comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
o missus tricies & bis cum hoste conflixit duar.
ualedissimas gentes axoppida insula uectambrit¬
taniam proxima. imperio romano adiecit colo¬
sus erigitur haberis altitudinis pedes cuuaĩuxxxii
genere mirabilis adeo utamor & dilitiae humani
generis dicer&ur hic amphitheatrum. romȩ adifica
omitianus fratertiti iunior annosxu menses V
hic secundus. post neronem xp̃ianos persequitur
sub quo apł iohannes inpathmos. insula redigatus est
& flauia domicilla flauidementis consulis & soro¬
re ueptis. in insulam pontianam obfidei testimoniũ
&iliatur qui& ĩpsum io hannem fertur inferuentis
olei dolium missirse sed iohannes tam inmunir redis¬
sẽ a poenis quam a corruptione carnis manebat sempe
cunctos & ules reuocauit unde & iohannes apł hac gore¬
rali indulgentia. liberatus ephesum rediit & quia con¬
cussam seabsente perher&icos uidit eđe sidem con¬

Expanded text:
o missus, tricies et bis cum hoste conflixit. Duas o missus, tricies et bis cum hoste conflixit. Duas validissimas gentes, XX oppida, insulam Vectam Brittaniae proximam, imperio Romano adjecit. Colossus erigitur, habens altitudinis pedes CVII. A. M. genere mirabilis, adeo ut amor et deliciae humani generis diceretur. Hic Amphitheatrum Romae aedificat49. Chr. 98. Domitianus, frater Titi junior annos XV, menses V. Hic secundus post Neronem Christianos persequitur, sub quo apostolus Joannes in Pathmum insulam relegatus est. Et Flavia Domitilla, Flavii Clementis consulis ex sorore neptis, in insulam Pontianam ob fidei testimonium exulat. Qui et ipsum Joannem fertur in ferventis olei dolium misisse, sed Joannem tam immunem redisse a poenis, quam a corruptione carnis manebat sempercunctos exules revocavit, unde et Joannes apostolus hac generali indulgentia liberatus, Ephesum rediit. Et quia concussam, se absente, per haereticos vidit Ecclesiae fidem, con
Abbreviated transcription (Latin):
magistratui. Iudeae succedit albinus albino flo¬
rus cuius lux oriam . & auaritiam. c& era que
flagitia. ponferentes. iudei. contra romanos
rebellauerunt aduersum. quos uespasianus ma¬
gister militice trans missus. plurimas urbes.
iudeae cepit primus nero super omnia scelera
sua &iam cumxp̃ianos. persequitur quorum
ximics rome p&rum cruci. paulum. occi¬
di gladio hic in remilitari nihil omnino ausurbrit¬
taniam pene amisit Nam duo subeo nobilisima op¬
pida illic capta atque euersasunt iII dxxi
apud iudeam. imperator ab & erciti. appellatus
& belum tito filio. commendans romam per ale¬
xandriam. proficiscitur quis ccundo anno iude¬
ae regnum. subuertit templumq: solostrauit.
Postannos primȩ edificationis eius m̃laxx uiui con¬
sumatum est hocbellum annos iii duobus quidem
perone uiuente & duobus alii. postea uespasianus
interalia magnorum operum inpriuata ad huc
uita ingermaniam acdeinde inbrittaniam aclaudi¬

Expanded text:
in magistratu Judaeae succedit Albinus, Albino Floin magistratu Judaeae succedit Albinus, Albino Florus; cujus luxuriam et avaritiam caeteraque flagitia non ferentes Judaei, contra Romanos rebellaverunt, adversum quos Vespasianus magister militiae transmissus, plurimas urbes Judaeae cepit. Primus Nero super omnia scelera sua etiam Christianos persequitur, quorum eximios Romae, Petrum cruce, Paulum occidit gladio. Hic in re militari nihil omnino ausus, Brittaniam pene amisit, nam duo sub eo nobilissima oppida illic capta atque eversa sunt. A. M. apud Judaeam imperator ab exercitu appellatus, et bellum Tito filio commendans, Romam per Alexandriam proficiscitur; qui Titus secundo anno, Judaeae regnum subvertit, templumque, solo stravit, post annos primae aedificationis ejus MCXXXIX. Consummatum est hoc bellum annis IV, duobus quidem Nerone vivente, et duobus aliis postea. Vespasianus inter alia magnorum operum in privata adhuc vita in Germaniam ac deinde in Brittaniam, a Claudi
Abbreviated transcription (Latin):
meminit facta est eodem anno ipse brittaniam adicus
quam neq ante iulium. cesarem. neque posteumquis¬
quam. ad tingere ausus fuerat sine ullo proelio. ac
sanguine intra paucissimos dies plurimam. insule
partem indeditionem recepit. Orchadas &i cm
insulcs romano adiecit imperio As& to quam
profectus erat mense romam redit nonoreg¬
nisui. anno iudeos tumultantes roma &puꝰ¬
lit quod & lucas refert sequenti anno fames
maxima romam corripit ĩ xXi
Nero annos xiii. mensesuu. dies xxuiii. huius
secundo anno festus iudeae procurator succes¬
sit felicia quo paulus romam uinctus. mittitur
& biennium in libera manens costodia posthac
adprȩdicandum dimittitur necdum nerone
intanta erumpente scelera quanta dceo. nar¬
rant hystoriȩ lacobus. frater dñi cum Xxx. annos
hiercisolimorum rex iss& ecclesiam uii nero¬
nis anno lapidator aideis. uindicantibus. In illo
quod paulum: interficere nequiuerunt festo

Expanded text:
meminit, facta est. Eodem anno ipse Brittaniam adiens, meminit, facta est. Eodem anno ipse Brittaniam adiens, quam neque ante Julium Caesarem, neque post eum quisquam attingere ausus fuerat, sine ullo praelio ac sanguine intra paucissimos dies plurimam insulae partem in ditionem recepit. Orcadas etiam insulas Romano adjecit imperio, ac sexto quam profectus erat mense, Romam rediit. Nono regni sui anno, Judaeos tumultuantes Roma expulit, quod et Lucas refert. Sequenti anno fames maxima Romam corripit. A. M. 4021. Chr. 70. Nero annos XIII, menses VII, dies XXVIII. Hujus secundo anno Festus Judaeae procurator successit Felici, a quo Paulus Romam vinctus mittitur, et biennium in libera manens custodia, post haec ad praedicandum dimittitur, necdum Nerone in tanta erumpente scelera quanta de eo narrant Historiae. Jacobus frater Domini cum XXX annis Hierosolymorum rexisset Ecclesiam, septimo Neronis anno lapidatur a Judaeis, vindicantibus in illo, quod Paulum interficere nequiverunt. Festo
Abbreviated transcription (Latin):
suum uinculis liberatum regem iudeae facit quiꝑ
mansit inregno añ uii idest us que ad quar tum dau¬
dii annum quo ab angelo percusso successit in reg¬
num silius eius agrippa &usque ad & terminium.
iudȩorum xxui annos perseuerat herodes tethrar
cha & ipse gai amititiam. p& ens cogente hero diade
romam uenit sedaccus aitus ab agrippa &icm¬
te thrarchiam. per didit fugiens que inispaniam
cumherodiade merore periit. pilatus quis en¬
tentiam. damnationis in xpm̃ dixerat tantis
inrogante gaio cengoribus cartatus est ut suci
semanu peremerit: gaius indeos screferens iudȩ¬
orum locascã sordibus idolorum. profanat
trus a postolus cumprimus antiochenam fun¬
dass& exclesiam romam pergit ibi que xx nannos
cathedram ten& epis copalemꝰ. Id est usq ad ultimũ
neronis annum. marcus cuangliũ quod rome
cripserat aegypto p&ro mittente predicat
quarto claudii anno fames grauissima cuiuslucas.

Expanded text:
suum, vinculis liberatum, regem Judaeae facit, qui suum, vinculis liberatum, regem Judaeae facit, qui permanet in regno annis VII, id est, usque ad quartum Claudii annum; quo ab angelo percusso, successit in regnum filius ejus Agrippa, et usque ad exterminium Judaeorum XXVI annis perseverat. Herodes te ipse Gai amiciciam petens, cogente Herodiade Romam venit, sed accusatetrarchiam perdidit, fugiensque in Hispaniam cum Herodiade, moerore periit. Pilatus qui sententiam damnationis in Christum dixerat, tantis, irrogante Gaio, angoribus coarctatus est, ut sua se manu peremerit. Gaius, in deos se referens, Judaeorum loca sancta sordibus idolorum prophanat.trus Apostolus cum primus Antiochenam fundasset Ecclesiam, Romam pergit, ibique XXV annis cathedram tenet episcopalem, id est, usque ad ultimum Neronis annum. Marcus Evangelium quod omae scripserat, Aegypto, Petro mittente, praedicat. Quarto Claudii anno fames gravissima, cujus Lucas
Abbreviated transcription (Latin):
cundum ebreorum. annos ut heusebius inchroni¬
cissuis signat uiii milibus ad notando quod ꝓruan
xx minus ponendos estimauerit annos facile qui
superiora libelli huius legerit inuenia& iux ta uero
chronicã eademque ipse cusebius deutraque editio¬
ne ut sibi uidebatur composuit annisunt quinque¬
nno auui imperii trberiidñs suapcssione mur¬
Adum redemit & predicaturi periudeae regio¬
nes apłi ia cobum fratrem dñi hior osolimis ordi¬
nante pm ordinant & uii diaconos & lapidatostefa¬
no eclesia perregiones iudeae & samariae dispergi¬
tur agrippa cognomento hero dir filius aristobolis
si liiherodis regis accusator hero dis tetharche ro¬
mam profectus atyberio inuincula conicitur u¬
bi plorimos sibi aadsciuitadamititiam & maxime
germanici filium gaium. ũĩ. decec acui
aius cognomento caligulaa regnauit annos iu &
mensera dies uiii hicherodem agrippam. amicum

Expanded text:
cundum Hebraeos, annis, ut etiam Eusebius in Chronicundum Hebraeos, annis, ut etiam Eusebius in Chronicis suis signat, quatuor millibus, annotando quod decimo minus ponendos aestimaverit annos, facile qui superiora libelli hujus legerit, inveniet. Juxta vero Chronica eadem quae ipse Eusebius de utraque Editione, ut sibi videbatur, composuit, anni sunt VAnno XVIII imperii Tiberii Dominus sua passione mundum redemit, et, praedicaturi per Judaeae regiones, apostoli, Jacobum fratrem Domini Hierosolymis ordiepiscopum, ordinant et septem diaconos, et, lapidato Stephano, Ecclesia per regiones Judaeae et Samariae dispergitur. Agrippa, cognomento Herodes, filius Aristobuli filii Herodis regis, accusator Herodis tetrarchae, Romam profectus, a Tiberio in vincula conjicitur, ubi plurimos sibi adscivit ad amicitiam, et maxime Germanici filium Gaium. A. M. 3993. Chr. 42. Gaius cognomento Caligula, regnavit annos III, et menses X, dies VIII. Hic Herodem Agrippam amicum
Abbreviated transcription (Latin):
mibus miserabilitr & digne moritur. proquo substi¬
tutus ab augusto filius cius crchdaus regnauitan¬
nos uiiii. idest us que adipsius augustifinem. tunc
enim non ferentib: ultra sedaccusantib: apud au¬
gustum ferocitatem seius iudxis. inuiennam urbem
galliae religatur & adminuendam iudaici regni po¬
proeo sunt t&hrarche creatiherodes antipater lr¬
sius & phrlippus quorum phrlippus & hero des qui
antipas prius nuncupabatur &xium uiuente ar¬
chela o tethrache fuerant ordinatiũ̃ deccclxxx
iberius priuignur augusti hocest libiae uxoris
Leus filius ex superiore genitus. coniuge regna¬
uit annos axiii huius annox ii pilatus iudeae pro¬
curator ab eodem dirigitur herodes tethrarcha
qui iudeorum principatum ten& annos xx iiii hi
honorem tiberii & matrisciur libice trberiadem
Anno xu imperii trberi dñs postbaptis mum
Qquod predicauit iohannes mundo regnume¬
lorum annuntiat. peractis camundi principio se¬

Expanded text:
mibus, miserabiliter et digne moritur, pro quo substimibus, miserabiliter et digne moritur, pro quo substitutus ab Augusto, filius ejus Archelaus, regnavit annis IX, id est, usque ad ipsius Augusti finem. Tunc enim non ferentibus ultra, sed accusantibus apud Augustum ferocitatem ejus Judaeis, in Viennam urbem Galliae relegatur, et ad minuendam Judaici regni popro eo sunt tetrarchae creati; Herodes, Antipater, Lysias et Philippus, quorum Philippus, et Herodes, qui Antipas prius nuncupabatur, etiam vivente Archelao tetrarchae fuerant ordinati. A. M. 3989. Chr. 38. Tiberius privignus Augusti, hoc est, Liviae uxoris ejus filius, ex superiore genitus conjuge, regnavit annis XXIII. Hujus anno duodecimo Pilatus Judaeae procurator ab eodem dirigitur. Herodes tetrarcha, qui Judaeorum principatum tenet annis XXIV, in honorem Tiberii et matris ejus Liviae Tiberinto imperii Tiberii, Dominus post baptismum, quod praedicavit Joannes, mundo regnum coelorum annuntiat, peractis a mundi principio se
Abbreviated transcription (Latin):
liscelere peremit: Equib: aristobolus herodem &
beronicȩ susceperat filium. quem in actibus. a posto¬
lorum ab angelo percussum. legimus terdo inter
angustum & antonium osto bello quod antonius.
quiasicm & orientem. tenebat repudiata sorore
augusti deo patram duxit uxorem. Antonius &
cleo patra uictisem& Interficiunt Aquo tempore
quadam primum annum augustimonarchiae sup¬
potant hac tenus qui uocabantur gagidȩ inuegro¬
to regnauerunt annos .ccxcu. i¬
Innocȩsaris augusti xlii amorte uero leo patre &
antonii quando & egrptus inprouinciam uersa
tertiȩ anñ iͦi. aburbe autem condita anno dcc lii¬
desteo anno. quo compressis. cunc tarum. per orbẽ
terrȩ gentium. moib firmissimam uerissimam¬
que pacem ordinatione dĩ caesar cõposuit ihr̃ xp̃s fi¬
lius dĩ sextam mundic&atem suo consecrauit ud¬
uentu Anno imperii augusti xlyii heroder mor¬
bo intercutis aquȩ & scatentibus toto corpore uer.¬

Expanded text:
li scelere peremit. E quibus Aristobulus Herodem ex li scelere peremit. E quibus Aristobulus Herodem ex Beronice susceperat filium, quem in Actibus apostolorum ab angelo percussum legimus. Tertio inter Augustum et Antonium orto bello, quod Antonius, qui Asiam et Orientem tenebat, repudiata sorore Augusti, Cleopatram duxisset uxorem, Antonius et Cleopatra victi, semet interficiunt. A quo tempore quidam primum annum Augusti monarchiae supputant. Hactenus qui vocabantur Lagidae in Aegypto regnaverunt annis CCXCV. nno Caesaris Augusti XLII, a morte vero Cleopatrae et Antonii quando et Aegyptus in provinciam versa tertio, ab Urbe autem condita anno DCCLII, id est, eo anno, quo, compressis cunctarum per orbem terrae gentium motibus, firmissimam verissimamque pacem ordinatione Dei Caesar composuit, Jesus Christus Filius Dei sextam mundi aetatem suo consecravit adventu. Anno imperii Augusti XLVII, Herodes morbo intercutis aquae, et scatentibus toto corpore ver
Abbreviated transcription (Latin):
xl & unum posteauix it annos xiͦ agusti anno deffici¬
ente iniudea pontificum. principatu heroder nil
adcum. pertinens ut pote anti patri ascalonite a
matris cỹpridis arabicȩ filius. aromanis iudeorũ
suscepit principatum. quod tenuit annos xxxui.
quine ignobilis foste & aiudeorum sẽmine argue¬
r&ur ex trancus cõnbus sit libros omner quibus
nobilitas gentis iudaȩ intemplo seruabatur us¬
cripta ut defficientib: probamentis & ipsi adhano
pertinere putar&ur insuper &iam ut suam sobo¬
lem regio illorum genere commiscer&. proicta
dosi deftemina hiertisolimatana quam priuatus ac¬
ceperat urorem & nato & ea filio antipatro socut
sibimariaminen filiam aleandri neptem aristoboli
fratris hyrcani qui ante eum rexerat iudeorum: Haec
quinq: ei silios genuit quorum duor al& andrum &
aristobolum ip̃se nȩ cauit insamaria. Necmora post
& iam matrem illorum quanilcarius nouerat simi¬

Expanded text:
XL et unum postea vixit annos. Undecimo Augusti anno deficiXL et unum postea vixit annos. Undecimo Augusti anno deficiente in Judaea pontificum principatu, Herodes nil ad eum pertinens, ut pote Antipatri Ascalonitae et matris Cypridis Arabicae filius, a Romanis Judaeorum suscepit principatum, quem tenuit annos XXXVI; qui ne ignobilis forte, et a Judaeorum semine argueretur extraneus, combussit libros omnes quibus nobilitas gentis Judaeae in templo servabatur adscripta, ut, deficientibus probamentis, et ipse ad hanc pertinere putaretur. Insuper etiam ut suam sobolem regio illorum generi commisceret, projecta Doside femina Hierosolymitana, quam privatus acceperat uxorem, et nato ex ea filio Antipatro, sociat sibi Mariamnem filiam Alexandri, neptem Aristobuli fratris Hyrcani, qui ante eum rex erat Judaeorum. Haec quinque ei genuit filios, quorum duos Alexandrum et Aristobulum ipse necavit in Samaria; nec mora, post etiam matrem illorum, qua nil charius noverat, simi
Abbreviated transcription (Latin):
os iudeos facit: uergilius cremonia estudus erudi¬
tas cȩsargermanos & gallos. capit & brittanos
quoque quib: ante cum. Nen omen quidem roma¬
norum cognitum fuerat uictor obsidibus. acceptis
stipendiarios fecit
peius algandriam p&itibiq: abipso a quo sperabat
auxilia ꝑtholomeo percursus interut mox caesar
al& andriam uenit ipse quoque ptholomcus parart
uoluit insidicas. undebello ei inlato uictur innilo
periit: caesar alex andriam pottius regnum cleopa¬
tre dedit cumqua consu&udinem stupri habuerat
cuius tertio regni anno ipsẽprimus romanorum sin¬
gulare obtinuit imperium a quo caesarer roma no¬
lx uel amplius senatorib: equitibus que roma¬
nis incuriam confossus interut postannos uu &
menses ui. quam regnare coeperat: cassius. iudea cap
ctauianus caesar agustus romanorũ secundus reg¬
nauit annos. lui & menser ui. a quo augusti appella¬
ti reger romanorum quorumri uiuente cleo pata

Expanded text:
os Judaeos facit. Virgilius Cremonae studiis erudios Judaeos facit. Virgilius Cremonae studiis eruditur. Caesar Germanos et Gallos capit, et Britannos quoque, quibus ante eum ne nomen quidem Romanorum cognitum fuerat, victos obsidibus acceptis stipendiarios facit.peius Alexandriam petit, ibique ab ipso a quo sperabat auxilia Ptolemaeo percussus interiit; mox Caesar Alexandriam venit, ipsi quoque Ptolemaeus parare voluit insidias, unde bello ei inlato, victus in illo periit. Caesar, Alexandria potitus, regnum Cleopatrae dedit, cum qua consuetudinem stupri habuerat; cujus tertio regni anno ipse primus Romanorum singulare obtinuit imperium, a quo Caesares RomanoLX vel amplius senatoribus equitibusque Romanis, in curia confossus interiit, post annos IV et VI menses quam regnare coeperat. Cassius, Judaea captOctavianus Caesar Augustus Romanorum secundus, regnavit annis LVI et mensibus VI, a quo Augusti appellati reges Romanorum, quorum XV vivente Cleopatra,
Abbreviated transcription (Latin):
tholomeus quiamatre fuerat iectus annis uiii. re¬
gressus defuga regnum. obtinuit quia al& an¬
drum quiante eum fuerat ob interfectionem matris
ciues pepulerant: silla athenienses. uastat iñ decec uii¬
tholomcus dionisius annos ax abhuius anno u
al&andra uror al&andri pontificis postmortẽ
cius regnauit iudeis annus niii. & quo tem pore
iudȩos rerum confusio & uariȩ dades oppresse¬
rant: post cuius mortem. aristobolus. & hrrcanus
filucius contrasede imperio dimicantes. occasionem
prebuere romanis . ut iud eam. Inuaderent Itaque
pompeius hiertisolimam ueniens. capta urbe & ton¬
plo reserato usque ad scã sc̃orum accedit Aristobo¬
lum. uinctum. secum adducit pontificatum con¬
firmat hyr cano : deinde anti patrum hero dis as¬
cadonitȩ filium. procuratorem palestine fucit
mansitq: in pontificato hyreanus anros xxx nu
uergilius. maro inpago quiandes dicitur haud:
procul amant uanascitur. pompeio & crasso cori¬
sulibus: pompeius captis hiertisolimis tributari¬

Expanded text:
tolemaeus, qui a matre fuerat ejectus annis VIII, regressus de fuga regnum obtinuit, quia Alexandrum qui ante eum fuerat, ob interfectionem matris cives pepulerant. Sylla Athenienses vastat. A. tolemaeus Dionysius annis XXX. Ab hujus anno quinto Alexandra uxor Alexandri pontificis post mortem ejus regnavit Judaeis annis IX, ex quo tempore Judaeos rerum confusio et variae clades oppresserunt. Post cujus mortem Aristobulus et Hircanus filii ejus contra se de imperio dimicantes, occasionem praebuere Romanis ut Judaeam invaderent. Itaque Pompeius Hierosolymam veniens, capta urbe, et templo reserato, usque ad sancta sanctorum accedit, Aristobulum vinctum secum abducit, pontificatum confirmat Hircano, deinde Antipatrum Herodis Ascalonitae filium procuratorem Palaestinae facit, mansitque in pontificatu Hircanus annis XXXIV. Virgilius Maro in pago qui Andes dicitur, haud procul a Mantua nascitur, Pompeio et Crasso consulibus. Pompeius, captis Hierosolymis, tributari
Abbreviated transcription (Latin):
conuincit hocnon ita essemeniis uegrptiorum fame noth. Cuius ue¬
sima sextiedicr qon octiua icuclendicrum sedundecima Κalenca¬
rum a prilium dies est: uttiq autem. Id est & quioctauo Rulo
dus & quiunde cimo Hulendas apriles in anatolio legunt uies¬
simuam sextum diem aegrptu mensis in cadem sententia habent aadio¬
tatum : quue absq ullã dubi&ate iundecimo Kalendas a prils
deuemte probatur. Iuxti quod superius eorum apnatlẽ describer¬
tes signauimus¬
DEMENSIBUS

Expanded text:
convincet hoc non ita esse mensis Aegyptiorum Phamenoth, cujus vigesima sexta dies, non octava Calendarum, sed undecima Calendarum Aprilium dies est; utrique autem, id est, et qui octava Cal. et qui undecima Cal. Apriles, in Anatolio legunt, vigesimam sextam diem Aegyptii mensis in eadem sententia habent annotatam, quae absque ulla dubietate in undecimo Calend. April. devenire probatur, juxta quod superius eorum annalem describentes signavimusDe mensibus
Abbreviated transcription (Latin):
tiue sed inatimis sinceritatis & ueritatis epulari debemur
& quianos. inbaptismo ut de potestate satane in partem
sortis scõrum transire queamus ginceritatem acuo¬
tatem tenere necesse est. Itemq totum pr̃ȩ peregrina¬
tionis tempore quod septeario dierum numero uol¬
uitur. cotidiano profectu. ad meliora trarsire prȩci¬
pimur quasi & in pascha atimis uerci & indiebus atimo

Expanded text:
tiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis epulari debemus. tiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis epulari debemus. Et quia nos in baptismo, ut de potestate Satanae in partem sortis sanctorum transire queamus, sinceritatem et veritatem tenere necesse est, itemque toto nostrae peregrinationis tempore, quod septenario dierum numero volvitur, quotidiano profectu ad meliora transire praecipimur, quasi et in Pascha azymis vesci et in diebus Azymo
Abbreviated transcription (Latin):
mam azimorum cognominat & primo inquiens di¬
morum quoniꝰampascha. immolabant dicunt ei disci¬
puli: quouus eamus & paremus tibi ut manduces pascha
tem diem xũ. mensis primi aqua .vi. dics at imorum ir¬
choant propteruicinam paschȩ nomine uocat illiuscũ
dc̃ & ipsi non in troierunt in pr&orium ut non contam¬
nareritur sed manducarent paschã non quialegi con¬
traria est euangelica scriptura. sed quia sacramen¬
tum quod decebat hanc nobis soci&ate uocabulorũ
uiuatius inculcare curauit saluaenim subtiliori
discussione possumus intellegere quod misticat
paschȩ solempnia singuldri nrm indiebaptis matis
egerint spiritalem uidelic& & terminatorem signo
precios̃ scnguinis euadendo spiritales transeun¬
ddo tenebrasꝰ totum autem uitę proficientis tem
pore quod de inceps in hanc peregrinatione geri¬
mus auui dicha ⁊ imorum cȩlebremur quib: sicut a¬
postolusedo c& Non infermento malitiae & nequi

Expanded text:
mam azymorum cognominat. Et primo, inquiens, dimam azymorum cognominat. Et primo, inquiens, dia immolabant, dicunt ei discipuli: Quo vis eamus et paremus tibi ut manduces Pascha? Item die XV mensis primi, a qua VII dies azymorum inchoant, propter viciniam paschae nomine vocat illius, cum dicit: Et ipsi non introierunt in praetorium, ut non contaminarentur, sed manducarent pascha; non quia legi contraria est evangelica Scriptura, sed quia sacramentum quod decebat hac nobis societate vocabulorum vivacius inculcare curavit. Salva enim subtiliore discussione, possumus intelligere quod mystica paschae solennia singuli nostrum in die baptismatis egerint, spiritualem videlicet exterminatorem signo preciosi sanguinis evadendo, spirituales transeundo tenebras, toto autem vitae proficientes tepore, quod deinceps in hac peregrinatione gerimus, septem dies Azymorum celebremus, quibus, sicut Apostolus edocet, non in fermento malitiae et nequi
Abbreviated transcription (Latin):
adues peram fase dñi ẽ &xui diemensis huius solẽp¬
nitas est aimorum dñi Vii. dieb: aima cõmed&is
dies primus erit uobis cleberrimus sc̃s que omne o.¬
pus seruile non faci&is in eo sed offer&is sacrifici¬
um. in igne dño .vii diebus & nenos quispicm uerba
legis cditer quam ueritas hab& intellxisse cuitu¬
ma: uideat doctissimus legalium litterarum&
sccerdos qui dehis sentiat iosephus: scribit in libro
sacrorum &iam punc ecclesȩ consu&udo ponig¬
nobiliter immitatur. unam uidelic& noctem transitur
dñici idest resurrectionis. eius amortuis. quas impi¬
cs triumphando. fideles saluare dignatus est. prin¬
cipalit̃ obseruans. Incuius xorti scnguis ipsius
uidelio& ugni immaculati. populum eius. fonterege¬
nerationis ublutum mundat cb omni peccato. Acde¬
inde alios .vii. dies In memoria meius dem. dominicae
resurrectionis. congrua festiuitate subiungens. uerum
quia ipsa quoque dies paschȩ Afermento custigari
precipitur. hanc euangelii scriptura cliquando pri¬

Expanded text:
hujus solennitas est azymorum Domini; septem diebus azyma comedetis, dies primus erit vobis celeberrimus sanctusque. Omne opus servile non facietis in eo, sed offeretis sacrificium in igne Domino septem diebus. Et ne nos quispiam verba legis aliter quam veritas habet intellexisse autumet, videat doctissimus legalium literarum, et sacerdos, quid de iis sentiat Josephus. Scribit in libro sacrorum etiam nunc Ecclesiae consuetudo non ignobiliter imitatur, unam videlicet noctem transitus dominici, id est, resurrectionis ejus a mortuis, quam pios triumphando fideles salvare dignatus est, principaliter observans in cujus exortum sanguis, ipsius videlicet agni immaculati, populum ejus fonte regenerationis ablutum mundat ab omni peccato, ac deinde alios septem dies in memoriam ejusdem dominicae resurrectionis congrua festivitate subjungens. Verum quia ipsa quoque dies paschae a fermento castigari praecipitur, hanc Evangelii Scriptura aliquando pri
Abbreviated transcription (Latin):
decernun qud eo sepius anno faciunt cum inħ ian
buerint tunc longius aueritate deuiant quia nimi¬
rum primo mensi deputant lunam quȩ ii. nou
mar̃tr patu triduo fere ante aequinoc tium plena
xistere monstratur & quia M i &Xii diem¬

Expanded text:
decernunt. Quod eo saepius anno faciunt, cum in Calebuerint, tunc longius a veritate deviant, quia nimirum primo mensis deputant lunam quae, tertio Nonas Martias nata, triduo fere ante aequinoctium plena existere monstratur. Et quia luna de
Abbreviated transcription (Latin):
acceperit  paschalis festigaudus aptum poridamntquo
ideo toties rep&o quia fuere quidam quidominicũ
nastantesieldicerent Ee quid peccare nos ostendi tis
inconstituendo tempore paschȩ cum pullus um
prari omnibus ȩque confitentib tunc equinocti¬
umtesse trans censum nullus negauerit lunen
pascha ritee Actitabitur. sed quã lũn quȩ uuhłr a
minicus aderit diespascha legitimum dabit Idem
error eadem ẽ responsio . cum memorati calcula

Expanded text:
acceperit, paschalis festi gaudiis aptum porrigat. Quod ideo toties repeto, quia fuere quidam qui Dominicum notantes, dicerent: Et quid peccare nos ostenditis in constituendo tempore Paschae, cum nullus unha celebrari? omnibus aeque confitentibus tunc aequinoctium esse transcensum, nullus negaverit lunam Pascha rite actitabitur. Sed quia luna, quae septimominicus aderit dies, pascha legitimum dabit. Idem error, eadem est responsio, cum memorati calcula
Abbreviated transcription (Latin):
ftcto pec reliquas suas u&ctes quamuis aequiꝰ¬
noctium sequentes eius dem dominia resurrec¬
tionis conuenientes potest habere solempnes. lX III
QUI DIXT PISCHA ETAZIMA DIST&
t quo depaschȩ obseruatione aliquanta pers¬
trinximus &iã hoc intimare plucuit quodiux¬
talegis scriptararum Alia parchȩ clia solempni¬
tas est atimorum una quippe dies parchȩ Idest
perascente ugnus: immolari iussus est & mox sequente
nõcte transiuit dnis egyptiorum primogenita percu¬
ciens & signatus agni sunguine domas filiorũ isrł
liberans sequentes uero dies .vii. idest axv. usque
acdaxi mensis. eiusdem atimorum propie uocantur
Scriptum namque est in &odo ubi agnur. immola
& commed&is festinantes est enum phase idest tran¬
situs dñi & transibo perterram egipti qnocte illa &
percuciam que omnem primo genitum in terra egr̃p¬
ti & paulo post &cum dixerintꝰ uobis filu ur̃i quae
est ista religio dicitis: uictima transitus drũ est

Expanded text:
rofecto nec reliquas suas aetates quamvis aequinoctium sequentes, ejusdem Dominicae resurrectionis convenientes, potest habere solenniis. CAPUT LXIII. Quid inter pascha et azyma distet. Et quoniam de paschae observatione aliquanta perstrinximus, etiam hoc intimare placuit, quod juxta legis scripturam alia paschae, alia solennitas est azymorum. Una quippe dies paschae, id esperascente agnus immolari jussus est; et mox sequenti nocte transivit Dominus Aegyptiorum primogenita percutiens, et signatas agni sanguine domus filiorum Israel liberans; sequentes vero dies septem, id est, a de mensis ejusdem, azymorum proprie vocantur; scriptum namque est in Exodo, ubi agnus immolarEt comedetis festinantes, est enim pascha, id est, transitus Domini. Et: Transibo per terram Aegypti nocte illa, percutiamque omne primogenitum in terra Aegypti. Et paulo post: Et cum dixerint vobis filii vestri: Quae est ista religio? dicetis: Victima transitus Domini est,
Abbreviated transcription (Latin):
uel publica quaeque sunt openefiendi his enim tantum octo die¬
bus cae sa muteries inmunis seruatur a carie : reliquis autem die

Expanded text:
el publica quaeque sunt opera facienda. His enim tantum octo diebus caesa materies immunis servatur a carie, reliquis autem die
Abbreviated transcription (Latin):
altitudinem succur ren: Nam quia inumbra facienda tria
simul concurner neces se est lucem corpus. & obscura¬
tum locum & ubilux corporipar est ibi ciequadis umbnt icicitur. ubilux
corpore exilior ibiumbrt sine termino augescit. ubilux corporemaior
ibiumbrt paulectim iorescendo deficit: Ar gumentantur solem terro
esse maiorem : quamuis ob inmenscm longinquitatem modicus uideatur.
atq ldeo noctis umbnm quia sensim decrescat. Prius quam ad c&heroc
perangat deficere : Meminit buius umbnre ac noctis & beatus ambro¬
sus insexto exa meron libro itadicens. annon ille id est morses putauĩ
dicendum. Quantum despatio aeris occup& umbr ternre: Cumsolrece¬
dit a nobis diemq: abducit. inferiore axis inluminans. & quemadmodũ

Expanded text:
altitudinem succurrere. Nam quia in umbra facienda tria simul concurrere necesse est, lucem, corpus, et obscuratum locum, et ubi lux corpori par est, ibi aequalis umbra jacitur, ubi lux corpore exilior, ibi umbra sine termino augescit, ubi lux corpore major, ibi umbra paulatim rarescendo deficit, argumentantur solem terra esse majorem, quamvis ob immensam longinquitatem modicus videatur, atque ideo noctis umbram quia sensim decrescat, priusquam ad aethera pertingat deficere. Meminit hujus umbrae ac noctis et beatus Ambrosius in sexto Hexameron libro ita dicens: « An non ille, id est, Moyses, putavit dicendum, quantum de spatio aeris occupat umbra terrae, cum sol recedit a nobis, diemque obducit, inferiora axis illuminans, et quemadmodu
Abbreviated transcription (Latin):
nguli autem menses sua signa in quibus solem recipiant habent a prilis
ari&is maius tauri. Iunius. geminorum Iulius. cancri
IAgustus leonis September uirginis. oc tober librae
pouember scorpionis december sagit tarii: Ianuarius
capri corni februarius. aquarii. martius piscium
Sicut quidam u&erum &iam uersibus explicauit heroicis:
pua tauri: Iunius a equatos caelouid& ire laconas. Solstitio
ardentis cancrifert Iulius astrum Agustum mensem leo feruid
igneperurit sidere uirgo tuo bachum September opimat: a quas

Expanded text:
nguli autem menses sua signa in quibus solem recipiant habent: Aprilis Arietis, Maius Tauri, Junius Geminorum, Julius Cancri, Augustus Leonis, September Virginis, October Librae, November Scorpionis, December Sagittarii, Januarius Capricorni, Februarius Aquarii, Martius Piscium, sicut quidam veterum etiam versibus explicavit heroicinua Tauri. Iunius aequatos caelo videt ire Laconas. solstitio ardentis Cancri fert Iulius astrum. Augustum mensem Leo fervidus igne perurit. sidere, Virgo, tuo Bacchum September opimat, aequa
Abbreviated transcription (Latin):
ponendum Antiq: quara plenitu dini esse copulandum: quẽm
uocapt intercalare consuerunt: Quodsĩ quiscalculatorum facere

Expanded text:
ponendum, annique quarti plenitudini esse copulandum. Quem xtum vocant, intercalare consuerunt. Quod si quis calculatorum facere
Abbreviated transcription (Latin):
tas a filus clausas fructuo sosudore uestigari. quam ꝓfusas a porcis fasti¬
diosa despectione calcari: Verum ut haec a pertius elucescant. Ipsa

Expanded text:
tas a filiis clausas fructuoso sudore investigari, quam profusas a porcis fastidiosa despectione calcari. Verum ut haec apertius elucescant, ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
ribus fierilibros diuerso stilo pondiuer sa fide & de quaestionib: eisdem ut cd plurimos
res ipsa perueniae cidalios sic at clios cutem sic : audiat &me prome simpliciter
res pondentem: cuidis plic& uel super fluum uid&ur quod haec rogitu fratrum un¬
decumq collegi uniusq libelli tenores conclusi : Dimittut eu legenda siqui uelint¬
& ipse de communibus patrum fontibus quȩ sibi suisq: sufficere arbitr&ur hauriens
mecum nihil hominus debitu frater nitictis intemeratic iura custo diatꝰ:

Expanded text:
ribus fieri libros diverso stylo, non diversa fide, etiam de quaestionibus eisdem, ut ad plurimos ribus fieri libros diverso stylo, non diversa fide, etiam de quaestionibus eisdem, ut ad plurimos res ipsa perveniat: ad alios sic, ad alios autem sic. Audiat et me pro me simpliciter respondentem: Cui displicet, vel superfluum videtur, quod haec rogatu fratrum undecunque collegi, uniusque libelli tenore conclusi, dimittat ea legenda, si quis velit, et ipse de communibus patrum fontibus, quae sibi suisque sufficere arbitretur hauriens, mecum nihilominus debita fraternitatis intemerata jura custodiat.
Abbreviated transcription (Latin):
continere conprobant neque hanc̃ amplius sequendam &itm hiqui. Ixex magnis
diuinis que laudibus ad caelos tollunt dubitant quorumꝰ quisque distic per spexerit.
Credomox nr̃o labori calumniam facere desist& sinon hunc tumen liuidis quod absit con¬
templatur obtutib uerum ut cumque fuerant haet mea scripta legentes Primo
editum procaptumeo libellum tibi dilectissime cabbameus hua & bericte percurren¬
tum atq exuminandum offero multum dep̃cans ut siquid in eo tuuitu perabile
dephenderis stictim mihi corrigendum in sinues: at ubior dinate acrationabiliter
actum uideris metumdo quidoncuit & sine quonihil possimus faccere deuotus¬
Eratius agus siquem sune uel illud offendit. Cur aliqiuid dehuius modi uegotio temptunre
prae sumpserim qua re dehis quae sparsim inu&erum scriptis inuenine poterant ipse
nouũ opus condere studuerin Audiat dicente scõtaugustinõ quĩ ideo necesse ẽ. plures apli¬

Expanded text:
continere, » comprobant: neque hanc amplius sequendam, etiam hi qui LXX magnis divinisque laudibus ad coelos tollunt, dubitant: quorum quisquis dicta perspexerit, credo mox nostro labori calumniam facere desistet, si non hunc tamen lividis, quod absit, contemplatur obtutibus. Verum utcunque ferant, haec mea scripta legentes, primo editum pro captu meo libellum, tibi, dilectissime abba meus Huetberte, percurrendum atque examinandum offero, multum deprecans, ut si quid in eo tu vituperabile deprehenderis, statim mihi corrigendum insinues. At ubi ordinale ac rationabiliter actum videris, mecum Deo qui donavit, et sine quo nihil possumus facere, devotusas agas Si quem sane vel illud offendit, cur aliquid de hujusmodi negotio tentare praesumpserim: quare de his quae sparsim in veterem scriptis inveniri potuerant, ipse novum opus condere studuerim, audiat, dicente sancto Augustino: Quia ideo necesse est plures a plu
Abbreviated transcription (Latin):
nob̵ ꝑhibent occultari: sed solis defectũ nonnisi nouissima prima fieri lunc qđ
uocunt coitã lunȩ aũ : ñnisi plena ñposseliero totũ solẽ adimi terris interceden

Expanded text:
nobis perhibent occultari; sed solis defectum non nisi novissima primave fieri luna, quod vocant coitum, lunae autem non nisi plena. Non posse autem totum solem adimi terris interceden
Abbreviated transcription (Latin):
ne sultus solem uero xhoras & dimediã plus habre. qui solertius exquiȩ¬
siere testuntur Porro natura duce neper imest. solis annum cacln
dieb & qua drante confici. Lunae uero annum sice munis sit cccliiii.
prem beusonis. ecclaaneii. debas terminari totumq lunae cur sũ detennouen ma
circulo compraehendi sed &errantia sidera suis quaeq spatis ectunio circu

Expanded text:
ne saltus: solem vero decem horis et dimidia plus habere, qui solertius exquisiere testantur. Porro natura duce repertum est, solis annum CCCLXV diebus, et quadrante confici: lunae vero annum, si communis sit, CCCLIV. Si embolismus, CCCLXXXIV diebus terminari, totumque lunae cursum decennovenali circulo comprehendi. Sed et errantia sidera suis quaeque spatiis zodiaco circ
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit senario numero poll&, quod enim uadent sex in primoor dipe
nerorum Qui constat ex unis ut peruematur ad decem: hoc ua¬
lent̃ .Ix in secundo or dine qui constat ex denis ut ꝑueniatur adcentum:
Sexugenurius ergo numerus dierum sexta parranni est. & paulo post:
Proinde inquit persenarium primi uersur multiplicatur. lumquã

Expanded text:
ostendit, senario numero pollet. Quod enim valent sex in primo ordine erorum, qui constat ex unis ut perveniatur ad X; hoc valent LX in secundo ordine, qui constat ex denis, ut perveniatur ad centum. Sexagenarius ergo numerus dierum sexta pars anni est. » Et paulo post: « Proinde, inquit, per senarium primi versus multiplicatur, tanqua
Abbreviated transcription (Latin):
qua crerton onbe medio ambitu p̃cinxio: ꝗ e xomni parte incentru tr aeuergera
etin interioranitens decidere non pussa uitũ traarida & sic ea constarepse
acsinchumone nequr& Nccrursusstere aq̃ nusi sustinento tramutuo
in plexu iungerent sȩsinus pandente. illa uero ꝑmeante totã intra extra sapr
ita frccenis. V tuinculis discurrentibus. at que &iam in summis iu¬
gis erum petaite

Expanded text:
qua Creator orbem medio ambitu praecinxit, quae ex omni parte in centrum terrae vergeret, et in interiora nitens decidere non posset, ut, cum terra arida et sicca constare per se ac sine humore nequiret, nec rursus stare aqua, nisi sustinente tinplexu iungerentur, hac sinus pandente, illa vero permeante totam, intra extra, supra infra, venis ut vinculis discurrentibus, atque etiam in summis iugis erumpente
Abbreviated transcription (Latin):
sed non eadem manu quibus in leua manu nuptue significantur & uiducie. cir¬
in leua digitum inflectens in medium palmae artun in figes. Cumdicis duo
secundum caminimo flexum ibidem inpones. Cumdicis tria tertium similiter
asflecte s. Cumdicis quattuor it idem minimun leuabis. Cumdicis quinq
secundum aminimo similiter eriges Cum dicis sec. tertium nihil ominus
eleuabis mediodumtixat solo qui medicus appllatur in medium palmas
fixco Cumdicis septem minimum solum cxeris nterim leuatis superpal¬
mie radicem pones. Iuxtaquem cumdicis osto medum. Cumdicis nouem in¬
pudicem eregione compones. Cumdicis decim. uguem indicis in mediofi¬
ges artu pollicis. Cumdicis uiginti summitatem pollus intermedios indicis & in¬
ges amplexu Cumdicis &ł. interiora pollicis latei uel dorso. indicis super¬

Expanded text:
sed non eadem manu: quibus in laeva manu, nuptae significantur et viduae: cirin laeva digitum inflectens, in medium palmae artum infiges. Cum dicis Duo, secundum a minimo flexum, ibidem impones. Cum dicis Tria, tertium similiter afflectes. Cum dicis Quatuor, itidem minimum levabis. Cum dicis Quinque, secundum a minimo similiter eriges. Cum dicis Sex, tertium nihilominus elevabis, medio duntaxat solo, qui Medicus appellatur, in medium palmae fixo. Cum dicis Septem, minimum solum, caeteris interim levatis, super palmae radicem pones. Juxta quem cum dicis Octo, medicum. Cum dicis Novem, impudicum e regione compones. Cum dicis Decem, unguem indicis in medio figes artu pollicis. Cum dicis Viginti, summitatem pollicis inter medios indicis et imges amplexu. Cum dicis Quadraginta, interiora pollicis lateri vel dorso indicis super
Abbreviated transcription (Latin):
tores in differenter breuis simnum illud temporis spatium quo pcl pebra ocus
postri moueri petist. quod inictu pungentis transcur rrteia secari & diuidi

Expanded text:
scriptores indifferenter brevissimum illud temporis spatium, quo palpebra oculi nostri moveri potest, quod in ictu pungentis transcurrit, quod secari et dividi
Abbreviated transcription (Latin):
alens cũ gratiano
& uelen tiniano ualentiniani fr̃r suĩ filus ansꝰ .iii. ue¬
lens lege dectec ut mnonae chi militaerent. Nolentes fustib
ius sit inter fici Gens hunorum diu in accessis ⁊ stelura
espeersim conturbectos ab antiquis sedib expolit goti
transito dccnubio fugieites ccualente sine armorum de¬
positione sus cepti mox ꝑccuceritiã maximi ducis fec¬
me adrebellaendum coactisunt. Uictoq uelentis Q¬
& citu ꝑthratiã sese miscentes simul omnia cedibus in¬
cendiis recpinisq fudeunt:¬

Expanded text:
alens, cum Gratiano et Valentiniano, Valentiniani fratris sui filiis, annis IV. Valens, lege data ut monachi militarent, nolentes fustibus jussit interfici. Gens Hunorum diu inaccessis reclusa mone sparsim conturbatos ab antiquis sedibus expulit, Gothi, transito Danubio, fugientes a Valente sine armorum depositione suscepti, mox per avaritiam Maximi ducis fame ad rebellandum coacti sunt; victoque Valentis exercitu, per Thraciam sese miscentes, simul omnia caedibus, incendiis et rapinis fuderunt
Abbreviated transcription (Latin):
nõctium autis nale asseuerant tenuit. initiumq: paschale suo consecrauit
exortus q enim alia seruandi paschȩ regula est. quam ut uequi nocti¬
um uernals plenilunio succedente perficiatur: At siuel unadie plenitudo

Expanded text:
noctium autumnale adseverant, tenuit, initiumque paschae suo consecravit exortu. Neque enim alia servandae paschae regula est, quam ut aequinoctium vernale plenilunio succedente perficiatur; at si vel uno die plenitudo
Abbreviated transcription (Latin):
iudith. storia conscribitur. Darius anñ XXXUI: huius secudo anno
teplũ in hiero solimis extruitur. Primus autt̃ regnicius intlxxannos
Darius qui & nothus anñ xuiiii. plato nascitur. Astar xerses anñ x. ester
historia compl&ur artar xerses qui & hochus anñxxvi Demostenes & aris¬
to teles praedicant᷑ Xerses ochifilius anñ iIII : xenoerates claruit. Darius anñ
ui hucusq regnũ ꝑsarũ dehincgrecorum. Alexander anñ v. nam septemeius
annicum ꝑscrum regib: subputantur. ꝑtolomcus largifilius anñ x machabe¬
orũ liber inchoat primus: filidel fus a nñ xxxuiii: Lex in terp̃tes claruer.
Egerga es añ xxui : icsus sapientiae librum composuit. philopat̃ añ xuii. macha¬
beonũ liber secundus inchoat. epiphanes anñ xxiiii. romanigrecos obtinuer
Philo m&or annos xXxXv: hunc antiochus superant iudcos obpressit. egerg&s

Expanded text:
Judith historia conscribitur. Darius annis XXXVI. Hujus secundo anno Judith historia conscribitur. Darius annis XXXVI. Hujus secundo anno templum Hierosolymis exstruitur. Primus autem regni ejus inter septuDarius, qui et Nothus, annis XIX. Plato nascitur. Artaxerxes, annis LX. Hester historia completur. Artaxerxes, qui et Ochus, annis XXVI. Demosthenes et Aristoteles praedicantur. Xerxes Ochi filius annis IIII. Xenocrates claruit. Darius annis VI. Hucusque regnum Persarum, dehinc Graecorum. Alexander annis V. Nam VII ejus anni cum Persarum regibus supputantur. Ptolemaeus Lagi filius annis XL. Machabaeorum liber inchoat. Primus Philadelphus annis XXXIII. Septuaginta interpretes claruerunt. Evergetes annis XXVI. Jesus Sapientiae librum composuit. Philopater annis XVII. Machabaeorum liber secundus inchoat. Epiphanes annis XXIIII. Romani Graecos obtinuerunt. Philometor annis XXXV. Hunc Anthiochus superans Judaeos oppressit. Evergetes
Abbreviated transcription (Latin):
Aiclon annx hicin lxxinter p̃tebus non hab&ur . Lapdon anñ vIII aeneas
uenit intalia Sam son anñ xx ascanius abbam condidit. Helicñ xl regnũ
isrł & iud adiuiditur. Abia anñ .iii. Ponti fex abi melech in signis habetur
dosclaruit Iors cnñ xl Tacharias loade filius lapidatur: Amasias anñ
XXUIIII. Amos ꝓphetcuit in issł. Orias anñ lii: Asiriorũ regnũ in me¬
dios trans festur quod abeli principio steterat añ ĩ cccv. Ioatham a nñ xvi
Osece iohel escuasq ꝓphecant: Achatanñ xvi roma conditur. &isł in medos
trans fest. Ezechias anñ xXUIIII. Romuluscentũ senatores constituit
Manas ses añlv numaduos menses adiecit. Amon anñ .ii : Tullius in repub¬
licacensum exegit. Iosias anñ xxxi thales sysicus daruit: locchimanñ xi
incensum est DE QUIN TAAETATE AN¬
uinta a&as contin& annos dłXXXUIIII. hebreorũ captiuitas annos hxx

Expanded text:
Achialon annis X. Hic in LXX interpretibus non habetur. Labdon annis VIII. Aeneas Achialon annis X. Hic in LXX interpretibus non habetur. Labdon annis VIII. Aeneas venit in Italiam. Samson annis XX. Ascanius Albam condidit. Heli annis XL. RegIsrael et Iuda dividitur. Abia annis III. Pontifex Abymelech insignis habetur.dos claruit. Ioas annis XL. Zacharias, IoiadXXIX. Amos prophetat in Israel. Ozias annis LII. Assyriorum regnum in Medos transfertur, quod a Beli principio steterat, annis MCCCV. Joathan annis XVI. Ozee, Johel, Esaiasque prophetant. Achaz annis XVI. Roma conditur, et Israel in Medos transfertur. Ezechias annis XXIX. Romulus centum senatores constituit. Manasses annis LV. Numa duos menses adjecit. Amon annis II. Tullius in republica censum egit. incensum estuinta aetas continet annos DLXXXIX. Hebraeorum captivitas annis LXX.
Abbreviated transcription (Latin):
DETERTIA
estia a&as contin& annoiũ decc XLII. Abraham annorũ Κxxv uenit incha¬
naneam. Abraham annorũ .c. genuit isacac nãĩ primo genuit ismahel: a quo
is mahelite Iscac annorũ lxꝰ genuit ia cob: regnũ inchoat argiuorũ. Iacob
cnnorum xc. genuit io seph memphis in aegrpto conditur Ioseph annis¬
ex uixit grecia subargo seg&es haberecoepit hebreorũ seruitus annisceł uii
cecrops athenas condidit Morses annis xl: rexit isrł lacedemon conditur
Iosue cinnis xxvi: iudices amorse usq: cad samuhel prafuerunt annorũ eccv
Othonihel annis xl cadmus thebarum r exgreccas litteras inuenit. Aoth
annorũ Vxxx amphiom musicus claruit Deborra annorũ xl primus latinis
regnat picus gedeon annis xL. Orpheus linusq musici claruer̃ cibi melec annis
introia. Itur annorũ xxii carmentis latinas literas inuenit: Iepte annorũ ui
hercules se flammis iniecit. Abessa a nñ uii bellũtroiae decennale surrexit

Expanded text:
De tertia ertia aetas continet annos DCCCCXLII. Abraham annorum LXXV venit in Chananeam: Abraham annorum C genuit Isaac. Nam primo genuit Ismael, a quo Ismaelitae. Isaac annorum LX genuit Jacob. Regnum inchoat Argivorum. Jacob annorum XC genuit Joseph. Memphis in Aegypto conditur. Joseph CX annos vixit. Graecia sub Argo segetes habere coepit. Hebraeorum servitus annorum CXLIV. Cecrops Athenas condidit. Moses annis XL rexit Israel. Lacedaemon conditur. Josue annis XXVI. Judices a Mose usque ad Samuel praefuerunt annis CCCCV. Othoniel annis XL. Cadmus Thebarum rex Graecas litteras invenit. Aoth annis LXXX. Amphion musicus claruit. Debbora annis XL. Primus Latinis imperavit Picus. Gedeon annis XL. Orpheus Linusque musici claruerunt. Abimelech anniin Troja. Jair annis XXII. Carmentis Latinas litteras reperit. Jepthe annis VI. Hercules se flammis injecit. Abessa annis VII. Bellum Trojae decennale surrexit.
Abbreviated transcription (Latin):
Isteordo & haecratio num quã exeodem die qđ in p̃dicto concilio statuta
fuit turbari aibullo potuit aut poterit sed potius ille concusserit
qui eam concutere nisus fuerit. Expletoigit᷑ anno xiuimo stcituto quae
eius demanni termino nouissimo. suterum probare uolueris
qđ haecratio ratiome const& & haecauctoritus dig

Expanded text:
Iste ordo, et haec ratio nunquam ex eo die quo in Nicaeno concilio statuta Iste ordo, et haec ratio nunquam ex eo die quo in Nicaeno concilio statuta fuit, turbari ab ullo potuit aut poterit, sed potius ille concussus erit qui eam concutere visus fuerit. Expleto igitur anno decimo nono, statu quoque ejusdem anni termino novissimo, si iterum probare volueris quod haec ratio ratione constet, et haec auctoritas dig