comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
necesse esset. ut adhuc sordidarer
si uitierem: qr indelicet post
lauachrtim illtd maior & pe¬
ricalosior in sordibus delictoꝵ
reatus foret. Ita iam crede¬
bam. & illa & omis domꝰ.
nisi pater solus: qui tam̃
non euicit in me nis matesi¬
ne pietatis. quo miniis in
xp̃m crederem. sĩc ille nondum
crediderat. Nam illa satagebat
ut tumichi pater esses deuis m̃s
potius quã ille. & in boc adiuua¬
bas eam ut suꝑaret uirum. cui
melior seruiebat: qi & in hoc tͥ
ntiq idiubenti seruiebat. Rogo
te deus meus uellem scire. situ
etiam uelles. quo consilio dilatis
sum ne tunc baptirarer: utrũ
bono meo michi quasi laxata st̃
lora peccandi. anñ laxanda sunt.
llnde gͦ etiam nunc de aliis atq aliis
sonat undiq in auribus nt̃is. sine illũ.
faciat quod uult. nondum enim bap¬
tiratus est: & tamen in salutem cor¬
poris non dicimus. sine uulneretur
amplius. nondum enin sanatus est :
Quanto ergo melits ut cito sanarer

Expanded text:
necesse esset, ut adhuc sordidarer, necesse esset, ut adhuc sordidarer, si uiuerem, quia uidelicet post lauacrum illud maior et periculosior in sordibus delictorum reatus foret. ita iam credebam et illa et omnis domus, nisi pater solus, qui tamen non euicit in me ius maternae pietatis, quominus in Christum crederem, sicut ille nondum crediderat. nam illa satagebat, ut tu mihi pater esses, deus meus, potius quam ille, et in hoc adiuuabus eam, ut superaret uirum, cui melior seruiebat, quia et in hoc tibi utique id iubenti seruiebat. Rogo te, deus meus, uellem scire, si tu etiam uelles, quo consilio dilatus sum, ne tunc baptizarer, utrum bono meo mihi quasi laxata slora peccandi, an non laxata sunt? Unde ergo etiam nunc de aliis atque aliis sonat undique in auribus nostris, Sine illum, faciat quod vult; nondum enim baptizatus est: et tamen in salute corporis non dicimus, Sine, vulneretur amplius; nondum enim sanatus est? Quanto ergo melius et cito sanarer,
Abbreviated transcription (Latin):
ranos iam inuocantes te. Libera etũ
eos qui nordum tꝑe inuocant: ut in¬
nocent te o liberes eos. Audierã
enim ego adhuc puer de uita eter¬
na ꝓmissa nobis ꝑ humilitatem
dñi dei nr̃i descendentis ad super¬
biam nr̃am: o signabar iam signo
crucis eitis. & condicbar eius sale.
iam inde abutero matris inee.
que multum sꝑauit ui te. llidi¬
sti dñe cum adhuic puer essem.
& quosdam die presstis stomacho
repente estuarem pene moritur᷑.
indisti deus metis qm̃ custos mens
iam eras. quo motu animi. & qua
fide baptismum xp̃i tui. dei obdo¬
mini mei. flagitatui a pietate ma¬
tris mẽȩ̃. & matris omnium nr̃m
eccłiȩ tuȩ: & conturbata mater
carnis mee. qm̃ & sempiternam sa¬
lutem meam carnis parturiebat
corde casto in fide tua. iam curare
festinabunde. ut sacramentis saluta¬
ribus mnitiarer & abluerer: te dñe
iħu confitens in remifsionem pec¬
catorum. nͥ statim recreatus essem.
Dilata ẽ. itaq mundatio mea. qͦsi

Expanded text:
ra nos iam inuocantes te, libera etiam ra nos iam inuocantes te, libera etiam eos qui nondum te inuocant, ut inuocent te et liberes eos. Audieram enim ego adhuc puer de uita aeterna promissa nobis per humilitatem domini dei nostri descendentis ad superbiam nostram et signabar iam signo crucis eius et condiebar eius sale iam inde ab utero matris meae, quae multum sperauit in te. uidisti, domine, cum adhuc puer essem et quodam die pressu stomachi repente aestuarem paene moriturus, uidisti, deus meus, quoniam custos meus iam eras, quo motu animi et qua fide baptismum Christi tui, dei et domini mei, flagitaui a pietate matris meae et matris omnium nostrum, ecclesiae tuae. et conturbata mater carnis meae, quoniam et sempiternam salutem meam carius parturibat corde casto in fide tua, iam curaret festinabunda, ut sacramentis salutaribus initiarer et abluerer, te, domine Iesu, confitens in remissionem peccatorum, nisi statim recreatus essem. dilata est itaque mundatio mea, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
qui si in aliqui questiunctila
a pondocta s uictus esset:
magis bile aoq mundia torq̃ret᷑.
quã ego cum incertamine pile
a conlusore meo suꝑabar. Et ta¬
naturalium: peccatorum autẽ
tantum ã ordinator dñe decis
metis peccabam faciendo contra
precepta parentum & magistroꝵ
illoꝵ. Poteram enim postea benȩ
uti litteris: quas uolebant ut dice¬
rem quocumq amino illi mei.
Non enim meliora eligens mnobe¬
diens eram. s amore ludendi: a¬
mans in certaminibꝰ supbas uicto¬
rias. & scalpi aures meas falsił fa¬
bellis quo prurirent ardentits.
eadem curiositate magis magisq
ꝑ oculos emicante inspectacula lu¬
dosq maiorum: quos tamen qui
edunt. ea dignitate prediti excel¬
lunt. ut hoc pene omnes oꝑtent
paruulis sius. Quos tamen cedi li¬
benter patiuntur: si spectaculis ta¬
libtis impediant᷑ ab studio quo eos
ad talia edenda cupiunt ꝑtienre.
llide ista dñe misericoediter. & libe¬

Expanded text:
qui si in aliqua quaestiuncula qui si in aliqua quaestiuncula a condoctore suo uictus esset, magis bile atque inuidia torqueretur quam ego, cum in certamine pilae a conlusore meo superabar? Et ta omnium naturalium, peccatorum autem tantum ordinator, domine deus meus, peccabam faciendo contra praecepta parentum et magistrorum illorum. poteram enim postea bene uti litteris, quas uolebant ut discerem quocumque animo illi mei. non enim meliora eligens inoboediens eram, sed amore ludendi, amans in certaminibus superbas uictorias et scalpi aures meas falsis fabellis, quo prurirent ardentius, eadem curiositate magis magisque per oculos emicante in spectacula, ludos maiorum; quos tamen qui edunt, ea dignitate praediti excellunt, ut hoc paene omnes optent paruulis suis, quos tamen caedi libenter patiuntur, si spectaculis talibus inpediantur ab studio, quo eos ad talia edenda cupiunt peruenire. uide ista, domine, misericorditer et libe
Abbreviated transcription (Latin):
effuigiendis tibi ꝑ uinersas ter¬
ras cum timore magno supplica¬
tur. ita parui estimet diligens
eos qmi hec acerbissime formi¬
dant: quemadmodum parentes
nr̃i irridebant tormenta. quibuis
pueri a magistris affligebanitr.
Non enim aut mintis ea metue¬
bamus: aut minis te de his eta.¬
dendis deprecabamur. Et pecca¬
bamus tamen minus scribendo.
aut legendo aut cogitando de lit¬
teris. quam exigebatar a nobis.
Non emim deerat dñe memoria
nel ingenium. que nos habere
uoluisti ꝓ illa etate. s delectabat¬
aliter in nos ab eis qui caba nti¬
q agebant. S maiorum nuge.
negotia uocantur. Puerorum
autẽ talia cum suit. puniunt᷑
a maioribus. Et nemo miserat᷑
pueros. tiel illos. uel utrosq. Nisi
uͦ approbabat quisquã bonus re¬
ram arbiter uapulasse me quia
ludebam pila ꝑuer. & eo ludo
impediebar. quo minus celerit̾
dicerem literas. quibꝰ maior de¬
formins luderem. aut aliud facie¬
bat idem ipse a quo uaptilabã:

Expanded text:
effugiendis tibi per uniuersas tereffugiendis tibi per uniuersas terras cum timore magno supplicatur, ita parui aestimet, diligens eos, qui haec acerbissime formidant, quemadmodum parentes nostri ridebant tormenta, quibus pueri a magistris affligebamur? non enim aut minus ea metuebamus aut minus te de his euadendis deprecabamur, et peccabamus tamen minus scribendo aut legendo aut cogitando de litteris, quam exigebatur a nobis. non enim deerat, domine, memoria uel ingenium, quae nos habere noluisti pro illa aetate satis, sed delectabar in nos ab eis qui talia utique agebant. sed maiorum nugae negotia uocabantur, puerorum autem talia cum sint, puniuntur a maioribus, et nemo miseratur pueros uel illos uel utrosque. nisi uero adprobat quisquam bonus rerum arbiter uapulasse me, quia ludebam pila puer et eo ludo inpediebar, quominus celeriter discerem litteras, quibus maior . deformius luderem. aut aliud faciebat idem ipse, a quo uapulabam,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quas transire cogebamur: multr¬
plicato dolore & labore filiis adam.
Incienimus autẽ dñe homines
rogantes te: & didicimus ab eis
sentientes te. ut poteramus esse
magnum aliquẽ qui posset etiam
non apparens sensibus nr̃is erati.¬
dire nos & subuienire nobis. Ham
puer cepi rogare a de agrilium.
&o restigium meum. & in tuam
intiocationem rumpebam nodos
linguȩ meẽ. & rogabam te parutis
non partio affectti: ne in scola ua¬
pularem. Et cam me non exau.¬
diebas quod non erat ad insipien¬
tiam michi: ridebantur amaiori¬
bus hominibrs usq ab ipsis paren¬
tibus qui michi accidere mali m¬
chil uolebant plage meẽ. Magnũ
tunc o gratie malum meam. Est¬
nequisquã dñe tam magnus a¬
niius pre grandi affectu tibi co¬
herens. est ne inquam quisquã
facit enim hec qued ani etiam sto¬
liditas: est ergo qui tibi pie cohe¬
rendo ita sit affectus granditer.
ut eculeos i̾ngulas atq huiꝰce¬
modi uaria tormenta ꝓ qtibus

Expanded text:
per quas transire cogebamur multiper quas transire cogebamur multiplicato labore et dolore filiis Adam. inuenimus autem, domine, homines rogantes te et didicimus ab eis, sentientes te, ut poteramus, esse magnum aliquem, qui posses etiam non adparens sensibus nostris exaudire nos et subuenire nobis. nam puer coepi rogare te, auxilium et refugium meum, et in tuam inuocationem rumpebam nodos linguae meae et rogabam te paruus non paruo affectu, ne in schola uapularem. et cum me non exaudiebas, quod non erat ad insipientiam mihi, ridebantur a maioribus hominibus usque ab ipsis parentibus, qui mihi accidere mali nihil uolebant, plagae meae, magnum tunc et graue malum meum. Estne quisquam, domine, tam magnus animus, praegrandi affectu tibi cohaerens, estne, inquam, quisquam — facit enim hoc quaedam etiam stoliditas — est ergo, qui tibi pie cohaerendo ita sit affectus granditer, ut eculeos et ungulas atque huiuscemodi uaria tormenta, pro quibus
Abbreviated transcription (Latin):
nem antmmi in petendis. habendis
bus. ita uerba in uariis sententii.
locis suis posita & crebro audita.
quarum rerum signa efsent pan-¬
latim colligebam: measq iam uo¬
luntates edomito in eis signisore
ꝑ hec enuntiabam. Sic cum his
inter quos eram uoluntatum e¬
nuntiandarum signa cõmunica¬
ti: & uite humane ꝓcellosam sotie¬
tatem altius ingressus sum. pen¬
dens ex parentũ auctoritate. nu¬
tuq maiorum homintim. Beus
detis meus. quas ibi miserias exꝑ¬
tus sum & ludificationes. quando¬
quidem recte michi uiuere pue¬
ro io ꝓponebatur obtemꝑare mo¬
nentibus. ut in hoc scło florerem.
o excellerem linguosis artibus
ad honorem homintum. & falsas
diuitias famulantibus. Inde in sco¬
lam datus sum ut discerem litte-¬
ras: in quibus quid utilitatis esset
ignorabam miser: & tamen si seg¬
nis essem indi̾cendo. uaptilabam
Laudabatur enim hoc ã maioribꝰ.¬
& intilti ante nos uitã istam agẽdes
prestruxerant erumpnosas tuas:

Expanded text:
nem animi in petendis, habendis, nem animi in petendis, habendis, bus. ita uerba in uariis sententiis locis suis posita et crebro audita, quarum rerum signa essent, paulatim colligebam measque iam uoluntates edomito in eis signis ore per haec enuntiabam. sic cum his, inter quos eram, uoluntatum enuntiandarum signa conmunicaui et uitae humanae procellosam societatem altius ingressus sum pendens ex parentum auctoritate nutuque maiorum hominum. Deus, deus meus, quas ibi miserias expertus sum et ludificationes, quandoquidem recte mihi uiuere puero id proponebatur, obtemperare monentibus, ut in hoc saeculo florerem et excellerem linguosis artibus ad honorem hominum et falsas diuitias famulantibus. inde in scholam datus sum, ut discerem litteras, in quibus quid utilitatis esset ignorabam miser. et tamen, si segnis in discendo essem, uapulabam. laudabatur enim hoc a maioribus, et multi ante nos uitam istam agentes praestrtfxerant aerumnosas uias,
Abbreviated transcription (Latin):
psa inme tienit. & successit infm¬
tie: Hec discessit illa. Quo enim
abiit: Et iam tamen ñ erat. Non
enim eram infans qui ñ farer: sed
Iam ptiet loquenseram. Et me-¬
mini hoc: & unde loqui didicerĩ
post aduerti. Non enim docebat̃¬
me maiores homines p̃bentes iͥi
uerba certo aliquo ordine doctͥne.
ficut patilopost litteras. s ego ipse
mente quã dedisti michi deusm̃s:
cum gemitibus & uocibus uariis.
& uariis menbrorum motibus. ede¬
reuellem sensa cordis meiut ubã¬
tati pareretur. ut ualerem ae
uolebam omina. nec quibus uale¬
bam omnia prestabam memoria.
cum ipsi appellabant rem aliquã.
& cum scõm eam uocem corptis
ad aliquid mouebant. uidebam &
tenebam. hoc ab eis uocari rem
illam quod sonabant. cum eam
uellent ostendere. Hoc autẽ eos nel¬
le ex motti corporis aꝑiebatur. tan¬
quã uerbis naturalibus omnitm
gentium quȩ fiunt utilta. & ntita
oculorum. ceteroq menbrorum ac¬
ta. & sonitt uocis indicante affectio¬

Expanded text:
ipsa in me uenit et successit infaipsa in me uenit et successit infantiae? nec discessit illa: quo enim abiit? et tamen iam non erat. non enim eram infans, qui non farer, sed iam puer loquens eram. et memini hoc, et unde loqui didiceram, post aduerti. non enim docebant maiores homines praebentes mihi uerba certo aliquo ordine doctrinae sicut paulo post litteras, sed ego ipse mente, quam dedisti mihi, deus meus, cum gemitibus et uocibus uariis et uariis membrorum motibus edere uellem sensa cordis mei, ut uoluntati pareretur, nec ualerem quae uolebam omnia nec quibus uolebam omnibus. pensabam memoria: cum ipsi appellabant rem aliquam et cum secundum eam uocem corpus ad aliquid mouebant, uidebam et tenebam hoc ab eis uocari rem illam, quod sonabant, cum eam uellent ostendere. hoc autem eos uelle ex motu corporis aperiebatur tamquam uerbis naturalibus omnium gentium, quae fiunt uultu et nutu oculorum ceterorumque membrorum actu et sonitu uocis indicante affectio
Abbreviated transcription (Latin):
ra decorasti. proq eius unitiersita¬
te atq incolumitate omnes cona.¬
tus animantis insintiasti: iubes
me laudare te in istis & confiteri
tibi. & psallere nomini tuo altis¬
sime: quia deus es ommpotens.
& bonus. etiam si sola ista fecisses.
q̃ nemo alitis potest facere nisi
tu une. a quo est omnis modris
formosissime qui foemas omnia: &
lege tua ordinas omnia. Hanc gͦ eta¬
tem dñe qua me uixisse non me¬
mini. de qua aliis credidi. & quã
me egisse ex aliis infantibus con¬
ieci. quamꝗͣ ista multum fida cõ¬
iectura sit. piget me annumera¬
re huic iucȩ meẽ qua tutio in hoc
culo. Quantum enim attinet
D oblitionis meẽ tenebras par il
est. qua uixi inmatris utero.
uod si & ininquitate conceptꝰ
im. & in ꝑeccatis mater mea in
qtiando innocens fuis S ecce o¬
tto illud temptis. Et quid michi
iam cum eo ẽ. cuiiuis uulla uestigra
recolo. Nonne ab infantia huc ꝑ¬
gens uem in pueritiam: uel potius

Expanded text:
ra decorasti proque eius uniuersitara decorasti proque eius uniuersitate atque incolumitate omnes conatus animantis insinuasti, iubes me laudare te in istis et confiteri tibi et psallere nomini tuo, altissime, quia deus es omnipotens et bonus, etiamsi sola ista fecisses, quae nemo alius potest facere nisi tu, une, a quo est omnis modus, formosissime, qui formas omnia et lege tua ordinas omnia. hanc ergo aetatem, domine, qua me uixisse non memini, de qua aliis credidi et quam me egisse ex aliis infantibus conieci, quamquam ista multum fida coniectura sit, piget me adnumerare huic uitae meae, quam uiuo in hoc saeculo. quantum enim adtinet ad obliuionis meae tenebras, par illi est, quam uixi in matris utero. quod si et in iniquitate conceptus sum et in peccatis mater mea me in quando innocens fui? sed ecce omitto illud tempus: et quid mihi iam cum eo est, cuius nulla uestigia recolo? Nonne ab infantia huc pergens ueni in pueritiam? uel potius
Abbreviated transcription (Latin):
bus feriendo nocere. niti quantũ
potest: quia non obeditur impe¬
riis quibus ꝑuitiose obediretur :
Ita imbecillitas menbrorum infã.¬
tilium innocens ẽ: ñ animus infã¬
tium. Llidi ego & exꝑtus sum de¬
lantem paruultm: nondum loq̃¬
batur. & intuebat᷑ pallidus ama¬
ro aspectu collactaneum suum.
Quis hoc ignorat: Expiare se di.¬
cunt. ista matres atq mitrices:
nescio quibus remediis. Nisi uͦ os
ista innocentia ẽ. in fonte lactis
ubertim manante atq habuindã.¬
te opibus egentissimũ. & illo ad¬
htic tino aliento uitam ducentẽ.
consortem non pati. Se blande to¬
lerantur hec. ñ quia nulla uel par.¬
ua: s quia etatis accessu ꝑitura st̃.
Quod liberet ꝓbes. cum ferri equo
animo eadem ipsa non possũt qͥn¬
do in aliqtio annosiore deprehen¬
duntur. Tu itaq dñe detis m̃s
qui dedisti uitam infanti. & corpꝰ
quod ita ut indemus instruxisti
sensibtis compegisti menbris. fign¬

Expanded text:
bus feriendo nocere niti quantum bus feriendo nocere niti quantum potest, quia non oboeditur imperiis, quibus perniciose oboediretur? ita imbecillitas membrorum infantilium innocens est, non animus infantium. uidi ego et expertus sum zelantem paruulum: non-\' dum loquebatur et intuebatur pallidus amaro aspectu conlac-i suum suum. quis hoc ignorat? expiare se dicunt ista matres atque nutrices nescio quibus remediis. nisi uero et ista innocentia est, in fonte lactis ubertim manante atque abundante1 opis egentissimum et illo adhuc uno alimento uitam ducentem\' consortem non pati. sed blande tolerantur haec, non quia nulla uel parua, sed quia aetatis accessu peritura sunt. quod licet probes, cum ferri aequo animo eadem ipsa non possunt, quando in aliquo annosiore deprehenduntur. Tu itaque, domine deus meus, qui dedisti uitam infanti et ; corpus, quod ita, ut uidemus, instruxisti sensibus, conpegisti membris, figu
Abbreviated transcription (Latin):
non fecisti in eo. Quis michi
cõmemorat peccatum. infantiȩ
meẽ. qm̃ nemo mundus a pecͥ¬
cato coram te. nec infans cuiꝰẽ.
unius est diei uita suꝑ t̾ram :
Quis mͥ cõmemorat: Anquili¬
bet tantilltis nimnc paruulus:
in quo ideo quod non memini
de me: Quid gͦ tunc peccabã:
An quia uberibus inhiabam plo¬
rans: Nam si nunc faciam. non
quidem tiberibus. s esce congru¬
enti amnuis meis ita unans: deri¬
debor asq reprehendar instisfi¬
me. Cunc ergo rep̃hendenda fa¬
ciebam. s quia reprehendentem
intesligere non poteram: nec
mos reprehendi me nec ratio si¬
nebat. Nam & extirpamus &
eicimus ista crescentes. nec tudi
quemꝗͣ scientem. cum aliqtud ꝑtir-¬
git bona ꝓicere. An ꝓ tempore
etiam illa bona erant. flendo pe-¬
tere etiam quod norie cdaretur.
indignari acriter ñ subiectis ho¬
minibus liberis & maioribus. his-¬
q a quibus genitus est. multisq
preterea prudentioribus non ad
nutum uoluntatis obtemꝑanti¬

Expanded text:
non fecisti in eo. quis me non fecisti in eo. quis me commemorat peccatum infantiae meae? quoniam nemo mundus a peccato coram te, nec infans, cuius est unius diei uita super terram. quis me commemorat? an quilibet tantillus nunc paruulus, in quo uideo quod non memini de me? quid ergo tunc peccabam? an quia uberibus inhiabam plorans? nam si nunc faciam, non quidem uberibus, sed escae congruenti annis meis ita inhians, deridebor atque reprehendar iustissime. tunc ergo reprehendenda faciebam, sed quia reprehendentem intellegere non poteram, nec mos reprehendi me nec ratio sinebat. nam extirpamus et eicimus ista crescentes. nec uidi quemquam scientem, cum aliquid purgat, bona proicere. an pro tempore etiam illa bona erant, flendo petere etiam quod noxie daretur, indignari acriter non subiectis hominibus liberis et maioribus hisque, a quibus genitus est, multisque praeterea prudentioribus non ad nutum uoluntatis obtemperanti
Abbreviated transcription (Latin):
preter quam quod tu facis nos
dñe: cui esse & uitiere ñ aliud atq
aliud est: qr sumine esse. ac sũme
uitiere. idipsum es. Suminus em̃
es & non mutaris. neq pagitur
inte hodiernus dies. & tamen
in te ꝑagitur: qr in te sunt & ista
omma. Non enim haberent uiaᷤᷤ
transeundi: nisi contineres ea.
Et qm̃ an tui non deficient:
anni tui hodiernus dies. Et quã
multi iam dies nr̃i & patrum nr̃oꝵ
ꝑ hodiernum tuum transierunt.¬
& ex illo acceperunt modos. os
utcumq extiterunt: & transi¬
bunt adhuc alii & accipient &s
utcumq existent: Tu autem
ioem ipse es. & omnia crastina
atq ultra. omĩaq hesterna & re¬
tro. hodie facies. hodie fecisti. Qͥd
ad me : Siquis ñ intelligit. gati¬
deat & ipse dicens. Quid ẽ hoc :
Gaudeat etiam fic. & amet non
inuemendo intienire : potius quã
inuemendo. ñ inuenire te. Exau¬
di ds̃. Lle peccatis hominũ. Et
homo dicit hec. & misereris eiꝰ.
qm̃ tu fecisti eum: & peccatũ

Expanded text:
praeterquam quod tu facis nos, praeterquam quod tu facis nos, Domine, cui esse et vivere non aliud atque aliud est; quia summe esse, atque summe vivere idipsum es? Summus enim es, et non mutaris; neque peragitur in te hodiernus dies, et tamen in te peragitur, quia in te sunt et ista omnia: non enim haberent vias transeundi, nisi contineres ea. Et quoniam anni tui non deficiunt, anni tui hodiernus dies: et quam multi jam dies nostri et patrum nostrorum per hodiernum tuum transierunt, et ex illo acceperunt modos, et utcumque exstiterunt, et transibunt adhuc alii, et accipient, et utcumque existent! Tu autem idem ipse es et omnia crastina atque ultra omniaque hesterna et retro hodie facies, hodie fecisti. quid ad me, si quis non intellegat? gaudeat et ipse dicens: quid est hoc? gaudeat etiam sic et amet non inueniendo inuenire potius quam inueniendo non inuenire te. Exaudi, deus. uae peccatis hominum! et homo dicit haec, et misereris eius, quoniam tu fecisti eum et peccatum
Abbreviated transcription (Latin):
meẽ mortue successerit infant̾ia
mea.an illa ẽ quã egi intra uiscȩ.¬
ra matris meẽ. Ham ob de illa
michi ñ nichil indicatũ ẽ: & preg¬
nantes ipse uidi feminas. Quid
ante hanc etiam dulcedo mea
deus meus. fui ne alicubi aut
aliquis : Nam quis michi dicat
ista ñ habeo. Nec mater. nec pat̾
potuerant: nec alioram ex ꝑim̃¬
tum nec memoria mea. An irri¬
des me ista querentem: teq de
hoc quod nomi laudari a me ui¬
bes. & confiteri me tibi: Confi¬
teor tibi dñe celi & terre landẽ
dicens tibi de pͥmordiis & infã.¬
tia mea quȩ non memini: & de¬
disti ea homini ex aliis de se
comcere: & auctoribus etiam
muliercularum multa de se
credere. Eram enim & intiebã
etiã tunc: & signa quibus sen¬
sa miea nota aliis facerem. iam
in fine infantie querebam. Ulñ
hoc tale animal. nisi abste dñe:
An quisꝗͣ se faciendi erit artifer:
Aut ulla uena trahit᷑ aliunde
qua esse & uitere ctirrat in nos.

Expanded text:
meae mortuae successerit infantia meae mortuae successerit infantia mea: an illa est quam egi intra viscera matris meae? Nam et de illa mihi nonnihil indicatum est, et praegnantes ipse vidi feminas. Quid ante hanc etiam, dulcedo mea, Deus meus? fuine alicubi, aut aliquis? Nam quis mihi dicat ista, non habeo; nec pater nec mater potuerunt, nec aliorum experimentum, nec memoria mea. An irrides me ista quaerentem, teque de hoc quod novi, laudari a me jubes, et confiteri me tibi? 10. Confiteor tibi, Domine coeli et terrae, laudem dicens tibi de primordiis et infantia mea quae non memini; et dedisti ea homini ex aliis de se conjicere, et auctoritatibus etiam muliercularum multa de se credere. Eram enim et vivebam etiam tunc, et signa, quibus sensa mea nota aliis facerem, jam in fine infantiae quaerebam. Unde hoc tale animal nisi abs te, Domine? An quisquam se faciendi erit artifex? aut ulla vena trahitur aliunde, qua esse et vivere currat in nos,
Abbreviated transcription (Latin):
ire in aliimã meam. Itaq iacta¬
bam menbra o uoces: signa si¬
milia uoluntatibꝰ meis. pauca
quȩ poteram: qualia poteram.
Non enim erant ueri similia.
Et cum michi non obtemꝑaba¬
tur. uel ñ intellecto. uel ne ob¬
esset: indignabar ñ subditis.
maioribus & liberis. ñ seruienti¬
bus. Ee me de illis flendo uindi¬
cabam. Tales esse infantes di-¬
dici quos dicere potii: & me ta¬
lem fuisse magis michi ipsi in¬
dicauerunt. nescientes quam sci¬
entes nutritores inei. Et ecce in¬
fantia mea olim mortua ẽ. & ego
uiuo. Ou autẽ dñe qui & semꝑ
uinis. & nichil moritur in te:
ante omne quod uel ante di¬
ci potest ta es. & deus es. dñsq
omnitm que creasti: & apud
te rerum omnium instabilitm
stant catise. & rerum omnicm
mtitabilium immutabiles manẽt
origines. & omnit̃ in rationabiliũ
& temporalium semꝑit̾ne uiuuit
rationes. dic michi supplici tuo
deus. & misericors misero tuo:
dic michi utrũ alicui iam etati

Expanded text:
ire in animam meam. Itaque jactaire in animam meam. Itaque jactabam membra et voces, signa similia voluntatibus meis, pauca quae poteram, qualia poteram: non enim erant veri similia. Et cum mihi non obtemperabatur, vel non intellecto, vel ne obesset, indignabar non subditis majoribus, et liberis non servientibus, et me de illis flendo vindicabam. Tales esse infantes didici quos discere potui, et me talem fuisse magis mihi ipsi indicaverunt nescientes, quam scientes nutritores mei. 9. Et ecce infantia mea olim mortua est, et ego vivo. Tu autem, Domine, qui et semper vivis, et nihil moritur in te, ante omne quod vel ante dici potest, tu es, et Deus es Dominusque omnium quae creasti: et apud te rerum omnium instabilium stant causae; et rerum omnium mutabilium immutabiles manent origines; et omnium irrationabilium et temporalium sempiternae vivunt rationes. Dic mihi supplici tuo, Deus, et misericors misero tuo; dic mihi utrum jam alicui aetati
Abbreviated transcription (Latin):
& diuitias ad fundum usq repã
dispositas. Tu etiam mͥ dabas
nolle ampliuis quã dabas: & ntitͥ¬
entibus me dare michi uelle
quod eis dabas. Dare enim mͥ ꝑ
ordinatum affectum uolebant.
quo habundabant ex te. Nam
bonum erat eis. bonum̃ mecim
ex eis: quod ex eis non. s ꝑ eas
erat. Ex te qͥppe bona omnia
deus. & ex deo meo salus michi
umtiersa quod ammaduerti.
postmnodum clamantem te mͥ
ꝑ hec ipsa que tribuis intus &
foris. Nam tunc fugere noue¬
ram. & ad quiescere delectatio¬
nibus. flere autẽ offensiones
carnis mex̃: nichil amplics. Poe
& ridere cepi: douniens primo.
deinde ingilans. Hoc enim de
me michi indicatum ẽ. & credi.¬
di: qm̃ sic indenius alios infan¬
tes. Nam ista mea non memimi.
Et ecce paulatim sentiebam nͥ
essem. & uoluntates meas uole-¬
bam ostendere eis. ꝑ quos im¬
plerentuur & ñ poteram. q ille
intus erant. foris autẽ illi: nec
ullo suo sensu tialebant intro.¬

Expanded text:
et diuitias usque ad fundum rerum et diuitias usque ad fundum rerum dispositas. tu etiam mihi dabas nolle amplius, quam dabas, et nutrientibus me dare mihi uelle quod eis dabas: dare enim mihi per ordinatum affectum nolebant quo abundabant ex te. nam bonum erat eis bonum meum ex eis, quod ex eis non, sed per eas erat: ex te quippe bona omnia, deus, universa. Quod animadverti postmodum, clamante te mihi per haec ipsa quae tribuis intus et foris. Nam tunc sugere noram, et acquiescere delectationibus, flere autem offensiones carnis meae; nihil amplius. 8. Post et ridere coepi, dormiens primo, deinde vigilans. Hoc enim de me mihi indicatum est et credidi, quoniam sic videmus et alios infantes: nam ista mea non memini. Et ecce paulatim sentiebam ubi essem, et voluntates meas volebam ostendere eis per quos implerentur, et non poteram; quia illae intus erant, foris autem illi, nec ullo suo sensu valebant intro
Abbreviated transcription (Latin):
licta mea deus mens: Et tu re¬
mifisti impietatem cordis mei.
Non in iudicio contendo tecum
qui ueritas es: oego nolo fallere
ine ipstim. ne mentiat᷑ inquitas
mea sibi. Non gͦ iudicio contendo
tecum: qr si inquitates obserua¬
tieris dñe. dñe quis sustinebit :
S tamen sine me loqui apud mi¬
sericordiam tuam. me terram &
cinerem. sine me tamen loqui:
qm̃ ecce miscdĩa tua ẽ. ñ homo
irrisor meas. cui loquor. Ee tu
fortasse irrides me. s conuersus mi-¬
sereberis mei. Quid enim ẽ. quod
quia nescio unde uenerim huc.
in istam dico uitam mortalem :¬
An mortem uitalem. nescio. Et
susceperunt me consolationes
miserationum tuarum sictit au¬
diti a parentibus carnis meẽ: ex
quo e in qua me formasti in tẽ¬
pore. Non enim ego menuni.
Ex ceperunt gͦ me consolatio.¬
nes lactis humani. Nec mater
mea. uel nutrices mẽẽ sibi ube-¬
ra implebant: sed tu michi dñe¬
ꝑ eas dabas alimenttm infan¬
tiȩ. scõm institutionem tuam.

Expanded text:
licta mea, deus meus, et tu dilicta mea, deus meus, et tu dimisisti inpietatem cordis mei? non indicio contendo tecum, qui ueritas es; et ego nolo fallere me ipsam, ne mentiatur iniquitas mea sibi. non ergo indicio contendo tecum, quia, si iniquitates obseruaueris, domine, domine, quis sustinebit? Sed tamen sine me loqui apud misericordiam tuam, me terram et cinerem, sine tamen loqui, quoniam ecce misericordia tua est, non homo, inrisor meus, cui loquor. et tu fortasse inrides me, sed conuersus misereberis mei. quid enim est quod quia nescio, unde uenerim huc, in istam dico uitam mortalem an mortem uitalem? nescio. et susceperunt me consolationes miserationum tuarum, sicut audiui a parentibus carnis meae, ex quo et in qua me formasti in tempore; non enim ego memini. exceperunt ergo me consolationes lactis humani, nec mater mea uel nutrices meae sibi ubera implebant, sed tu mihi per eas dabas alimentum infantiae secundum institutionem tuam
Abbreviated transcription (Latin):
meum. & inebries illtd. ut obliuis.¬
car mala mea. & unum bonum
meum amplectar te : Quid mͥ
es: Miserere. ut loquar. Qtud
tibi sum ipse. tit amari te itbeaᷤᷤ
a me. o nifi faciam uascaris mͥ:
& n meris ingentes miserras:
Parua ne ipsa est. si non amemte:
Ei michi. dic michi ꝑ miserationes
tuas dñe deus meus. quid sis iħ.
Dic aumȩ mẽȩ salus itia ego sum.
Sic dic: ut andiam. Ecce aures
cordis mei ante te: dñe aꝑi eas.
& dic amimȩ meȩ salus tua ego
sum. Curram post uocem brinc.
& app̃hendam te. Noli abscond̾e
a me faciem tuam: moriar. ne
moriar. ut eam uideam. Angus¬
ta ẽ. domis animȩ meȩ̃. quo ueniaᷤᷤ
ad eam: dilatetur abste. Ruinosa
ẽ: resice eam. Habet que offendat
oculos tuos: fateor ooscio. S quis
mundabit eame Aut cui alteri
preter te clamabo: ab occtiltis meis
munda me dñe. & ab alienis parce
seruo tuo: Credo: ꝓpter quod &
loquor Dñe tu scis. Nonne tibi
ꝓ locutus sum. aduersum me de¬

Expanded text:
meum et inebries illud, ut obliuismeum et inebries illud, ut obliuiscar mala mea et unum bonum meum amplectar, te? quid mihi es? miserere, ut loquar. quid tibi sum ipse, ut amari te iubeas a me et, nisi faciam, irascaris mihi et mineris ingentes miserias? paruane ipsa est, si non amem te? ei mihi! dic mihi per miserationes tuas, domine deus meus, quid sis mihi. dic ani-mae meae: salus tua ego sum. sic dic, ut audiam. ecce aures cordis mei ante te, domine; aperi eas, et dic animae meae: salus tua ego sum. curram post uocem hanc et adprehendam te. noli abscondere a me faciem tuam: moriar, ne moriar, ut eam uideam. Angusta est domus animae meae, quo uenias ad eam: dilatetnr abs te. rninosa est: refice eam. habet quae offendant oculos tuos: fateor et scio. sed quis mandabit eam? aut cui alteri praeter te clamabo: ab occultis meis manda me, domine, et ab alienis parce seruo tuo? credo, propter quod et loquor. domine, tu scis. nonne tibi prolocutus sum aduersum me de
Abbreviated transcription (Latin):
sime. palcherrime. & fortissime.
stabilis. & in comprehensibilis.
imimiutabilis. mutans omnra niin¬
quã nduus. nunꝗͣ uetus innouans
omnia & in uetustatẽ ꝑducens suꝑ¬
bos & nesciunt. semꝑ agens semꝑ
quietus colligens & ñ egens. portasᷤ
& implens & ꝓtegens. creans. & mui¬
triens. & ꝑficiens. querens cum ni¬
chil desit tibi. Amas. nec estuas:
⁊ elas. c securus es. Penitet te. &
ñ doles: hrasceris & tranqlillus es.
Oꝑa ititas. nec mutas consilitm.
Recipis quod inuenis: & ntimquã
amifisti. Nunꝗͣ inobs: & gauideslir¬
cris. Nunꝗͣ auarus. o usutas exi¬
gis. Suꝑerogatar tibi. ut debeas.
Et quis habet quicꝗͣ non tuum :
Reddis debita. nulli debens. Doniᷤᷤ
debita. nithil ꝑdens. Et quid dirri¬
mus deuis meus. uita mea. dulce¬
do mea sc̃a: Aut quid dicit aliqͥs
cum de te dicit: Et ue tacentibꝰ
de te: qm̃ loquaces muti sunt. Qs
michi dabit ad quiescere inte:
Quis dabit michi. ut uenis in cor

Expanded text:
sime, pulcherrime et fortissime, sime, pulcherrime et fortissime, stabilis et incomprehensibilis; incommutabilis, mutans omnia; numquam nouus, numquam uetus; innouans omnia et in uetustatem perducens superbos et nesciunt; semper agens, semper quietus; colligens et non egens; portans et implens et protegens, creans et nutriens, perficiens, quaerens, cum nihil desit tibi. amas nec aestuas, zelas et securus es, paenitet te et non doles, irasceris et tranquillus es, opera mutas nec mutas consilium; recipis quod iuuenis et numquam amisisti; numquam inops et gaudes lucris, numquam auarus et usuras exigis. supererogatur tibi, ut debeas, et quis habet quicquam non tuum? reddens debita nulli debens, donans debita nihil perdens. et quid diximus, deus meus, uita mea, dulcedo mea sancta, aut quid dicit aliquis, cum de te dicit? et uae tacentibus de te, quoniam loquaces muti sunt. Quis mihi dabit adquiescere in te? quis dabit mihi, ut uenias in cor
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ non te capiunt. Ec quortfũ¬
dis. quicqͥd impleto celo & tetba re¬
stat exte : An non opus babes
ut a quoquã continearis. qui conti¬
nes omma : Qm̃ que imples. con¬
tinendo imples. Non enim uasi
que teplena sunt. stabilem de faci¬
unt: quia & si frangant᷑. ñ effumn¬
deris. Et cum effumnderis. suꝑ nos
non tuiaces. s erigis nos. Nec tu
difsiparis. s colligis nos. Sed que
imples omnia. te toto imples om̃ia.
An quia ñ possunt te totum ca¬
ꝑe omina. partem tui capiunt.¬
& eandem partem simul omĩa
capiunt. an singłi singula & ma¬
iores mair minores minora ca¬
piunt: Erguis̃ i am pars
tua maior aliqui ipipor ͤ An ubi¬
ꝙ totus es. & res nulla te totum
capit: Quid esgͦ deus meus:¬
Quid rogo. nisi dñs deus: Quis
enim dũe preter dñm. atit ꝗtus
deus preter deum nr̃ins Sũme.
optime. potentissime. ommpo¬
tentissime. misericordissime. &
iustissime. secretissime. & presentis¬

Expanded text:
quoniam non te capiunt et quo refunquoniam non te capiunt et quo refundes quidquid impleto caelo et terra restat ex te? an non opus habes, ut quoquam continearis, qui contines omnia, quoniam quae imples continendo imples? non enim uasa, quae te plena sunt, stabilem te faciunt, quia etsi frangantur non effunderis. et cum effunderis super nos, non tu iaces, sed erigis nos, nec tu dissiparis, sed colligis nos. sed quae imples omnia, te toto imples omnia. an quia non possunt te totum capere omnia, partem tui capiunt et eandem partem simul omnia capiunt? an singulas singula et maiores maiora, minores minora capiunt? ergo est aliqua pars tua maior, aliqua minor? an ubique totus es et res nulla te totum capit? Quid est equid, rogo, nisi dominus deus? quis enim dominus praeter dominum aut quis deus praeter deum nostrum? summe, optime, potentissime, omnipotentissime, misericordissime et iustissime, secretissime et praesentis
Abbreviated transcription (Latin):
dedisti mͥ. quã inspirasti mͥ. pex
me ipsum eum intiocabo. cam
intiocabo eum. Et quis loctis ẽ
in me. qto ueniat in me deus
metis: Quo deuis ueniat inme.
ds̃ qui fecit celum & terram:
Ita ne dñe deus meus. est quic¬
ꝗtiam inme: quod capiat te:
Anuͦ celum & t̾ra que fecisti.
o in quibus me fecisti. capiunt
te : An quia sine te nonẽ quic¬
quud ẽ fit. ut quicͥd ẽ capiat te:
Qm̃ itaq & ego sum qui peto ut
uenias inme: qui ñ essem nisi es¬
ses inme. non enim ego iam in¬
feri. & tamen etiam ibi es. nan
& si descendero in infernum ad¬
es. non gͦ essem. deus metis quiñ
omntno essem. nͥ esses in me. An
potius ñ essem. nͥ essem inte. ex qͦ
omnia ꝑ quẽ omma in quo omĩa:
Etiam sio dĩe. etim sia Qua te
intioco. cumintesims tinde
uemas m me: Quo enmerecedã
extra celum o t̾ram: tit inde in
me ueniat ds̃ m̃eus. qui qͥtuit.
celum & t̾ram ego impleo: Epi¬
tu impleas eat Aitimples. obrestit.

Expanded text:
dedisti mihi, quam inspirasti mihi perdedisti mihi, quam inspirasti mihi perme ipsum eum inuocabo, cum inuocabo eum? et quis locus est in me, quo ueniat in me deus meus? quo deus ueniat in me, deus, qui fecit caelum et terram? itane, domine deus meus, est quicquam in me, quod capiat te? an uero caelum et terra, quae fecisti et in quibus me fecisti, capiunt te? an quia sine te non esset quidquid est, fit, ut quidquid est capiat te? quoniam itaque et ego sum, quid peto, ut uenias in me, qui non essem, nisi esses in me? non enim ego iam inferi, et tamen etiam ibi es. nam etsi descendero in infernum, ades. non ergo essem, deus meus, non omnino essem, nisi esses in me. an potius non essem, nisi essem in te, ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia? etiam sic, domine, etiam sic. quo te inuoco, cum in te sim? aut unde nenias in me? quo enim recedam extra caelum et terram, ut inde in me ueniat deus meus, qui dixit: caelum et terram ego impleo? Oapitu imples ea an imples et restat,
Abbreviated transcription (Latin):
agnuf es do¬
mine & lair¬
dabilis ualde
magna uirtꝰ
tua. & sapi¬
entie tuie ñ
est numerus. Et laudare te uult
homo. aliqua portio creature tue.
& homo circtiniferens mortalita¬
tem suam. cucumferens testimo¬
nium peccati sui. & destimoniũ¬
qr suꝑbis detis resistis. & tamen
laudare te uult homo aliqua
portio creaturȩ suȩ. Tu excitas
tit laudare te desectet. quia fe¬
cisti nos ad te: & in quietũ est
cor nr̃m donec requiescat in te.
Da michi dñe scire & intellige-¬
re. uteum sit pritis. inuocare
te an laudare te: & scire te pͥus
sit. an inuocare de. S quis te
inuocat. nesciens te: Aliud emĩ
ꝓ alio potest inuocare nesciens¬
te. An potius inuocaris tit scra¬
tis Quomͦ autẽ inuocabunt.
in qem ñ crediderunt :. Aut
quomͦ credent sine predicante:
Et laudabunt dñm qui requi¬
runt eum. Querentes enĩ in¬
tiement eum: & inuentes latda¬
bunt eum. Queram te dñe. in¬
uocans de. & in uocem te credens
in te. Predicatus es eĩ nobis.

Expanded text:
agnus es, domine, et laudabilis ualde: magna uirtus tua et sapientiae tuae non est numerus. et laudare te uult homo, aliqua portio creaturae tuae, et homo circumferens mortalitatem suam, circumferens testimonium peccati sui et testimonium, quia superbis resistis: et tamen laudare te uult homo, aliqua portio creaturae tuae. tu excitas, ut laudare te delectet, quia fecisti nos ad te et inquietum est cor nostrum, donec requiescat in te. da mihi, domine, scire et intellegere, utrum sit prius inuocare te an laudare te et scire te prius sit an inuocare te. sed quis te inuocat nesciens te? aliud enim pro alio potest inuocare nesciens. an potius inuocaris, ut sciaris? quomodo autem inuocabunt, in quem non crediderunt? aut quomodo credent sine praedicante? et laudabunt dominum qui requirunt eum. quaerentes enim inueniunt eum et inuenientes laudabunt eum. quaeram te, domine, inuocans te et inuocem te credens in te: praedicatus enim es nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
onfeffi¬
ntm m¬
arũ lib
tredecĩ
os de
malis.
& de
bonis meis deum laudant iu¬
Tum & bonirn: atq in eum
ecitant humanũ intellectum
terim quod ad me attinet
Hoc in me egerunt cum scribent᷑¬
tur: & aginit cum legut᷑. Qup
de illis alii sentiant. ipsi u̾ideritit.
multis tamen fratribus eos muł¬
tum placuisse. & placere scio. A
mo usq ad decimum de me
Eripti funt: in tribus ceteris de
pturis sanctis. ab eo quod scͥptã
t. in pͥncipio fecit deus celuni ob
Erram. usq ad sabbati requien
quarto libro. culiħ de amici
orte afiali mei mĩserram cõ¬
terer dixi. quod annma nr̃a
ia quodanim facta fuerat ex
tabus. Et idco in quã forte
ori metuebam. ne totus ille
oreretur. quẽ multum ama-¬
ram. Que mͥ quasi declama-¬
tio leuis quã granis confessio tu¬
etur. quãnis ut cumq tẽpatã
ieptia. in eo quod additũ

Expanded text:
onfessionum mearum libri tredecim, et de malis et de bonis meis Deum laudant justum et bonum, atque in eum excitant humanum intellectum et affectum; interim quod ad me attinet, hoc in me egerunt cum scriberentur, et agunt cum leguntur. Quid de illis alii sentiant, ipsi viderint; multis tamen fratribus eos multum placuisse et placere scio. A primo usque ad decimum de me scripti sunt: in tribus caeteris, de Scripturis sanctis, ab eo quod scriptum est, In principio fecit Deus coelum et terram, usque ad sabbati requiem . 2. In quarto libro, cum de amici morte animi mei miseriam confiterer, dicens quod anima nostra una quodammodo facta fuerat ex duabus, et ideo, inquam, forte mori metuebam, ne totus ille moreretur, quem multum amaveram : quae mihi quasi declamatio levis, quam gravis confessio videtur, quamvis utcumque temperata ineptia in eo quod additu
Abbreviated transcription (Latin):
onfessio.¬
nam me.¬
arũ libri
tredecĩ.
& de
malis.
ec de
Donis meis deum laudant iu-¬
Tum & bonirn: atq in eam
xcitant humanũ intellectum.
Noc in me egerunt cum scriberẽ¬
tur & agunt cum leguint᷑. Quid
de illis alii sentiant. ip̃si u̾iderint:
liultis tamen fratribus eos mul¬
um plactusse. & placere scio. A
no usq ad decimum de me
ex ipti funt: in tribus ceteris de
pturis sanctis. ab eo quod scͥptã
t. in pͥncipio fecit deus celum &
rram. usq ad sabbati requiem.
quarto libro. cliide amici
sorte anta̾ti mel miseriam cõ¬
terer dixi. quod amina nr̃a
ia quodanim facta fuerat ex
uabus. Et idco inquã forte
ori metuebam. ne totus ille
oreretur. quẽ multum ama-¬
Eram. Que mͥ quasi declama-¬
io leuis quã granis confessio ui¬
etur. ꝗtiãnis᷑ necumq tẽpata
sit hec ineptia. in eo qtiod additã
est forte. Et illud in libro tercio
decimo quod dixi firmamentũ
factum intra sp̃uales autas su¬
ꝑiores. & corporales inferiores: ñ

Expanded text:
onfessionum mearum libri tredecim et de malis et de bonis meis deum laudant iustum et bonum atque in eum excitant humanum intellectum ehoc in me egerunt, cum scriberentur, et agunt, cum leguntur. quid de illis alii sentiant, ipsi uiderint; multis tamen fratribus eos multum placuisse et placere scio. a primo usque ad decimum. de me scripti sunt, in tribus ceteris de scripturis sanctis ab eo, quod scriptum est: in principio fecit deus caelum et terram, usque ad sabbati requiem.. In quarto libro, cum de amici morte animi mei miseriam confiterer dicens, quod anima nostra una quodam modo facta fuerat ex duabus: et ideo, inquam, forte mori metuebam, ne totus ille moreretur, quem multum amaueram; quae mihi quasi declamatio lenis quam grauis confessio uidetur, quamuis utcumque temperata sit haec ineptia in eo, quod additum est: forte. et in libro tertio decimo quod dixi: firmamentum factum inter spiritales aquas superiores et corporales inferiores, non
Abbreviated transcription (Latin):
lium doctͥnartm ꝑitissimꝰ quiq
phylosophorum tam multa lege
nobilium senatorum: qui etiam
obinsigne p̃clari magisterii quod
cuuies huiꝰ mundi eximium pu-¬
tant. statuã romano foro merue¬
rat & acceꝑat. usq ad illam eta¬
tem uenerator idolorum sacroꝵq
sacrilegorum particeps. quibus
tanc tota fere romana nobilitas
inflata spirabat. popłĩ usiã & om̃i.¬
genum deũ monstra. & a nubem
latratorem quȩ aliquando contra
neptunum & uenerem. contraq
oryueruam tela tenuerant. & a se
uictis iam roma supplicabat: quȩ
iste sener uyctormus tot annos
ore t̾ricrepo defensitauerat. non
erubuerit esse puer xp̃i tui. &
infans fontis titi: stibiecto collo ad hti¬
militatis ugum. & edomita fronte
qui inclinasti celos & desoendisti. te¬
tigisti montes & fumigauerunt.
quibus modis te infintasti illi pecto¬
ris Legebat sicut ait sympliciantis
scãm scripturam. omnesq xp̃ianiᷤᷤ¬
scͥpturas inuestigabat studiosissime

Expanded text:
lium doctrinarum peritissimus, quippe lium doctrinarum peritissimus, quippe philosophorum tam multa legernobilium senatorum, qui etiam ob insigne praeclari magisterii, quod cives hujus mundi eximium putant, statuam in Romano foro meruerat et acceperat; usque ad illam aetatem venerator idolorum, sacrorumque sacrilegorum particeps, quibus tunc tota fere Romana nobilitas inflata inspirabat populo jam et omnigenum deum monstra, et Anubem latratorem, quae aliquando contra Neptunum et Venerem, contraque Minervam tela tenuerant , et a se victis jam Roma supplicabat; quae iste senex Victorinus tot annos ore terricrepo defensitaverat: non erubuerit esse puer Christi tui, et infans fontis tui, subjecto collo ad humilitatis jugum, et edomita fronte qui inclinasti coelos, et descendisti; tetigisti montes, et fumigaverunt : quibus modis te insinuasti illi pectori? Legebat, sicut ait Simplicianus, sanctam Scripturam, omnesque christianas litteras investigabat studiosissime
Abbreviated transcription (Latin):
tielle uideri sapiens: qm̃ dicen¬
tes se e̾e sapientes. stulti facti sunt.
Et inueneram iam bonam marga¬
ritam. o uenditis omnibꝰ quȩ ha¬
berem emenda erat. & dubitabam.
Perrexi g̾ ad simplitranam patrẽ
in accipienda gratia tunc ipsi am¬
brosii: quẽ uere ut patrẽ dilige¬
bat. Harrami ei circuitus errotis
mei. Ubi autẽ cõmemoraui legisse
me quosdã libros platonicorum
qͦs ietorynus qͦndam rethor ur.¬
bis rome quẽ xp̃ianũ defcinctũ
dissem plena fallatiarum cu decep¬
tionum scõm elementa huiꝰ mũdi.
in istis autẽ omnibꝰ modis insinta.¬
ri deum o eiꝰ uerbum. Deinde ut
me exortaret᷑ ad humilitatẽ xp̃i
sapientibuis absconditam & reueli¬
tam parulis: uyctoriũ ipsum
recoedatus ẽ. quẽ rome cum esset¬
familiarissime nouerat: deq illo
mͥ narratiit qd̵ ñ silebo. Habet
enim magnã laudem gr̃ȩ tuȩ con¬
fitendam tibi quemadiodum ille
doctissimiis senex & omnit̃ libera¬

Expanded text:
uelle uideri sapiens, quoniam dicenuelle uideri sapiens, quoniam dicentes se esse sapientes stulti facti sunt. et inueneram iam bonam margaritam, et uenditis omnibus, quae haberem, emenda erat, et dubitabam. Perrexi ergo ad Simplicianum, patrem in accipienda gratia tunc episcopi Ambrosii et quem uere ut patrem diligebat. narraui ei circuitus erroris mei. ubi autem conmemoraui legisse me quosdam libros Platonicorum, quos Victorinus quondam rhetor urbis Romae, quem christianum defunctum dissem plena fallaciarum et deceptionum secundum elementa huius mundi, in istis autem omnibus modis insinuari deum et eius uerbum. deinde, ut me exhortaretur ad humilitatem Christi sapientibus absconditam et reuelatam paruulis, Victorinum ipsum recofamiliarissime noverat: deque illo mihi narravit quod non silebo. Habet enim magnam laudem gratiae tuae confitendam tibi, quemadmodum ille doctissimus senex, et omnium libera
Abbreviated transcription (Latin):
o ꝓꝑter hoc unum uoluebar: in cet̾is
langiidꝰ & tabescens curis marridis.
quo & in aliĩs rebus quas nolebam
pati congruere cogebar uitȩ comti¬
gilr cui deditus constͥngebar. Audie¬
ram ex ore ueritatis esse spadones qͥ se
ipsos absciderunt ꝓpt̾ regnum celoꝵ:
s qui potest inquit caꝑe capit. lli¬
ni sunt certe omnes homines quibꝰ
ñ in ẽ dei scientia: nec de his que iti¬
dentur bona. potuerunt inuenire
eum qui ẽ. At ego iam ñ eram in il¬
la uanitate. Transcenderam eam:
& contestante uniu̾sa creat᷑a tua in¬
ueneram te creatorem nr̃m: & uer¬
bum tuum apud te deuim. tecumq
cum sp̃ti sc̃o unum deã ꝑ quod creasti
omna. Et ẽ aliud genis impioꝵ:
qͥ cognoscentes deñ. non sic̃ detim
glorificauerunt aut gr̃as egerunt.
In hoc quoq incideram & dextera
tua deuis suscepit me. & inde ab latã
posiusti tͥ contialescerẽ: qi dixisti ho¬
mini ecce pietas ẽ. sapientia & noli

Expanded text:
propter hoc unum uoluebar in ceteris propter hoc unum uoluebar in ceteris languidus et tabescens curis marcidis, quod et in aliis rebus, quas nolebam pati, congruere cogebar uitae coniugali, cui deditus obstringebar. audieram ex ore ueritatis esse spadones, qui se ipsos absciderunt propter regnum caelorum; sed, qui potest, inquit, capere, capiat. uani sunt certe omnes homines, quibus non inest dei scientia, nec de his, quae uidentur bona, potuerunt inuenire eum qui est. at ego iam non eram in illa uanitate; traet contestante universa creatura tua, inveneram te creatorem nostrum, et Verbum tuum apud te Deum, tecumque cum Spiritu sancto unum Deum, per quod creasti omnia. Est et aliud genus impiorum, qui cognoscentes Deum non sicut Deum glorificaverunt, aut gratias egerunt. In hoc quoque incideram; et dextera tua suscepit me , et inde ablatum posuisti ubi convalescerem, quia dixisti homini: Ecce pietas est sapientia ; et, Noli