comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ostia circuit. sibi ꝙ poscit apiri: si ñ in¬
sito sibi naturalit̃ calet amore. si ñ genu¬
ino uiret semine: Instat enim. & intͥn¬
secus. ut sue nature ꝯmunionẽ eũ qͣm
sp̃m sc̃m dicimus. uehem̃tẽ spuet amo¬
rem: suumq uerbum iã filiũ. iamq a
pͥncipio &e ab et̃no natum. &e ad huc ta¬
men ut uere sem̃ sibimet insitũ. in mul¬
tas conuiges. id ẽ in multas animasspar¬
gens. doꝵ cotidie multiplicat gentẽ. Q
brait ꝓpħa. Ego dixi dii estis ce filii excel¬
siõs. Itẽq euũgłista de illo unico di fi
lio deiq uerbo loquens: quotqͦt autẽ
receꝑunt eum inqͥt dedit eis potestatẽ
filios dei fieri. At ille de quo supͣdictũ
est arrius infelir: ce quicũꝙ simił eius
animalis homo ñ ꝑcipiens ea que dei
sunt. ce ea sola sapiens que carnis suit.
audiens filium dei natum. toto sensu
in heret carnis unaginib: consequens
esse contendens qd ut filius gen̾aret᷑

Expanded text:
ostia circuit, sibique poscit aperiri, si non inostia circuit, sibique poscit aperiri, si non insito sibi naturaliter calet amore, si non genuino viret semine? Instat enim et intrinsecus, et suae naturae communionem eumsanctum dicimus, vehementem spirat amorem, suumque Verbum, jam Filium, jamque a principio et ab aeterno natum, et adhuc tamen, ut vere semen sibimet insitum in multas conjuges, id est in multas animas spargens, deorum quotidie multiplicat gentem, qa: « Ego dixi: Dii estis, et filii Excelsi omnes . » Itemque evangelista de illo unico Filio Dei, Deique verbo loquens: « Quotquot autem receperunt eum, inquit, dedit eis potestatem filios Dei fieri . » At ille, de quo supra dictum est, Arius infelix, et quicunque similis ejus animalis homo non percipiens ea quae Dei sunt, et ea sola sapiens quae carnis sunt , audiens Deo Filium natum, toto sensu inhaeret carnis imaginibus, consequens esse contendens quod ut filius generaretur
Abbreviated transcription (Latin):
scđm genus suũ. Ac deinceps. ꝓdu¬
cat terra animã uiuentẽ ingenere suo:
c̾ cet̾a. Tandẽ ce hominẽ sic plasma¬
uit: ut generaret sicut scriptum est
ad imaginẽ & similitudinẽ suam.
Sic fatius ille. ut ñuideat quantã
creatori irroget contumeliã. qͣntãq
nature eius criminet᷑ sterilitatẽ atq
in opiam: ut creaturis ab eo factis in
genere suo sem̃ afferentib. nullũ ip¬
se creator geñis sui sem̃ habeat. eod̾
utiq bono qd̃ aliis contulit. ipse ca¬
reat. sterilis desertꝰ atq solitarius.
Non ne gͦ merito contͣ huiusmodi dero¬
gatores querit᷑ ipse in ꝓph̃a dicens. nun¬
quid ego qui alios parere fatio ipse ñ
pariam: &e quialiis generationẽ tͥbuo.
sterilis ero: unde enim exemplar acce¬
pit. ut fecunditatẽ suis daret creaturis:
siin se ipso sterilitate aridus extitit.
si creans tant multa. nichil de se ipso
generare ualuit.: Utquid tantoꝑe tota
nocte uite p̃sentis adolescentularum

Expanded text:
 Ac deinceps: « Producat terra animam viventem in genere suo , » etc. Tandem et hominem sic plasmavit, ut generaret, sicut scriptum est, ad imaginem et similitudinem suam . Sic fatuus ille, ut non videat quantam Creatori irroget contumeliam, quantamque naturae ejus criminetur sterilitatem atque inopiam, ut creaturis ab eo factis, in genere suo semen afferentibus, nullum ipse Creator generis sui semen habeat, eodem utique bono, quod aliis contulit, ipse careat, sterilis, desertus atque solitarius? Nonne ergo merito contra hujusmodi derogatores queritur ipse in propheta, dicens: « Nunquid ego, qui alios parere facio, ipse non pariam? et qui aliis generationem tribuo, ipse sterilis ero? » Unde enim exemplar accepit, ut fecunditatem suis daret creaturis, si in seipso sterilitate aridus existit, si creans tam multa, nihil de seipso generare valuit? Ut quid tantopere tota nocte vitae praesentis adolescentularum
Abbreviated transcription (Latin):
equus ab homine. Nã hominẽ ab eqͦ
rationalis sub̾a differentia seuingit.
hominẽ autẽ ado plurime secernunt
fides sc̃e tͥnitatis a uulgo ñ debuerit aut

Expanded text:
s ab homine. Nam hominem ab equo rationalis differentia sejungit, hominem autem a Deo plurimae secernunt,fides sanctae Trinitatis a vulgo non debuerit, aut
Abbreviated transcription (Latin):
fieret notꝰ ds. si ne cuiꝰ noticia ñ uiuit oĩs
homo. iccirco ut supradictũ est fieri ꝑmi¬
sit. Et recte. bene irrep̃h ensibilit̾. Si enim
homo ñ debet oblatã occasionẽ omitt̃e
quin ꝓferat quod in se utile ht̃. ꝓ eo qd
ꝗscriptũ est. sapientia absconaita ae theᷤᷤ¬
aurus occultꝰ que utilitas in utrisꝙ qnͣto
magis beniuolentia dei oblatã sibi occa¬
sionem debuit amplecti. id est ꝑ mittere
in seruũ uenundari ioseph. ut sapientie
sue thesauros utiles ostenderet:. qi uideli¬
cet illa uenditio captiuitatis illor causa
uel initiũ fuit. Non enim dõ imputan¬
dũ est illiꝰ captiurtatis iitiũ. qr uocauit
famem suꝑ terrã. s eis a quib inseruũ
uenundatꝰ est ioseph. Non gͦ dubium ẽ:
quin irreprehensibile sit quicquid illic
ad̾o ꝑmissum est uel actum. Quappter cũ
descenderet in egyptum: solus pater iacob
qͥ culpe illiꝰ fuerat exꝑs. spe ꝓmissionis
recreatus. ẽ audiuit enĩ dm̃ sibi dicentẽ

Expanded text:
fieret Deus, sine cujus notitia non vivit omnis homo, idcirco quod supradictum fieri permisit. Et recte, bene, irreprehensibiliter. Si enim homo non debet oblata occasione omittere quin proferat quod in se utile habet, pro eo quod scriptum est: « Sapientia abscondita et thesaurus occultus, quae utilitas in utrisque? » quanto magis benevolentia Dei oblatam sibimet occasionem debuit amplecti, id est mittere in servum venundari Joseph , ut sapientiae suae thesauros utiles ostenderet, quia videlicet illa venditio captivitatis illorum causa vel initium fuit. Non enim Deo imputandum est illius captivitatis initium, quia vocavit famem super terram, sed eis, a quibus in servum venundatus est Joseph. Non ergo dubium est quin irreprehensibile sit quidquid illic a Deo permissum est vel actum. Quapropter cum descenderent in Aegyptum, solus pater Jacob, qui culpae illius fuerat expers, spe promissionis recreatus est. Audivit enim Deum sibi dicentem:
Abbreviated transcription (Latin):
manducandũ. & panẽ celi dedit eis. hoc
gͦ respondeat qui altiora querit: cur tañ¬
tis morarum uel oꝑis dispendiis redu¬
cendos illuc iutrare ꝑmiserit. Dicet
quia ut notã faceret in gentib uirtu¬
tẽ suã. ut eẽnt que utilit̾ annuntiari
possent int̾ gentes oꝑa eus. ut sciremꝰ¬

Expanded text:
manducandum, et panem coeli dedit eis . Hoc manducandum, et panem coeli dedit eis . Hoc ergo respondeat qui altiora quaerit, cur tantis morarum vel operum dispendiis reducendos, illuc intrare permiserit. Dicet quia ut notam faceret in gentibus virtutem suam, ut essent quae utiliter annuntiari possent inter gentes opera ejus ; ut scirem
Abbreviated transcription (Latin):
super terrã. & omne firmamentũ pa¬
nis contriuit. & paulo post. & intͤͣuit
isrł in egyptũ. & cetera: competentẽ licet ca¬
pere similitudinem. Querimus nuncab
eis qui supͣdicta questione moueri so¬
lent cur ds uoluerit ut isrł egyptũ int᷑¬
ret. unde postea tot signis atꝙ portentiᷤ
cum ipsor grandi labore ꝑ moysen ce̾ a¬
aron educerent᷑ nã testamentũ suum
qd̾ disposuit ad abraham. quod intͦuit
adysaac quod statuit iacob inp̃ceptũ
dicenf. Tibi dabo terrã chanaan. cum
essent incole eius scilicet chanaan terre
illud in qͣm testamentũ sic poterat ra¬
tum facere. ut ñ uocaret famem super
terrã. neq intiet isrł in egyptũ: ibidẽ
eius. ñ relinquens hominem nocere eis.
&e corripuit ꝓ eis reges. Si maluit ut dictũ
.ẽ causã euenire ꝓpt̃ qͦm intraret isrł
in egyptum: & illuc mitt̃e moysen ser¬
uum suũ &e aaron. ponens in eis uerba
signoro suorp &̾ increpare mare rubrũ
res eorx: int̾im pluit illis manna ad

Expanded text:
omne firmamentum panis contrivit, » et paulo post: « Et intravit Israel in Aegyptum , » etc., competentem licet capere similitudinem. Quaerimus nunc ab eis qui supradicta quaestione moveri solent, cur Deus voluerit, ut Israel in Aegyptum intraret, unde postea signis atque portentis, cum ipsorum grandi labore, per Moysen et Aaron educerentur? Nam testamentum suum, quod disposuit ad Abraham, quod juravit ad Isaac, quod statuit Jacob in praeceptum, dicens: « Tibi dabo terram Chanaan , » cum essent incolae ejus, scilicet terrae Chanaan, illud, inquam, testamentum sic poterat ratum facere, ut non vocaret famem super terram, neque intraret Israel in Aegyptum, et ibidem, ejus, non relinquens hominem nocere eis, et corripiens pro eis reges ; » sed maluit, ut dictum est, causam evenire, propter quam intraret Israel in Aegyptum et illuc mittere Moysen servum suum et Aaron, ponens in eis verba signorum suorum, et increpare mare Rubrum,res eorum, et interim pluit illis manna ad
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ s ce cuncte diei sic tͣnsigu᷑
hore. ut neq in itia neq finem habe¬
ant consueto more. Et recte. Nam
dñs nr̃ qui initiũ ce finis est sicut
ipse ait. ego pͥncipium qui & loqͦr
uobis. & alibi. ego sum alpha ce .co.
inmanus impioꝵ & int̾ iniquos
ꝓiectus. Itaq iocunditatis nr̃e lau¬
dib id est regłarib horis capita p̃ci¬
dimus. finesq earum subsilentio ab¬
scondimus: & int̾ psallendũ gła pat̾
omnino subtrahimus

Expanded text:
autem, sed et cunctae diei sic transiguntur autem, sed et cunctae diei sic transiguntur horae, ut neque initium neque finem habeant consueto more. Et recte; nam Dominus noster, qui initium et finis est sicut ipse ait: « Ego principium qui et loquor vobis . » Et alibi: « Ego sum α et ω, in manus impiorum, et inter iniquos projectus. Itaque recte jucunditatis nostrae laudibus, id est regularibus horis capita praecidimus, finesque earum sub silentio abscondimus, et inter psallendum, Gloria Patri omnino subtrahimus
Abbreviated transcription (Latin):
Rimo tatis tͥum noctiũ uigiliis
dicendũ est harum triũ noctiũ
uigilias quas ce inusitato ordine
decantamus. teintenebris ꝯsũmamꝰ.
exequias esse triduane mortis dñi. et
ideo mortis eiusdem luctui quinte
ferie uigilias attributas &e uesꝑam
noctemq ipsam planctui deputari:
cuius medio resurgens dñs. totam
noctem ipsam cum p̃cedente uesꝑa
uictorie sue gaudiis illustrauit. Ex¬
tunc namꝙ ceptũ est. ut in omni
sollempnitate diem p̃cedat nox sẽꝑ¬
ꝙ uesꝑa futuri diei claritate p̃fulge¬
at. Ut gͥ triduane mortis dñi triduo
ꝑagamus exequias: noctẽ ferie qͥnte
asciuimus simulquia miserrimi
iude in fami commertio iam uen¬
ditꝰ fuerat dñs Itaq qđ canonici
nunqͣm inpͥuatis dieb. monachi
neq pͥuatis neq sollempnib unqm
facere consueuerunt. ut̃q or do noc¬
turnas uigilias cũ nouẽ expendit
lectionib: tali ordine. taliꝙ scema¬
te. ut parũ aut nichil ab offitio de¬
functorp distare uideatur. Cur ini¬

Expanded text:
itatis trium noctium vigiliis. Primo dicendum est, harum trium noctium vigilias, quas et inusitato ordine decantamus, et in tenebris consummamus, exsequias esse triduanae mortis Domini, et ideo mortis ejusdem luctui quintae feriae vigilias attributas, quia vesperam equiarum planctui deputari, cujus medio resurgens Dominus, totam noctem ipsam cum praecedente vespera victoriae suae gaudiis illustravit. Extunc namque coeptum est, ut in omni solemnitate diem praecedat nox, semperque vespera futurae diei claritate praefulgeat. Ut ergo triduanae mortis Domini triduo peragamus exsequias, noctem feriae quintae ascivimus simul, quia miserrimi Judae infami commercio jam venditus fuerat Dominus. Itaque quod canonici nunquam in privatis diebus, monachi vero neque privatis neque solemnibus unquam facere consueverunt, uterque ordo vigilias cum novem expendit lectionibus, tali ordine talique schemate, ut parum aut nihil ab officio defunctorum distare videatur. 67 CAP
Abbreviated transcription (Latin):
executꝰ est: in ipsa nocte paschali ñ pł ꝙͣ.
tres lectiones hr̃e decreuerit. lila nãꝙ
nocte p̃dicatores scĩ scilicet apłi. ce̾ nu¬
mero pauci. ce metu iudeore timidi
& demorte dñi mesti. uideri fugiebãt.
audiri metuebant. Nam in ip̃so cre¬
pusculo referentib sc̃is mulierib qd̾
surrexitͤ dominꝰ & quod uisus esset ab
eis non credidunt. & uisa sunt corãeis
quasi deliramenta uerba hec. Nec so¬
lum illa nocte. sed ex inde ꝙͦ usq in pẽ¬
tecosten causam eandem in paucitate
lectionũ consid̾ant. qnͣdo p̃dicatores
sc̃i & numero plures. & feruore sꝑc sc̃i
facundi facti sunt. Non tam̃ minus
rationi appropinqnͣt. qui magestatem
sollempnitatis atrendentes utegrum
ce sollempnẽ lectionũ obseruant nu¬
merum. qr & si apłi muti fuerunt:
angłoꝵ alloqͥum & ipsius dñi freq̃ns
Cur lectiones oratione

Expanded text:
exsecutus est, in ipsa nocte paschali non plus quam exsecutus est, in ipsa nocte paschali non plus quam tres lectiones habere decreverit. Illa namque nocte praedicatores sancti, scilicet apostoli, et numero pauci, et metu Judaeorum muti, et de morte Domini moesti, videri fugiebant, audiri metuebant. Nam in ipso crepusculo, referentibus sanctis mulieribus quod resurrexisset Dominus, et quod visus esset ab eis, non crediderunt, et visa sunt coram eis quasi deliramenta verba haec . Nec solum illa nocte, sed exinde quoque usque ad Pentecosten, causam eamdem in paucitate lectionum considerat, quando praedicatores sancti et numero plures, et fervore sancti Spiritus facundi sunt. Noajestatem solemnitatis attendentes, integrum et solemnem lectionum observant numerum, quia et si apostoli muti fuerunt , angelorum alloquia, et ipsius Domini frequens est. CAPUT XI. Cur lectiones oratione
Abbreviated transcription (Latin):
&opus p̃dicatorum equalia semꝑ esse
debent. his uͦ duodenariꝰ in equalib
constans latib. nam ter quatuor uel
quat̾ tria .xii. fatiunt. hoc insinuat.
ut in uno magis extendãt᷑. & exemplo
iacob cum dño luctantes claudicent.
scilicet minꝰ oꝑantes: ut amplius me¬
ditari queant: hi qui fidẽ trinitatis
mundo quadrifido p̾dicant. slam in
utroꝙ ordine pluralitas lectionũ plu¬
ralitatẽ significat p̃dicatoro qui ex
tempore gr̃e plures inmundũ missi
sunt. Sicut enĩ ꝓfunda nocte galbꝰ
rariores atꝙ ꝓductiores cautꝰ edere so¬
iet: uicina uero die crebriores atq cita¬
tiores. sic ante in carnationẽ dñicam
pauci & rari. post uero multi ce cre¬
bri p̃cones uite missi sunt. Paucita¬
tem anteriory in trib priuatarũ noc¬
tium lectionib. inultitudinẽ posterio¬
rum in nataliciis domini uł sc̃oro no¬
ui testamenti significamꝰ Adeo autẽ
causa hec ium rationis optinuit: ut

Expanded text:
et opus praedicatorum aequalia semper esse et opus praedicatorum aequalia semper esse debent, his vero duodenarius inaequalibus constans lateribus. Nam ter quatuor vel quater tria, duodecim faciunt. Hoc insinuat, ut in uno magis extendantur, et exemplo Jacob, cum Domino luctantes claudicent , scilicet minus operantes, ut amplius meditari queant hi qui fidem Trinitatis mundo quadrifido praedicant. Nam in utroque ordine pluralitas lectionum pluralitatem significat praedicatorum, qui ex tempore gratiae plures in mundum missi sunt. Sic enim profunda nocte gallus rariores atque productiores cantus edere solet, vicina vero die crebriores atque citatiores, sic ante incarnationem Dominicam pauci et rari, post vero multi et crebri praecones vitae missi sunt. Paucitatem anteriorum in tribus privatarum noctium lectionibus, multitudinem posteriorum in Natalibus Domini vel sanctorum Novi Testamenti significamus. Adeo autem causa haec vim rationis obtinuit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ñ flectimꝰ horis: stando ꝓfitentes lib¬
tatẽ & gr̃am. que colli nr̃i qui eramꝰ
curui. iugũ ferreũ confregit ut ince¬
d̾em recti: tunc & uigilias in tribdis¬
ꝑtimꝰ nocturnis: ut ñ solũ uerbo. sed
ã facto tres uigilias p̃dicemꝰ de quib
ait dñs. S eati serui illi quos cũ uene
rit dns. inueñit uigilanteᷤ. E si ueñit ĩ
scd̾a uigilia. & si int̾cia uigilia ueñit¬
⁊ ita inueñit: beati sunt serui illi.
Tunc legendi atꝙ canendi officia que ad
edificandam eccliam instituta sunt num̃¬
osius concrepant. ut nos p̃parem̃ ad apien¬
dum dño quacumꝙ hora pulsau̾̃it. ad
modum duarũ uet̾is testam̃ti tubarum
que admouendũ castra crebrius attꝑ con¬
cisius clangere iusse sunt. Ipsa autem
lectionũ pluralitas. ñ eade in omnior¬
dine est.: slam clerici nouẽ monachidu¬
odecim legunt. Iilis nouenarius est
tetrago nus id est equis undiq qua-¬
dris lat̃ib. hoc innuit quod uerbũ

Expanded text:
flectimus, stando proferentes libertatem et gratiam , quae colli nostri, qui eramus curvi, jugum ferreum confregit , ut incederemus recti . Tunc et vigilias in tribus dispartimur nocturnis, ut non solum verbo, sed etiam facto, tres vigilias praedicemus, de quibus ait Dominus: « Beati servi illi quos, cum igilantes; et si venerit in secunda vigilia, et si in tertia vigilia, et ita invenerit, beati sunt servi illi . » Tunc legendi atque canendi officia, quae ad aedificandam Ecclesiam instituta sunt, numerosius concrepant, ut nos praeparemus ad aperiendum Domino, quacunque hora pulsaverit , ad modum duarum Veteris Testamenti tubarum, quae ad movendum castra crebrius atque concisius clangere jussae sunt . Ipsa autem lectionum pluralitas non eadem in omni ordine est. Nam clerici novem, monachi duodecim legunt. Illis novenarius est tetragonus, id est aequis undique quadrus lateribus, hoc innuit quod verbum 9
Abbreviated transcription (Latin):
iam dictun est. ad hos dies resurrec¬
tionis usq inpentecosten ñ ꝑtinere. ⁊¬
s ꝓpter baptiratos ꝑ hanc ebdoma¬
dam inofficiis additum esse: ita tam̃.
ut sicut his ꝓpter quos ad ditum est¬
qui milttie laborẽ arripuerunt. p̃¬
sens subleuat gaudium de recenti. re¬
missione peccatorꝑ: sic consuetudina¬
tandum esse. in ea tam ex ipso qm ex
uersib eius accipimus: qui ex eodem

Expanded text:
jam dictum est ad hos dies resurrecjam dictum est ad hos dies resurrectionis usque in Pentecosten non pertinere, sed propter baptizatos per hanc hebdomadam in officiis additum esse, ita tamen, ut sicut his, propter quos additum est, militiae laborem, quem arripuerunt, praesens sublevet gaudium, de recenti remissione peccatorum: sic consuetudinatandum esse in ea, tam ex ipse quam ex versibus ejus accipimus, qui ex eodem
Abbreviated transcription (Latin):
marcum: legitur resurrectionis xͥ euũ
ta est ut aquile iuuentus sua. iuuenis
sedens in dextris dñici sepulchri. & co¬
oꝑtus stola candida. ipse suo habitu
quid acceꝑint aut quid sꝑare debeatit
officii. & hoc maxime co nelamantib
concordit̃. ut expurgato ueti ferm̃to
in arimis sinceritatis & ueritatis epu¬
lantes. pͥmã baptimi resurrectionem
ita seruemus. quatinus scđe resurrecti¬
onis et̃ne iuuentuti pparemur. Bunc
sicut in offerenda cantamus resurgẽ¬
te d̾o in iuditio. qui nunc sopitꝰ esse
& humana ñ curare putat᷑. terra tre¬
met ce quiescet. id est impii t̃rebunt᷑.
&e traditi iehenne nocere desinent.
ce erit in pace locus dñi scilicet eccłia.
ce insyon iam uiuene.iamq candi¬
da sicut angłi supradicti habitus
p̃dicat. confracte erunt om̃s aduer¬
sarie potentie arcus. scutũ. gladius
ꝙ bella uitioꝵ. Gradale quod ẽ can¬
tus laborantiũ. in hac ꝑegͥnatione.

Expanded text:
Marcum legitur resurrectionis Christi Marcum legitur resurrectionis Christi ta est ut aquilae juventus sua , juvenis sedens in dextris dominici sepulcri, et coopertus stola candida, ipso suo habitu, quid acceperint, aut quid sperare debeant, officii, et hoc maxime conclamantibus concorditer, ut expurgato veteri fermento, in azymis sinceritatis et veritatis epulantes , primam baptismi resurrectionem ita servemus, quatenus secundae resurrectionis aeternae juventuti praeparemur. Tunc, sicut in Offerenda cantamus, resurgente Deo in judicio, qui nunc sopitus esse, et humana curare non putatur, terra tremet et quiescet , id est, impii terrebuntur, et traditi gehennae nocere desinent, et erit in pace locus Domini, scilicet Ecclesia, et in Sion juvene, jamque candida, sicut angeli supradicti habitus praedicat, confractae erunt omnes adversariae potentiae, arcus, scutum, gladiusque et bella vitiorum. Graduale, quod est cantus laborantium in hac peregrinatione,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa ñ uid̾it. S ut ad ꝓpͥam de qua su¬
pradictum est. hodierne &e omniũ
d ĩcalium ꝓcessionũ causam sermo
recurrat᷑: nunqͥd uel tunc qͣndo unde
mariam p̃terierunt. & absq illa ui¬
Dentes adorauerunt. Immo ñ alias
qͣm indomũ ipsiꝰ. ñ aliũ in montẽ abie¬
runt ut uid̾ent eum. qm in illũ suꝑ
quẽ ciuitas eius nazareth sita erat.
sicut iam dictum est. Igit᷑ pulchre
ce laudabilit̃ ut supradiximus tra¬
oitum est. anr̃is maiorib.: ut in hodi¬
erna cunctisꝙ ꝑannũ dñicalib. ꝓ¬
cessionib beate dĩ genitricis memo¬
riam pͥma statione usitemus eand̾e
ob causam. qua hodiern& misse of¬
fitio statio ad scãm mariã p̃scribit᷑.
ut eam iam sicut dictum est in pͥnci¬
pio leticie nr̃e ꝓponamus. illud de
canticis recolentes. nouũq noue ecłie
sponsũ mox ut surrexit non uane
catis suis: pulchre cooꝑtum stola candi¬
daut uere erat diligent̃ expressit. Dili¬
gentissima gͦ institutione hac die sed̃in

Expanded text:
ipsa non viderit. Sed, ut ad propriam, de qua supra dictum est, hodiernae et omnium dominicalium processionum causam sermo recurrat, nunquid vel tunc, quando undecMariam praeterierunt, et absque illa videntes eum adoraverunt? Imo non alias quam in domum illius, non alium in montem abierunt, ut viderunt eum quam in illum super quem civitas ejus Nazareth sita erat, sicut jam dictum est. Igitur pulchre et laudabiliter, ut supra diximus, traditum est a nostris majoribus, ut in hodierna, cunctisque per annum Dominicalibus processionibus, beatae Dei Genitricis memoriam prima statione visitemus, eamdem ob causam, qua hodiernae missae officio statio ad Sanctam Mariam praescribitur, ut eam, sicut jam dictum est, in principio laetitiae nostrae proponamus, illud de Canticis recolentes, novum novae Ecclesiae sponsum, mox ut resurrexit, dixisse catis suis , pulchre coopertum stola candida, ut vere erat, diligenter expressit. Diligentissima ergo institutione, hac die secundum
Abbreviated transcription (Latin):
pacẽ suꝑ isrł. & ideo dicit᷑ ce est. ipsa
quoq ierłm: quod est uisio pacis.:
qͣnto magis ista terq quat̃ꝙ beata
uugo dicenda est ierłm. que bene¬
dieta int̾ om̃s mulieres uidit filiũ
hanc nr̃am pacem. ipsa est ierłm
pulchra. electa. suauis & formosa. qͣm
uid̾unt filie syon. & beatam dixerint
&e regie laudauert̃ eã. Dum gͦ hac ho

Expanded text:
pacem super Israel . » Et ideo dicitur, et est ipsa pacem super Israel . » Et ideo dicitur, et est ipsa quoque Hierusalem, quod est visio pacis: quanto magis ista ter quaterque beata Virgo dicenda est Hierusalem, quae « benedicta inter omnes mulieres , » vidit Filium hanc nostram pacem, ipsa est Hierusalem, pulchra, electa suavis et formosa, quam viderunt filiae Sion , et beatam dixerunt, et reginae laudaverunt. Dum ergo hanc ho
Abbreviated transcription (Latin):
& nũc ꝯseruabat omnia uerba hec
conferens in cor de suo.
Quod si iccico uerum ñ uidetur quia
nullus euũgłistarũ scriptis ħ attestat᷑.
consequens est quod nunqͣm post re¬
surrectionem suam uisus sit matri. ꝗr¬
quia qͣndo uel ubi apparuerit illi nul¬
lus eorꝑ nominatim edixit. S absit.
hoc ab illo qui in lege sua patrem &
matrem honorare p̃cepit. Absit inqͣm.
ut matrẽ ꝓpter se doloris gladio tͣns¬
uerberatã. tam dura negligentia ta¬
lis filius in honorauerit. N on sic apłi¬
ca sc̃e romane eccłie sensit ueritas. que
hanc beatam ierłm in pͥncipio leti¬
cie sue pposuit. Nam cum hac pri¬
madie pasche stationẽ adhanc de
qua loquimur sc̃am mariã misse
officio p̃scripsit: quid aliud qͣm ie¬
rłm in pͥncipio leticie sue ꝓposuit:
Si enim omnis anima tunens do¬
minũ sic benedicit᷑ ut uideat bon᷑
ierłm. & uideat filios filioꝵp suorp

Expanded text:
et nunc « conservabat omnia verba haec, et nunc « conservabat omnia verba haec, conferens in corde suo . » Quod si idcirco verum non videtur, quia nullus evangelistarum scriptis hoc attestatur, consequens est quod nunquam post resurrectionem suam visus sit matri, quia quando, vel ubi apparuerit illi, nullus eorum nominatim edixit. Sed absit hoc ab illo, qui in lege sua patrem et matrem honorare praecepit , absit, inquam, ut matrem propter se doloris gladio transverberatam , tam dura negligentia talis filius inhonoraverit. Non sic apostolica sanctae Romanae Ecclesiae sensit veritas, quae hanc beatam Hierusalem in principio laetitiae suae proposuit. Nam, cum hac prima die Paschae stationem ad hanc, de qua loquimur, sanctam Mariam missae officio prescripsit, quid aliud quam Hierusalem in principio laetitiae suae proposuit. Si enim omnis anima timens Dominum sic benedicitur, « ut videat bona Hierusalem, et videat filios filiorum suorum,
Abbreviated transcription (Latin):
gaudii repente inundans. locũq
uul neris replens. animã eius ferro
doloris confossam inebriau̾it. ut re¬
diuiuus filius illi ante om̃s fortasse
mortales. iat̾no uirginẽ ñ defrau¬
dans honore. uictoriam suã annun¬
tiau̾it. &e dulcia carnis sue uulnera.
qͣm illi ueram de carne sua carnẽ
conceptã peꝑit. deosculanda p̃bũ¬
it. Quid gͦ : Repugnare hoc uidebit᷑
euũgło. referenti quod surgens iħc pͥ¬
mo marie magdalene apparuit: absit:
S om̃ib beatã uͥginẽ matrem exci¬
pimus testib p̃ordinatis. quos solos
nominare ad euũgłistas ꝑtinuit. ul
quos xͥ resurrectionẽ annuntiare de¬
cuit. Nunquid illam nunciare dece¬
bat: ut ũba eiꝰ tanqm deliram̃ta uide¬
rent᷑ ante apłos: Si enim extranearp
uerba feminarũ uisa sunt ante eos
tanqͣm deliramenta: quomͦ nꝰ mag̃
matrẽ amore filii delirare credent:
uerissime gͦ matri filius resurgens
apparuit. s illa ut ab initio ceꝑat ita

Expanded text:
gaudii repente inundans, locumque gaudii repente inundans, locumque vulneris replens, animam ejus ferro doloris confossam inebriavit, cum redivivus Filius, illi ante omnes fortasse mortales, materno Virginem non defraudans honore, victoriam suam annuntiavit, et dulcia carnis suae vulnera, quam illa veram de carne sua carnem conceptam peperit, deosculanda praebuit. Quid ergo? repugnare videbitur Evangelio, referenti quod surgens Jesus primo Mariae Magdalenae apparuit? Absit. Sed omnibus, beatam Virginem matrem excipimus, testibus praeordinatis, quos solos nominare ad Evangelistas pertinuit, vel quos Christi resurrectionem annuntiare decuit. Nunquid illam nuntiare decebat, ut verba ejus tanquam deliramenta viderentur ante apostolos? Si enim extranearum verba feminarum visa sunt eis tanquam deliramenta , quomodo non magis matrem amore filii delirare crederent? Verissime ergo matri Filius resurgens apparuit, sed illa, ut ab initio coeperat, ita
Abbreviated transcription (Latin):
ecte &e lauda stes scribi ñ debuerit.
ecte &e lauda¬
Pbiliter a nr̃i id est monachi or¬
dinis maiorib traditum ẽ. qd hacte¬
nus ꝓ lege fixum atq inconuulsũ cõ-¬
seruatur. ut in huiusmͦi ꝓcessionib
cunctis ꝑ annũ dñncis beate dĩ ge¬
nitricis memoriã pͥma statione ui¬
sitemus. decantando quodlibet qd
eius ꝓpͥum sit: eaq salutata & orati¬
one dicta. tunc demũ ꝓcessionem
ordine supradicto ꝑagamus. Sicꝙ
feruente saere religionis studio ẽ ꝓ¬
uisũ ut infra claustrum habeatur
eiusdẽ beate uirginis diuersorium:
scilicet sacratũ in ipsuis honore max¬
ime ꝓpter hoc ipsum ꝓpͥum nominis
eius oratorium. Quid euũgłice fidei
conuenientuis xp̃iana sedulitas cõmi¬
nisci potuit. quid pulchrius. quid
uenerabiliꝰ quã congratulari matͥ uͥgi¬
ni suꝑ resurrectionẽ unigeniti iam nõ
morituri: in cuius passione gladius
animã enus ꝑtransiit: Ppendere ges¬
tit. xp̃iana deuotio. quantus torrens

Expanded text:
estes mater scribi non debuerit. Recte et laudabiliter a nostri, id est monachi ordinis, majoribus traditum est, quod hactenus pro lege fixum atque inconvulsum conservatur, ut in hujusmodi processionibus, cunctis per annum Dominicis beatae Dei Genitricis memoriam prima statione visitemus, decantando quodlibet, quod ejus proprium sit, eaque salutata et oratione dicta tunc demum processionem ordine supradicto peragamus. Sicque fervente sacrae religionis studio provisum est, ut infra claustrum habeatur ejusdem beatae Virginis diversorium, scilicet sacratum in ipsius honore, maxime propter hoc ipsum proprium nominis ejus oratorium. Quid Evangelicae fidei convenientius Christiana sedulitas comminisci potuit? Quid pulchrius, quid venerabilius, quam congratulari matri Virgini super resurrectione unigeniti, jam non morituri, in cujus passione gladius animam ejus pertransivit? Perpendere gestit Christiana devotio, quantus torrens
Abbreviated transcription (Latin):
concinnus. agili recursu festuia dicta
suspendens frequent̃ tripudiat. et
leta ꝓnuncians uelut a laude matu¬
tina ꝑ uocum suarum sepe uolitat
acumina. hec gͥ statio nob illud fes¬
tiuo concentu cõmemorat. quod in
galilea iussi acreatore suo celi enar¬
rauerunt głam dĩ. głam resurrecti¬

Expanded text:
concinnus, agili recursu festiva dicta suspendens frequenter tripudiat, et laeta pronuntians, velut alauda matutina per vocum suarum saepe volitat acumina. Haec igitur statio nobis illud festivo concentu commemorat, quod in Galilaea jussi a Creatore suo coeli enarraverunt gloriam Dei , gloriam resurrecti
Abbreviated transcription (Latin):
uidentes qnͣdo thomas ñ erat cũ eis:
spem festinantissimã it̃m uidendi eũ.
ardentiusq desid̾ium conciꝑe potu¬
eruit. Nichil enim est in qͦ ieronimo
auctoritas euũglica refraget᷑. Nã quod
ait iob̃s. post dies octo iterum erant
discipuli intus: non nos coartat. ut
eodem in loco intus eos fuisse fateam̃.
Intus erant. s in monte id est inciui¬
tate nararetb: que in monte gali lee
sita est. Sic enĩ habemus in luca. Qui
cũ dixisset quia dñs postqͣm ieiuina¬
uit quadraginta dieb &e quadragin¬
ta noctib: reuersus inuirtute sp̃s in¬

Expanded text:
videntes, quando Thomas non erat cum eis, videntes, quando Thomas non erat cum eis, spem festinantissimam iterum videndi eum, ardentiusque desiderium concipere potuerint. Nihil enim est in quo Hieronymo auctoritas Evangelica refragetur. Nam quod ait Joannes, post dies octo iterum erant discipuli intus, non nos coarctat in eodem loco intus eos fuisse fateamur. Intus erant, sed in monte, id est, in civitate Nazareth, quae in monte Galilaeae sita est, Sic enim habemus in Luca Qui, cum dixisset, quia Dominus postquam jejunavit quadraginta diebus et quadraginta noctibus, reversus in
Abbreviated transcription (Latin):
nemo qui dubitet. quod hac die qua
resurrexit dñs. id est pͥma sabbati
illuc abeuntes iuxta matħm. illũq
uidentes ad orauerunt. Uerũ iero¬
nimus itẽ pͥma sabbi. id est octaua
die factũ hoc ẽẽ astruit: & hanc ean¬
dem esse apparitionẽ de qua iohes ait.
Et post dies octo iterum erant disci¬
puli intus: ce thomas cum eis. Ait e¬
nim idem ieronimꝰ suꝑ matħm. post
resurrectionem dñs ingaulee monte con¬
spicitur. ibiq ad oratur: licet quidã du¬
bitent. Tunc manifestius ostenditur
thome. & latus lancea uulneratũ. cla¬
iusq fixas manus demonstrat. & uere
licet ñnulli numerando uices quib
dñs post resurrectionẽ suam uisus eẽ
descrbitur. aliter sentire uideant᷑. nos
tamen p̃dicti doctoris hunc sensũ non
impbandũ esse arbitramur. Et ipsa
ratio admutit. quod discipuli eadem
die qua dñs resurrexit tociens in ga¬
lileam ire uissi. ñ ultra octo dies distu¬
lerint. p̃sertim cum eadẽ die sero illũ

Expanded text:
nemo qui dubitet, quod hac die, qua resurrexit Dominus, id est prima die Sabbati, illuc abeuntes juxta Matthaeum , illum videntes adoraverint. Verum Hieronymus item prima Sabbati, id est octava die, factum hoc esse astruit, et hanc eamdem esse apparitionem, de qua Joannes ait: « Et post dies octo iterum erant discipuli intus, et Thomas cum eis . » Ait enim idem Hieronymus super Matthaeum: Post resurrectionem Dominus in Galilaeae monte conspicitur, ibique adoratur, quod licet quidam dubitent. Tunc manifestius ostenditur Thomae, et latus lancea vulneratum, clavisque fixas manus demonstrat, ut vere, licet nonnulli numerando vices, quibus Dominus post resurrectionem visus esse describitur, aliter sentire videantur, nos tamen praedicto doctori hunc sensum non improbandum esse arbitramur. Et ipsa ratio admittit quod discipuli eadem die, qua Dominus resurrexit, toties in Galilaeam ire jussi, non ultra dies octo distulerint, praesertim cum eadem die sero illum
Abbreviated transcription (Latin):
deo salutari suo exultans. causã red¬
dit. quia respexit inquiens humili
potentes ce exaltauit humiles. uere
atq fideliter. Nam posuit suꝑ eos or¬
habetur. dñi enim sunt afflicti t̃re.
quia terrã meritis eorp stare autumatł.
slos autẽ suꝑ fundam̃tũ humilium
pis ille qui factus mons magnus hunc
implet orbem ce sustinet de uentre hu¬
militatis marie de qua loquimur as¬
sumptus est. Et nunc quidẽ officium
pͥmi diei recapitulauimꝰ ob continu¬
andas ut dictum ẽ octo beatitudines:
deinceps ut eap mystica series euden¬
tius pateat. dabimus oꝑam singula
iuxta ꝓpositum ꝑcurrendo officia.

Expanded text:
Deo salutari suo exsultans, causam redDeo salutari suo exsultans, causam reddit: « Quia respexit, inquiens, humilipotentes et exaltavit humiles . » Vere atque fideliter. Nam posuit super eos orhabemus: « Domini enim sunt afflicti terrae. » quia terra in meritis eorum stare autumant. Nos autem super fundamentum humilium pis ille, qui factus mons magnus , hunc implet orbem, et sustinet, et de ventre humilitatis Mariae, de qua loquimur, assumptus est. Et nunc quidem officium primi diei recapitulavimus, ob continuandas, ut dictum est, octo beatitudines; deinceps, ut earum mystica series evidentius pateat, dabimus operam, singula juxta propositum percurrendo officia.
Abbreviated transcription (Latin):
tocius secuture beatitudinis cumulũ
ne suꝑbie uento ex sufflet᷑. p̃posita ser¬
uat. hic est septẽ gradiũ pͥmus. ꝑ qͦs
iuxta erechielẽ adportã orientalem
dinentur. sp̃c namq timoris quẽ pri¬
mũ ponimus. ab ysaia ponit᷑ uitimꝰ:
gregorĩ sententia ponenda ẽ. ꝓpħa
inquit quia de celestib ad ima loque-¬
batur. cepit magis a sapientia: &e descen¬
dit adtimorem. S nos quia de terrenis
ad celestia tendimus eosdẽ gradus as¬
cendendo numeremus: ut a timore
ad sapientiã ꝑuenire ualeam᷑. S ut
ad suꝑiora reuertamur. quid aliud in
eodem offitio ꝑ hoc significat᷑ qd se¬
dit iuenis indextris cooꝑtꝰ stola
regina a dextͥs regis inuestitu deau
sas statio ad sc̃am mariã ẽ scd̾m hec cõ¬
ueniat: ex habundanti ẽ ꝑ conqͥsita
ꝓbare argum̃ta. Omnes enĩ illã hu¬
miliũ nouimus esse reginã. cuius a¬
nima dñm magnificaͬns. cuiꝰ sꝑ̃c in

Expanded text:
totius secuturae beatitudinis cumulum, totius secuturae beatitudinis cumulum, ne superbiae vento exsuffletur, praeposita servat. Hic est septem graduum primus, per quos juxta Ezechielem ad portam orientalem dinentur, Spiritus namque timoris, quem primum ponimus, ab Isaia ponitur ultimus , Gregorii sententia ponenda est: « Propheta, inquit, quia de coelestibus ad ima loquebatur, coepit magis a sapientia, et descendit ad timorem. Sed nos quia de terrenis ad coelestia tendimus, eosdem gradus ascendendo numeremus, ut a timore ad sapientiam pervenire valeamus. » Sed ut ad superiora revertamur, quid aliud in eodem officio per hoc significatur, quod sedit juvenis in dextris coopertus stola regina a dextris ejus in vestitu deaursas, statio ad Sanctam Mariam etiam secundum haec conveniat, ex abundanti est per conquisita probare argumenta. Omnes enim illam humilium novimus esse reginam, cujus anima Dominum magnificans, cujus spiritus in
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmi diei dñice refurrectionis su¬
ꝑius dictũ est ad uniuersalis spectare
gumentis. maxime offerenda cõcurren¬
te rationi: terra tremuit & quieuit.
dum resurg̃et in uiditio ds. hoc ꝓcul
dubio xp̃iane fidei militiã ingressos
consid̾antes quia timor magnus ce tre¬
mor erit. qͣndo dicet patri rex ce iudex
om̃ium. Resurrexi & adhuc tecũ sum
in suggillationẽ inimicoꝵ suory. qui
eo qd̃ nesciat quisq nr̃m. quis ad dexte¬
ram. quis tunc statuendus sit ad sinis¬
tram. Qmͣuis epulem᷑ maramis. & im¬
molatus xp̃s pascha nr̃m sit: qmuis
carnes agni p̃ciose sint. lactuce agres¬
tes cum quib comedimuᷤ ualde amare
sunt: & ꝓpt̾ carnes quas baculos tenen¬
tes inmanib. & festinantes comedimꝰ.
tota nocte formidandi sunt. atꝙ hic ẽ
sp̃c timoris dñi qui in fundo cordis ut
fundamentũ ponit᷑. quo cet̃a que suꝑ¬
ed ificanda sunt firmit̃ portent᷑. hec
illa pauꝑtas. id ẽ regina humilitas q̃

Expanded text:
mi diei Dominicae resurrectionis superius dictum est, ad universalis spectare  est argumentis, maxime Offerenda manifeste concurrente rationi: « Terra tremuit et quievit, dum resurgeret in judicio Deus . » Hoc procul dubio Christianae fidei militiam ingressos considerantes quia timor magnus et tremor erit, quando dicet Patri rex et judex omnium: Resurrexi et adhuc tecum sum, in suggillationem inimicorum suorum, qui eo quod nesciat quisque nostrum, quis ad dexteram, quis tunc statuendus sit ad sinistram. Quamvis epulemur in azymis, et immolatus Christus Pascha nostrum sit , quamvis carnes Agni pretiosae sint, lactucae agrestes cum quibus comedimus, valde amarae sunt, et carnes propter quos baculos tenentes in manibus, et festinantes comedimus , tota nocte formidandi sunt. Atque hic est spiritus timoris Domini, qui in fundo cordis, ut fundamentum ponitur, quo caetera quae superaedificanda sunt, firmiter portentur. Haec illa paupertas, id est regina humilitas, quae
Abbreviated transcription (Latin):
deus abraham.
erumptamen nc̃ illud p̃tereundũ
ñ est. quid ad baptismi gr̃am ꝑ¬
tineat. illa que dehac die legitur lec¬
tio. Temptauit ds abraham. Dequa
re querentib facilis &e aꝑta patet respõ¬
sio: quia uidelicet in illa qͣm celebͣmꝰ
effusione sc̃ĩ sp̃s illud impletum est.
quod in hac lectione patͥ nr̃o abrahe
dñs ait. ꝑ memetipsũ iuraui quia fe¬
cistis hancrem. ce ñ peꝑcisti filio tuo

Expanded text:
Deus Abraham. Verumtamen nunc illud praetereundum non est, quid ad baptismi gratiam pertineat illa, quae de hac die legitur lectio: Tentavit Deus Abraham . De qua re quaerentibus facilis et aperta patet responsio, quia videlicet in illa, quam celebramus, effusione sancti Spiritus, illud impletum est, quod in hac lectione patri nostro Abrahae Dominus ait: Per memetipsum juravi, quia fecisti hanc rem, et non pepercisti filio
Abbreviated transcription (Latin):
omnib cepit dari gentib. manifes¬
to suꝑ gentiles corneliũ aealios non¬
nullos ueniens signo: qui una ce
sola benedictio dei est qua benedi¬
cuntur omnes gentes in semine abͣ
id est omnium gr̃ar suarꝑ effusio¬
nib. ut de plenitudine eius nos õs
acciꝑemꝰ. Tractꝰ hãc eandẽ lectionẽ
iccirco nullus ꝓseqͥt᷑ qi canticũ pater
abrabã ꝓ hoc factonullũ cecinisse sc̃¬

Expanded text:
omnibus dari coepit gentibus, manifesto super gentiles Cornelium et alios nonnullos veniens signo, qui una et sola Dei benedictio est, quia benedicantur omnes gentes in semine Abraid est omnium gratiarum suarum effusionibus, ut de plenitudine ejus nos omnes acciperemus. Tractus hanc lectionem idcirco nullus prosequitur, quia canticum pater Abraham pro hoc facto nullum cecinisse sc
Abbreviated transcription (Latin):
pulus effudit crudelit̾. at ille male¬
dictus est suꝑ terrã eandem. uagusq
ꝓfugus est suꝑ eam: sicut scriptũ est
in psalmo. Disꝑge illos inuirtute tua.
M aledictꝰ inqͣm illa maledictione qͣm
sibi posterisꝙ suis ultͦ arrogauit dic̃e¬
do. sanguis eius suꝑ nos ce suꝑ filios

Expanded text:
daicus, effudit crudeliter. At ille maledaicus, effudit crudeliter. At ille maledictus est super terram eamdem, vagusque, et profugus est super eam , sicut scriptum est in psalmo: « Disperge illos in virtute tua . » Maledictus, inquam, illa maledictione, quam sibi posterisque suis ultro arrogavit, dicendo: « Sanguis ejus super nos et super filios
Abbreviated transcription (Latin):
andem salutata cruce dĩ. duo
p̃sbiteri deferunt ad altare corpꝰ
dñicũ quod pͥdie reconditũ ẽ. ce as¬
sistens sacerdos p̃missa oratione sic
incipit. Oremꝰ p̃ceptis salutarib moñ.
Constat hunc locũ eẽ in canone. ubi
eleuato calice cũ corpore dñi dicit᷑
nob̾ illud expassione dñi rep̃sentat᷑.
quod depositũ corpus eius de cruce
sepultũ est. S de hoc in scd̃o opuscłi¬
huius libello iam dictum ẽ. quo &e cetera
que scđm ordinem dñice passionis in
canone dicenda erant annotara sunt.
Nunc illud dicendũ est duos p̃sbiteros
qui corpus dñi ad altare deferunt. sig¬
nificare ioseph iustũ ab arimathia &
nichodemũ. qui petitũ ce concessũ sibi
a pilato corpus iħu detulerunt ad sepe¬
liendum. Nos autẽ cũ silentio cõmu¬
nicamus. s sanguis ille quẽ sumimꝰ.¬
abel. clamat ad me de terra. Nos enĩ
id est eccłia terra illa sum que aꝑit
ossuũ. & sangͥnẽ abel id est. xp̃i bibit
fidelit̃: quem cam. idest iudaicus po¬

Expanded text:
andem salutata cruce, duo presbyteri deferunt ad altare corpus Dominicum, quod pridie reconditum est, et assistens sacerdos praemissa oratione sic incipit: Oremus, praeceptis salutaribus moniti. Constat locum hunc esse in canone, ubi elevato calice cum corpore Domini dicitnobis illud ex passione Domini repraesentatur, quod depositum corpus ejus de cruce, sepultum est. Sed de hoc in secundo hujus opusculi libello jam dictum est, quo et caetera, quae secundum ordinem Dominicae passionis in canone dicenda erant, adnotata sunt. Nunc illud dicendum est duos presbyteros, qui corpus Domini ad altare deferunt, significare Joseph justum ab Arimathia et Nicodemum, qui petitum et concessum sibi a Pilato corpus Jesu, detulerunt ad sepeliendum . Nos autem cum silentio communicamus, sed sanguis ille, quem sumimt ad me de terra . » Nos enim, id est Ecclesia, terra sumus, quae aperit os suum et sanguinem Abel , id est Christi, bibit fideliter, quem Cain, id est populus Ju
Abbreviated transcription (Latin):
ret. fieretq iniustus sicut &e iustus. &
clarissima res celi publica tali ĩ ordi¬
natione confunderetur. Et ne forte
quod absit iuditia dei reprehenda¬
mus. cum his qui iuxta exechielem
inter se parabolã uertebant dicen¬
tes. patres commedunt uuã acerbã.
ae dentes filioꝵ obstupescunt. libet
ꝓpositam similitudinẽ. qm̃ ex euũ¬
głica parabola est adhuc scđm hu¬
mane legis equitatẽ ꝓsequi: qm̃ ho¬
mines sunt qui rep̃hendunt iuditia
dei. audiant hec &ẽ respondeant mun¬
dane legis equicensores. &e diuini era¬
minis iniqui rep̃h ensores. Supradie¬
tus bomo pꝰtqͣm descendit ĩ iericho. ge¬
ninit sicut scriptura refert ad imaginẽ
ce si militudinẽ suã. filios & filias.
Qd nãq ẽ. qd ait. genuit adã ad imagi¬
nẽ ce similitudinẽ suã hocutiq uoluit
intelligi. qd̃ a latͦnib despoliatꝰ ut supͣ¬

Expanded text:
ret: fieretque injustus, sicut et justus, et ret: fieretque injustus, sicut et justus, et clarissima coeli respublica tali inordinatione confunderetur. Et ne forte, quod absit! judicia Dei reprehendamus cum his qui juxta Ezechielem intra se parabolam vertebant, dicentes: « Patres comederunt uvam acerbam, et dentes filiorum obstupescunt , » libet propositam similitudinem, quoniam ex Evangelica parabola est, adhuc secundum humanae legis aequitatem persequi, quoniam homines sunt, qui reprehendunt judicia Dei: Audiant hoc et respondeant mundanae legis aequi censores, et divini examinis iniqui reprehensores. Supradictus homo, postquam descendit in Hiericho, genuit, sicut Scriptura refert, ad imaginem et similitudinem suam filios et filias . Quid namque est, quod ait, « Genuit Adam ad imaginem et similitudinem suam? » Hoc utique voluit intelligi, quod a latronibus despoliatus ut sup
Abbreviated transcription (Latin):
ac &e iacob uel quolibet iusto egit cle¬
mens diuinitas. quod apara dyso
exclusus. ñ etiam inferni ignib cru
ciabatur: s in pace collocatꝰ illũ
expectabat legislatorem. qui ueni¬
ens benedictionẽ daret. ut udetur
ds dor in syon. Quicquid enĩ fide¬
lis seruitii deo quilibet iustus op¬
tulit: tantum erat ad comꝑationẽ
illius laudis uelglorificationis. qm
homo conditꝰ in paradyso suo debu¬
erat creatori. quantũ si compares cen¬
tum denarios decẽ milib talentis.
meret: ad hoc etiam accedebat: quod
uita hec misera. si ne actualib quoꝙ
peccatis saltem leuib sicut nunc. ita
aetunc transigi omnino ñ poterat.
Non gͦsumme dei iusticie congrue¬
bat. quim hoc terrestri sc̃uario suo
maculatũ quippiam sibi offerri ꝓ hi¬
bet. ut illis celestib sc̃is sc̃or aliqͥd
nisi immaculatũ susciꝑet: &e in em̃¬
datam humanã creaturã angłice
dignitati penitus incorrupte coequa¬

Expanded text:
ac, et Jacob, vel quolibet justo egit cleac, et Jacob, vel quolibet justo egit clemens Divinitas, quod a paradiso exclusus, non etiam inferni cruciabatur ignibus, sed in pace collocatus, illum exspectabat legislatorem, qui veniens benedictionem daret, « ut videretur Deus deorum in Sion . » Quidquid enim fidelis servitii Deo quilibet justus obtulit, tantum erat ad comparationem ejus laudis et glorificationis, quam homo conditus in paradiso suo debuerat Creatori: quantum ii compares centum denarios decem millibus talentis. meret? Ad hoc etiam accedebat, quod vita haec misera sine actualibus quoque peccatis saltem levibus, sicut nunc, ita et tunc transigi omnino non poterat. Non ergo summae Dei justitiae congruebat, qui in hoc terrestri sanctuario suo maculatum quidpiam sibi offerri prohibet, ut in illis coelestibus sanctis sanctorum aliquid nisi immaculatum susciperet, et inemendatam humanam creaturam angelicae dignitati penitus incorruptae coaequa
Abbreviated transcription (Latin):
facultas deerat. Pmonitus fuerat
ac subditus. p̃ceptumꝙ acceꝑat quo ñ
difficulter obseruato tunc demum e¬
meritus uire altiori dignitatis gradu
ꝓmoueret᷑. At ille ab eͣnatematitato pͥn¬
cipe iericho dñi sui inimico. spe reg¬
nandi sollicitatus ut descendẽt. & tan¬
qmͣ regnare idoneus seruire contemp¬
neret. descendit. secumq omne debi
tum domini suiabstulit. statimq ab
illo deceptore spoliatus. & plagis im¬
positis semiuiuus relictus ẽ. Hic ꝑdi¬
tor iacens in iericho. qui anteqͣm tͣns¬
fugeret decẽ milia talenta debebat.
nunquid ꝓsatisfactione centum of¬
ferens denarios. debitum omne re¬
pendit suis quoq medet᷑ plagis. ꝓdi¬
tionis obꝓbrium diluit: ut infamis
int̾ famosos ꝓceres in ila regali sede¬
at curia: Immo bene ac mi seri¬
corditer cum illo agitur.
tantũ in illa ciuitate uel
ignib eturat᷑: uel alia pena fundi¬
tus. auita qua indignus erat extru¬
datur. Bene gͦ cum abraham. & ysa¬

Expanded text:
facultas deerat. Praemonitus fuerat facultas deerat. Praemonitus fuerat ac subditus, praeceptumque acceperat, quo non difficulter observare, tunc demum emeritus jure altioris dignitatis gradu promoveretur. At ille ab anathematizato principe Hiericho domini sui inimico, spe regnandi sollicitatus ut descenderet, et tanquam regnare idoneus servire comtemneret, descendit, secumque omne domini sui debitum abstulit: statimque ab illo deceptore spoliatus, et plagis impositis, semivivus relictus est. Hic proditor jacens in Hiericho, qui antequam transfugeret decem millia talenta debebat, nunquid pro satisfactione centum offerens denarios, debitum omne rependit, suis quoque medetur plagis, proditionisque opprobrium diluit, ut infamis inter famosos proceres in illa regali sedet curia? Imo bene ac misericorditer cum illo agitur, si tantum in illa civitate vel ignibus exuratur, vel alia poena funditus a vita, qua indignus est, extrudatur. Bene ergo cum Abraham, et Isa
Abbreviated transcription (Latin):
sangui¬
nis. cri sti
iretur aliquis cur actenꝰ nemo
iustorꝑ. nemo sc̃or patriarcha¬
rum aut ꝓpharum nec ipse pat᷑ abra¬
ham. cui pͥmo contra spem in spem
credenti. fides ad iusticiã reputata
est. quiq ob eiusdẽ fidei meritũ. ami¬
cus dei apellatus est: ꝑ laudabilem
iusticiam saltem in se ipso delere
peccatũ originale. seq para dyso re¬
stituere potuerit. S de hoc ꝓfecto
quicumq diuini uł etiã humani
uiris ꝑitiam habet: minime mirat᷑
Reus enim uel con dempnati ca¬
pi N tis seruus quomͦ redimer
ca Mon put suũ. si nicħ addat
admII seruitium: uel etiam mi¬
nuat quod debuerat ante reatum:
Aliis enĩ ae minorib debitis. alia
maiora debita ñ redimunt᷑. Serbi
gr̃ã. homo ille qui descendebat ab
ierłm in iericho. &incidit in latro¬
nes. debebat regi suo ierosolimitano
decem milia talenta. Quis enĩ estima¬
repossit qͣntũ creatura debeat creatoris
eratq diues & inclitus in illa ciuitate¬
regia: nec illi tanti debiti ꝑsoluendi

Expanded text:
sanguinis Christi. Miretur aliquis cur hactenus nemo justorum, nemo sanctorum patriarcharum aut prophetarum, nec ipse pater Abraham, cui primo contra spem in spem credenti fides ad justitiam reputata est , quique ob ejsudem fidei meritum amicus Dei appellatus est , per laudabilem justitiam saltem in seipso, delere peccatum originale, seque paradiso restituere potuerit. Sed de hoc profecto, quicunque divini vel etiam humani juris peritiam habet, minime miratur. Reus enim et condemnati capitis servus quomodo redimet caput suum, si nihil addat ad servitium, vel etiam minuat, quod debuerat ante reatum. Aliis enim et minoribus debitis alia majora debita non redimuntur. Verbi gratia: Homo ille, qui descendebat ab Hierusalem in Hiericho, et incidit in latrones , debebat regi suo Hierosolymitano decem millia talenta quis enim aestimare possit quantum creatura debeat Creatori? eratque 81 dives et inclytus in illa civitate, nec illi tanti debiti persolvendi