comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lum ꝑgunt quibus ad huc iitine longiores
ne conscitutis destinantur ep̃is arrianoꝵ sug¬
gerentib homines ĩusericordes ac molenti.
ut illud qd eis forte nuseratio xp̃iana uctui
contułat ꝓ ficturum. crudeliter anferetur qñ
uusquisq eoꝵ litentius forte cantabat. Nn¬
dus exini de ntero matris mee: nudũ etiã me
oportet ad exilium ꝑgere quia dñs ⁊ nouĩt
esurientib cibura porrigere. et in deierto nesti¬
re. Nam etiam Wnͣdali duo sub geyserico se¬
pius confessores comitante uirem contemp¬
tis omub diuiciis siis cum eisdem cłicis
quos ille nouerat nocales screnuos atq aꝑ¬
tos modulis santileue designatione sua de be¬
re. dicit .xii. infantulos seꝑari quos ille cum¬
ille catholicus eẽt tunc discipulos hũit. sta¬
tum illo sugg̾ente sub festinatione dimittũtur
et in barbarici furoris bis senus mũis puoꝵ de
itmere uocatur. Se gregantur corpore ñ sp̃u-
a grege scõꝵ. Qui timentes precipicũ cum

Expanded text:
um pergunt. Quibus adhuc in itinere longioris uiae constitutis destinantur, episcopis Arrianorum suggerentibus, homines inmisericordes ac uiolentes, ut illud, quod eis forte miseratio Christiana uictui contulerat profuturum, crudeliter auferretur. Quando unusquisque eorum libentius forte cantabat: \'nudus exiui de utero matris meae; nudum me oportet ad exilium pergere, quia dominus nouit esurientibus cibum porrigere et in deserto uestire\'. Nam et Uuandali duo, sub Geiserico saepius confessores, comitante matre, contemptis omnibus diuitiis suis, cum eisdem clericis quos ille nouerat uocales strenuos atque aptos modulis cantilenae, designatione sua debere dicit duodecim infantulos separari, quos ipse, dum catholicus esset, tunc discipulos habuit. Statim illo suggerente sub festinatione ueredi mittuntur, et ui barbarici furoris bissenus numerus puerorum de itinere reuocatur. Segregantur corpore, non spiritu a grege sanctorum; qui timentes praecipitium cum
Abbreviated transcription (Latin):
gruit. quia nec cunctos par moꝵ qualitas
aĩalia mitiĩt. alia occidunt et lenis sibilis
equos mitigat catulos iustigat et medicam¬
tum qd̾ hunc morbũ ĩmmuunt alteri iures nĩ¬
git. Et panis qui uitam forcium roborat ꝑ¬
nulor uecat. ꝓ qualitate igctur audiencm̃¬
debet formati sermo doctoꝵ ut et ad sua sin¬

Expanded text:
gruit quia nec cunctos par morum qualitas animalia nutriunt, alia occidunt; et lenis sibilus equos mitigat, catulos instigat; et medicamentum quod hunc morbum imminuit, alteri vires jungit; et panis qui vitam fortium roborat, parvulorum necat. Pro qualitate igitur audientium, formari debet sermo docto
Abbreviated transcription (Latin):
Iosolimite ĩnu̾abilem paganoꝵ multitudinẽ
głiosa uctoria conterunt. filius imꝑatoris
henrici a patre auersus quoscũq potest ab
eo auertit. et sub obtentu meliorande ei pu¬
blice. et restaurande ecc̃e in eun insurgit.
Duo ortes ĩmodũ solis forma et lumine
sp̃e radiantes ad iustar archus celestis.

Expanded text:
osolimite innumerabilem paganorum multitudinem gloriosa victoria conterunt. Filius imperatoris Henrici a patre aversus, quoscunque potest ab eo avertit, et sub obtentu meliorande rei publice et restaurande ecclesie in eum insurgit.Duo orbes in modum solis, forma et lumine  colorum specie radiantes ad instar arcus celestis.
Abbreviated transcription (Latin):
nam quasi cubito distans a sole. Henricus
filius imꝑatoris contra ius nature et fas
legum ĩpr̃em insurgens. qmͣ indigne eũ
tractau̾it. declarat epła exore ip̃ius prĩs
scripta ad philippũ regem francoꝵ. pridie y
dus februarii apud barũ ytalie scelle inse sũt
in celo ꝑ diem nĩc quasi inter se concurren¬
tes nũc quaũ in terram cadentes. Toto pe¬
ne mense februarii come tes aꝑpuit. Imꝑa¬
tore hemico morientẽ leodii. filius enis aqͥs¬
gram uenit et uolens uenire leodiũ contra
preoccupare pontem apud wissatum. ne qͥs
uenienti sibi obstaret. S militib patris cõ¬
currentib ad exoccupandũ. pontem. nulites
filii a ponte replłuitur. alliis eoꝵ captis.
elliis ĩ mosam dim̃sis. Aliis eccisis. Int quos
etiam bruno comes occisus ẽ. sic filiis contͣ
prem ueniens rediit inglorius. Colomen¬
sib fidem imꝑatori seruantib at eoꝵ arep̃o¬

Expanded text:
9, quasi cubito distans a sole. Henricus filius imperatoris contra jus nature et fas legum in patrem insurgens, quam indigne eum tractaverit, declarat epistola ex ore ipsius patris scripta ad Phidus Februarii apud Barum Italiae stellae visae sunt in coelo per diem, nunc quasi inter se concurrentes, nunc quasi in terram cadentes. Toto pene mense Februario cometes apparuit. tore morante Leodii, filius ejus venit Aquisgranum, et volens venire Leodium contra praeoccupare pontem apud Wisatum, ne quis sibi venienti obstaret. Sed militibus patris concurrentibus ad exoccupandum pontem, milites filii a ponte repelluntur, aliis eorum captis, aliis in Mosam demersis, aliis occisis. Inter quos etiam Bruno comes occisus est. Sicque filius contra patrem veniens rediit inglorius. Coloniensibus fidem imperatori servantibus, eor
Abbreviated transcription (Latin):
et pp̃ illas uires magni nominis. Hic post
multa pcc̃a reprehensus a sua constĩa ꝓpositi
ire Iosolimam ut ibi ures suas expenderet
in serratio dei. iux ilud fortitudinẽ meam ad
te cusio. et c̾. Et de ħ noto consuluit abbem ꝙ̃¬
dam cysterciensis ꝯromis qui ꝑsuasit ei ut cru
sꝑaret. Et fecit sic. et cepit ẽẽ ualde feruens
in religione. Postea uero temptatus a sa¬
thana mutauit ꝓpositum. et ꝓposinit se corpo¬
ualiter iturũ ierłm sicrit prius nouerat. sed
quia tunc abbas preseus ñ erat. distulit re¬
crastinũ. Eadem enim nocte cum de ncc̃iis
dormntorii demonem sedentem ĩ sp̃e sunii. Et
cepit cogitare qd dyabolus eẽt. quia in illo
ordine tales bestie ñ nutriũtur. dyabolus
autem sentiens se cognitũ desitiit de trabe sr̃
illum. et uberauit eum tam fortiter qd̃ sang̾s
de narib eis et ore exibat. Et ħ fcd: enanuit
Ilo autem clamante frẽs excitati sunt. et in¬
dentes illum nouiciũ tam graniter lemm por¬

Expanded text:
er illas vires magni nominis. Hic post multa peccata reprehensus a sua conscientia proposuit ire Jerosolymam, ut ibi vires suas expenderet in servitio Dei, juxta illud: Fortitudinem meam ad te custodiam ; et de hoc voto consuluit abbatem quemdam Cisterciensis ordinis: qui persuasit ei ut crucsalem properaret. Et fecit sic: et coepit esse valde fervens in religione. Postea tentatus a Satana mutavit propositum; et proposuit se corporaliter iturum in Jerusalem, sicut prius voverat. Sed quia tunc abbas praesens non erat, distulit recrastinum. Eadem nocte cum de necessardormitorii daemonem sedentem in specie simiae: et coepit cogitare quod diabolus esset, quia in illo ordine tales bestiae non nutriuntur. Diabolus autem sentiens se cognitum, desiliit de trabe super illum, et verberavit illum tam fortiter, quod sanguis de naribus ejus et ore exibat. Et hoc facto evanuit. Illo clamante fratres exterriti sunt: et videntes illum novitium tam graviter laesum, por
Abbreviated transcription (Latin):
muña sequntur retributõnes. uendũt sacͣ¬
mĩta. iusticiã ꝓdurt. Quoꝵ guttura nec dñ
traxit ad laqueñ. nec dũ p̾focauit fances.
u̾bũ blasphenne. uox sacrilega. ẜmo neqmͣ.
Quuid m̃ miltis dare. et ego nobis eũ tradam

Expanded text:
munera, sequuntur retributiones, vendunt sacramenta, justitiam produnt: quorum guttura necdum traxit ad laqueum, necdum praefocavit fauces verbum blasphemiae, vox sacrilega, sermo nequam, Quid vultis mihi dare, et ego vobis eum tradam?
Abbreviated transcription (Latin):
et ħ in mł̃as et młtipłr regaet qui purita¬
tis accori in puro corde et corpe m̃istutes. Nõ
et disꝑdat. s oĩo audent agni ĩmaculati sa¬
cras ꝯͣtaige carnes. et uiting̾e in sanguine
saluatoris mainis nepharias. quibz paulo

Expanded text:
etiam et multipliciter regnet, qui puritatis auctori, impuro corde et corpore ministrantes, non et disperdat ; sed omnino audent Agni immaculati sacras contingere carnes, et intingere in sanguine Salvatoris manus nefarias, quibus paulo
Abbreviated transcription (Latin):
De utrisq uero liber pastoris plenissime docet.
Siconsideremus et illum qui beatum iob expe¬
cut: aꝑtissime iustrumur illum finsse qui semꝑ
matare. Et idarco potestatem a dño ꝓoposcisse.
nelud qui ñ urtute illius s dñi defensione qui
illum semꝑ ꝓtexerit incetur. De differentiis
nationem morsu liuoris adducti: eo qd̾ hõmi
ad eum et fronti signaculum crucis ĩpmente
nũc uero orõm simplicit incumbente ne aꝓpri
eos direu̾ant absq ullo ren̾terentur effectu. et

Expanded text:
de utrisque uero liber Pastoris plenissime docet. si autem consideremus et illum qui beatum Iob expetiit, apertissime instruimur illum fuisse, qui semper incitare, et idcirco potestatem a domino poposcisse, uelut qui non uirtute illius, sed domini defensione qui illum semper protexerit uinceretur. de Iuda quoque nationem hanc morsu liuoris adducti, eo quod maximri suo et fronti signaculum crucis, nunc uero orationi suppliciter incubante ne adproximillos direxerant absque ullo reuerterentur effectu et a
Abbreviated transcription (Latin):
b ille tam sene et tam potentes uumbre quas
estimabant solem luãq si ad eos directe fins¬
nasterio suo ualu̾ant ꝑturbare. Cuniq ꝓhac
admiratione confestim uementes ad abbem
fieri poposcerunt. Requisito autem et ab illis
ꝑdito impugnationis die asseriit se amarissi¬
mis cogitationũ stimulis turc fuisse pulsatũ.

Expanded text:
us illae tam saeuae et tam potentes umbrae, quas aestimabant solem lunamque, si ad eas directae fuisnasterio suo ualuerint proturbare. Cumque pro hac admiratione confestim uenientes ad abbatefieri protinus poposcerunt. Requisito autem ab illis proditae impugnationis die, asseruit se amarissimis cogitationum stimulis tunc fuisse pulsatum.
Abbreviated transcription (Latin):
in extasi in quadam regia splendida indi in¬
di ihiuenẽ pulchrimũ et splendidu laure¬
atuma regulariter qui in cathedia sedens in
sedenti pedib sius ait. Prebe quas ĩ manu
nẽs cyrotecas. Em cum libenter obtulissera
illo thalamũ ingrediente. Caundam e sociis¬
enus eius dycit michi. Iste ẽ silius regis

Expanded text:
in exstasi in quadam regia splendida viin exstasi in quadam regia splendida vidi juvenem pulcherrimum et splendidum laureatum regaliterque in cathedra sedens mihi insidenti pedibus suis ait: « Praebe quas in manu habes cirothecas. » Cui cum libenter obtulissem, illo thalamum ingrediente, quidam e sociis ejus dixit mihi: « Iste est filius Regis
Abbreviated transcription (Latin):
cꝰ xaiuiͦ. obiit bone inemorie pp̃ calixtꝰ
Hic ẽ ut legitur calptus secundus qui
libellum scripfit de miraculis sancti iacobi qͥ
sꝑsim leg̾at in unũ uolumen cõpilando de qͦ
ñ nulla ad edificatõm legentium hic inse¬
ab infancia bm̃ iacobum apłm diligens.
.xiiii. annoꝵ spacio ꝑ ambulans tertas et pro¬
uincias terras barbaras que de eo scripta in¬
nemebam pancis et bidi uilib sedulis di¬
ligenter scribebam ut in mio uolumine cõ¬
prehendere possem. O mira fortuna inter p̃¬
tones cecidi. et raptis omnib sꝑoliis meis.
codex michi tm̃ remansit. ergastulis trusus
fin. et ꝑdito toto censu meo michi tm̃modo
cecidi. ꝓximus morti. et mĩme codex ĩfec¬
tus euaͣsit. Bomus in qua eram cremarat᷑ ⁊
ex consumptis rebus mens coder mecu
enafit ĩuscus. Cuuiq studiose cositarem
ut codex isce ꝓ quo ĩm̃as ĩnu̾as passus sũ
aucietates quem et manib neis studebã
ꝑ ficere deo foret acceptabilis. Nocte raptus

Expanded text:
censis, obiit bonae memoriae papa Calixtus. Hic enim, ut legitur, Calixtus secundus qui libellum scripsit De miraculis sancti Jacobi, quae sparsim legerat in unum volumen compilando, de quo nonnulla ad aedificationem legentium hic inseab infantia beatum Jacobum diligens, XIV annorum spatio perambulans terras et provincias barbaras quae de eo scripta inveniebam paucis et vilibus caedulis diligenter scribebam, ut in uno volumen comprehendere possem. O mira fortuna! Inter praedones cecidi et raptis omnibus spoliis meis, codex mihi tamen remansit. In ergastulum trusus fui, et perdito toto censu meo, mihi tantummodo cecidi, proximus morti, et minime codex infectus evasit. Domus in qua eram cremabatur et consumptis rebus meis codex mecum evasit inustus. Cumque studiose cogitarem ut codex ille pro quo innumeras passus sum anxietates, quem et manibus meis studebam perficere, Deo foret acceptabilis, nocte raptus
Abbreviated transcription (Latin):
uit quatuor pedes extarent. Notabili insu
quõ duriciem strate publice ꝑruꝑint. eo ibi¬
in ordine posita quo in tectõ ab artifice fue¬
runt collocata. que ob ĩpedimentũ tñsemi¬
tium ad planiciem terre desecta sunt. Qe ałr
erm nequirent. uͭ ͦ eius anno eadem ino¬
lentia et fulmims apud salesb̾iam rectum
turris ecc̃e oĩo disiecit multũq mafiam la¬
befactamit. Quinta die postqm̃ eaam dedi¬
cau̾at osiũdus p̃clare meniorie ep̃c. uiͭ ͦ¬
guilłi regis anno tm̃ fit in angna dilu¬
mũ ex huñdantia ymbriũ. qnͣtum nullus
menimat. aox accedente yeme auim ita e¬
sunt congelati ut eẽnt ꝑiui equis et quadri¬
gis et plaustris. Gelu resoluto ex impetu e¬
glacialiũ crustaꝵ pontes effracti. uiiꝰ. Anno
ma positus edycerat agricultura defent. q¬
deficiente secuta ẽ fames. Qua crescente suc¬
cessit mortalitas a deo crebra ut deẽẽt mo¬
itturis cura mortuis sepultura¬

Expanded text:
vix quatuor pedes exstarent, mirabile visu, vix quatuor pedes exstarent, mirabile visu, quomodo duritiem stratae publicae perruperint, eo ibi ordine posita, quo in tecto ab artifice fuerant collocata; quae ob impedimentum transeuntium ad planitiem terrae desecta sunt, quod aliter erui nequirent. Quinto ejus anno eadem violentia fulminis apud Salesberiam tectum turris ecclesiae omnino disjecit, multamque materiam labefactavit; quinta die postquam eam dedicaverat Osmundus, praeclarae memoriae episcopus. lmi regis anno tantum fuit in Anglia diluvium, ex abundantia imbrium, quantum nullus meminerat. Mox accedente hieme, fluvii ita sunt congelati, ut essent pervii equis et quadrigis et plaustris. Gelu resoluto ex impetu glacialium crustarum pontes effracti. § 327. Septia positus eddeficiente, secuta est fames; qua crescente successit mortalitas hominum, adeo crebra, ut deesset morituris cura, mortuis sepultura
Abbreviated transcription (Latin):
tam angliam exterrint horrendo miraculo ut
edificia om̃ia emiꝰ resilirent. et mox pristi¬
uo modo residerent. Secuta ẽ in opia omni
fructim̃. tarda matuntas frugum. ut nx ad
festum sancti andree messes recondentur. Orͣ
to eiis anno fuit tuultus fulgurũ. motus
pulit ut debilitata materia in confimo tecti
ingens foramen ad humane grossitudinis
modũ efficeret. quo ingressus: trabem maxi
ginem sancte marie deiecit. secutus ẽ fetor
irumpentes bñdicte aque asꝑgie murici ꝓ̃
stigias effugarirt. finit quoq discordia uen¬
toꝵ inter se dissidentiũ ab euro austro uemẽs
tomus effregit. ẽuimulatant᷑ ec̃ce cum domi
b materie cur ꝑietib. Idem furor uentorũ
tectum ecc̃e sancte marie que ad archus di¬
citur ꝑcter suoleuanit. et duos ibi homines
obrut. ferebantur q tigna cum trabib ꝑ ĩ¬
ane mirantib qui longe. tun entib qui ꝓpe
stabantur. quatuor tigna sex. et .xx. pedes lõ¬
ga tanta ui ꝑiter in humũ in pacta sunt ut

Expanded text:
tam Angliam exterruit tertio idus Augusti , horrendo miraculo, ut aedificia omnia eminus resilirent, et mox pristino more residerent. Secuta est inopia omnium fructuum; tarda maturitas frugum, ut vix ad festum sancti Andreae messes reconderentur. § 323. Quarto anno tumultus fulgurum, motus a vi, ut, debilitata maceria in confinio tecti, ingens foramen ad modum humanae grossitudinis aperiretur. Ibi ingressus trabem maximginem sanctae Mariae dejecit. Secutus est odor irrumpentes, benedictae aquae aspergine stigias effugarunt. Fuit quoque discordia ventorum inter se dissidentium ab Euro austro veniens domos effregit. Curilerabantur ecclesiae cum do. Idem furor ventorum tectum ecclesiae Sanctae Mariae, quae ad arcus dicitur, pariter sublevavit, et duo ibi homines obruti: ferebanturque tigna cum trabibus per inane, mirantibus qui longe, timentibus qui prope stabant. Quartuor tigna sex et viginti pedes longa tanta vi pariter in humum impacta sunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Ideoq impiis formidolosa: piis ã suꝑ oĩa
timuit. nũquid petrus. nũꝙͣ rlndreas. ĩmo et
adoptanit. Etultauit eni ut gygas ad currẽ¬
dam uiam. et desideno inquit desideram. ħ pas¬
cha. in .ni. et s̾ Meus inquit cib ẽ ut tonã faci

Expanded text:
tes, ideo crux impiis formidolosa, piis autem super omnia timuit? nunquid Petrus? nunquid Andreas? imo et optavit, exsultavit enim ut gigas ad currendam viam : Et, desiderio, inquit, desideravi hoc pascha
Abbreviated transcription (Latin):
ens bibam. In cruce ergo pascha manducauit.
qr ascendit ĩ palmã et cossegit fructus eiꝰ. Cũ
exaltatꝰ inquit fũo omm̃a traham ad me. Qͤ
oĩa. Celũ et t̾rara et inferos. Traxit ad sepr̃em.
ta sunt. qr uocem filii dei audier̃t. Sic media
cha manducabat. et fuictus arboris undiq col¬
ligebat. quos ĩ corpus suũ trahiciebati qr ꝯflu¬
ebant om̃ia ad artorem inte que erat in me¬
dio ꝑadysi. restincta enĩ erat framea q̃ mã
interctuẜat. Quis g ͦ amplius crucẽ trmeat.
ue qui crucem timet ip̃e sͥ testis ẽ ꝙ ad huc
latro ẽ. In cruce enĩ pendet om̃is fructus inte᷑ ĩ¬
tiũ refectio. ꝑfcõꝵ głiatio. Qircinre possim dñe
celũ et fram. mare et aridam. et nisquͣ te ĩ¬
nemã insi tñi in cruce. Ibi dorruis. Ibi pascis.
Ibicubas in midie. Crux enĩ tua fides ẽ. Cmus
latituto carctas. longitudo longanitas. Alti¬
tudo spes. ꝓfinidũ timor. In hac cruce te ĩe¬
it. quicĩl te ĩuerat. In hac cruce aĩa suspendi¬

Expanded text:
e. In cruce ergo pascha manducavit, quia ascendit in palmam, et collegit fructus ejus. Cum exaltatus, inquit, fuero, omnia traham ad me , quae omnia? coelum, terram, et inferos. Traxit ad se Patrem, erta sunt, quia vocem Filii Dei audierunt. Sic mediatcha manducabat, et fructus arboris undique colligebat, quos in corpus suum trajiciebat, quia confluebant omnia ad arborem vitae, quae erat in medio paradisi. Restincta enim erat framea quae viam intercluserat. Quis ergo amplius crucem timeat? Vere qui crucem timet, ipse sibi testis est quod adhuc latro est. In cruce enim pendet omnis fructus vittium refectio, perfectorum gloriatio. Circuire possum, Domine, coelum et terram, mare et aridam, et nusquam te inveniam nisi tantum in cruce: ibi dormis, ibi pascis, ibi cubas in meridie. Crux enim tua fides est; cujus latitudo charitas; longitudo, longanimitas; altitudo spes; profundum timor. In hac cruce te invenit, quicunque te invenit: in hac cruce anima suspendi
Abbreviated transcription (Latin):
desinimꝰ. In trib mimerib et sanguine ⁊
uirtute comntis tria xp̃i premia recognosto.
enstochium urginitatis lores metit. paula
laboriosam induitatis aream terit. pauli¬
na castum matrimoni cubile conseruat. Et
enim nec sororis felititatem nec continẽciã¬
matris ausa appetere malirt in hũilioribus
cuto ꝑgere. quam pendulo gradu in sublimi¬
ecc̃a peꝑit postumũ. Ex ꝑatris et cõiugis no¬
bilitate pactium elemosinis diuitem humi¬

Expanded text:
esimum; in tribus mulieribus et sanguine et uirtute coniunctis tria Christi praemia recognosco. Eustochium uirginitatis flores metit, Paula laboriosam uiduitatis aream terit, Paulina castum matrimonii cubile conseruat. tm , nec sororis felicitatem, nec matris continentiam ausa appetere, maluit in humilioribus tuta pergere, quam pendulo gradu in sublimiecclesia peperit postumum et patris et coniugis nobilitate patricium, elemosynis diuitem, humi
Abbreviated transcription (Latin):
lom̃ciam nec more puoꝵ argutas sententi¬
olas inclansulis scruis. Cito cur gens sꝑuma
si d illis soli artifices iudicarent. Hec pre¬
teriens tetigi ut eruditis contentus aliri¬
bus ñ magñoꝑe cures quid imꝑitoꝵ de in¬
gemotuo riumiscłi iacticent s ꝓph̾aꝵ coti¬

Expanded text:
loquentiam; nec more puerorum argutas sententiolas in clausulis struis. CITO TURGENS spuma si de illis soli artifices iudicarent. pteriens tetigi, ut eruditis contentus auribus non magnopere cures, quid inperitorum de ingenio tuo rumusculi iactitent, sed prophetarum coti
Abbreviated transcription (Latin):
tibus. ñ suꝑbis Da quo ncc̃itas sustentet᷑
ñ quo angeantur opes. Cumq legeris illud
de altario ꝑticipantur. Memento quoq hu
et phasides anes lentis uaporib discoqm aͥ
argenti pondus feruentes buritos comacu¬
ios pueros. Pretiosas uestes. picta capecia
uͥditõrem ẽ largitore cui largiendũ ẽ. ꝑs
ro opes contempñe pecuniã dissipare et ꝓi¬
cere qd̾ in momento ꝑdi et m̃eniri potest.
fecit h sacrates thebanus ferit antistenes
fecerunt płuni quos utiosissimos legimꝰ.
rumoꝵ uenale mancipiũ. Tibi ñ sufficit
opes contempn̾e tnsi xp̃m sequaris. Sen¬

Expanded text:
tibus, non superbis. da, quo necessitas sustentetur, non quo augeantur opes. cumque legeris illud de altari participantur, memento huius quoet Phasides aues lentis uaporibus discoqui, ubi argenti pondus, feruentes mannos, comatulos pueros, pretiosas uestes, picta tapetia, ubi ditior est largitore, cui largiendum est, paconsummato uiro opes contemnere, pecuniam dissipare et proicere, quod in momento et perdi et inueniri potest. fecit hoc Crates Thebanus, fecit Antisthenes, fecerunt plurimi, quos nitiosissimos legimus.rumorum uenale mancipium est. tibi non sufficit opes contemnere, nisi Christum sequaris.
Abbreviated transcription (Latin):
lio sb̾mistrabat dicens. Cur necgligis et ñ
requiris thesanrum prĩs tui ac regnũ eius
de mami theo deberti. cum c̾tissime scias eum
ñ eẽ fr̃m fc̃em tuũ quia filius ẽ metricis con¬
cubine patris tmi et in adulterio fint natus.

Expanded text:
rico ministrabat, dicens: 'Quare neglegis et non requiris thesaurum pde manu Theudoberti? cum certissime scias eum non esse fratrem tuum, quia filius meretricis est, concubinae patris tui, et in adulterio fuit natus.
Abbreviated transcription (Latin):
piacum castellum cõuenerũt. Illis igitur mt
se confligentib. thes debertus lesum cemens
Qxtitum suũ infugam dilabitur et coloma
ciuitatem ingressus ẽ. Thodericus autem to¬
tam teiram ribuaricensem succendit. atq
uasdant. Populus itaq regionis illius eiꝰ
seditionib subdunt dicentes. Parte nobs
piissime rex. iam enm subditi sumus tibi.
Nolinos amplius opprimere. alt ille aat Ant
adducite mchi uinũ thodebertum: aut cllpin
runt sic mandat si tius. Redde thesamin
tro eum in ceruite ꝑcussit et amꝑutauit caput
cramenta abip̃is francoꝵ sublimib accepisset
in basilita sancti g̾eoms martiris: insũ fuit
ei qd ꝑcussus fusset in latere dolose. At ille ait
Obsernate hostia. Nescio quis de his ꝑiuira¬
tis ribuarus me ꝑcussit. Euuiq reuoluissent
uestimenta enis nich aliud reꝑerunt ubi sig

Expanded text:
ellum convenerunt. Illis inter se valde confligentibus, Theudebertus laesum cernens exercitum suum, in fugam dilabitur, et Coloniam civitatem ingressus est. Theudericus autem terram Ribuarinsem  Al., Ribariensem succendit atque vastavit. Populus itaque regionis illius ejus se ditionibus subdunt, dicentes: Parce nobis, piissime rex. Jam enim subditi sumus tibi: noli nos amplius opprimere. Et ille ait: Aut adducite mihi vivum Theudobertum, aut caput erunt: Sic mandat frater tuus: Redde thesaurum tro eum in cervicem percussit, et amputavit caput cramenta ab ipsis Francorum sublimibus accepisset in basilica sancti Gereonis martyris, visum fuit ei quod percussus fuisset in latere dolose. At ille ait: Observate ostia, nescio quis de istis perjuratis Riboariis me percussit. Cumque revolvissent vestimenta ejus, non aliud invenerunt, nis
Abbreviated transcription (Latin):
bit illita ac demde deficiens miquĩ effiant
sp̃m. Ilo quoꝵ mortuo. puulos filios en
bus begnis in monarchia suꝑ se sabilerũt.
lis cõmoto extitu in dis regnie. Rubrica

Expanded text:
ac deinde deficiens iniquum fudit itum. Illoque mortuo parvulos filios ejubus regnis in monarcham super se stabilierunt. us commoto exercitu i
Abbreviated transcription (Latin):
stitutionis normã ad tenorem regule bĩ au¬
romam ꝓficiscens ab om̃i sengtu et ppłari
turba głoriose suscipitur. et in sede apłica cõ¬
firmatur. Surdinus ꝑsendo ppͣ sucrii poĩtus
dum ꝑegrinos romam euntes uł redeuiites
dep̾datur: tandem ut inlissimus apostata e¬
capitur. et in monachũ tondetur. x¬

Expanded text:
stitutionis normam ad tenorem regulae beati Austitutionis normam ad tenorem regulae beati AuRomam proficiscens, ab omni senatu et populari turba gloriose excipitur, et in sede apostolica confirmatur 160u s . Burdinus pseudopapa Sutrii positus, dum peregrinos Romam euntes vel redeuntes turbat et depraedatur, tandem ut vilissimus apostata capitur et in monachum attundetur.
Abbreviated transcription (Latin):
uore succensus. post posita seculi pompa repẽ¬
te ad notum suñ dyaconus et presor̃ sumul
ordinatus pauꝑtatis xp̃i tuncan urduit᷑
et uerbo predicãtionis feruentissie in stans
banilans sibi crucem inidũ tuidus xp̃m iequi¬
tur. Ouordam etiani religiosoꝵ moribus ex¬
ploratis artioris inte ꝓpositum. et tunc tem¬
ꝑis inanditam discretionẽ arripinit. et per
aliqnͣtulũ temꝑis nidis incedenis pedibus
etiam brinnali rigore u̾bum dei sꝑgens mul¬
bertus iudis lit erat incedens pedib accessit.
sp̃aliter cõmendatus cum ei ecc̃a bĩ martun
a predicto ep̃o offeretur offerretur. tũ pp̃ ur¬
bis uicimã. tũ quia eiusdem ecc̃e clici ꝓpositi
et uite enis austeritatem horrebant eque re¬
liquit. et ab ep̃o diuersis eiusdem ꝓuincie lo¬
cis religioni congruentib sibi oscensis tan¬
dem duurtus in loco p̾monstrati resedit.
ibiq solitarius religiosam uitam agere cepit.
hiis in premonscrato loco secundũ canonice ĩ¬

Expanded text:
ore succensus, postposita seculi pompa, repente ad votum suum diaconus et presbiter simul ordinatus, paupertatis Christi tunicam induitur; et verbo predicationis ferventissime instans, bajulans sibi crucem nudam, nudus Christum sequitur. Quorundam etiam religiosorum moribus exploratis, artioris viae propositum et tunc temporibus inauditam districtionem arripit; et per aliquantum temporis nudis incedens pedibus in brumali rigore, verbum Dei spargens, mulbertus, nudis ut erat incedens pedibus, accessitspecialiter commendatus, cum ei aecclesia beati Martini a predicto episcopo offerretur, tum propter urbis viciniam, cum quia ejusdem aecclesiae clerici propositi et vitae ejus austeritatem horrebant, eam reliquit; et ab episcopo diversis ejusdem provinciae locis religioni congruentibus sibi ostensis, tandem divinitus in loco Premonstrati resedit, ibique solitarius religiosam vitam agere cepit; his in Premonstrato loco secundum canonicae in
Abbreviated transcription (Latin):
debilitati. an obscaculo cunissib rei aqua ne¬
ganus enim in scripturis sacris quib nos
fdem nobiscum adhibetis dñi antiquis tẽ¬
poribus maiora miracula fecisse qui sic nos
de captintate liberare. Inter que et egyptũ¬

Expanded text:
membrorum, an obstaculo cujuslibet rei, a qua nest. Legimus enim in Scripturis sacris, quibus vos nobiscum fidem adhibetis, Deum antiquis temporibus majora miracula fecisse quam si vos de captivitate liberaret, velut
Abbreviated transcription (Latin):
rat ẽ potens aut impotens. Si ẽ ĩpotens fru¬
stra se adorat si uero potens. aut mułt at ñ¬
anut plorare. ut leonem iugire. celum pedi¬
tidie ut nr̃i misereatur orare. quid nr̃am ne
liberemim captiuitatem impedit. An a nob
tis ip̃m ad cõplentam uoluntatẽ suam ini

Expanded text:
d orat, aut impotens. Si impotens est, frustra se adorat, si vero potens, aut vult  plorare, ut leonem rugire, coelum peditidie ut vestri misereatur orare, quid ergo vestram ne liberemini impedit captivitatem? An a vobis, ab ipso eum ad complen
Abbreviated transcription (Latin):
uolentem suam iumꝰ ẽẽ potentem ostendi¬
tis. cra aliquid uolentem complere nec ua
siantem nũc impotens ẽ. dicite utrinn ĩ fu¬
turo potestatem hĩturus sit. an nõ. si mĩꝙoͣ
hĩturus ẽ. igitur et undetur. et illius dolor

Expanded text:
untatem suam minus esse potentem ostenditis cum aliquid volentem complere nec valSi igitur nunc impotens est, dicite utrum in futuro potestatem habiturus sit an non? Si unquam habiturus est, igitur et vester et illius dolor
Abbreviated transcription (Latin):
ad ep̃atum tuonice ecc̃e petebatur. Sed
cum erui a monast̾ĩo suo ñ facile potuiss. turi¬
cius quidam iuiꝰ eciuib uycoris langnore siła¬
to ad gemua illius ꝓuolutus ut egrederetur
optinuit. Ita dispositis initin̾e cunĩ turbis
sub quadam custodia ad ciitatem usq dedu¬
citur. paucitamen et ñ nulli ex ip̃is qui ad
conscituendũ antistitem fuerant enocati imn
ẽ qui illustrem uirũ dun uituꝑare cupiunt.
constantissime ꝑseu̾abat qui prius fũat eadẽ
incorde enis humilitas eadem in uestitu eiꝰ
uilitas fuit. Atq ita plenus auctoritatis et
gr̃e implebat ep̃i dignitatem. Aliqm̃dm er¬
go adherenti ad ecc̃am cessula usus ẽ. De¬
inde cum ĩquietudinẽ freqñtantiũ ferre nõ
poss: duobus fere extra ciuitatem milibus
monasteriũ conscruxit. Qu locus secretus et
uia adiri poterat. Ip̃e ex lignis contextam
cellulam hẽbat. Multi quidem efrĩb in em¬
dem modum płiq saxo suꝑiecti montis caua¬

Expanded text:
scopatum Turonicae Ecclesiae petebatur; sed cum erui a monasterio suo non facile posset, Ruricius quidam, unus e civibus, uxoris languore simulato, ad genua illius provolutus, ut egrederetur obtinuit. Ita dispositis jam in itinere civium turbis, sub quadam custodia ad civitatem usque dedudote. pauci tamen et nonnulli ex episcopis, qui ad constituendum antistitem fuerant euocati, impest, qui inlustrem uirum dum uituperare cupiunt constantissime perseverabat, qui prius fuerat, eadem in corde humilitas, eadem in vestitu ejus vilitas erat, atque ita plenus auctoritatis et gratiae, implebat episcopi dignitatem, ut go adhaerenti ad ecclesiam cellula usus est: dein cum inquietudinem se frequentantium ferre non posset, duobus fere extra ciuitatem milibus monasterium sibi statuit. qui locus tam secretus et uia adiri poterat. ipse ex lignis contextam cellulam habebat, multique ex fratribus in eundem modum: plerique saxo superiecti montis caua
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e sacerdotem: Erat haud longe ab opido
ꝓximus monast̾ii locus quem fła hõim opi¬
mo uelud consepultis ibi martirib sacraue¬
rat. Nam et altare ibi a suꝑiorib ep̃is cõ¬
stitutum hẽbatur. S martimis ñ tenere
adhibens uł incertis fidem ad locum ꝑgit.¬

Expanded text:
rediar; erat haud longe ab oppido proximus monasterio locus, quem falsa hominum opinio, velut consepultis ibi martyribus, sacraverat: nam et altare ibi a superioribus episcopis constitutum habebatur. Sed Martinus non temere adhibens incertis fidem, ab his, qui
Abbreviated transcription (Latin):
iectum qui ꝓpositum ñ urfsłcerunt scriptu¬
re uolentis fomtem tracundie oimodis
amputare. finis enim paicĩe: ñ wascendo¬
iuste s penitus ñ rrascendo consirit. Emiꝰ¬
morbi hec erit meditina ꝓfecta: ut pͥmitꝰ
credamus nillo modo siue iustis siue ĩiustis
ex causis licere nobis irasci.scientes nos
eius fuerit tenebris obscuratum. Gumdẽ¬
inde puritatem mentis nr̃e mor ꝑturban¬
dam templũ eam sancti sp̃c effici oĩo non
posse: iracundie in nobis sp̃n cõmorante
Postremo ut cogitemus nequaqui licere
die nos credimus ecorpore migĩaturos.

Expanded text:
iectum, qui propositum non intellexerunt scripturae uolentis - fomitem iracundiae omnimodis amputare iuste, sed in penitus non irascendo consistit. limorbi haec erit medicina perfecta, ut primitus credamus nullo modo sine iustis seu iustis ei causis licere nobis irasci, scientes nos eius fuerit tenebris obscuratum, tum deinde puritatem mentis nostrae mox proturbandam, templumque eam sancti spiritus effici omnino non posse iracundipostremo ut cogitemus nequaquam licere die nos credamus e corpore migraturos,
Abbreviated transcription (Latin):
querentib. ñ sufficit contra hominẽ ñ irasci.
Nemumꝰ enim in solitudine cõmorantib
nobis. contra calcamũ cum ant crassitudo eiꝰ
aut exilitas displiceret. contra ne scalpellũ
cum madenda hebeti acie segniter excecaret.
ita indignationis irrepsisse motum. ut nõ
alias ꝑturbatõm mentis qͣm uł contra insen¬
sibiles materias uel certe adn̾sus dyabolũ
maledutione ꝓlatam. dig̾ere at enapora
adipisci qua dicitur. Bĩ mũdo corte qm̃ ip̃ dr̃i
udebunt.: ñ solum e ur̃is actib hec ampu¬

Expanded text:
quaerentibus non sufficit contra hominem non irasci. Meminimus enim in solitudine commorantibus nobis, contra calamum, cum aut grossitudo ejus, aut exilitas displiceret: contrave scalpellum, cum incidenda hebeti acie segniter exsecareita indignationis inrepsisse motum, ut non alias perturbationem mentis quam uel contra insensibiles materias uel certe aduersus diabolum maledictione prolata digerere atque euaporaradipisci, de quo dicitur: beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
ad nonam. iiii ͦ  turbines a. mi ͦͬ plagis celt
urbem cͥculanerunt. uentus in magna ui in¬
tomuit et urbem multo ymbre abluit. tercio
nonas angusti primo noctis conticinio qua¬
si ꝑ orbem terraꝵ cum tonttruus audiretur.
et fulgura sepius micarent in urtem leodiũ
et tota nocte supplicationib intenderent.
Sũmo uero aurore diluculo a ꝑte orientis ig
ut ornnes diuinitus cremari extimuint.
Post h̾ magnus surbo erumpens ab occidẽ¬
te ip̃m ignem insus ẽ aliqnͣtulum obscuras¬
se I teꝵ autem qua si uictor ignis cum flãma
recaloauit. et iteꝵ turbine reuertente pau¬
lulum delituit. Tercio etiam ip̃e ignis recal¬
uit. et tertio nichoꝰ turbine uictus cesidit. ħ
spectaculum a sũmo mane usq ad horam fciã

Expanded text:
ad nonam quattuor turbines a quattuor plagis coeli urbem circulaverunt; ventus etiam cum magna vi insonuit, et urbem multo imbre alluit. 3. Non. Augusti, primo noctis conticinio, quaqua terrarum cum thonitrus audiretur, et fulgure sepius micarent, et iterum atque et tota nocte supplicationibus intenderent. Summo vero aurorae diluculo, a parte orientis ignut omnes divinitus cremari extimuerint. Post haec magnus turbo, erumpens ab occidente, ipsum ignem visus est aliquantulum obscurasse. Iterum autem quasi victor ignis cum flamma recaluit; et iterum turbine revertente, paululum delituit. Tertio etiam ipse ignis recaluit, et tertio nihilominus turbine victus decidit. Hoc spectaculum a summo mane usque ad horam tertiam
Abbreviated transcription (Latin):
ostirgotboꝵ consulem ordinariũ fecit que post
imꝑialem dignitatem. prima ẽ dignitas et
equestrem statuan auream añ regiam issi

Expanded text:
orum regem consulem ordinarium facit, quae post imperialem dignitatem prima est dignitas; et equestrem statuam auream ante regiam illi
Abbreviated transcription (Latin):
b̃tus cenomanensis ꝗ ep̃c. bengarii turo¬
ensis discipulus nfificator et dictator eg̾¬
gius qui epit haphium eiufdem berenga¬
rii magnitice scripsit inuersib .lii. qui de
roma composuit h disticum. uubs felyc si
uł dñs urbs illa careret. uł dius dñis
eẽt turpe carere fide. Accor. Idem hyldeb¬

Expanded text:
tus Cenomanensis episcopus, Berengarii Turensis discipulus, versificator et dictator egregius; qui epitaphium ejusdem Berengarii magnifice scripsit versibus 52, qui de Roma composuit hoc distichon: Urbs felix, si vel dominis urbs illa careret, Vel dominis esset turpe carere fide. GUILLE
Abbreviated transcription (Latin):
noret. ħ igitur nobis huius quam queritis
discipline at or̃onis formula ꝓponetur quam
uinisquisq monachus adiugem dei iemori¬
am tendens incessabili cordis uolutatione e¬
menditari. Ecpulsa oĩm cogitationũ uarie¬
ht̃ adu̾sus inmũsa discrimina inuocatõmdĩ.
ht̃ humilitatem pie confessionis. ht̃ sollicitu¬
dius ac timoris ꝑꝑetui uigilantiam. ht cõ¬
siderationẽ fragilitatis sue exauditionis fidu¬
tiam confidentiam presentis semꝑ astantis¬
q p̾sidii. hunc ũsiculum meditanti tibi somp¬
nus irreꝑat donec incessabili enis excitatione
formatus etiam ꝑ soporem eumi decantare cõ¬
suescas. Hic tibi eꝑgeftcõ primus occurrat
iste uigilanti cogitationes antiapet uniuer¬

Expanded text:
ec igitur nobis huius quam quaeritis disciplinae atque orationis formula proponetur, quam unusquisque monachus ad iugem dei memoriam tendens incessabili cordis uolutatione meditari expulsa omnium cogitationum uarie aduersus uniuersa discrimina inuocationem dei, habet humilitatem piae confessionis, habet sollicitudinis ac timoris perpetui uigilantiam, habet considerationem fragilitatis suae, exauditionis fiduciam, con- : fidentiam praesentis semper adstantisque praesidii. qui nus inrepat, deaec incessabili eius exercitatione formatus etiam per soporem eum decantare consuescas. hic tibi expergefacto primus occurrat, iste euigilantis cogitationes anticipet oniae
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solura nullius ymagnus occupatur ĩtuitu
gnitur. Iguita uero mentis intentione ꝑ inef¬
fabilem cordis excessum in explebili sp̃c alacri¬
tate ꝓfeitur qmͣqui uens extra ornes sensꝰ
ac insibiles effecta mat̾ias gemitib in enarra

Expanded text:
n solum nullius imaginis occupatur intuitu, ne distinguitur, ignita uero mentis intentione per ineffabilem cordis excessum inexplebili spiritus alacritate profertur, quamque mens extra omnes sensus ac uisibiles effecta materies gemitibus inenarra
Abbreviated transcription (Latin):
dens encaristiã. Ab oĩ deinceps cuinscũq ma¬
miei ꝓgressu iubet ip̃am eẽ securã. Sic q ab oĩ¬
b prestigiis liberata adhesit uiro suo liberos¬
q ꝓcreauit. uͥtutem uiri sci postea multis ãnis
udͤicauit ꝙͣ in se ip̃am merint exꝑiri.¬

Expanded text:
eucharistiae, ab omni deinceps cujuscunque maeucharistiae, ab omni deinceps cujuscunque materiae progressu jubet eam esse securam. Sic ab omnibus praestigiis liberata adhaesit viro suo, liberosque procreavit; virtutem viri sancti postea multis annis praedicavit, quam in seipsa meruit experi
Abbreviated transcription (Latin):
fie diam. et ecce mox eadem inuencula senciẽs
acũ gemebunda deplorat. qmͣ accedens bnus
de fr̃bus laicis biro deisermens cruentã extͣrit.
rlimus płimis ad destimoniũ ꝯseruandã. Oret
q sc̃s et locũ mulu̾is tangens in uͥtute fidei pol¬
licitetur. nec ferrũ nec calitem ultͣ ꝓcessurũ. fcm̃¬
q ẽ ita. S mutata mat̾ia malicia ñ dũ ꝑeni¬
tus extincta. ꝑ alt̾am brachii inferiorẽ morsu¬
ram qmͣ uir ianctus ñ tetig̾at. qr nec dũ inde
aliquid exierat. ceꝑunt sudes lignei ꝑuli qͦs
uulgo brocas nocant ex quertino rotoreuł fraxi¬
neo ꝓferreis acub egredi grossiores spirus et
ꝑuiu longiores. Nec tñ umiꝰ om̃s longitudĩs
uł grossitudins sicut nec acus fu̾art. sextũ de¬
cimũ infra annũ et paucos menses ex młiere
ligna ꝓdierant. Affint deinde reu̾endus antis¬
tes petius cui diuinitus seruabatur tanti itira¬
cłi pleratudo. Offertur mulier missaꝵ solemp
sub oculis ot̃m capellanus extraxit. Confiten¬

Expanded text:
oediam: et ecce mox juvencula sentiens acum, gemebunda deplorat. Quam accedens unus de fratribus laicis viro Dei serviens cruentam extraxit, annis pluribus ad testimonium conservandam. Orat sanctus, et locum vulneris tangens, in virtute fidei pollicetur, nec ferrum, nec chalybem ultra processurum. Factumque est ita: sed mutata materia malitia nondum penitus exstincta, per alteram brachii inferiorem morsuram, quam vir sanctus non tetigerat; quia necdum inde aliquid exierat, coeperunt sudes lignei parvuli, quos vulgo brochas vocant, ex quercino robore, vel fraxineo, pro ferreis acubus egredi, grossiores spinis, et modico longiores, nec tamen unius omnes longitudinis vel grossitudinis; sicut nec acus fuerant. Sexdecim jam infra annum et paucos menses ex muliere ligna prodierant. Adfuit deinde reverendus antistes Petrus, cui divinitus servabatur tanti miraculi plenitudo. Offertur mulier missarum solemsub oculis omnium capellanus extraxit. Confiten
Abbreviated transcription (Latin):
uit. et circũsꝑiciens indit choros scõꝵ exultã¬
tiũ et dicentiũ. głia tibi deus pr̃. głia tibi deus
fili dei. głia tibi sp̃c scẽ deus. Erant᷑ frͣ uir. et¬
femmne uestiti candidis uestimentis et p̾ciosis¬
simis sũ macula et eruga ruga iocundi. et
hyllares semꝑ gandentes. et sc̃ãm tuuctatẽ
laudantes. Candor ã uestrm̃toꝵ sicut uix re¬
cens erat ꝑcussa solis radio. uoces uero cõ¬
sonantes quasi musitũ melos reddebant so¬
nos. Claritas ã iocunditas. rliu enitas ⁊
hyllaritas. pulcrctuto. honestas. saritas.
etetuitas. unanimitas oĩb erat equalis ⁊
caritas. O dor illius campi ubi erant isti suꝑ¬
abat oĩa aromata et odoram̃ta. Cme tim¬

Expanded text:
it, et circumspiciens, vidit choros sanctorum exsultantium, et dicentium: « Gloria tibi, Deus Pater; gloria tibi, Deus Fili Dei; gloria tibi, Spiritus sancte Deus. » Erant autem viri efeminae vestiti candidis vestimentis et pretiosissimis; sine macula et ruga, jucundi et hilares, gaudentesque, et sanctam Trinitatem laudantes. Candor autem vestimentorum, sicut nix recens erat, percussa solis radio. Voces vero consonantes, quasi musicum melos reddebant sonos, claritas autem, jucunditas, amoenitas, hilaritas, pulchritudo, honestas, sanitas, aeternitas, unanimitas, omnibus erat aequalis, et charitas. Odor illius campi in quo erant isti, superabat omnia aromata et odoramenta. T
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑibus uarses romanoꝵ prĩcus cuns̃ . sͦ.
memiminꝰ cum ab incursu dinsoꝵ hoscum to¬
tam qmietam reddidisset ytaliam ꝓmagnns
ita ut in urte regia iustino mandarent. dicen¬
tes quia melius erat romans gothis serm¬
re. quani grecis ubi narses eunnichus impat.
seti mandauit contueliã ut conscantinopo¬
lim remearet. et ami puellis sius ingeĩtio fe¬
minaꝵ lanaꝵ pensa d̾iuideret ad que uta nar¬
ses dicitur Rndisse. talem se eitelam orditu
apolim secedens longobardis mandauit ut
panꝑtina pãnonie rura que incolebant dese¬
rerent. et ad ytalia fertile solum possidendũ
confiuerent. Q audiens alboyn rer longo¬
meait cum mltitudine magna longo bar
breue spacium temꝑis. pene sibi totam p̾f¬

Expanded text:
temporibus Narses Romanorum patritius, cujus supra meminimus, cum ab incursu diversorum hostium totam quietam reddidisset Italiam, pro magnis ita ut in urbem regiam Justino mandarent dicentes quod melius erat Romanis Gothis servire quam Graecis, ubi Narses eunuchus imperat seti mandavit contumeliam, ut Constantinopolim remearet, cum puellis suis in gynaeceo feminarum lanarum pensa divideret. Ad quae verba Narses dicitur respondisse eam se ei telam orditurapolim secedens Longobardis mandavit, ut paupertina Pannoniae rura, quae incolebant, desererent, et ad Italiae fertile solum possidendum confluerent, Quod audiens Alboinus rex Longomeavit cum multitudine magna Longobardobreve spatium temporis sibi pene totam, p
Abbreviated transcription (Latin):
pacĩa. In duro siquidẽ lectulo iaces dũ tr¬
bulationis aspitatem pacient̾ sustiñe ñ na¬
les. Ad abluendos hiꝰ panuos lectuli maria
magdalene p̾buit aqm. eosdem extorsit
martha manib. ut siccarentur. Accendit
nis .i. meror. labor. et amor. ⁊lqua siquid
ablinit. sordes ianus exprimit. ignis desic

Expanded text:
. In duro siquidem lecto jaces, dum tribulationis asperitatem patienter sustinere non vales. Ad abluendos igitur hujus lectuli pannos Maria Magdalene praebuit aquam; eosdem extorsit Martha manibus ut siccarentur; accendit id est moeror, labor et amor. Aqua siquidem abluit sordes, manus exprimit, ignis exsic
Abbreviated transcription (Latin):
ad cellam suam rensus ẽ. Cui cum equa ꝙͣ
portauerat cum manib panib deesse cepiss.¬
aque. sallantis uno stadio a se seꝑata. ita ut¬
ualeret. sepe bibendi laborem se triu diez pa¬
cienter sustimisse dicebat. Multitudo uero bu¬
bat in terram. Subieci ergo nie inquit et
labia mea ferinis uberib. In os meũ exp̃s¬
surus apposin donec ad sacietatem refectꝰ
tempiatione suscipiebat. ¶Elio tempore
dum ad requiem monachoꝵ puteum facere¬

Expanded text:
cellulam suam revertitur dies. Cui cum aqua quam portaverat cum panibus deesse coepisseaquae stillantis, uno a se stadio separata. Quet. Igitur spe bibendi, laborem se trium dierum patienter sustinuisse dicebat. Multitudo autem bubat in terram. Subjeci me ergo, inquit, et labia ferinis uberibus in eos meum expressurus apposui, quousque ad satietatem refectus templatione suscipiens. Alio rursus tempore dum ad requiem monachorum puteum fac
Abbreviated transcription (Latin):
dam fr̃ noĩe scephanus hostis antiqui e¬
supplantatus in sidiis manus sibi inge¬
rens ad coronam martirii anticipandã
se ip̃m in quadam silua necauit. Erat tñ
tracundie granis qua eius cõparctõne tẽp¬
tator excitatus forte preualuit. huius aĩa
ad indicium rapta accusatorem pretenden¬
tem culteslum necatoriũ infestu hũit.
miser sue ꝓdigus amie exutus acuculla
apłica intercessione obtinuit quatinus
añ introitum claustri cliacensis tam dtu
maneret cucullam hũs in manib donec p̃¬
cib sancti hugonis et fr̃millam induere
m̃eretur et ordinẽ suũ reciꝑe. Quie dicimꝰ¬

Expanded text:
ater, nomine Stephanus, hostis antiqui supplantatus insidiis, manus sibi ingerens ad coronam martyrii anticipandam, seipsum in quadam silva necavit; erat tamen iracundiae gravis, qua ejus complectione tentator excitatus, forte praevaluit. Hujus anima ad judicium rapta, accusatorem, praetendentem cultellum necatorium, infestum habuit. Miser suae prodigus animae, exutus a cuculla, apostolica intercessione obtinuit quatenus ante introitum claustri Clmaneret cucullam habens in manibus, donec precibus sancti Hugonis et fratrum illam induere mereretur; et ordinem suum recipere. C
Abbreviated transcription (Latin):
tendit. et qnͣtur humane fragilitati conce¬
ditur ad ĩmobilem tñquillitatem ineritis
ac ꝑꝑetuam intitur puritatem. ob quam
onmnẽ tam laborem corporis qmͣ contritionẽ
sp̃c in defesse querimus et ingiter excemus.
at ẽ inter alterutrum recipca quedem inseꝑa¬
sollicituto rerum carcialium generalit᷑ abssi¬
denda ẽ. deinde nullius negocii cause ne non
solum cura: s ne memoria quidem penitus
ram celos ualeant sustmere. Denide suꝑpo¬
uenda uirtutum sp̃ualis exstructio: et ab
onũ discursu ał euagatione lubrica aĩmꝰ
ram amma nr̃a conceꝑit: ncce ẽ ut oranti¬
b nobis ꝑ instigationem recordationis oc¬
currat. Qmobrem quales orantes uolm
ĩueniri tales nos ante or̃onis tempus pꝑa¬
re debemius. Et precedente enim statu mẽs
in supplicatione formatur. Et id circo quic
quid orantib nobis uolumꝰ ut n repat añ
orom de aditis nr̃i pectoris extrudere fessine

Expanded text:
tendit, et quantum humanae fragilitati conceditur, ad inmobilem tranquillitatem mentis ac perpetuam nititur puritatem, ob quam omnem tam laborem corporis quam contritionem spiritus indefesse quaerimus et iugiter exercemus. et est inter alterutrum reciproca quaedam insepasollicitudo rerum carnalium generaliter abscidenda est, deinde nullius negotii causaeue non solum cura, sed ne memoria quidem penitus ram caelos ualeant sustinere, deinde superponenda uirtutum spiritalis extructio et ab omni discursu atque euagatione lubrica animus ram anima nostra conceperit, necesse est ut orantibus nobis per ingestionem recordationis occurrat. quamobrem quales orantes uolumus inueniri, tales nos ante orationis tempus praeparare debemus. ex praecedenti enim statu mens in supplicatione formatur, eoruudemque quid orantibus nobis nolumus ut inrepat, ante orationem de adytis nostri pectoris extrudere festine
Abbreviated transcription (Latin):
suũ sicut alia trib in ifrł. si enim dan populũ
suũ districte custodiat. si indiciũ suũ diligẽt᷑
ex̾ceat. fiet ut in ceteris tribub. raro ĩuemat᷑
qd̃ de iure dampnari debeat. mens et emim q̃
statĩ in ip̃a suggestione p̾adit illecebrosam
cogitatõm. ñ facile rapitur in pͣnani dełctio¬
nem. sicut et culpa que cohibitur añ puũ ꝯ
sensũ nũqmͣ tnͣsit in actũ. semꝑ ĩueniet dan¬
in sua tribu qd̃ examinare debeat. et ꝙ rͣte
rep̾hendat quͣuis in alus possit fieri ut ali¬
qnͣdo aliqua eaꝵ sic sũ culpa ualeat ĩuenari.
Aliaꝵ namq culpa ẽ in uoluntate. huiꝰ a̾
ordinatio seꝑe ẽ in ncc̃itate. nũqmͣ enĩ ma
nͥ ip̃e uoluero. Nalũ autẽ ꝑ cogitatõm occurre̾
potest ⁊̃ ĩuto. s ad dan ꝑtinet exurgens ma
dep̾ hensũ dampnare. et deceptoriam cogitatio¬
nem ex alia ꝯsideratõne ꝑcutere.¬

Expanded text:
ae speculationis. Si enim Dan populum suum districte custodiat, si judicium suum diligenter exerceat, fiet ut in caeteris tribubus raro inveniatur quod jure damnari debeat. Mens enim quae statim in ipsa suggestione praecidit illecebrosam cogitationem, non facile rapitur in pravam delectationem, sicut et culpa quae cohibetur ante pravum consensum, nunquam transit in actum. Dein sua tribu quod examinare debeat, quod juste reprehendat, quamvis in aliis possit fieri ut aliquando aliqua earum sine culpa valeat inveniri. Aliarum namque culpa est in voluntate, hujus autem exordinatio saepe est in nnisi ipse voluero; malum autem per cogitationem occurrere potest etiam invito. Sed ad Dan pertinet exsurgens maldeprehensum damnare, et deceptoriam cogitationem ex alia consideratione percutere