comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sepultꝰ. Qͥ autẽ peccare consueuit: sepul¬
tꝰ est. Et bene de illo dicit᷑: fecet. Incipit e¬
nim  hr̃e pessimã famã: canꝗͣ odorem
tet̾rimũ. Tales sunt om̃s assueti sccłib :
ꝑditi morib. Dicis ei. Noli facere. Qnͣdo
te audit quẽ t̾ra sic p̃mit &e tabe corrũ¬
pessima consuetudine ꝑmutatauiriere
meliꝰ: qm uiuebant qͥ rep̃hendebant. De¬
testabaris hominẽ. Eoce ip̃a soror lazari
sitñ ip̃a ẽ q̃ pedes dnĩ unxit unguento ce
tersit capillis sius qͦs lau̾at lac̾mis: me¬
liꝰ suscitata ẽ qm̃ fr̃ eiꝰ. De magna male
consuetudinis mole liberata ẽ. Crat e¬
nim famosa peccatͥo. & de illa dictũ est :
dimitent᷑ ei peccata multa: qm̃ dilexit
multũ. Uidemꝰ multos: nouimꝰ multos.
Nemo desꝑet: nemo de se p̃sumat. Et des¬
ꝑare malũ ẽ i ce de se p̃sintiere. Sic noli des¬
iam. Et qm̃ multa in hac lectõne mani¬
festa sunt : expositõnẽ in singłis ñ q̃ra¬

Expanded text:
sepultus. Qui autem peccare consuevit, sepulsepultus. Qui autem peccare consuevit, sepultus est, et bene de illo dicitur, fetet: incipit enim habere pessimam famam, tanquam odorem teterrimum. Tales sunt omnes assueti sceleribus, perditi moribus. Dicis ei, Noli facere. Quando te audit quem terra sic premit, et tabe corrumpessima consuetudine permutata vivere melius, quam vivunt qui reprehendebant. Detestabaris hominem: ecce ipsa soror Lazari si tamen ipsa est quae pedes Domini unxit unguento, et tersit capillis suis quos laverat lacrymis melius suscitata est quam frater ejus: de magna malae consuetudinis mole est liberata. Erat enim famosa peccatrix: et de illa dictum est, Dimittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum . Videmus multos, novimus multos: nemo desperet, nemo de se praesumat. Et desperare malum est, et de se praesumere. Sic noli desjam; et quoniam multa in hac lectione manifesta sunt, expositionem in singulis non quaera
Abbreviated transcription (Latin):
peccat morit᷑. Peccatũ: mors aĩe ẽ. S ali¬
qñ in cogitatõne pecrat᷑. Delectauit qd̃
malum ẽ: consentisti. peccasti. Consensio
illa: occidit te. S intꝰ ẽ mors: qr eogitatũ
malũ ñdũ ꝓcessit in fcm̾. Talẽ aĩam re¬
suscitare se significans dñs resuscitauit
illã puellã q̃ ñdũ erat foras elata: s in
domo mortua iacebat. qiͣ peccatũ late¬
bat. Si aũ ñ solũ male delectatõni con¬
sentisti: s etiã ip̃m malũ fecisti: qͣi mor¬
tuũ extͣ portã exculisti. Iam foris es ce mor-¬
tuus elatꝰ es: tñ &e ip̃m dm̃s resuscita¬
uit. ce reddidit uidue matͥ sue. Si pec¬
casti peniteat te. & resuscitat te dñs : e
reddit eccłie matͥ tue. Terciꝰ mortiris ẽ
lorar᷑. Est genꝰ mortis inmane: mala
consuetudo appellat᷑. Aluid ẽ enĩ peccare:
aliud peccandi consuetudinẽ face̾. Q pec¬
cat & continuo corrigit᷑: cito reuiuiscit.
Qͥ ñdũ est implicat᷑ consuetudine : ñ ẽ

Expanded text:
moritur; peccatum, mors est animae. Sed aliquando in cogitatione peccatur. Delectavit quod malum est, consensisti, peccasti; consensio illa occidit te: sed intus est mors, quia cogitatum malum nondum processit in factum. Talem animam resuscitare se significans Dominus, resuscitavit illam puellam quae nondum erat foras elata, sed in domo mortua jacebat, quasi peccatum latebat. Si autem non solum malae delectationi consensisti, sed etiam ipsum malum fecisti; quasi mortuum extra portam extulisti: jam foris es, et mortuus elatus es. Tamen et ipsum Dominus resuscitavit, et reddidit viduae matri suae. Si peccasti, poeniteat te: et resuscitat te Dominus, et reddet Ecclesiae matri tuae. Tertius mortuus est Lazarus. Est genus mortis immane, mala consuetudo appellatur. Aliud est enim peccare, aliud peccandi consuetudinem facere. Qui peccat et continuo corrigitur, cito reviviscit: quia nondum est implicatus consuetudine, non est
Abbreviated transcription (Latin):
tro sathana: qͥa beatꝰ ñ a se erat. S undes
Qaͥ ñ tͥ reuelauit caro & sangnis: s pr̃ me̾
qͥ in celis ẽ. Ecce unde beat᷑. Non de tuo: s
de meo. Non qͥa pr̃ ego: s qͥa omĩa que
ht̃ pat̾ mea sunt. Si beat᷑: de ipsiꝰ dñi. Sa¬
chanas de cuiꝰ ÷ Ibi dicit. Rõnem qͥppe red¬
didit beatitudinis ut dic̾et: non caro &
sanguis tͥ reuelauit hoc. s pr̃ meus qͥ in
celis est. Hec ẽ causa beatitudinis tue. Qd̾
uͦ dixi redi post me sathana: audt etiam
huiꝰ ret causam. Non enĩ sapis q̃ dĩ sunt:
s q̃ sunt hominis. Nemo gͦ se palpet. De
suo sachanas est: de dĩ beat᷑ ẽ. Qd ẽ enim
de suo⁊ nͥ de peccato suo Tolle peccm̃ qd̾ ẽ
cuũ: iusticia inqͥt de meo ẽ. Qdͥ enĩ hs̃ qd̾
ñ accepisti: Cũ gͦ uellent dare consiliũ ho
mine᷑ do. discipłi magistͦ: serui dño. egͦti
medico: corripuit eos & ait. Nonne xii.¬

Expanded text:
nas: quia beatus a se non erat, Sed unde? Quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est. Ecce unde beatus, non de tuo, sed de meo. Non quia Pater ego, sed quia omnia quae habet Pater, mea sunt . Si beatus de ipsius Domini; satanas de cujus? Ibi dicit: rationem quippe reddidit beatitudinis, ut diceret, Non caro et sanguis tibi revelavit hoc, sed Pater meus qui in coelis est: haec est causa beatitudinis tuae. Quod vero dixi, Redi post me, satanas, audi etiam hujus rei causam: Non enim sapis quae Dei sunt, sed quae sunt hominis. Nemo ergo se palpet; de suo satanas est, de Dei beatus est. Quid est enim de suo, nisi de peccato suo? Tolle peccatum, quod est tuum? Justitia, inquit, de meo est. Quid enim habes quod non accepisti ? Cum emines Deo, discipuli magistro, servi domino, aegroti medico, corripuit eos, et ait: Nonne
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m ⁊ nͥ qͥa fides hominis qͥ m̾ito displicñ¬
tis fremere qͦdãm᷑ debet in accusatõne-
maloꝵ oꝑunr: ut uolentie penitudi ce-¬
dat consuetudo peccandi: Et dixit. Uͥ po¬
suistis eũ  Scisti qͥa mortuus sit. & uͥ se
pultꝰ sit ignoras: Et ista significatõ est:
qr sic ꝑditũ hominẽ qͣi nescit d̾s. Non au¬
sus sum dicere nescit. Qdͥ enĩ ille nescitͤ
S qͣi nescit. Unde hoc ꝓbamꝰ: Dñm audi
in uditio dictirũ. Non noui uos: disce¬
dite ame. Qͥd ẽ ñ noui uosi Non nos ui¬
deo in luce meai ñ uos uideo in illa iusti¬
cia qm noui. Sic ce hie tanꝗͣ nesciens ta¬
lẽ peccatorẽ : dixit. Uͥ posinstis eũ : tal
ẽ uox dĩ in ꝑadiso: postea ꝗͣ homo pecca¬
t᷑. Unde illi dicit᷑. uide humilitatẽ meã
ce laborẽ meũ: ce dimitte omnia peccata

Expanded text:
metipsum, nisi quia fides hominis sibi merito displicenmetipsum, nisi quia fides hominis sibi merito displicentis fremere quodammodo debet in accusatione malorum operum, ut violentiae poenitendi cedat consuetudo peccandi? 20. Et dixit: Ubi posuistis eum? Scisti quia mortuus sit, et ubi sit sepultus ignoras? Et ista significatio est, quia sic perditum hominem quasi nescit Deus. Non ausus sum dicere, Nescit: quid enim ille nescit? Sed quasi nescit. Unde hoc probamus? Dominum audi dicturum in judicio, Non novi vos; discedite a me . Quid est, Non novi vos? Non vos deo in luce mea, non vos video in illa justitia quam novi. Sic et hic tanquam nesciens talem peccatorem, dixit: Ubi posuistis eum? Talis est vox Domini in paradiso posteaquam peccatur. Unde illi dicitur: « Vide humilitatem meam et laborem meum, et dimitte omnia peccata
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑicłosũ pelagͦ tnͣsis. Intrãt uenti. mouent᷑
fluctꝰ: tͣbant nauẽ. Qͥ sunt uenti: Audisti
conuitiũ: irasceris. Conuitiũ uent᷑ ẽ : ira¬
condia fluctꝰ ẽ. Piclitaris disponis respõ¬
dere: disponis maledictũ maledc̃o redd̾e.
Iam nauis ꝓpinqͣt naufragio: exita xp̃m
iii. In corde enĩtro sopñ xp̃i: obluuo fidei.
dicit tanꝗͣ uigilans xp̃c in corde tno: Ego au¬
ditii demoniũ hs: & ꝓ eis oraui. Audit
dñs ce patitur⁊ audit seruis & indignat᷑:
S uindicari uis. Qͥd enĩ: Ego iam sum iũ¬
dicatꝰ. Die cũ tͥ hec loqͥtur fides tua : qͣi imꝑa¬
tͣ uentis &e fluctib: &e fit tͣnqͥllitas magna.
Qͤm gͦ hoc ẽ excitarȩ xp̃m in naui excitare fi¬
dẽ sic in corde hominis ⁊ quẽ p̃mit magna
moles &e consuetudo peccati. in corde hoĩs
tͣnͣsgressoris etiã scĩ euangłii: cõtemptoris
penar̃ eternar̃ fremat xp̃c: increpet se
homo. Audi adhuc. fleuit xp̃c: fleat se
minẽ docuit: qrͣe fremuit ce tͣbauit se¬

Expanded text:
periculosum pelagus transis; intrant venti, movent fluctus, turbant navim. Qui sunt venti? Audisti convicium, irasceris; convicium ventus est, iracundia fluctus est: periclitaris, disponis respondere, disponis maledictum maledicto reddere, jam navis propinquat naufragio; excita Chrivi. In corde enim tuo somnus Christi, oblivio fidei. dicit tanquam vigilans Christus in corde tuo? Ego audivi, Daemonium habes , et pro eis oravi: audit Dominus, et patitur; audit servus, et indignatur! Sed vindicari vis. Quid enim? ego jam sum vindicatus? Cum tibi haec loquitur fides tua, quasi imperatur ventis et fluctibus, et fit tranquillitas magna. Quomodo ergo hoc est excitare Christum in navi, excitare fidem; sic in corde hominis quem premit magna moles et consuetudo peccati, in corde hominis transgressoris etiam sancti Evangelii, contemptoris poenarum aeternarum, fremat Christus, increpet se homo. Audi adhuc: flevit Christus, fleat se minem docuit? Quare fremuit et turbavit se
Abbreviated transcription (Latin):
gẽ suã iudicarẽt eũ noluert̃ eũ acci¬
ꝑe ditentes nobis ñ licet int̾ficere q:¬
ac sic impletꝰ est sermo ih̾u quẽ de
sua morte p̾dixit : ut els a iudeis tͣbi¬
tu̾ int̾ficerẽt gentes minore sccłe qͣm
iuidei qͥ se isto mͦ ab eiꝰ. int̾fectione
uł a bienos face̾ uoluert̾ ñ ut eoꝵ in¬
nocentia s ut cdementia monstͣret᷑.
iuit iterũ in p̾corrũ pilatꝰ us¬
ꝙ ad id erat aut̃ barrabas la

Expanded text:
gem suam judicarent eum, noluerunt eum accipere dicentes, Nobis non licet interficere quAc sic impletus est sermo Jesu, quem de sua morte praedixit, ut eum a Judaeis traditum interficerent Gentes; minore scelere quam Judaei, qui se isto modo ab ejus interfectione velut alienos facere voluerunt, non ut eorum innocentia, sed ut dementia monstraretur. ivit ergo iterum in praetorium Pilatus; usque ad id, Erat autem Barabbas la
Abbreviated transcription (Latin):
gua eoꝵ machera acita . Eoce qͥb
armis. qͥb sagitis. qͣ machera
tustũ interfecistis : qͣndo uobis
int̾ficere quã qͣ ñ licere dixistis.
hinc ẽ qd̾ ad cõprehendendũ iħm
cũ sac̾dotũ ñ uenissent pͥncipes s
misissent: lutas tã euangłista in
eod̾ sue narratõnis loco dixit. Dix̃

Expanded text:
a . Ecce quibus armis, quibus sagittis, qua machaera justum interfecistis, quando vobis interficere quemquam non licere dixistis. Hinc est quod ad comprehendendum Jesum, cum sacerdotum non venissent principes, sed misissent; Lucas tamen evangelista in eodem narrationis suae loco ait: Dixit
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hendert̾: ad quẽ ñ accessert̃: qm̃
dies ille illi uͦ denebre ꝑmanisert̃
nec audiert̾: accedite ad eũ et illu¬
minamini. Si enĩ sic accedere̾t ñ e¬
ñ manib occidendũ: s recipiendũ¬

Expanded text:
prehenderunt ad quem non accesserunt: quoniam dies ille, illi vero tenebrae permanserunt; nec audierunt, Accedite ad eum et illuminamini . Si enim sic accederent, non eum manibus occidendum, sed recipiendu
Abbreviated transcription (Latin):
uenit illuc cũ lat̾nis ce facibꝰ ce armiꝰ.
Cohors ñ uideoꝵ s militũ fuit. Ap̃¬
fide itaq intelligat᷑ accepta tanꝗ ad
tenendũ reũ seruato ordine legitime
potestatis ut null tenentib aud̾et
obsist̾e⁊ qnͣꝗͣ ce manꝰ tanta fuerat
cõgregata & sic armata ueniebat :
ut uł t̾reret uł etiã repugnaret si
eiꝰ abscondebat᷑ potestas ce obtende¬
bat᷑ infirmitas ut hec inimicis ne¬
cessaria uident᷑ adu̾sus eũ in quem
nichil ualuisset nͥ qd̾ ip̃e uoluisfec.
bene utens bonꝰ malis ce faciens bo¬
na de malis. ad faciendos bonos ex

Expanded text:
rmis. Cohors non Judaeorum, sed militum fuit. A praeside itaque intelligatur accepta, tanquam ad tenendum reum, servato ordine legitimae potestatis, ut nullus tenentibus auderet obsistere: quanquam et manus tanta fuerat congregata, et sic armata veniebat, ut vel terreret vel etiam repugnaret, siejus abscondebatur potestas, et obtendebatur infirmitas, ut hcessaria viderentur adversus eum, in quem nihil valuisset nisi quod ipse voluisset; bene utens bonus malis, et faciens bona de malis, ad faciendos bonos ex
Abbreviated transcription (Latin):
trorsũ. ⁊ cccideit̃ int̾rã. uͥ nc̃ militũ
cohors ce iinistͥ pͥncipũ ac phariseoꝵ :
uͥ t̾ror & munimen armoꝵ: Nẽpe ima
uon dicentis ego sum: tanꝗͣ t᷑bã odiis
ferocẽ armis ꝙ t̾ribilẽ sine telo ullo
ꝑeussit: reppulit. strauit. D̾s em̃ late¬
bat in carne. & sẽpit̾nus dies ita m̃¬
bͥ occultabat᷑ humanis ut lat̾nis
ce facib qͥreret᷑ oceidñdꝰ atenebris.
Ego sũ inqͥt ce impios derecit. Qd ui¬
dicaturꝰ faciet : qͥ udicandꝰ hoc fecit᷑
Qdͥ regnatin᷑. pot̾it : qͥ moritur᷑ hoc
antixͦ ut retͦ redeant & in t̾rã ea¬
dant : qm̃ deserentes celestia & t̾re¬
na desid̾ant. Certe ad cõp̃hendendũ
ihm ꝑfecutores cũ tͣditore uenert̾ ⁊
quẽ querebãt inuenert̾: audiert̾
ego sum. Qre ñ cõprehe̾der̾t s abie

Expanded text:
t in terram. Ubi nunc militum cohors et ministri principum ac Pharisaeorum? Ubi terror et munimen armorum? Nempe una vox dicentis Ego sum tantam turbam odiis ferocem, armisque terribilem, sine telo ullo perculit, repulit, stravit. Deus enim latebat in carne, et sempiternus dies ita membris occultabatur humanis, ut laternis et facibus quaereretur. Occidendus a tenebris, Ego sum dicit, et impios dejecit. Quid judicaturus faciet, qui judicandus hoc fecit? Quid regnaturus poterit, qui moriturus hoc Antichristus, ut retro redeant, et in terram cadant, quoniam deserentes coelestia, terrena desiderant. Certe ad comprehendendum Jesum persecutores cum traditore venerunt, quem quaerebant invenerunt, audierunt Ego sum: q
Abbreviated transcription (Latin):
n̾at illuc cũ discipłis suis. Ibi gͦ lu¬
pꝰ ouina pelle contectꝰ: & int̾ oues
alco prĩs familias consilio toleratur.
Didicit uͥ ad tẽpꝰ exiguũ disꝑgeret
gͤgẽ insidiis appetendo pastorẽ. Iu¬
das gͦ inqͥt cũ accepisset cohortẽ ce

Expanded text:
nerat illuc cum discipulis suis. Ibi ergo lupus ovina pelle contectus, et inter oves alto Patrisfamilias consilio toleratus, didicit ubi ad tempus exiguum dispergeret gregem, insidiis appetendo pastorem. Judas ergo, inquit, cum ac
Abbreviated transcription (Latin):
tõnẽ ut suscepimꝰ tͣctandã sine alioꝵ
cõꝑatõne uideamꝰ in eis q̃ manifes¬
ta sũt ñ ĩmorantes: ut hoc uͥ opꝰ ẽ
causa poscente faciamꝰ. slongͦ sic ac¬
n cipiamꝰ qd̾ ait. hec cũ dixisset iħ̾e:¬
egrestꝰ ẽ cũ discipłis suis tnͣs torrẽ

Expanded text:
tionem, ut suscepimus tractandam, sine aliorum tionem, ut suscepimus tractandam, sine aliorum comparatione videamus, in eis quae manifesta sunt non immorantes; ut hoc ubi opus est, causa poscente faciamus. Non ergo sic accipiamus quod ait, Haec cum dixisset Jeegressus est cum discipulis suis
Abbreviated transcription (Latin):
ce discipłi eiꝰ. Strebat autẽ &e iudas qͥ
tͣoebat eũ locũ: qͥa freq̃ter ih̾e cõue¬
n̾at illuc cũ discipłis suis. Hoc qd̾
narrat ing̾ssũ dum̃ cũ discipłis suis
in ortũ: ñ continuo fc̃m ẽ. cũ eiꝰ illa
finita eẽt or̃o de cuiꝰ u̾bis ait. Hec cũ
dixisset ih̾c. s alia q̃dã sunt intposi¬
ta q̃ ab isto p̾t̾missa apud alios euan¬
glistas legunt᷑. sic̃ aputl hẽ irueniũ¬
t᷑ multa q̃ illi similit̾ in sua narra¬
uemant. nec u̾itati q̃ ꝑ aliũ ꝓmit᷑ ab
alio iepugnet᷑. qͥsqͥs nosse desid̾at ñ
nhis sermonib s in aliis laboriosis
litt̾is q̾rat nec stando ce audiendo. s
potiꝰ sedendo &e legendo. uł legenti au¬
rẽ mentẽ ꝙ intentissimã p̃bendo illa
condiseat. Eredat tñ añqͣ sciat siue
etiã id scire in hac uita possit. siue
ꝑ aliqͣ impedim̃ta ñ possit nichil ab
aliqͦ euangłista ẽẽ conscͥptũ ꝗͣtũ ad
tͣriũ. sẽ itaq huiꝰ beati iohis narra¬

Expanded text:
i ejus. Sciebat autem et Judas, qui tradebat eum, locum; quia frequenter Jesus convenerat illuc cum discipulis suis. » Hoc quod narrat ingressum Dominum cum discipulis suis in hortum, non continuo factum est, cum ejus illa finita esset oratio, de cujus verbis ait, Haec cum dixisset Jesus: sed alia quaedam sunt interposita quae ab isto praetermissa apud alios evangelistas leguntur; sicut apud hunc inveniuntur multa quae illi similiter in sua narraant, nec veritati quae per alium promitur, ab alio repugnetur, quisquis nosse desiderat, non in his sermonibus, sed in aliis laboriosis litteris quaerat; nec stando et audiendo, sed potius sedendo et legendo, vel legenti aurem mentemque intentissimam praebendo, illa condiscat. Credat tamen antequam sciat, sive id etiam scire in hac vita possit, sive per aliqua impedimenta non possit, nihil ab aliquo evangelista esse conscriptum, quantum ad trarium. Nunc itaque hujus beati Joannis narra
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ eũ significas se arbit᷑r uͥ ait : ce ñ dico
uobis qr rogabo prẽm de uobis. Ad hoc qͥp¬
pe intuendũ qͦmͦ ñ rogat pat̾ filiũ s si¬
mul exandiut̃ rogantes pat̾ &e filiꝰ: ñ nͥ
spĩtalis ocłs mentis ascendit. Ip̃e enĩ in¬
a .I. Ra ł f. Ido̾ amat ille qͥa nos amamꝰ an
potꝰ qa uie amat idõ nos amamaꝰ: So epła sua
euangłista idẽ ip̃e respondeat: nos din
giꝰ inqͥt qͥa ip̃e pͥor dilexit nos. hinc
gͦ fcm̃ ẽ ut dilig̾emꝰ: qr dilecti sumꝰ. ꝓr¬
gꝰ donũ  dĩ ẽ: diligere dm̃. Ip̃e ut
dilig̾o de tͣ dedit: qͥ ñ dilectꝰ dilexit.
Displicentes amati sumꝰ: ut eẽt in nolus
unde plac̾eamꝰ. Non enĩ amaremꝰ filiũ :
nͥ amaremꝰ ce piẽm. Amat nos pr̃ qr nos
amamꝰ &e filiũ: cũ a prẽ & filio acceꝑimꝰ ut
&e prẽm amemꝰ ce filiũ. Diffundit enĩ ca¬

Expanded text:
quod eum significasse arbitror, ubi ait: Et non dico vobis quia ego rogabo Patrem de vobis. Ad hoc quippe intuendum, quomodo non rogat Patrem Filius; sed simul exaudiunt rogantes Pater et Filius, nonnisi spiritualis oculus mentis ascendit. 5. Ipse enim vos me amastis. Ideo amat ille, quia nos amamus; an potius, quia ille amat, ideo nos amamus? Ex Epistola sua evangelista idem ipse resigimus, inquit, quia ipse prior dilexit nos . Hinc ergo factum est ut diligeremus, quia dilecti sumus. Prorsus donum Dei est, diligere Deum. Ipse ut diligeretur dedit, qui non dilectus dilexit. Displicentes amati sumus, ut esset in nobis unde placeremus. Non enim amaremus Filium, nisi amaremus et Patrem. Amat nos Pater, quia nos amamus Filium, cum a Patre et Filio acceperimus, ut Patrem amemus et Filium. Diffundit enim cha
Abbreviated transcription (Latin):
tie ꝯspiciat᷑ & ip̃e qͥ am̃itiat. tc̃ in eius
noĩe petut qͥ petũt qͥa in sono eiꝰ noĩs ñ
aluid ꝗͣ. res ip̃a ẽ qͥ hoc noĩe uocant᷑ i¬
telligunt: nec animi uanitate uł in¬
firmitate confingt̃ tanꝗͣ in alio loco
prẽm. in alio filiũ ante priẽm stantẽ
⁊ ꝓ nobis rogantẽ: spatia sua q̃q ãboꝵ
occirpantib molib ce uerbũ ad eũ cu¬
ius ẽ u̾bũ face̾ r̾iba ꝓ nobis. int̾uallo in¬
t̃posito int̾ os loqñtis & auricłas audi¬
entis: & alia talia q̃ sͥ animales idẽ ꝙ
carnales in cordib fabricant᷑. Qͥcͥqͥ i
tale sp̃italib de dõ cogitantib ex corꝑm
cõsuetudine occͣrit : negando atꝙ res¬
puendo cãꝗͣ ĩportunas mucas ab int̾io¬
rib ocłis abigt̃. & sinc̾itati eiꝰ lucis ad¬
qͥeset̃ qͣteste ac iudice has ip̃as ymagi¬
nes corꝑm suis int̾nis aspectib irriien¬
tes falsas omĩno ẽe conumẽt ÷ hi possũt

Expanded text:
ejus nomine petunt qui petunt; quia in sono ejus nominis non aliud quam res ipsa est quae hoc nomine vocatur, intelligunt, nec animi vanitate vel infirmitate confingunt tanquam in alio loco Patrem, in alio Filium ante Patrem stantem, et pro nobis rogantem, spatia sua quaeque amborum occupantibus molibus, et Verbum ad eum cujus est Verbum facere verba pro nobis, intervallo interposito inter os loquentis et auriculas audientis; et alia talia quae sibi animales, iidemque carnales in cordibus fabricantur. Quidquid enim tale spiritualibus de Deo cogitantibus ex corporum consuetudine occurrit, negando atque respuendo, tanquam importunas muscas, ab interioribus oculis abigunt; et sinceritati ejus lucis acquiescunt, qua teste ac judice has ipsas imagines corporum suis internis aspectibus irruentes, falsas omnino esse convincunt. Hi possunt
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt ñ petistis qͥcͣꝗͣ in noĩe. meꝰ pͥe¬
tite & aecipietis : ut gau ho diũ inẽn
sit plenũ. Hoc qd̃ dicit ga udiũ ple¬
nũ: ꝓfecto ñ carnale s spĩtale gaudi¬
ũ ẽ. Et qñ tm̃ erit ut aliqͥd ei iã ñ sit
cõsequendũ. hoc ẽ in noĩe xp̃i petendũ:
si diuinã intelligimꝰ grãm. si u̾e bea¬
tã poscimꝰ uitã. Qcqͥ. autẽ aliud petit᷑:
nichil petit᷑. Non qͥa om̃ino nulla res
est: s qͥa in tante rei cõꝑatõne qͥeqͥd a¬
luid cõcurpiscit᷑ nichil ẽ. Neq em̃ ꝓr¬
sus nulla res ẽ homo de qͦ ait apls: qͥ
se putat aliqͥd ẽẽ cũ nichil sit. In cõꝑa¬
tõne qͥppe sp̃talis hominis qͥ scit grã

Expanded text:
non petistis quidquam in nomine meo; petite et accipietis, ut gaudium vestrum sit plenum. Hoc quod dicit, Gaudium plenum, profecto non carnale, sed spiritale gaudium est. Et quando tantum erit, ut aliquid ei jam non sit consequendum, hoc est, in nomine Christi petendum, si divinam intelligimus gratiam, si vere beatam poscimus vitam. Quidquid autem aliud petitur, nihil petitur, non quia omnino nulla res est, sed quia in tantae rei comparatione quidquid aliud concupiscitur, nihil est. Neque enim prorsus nulla res est homo, de quo ait Apostolus: Qui se putat aliquid esse, cum sit nihil. In comparatione quippe spiritalis homi
Abbreviated transcription (Latin):
pe amauit ip̃e ꝙ fecit: s ñ in nobis fac̾et
qd̾ amaret. nͥ añꝗ id fac̾et nos amaret.
Et credidistis inqͥt qͥa adõ exiui. Exui a
pr̃e ÷ & uaeniin mundũ. Iterũ relinqͦ mundũ.
& uado ad prẽm. Plane credidimꝰ. Deq enĩ
ꝓpt̾ea debet incredibile uideri. qͥa sic ad m̃¬
dũ ueniens exiit a pr̃e ut ñ desereret prẽm:
& sic uadit ad prẽm relicto m̃do ut ñ dese¬
rat mundũ. Eriit enĩ a pr̃e: qͥa de pre est.
Inmundũ uenit. qr m̃do suũ corpꝰ osten¬
dit qd̾ de uͥgine assũpsit. Reliqͥt m̃dũ cor¬
ꝑali discessione ꝑrexit ad prẽm hominis

Expanded text:
 amavit ipse quod fecit. Sed non in nobis faceret quod amaret, nisi antequam id faceret nos amaret. Et credidistis, inquit, quia a Deo exivi. Exivi a Patre et veni in mundum: iterum relinquo mundum, et vado ad Patrem. Plane credidimus. Neque enim propterea debet incredibile videri, quia sic ad mundum veniens exiit a Patre, ut non desereret Patrem; et sic vadit ad Patrem relicto mundo, ut non deserat mundum. Exiit enim a Patre, quia de Patre est: in mundum venit, quia mundo suum corpus ostendit quod de Virgine assumpsit. Reliquit mundum corporali discession
Abbreviated transcription (Latin):
nomine meo pecetis. In fut᷑o enĩ scło
cũ ꝑuenerimꝰ ad regnũ uͥ similes ei
erimꝰ qm̃ uidebimꝰ eũ sicuti ẽ ÷ qͥd pe¬
tituri sumꝰ  qñ saciabit᷑ in bonis de¬
sid̾rum nr̃m: Unde ce in alio psai¬
mo dr᷑. Satiabor cũ manisestabit᷑
gła tua. Petitio nãq alicꝰ ẽ indigñtie:
q̃ ibi nulla erit uͥ hec sacietas erit.
uł aĩalib se sp̃ĩtales ꝓmi sisse fact᷑¬
um: ꝗͣuis ñdũ tales qͣles erimꝰ qnͣdo
sp̃itale etiã corpꝰ habebimꝰ. s qͣlis e¬
rat qͥ dicebat sapt̃am loqͥm᷑ int̾ ꝑfec

Expanded text:
etis. In futuro enim saeculo cum pervenerimus ad regnum, ubi similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est , quid petituri sumus, quando satiabitur in bonis desiderium nostrum ? Unde et in alio psalmo dicitur: Satiabor, cum manifestabitur gloria tua . Petitio namque alicujus est indigentiae, quae ibi nulla erit, ubi haec satietas erit. vel animalibus se spirituales promisisse facturum, quamvis nondum tales, quales erimus, quando spiritale etiam corpus habebimus, sed qualis erat, qui dicebat: S
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥd petieritis prẽm in nomĩe
meo: dabit uobis. Iam dictũ ẽ in suꝑio¬
ñ nulla petunt a pr̃e in noĩe xp̃i. nec ac¬
cipiunt: ñ peti in nomine saluatoris qͥc¬
qͥo petit᷑ contͣ rõnẽ salutis. Non erĩ sonũ
litt̃arũ ac syllabar̃ s qd̾ sonꝰ ip̃e signisi¬
cat ce ꝙ eo sono recce ne u̾acit̾ intelligit᷑
hoc accipiendꝰ est dice̾: cũ dicit in noĩe
co dĩ filio sentiendũ ñ pecit in eiꝰ nomĩe
ip̃e meiꝰ nomine pecit & accipit qd̾̃ petit:
siñ contͣ salutẽ suã sẽpit̾nã petit. Acci¬
pit aũ qñ debet acciꝑe. Qo̾ã enĩ ñ ue¬
gant᷑: s ut congruo dent᷑ tẽꝑe differunt᷑.
Ita sane intelligendũ ẽ ꝙ ait dabit nob̾:
ut ea bñsicia significata sciant᷑ his uer¬
bis. q̃ ad eos qͥ pecunt ꝓpͥe ꝑtinent. Exau¬
om̃ib exardiũt᷑ uł amicis ul miinicis

Expanded text:
em in nomine meo, dabit vobis. Jam dictum est in superiononnulla petunt a Patre in Christi nomine, nec accipiunt, non peti in nomine Salvatoris quidquid petitur contra rationem salutis . Non enim sonum litterarum ac syllabarum, sed quod sonus ipse significat, et quod eo sono recte ac veraciter intelligitur, hoc accipiendus est dicere de unico Dei Filio sentiendum, non petit in ejus nomine, ipse in ejus nomine petit; et accipit quod petit, si non contra salutem sempiternam petit. Accipit autem, quando debet accipere. Quaedam enim non negantur, sed ut congruo dentur tempore, differuntur. Ita sane intelligendum est, quod ait Dabit vobis, ut ea beneficia significata sciantur his verbis, quae ad eos qui petunt proprie pertinent. Exauomnibus exaudiuntur, vel amicis, vel inimicis
Abbreviated transcription (Latin):
tat: s qi sic cogitat/ qͦm̃ qͥ ꝓu̾bia so¬
lent audire neq intelligere. Cum. uͦ
sp̾italis ceꝑit omnia diuidicare ip̃e au̾
a nemine diuidicari etiã si in hac ui¬
ullo corꝑis sensu ñ ulla ymagmarta
cogitatõ q̃ capit auit fingit qͣliũcũcꝑ

Expanded text:
tat, sed quia sic cogitat, quomodo qui prolent audire, neque intelligere. Cum vero spiritalis coeperit omnia dijudicare, ipse autem a nemine dijudicari etiamsi in hac viullo corporis sensu, non ulla imaginaria co
Abbreviated transcription (Latin):
ñ in beate uite cõꝑatõne sit nichil. Et
qd̾ seqͥtur usꝙ mͦ ñ petistis qͥqͣ in no¬
tistis. Ut gͥ in eiꝰ noĩe ñ nichil s gaudi¬
ũ plenũ petãt. qm̃ si aliqͥd aliud petũt
idem aliqͣ nichil ẽ exhortat᷑ dicens. Peti¬
te & accipietis ut gaudiũ ur̃m sit pbe¬
nũ. id ẽ hoc in nomine meo petite. ut
Isto enĩ bono in petñdo ꝑseũantes: scõs
suos neqͣꝗͣ miscd̾ia diuina fraudabit.

Expanded text:
n in beatae vitae comparatione sit nihil; et quod sequitur: Usque modo non petistis quidquam in notistis. Ut igitur in ejus nomine non nihil, sed gaudium plenum petant, quoniam si aliquid aliud petunt, idem aliquid nihil est, exhortatur dicens, Petite, et accipietis, ut gaudium vestrum sit plenum: id est, hoc in nomine meo petite, ut Isto enim bono in petendo perseverantes sanctos suos nequaquam misericordia divina fraudabit.
Abbreviated transcription (Latin):
opꝰ dĩ: ut credatis in eũ quẽ ille misit. Ut
credatis in eũ i ñ ut eredatis ei. S si creditis
ineũ: ereditis ei Non autẽ continuo qͥ eredit
ei: credit in eũ. Nam ce demones credebant
ei: & ñ credebãt meũ. Rinsꝰ etiã de apłis ipsiꝰ
possumꝰ dr̃e. Credimꝰ paulo: s ñ credimꝰ in¬

Expanded text:
opus Dei, ut credatis in eum quem ille misit . Ut opus Dei, ut credatis in eum quem ille misit . Ut credatis in eum; non, ut credatis ei. Sed si creditis in eum, creditis ei: non autem continuo qui credit ei, credit in eum. Nam et daemones credebant ei, et non credebant in eum. Rursus etiam de Apostolis ipsius possumus dicere, Credimus Paulo; sed non, Credim
Abbreviated transcription (Latin):
ego dixam. siqͥs credid̾it: ce hoc consiliũ dede¬
rã. Siñ intellexisti inꝗͣ crete. Intelletꝰ enĩ ñ¬
ces ẽ fidei. Ergo noli q̃rere intellig̾e ut eredas:
s crede ut intelligas. Qm̃ nͥ credid̾itis. non in¬
telligetis. Cum g̃ ad possibłitatẽ intellign̾di
qn̾ti sententia: inuenimꝰ eũ dixisse⁊ siqͥs icolu¬
erit uoluntatẽ eiꝰ face̾: oognoseet de doctͥna. Qoͥ
ẽ cognosceti Hoc ẽ intelliget. Qoͦ ẽ autẽ siqͥs
uoluerit uoluncatẽ eiꝰ face̾ : hoc ẽ credere. S
qr cognoseet hoc ẽ intelliget: om̃s intelligt̃.
Qa nͦ qd̾ ait siqͥs uoluerit uoluntatẽ eiꝰ fac̃ẽ.
hoc ẽ ꝑtinec ad credere: ut intelligñtiꝰ intel¬
ligat᷑ : opꝰ ẽ nobis ip̃o dño nr̃o expositore: nt
indicet nobis utr̃ reu̾a ad credere ꝑtineat:
facere uoluntatẽ prĩs eiꝰ. Qͥͥ nesciat hoe ẽẽ
facẽ nolantatẽ dĩ oꝑari opꝰ eiꝰ. id÷ qd̾ ei pla
cet: Ipẽ aritẽ dñs ꝑte alio loco dicit. hoc est

Expanded text:
si quis crediderit, et hoc consilium dederam: si non intellexistis, inquam, credite; intellectus enim merces est fidei. Ergo noli quaerere intelligere ut credas, sed crede ut intelligas, quoniam nisi credideritis, non intelligetis. Cum ergo ad possibilitatem intelligendi, quenti sententia, invenimus eum dixisse, Si quis voluerit voluntatem ejus facere, cognoscet de doctrina. Quid est, cognoscet? Hoc est intelliget. Quod est autem, Si quis voluerit voluntatem ejus facere, hoc est credere. Sed quia cognoscet, hoc est intelliget, omnes intelligunt: quia vero quod ait, Si quis voluerit voluntatem ejus facere, hoc pertinet ad credere, ut diligentius intelligatur, opus est nobis ipso Domino nostro expositore, ut indicet nobis utrum revera ad credere pertineat facere voluntatem Patris ejus. Quis nesciat hoc esse facere voluntatem Dei, operari opus ejus, idcet? Ipse autem Dominus aperte alio loco dicit: Hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
me oixit. Ego ce pr̾ unũ sumꝰ. Si gͦ ille eũ
bom facis głam tuã ꝯ̃ris: qñ autẽ aliqͥd
mali facis do̾ calũmã meditaris : Incende
tͥ. Creat᷑a es. agnosce ereatorẽ. Seruus es
ne cõtẽpnas dñm. Adoptatꝰ es: s ñ m̃tis cuis.¬
Qͥ autẽ q̃rit głam eiꝰ. qͥ misit illũ. ħ uerax
ẽ ⁊ iniustia in illo ñ ẽ. In antixp̃o aũ inius¬
a qͦ misstis ẽ. Non enĩ est missus: s uenire
ꝑmissus. Om̃s enĩ ꝑtinentes ao corpꝰ xp̃i

Expanded text:
Ego et Pater unum sumus . Si ergo ille cum boni facis, gloriam tuam quaeris: quando autem aliquid mali facis, Deo calumniam meditaris? Intende tibi, creatura es, agnosce Creatorem: servus es, ne contemnas DomQui autem quaerit gloriam ejus qui misit illum, hic verax est, et injustitia in illo non est. » In Antimissus est. Non enim est missus, sed venire permissus. Omnes ergo pertinentes ad corpus Christi,
Abbreviated transcription (Latin):
uerant uͥ natꝰ : q̃ admodũ fuerat edueat᷑.
ñ ꝙͣ eũ uiderãt lict̾as discentẽ. Audiebant
autẽ de lege disputantẽ ⁊ legis testimonia
ꝓferentẽ: q̃ nemo posset ꝓferre nͥ legisset:
nemo leg̾e nͥ litteras didicisset: ⁊ ido̾ mua¬
bant᷑. Eoꝵ autẽ admirato̾: magistꝰ fcã est
insimiande altiꝰ u̾itatis occasio. Ex eoꝵ qͥppe
admirafone &e u̾bis : dixit dñs ꝓfundũ ali¬
qͥd ⁊ diligentiꝰ inspici. ⁊ discuti dignũ. ꝑpt̾ qd̾
intentã facio caritatẽ ur̾am: ñ solũ ad audi¬
endãi ꝓ uob̾: s etiã ad orandũ ꝓ nobis. Q̃o gͦ¬

Expanded text:
verant ubi natus, quemadmodum fuerit educatus; verant ubi natus, quemadmodum fuerit educatus; nunquam eum viderant litteras discentem, audiebant tamen de lege disputantem, legis testimonia proferentem, quae nemo potest proferre nisi legisset, nemo legerit nisi litteras didicisset, et ideo mirabantur. Eorum autem admiratio Magistro facta est insinuandae altius veritatis occasio. Ex eorum quippe admiratione et verbis, dixit Dominus profundum aliquid, et diligentius inspici et discuti dignum. Propter quod intentam facio Charitatem vestram, non solum ad audiendum pro vobis, sed etiam ad orandum
Abbreviated transcription (Latin):
hinc dicamꝰ. Hesterno die hucusq lectũ
erat qͥa licet ñ uridisset̃ dñm ihm in cẽ¬
plu ꝑ diẽ festũ : loq̃bant᷑ tñ de illo. Et
alii dicebãt bonꝰ est: alii autẽ non. sed
seducit t᷑bas. Dictũ enĩ hoc est ad eoꝵ so¬
latiũ : qͥ postea p̃dicantes uerbũ dĩ fu¬
t᷑i erant ut seductores ⁊ u̾aces. Si enĩ se¬
duc̾e deciꝑe ẽ ÷ nec rpc̾ seductor nec apłi
autẽ seduc̾e aliunde aliꝗͤ ad aliud ꝑsua
bonũ: utinã om̃s seductores ce uocemꝰ &
simꝰ. Ascendit gͦ dn̾s postea ad diẽ festum
mediante die festo & docebat: ⁊ miraibã¬
t᷑ iuidei dicentes. Qͣmͦ hic litt̾as scit eũ ñ
didiscerit: Ille qͥ latebat docebat ⁊ ce pa¬
lã loq̃bat᷑: ⁊ ñ tenebat᷑. Illud enĩ ut la¬
teret erat causa exẽpli: hoc potestatis.
S cũ doc̾et: mirabant᷑ iudei. Om̃is qͥdem
qnͣtũ arbitͦr mirabant᷑: s ñ om̃s conu̾¬
telant᷑. Et unde ãmirato : Qaͥ multi no¬

Expanded text:
erno die huc usque lectum erat, quia licet non vidissent Dominum Jesum in templo per diem festum, loquebantur tamen de illo: Et alii dicebant, Bonus est; alii autem, Non, sed seducit turbas . Dictum enim hoc est ad eorum solatium, qui postea praedicantes verbum Dei, futuri erant ut seductores et veraces . Si enim seducere decipere est; nec Christus seductor, nec Apostoli autem seducere, aliunde aliquem ad aliud persuadbonum, utinam omnes seductores et vocemur et simus! 2. Ascendit ergo postea Dominus ad diem festum, mediante die festo, et docebat. Et mirabantur Judaei dicentes: Quomodo hic litteras scit, cum non didicerit? Ille qui latebat, docebat; et palam loquebatur, et non tenebatur. Illud enim ut lateret, erat causa exempli, hoc potestatis. Sed cum doceret, mirabantur Judaei. Omnes quidem, quantum arbitror, mirabantur; sed non omnes con Unde admiratio? quia multi no
Abbreviated transcription (Latin):
enim duas breues syllabas adoramꝰ: ce ad du¬
as breues salabas ꝑuenire desideramꝰ: q̃ pene
ante desint̃ sonare ꝗͣ ceꝑint: nec in eis sode
locis ẽ nͥ pͥma tͣnsicrit. Manet gͦ aliqͥd mag¬
nũ qd̃ dicit᷑ d̾s: qnͣtus noninaneat sonꝰ cũ¬

Expanded text:
et duas breves syllabas adoramus, et ad duas breves syllabas pervenire desideramus: quae pene ante desinunt sonare, quam coeperint; nec in eis secundae locus est, nisi prima transierit. Manet ergo aliquid magnum quod dicitur Deus, quamvis non maneat son
Abbreviated transcription (Latin):
loculoꝵ: s sacroꝵ. Si cͥmina discernũ¬
t᷑ in foro. qͣłcũꝙ furti & peculatꝰ. Pecu¬
latꝰ enĩ dicit᷑ furtũ de re publica. Et ñ
s iudicat᷑ furtũ rei pͥnate qͦmͦ publice :
qnͣto uehementiꝰ iudicandus ẽ sacͥ legus

Expanded text:
loculorum, sed sacrorum. Si crimina discernuntur in foro qualiscumque furti et peculatus peculatus enim dicitur furtum de re publica, et non sic iudicatur furtum rei privatae quomodo publicae quanto vehementius iudicandus est sacrilegus
Abbreviated transcription (Latin):
ille erat de qͦ ꝓpħatũ ẽ. sic̃ ouis ad occi¬
sionẽ ductꝰ ẽͥ Sanguine occisi pecoris
xp̃i frontes nr̃e signãtur. Et ula signa¬
cõ q̃ erat significatõ dicta ẽ ab omĩb
signatis ext̃minatorẽ. ꝓhibere. Signũ
xp̃i a nobis repellit ext̃minatorẽ : si cor
nr̃m recipiat saluatorẽ. Qrͣe hoc dixi :
ñ manet habitator. facile hñt in fronce
passionẽ tanꝙͣ ouis ĩmolatõnẽ celebre¬

Expanded text:
ille erat de quo prophetatum est: Sicut ovis ad immoille erat de quo prophetatum est: Sicut ovis ad immolandum ductus est ? Sanguine occisi pecoris Christi frontes nostrae signantur. Et illa signatio, quia erat significatio, dicta est a domibus signatis exterminatorem prohibere : signum Christi a nobis repellit exterminatorem, si cor nostrum recipiat Salvatorem. Quare hoc dixi? non manet habitator: facile habent in frontpassionem tanquam ovis immolationem celebr
Abbreviated transcription (Latin):
bit. Qdã in scͥpturis iam manfesta-
st̃: ut potiꝰ auditorẽ ꝗͣ expositorẽ desi¬
derent. In eis nosi̾morari ñ oportet: ut
necessariis in qͥb inmorandũ ẽ tẽpus
sufficiat. Poiũ gͦ erat pascha iudeo¬
rũ. Illũ diem festũ iutei cruentũ hr̃e
dm̃ sanguine uoluert̃: illo die festo
occisus est agnꝰ: qͥ nobis eũdẽ diẽ festũ
suo sanguine conseerauit. Consilium
erat int̃ uideos : de occidñdo ih̾u. Ille qui
de celo ueñat pati ⁊ ꝓpiqͣre uoluit lo¬
co passionis: qͥa ĩminebat hora passio¬
nis. Afcendert̃ gͦ tnulti ierosoluã de
regione añ pascha: ut scĩficarẽt seip¬
dicꝑ cõuenirẽt ÷ &e illiꝰ diei celebratõne
scificarent᷑. S illa celebrato: umbra
ri. ut tͣnsiret umbra ce lux ueniret:
ut tnsiret significatõ. & u̾itas ten̾et᷑
habebant uidei pascha in umbra: nos
in luce. Qͥd enĩ opꝰ erat ut dñs eis p̾ci¬
ꝑet ꝑ ipm diẽ festũ ouẽ occid̾e̾ : nͥ qͥa

Expanded text:
bit. Quaedam in Scripturis tam manifesta sunt, ut potius auditorem quam expositorem desiderent: in eis nos immorari non oportet, ut necessariis in quibus immorandum est, tempus sufficiat. 2. Proximum ergo erat Pascha Judaeorum. Illum diem festum Judaei cruentDomini sanguine noluerunt. Illo die festo occisus est Agnus qui vobis eumdem diem festum suo sanguine consecravit. Consilium erat inter Judaeos de occidendo Jesu. Ille, qui de coelo venerat pati, propinquare voluit loco passionis, quia imminebat hora passionis. Ascenderunt ergo multi in Jerosolymam de regione ante Pascha, ut sanctificarent seipdique convenirent, et illius diei celebratione sanctificarentur. Sed illa celebratio umbra ri, ut transiret umbra, et lux veniret; ut transiret significatio, et veritas teneretur. Habebant ergo Judaei Pascha in umbra, nos in luce. Quid enim opus erat ut Dominus eis praeciperet per ipsum diem festum ovem occidere , nisi quia
Abbreviated transcription (Latin):
micos eiꝰ induã confusione: suꝑ ip̃m
autẽ florebit fcĩficatio mea. Esto tã¬
c̾ne. S illa lucerna: dicit ẽẽ solẽ: in
qͦ exultare debeas. Et qͣuis ardeat in
nocte : diẽ de iubet expectare. ston gͦ
illiꝰ hominis testimonio ñ erat opꝰ.
slam utqͥd mitt̾et᷑ si non erat opꝰ:¬
S ne ĩ lucerna remaneat homo ce
lum̃ lucerne sͥ suffic̾e̾ arbitret᷑: ido̾ dñs
nͨe lucernã illã suꝑflirã dicit fuisse ⁊ nec
tñ ce dicit in luc̾na debere remanere. Di¬
cit aliud testimoniũ scͥpt᷑a dei. Ibi utiq
d̾s ꝑhibuit testimoniũ filio suo⁊ ce in
scͥpt᷑a iudei spem posuerant: in lege sel.
dĩ. ministrata sͥ ꝑ moysen famulũ dei.

Expanded text:
micos ejus induam confusione ; super ipsum autem efflorebit sanctificatio mea. Esto tancernae; sed illa lucerna dicit esse Solem in quo exsultare debeas; et quamvis ardeat in nocte, diem te jubet exspectare. Non ergo quia illius hominis testimonium non erat opus nam ut quid mitteSed ne in lucerna remaneat homo, et lumen lucernae sibi sufficere arbitretur; ideo Dominus nec lucernam illam superfluam dicit fuisse, nec tamen dicit in lucerna debere 516 remanere. Dicit aliud testimonium Scriptura Dei, ubi utique Deus perhibuit testimonium Filio suo; et in illa Scriptura Judaei spem posuerant, in lege scilicet Dei, ministrata sibi per Moysen famulum Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
uodã loco in euangłio Edicii.¬
dñs ait prudentẽ auditorẽ u̾bi
sui similẽ ẽẽ debere homini qͥ
uolens edificare fodit altiꝰ donce ueniat ad
fundam̃tũ stabilitatis petre: & ibi securꝰ
ostituat qd̃ fabricat adũsus impetũ flu¬
minis: ut cũ ueñit reꝑcutiant᷑ potiꝰ fu¬
mitate edificii. ꝗͣ impulsu suo riuaiã fa¬
ciat illi domui. Putemꝰ scͥptirã dĩ tanqͣ
agrũ ẽẽ: nͥ uolumꝰ aligͥo edificare. Non simꝰ
pigͥ: nec suꝑficie contenti. fodiamꝰ altius:

Expanded text:
uodam loco in Evangelio Dominus ait, prudentem auditorem verbi sui similem esse debere homini qui volens aedificare, fodit altius, donec perveniat ad fundamentum stabilitatis petrae, et ibi securus constituat quod fabricat adversus impetum fluminis: ut cum venerit, repercutiatur potius firmitate aedificii, quam impulsu suo ruinam faciat illi domui . Putemus Scripturam Dei tanquam agrum esse, ubi volumus aliquid aedificare. Non simus pigri, nec superficie contenti; fodiamus altius,
Abbreviated transcription (Latin):
lutẽ ñ respuert̃. Prima gͦ dispñsatio dñĩ
nr̃i ih̾u xp̃i : medicinalis est ñ iudicialis.
tam si pͥmo uenisset udicrturꝰ neminẽ
inueniss: cͥ p̃mia iusticie redderet. Cãgͦ¬
iudic om̃s peccatores: ce omnino nemi¬
nẽ ẽẽ ininunẽ a morte peccati. pͥus e¬
rat eiꝰ miscd̾ia p̃roganda ⁊ post exercen¬
dũ iuditiũ: qr de illo cantau̾at psalmꝰ.¬

Expanded text:
lutem non respuerunt. Prima ergo dispensatio Domini lutem non respuerunt. Prima ergo dispensatio Domini nostri Jesu Christi medicinalis est, non judicialis: nam sinvenisset cui praemia justitiae redderet. Quiidit omnes peccatores, et omnino neminem esse immunem a morte peccati, prius erat ejus misericordia praeroganda, et post exercendum judicium, quia de illo cantaverat Psalm
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e est quẽ confitem᷑ resiurerisse t̾cio die
ascendisse in celũ. ibi sedere ad dext̾am petͥs:
inde ẽẽ uenturũ ad iudicandos uirios &e mor¬
tuos: N onne ip̃a ẽ fides nr̃a de qͣ dicit apłs :
corde credit᷑ ad iusticiã. ore autẽ confessio
fit ad salutẽ: Ergo qñ ista confitem᷑ ⁊ cõ
tra dnm loqͥm᷑ᷤ  Nos dicimꝰ uenturũ iu¬
dicẽ uiuoꝵ ⁊ mortuoꝵ: ipẽ autẽ dicit. e¬
ge ñ tudico qmgͣ. Qstio ista duob mo¬
dis solui potest: ut aut hoc intelligamꝰ ñ
iudico q̃ ꝗͣ id est mͦ: sic̃ dicit alio loco: ego
ñ ueni ut uidicẽ mundũ. s ut saluũ fa¬
ciã m̃dũ: ñ iudiciũ suũ negando s dif¬
ferendo ÷ aut ceite qi dixãt uos scd̾m carnẽ
iudicatis. ita subiũrit: ego ñ iudico q̃ ꝗͣ
ut subaudias scd̾m carnẽ. Nullꝰ gͦ nobis
contͣ fidẽ qmͣ tenemꝰ ⁊ am̃tiamꝰ: de uidice
xp̃o scrupuꝰ dubitatõis in corde remaneati
it̃: eos ꝑducendo ad uitã ⁊ qͥ credendo sa-¬

Expanded text:
ipse est quem confitemur resurrexisse tertia die, ascendisse in coelum, ibi sedere ad dexteram Patris, inde esse venturum ad judicandos vivos et mortuos? Nonne ipsa est fides nostra, de qua dicit Apostolus, Corde creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutm loquimur? Nos dicimus venturum judicem vivorum et mortuorum; ipse autem dicit, Ego non judico quemquam. Quaestio ista duobus modis solvi potest; ut aut hoc intelligamus, non judico quemquam, id est, modo: sicut dicit alio loco, Ego non veni ut judicem mundum, sed ut salvum faciam mundum ; non judicium suum negando, sed differendo. Aut certe quia dixerat, Vos secundum carnem judicatis; ita subjunxit, Ego non judico quemquam, ut subaudias, secundum carnem. Nullus ergo nobis contra fidem quam tenemus et annuntiamus de judice Christo, scrupulus dubitationis in corde remaneat. runt; eos perducendo ad vitam, qui credendo sa
Abbreviated transcription (Latin):
carnat᷑. siam sabelliani dẽi sunt qͥdã he¬
tici qͥ uocant᷑ ce pr̃ipassiani: qͥ dict̃ ipm pa¬
trẽ fuisse passum. Noli cu eatholice.Si
enĩ fueris pr̃ipassianꝰ: ñ eris sanꝰ. Gͦ intel¬
lige missionẽ filii nominatã: incarnatõ¬
nẽ filii. Patiẽ autẽ inearnatũ ẽẽ ñ credas:
s a filio incarnato pateẽ recessisse ñ cre¬
das. Ille carnẽ portabat: ille cũ filio
lio erat ͤ Qͥa & pr̾ ce filiꝰ uͥq erãt. Non enĩ
in celo sic ẽ d̾s: ut ñ sit int̾ra. Audi illũ
qͥ uolebat fugcie iudiciũ dĩ: & ñ mueni¬

Expanded text:
carnatus. 8. Nam Sabelliani dicti sunt quidam haecarnatus. 8. Nam Sabelliani dicti sunt quidam haeretici, qui vocantur et Patripassiani, qui dicunt ipsum Patrem passum fuisse. Noli tu, catholice: si enim fueris patripassianus, non eris sanus. Ergo intellige missionem Filii nominatam incarnationem Filii: Patrem autem incarnatum esse non credas, sed a Filio incarnato Patrem recessisse non credas Ille carnem portabat, ille cum Filio lio erat? Quia et Pater et Filius ubique erant: non enim in coelo sic est Deus, ut non sit in terra. Audi illum qui volebat fugere judicium Dei, et non inveni
Abbreviated transcription (Latin):
umi Oreͤ Qͥa soł ñ sũ s ego. ⁊ qͥ misit me
pr̾. Si tecũ est. qͦm te misit: et misit te ĩ¬
ce tecũ est. Itane ce missus n̾recessisti: Ita¬
ne ce ad nos uenisti: ⁊ ibi mansisti: Qͦmͦ
istud credit᷑ : Etͦmͦ capit᷑: Ad hec duo respõ¬
deo. Cͦmͦ capit᷑ recte dicis: qͦm credit᷑ ñ rec¬
te dicis: ĩmno uleo bñ credit᷑. qͥa ñ eito ca¬
pit᷑. siamsi cito caꝑet᷑ ñ opꝰ erat ut cͤ¬
deret᷑ : qr uideret᷑. Ideo credis qͥa ñ capis:
s credendo fis idoneꝰ ut capias. slam si ñ
credis ñꝗͣ capies: qͥa minꝰ idoneꝰ remane¬
bis. fides gͦ m̃det te ut intellectꝰ imple¬
at te. u̾ur est inqͥt iudiciũ meuĩ qͥa soiꝰ
ñ sum: s ego ⁊ qͥ misit me pat̾. Ergo dñe
tua ẽ. Sic uideo : sic intelligo: postie¬
umitatẽ: ⁊ cũ pr̃e erat: ⁊ a pre ñ recesse¬
rat. Qdͦ gͦ dicit᷑ missus uenisse ad nos
incarnat̾o ipsiꝰ cõmendat᷑ : qr pr̾ ñ est in¬

Expanded text:
go et qui misit me Pater. Si tecum est, quomodo te misit? Et te misit, et tecum est? Itane et missus non recessisti? itane et ad nos venisti, et ibi mansisti? Quomodo istud creditur? quomodo capitur? Ad haec duo respondeo: Quomodo capitur, recte dicis; quomodo creditur, non recte dicis. Imo ideo bene creditur, quia non cito capitur: nam si cito caperetur, non opus erat ut crederetur; quia videretur. Ideo credis, quia non capis; sed credendo fis idoneus ut capias. Nam si non credis, numquam capies; quia minus idoneus remanebis. Fides ergo mundet te, ut intellectus impleat te. Verum est, inquit, judicium meum; quia solus non sum, sed ego et qui misit me Pater. Ergotua est. Sic video, sic intelligo: postrevinitatem: et cum Patre erat, et a Patre non recesserat. Quod ergo dicitur missus venisse ad nos, incarnatio ipsius commendatur, quia Pater non est in
Abbreviated transcription (Latin):
lex̾ant ⁊ ut contͣ arma diaboli arma xp̃i
ꝓserrent: & de xp̃i diuinitate adu̾sus eos fal¬
laces q doctores qnͣtis possent uirib aꝑtis¬
sima conflictatõne pugnarẽt: ne cũ ip̃i
tacerẽt alii perirent. Qͥcũq enĩ senferint

Expanded text:
ut contra arma diaboli Christi arma proferrent: et de Christi divinitate adversus falsos fallacesque doctores, quantis possent viribus, apertissima conflictatione pugnarent; ne cum ipsi tacerent, alii perirent. Quicumque enim senserunt
Abbreviated transcription (Latin):
nam causã: Habeto duos uł tres tes
susanna casta feminia fidelis q cõumx¬
duob falsis testib urguebat᷑: tͥnitas illi
in conscĩa atq in occulto susfragabat᷑.
Iua tͥnitas de occulto unũ testẽ damelẽ
excitauit: & duos conuicit. Ergo qͥa in
lege ur̃a scͥptũ ẽ duoꝵ hominũ testimo
mũ uerũ eẽ: accipite nr̃m testimoniũ
ne fentiatis iuditiũ. Ego eniminqͥd ñ
iudico quenꝗͣ: s testimoniũ ꝑbibeo de
me. Difseio iuditiũ: ñ differo testimontũ.
Eligamꝰ nobis fr̾s contͣ linguas hominũ
contͣ infirmas suspitiones gen̾is humani:
dm̃ iudioẽ. dm̃ destem. Non enĩ dedigna¬
t᷑ testis eẽ qͥ uider est : aut ꝓmouet᷑ cũ
fic iudex : qm̃ qͥ testis ẽ ip̃e uidex erit.

Expanded text:
nam causam, habeto duos vel tres tesenique quando Susanna, casta femina fidelisque coduobus falsis testibus arguebatur, Trinitas illi in conscientia atque in occulto suffragabatur, illi Trinitas de occulto unum testem Danielem excitavit, et duos convicit. Ergo quia in lege vestra scriptum est, duorum hominum testimo accipite nostrum testimonium, ne sentiatis judicium. Ego enim, inquit, non judico quemquam, sed testimonium perhibeo de me: differo judicium, non differo testimonium. 11. Eligamus nobis, fratres, contra linguas hominum, contra infirmas suspiciones generis humani Deum judicem, Deum testem. Non enim dedignatur testis esse qui judex est, aut promovetur cum fit judex; quoniam qui testis est, ipse judex er
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ꝑtulit inustũ iditiũ: ut ageret ius¬
tũ. S in eo qd̾ ꝑtulit iniustũ : mi scd̾ie
fint. Deniq ita humilis fcs ut ueniret
ad eruoẽ: distulit qͥdẽ potentiã: s pu¬
blicauit mised̾iam. Unde distulit potũ¬
tiã: Qa de cruce noluit descend̾e: qͥ po¬
tuit de sepulero resurge̾. Unde publi¬
banit miscd̾iã: Qͥa pendens in cruce dip̃.
Pater ignosce illis: qr nesciunt qͥd fa¬
ciunt. Siue gͦ ꝓpt̾ nos hoc qr ñ uenerat

Expanded text:
tulit injustum judicium, ut ageret justum. Sed in eo quod pertulit injustum, misericordiae fuit. Denique ita humilis factus ut veniret ad crucem, distulit quidem potentiam, sed publicavit misericordiam. Unde distulit potentiam? Quia de cruce noluit descendere, qui potuit de sepulcro resurgere. Unde publicavit misericordiam? Quia pendens in cruce dixit: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Sive
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e habeat hãc potestatẽ uidex est: qͥaͥ
uero ut de cognoscat ñ q̃rit aliũ testẽ
Qͥ tẽ iudicabit te: mͦ uidet de. ⁊ Ion est
unde illum fallaf: cũ oeꝑit iudicare. Nõ
enĩ adhibes tͥ aliqͦs falsos testes qͥ iudi¬
eẽ illũ possit cͥcũ uenine: qñ de ceꝑit iu¬
dicare. O̾s hoc tͥ dicit. Qñ cotẽpnebas
ego uidebã: & qñ ñ eredebas senten¬
tiã meã ñ frustrabam. Differebã: ñ au¬
ferebã. Noluisti audire qd̾ p̃cepi: sen¬
ties qd̾ p̃ctixi. Sĩ autẽ audias q̃ p̃cepi:
mala ñ senties q̃ p̃dixi: s bona ꝑcipies

Expanded text:
ipse habeat hanc potestatem, judex est. Quia vero ut te cognoscat non quaerit alium testem; qui tunc judicabit te, modo videt te: non est unde illum fallas, cum coeperit judicare. Non enim adhibes tibi aliquos falsos testes, qui judicem illum possint circumvenire, quando te coeperit judicare. Deus hoc tibi dicit: Quando contemnebas, ego videbam; et quando non credebas, sententiam meam non frustrabam: differebam, non auferebum. Noluisti audire quod praecepi, senties quod praedixi. Si autem audias quae praecepi, non mala senties quae praedixi, sed bona percipies
Abbreviated transcription (Latin):
urã scriptũ ẽ. qr duoꝵ hominũ testi¬
moniũ uerũ est: &e idõ qͥsꝗͣ existimet
ñ fuisse illã legẽ di: qr ñ dictũ est
in lege d̾i: sciat ita dictũ ẽẽ in lege
ur̾a : tanqͣ diceret in lege q̃ uobis ẽ
data. A qͦ nͥ a dõ: Sic̃ dicimꝰ panẽ nr̃m
cotidianũ: & tñ dicimꝰ da nobis hodie.

Expanded text:
estimonium verum est, et ideo quisquam existimet non fuisse illam legem Dei, quia non dictum est, In lege Dei: sciat ita dictum esse, In Lege vestra, tanquam diceret, in Lege quae vobis est data; a quo, nisi a Deo? Sicut dicimus, Panem nostrum quotidianum: et tamen dicimus, Da nobis hodie