comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nullo tp̃r. qnͣtũꝯq stant possunt auferre poc¬
sata. aꝯscĩa. Not᷑a qd̾ ministrare ẽ famulo¬
rum. sed̾e ẽ dñoꝵ. ideo illos famulos ostendit
ecce uenio. ut
faciam deus
uoluntatem
tuam. aufert
primum ut
seqñs statuat
in qua uolũ¬
tate scĩficati
sumus. perob¬
lationẽ corpo¬
sepe hostias of

Expanded text:
nullo tempore quantumcunque fiant, possunt auferre peccata, a conscientia. Nota quod ministrare est famulorum, sedere est dominorum. Ideo illos famulos ostendit Ecce venio, ut faciam, Deus, voluntatem tuam: aufert primum, ut sequens statuat. In qua voluntate sanctificati sumus per oblationem corpos
Abbreviated transcription (Latin):
ydolis. imposuitq seruitutẽ. ñ iniustificatio¬
nẽ ⁊ ut figura eẽt futi dequoꝵ repbatõe. addit
ad huc dicens. holocaustomata q̃ aliis sacri¬
fitiis digniora nidebantur q̃ tota ꝯburebãt᷑
plic̾e. añ nũqm̃ ea destruxit: s nłis subditus
fuit. dũ in templo cũ hostiis ꝑ̃sentatꝰ fi̾t. In
figuris illis u̾itas p̾nũciabat᷑ celebrabant fig᷑¬
as figure rei multi scientes. ẜ płes ignorantes
q̃ cessare debebant re exhibita. Unde subdit:

Expanded text:
 imposuitque in servitutem nec in justificationem, et ut figura essent futuri, de quorum reprobatione adhuc addit, dicens: Holocautomata, quae aliis sacrificiis digniora videbantur quae tota comburebantur, plicere. Ante nunquam ea destruxit, sed illis subditus fuit, dum in templo cum hostiis fuit praesentatus. In figuris illis veritas praenuntiabatur. Celebrabant figuras futurae rei, multi scientes, sed plures ignorantes, quae cessare debebant re exhibita. Unde subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
tuit ꝑ me ꝯpleat᷑. qr tu es d̾s m̃s. In qñtũ hõ
qd̾ hõ hũani gen̾is. in quo legant om̃ia sͥ neces¬
in primo psaimo beatus uir. qui capd̾ psalt̾u
uꝑius licẽs
Quid sentiat er illa
q̃i nõ solum notat

Expanded text:
tuit per me compleatur, quia tu es Deus meus, in quantum homo liber humani generis, in quo legant omnia sibi necesin primo psalmo, Beatus viius dicens. Quid sentiat de illa Non solum notat
Abbreviated transcription (Latin):
tium e̾ ñ ꝯtulisse salutẽ. Sicq illis sacrifitii
nemo turabat᷑. freqñt offerebant᷑. qr enĩ pri¬
freũtatio ñ culpaꝵ ꝯsumptio. S potis upĩs
hostus. ꝑ singłos annos oblatis sit ꝯmemora¬
hr̃e pecc̃m offerentes sulas postias inquib ĩqͥ¬
b c̃ꝯmemoratio pecc̃oꝵ. aĩ absolutio. infirmi¬
tatis accusatio. ñ uirtutis ostensio. pp̃ ĩfir¬
mitatẽ gͦ ostendam. ⁊ ut memoria pec̃coꝵ fierz¬

Expanded text:
cium est non contulisse: sic, quia illis sacrificiis nemo curabatur frequenter offerebantur, quia enim prifrequentatio non culparum consumptio. Sed potius in ipsis hostiis per singulos annos oblatis, fit commemorahabere peccatum offerentes illas hostias in quibus est commemoratio peccatorum, non absolutio infirmitatis; accusatio non virtutis ostensio. Propter infirmitatem ergo ostendendam, et ut memoria peccatorum fier
Abbreviated transcription (Latin):
gere. qd̾ debet om̃is fideł principalit᷑ obẜuare
tñ si quis ẽ adhuc plus de sua infirmitate sol¬
licitus. qmͣ de domini uirtute securͦ si cõtinẽ¬
ciam ñ uouit uxore utat᷑. s qr nuꝑtie tales
eẽ ñ possũt. quales primoꝵ hõium eẽ potu¬
erũti sĩt tales quales sc̃oꝵ patrũ fu̾unt ut
carnis ꝯtupiscentie q̃ neccͣio ẽ incorpe mor¬

Expanded text:
is principaliter observare. Tamen si quis adhuc plus est de sua infirmitate sollicitus quam de Domini virtute securus, si continentiam non novit, uxore utatur. Sed quia nuptiae tales esse non possunt quales primorum hominum esse potuerunt, sint tales quales sanctorum patrum fuerunt, ut carnis concupiscentiae quae necessario est in corpore mor
Abbreviated transcription (Latin):
intentione mea ma¬
uente. corã deo .i. in
beneplacito dei. uel
ste deo. cui nicħ occlꝰ¬
tum ẽ. testimoniũ
dei implorat. ut u̾o¬
uł ip̃i credatur. quo
auctore p̾ditat. Attẽ¬
de apłm implere qd̾
oñs ait. Sic luceat
lux ur̃a corã hõib¬

Expanded text:
intentione mea manente, coram Deo, id est in beneplacito Dei. Vel ste Deo, cui nihil occultum est. Testimonium Dei implorat, ut vel ipsi credatur quo auctore praedicat. Attende Apostolum implere quod Dominus ait: Sic luceat lux vestra coram homini
Abbreviated transcription (Latin):
udec ⁊ patrẽ. Sciend̾ t̾ qd̾ ymago.⁊ equalitas
⁊ similitudo distinguenda sunt. qi ubi ym¬
ago ꝯtinuo similitudo ẽ. ñ continuo equa¬
mago nec equalitas. U̾bi gr̾a. inspeculo ẽ
ymago. ⁊ similitudo. ñ tñ equalitas. qr mł¬
ta desunt ymagini q̃ insunt illi rei. deqͣ
exp̃ssa ẽ. podest ⁊̃ aliqũ eõ ymago inqua fit
equalitas. ut inparentib ⁊ filiis inuenitͤ
ymago. ⁊ similitudo. ⁊ equalitas. exdepto
cp̃r quo ꝓcedunt parentes qr deparente
exprimitur siłitudo filii. ut recte ymago

Expanded text:
videt et Patrem . Sciendum est quod imago et aequalitas et similitudo distinguenda est, quia ubi imago, continuo similitudo est, non continuo aequaqualitas. Verbi gratia, in speculo est imago et similitudo, non tamen aequalitas, quia multa desunt imagini quae insunt illi rei, de qua expressa est. Potest etiam aliquando esse imago in qua sit aequalitas, ut in parentibus et filiis invenitur 122 imago et similitudo et aequalitas, excepto tempore quo praecedunt parentes, quia de parente exprimit similitudo Filii, ut recte imago
Abbreviated transcription (Latin):
pitat. excerauit. a
naturali rõne me¬
ñ crehunt. quosex¬
cecauit dans eis ꝙ
uolunt .i. sinens eoᷤ¬
ut ñ credant qͣ d̾

Expanded text:
pitat, excaecavit, a naturali ratione, men credunt, quos excaecavit dans eis quod volunt, id est sinens eout non credant: quod
Abbreviated transcription (Latin):
ita eoꝵ ꝯsideratõe. qͥ
se existimat sta. ꝑ b̃a¬
opera. uideat neca. a¬
se. adeo enĩ stat. qui st¬
at ase. cadit. qui cad̾.
ideo ait. uideat ne ca¬
ne sadat. pecrando ł pettare alios facien¬
to.ut illi qui p̃simĩtes descĩa
tũ scandalo fr̃m edebant ydolotita. ⁊ de doctn̾a
ip̃i eẽnt rei. Suꝑbiam gͦ anputat. ne ꝑeamtẽ¬
ꝑtent᷑. sic̃ uidei temptati sũt ⁊ ꝑierunt. qr sic̃
isli moyͣsi detrahentes dm̃ temptau̾unt Ita
hii detrahentes apło dñi temptant. dico ne
sadat. ñ qd̾ penitus aliqͥs sme caũ sit. Sed.
uelect̾atio. nõ app̾yen¬

Expanded text:
ratione, qui se existimat stare, opera, videat ne cadase. A Deo enim stat qui stat, a se cadit qui cadit. Ideo ait, videat ne cadat peccando, vel peccare alios faciendo. Ut illi qui praesumentes de scientia, cum scandalo fratrum edebant idolothyta, et de doctrina pipsi essent rei. Superbiam ergo amputat ne per eam tententur, sicut Judaei tentati sunt, et perierunt, quia sicut illi Mosi detrahentes Deum tentaverunt, ita hi detrahentes Apostolo Deum tentant. Dico ne cadat, non quod penitus aliquis sine casu sit, sed delectatio, non apprehen
Abbreviated transcription (Latin):
iussimꝰ qr post eum non succedit alius. qui
sit capđ uł auctor hũani gñis. sic̃ illi duo
ita potest legi illud. Si est corpus. ut ꝓbet. qtͣ
aresatiuis corpus eẽ sp̃uale.q. benedixi sp̃ua¬
stra additur aĩale. nisi sit aliud sp̃uale. adcꝰ
ãd̾am. hoꝵ uerboꝵ sensus ñ mut̾at᷑. s nõ.
dubitet. an aĩale possit fĩ sp̃uale ꝓbat per

Expanded text:
vissimus, quia post eum non succedit alius, qui sit caput vel auctor humani generis, sicut illi duo ita potest legi istud: si est corpus, ut probet quasi a relativis, corpus esse spirituale: Et dixi stra additur animale, nisi sit aliud spirituale, ad cujus Adam. Horum verborum sensus non mutatur. Sed non. dubitet an animale possit fieri spirituale, probat per
Abbreviated transcription (Latin):
iͥi.i.sic̾ exemplo ad
terrena dileximꝰ. ita ⁊
post bap̃m portemus
ymagnnẽ celestis. sẽc
ut portemus ymagi¬
nẽ celestis. s si nõ por¬
tau̾imus nõ erumis
.i. homines dediti uĩ¬
cus. q̃ decarne ⁊ sãgui¬
ne oriuntur. ñ possi.
ptio pecc̃i q̃ cst effectꝰ
catnis ⁊ sanguinie .i.
aliquis seruieus cor

Expanded text:
st sicut exemplo Adae terrena dileximus, ita et post baptismum. Portemus imaginem coelestis, sectaut portemus imaginem coelestis; sed si non portaverimus, non erimus id est homines dediti vitiis quae de carne et sanguine oriuntur, non possidptio peccati quae est effectus carnis et sanguinis, id est aliquis serviens cor
Abbreviated transcription (Latin):
corpus iunficaret. ut ultra ñ egeret aliqua
sustentatõe. nec ess solubile. Hic exponit qͥd
sit sp̃uale. hoc ens int̾ aĩam uiuentẽ. ⁊ sp̃m
uiuificantẽ int̃ e̾e uoluit. ut illie fit corpꝰ
aĩale. hic sp̃uale. Anima enĩ incorꝑe aĩali

Expanded text:
corpus vivificaret, ut ultra non egeret aliqua sustentatione, nec esset solubile. Hic exponit quid sit spirituale. Hoc enim inter animam viventem et spiritum vivificantem interesse voluit, ut illic sit corpus animale, hic spirituale. Anima enim in corpore animali
Abbreviated transcription (Latin):
stinuit. Hic. ⁊ ꝙ exemplo dando ab
nei enĩ magr̃i est. ea q̃ u̾bis docet oꝑib exple¬
re. ⁊ si euĩ manifeste u̾a eẽ ñ ignorentur. q̃
docent᷑. tũ si negligi ceꝑint amagistro non
facile ꝓficient audientib. Magis enĩ oꝑa
suadent qmͣ u̾ba. ideoq magnis p̃conus re¬
mim̾andi sunt. qui negligentib magtĩs. de
solis u̾bis ꝓfitiunt. apłs gͦ forma erat his¬
⁊ qui tenues erant suba in plebe. ut disc̾ne¬
rent lib̾tatẽ suã ñ amitt̾e: Uñ ⁊ salomon.
Raro incuit inferes pedem tuũ ad amicũ¬
tuũ. nesaciatꝰ tui
od̾it te. qui enĩ fre¬
qñterad alienã mẽ¬
sam ꝯuenit ocio de

Expanded text:
stinuit. Hic enim pro exemplo dando absnei enim magistri est ea quae verbis docet operibus implere. Et si enim manifesta vera esse non ignorentur quae docentur, tamen si negligi coeperint a magistro, non facile proficient audientibus. Magis enim opera suadent quam verba: ideoque magnis praeconiis remunerandi sunt qui negligentibus magistris de solis verbis proficiunt. Apostolus ergo forma erat his qui tenues erant substantia in plebe, ut discerent libertatem suam non amittere. Unde et Salomon: Raro, inquit, inferes pedem ad amicutuum, ne satiatus tui oderit te . Qui enim frnter ad alienam mensam convenerit otio de
Abbreviated transcription (Latin):
omia de deo. ut oĩa
crearet. Sic it̾m de
uirgine natus hõ¬
primus resurrexit.
ut q̃ creau̾at. resta¬
uraret. ut semꝑ sit¬
primus ⁊ prĩceps.
Uñ subdit ut ꝑħ

Expanded text:
ia de Deo, ut omnia crearet, sic iterum de virgine natus hoprimus resurrexit, uod creaverat restauraret, ut semprimus et princeps. Unde subdit: Ut per
Abbreviated transcription (Latin):
hoꝵ creatoꝵ ⁊ unũ aligqͥd ẽ ⁊ aliqua sp̃e for¬
mat᷑. ⁊ ordinẽ alꝙ̃ ptit aut tenet. ⁊ ita ĩcreat᷑is
ut p̃diximiꝰ uestigium p̃lucet trinitatis. Nõ gͥ¬
pp̃ hoc natur̃ sũmi boni simplicẽ eẽ dicimꝰ qd̵¬
sistentia. uł suba ꝑsonaꝵ. Sic̾ sabelliani puta¬

Expanded text:
et aliqua specie formatur, et ordinem aliquem petit, aut tenet, et ita in creaturis, ut praediximus, vestigium praelucet Trinitatis. Nam propter hoc naturam summi boni simplicem esse dicimus, quistantia personarum, sicut sabelliani puta
Abbreviated transcription (Latin):
se abstinz. q̃ p̃miũ agonis impediunt. ita
nes. ut in eiłngelio demiquo udice. qui uiduã
nosebat audire. ⁊ de islo pigrõ qui nĩ pp̃ amiciciã
s tedio uictꝰ panes cõmodabat petenti. ⁊ ĩ psõ da¬
tur siłitudo de marso qui ĩcantat ut educat aspi¬
dem detenebrosa cau̾na. ita. ⁊ hic nõ cõm̾dantur
culis. cũ illi abstine

Expanded text:
se abstinet, quae praemium agonis impediunt; ita nes, ut in Evangelio de iniquo judice, qui viduam nolebat audire; et de illo pigro qui non propter amicitiam, sed taedio victus panes commodat petenti; et in psalmo datur similitudo de marso, qui incantat ut educat aspidem de tenebrosa caverna. Et ita hinc non commendatur culis, cum illi abstine
Abbreviated transcription (Latin):
uit enĩ caluator ad
magnus medicus utuit adsanandñ uitiũ
naturã mali. hoc u̾bo apłi suum ꝯfirman¬
tes errorẽ s unus hõ ẽ. ea dẽꝙ natura abono
sapit ẜ xp̃m. q̃ dũ intiũ ħt. ñ pot̾ subici legi
dei. sic̃ claudicatio ñ pot̃ subici recte ambu¬
lationẽ colle u̾o claudicationẽ. iuidebis
rectam ambiiationẽ. ita excluso uitio sa¬
nata ẽ nat᷑a. Qui ã. ꝑ singła imoror :

Expanded text:
nit enim Salvator ad magnus medicus venit, ad sanandum vitium, naturam mali, hoc verbo Apostoli suum confirmantes errorem. Sed unus homo eademque natura, a bono sapit, quae dum vitium habet non potest subjici legi Dei, sicut claudicatio non potest subjici rectae ambulationi. Tolle vero claudicationem, et videbis rectam ambulationem. Ita excluso vitio, sanata est natura. Quid autem per singula immo ror?
Abbreviated transcription (Latin):
s ĩ qui solam fidem
quis exfide. ⁊ ꝑ hoc uiuit .i. uiuet infut᷑o ui¬
ta eterna. qͣm m̾etur fide. Ecce qnͣtũ ualet fi¬
de. q̃ sola saluat. ⁊ qd̾ ex fide uuiat. ꝑ ꝯtrariũ
ostendit: qr si subtralut se afide. ñ uiuit. uñ

Expanded text:
 qui solam fidem quis, ex fide, per hoc vivit, id est vivet in futuro, vita aeterna quam meretur fide. Ecce quantum valet fides quae sola salvat; et quod ex fide vivat per contrarium ostendit, quia si subtrahit se
Abbreviated transcription (Latin):
summũ honũ. qd̾ uere e̾ unũ. in quo sunt
omnia bona. hor est illud unum. dequo phip¬
pus ait. Comine ostende nob̾ patrẽ ⁊ suffiat
t̾renis pͥora sunt. exten. me.ip. tota iitenti¬
siliuimꝰ. nec remane inns nullis inq̃ iam
uenimus. curramus. intendamus. nuia .ii.
tendamuir intentione ⁊ desid̾io. uita . it.xͥ¬
ani boni sc̃m desid̾ium ẽ. qd̾ ã desid̾as nõ¬
dum uides. s desiderando capar efficieris.
ut tum uen̾it qd̾ iideas implearis. Sic̃. it.
si uelles implere aliqũe sinum. ⁊ nosti quam
magnum est qd̃ dabitur. Extendis sinũ

Expanded text:
summum bonum: quod vere est unum, in quo sunt omnia bona. Hoc est illud unum de quo Philippus ait, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit terrenis priora sunt, extendens me, tota intentisilivimus, nec remaneamus in illis in quae jam venimus; curramus, intendamus. In via enitendamus intentione et desiderio. Vita enim Chani boni, sanctum desiderium est. Quod autem desideras, nondum vides; sed desiderando capax efficeris, ut cum venerit quod videas, implearis. Sicuti enim si velis implere aliquem sinum, et nosti quam magnum est quod dabitur, extendis sinum
Abbreviated transcription (Latin):
missa bona. p̾terita enĩ mala. post tergum o¬
portet poñe. ut mea q̃ nob̾ ꝓmittuntur intẽ¬
damus. ergo nec exp̃tetita iuta. nec exp̃senti
delectari delemus reuocandus est animus a
recordandis. cũ quadã delectatõe p̾t̾itis malis
⁊ cũ quadam cõcupiscentia. fruendi. ne rede¬
amus corde megẏptum. uitam gͥ p̾teritam
malam obliiuicere. Si te delectauit aliqũ ua
nitas. ñ tunc modo delectet. ꝑsequar dico. eo
usq donec ueniam ad destinatum: premiũ .s.¬

Expanded text:
missa bona. Praeterita enim mala post tergum oportet ponere, ut in ea quae nobis promittuntur intendamus. Ergo nec ex praeterita vita, nec ex praesenti delectari debemus: revocandus est animus a recordandis cum quadam delectatione praeteritis malis, et cum quadam concupiscentia fruendi ne redeamus corde in Aegyptum. Vitam igitur praeteritam malam obliviscere, si te delectavit aliquando vanitas, non modo te delectet. Persequor, dico, eo usque donec veniam ad destinatum praemium, s
Abbreviated transcription (Latin):
tenus per rõnes ꝓ¬
bauit resurrectio¬
turam modo ꝑ ip¬
sam reꝵ naturam
posse fĩ ostendit. ⁊¬
numꝙ seminag
non uiuificatirr.i.
u̾egetatur. nͥ prius
moriatur .i. putre¬
fiat. cũ animali ho¬
agit. S do̾cum̃ta¬
futura credat᷑ ma¬
uente nature gñe.¬
extritico futurũ sit
S qr uemo semun¬
at herbam. uł stip¬
ulam. uł q̃ inpalea
multiplicia sunt
tegum̃ta granoꝵ
cũ quib tñ semi¬
na exurgunt ideo
addit. d nudum

Expanded text:
tenus per rationes probavit resurrectiorum, modo per ipsam rerum naturam posse fieri ostendit; quod seminas non vivificatur, id est vegetatur; non prius moriatur, id est putrefiat, cum animali hoagit, sed documfutura credatur, manente naturae geex tritico futurum sit, sed quia nemo seminat herbam vel stipulam, vel quae in palea multiplicia sunt tegumenta granorum, cum quibus tamen semina exsurgunt. Ideo addit: Sed nudum
Abbreviated transcription (Latin):
soł iloꝵ dignitas
exequet᷑. qui centesi¬
nari u̾o claritati cõ¬
paretur illoꝵ digni¬
tas. qui sexagesimũ
sierunt. Tetris aũ stellis. ⁊ omniũ norssĩ¬
mis ꝑfidoꝵ resurrestio similis est. Infideli¬
tas enĩ nõ ppt̃ claram resurrectionẽ hr̃e
qr sicut caro tĩe suo. ccopertus obcecatur
ita ⁊ hii ꝑfidia ⁊ erroris tenebris cutũdati
luce carebunt.¬

Expanded text:
dignitas equetur, qui centesinari vero claritati comparetur illorum dignitas, qui sexagesimum sierunt. Tetris autem stellis et omnium novissimis perfidorum resurrectio similis. Infidelitas enim non potest claram resurrectionem habere, quia sicut carbo cinere suo coopertus obcaecatur, ita et hi perfidia et erroris tenebris circumdati luce carebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
autem pisci
Inhis iste sensus est.
si gen̾a carnis: cum¬
sint cuncta mortalia
differunt tñ int̾ se.
ꝓ diu̾sitatib aĩanti¬
um. nõ mirũ ẽ sim
resurrectõe mortuoꝵ
głia distabit. scq̃r
pote arboꝵ ⁊ alioꝵ que t̾ra gignit. Ideo cũ
dixiss decarne subdit dẽcõrpib. quia
omnis quid̾ caro ẽ corpus ẜ non eꝯu̾so ut
lignum. uł celestia corꝑa sunt resurgẽtia
terrestria uero. anteꝙͣ morianturꝰ. ut qr
rẽ celestis est ex eo corpora celestia dicant᷑
⁊ nõ iam caro dicantur. Ex adam u̾o qr t̾¬
restris est. t̾restria corpora sequntur.s alia
qĩ nõ solum t̾restria differunt int̾ se. s i a
tib qd̾ ita dicit. S od alia quid̃ cele¬

Expanded text:
autem piscium. In his iste sensus est: Si genera carnis, csint cuncta mortalia, differunt tamen inter o diversitate animantium, non mirum est si resurrectione mortuorum gloria distabit. Et sunpote arborum et aliorum quae terra gignit. Ideo cum dixisset de carne, subdit de corporibus, quia omnis quidem caro est corpus, sed non e diverso, ut lignum. Vel coelestia corpora sunt, resurgentia; terrestria vero, antequam moriantur, ut quia Christus coelestis est, ex eo corpora coelestia dicantur, et non jam caro dicantur. Ex Adam vero quia terrestris est, terrestria corpora. Sed alia. Quasi dicat: Non solum terrestria differunt inter se, sed et a quod ita dicit, sed alia quidem coele
Abbreviated transcription (Latin):
turo q. qr tantus est̾
dator fidei currere de¬
bemus. ⁊ qr idem ꝯsũ¬
mat plena beatitudi¬
ne. ⁊ qr id̾ passus est.
Uñ subdit. Qui et̾no
itur. sibi ꝓposito susti¬
mut crucem ꝯfusiõe
rtꝯdia humana. Sie
⁊ nos eterno gaudio¬
Abita ꝯfusione debemts currere. uł ꝓpo¬
tempsit hõ xp̃c. ut contempnenda mõstraiz
⁊ omnia t̾rena mala sustmuit. q̃ sustinẽda
p̃cipiebat. ut nec millis q̃reret felicitas. si
iistis tim̾etur infelicitas. Natus eñ de mr̃e
q̃ qmuis auiro uitacta ꝯceꝑit. semꝑ q ĩtacta
permanserit. fabro tñ deponsata erati onmne
carał nobilitatis tumorẽ extixit. Natꝰ ⁊̃ in
ciuitate bechleem q̃ int̾ om̃is ciuitates iuidce¬

Expanded text:
t: Quia tantus est dator fidei, currere debemus, et quia idem consummat plena beatitudine, et quia idem passus est. Unde subdit: Qui aeterno itur, sibi proposito sustinuit crucem, confusione recundia humana. Sic  nobis aeterno gaudbita confusione, debemus currere; tempsit homo Christus, ut contemnenda monstraret; et omnia terrena mala sustinuit quae sustinenda praecipiebat, ut nec in illis quaereretur felicitas, nec in istis timeretur infelicitas. Natus enim de matre, quae quamvis a viro intacta conceperit, semperque intacta permanserit, fabro tamen desponsata erat, omnem carnalis nobilitatis tumorem exstinxit. Natus et in civitate Bethlehem, quae int
Abbreviated transcription (Latin):
qͣi pp̃ hanc ta̾m. sic̃ et
tantã nubẽ testiui.
.ĩ. tantã multitudinẽ
scõꝵ qui sunt testes
fidei. qui ut nules ex¬
emplo sui mestu tri¬
bulationũ nos refri¬
gerant. ⁊ doctrims
ꝯpluunt impositam
nob meremplũ fider ⁊
operũ. deponentes priꝰ
om̃e pondus. pecc̃oꝵ
circũstans nos .i. pẽc
catũ qd̾ circũstat. ⁊
iminec nob̾. ⁊ si nõ

Expanded text:
hanc causam, sicut et tantam nubem testium, id est tantam multitudinem sanctorum, qui sunt testes fidei, qui ut nubes exemplo suo in aestu tribulationum nos refrigerant, et doctrinis compluunt. Impositam, nobis in exemplum fidei et operum. Deponentes prius omne pondus peccatorum circumstans nos, id est peccatum quod circumstat et imminet nobis, et si no
Abbreviated transcription (Latin):
gni habitare int̾ eos
seqͦr. In solitudinib
errantes. ut matha¬
tias ⁊ sequaces eius. ⁊
Añ eũ helyas.⁊ filii ꝓ¬
phetaꝵ sub iez abeł
⁊ imõtib ⁊ in spelũ¬
t̾is ⁊ incauerniis terre.
Distingue. Spelunce
⁊ si singulas. deo pro
uidente ñ cõsũmarent᷑¬

Expanded text:
gni habitare inter eos. In solitudinibus errantes, ut Mathathias, et sequaces ejus: et ante eum, Elias et filii prophetarum sub Jesabel. Et in montibus, et in speluncis, et in cavernis terrae. Distingue: Speluncaeetsi singulas, Deo aliquid pro ovidente, ut non consummarent
Abbreviated transcription (Latin):
nos .i. renunciantes
pecc̃is. q̃ undiq curũ¬
succincti. atq expedi
Aspiciamus ĩ actorẽ
fidei. inp̾senti. ⁊ mih̾m¬

Expanded text:
st renuntiantes peccatis quae undique circumsuccincti atque expeditaspicientes in auctorem fidei in praesenti, et i
Abbreviated transcription (Latin):
b caprinis. ut helyas
⁊ alii. scq̃r egentes. ne¬
cessariis. angustiati
Dignus nõ ẽ mundꝰ.
.l. amatorez mundi¬

Expanded text:
 caprinis, ut Elias, et alii; egentes neessariis; angustiati dignus non erat mundus, id est amatores mundi
Abbreviated transcription (Latin):
tantam habẽ¬
tes impositã¬
nob̃ nubem
testium depo¬
nentes omne
pondus.⁊cir¬
cumstans noᷤ
pectatũ. ꝑ pa¬
cientiam cur¬
ramus adꝓpo¬
sitũ nob̃ cer¬
entes inactorẽ
fidei. ⁊ cõsum

Expanded text:
tantam habentes impositam nubem testium, deponentes omne pondus, et circumstans nos peccatum, per patientiam curramus ad propositum nobis cerentes in auctorem f
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia. ne de ttirenis diuitiis quisqmͣ extolle¬
ret᷑. noluit ret ab hõib fieri. qr hs̃litatio
uiam ostendebat miseris. Esuriuit qui om̃s
pascit. Sitiuit qui ẽ fons sitientiũ fatigatꝰ est
⁊ obsurduit. ꝑ qu̾ẽ mutꝰ locutus ẽ. ⁊ surdꝰ
audiuit. unictꝰ ẽ qui infirmitatũ uiicłã sol¬
uit. Mortuus ẽ qui morturũ suscitauit. Amor

Expanded text:
de terrenis divitiis quisquam extolleretur; noluit rex ab hominibus fieri, quia humilitatis viam ostendit miseris. Esuriit qui omnes pascit; sitivit qui est fons sitientium; fatigatus est  obsurduit, per quem mutus locutus est et surdus audivit; vinctus est qui infirmantium vincula solvit; mortuus e
Abbreviated transcription (Latin):
Salomon ait̃. Diuuitias ⁊ panpertates ne de¬
deris mͥi. ne repletꝰ mendax fiam. uł pauꝑ
rapiã. ⁊ ꝑiurem nom̃ dei. stlulti eni parãt
altitudine multi necc̃itate. ct hoc ꝓponit᷑ aha
inysala quinolebat pet̾e a dño signum. n
ĩ asto. neq inꝑfundo remediũ de xp̃o. qui ñ
elatꝰ fuit potestate. qui equalis erat patri.
nͭ turbatus deiectione mortis. qd̾ ẽ signum ĩ
alto. ⁊ iuꝓfundo. ne ille uł regia potestate
extofłetur. uł erumpna t᷑baret᷑. sic̃ tũc erat
qui fuerũt magi pharaonis nicħ ĩqmͣ istoꝵ
pot̾it nos seꝑare acari. dei. qͣ eũ diligimꝰ. qr
om̃ib melior d̾s ẽ. Si ergo nulla res ab eiꝰ

Expanded text:
Salomon ait: Divitias et paupertates ne dederis mihi, ne repletus mendax fiam, vel pauper rapiam, et perjurem nomen Dei . Multi enim peccant altitudine, multi necessitate. Contra hoc proponitur Achas in Isaia, qui nolebat petere a Domino signum, neque in alto, neque in profundo , remedium de Christo qui neque elatus fuit de potestate qua aequalis erat Patri, nec turbatus dejectione mortis: quod est signum in alto, et in profundo, ne ille, vel regia potestate extolleretur, vel aerumna turbaretur, sicut tunc erat qui fuerant magi Pharaonis. Nil inquam istorum, poterit nos separare a charitate Dei, qua eum diligimus, quia omnibus melior est. Si ergo null
Abbreviated transcription (Latin):
sarre de alia uxore
seos ignorãtes pu¬
tant solos duos fi¬
lios hũisse habrahã
s hos solos cõmemo¬
singula exequitur
ninuens aliquid
egregiũ in hus p̃fi¬
gurari. It attende
brabã natꝰ est. sed diu̾sa operatbe. qr deha
braham qui de ancilla. scd̾ carnus naturã
natuse̾. qr iuuencula de sene solet ꝯcipere.
ꝯsuetudo naturã. illũ u̾o ded̾. ꝓmissio:. sig¬
nificans gr̃am. Ibi humanꝰ nsus ostendr
smael. sic̃ nasꝯtur hõies ꝑmixtione utriꝰ

Expanded text:
Sarae, de alia uxore, seos ignorantes, putant solos duos filios habuisse Abraham. Sed hos solos commemosingula exsequitur, innuens aliquid egregium in his praefigurari. Item attende am natus est, sed diversa operatione, quia qui de ancilla secundum carnis naturam natus est, quia juvencula de sene solet concipere. consuetudo naturam, illum vero dedit promissio, significans gratiam. Ibi humanus usus ostenditur, Ismael sicut nascuntur homines permistione u
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ dñt. qui legem
p̃dicant. exquo cã¬
tudine. accipiendo
dei. ⁊ spei ⁊ oꝑm in
quib fideleg ꝯuĩcti
sunt ⁊ similes. submmnistratũ ẽ ⁊ ꝯstiuctũ:
distingue ⁊ redde singła singuł. ꝯstructũ in

Expanded text:
dicunt qui legem praedicant. Ex quo, catudine accipiendo,dei, spei et operum, in quibus fideles conjuncti sunt, et similes, subministratum est, et constructum. Distingue, et redde singula singulis. Constructum in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hũilitatẽ religio¬
nis. ⁊ ħ sunt quib
possũt hõĩes sedu¬
facit: est ambula̾s
sensualitas capit
Uñ erubescend̾ eẽtꝰ

Expanded text:
et humilitatem religionis. Et haec sunt quibus possunt homines facifacit, est ambulans sensualitas capit. Unde erubescendum esset,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uidit. uł in augm̃tũ dei dicit. qr q̃i augetur
d̾s hõib ab errore redeuntib. sic̾ minuebat᷑
deserentib. qui enĩ ꝑ errorẽ deseruerant dm̃.
minuebant copias diuitiaꝵ eiꝰ. negando se eẽ
eiꝰ. Cũ u̾oredeunt increm̃tum faciũt. deo qr
tenus monuit stan

Expanded text:
us Vel, in augmentum Dei dicit, quia quasi augetur Deus, hominibus ab errore redeuntibus, sicut minuebatur deserentibus. Qui enim per errorem deseruerant Deum, minuebant copias divitiarum ejus negando se esse ejus. Cum vero redeunt, incrementum faciunt Deo, quia tenus monuit stan
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ne uid̾entur corresti
ro aĩo. S existimãtes
sesuscitare p̾ssuram
mantes hoc. ut siqͥs
dep̃dicatione eos accu¬
set mine anstorem el
un dcẽt. astũcia gͦ si¬
mulatõis isti xp̃m an¬
nuntiabant. ut possẽt
seditões excitare apło
qͣiͣ auctori. qui multos
ꝯg̾gauerat suo colle¬

Expanded text:
ecti, ro animo, sed existimantes suscitare pressuram mantes hoc, ut si quis de praedicatione eos accuset in me auctorem ejus vindicent. Astutia ergo simulationis isti Christum annuntiabant, ut possent seditiones excitare Apostolo, quasi auctori, qui multos aggregaverat suo colle
Abbreviated transcription (Latin):
uero aĩo ut boni faci
uenitatem quippe annũ¬
loꝵ annũciabant ħntes in linguã u̾itatẽ
S non inpectore castitatẽ. qui sunt utiles eis
quos iustruit dñs. Uñ ait q̃ dñt facite. oꝑa

Expanded text:
ero animo ut boni faciuVeritatem quippe annunlorum annuntiabant, habentes in lingua veritatem, sed non in pectore castitatem, qui sunt utiles eis quos instruit Dominus. Unde ait: Quae dicunt facite, qua
Abbreviated transcription (Latin):
recidamus inhac ui¬
ta. nc̃ enĩ ẽ tempus¬
in auxilio¬
donoꝵ. cũ post bap̃m¬
peccantes per gr̃am m
uenire pnĩam possũt.
cũ aũt talamus fu̾it cdansus. cũ intrau̾it rex
uid̾e discumbentes cũ ad sinũ prĩarche ue

Expanded text:
recidamus in hac vita. Nunc enim tempus auxilidonorum, cum post bappeccantes per gratiam invenire poenitentiam possunt. Cum autem thalamus fuerit clausus, cum intraverit rex videre recumbentes, c
Abbreviated transcription (Latin):
ita. Qui enĩ. ut ałit̾ accipiat᷑ lingua. ⁊ fiat
distiñctio int̾ sp̃m ⁊ m̾tem. qr enĩ in lĩgua
.i.inmenbro illo corporis. qd̾ monemꝰ more
cum lingua loquimur si gna reꝵ dantur
ñ resip̃e ꝓteruntur.Ideo transiato u̾bo. lĩ¬
guam hic dicit ꝓlationẽ. ubi sũt signifi¬
tationes. uł ut ymagines rex. que ut in¬
telligantur indigent if̃te .i. intellectu m̃tis¬

Expanded text:
ita: Qui enim, ut aliter accipiatur lingua, et fiat distinctio inter spiritum et mentem, quia enim in lingua, id est in membro illo corporis quod movemus, in ore cum loquimur, signa rerum dantur, non res ipsae proferuntur. Ideo translato verbo linguam hic dicit prolationem, ubi sunt significationes velut imagines rerum, quae ut intelligantur indigent mente
Abbreviated transcription (Latin):
ago ⁊c̃. Hic gr̃as ag̾
de doms eoꝵ. qui boni
erant int̾ eos. In ilła .i.
plebe alii erant boni
qui digni erant lau

Expanded text:
ago, etc. Hic gratias agit de donis illorum qui boni erant inter eos. In illa enim plebe alii erant boni qui digni erant laud
Abbreviated transcription (Latin):
qui eũ diligunt. qui
sident. qui illũ colunt
quib subuenit. qui
ab illo alien sunt:
dona dei q̃ data sunt

Expanded text:
qui eum diligunt, qui ent, qui illum possident, quibus subvenit, qui ab illo alieni non a Dei, quae data est
Abbreviated transcription (Latin):
trib dc̃a sunt in de¬
serco uñ patet ñ det̾¬
ra ꝓmissionis agi q̃
iam dudum ħebat᷑
ẽ alia requies. dequa
minat diẽ. qͣmidam
dicendo hodie. Sic̃ iã
dicendo diẽ quẽdã
⁊ hodie agit de t̾ciare
diẽ intrationis. qm̃¬

Expanded text:
tribus dicta sunt in deserto. Unde patet non de terra promissionis agi, quae jam dudum habebatur. est alia requies de qua minat diem quamdam dicendo hodie sicut jam dicendo, diem quamdam et hodie, agit de tertia rediem intrationis.
Abbreviated transcription (Latin):
mñ ergo suꝑ¬
est quosdam
introire in il¬
lam. ⁊ hii qͥbꝰ
tum est nõ
introierunt
ꝓpter in credu¬
litatẽ iterũ
terminat di¬
em quendaᷤ
hodie in da¬
uid dicendo

Expanded text:
m ergo superest quosdam introire in illam et hii quibus tum est non introierunt propter incredulitatem iterum terminat diem quendam hodie in David dicendo
Abbreviated transcription (Latin):
daici ppłi. ⁊ gentił
ad bonã uitã agẽ¬
dam hortat᷑. huc¬
usq enĩ ne alt̾ ad¬
ret monuit hic ẽ
morał admonitio
qͣ monet. ut alt̃
alt̾ius utilitate la¬
boret. qiͣ dicat. qr
inip̃o sunt oĩa. Ita¬

Expanded text:
daici populi et gentilis ad bonam vitam agendam hortatur. Hucusque enim ne alter adret monuit. Hinc moralis admonitio, qua monet ut alter de alterius utilitate laboret, quasi dicat: Quia in ipso sunt omnia. Ita
Abbreviated transcription (Latin):
dalũ c̾cis. ñ irasꝯtur uidei de cruce. si assero
cͥntũcisionẽ iustificare. scaͣndalũ erat uide¬
is p̃dicatio crucis. qr sabb̃m. ⁊ cirtũcisionẽ
euacuabat. Si u̾o admitt̃et cirtũcisionem:
ñ eẽt eis scandalũ. ⁊ pacifici eẽnt ei. U tmã
tinam et¬
abscidantur

Expanded text:
dalum crucis, non irascuntur Judaei de cruce, si assero circumcisionem justificare. Scandalum erat Judaeis praedicatio crucis, quia sabbatum et circumcisionem evacuabat. Si vero admitteret circumcisionem, non esset eis scandalum, et pacifici essent. VERS. 12.-- Utinam abscindantur
Abbreviated transcription (Latin):
addit᷑. benignitatẽ¬
aĩ. ad benefaciend̾
ꝑati. ⁊ hũilitatẽ ut
destiam. ut ĩ om̃ib¬
mod̾ seruetis ⁊ paci
entiã. ĩ adu̾sis tole¬
randis supportates ĩ¬
uicẽ ut alt̾ alt̾ius
tes uob̾m ip̃is. si qͥs

Expanded text:
additur, benignitatei ad benefaciendum parati, et humilitatem, ut destiam, ut in ommodum servetis, et entiam in adversis tolerandis, supportantes  ut alter alterius tes vobismetipsis, si quis
Abbreviated transcription (Latin):
nulla ꝓmissio fc̃a erat. Impleta ẽ gͦ ñitas d̾i
sione ad applicans se ad lapidẽ angłarẽ. s il¬
le lapisangulũ ñ fac̾et. nͥ ĩ seꝑitẽ aliũ susci¬
ꝑet. Illeitaq paries tã qmͣ ꝓpͥe ꝑtinet adu̾itatẽ
ille u̾o alius admĩam. Unde subdit.¬

Expanded text:
nulla promissio facta erat. Impleta ergo est veritas Dei sione applicans se ad lapidem angularem, sed ille lapis angulum non faceret, nisi in se parietem alium susciperet. Ille itaque paries, tanquam pertinet ad veritatem; ille vero alius ad misericordiam. Unde subdit
Abbreviated transcription (Latin):
uant᷑ ad legendũ
q̃ st̃ elem̾ta exordii¬
sermonũ dei. exordi¬
um sermonim dei¬
ẽ simplex doctrma .i.
mili sermone. nõ eciã solido cibo. qui ꝯfitmet
tor .i. doctrina que est dearchanis dei. Oĩs¬

Expanded text:
antur ad legendum, quae sunt elementa exordsermonum Dei. Exordium sermonum Deisimplex doctrina, id est  id est humili sermone, non etiam solido cibo, qui consumat doctrina quae deest arc
Abbreviated transcription (Latin):
malo. Etce ħ ostendit quis sit
lo. qd̾ ꝑfestoꝵ est. qui hñt sensus excitatos.
Qui aũ iualida ⁊ ex̾citata m̃te hoc ñ posst̃
ꝓfecto nisi quodam fi dei lacte teneantur. ut
⁊ inuisibilia q̃ nõ uidẽt. ⁊ intelligibilia q̃ ñ¬
dũ intelligi credãt. facile aduanas ⁊ sacͥle

Expanded text:
malo. Ecce hic ostendit quid sit lo; quod perfectorum est, qui habent sensus exercitatos. Qui autem invalida et inexercitata mente hoc non possunt perfecto nisi fidei quodam lacte teneantur, ut et invisibilia quae non vident et intelligibilia quae nondum intelligunt, credant, facile ad vanas
Abbreviated transcription (Latin):
Ierfectorũ
⁊ opere. ẽ solidꝰ cib¬
cequo alibi aitiSa¬
pientiã loquit᷑ int̾¬
hic intelligi ulit¬
declarat subdens. s.
.a. intelloctꝰ. ñ modo
nat᷑alit̾ acutos. s ⁊̃¬
ne exercitatos

Expanded text:
perfectorum opere est solidus cibe quo alibi ait: Sapientiam loquimur inthic intelligi vdeclarat subdens, scilicet est intellectus, non modo naturaliter acutos, sed etiam exercitato
Abbreviated transcription (Latin):
credit. ũm ⁊̃ ex̾citatis inext̾iorib aĩ sensi¬
b intelligit. ꝑcipit. nouit. ñ ẽ iã metuend̾
ne seducat᷑ ab eis. qui malũ putando eẽ sub¬
stantiam. qm̃ ñ fecit d̾s. nutabilẽ subam
faciunt ip̃m dm̃i. sic̃ manichei. uł si q̃ alie
pestes. ita desipiunt. Qya pp̃. Surit̾ eis¬

Expanded text:
m exercitatis interioribus animi sensibus intelligit, percipit, novit; non est jam metuendum ne seducatur ab eis qui malum putando esse substantiam quam non fecit Deus, mutabilem substantiam faciunt ipsum Deum, sicut Manichaei, vel si quae aliae pestes ita desipiunt. 5. Se
Abbreviated transcription (Latin):
mbram enĩ
habens lex bo¬
noꝵ futuroꝵ
maginem
rerum per sĩ¬
gules annos
hisdem ip̃is
hostiis quas
offerunt in¬
desinenter
Num quam
potest accedẽ¬
tes perfectos
uin cessassẽt
offerri i deo ꝙ
nullam hr̃ent
ultra consci

Expanded text:
mbram enim habens lex bonorum futurorum maginem rerum per singulos annos hisdem ipsis hostiis quas offerunt indesinenter numquam potest accedentes perfectos non cessassent offerri ideo quod nullam haberent ultra consci
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ facere ꝑfectos
mitutib ⁊ beatos
sent. ille hostie ofͥ¬
ferri. I deoutiq ꝙ
cultores semel .i. ꝑfcẽ¬

Expanded text:
potest facere perfectos virtutibus, et beatos sent illae hostiae offerri. Ideo utique quod cultores semel, id e
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ eoꝵ bonoꝵ
q̃ futura t̾rant. ñ
ip̃am ymaginem
reꝵ. q̃ melius ex¬
primit rem. quã
u̾itatem. ut ipic¬
tura usqͦ ponat qͥs
colores. umbra q̃¬
uł subtractio enĩ ẽ¬
umbra q̃dam non
ymago.cũ u̾o flo¬
resip̃os celoꝵ quis

Expanded text:
litudinem eorum bonorum quae futura erant, non ipsam imaginem rerum, quae melius exprimit rem quam veritatem, ut in pictura usquequo ponat quis colores, umbra qu subtractio enim umbra quaedam non imago, cum vero flores ipsos colorum quis
Abbreviated transcription (Latin):
b semel oblatꝰ. ⁊ nõ
ẽ opus ꝑsingłas ge¬
ñationes it̾ari. qd̾ si
is ñ suffic̾et. nec an¬
tiquis qui similiter
erant redim̃di. qd̾
rat qͥmadinod̾ põti¬

Expanded text:
 semel oblatus, et non est opus per singulas generationes iterari. Quod si his non sufficeret, neque antiquis qui similiter erant redimendi quodrat, quemadmodum ponti
Abbreviated transcription (Latin):
in nob̾. qr de nulla¬
alia hostia face po¬
.i. multima etate se¬
culi. inqua st̃ om̾ia
imꝑfecta ⁊ deo nõ
opns fuit. ut inciꝑet¬
pati ab origine m̃di
Et quẽadmod̾. Item
ꝑ ħ ꝓbatur ꝙ nõ nisi
semel pati debuit¬
qr lex nat᷑e hoc hõibꝰ¬

Expanded text:
in nobis: quod nullalia hostia facere poin ultima aetate culi, in qua sunt omnia perfecta, et ideo non opus fuit ut incipepati ab origine mundi. Et quemadmodum. Item c probatur quod nisi semel pati debuiia lex naturae hoc omnib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓexemplari .i. templo qd̾ ibi erat ẽ hic celũ
Differt ĩ magnꝰ sacdos qui assistit uultui d̾ĩ
semꝑ uiuens ad int̾pelland̾ ꝓ nob̾. Ibi sepe
offerebat. h ic seꝑiel. ibi sanguine in alieno
endo ab orignie mũdi. qr utiq ñ fuit opꝰ. qr

Expanded text:
hic coelum. Differt etiam magnus sacerdos quia consistit vultui Dei semper vivus ad interpellandum pro nobis. Ibi saepe offerebat, hic semel, ibi in sanguine alieno, endo, ab origine mundi, quod utique non fuit opus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
eadem neccctate ⁊ iu¬
renature oblatus ẽ¬
eẽt miserabilior oĩ¬
b hõĩb. Nõ est intesligendũ. qd̾ aliqua
pec̃a sui neccitate oblatus sit eciã semel. ĩ mo
sola uoluntate. u̾mut homo semł mortiuis.
necc̃tate. ⁊ uitenate amplius ñ morit᷑. Sic ⁊
xp̃c eod̾ iure semel oblatus ñ potest amplius¬
amplius mori. s nec indigemus. qr illa una
oblatio sufficit exhaurienda pec̃c̃a. ñ dico oĩũ
tu ueniens adiuditiũ. aꝓparebit exspec. se m
cato .i. sine sumlitud mne carrus pecũi. s pociꝰ

Expanded text:
eadem necessitate et jure naturae, oblatus esesset miserabilior omnibus hominibus. Non est intelligendum, quod aliqua peccati sui necessitate oblatus sit, etiam semel imo sola voluntate. Verum ut homo semel moritur necessitate et jure naturae amplius non moritur, sic et Christus eodem jure semel oblatus non potest amplius mori, sed nec indigemus quia illa una oblatio sufficit, ad exhaurienda peccata. Non dico omnium, tu, veniens ad judicium apparebit exspectantibucato, scilicet sine similitudine carnis peccati, sed potius
Abbreviated transcription (Latin):
uilier. H ot aũ quod dc̃m¬
e. deuelandis capitib. ego precipio: obserua¬
ri. alit precepti utitut᷑ apl ut obtempent¬
ualde enĩ iniquũ ẽ¬
uelle sibi obtempe¬
rari ammorib. ⁊ nol¬

Expanded text:
ulier. Hoc autem, quod die velandis capitibus, ego praecipio observari, auctoritate praecepti utitur Apostolus, ut obtempeValde enim iniquum evelle sibi obtemperari a m
Abbreviated transcription (Latin):
tizatos ñ erroris eoꝵ s diuini muneris erat
hanc dei u̾itatẽ ininiquitate suoꝵ scismatũ
detinebant. ꝑ hanc gͦ u̾itatẽ qmͣ tenebant
ip̃oꝵ falsitateᷤ conunicit. u̾m̃ quippe bap̃m¬
hebant. ⁊ex cͥuiꝰ u̾itate ut corrigent falsitatẽ

Expanded text:
tizatos, non erroris eorum, sed divini muneris erat, hanc Dei veritatem in iniquitate suorum schismatum detinebant. Per hanc ergo veritatem quam tenebant, ipsorum falsitatem convincit. Verum, quippe bapebant, ex cuius ueritate ut istam corrigerent falsitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
tos ꝓhibuit. inqua¬
sunt᷑ p̃cepta carnalia:
nũc ut auiciis carnis
se ꝯtineant p̾cipit. et
ostend̾. qmͣ sufficiens¬
eam uincunt carnem

Expanded text:
eos prohibuit, in quasunt praecepta carnalia, nunc ut vitiis carnis contineant, praecipit, et ostendit quam sufficienseam vincunt carnem
Abbreviated transcription (Latin):
ris fidelib uoto demonstrat᷑. ectͤ q̃ inea re
qniͣ offert significat᷑. Sic̃ enĩ panis ex młtiꝰ
ꝯstat eccłia. qui creatoris su ꝑticipatione
cipit. saqr̃ Et unicuiq. Sic̾ monuit. Ne
cepriori statu suꝑbi¬

Expanded text:
ris fidelibus voto demonstratur Ecclesiae, quae in ea re quam offert significatur. Sicut enim panis ex multis ia, qui Creatoris sui participatione aecipit. Et unicuique. Sicut monuit ne de priori statu su
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ reb q̃ possũt bono aĩo fĩ. ⁊ ñ bono uole¬
bant illi. cũ hoĩe eẽnt ferre sn̾iam ĩ eccul¬
ta cordis. dequib solꝰ d̾s iudicat. uñ dr. No¬
lite añ tempꝰ uidicare. Sũt gͦ q̃ dam fr̃a me¬
dia q̃ ignoramꝰ qͦ aĩo fiant. qr bono. ⁊ iualo
fĩ possunt. dequib tem̾ariũ ẽ iudicare. ut inaxͤ

Expanded text:
enim rebus quae possunt bono animo fieri, et non bono, volebant illi, cum homines essent, ferre sententiam in occulta cordis, de quibus solus Deus judicat. Unde dicitur: Nolite ante tempus judicare . Sunt ergo quaedam media facta, quae ignoramus quo animo fiant, quia et bono et malo fieri poss
Abbreviated transcription (Latin):
licitudinem
prouob̾ ĩcor¬
hortationem
quidem sus¬
cepit. Sed
cum sollicici¬
or eẽt sua uo¬
luntate pro¬
fectus ẽ ad
uos. Misi¬
mus ⁊̃ cum
illo fratrem
cuiuis laus
est in euuã¬
gelio ꝑ om̃s
eccłias. non
solum autẽ
s ⁊ ordinat᷑¬
est ab eccłiisᷤ
comes pere¬
grinatiomiꝰ
nr̃e inhanc

Expanded text:
ollicitudinem pro uobis in corhortationem quidem suscepit, sed cum sollicitior esset, sua uoluntate profectus est ad uos. misimus autem cum illo fratrem, cuius laus est in euangelio per omnes ecclesias — non solum autem, sed et ordinatus ab ecclesiis comes peregrinationis nostrae in hac
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuidemus enĩ. ut oꝑa nr̃a hona sint. nõ solũ
corã deo. s. ut deo placeant. s ĩ corã hõib.
u̾t ⁊̃ hominib bona uideantur. Corã deo p̃¬
uidet apłs bona dũ facit cuta minist̾ium
scõꝵ qd d̾s iubet coram hominib. p̾uidet
lona dum bonos mittit. Ad hec opus exhor¬
tand̾. qui ꝓbitate sua eos ꝓuocent ad dan
cad̾et. Nota qd recte apłs ait. seꝓuidere

Expanded text:
ra bona sint, non solum coram Deo, scilicet ut Deo placeant, sed et coram hominibus, ut etiam hominibus bona videantur. Coram Deo providet Apostolus bona, dum facit circa ministerium sanctorum quod Deus jubet; coram hominibus providet bona, dum bonos mittit ad hoc opus exhortandum, qui probitate sua eos provocent ad dandcaderet. Nota quod recte Apostolus ait se providere
Abbreviated transcription (Latin):
au destinatus sũ ⁊
misimus. deuitan¬
tes. hoc nequis ĩ hac
plenitudine. largiti¬
uitupet nos. dicens¬
noᷤ fraudare. uł ue

Expanded text:
cui destinatus sum. Dmisimus, devitantes hoc, ne quis in hac plenitudine, largitivituperet nos, dicensnos fraudare. Vel, ne
Abbreviated transcription (Latin):
qr aliquos scõs hetis qͣ
iudicabunt. Indigni
quicũ eẽnt creati digͥ
lapsi sũt: cũ isti fragi¬
les stenti ⁊ i deo ⁊̃ angłi
iudicabunt᷑. qr ĩpug¬
nantes sc̃os uicti sũt
ab eis ¶Et nesçitis
culi. Secularia gͥ
⁊ c̃. Si c̃ iam̃ rep̾hendit
eos. qui cãs agebant ap̃
infideles contemptis
fidelib. ita nc̃ rep̾hen¬
Dit eos. qd̾ ꝯtemptibi¬
sũt. S potius ẽ donãd̾¬

Expanded text:
quia aliquos sanctos habetis qui judicabunt, indigni qui cum essent creati digni, lapsi sunt, cum isti fragiles stent, et ideo etiam angeli judicabuntur, quia impugnantes sanctos, victi sunt ab eis. Et nescitis vculi? Saecularia igitur, etc. Sicut jam reprehendit eos, qui causas agebant apud infideles, contemptis fidelibus, ita nunc reprehendit eos quod contemptibisunt, sed potius est cond
Abbreviated transcription (Latin):
mini. udet aliquis¬
⁊c̃. O ccasione huiꝰ iu¬
dicii. dequo supͣ tracta¬
uit. incipit agere de
stultos iudices institu¬
ebant. ⁊ litigabant.⁊
fraudabant ⁊ alia himͦi
qĩ. dicat dixi qd̃ debetis
indicare dehis qui intꝰ
sũt. ⁊ cũ hoc debeatis. as¬

Expanded text:
udet aliquis. Occasione hujus judicii de quo supra tractavit, incipit agere de stultos judices instituebant, et litigabant, fraudabant, et alia hujusmodi. Quasi dicat: Dixi quod debetis judicare de his qui intus sunt, et cum hoc debeatis, a
Abbreviated transcription (Latin):
ñ impero. s memoro ut
uereꝯdemin. ⁊ debetis e
ens qui possit uidicare
ĩta necc̃e sit. ut stultos
statuatis uidices ⁊ hĩi
tñ pociꝰ statuendi sũt
ꝙͣ ad infideles uidices
tat᷑. si desunt sapiẽtos

Expanded text:
n impero, sed memoro, ut verecundemini, et debetis erens, qui possit judicare ita necesse sit ut stultos statuatis judices. Et hi tamen potius statuendi sunt, quam ad infideles judices catur, si desunt sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quia nurũ est
deletitia confug̾e
ad exitia cũ paula¬
tim ꝓficiendũ sit
tranfferuntur ostẽ¬
Uit subdens ab eo.
qui uos. adu̾sos

Expanded text:
quia mirum est laetitia confugere ad exitia, cum paulaproficiendum sit. transferuntur, ostendit subdens: Ab eo qui vos aversos
Abbreviated transcription (Latin):
sierunt ad legem
latio d̾i. congrue
ex ip̃o nomine huiꝰ¬
rep̃hensionis occ̃onẽ
sumt .q. cum hec
instructi fuistis. ꝙ¬

Expanded text:
sierunt ad legem. latio dicitur, congrue ex ipso nomine rehensionis occasionem sumit. Et cum haec instructi
Abbreviated transcription (Latin):
git. Meliꝰ ẽ .ni. nube:
qm uri .i. ardere libi¬
ome uri enĩ ẽ desideri
bonũ sit ur̃i. ⁊ nubere
melius. s ꝯsuetudinẽ
locutionis ẽ secutus.

Expanded text:
git: Melius est enim nubere quam uri, id est ardere libidine. Uri enim est desideriibonum sit uri, et nubere melius, sed consuetudinem locutionis est secutus.
Abbreviated transcription (Latin):
tãtes tͥ canticũ nonũ.
⁊ cũ letiçia te laudan¬
tes. Et it̾m ysaias
dic̃ letamini. ogeͣtes.
q̃r assũpte estis. ut sitis
unũ oiule cũplebe esꝰ.
estis. Et itm dd̾ dicit.

Expanded text:
tantes tibi canticum novum, et cum laetitia te laudantes. Et iterum Isaias dicit: Laetamini, o gentes, quia assumptae estis, ut sitis unum ovile, cum plebe ejus, id estis. Et iterum David dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
magnificate eũ. qͥ au¬
xit nũm plebis sue gẽ¬
tib adiectis. Et Rusĩ
qͥui ⁊ ysai dẽs ẽ. frat ra¬
dix. dd̾ arbor fuit qui ꝑ
erit radix. ⁊ exhac ra¬
dice erit ille qͥ exurget
Amorte reg̾e getes. ꝑ
fide ⁊ oꝑa bona.⁊ iõ gs̃¬

Expanded text:
ate eum, qui auxit numerum plebis suae gentibus adjectis. Et rursus qui et Esai dictus est, erit radix. David arbor fuit, quae erit radix, et ex hac radice erit ille qui exsurget a morte regere gentes, per fidem et opera bona. Et
Abbreviated transcription (Latin):
cessaria ad unitatẽ
corpis. qm̃ fac̾ carz¬
tas ⁊ dehiis om̃ib
grati estote deo do¬
çentes ⁊ uõs ⁊ alios
que ignoratis. ꝑuos
⁊ ꝯmonẽtes uosm¬
ĩ p̃os. de scitis. ut doc¬
trina fiat illis qui
nescuit. ⁊ cõmonitõ
illis. qui sciũt. sipigͥ
sunt docentes dico ⁊
ꝯmonentes. dehus
hymnis. qͣm delau¬
dib dei agunt. et
canticis sp̃ualib q̃
qͥui sunt de et̃no bo¬
no. i hiis docti ⁊ cõ¬
moniti estote cantã¬

Expanded text:
cessaria est ad unitatem corporis quam facit charitas. Et de his omnibus grati estote Deo docentes, et vos et alios quem ignoratis per vos. Et commonentes vosmetipsos de scitis, ut doctrina fiat illis qui nesciunt, et commonitio illis qui sciunt, sed pigri sunt. Docentes, dico, et commonentes de his hymnis, qui de laudibus Dei agunt, et canticis spiritualibus, qui sunt de aeterno bono, et his docti et commoniti, estote cantan
Abbreviated transcription (Latin):
q suo uentri. aliis enĩ
adulant᷑ ⁊ aliis detra¬
hunt. ut possĩt sinim
uentrẽ ĩplere ⁊ ꝑ dulces
sermones ⁊ benedc̃oes.
seclucũt corda innocẽ¬

Expanded text:
 suo ventri. Aliis enim adulantur, et aliis detrahunt ut possint suum ventrem implere. Et per dulces sermones et benedictiones seducunt corda innocen
Abbreviated transcription (Latin):
in .o .l. qr estis incã¬
pite mũdi. ⁊ sic erem¬
plo ur̃o iam possẽt
alii corrũpi. uł rogo
loco. ubiq enĩ notũ
ẽ. qr leuit̾ obeclistis
Uñ subdit. Gaudeo gͥ¬
uos sitis sapietes
nbono disccinendo
⁊ sitis sĩplices ĩmalo.
.i. sine aliqua ꝑte na¬

Expanded text:
i loco, quia estis in capite mundi, et sic exemplo vestro jam possunt alii corrumpi. Vel, rogloco; ubique enim notum est, quia leviter obedisti, Unde subdit: Gaudeo igut vos sitis, sapientes in bono, discernendo, et sitis simplices in malo, id est sine aliqua parte ma
Abbreviated transcription (Latin):
.l. dampnationem.
nõ tibi. Secure ergõ
tola malũ bonus¬
ut uenias ad p̾mia
bonoꝵ. Non te pot̾¬
inquinare malus.
Nam iuidas cũ petro
ꝯu̾sari potuit s eũ
comquitare nõ ua¬

Expanded text:
amnationem, non tibi. Secure ergo tolera malum bonut venias ad praemia bonorum: non potinquinare malus. Nam et Judas cum Petro versari potuit, sed eum inquinare non va
Abbreviated transcription (Latin):
cib. sic̃ manna fastidium. Idco apłs ccͣ eos
cũ dominꝰ dicat. Qui manducat me ip̃e ui¬
uet. pp̃ me. ad qd̾ dñis duos eẽ modos mãdu¬
candi. imũ ssam sacram̃talem. quo mandu¬
cant tam mali qm boni. alt̾m u̾o sp̃ualem
quo soli boni manducant. scd̾ illud. Quid est
xp̃m mandricarei ñ hoc solum est insacram̃ito
se malientẽ. Sp̃ualit̾ enĩmanducat. qui ĩu¬
manet. Nãm qui discordat a xp̃o. nec carnẽ
at. de hac sp̃uali manducatõe ait augͥ. ut quid
paras dentẽ ⁊ uentrẽ: crede ⁊ manducasti:
Ideo int̃ uos. ⁊c̃. ħ¬
ymaginem iuditiiꝰ

Expanded text:
 iste cibus, sicut nec manna fastidium. Ideo Apos iste cibus, sicut nec manna fastidium. Ideo Aposcum Dominus dicat: Qui manducat me, ipse vivet propter me . Ad quod dicimus duos esse modos manducandi, unum sacramentalem quo manducant tam mali quam boni, alterum spiritualem quo soli boni manducant, secundum illud: Quid est Christum manducare? Non est hoc solum in sacramento se manentem. Spiritualiter enim manducat, qui in umanet. Nam qui discordat a Christo, nec carnem at. De hac spiritali manducatione ait Augustinus: Utquid paras dentem et ventrem? crede et manducasti. Ideo inter vos, etc. imaginem judicii