comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nos uero unum opus eius memorabimus ex quo c&eris
quaedeeo narrtntur merito fides possit adhibe
Accidit aliquando in die sollemni uigiliarum
paschae oleumdeerse luminaribus.
Cumq:
aperministros innotuiss& meror plebi maximus
fuit.
sed narcissus fide fidens ministris impertet :¬
haurire aquam sibiq: deferre. Cum que detulis sent¬
orcuit & benedixit aquae & infundi lum inccribus
precepit.
pit. Tum repente miro &i seculis in audito
genere uirtutis natura aquae inolei pinguidinem
uersa splendorem luminum &iam solito reddidit
clacriorem. Ad fidem autem rei aplurimis religio¬
sorum fratrem ex eodem oleo quoduersum de aqua

Expanded text:
Nos vero unum ejus memorabimus, ex quo caeteris quae de eo narrantur merito fides possit adhiberi. Accidit aliquando in die solemni vigiliarum Paschae oleum deesse luminaribus. Cumque id per ministros innotuisset, moeror plebi maximus fuit, sed Narcissus, fide fidens, ministris imperat haurire aquam, sibiqoravit, et benedixit aquam, et infundi luminaribus praecepit. Tunc repente miro et saeculis inaudito genere virtus, natura in pinguedinem olei versa, splendorem luminum etiam solito reddidit clariorem. Ad fidem autem rei, a plurimis religiosorum fratrum ex eodem oleo, quod versum de aqua
Abbreviated transcription (Latin):
adocissem et secretioribus abdidisset ut ubinam deger& uullus ag¬
nosceret Necessarium uisum ẽ epĩs ut alium proipso ordinarent
omen erat dius. cuiq cumparuotempore praefuisset ecclã
succedit germanio. Etgermanionigordius. Cum ec cesubito uelud
rediuiuus caeloq redditus ex in prouiso apparuit narcissus Etrursis au
afratrib: ad praesideudum rogatur ecclae. Multo enim uehe men¬
tius erga eum amor omnium fuerat incitatus. uel pro eo quod crimi¬
nosis in nocenscessit. udquod secretam et philosoficam uitam dilexit
Et quod in eo conpleuit dñs dicens. mihiuindictam egor e tribuam

Expanded text:
locis semet secretioribus abdidisset, ut ubinam degeret nullus agnosceret, necessarium visum est episcopis ut alium pro ipso ordinarent, cui nomen erat Dius. Qui cum parvo tempore praefuisset Ecclesiae, succedit Germanus, et Germano Nigordius, cum ecce subito velut redivivus, coeloque redditus ex improviso apparuit Narcissus, et rursus a fratribus ad praesidendum rogatur Ecclesiae. Multo enim vehementius erga eum amor omnium fuerat incitatus, vel pro eo quod criminosis innocens cessit, vel quod secretam et philosophicam vitam dilexit, et quod in eo complevit Dominus dicens: Mihi vindictam, ego retribuam
Abbreviated transcription (Latin):
scribit quo in tempore inquit uir quidamgalilceus iudas nomine.
ad discessionempopuloscogebat pessimum fore eis persuadens si ad¬
qui escerent soluere tributa romanis : Et postdm̃ mortalem suscipere

Expanded text:
sic ait: Quo in tempore vir Galileus Iudas nomine ad discessionem populos cogebat, pessimum fore eis persuadens, si acquiescerent solvere tributa Romanis et post Deum mortalem suscipere
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i: Cumessent in omnib: purita teuitae et animiuistutib clarinon
mag̾ni pendebant sermonis ornatum: Quippeinquib: animaerat
diuinis ornatauistutib simul et signorum gratia quaceis adño nr̃o
tiae uerbis summam p̃dicationis dominicae conlocabant. sed in osten¬
sionesp̃s &uistute perquam mirabilib: consummatis et uerborũ
suorum fide fasta uniuerso orbi regnicaelorum scientiam tradide¬
runt: Paruiducentes plures libros condere: Quod huiuscemo¬
di p̃dicationis adsestio non argumento humani sermonis sed adsti¬
pulationem diuineuistutis indigeat: Deniq paulus quinter

Expanded text:
Christi, cum essent in omnibus puritate vitae et animi virtutibus clari, non magni pendebant sermonis ornatum, quippe in quibus anima erat divinis ornata virtutibus, simul et signorum gratia, quae eis a Domino tiae verbis summam praedicationis Dominicae collocabant: sed in ostensione Spiritus et virtute, per quam mirabilibus consummatis, et verborum suorum fide facta, universo orbi regni caelorum scientiam tradiderunt: parvi ducentes plures libros condere, quod huiusce modi praedicationis assertio non argumento humani sermonis, sed adstipulatione divinae virtutis indigeat. Haec Eusebius.
Abbreviated transcription (Latin):
Temptauit aliquando et domitianus similealiquit
portioneronis decrudelitate : sed quasi homo citodestitit: Itaut etiam
eos quos in exilium miserat reuocaret: Post domitianumuero. quinde
omnis quidem honorumtituli quiindomitianum conlatifuerant
detrahuntur : Reuocari autem. quicumque abeo in exilium
trusi sunt a crecipere facultates. exsenatus consulto iubentur:
De quibus singulis testimonium perhibent: Quigesta illorum tempo¬
rum conscripserunt: Tuncigitur etiam a postolum iohannem. post¬
absolutionem insulae efesum quasi ad scholam propriam redisse.
nostrorum scriptores declarant: Neruauero postannum plus

Expanded text:
Tentavit aliquando et Domitianus simile aliquid, Tentavit aliquando et Domitianus simile aliquid, portio Neronis de crudeliteos quos in exilium miserat, revocaret. CHRISTOPHOSONI. Teomnes quidem honorum tituli qui in Domitianum collati fuerant detrahuntur. Revocari autem quicunque ab eo in exsilium trusi sunt ac recipere facultates ex senatusconsulto jubentur. De quibus singulis testimonium perhibent qui gesta illorum temporum conscripserunt. Tunc igitur apostolum Joannem de insula Ephesum quasi ad scholam propriam redisse, nostrorum scriptores declarant. Namque Nerva Trajanum in
Abbreviated transcription (Latin):
Simulettes rurales et diurnoperis manus laborerige da s etcallis
obduratas praeferebant : Et interrogati uerodexp̃o qualesit reg¬
num deius uel quis ipse autunde. aut quando ueniturus.: Responde¬
runt quod non huius mundi regnum nequehuius terrae eidesig
ministeria in consummatione saeculi praeparetur : Quando sci¬
licet aduetans ingloria deuiuis acmostus iudicabit: Etrestitu¬
it unicuique profactis acmeritissuis: Ad haecdomitianus cum
ne queineis quicquam criminis inueniret :: E tutilitatem eorum.
quamaxime contemner et. abire eos liberosiubet sedet
persecutionem quam aduersus eclesias agitari iusserat datisrur¬
sum conpescite dictus: Illiuero dimifsiabeo. uel mastirii merito.
uel tantae propinquitatis praerogatiua. pacisiam tempore: duces
eclesiae effecti. usque adtraiani tempora permanserunt:
sede txestulianus dedomitia no
similia refert dicens.

Expanded text:
Simul et testes ruralis et diurni operis, manus labore rigidas, et calle Simul et testes ruralis et diurni operis, manus labore rigidas, et calle obduratas, proferebant. Interrogati vero de Christo quale sit regnum ejus, vel quis ipse, aut unde, aut quando venturus: responderunt quod non hujus mundi regnum, neque hujus terrae ei desigministeria in consummationes saeculi praeparetur, quando scilicet adventans in gloria, de vivis ac mortuis judicabit, et restituet unicuique pro factis ac meritis suis. Ad haec Domitianus, cum neque in eis quidquam criminis inveniret, et vilitatem eorum quam maxime contemneret, abire eos liberos jubet, sed et persecutionem quam adversus Ecclesias agitari jusserat, datis rursum compescit edictis. Illi vero dimissi ab eo, vel martyrii merito, vel tantae propinquitatis Christi praerogativa, pacis jam tempore duces Ecclesiae effecti, usque ad Trajani tempora permanserunt. ertullianus de Domitiano similia refert, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
Aputipsum uero demitia no cumiussissetomnes perumni quide genere dauid
quasiessent de posteritate iudae Quem fratrem fuisse saluatoris
secunidum carnem tradunt.: Quique dupliciur gebantur
te descenderent:: Quae he gesippus peror dinem his uerbis
refert: Adhucautem uiuebanit quidam decar naligenere :
tur : Quos quidem de tulerunt tamquam ex dauid stir peuem¬
entes: Osreuocatus quidam nomine qui in hoc missus fuerat. per¬
ducit ad domitia num caesarem: etipseenim formidabat deaduentux p̃i
sicut etinitio herodis: interrogatiergo adomitiano sies sent ex fami¬
ua dauid confessisunt: Tuncquesiuit abeis quantis possessionibus
uel quantis essent facultatibus praediti: A dillir esponderunt
quodutris que non amplius esset inbonis. Nouemmilibus denarus
Ex quibus singulis parsmedia proportione deberetur : Nec
haec sibi in pecunita subsisteresedinaestimatione terra:
quȩ eis es set inqua dragintaminus unoiugeris constituta: Quam
suis manibus excolentes uelipsialerentur uel tributa deperiderent

Expanded text:
Apud ipsum vero Domitianum cum jussisset omnes perimi, qui de genere Davidquidam quasi essent de posteritate Judae, quem fratrem fuisse Salvatoris secundum carnem tradunt. Duplicique urgebantur iitate descenderant. Quae Hegesippus per ordinem his verbis refert. Adhuc autem vivebant quidam de carnali Domini ntur, quos quidem detulerunt, tanquam ex David stirpe venientes. Hos quidam, Revocatus nomine, qui in hoc missus fuerat, perducit ad Domitianum Caesarem. Nam et ipse formidabat de adventu Christi, sicut et in initio Herodes. Interrogati ergo a Domitiano si essent ex fami sunt se esse. Tunc quaesivit ab eis quantis possessionibus vel quantis essent facultatibus praediti, at illi responderunt quod utrisque non amplius esset in bonis a novem millibus denariis. Ex quibus singulis pars media proportione deberetur, nec hoc sibi in pecuniis subsistere, sed in aestimatione terrae, quae eis esset in quadsuis eam manibus excolentes, vel ipsi alerentur, vel tributa expenderent.
Abbreviated transcription (Latin):
lorum fidem confirmas set malorum consecuta pernicies : Etenim pro
pesolis occasum uisi sunt currus et quadrige in omniregione peraerem ferri¬
Et armatorum cohostes misceri nubibus. Eturbem circumdare agminibus in¬

Expanded text:
lorum fidem confirmasset, malorum consecuta pernicies. Etenim prope lorum fidem confirmasset, malorum consecuta pernicies. Etenim prope pe solis occasum visi sunt currus, et quadrigae in omni regione per aerem fit armatorum cohortes misceri nubibus, et urbem circumdare agminibus i
Abbreviated transcription (Latin):
aram templumq circuindedit ut putarent om̃s diemelaris simum fastum:
t permansit spatio ore dimidie quodinperitis quidem etignaris prosperum
uidebatur sed legis peritos et probos quosque doctores non latuit exitiale
postentum. Ineadem quoque festiuitate uitula saerifitus ad mota etaris
adsistens. Interipsas ministrorum manus enixa est agnam: sedetianua in¬
terioris aedisqueres piciebat orientem. Cumesset aeresolido induta acper
inde in mensi ponderis qua e ux iugintiuiris summo conatu in pellentibus
clauderetur: perreis quoque uectibus etserris munita acpessulis
in altum dimissis teneretur obstricta. Repente hora noctis sexta apparuit
sponte patefacta: Sedet trans acto diefesto. postalio quod dies prima etui¬
cesima diemensis artimesii quimaius aputnos uocatur. prodigiosus appa¬
ruit uisus etfidem paene excedens quoduere falsum putaretur nisi ocu¬

Expanded text:
aram templumque circumdedit, ut putarent omnes diem clarissimum factum, aram templumque circumdedit, ut putarent omnes diem clarissimum factum, et permansit spatio horae dimidiae. Quod imperitis quidem et ignaris prosperum videbatur; sed legisperitos, et probos quosque doctores non latuit exitiale portentum. In eadem quoque festivitate vitula sacrificiis admota, et aris assistens, inter ipsas ministrorum manus enixa est agnam. Sed et janua interioris aedis, quae respiciebat ad orientem, cum esset aere solido induta, ac inde immensi ponderis, quae vix viginti viris summo conatu impellentibus clauderetur, ferreis quoque vectibus et seris munita, ac pessulis in altum demissis teneretur obstricta, repente hora noctis sexta, prima et vicesima die mensis apparuit sponte patefacta. Sed et transacto die festo, post aliquot dies, prima et vicesima die mensis Artemisii, qui apud nos Maius vocatur, prodigiosus apparuit visus, et fidem pene excedens. Quod vere falsum putaretur, nisi oc
Abbreviated transcription (Latin):
datis. Terrorisq simul eominacem dexteram ostentando potius qu amin feren¬
do: Dequibus supradicti historio grafifides ut inceteris etiam in hoo sufficiens
erit. Relegamus ergo quid insexto historiarum suarum libro dehis ipsesigna
uerat. Sed infelicem inquidplebem deterrimi quidam homines et deceptores fal¬
sauaticinantes suadebant ut euidentibus signis et indicus iracundiae et in dignationis
diuinae noncrederent
Quibus aperte futurum e turbis et gentis
s eduelut adflicti e tamentes et quin eque ocu¬
los neque animam inschaberent spernebant: Omnia que caelitus nun¬
tia bantur: Et enim stella praefulgent gladio peromnia similis
imminere desuperciuitati.
E t comete stella preter ea exitiabili¬
bus ad dere pertotum uisus est annum sede tante excidii tempus
ac bellicum populi adiemfestum arimorum conuenirent: Sctaua
diemensis xantici qui est aprilis nostis tempore oranona tantus luminis fulgor¬

Expanded text:
datis, terroresque simul et minacem dexteram ostendendo potius quam inferendatis, terroresque simul et minacem dexteram ostendendo potius quam inferendo. De quibus supradicti historiographi fides, ut in certis, etiam in hoc sufficiens erit. Relegamus ergo quid in sexto historiarum suarum libro, de his ipse signaverit Josephus. « Sed infelicem, inquit, plebem teterrimi quidam homines, et deceptores falsa vaticinantes, suadebant ut evidentibus signis et indiciis iracundiae et indignationis divinae non crederent, quibus aperte futurum et urbis et gentisSed velut afflati et amentes, et qui neque oculos neque animas in se haberent, spernebant omnia quae coelitus nuntiabantur. Etenim mminere desertae civitati, et cometes praeterea exitialibus flammis ardere per totum visus est annum. Sed ante excidii tempus ac belli, cum populi ad diem festum Azymorum convenerunt, octava die mensis Antiochi, qui est Aprilis, noctis tempore
Abbreviated transcription (Latin):
dens miram diuine prescientiae uistutem agnoscat predigentes diuinita¬
tem: Hic enim iudaeorum genti postpassionem saluatoris iusta ultione uenerunt
Proeo quod auctoremuitae asem etuniuersagens conclamauit auferri. Verum¬
uidetur oblata : Quad raginta namque post admissum piaculum continuis pro¬
tracta annis impiorum poena defestur: Inquibus eta postoliomnes praecipue
tamen ia cobus qui dicebatur fraterdñi in hierusolimis epis copus constitutus
inde signenter populum comiis se impietatis etferalis ausides celere commonebat
si forte possent commissi paenitudinem gerere sipossent flere proscelere etultri¬
ces poenarum flammas lacrimarum ubestate restinguere: Ostendebat namque
eis ds̃ persuam patientiam quod ipsorum quaereret paenitentia: Quia nonuult
tantum ds̃ mostempeccatoris quantum ut conuestatur etuiuat: Mollireaut̃
adhucmentis eorum duritiam nitebatur diuina maiestas signis et prodigiis caclitus

Expanded text:
dens miram divinae praesentiae virtutem, agnoscat praedicentis divinitadens miram divinae praesentiae virtutem, agnoscat praedicentis divinitatem. Haec quidem Judaeorum genti post passionem Salvatoris justa ultione venerunt, pro eo quod auctorem vitae a semet universa gens conclamavit auferri. Quadraginta namque, post admissum piaculum, continuis protracta annis, impiorum poena differtur. In quibus et apostoli omnes, praecipue tamen Jacobus, qui dicebatur frater Domini, Hierosolymis episcopus constitutus, indesinenter populum commissae impietatis, et feralis ausi, de scelere commonebant, si forte possent commissi poenitudinem gerere: si possent flere pro scelere, et ultrices poenarum flammas lacrymarum libertate restringere. Ostendebat namque eis Deus per suam patientiam, quod ipsorum quaereret poenitentiam; quia non vult tantum Deus mortem peccatoris, quantum ut convertatur et vivat. Mollire autem adhuc mentis eorum duritiam nitebatur divina majestas, signis et prodigiis coelitus
Abbreviated transcription (Latin):
milia perductus est. Haecuero omnia gesta sunt secundo anno imperui
pe qui eaquae gerenderant praesentia iamuideret. Tum cum secundum
euangeliorum fidemuidens ciuitatem fleuit supeream et uelut in aurib
cemtibi sunt. Nunc autem absconditum est aboculistuis quiauenient dies¬
supelte et circum dabuntte inimicitui uallo etcircuibunt te et perur¬
gebunt te undiq etadsolum deducentte etfiliostuos inte:. Sede trur¬
sum tamquam depopulo dicens erit inquit neces sitas magna super
terram etirapopulo huic etcadent in oregladu et captiuiducentur
inomnes gentes. Ethierusalem erit conculcata agentibus usque quo
conpleantur tempora gentium: Et iterum cum autem uideritis
circum dari ab exercitu hierusalem. Tuncscitote quia ad propiabit
desolatio eius conparetnunc unus quisq dñiet saluatoris nr̃i sermones cum
historio grafirelatione debello quod gestum est atq excidio ciuitatis et ui¬

Expanded text:
millia perductus est. Haec vero omnia gesta sunt secundo anno imperii millia perductus est. Haec vero omnia gesta sunt secundo anno imperii pe qui evangeliorum fidem videns civitatem, flevit super eam et velut in auribus ejus cem tibi sunt, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis, quiasuper te, et circumdabunt te inimici tui vallo, et circumdabunt te, et perurgebunt te undique, et ad solum deducent te, et filios tuos interficient. Sed et rursum tanquam de populo dicens: Erit, inquit, necessitas magna super terram, et ira populo huic, et cadent in ore gladii, et captivi ducentur in omnes gentes, et Hierusalem erit conculcata a gentibus, usquequo compleantur tempora gentium. Et iterum: Cum autem videritis circumdari ab exercitu Hierusalem, tunc scitote quia appropinquabit desolatio ejus. Comparet nunc unusquisque Domini et Salvatoris nostri sermones cum historiographi relatione de bello quod gestum est, atque excidio civitatis, et vi
Abbreviated transcription (Latin):
autem est huic.
historiae adhibere dominicas uoces quib ipse scluator talia secutura ẽẽ¬
predicit : Va eautem ait pregnantibus etnutrientibus uellastantibus
inillis diebus. orateaitem ut nonfiat fugautã hieme neq sabbato erit
enimtunc t̾ribulatiomagna qualis non fuit abinitio saeculi usquenun eneq
torum uel fame uel ferro undecies centenamilia designauit ceteros uero latro¬
nis et sicarios ae praedones posturbis excidium mutius declarat interris se
uul neribus. Eleccos autem quos que iuuenum quos decor et procerit as¬
corporis commendabat ad triumphum dicites seseruatos reliquos autem
quis upra decemet septem. Annos agebant aetatis uinctos adopera aegrp¬
ti permetalla destinatos uel perceteras prouincias esse dispersos:: Alii qui¬
dem ut ludis gladiatoriis aluiut adbestias traderentur:: si qui uero intra
septimum et decimum aetatis repertis unt annum. perdiuersas prouinci¬
as inseruitutem distrai iussi sunt. quorum numerus usque adnonaginta

Expanded text:
um est huic historiae adhibere divinas voces, quibus ipse Salvator talia secutura praedixit: Vae autem praegnantibus et nutrientibus in illis diebus. Orate autem, ne fiat fuga vestra hieme vel sabbato. Erit enim tunc tribulatio magna, qualis non fuit ab initio saeculi, neque torum vel fame vel ferro undecies centena millia designavit, caeteros vero latrones et sicarios ac praedones post urbis excidium mutuis declarat interiisse vulneribus, electos autem quosque juvenum, quos decor corporis et proceritaceritas commendabat, ad triumphum dicit esse servatos. Reliquos autem qui supra decem et septem annos agebant aetatis, vinctos ad opera Aegti per metalla destinatos, vel per caeteras provincias esse dispersos; alii quidem ut ludis gladiatoriis, alii ut ad bestias traderentur. Si qui vero intra septimum et decimum aetatis annum reperti sint, per diversas provincias in servitutem distrahi jussi sunt. Quorum numerus usque ad nonaginta
Abbreviated transcription (Latin):
tantum et credemihi quiaxp̃sinemisit: Atille audiens restitit¬
luitur genib gemitib & ululatib: quib: poterat satis faciens et u¬
berrimis lacrimarum sucirum fontib: iterum baptitabatur
q genib eius ꝓuolutus . atq ipsamdexteram excuius caedis cons¬
cientiam torquebatur . tam quamiam perpaenitentiam pur¬
gatum deoscolans ad ecclesiam reuocat. Et in desinentes pro
eo orationes ꝓfundens. et cumipso pariter ducens. crebraie¬
iunia indulgentiã adõ quamei pollicitus fuerat expetebat :
sed etuariis sermonum consolationib uelut quib dam precan¬
tationib efferos et exterritos eius anim osmitigabat. nec pri¬
us abstitit quam eum in omnib emendatum etiam ecclesi ae
preficere: Prebens ꝑhoc magna exempla uere paeniten

Expanded text:
tantum et crede michi, quia deus me misit». At ille audiens restititlvitur, gemitibus et ululatibus, quibus poterat, satisfaciens, et uberrimis lacrymarum suarum fontibus iterum baptizabatur, que genibus ejus provolutus, atque ipsam dexteram, ex cujus caedis conscientia torquebatur, tanquam jam per innocentiam purgatam deosculans, ad ecclesiam revocat, et indesinenter eo orationes fundens, et cum ipso pariter ducens crebra jejunia, indulgentiam a Deo, quam ei pollicitus fuerat, expetebat. Sed et variis sermonum consolationibus, velut quibusdam praecantationibus, efferos et exterritos ejus animos mitigabat: nec prius abstitit, quam eum in omnibus emendatum etiam Ecclesiae praefecerit, praebens per hoc magna exempla verae poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
iacobi iudicari: Omnesq utao consilio ad quno consensusymeonem leo phȩ
filium decreuis se. Cuius mentio in cucingelus fasta estũtepiscopatus selẽ

Expanded text:
Jacobi judicari; omnesque uno consensu Simonem Cleophae Jacobi judicari; omnesque uno consensu Simonem Cleophae filium decrevisse, cujus mentio in Evangeliis facta est, ut episcopatus sedem
Abbreviated transcription (Latin):
Quippequi constius mihiessem seruatae in omnibus ueritatis nec mede eorũ
testimonio fefellit opinio: sedecalus. pluribus obtuli quorum multietiã
ipsis inte fuere libellis.: sicutagripparex et nonnullieius propinqui:¬
E timperator quidemtitus in tantum probauit existis deberelibris ad
omnes homines rerumgestarum notiamperuenire: Ut manus ua¬
subscriberet publicae ab omnibus eos legedebere : Rexuero agrippa
sexaginta et duab epistulis deoperis nostri:. Ueritate testatus est. ex qui¬
bus etduas inserui. sed dehissatis distum Nunc adnarrationis nostrae
Post mastrrium ia cobi & continuo conse
discipulos quiad illud tempus reliquierant. in unum elocis omnib
conuenissesimul cumhis qui propinqui secundum carnemdñi dice¬
banitur: Pluriminamq et exhis . per illud tempus super erant. et
habuis se in commune consilium. quemoposter et dignum succes sione

Expanded text:
quippe qui conscius mihi essem, servare in omnibus veritatem, nec me dictorum quippe qui conscius mihi essem, servare in omnibus veritatem, nec me dictorum testimonio fefellit opinio. Sed et aliis pluribus obtuli, quorum multi etiam ipsis interfuere bellis, sicut Agrippa rex, et nonnulli ejus propinqui. Imperator quidem Titus in tantum probavit, ex istis debere libris ad omnes homines rerum gestarum notitiam pervenire, ut manu subscriberet publice ab omnibus eos legi debere. Rex vero Agrippa sexaginta duabus epistolis de Operis nostri veritate testatus est, ex quibus et duas inserui. Sed de his satis. Nunc ad narrationis nostraePost martyrium Jacobi est continuo consecdiscipulos, qui ad illud tempus reliqui erant, in unum e locis omnibus convenisse, simul cum his qui propinqui secundum carnem Domini dicebantur, plurimi namque ex his per illud tempus supererant, et habuisse commune consilium, quem oporteret dignum successione
Abbreviated transcription (Latin):
estadhuc aliud eiuselegans scitis uolumen quod animussit quiimperium tencat
in nobis: Quemlibellum quodum machabeorum & titulauerunt. Proeo
quod cestamina inibiet agones proprietate a machabeis fratribus desudata
contineat: sed e tinfine iuicensimi antiquitatum librisignificat idemipse pro¬
posuisse sequattuor uoluminibus conpraehensurum secundum fidem etre
ligionem patriam dedõ et desubstantia eius ac legibus : Et curquaedam aput
eos liceant. qua e damuero non liceant s ede talia non nulla opuscula
a sedicitesse conposita infine etiam supra dietiuencesimi libri antiquitatum
Iustum quendam extiberiade qui conatus sit hocidemoperis quod ipse
explicuerat adgredi arguit falsitatis perhaecuerba : sed non egote
imitatus suminhis quae conscripseram: Ipsis etenim imperatoribus :¬
obtuli libros meos cumadhucipsaquae gesta sunt paeneinoculis haberentur

Expanded text:
Est adhuc eius aliud eligens satis volumen, quod animus sit, qui imperium teneat Est adhuc eius aliud eligens satis volumen, quod animus sit, qui imperium teneat in nobis. Quem libellum quidam Machabeorum attitulaverant, pro eo quod certamina inibi et agones pro pietate a Machabeis fratribus desudata contineat. Sed et in fine vicissimi Antiquitatum libri significat idem ipse proposuisse quatuor voluminibus conprehensurum secunligionem patriam De Deo, et de substantia ejus, ac legibus, et cur quaedam apud eos liceant, quaedam non liceant. Sed et alia nonnulla opuscula a se dicit esse composita. In fine etiam supradicti vicesimi Antiquitatum libri, Justum quemdam ex Tiberiade, qui conatus sit hoc idem opus, quod ipse explicuerat, aggredi, arguit falsitatis per haec verba: Sed non ego te imitatus in his, quae conscripseram. Ipsis enim imperatoribus obtuli libros meos, cum adhuc ipsa, quae gesta sunt, pene in oculis haberentur;
Abbreviated transcription (Latin):
gem artarx erxen quid postxerxem regnauit apud persas quae gestaesunt
profetae qui que pereatempora tredecim uoluminibus conscribserunt: Reli¬
qui uero quattuor librihymnos indeume tuitae instituta ac monita mostali¬
bus tradunt: Ab artarxerxeuero usque ad nostrum tempus scripta sunt
quidem omnia fidetamen non eademque aeprimis habetur digna. ducun¬
tur: pro eo quod nonita exteterit profetarum iugis et explorata succes¬
sio: Rebus igitur ipsis constat quam nos uenerabiliter utamur scriptu
ris nostris.: Nam cum tot saecula intercesserint.: Neque adderequis
umquam neque auferre adpermutare quid ausus est. sed omnibus gen¬
tis nostrae hominibus insita. Haecquodam modo ad queingenita
fides est: Credere haecdĩesse consulta e thisiugiter in haerere
acproipsis sutarespoposcerit libenter et animam ponere: sietiam
haecpars historio grafi hisinlocis an obis ut arbitror non inconpetenter in sesta

Expanded text:
 Artasensen, qui regnavit apud Persas, que gesta sunt  Artasensen, qui regnavit apud Persas, que gesta sunt prophete quinque per ea tempora tredecim voluminibus conscripserunt. Reliqui vero quatuor libri hymnos in Deum et vite et instituta ac monita mortalibus tradunt. Ab Artaxensemn vero usque ad nostrum tempus scripta quidem omnia fidem, tamen non eadem, que primis habetur; digna ducuntur, pro eo quod non ita extiterit prophetarum iugis et expiata successio. ris nostris. Nam cum tot saecula intercesserint, neque addere quis unquam, neque auferre, aut post mutare quid ausus est; sed omnibus gentis nostrae hominibus insita haec quodammodo atque ingenita fides eac pro ipsis, si ita res poposcerit, libenter et animam ponere. Sit etiam hec pars hystoriagraphi his in locis a nobis, ut arbitror, non inconpetenter inserta.
Abbreviated transcription (Latin):
Vbris belli iudaici cumromanis habiti historiam septem uoluminibus con¬
prehendit: qucm non solum greca facundia eloquenti uerum et patrio
idesthebrȩo sermone : suis etiam ciuib se edidisse confirmatusdignus
cuipraecaeteris omnibus debeateredi: sede talia eiusdem iuiri extantde iud aec¬
orum uetustate duo uolumina: In quibus contradicere. appioni ecuidam
grammatico uidetur . quullis temporibus aduersum iudaeos scripserat.
etad alios quosdam quimoremgentis iudaeorum atque instituta lacera uerant
In primo ergo exhisduobus libros quae uolumina aput hebraeos inauetorita¬
igitur innumera in quit aput nos. habentur uolumina: Interseinuicem
discordantia. sed duo tantum et iugintis unt libro qui omnium temporũ
que suntmorsi continentes leges uitae: ẽt successionis humane prosapi&.
us que adipsius mosei terminum pertendentem : Qui a paulominus adtria
milia annorum gestarum notitiamgerunt: Amoste ueromosei usque adre¬

Expanded text:
bris. Belli vero Iudaicie cum Romanis ystoriam septem voluminibus conprehendit, quam non solum Greca facundia, verum etiam et patrio, id est Hebreo, scui prae caeteris omnibus debeat credi. Sed et alia ejusdem viri exstant De Judaeorum vetustate duo volumina, in quibus contradicere Appioni cuidam Grammatico videtur, qui illis temporibus adversum Judaeos scripserat, et ad alios quosdam, qui mores gentis Judaeorum atque instituta laceraverant. In primo ergo ex his libris duobus, quae volumina apud Hebraeos in auctoritaigitur innumera, inquit, apud nos habentur volumina inter se invicem discordia; sed duo tantum et viginti sunt libri, qui omnium temporum que sunt Moseos, continentes legem vitae, et successionis humanae prosapiam, usqumilia annorum continenciam gerunt. A morte vero Mosey usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
terminos terre: Etcuius peridem tempus perapostolos suos in omnem
terram exierat sonus et infinem orbisterre uerbaeorum.. Opere¬
precium sane est postistanos cere: quis fuerithic iloseppus. e tundeuel¬
lex quogenere originẽ ducens: quitantam nobis materiam rerum
gestarum. cognitionemq praestiterit: exponiter goetiam quaedã
ipse. dese hoc modo scribens Ioseppus matthiae filius ex hiero solimis
sacerdos: quietipse primobello romanos obpugnauerem. et posterio¬
ribus nihilominus interfuerem proelus. necessitate constrictus:. Cons¬
tat igitur huncuirum peridem tempus non solum aputiudaeos proprios ciues
uerumetiam aputromanos habitum es senobilissimum : Itaut litterarum
merito inurberoma etiam statua donaretur.: Etlibrieius bibliothecas
traderentur : cons cripsit namq antiquitatum historiam. inuiginti

Expanded text:
terrae . Et cujus per idem tempus, per apostolos suos: In omnem terrae . Et cujus per idem tempus, per apostolos suos: In omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum precium sane est post ista noscere, quis fuerit hic Iosephus et unde vel ex quo genere originem gestarum cognitionemque praestitit. Exponit ergo etiam haec ipse de se hoc modo, scribens: Josephus Mathathiae filius Hierosolymis sacerdos, qui et in ipso primo bello Romanos oppugnavit, et posterioribus nihilominus interfuit praeliis necessitate constrictus. Constat igitur, hunc virum per idem tempus non solum apud Judaeos proprios cives, verum etiam apud Romanos habitum esse nobilissimum, ita ut litterarum merito in urbe Roma etiam statua donaretur, et libri ejus bibliothecae traderentur. Conscripsit itaque Antiquitatum historiam in XX
Abbreviated transcription (Latin):
ne etelcmore repetebat: Tunc principes intellegentes ut reserat numinis
es semotus : In uiro perducunteum adiudicem romanum aputquem flagri
ados sausque laniatus: Neque preces neque lacrimas fudit sed eandem
uocem miserabiliter et cumquodam ululatu emittens persingula pene
uerbera proferebat addens etiam hoc. Vaeuae hiero solimis prosequetur
etaliudidem historio grafus maiorem gestusimiraculo dicens. Oraculum
quodam in saeris litteris repestur quod peridem tempus uirum de¬
signaret :: Exeorum regione processurum quitotius orbis potiretur
imperio : Cuius oraculi praesagium idem historio grafus uespasianum
declarare suspicatur: sed ues passianum non aliis quam illis solis gentib
quae romano imperio uidebantur subdite dominatus est: Vnde iustius
ad xp̃m haec responsa referentur adquem dixerat pater :. Peteame et
dabotibi gentes hereditatemtuam etposses sionemtuam tuam terminos

Expanded text:
ne et clamore repetebat. Tunc principes intelligentes, ut res erat, numinis ne et clamore repetebat. Tunc principes intelligentes, ut res erat, numinis esse in viro motus, perducunt eum ad judicem Romanorum, apud quem flagris ad ossa usque laniatus, neque preces neque lacrymas fudit; sed eamdem vocem miserabiliter, et cum quodam ejulatu emittens, per singula pene verbera proferebat, addens etiam hoc: « vae, vae Hierosolymis! » Prosequitur et aliud idem historiographus, majore gestum miraculo, dicens oraculum quoddam in sacris litteris repertum, quod per idem tempus virum designaret ex eorum regione processurum, qui totius orbis potiretur imperio. Cujus oraculi praesagium, idem historiographus Vespasianum declarare suspicatur. Sed Vespasianus non aliis, quam illis solis gentibus quae Romano imperio videbantur subditae, dominatus est. Unde justius ad Christum haec responsa referuntur, ad quem dixit Pater: Pete a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos
Abbreviated transcription (Latin):
prouisis: In alio item diefesto qui pente coste appellatur noctus acerdotes in¬
gres si sunt templum administeria exmore conplenda : Primoquidem moros¬
qm̃ osdam strepitosq senserunt: Tum de inde uoces subitas audiunt dicentes :
Migremus hinc ad diturhis etiam aliut terribilius: Et enim quidam ananiae
filius ihs̃ nomine uir plebeius etrusticus ancequastum belliannum cumciuitas
inpace ethabundantia perduraret indiefesto tabernaculorum repente cla
Voxaboriente uox ab occidente : Vox aquattuor uen¬
tibus. Uox super hierusolima et supertemplum: Uox super sponsos et su¬
per sponsas. Uox superpopulum etindesinenter dienoctuq peromnes
plateas circumiens haecclamabat: usque quo quidam primores ex
populo uiri uelut in fausti praesagii indignatione commoti correptum¬
hominem multis uerberib cid ficiunt: atille nequaquam prose aliquidlo quens
sednceos quidem qui circumsteterunt deprecans eas demuoces pariobstinatio¬

Expanded text:
provisis. In alio itidem die festo, qui Pentecoste appellatur, nocte sacerdotegressi templum ad ministeria ex more complenda, primo quidem motuquosdam, strepitusque senserunt, tum deinde voces subitas audiunt dMigremus hinc, migremus ex sedibus istis. » Additur his etiam aliud terribilius: « Etenim quidam Ananiae Jesus nomine, vir plebeius et rusticus, et ante quartum belli annum, cum civitas in pace et abundantia perduraret, in die festo tabernaculorum repente clamare coepit: « Vox ab oriente, vox ab occidente, vox a quatuor ventis, vox super Hierosolymam et templum, vox super sponsos et super sponsas, vox super populum. » Et indesinenter die noctuque per omnes plateas circumiens haec clamabat: usquequo quidam primores ex populo viri, velut infausti praesagii indignatione commoti, correptumhominem multis verberibus afficiunt. At ille nequaquam pro se aliquid loquens, sed nec eos quidem, qui circumsteterant deprecans, easdem voces pari obstinatio
Abbreviated transcription (Latin):
& ipse uenturus ẽ in nubibus caeli : Cũq hac responsione &tes¬
timonio ia cob multis satis factũ essec & libenter audissent
quae ia cobus ꝓtestatus ẽ : coeper̃ glori fica redm̃ & dicere :
Osanna filio dauid: Tuncrursũ ipsi scribae & fari¬
tareihũ : sed ascendamus & precipitemus huncdeor sũ. ut c&e¬

Expanded text:
t ipse venturus est in nubibus coeli. Cumque responsione et test ipse venturus est in nubibus coeli. Cumque responsione et testimonio Jacobi multis satisfactum esset, et libenter audissent quae Jacobus protestatus est, coeperunt glorificare Deum et dicere: Osanna filio David. Tunc Scribae et PhariIhesu. Sed ascendamus et precipitemus eum deorsum ut cete
Abbreviated transcription (Latin):
uoces populum quia ecce errat in iħmputans quod
ipse sit xp̃s : De precamur ergote ut suadeas om¬
nibus conuenientibus indie paschȩ deibũ: Tibienĩ
diomnes optemperamus. &dete tamnos quampopu¬
lus testimoniũ ferimus. quia iustus es & ꝑ sonam
nullius accipis: tuergo suadepopulo deihũ ne
erret: quia om̃s tibi oboedimus: Ascende itaq¬
xads in excelsum locum pinnȩ templi ut inedito positus¬
appareas omnibus & uerbatua audiantur acunc¬
aibomnib: tis . quia in diebus paschae conuenit Non solum
iudaeorũ sed & gentilium multitudo : statuerunt
igitur supradicti scribae & farisei i a cobum supra
pinnam templi & uoce magna clamantes ad eũdicunt : uiror̃
iustissime cuiom̃s̃ nos obtempera redebemus qmñ populus errat
pilim quicrucifixus ẽ : enuncia nobis quod sit ostiũ ihũ ÷ Tumiaco¬
bus ad eos in gentiuoce respondit : quidme int̾rogatis defilio
hominis : et ecce ipse sedet incaelo ad dextrissumȩ uistutis &¬

Expanded text:
uoces populum, quia ipse errat in Ihesu putans quod ipse sit deus. Precamur ergo te ut suadeas omnibus conuenientomnes obtemperamus, et de te tam nos quam populus testimonium perhibemus, quia justus es, et personam nullius accipis. Tu ergo suade populo de Jesu ne erret, quia omnes tibi obedimus. Ascende itaque in excelsum locum pinnae templi, ut in edito posituappareas omnibus, et verba tua audiantur a cunctis. Igitur quia in diebus Paschae conveniunt, non solum Judaeorum, sed et gentilium multitudo, statuerunt eum supradicti Scribae et Pharisaei super pinnam templi, et voce magna clamantes ad eum dicunt: Virorum justissime, cui omnes nos obtemperare debemus, quoniam populus errat post Jesum, qui crucifixus est, enuntia nobis quod sit ostium Jesu. Tum Jacobus ingenti voce ad eos respondit: Quid me interrogatis de Filio hominis? Et ecce ipse sedet in coelis a dextris summae virtutis, e
Abbreviated transcription (Latin):
disperationem aximerat : rogat ad secaptium deduci illa ire abnuit ne reuso
prae sumere amplius aliquid quam sexus sineretui deretur: ipsam sergina
deserria dcaptiuae cellulam iubit quam simi liter supracilicium sium po¬
sitm laxuo catoxp̃i Nomine continuo post praecem sanam et ala grem
t ł erit docit eumquae quemsibi auctorem suae sciret eẽ in colo¬
tutis etuitae commonet in uocndum ipsum nãq eẽ qui regibus rggnac
lefribueo E morterlibus untẽ ñ at illae cumletitice domuini segrsie

Expanded text:
desperatione maxima erat. Rogat ad se captivam deduci. Illa ire abnuit, ne praesumere amplius aliquid quam sexus sineret, videretur. Ipsam se regina 234 deferri ad captivae cellulam jubet. Quam similiter supra cilicium suum positam, invocato Christi nomine, continuo post precem, sanam et alacrem ftulerit, docet: eumque quem sibi auctorem suae sciret esse incolumitatis et vitae, commonet invocandum. Ipsum namque esse, qui et regibus regna distribuat, et mortalibus vitam. At illa cum laetitia domum regre
Abbreviated transcription (Latin):
rum omnis metus uel ambiguitas auferatur huius edictinrĩ lege
sancimus: Ut cunctis innotescat licere his quixpianam sectam¬
religionem que uenerantur hac nostrae indulgentiae largitate
Ut unusquisque quemadmodum uult et pro ut animo libet religioni
huic sollemnitati que deseruiat: Sedet orationum domos id est dom̃i¬
nica sua ut inst&urent prouoluntate permittimus H ane quo
in omnibus cumulatior habeatur: hace nostra largitio : etiam
illud hac lege sancimus. ut siquae domus agri. uel quaelibet praedia
exxp̃ianorum bonis antehac parentum nostrorum praeceptis. ad
fisci ius fuerant sociata siqua etiam ab aliquo conpetita sunt
uelsiqua distracta. autdono in aliquem conlatu haec omnia
in antiquumius xp̃ianorum praecipimus reuocari: Dominis¬
que propriis uniuersa restitui: Ut et in hoc omnes pietectis nrãe

Expanded text:
rum omnis metus vel ambiguitas auferatur, huius edicti nostri lege sanccimus, ut cunctis innotescat licere his, qui Christianam sectreligionemque venerantur, hoc nostrae indulgentiae largitate, ut unusquisque, quemadmodum vult et prout animo libet, religioni huic sollempnitatique deserviat. Sed et orationum domus, id est dominica sua, ut instaurent pro voluntate, permittimus. Sane quo in omnibus cumulatior habeatur haec nostra largitio, etiam illud hac lege sanccimus, ut, si quae domus, agri vel quaelibet predia ex Christianorum bonis antehac parentum nostrorum preceptis ad fisci ius fuerant sociata, si qua etiam ab aliquo competita sunt vel si qua distracta aut dono in aliquem collata, haec omnia in antiquum ius Christianorum precipimus revocari dominisque propriis universa restitui. Hanc mutationem dexterae
Abbreviated transcription (Latin):
citum duceret: erat quidem iamtunc xp̃iane religionis fautor. ueriquae
dĩ uenerator : Nondũ taimen utẽ solemne nostris initiae resignum
dominicie passionis acceperat ⁊ cumigitur anxius et multa secum deim¬
minentis bellinecessitate peruoluens iterageret : atq ad eaelum saepius
oculos eleuaret et indesibi diunum praecaretur auxilium uidit ꝑsoporẽ
adorientis partem incaelos ignum crucis igneo fulgor erutilere ⁊ cum¬
quae tanto uis fuis set exteritus ac nouo ꝑ turbaretur as pectu ad s tetresi¬
biuidit angelos dicentestrt uniba quodẽ in hoc uincae tum uero letus
redditus edeuictoria iam securus signum crucis quodin caelo uiderat in
sua fronte designat et ita caelitus inuitatus ad fidem non mibi illo udeuir
inferior cui similiter decce lodictum ẽ. saules aulequid meꝑ sequeris egosum
quod in caelo sibi fuerat demonstratum inmilitaria uex illatrans format :
aclabarum quem dicunt inspeciem crucis dominicae ex aptut. et itu ar¬

Expanded text:
ino: « Erat quidem jam tunc Christianae religionis fautor verique Dei venerator, nondum tamen, ut est solemne nostris initiari, signa Dominicae passionis acceperat. Cum igitur anxius et multa secum de imminentis belli necessitate pervolvens iter ageret, atque ad coelum saepius oculos elevaret, et inde sibi divinum precaretur auxilium, vidit per soporem ad orientis partem in coelo signum crucis igneo fulgure rutilare, cumque tanto visu fuisset exterritus, ac novo perturbaretur aspectu, astare sibi vidit angelos dicentes: Constantine, in hoc vince. Tum vero laetus redditus, et de victoria jam securus, signum crucis, quod in coelo viderat, in sua fronte designat, et ita coelitus invitatus ad fidem, non mihi videtur illo inferior, cui similiter de coelo dictum est: Saule, Saule, quid me persequeris? ego sum invitatur. Exin signum, quod in coelo sibi fuerat demonstratum, in militaria vexilla transformat, ac Labarum, quem dicunt, in speciem crucis Dominicae exaptat, et ita ar
Abbreviated transcription (Latin):
dasunt numquam desinimus prouidere unde cognitum esse omnibus
hominibus non dubito: Manifesteq conpertum exeofomite quodius¬
sum fuerat adiuis principibus diocletiano et maximiano parentibus
nostris inhiberi conuentus xpianorum plurimas direptionis et prae¬
das ab officiclibus factas : Id que perdies singulos indecrimentum

Expanded text:
tant, numquam desinimus providere. Unde cognitum esse omnibus hominibus non dubito manifesteque compertum ex eo fomite, quod iussum fuerat a divis principibus Dyocletiano et Maximiano, parentibus nostris, inhibere conventus Christianorum, plurimas direptiones et predas ab officialibus factas. Et in
Abbreviated transcription (Latin):
uoces ad notauimus scribens aduersum eos quinuptias spernunt intercetera
eti am hacedicit anec apostolos in probant. Petrus etenim acphilippus et¬
uxores habuerunt etfilias etiamuiris nuptum dederunt. Sedec paulum non
tedet apostolum inquad am epistolas uamentionem uelsalutationem facere con¬
paris suae : Quam se ideo negat circumducere ut ad p̃dicationem euangelui

Expanded text:
voces annotavimus, scribens adversum eos qui nuptias spernunt, inter caetera etiam haec dicit: An et apostolos improbant? Petrus enim et Philippus uxores habuerunt, et filias etiam viris nuptum dederunt. Sed etiam Paulum non taedet apostolorum in quadam Epistola sua mentionem vel salutationem facere cparis suae, quam se ideo negat circumducere, ut ad praedicationem Evangelii
Abbreviated transcription (Latin):
continentiam uero uelue fundamentum quod dam primo inanima conlocant et ica
demumreliquas super hanc pergunt aedifica re uirtutes Cibum potum que nullus
corum capit Ante solis occa sumuidelicet tempus lucis cumphy lo sophi & studus.
curam uero corporiscũr a nocte sociantes : Non nulli autem etiam posttriduũ
in cominonitionẽ ueniunt cibiquos scilicet edatior studiorum famespur guet:
Iamuero hii qui ineruditionibus sapientiae et in profundiorem intellegentiã
sacrorum uoluminum conuersantur. tam quam copiosis dapibus in hiantes
explerȩ nequeunt : Et contuendo acrius inflammantur itaut nec quartonec
quinto sed sexco demumdie non tamdesi deratum quam necessarium corpori

Expanded text:
Continentiam vero velut quoddam fundamentum primo in anima collocant; et ita demum reliquas super hanc pergunt aedificare virtutes. Cibum potumque nullus eorum capit ante solis occasum; videlicet tempus lucis cum philosophiae studiis, curam vero corporis cum nocte sociantes. Nonnulli autem etiam post triduum in communionem veniunt cibi, quos scilicet edacior studiorum fames perurget. Jam vero hi qui in eruditionibus sapientiae, et in profundiore intelligentia sacrorum voluminum conversantur, tanquam copiosis dapibus inhiantes, expleri nequeunt, et contuendo acrius inflammantur, ita ut nec quarto jam, nec quinto, sed sexto die demum, non tam desideratum quam necessarium corpori
Abbreviated transcription (Latin):
locis consecrata ora tionidomus quae appellatur semnion uel monas teriumꝰ :
Semnion autem in nr̃a lingua significa repotest honestorum conuenticuluman quod
sece dentes inquid hon esta et casta uita misteria cȩlebrant: nihic illuc pror sus
quod ad cibum potumq pertinet inferentes uelad reliqua huma nucorporis
ministeria sedlegis tantũ lbros et uolumina prophaarũ hrmnos quoq indm̃
cȩteraq bis similia in quorum disciplinis atq exercus instituti ad ꝑsectambeatamq uitã
aduesperam omne cis spacium in studiorum exercicus ducitur quib ad diuinam
phrlosophram ꝑsacras litteras inbuuntur spatrum leges in allegoricã intellegentiã
deducentes qnmquidem formas cẽ et imagines caqua in legis littera scriptasunt
opinanturi latentes incrinsecus profundi cuicisdam diuimi quemisteru¬

Expanded text:
locis consecrata orationi domus, quae appSemnion autem significare potest honestorum conventiculum, in quod secedentes honesta et casta vitae mysteria celebrant. Nihil illuc prorsus quod ad cibum potumque pertinet inferentes, vel reliqua humani corporis ministeria, sed legis tantum libros, et volumina prophetarum, hymnos quoque in Deum, caeteraque his similia. In quorum disciplinis et exercitiis instituti, ad perfectam beatamque vitam ad vesperam omne eis spatium studiorum exercitiis ducitur: quibus ad divinam philosophiam per sacras litteras imbuuntur; Patrum leges in allegoricam intelligentiam deducentes; quoniam formas esse et imagines ea quae in legis littera scripta sunt, opinantur, latentis intrinsecus profundi cujusdam divinique myster
Abbreviated transcription (Latin):
tir animalac̃o similis quod corpus si quidem habeat ipsam litterametcaqua secun¬
dum litteram designantur : animam uero occultum in littera spiritalem et in uisibi
lem sensum quemilli ab auccoribus suis edocti sublimius et nobilius uelut inspicien¬
tibus per speculum contemplantur : et᷑ ipsis eciam nominibus ad mirandas quasdã

Expanded text:
tur animali esse similis, quod corpus quidem habeat, ipsam litteram, et ea quae secundum litteram observantur; animam vero, occultum in littera spiritalem et invilem sensum, quem illi ab autoribus suis edocti sublimius et nobilius velut inspicientes, per speculum contemplantur, ex ipsis etiam nominibus admirandas quasdam
Abbreviated transcription (Latin):
diuersis temporibus multa et ad modum confusa gesta sunt nam de functo
eu doxio cum multi diuersarum urbium epis copi. ad illam sedem sum ãbitio¬
ne niterentur. adultimum telitium desabastiaa armeniae ciuitate contra
decreta concilii illud trans ferunt: quitamen ab ipsis rursum in exiliũ
truditur. quod contra opinionem ipsorum non arii sed nostram fidem cae¬
pit in eccdesia praedicare quam magna plebs ecclesia depulsum secutu¬

Expanded text:
diversis temporibus multa et admodum confuse gesta sunt. Nam defuncto Eudoxio, cum multi diversarum urbium Episcopi ad illam sedem summa ambitione niterentur, ad ultimam Meletium de Sebastia Armeniae civitate, contra decreta concilii illuc transferunt. Qui tamen ab ipsis rursum in 252 exilium truditur, quod contra opinionem ipsorum non Arii, sed nostram fidem caepit in Ecclesia praedicare. Quem magna plebs sede Al. Ecclesia depulsum secut
Abbreviated transcription (Latin):
sub plidan diritus uenerandiq modum inquantum. dehissoa pede sribn
simlio dnẽ faseraata pancuts sabricar itamen eelestam monet fornam qu aedle serlio
intur rextotius gemis populo conuocatorem abintio quaeotogos Iseac
regini gestic suerat ex ponit fidem quaedoct tnondum h trtes cest¬
cris piesauaegentis a postolus: credunt uri ꝑ rregerta femine Scueat cm
cunctts quasidem colitibus ecdes ac extruurius anlo cartel urto e

Expanded text:
um Al. ritus venerandique modum, inquantum de his 235 aperire feminae fas erat, pandit. Fabricari tamen Ecclesiam monet, formamque describit. Igitur rex, totius gentis populo convocato, rem ab initio quae erga se ac reginam gesta fuerat, exponit, fidemque edocet, et nondum initiatcris, fit suae gentis Apostolus. Credunt viri per regem, feminae per reginam: cunctisque idem volentibus Ecclesia exstruitur instanter: