comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uocauit: & humanum genus eo & inu¬
dicio antiquum adũsarium posuit.
quo equitatem dĩ adũsantem suisiti
uel quid tͥ ꝓ dest si ego peccauero. Si
& intuere. contemplare ethera. qđ al¬
tiorte sit. Si peccaueris quid ei nocebis :¬
E si multiplicate fuerint. iniquitates
tuequid facies contra eum. Porro
si iniuste egeris. quid donabis er: aut
quid de manutua accipiet: Quamuis
beato iob scienti maiora. nequaquam
diciista potuerunt. uera tamen sunt
que dicunt᷑. qđ uidelicae dõ peccata nr̃a¬
non noceant. nec bene gesta coneur¬
Lomini qui similis tuiẽ. nocebitim¬
pietas tua: & filium hominis adiuua¬
bit iusticia tua .S int̾hec illudẽ soller¬
ter intuendum: qđ ait. Suspice celũ
& intuere. contemplare ethera. qđ
altior te sit. Hec enim dicens. ninirum col¬
ligit. ut consicdaie debeat: quanto minꝰ
dõ actione sua aut ꝓsit aut noceat. qui
altitudine celi atq etheris ꝓdeͬe uel no¬

Expanded text:
vocavit, et humanum genus in eo juvocavit, et humanum genus in eo judicio antiquum adversarium vicit, quo aequitatem Dei adversantem suis itivel quid tibi proderit si ego peccavero? et intuere, et contemplare aethera, quod albeatus Job dixisse monstratur. Sed arroganEt si multiplicatae fuerint iniquitates tuae, quid facies contra eum? Porro si juste egeris, quid donabis ei, aut mentiantur; et cum non possunt juste beato Job scienti majora nequaquam dici ista debuerunt, vera tamen sunt quae dicuntur, quod videlicet Deo nec peccata nostra noceant, nec bene gesta concurHomini, qui similis tui est nocebit impietas tua, et filium hominis adjuvabit justitia tua. Sed inter haec illud est solerter intuendum, quod ait: Suspice coelum, et intuere, et contemplare aethera quod altior te sit. Haec enim dicens, nimirum colligit ut considerare debeat quanto minus Deo actione sua aut prosit aut noceat, qui altitudini coeli atque aetheris prodesse vel no
Abbreviated transcription (Latin):
Quid gͦ hec loquendo peceauit: qui
uerbis istis diume de se & oceulte senten¬
tie. etiam nesciendo consensit: Aut qͥd
ob ẽsi arectitudine ueritatis humano¬
iudicio u̾ba nr̃a suꝑficietenus discrepant:
quando incordis eardine ei compagina¬
ta concordant: Humane aures ũba nr̃a
talia uidieant. qualia foris sonant. Di¬
uina uͭ iudicia talia ea audiunt. qua¬
lia ex intimis ꝓferunt᷑. Ap̃homines
corex ũbis. ap̃ dm̃ u uerba pensant᷑ ex
corde. Deatus gͦ iob dum hoc ait exte¬
rius. qđ interius dñs dix̾. omne qđ lo¬
cutus ẽ. tanto iuste ext̾ius intulit: qnͣ¬
redemptoris nr̃i p̃sentiam potuit. Ipse
enim quiẽ uirtus pai̾s & sapientia: eti¬
am eius equitas ñ in ẽuenient᷑ accipit᷑
Unde scͥptum ẽ. quia factus ẽ nobisa
cdo sapientia & iusticia. & sc̃ificatio. Amͣ
scilicis equitatem. quia cls iniquis fu¬
gientib incarnatam ostendendo con¬
tra posuit. eos ꝓtinus ab iniquitate re¬

Expanded text:
Quid ergo haec loquendo peccavit, qui Quid ergo haec loquendo peccavit, qui verbis istis divinae de se et occultae sententiae etiam nesciendo consensit? Aut quid obest si a rectitudine veritatis humanojudicio verba nostra superficie tenus discrepant, quando in cordis 818 cardine ei compaginata concordant? Humanae aures verba nostra talia judicant qualia foris sonant ; divina vero judicia talia ea audiunt qualia ex intimis proferuntur. Apud homines cor ex verbis, apud Deum vero verba pensantur ex corde. Beatus ergo Job dum hoc ait exterius quod interius Dominus dixit, omne quod locutus est tanto juste exterius intulit, quanRedemptoris nostri praesentiam potuit. Ipse enim qui est virtus Patris et sapientia, etiam ejus aequitas non inconvenienter accipitur. Unde scriptum est: Qui factus est nobis a Deo sapientia, et justitia, et sanctificatio . Quam scilicet aequitatem, quia Deus iniquis fugentibus incarnatam ostendendo contra posuit, eos protinus ab iniquitate re
Abbreviated transcription (Latin):
solum student mepta dicere. s etiam
multa ꝑuersius loqui. bene de illo
loquit᷑ in locutione sua semꝑ incipe
studet: quatenus inchoatione sua.
suspensos auditores suos faciat. uteo
attentius taceant. quo quasi nouu
audire ex pectant. Heliuuͦ alia sini¬
ens. alia incessant᷑ exorit᷑ ut imm̃sa
loquacitas. ꝑ subiuncta semꝑ initia
continuet᷑. Sequitur.¬
tio. ut diceres iustior. dõ sum:. Quia
beatus iob iustiorem se dõ non dixerit.
omnis qui textum historie legit agno¬
scit: sed ait: Pponat equitatem contͣ
me. &e ꝑueniat ad uictoriam iudici¬
um meum. Nitam suam uidelicet
pensans. & causas ꝑcussionis ignorans.
ut sepe iam dictum ẽ. ꝓdiluendis pec¬
catis se credidit & ñ augendis meritis
flagellari: & idcirco udicium suumad
uictoriam ꝑuenire confisus ẽ. quia cul¬
pam suam inse ꝓ qua debuissa&e ꝑcuti
non inuenit. Qd quidem de illo &e dñs
ad cdiabolum dix̃. Commouisti me ao¬
u̾sus eum: ut affligerem eum frustra.

Expanded text:
solum student inepta dicere, sed etiam multa; versus qui sequitur, bene de illo loquitur, in locutione sua semper incipere studet, quatenus inchoatione ipsa suspensos auditores faciat, ut eo attentius taceant, quo quasi novum audire aliquid exspectant. Eliu vero alia finiens, alia incessanter exorditur, ut immensa loquacitas per subjuncta semper initia continuetur. Sequiturtio, ut diceres: Justior Deo sum? - Quia beatus Job justiorem se Deo non dixerit, omnis qui textum historiae legit agnoscit. Sed ait: « Proponat aequitatem contra me, et perveniat ad victoriam judicium meum . » Vitam suam videlicet pensans, et causas percussionis ignorans, ut saepe jam dictum est, pro diluendis peccatis se credidit, et non pro augendis meritis flagellari, et idcirco judicium suum ad victoriam pervenire confisus est, quia culpam in se, pro qua debuisset percuti, non invenit. Quod quidem de illo et Dominus ad diabolum dixit: Commovisti me adversus eum, ut affligerem eum frustra .
Abbreviated transcription (Latin):
la peccasse. Longe uͦ alit̃ dñs iudicat.
qui & frustra flagellatum insinuat: &
hona duplicia post flagella retͥbuit.
Pena enim debetur culpe. ñ pene p̃mi¬
um. Beatusgͦ iob sine culpa locutusos¬
tenditur. q̃uem post locutionem pre¬
mia subsecunt᷑. Heliu itaq quia ꝓ dñĩ
defensionib loquens. de beato iob ali¬
ud quam dñs sentit: quasi dum ꝓueri¬
tate u̾ba multiplicat. aueritate dis¬

Expanded text:
la peccasse. Longe vero aliter Dominus judicat, la peccasse. Longe vero aliter Dominus judicat, qui et frustra flagellatum insinuat, et bona duplicia post flagella retribuit . Poena enim debetur culpae, non praemium. Beatus ergo Job sine culpa locutus ostenditur, quem post locutionem praemia subsequuntur . Eliu itaque, quia pro Domini defensionibus loquens, de beato Job aliud quam Dominus sentit, quasi dum pro veritate verba multiplicat, a veritate dis
Abbreviated transcription (Latin):
tiendo suꝑbiunt. quia contra uerita¬
tem se erigunt. quam relinquunt. qui
emii necessitate cogente. ũba de se bo¬
na loquitur: tanto magis humilitati
iungitur. quanto & ueritati sociatur.
An paulus humilis non fuit: quan¬
do emulatione ueritatis. contra falsos
aplõs tot de se discipłis fortia gesta
narrauit: Cui nimirum ueritatimi¬
micus exister&e: si abscondendo uitu¬
tes ꝓpas p̃dicatores errorum p̃ualere¬
tare non desinunt. qđ ipsi sibimae. eue¬
nire ꝑtimescunt. Inde heliu occultũ
odium in manifestationem maledic¬
tionis exsudans: ait. Pat̾mi ꝓbet᷑
iob usq ad finem. ne desinas ab homi¬
ne iniquitatis. Hominem iniquitatis
uocat: quem ds̃ iustum p̃ omnib su¬
ꝑna attestatione denuntiat.
E quia multa ad huc subhac indi¬
scretione subiuncta sunt: breuit᷑ ea¬
estimo transcurtenda. Dicta enim qͥ
grauitate carent: intenta expositio¬
ne non indigent. Sequitur.
siuis flagella meruisse: & post flagel¬

Expanded text:
ntiendo superbiunt, quia contra veritantiendo superbiunt, quia contra veritatem se erigunt quam relinquunt. Qui enim, necessitate cogente, vera de se bona loquitur, tanto magis humilitati jungitur, quanto et veritati sociatur. An Paulus humilis non fuit, quando aemulatione veritatis contra falsos apnarravit? Cui nimirum veritati inimicus existeret, si abscondendo virtutes proprias praedicatores errorum praevatare non desinunt quod ipsi sibimet evenire pertimescunt. Unde Eliu occultum odium in manifestatione maledictionis exsudans, ait: Pater mi, probetur Job usque ad finem, ne desinas ab homine iniquitatis. Hominem iniquitatis vocat, quem Deus justum prae omnibus superna attestatione denuntiat. Et quia multa adhuc sub hac indiscretione subjuncta sunt, breviter ea aestimo transcurrenda. Dicta enim quae gravitate carent, intenta expositione non indigent. Sequitur: catis flagella meruisse, et post flagel
Abbreviated transcription (Latin):
natus uidelicae. fibeatus iob loqui p̃su¬
mer&e: qui quasi eius intelligere uerba
non possa&e. & quia non solum ad loqñ¬
dum .setiam ad audiendum beatum
iob indignum fuisse iudicauit. ilico
adiunrit. Uir sapiens audiat me.
Acsi dicer&e. Huic loqui in iuste conce¬
ditur: quietiam u̾ba audire sapien¬
tis non meret᷑. atq mox aꝑte quam
despecta de illo sentiat. manifestat
dicens. Iob autem stulte locutus est. &
ũba illius non sonant disciplinam.
Sine disciplina locutum beatum iob
credidit: quia iustum se insiuis oꝑib
fuisse memorauit. Nerum fortasse he¬
liu dicer&e: sica que beatus iob de sc ip¬
so narrauerat. non de illo hec eadem
ipse discipline auctor estimass&e. Inno¬
center enim iob se asseruit flagella¬
tum: quem ds̃ etiam ꝑhibuit frust᷑
ꝑcussum. Quid gͦuox ꝑcussi suꝑbum
sonuit. que a sententia ferientis nul¬
latenus discrepauit: Incaute sunt
humiles. qui se mendatio illaqͥant:
dumarrogantiam uitant. Immo m̃¬

Expanded text:
tus videlicet si beatus Job loqui praesumeret, qui quasi ejus intelligere verba non posset. Et quia non solum ad loquendum, sed etiam ad audiendum, beatum ob indignum fuisse judicavit, illico adjunxit: Vir sapiens audiat me. Ac si diceret: Huic loqui injuste conceditur, qui etiam audire verba sapientium non meretur. Atque mox aperte, quam despecta de illo sentiat, manifestat, dicens: Job autem stulte locutus est, et verba illius non sonant disciplinam. Sine disciplina locutum beatum Job credidit, quia justum se in suis operibus fuisse memoravit. Verum fortasse Eliu diceret, si ea quae beatus Job de seipso narraverat, non de illo haec eadem ipse disciplinae auctor existimasset. Innocenter enim Job se asseruit flagellatum, quem Deus etiam perhibuit frustra percussum . Quid ergo vox percussi superbum sonuit, quae a sententia ferientis nullatenus discrepavit? Incaute sunt humiles , qui se mendacio illaqueant, dum arrogantiam vitant; imo me
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsnocutionib suis hoc arrogan¬
tes uiri habere int̾ alia ꝓpͥum so¬
lent: qđ auditorib suis ne quid for.¬
tasse mordinatum dixerint. tunc
requirunt. eum se laudabilit᷑ ali¬
quid dirisse cognoseunt. Hec ui¬
delicet faciunt. non quo de dictis
sius ambigunt. s quo ab audienti¬
um iudicio fauores querunt. Nam
inueniri facile poterunt. quo am¬
mo ꝑcunctant᷑. si quisquam cum eo¬
rum bona laudat. etiam mala rep̃¬
hendat. Certum quippe ẽ quia sicut
inflantur laudib ita corre ptionib
inflaminant᷑. Et aquolib&. se uel ui¬
ste rep̃hendi despiciunt. moxq in ma¬
lis siuis somitem defensionis exquirunt.
Quomodo gͦ debonis suis humiliter
ambigunt: qui mala sua defendere
etiam ꝑũse moliuntur: Illeẽ enim
uere humilis in bonis: qui non ẽ defen¬
sor in malis. Nam qui de malis suis ar¬
guitur. &. contra uerba aiguentis ac¬
cenditur: quando de bonis siuis quasi
humilit̃ titubat. ꝑ humilitatis uocem
omari appetit non doceri.Heliuitaq

Expanded text:
ocutionibus suis hoc arrogantes viri habere inter alia proprium solent, quod ab auditoribus suis ne quid fortasse inordinatum dixerint tunc requirunt, cum se laudabiliter aliquid dixisse cognoscunt. Haec videlicet faciunt, non quod de dictis suis ambigant, sed quod ab audientium judicio favores quaerant. Nam inveniri facile poterit quo animo percunctantur, si quisquam cum eorum bona laudat, etiam mala reprehendat. Certum quippe est quia sicut inflantur laudibus, ita correptionibus inflammantur; et cum a quolibet se vel juste reprehendi conspiciunt, mox in malis suis fomitem defensionis exquirunt. Quomodo ergo de bonis suis humiliter ambigunt, qui mala sua defendere etiam perverse moliuntur? Ille est enim vere humilis in bonis, qui non est defensor in malis. Nam qui de malis suis arguitur, et contra verba arguentis accenditur, quando de bonis suis quasi humiliter titubat, per humilitatis vocem ornari appetit, non doceri. Eliu itaque
Abbreviated transcription (Latin):
ne memorare. Acsi diceret. Infirmus
quisq idcirco nequaquam Nse in ꝑt᷑¬
batione corroborat: quia & intranqͥl¬
utate non temꝑat: & idõ nescit adũ¬
sa toletare. quia constitutus in ꝓsꝑis.
cogitatione se non nouit auolatu
uoluerum p̃mere. nec carnales motus
a ium̃torum ingluuie subleuare.S
hoc beato iobtanto inconuenienter
dicit᷑ quanto uita eius int̾alta & infi¬
ma mirabilit᷑ temꝑat᷑. Qd quidem
intelligi etiam alit̃ pot̃. Qui docet
nos suꝑ nos ium̃ta t̾re: & suꝑ uoluces
celi erudit nos. Nam sicut ium̃torum
uocabulo signatur uita hominum.
carnis adhuc motib subditorum:
ita appellatione uolucrum figura¬
tur elatio spũum suꝑborum: ut ꝑ
iumenta quidem t̾reni hommnes
ꝑ uolucres u demonia designent᷑.
Unde cum semina iuxta uiam dñs¬
dicer& cecidisse. subiunx̃. Uenerunt
uolucres celi. e comederunt ca: nimi

Expanded text:
ne memorari. Ac si diceret: Infirmus ne memorari. Ac si diceret: Infirmus quisque idcirco nequaquam se in perturbatione corroborat, quia et in tranquillitate non temperat; et ideo nescit adversa tolerare, quia constitutus in prosperis cogitatione se non novit a volatu volucrum premere, nec carnales motus a jumentorum ingluvie sublevare. Sed hoc beato Job tanto inconvenienter dicitur, quanto vita ejus inter alta et infima mirabiliter temperatur. Quod quidem intelligi et aliter potest: Qui docet nos super jumenta terrae, et super volucres coeli erudit nos. Nam sicut jumentorum vocabulo signatur vita hominum carnis adhuc motibus suita appellatione volucrum figuratur elatio spirituum superborum, ut per jumenta quidem terreni homines, per volucres vero daemonia designentur. Unde cum semina Dominus juxta viam diceret cecidisse, subjunxit: « Venerunt volucres coeli, et comederun
Abbreviated transcription (Latin):
soluitur. hinc qđ plerunq & usq ad se¬
num uirginitas seruata uiciat᷑. Quia
enim negligit᷑ humilitas cordis: rectus
at. quos dudum reꝓbos in occulto tole¬
rabat. Nam qui diu seruatum bonum
subito ꝑdidit:. ap̃ semet ipsum intꝰ
aliud malum tenuit. ex quo ad aliuto
subito erupit. ꝑ qđ ab om̃ipotente cdõ.
etiam tunc alienus extitit. quando eise
ꝑ mundiciam corꝑis inherere monstra¬
uit. Quia gͥmentis elatio. ad pollutio¬
nem ꝑtrahit carnis: rȩꝓborum cor auo¬
latu uolucrum. ad petulantiam mes¬
git᷑ iumentoium Scĩ autem uiri ne ap¬
petitu bestiali. ad luxurie uoraginẽ
deuoluant᷑. sollicite cogitationes m̃tis
asuꝑbie uolatu eustodiunt: aene in
infima decipiendo corruant. omne qd̃
sublimit᷑ sapiunt. humilit̃ p̃munt.
Recte itaq dr̃. Qui docet nos
suꝑ iumenta t̾re: & suꝑ uolueres celi
erudit nos. Sub audis hoc quoq: ñdi¬
xit. hoc itaq qđ iumentis. & uoluc¬
bus ante cellit: eum ñ dir̃ intͥbulatio¬

Expanded text:
solvitur, et plerumque usque ad senium virginitas servata vitiatur. Quia etenim negligitur humilitas cordis, rectus at, quos dudum reprobos in occulto tolerabat. Quisquis diu servatum bonum subito perdidit, apud semetipsum intus aliud malum tenuit, ex quo ad aliud subito erupit, per quod ab omnipotente Deo etiam tunc alienus exstitit, quando se ei per munditiam corporis inhaerere monstravit. Plerumque mentis elatio ad pollutionem pertrahit carnis, reproborum cor a volatu volucrum ad petulantiam mergitur jumentorum. Sancti autem viri ne appetitu bestiali ad luxuriae voraginem devolvantur, sollicite cogitationes mentis a superbiae volatu custodiunt; ac ne in infima desipiendo corruant, omne quod sublimiter sapiunt, humiliter premunt. Recte itaque dicitur: Qui docet nos super jumenta terrae, et super volucres coeli erudit nos. Subaudis, hoc quoqxit. Hoc itaque quod jumentis et volucribus antecellit, eum non dicit in tribulatio
Abbreviated transcription (Latin):
uit enim animam suam: ne ꝑgeret
in int̾itum. Quia p̃ueniente diuina
gr̃a inoꝑatione bona nrm̃ liberum
arbitum sequit᷑: nosmet ipsos li¬
b̾are dicimur. qui lib̾anti nos dño
consentimus. Unde paulus cum di¬
nxit. Non autem ego. s gra dĩmecum.
Quia enim di p̃uenientem grãm ipse
etiam ꝑ liberum arbitum fuerat
subsecutus. apte subiunxit mecum:
ut & diuini muneris non eẽt ingratꝰ.
& tam̃ merito uberi arbitriiñ rema¬
neret extraneus. De hoc autẽ quili¬

Expanded text:
ergeret ergeret in interitum. - Quia praeveniente divina gratia, in operatione bona nostrum liberum arbitrium sequitur, nosmetipsos liberare dicimur, qui liberanti nos Domino consentimus. Unde Paulus cum dinxit: Non autem ego, sed gratia Dei mecum . Quia enim praevenientem Dei gratiam ipse etiam libero arbitrio fuerat subsecutus, apte subjunxit mecum: ut et divino muneri non esset ingratus, et tamen a merito liberi arbitrii non remaneret extraneus. » Et item in li
Abbreviated transcription (Latin):
minus adhuc peccata sua considerat.
si uel tantum uel amplius se ꝑcussũ
quam merebatur eristimat. Iste aũt
quia quanto maiorum exempla
consicłat. tanto districtiori exami¬
natione repensat. minus se ꝑeus¬
sum quam merebat᷑ agnoscit. quia
in illorum iusticiam conspicit. qmͣ
grauis sibi culpa fuerit qđerrauit.
Et ilcirco hoc qđ patit᷑ distric tum
se ẽẽ non sentit.: quia districte nouit
pensare quod fecit. Ualde autem diffi¬
cile ẽ: ut peccorem se eẽ quisq consida&.
cum nil ꝓ pecco suo patit᷑ Sentiriui¬
delicet iniquos nos dicimus: cũ uin¬
dic tam nullam de iniquitate senti¬
mus. Nam peccores nos quidem in
tranquillitate loquimur: s cum
de pecc̃is ipsis flagello int̃ueniente
corripimur. murmuramus. Penagͦ
nos in t̾rogat: siueracit̃ cognoscimus
culpam. Uir itaq iustus quia cul¬
pam suam districte considãt. ẽtiã
inflagello positꝰ dicat. Et ut eram¬
dignus ñ recepi. Sequit᷑. Libera¬

Expanded text:
minus adhuc peccata sua considerat, minus adhuc peccata sua considerat, si vel tantum vel amplius se percussum quam merebatur existimat. Iste autem, quia quanto majorum exempla considerat, tanto districtiori examinatione se pensat, minus se percussum quam merebatur agnoscit, quia in illorum justitia conspicit quam gravis sibi culpa fuerit quod erravit; et idcirco hoc quod patitur districtum esse non sentit, quia districte novit pensare quod fecit. Valde autem facile est ut peccatorem se quisque, cum nihil pro peccato suo patitdelicet iniquos nos dicimus, cum vindictam nullam de iniquitate sentimus. Nam peccatores nos quidem in tranquillitate loquimur, sed cum de peccatis ipsis flagello interveniente corripimur, murmuramus. Poena ergo nos interrogat, si veraciter cognoscimus culpam. Vir itaque justus, quia culpam suam districte considerat, etiam in flagello positus dicat: Et ut dignus eram non recepi. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
Et uere deliqui: et ut eram dignꝰ
fitentur: etiam qui se peccasse non
credunt. Nam seye contingit. ut
passim se hommes iniquos eẽ fateant᷑
s cum peccata sua ueracit᷑ aliis aigu¬
entib audiunt: defendunt se sum¬
moꝑe. atq: innocentes uideri conan¬
tur. Vnusquisq gͦ cumtalis ẽ.e se d¬
liqͥsse dic̃. uere ñ dic̃. qͥpeqͥpeccorem se non
ex cordis intimo.s uerbotenus asse¬
runt quia enim scriptum ẽ. iustus
in principio accusator. ẽ sui: iste de
confessione peccati. ornari uoluit ñ
humiliari. Paccusationem suam
humilis appetit uideri:. non esse. Nã
si confitendo peccatum ẽẽ humilis
ueracit᷑ appeteret: de ꝑpetratione
peccatiarguentes se alios ñ impug¬
naret. Itaq iustus uitam suam iudi¬
cans: ꝑ exempla meliorum ex cordis
intimo cognoscit se ẽẽ qđ dicit. Ait
enim. Peccaui: et uere deliqui. atq:
de eo ipso qđ tolerat flagello:subiun¬
git Etut eram dignus non recepi.

Expanded text:
 Peccavi et vere deliqui, et ut eram dignus  Peccavi et vere deliqui, et ut eram dignus fitentur etiam qui se peccasse nocredunt. Nam saepe contingit ut passim se homines iniquos esse fateantur, sed cum peccata sua veraciter aliis arguentibus audiunt, defendunt se summopere, atque innocentes videri conantur. Unusquisque ergo cum talis est, si deliquisse se dicit, vere non dicit, quippe qui peccatorem se non ex cordis intimo, sed verbotenus asserit. Quia enim scriptum est: Justus in principio accusator est sui , iste de confessione peccati ornari voluit, non humiliari; per accusationem suam humilis appetiit videri, non esse. Nam si confitendo peccatum esse humilis veraciter appeteret, de perpetratione peccati arguentes se alios non impugnaret. Itaque justus vitam suam judicans per exempla meliorum ex cordis intimo cognoscit se esse quod dicit. Ait enim: Peccavi, et vere deliqui. Atque de eo ipso quod tolerat flagello subjungit: Et ut eram dignus non recepi.
Abbreviated transcription (Latin):
exempla uertunt᷑. Neq enim uitã
eorum consid̾ant. quib se humili¬
ando pꝰponant: s quib suꝑbiendo
se p̃ferant. Det̾iores namq cespici¬
unt. quib meliores se eẽ głient᷑. Et
idcirco ꝓficere ad meliora non posst̃:
quia hoc ssufficere estimant. quod
pessimos antecedunt. O miseri uiam
ꝑgunt. & int̾go respiciunt. ꝑ sƿem. qͣn¬
dam quasi ante se pedem ꝓferunt:s
ꝑ considationem prauorum homi¬
num post se ocłõs tendunt. Recti ui¬
deri appetunt. s ad inueniendos se
tortam regłam sumunt. Si enim sem &¬
ipsos quales sunt cognoscere appecunt.
non det̾iorum conspicere. s meliorum
crempla debuerant. Idcuco gͦ pecca¬
tores se ẽẽ non intelligunt. quia homi¬
nes non atcendunt. Namsi homines
attenderent:quantũm peccando
distarent abonis hominib inueni¬
rent. De hoc gͦ penitente. quid circa
bonorum exempla considẽ. ut sibi¬
met ipsi quantum abono recesfit

Expanded text:
exempla vertuntur. Neque enim eorum exempla vertuntur. Neque enim eorum vitam considerant, quibus se humiliando postponant, sed quibus superbiendo se praeferant. Deteriores namque respiciunt, quibus meliores se esse gloriantur; idcirco proficere ad meliora non possunt, quia hoc sibi sufficere aestimant, quod pessimos antecedunt. O miseri, viam pergunt, et in terga respiciunt. Per spem quidem, quasi ante se pedem proferunt, sed per considerationem pravorum hominum post se oculos tendunt. Recti videri appetunt, sed ad inveniendos se tortam regulam sumunt. Si enim semetipsos quales sunt cognoscere appetunt, non deteriorum conspicere, sed meliorum exempla debuerant. Idcirco ergo peccatores se esse non intelligunt, quia homines non attendunt. Nam si homines attenderent quantum 770 peccando distarent a bonis hominibus, invenirent. De hoc ergo poenitente qui idcirco bonorum exempla considerat ut sibimetipsi quantum a bono recessit
Abbreviated transcription (Latin):
eorumdem om̃ium apłorum pͥmus. q̃si
accepti principatꝰ oblitus. acsi minus
ipse aliquid saꝑet. inpaulo sapientiam
mirat᷑: dicens. Sicut & carissimus frat̃
nrͣ paulus. scdm datam sibi sapientiã
scͥpsit uobis. sic̃ & in om̃ib epłis loqns
in cisdem in quib sunt quedam diffici¬
lia intellectu. Ecce paulus mapłis mi¬
rat᷑ innocentiam: eece apłorum prin
uolantia antmalia a larum ꝑcussio¬
ne se tangunt: ut eo ad uolatum se al¬
tius excitent. quo humilius alt̃ inal¬
tero qd ammiret᷑ uidet : Hinc itaq
colligendum ẽ. quanta sollieitudine¬
debemus meliorum uitam conspice¬
re. nos qui minfimis iacemus . si & hiqͥ
iam tanta sc̃itate sublimessunt. ut ꝑ.
humilitatis meritum ad maiora ꝓfi¬
ciant. adhuc querunt in aliis qđ
itantes ammirent᷑. S hec reꝓbi
nesciunt: quia m̃tis oclõs semꝑ in
infimis p̃munt. Qui & si quando in
uia dñi ueniunt᷑. ñ ad meliorum ue¬
stigia. s ad intuenda semꝑ det̾iorum

Expanded text:
eorumdem omnium apostolorum primus, quasi accepti principatus oblitus, ac si minus ipse aliquid saperet, in Paulo sapientiam miratur, dicens: Sicut et charissimus frater noster Paulus, secundum datam sibi sapientiam scripsit his in quibus sunt quaedam difficilia intellectu . Ecce Paulus in apostolis miratur innocentiam, ecce apostolorum princvolantia animalia alarum percussione se tangunt, ut eo ad volatum se altius excitent, quo humilius alter in altero quod admiretur videt? Hinc itaque colligendum est quanta debemus sollicitudine meliorum vitam conspicere nos, qui in infimis jacemus, si et hi qui jam tanta sanctitate sublimes sunt, ut per humilitatis gressum ad majora proficiant, adhuc quaerunt in aliis quod imitantes admirentur. 21. Reprobinesciunt, quia mentis oculos semper in infimis premunt, qui et si quando in viam Domini veniunt, non ad meliorum vestigia, sed ad intuenda semper deteriorum
Abbreviated transcription (Latin):
Inde et apte illorum tempus de ip¬
so liliorum pastu definit᷑ dum di¬
citur. Donec aspiret dies. et melinen¬
tur umbre. Tamdiu quippe refici
iustorum exemplis indigemus: do¬
nec p̃sentis mortalitatis umbras.
et̃no die aspirante transeamus cũ u̾
huius tẽporalita tis umbra. trans¬
acta hac mortalitate fuerit ineli¬
nata: quia ipsius diei mnt̃num lum̃
cerminus. nequa qũa iam appetimꝰ.
ut ad amorem eius ꝑaliorum exem¬
pla flagremus. Nc̃ autẽ quia nec dũ
cum intueri possumus. summoꝑe
necesse ẽ. ut eorum qui illum ꝑfec¬
te secuti st̃ conspeclis actionibus

Expanded text:
Unde et apte illic tempus de ipUnde et apte illic tempus de ipso liliorum pastu definitur, dum dicitur: Donec aspiret dies, et inclinentur umbrae. Tandiu quippe refici justorum exemplis indigemus, donec praesentis mortalitatis umbras, aeterno die aspirante, transeamus. Cum enim hujus temporalitatis umbra, transacta hac mortalitate, fuerit inclinata, quia ipsius diei internum lumen cernimus, nequaquam jam appetimus ut ad amorem ejus per aliorum exempla flagremus. Nunc autem quia necdum eum intueri pnecesse est, ut eorum, qui illum perfecte secuti sunt, conspectis actionibus
Abbreviated transcription (Latin):
canticorum drͣ. Duo ub̃a tua. sicut
duo hinuli capree gemelli. qui pas¬
cuntur in liliis : donec aspiret dies
& inclinent᷑ umbre. Que enim sunt
chano ẽ cordis infixus: Ex quo p̃pło
hi qui electi sunt. ideireo capree
hinulis comparant᷑: quia ꝑ humi¬
litatem quidem paruos se ac pecco¬
resintelligunt: sed eis ꝑ caritatem
currentib si qua obstacula de im¬
pedim̃to temꝑalitatis obuiant tran¬
seunt: & datis contemplationis¬
saltib ad suꝑna conscendunt. Quiut
hec agant. p̃cedentium sc̃orum exem¬
pla conspiciunt: unde et in liliis pas¬
cere referunt᷑ Quid enim lilia. nisi illo¬
rum uita decl arat᷑. qui ueracit᷑ dic̃t:
xp̃i bonus odor. sumus dõ: Electigͦ
ut assequi summa p̃ualeant. conspe¬
cta odorifera. & candida iustorum
uita satiant᷑. Iam quidem dñm
uidere sitiunt: iam de eius contem¬
platione satiari caritatis estib mar¬
descunt: sed quia in hac uita positi.
necdum ualent. ꝑ p̃cedentium in¬
terim patrum exempla pascunt᷑.

Expanded text:
icut duo hinnuli capreae gemelli, qui pascuntur in liliis, donec aspiret dies, et inclinentur umbrae . Quae enim sunt cano est cordis infixus? Ex quo populo hi qui electi sunt idcirco capreae hinnulis comparantur, quia per humilitatem quidem parvos sese ac peccatores intelligunt, sed eis per charitatem currentibus, si qua obstacula de impedimento temporalitatis obviant, transeunt, et datis contemplationissaltibus, ad superna conscendunt. Qui ut haec agant praecedentium sanctorum exempla conspiciunt. Unde et in liliis pasci referuntur. Quid enim per lilia, nisi illorum vita declaratur, qui veraciter dicunt: Christi bonus odor sumus Deo ? Electi ergo ut assequi summa praevaleant, conspecta odorifera et candida justorum vita, satiantur. Jam quidem videre Dominum sitiunt, jam de ejus contemplatione satiari charitatis aestibus inardescunt. Sed quia in hac vita positi necdum valent, per praecedentium interim Patrum exempla pascuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
dulce habet:sq adse cadenti infir
tim conspererat figere: q ipsã uetus¬
tatis sue usu deorsum ire compellit᷑.
Int̾ hec anhelat. estuat. suꝑse ire cona.¬
tur: s ad familiares tenebras suas uicta
fatigatione relabit᷑. Quia gͦ sic affecta
anima. contra semet ipsam graue cer
controuersia. cum nos affic̃. quamuis
delectatione ꝑmirta. ñ modicum do¬
lorem parit: heliu pꝰ quam dir̃ dm̃
nob̃ ꝑ somnium loqͥ. et locutionẽ suã
nrãs aures aꝑire: non immerito ean¬
dem aꝑtionem auris disciplinamuo¬
cat: quia eo magis nos afficiendo con¬
terit: quo mag̃ adnos ꝑ occultam eiꝰ
inspirationis grãm. int̾ne intelligen.¬
tie sonus erumpit. Neq enim fleret
ertrinsecꝰ quisq qđ ẽ: si ñ intͥnsecꝰ potu¬
isset sentire qđ nondum ẽ. Namq cum
nosinet ipsos inspicimus bene conditos.¬

Expanded text:
dulce habet, sibique ad se cadenti infirmdulce habet, sibique ad se cadenti infirmtim conspexerit, figere; quia ipso vetustatis suae usu deorsum ire compellitur. Inter haec anhelat, aestuat, super se ire conatur; sed ad familiares tenebras suas victa fatigaanima contra semetipsam grave certcontroversia, cum nos afficit, quamvis delectatione permista, non modicum dolorem parit, Eliu, postquam dixit Deum nobis per somnium loqui, et locutione ejus nostras aures aperiri, non immerito eamdem apertionem aurium disciplinam vocat, quia eo magis nos afficiendo conterit, quo magis ad nos per occultam ejus inspirationis gratiam internae intelligentiae sonus erumpit. Neque enim fleret extrinsecus quisque quod est, si non intrinsecus potuisset sentire quod nondum est. Namque cum nosmetipsos inspicimus bene conditos
Abbreviated transcription (Latin):
tus ex infirmitate cooꝑis traxit. sed
ꝑfecte compuncta. hoc sũmoꝑe in¬
uigilat. ne cum ueritatẽ querit. eam
imaginatio circuin seͥpte uisionis il¬
ludat: cunctasq sͥ obuiantes imagi¬
nes respuit. quia enim ꝑ illas infra se
lapsa ẽ. sine illis suꝑse ire conat᷑. e post¬
quam ꝑ multa indecent᷑ sparsa ẽ. in
unum se colligere nititur: ut si mag¬
naui amoris p̾ualet. ẽẽ unum atq
incorꝑeum contemplet᷑. Inde aliqnͣ¬
do adquandam inusitatam dulcedi¬
nem int̾nisaporis admittit᷑. & raptim
aliqͦmodo ardenti spũ afflata. le noua¬
tur. tantoq mag̃ inhiat. quanto mag̃
qđ amat degustat: atq hoc intrare ap¬
petit. qđ sͥ dulce sapere intͥnsecus sen¬
tit: quia uidelicet eius amore dulce¬
dinis. sibi coram se uiluit. et pꝰ hanc qũa
dudum fuisset inuenit. Cui inhere¬
re conat᷑ s ab eius fortitudine. sua
adhuc infirmitate repellit᷑. Et qͥa eiꝰ
munditie concordari ñ ualet. flere

Expanded text:
tus ex infirmitate corporis traxit; sed tus ex infirmitate corporis traxit; sed perfecte compuncta hoc summopere invigilat, ne cum veritatem quaerit, eam imaginatio circumscriptae visionis illudat, cunctasque sibi obviantes imagines respuit. Quia enim per illas infra se lapsa est, sine illis super se ire conatur. Et postquam per multa indecenter sparsa est, in unum se colligere nititur, ut, si magna vi amoris praevalet, esse unum atque incorporeum contempletur. Unde aliquando ad quamdam inusitatam dulcedinem interni saporis admittitur, et raptim aliqtur; tantoque magis inhiat, quanto magis quod amet degustat. Atque hoc intra se appetit, quod sibi dulce intrinsecus sentit; quia videlicet ejus amore dulcedinis sibi coram se viluit; et postquam hancdudum fuisset invenit. Cui inhaerere conatur, sed ab ejus fortitudine, sua adhuc infirmitate repellitur; et quia ejus munditiam contemplare non valet, flere
Abbreviated transcription (Latin):
homo uiuens. quamquam inimagi¬
nem dĩ ambulet homo: tamen uane
contemplatꝰ. & hec mala pensans. in
quib erat. atq illa bona consicłans in
quib adhuc non erat: ait. Heu michi¬
tu ocłorum tuorum. Subleuatꝰ in er-¬
cauerunt: a uultu ocłorum dĩ uidit
se ẽẽ ꝓiectum. Post int̾ni quippe lumi¬
nis uisionem que in eius anima ꝑ con¬
templationis gram radio elariiatis
emicuit. adsemet ipsum recdit. et cog¬
nitione ꝑcepta. uł quib illic bonis de¬
eẽt. uel quib mał hic adeet inuenit.
Neq enim quis p̃sentis uite mala sic̃
sunt conspicere p̃ualet: si bona et̃ne¬
contingere nec dum ualeat. Inde &
auultu ocłorum dĩ ꝓiectum se ẽẽ
cognouit. Subleuatꝰ quippe uidit:
qđ se hic uidere ñposse ad se relapsꝰ in
gemuit. Pfec tam scilicet animam
ista compunctio afficere familiariꝰ
poreas insolent s obuiantes discutit:
& cordis ocłm figere inipso radio incir¬
cumscͥpte lucis intendit. Has quippe
figurarum corꝑalium species ad se in¬

Expanded text:
homo uiuens. quamquam in imagine dei ambulet homo, tamen uane contemplatus, et haec mala pensans, in quibus erat, atque illa bona considerans, in quibus adhuc non erat, ait: Ego dixitu oculorum tuorum. Sublevatus caverunt, a vultu oculorum Dei vidit se esse projectum. Post interni quippe luminis visionem, quae in ejus anima per contemplationis gratiam radio claritatis emicuit, ad semetipsum rediit; et cognitione percepta, vel quibus illic bonis deesset, vel quibus malis 752 hic adesset, invenit. Neque enim quis praesentis vitae mala sicut sunt conspicere pcontingere necdum valet. Unde et a vultu oculorum Dei projectum se esse cognovit. Sublevatus quippe vidit quod se hic vivenit. Perfectam animam ista compunctio afficere familiariusporeas insolenter sibi obviantes decutit, et cordis oculum figere in ipso radio incircumscriptae lucis intendit. Has quippe figurarum corporalium species ad se in
Abbreviated transcription (Latin):
Inscript᷑a sacra. iectꝰ siue grabatus.
seu stratum. aliquando uoluptas
carnis. aliqñ repausatio in bonis
oꝑib: aliquando reqͥes tẽpora ł acci.¬
pitur. Quidẽ enim qđ in eũglio sa¬
nato cuidam dñs dic̃. surge tolle
lec tum tuum. et uade in domum
tuam:. nisi qd̃ ꝑ grabatum uolup¬
tas carnis designatur: Et iubet᷑
utiq ut hoc sanus portet. ubi in¬
firmus iacuerat: quia nimirum
omĩs qui adhuc uitiis delectat᷑ in¬
firmus iacet in uoluptatib carnis.
Sed sanus hoc portat. ubi infirmꝰ
iacuerat: qui diumo adiutorio ereptꝰ
auiciis eiusdem carnis contumeli.¬
as postmodum tolerat. in cuiꝰ prius
desidiis requiescebat. Rursum per¬
ihc xp̃c: surge et sterne t. Quid est
dicere: nisi mala surge. que ꝑpetra¬
sti relinque.: Et quid ẽ dicere st̃ne tͭ.
nͥ mercedis causas in quib reqͥescere
malo: et fac bonum. Declinare qͥrpe
amalo ẽ: ab eo qđ iacuit surgere
Bonum uͦ facere ẽ: mercedis oꝑa in
quibus reqͥescere debeat agere Ienim

Expanded text:
In Scriptura sacra lectus, sive grabatus, seu stratum, aliquando voluptas carnis, aliquando repausatio in bonis operibus, aliquando requies temporalis accipitur. Quid est enim quod in Enato cuidam Dominus dicit: Surge, tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam, nisi quod per grabatum voluptas carnis designatur? Et jubetur utique ut hoc sanus portet ubi infirmus jacuerat, quia nimirum omnis qui adhuc vitiis delectatur, infirmus jacet in voluptatibus carnis. sed sanus hoc portat ubi infirmus jacuerat, quia divino adjutorio erectus, a vitiis ejusdem carnis contumelias postmodum tolerat, in cujus prius desideriis requiescebat. CAP. Christus: surge et sterne tibi. Quid est dicere, surge, nisi mala quae perpetrasti derelinque? Et quid est dicere, sterne tibi, nisi mercedis causas in quibus requiescere clina a malo, et fac bonum . Declinare quippe a malo est ab eo quo jacuit surgere; bonum vero facere est mercedis opera in quibus requiescere debeat praeparare. Qui enim
Abbreviated transcription (Latin):
re ẽ: bonum nec facere. nec amareSic̃
gͦ nonnumquam grauius ẽ peccatũ
diligere. quam ꝑpetrare. ita nequius
est odisse iusticiam quam non fecisse.
Sunt gͦ nonnulli in eccłia. qui ñ
solum bona non faciunt. s etiam
ꝑ secuntur: &e que ipsi facere negli¬
gunt. etiam in aliis detestant᷑. Horũ
peccatum scilic&. ñ ex infirmitate
uł ignorantia. s ex solo studio ꝑ petͣ¬
tur. quia uidelic& siuellent implere
bona nec tamen possent. eaque inse
negligunt. saltim in aliis amarent.
Sienim ea ipsi uel solo uoto appeteree.
facta ab aliis non odissent.S: quia bo¬
na eadem audiendo cognoscunt. ui¬
dendo despiciunt. animadũtendo ꝑ¬
secunt᷑ recte dr᷑ quia ex industria re¬
cesserunt ab eo. Inde & apte subiungi¬
noluerunt. Non enim ait. infirmita¬
te non intelligunt. s intelligere nolu¬
erunt: quia sepe que facere despiciunt.
etiam scire contempnunt. Quia enim
scͥptum ẽ seruus nesciens uoluntatem
dñi sui & ñ faciens digna. plagisua¬

Expanded text:
re, est bonum nec facere nec amare. Sicut ergo nonnunquam gravius est peccatum diligere quam perpetrare, ita nequius est odisse justitiam quam non fecisse. Sunt ergo nonnulli in Ecclesia qui non solum bona non faciunt, sed etiam persequuntur; et quae ipsi facere negligunt etiam in aliis detestantur. Horum peccatum scilicet non ex infirmitate vel ignorantia, sed ex solo studio perpetratur, quia videlicet si vellent implere bona, nec tamen possent, ea quae in se negligunt saltem in aliis amarent. Si enim ea ipsi vel solo voto appeterent, facta ab aliis non odissent; sed quia bona eadem audiendo cognoscunt, vivendo despiciunt, animadvertendo persequuntur, recte dicitur: Qui ex industria recesserunt ab eo. Unde et apte subjunginoluisse.---Non enim ait: Infirmitate non intelligunt, sed, intelligere noluerunt, quia saepe quae facere despiciunt, etiam scire contemnunt. Quia enim scriptum est: Servus nesciens voluntatem domini sui, et faciens digna plagis, va
Abbreviated transcription (Latin):
ad omne qđ in hac uita concupiscitur:.
prius uoluntas int̾na requitat᷑. Quam
cum humani cordis auris ꝑciꝑe apye¬
tit: sciat quia hec ñuerbis s reb sonat.
bocusgͦ regiminis cum regendus offer¬
tur. inse prius necesse ẽ. ut quisq dis¬
cutiat. siloco uita congruit:. si adho¬
norem actio ñ dissentit. ne iustusom¬
num rector eo post intͥbulatione p̃¬
ces non audiat: quo ipsa quoq: eius
de quo tribulatio oritur. exordia ho

Expanded text:
ad omne quod in hac vita concupiscitur ad omne quod in hac vita concupiscitur prius voluntas interna requiratur. Quam cum humani cordis auris percipere appetit, sciat quia haec non verbis, sed rebus sonat. Locus ergo regiminis cum regendus offertur, in se prius necesse est ut quisque discutiat, si loco vita congruit, si ab honore actio non dissentit, ne justus omnium rector eo post in tribulatione preces non audiat, quod ipsa quoque ejus, de quo tribulatio oritur, exordia ho
Abbreviated transcription (Latin):
tatum suarum onerib ieuruatiom¬
nem statum rectitudinis amittant. Qd̃
factum ꝓculdubio iniudea nouimus.
cum in ipso nr̃i redemptoris aduentu.
phariseorum tͦba atq sac̃dotum. a uero
iumine mentis ocłõs clausit.& ꝑ p̃sito¬
rum exempla gradiens. in infidelitatis
tenebris ppłs errauit.S queri raciona
regnare y pocritam dñs facit: cum hac
Ipsi regnauerunt & ñex me: pͥncipesex¬
titerunt & non cognoui. Auisenim rec¬
te sentiens dicat. quia fac̃ dñs. qđ mini
me cognoscit.S quia scire cdi appbare ẽ.
nescire rȩpbare: unde quib dam quos
repbat dicit. nescio uos unde sitis. disce
dite a me om̃s oꝑarii iniquitatis. & ali¬
quando facere di ẽ. id qd̃ fieri ꝓhib&.
irascendo ꝑmittere: unde & regisegipti
cor se obdurare asseruit. quia uicle lic&
obdurari ꝑmisit: miro modo y poc̾tas
dñs & regnare facit. & nescit. fa̾cit sinen¬
do: nescit reꝓbando. Inde necesse ẽ ut

Expanded text:
tatum suarum oneribus incurvati, omtatum suarum oneribus incurvati, omnem statum rectitudinis amittant. Quod factum procul dubio in Judaea novimus, cum in ipso nostri Redemptoris adventu pharisaeorum turba atque sacerdotum a vero lumine mentis oculos clausit, et per praepositorum exempla gradiens in infidelitatis tenebris populus erravit. 41. Quo regnare hyp« Ipsi regnaverunt, et non ex me; principes exstiterunt, et non cognovi . » Quis enim recte seme cognoscit? RESPONSIO . Scire Dei, approbare est; nescire, reprobare. Unde quibusdam quos reprobat, dicit: Nescio vos, unde sitis . Edite a me omnes operarii iniquitatis ; et aliquando facere Dei est id quod fieri prohibet, irascendo permittere; unde et regis Aegypti cor se obdurare asseruit , quia videlicet obdurari permisit; miro modo hypocritas Dominus et regnare facit et nescit: facit sinendo, nescit reprobando. Unde necesse est ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtegeris cur accusas: S a quib lam
queritur. quia dum saltim ꝓutilitate
subditorum rectores nimie temꝑalib
curis inseruiunt: pleriq in eccłĩa eorũ
eremplo deterescunt. Qd̃uerum ual¬
de cẽ quis ab neg&e: cum eurari a pasto¬
rib t̾rena quam celestia sollicitius ui¬
det.S: neq hec inusta sunt. Sicut suꝑiꝰ
diximus. mores p̃sidentium iuxta sub¬
ditorum merita disponuntur. Occulte
namq & sponte ꝑpetrate culpe exigt̃.
ut praua & apastorib exempla p̃be¬
antur: quatinus iusto iudicio isqui de
uia dĩ suꝑbus cxorbitat. inuia quagra¬
ditur. etiam ꝑ ducatum pastoris osten¬
dat. Inde ꝑ ypħam quoq p̃nuntian¬
tis studio dr̃: ñ maledicentis uoto. Obseu¬
rentur ocłi eorum ne uideant: e dorfũ
illorum semꝑ incurua. Acsi clicat. Qui
humane uite actionib quasi p̃uidendis
itinerib p̃sunt. ueritatem lucis ũhabe¬
ant: ut & qui secuntur subditi. iniqui¬

Expanded text:
protegeris cur accusas? » Sic enim protegeris cur accusas? » Sic enim quaeritur quia dum saltem pro utilitate subditorum rectores nimium temporalibus curis inserviunt, plerique in Ecclesia eorum exemplo deterescunt. Quod verum valde esse quis abneget, cum curari a pastoribus terrena quam coelestia sollicitius videt? Sed neque haec injusta sunt, si, ut superius diximus, res praesidentium juxta subditorum merita disponuntur. Occulte namque et sponte perpetratae culpae exigunt ut prava et a pastoribus exempla praebeantur, quatenus justo judicio is qui de via Dei superbus exorbitat, in via qua graditur etiam per ducatum pastoris offendat. Unde per prophetam quoque praenuntiantis studio dicitur, non maledicentis voto: Obscurentur oculi eorum, ne videant, et dorsum eorum semper incurva . Ac si dicat: Qui humanae vitae actionibus quasi praevidendis itineribus praesunt, veritatis lucem non habeant, ut et qui sequuntur subditi, iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
fulgeat. cocus corusc&e. iacinctus ceru¬
ieo colore resplendeat. desuꝑ pelles
& cilicia. ymbres. uentos. & puluerem
portant. Quigͥ magnis uiitutib in
suorum uitam despicere non debent
cum eos uacare reb ext̾iorib uident.
quia hoc qđ ipsi securi intima pene¬
trant.: ex illorum adium̃to ẽ. quicon¬
tra ꝓcellas huius scłi ext̃ius labo¬
rant. Quam enim candoris sui grãm
retinet&: si byssum pluuia tange¬
r&e Aut quid fulgoris atq clarsta¬
tis. coccus uł iacincꝰ tus ostendẽt:
si hec susceptus puluis fedar&e. Sit
gͦ desuꝑ textura cilicii fortis ad pul¬
uerem: sit inferius color. iacinctinus
ad decorem. Ornent eccliam qui so¬
us rebus sp̃italib uacant. tegant
eccsiam. quos & labor terum corꝑali¬
um grauat. Nequa quam gͥ contra
rectorem suum ext̃ĩora agentem mur¬
mure is qui intra scam̃ eccłiam iam
sp̃italit᷑ fulg&. Si enim tu secure inte¬
rius ut coccus rutilas: cilicium quo

Expanded text:
fulgeat, coccus coruscet, hyacinthus caerufulgeat, coccus coruscet, hyacinthus caeruleo colore resplendeat, desuper pelles et cilicia imbres, ventos et pulverem portant. Qui igitur magnis virtutibus in suorum vitam despicere non debent, cum vacare eos rebus exterioribus vident: quia hoc quod ipsi securi intima penetrant, ex illorum adjumento est, qui contra procellas hujus saeculi exterius laborant. Quam enim candoris sui gratiam retineret, si byssum pluvia tangeret? Aut quid fulgoris atque claritatis coccus vel hyacinthus ostenderet, si haec susceptus pulvis foedaret? Sit ergo desuper textura cilicii fortis ad pulverem, sit interius color hyacinthinus, aptus ad decorem. Ornent Ecclesiam qui solis rebus spiritalibus vacant. Tegant Ecclesiam, quos et labor rerum corporalium gravat. Nequaquam ergo contra rectorem suum exteriora agentem murmuret is qui intra sanctam Ecclesiam jam spiritualiter fulget. Si enim tu secure interi
Abbreviated transcription (Latin):
dant᷑ Id quam recte in ecclĩa diuim¬
tus agitur: ipsa tab̃nacłi constructio¬
ne signat᷑. Ad moysen quippe diuina
uoce p̾cipit᷑ ut adtegenda interius
sc̃a scõrum. ex bisso cocco. atq iacincto.
uela texantur. Iussumq ẽ. ut ad ꝓte¬
gendum tab̃nacłm̃ uela cilicma & pel¬
les extendẽe: que nimirum ul uentos.
uel pluuias. uł puluerem tolerarent.
luid gͦ ꝑ pelles. &. cilicia. quib tab̃nacu¬
lum tegitur. nisi grossas hominiun
mentes accipimus. que aliquando in
eccłia occulto cdĩ iudicio quamius du¬
re sunt p̃ferantur: Que quia seruire
cur is tempalib non timent. oport&
ut temptationem. uentos. & pluuias.
de huius mundi contrarietatib por.¬
tent. Quid uero ꝑiacinctum. cocum
bissumq signatur. nisi sc̃orum uitate¬
nera s clara: Que dum caute intab̃¬
nacło sub ciliciis. & pellib abscondit᷑
sue uite integra pulcͥtudo seruatur.
It enim in int̾iora tab̃nacti bissus

Expanded text:
dantur. Quod quam recte in Ecclesia divinidantur. Quod quam recte in Ecclesia divinitus agitur, ipsa tabernaculi constructione signatur. Ad Moysen quippe divina voce praecipitur ut ad tegenda interius sancta sanctorum ex bysso, cocco atque hyacintho vela texantur, jussumque est ut ad protegendum tabernaculum, vela cilicina et pelles extenderet, quae nimirum vel pluvias, vel ventos, vel pulverem tolerarent . Quid ergo per pelles et cilicia, quibus tabernaculum tegitur, nisi grossas hominum mentes accipimus, quae aliquando in Ecclesia occulto Dei judicio, quamvis durae sint, praeferuntur? Quae quia servire curis temporalibus non timent, oportet ut tentationum ventos et pluvias de hujus mundi contrarietatibus portent. Quid vero per hyacinthum, coccum, byssumque signatur, nisi sanctorum vita tenera, sed clara? Quae dum caute in tabernaculo sub ciliciis et pellibus absconditur, sua ei integra pulchritudo servatur. Ut enim in interioribus tabernaculi byssus
Abbreviated transcription (Latin):
gligunt. culpesue exigentib me¬
ritis. usq ad rep̾hensionem con¬
ditons ercedunt. Cuius ꝓfecto dis¬
pensatio. inde abhumilib rectior ag¬
noscitur. unde ab elatis ñ recta iudica¬
tur. Quia enim potestas regiminis. mini¬
strari non pot̾. sine studio cure temꝑalis:
aliquando ommip̃s ds̃ mira dispensatio¬
ne pietatis. ut tenere sp̃italium mentes.
a t̾rena cura disiuncte sint. onus regimi¬
nis duris ac laboriosis cor. dib iniungit.
ut tanto illi ab hoc mundo securius la¬
teant. quanto hec int̾renis sollicitudi¬
nib libent᷑ elaborant. In exibitione qͥp¬
pe susceptioneris: ꝓipsis qͥq utilitatib
subditorum. dure uie sunt mundane
cors ds. quo suos tenere diligit. eo solli¬
cite ab ext̾nis ac tionib abscondit. Nã
& plerumq pat̃ familias ad eum labo¬
rem seruos dirigit. aquo subtiles filios
suspendit. Et inde filii sine ueratione
decorisunt: unde serui in puluere fe¬

Expanded text:
gligunt, culpae suae exigentibus megligunt, culpae suae exigentibus meritis, usque ad reprehensionem conditoris excedunt: cujus profecto diensatio inde ab humilibus rectior agnoscitur, unde ab elatis non recta judicatur. Quia enim potestas regiminis ministrari non potest sine studio curae temporalis, aliquando omnipotens Deus mira dispensatione pietatis, ut tenerae spiritalium mentes a terrena cura disjunctae sint, onus regiminis duris ac laboriosis cordibus injungit, ut tanto illae ab hoc mundo securius lateant, quanto haec in terrenis sollicitudinibus libenter elaborant. In exhibitione quippe suscepti oneris pro ipsis quoque utilitatibus subditorum durae viae sunt mundanae cors Deus quo suos tenere diligit, eo illos sollicite ab externis actionibus abscondit. Nam et plerumque paterfamilias ad eum laborem servos dirigit, a quo subtiles filios suspendit; et inde filii sine vexatione decori sunt, unde servi in pulvere foe