comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad speciẽ contemplandã parat᷑. Beati
mundo corde. qm ipsi dm̃ uidebunt.
Et fide mundat corda eoꝵ Illud in euan¬
tem qua eorũ qui dm̃ uisuri sunt quã¬
diu peregrinantur corda mundantur.
qd ñ uidec quis credit. Nam si uides. ñ ẽ
fides. Credenti colligitur meritũ. uidenti
redditur p̃mium. Eat gͦ dñs et paret lo¬
cum. eat ne uideatur. lateat ut credat᷑. Tẽ
enĩ locus paratur. si ex fide uiuatur. Cre¬
ditus desideretur. ut desideratus habeat᷑.
Desideriũ dilectionis. p̃paratio ẽ mansi¬
lemus intelligamus de uerbis dñi ꝑoste¬
riorib priora: et consequentib p̃ceden¬
tia. in eo qd audistis apło thomȩ inter¬
roganti ẽẽ responsũ. Dixerat enĩ ꝑrius
dñs cum de mansionib loqueretur. qͥs
et ẽẽ dixit in domo patris sui. &ire se ut
p̃paret eas. ubi intellȩximꝰ et ẽẽ iam man¬
siones ipsas in p̃destinatione. & p̃parari
eas. cũ eorũ qui ibi mansuri sunt ꝑ fidẽ
corda mundantur: qm̃ ipsa dĩ domus

Expanded text:
ad speciem contemplandam paratur . Beati enim mundo corde, quia ipsi Deum videbunt : et, Fide mundat corda eorum . Illud in Evantem, qua eorum qui Deum visuri sunt, quamdiu peregrinantur, corda mundantur, quod non videt credit: nam si vides, non est fides. Credenti colligitur meritum, videnti redditur praemium. Eat ergo Dominus et paret locum; eat ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansilemus, intelligamus de verbis Domini posterioribus priora, et consequentibus praecedentia, in eo quod audistis apostolo Thomae interroganti esse responsum. Dixerat enim superius Dominus, cum de mansionibus loqueretur, quas et esse dixit in domo Patris sui, et ire se ut praeparet eas; ubi intelleximus et esse jam mansiones ipsas in praedestinatione, et praeparari eas cum eorum qui ibi mansuri sunt, per fidem corda mundantur, quoniam ipsa Dei domus
Abbreviated transcription (Latin):
do eos uocauit: et tam̃ ait apłs. Elegit
nos ante mundi constitutionẽ. p̃desti-¬
nando utiq ñ uocando. Quos autẽ pre¬
destinauit. illos et uocauit. Elegit pre¬
destinando ante mundi constitutionẽ.
elegit uocando ante mundi consũma¬
tionem. Sic & mansiones p̃parauit &
p̃parat. nec alias sed quas preparauit
has p̃parat: qui fecit quȩ futura st̃. Quas
p̾parauit predestinando. p̃parat oꝑan¬
do. Quid putabimus ẽẽ domũ dei nisi
temꝑlũ dei: Quid autẽ sit. int̾rogetur
apłs. et respondeat. Templũ dei sc̃m ẽ:
qd estis uos. Hoc ẽ etiam regnũ dei qͦd fi¬
lius traditurus ẽ patri: unde dicit idẽ
sanguine suo:tradiderit contẽplandos
etiam patri suo. Sed quid ẽ qd ut p̃paret
abiit. cũ ꝓfecto nos ipsos p̃paret. qđ ñ
faciet si reliquerit: Agnosco dñe ut
possum. nimirũ illud significas. quia
ut parentur iste mansiones: uiuere debet
iustus ex fide. Qui enĩ a dño ꝑegrinatur.

Expanded text:
do eos vocavit : et tamen ait Apostolus, Elegit do eos vocavit : et tamen ait Apostolus, Elegit nos ante mundi constitutionem : praedestinando utique, non vocando. Quos autem praedestinavit, illos et vocavit : elegit praedestinando ante mundi constitutionem, elegit vocando ante mundi consummationem. Sic et mansiones praeparavit et praeparat; nec alias, sed quas praeparavit, has praeparat, qui fecit quae futura sunt: quas praeparavit praedestinando, praeparat operando. templum Dei? Quid autem sit, interrogetur Apostolus, et respondeat: Templum Dei sanctum est, quod estis vos . Hoc etiam regnum Dei quod Filius traditurus est Patri, unde dicit idem sanguine suo, tradiderit contemplando am Dominus. 3. Sed quid est quod ut praepararet abiit, cum profecto nos ipsos praepararet, quod non faciet si reliquerit? Agnosco, Domine, ut possum: nimirum illud significas, quia ut parentur istae mansiones, vivere debet justus ex fide . Qui enim a Domino peregrinatur,
Abbreviated transcription (Latin):
scitis. Quomͦ uadit et parat locũ. si iam
multe mansiones sunt: Si quominꝰ. di¬
xisset uado parare. Aut si adhuce paran¬
dus ẽ. ur ñ merito dixisset. uado para-¬
re: An iste mansiones et sunt & paran¬
de sunt: Si quominus eẽnt. dixisset ua¬
do parare. Et tam̃ quia ita sunt ut paran¬
de sint: ñ eas uadit ꝑarare sicut st̃. Sed si
abierit & preparauerit sicut future sunt:
iterũ ueniens accipiet suos ad se ipsũ: ut
ubi ẽ ipse sint etiã ipsi. Quomͦ ergo man¬
siones in domo patris ñ aliȩ sed ipsȩ. &
sine dubio iam sunt sicut parandȩ ñ st̃:
et ñdum sunt sicut parande sunt: Quo¬
modo putamus. nisi quomͦ etiã ꝓpħa p̃¬
dicat dm̃. qui fecit quȩ futura sunt: Non
enĩ ait. qui facturus ẽ quȩ futura st̃. Ergo
sunt si ipse ñ fecit. neq futura sunt sup-¬
se ñ fecerit. Fecit gͦ ea p̃destinando. facturꝰ
ẽ oꝑando: sicut discipłos quando elegerit
satis indicat euangłium. tc̃ utiq quan-¬¬

Expanded text:
sitis. Quomodo vadit, et parat locum, si jam multae mansiones sunt? Si quo minus, dixisset, Vado parare. Aut si adhuc parandus est, cur non merito dixisset, Vado parare? An istae mansiones et sunt, et parandae sunt? Si quo minus enim essent, dixisset, Vado parare. Et tamen quia ita sunt ut parandae sint, non eas vadit parare sicut sunt: sed si abierit et paraverit sicut futurae sunt, iterum veniens accipiet suos ad seipsum, ut ubi est ipse, sint etiam ipsi. Quomodo ergo mansiones in domo Patris non aliae, sed ipsae, et sine dubio jam sunt sicut parandae non sunt, et nondum sunt sicut parandae sunt? Quomodo putamus, nisi quomodo etiam propheta praedicat Deum, quia fecit quae futura sunt? Non enim ait, Qui facturus est quae futura sunt, sed, sunt si ipse non fecit, neque futura sunt si ipse non fecerit. Fecit ergo ea praedestinando, facturus est operando: sicut discipulos quando elegerit, satis indicat Evangelium , tunc utique quan
Abbreviated transcription (Latin):
suam redemptionẽ ꝓ multis. Et hoc qͦq
maiorib eccłiȩ p̃cipuum ministrandi
genus imitandũ ostendens. ut ñ solum
misericordis elemosinȩ. doctrinȩ saluta¬
ris. spũalis exempli. ministeria fratrib
impendamus: uerũ etiam sicut ille pro
nobis animã suã posuit. ita & nos ꝓ-
inuicẽ animas ponere discamꝰ. Uos au¬
tem estis qui ꝑmansistis mecũ in temp¬
tationib meis. & ego dispono uob̃ sicut
disposuit mͥ pat̾ m̃s regnũ. Non incho
atio patientiȩ sed ꝑseuerantia. cȩlestis
regni glam donat. quia nimirũ ꝑseue¬
rantia quȩ alio nomine constantia uo¬
catur: robur qddam & fortitudo mentieᷤ.
tutum: quȩ cũ bene recta & firma con¬
sistit. nichil ẽ certius. nichil tutius bo¬
nis morib. Qd si aliquo deiciatur im¬
pulsa turbine. ñ sola labitur: om̃ia
enim ꝓrsus animi bona simul corruunt.
Sicut ergo pater disposuit filio regnum.
quẽ factum obedientẽ usq ad mortem.

Expanded text:
suam redemptionem pro multis , et hoc quoque suam redemptionem pro multis , et hoc quoque majoribus Ecclesiae praecipuum ministrandi genus imitandum ostendens, ut non solum misericordiis, eleemosynae, doctrinae salutaris, spiritalis exempli ministeria fratribus impendamus, verum etiam sicut ille pro nobis animam suam posuit, ita et nos pro invicem animas ponere discamus. Vos autem estis qui permansistis mecum in tentationibus meis, et ego dispono vobis, sicut disposuitatio patientiae, sed perseverantia coelestis regni gloriam donat, quia nimirum perseverantia quae alio nomine constantia vocatur, robur quoddam et fortitudo mentis tutum. Quae cum bene recta et firma consistit, nihil est certius, nihil tutius bonis moribus. Quod si aliquo dejiciatur impulsa turbine, non sola labitur; omnia enim prorsus animi bona simul corruunt. Sicut ergo Pater disposuit filio regnum, quem factum obedientem usque ad mortem,
Abbreviated transcription (Latin):
quam disciplina custõdit᷑. Quia enĩ falsa
pietate suꝑatus ferire heli delinquentes
filios noluit: apud districtũ udicem se-¬
met ipsũ cum filiis crudeli damnatione
ꝑcussit. Unde necesse ẽ. ut rectorẽ subdi¬
tis et matrẽ pietas & patrẽ exhibeat disci¬
plina. atq int̾ hec sollicita circũspecti¬
one ꝓuidendum. ne aut districtio rigi¬
da. aut pietas sit remissa. Nam qͥs maior
ẽ qui recumbit an qui ministrat: Nõne
qui recumbit: Ego autẽ in medio ur̃m
sum: sicut qui ministrat. Ad uerba ex¬
hortationis suimet adiungit exẽpla.
quȩ iohannes euanglista plenius com¬
memorans: int̾ cetera scribit. Si ego laii
ur̃os pedes dñs et magister. & uos debetis
alt̃ alterius lauare ꝑedes: quãius etiam
uerbo ministrandi. possint om̃ia quȩ ds̾
in carne gessit intelligi. Nam & ipsum
siu sanguinis sacram̃tum. in ministran-¬
dum nobis se fundere significat cum
dicit: sicut filius hominis ñ uenit mi¬
nistrari sed ministrare. & dare animam

Expanded text:
quam disciplina custodiatur. Quia enim falsa pietate superatus ferire Heli delinquentes filios noluit, apud districtum judicem semetipsum cum filiis crudeli damnatione percussit . Unde necesse est, ut rectorem subditis et matrem pietas et patrem exhibeat disciplina. Atque inter haec sollicita circumspectione providendum, ne aut districtio rigida, aut pietas sit remissa. Nam quis major est, qui recumbit, an qui ministrat? Nonne qui recumbit? Ego autem in medio vestrum sum sicut qui ministrat. Ad verba exhortationis suimet adjungit exempla, quae Joannes evangelista plenius commemorans inter caetera scribit: Si ego lavi vestros pedes Dominus et Magister, et vos debetis alter alterius lavare pedes . Quamvis etiam verbo ministrandi possint omnia quae Deus in carne gessit intelligi. Nam et ipsum sui sanguinis sacramentum imministrandum nobis se effundere significat, cum dicit: Sicut Filius hominis non venit ministrari, sed ministrare, et dare animam
Abbreviated transcription (Latin):
qui nc̃ humiles gaudent ministrare
conseruis. tunc suꝑ mensam dñi subli¬
mes. uitȩ ꝑpetuȩ dapib alantur. qͥ hic
in temptationib iniuste iudicati cum
dño ꝑmanent. illic cũ eo suꝑ tẽptatores
suos iusti uidices ueniant. & quanto huic
mundo magna humilitate despecti ft̃:
tanto tunc acceptis sedib maiore
culmine potestatis excrescant. In di

Expanded text:
qui nunc humiles gaudent ministrare qui nunc humiles gaudent ministrare conservis, tunc super Domini mensam sublimes vitae perpetuae dapibus alantur; qui hic in tentationibus injuste judicati cum Domino permanent, illic cum eo super tentatores suos justi judices veniant, et quanto huic mundo magna humilitate despecti sunt, tanto tunc acceptis sedibus majore culmine potestatis excrescant. Ai
Abbreviated transcription (Latin):
tati facti sumus similitiglini mortis eiꝰ.
simul & resurrectionis erimꝰ. A cuiꝰ subli¬
mitate ꝓmissi. uidas infelix excipitur.
Nam etantequã hȩc dñs diceret. exisse cre.¬
dendus ẽ: qui ñ mͦ ꝑmanere cũ illo in
temptationib spreuit. uerũ ipsos temp̃¬
tationum eius iuuit auctores. Excipi¬
untur & illi qui auditis incõprehensi¬
bilis sacram̃ti uerbis. abierunt retro. &
iam ñ cũ illo ambulabant. Non enĩ rece-¬
dentes a dño. nisi quot quot pęnitendo
redierunt. potuerunt saluari. Ut edatis
etbibatis suꝑ m̃sam meã in regno meo.
Mensa hȩc ꝓposita om̃ib scĩs ad fru-¬
endum. cęlestis ẽ gła uitȩ: cibus potusq
ille de quo alias dicit᷑. Beati qui ȩsuri¬
unt & sitiunt iusticiã. qm̃ ipsi satura¬
buntur: fruendo scilicet olim desiderato
et amato gaudio ueri &e inconcussi boni.
Ec sedeatis suꝑ thronos iudicantes duo¬
decim tribus israel. Hȩc ẽ illa quã psal-¬
mus canit immutatio dexterȩ excelsi: ut

Expanded text:
i facti sumus similitudini mortis ejus, simul et resurrectionis erimus ; a cujus sublimitate promissi Judas infelix excipitur. Nam et antequam haec Dominus diceret, exisse credendus est, qui non modo permanere cum illo in tentationibus sprevit, verum ipsos tentationum ejus juvit auctores. Excipiuntur et illi qui, auditis incomprehensibilis sacramenti verbis, abierunt retro, et jam non cum illo ambulabant. Non enim recedentes a Domino, nisi quotquot poenitendo redierunt, potuere salvari. Ut edatis et bibatis super mensam meam in regno. Mensa haec proposita omnibus sanctis ad fruendum, coelestis est gloria vitae. Cibus potusque ille de quo alias dicitur: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam , quoniam ipsi saturabuntur. Fruendo, scilicet, olim desiderato et amato gaudio veri et inconcussi boni. Et sedeatis super thronos, judicantes duodecim tribus Israel. Haec est illa quam psalmus canit immutatio dextrae Excelsi , ut
Abbreviated transcription (Latin):
moris solet in scripturis semꝑ
exempla patrũ p̃cedentium
quib ad meliora ꝓficiant. qͥb
agnitis de suis actib humilient᷑ inqui-¬
rere: sic e contrario reꝓbi siquid forte in
electis reprehensibile reperiunt. quasi su¬
as ex eo nequicias obtecturi. aut ꝓ iusto
defensuri. libentissime solent amplecti:
ideoq multo ardentius legunt. qd facta
ẽ contentio int̃ discipłos xp̃i quis eoꝵ
uideretur ẽẽ maior. quã qđ multitudi¬
nis credentiũ erat corunũ & anima una.

Expanded text:
moris solet in Scripturis semper exempla Patrum praecedentium, quibus ad meliora proficiant, quibus agnitis, de suis actibus humilientur, inquirere, sic e contrario reprobi, si quid forte in electis reprehensibile reperiunt, quasi suas ex eo nequitias obtecturi, aut pro justo defensuri, libentissime solent amplecti. Ideoque multo ardentius legunt quod facta est contentio inter discipulos Christi quis eorum videretur esse major, quam quod multitudinis cre
Abbreviated transcription (Latin):
it: sed formã quã sequant᷑ humilitatis
modesta ratione describit. In qua tam̃
forma obtinenda. maiores & p̃cessores
idest doctores ȩccłiȩ ñ minima discreti¬
one opus habent: ne uidelicet regũ gen¬
tium instar dñari subiectis. seq ab eis
gaudeant suꝑuactus laudib attolli: sed
ad exemplũ regis ȩt̾ni. quasi iuniores eis
quib regendis presunt efficiantur ac mi¬
nistri. quia nimirũ necesse ẽ ut sic bene
agentib ꝑ humilitatẽ sint socii: quatinꝰ
contra delinquentiũ uicia ꝑ zelũ iusticie
sint erecti. ut ce bonis in nulio se p̃ferant:
et cũ praũoꝵ culpa exigit. potestatem
ꝓtinus sui prioratus agnoscant. Ne em̃
presidentis animus ad elationẽ potesta¬
tis suȩ delectatione rapiatur. recte per
quendã sapientẽ dicit᷑. Ducẽ te consti¬
tuerunt. noli extolli. sed esto in ilis qͦsi
unus exillis. Hinc etiã petrus ait. Non
dominantes inclero. sed forma facti gre¬

Expanded text:
it, sed formam quam sequantur humilitatis it, sed formam quam sequantur humilitatis modesta ratione describit. In qua tamen forma obtinenda majores et praecessores, id est doctores Ecclesiae, non minima discretione opus habent, ne, videlicet, regum gentium instar, dominari subjectis, seque ab eis gaudeant supervacuis laudibus attolli, sed, ad exemplum Regis aeterni, quasi juniores eis quibus regendis praesunt efficiantur ac ministri. Quia nimirum necesse est ut sic bene agentibus per humilitatem sint socii, quatenus contra delinquentium vitia per zelum justitiae sint erecti, ut et bonis in nullo se praeferant, et cum pravorum culpa exigit, potestatem protinus sui prioratus agnoscant. Ne enim praesidentis animus ad elationem potestatis suae delectatione rapiatur, recte per quemdam sapientem dicitur: Ducem te constituerunt, noli extolli, sed esto in illis quasi unus ex illis . Hinc etiam Petrus ait: Non dominantes in clero, sed forma facti gre
Abbreviated transcription (Latin):
scederent abinuicẽ. quã qđ idem paulus
aut: cũ enĩ sit int̃ uos zelus & contentio.
nonne carnales estis.ñne homines estis:
quasi nobis infirmitas scõꝵ imitanda ꝓ¬
ponatur. & ñ illud potius quia conualu¬
erunt de infirmitate. fortes facti sunt
inbello: hoc maxime in loco. ubi & ipsa
contentionis eoꝵ causa ẽ nob̾ incognita.
Neq enĩ incredibile ẽ. quia iuxta hoc
qđd alibi precipitur. contendite intrare
ꝑ angustam portã: honore se inuicem
p̃ueniendo certarint. Uerũ qualibet
ex causa contenderint. nos potius ñ¬
ad carnales adhuc discipłos quid ges¬
serint. sed̃ sp̃ualis magister quid iusse¬
rit uideamus. Dixit autẽ eis. Reges gen-¬
tium dñantur eorũ. & qui potestatẽ ha¬
bent suꝑ eos benefici uocant᷑. Uos autẽ
ñ sic: sed qui maior ẽ in uobis. fiat sicut
iunior: et qui p̃cessor ẽ sicut ministrator
Certantib de prioratu discipłis. puis
magister eos ñ inite contentionis argu¬

Expanded text:
 quam quod idem Paulus ait: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis? nonne homines estis? quasi nobis infirmitas sanctorum imitanda proponatur, et non illud potius, quia convaluerunt de infirmitate, fortes facti sunt in bello, hoc maxime in loco, ubi et ipsa contentionis eorum causa est nobis incognita. Neque enim incredibile est quia juxta hoquod alibi praecipitur: Contendite intrare per angustam portam , honore se invicem praeveniendo certarint . Verum qualibet ex causa contenderint, nos potius non carnales adhuc discipuli quid gesserint, sed spiritalis Magister quid jusserit, videamus. Dixit autem eis: Reges gentium dominantur eorum, et qui potestatem habent super eos, benefici vocantur. Vos autem non sic; sed qui major est in vobis fiat sicut junior, et qui praecessor est, sicut ministrator. Certantibus de prioratu discipulis, pius Magister eos non initae contentionis argu
Abbreviated transcription (Latin):
am ñ sunt nr̃o sermone ꝓmenda: cũ
iam abundantissime ipsoꝵ sint confessio
deatir. qd tantȩ impietatis auctorẽ sp̃s
sẽs aliqua ex parte dignatꝰ sit. Nichil ad istr̃
ascensio: dandi sp̃s fuit ratio. Quẽ ille
necesse ẽ ut neget datum: qͥ ad consessũ
pat̾nȩ dexterȩ uerum in xp̃o hominem
negat ẽẽ ꝓuectũ. Nos autẽ dilectissimi
ad beatam ȩt̃nitatem & animȩ & carnis
ꝑ regenerationẽ sancti sp̃s adoptati. sacra¬
tissimum diei istius festũ rationabili
obsequio celebremꝰ. confitentes cũ beato
in altũ captiuã duxit captiuitatẽ dedit
dona hominib. ut euangłium dei per
om̃e humanȩ uocis eloquiũ p̃dicetur.
et om̃is lingua confiteat᷑. qm̃ dñs iħ̾c¬

Expanded text:
am non sunt nostro sermone promenda, cum am non sunt nostro sermone promenda, cum jam abundantideatur quod tantae impietatis auctorem Spiritus sanctus aliqua ex parte dignatus sit. Nihil ad istum ascensio, dandi Spiritus fuit ratio, quem ille necesse est ut neget datum, qui ad consessum paternae dexterae verum in Christo hominem negat esse provectum. Nos autem, dilectissimi, ad beatam 308 aeternitatem et animae et carnis per regenerationem sancti Spiritus adoptati, sacratiobsequio celebremus, confitentes cum beato in altum captivam duxit captivitatem, dedit dona hominibus, ut Evangelium Dei per omne humanae vocis eloquium praedicetur, et omnis lingua confiteatur quia Domi
Abbreviated transcription (Latin):
dñi ꝑ tot ȩtatũ interualla differri: nec
ille sp̃s ueritatis quẽ mundus ñ accipit
impioꝵ. ita septiformẽ illã donoꝵ suoꝵ
continuit largitatẽ. ut tot eccliȩ gene¬
rationes sua inspiratione fraudaret.
donec ꝓdigiosus turpiũ mendaciorũ
signifer nasceretur. qui repletus sp̃ũ dy¬
aboli. spũ restitit xp̃i. Ec cum scĩs dei
hoc paraclyti doctrina contulerit. ut
futura p̃dicerent: hic ne falsitates eiuᷤ
ipse rerum ꝓcessus urgeret. sacrilega¬
rum impudentiã fabulaꝵ in p̃teritas
recorsit ȩtates. Et quasi nichil nos de
sempit̃nitate creatoris. nichil de ordi
in contumeliã dei & om̃ium bene condi¬
tarum iniuriã naturarũ. cõpugnantia
m̃dacioꝵ monstra contexuit. Quib
tandẽ suas insinuaturus insanras. nisi
multũ insipientib & nimiũ a lumine
ueritatis auersis: Qui siue ꝑ ignoran¬
tiȩ cecitatẽ. siue ꝑ turpitudinis appeti¬
tum. ad illa ñ sacra sed execram̃ta ꝑ¬
ueniunt. quȩ ꝓpt̾ cõmunẽ uerecundi¬

Expanded text:
Domini per tot aetatum intervalla differri, nec ille Spiritus veritatis, quem mundus non accepit impiorum, ita septiformem illam donorum suorum continuit largitatem, ut tot Ecclesiae generationes sua inspiratione fraudaret, donec prodigiosus turpium mendaciorum signifer nasceretur  cui nec 307 aboli, Spiritui restitit Christi; et cum sanctis Dei hoc Paracleti doctrina contulerit, ut futura praedicerent, hic ne falsitates ejus ipse rerum processus argueret, sacrilegarum impudentiam fabularum in praeteritas retorsit aetates. Et quasi nihil nos de sempiternitate Creatoris, nihil de ordinin contumeliam Dei et in omnium bene conditarum injuriam naturarum, compugnantia mendaciorum monstra contexuit. Quibus tandem suas insinuaturus erat insanias, nisi multum insipientibus et nimium a lumine veritatis aversis, qui sive per ignorantiae caecitatem, sive per turpitudinis appetitum, ad illa non sacra, sed exsecramenta perveniunt, quae propter communem verecundi
Abbreviated transcription (Latin):
Quarta igit᷑ & sexta feria ieiunemus:
sabbato autẽ apud beatũ petrũ apłm
uigilias celebremꝰ. patrocinante eodem
orationib nr̃is. ut in om̃ib miscłiam
dei obtinere mercam᷑. ꝑ dñm nr̃m iħ̾m

Expanded text:
Quarta igitur et sexta feria jejunemus; sabbato autem apud beatum Petrum apostolum vigilias celebremus, patrocinante eodem orationibus nostris, ut in omnibus misericordiam Dei obtinere mereamur, per Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
tis.qm̃ & patriarchȩ & ꝓphete & sacerlo¬
tes. om̃sq scĩ qui pͥorib fuere tẽporib.
eiusdẽ sunt sp̃s scĩficatione uegetati
Et sine hac gr̃a nulla unquã instituta
sacram̃ta. nulla sunt celebrata mysteria.
ut eadem semꝑ fuerit uirtus charisma¬
tum. quãuis ñ eadẽ fuerit mensura di
potentia huius uirtutis aberat ab oꝑi¬
bus saluatoris. Et cũ discipłis daret in¬
firmitatũ curationẽ. & eiciendorum
demonum potestatẽ: eius utiq sp̃s largi¬
ebatur effectus. in qͦ ipsũ unmundis spi¬
ritib imꝑantẽ iudeoꝵ negabat impietas.
et diuina beneficia dyabolo deputabat.
Unde talit̃ blasphemantes: merito illam
dni excepere sententiã. qua ait. Om̃e pec¬
catum & blasphemia reonttet᷑ hominib.
sp̃s autẽ blasphemia remittet᷑ hominibꝰ.

Expanded text:
 prophetae, et sacerdotes, omnesque sancti qui prioribus fuere temporibus, ejusdem sunt Spiritus sanctificatione vegetati; et sine hac gratia nulla umquam instituta sacramenta, nulla sunt celebrata mysteria: ut eadem semper fuerit virtus charismatum, quamvis non eadem fuerit mensura donpotentia hujus virtutis aberat ab operibus Salvatoris. Et cum discipulis daret infirmitatum curationem, et ejiciendorum daemonum potestatem, ejus utique Spiritus largiebatur effectus, in quo ipsum immundis spiritibus imperantem Judaeorum negabat 303 impietas, et divina beneficia diabolo deputabat . Unde taliter blasphemantes merito illam Domini excepere sententiam, qua ait: Omne peccatum et blasphemia remittetur hominibus; Spiritus autem blasphemia non remittetur hom
Abbreviated transcription (Latin):
enim ueritatis locutiones quib mani-¬
cheoꝵ confutat᷑ impietas: hac aptissime
sententia totũ falsitatis dogina ꝓsternit᷑.¬
Cuius discipłi ut magnũ quendam atq
sublimẽ sequi uiderent᷑ auctorẽ. in ma¬
gistro suo mani sc̃m apparuisse sp̃m
crediderunt. ꝓmissũq a dño paraclytũ
ñ prius uenisse. quã hic infeliciũ decep¬
tor oriretur: in quo ita sp̃s dei manserit.
ut ñ aliud fuerit manis ipse quã sp̃s.
qui ꝑ ministeriũ corꝑoreȩ uocis & lin¬
guȩ discipłos suos induceret in om̃em

Expanded text:
enim veritatis locutiones quibus Manienim veritatis locutiones quibus Manichaeorum confutatur impietas, hac apertissime sententia totum sacrilegae falsitatis dogma prosternitur. Nam ut magnum quemdam atque sublimem sequi viderentur auctorem, in magistro suo Mane sanctum apparuisse Spiritum crediderunt, promissumque a Domino Paracletum non prius venisse quam hic infelicium 305 deceptor oriretur: in quo ita Spiritus Dei manserit, ut non aliud fuerit Manes ipse quam spiritus qui per ministerium corporeae vocis et linguae discipulos suos in omnem
Abbreviated transcription (Latin):
cipiet & annunciabit uobis. Quid gͦ
est qd̃ dñs ꝓmittens discipłis spm sc̃m.
qui iam dixerat. om̃ia quȩcunq audiui a
aliquid quam sc̃m spm̃ a patre didicisse.
cũ ipse sit ueritas. et nichil pater dicere.
nichil sp̃s possit docere sine uerbo. ideo¬
q sit dictum. de meo accipiet. qm̃ qđ ac¬
cepit sp̃s dante patre dat & filus: Non
itaq alia insinuanda ueritas. nec alia
predicanda doctrina: sed oportebat capa-¬
citatem eoꝵ qui docebant᷑ augeri. & mul¬
tiplicare constantiã caritatis illius quȩ
om̃em formidinẽ foras mitteret. & furo
repleti. ardentius uelle & efficatius posse
ceꝑunt: ꝓficientes a preceptoꝵ scientia
ad tolerantiam passionũ. ut sub nulla
iam tẽpestate trepidantes. fluctus scłi &
elationes mundi fide suꝑgrediente cal¬
carent. et morte contempta om̃ib genti
erit loquetur: et futura annunciabit
uob̾: ñ segni intellectu dilectissimi nec
transitorio accipiamꝰ auditu. Pret̃ alias

Expanded text:
piet et annuntiabit vobis . 304 Quid ergo est quod Dominus promittens discipulis Spiritum qui jam dixerat: Omnia quae audivi a aliquid quam Spiritum sanctum a Patre didicisse? cum ipse sit Veritas, et nihil Pater dicere, nihil Spiritus possit docere sine Verbo, ideoque dictum sit: De meo accipiet : quoniam quod accipit Spiritus, Patre dante, dat Filius. Non itaque alia insinuanda erat veritas, nec alia praedicanda doctrina; sed oportebat capacitatem eorum qui docebantur augeri, et multiplicari constantiam illius charitatis quae omnem formidinem foras mitteret, et furova abundantia sunt repleti, ardentius velle et efficacius posse coeperunt, proficientes a praeceptorum scientia ad tolerantiam passionum: ut sub nulla jam tempestate trepidantes, fluctus saeculi et elationes mundi fide supergrediente calcarent, et morte contempta, omnibus genterit loquetur, et futura annuntiabit vobis , non segni intellectu, dilectissimi, nec transitorio accipiamus auditu. Praeter alias
Abbreviated transcription (Latin):
sit uanum: ipsa euangłicȩ p̃dicationiᷤ
declarat auctoritas. Oanis igit᷑ minist̃
falsitatis dẏabolicȩ. et conditor suꝑsti¬
tionis obscenȩ. eo tempore damnandꝰ
innotuit. quo post resurrectionẽ dñi
ducentesimus et sexagesimus annus
impletus ẽ. ꝓbo imꝑatore & paulino
consulib. cum octaua iã in xp̃ianos
ꝑsecutio de seuiret. et innumera marty¬
rum milia ipsis suis uictoriis ꝓbauisseit

Expanded text:
icae praedicationis declarat auctoritas. Manes ergo minister falsitatis diabolicae, et conditor superstitionis obscenae, eo tempore damnandus innotuit, quo post resurrectionem Domini ducentesimus et sexagesimus annus impletus est, Probo imperatore Paulinoque consulibus, cum octava jam in Christianos persecutio desaeviret, et 306 innumera martyrum millia ipsis suis victoriis probavissent
Abbreviated transcription (Latin):
dantior inspiratio seruabatur. ꝑ quã &
quȩ ñdum acceꝑant sumerent. et excel¬
lentius possent habere quȩ sumpserani.
.ꝓpt̃ qđ dñs dicebat. Adhuc multa ha-¬
beo uob̃ dicere: s ñ potestis illa potestis¬
illa portare mͦ. Cum autẽ uenerit ille¬

Expanded text:
dantior inspiratio servabatur, per quam et dantior inspiratio servabatur, per quam et quae nondum acceperant sumerent, et excellentius possent habere quae sumpserant. Propter quod Dominus dicebat: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo. Cum autem venerit
Abbreviated transcription (Latin):
contra sp̃m sc̃m: ñ remittetur ei neq in
hoc scło neq in futuro. Unde manifestr̃
ẽ peccatoꝵ remissionẽ sine sci sp̃s aduo¬
catione ñ fieri: nec quenquã sine illo si¬
cut expedit ingemiscere. aut sicut opor¬
tet orare: dicente apło. Quid enĩ oremus
sicut oportet nescimꝰ: sed ipse sp̃s postu¬
lat ꝓ nob̃ gemitib menarrabilib. Et ne¬
mo potest dicere dñm iħm nisi in sp̃u
sc̃õ i quo uacuari nimis ꝑniciosũ est. ni¬
misq mortiferum: quia nunquã ueniã
meretur. qui ab int̃cessore deseritur.
Om̃s gͦ dilectissimi qui in dñm iħm xp̃or
crediderant: infusum sibi habebant sp̃m
sc̃m. Et remittendoꝵ peccatoꝵ etiam tunc
apł̃i acceꝑant potestatẽ: cũ post resurre¬
ctionem suam dñs insufflauit & dixit.
accipite sp̃m̃ sc̃m. Quoꝵ remiseritis pec¬
cata remutent᷑: & quoꝵ detinueritis de¬
tenta erunt. Sed illi ꝑfectioni quȩ erat
discipłis conferenda. maior gr̃a & abun¬

Expanded text:
tum sanctum, non remittetur ei neque in hoc saeculo, neque in futuro . Unde manifestum est peccatorum remissionem sine Spiritus sancti advocatione non fieri, nec quemquam sine illo, sicut expedit, ingemiscere, aut sicut oportet, orare, dicente Apostolo: Quid enim oremus sicut oportet, nescimus; sed ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus ; et: Nemo potest dicere Dominum Jesum, nisi in Spiritu sancto : quo vacuari nimis exitiabile est nimisque mortiferum, quia numquam veniam meretur, qui ab intercessore deseritur. Omnes igitur, dilectissimi, qui in Dominum Jesum crediderant, infusum sibi habebant Spiritum sanctum, et remittendorum peccatorum etiam tunc apostoli acceperant potestatem, quando post resurrectionem suam Dominus insufflavit, et dixit: Accipite Spum retinueritis, retinebuntur . Sed illi perfectioni, quae erat discipulis conferenda, major gratia et abun
Abbreviated transcription (Latin):
sub sp̃s scĩ appellatione ꝓmuntur: ut
confessio fidelium intrinitate ñ erret.
Quȩ cũ sit inseparabilis: nunquã intel¬
ligeretur trinitas eẽ.si semꝑ inseparabi¬
liter diceretur. Bene gͦ ipsa difficultas
loquendi cor nr̃m ad intelligentiã tra¬
hit: & ꝑ infirmitatẽ nr̃am cȩlestis doctri¬
na nos adiuuat. ut quia in deitate pa¬
tris et filii et sp̃s scĩ nec singularitas ẽ
nec diuersitas cogitanda. uera unitas
et uera trinitas ꝑossit quidẽ simul m̃te
sentiri. sed ñ possit simul ore proferri.
Fundata igit᷑ dilectissimi hac fide in
cordib ur̃is. qua salubrit̃ credimus qͦd¬
tota simul trinitas una uirtus ẽ. una
ma iestas. una substantia. indiscreta
oꝑatione. inseparabilis dilectione. indif¬
ferens potestate. simul implens om̃ia.
simul continens unuersa: quod enĩ est
ra deitas in nullo sese aut minor aut
maior est. quȩ sic in trib ẽ confitenda

Expanded text:
sub Spiritus sancti appellatione 302 promuntur, ut sub Spiritus sancti appellatione 302 promuntur, ut confessio fidelium in Trinitate non erret; quae cum sit inseparabilis, numquam intelligeretur esse Trinitas, si semper inseparabiliter diceretur. Bene ergo ipsa difficultas loquendi cor nostrum ad intelligentiam trahit, et per infirmitatem nostram coelestis doctrina nos adjuvat: ut quia in Deitate Patris, et Filii, et Spiritus sancti nec singularitas est, nec diversitas cogitanda, vera unitas et vera Trinitas possit quidem simul mente aliquatenus sentiri, sed non possit simul ore proferri. CAP. III. Fundata igitur, dilectissimi, hac fide in cordibus nostris, qua salubriter credimus quod simul tota Trinitas una virtus est, una majestas, una substantia, indiscreta opere, inseparabilis dilectione, indifferens potestate, simul implens omnia, simul continens universa: quod enim Patera Deitas in nullo esse aut major aut minor potest, quae sic in tribus est confitenda
Abbreviated transcription (Latin):
um igiturͤ ad intelligendã dignita¬
tem sp̃s scĩ ocłos mentis intendimꝰ.
nichil diuersũ ab excellentia patris & fi¬
lii cogitemus. quia in nullo abunitate
sua discrepat diuinȩ trinitatis essentia.
Sempit̾num ẽ patri coet̾ni sibi filii esse
genitorem: sempit̃num ẽ filio intẽpora¬
quam sine filio pat̃. nunquã pat̃ & fili¬
tiȩ gradib exclusis. nulla ibi ꝑsona sit
anterior: nulla posterior. Huius enĩ
beatȩ trinitatis incõmutabilis deitas.
una ẽ in substantia: indiuisa in oꝑe.
consors in uoluntate: par in potentia.
ȩqualis in gła. De qua cũ scã scriptura
sic loquitur: ut aut in factis aut in uer¬
bis aliquid assignet. qđ singłis uideat᷑
conuenire ꝑsonis: ñ ꝑturbatur fides
catholica sed docetur: ut ꝑ ꝓprietatẽ
aut uocis aut oꝑis insinuetur nobis
ueritas trinitatis. et ñ diuidat intellectꝰ
qđ distinguit auditus. Ob hoc enĩ quȩ¬
dam siue sub ꝑatris. siue sub filii. siue

Expanded text:
ntelligendam dignitatem Spiritus sancti oculos mentis intendimus, nihil diversum ab excellentia Patris et Filii cogitemus: quia in nullo ab unitate sua discrepat divinae Trinitatis essentia. Sempiternum est Patri, coaeterni sibi Filii esse genitorem. Sempiternum est Filio, intemporaquam sine Filio Pater, numquam Filitiae gradibus exclusis, nulla ibi persona sit anterior, nulla posterior. Hujus enim beatae Trinitatis incommutabilis Deitas una est in substantia, indivisa in opere, concors in voluntate, par in potentia, aequalis in gloria. De qua cum sancta Scriptura sic loquitur, ut aut in factis aut in verbis aliquid assignet quod singulis videatur convenire personis, non perturbatur fides catholica, sed docetur: ut per proprietatem aut vocis aut operis insinuetur nobis veritas Trinitatis, et non dividat intellectus quod distinguit auditus. Ob hoc enim quaedam sive sub Patris, sive sub Filii, sive
Abbreviated transcription (Latin):
ducatur. Et bene utroq loco bouẽ posuit
& asinũ: quia siue sapientes quosq &
hebetes. siue ut supra dictũ ẽ utrunq
popłm eos significare sentiamus. eum
iudelicet cuins ceruicẽ iugũ legis attri¬
uit. atq eũ quẽ quilibet seductor rep¬
perit quasi brutũ animal. et nulla ra-¬
tione utens quo uoluit errore subtra-¬
xit: om̃s saluator adueniens sathanȩ
uinculis astrictos. om̃s in imo concupi¬
scentiȩ puteo demersos inuenit. Non ẽ
enĩ distinctio. Om̃s enĩ peccauerunt &e
egent gła dei: iustificati gratis ꝑ gr̃am¬
ipsius. ꝑ redemptionẽ que ẽ in xp̃o iħu

Expanded text:
ducatur . Et bene utroque loco bovem posuit ducatur . Et bene utroque loco bovem posuit et asinum, quia sive sapientes quosque et hebetes, sive, ut supra dictum est, utrumque populum eos significare sentiamus, eum videlicet cujus cervicem jugum legis attrivit, atque eum quem quilibet seductor reperit, quasi brutum animal, et nulla ratione renitens, quo voluit errore subtraxit, omnes Salvator adveniens, Satanae vinculum adstrictos, omnes in imo concupiscentiae puteo demersos invenit. Non est enim distinctio, omnes enim peccaverunt, et egent gloria Dei, justificati gratis per grati
Abbreviated transcription (Latin):
tudinem corporis in illis exprimeretur
egritudo cordis. Deniq post multa dis¬
putationis eius hortam̃ta subiunctũ ẽ.
Audiebant autẽ hȩc om̃ia pharisei qui.
erant auari: & deridebant illũ. Hydro¬
picus quippe quo amplius biberit:
amplius sitit. Et om̃is auarus sitim
multiplicat: qui cũ ea quȩ appetit ad¬
eptus fuerit. ad appetenda amplius
sabbati: Sic obseruatores sui phari¬
seos conuincit: ut eosdẽ etiam auari¬
ciȩ condeminet. Si uos inquit in sab¬
bato asinũ aut bouẽ aut aliud qͦdli¬
bet animal in puteũ decidens eripere
festinatis. ñ animali sed ur̃x auariciȩ
consulentes: quantomagis ego hominẽ
qui multo melior ẽ pecore debeo libe¬
rare: Congruenterq hydropicũ ani¬
mali qđ cecidit in puteũ cõparauit:
hunore enĩ laborabat. sicut illã mulierẽ
quã decẽ & octo annis alligatã dixerat.
et ab ecdẽ alligatione soluebat. cõpara¬
uit ium̃to qͦd soluitur ut ad aquam

Expanded text:
tudinem corporis, in illis exprimeretur tudinem corporis, in illis exprimeretur aegritudo cordis. Denique post multa disputationis ejus hortamenta, subjunctum est: Audiebant autem omnia haec Pharisaei, qui erant avari, et deridebant illum . Hydropicus quippe quo amplius biberit, amplius sitit. Et omnis avarus sitim multiplicat, qui cum ea quae appetit adeptus fuerit, ad expetenda alia amplius die Sabbati? Sic observatores sui Pharisaeos convincit, ut eosdem etiam avaritiae condemnet. Si vos, inquit, in Sabbato asinum, aut bovem, aut aliud quodlibet animal in puteum decidens eripere festinatis, non animali, sed vestrae avaritiae consulentes, quanto magis ego hominem, qui multo melior est pecore, debeo liberare? Congruenterque hydropicum animali quod cecidit in puteum comparavit: humore enim laborabat. Sicut illam mulierem quam decem et octo annis alligatam dixerat, et ab eadem alligatione solvebat, comparavit jumento quod solvitur ut ad aquam
Abbreviated transcription (Latin):
Est autẽ humor subcutane¬
us. de uicio uesicȩ natus: cũ inflatio¬
ne turgente. & anhelitu fȩtido. Propri¬
umq ẽ hydropici quantomagis abun¬
dat humore inordinato. tanto ampliuᷤ
sitire: & ideo recte comparatur ei quẽ
fluxus carnaliũ uoluptatũ exuberans
quanto ẽ copiosior diuitiis quib non
bene utitur. tanto ardentius talia con¬
cupiscit. Et respondens ib̾c. dixit ad le
gisꝑitos & phariseos. Licet sabbato cu¬
rare: At illi tacuerunt. Qđ dicitur re-¬
spondisse ib̃c: adhoc respicit qđ p̃missũ
ẽ. & ipsi obseruabant eũ. Dñs enim nouit
cogitationes hominũ. Sed merito inter¬
rogati tacent: qui contra se dictũ quic¬
quid dixerint uident. Nam si licet sab¬
bato curare: quare saluatorem an curer
obseruant: Si ñ licet: quare ipsi sabba¬
to pecora curant: Ipse uͦ apprehensũ
sanauit acdimisit. Prouida dispensati¬
one dñs ante legisperitos & phariseos
hẏdropicũ curat. & mox contra auari¬
ciam disputat: ut uidelicet ꝑ huiꝰ egri¬

Expanded text:
Est autem humor subcutaneus de vitio vesicae natus, cum inflatione turgente et anhelitu fetido: propriumque est hydropici, quanto magis abundat humore inordinato, tanto amplius sitire. Et ideo recte comparatur ei quem fluxus carnalium voluptatum exuberans quanto est copiosior diuitiis, quibus non bene utitur, tanto ardentius talia concgisperitos et Pharisaeos: Licet Sabbato curare? At illi tacuerunt. Quod dicitur respondisse Jesus, ad hoc respicit quod praemissum est: Et ipsi observabant eum. Dominus enim novit cogitationes hominum . Sed merito interrogati tacent, qui contra se dictum quidquid dixerint, vident. Nam si licet Sabbato curare, quare Salvatorem an curet observant? si non licet, quare ipsi Sabbato pecora curant. Ipse vero apprehensum sanavit ac dimisit. Provida dispensatione Dominus ante legisperitos et Pharisaeos hydropicum curat, et mox contra avaritiam disputat, ut videlicet per hujus aegri
Abbreviated transcription (Latin):
eligerent. dicens ad illos. Cum inuita¬
tus fueris ad nuptias: ñ discumbas
in pͥmo loco. Aꝑta quidẽ ad litterã ẽ
hȩc admonitio saluatoris: docens hu¬
militatem ñ solũ apud dm̃. sed etiam
apud homines eẽ laudabilẽ. Sed qm
hanc euangłista ñ frustra parabolam
uocat: breuit̃ intuendũ quid etiã my¬
stice signet. Nuꝑtias appellari xp̃i &
ret: e quib unũ ẽ. nũquid possunt filii
nuptiarũ quãdui sponsus cũ illis est
ieninare. aliud. simile factũ ẽ regnũ

Expanded text:
llos: Cum invitatus fueris ad nuptias, non discumbas in primo loco. Aperta quidem ad litteram est haec admonitio Salvatoris, docens humilitatem, non solum apud Deum, sed etiam apud homines esse laudabilem, sed quoniam hanc evangelista non frustra parabolam vocat breviter intuendum quid etiam mystice signet. Nuptias appellari, Christret. E quibus unum est: Nunquid possunt filii nuptiarum quandiu sponsus cum illis est, jejunare ? Aliud: Simile factum est regnum
Abbreviated transcription (Latin):
suo exemplo xp̃ianos fieri imitatores
iubet dicendo. Imitatores mei estote
sicut & ego xp̃r: aliquando uero de se
resipiscens. ad ipsius nos imitanonem
extendit dicens. Estote imitatores dĩ.
sicut filii km̃i. Iam uͦ demonstrans qͥa
nichil ita hanc imitationẽ pariat quã
si ita uiuat aliquis ut bonũ eius in cõ¬
mune ꝓficiat. atq uniuersis utiliora
ꝓuideat: adiunxit. Ambulate in cari¬
tate. Ideo cũ dixisset.imitatores dĩ esto¬
hȩc p̃cipue uirtus homines dõ ꝓximos

Expanded text:
suo exemplo Christi nos fieri imitatores iubet dicendo: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi. Aliquando quidem de se resipiscens ad Deum, ad ipsius nos imitationem hortatur dicens: Estote imitatores Dei, sicut filii carissimi. Iam vero demonstrans, quia nihil hanc imitationem ita pariat, quam si ita vivat aliquis, ut bonum eius in commune proficiat atque universis utiliora praevideat, adiunxit: Ambulate in caritate. Ideo cum dixisset, Imitatores mei estohaec praecipue virtus homines Deo proximos
Abbreviated transcription (Latin):
etiã uenerabil laurentio conuenire
manifestum ẽ: cuiꝰ cortanta in fide
xp̃i magnanimitate concaluit: ut de¬
spectis ꝓprii corporis cruciatib. in sanis¬
simo tortori suo triumpbatis eius
ignib lȩtus illuderet. Uere in medita¬
tione eius insuꝑabilis exarsit ignis. qͥ
odio ꝑfidiȩ & amore ueritatis accensus:
appositam sibi extrinsecus flammã. aut
ñ sensit aut uicit. Propt̃ qd carissimi
exultemus & lȩtemͦ in dño. ñ dubitantes
et ꝑsequutorẽ martyris ꝓ ignib quos
accendit p̃parata impiis incendia susti¬
nere. & ipsũ beatissimũ martyrẽ. ꝓ flam¬
ma quã ꝑtulit apud om̃ipotentem dm̃
in corruptȩ lucis illuminatione fulgere.¬

Expanded text:
etiam venerabili Laurentio convenire etiam venerabili Laurentio convenire manifestum est: cujus cor tanta in fide Christi magnanimitate concaluit, ut, despectis proprii corporis cruciatibus, insanissimo tortori suo, triumphatis ejus ignibus, laetus illuderet: vere in meditatione ejus insuperabilis exarsit ignis, qui odio perfidiae et amore veritatis accensus appositam sibi extrinsecus flammam aut non sensit, aut vicit. Propter quod, carissimi, exsultemus et laetemur in Domino, non dubitantes, et persecutorem martyris pro ignibus quos accendit, praeparata pro impiis incendia sustinere, et ipsum beatissimum martyrem pro flamma quam pertulit, apud omnipotentem Deum incorruptae lucis illuminatione fulgere.
Abbreviated transcription (Latin):
infatigabili eiꝰ pectore calorẽ diuinitus
infusũ. corporeus ille d&e mortaliũ mini-¬
stratus manib ignis excludere. De hoc
ualidissimo xp̃i milite illud credendũ
ẽ dictũ. qđ ante multa annoꝵ milia pre¬
nunciatũ ẽ ꝑ ꝓphetã dicentẽ. Et si tran¬
seas ꝑ ignẽ. flamma ñ cõburet te. Ecce
enim beatus laurentius transuuit per
ignẽ. quo ñ adustus inhorruit: sed il¬
luminatus effulsit. Transunt ꝑ ignem
momĩtaneũ atq terrenũ: sed flammã
gehennȩ ꝑpetuo exurentis euasit. Quid
hoc beatius uiro: qui miserantis de.
dispensante gr̃a arsit ne arderet. & ne
securitas libertatis. sed nulla extiterat.
gła dimicantis. Ad hoc enĩ nos exemꝑlis
atq doctrinis in eccłia sua xꝑc erudit.
ñ ut nichil mali patiamur in mundo:
sed ut mundã multimoda passione
uincamꝰ. Cecinit quondã uariis tribu
it cor meũ intra me:. & in meditatione.
mea exardescet ignis. Quã sententiam

Expanded text:
infatigabili ejus pectore calorem divinitus infatigabili ejus pectore calorem divinitus infusum corporeus ille et mortalium ministratus manibus ignis excludere. De hoc validissimo Christi milite illud credendum est dictum, quod ante multa annorum millia praenuntiatum est per prophetam dicentem: Et si transeas per ignem, flamma te non comburet . Ecce enim beatus Laurentius transivit per ignem, quo non adustus inhorruit, sed illuminatus effulsit, transiit per ignem momentaneum atque terrenum, sed flammam gehennae perpetuo exurentis evasit. Quid hoc beatius viro, qui miserantis Dei dispensante gratia arsit ne arderet, ut ne uidem securitas libertatis, sed nulla exstiterat gloria dimicantis; ad hoc enim nos exemplis atque doctrinis in Ecclesia sua Christus erudit, non ut nihil mali patiamur in mundo, sed ut mundum multiplici passione vincamus. Cecinit quondam variis tribulit cor meum intra me, et in meditatione mea exardescet ignis . Quam sententiam
Abbreviated transcription (Latin):
annua semꝑq noua festiui¬
tas. eccłiam dei iugit in gau-¬
dia lȩticiȩ sp̃ualis accendit:
admonens uniuersitatẽ credentiũ. ut
sicut ille ꝑfecte deuotionis ardore fu-¬
rentib ñ cessit incendiis. ita nos diuer¬
sarum tribulationũ ignis & malorum
scłarium flãma a xp̃i societate ñ moue¬
at. ut ait ille mysterioꝵ cęlestiũ doctor.
ac totius uirtutis exemplũ głosissimuᷤ
paulus.Quis nos separabit a caritate
xp̃i: Tribulatio.an angustia. an ꝑsecu-¬
tio. an fames. an nuditas. an ꝑiculũ. an
gladius: Et uere nullis p̃sentiũ ꝑsecu¬
redemptoris p̃mia. fide stabili & incon-¬
cussa m̃te conceꝑit. Neq enĩ ꝑotest ar-¬
duum illud p̃celsumq bonoꝵ ĩmorta-¬
lium iter debilis animus et fides clauda
conscendere: ideo & fortissimũ martyrẽ.
incũbentiũ torm̃ta penarũ. & seuissimi
ꝑsecutoris suꝑare flãma ñ potuit. quia
longe ardentius ueritatis radiis mens
eiꝰ succensa feruebat. unde nec potuit de

Expanded text:
annua semperque nova festivitas Ecclesiam Dei jugiter in gaudia laetitiae spiritualis accendit, admonens universitatem credentium, ut sicut ille perfectae devotionis ardore furentibus non cessit incendiis; ita nos diversarum tribulationum ignis, et malorum saecularium flamma a Christi societate non moveat, ut ait ille mysteriorum coelestium doctor, ac totius virtutis exemplum gloriosissimus Paulus: Quis nos separabit a caritate Christi, tribulatio, an angustia, an 243 persecutio, an fames, an nuditas, an periculum, an gladius ? Et vere nullis praesentium persecuRedemptoris praemia, fide stabili et inconcussa mente concepit. Neque enim potest arduum illud praecelsumque bonorum immortalium iter debilis animus, et fides clauda conscendere. Ideo et fortissimum martyrem incumbentium tormenta poenarum, et saevissimi persecutoris superare flamma non potuit; quia longe ardentius veritatis radiis mens ejus accensa fervebat; unde nec potuit de
Abbreviated transcription (Latin):
sine altero placere nequaquã potest.
si aut qui bona agit adhuc luxuriȩ
inquinam̃ta ñ deserit: aut is qui
castitate preminet. necdũ se ꝑ bona
oꝑa exercet. Nec castitas ergo magna
ẽ sine bono oꝑe: nec opus bonum ẽ
aliquid sine castitate. Sed si utrunq¬

Expanded text:
equaquam potest, si autem is qui bona agit adhuc luxuriae inquinamenta non deserit, aut is qui castitate praeeminet necdum se per bona opera exercet. Nec castitas ergo magna est sine bono opere, nec opus bonum est aliquid sine castitate. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
quam se a uiciis ꝓ mundi huiꝰ hone¬
state contineat. quia & si quȩdã bona
aliquando ꝓ honestate inchoat. in eiꝰ
tam̃ intentione ñ debet ꝑmanere: nec
ꝑ bona opera p̃sentis mundi głam
querere. sed totam spen in redempto¬
ris sui aduentu constituat. Unde &
ꝓtinus subdit. Et uos similes homini¬
bus expectantib dñm suũ. quando
reuertatur a nuptiis. Ad nuptias
quippe dñs abiit. quia resurgens a
mortuis. ascendens in celũ: suꝑnam
mo copulauit. Qui tunc reuertitur.
cum nob̾ iam ꝑ iudiciũ manifestat᷑.

Expanded text:
quam se a vitiis pro mundi hujus honestate contineat. Qui etsi quaedam bona aliquando pro honestate inchoat, in ejus tamen intentione non debet permanere, nec per bona opera praesentis mundi gloriam quaerere, sed totam spem in Redemptoris sui adventum constituat. Unde et protinus subditur: Et vos similes hominibus exspectantibus dominum suum, quando revertatur a nuptiis. Ad nuptias quippe Dominus abiit, quia resurgens a mortuis, ascendens in coelum, supern homo copulavit. Qui tunc revertitur, cum nobis jam per judicium manifestatur.
Abbreviated transcription (Latin):
a lepra fuisse mundatos. sed tamͣ sta¬
tim accusat ingratos. Et ait illi. Sur¬
ge uade: quia fides tua te saluum fecit.
Qui deuotus ante dñm cecidit. surgere
& ire precipitur: quia qui infirmitatẽ
suam subtilit̃ cognosens. humiliter ia¬
cet: ꝑ diuini uerbi consolationẽ surge¬
re ad fortiora oꝑa. & crescentib condie
merius ad ꝑfectiora passim ꝓficere
iubetur. Si autem fides saluum fecit
illum quem ad agendas saluatori
& emundatori suo gr̃as inclinauit: ergo
ꝑfidia ꝑdidit eos qui de acceptis bene¬
ficiis deo głam dare neglexerunt. Qua¬
ꝓpter hȩc lectio superiori ea ratione
comungitur: qđ ibi fidẽ ꝑ humilitatẽ
augeri debere parabola data decernitur.
hic autẽ manifestius ipsis reb ostendit᷑
ñ fidei tantũ agnitã rationẽ. sed execu¬
tam fidei oꝑationem ẽẽ quȩ saluũ fa-¬
ciat credentem. detq głam patriqui

Expanded text:
a lepra fuisse mundatos, sed tamen staa lepra fuisse mundatos, sed tamen statim accusat ingratos. Et ait illi: Surge, vade, quia fides tua te salvum fecit. Qui devotus ante Dominum cecidit, surgere et ire praecipitur, quia qui, infirmitatem suam subtiliter cognoscens, humiliter jacet, per divini verbi consolationem surgere ad fortia opera, et crescentibus quotidie meritis ad perfectiora passim proficere jubetur. Si autem fides salvum fecit eum quem ad agendas Salvatori et emundatori suo gratias inclinavit, ergo perfidia perdidit eos qui de acceptis beneficiis Deo gloriam dare neglexerunt. Quapropter et haec lectio superiori ea ratione conjungitur, quod ibi fidem per humilitatem augeri debere, parabola data decernitur, hic autem manifestius ipsis rebus ostenditur, non fidei tantum agnitam rationem, sed exsecutam fidei operationem esse, quae salvum faciat credentem, detque gloriam Patri qui