comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ducimus : & ueritas in nob ñ ẽ. Sed neq
de ipsis criminib quã lib& magnis remit¬
tendis in scã eccła dei miscđa desꝑanda¬
ẽ agentib poenitentiã scđm modũ sui
cuiusq peccati. In actione aut̃ poeniten¬
tiȩ ubi tale cõmissũ. ẽ. ut is qui cõmisit
a xp̃i etiã corpore separetur : non tã con¬
sideranda ẽ m̃sura corͣoris quã doloris
Cor enim contritũ et humiliatũ ds̃ non
sꝑnitN
chil boni agant. a bono aguntur ut
agant. Nã tanto magis efficitur quisq
filius benus: quanto largius ei datur
a patie sp̃s bonus. Plus ẽ ꝓcul dubio
Iagi quã regi. Qui enim regit᷑ aliquid
agit: & idẽo regit᷑ ut rectẽ agat. Qui¬
Iautem agit᷑: agere ipse aliquid uix
intelligitũr Et tam̃ tantũ p̃stat uolun¬
tatib nrĩs gr̃a saluatoris: ut ñ dubi¬
tet apłs dicere. qͦt qͦt spũ dĩ aguntur
hi filii dĩ st̃. Nec aliquid in nõbis libera
uoluntas melius agere potest : quã ut illi

Expanded text:
ducimus, et veritas in nobis non est . Sed neque de ipsis criminibus, quamlibet magnis, remittendis in sancta Ecclesia Dei misericordia dest agentibus poenitentiam secundum modum sui cujusque peccati. In actione autem poenitentiae, ubi tale commissum est, ut is qui commisit a Christi etiam corpore separetur, non tam consideranda est mensura temporis quam doloris. Cor enim contritum et humiliatum Deus non spernit hil boni agant a bono aguntur ut agant. Nam tanto magis efficitur quisque filius bonus quanto largius ei datur a Patre spiritus bonus. Plus est procul dubioagi quam regi. Qui enim regitur, aliquid agit; et ideo regitur, ut recte agat: qui autem agitur, agere ipse aliquid vix intelligitur. Et tamen tantum praestat voluntatibus nostris gratia Salvatoris, ut non dubitet Apostolus dicere, Quotquot Spiritu Dei aguntur, hi filii Dei sunt. Nec aliquid in nobis libera voluntas melius agere potest, quam ut illi
Abbreviated transcription (Latin):
aggrauante corruptibili corpore. tanꝗ
filu hõĩs in qͥbusdam humanis motib
deficiant ad se ipsos: & idõ peccent. Int̃ est
quidem quantum. Neq enim qr peccatũ. ẽ
om̃e crim̃ : idõ crim̃ . ẽ. etiam om̃e peccatũ
Itaq scõꝵ hominũ uitam quã diu in hac

Expanded text:
aggravante corruptibili corpore , tanquam aggravante corruptibili corpore , tanquam filii hominum quibusdam humanis motibus deficiant ad se ipsos, et ideo peccent. Interest quidem quantum: neque enim quia peccatum est omne crimen, ideo crimen est etiam omne peccatum. Itaque sanctorum hominum vitam
Abbreviated transcription (Latin):
pit᷑ ut declinemꝰ amalo & faciamꝰ bonũ : si
hoc nos ñ agimꝰ sed id uelle & oꝑari dĩ oꝑat᷑
in nob: s ed potiꝰ intelligant si filii dĩ st̃ spũ
di se agi᷑ ut qđ agendũ ẽst agant: & cũ ege¬
rint illi aqͦ aguntur gr̃as ãgant aguntaro
em utagant in ut ipsi nichilagant. qu hoc
ens ostencdit quid agene debeant: ut qͣndo
idatunt sic̃ agendũ ẽ. idẽ cũ dilectionie
et deletatione iustitiae : suauitatẽ quam
dedit dñs ut tra eiꝰ daret fructũ suũ acce¬
pisse se gaudeant. Quando aut̃ ñ agunt. siue
om̃no ñ faciendo siue ex caritate ñ faciendo :
orent ut qđ nondum habent accipiant:
Quidenim habebt̃ qđ ñ accepturi st̃: Aut
quid habent quod ñ acceper̃: F ili dei¬
quã dui mortaliter uiuunt: cũ morte con¬
fligunt Et quã ius de illis sit ueracit̃
dictũ qͦtqͦt spũ dĩ agunt᷑ hi filii st̃ dei : sic
tam spũ dĩ excitantur. & tanꝗ filii dĩ ꝓfi¬
ciunt ad dm̃: ut etiam sp̃ũ suo maime

Expanded text:
 malo et faciamus bonum, si hoc nos non agimus, sed id velle et operari Deus operatur in nobis » ? Sed potius intelligant, si filii Dei sunt, spiritu Dei se agi , ut quod agendum est agant; et cum egerint, illi a quo agunt gratias agant. Aguntur enim ut agant, non ut ipsi nihil agant; et ad hoc eis ostenditur quid agere debeant, ut quando id agunt sicut agendum est, id est, cum dilectione et delectatione justitiae, suavitatem quam dedit Dominus, ut terra eorum daret fructum suum , accepisse se gaudeant. Quando autem non agunt, sive omnino non faciendo, sive non ex charitate faciendo; orent, ut quod nondum habent accipiant. Quid enim habebunt, quod non accepturi sunt? aut quid habent, quod non acceperunt ? quamdiu mortaliter vivunt, cum morte confligunt. Et quamvis de illis sit veraciter dictum, Quotquot Spiritu Dei aguntur, hi filii sunt Dei ; sic tamen Spiritu Dei excitantur, et tanquam filii Dei proficiunt ad Deum, ut etiam spiritu suo, maxime
Abbreviated transcription (Latin):
heres id.ẽ in eccłia cuiꝰ coheredes sumus :
quã uis ex nob constet. quem ad modum¬
filii eiꝰ matris dicim᷑. quam uis ex nobis con¬
faet. Sed rursũ quęri potest. cuius morte
facti sumꝰ etiã nos hereditas dĩ. scđm illud
dabo ÷ͥ g̃s hereditatẽ tuã: nisi forte huius
iddi. quo prius tanquã dominante tene¬
bamur : post aut̃ cũ dicimꝰ mundus michi
crucifixus. ẽ & ego mundo. possideat nos xp̃s
mortuo illo qͥ nos possidebat. cũ ei renuniti¬
amur morimurq illi : & ipse nob̃¬
alis ẽ enĩ uia iustoꝵ: talis. ẽ uia scõꝵ:
tenentiũ dm̃ patrem : tenentiũ eccłiam
matrem: nec illũ parentem. nec istã offeri¬
dentes : sed in amore utriusq parentis
uiuentes et adhereditatẽ xt̃nam ꝓꝑantes
ñ leso pade ñ lesa matre dat᷑ unicuiq he¬
reditas. Quia duo parentes nos genuer̃ ad

Expanded text:
haeres, id est in Ecclesia. Cujus cohaeredes sumus, haeres, id est in Ecclesia. Cujus cohaeredes sumus, quamvis ex nobis constet, quemadfilii ejus matris dicimur, quamvis ex nobis constet. 3. Sed rursum quaeri potest, cujus morte facti simus etiam nos haereditas Dei, secundum illud, Dabo tibi gentes haereditatem tuam : nisi forte hujus mundi, quo prius tanquam dominante tenebamur. Post autem cum dicimus, Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo ; possidet nos Christus, mortuo illo qui nos possidebat: cum ei renuntiamus morimur illi, et ipse nobalis est enim via justorum, talis est via sanctorum tenentium Deum Patrem, tenentium Ecclesiam matrem, nec illum parentem, nec istam offendentes, sed in amore utriusque parentis viventes, et ad haereditatem aeternam properantes, non laeso patre, non laesa matre, datur unicuique haere
Abbreviated transcription (Latin):
sit hereditas nr̃a scđm illud qđ scriptũ ẽ.
dñs pars hereditatis meȩ: sed qm̃ cũ uocati
sumꝰ ad huc paruuli &ad fpuialia contem¬
planda minꝰ idonei. usq ad humillimas
nr̃as cogitationes se miscđia dina por¬
rexit : ut qͦmͦ cũq cernere niterem quod
ñ euident̃ atq ꝑspicue cernebamꝰ: Id ipsum
morit᷑ qđ in enigmate cernebamꝰ : cũ facie ad
faciem cernerẽ coeꝑimꝰ. Conuenient̃ gͦ dr̃
moriturũ eẽ. qđ auferetur: Cum aut̃ uene¬
rit qđ ꝑfectũ ẽ : auferetur qđ ex parte ẽ lta
Nob̵ quodã mͦ morit᷑ pat̃ in enigmate. et ÷
pse ĩdem fit hereditas. cũ facie ad faciem pos¬
sidetur: ñ qr ipse moritur : sed inꝑfecta ita eũ
nr̃a uisio ꝑfecta uisione perimitur. Et tam̃
nisi illa prior nos nutriret: ad aliam plenis¬
simam & euidentissimã ñ efficerem᷑ i donei
admittat: ñ enĩ nos coheredes eiꝰ ẽẽ. possumꝰ.
nisi et ipse heressit: in corpore suo intelligat᷑

Expanded text:
 scriptum est, Dominus pars haereditatis meae : sed quoniam, cum vocati sumus adhuc parvuli, et ad spiritualia contemplanda minus idonei, usque ad humillimas nostras cogitationes se divina miseratio porrexit, ut quomodocumque cernere niteremur, quod non evidenter atque perspicue cernebamus, idipsum moritur quod in aenigmate cernebamus, cum facie ad faciem cernere coeperimus. Convenienter ergo dicitur moriturum esse quod auferetur: Cum autem venerit quod perfectum est, auferetur quod ex parte est . Ita nobis quodam modo moritur Pater in aenigmatedem ipse fit haereditas, cum facie ad faciem possidetur. Non quia ipse moritur, sed imperfecta in eum nostra visio perfecta visione perimitur. Et tamen nisi illa prior nos nutriret, ad aliam plenissimam et evidentissimam non efficeremur idonei. admittat, non enim cohaeredes ejus esse possumus, nisi et ipse haeres sit, in corpore suo intelligatur
Abbreviated transcription (Latin):
mortficatis ut uuiatis: illũ głificate: illum
laudate: illi grãs agite : cuius spũ agimini ut
ista ualeatis: sut uos filios dĩ eẽ monstretis. Quot¬
quor enim spũi dĩ aguntur: hi filii st̃ dei. Quot¬
quot gͦ adiuncto solo adiutorio legis sine ad¬
uitoriõ grȩ confidentes iNuirtute sua suo spũ
t spũ nr̃d oꝑa carnis mortificemꝰ. sp̃u
di agim᷑ : qui dat continentiã qua
puenat ad iutus exultat in dño cũ tremore:
ñ desunt tam̃ strenuis bellatorib et oꝑm ca¬
rnis quã uis inuictis mortificatorib aliqͥa
uulnera peccatoꝵ: ꝓpt̃ quaȩ sananda coti¬
die ueracit̃ dicant. dimitte nob̃ debita
nr̃a cont᷑ eadem uitia. c̃tra diabolũ pͥnci¬
pem regẽq uitioꝵ. multo uigilantiꝰ et acriꝰ
ipsa oratione certantes: ne ualeant aliquid
mortiferȩ suggestiones. qͥb: instigat in super
pecccitorem ad sua excusanda potiꝰ quã ac¬
cusanda peccata : Ac sic illa uulnera ñ mͦ ñ
sanent᷑: uerũ etiã & si mortifera ñ erant

Expanded text:
tis ut vivatis, illum glorificate, illum laudate, illi gratias agite, cujus spiritu agimini, ut ista valeatis, et vos filios Dei esse monstretis. Quotquot enim spiritu Dei aguntur, hi filii sunt Dei; quotquot ergo adjuncto solo adjutorio legis, sine adjutorio gratiae, confidentes in virtute sua, suo spiritu nostro opera carnis mortificemus, spiritu dei agimur, qui dat continentiam, quaet, cum bene pugnat adiutus, exultat in domino cum tremore, non desunt tamen etiam strenuis bellatoribus et operum carnis quamuis inuictis mortificatoribus aliqua uulnera peccatorum, propter quae sananda cotidie ueraciter dicant: dimitte nobis debita nostra, contra eadem uitia et contra diabolum principem regemque uitiorum multo uigilantius et acrius ipsa oratione certantes, ne aliquid ualeant mortiferae suggestiones eius, quibus instigat insuper peccatorem ad sua excusanda potius quam accusanda peccata, ac sic illa uulnera non modo non sanentur, uerum etiam, etsi mortifera non erant,
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ ñ possidebit. Si aut̃ dũ in hoc stadio uitae
humanae anima degit : uincat eas quas ad¬
uersã se nutriuit cupiditates fruendo mor¬
talibus et ad eas uincendas gr̃a dĩ se adiuuari
credat m̃te illi seruiens et bona uoluntate :¬
sine dubitatione reparabitur : &a multis
mutabilib ad unũ in cõmutabile reũtet᷑ :
reformata ꝑsapientiam ñ formatã. sed ꝑqã
formant᷑ uniũsa: tfrueturq dõ ꝑ sp̃m sc̃m qđ
ẽ. donũ dĩ Ita fit homo sp̃itualis om̃a iudi¬
cans : ut ipse anemine iudicetur : diligens
dñm dm̃ suũ in toto corde & intota anima¬
& in tota m̃te & diligens ꝓximũ suũ Non
carnalit̃ sed tanquã se ipsũ. Se aut̃ sp̃italit̃
diligit: qui ex toto qđ in eo uiuit dm̃ diligt
In his enim duob p̃ceptis. tota lex pendec¬
&ꝓpħx Inde iam erit consequens ut post
mortẽ teporalem quã debemꝰ pͥmo peccato
tempore atq ordine stio. hoc corpꝰ restituat᷑
pristinȩ stabilitati: quam ñ ꝑse habebit sed

Expanded text:
i. 24. Si autem dum in hoc stadio vitae humanae anima degit, vincat eas quas adversum se nutrivit cupiditates fruendo mortalibus, et ad eas vincendas gratia Dei se adjuvari credat, mente illi serviens et bona voluntatsine dubitatione reparabitur, et a multis mutabilibus ad unum incommutabile revertetur, reformata per Sapientiam non formatam, sed per quam formantur universaest Donum Dei. Ita fit homo spiritualis omnia judicans, ut ipse a nemine judicetur , diligens Dominum Deum suum in toto corde suo, in tota anima, in tota mente, et diligens proximum suum non carnaliter, sed tanquam seipsum. Se autem spiritualiter diligit, qui ex toto, quod in eo vivit, Deum diligit. In his enim duobus praeceptis tota Lex pende Inde jam erit consequens ut post mortem corporalem, quam debemus primo peccato, tempore suo atque ordine suo hoc corpus restituatur pristinae stabilitati, quam non per se habebit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
pra scribit tibi: quia et tu ipse aliquio agis
Quorquor enim sp̃u dĩ aguntur hi filust
dein non littera sed sp̃u: non lege p̃cipiesle
minante prnattente: sed spu ex hotante
eratis. Et lex sufficit nob: lex timorem de¬
dit Nidete quid hic subiunxapere qre¬
enĩ qͥ spũ dĩ aguntur. caritate aguntur n
uinixit. Non enim accepistis fom
seruitutis iterũ intimore. Quidt iterũ :
Quid ÷ iterũ : sic̃ in monte srna accepis¬
tis sp̃m seruitutis. Dicet aliquis Alius ẽ
cordis indilectionem. Audistis qͦmͦ longe
positam plebem uoces ignis. fumꝰ. in mon¬
te t̾rebat : quomͦ aut̃ ueniens sp̃s sc̃s ig¬
Iã gͦ ñ intimore sed in dilectione: ut ñ
serui sed filu simꝰ. Qui enĩ ad hue idõ
bene agit quia poenã timet: & dm̃ ñ amat:
nondũ ẽ int̃filios. Utinã tam̃ uł poenã timeat
Timor seruus ẽ cacritas liba ẽ. Fac uł timore
poene: si nondũ potes amore iuftitia Ueniet

Expanded text:
praescribit tibi, quia et tu ipse aliquid agis. praescribit tibi, quia et tu ipse aliquid agis. Quotquot enim Spiritu Dei aguntur hi filii sunt Dei. Non littera sed spiritu, non lege praecipiente, mieratis: Et Lex sufficit nobis. Lex timorem dedit: et videte quid hinc subjunxit Spiritu Dei aguntur, charitate aguntur: Cjunxit, Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore. Quid est, iterum? Quid est iterum? sicut in monte Sina accepistis spiritum servitutis. Dicet aliquis: Alius escordis in dilectionem. Audistis quomodo longe positam plebem voces, ignis, fumus, in monte terrebant; quomodo autem veniens Spiritus Jam ergo non in timore, sed in dilectione, ut non servi, sed filii simus. Qui enim adhuc ideo bene ait, quia poenam timet, et Deum non amat, nondum est inter filios, utinam tamen vel poenam timeat. Timor servus est, charitas libera est. Fac vel timore poenae, si nondum potes amore justitiae. Veniet
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃u actiones carnis mortificaueritis : ui¬
uetis. Hoc. ẽ opus nr̃m in hac uita: Actiones
carnis spũ mortificare cotidie. affligere
minuere. frenare. interimere. Quã mul¬
ta enim proficientes iam ñ delectant qͥȩ
antea delectabant. Quando gͦ delecta¬
bat et ñ ei consentiebatur: mortificabat᷑.
Quia iam ñ delectat: mortificatũ ẽ Cũ gͦ di¬
xisset apłs. si aut̃ spu actiones carnis morti¬
ficaueritis uiuetis: id ẽ illas concupiscen¬
tias carnis quibus ñ consentire magna laus ẽ:
quas ñ habe ꝑfectio ẽ iam hic metuendũ ẽ
ne quisq rursus ad mortificandas actiones
ccernis de sp̃u suo p̃sumeret: ergo ne inc
se extolleret humanus sp̃s et ad hoc opus
se idoneũ firmũq iactaret: subiecit & ait
Quot quot enim spũ dĩ agunt᷑ bi filui
qͥ spũ suo agunt᷑ sed qͦtq spũ dei agunt᷑
hi filii funt der Dicit michi aliquis ł reo
aeonur non agimꝰ Respondeo immoet agis ełsse
agenti adiutor. ẽ tibi. Ipsũ nom̃ adintoris

Expanded text:
spiritu actiones carnis mortificaveritis, vivetis. Hoc est opus nostrum in hac vita, actiones carnis spiritu mortificare; quotidie affligere, minuere, frenare, interimere. Quam multa enim proficientes non jam delectant, quae antea delectabant? Quando ergo delectabat, et non ei consentiebatur, mortificabatur: quia jam non delectat, mortificatum est. stolus, Si autem spiritu actiones carnis mortificaveritis, vivetis, id est, illas concupiscentias carnis, quibus non consentire magna laus est, quas non habere perfectio est, jam hic metuendum est, ne quisquam rursus ad mortificandas actiones carnis, de spiritu suo praesumeret; ergo ne hic se extolleret humanus spiritus, et ad hoc opus se idoneum firmumque jactaret, subjecit, et ait: Quicunque enim spiritu Dei aguntur, hi filii qui spiritu suo aguntur: sed quotquot spiritu Dei aguntur, hi filii sunt Dei. Dicet mihi aliquis, ergo agimur non agimus? respondeo imo et agis et ageagenti tibi adjutor est, ipsum nomen adjutoris
Abbreviated transcription (Latin):
pat̃ : ut ei possimꝰ dicere. dimitte nob̵ debita
nr̃a. Et in hoc cognoscimꝰ sic̃ dic̃ apłs ioħs.¬
nobis Ipsȩ sp̃s testimoniũ reddit spũi nr̃o :
quia sumꝰ filii dĩ. Ad ipsũ enim ꝑtinet
societas: qua efficim᷑ unũ corpꝰ unici filu
dei Unde scriptũ. ẽ Si qua igit᷑ ex hortatio
in xp̃o. si qđ solatiũ caritatis : si qua so¬
cietas sp̃s. Propt̃ hanc societatem illi inqͦs
primitus uenit. linguis omniũ gentiũ st̃
locuti: qr ꝑ linguas consociata ẽ societas ge¬
neris humani. Sic oportebat ꝑ linguas o-¬
mniũ gentiũ significari istam sõcietatẽ
omnib geritib : ut quẽ ad modũ t̃c ille
scat accepisse spm̃ sc̃m. qͥ tenetur uinculo
pacis eccłȩ. quȩ diffunditur in omnib
gentib. Unide diẽ apłs. Studentes ser¬
uare unitatẽ sp̃s in uinculo pacis. Qđ aut̃
ipse sit sp̃s patris : ipse filius dic̃ De patre

Expanded text:
pater, ubi et ut ei possimus dicere: Dimitte nobis debita nostra. Et in hoc cognoscimus, sicut Jonobis . Ipse Spiritus testimonium reddit spiritui nostro, quod sumus filii Dei . Ad ipsum enim pertinet societas, qua efficimur unum corpus unici Filii Dei. Unde scriptum est: Si qua igitur exhortatio in Christo, si quod solacium caritatis, si qua societas spiritus. propter hanc societatem illi in quos primitus uenit linguis omnium gentium sunt locuti, quia per linguas consociatio constat generis humani; et sic oportebat per linguas omnium gentium significari istam societa.tem omnibus gentibus, ut, quemadmodum tunc ille scat accepisse spiritum sanctum, qui tenetur uinculo pacis ecclesiae, quae diffunditur in omnibus gentibus. unde dicit apostolus: studentes seruare unitatem spiritus in uinculo pacis. Quod autem ipse sit
Abbreviated transcription (Latin):
N redes aut̃ xp̃i Ergo frs accepto adiuto¬
ꝓrio porrecto nobis de super diuirdo
axilio spũ scõ debitores sumus ñ car¬
niut scđm carnem ambulemus : quia
fides bene opari ñ potest raisi ꝑ dileca¬

Expanded text:
 medicinae. Ergo, fratres, accepto adjutorio, porrecto nobis desuper divino auxilio Spiritu sancto, debitores sumus non carni, ut secundum carnem ambulemus. Quia fides bene operari non potest, nisi per dilect
Abbreviated transcription (Latin):
Di stinguere autem int̃ illam generatio¬
nem et hanc ꝓcessionem nescio÷ non ualeo:
ñ sufficio. Ae ꝑ hoc qr et illa et ista ẽ iN¬
effabilis: sicut ꝓpħa defilio loquens ait
generationẽ eius quis eniarrabit ita
de spu scõ uerissime dr̃. ꝓcessionẽ eiꝰ quis
en arrabit. Satis sit gͦ nob̵ qr ñ .ẽ a se ipso
filius sed ab illo de quo natus. ẽ ñ ẽ a se¬
ipso sp̃s sc̃s : sed ab illo de qͦ procedit Et qr
de utidq ꝓcedit sic̃ iam ostendimꝰ unde
et sps patris dictꝰẽ ubi legitur si aut̃ sp̃s eiꝰ
qui suscitauit xp̃m amortuis habitat iN
filu sed unus potius patris et filu : Deqͥo
uno spũ scriptũ ẽ łtenim in sp̃u uruio
ued mn isuue corecis siue serui sie liberi
et omnes unum sp̃m potatumi Et alio loco
inum corpus et unus fõs: Quid ergo hatc
mimtas rusi unluis eiusdemq sũ bstantiae
e. quandoquidem ñ dealiqͣ materia uł de
nichilo ẽ filius sed de qͦ ẽ genitus itẽque

Expanded text:
distinguere autem inter illam generationem et hanc processionem nescio, non valeo, non sufficio. Ac per hoc quia et illa et ista est ineffabilis, sicut propheta de Filio loquens ait, Generationem ejus quis enarrabit ? ita de Spiritu sancto verissime dicitur, Processionem ejus quis enarrabit? Satis sit ergo nobis, quia non est a seipso Filius, sed ab illo de quo natus est: non est a seipso Spiritus sanctus, sed ab illo de quo procedit. Et quia de utroque procedit, sicut jam ostendimus: unde et Spiritus Patris dictus est, ubi legitur, Si autem Spiritus ejus qui suscitavit Christum a mortuis, habitat in Filii; sed unus potius Patris et Filii: de quo uno Spiritu scriptum est, Etenim in Spiritu uno Judaei, sive Graeci, sive servi, sive liberi, et omnes unum spiritum potavimus ; et alio loco: Unum corpus, et unus spiritus . Quid ergo haec Trinitas, nisi unius ejusdemque substantiae est? Quandoquidem non de aliqua materia vel de nihilo est Filius, sed de quo est genitus: itemque
Abbreviated transcription (Latin):
macui datur salua & pacata & scã fit:
sed ipsũ etiam corpꝰ uiui ficabitur : eritq
innat᷑a sua mundissimũ. Ille enim dicit
Mundate quȩ intꝰ st̃ : & quȩ foris st̃ munta
Ablato gͥ peccato: auferetur poena pee¬
cati. Et ubi. ẽ malũ : ubi ẽ mors contentio
tua: ubi ẽ morse caculeus tuus : uin¬
citenim essentia nichilũ: &sic absorbet᷑

Expanded text:
ma, cui datur, salva et pacata et sancta fit, sed ipsum etiam corpus vivificabitur, eritque in natura sua mundissimum. Ipse enim dixit: Mundate quae intus sunt, et quae foris sunt munda . Ablato ergo peccato, auferetur et poena peccati: et ubi est malum? Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus? Vincit enim essentia nihilum, et sic absorbetur
Abbreviated transcription (Latin):
in futuro propt̃ iustiti ae meritum dicit
uii ficandũ: Nec sic ut tantũ exmortuo
manifesta exponendo potiꝰ obscuretur :
aplicȩ tam̃ sententiae lum̃ attencde Si
aut̃ xep̃c inquit in uob: coppus quidem
etpot̾ iustiaam. Hoc dictũ ẽ ne ideo pu¬
terent homines uel nullũ uel parini
se habe beneficium de grã xeii arnt
peccati meritum gerere qđ contria¬
oni mortis obstrictũ ẽ sediam sp̃m
cȩpisse uiuere ꝓpt̃ iustitiam fidei ÷ qui
et ipse in homine fuerat quadam moite
infidelitatis extinctus. Hon igitur in¬
quit parum uobis muneris putetis ẽẽ
qͥoq ipsus corporesdespetis. Si enim sp̃s
eius qui suscitauit xp̃m amortuis ha¬
bitat in uob̾: qͥ suscitatut xp̃m amor¬
tuis uiui ficabit & mortalia corpora

Expanded text:
in futuro propter iustitiae meritum dicit in futuro propter iustitiae meritum dicit uiuificandum nec sic, ut tantum ex mortuo manifesta exponendo potius obscuretur, apostolicae tamen sententiae lumen adtende. si autem Christus, inquit, in uobis, corpus quidem est propter iustitiam. hoc dictum est, ne ideo putarent homines uel nullum uel paruum se habere beneficium de gratia Christi,peccati meritum gerere, quod condicioni mortis obstrictum est, sed iam spiritum coepisse uiuere propter iustitiam fidei, qui et ipse in homine fuerat quadam morte infidelitatis exstinctus. \'non igitur\', inquit, \'parum uobis muneris putetis esse quoque ipsius corporis desperetis. si enim spiritus eius qui suscitauit Christum a mortuis habitat in uobis, qui suscitauit Christum a mortuis uiuificabit
Abbreviated transcription (Latin):
nec mortalitatẽ habitura ẽ quã corpꝰ ani
male habuit ante peccatũ : non ait qui sus¬
citauit iħm xp̃m amortuis uiruficabit et
mortua corpora ur̃a. cũ supͣ dixisset corpꝰ
mortuũ : sed uiui ficabit inquit et mortalia
corpora ur̃a : ut scilicet iã ñ solum ñ sint mor¬
tua. sed nec mortalia cum animale resurga&
in spirituale. & mortale hoc induet immo.¬
rtalitatem :¬
et absorbebitur mo
uita. Cũ enim p̃sen¬
tis tẽporis
grãm deter¬
nans diceret mortuũ quidem¬
ẽẽ corpus ꝓpt̃ peccatũ quia in eo nondum
presurrectionem renouatio peccati meritũ
manet hoc.ẽ necessitas mortis sp̃m aut̃
uitã eẽ ꝓpt̃ iustitiam. qr licet ad buc cor¬
pore moitis huius oneremur. iã scđm in¬
teriorem hominẽ cȩpta renouatione in
fidei iustitiã respiramꝰ: tam̃ ne humana
ignorantia deresurrectione corporis pu¬
chil sparet etiam ipsũ qđ ꝓpt̃ meritum
peccati in p̃senti scło dixerat mortuum :

Expanded text:
nec mortalitatem habitura est, quam nec mortalitatem habitura est, quam male habuit ante peccatum, non ait, Qui suscitavit Christum Jesum a mortuis, vivificabit et mortua corpora vestra; cum supra dixisset, corpus mortuum: sed, vivificabit, inquit, et mortalia corpora vestra: ut scilicet jam non solum non sint mortua, sed nec mortalia, cum animale resurget in spirituale, et mortale hoc induet immortalitatem,et absorbebitur moit. cum enim praesentis temporis gratiam determinans diceret mortuum quidesse corpus propter peccatum, quia in eo nondum per resurrectionem renouato peccati meritum manet, hoc est necessitas mortis, spiritum autem uitam. esse propter iustitiam, quia licet adhuc corpore mortis huius oneremur iam secundum interiorem hominem coepta renouatione in fidei iustitiam respiramus, tamen, ne humana ignorantia de resurrectione corporis nihil speraret, etiam ipsum, quod propter meritum peccati in praesenti saeculo dixerat mortuum,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ suscitauit xp̃m iħm amortuis uiuifi¬
cabit & mortalia corpora ura ꝑ in habi¬
tantẽ spm̃ eiꝰ in uob̵. Puto qđ non exposi¬
tore sedtantũ lectore opus habe cap
clara & aꝑta sententia. Corpus in quit
catũ. Quid quȩrimus amplurp  xt
gilantissime ñ ait mortale sed mor¬
tuum. Namq antequam immuta recur
in illam in corrupionẽ quȩ in scorũ
resurrectione ꝓmittitur poterat ẽẽ mo¬
rtale quam uis non moriturum Nc̃
hoc nr̃m potest ut ita dicam ẽẽ cgro¬
tabile : quãuis ñ egrotaturũ: Cuius
enim cayd ẽ quȩ non egrotare possix :
etiam si aliquo casu prius quã egro¬
tet occũbat: Sic & illud corpus ĩam
erat mortale quã mortalitatem fue¬
rat assũptura mutatio in ȩc̃nam ite¬
corruptionem : si in homine iustitia¬
e&̃ : idẽ. o boedienitia ꝑmanene. Sed
ipsũ mortale : ñ ẽ factum mortuum
nisi ꝓpt̃ peccatũ. Quia uͦ illa resuri¬
rectione futura mutatio ñ solũ nullã
mottem quȩ facta ẽ propt̾ peccatũ: sed

Expanded text:
tum Iesum a mortuis uiuificabit et mortalia corpora uestra per inhabitantem spiritum eius in uobis. puto quod non expositore, sed tantum lectore opus habet tam clara et aperta sententia. \'corpus\', inquicatum\'. quid quaerimus amplius? et uigilantissime non ait \'mortale\' sed \'mortuum\'. Namque antequam inmutaretur in illam incorruptionem, quae in sanctorum resurrectione promittitur, poterat esse mortale, quamuis non moriturum, sicut hoc nostrum potest, ut ita dicam, esse aegrotabile, quamuis non aegrotaturum. cuius enim caro est, quae non aegrotare possit, etiamsi aliquo casu priusquam aegrotet occumbat? sic et illud corpus iam erat mortale. quam mortalitatem fuerat absumptura mutatio in aeternam incorruptionem, si in homine iustitia, id est oboedientia, permaneret; sed ipsum mortale non est factum mortuum nisi propter peccatum. quia ucro illa in resurrectione futura mutatio non solum nullam mortem, quae facta est propter peccatum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
catum. Non enim ait corpus moriturũ
ẽ : sed corpus mortuũ. ẽ Ad huc hab&
uitam utiq corpus nr̃m : et tam̃ cõparatũ
corpori illi qđ futurũ. ẽ qualia st̃ angłoꝵ
corpora: inuenitur cotpus hõĩnis mortuũ
quã uis ad huc babens animam.¬

Expanded text:
at. Non enim ait: corpus moriturum est, sed: corpus mortuum est. Adhuc habet vitam utique corpus nostrum et tamen comparatum corpori illi quod futurum est, qualia sunt angelorum corpora, invenitur corpus hominis mortuum, quamvis adhuc habens animam
Abbreviated transcription (Latin):
Dicit etiã quem ad modĩ fiat: ut uita ix se mortẽ
mortificcndo conũtat: Ergo in qͥt fr̃s debi¬
tores sumꝰ ñ carni: ut scđm carnẽ uiuamꝰ
Sienim scđm carnem uixerits: moriemini.
Si autem spũ facta carnis mortificaueritis:
uiuetis. Quid ẽ aliud quam hoc si scđm
mortem uixerits totum morietur : si aut̃
scđm uitam uiuendo mortem uiuificaue¬
ritis totum uiuet Qđ si fp̃s eius qui si

Expanded text:
dicit etiam quemadmodum fiat, ut uita in se mortem mortificando conuertat. ergo, inquit, fratres, debitores sumus non carni, ut secundum carnem uiuamus. si enim secundum carnem uixeritis, moriemini; si autem spiritu facta carnis mortificaueritis. uiuetis. quid est aliud quam hoc: \'si secundum mortem uixeritis. totum morietur; si autem secundum uitam uiuendo mortem mortificaueritis, totum uiuet\'? Item quod ai
Abbreviated transcription (Latin):
pulatur. Nac dicunt᷑ ut amemꝰ unitatẽ :¬
et timeamꝰ separationẽ Nichil enim sic
deb& formidare xpĩanꝰ: quã separari
a corpore xp̃i Si enim se parat᷑ a corpore
non uegetatur spũ eius. Quisquis autẽ

Expanded text:
pulatur. Haec dicuntur ut amemus unitatem pulatur. Haec dicuntur ut amemus unitatem et timeamus separationem. Nihil enim sic debet formidare Christianus quam separari a corpore Christi. Si enim separatur a corpore non vegetatur spiritu ejus. « Quisquis autem,
Abbreviated transcription (Latin):
placeamꝰ dõ: pedib autem tanqͣm extre¬
mis animȩ partib ad huc lubrieũ senti
catione carnis suȩ & potatione sangui¬
nis sui: ut in illo maneamꝰ. & ipse in nob.
Manemus aut̃ in illo: cũ sumus m̃bra
eius. Manet autem ipse in nob: cũ sumꝰ
templum eiꝰ. Ut aut̃ simꝰ m̃bra eiꝰ: unitas
nos cõpaginat. Ut cõpaginet unitas
quae facit nisi caritas: Et caritas dei
unde : Apłm int̃rdga. Caritas inquit dĩ
diffusa ẽ in cordibus nr̃is: ꝑ sp̃m scm̃ qͥi
datꝰ ẽ nob̵ Ergo sp̃s ẽ qui uiui ficat Sp̃s
enim facit uiua m̃bra. Nec uiua m̃bra
sp̃s facit: nisi quae in corpore qđ uege¬
tat ipse sp̃s inuenerit. Nam sp̃s qui est
inte o homo qͦ constas ut homo sis. nun¬
quid uiuificat m̃brum qđ separatum
in uenerit a carnetua: Spm̃ tuum
dico animã tuam. Anima tua non ui¬
uificat : nisi m̃bra quȩ st̃ in carne tua
Unum si tollas : iã ex anima tua ñ uiui¬
ficatur : qr unitãti corporis tiu ñ co¬

Expanded text:
placeamus Deo, pedibus autem tanquam extremis animae partibus adhuc lubricum senticatione carnis suae, et potatione sanguinis sui, ut in illo maneamus, et ipse in nobis. Manemus autem in illo, cum sumus membra ejus. Manet autem ipse in nobis, cum sumus templum ejus. Ut autem simus membra ejus, unitas nos compaginat. Ut compaginet unitas, quid facit nisi charitas? Charitas Dei unde? Apostolum interroga. Charitas, inquit, Dei diffusa est in cordibus nostris per Spi . » Ergo spiritus est qui vivificat, spiritus enim facit viva membra. Nec viva membra spiritus facit, nisi quae in corpore, quod vegetat ipse spiritus, invenit. Nam spiritus qui est in te, o homo, quo constas ut homo sis, nunquid vivificat membrum, quod separatum invenerit a carne tua? Spiritum tuum dico animam tuam. Anima tua non vivificat, nisi membra quae sunt in carne tua: unum si tollis, jam ex anima tua non vivificatur, quia unitati corporis tui non co
Abbreviated transcription (Latin):
ex enim pe̾ccciti qđ etiã peccatũ appel¬
lat apłs cum dicit Non gͦ regnet peccatũ
in ur̃o mortali corpore ad oboediendũ desi¬
deriis eius: non sic manet in m̃bris coꝵ
qui ex aqua et spũ renati surit. tanquã
nonsit eius facta remissio. ubi omninio
plena & ꝑfecta fit remissio peccatorum.
omnibus inimicitus int̾fectis quibus
separamur adeo sed manet inuetus¬
tate carnis tanquã suꝑatũ & pemptũ :
si non illicitis consensionib quodam
modo reuiuiscat: & in regnum ꝓpriũ
dominationemq reuocetur. Ab bac autẽ
uetustate carnis in qͣ. ẽ lex ista peccati
uel peccatũ iã remis sum. usq ad eo sps
uita discernitur In cuius nouitatem ba¬
ptizati ꝑ dei grãm renascuntur : ut pa¬
rum fuerit apło dicere tales ñ eẽ. iN
pecccto: nisi etiam diceret in ipsa
carne illos non eẽ antequam ex hac mor¬
tali uita migrarent. Qui enim incarne st̃
uii in carne non sumus. Incarne enĩ sumꝰ
eo uinculo qđ nondũ solutũ ẽ quo dis¬

Expanded text:
ccatum appellat apostolus, cum dicit: non ergo regnet peccatum in uestro mortali corpore ad oboediendum desideriis eius, non sic manet in membris eorum, qui ex aqua et spiritu renati sunt, tamquam non sit eius facta remissio, ubi omnino plena et perfeeta fit remissio peccatorum omnibus inimicitiis interfectis, quibus separabamur a deo, sed manet in uetustate carnis tamquam superatum et peremptum, si non inlicitis consensionibus quodam modo re- . uiuescat et in regnum proprium dominationemque reuocetur. ab hac autem uetustate carnis, in qua est lex ista peccati uel peccatum iam remissum, usque adeo spiritus uita discernitur, in cuius nouitate baptizati per dei gratiam renascuntur, ut parum fuerit apostolo dicere tales non esse in peccato, nisi etiam diceret in ipsa carne illos non esse, antequam ex hac mortali uita emigrarent; qui enim magis t in carne non sumus in carne enim sumus eo vinculo quod nondum solutum est, quod «dis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ non oboediamus desideriis peccati ad p̃¬
benda illi m̃bra nr̃a arma iniqͥtatis : etiã¬
si ñualemus efficere ut eadem desideria
ñ existant᷑. Ut quam uis nondum simus
in pace illa ȩt̃na et ex omni hominis pa¬
rte ꝑfecta : iam tam̃ desinamꝰ ẽẽ sublege
ubi p̃uaricatioriis rea mens teneatur :
dum eã concupiscetitia carnis incor¬
sensioriem peccat captiuã ducit᷑ Sinꝰ¬

Expanded text:
est, non obediamus desideriis peccati ad praeest, non obediamus desideriis peccati ad praebenda illi membra nostra arma iniquitatis , etiamsi non valemus efficere ut eadem desideria non existant: ut quamvis nondum simus in pace illa aeterna ex omni hominis parte perfecta, jam tamen desinamus esse sub Lege, ubi praevaricationis rea mens tenetur, dum eam concupiscentia carnis in consensionem peccati captiva
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓpt̃ ipsam iustitiã diligit sed eam siba
uult ad conquirenda terrena seriure
Itaq ubi uidit ex alia parte ipsã ex alia cõmodũ
beret illud quod se nc̃ iudet amittere si ulã
tenuerit. Tercia ẽ uita sub gr̃a : quando nichil
tẽporalis cõmodi ius ditiae p̃ponit᷑. Qđ nisica¬
riate spituali quã dñs exẽplo suo docuit
& gr̃ã donauit: fieri ñ potest In hac enĩ uita
etiã si existant desiđia carnis de mortalitate
corporis : m̃tẽ tam̃ ad c̃sensionẽ peccati non
subiugant. Ita iam ñ regnat peccatũ in ñro
mortali corpore : quã uis non possit nisi ha¬
bitare in eo quã diu mortale corpus. ẽ Pri¬
mo enim ñ regnat cũ m̃te seruimꝰ legi dei:
quã uis carne legi peccati. id ẽ poenali con¬
suetudini: tũ illa existunt desideria qͥb
tam̃ ñ oboedimus post ea .uͦ. ex omni par¬
te extingiutur: quia si sp̃s itiu xp̃i habi
dus. ẽ gradus sub gr̃a. ut faciamus quod
uolumus sp̃ũ. etiam si carne ñ possumus. id

Expanded text:
pter ipsam justitiam diligit, sed eam sibi vult ad conquirendum terrena servire. Itaque ubi viderit ex alia parte ipsam, ex alia commodum beret illud quod se nunc videt amittere, si illam tenuerit. Tertia est vita sub gratia, quando nihil temporalis commodi justitiae praeponitur: quod nisi charitate spirituali, quam Dominus exemplo suo docuit, et gratia donavit, fieri non potest. In hac enim vita etiamsi existant desideria carnis de mortalitate corporis, tamen mentem ad consensionem peccati non subjugant. Ita jam non regnat peccatum in nostro mortali corpore ; quamvis non possit nisi inhabitare in eo, quamdiu mortale corpus est. Primo enim non regnat, cum mente servimus Legi Dei, quamvis carne legi peccati , id est, poenali consuetudini, cum ex illa existunt desideria, quibus tamen non obedimus. Postea vero ex omni parte exstinguitudus est gradus sub gratia, ut faciamus quod volumus spiritu, etiamsi carne non possumus; id
Abbreviated transcription (Latin):
uulis filiis: ingerunt saluatori saluan¬
dos: non pelagio damnandos. Mat̾ quȩ¬
libet mulier : pietate currens cũ paruulo
filio dicit. Baptizetur : ut saluetur. Pela¬
guis contra. Quid saluetur : ñ ẽ qđ in eo
sanetur Nichil hab&euitur: nichil ex
traduce damnationis attraxit. Si ę̧qua¬
tibi. Sponsus filius dĩ qui uenit in carne
saluator ẽ & maioꝵ & minorũ: saluator
ñ minorũ ñ ÷ ipse Si ñ. ẽ ipse negas
& tu xp̃m in carne uenisse¬
agnũ quid attulit huc mercatoriste
IDe regione sua ueniens iste
mercator: inuenit in iegione nr̃a qđ¬
hic abundat. Quid hic abundat: Nasci et
mori Plena ẽ tra his mercib: nascieg
mori Natꝰ ẽ & mortuus ẽ Sed qͣuia natꝰẽ
Ad istã regionem uenit: sed ñ ea uia qua
nos Decȩlo enĩuenit apadre & tam̃ natꝰ ẽ
ria. Nunquid nos sic : Nos de adam
& eua. Illa ꝑ c̃cupiscet itiã carnis: ille
aut̃ ñ ꝑ ipsam. Maria enĩ uirgo sine

Expanded text:
vulis filiis, ingerunt Salvatori salvanvulis filiis, ingerunt Salvatori salvandos, non Pelagio damnandos. Mater quaelibet mulier pietate currens cum parvulo filio dicit, baptizetur ut salvetur. Pelagius contra. Quid salvetur? Non est quod in eo sanetur, nihil habet vitii, nihil ex traduce damnationis attraxit. Si aequatibi: Sponsus Filius Dei qui venit in carne, salvator est majorum et minorum, salvator n minorum, non est ipse. Si non est ipse, negas et tu Christum in carne venisseagnum quid huc attulit mercator iste. De regione sua veniens iste mercator invenit in regione nostra quod hic abundat? Nasci et mori, plena est terra his mercibus, nasci et mori. Natus est et mortuus est. Sed qua via natus est? Ad istam regionem venit, sed non ea via qua n. Nunquid nos sic? Nos de Adam et Eva: illa per concupiscentiam carnis; ille autem non per ipsam. Maria enim virgo sine
Abbreviated transcription (Latin):
maria mortua propt̾ delenda peccata
uid dicit pelagianista : Audite qd dicix
Uidetur c̃fiteri xp̃m in carne uenisse sed
discussus inuenit᷑ nogare xp̃s enĩ in car¬
ne uenit. quȩ insimilitudine eẽ carnis pec¬
cati : ñ eẽ caro peccati. Apłi uerba st̃. Misrx
ds̃ filium insimilitudinem carnis peccati :
ñ insimilitudinem carnis. Quasi caro nox
ẽ& caro : sed insimilitudinẽ carnis pec¬
cati : quia caro erat: sed peccati caro ñ
erat. Iste aut̃ pelagius. et cȩterã carnem o¬
mnis infantis carni xp̃i conat᷑ ȩquare
Non ita ẽ. Rm̃i Non pro magno cõm̃da¬
retur in xẽo similitudo carnis peccati :¬
non. nisi om̃is cȩt̃a caro. caro eõ peccati.
Quid gͦ ꝓdest quia dicis xp̃m in carne
uenisse: & omnium infantium carni. eũ
conaris ȩquare Et tibi hoc dico : qd do-¬
natistȩ Non ÷ ipse Ecce uideo eccłiam ma¬
trem: testimoniũ reddentem ipsis ube¬
rib: suis. Accurrunt matres cũ par-¬

Expanded text:
Maria mortua est Maria mortua est Quid dicit Pelagianista? Audite quid dicit. Videtur confiteri Christum in carne venisse, sed discussus invenitur. Christus enim in carne venit: quae similitudo esset carnis peccati, non esset caro peccati. Apostoli verba sunt. Misit Deus Filium suum in similitudinem carnis peccati. Non in similitudinem carnis, quasi caro non esset caro, sed in similitudinem carnis peccati, quia caro erat, sed peccati caro non erat. Iste autem Pelagius et caeteram carnem omnis infantis Christi carni conatur aequare. Non ita est, charissimi, non pro magno commendaretur in Christo similitudo carnis peccati, nisi omnis caetera caro esset caro peccati. Quid ergo prodest quia dicis Christum in carne venisse, et omnium infantium carni eum conaris aequare? Et tibi hoc dico quod Donatistae, non est ipse. Ecce video Ecclesiam matrem testimonium reddentem ipsis uberibus suis. Accurrunt matres cum par
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ ꝑsonȩ uerbũ dei et sapientia coaptaue¬
rat : sed in ipso corpore peccatũ erat ullum:
sed similitudo carnis peccati erat in dño:
quiamors ñ ẽ nisi de peccato: & utiq corpꝰ
illud mortale erat. Nam nisi mortale eẽt: ñ
dr mos peccatũ quȩ facta ẽ peccato : qͦmodo
dr lingua greca lingua latina ñ ipsũ m̃brum
carnis sed qđ sit ꝑm̃brũ carnis Nã lingua
in mbris Nr̃is unũ ẽ de cȩt̃is sic̃ ocłi. nãsus.
aures & cȩta: lingua aut̃ grȩca uerba grȩca
st̃ ñ quia uerba lingua: sed quia uerba per
linguam. Dicis de aliquo. Agnoui faciem ip¬
sius. dem̃bro corporis loqueris. Dicis etiam
Agnoui manũ ipsius : & absentis Non manũ
in corpore : sed scripturã quae facta ẽ per
manum quȩ erat incorpore. Sic gͦ peccatum
dñi qđ factũ ẽ de peccato. quia inde carnẽ
Assũpsit de massa ipsa quȩ mortem merue¬
rat expeccato Et enĩ ut celerius dicã: maria

Expanded text:
tatem personae Verbum Dei et Sapientia coaptavetatem personae Verbum Dei et Sapientia coaptaverat; sed nec in ipso corpore peccatum ullum erat, sed similitudo carnis peccati erat in Domino; quia mors non est nisi de peccato , et utique corpus illud mortale erat. Nam nisi mortale esset, nodicitur mors peccatum, quae facta est peccato, quomodo dicitur lingua graeca, lingua latina, non ipsum membrum carnis, sed quod fit per membrum carnis. Nam lingua in membris nostris unum est de caeteris, sicut oculi, nasus, aures, et caetera: lingua autem graeca, verba graeca sunt: non quia verba lingua, sed quia verba per linguam. Dicis de aliquo, Agnovi faciem ipsius, de membro corporis loquens: et dicis etiam, Agnovi manum ipsius absentis, non manum in corpore, sed scripturam quae facta est per manum quae erat in corpore. Sic ergo peccatum Domini, quod factum est de peccato, quia inde carnem assumpsit, de massa ipsa quae mortem meruerat ex peccato. Etenim ut celerius dicam, Maria
Abbreviated transcription (Latin):
diosa primordia qr talis ñẽ creatꝰ adam. cur
xp̃c longe excellentius et certe sine ullo peccato
natꝰ ex uirgine : in hac tam̃ infirmitate atque
aetate ꝓereatꝰ apparuit: huie ꝓpositioni res¬
pondemꝰ. adam propt̃ ea ñ talem creatũ: qr
nullius parentis p̃cedente peccato. non est
creatus in carne peccati. Nos idõ tales: qui a
illius p̃cedente peccato nati sumꝰ in carne pec¬
cati. Xp̃c idõ talis: quia ut depeccato dãnaret
pecc̃atũ. natꝰ ẽ in similitudine carnis peccati
iliciũ fortasse appellauit dñs carnis suae¬
li moitalitatẽ. Quare ciliciũ : ꝓpt̃ similitudinẽ
carnis peccctti. Apłs enim dicit. Misit ds̃ filiũ
suũ insimilitudinem carnis peccati ᷑ ut de
peccato damnaret peccatũ in carne : hoc
ẽ filiũ suũ induit cilicio: ut decilicio dam¬
naret hedos. Non quia peccatũ erat non
dico uerbo dĩ: sed nec ipsa quidem dico a-¬
nima sc̃a. & m̃te hoĩnis quẽ sibi ad diuini¬

Expanded text:
tiosae primordia, quia talis non est creatus Adam; cur Christus longe excellentior, et certe sine ullo peccato natus ex virgine, in hac tamen infirmitate atque aetate procreatus apparuit? Huic propositioni respondemus: Adam propterea non talem creatum, quia nullius parentis praecedente peccato, non est creatus in carne peccati. Nos ideo tales, quia illius praecedente peccato, nati sumus in carne peccati. Christus ideo talis, quia ut de peccato condemnaret peccatum, natus est in similitudine carnis peccatiilicium fortasse appellat carnis suae mortalitatem. Quare cilicium? Propter similitudinem carnis peccati. Apostolus enim dicit: Misit Deus Filium suum in similitudinem carnis peccati, ut de peccato damnaret peccatum in carne : hoc est, Filium suum induit cilicio, ut de cilicio damnaret hoedos. Non quia peccatum erat, non dico in Verbo Dei, sed nec in ipsa quidem dico anima sancta et mente hominis, quem sibi ad uni
Abbreviated transcription (Latin):
in dm̃. Legi enĩ dĩ ñ ẽ subiecta : nec enĩ potest
Belut si dicamꝰ : iniustitia iufutia eẽ ñ potest
Mundũ qͥppe ait hoc loco. significans dilec¬
tores mundi: quaȩ dilectio ñ ẽ apatie Pruden¬
tia carnis in imica indmͣ legi enĩ dĩ ñ ẽ sub¬
iecta: neq enĩ potest Cũ enim laritas le¬
gem impleat. prudentia uͦ carnis commoda
tẽporalia sectando sp̃ituali caritati aduerꝰ¬
setur: qͦmͦ potest legi dĩ eẽ subieta: ioẽ li¬
bent̃ atq obsequent᷑ implere iuftitiam eiq
ñ aduersari Quando etiam dũ conat᷑ uincatꝰ
necesse ẽ ubi inuenerit maius cõmodũ tem¬
porale de iniquitate se posse assequi qua¬
nisi custodiat aequitatẽ: Sic̃ enĩ prima homi¬
nis uita ẽ ante legẽ cũ anulla nequitia uei
malitia phibetur neq ulla ex parte prauis
cupiditatib resistit quia ñ ẽ qui ꝓhibeatus
sĩc scdã ẽ sub lege ante grãm. quando phibet᷑¬

Expanded text:
im Dei non est subjecta, nec enim potest. Velut si dicamus: Injustitia justitia non esse potest. Mundum quippe ait hoc loco, significans dilectores mundi: quae dilectio non est a Patre. Prudentia carnis inimica in Deum: Legi enim Dei non est subjecta; neque enim potest . Cum enim charitas Legem impleat, prudentia vero carnis commoda temporalia consectando spirituali charitati adversetur; quomodo potest Legi Dei esse subjecta, id est, libenter atque obsequenter implere justitiam, eique non adversari; quando etiam dum conatur, vincatur necesse est, ubi invenerit majus commodum temporale de iniquitate se posse assequi, quam si custodiat aequitatem? Sicut enim prima hominis vita est ante Legem, cum nulla nequitia et malitia prohibetur, neque ulla ex parte pravis cupiditatibus resistit; quia non est qui prohibeat: si
Abbreviated transcription (Latin):
bant: ut eis scđm carnem bene ec̃e. Saꝑe¬
lunt: id est quia ipse bonius ẽ noꝵ
quia dat aliabona quȩ dat & nor bonis
Uxorem: foecur ditatem filiorum ⁊
salutem corporis: dignitatem scti
attende quã multi niali habert. I oo
ẽ. totũ propt̃ qđ eum colis. Nutabust
pedestui. Putabis te sine causa colere
quando in eis uidis issta qui eum non
colurit. Ergo ista omnia dat etum-
malis: se solũ seruat bonis Viuificab nos
Nã mortui eramꝰ : quando t̃renis reb in herebamꝰ
Mortui eramꝰ : quando treni hominis imagi¬

Expanded text:
bant ut eis sbant ut eis slunt, id est quia ipse bonus est, non quia dat alia bona, quae dat et non bonis. iorum, salutem corporis, dignitatem saeculi? Attende quam multi mali habent. Hoc est totum propter quod eum colis? Nutabunt pedes tui, putabis te sine causa colere, quando in eis vides ista qui eum non colunt . Ergo ista dat omnia etiam malis; se solum servat bonis. Vivificabis nos: nam mortui eramus, quando terrenis rebus inhaerebamus; mortui eram
Abbreviated transcription (Latin):
auficab nos: et nom̃ tuũ inuocabimꝰ.
Tu nob̵ dulcis eris: uiui ficab̵ nos
Na in pͥmis amauimꝰ t̾rã ñ te: sed mor¬
tificasti m̃bra nr̃a quȩ st̃ suꝑ t̾ram Iiluo
enim uetus testam̃tũ habens promissa ter¬
rena: hoc uidetur suadere ne gratis co-¬
latur ds̃iðedꝰ aliquid dit int̾ra: ideo diligat᷑
Quid amas ut dm̃ ñ ames: Dicmͥ. Ama si
potes aliquid quod ille non fecit. Circũ spice
uaiũsam creaturam. Uide utrum alicubi
cupiditatis uisco tenearis : et adiligex¬
do creatore impediaris: nisi ea re quã
creauit ipse quẽ negligis. Quare autẽ
amas ista: teisi quia pulchra sunt: Posst̃
eẽ.tam pulchra quã ille aquo facta st̃ :¬
Miraris haec quia illum non uides:
sed ꝑeaquȩ miraris ama quem Non
uides Interroga creaturam Si a se¬
ipsa ẽ remane in illam Si autem ab
illo ẽ non ob aliud. pernitiosa. ẽ a ma¬
toꝵ ÷ nnsi quia praeponitur creatori
Quare hoc dixi: Propter uersũ istũ fñs
Mortui ergo erant: qui propt̃ea deũ cole¬

Expanded text:
ficabis nos, et nomen tuum invocabimus. Tu nobis dulcis eris; vivificabis nos. Nam prius amabamus terram, non te; sed mortificasti membra nostra quae sunt super terram . Illud enim Vetus Testamentum habens promissa terrena, hoc videtur suadere, ne gratis colatur Deus; sed quia aliquid dat in terra, ideo diligatur. Quid amas, ut Deum non ames? dic mihi. Ama, si potes, aliquid quod ille non fecit. Circumspice universam creaturam; vide utrum alicubi cupiditatis visco tenearis, et a diligendo Creatore impediaris, nisi ea re quam creavit ipse quem negligis. Quare autem amas ista, nisi quia pulchra sunt? Possunt esse tam pulchra, quam ille a quo facta sunt? Miraris haec, quia illum non vides: sed per ea quae miraris, ama quem non vides. Interroga creaturam; si a seipsa est, remane in illa: si autem ab illo est, non ob aliud perniciosa est amatori, nisi quia praeponitur Creatori. Quare hoc dixi? Propter versum istum, fratres. Mortui ergo erant, qui propterea Deum cole
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ in dm̃. Legi enim dĩ ñ ẽ subiecta: nec enim
potest Quĩ aut̃ in carne st̃ dõ placere non
posst̃ Sapientiã quippe carnis dix̃ ñ sapi¬
entiã de sursũ descendentẽ & in carne eos ñ ẽẽ
qui nondum de corpore exier̃ ÷ sed eos qui scđ
carnem uiuunt. significatos eẽ manifestũ .ẽ.¬

Expanded text:
im dei non est subiecta, nec enim potest. qui autem in carne s 11111, deo placere non possunt. sapientiam quippe carnis dixit, non sapientiam desursum descendentem et in carne esse non cos, qui nondum de corpore exierunt, sed cos, qui secundum carnem uiuunt. significatos esse nianifestum e
Abbreviated transcription (Latin):
corruptibilem dicta: sic et hłe potest in¬
motione non consensione :  et ideo capti¬
uantem me. qr et in ipsa carne ñ est
aliena natura sed nr̃a. Sic̃ gͦ exposuit
ipse quid dixerat. scio enim qr ñ habi¬
tat in me hoc ẽ in carne mea bonũ:
sic iam ex illius expositione hunc lo¬
cum debemꝰ acciꝑe tanquam dixerit
captiuantem me hoc. ẽ carnem meã
in lege peccati quȩ ẽ. in m̃bris mes
Deinde subiutagit ꝓpt̃ qđ dixerat sA¬

Expanded text:
corruptibilem dicta, sic et hoc potest incorruptibilem dicta, sic et hoc potest inon mente, \'motione\', non consensione et ideo \'captiuantem me\', quia et in ipsa carne non est aliena natura, sed nostra. sicut ergo exposuit ipse quid dixerit: scio enim quianon habitat in me, hocestin carne mea, bonum, sic etiam ex illius expositione hunc locum debemus accipere, tamquam dixerit: captiuantem me — hoc est \'carnem meam\' — lege peccati. quae est in membris meis. Deinde subiungit propter quod dicta s