comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
intunde aut ligna deferre Ub uero ꝑfecta fuisset. ipse
cam ominib utensilib uel necessariis instrustã fr̃i tradebat:
nudus ac uestimenta sua occultasset. arguit eum corã omnib
Et ininedio quȩ occultauerat ꝓtulit Quo facto. ita ꝑtimu¬
erunt omnes. ut dereliquo nemo auderet corã ipso fallẽre:
Lanta erat ineo uirtus animi. et tanta diuine gr̃e magnitudo.
quã abstinentiȩ sabore ac fidĩ purtate quesierat: Multi¬
tudines autẽ fratrũ cũ ipso positȩ. tanta gr̃a erant reple¬
te: ut cũ ad eccdam conuenirent. chori angl̃coꝵ uestim̃tis
dc mentib resplendentes. adimitationẽ uirtutũ cȩlestiũ.
inhymnis & laudib dĩ ꝑuigiles uiderentur:
Uenioꝰ autẽ & adcuuitatẽ quandã thebaidis. Noonine
ariricom. inqua tanta religionis dep̃hendimus bona.
ut e nemo digne sufficiat enariare Repleti nãq eam
monachis intrinsecus uidimus : & extrinsecus exomni

Expanded text:
infundere, aut ligna deferre. Ubi vero perfecta fuisset, ipse infundere, aut ligna deferre. Ubi vero perfecta fuisset, ipse eam omnibus utensilibus vel necessariis instructam tradebat fratri. deretur nudus, vestimenta sua occultasset, arguit eum coram omnibus, et in medium quae occultaverat protulit: et ita pertimuere omnes, ut de reliquo nemo auderet coram ipso fallere. Tanta erat in eo virtus animi, et tanta divinae gratiae magnitudo, quam abstinentiae labore et fidei puritate quaesierat. Multitudines autem fratrum cum ipso positae, tanta gratia erant repletae, ut cum ad ecclesiam convenirent, chori Angelorum vestibus ac mentibus resplendentes, ad imitationem Virtutum caelestium, in hymnis et laudibenimus autem et ad civitatem quamdam Thebaidis, nomine Oxyrynchum, in qua tanta religionis 142 deprehendimus bona, ut ea nemo digne valeat enarrare. Repletam namque eam monachis intrinsecus vidimus, et extrinsecus omni
Abbreviated transcription (Latin):
plurimo apparatu canquat aliquem magnium regem
deducentes usquequo ace ris ut rex haberi uidebati
Dicebat adillum qui hec uidebat: Implesti ominia ohõ.
sup: uc adores me: & transtera te sicu heliam: Sed mo.¬
nachus hec audiens. dicebat incorde suo: Quid÷ hoc qđ¬
dicitur. Ego cotidie saluatoremi qui ÷ rex m̃s adoro
hic si ille esset. quomodo hoc urie poscere. qđ indesinent
me facere sciret. & posthec respondit adipsum:
Ego habeo meum regẽ. quẽ cotidie sine int̃missione adoro
parrans. sua gesta sub altei uis ꝑsana imorabat. Patres tam̃
qui aderan: ipsi nobis confirmabant qđ ipse esset qͥ hec
uidissec a audisset. Ent cigo hic magnificus pat̃. qͥ inter
uera bona etiara hoc prestabit aduenientib fr̃ib. & cũ
pso habitar: uolantibus Eatiebat conuocire frẽs qui acũ
erat in hoc ope magna alacritas fratrum. Uno quoq eoꝵ
festinante lateres conuehere dut lucum porriges e. aut aquã

Expanded text:
plurimo apparatu, tamquam magnum aliquem regem plurimo apparatu, tamquam magnum aliquem regem deducentes, isque qui ceteris ut rex haberi videbatur, dicebat ad eum: Implesti omnia, o homo, superest ut adores me, et transferam te sicut Eliam. Sed monachus audiens dicebat in corde suo, Quid est hoc? Quotidie ego Salvatorem, qui est Rex meus, adoro: hic si esset ille, quomodo a me hoc exposceret, quod indesinenter me facere sciret? Et post haec respondit ad ipsum: Ego habeo meum Regem, 140 quem quotidie sine intermissione adoro: narrans sua gesta, sub alterius persona memorabat. Patres tamen qui aderant, ipsi nobis affirmabant, quod ipse esset, qui haec vidisset et audivisset. Erat ergo hic magnificus pater, qui inter caetera bona etiam hoc praestabat advenientibus fratribus, et cum ipso habitare volentibus. Faciebat convocari fratres qui secErat in hoc opere magna alacritas fratrum, unoquoque eorum festinante lateres convehere, aut lutum porrigere, aut aquam
Abbreviated transcription (Latin):
etia nos aduenissemus. uisis nob. letissimus redditur
Cũq saluians nos orassit more sibi solito pedes łospitũ
proprusnamb: lauabat: Et docere nos iscripturis
quȩ ediꝰicauionẽ uitt acfidei ꝑtrient cępit: Eiat enĩ
et docendi gii adõ collata: Cũ itaq plurima nobis
scripturarum cabitula sapinter disseruisset. rursus ad
orationẽ conuertebatur Consuetudo autẽ erat ei
nor prius corporale cibũ sumere. qua spiritale xp̃i cõ¬
nuniorem accipet: Quo ꝑcenio. pgr̃arum actionẽ
Adhortari nos etiã adreficendum cepit Ipse tame:
sedens nobiscum. Nunquã cessabat aliquid de studus spi¬
ritalib cõmonere: Harrabat eigo nobis hanc uirabo¬
triuos autios. nullun: supsisse trenum cybum: Angłs
onĩ di iertia quoq die esca ei deftrehac cęlestem: Et
hic cybus erat. inc potus. Et iteruin. Scio homue
huiusmodi quia uenerint adeum demones inspetu cȩ¬
lestis miliuię. et hibitii angłoꝵ. Currus igneos agentes.

Expanded text:
etiam nos advenissemus, visis nobis, laetissimus redditur. Cumque salutans nos, orasset more sibi solito, pedes hospitum propriis manibus lavat, et docere nos ex Scripturis, quae ad aedificationem vitae ac fidei pertinent, coepit. Erat enim ei docendi gratia a Deo collata. Cum itaque plurima nobis Scripturarum capitula sapienter disseruisset, rursus ad orationem convertebatur. Consuetudo autem erat ei non prius corporalem cibum sumere, quam spiritalem Christi Communionem acciperet. Quo accepto, post gratiarum actionem adhortari nos etiam ad reficiendum coepit. ipse tamen sedens nobiscum, nunquam cessabat aliquid de studiis spiritalibus commonere. Narrabat ergo nobis tale aliqtinuos annos nullum sumsisse terrenum cibum: Angelus enim Dei tertia quaque die escam deferebat ei caelestem, et haec ei cibus erat et potus. Et iterum scio hujusmodi hominem, quia venerunt ad eum daemones in specie coelestis militiae, et habitu Angelorum, currus igneos agentes,
Abbreviated transcription (Latin):
Dicebat autẽ qđ & noctib adheremit progr ediens. comitatu
uteretur plurimo heremi bestiarum: Ipse uero hauriens aquã
de puteo suo & p̃bens eis pocula. obsequio ferarũ num⁊
laborem. Huius autẽ rei manifestũ oabtrer inelitiũ. qr i asti¬
gia bubulorũ caprearũq & onagroꝵ circi eiu cellula plurima¬

Expanded text:
Dicebant autem, quod et noctibus ad eremum progrediens, comitatu Dicebant autem, quod et noctibus ad eremum progrediens, comitatu uteretur plurimo eremi bestiarum. Ipse vero hauriens aquam de puteo suo, et praebens eis pocula, obsequii earum remunerabat laborem. Hujus autem rei manifestum dabatur indicium, quod vestigia bubaloru
Abbreviated transcription (Latin):
nino norpestent⁊ Mane uero cũ adeũ turbe solito conuenis¬
sent. & uiderent ad ianuas eius latrones. uolebant eosigni trad̾e.
At ille rerũ necessitate conpusus. unũ eissolũ locutus : ubui:
Sitie inquit istos alege illesos Alioquin. gratia ame refugiet
sanitatum: Eopuli uero ut audier̃ hea: contradicere non au¬
dentes. dimiserunt eos: Latrones uero uideures qđ secũ gestũ¬
est: abie scelerũ uoluntate. preteritorũ iaaberam peni¬
tentiã agentes. ad monasteria uicina confugrunt. atq ibidẽ
emendatioris uite formã modũq suscipitint Erat autẽ supra¬
dictus uir eruditus. non solum ogyptiorũ & greoꝵ lingua.
s& etiã latmorum ut & ab ipso & ab ipsis qui ei aderanto didi¬
cimus: S&e & ipse reuelare cupiens & solar peregrinationis
nr̃e labore. in tabula scribens ad nos grãm doctrinãq suifer¬
monis ostendit: Erat autẽ cybus ei absq ignis. oꝑe:

Expanded text:
nino non possent. Mane vero cum ad eum turbae more solito convenisnino non possent. Mane vero cum ad eum turbae more solito convenissent, et viderent ad januas ejus latrones, vole rerum necessitate compulsus, unum eis solum locutus est verbum: Sinite, inquit, eos illaesos abire, alioquin gratia a me fugiet sanitatum. Populi vero, ut audierunt haec, contradicere non audentes, dimiserunt eos. Latrones vero videntes quod secum est gestum, abjecta scelerum voluntate, et praeteritorum multorum paenitudinem gerentes, ad monasteria vicina confugiunt, atque ibi emendatioris vitae formam modumque suscipiunt. Erat autem supradictus vir eruditus non solum Aegyptiorum et Graecorum lingua, sed etiam Latinorum, ut et ab eo ipso, et ab his qui ei aderant, didicimus. Sed et ipse revelare cupiens, et consolari peregrinationis nostrae laborem, in tabella scribens ad 144 nos gratiam doctrinamque sui sermonis ostendit. Erat autem ejus cibus absque ignis opere.
Abbreviated transcription (Latin):
si nos inferiores his inueniamur infide. quoꝵ fides ꝑ nos
consignata ÷ dõ:¬
Dtit adheremii pomune theonẽ : uirũ señt intra cellu¬
lã sox lauscĩ solitariũ. qui ꝑhibebatur trigipta aninis silen¬
tii habuisse continentiã Quiq tã multis xuirnites fatiebat.
ut propha apud illos hab̾etur Conuem̾ebat nãq ad eũ
ꝑ dies sipigtilas anfirmorũ plurima. multitudo. ad quos
ille ꝑfenestit̃ manũ ꝓferens. et unius cuiusq capiti suꝑ imponens.
ac benedicens eos sanor ab omni egritudine remittebat: Hic etiã
ipso uisi tã honorabilis erat: cantũq reuerentiȩ gerebat muultu.
de inxer hitunes angelus uidetur: ita letris oculis. & plenus totiꝰ
gẽe apparebat: Huic cũ ante paruum tẽpus ut cõperimus. noctu
latrones suꝑuenissent. aurũ se su apud eũ inuenturos credentes.
oratione sua ita eos uinxit: ut forib eius affixi. mouere seom¬

Expanded text:
si nos inferiores his inveniamur in fide, quorum fides per nos si nos inferiores his inveniamur in fide, quorum fides per nos consignata tit ad eremum, nomine Theonem, virum sanctum, intra cellulam suam clausum solitarium, qui perhibebatur triginta annis silentii habuisse continentiam: quique tam multas virtutes faciebat, ut Propheta apud illos haberetur. Conveniebat namque ad eum per dies singulos infirmorum plurima multitudo, ad quos ille per fenestram manum proferens, et uniuscujusque capiti superponens, ac benedicens eos sanos ab omni aegritudine remittebat. Hic etiam ipso visu tam honorabilis erat, tantumque reverentiae gerebat in vultu, ut inter homines Angelus videretur: ita laetus oculis, et plenus totius gratiae apparebat. Huic cum parvum ante tempus, ut comperimus, noctu latrones supervenissent, aurum se apud eum inventuros credentes, oratione sola ita eos vinxit, ut foribus ejus affixi, movere se om
Abbreviated transcription (Latin):
tes sepe ꝑcepisset cybos. et fr̃ib ad se uenientib cũ nichil habu¬
isset qđ apponeret. affuisse quendã ad ulescentẽ panes ei & quȩ
erant necessaria deferentẽ: eaq cũ ante speluncã eiꝰ deposuisser.
ultra nusquã cõparuisse. dixisse uero eum ad frẽs. Benedi¬
camus dñm. qui p̾̃parauit nobis m̃sa in deserto: Hec & alia
plurima de sc̃oꝵ patrũ uita & conuersationib enarrans nob
pater copres & cõmuni affectu instruens post edificationem
sermonum introduxit nos in hortulũ suũ. ostendens nobis
arbores palmarũ. alioꝵq pom orũ quas ipse plantauerat:
Et dicebat: Hȩc me inheremo plantaro. rusticanoꝵ fides
admonuit: Ut enĩ indi eos tantã fidẽ habere. ut arenã sub
nr̃is uestigiis colligentes ꝑ agrossuos spargerent. & t̾rã steri¬
lẽ ad totius fecunditatis uerterent ub̾tatẽ. pudor inquã ÷:

Expanded text:
tes saepe percepisset cibos, et fratribus ad se venientibus, cum nihil habutes saepe percepisset cibos, et fratribus ad se venientibus, cum nihil habuisset quod apponeret, affuisse quemdam adolescentem panes ei et quae erant necessaria deferentem, eaque cum ante speluncam ejus deposuisset, ultra nusquam comparuisse; dixisse vero eum ad fratres: Benedicamus Dominum, qui praeparavit nobis mensam in deserto. Haec, et alia plurima de sanctorum Patrum vita et conversationibus enarrans nobis pater Copres, et cum omni affectu instruens; post aedificationem vero sermonum, introducit nos in hortulum suum, ostendit nobis arbores palmarum, aliorumque pomorum, quas ipse plantaverat, et dicebat: Haec me in eremo plantare rusticanorum fides admonuit. Ut enim vidi eos tantam fidem habere, ut arenam sub nostris vestigiis colligentes, per agros suos spargerent, et terram sterilem ad totius fecunditatis verterent ubertatem, pudor, inquam, est,
Abbreviated transcription (Latin):
obsistere tẽptationib demonũ. eo contentiosius iuuenis ꝑsi¬
consortii sui Et cũ ꝑmisisset : secutus ÷ eũ adheremum:
Quẽ ille inspelunca sibi uicina. habitare iubet: Tunc demones
aduolantes ꝑ noctẽ : primũ fedis & turpib cogitationibus
exagitant: Post hec uero etiã uiolenter inruere. & necare
aggrediuntur E ffugiens autẽ iuuenis. Et ꝑuolans ad cellũ¬
lam scĩ heleni. quib malis urgueretur exponit Tunc senior
consolatꝰ ÷ eũ paucis u̾bis. Et de uirtute fidĩ ac patientiȩ cõ¬
monens: statĩ reuocat adspeluncã. dequa effugerat: E tan¬
quã succũ quendã ꝑ arenã extra cellulã iuuenis digno suo
ducens: p̃cepit in nomine dñi ne audeant demones transgredi
limitẽ E ita uerbi eius uirtute ad olescens ꝑmansst dereliqs.
securus:
eresatur deeo qđ & ipse ad olescens inheremo positus. celes¬

Expanded text:
obsistere tentationibus daemonum; eo contentiosius juvenis persiobsistere tentationibus daemonum; eo contentiosius juvenis persiraeberet ei copiam consortii sui. Et cum permisisset, secutus est eum ad eremum, quem ille in vicina sibi spelunca habitare jubet. Tunc daemones advolant per noctem: primum foedis et turpibus eum cogitationibus exagitant, post haec vero etiam violenter irruere et necare eum aggrediuntur. Effugiens autem juvenis, et pervolans ad cellulam sancti Heleni, quibus malis urgeretur, exponit. Tunc senior consolatus est eum paucis verbis, et de virtute fidei ac patientiae commonens, statim revocat ad speluncam, de qua effugerat, et tamquam sulcum quemdam per arenam extra cellulam juvenis, digito suo ducens, praecepit in nomine Domini, ne audeant daemones statutum transgredi limitem: et ita verbi ejus virtute adolescens permansit de reliquo securus. Ferebatur de eo, quod et ipse adolescens in eremo positus, coeles
Abbreviated transcription (Latin):
mors quã tot scelerum. & tot homicidiorũ in uolui reatu:
ita ut eciã nonnullorũ cogitationes cordis secreta consilia pro¬
ferret in medio: & aliũ quidẽ proderet spũ fornicationis
mansuetudinis. alterius iustitie. alterius etiã patientiȩ testi¬
moniũ dabat Et sic utraq exparte aliorũ uitia. abioꝵ etiã
uirtutes animi exaggerans: ad om̃s eos profectꝰ mirabilit̾ ex co¬
lebat: Agnoscentes uero siguli quiq ita agi intra semetipsos.
ut ille adnuntiauerat corde conpuncti. emendabantur: P rofe¬
cturus autẽ ait adeos Preparate holera: ad aduentũ fratrum:
Et illis p̾parantib: continuo suꝑuener̃ frẽs Quib honori¬
fice susceptis: ipse contendit ad heremũ: Rogabat autẽ eum
quidã defr̃ib. ut ꝑmuteret eum secũ ꝑgere inheremum:
Cũq respondisset ei graue. ẽẽ. negotiũ Et plurimũ laboris

Expanded text:
mors, quam tot scelerum et tot homicidiorum involvi reatu. mors, quam tot scelerum et tot homicidiorum involvi reatu. ita ut etiam nonnullorum cogitationes cordis, et secreta consilia proferret in medium, et alium quidem proderet spiritu fornicationmansuetudinis, alterius justitiae, alterius patientiae testimonium dabat, et sic ex utraque parte aliorum vitia, aliorum virtutes animi exaggerans, ad omnes eos profectus mirabiliter excolebat. Agnoscentes vero singuli quique, ita agi inter semetipsos, ut ille annuntiaverat, corde compuncti emendabantur. Profecturus autem ait ad eos: Praeparate olera ad adventum fratrum. Et illis praeparantibus, continuo supervenerunt fratres, quibus honorifice susceptis, ipse contendit ad eremum. Rogabat autem eum quidam de fratribus, ut permitteret eum secum degere in eremo. Cumque respondisset ei, grave esse negotium et plurimum laboris,
Abbreviated transcription (Latin):
et exorare cepit. ut ueniret ad frẽs. Erat enĩ indutus uilissimo
Et abiectissimo indumento Suꝑ quo miratꝰ prb̃r. quis aut un¬
de.eẽt: uel ꝗd sibi uellet inquirit: Ubi uero cognouit. ẽẽ. ho¬
minẽ dĩ. sequi eũ cepit adflumen: E cũ causaretur non in¬
ueniri nauigiũ. quo transire posset. Tunc abbas helenus dix̃
adeum: Nichil uerearis pat̾. ego iã nc̃ parabo uehiculum:
Et exclamans uoce magna. adesse bestiã iubet Quȩ statim
uoce eius audita affuit. ac dorsũ suũ aduehendũ placide p̃pa¬
rauit: Prior ipse conscendit. inuitat & prb̃m dicens: Ascende
nichil formidans: At ille uisu belue ext̾ritus. retro recedere
ac refugere magis cepit: Omnes autẽ qui aderant stupor
ingens & metus app̃hendit. uidentes hominẽ dĩ corcodrillo
euectũ fluminis alueum transmeare Qui ubi descendit.
secũ parit̃ insiccũ. educit ȩtiã bestiã. dicens adeã Melior : tͥ

Expanded text:
et exorare eum coepit, ut veniret ad fratres: erat enim indutus vilissimo et exorare eum coepit, ut veniret ad fratres: erat enim indutus vilissimo et abjectissimo indumento. Super quo miratus Presbyter, quis aut unde esset, vel quid sibi vellet, inquirit. Ubi vero cognovit esse hominem Dei, sequi eum coepit ad flumen. Et cum caussaretur non inveniri navigium, quo transiri posset, tunc abbas Helenus dixit ad eum: Nihil verearis, pater; ego jam nunc parabo vehiculum. Et exclamans voce magna, adesse bestiam jubet. Quae statim voce ejus audita affuit, ac dorsum suum ad vehendum placide praeparavit: prior ipse conscendens invitat et presbyterum, dicens: Ascende, nihil formidans. At ille, visa bellua, exterritus, retrocedere ac refugere caepit. Omnes autem qui aderant, stupor ingens et metus apprehendit, videntes hominem Dei crocodilo evectum fluminis alveum transmeare. Qui ubi descendit, secum pariter in sicum educit etiam belluam, dicens ad eam: Melior est tibi
Abbreviated transcription (Latin):
piat sarcinã meã: E eoce unus exoiim grege. tota cũ mansue¬
tudine ꝑgit adeũ: Tunc ille p̃benti se sponte & onus imponit.
et ipse insedit. & cum omni ueldcitate ab eo adcellulas fratrũ
quo ꝑgebat euectus ÷: Alio rursus tẽpore dñica die uenit ad
qd̾dã monasteriũ fr̃um: Et cũ uidisser eos non plenã agentes
sollẽpnitatẽ diei. causã requirit: Cũ autẽ dixissent ei. ꝓ eo qđ
prb̃r non adesset. qr transslum̃ maneret: Propt̃ metũ enĩ cor.¬
codrilli. transire nullus audebat Tunc ille dixit eis: Si ruultis
ego uadã. et adducã eum aduos Et continuo. adripã flumitus
ꝑgit: Ubi cũ nomen dñi inuocasset. presto fuit belua. & quȩ sole¬
bat adesse adꝑnitiem hominũ. affuit tunc aduehiculũ iusti.
t ergo que suo suscipiens eum. cũ omni metu subiecta. usq ad
ripȩ partẽ ultioris euexit: Adiit continuo helenus prbͥm

Expanded text:
piat sarcinam meam. Et ecce unus ex omni grege, tota cum mansuepiat sarcinam meam. Et ecce unus ex omni grege, tota cum mansuetudine pergit ad eum. Tunc ille praebenti se sponte, et ipsi insedit, et cum omni velocitate ab eo ad cellulas fratrum, quo pergebat, evectus est. Alio rursus tempore Dominica die venit ad quoddam monasterium fratrum, et cum vidisset eos non agentes solemnitatem diei, caussam requirit. Cum autem dixissent, pro eo quod Presbyter non adesset, qui trans flumen maneret: propter metum enim crocodili transire nullus audebat. Tunc ille dixit: Si vultis, ego vadam, et adducam eum ad vos. Et continuo ad ripam fluminis pergit: ubi cum nomen Domini invocasset, praesto fuit bellua, et quae solebat adesse ad perniciem hominum, adfuit tunc ad vehiculum justi, tergo quoque suo suscipiens 170 eum, cum omni metu subjecta, usque ad partem ripae ulterioris evexit. Adiit continuo Helenus Presbyterum,
Abbreviated transcription (Latin):
contingã. ne frẽm meũ. hoc ÷ animã meã scandalitẽ: Scriptũ
÷ enĩ. quia non incybo solo uiuit homos& inomni ũbo dĩ:
Cũq. sequenti septimana ieiunaret. paululũ in somnum
ripas incircuitu herbis quib dã teneris. odoratuq ꝑtextas:
Et accedens. decerpere cepit & edere. similit̃ & exfonte poculũ
sumere: Confirmabat autẽ se nunquã in omni uita sua tantȩ
dulcedinis aliꝗd. & tante suauitatis hausisse. Inuenit autẽ in ipso
loco etiã speluncã quandã intra quã aliquandiu requieuit: E
cũ reficiendi corpusculi tẽpus & necessitas ad f̾uisset. ꝑdĩ nchilominꝰ
grãm nichil deerat. eorum que poscebat adno:
uodã uero tẽpore ꝑgebat aduisitandos frẽs in cõmodos.
quib etiã quȩ necessaria erant adrefectionẽ corporis defe¬
rebat: Et cũ initinere eorũ que portabat onere grauaretur.

Expanded text:
contingam, ne fratrem meum, hoc est animam meam scandalizem. Scriptum contingam, ne fratrem meum, hoc est animam meam scandalizem. Scriptum est enim, Quia non in cibo solo vivit homo, sed in omni verbo Dei . Cumque et sequenti septimana jejunaret, paululum in somno d, ejusque ripas in circuitu herbis quibusdam teneris odoratisque praetextas. Et accedens decerpere coepit et edere, similiter et ex fonte poculum sumere. Confirmabat autem, se numquam in omni vita sua tantae dulcedinis aliquid et tantae suavitatis hausisse. Invenit autem in ipso loco etiam speluncam quandam, intra quam aliquandiu requievit. Et cum reficiendi corpusculi tempus et necessitas adfuisset, per Dei nihilominus gratiam, nihil deerat eorum quae poscebat a Domino. Quodam vero tempore pergebat ad visitandos fratres incommodos, quibus etiam quae necessaria erant ad refectionem corporis deferebat. Et cum in itinere eorum quae portabat onere gravaretur,
Abbreviated transcription (Latin):
uit & alius uir sc̃s helenus nomine. hic apuero inseruitio dñi
cũ omni continentia deseruiuit. & castissimis institutionibus
enueritꝰ. adsumma merita ꝑuenerat: Deniq cũ ad huc puer
eẽt. inmonasterio si necessarius fuisset ignis ut euicino peteret᷑.
ardentes prunas uestimento deferebat illeso: Qđ ad mirantes
om̃s qui aderant frẽs studiũ animi. uiteq eius ac meriti imitari
cupiebant: Huic quodã tempore cũ solus eẽt. inheremo. desi¬
diũ uescendi mellis exortum ÷: Et conuersus. uidit insaxo fa¬
uũ mellis inherentẽ: sed intelligens inimici hanc. ẽẽ. fallatiã
Continuo semeripsum. increpans ait Discede ame deceptrix.
locũ. discessit. & ab uit indesertũ. atq ibi tanquã procarnis con¬
cupiscentia punienda. ieiuniis semetipsũ cepit affligere: Tercia
autẽ septimana ieiunii sui. uidit indeserto iacere diuersa poma.¬
et sparsa. Et intelligens dolos inimici ait: Non manducabo neq

Expanded text:
uit et alius vir sanctus, Helenus nomine : hic a pueritia in servitio Domini, cum omni continentia et castissimis institutionibus enutritus, ad summa merita pervenerat. Denique cum adhuc puer esset in monasterio, si necessarius fuisset ignis, ut e vicino peteretur, ardentes prunas vestimento ferebat illaeso. Quod admirantes omnes qui aderant fratres, studium animi vitaeque ejus ac meriti imitari cupiebant. Huic quodam tempore cum solus esset in eremo, desiderium vescendi mellis exortum est: et conversus vidit in saxo favum mellis inhaerentem, et intelligens inimici hanc esse fallaciam, continuo semetipsum increpans, ait: Discede a me, deceptrix 169 ipsum, discessit, et abiit in desertum, atque ibi tamquam pro concupiscentia carnis punienda, jejuniis semetipsum coepit affligere. Tertia autem septimana jejunii sui videt in deserto jacere diversa poma sparsa: et intelligens dolos inimici, ait: Non manducabo, neque
Abbreviated transcription (Latin):
uit mihi aliquando hortulus monasterio uieinus. inquo ꝓpt᷑
aduentantes frẽs holera colligi uidebantur: Quidã autẽ gentilis
ingressus: nocte. & furatus: holera Que cũ ꝑtulisset addomũ
suam. igni apposuit ut ooqueret: Cũq tribus horis continuis
ingenti igne suggesto. neq feruere. neq emolliri. aut cale fieri
aliquatinus potuissent. sor ꝑmansissent eadẽ uiriditate qua misa
sunt. & neq aqua quidẽ ipsa uł leuit calefieri potuisset. insemet¬
ipsũ regressus ille qui furatus:. erepta rursus defoco holera re¬
portat adnos. & prosternensse ad pedes nr̃ os rogare cepit. ut pec¬
oportune holera ipsa parata sunt: Grãs ergo referentes dño ꝓ
mirabilib suis. dupplicẽ lȩtitiã gessimus. Et ꝓsalute hominis
et probeneficuis diuinis: m¬

Expanded text:
Fuit mihi aliquando hortulus monasterio vicinus, in quo propter Fuit mihi aliquando hortulus monasterio vicinus, in quo propter adventantes fratres olera colere videbamur. Quidam autem Gentilis ingressus est nocte, et furatus est olera. Quae cum pertulisset ad domum suam, igni apposuit ut coqueret. Cumque tribus horis continuis ingenti igne suggesto, neque fervere, neque molliri, aut calefieri aliquatenus potuissent, sed permansissent eadem viriditate qua missa sunt, et neque aqua quidem ipsa vel leviter calefieri potuisset, in semetipsum regressus ille qui furatus est, erepta rursus de foco olera reportabat ad nos, et prosternens se ante pedes nostros rogare coepit, ut pecopportune olera ipsa parata sunt: gratias ergo referentes Domino pro mirabilibus suis, duplicem laetitiam gessimus, et pro salute hominis, et pro beneficiis divinis.
Abbreviated transcription (Latin):
benedixerunt dõ dicentes. mirabilis ds̃ inscĩs suis: Cȩperunt et ĩ
purgere. Et manicheũ ut introiret inignẽ. At ille reluctari
copit. et subtrahere se: Tunc conp̃hendentes eũ turbe miecer eũ
inmedio igniis. Et statĩ circumdans eũ flãma atq adurens. semiustũ
reddidit: E illũ quidẽ cũ dedecore ex urbe populus eiecit. cla¬
mans &e dicens: Uuus ardeat seductor: Me uero assumentes secĩ
Et benedicentes dñm. ad eccłam ꝑducunt:
Nlio quoq tẽpore dũ transeo iuixia iẽplũ qddã. uidi ibi sacriti¬
care gentiles: & aio adeos Cur uos cũ sitis homines rationabi¬
les. immolatis mutis & insensibilib simulacris. Nonne etiam
uos multomagis sine sensu estis. quã illa quib immolatis.
Ad hunc sermonẽ dñs aꝑiut eis intellectũ. & relinquentes errorẽ
suum quẽ agebant. secuti sunt me. & credider̃ saluatori dño nr̃o:

Expanded text:
benedixerunt Deum, dicentes: Mirabilis Deus in sanctis suis . Coeperunt etiam benedixerunt Deum, dicentes: Mirabilis Deus in sanctis suis . Coeperunt etiam perurgere Manichaeum, ut introiret in ignem: at ille reluctari coepit, et subtrahere se. Tunc comprehendentes eum turbae injecerunt in medium ignis, et statim circumdans eum flamma, atque adurens semiustum reddidit. Et illum quidem cum dedecore ex urbe populus ejecit, clamans et dicens: Vivus ardeat seductor. Me vero assumentes secum, et benedicentes Dominum, ad ecclesiam perducunt. Alio quoque tempore dum transirem juxta templum quoddam, vidi ibi sacrificare Gentiles, et aio ad eos: Cur vos cum sitis homines rationabiles, immolatis mutis et insensibilibus simulacris? Nonne enim vos multo magis sine sensu estis, quam illi quibus immolatis? Ad hunc sermonem Dominus aperuit eis intellectum, et relinquentes errorem suum quem agebant, secuti sunt me, et crediderunt Salvatori nostro Deo.
Abbreviated transcription (Latin):
ũ quendã doctorẽ manicheoꝵ seduccite populo:. Cũ hoc
hibui confustũ sermonis: S& quia e uersitus niris & conelu¬
de cũ u̾bis non poterã uerius ne aucitorii ur be lederentur: si ille
plurimum inmedio plater. Et ambo intremus inflãmã: Si quis
nr̃m nonsuerit adustus. huius pera sides esse credatur: Qqͥ cũ dixissẽ
uelde pla uit popło. Et corrinuo gnis aitenditur plurimus: T ego
app̃hendens eũ. copi mecũ ꝑtrahere adignem: Et ille. Non inqui
ita s& unusquisq nr̃m singularit̃ ingrediatur: Primus tam̃ tude¬
bes introire. qui hoc ipsũ proposiusti Et ego innomine. xp̃i. consi¬
gnans memetipsũ. medias flãmas ingressussũ: Ignis uero huc illur:q
disꝑgi. diuidi. ac fugere ame penitis cepit: Steti in medio ignis
dimidia fere hora. Et in nomine dñi innullo penitꝰ lesiis su
Uidentes autẽ popłi cũ ingenti admiratione adclamauerunt. &

Expanded text:
virum quemdam doctorem Manichaeorum seducentem populos: cum hocvirum quemdam doctorem Manichaeorum seducentem populos: cum hocsermonis. Sed quia erat versutus nimis, et concludere eum verbis non poteram, veritus ne auditorum turbae laederentur, si ille plurimum in medio plateae, et ambo intremus in flammam: si quis nostrum ex ea non fuerit adustus, hujus vera fides esse credatur. Quod cum dixissem, valde placuit populo, et continuo ignis accenditur plurimus. Tunc ego apprehendens eum, coepi mecum pertrahere ad ignem. Et ille non, inquit, ita; sed unusquisque nostrum singulariter ingrediatur: primus tamen tu debes intrare, qui hoc proposuisti. Et ego in nomine Christi consignans memetipsum, medias flammas ingressus sum; flamma vero huc illucque dispergi ac fugere penitus a me coepit. Steti 166 in medio ignis dimidia fere hora, et in nomine Domini in nullo penitus laesus sum. Videntes autem populi cum ingenti admiratione acclamaverunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
dis adnos. nom patior etia hoc ibscondi auobis. s& enarrabo oꝑa
domini. quȩ dignatus: implere ꝑnos: Perra regionis hunius que
redderet. Uermes enii quidã nascebantur in ipsis germinũ culmis.
Et ascendentẽ segetẽ succidebant: Erant autẽ agricolȩ loci illius
gentiles. Hos noscũ docuissemus dño crede. et tidẽ xp̃i ꝑcipere.
roquiri apud dm̃. que hoc ꝑcipe mereatur. illi ex: arene hac que
caleatur a nb̾ sinus suos roplentes. obtulerunt nobis rogantes.
ut in nomine dñi benediceremus. Et ego dio ad eos. Scdm fidẽ
urĩm: fiar uobis. Tunc illi auferentes hat enã secũ. miscuer semi¬
nib que seminaturi erant. & sparserunt ꝑagrossuos. & tantũ frue¬
tum collagerunt. quantũ nulla usqua potuit egypti terra colligere
Ereo ergo consuetudo ÷ eis. bis ꝑaunos singulos uenire adnos: & eidẽ
expetere a nobis:
Ceo et illud non celabo uobis qđ mihi dominus ad głam nominis
sui prestitit. Descendera aliquando ad ciuitatẽ. & inueri ibi

Expanded text:
s ad nos, non patiar etiam hoc abscondi a vobis, sed enarrabo opera Domini, quae dignatus est implere per nos. Terra regionis hujus, quae redderet. Vermes enim quidam nascebantur in ipsis germinum culmis, et ascendentem segetem succidebant. Erant enim agricolae loci ipsius Gentiles. Hos cum docuissemus Deum credere, et fidem Christi recipere, requiri apud Deum, quae hoc percipere mereatur; illi ex arena hac quae calcatur a nobis, sinus suos replentes obtulerunt nobis rogantes, ut in nomine Domini benediceremus. Et ego aio ad eos: Secundum fidem vestram fiat vobis. Tunc illi auferentes arenam secum, miscuerunt seminibus quae seminaturi erant, et sparserunt per agros suos, et tantum fructum collegerunt, quantum nulla usquam potuit Aegypti terra colligere. Ex eo ergo consuetudo est eis, bis per annos singulos venire ad nos, et eadem exspectare a nobis. Sed et illud non celabo a vobis, quod mihi Dominus ad gloriam nominis sui praestitit. Descenderam aliquando ad civitatem, et inveni ibi
Abbreviated transcription (Latin):
data ei diuinitus gr̃a ÷. ut cũ afrĩb oblatus ei fuisset codex
quasi olim iã sciens litteras legere cepit: Conlata : ei &¬
aduersus demones uirtus. ita ut multi exhis quos urgue¬
bant demones. & iam inuiti adeum raperentur ꝓtestantel
summo cũ clamore de meritis eius: Sed & alias quã pluri¬
mas sanitates oꝑabatur Congrebantur interim adeum
plurimȩ multitudines monachorum: Int̾ quos cum

Expanded text:
data est ei divinitus gratia. Et cum a fratribus oblatus ei fuisset codex, data est ei divinitus gratia. Et cum a fratribus oblatus ei fuisset codex, quasi olim jam sciens litteras, legere coepit. Collata est ei adversus daemones etiam virtus, ita ut multi ex his, quos urgebant daemones, etiam inviti ad eum raperentur, protestantes summo cum clamore de meritis ejus. Sed et alias quamplurimas sanitates operabatur. Congregabantur interim ad eum plurimae multitudines monachorum, inter quos cum
Abbreviated transcription (Latin):
illius aduentum nulld̃ omnino uirgultũ fuit Ob hoc
plantuut. siluã. ut frẽs quos ibi congregare cupiebat.
Non hab̾ent necessitatẽ ligni gr̃a longius euagandi Habeis
curã & inhis quȩ ministerio corporis necessaria sunt :
sae p̃cipue salutis eoꝵ ac fidei: Ipse tamen cũ esset inhere¬
mo. herbis pascebatut. & radicib quib dã: & hȩc ei dultia
uidebantur: Aquã uero si quando inuenisset: bibebat:
Orationib & humnis: occupans. omne diei tempus ac noctis.
Ut autẽ admaturã ꝑuenit ętatẽ. apparuit ei angłs dñi in
heremo ꝑuisum dicens: Eris ingentẽ magnã. & multus
Hec cum dixisset. ad uiciniora loca ꝑrexit. Et primo solus
sub paruo tugurio qđ sibi ipse construxerat habitare cepit:
holerib cõpositis uescens solus int̾̃dum etiã post continuata
ieiunia: Tuteras primo ignorauit: Cũ autẽ deheremo
adhec que supra diximus uiciniora habitacula accessisset.

Expanded text:
illius adventum nullum omnino virgultum fuit. Ob hocillius adventum nullum omnino virgultum fuit. Ob hocam, ut ibi fratres, quos inibi congregare cupiebat, non haberent necessitatem, ligni gratia longius evagandi, habens curam et in his quae ministerio corporis necessaria sunt, sed praecipue salutis eorum ac fidei. Ipse tamen cum esset in eremo, herbis pascebatur, et radicibus quibusdam, et haec ei dulcia videbantur. Aquam vero si quando invenisset, bibebat, orationibus et hymnis occupans omne diei tempus ac noctis. Ut autem ad maturam pervenerat aetatem, apparuit ei Angelus Domini in eremo per visum, dicens: Eris in gentem magnam, et multus Haec cum audisset. ad viciniora loca accedit, et primo solus sub parvo tugurio, quod sibi ipse construxerat, habitare coepit, oleribus compositis vescens solis, interdum etiam post continuata jejunia. Literas primo ignoravit: cum autem de eremo ad haec quae supra diximus, viciniora habitaculis 139 loca accessisset,
Abbreviated transcription (Latin):
rationib ac ieiunii continuatione restringant. Deniq
aiebat. & hi qui indelitus uiuunt. si forte corporis sui egr¬
tudo deposcat. ab omnib quȩ noxia esse iudicauerit
medicus abstineburs: Cur non multomagis hoc mona¬
chus fatiat. cui anime & sp̃ũ sanitas expentenda ÷:¬
idiitis. & aliũ apud thebaidã mirabilẽ uirũ nomi¬
ne .or: Hic multorum erat monasteriorũ pat̃.
qui halut ipso honoris uidebatur angłici Honaginta
iã agens ętatis annos. barba prolixa & claritatis canitie
splendida: Uultu & aspectu ita letus. ut plus aliquid
hab̾e quã in homines natura ÷ uisio ipsa uideretur:
Hic prius ultima heremo plurimis abstinentiȩ laborib
exercitatus. postremo inuicino urbis monasteriũ insti¬
tuit: In ad iacentib autẽ habitationis suȩ locis. diuersi
generis arborum siluas. ipse plantaria ponenda conseruit:
In quib ut nob aplurimis scĩs patrib affirmatum est: ante

Expanded text:
orationis et jejunii continuatione restringant. Denique orationis et jejunii continuatione restringant. Denique aiebat, et hi qui in deliciis vivunt, si forte corporis sui aegritudo deposcat, ab omnibus quae noxia esse judicaverit medicus, abstinebunt; cur non hoc multo magis monachus faciat, cui animae et spiritus sanitas expetenda idimus et alium apud Thebaidem venerabilem virum, Hor nomine : hic multorum erat monasteriorum pater, qui habitu ipso, honoris videbatur 138 angelici, nonaginta jam agens aetatis annos, barba prolixa, et claritatis canitie splendida, vultu et aspectu ita laetus, ut plus aliquid habere quam in hominis natura est, visio ipsa videretur. Hic prius in ultima cremo plurimis abstinentiae laboribus exercitatus, postremo in vicino urbis monasterium instituit. In adjacentibus autem habitationis suae locis diversi generis arborum silvas ipse per se plantaria ponendo conseruit, in quibus, ut nobis a plurimis sanctis patribus affirmatum est, ante
Abbreviated transcription (Latin):
nomine prestaiterũ habent: in monasteria suo centũ fer
monachos: Que eo tẽpore quo accaebatun adsacramñte sine
curã. sũmamq ꝑspeximus ad bibe dibigentiã. nequis eoꝵ qui acce¬
dit in aliquo deferit conscientia maculatã. initantũ utetiã de
eis eos cõmoneret. que acciõe ꝑ somni a hominib solent. uł ꝑ fanta¬
sias mulierib apparentib. uł etiã ꝑ naturalis humoris ab undan¬
tiam: Dicebat ergo siquidẽ absq mulierum fantasiis tale aliꝗd
eueniat. nouesse peccatum: Congenitus enĩ humor incorpo¬
re. ubi propria. repleuerit conceptacula. sius necesse ÷ ut meatib
egeratur. & idõ non trahitur adpeccatum: Ubi uero uisus
mulierum & blandimenta carnis occurrunt: in hoc iã desiđus
animȩ erga huiusmodi cogitationes atq illecebras occupate.
dari confirmabat inditia Deb̾e ergo monachos aiebat omni
gena a cogitationib suis repellere huiusmodi simulacta. nec
indulgere omnino in hec delabi sensussuos Alioquin nichil

Expanded text:
onasterio suo centum fere monachos, quem tempore eo quo acceditur ad Sacramenta, summam curam summamque perspeximus adhibere diligentiam, ne quis eorum qui accedunt, in aliquo deferrent conscientiae maculam, in tantum ut etiam de his eos commoneret, quae accidere per somnia hominibus solent, vel per phantasias mulierum apparentium, vel etiam per naturalis humoris abundantiam. Dicebat ergo: Siquidem absque mulierum phantasiis tale aliquid eveniat, non esse peccatum, congenitus enim humor in corpore, ubi propria repleverit conceptacula, suis necesse est, ut meatibus egeratur, et ideo non trahitur ad peccatum. Ubi vero visus mulierum, et blandimenta carnis occurrunt, in hoc jam desideriis animae et erga hujusmodi cogitationes atque illecebras occupatae dari confirmabat indicia. Debere ergo monachos, aiebat, omni genere a cogitationibus suis repellere hujusmodi simulacra, nec indulgere omnino in haec diaboli blandimenta sensus suos, alioquin nihil
Abbreviated transcription (Latin):
quisnam eẽt. uł quomodo fuisset adductus: Qui respondens
etant ꝑtineret: Et ille conlacrimans. tendensq adiacentẽ manum:
menbra solidata adstintũ homine subrigebant: Qđ postquã audi
tũ: etiã difficultatẽ loci. & iter minũ plurimorũ uicit necessias:¬
lichil ꝑcircuitũ cuncts ualidius obseruantib: quã ne quomodo la¬
beretur: Diseminauerat eni hoc de eo rumor diu eũ ineodẽ loco
manere non posse: Qđ tamen ille non leuitate quadã. aut pue¬
rili sensu uictus faciebat: sed honorẽ fugiens & importunitatẽ¬

Expanded text:
quisnam esset, vel quomodo fuisset adductus. Qui respondens,quisnam esset, vel quomodo fuisset adductus. Qui respondens,erant, pertineret. Et ille collacrymans tendensque ad jacentem manum: membra solidata ad standum, hominem surrigebant. Quod postquam auditum est, etiam difficultatem loci, et iter invium plurimorum  circumitum cunctis villis observantibus, quam ne quo modo elaberetur. Disseminaverat enim hoc de eo rumor, diu eum in eodem loco manere non posse. Quod ille non levitate quadam, aut puerili sensu victus faciebat; sed honorem fugiens et importunitate
Abbreviated transcription (Latin):
ualde & remotum locum arboribq hinc inde circũdatũ. haben¬
tẽ etiã aquas desuꝑcilio collis trriguas. & hortulũ plenũ per¬
amenũ. & pomaria plurima. quorum tamen fructũ nunꝗ
incybum sũpsit Iuxta quẽ erat antiquissii tẽpli ruina.
ex quo ut ipse referebat. & ut eius discipuli testabantur: tam
innumerabilium ꝑ noctẽ ce die demonum uoces resonabaꝵ¬
ut crercitũ crederes: Quod ille ualde delectatus qđ scilicet ago¬
nithistas haberet inproximo. habitauit ibi ꝑ annos quinq &e
sepe inuisente se isichio in hoc extremo iã uite suȩ tempore re¬
focilla tus :: Quod ypt̃ aspitatẽ & difficultatẽ loci. Et ũbrarum
ut ferebatur uulgo multitudinẽ. aut nullus aut rarus adse uel
posset. uel auderet ascendere:
Uadã autẽ die egressus hortulũ: uidit hominẽ toto cor¬
pore paraliticum iacere ante fores: Interrogauitq isichiũ

Expanded text:
valde et remotum locum, arboribus hinc inde circumdatum, habenvalde et remotum locum, arboribus hinc inde circumdatum, habentem etiam aquas de supercilio collis irriguas, et hortulum peramoenum, et pomaria plurima, quorum fructum numquam in cibo sumpsit: sed et antiquissimi juxta templi ruinam ex quo ut ipse referebat et ejus discipuli testantur tam innumerabilium per noctes et dies daemonum voces resonabanut exercitum crederes. Quo ille valde delectatus, quo scilicet antagonistas haberet in proximo, habitavit ibi per annos quinque, et saepe invisente se Hesychio, in hoc extremo jam vitae suae tempore refocillatus est, quod propter asperitatem difficultatemque loci, et umbrarum ut ferebatur vulgo multitudinem, aut nullus, aut rarus ad se vel posset, vel auderet ascendere. Quodam autem die egressus hortulum, vidit hominem toto corpore paralyticum jacentem ante fores. Interrogavitque Hesychium
Abbreviated transcription (Latin):
illu esse famulũ di. sed ubi esset ignorare: Intri triginti igitur
Nec multo ampluis dies: ducenti ferme ta uri qua mulieres. ad
eũ congregatisunt: Quos cũ uidiset: dolens qd le non p̾itentur
quiescere. Et quodãmodo multionẽ sui seuiens : tinta eosorationũ
nstantia flagellauit. ut quidam stati. ali postbiduuĩ triduumq.
omnes uero intra uꝰ am ebdomadã curarentur: Manens itaq
ibidẽ biennio. & semꝑ de fuga cogitans. isichiũ ad se ueris tẽpe
reuersurum palestinã misit obsalutationẽ fratrũ: & monasteru
sui cineres uisendos Qui cũ reuertisset: cupienti rursus adegyp
sa magis insula ad secretiorem locũ se cederet: Quẽ cũ du lus¬
trans omnia repperisset. ꝑduxit eũ duodecĩ milib amari procul
int̾sẽcretos asꝑosq montes. & quo uix reptando manib genibq
possit ascendi: Qui introgressus contemplatus quidẽ : t̾ribilẽ

Expanded text:
illum esse famulum Dei, sed ubi esset ignorare. Intra triginta igitur illum esse famulum Dei, sed ubi esset ignorare. Intra triginta igitur nec multo amplius dies, ducenti ferme, tam viri quam mulieres, ad eum congregati sunt. Quos cum vidisset, dolens quod se non paterentur quiescere, et quodammodo in ultionem sui saeviens, tanta eos orationum instantia flagellavit, ut quidam statim, alii post biduum triduumve, omnes vero intra unam hebdomadam curarentur. ibi biennio, et semper de fuga cogitans, Hesychium ad se veris tempore reversurum, Palaestinam ad salutationem fratrum, et monasterii sui 38 cineres visendos misit. Qui cum revertisset, cupienti rursum ad Aegysa magis insula ad secretiorem locum conscenderet. Quem cum diu lustrans omnia, reperisset, perduxit eum duodecim millibus a mari procul inter secretos asperosque montes, et quo vix reptando manibus genubusque posset ascendi. Qui introgressus, contemplatus quidem est terribilem
Abbreviated transcription (Latin):
Omira rerum fides: Statim resibiere nauicule. & inpellentib c̃tra
remis adpupini impetus redit: Mirabantur pyrate post tergum
se redire nolentes : totoq corporis nisu. ut ad nauigium ꝑuenirea
dicã. qđ prospero cursu int̾ cidadas nauigans. hiic inde clamantiũ
de urbib & uicis. & ad litora concurrentium in mundoꝵ spirituũ
uoces audiebat: Ingressus ergo paphum urbẽ eypri. nobilẽ carmi
tantum uestigiis ꝗd oli fuerit ostendit: in secundo ab urbe miliario
habitabat ignobilis. gaudensq uehementer. qđ paucis dieb qͥetus
uiueret: Uerum non plus uiginti transiere dies. cũ ꝑ omnẽ illã
insulam quicumq mninundos habebant sp̃s clamare ceperunt.
uenisse hilarionẽ seruũ xp̃i. & ad eum se debere proꝑare:
Hoc salamuia. hoc curiũ. hoc laphidon. & urbes relique con¬
climabant: Plerisq asserentib seire se quidẽ hilarionẽ. & uerum

Expanded text:
O mira rerum fides! statim resiluere naviculae, et impellentibus contra O mira rerum fides! statim resiluere naviculae, et impellentibus contra remis, ad puppim impetus redit. Mirabantur piratae post tergum se redire nolentes: totoque corporis nisu, ut ad navigium perveniredicam, quod prospero cursu inter Cycladas navigans, hinc inde clamantium de urbibus et vicis, et ad littora concurrentium, immundorum spirituum voces audiebat. Ingressus ergo Paphum, urbem Cypri nobilem carminitantum vestigiis quid olim fuerit, ostendit, in secundo ab urbe milliario habitabat ignobilis, gaudensque quod paucis diebus quiete viveret. Verum non ad plenum viginti transiere dies, cum per omnem illam insulam quicumque immundos habebant spiritus, clamare coeperunt, venisse Hilarionem servum Christi, et ad eum se debere properare. Hoc Salamina, hoc Curium, hoc Lapetha et urbes reliquae conclamabant, plerisque asserentibus scire se quidem Hilarionem, et vere
Abbreviated transcription (Latin):
obriguerint. & ante pedes senis tantum sa rei exalia parte molliter
nis quoq ꝑcrebuerat. Qd intellegens senex in breui lembo clã fugit
nocte. & inuenta post biduũ oneraria naui: ꝑrexit cyprum. Cũq
inter maleas & citherã pyrate derelicta classe in lttore quȩ non
antemina see conto regitur: duob haue paruisimo parionib oc¬
currissent. duo hinc inde fluctus uerrentes remige om̃s quim
naui erant trepidare. flere. discurrere. preparare contos. & q̃si
non sufficeret unus nuntius certati seni pyratas adesse dicebant:
Quosille procul intuens subrisit: Et conuersus ad discipulos dixit:
Modice inꝗd fidei. quare trepidastis: Funꝗd plures sunt hi quã
pharaonis exercitus. E tamen omnes dõ uolente sub mersi sunt:
Loquebatur. & nichilominus spumantib rostris hostiles inmineban
Ei porrecta contra uenientes manu. huc usq ait uenisse sufficiat:

Expanded text:
obriguerint, et ante senis tantum pedes saxei, ex alia parte molliter obriguerint, et ante senis tantum pedes saxei, ex alia parte molliter nis quoque percrebuerat. Quod intelligens senex, in brevi lembo clam nocte fugit, et inventa post biduum oneraria navi, perrexit Cyprum. Cumque inter Maleam et Cytheram piratae derelicta classe in littore, quae non antemna, sed conto regitur, duobus haud parvis myoparonibus occurrissent, et denuo hinc inde fluctus occurrerent, remiges omnes qui in navi erant trepidare, flere, discurrere, praeparare contos, 37 et quasi non sufficeret unus nuntius, certatim seni piratas adesse dicebant. Quos ille procul intuens subrisit. Et conversus ad discipulos dixit: Modicae, inquit fidei, quare trepidatis ? Numquid plures sunt hi quam Pharaonis exercitus? tamen omnes Deo volente submersi sunt. Loquebatur his, et nihilominus spumantibus rostris hostiles carinae  ra navis, et porrecta contra venientes manu: hucusque, ait, venisse sufficiat.
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ p̾parabat fugã: & solitarias terras mente ꝑlustrans. merebat qđ
motu totius orbis qui post iuliani morte accidit maria egressa
sunt terminos suos. & quasi rursum dominus diluuiũ iinaretur.
uel mantiquũ chaos redirent omnia naues ad p̃rupti dilatȩ monti¬
Et undirũ mole inmontis gurigit̃ litorib inferri.: uerentes qdđ iam
euenisse ernebant: ne oppidum fundtus sibuerteretur: egresi st
ad sere. & quasi ad plũ proficiscentes posuerunt eũ inlitore. Sui
cũtria cricis signa pixiset in sabbulo: munusq contra tenderet. in¬
crecdibile dictu ÷: inquantam altuudine intumescens mare ante eũ
maresq docent filios suos. ad memorũ in posteros transmietendum:
re. & siec etiã iuata luterai impleri potest: si tamen quis habuerit
apłorum fidem. & taem qualẽ ilis habenda dominus umpuut: Ud
enim int̃ : utrũ mons descendat. aut inmensi undaru montes repente

Expanded text:
aliam parabat fugam; et solitarias terras mente perlustrans, moerebat aliam parabat fugam; et solitarias terras mente perlustrans, moerebat motu totius orbis, qui post Juliani mortem accidit, maria egressa sunt terminos suos, et quasi rursum Deus diluvium minaretur, vel in antiquum chaos redirent omnia, naves ad praerupta delatae montiet undarum moles, et montes gurgitum littoribus inferri, verentes, quod jam evenisse cernebant, ne oppidum funditus subverteretur, ingressi sunt ad senem: et quasi ad praelium proficiscentes, posuerunt eum in littore. Qui cum tria crucis signa pinxisset in sabulo, manusque contra tenderet, incredibile dictu est in quantam altitudinem intumescens mare ante eum matresque docent liberos suos ad memoriam in posteros transmittendam. re, et fiet , etiam juxta litteram impleri potest, si tamen quis habuerit apostolorum fidem, et talem qualem illis habendam Dominus imperavit. Quid enim interest, utrum mons descendat in mare, an immensi undarum montes repente