comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Egosũ fons aquȩ uiuȩ : quisit tueniat & bibat
Unde ismahel: exauditio in t̾p̃tat᷑
ngłs autẽ iste similitudo ÷ helxȩ: ꝑ quẽ popł
iste est crediturus sicut ꝑ malachiã dicitur
Ecce ego mittã uob helyã : qui conuerat
corda patrũ infilios. Uerũ qđ statĩ uocauit an¬
głs dñi agar dicens. surge tolle puerũ qx ingen¬
tẽ magñã faciã eũ : hoc significabat siue quod
copiosus iudȩoꝵ popłs ess&e regnaturus in scło.¬

Expanded text:
Ego sum fons aquae vivae; qui sitit veniat et bibat. Unde Ismahel exauditio interpretatur. Angelus autem iste similitudo est Eliae, per quem populus iste est crediturus, sicut per Malachiam dicitur: Ecce ego mittam vobis Eliam, qui convertat corda patrum in filios . Verum quod statim vocavit angelus Domini Agar, dicens: Surge, tolle puerum, quia in gentem magnam faciam eum, hoc significabat, sive quod copiosius Judaeorum populus esset regnaturus in s
Abbreviated transcription (Latin):
esꝰ filii eiꝰ. & uxores filioꝵ eiꝰ. Hoc ÷ coniuncti mas¬
culi & femine : quia infine scłi atq in resurrec¬
tione iustoꝵ. omnimoda & ꝑfecta pace spiritui
corpus adhȩrebit nulla mortalitatis indigenti¬
a uel concupiscenti resistente: Quod dant᷑ eis
inescã cuncta animali a : sicut in illo disco
p&ro dicit᷑ macta & manduca. Qđ eiecto sangui¬
ne iubent manducare : ne uita pristina quasi suf¬
focata inronscientia teneat᷑. sed habeant ta quã
effusionẽ ꝑ confessionẽ: Quod uͦ testam̃tũ posuit
ds̃ int̃se & homines atq omẽm animã uiuam
neꝑdat eã diluuio. arcũ scilic& qui appar& innu¬
bib qͥ numquã nisi desole resplend&: Illi enĩ

Expanded text:
ejus, filii ejus, et uxores filiorum ejus. Hoc est, conjuncti masejus, filii ejus, et uxores filiorum ejus. Hoc est, conjuncti masculi et feminae, quia in fine saeculi, et in resurrectione justorum omnimoda et perfecta pace spiritui corpus adhaerebit in illa mortalitatis indigentia vel concupiscentia resistente. Quod dantur eis in escam cuncta animalia, sicut in illo disco Petro dicitur: Macta et manduca ; quod ejecto sanguine jubentur manducare, ne vita pristina quasi suffocato in conscientia teneatur; sed habeant tanquam effusionem per confessionem. Quod vero testamentum posuit deus inter se et homines atque omnem animam uiuam, ne perdat eam diluuio, arcum, qui adparet in nubibus, qui numquam nisi de sole resplendet: illi enim
Abbreviated transcription (Latin):
alios dies dimissa & non reuersa : significat
finẽ scłi quando erit scoꝵ requies. Non adhur
sa ꝑfectione salutis ęt̾ne cũ tradet᷑ regnũ dõa
pat̾ri. ut in illa ꝑspicua cont̾ẽplatione in cõmu¬
tabilis ueritatis nullis ministeriis corporalibus
egeamꝰ: Cur sexcentesimo & uno anno uitȩ noe
scłi : reuelabit᷑ absconditũ sacramentũ atq ꝓmi¬
sũ. Cur uigesimo & septimo die secundi mensis
dicit̾ siccasse t̾rã tamquã finita eẽt. iãbaptran¬
dies scđi mensis uigesimꝰ & septimꝰ qͥ numerꝰ exilla
coniunctione sp̃s & corporis septies octonos ha¬
b& : uno addito ꝓpt̃ unitatis uinculũ. Cur de
arca conuncti exeunt. qͥdis iuncti intrauerant :
sic eñĩ dictũ erat : qđ intrauerint in arcam noe
& filii eiꝰ. uxor eiꝰ & uxores filioꝵ eius : se orsum¬
autẽ uiri. se orsũ femine cõmemorates. nisi quoo
uersus carnẽ : post modũ autẽ exeunt noe & uxor

Expanded text:
septem dies dimissa non est reversa, significat septem dies dimissa non est reversa, significat finem saeculi, quando erit sanctorum requies, non adhuc sa perfectione salutis aeternae, cum tradetur regnum Deo, et Patri, ut in illa perspicua contemplatione incommutabilis veritatis nullis ministeriis corporalibus egeamus. 29. Cur sexcentesimo primo anno vitae Noe,saeculi revelabitur absconditum sacramentum atque promissum. 30. Cur vicesimo septimo die secundi mensis dicitur siccasse terram, tanquam finita esset baptizandies secundi mensis uicesimus septimus, qui numerus ex illa coniunctione spiritus et corporis septies octonos habet uno addito propter unitatis uinculum. cur de arca coniuncti exeant, qui disiuncti intrauerant. sic enim dictum erat. quod intrauerit in arcam Noe et filii eius et uxor eius et uxores filiorum eius: seorsum uiri, seorsum feminae commemoratae sunt. verant; postmodum autem exeunt Noe et uxor
Abbreviated transcription (Latin):
xͦl emissus coruus non ÷ reuersus. aut aquis utiq
int̾ceptus. aut aliquo suꝑ natanti cada uere in¬
lectus : significat hominẽs inmunditia cupidi¬
tatis te terrimos. & ob hocad ea quȩ forissunt in h
mundo intentos aut rebaptizari. aut ab his quos
p̃ter arcã id ÷ p̃ter eccłam baptis mũ occidit¬
seduci & teneri. Quod colũba emissa non in¬
uenta requie reuersa est : ostendit ꝑnouum
testam̃tũ requiẽ sc̃ĩs in hoc mundo nõnesse ꝓmis
ost quad raginta enĩ dies emissa
est : qͥ
numerꝰ uitã quȩ in hoc mundo
agit᷑ sig̃nificat Deniq post uII. dies dimisa
ꝓpt̃ illã septenariã operationẽ : sp̃alẽ obue
fructuosũ surrulũ retulit : quo significaret
non nullos etiã extra eccłam baptitatos. si in
eis pinguedo non defuerit caritatis. posterior
tẽpore inore colũbe tãquã mosculo pacis adu¬
nitatis societatẽ posse ꝑduci. Quod post septẽ¬

Expanded text:
s quadraginta emissus coruus non est reuersus, aut aquis utique s quadraginta emissus coruus non est reuersus, aut aquis utique interceptus aut aliquo supernatante cadauere inlectus. significat homines inmunditia cupiditatis teterrimos et ob hoc ad ea, quae foris sunt in hoc mundo, nimis intentos aut rebaptizari aut ab his, quos praeter arcam. id est praeter ecclesiam baptismus occiditseduci et teneri. quod columba emissa non inuenta requie reuersa est, ostendit per nouum testamentum requiem sanctis in hoc mundo non esse promissam. post quadraginta enim dies emissa est; qui numerus uitam, quae in hoc mundo agitur, significat. denique post septem dies dimissa, propter illam septfructuosum surculum retulit: quo significaret nonnullos etiam extra Ecclesiam baptizatos, si in eis pinguedo non defuerit charitatis, posteriore tempore in ore columbae tanquam in osculo pacis, ad unitatem societatis posse perduci. Quod post
Abbreviated transcription (Latin):
dimensis : cõm̃datũ ÷ hoc sacramentũ: &rursus
uigesima & septima die mensis septimi : eadem
conmendatio confirmata ÷ cũ arca requi euit.
Quod eñi ꝓmittit᷑ inspe: hoc exhibetur inre:
requies : quȩ post hanc uitã excipit scõs sed potiꝰ
totũ hominẽ non adhuc sꝑe sed ĩa re ipsa exom̃i
parte sp̃s & corporis ꝑfecta & in morta salute
septima requiẽs. cũ octaua resurrectione con¬
uingit᷑ & hoc insacram̃to regenerationis nr̃e. id ÷
montiũ. Octo itaq & septẽ : quindecĩ fiunit
Sed octo significant resurrectionẽ : septẽ quietẽ
Hoc igit᷑ sacram̃tũ resurrectionis & qͥetis. trans¬
cendit omnẽ sapientiã suꝑboꝵ. ita ut nulla gers
possit indicare scientiȩ suȩ altitudinẽ resurrectio¬
nis quietẽ & quia septuaginta a septẽ. & octo
baptismi: inconseorando nouo homine ad denen¬
dã quietis & resurrectionis fidem. Qđ post dies

Expanded text:
di mensis, commendatum est hoc sacramentum, et rursus di mensis, commendatum est hoc sacramentum, et rursus vicesima septima die septimi mensis eadem commendatio confirmata est, cum arca requievit. Quod enim promittitur in spe, hoc exhibetur in re. requies, quae post hanc vitam excipit sanctos, sed potius totum hominem non adhuc spe, sed jam re ipsa ex omni parte spiritus et corporis perfecta et immortali salute septima requies cum octava resurrectione conjungitur, et hoc in sacramento regenerationis nostrae, id est, montium. Octo itaque et septem quindecim faciunt. Sed octo significant resurrectionem, septem quietem. 25. Hoc igitur sacramentum resurrectionis et quietis transcendit omnem sapientiam superborum, ita ut nulla gens possit indicare scientiae suae altitudine resurrectionis quietem. Et quia septuaginta a septem, et octogbaptismi in consecrando nouo homine ad tenendam quietis et resurrectionis fidem. Quod post die
Abbreviated transcription (Latin):
Duo enĩ menses : sexa genario numero conclidun¬
tur : Senario autẽ numero : & sexaginta cognoms¬
nant᷑. & sexcenti & sexmilia & sexa ginta mila
& sexcenta milia. & sexcenties & quic quid de in¬
ceps. inmaiorib sũmis ꝑ eundẽ articulũ numenis
ininfinita incrementa c̃surgit. & qđ uigesimus
& septimꝰ dies mensis conerat᷑: ad eiꝰdẽ quaid¬
rature significationẽ ꝑtinet quȩ iã in quadratis
lignis exposita est Sed hic euidentius : qui a nos
ad om̃e opꝰ bonũ paratos. id ÷ quodã modo cor¬
quad ratos trinitas ꝑficit: In memoria quadm̃
recolimꝰ in intelligentia qͦ cognoscimꝰ in uolunta¬
te quadiligimꝰ. Iria enĩ ter & hocter : fiunt
X septẽ. qui ÷ numer ternari quad ratus. Quot
septimo mense arca sedit hoc ÷ requieuit : ad illã
septimã reqͥem significatio recurrit: Et quia ille¬
ꝑfecti reqͥescunt: ibi quoq illiꝰ quad raturȩ nu¬
merus iterit᷑. Nam uigesima septima die secun¬

Expanded text:
Duo enim menses sexagenario numero concluduntur; a senario autem numero et sexaginta cognominantur, et sexcenti, et sex millia, et sexaginta millia, et sexcenta millia, et sexcenties, et quidquid deinceps in majoribus summis per eumdem articulum numeri per infinita incrementa consurgit. Et quod vicesimus et septimus dies mensis commemoratur, ad ejusdem quadraturae significantiam pertinet, quae jam in quadratis lignis exposita est, sed hic evidentius, quia nos ad omne opus bonum paratos, id est, quodammodo conquadratos Trinitas perfecit in memoria qua Deum recolimus, in intelligentia qua cognoscimus, in voluntate qua diligimus. Tria enim ter, et hoc ter, fiunt viginti septem, qui est numeri ternarii quadratus. Quod septimo mense arca sedit, hoc est, requievit, ad illam septimam requiem significatio recurrit, quia perfecti requiescunt, ubi quoque illius quadraturae numerus iteratur. Nam vicesima septima die secun
Abbreviated transcription (Latin):
ł gredere det̾ra tua & de cognatione tua et de
domo patris tui. Quis autẽ alius exiit in abra¬
hã de terra sua & decognatione sua ut apuo ex¬
teros locupletaret᷑ & ess&e ingentẽ magnã
nisixp̃c qui relicta t̃ra & cognatione udeorũ
p̃poll&e nunc ut uidemꝰ in popłis gentiũ : Sed
& nobis ad exemplũ xp̃i exeundũ ÷ det̾ra nr̃a.¬

Expanded text:
: Egredere de terra tua, et de cognatione tua, et de domo patris tui. Quis autem alius exiit in Abraham de terra, et de cognatione sua, ut apud exteros locupletaretur, et esset in gentem magnam, nisi Christus, qui, relicta terra, et cognatione Judaeorum, praepollet nunc, ut videmus, in gentibus? 2. Sed et nobis ad exemplum Chri
Abbreviated transcription (Latin):
tio erco ꝑlignũ uitȩ dulcis fuerit effecta
& intellegit lex spiritalit̾ coeperit: tunc
deueteri testam̃to transitur ad nouũ & uenitur
adduo dicĩ apostolicos fontes Ibi enĩ arbores
repperiunt᷑ septuaginta palmarũ. Non enĩ .xi¬

Expanded text:
o per lignum vitae dulcis fuerit effecta, et intelligi lex spiritualiter coeperit, tunc de Veteri Testamento transitur ad Novum, et venitur ad duodecim apostolicos fontes, ibi enim arbores reperiuntur septuaginta palmarum. Non enim
Abbreviated transcription (Latin):
mortui sunt. Non in congrue & ꝑmanna ętiam
cȩlestia significant eloquia. Unde & int̃pr&atio
nominis sic sonat. Manna enĩ int̃p̃tat᷑ quid ÷ hoc :
Cũ enĩ audimꝰ legẽ dĩ recitari in eccła : int̾rogamꝰ
doctores dicentes. Quid ÷ hoc : Hoc autẽ manna :¬
minutũ erat sic̃ semen coriandri & suaue. Quio
uerbo dĩ minutius. qͥd ue subtilius. aut qͥo dulcius

Expanded text:
accipientes mortui sunt. Non incongrue per manna etiam coelestia significantur eloquia. Unde et interpretatio nominis sic sonat; manna enim interpretatur, quid est hoc? Cum enim audimus legem Dei recitari in ecclesia, interrogamus doctores dicentes: Quid est hoc? Hoc autem manna minutum erat, sicut semen coriandri, et suave. Quid verbo Dei minutius? quidve subtilius? aut quid dulcius
Abbreviated transcription (Latin):
missi adp̃dicandũ uerbũ dĩreferunt᷑ : ꝑ qͦs palmas
uie torie xp̃i mundusagnoscera&. Si quidem & istouo¬
decim fontes septuaginta palmarum arbores irrigan¬
tes apostolicam gram̃ p̃figurant popłos in septenario
numero dicuplato rigantem ut ꝑsepti formẽsps donum
ligis decalogus impletur. Alur murat interea popłs
indeserto ꝓpt̃ fameni. & conuersus respixit ꝓcul in
be glamdri. aspexq ue spere coturnicem it inaue abe¬
rius diei manNa. Nuidenĩ ꝑuolucres & aes eas nisis
dieationes diuinitꝰ missȩ intelligunt᷑. quȩ trans cur¬
punt ꝑuerba sonantia quasi ꝑaẽrem uolatilia pen¬
nata quib ꝑfide pascant hiqui ad patriam regni celes¬
tis puenire̾ contentin : potest quidem & uoluerum
asscaueteris significare ligis eloquia: qua plebem
carnalem tanquã carne alebat ꝑuerba diuinitus
mis saquasi ꝑuo latilia. Unte & uespere dantur
quia cunc ta quȩ carnalit̾ illis conees sasunt. finem
cas uniuerso orbi pluitur. Noniã murmuranti

Expanded text:
missi ad praedicandum verbum Dei referuntur, per quos palmas victoriae Christi mundus agnosceret: siquidem et isti duodecim fontes, septuaginta palmarum arbores irrigantes, apostolicam gratiam praefigurant, populos in septenario numero decuplato rigantem, ut per septiformem spiritus donum legis Decalogus impleatur. Murmurat interea populus in deserto propter famem; et conversus respexit procul in nube gloriam Dei, aspexitque vespere coturnicem, et mane alterius diei manna. Quid enim per volucres et escas, nisi praedicationes divinitus missae intelliguntur, quae transcurrunt per verba sonantia quasi per aerem volatilia pennata, quibus per fidem pascantur hi qui ad patriam regni coelestis pervenire contendunt. Potest quidem et volucrum esca veteris significare legis eloquia, quae plebem carnalem tanquam carne alebat, per verba divinitus missa, quasi per volatilia. Unde et vespere dantur, quia cuncta quae carnaliter illis concessa sunt finem cas universo orbi pluitur, non jam murmuranti
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ pꝰlauacrũ qͣsi post iordanis transitũ susceper̃
Sed ꝓinde & ipse nouẽ semis trib dicunt: quȩ sub
iħu hereditare potiunt᷑. Et non in tegre decimꝰ numer
uł incarnationẽ eiꝰ cuncta nob̾ ꝑ sem& ipsũ ꝑfecte qr¬
nuntiatas̃. Unde & ipse dix̃ discipłis. Multa habi

Expanded text:
is transitum susceperunt. Sed proinde et ipsae novem semis tribus dicuntur, quae sub Jesu haereditate potiuntur, et non integre decimus numervel incarnatione ejus cuncta nobis per semetipsum perfecte annuntiata sunt. Unde et ipse dicit dis
Abbreviated transcription (Latin):
nis t̾ra partiret᷑ : effra imtam̃ tribui cananeus omis
id÷ gentilis popłs non occisus sed factꝰ tributarus
dr̃. sic̃ scriptũ est in iudicũ libro. Fabitauit chananeus
inmedio effraim tributanius : Quto enĩ tributanus
chananeus. gentilis: uidelic& popłs. nisi uitiũ signat
Sepe eñ inmagnis uirtutib t̾rã rȩꝓmissionis ingredi

Expanded text:
nis terra partiretur, Ephraim tamen tribui Chananaeus omnis, nis terra partiretur, Ephraim tamen tribui Chananaeus omnis, id est, gentilis populus non occisus, sed factus tributarius dicitur, sicut scriptum est in Judicum libro: Habitavit Chananaeus in medio Ephraim tributarius ; quid enim tributarius, quid Chananaeus, gentilis videlicet populus, nisi vitium signat? Saepe enim in magn
Abbreviated transcription (Latin):
cũ est: ł gohereditas eoꝵ: & possessio nondabit᷑ eis
inisrł. Ego eñi: sũ possessio eoꝵ Clericoꝵ enĩ here¬
ditas & possessio obhoc se dici uoluit đs̃ : qͥaminis¬
trialtaris ipsius effectis & sors e ꝓpt̃ qđ &clericꝰ sors
eẽ. contendit : ut congrue illud psal miste dicere pos¬
sit. Dñs pars hereditatis meȩ : & calicis meiꝰ.
Iuod tieRo habitacula leuitis ab iħu ꝑõstrib decer¬
nunt᷑ : significat᷑ ut hi qͥ in eccła dĩ scientiȩ operã
dantes doctrine grãm ã ministrant. rurs ab om̃ib
qͥb: dispensant diuisa t̾rena subsidia quȩ ñ habent
tamꝰ. Et merito isti incunctis tribub diuisidicuntur.
xl. duas urbes accipiunt : indubitant̃ ipsa p̃di catio
sc̃oꝵꝰ signat̾. Ipsi eñi possident doctrinã quȩ constat
lecalogo : & quad rifido euangelii numero qͣsi quat̾nas
cuncta quȩ p̃dicant. morali acmystico sensu annũtiant
Uod aictẽ qđ cũ israhelitico popło ꝑcepta reꝓmissio¬

Expanded text:
tum est: Ego haereditas eorum, et possessio non dabitur eis in Israel. Ego enim sum possessio eorum. Clericorum enim haereditas 488 et possessio ob hoc se dici voluit Deus, quia ministrr esse spiritu contendit; ut congrue illud Psalmistae dicere possit: « Dominus pars haereditatis meae et calicis mei . » Quod vero habitacula Levitis ab Jesu per omnes tribus decernuntur, significat ut hi qui in Ecclesia Dei, scientiae operam dantes, doctrinae gratiam administrant, rursus ab omnibus quibus dispensant divina, terrena subsidia, quae non habent, tamus . Et merito isti per cunctas tribus divisi dicuntur, quadraginta duas urbes accipiunt , indubitanter ipsa praedicatio sanctorum signatur. Ipsi enim possident doctrinam, quae constat legis Decalogo, et quadrifido Evangelii numero, quasi quaterdenas cuncta, quae praedicant, morali ac mystico sensu annuntiantud autem quod Israelitico populo percepta repromissio
Abbreviated transcription (Latin):
Hȩ sunt gentes quas dñs dereliqͥt : ut enidirae ines
isrł Adh nãq quȩdã minima uitia nr̃a reinentir
ut sensũ intentio sollicitũ incertamine sẽꝑ ereru
& eo de uictoria ñ suꝑbiat. qͦ uiuere inse hostes consor¬
cit. aqͥb ad huc uinciformidat. Isr ł gͦ reseruatisgn¬
tib erudit᷑ : quando inqͥb .dã minimis uitus elato
uirtutis nr̃ȩ conpͥmit̾. & in par uissibi resistertib ds¬

Expanded text:
nus dereliquit, ut erudiret in eis Israel . Ad hoc namque quaedam minima vitia nostra retinentur, ut sese nostra intentio sollicita in certamine semper exerceat; et eo de victoria non superbiat, quo vivere in se hostes conspicit, a quibus adhuc vinci formidat. Israel ergo, reservatis gentibus, eruditur, quando in quibusdam minimis vitiis elatio virtutis nostrae comprimit
Abbreviated transcription (Latin):
fecit nontc̃ solũ sed multomagis mͦ in aduentu suo
dũ nos belũ gerimꝰ ad ũsus uitioꝵ gentes. & collucta¬
m̃ aduers principes & potestates & rectores harum
tenebrarũ. adũsus sp̃alit neqͥtia incȩlestib sol nob̃
iustiaȩ indesinent̾ assistit nec deserit nos uniquã nec
festinat occũbere. qͥa ipse dix̃ Ecce ego uob cũ sum
om̃ib dieb usq ad consumationẽ scłi. Quinq autẽ
reges. qͥnq. sens corportos indicant : qͥ gabaonitas
to: carnales homines expugnant hi adspeluncã
confugiunt : cũ se t̾renis actib incorpore positimer¬
gunt᷑. Quitam̃ pugnante iħu. id ÷ p̃oicatione euan¬
gelica superant. atq egrediente uerbodi innobd¬

Expanded text:
ntu suo, dum nos bellum gerimus adversus vitiorum gentes, et colluctamur adversus principes et potestates, et rectores harum tenebrarum, adversus spiritales nequitias in coelestibus . Sol nobis justitiae indesinenter assistit, nec deserit nos unquam, nec festinat occumbere, quia ipse dixit: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi . Quinque autem reges quinque sensus corporeos indicant, qui Gabaonitas, id est, carnales homines expugnant. Hi ad speluncam confugiunt, cum se terrenis actibus in corpore positi mergunt. Qui tamen pugnante Jesu, id est, praedicatione evangelica superantur, atque ingrediente Verbo Dei in nob
Abbreviated transcription (Latin):
tunt linguas contra diabolũ: & sic goliȩ degla¬
dio suo caput incidit᷑ .xi.
qđ sibi inmille & dauid indecẽ milia conclama¬
ntiũ publicȩ gratulationis ora insonarent. Hinc
inuidia saulis. & sem̃ odioꝵ : aduers dauid Quẽ
dissimulator callidꝰ ut sine insidissuis possit offer¬
re discrimini : statuit eum michol filiae suȩ nuptus
alligarisi centũ sibi allo philoꝵ p̃putia uictor affer¬
ret & quib centũ : ducenta dedit ille Et unde
creditur regio perire uoto. in de auctus est glora¬
osioritropheo: Ita & udȩi dum contra uoluntatẽ
d̃ xp̃m int̃ficere intuntur : pid salutẽ gentim
egem ꝑ qđ credider̃ extinguere. Qđ &ͦ dauobs¬
alienigenarũ p̃putia attulit : & sic denũ nu
saul nuptiis hesit: significabat qđ xp̃c non pussi
ingentb fiene Prius enĩ innationib resecarie scs¬
nis pollutionẽ : & postea copulatꝰ ÷ synagoge. Eos¬
quã enĩ sic̃ scriptũ ÷ introierit plenitudo gentiũ. o

Expanded text:
tunt linguas suas contra diabolum, et sic Goliae de gladio suo caput inciditur. CAPquod sibi in mille, et David in decem millibus conclamantium publicae congratulationis ora insonarent: hinc invidia Saul, et semen odiorum adversus David. Quem dissimulator callidus, ut sine insidiis suis posset offerre discrimini, statuit eum Michol filiae suae nuptiis alligari, si centum sibi Allophylorum praeputia victor afferret: pro quibus centum, ducenta dedit illi; et unde creditur regio perire voto, inde auctus est gloriosiori tropaeo. Ita et Judaei dum contra voluntatem Dei Christum interficere nituntur, per id salutem gentium egerunt per quod crediderunt exstinguere. Qalienigenarum praeputia attulit, et sic denuo filiae Saul nuptiis haesit, significabat, quod Christus nonin gentibus fieret. Prius enim in nationibus resecavit carnis pollutionem, et postea copulatus est synagogae. Postquam enim, sicut scriptum est, introierit plenitudo gentium, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
Sed phis quȩ aliquid significant: etiã quȩ nichil signi
ficant coneecantur. Sicut enĩ incytharis & huiꝰ modi
organis musicis. non quidẽ omĩe quȩ canguntur canoꝵ
aliquid resonant sed cordȩ: betera tamen in toto cytharȩ
corpore idõ facta sunt. ut esset ubi conecterentur &
quotenderentur illa quȩ ad cantilenȩ suauitatẽ modu¬
laturus ÷ artifex : ita in his ꝓpheticis narrationib que¬
obtegunt᷑ aut aliquid sonant in significatione futuro¬
rũ. aut si nichil sonant ad hoc int̃ponunt᷑ ut sit unde
illa significantia tanquã sonantia conectant᷑ Hasaut̃
rerũ gestoo figuras demysticis thes auris sapientium
ut p̃diximꝰ deꝓmentes : in unã formã conpendio bre¬
uitatis condaximꝰ. In quib lector non nra leg& :
sed ueterũ releg& Quod enĩ ego loquor illi dicunt:
& uoxmea ipsoꝵ est lingua: Sumpta itaq sunt ab¬
auctoribus : origene. uicturino. ambrosio. leronimo.

Expanded text:
sed pro sed pro ficant connectuntur. Sicut enim in citharis, et hujusmodi organis musicis, non quidem omnia quae tanguntur, canorum aliquid resonant, sed tantum chordae, caetera tamen in toto citharae corpore ideo facta sunt, ut esset ubi connecterentur et quo tenderentur illa quae ad cantilenae suavitatem modulaturus est artifex: ita in his propheticis narrationibus quaeque dicuntur aut aliquid sonant in significationem futurorum, aut, si nihil sonant, ad hoc interponuntur, ut sit unde illa significantia tanquam sonantia connectantur. 5. Has autem rerum gestarum figuras de mysticis thesauris sapientium, ut praediximus, depromentes, in unam formam compendio brevitatis contraximus; in, quibus lector non nostra leget, sed veterum releget. Quod enim ego loquor, illi dicunt; et vox mea ipsorum est lingua. Sumpta itaqauctoribus haec Origene, Victorino, Ambrosio, Hieronymo,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsã imaginẽ reram: Proinde quȩdã quȩ in eafigu.¬
rãtĩ dicta uel facta sunt: & sunt plena mysticis
sacram̃tis. ad iuuante suꝑna gratia in hoc opusculo
exsequentes intexuimꝰ. Sueterũ ecclesiasticurũ senten¬
tias congregantes ueluti ex diuersis pratis flores lectos.
admanũ fecimꝰ: Ꝙ pauca de multis breuit̃ ꝑstrin¬
gentes Pleraq etiã adicientes uel aliqua ex parte
mutantes offerimꝰ : non solũ studiosis s& etiã fastidio¬
sermonis abhorret Breuieñĩ expositione succinta:
non faciunt de plixitate fastidiũ: Prolixa enĩ &oc¬
culta tedet oratio: breuis & aꝑta delectat Etq
iam pridẽ iuxta litterã a nobis sermo totus contex¬
tus est: necesse est ut p̃cedente historiȩ fundam̃to.
ullegoricus sensus sequatur Nam figurilit̃ quẽ dã
exhis intelligunt᷑: uere tanquã ꝓphetica indicia
pcedentia futurorũ: Sane non omĩa quȩ in lege
&pꝑhetis sripta sunt : misterioꝵ engmatib: obteguntur

Expanded text:
ipsam imaginem rerum. 2. Proinde quaedam, quae in ea figuratim dicta vel facta sunt, et sunt plena mysticis sacramentis, adjuvante superna gratia, in hoc opusculo exsequentes intexuimus, veterumque ecclesiasticorum sententias congregantes, veluti ex diversis pratis flores lectos ad manum fecimus, et pauca de multis breviter perstringentes, pleraque etiam adjicientes, vel aliqua ex parte mutantes, offerimus non solum studiosis, 260 sed etiam fastidiosermonis abhorrent. 3. Brevi enim expositione succincta non faciunt de prolixitate fastidium. Prolixa enim et occulta taedet oratio; brevis et aperta delectat. Et quia jam pridem juxta litteram a nobis sermo totus contextus est, necesse est ut, praecedente historiae fundamento, allegoricus sensus sequatur. Nam figuraliter quaedam ex his intelliguntur, vere tanquam prophetica indicia praecedentia futurorum. 4. Sane non omnia quae in lege et prophetis scripta sunt mysteriorum aenigmatibus obteguntur;
Abbreviated transcription (Latin):
ad accructus: p̃liabit᷑ ante eũ. Iste gad accinctaus
ꝑsonã dñi ex primeit. qͥ in primo aduentu humilita¬
tis sũȩ ante aduentũ antixp̃i p̃liaturꝰ occurrit. Accinctꝰ
Nadio uerbi sui circa femur potentissimȩ qͦ inimios di¬
uisit: to ÷ filiũ apatre. filiã amatre nurũ a socri uxta quđ
leftt̃ ineuglo Nonueni pacẽ mittere intra : sed gladium
Es autẽ ait & ipse accinget᷑ reorsũ : claritas dñinr̃
uenai ꝓ grehens ut int̾fitiaeũ gladio orissen. Unde
bene roemgad latrunculus intp̃tat᷑: eo qđ posterior
id ÷ secus pedes quass latrunculus rapido atq. in ꝓuiso
ad uentu exiliat. contra aꝑtã antixpĩ oppugnationẽ
Ninc ÷ qđ euangelista ꝓclamat dicens: qr dies diũ sic̃
fur in nocte ita ueni&. Xp̃s gͦ & ante & retro p̃liari

Expanded text:
us personam Domini indicat, qui in primo adventu humilitatis suae ante adventum Antichristi praeliandus occurrit, accinctus gladio verbi sui circa femur potentissime , quo inimicos divisit, id est, filium a patre, filiam a matre, nurum a socru. Juxta quod legitur in Evangelio: Non veni mittere pacem, sed gladium ; quod autem ait: Ipse accingetur retrorsum , claritas Domini ventu progrediens, ut interficiat eum gladio oris sui. Unde et bene idem Gad latrunculus interpretatur, eo quod posterior, id est, secus pedes, quasi latrunculus, rapido atque improviso adventu exsiliat contra aptam Antichristi oppugnationem. Hinc est quod evangelista proclamat dicens: Quia dies Domini, sicut fur, ita in nocte
Abbreviated transcription (Latin):
loge ÷ ame & de quib apłs dicit. Quip̃dicas non furan¬
dũ furaris: Uerũ tam̃ ut ȩtiã ꝑhanc conditionalẽ uxorẽ
libera illa uxor iacob laborans filios heredes regni
suscipiat. ideo dĩs dicit. Quȩ dicunt facite: quȩ aiẽ
ficiunt facere nolite: Unde apłs. Siue inquit exocca¬
sione siue ex ueritate xp̃c annuntiet᷑ in hoc gaude o sed
& gaudebo tanquã ut ancilla pariens deꝓle numero¬
siore letat᷑ Est uero qͥdã liȩ fęcus exbenefitio Rachel
exit ut cũ uiro suo debita nocte concũbat: sed acceptis
afiliolie mandragoricis malis cũ sorore cubari ꝑmittit
Quid enĩ demancdagora dicendũ est : ꝓinde rẽ cõperi
pulchr̃a & suaue olentẽ : saporẽ autẽ insipidũ. & tdeo
in illo mandra gorico pomo: figurari intelligo fam̃e bona
popularẽ Vnde dicit apłs. Oport& ȩtiã testimoniũ
habere bonũ : abhis qͥforis sunt. Quilic& parũ sapiant

Expanded text:
us dicit: Qui praedicas non esse furandum, furaris . Verumtamen ut etiam per hanc conditionalem uxorem libera illa uxor Jacob laborans filios haeredes regni suscipiat, ideo Dominus dicit: Quae dicunt facite, quae autem faciunt facere nolite . Unde Apostolus: Sive, inquit, ex occasione, sive ex veritate Christus annuntietur, in hoc gaudeo, sed et gaudebo . Tanquam ut ancilla pariens de prole numerosiori laetatur. Est vero quidam Liae fetus ex beneficio Rachel. Rachel exit, ut cum viro suo debita nocte concubito, si acceptis a filio Liae mandragoricis malis cum sorore cubari permittit. Quid enim de mandragora dicendum est? Proinde rem comperi pulchram et suave olentem, saporem autem insipidum; et ideo in illo mandragorico pomo figurari intelligo famam bonam popularem. Unde dicit Apostolus: Oportet etiam testimonium habere bonum ab his, qui foris sunt , qui licet parum sapiant,
Abbreviated transcription (Latin):
fflioit pharao filios isrł luto & latere. Isrł: simi¬
litudo ÷ popłi nr̃i. Pharao autẽ tabuli : qͥ imposuit
iugũ grauissimũ seruitutis luto & latere operari.
&iã paleis hoc ÷ leuib & in rationabilib factis: ut his
uitioꝵ actib popłmoĩ conprimer&. peccatorũq om̃i¬
ũ muro incredulitatis poss& obcludi. ut nemo ess&e
qͥregnũ eiꝰ aut disꝑder& aut uinceret.

Expanded text:
ffligit Pharao filios Israel luto et latere. Israel similitudo est populi nostri, Pharao autem diaboli, qui imposuit jugum gravissimum servitutis luto et latere operari, etiam paleis, hoc est, levibus et irrationabilibus factis, ut his vitiorum actibus populum Dei comprimeret, ac peccatorum omnium muro incredulitatis posset obcludi, ut nemo esset qui regnum ejus aut disperderet aut vinceret.
Abbreviated transcription (Latin):
cur lapideȩ eedem tabule fuerint. nisi ad signi ficantũ
cor iudioꝵ lapicheam : ꝑlapides enim insensibilitatẽ
demonstrauit. & ꝑduritiam eoꝵ mentis stoliditatẽ:
hoctabule carnales uolun: ut carnalit̾ sapiamus.:
Sedquia incõparatione lapitis quisine sensu est ego
sentit : id ciroo ꝑ lapidis duritiam significatum est on
non intelligens. et ꝑ carnalem sensibilitatem signifi¬
catũ est cor intelligens.

Expanded text:
cur lapideae eaedem tabulae fuerint, nisi ad significandum cor Judaeorum lapideum. Per lapides enim insensibilitatem demonstravit, per duritiam eorum mentis stoliditatem. hoc tabulae carnales volunt, ut carnaliter sapiamus, sed quia in comparatione lapidis, qui sine sensu est, caro sentit, idcirco per lapidis duritiam significatum est cor non intelligens, et per carnalem sensibilitatem significatum est cor intelligens.
Abbreviated transcription (Latin):
ediem ꝓpitiationis. Iste ergo semel inanno in
die ꝓpitia tionis intrat inscã scõꝵ: ideft com¬
pl&a dispensatione penetrauit cȩlos. intrans
ad patrem. ut eum ꝓpitiũ humano generi fadiat
& exor & ꝓ om̃ib secredentibus.

Expanded text:
et diem propitiationis . Iste ergo semel in anno in et diem propitiationis . Iste ergo semel in anno in die propitiationis intrat in sancta sanctorum, id est, completa dispensatione penetravit coelos, intrans ad Patrem, ut eum propitium humano generi faciat, et exoret pro omnibus in se credentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
teo p̃cingit᷑ . ꝑ qđd renũ incentiua & luxxurię li¬
bidinum reftringant᷑. Tab̾ na culum autem
sacerdos ingrediens intumcatiN tinnabulis
ambitur. ut uide lic& uoces p̃dicationis ha¬
beat. nesuꝑni inspectoris. iuditium exiben¬
tio offentat. Ala la quoq punica tintinna¬
bulis coniungunt᷑ : ut ꝑ eius doc trmam fidri uni¬
tas design&ur. Qđ auteni in prima parte tab̾¬
naculi cotidiȩ sacerdos adim molan das hostias
introibat : instantia nob eotidiana p̃cipitur
ut abeo loco ubi popłs dĩ caelestib uocib erutit᷑
num quam abs erdamus. sed cotidie confessionis
& lauelis sꝑitale sacrifitium offeramus. id est
humilita tem animarũ nr̃arum. quae sunt ue¬
re hostie sic̃ scriptum est. Sacrifitium deo sp̃s
con tribulatus. Illud autem qđ semel inanno
delic& illum dequo ipse dixit. E uangeli z are pau¬
ꝑ ib misit me. & uocare annum dñi accrptum.

Expanded text:
teo praecingitur, per quod rerum incentiva et luxuria liteo praecingitur, per quod rerum incentiva et luxuria libidinum restringantur. Tabernaculum autem sacerdos ingrediens, in tunica tintinnabulis ambitur, ut videlicet voces praedicationis habeat, ne superni inspectoris judicium ex silentio offendat. Mala quoque punica tintinnabulis conjunguntur, ut per ejus doctrinam fidei unitas designetur. Quod autem in prima parte tabernaculi quotidie sacerdos ad immolandas hostias introibat, instantia nobis quotidiana praecipitur, ut ab hoc loco ubi populus Dei coelestibus vocibus eruditur, nunquam abscedamus, sed quotidie confessionis et laudis spiritale sacrificium offeramus, id est, humilitatem animarum nostrarum, quae sunt verae hostiae, sicut scriptum est: Sacrificium Deo spiritus contribulatus . Illud autem quod semel in anno illum, de quo ipse dicit: Evangelizare pauperibus misit me, et vocare annum Domini acceptum,
Abbreviated transcription (Latin):
ficat ut contra aduersa acꝓspera uirtutum semꝑ
orna mento muniat᷑. Et qđ suꝑ humerale ex auro
& iaemIe to etpurpura bistine to ooe co. & torta
fieribisso p̃cipitur: quantũ sacerdos clares cere
uirtu tum diuersitate debeat demonstratur.
In sacerdotis quippe habitu aurum fulg&: dum
in tellectus sapientie enicat. Qui ia cinetus qui
om ne qđ tractat adamorẽ celestium surgat.⁊
Huic atmis c&ur regalis purpura: ut suggestio¬
nes uitiorum. uelud ex potesta te regia cõpri¬
mat. Coc cus quoq: bistinc tus ipsius suꝑ hu¬
merali adiungitur : ut ante int̾ni iudicis oculos.
om̃ium iuitutum bona excaritate decorentur.
Det̾ra enqĩ brssus. niten tispetie oritur. ꝑ qd coon¬
dens dicor & munditia corꝑalis castitatis
designat᷑. Quȩ uide lic& tosta pul chritu di¬
ni suꝑhumeralis in Nectit᷑. quia tunc castimo¬
Nia ad ꝑfectũ munditiȩ candorem ducit᷑: cũ
ꝑ abstinentiam caro afflit᷑. Siquidem & bal¬

Expanded text:
ut contra adversa ac prospera virtutum semper ut contra adversa ac prospera virtutum semper ornamento muniatur. Et quod superhumerale ex auro et hyacintho et purpura bis tincto cocco et torta fieri bysso praecipitur, quantum sacerdos clarescere virtutum diversitate debeat demonstratur. In sacerdotis quippe habitu aurum fulget, dum intellectu sapientiae emicat, cui hyacinthus, qui ut omne quodquod tractat, ad amorem coelestium surgat. Huic admiscetur regalis purpura, ut suggestiones vitiorum veluti ex potestate regia comprimat. Coccus quoque bis tinctus ipsius superhumerali adjungitur, ut ante interni judicis oculos omnium virtutum bona ex charitate decorentur, terra enim byssus nitente specie oritur, per quod candens decor munditiae corporalis castitas designatur: quae videlicet torta pulchritudine superhumerali innectitur, quia tunc castimonia ad perfectum munditiae candorem ducitur, cum per abstinentiam caro affligitur. Siquidem et bal
Abbreviated transcription (Latin):
pectori suꝑ positũ quat̾no lapͥdum ordine dis¬
tinctum. sermonẽ figurat euangelicũ. quiquao¬
ru plicato ordine unitatem fid ei nob̵ & dochi¬
nam trinitatis & ponit. Cui conur nit ingem¬
mis apłicus sermo. tamurtute quã numero .:
Hoc autem rationale duplex est. quia ruangeliee
in congrue int̾pretatur inmenbris suis & maxi¬
me inpontifice qui morat᷑ in scĩs. Coffert uictimã
ꝓpopło. carnes in maculati agnisacro ore confi¬
tiens. Primo enĩ qđ in aaror pectore rationa le
iuditii uit tis ligantib inprimit᷑ : significat uesa¬
cerdota le cor niqua quam cogita ciones flixe pos¬
sideant sedratio sola constringat. Qđ &iam ntio¬
nale uigilant̃ adiungitur : ut duo derim patria¬
charum nomina describant᷑. Asscriptos & enĩ scõs
patres semꝑ inpectore ferre deb&. quoꝵ exempla
imitari noncess&. Et qđ inutroq humero sacer¬
dos ue lamine suꝑ humeralis asstringit᷑ . hoc signi¬

Expanded text:
pectori superpositum, qutaerno lapidum ordine dispectori superpositum, qutaerno lapidum ordine distinctum, sermonem figurat evangelicum, qui quadruplicato ordine veritatem fidei nobis et doctrinam Trinitatis exponit, cui convenit in gemmis apostolicus sermo tam virtute, quam numero. Hoc autem rationale duplex est, quia evangelicaeincongrue interpretatur in membris suis, et maxime in pontifice, qui moratur in sanctis, et offert victimam pro populo carnis immaculati agni, sacro ordine conficiens. Primo enim quod in Aaron pectore rationale judicii vittis ligantibus imprimitur, significat ut sacerdotale cor nequaquam cogitationes fluxae possideant, sed ratio sola constringat, quod etiam rationali vigilanter adjungitur, ut duodecim patriarcharum nomina describantur. Scriptos etenim sanctos Patres semper in pectore ferre debent, quorum exempla imitari non cesset; et quod in utroque humero sacerdos velamine superhumeralis astringitur,
Abbreviated transcription (Latin):
degit. quos intus diuersitas meritoꝵ den&. Tin¬
tinnabula ueroint̃ mala granata . testimonia con¬
sonantia ꝓph&de intellegunt᷑. Et doctores sancti
in medio eccłae colocatĩ. quoꝵ lingua doctrine sci¬
entiam resonat. Tangit utrasq acies tintirina¬
buli. idest partes legis &euangelii. E aec aut̃
tintin nabula in extremo urftimento sunt posi¬
ta: ioenrco utdefine mundi & deuita futura
dis putantes numquã silrant. Suꝑ humera le
autem pallium. saluatoris insinuat potestatẽ
etregnum. sic̃ scriptũ est. Principatus enis suꝑ
humerum eius. Duo quoq lapides smaragdini in¬
suꝑ umerali addexteram & leuam positi. duo
sunt popłi. Eentilis dexter. et uideus qui fuit
aliquando dext̾ sinister. Habentes inse sculpta
nomina xii patri arc harum : idest ad imi tatꝰ¬
spm̃ in quib tenent᷑ legis uniuersa mi steria.
Index tera sp̃s. in leua litteram. Rationale uero

Expanded text:
tegit, quos intus diversitas meritorum tegit. Tintegit, quos intus diversitas meritorum tegit. Tintinnabula vero inter mala granata testimonia consonantia, prophetiae intelliguntur, et doctores sancti in medio Ecclesiae collocati, quorum lingua doctrinae scientia resonat. Tangit utrasque acies tintinnabuli, id est, partes Legis et Evangelii. Haec autem tintinnabula in extremo vestimento sunt posita, idcirco et de fine mundi, et de vita futura disputantes, nunquam sileant. Superhumerale autem, pallium Salvatoris insinuat potestatem et regnum, sicut scriptum est: Principatus ejus super humeros ejus . Duos autem lapides smaragdini insuper humerali a dextera et laeva positi, duo sunt populi, gentilis dexter et Judaeus, qui fuit aliquando dexter, sinister est. Habentes in se sculpta nomina duodecim patriarcharum, id est, ad imitanspiritum, in quibus tenentur legis universa mysteria. In dextera spiritus, in laeva littera. Rationale vero
Abbreviated transcription (Latin):
ra est & significat᷑ inpedibus. Linum enim.
d& erra oritur. Cida rim suꝑ caput riꝰ. & aure¬
am lam minam splentorẽ diuinitatis intelli¬
gimus : ut nos quidem seđm hominẽ podere.
scđm dm̃ cidari ornati. rẽ. uideamur: Femina¬
lauero illaqu&e induit. castita tem corꝑis xp̃i
& integritatem ostendit. Eingulũ uẽro illud.
quo sacerdo tale pec tus atstringit᷑. chorus sc̃oꝵ
uel con cordia figuratur. qui inunita te fidei xpm̃
am plec tum tur. Tunica autem illa talaris acapite
adfinem tempum ꝑmansura. E aec uestis fitto¬
ta iacintina. Iacinctus enim. aerło colore res¬
plend&. Scilic& ut om̃is eccła qu&e sur sum sunt
sapiat : & tota adamorem cȩlestium surgat. Mala
autem punica mn inferiorib posita: eius dem recđȩ
unitatem declarat. Nam sicut in malo punico uno
exterius cortire. multa interius grana muniunt᷑.
sic innumeros scaẽ eccłe popłos unitas fidei con¬

Expanded text:
rra est, et significatur in pedibus. Linum enim rra est, et significatur in pedibus. Linum enim de terra exoritur. Cidarim super caput ejus, et auream laminam, splendorem divinitatis intelligimus, ut unus atque idem secundum hominem podere, secundum Deum cidari ornatus esse videatur. 3. Feminalia vero illa quibus induitur castitatem corporis Christi et integritatem ostendunt. Cingulum vero illud, quo sacerdotale pectus astringitur, chorus sanctorum vel concordia figuratur, qui in unitate fidei Christi amplectuntur. Tunica autem illa talaris, a capitChristi, usque ad finem temporum permansura. 4. Haec vestis fit tota hyacinthina. Hyacinthus enim aereo colore resplendet: scilicet ut omnis Ecclesia quae sursum sunt sapiautem punica in inferioribus posita ejusdem Ecclesiae unitatem declarant. Nam sicut in malo punico uno exterius cortice multa interius grana muniuntur, sic in numero sanctae Ecclesiae populos unitas fidei con
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. sanguis hic sanguis testa menti: misũ¬
rifice dm̃i i hũ sanguinem. p̃dicare monstrat᷑ :
quo om̃ium eret ẽntium corda purgantur. quo
fides eccłȩ signat᷑. quo om̃is popłs idest xp̃i
cor pꝰ om̃e tab̾naculum sanctificat᷑. Dicen¬
te dño dis cipłis. Hic est sanguis m̃s nouites.¬
ta menti . qui ꝓmultis effũd& ur ad implen¬
tificis qua siñ quaq potius signi ficent. demons¬
tran dum est. Sacerdotem autem aaron illũ
significari. ad quem dicit᷑. Tues sacerdos inaet̾nũ:
scđm ordinẽ mel chisedech. Uestis eius dem sa¬
cerdotis eđa est: dequa dieit apłs. Ot ex hibe¬
r& sibi gloriosam eccłam. non habentem ma¬
culam aut rugam. Quat tuor colores ex qui¬
bus uestis eius contexitur : meritorũ est diuer¬
sitas qu& intra scͣm̃ ec clesiam inxp̃i corꝑe rti¬
lat. Pode rem auten illam id est sacerdotalẽ
lineam. in carnationẽ xp̃i accipimus qu&e det̃¬

Expanded text:
dicens: Sanguis hic sanguis testamenti , midicens: Sanguis hic sanguis testamenti , mirifice Domini Jesu sanguinem praedicare monstratur, quo omnium credentium corda purgantur, quo fides Ecclesiae signatur, quo omnis populus, id est, Christi corpus omnis tabernaculi sanctificatur, dicente Domino discipulis: Hic est sanguis meus novi testamenti, qui pro multis effundetur , ad implentificis quae sint, quaeque potius significent, demonstrandum est. Sacerdotem autem Aaron illum significari, ad quem dicitur: Tu es sacerdos in aeternum secundum ordinem Melchisedech . Vestis ejusdem sacerdotis Ecclesia est, de qua dicit Apostolus: Ut exhiberet sibi gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam aut rugam . 2. Quatuor colores, ex quibus vestis ejus contexitur, meritorum est diversitas, quae intra sanctam Ecclesiam in Christi corpore rutilat. Poderem autem illam, id est, sacerdotalem lineam, incarnationem Christi accipimus, quae de te
Abbreviated transcription (Latin):
orro ungentũ quo ꝑ¬
ungłtur tabna culum: chris mã est quo ungi¬
t᷑ popłs fidelis ineccła in quibus diuinitas
tamquam inta bnaculo habitat. Pos test
tes scõrum. siue odor iusticiȩ longe latequȩ
diffusus. diquo dicit apłs. Deo autem gras.
mis generib in maximam subtilitatẽ com¬
mi nũtis. id est stae tes. o nix. galbanum. &
ture componitur . haec in for ma orationum
fidelium consti tuta. beati ioħis apocalipsis
ostendit. Et illi quidem uginti quat tuor se¬
niores ꝓcidunt ante agnum: habentes unꝰ¬
quisq cr̃tharas & fialas aureas plenas in¬
censo quȩ sunt orationes scõꝵ. Quam qua
& spetiem quat tuor elemen toꝵ. horũ quattuor
galbanus. & onxx. tra atq: igni. Ot ꝑ hac
om̃iũ qu& inealo & infra celum. et int̾ra & ma
quis suÑ : placitum deo incen sumsit. hic erra¬
tur& laudis oratio.⁊ Sanguis autem ille
quo morses popłm asꝑgit acpurificat &ta¬
b̵naculum testa menti ẽt om̃ia quȩ ineo rpans

Expanded text:
orro unguentum quo perungitur tabernaculum chrisma est, quo ungitur populus fidelis in Ecclesia, in quibus divinitas tanquam in tabernaculo habitat. Potest tes sanctorum, sive odor justitiae longe lateque diffusus. De quo dicit Apostolus: Deo autem gratias, mis generibus in maximam subtilitatem comminutis, id est, stacte, onyche, galbano et thure componitur. Haec in forma orationum fidelium constituta beati Joannis Apocalypsis ostendit: Et illi quidem viginti quatuor seniores prociderunt ante agnum, habentes unusquisque citharas et phialas aureas, plenas incenso, quae sunt orationes sanctorum . Quanquam et speciem quatuor elementorum horum quatuor anus et onyx terrae atque igni; ut per haec omnium quae in coelo et infra coelum, et in terra et in aquis sunt, placitum Deo incensum sit, hic creaturae laudis oratio. Sanguis autem ille, quo Moyses populum aspergit ac purificat, et tabernaculum testamenti, omniaque quae in eo erant,
Abbreviated transcription (Latin):
& aꝑnitionis sue. Eant enĩq indecem uerbis as¬
tituit. Et sac eistabulis digito suo scripsit. Et hac qͥdẽ
p̃cipta ita distributa: ut tria ꝑtine ant ad clilec tionẽ
diuinȩtrinitatis. septem uero ad amorem frat̾num:
quib sotiitas humana non ledit᷑.¬

Expanded text:
nitionis suae, eamdemque in decem verba constituit, et saxeis tabulis digito suo scripsit. Et haec quidem praecepta ita sunt distributa, ut tria pertineant ad dilectionem divinae Trinitatis; septem vero ad amorem fraternum, quibus societas humana non laeditu
Abbreviated transcription (Latin):
in b&ur .: quia actiua uita multoꝵ eft. contem¬
platiua paucoꝵ. It cum haec agimus. quae mul¬
tos agere aut egis se corpicimus : quasi agnam
degregib damus. Sedcum offerentis uirtus ao
agnam capramq non sufficit. in remedio peni¬
tentis adiungit᷑. utduo colum barum pulli uel
tur tures offerant᷑. Scimus : quia colũ barũ pul¬
li urlturtures ꝓcantu gemitus haben. Qudego
ꝑduos colũ barum pullos. uelduos turtures.ni¬
s̃i duplex penitentiȩ nr̃ȩ gemitꝰ designat᷑. Ut cũ
ad offerendabona oꝑa non assurgimus . nos m& ip¬
sos duplicit̃ defleamus. quia & recta non feeimus
& praua oꝑatisum : Onde & unꝰ turtur ꝓpicca¬
to: alter uero offerri inholo caustũ iub& ur ⁊
Holo caustũ namq totii incensũ dicit᷑. Onum ergo
turturem ꝓpeccato offerimus. cum ꝓculpa gemi¬
tum damus. De altero uero holo caustũ facimus:
cum ꝓeo qđ bona neglex imus nos m& ipsos fun

Expanded text:
jubetur, quia activa vita multorum est, contemjubetur, quia activa vita multorum est, contemplativa paucorum. Et cum haec agimus quae multos agere et egisse conspicimus, quasi agnam de gregibus damus; sed cum offerentis virtus ad agnam capramque non sufficit, in remedio poenitentiae adjungitur ut duo columbarum pulli vel turtures offerantur. Scimus quia columbarum pulli vel turtures pro cantu gemitus habent. Quid ergo per duos columbarum pullos, vel duos turtures, nisi duplex poenitentiae nostrae gemitus designatur, ut cum ad offerenda bona opera non assurgimus, nosmetipsos dupliciter defleamus, quia et recta non fecimus, et prava operati sumus? Unde et unus turtur pro peccato, alter vero offerri in holocau tum jubetur. Holocaustum namque totum incensum dicitur. Unum ergo turturem pro peccato offerimus, cum pro culpa gemitum damus; de altero vero holocaustum facimus, cum pro eo quod bona negleximus, nosmetipsos fun
Abbreviated transcription (Latin):
uionẽ trans cendit. diciturr. Offerat agnũ ddegrgi¬
b siue capram. orabitq ꝓeo sacerdos. & ꝓpertato
eius. Din aut nonpoterit offerre pecus: offerat duos
turtures. aut duos pullos colũ barum. Onum
ꝓpeccato : et alterum in holo caustum. Iurantum
nomq ꝓferre est : uotonos diuinȩ seruituti alli¬
gare. E teum bona oꝑa ꝓmit timus : bene nos¬
facere spondemus. Cum uero abstinentiam eru¬
ciatumq carnis nr̃ȩ uouemus : male at p̃sers
to agnã offerri degregibus siue capram precipit᷑.
Quid enĩ ꝑ agnã. nĩsi actiue uite innocentia:
quid ꝑ ca p̾ram. quȩ insũmis sepẽ extremis que
pender rupib pascit᷑. nisi contre templatiua
uita signat᷑ : qui ergo se conspicit ꝓmis sahac.
&ꝓposita non im p̃besse. isacrifitiũ dei sisu
diosius deb& uel in nocentia bonioꝑis uel insub¬
limi pastu contem plationis accingẽre. Etbee
agna digregib caprauero offerri de gregib non

Expanded text:
vione transcendit, dicitur: Offerat agnum de gregivione transcendit, dicitur: Offerat agnum de gregibus, sive capram, orabitque pro eo sacerdos, et pro peccato ejus. Sin autem non poterit offerre pecus, offerat duos turtures, vel duos pullos columbarum: unum pro peccato, et alterum in holocausto . Juramentum namque proferre, est voto nos divinae servitutis alligare; et cum bona ofacere spondemus. Cum vero abstinentiam cruciatumque carnis nostrae vovemus, male ad praesens nos to agna offerri de gregibus sive capra praecQuid enim per agnam, nisi activae vitae innocentia? Quid per capram, quae in summis saepe extremisque pendens rupibus pascitur, nisi contemplativa vita signatur? Qui ergo se conspicit promissa ac proposita non implere, ad sacrificium Dei sese studiosius debet, vel in innocentia boni operis, vel in sublimi pastu contemplationis ascendere. Et bene agnam de gregibus, capram vero offerre de gregibus non