comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
las gustantes: ignauũ confouer̃t otitĩ. Ita cũ pi¬
sus: ⁊ tanti uiri marsoleo indigni. Presbit̾ his
beda reqͥescit: carne sepultꝰ. Dona xp̃e animam
incelis gaudere ꝑtuũ. daq illũ sophye debrias
ate: cui iã suspirauit auans intento semꝑ amo
Poterit ne ulla excusatione bic pudor ectenuari
nec meo monasterio uͥ illo uiuende tonꝰ litteracu
erultabat gimnasiũ potuerit in ueniri homo qͥ
anoriã ti formaree. nisi exili ⁊ miserabili stilo S
hoc satis dictũ: nc̃ qd̃ in manib erat repetã
negotiis immorari: post octo annos regni regẽ
iens inlindisfarnensis eccłia monachũ accepit. Qeͦ
ti qͣnta religionis gr̃a conu̾satꝰ sic testat᷑ celebris
nta beatũ cuthbertũ sepultura: ⁊ multa suꝑne¬
missa miracula Prouiderat ante ne uacillar et
s publica:. substicuto in regnũ egbertho patrui¬
i filio. Qed ille accipiens bonoꝵ. terens orbitas

Expanded text:
las gustantes, ignavum confoverunt otium. Ita cum selas gustantes, ignavum confoverunt otium. Ita cum seorsus, et tanti viri mausoleo indigni. Presbyter hic Beda requiescit, carne sepultus: Dona, Christe, animam in coelis gaudere per aevum; Daque illum sophiae debriari fonte, cui jam Suspiravit ovans, intento semper amore. § 63. Poteritine ulla excusatione hic pudor extenuari, ut nec in eo monasterio, ubi illo vivente totius litteraturae exultabat gymnasium, potuerit inveniri homo qui memoriam ejus formaret, nisi exili et miserabili stilo? Sed de hoc satis dictum: nunc quod in manibus erat repetam.stimans terrenis negotiis immorari, post octo annos regni regem exuens, in Lindisfarnensi ecclesia monachatum accepit: quo loci quanta meritorum gratia conversatus sit, testatur celebris juxta beatum Cuthbertum sepultura, et multa superne demissa miracula. § 65. Providerat ante, ne vacillaret respublica, substituto in regnum Egberto patrui filio; quod ille acceptum, bonorum terens orbitas,
Abbreviated transcription (Latin):
iã aĩa fragilẽ usũ corporis exosã. egrediq cupien
palpitaret. contͣ oratoriũ qͦ orare consucuerat. ci¬
licio subiecto decũbens illibato sensir ⁊ bylari un
uirtutũ qui tͥumphator hodie suꝑ om̃s celos asci¬
disti. nẽ derelinquas nos orphanos sed micte ꝓmil¬
sũ patris in nos sp̃m ueritatis. Hac oratione si¬
nita sup̃mũ efflauit. subsequente ⁊ om̃iũ narib
oppletis odore qualẽ nec timiama nec balsama spi¬
rant: s paradisiaco ⁊ qualẽ uernalis ubicuiq ex
cũ beato cuthberto dunelini sitũ fama confirmat
Sepulta est cũ eo peneꝰ om̃is gestoꝵ. notitia ad nr̃i
tẽpora. Adeo nullus angloꝵ. studioꝵ eiꝰ emulus nul¬
lus głarũ sequax fuit: qui omisse̾ monete lincã ꝑsꝰ¬
queret᷑. Pauciquos equus amauit iħe: quauis lio¬
teris ñ ignobilit̾ informati: tota uita in gratũ
consũpsert̃ silentiũ. Alii uix prius labris il¬

Expanded text:
jam anima, fragilem usum corporis exosa, egredique gestiens jam anima, fragilem usum corporis exosa, egredique gestiens palpitaret, contra oratorium in quo consueverat orare, cilicio subjecto, decumbens, illibato sensu et hilari vulirtutum, qui triumphator hodie super omnes coelos ascendisti, ne derelinquas nos orphanos, sed mitte promissum Patris in nos Spiritum veritatis: » hac oratione finita supremum efflavit; subsequente et omnium naribus expletis odore, qualem nec cinnama nec balsama spirant, sed paradisiaco, et quem vernalis ubicunque locum beato Cuthberto Dunelmi situm fama confirmat. § 62. Sepulta est cum eo gestorum omnis pene notitia usque ad nostra tempora. Adeo nullus Anglorum studiorum ejus aemulus, nullus gloriarum ejus sequax fuit, qui omissae monetae lineam persequeretur: pauci quos aequus amavit Jesus, quamvis litteris non ignobiliter informati, tota vita ingratum consumpserunt silentium; alii, vix primis labris il
Abbreviated transcription (Latin):
uspirioꝵ. difficultas. Iã uͦ noctib qͥa deerant qui
ocerent᷑ us u̾ba exciperent lucubrabat ipse sibi.¬
bnox ingr̃aꝵ. actione. ⁊ psalmoꝵ. cantu: impleris
apientissimi dictũ iuri. ut numquã minꝰ solus es¬
et quacũ solus esset. Siqñ uͦ sopor palpebris irr¬
beret. qui erat .⁊ modicus ⁊ grauis. ꝯ sestĩ excussus
urbatꝰq affectũ semꝑ dõ intentũ hac uoceꝰ ꝓdebat
alia exreliqͥs memorie p̃terite ultro ori occͤrebant
cẽpla: que ꝓmebat ꝑtẽpoꝵ. interualla. ꝓut leni¬
batur infesti morbi angustia. feria uͦ tercia ance
scensionẽ inualescente ad sũmũ in cõmodũ mo
ic̃ tumor inpedib eiꝰ apparuit: hud dubiꝰ uicine
iortis p̃sagus & index. Tunc accita congregatio¬
c in unctus. ⁊ cõmunicatꝰ oscło cunctis libato. fu¬
urã sui memoriã a singulis implorans. ñ nullis
etiã familiariorẽ amicitiã emeritis. xemola que in
secretis habebat largitꝰ est. Die uͦ ascensionis cũ

Expanded text:
uspiriorumque difficultas. Jam vero noctibus, quia deerant qui docerentur vel verba exciperent, lucubrabat ipse pernox in gratiarum actione et psalmorum cantu, implens sapientissimi viri dictum, ut nunquam minus solus esset quam cum solus esset. Si quando vero sopor irreperet palpebris, qui erat modicus et gravis, confestim excussus turbatusque affectum Deo semper intentum hac voce prodebat: et alia ex reliquiis memoriae praeteritae ultro ori occurrebant exempla, quae promebat per temporum intervalla, prout leniebatur infesti morbi angustia. Feria vero tertia ante Ascensionem Domini, invalescente ad extremum incommodo, 91 modicus tumor in pedibus apparuit, haud dubius vicinae mortis praesagus et index. Tunc, accita congregatione, inunctus et communicatus: osculo cunctis libato, futuram sui memoriam a singulis implorans, nonnullis etiam familiariorem amicitiam emeritis xeniola, quae in secretis habebat, largitus est. Die vero Ascensionis, cum
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾tens. tͣnscenso ciniso monte. p̾sentis luminis carus
gentesimo septua gesimo septimo. cui fuccessit mrs
ꝓileto. ide ludouicꝰ obiit. cõpendio palatio. sexto id̾
ł indictione duodecima. anno dñi octingentesimo
pptuagesimo nono. De inde filii eiꝰ ludouic̾⁊ Raxlomas¬
us reg̾nũ eiꝰ in t̾se disꝑtiunt. Predictꝰ uͦ rex ludo
i ui sn̾sniaco. cũ normannis bellũ gerens. tͥumphũ ad
ingentesimo octogesimo pͥmo. in dictione qͥnta decima.
es nauit annos duos. m̃ses tͦs. dies uiginti .iiͦii. eui suc¬
sit in regno. fx̃ eiꝰ kaxlomagnꝰ. Regnauit anñ.iiiͦ.i

Expanded text:
rtens, transcenso Ciniso monte, 159 praesentis luminis caruitngentesimo septuagesimo septimo: cui successit in rexpleto, idem Lodowicus obiit Compendio palatio, sexto idus Aprilis, indictione duodecima, anno Domini octingentesimo septuagesimo nono. Deinde filii ejus, Lodowicus et Karlomannus, regnum ejus inter se dispartiunt. Praedictus vero rex Lodo Vimniaco, cum Normannis bellum gerens, triumphum adtingentesimo 160 octogesimo primo, indictione quinta decima. Regnavit annos duos, menses tres dies viginti quatuor. Cui successit in regno frater ejus Karlomannus. Regnavit tribus
Abbreviated transcription (Latin):
ũ est nob̾. qd̾ multa pͥuilegia eccłiaꝵ ⁊ monasteri
auferens ad hoc audendũ duces tuos exẽplo ꝑ¬
ces.S recogita queso quã t̃ribilẽ uindictã ds̃
anteriores reges exercuit: ẽ culpe conscios ꝗͣ in
nialiũ ⁊ eccłiasticoꝵ pͥuilegioꝵ. fractorẽ. splendi
cũ suis comitib epulantẽ sp̃c malignꝰ arripuit
ine confessione ⁊ uiatico c̃ diabolo sermocinanti
egẽ dei decestanti animã extorsit. Osredũ qͦꝙ regẽ
deiroꝵ. ⁊ bernitioꝵ carũdẽ culparũ reũ ita effrenĩ
egit. ut regnũ ⁊ iuuenilẽ ęcatẽ contentibili morti
amicteret. Rarolus qͦq pͥceps francoꝵ multoꝵ mi
dep̃cam᷑. ut ñ despicias consiliũ patrũ cuoꝵ. qͥ ꝓd
amore celsitudinẽ tuã appellare satagunt. Nicbi
enĩ bono regis salubriꝰ. quã si cõmissa cũ argunt᷑

Expanded text:
atum est nobis, quod multa privilegia ecclesiarum et monasteriorum atum est nobis, quod multa privilegia ecclesiarum et monasteriorum auferens, ad hoc audendum duces tuos exemplo provocas. Sed recogita, quaeso, quam terribilem vindictam Deus in anteriores reges exercuit ejus culpae, quam in te fractorem, splendide cum suis comitibus epulantem spiritus malignus arripuit: et sine confessione et viatico, cum diabolo sermocinanti, et legem Dei detestanti animam extorsit. Osredum quoque regem Detrorum et Bernitiorum, earumdem culparum reum ita effrenem egit, ut regnum et juvenilem aetatem contemptibili morte amitteret. Carolus quoque princeps Francorum, monastedeprecamur ut non descpicias consilium patrum tuorum, qui pro Dei amore celsitudinem tuam appellare satagunt. Nihil enim bono regi salubrius quam si talia commissa, cum arguuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
laudabile. S qr inlururia & adulterio etiã cũ sc̃ĩm¬
tis gentib dono dĩ dñaris adinuriã eĩ sis ubidis
seruus. auduumꝰ p̃terea ꝗd̾ optimates pene̾ om̃sg
tis mertioꝵ. tuo exemplo legitimas uxores desein
⁊ adulteras. ⁊ scimoniales constuprent. Ad ꝗͣ sit posi
tisis. flagellant eã caste matͦne ⁊ cultellis pungr̃:
uinũ hc̃ habent morẽ: ut mulier uiro mortuo
rogo cremati parit̾ arsura p̃cipiter. Si ergo gen
dm̃ ignorantis. tantũ uelũ castimonie habeau¬
tuȩ. parce multitudini popłi tuo pereuntis
plo: de quoꝵ. animib redditurꝰ es rationẽ. At¬
bipsis paganis nob̃ imꝓperat᷑ sp̃tis legitimis
tͥmoniis ꝑ adulteria defluit: nascit᷑a ei tali cõmx¬
ne sit gens ignaua ⁊ dĩ contẽplatrix. que ꝑditis
rib ptã pessũdet: sic̃ burgundionib ⁊ ꝓuincia
 i hispaniis contigit: qͦs sarraceni mulltis an¬
ĩ festart̃. ꝓpter peccata p̃terita. Preterea nunti¬

Expanded text:
laudabile. Sed quia in luxuria et adulterio, et cum sanctimotis gentibus dono Dei dominaris, ad injuriam ejus sis libidinis servus. Audivimus praeterea quod optimates pene omnes gentis Merciorum tuo exemplo legitimas uxores deserant, et adulteras et sanctimoniales constuprent; quod, quam sit abscissis, flagellant eam castae matronae et cultellis pungunt,hominum, hunc habent morem; ut mulier, viro mortuo, se in rogo cremati pariter arsura praecipitet. Si ergo gentiles, Deum ignorantes, tantum tuae; parce multitudini populi tuo pereuntis exemplo, de quorum animabus redditurus es rationem. Atb ipsis paganis nobis improperatur, spretis legitimis matrimoniis per adulteria defluit, nascitura ex tali commixtione sit gens ignava et Dei contemptrix, quae perditis moribus patriam pessundet; sicut Burg Hispanis contigit, quos Saraceni multis annis infestarunt, propter peccata praeterita. Praeterea nunti
Abbreviated transcription (Latin):
cant. qd̃ tẏrannos ꝑ cota frantiã emergendes conq¬
derit. sarracenos gallias infestantes egregie depis¬
ric. Hic pat̾ne sequax sententie: reges tenuit ineli¬
entela. comitis concentꝰ nomine. Reliqͥd filios duos
pipinũ & uarlomannũ. Rarlomannꝰ incertũ quad
causa. sclm relinquens tonsorat̾ est in monce callis
Pipiñ a stephano pꝑ successore ⁊achariȩ apd̃ scm̃ di¬
siũ in regẽ francoꝵ ⁊ patͥciũ romanoꝵ coronatꝰ e

Expanded text:
cant quod tyrannos per totam Franciam emergentes contcant quod tyrannos per totam Franciam emergentes contuderit, Saracenos Gallias infestantes egregie depulerit. Hic, paternae sequax sententiae, reges tenuit in clientela, comitis contentus nomine: reliquit filios duos, Pipinum et Karlomannum. Karlomannus , incertum qua de causa 99 saeculum relinquens, tonsoratus est in monte Cassino. Pipinus a Stephano papa, successore Zachariae, apud Sanctum Dionysium in regem Fran
Abbreviated transcription (Latin):
sus post eũ reges merouingi uocatise. Eode modo
& filui regũ angloꝵ. apatͥb patnomica sũpser̃t. ut fi
edogari cdgaring filĩ emnundi edmunding uocent᷑ .ie
ceri inhc̃ modũ. Gommunit᷑ uͦ a delingi dicunt᷑. Haci¬
ralis ergo lingua francoꝵ. cõmunicat eũ anglis: qu
degermania gendes ãbe germinauer̃t. felicit .⁊ pot¬
ter regnauert merouingi: usq ad annũ incarnat¬
onis dñi . cccccc lłxr uͦnͣ. lic enĩ pipinꝰ filiꝰ ansia¬
si: comes palatii apud tͣnsrhenanos francos factꝰ
Is captatis occasionib quib ambitũ palliaret: di
suũ theodericũ regẽ merouingoꝵ. fecẽ sub irgũ m¬
sit. & ut facti lenirer infamiã: spccietenꝰ illi regisi
minẽ donato cuncta int̾ & foris regebat ꝓlibito. He
pipini genealogia: supͣ infraq contexit᷑ ita. Ansbiꝰ
senator ex filia locharii patris dagob̾ti blithilde q¬
liꝰ pͥii fuit narolus cudices. que illi mardellũ uo¬

Expanded text:
omnes post eum reges Merovingi vocati sunt. Eodem 97 modo omnes post eum reges Merovingi vocati sunt. Eodem 97 modo et filii regum Anglorum a patribus patronymica sumpserunt: ut filius Edgari, Eadgaring; filius Edmundi, Edmunding, vocentur; et caeteri in hunc modum: communiter vero Athelingi dicuntur. Naturalis ergo lingua Francorum communicat cum Anglis, quod de Germania gentes ambae germinaverint. Feliciter et potenter regnaverunt Merovingi usque ad annum Incarnationis Domini si, comes palatii apud Transrhenanos factus est. Is, captatis occasionibus quibus ambitum palliaret, dominum suum Theodoricum regem, Merovingorum faecem, sub jugum misit; et, ut facti leniret infamiam, specietenus illi regis nomine donato, cuncta intus et foris regebat pro libito. Hujus Pipini genealogia supra 98 infraque contexitur ita: Ansbertus senator, ex filia Lotharii patris Dagoberti Blithilde, ge illi Martellum vo
Abbreviated transcription (Latin):
uanci afcritate moꝵ. greco uocabulo dicti
qd̃ iussu pͥmi ualentiniam imꝑatoris alanos
omeotidas paludes refugientes eiecert̃. Parua
ens pͥus & exilis: incredibile quantũ breui ado¬
uit. decenni uectigaliũ indulgentia. Hoc enĩ pac¬
d. ante bellũ salutis discrim̃ uuerant. Ita acce¬
ente lib̾tate in mensũ aucti. pͥmo maximã par
sgermanie. ꝓcedente tẽpore cocas gallias occu¬
antes: signa sua comitari coegere. Unde lotha¬
ingi.ialamanni. ⁊ ceteri tͣnsrhenani ppłi qͥ imꝑa¬
ori ceutonicoꝵ subiecti st̃. magis ꝓprie̾ se francos
ppellari iubent. & eos quoᷤᷤ nos francos putamꝰ
al spalas anciqͦ uocabulo qͣsi gallos nuncupant.
ib & ego assensũ cõmodo. sciens qd̾ karolus magnꝰ
uẽ regẽ francoꝵ. fuisse nemo qͥ inĩficias eat.
agentili lingua usus sit. qũa franci tͥnsrhena¬
i terunt. legenti uitã karoli in ꝓmptu occ̾rit
d sermo meus auero ñ exulat. anno igit᷑ incar
amundũ. Nepos faramundi fuit meroueus: aquo

Expanded text:
anci a feritate morum Graeco vocabulo dicti, quod, jussu primi Valentiniani imperatoris, Alanos in Moeotidas paludes refugientes ejecerint. Parva gens prius et exilis, incredibile quantum brevi adoleverit decenni vectigalium indulgentia; hoc enim pacto ante bellum salutis discrimen inierant. Ita accedente libertate in immensum aucti, primo maximam partem Germaniae, 96 procedente tempore totas Gallias, occupantes, signa sua comitari coegere: unde Lotharingi et Alamanni, et caeteri Transrhenani populi qui imperatori Teutonicorum subjecti sunt, magis proprie se Francos appellari jubent; et eos quos nos Francos putamus, Galwales antiquo vocabulo quasi Gallos nuncupant. Quibus et ego assensum commodo, sciens quod Karolus magnus, quem regem Francorum fuisse nemo qui in inficias eat, ea gentilitia lingua usus sit quam Franci Transrhenani terunt. Legenti vitam Karoli in promptu occurrit quod sermo meus a vero non exulat. Anno igitur incarramundum. Nepos Faramundi fuit Meroveus, a quo
Abbreviated transcription (Latin):
subibat ĩ interiora uelaminis: que intus excepe¬
rat aninio. foras efferens sermone castigatoUe
magis. ꝓrimo tẽpore obitꝰ excellunt. Siqͥdẽ con¬
tinuis septẽ ebdomadib stõmachi indignatione
cibos nausians egroq ⁊ angusto suspirio halicũ
ꝓducens adeo ut eũ in cõmoditas lecto ꝓsterne¬
ret: ñ cam̃ licteraliũ studioꝵ reiecit oꝑã. Toris
enĩ dieb p̃c̃ debicũ psalmodiẽ pensũ. assiduis &s
discipulos lectionib ruminandisq: i absoluendis
questionũ difficultãb grauedinẽ ualitudinis de¬
cipere. suspensa interiꝰ cogitatione nitebat᷑ sus
exercer. his dieb lingua int̾p̃tat᷑ anglica: condes¬
cendit minꝰ imbutis latina. Subindeq monebas
discipulos dicens. Discite filioli dũ uobiscũ fũ. Nel¬
cio enĩ quã du subsistã. ⁊ si post modicũ tollat
me factor meus: ⁊ reu̾tat᷑ sp̃c ad eũ qui illũ mi

Expanded text:
subibat in interiora velaminis: quae intus excepesubibat in interiora velaminis: quae intus exceperat animo, foras efferens sermone castigato. §magis tempore obitus excellunt ; siquidem continuis septem hebdomadibus stomachi indignatione cibos nauseans, aegroque et angusto suspirio halitum producens adeo ut eum incommoditas lecto prosterneret, non tamen litteralium studiorum rejecit operam. Totis enim diebus, praeter debitum psalmodiae pensum, assiduis ad dicispulos lectionibus, ruminandisque et absolvendis quaestionum difficultatibus, gravedinem valetudinis decipere, suspensa interim cogitatione, nitebatur. Eexercet, his diebus, lingua interpretatus Anglica, condescendit minus imbutis Latina: subindeque monebat discipulos, dicens: « Discite, filioli, dum vobiscum sum; nescio enim quamdiu subsistam, et si post modicum tollat me Factor meus, et revertat
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ hominũ coedib illabit᷑ ⁊ qua creberrime pessimi¬
⁊ nullas usq ad extremũ diẽ figentes metas sce¬
lerib pollere consꝑicumt᷑. iuxta illud dnicũ filii
huiꝰ scłi prudentiores filiis lucis ingeneratione
sua st̃: s illã sapientiã nominat. que disciplineᷤ
aconẽ oratoris officiũ diffinientẽ: dixisse. Ora¬
tor est. uir bonꝰ dicendi peritꝰ. ẜmundabat gͦ ec¬
lasticꝰ orator pͥus conscientiã: ut sic accederet
drecdudendã misticoꝵ. scriptoꝵ. intelligentiã
Lui enĩ fieri potest ut seruiret uitiis qui me¬
ullas intimas hauriret: qui totas cogitatio¬
ies consumeret inscripturaꝵ expositionib Nã
it ipse fatet᷑ in libro tertio suꝑ samuelẽ exposi¬
iones sue si ñ aliud affererent lectorib emolimĩtũ
hoc sibi non medioerit᷑ ualerent: qd̃dũ hoc oĩ
studio agebat. ⁊ lubricũ scłi ⁊ in anes cogitatio¬
nes post tergũ ponebat. Defecat᷑ itaq uitus

Expanded text:
ter hominum cordibus illabitur, et qua creberrime pessimi, nullasque ad extremum diem ponentes metas sceleribus, pollere conspiciuntur, juxta illud Dominicum: « Filii hujus saeculi prudentiores filiis lucis in generatione sua sunt; » sed illam sapientiam nominat quae disciplinae Catonem, oratoris officium definientem, dixisse: « Orator est vir bonus, dicendi peritus. » Emundabat ergo ecclesiasticus orator prius conscientiam, ut sic accederet ad recludendam mysticorum scriptorum intelligentiam. Qui enim fieri potest 89 ut serviret vitiis qui medullas intimas hauriret, qui totas cogitationes consumeret, in Scripturarum expositionibus? Nam, ut ipse fatetur in libro tertio super Samuelem, expositiones suae, si non aliud afferrent lectoribus emolumentum, hoc sibi non mediocriter valerent, quod, dum haec omni studio agebat, lubricum saeculi et inanes cogitationes post tergum ponebat: defaecatus itaque vitiis
Abbreviated transcription (Latin):
rigustũ inopinate acclamant. Qd cognom̃ licet in¬
ut᷑ ⁊ insuccũ amisissent postea tam̃ animositate
ua decebat contͣ imꝑatores constantinopolitano
efendens ludouico filio bereditariũ contͣdidit. Ex
escendit modernꝰ ludouic̃. Exeadẽ ꝓgenie regnaue¬
t imꝑatores ĩ alamannia. ⁊ italia usq ad annũ dñi
deccetͣ. ułi . eunc enĩ qͥdã conrad̾ rex. teutonicoꝵ: ilis
impiũ arripuit. Hui nepos fuit oto ille maxim᷑ nicis
pbitatis debens omĩb ante se imꝑacorib. Itauͥtuti
egr̃a mirabilis: hereditatẽ imꝑii posteris reliqͥ
suis. Nã modernꝰ henricꝰ. exeĩ sanguine lineã tbi¬

Expanded text:
Augustum inopinate acclamant. Quod cognomen, licet inAugustum inopinate acclamant. Quod cognomen, licet invitus ut insuetum admisisset, postea tamen, animositate qua decebat contra imperatores Constantinopolitanos defendens, Ludowico filio haereditarium contradidit. Ex descendit modernus Ludowicus. Ex eadem progenie regnarunt in Alemannia et Italia usque ad annum Domidecimum. Tunc enim quidem Conradus, rex Teutonicorum, illud imperium arripuit. Hujus nepos fuit Oto maximus, nihil probitatis debens omnibus ante se imperatoribus, ita virtute et gratia mirabilis haereditatem imperii posteris reliquit suis; nam modernus Henricus ex ejus sanguine lineam t
Abbreviated transcription (Latin):
cannis tyrannidẽ langobardoꝵ. suspirauerant:
ẽ p̃p inuirias illoꝵ. potestaci francoꝵ. applorauit.
ipter pipinꝰ alpib tuscensis. desideriũ regẽ lango¬
rdoꝵ. itacoartauit: ut ablata romanẽ eccsie res¬
tuerit: ⁊ ue repeteret sacͣm̃to firmaret. Franciam
u̾sus post aliqd̃ annos obiit suꝑstitib liberis ha
lo nnarlomanno. Rarlomannꝰ post bienniũ finẽ
te habuit. karolus nom̃ magni ab effectu sortit᷑
iplo ꝙͣ pat̾ habuerat regnũ ampliauit.xxx. ⁊ eo ã¬
ret᷑ temꝑans. Uerũ eodẽ apsico defuncto eũ con¬
inguinei eiꝰ leonẽ santissimũ qͥ successerat plagis
neccła beati petͥ affecissent. ad eo ut & linguã mu¬
larent ⁊ lmina derebrarent: romã ad reforman¬
ũ statũ eccłie ire maturauit. Ibi in imꝓbos ultionẽ
pecutꝰ. tota hyeme resedit. apłicũ ꝑ dĩ miracłm pla¬
e̾ loguentẽ ⁊ uidentẽ ꝓpͥo tͥbunali restitues. Int̾ has
noras qͥrites collato cũ p̃sule consilio die natał dñi

Expanded text:
obardorum suspiraverant, idem Papa injurias illorum potestati Francorum apploravit. Quapropter Pipinus, Alpibus transcensis, Desiderium regem Longobardorum ita coarctavit ut ablata Romanae Ecclesiae restitueret, et, ne repeteret, sacramento firmaret. Franciam reversus, post aliquot annos obiit, superstitibus Karolo et Karlomanno. Karlomannus, post biennium, finem 100 habuit. Karolus, nomen Magni ab effectu sortitus, duplo quam pater habuerat regnum ampliavit; trigir, temperans. Verum, eodem apostolico defuncto, cum consanguinei ejus Leonem sanctissimum, qui successerat, plagis in ecclesia beati Petri affecissent, adeo ut linguam mutilarent, et lumina terebrarent, Romam ad reformandum statum Ecclesiae ire maturavit. Ibi in improbos ultionem executus tota hieme resedit; apostolicum, per Dei miraculum plane loquentem et videntem, proprio tribunali restituens Inter has moras Quirites, collato cum praesule consilio, die Natalis Domini
Abbreviated transcription (Latin):
sollui. ⁊ ẽe̾ cũ. xp̃o. Plerũq spe metuq libratis
e neutrũ p̃ponderaret inferebat. Horrendũ est i¬
cid̾ere in man̾ dĩ uiuentis. Non ita int̾ uesuis
ut me pudeat uiuere. s nec mori timeo qꝵ bs̃¬
itꝰ aspectus hominũ. istic occultũ dĩ eqͥnuit̃
rpectans arbitͥũ. Sepe ui doloris p̃ssus : bis exem¬

Expanded text:
sto. » 90 § 61. Plerumque spe metuque libratis, cum neutrum praeponderaret, inferebat, « Horrendum est incidere in manus Dei viventis. » -- « Non ita inter vos vixi ut pudeat me vivere, sed nec mori timeo, quia boritus aspectus hominum, illic occultum Dei aequanimiter expectans arbitrium. Saepe, vi doloris pressus, his exem
Abbreviated transcription (Latin):
largitatis pacerct᷑ repulsã om̃s suffarcinatis mar¬
supiis abirent. Nã p̃ter illa ree que magnates
sceꝑant ni estimabilis scilicet p̃tii ⁊ numeri. in
ensilib irestib equis electissimis om̃ĩb: qui agros
abebant librã argenti. pb̃ris mancã auri. mona¬
Is solidũ unũ: postremo ron popło multa eroga¬
. Idẽ monasterioꝵ. loca cũ magnis ea redicib
iiii. regni anno funere suo honorauit. filiꝰ eiꝰ ke¬
lmꝰ puer admodũ asorore quendrida innocue
sus. nom̃q: ⁊ decꝰ martyrii adeptꝰ ibidẽ pausat.
ost illũ regnũ maꝰ ͥtioꝵ. nutabundũ. ⁊ ut itadi
exangue: nichilqd̾ s lict̾a dignet᷑ cõmiͣsci habuit
ne qͥs nos arguat semimutilatã hẏstoriã int̾rũpe
nulfi uno anno regnans: altero ab ernulfo expul
est. Bernulfus uercio regni anno abegbirhto re
West saxonũ uictus ⁊ fugat᷑ mox ab orientalib

Expanded text:
m ducum, nullus largitatis pateretur repulsam, omnes suffarcinatis marm ducum, nullus largitatis pateretur repulsam, omnes suffarcinatis marsupiis abirent; nam praeter illa xenia quae magnates susceperant, inaestimabilis scilicet pretii et numeri, in utensilibus, vestibus, equis electissimis, omnibus qui agros non habebant libram argenti, presbyteris mancam auri, monachis solidum unum, postremo toti populo multa erogavit. Idem monasterium cum magnis redditibus, , vicesimo quarto regni anno funere suo honoravit. Filius ejus Kenelmus, puer admodum a sorore Quendrida innocue caesus, nomenque et decus martyrii adeptus ibidem pausat. § 96. Post illum regnum Merciorum nutabundum, et, ut ita dicam, exangue, nihil quod litera dignetur comminisci habuit; sed, ne quis nos arguat semimutilatam historiam interrumperulfus frater Kenulfi, uno anno regnans, altero a Bernulfo expulsus est: Bernulfus, tertio regni anno ab Egbirhto rege West-Saxonum victus et fugatus, mox ab Orientalibus
Abbreviated transcription (Latin):
ret: seca mors u̾nantis etatis florẽ messiuit. Ui¬
de osbto pac̾tio albinꝰ. Non arbitror qd̾ nobilisi.¬
m iuiuenis eefert᷑ ꝓpt̾ peccata sua mortuus sit s
qꝵ pat̃ suus ꝓconfirmationẽ regm eiꝰ mulcũ sangi¬
ne esfudit. Post quatuor gͦ m̃ses regni exccdens. u¬
nulfũ qͥnto genu nepotẽ pendẽ ex tr̃e uensalnio ri
consticuit Kenulfus in pͥmis magnꝰ uir. ⁊uirtuᷤ¬
b famã suꝑgrediens: nicbil qd̾ liuor digne carꝑei
ũgũa acmisit: dũ domi religiosus inbello uictoro¬
piens odiũ regionẽ illã ualide afflix̃. reg̃e ꝙ s
esbrahtum cognomine prens uinctũ abdut̾. s n
multo p̾ humana miseratione mollitꝰ soluendun
curauit. Nã apud Wincelcũbã uͥ eccłam que aduo si¬
est dõ edificauerat. ipsa dedicationis die regẽ capi
nũ manu mittens lib̃tate: palpauit memoriale el¬
m̃die sue spectaculũ exibens. Aderat ibidẽ ntmis¬
tiȩ regie applausor gutriꝰ: qũe ille cantuarits regͥ

Expanded text:
s florem messuit; unde Osberto patricio Albinus: Non arbitror quod nobilissimus juvenis Egfertus propter peccata sua mortuus sit, sed quia pater suus pro confirmatione regni ejus multum sanguinem effudit. Post quatuor ergo menses regni excedens, Kenulfum, quinto genu nepotem Pendae ex fratre Kenwalkio, regem constituit. § 95. Kenulfus, in primis magnus vir et virtutibus famam supergrediens, nihil quod livor digne carperet unquam admisit; domi religiosus, in bello victoriopiens odium, regionem illam valide afflixit; regemque eorum Edbrithtum cognomine Pren vinctum abduxit, sed non multo post, humana miseratione mollitus, solvendum curavit: nam apud Winchelcumbam, ubi ecclesiam, quae adhuc superest, Deo exaedificaverat, ipsa dedicationis die regem captivum ad altare manumittens libertate palpavit, memorabile clementiae suae spectaculum exhibens. Aderat ibidem munificentiae regiae applausor Cuthredus, quem ille Cantuaritis regem
Abbreviated transcription (Latin):
auditor mirari debeat: ⁊ ĩ ficiari non ualeat: deq¬
ta illa regalis tantarũ elemosinarũ largitͥr hod¬
ꝙ c̃ brachio. cute & uerius incorrupta uiget. Tor
uͦcopꝰ reliquũ p̃t̃ ossa ĩcineres resolutũ. cõmut¬
onẽ mortalitatis ñ euasit. A st̃ qͥdẽ ñ nulloꝵ so

Expanded text:
auditor mirari debeat, et inficiari non valeat, dextra illa regalis, tantarum eleemosynarum largitrix, hodieque cum brachio, cute et nervis, incorrupta viget; totum vero corpus reliquum, praeter ossa, in cineres dissolutum, communionem mortali
Abbreviated transcription (Latin):
uiderint alii qͦ examine iudiciũ suũ ponderens
ego istud gͣtiꝰ ⁊ euidentiori miraculo ditimĩ ẽ eͤᷤ ꝓ¬
nuntio. Nã usu eniã p̃tiosa degenerant. & qͥcqͥdui
tudet᷑ rariꝰ: p̃dicat᷑ uberiꝰ. Iã ñ suꝑfluus essem: si
icere affectarẽ. quã sedulus fuerit p̃ces ĩ altũ por¬
igere. uotis celos onerare. Adco ẽ ãplior laus ista
moss aldo. quã ĩ nr̃a oratione ĩ digeat cumulari
nertioꝵ. excitata. c̃ stipatorib fusis iꝑse qͦq fer¬
atã silua inpectore gereret nec atͦcitate uulne¬
ũ nec mortis confinio putuit argui. qͥn ꝓ aui¬
nab fideliũ suoꝵ. dño dõ supplicaret.  Itauir
a scło̾ ingentis gr̾e: magne apud dm̃ gr̃e. animã
ruens. gratiosã sui posteris ꝓfudit memoriã. ꝑ
nraculoꝵ. frequentiã. Merito. Res enĩ ñ ꝑstricta
s coruo rarior albo: hominẽ abundare diuitiis
ulm̃ regni ceohyilfus ab ida septimꝰ. ⁊ idoneus
ingloꝵ. elimiinandã obtulit. eligens nimirũ

Expanded text:
iment alii, quo examine judicium suum ponderent, ego istud gratius, et evidentiori miraculo divinius esse pronuntio: nam usu etiam pretiosa degenerant, et quidquid videtur rarius praedicatur uberius. Jam vero superfluus essem, si dicere affectarem quam sedulus fuerit preces in altum porrigere, votis coelos onerare. Adeo est amplior laus ista in Oswaldo quam ut nostra oratione indigeat cumulari.Merciorum excitata, cum stipatoribus fusis ipse quoque ferratam silvam in pectore gereret, nec atrocitate vulnerum, nec mortis confinio, potuit argui quin pro animabus fidelium suorum Domino Deo supplicaret? Ita vir in seculo ingentis gloriae, magnae apud Deum gratiae, animam exuens gratiosam, sui posteris profudit memoriam per miraculorum frequentiam: merito. Res est enim non pertrita, sed « corvo rarior albo, » hominem abundare divitiis, um regni culmen Chelwulfus ab Ida septimus, et idoneus historiam elimandam obtulit, eligens nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
lingua expediret. Uulgatissimũ est qͦq qd̃ crebri
appositis obsoniis cũ conuiue incibos dentes acue¬
rent. mentes intenderet. ipse uoluptatẽ frenarit
penuria sua pauperũ mercatꝰ gaudia. Ynde enq̃¬
arbitror cẽporalit̾ absolutã ẽe celesti sententie fid
quã diuinũ qͦndã resultauit oraculũ. Disꝑsic di¬

Expanded text:
lingua expediret. Vulgatum quoque est, quod crebro lingua expediret. Vulgatum quoque est, quod crebro appositis obsoniis, cum convivae in cibos dentes acuerent, mentes intenderent, ipse voluptatem fraenarit, penuria sua pauperum mercatus gaudia: unde arbitror etiam temporaliter absolutam esse coelestis sententiae fidem, quam divinum q
Abbreviated transcription (Latin):
ue comiasionis faceret. ñ publieis uũlcib ex posit
rinẽ deposuit: s ut soliꝰ denanlcib ploc erera¬
mictu plebeio tectus: clã consenuit. Nec dlerrat
pinti dire femina facti: que cũ antea uirũ adhue
udiend̾ũ. incitasset. tuuc merentẽ u̾bis lenire:. la¬
bentẽ exemplis erigere: ꝓsus qd̃ ad salutẽ eiꝰ specta¬
ret. nichil dimitere. Ita mutua karitate conexi: ñ¬
porib suis uiã hominũ ingressi sc̃. ñ sine magnis
ut accipimꝰ miraculis: qͥbus diuina dignatio felien
coniugũ sepe respondit meritis.Os waldi regi¬
conpetentes particulas. uelud q̃dã cõplectim᷑ epi¬
logo. Qntꝰ cnĩ ĩ eiꝰ pectore fidei feruor coaluerit.
facile etͣ hoc animadu̾tes: qd si quando antistes al¬
danꝰ scotice auditorib facienda ꝓponeret. ⁊ in terp
de esset confestĩ rex ipse̾. ꝗͣ uis indutꝰ clamidẽ uł a¬
ro rigentẽ uł tirios murices estuantẽ. id minꝰ dignat¬
t̃ corripiens: barbari sermonis in uolucrũ patła.

Expanded text:
conversionis faceret, non publicis vultibus expositus, crinem deposuit; sed ut solius Domini oculis placeret, amictu plebeio tectus, clam consenuit: nec deerat tanti dux foemina facti; quae cum antea virum ad hoc audendum incitasset, tunc moerentem verbis lenire, labantem exemplis erigere, prorsus quod ad salutem ejus spectaret, nihil dimitteret. Ita mutua charitate connexi temporibus suis, viam hominum ingressi sunt; non sine magnis, ut accepimus, 55 miraculis, quibus divina dignatio felicium conjugum saepe respondet meritis. § competentes particulas velut quodam complectemur epilogo. Quantus enim in ejus pectore fidei fervor coaluerit, facile ex hoc animadverteres, quod si quando antistes Aidanus Scottice auditoribus facienda proponeret, et interpres deesset, confestim rex ipse, quamvis indutus chlamydem, vel auro rigentem, vel Tyrios murices 72 aestuantem, id munus dignanter corripiens, barbari sermonis involucrum patria
Abbreviated transcription (Latin):
extremis annis uale facerent: & ille hortantem
de᷑ ĩ diẽ differret: astu tandẽ̾ uincere parat. Cum
enĩ quadã uice apud uillã ĩgenti tumultu expls¬
uissent: post tͥie c̃ discessissent. uillicꝰ ex regine
concientia palaciũ qͣnca potest deformitate tã
tũ uxoriis delim̃tis aggredat᷑ rogatis tit illuc un¬

Expanded text:
extremis annis valefacerent, et ille de extremis annis valefacerent, et ille de die in diem differret, astu tandem sic eum superavit. Quadam vice apud villam ingenti tumultu regalnt; postridie cum discessissent, villicus ex praecepto reginae, palatium quanta potuit deformitate, tam gem uxoriis delinimentis aggreditur, rogans ut
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑã suã exibuere. Postremo longinque ꝑegͥnationis
ꝑtesi: aduentũ ĩ posterũ excusant: discerent ip¬
si potius a martio patrũ calore ñ degenerare. am¬
mis & armis pat̾ã ddefensare. Adiciunt u̾bis normã
muri. ꝓsui tuitione construendi. ad ꝓpugnacula
excubandi. in hostẽ si necesse sit ꝓcursandi. ⁊ ceter
que disciplina militaris exigit᷑ exequendi. Post m¬
nita lacͥmis miseroꝵ. comitari discedunt. Abeun¬
tiͦs felix fortuna ꝓsequens. uotis suoꝵ. restituit
tũ uͦ scon desperati reditꝰ audico nuntio ĩ citant᷑
⁊ plus solito mbritones irruere. ⁊ murũ cõplanare
paucos resistentes oppͥmere: p̃das ñ ignobiles domũ
agerẽ. Ad uulgꝰ terre reliquũ ad palatiũ aduolat
regis sui fidẽ implorans. Anno dñice incarua¬
feminã sane regii generis ⁊ animi. Que dũ cre¬
bro uiri ĩstillaret aurib ut mundanis reb uł

Expanded text:
ram suam exhibuere: postremo, longinquae peregrinationis ram suam exhibuere: postremo, longinquae peregrinationis pertaesi, adventum in posterum excusant; discerent ipsi potius a Martio patrum calore non degenerare, animis et armis patriam defensare. Adjiciunt verbis formam muri pro sui tuitione construendi, ad propugnacula excubandi, in hostem si necesse sit procursandi, et caetera quae disciplina militaris exigit exequendi; post monita, lachrymis miserorum comitati, discedunt: abeuntes felix fortuna prosequens, votis eorum restituit. Tum vero Scotti, desperati reditus audito nuncio, et incunctanter et plus solito in Britones irruere, murum complanare, paucos resistentes opprimere, praedas non ignobiles domum agere at vero vulgus terrae reliquum ad palatium advolat, regis sui fidem implorans. DE WORfeminam regii generis et animi. Quae dum crebro instillaret auribus viri, ut mundanis rebus vel in
Abbreviated transcription (Latin):
aptiis. si ñ contra fidẽ ad tyranniat̾ anhelassẽt
quasi ab exercitu impulsus purpuram induit
to post ibidem spe nominis imꝑator allectus
qͥtquad residuũ erat militaris roboris exͥausit
S alcer atheodosio. alter ab enorio interfecti. reb
humanis ludibͥo fuere. Copiaꝵq illos ad bella
secute fuerant: par occisa. pars post fagã ad su¬
piores britannos concessit. Ita cũ tyranni nullũ
magris pr̃ semibarbaros. nullũ ĩ uebib ꝑt̃ uenł
deditos relicͥissent: b̾tannia om̃i patͦemio iuueni¬
lis uigoris uiduat om̃i exercitio artiũ exinanita
cont̃minaꝵ. gentiũ ĩ hiationi diu obnoxioꝰ fuit
mĩa tutiora putarent. ꝙ p̃lio decernere̾. par¬
ñ pedib salutẽ querentes. sugã ĩ montana ĩten¬
t̃. partĩ sepultis thesauris qͥrũ pleriq ĩ hac
tatȩ defoduuint᷑. romã ad petendas suppenas
p̃tendt̃᷑. Romani miseratione ĩ frac̾tr mebilq
porrigere: semel & iterũ ꝑtͣbato longius hoste¬

Expanded text:
aptus, si non contra fidem ad tyrannidem anhelasset, quasi ab exercitu impulsus purpuram induit,to post ibidem spe nominis imperator allectus, quidquid residuum erat militaris roboris exhausit; sed alter a Theodosio, alter ab Honorio interfecti, rebus humanis ludibrio fuere; copiarum quae illos ad bella secutae fuerant, pars occisa, pars post fugam ad superiores Britannos concessit. Ita cum tyranni nullum in agris praeter semibarbaros, nullum in urbibus praeter ventri deditos reliquissent, Britannia omni patrocinio juvenilis vigoris viduata, omni exercitio artium. exinanita, conterminarum gentium inhiationi diu obnoxia fuit. § omnia tutiora putarent quam praelio decernere, partim pedibus salutem quaerentes fuga in montana contendunt, partim sepultis thesauris, quorum plerique in hac aetate defodiuntur, Romam ad petendas suppetias ire intendunt. Romani, miseratione infracti, nihilque porrigere, semel et iterum proturbato hoste, ope
Abbreviated transcription (Latin):
tingiubili deducens eos ⁊ in fra ducens in portũ sab¬
tis: ⁊ offerre ꝓ illis hostiã dignã ⁊ immaculatã in co¬
spectu diuine maiestatis omĩpotenti dõ. E qr mul¬
tum nob̃ p̃nominatꝰ archiep̃e ĩ om̃i scĩtatẽ sua ⁊ uiti
conu̾satione. ult citͦq placuit ualde nimis ei cre¬
so popło tͣngressus fuerit dnĩca mandata. excõmu¬
nicet eũ usq dũ penideat. ⁊ si impenitens fuerit
sit uob̃ sic̃ etbincꝰ ⁊ publican᷑. De scdo ethelheart
iã facto archiep̃o dorou̾nensis eccłe. sic̃ a nob̾ popi¬
scit ur̃oꝵ p̃sulũ excellentia. ut ei iustitiã de ipsis di
dudũ tenuit ablate. st̃. nos ꝑ omĩa enucleatiꝰ trus¬

Expanded text:
extinguibili deducens eos et infraducens in portum salextinguibili deducens eos et infraducens in portum salutis, et offerre pro illis hostiam dignam et immaculatam in conspectu divinae majestatis omnipotenti Deo. Et quia multum nobis praenominatus archiepiscopus in omni sanctitate sua et vitae conversatione ultro citroque placuit, valde nimis ei creerso populo, transgressus fuerit Dominica mandata, excommunicet eum usque poeniteat, et, si impoenitens fuerit, sit vobis sicut ethnicus et publicanus. De vero Ethelardo jam facto archiepiscopo Dorovernensis ecclesiae, sicut a nobis poposcit vestrorum praesulum excellentia, ut ei justitiam faceremus de ipsis diodudum tenuit, ablatae sunt, nos, per omnia enucleatius tru
Abbreviated transcription (Latin):
ficũ. canonica censura p̃dicante ur̃e regali exellen¬
de.seu cunctis pͥncipib gendis ur̃e. ⁊ uniu̾so po¬
ulo dĩ edisserit neqͥqua in orthoͦra eoꝵ doctrina
ppiã resistere debeatis. dño ac redẽptore nr̃o in
uglio dicente uͥ ait. qui uos recipit me recipit¬
qui recipit ꝓpħam in nomine ꝓpħe mercedem
.ꝓpħe accipiet. Quantomagis. ꝓ ipso sepe dicto arci¬
ep̃o quẽ nob̃ ualde nimisq collaudasti. sicugi &
mꝰ. ⁊ qr illũ scitis prudentẽ. bonis ornatũ morib
dõq: ex hominib dignũ. Ecce fili dulcissime̾  amos¬
tissime atq p̃stantissime rerbone: in his tuis asseri¬
onib collaudamꝰ dm̃ omĩpotentẽ qui talẽ nob̾ d¬
monstrauit antistitẽ: qui sic̃ uerꝰ pastor indicerẽ ñ¬
bis scd̃m doctrinã sc̃arũ scͥpturarũ dignã penito¬
tiã ualet ⁊ eruere̾ qui sub ditionẽ sac̾dotali eiu
existunt animas eoꝵ in ĩferno inferiori ⁊ ab igne mo¬

Expanded text:
ficum, canonica censura praedicante, vestrae regali excellentiae, seu cunctis principibus gentis vestrae, et universo populo Dei, edisserit, nequaquam in orthodoxa eorum doctrina quippiam resistere debeatis, Domino ac Redemptore nostro in evangelio dicente, uhetam in nomine prophetae, mercedem prophetae accipiet. Quanto magis pro ipso saepedicto archiepiscopo, quem nobis valde 126 nimisque collaudastis, sicuti et a illum scitis prudentem, bonis ornatum moribus, Deo et hominibus dignum; ecce fili dulcissime et amantissime atque praestantissime, rex bone, in his tuis assertionibus collaudamus Deum omnipotentem qui talem vobis demonstravit antistitem, qui, sicut verus pastor, indicere verbis secundum doctrinam sanctarum scripturarum dignam poenitentiam valet, et eruere, qui sub ditione sacerdotali ejus existunt, animas eorum ex inferno inferiore, et ab igne in
Abbreviated transcription (Latin):
turus sit In decollatione sc̃i Iohannis
uidere gͣndem illam lucẽ. qͣm uelut ꝑ
ostiũ uid̾e soleo. atq ex hoc anxia pro¬
straui me totam in oratione ⁊ ueni¬
in extasim. ⁊ uidi beatũ Ioħem eodẽ¬

Expanded text:
turus sit. » 36. In decollatione S. Joannis videre grandem illam lucem, quam velut per ostium videre soleo: et ex hoc anxia prostravi me totam in oratione, enescitis diem neque horam, q
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. istrus modi pseudo ꝓpħas existentbꝰ.
auticristi aduentum ĩmminere qui iam
claritate assumpri fulgoris illad erst. ue¬
stem etiam regiam indutuis. dia ꝙ ati
ex gemmis auroq redimi Meis auio
illitis. sereno ore. lera facie. ut ius hil minꝰ
quam diabolus putaretur: mranti. n in
cellula astitit. Cũq martinꝰ pͥmo aĩpectu

Expanded text:
sumus, istius modi pseudoprofetis existentsumus, istius modi pseudoprofetis existentAntichristi adventum imminere, qui jam claritate assumpti fulgoris illuderet, veste etiam regia indutus, diademate ex gemmis auroque redimitus, calceis auro illitis, sereno ore, laeta facie, ut nihil minus quam diabolus putaretur, oranti in cellula astitit. Cumque Martinus primo aspectu
Abbreviated transcription (Latin):
dñs quid nam eẽt ostenderet. Itaq reliquũ
himns psalmisq consumitur. Ubi illux̃
dies. apprehensum dextera trahere eum¬
ad martinum uolebant Bene conscuis
illudi illim arte non posse. Tum uere
reniti ac reclanare miser cepit int̾idictũꝙ
sibi ẽ dicebat: ue se martino ostenderet. sũ
inuitum rre compellerent. int̾ trahentu
manus uestis euanuit. Unde quis dubitet
hanc etiam martini fuisse uirtutem. utt fan¬
tasiam suam diabolus. cum erat martini
oculis ingerenda. dissimulare duitius aut
tegere non possit: Animnailu̾sum ̃ tamen
eodem fere tempore fuisse inspama iuuene.
Qui cum sibi multis signis paruisset: eoussꝑ
clatus. ut se helyam ꝓfiteretur. Quod cum
pleriq temere credidissent adddidit ut se
quod eum pꝰea ab episcopatu deiectũ ui
pore in oriente quendam extitisse: qui se ao.¬
hannem eẽ iacta. erit. Ex que coneere pol¬

Expanded text:
Dominus quidnam id esset ostenderet. itaque reliquum noctis Dominus quidnam id esset ostenderet. itaque reliquum noctis hymnis psalmisque consumitur. ubi inluxit dies, adprehensum dextera ad Martinum trahere uolebat, bene conscius inludi illum diaboli arte non posse. tum uero reniti ac reclamare miser coepit, interdictumque sibi esse dicebat, ne se Martino ostenderet. cumque inuitum ire conpellerent, inter trahentium manus uestis euanuit. unde quis dubitet hanc etiam Martini fuisse uirtutem, ut fantasiam suam diabolus, cum erat Martini oculis ingerenda, dissimulare diutius aut tegere non posset. Animaduersum est tamen, eodem fere tempore fuisse in Hispania iuuenem, qui cum sibi multis signis auctoritatem parauisset, eo usque elatus est, ut se Heliam profiteretur. quod cum plerique temere credidissent, addidit ut se quod eum postea ab episcopatu deiectum uidtulerunt, eodem tempore in Oriente quendam extitisse, qui se Iohannen esse iactitauerit. ex quo conicere pos
Abbreviated transcription (Latin):
ocem erupisse fertur. Ecce hac nocte ue¬
stem michi dominus de celo dabit. Qua in¬
dutus in medio ur̃m diu̾sabor: atq his
signum erit me in di ẽẽ uirtute. qui dei
ueste donatus sum. Tum uͦ grandis om¬
nium ad hanc ꝓfessionem ẽ expectatio.
Itaq ad mediam fere noctem. fremitus in¬
sultantium: commoueri omne monast̾iũ
loco uisum ẽ. Cellulam autem qua idem
adolescens continebatur cerneres mica-¬
re luminib. fremitus in ea discurrentiũ.
e murmur quidam multarum uocum
audiebatur. Deinde facto silentio egressus
ei qua erat indutus ostendit. Obstupefac¬
lus ille conuocat cȩteros. & iam clarus oe¬
currit. Aahibitoq lumine: uestem omnes
diligent̾ inspiciunt. E rat autem sũma
mollicie candore exinio micante pur pͤa.
nec tamen cuiꝰ eẽt uelleris aut generis
poterat agnosci. Curiosis tamen oculis
aut digitis attractati: non aliud quam
uestis uidebatur. Int̾ea clarus fãs admo¬
net orationi insistere. ut manifestius ei

Expanded text:
ocem erupisse fertur: ecce hac nocte uestem mihi candidam Dominus de caelo dabit, qua indutus in medio uestrum diuersabor: idque uobis signum erit, in me Dei esse uirtutem, qui Dei ueste donatus sim. tum uero grandis omnium ad hanc professionem expectatio. itaque ad mediam fere noctem fremitu terram insultantium commoueri omne monasterium loco uisum est: cellulam autem, qua idem adulescens continebatur, crebris cerneres micare luminibus, fremitusque in ea discurrentium et murmur quoddam multarum uocum audiebatur. dein facto silentio egressus ei, qua erat indutus, ostendit. obstupefactus ille conuocat ceteros, ipse etiam Clarus adcurrit, adhibitoque lumine uestem omnes diligenter inspiciunt. erat autem summa mollitie, candore eximio, micanti purpura, nec tamen, cuius esset generis aut uelleris, poterat agnosci: curiosis tamen oculis aut digitis adtrectata non aliud quam uestis uidebatur. interea Clarus fratres admonet orationi insistere, ut manifestius eis
Abbreviated transcription (Latin):
Phedna olibent inius. ⁊ eni bn libnter
Diuctitao. sou e deo paululu e. ⁊ necesse est
Nultũ. ⁊ cciꝑe thaite. ut tuo amoa suppeatire
Dossit sine sumptu tuo. id omia hec magis
O pportuneo ns magis ex usu tuo nemo potest
Neq istu metuas nec mmet mulier. facile̾ pelas
umie quoͣ quo pato opubee ego arbitror qna¬

Expanded text:
ter victitas. Quod des paulum est; et necesse est multum accipere Thaidem, Ut tuo amori suppeditare possit sine sumtu tuo. Ad omnia haec magis opportunus, nec magis ex usu tuo Nemo est: prNeque istum metuas ne amet mulier: facile pellas,omine quoquo pacto opus est. Idem ego arbitror
Abbreviated transcription (Latin):
in me senseram. Inter h tanto etiam tedio
afficiebar. ut nichil eẽt qd̾ ñ fastidiret aĩa
mea. Moleste mͥ erant ipse orationes. que
sũme delicie mee ẽẽ consuenerunt. Psal¬
doq uir uno psalmo ꝑlecto longe a me
pieci. Iterum recogitans ac metum ad¬
mirans. qͥd michi accidisset. resũpsi illud
⁊ legi: sed rursus m̃te concidi. Om̃s enim
uires suas effudit in me adu̾sariꝰ meus.
Plam etiã in fide hesitare me fecit ille ꝑfi¬
dus. ita ut de redẽptore nr̃o dubie cogita¬
rem. dicens int᷑ me. Quis nam fuit ille
qͥ tantũ se humiliauit ꝓpt̾ homines:¬
quales in p̃dictis dñicis uidi. singu¬
lis dñicis que postea euenerunt uł
bis uł ter uel etiam ampliꝰ iudere
consueui: ante tam̃ corruens in ex¬

Expanded text:
in me senseram: inter haec tanto etiam taedio in me senseram: inter haec tanto etiam taedio afficiebar, ut nihil esset quod non fastidiret anima mea. Moleste mihi erant ipsae orationes, quae summae deliciae meae esse consueverant. Psaldoque vix uno psalmo perlecto, longe a me projeci. Iterum recogitans, ac mecum admirans quid mihi accidisset, resumpsi illud, et legi; sed rursus mente concidi. 14. Omnes enim vires suas effudit in me adversarius meus; nam etiam in fide haesitare me fecit ille perfidus, ita ut de Redemptore nostro dubie cogitarem, dicens intra me: Quisnam ille fuit, qui tantum se humiliavit propter hominesquas in praedictis Dominicis vidi, singulis Dominicis, quae postea evenerunt, vel bis, vel ter, vel etiam amplius videre consuevi; veniens tamen prius in exs
Abbreviated transcription (Latin):
ta ut gaudium magnum ẽẽt cordi m̾o
om̃is mea contͥtio. ꝑ om̃ia benedictus sit
consolator humilium dñs. S ne dutiꝰ
te ꝓtrahã. ñc ad ra de qͥb potissimum
interrogas sermonẽ conuertam.
actum est in die pentecosten.
conuenientib ad dũicam cenam soro¬
rib. ego occasione quadam detenta
sum. ut diuini ac uiuifici illiꝰ sacram̃¬
ti particeps non fierem. Unde illiꝰ di¬
ei sollempnitas ñ me ut solebat exhi¬
larauit. sed in qͣdam obscuritate ani¬
mi tota die ꝑmanebam. Postera etiã
die ⁊ tota illa ebdomada in eadem ob¬
scuritate animi tristis incẽdebam. nec
potui ab animo excutere tͥsticiam. Ascẽ¬
debant enum in cor meũ plus solito om̃ia
delicta mea.⁊ magnificabam singula apd̾
me. ⁊ ita michimetip̃i dolores accumula¬
ui Crescente igitur paulatim apd me
hac ñ bona tͥsticia. adeo m̃te obscurata sũ.
ut qͦcũq me uerterem. in tenebris ambu¬
lare me cred̾em. lucis cõꝑatione qͣm aña

Expanded text:
am gaudium magnum est cordi meo omnis mea contritio. Per omnia benedictus sit consolator humilium Deus. Sed ne diutius te protraham, nunc ad ea, de quibus potissimum interrogas, sermonem convertam. 13. Factum est in die sancto Pentecostes, convenientibus ad Dominicam coenam sororibus, ego occasione quadam detenta sum, ut divini illius ac vivifici sacramenti particeps non fierem. Unde illius diei solemnitas non me, ut solebat, exhilaravit; sed in quadam obscuritate animi tota die permanebam. Postera etiam die, et tota illa hebdomada, in eadem obscuritate animi tristis incedebam, nec potui ab animo excutere tristitiam. Ascendebant in cor meum plus solito omnia delicta, et magnificabam singula apud me, et ita mihi ipsi dolores accumulabam. Crescente igitur paulatim apud me hac non bona tristitia, adeo mente obscurata sum, ut quocunque me verterem, in tenebris me ambulare aestimarem, lucis comparatione quam antea
Abbreviated transcription (Latin):
o cõg̾gat᷑ labitur ⁊ erigit᷑ deficit nec suffi¬
cit ex se: ut ad medicũ recurrat᷑ Ad hanc
inquisitionis formã ꝓposita a xp̃o in cruce
q̃stio nos inuitat quociens nos pungit sti
mandꝰ est recrudescentis peccati pruritus
cui obiuam ꝑgit ratio ⁊ serpenti scabiei op¬
ponit cauteriũ. Licet enim suffumigent
afflata incendia ⁊ flãma uorax iam tec¬
toꝵ elambat fastigia. uii gr̃ae stilla subi¬
tusq respectus miscd̃ie uno flatu ea in cine¬
res rediget. sedataq ꝓcella duunitus qd̾
putabatur detͥm̃tũ inuenit᷑ solaciũ ⁊ qd̾
relictum ⁊ oblitũ assũptũ ⁊ restitutũ¬

Expanded text:
o congregatur. Labitur et erigitur; deficit, nec suffio congregatur. Labitur et erigitur; deficit, nec sufficit ex se ut ad medicum recurrat. Ad hanc inquisitionis formam proposita a Christo in cruce quaestio nos invitat, quoties non pungit stimmandus est recrudescentis peccati pruritus, cui obviam pergit ratio, et serpenti scabiei opponit cauterium. Licet enim suffumigent afflata incendia, et flamma vorax jam tectorum elambat fastigia, una gratiae stilla subitusque respectus clementiae uno flatu ea in cineres rediget, sedataque procella divinitus, quod putabatur detrimentum, invenitur solatium, et quod relictum et oblitum, assumptum et restitutu