comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
que plexs non ualet cõnsũmere de misticis docteuns spe
sancti hoc ip̃i in se colligãt
sum antiqui appeilauerũt ignẽ Roe em̃ ruo
latine ignie est. Unde ⁊ iurtã philosophõs calore¬
quonam cuncta procreãtur ⁊ reuera sine calore nichil
nascitur. adeo ut de septemtriõe diccitur. sterili ñ quicqͣ
fugore gignant. Uaus autẽ focas ait dictos qd̾ foueãt
ig̃nes. Nam ignis ip̃a flãma est. Quicquid autẽ ignẽ
fouet focus uocatur siue ara siue aliud in quo ignis fõ¬
uetur. Lucerna alichno dicta est. Unde et breuis est
lu ut ꝑsuis. disposite pinguẽ nebulam uonuere lu¬
cernam si enĩ aluce dicerẽtur non staret uersus. lich¬
nus autẽ qiͣ lucinus. ẽ emm eincendula lucerne. Luc¬
na ecclĩe fides ẽ uel oꝑa iusticie. Unde in salonione sc̃p¬
tũ est. propterea nõ extinguet᷑ lucerua eius ꝑ totam
noctẽ. Item lucerna significat propheticũ sermonem

Expanded text:
quae plebs non valet consumere de mysticis doctrinis quae plebs non valet consumere de mysticis doctrinis sancti, hoc ipsi in se colligant.Focum antiqui appellarunt ignem; fos enim Graece, Latine ignis est, unde et juxta philosophos quosdam cuncta procreantur, et revera sine calore nihil nascitur: adeo ut de septentrione a poeta dicatur: Sterili non quidquam frigore gignant. Varro autem focos ait dictos, quod foveant ignes. Nam ignis ipsa flamma est. Quidquid autem ignem fovet, focus vocatur, sive ara, sive aliud, in quo ignis fovetur. Lucerna a lychno dicta est. Unde et brevis est lu, ut Persius: Dispositae pinguem nebulam vomuere lucernae. Si enim a luce diceretur, non staret versus. Lychnus autem quasi lucinius: est enim cicendela lucernae. Lucerna Ecclesiae fides est, vel opera justitiae. Unde in Salomone scriptum est: Propterea non exstinguetur lucerna ejus per totam noctem . Item lucerna significat propheticum sermonem
Abbreviated transcription (Latin):
deatur quando in egipto iudeorũ populus diuersis nec¬
cessitatib seruiebat: modo ut lateres facet: ut terram
cofmis modo exhiberet tamen istud cristianorũ prĩbus
diligẽtius applicanius aquorũ dorso auertit deꝰ ouera
peccatorũ quando se feliei humilitate prosteruũt sicut
ip̃e dicit uenite ad me õs qui laboratis ⁊ onerati estis et
ego uos reficiã. Cofmos autẽ dicimus ꝑ quod sordiũ pur¬
gamenta proicimus ut loa puritas elucescat. Mamis
ergo suas in eis tenent qui peccatorũ immundiciis oal¬
pantur sed de hac seruitute liberãnur adño quãdo scele¬
rũ nr̃orum sordib expiamur. Itẽ duodecim cofim aposto¬
si intelliguntur inquib collecte sunt reliquie feagmẽ¬
torũ ex quĩqz panibus ⁊ duob piscib. Sporta uelaspar¬
to fieri solet uel quod exportet aliquid. In euãgeliod̃ le
sportas plenas quod significat apostolicos doctorees sr̃

Expanded text:
deatur, quando in Aegypto Judaeorum populus diversis nedeatur, quando in Aegypto Judaeorum populus diversis necessitatibus serviebat: modo ut lateres faceret, ut terram cophinis modo exhiberet: tamen istud Christianorum patribus diligentius applicamus, a quorum dorso avertit Deus onera peccatorum, quando se felici humilitate prosternunt, sicut ipse dicit: Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego vos reficiam . Cophinos autem dicimus per quos sordium purgamenta projicimus, ut loci puritas elucescat. Manus ergo suas in eis tenent, qui peccatorum immunditiis occupantur: sed de hac servitute liberamur a Domino, quando scelerum nostrorum sordibus expiamur. Item duodecim cophini apostoli intelliguntur, in quibus collectae sunt reliquiae fragmentorum ex quinque panibus et duobus piscibus . Sporta vel a sparto fieri solet, vel quod exportet aliquid. In Evangelio quoque em sportas plenas: quod significat apostolicos doctores ea,
Abbreviated transcription (Latin):
publicus unde ⁊ fiscelle et fiscine dicũtur. Hũc habẽt ex¬
accores ⁊ in eo mittũt debitũ publicũ qd̾ reddit᷑ regib. fis¬
cus autẽ pͥma posicio ẽ deriuatiuũ fiscina diminutuum
peterascunt. et in aliã partẽ illud intelligit᷑ ꝙ in salomõe
legitur marsuppium siue sacculũ cõmune possideamus
i ẽ auariaã. Perã iurta allegoriã uictus ẽ sollicitudo.
Alii grecũ asserũt canstrũ autẽ significat lin¬
guã doctoris in qua offerunt᷑ legis precepto pa¬
nes az imiorũ hoc ẽ uerhum euangelii in sacrificiũ diñ
sicut legitur in unctiõe aaron ⁊ filior eius factũ eẽ. Co¬
finus est uas ex uirgultis contextũ aptũ mundare ster¬
cora ⁊ trã portare de quo dicit psalmista pro israel manꝰ
eius in cofmo seruierũt. Dictus autẽ cofmus qiͣ couus
uel quasi cauus. et hoc quaniuis iuxta historiã dici ui¬

Expanded text:
publicus, unde et fiscelle et fiscine dicuntur: hunc habent expublicus, unde et fiscelle et fiscine dicuntur: hunc habent exactores et in eo mittunt debitum publicum quod redditur regibus. Fiscus autem prime positionis est, derivativum fiscina, diminutivum veterascunt . Et in aliam partem illud intelligitur, quod in Salomone legitur: Marsupium, sive sacculum, commune possideamus , id est, avaritiam. Pera juxta allegoriam victus est sollicitudo. Alii Graecum asserunt. Canistrum autem significat linguam doctoris, in qua offeruntur legis praecepto panes azymorum, hoc est, verbum Evangelii in sacrificium Domini, sicut legitur in unctione Aaron et filiorum ejus factum esse. Cophinus est vas ex virgultis contextum aptum mundare stercora, et terram portare, de quo dicit Psalmista pro Israel: Manus ejus in cophino servierunt . Dictus autem cophinus, quasi covus vel quasi cavus. Et hoc quamvis juxta historiam dici vi
Abbreviated transcription (Latin):
dita sunt. Item arca noe quod sancte ecclĩe tipum teneat
manifestis indicis comprobatur. Loculus ad aliquid
ponendũ intra factus locus seu ad uestes uel peccuniam
custodiendam. Unde per dimiiuicõem diatur. legitur
de loculo ingenesi ubi de sepulero ioseph narrati
et in euangelio de loculis iude proditoris mentio fit. scri¬
nia sũt uasa in quibz seruantur libri uel thesauri. unq̃e
apuõ romanos illi qui libros ⁊ ecclesiasticos thesauros
seruẽt scrinarii nĩcupãtur. Saccus a sago detus ꝙeo cõ¬
suto efficiatur quasi saggus. Penitẽciũ enĩ iste est hi¬
tus ⁊ uiliũ rerum condimentũ . ¶ Marsupiũ sacculus
nũmorũ quod greci marsippa appellãt. Quedã greca no¬
nma in latinũ paulo inflectũtur propter romanũ eloqͥ¬
um. Sistarcia nautaꝵ st̃ ab eo ꝙ consuete sũt. Inuolucrũ
dictũ qd̃ aliquid in se teneat inuolitũ. Fiscus sacculus ẽ

Expanded text:
dita sunt. Item arca Noe, quod sanctae Ecclesiae typum teneat, dita sunt. Item arca Noe, quod sanctae Ecclesiae typum teneat, manifestis indiciis comprobatur. Loculus ad aliquid ponendum intra factus locus, seu ad vestes vel pecuniam custodiendam. Unde per diminutionem dicitur. Legitur enim de loculo in Genesi, ubi de sepulcro Joseph narratur, et in Evangelio de loculis Judae proditoris mentio fit. Scrinia sunt vasa, in quibus servantur libri vel thesauri. Unde apud Romanos illi, qui libros et ecclesiasticos thesauros servant, scriniarii nuncupantur. Saccus a sago dictus, quod eo consuto efficiatur, quasi sagus. Poenitentium enim iste est habitus et vilium rerum condimentum. Marsupium sacculus nummorum, quod Graeci marsupon appellant. Quaedam Graeca nomina in Latinum paulo inflectuntur, propter Romanum eloquium. Sitarciae nautarum sunt ab eo quod consutae sunt. Involucrum dictum, quod aliquid in se teneat involutum. Fiscus sacculus est
Abbreviated transcription (Latin):
in molendino una assumetur ⁊ una reliq̃tur. mole due
spes ⁊ formido ut in deutronoio. Non accipias soco pigno¬
us in feriorẽ ⁊ suꝑiorẽ molã. Eibrũ quod ibi ciuibat u¬
mẽtũ qi cura frugum. Cribrũ iurta allegoriã sonce
est fideliũ asccietate infideliũ. De quo in anios nente
fit. et in euangelio dñs ad petrũ ait. Ecce satanas eupeti¬
Azophilaciũ una archa est ubi celligũtur in
templo ea q̃ ad indigẽtiã pauperũ mĩttũtur com¬
positũ est autẽ de lĩgua persica ⁊ greca. Gaza enĩ¬
sanctorum sapientie diuiciis plena qd̃ in ezechiele pro¬
pheta⁊ in euangelio satis demonstrat. Archa dcta quod
unde cetĩ arcentur. Arce autẽ nustica significacõ in exo¬
do plenissime demonstratur ubi de constuetirẽ aice testa¬
menti domini narrat᷑ quia aut incarnacõez diũ ibidem
significat aut scãm ecclĩam in qͣ testamẽta diuĩã recon¬

Expanded text:
in molendino, una assumetur, et una relinquetur . Molae duae, in molendino, una assumetur, et una relinquetur . Molae duae, spes et formido, ut in Deuteronomio: Non accipias loco pignoris inferiorem et superiorem molam . Cribrum, quod ibi currat frumentum, quasi currifrugum. Cribrum juxta allegoriam separatio est fidelium a societate infidelium. De quo in Amos mentio fit , et in Evangelio Dominus ad Petrum ait: Ecce Satanas expetiGazophylacium arca est ubi colliguntur in templo ea quae ad indigentiam pauperum mittuntur: compositum est autem de lingua Persica et Graeca. Gaza enim lisanctorum sapientiae divitiis plena: quod in Ezechiele propheta et in Evangelio satis demonstratur. Arca dicta quod unde caeteri arcentur. Arcae autem mystica significatio in Exodo plenissime demonstratur, ubi de constructione arcae testamenti Domini narratur: quia aut incarnationem Domini ibidem significat, aut sanctam Ecclesiam, in qua Testamenta divina recon
Abbreviated transcription (Latin):
tago apstrepitu somi uocata quando ardet in ea oleum.
Item cartago tribulacio uite pñtis ut in psalmo ⁊ ossa
mea id est fortes ecclĩe sicut in furorio confrixa sunt.
rursum sartago zelus rectitudinis aduersus peccata et
compũctio frat̾ie infirmitatis. In ezechiel ⁊ tu fili hoĩs
pone sartaginem inter te ⁊ inter auitatem. De hac sar¬
tagine loquitur apostolus quis scandaliratur ⁊ ego nõ
uror. ¶ Mola dicitur a sui rotunditate uocata ut ma¬
la pomor sicut greci ꝑ molã exprimitur cucuitus uite
pñtis ⁊ labor terrenus. In euãgelio qui scandalizauerit
ynĩ de pusillis istis expedit eiut suspendatur mola a¬
ĩmaria in collo eius et demergatur in profundũ maue.
Huic in escua aduersus babilonem dicitur tolle molã
et mole farĩam ⁊ alibi occisi erunt molẽtes inmiito
nimero. mole due duo testamẽta legis ut quidam uolũt
significant unde legitur in euangẽlio. Tunc duc eladus

Expanded text:
tago a strepitu soni vocata, quando ardet in ea oleum. tago a strepitu soni vocata, quando ardet in ea oleum. Item sartago tribulatio vitae praesentis, ut in psalmo: et ossa mea, id est, fortes Ecclesiae, sicut in frixorio confrixa sunt . Rursum sartago zelus rectitudinis adversus peccata, et compunctio fraternae infirmitatis. In Ezechiel: Et tu, fili hominis, pone sartaginem inter te et inter civitatem . De hac sartagine loquitur Apostolus: Quis scandalizatur, et ego non uror? Mola dicitur a sui rotunditate vocata, ut mala pomorum, sicut et Graeci. Per molam exprimitur circuitus vitae praesentis, et labor terrenus. In Evangelio: Qui scandalizaverit unum de pusillis istis, expedit ei ut suspendatur mola asinaria in collo ejus, et demergatur in profundum maris . Hinc in Isaia adversus Babylonem dicitur: Tolle molam, et mole farinam . Et alibi: Occisi erunt otiosi eonumero . Molae duae, duo testamenta legis ut quidam volunt significant; unde legitur in Evangelio: Tunc duae erunt
Abbreviated transcription (Latin):
pocata. sũt emm olle minores in usum coquendi parate.
.Pone le betem ⁊ mitte in eã aquã ⁊ mitte in eã di¬
sioẽs ossium ⁊ carmũ ⁊c̾ ubi sub lebetis similitudine ur-¬
bem ihrlm̃ describit et sub ossium ⁊ carmũ coctiõe tormẽ¬
ta fortiũ ⁊ fragiliũ exp̾mit in eo et per ercoctionẽ rubri
ignis ip̃ius ciuitatis destructronem propter iniquitates
eius significat iurta tropologiam uõ urbs ista ⁊ lebes mũ¬
dum istum significant qui in maligno positus ẽ. Hic in
die iudicii diuino igne succenditur ⁊ ciuitas sanguinum
poitur super carbones ignis ut impleat̃ quod scriptũ ẽin
esaia habẽs carbones ignis sedebis super eos ⁊ impleatur
qd̾ scriptũ ẽ nichil ocultũ qd non reueletur dicitqz se dñs
non msereri nec mundi preter ire pctã neqz parcere im¬
piis nec placau ut uie pereant impiorũ secundũ illud
ꝙ in pͥmi psalmi fine ponitur ⁊ iter impiorũ ꝑibit. Sar¬

Expanded text:
vocata: sunt enim ollae minores in usum coquendi paratae. vocata: sunt enim ollae minores in usum coquendi paratae. Pone lebetem, et mitte in eam aquam, et mitte in eam divisiones ossium et carnium, etc. . Ubi sub lebetis similitudine urbem Jerusalem describit et sub ossium et carnium coctione tormenta fortium et fragilium exprimit in eo, et per excoctionem rubri ignis ipsius civitatis destructionem propter iniquitates ejus significat. Juxta tropologiam vero urbs ista et lebes mundum istum significant, qui in maligno positus est . Hic in die judicii divino igne succenditur, et civitas sanguinum ponitIsaia: Habes carbones ignis, sedibus super eos: erquod scriptum est: Nihil occultum, quod non reveletur . Dicitque se Dominus non misereri, nec mundi praeterire peccata, neque parcere impiis, nec placari, ut viae pereant impiorum, secundum illud quod in primi psalmi fine ponitur: Et iter impiorum peribit. Sar
Abbreviated transcription (Latin):
igne subiecto ut altiꝰ uapor emittatur. unde ⁊ bulla
dicitur q̃ in a qua uenti intus spũ sustentatur. Patella
qiͣ patula olla ẽ enĩ oris patentioribz. Mistice ergo in ol¬
la generis prosapia ut quidã uolunt intelligitur unde
scriptum ẽ in psalmo moab olla spei mee propter ruth.
Item olla dampnatio sempiterna ut in iohel uultus ce¬
digentur in ollam. Rursum olla plebs est iudaica cupi¬
ditate carnali accensa de qua hieremias ollam inquit
succensam ego uideo. Item in noĩe olle pñs mundus uel
genus humanũ siue q̃libet amia peccatrix igne tribu¬
lacoĩs apposita notatur de quo dñs dixit ad ezechielem
pone ollam super pruas uacuã donec incalescat ars
eius. Cacabz ⁊ cucuma a sono feruoris cognominantur.
Hec in grecis et latinis cõmumia noĩa habent sed utrũ
latini agrecis an greci alatinis hec uocabula mutuas¬
sent incertũ est. Lebetes enea uasa sunt greco sermone

Expanded text:
igne subjecto, ut altius vapor emittatur; unde et bulla igne subjecto, ut altius vapor emittatur; unde et bulla dicitur, quae in aqua venti spiritu sustentatur. Patella, quasi patula: est enim olla oris patentioribus. Mystice ergo in olla generis prosapia ut quidam volunt intelligitur: unde scriptum est in psalmo: Moab olla spei meae , propter Ruth. Item olla damnatio sempiterna, ut in Joel: Vultus redigentur in ollam . Rursum olla plebs est Judaica, cupiditate carnali accensa, de qua Jeremias: Ollam, inquit, succensam ego video . Item in nomine ollae praesens mundus, vel genus humanum, sive quaelibet anima peccatrix igni tribulationis apposita notatur, de quo Dominus dixit ad Ezechielem: Pone ollam super prunas vacuam, donec incalescat aes ejus . Cacabus et cucuma a sono fervoris cognominantur. Haec in Graecis et Latinis communia nomina habent: sed utrum Latini a Graecis, an Graeci a Latinis haec vocabula mutuarint, incertum est. Lebetes aenea vasa sunt Graeco sermone
Abbreviated transcription (Latin):
lauari ꝑ gr̃am diuĩe pietatis licet prius eadem ꝯpe eãt
totus mundatus a postolo iahanne attestãtes. dereno
quia peccatũ nõ habemus nos ip̃os decipimus duitite iͫ
eo nõ est. Qr uoctidie ergo pedes lauat nobil qui muedes¬
pellat pro nobis et quottidie nos opus habere nt pedes
lauemus in ipã oracõe dnĩca confitenuir cũ dicicinus
dimitte nobis debita nr̃a sicut ⁊ nos dimittimus debito¬
De uasis oleariis
Ienticula uasculum oleariũ ex ere ⁊ argẽto factũ
abliuiendo dictum. His enĩ reges et saccidotes
lnebantur significat autẽ scripturã sacrã in
qua continetur promissio spũs sancti per cuius gr̃am
unginiur ⁊ sanctifficamur deo reges ac sacerdotes sp̃¬
ritales efficimur. De uasis coquinariis et pistoriis
mina uasa coquendi causa parata cocula dicũt
Plautus eners coculis michi excocta ẽ oĩs mĩa
et cetera. Ulla dicta pro eo ꝙ ebuliat in ea aqͥ

Expanded text:
lavari per gratiam divinae pietatis, licet prius eadem gratia esset lavari per gratiam divinae pietatis, licet prius eadem gratia esset totus mundatus, apostolo Joanne attestante: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus, et veritas in eo pellat pro nobis; et quotidie nos opus habere, ut pedes lavemus, in ipsa oratione Dominica confitemur, cum dicimus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoDe vasis oleariis. Lenticula vasculum olearium ex aere aut argento factum, a liniendo dictum. His enim reges et sacerdotes liniebantur. Significat autem Scripturam sacram, in qua continetur promissio Spiritus sancti, per cujus gratiam ungimur et sanctificamur Deo , reges et sacerdotes spiritales efficimur. CAPUT VII De vasis coquinariis et pistoriis. Omnia vasa coquendi causa parata cocula dicuntur. Plautus: Aeneis coculis mihi excocta est omnis misericordia, etc. Olla dicta pro eo quod ebulliat in ea aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
sulcũ rectũ ⁊ nõ au̾tat᷑ tramite u̾i̾tat. unde dñs ait in euã¬
gelio. Nemo mittens manũ suam maratrum ⁊ respiciẽs
retro aptus ẽ regno dei. Uomeres enĩ ⁊ ligones exercitia
predicationũ sunt unde propheta de doctoribus ait. Cõ¬
flabunt gladies suos in uonieres ⁊ lanceas suas in fal¬
es. Similiter ⁊ sarculus idem significat ut supre
saia omnes inquit montes quĩ in sarculo sariẽtur. Ara¬
re eñ ut dirimus uel fodere predicacoĩs est opꝰ exercere.
Uñ agucultor dicit in euãgelio. Dñe dimitte illã ⁊ hoc a.

Expanded text:
sulcum rectum, et non avertatur tramite veritatis. Unde Dominus ait in Evansulcum rectum, et non avertatur tramite veritatis. Unde Dominus ait in Evangelio: Nemo mittens manum suam in aratrum, et respiciens retro, aptus est regno Dei . Vomeres enim et ligones exercitia praedicationum sunt, unde propheta de doctoribus ait: Conflabunt gladios suos in vomeres, et lanceas suas in falces . Similiter et sarculus idem significat, ut supra in Isaia: Omnes, inquit, montes qui in sarculo sarrientur . Arare enim, ut diximus, vel fodere, praedicationis est opus exercere. Unde agricultor dicit in Evangelio: Domi
Abbreviated transcription (Latin):
muli ⁊ qiͣ claui maicũ defiri. Claiuis em̃ ut diximus at¬
ꝑcionem sanctarũ scripturaꝵ uel potestatẽ ligandi asi
foluendi seu ius intrõducendi ad uitã fiie deiciendi l
mortẽ sicut per eseram de saluatore dicitur. Dabo claue
domus dauid suꝑ humeros euis ⁊ aꝑiet et nõ elt ou
claudat ⁊ m apoetilipsi. Habeo claues mortis ⁊ inferist
Horalogia ꝙ ibi horas leganius id est colliganus. esb
enim in solariis positũ ubi aclauo ꝑlineas currut unib.
ut quãcuniq dici horã ostendãt. De Insterniẽ lis ⁊usils¬
tice significat opꝰ predicacoĩs euãgelice inqͦcultus agri
dinca exercet᷑ ita ut fomere uerbi diuini exstirperẽtur uicia
simul ⁊eradicẽt noxia desideria sicqz preparet᷑ t̾ra cordiũ
hũanor ad accipienda semina uirtutũ sed studiosus qͥsq
aratrũ spiritale tenẽs ad anteriora attẽdẽ debet ut faciat

Expanded text:
muli, et quasi clavi in altum defixi . Clavis enim, ut diximus, apmuli, et quasi clavi in altum defixi . Clavis enim, ut diximus, apertionem sanctarum Scripturarum, vel potestatem ligandi atque solvendi, seu jus introducendi ad vitam, sive dejiciendi ad mortem, sicut per Isaiam de Salvatore dicitur: Dabo clavem domus David super humeros ejus, et aperiet, et non est qui claudat . Et in Apocalypsi: Habeo claves mortis et inferni . Horologia, quod ibi horas legamus, id est, colligamus. Est enim in solariis positum, ubi a clavo per lineas currit umbra, ut quamcumque diei horam ostendat. De instrumentis rustice significat opus praedicationis evangelicae, in quo cultus agri Dominici exercetur, ita ut vomere verbi divini exstirpentur vitia simui, et eradicentur noxia desideria, sicque praeparetur terra cordium humanorum ad accipienda semina virtutum. Sed studiosus quisque, aratrum spiritale tenens, ad anteriora attendere debet, ut faciat
Abbreviated transcription (Latin):
uacula qͦz fraus ⁊ dolus antixpĩ exprimitur. Unde in
psalmo scriptũ est. Iniusticiã cogitauit lingua tua sicͭ
simi hoĩs dolum acute nouacule comparauit qz sicut
illa hominẽ nõ ledit. ita etiã iste amniã iusti sub quã¬
ius afflictione ꝑcellit. potest eciam radere omĩa q̃ sũt
formsecus attributa qiͣ pilos sed amme interna tunc
is efficit puleriora quando ei nititur auferre in¬
dana. ¶ Tlauis dicta quod claudat ⁊ aꝑiat. Catena¬
tum ꝙ capiendo teneat. Clauis enĩ mistice adaꝑtionẽ
spiritalis sensus significat. Unde dñs in euangetio ad
legispitos ait. Accepistis elauem saentie ⁊ ip̃i nõ in¬
troistis ⁊ eos qui intrabãt prohibiustis. Et ita clauis
mistice misericordie pretatisqz uirtutes designat in
euangelio ubi dñs petro ait. Tibi dabo claues regni
celorum. Item claues acute sanctorũ predicacoes cordai
hõĩm transfigẽtes ut in salonone. Uerba sapiẽtiũ utsti¬

Expanded text:
i exprimitur. Unde in i exprimitur. Unde in psalmo scriptum est: Injustitiam cogitavit lingua tua, sicut go saevissimi hominis dolum acutae novaculae comparavit, quia sicut illa hominem non laedit, ita nec iste animam justi sub quavis afflictione percellit. Potest enim radere omnia, quae sunt forinsecus attributa, quasi pilos: sed animae interna tunc magis efficit pulchriora, quando ei nititur auferre mundana. Clavis dicta, quod claudat et aperiat. Catenatum, quod capiendo teneat. Clavis enim mystice adapertionem spiritalis sensus significat. Unde Dominus in Evangelio ad legisperitos ait: Accepistis clavem scientiae, et ipsi non introistis, et eos, qui intrabant, prohibuistis . Et ita clavis justitiae, misericordiae, pietatisque virtutes designat in Evangelio, ubi Dominus Petro ait: Tibi dabo claves regni coelorum . Item claves, acutae sanctorum praedicationes corda hominum transfigentes, ut in Salomone: Verba sapientium, ut sti
Abbreviated transcription (Latin):
cundato exire liceat obsecuare noscuntur. Ecale sunt
sanctoꝵ ꝑfectus ut ingenesi legitur. uidicq iacob in
somnis scalã stantẽ super terrã ⁊ cacumẽ iltius tãgẽe
celũ. Scope ame sunt supersticiose ꝑ uanã gloriã ut ẽ
illut euangelicicũ ⁊ ueniens inuenit domũ uacãtẽ sco¬
pis mundatã et ornatũ. Et in aliã partẽ ut in estua et
scopabo eũ scopaterẽs id ẽ satis factione penitẽctie.. Ior¬
fices fecimdum ethimologiã si afilo dicũtur .f. poritur
ut forfices q̃ sunt sartorũ si apuo .p. ut forcipes es ꝙ for
tonsorum si ab accipiendo .c.p. ut forcipes eo ꝙ formum
capiũt q̃ sũt fabrorum. Formũ enm dixerũt antq calidũ
unde et formo sus. Nouacula noua uacula est inquadã¬
subtilitate tensum latius ferrum radendis pili
simũ preparatũ quod licet barbe segetem metat impres¬
sum corporis tamẽ substãciam relinquit illesam. In no

Expanded text:
cumdato exire liceat, observare noscuntur. Scalae sunt cumdato exire liceat, observare noscuntur. Scalae sunt sanctorum profectus, ut in Genesi legitur: Viditque Jacob in somniis scalam stantem super terram, et cacumen illius tangens coelum . Scoelicum: Et veniens invenit domum vacantem, scopis mundatam et ornatam . Et in aliam partem, ut in Isaia: Et scopabo eum scopa, terens , id est, satisfactione poenitentiae. Forfices secundum etymologiam si a filo dicuntur, f ponitur, ut forfices, quae sunt sartorum: si a pilo, p ut forpices, quae sunt tonsorum, si ab accipiendo, c ut forcipes, eo quod formum capiunt, quae sunt fabrorum. Formum enim dixerunt antiqui calidum: unde et formosus. Novacula est subtilitate tensum latius ferrum, radendis pilis acutissimum praeparatum; quod licet barbae segetem metat impressum, corporis tamen substantiam relinquit illaesam. Co
Abbreviated transcription (Latin):
sicut in p̃salmo dr̃. Uirga equitatis iurga regni tui. Ba¬
culus ad adcutoriũ humanũ respĩcit quo ut res cacite de¬
fiaitur ⁊ totum corpus insude supincum bẽtiũ sustinetur.
Hoc usĩ sunt patriarche ut dicit iacob. In baculo meo¬
trãtsiui rordanem istum. Item in erodo ait dñs filiis isrl.
Renes ur̃os accingetis ⁊ tenentes baculos in manibz come¬
hestra sanaqz euelluntur. Uectes enĩ aliquando signifi¬
cant sanctes doctores quib urta constitucoẽm diuinã
rehebatus arca ecclĩe siue mensa dñi ut in exõdo scriptũ
est. Itẽ. uectes aliañ significat elaustra fortia inferm
ue peccatores quos dñs legitur confregisse uxta
portas eneas contriuit et uectes ferreõs confregit. Porte
sunt enee hominũ consuetudines uiciose q̃ nos ita in pec¬
catorũ atriis recludunt ut exeundi nequeant pre bere
licentiã. Bectes autem ferreos spiritus mimiundes non
improbe uidemur accipere qui illas ianuas pec̃orũ. ne cir¬

Expanded text:
tis, virga regni tui . Baculus ad adjutorium humanum respicit, quo et pes caute defigitur, et totum corpus in sude superincumbentium sustinetur. Hoc usi sunt patriarchae, ut dicit transivi Jordanem istum . Item in Exodo ait Dominus filiis Israel: Renes vestros accingetis, tenentes baculos in manibus, et comeo significant sanctos doctores, quibus juxta constitutionem divinam vehebatur arca Ecclesiae, sive mensa Domini, ut in Exodo scriptum est. Item vectes aliquando significant claustra fortia inferni, sive peccatores, quos Dominus legitur confregisse, juxta illud: Portas aeneas contrivit, et vectes ferreos confregit. . Portae sunt aeneae, hominum consuetudines vitiosae, quae nos ita in peccatorum atriis recludunt, ut exeundi nequeant praebere licentiam. Vectes autem ferreos spiritus immundos non improbe videmur accipere, qui illas januas peccatorum, ne cir
Abbreviated transcription (Latin):
in manu sua ⁊ ꝑ mũdabit areã suã ⁊ cõgregabit triticũ in
horreũ paleas autẽ cõburet igni in extĩguibili. Area eccliã
lectio fideliũ ad areã ecclĩe sie sctõr predicac̃o ꝑfecta sicut
miob de heretias dicitur. Inter accruos eor meridiati sũt.
Triticũ scc̃i uel electi in euãgelio : cõgregabit triticũ in horceũ.
frumẽtũ corpus xp̃i uel euãgelicus sermo in psalmo. Cibã
eos ex ad ipe frumẽti. Granũ frumẽti xp̃s in euãgelio. Nisi gͥ¬
nũ fermẽti cadens int̾rã mortuũ fuerit ip̃m solũ manẽt
frumẽtũ predicacoĩs sermo in salomiõe. Q ui abscondũt Rae¬
mẽta maledicẽt᷑ in populis. Horrũ regnũ cclor meuãgelis
cõgregauit triticũ in horreũ suũ. prẽlũ trabes qͦ uuã cults¬
ta premit᷑ a premendo uocata qi ꝓ̾ssoriũ lacus. prelũchore
nut᷑ oleũ ut quod liquatur profluat quo ab uius uel oliũs
Sertrahitur luciecius. Insluuio u̾fare rotas atꝙ hau¬

Expanded text:
nu sua, et permundabit aream suam, et congregabit triticum in horreum, paleas autem comburet igni inexstinguibili . Area Ecclesicollectio fidelium ad aream Ecclesiae, sive sanctorum praedicatio perfecta; sicut in Job de haereticis dicitur: Inter acervos eorum meridiati sunt . Triticum, sancti vel electi in Evangelio: Et congregabit triticum in horreum . Frumentum corpus Christi, vel evangelicus sermo in psalmo: Cibavit eos ex adipe frumenti . Granum frumenti, Christus in Evangelio: Nisi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet . Frumentum, praedicationis sermo in Salomone: Qui abscondunt frumenta, maledicentur in populis . Horreum regnum coelorum in Evangelio: Congregabit triticum in horreum suum . Prelum, trabes quo uva calcata pum. Lacus, quo liquatum profluat, et quo ab uvis vel olivis extrahitur. Lucretius: In fluvios versare rotas atque hau
Abbreviated transcription (Latin):
aqua sapiẽtie legalis ꝑ cristum conũsa ẽ in unũ gratie
spiritalis. Situla ꝙ sicientib apta sit ad bibendũ quod
Uas greci cadum uocant. Situla mistice carniẽ xp̃i signi¬
ficat. Unde in libro nuneroꝵ scriptũ ẽ. fluit aqua de situla
eius. Catinũ uas fictile ꝙ melius neutro genere dicitur qͣ
masculiuo sicͭ ⁊ salinũ dicitur uas aptũ salibz. Catinum
eandẽ significacõem habet quã dixinuis de parapside in qͥ

Expanded text:
aqua sapientiae legalis per Christum conversa est in vinum gratiae aqua sapientiae legalis per Christum conversa est in vinum gratiae spiritalis. Situla, quod sitientibus apta sit ad bibendum: quod vas Graeci cadum vocant. Situla mystice carnem Christi significat. Unde in libro Numerorum scriptum est: Fluit aqua de situla ejus . Catinum vas fictile, quod melius neutro genere dicitur, quam masculino: sicut et salinum dicitur vas aptum salibus. Catinum eamdem significationem habet, q
Abbreviated transcription (Latin):
titur enofori fundis sentẽtia nobis. flasce exgre¬
co uocabulo dcte. He pro uehendis ac recondendis fialis
primũ facte sũt: unde ⁊ nĩcupate. postea in usũ uii trã¬
sierũt manẽte greco uocabulo unde sumꝓserũt imiaũrda¬
gena ⁊ situla greca noĩa sũt inflexa ex parte ut latiua
fierẽt. Illi emim lagios noe lagenas ili silice nos situla
dicimus. Lagene corda hominũ sapiẽtie umũ retinẽtie
in propheta. Dmmis lagãcula iplebitur uno. ꝑdria at¬
mis uasis aquatilis ꝑ deriuatõe uocata. ꝑdros e ndican
aquiã dicũt. ydria carnẽ hoim significat ut in libliu dicui
et dedit in manibz eorũ ydrias uacuas ⁊ in salomõe contera¬
tur inquit ydria suꝑ lacũ hoc ẽ carnalis cupiditas de ꝙͣ in
euãgelio legit. Reliquit ergo idriã suã ⁊ abiit in ciuitate¬
dex ergo ydrie in euãgelio significãt sex etates mũdi ĩqͥb

Expanded text:
titur oenophoris fundus, sententia nobis. Phlascae ex Graetitur oenophoris fundus, sententia nobis. Phlascae ex Graeco vocabulo dictae. Hae provehendis ac recondendis phyalis primum factae sunt, unde et nuncupatae. Postea in usum vini transierunt, manente Graeco vocabulo, unde sumpserunt initium. Lagena et situla Graeca nomina sunt, inflexa ex parte, ut Latina fierent. Illi enim lagenos, nos lagenas, illi sicile, nos situlam dicimus. Lagenae, corda hominum, sapientiae vinum retinentia, ut in propheta: Omnis laguncula implebitur vino . Hydria genus vasis aquatilis per derivationem vocata: udor enim Graeci aquam dicunt. Hydria carnem hominum significat, ut in libro Judicum: Et dedit in manus eorum hydrias vacuas . Et in Salomone: Conteratur, inquit, hydria super lacum , hoc est, carnalis cupiditas, de qua in Evangelio legitur: Reliquit ergo hydriam sua significant sex aetates mundi, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
aquariis trãsiit. Calices ⁊ calati et scale poculorũ gen̾a
ante ex ligno facta ⁊ inde uocata. Greci enĩ om̃e lignum
cala dicebãt. Calix significat sacrã scripturã id ẽ duo testa¬
mẽta ut quidã uolunt sicut in euãgelio scd̾m lucã duos
calices unũ ante cenã ⁊ aliũ post cenã in pasche i
postolis tradidisse legitur. Item calix figuraliter expͥmit
supplicia peccator in psaltĩo ignis ⁊ sulphur ⁊ spũs pro¬
cellarũ pars calias eorũ. Rursũ calir tribulacõ est uite
pñtis ⁊ uindicta in om̃s gẽtes in hieremia. Accipe calicẽ
istũ et dabis ex eobibẽ ad omnes gentes. Ampulla ẽ quasi
ampla bulla simile est enĩ rotunditate bullis q̃ ex spu¬
mis a quar fuĩt atqz ita inflantur uento. Diximus autẽ
supius de mistica uasorũ significacõe nee neccesse est de¬
nuo id repetere: quod iam pleniter constat explanatũ ẽ

Expanded text:
aquariis transiit. Calices et calathi et schalae, poculorum genera aquariis transiit. Calices et calathi et schalae, poculorum genera ante ex ligno facta, et inde vocata. Graeci enim omne lignum calon dicebant. Calix significat sacram Scripturam, id est, duo testamenta, ut quidam volunt; sicut in Evangelio secundum Lucam duos calices, unum ante coenam, et alium post coenam in Pascha Dominus apostolis tradidisse legitur . Item calix figuraliter exprimit supplicia peccatorum in Psalterio: Ignis et sulphur et spiritus procellarum, pars calicis eorum . Rursum calix tribulatio est vitae praesentis, et vindicta in omnes gentes in Jeremia: Accipe calicem istum, et dabis ex eo bibere ad omnes gentes . Ampulla est quasi ampla bulla; similis est enim rotunditate bullis, quae ex spumis aquarum fiunt atque ita inflantur vento. Diximus autem superius de mystica vasorum significatione: nec necesse est denuo id repetere; quod jam pleniter constat explanatum ess
Abbreviated transcription (Latin):
ego do nõ siciẽt uiqͣz sed fiet in eo fons aque salientis
in uitã eternã. Patere fiale sunt dicte uel ꝙ in ip̃is po¬
care solemus uel quod parẽtes st dispansisqz labris. fia
le doctores sunt sancti in ecclĩa ãpla sciẽtia referti de qͦm
exodo. Item fiale sors in peccatoribz ire diuiẽ de quo in
apocalipsi . uii. inquit fiale nouissime ire dei plene. Cra¬
tera calix ẽ duas habens an sas ⁊ est grecũ nomẽ decliãt᷑
autẽ apd̃ eos hic crater: nam latine hec cratera dicitur
unde ⁊ ꝑ sus sitiui crateras argẽti uirgiꝰ Crateras ma¬
gnas statuũt ⁊ uina coronãt. fiebãt autẽ pͥmũ ex cõneri¬
omb uirgultoꝵ. unde ⁊ dicte cratere a potocratin id ẽ ꝙ se¬
exquibz cimbia pocula dicti st̃ ex similitudĩe timbe nauis.
Emistis species poculi q̃ ductim hoc ẽ uno spũ bibit᷑. Si¬
chea pͥmũ abacho quod ẽ uinũ nominata postea in usib

Expanded text:
ego do, non sitiet unquam, sed fiet in eo fons aquae salientis ego do, non sitiet unquam, sed fiet in eo fons aquae salientis in dicitur. Patere phiale sunt dicte, vel quod in ipsis potare solemus, vel quod patentes sunt, dispansisque labris. Cralae doctores sunt sancti in Ecclesia, ampla scientia referti. De quo in Exodo. Item phyalae sors in peccatoribus irae divinae, de quo in Apocalypsi: Septem, inquit, phyalae novissime irae Dei plenae . Cratera calix est duas habens ansas, et est Graecum nomen: declinatur enim apud eos hic crater; nam Latine haec cratera dicitur, unde et Persius: Si tibi crateras argenti. Virgilius: Crateras magnas statuunt, et vina coronant. Fiebant autem primum ex connexionibus virgultorum. Unde et dictae craterae apo tou cratex quibus cymbia pocula dicta sunt ex similitudine cymbae navis. Amystis species poculi, qua ductim, hoc est, uno spiritu bibitur. Bachea primum a Baccho, quod est vinum, nominata: postea in usibus
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃orie latioris luciditatẽ ac perspiauitatẽ euãgelici s epꝰ
iquo misteria ommnia legis ⁊ prophetatũ explanata ⁊
et plana locucõe doctime apostolice in qua ea q̃ priꝰ u
eiginate latebt in luce prolata et exposita it in sinuãt.
et quid̃ in mortariolo aureo insi corelector plenũ diuinat
sapiẽtia. et aromata in se continens iuctutum significat᷑.¬
De uasis potatoriis
do. poculum enĩ mistice significat calicẽ sãguĩs
domini qd sic in ebriat ut mẽtẽ sanet adelictis prohibens
nõ ad pectata perducẽs. Hic iunolentia sobrios reddit hec
plentudo malis euacuat ⁊ qͥ illo poculo nõ fueut repletue
et̾ia redditur egestate ieuiniis. Inuenitur etiã ⁊in malo
positũ ut esaiãs ait. accepi de manu tua calicẽ ruine pocu¬
lum ire ⁊ in dignacoĩs mee. Addidit eciam quã p̾clarũ ẽ
utiqz cũ talia conferat ut ad celorum regna perducat de
qͦ poculo in euãgelio dictur. Qui bibecit ex aqua quam

Expanded text:
luciditatem ac perspicuitatem Evangelici sensus, in quo mysteria omnia legis et prophetarum explanata sunt, et plana locutione doctrinae Apostolicae, in qua ea, quae prius in aenigmate latebant, in luce prolata et exposita sunt, insinuant. Et quid in mortariolo aureo, nisi cor electorum plenum divina sapientia, et aromata in se continens virtutum, significatDe vasis potatoriis.do. Poculum enim mystice significat calicem sanguinis Domini, quod sic inebriat, ut mentem sanet, a delictis prohibens, non ad peccata perducens. Haec vinolentia sobrios reddit, haec plenitudo malis evacuat; et qui illo poculo non fuerit repletus, aeterna redditur egestate jejunus. Invenitur etiam in malo positum, ut Isaias ait: Accepi de manu tua calicem ruinae, poculum irae et indignationis meae . Addidit etiam, quam praeclarum est utique, cum talia conferat, ut ad coelorum regna perducat; de quo poculo in Evangelio dicitur: Qui biberit ex aqua quam
Abbreviated transcription (Latin):
ta in medio rote. Si quis rotã cursumqz considerat t̃
pidebit mundum eẽ completũ sermone apostolico. eb
ta quoq in rota uel duorum iunctura cestamẽtoꝵ ẽqx
idicat scala iacob ⁊ forceps isaie ⁊ gladius bisacutus
pel euãgelia sibi coherentia quorum ciisus⁊ statusa
tendit ad celũ. De plaustrs ingenesi scriptũ est ꝙuseat
pharo ꝑ ioseh plaust᷑ ad subuehendum senem iacobet
pariuilos eius in quo signatur solatia oportũa prebus¬
se doctores infirnus auditoribz quo facilius possint iter
pñtis uite transire. Item in amos propheta legitunste
eis uelocem induxit uindictã. Item rote cituitus douã
pñtie labor in salomone ⁊ confringatur roto sr̃ cister nã
aculus abacho repertore uitis fertur iuuẽtus quie
homines moti umo interẽtur sicut autẽ e bacho
baculus ita a baculo bacillũ per diuiiuitionẽ. Bacu¬
lus autẽ sustentacõem imbealitatis humane significat.

Expanded text:
ta in medio rotae. Si quis rotam cursumque considerat tempore, ta in medio rotae. Si quis rotam cursumque considerat tempore, videbit mundum esse completum sermone apostolico. Rota quoque in rota vel duorum junctura Testamentorum est, quod indicat scala Jacob et forceps Isaiae , et gladius bis acutus, vel Evangelica sibi cohaerentia, quorum cursus et statura tendit ad coelum . De plauPharao per Joseph plaustrum ad subvehendum senem Jacob et parvulos ejus: in quo signatur solatia opportuna praebuisse doctores infirmis auditoribus, quo facilius possint iter praesentis vitae transire. Item in Amos propheta legitur Dominum eis velocem induxit vindictam. Item rotae circuitus, vitae praesentis labor in Salomone: Et confringatur rota super cisternam, e in usu habentur. Baculus a Baccho repertore vitis fertur inventus, quo homines moti vino niterentur: sicut autem a Baccho baculus, ita a baculo bacillum per diminutionem. Baculus autem sustentationem imbecillitatis humanae significat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ rotas habere uidentur. Rota autẽ det̾a ꝙ ruat
et rotundũ arota uocatum. Reda genus uehicul
quatuor rotarum has antiqui redas dĩcebant propterꝙ
haberẽt rotas. Carpẽtũ pompaticũ uehiculi genus qiͣ
carrũ pompaticũ. plaustrũ uehiculum duaꝵ rotarũ qͥb
onera deferũtur ⁊ dictũ plaustrum quia uoluitur qͣi dicẽt
pilastrũ. Rota autẽ mistice significat aut orbẽ aut uitã
humanã aut uolubilitatẽ aĩe aut instabilitatẽ humane
mẽtis. Nã in ꝓsalmo scriptũ ẽ. Uor tomitrui tui in xota.
In rota ergo i ẽ in mundo uox tonitrui eius egressa est
quando predicatores xpĩ arculũ toeius orbĩs uerbis in¬
tonantibz impleuerũt. In ezechiele autẽ multipliater
de rotis disputatũ ẽ ubi legitur quod apparusset iurta
ammalia rota una suꝑ t̾ram ⁊ post modum de quatuor
rotis narrat quarum aspectus erat ⁊oꝑa quasi sit ro¬

Expanded text:
quod rotas habere videntur. Rota autem dicta, quod ruat, quod rotas habere videntur. Rota autem dicta, quod ruat, et rotundum a rota vocatum. Rheda genus vehiculi quatuor rotarum: has antiqui retas dicebant, propter quod haberent rotas. Carpentum pompaticum vehiculi genus, quasi carrum pompaticum. Plaustrum vehiculum duarum rotarum, quibus onera deferuntur: et dictum plaustrum, quia volvitur: quasi diceres pilastrum. Rota autem mystice significat aut orbem, aut vitam humanam, aut volubilitatem animae, aut instabilitatem humanae mentis. Nam in psalmo scriptum est: Vox tonitrui tui in rota In rota ergo, id est in mundo, vox tonitrui ejus egressa est, quando praedicatores Christi circulum totius orbis tonantibus impleverunt. In Ezechiele autem multipliciter de rotis disputatum est, ubi legitur , quod apparuisset juxta animalia rota una super terram, et post modum de quatuor rotis narrat, quarum aspectus erat et opera, quasi sit ro
Abbreviated transcription (Latin):
cathedra doctrina uel potestas ẽ in ꝓsaltĩo cat¬
dra semorũ laudẽt eũ. Cathedra doctrina legis moisi
in euangelio super cathedrã moysi sederunt scribe ⁊ sa¬
cerdotẽs ⁊ pharisei. Cathedra hereticorũ doctrina ut in
psalmo. Et in cathedra pestilentie non sedit. Sedẽ em̃
decere est. Solium in quo reges sedent propter cautelã
corporis sui secundũ quosdam a soliditate dictũ quasi
solidum. Secundũ alios ꝑ antesticon quasi solidũ a se¬
dendo unde ⁊ sella qi seda dicta est et subsellia qͣi sub¬
sedilia. Soliũ enĩ in scripturis sacris regnantis hĩtũ
et diuiẽ maiestatis excellentiã signãt. Unde dñs esaia
et in michea legitur sedisse super soliũ excelsũ ⁊eleua¬
sedẽ sanctã suam. Tripodes scaninella sunt habẽtes tres
pedes sed et candelabra tripode sunt quia similiter tres ha
arrum a cardine rotarũ dictũ unde et currus dicti

Expanded text:
cathedra doctrina vel potestas est in psalterio: Catcathedra doctrina vel potestas est in psalterio: Cathedra seniorum laudet eum . Cathedra doctrina legis Moysi in Evangelio: Super cathedram Moysi sederunt scribae et sacerdotes et Pharisaei . Cathedra haereticorum doctrina, ut in psalmo: Et in cathedra pestilentiae non sedit . Sedere enim docere est. corporis sui, secundum quosdam a soliditate dictum, quasi solidum; secundum alios per antistichon, quasi sodiudendo: unde et sella, quasi seda, dicta est, et subsellia, quasi subsedia. Solium enim in Scripturis sacris regnantis habitum et divinae majestatis excellentiam signat. Unde Dominus in Isaia et in Michea legitur sedisse super solium excelsum et elevasedem sanctam suam. Tripodes scam nelli sunt, habentes tres pedes: sed et candelabra tripoda sunt, quia similiter tres habvehiculis. Carrum a cardine rotarum dictum, unde et currus dicti,
Abbreviated transcription (Latin):
nuntur. Ecabellũ autẽ subpedaneũ dicitur. Nã greci
ipopodion dicunt latini scabellum alii subpedaneum
y subpedib aĩt. Scabellum humiliatoꝵ subieci
significat ut est in psalmo. donee ponam inmicos tuos
scabellum pedum tuorũ. Sedes dcta qm̃ apud ueteres ro¬
manos non erat usus accumbendi undez consedere di¬
ebantur propterea ut ait uarro de uita populi re¬
in uir discumbere ceperunt mulieres sedere qz turpis
usus in muliere accubitus. Sedes autẽ mistice significat
hĩtũ regnãtis siue iudicãtis. Unde dr̃ in ꝓsalmo. Sedes
tua in seculũ seculi ⁊ iterũ. Sedes inquit suꝑtronũ qͥ iu¬
dicas equitatẽ. et in euangelio dñs aplĩs ait sedebitis
suꝑ sedes iudicantes duodecim tribz isral. Cathedre emi
sedes doctorũ sũt ⁊ significãt mistice docendi potestatẽ
aut doctrinã legis moysi siue eciã heretitorũ doctrmã

Expanded text:
nuntur. Scabellum autem et suppedaneum dicitur. Nam Graeci nuntur. Scabellum autem et suppedaneum dicitur. Nam Graeci upopodion dicunt, Latini scabellum, alii suppedaneum, quod sub pedibus sit. Scabellum humiliatorum subjectionem significat, ut est in psalmo: Donec ponam inimicos tuos scabellum pedum tuorum . Sedes dicta, quoniam apud veteres Romanos non erat usus accumbendi, unde et consedere dicebantur: propterea ut ait Varro de Vita populi Romani viri discumbere coeperunt, mulieres sedere: quia turpis visus in muliere accubitus. Sedes autem mystice significat habitum regnantis sive judicantis. Unde dicitur in psalmo: Sedes tua in saeculum saeculi : et iterum: Sedes, inquit, super thronum, qui judicas aequitatem . Et in Evangelio Dominus apostolis ait: sedebitis super sedes, judicantes duodecim tribus Israel . Cathedrae enim sedes doctorum sunt, et significant mystice docendi potestatem, aut doctrinam legis Moysi, sive etiam haereticorum doctri nam. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
ea in magna tribulacõe erũt. puluinar lectus diuitũ ẽ.
inde et puluillus. Puliullus enim significat deceptõem
adulacorum unde scriptũ ẽ in propheta. Ue uobis qui cõ¬
suitis puluillos sub omni cubitu manus ⁊ ceruicalia ad
aĩas diripiẽdas. Sponda autẽ exterior pars lecti pluteus
interior. Geniales lecti proprie sunt qui sternũtur puel¬
lis nubentib dicti autẽ agenerandis liberis. Cunabula
funt lectuli inquibs infãntuli iacere consueuerũt dicta
Feretrũ dicitur eoꝙ in eo mortui deferantur. Qꝵ ⁊iã misti¬
ce significat adulatorũ fauores uel malas consuetudies
hoĩi inquib peecatis mortui iacerẽ desiderãt unde cũ doꝰ
uoluit suscitare mortuũ iussit stare feretrũ quia uetuit
aculacionũ decipulis in peccatis diutiꝰ morari. Ec̃ãna
sunt quia lectis altioribz apponũtur dicta ascandẽdo
hinc ⁊ scabella lectis ꝑuis uel sellis ad ascensum appo¬

Expanded text:
ea, in magna tribulatione erunt . Pulvinar lectus divitum est: ea, in magna tribulatione erunt . Pulvinar lectus divitum est: inde et pulvillus. Pulvillus enim significat deceptionem adulatorum; unde scriptum est in propheta: Vae vobis, qui consuistis pulvillos sub omni cubitu manus, et cervicalia ad animas diripiendas . Sponda autem exterior pars lecti, pluteus interior. Geniales lecti proprie sunt, qui sternuntur puellis nubentibus: dicti autem a gene randis liberis. Cunabula sunt lectuli, in quibus infantes jacere consueverunt, dicta, Feretrum dicitur eo quod in eo mortui deferantur. Quod et jam mystice significat adulatorum favores, vel malas consuetudines hominum, in quibus peccatis mortui jacere desiderant: unde cum Dominus voluit suscitare mortuum, jussit stare feretrum: quia vetuit adulationum decipulis in peccatis diutius morari. Scamna sunt, quae lectis altioribus apponuntur, dicta a scandendo: hinc et scabella lectis parvis vel sellis ad ascensum appo
Abbreviated transcription (Latin):
Nam iuxta allegoriã lectus aut requiẽ sanctorum signi¬
ficat in xp̃o aut contemplatiuã uitã aut in firmitatem
corporeã aut uitã opulentã aut hereticorũ deceptionem
aut tribulacõem uite future. Lectus enim ecclĩe requies
ẽ in xp̃o ut ẽ illud incantico canticorũ. e cce lectũ salomo¬
nis lx. fortes. ambiuĩt. Item lectus requies spiritalis hoc
ẽ uita contemplatiua in salomone. In lectulo meo ꝑ noc¬
tẽ quesuu quem desiderat aĩa mea ⁊ in euangelio. Tũc duo
erunt in lecto unus assumetur et unus relinquet᷑. Rur¬
sum lectus hominis corpus uel in firmitas carnis in psal
pro diuitib huius seculi dicitur: qui dormitis in lectis e¬
burneis. Lectus in eccliã hereticor deceptio dequo in salo¬
mone scriptũ ẽ. Interui lectũ meũ funib hoe ẽ uniculis
peccatorũ. Lectus tribulacõ uite future. Hnc dicitur in
apocalipsi ecce mnito illã intellectũ ⁊ qui mechãtur eum

Expanded text:
Nam juxta allegoriam lectus aut requiem signiNam juxta allegoriam lectus aut requiem significat in Christo, aut contemplativam vitam, aut infirmitatem corpoream, aut vitam opulentam, aut haereticorum deceptionem, aut tribulationem vitae futurae. Lectus enim Ecclesiae requies est in Christo, ut est illud in Cantico canticorum: Ecce lectum Salomonis sexaginta fortes ambiunt . Item lectus requies spiritalis, hoc est, vita contemplativa in Salomone: In lectulo meo per noctem quaesivi, quem desiderat anima mea . Et in Evangelio: Tunc duo erunt in lecto, unus assumetur, et unus relinquetur . Rursum lectus, hominis corpus, vel infirmitas carnis in psalmpro divitibus hujus saeculi dicitur: Qui dormitis in lectis eburneis . Lectus in Ecclesia haereticorum deceptio, de quo in Salomone scriptum est: Intexui lectum meum funibus , hoc est, vinculis peccatorum. Lectus tribulatio vitae futurae. Hinc dicitur in Apocalypsi: Ecce mitto illam in lectum: et qui moechatur cum
Abbreviated transcription (Latin):
do. De cubili autem ita in plaltio scriptũ est Iincubilibus
prĩs conpugimini. ferarum domiciliũ proprie cubile dr̃
acubando ferocium ergo cogitacões apte dixit cubilia
quãuis interdum ⁊ in bono abusiue legatur assumptũ
ut est de sanctis letabuntur incubilib suis. Nã qd̾ dicit
incubilibz urĩs conpugimiii significat penitẽciã agi¬
te. Nam compũctõe quadã aĩarũ fit optata conu̾sio ac
si diceret deserite prauas cogitacõẽs urãs antequã scelã
perpetretis. Grabatũ enim significat sufferẽtiã carita¬
tis fraterne unde scriptum ẽ in euangelio qd̾ dñs direrit
paralitico a le senato surge tolle gr̃abatũ tuum ⁊ am¬
ula id ẽ relinque peccata pristĩna neccessitatib
figas sed ad uidendã faciẽ tui festines redemptoris suige
p̃ona opãdo porta grabatũ tuũ diligendo proxiniũ : añi¬
anbula expectando beatã sꝑem ⁊ aduẽtũ glie magnider.

Expanded text:
do. De cubili autem ita in psalterio scriptum est: In cubilibus do. De cubili autem ita in psalterio scriptum est: In cubilibus vestris compungimini . Ferarum domicilium proprie cubile dicitur a cubando. Ferocium ergo cogitationes apte dixit cubilia: quamvis interdum et in bono abusive legatur assumptum, ut est de sanctis: Laetabuntur in cubilibus suis . Nam quod dicit, in cubilibus vestris compungimini, significat, poenitentiam agite. Nam compunctione quadam animarum fit optata conversio: ac si diceret: Deserite pravas cogitationes vestras, antequam scelera perpetretis. Grabatum enim significat sufferentiam charitatis fraternae. Unde scriptum est in Evangelio, quod Dominus dixerit paralytico a se sanato: Surge, tolle grabatum tuum, et ambula , id est, relinque peccata pristina, necessitatibus figas, sed ad videndam faciem tui festines Redemptoris: surge, bona operando: porta grabatum tuum, diligendo proximum: ambula, exspectando beatam spem et adventum gloriae magni Dei.