comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ksrieł iam inceptum fuerit. om̃s si fieri pot̃ in unũ con¬
gregati. priore preeunte ueniant ad gradũ priorib ordinati
in medio. uͥ absente abb̃e. priore uł suppͥore. custos laboris in
medio sit. Et tunc petant ueniã ante gradũ aut flexis genib
n terra. aut tantũ manib suꝑ cucullã in t̾ra demissis: scd̃m
ꝓsternant᷑ suꝑ genua uel incuruent᷑ sed̃m tempus usq adͥ finẽ
horȩ. Qa silicentiã eundi in stalla hu̾cint: melinent priꝰ defe¬
renti & pꝰea uersus altare. & sic ꝑgant in stalla ibi satisfaci¬
entes suꝑ articłos manuũ. Hoc enĩ mͦ semꝑ debent satisface
int̾ stalla. excepto illo qui ꝓ grauiori culpa satisfacit. Et no¬
tandum qd̃ licentiã deferens non inclinet adt altare priusquã
signum licentiȩ fecerit. sed dextera manu extenta atq resupinata
ducat eam a sinistra sua ꝑ ante pectus suũ in dexterã: ⁊ tunc sibi

Expanded text:
nisi Kyrie eleison jam inceptum est, si fieri potest in unum connisi Kyrie eleison jam inceptum est, si fieri potest in unum congregati, priore praeeunte, venient ad gradum, prioribus ordinatis in medio: ubi absente abbate et priore, custos laboris in medio sit. Et tunc petant veniam ante gradum aut flexis genibus in terra, aut tantum manibus super cucullam in terra demissis secundum sternantur super genua vel incurventur secundum tempus usque ad finem horae. Quod si licentiam eundi in stalla habuerint, inclinent prius deferenti, et postea versus altare: et sic pergant in stalla ibi satisfacientes super articulos manuum. Hoc enim modo semper debent satisfacere inter stalla: excepto illo qui pro graviori culpa satisfacit. Et notandum quod licentiam deferens non inclinet ad altare priusquam signum licentiae fecerit: sed dextra manu extenta atque resupinata, ducat eam a sinistra sua per ante pectus suum in dexteram: et tunc sibi
Abbreviated transcription (Latin):
horam pulsat᷑. dimittant ibi qd̃ batulant: & festiment ad horã
uenirt. Si intra auditoriũ uł claustrũ fuerint qñ predictũ signũ
audierint. onera sua ad destinatũ locũ baiulent: & sicse ad horã
p̃pararc festinent. At si quid portauerint. quod sine dampno ne¬
gligent̾ reliqui non possit. sicut panem uł uinũ uel annonã
uel cet̾a huiusm᷑i. Aptum locum querant. & ibi dimittant. Siextͣ
terminos laborauerint. ⁊ ad horam in monasterium occurrere
non debuerint: dicant ibi horã. & pꝰea onera resumant. Reu̾ten¬
tes autẽ de ipso labore. ponant instrum̃ta quȩ deculerant. ubi ad
laborem preparari solent. aut priori reddant. exceptis sarulliᷤ
secationis uł messionis unusqͥsq sua cirta lectum custodire
solet. Qã si tunc hora oꝑis dei in oratorio celebrat᷑: festinen
se ad opꝰ dei prȩuenire. Si autẽ gła pͥmi psalm dicta fuerit

Expanded text:
horam pulsatur, dimittant ibi quod bajulant, et festinent ad horam horam pulsatur, dimittant ibi quod bajulant, et festinent ad horam venire. Si intra auditorium vel claustrum fuerint quando praedictum signum audierint, onera sua ad destinatum locum bajulent, et sic se ad horam praeparare festinent. Et si quid portaverint quod sine damno negligenter relinqui non possit, sicut panem vel vinum vel annonam vel caetera hujusmodi, aptum locum quaerant et ibi dimittant. Si extra terminos laboraverint, et ad horam in monasterium occurrere non debuerint, dicant ibi horam, et postea onera resumant. Revertentes autem de ipso labore, ponant instrumenta quae detulerant, ubi ad laborem praeparari solent, aut priori reddant, exceptis forcipibusecationis, vel messionis unusquisque sua, circa lectum custodire solet. Quod si tunc hora operis Dei in oratorio celebratur, omnes festinent se ad Opus Dei praevenire. Si autem Gloria primi Psalmi dicta fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
quodd tempore laboris. nec legere. nec ttiã ad laborẽ librũ deferre
cuiꝗͣ liceas. Hullus etiã sine cuculla uel scapulari uel ibi itł alib
loquat᷑ uel significet. Audito signo ad horam int̾mittant opꝰ.
etiã si ibi horam cantaturi sunt. Et qui in eccła fuerint citiꝰ cante t̃
seruato tam̃ modamine grauitatis. Si prior ñ aucdierit sig̃num¬
qͥ audit tam tp̃r secationis ꝗͣ alio significet ei. Qui laborem
seruat etiã si sacerdos ñ fuerit. orationes ante horas semꝑ ipse
terminet. Uersiculos & responsoria ipse dicat ꝑse. aut ali inun¬
gai. Si uͦ sacerdos fuerit absente ebdomadario. etiã horas inci-
Prior tam̃ & supprior si diacones fuerint pat̾ nr̃ sibi reseruent.
Siuntra. Qui cantat horam totum sũppleat. sum conuentꝰ infra
ter minos laborauerit. & forte bauuilauerit ligna. uel tale quid
qd sine dampno relinqui possit qñ audierint signũ quod ante

Expanded text:
quod tempore laboris nec legere, nec etiam ad laborem librum deferre quod tempore laboris nec legere, nec etiam ad laborem librum deferre cuiquam liceat. Nullus etiam sine cuculla vel scapulari, vel ibi vel alibi loquatur vel significet. Audito signo ad horam intermittant opus, etiamsi ibi horam cantaturi sunt. Et qui in ecclesia fuerint, citius cantent, servato tamen moderamine gravitatis. Similiter fiat ququi audit tam tempore secationis quam alio significet ei. Qui laborem servat etiamsi sacerdos non fuerit, orationes ante horas semper ipse terminet. Versiculos et responsoria ipse per se dicat aut alii injungat: si vero sacerdos fuerit, absente hebdomadario, etiam horas incipiPrior tamen et subprior, si diaconi fuerint, Pater noster sibi reservent: si infra, qui cantat horam totum compleat. Cum conventus infra terminos laboraverit et forte bajulaverit ligna vel tale quid quod sine damno relinqui possit: quando audierint signum quod ante
Abbreviated transcription (Latin):
uero obreuerentiã illius rarissime. Notandũ tam̃ quia prior
absente abbate ibi confessiones reciꝑe poterit: si necesse fuerit. Sup
uisi de aliqua parua re. ut pote de illusione somnii. uł cum
ibi quis aliquid deliquerit.⁊ hoc tam̃ breuit ⁊ stando. Ham
ilł pixsentib nullom̾ se intromittat. Hon repausent nͥ digdian
aliclibi quacunq necessitate: sine licentia. S si contigerit digre
erxplera necelsitate ad laborem citiꝰ reuertant᷑. Si lector uł coqũ
uel refectorariꝰ ibi fuerit: audito signo add mixtum uel etiam¬
anteꝗ signum pulset᷑. scđm quod longnus a monasterio ut ꝓpi
laborauerint.querant a priore licentiam eundi. quid etiam pꝰ
mixtum facere. debeant interrogent. Cum repausauerint. scd̾m
quod qualitas aeris & situs loci ꝑmiserit: circa priorẽ repausent.
Quãdui autẽ repausauerint. inter se non significent. Et sciendũ

Expanded text:
vero ob reverentiam ipsius rarissime. Notandum tamen quia prior vero ob reverentiam ipsius rarissime. Notandum tamen quia prior absente abbate ibi confessionem recipere poterit, si necesse fuerit. Subpnisi de aliqua re, utpote de illusione somnii, vel cum ibi quis aliquid deliquerit, et hoc tamen breviter stando: nam illis praesentibus nullo modo se intromittet. Non repausent nec digrediantur alicubi quacunque necessitate sine licentia. Sed si contigerit digredi, expleta necessitate ad laborem citius revertantur. Si lector vel cocus vel refectorarius ibi fuerint, audito signo ad mistum vel antequam signum pulsetur, secundum quod longius a monasterio vel propius laboraverint, quaerant a priore licentiam eundi: quid etiam post mistum facere debeant. Cum repausaverint secundum quod qualitas aeris et situs loci permiserit, circa priorem repausent. Quandiu autem repausaverint, inter se non significent. Et sciendum
Abbreviated transcription (Latin):
Quod si aliqua graui necessitate impediente tabulam pulsare
e laborem sicut dictum ẽ ordinare non potest: supprior uł cui
iniunctum fuerit idem faciat. signo si pot uniuersa ordinans.
Quod si signo non pot̾it: uerbum faciat omnino breuiatũ. Si uͦ
abbas uel prior aliquẽ retinere uoluerit: qui retinet᷑ signum fa¬
ciat ei qui tabulam ꝑcucit. Si ante laborem facere ñ potuerit:
pꝰ laborẽ innuat. ferram̃ta & alia instrum̃ta & alia instrum̃¬
ta ad laborẽ necessaria prior diuidat: ꝓut uiderit expedire.
Exeuntes autẽ sequant᷑ priorẽ uł quẽ prior iusserit. SimiliteR
suibsequat cũ ad laborem ierit: uel inde redierit. ꝑuemientes uͦ
ad laborem non multiplicent int̾ se signa: nec presumant loqͥ
nisi forte de ipsolabore breuit̃ ⁊ necessario & silent̾ cum priore
seorsum a fr̃ib. Sed & prior raro loquat᷑ absente abbate: p̾sente

Expanded text:
Quod si aliqua gravi necessitate impediente tabulam pulsare, Quod si aliqua gravi necessitate impediente tabulam pulsare, et laborem, sicut dictum est, ordinare non poterit; subprior vel cui injunctum fuerit idem faciat, signo si potest universa ordinans: quod si signo non potuerit, verbum faciat omnino breviatum, et de labore tantum. Si vero abbas vel prior aliquem retinere voluerit; qui retinetur, signum faciat ei qui tabulam percutit: si ante laborem facere non potuerit, post laborem innuat. Ferramenta et alia instrumenta ad laborem necessaria prior dividat prout viderit expedire. Exeuntes autem sequantur priorem, vel quem prior jusserit: similiter subsequatur cum ad laborem ierit, vel inde redierit. Pervenientes vero ad laborem non multiplicent inter se signa: nec praesumant loqui, nisi forte de ipso labore breviter et necessario et silenter cum priore seorsum a fratribus. Sed et prior raro loquatur absente abbate, praesente
Abbreviated transcription (Latin):
Iito capitło & prȩꝑaris fr̃ib ad laborem. pulset᷑ tabula ã
priore uel a suppriore. uł certe ab alio si prior iusserit. insis
tũ maiori utilitate forsitan occupatis. Ad cuiꝰ sonitũ ꝯuemats
omnes exceptis infirmis & uarus officus deputatis. Seruntor tũ
infirmoꝵ. uisi apparatu infirmoꝵ detentꝰ fuerit. ⁊ cantor ⁊ lac̾sta
ihospitalis i magister nouicioꝵ sic̃ ⁊ ali conueniant nͥ aliqͥs
hor ꝓmaiori forte occupatione abbas in capitło inde ab soluit
po. si domi fuerit. semꝑ tabulam pulsec: ⁊ ordinet labore sũ
in auditorio. Si ũ extra choꝵ fuert: suppͥor uel cui iincdũ¬
¶ fuerit
pulset tabłam. prior tamen nichilominus residens in audatorio
ordinet laborem suũ. Tunc si quis ꝓ qualibet necessitate remanere
uoluerit ostendat ei causam suam: & quod priori unsũ fuerit
faciat. Qd si concesserit remanere: ꝓuideat ipse illo fr̃e ꝯmonente
quid facere debeat pꝰꝗͣ illud compleuerit ꝓ quo remanserit.

Expanded text:
ito capitulo et praeparatis fratribus ad laborem, pulsetur tabula a priore vel a subpriore, vel certe ab alio si prior jusserit: ipsis tamen majori utilitate forsitan occupatis. Ad cujus sonitum conveniant omnes, exceptis infirmis et variis officiis deputatis. Servitor tamen infirmorum, nisi apparatu infirmorum detentus fuerit, et cantor, et sacrista, et hospitalis, et magister novitiorum, sicut et alii conveniant, nisi aliquos horum pro majori forte occupatione abbas in capitulo inde absolverit. Prior si domi fuerit, semper tabulam pulset, et ordinet laborem suum in auditorio. Si vero extra chorum fuerit, subprior vel cui injunctum fuerit pulset tabulam: prior tamen nihilominus residens in auditorio ordinet laborem suum. Tunc si quis pro qualibet necessitate remanere voluerit, ostendat ei causam suam et quod priori visum fuerit, faciet: quod si concesserit remanere, provideat ipse, illo fratre commonente, quid facere debeat, postquam illud compleverit pro quo remanserit.
Abbreviated transcription (Latin):
qu uioimi frmmpore letionis possunt eẽ frs in nocturnalib. Siqͥs
aliquo ñ frem suũ scandali̾auerit cũ quo loqͥ ñ solea. licat pori
u eiinc si pri or uissert. uocato illo tam di ante pedes euis ꝓstrat
nctat: quo usq ille placat᷑ erigat eum. M st paes eius psir¬
ullus ingrediat᷑ coquinam. excepto
pantoro ⁊ scriptorib ad planandam tabulã. ad liquefaci¬
endum in caustum: Ad exsiccandũ pargamenũ. ⁊ sacsta ut q̃lib
alio ꝑ accendendo lumine ineccła ut prunis in turibło. uel
datella nriponendis uł sole benedicendo. S nec isti intrare de¬
uent ifi in calefacorio ignẽ sufficient̾ inuenerint Cocis etiã abis

Expanded text:
s aliquo modo fratrem suum scandalizaverit cum quo loqui non solet, dicat priori: et tunc si prior jusserit, vocato illo tandiu ante pedes ejus prostratus jaceat, quousque ille placatus erigat eum. CAPUT ullus ingrediatur coquinam, excepto cantore et scriptoribus ad planandam tabulam: ad liquefaciendum incaustum: ad exsiccandum pergamentum: et sacrista vel quolibet alio pro accendendo lumine in ecclesia, vel prunis in thuribulo vel patella imponendis, vel sale benedicendo: sed nec isti intrare debent, si in calefactorio ignem sufficienter invenerint. Exceptis etiam cocis
Abbreviated transcription (Latin):
& facta oratione suꝑ formas auit miscłias si tale tempus fueri
signantes se inclinent. & similit̾ faciant omnib horis pꝰ factã
orationẽ. Pum aut̃ sacerdos fiierit. Peus in aduitoriũ: adgła
patri incumbant suꝑ formas. auit incuruent᷑ sicut tempꝰ dicła¬
uerit. & simiłr. ad om̃s horas diei faciant. Picta itaq prima:
cantet᷑ missa. Pͦ missam pulsato signo aq̃ tertiã. fr̃s intrantes
ȩccłiam uꝑgant se aqua benedicta: ⁊ dimisso signo: fiat oratio
sicut ad uigilias. Cantata tercia: eant in capitulũ sicut suꝑiꝰ di¬
ximus & similit̾ fiat dieb festis quib laboramꝰ. Monacho

Expanded text:
et facta oratione, super formas aut misericordias, si tale tempus fuerit, et facta oratione, super formas aut misericordias, si tale tempus fuerit, signantes se inclinent: et similiter faciant omnibus horis post factam orationem. Dum autem sacerdos finierit Deus in adjutorium, ad Gloria Patri incumbant super formas aut incurventur, sicut tempus dictaverit: et similiter ad omnes horas diei faciant. Dicta itaque Prima, cantetur missa. Post missam pulsato signo ad Tertiam, fratres intrantes ecclesiam aspergant se aqua benedicta, et dimisso signo fiat oratio sicut ad Vigilias. Cantata tertia eant in capitulum, sicut superius diximus, et similiter fiat diebus festivis quibus laboramus. Mona
Abbreviated transcription (Latin):
sicut suꝑiꝰ diximus.  post uigilias uͦ uel pꝰ officium defunctoꝵ
si dicendum fuerit. accenso limine a seruitore ȩcclȩ ante arma¬
rium ⁊ incapitło sedeant fr̃s in ipso capitulo: & legant qui uolu
erint. nec sedeant in angulis nisi legentes. Qui taliter habeant ca¬
putia in capitib: ut possit agnosci. si dormiant an non. Audito
omnes ingredi chorum parati sint. Seruitor uero eccl̃e ꝓuidẽ
debet. ut ꝑ omne illud spatiũ lumen ardeat ante armarum
Si auit̃ albas uoluerit in claustro lumen ardere dũ fr̃s meccl̃a
noctib opus dei agunt: liceat ei. Sacrista uero ñ diittat
signum quousq abbas faciat sonitũ ad faciendam orationẽ
S: nec ad eeteras horas nisi ad uigilias ⁊ ad pͥmã omni tp̃re
& ad terciam ab idib septembris usq ad pascha qñ laboramꝰ¬
accenso lumine a sacrista fiat interuallum:. & fr̃s qui uolueruꝰ
sedeant in claustro: s non legant. Apparente aut̃ die pulset᷑ signũ

Expanded text:
itur, ut « post vigilias vel post officium defunctorum, si dicendum fuerit, accenso lumine a servitore ecclesiae ante armarium et in capitulo, sedeant fratres in ipso capitulo, et legant qui volerint: nec sedeant in angulis nisi legentes. Qui taliter habeant caputia in capitibus, ut possit agnosci si dormiant, an non. Audito omnes ingredi chorum parati sint. Servitor vero Ecclesiae providere debet, ut per omne spatium illud lumen ardeat ante armarium. Si autem abbas voluerit in claustro lumen ardere, dum fratres in ecclesia noctibus opus Dei agunt, licet ei. Sacrista vero non dimittat signum quousque abbas faciat sonitum ad faciendam orationem. Sed nec ad caeteras horas, nisi ad Vigilias et ad Primam omni tempore, et ad Tertiam ab Idibus Septembris usque ad Pascha, quando laboramuaccenso lumine a sacrista fiat intervallum, et fratres qui voluerint sedeant in claustro, sed non legant. Apparente autem die pulsetur signum:
Abbreviated transcription (Latin):
mult̃ autẽ stent ante omnes horas diei & missas. Uimisso signo fa¬
ciant solitam orationem suꝑ miscdias .i. pat̾ ñ. ⁊ eredo nidinrffar
lo sonitu. crigant se omnes. ⁊ uersi ad altare sigaent se. & rursum
inclimnantes ftent ibidem. Dicto itaq deus in adiutoriũ meu mn¬
cende morose & trahendo asacerdote cancellatis manib incur¬
uentur ꝓfunde donec dñe ad adiuuandum me festina. tadem
morositate ⁊ grauitate compleat᷑. Quod similit̾ faciant ubicũq

Expanded text:
militer autem stent ante omnes horas diei et missas. Dimisso autem signo, familiter autem stent ante omnes horas diei et missas. Dimisso autem signo, faciant solitam orationem super misericordias, id est Pater nostero sonitu erigant se omnes, et versi ad altare signent se, et rursum inclinantes stent ibidem. Dicto itaque Deus in adjutorium meum intende, morose et trahendo a sacerdote, cancellatis manibus incurventur profunde, donec Ad adjuvandum me festina, eadem morositate et gravitate compleatur: quod similiter faciant ubicu
Abbreviated transcription (Latin):
surgant fr̃s. ⁊ preparati intrent eccl̃am: inelinantes ad
primum altare. Quod semꝑ faciant. quotiens coram quolib
altare transeunt. Et rursus inclinantes ad maius altare: intrẽt
chorum asuꝑiori parte. Nam ab inferiori non solent intrari
nec etiam exire. quando priores stant in choro deorsum. prec
stant abb̃i. uel priori. Porro abb̃e prȩsente uel etiã absente tam
ab inferiori qͣ asuꝑiori parte tot intrent uel exeant. & inter
stallum abb̃is & prioris tam ad suas lectiones legendas. quã
ad benedictiones accipiendas eant uel redeant. quot unꝰquisq
abbas ꝓ sui oratorĩ positione iudicauerit expedire. Nam eo¬
abbati intranti chorũ non inclinatur nisi ã duob siue abbes
at: siue monachi. quoꝵ alteri in suo choro. ae alter maltero est ee
Abatm mullus ad huc medius etet: quot de talib. er oealibr
partt chori intrauerint. tot inclinent ei. Cum auter puener int
ađ loca sa stent uersis uultib adͥ altart doues signũ remaneat. Si¬

Expanded text:
surgant fratres, praeparati intrent ecclesiam inclinantes ad primum altatare: quod semper faciant, quoties coram quolibet altari transeunt: et rursus inclinantes ad majus altare, intrent chorum a superiori parte. Nam ab inferiori non solent intrare, nec etiam exire, quando priores stant in choro deorsum praeter s astant abbati vel priori. Porro abbate praesente vel etiam absente tam ab inferiori quam a superiori parte tot intrent vel exeant, et inter stallum abbatis et prioris tam ad suam lectiones legendas, quam ad benedictiones accipiendas eant vel redeant, quot unusquisque abbas pro sui oratorii positione judicaverit expedire. Et noti non inclinatur nisi a duobus, sive abbates sint sive monachi, quorum alter in suo choro, et alter qui in altero est ei abbatem nullus adhuc medius stet, quot de talibus ex utralibet parte chori intraverint, tot inclinent ei. Cum autem pervenerint ad loca sua, stent versis vultibus ad altare donec signum remaneat. Si
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ qui assidui st̃ cum eis. Cȩteroꝵ aut̃ nullus ꝓ quolib ep̃o aliꝙͣ
horam canonicã dimictat. ⁊ nullus monachoꝵ eius comedat cũ eo
BUas qui in infirmitorio iacuerit. in conuentũ pitantiã non
mittat: prȩt̾ abb̃em loci. Nullusq abb̃m qui in refectorio co¬
mederint faciat pitantiã. nsi ille qui sedr ad nolã. nisi forte iuxta
se sedenti. O
Is cõmunib herbis qͣles terra nr̃a ꝓducit.

Expanded text:
eorum qui assidui sunt cum eis Caeterorum autem nullus pro quolibet episcopo aliquam eorum qui assidui sunt cum eis Caeterorum autem nullus pro quolibet episcopo aliquam horam canonicam dimittat, et nullus monachorum ejus comedat cum eo; . CAP. LX. De pitantiis Abbas qui in infirmitorio fuerit, in conventum pitantiam non mittat, praeter abbatem loci; nullusque abbatum qui in refectorio comederint faciat pitantiam, nisi ille qui sedet ad nolam, nisi forte juxta se sedenti. CAsed communibus herbis quales terra nostra producit.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i ordinis intereẽ placitis nisi suis. aut alioꝵ de ordine nr̃o.
Quod si aliis de causis quẽꝗͣ eoꝵ adeẽ ꝯtigerit. non sit tam̃ ibi iudex
uel ꝓlocutor. nec ad consiliũ parciũ uel ad iudicium eat.
nioꝵ. in officio horarũ regłariũ. excepto qd mantellũ de uili pãns
ipelle ouina ⁊ pilleũ sumilẽ. aut simplitẽ de lana hr̃e poterunt.
qui uoluerint. cum quib tamen reb claustra nr̃a minime intrab̃t.
nec conuentib nr̃is interert̾: ꝓpt̾ dissimilitudinẽ. Solatia potert̃ uni¬
cuiq dari de domib nr̃is usq: ad duos monachos. ⁊ tres ꝯuersos. si
tot necessarii fuerint. ita tam̃ ut nemini illoꝵ sccl̃aria negoua uel
curȩ imponant᷑.
Ropt̾ ep̃os ordinis nr̃i si in infirmitorio iacent. potert̾ infirma.
riĩ si opus fuerit remanere ab horis canonicis. Similit̾ ⁊ socii

Expanded text:
nostri ordinis interesse placitis nisi suis aut aliorum de ordine nostro. nostri ordinis interesse placitis nisi suis aut aliorum de ordine nostro. Quod si aliis de causis quemquam eorum adesse contigerit, non sit tamen ibi judex vel prolocutor, nec ad consilium partium nec ad judicium eat. niorum, in officio horarum regularium: excepto quod mantellum de vili panno et pelle ovina, et pileum similem aut simplicem habere poterunt, qui voluerint: cum quibus tamen rebus claustra minime intrabunt, nec conventibus nostris intererunt, propter dissimilitudinem. Solatia poterunt unicuique dari de domibus nostris usque ad duos monachos et tres conversos, si tot necessarii fuerint, ita tamen ut nemini illorum saecularia negotia vel curae imponantur. ropter episcopos ordinis nostri, si in infirmitorio jacent, poterunt infirmarii sui, si opus fuerit, remanere ab horis canonicis; similiter et socii
Abbreviated transcription (Latin):
Ullus abbas ordinis nr̃i siue arm̃ta
siue pecudes sinat ad pascua longius euagari ꝑ diẽ. quin
in noct̾e reuertant᷑ infra ꝓprios fines ⁊ terras ꝓprias. Hac caiñ lege ñ
teuebunt̃ qui in alpib uel iuxta alpes habitant in gregib qũ taxat
ouiũ. ꝓpt̃ porcos adutẽ liceat domum hr̃e longe ab abbatia siue agͣn¬
gia duab leugis seu ⁊̃ trib si ita necesse fuerit ⁊ circa dlomũ illã
qͣntũ opꝰ fuerit longe euagent᷑ ita tam̃ ut in nocte illuc reu̾tant᷑
Custodib uero ouiũ uel porcoꝵ uictus cotidianꝰ aliunde ñ ꝓueniat.
nisi de sua ꝓpria abb̃ia uel grangia. S ⁊ si qui etiã in aliis partib
ꝓ penuria ⁊ ariditate locoꝵ forte hanc legẽ tenere ñ potert̃: ea ipsi
ñ tenebunt᷑ s poterit in eis capitłm dispensare uc uiuere possint.
si tũ hoc testimonio uicinoꝵ abb̃m manifeste ostend̾e potert̃.¬
on debent abbates uel monachi aut ꝯuersi

Expanded text:
ullus abbas ordinis nostri sive armenta sive pecudes sinat ad pascua longius evagari per diem quin in nocte revertantur infra proprios fines et proprias terras; hac tamen lege non tenebuntur qui in Alpibus vel juxta Alpes habitant, in gregibus duntaxat ovium. Propter porcos autem liceat habere longe ab abbatia, sive a grangia duabus leucis sive etiam tribus, si ita necesse fuerit: et circa domum illam, quantum opus fuerit, longe evagentur, ita tamen ut nocte revertantur. Custodibus autem ovium vel pecorum victus quotidianus aliunde non proveniat, nisi de sua propria abbatia vel grangia illa. Sed si qui etiam in aliis partibus pro penuria et ariditate locorum hanc forte legem tenere non potuerint, ea ipsi non tenebuntur, sed poterit in eis capitulum dispensare ut vivere possint, si tamen hoc testimonio vicinorum abbatum ostendere poteron debent abbates vel monachi vel conversi
Abbreviated transcription (Latin):
tentia recipiant᷑. Ipsa etiã in quemq scd̾m modũ culpȩ extendat᷑
uel aggͣuet᷑. Hoc ⁊̃ attendendũ ÷ ut ⁊ hora prandii sit tardior. &
m̃sura cibi minor ꝗͣ illius qui in leuiori culpa ponit᷑. Uerũtam̃¬
abbas attendat ⁊ corpoꝵ ualitudines ⁊ culpare modos. ⁊ cũ susceptꝰ
aut frangant᷑: Aut pauꝑib erogent᷑. Ad fores oratorĩ ꝓstrat᷑ꝰ iaceat
fuerq: cũ complet᷑ opus d̾i ꝓsternat se in terra. o
quo abbati usũ fuerit. Qui pꝰ refectionẽ seruitoꝵ. neq adbibes
cant cũ alias neq illi qui ꝓuersu tercio ꝑdito in penitentiã sc̃. s. pꝰ

Expanded text:
tentia recipiantur. Ipsa etiam in quemque secundum modum culpae extendatur vel aggravetur. Hoc etiam attendendum est, ut et hora prandii sit tardior, et mensura cibi minor quam illius qui in leviori culpa ponitur. Verumtameabbas attendat et corporum valetudinem et culparum modos, et cum susceptus aut frangantur, aut pauperibus erogentur. Ad fores oratorii prostratus jaceafuerit, dum completur opus Dei prosternat se in terram. Cquo abbati visum fuerit. Qui post refectionem servitorum, neque ad biberes eant cum aliis, neque illi qui pro versu tertio
Abbreviated transcription (Latin):
onachis seu aliquib aliis nr̃i ordinis ad abbatias
nras siue ad earum loca uenientib ad opꝰ equoꝵ ipsoꝵ. m̃sura
auene in cisterciensi capitulo constituta sufficiat.
capitł̃m. reliquisq dieb quib ibidem morant᷑. certũ sit statutũ
ẽẽ in generali eoꝵ dẽ abb̃m capitulo nullum suꝑuenientẽ deb̃e fe̾cipi
hospitẽ. Quod sictiã talis aliquis suꝑuenerit. cui id omnino negari
ñ possit. equos uł equũ eius nullomͦ recipiendũ. Idenim sollerter
cauerdum uidicauere. ne forte rei ꝓqua de tam longinquis con¬
ueniunt ꝓuincuis scił ut suo intendant ordim: ullũ incurrant un¬
pedimentũ. Quod: ꝑ huiꝰmͦi susceptiones posse fieri arbitrabant᷑.
missam necessaria non ferant: nisi cui forte in annuo abb̃m capitło
concessum fuerit.

Expanded text:
onachis seu aliquibus aliis nostri ordinis ad abbatias nostras sive ad earum loca venientibus, ad opus equorum ipsorum mensura avenae in Cisterciensi capitulo constituta, sufficiat.capitulum reliquisque diebus quibus ibidem morantur, certum sit statutum esse in generali eorumdem abbatum Capitulo, nullum supervenientem debere suscipi hospitem. Quod si etiam talis aliquis supervenerit cui id omnimo negari non possit, equos vel equum ejus nullomodo recipiendum: id enim solerter cavendum judicavere, ne forte rei pro qua de tam longinquis conveniunt provinciis, scilicet ut suo intendant ordini, ullum incurrant impedimentum, quod per hujusmodi susceptiones posse fieri arbitrabantur.m necessaria non ferant, nisi ii quibus in annuo abbatum capitulo concessum fuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
efuncto abb̃e pater abbas uocet᷑ ⁊ si qui sunt abb̃es qͥs illa
domus genuerit: luiciniores quiq ad diẽ quẽ ipse pater abbã
pręscripserit conuocentur. & ad arbitriũ patͥs abb̃is prȩsentes ab¬
bates domꝰ illius ⁊ simul monachi abb̃em eligant. In domo autẽ¬
cisterciensi qͥa mat̾ ÷ omniũ nr̃m prȩsentes abbes qui de cistercio
exiert̾ ⁊ monachi cistercienses simul eligant.
cui monacho committat nisi celłario qui scd̃m regłȩ aucto¬
rtatẽ ad uoluntatẽ abbis curã gerat de omnib. & ci ꝓut necesse sũt¬
solatia administrent᷑ a quib in his quȩ agenda fuerint adiuuet᷑.

Expanded text:
efuncto abbate Pater abbas vocetur, et si qui sunt abbates quos domus illa genuerit. Viciniores quoque ad diem quem ipse Pater abbas praescripserit pariter convocentur, et ad arbitrium Patris abbatis praesentes abbates domus illius et monachi simul abbatem eligant. In domo Cisterciensi, qui mater est omnium nostrum, praesentes abbates qui de Cistercio exierunt et monachi Cistercienses simul eligant. cui monacho committat, nisi cellerario qui secundum Regulae auctoritatem, ad voluntatem abbatis curam gerat de omnibus, et ei prout necesse fueritsolatia administrentur, a quibus in his quae agenda fuerint, adjuvetur
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝙ fratrum aliqͣm iundictã inferat. ne
impꝑet. ne indignet᷑. Quin etiã siminus
caute. minꝰ ue discrete fu̾̃it qͥs ioqͥutꝰ: be¬
nigna facilitate ad consiliũ iusitatoris in¬
aulgeat. Ip̃m enĩ uisitatorem talem ẽe conuenit
ut non credat om̃ĩ sp̃ui. s causam qͣm nesci¬
erit diligenter inquirat. cognitam rationabłit̾
corrigat zelo ordinis et paterne caritatis asfe.¬
ctu. ꝓuideat etiam ne incipiant retͣctare que
nou̾int digne correcta. ne sibi sugg̃ant in cõꝑ¬
ta: ne uanis suspie ionib turbent ammos
patrum siue fr̃m suorum. Quod si qͥs fecerit.
digne eum uisitator increpet et castiget. Pm¬
deat etiã ne qͥs fr̃m ea que cognou̾it emen¬
danda quasi ad maiꝰ scandalum quod neꝗͥs¬
simũ est usq ad uisitatoris aduentum disseiat
et reseruet: s oportunis temꝑib que contige¬
rint ꝓclamentur et emendent᷑. Quod si cont
hanc formam eg̾it uisitator: ꝑ suꝑiorem abba¬

Expanded text:
cuiquam fratrum vindictam inferat, nec improperet, nec indignetur, quin etiam si minus caute minusve discrete fuerit quis locutus, benigna facilitate ei ad consilium visitatoris indulgeat. Ipsum enim visitatorem talem fore convenit ut non credat omni spiritui, set causam, quam nesciverit, diligenter inquirat, cognitam rationabiliter corrigat çelo Ordinis et paterne karitatis affectu. Prohibeat etiam ne incipiant reiterare que noverint digne correcta et ne sibi suggerant incomperta nec novis suspicionibus turbent animos patrum sive fratrum suorum. Quod si quis fecerit, digne eum visitator increpet et castiget. Prohibeat etiam ne quis ea, que noverit emendanda, quasi ad maius scandalum, quod nequissimum est, usque ad visitatoris adventum differat et reservet, set opportunis temporibus que contingerint reprehendantur et emendentur. Quod si contra hanc formam egerit visitator, per su
Abbreviated transcription (Latin):
Nfacienda uisitatione cautelam mauximam
et diligentiam uisitator adhibeat. ut fideliter
et prudent̾ ad corrigendos excessus. et conserua¬
tionem pacis intendat: et qͣntum pot̾it sal¬
ua ordinis disciplina animos fratrũ ad ã
ordinis iusitatori obediens et deuotus exi¬
stat ⁊ et ad em̃dationẽ domꝰ sue qͣntũ pote¬
rit. tanqͣm domino rationẽ redditurus inten¬
uat. dituir in uisitatoris aduentu abbas do¬
mus uiꝰ uł si illum abẽe contig̾it pͥor aut
qni tenet locum ip̃iꝰ studiose frẽs ammone¬
at. roget᷑. p̃cipiat: ut fidelit̃ et fiducialiter
publi ce uł pͥuatim ꝓut meliꝰ intellexe¬
rint faciendũ. q̃ corrigenda cognou̾int
sugg̃ant ⁊ ꝓponãt. Caueat aut̃ ne ullatenꝰ¬

Expanded text:
facienda autem visitatione cautelam maximam et diligentiam visitator adhibeat, ut fideliter et prudenter ad corrigendos excessus et conservationem pacis intendat, et, quantum poterit, salva Ordinis disciplina, animos fratrum ad ampOrdinis visitatori obediens et devotus existat et ad emendationem domus sue, quantum poterit, tamquam Domino rationem redditurus intendat. Igitur visitatoris adventu prelatus domus illius vel, si ipsum abesse contigerit, prior, aut qui tenet locum ipsius, studiose fratres ammoneat, roget et precipiat ut fideliter et fiducialiter, publice vel privatim, prout melius intellexerit faciendum, que corrigenda cognoverint suggerant et proponant. Caveat autem prelat
Abbreviated transcription (Latin):
gens se aqua benedicta. intret dormitoriũ. Qui si quando minutꝰ uel infir¬
mus uel ad officiũ coquinȩ siuie aliquo alio negotio detentꝰ fuerit: h oĩa
que supͣ diximus solauũ eius ꝓ eo compleat. Qui etiã subportarius cũ miᷤ¬
sam audierit uel in refectorio comedic: prior ꝓuideat qui ꝓeo portam cu-¬
stodiat. Subportarius presente. portario. cum hospite ñ loquat᷑.¬

Expanded text:
gens se aqua benedicta intret dormitorium. Qui si quando minutus vel infirgens se aqua benedicta intret dormitorium. Qui si quando minutus vel infirmus vel ad officium coquinae, sive alio aliquo negotio detentus fuerit, haec omnia, quae supra diximus, solatium ejus pro eo compleat. Cui etiam subportarius cum missam audierit vel in refectorio comederit, prior provideat qui pro eo portam custodiat. Subportarius praesente portario cum hospite non loquat
Abbreviated transcription (Latin):
habet᷑ sermo: uicissim cant ad sermones: In parascheue cũ ceteris porta¬
riꝰ ad oret crucẽ in eccl̃a. Cum seruitorib solet comed̾e. ⁊ solatiũ euis inte¬
rim portam seruare. ⁊ elemosinã transeuntib dare. Qui sol⁊ etiã uasa
sua ad colligendas reliquias ciboꝵ in coquinã deferre ⁊ pulm̃ta defũ¬
ctoꝵ ⁊ cetera que celłariꝰ ded̾it. in ipsis reciꝑe. Quȩ: pꝰꝗͣ a refectioe sur¬
rexerit debr ad portam pauꝑib distribuere. Quã distributionẽ ñ deb
ꝓpt̾ subsequens opꝰ dlei dimitt̾ẽ. s paucis utens uerbis ⁊ mod̾atis. cicuis
psoluere. In estate pꝰ primã uel nonã si uoluerit: in dormitorio dor¬
smiat.
& solacium eius interim portam custodiat. Usq pꝰ compleioriũ ad portã
maneat: ⁊ tanc in claustrũ uenieis si ostiũ ȩccl̃e obseratũ inuenerit: defdris
orationẽ faciat. quã fr̃s finito completorio fecerunt in choro. Deinde asper¬

Expanded text:
apitulo, vicissim eant ad sermones. In Parasceve cum caeteris portarius adoret crucem in ecclesia. Cum servitoribus solet comedere, et solatium ejus interim portam servare, et eleemosynam transeuntibus dare, qui solet etiam vasa sua ad colligendas reliquias ciborum in coquinam deferre, et pulmenta defunctorum et caetera quae cellerarius dederit in ipsis recipere. Qui postquam a refectione surrexerit, debet ad portam pauperibus distribuere. Quam distributionem non debet propter subsequens opus Dei dimittere sed paucis utens verbis et moderatis citiuspersolvere. In aestate post Primam vel Nonam, si voluerit, in dormitorio dormiat, et solatium ejus interim portam custodiat. Usque post Completorium ad portam maneat, et tunc in claustrum veniens si ostium ecclesiae obseratum invenerit, deforis orationem faciat, quam fratres finito Completorio fecerunt in choro: deinde asper
Abbreviated transcription (Latin):
dictus ds in donis suis: & sc̃s in omnib oꝑib suis: qui uirit. ⁊ ceca sicut su¬
pius diximus. Qñ uero semel reficitmtr: dicit᷑ ante refectionẽ. Edent pauꝑẽ
et pꝰ.: memoriã. setera: sicut ad prandiũ diximꝰ. ¶ Hec benedictio in capi¬
culo lectori dat᷑. Diuinũ auxiliũ. maneat semꝑ nobiscũ. ꝑHec dd̃ col¬
lationẽ. Noctem quietã. tribuat nob omp̃c ⁊ misericors dñs. ¶Hȩc ad
biberes. Largitor omniũ bonoꝵ: benedicat potum seruoꝵ suoꝵ. Ameñ¬

Expanded text:
dictus Deus in donis suis, et sanctus in omnibus operibus suis, qui vivit, etc., sicut superius diximus. Quando vero semel reficimur, dicitur ante refectionem, Edent pauperes, et post Memoriam. Caetera sicut ad prandium diximus. Haec benedictio in capitulo lectori datur, Divinum auxilium maneat semper nobiscum. Haec ad Collationem, Noctem quietam tribuat nobis omnipotens et misericors Dominus. Haec ad biberes, Largitor omnium bonorum benedicat potum servorum suorum. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
carta caritatis inter cetera continet᷑. qd̃ singulis annis semel conueni.¬
ant omnes abbates cenobioꝵ. quȩ dei gra in diuersis sunt orcinata ꝓuin¬
ciis ad cisterciensem ȩccliam. & qd̵ ibi de obseruatione scẽ regłe & ordine
totuis uitȩ suȩ ac ind issobili int̾ se pace custodienda diligentissime trac¬
cent. ut tenor uiuendi sepius replicatus. ac diuinarũ scripturaꝵ aucto¬
ritate corroboratꝰ. ñ facile tepere. s ꝑ diuturna płimoꝵ annoꝵ spacia
possit uigere. Hac gͦ ratione in loco prȩdicto congregati. ħ capitula in¬
stituert̃. & ꝑ uniuersam cõgregationũ nr̃aꝵ fr̾nitatẽ tener ida decreuert¬

Expanded text:
arta Charitatis inter caetera continetur, quod singulis annis conveniant omnes abbates coenobiorum, quae Dei gratia in diversis sunt ordinata provinciis, ad Cisterciensem ecclesiam, et quod ibi de observatione sanctae Regulae et ordine totius vitae suae ac indissolubili inter se pace custodienda, diligentissime tractent: ut tenor vivendi saepius replicatus ac divinarum Scripturarum auctoritate corroboratus, non facile tepere, sed per diuturna plurimorum annorum spatia possit vigere. Hac ergo ratione in loco praedicto congregati, haec capitula instituerunt, et per universam congregationum nostrarum fraternitatem tenenda decrever
Abbreviated transcription (Latin):
officium illius ꝑ omnia ꝑagas. Caueat aut̃ omnino ne quicꝙͣ ꝯtͣ uoluntatẽ
llarii faciat. Sed de omnib: eism consulat: ⁊ ad consiliũ eiꝰ cuncta distribre.
It uotandum quia cũ ielłario uel eius solatio ñ loqͣnt᷑ intͣ abbatiã conusi
amplius ꝙͣ duo simũ: nisi forte ab ipso aliq̃ necessitate cogente uocati.

Expanded text:
officium illius per omnia peragat. Caveat autem omnino ne quidquam contra voluntatem officium illius per omnia peragat. Caveat autem omnino ne quidquam contra voluntatem cellerarii faciat, sed de omnibus eum consulat, et ad consilium ejus cuncta distribuat. Et notandum quia cum cellerario vel ejus solatio non loquantur intra abbatiam conversi amplius quam duo simul, nisi forte ab ipso, aliqua necessitate cogente, vocati.
Abbreviated transcription (Latin):
faciendũ ignẽ: duos simibt̃ mittat. In parascheue pꝰ uesꝑas eccl̃iã ⁊ pꝰ
completoriũ. daustrũ ⁊ capitłm conuersos mundare faciat. In ca pitł̃m¬
gendũ infirmũ ⁊ moriturũ conuersos adducat. Ad misiam matutinalẽ
ꝯmuuier in cena dñi ꝯuersos ad calefaciendã aqͣ tasa lintea ad manda¬
cũ pauperũ necessaria p̃paret⁊ ad mandatũ monachoꝵ ꝯuersos in clau¬
trũ oeruiat. In parasceue ꝑ hicitĩ aquã calidã i cdaustro ponat. Hosã
taciat ille: quiassidue seruit ad prinã refectionẽ. Ham uͥ cełłariꝰ maiorib
ntilitatib occupatꝰ: qnͣtũ abbas utile iudicauerit. pot̾it subcellarĩ pserce
ta cellario seruire ⁊ tc̃ laicis frib ⁊ familie loqui. spsi etã celłario tantũ
m audictorto uicta coquinã ⁊ incellario. hospitib si elłari in monisterio
fuei ñ loquat᷑. Itt mario ille tantũ qui seruit loquat᷑. Qd̾ sicełł ariꝰ d. futt¬

Expanded text:
faciendum ignem, duos similiter mittat. In Parasceve post Vesperas ecclesiam, et post Completorium claustrum et capitulum conversos mundare faciat. In capitulum denuntiet prius. Ad missam matutinalem communicet. In Coena Domini conversos ad calefaciendum aquam, vasa et lintea ad mandatum pauperum necessaria praeparet, et ad mandatum monachorum, conversos in claustrum deducat. In Parasceve post officium aquam calidam in claustro ponat. Haec omnia faciat ille qui assidue servit ad primam refectionem; nam ubi cellerarius majoribus utilitatibus occupatus est, quantum abbas utile judicrvire, et tunc laicis fratribus et familiae loqui. Ipsi etiam cellerario tantum in auditorio juxta coquinam, et in cellario hospitibus, si cellerarius in monasterio fuerit, non loquatur. Infirmario ille tantum qui servit loquatur, ubi et quandiu
Abbreviated transcription (Latin):
rieł. Pat̾ nr̃. Et pꝰea a sacerdote. Aicto & ne nos ⁊ responso ab omnib:
s libera nos .a malo: subsequat᷑ sine dñs uob̃c Oremꝰ ⁊ Benedict̃io.¬
Pra lectori det prior benedictionẽ. Scił. Mense celestis participes: faciat
nos rex ȩternȩ gle. pꝰ prandiũ dicat᷑. Confiteant᷑. totꝰ uersꝰ. Gła patͥ: ⁊ tc̃
seqͣnt᷑ lai.U. uersus. sacerdote primã partẽ uersus dicente ⁊ conuentu

Expanded text:
ponso ab omnibus Sed libera nos a malo, subsequatur sine Dominus vobiscum, Oremus, Benedic, Dominum, etc. Postea lectori det prior benedictionem, scilicet Mensae coelestis participes faciat nos rex aeternae gloriae. Post prandium dicatsequantur ii quinque versus, sacerdote primam partem dicente, et conventu
Abbreviated transcription (Latin):
liquiis ciboꝵ siquid necesse hu̾erit aiciꝑe pot. tetera uero: portario
relinquat. Qñ fiͣs pꝰ sextã dormiunt. seruitoꝵ sentellas de refectorio au¬
ferat. Sabbato uasa ⁊utensilia coquinȩ. ab exeuntib de coquina num̾an¬
do recipiat. ⁊ ingredientib reddat. Hecquicꝗͣ hoꝵ. ibsq nutu cogͦꝵ de
coquina transferat. Si aliquis coꝵ qui officiũ coquine comyleuertit ad
benedictionẽ pꝰ matunnos deerit: ꝓ eo benedictionẽ deb susciꝑe. Dieb qͥb:

Expanded text:
liquiis ciborum, si necesse habuerit, accipere potest: caetera vero portario liquiis ciborum, si necesse habuerit, accipere potest: caetera vero portario relinquat. Quando fratres post Sextam dormiunt, servitorum scutellas de refectorio auferat. Sabbato vasa et utensilia coquinae ab exeuntibus de Coquina numerando recipiat, et ingredientibus reddat. Nec quidquam horum absque nutu cocorum de coquina transferat. Si aliquis eorum qui officium coquinae compleverunt, ad benedictionem post Matutinas deerit, benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
p̃t̾ monachos ⁊ nouicios n̾ri ordinis. Ad ipsũ etiã ꝑtini p̃̾parare pul¬
menta cocis utriq coquine ⁊ mittere sal mn pulmentis generalib ⁊ ħꝑ
scutellas diuide. nisi ubi abb̃i aliqñ uisum fuerit. qd̃ ñ possit ferre.
Nulli nisi minutis ꝯmunẽ cibum uel potum mutare uel ei aliquid
addere deb sine ussu prioris. Qui t̾n prior in hoc ipso sic̃ ⁊ in omnib
ꝓ uoluntate abb̃is ut supradictũ : agat se. Excipiunt̃ ⁊ hospites nr̃i¬
ordinis. Quib prima die tantũ pot pitantiã facere celłariꝰ. Et qñ fec̾it
tpse mr deb portare. Panẽ ⁊ uinũ łsicerã hora competenti in refect̾ono
ad distribuendũ p̾ꝑare. Ilł qui ad prandiũ usq ad t̾c̃iam partẽ paris
comedunt ad cenã de grossiori pane ubi habet᷑ suꝑ adde. Comedentes
fiz cam ad prandium qͣ ad cenã semel ad minꝰ inuisere. De dormitorio
qͦties uoluerit ⁊ cũ seruitorib comedets de refectorio pot̃ exire. De re¬

Expanded text:
r monachos et novitios nostri ordinis. Ad ipsum etiam pertinet, praeparare pulmenta cocis utriusque coquinae, et mittere sal in pulmentis generalibus, et haec per scutellas dividere, nisi ubi abbati aliquando visum fuerit, quod non possit fieri. Nulli, nisi minutis communem cibum vel potum mutare, vel ei aliquid addere debet, nisi jussu prioris. Qui tamen prior in hoc ipso, sicut et in omnibus pro voluntate abbatis, ut supra dictum est, se agat. Excipiuntur etiam hospites ordinis nostri, quibus prima die tantum potest pitantiam facere cellerarius. Et quando fecerit, ipsemet debet portare. Panem et vinum vel siceram hora competenti in Refectorio ad distribuendum praeparare. Illis qui ad prandium usque ad tertiam partem panis comedunt, ad coenam de grossiori pane ubi habetur superaddere. Comedentes fratres tam ad prandium quam ad coenam, semel ad minus invisere. De dormitorio quoties voluerit, et cum servitoribus comedens, de refectorio potest exire. De re
Abbreviated transcription (Latin):
ei consuetudinis dum hora celebrat᷑ loqiti. rogans eum ut expectet. doñ
ei pꝰ horam respondeat. hospites possunt usq ad scd̃m signũ nunciari. Pu¬
s foris cum mulierib uictꝰ dat᷑ eis. Uitinis uero mulierib nichil ibi datur
nisi cempore famis. si abbas hoc prȩcipit. Portariꝰ uero deb hr̃e panes in
cela sua: ad distribuendũ transeuntib:. Qui etiã oꝑetur ad porta m sca¬
pulari indutꝰ i mox ut ad horã signum audierit: induat se cuculla manẽs
ibi cum reuerentia. dum hora celebrat᷑. agens se ꝓut potuerit: sic̃ fr̃s in
ȩcła. Qua die due misse habent᷑. eat subportariꝰ ad. portã ante pͥmã
i portariꝰ audiat primã missã. ⁊ communicz si uoluerit ⁊ tał dies fuit¬

Expanded text:
ei consuetudinis dum hora celebratur loqui, rogans eum ut exspectet donec ei consuetudinis dum hora celebratur loqui, rogans eum ut exspectet donec ei post horam respondeat. Hospites possunt usque ad secundum signum nuntiari. Puclaustrum recipi, sed foris cum mulieribus victus datur eis. Vicinis vero mulieribus nihil ibi datur, nisi tempore famis, si abbas hoc praeceperit. Portarius vero debet habere panes in cella sua ad distribuendum transeuntibus. Qui etiam operetur ad portam scapulari indutus, et mox ut ad horam signum audierit, induat se cucullam, manens ibi cum reverentia dum hora celebratur, agens se, ut potuerit, sicut Fratres in Ecclesia. Qua die duae missae habentur, eat subportarius ad portam ante Primam, et portarius audiat primam missam et communicet, si voluerit et talis dies fu
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ ad abb̃em. si eum ñ muenerit. pot̃ ꝑ om̃s officinas monasterii querere.
excepto quod infirmitoriũ non intrabit. s ad hostiũ sonitu uł signo q̃rat.
Qui hospite nunciato. tam abb̃i ꝗͣ ei qui recepturꝰ ÷ ad hospitẽ citiꝰ redeat
⁊ qualit̾ seagat cũ ei fr̃s obuiã uenerint doceat. Cui ulteriꝰ ñ loquat᷑. nisi
discedenti. Cum aut̃ hospes discedens ianuam egredi uoluerit: humiliet se
ad eum eo mͦ quo ad ingressũ diximus. Qd̾ si de uicinis uel notis aliquis ad
autẽ talis fuerit. quẽ nec nunciare nec ibi remanere deceat. intrare ⁊ quo uolu¬
ert urt pinittat. sum monachis ⁊ conuersis ur̃i ordinis pꝰ q̃ cognouerit non
loquatur. Qd̾ si dim hora in ȩicła celebrat᷑. hospes ad portam pulsauerit.
more solito deo gras ⁊ benedicite dicat. ⁊ pꝰ ꝙͣ receꝑit si necesse fiu̾t. dicat ũ ẽ

Expanded text:
igitur ad abbatem si eum non invenerit, potest per omnes officinas monasterii quaerere, igitur ad abbatem si eum non invenerit, potest per omnes officinas monasterii quaerere, excepto quod in infirmitorium non intrabit, sed ad ostium sonitu vel signo quaerat. Qui hospite nuntiato, tam abbati quam ei qui recepturus est, ad hospitem citius redeat: et qualiter se agat, cum ei fratres obviam venerint, doceat. Cui ulterius non loquatur, nisi discedenti. Cum autem hospes discedens januam egredi voluerit, humiliet se ad eum, eo modo quo ad ingressum diximus. Quod si de vicinis vel notis aliquis ad autem talis fuerit quem nec nuntiare nec ibi remanere deceat, intrare et quo voluerit ire permittat. Cum monachis et conversis nostri ordinis postquam cognoverit, non loquatur. Quod si, dum hora in ecclesia celebratur hospes ad portam pulsaverit, more solito Deo gratias et Benedicite dicat: et postquam receperit, si necesse fuerit, dicat non esse
Abbreviated transcription (Latin):
Et cum paratũ fuerit: tabulam in claustro trib ictib tractim ꝑcutere. ⁊¬
endũ mandatum si necẽe fuerit adiuuare. hospitum infirmoꝵ tã pau¬
perum ꝗͣ alioꝵ sollicitudinẽ debr gerere. Si pꝰꝗͣ monachi in lectis pausa¬
uernit mandatũ oportuerit fieri: cum celłario faciat ut potuerit. Incena
dĩ ut pauꝑes ad mandatũ in claustro bñ p̾parent᷑ ꝓuideat.I.¬
R tariꝰ pꝰ laudes cat ad portã. Qd̃ si qñ fit ut ꝑ negligentiã
rima dicat᷑ ante ꝗͣ lux deei clarescat. pꝰ primã eat. Cum hospes pulsa¬
uerit. responso deo gras. ianuã aꝑiat. Et pꝰꝗͣ benedicite dixerit: humilit̾ qͥs
sit uel quid uelit ab eo requirat. Et cũ recipiendũ intellexerit: genua flectenᷤ
utͣ ianuã recipiat. Deinde faciens eum uixta cellam sedere: dicat ei. Expecta¬
te me paululũ hic: donec uos abb̃i nunciem ⁊ pꝰca reuertar aduos. ꝑgens

Expanded text:
Et cum paratum fuerit, tabulam in claustro tribus ictibus tractim percutere, Et cum paratum fuerit, tabulam in claustro tribus ictibus tractim percutere, endum, si necesse fuerit, adjuvare. Hospitum infirmorum tam pauperum quam aliorum sollicitudinem debet gerere. Si postquam monachi in lectis pausaverint mand atum oportuerit fieri, cum cellerario faciat ut poterit. In Coena Domini, ut pauperes ad mand atum in claustro bene se praeparent, provirtarius post Laudes eat ad portam. Quod si quando fit ut per negligentiam rima dicatur antequam lux diei clarescat, post Primam eat. Cum hospes pulsaverit, responso Deo gratias januam aperiat. Et postquam Benedicite dixerit, humiliter quis sit vel quid velit, ab eo requirat. Et cum recipiendum intellexerit, genua flectens intra januam recipiat. Deinde faciens eum juxta cellam sedere, dicat ei: Exspectate me paululum hic, donec vos abbati nuntiem, et postea revertar ad vos. Pergens
Abbreviated transcription (Latin):
Ie cuiꝰ officiũ ꝑtini qñ fr̃s bis comedt̃ ante sextã. ⁊ qñ semel comedius̃
inte nonã uł ante Uesꝑas nouiciis panẽ ⁊ urnũ ut sicerã in loco designato
pparare. In refectorio mappulas. coclearia. panẽ ⁊ uinũ uel sicerã ꝑ mensai
disponere. Ad qd̾ faciendum: coguũ pot̾it uocare. Peliquias panis ⁊ potus
nouicior cum inclaustro repperit: reseruet. Quando fr̃s semel comedunt
aute biberes mappulas . pꝰ bibes potum recolligat. Si tempꝰ fuerit enȩ. pꝰ
cenã seruitoꝵ ħ faciat. Caustrũ ñ exeat: nͥ celłariꝰ fuerit.
onachus hospitalis pot loqui cum hospitali conuerso ⁊ omnib
hospitib & qui manducant uel dormiunt in hospicio: extra portã uero neq
cũ hospitali conũso. neq cum hospitib loquat᷑. Ad ipsũ uero ꝑtinet hospi
dant. quomͦ uł ubi iaceant: ꝓuidere. Ad refectionẽ seruire. S dum ꝯuentꝰ
comedit: non poterit nͥ iussus. Mandatũ aut ꝑse aut ꝑ aliũ debi p̾parare.

Expanded text:
t ante Sextam; et quando semel comedunt ante Nonam vel ante Vesperas, novitiis panem et vinum vel siceram in loco designato praeparare. In refectorio mapulas, coclearia, panem et vinum vel siceram per mensas distribuere. Ad quod faciendum cocum poterit vocare. Reliquias panis novitiorum et potus cum in claustro reperit, reservet. Quando fratres semel comedunt, ante biberes mapulas, et post biberes potum recolligat. Si tempus fuerit coenae, post coenam servitorum haec faciat. Claustrum non exeat, nisi cellerarius fuerit. onachus hospitalis potest loqui cum hospitali converso et omnibus hospitibus, et qui manducant, vel dormiunt in hospitio: extra portam vero neque cum hospitali converso neque cum hospitibus loquatur. Ad ipsum pertinet quid  quomodo vel ubi jaceant providere, ad refectionem servire: sed dum conventus comedit, non poterit, nisi jussus. Mandatum autem per se aut per alium debet praeparare.