comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fascinauit: Et rursũ cũ chorin¬
thiis diceret. cũ enĩ sit inter
uos zelus & contentio. nonne
carnales estis. & scđm hominẽ
ambulatis: Sed necesse est ut
caute uideamus. quia p̃dicatores
iusti in ipsis quos corrigunt cũ
ex parte alia fortasse aliquid bo¬
ne oꝑationis inueniunt: ad ea-¬
dem obiurgationis uerba cum
quanta dispensatione descendunt.
Ecce paulus corinthios docens. e¬
osꝙ in culpa diuisionis aspici¬
ens: exorsus est cticens. Orãs ago
‸ do̾ meo semꝑ ꝓ uobis in gr̃a di
quȩ data est uobis in xp̃o iħ̃u.¬
 quia in om̃ib diuites facti
estis in illo. Multo ꝓfecto lau¬
dauit. quos in xp̃o diuites in
om̃ib dixit. Et ecce adhuc blan¬
dimenta multiplicat dicens.
tia. sicut testimoniũ xp̃i con-
qđ doctrina didicerant. Et mox
in laudis consũmatione sub¬
Queso te paule. istis tot fauo¬
rib iam quo tendas insinua.
Et ecce paulo post sequit᷑. Obse-¬

Expanded text:
inthiis diceret: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Sed necesse est ut caute videamus quia praedicatores justi in ipsis quos corrigunt, cum ex parte alia fortasse aliquid bonae operationis inveniunt, ad eadem objurgationis verba cum quanta dispensatione descendunt. Ecce Paulus Corinthios docens, eosque in culpa divisionis aspiciens exorsus est, dicens: Gratias ago Deo meo semper pro vobis, in gratia Dei, quae data est vobis in Christo Jesu, quia in omnibus divites facti estis in illo . Multum profecto laudavit quos in Christo divites in omnibus dixit. Et ecce adhuc blandimenta multiplicat, dicens:tia, sicut testimonium Christi coquod doctrina didicerant. Et mox in laudis consummatione sub Christi. Quaeso te, Paule, istis tot favoribus jam quo tendas insinues. Et ecce paulo post sequitur: Obse
Abbreviated transcription (Latin):
ciant. dum repugnantis animũ
iam iamq quasi in lapsũ des¬
ꝑationis inclinant: conuersus
quisq hanc ipsam sublimitatis
uiam quam sibi ad remediũ
elegit expauescat. & quasi in
sũmo eductus titubat: qui in
imo solidius stabat. Ita uͦ cir¬
cumfrementib temptationum
motib: angustatur. ut recte
de eo dici debeat. Abhomina¬
bilis ei fit in uita sua panis.
& animȩ illius cibus ante de¬
siderabilis. Uel cerce ꝓpinqua¬

Expanded text:
ciant, dum repugnantis animum ciant, dum repugnantis animum jamjamque quasi in lapsum desperationis inclinant, conversus quisque hanc ipsam sublimitatis viam, quam sibi ad remedium eligit, expavescat, et quasi in summo eductus titubat, qui in imo solidius stabat. Ita vero circumfrementibus tentationum motibus angustatur, ut recte de eo dici debeat: Abominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilis. Vel certe
Abbreviated transcription (Latin):
multus p̃mat: tunc qđ occultũ
latebat agnoscitur. tunc de ra¬
dice uicioꝵ. pungit libere spi¬
na temptationum. Contra quã
bene uiuentis manu agitur.
ut in quantũ potest fierumon
tegatur occulta: sed radicitus
euellatur. Qđ donec ftati unius¬
cuiusꝙ conuersi animum ita
hȩc spina conturbat. ut sepe
ꝑcussione subita pene suꝑari
se sentiat: eiusq uulnus me¬
dullitus inflictum exitialiter
ꝑtimescat. Plerumq uͦ ipsi cẽp¬
cationum stimuli. dum in usũ:
ueniunt dilatant᷑: & non qui¬
dem acriores sed longiores
existunt. Minus autẽ dolent.
sed magis inficiunt: quia dũ
menti diutius adherent. tan¬
to fiunt minus pauendi. qͥn¬
tomagis assueti. Inter hȩc gͦ
dep̾hensa mens huc illucꝙ di¬
stenditur. & multiplicib cemp¬
cationum estib dissipatur. Et
sepe hinc inde ꝓuocata cui¬
temptanti uicio obuiet. uel qđ
primum impugnet: ignorat.
Unde plerumꝙ euenit. ut dũ
nimis insurgentia uicia cru¬

Expanded text:
multus premat, tunc quod occultum multus premat, tunc quod occultum latebat agnoscitur, tunc de radice vitiorum pungit libere spina tentationum. Contra quam bene viventis manu agitur ut, in quantum potest fieri, non tegatur occulta, sed radicitus evellatur. Quod donec fiat, uniuscujusque conversi animum ita hpercussione subita pene superari se sentiat, ejusque vulnus medullitus inflictum exitiabiliter pertimescat. Plerumque vero ipsi tentationum stimuli dum in usum veniunt, dilatantur, et non quidem acriores, sed longiores existunt. Minus autem dolent, sed magis inficiunt: quia dum menti diutius adhaerent, tanto fiunt minus pavendi, quanto magis assueti Inter haec ergo deprehensa mens huc illucque distenditur, et multiplicibus tentationum aestibus dissipatur, et saepe hinc inde tentanti vitio obviet, vel quod primum impugnet, ignorat. Unde plerumque evenit ut dum nimis insurgentia vitia cru
Abbreviated transcription (Latin):
tione remouetur. Si autẽ ddo uac
care appetat. & ramos multimo¬
de cogitationis abscidat: tunc li
dice carnis ꝓcedit. Cardiras nãꝙ
qui nascit᷑ in uia. itinerantium¬
A pedib teritur: atꝙ ipsd listi tran¬
scuntium. eius suꝑficies ne appa¬
reat confringitur. Sed qua d iuis
desuꝑ fructificantes spinę non
Iappareant. subter tamen radix
Focculta ꝑdurat. Si autẽ eũ tran¬
seuntium pedes terere & calca¬
re cessauerint. mox in suꝑficiem
surgendo ꝓgreditur: & ꝑ spinã
ꝓdit in publicum. quicquid in
radice uiuebat occultum. Ita &
in corde scłarium. sepe occulta
quȩdam temptationum radix ñ
facile apparet exurgere: quia
uelut in uia actionum sita.
transeuntium teritur pede co¬
gitationum: & ꝑ innumeras cu¬
ras quasi multis itinerantibus
p̃mitur. ne uideatur. Si autẽ ꝑ
conuersionis grãm. a uia cordis
curarum turba remouetur. ut
nulla actionum insolentia con¬
terat. nullus cogitationum tu¬

Expanded text:
tione removetur. Si autem Deo soli tione removetur. Si autem Deo soli vacare appetat, et ramos multimodae cogitationis abscidat, tunc libdice carnis. Carduus namque si nascatur in via, itinerantium pedibus teritur, atque ipso usu transeuntium ejus superficies ne appareat confricatur. Sed quamvis desuper frutificantes spinae non appareant, subter tamen radix occulta perdurat. Si autem eam transeuntium pedes terere et calcare cessaverint, mox in superficiem surgendo progreditur, et per spinam prodit in publicum, quidquid in radice vivebat occultum. Ita et in corde saecularium saepe occulta quaedam tentationum radix facile apparet exsurgere, quia velut in via actionum sita transeuntium teritur pede cogitationum, et per innumeras curas quasi multis itinerantibus premitur, ne videatur. Si autem per conversionis gratiam a via cordis curarum turba removetur, ut nulla actionum insolentia conterat, nullus cogitationum tu
Abbreviated transcription (Latin):
blandimenta esse inchoationis ig¬
norat. Unde fit. ut dũ subita
temptationis ꝓcella tangit᷑ des¬
pectum se do & ꝑditum suspi¬
citur: quia si inchoationi sue ñ
passim crederet. adhuc in ꝓsperis
positus. ment̾e ad aduersa p̃para¬
reti: & inciis uenientib postmodũ
tam firmus resisteret. quam ea eti¬
am sagacius p̃uidisset. Que qui¬
dem tranquilliuis si p̾uidet tole¬
rat. & eoꝵ tamen om̃ino certami¬
na etiam si p̃uideat. non declinat:
quia usus nr̃i itineris nequa¬
quam ꝑagitur sine puluere tẽp¬
tationis. Plerumq aute̾ conuer¬
stimulis agitatur. qualib ante
conuersionis gram numquã pul¬
satum se esse reminiscitur. Non
quia tunc hec eadem radix tẽp¬
tationis deerat: sed quia non ap¬
parebat. Humanus quippe animꝰ
multis cogitationib occupatus.
sepe sibimet ipsi aliquomodo ma¬
net anoognitus. ut om̃ino qđ to¬
berat nesciat: quia dum ꝑ multa
spargitur ab interna sui cogni¬

Expanded text:
blandimenta esse inchoationis igblandimenta esse inchoationis ignorat. Unde fit ut dum subita tentationis procella tangitur, despectum se et perditum Deo suspicetur, qui si inchoationi suae non passim crederet, adhuc in prosperis positus, mentem ad adversa praepararet, et vitiis venientibus postmodum tam firmus resisteret, quam ea etiam sagacius praevidisset. Quae quidem si tranquillius praevidet, tolerat, eorum tamen omnino certamina etiamsi praevideat non declinat, quia cursus nostri itineris nequaquam peragitur sine pulvere tentationis. Plerumque autem converstimulis agitatur, qualibus ante conversionis gratiam nunquam pulsatum se esse reminiscitur, non quia tunc haec eadem radix tentationis deerat, sed quia non apparebat. Humanus quippe animus multis cogitationibus occupatus, saepe sibimetipsi aliquo modo manet incognitus, ut omnino quod tolerat nesciat, quia dum per multa spargitur, ab interna sui cogni
Abbreviated transcription (Latin):
gurationis dñice contemplatur:
& tunc demũ temptari ancilla
interrogante ꝑmittit᷑. ut ꝑ temp¬
tationem factus sibi ex infirmi¬
tate conscius. ad illud flendo &
amando recurreret qđ uidisset:¬
& cum eum timoris unda in¬
peccati pelago raperet. esset pri¬
oris dulcedinis anchora que re
tineret. Sepe autẽ tam diutina
sunt temptationũ certamina.
quam longa inchoationum fu¬
erant blandimenta. Sepe uero
maius datur in inchoatione dul¬
cedinis. minus autẽ in labore ꝓ¬
bationis: sepe minus in inchoa¬
tione dulcedinis. mauis autem¬
uͦ laborem temptationis dispar
sequitur ꝑfectio firmitatis: qͥa
uixta summam certaminis. re¬
muneratur quisq plenitudine
ꝑfectionis. Plerumq autẽ in eo
quisꝙ conuersus labitur. quod
dum quibdam donis gr̃e dul¬
cedine inchoationis excipit᷑. con¬
firmationẽ accepisse se ꝑfectio¬
nis arbitratur. Et plenitudinem
consũmationis estimat. quę adbuc

Expanded text:
gurationis dominicae contemplatur, gurationis dominicae contemplatur, et tunc demum tentari ancilla interrogante permittitur , ut per tentationem factus sibi ex infirmitate conscius, ad illud flendo et amando recurreret quod vidisset; et cum eum timoris unda peccati in pelagus raperet, esset prioris dultineret. Saepe autem tam diutina sunt tentationum certamina, quam longa inchoationum fuerant blandimenta. Saepe vero majus datur in inchoatione dulcedinis, minus autem in labore probationis. Saepe minus in inchoatione dulcedinis, mavero laborem tentationis dispar sequitur perfectio firmitatis, quia juxta summam certaminis, remuneratur quisque plenitudine perfectionis. Plerumque autem in eo quisque conversus labitur quod dum quibusdam donis gratiae dulcedine inchoationis excipitur, confirmationem accepisse se perfectionis arbitratur, et plenitudinem consummationis aestimat, quae adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃e dispensatione agitur. ne in
inchoatione sua temptationum
asꝑitate tangantur: quia si eoꝵ
initia amaritudo temptationis
exciꝑet. tam facile ad ea que re¬
liquerant redirent: quam nec
longius discesserant. Nam con¬
temptis prius uiciis. quasi iux¬
rao popłm non eos duxit dñs
ꝑ uiam terre philistum que
uicina est: reputans. ne forte
peniteret eum. si uidisset ad¬
uersum se bella consurgere. &
reuerteret᷑ in egyptum. Ex e¬
gypto itaq exeuntib e uicino
bella subtrahunt᷑. quia dere¬
linquentib scłm. quȩdam pri¬
us tranquillitas ostendit᷑: ne
in ipsa sua teneritate atq in¬
choatione turbati. ad hoc ter¬
riti redeant qđ euaserunt.
Prius gͦ suauitatem securitatis
sentiunt. prius pacis quiete
nutriunt᷑. Post cognitam uero
dulcedinem tanto iam colera¬
bilius temptationũ certamina
sustinent. quanto in dõ altiꝰ
cognouerunt qđ ament. Un¬
de & petrus prius in montẽ
ducit᷑. prius claritatẽ transfi¬

Expanded text:
gratiae dispensatione agitur, ne in gratiae dispensatione agitur, ne in inchoatione sua tentationum asperitate tangantur, quia si eorum initia amaritudo tentationis exciperet, tam facile ad ea quae reliquerant redirent quam nec longius discesserant; nam contemptis prius vitiis, quasi juxrao populum, non eos duxit Dominus per viam terrae Philisthiim, quae vicina est, reputans ne forte poeniteret eum, si vidisset adversum se bella consurgere, et reverteretur in Aegyptum . Ex Aegypto itaque exeuntibus e vicino bello subtrahuntur, quia derelinquentibus saeculum qnaedam prius tranquillitas ostenditur, ne in ipsa sua teneritudine atque inchoatione turbati, ad hoc territi redeant quod evaserunt. Prius ergo suavitatem securitatis sentiunt, prius pacis quiete nutriuntur; podulcedinem tanto jam tolerabilius tentationum certamina sustinent, quanto in Deo altius cognovere quod ament. Unde et Petrus prius in montem ducitur, prius claritatem transfi
Abbreviated transcription (Latin):
onib possidet. Unde & plebs is¬
rahelitica cum spondente do ad
sacras mentis nuptias ex egyp-¬
to uocaretur. quasi arrarum
uice prius accepit blandimen¬
ta signoꝵ. coniuncta autem
ꝓbationib exercetur in here¬
mo. ꝓbata uero in reꝓmissio¬
nis terram uirtutis plenitu
teret. postmodum in labore tẽp¬
tata est. si custodire nouerat
qđ gustasset: ad extremĩi quo¬
ꝙ plenius acciꝑe meruit. qđ
laborib ꝓbatata custodiuit.
Ita gͦ uitam uniusciusq con-¬
uersi. & inchoatio blanda per¬
mulcet. & asꝑa medietas ꝓbat:¬
& plena post ꝑfectio roborat.
CO adhuc aditu inchoationis
suȩ uel tranquillitatẽ pacatissi¬
mam carnis. uel dona ꝓpheti¬
4. uel p̾dicamenta doctrinȩ.
uel signorũ miracula: uel
grãm curationis accipiunt.
Post hec autẽ duris temptati¬
onũ ꝓbationib fatigantur: a
quib temptationib adhuc
cum inciperent. ualde liberos
se esse crediderunt. Qđ diuine

Expanded text:
onibus possidet. Unde et plebs Isonibus possidet. Unde et plebs Israelitica, cum spondente se Deo ad sacras mentis nuptias ex Aegypto vocaretur, quasi arrharum vice prius accepit blandimenta signorum; conjuncta autem, probationibus exercetur in eremo, probata vero, in promissionis terra virtutis plteret, postmodum in labore tentata est si custodire noverit quod gustasset; ad extremum quoque plenius accipere meruit, quod laboribus probata custodivit. Ita ergo vitam uniuscujusque conversi, et inchoatio blanda permulcet, et aspera medietas probat, et plena post perfectio roborat. so adhuc aditu inchoationis suae, vel tranquillitatem pacatissimam carnis, vel dona prophetiae, vel praedicamenta doctrinae, 773 vel signorum miracula, vel gratiam curationis accipiunt ; post haec autem duris tentationum probationibus fatigantur, a quibus tentationibus adhuc, cum inciperent, valde liberos se esse crediderunt. Quod divinae
Abbreviated transcription (Latin):
lum non nisi post baptismum se
temptare ꝑmisit: ut signũ nobis
qđdam future conuersationis
innueret. qđ membra eius post¬
quã ad dm̃ ꝓficerent. tunc acri¬
ores temptationum insidias to¬
lerarent. Post primam gͥ uicẽ
meroris attr lȩticie quã unus¬
quisq ꝑ studium conuersatio¬
nis agnoscit. hȩc scd̾a suborit᷑:
quia ne securitatis negligen
tationis afficitur. Et quidẽ quis¬
ꝙ in ipso conuersationis initio.
magna plerumq excipitur dulce¬
dine consolationis: sed durum la¬
borem postmodum ꝓbationis ex¬
conuersorum. inchoatio. medie¬
tas. atꝙ ꝑfectio. In inchoatione
A dulcedinis. in medio quoꝙ tem¬
cia suscipiunt quȩ consolent᷑.
postmodum amara quȩ exerce¬
ant: & tunc demum suauia
atq sublimia quȩ confirment.
Nata & sponsam suam uir qͥsꝙ
prius dulcib blandimentis fo-¬
uet. quam tamen iam coniun-¬
ctam asꝑis increpationib pro¬
bat: ꝓbatam uͦ securis cogitati¬

Expanded text:
lum non nisi post baptisma se lum non nisi post baptisma se tentare permisit, ut signum nobis quoddam futurae conversionis innueret, quod membra ejus postquam ad Deum proficerent, tunc acriores tentationum insidias tolerarent. Post primam igitur vicem moeroris atque laetitiae, quam unusquisque per studium conversionis agnoscit, haecquia ne securitas  Text., setationis afficitur; et quidem quisque in ipso conversionis initio magna plerumque excipitur dulcedine consolationis, sed durum laborem postmodum probationis exconversorum: inchoatio, medietas atque perfectio. In inchoatione  dulcedinis, in medio quoque temcia suscipiunt quae consolentur, postmodum amara quae exerceant; et tunc demum suavia atque sublimia quae confirment. Nam et sponsam suam vir quisque prius dulcibus blandimentis fovet, quam tamen jam conjunctam asperis increpationibus probat, probatam vero securis cogitati
Abbreviated transcription (Latin):
stes obuiant: ut ad terram pro¬
missionis ꝑgentib ceptum iter
intereludant. Iam priores culpe
uelut insequentes aduersarii
sola diuina uirtute ꝓstratȩ st̃:
sed temptationum stimuli qua¬
si hostes alii contra faciem ue¬
niunt: qui & cum nr̃o labore
suꝑentur. Conuersio uidelicet
securitatẽ parit: mater autẽ ne¬
gligentię solet esse securitas. Ne
gͦ securitas negligentiam gene¬
ret. scriptum est. Fili accedens
ad seruitutẽ di. sta in iusticia
& timore : & p̾para animam tu¬
am ad temptationẽ. Non enim
ait ad requiem. sed ad temptati¬
onem: quia hostis nr adhuc in
hac uita nos positos. quantoma¬
gis nos sibi rebellare conspicit.
tanto amplius expugnare con¬
tendit. Eos enim pulsare ne¬
gligit. quos quieto iure possi.¬
dere se sentit. Contra nos uͦ eo
uehementius incitatur. quo ex
corde nr̃o quasi ex iure ꝓpriȩ
habitationis expellitur. Hoc enĩ
in se ipso dñs sub quadam dis¬
pensatione figurauit. qui diabo¬

Expanded text:
hostes obviant, ut ad terram prohostes obviant, ut ad terram promissionis pergentibus coeptum iter intercludant. Jam priores culpae, velut insequentes adversarii, sola divina virtute prostratae sunt, sed tentationum stimuli, quasi hostes alii contra faciem veniunt, qui et cum nostro labore superentur. Conversio videlicet securitatem parit, mater autem negligentiae solet esse securitas. Ne ergo securitas negligentiam generet, scriptum est: Fili, accedens ad servitutem Dei, sta in justitia et timore, et praepara animam tuam ad tentationem . Non enim ait, ad requiem, sed ad tentationem, quia hostis noster adhuc in hac vita nos positos, quanto magis nos sibi rebellare conspicit, tanto amplius expugnare contendit. Eos enim pulsare negligit, quos quieto jure possidere se sentit. Contra nos vero eo vehementius incitatur, quo ex corde nostro quasi ex jure propriae habitationis expellitur. Hoc enim in seipso Dominus sub quadam dispensatione figuravit , qui diabo
Abbreviated transcription (Latin):
mittit. ruptis peccatorũ nr̃oꝵ
uinculis. citius nos ad liberta.¬
tẽ nouȩ conuersationis conso¬
lando ꝑducit. & p̃cedentem
tristiciam subsequens lȩticia
refouet: ita ut conuersi um¬
uscuiusq animus. eo magis
ad uotum suu ꝑuemendo gau¬
deat : quo magis se ꝓ illo me¬
minit laborando doluisse. Fit
cordi immensa lȩticia. quia
ei quem desiderat iam ꝑ sp̃e
securitatis ꝓpinquat: ut recte
de hoc dici debeat. Dep̃cabit᷑
dm̃ & placabilis ei erit. & ui¬
debit faciem eius in iubilo.
rauit. ne ꝑgeret in interitũ:
ne conuersus quisq iam scm̃
se esse creclat. & quem pug¬
na meroris suꝑare non ualu¬
ꝑmittitur. ut post conuersio-¬
nem suam temptationũ sti¬
mulis fatigetur. Iam quidem
ꝑ conuersionem rubrum ma¬
re transitum est: sed adhuc
in heremo uitȩ p̾sentis ante faci¬
em hostes occurrunt. Iam pecca¬
ta p̾̃terita uelut extinctos egyp¬
tios post terga reliquimus. sed
adhuc nocentia uicia quasi ho

Expanded text:
mittit, ruptis peccatorum nostrorum mittit, ruptis peccatorum nostrorum vinculis citius nos ad libertatem novae conversationis consolando perducit, et praecedentem tristitiam subsequens laetitia refovet; ita ut conversi uniuscujusque animus eo magis ad votum suum perveniendo gaudeat, quo magis se pro illo meminit laborando doluisse. Fit cordi immensa laetitia, quia ei quem desiderat, jam per spem securitatis propinquat, ut recte de hoc dici debeat: Deprecabitur Deum, et placabilis ei erit; et videbit faciem ejus in jubilo. rane conversus quisque jam sanctum se esse credat, et quem pugna moeroris superare non valupermittitur, ut post conversionem suam tentationum stimulis fatigetur. Jam quidem per conversionem rubrum mare tin eremo vitae praesentis ante faciem hostes occurrunt. Jam peccata praeterita velut exstinctos Aegyptios post terga relinquimus; sed adhuc nocentia vitia, quasi alii
Abbreviated transcription (Latin):
ta considerans. curarũ scłariũ
uult compedes rumpere: ⁊ uiã
d̃i ꝑ spacium secure conuersa¬
tionis ambulare. Desideriorum
temporalium graue onus abi¬
cere. & lene iugum dnĩ libera
seruitute portare. Cogitanti e¬
nim ista. occurrit illa famili¬
que inueterata dudũ quanto
eum diutius tenuit. tanto ar¬
tius astringit: atq a se tardi¬
us abire ꝑmittit. Et quis ibi
meror. quȩ anxietas cordis:
quando hinc sp̃s uocat. hinc
caro reuocat: Hinc amor no¬
uȩ conuersationis inuitat.
hinc usus uetuste ꝑuersitatis
impugnat: Hinc desiderio ad
spũalem patriam flagrat. &
hino in semetipso carnalem
concupiscentiam tolerat. quȩ
eum aliquomodo etiam inui-¬
tum delectat. Recte gͦ de hoc
amarescente bomine dici po¬
test. abhominabilis ei fit in
uita sua panis. & appropin¬
quauit corruptioni anma e¬
ius. & uita illius mortiferis.
Sed quia diuina gr̃ã diu nos
istis difficultatib affici non ꝑ¬

Expanded text:
ta considerans, curarum saecularium ta considerans, curarum saecularium vult compedes rumpere, et viam Dei per spatium securae conversationis ambulare, desideriorum temporalium grave onus abjicere, et leve jugum Domini libera servitute portare. Cogitanti enim ista occurrit illa familiquae inveterata dudum, quanto eum diutius tenuit, tanto arctius astringit, atque a se tardius abire permittit; et quis ibi moeror, quae anxietas cordis, quando hinc spiritus vocat, hinc caro revocat; hinc amor novae conversationis invitat, hinc usus vetustae perversitatis impugnat; hinc desiderio ad coelestem patriam flagrat, et hinc in semetipso carnalem concupiscentiam tolerat, quae eum etiam aliquo modo invitum delectat? Recte ergo de hoc amarescente homine dici potest: Abominabilis ei fit in vita sua panis; et appropinquavit corruptioni anima ejus, et vita illius mortiferis. Sed quia divina gratia diu nos istis difficultatibus affici non per
Abbreviated transcription (Latin):
os uidebit faciem eius in iubilo.
& liberauit animam suam ne ꝑ-¬
geret in interitum: sed uiuens
uicem uideret. In his itaq tam
collectis coaceruatisq sententus.
& supra meror amaritudinis. et
infra subiuncta est leticia seou¬
ritatis. Moxq post hec dicit᷑. hȩc
om̃ia oꝑatur ds trib uicib per
singulos. Acsi diceret. Qd semel
de uno dixi. hoc trib uicib per
singulos agitur. Sed sollerter in¬
tuendum est. qđ iste tres uices sit
quib unusquisq homo anxietate
meroris afficitur. & post merorẽ
ꝓtinus ad securitatẽ leticie reuo¬
catur. Id enim suꝑius sicut iam
dixi narrauerat. qđ & grauis pͥ¬
us meror afficit. & magna post¬
modum leticia attollit. Igitur
si uigilanter intendimus. has tres
uices meroris & lȩticie in unius¬
cuiusq electi animo. istis alter¬
nari modis inuenimus: id ẽ cõ¬
uersatione. temptatione. morte.
In prima quippe quam diximus
conuersionis uice grauis meror
est: cum sua unusquisq pecca¬

Expanded text:
videbit faciem ejus in jubilo, et liberavit animam suam, ne pergeret in interitum, sed vivens lucem videret. In his itaque jam collectis coacervatisque sententiis, et supra moeror amaritudinis, et infra subjuncta est laetitia securitatis; moxque post haec dicitur: Haec omnia operatur Deus tribus vicibus per singulos. Ac si diceret: Quod semel de uno dixi, hoc tribus vicibus per singulos agitur. Sed solerter intuendum est quae tres istae vices sint quibus unusquisque homo anxietate moeroris afficitur, et post moerorem protinus ad securitatem laetitiae revocatur. Id enim superius, sicut jam dixi, narraverat, quod et gravis prius moeror afficit, et magna postmodum laetitia attollit. Igitur si vigilanter intendimus, has tres vices moeroris et laetitiae in uniuscujusqnari invenimus, id est conversione, tentatione et morte. In prima quippe, quam diximus, conversionis vice gravis moeror est, cum sua unusquisque pecca
Abbreviated transcription (Latin):
tium patrum ualeat uel su¬
ꝑare. uel assequi: Et tamen
diuidd dicit. Ne intres in udi¬
cium cum seruo tuo. quia
non iustificabitur in conspectu tu¬
o om̃is uiuens. Paulus cum dice¬
ret. nichil mͥ conscius sum. cau¬
te subunxit: sed non in hoc iusti¬
ficatus sum. Iacobus dixit. In mul¬
tis enim offendimus om̃s. Iohannes
dixit. si dixerimus quia peccatũ
non habemus. ipsi nos seducimꝰ:
& ueritas in nobis non est. Quid
gͦ faciunt tabulȩ. si tremunt
columpnȩ: ut quomodo uirgul¬
ta immobilia stabunt. si huius
pauoris turbine etiam cedri
quatiunt᷑: Solutiomi gͦ carnis
appropinquans. nonnũquã ter¬
rore uindicte etiam iusti ani¬
ma turbatur: cui & si quid
tranquillum in hac uita saꝑe
potuit. mortis articulo inter¬
ueniente concutitur: ut iure
dici debeat. abhominabilis ei
illius cibus ante desiderabilis.
Uel certe ꝓpter pauoris pęnã¬

Expanded text:
tium patrum valeat vel sutium patrum valeat vel superare, vel assequi? Et tamen David dicit: Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Paulus cum diceret: Nihil mihi conscius sum, caute subjunxit: Sed non in hoc justificatus sum . Jacobus dicit: In multis enim offendimus omnes . Joannes dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, ipsi nos seducimus, et veritas in nobis non est . Quid ergo facient tabulae, si tremunt columnae? Aut quomodo virgulta immobilia stabunt, si hujus pavoris turbine etiam cedri quatiuntur. Solutioni ergo carnis appropinquans, nonnunquam terrore vindictae etiam justi anima turbatur. Cui et si quid tranquillum in hac vita sapere potuit, mortis articulo interveniente concutitur, ut jure dici debeat: Abominabilis fit ei ejus cibus ante desiderabilis. Vel certe
Abbreviated transcription (Latin):
iam iamꝙ quasi tangitur. tan¬
to uehementius formidatur.
Et si ea quȩ sciunt nũquã se
p̃termisisse meminerunt: for¬
midant tamen illa que nesciunt.
quia uidelicet semet ipsos diu¬
dicare & comp̃hendere om̃ino
non possunt: atꝙ urgente exi¬
tu. subtiliori terrentur metu.
Unde & redemptor nrͣ solutioni
carnis appropinquans. & mem
orare. Quid enim ꝓ se ille cũ
agonia peteret. qui in terris
positus cęlestia cum potestate
tribuebat: Sed appropinquan¬
te morte. nr̃e mentis in se cer¬
tamen expressit: qui iuim quã¬
dam terroris ac formidinis pa
Neꝙ enim tunc cuiuslibet am¬
ma imiuerito terret᷑. quando
post pusillum hoc inuenit. qđ
ineternũ mutat᷑e ñ possit. Cõ¬
sideramus quippe qđ uiam
uitȩ p̾sentis nequaqu̾a sine
culpa transire potuimꝰ. Con¬
sideramus etiam quia ne hoc
quide sine aliquo reatu nr̃o
est qđ laudabiliter gessimus.
si remota pietate iudicem᷑.
Quis enim nr̃m uitam p̾ceden¬

Expanded text:
jamjamque quasi tangitur, tanjamjamque quasi tangitur, tanto vehEt si ea quae sciunt nunquam se praetermisisse meminerunt, formidant tamen illa quae nesciunt; quia videlicet semetipsos dijudicare et comprehendere omnino non possunt, et urgente exitu, subtiliori terrentur metu. Unde Redemptor noscarnis appropinquans, et memorare . Quid enim pro se ille cum in agonia esset peteret, qui in terris positus coelestia cum potestate tribuebat? Sed appropinquante morte, nostrae mentis in se certamen expressit, qui vim quamdam terroris ac formidinis pato. Neque enim tunc cujuslibet anima immerito terretur, quando post pusillum hoc invenit, quod in aeternum mutare non possit. sideramus quippe quod viam vitae praesentis 776 nequaquam sine culpa transire potuimus, consideramus etiam quia nec hoc quidem sine aliquo reatu nostro est, quod laudabiliter gessimus, si remota pietate judicemur. Quis enim nostrum vitam praeceden
Abbreviated transcription (Latin):
Humana autẽ anima semel ȩter¬
nitatis statum deserens. ad flu¬
xum temporalitatis delapsa: hanc
mutabilitatẽ alternantiũ mo¬
tionum nonnũqua dũ cade-¬
ret uolens appetit: & dum co¬
natur surgere. cogitur inuita
tolerare. Inde quippe punita ẽ
unde delectata: quia inde con¬
uersa habet laborẽ certaminis.
inspiciunt: & ante dđi oculos
quanti sit reatus attendunt.
It cum de his om̃ib semꝑ distri¬
cta iudicia ꝑtimescant. tunc
tamen hec uehementer metuunt.
cum ad soluendum humane
conditionis debitũ uenientes.
districto iudici ꝓpinquare se
cernunt. Q̾ fit tanto timor
acrior. quanto & retributio ȩ¬
terna uicinior. Ante oculos
autẽ cordis nichil inane tẽ
transuolat de fantasmate co¬
gitationis: quia subductis e
medio om̃ib se & illũ tantũ¬
modo considerant. cui appro¬
pinquant. Crescit pauor uici¬
na retributione iusticie: & ur¬
gente solutione carnis. quan¬
tomagis districtum iudicium

Expanded text:
Humana autem anima semel aeterHumana autem anima semel aeternitatis statum deserens, ad fluxum temporalitatis delapsa, hanc mutabilitatem alternantium motionum, quam dum caderet volens appetiit, dum conatur surgere, cogitur invita tolerare. Inde quippe punita est unde delectata, quia inde conversa habet laborem certaminis, inspiciunt, et ante Dei oculos quanti sit reatus attendunt; et cum de his omnibus semper judicia districta pertimescant, tunc tamen haec vehementer metuunt, cum ad solvendum humanae conditionis debitum venientes, districto judici appropinquare se cernunt. Et fit tanto timor acrior, quanto et retributio aeterna vicinior. Ante oculos autem cordis nihil inane tunc transvolat de phantasmate cogitationis, quia subductis e medio omnibus, se et illum tantummodo considerant, cui appropinquant. Crescit pavor vicina retributione justitiae, et urgente solutione carnis, quanto magis districtum judicium
Abbreviated transcription (Latin):
tionis. Conuerstis autẽ quisꝙ
sib caute sollicitus. tacite secũ
considerare non cessat: ȩternus iu¬
dex quam districtus adueniat.
suumꝙ terminum cotidie ꝓspi¬
cit. & ante seueritatem tante iu¬
sticiȩ quas rationes uite suȩ sit¬
positurus attendit. Et si cuncta
praua oꝑa quȩ intelligere potu¬
it deuitauit: uenturus tamen
coram districto iudice. illa ma¬
gis que in semetipso non intel¬
ligit ꝑtimescit. Quis enim con¬
siderare ualeat. quanta mala ꝑ
momenta temporũ ipsis inconstan¬
tib cogitationum motib ꝑpetra¬
mus: Facile est autẽ oꝑa ꝑuer¬
sa uitare. sed nimis difficile est
ab illicita cogitatione cor tͣgere.
Et tamen scriptum est. Ue qui co
cum uidicabit dñs occulta ho-¬
minum. Qui etiam p̾misit. Intͣ
se inuicem cogitationũ accu¬
santium. aut etiam defenden¬
 tium. Et rursum. Labia dolosa
in corde & corde locuti sunt
mala. Et rursum. Etenm in cor¬
de iniquitates oꝑamini in terra.

Expanded text:
tionis. Conversus autem quisque tionis. Conversus autem quisque sibi caute sollicitus tacite secum considerare non cessat, aeternus judex quam districtus adveniat, suumque terminum quotidie prospicit, et ante severitatem tantae justitiae quas rationes vitae suae positurus sit attendit; et si cuncta prava opera quae intelligere potuit devitavit, venturus tamen coram districto judice, illa magis quae in semetipso non intelligit pertimescit. Quis enim considerare valeat quanta mala, per momenta temporum ipsis inconstantibus cogitationum motibus perpetramus? Facile est autem opera perversa vitare, sed nimis diffab illicita cogitatione cor tergere. Et tamen scriptum est: Vae vobis cum judicabit Dominus occulta hominum . Qui etiam praemisit: Inter se invicem cogitationum accusantium, aut etiam defendentium . Et rursum: Labia dolosa in corde, et corde locuti sunt mala . Et rursum: Etenim in corde iniquitates operamini in terra .
Abbreviated transcription (Latin):
sicut scriptum est: fidelis autem
ds qui non patitur uos tẽptari
supra quam potestis. sed faciet
cum temptatione etiam ꝓuentũ.
ut possitis sustinere: citius con
solationis ope occurrit. & surgen¬
tes temptationum stimulos miti¬
gat. impugnantesꝙ se cogitatio¬
num motus interna pace tran¬
quillat : moxq anima imetisã
de spe celesti leticiam ꝑcipit. dũ
deuictum malum respicit quod
tolerauit : ut iure de hoc temp-¬
tato liberatoq homine dici debe¬
at. Uidebit faciem eius in iubi¬
lo. & liberauit animã suã ne
ꝑgeret in interitũ: sed uiuens
lucem uideret. His itaq duab
uicib id est conuersionis & ꝓ¬
bationis ꝑ merore̾ leticiamq
transactis. suꝑest tertia. ⁊ cuins
e merorẽ adhuc sustineat. et
gaudia consequatur. Post con¬
uersionis namq certamina. post
ꝓbationis erumpnam. restat
adhue dura temptatio: quia
uenire non potest ad ꝑfecta gau¬
dia libertatis. nisi prius debi¬
cum soluerit humanȩ condi¬

Expanded text:
sicut scriptum est: Fidelis autem Deus, qui non patietur vos tentari supra id quod potestis, sed faciet cum tentatione etiam proventum, ut possitis sustinere , citius nobis consolationis ope succurrit, et surgentes tentationum stimulos mitigat, impugnantesque se cogitationum motus interna pace tranquillat. Moxque anima immensam de spe coelesti laetitiam percipit, dum devictum malum respicit, quod toleravit, ut jure de hoc tentato liberatoque homine dici debeat: Videbit faciem ejus in jubilo; et, liberavit animam suam, ne pergeret in interitum, sed vivens lvicibus, id est confessionis et probationis, per moerorem laetitiamque transactis, superest tertia cujus et moerorem adhuc sustineat, et gaudia consequatur. Post conversionis namque certamina, post probationis aerumnam, restat adhuc dura tentatio, quia venire non potest ad perfectae gaudia libertatis, nisi prius debitum solverit humanae condi
Abbreviated transcription (Latin):
mysticas fastu scientiȩ inflatus
extollitur. Cuius mox inflatio¬
nis merito. eius sensus ad ina¬
nia u̾eba diriuat᷑. Nam sub¬
di me: & tace dum ego loquor.
Si autẽ habes qđ loquaris. res¬
ponde mͥ. Loquerẽ. Uolo enin¬
S te apparere iustum. Qđ̃ si nͣ
habes. audi me : tace & docebo
te sapientiam. Qualem se apud
se habent: hac locutione mani¬
festat. qua dicit. Attende iob
&e audi me: & tace dũ ego loquor.
IImmensa enim suꝑbia est: a senio¬
re sibi reuerentiam exigere. & si
bet corripiunt. sępe humilitatis
grã ad cogitationũ suarũ inti¬
ma reuertunt᷑: atq in eo ipso qđ
corripiunt. ne quid fortasse fal
lant᷑ exquirunt: correptisq licen¬
tiam tribuunt. ut siquid ꝓ se
ipsi iustius sentiunt fateantur:
hoc nonnumquã etiam arrogan¬
tes imitari appetunt. ł aulisꝑ enĩ
in uerbis ȩlatione postposita. qͥ¬
si eoꝵ quos corripiunt. si forte
repperire potuerint iusticiam
quęrunt: non quia ita sentiunt.

Expanded text:
mysticas fastu scientiae inflatus mysticas fastu scientiae inflatus extollitur, cujus mox inflationis merito ejus sensus ad inania verba derivatur. Nam subdi me et tace, dum ego loquor. Si autem habes quod loquaris, responde michi. Loquere. Volo enim te apparere iustum. Quod si non habes, audi me, tace, et docebo erant.---Qualem se apud se habeat hac locutione manifestat, qua dicit: Attende, Job, et audi me, et tace dum ego loquor. Immensa enim superbia est, a seniore sibi reverentiam exigere, et sibet corripiunt, saepe per humilitatis gratiam ad cogitationum suarum intima revertuntur, atque in eo ipso quod corlantur exquirunt, correptisque licentiam tribuunt, ut si quid pro se ipsi justius sentiunt fateantur. Hoc nonnunquam etiam arrogantes imitari appetunt. Paulisper enim in verbis elatione postposita, quasi eorum quos corripiunt, si forte reperiri potuerint, justitiam quaerunt, non quia ita sentiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
splendorẽ internȩ claritatis
recurrunt : ut ibi uiuant. ubi
uerũ lumen sentiendo uide¬
ant: ubi non aliud lumen
atq aliud uita. sed ubi ipsa
lux uita sit. Ubi sic nos lux ex¬
terius circumscribat. ut inte¬
rius impleat. Dic interius un¬
pleat. ut incircumscripta exte¬
rius circumscribat. Illuminan¬
tͦ gͦ bac luce uiuentiũ. quam
tanto cunc subtiliuis conspici¬
unt. quanto nunc ad illam
unusquisꝙ arrogans habere ꝓ¬
prium solet. qđ dum uera & my¬
stica loquitur. subito ꝑ tumorẽ
cordis quędam in ama o suꝑ¬
ba ꝑmiscet. Foris enim placa¬
re appetit. in hoc qđ ueraci¬
ter sentit. Et inde mox manes¬
cit a uero. unde ꝑ elationis
typum recedit ab intimo. Qla
enim approbari doctus exte¬
rius querit. intus plenitudi¬
nẽ qua docebatur amitit. Un¬
de & helui quem tenere arro¬
gantium typum iam sȩpe dixi¬
mus. postquam multa sapienti
e ꝓfunda digessit: subito post
easdem sententias ueraces ao

Expanded text:
splendorem internae claritatis splendorem internae claritatis recurrunt, 777 ut ibi vivant, ubi verum lumen sentiendo videant, ubi non aliud lumen, atque aliud vita, sed ubi ipsa lux vita sit, ubi sic nos lux exterius circumscribat, ut interius impleat; sic interius impleat, ut incircumscripta exterius circumscribat. Illuminantur ergo hac luce viventium, quam tanto tunc subtilius conspiciunt, quanto nunc ad illam unusquisque arrogans habere proprium solet, quod dum vera ac mystica loquitur, subito per tumorem cordis quaedam inania et superba permiscet. Foris enim placere appetit in hoc quod veraciter sentit; et inde mox inanescit a vero, unde per elationis typum recedit ab intimo. Quia enim approbari doctus exterius quaerit, intus plenitudinem qua docebatur amittit. Unde et Eliu, quem tenere arrogantium typum saepe jam diximus, postquam multa sapientiae profunda digessit, subito post easdem sententias veraces ac
Abbreviated transcription (Latin):
picit. iassumit. Quȩ enim ad
mutabilitatẽ ꝑ semetipsam lapsa
est: ad itninutabilitatis statuͣ i¬
mutabilem. uiuendo formatur.
Igit᷑ heliu de afflicto hoc libera¬
toq homine. quia primũ mero¬
ris amaritudinẽ. & post modũ
gaudia consolationis expressit:
aꝑte subiunxit. Hec om̃ia oꝑat᷑
đs trib uicib ꝑ singulos. uide¬
licet conuersionis. ꝓbationis. & mor¬
tis: quia ꝑ tria hȩc. & duris pͥ¬
mũ stimulis meroris afficit᷑. et
magnis postmodũ securitatis gau¬
diis refouetur. Et quia electi
uniuscuiusq mens eisdem trib
uicib. id est uel labore conuer¬
sionis. uel temptatione ꝓbationis.
uel formidine solutionis atteri¬
t̃. atq ipsa attritione purgata
liberatur: apte subiungit᷑. Ut
tium. Lux quippe morientiũ
est: qua corporeis oculis cerni¬
mus. Qui autẽ adhuc huic
mundo uiuunt. luce morien¬
tiũ tenebrescunt. Illuminant᷑
autẽ luce uiuentiũ. qui des¬
pecto temporali lumine ad

Expanded text:
picit assumit. Quae enim ad picit assumit. Quae enim ad mutabilitatem per semetipsam lapsa est, ad immutabilitatis statum immutabilitatem videndo formatur. Igitur Eliu de afflicto hoc liberatoque homine, quia prius moeroris amaritudinem et postmodum gaudia consolationis expressit, apte subjunxit: Haec omnia operatur Deus tribus vicibus per singulos, videlicet conversionis, probationis, et mortis, quia per tria haec, et duris primum stimulis moeroris afficitur, et magnis postmodum securitatis gaudiis refovetur. Et quia electi uniuscujusque mens iisdem tribus vicibus, id est vel labore conversionis, vel tentatione probationis, vel formidine solutionis atteritur, atque ipsa attritione purgata liberatur, apte subjungitur: CAtium.---Lux quippe morientium est, quam corporeis oculis cernimus. Qui autem adhuc huic mundo vivunt, luce morientium tenebrescunt. Illuminantur autem luce viventium, qui, despecto temporali lumine, ad
Abbreviated transcription (Latin):
quia iustorum animȩ a leuib
quib ꝙ contagus. ipso sepe mor¬
tis pauore purgantur. & eter¬
na retributionis gaudia iam
ab ipsa carnis solutione ꝑcipi¬
unt:⁊ plerumꝙ uͦ contẽplatione
quadam retributionis internę. e¬
tiam priusqu̾a carne expolient᷑
hilarescunt: & dum uetustatis
debitũ soluunt. noui iam mune¬
ris leticia ꝑfruunt᷑. recte dicit᷑.
Uidebit faciem enis in iubilo. Uł
certe liberauit animã suam ne
ꝑgeret in maritũ. sed uiuens lu¬
cem uideret. Iusti itaq anima in
iubilo faciem di conspicit: quia
tantũ de leticia interna ꝑcipit.
quantũ caꝑe uel assumpta uix
possit. Ibi gͥ lucẽ uiuens uidet.
quia omi iam spũalem oculum
in radios interni solis infigit.
Ibi lucẽ uidet. quia om̃i iam
mutabilitatis uicissitudine atꝙ
obumbratione calcata ueritati
eternitatis inheret: eiꝙ inheren¬
do qu̾e cernit. ad similitudinẽ
incommutabilitatis assurgit. atꝙ
in semetipsam auctoris sui in¬
conuersibilem speciem dum res¬

Expanded text:
quia justorum animae a levibus quibusque contagiis ipso saepe mortis pavore purgantur, et aeternae retributionis gaudia jam ab ipsa carnis solutione percipiunt, plerumque vero contemplatione quadam retributionis internae etiam priusquam carne exspolientur hilarescunt, et dum vetustatis debitum solvunt, novi jam muneris laetitia perfruuntur, recte dicitur: Videbit faciem ejus in jubilo. Vel certe: Liberavit animam suam, ne pergeret in interitum, sed vivens lucem videret. Justi itaque anima in jubilo faciem Dei conspicit, quia tantum de laetitia interna percipit, quantum capere vel assumpta vix possit. Ibi igitur lucem vivens videt, quia spiritalem oculum in radios aeterni solis infigit. Ibi lucem vivens videt, quia omni jam mutabilitatis vicissitudine atque obumbratione calcata, veritati aeternitatis inhaeret; eique inhaerendo quem cernit, ad similitudinem incommutabilitatis assurgit, atque in semetipsam auctoris sui inconversibilem speciem dum res
Abbreviated transcription (Latin):
qui ex ꝑceptione muneris oꝑa uir¬
tutis inferunus. ex infirmitatis nr̃e
memoria. sacrificium humilitatis
offeramus. Aliquando autẽ post ꝓ¬
fectum uirium non solũ temp¬
tant uicia: sed etiam flagella ca-¬
stigant. Cum autem temptamur
uiciis. pia dispensatione nobiscum
agitur. ne his uirtutib quib ꝓfi¬
cimus extollamur. Cum uͦ flagel¬
lis atterimur. malis increpantib
ammouemur: ne mundo blandi¬
ente seducamũr. Uicia dum nos
temptant. ꝓficientes in nos uirtu¬
tes humiliant. Flagella dum tẽp¬
tant. surgentes in corde huiꝰ mun¬
di uoluptates eradicant. Per temp¬
tantia uicia discimus. quid de
nobis ꝑ ferientia flagella cognos¬
cimus. quid de hoc mundo fugia¬
mus. Per illa restringimur. ne in¬
trinsecus extollamur: ꝑ ista com¬
primimꝰ. ne quid extrinsecus appe¬
tamus. In hac gͦ uita dum sumus.
& flagellis atteri. & aliquando ui.¬
ciis temptari necesse est. Siue e¬

Expanded text:
qui ex perceptione muneris opera virqui ex perceptione muneris opera virtutis inferimus, ex infirmitatis nostrae memoria sacrificium humilitatis offeramus. Aliquando autem post profectum virium non solum tentant vitia, sed etiam flagella castigant. Cum autem tentamur vitiis, pia dispensatione nobiscum agitur, ne his virtutibus quibus proficimus extollamur. Cum vero flagellis atterimur, malis increpantibus admonemur ne mundo blandiente seducamur. Vitia dum nos tentant, proficientes in nos virtutes humiliant; flagella dum tentant, surgentes in corde hujus mundi voluptates eradicant. Per tentantia vitia discimus quid de nobis simus, per ferientia flagella cognoscimus quid de hoc mundo fugiamus. Per illa restringimur, ne intrinsecus extollamur, per ista comprimimur, ne quid extrinsecus appetamus. In hac ergo vita dum sumus, et flagellis atteri, et aliquando tentari vitiis necesse est. Sive e
Abbreviated transcription (Latin):
uacuum sentiens. infirmitate̾ suã
ex ipsa sua manitate cognoscit. Un¬
de ab otnͣa mox iocunditate quasi
frangit᷑. & escas prioris leticiȩ res¬
puens. eo quem solũ libenter appe¬
tit luctu satiatur. Unusquisq eni
cum sibi bene uiuendi ꝓsꝑitas ar¬
ridet. hilarescit: atꝙ ipsa hilaritas
animum uelut desiderabilis cibus
reficit. Sed cum temptatione pau¬
lo amplius imminente pulsatur.
a mente eius ꝑ meroris fastidium.
gaudium om̃e respuit᷑ : quȩ prius
eodem gaudio quasi satiata lȩta¬
bat᷑. Quia gͥ homo temptatus ab
ore cordis omnẽ cibum respuit
delectationis. nichilq ei aliud qͣm
semet ipsum & cognoscere & flere
delectat: bene dicitur. abhomina¬
bilis ei fit in uita sua panis. & a¬
nimȩ illius cibus ante desiderabi¬
iccirco moderamine occultȩ dis¬
pensationis ita temptari ꝑmittit᷑o.
ut qui ex diuino munere in uirtu¬
te ꝓficimus. etiam quid sumus ex
ꝓpria infirmitate memoremur. Et

Expanded text:
vacuum sentiens, infirmitatem suam vacuum sentiens, infirmitatem suam ex ipsa sua inanitate cognoscit. Unde ab omni mox jucunditate quasi frangitur; et escas prioris laetitiae respuens, eo quem solum libenter appetit luctu satiatur. Unusquisque enim cum sibi bene vivendi prosperitas arridet hilarescit, atque ipsa hilaritas animum velut desiderabilis cibus reficit. Sed cum tentatione paulo amplius imminente pulsatur, a mente ejus per moeroris fastidium gaudium omne respuitur, quae prius eodem gaudio quasi satiata laetabatur. Quia igitur homo tentatus ab ore cordis omnem cibum respuit delectationis, nihilque eum aliud quam semetipsum et cognoscere et flere delectat, bene dicitur: Abominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabiidcirco moderamine occultae dispensationis ita tentari permittimur, ut qui ex divino munere in virtute proficimus, etiam quid sumus ex propria infirmitate memoremur; et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuersis suis desideriis satis face¬
re conatur. Unde bene mox ex uo¬
ce illius electȩ multitudinis sub¬
dit. uide dñe & confidera. quia
facta sum uilis. Uilis quippe
plebs di efficitur. quando prauoꝵ
numero crescente. in eis nͨ sum¬
ma os cęlestia. sed abiecta & ter¬
aliud panem quam p̾sentis ui¬
tȩ delectationem uocat Qui
postquam uim temptationis ex¬
pressit. ilico subdidit: abhomi¬
nabilis ei fit in uita sua panis.
os animȩ illius cibus ante desi¬
derabilis: quia uidelicet omne
qđ prius de ipsa ꝓsꝑitate uiuen¬
di dulce sapiebat. postmodum
ꝑ uim temptationis amarescit.
Nonnumquam uͦ quiequia gau¬
dii. quicquid uirtutis fauere uide¬
batur. subito in pauore temptatio¬
nis amittitur: & quasi euacuatus
eisdem uirtutib tristis animus so¬
lo merore possidetur. Cum enim
paulo uehementi impulsu tempca¬
tionis afficitur. quia exereere uim
solite fortitudinis non ualet. eam
iam uelut ꝑditam dolet: seq ex se

Expanded text:
perversis suis desideriis satisfaceperversis suis desideriis satisfacere conatur. Unde bene mox ex voce illius electae multitudinis subdit: Vide, Domine, et considera quia facta sum vilis . Vilis quippe plebs Dei efficitur, quando pravorum numero crescente, in eis non summa et coelestia, sed abjecta et teraliud panem quam praesentis vitae delectationem vocat? Qui postquam vim tentationis expressit, illico subdidit: Abominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilis, quia videlicet omne quod prius de ipsa prosperitate vivendi dulce sapiebat, postmodum per vim tentationis amarescit. Nonnunquam vero quidquid gaudii, quidquid virtutis favere videbatur, subito in pavore tentationis amittitur, et quasi evacuatus eisdem virtutibus tristis animus solo moerore possidetur. Cum enim paulo vehementius impulsu tentationis afficitur, quia exerere vim solitae fortitudinis non valet, eam jam velut perditam dolet, seque ex se
Abbreviated transcription (Latin):
scãm eccłam decestatur. qui ꝑ
sacros ordines ad dñm ꝓpinqͥn¬
tes. non in eisdem ordinib uir¬
tutum merita: sed subsidia ui¬
tȩ presentis exquirunt. Nec co¬
gitant quid uidendo imitari
debeant: sed quȩ compendia ꝑ¬
cipiendo satientur. Satiatos qͥp¬
pe de panib dnm sequi est: de
scã eccłia temporalia alimenta
sumpsisse. Et non ꝓ signis ẽ dñm
sed ꝓ panib querere. ad religi¬
onis officium non ꝓ augendis
uirtutib. sed ꝓ requirendis sub¬
sidiis inhiare. Rursum ꝑ panẽ.
iocunditas humanȩ delectatio¬
nis accipitur. Unde iheremias
ꝓpħa cum synagoge ꝑditos mo¬
res defleret. dixit. Om̃is popłs eiꝰ
gemens & querens panem. dedert̃
p̃ciosa queque ꝓ cibo: ad refocil¬
landam animam. Gemens enim
popłs querit panem. cum praua
hominum multitudo affligit᷑:
quia non ad uotũ de p̾sentis ui¬
te iocunditate satiatur. Sed et
p̾ciosa queq ꝓ cibo dat: quia
refocillare animam nititur. quia

Expanded text:
sanctam Ecclesiam detestatur, qui per sanctam Ecclesiam detestatur, qui per sacros ordines ad Dominum propinquantes, non in eisdem ordinibus virtutum merita, sed subsidia vitae praesentis exquirunt; nec cogitant quid vivendo imitari debeant, sed quae compendia percipiendo satientur. Satiatos quippe de panibus Dominum sequi est de sancta Ecclesia temporalia alimenta sumpsisse. Et non pro signis est Dominum, sed pro panibus quaerere, ad religionis officium, non pro augendis virtutibus, sed pro requirendis subsidiis inhiare. Rursum per panem jucunditas humanae delectationis accipitur. Unde Jeremias propheta dum synagogae perditos mores defleret, dixit: Omnis populus ejus gemens et quaerens panem: dederunt pretiosa quaeque pro cibo ad refocillandam animam . Gemens enim populus quaerit panem, dum prava hominum multitudo affligitur, quia non ad votum de praesentis vitae jucunditate satiatur. Sed et pretiosa quaeque pro cibo dat, quia refocillare animam 757 nititur, quia