comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alterum quomͦ uniuerstis orbis pariter ceciderit. Et in sua prudẽ.¬
tia extendit celum. Non fortuito sapientia in cli extensione as-¬
sumpta est. Inuenies & in ꝑuerbiis dictum. Dñs sapientia fundaũ
t̾ram p̃parauit autẽ celas in prudentia. Est ergo aliqua prudentia
dei. quam nolo ut extra xp̃m reqͥras. Omnia quippe que dei sunt
xp̃c est. Ipse sapientia eiꝰ. ipse fortitudo eiꝰ. ipse iusticia. ipse sc̃itas
& redemptio. ipse ut ad p̃sens ueniam. etiam prudentia. S cum
sit in subiacenti. ꝓuarietate sensuum diu̾sis uocabulis nuncupa̾t᷑.
Aliud significat᷑ sapientia. aliud iustiꝗa. Quando enim sapientia
dicit᷑. disciplinis te diuinarum humanarumq rerum instituet.
Quando iusticia: distributor & uidex meritorum significatur.
Quando sc̃itas : illa uirtus descͥbitu. que crebentes deo efficit
scõs. Ita ergo michi oo prudentiam eius intellige: cum doctrira ẽ
& demonstratio est bonartim aut malarum rerum sine neutrũ.

Expanded text:
alterum, quomodo universus orbis pariter ceciderit: et in sua prudentia extendit coelum. Non fortuito prudentia in coeli extensione assumpta est. Invenies et in Proverbiis dictum: Dominus sapientia fundavit terram, praeparavit autem coelos prudentia . Est ergo aliqua prudentia Dei, quam nolo ut extra Christum requiras. Omnia quippe quae Dei sunt, Christus est. Ipse sapientia ejus, ipse fortitudo ejus, ipse justitia, ipse sanctitas et redemptio, ipse ut ad praesens veniam etiam prudentia. Sed cum sit idem in subjacenti, pro varietate sensuum, diversis vocabulis nuncupatur. Aliud significat sapientia, aliud justitia. Quando enim sapientia dicitur, disciplinis te divinarum humanarumque rerum instituit. Quando justitia, distributor et judex meritorum significatur. Quando sanctitas, illa virtus describitur, quae credentes Deo, efficit sanctos. Ita ergo et mihi prudentiam ejus intellige: cum doctrina est, et demonstratio bonarum, aut malarum rerum, sive neutrarum:
Abbreviated transcription (Latin):
sumus labore. intamur ut habitata nr̃a sapientia dei erigatur.
Cccidit qͥppe & de sublimi corruit: uenientib nob̃ in locum istum
miseriarum. Cecidit habitata nr̃a postquam peccauimus. inique
fecimus. inuiste egimus: impie gessimis. & pꝰ rtimam indiget erec¬
tione. Si autẽ ñ iis ista sententia addiici. cõmunem totiꝰ orbis q̃¬
ramis ruinam: & post casum eiꝰ consequent̾ deus erigens p̃dicet᷑.
Quictmq est in orbe isto: aute erectionem cecidit. Si autẽ cęci¬
dit: consequenter erigendus fuit. Nemo qͥppe sine casu subleua.¬
tur. Si autẽ erectus est: iudeamus que ruina p̃cesserte. Om̃s
corruimus ꝑ peccatum in orbem t̾rarum: & dñs qui erigit
allisos: eleuanit nos iacentes. In adam om̃s morinim. atq ita
corruit orbis t̾rarum: & indiget erectione ut in xp̃o om̃s uunifi¬
cemur. Igitu duplicem intellectum de orbe tradidimus.

Expanded text:
sumus labore nitamur, ut habitata nostra a sapientia Dei erigatur: sumus labore nitamur, ut habitata nostra a sapientia Dei erigatur: cecidit quippe et de sublimi corruit; venientibus nobis in locum istum miseriarum; cecidit habitata nostra, postquam peccavimus, inique fecimus, injuste egimus, impie gessimus, et post ruinam indiget erectione. Si autem non vis ista sententia adduci, communem totius orbis quaeramus ruinam, ut post casum eis consequenter Deus erigens praedicetur. Quicunque est in orbe isto ante erectionem cecidit, si autem cecidit, consequenter erigendus fuit. Nemo quippe sine casu sublevatur: si autem erectus est, videamus quae ruina praecesserit. Omnes corruimus per peccatum in orbem terrarum, et Dominus qui erigit elisos , elevavit nos jacentes. In Adam omnes morimur, atque ita corruit orbis terrarum, et indiget erectionis, ut in Christo omnes vivificemur. Igitur duplicem intellectum de orbe tradidimus:
Abbreviated transcription (Latin):
mam inhabitatam: scio desertam. Si enim ñ habet deum patrem.
si non habet filitm dicentem ego pat̾ meus ueniemꝰ ad eum & mã¬
sionem apud cum faciemus. si non habet sp̃m sc̃m anima. deserta
est. Habitata autẽ est: quando plena ẽ deo. quando habet xp̃m &c
sp̃m sanctum. Ulerum hȩc differenter & uarie in scͥpturis dicunt᷑:
in anima hominis patrem & filium & sp̃m sc̃m cõmorari. Nam
& dauid in psalmo confessionis: tres sp̃c postulat dicens. Sp̃u pͥnci¬
pali confirmaie. Sp̃m rectum in noua in uiscerib meis. Sp̃m sc̃m¬
diximꝰ: quod habitata id est orbis t̾rarum in sapientia dei fabrica¬
ta sit. Sapientia quippe auxiliabit᷑ iusto. suꝑ decem potestatem
habenti ciuitates. Sapientiam autẽ & disciplinam qui abicit infe¬
lix est & uana spes euis: & labores eiis insensati. & mutilia oꝑa eius.
ait sapientia. que tytulo inscribitun salomonis. Iccirco quanto pos¬

Expanded text:
meam inhabitatam, scio animam desertam. Si enim non habet Deum Patrem, meam inhabitatam, scio animam desertam. Si enim non habet Deum Patrem, si non habet Filium dicentem: « Ego et Pater meus veniemus ad eum, et mansionem apud eum faciemus ; » si non habet Spiritum sanctum, anima deserta est: habitata autem est quando plena est Deo, quando habet Cm sanctum. Verum haec differenter et varie in Scripturis dicuntur, in anima hominis Patrem et Filium et Spiritum sanctum commorari. Nam et David in Psalmo confessionis, tres spiritus postulat dicens: « Spiritu principiritum rectum innova in visceribus meis. Spiritum sancdiximus, quod habitatus est orbis terrarum in sapientia fabricantis eum. Sapientia quippe auxiliabitur justo super decem potestatem habenti civitates . Sapientiam autem et disciplinam qui abjicit, infelix est, et vana spes ejus: et labores ejus iait sapientia quae titulo inscribitur Salomonis. Idcirco quantum pos
Abbreviated transcription (Latin):
ros quodammodo untutes dei aqlimens
ꝓpbota. fortitudinem. sapientian. atq ptai¬
dentiam: unicinq carum ꝓpͥa oꝑa distribatt.
fortittidini terram. sapientie aibem t̾rartim:
prudentie celum. Audi qͥppe seͥptuure ordi¬
nem. Dñs qͥ fecit t̾ram in fortitiine scia. &
erexit orbem in sapientia sua: & in stia pru¬
dentia extendit celum. Et nos gͥ in nr̃a t̾ra dia tum est qͥppe ad
adam t̾ra es: necessariam habentis fortitudinem dei. qtia absq ea¬
impossibile nob̃ est id est ȩxequi quod carm reptignat. Cum autẽ
mortificata fuerint menbra stuꝑ t̾ram: tc̃ parent sp̃o uoluntati.
Siquidem uixta apłm sp̃u gesta carnis mortificant᷑. Dñs ergo fecit ter.¬
id quod in iob scͥptum ẽ. uixta emendatissima tamen exemplaria.
quomodo statuerit eam suꝑ nidnlum: inuenies fortitudine dei in
medietate mundi t̾re libram sustineri. Uleniam gͦ & ad orbem t̾arũ
qͥ grece u y R yͣ renirc .ri. nuncupatuꝵ. id est inhabitata. Scio ami

Expanded text:
res quodammodo virtutes Dei assumens Propheta, fortitudinem, sapientiam, atque prudentiam, unicuique earum propria opera distribuit, fortitudini terram, sapientiae orbem terrarum, prudentiae coelum. Audi quippe Scripturae ordinem: Dominus qui fecit terram in fortitudine sua, et erexit orbem in sapientia sua et in sua prudentia extendit coelum. Et nos igitur in nostra terra dictum est quippe ad Adam: Timpossibile nobis est id exsequi, quod carni repugnat. Cum autem mortificata fuerint membra super terram, tunc parent spiritus voluntati. Siquidem juxta Aposid quod in Job scriptum est , juxta emendatissima tamen exemplaria, quomodo statuerit eam super nihilum, invenies fortitudinem Dei in medietate mundi terrae libram sustinere. Veniam vero et ad orbem terrarum qui graece οἰκουμένη nuncupatur, id est, inhabitata. Scio animam
Abbreviated transcription (Latin):
ficant. & insipientes dissipant manibtis. De ista. & ysaias loquit᷑.
Et erit innotussimis dieb pͣparatus mons domus dñi in st̃imis mon
tibus. & eleuabit᷑ suꝑ colles. Hȩc est domꝰ de qua & alibi supradiatꝰ
paulus sacrata uoce testatur. Et moyses quidem fidelis in tota
domo eiꝰ quasi famulas in testimoniũ eorum quȩ dicenda erant. xp̃c
uͦ ut filius suꝑ domũ eiꝰ. quȩ domꝰ stmꝰ nos: si tamen pͥncipiuni

Expanded text:
ficant, et insipientes dissipant manibus . De ista et Isaias loquitur: ficant, et insipientes dissipant manibus . De ista et Isaias loquitur: Et erit in novissimis diebus praeparatus mons domus Domini in summis montibus et eleuabitur super colles. haec est domus, de qua et alibi supra dictus Paulus sacrata uoce testatur: et Moyses quidem fidelis in tota domo eius quasi famulus in testimonium eorum, quae dicenda erant; Christus uero ut filius super domum eiu
Abbreviated transcription (Latin):
telligi: cum xp̃c sit ipse qui sedeat. Et licet in actibus apłox adu̾sus
iudeos int̾ se disidentes paulus dicat. bene sp̃c santꝰ locatus est ꝑ
ysaian ꝓphetam ad patres ur̃os dicens. uade ad poplm̃ & dic. aure
audietis & ñ intelligetis. & uidentes uidebitis & non ꝓspicietis. in¬
crassatum est enĩ pͣopli huiꝰ. & auribus suis grauiter audierunt:¬
& oculos clauserunt nequando uideant oculis & aurib atidiant.
& corde intelligant & conuertant᷑ & sanem illos. ih tamen ꝑsone
substantiȩ. nec alia sp̃e uerba esse quã filii. nec aliud filitim iussisse
quam sp̃m. Sequit᷑. Et plena domꝰ gloria eiꝰ. Domꝰ dei quȩ sursum
est gloria plena conspicit᷑. hec uͦ quȩ deorsum ẽ nescio an plena sit głã:
nͥ forte scłm psalmiste sensum di centis dm̃i est t̾ra & plenitudo eiꝰ.
ex plenitudine eiꝰ accepimus. Istam domum sapientes mulieres edi¬

Expanded text:
tellegi, cum Christus sit ipse, qui sedeat. et licet in Actibus apostolorum aduersus tellegi, cum Christus sit ipse, qui sedeat. et licet in Actibus apostolorum aduersus Iudaeos inter se dissidentes Paulus dicat: bene spiritus sanctus locutus est per Esaiam prophetam ad patres nostros dicens: uade ad populum istum F et dic: aure audietis et non intellegetis, et uidentes uidebitis et non perspicietis. incrassatum est enim cor populi huiet oculos suos clauserunt, ne quando uideant oculis et auribus audiant et corde intellegant et conuertant se et sanem illos, mihi tamen personae nctum unius esse substantiae nec alia spiritus uerba esse quam filii nec aliud filium iussisse quam spiritum. Sequitur: et plena domus a gloria eius. domus dei, quae sursum est, gloria plena conspicitur; haec uero, quae deorsum est, nescio an plena sit gloria, nisi forte secundum psalmistae sensum dicentis: domini est terra et plenitudo eius ex plenitudine ejus accepimus . Istam domum sapientes mulieres aedi
Abbreviated transcription (Latin):
stabant in circuiti eiꝰ. Quidam ante me tam greci quã latini hc̃
locum exponentes: dñm suꝑ thronum sedentẽ dñi patrem & qͥuo
seraphin que ex utraq parte stantia p̃dicantui: dñm nr̃m iħ̃m¬
xp̃m & sp̃m sc̃mint̾ p̃tati sunt. Quoꝵ ego auctoritati quamuis
sint eruditissimi ñ assentio. Multo siquidẽ melius est uera rustice ꝗͣ
diserte falsa ꝓferre: maxime cum iobannes euangelista in bac eadẽ
iusione ñ dm̃ patrem s xp̃m scrbat esse conspectum. Nam cũ de
incredulitate diceret iudeoꝵ: statim causas incredtilitatis exposuit.
Eo ideo non poterant credere in etim: quia dixit ysaias. Aure atidie¬
tis o ñ intelligetis. & cernentes aspitietis & ñ uidebitis. Hec autem
dixit quando uidit gloriam unigeniti: & testificatus est de eo. In pre¬
senti uoltimine ysaie ab eo qui sedet in tbrono iubetur ut dicat.
aure audietis & ñ intelligetis. Qui autẽ hoc itbet ut euangelista

Expanded text:
s juxta LXX. Quidam ante me tam Graeci quam Latini hunc locum exponentes, Dominum super thronum sedentem, Deum Patrem; et duo Seraphim, quae ex utraque parte stantia praedicantur, Dominum nosm sanctum interpretati sunt. quorum ego auctoritati, quamuis sint eruditissimi, non adsentio, multo si quidem melius est uera rustice quam diserte falsa proferre, maxime cum Iohannes euangelista in hac eadem uisione non deum patrem, sed Christum scribat esse conspectum. nam cum de incredulitate diceret Iudaeorum, statim causas incredulitatis exposuit: et ideo non poterant credere in eum, quiadixitEsaias: aure audietis et nonintellegetis, etcernentesaspicietisetnonuidebitis. haecautem dixit, quando uidit gloriam unigeniti et testificatus est de eo. in praesenti uolumine Esaiae ab ea, qui sedet in throno, iubetur, ut dicat: aure audietis et non intellegetis. qui autem hoc iubet, ut euangelista
Abbreviated transcription (Latin):
potest animus fatigari. Sapienter debet dolere qui dolet. ne ꝑdat
sine cauisa quod dolet. Nunc autem contra lactam sumenda sunt.¬
armatit spes nr̃a possit habere uictorram. Principaliter quod tio
luit dñs suscipere gratalemtir: deinde quia hoc nobis in nrtndo cõ¬
mune est. Additur nob̃ pectiliare nr̃m: quod ad requeem deduica:¬
mur. Sequitur consuminatio omnium gaudiorum. quod in resur¬
rectione inuicem nob̾ dño reformante reddimtr: quod apłs paulas
temini:. sicut & ceteri qui spem non habent. Si enim credinus quia
iħc mortuuis est & resurrȩxit: ita & ds̃ eos qui dormicrant in xp̃o
adducet cum illo. Hec tibi benedicte ꝓ caritate cõmtni transinsi:
cct̾um scio te ualere alios consulari. Tunc te orbitdis noꝵ iueniet
penetrabilem: si alios contra illam non cesses armare. Erplicit epła

Expanded text:
potest animus fatigari. Sapienter debet dolere qui dolet: ne perdat potest animus fatigari. Sapienter debet dolere qui dolet: ne perdat sine causa quod dolet. Nunc autem contra luctarma, ut spes nostra possit habere uictoriam. principaliter quod Dominus uoluit suscipere gratulemur. deinde quia hoc omnibus in mundo commune, additur priuatum peculiare nostrum quod ad requiem deuocamur. sequitur consummatio omnium gaudiorum, quod in resurrectione inuicem nobis Domino reformante reddemur, quod apostolus on habent. Si enim credimus quia Christus mortuus est, et resurrexit: ita et Deus eos qui dormierunt in Christo, adducet cum illo . Haec tibi, benedicte, pro charitate communi transmisi. Caeterum scio te valere, alios consolari. Tunc orbitas non inveniet penetrabilem, si alios contra illam non cesses armare  Al. a
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nec imitari contendit exempla sc̃õrum: nec contẽptum habere
gentilium. Illi luctꝰ desꝑando despitiunt: nos & sꝑando despic̾e̾ ñ cona¬
cunctamua. quasi tutius apud homines iudicemus magisquã penes
deum comendari. Aliquem filiorum xp̃iam nolunt uel gratulatio.¬
ne sua deducere ad bona gentiles tradere non cuanctant᷑ ad mala.
Postremo tel cum ipsa felicitate nr̃orum morientium cogamir ani¬
mum fiectere: ne desiderĩs eorum defideria ñra incipiant relutari.
Esto resigiosus tiel uoto eius qui euasit. Si non potes. exulta quia
plactusse cognoscis tui participiũ sanguinis xp̃o: maxime quod de ot¬
casione debeas tolerare. cui ñ potes contradicere. Et cam sit omnib
c̃omunis hic casus: uanus dolor est qui nec pͥmus uidet᷑ esse nec solus.
Postremo tude si aliqͥd debeat dolori concedi: ubi sine aliquo remedio

Expanded text:
qui nec imitari contendit exempla sanctorum, nec contemptum habere qui nec imitari contendit exempla sanctorum, nec contemptum habere gentilium? Illi luctus desperando despiciunt: nos et sperando despicere non conacunctamur: quasi tutius apud homines judicemus magis quam penes Deum condemnari. Aliquem filiorum Christiani nolunt vel gratulatione sua deducere ad bona. Gentiles tradere non cunctantur ad mala. IX. Postremo vel cum ipsa felicitate nostrorum morientium cogamur animum flectere: ne desideriis eorum desideria nostra incipiant reluctari. Esto religiosus, vel voto ejus quae evasit, si non potes tuo. Exsulta, quia placuisse cognoscis tui participium sanguinis Christo: maxime quod de occasione debeas tolerare Domini voluntatem, cui non potes contradicere. Et cum sit omnibus communis hic casus: vanus dolor est, qui nec primus videtur esse nec solus.Postremo vide, si aliquid debeat dolori concedi, ubi sine aliquo remedio
Abbreviated transcription (Latin):
subleuatum. Senectuti tue amputauit dñs magis sollicitudine m:
que torquebat de uiua tilia ne periret. Mdius utiq nunc mortuã
de tibi quod filiam xp̃ianam mereb̾ris sequi: quam secitus in ce¬
Si suctum hoiruieris: & te obtulisse pignus deo deputare poteris.
Scdm̃ tiotum cium habe post abraham si non potes pͥmum. ut qd̃
ille non dubitauit offerre: tu saltem uidearis de sublato gaudere.
Abillo clñs postulauit. ã te tulit. Ille uissiomi paruit: tu uoluntati
qua parte xp̃ianum te poteris approbare. lta
nobis cam illis exitus mortis. & dolores illorum suꝑamuls doloubtis
nr̃is. Quid ageremus. si pectiliare aliquid exigeret᷑ ã nobis: Quod
ad dedͥecus nr̃m ꝑtinet. gentiles dolores sepe contẽpnunt: cãiñ
ad ꝑmissa celistia s ad penas tartari rapiant᷑. & nos plangimtis
cuntes ad celum. Considera xp̃ianus talis quid deinceps merebituꝵ

Expanded text:
subleuatum. senectuti tuae amputauit magis Dominus sollicitudinem subleuatum. senectuti tuae amputauit magis Dominus sollicitudinem quae te torquebat de uiua filia ne periret. melius utique nunc mortuam de tibi quod filiam christianam mereberis sequi quam secutus in caeSi luctum horrueris, et te obtulisse pignus Deo deputari poteris. Secundum votum tuum habe post Aille non dubitauit offerre, tu saltem uidearis de sublato gaudere; ab illo Dominus postulauit, a te tulit; ille iussioni paruit: tu uoluntati qua parte Christianum te poteris approbare. VIIInobis cum illis exitus mortis: et dolores illorum superamus doloribus nostris. Quid ageremus, si peculiare aliquid exigeretur a nobis? Quod ad dedecus nostrum pertinet, gentiles dolores saepe contemnunt, cum non ad promissa coelestia, sed ad poenas tartari rapiantur: et nos plangimus euntes ad coelum? Considera, Christianus talis quid merebitur deinceps:
Abbreviated transcription (Latin):
amittere. s inditium magis ostendere diffidentiȩ. Michi crede
sola in omnib incredulitas meret: & sic̃ ñ pot est fides nosse qd̵
doleat. sic diffidẽtia sola doribus inuenitur ancilla. Nam si dormi¬
licet moratiu uiuet. Si tibi medicus hoc ꝓmitteret quisquam:
ntillam sine dubio ꝓmissioni ciꝰ negare poteras omnino leticiam. Nũ
quia xp̃c fabricator & resuscitator ꝓmittit ñ timeas eam plangere:
ut fideliorem. xp̃o pariter & potentiorẽ medicum uidearis in ꝓmis-¬
sione iudicare : S destitutam dicis doleo senectutem meam. qui de¬
hueram meos liberos potius antecedere : ne in laboribus remanerem.
Quando de spiritalibus bonis quod cumq tractatur: nichil ẽ omnino
de carnalibus ante oculos p̃ponendum. Ego tibi melitis ꝓfiteor euenis¬
sse: quiñ carnalem s sp̃ualem circa te considero felicitatem. Tute
dicis de pignoris tui obitu in senectute confectum: ego econtra ꝓbo

Expanded text:
amittere: sed indicium magis ostendere diffidentiae. VI. Mihi crede, amittere: sed indicium magis ostendere diffidentiae. VI. Mihi crede, sola in omnibus incredulitas moeret. Et sicut non potest fides nosse qdoleat, sic diffidentia sola doloribus inuenitur ancilla. Nam si dormilicet moriatur, uiuet. si tibi medicus hoc promitteret quisquam, nullam sine dubio promissioni eius negare poteras omnino laetitiam: nunc quia Christus fabricator et resuscitator promittit, non times plangere, ut fideliorem Christo pariter et potentiorem medicum uidearis in promissionibus iudicare. sed destitutam, dicis, doleo senectutem, qui debueram meos liberos potius antecedere, ne in laboribus remanerem. quando de spiritalibus bonis quodcumque tractatur, nihil est de carnalibus omnino ante oculos reponendum. ego tibi melius profiteor euenisse, qui non carnalem sed spiritalem circa te considero felicitatem. tu te dicis de alicuius pigneris tui obitu in senectute confectum. ego contra comprobo
Abbreviated transcription (Latin):
nunquam prsus parentes ase fua pignora dimisissent. Destitutos
sẽ a morientib conqueruntur & uitios silios aut ppteꝵ honores
aut ꝓpter negotia peregrinis regionibus credunt. o gaudent tota
uita sine affectibus cõmorari: dum modo capiant quod cupiunt
de sius pignoribuis adipisci. Et ut ad palatia ꝑgant ꝑegrinantur.
ad studia dignitatis nauigant ad qturenda: uel ad causas patrimo¬
nec secum uacare quoe diligunt patiunt᷑. Et ut ad palatia celi ad
studia xp̃i. ad honorem uite ꝑpetue & patrimonitm possessionis
et̾ne cum sccuritate ualeant. ꝑtienire : nemo filios suos ã se libent̾¬
gratulatur abscedẽ. Ad comparanda peccata gaudent tam pa-¬
rentes a filiił quam filĩ a parentibus ꝑuocante cdiabolo seprr ad
indulgentiam ꝑcipiendam nolunt ab inuicem deo uocante discer¬
m.ut appareat non ꝑ nr̃a ratione nos dolere qu̾ecumq uidemur

Expanded text:
numquam prorsus parentes a se sua pignora dimisissent. Destitutos numquam prorsus parentes a se sua pignora dimisissent. Destitutos se a morientibus conqueruntur: et vivos filios, aut propter honores, aut propter negotia peregrinis regionibus credunt: et gaudent tota vita sine affectibus commorari, dummodo capiant, quod cupiunt de suis pignoribus adipisci: et ut ad palatia pergant, peregrinantur. Ad studia dignitatis navigant acquirenda, vel ad causas patrimonec secum vacare quos diligunt, patiuntur. Et ut studia Christi, ad honorem uitae perpetuae, ad patrimonium possessionis aeternae cum securitate ualeant gratulatur abscedere. Ad comparanda peccata gaudent tam parentes a filiis, quam filii a parentibus, provocante diabolo, separari. Ad indulgentiam percipiendam, nolunt ab invicem, Deo vocante, discerni: ut appareat non pro nostra ratione nos dolere quemcumque videmur
Abbreviated transcription (Latin):
ut credant quia tu me mifisti: ait clara uoce. Lazare. ꝑdi foras.
Et factum est. Gande gͦ: unde ille coqtus est. flere. ne tu saltem
uidearis dormientis felicitatibus inuidere. Ab aliena mundi ꝑ¬
uintia transiuit ad dñm. & de hostili patria migrauit ad celu̾mi.
Contra sic apłs̃ memorat dicens. Quandiu stmꝰ in hoc scło pere.¬
grinamur a dño. Non ergo nob̾ luctum debet incutere qͥsꝗtam.
cum ãꝑegrinatione redire meruit ad ꝓpriam regionem: maxime
cũ ñ inanis & uacuus redire noscat᷑ qͥ xp̃ianitatis mercatꝰ est lucrũ.
ꝓpt̾ quod descendit ad mundi cõmertium. Et ego inqͥes nulla pro¬
missionum celestium dubitatione conturbor: s sola separatione dor¬
mientis estuans. desolatus solatio piĩ pignoris iactor. Excusatio est
hec benedite sine dubio fragilitatis humane : quȩ patrocinari ñ
pot est diffidentie. Si enim desolationes ferre homines ñ ualerent :

Expanded text:
ut credant, quia tu me misisti, ait clara voce: Lazare, prodi foris . ut credant, quia tu me misisti, ait clara voce: Lazare, prodi foris . Et factum est. IV. Gaude ergo unde ille coactus est flere, ne tu saltem videaris dormientis felicitatibus invidere. Ab alieno mundo proprium transivit ad Dominum: et de hostili patria migravit ad coelum. Contra sic Apostolus commemorat, dicens: Quamdiu sumus in hoc saeculo, peregrinamur a Domino . Non ergo nobis luctum debet incutere quisquam, cum a peregrinatione redire meruerit ad propriam regionem, maxime cum non inanis et vacuus redire noscatur, qui Christianitatis mercatus est lucrum: propter quod descendit ad mundi commercium. Et ego, inquies, nulla promissionum coelestium dubitatione conturbor, sed sola separatione dormientis aestuans, desolatus solatio pii pignoris jactor. V. Excusatio est haec, benedicte, sine dubio fragilitatis humanae, quae patrocinari non potest diffidentiae. Si enim desolationes homines ferre non valerent,
Abbreviated transcription (Latin):
teilit: ne fidem ꝑfidiam faceret quami docebat. Doluit lazartun ñ
daunentẽ s potius resurgentẽ. & flebat quẽ cogebatu ꝓpt̾ saltian¬
dos alios scłõ reuocare. Hanc uitam dans dñs ingemiscebat: quam tu
doles ene sublatã. Contra lacͥmas eiꝰ pugnant lacͥmȩ tuiȩ: & amor
tuns amori eiꝰ non contienit. Hic fletus: non habet pietatẽ. Ille no
lebat reddere laboubus quẽ dilexerat: & ti amare te credis. cunla¬
borum uolebas ad huc restare tormenta: Eeterum si putas. ea di
latarum doluisse. ante non ꝑmisisset exire. qui repellere pote.¬
rat mortem: aut certe non fleret. qui mortuũ restiscitare pꝰ.¬
modum habuerat potestatem. Unde apparet hac sola eum
causa fuisse comotum: quod ad hostilem uitam kr̾m reuoca¬
re denuo ꝓpter credituros aliquos & confundendos incredu¬
los urgebatu. Deniq sic subsecutus est dicens. Ergo pater

Expanded text:
terat, ne fidem perfidiam faceret, quam docebat. Doluit Lazarum non terat, ne fidem perfidiam faceret, quam docebat. Doluit Lazarum non dormientem, sed potius resurgentem: et flebat, quem cogebatur propter alios ad saeculum revocare. Hanc vitam dans Dominus, ingemiscebat, quam tu doles esse sublatam. Contra lacrymas ejus pugnant lacrymae tuae, et amor tuus amori ejus non convenit. Hic fletus non habet pietatlebat reddere laboribus quem dilexerat, et tu amare te credis, cuborum uolebas adhuc restare tormenta. ceterum si putes eum mortuum Lazarum doluisse, ante non permisisset exire qui repellere poterat mortem, aut certe non fleret qui mortuum resuscitare postmodum habuerat potestcausa fuisse commotum, quod ad hostilem vitam charissimum revocare denuo, et propter credituros aliquos et confundendos incredulos, urgebatur. Denique sic subsecutus est, dicens: Ergo, Pater,
Abbreviated transcription (Latin):
cuit ita factum est: sit nomen dñi benedictum. Parum ergo non erat
hec consolatio contra luctum. quod nemo lugere debeat cum aliquid
reddiderit alienum. quia fac non erat. apud alitm retineri: quod
dño suo fuerat necessarium. Additiu consolationis ã ia ꝓuidentia:
quȩ iaculis orbitatis occurrat. Pangere debuimus de sclõ receden¬
tes. si scłi inimiticias corin nos minime sentiremts: & plangimꝰ
dñi benefitia. qui nouufirmitati nr̃e quid prestet. Poriolitari
uolebat adhuc qui doletdaliquẽ dormientẽ. & int̾ fluctꝰ uitȩ p̃sentis
uidere cupiebat miserum laborare tantis ac talibtis tempestatib
uite. Cot impugnationes diaboli. tot corporis bella. tot scłi cdadet
euasit. & lacͥmas ftindis: quasi nescias quid in te ipso cotidie patia
derctis utiq quia uado ad patrem. Plane mortuum fleuit lazarũ:
s ñ tuas lacͥmas fudit. Resurrectionis ꝓmissor dolorem docere ñ po¬

Expanded text:
cuit, ita factum est. sit nomen Domini benedictum. parum ergo non erat cuit, ita factum est. sit nomen Domini benedictum. parum ergo non erat haec sola consolatio contra luctum quod nemo lugere debeat cum alireddiderit alienum: quia fas non erat apud alium retineri, quod Domino suo fuerat necessarium. Additur consolationis alia providentia, quae jaculis orbitatis occurrat. Plangere debuimus de saeculo recedentes, si saeculi inimicitias contra nos minime sentiremus: et plangimus Domini beneficia, qui novit infirmitati nostrae quid praestet. Periclitari volebat adhuc, qui dolet aliquem dormientem: et inter fluctus vitae praesentis videre cupiebat miserum laborare. Talibus ac tantis tempestatibus vitae, tot impugnationes diaboli, tot corporis bella, tot saeculi clades evasit. Et lacrymas fundis, quasi nescias quid in te ipso quotidie patiarderetis, quia vado ad Patrem . Plane Lazarum flevit mortuum, sed non tuas lacrymas fudit. Resurrectionis promissor dolorem docere non po
Abbreviated transcription (Latin):
tͥuum dolore cõmota de filiȩ dormitione cog¬
noui. Non aliud pͥncipaliter ad miratus sum. quam xp̃iani peccatoris
in te ablatam uirtutem fuisse: ut animum flecteres ad dolorem. Stu¬
peo murum fidei tue penetratum uulneribus orbitatis: quem sepire
debuerat spes resurrectionis & regni celestis. Numquam spes cum do-¬
lore concordat: nec fides aliquando sentit quamcu̾q iacturam. Resurge¬
re credimts nr̃os. & plangimus : Quid faceremtis. si mori tantunimodo
lum p̃ponere iubemur affestum. Quod dederat: abstulit qui creauerat.
Quis est alius qui plangat. quod ad tempus acceꝑat: Commodatierat
ut haberes quantocũq tempore uoluisset: & cum uellet rursum au-¬
ferret. Nichil abstulit tuum. qui recipere dignatus est ꝓprium. Credi¬
tum suum reciꝑe decuit creditorem: oonichil aliud decet quam credi-
tori. suo gratias agere mutuantem. Sic iob legimus: qtiam sequamuꝵ
detotissimam uocem dicentis. Dñs dedit. dñs abstulio. ficat dño pla-¬

Expanded text:
quibus animum tuum dolore commotum de filiae dormitione cognovi. Non aliud principaliter admiratus sum quam christiani pectoris in te jactatam fuisse virtutem, ut animum flecteres ad dolorem. Stupeo murum fidei penetratum vulneribus orbitatis, quem sepire debuerat spes resurrectionis et regni coelestis. Numquam spes cum dolore concordat, nec fides aliquando sentit quacumque jacturam. Resurgere credimus mortuos, et plangimus: quid faceremus, si mori tantummodo slum praeponendum scimus affectum. Quod dederat abstulit qui creaverat. Quid certas plangere quod ad tempus acceperas? Commodaverat ut haberes quantocumque tempore voluisset, et cum vellet rursus auferret. Nihil abstulit tuum qui recipere dignatus est proprium. Creditum suum recipere decuerat creditorem, et nihil aliud decet quam cretori suo gratias agere mutuantem. sic Iob legimus quam sequamur deuotissimam uocem. Dominus, inquit, dedit, Dominus abstulit. sicut Domino pla
Abbreviated transcription (Latin):
cqͣͣruat. Non regnet ait apls peccatũ in ur̃o mortali corpore. Reg¬
nante peccato. egyptiis ex truimꝰ ciuitates: in cin̾e u̾samu & sordib
ꝓ frum̃to paleas. ꝓ solida petra luti oꝑa sectamtr. Sequit᷑. Ulidi
dñm sedentẽ suꝑ thronum excelsum & eletatum. Uidit & damhel
sedentẽ dñm: s ñ suꝑ thronum excelsum & eletiatũ. Pollicet᷑ & ali¬
bi uax ditiima dicens. Uemam & sedebo & iudicabo popłm in ualle
iosaphat: qd int̾p̃tatur dñi iudiciũ. Qui peccator est & mei
simił. uidet dñm sedentẽ in ualle iosaphat. Non in colle. ñ in
monte: s in ualle & in ualle iudicii. Qui uͦ iustꝰ & ysaie similis:
uidet illum sedentẽ suꝑ thronum excelsum od eleuatum. Ut
autẽ & aliud inferam. quando eum monte ꝑtracto regnare tbro¬
nis & dñationibus angłis. cet̾isq turtutibus. uideo excelsum tbro-¬
num eiꝰ. Quando autẽ considero quomͦ genꝰ dispenset humanũ.

Expanded text:
corruat. non regnet, ait apostolus, peccatum in mortali uestro corpore. regcorruat. non regnet, ait apostolus, peccatum in mortali uestro corpore. regnante peccato Aegyptiis extruimus ciuitates, in cinere uersamur et sordibus, pro frumento paleas, pro solida petra luti opera sectamur. Sequitur: uidi dominum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. uidit et Danihel sedentem dominum, sed non super thronum excelsum et eleuatum. pollicetur et alibi uox diuina dicens: ueniam et sedeIosaphat, quod interpretatur \'domini indicium\'. qui peccator est et mei similis, uidet dominum sedentem in ualle Iosaphat, non in colle, non in monte, sed in ualle et in ualle iudicii; qui uero iustus et Esaiae similis est, uidet illum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. ut autem et aliud inferam: quando eum mente pertracto regnare thronis, dominationibus, angelis ceterisque uirtutibus, uideo excelsum thronum eius; quando autem considero, quo- modo genus dispenset humanum et
Abbreviated transcription (Latin):
ditum est. Quando uͦ ille mortuus est. unit̾sa que subsequens sermo
monstrauit aꝑto sese lamine ꝓdiderunt. Tale quiꝰdã & in exodo scͥp¬
tum est. Dum pharao uyxit: popłs isrł ex luti & lateris palearumq
oꝑe pressus ñ sũspirauit ad dñm. Dum ille regnauit: nemo quesitit
deum patrũ abraham ysaac & iacob. Quando uͦ ille mortuus est sus¬
pirauerunt filiĩ ifrł ut scͥptura dicit. & ascendit clamor eorum ad dm̃:
cum utiq itixta hystoriam tunc magis gaudere debuerint. & ante
suspirare cum uiueret. Erechiel quoq ꝓphetante falthias filiꝰ bana¬
ie occuibuit. Et post pessimi ducis interitũ. cecidip inqͥt suꝑ faciem
mationẽ tu facis reliqͥas israbel ͤ Si ergo intelligas in oria & pha¬
raone & falthia & cet̾is istiusinodi contrarias fortitudines: indebis qͦ¬
modo illis uiuentibus nullus nr̃m tudeat ac suspiret. & in penitentiã

Expanded text:
ditum est. quando uero ille mortuus est, uniuersa, quae subsequens sermo ditum est. quando uero ille mortuus est, uniuersa, quae subsequens sermo monstrabit, aperto sese lumine prodiderunt. tale quiddam et in Exodo scriptum est: dum Pharao uixit, populus Israhel ex luti et lateris palearumque opere non suspirauit ad dominum; dum ille regnauit, nemo quaesiuit deum patrum Abraham, Isaac et Iacob. quando uero ille mortuus est, suspirauerunt filii Israhel, ut scriptura dicit: et ascendit clamor eorum ad dominum, cum utique iuxta historiam tunc magis gaudere debuerint et ante suspirare, dum uiueret. Ezechiel quoque prophetante Phaltias filius Banaiae occubuit et post pessimi ducis interitum: cecidi, inquit, super faciem o intellegas in Ozia et Pharaone et Phaltia et ceteris istiusmodi contrarias fortitudines, uidebis, quomodo illis uiuentibus nullus nostrum uideat ac suspiret et in paenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
Regnauit autẽ orias annis qͥnqͥgnita duobus:. quo tempore aptid la-¬
tinos amulyus. apud athenienses agamestor undecimꝰ imꝑabat. Post
cinꝰ mortẽ ysaias ꝓpbeta hanc uisionẽ quã explicare nc̃ nicim̃ uidit:
io est eo anno qͦ romulus romani imꝑii conditor natꝰ est. sicut manises.¬
tum esse pot̾it his qui uoluerint legere tẽpoꝵ librũ. quẽ nos in latinã
lingnã ex greco sermone transtuluus. Sequit᷑. Et factum ẽ in anno¬
quo mortinis ẽ rex oryas: uidi dñm sedentẽ suꝑ thronum excelsum &
eleuatũ. Premissa hẏstoria sp̃uał sequit᷑ intellectꝰ. cuiꝰ causa hystoria
ipsa replicata est. lliuente leproso rege. & quantũ in re sac̾dotium
dissipante. ysaias. uisionẽ indere ñ potuit. Quamdiu ille regntim¬
tenuit in udea ꝓpheta octilos ñ leuauit ad celum. non ei sunt. reserata
celestia. ñ apparuit dñs sabaoth. neo in mysterio fidei ter scmͣ nom̃ au¬

Expanded text:
regnauit autem Ozias annis quinquaginta duobus, quo tempore apud Laregnauit autem Ozias annis quinquaginta duobus, quo tempore apud Latinos Amulius, apud Athenienses Agamestor undecimus imperabant. post cuius mortem Esaias propheta hanc uisionem, quam explanare nunc nitimur, uidit, id est eo anno, quo Romulus, Romani imperii conditor, natus est, sicut manifestum esse poterit his, qui uoluerint legere Temporum librum, quem nos in Latinam linguam ex Graeco sermone transtulimus. Et factum est in annoquo mortuus est rexOzias\': uidi dominum sedentem super thronum excelsum et eleuatum. praemissa historia spiritalis sequitur intellectus, cuius causa historia ipsa replicata est. uiuente leproso rege et, quantum in se est, sacerdotium dissipante Esaias uisionem uidere non potuit. quam diu ille regnumtenuit in ludaea, propheta oculos non leuauit ad caelum, non ei sunt reserata caelestia, non apparuit dominus sabaoth nec in mysterio fidei ter sancti nomen au
Abbreviated transcription (Latin):
uidi dñm sedentẽ suꝑ thronum excelsum & eleuatũ. & cetera. Ante¬
quã de uisione dicamis. ꝑtractandũ uidet̾ qͥs sit otyas rex quot annis
regnauerit: qui ei in ceteris gentibꝰ sint coeui. Et de psona quidem
sic̃ in regnoꝵ & p̃teritoꝵ libris legimus. fuit un iustꝰ. & fecit rectum
in conspectu dñi edificans templum. aque ducttm fabricans. offerens
indicium est. habens multos in scio imꝑio ꝓphetas. Hic quanidiu gixit
Zacharias sac̾dos cognom̃to intelligens: placuit dõ. & cum ommi uen̾a¬
tione delubrũ eius ingressus ẽ. Postꝗͣ uͦ ⁊ acharias obiit. uolens ꝑ se of¬
ferre donaria. sac̾dotalẽ ordinẽ non tam pie quã audacteꝵ inciasit: &
reclamantib leuitis & cet̾is sacerdotibus. nonne tues oryas rex &nͣ
sac̾dos auri lamina ꝓtegebat. quã in crechiel dñs itbet tau littere¬
imp̃ssione signari: de qua dauid exultat diccns. Signatum est suꝑ nos
lum̃ uultꝰ tini dñe. In qua allophylas ꝓcax. funde lapidis ictu interũt

Expanded text:
excelsum et eleuatum. antequam de uisione dicamus, pertractandum uidetur, qui sit Ozias, quot annis regnauerit, qui ei in ceteris gentibus sint coaeui. et de persona quidem, sicut in Regnorum et Praeteritorum libris legimus, fuit uir iustus et fecit rectum in conspectu domini aedificans templumaquaeductum fabricans, offerens indicium; habens multos in suo imperio prophetas. Hic, quandiu vixit Zacharias sacerdos cognomento intelligens, placuit Deo, et cum omni veneratione delubrum ejus ingressus est; postquam vero Zacharias obiit, volens per se offerre donaria, sacerdotalem ordinem non tam pie quam audacter invasit, et reclamantibus Levitis, et caeteris sacerdotibus: Nonne tu es Ozias rex, et non sacerdos auri lamina inpressione signari, de qua Dauid exultat dicens: signatum est super nos lumen uultus tui, domine, in qua allophylus procax fundae lapide ictus interiit.
Abbreviated transcription (Latin):
nylacis ridere portentis. Quicqͥd dictum fuerit. inte dictũ putas. In qͦdc̃q
uitium stili mei mucro contorquet᷑: te clamitas designari. conserta manu
in ius uocas. & satyricum scͥptorem in ꝓsa stulte arguis. Anideo tͥ bellus
uideris qr fausto uocaris nomine : Quasi ñ & licus ideo dicat᷑ qd minime lu¬
ceat:. & parce ab eo qd̃ nequaꝗͣ parcant. & cumẽnides furie & uulgo ethẏo¬
pes uocent᷑ argentei. Quod si in descͥptione fedorum semꝑ irasceris: iam
te cum ꝑsio cantabo. formosum te optent generum rex & regina. ꝓuel-¬
le te rapiant: qͥcqͥd calcauerit hoc rosa fiat. Babo tamen consiliũ qͥb abf¬
conditis possis pulcͥor apparere. Nasus ñ uideatur in facie. sermo ñ sonet
ad loquendum: atq ita & formosiis inderi poteris & disertus.

Expanded text:
acis ridere portentis: quicquid dictum fneritv in te dictum putas. in quodcumque acis ridere portentis: quicquid dictum fneritv in te dictum putas. in quodcumque uitium stili mei mucro contorquetur, te clamitas designari, conserta manu in ius uocas et satiricum scriptorem in prosa stulte arguis. an ideo tibi bellus uideris, quia fausto uocaris nomine? quasi non et lucus ideo dicatur, quod minime luceat, et Parcae ab eo, quod nequaquam parcant, et Eumenides Furiae et uulgo Aethiopes uocentur argentei. quodsi in descriptione foedorum semper irasceris, iam te cum Persio cantabo formosum: te optent generum rex et regina, puellae te rapiant: quicquid calcaueris tu, rosa fiat. Dabo tamen consilium, quibus absconditis possis pulchrior apparere: nasus non uideatur in facie, sermo non sonet ad loquendum, atque ita et formosus uideri poteris et disertus.
Abbreviated transcription (Latin):
abierunt. Ulnde ñ mirum est si & nos ipsi uitĩs detͣhentes. offendimus
plurimos. Disposu nasum secare fetẽ. tem: timeat qͥ strumosus ẽ. Uolo
cornicale detͣbere garrienti rancidulam se intelligat cornix. Nunqͥd unꝰ
in orbe romano est: qui habeat truncas in honesto uulnere nares: Nimquid¬
õnastis segestanꝰ caua uerba & in uesicarum modum tumentia buctis trutinã
inflatis: Dico quosdam scelere ꝑuirio falsitate: ad dignitatẽ nescio quã ꝑue¬
nisse. Quid ad te: qͥ te intelligis innocentem: Rideo aduocatũ qͥ pat᷑no egeat:
quadrante indignã eloquentiã nare subsanno. Qd ad te qͥ disertꝰ es : llolo in
nummarios inuehi sac̾dotes. Tu qͥ dies es. qͥdirascerise Qatisũ cupio suis
ignib ardere uulcanũ. Numqͥd hospes eiꝰ es aut uicinꝰ qd̾ adeltibris ydoli in¬
teris incenditm fubmouere: Placet mͥ de larius. de noctua. de bubone. de¬

Expanded text:
abierunt. Unde non mirum est, si et nos uitiis detrahentes offendimus abierunt. Unde non mirum est, si et nos uitiis detrahentes offendimus plurimos. disposui nasum secare fetentem: timeat, qui strumosus est. uolo corniculae detrahere garrienti: rancidulam se intellegat cornix. numquid unus in orbe Romano est, qui habeat truncas inhonesto uulnere naresPnumquidsolasOnasus Segestanus caua uerba et in uesicarum modum tumentia buccis trutinatur inflatis? dico quosdam scelere, periurio, falsitate ad dignitatem nescio quam peruenisse: quid ad te, qui te intellegis innocentem? rideo aduocatum, qui patrono egeat; quadrante dignam eloquentiam nare subsanno: quid ad te, qui disertus es? uolo in nummarios inuehi sacerdotes: tu, qui diues es, quid irasceris? claudum cupio suis ignibus ardere Vulcanum: numquid hospes eius es aut uicinus, quod a delubris idoli niteris incendium submouere? placet mihi de laruis, de noctua, de bubone, de
Abbreviated transcription (Latin):
urgicos crudeles putantuꝵ:. & miseri sunt. Annͣ
est miseria alienis ñ dolere uulneribus. & mortuas
carnes in clementi secare ferro ñ horrere currã¬
tem quod horret ipse qui patibr o inimicũ puta¬
ri: Ita se natura habet. ut aniata u ueritas. blã.¬
da uitia existiment᷑. Ysaias in exemplum captiuitatis futtire nudus ñ
erubescit incedere. Hieremias de media ierlm̃ ad etipbraten flttum me¬
sopotamie mittit᷑: ut inter inimicas gentes uͥ ẽ assyriꝰ & castra st̃ chaldeoꝵ
ponat peryzoma corrumpendum. Erechiel stercore pͥmũ humano. dein¬
de bubulo panem de omm semente consꝑsum edere iubet᷑. & uxoris inte-¬
ritum siccis oculis uidet. Amos de samaria pellit᷑. Cim queso: Nemꝑe
ideo pellitur:. quia chyrurgici sp̃uales secantes uitia peccatorũ ad penitẽ.¬
tiam cohortabantur. Patilus apłs mimicas inqͥt uob̾ factꝰ sum uera dice̾s.
Et quia saluatoris dura uidebant᷑ eloqͥa. plurimi discipłoꝵ retrorsum

Expanded text:
urgicos, crudeles putantur, et miseri sunt. An non est miseria, alienis non dolere vulneribus, et mortuas carnes inclementi secare ferro? Non horrere curantem, quod horret ipse qui patitur, et inimicum putari? Ita se natura habet, ut amara sit veritas, blanda vitia existimentur. Isaias in exemplum captivitatis futurae, nudus non erubescit incedere . Jeremias de media Jerusalem ad Euphratem fluvium Mesopotamiae mittitur : ut inter inimicas gentes, ubi est Assyrius, et castra sunt Chaldaeorum, ponat περίζωμα corrumpendum. Ezechiel stercore primum humano, deinde bubulo, panem de omni semente consritum siccis oculis uidet; Amos de Samaria pellitur: cur quaeso? nempe ideo, quia chirurgici spiritales secantes uitia peccatorum ad paenitentiam cohortabantur. Paulus apostolus: inimicus, inquit, uobis factus sum uera dicens. et quia saluatoris dura uidebantur eloquia, plurimi discipulorum retrorsum
Abbreviated transcription (Latin):
octidentis lict̾e q̃ destruit. tͣnsire faciunt ad sp̃m iniificantẽ.
Qui gͥ mãdo & dem̃tis eiꝰ mortui sumꝰ ñ debemꝰ ea obseruare q̃ mũdi
uid fit quod idem apls̃ ad thessalonicenses scͥbit nͥ discessio
uenerit primũ. & realitꝰ fuerit homo peccati & Reliq̃.
⁊ prima ad thessalonicenses scͥpserat. De temporib autẽ Solutio..¬
& n mom̃tis fratres ñ necesse habetis ut uobͥ scͥban. Ipsi enim dib¬
gent̾ scitis: q dies dñi sic̃ fur in nocte ata uenict. Cam eñ dyce¬
rint pax & securitas. tunc repentinꝰ illis instabit int̾ctꝰ. sĩc dolor in
ut̾o habentis. & ñ effugient. Suipra enĩ ad cos scͥpserat. Hoc uobis
dicimꝰ in t̾bo dñi qtna nos qͥ tiuimꝰ qͥ residui sumts in ad uentudm̃¬

Expanded text:
occidentis litterae, quae destruitur, transire faciunt ad spiritum uiuificantem. occidentis litterae, quae destruitur, transire faciunt ad spiritum uiuificantem. qui ergo mundo et elementis eius mortui sumus, non debemus ea obseruare, quae mundi  ad Thessalonicenses scribit: nisi discessio uenerit primum etreue- latus f uerit homo peccati et reliqua. — In prima ad Thessalonicenses scripserat: de temporibus autem et momentis, fratres, non necesse habetis, ut uobis scribam; ipsi enim diligenter scitis, quia dies domini sicut fur in nocte ita ueniet. cum enim dixerint: \'pax et securitas\', tunc repentinus illis instabit interitus sicut dolor in utero habenti et non effugient. supra enim ad eos scripserat: hoc uobis dicimus in uerbo domini, quia nos, qui uiuimus, qui residui sumus in aduentu
Abbreviated transcription (Latin):
tunt atq t̾rena. ã ꝙ ina autẽ u At̃ oc. cuits nom̃ latinꝰ sermo non
explicat. apud nos dicit᷑ ad non partendũ corpori. Non parcunt ide
corporib sius an affumptione ciborum: ꝯtempnentes interdum ꝗue¬
habent. & querentes que ñ babent. Ex qua necessitate debilitates inf̾¬
dtim & morbos ꝗthunt: nec onerant semet ipsos cum omnia nunda
sint mũdis. nichilq poisit esse pollutũ qd cũ gratiarũ actione ꝑcipitͭ.
oo iccirto a dño sit creatũ. ut saturitate & adimpletione carmisbu¬
manos artꝰ uegetet. atq sustentet. Elem̃ta autẽ mandi ã qͥb mor¬
tui funiꝰ lex moysi & omne uetꝰ testam̃tũ intelligendũ ẽ qͥb quasi
ꝑ quas syllabes ac uerba ꝯningimnꝰ & ad texendm orationẽ longa
meditatione ꝓcedimꝰ. Arsquoq musyca habet elem̃ta sua. & geo¬
melca ab elcm̃tis incipit liearũ. & cyaletica atq medicina habet̃.
pca ubt ac suas. Sic elem̃tis uet̾is testam̃ti ut euangehcã plenitadi¬

Expanded text:
tiant atque terrena. ἀφειδία autem σώματος, cuius nomen Latinus sermo non explicat, apud nos dicitur \'a d non parcendum corp ori\'. non pareunt Iudaei eorporibus suis in ahabent, et quaerentes quae non habent. Ex qua necessitate debilitates interdum, et morbos contrahunt. Nec honorant semetipsos, cum omnia munda sint mundis , nihilque possit esse pollutum, quod cum gratiarum actione percipitur, et idcirco a Domino sit creatum, ut saturitate, et adimpletione carnis, humanos artus vegetet atque sustentet. Elementa autem mundi, a qtui sumus, lex Moysi et omne uetus instrumentum intellegendum est, quibus quasi pellantur litterae, per quas syllabas ac uerba coniungimus et ad texendam orationem longa meditatione procedimus, ars quoque musica habet elementa sua et geometrica ab elementis incipit linearum et dialectica atque medicina habent eloaycoyag suas, sic elementis ueteris testamenti, ut ad euangelicam plenitudi
Abbreviated transcription (Latin):
& tunc reuelabit᷑ ille innqusi hunc habet sensum. Multis malis atq
peccatis quibus riero impurissimus celar mundam p̃mit ant ixristi
parturitur aduentus: & quod ille oꝑaturus est postia. in isto ex par¬
te. complet̾. Tantum ut romanũ impitu quod nunc uniu̾sa gõ
tenet recedat & demedio fiat. & tunc antx tp̃c ueniet sons inqui
tatis. quem dñs iħc xp̃c interficiet sp̃ti oris sui: diuina uidelo
ꝑotestate & sue maiestatis imꝑio. cuitis iufsisse. secisse est. Neiꝰ exer.¬
citus multitudine ñ in rebore militum. non in angłoꝵ auio. seq
statim ut ille aduenerit. interfitict᷑ ant x xp̃c. Et quomͦ tenbre solis
fugantim aduentu. sic illustratione aduentus sui eum dñ destiꝑet
atq delebit: cinꝰ oꝑa sathane sunt oꝑa. Et sicut in xp̃o plextudo
diumitatis fuit corporaliten: ita in ant xxp̃o omnes erum fortitas

Expanded text:
 tunc revelabitur ille iniquus, hunc habet sensum: Multis malis atque peccatis, quibus Nero impurissimus Caesarum mundum premit, Antichristi parturitur adventus, et quod ille operaturus est postea, in isto ex parte completur, tantum ut Romanum imperium, quod nunc universas gentes tenet, recedat, et de medio fiat, et tunc Antichristus veniet, fons iniquitatis, quem dominus Iesus interf i c i e t spiritu oris sui, diuina uidelicet potestate et suae maiestatis imperio, cuius iussisse fecisse est, non in exercitus multitudine, non in robore militum, non in angelorum auxilio, sed, statim ut ille aduenerit, interficietur antichristus. et quomodo tenebrae solis fugantur aduentu, sic inlustratione aduentus sui eum dominus destruet atque delebit, cuius opera satanae sunt opera, et, sicut in Christo plenitudo diuinitatis fuit co
Abbreviated transcription (Latin):
nat hominẽ. s ea que de nob̃ exeunt. Scłm p̃cepta in qͥt so doctri¬
nas hominĩr sccłm illud qd̃ ysaras loquit᷑. Popłs hic labiis me hono¬
rat cor uero coꝵ longe ẽ a me. Frustra autẽ colant me: docentes doc
Irritum fecistis manoatũ ch̃uuit traditiones ur̃as statueretis. Deas
enĩ dixit. Honora patrẽ & matrẽ: & qͥ maledixeri patri uel mabͥ
morte morat᷑. llos autẽ dicitis. qͥcamq dixerit patri uł matri

Expanded text:
nt. secundum praecepta, inquit, et doctrinas hom i n u m secundum illud, quod Esaias loquitur: populus hic labiis me honorat, cor uero eius longe est a me. frustra autem colunt me docentes doctrirritum fecistis mandatum dei, ut traditiones uestras statueretis. deus enim dixit: honora patrem et matrem et: qui maledixerit patri et matri, morte morietur. uos autem dic
Abbreviated transcription (Latin):
co etͥna rehͥes expectanda est. Querimꝰ qͥd dic̾e uoluerit in humib¬
tate &o religione angłoꝵ: ant quẽ sensum habeat. Ex quo dñs locutꝰ ẽ
ad discipłos surgite ab eamꝰ hinc. & reliquet̾ nob̾ domus ur̃a deserta:.
& locus in quo crucifixtis ẽ dñs sp̃ialit̾ egyptꝰ appellat᷑ & sodoma. Oms
ndaicarũ obseruationũ cultura destructa ẽ. &o quascãq offerant eus¬
timas ñ deo offerunt s angłis refuigis & sp̃ibꝰ mintindis. Nec mirũ
fecistis ut adoietis eas. Qs pleniꝰ incõtentione iudaica: stepbanꝰ martyr
exponens & reuoluens hystoriã ueterẽ sic locutꝰ ẽ. Et uitulam fecert̃
i dieb illis & optuler̃t hostias ydolo: & letabant᷑ in oꝑib manuũ fcraꝵ.

Expanded text:
a requies expectanda est. quaerimus, quid dicere uoluerit: in humilitate et religione angelorum aut quem sensum habeat. ex quo dominus locutus est ad discipulos: surgite, abeamus hinc et: relinquetur uobis domus uestra deserta, et: locus, in quo crucifiximus est dominus, spiritaliter Aegyptus appelletur et Sodoma, omnis Iudaicarum obseruationum cultura destructa est et, quascumque offerunt uictimas, non deo offerunt, sed angelis refugis et spiritibus inmundis. nec mirum, fecistis, ut adoretis eas? quod plenius in contione Iudaica Stephanus martyr exponens et reuoluens historiam ueterem sic locutus est: etuitulum fecerunt in diebus illis et obtulerunt hostia