comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
passus sum: s subinde in citaui. Et nunc idem
facio: s iam currentem hortor. & inuicem hor¬
tantem. Quid aliud inquis adhuc uolo in hoc:
Plurimum est. Non sic quomodo pͥncipia totius
oꝑis dimidium occuꝑare dicuntur. ita res aĩo
constat. Itaq pars magita bonitatis est: uelle
fieribonum. Scis quem bonum dicam: ꝑfec̃¬
tum. absolutum. quem malum facere nulla uis.
nulla necessitas posste. hunc inte ꝓspicio. si per¬
seueraueris. & in cubueris. & id egeris: ut omĩa
facta dictaq tua inter se congruant. ac respon¬
deant sibi. & una forma ꝑ cussa sint. Non est¬
huius animus in recto: cuius acta discordant. Uali
meum negotium ago habere amicum uolo.
uod contingere michi. nisi ꝑgis ut cȩpisti ex colere te:
non potest. Nunc enim amas me: amieus non es. Qͥd
gͦ : Hȩc inter se diuersa sunt: immo dissiailia. Qui
amieus est amat: qui amat. utiq amieus non¬

Expanded text:
passus sum, sed subinde incitavi; et nunc idem passus sum, sed subinde incitavi; et nunc idem facio, sed iam currentem hortor et invicem hortantem. "Quid aliud?" inquis; "adhuc volo." In hoc plurimum est, non sic quomodo principia totius operis dimidium occupare dicuntur; ista res animo constat. Itaque pars magna bonitatis est velle fieri bonum. Scis quem bonum dicam ? Perfectum, absolutum, quem malum facere nulla vis, nulla necessitas possit. Hunc te prospicio, si perseveraveris et incubueris et id egeris, ut omnia facta dictaque tua inter se congruant ac respondeant sibi et una forma percussa sint. Non esthuius animus in recto, cuius acta discordant. VALE.meum negotium ago; habere te amicum volo, quod contingere mihi, nisi pergis ut coepisti excolere te, non potest. Nunc enim amas me, amicus non es. "Quid ergo? Haec inter se diversa sunt ? " Immo dissimilia. Qui amicus est, amat; qui amat, non utique amicus
Abbreviated transcription (Latin):
Nunquam aut̃ inuenietur: si contenti fuerimꝰ
inuentis. Preterea qui aliud seguitur. nichil in¬
uenit: immo nec quęrit. Quid ergo. Ibo ñ¬
ꝑ priorum uestigia. Ego uͦ utar uia uetere. Sed
si priorem planioremq inuenero: hane muniam.
Qui ante nos ista mouerunt: non dñi nr̃i s duces sunt.
Patet omnib ueritas. Nondum est occuꝑata. Multũ
exilla. etiam futuris relictum est. U a LE:
recalesco: quotiens exhis quȩ agis & scribis. in¬
telligo quantum te ipse. nam turbam olim reli¬
queras: suꝑ te geris. Si agricolam arbor ad fructũ
ꝑducta delectat. si pastor ex foetu gregis sui ca¬
ꝑit uoluptatem: si alumnum suum nemo aliter
intuetur. quam ut ad olescentiam illius suam iu¬
dicet: quid euenire credis his qui ingenia eduea¬
uerunt. & quȩ tenera formauerunt. adulta su¬
bito uident. Assero te mͥ. meum opus es. Ego
cum uidissem indolem tuam: in ieci manum.
exhortatus sum. ad didi stimulos. nec lente tre

Expanded text:
Numquam autem invenietur si contenti fuerimus Numquam autem invenietur si contenti fuerimus inventis. Praeterea qui alium sequitur, nihil invenit, immo nec quaerit. Quid ergo ? Non ibo per priorum vestigia? Ego vero utar via vetere, sed si propiorem planioremque invenero, hanc muniam. Qui ante nos ista moverunt, non domini nostri, sed duces sunt. Patet omnibus veritas, nondum est occupata. Multum ex illa etiam futuris relictum est. VALE. Serecalesco, quotiens ex iis, quae agis ac scribis, intellego, quantum te ipse, nam turbam olim reliqueras, superieceris. Si agricolam arbor ad fructum perducta delectat, si pastor ex fetu gregis sui capit voluptatem, si alumnum suum nemo aliter intuetur quam ut adulescentiam illius suam iudicet; quid evenire credis iis, qui ingenia educaverunt et quae tenera formaverunt adulta subito vident ? Adsero te mihi; meum opus es. Ego quom vidissem indolem tuam, inieci manum, exhortatus sum, addidi stimulos nec lente ire
Abbreviated transcription (Latin):
Tuquid  Quo usq subalio moueris. Et imꝑa. &
dic: quod memoriȩ tradatur. Aliquid & de tuo ꝓ¬
fer. Om̃s itaq istos nunquam auctores. semper in¬
terpretaes. subaliena umbra latentes: nichil existi¬
mo habere generosi. nunquam ausos aliquando
facere qͦd diu didicerant. Memoriam in alienis
exercuerunt. Aliud autem est meminisse: aliud
scire. Meminisse est: rem commissam memorie
custodire. At contra scire est: & sua facere quẽq
nec abexemplari pendere. & totiens respicere ad
magistrum. hoc dix̃ tenon. hoc cleantes. Aliqͥd
inter te int̃sit & librum. Quousq cdisces. Iam
et precipe. Quid est.Cur audiam qd̾ legere pos¬
sumMultum ingure: uiua uox facit. Non qui¬
dem hec : quȩ alienis uerbis commodatur. & ac¬
tuari uice fungitur. Adice nunc. quod isti qui
nunquam tutele suȩ fiunt: pͥmum in ea re secun¬
tur pͥores. in qua nemo non a pͥore desciuit: de¬
inde in ea re secuntur. quȩ adhuc gueritur.

Expanded text:
tu quid ? Quousque sub alio moveris ? Impera et tu quid ? Quousque sub alio moveris ? Impera et dic, quod memoriae tradatur. Aliquid et de tuo profer. Omnes itaque istos, numquam auctores, semper interpretes sub aliena umbra latentes, nihil existimo habere generosi, numquam ausos aliquando facere, quod diu didicerant. Memoriam in alienis exercuerunt. Aliud autem est meminisse, aliud scire. Meminisse est rem commissam memoriae custodire. At contra scire est et sua facere quaeque nec ad exemplar pendere et totiens respicere ad magistrum. " Hoc dixit Zenon, hoc Cleanthes ! " Aliquid inter te intersit et librum. Quousque disces? Iam et praecipe. " Quid est quare et audiam, quod legere possum?" "Multum," inquit, "viva vox facit." Non quidem haec, quae alienis verbis commodatur et actuari vice fungitur. Adice nunc quod isti, qui numquam tutelae suae fiunt, primum in ea re secuntur priores, in qua nemo non a priore descivit; deinde in ea re secuntur, quae adhuc quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
consideres. Non est formosa euius crus laudatur.
aut brachium. s illa cuius uniuersa facies. admira¬
tionem partib singulis abstulit. Si tamen exegeris.
non tam̃ dicet tecum agam: s plena manti
fiet. Ingens eorum turba est: passim iacentum.
Sumenda erunt: non colligenda. Non enim exci-¬
dunt: s fluunt ꝑpetua. & utter se contęxta sunt.
Nec dubito. gui multum conferant rudib adhue.
& extrinsecus auscultantib. Facilius eim : sin¬
gula insidunt circunseripta. & carmini modo in¬
dusa. Ideo pueris & sententias ediscendas damꝰ.
& has quas greci chrias uocant. quia complecti illas
puerilis animus potest. qui plus adhuc non capit
certi ꝓfectus. Uiro captare floseulos turpe est. & ful¬
cire se notissimis ac paucissimis uocib. & memoria
stare. Sibi iam innitatur. dicat ista. non tęneat.
Turpe est enim seni. aut ꝓspicienti senectutẽ : ex com¬
mentario saꝑe. hoc zenon dix̃. Tu quid hoc eleantͥs:

Expanded text:
consideres. Non est formonsa, cuius crus laudatur consideres. Non est formonsa, cuius crus laudatur aut brachium, sed illa, cuius universa facies admirationem partibus singulis abstulit. Si tamen exegeris, non tam mendice tecum agam, sed plena manu fiet; ingens eorum turba est passim iacentium, sumenda erunt, non colligenda. Non enim excidunt, sed fluunt. Perpetua et inter se contexta sunt. Nec dubito, quin multum conferant rudibus adhuc et extrinsecus auscultantibus; facilius enim singula insidunt circumscripta et carminis modo inclusa. Ideo pueris et sententias ediscendas damus et has quas Graeci chrias vocant, quia conplecti illas puerilis animus potest, qui plus adhuc non capit. Certi profectus viro captare flosculos turpe est et fulcire se notissimis ac paucissimis vocibus et memoria stare; sibi iam innitatur. Dicat ista, non teneat. Turpe est enim seni aut prospicienti senectutem ex commentario sapere. " Hoc Zenon dixit"; tu quid ? " Hoc Cleanthes";
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. Ipsis ꝑmictimus. unde uelint sumere exempla¬
ria. Puta nos uelle. singulares sententias ex turba
separare. Cui illas assignabimus. Tenoni. aut deans¬
an chrisippo. an panetio. an possidonio: Non sumus
sub rege. sibi quisq se uindicat. Apud istos quib hsrntar¬
cus dyxit. quiequid metodorus.: ad unum refertur.
Omnia quȩ quisquam in illo contub̾nio locutus est:
unius duetu & auspieiis dicta sunt. Non possumus
inquam. licet tẽptenius educere aliquid: extanta
rerum ȩgualium multitudine. Pauꝑis est: nume¬
rare pecus. Q uocunq miseris oeulum: id tibi oc¬
turret. quod eminere posset: nisi inter paria lege¬
retur. Quare depone istam spem: posse te summa¬
ti degustare ingenia maximorum utrorum: Tota
tibi inspicienda sunt : tota tractanda. Res gent᷑.
& ꝑlimamenta sua ingenii opus neccitur: ex quo
nichil sub duci sine ruma ꝓotest. Nec recuso. cõmi¬
nus singula menbra dum modo in iꝑso homine

Expanded text:
sunt. Ipsis permittimus, unde velint sumere exemplasunt. Ipsis permittimus, unde velint sumere exemplaria. Puta nos velle singulares sententias ex turba separare; cui illas adsignabimus ? Zenoni an Cleantan Chrysippo an Panaetio an Posidonio ? Non sumus sub rege; sibi quisque se vindicat. Apud istos quicquid Hermarchus dixit, quicquid Metrodorus, ad unum refertur. Omnia quae quisquam in illo contubernio locutus est, unius ductu et auspiciis dicta sunt. Non possumus, inquam, licet temptemus, educere aliquid ex tanta rerum aequalium multitudine. Pauperis est numerare pecus. Quocumque miseris oculum, id tibi occurret, quod eminere posset, nisi inter paria legeretur. Quare depone istam spem, posse te summatim degustare ingenia maximorum virorum; tota tibi inspicienda sunt, tota tractanda. Res geritur et per lineamenta sua ingenii opus nectitur, ex quo nihil subduci sine ruina potest. Nec recuso, quo minus singula membra, dummodo in ipso homine,
Abbreviated transcription (Latin):
circa flosculos occupati. totus contextus illorum in¬
rilis est. In egualitatem seias ẽẽ. ubi que eminent
notabilia sunt. Non est admirationi una arbor.
ubi in eandẽ altitudinẽ tota silua surręxte. Eiis modi
uocib referta sunt carmina. refertȩ hẏstoriȩ. Itaq
nolo illas epicuri existimes eẽ. Publice sunt: & maxime
nr̃e. Sed illi magis annotantur: quia rare interim int̾¬
uentunt. quia inspectate. quia mirum est forciter ali¬
quid dici abhomine molliciem ꝓfesso. Ita eñi pleriq
uidicant. Apud me: epicurus est et fortis: licet manu-¬
atus sit. Forcitudo & industria. & adbellum ꝓmpta meis
tam in ꝑsas. quam in altecinetos eadit. Non est gͦ. qd
exigas excerta & repetita. Continuum est apud nr̃os:
quicquid apud alios excerpitur. Non habemus itaq
odifera. nec emptorem decipinus. nichil inuenturũ
cum in trauerit: preter illa quȩ in fronte suspensa

Expanded text:
circa flosculos occupati; totus contextus illorum vicirca flosculos occupati; totus contextus illorum virilis est. Inaequalitatem scias esse, ubi quae eminent, notabilia sunt. Non est admirationi una arbor, ubi in eandem altitudinem tota silva surrexit. Eiusmodi vocibus referta sunt carmina, refertae historiae. Itaque nolo illas Epicuri existimes esse; publicae sunt et maxime nostrae. Sed in illo magis adnotantur, quia rarae interim interveniunt, quia inexpectatae, quia mirum est fortiter aliquid dici ab homine mollitiam professo. Ita enim plerique iudicant. Apud me Epicurus est et fortis, licet manuleatus sit. Fortitudo et industria et ad bellum prompta mens tam in Persas quam in alte cinctos cadit. Non est ergo quod exigas excerpta et repetita; continuum est apud nostros quicquid apud alios excerpitur. Non habemus itaque ista ocliferia nec emptorem decipimus nihil inventurum, cum intraverit, praeter illa, quae in fronte suspensa
Abbreviated transcription (Latin):
mortem. deinde expectare securura reliquam tẽ¬
poris sui parten. nchil sibi in possessione beate
uite positum. quȩ beatior non fit. si longior. O
quando illud uidebis tempus. quo scies tempus
ad te non ꝑtinere. quo tranquillus placidusque
eris. & crastini neglegens in fumma tui satieta¬
te:Uis setre guid sit quod faciat homines auidos
futuri: Nemo sibi contingit. Oꝑtauerunt itaq
tibi talia parentes tui. Sed ego contra. om̃iu
tibi eorum contẽptum opto: quorum illi copiã
Uota illorum multos compilant. ut te locupletent.
quioquid ad te transferunt. alicui de trahendum
est. Opto tibi tui faccultatem. ut uagis cogitationi¬
b agitata mens: tandem resistat. & certa stc ut
placeat sibi. & intellectis uerbis bonis. quȩ simul intel¬
lecta suntt possidentur ȩtatis adiectionȩ. non egeat.
llȩ demum necessitates suꝑgressus est: & ex auctoratꝰ.
ascribi aliquas uoces nr̃orum ꝓcerum. Non fuert̃

Expanded text:
mortem, deinde expectare securum reliquam temmortem, deinde expectare securum reliquam temporis sui partem, nihil sibi, in possessione beatae vitae positum, quae beatior non fit, si longior. O quando illud videbis tempus, quo scies tempus ad te non pertinere, quo tranquillus placidusque eris et crastini neglegens ut in summa tui satietate ! Vis scire, quid sit, quod faciat homines avidos futuri ? Nemo sibi contigit. Optaverunt itaque tibi alia parentes tui; sed ego contra omnium tibi eorum contemptum opto, quorum illi copiam. Vota illorum multos conpilant, ut te locupletent. Quicquid ad te transferunt, alicui detrahendum est. Opto tibi tui facultatem, ut vagis cogitationibus agitata mens tandem resistat et certa sit, ut placeat sibi et intellectis veris bonis, quae, simul intellecta sunt, possidentur, aetatis adiectione non egeat. Ille demum necessitates supergressus est et exauctoratus adscribi aliquas voces nostrorum procerum. Non fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
guam quid facias auditurus sim. immo tangua
uisurus. Quȩris. quid me maxime exhis que de te
audio delectet. Quod nichil audio. Quod plenq
exhis quos interrogo: nesciunt quid agas. hoc est
salutare: non conuersari dissimilib. & diuersa
citpientib. habeo quidem fidutiam. non posse te¬
torqueri. mansurumq in ꝓposito: etram si sollici¬
tantium turba eircũeat. Quid gͦ est Non timeo.
ne mutent te : timeo ne impediant. Multum
autem nocet ei qui moratur utiq in tanta bre¬
uitate uite. quam breuiorem in constantia fa¬
cimus. aliud eius subinde. atq aliud facientes
inicium. Deducimus illam in particulas. ac lan¬
cinamus. Aꝑa. gͦ lucili harissime. & cogita qͣntũ
addititrus celeritati fueris. si a tergo hostis insta¬
ret. si ȩquitem aduentare suspicareris. ac fugien¬
tium premere uestigia. Fit hoc. Premeris. accelera.
& euade. ꝑ duc te intutum. & subinde consid̾a.
quam pulebra res sit consummare uitam ante

Expanded text:
quam quid facias auditurus sim, immo tamquam quam quid facias auditurus sim, immo tamquam visurus. Quaeris quid me maxime ex iis, quae de te audio, delectet ? Quod nihil audio, quod plerique ex his, quos interrogo, nesciunt quid agas. Hoc est salutare, non conversari dissimilibus et diversa cupientibus. Habeo quidem fiduciam non posse te detorqueri mansurumque in proposito, etiam si sollicitantium turba circumeat. Quid ergo est ? Non timeo, ne mutent te, timeo, ne inpediant. Multum autem nocet etiam qui moratur, utique in tanta brevitate vitae, quam breviorem inconstantia facimus aliud eius subinde atque aliud facientes initium. Diducimus illam in particulas ac lancinamus. Propera ergo, Lucili carissime, et cogita quantum additurus celeritati fueris, si a tergo hostis instaret, si equitem adventare suspicareris ac fugientium premere vestigia. Fit hoc, premeris; accelera et evade, perduc te in tutum et subinde considera, quam pulchra res sit consummare vitam ante
Abbreviated transcription (Latin):
lecticam tuam ꝑ itinera urbana ac ꝑegrina portan¬
tium. Deus ille maximus. potentissimusq: ipse ue¬
hit omnia. Ne forma quidem & uires: beatum te
facere possunt. Nichil horum patitur uetustatem:
Querendum est quod non fiat indies. ei que non
possit obstari. Quid hoc est: Animus. s hic rectus.
bonus. magrauis. Qutid aliud uoces hunc quam dm
in corpore hunano hosꝑitantem: hic animus tam
in ȩquitem romanum : quam in libertinum. quam
inseruum cadere potest. Quid est eques romanus.
aue lib̾tinuis. aut seruus: Nomina. aut exambitiõt.
aut in uiria nata. Subsilire incelum. exangulo lict
xurge modo. & te quoq dignum finge do. Fingesau
non auro aut argento. Non potest ex hac materrai¬
mago do expͥmi similis. Cogita illos. cum ꝓpicii eem
fictiles fuisse.U
Neriro a te. & ab om̃ib seiseitor. qui ex ista regione
ueniunt : quid agas. ubi. & cum quib moreris.
Uerba dare non potes. tecum sum. Sic uiue: tan¬

Expanded text:
lecticam tuam per itinera urbana ac peregrina portanlecticam tuam per itinera urbana ac peregrina portantium; deus ille maximus potentissimusque ipse vehit omnia. Ne forma quidem et vires beatum te facere possunt; nihil horum patitur vetustatem. Quaerendum est, quod non fiat in dies eius, quoi non possit obstari. Quid hoc est ? Animus, sed hic rectus, bonus, magnus. Quid aliud voces hunc quam deum in corpore humano hospitantem ? Hic animus tam in equitem Romanum quam in libertinum, quam in servum potest cadere. Quid est enim eques Romanus aut libertinus aut servus ? Nomina ex ambitione aut ex iniuria nata. Subsilire in caelum ex angulo licet. Exurge modo et te quoque dignum Finge deo. Finges autem non auro vel argento; non potest ex hac materia imago deo exprimi similis: cogita illos, cum propitii essent, fictiles fuisse. Inquiro de te et ab omnibus sciscitor, qui ex ista regione veniunt, quid agas, ubi et cum quibus moreris. Verba dare non potes; tecum sum. Sic vive, tam
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ se addura & asꝑa hortatur. & dicit. Quid
cessas. Non est uiri timere sudorẽ. huic & illud
accedat. Perfecta uirtus sit: equalitas ac tenor
uite. ꝑ omnia consonans sibi. Qđ non potest ẽẽ.
nisi rerum scientia contingit. & ars: ꝑ quam hu¬
mana ac diuina noseantur. hoc est sum mum
bonum. Quod si occupas: incipis dorum soctus
eẽ. non supplex. Quomodo inquis isto ꝑuenit᷑
Non ꝑapenninum gratumq montẽ. nec per
deserta candauie. Nec syites tibi. nec scylla nec
caribdis ad eunde sunt: quę tamen omnia tran¬
sisti ꝓ curatu uieule. Precio tutum iter est. io¬
cundum est ad quod natura te instruxit. Dedit
tibi illa. que si non deserueris: ꝑdeos surges. Par̃
autem te deo: pecuma non faciet. Deus nichis
habet. Pretexta non faciet. Deus nudus est. Fama
non faciet. nec ostentatio tui & in populos nominis
dimissa notitia. Nemo nouit dm̃. Multi de illo ma¬
le existimant. & impune. Non turba seruorum.

Expanded text:
quae se ad dura et aspera hortatur ac dicit: " Quid quae se ad dura et aspera hortatur ac dicit: " Quid cessas ? Non est viri timere sudorem." Huc et illud accedat, ut perfecta virtus sit, aequalitas ac tenor vitae per omnia consonans sibi, quod non potest esse, nisi rerum scientia contingit et ars, per quam humana ac divina noscantur. Hoc est summum bonum. Quod si occupas, incipis deorum socius esse, non supplex. "Quomodo," inquis, "isto pervenitur?" Non per Poeninum Graiumve montem nec per deserta Candaviae, nec Syrtes tibi nec Scylla aut Charybdis adeundae sunt, quae tamen omnia transisti procuratiunculae pretio; tutum iter est, iucundum est, ad quod natura te instruxit. Dedit tibi illa, quae si non deserueris, par deo surges. Parem autem te deo pecunia non faciet; deus nihil habet. Praetexta non faciet; deus nudus est. Fama non faciet nec ostentatio tui et in populos nominis dimissa notitia; nemo novit deum, multi de illo male existimant, et inpune. Non turba servorum
Abbreviated transcription (Latin):
ipse felicem. Facies autem: si intellexeris bo¬
na eẽ. quib ad mixta uirtus est. Turbida:
quibus malicia ͤ ii meta est quem admodum sine
mixtura lucis nichil splendidum est. nichil atrũ
nisi quod tenebras habet. aut aliquid traxit inse
obscuri. quem ad modum sine adiutorio ignis nichil
calidum est. nichil sine aere frigidum: ita hone¬
sta & turpia. uirtutis ac malicie societas efficte.
Quid gͦ est bonum. Rerum scientra. Quid ma¬
lum estꝰ. Imꝑitia rerum. Ille prudens atq artifex:
ꝓ tempore queq repellet aut eliget. Sed quę repellit¬
nec timet. nec miratur quȩ elegit: si modo mag¬
nus ille. & inuietus animus est. Summitti te.
ac depͥmi ueto. Laborem si non recuses: parum
est posce. Quis gͦ inquis labor friuolus & suꝑua¬
cuus est: Quem humiles causȩ uocauerunt.
Non est malus: Non magis quam ille qui puleͥs
reb impeditur: qm̃ animi ipsa est tolentiua.

Expanded text:
ipse felicem. Facies autem, si intellexeris boipse felicem. Facies autem, si intellexeris bona esse, quibus admixta virtus est, turpia, quibus malitia coniuncta est. Quemadmodum sine mixtura lucis nihil splendidum est, nihil atrum, nisi quod tenebras habet aut aliquid in se traxit obscuri, quemadmodum sine adiutorio ignis nihil calidum est, nihil sine aere frigidum; ita honesta et turpia virtutis ac malitiae societas efficit. Quid ergo est bonum ? Rerum scientia. Quid malum est ? Rerum imperitia. Ille prudens atque artifex pro tempore quaeque repellet aut eliget. Sed nec quae repellit timet, nec miratur quae elegit, si modo magnus illi et invictus animus est. Summitti te ac deprimi veto. Laborem si non recuses, parum est; posce. " Quid ergo?" inquis, "labor frivolus et supervacuus et quem humiles causae evocaverunt, non est malus ? " Non magis quam ille, qui pulchris rebus inpenditur, quoniam animi est ipsa tolerantia,
Abbreviated transcription (Latin):
deos ora. neguid tibi ęxhis queoptantur
eueniat. Non sune ista bona. que in istis uolt̾
congeri. Unum bonum est quod beate uite
causa. & firmamentum est: sibi fidere. Hoc autꝰ
contingere non potest : nisi contẽptus est labor. &
in eorum numero habttus. quȩ neq bona sunt
neq mala. Feri enim non potest. ut una res
modo mala sit. modo bona. modo leuis & ꝑ feren¬
da : modo expauescenda. Labor: bonum non ÷
Quid gͦ est bonum: Laboris contẽptio. Itaq in
uanum oꝑosos eulpauerim. Rursus adhonesta
nitentes. quanto nagis in cubuerire. minusq
sibi uicia consurgere ꝑmiserint: ad mirabor
& clamabo. Tanto melior surget. Inspira. & di¬
uum istum uno si potes sp̃ũ exuꝑa. Generosos
animos: labor nutrit. Non est gͦ quod ex illo
uetere parentum tuorum eligas. quod con¬
tingere tibi uelis quod oꝑtes. Et in totõ iam
ꝑmaxima aeto uiro: turpe est etram intne
deos fatigare. Quid uotis opirs est: Fac te

Expanded text:
deos ora, ne quid tibi ex his, quae optantur, deos ora, ne quid tibi ex his, quae optantur, eveniat. Non sunt ista bona, quae in te isti volunt congeri; unum bonum est, quod beatae vitae causa et firmamentum est, sibi fidere. Hoc autem contingere non potest, nisi contemptus est labor et in eorum numero habitus, quae neque bona sunt neque mala. Fieri enim non potest, ut una ulla res modo mala sit, modo bona, modo levis et perferenda, modo expavescenda. Labor bonum non est. Quid ergo est bonum ? Laboris contemptio. Itaque in vanum operosos culpaverim. Rursus ad honesta nitentes, quanto magis incubuerint minusque sibi vinci ac strigare permiserint, adprobabo et clamabo: " Tanto melior, surge et inspira et clivum istum uno, si potes, spiritu exsupera." Generosos animos labor nutrit. Non est ergo, quod ex illo voto vetere parentum tuorum eligas, quid contingere tibi velis, quid optes; et in totum iam per maxima acto viro turpe est etiamnunc deos fatigare. Quid votis opus est ? Fac te
Abbreviated transcription (Latin):
cta est. Q uod enim morti tempus ex enptum est:
Sed uereri debeo. ne tam longas epłas: ꝑeius guam
mortem oderis. Itaq finem faciam. tu tamen¬
Incipit quem ꝓmiserat exhibere. Seguere
illum impetum animi. quo ad optima quęq calca¬
tis popularib bonis ibas. Non defidero maiorem
melioremq te fieri : quam moliebaris. Fundam̃ta
tua. multum loci oceupauerant. Tantum effice:
quantum conatus es. Et illa quȩ tecum in ani¬
mo tulisti: tracta. Ad sum mam. sapiens eris : si
clauseris aures. quib cęrã parum est obdere. fir¬
miore firmamento opus est: quam in sociis usum
ulixem ferunt. Iila uox que timebatur. erat blan¬
da non tamen publica. Adhȩc que timenda est
non exuno scopulo. s exomni terrarum parte
circumsonat. Preteruehere itaq. non unum lo¬
cum insidiosa uoluptate suspectum: s o nãs ur¬
bes. Surdum te amantissimis tuis presta. Bo¬
no animo: male precantur. Ꝙ si eẽ. uis feliyo:

Expanded text:
nda est. Quod enim morti tempus exemptum est ? nda est. Quod enim morti tempus exemptum est ? Sed vereri debeo, ne tam longas epistulas peius quam mortem oderis. Itaque finem faciam. Tu tamenincipit, quem promiserat, exhibere. Sequere illum impetum animi, quo ad optima quaeque calcatis popularibus bonis ibas. Non desidero maiorem melioremque te fieri quam moliebaris. Fundamenta tua multum loci occupaverunt; tantum effice, quantum conatus es, et illa quae tecum in animo tulisti, tracta. Ad summam sapiens eris, si cluseris aures, quibus ceram parum est obdere; firmiore spissamento opus est quam in sociis usum Vlixem ferunt. Illa vox, quae timebatur, erat blanda, non tamen publica, at haec, quae timenda est, non ex uno scopulo, sed ex omni terrarum parte circumsonat. Praetervehere itaque non unum locum insidiosa voluptate suspectum, sed omnes urbes. Surdum te amantissimis tuis praesta; bono animo mala precantur. Et si esse vis felix,
Abbreviated transcription (Latin):
& interdum ruina extinguendus est: ille qͥ
alimenttus deficitur. sua sponte subsidie. Li¬
benter hȩc mi lucili audio. non tanquam
noira: s tanquam inrem prȩsentem deduccꝰ.¬
Quid gͦ Non multos spectaui abrumpentes uitam: ẽgo
uero uidi. s plus momenti apud me habent. qui ad mortem
uentunt sine odio uitȩ. & admittunt illam non atera¬
hunt. Iulud quidem aiebat tormentum nr̃a nos sentire
oꝑa : quod tunc trepidamus. cum ꝓpe a nobis eẽ. credidi¬
mus mortem. A quo enim ꝓꝑe non est. parata om̃ib
locis. omnibq momentis. S considemus inquit.
tunc cum aliqua eausa moriendi uidetur accedere.
quanto aliȩ ꝓpiores suint: quȩ non timentur. hostis
alicui mortem minabatur. hanc cruditas occurꝑauit
Si distinguere uoluerimus causas metus nr̃i: inue¬
niemus alias uideri. Non mortem timemus: sed
cogitationem mortis. Abiesa enim : semꝑ tantun¬
dem absumus. Ita si timenda mors est: semꝑ tim̃¬

Expanded text:
et interdum ruina extinguendus est; ille, qui et interdum ruina extinguendus est; ille, qui alimentis deficitur, sua sponte subsidit." Libenter haec, mi Lucili, audio non tamquam nova, sed tamquam in rem praesentem perductQuid ergo ? Non multos spectavi abrumpentes vitam ? Ergo vero vidi, sed plus momenti apud me habent, qui ad mortem veniunt sine odio vitae et admittunt illam, non adtrahunt. Illud quidem aiebat tormentum nostra nos sentire opera, quod tunc trepidamus, cum prope a nobis esse credimus mortem. A quo enim non prope est, parata omnibus locis omnibusque momentis ? " Sed consideremus," inquit, " tunc, cum aliqua causa moriendi videtur accedere, quanto aliae propiores sint, quae non timentur." Hostis alicui mortem minabatur, hanc cruditas occupavit. Si distinguere voluerimus causas metus nostri, inveniemus alias esse, alias videri. Non mortem timemus, sed cogitationem mortis. Ab ipsa enim semper tantundem absumus. Ita si timenda mors est, semper time
Abbreviated transcription (Latin):
aliqius ad mortem: iratus morti. Uenientem ne¬
mo hilaris excipit: nisi qui se ad illam diu com¬
posuerat. Fateor gͦ ad hominẽ mͥ larum ex plun¬
b me causis frequentius uenisse: ut scirem an
illum totiens eundem inuentre. nunguid cum
corporis uuirib minueretut animi uigor. Qui
sic crescebat illi: quomodo manifestior notari
solet agitatorum letitia. cum septimo sꝑatio pal¬
me apppinquant. Dicebat ille epicuri preceptis
obsequens. primum sperare se nullum dolorem
esse in illo extremo anhelitu. Si tamen eẽt: ha¬
beret aliquantum in ipsa breuitate solatii.
Nullum enur dolorem longum eẽ: qui magnꝰ:
Cęterum succursurum sibi etiam in ipsa distrac¬
tione animȩ corporisq si cum cruciatu id fie¬
ret : post illum dolorem se dolere non posse. Non
dubitare autẽ se. guin senilis anima in pͥmis
labris eẽt. nec magna ui distraheretur a corpore.
Ignis qui ualentem materiam occupauit. a qua

Expanded text:
aliquis ad mortem iratus; mortem venientem nealiquis ad mortem iratus; mortem venientem nemo hilaris excipit, nisi qui se ad illam diu composuerat. Fateor ergo ad hominem mihi carum ex pluribus me causis frequentius venisse, ut scirem, an illum totiens eundem invenirem, numquid cum corporis viribus minueretur animi vigor. Qui sic crescebat illi, quomodo manifestior notari solet agitatorum laetitia, cum septimo spatio palmae adpropinquant. Dicebat quidem ille Epicuri praeceptis obsequens, primum sperare se nullum dolorem esse in illo extremo anhelitu; si tamen esset, habere aliquantum in ipsa brevitate solacii. Nullum enim dolorem longum esse, qui magnus est. Ceterum succursurum sibi etiam in ipsa distractione animi corporisque, si cum cruciatu id fieret, post illum dolorem se dolere non posse. Non dubitare autem se, quin senilis anima in primis labris esset nec magna vi distraheretur a corpore. " Ignis, qui alentem materiam occupavit, aqua
Abbreviated transcription (Latin):
Quam ideo timere dementis est: quia cepta expec¬
tantur. dubia metuuntur. Mors necessitatem
babet: ȩquam & inuictam. Quis quęri potest
in ea conditione se ẽẽ. in qua nemo non est:
Prima aut̃ pars est ȩguitatis: ȩqualitas. Sed
nunc suꝑuacuum est causam nature agere.
quȩ non aliam uoluit legem nrãm ẽẽ quan
suam. Quicquid composuit resoluit : & quicqͥd
resoluit compofuit iterum. Iam uͦ sicui conti¬
git. ut illum senectus leuiter emitteret. ñ
repente auulsum uite. s minutatim sub duc̃¬
tum : o ne illum grãs agere diis omnib decet.
quod satiatus ad requiem hominum necessa¬
riam. lasso gratam. ꝑductus est. Uides qͦs¬
dam optantes mortem. & quidem magis quã
rogari solet uita. Nescio utros existimẽ maiorem
nobis animum dare. qui deposuerunt mortem.
an qui hilares eam quietiq oꝑiuntur: gm̃ illud
ex rabie interdum ac repentina indignatione
fit: hec exiudicio certo tranguillitas est. Uente

Expanded text:
Quam ideo timere dementis est, quia certa expecQuam ideo timere dementis est, quia certa expectantur, dubia metuuntur ! Mors necessitatem habet aequam et invictam. Quis queri potest in ea condicione se esse, in qua nemo non est ? Prima autem pars est aequitatis aequalitas. Sed nunc supervacuum est naturae causam agere, quae non aliam voluit legem nostram esse quam suam; quicquid conposuit, resolvit, et quicquid resolvit, conponit iterum. Iam vero si cui contigit, ut illum senectus leniter emitteret non repente avolsum vitae, sed minutatim subductum; o ne illum agere gratias dis omnibus decet, quod satiatus ad requiem homini necessariam, lasso gratam perductus est. Vides quosdam optantes mortem, et quidem magis quam rogari solet vita. Nescio utros existimem maiorem nobis animum dare, qui deposcunt mortem an qui hilares eam quietique opperiuntur, quoniam illud ex rabie interdum ac repentina indignatione fit, haec ex iudicio certo tranquillitas est. Venit
Abbreviated transcription (Latin):
timidissimus. uigulum aduersario prȩstat.
&e errantem gladium sibi attemꝑat. At illa
que in ꝓpinguo est utiq uentura: desid̾at len¬
tam animi firmitatem. quȩ est rarior. nec
potest nisi a sapiente prestari. Libentissime
itaq illun audiebam quasi ferentem de¬
morte sententiam. & qualis eẽt eius natura.
uelut ꝓ pius in specte iudicancem. Plus ut puto
fidei hab̾ et apud te : plus ponderis. siquis reui¬
xisset. & in morte nicbil mali eẽ. narraret ex¬
ꝑcus. Accessus mortis quam ꝑturbationem af¬
ferat: optime tͥ hi dicent. qui scđ̾m illam steterunt.
qui uenientem uiderunt & receꝑunt. Inter hos:
bassum licet numeres. qui nos decipi noluit. Is ait.
tam stultum ẽẽ. qui mortem timeat : quam qui
senectutem. Nam quemad modum senectus ad¬
olescentiam seguitur: ita mors senectutem. Ui¬
uere noluit : qui mori non uult. Uita enim.
cum exceptione mortis data est. Adhanc itur.

Expanded text:
timidissimus iugulum adversario praestat timidissimus iugulum adversario praestat et errantem gladium sibi adtemperat. At illa, quae in propinquo est utique ventura, desiderat lentam animi firmitatem, quae est rarior nec potest nisi a sapiente praestari. Libentissime itaque illum audiebam quasi ferentem demorte sententiam et qualis esset eius natura velut propius inspectae indicantem. Plus, ut puto, fidei haberet apud te, plus ponderis, si quis revixisset et in morte nihil mali esse narraret expertus; accessus mortis quam perturbationem adferat, optime tibi hi dicent, qui secundum illam steterunt, qui venientem et viderunt et receperunt. Inter hos Bassum licet numeres, qui nos decipi noluit. Is ait tam stultum esse, qui mortem timeat, quam qui senectutem. Nam quemadmodum senectus adulescentiam sequitur, ita mors senectutem. Vivere noluit, qui mori non vult. Vita enim cum exceptione mortis data est; ad hanc itur.
Abbreviated transcription (Latin):
multa loguitur. & id agit sedulo ut nobis ꝑsuadeat
siquid incõmodi aut metus in hoc nego cio est: mori¬
entis ẽẽ. uicium non mortis. Non magis
in ipsa quicquam eẽ. molestię: quam post ipsam
Tam demens autem est qui timet. quod non est
passurus: quam qui timet qui non est sensurus.
An quisquam hoc futurum credit. ut ꝑ quam nicbil
sentiatur. ea sentiatur. Eigo in quit. in ors
ad eo extra omne malum est : ut sit extra omnẽ
malorum metum. hec ego scio & sepe dicta: &
sepe dicenda. Sed neq cum legeren ȩque michi
ꝓfuerunt. neq cum audirem diis dicentib. qͥ
negabant timenda. aquorum metu aberant.
Hic uͦ plurimum apud me auetoritatis habuit.
cum loqueretur de morte uicina. Dicam ettã
quid sentiam. Puto fortiorem eum eẽ. qui in
ipsa morte est : quam qui cirta mortem. Mors en
admota : etiana imꝑitis animum dedit. non ui¬
tandi in euttabilia. Sic gladiator tota pugna

Expanded text:
multa loquitur et id agit sedulo, ut nobis persuadeat, multa loquitur et id agit sedulo, ut nobis persuadeat, si quid incommodi aut metus in hoc negotio est, morientis vitium esse, non mortis; non magis in ipsa quicquam esse molestiae quam post ipsam. Tam demens autem est, qui timet, quod non est passurus, quam qui timet, quod non est sensurus. An quisquam hoc futurum credit, ut per quam nihil sentiatur, ea sentiatur ? " Ergo," inquit, "mors adeo extra omne malum est, ut sit extra omnem malorum metum." Haec ego scio et saepe dicta et saepe dicenda, sed neque cum legerem, aeque mihi profuerunt, neque cum audirem iis dicentibus, qui negabant timenda, a quorum metu aberant; hic vero plurimum apud me auctoritatis habuit, cum loqueretur de morte vicina. Dicam enim quid sentiam: puto fortiorem esse eum, qui in ipsa morte est quam qui circa mortem. Mors enim admota etiam inperitis animum dedit non vitandi inevitabilia. Sic gladiator tota pugna
Abbreviated transcription (Latin):
& in quocunq mortis habitu fortem lętũq
nec deficientem: quamuis deficiatur. Magnꝰ
gubernator. excisso nauigat uelo: & si exarma¬
tur. tamen religuias nauigii aptat ad eur¬
sum. hoc facit bassus nr̃. & eo animo uultuq¬
finem finem suum spectat: quo alienum spec¬
tare nimis secure putares. Magna res est
lucili hȩc & diu discenda: cum aduentat ho¬
ra illa in euitabilis. equo animo abire. Alia
genera mortis. spei nuxta sunt. Desinit morbus.
incendium extinguitur. Ruina quos uideba¬
tur oppressura: deposuit. Mare quos hauserat.
eadem ui qua sorbebat. eiecit ui columes. Gla¬
dium : miles abipsa ꝑtturi ceruice reuocauit.
N ichil habet quod speret: quem senectus dueit
admortem. huric uni interceti non potest.
Nullo genere homines mollius morruntur. Sed
nec dutius bassus noster uidebatur michi ꝓsequi
se & componere. & uiuere tanquam suꝑstes sibi.
& sapienter ferre desiderium sui. Nam de morte

Expanded text:
et in quocumque corporis habitu fortem laetumque et in quocumque corporis habitu fortem laetumque nec deficientem, quamvis deficiatur. Magnus gubernator et scisso navigat velo, et, si exarmavit, tamen reliquias navigii aptat ad cursum. Hoc facit Bassus noster et eo animo vultuque finem suum spectat, quo alienum spectare nimis securi putares. Magna res est, Lucili, haec et diu discenda, cum adventat hora illa inevitabilis, aequo animo abire. Alia genera mortis spei mixta sunt: desinit morbus, incendium extinguitur, ruina quos videbatur oppressura deposuit; mare quos hauserat, eadem vi, qua sorbebat, eiecit incolumes; gladium miles ab ipsa perituri cervice revocavit. Nil habet quod speret, quem senectus ducit ad mortem. Huic uni intercedi non potest. Nullo genere homines mollius moriuntur sed nec diutius. Bassus noster videbatur mihi prosequi se et conponere et vivere tamquam superstes sibi et sapienter ferre desiderium sui. Nam de morte
Abbreviated transcription (Latin):
brem scđis uocib uulgi. si intrante te clamor
& plausus pantomimica ornamenta obstrepue¬
rint. si tota ciuitate te femine. pueriq lauda¬
uerint. quid ni ego tui miserear. cum sciam
quȩ uia ad istum fauorem ferat.U A Le:
plui illum degrauat. quam quod possit attolli.
Magno senectus. & uniuerso se pondere in cubuit
Scis illum semꝑ infirmi corporis. & ex succi fuisse.¬
Diu illud continuit. & ut uerius dieam concinna¬
uit. Subito defecit. Quemadmodum innaue quȩ
sentinam trahit. uni rimȩ aut alteri obsistitur.
ubi plurimis locis laxari ceꝑit & cędere. succurri
non potest nauigio dehiscenti: ita in serali cor¬
pore aliquatenus imbecillitas sustineri & fulciri
potest. Ubi tanquam inputri edificio omnis
iunctura deducitur. & dum alia excipttur alia
discinditur: circunspiciendum est quomͦ exeas.
Bassus tamen nr̃: alacer animo est. hoc phi¬
lo sophia prestat. in conspectu mortis hẏlarem.

Expanded text:
brem secundis vocibus vulgi, si intrante te clamor brem secundis vocibus vulgi, si intrante te clamor et plausus, pantomimica ornamenta, obstrepuerint, si tota civitate te feminae puerique laudaverint, quidni ego tui miserear, cum sciam, quae via ad istum favorem ferat ? VALE. plus illum degravat quam quod possit attolli; magno senectus et universo pondere incubuit. Scis illum semper infirmi corporis et exsucti fuisse.Diu illud continuit et, ut verius dicam, continuavit ; subito defecit. Quemadmodum in nave, quae sentinam trahit, uni rimae aut alteri obsistitur, ubi plurimis locis laxari coepit et cedere, succurri non potest navigio dehiscenti; ita in senili corpore aliquatenus inbecillitas sustineri et fulciri potest. Ubi tamquam in putri aedificio omnis unctura diducitur, et dum alia excipitur, alia discinditur, circumspiciendum est, quomodo exeas. Bassus tamen noster alacer animo est. Hoc philosophia praestat, in conspectu mortis hilarem
Abbreviated transcription (Latin):
timam tibi pensionem remisisses. Sed ne ego
quidem me sordide geram in finem eris alieni: & tibi
quod deheo impinguam. Nunquam uolui placere po¬
pulo. Nam que ego seio. non ꝓbat populus. quȩ ꝓbat
cias cui imperem & Eꝑicurus. Sed idem hoc omnes
tibi ex omni domo conclamabunt. ꝑhypatici. a¬
chademici. stoiei. cynici. Quis enim placere po¬
pulo potest. cui placet uirtus: Malis artibus
popularis fauor gueritur. Similem te illis fa¬
cias oportet. Non ꝓbaburit: nisi agnouerint. Mul¬
to autem adrem magis ꝑtinet. qualis tibi uidea¬
ris : quam qualis aliis. Conciliari nisi turpi ratioe.
amor turpium non potest. Quid gͦ illa laudata
& omnib preferenda artib rebq philos ophia p̃s¬
tabit: Scilicet. ut malis tibi placere quam popło.
ut estimes iudicia non numeres. ut sine metu¬
dei uel deorum hominumq uiuas. ut aut iun¬
cas mala: aut furias. Cȩterum si te uidero cele¬

Expanded text:
timam mihi pensionem remisisses. Sed ne ego timam mihi pensionem remisisses. Sed ne ego quidem me sordide geram in finem aeris alieni et tibi quod debeo, inpingam. " Numquam volui populcias, cui imperem ; Epicurus. Sed idem hoc omnes tibi ex omni domo conclamabunt, Peripatetici, Academici, Stoici, Cynici. Quis enim placere populo potest, cui placet virtus ? Malis artibus popularis favor quaeritur. Similem te illis facias oportet. Non probabunt, nisi agnoverint. Multo autem ad rem magis pertinet, qualis tibi videaris quam qualis aliis. Conciliari nisi turpi ratione amor turpium non potest. Quid ergo illa laudata et omnibus praeferenda artibus rebusque philosophia praestabit ? Scilicet ut malis tibi placere quam populo, ut aestimes iudicia, non numeres, ut sine metu deorum hominumque vivas, ut aut vincas mala aut finias. Ceterum, si te videro cele
Abbreviated transcription (Latin):
tas longa. Obserua. uidebis eosdem intra exigitũ
tempus acerrime ridere. & acerrime rabere.
ꝓpositum est aggredi illum. & ostendere qianto
pluris fuerit: quanto multe meroris uideretur.
Uicia eius: etiam sinon excidero inhibebo. Non
desinent. s interiitcentur. Fortasse autem
& desinent. si int̾mittendi consuetudinem
fecerint. Non est hoc ipsum fastidiendum.
g̃mquidera grauiter affectis : sanitatis loco
est bona remissio. Dum me illi paro: tu in¬
terim gui potes. qui intelligis. unde. quo
euaseris. & exeo suspiearis quo usq sis euasu¬
rus: compone mores tuos. attolle animum.
aduersus formidata consiste. Numerare eos
noli : qui tibi metum factint. Nonne ui¬
deatur stultus. siquis multitudinẽ eo loco
timette. ꝑ quem transieus singulis est: E¬
que ad tuam mortem multis aditus non est.
licet illam multi minentur. Sic istud na¬
tura disposutt. Sp̃m tibi tamunus eripiet:
quam unus dedit. Si pudorem haberes. ul¬

Expanded text:
tas longa. Observa; videbis eosdem intra exiguum tas longa. Observa; videbis eosdem intra exiguum tempus acerrime ridere et acerrime rabere. Propositum est adgredi illum et ostendere, quanto pluris fuerit, quom multis minoris videretur. Vitia eius etiam si non excidero, inhibebo; non desinent, sed intermittent. Fortasse autem et desinent, si intermittendi consuetudinem fecerint. Non est hoc ipsum fastidiendum, quoniam quidem graviter adfectis sanitatis loco est bona remissio. Dum me illi paro, tu interim, qui potes, qui intellegis, unde quo evaseris, et ex eo suspicans, quousque sis evasurus, compone mores tuos, attolle animum, adversus formidata consiste. Numerare eos noli, qui tibi metum faciunt. Nonne videatur stultus, si quis multitudinem eo loco timeat, per quem transitus singulis est ? Aeque ad tuam mortem multis aditus non est, licet illam multi minentur. Sic istuc natura disposuit: spiritum tibi tam unus eripiet quam unus dedit. Si pudorem haberes, ul
Abbreviated transcription (Latin):
deinde innos ocabitur. Omnia quȩ dicturus
sum occuꝑabit. serutabitur scolas nrãs. & obi¬
ciet philosophis congiaria. anicas. gułam. Os¬
tendet mͥ alium in adulterio. alium in popina.
alium in aula ostendet .M. lepidum. philosophu
aristonem. qui ingestatione disserebat. Hoc eñi
ad edendas oꝑas tempus acceꝑat. De cuuis sec̃¬
ta eum quȩreretur scaurus: ate. Utiq ꝑhẏpa¬
teticus non est. De eodem cum consuleretur
iulius grecinus uir egregius. quid sentiret.:
non ꝑ ossum inguit tibi dicere. Nescio enim
quid de gradu faciat. tanquam de essedario
interrogaretur. hos mͥ circulatores. qͥ philo¬
sophiam honestius neglexissent quam uendunt: in
faciem eius ingeret. Constitui tamen contume¬
lias ꝑpeti. Moueat ille mͥ risum: ego fortasse
ali lacrimas mouebo. Aut si ridere ꝑseuerabit :
gaudeo tanquam in malis. quod illi genus
in sanie euitare contigerit. S non est ista hylari¬

Expanded text:
deinde in nos iocabitur. Omnia, quae dicturus deinde in nos iocabitur. Omnia, quae dicturus sum, occupabit. Scrutabitur scholas nostras et obiciet philosophis congiaria, amicas, gulam. Ostendet mihi alium in adulterio, alium in popina, alium in aula. Ostendet mihi M. Lepidi philosophum Aristonem, qui in gestatione disserebat. Hoc enim ad edendas operas tempus acceperat. De cuius secta cum quaereretur, Scaurus ait: " Utique Peripateticus non est." De eodem cum consuleretur Iulius Graecinus, vir egregius, quid sentiret, " Non possum," inquit, " tibi dicere; nescio enim, quid de gradu faciat," tamquam de essedario interrogaretur. Hos mihi circulatores, qui philosophiam honestius neglexissent quam vendunt, in faciem ingeret. Constitui tamen contumelias perpeti; moveat ille mihi risum, ego fortasse illi lacrimas movebo, aut si ridere perseverabit, gaudebo tamquam in malis, quod illi genus insaniae hilare contigerit. Sed non est ista hilari
Abbreviated transcription (Latin):
me ꝓfuturum : si multos ad monuero. Spargenda
manus est. Non potest fieri ut non aliguando
suecedat multa tẽptanti. hoc mi lucili. non
estimo magno uiro faciendum. Diluttur eius¬
auetoritas. nec habet apud eos satis ponderis. quorũ
posset minis obsolefacta corrigere. Sagtitarius.
non aligirando ferire debet: s non aliguando oe¬
bet errare. Non est ars: quȩ ad effectum casu uent.
Sapientia ars est. Certum perat. eligat ꝓfecturos.
abhis quos desꝑauit tecedat. non tamen eito relin¬
quat. & in ipsa desꝑatione: extrema remedia tq̃¬
tat. Marcellinum nr̃m. ego nondum despo. Et¬
am nunc seruari potest. s si eteo illi manus por¬
rigitur. Est quidem ꝑiculum : ne porrigentem
trahat. Magna in illo ingenii uis est: s iam
tendentis in prauum. Nichilominus adibo hoc
ꝑiculum. & audebo illi mala sua ostendere.
F aciet quod solet. aduocabit illas facetias. quȩ
risum euocare iugentib possunt. Et un se pͥmũ.

Expanded text:
me profuturum si multos admonuero. Spargenda me profuturum si multos admonuero. Spargenda manus est. Non potest fieri, ut non aliquando succedat multa temptanti." Hoc, mi Lucili, non existimo magno viro faciendum; diluitur eiusauctoritas nec habet apud eos satis ponderis, quos posset minus obsolefacta corrigere. Sagittarius non aliquando ferire debet, sed aliquando deerrare. Non est ars, quae ad effectum casu venit. Sapientia ars est; certum petat, eligat profecturos, ab is, quos desperavit, recedat, non tamen cito relinquat et in ipsa desperatione extrema remedia temptet. Marcellinum nostrum ego nondum despero. Etiamnunc servari potest, sed si cito illi manus porrigitur. Est quidem periculum, ne porrigentem trahat; magna in illo ingenii vis est, sed iam tendentis in pravum. Nihilominus adibo hoc periculum et audebo illi mala sua ostendere. Faciet quod solet; advocabit illas facetias, quae risum evocare lugentibus possunt, et in se primum,
Abbreviated transcription (Latin):
nis ryxandum est. Triginta inquis tẏtanni soeratẽ
circunis teterunt. nec potuerunt animum eius in¬
fringere. Quid inter est quot dñi sunt. Seruitꝰ
una est. hanc qui contempsit: in quantalibet tur¬
ba dominantium liber est. Tempus est desinere.
sed si prius portarium soluero. Initium est salit¬
tis. notitia peccati. Egregie mͥ hoc dixisse uidetur
epicurus. Nam qui peceare se nesett: corrigi non
uult. Deprehendas te oportet: antequam emendes.
gitare. Id̾o quantum potes: te ipse coargue. in qͥ¬
re. Inte accusatoris pͥmum partib fungere. de¬
inde iudieis. nouissime deprecatoris. Aligirando
te offende.
Raro adnos uenit. non ulla alia ex causa: quã
de diogene dicitur. nec minus de alirs cynicis.
qui lib̾tate ꝓmiscua usi sunt: & obuios monuert̃.
morboue mutos Quare inquis uerbis parcam:
Gratinta sunt. Non possum scire : an ei
futurus sim quem ad moneo. Illud scio. alicui

Expanded text:
nis rixandum est. " Triginta," inquit, " tyranni Socraten nis rixandum est. " Triginta," inquit, " tyranni Socraten circumsteterunt nec potuerunt animum eius infringere." Quid interest, quot domini sint ? Servitus una est. Hanc qui contempsit, in quantalibet turba dominantium liber est. Tempus est desinere, sed si prius portorium solvero. " Initium est salutis notitia peccati." Egregie mihi hoc dixisse videtur Epicurus. Nam qui peccare se nescit, corrigi non vult; deprehendas te oportet, antequam emendes. eo quantum potes, te ipse coargue, inquire in te; accusatoris primum partibus fungere, deinde iudicis, novissime deprecatoris. Aliquando te offende. Raro ad nos venit, non ulla alia ex causa quam qde Diogene nec minus de aliis Cynicis, qui libertate promiscua usi sunt et obvios monuerunt,morbove mutos ? " Quare," inquis, " verbis parcam ? Gratuita sunt. Non possum scire, an ei profuturus sim, quem admoneo; illud scio, alicui