comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gaf statutis horis ad capitulum confluit sicm̃tis
ratio cogitatõnes cliu̾sas ad secretum corclis qñq con¬
uocat ut incorrigibiles eiciet. corripiat incruetas ne¬
gligentes enim det. instruat iimpliciores. mitiget
iracundas. uoluptuosas restringat pigrat excitet con¬
soletur pusillanimes. doceat indiscretas. Inhoc spiri¬
Hunulitas se ip̃am iudicat arrogantia uͭ alios uilicare¬
ñ desiit. More ꝑu̾sorum fratrum uicia pͥceptis contra¬
clicuint more uͦ smplitium uirtutes obeclunt. serp̃as
tm̃ qñꝙ iurtutes iucẽ accusant. Accusat enim mĩa¬

Expanded text:
gat, statutis horis ad capitulum confluit, sic mentis ratio cogitationes diversas ad secretum cordis quandoque convocat, ut incorrigibiles ejiciat, corripiat inquietas, negligentes emendet, erudiat simpliciores, mitiget iracundas, voluptuosas restringat, pigras excitet, consoletur pusillanimes, doceat indiscretas. In hoc spirihumilitas seipsam judicat, arrogantia vero alienos. More perversorum fratrum vitia praeceptis contradicunt, more vero simplicium virtutes obediunt, seipsas tamen quandoque virtutes invicem accusant. Accusat enim mise
Abbreviated transcription (Latin):
mansuetudinis. Sicut mel concordat ĩ confessionib
medicine cum omnibus diu̾sitatibus sp̃erum kic ex
humilitatis dulceline concliuntur omnia gn̾auir¬
tutum. ꝑbutirum uͦ de armento signatur ĩ patriar¬
his ⁊ ꝑpħetis doctrine spiritalis pinguedo. ꝑ lac deoui

Expanded text:
mansuetudinis. Sicut mel corcordat in confectionibus medicinae cum omnibus diversitatibus specierum, sic et humilitatis dulcedine condiuntur omnia genera virtutum. Per butyrum vero de armento, signatur in patriarchis et prophetis doctrinae spiritualis pinguedo, quia si
Abbreviated transcription (Latin):
latii solio deponunt. et tonso ei ut moris est capite ad
uicinam insulam ĩ qua cenobite philosophabantur
sedissent et de p̾oratu sedendi int̾ se ꝯsulto det̾tarent
fratres solio deturbantur. et tonsis capitibus ad idem
monast̾ium ad qd̾ patrem transmiserant et ip̃i ad phi¬
losophandum cum monachis transmittuntur Ita
euacuato palatõ abusiis imꝑatoribus. ip̃e ꝯstanti¬

Expanded text:
latii solio deponunt, et tonso ei ut moris est capite, ad vicinam insulam, in qua coenobitae philosophabantur, consedissent, et de prioratu sedendi inter se consulto decertarent, fratres solio deturbantur, et tonsis capitibus ad idem monasterium, ad quod patrem transmiserant et ipsi ad philosophandum cum monachis transmittuntur. Ita evacuato palatio abusivis imperatoribus, ipse Constanti
Abbreviated transcription (Latin):
oq emendi liberam potestatem habebit sic tñ ut postꝙ
semel graiidam fec̾it. necu iaꝙͣ alt̾ius eai ugo seruitutis
astringe̾ possit. Conceditur insuper de ꝓpra cognatione
uxores hre ut sanguinis ꝑles accrescat ⁊ fortiusint̾ eos
amicitie iunculum iugeat. Se possessionibus repeten¬
expinget. Testes autem nullos nisi ualde ꝓbatas ꝑsonas
suscipiunt et quibus sine uram̃to credere possunt. In
quibusdam ⁊̃ anosaice legis morem custodiunt ut qu
hominis sanguinẽ fud̾it eadem pena plestatur ⁊ qiuisqͥs¬

Expanded text:
oque emendi liberam potestatem habebit, sic tamen, ut, postquam oque emendi liberam potestatem habebit, sic tamen, ut, postquam semel gravidam fecerit, nequaquam se alterius servitutis jugo astringere possit. Conceditur insuper eis de propria cognatione habere uxores ut sanguinis proles accrescat, et fortius inter eos amicitiae vinculum vigeat. De possessionibus repetenexpurget. Testes autem nullos nisi valde idoneos probatasque personas suscipiunt et quibus sine juramento credere possint. In quibusdam etiam aliis Mosaicae legis morem custodiunt, ut qui hominis sanguinem fuderit, eadem poena plectatur , et quisq
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ die tantum eos orare p̾cepit. Quiuetiam semper ante
sime ⁊ ad ultimum pedes lauant. Hoc fasto publica uoce
p̃̾conantur unum confitentes deum qui nullum uł
similes habeat uł equalem eiusq ꝓpħam ẽẽ muachome¬
et ibi adorare. camq inconsultilibus tegum̃tis circiuire
iac̾e. Hanc domum ditunt adam cum de paradyso exu¬
lasset domno extruxisse ⁊ omnibus filuis eius donec abra¬
ham uenit locum orationis fuisse. Abraham uͦ clĩ serũ
domus ꝑmansit. Quo nato deus candem libi cunctis
q gñationibus sius hereditariam ut ip̃i ꝑhibent ꝑ¬
⁊ captiuare ⁊ int̾ficẽ ⁊ omnib modis ꝑseciui atq dełe
ĩ aliciũꝰ rei nisi cłi nomine fu̾it consecratum. licet
ꝓpt̾ ħ ilłis eodem tempore . uuͭͬ. uxores legitimas hĩt
obseruatur ut ei usq t̾cio quamlibet repuliare ⁊ eam
rursus liceat recipere. Emptitias uͦ atq captiuas quas¬
cumq uolu̾int hre licitum erit et easdem uendendi deny¬

Expanded text:
in die orare eos praecepit, quin etiam semper anteqsime, et ad ultimum pedes lavant. Hoc facto, publica voce praeconantur, unum confitentes Deum, qui nullum vel similem habeat vel aequalem, ejusque Mahomecha videndam, et ibi adorare eamque inconsutilibus tegumentis induti circuire, Hanc autem domum dicunt Adam cum de paradiso exsulasset, Domino exstruxisse, et omnibus filiis ejus donec ad Abraham advenit locum orationis fuisse. Abraham autem fidelis domus permansit; quo nato, eamdem Deus sibi, cunctisque suis generationibus, haereditariam ut ipsi perhibent, pri, captivare, interficere, et omniin alicujus rei nisi Dei fuerit nomine consecratum. Licet praeter hoc eis eodem tempore quatuor legitimas haberobservatur, ut usque tertio ei quamlibet repudiare et eamdem rursus recipere liceat. Emptitias vero atque captivas quotcunque voluerit habere licitum erit, sed et easdem vendendi denu
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾it a sacram̃ti periurio. Ab hoc formoso arnulphus
citu. cum clamore nuio sequente romam timentes
se de muro ꝓicuint et hostibus ꝑfectos a c̾uos mur ũ
ascendentli locum faciunt. Sic capta roma illos ciui
spaꝑam iniuriauerant decollari fecit. et a papa in im

Expanded text:
fuerit a sacramenti perjurio. Ab hoc Formoso Arnulfus rfuerit a sacramenti perjurio. Ab hoc Formoso Arnulfus rcitu cum clamore nimio sequente, Romani timentes se de muro projiciunt, et hostibus per factos acervos locum ascendendi murum faciunt. Sicque capta Roma, illos, qui papam injuriaverant, decollari fecit, et a papa in im
Abbreviated transcription (Latin):
quoruidam romanoꝵ qui sergium clyaconum ro¬
Hic formosuis cumaliqñ ĩ sinistram suspitionẽ uenis
set iohi .uiiͦi ppͦ timore eius fugiens ep̃atum portuen¬
sem reliquid et quia reuocatus a pp relire noluit ana
se ñ amplius romã intraturum nec ep̃atum sue ur¬
bis repetiturum. Confirmans etiã ꝓpue manus scͥpto
se ĩ laica cõmunione perseueraturum. Post a mari¬
no successore iohannis ĩ epatu contradatum sacram̃¬
tum restitutus: ñ solum romã intrauit s ⁊̃ romane
eccłie papatum suscepit. p̃p̃ qd̃ cum multo scandalo
multa per multos annos questio et controu̾sia agi¬
tata ẽ ĩ eccli̾a. aliis eius et ab eo ordinatorum consecra¬
tõnem irritam ẽẽ deb̾e p̾iuidicantibus: aliis econtra
qualiscumq fu̾it formosus tñ pp̃ sac̾dotalis officii die¬
nitatẽ. et fidem corum qui orclinati fuerant. omnes ꝗ¬
secratõnes eius ratas esse deb̾e samori ꝗsilio iudicantb
p̃sertim cum ip̃e formosus a marino paꝑa ab solutus

Expanded text:
quorumdam Romanorum, qui Sergium diaconum RoHic Formosus cum aliquando in sinistram suspicionem Joanni papae venisset, timore ejus fugiens, episcopatum Portuensem reliquit: et quia revocatus a papa redire noluit, anase non amplius Romam intraturum, nec episcopatum suae urbis repetiturum; confirmans etiam propriae manus subscripto, se in laicali communione perseveraturum. Post a Marino successore Johannis in episcopatu contra datum sacramentum restitutus, non solum Romam intravit, sed etiam Romanae aecclesiae papatum suscepit. Propter quod cum multo scandalo multa per multos annos questio et controversia agitata est in aecclesiae; aliis ejus et ab eo ordinatorum consecrationem irritam esse debere prejudicantibus, aliis e contra, qualiscunque fuerit Formosus, tamen propter sacerdotalis officii dignitatem et fidem eorum qui ordinati fuerant, omnes consecrationes ejus ratas esse debere saniori consilio judicantibus; presertim cum ipse Formosus a Marino papa absolutus
Abbreviated transcription (Latin):
tia eus hoc ẽ ab oꝑibus conclitõnis rursumq
quid sit illud ꝑ qd̾ colligipossunt ĩunum cogita
operibus conclitõnis queramus ordinem cogita tõ¬
num ur̃arum ibinbi funte sunt hoc est ĩoꝑibus
ordo esse deb̾et quatinus ex eis sp̃ualis domus sapĩe
ĩ nobis edificari possit ⁊ quia ex rebus cogitatõnes
ueniunt oportet ut ex ordine rerum sumatur ord
cogicatõnum . Deinceps gͦ tractare incipiemus de
oꝑibus restauratõnis relictis operibus conclitõni
de uubus quasi de quodam subffluente diliuo
egressi sumus ⁊ nunc ĩ opera restauratõnis qͣsi
ĩ archam ingredimu. Igitur opera restaurationis¬
sunt omnia q̃ ab mniciomundi usq ad finem scłi
facta sunt uł facienda pro restauratõne hominum
apud quas gesta sunt loca simul ⁊ tempora ubi ⁊
quando gesta sunt consid̾are oportet.In operibus
restauratõnis tribus modis ordo consideratur. scdm
locum scd̃m tempꝰ. scd̃m dignitatem. Scd̾m bocũ

Expanded text:
tia ejus, hoc est ab operibus conditionis. Rursumque quid sit illud, per quod colligi possunt in unum cogitatoperibus conditionis quaeramus ordinem cogitationum nostrarum ibi, ubi finitae sunt, hoc est in operibus ordo esse deberet, quatenus ex eis spiritualis domus sapientiae in nobis aedificari possit. Et quia ex rebus cogitationes veniunt, oportet ut ex ordine rerum sumatur ordo cogitationum. Deinceps ergo tractare incipiemus de operibus restaurationis relictis operibus conditionis, de quibus quasi de quodam subterfluente diluvio egressi sumus, et nunc in opera restaurationis quasi in arcam ingredimur. sunt omnia quae ab initio mundi usque ad finem saeculi facta sunt, vel facienda pro restauratione hominum,propter quas, et apud quas gestae sunt, loca simul, et tempora, ubi et quando gestae sunt, considerare oportet. In operibus restaurationis tribus modis ordo consideratur, secundum locum, secundum tempus, secundum dignitatem. Secundum locum,
Abbreviated transcription (Latin):
andem aduratus et coastus aliqd̾ munꝰ ꝓ amo¬
re dei acciꝑe. petiut de reliqͥis passionis dñice. In¬
arium duudendum. Tercia die karolus pc̃ca sua ꝗ¬
mos cum letania uchoant. Cum autẽ damel neopoli¬
tanus antistes aꝑuisset thecã ĩ qua spinea corona erat
tantus odor ex inde exiit ut omnes putarẽt se ĩ para¬
dyso ẽe. Cunc karolus ꝓstratus ĩ paiuim̃tũ plenus
passionis et resurrectonis renouaret et cum orasset
statin ros celitus uemiens lignum infudit et mebuiauit
et flores emitt̾e fecit. Tanta q lux cũ odore affuit ut
omnes sua uestim̃ta celestia esse putarent. Cumq da¬
niel a dunca forcipe robur ip̃uis ligni secare inciperet
tunc magis et magis lorere cepit. Tunc karolus ĩ
arboreo pallio qd̾ ad hoc p̾parau̾at suscepit de fiorib
et impleuit wantum suũ dexter. Sehinc alium

Expanded text:
ratus et coactus, aliquod munus pro amore Dei suscipere, petivit de reliquiis passionis Dominicae. Inarium dividendum: tertia die Carolus peccata sua mos cum litania inchoant. Cum autem Daniel Neapolitanus antistes aperuisset thecam, in qua spinea corona erat, tantus odor inde exiit, ut omnes putarent se in paradiso esse. Tunc Carolus prostratus in pavimento, plenus passionis et resurrectionis renovaret. Et cum orasset, statim ros coelitus veniens lignum infudit et inebriavit et flores emittere fecit; tantaque lux cum odore adfuit, ut omnes sua vestimenta coelestia esse putarent. Cumque Daniel adunca forcipe robur ipsius ligni secare inciperet, tunc magis et magis florere coepit. Tunc Carolus in arboreo pallio, quod ad hoc praeparaverat, suscepit de floribus et implevit uvantum suum dextrum, dehinc alium
Abbreviated transcription (Latin):
Wantum ad suscipiendas spias p̃parans teaducit
iste dedisse ut̾c wantum dẽliciait qui fere unuis hoe
spacio pependit ĩ aere. Cumq alfum wantum tex spmis
implesset et illud ep̃o tradc̃ uoliusset uidit illum pi
pend̾e ĩ aere. Sost ħ cum flores de Wanto eicere cu pen
conũsi sunt ĩ manna et ħ manna modo estapud sc̃n apo¬
nisium. Qd̾ a multis putatira esse de illo manua aitis
qd̾ pluit dñs ĩ deserto. Om̃s egri qui ibi aderant ad &mnm
florum sani facti sunt. Hiis ita gestis ecce turba infinitan
surdus. Hic ĩ extractione spinee corone iusum recepis ñ
a labaustro ⁊̃ quo abscondituserat extraheretur. sanatus s
puer ciuidam sinistram manũ et totũ lat᷑ sirstrũ ab ms¬
matris hñs aridũ et cuturrit ad eccłiam dicens qd̾ ca hori

Expanded text:
antum ad suscipiendas spinas praeparans, tradidit iste dedisse, uterque uvantum dereliquit: qui fere unius horae spatio pependit in aere: cumque alterum uvantum rex spinis implesset, et illum episcopo tradere voluisset, vidit illum primum pendere in aere. Post haec cum flores de uvanto ejicere cuperet, conversi sunt in manna; et hoc manna modo est apud S. Dionysium: quod multi putant esse de illo manna antiquo, quod pluit Dominus in deserto. Omnes qui ibi aderant, ad odorem florum sani facti sunt. His ita gestis, ecce turba infinita emutus. Hic in extractione spineae coronae visum recepit, in alabastro, in quo reconditus erat, extraheretur, sanatus est puer quidam, sinistram manum et totum latus sinistrum ab utero habens aridum: et cucurrit ad ecc
Abbreviated transcription (Latin):
suspenclit ad instar pere. ueniens autẽ ad castrum nom̾a
sex mensibus ⁊ uno lie. uemente autẽ eo aquisgranũ l¬
nati sunt ceti innum̾i. febrecitantes ĩnĩu. de moniosi m¬
si . lii. caluci. lxu. gutturnosi plures et ex uituus lociꝰ q̃¬
plures. Seniq indixit ꝑ totum orbem ut idib unui uel¬
rent aquisgranum iudẽ relicͥas qͣs de ihersmi. et de estaum¬
nopoli aduex̾at prius pcc̃a sua ꝯfitentes. Et statutumoti
nio fieret indictõ ista. reliqͥarum In hoc concilio fuit los̃
et turpinus archiẽpc. et achilleus alexandruus ep̃s et ẽs¬
filuis anfhiocenus ⁊ alii plurimi ep̃i et abbates. Pr era
suscitatus est mortuus

Expanded text:
suspendit ad instar perae. Veniens autem ad castrum, nominsex mensibus, et uno die. Veniente autem eo Aquisgranum, sanati sunt caeci innumeri, febricitantes innumeri, daemoniaci bosi 52, caduci 65, gutturiosi plures et ex vicinis locis quamplures. Denique indixit per totum orbem, ut Idibus Junii venirent Aquisgranum, videre reliquias quas de Jerusalem et de Constantinopoli adduxerat, prius peccata sua confitentes, et statutum estin mense Junio fieret indictio ista reliquiarum. In hoc concilio fuit Leo papa, et Turpinus archiepiscopus et Achilleus Alexandrinus episcopus et Theophilus Antiochenus et alii plurimi episcopi et abbates. Ibi etiam suscitatus est mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
sanctꝰ amandꝰ in galliam ĩpetrauit a rege chyldeberto le¬
cum qui dicit᷑ nauto ut ibi eclificaret cenobiũ. S qͥdã
cum aptũ ad monast̾ium construendũ ostend̾ent. Scũs
aũt eoꝵ mauiciã deo reuelante cognoscẽs iuit cum eis:
ad cacumen montis uͥ eum occid̾e cupiebant. Nec suis
ioo dic̾at: qr tialde martiriũ cupsebat. S̾ subito ortatem¬
pestate pluuie ⁊ grandines ita montẽ tȩcerunt: qd ma¬
ligni qui eum occid̾e uolebant penitꝰ nich nd̾utit ⁊iam
se mori putantes ꝓstrati ueniã postulabãt. ⁊ ut eos
uiuos abie ꝑmitcet ꝑorabant. ⁊ ũe scñs tamdiu ora¬
ꝯuit. donec reddita serenitate in uisu recepto ad ꝓpria
redierũt. Itaq scũs amandꝰ euadẽs ⁊ multa alia miraicu¬
la faciens: taindem in pace quieuit.xxi. De sc̃o maglo¬

Expanded text:
sanctus Amandus in Galliam, impetrauit a rege Childeberto losanctus Amandus in Galliam, impetrauit a rege Childeberto locum qui dicitur Nanto ut ibi edificaret cenobium; sed quidam cum apertum ad monasterium construendum ostenderent. Sanctus autem eorum malitiam deo reuelante cognoscens iuit cum eis usque ad cacumen montis, ubi eum occidere cupiebant; nec suis hoc dixerat, quia ualde martyrium cupiebat. Sed subito orta tempestate pluuie et grandines ita montem texerunt quod maligni qui eum occidere uolebant penitus nil uiderunt et iam se mori putantes prostrati ueniam postulabant et ut eos uiuos abire permitteret exorabant. Tunc sanctus tamdiu orauit donec reddita serenitate et uisu recepto ad propria redierunt. Et sanctus Amandus euadens et multa alia miracula faciens tandem in pace quieuit. XL-Valentini ma
Abbreviated transcription (Latin):
dra sublamauit. ubi cum tͥennio u̾bum dei confbant̾
om̃ib p̾cucass et a płis ꝙ suam p̾licatõem contẽpni
uid̾et. contẽptores suos deseruit ⁊ in uasconiã gentem
ferocissimã eausa plicatõnis intrauit u̾ dum simili¬
ter p̾clicaret. ioeulator quidam leuis ⁊ lubricus u̾bis
eius detͣhere cepit. S statim a demone correptus ꝓpͥis dẽ¬
tib se discerpens. ⁊ od iniuriam uiro dei fec̾at confitẽs
ꝓtinus expirauit. N⁊sde ꝑgens ad aliam ciuitatem
ab ep̃o csuitatis reu̾ent᷑ exceptus est. Cui cum ille ep̃o
causa hũilitatis ⁊ more hospitalitatis aquam in ma¬
nib daret: iissit famulo ut aquam illã diligẽtius cͦto¬
diret. Credebat enĩ qdͥ m̾itis uiri d̾i eẽt młtoꝵ pro futu¬
ra saluti. Nec enĩ fides ista fefellit. Nam ⁊ cecus qͥdã
añ fires eccłie m̃licans ex consilio ep̃i aqua illa oculos
suos lauit: ⁊ protinus clare uidit. P Ost hec recliẽs

Expanded text:
io uerbum dei constanter omnibus predicasset et a plerisque suam predicationem contempni uideret, contemptores suos deseruit et in Vuasconiam gentem ferocissimam causa predicationis intrauit. Vbi dum similiter predicaret, ioculator quidam leuis et lubricus uerbis eius detrahere cepit; sed statim a demone correptus, propriis dentibus se discerpens et quod iniuriam uiro dei fecerat confitens protinus expirauit. Inde pergens ad aliam ciuitatem ab episcopo ciuitatis reuerenter exceptus est. Cui cum ille episcopus causa humilitatis et more hospitalitatis aquam in manibus daret, iussit famulo suo ut aquam illam diligentius custodiret. Credebat enim quod meritis uiri dei multorum esset profutura saluti. Nec eum fides ista fefellit. Nam cecus quidam ante fores ecclesie mendicans ex consilio illius episcopi aqua illa oculos suos lauit et protinus clare uidit. Post hec rediens
Abbreviated transcription (Latin):
tñ ĩproptu est. in gratos confunde̾ ĩnum̾is bñficũs
suis humano siqͥdem ⁊ usui p̾stitis. ⁊ sensui manifestis.
Iempe quis alius adminntrat cibum uescenti. cernẽti lu¬
aĩea pnte sui qͣ p̾minet sibi. scil ĩ anima. q̃ sunt: Digni¬
tas scientia. uiitꝰ. dignitatem ĩ hõre liberum dico arbit̾

Expanded text:
n promptu est ingratos confundere super innumeris beneficiis suis, humano nimirum et usui praestitis, et sensui manifestis. Nempe quis alius administrat cibum omni vescenti, cernenti luin ea parte sui, qua praeeminet sibi, hoc est in anima quae sunt dignitas, scientia, virtus. Dignitatem in homine liberum arbitrium
Abbreviated transcription (Latin):
de hẏbernia secutꝰ fu̾at ad hãc ip̃am delatꝰ expeditõem. q
cum ip̃o exire neqͥnerat ptꝰ eũ ꝓfectꝰ est. Cũq ad tornodoꝵ
ꝑuenisset. ibi decũlens ptꝰ paululũ defũctꝰ est. Cũ aũt sc̃s
gmanꝰ cum sociis suis ħecicos sicuit ⁊ antea confudisset.
⁊ ad ꝓpria remearet: contigit eũ germanũ ad eũdem deue¬
nire locum. Cognoscensꝙ ꝑ sp̃m ibi decessisse discipłm. ac¬
cedẽs ad locum quo fũat tumulatꝰ iussit reitelli sepulcheũ
ip̃m ꝙ uocãs ex noĩe quid ag̾et. an secũ adhuc militare cu
ꝑet requisiuit. Mox uitali resũpto sp̃u defunctꝰ ressdet:
cunctaq sͥ constare suauia ac se nolle huc ult̾ius reuoca¬
ri sndet. Cum scõ annuente ut qͥesceret: ille capite de¬
posipo rursum obdormunt in xp̃o¬

Expanded text:
hanc ipsam delectus expeditionem, quia cum ipso exire nequiuerat, post eum profectus est. Cumque ad Ternodorum peruenisset, ibi decumbens post paululum defunctus est. Cum autem sanctus Germanus cum sociis suis hereticos sicut et antea confudisset et ad propria remearet, contigit sanctum Germanum ad eundem deuenire locum. Cognoscensque per spiritum ibi decessisse discipulum, accedens ad locum quo fuerat tumulatus iussit reuelli sepulchrum, ipsumque uocans ex nomine quid ageret, an secum militare adhuc cuperet requisiuit. Mox uitali resumpto spiritu defunctus residet cunctaque sibi constare suauia ac se nolle huc ulterius reuocari respondet. Tunc sancto annuente ut quiesceret ille capite deposito rursum obdormiuit in C
Abbreviated transcription (Latin):
uit opus. proditor amens: mercedẽ sceleris soluit ꝯͥ Te¬
dia noxe horruit ip̃e sue Celo t̃req posus. Int̾ itirũq pe
uit. Turba ꝑhemnẽ portatura crucẽ dñm q secuta fidelẽ.
spreuit agros hĩtura polos. hec nempe facultas: fortior
est de ꝑte magis conqͥrere tocum: atq oacluooꝵ pensare ma¬
nentia causis. ⁊ questum ꝑ dampna sequi. Auri cesset
amor qui pectora semꝑ aclurit. quo capitur moetalie gen
i usulat om̃e de radice malum cuiꝰ usolentiꝰ ardet am¬
biaio eiescente mͦ suimulante ꝙ rapinis: addita lucra fam̾¬

Expanded text:
tolica Proditor amens Mercedem sceleris soluit sibi, tedia noxe. Horruit ipse sue, celo terreque perosusque Inter utrumque peica Turba perennem Portatura crucem, dominumque secuta fidelem; Sprevit agros, habitura polos; hec nempe facultas Fortior est de parte magis conquirere totum; Atque caducorum pensare manentia causis, Et questum per damna sequi. Prospeamor? qui pectora semper adurit, 103 Quo capitur mortale genus, qua pullulat omne De radice malum, cujus violentior ardet Ambitio, crescente modo, simulantque rapinis Addita lucra fam
Abbreviated transcription (Latin):
piit ꝙ in sangune paiuli saclegas ũsare manꝰ. Que dura
maloꝵ uota o pallida cordis ymago pocula sunt meliora
tͥ uidea cruoris. qͣm laticis nullasq uolens contĩgere men¬
sas: esuris ad facinus saturãq cadau̾e iusti: q̃ris hr̃e fa¬
mem. ñ hec ieiunia moyses. condidit exemplo tot cõsũma¬
rea uistis: ex p̾cio qd̾ t̾ror agit mansuraꝙ uircus: creseit in
adũsis. que testib usa ꝑiclis: ad n̾utum cliscͥ̾men hc̃. Cer¬

Expanded text:
piuntque in sanguine Pauli, Sacrilegas versare manus, que dura malorum Vota, o pallida cordis imago. Pocula sunt meliora tibi iudea cruoris, Quam laticis nullasque volens contingere mensas Esuris ad facinus saturamque cadavere iusti Queris habere famem, non hec ieiunia Moyses Condidit, exemplo tot consummarea justis Ex pretio, quod terror agit, mansuraque virtus Crescit in adversis, quae, testibus usa periclis, Ad meritum discrimen habe
Abbreviated transcription (Latin):
est officiose ubi e ͦ ũum clixit. An ibi ũum dicisse uidebit᷑
ubi hoc dix̾it ꝙ lector sapit cumuͦ ꝯtra sensum lectoris
aliquid occurrorit officioso mendatõ depritabituur Neqͣ¬
qmͣ aũ michi arrogau̾im. ut ingenium tuum diuino
dono aureum obolis meis ditare contendam nec te quis¬
quam magis ydoneus ẽ: qui oꝑus illud emendet. de ra¬
quid ĩ ip̃is libris fuisse mentitos. Ad misso enim ubise
auq uidebitur. uł ad mores difficilis uł ad fidem increlibił¬
meliorbus: ne cum me recte fortasse rep̾hendo. rursũ
michi blantliar: ⁊ meticulosam mͥ potius uidear ĩ me
area dñi fructuoso labore desudas. ecre sum. Si quid ꝑꝑã
dixi: fortuis fige pedem. No n michi det molestum eiłe¬
pondus etatis tue. dum mͦ cont̾atur palea culpe mee. Rogo
te si fieri pot̾: ut int̾ nos queramus ⁊ cdisseramus aliquid
ꝙ sine amaritudine discordie corda nr̃a ꝑaseantur. Si si ñ¬

Expanded text:
est, ubi uerum dixit? an ibi uerum dixisse uidebitur, ubi hoc dixerit, quod lector sapit, cum uero contra sensum lectoris aliquid occurrerit, officioso mendacio deputabitur? nm uero mihi adrogauerim, ut ingenium tuum diuino dono aureum meis obolis ditare contendam, nec est quisquam te magis idoneus, qui opus illud emendet. Nequid in suis libris fuisse mentitos. Admisso enim semel icuique videbitur, vel ad mores difficilis vel ad fidem incredibimelioribus: ne cum me recte fortasse reprehendero, rursus mihi blandiar: et meticulosam mihi videar in men in area dominica fructuoso labore desudans, ecce sum, si quid perperam dixi, fortius fige pedem. non mihi esse debet molestum pondus aetatis tuae, dum conteratur palea culpae meae. te, si fieri potest, ut inter nos quaeramus et disseramus aliquid, quo sine amaritudine discordiae corda nostra pascantur fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
fatigabat ut mane ad seuenientibus uisitandi gr̃a
multis qd̃ ab eo ferebatur ueniret inscrupłm. accidit
te quidam equites cum c̾etłs sius pro reuerentia ba
silice cru ille appenditem habebat cellulam inuestibu
tos ad fenẽstram uenerunt. intro ꝓspicuint ⁊ in me-
dio conflictum petri ⁊ mulieri sactendunt. Quorũ
ille p̾sentia roboratior ianuam lassabundus excla
suffocaret. Hoc in crastinum milites ep̃o referũt
Adest ep̃c. uictoriam stupet quam ꝑ petrum ex̾cuit
deus clientos ꝓpuos dirigit qui testo retecto ⁊ fune di¬
Postquam aũ cam potriis effocauit ĩ cellula tantus
fetor ip̃m qui satris illam armis ꝑemerat et astantes
obsedit ut nemini ambiguum foret cadau turpissi¬
me cuiusdam extinsce qd dyabolus induisset. huic

Expanded text:
ad se venientibus visitandi gratia multis quod ab eo ferebatur veniret in scrupulum, accidte quidam equites cum cereis suis pro reverentia proximae basilicae, cui ille appendicem habebat cellulam, in ipsius unt, intro prospiciunt, et in medio Petri conflictum atque mulieris attendunt, quorum ille roboratior praesentia jamjam lassabundus exclamsuffocaret. Hoc in crastinum milites episcopo referunt. Adest episcopus, victoriam stupet quam per Petrum exercuit Deus, clientes proprios dirigit, qui tecto retecto, et fune destquam autem eam Petrus offocavit in cellula, tantus fetor ipsum qui sacris illam armis peremerat et astantes obsedit ut nemini ambiguum foret cadaver turpissimae cujuspiam exstitisse, quod diabolus induisset. Cui o
Abbreviated transcription (Latin):
gitat ⁊ lociuens nil p̃t̾ deum ⁊ qd̃ a di amorem per¬
tiuet loqui desid̾at alios ad caritatem exhortan¬
do seipsum inflamat caritatem omnibus cõmen¬
dat quam dulcis amor d̾i quam pamarꝰ ⁊ciuã ĩ¬
purus sit amor huuis scłi ñ solum uoce s ⁊ oꝑe qͦ¬

Expanded text:
gitat, loquens nil praeter Deum, et quod ad Dei amorem pergitat, loquens nil praeter Deum, et quod ad Dei amorem pertinet, loqui desiderat. Alios ad charitatem exhortando, seipsum inflammat, charitatem omnibus commendat: quam dulcis amor Dei, quam amarus et quam impurus sit amor hujus saeculi non solum voce, sed ope
Abbreviated transcription (Latin):
lit de te dicam. Deus caritas est. Nuncuud pa¬
rum ẽ deum ĩ se manentẽ habere. Tantum est
di donuni sit nulla p̃t̾ solam caritatem hoc ht
igitur giãrum dona largitur deus etiam hus qͦs
reprobat solam aũ caritatem quasi se ip̃m hus
tantum quos diligit ĩ p̾mium seruat. Caritas
igitur ẽ fons pprius &e quo ñ cõmunicat alie nꝰ
deo s ipse ĩ deo ⁊ deus ĩ eo manet. Sic familiaris
est deo caritas ut ip̃e mansionem hab̾e nolit
ubi caritas ñ fu̾it. Si quus inciuit diligit me
⁊ c̃. Animã ĩ qua caritas ħitat. suꝑbia ñ inflat
inuidia ñ deuastat ⁊ ira non dissipat tristicia
mala ñ uexat ⁊ auaritia ñ excecat ⁊ gula nõ
uiflammat ⁊ luxuria ñ incuinat. Semper.
temperata. iundum contempnens ⁊ deum dili¬
gens omnium bona amando sua fatiens ⁊ sua
seiuꝑ cor sursum ht ⁊ desid̾ium ĩsuꝑna eleuatũ¬
⁊ si cͥũ ambulat si cñ sedet l qñ agit si qñ quies¬
cit quicquid eg̾it cor adeo ñ recedit. Tacens deum co¬

Expanded text:
i quod Deus charitas est. Nunquid parum est Deum in se manentem habere? tantum est donum Dei sit, nulla praeter solam charitatem hoc habet, igitur gratiarum dona largitur Deus etiam iis, quos reprobat, solam autem charitatem quasi seipsum iis tantum, quos diligit in praemium servat. Charitas igitur est fons proprius, de quo non communicat alienus, Deo, sed ipse in Deo, et Deus in eo manet. Sic familiaris est Deo charitas, ut ipse mansionem habere nolit, ubi charitas non fuerit. Si quis, inquit, diligit me. Animam, in qua charitas habitat, superbia non inflat, invidia non devastat, ira non dissipat, tristitia mala non vexat, avaritia non excaecat, gula non inflammat, luxuria non inquinat; semper mtemperata, mundum contemnens, Deum diligens, omnium bona amando sua faciens, sua  desiderium in superna elevatum. Si quando ambulat, si quando sedet, si quando agit, si quando quiescit, quidquid egerit, cor a Deo non recedit. Tacens Deum co
Abbreviated transcription (Latin):
hec catluca omnes ñ contempnunt. Omnibus
estimat dulce esse qd̾ sibi sapit ⁊ ommbul plac̾e
qd̃ diligit. omnibus manifestum qd cognoscit. Isti
iuidiciis caritas se prodit. Igitur o bona caritas
priorum p̾conia nil de te clic̾e mea ꝑuitas p̾sumeret
ubi nunquã dete dicisatis potiuiset. Ilaleregͥ nõb̃
o dulcis ⁊ suaiuis caritas dilata cor nr̃m et expã
pere possit hospitem ⁊ mansorem deum. Se medi¬

Expanded text:
et caduca omnes non contemnunt. Omnibus existimat dulce esse quod sibi sapit, omnibus placere quod diligit, omnibus manifestum quod cognoscit. Istis indiciis charitas se prodit, priorum praeconia nihil de te dicere mea parvitas praesumeret, si unquam de te dici satis potuisset. Illabere igitur nobis, o dulcis et suavis charitas, dilata cor nostrum, expanpere possit hospitem et mansorem Deum. Infund
Abbreviated transcription (Latin):
leonis pape iubente imꝑatore marciano cõgrega¬
nũtiantẽ u̾bi dei ⁊ carius unã ẽẽ naturã eiusq de¬
fensorẽ dioschoꝵ alexandrinũ qͦndam ep̃m: una ꝑa¬
trũ sñia p̾idicauit. Nestoriũ ⁊̃ ꝯstãtinopolitanũ
q̾ndam ep̃m olim in ephesina synodo dãpnatum.
it̾um anathematizans cum reliquis h̾eticis dãpna¬
uit. p̾dicans eadem sỹnodus xp̃m d̾m sic de uirgine
natum. ut in eo ⁊ diuine ⁊ humane nature sb̃am
ẽẽ fateat᷑n. Hinc decretũ est ut mat̾ clñi maria ñ solũ

Expanded text:
Leonis papae, jubente Martiano imperatore, congreganuntiantem verbi Dei et carnis unam esse naturam, ejusque defensorem Dioscorum Alexandrinum quondam episcopum, una patrum sententia prejudicavit. Nestorium etiam Constantinopolitanum quondam episcopum, olim in Ephesina sinodo damnatum, iterum anathematizans, cum reliquis hereticis damnavit, predicans eadem sinodus Christum Deum sic de Virgine natum, ut in eo et divinae et humanae naturae substantiam esse fateamur. Hic decretum est, ut mater Domini Maria non solum
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Audiant qd̃ paulus dicit: illis quos ad celibatus
⁊ ali ultͣ h̃tium assumũt oꝑa: ⁊ isti uꝑcca ordr̃em ꝓpͥũ
ait mare. Quasi enim ꝑ uocem maris ad uerecũdiam
sỹdon adducitͦ: qͣndo ꝑ comꝑatõem uite secłariũ atq ĩ
hoo mũdo fluctuantiũ eiꝰ qui nimitꝰ ⁊ qͣsi stabilis c̾neᷤ
uori ordĩe dec̃iores sunt: ⁊ quidam in dec̾iori meliores. ⁊
qr illi sortem extremi hĩtus bñuiuendo tnͣscenclunt. ⁊
illi suꝑioris loci meritum morib nõ exequendo dimi

Expanded text:
tur. Audiant quod Apostolus cum quosdam ad caelibatus illi ultra habitum assumunt opera, et isti juxta ordinem proprium ait mare . Quasi enim per vocem maris ad verecundiam Sidon adducitur, quando per comparationem vitae saecularium atque in hoc mundo fluctuantium, ejus qui munitus et quasi stabilis cernitur, iori ordine deteriores sunt, quidam in deteriori meliores; quia et isti sortem extremi habitus bene vivendo transcendunt, et illi superioris loci meritum moribus non exsequendo dimi
Abbreviated transcription (Latin):
penes metense opidum diuinitꝰ ꝑcussus inter. iliis.¬
flagrantis ignis incencdia mortuꝰ est. Post quẽ brunichildis
filiũ eius sygib̾tum in regno suffecit. At locharius memor
ꝓphetie uiri dei collecto exercitu fines regni qui sue clitio¬
eius quinq theoderici filios cum ꝓ auia brunichilde ce
ignobłiter camelo impositã hostib girando monstͣuit.
postq indomitorũ equoꝵ cauelis irretitam miserabłiter
uita pͥuauit. sũnaditꝰ ergo racdicitꝰ q cheoderici stirpe dele

Expanded text:
ense morans oppidum, divinitus percussus inter flagrantis ignis incendia mortuus est: post quem Brunechildis filium ejus Sigebertum in regno suffecit. Itaque Chlotharius memor prophetiae viri Dei, collecto exercitu fines regni, quae suae ditioeius quinque Thoderici filios cum Brunichilde proavia eoignobiliter camelo impositam, hostibus gyrando monstravit. Postque indomitorum equorum caudis inretitam miserabiliter vita privavit. Funditus ergo radicitusque deleta Teoderici stirpe,
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ũ inflatus cern̾et. unde ꝑfic̾e debuit inde ad affectus
dampnia ꝑuenit am hunc simulatorẽ dic̃e ⁊ u̾bo uu¬
sio cepit impostorem clamare: qui se tͥb dieb ⁊ tͥb nocci¬
b orare ante orulos hominũ demonstret. Qui ⁊̃ ꝑtimus
uirũ dei alapa ꝑcussite ut qͣsi religiose uite simulator de
oosia cum contumelia exiret. Es hunc repente ultor spiritꝰ
onuasit. ⁊ ad uiri dei uestigia strauit ao ꝑ os illius clamare
cepst. y saac me eicit. ysaac me eu̾tit. uir quippe ꝑegͥnus quo
censeret᷑ noĩe nesciebatur. s eius nom̃ ilłe sp̃c peodilit qui se

Expanded text:
u inflatus cerneret, unde proficere debuit, inde ad defectus damna pervenit. Nam hunc simulatorem dicere, et verbo rustico coepit impostorem clamare, qui se tribus diebus et noctibus orare ante oculos hominum demonstraret. Qui protinusirum Dei alapa percussit, ut, quasi religiosae vitae simulator, de ecclesia cum contumelia exiret. Sed hunc repente ultor spiritus invasit, et ad viri Dei vestigia stravit, ac per os illius clamare coepit: Isaac me ejicit. Vir quippe peregrinus quo censeret
Abbreviated transcription (Latin):
nam uͦ ad d̾i hoĩem detulit. Quam uir dñi benigne suscipi¬
ens: cũdem pu̾m ãmonuit cdicẽs. Grãs agimꝰ S inde sporcã
qͣm in itin̾e posuisti ne incaute tang̾e p̾sumas: q in eam
lueris a serpente feriaris. Quib u̾bis puer ualde confusus

Expanded text:
nam vero ad Dei hominem detulit, et nam vero ad Dei hominem detulit, et ens, eumdem puerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, sportam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam lueris, a ser
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut pene nudi uid̾entur. Cũq huuc uestim̃ta pet̾ent. eoꝵ
ũba uit elñi tacttus aucdiuit. &ii unũ ex discipłis suis ꝑti¬
nus silent̾ uecauit: ei ꝙ p̃cepit clicens. Uade ⁊ in ilła siua ĩ
tali loco cauam arborem require: ⁊ uestuñta q̃ in ea inuenis
affer. Cũꝙ discrpłus abisset. arborẽ ut fũat sussim exsiet
uestuñta repꝑit. ⁊ latent̃ detulit magr̃o. Que iurdei susci¬
piens ꝑegriuis nudis d petentib ostendit: ⁊ p̾buit dicens.
uenite qs nuudi estis. ecce tolsite ⁊ uestite uos. Hed ili. nteue.¬
tes: reanouert ã posuerũt magno q pudore consteruatie
Et qui frauduient̃ uestim̃ta c̃pelũt aliena aimnfisi iar¬
ꝑunt sua. Alio quoꝵ tem pore quidã se eius oratõnib eõ¬
m̃dans. sportas auas plenas alim̃tis ei ꝑ puerũ tnͣłmssit:
quaꝵ unã isdem puer subripuit atq in itine abscondit: u¬

Expanded text:
ita ut pene nudi viderentur. Cumque hunc vestimenta peterent, eorum ita ut pene nudi viderentur. Cumque hunc vestimenta peterent, eorum verba vir Domini tacitus audivit; qui unum ex discipulis suis protinus silenter vocavit, eique praecepit, dicens: Vade, atque in illa silva in loco tali cavam arborem require; et vestimenta quae in ea inveneris defer. Cumque discipulus abiisset, arborem sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta reperit, et latenter detulit magistro. Quae vir Dei suscipiens, peregrinis nudis atque petentibus ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati sunt; et qui fraudulenter vestimenta quaerebant aliena, confusi receperunt sua. Alio quoque tempore quidam se ejus orationibus commendans, sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: u
Abbreviated transcription (Latin):
borantes inuenit oꝑarios. Ingressi qͥppe fures fu̾ant: sed
mutata m̃te ꝑ sp̃m app̾hend̾unt uangas qͣs inuen̾unt.
⁊ ab ea horai qua ingressi sunt quo usꝙ uir dñi ad eos ueĩ¬
ret. cuncta orti illiꝰ sꝑacia que incultei fu̾ant coluerunt. Qi¬
b uir dñi mox ut ing̾ssus est ait. Gaudete fr̃es: multum
laborantes iam quiescite. Quib ilico alim̃ta q̃ deculerat
p̾buit: eosq post tanti laboris fatigatõem refecit. Suffici¬
ent̾ aũt refectis ait. Solite malum fac̾e. Quociens de orto
aliquid uultis ad orti aclitum uenite: ⁊ tnͣquille pecite. cũ
bñditõne ꝑcipite. ⁊ a furti prauitate cessate. Quos statim
collectis olerib onustari fecit: Alcium ꝙ est eit qui ad ortum
nocituri uen̾cunt. cum laboris sui p̾mio ⁊ repleti ab eo et in¬
nocu redirent. Flio quaꝵ tpr̃e accesserunt ad eũ ꝑegrini
quidam mĩam postulantes: scissis uestrm̃tis pannis obsiti:

Expanded text:
borantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed borantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed mutata mente per spiritum apprehenderunt vangas quas invenerunt, et ab 305 ea hora qua ingressi sunt, quousque vir Domini ad eos veniret, cuncta horti illius spatia quae inculta fuerant coluerunt. Quibus vir Domini mox ut ingressus est, ait: Gaudete, fratres, multum laborastis, jam quiescite. Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris fatigationem refecit. Sufficienter autem refectis ait: Nolite malum facere, sed quoties de horto aliquid vultis, ad horti aditum venite, tranquille petite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessate. Quos statim collectis oleribus onustari fecit. Actumque est ut qui ad hortum nocituri venerant cum laboris sui praemio et repleti ab eo et innocui redirent. Alio quoque tempore accesserunt ad eum peregrini quidam misericordiam postulantes, scissis vestibus, pannis obsiti,
Abbreviated transcription (Latin):
nõ longe desertum lecum reperit: ibiꝙ sibi humile habitacu¬
lũ construxit. Ad quem clum młai ꝑgunt exemplo illiꝰ et̾ne
uite accencli desid̾io ceꝑunt. atq sub eiꝰ magist̾io se in dñi
seruttiũ ded̾unt. Cumq ei crebro discipłi humilit̾ innu¬
erent ut ꝓusu monastii possessiones que offerebant᷑ acclꝑ¬
et. ilse sollicitꝰ sue pauꝑtatis custos fortem snĩam tenebat
dicens. Monachus qui in t̾ra possessionem q̃rit monachus
nõ est Sio quippe metuebat pauꝑtatis sue securitatẽ ꝑdere
sicut auari cliuites solent ꝑituras diuitias custodire. lxui¬
ꝙ miraculis cunctis longe lateq hĩtantib uita eiꝰ inola ⁊ id¬
ruit. am die quadam ad uesꝑum in ortum monaftii
fecit iactare ferram̃ta: que usitato nos nom̃e. Uangas uo¬
camus. Sixit q discipłis suis. Tot uangas in ortum ꝓicite.
mane fecit deferri pulm̃tum qd̾ ꝑari iusserat atq ortum
cum fr̃ib ingressus qd̾ uangas iactari p̾ceꝑat: tot in eo la¬

Expanded text:
non longe desertum locum reperit, ibique sibi humile habitaculum construxit. Ad quem dum multi pergunt, exemplo illius aeternae vitae accendi desiderio coeperunt, atque sumiliter imminerent, ut pro usu monasterii possessiones quae offerebantur acciperet, ille sollicitus suae paupertatis custos fortem sententiam tenebat, dicens: Monachus qui in terra possessionem quaerit monachus non est. Sic quippe metuebat paupertatis suae securitatem perdere, sicut avari divites solent perituras divitias custodire. Ie miraculis cunctis longe lateque habitantibus vita ejus inclaruit. Nam die quadam ad vesperum in hortum monasterii fecit jactari ferramenta, quae usitato nos nomine vangas vocamus. Dixit itaque discipulis suis: Tot vangas in hortum projicite, mane, fecit deferri pulmentum quod parari jusserat, atque hortum cum fratribus ingressus, quot vangas jactari praeceperat, tot in eo la
Abbreviated transcription (Latin):
ed obititur ñ esse sat̾dotis. ut se cede cuiuscumq cõ¬
maculet. U̾um ẽ s ñ se inquinat qui sontem p̾mẽs
insoncem lib̾at. Immo uͦ beati qui cistodiunt iudicium
⁊ faciunt iusticiam ĩ om̃i tempore Sac̾dotes fuerunt am¬
plissima laude famosi. phinees ⁊ mathathias. qui indelĩ¬
auentesmani sua ulti sunt. Alt̾ amplexus uen̾ios pugi¬
oue confodit. Alt̾ ydolis ĩmolantem ĩmolatico truori
cõmiscuit. Tatharias sac̾dos thurificantẽ regem expulit
⁊ proculclubio ñdubitasset occid̾e. nisi deus illum acceleras¬
set cede. Preuenit ep̃alem manum plaga diuina ut illius
cadauer depasceretur lepra. aũ animuis usurpasset illici¬
ta. Seturbatur regis deuotio ⁊ ñ deturbabitur latronis ai¬
ꝑido: Parum ẽ qd̾ excuso etiam laudanclum ẽ qd̾ feci. Con¬
tuli cnim illis bñficium quibus uideor intulisse exitium.
Penam minui dum mortẽ acceleraui. Sceleratui enim ꝙͣ
plus uỹcit. tanto plus poccabit nisi forte sit aliquis ciuem

Expanded text:
ed objicitur, non esse sacerdotis, ut se caede cujusquam commaculet. Verum est: sed non se inquinat, qui sontem premens, insontem liberat. Imo vero beati qui custodiunt judicium, et faciunt justitiam in omni tempore . Sacerdotes fuerunt amplissima laude famosi Phinees et Matathias; qui ambo in delinquentes manu sua ulti sunt. Alter amplexus venereos pugione confodit; alter idolis immolantem immolatitio cruori commiscuit. Zacharias sacerdos thurificantem regem expulit; et procul dubio non dubitasset occidere, nisi Deus illum accelerasset caedere, praevenit eamdem manum plaga divina, ut illius cadaver depasceret lepra, cujus animus usurpasset illicita. Deturbatur regis devotio; et non deturbabitur latronis cupido? Parum est quod excuso; etiam laudandum est, quod feci. Contuli enim illis beneficium, quibus videor intulisse exitium. Poenam minui, dum mortem acceleravi. Sceleratus enim quanto plus vixerit, tanto plus peccabit, nisi forte sit aliquis, quem
Abbreviated transcription (Latin):
exempti sunt inco mirn̾e. Hec habui cuie pro me licerem
ut uĩas assertõnes euatuarem. Sed qm̃ et mee ⁊ nr̃e ra
tõcinatõnes falli possunt. Cominittamus omnia diui¬
no examini. Corpus meum antecessorum more cõposi¬
tum ante ianuas eccł̃ie sistite. ianue seris et repagulis
dampnentur. Si deus uoluit ut ingrediar applauda¬
tis miraculo. Sin minuis de cadauere moo fatiatis quictͥd
uobis placu̾it. Sic factum est. Mox enim ut corpus eiꝰ
ante portas eccłie seris obclusas positum ẽ trirbo ingens
diuinitus emissis repagulorum obstatula clisrupit et
ip̃as ualuas uehementi imꝑetu patefastas ad parietẽ cũ
magno fragore impulit.

Expanded text:
e. Haec habui, quae pro me dicerem, ut vestras assertiones evacuarem. Sed quoniam meae et vestrae comminationes falli possunt, committamus nos divino examini. Corpus meum antecessorum more compositum ante januas ecclesiae sistite; januae seris et repagulis damnentur. Si Deus voluerit ut ingrediar, applaudatis miraculo; sin minus, de cadavere meo faciatis quidquid vobis placuerit. Sic factum est. » Mox enim ut corpus ejus ante portas ecclesiae seris occlusas positum est, turbo ingens divinitus emissus repagula et obstacula dirupit, et ipsas valvas vehementi impetu patefactas ad parietem cum magno fragore impulit.
Abbreviated transcription (Latin):
mbrosius quo carta sumpt᷑ et notarios miustrã¬
te tam inum̃abiles libros adamantius nĩ. ⁊ cal
e fratribus satris litnis ꝑsonaret. Hoc diebus egisse uł noctib
ut ⁊ lecto orationem susciꝑet ⁊ oratõ lectionem. Quid nos
uentris animalia tale iuiauam fecimus ciuios si sedã hora
legentes inuen̾it oscitamus manu faciem defricantes. et qͣ
post multum laborem mundialibus rursum negotiis occupa¬
mur. Erefmito prandia auib hon̾ata m̾ia p̾mitur. Dud
dic̾e freauentiam salutantdi qua ip̃i coticlie ad aliosꝑgimus
aut ad uosueiientes cetos expecta mus. Peinceps itur ad ũ¬
ba: s̾mo t̾itur. lat̾atur absentes: uita aliena describitur.
mordentes inuitem consumimur ab inuitem. Lalis nos
cibus. ⁊ occupat ⁊ dimittit. Cum uͦ anuiti recessint: ratõ¬
nem supputamus. ⁊ si damnum ut sepe ĩ re familiari acci¬
d̾e solet fu̾it nuntiatum: uultus more dep̾mitur. letamur
ad nunmum: obolo ꝗtristamur. Sicq ymagini cłi ĩ qua¬

Expanded text:
mbrosius, quo chartas, sumtus, notarios ministrante, tam innumerabiles libros vere Adamantius noster et C aliquis sacris litteris personaret, hoc diebus egisse uel noctibus, ut et lectio orationem susciperet et oratio lectionem. Quid nos, ulegentes invenerit, oscitamus, manu faciem defricantes, continemus stomachum, et quasi post multum laborem, mundialibus rursus negotiis occupamur. Praetermitto prandia, quibus mens onerata premitur. Pudet dicere frequentiam salutandi, qua aut ipsi quotidie ad alios pergimus, aut ad nos venientes caeteros exspectamus. Deinceps itur in verba, sermo teritur, lacerantur absentes, vita aliena describitur, et mordentes invicem consumimur ab invicem. Talis nos cibus occupat et dimittit. Cum vero amici recesserint, ratiocntior; si damnum, ut saepe in re familiari accidere solet, fuerit nuntiatum, uultus maerore deprimitur., laetamur ad nummum, obolo contristamur. unde, cum in u
Abbreviated transcription (Latin):
ad lumen in cipitulo ille remansit in claustro orans.
Et cum oraret: cdixit ad eum uox de celo. Illi boni ho¬
mines quos uides in capitulo sunt martyres dei. Podẽ
anno uidit idem xpĩanus omẽm conuentũ cireũdari
derentur quicqͥd erat uit̾ t̾ram & celum. Q d̾ cum ille
uideret et diceret. dñe ds̃ quid hoc potest esse: quic
poterit euadere ꝑicula ista: audiuit uocem clicentem
sibi. Qui humli̾tatem habere potuerit. ab hñs om̃ib
laciueis liberabitur. Non multo post. uenit qued̾a ⁊ la¬
ritas ab oriente. quam ciun p̾sentirent maligni spiritꝰ
euanuerunt. ⁊ illi gloriosi sp̃s qui erant m illo limi¬
ue appropinquauerunt. ⁊ illum locum ubi erant illi
sci homines solari claritate repleuerunt. ⁊ in ead̾e cla¬
ritate apparuit regina angelorum. Quam cum ille as-¬
piceret. et diceret intra se. deus bone quo uadit clña
succurrẽ huic loco qui meo indiget auxilio. ueruo aunr̃a¬

Expanded text:
ad lumen in capitulo, ille remansit in claustro orans. ad lumen in capitulo, ille remansit in claustro orans. Et cum oraret, dixit ad eum vox de coelo: « Illi boni homines, quos vides in capitulo, sunt martyres Dei. » Eodem anno vidit idem Christianus omnem conventum circumdariderentur quidquid erat inter coelum et terram. Quod cum ille videret, et diceret: « Domine Deus, quid hoc potest esse: quis poterit evadere pericula ista? » Audivit vocem dicentem sibi: « Qui humilitatem habere potuerit, ab omnibus his laqueis liberabitur. » Non multo post venit quaedam claritas ab oriente: quam cum praesentirent maligni spiritus, evanuerunt: et illi gloriosi spiritus qui erant in illo lumine, appropinquaverunt, et illum locum ubi erant sancti illi homines solari claritate repleverunt, et in eadem claritate apparuit regina angelorum. Quam cum ille aspiceret et diceret intra se: « Deus bone, quo vadit dominsuccurrere huic loco qui meo indiget auxilio. Venio au
Abbreviated transcription (Latin):
minantes ei q expeslerent illum de domo illa. et
dũ laborare eum dicebant. quia nõ cduraret in ordine
it ille returrebat ad oronen. Et̃ dum hoc bellimi
alt cum demonib: quadam cdie facta est ꝰ eum qd̃a
aarte lecti siu dicens. Memor esto huiꝰ u̾siculide
teino. Peus ii nomine tuo sasmim me fac et ĩ onr¬
tute tua uidica me.  d̾ audiens ille retinuit. et ad omnes
tempratõnes cliaboli semꝑ postea de isto u̾siculo tamqͣm
clipeose muniuit. Cum autem demones uiderent illũ
habere ficlutiani ĩ isto u̾su dicebant. Stulte: hoc nos te
docuimnꝰ. hoc uolumꝰ ut dicas. Tunt ille indubio positus
utrum hoc dicere deberet: An ne: quiã simplex erat ⁊ illit¬
teratus. quesuut a cłicis quid hec uox significaret. A
quib cum audisset hoc esse pͥncipium cuiꝰdam psalmi
totum illum psalmũ ꝑ gran dei didicit. et in hac prig¬
na contra demones clui fuit. Quadam nocte dum
fratres in hieie post uigilias sederent et legerent

Expanded text:
i, quod eum expellerent de domo illa; et in vanum laborare illum dicebant, quia non duraret in ordine illo. At ille recurrebat ad orationem. Et dum hoc bellum haberet cum daemonibus, quadam die facta est ad eum qua Memor esto hujus versiculi de Psalterio: Deus, in nomine tuo salvum me fac, et in virtute tua judica me . » Quod audiens ille recitavit et ad omnes tentationes diaboli semper postea de isto versiculo, tanquam clypeo sese munivit. Cum autem daemones viderent eum habere fiduciam in isto versu, dicebant: « Stulte, hoc nos te docuimus, hoc volumus ut dicas. » Tunc ille in dubio positus, utrum hunc dicere deberet, an non, quia simplex erat et illitteratus, quaesivit a clericis, quid haec vox significaret. A quibus cum audisset hoc esse principium cujusdam psalmi, totum illum psalmum per gratiam Dei didicit; et in hac pugna contra daemones diu fuit. Quadam nocte dum fratres in hieme post vigilias sederent, et legerent
Abbreviated transcription (Latin):
uue socios suos ut ad illum tnͣsirent. At illi nolue
ised statuerunt int̾ de ut qui uellent de ip̃is ad
iuen cisterciens eta transire: transirent. Et eund̾e ⁊p̃i
uimnstrint ad abbatiam de elemosina. cum quo iuit
elus cum uuo socio. Post aintũ ꝓbatõnis oxpletũ¬

Expanded text:
re socios suos, ut ad illum transirent. At illi noluerunt, sed statuerunt inter se, ut qui vellent de ipsis ad ordinem Cisterciensem transire, transirent: et eumdem Christianum miserunt ad abbatiam de Eleemosyna; cum quo ivit prior suus cum uno socio. Post annum probationis expletu