiat potius quam amittat. in tantum autem hoc quod dicimus beatus apostolus uerum esse cognoscit, ut etiam optet ab hac carne discedere, ut separatione eius enixius ualeat domino copulari, dicens: desiderium habeo dissolui et cum Christo esse, multo enim
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ impleta: s post resurrectionis aduentũ
intellegatur implenda: non intellegentes illud.
quod ante resurrectionis suae diem ꝓtulit ad
iudeos. qui eum ut semet ipsos. credebant hu¬
manis angustus & carnali infirmitate conclu¬
di: Nemo ascendit incelũ: nisi qui decęlo des¬
cendit. filius hominis quiẽ incęlo: Quibus
manifeste ꝓbatur. animas defunctoꝵ non
solũ suis sensib non priuari: s ne istis qui¬
dem affectibus. idẽ spe atq tristitia. gau¬
dio ac metu carere: & exeis quae sibi millo
generali ex amine reseruantur : quiddã eas
iam incipere pregustare Nec scđm opimo¬
nẽ quoꝵdĩ infideliũ eas innichilũ resolui post
huiꝰ commorationis excessũ : s uiuacius
subsistere. deiq laudib intentius inherere:
Etreuera ut sequestratis paulisꝑ testimoniis
scripturarum. deipsius animȩ natura se¬
cundũ mediocritatem sensus nr̃i paucis ali¬

Expanded text:
huius inpleta, sed post reeurrectionis aduentum huius inpleta, sed post reeurrectionis aduentum intellegatur inplenda, non intellegentes illud quod ante resurrectionis suae diem protulit ad Iudaeos, qui eum ut semet ipsos credebant humanis angustiis et carnali infirmitate concludi: nemoascendit in caelum nisi qui de caelo descendit, filius hominisqui est in caelo. quibus manifeste probatur animas defunctorum non solum suis sensibus non priuari, sed ne istis quidem affectibus, id est spe atque tristitia, gaudio ac metu carere, et ei eis quae sibi in illo generali examine reseruantur quiddam eas iam incipere praegustare, nec secundum opinionem quorundam infidelium in nihilum eas resolui post huius commorationis excessum, sed uiuacius subsistere deique laudibus intentius inhaerere. et re aera, ut sequestratis paulisper testimoniis scripturarum de ipsius animae natura secundum mediocritatem sensus nostri paneis ali
Abbreviated transcription (Latin):
brahȩ requiem ꝓmeretur : alius intolerabili
ardore aet̃ni ignis exuritur Si aut̃ & illud
qđ dr̃ adlatronem. hodie mecum eris inparadi¬
so. uoluerimus intendere : quid aliud manifeste
significat. quã ꝑdurare in animabus non solum
pristinos intellectus. sed etiam uicissitudine eas
congrua promeritoꝵ actuumq suorum ꝑfru
qualitate: hoc enĩ illi nequaquam dñs ꝓmisis¬
set: si eius animam nosset post separationem
carnis. uł priuandã sensu: uel in nichilũ resol¬
uendam: Non enĩ caro eius in paradiso: sed ani¬
ma erat ingressura cum xp̃o Cauenda sane im¬
mo toto horrore est de testanda. prauissima he¬
reticoꝵ illa distinctio: qui dũ non credunt
xp̃m potuisse eodẽ die quo in inferna descendit.
etiam in paradiso repperiri: ita distingunt:
Amen dico tibi hodie: Et interposita distinc¬
tione: infer̃. mecum eris inparadiso: ut scilicet
haec ꝓmissio non statim post transitũ uitae

Expanded text:
brahae requiem promeretur, alius intolerabili brahae requiem promeretur, alius intolerabili ardore aeterni ignis exuritur. si autem et illud quod dicitur ad latronem: kodie mecum eris in paradiso uoluerimus intendere, quid aliud manifeste significat quam perdurare in animabus non solum pristinos intellectus, sed etiam uicissitudine eas congrua pro meritorum actuamque suorum perfrui qualitate? hoc enim illi nequaquam dominus promisisset, si eius animam nosset, post separationem carnis uel priuandam sensu uel in nihilum resoitendam. non enim caro eius in paradiso, sed anima erat ingressura cum Christo. cauenda sane, immo toto horrore est detestanda prauissima haereticorum illa distinctio, qui dum non credunt Christum potuisse eodem die quo in inferna descendit etiam in paradiso repperiri, ita distingunt amen dico tibi hodie, et interposita distinctione inferunt mecum eris in paradiso, ut scilicet haec promissio non statim post transitum uitae
Abbreviated transcription (Latin):
quae est indeliciis beatus apłs eẽ ꝓnunciat:
Uidua inquiens quae indeliciis est uiuens.
mortua est:. Sunt ergo multi qui uiuentes
in hoc corpore. mortui sunt. & in inferno ia¬
centes dm̃ laudare non possunt: Et e con¬
trario sunt qui cum mortui sint corpore.
dm̃ spũ benedicunt atq conlaudant: Scdm
illud Benedicite sp̃s & animae iustorũ dnm
dare dm̃ : sed etiam interpellare dicuntur:
In euangło quoq euidentiꝰ dñs ad saducȩos. non
legistis inquit quod dictum ẽ adõ dicente uo¬
bis. ego sũ ds̃ abrahã. & ds̃ isaac. & ds̃ iacob:
non est ds̃ mortuoꝵ: sed uiuentium: Omis enĩ ei ui
funditur ds̃ uocari ds eoꝵ: parauit enim illis
ciuitatem: Nam quia ne ociose sint post sepa¬
rationem huius corporis. neq nichil sentiant:
etiam euangłii parabola quae de illo paupere
lazaro & diuite purpurato ꝓfertur: ostendit:
Quoꝵ unus beatissimam sedem. id ẽ sinus a¬

Expanded text:
quae est in deliciis beatus apostolus esse pronuntiat quae est in deliciis beatus apostolus esse pronuntiat uidua, inquiens, quae in deliciis est, uiuens mortua est. sunt ergo multi qui uiuentes in hoc corpore mortui sunt et in inferno iacentes deum laudare non possunt, et e contrario sunt qui cum mortui sint corpore, deum spiritu benedicunt atque conlaudant secundum illud: benedicite spiritus et animae iustorum domindare deum, sed etiam interpellare dicuntur. in euangelio quoque euidentius dominus ad Sadducaeos non legistis, inquit, quod dictum est a deo dicente uobis: ego sum deus Abra.ham et deus Isaac et deus Iacob? non est deus mortuorum sed uiuentium. omnes enim ei uiufunditur deus uocari deus eorum: parauit enim illis ciuitatem. nam quia nec otiosae sint post separationem huius corporis neque nihil sentiant, etiam euangelii parabola quae de illo paupere Lazaro et diuite purpurato profertur ostendit, quorum unus beatissimam sedem, id est sinus A
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quẽ a dmodũ diaboli regnum ꝑconiuen¬
tiam suscipitur uitioꝵ: ita regnũ dĩ ꝑ exer¬
citationẽ uirtutũ. puritate cordis ac spitali
scientia possidetur Ubi aũt regnũ dĩ est:
ibi procul dubio & uita habetur aeterna Et
ubi regnum diaboli ẽ: ibi mortem atq in¬
fernũ ẽẽ non dubium ẽ: In quo qui fuerit.
dicentis. non mortui laudabt̃ te dñe: neque
omnes qui descendt̃ in infernum. sine dubio
peccati. s nos inquit qui uiuimus. non ui¬
tiis scilicet. non mundo huic. sed deo: bene¬
dicamus dñm ex hoc nunc & usq inscłm:
Non enim est in morte: qui memor est dĩ
In inferno aut̃ peccati. quis confitebitur dño.
id ẽ nemo: Nullus enim tam & si milies se
nachũ: cum peccat confitetur dm̃: Nullus
admittens ea quae dñs exsecratur: reminis¬
citur dĩ Nec seruum se ueraeiter illius
ꝓfitetur : cuius precepta contumaci temeri¬
tate contemnit: Inqua morte: illam uiduã

Expanded text:
nam quemadmodum diaboli regnum per coniuennam quemadmodum diaboli regnum per coniuentiam suscipitur uitiorum, ita regnum dei per exercitationem uirtutum puritate cordis ac spiritali scientia possidetur. ubi autem regnum dei est, ibi procul dubio et nita habetur aeterna, et ubi regnum diaboli est, ibi mortem atque infernum esse non dubium est. in quo qui fuerit, sententiam dicentis: non mortui laudabunt te, domine: neque omnes, qui descendunt in infernum sine dubio: peccati. sed nos, inquit, qui uiuimus non uitiis scilicet nec mundo huic, sed deo, benedicamus dominum, ex hoc nunc et usque in saeculum. non enim est in morte qui memor est dei: in inferno autem peccati quis confitebitur domino P id est nemo. nullus enim, tametsi milies sem uel monachum, cum peccat confitetur deum, nullus admittens ea quae dominus execratur reminiscitur dei, nec seruum se ueraciter illius profitetur, cuius praecepta contumaci temeritate contemnit. in qua morte illam uiduam
Abbreviated transcription (Latin):
debit: & uae uob̃ qui ridetis. qr plorabitis:
Regnũ sane cȩloꝵ triplicit̃ accipiendum ẽ:
aut quod regnaturi sint cęli idẽ scĩ maliis
sub ditis: scd̾m illud: Esto tu suꝑ quinq ciui¬
tates: & tu suꝑ decem: Illudq quod dr̃ ad
discipłos. sedebitis suꝑ sedes.xͦͥii. iudicantes xiͥi¬
trib nrł: Aut quod ipsi cȩ̨li incipiant a
xp̃o regnari : cum scilic& omnib: ei sub iectis.
cȩperit ẽẽ ixomina iomnib ds̃ Uel cer¬
te. qd̾ scĩ incȩlis sint cũ dño regnaturi:
UAM OBREM.
in hoc corpore
constitutꝰ.
iã nouerit unusquisq illi se regioni uł mi¬
nisterio deputandum: cuiꝰ in hac uita semet
ipsum participẽ cultoremq prebuerit: Illiꝰqͦ
seetiam in illo perenni seculo consortem futurũ
eẽ non ambigat: cui nunc ministrum se so¬
ciumq maluerit exhibere. scđm sententiam
dnĩ ita dicentis: siquis michi ministrat me
sequatur. & ubi sum ego illic & minist̃ m̃s erit:

Expanded text:
debit, et: uae uobis qui ridetis, quia plorabitis. debit, et: uae uobis qui ridetis, quia plorabitis. regnum sane caelorum tripliciter accipiendum est: aut quod regnaturi sint coeli, id est sancti, in aliis subditis, secundum illud: Esto tu super quinque civitates, et tu super decem ; illudque quod dicitur ad discipulos: Sedebilis super sedes duodecim, judicantes rahel, ant quod ipsi caeli incipiant a Christo regnari, cum scilicet omnibus ei subiectis coeperit esse omnia in omnibus deus, uel certe quod sancti in caelis sint cum domino regnaturi. Quamobrem in hoc corpore constitutus iam nouerit unusquisque illi se regioni uel ministerio deputandum, cuius in hac uita semet ipsum participem cultoremque praebuerit, illiusque se etiam in illo perenni saeculo consortem futurum esse non ambigat, cui nunc ministrum se sociumque maluerit exhibere, secundum sententiam domini ita dicentis: si quis mihi ministrat, me sequatur, et ubi sum ego, illic et minister meus erit.
Abbreviated transcription (Latin):
& l&itia obtinebunt. fugiet dolor & gemit᷑:
Et si adhuc clarius deilla conuersatione &
ciuitate scõꝵ uultis cognoscere: ad tendite
quae adipsã hierłm uoce dñi dirigantur:
Etponam inquit uisitationem tuam pacem.
& p̃positos tuos iusticiam: Non audietur ultra
iniquitas in terra tua. uastitas & contritio inter¬
minis tuis: Et occupabit salus muros tuos. & por¬
tas tuas laudatio: Non erit tibi amplius sol
adlucendum ꝑdiem. nec splendor lunȩ inlumi¬
nabit te: sed erit tibi dñs inlucem sempit̾nã.
& ds̃ tuus ingłiã tuam Non oceidet ultra
sol tuus. & luna tua non minuetur: sed erit ⁊ͥ¬
dñs in lucem sempit̾nã. & complebunt᷑ dies luc¬
tus tui: Et id circo beatus apłs. non generalit̃
neq simplicit̾ omẽ gaudiũ regnũ dĩ eẽ pro¬
nunciat: sed signant᷑ ac specialit̃. illud solũ
quod inspũ scõ est Nouit enĩ eẽ aliud qͦq
uituꝑale gaudiũ. de quo dr̃. mundꝰ iste gau¬

Expanded text:
et laetitiam obtinebunt, fugiet dolor et gemitus. et laetitiam obtinebunt, fugiet dolor et gemitus. et si adhuc clarius de illa conuersatione et ciuitate sanctorum uultis agnoscere, adtendite quae ad ipsam Hierusalem uoce domini dirigantur: et ponam, inquit, uisitationem tuam pacem, et praepositos tuos iustitiam. non audietur ultra iniquitas in terra tua, uastitas et contritio in terminis tuis, etoccupabit salus muros tuos, et portas tuas laudatio. non erit tibi amplius sol ad lucendum per diem, nec splendor lunae inluminabit te: sed erit tibi dominus in lucem sempiternam, et deus tuus in gloriam tuam. non occidet ultra sol tuus, et luna tua non minuetur: sed erit dominus in lucem sempiternam, et conplebuntur dies luctus tui. et idcirco beatus apostolus non generaliter neque simpliciter omne gaudium regnum dei esse pronuntiat, sed signanter ac specialiter illud solum quod in spiritu sancto est. nouit enim esse aliud quoque uituperabile gaudium, de quo dicitur: mundus iste gau
Abbreviated transcription (Latin):
ferno ac morte sunt constituti. Nis enĩ
indiciis. uł dĩ uł diaboli discernitur regnũ:
Etreuera. si sublimm mentis intuitu conside¬
remus statũ illũ inquo degunt cȩlestes suꝑ¬
neq uirtutes. quae uere in regno dĩ sunt:
qui alius eẽ credendus est quam ꝑpetua in¬
gisq leticia: quid enim tam ꝓprium uerȩ
beatitudim tamq conueniens. quam tran¬
quillitas iugis & gaudiũ sempiternum
& ut hoc ipsum quod dicimus ita eẽ. non
mea con iectura sed ipsius dni auc toritate
certius instruaris: audi eum qualitatem &
statũ mundi illiꝰ aꝑtissime describentem. Ec¬
ce inquit ego creo cȩlos nouos & tram nouã.
& non erunt in memoria priora. neq ascen¬
dent suꝑ cor: sed gaudebitis & exultabitis
usq insempiternum in his quae ego ereo: Crursum
Gaudium & lȩtitia iuenietur inea. gratiarũ
actio & uox laudis Et erit mensis exmense.
& sabbatum ex sabbato: & iterũ: Gaudium

Expanded text:
ferno, ac morte sunt constituti: his enim ferno, ac morte sunt constituti: his enim judiciis vel Dei vel Zabuli discernetur regnum. Et revera si sublimi mentis intuitu consideremus statum illum in quo degunt coelestes supernaeque virtutes, quae vere in regno Dei sunt, qui alius esse credendus est, quam perpetua jugisque laetitia? Quid enim tam proprium verae beatitudini tamque conveniens quam tranquillitas iugis et gaudium sempiternum ? et ut hoc ipsum quod dicimus ita esse non mea coniectura, sed ipsius domini auctoritate certius instruaris, audi eum qualitatem et statum mundi illius apertissime describentem: ecce, inquit, ego creo caelos nouos, et terram nonam: et non erunt in memoria priora, neque ascendent super cor. sed gaudebitis et exultabitis usque in sempiternum in his, quae ego creo. etrursum: gaudium et laetitia inuenietur in ea, gratiarum actio et uox laudis. et erit mensis ex mense, et sabbatum ex sabbato. et iterum: gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
rectissima linea mentis aciem reuocemus: Lotũ
namq in animae consistit recessu: unde ex¬
pulso diabolo. ac nequaquam mea iã regan¬
tib uitiis. consequent̃ regnum dĩ fundatur
in nobis: Dicente euangłista. regnum dĩ non
ueniet cum obseruatione: Neq dicent. ec¬
ce hic. aut ecce illic est: Am̃ am̃ dico uob̃:
quia regnũ dĩ intra uos est: Intra nos uero
nichil alud eẽ potest: quam scientia aut
ignoratio ueritatis. & uel uitioꝵ amicitia
uł uirtutũ. ꝑ quae aut diabolo aut xp̃o
regnum paramus in corde: Cuiꝰ etiam regni
qualitatẽ describit apłs. ita dicens Non enĩ
regnũ diẽ esca & potus: s iusticia & pax.
& gaudiũ inspũ scõ: Itaq si regnum dĩ in¬
tra nos ẽ. & ipsũ regnum dĩ iusticia & pax
& gaudiũ ẽ: gͦ qui in istis commoratur. sine
dubio in regno dĩ ẽ: & econtrario illi qui in
in iusticia. & discordia. & tristitia mortem
oꝑante uersantur: in regno diaboli. & in in

Expanded text:
rectissima linea mentis aciem reuocemus. totum rectissima linea mentis aciem reuocemus. totum namque in animae consistit recessu, unde expulso diar bolo ac nequaquam in ea iam regnantibus uitiis consequenter regnum dei fundatur in nobis dicente euangelista: regnum dei non ueniet cum obseruatione, neque dicent: ecce hic aut eeoe illic est: amen enim dico uobis quia regnum dei intra nos est. intra nos uero nihil aliud esse potest quam scientia, ant ignoratio ueritatis et uel uitiorum amicitia uel uirtutum, per quae aut diabolo aut Christo regnum paramus in corde. cuins etiam regni qualitatem describit apostolus ita dicens: non enim regnum dei est esca et potus, sed iustitia et pax et gaudium intra nos est et ipsum regnum dei iustitia et pax et gaudium est, ergo qui in istis commoratur sine dubio in regno dei est, et e contrario illi qui in iniustitia et discordia et tristitia mortem operante uersantur, in regno diaboli et in
Abbreviated transcription (Latin):
certe de humilitate peregrinis uł aduenien¬
tib ex hibenda : postremo quis non int̃pellet᷑
corporis ipsius ꝓuisione uł cura: aut quem¬
admodũ mens. uł in quo illi inuisibili & in¬
comp̃hensibili dõ ualeat coherere. cupimꝰ edoceri:
oses:
Inherere quidem
dõ iugit̃. & contẽ¬
platiom eius quẽ¬
ad modũ dicitis
in separabilit co¬
pulari : in possibi¬
le ẽ homini ista
cireumdato. Uerum oportet nos scire. ubi
nrae mentis intentionem debeamus habere
defixam: & ad quã destinationem semper
animae nrae reuocemus intuitum Quã cũ
potuerit obtinere mens: gaudeat. & aqua
distractam se doleat: atq suspiret. Iotiensq
se a summo bono sentiat recidisse: quotiens
se abillo intuitu deprehenderit separatam.
fornicationẽ iudicans. uł momentaneum
a cxpĩ contemplatione discessũ A quo cũ
deuauerit paululum nr̃ obtutus: rur¬
sus ad eũ cordis oculos retorquentes. uelut

Expanded text:
e humanitate peregrinis uel adueniene humanitate peregrinis uel aduenientibus exhibenda? postremo quis non interpelletur corporis ipsius prouisione uel cura? aut quemadmodum mens uel in quo illi inuisibili et inconprehensibili deo ualeat cohaerere, cupimus edoceri. MOVSES: Inhaerere quidem deo iugiter et contemplationi eius quemadmodum dicitis inseparabiliter copulari inpossibile est homini ista carnis fragilitate circumdato. uerum oportet nos scire ubi rae mentis intentionem debeamus habere defixam et ad quam destinationem semper animae nostrae reuocemus intuitum: quam cum potuerit obtinere mens, gaudeat et a qua distractam se doleat atque suspiret totiensque se a summo bono sentiat reccidisse, quotiens se ab illo intuitu . deprehenderit separatam, fornicationem iudicans uel momentaneum a Christi contemplatione discessum. a quo cum deuiaaerit paululum noster obtutus, rursus ad eum cordis oculos leiorquentes uelut