comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Non eñt sumus sicut plurimi adult̾antes
u̾bum dĩ: s ex sinceritate sicut ex dõ. coram
dõ in xp̃o loquim̃. Ad ulterari namq ẽ u̾bũ
dĩ. aut alit̾̃ sentire de illo quã est: aut ex eo
ñ sp̃ales fructus. s adult̾i nos fecus quere¬
re laudis humane. Ex sinceritate uero loqui
est: iul ineloquiũ extra quam oporteat que¬
rere. Sicut ex deo aut̃ loquit᷑: qui scit ñ se
ase habere. s ex deo accepisse qd̾ dicit. Coram
deo uero loquit᷑. qui in om̃e qd̾ dicit non hu¬
manos fauores appetit. s onĩpotentis dĩ
p̃sentie intendit: ñ suam s auctoris głam
requirit. Qui aut̃ scit quid ẽ ex deo se ac¬
cepisse qd̾ dicit. ⁊tam̃ dicendo. ꝓpriam glo¬
riam querit: sicut ex deo loquitur. s non
coram deo: quia eum quẽ cordi suo ñ ꝓponit
cum p̃dicat. quasi ab sentem putat. S scĩ
uiri ⁊ ex deo loquut᷑. ⁊ coram deo: quia ⁊ ab
eo se scuint habere qd̾dicant: ꝯ ipsum suis

Expanded text:
sicut plurimi, adulterantes verbum Dei; sed ex sinceritate, sicut ex Deo, coram Deo in Christo loquimur. Adulterari namque verbum Dei, est aut aliter de illo sentire quam est, aut ex eo non spiritales fructus, sed adulterinos fetus quaerere laudis humanae. Ex sinceritate vero loqui, est nil in eloquio extra quam oporteat quaerere. 717 Sicut ex Deo autem loquitur qui scit non se a se habere, sed ex Deo accepisse quod dicit. Coram Deo vero loquitur qui in omni quod dicit, non humanos favores appetit, sed omnipotentis Dei praesentiae intendit; non suam, sed auctoris gloriam requirit. Qui autem scit quidem ex Deo se accepisse quod dicit, et tamen dicendo propriam gloriam quaerit, sicut ex Deo loquitur, sed non coram Deo, quia eum quem cordi suo non proponit cum praedicat quasi absentem putat. Sed sancti viri et ex Deo loquuntur, et coram Deo, quia et ab eo se sciunt habere quod dicunt, et ipsum suis
Abbreviated transcription (Latin):
sinus. secretũ mentis accipit᷑ : insinu iniqͥ¬
tatẽ celare ẽ. Hanc inconscientie latibulis
occultare. nec ꝑconfessionẽ detegere. s ꝑcon
fessionẽ uelare. Qd̃ contra iacobus dicit.¬

Expanded text:
sinus secretum mentis accipitur, in sinu iniqusinus secretum mentis accipitur, in sinu iniquitatem celare est hanc in conscientiae latibulis occultare, nec per confessionem detegere, sed per defensionem velare. Quo contra Jacobus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ. Mortuo eñi. ueni foras dicit᷑: ut ab
excusatione atq occultatione peccati. ad
accusationẽ suam ore ꝓprio exire ꝓuocetur.
Uñ dauid ꝓpħ̾a ab illa morte tanti facinoris
reuiuiscens: ad uocẽ dñi quasi foras exiit.
dum ꝑnathan correctus qd̃ fecerat accusaũ.
no genere uehement̃ excreuit: bene beatus
iob dũ diceret. si abscondi peccatũ meũ. int̾¬
posuit quasi homo. Hominis quippe. esse
uitatione descendit. Ubi apte subditur.
t celaui insinu meo. iniquitatẽ meam.
Scriptura ⁊ eñi sacra plerũq sinum po¬
nere ꝓ mente consueuit: sicut uoce eccle
de ꝑsequutorib nr̃is qui nobis natira
quidẽ coniuncti sunt. s utra disiuncti. ꝑ¬
psalmistã dr. Redde uicinis nr̃is septuplũ
insinu coꝵ. Ac si aꝑte diceret᷑. In mente sua
recipiant hoc qd̾ in nr̃is corꝑib seuientes
oꝑantur: ut dũ nos ext̾ius ex parte pum¬
unt. ip̃i int̾ius ꝑfecte puniant᷑. Quia gͥ

Expanded text:
sionem. Mortuo enim Veni foras dicitur, ut ab sionem. Mortuo enim Veni foras dicitur, ut ab excusatione atque occultatione peccati ad accusationem suam ore proprio exire provocetur. Unde David propheta, ab illa tanti morte facinoris reviviscens, ad vocem Domini quasi foras exiit, dum, per Nathan correptus, quod fecerat accusavit no genere vehementer excrevit, bene beatus Job cum diceret: Si abscondi peccatum meum, interposuit: quasi homo. Hominis quippe esse imitatione descendit, ubi apte subditur: Et celavi in sinu meo iniquitatem meam. Scriptura etenim sacra plerumque sinum ponere pro mente consuevit, sicut voce Ecclesiae de persecutoribus nostris, qui nobis natura quidem conjuncti suntPsalmistam dicitur: Redde vicinis nostris septuplum in sinu eorum . Ac si aperte diceret: In mente sua recipiant hoc quod in nostris corporibus saevientes operantur, ut dum nos exterius ex parte puniunt, ipsi interius perfecte puniantur. Quia igitur
Abbreviated transcription (Latin):
trahunt: ⁊ cum deuitio suo quisq arguit᷑.
sub defensionũ u̾ba. quasi subquedam se
arboꝵ folia abscondit. Et uelut ad quedam
excusationis sue opaca secreta faciẽ cognito¬
ris fugit: dum ñ uult cognosci qd̾ fecit. In
qua uidelicet occultatione. ñ se dño: sed do¬
minũ abscondit sibi. Agit quippe. ne oĩa
udentẽ uideat: ñ aut̃ ne ipse uideatur.
Quo cont̃ cuiq peccatori iam exordium
illuminattonis ẽ humilitas con¬
fessionis: quia sibunet ipsi iam parcere
renuit. qui malum ñ erubescit confiteri
qd̾ fecit. Et qui defendendo accusare potu¬
it: accusando se celer rune defendit. Unde
mortuo lazaro. qui mole magna p̃mebatur.
nequaquã dr reuiuisce : s ueni foras. Ex
corde. cum uidelicet mortuo dr ueni foras:
ut nimirũ homo in peccato suo mortuus.
⁊ꝑmolem male consuetudinis iam sepul¬
tus. quia intra conscientiã suã absconsus.
iacet ꝑneqͥtiã. & ascip̃o foras exeat ꝑconfes¬

Expanded text:
trahunt, ut cum de vitio suo quisque arguitur, trahunt, ut cum de vitio suo quisque arguitur, sub defensionis verba, quasi sub quaedam se arborum folia abscondit, et velut ad quaedam excusationis suae opaca secreta faciem Conditoris fugit, dum non vult cognosci quod fecit. In qua videlicet occultatione non se Domino, sed Dominum abscondit sibi, agit quippe ne omnia videntem videat, non autem ne ipse videatur. Quo contra cuique peccatori jam exordium illuminationis est humilitas confessionis, quia sibimetipsi jam parcere renuit, qui malum non erubescit confiteri quod fecit. Et qui defendendo excusare potuit, accusando se celerrime defendit. Unde et mortuo Lazaro, qui mole magna premebatur, nequaquam dicitur, Revivisce, sed, Veni foras. Ex corde, cum videlicet mortuo dicitur, Veni foras. Ut nimirum homo in peccato suo mortuus, et per molem malae consuetudinis jam sepultus, quia intra conscientiam suam absconsus jacet per nequitiam, a seipso foras exeat per confes
Abbreviated transcription (Latin):
culpa requistiꝰ. Int̾rogatꝰ itaq homo ẽ ubi
eẽt. ut ppetratã culpam respic̾e̾t: ⁊ confiten¬
do cognosceret. quã longe aconditoris stu fa¬
cie abeẽt. S adhibere sibimet utriꝙ defensio¬
nis solatia: quã confessionis elegerunt. Cũq
excusare peccatũ uoluit uir ꝑmulierẽ. mu¬
lier ꝑserpentẽ ÷ auserunt cuspam. quã tueri
conati sunt: oblique adam dñm tangens.
qd̾ ip̃e peccati eoꝵ auecor extit̾it. qui mulie¬
rẽ fecit: ⁊ eua culpam ad dnm referens: qui
serpentẽ in paradiso posuisset. Quia enim
ore diaboli fallentis audierant. erctis sicut
dii: quia deo eẽ similes indiuinitate neqͥ¬
uerunt : aderroris sui cumulũ. dm̃ sibi fa¬
cere similem inculpa conati sunt. Sic ergo
reatũ suũ dũ defende̾ moliunt᷑ addiderunt:
ut culpa eoꝵ attͦcior discussa fieret ꝗͣ fuerat
ꝑpetrata. Uñ nunc quoꝙ humani gen̾is
rami. ex hac ad huc radice a maritudinem

Expanded text:
culpa requisitus. Interrogatus itaque homo est ubi culpa requisitus. Interrogatus itaque homo est ubi esset, ut perpetratam culpam respiceret, et confitendo cognosceret, quam longe a conditoris sui facie abesset. Sed adhibere sibimet utrique defensionis solatia, quam confessionis elegerunt, cumque excusare peccatum voluit vir per mulierelier per serpentem, auxerunt culpam, quam tueri conati sunt oblique: Adam Dominum tangens, quod ipse peccati eorum auctor exstiterit, qui mulierem fecit; Heva culpam ad Dominum referens, qui serpentem in paradiso posuit. Qui enim ore diaboli fallentis audierant, Eritis sicut dii, quia Deo esse similes in divinitate nequiverunt, ad erroris sui cumulum, Deum sibi facere similem in culpa conati sunt. Sic ergo reatum suum dum defendere moliuntur, addiderunt, ut culpa eorum atrocior discussa fieret, quam fuerat perpetrata. Unde nunc quoque humani generis rami ex hac adhuc radice amaritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
nia. ⁊ iniquitatẽ suam quẽq cognoscere:
⁊ cognitã uoce confessionis aꝑire. At contͣ
usitatũ humani generis ẽ uitium. ⁊ laben¬
do peccatũ cõmutere. ⁊ cõmissum negando
abscond̾e:  conuictũ defendendo multi¬
plicare. Ex illo quippe lapsu pͥmi hõĩs
hec augmenta nequicie ducimus: ex quo
ipsam radicem traximꝰ culpe. Sic namq
ile dum lignũ uetitũ contigisset: absꝯdit
se afacie dñi. uit̃ ligna ꝑadisi. Inqua abs¬
consione udelicet quia dm̃ latere ñ pot̾at:
ñ latendi effectus describitur. s affectus no¬
tatur. Qui cum aigueret᷑ adño qd̾ deligno
uetito contigisset: ilico respondit. Mulier
quã dedisti sociam mͥ: ipsa dedit michi de
lgno ⁊ comedi. Ipsa quoq nulier inqui¬
scta respondit. Serpens decepit me: ⁊ co¬
medi. Ad hoc quippe requisiti fuerant:
ut peccatũ qd̾ transgrediendo cõmiserant.
confitendo delerent. Uñ ⁊ serpens ille ꝑsua¬
sor qui ñ erat reuocandus adueniã: ñ est de

Expanded text:
ue cognoscere, et cognitam voce confessionis aperire. At contra usitatum humani generis vitium est, et labendo peccatum committere, et commissum negando defendere, et convictum defendendo multiplicare. Ex illo quippe lapsu primi hominis haec augmenta nequitiae ducimus, ex quo ipsam radicem traximus culpae. Sic namque ille dum lignum vetitum contigisset, abscondit se a facie Domini inter ligna paradisi. In qua absconsione scilicet quia Deum latere non poterat, non latendi effectus describitur, sed affectus notatur, quod cum argueretur a Domino, quod de ligno vetito contigisset, illico respondet: Mulier quam dedisti mihi sociam, ipsa mihi dedit de ligno, et comedi . Ipsa quoque mulier inquisita, respondit: Serpens decepit me, et comedi. Ad hoc quippe requisiti fuerant, ut peccatum quod transgrediendo commiserant, confitendo delerent. Unde et serpens ille persuasor, qui non erat revocandus ad veniam, non est de
Abbreviated transcription (Latin):
menti quia ipse ꝑse humani generis redẽp¬
tor mextremo conderet: bene ⁊hezechiel ꝓph̾a
denuntiat dicens. Ecce sex uiri ueniebant
de uia porte suꝑioris. que respicit ad aqui¬
lonem: ⁊ uniuscuiꝰq uas int̾itus uimanu¬

Expanded text:
menti, quia ipse per se humani generis Redempmenti, quia ipse per se humani generis Redemptor in extremo conderet, bene Ezechiel propheta denuntiat, dicens: Ecce sex viri veniebant de via portae superioris, quae respicit ad Aquilonem, et uniuscujusque vas interitus i
Abbreviated transcription (Latin):
nos testamenti mandato discutiens. quau
doq etiam uidex uenit: necessarium non est.
ut ꝑ expositionẽ clarescat. quia librum scri¬
bte ipse qui iudicat. Ipsa eñi ꝑse ueritas di¬
cit. Pater ñ uidicat quequã: s om̃e uidici¬
um dedit filio. Erit gͦ tunc auctor uiditii. qͥ
nunc est conditor libri: ut cunc districtus
exigat. qd̾ modo mansuetus tubet. Sic nam¬
q cotidie conspicimus. qd̾ magistri pueriꝰ
elementa literarum blandientes imponua:
s hec ab eis seuientes exigunt. ⁊ que dant
cum mansuetudine cũm exquirunt u̾bere.
bianda namꝙ nunc sonant eloquii diui¬
ni mandata: s erunt asꝑa inactione senti¬
enda. Mansueta modo ẽ admonitio uocan¬
tis: s tunc districta uentura ẽ iusticra iudi¬
cis. Eoq certum ẽ. quia nichil uel mini mi
mandati indiscussione pret̾eat: quo uide¬
licet constat. quia librum scripsit ipse qͥ
iudicat. Quem scilicet librum noui testa¬

Expanded text:
nos Testamennos Testamendoque etiam judex venit, necessarium non est ut per expositionem clarescat quia librum scribit ipse qui judicat. Ipsa enim per se Veritas dicit: Pater non judicat quemquam, sed omne judicium dedit Filio . Erit ergo tunc auctor judicii, qui nunc est conditor libri, ut tunc districtus exigat quod modo mansuetus jubet. Sic namque quotidie conspicimus quod magistri pueris elementa litterarum blandientes imponunt, sed haec ab eis saevientes exigunt; et quae dant cum mansuetudine, cum verbere requirunt. Blanda namque nunc sonant eloquii divini mandata, sed erunt aspera in exactione sentienda. Mansueta modo est admonitio vocantis, sed tunc districta ventura est justitia judicis, eo quod certum est quia nihil vel minimi mandati sine discussione praetereat. Quo videlicet constat quia librum scripsit ipse qui judicat. Quem scilicet librum Novi Testa
Abbreviated transcription (Latin):
Quid clamas ad me : Intus gͦ est endesi
d̾io clamor secretus. qui adhumanas au¬
res ñ ꝑuenit. ⁊tamen auditũ conditoris
replet. Hinc est qd̾ anna ad templum ꝑ¬
gens. ore quidem tacuit: ⁊ tam̃ tot sui
desid̾ĩ uoces emisit. Hinc ineuangłio do¬
mintis dicit. Intra incubiculũ tuum
clauso ostio ora patrem tuũ in absconso:⁊
pat̾ tuus qui uidet in abscondito reddet
tibi. Clauso quippe ostio. petit incubicło:¬
qui tacentiore. in conspectu suꝑne pieta¬
tis fundit affectũ mentis. Et uox audit᷑
in abscondito: cum ꝑ scã desid̾ia silent̃ cla¬
matur. Unde recte quoq ꝑpsalmistam
dicit᷑. Desiderium pauꝑum exaudiuit:
dñs: desid̾ia cordis eoꝵ extuidint auris
ipse qui iudicat. Quia eñi timenti ad huc
popło lex est. transmissa ꝑseruũ diligenti¬
b uero filis euangłi gr̃a est collatã per
dñm : qui ad redẽptionẽ nr̃am ueniens. no¬
uum nobis testamentũ condidit. s de eiꝰdẽ

Expanded text:
Quid clamas ad me ? Intus ergo in desiderio Quid clamas ad me ? Intus ergo in desiderio est clamor secretus, qui ad humanas aures non pervenit, et tamen auditum conditoris replet. Hinc est quod Anna ad Templum pergens, ore quidem tacuit, et tamen tot sui desiderii voces emisit . Hinc in Evangelio Dominus det, clauso ostio, ora Patrem tuum, et Pater tuus, qui videt in abscondito, reddet tibi . » Clauso quippe ostio, petit in cubicqui tacenti ore in conspectu supernae pietatis fundit affectum mentis. Et vox auditur in abscondito, cum per sancta desideria silenter clamatur. Unde recte quoque per Psalmistam dicitur: Desiderium pauperum exaudivit Dominus, desideria cordis eorum audivit aipse qui judicat. - Quia enim timenti adhuc populo lex est transmissa per servum, diligentibus vero filiis Evangelii gratia est collata per Dominum, qui ad redemptionem nostram veniens, Novum nobis Testamentum condidit; sed de ejusdem
Abbreviated transcription (Latin):
immo qui ⁊ resurrexit: qui ẽ indextera dei.
patrem seipsum hominẽ demonstrare. Ciq
ꝓhumana natura rogasse est: candem na¬
turam induunitatis sue celsitudine susce¬
miseratione: quia qd dampnari inelecti
noluit. suscipiendo liberauit. Ad uitor gͦ¬
querit᷑: ut desid̾ium exaudiatur: quia
nisi ꝓ nobis int̾pellatio mediatoris int̾̃¬
cederet ÷ abaure dei ꝓculdubio nr̃arum
p̃cum uoces silerent. Notandũ quoꝙ ẽ
quod neqtiaqua dicit᷑ preces. ẜ desid̾ium
meum. omĩpotens audiat. Uera quippe
postulatio ñ anoris est uocib. s incogita¬
tionib cordis. ualentiores namꝙ uoces
apud secretissimas aures dĩ non faciunt
si ore petimus. nec tamen corde desidamus :
clamantes tacemus. Si uero desid̾amus
ex corde: etiam cum ore conticescimus.
tacentes clamamus. Hinc est qd̾ inhere¬
mo popłs uocib ꝑstrepit. ⁊ moyses ab
strepitu u̾boꝵ tacet: ⁊ tamen silens. au¬
re diuine pietatis auditur. cu dicitur.

Expanded text:
imo qui et resurrexit, qui est in dextera Dei, Patrem se ipsum hominem demonstrare: eique pro humana natura rogasse, est eamdem naturam in divinitatis suae celsitudinem suscemiseratione, quia quod damnari in electis noluit, suscipiendo liberavit. EPISTOquaeritur, ut desiderium exaudiatur, quia nisi pro nobis interpellatio Mediatoris intercederet, ab aure Dei procul dubio nostrarum precum voces silerent. Notandum quoque est, quod nequaquam dicitur preces, sed desiderium meum Omnipotens audiat. Vera quippe postulatio non in oris est vocibus, sed in cogitationibus cordis. Valentiores namque voces apud secretissimas aures Dei non faciunt si ore petimus, nec tamen corde desideramus, clamantes tacemus. Si vero desideramus ex corde, etiam cum ore conticescimus, tacentes clamamus. Hinc est, quod in eremo populus vocibus perstrepit, et Moyses a strepitu verborum tacet; et tamen silens aure divinae pietatis auditur, cum dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
tet nos audientes discere: ut quotiens au¬
ditores nr̃i. nr̃a uolunt quasi latitanda cog̃¬
nosc̾e. ñ aut̃ sua ꝑu̾sa mutare. omĩno tacea¬
mus: ne si ostentationis studio u̾bum dei¬
loquimur. ⁊ illoꝵ culpa que erat. ẽẽ non
desinat. ⁊ nr̃a que non erat fiat. Dicat for¬
tasse aliquis. Uñ nouimꝰ quo corde quis au¬
diat: S multa sunt que audientis ani¬
mum ꝓdunt: maxcime si auditores nr̃i &
semꝑ laudant qd̾ audiunt. ⁊ numqͣm qd̾

Expanded text:
tet nos audientes discere, ut quoties autet nos audientes discere, ut quoties auditores nostri nostra volunt quasi laudanda cognoscere, non autem sua perversa mutare, omnino taceamus, ne si ostentationis studio verbum loquimur, et illorum culpa quae erat esse non desinat, et nostra quae non erat fiat. Dicat fortasse aliquis: Unde novimus quo corde quis audiat? Sed multa sunt quae audientis animum produnt, maxime si auditores nostri et semper laudant quod audiunt, et nunquam quod
Abbreviated transcription (Latin):
Cumq aliquid prudent̃ dicunt: non que¬
runt suam głam. s auditoꝵ uitã. Cum uͦ
conspitiunt. quia auditoꝵ uitam loquen¬
do lucrari ñ poslunt: tacendo abscondunt
scientiam suam. Ad imitandum quippe do¬
mini uitam: quasi ad quoddã nobis ꝓposi¬
tũ signum currimus. Ipse eñĩ quia hero¬
dem uidit. ñ ꝓfectum querere. s signa uł
scientiam uelle mirari: requisitus ab eo ta¬
cuit. Et quia constant̃ tacuit: ab eo irrisꝰ
exiuit. Scriptum namq ẽ. Herodes aut̃
uso iħu: gauisus ẽ ualde. Erat eñi cupi¬
ens ex multo temꝑe uidere eum: eo qd au¬
diret multa de illo. ⁊ sꝑabat signum aliqd̾
udere abeo fieri. Ubi ⁊ subditur. Int̾roga¬
bat aitt̃ illũ multis sermonib: at ip̃e nicħ
illi respondebat. Tacens uero dñs qͣm sit
despectus ostenditur: cum illic ꝓtinus sub¬
infertur. Op̃uit aut̃ illũ herodes cũ exerci¬
tu suo: ⁊ illusit. Quo uidelicet facto. opor¬

Expanded text:
Cumque aliquid prudenter dicunt, non quaeCumque aliquid prudenter dicunt, non quaerunt suam gloriam, sed auditorum vitam. Cum vero conspiciunt quia auditorum vitam loquendo lucrari non possunt, tacendo abscondunt scientiam suam. Ad imitandum quippe vitam Domini, quasi ad quoddam nobis propositum signum currimus; ipse enim quia Herodem vidit non provectum quaerere, sed signa vel scientiam velle mirari, requisitus ab eo tacuit. Et quia constanter tacuit, ab eo irrisus exivit. Scriptum namque est: Herodes autem viso Jesu gavisus est valde, erat enim cupiens ex multo tempore videre eum; eo quod audiret multa de illo: et sperabat signum aliquod videre ab eo fieri. Unde et subditur: Interrogabat autem illum multis sermonibus. At ipse nihil illi respondebat . Tacens vero Dominus quam sit despectus ostenditur, cum illic protinus subinfertur: Sprevit autem illum Herodes cum exercitu suo et illusit . Quod videlicet factum opor
Abbreviated transcription (Latin):
pinquoꝵ trtut me: ⁊ ñ magis tacui. nec egͣs¬
sus sum ostiũ. Ac si aꝑtius dicat. Turbatis
contra me extrinsecus aliis: ipse inme intrm¬
secus imꝑturbabilis mansi. Quid namq
hoc loco ostitm:̃ nisi os debemus accipere:¬
Phoc quippe quasi egredimur: dũ u̾bis
quib possumus. secreta nr̃i cordis aꝑimus.
Et quales intus manemꝰ inconscientia: tales
foras egredimur ꝑlinguã. Sunt uero ñ¬
nulli. qui omine despici metuunt: ac ne
tules fortasse udicentur. sapientes uid̾i
appetunt. Hi cogunt᷑ ostium egredi: qͥa
pulsati contumeliis. quã magni quasi
apud se lateant. loquentes denuntiant:
oris ostiũ nonfuisset egrellus. p̃misit. ta¬
cui: quia uidelicet impatientia turbatus:
adomo conscientiã exisset. si tacere nescisset.
Scĩ ⁊ enim uiri. incõmotionis temptatio¬
ne semetipsos ostendere omĩno re¬
fuguint: et cum audientib ꝓdẽẽ ne¬
queunt. etiam despici tacentes uolunt:
ne de sapientie sue ostentatione głentur.

Expanded text:
 terruit me; et non magis tacui, nec egressus sum ostium. Ac si apertius dicat: Turbatis contra me extrinsecus aliis, ipse in me intrinsecus imperturbabilis mansi. Quid namque in hoc loco ostiper os quippe egredimur, dum verbis quibus possumus secreta nostri cordis aperimus; et quales intus manemus in conscientia, tales foras egredi per linguam. Sunt vero nonnulli qui omnino despici metuunt, ac ne viles fortasse judicentur, sapientes videri appetunt; hi coguntur ostium egredi, quia pulsati contumeliis quam magni apud se lateant, loquentes denuntiant, oris ostium non fuisset egressus, praemisit, tacui; quia videlicet impatientia turbatus, a domo conscientiae exisset, si tacere nescisset.i etenim viri in commotionis tentatione semetipsos ostendere omnino refugiunt, et cum audientibus prodesse nequeunt, etiam despici tacentes volunt, ne de sapientiae suae ostentatione glorientur.
Abbreviated transcription (Latin):
plationẽ mentis: ut quicqͥd accidit ext̾iuis.
innullo turbentur int̾ius. Unde beatus iob
securitatẽ scẽ mentis ostendens. postqͣm de
se tot uirtutũ p̃dicamenta ꝓtulit: hoc qd̾
p̃misimus. sequittꝰ adiunxit. Si expa¬

Expanded text:
plationem mentis, ut quidquid acciderit exterius, plationem mentis, ut quidquid acciderit exterius, in nullo turbet interius. Unde beatus Job securitatem sanctae mentis ostendens, postquam de se tot virtutum praedicamenta protulit, hoc quod praemisimus secutus, adjunxit. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
quia subsemetipso adhuc infirmus homo re¬
manebat. Huic sententie dauid ꝓpħa conci¬
nens: ait. Ego dixi in excessu mentis mee:
omĩs homo mendax. Cui respondert potest.
Si om̃is: ⁊tu. falsaꝙ iam erit sententia:
quam mendax ipse ꝓtulisti. Si uero ipse
ñ madax. uera iam sententia ñ erit: quia
Dum tu uerax es: ñ om̃is homo cognoscit᷑
mendax. S notandũ qd̾ p̃mutitur: ego
dixi iu excessu mentis mee. ꝑ excessumg
mentis. etiã semetipsũ transiit: cũ de ho¬
minis qualitate definiuit. Ac si patent̃
dicat. Defalsitate omĩum hominũ inde
ueram sententiã ꝓtuli: unde ego ipse suꝑ
hominẽ fui. Intantum uͦ ⁊ ipse mendax.
in quantũ homo: uitantũ autẽ omĩno non
mendax: in quantũ ꝓ excessum mentis
suꝑ hominẽ. Sic itaꝙ sic ꝑfecti om̃s. quã¬
uis ad huc aliquid turbulentũ de infirmita¬
te carnis tolerent: iam tamen intrisecus
tranquillissimo secreto ꝑfruunt᷑. ꝑ contem

Expanded text:
quia sub semetipso adhuc infirmus homo requia sub semetipso adhuc infirmus homo remanebat. Huic sententiae David propheta concinens, ait: Ego dixi in excessu mentis meae: Omnis homo mendax . Cui responderi potest: Si omnis homo, et tu, falsaque jam erit sentequam mendax ipse protulisti. Si vero ipse non es mendax, vera jam sententia non erit, quia dum tu verax es, non omnis homo cognoscitur mendax. Sed notandum quod praemittitur: Ego dixi in excessu mentis meae. Per excessum ergo mentis etiam semetipsum transiit, cum de hominis qualitate definivit. Ac si patenter dicat: De falsitate omnium hominum inde veram sententiam protuli, unde ego ipse super hominem fui. In tantum vero et ipse mendax, in quantum homo. In tantum autem omnino non mendax, in quantum per excessum mentis super hominem. Sic itaque, sic perfecti omnes, quamvis adhuc aliquid turbulentum de infirmitate carnis tolerent; jam tamen intrinsecus tranqui
Abbreviated transcription (Latin):
carnis infirmitas p̃mit: unde scriptũ est.
quã ꝙͣ inunagine dĩ ambulet homo. tam̃
uane conturbabitur: plerũq agitur. ut n
turbetur ext̾ius. ⁊imꝑturbabilis duret in¬
tͥius. Et qd̾ uane contrubari potest. de in¬
firmitate carnis sit: quamuis qd inimagi¬
ne dĩ ambulat de iurtute mentis: quatinꝰ
⁊ roboretur intus diuino aduitorio: et ta¬
men adhuc foris sarctna p̃mat᷑. humana.
Uñ abacuc iterum unam sententiã ꝓtulit.
ad utraq seruientẽ. Ait eñĩ. Et introiuit tre¬
mor inossa mea: ꝯ subtus me turbata ẽ uir¬
tus mea. Ac si diceret. Non mea uirtus est.
inqua suꝑuis raptus imꝑturbabilis maneo:
s mea uirtus. inqua inferuis turbor. Ip̃e gͦ
suꝑ se imꝑturbabilis : ẽ ipse sub se ꝑturbabi¬
lis: quia suꝑ se ascend̾at. in quantũ rapiebat᷑
ad summa: ⁊ sub seinetipso erat: inquantum
ad huc reliquias trahebat minfima. Ipse
suꝑ se imꝑturbabilis. qͥa ind̾i iam contem¬
platione transierat: ipse sub se ꝑturbabilis:

Expanded text:
 scriptum est: Quanquam in imagine Dei ambulet homo, tamen vane conturbatur , plerumque agitur, ut et turbetur exterius, et imperturbabilis perduret interius; et quod vane conturbari potest, de infirmitate carnis sit, quamvis quod in imagine Dei ambulat, de virtute mentis, quatenus et roboretur intus divino adjutorio, et tamen adhuc foris sarcina prematur humana. Unde bene Habacuc iterum unam sententiam protulit ad utraque servientem. Ait enim: Et introivit tremor in ossa mea, et subtus me turbata est virtus mea . Ac si diceret: Non mea virtus est in qua superius raptus imperturbabilis maneo, et mea virtus est in qua inferius turbor. Ipse ergo super se imperturbabilis est, ipse sub se perturbabilis, quia super se ascenderat, in quantum rapiebatur ad summa; et sub semetipso erat, in quantum adhuc reliquias trahebat in infima. Ipse super se imperturbabilis est, quia in Dei jam contemplationem transierat; ipse sub se perturbabilis,
Abbreviated transcription (Latin):
nes eis. Quid namq aliud in sex uiris ue¬
nientib. nisi sex etates humant gen̾is desig¬
nant᷑: Que deuia porte suꝑioris ueniunt:
quia ãconditione ꝑadisi sicut ab ingress u
mundi a suꝑiorib gen̾ationib euoluunt᷑.
Que porta ad aquilonem respicit: quia ui¬
delicet mens humani generis uiciis aꝑta
nisi calorem caritatis deserens torporẽ men¬
tis appet̾et: ad hanc mortalitatis latitudi¬
nem non exisset. Et uniuscuiꝰꝙ uas int̾itus
in manu eius: quia unaqueq generatio
singulis quibusq etatibus euoluta. ante
redemptoris aduentum insua oꝑatione ha¬
buit. unde penam dampnationis sũpsit.
Uir quoq unus in medio eoꝵ uestitus line¬
is. Quia redemptor ñr etiam desacerdotali
tribu iuxta carnem parentes babere dig¬
natus ẽ: uestitus lineis uenire ꝑhibetur.
Uel certe quia linum det̾ra. ñ aut̃ sicut
lana de corruptibili carne nascitur. qͥa
indumentũ sui corꝑis ex mat̾ uͥgine. ñ aũ

Expanded text:
s ejus. » Quid namque aliud in sex viris venientibus, nisi sex aetates humani generis designantur? Qui de via portae superioris veniunt, quia a conditione paradisi, sicut ab ingressu mundi a superioribus generationibus evolvuntur. Quae porta ad aquilonem respicit, quia videlicet mens humani generis vitiis aperta, nisi calorem charitatis deserens, torporem mentis appeteret, ad hanc mortalitatis latitudinem non exisset. « Et uniuscujusque vas interitus in manu ejus. » Quia unaquaeque generatio singulis quibusque aetatibus evoluta, ante Redemptoris adventum in sua operatione habuit, unde poenam damnationis sumpsit. « Vir quoque unus in medio eorum vestitus lineis. » Quia Redemptor noster etiam de sacerdotali tribu, juxta carnem parentes habere dignatus est. Vestitus lineis venire perhibetur, vel certe quia linum de terra: non autem sicut lana de corruptibili carne nascitur, quia indumentum sui corporis ex matre virgine, non autem
Abbreviated transcription (Latin):
in eo qui uolunt castitatis continentiam:
inirentur integritatẽ uisticie : mirent᷑ uis¬
cera pietatis: ego ineo ñ ininime ad miror
confessionẽ humillimam peccatoꝵ. quam
tot sublunia gesta uirtutum. Scio enim
quia ꝑ infirmitatis uerecundiam plerũꝙ
grauioris ẽ certaminis. cõmissa peccata ꝓ¬
dere: quã ñ admissã uitare. Et unum qd̾ꝙ
malũ quamuis robustius uitetur: tamen
humilius ꝓditur. Beatus gͦ iob qui tot
magnis oꝑibus fultus confiteri culpam
ñ erubuit: ostendit inuirtutib quã hu¬
milis fuit. S quia exhumilitate uera.
secura semꝑ auctoritas nascitur: ut tanto
foras nil metuat. quanto ad rerum culmi¬
na animus ꝑelationis desid̾ium ñ anhe¬
lat: expressa confessione peccati recte sub¬

Expanded text:
in eo qui volunt castitatis continentiam, in eo qui volunt castitatis continentiam, mirentur integritatem justitiae, mirentur viscera pietatis; ego in eo non minus admiror confessionem humillimam peccatorum quam tot sublimia gesta virtutum. Scio enim quod per infirmitatis verecundiam plerumque gravioris est certaminis commissa peccata prodere quam non admissa vitare, et unumquodque malum quamvis robustius vitetur, tamen humilius proditur. Beatus ergo Job, qui, tot magnis operibus fultus, confiteri culpam non erubuit, ostendit in virtutibus quam humilis fuit. Sed quia ex humilitate vera secura semper auctoritas nascitur, ut tanto foris nil metuat, quanto ad rerum culmina animus per elationis desiderium non anhelat, expressa confessione peccati, recte sub
Abbreviated transcription (Latin):
hec aliis arguentib ñ negemus. Suꝑbie
quippe uitium ẽ: ut qd̾ de se fateri quisq
quasi sua sponte dignat᷑. Hoc sibi dici
ab aliis dedignetur. Beatus itaq iob quan
ter adu̾sarios nou̾at uuiere : ⁊tamen ñ
uierebatur culpas uoce confessionis aꝑire.
S notandũ. qd̾ suꝑuis uirtutes suas io¬
quit᷑: infi̾us peccatum fatetur. Hinc eñi
liquido demonstrat. quã uera de bonis suis
dix̾at: qui noluit tacere de malis. Modo
uirtutes suas indicat: modo culpã. quia
Uñ certissime apparet. quante mindiue
inonĩpotentis dĩ ocłis fuerte : qui ⁊ uita
uitauit mala ne cõmitt̾et. ⁊tam̃ que eũ
cõmittere contigit. hominib ñ abscondit:
quatinus ei ꝯiusticie sit gła declinasse pec¬
catum: ꝯiusticie custodia. qd̾ ñ potuit de¬
clinare. ꝓdidisse. Uideat᷑ uir iste cuilibet
magnus inuirtutib suis: mͥ certe sublimis
apparet etiam inpeccatis suis. Mirentur

Expanded text:
haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est ut quod de se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur 34. Job in ter adversarios noverat vivere, et tamen non verebatur culpas voce confessionis aperire. Sed notandum quod superius virtutes suas loquitur, inferius peccatum fatetur. Hinc enim liquido demonstrat quam vera de bonis suis dixerat, qui noluit tacere de malis. Modo virtutes suas indicat, modo culpam, quia Unde certissime apparet quantae munditiae in omnipotentis Dei oculis fuerit, qui et vitavit mala, ne committeret, et tamen quae eum committere contigit, hominibus non abscondit, quatenus ei et justitiae sit gloria declinasse peccatum, et justitiae custodia quod non potuit declinare prodidisse. Videatur vir iste cuilibet magnus in virtutibus suis, mihi certe sublimis apparet etiam in peccatis suis. Mirentur
Abbreviated transcription (Latin):
dum ẽ qd̾ plerumq homines ⁊ culpas con¬
fitentur: ⁊ humiles ñ sunt. Nam multos
nouimus: quia arguente nullo. peccato¬
res se ẽẽ confitentur. Cum uͦ deculpa sua
fuerint fortasse correpti: defensionis patͦ¬
ciniũ querunt. ne peccatores ẽẽ uideant᷑.
Qui si tunc cũ id sponte dicunt. peccato¬
res se eẽ ueraci humilitate cognoscerent:
cũ arguunt᷑ ab aliis. ẽẽ se qd̾ confessi fue¬
rant ñ negarent. Qua in re uditia uere
confessionis sunt: si cum quisq se pecca¬
torem dicit. id de se dicenti etiam alteri
ñ contradicit. Nam quia scriptũ ẽ. iꝰtus
inpͥncipio accusator ẽ sui: ñ magis pecca¬
tor. s ustus uideri appetit: cũ peccatorẽ
se quisq nullo arguente confitet᷑. Sed
confessionis u̾itatẽ ꝓbat: qd̾ ait̃ malũ
qd̾ fecimus increpat. Qd̃ si suꝑbe defcendi¬
mus: liquet quia peccatores nos ex nobis
ficte dicebamꝰ. Uñ summoꝑe curandum ẽ.
ut mala que fecimus. sponte fateam᷑: &

Expanded text:
dum est quod plerumque homines et culpas confitentur, et humiles non sunt. Nam multos novimus qui arguente nullo peccatores se esse confitentur; cum vero de culpa sua fuerint fortasse correpti, defensionis patrocinium quaerunt, ne peccatores esse videantur. Qui si tunc cum id sponte dicunt peccatores se esse veraci humilitate cognoscerent, cum arguuntur ab aliis, esse se quod confessi fuerant non negarent. Qua in re indicia verae confessionis sunt, si cum quisque se peccatorem dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit. Nam quia scriptum est: Justus in principio accusator est sui , non magis peccator, sed justus videri appetit, cum peccatorem 714 se quisque nullo arguente confitetur, sed confessionis veritatem probat, cum alter malum quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Unde summopere curandum est ut mala quae fecimus, et sponte fateamur, et
Abbreviated transcription (Latin):
helare ꝑ auariciam uidettr. Unde fit. ut
ad ipsa etiam pauca bona que fieri inter
multa mala consid̾ant. non laudes sed ge¬
mitus reddant: atq infirmantes murmu¬
rent. dum ꝑpendunt puri oꝑis non esse
qd̃ uident. Ait ergo. Si aduersum me
t̃ra mea clamat: ꝯcum ipsa sulci eius de¬
flent. Si fructus eius comedi absq pe¬
cunia. ⁊ animain agricolarũ euis afflici:

Expanded text:
helare per avaritiam videtur. Unde fit ut helare per avaritiam videtur. Unde fit ut ad ipsa etiam pauca bona, quae fieri inter multa mala considerant, non laudes, sed gemitus reddant; atque infirmantes murmurent, dum perpendunt puri operis non esse quod vident. Ait ergo: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent; si fructus ejus comedi absque pecu
Abbreviated transcription (Latin):
frumento quippe. sp̃ale opus qd̾ mentem
reficit: inordeo autem. t̾renarum rerum
dispensatio figurantur. Inqua sepe dum
seruire infirmis atq carnalibus cogimur.
quasi sita uimentis alimenta p̃paramus.
Atq ipse nr̃oꝵ usus oꝑum: quasi more or¬
der. ħt aliquid de admixtione palearum. Ee
plerumq contingit. ut rector qui pre est. dũ
iniusta contra subiectos excet: dum nullo
bonos blandiento refouet: dum qd̃ est
grauius. bene oꝑantes quosq ex inuidia af¬
flugit : etiam quedam bona aliquando faci¬
at. ac si frumentum serat: seseq in dispen¬
sandis t̾renis reb. ñnumquã. non auaritie
studio. sed ꝓutilitate carnalium misceat :¬
ꝯ sic eiusdem laboris fructum uelut messem
ordei expectet. S subiecti quiq ꝓeo qd̃ inma¬
ximis grauantur. gaudere ineuis bonis mi¬
nimis nequeunt: quia nec opus placet qd̾
narun rerum dispensatio ꝓutalitate sibei¬
suscipi creditur: quando is qui pre est an¬

Expanded text:
frumento quippe spiritale opus, quod mentem frumento quippe spiritale opus, quod mentem reficit, in hordeo autem terrenarum rerum dispensatio 727 figuratur. In qua saepe dum servire infirmis atque carnalibus cogimur, quasi sua jumentis alimenta praeparamus, atque ipse nostrorum usus operum quasi more hordei habet aliquid de admistione palearum. Et plerumque contingit ut rector qui praeest, dum injusta contra subditos exercet, dum nullo bonos blandimento refovet, dum, quod gravius est, bene operantes quosque ex invidia affligit etiam quaedam bona aliquando faciat, ac si frumentum serat, seseque in dispensandis terrenis rebus nonnunquam non avaritiae studio, sed pro utilitate carnalium misceat, et sic ejusdem laboris fructum velut messem hordei exspectet. Sed subjecti quique pro eo quod in maximis gravantur, gaudere in ejus bonis minimis nequeunt, quia nec hoc opus coram Dnarum rerum dispensatio pro utilitate subdisuscipi creditur, quando is qui praeest an
Abbreviated transcription (Latin):
frumento oriatur michi tribulus: ⁊ ꝓ ordeo
spina. Ao li apte clicat. Si nustum quid
erga subditos gessi: si ex egi debita. ⁊ ipse
qd̾ debui ñ impendi : si exercitationẽ boni
oꝑis aliis inuidi: ꝓ bonis que inet̾num re¬
ficuit. retribuantur michi inuiditio ma¬
la que pungunt. ꝑfrumento qiuppe tri¬
bulus. ⁊ ꝓ ordeo spina oritur: cum in retribu¬
tione ultima de qua remuneratio laboris q̃¬
ritur. punct̃o doloris inuenitur. Et notan¬
dum qd sicut afrumento ordeum distat. ꝙͣ¬
us utrumq reficiat: sic atribulo spina. ꝙͣ¬
uis sit utrumq qd̾ pungat: quia tribulus
mollior. ad pungendum semꝑ est durior
spina. Att ergo. ꝓfrumento oriatur michi
tribulus: ⁊ ꝓordeo spina. Ac si patenter
dicat.. Egisse quidem ⁊ magna me
bona. ⁊ minima scio. S si non ita est: pro
bonis magnis. mala minima: ⁊ ꝓbonis mi¬
nimis. michi respondant mala maiora:
Quamius hoc intelligi ⁊ alit̃ potest. It

Expanded text:
frumento tribulus, et pro hordeo frumento tribulus, et pro hordeo spina.---Ac si aperte dicat: Si injustum quid erga subditos gessi, si exigi debita, et ipse quod debui non impendi, si exercitationem boni operis aliis invidi, pro bonis quae in aeternum reficiunt, retribuantur mihi in judicio mala quae pungunt. Pro frumento quippe tribulus, et pro hordeo spina oritur, cum in retributione ultima, de qua remuneratio laboris quaeritur, punctio doloris invenitur. Et notandum quod sicut a frumento hordeum distat, quamvis utrumque reficiat, sic a tribulo spina, quamvis sit utrumque quod pungat, quia tribulus mollior, et ad pungendum semper durior est spina. Ait ergo: Pro frumento oriatur mihi tribulus, et pro hordeo spina. Ac si patenter dicat: Egisse quidem et magna me et minima bona scio, sed si non ita est, pro bonis magnis mala minima, et pro bonis minimis mihi respondeant mala majora. Quamvis hoc intelligi et aliter potest. In
Abbreviated transcription (Latin):
agricolarum euis afflixi. Agricole quippe
t̾re huius sunt hii qui minori loco postai.
quo ualent zelo. quanto possunt oꝑe ad
eruditionem scẽ eccłe inpredicationis gr̃am
cooꝑantur. Quos udelicet huiꝰ terre agri¬
colas. hoc est non affligere. eoꝵ laboribus
ñ inuidere: ne rector eccłe dum soli sibi uis
p̃dicationis uendicat. etiam aliis recte pre¬
dicantibus. inuidia sese mordenti contradicat.
Pia ⁊ enim pastoꝵ mens. quia ñ ꝓpriam glo¬
riam s auctoris querit: ab omĩb uult ad¬
uiuari qd̾ agit. fidelis namq predicator
optat. si fieri ualeat: ⁊ u̾itatem quam so¬
lus loqui non sufficit. ora cunctoꝵ sonent:
Unde cum iosue duobus in castris remanen¬
tibus atq ꝓpħantibus uellet obsistere: recte
dominus sp̃m suum: Pphare quippe om̃s
uoluit: qui bonum qd̾ habuit aliis ñ inui¬
dit. Quia gͥ beatus iob cuncta hec suspensa
intulit: ꝯsi ea minime fecerit. sententia se
maledictionis astringit. Sequitur. Pro

Expanded text:
agricolarum ejus afflixit. - Agricolae quippe hujus terrae sunt, hi qui minori loco sunt positi, qui volunt zelo quanto possint opere ad eruditionem sanctae Ecclesiae in praedicationis gratia cooperari. Quos videlicet hujus terrae agricolas hoc est non affligere, eorum laboribus non invidere: ne rector Ecclesiae, dum soli sibi jus praedicationis vindicat, etiam aliis recte praedicantibus invidia remordente contradicat. Pia etenim pastorum mens, quia non propriam gloriam, sed auctoris quaerit, ab omnibus vult adjuvari quod agit. Fidelis namque praedicator optat, si fieri valeat, ut veritatem quam solus loqui non sufficit ora cunctorum sonent. Unde cum Josue duobus in castris remanentibus atque prophetantibus vellet obsistere, recte Dominus spiritum suum ? Prophetare quippe omnes voluit, qui bonum quod habuit aliis non invidit: Quia igitur beatus Job cuncta haec suspensa intulit, et si ea minime fecerit sententia se maledictionis adstringit, sequ
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ reprehensibilit̾ facit. Quas uidelicet er¬
roris tenebras. iccirco mens tolerat: quia
cordis oculũ tumor grauat. Uñ beatus iob
int̾ tot eximia facta iurtutũ. qui tam sum¬
mus extitit in oꝑatione. ut demonstret qͣm
humilis fu̾it inmente: ꝓtinꝰ ad iungit:

Expanded text:
quod reprehensibiliter facit. Quas videlicet erquod reprehensibiliter facit. Quas videlicet erroris tenebras idcirco mens tolerat, quia cordis oculum tumor gravat. Unde beatus Job inter tot eximia facta virtutum, qui tam summus exstitit in operatione, ut demonstraret quam humilis fuerit in mente, protinus adjunxit:
Abbreviated transcription (Latin):
tem suam. prius circa ad u̾sarios ꝓtulit pa
quutores suos ñ impetiit. qd seuientes in¬
trinsecus equanimit̾ tolerauit. ⁊ tunc de¬
mũ hospitalitatis sue munificentiã ꝓtu¬
luit: ut audito scilicet narrationis eius
ordine. discamꝰ. quia ext̾iora munera ex in¬
t̾ua cordis munditia condiunt᷑: ꝯ uirtutũ
eiꝰ contexio lectorẽ deceat. qualis apud se ẽẽ
debeat. cum ext̾iora bona aliis subministrat.
S quis se int̾ tanta uirtutũ culmina sc̃m
ẽẽ ñ crederet: Quis ñ ut cũꝙ ip̃is tot m̾itis
tẽptaret᷑. ut si quando ut homo delinqueret.
delictum suum hominib nollet innoteseri:
ꝯleue ẽẽ crederet. si quid inminimis pecca¬
ret: culpamq suam mallet silentio tegere.
quã uoce confessionis aꝑue: Sepe namq
contingit. ut elatus uirtutib animus. dũ
multa bona inestimatione ꝓximoꝵ de Se
spargicognou̾it. agnosci ñ uelit: si qͥd est

Expanded text:
tem suam, prius circa adversarios protulit ptem suam, prius circa adversarios protulit pcutores suos non impetiit, quod saevientes intrinsecus aequanimiter toleravit, et tunc demum hospitalitatis suae munificentiam protulit; ut audito scilicet narrationis ejus ordine, discamus quia exteriora munera ex interna cordis munditia condiuntur, ut virtutum ejus contextio lectorem doceat qualis apud se esse debeat, cum exteriora bona aliis subministrat. quis se inter tanta virtutum culmina sanctum esse non crederet? Quis non utcunque ipsis tot meritis tentaretur, ut si quando ut homo delinqueret, delictum suum hominibus nollet innotesci; et leve esse crederet, si quid in minimis 712 peccaret; culpamque suam mallet silentio tegere quam voce confessionis aperire? Saepe namque contingit ut elatus virtutibus animus, dum multa bona in aestimatione proximorum de se spargi cognoverit, agnosci non velit si quid est
Abbreviated transcription (Latin):
minime dimittit. om̃ino miscdiam nullã
fecit: quia abomĩpotente do munus ex
manu ñ accipit᷑: qd̾ corde obligato inmali¬
Cuncta itaq malicie macła. ab int̾iori nr̃o
homine cogitationis immutatione t̾genda
est: quia iram iudicis placare nescit obla¬
tio. nisi ex munditia placeat offerentis. Uñ
scriptum ẽ. Respexit ds adabel ⁊ ad mun̾a
eiꝰ : ad cayn aut̃ ⁊ ad mun̾a eius ñ respexit.
Neq uenĩ sacrum eloquiũ dicit. respexii
ad munera abel. ⁊ ad cayn munera ñ respexit :
s prius ait. quia respexit ad abel: ac deinde
subiunxit. ⁊ ad mun̾a eius. Et rursum. qͥa
ñ respexit adcayn: ac deinde subdidit. nec
ad mun̾a eiꝰ. Exdantis quippe corde id quod
datur accipit᷑. Iccirco ñ abel ex mun̾ibus:
s ex abel munera oblata placuerunt. Priꝰ
namꝙ ad eum legit᷑ dñs respexisse qͥ dabat:
quã ad illa que dabat. Uñ bene beatꝰ iob
uicturus nobis inhospitalitatis gr̃a largita¬

Expanded text:
minime dimittit, omnino misericordiam nullam minime dimittit, omnino misericordiam nullam facit, quia ab omnipotente Deo munus ex manu non accipitur, quod corde obligato in maliCuncta itaque malitiae macula ab interiori nostro homine cogitationis immutatione tergenda est, quia iram judicis placare nescit oblatio, nisi ex munditia placeat offerentis. Unde scriptum est: Rexpexit Deus ad Abel, et ad munera ejus; ad Cain autem et ad munera illius non respexit. Neque etenim sacrum eloquium dicit, respexit ad munera Abel, et ad Cain munera non respexit, sed prius ait: Quia respesubjunxit, Et ad munera ejus. Et rursum dicit quia non respexit ad Cain, ac deinde subdidit, Nec ad munera ejus. Ex dantis quippe corde id quod datur accipitur. Idcirco non Abel ex muneribus, sed ex Abel munera oblata placuerunt. Prius namque ad eum legitur Dominus respexisse qui dabat, quam ad illa quae dabat. Unde bene beatus Job dicturus nobis in hospitalitatis gratia largita
Abbreviated transcription (Latin):
na iniuisticia innobis uindicat. qd̾ inse ui¬
ste nr̃a conscientia accusat. Sequitur.
uiatori patuit. Quia teste paulo. caritaꝰ.
patiens ⁊ benigna describitur: ꝑ patientiã
auena mala quanimit᷑ tolerat. ꝓbenagni¬
tatẽ quoꝙ bona misccłiter impen¬
dit sua. Uñ beatus iob ⁊ patienter do¬
mesticos maledicentes ꝑtulit: ⁊ uatores
atq ꝑegrinos apud se benigne suscepit.
Iilis moꝵ exempla tribuens: istis ext̾ioꝵ
ope concurrens. Illis ꝑmansuetudinẽ non
concitus adirascendũ: istis ꝑmiscdiam
ad subueniendũ paratꝰ. Uir ⁊ eñi sc̃s re¬
demptorẽ generis humani ꝓpħie spiriti
intuens. p̃dicamenta quoꝙ illiꝰ inopere
seruabat: quib nos ad monet dicens. Di¬
mitte ⁊ dimiitet᷑ uobis: data ⁊ dabitur
uobis. Dare namq nr̃m. ad res ꝑtinet qͣs
ext̾ius habemus: dimitt̾e autẽ. ad relaxai¬
dum dolorem. quẽ int̾ius ex aliena culpa
contraximꝰ. S sciendum ẽ quia qui dimit

Expanded text:
na injustitia in nobis vindicat quod in se juna injustitia in nobis vindicat quod in se juste nostra conscientia accusat. Sequitur: viatpatiens et benigna describitur , per patientiam aliena mala aequanimiter tolerat, per benignitatem quoque bona misericorditer impendit sua. Unde beatus Job et patienter domesticos maledicentes pertulit, et viatores atque peregrinos apud se benigne suscepit: illis morum exempla tribuens, istis exteriorum ope concurrens; illis per mansuetudinem non concitus ad irascendum, istis per misericordiam ad subveniendum paratus. Vir enim sanctus Redemptorem generis humani per pque illius in opere servabat, quibus nos admonet, dicens: Dimittite, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis . Dare namque nostrum ad res pertinet quas exterius habemus, dimittere autem ad relaxandum dolorem quem interius ex aliena culpa contraximus. Sed sciendum est quia qui dimitt
Abbreviated transcription (Latin):
nor ẽ aut̃ uirtus certaminis foris quẽpic̃
uidere mala que suꝑet: ⁊ intus qd̃ toleret
ñ habere. ꝑ fecte autẽ magnitudinis laus
ẽ. adu̾sa ꝑpeti: ⁊ ext̾ius fortit̾. ⁊ int̾ius cle-¬
ment̾. Nam sunt ñnulla. que uupsa qͦ fa¬
miliariũ cõnu̾satione corrigi nequeunt.
sine culpa corrigentis. Atꝙ ideo cũ uł corri¬
gentẽ inquinant. uł ñomĩmodo hec agen¬
tes grauant. magna magistii aite dissimit¬
lunda sunt: ipsaꝙ hac dissimulatione tole¬
randa. Que contra nos illata. citius acorde
laxamus: si nr̃a cura ꝓximos errata cognos¬
cimus. Uñ bene quoꝙ ꝑ salomonẽ dicitur.
Cunctis sermonib que dicunt᷑. ne accõmo¬
des corituũ: ne forte audias seruum tuum.
maledicentẽ tibi. Scit eñt tua conscientia:
qͥa ⁊ tu crebro maledixist aliis. Dum enim
pensamus. quales gͣ alios fuimus. ẽẽ cuca
nos. tales alios minus dolemꝰ: quia alie¬

Expanded text:
nor est autem virtus certaminis foris quempiam nor est autem virtus certaminis foris quempiam videre mala quae superet, et intus quod toleret non habere. Perfectae autem magnitudinis laus est adversa perpeti ei exterius fortiter, et interius clementer. Nam sunt nonnulla quae in ipsa quoque familiarium conversatione corrigi nequeunt sine culpa corrigentis; atque ideo cum vel corrigentem inquinant, vel non omnino haec agentem gravant, magna magisterii arte dissimulanda sunt, ipsaque hac dissimulatione toleranda. Quae contra nos illata citius a corde laxamus, si nostra circa proximos errata cognoscimus. Unde bene quoque per Salomonem dicitur: Cunctis sermonibus qui dicuntur ne accommodes cor tuum, ne forte audias servum tuum maledicentem tibi. Scit enim tua conscientia, quia et tu crebro maledixisti aliis . Dum enim pensamus quales erga alios fuimus, esse circa nos tales alios minus dolemus, quia alie
Abbreviated transcription (Latin):
uiuentes. secumq cotidie conu̾santes. etiã
familiares adu̾sarios toleraret. Unde sub¬
Que nirtrũ sententia. potest quoꝙ ꝑ my¬
stium ex uoce redemptoris intelligi. uuri
quippe eius tabernaculi decarnib illius
saturari cupierunt. uł uid̾i scilicet ꝑ seq̃n¬
tes. uł gentiles credentes: quia ⁊illi moli¬
ti sunt corpꝰ illius quasi consumendo extin¬
guere: ⁊ isti esurientem mentẽ suam deside¬
rant. ꝑ cotidianũ immolatio nis sacrificiũ
de eiꝰ carnib saturari. S nunc solius hysto¬
rie uirtutẽ sequentes: pensemus quanta
fortitudine sc̃i uiri animus. extra intraq
sollicitus. ad omĩa partit᷑. Qui si inuiste
agentib aut umꝙͣ ꝑsilentiũ cederet. aut ꝑ
rectitudinẽ ñ contrairet: ꝓfecto ad u̾sarios
ñ habuisset. S in eo qd̾ uias uite tenuit.
exoptatores sue mortis inuenit: foris pa¬
tentes adu̾sario ꝑtulit. intus latentes. Mt¬

Expanded text:
viventes secumque quotidie conversantes etiam viventes secumque quotidie conversantes etiam familiares adversarios toleraret. Unde subQuae nimirum sententia potest quoque per mysterium ex voce Redemptoris intelligi. Viri quippe ejus tabernaculi, de carnibus illius saturari cupierunt, vel Judaei scilicet persequentes, vel gentiles credentes. Quia et illi moliti sunt corpus illius consumendo exstinguere, et isti esurientem mentem suam desiderant per quotidianum immolationis sacrificium de ejus carnibus satiare. Sed nunc solius historiae virtutem sequentes, pensemus quanta fortitudine sancti animus extra intraque sollicitus ad omnia patitur, qui si injuste agentibus, aut unquam per silentium cederet, aut per rectitudinem non contrairet, profecto adversarios non habuisset. Sed in eo quod vias vitae tenuit, exoptatores suae mortis invenit. Foris patentes adversarios pertulit, intus latentes. Mi