comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
indutum. & sabano constrictum. suꝑueniente
uesꝑe. sepelire nequiuerunt. Turta defuncti igit᷑¬
corpus mulier uictuata secdit. quȩ̨ in magnis
fletib noctem ducens. continuis lamentoꝵ uocib
satiffaciebat dolorib. Cumq hoc cliutius fieret.
& flere nullom᷑ mulier cessaret. uir di qͥ receptꝰ
hospicio fuerat. quatragesimo subdiacono ꝯpunctꝰ
ait. Nolori huius mulieris. anima mea cõpatitur.
Rogo surge. & oremus. ꝑ rererunt gͥ utriq
ad ȩceliam uic̃inã. seseqr parit᷑ in orationẽ decle¬
runt. Cũq diutius orassent. cõplere orationẽ
quadragesimu̾s subcliaconũ seruus di̾ petut. Qua
cõpleta ab altaris crepidine puluerẽ collegit : atq
cum eocdem quactragesimo ad defuncꝰti corpus
accessit : seseq ibidem in orationẽ dederunt
Cumq diutius orassent. iã ñ sicut prius fecerat.¬
dictionẽ dedit. statimq surrerit. E quia
dextera manu collectũ puluerẽ gestabat eͣ. sinstra

Expanded text:
indutum, et sabano constrictum, superveniente indutum, et sabano constrictum, superveniente vespere, sepelire nequiverunt. Igitur juxta defuncti corpus viduata mulier sedit, quae in magnis fletibus noctem ducens, continuis lamentorum vocibus satisfaciebat dolori. Cumque hoc diutius fieret et flere mulier nullo modo cessaret, vir Dei, qui receptus hospitio fuerat, Quadragesimo subdiacono compunctus ait: Dolori hujus mulieris anima mea compatitur; rogo, surge, et oremus. Perrexerunt igitur utrique ad vicinam ecclesiam, seseque pariter in orationem dederunt. Cumque diutius orassent, complere orationem Quadragesimum subdiaconum servus Dei petiit. Qua completa ab altaris crepidine pulverem collegit, atque cum eodem Quadragesimo ad defuncti corpus accessit, seseque ibidem in orationem dedit. Cumque diutius orasset, jam non, sicut prius fecerat,ionem dedit, statimque surrexit. Et quia manu dextera collectum pulverem gestabat, sinistra
Abbreviated transcription (Latin):
acta hec placent. quia mira. & multũ¬
temporib. quidã uir quadragesimꝰ nomine.
burentine ȩcłię subdiaconus fuit: qui oruñ suaꝑ
gregem pascere in etusdem aurelię partib solebut.
sonins ualde ueracis uiti narratione res mira in¬
notunt. quę secreto fuerat gesta. Is nanq ut
pelixomius dum gregis sui m aurelia curã gere¬
ertentn dieb eiusclem. uit fuit e monte. qui
angeatarius uocat᷑. uenerabilis uitȩ. qui habitũ
monachi qũe p̃tendebut spetiȩ. morib er plebat.¬
Hio itaq ad ęccłiam beati petri apłoꝵ pͥncipis.
ab eoclem monte argentario. annis singulis ue¬
nire consueuerat. atq ad hune qu̾e pͣdiri qua¬
ctragesintũ subliaconũ. sicut ipse narrauit. hos¬
pitalitatis gr̃a declinabat. Quaclam uͦ die dum
eius hospicumm. quod non longe ab ȩccłia aberat
intrasset. cuiꝰ ꝥauꝑculȩ mulieris maritus iuxta
defunctus est. Que eꝙ more lotũ. uestimentis

Expanded text:
Facta haec placent, quia mira; et multuFacta haec placent, quia mira; et multutemporibus quidam vir, Quadragesimus nomine, Buxentinae Ecclesiae subdiaconus fuit qui ovium suarum gregem pascere in ejusdem Aureliae partibus solebat. Cujus valde veracis viri narratione res mira innotuit, quae secreto fuerat gesta. Is namque, ut praediximus, dum gregis sui in Aurelia curam gereret, in diebus ejusdem vir fuit e monte, qui Argentarius vocatur, venerabilis vitae, qui habitum monachi, quem praetendebat specie, moribus explebatHic itaque ad Ecclesiam beati Petri apostolorum principis ab eodem monte Argentario annis singulis venire consueverat, atque ad hunc, quem praedixi, Quadragesimum subdiaconum, sicut ipse narravit, hospitalitatis gratia declinabat. Quadam vero die, dum ejus hospitium, quod non longe ab Ecclesia aberat, intrasset, cujusdam pauperculae mulieris maritus juxta defunctus est: quem ex more lotum, vestimentis
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑtus memoriam fcci : ei ꝑ discipulũ suũ mandare
curauit. Si seruus cũ es non te teneat catena feori:
Si catena xp̃i. Ad cuius uocem martinus ꝓtinus
terendit pedem. ultra locum quo hunc tendere
consueuerat : atq in tanto se spatio sinẽ cathena
eoerouit . in quanto ⁊ antea ligatus mansit. Qui
dum sȩ posmodũ in eiusdem loci specti conclusit.
cepit ꝙ discipulas habere. Qui ab eius specu se¬
orsum habitantes. ad usũ uitȩ aqu̾ã de puteo
haurire consueuerant. S fimis in quo ad baurien¬
dam a qũa situla dependebat. crebro rũpebatur.
uelude factum ÷. ut eandem cathenã qn̾a ea
petde suo uir dñi soluerat. etus disciptili peterent
eamq fum acdiungerent. atq in illa situla liga¬
tent. Ea quo iam tempore contigit. ut isdem
funs & cotidie tingueret᷑ aqua. n nallo mͦ rũpe¬
net. Qura enim cathenã uiri dĩ funis ule ꝯtigit.
ipse quoq ad tolerandam aqu̾a ferri fortitudinẽ¬

Expanded text:
superius memoriam feci, ei per discipulum superius memoriam feci, ei per discipulum curavit: Si servus es Christi, non te teneat catena ferri, sed catena Christi. Ad quam vocem Martinus eamdem endit pedem ultra locum quo hunc tendere consueverat ligatum. Atque postea in tanto se spatio sine catena coercuit, in quanto et antea ligatis mansit. Qui dum se postmodum in ejusdem loci specu conclusisset, coepit etiam discipulos habere, qui ab ejus specu seorsum habitantes, ad usum vitae aquam de puteo haurire consueverant. Sed funis in quo ad hauriendum aquam situla dependebat crebro rumpebatur. Unde factum est ut eamdem catenam quam ex pede suo vir Domini solverat ejus discipuli peterent, eamque funi adjungerent, atque in illa situlam ligarent. Ex quo jam tempore contigit ut idem funis et quotidie tingeretur aqua, et nullo modo rumperetur. Quia enim catenam viri Dei funis ille contigit, ipse quoque ad tolerandam aquam, ferri in se fortitudine
Abbreviated transcription (Latin):
parte se contulit. si tamen moles rueret dubiũ
non erat. quod simul  specum destrueret : &
martinũ necaret. Itaq dum ea quȩ uenerat
multirudo conaret᷑ si posset. sine perietilo uiri
dĩ ingens illud quod desuꝑ inoubuerat sacrnͣ leua¬
re. cunctis uidentib repente res ualde admira¬
bilis contigit. quia moles ipsa qua conabantur
euellere. subito ab eiscdem laborantib eutlsa.
ne spelunce martini tectum tangeret saltuͣ dedit
& quasi serui dĩ lesionẽ fugiens. longis cęcidit.
Quod ad iussum om̃ipotentis cłr angelico meniste¬
rio actum intelligit. qui diuina ꝓuidentia dispõ¬
ni om̃ia ficlelit̾ cretit. Hic cam prius in eoden
monte se contulit. necdũ clauso specu habitans.
catena sibi ferrea pedem ligauit: eamq saro e&
parte alitra afficit. nec ultra liceret ꝓgredi.
qu̾a catenȩ eiusdem quantitas tendebatur. Quol
uir uitȩ uenerabilis benedictus atidiens. eius

Expanded text:
se parte contulit. Si tamen ingens moles rueret, dubium se parte contulit. Si tamen ingens moles rueret, dubium non erat quod simul et specum destrueret, et Martinum necaret. Itaque dum ea quae venerat multitudo conaretur, si posset, sine periculo viri Dei, ingens illud, quod desuper incubuerat, saxum levare, cunctis videntibus, repente res valde admirabilis contigit, quia moles ipsa quam conabantur evellere, subito ab eisdem laborantibus evulsa, ne speluncae Martini tectum tangeret, saltum dedit, et quasi servi Dei laesionem fugiens, longius cecidit. Quod ad jussum omnipotentis Dei angelico ministerio actum intelligit, qui divina providentia disponi omnia fideliter credit. Hic cum primum se in eumdem montem contulit, necdum clauso specu habitans, catena sibi ferrea pedem ligavit, eamque saxo ex parte altera affixit, ne ei ultra liceret progredi, quam catenae ejusdem quantitas tendebatur. Quod vir vitae venerabilis Benedictus audiens, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
leret. Quis uel corpus ad terrã integr̃̾a ꝑue¬
nisse suspicaret᷑ : dũ impositis ubiq scopulis. in
partib ddiscerpi potuisset.S requisitas puer
in ualle inuentus est. non solũ uiuus. s aͥ ieo¬
lumis. Tunc cunctis patent᷑ innotuit : quod ideo
lechi non potuat. quia huno in casu suo marti¬
ni oratio portauit. In specu uͦ illiꝰ magna de-¬
suꝑ rupis eminebat. quȩ cum ex parte exigua
monti uideref affian. martini cellȩ ꝓminens
casum suũ cotidie & illiuis interitũ ruitura
minabat᷑. Ad hunc mascator illustris utri ar¬
mentarii nepos. cum magna rusticoꝵs multitu¬
dine ueniens. p̃cabat᷑. ut uir di de specu eodem
dignaret᷑ exire. quatinus ipse riuiturã rupem
ex monte potusset euellere. atq in specu suo
ctĩ famulus iam securus habitaret. Qumq hoc
uir dĩ nequaqu̾a adquesceret. ei quod posset ut
faceret. p̃cepit. E ipse in cellȩ suȩ remotiori

Expanded text:
deret? quis vel corpus ad terram integrum pervederet? quis vel corpus ad terram integrum pervenisse suspicaretur, dum interpositis ubique scopulis in partes discerpi potuisset? Sed requisitus puer in valle inventus est non solum vivus, sed etiam incolumis. Tunc cunctis patenter innotuit quod ideo laedi non potuit, quia hunc in casu suo Martini oratio portavit. In specu vero illius 317 magna desuper rupes eminebat, quae cum ex parte exigua monti videretur affixa, Martini cellae prominens, casum suum quotidie, et illius interitum ruitura minabatur. Ad hanc Mascator illustris viri Armentarii nepos, cum magna rusticorum multitudine veniens, precabatur ut vir Dei de specu eodem dignaretur exire, quatenus ipse ruituram rupem ex monte potuisset evellere, atque in specu suo Dei famulus jam securus habitaret. Cumque hoc vir Dei nequaquam acquiesceret, ei quod posset ut faceret praecepit, et ipse in cellae suae remotiori
Abbreviated transcription (Latin):
usq ꝓstratus iacuit. quousq impuelens mulier
a fenestra cellulȩ illius fatigata recederet. Quȩ
die eodem mar ut de monte descenctit. uitã
finiuit : ut err mortis eiꝰ sententia daret᷑ intel¬
ligi. quia ualcde om̃ipotenti dõ displicuit. quod
eius famuluͣ ausu imꝓbo contristauit.
lio quoq tempore dum multi ad hunc
semita. quȩ in deuero montis latere ad eius
cellulam ꝓperantes ducebat. puer paruulus in¬
caute gradiens ea eodem monte ceceidit. ⁊ usq
ad uallem corruit. quę sub monte eocdem sita
quasi in ꝓfuncio conspioit᷑. In loco quippe eodẽ
tanta mons ipse altitudine excreuit. ut arbusta
ingentia quȩ ex eatdem ualle ꝓdeunt. ex monte
conspicientib quasi frutecta esse uideant᷑. ꝑt᷑¬
bati itaq sunt cuncti qui uemebant. su̾maq
cura quesitũ ÷. sicubi eorpus clapsi pueri potu¬
isset inueniri. Quis enĩ aliud nͥ ertinctũ ore¬

Expanded text:
usque prostratus jacuit, quo impudens mulier usque prostratus jacuit, quo impudens mulier a fenestra cellulae illius fatigata recederet. Quae die eodem, mox ut de monte descendit, vitam finivit, ut ex mortis ejus sententia daretur intelligi quia valde omnipotenti Deo displicuit, quod ejus famulum ausu improbo contristavit. Alio quoque tempore dum multi ad hunc semita quae in devexo montis latere ad ejus cellulam properantes ducebat, puer parvulus, incaute gradiens, ex eodem monte cecidit, et usque ad vallem corruit, quae, sub monte eodem sita, quasi in profundo conspicitur. In loco quippe eodem tanta mons ipse altitudine excrevit, ut arbusta ingentia, quae ex eadem valle prodeunt, ex monte aspicientibus quasi fruteta esse videantur. Perturbati itaque sunt cuncti qui veniebant, summaque cura quaesitum est sicubi corpus elapsi pueri potuisset inveniri. Quis enim aliud nisi exstinctum cre
Abbreviated transcription (Latin):
eius fortitudine uictus infremuit. seq ꝑ deueanͣ
montis latꝰ in pͣcipitit̃ serpens dedit. om̃iãq ar¬
busta loci illius flamina ex se ecreunte concremauit.
Qui in eo quod montis latus om̃e cõbussit. cogen¬
te om̃ipotente dõ monstrare conpulsus :. quantȩ
uirtutis fuerat : qui uictus abscedebat. ꝑpende
quȩso. iste uir cdñi in quo montis uertice stecit: qͥ
oum serpente ꝑ trienniũ iacuit securus.
ir iste uenerabilis inclusionis suȩ tempore.
primo decreuerat. ut mulierẽ ultra non
uideret. Non quia asꝑnabat᷑ secrum. s ex contem¬
plationis spetiȩ. teͣptationis incurrere metuebat
uittũ. Quod quȩlam mulier audiens. audacꝰter
ascendit in montẽ. atq ad eius specũ inpudent᷑
ꝓrupit. At ille paulo longuis intuens. & uenien¬
tio ad se muliebria indim̃ta conspiciens. sese ĩ ora¬
tionẽ clecdit. in terram faciem depressit: & eo

Expanded text:
ejus fortitudine victus infremuit, seque per devexum ejus fortitudine victus infremuit, seque per devexum montis latus in praecipitium serpens dedit, omniaque arbusta loci illius flamma ex se exeunte concremavit. Qui in eo quod montis latus omne combussit, cogente omnipotente Deo, monstrare compulsus est, quantae virtutis fuerat, per quem victus abscedebat. Perpende, quaeso, iste vir Domini in quo mentis vertice stetit, qui cum serpente per triennium jacuit securus. iste vitae venerabilis, inclusionis suae tempore primo, decreverat ut ultra mulierem non videret, non quia aspernabatur sexum, sed ex contemplata specie tentationis incurrere metuebat vitium. Quod quaedam mulier audiens, audacter ascendit montem, atque ad ejus specum impudenter prorupit. At ille paulo longius intuens, et venientis ad se muliebria indumenta conspiciens, sese in orationem dedit, in terram faciem depressit, et eo
Abbreviated transcription (Latin):
eatlem quȩ in semet ipsa concaua angustum
specum fecerat : aquȩ stilla ꝓrupit : quę mar¬
tino di famulo in usu cotidiano sufficeret. ut
nec plus adesset: nec necessitati deesset. Quã
in re ostendit ompͣs cłs. quantã sui famuli et¬
ram gereret. cui uetusto miraculo potũ in soli¬
tudine ex petre duritia ministrauit. S antiquiᷤ
hostis humani generis inieus. eius uirib inui¬
dens. hunc usitata arte pellere ex eo specii molitꝰ
est. Nam amicã sibi bestiam serpentẽ scilicet
ingressus. hunc ab eadem habitatione eicere. facto
terrore conatus est. Cȩpit & enim serpens in
speluncã uenire. solus cũ solo. eoq orante se ante
illũ sternere. & cum cubante parit᷑ cubare. Sed
uir sc̃s om̃ino inꝑterritus. eius ori manũ uel pedẽ
exrtenclebat. dicens. Si licentiã accepisti ut ferias
ego non ꝓhibeo. Cumq hoc ꝑ trienniũ continue
gereret᷑. diȩ quadam antiquus hostis tanta hac

Expanded text:
eadem, quae in semetipsa concava angustum eadem, quae in semetipsa concava angustum specum fecerat, aquae stilla prorupit, quae Martino Dei famulo in usu quotidiano sufficeret, et nec plus adesset, nec necessitati deesset. Qua in re ostendit omnipotens Deus quantam sui famuli curam gereret, cui vetusto miraculo potum in solitudine ex petrae duritia ministraret 316 Sed antiquus hostis humani generis, ejus viribus invidens, hunc usitata arte pellere ex eo specu molitus est. Nam amicam sibi bestiam, serpentem scilicet, ingressus, hunc ab eadem habitatione ejicere facto terrore conatus est. Coepit etenim serpens in speluncam venire solus cum solo, eoque orante se ante illum sternere, et cum cubante pariter cubare. Sed vir sanctus omnino imperterritus, ejus ori manum vel pedem extendebat, dicens: Si licentiam accepisti ut ferias, ego non prohibeo. Cumque hoc continue per triennium gereretur, die quadam antiquus hostis tanta hac
Abbreviated transcription (Latin):
florentii in uia cłi socius fuerat. magis
racula. illud tamen est. p̃cipuũ. quod usq
quotiens plutua deerat. & esta nimio terram
longa siccitas exurebat. collecti in uñ ciues
urbis illius. eiꝰ tunicã leuare. atq in conspectu
dñi cũ p̃cib offerre consueuerant: cũ qua
dũ ꝑ agras exorantes ꝑgerent. repente pluuia
tibuebat᷑. quȩ plene terrã satiare potuisset.
Em qua re patuit. eis anima quid uirtatio
intus quid meriti habuerit. cuius foris
ostensa. uestis iram conditoris auerterit.
uꝑ quoq in partib campaniȩ
uir ualde uenerabilis martimis nomine.
in monte mar sico. solitariã uitã cturit. Mul¬
tisq annis in specu angustissimo inclausus fuit.
qũe multi ea nr̃is nouerunt. eiusq actib pͣ¬
sentes exrtuerunt. De quo ipse multa & beate
memorie papa pelagio decessore meo. ⁊ aliis
religiosissimis turis narrantib agnoui. Quiꝰ
hoc miraculum primũ fuit. quod mor ut se
in p̾dicti montis foraminę contulit. ea petra

Expanded text:
Florentii in via Domino socius fuerat, magnusracula, illud tamen est praecipuum, quod usque quoties pluvia deerat, et aestu nimio terram longa siccitas exurebat, collecti in unum cives urbis illius, ejus tunicam levare atque in conspectu Domini cum precibus offerre consueverant.  pergerent exorantes, repente pluvia tribuebatur, quae plene terram satiare potuisset. Ex qua re patuit, ejus anima quid virtutis intus, quid meriti haberet, cujus foris ostensa vestis iram Conditoris averteret. quoque in parte Campaniae vir valde venerabilis Martinus nomine in monte Marsico solitariam vitam duxit, multisque annis in specu angustissimo inclusus fuit, quem multi ex nostris noverunt, ejusque actibus praesentes exstiterunt. De quo multa ipse et beatae memoriae papa Pelagio decessore meo, et aliis religiosissimis viris narrantibus agnovi. Cujus hoc miraculum primum fuit, quod mox ut se in praedicti montis foramine contulit, ex petra
Abbreviated transcription (Latin):
fur uenisset. ut ingressus caulas furtũ faceret.
ueruecẽ tulit. & concitus exiit. Cum uͦ ꝑueniss
ad locũ ubi uir dm̃i sepultus erat. repente hesit.¬
& gressum mouere ñ potuit. Ueruẽcẽ quidem
de collo deposuit. eamq dimittere uoluit. s ma¬
nũ larare non potuit. Cepit gͥ stare miser cũ
p̃cla sua. reus ⁊ ligatus. Uolebat ueruecẽ dimittere.¬

Expanded text:
fur venisset, ut ingressus caulas furtum fac ret, fur venisset, ut ingressus caulas furtum fac ret, vervecem tulit, et concitus exiit. Cum vero pervenisset ad locum ubi vir Domini sepultus erat, repente haesit, et gressum movere non potuit. Vervecem quidem de collo deposuit, eumque dimittere voluit, sed manum laxare non valuit. Coepit igitur stare miser cum praeda sua reus et ligatus. Volebat vervecem dimittere
Abbreviated transcription (Latin):
non potuit. nͥ ꝑmissus. Iili gͦ nos necesse est sponte
subdi: cui ͤ aduersa omĩa subiciunt᷑ inuita. ut
tanto nr̃is hostib potentiores simus. quanto eum
auctore om̃iũ. unũ efficimur ꝑ humilitatẽ. Quid
autẽ mirũ. si electi quiq in carne positi. multa
facere mirabilit᷑ possunt : quoꝵ quoq ipsa ossa
mortua. plerũq in multis mtraculis uiuunt.
qua narro. mͥq beate memoriȩ̨ abbatis mei ualen¬
tionis relatione cognita. Ibi & em̃ quicłã uenera¬
bilis sacertlos erat. qui cum elerieis sins dĩ laudib
bonisq oꝑib intentus. sc̃ę conuersationis uitã duce
bat. Suꝑueniente autẽ uocationis die defuncꝰtus ÷.
at q ante ȩccłiam sepultus. Ficlem uͦ ȩccłiȩ catilȩ
inherebant ouiũ : atq isdem locus in quo sepultus
erat. ad easclem oues tendentib ꝑuius erat. Quadã
autẽ nocte cum clericis intra eccłiam psallentib

Expanded text:
non potuit nisi permissus. Illi ergo nos necesse est sponte non potuit nisi permissus. Illi ergo nos necesse est sponte subdi, cui et adversa omnia subjiciuntur invita, ut tanto nostris hostibus potentiores simus, quanto eum auctore omnium unum efficimur per humilitatem. Quid autem mirum, si electi quique in carne positi multa facere mirabiliter possunt, quorum ipsa quoque ossa mortua plerumque in multis miraculi vivunt? quam narro, mihique beatae memoriae abbatis mei Valentionis relatione cognita. Ibi etenim quidam venerabilis sacerdos erat, qui cum clericis suis, Dei laudibus bonisque operibus intentue defunctus est, atque ante ecclesiam sepultus. Eidem vero ecclesiae caulae inhaerebant ovium, atque idem locus in quo sepultus est ad easdem oves tendentibus pervius erat. Quadam autem nocte cum, clericis intra ecclesiam psallentibus,
Abbreviated transcription (Latin):
stridorib atq balatib cepit. Tunc sc̾imonialis
femina surrecrit. atq irato uultu magnis ola¬
morib imperauit dicens. Exri ab eo miser. exi
ab eo miser.Ad cuiꝰ uocẽ mor ꝑ os uerati. di¬
abolus responctit dicens E si de isto ereo. in
quͣe intrabo: Casu autẽ. iuata porcus pascebat᷑.
eo: & in huno porcũ ingredere. Qui statĩ exiit¬
de homine. poreũ quẽ nissus fuerat muasit.
occilit. & recessit. PE R8
elim nosse. si saltẽ porcũ concedere spui
Proposite regule nr̃e actionis. sunt facta
ueritatis. Ipsi & enim redemptori nr̃o. a
legione quȩ hominẽ tenebat dictũ ÷. si eiois nos.
mite nos in gregem portorũ. Qui hanc ab ho¬
mine expulit. & in porcos irę. eosq in abrssum
mittere concessit. Ea qua re ae hoc colligit᷑: qđ absq
concessione om̃ipotentis cłi nullã malignꝰ sp̃s. ꝯtra
homine̾ potestatem habeat : qui in portos intrare

Expanded text:
stridoribus atque balatibus coepit. Tunc sanctimonialis stridoribus atque balatibus coepit. Tunc sanctimonialis femina surrexit, atque irato vultu magnis clamoribus imperavit, dicens: Exi ab eo, miser, exi ab eo, miser. Ad cujus vocem mox per os vexati diabolus respondit, dicens: Et si de isto exeo, in quem intrabo? Casu autem juxta porcus parvulus paeo, et in hunc porcum ingredere. Qui statim de homine exivit, porcum quem jussus fuerat invasit, occidit, et recessit. PETR. Velim nosse si saltem porcum concedere spiritui Propositae regulae nostrae actioni sunt facta Veritatis. Ipsi etenim Redemptori nostro a legione, quae hominem tenebat, dictum est: Si ejicis nos, mitte nos in gregem porcorum . Qui hanc et ab homine expulit, et in porcos 329 ire, eosque in abyssum mittere concessit. Ex qua re etiam hoc colligitur, quod absque concessione omnipotentis Dei nullam malignus spiritus contra hominem potestatem habeat, qui in porcos intrare
Abbreviated transcription (Latin):
aboriosum non erit. si custocdiam nram non
e.x chauna largitate plerũq agit᷑. ut non solum
ipse tener non debeat. s ipse &̃ bene uiuentiũ
iuptute terreatur.
ei namq quã narro. uir scĩssimus eleu
iam nobilis cuiꝰdã parii filia. celestis uitȩ desi
conatus est. S contẽpto patre sc̃ẽ coni̾sationis
habitũ suscepit. Qua ex re factum est. ut eam
pat̃ suȩ substantiȩ ex heredem faceret. nichilq
illi nͥ secc untias unius possessiuculȩ largiretur.
Sius aͦ eremplo ꝓuocate. ceperunt apud eam
multe nobilioris puellȩ generas conuerti : atq
om̃ipotenti dño declicata uirginitate seruire.
Quaclam uͦ diȩ isdem eleutherius abbas.
uir uitȩ uenerabilis ad eam gr̃a exhortationis:
colloquens seclebat. Cum ea eodem fundo. qũe
in sex untias a patre ꝑceꝑat. cum exreno rusti¬
cus uenit. Qui dum ante eos assisteret. ma¬
ligno sp̃ũ correptus. cecidit. fatigariq nimus

Expanded text:
Laboriosum non erit, si custodiam nostram non Laboriosum non erit, si custodiam nostram non ex divina largitate plerumque agitur, ut non solum jam timeri non debeat, sed ipse etiam bene viventium tute terreatur.Rei namque quam narro, vir sanctissimus Eleutjam nubilisconatus est; sed contempto patre, conversationis sanctae habitum suscepit. Qua ex re factum est ut eam Pater suae substantiae exhaeredem faceret, nihilque ei aliud nisi sex uncias unius possessiunculae largiretur. Ejus vero exemplo provocatae coeperunt apud eam multae nobilioris generis puellae converti, atque omnipotenti Domino dedicata virginitate servire. Quadam vero die idem Eleutherius abbas, vir vitae venerabilis, ad eam gratia exhortationis colloquens sedebat; cum repente ex eodem fundo, quem in sex unciis a patre perceperat cum xenio rusticus venit. Qui dum ante eos assisteret, maligno spiritu correptus cecidit, fatigatique nimiis
Abbreviated transcription (Latin):
gitationi. locutioni. atq oꝑi nr̃o semꝑ insistit.
si fortasse quid inueniat. unde apud eramen ȩt̾ni
uicdicis accusator existat. Uis &̃ nosse quomodo
ad decipientlum semꝑ assistat :
uiclam qui mnc nobiscũ sunt rem quam
narro testant᷑. quod uir uitȩ uenerabilis
agnitione prarimus. Qui quadã die de itinere
domũ regressus. mancipio suo negligent᷑ loquens.
p̃cepit dicens. Uem cdiabole discaltia me. Ad cinꝰ
uocẽ. max ceperunt se caligarũ corrigiȩ̨ in sũma
uelecitate dissoluere. ut aꝑte constaret. qͦd ei ipse
qui nominatus fuerat ad extrahendas caligas diabol
obeclisset. Quod max ut prbt uidit. uehement᷑
expauit. magnisq uocib cȩpit clamare dicens.
Recede miser. recede: non enĩ tͥ. s mancipio.
meo locutus sum. Ao cunis uocẽ ꝓtinus recessit.
& ita ut inuentę funt . magna iã ex parte dis¬
solute corrigiȩ remanserunt. Qua in re colligi
potest. antiquuis hostis qui tam p̾sto est factis
& continue quasi in acie stare. GReSORIUS.

Expanded text:
gitationi, locutioni, atque operi nostro semper assistit: si fortasse quid inveniat, unde apud examen aeterni judicis accusator existat. Vis etenim nosse quomodo ad decipiendum semper assistat? uidam qui nunc nobiscum sunt, rem quam narro testantur. Quod vir vitae venerabilis cognatione proximus. Qui quadam die de itinere domum regressus, mancipio suo negligenter loquens praecepit dicens: Veni, diabole, discalcia me. Ad cujus vocem mox coeperunt se caligarum corrigiae in summa velocitate dissolvere, ut aperte constaret, quod ei ipse qui nominatus fuit, ad extrahendas caligas, diabolus obedisset. Quod mox ut presbyter vidit, vehementer expavit, magnisque vocibus clamare coepit, dicens: Recede, miser, recede; non enim tibi, sed mancipio meo locutus sum. Ad cujus vocem protinus recessit, et ita ut inventae sunt, magna jam ex parte dissolutae, corrigiae remanserunt. Qua in re colligi potest, antiquus hostis, qui jam praesto est factis 328 ndere, et continue quasi in acie stare. GREGOR.
Abbreviated transcription (Latin):
at᷑ in pͣce. quanto amplius inquinat᷑ stulta lo¬
cutione. ficut scriptũ est. Qui auertit atioẽ
suã ne atdiat legem. oratio eiꝰ erit meretra¬
bilis. Quid gͦ mirũ si postulantes tarcde a dnͣo
aucdimur. qui pͣcipientẽ cinm. aut tarde. aut
nullomodo audumis. E quid mirt᷑i. si floren¬
tiꝰ in pͣce sua citius ÷ auditus. qui in preceptis
sius dominti auctunt: It TRU8

Expanded text:
atat est: Qui avertit aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quid ergo mirum si postulantes tarde a Domino audimur, qui praecipientem Dominum aut tarde aut nullo modo audimus? Et quid mirum si Florentius in prece sua citius est auditus, qui in praeceptis suis Dom
Abbreviated transcription (Latin):
Quod bene p̃saias postꝙͣ regem dñm exercituũ
uidit. in semet ipso repͣhendit i & penituit di¬
cens. Uȩ mͥ quia t̾acũt: quia ⁊ ur pollutus la¬
biis ego sum. Qui our pollata labia haberet
aꝑuit : eñ subtunarit. In mectio popłi polluta
labia habentis. ego habito. Pollutionẽ namq la¬
bioꝵ habere se doluit. s unde hanc contracrei
inlicauit: cũ in mectio popłi polluta labia
habentis. se habͣ re ꝑhibuit. Ualde enĩ diffi¬
cile ⁊: ut lingua seculariu. mentẽ ñ inqͥnet
qua tangit. Quia dũ plerũq eisclem ad q̃dã
ioquenda condescenduis. paulisꝑ assueti: hane
ipsam loquutionẽ quȩ nobis indigna fi. ẽbiatu
delectabilut tenemus : ut er ea iam recsire fu
libeat. ad qua ueluti eꝙ condescensione quoti
uenimus inuuti. Sicq fit ut ab otiosis ad naria.
Aleuib ad grauiora uerba ueniamus. & os
nr̃m ab om̃ipotente cdño tanto iam minꝰ eraudi¬

Expanded text:
Quod bene Isaias postquam regem Dominum exercituum Quod bene Isaias postquam regem Dominum exercituum idit, in semetipso reprehendit, et poenituit, dicens: Vae mihi, quia tacui, quia vir pollutus labiis ego sum . Qui cur polluta labia haberet, aperuit, cum subjunxit: In medio populi polluta labia habentis ego habito . Pollutionem namque labiorum habere se doluit; sed unde hanc contraxerit, indicavit, 313 cum in medio populi polluta labia habentis se habitare perhibuit. Valde enim difficile est ut lingua saecularium mentem non inquinet quam tangit, quia dum plerumque eis ad quaedam loquenda condescendimus, paulisper assueti, hanc ipsam locutionem quae nobis indigna est etiam delectabiliter tenemus, ut ex ea jam redire non libeat, ad quam velut ex condescensione ducti venimus inviti. Sicque fit ut ab otiosis ad noxia, a levibus ad graviora verba veniamus; et os nostrum ab omnipotenti Domino tanto jam minus exaudi
Abbreviated transcription (Latin):
rentius int̾emptos aspiceret. diait. Scce ođ
ciclisti illas dñe. quis etis hinc leuat. Moxq
ad etus uocem tante. aues uenerunt. quanti
serpentes occisi fuerant. quȩ asportantes sin¬
dicimus. quod eius ori tantũ factus est prori¬
mus omnipotens h. G2ESO RIUS¬
pud omͣipotentis głi singularẽ munditiã.
Natq eius simplicẽ naturã. multũ petrẽ
humani cordis mundicia atq simplicitas ualet.
Hoc ipsum namq quod eius famuli. a tͣrenis
actionib segregati. otiosa loqui nesciunt : &
mentem pͥ uerba spargere atq inquinare deui¬
tant : actoris sui p̃ ceteris erauditionẽ impetrãt.
In quantũ ÷ possibile ipsa puritate ac simpli¬
citate cogiationũ. quasi ex quacdã iã similitu.¬
dine concordant. Nos autẽ turbis popularib
admiarti. clum frequent᷑ otiosa. nonnũꝙͣ uͦ &̾
tanto longinquũ fit. quanto huic mundo pruri¬
mũ. Multum quippe deorsum ducim᷑. cdum
lo quutione continua secularib admiscemur.

Expanded text:
et, dixit: Ecce illos occidisti, Domine, quis eos hinc levat? Moxque ad ejus vocem tantae aves venerunt, quanti serpentes occisi fuerant: quae asportantes sindicimus, quod ejus ori tantum factus est proximus omnipotens Deus? GREGOR. Apud omnipotentis Dei singularem munditiam, atque ejus simplicem naturam multum, Petre, humani cordis munditia atque simplicitas valet. Hoc ipsum namque quod ejus famuli a terrenis actionibus segregati, otiosa loqui nesciunt, et mentem per verba spargere atque inquinare devitant, auctoris sui prae caeteris exauditionem impetrant. Cui in quantum est possibile, ipsa puritate ac simplicitate cogitationis, quasi ex quadam jam similitudine concordant. Nos autem turbis popularibus admisti, dum frequenter otiosa, nonnunquam verotanto longinquum fit, quanto huic mundo proximum. Multum quippe deorsum ducimur, dum locutione continua saecularibus admiscemur.
Abbreviated transcription (Latin):
opinio. longe lateq crebrescerer. quidã diaco¬
nus longe positus ad eum ꝑgere studuit : ut
eius se orationib cõmendaret. Qui ad eiꝰ cel¬
lulam ꝑueniens. omnẽ locuͣ ꝑ cirtuitũ inuenit
innumeris serpentib pletiũ. Cumq uehem̃t᷑
ex pauisset. clamauit licens. Serue dm̃. ora.
Erat autẽ tune mira serenitas. E gressus uͦ
flortatius. ad cęlum oculos ⁊⁊ palmas tetendit¬
ut illam pestẽ sicut sciret dñs auferret.
Ad cuius uocẽ fubito cęlũ intonut: atq iscdẽ
tonitruus om̃s illos qui euntdẽ locũ occupa

Expanded text:
opinio longe lateque crebresceret, quidam diacoopinio longe lateque crebresceret, quidam diaconus longe positus ad eum pergere studuit, ut ejus se orationibus commendaret. Qui ad ejus cellulam veniens, omnem locum per circuitum invenit innumeris serpentibus plenum. Cumque vehementer expavisset, clamavit, dicens: Serve Dei, ora. Erat autem tunc mira serenitas. Egressus vero Florentius, ad coelum oculos et palmas tetendiut illam pestem, sicut sciret Dominus, auferret. Ad cujus vocem subito coelum intonuit, atque idem tonitrus omnes illos, qui eumdem lo
Abbreviated transcription (Latin):
factum uir łi florentius uehement e xpauit :
seseq ita fr̃ib maledicisse ꝑtimuit. Om̃i eniͣ
uitȩ suȩ tempore flebat. quia errauditͦ fuerat.
se crudelem. se in eoꝵ mortẽ clamabat homicisã
Q uod ideneo om̃ipotentẽ dm̃ fecisse crediꝰ.
ne iuii. mirȩ. simplicitatis quantolibet dolore cõ¬
motus. mntor quere ultra presiieret. iaculu
maledicꝰtionisTRU. 8.
umquidnam ualde graue esse crectimus
si fortasse cuilibet eragitati iracunctia maledi¬
cur me ꝑcunctaris petre. an graue
sit. eum paulus dicat. neq malethici regnũ
dĩ possicdebunt. Pensa itaq qu̾a grauis eulpa
est. quȩ separat a regno uitȩ. Pe +RU8.
uid si homo non fortasse ex malitia. s
ex lingue incuria malecdictionis in prormiũ
I aputł cdistrictũ iudieẽ pette otiosus se¬
mo rep̾hendit᷑ . quantomagis norius.
Pensa gͦ quantũ sit clampnabilis. qui a mali¬
silere non clebeo. Cum enim magna eius

Expanded text:
factum vir Dei Florentius vehementer expavit, factum vir Dei Florentius vehementer expavit, seque ita fratribus maledixisse pertimuit. Omni enim vitae suae tempore flebat quia exauditus fuerat, se crudelem, se in eorum morte clamabat homicidam. Quod idcirco omnipotentem Dominum fecisse credimus, ne vir mirae simplicitatis, quantolibet dolore commotus, intorquere ultra praesumeret jaculum maledictionis. 312 PETR. Nunquidnam valde grave esse credimus, si fortasse cuilibet exagitanti iracundia maledicur me percunctaris an grave sit, cum Paulus dicat: Neque maledici regnum Dei possidebunt ? Pensa itaque quam gravis culpa est, quae separat a regno vitae. PETR. Quid si homo non fortasse ex malitia, sed ex linguae incuria, maledictionis verbum i apud districtum judicem, Petre, otiosus sermo reprehenditur, quanto magis et noxius? Pensa ergo quantum sit damnabilis, qui a malisileri non debeat. Cum enim magna ejus
Abbreviated transcription (Latin):
tanto hoc miraculo elarus appareret : eundẽ
ursum insidiantes occiderunt. Camq hora
qua ussus fuerat ñ recdiret. uir dĩ florentiꝰ
suspectus ÷ rectitus. Quẽ usq ad horam uesꝑi
erpectans. affligi cepit. quod is quẽ er simpli¬
eitate multa frẽm uocare ronsueuerat ursus
minime reuerteret᷑. Die uͦ altera ꝑrerit ad
agrum. ursum parit᷑ ouesq quesiturus. que
occisum repperit. S sollicite inquirens. citius
a quib fuerat occifus inuenit. Tunc sese
in grauib lamentis declit. fratrum magis ma
iuir euthieus ad se deductũ consolari studuit.
s isclem uir lñi coram eo doloris magni sti-¬
mulis accensus. impͣcatus ÷ dicens. Spero in
om̃i potente cło. quia in hac uita ante ocłos
om̃ium. et malitia sua uindictam recipient.
qui nichil se lecdentẽ ursum meum occidert̃.
Nam quatuor monachi qui eundem ursum
occiderunt. statim elefantino morbo ꝑcussi st᷑.
ut membris putrescentib interirent. Quod

Expanded text:
tanto hoc miraculo clarus appareret, eumdem tanto hoc miraculo clarus appareret, eumdem ursum insidiantes occiderunt. Cumque hora qua jussus fuerat non rediret, vir Dei Florentius suspectus est redditus, quem usque ad horam vesperi exspectans, affligi coepit, quod is quem ex simplicitate multa fratrem vocare consueverat ursus minime reverteretur. Die vero altera perrexit ad agrum, ursum pariter ovesque quaesiturus; quem occisum reperit. Sed sollicite inquirens, citius a quibus fuerat occisus invenit. Tunc sese in lamentis dedit, Fratrum malitiam vir Eutychius ad se deductum consolari studuit; sed idem vir Domini, coram eo doloris magni stimulis accensus, imprecatus est, dicens: Spero in omnipotenti Deo, quia in hac vita ante oculos omnium ex sua malitia vindictam recipiant qui nihil se laedentem ursum meum occiderunt. Nam quatuor monachi qui eumdem ursum occiderant statim elephantino morbo percussi sunt, ut membris putrescentibus interirent. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
manserant. quas omnino deerat qui pasceret. &
custodiret. eidem urso pͣcepit dicenf. Uade. atq
has oues ad pastum eice. ad sertam uͦ horã re¬
uertere. Cepit itaq hoc inclesment᷑ agi. In uin¬
gebat᷑ urso cura pastoralis. ⁊ quas manducare
consuetierat. pascebat oues bestia ieiuma. Qũ uir
dñi ieumare uolusset. ad nouam p̾cipiebat horã
eñ oiub reuerti ursum. Qũ uͦ uoluisset ad sextã.
Atq ita in om̃ib mandato uiri cłi obtẽꝑabat
ursus. ut neq ad sertam iussus recdiret ad nonã.
neq ad nonã iussus rediret ad sextam. Cũq diu
hoc ageretur. cępit in loco eodem tante uirtutis
longe lateq fama crebrescere. S quia antiquus
hostis uncde bonos cernit enitescere ad głam. inde
ꝑu̾sos ꝑ inudiam rapit ad pęnã. Quatuor uiri
ex discipulis uenerabilis euthicii uehement᷑
inuidentes. quod eor magister signa ñ face.¬
ret. & is qui ab eo solus relictus fuerat

Expanded text:
remanserant, quas omnino deerat qui pasceret et remanserant, quas omnino deerat qui pasceret et custodiret, eidem urso praecepit, dicens: Vade, atque oves has ad pastum ejice, ad horam vero sextam revertere. Coepit itaque hoc indesinenter agere. Injungebatur urso cura pastoralis, et quas manducare consueverat, pascebat oves bestia jejuna. Cum vir Domini jejunare voluisset, ad nonam horam praecipiebat urso cum ovibus reverti; cum vero noluisset, ad sextam. Atque ita in omnibus mandato viri Dei obtemperabat ursus, ut neque ad sextam jussus, rediret ad nonam, neque ad nonam jussus, rediret ad sextam. Cumque diu hoc ageretur, coepit in loco eodem tantae virtutis fama longe lateque crebrescere. Sed quia antiquus hostis unde bonos cernit enitescere ad gloriam, inde perversos per invidiam rapit ad poenam, quatuor viri ex discipulis venerabilis Eutychii vehementer invidentes quod eorum magister signa non faceret, et is qui solus ab eo relictus fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
eutbieiꝰ in spiritali telo atq in feruore uirtuti
eꝙcreuerat. multorq animas ad clm̃ ꝑducer
exx hortanclo satagebat. Florentiꝰ uͦ simplicitati
atq orationi declitã ducebat uitam. Non longe
autẽ erat monasteriũ. quod rectoris sui morte
fuerat clestitutũ. eir quo sibi monacbi eunclem
euthieium pesse uoluerunt. Qui eoꝵ p̃cib adqͥ¬
escens. multis monasterium rexit. discipuloꝵ¬
q animas in studio sc̃ę̃ conuersationis exercuit.
Ao ne oratorium in quo prius habitauerat.
soluͣ remanere potuisset : illic uenerabilẽ uiruͣ
florentium reliquit. In quo cdũ solus habitar&.
die quadã sese in orationẽ ꝓstrauit. atq ab
om̃i potente chño petiit. ut ei illic ad habitancdũ
aliquod solatiũ dare dignaret᷑. Qui max ut cõple¬
uit orationem. oratoriũ egressus. ante fores ursũ
repperit stantẽ. Qui dũ ad terrã caput depͥme¬
ret. mebilq feritatis in suis motib demonstrar&:
in eadem cella pecudes quatuor aut quinq re

Expanded text:
in spirituali zelo atque in fervore virtutis excreverat, multorumque animas ad Deum perducere exhortando satagebat; Florentius vero simplicitati atque orationi deditam ducebat vitam. Non longe autem erat monasterium, quod rectoris sui morte erat destitutum, ex quo sibi monachi eumdem Eutychium praeesse voluerunt. Qui eorum precibus acqescens, multis annis monasterium rexit, discipuloue animas in studio sanctae conversationis exercuit. Ac ne oratorium in quo prius habitaverat solum remanere potuisset, illic 309 venerabilem virum Florentium reliquit. In quo dum solus habitaret, die quadam sese in orationem prostravit, atque ab omnipotenti Domino petiit ut ei illic ad habitandum aliquod solatium donare dignaretur. Qui mox ut implevit orationem, oratorium egressus, ante fores ursum reperit stantem. Qui dum ad terram caput deprimeret, nihilque feritatis in suis motibus demonstraret, in eadem cella quatuor vel quinque pecudes
Abbreviated transcription (Latin):
ta quam in itinere posusti. ne incaute tangere
pͣsumas. quia in eam serpens ingressus est.
Esto gͦ sollicitus. ne si tollere incaute uolueris.
a serpente feriaris. Quib uerbis puer ualde
confusus. exrultauit quidẽ quod mortẽ euaserit.
s tristis admodũ factus ÷. quia quãius salubrem
penam. tam̃ ꝑtulit ueretundiã suã. Qui reu̾sus
ad sportam caute ac sollicite attentlit. s eã iam
sicut uir cłĩ pͣcdicrerat serpens tenebat. Hic
itaq eũ uirtute abstinentiȩ. contemptu rerum
transeuntiũ. ꝓphetiȩ spũ. orationis intentione esse
in comparabiliter p̃dictus. unum erat quod in¬
leticia merat. ut illis tot uirtutib nisi sciref᷑
esse plenus. nullo modo crederet᷑ Is ⁊ RUs
uiduam queso te hoc esse dicimus. sponte
sibi leticiȩ frena larabat. an tot uirtutib polle
aliquantdo ad presens gaucdiũ &̾̃ renitens eiꝰ animꝰ¬

Expanded text:
tam quam in itinere posuisti ne incaute tangere tam quam in itinere posuisti ne incaute tangere praesumas, quia in eam serpens ingressus est. Esto ergo sollicitus, ne si tollere incaute volueris, a serpente feriaris. Quibus verbis puer valde confusus, exsultavit quidem quod mortem evaserit, sed tristis ad modicum factus est, quia quamvis salubrem poenam, tamen pertulit verecundiam suam. Qui reversus ad sportam, caute ac sollicite attendit, sed eam jam, sicut vir Dei praedixerat, serpens tenebat. Hic itaque cum virtute abstinentiae, contemptu rerum transeuntium, prophetiae spiritu, orationis intentione esset incomparabiliter pletitia inerat, ut, illis tot virtutibus nisi sciretur esse plenus, nullo modo crederetur». Petrus: «Quidnam, queso te, hoc esse dicimus? Sponte sibi leticie frena laxabat, an tot virtutibus pollens aliquando ad presens gaudium etiam renítens eius anim
Abbreviated transcription (Latin):
uir cłnͣi tacitꝰ auliuit. Qui unũ ex discipulis sis
ꝓtinus silent᷑ uocauit. eiq pͣcepit dicens. Utade
atq in illa silua in loco tali catiã arborẽ require
& uestimenta quȩ in ea inueneris. defer. Cũq
discipultis abisset. arborem sicut iussus fuerat
exquisiuit. uestimenta repperit. & latenter
grinis nudis atq petentib ostendit. & pͥbuit
dicens. Uenite quia midi estis. ecce tollite: &
uestite uos. Hȩc illi intuentes. recognouerunt
quȩ posuerant. magnoq pudore consternati
aliena. confusi receperunt sua.
uo quoq tempore quidã se eius orationib
cõmenclans. sportas cluas plenas alimͣtis
ei ꝑ puerum transmisit. Quarum unã isclem
puer subripuit. atq in itmere abscontit. Unaͣ
uͦ ad cłi̾ homine̾ detulit. & peticione̾ illius qui se
ei ꝑ exsenium cõmencdauerat. enarrauit. Qua
uir dnͣi benigne suscipiens. eundẽ puerum
admonuit dicens. Grãs aginus. s uide de spor¬

Expanded text:
vir Domini tacitus audivit; qui unum ex discipulis suis vir Domini tacitus audivit; qui unum ex discipulis suis protinus silenter vocavit, eique praecepit, dicens: Vade, atque in illa silva in loco tali cavam arborem require; et vestimenta quae in ea inveneris defer. Cumque discipulus abiisset, arborem sicut fuerat jussum requisivit, vestimenta reperit, et latenter grinis nudis atque petentibus ostendit et praebuit, dicens: Venite, quia nudi estis, ecce tollite, et vestite vos. Haec illi intuentes, recognoverunt quae posuerant, magnoque pudore consternati aliena, confusi receperunt sua. Alio quoque tempore quidam se ejus orationibus commendans, sportas duas plenas alimentis ei per puerum transmisit, quarum unam idem puer subripuit, atque in itinere abscondit: unam vero ad Dei hominem detulit, et petitionem illius qui se ei per xenium commendaverat enarravit. Quam vir Domini benigne suscipiens, eumdem puerum admonuit, dicens: Gratias agimus, sed vide, spor
Abbreviated transcription (Latin):
iactari p̾ceperat. tot in eo laborantes oꝑarios
inuenit. Ingressi quippe fures fuerant. s mu¬
tata mente ꝑ spm apprehenderunt uangas qͣs
inuenerunt. & ab ea hora qua ingressi sunt.
quousq uir dmͣ ad eos ueniret. cuncta orti
illiꝰ spatia quȩ metilta fuerãt coluerunt. Quib
uir dm̃ moar ut ingressus ÷. ait. Gaudete fr̃s.
multum laborastis iam quiescite. Quib ilieo
alimenta quȩ letulerant p̾buit. eosq post tanti
laboris fatigationẽ refecit. Sufficient̃ autẽ refectis
ait. Nolite malum facere. Quotiens de orto
aliquid uultis. ad orti aditum uenite. tranqͥlle
petite. eum benecdictione accipite. & a farti pͣui¬
tate cessate. Quos statim collectis holerib onera¬
ri fecit. Actumq ÷. ut qui ad ortñ nocituri
uenerant. cum laboris sui pͣmio & repleti ab eo
in nocui redirent. Alio quoq tp̃r. accesserunt
Cumq hunc uestimenta peterent. uerba eoꝵ

Expanded text:
jactari praeceperat, tot in eo laborantes operarios jactari praeceperat, tot in eo laborantes operarios invenit. Ingressi quippe fures fuerant, sed mutata mente per spiritum apprehenderunt vangas quas invenerunt, et ab 305 ea hora qua ingressi sunt, quousque vir Domini ad eos veniret, cuncta horti illius spatia quae inculta fuerant coluerunt. Quibus vir Domini mox ut ingressus est, ait: Gaudete, fratres, multum laborastis, jam quiescite. Quibus illico alimenta quae detulerat praebuit, eosque post tanti laboris fatigationem refecit. Sufficienter autem refectis ait: Nolite malum facere, sed quoties de horto aliquid vultis, ad horti aditum venite, tranquille petite, cum benedictione percipite, et a furti pravitate cessate. Quos statim collectis oleribus onustari fecit. Actumque est ut qui ad hortum nocituri venerant cum laboris sui praemio et repleti ab eo et innocui redirent. Alio quoque tempore accesserunt Cumque hunc vestimenta peterent, eorum verba
Abbreviated transcription (Latin):
siones quę offerebant᷑ acciꝑet. ille sollicitus suȩ
pauꝑtatis eustos. fortem sententiam tenebat dicer.
Monachus qui in terra possionẽ querit. monachꝰ
ñ. Sic quippe metuebat pauꝑtatis suę securi¬
tatẽ ꝑdere. sicut auari diuites solent ꝑituras
cliuitias custodire. Ibi itaq ꝓphetiȩ spͣu. magnisq
miraculis. cunctis longe latẽq habitantib ⁊ũta
eius inclaruit. Iam die quaclam aduesꝑum
in ortũ monasterii fecit iactari ferramepta. gaȩ̨
usitato nos nomine uangas uocamꝰ. Pupt itaq:
discipulis suis . tot uangas in ortã ꝓieite : S eitĩ
re xlite. Nocte uero eadem. dã exr more cum
fr̃ib ad etrbibentlas latides cño surrexisset. p̃cepit
dicens. Ite. ⁊ oꝑariis pulmentũ eoquite. ut ma¬
ne primo paratum sit. Facto autẽ mane de
ferri fecit pulmentũ quod parari iusserat :
atq ortum cum fr̃ib ingressus. quot uangas

Expanded text:
siones quae offerebantur acciperet, ille sollicitus suae siones quae offerebantur acciperet, ille sollicitus suae paupertatis custos fortem sententiam tenebat, dicens: Monachus qui in terra possessionem quaerit monachus non est. Sic quippe metuebat paupertatis suae securitatem perdere, sicut avari divites solent perituras divitias custodire. Ibi itaque prophetiae spiritu magnisque miraculis cunctis longe lateque habitantibus vita ejus inclaruit. Nam die quadam ad vesperum in hortum monasterii fecit jactari ferramenta, quae usitato nos nomine vangas vocamus. Dixit itaque discipulis suis: Tot vangas in hortum projicite, et citius redite. Nocte vero eadem dum ex more cum fratribus ad exhibeis nostris pulmentum coquite, ut mane primo paratum sit. Facto autem mane, fecit deferri pulmentum quod parari jusserat, atque hortum cum fratribus ingressus, quot vangas
Abbreviated transcription (Latin):
huno repente ultor sp̃s inuasit. atq ad uiri d̾i
uestigia strauit. ac ꝑ os illius clamare cepit.¬
grinus. quo censeretur nomine nesciebat᷑. s eiꝰ
nomen ille sp̃s prodidit. qui se ab illo posse eici
clamauit. Mo& autẽ suꝑ uerati corpus uir dĩ
incubuit. & malignus sp̃s qui eum inuaserat
abscessit. In tota gͦ urbe tunc statim quid in
ȩccłia factum fuisset in notuit. Currereuiri
ac femine. nobiles atq ignobiles. parit᷑ cepert᷑.
certatimq eum in siuis rapere domib conabant᷑.
Qiu ad construenctũ monasteria p̾dia. alii pecu¬
nias. alii subsidia queq poterant. offerre uiro dĩ
supplicit᷑ uolebant. S seruus omͣipotentis dĩ hoꝵ
nichil accipiens. egressus urbem. non longe de¬
sertũ locũ repperit. ibiq sibi humile habitaculũ
tracliderunt. Cumq ei crebro discipuli eius¬
humilit᷑ inminerent. ut ꝓ usu monasterii posses¬

Expanded text:
hunc repente ultor spiritus invasit, et ad viri Dei hunc repente ultor spiritus invasit, et ad viri Dei vestigia stravit, ac per os illius clamare coepitgrinus quo censeretur nomine nesciebatur, sed ejus nomen ille spiritus prodidit, qui se ab illo posse ejici clamavit. Mox autem super vexati corpus vir Dei incubuit, et malignus spiritus qui eum invaserat abscessit. In tota urbe tunc statim quid in ecclesia factum fuisset innotuit. Currere viri et feminae nobiles atque ignobiles pariter coeperunt, certatimque eum in suis rapere domibus conabantur. Alii ad construendum monasterium praedia, alii pecunias, alii subsidia quaeque poterant, offerre viro Dei suppliciter volebant. Sed servus omnipotentis Domini horum nihil accipiens, egressus urbem non longe desertum locum reperit, ibique sibi humile habitaculum dederunt. Cumque ei crebro discipuli humiliter imminerent, ut pro usu monasterii posses
Abbreviated transcription (Latin):
patre eletherio agnoui. qui ⁊ hunc familiariter
nouerat. & eius uerbis uita fidem pͣbebat. Hie
itaq uenerabilis ysaac ortus ex italia ñ fuit.
fecit. Cum primo de sẏriȩ partib ad spolita¬
nã urbem tenisset. ingressus ȩccłiam a custodib
petut. ut sibi quantum uellet liceria concede¬
ret̃ orandi. eumq horis secretiorib egredi non
urgerent. Qui mocr ad oranclũ stetit. diemq
totũ ꝑegit in oratione. cui sequentẽ continua
& nocꝰtem. Secundo &̃ diȩ cum nocꝰte subsequen¬
te indefessus in p̾cib ꝑstitit. diem quoq tͣciũ
in oratione conuiarit. Cumq hoc unus e& casto¬
dib suꝑbiȩ spũ inflatus cerneret. unde ꝓficere
mare . qui se trib dieb & noctib orare ante ocu¬
los hominũ demonstraret. Qta ꝓtinus currens
uirũ dĩ alapa ꝑctissit. ut quasi religiosȩ uitȩ si¬
mulator de ȩccłia oum contumelia eanret. Sed

Expanded text:
Patre Eleutherio, agnovi, qui et hunc familiariter Patre Eleutherio, agnovi, qui et hunc familiariter noverat, et ejus verbis vita fidem praebebat. Hic itaque venerabilis Isaac ortus ex Italia non fuit,  fecit. Cum primum de Syriae partibus ad Spoletanam urbem venisset, ingressus ecclesiam a custodibus petiit ut sibi quantum vellet 304 licentia concederetur orandi, eumque horis secretioribus egredi non urgerent. Qui mox ad orandum stetit, diemque totum peregit in oratione, cui sequentem continuavit et noctem. Secundo etiam die, cum nocte subsequenti indefessus in precibus perstitit, diem quoque tertium in oratione conjunxit. Cumque hoc unus ex custodibus superbiae spiritu inflatus cerneret, unde proficere mare, qui se tribus diebus et noctibus orare ante oculos hominum demonstraret. Qui protinus currens, virum Dei alapa percussit, ut, quasi religiosae vitae simulator, de ecclesia cum contumelia exiret. Sed