comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ueretur. cilitio semꝑ interius inhe¬
rente. Spacium uero lectuli sui
trabecule dolatiles ambiebant. in¬
impressione densati. inconfecti so¬
li duriciam p̾ferebant. Otratũ om¬
ne subiecto cilitio. et suꝑposito uno
tantum sacculo fuit. Capud ab
humeris ꝑ ceruicis confiniũ nul¬
la subleuauit adiectio. Ita pronus.
prostrata ꝑ terram menbra damp¬
nauerat. Noctib nunqͣm uestitũ.
raro cingulum: raro calciamenta
detraxit. Redimitus loro semper. ⁊
capsula sc̃oꝵ reliquias continente.
Iugis gemitus. oratio ꝑseuerans.
Longum enim tempus sompnũ
capere inter tormerta ñ poterat.
hospitalitatẽ peculiari obseruati¬
one seruauit. omnib enĩ sine ulla
exceptione ꝑsone domum p̾buit.
et conuiuium ieiunus pastor ex¬
hibuit. Pedes omnib manib su¬
is lauit. dñice institutionis mini¬
ster ⁊ custos. Territorium sane au¬
gustidunense dum preterit. adue-¬
nienti multitudo indiscrete etatis

Expanded text:
veretur, cilicio semper interius inhaeveretur, cilicio semper interius inhaerente. Spatium vero lectuli sui trabiculae dolatiles ambiebant, ininpressione densati, inconfecti soll duritiam praeferebaut. Stratum omne subiecto cilicio et superposito uno tantum sagulo fuit; caput ab humeris per cervicis confinium nulla sublevavit adiectio. Ita pronus prostrata per terram membra damnaverat. Noctibus numquam vestitum, raro cingulum, raro calciamenta detraxit, redimitus loro semper et capsula sanctorum reliquias continente. Iugis gemitus, oratio perseverans; longum enim tempus somnum capere inter tormenta non poterat.Hospitalitatem peculiari observatione servavit; omnibus enim sine ulla exceptione personae domum praebuit et convivium ieiunus pastor exhibuit. Pedes omnibus manibus suis lavit, dominicae institutionis minister et custos. gustudunense dum praeterit, advenienti multitudo indiscretae aetatis
Abbreviated transcription (Latin):
ficeret. qua hostilitate ium sibi
quutor induerit. Breuiter iuxta
ueri fidem uniuersa perstringam.
Ex ea uero die qua sacerdotii sũp¬
sit exordium usq ad terminum
uite.tanta abstinatione ⁊ tabe
corporis animam suam pauit: ut
nunqͣm panẽ frumenti. ñ uinum
ñ acetum. ñ oleum ñ legumen:
nunqͣm uel salem ad usum con¬
diendi saporis acreperit. Sane die
resurrectionis uel natiuitatis dñice.
potiones singule sumebantur. In
quib ita uini sapor aquis nimiis
diluebatur. ut aceti austeritas solet
largis ꝑmixtionib temperari. In
refectionib primum cinerem pre¬
libauit. deinde panem orcleaceũ
sumpsit: quem tamen ip̃e excussit
et moluit. Et cum hic cib grauior
interlum tamen in ebdomada me¬
dia. plerumq die septimo ponebat᷑.
Indumentum cuculla et tunica. ĩ¬
discretis fuere temporib. Nam neꝙ
hieme accessit adiectio. neq estate le¬
uamen admissum est. Quod utrũ¬
q tamdiu usui fuit. nisi forte do¬
nauuĩest: donec altritione nimia sol¬

Expanded text:
potest, qua hostilitate vim sibi cutor induerit. Breviter iuxta veri fidem universa perstringam. Ex ea die, qua sacerdotii sumpsit exordium, usque ad terminum vitae tanta obstinatione tabe corporis animam suam pavit, ut numquam panem frumenti, non vinum, non acetum, non oleum, non legumen, numquam vel salis ad usum condiendi saporis acceperit. Sane die resurrectionis vel nativitatis dominicae potiones singulae sumebantur, in quibus ita vini sapor aquis nimiis delebatur, ut aceti austeritas solet largis permixtionibus temperari. In refectionibus primum cinerem praelibavit, deinde panem ordeaceum sumpsit, quem tamen ipse excussit et moluit. Et cum hic cibus gravior interdum tamen in ebdomada media, plerumque die septimo ponebatur. 4. Indumentum cuculla et tunica indiscretis fuere temporibus. Nam neque hieme accessit adiectio, neque aestate levamen admissum est. Quod utrumque tam diu usui fuit, nisiforte donatum est, donec adtritione nimia sol
Abbreviated transcription (Latin):
fectus letus efficitur. ⁊ missa appa¬
ritione cum grancli strepitu: suis
eam tribunalib sisti precepit. Et pri¬
mum quidem blandis eam sermo¬
nib secretius prouocat. deinde terro¬
rib pulsat. S xp̃i uirgo nec blandi¬
mentis selucitur. nec terrore concu
am. parentes eius alloquitur. Et qͥa
erant nobiles ⁊ uim inferre ñ poterat.
titulum eis xp̃ianitatis opposuit. Cepit¬

Expanded text:
fectus laetus efficitur, et missa apparitione cum grandi strepitu, suis eam tribunalibus praecepit sisti. Et primo quidem blandis eam sermonibus secretius provocat, deinde terroribus pulsat. Sed virgo Christi nec blandimento seducitur, nec terrore concutam, parentes ejus alloquitur: et quia erant nobiles, et vim eis inferre non poterat, titulum eis christianitatis opposuit. Se
Abbreviated transcription (Latin):
ad locum cum sodalib suis inuenib
quasi insultaturus puelle. cũ quib
libidinis sue se posse credebat ludi-¬
pueros feruentes ⁊turpiter seuien¬
tes. cum nimia ueneratione ⁊ingen¬
ti acliniratione egressos cepit impu¬
denter arguere:atqꝑ uanos ⁊molles
ac miseros iudicare. Et irridens eos.
locum ubi uirgo orabat au dacter
ingressus est. ⁊ uidens tantũ lumen
cura eam ñ dedit honorem deo. s¬

Expanded text:
ad locum cum sodalibus suis juvenculis, ad locum cum sodalibus suis juvenculis, quasi insultaturus puellae, cum quibus libidinis suae se posse credebat ludipueros ferventes et turpiter saevientes, cum nimia autem veneratione et ingenti admiratione egressos coepit impotentes arguere, atque vanos et molles ac miseros judicare. Et irridens eos, locum in quo virgo adorabat, audacter ingressus est: et videns tantum lumen circa eam, non dedit honorem Deo: s
Abbreviated transcription (Latin):
ueste ad lauclem generis tui: aut ad
ignominiam natalium tuoꝵ eris pu-¬
blice abiectionis scortum. Tunc beata
agnes cum ingenti constantia di¬
xit. Si scires quis est deus m̃s. ñ tu
ista ex ore tuo proferres. Ad hec¬
insanus iudex iussit eam spoliari.
et nudam ad lupanar duci: sub uo-¬
ce preconaria dicentis. agnem sacrile¬
gam uirginem. diis blasphemiam in¬
Etatim autem ut spoliata est: crine
resoluto tantam densitatem capillis
eius gr̃a diuina concessit. ut melius
eoꝵ fimbriis uideretur qͣm uestib tec
ut circumclaret eam immenso lumi-¬
q se in orationem dño prostrauisset.
apparuit ante oculos eius stola can¬
didissima: ⁊ apprehendens eam indu
qui me in numero ancillaꝵ tuaꝵ com¬
putasti: ⁊ uestem hanc largiri mͥ prece¬
pisti. Ita namq ad mensuram corpriscu¬
li eius aptum erat indumentũ. ⁊ ita
nimio candore conspicuum: ut nullus
dubitaret hoc manib angelicis p̾para¬
qui huius erat auctor sceleris:uenit

Expanded text:
Vestae ad laudem generis tui: aut ad ignominiam natalium tuorum eris publicae abjectionis scortum. Tunc beata Agnes cum ingenti constantia dixit: Si scires quis est Deus meus, non ista ex ore tuo proferres. Undei movere, jussit eam exspoliari, et nudam ad lupanar duci sub voce praeconia dicentis: Agnem sacrilegam virginem, diis blasphemiam inus. Statim autem ut spoliata est, crine resoluto tantam densitatem capillis ejus gratia divina concessit, ut melius eorum fimbriis videretur quam vestibus tectut circumdaret eam immenso lumique se in orationem Domino prostravisset, apparuit ante oculos ejus stola candidissima, et apprehendens eam induiqui me in numero ancillarum tuarum computans, vestem hanc mihi largiri praecepisti. Ita namque ad mensuram corpusculi ejus aptum erat indumentum, et ita nimio candore conspicuum, ut nullus dubitaret hoc angelicis maniqui auctor erat hujus sceleris, venit
Abbreviated transcription (Latin):
onem uirginum. qualit̾
passa sit beatissima agnes ad memo¬
riam ren ocen is. Tercio decimo etatis
sue atino. mortem perclidit ⁊uitam in-¬
uenit: quia solum uite dilecit aucto¬
rem. Infantia quidem computabatur
in annis. s erat senectus mentis ĩmen¬

Expanded text:
onem uirginum . qualiter passa sit agnis beatissima| ad memoriam . reuoluamus. Tercio decimo aetatis suae| anno mortem perdedit uitam inuenit Quia solum uitae| delexit auctorem infantia conputabatur in annis . sed| erat senis mente
Abbreviated transcription (Latin):
lapidib preciosis. tracdidit auribus
meis inestimabiles margaritas: et
circum dedit me uernantib atq co¬
ruscantib gemmis. Posuit signũ¬
suum suꝑ faciem meam. ut nullũ
tam Inluit me cielade auro texta. ⁊
immensis monilib ornauit me. O¬
stendit mͥ thesauros imcomꝑabiles.
ro repromisit. Non ergo potero ad cõ
tumeliam prioris amatoris aspicere
aspectus pulcrior: amor suauior.¬

Expanded text:
. Tradidit auribus meis inaestimabiles margaritas, et circumdedit me vernantibus atque coruscantibus gemmis. Posuit signum in faciem meam, ut nullum tam. Induit me cyclade auro texta, et immensis monilibus ornavit me. Ostendit mihi thesauros incomparabiles,  repromtumeliam prioris amatoris vel aspicere aspectus pulchrior, amor suavior
Abbreviated transcription (Latin):
luna mirantur: ip̃i soli seruo fidẽ.
ip̃i me tota deuotione cõmacto.
Quem cum amauero casta sum:
cum tetigero munda sum. cum
accepero iigo sum. audiens hec¬
insanissimus iuuenis. amore car
spiria amor a medicis aꝑitur.fiunt
nota patri que fuerant inuenta a
medicis. ⁊ eadem paterna uoce que
fuerant iam dicta a filio: ad petitio¬
nem uirginis reuoluuntur. Abne-¬
gat agnes beatissima. et se nullo pa
cto asserit prioris sponsi federa uio
testate iactaret. Tunc extitit unus de¬

Expanded text:
unt. Ipsi soli servo fidem meam, ipsi me tota devotione committo. Quem cum amavero, casta sum: cum tetigero, munda sum: cum accepero, virgo sum. Nec deinsanissimus juvenis, amore carpspiria amor a medicis aperitur. Fiunt nota patri, quae fuerant inventa a medicis, et eadem paterna voce, quae fuerant jam dicta a filio, ad petitionem virginis revolvuntur. Abnegat Agnes beatissima, et se nullo cto asserit prioris sponsi foedera viotestate jactaret. Exstitit quid
Abbreviated transcription (Latin):
tib et priuatis: ateꝵ uniuersis audi¬
entib hec. Infidelitas gentium
confundebatur. et fides dñica letaba¬
tur. Interea petit patrem augustum ⁊¬
fres rogat. ut basilica beate agne con-¬
strueretur: ⁊ sibi illic mansionẽ loca-¬
re p̾cepit. Cucurrit autem opinio hec¬
ad omnes. ⁊ quotquot crecdentes ad eiꝰ
tumulum aduenissent sa nabantur:
quacumq fuissent infirmitate cleten-¬
augusti filia in uirginitate. ꝑ quã
multe uirgines ⁊ mediocres ⁊nobi¬
les ⁊ illustres sacra uelamina susceper̃t.

Expanded text:
tibus suis, atque universis audientibus haec, infidelitas gentium confundebatur, et fides Dominica laetabatur. 18. Interca patrem et fratres Augustos rogat, ut basilicam beatae Agnae construerent, et sibi illic mansionem collocari praecepit. Cucurrit autem haec opinio ad omnes, et quotquot credentes ad ejus sepulcrum advenissent, salvabantur, quacumque infirmitate detenAugusti filia in virginitate, per quam multae virgines et mediocres, et nobiles, et illustres sacra velamina susceperunt.
Abbreviated transcription (Latin):
filee adamatur. Cuius pareutes cum¬
et ampliora promittere. Deniq detule-¬
tat secum iiuienis preciosissima orna-¬
menta. que a beata agnete ueluti q̃¬
eam meliora uelle accipere ornamenta.
omnem lapidum preciosor secũ defert
familias atq omnes mundi liuiti¬
as repromittere: si consensum suum
eius coniugio ñ negaret. Ad hec be¬
ata agnes tale iuueni fertur dedisse
responsum. Discede a me fomes pecca
alio amatore preuenta sum: qui mͥ
satis meliora te obtulit ornamenta.
et anulo fidei subarrauit me: longe
te melior et genere ⁊ lignitate. Dex¬

Expanded text:
filio adamatur: cujus parentes duet plura promittere; denique detulerat secum pretiosissima ornamenta quae a beata Agnete veluti queam meliora velle accipere ornamenta, omnem lapidem pretiosum secum defertfamilias, atque omnes hujus mundi delicias repromittere, si consensum suum ejus conjugio non negasset. 3. Ad haec beata Agnes tale fertur juveni dedisse responsum: Discede a me, fomes peccaalio amatore praeventa sum, qui mihi satis meliora obtulit ornamenta, et annulo fidei suae subarrhavit me, longe te nobilior et genere et dignitate.
Abbreviated transcription (Latin):
et clericos cogitare. Etiam uos ꝓ
modo nr̃o ministrate xp̃o bene
uiuendo. elemosinas faciendo no¬
men doctrinam ꝙ eus quib po¬
tueritis predicando. Unusquisꝙ
etiam paterfamilias. hoc nomi¬
ne agnoscat paternum affectum
uita eterna suos omnes moneat
doceat. hortetur. corripiat: impen-¬
dat beniuolentiam. exerreat disci¬
plinam. Ita in domo sua ecelefiasti¬
cum et quodam mͦ ep̃ale implec
officium. ministrans xp̃o ut in eter¬
num sit cum illo.

Expanded text:
et clericos cogitare. Etiam vos pro et clericos cogitare. Etiam vos pro modulo vestro ministrate Christo, bene vivendo, ac eleemosynas faciendo, nomen doctrinamque ejus quibus potueritis praedicando; ut unusquisque etiam paterfamilias hoc nomine cognoscat paternum affectum  pro vita aeterna suos omnes moneat, doceat, hortetur, corripiat, impendat benevolentiam, exerceat disciplinam. Ita in domo sua ecclesiasticum et quodam modo episcopale implet officium, ministrans Christo, ut in aeternum sit cum ipso.
Abbreviated transcription (Latin):
clpeit si quis michi ministrat me
sequatur. hoc intelligi uoluit ac
si diceret. Si quis me ñ sequitur.
ñ michi ministrat. Ministrant
suas. sicut alibi scriptũ ẽ. Qui se
dicit in xp̃o manere. debet sic̃ ille
ambulauit ⁊ ip̃e ambulare. Se¬
bet giam si portigit esurienti ꝑa¬
nem. de miscłia facere ñ de iactan¬
tia: ñ alrad ibi querere qͣm opus
bonum. nesciente sinistra quid
faciat cdextera: id est ut alienetur
intentio cupiditatis ab opere sa¬
ritatis. Qui sic ministrat. xp̃o
ministrat: recteq illi dicetur. si¬
uni ex minimis meis fecisti. mͥ
fetisti. nec ea tantum que ad mi
nis legis xp̃c ad iusticiam om̃i
credenti. Hinc ergo est unusquisq
minister xp̃i. unde est minister ⁊
xp̃c. Sic ministrantem .xp̃o hono¬
rificabit pater eus. honore illo
magno ut sit cum filio eius: nes.
unqͣm cleficiat felicitas eius. Cum
ergo auditis frẽs dñm dicentero.
ubi ego sum illic ⁊ minister m̃s
erit. nolite tm̃mocdo bonos ep̃os

Expanded text:
est: Si quis mihi ministrat, me sequatur, hoc intelligi voluit, ac si diceret: Si quis me non sequitur, non mihi ministrat. Ministrant suas: sicut alibi scriptum est: Qui se dicit in Christo manere, debet sicut ambulavit ille, et ipse ambulare . Debet etiam, si porrigit esurienti panem, de misericordia facere, non de jactantia; non aliud ibi quaerere quam opus bonum, nesciente sinistra quid faciat dextera , id est, ut alienetur intentio cupiditatis ab opere charitatis. Qui sic ministrat, Christo ministrat; rectequni ex minimis meis fecistis, fecistis. Nec ea tantum quae ad minis legis Christus ad justitiam omni credenti minister Christi unde est minister et Christus. Sic ministrantem Christo honorificabit Pater ejus honore illo magno, ut sit cum Filio ejus, nec unquam deficiat felicitas ejus. Cum ergo audistis, fratres, Dominum dicentem: Ubi ego sum, illic et minister meus erit, nolite tantummodo bonos episcopos
Abbreviated transcription (Latin):
Hide ne tibi subrepat ut teip̃m
uelis interimere. sic intelligendo qd̃
lebes oclisse in hoc mundo aĩam
diabolo precipitium suggerenti: re
dixit. significans qua morte ẽẽt cla-¬
rificaturus deum. Cum eẽs unior
cingebas te.⁊ ibas quo uolebas. Cũ
autem senueris alter te cinget. ⁊ feret
quo tu ñ uis: ubi satis expressit. ñ
a se ip̃o s alio debere occidi. Siquis
est me sequatur. nisi me imitetur:
Xp̃c enĩ pro nobis passus est ait apls
petrus. relinquens nobis exempłu:
ut sequamur uestigia eius. Eece qd̃
dictum est. si quis michi ministrat.¬
me sequatur. Quo fructu. qua merre¬
de. quo premio: Et ubi sum inquit.
illic ⁊ minister meus erit. Gratis a¬
metur. ⁊ opis quo ministratur illi
precium sit eẽ cum illo. Ubi eni bene
poterit cum illo: Aiidi euicdentius.
Si quis michi ministrauerit. honori¬
ficabit eum pater meus. Quo hono¬
re nisi ut sit cum filio eius: Nam¬
quem maiorem honorem accipere
poterit adoptatus. quam ut sit

Expanded text:
vide ne tibi subrepat ut teipsum velis interimere, sic intelligendo quod debes odisse in hoc mundo animam diabolo praecipitium suggerenti respdixit, significans qua morte glorificaturus erat Deum: Cum esses junior, cingebas te, et ibas quo volebas; cum autem senueris, alter te cinget, et feret quo tu non vis . Ubi satis expressit, non a seipso, sed ab alio debere occidi, qui est, me sequatur; nisi, me imitetur? Christus enim pro nobis passus est, ait apostolus Petrus, relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus . Ecce quod dictum est, Si quis mihi ministrat,me sequatur. Quo fructu? qua mercede? quo praemio? Et ubi sum, inquit, ego, illic et minister meus erit. Gratis ametur, ut operis quo ministratur illi, pretium sit esse cum illo. Ubi enim bpoterit cum illo? Audi evidentius: Et si quis mihi ministraverit, honorificabit eum Pater meus. Quo honore, nisi ut sit cum Filio equem majorem honorem accipere poterit adoptatus, quam ut sit
Abbreviated transcription (Latin):
num frumenti cadens in ter¬
ram mortuum fuerit: ip̃m solũ ma¬
net. Si aũ mortuum fuerit. multũ
fructum affert. Se aũ dicebat ip̃m
granũ mortificandum ⁊ multipli¬
candum. mortificandum infidelita¬
te iudeoꝵ: multiplicandum fide ppłoꝵ.¬
Iam uero exortans ad nassionis suȩ
sectancda uestigia. qui amat inquit
animam suam: percdet eam. Quod
duob modis intelligi potest. Qui
amat. ꝑdet. il est si amas perde. Si
cupis uitam tenere in xp̃o. noli mor¬
tem timere pro xp̃o Item alio modo
qui amat animam suam perclet
re ne perdas. Noli amare in hac uita
ne perdas in eterna uita. Hoc autẽ
quod posterius dixi. magis habere
quitur enĩ. Et qui odit animã suã
in hoc mundo. in uitam eternam

Expanded text:
um frumenti cadens in terram, mortuum fuerit, ipsum solum manet; si autem mortuum fuerit, multum fructum affert. Se autem dicebat. Ipsum erat granum mortificandum et multiplicandum: mortificandum infidelitate Judaeorum, multiplicandum fide poJamvero exhortans ad passionis suae sectanda vestigia: Qui amat, inquit, animam suam, perdet eam. Quod duobus modis intelligi potest: Qui amat, perdet, id est, Si amas, perde; si cupis vitam tenere in Christo, noli mortem timere pro Christo. Item alio modo: Qui amat animam suam, perdet re, ne perdas; noli amare in hac vita, ne perdas in aeterna vita. Hoc autem quod posterius dixi, magis habere quitur enim, Et qui odit animam suam in hoc mundo, in vita
Abbreviated transcription (Latin):
diuro uos filie ietłir: si inue¬
neritis dilectum meum. ut
annuntietis ei quia amore langneo
Qualis est clilectus tuis ex dileto.
o pulcetrima mulierum: Qualis est
cdilectus titus ex cdilecto. quia sic
adiurasti nos: Dilectus meus can¬
dilus ⁊ rubicundus. electus ex m̃ĩ

Expanded text:
djuro vos, filiae Jerusalem, si inveneritis dilectum meum, ut nuntietis ei quia amore langueo. Qualis est dilectus tuus ex dilecto, o pulcherrima mulierum? Qualis est dilectus tuus ex dilecto, quia sic adjurasti nos? Dilectus meus candidus et rubicundus,
Abbreviated transcription (Latin):
acte sunt lote: ⁊ resident iuxta
Quenta plenissima. Gene illius.
sicut areole aromatum. consite a
pigmentariis. Labia eius labia
distillantia myrram primam. Ma¬
nus illius tornatiles auree. plene
iaciictis uenter eiiis eburneus.
distinctus saphiris. Erura illius

Expanded text:
t lotae et resident iuxta fluenta plenissima genae illius sicut areolae aromatum consitae a pigmentariis labia eius lilia distillantia murram primam manus illius tornatiles aureae plenae hyacinthis venter eius eburneus distinctus sapphyris crura illius
Abbreviated transcription (Latin):
Guttur eius suauissimũ. ⁊ totus
desiderabilis.Talis est dilectus m̃s.
⁊ ip̃e est amicus m̃s filie ierłm. Quo
abiit dilectus tuus. o pulcherrima
mulierũ: Quo cleclinauit dilectus
tuus.⁊ queremus eum tetum: Bi-¬

Expanded text:
tur illius suavissimum, et totus desiderabilis: Talis est dilectus meus, et ipse est amicus meus, filiae Jerusalem. Quo abiit dilectus tuus, o pulcherrima mulierum? quo declinavit dilectus tuus: et quaeremus eum tecum?
Abbreviated transcription (Latin):
Laui pedes meos. quomͦi inqui¬
nabo illos: Silectus meus misir
manum suam ꝑ foramen. ⁊ uenter
meus intremuit ad tactum eius.
Surrexi ut aꝑirem dilecto meo. ma¬
nus mee stillauerunt myrram: di¬
giti mei pleni myrra probatissima.
pessulum ostii mei aꝑui dilecto
meo. At ille declinauerat atqꝑ tran¬
sierat. anima mea liquefc̃a est. ut di¬

Expanded text:
os quomodo inquinabo illos dilectus meus misit manum suam per foramen et venter meus intremuit ad tactum eius surrexi ut aperirem dilecto meo manus meae stillaverunt murra digiti mei pleni murra probatissima pessulum ostii aperui dilecto meo at ille declinaverat atque transierat anima mea liquefacta est ut
Abbreviated transcription (Latin):
a laulib. Quod si uirgo es: gaude
quia meruisti ẽẽ ⁊ tu quod laudas.
tantum cura ut sis que cligne lau-¬
dare possis. Quod si continens ⁊ ca¬
sta es: uenerare ⁊ lauda. quia non
aliunde constat ut possis ẽẽ casta ꝙͣ
ex gr̃a . xp̃i: que fuit plenissime ĩ ma¬
ria quam laudas. Si coniugata certe
aut peccatux. nichilominus confite¬
re ⁊ lauda: qm̃ inde miscłia om̃ib
profluxit ⁊ gr̃a. ut laudent. Et qͣm¬
uis ñ sit speciosa laus in ore pecca¬
toris. noli cessare: quia inde tibi
promittitur uenia uncle ⁊ om̃ib:
ut laudes. Alioquin nisi iuxta mo¬
dulum ingenii nr̃i deum laudare
in scĩs sus studeamus. quomodo
eum scd̃m quod canimus iuxta
multitudinem magnitudinis eius
laucdare poterimus: Omnino quod
pretermittendum ñ est: quod im-¬
pleturi sumus quandoq scd̃m qd̃
est: quod uoce ñ possumus nec fa¬
cundia ualemus. exequamur uotis
et medullis cordis. Quia magnus

Expanded text:
a laudibus. Quod si virgo es, gaude, a laudibus. Quod si virgo es, gaude, quia meruisti esse et tu quod laudas: tantum cura ut sis, quae digne laudare possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunde constat, ut possis esse casta, quam ex gratia Christi, quae fuit plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a laude, quia inde tibi promittitur venia, unde et omnibus, ut laudes. Alioqui nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, secundumest, quod voce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur votis et medullis cordis: quia magnus
Abbreviated transcription (Latin):
gratie que in.xp̃o est plenitudo ue-¬
nit. qͣmquam aliter. Et icleo inquit
bñdicta tu inter mulieres. id ẽ plus
bũdicta qͣm omnes mulieres. Ac ꝑ
hoc quicquid maledictionis infusũ
est ꝑ euam. totum abstulit bñdi¬
ctio marie: insuꝑ ⁊ grãm refudit
xp̃i ortus. quam ñ habuit prius
omnis mundus. Igctur quod natura
ñ habuit. usus nesciuit. ignorauit
rãtio. mens ñ cãpit humãna: pauet
celum. stupet terra. creatura omnis
etiam celestis miratut. hoc tõtum
fateor. S et puto qd̃ nemo sit qui
p̾sumat. nisi qui quanta sint q̃
panduntur:penitus ignorat. La¬
men et si ad hec nemo idoneus
inuenitur. uotis omnib cessare
ñ debet quilibet etiam peccator
a laudib: qͣmuis explere ñ queat
quod sentit. Sermo diuinus cum
de peccatore ageret in psalmis. sacri¬
est laudis acl eternam lauclem sine
fine mansuram. s nemo apprehen¬
laudib est saluatoris. hortor uos
et comoneo: in hac sacra sollempnita¬
te genitricis dei marie nolite cessare

Expanded text:
gratiae, quae in Christo est plenitudo venit, quamquam aliter. Et ideo, inquit, benedicta tu in mulieribus, id est, plus benedicta quam omnes mulieres. Ac per hoc quidquid maledictionis infusum est per Evam, totum abstulit benedictio Mariae. Insuper gratiam refudit Christi ortus, quam non habuit prius omnis mundus. Igitur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non capit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur: hoc totum fateor: sed et puto quod nemo sit qui praesumat, nisi qui quanta sint quae panduntur, penitus ignorat. VI. Tamen etsi ad haec nemo idoneus invenitur, votis omnibus cessare non debet etiam quilibet peccator a laudibus, quamvis explere non queat quod sentit. Unde sermo divinus cum de peccatore ageret in Psalmis: Sacriest laudis ad aeternam laudem sine fine mansuram: sed nemo apprehenlaudibus est Salvatoris, hortor vos et commoneo in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae, nolite cessare
Abbreviated transcription (Latin):
bitabant clamasci: affirmãs qm̃ hic
est filius dei. Cum implerentur aũ¬
dies multi. consilium fecerũt iudei
ut eum interficerent. Note autem
fc̃e sunt saulo inficlie eoꝵ. Custodi¬
ebant portas die ac nocte. ut eum¬
interficerent. Accipientes autem
eum discipuli eius nocte. ꝑ murũ
dimiserunt eum submittentes in
sporta. Cum autem uenisset in ie¬
rusalem: temptabat se iungere di¬
scipulis.⁊omnes timebant eum:
ñ credentes quia eẽt discipulus iħu.
Barnabas autem apprehensum
quia locutus est ei: ⁊ quomodo
damasci filucialiter egerit ĩ noĩe

Expanded text:
t Damasci, affirmans, quoniam hic est Christus. Cum autem implerentur dies multi, consilium fecerunt in unum Judaei, ut eum interficerent. Notae autem factae sunt Saulo insidiae eorum. Custodiebant autem et portas die ac nocte, ut euminterficerent. Accipientes autem eum discipuli nocte, per murum dimiserunt eum, submittentes in sporta. Cum autem venisset in Jerusalem, tentabat se jungere discipulis, et omnes timebant eum, non credentes quod esset discipulus. Barnabas autem apprehensum quia locutus est ei, et quomodo in Damasco fiducialiter egerit in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
merito iredi debet qd̃ plaga crude¬
lissime necis. ñ paucos etiam benia¬
minee stirpis pueros inuoluerit. qͦs
progemies rachel elata in excelsum
uoce plorauerit. Podest ⁊ aliter intel¬
ligi. quia rachel uixta bethleem se¬
agebantur. ip̃a egisse ꝓphetico locuti¬
onis modo recte dicatur: cuius cor¬
pore ⁊ nomine locus ip̃e fuerat in¬
signis. Quod dñs ip̃e ne occideret᷑
ab herode. sublatus est a parentib
in egyptum: significat electos sepus
maloꝵ improbitate suis effugandos
Ulbi simul exemplum datur fidelib.
ne dubitent rabiem ꝑseq̃ntium ubi
oportunum fuerit ds linare fugien¬
do: cũ hoc deum ac dñm suũ fecisse
meminerint.

Expanded text:
merito credi debet quod plaga crudemerito credi debet quod plaga crudelissimae necis non paucos etiam Benjaminaeae stirpis pueros involverit, quos progenies Rachel elata in excelsum voce ploraverit. Potest et aliter intelligi quia Rachel juxta Bethleem seagebantur, ipsa egisse prophetico locutionis modo recte dicatur, cujus corpore et nomine locus ipse fuerat insignis. Quod Dominus ipse ne occideretur ab Herode sublatus est a parentibus in Aegyptum, significat electos saepius malorum improbitate suis effugandos io damnandos. Ubi simul exemplum datur fidelibus, ne dubitent rabiem persequentium, ubi opportunum fuerit, declinare fugiendo, cum hoc Deum ac Dominum suum fecisse meminerint.
Abbreviated transcription (Latin):
suos. nec uoluisse consolari quia ñ
sunt: significat ecclesiam plorare qͥ¬
dem scoꝵ cde hoc scło ablationem. s
ñ ita uelle consolari: ut qui seculũ
morte uicerunt. rursus ad scl̃i cer¬
tamina secum toleranda recleant:
quia nimirum ñ sunt ultea reuocã¬
di in mundum. de cuius erump¬
nis semel euaserunt coronancli
ad xp̃m. Rachel namq que ouis
siam figurate demonstrat: cuius
tota intentio. ut uicdere cdeum me¬
reatur inuigilat. Et ip̃a est ouis cen¬
tesima. quam pastor bonus relictis
in celo nonaginta nouem ouib an¬
gelicaꝵ uirtutum: abiit querere in
Queritur autem iuxta litteram quo¬
modo rachel plorasse dicitur filios lu¬
os. cum trib uida que bethleem te¬
nebat: ñ de rachel s cle sorore eius lia
fuerit orta. ybi tamen facilis patet
responsio. quia ñ tantum in bethle¬
em uerum etiam in omnib finib
eius: pueri sunt om es trucidati. Trib
autem beniamin que de rachel orta
est: proxima fi it tribui uide. unde

Expanded text:
suos, nec voluisse consolari, quia non sunt, significat Ecclesiam plorare quidem sanctorum de hoc saeculo ablationem, sed non ita velle consolari ut qui saeculum morte vicerunt, rursus ad saeculi certamina secum toleranda redeant, quia nimirum non sunt ultra revocandi in mundum, de cujus aerumnis semel evaserunt coronandi ad Christum. Rachel namque, quae ovis siam figurate demonstrat, cujus tota intentio ut videre Deum mereatur, invigilat. Et ipsa est ovis centesima, quam pastor bonus relictis in coelo nonaginta novem ovibus angelicarum virtutum, abiit quaerere inQuaeritur autem juxta litteram quomodo Rachel plorasse dicitur filios suos, cum tribus Juda quae Bethleem tenebat, non de Rachel, sed de sorore ejus Lia fuerat orta. Ubi tamen facilis patet responsio, quia non tantum in Bethleem, verum etiam in omnibus finibus ejus pueri sunt omnes trucidati. Tribus autem Benjamin, quae de Rachel orta est, proxima fuit tribui Judae. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
nartyrum preciosa est mors desig¬
nata. Quod enim pariuili occisi
sunt: significat ꝑ humilitatis me¬
ritum ad martyrii ꝑueniendum
glam. ⁊ quia nisi conuersus fu̾it
quis ⁊ effectus ut paruulus: nõ
possit aĩam dare pro xp̃o. Quod
in bethleem ⁊ in omnib finib eiꝰ
occisi sunt: ostendit ñ solum in iu¬
clea uncle ecclesie cepit origo. s ⁊ i

Expanded text:
martyrum pretiosa mors est designata. Quod enim parvuli occisi sunt, significat per humilitatis meritum ad martyrii perveniendum gloriam, et quia nisi conversus fuerit quis, et effectus ut parvulus, non possit animam dare pro Christo. Quod in Bethleem et in omnibus finibus ejus occisi sunt, ostendit non solum in Judaea, unde Ecclesiae coepit origo,
Abbreviated transcription (Latin):
tientiam ẽẽ coronanclam. Qui bini
occisi sunt: doctrina ⁊ oꝑatione per¬
fectos inclicant. Qui uero infra. sim¬
plices uł ycliotas. fidei tamen ñ ficte
constantia fortes: eque denuntiant
Quod illi quidem occisi sunt. s xp̃c
ta seuit. nullatenus eis uł uiuenti¬
b uł occisis posse auferri: siue enim¬
uiuimus siue morimur. dñi sumus.
Quod iuxta uaticinium iheremie.
uox in rama id est in excelso audita
est ploratus ⁊ ululatus. manifeste
cdenuntiat luctum ecclesie sc̃e. que de
iniusta menbroꝵ suoꝵ nece gemit.
dicis. ⁊ sicut prothomartyris abel.
ita etiam sanguinem ceteroꝵ mar¬
Quod rachel plorasse dicitur filios

Expanded text:
tientiam esse coronandam. Qui a bimatu occisi sunt, doctrina et operatione perfectos indicant; qui vero infra, simplices vel idiotas, fidei tamen non fictae constantia fortes aeque denuntiant. Quod illi quidem occisi sunt, sed Chrita saevit, nullatenus eis vel viventibus vel occisis posse auferri, sed evivimus sive morimur, Domini sumus. Quod juxta vaticinium Jeremiae: Vox in Rama, id est in excelso, audita est ploratus et ululatus , manifeste denuntiat luctum sanctae Ecclesiae, quae de injusta membrorum suorum nece gemit, dicis, et sicut protomartyris Abel, ita etiam sanguinem caeterorum marnum. Rachel plorans filios
Abbreviated transcription (Latin):
monstrauit insistere: hoꝵ q coti¬
dianis profectib ad celsitudinẽ
diuine uisionis attingere. Hener̃t
inquit et uiderunt ubi maneret.
et apud eum manserunt die illo.
hora autẽ erat quasi decima. Qͥ a
lex in decem preceptis data est so¬
let in denaro numero ꝑfectio le¬
gis indicari. Bene ergo decima ho¬
ra uenerunt discipuli ut mansi¬
onem ih̾u uiderent. quia nimiruĩ
necesse est: ut qui deum desid̾at
uidere. dei se manclatis humilit̾
lubdat: quiq luce diuine contem¬
plationis postmodum frui appe¬
tit. prius adiuuante dño decalo¬
gum legis ꝑ oꝑa lucis quasi de¬
cem horas diei sole illustrãte cõ¬
pleat. Et illi quidem die illo ma¬
nentes apud dñm. felicissima ue¬
ritatis speculation

Expanded text:
aemonstravit insistere, horumque quotiaemonstravit insistere, horumque quotidianis profectibus ad celsitudinem divinae visionis attingere. Venerunt, inquit, et viderunt ubi maneret, et apud eum manserunt die illo: hora autem erat quasi decima. Quia lex in decem praeceptis data est, solet in denario numero perfectio legis indicari. Bene ergo decima hora venerunt discipuli, ut mansionem Jesu viderent, quia nimirum necesse est, ut qui Deum videre desiderat, Dei se mandatis humiliter subdat; quique luce divinae contemplationis postmodum frui appetit, prius, adjuvante Domino, decalogum legis per opera lucis, quasi decem horas diei sole illustrante, compleat. Et illi quidem die illo manentes apud Dominum, felicissima veritatis speculation
Abbreviated transcription (Latin):
a:cit eis. Quid queritis: Non potuit
ignorare dñs quid sequemes se li¬
scipuli ioħis quererent. s in eo quod
ari illos se seq̃ntes conuertiti .i. quod
lent rogandi: manifeste innoruit
qͣntum bonis nr̃is stuliis c̾ eledẽ¬
tur qm libenter iter ueritatis incho¬
arti ip̃e auxilium laturus ocerr
tinus et tunc liberius in secreto u̾¬
bis illius imbui. et exinde sepius
eum possent uisitare: plenius ĩstru¬
endi. Unde et ip̃e quia ⁊ illos bene
petentes. querentes. pulsantes ui¬
dit. libens eis secretarium sui rese-¬
rauit archanum: eos ꝙ introducẽs
ueritatis euuangelice rudimentis.
que desiderabant illustrauit. Nam
sequitur. Dicit eis. Uenite ⁊ uicdete.
Quod ihe discipulos uenire. ⁊ ubi
maneret uidere precipit. uirtutum
profecto studium quib ad eterna
gaudia ꝑueniamus: subeundum
nobis ostendit. Henire etenim post
iħ̾m est: ut mansionẽ eius udere
possimus. bonis oꝑib que ip̃e p̾¬

Expanded text:
dicit eis: Quid quaeritis? Non potuit dicit eis: Quid quaeritis? Non potuit ignorare Dominus, quid sequentes se discipuli Joannis quaererent, sed in eo quod ad illos se sequentes convertitur, quod lent rogandi, manifeste innotuit, quantum bonis nostris studiis delectetur, quam libenter iter veritatis inchoantibus ipse auxilium laturus occurretenus et tunc liberius in secreto verbis illius imbui, et exinde saepius eum possent visitare plenius instruendi. Unde et ipse, quia illos bene petentes, quaerentes, pulsantes vidit, libens eis secretarium sui reseravit arcani, eosque introducens veritatis evangelicae rudimentis, quae desiderabant illustravit. Nam sequitur: Dicit eis: Venite et videte. ipse discipulos venire, et ubi maneret videre praecipit, virtutum profecto studium, quibus ad aeterna gaudia perveniamus, subeundum nobis ostendit. Venire etenim post Jesum est, ut mansionem ejus videre possimus, bonis operibus quae ipse pr
Abbreviated transcription (Latin):
In qua est sꝑ parti equalis: ap¬
lime designa C espiciens ego ib
ambulantẽ ioh dicit. etce ignias
dei: quia uidens eum int̾ homines
conuersantem. ꝑfectum q illis uite
celestis et factis demonstrantem et
uerbis: aperte pronuntiabar quia
ñ ip̃e ut putabant. s ille ẽt qui ad
rd mptionẽ generis humani a deo
nre nissus eẽt in mundum: ille qui
formam innocentie et patientie in
se credentib eẽt daturus. Et audiert̃.¬
sunt iħm. Testimonium ꝑhibente
iohe quia iħc eẽt agnus ddei. secuti
sunt illum duo discipuli: magis de¬
siderantes ab ip̃o iħu qͣm a pͦ ursore
illius uerbum gr̃e ꝑcipere. quo ⁊ ip̃i
me erentur in agnoꝵ dei sorte cõpu¬
tari. Bene autẽ sunt duo discipuli
inuenti qui dñm primi sequerentur.
ut etiam mystice designarent omnes
qui illum ꝑfec̃ce sequerentur. gemina
diletione deuotos ẽẽ debere. Hioc ẽ ⁊
eiusdem sui redemptoris ⁊ fratrum si¬
mul amore flagrantes. Conuersus
uitẽ ih̾c ⁊ uidens eos sequentes se.

Expanded text:
t Patri aequalis, aptissime designat. Respiciens ergo Jesum ambulantem Joannes dicit: Ecce Agnus Dei, quia videns eum inter homines conversantem, profectumque illis vitae coelestis et factis demonstrantem, et verbis aperte pronuntiabat, quia non ipse, ut putabant, sed ille esset, qui ad redemptionem generis humani a Deo Patre missus esset in mundum, ille qui formam innocentiae et patientiae in se credentibus esset daturus, desunt Jesum. Testimonium perhibente Joanne, quia Jesus esset Agnus Dei, secuti sunt illum duo discipuli, magis desiderantes ab ipso Jesu, quam a praecursore illius verbum gratiae percipere, quo et ipsi mererentur in agnorum Dei sorte computari. Bene autem duo discipuli sunt inventi, qui Dominum primi sequerentur, ut etiam mystice designarent omnes qui illum perfecte sequerentur, gemina dilectione devotos esse debere, hoc est, et ejusdem sui Redemptoris et fratrum simul amore flagrantes. Conversus autem Jesus, et videns eos sequentes se,
Abbreviated transcription (Latin):
lectione feruere: fraterne quoq
tis curam gerere. Ille etenim ꝑs
conditoris sui ducatũ sequitui
etiam proximi qͣntum ualet: h
comitatũ nititur. Inuenimus u
messiam. qd̃ est int̾pretatũ xp̃s¬

Expanded text:
dilectione fervere, fraternae quoque salutis curam gerere. Ille enim perfecte Conditoris sui ducatum sequitur, qui etiam proximi, quantum valet, habere comitatum nititur. Invenimus, inquit, Messiam, quod est interpretatum CHRI
Abbreviated transcription (Latin):
sui uelleris sponte nobis largitu¬
rum: et quo uestem uobis nupti-¬
alem facere possimus. id est exem¬
pla uiuendi hobis relicturum pre-¬
uidit: quib in dilectione calefieri
mine ꝑfectionis animi gressũ fyce
unde iure celsitudinẽ diuine
uestatis meretur intue.i. Stabat.
a uirtutum arcem conscenderat: a
qu nullis temptationũ posset im¬
prqitatib deici. Stabant cum illo ⁊
disspuli. quia magisteriũ eius cor¬
de quebantur immobili. Et respi
La iucrnationis qua ad¬

Expanded text:
sui velleris sponte largiturum, ex quo vestem nobis nuptialem facere possimus, id est, exempla vivendi nobis relicturum praevidit, quibus in dilectione calefieri culmine perfectionis animi gressum fixerat, unde jure celsitudinem divinae Majestatis mereretur intueri. Stabat, quia illam virtutum arcem conscenderat, a qua nullis tentationum posset improbitatibus dejici. Stabant cum illo et discipuli, quia magisterium ejus corde sequebantur immobili. Et respicsationem incarnationis, qua ad
Abbreviated transcription (Latin):
antur. Et ait ad eum. In nomine cru-¬
cifixi dñi mei iħu xp̃i. pro cuius fide
ducor ad decollationem: exiurge sanus
et benedic saluatorem tuum. Et pro¬
tinus surrexit. et cepit gaudens cur¬

Expanded text:
 et ait illi: « In nomine crucifixi Domini mei Jesu Christi, pro cujus amore ducor ad decollationem, exsurge sanus et benedic Salvatorem tuum. » Qui protinus surrexit, et gaudens cur
Abbreviated transcription (Latin):
uiuunt nisi in laudib hominũ.
Non ergo habent oleum secum.
Iam ip̃am letitiam oleo signifi-¬
cati arbitror. ꝓpterea uixit te d̃s
ds tuus oleo leticie. Qui autẽ ñ
ꝓpterea gaudet. quia deo intrin-¬
secus placet: ñ habet oleum secũ.
prudentes aũ acceperunt oleum
secum in uasis sitis cum lampa¬
dib. id est leticiam bonoꝵ operũ
in corde atqz conscientia posuer̃t.
Sic ⁊ apłs paulus monet. Probet¬

Expanded text:
uiuunt, nisi in laudibus hominum. uiuunt, nisi in laudibus hominum. non ergo habent oleum secum. nam ipsam laetitiam oleo significari arbitror: propterea unxit te deus, deus tuus oleo exsultationis. qui autem non propterea gaudet, quia deo intrinsecus placet, non habet oleum secum. prudentes autem acceperunt oleum secum in uasis cum lampadibus suis: laetitiam bonorum operum in corde atque conscientia posuerunt. sic et ap
Abbreviated transcription (Latin):
gines significare. quinq ꝑtitam
continentiam a carnis illecebeis.
Continendus est enim animi ap-¬
petitus a uoluptate oculoꝵ. a uo¬
luptate aurium. a uoluptate ol¬
faciendi. gustandi. tangendi. S
quia ista continentia partim co¬
ram deo fit ut illi placeatur inte¬
riore gaudio conscientie. partĩ
coram hominib. tantum ut gła
humana capiatur: quinq dicun¬
tur sapientes ⁊ quinq stulte.u
treq tamen uirgnies: quia utͣq
continentia est. qͣmuis cliuerso
fomite gaudeat. Lampades autẽ
sunt quia manib portantur.
oꝑa que scd̃m istam continentiã
fiunt. Dictum est autem. Luceant
aũ oꝑa ur̃a coram hominib. Om¬
nes uero acceperunt lampades su¬
as. ⁊ uenerunt obuiam sponso.In¬
telligendum est ergo. xp̃i nomine
censeri. de quibz agitur.Non enim
possunt qui xp̃iani ñ sunt. spon¬
fatue acceptis lampadib suis.
ñ sumpserunt oleum secum. Mul¬
ti enim quamuis de xp̃i bonita¬
te plurimum sperent gaudium
tamen ñ habent dum continent̾

Expanded text:
gines significare quinquepertitam continentiam a carnis inlecebris. continendus est enim animi appetitus a uoluntate oculorum, a uoluntate aurium, a uoluntate olfaciendi, gustandi, tangendi. sed quia ista continentia partim coram deo fit, ut illi placeatur interiori gaudio conscientiae, partim coram hominibus, tantum ut gloria humana; capiatur, quinque dicuntur sapientes et quinque stultae, utraeque tamen uirgines, quia utraque continentia est, quamuis diuerso fomite gaudeat. lampades autem sunt, quia manibus gestantur, opera, quae secundum istam continentiam fiunt. dictum est autem: luceant opera uestra coram hominibus. omnes uero acceperunt lampades suas et uenerunt obuiam sponso. intellegendum est ergo Christi nomine censeri de quibus agitur. non enim possunt qui christiani non sunt sponfatuae acceptis lampadibus suis non sumserunt oleum secum. multi enim quamuis de Christi bonitate plurimum sperent, gaudium tamen non habent, dum continenter
Abbreviated transcription (Latin):
honor ⁊memoria in lie qua pre-¬
Quicquid aũ humana fragilitate¬
ꝑ ignorantiam siue ꝑ negligenti¬
am. seu ꝑ occupationẽ rei secularis.
in sollempnitatib scõꝵ minus ple¬
ne pegisset: in hac sc̃a obseruatio¬
ne solueretur. quatinus eoꝵ pa¬
trociniis protecti ad suꝑna poloꝵ
gaudia peruenire ualeamus.

Expanded text:
qua praeut quidquid humana fragilitas per ignorantiam, vel negligentiam, seu per occupationem rei saecularis, in solemnitate sanctorum minus plene peregisset, in hac observatione solveretur, quatenus, eorum patrociniis protecti, ad superna populorum gaudia pervenire valeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
is precib a foca cesare impetrauit:¬
ut do⁊aret ecclesie xp̃i templum
rome quod ab antiquis panteon
ante uocabatur: qua hoc quasi si¬
mulacrum omnium uideretur
ẽẽ deoꝵ. In quo eliminata omni
spurcitia demonũ. fecit ecclesiam
sc̃e dei genitricis atq omnium
martyrum xp̃i: ut exclusa multi¬
tudine demonũ. multitudo ibi
scoꝵ in memoriam haberetur: et
plebs uniuersa in kalendaꝵ no¬
uembrium sicut in die natalis
dñi. ad ecclesiam in honore om̃.¬
um scoꝵ consecratam ueniret. ibi¬
ꝙ missaꝵ sollempnitate a presule¬

Expanded text:
esare impetraret donari Ecclesiae Christi templum Romae, quod ab antiquis Pantheon ante vocabatur, quia hoc quasi simulacrum omnium videretur esse deorum; in quo, eliminata omni spurcitia, fecit ecclesiam sanctae Dei genitricis, atque omnium martyrum Christi, ut, exclusa multits in memoria haberetur; et plebs universa in capite Kalendarum Novembrium, sicut in die natalis Domini, ad ecclesiam in honore omnium sanctorum consecratam conveniret, ibique missarum solem
Abbreviated transcription (Latin):
sanis fortiter prelio concunientib ur¬
bem. nimio terroris tecdio uniuersa
ciuitas ꝑculsa: ad scĩssimum nicha¬
sium in orationib prostratum cucur¬
neret: aut seruituti gentium se tra-¬
dere. aut certe ad mortem uscr pro sa¬
lute urbis dimicare. Beatus nicha-¬

Expanded text:
ac fortiter bello concutientibus urbem, nimio terroris taedio civitas universa perculsa, ad sanctissimum Nicasium in orationibus prostratum decurnat, aut servituti gentium sese tradere, aut ad mortem usque pro salute urbis dimicare. Beatus autem Nica
Abbreviated transcription (Latin):
nis cumulum incitauerat. deuota
dampnationis. s gr̃am purgatio¬
nis cãm q salutis efficeret. Contigit
mina circa urbem remoꝵ uniu̾sa
regione depopulata. neces tantum¬

Expanded text:
atis devota damnationis, sed gratiam purgationis, causamque salutis efficeret. Interea m circa urbem Remorum, universaque regione depopulata, neces tantum
Abbreviated transcription (Latin):
rium deseruit: et secularis militie
armis intentus. totum se collegit ad
ne ue inditio nominis inueniri po-¬
tuisset: mutato nomine quo appel¬
lari consueuerat. maurosum se appel¬
it orationis remedium. multus q
pro errantis iuuenis salute p̾cator
dñm rogat: quatinus respectu gra¬
tuite pietatis animã captiuam de
inanis ẽẽ potuit sc̃i uiri petitio. qr
oculi dñi suꝑ iustos: ⁊ aures eius¬
I. in preces eoꝵ. Porro humane salu¬
tis amator competentẽ famuli
sui causam preuidit. que pie peti¬
uitis domum diripere cum suis cõ-¬
plicib solito more pararet. Cum q
iam incumbentib tenebris nox te-¬
tra inhorresceret. qua illi nefarium
opus ꝑficere festinabant: pia clei
dispensatione contigit unum ex
furunculis morte deprehensũ sp̃m
socii excubarent. et maurosus defumn-
quieti: diuina uoluntate ⁊ suffra¬
gantib meritis beati auberti.da

Expanded text:
rium deseruit, et saecularis militiae armis intentus, postmodum se colligit totum ad neve indicio nominis inveniri potuisset, mutato nomine quo appellari consueverat, Maurosum se appelit orationis remedium, multisque pro errantis juvenis salute precibus Dominum rogat, quatenus respectu gratuitae pietatis animam captivam de inanis esse potuit sancti viri petitio, quia oculi Domini super justos, et aures ejus in preces eorum . Porro humanae salutis amator competentem famuli sui causam praevidit, qua et piae petivitis domum diripere cum suis complicibus solito more pararet. Cumque jam incumbentibus tenebris nox tetra inhorresceret, qua illi nefarium opus perficere festinabant, pia Dei dispositione contigit unum ex supradictis furunculis morte deprehensum spiritum socii excubarent, et Maurosus, defunctquieti, divina voluntate, et suffragantibus meritis beati Autberti, da
Abbreviated transcription (Latin):
affugerunt. Piu sic manente soli¬
taria ciuitate. xp̃ianis qui ad mu-¬
nitiones montium fugerant incur-¬
tyrum seruabantur corpora. ita ut
in noctib a longe celestia ceruerent᷑
lumina: ⁊ suauissimo sono choreis

Expanded text:
atem. Qua diu sic manente solitaria, Christianis qui ad munitiones montium fugerant, incurtyrum corpora; ita ut in noctibus a longe coelestia cernerentur lumina, et suavissimi sidereis
Abbreviated transcription (Latin):
lo landelinus: quem parentes ob
sacris imbuendum beato auberto
tradiderunt. Qui licet adhuc tene
signa future sc̃itatis. Ut autem in
uirilis animi robur adolescens eua
tens ei memoriam terreni patrimonii.
dilectionis amare uidebantur. eodẽ
uentutis formã. indignum ecclesi-¬
asticis cultib occupari: debere poti¬
us urtutem ueterum imitari paren¬
tum: qui militie secularis artibus
magnam rerum glam acquisierunt.¬

Expanded text:
lo Landelinus, quem parentes, fosacris imbuendum, beato Autberto tradiderunt. Qui, licet adhuc tenersigna futurae sanctitatis. Quamobrem anvirilis animi robur adolescens evastens ei memoriam terreni patrimonii, dilectionis amare videbantur, dum entutis formam indignum esse ecclesiasticis cultibus occupari; debere potius virtutem veterum imitari parentum qui militiae saecularis artibus magnam rerum gloriam acquisierunt
Abbreviated transcription (Latin):
tionis fama extitati. uidere eum an-¬
xie sitiebant. Dagobertus etiam qͥ¬
tunc temporis inter francigenas
regni monarchiam gerebat. celeber¬
rime opinionis nuntiis semel exci¬
tatus: deposito fastu regalis excellẽ¬
tie crebro ad eum ueniebat. cupiens
edificari. Qui cum eum de tempo¬
ralis regni sollicitudine de futuri

Expanded text:
tionis fama excitati, videre eum antionis fama excitati, videre eum anxie sitiebant. Jam vero, nisi tunc temporis inter Francigenas regni monarchiam regebat, celeberrimae opinionis nuntiis semel excitatus, deposito fastu regalis excellentiae, crebro ad eum veniebat et, licetaedificari. Qui cum eo de temporalis regni sollicitudine, de futuri