comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nominib dat ad iłisuram filio
ñad mensutã s sic̃ totũ et se¬
ip̃o totur genuit filiũ sm
ita incarnato filio sno. tonm
sp̃m sinim dedit nonpartie la¬
titet. non ꝑsubdiuisiones. s

Expanded text:
Hominibus dat ad mensuram, filio non dat ad mensuram, sed sicut totum ex seipso toto genuit Filium suum, ita incarnato Filio suo totum spiritum suum dedit, non particulatim, non per subdivisiones, sed
Abbreviated transcription (Latin):
git. s repetios ett consirmatõ.
Ibitiu dicit. mandatum no¬
hic aut̃ hoc eit qiͣ non alud
sit. ibi nouũ. ne uruetuista¬
te maneamuis. hic meum ne

Expanded text:
est confirmatio: ibi tamen dicit: Mandatum dohic autem, hoc est quasi non aliud sit. Ibi Novum, ne in vetustate remaneamus, hic, Meum, ne
Abbreviated transcription (Latin):
daica pot̾ pot̾ plebs sigͥtati. q̃ noti¬
a p̃positoꝵ umbea p̾mitur ne lu¬
sñ u̾itatis uideat. ⁊ exemplo eoꝵ ĩ¬
peditut nẽ sole dilec̾tionis cales cati
Terramoccupat qui locũ q̃m tenz
bonis oꝑiri non excercet qui exem¬
pio pͣuitatis impidim̃tũ p̃stat ce

Expanded text:
ebs signari, quae noxia praepositorum umbra premitur, ne lumen veritatis videat et exemplis eorum impeditur, ne sole dilectionis calescat; Terram occupat, qui locum quem tenet bonis operibus non exercet, qui exemplo pravitatis impedimentum praestat c
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dost dictam ⁊trou̾siam post da¬
tam sinam ħuili magr̃o osferũ¬
tur in fantes. ut ostendatur qd̾ ĩ¬
nocens ⁊ limplex etas ad gr̾am ꝑ¬
bant cume ĩ siħtudinem hõim las¬
sari in portuntate osferenciũ ne¬

Expanded text:
ost dictam controversiam, post datam sententiam humili magistro, offeruntur infantes, ut ostendatur quod innocens et simplex aetas ad gratiam perbant eum in similitudinem hominum lassari importunitate offerentiu
Abbreviated transcription (Latin):
Hon insultat e ut superior
es habeatur qui oib pest s qr
uult cum nasci ex spũ qd ne¬
quto nisi humilis tumdu
et magisterio humiligt. qͣsi
exinaniuit ⁊ natus ex sp̃n sci
moto potestis capere celestia.
na intelligitis .i. qd̾ de templo
corporis mẽi qd̃ decerma accipi.
diti a uobis soluendo ame sus¬

Expanded text:
on insultat ei, ut superior eo habeatur qui omnibus praeest, sed quia vult eum nasci ex spiritu, quod nequit nisi humilis, tumidum ex magisterio humiliat. Quasiexinanivit, et natus est ex spimodo potestis capere coelestia,c intelligatis terrena, quod de templo corporis mei quod de terra accepi dixi a vobis solvendo, a me sus
Abbreviated transcription (Latin):
unũ cẽait natura. dissenciendo ab nno.
ñ trãt unũ. s orando ditit ait m̃dus
credat sic orando dixit ut om̃s un sĩ
sint. ac si t̾cio s ubaudiatur rogo
ut numidus credat.

Expanded text:
unum essent natura, dissentiendo tamen ab uno non erant unum, sed orando dixit ut mundus credat, sicut orando dixit ut omnes unum sint, acsi tertio subaudiatur, rogo ut mundus credat.
Abbreviated transcription (Latin):
multis extra portã
effertur sig̃cat cͥnu¬
ualt peccantĩ. ⁊ pec¬
satũ non cordis cubi¬
le tegentẽ. s inditõ
ꝑ ostia sesue ciuita¬
tis aliis ꝓ palantem

Expanded text:
multis extra portam effertur, significat criminaliter peccantem, et peccatum non cordis cubili tegentem, sed indicio per ostia suae civitatis aliis propalantem
Abbreviated transcription (Latin):
Ad reuelatiotiem. ut reueletur
cecis ocłis gentium nulla spe
dominici aduen̾tus erectorũ.⁊ u
ssum ⁊ desidcratum. ⁊ p̃fertur re¬
uelatio gentium untrau̾it tũc¬

Expanded text:
ad revelationem, id est ut reveletur caecis oculis gentilium nulla spe Dominici adventus erectorum, et ssum et desideratum. Bene revelatio gentium Israelis
Abbreviated transcription (Latin):
Lon ut tempteris. s ne deficiat
fides tua. ut post lapsum nega¬
tionis ad pͥstnũ statum peniteri¬
do resurgas. utile enĩ est sc̃is ⁊
deptationib ecaminari. ut
uł temptati qui fortes suerint. a¬
ppareant. uł cognita ⁊ tĩptacõnẽ
duam insirmitate fortiores a dis¬

Expanded text:
Non ut tenteris, sed ne deficiat fides tua, ut post lapsum negationis ad pristinum statum poenitendo resurgas. Utile est enim sanctis et tentationibus examinari, ut vel tentati quam fortes fuerint appareat, vel cognita per tentationem sua infirmitate fortiores fieri dis
Abbreviated transcription (Latin):
paciendi. ubi ⁊ si nulla alia cousa
euagiriandi gladium ge̾t: sufficͥe
pot̾. illa qd amputata sui atiri¬
cula tactu dñi sanaretur. In quo
ad monetur ne iꝑam ꝑcussi susti¬

Expanded text:
patiendi, ubi etsi nulla alia causa esset evaginandi gladium, sufficere potest illa ut, amputata servi auricula, tactu Domini sanaretur. In quo admonemur, ne iram percussi susti
Abbreviated transcription (Latin):
¶Au impioꝵ consiuoee¬
clucus culpam saua ꝗͣ¬
ñ intus ob hoe ꝑmisius
esitare. ut in cecłie pͥn¬
cipe uderetur remedisi
sua uirtuti atidere.

Expanded text:
Ab impiorum concilio seclusus culpam lavan intus ob hoc permissus est haesitare ut in Eccipe conderetur remedium sua virtute confidere.
Abbreviated transcription (Latin):
U. Non oĩa que assecutus est. s de
oĩb que ad fidem legentium cõfir¬
mandam credam credit ydonea ex
consulto enũ multa preteriit que
alii ditunt ut diu̾sa in euangłio
gr̃a refulgeat.⁊ ꝓpriis quib dam

Expanded text:
. Non omnia quae assecutus, sed de omnibus quae ad fidem legentium confirmandam credit idonea. Ex consulto enim multa praeterit, quae alii dicunt, ut diversa in Evangelio gratia refulgeret, et propriis quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
tinetur. finis enim legis xp̃e. Qui altera
die prolati dantur stabulario. quia tunc
aꝑuit illis sensum ut intelligerent scrip¬
turas. Altera die stabularius denarios
quorum precio uulneratum curaret. ac¬
cepit. quia sp̃c sc̃s adueniens docuit apłos
omnem ueritatem. quo gentib erudiendis
instare atq euangelium predicare suffic̾e̾nt.
Et quodcumq suꝑ erogauetis: ego cum re¬
diero reddam tibi. Suꝑ erogat stabulariꝰ
quod in duob denariis non accepit: cum
dicit apłs. De uirginib autem preceptũ
domin non habeo. consilicm autem do.
Itemq. Et dominus ordinauit his qui enͣ¬
gelium adnunciant de euangelio uiuere.
S ñ usi sumꝰ bac potestate: ne quẽ ur̃m gra

Expanded text:
tinetur. Finis enim legis Christus . Qui altera tinetur. Finis enim legis Christus . Qui altera die prolati dantur stabulario: quia tunc aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas . Altera die stabularius denarios, quorum pretio vulneratum curaret accepit, quia Spiritus sanctus adveniens docuit apostolos omnem veritatem , quo gentibus erudiendis instare atque Evangelium praedicare sufficerent. Et quodcunque supererogaveris, ego cum rediero, reddam tibi. Supererogat stabularius, quod in duobus denariis non accepit, cum dicit Apostolus: De virginibus autem praeceptum Domini non habeo, consilium autem do . Itemque: Et Dominus ordinavit his qui Evangelium annuntiant de Evangelio vivere . Sed non usi sumus hac pot
Abbreviated transcription (Latin):
uenite dignatus est. in quo saucium inpo¬
suit quia peccata nr̃a portauit in corpore
suo suꝑ lignum. Et iuxta aliam parabolã
inuentam quȩ errauerat ouem: humeris
sius impositam reportauit ad gregem. Iu
tionem xp̃i credere: eiusq misteriis inttiati
suub et ab hostis incursione tutari. Sta¬
bulum autem est eccłia presens: ubi refici¬
untur matores de peregrinatione hac. in
eternam patriam tedeuntes. Et bene uim̃¬
to positum duxit in stabulum. quia nemo
nisi baptizatus. nisi corpori xp̃i adunatus
eccłam intrabit. Et altera die ꝓtulit duos
denarios: et dedit stabulario. et ait Curam
illius habe. Altera dies est post dñi resur¬
rectionem. Nam et ante quidem ꝑ euan¬
gelii sui grãm illuminauerat his qui in tene¬
bris et in umbra mortis sedebant. s potius
resurrectione celebrata: ꝑpetuȩ lucis splen¬
dor effulsit. Duodenarii sunt duo testam̃ta:
in quib eterm regis nomen et unago con¬

Expanded text:
venire dignatus est. In quo saucium impovenire dignatus est. In quo saucium imposuit, quia peccata nostra ipse portavit in corpore suo super lignum ; et juxta aliam parabolam, inventam, quae erraverat ovem, humeris suis impositam, reportavit ad gregem . Ittionem Christi credere, ejusque mysteriis initiari, simul et ab hostis incursione tutari. Stabulum autem est Ecclesia praesens, ubi reficiuntur viatores, de peregrinatione hac in aeternam patriam redeuntes. Et bene jumento impositum duxit in stabulum, quia nemo, nisi baptizatus, nisi corpori Christi adunatus, Ecclesiam intrabit. Et altera die protulit duos denarios, et dedit stabulario, et ait: Curam illius habe. Altera dies est post Domini resurrectionem. Nam et ante quidem per Evangelii sui gratiam illuminaverat, his qui in tenebris et in umbra mortis sedebant , sed potior, resurrectione celebrata, perpetuae lucis splendor effulsit. Duo denarii sunt duo Testamenta, in quibus aeterni Regis nomen et imago con
Abbreviated transcription (Latin):
cat. Custodi me inquiens a laqueo que sta¬
tuerunt mͥ: et abscandalis operantium ini¬
quitatem. Qui ꝓpter nos homines. et ꝓpter
nr̃am salutem descendens de celo: uite pre¬
sentis iter arripuit. Et uenit secus eum qui
uuluerib tabescebat inflictus. id est in sum¬
litudinem hominum factus. et habitu in¬
uentus ut homo. compassionis nr̃e suscepti¬
one finitunus. et misericordie factus est col¬
latione uicinus. Et appropians alligauit
uulnera eus: infundens olcum et uinum.
Peccata que mn hominib inuenit redargueti¬
do cohibuit: spem uenie penitentib terrorẽ
pene peccantib incitiens. Alligat enum
uuluera dum precipit. penitentiam agite:
Infundit oleum dum addit: appropuqua¬
bit enim regnum celorum. Infundit et
uinum dum dicit. Omĩs arbor quȩ non fa¬
cit fructum bonum: excidetur et in ignem
mitetur. Et imponens illum in uimentũ
suum duxit in stabulum. et curam eius
egit. Iumentum cuis est caro in qua ad nos

Expanded text:
cat. Custodi me, inquiens, a laqueo, quem stacat. Custodi me, inquiens, a laqueo, quem statuerunt mihi, et a scandalis operantium iniquitatem . Qui propter nos homines, et propter nostram salutem descendens de coelo, vitae praesentis iter arripuit, et venit secus eum qui vulneribus tabescebat inflictis, id est, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus, ut homo , compassionis nostrae susceptione finitimus, et misericordiae factus est consolatione vicinus. Et appropians alligavit vulnera ejus, infundens oleum et vinum. Peccata, quae in hominibus invenit, redarguendo cohibuit, spem veniae poenitentibus, terrorem poenae peccantibus incutiens. Alligat enim vulnera, dum praecipit: Poenitentiam agite, infundit oleum, dum addit: Appropinquabit enim regnum coelorum . Infundit et vinum, dum dicit: Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Et imponens illum in jumentum suum, duxit in stabulum, et curam ejus egit. Jumentum ejus est caro, in qua ad nos
Abbreviated transcription (Latin):
talifatis exuere s non sensum rationis abolere
ualuerunt. Ex qua enu parte sapere it cognos¬
cere dm̃ potest: iuuus est homo. Ex qua uero
peccatis contabescit: et miseria deficit. mortu.¬
us idem letiferoq est uulnere fedatus. Accidit
autem ut sacerdos quidam descenderet ea¬
dem uia. et iuso illo preteriuit. Similiter et
leuita cum e̾et secus locum et uideret eum:
ꝑtransiit. Sacerdos et leuita qui uiso saucio
transierunt: et sacetdotũ: et iinisterium
ueteris testamenti est ubi ꝑ legis decreta.
mundi languentis uulnera monstrari tan¬
tum. non autem curari poterant. quia un¬
possibile erat ut apłs ait sangnine uitulorũ
et agnorum et hircorum auferri peccata.
damaritantis autem quidam iter faciens:
uenit secus cum: et uidens eum miscł̃ia mo¬
tus est. Samaritanus qui interp̾tatur cu¬
stos. dominum significat: cui rectissime ꝓ¬
pħa ne hos latrones possit ucurrere suppli¬

Expanded text:
talitatis exuere, sed non sensum rationis abolere talitatis exuere, sed non sensum rationis abolere valuerunt. Ex qua enim parte sapere et cognoscere Deum potest, vivus est homo. Ex qua vero peccatis contabescit, et miseria deficit, mortuus idem, lethiferoque est vulnere foedatus. Accidit autem ut sacerdos quidam descenderet eadem via, et, viso illo, praeterivit. Similiter et Levita, cum esset secus locum, et videret eum, transiit. Sacerdos et Levita, qui, viso saucio, transierunt sacerdotium et ministerium Veteris Testamenti est, ubi per legis decreta mundi languentis vulnera monstrari tantum, non autem curari poterant, quia impossibile erat ut Apostolus ait sanguine vitulorum et agnorum, et hircorum auferri peccata . Samaritanus autem quidam iter transiens, venit secus eum, et videns eum misericordia motus est. Samaritanus, qui interpretatur custos, Dominum significat, cui rectissime propheta, ne hos latrones possit incurrere, suppli
Abbreviated transcription (Latin):
Et incidit in latrones. Latrones diabolum
et angelos euis intelligite est. in quos quia
descendebat incidit. Nam nisi ptius intus
intumesceret: foris temptatus tam facile
non caderet. Uera est enim satis sententia quȩ
dicit ante riunam enim exaltatur cor. Qui
etiam expoliauerunt eum. Gła uidelicet
immortalitatis. innocentie ueste pͥuarunt.
hec est prima stola qua uixta aliam para¬
bolam luxuriosꝰ filius ꝑ penitentiam re¬
diens ornatur: et qua protoplasti amissa cog¬
nouerunt ẽe se nudos. tunicasq pellicias na¬
ture mortalis induti sunt. Et plagis impo¬
sitis abierunt semuiuo telicto. ẜlage pec¬
cata sunt: quib nature humane integri¬
tatem uiolando. seminarium quoddam ut
ita dicam augende mortis fessis indidere
uiscerib. Abierunt autem non ab insidiis
aliquatenus cessando: s eariundem insidi¬
arum fraudes occultando. Semiiuum
reliquerunt quia beatitudinem uite ĩmor¬

Expanded text:
Et incidit in latrones. Latrones diabolum Et incidit in latrones. Latrones diabolum et angelos ejus intellige, in quos, quia descendebat, incidit. Nam nisi prius intus intumesceret, foris tentatus tam facile non caderet. Vera est enim satis sententia, quae dicit: Ante ruinam enim exaltatur cor . Qui etiam despoliaverunt eum. Gloria videlicet immortalitatis et innocentiae veste privarunt. Haec est enim prima stola, quam, juxta aliam parabolam, luxuriosus filius per poenitentiam rediens ornatur, et qua protoplasti amissa, cognoverunt esse se nudos, tunicasque pelliceas naturae mortalis induti sunt. Et plagis impositis, abierunt, semivivo relicto. Plagae peccata sunt, quibus naturae humanae integritatem violando, seminarium quoddam ut ita dicam augendae mortis, fessis indidere visceribus. Abierunt autem, non ab insidiis aliquatenus cessando, sed earumdem insidiarum fraudes occultando. Semivivum reliquerunt, quia beatitudinem vitae immor
Abbreviated transcription (Latin):
s se ipsum uistificate desiderat: beatos oculos
columbarum uinocentie lacte lotatum qͥb
xp̃i archana uidere posset: accipere recusanᷤ.
cui ꝓfecto dominus ita responsum tempera¬
uit suum: ut et omnem qui miscł̃iam fac̾et
cuilibet. ꝓximum doceret et tamen hȩc ea¬
dem parabola specialiter ipsum dei filium qui
nobis ꝑ bumanitatem ꝓximus ficti dignatus
est designaret. Neq ita ꝓximum. quem ficut
nos diligere iubemur suꝑ xp̃m ilterptetari
debemus. ut moralia mutue fraternitatis in¬
stituta sub allegorie regulis ectenuare et co¬
nemur. Suspiciens autem iħs: dicit. Homo
quidam descendebat ab ictłm in uticho. Hõ
iste adam uitelligitur in genere humano.
Iccłm cuittas pacis illa celestis. a cuius beati¬
tudine lapsus in hanc mortalem miseramq ui
deuenit. Quam bene ieticho que luna intes¬
pretatur significat : uariis uidelicet deste¬
tuum laborib erroribq semꝑ incertam

Expanded text:
sti, sed seipsum justificare desiderat, beatos oculos sti, sed seipsum justificare desiderat, beatos oculos columbarum, innocentiae lacte lotarum, quibus Christi arcana videre posset, accipere recusat. Cui profecto Dominus ita responsum temperavit suum, ut et omnem qui misericordiam faceret, cuilibet proximum doceret; et tamen haec eadem parabola specialnobis per humanitatem proximus fieri dignatus est, designaret. Neque enim ita proximum, quem sicut nos diligere jubemur, super Christo interpretari debemus, ut moralia mutuae fraternitatis instituta sub allegoriae regulis extenuare et auferre conemur. Suspiciens autem Jesus, dixit: Homo quidam descendebat a Jerusalem in Jericho. Homo iste Adam intelligitur in genere humano. Jerusalem civitas pacis illa coelestis, a cujus beatitudine lapsus in hanc mortalem miseramque vitam devenit. Quam bene Jericho, quae luna interpretatur, significat, variis, videlicet, defectuum laboribus erroribusque semper incertam.
Abbreviated transcription (Latin):
perito respondet ꝑfectum nobis saluator. iter
uite celestis ostendit. Cui primo de dilectione
dĩ et ꝓximi legis scripta ꝓponenti dixit. Rcc¬
te respondisti. hoc fac et uiues. Deinde post in¬
ductam parabolam tespondente illum fuisse
ꝓxuntum uulnerato qui fecit miscdiam in
illum adiecit. Uade et tu fac similitet. Id ẽ tali
misedie studio ꝑximum tuum necesse haben¬
tem diligere et sustentare memento: aꝑtissune
declarans solam c̾e dilectionem miscłiam. et
ipsam non uerbotenus ostentatam: s oꝑis exe¬
cutione ꝓbatam quȩ ꝑpetuam ducit ad uitã.
Ille autem uolens uistificare se ipsum: dixit
ad iħm. Et quis est m̃s ꝑximus: O quanta
inanis głe dementia. legis peritus ob uulgi
fauorem captandum quo sapienter respon¬
disse iactaretur prium se legis fatetur ig¬
norare mandatum. Uere uixta saluatoris sen¬
tentiam. sapiens et prudens in lege intelligi¬
tur: s quia non humiliari cum paruulis xp̃i¬

Expanded text:
perito respondet, perfectum nobis Salvator iter perito respondet, perfectum nobis Salvator iter vitae coelestis ostendit, cui primo de dilectione Dei, proximi, Legis scripta proponenti dicit: Recte respondisti; hoc fac et vives. Deinde post inductam parabolam respondenti illum fuisse proximum vulnerato qui fecit misericordiam in illum, adjecit: Vade et tu fac similiter; id est, tali misericordiae studio proximum tuum necesse habentem diligere et sustentare memento, apertissime declarans solam esse dilectionem et ipsam non verbotenus ostentatam sed operis exsecutione probatam, quae perpetuam ducat ad vitam. Ille autem volens justificare seipsum, dixit ad Jesum: Et quis est proximus meus? Quanta inanis gloriae dementia, legisperitus, ob vulgi favorem captandum, quo sapienter respondisse jactaretur, primum se Legis fatetur ignorare mandatum: vere, juxta Salvatoris sententiam sapiens et prudens in lege, sed quia non humiliari cum parvulis Chri
Abbreviated transcription (Latin):
cas multos ꝓpħas & reges dicit: maths aꝑtiꝰ pro¬
pħas ⁊ iꝰtos appellat. Ip̃i s̃ enĩ regeᷤᷤ magni: qͥ atẽtationũ
suarum motib uelnon in consentiendo suc¬
cumbere. s in regendo preesse nouerunt: xliii¬
t ecce quidam legis pecitus surrexit:
temptans eam et dicens. Magister quid¬
faciendo utam eternam possidebo: Legis¬
ꝑitus qui deuita ecerna dñm temptans int̾¬
ragat. occasionem uit reor temptandi de ipsis do¬
mini sermonib sumpsit ubi ait. Gaudete autẽ
quod nomina ur̃a scripta funt in celis. S ipsa
sua temptatione declarat. quam uera sit illa
domini confessio qua patti loquitur. quod absꝰ¬
disti hec a sapientib et prudentib. et reuela¬
sti ea pariuilis. At ille dixit ad eum. In lege
quid scciptum est: Quomodo legis: Ille
ex toto corde tuo. et ex tota anuna tua. ce
ex omnib uitib tuis. et ex omni mente tua: et
ꝓximum tuum sicut te ipsum. Dum legis¬

Expanded text:
cas multos prophetas et reges dicit, Matthaeus apertius procas multos prophetas et reges dicit, Matthaeus apertius prophetas et justos appellat. Ipsi sunt enim reges magni, quia tentationum suarum motibus non consentiendo succumbere, sed regendo praeesse noverunt. Et ecce quidam legisperitus surrexit, tentans eumfaciendo vitam aeternam possidebo? Legisperitus qui de vita aeterna Dominum tentans interrogat, occasionem, ut reor, tentandi de ipsis Domini sermonibus sumpsit, ubi ait: Gaudete autem quod nomina vestra scripta in coelis sunt, sed ipsa sua tentatione declarat, quam vera sit illa Domini confessio, qua patri loquitur: Quod abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. At ille dixit ad eum: In lege quid scriptum est? Quomodo legis? Ille ex toto corde tuo, et ex tota anima tua et ex omnibus viribus tuis, et ex omni mente tua, et proximum tuum sicut teipsum. Dum legis
Abbreviated transcription (Latin):
Et conu̾sus ad discipulos dixit. Beati oculi
qui uident que uos uidetis. Non oculi scri¬
barum et phariseorum qui corpus tantum
domim uidere: s illi beati oculi qui eius po¬
ssunt cognoscere sacramenta. de quib dicit᷑.
et reuelasti ea pariuilis. Beati oculi paruu¬
lorum. quib et se patrem filius reuelare dig¬
natur. Dico enum uob̃. quod multi. ꝓpħe et¬
reges uoluerunt iudere que uos uidetis et non
uiderunt. et audire quȩ auditis et non au
dierunt. Abraham ecultauit ut uuderet di¬
em xp̃i: et uidit et gauisus ẽ. Ysaias quoq
et micheas et multi alii ꝓpb̃e uiderunt głam
dñi: qui et ꝓpt̾ea uidentes sunt appellati. Ss
hii om̃s a longe aspicientes et salutantes: ꝑ spe¬
culum et in enigmate uiderunt Apostoli autẽ
in presentiarum habentes dñm. conuescentes¬
q ei: et queq uoluissent int̾rogando discentes
nequaquam ꝑ angelos aut uarias uisionũ
species opus habebant doceri. Quos nero lu¬

Expanded text:
Et conversus ad discipulos suos dixit: Beati oculi Et conversus ad discipulos suos dixit: Beati oculi qui vident quae videtis, etc. Non oculi scribarum et Pharisaeorum, qui corpus tantum Domini videre, sed illi beati oculi qui ejus possunt cognoscere sacramenta, de quibus dicitur: Et revelasti ea parvulis. Beati oculi parvulorum, quibus et se et patrem Filius revelare dignatur. Dico enim vobis quod multi prophetreges voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt, et auddierunt. Abraham exsultavit ut videret diem Christi, et vidit, et gavisus est: Isaias quoque et Micheas et multi alii prophetae viderunt gloriam Domini. Qui et propterea videntes sunt appellati; sed hi omnes a longe aspicientes et salvantes per speculum et in aenigmate viderunt , apostoli autem impraesentiarum habentes Dominum, convescentesque ei, et quaecunque voluissent interrogando discentes, nequaquam per angelos aut varias visionum species opus habebant doceri. Quos vero Lu
Abbreviated transcription (Latin):
a patre meo. Cum omnia legis: omnipotentẽ
agnoscis non de colorem non de generem pa¬
tris. Cum tradita: legis filium consiteris.
etu ꝑnaturam omnia unius substantie
uite sunt ꝓptia non dono collata ꝑ grãm.
Omnua autem quȩ sibi tradita dicit non
mundi elementa que ipse creauit intelli¬
genda sunt: s hii quib pariuilis sp̃u sacra¬
menta filii pater reuelauit. et de quorum
salute idẽ filius cum hec loqueretur sp̃u scõ
exultauit. De quib omnib alias dicit. Omĩe
quod dat mͥ pater. ad me ueniet. Et nemo scit
qui sit filus nisi pater. et qui sit pater nisi
filius. et cui uoluetit filius reuelare. Non ita
intelligendum ẽ quasi filius anullo possit
sciri nisi a patre solo. pater autem non solũ
a filio. s ab eis etiam quib reuelauerit filiꝰ.
S ad utrumq teferendum ẽ quod ait: cui
uoluerit filius reuelare ut et patrem intel¬
ligamus. et ipsum filium ꝑ filium reuelari.

Expanded text:
a Patre meo. Cum omnia legis, omnipotentem a Patre meo. Cum omnia legis, omnipotentem agnoscis, non decolorem, non degenerem Patris. Cum tradita legis, Filium confiteris, cui per naturam omnia unius substantiae jure sunt propria, non dono collata per gratiam. Omnia autem quae sibi tradita dicit, non mundi elementa, quae ipse creavit, intelligenda sunt, sed hi quibus parvulis spiritu sacramenta filii Pater revelavit, et de quorum salute idem Filius, cum haec loqueretur, Spiritu sancto exsultavit. De quibus omnibus alias dicit: Omne quod dat mihi Pater, ad me veniet . Et nemo scit qui sit Filius, nisi Pater, et qui sit Pater, nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare. Non ita intelligendum est, quasi Filius a nullo possit sciri, nisi a Patre solo, Pater autem non solum a Filio, sed ab eis etiam quibus revelaverit Filius, sed ad utrumque referendum est quod ait: Et cui voluerit Filius revelare, ut et Patrem intelligamus, et ipsum Filium per Filium revelari.
Abbreviated transcription (Latin):
scientie hoc ẽ humilitatem fidei xp̃i qua ad
diuinitatis eius agnitionem ꝑuemire pote¬
ratis. sꝑnentes abicere maliustis. Etiam pa¬
ter quia sic placuit ante te. his dñi uerbis
exempla humilitatis accipimus. ne temete
discutere suꝑna consilia de aliorum uocati¬
one: aliorum uero repulsione prestimamus.
Cum cnim intulisset utrunq: non mox ra¬
tionem redlidit. s sic deo placitum dixit
hoc uidelicet ostendens: quia unustum ẽ
non potest quod placuit uisto. Unde et in uinea
mercedem laborantib reddens cum quosdã
oꝑarios inequales in oꝑe: equaret in premio.
et plus in mercede queteret qui labori am¬
pluis insud asset. nonne inquit ex denario
conuenisti mecum: Uolo autem et hiuc no¬
iussimo dare sicut et tibi. Aut non licet mͥ
quod uolo facere: In cunctis ergo que exteriꝰ
disponuntur aꝑta causa rationis est occulte
iusticia uoluntatis. Omnia mͥ tradita sunt

Expanded text:
scientiae , id est, humilitatem fidei Christi, qua ad scientiae , id est, humilitatem fidei Christi, qua ad divinitatis ejus agnitionem pervenire poteratis, spernentes abjicere maluistis. Etiam, Pater, quia sic placuit ante te. His Domini verbis exempla humilitatis accipimus, ne temere discutere superna consilia de aliorum vocatione, aliorum vero repulsione praesumamus. Cum enim intulisset utrumque, non mox rationem reddidit, sed sic Deo placitum dixit. Hoc, videlicet, ostendens, quia injustum esse non potest quod placuit justo. Unde et in vinea mercedem laborantibus reddens, cum quosdam operarios inaequales in opere aequaret in praemio, et plus in mercede quaereret, qui labori amplius insudasset, ait: Nonne ex denario convenisti mecum? Volo autem et huic novissimo dare, sicut et tibi. Aut non licet mihi, quod volo facere ? In cunctis ergo quae exterius disponuntur aperta causa rationis est occultae justitia voluntatis. Omnia mihi tradita sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Confiteor tibi pater domine celi et terrȩ
Confessio non semꝑ penitentiam. s et grãrum
actionem significat ut in psalmis sepissime
legunis. audiant qui saluatorem non natũ.
s creatum calumpniant᷑. quod patrem suũ
uocet celi et terre dnm̃. Si enim et ipse creatu
ra est. et creatura conditorem suum patrem
appellare potest: stultum fuit. non et stu
et celi ac terre dñm. uel patrem similiter ap¬
pellate. Quod abscondisti. hec a sapientib
et prudentib. et reuelasti ea pariuuilis. Grãs
agit et exultat in patre: quod apłis aduentꝰ
siu aꝑuit sacramenta que ignorauerint.
scribe et pharisci: qui sibi sapientes uident᷑
et in conspectu suo prudentes: ustificata sa¬
pientia afiliis suis. ubi pulchre sapientib
it prudentib non insipientes et hebetes. s
partiulos. id ẽ humiles obposuit: ut ꝓbaret
se tumorem dampnasse. non acumen: quia
hȩc ẽ clauis de qua alibi dicit. Tulistis cdauẽ

Expanded text:
Confiteor tibi, Pater domine coeli et terrae. Confiteor tibi, Pater domine coeli et terrae. Confessio non semper poenitentiam, sed et gratiarum actionem significat, ut in Psalmis saepissime legimus. Audiant qui Salvatorem non natum, sed creatum calumniantur, quod Patrem suum vocet coeli et terrae Dominum. Si enim et ipse creara est, et creatura conditorem suum patrem appellare potest, stultum fuit non et sui et coeli ac terrae Dominum, vel Patrem similiter appellare. 74 Quia abscondisti haec a sapientibus et prudentibus, et revelasti ea parvulis. Gragit et exsultat in Patre quod apostolis adventus sui aperuerit sacramenta, quae ignoraverunt scribae et Pharisaei, qui sibi sapientes videntur et in conspectu suo prudentes. Justificata sapientia a filiis suis. Ubi pulchre sapientibus et prudentibus non insipientes et hebetes, sed parvulos, id est humiles, opposuit, ut probaret se tumorem damnasse non acumen: quia haec est clavis de qua alibi dicit: Tulistis clavem
Abbreviated transcription (Latin):
tamen dm̃ honorent ad cuius inuocationẽ
fiant tanta miracula. Nam et in actib apo¬
stolorum filii sceue uulpicule uidebant᷑ eicere
demones. et uidas apłs cum animo ꝓditoris:
multa signa inter ceteros apłos fecisse nar¬
ratur. Gaudete autem quod nomina ur̃a
scripta sunt in celis. Si sathanas inquit per
suꝑbiam. celi sedem cum sociis amisit non
oportet uos de illorum humiliatione. s de
ur̃a sublimatione gaudere quatinus unde
illi ruere subleuati uos humiles ascendatis
Non autem pueriliter sapiendum quasi
ds̃ ad remedium obliuonis: bonos in celis
malos scribat in terris. dicente ieremia: uniu̾¬
si qui decelinquunt te confundantur rece¬
dentes ate ĩ terra scribantut. s salubriter in¬
telligendum quod siuie celestia seu ter restria
quis oꝑa gesserit. ꝑ hec quasi luteris ad no¬
tatus: apud dĩ memoriam sit eternaliter
adfixus. x Lii
Nilla hora ęxultauit sp̃u scõ et dixit.

Expanded text:
tamen Deum honorent, ad cujus invocationem tamen Deum honorent, ad cujus invocationem fiant tanta miracula. Nam et in Actibus apostolorum filii Scevae videbantur ejicere daemones, et Judas apostolus cum animo proditoris multa signa inter caeteros apostolos fecisse narratur. Gaudete autem quod nomina vestra scripta sunt in coelis. Si Satanas inquit per superbiam, coeli sedem cum sociis amisit, non oportet vos de illorum humiliatione, sed de vestra sublimatione gaudere, quatenus unde illi ruere sublevati, vos humiles ascendatis. Non autem pueriliter sapiendum, quasi Deus ad remedium oblivionis bonos in coelis, malos scribat in terris, dicente Jeremia: Universi qui derelinquunt te, confundantur; recedentes, in terra scribantur . Sed salubriter intelligendum, quod sive coelestia, seu terrestria, quis opera gesserit, per haec quasi litteris adnotatus, apud Dei memoriam sit aeternaliter affixus. In ipsa hora exsultavit Spiritu sancto, et dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
de obsessis corporib eiciendi: qͣmius et ad lit¬
teram rectissime possit accipi. Deniq et pau¬
lus a iupera inuasus. nichil aduersi patitur.
et ioħs ut historia tradit. hausto ueneno ñ
leditur. Hoc sane inter serpentes quidem et
scorpiones qui cauda nocent distare arbitror
quod serpentes aꝑte seuentes. scorpiones clan¬
culo insidiantes: uel homines uel demones
significent. Serpentes qui inchoandis uirtu¬
tib uenena praue ꝑsuasionis obiciunt: scorpi¬
ones qui consummatas uirtutes ad finem
uiciare contendunt. ueruntamen in hoc no¬
lite gaudere quia sp̃c nob̃ subiciunt᷑. De sub
iectione sp̃uum cum caro sint gaudere ꝓhi¬
bentur: quia sp̃c eicere sicut et uirtutes ali¬
as facere. interdum non eius ẽ miti qͥ oꝑatur:
s inuocatio nomiuis xp̃i hoc agit. ob condẽp¬
nationem eorum qui inuocant uel ob utilita¬
tem eorum qui uident et audiunt concedit᷑
ut licet homines despiciant signa facientes.

Expanded text:
de obsessis corporibus ejiciendi, quamvis et ad litde obsessis corporibus ejiciendi, quamvis et ad litteram rectissime possit accipi; siquidem et Paulus a vipera invasus, nil adversi patitur. Et Joannes, ut historia tradit, hausto veneno, non laeditur. Hoc sane inter serpentes qui dente, et scorpiones qui cauda nocent, distare arbitror, quod serpentes aperte saevientes, scorpiones clanculo insidiantes, vel homines vel daemones, significent. Serpentes, qui inchoandi virtutibus venena pravae persuasionis objiciunt; scorpiones, qui consummatas virtutes ad finem vitiare contendunt. Verumtamen in hoc nolite gaudere, quia spiritujectione spirituum, cum caro sint, gaudere prohibentur, quia spiritus ejicere, sicut et virtutes alias facere, insed invocatio nominis Christi hoc agit, ob condemnationem eorum qui invocant, vel ob utilitatem eorum qui vident et audiunt, conceditur: ut licet ho
Abbreviated transcription (Latin):
num sumus. Reuersi sunt autem septuagin
ta duo cum gaudio dicentes. Dñe etiam de¬
monia subiciunt᷑ nob̃ in nomine tuo. Bene qͥ¬
dem confessi sunt deferentes honorem nomi¬
nis xp̃i. s quia infirmi adhuc side gaudebant
incurtitib: uide quid audiunt. Et ait illis.
Uidebam sathanan sicut fulgur de celo caden¬
tem. Non modo uideo. s prius uidebam qñ
corruit. Quod a̾it autem sicut fulgur. uel p̾¬
cipitẽt de suꝑnis ad ina lapsum significat uł
quia deiectus adhuc transfigurat se in ange¬
lum lucis. Quia ergo discipulos de signorũ
oꝑatione uidit elatos. exemplo eos terret. atq
ad humilitatem reuocat eus: qui primus
suꝑbiendo cecidit. ut qui hunc ob suꝑbiam
celo recordarentur eiectum multo magis
se de terra editos si suꝑbierint humiliandos ag¬
noscant. Ecce dedi uob̃ potestatem ealcandi
suꝑ secpentes et scorpiones. et supra omnem
uirtutem inumei. et nichil nobis nocebit.
hoc est omne genus imundorum sp̃uum

Expanded text:
num sumus. Reversi sunum sumus. Reversi suta duo cum gaudio, dicentes: Domine, etiam daemonia subjiciuntur nobis in nomine tuo. Bene quidem confessi sunt deferentes honorem nomini Christi, sed quia infirma adhuc fide gaudebant in virtutibus, vide quid audiunt: Et ait illis: Videbam Satanam sicut fulgur de coelo cadentem. Non modo video, sed prius videbam quando corruit: quod autem ait, Sicut fulgur, vel praecipitem de superni ad ima lapsum significat, vel quia dejectus, adhuc transfigurat se in angelum lucis . Quia ergo discipulos de signorum operatione vidit elatos, exemplo eos terret, atque ad humilitatem revocat ejus qui primus superbiendo cecidit , ut qui hunc ob superbiam de coelo recordarentur ejectum, multo magis se de terra editos, si superbierint, humiliandos agnoscant. Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones, et supra omnem virtutem inimici, et nihil vobis nocebit, hoc est, omne genus immundorum spirituum
Abbreviated transcription (Latin):
dere noluistis. Et ne quis hanc increpationem
illis tantum modo ciuitatib uel ꝑsonis quȩ
dñm in carne uidentes sꝑnebant. et non om¬
nib qui hodie euangelii uerba despeiunt
conuenire credat. consequent̾ adiunxit dicens.
Qui uos audit: me audit. Et qui uos sꝑnit:
me sꝑnit. Ut in audiendo quisq uel sꝑnendo
euangeli predicatore non uiles quasq ꝑsonaᷤ
s dominum saluatorem inmo ip̃m patrẽ
sꝑnere se uel audire disceret. Nlam sequitur
Qui autem me sꝑnit: sꝑnit eum qui me mi¬
sit. Quia procul dubio in discipulo magister
auditur. et in filio pater honoratur. Et ita
intelligi potest. qui uos sꝑnit me sꝑuit: qui non
facit miscdiam umi de fratrib meis minimis.
nec mͥ facit: quia et ipse ꝓ his formam serui ⁊
pauꝑis habitum suscepit. Qui autem me sꝑ¬
nit. nolens credere dm̃: et filium dei conculcan ᷤᷤ.
sꝑnit eum qui me misit: quia et ẽgo pater u¬

Expanded text:
dere noluisti. Et ne quis putaret hanc increpationem dere noluisti. Et ne quis putaret hanc increpationem illis tantummodo civitatibus, vel personis, quae Dominum in carne videntes spernebant, et non omnibus qui hodieque Evangelii verba despiciunt, convenire, consequenter adjunxit dicens: Qui vos audit, me audit, et qui vos spernit, me spernit. Ut in audiendo quisque vel spernendo Evangelii praedicatore, non viles quasque personas, sed Dominum salvatorem, imo ipsum Patrem spernere se, vel audire, disceret. Nam sequitur: Qui autem me spernit, spernit eum qui me misit. Quia procul dubio in discipulo magister auditur, et in filio pater honoratur. Potest et ita intelligi: Qui vos spernit me spernit. Qui non facit misericordiam uni de fratribus meis minimis, nec mihi facit, quia et ipse pro his formam servi et pauperis habitum suscepi. Qui autem me spernit, nolens credere Deum, et filium Dei conculcans, spernit eum qui me misit, quia ego et Pater u
Abbreviated transcription (Latin):
Sane quod dominus ait in cilicio ce cinere.
sedentes peniterent in cilicio quod de pilis ca¬
prarum contexitut. asperam peccati pun¬
gentis memoriam. qua in die uidicii pars¬
sinistra est. induenda significat. in cinere au¬
tem mortis considerationem ꝑ quam tota
humnani generis massa in puluere est. tedi-¬
genda demonstrat. Porro in sessione humili-¬
ationem ꝓprie conscientie designat. Unde psal¬
mista. surgite ait postquam sederitis. Quod
est dictre. humiliamini sub potenti manu dei
ut uos exaltet in tempore uisitationis. Et
tu capharnaum quł in celum exaltata:
usq ad infernum demergeris. Duplex in
hac sentencia sensus est. Uel ideo ad inferntĩ
demergeris. quia contra predicationem me¬
am sup̾bissie testitistis: uel ideo exaltata
es usq ad celum meo hospicio ex meis signis atq
uirtutib tantum habens priuilegium. ma¬
iorib plecteris suppliciis. quod his quoq cre¬

Expanded text:
Sane quod Dominus ait: In cilicio et cinere Sane quod Dominus ait: In cilicio et cinere sedentes poeniterent: in cilicio, quod de pilis caprarum contexitur, asperam peccati pungentis memoriam, qua in die judicii sinistra pars est induenda, significat; in cinere autem mortis considerationem, per quam tota humani generis massa in pulverem est redigenda, demonstrat. Porro in sessione, humiliationem propriae conscientiae designat. De qua Psalmista: Surgite postquam sederitis , quod eut vos exaltet in tempore visitationis . Et tu, Capharnaum, usque in coelum exaltata, usque ad infernum demergeris. Duplex in hac sententia sensus est, vel ideo ad infernum demergeris, quia contra praedicationem meam superbissime restitisti; vel ideo, quia exaltata es usque ad coelum meo hospitio, ex meis signis atque virtutibus tantum habens privilegium, majoribus plecteris suppliciis, quia his quoque cre
Abbreviated transcription (Latin):
ciutates quȩ post tanta miracula atꝙ uit¬
tutes non penituerint peioresq gentilib qui
naturale solummodo iuis dissipabant. post
descripte legis contemptum. filium quoq
dei conculcare. grãmq ingrati sꝑnere non ti¬
muerint. Quia si in tẏro et sydone facte
in cilicio et cinere sedentes peniterent. Imple¬
tum uidemus hodie dictum saluatoris. qui
scilicet corotiann et bechsaida presenti domi¬
no credere noluerunt. Tyrus autem ac sydon.
et quondam dauid ac salomoni amnce fuere.
et post euangelizantib xp̃i credidere discipu¬
lis. tantaq fidei deuotione susceperunt ut
paulum apłm tyro ab eutem. cuncti ciues
cum uxorib et filiis usq foras ciuitatem ꝓse¬
querentur. pulcherrimoq spectaculo tanta
hominum multitudo paucissimos hospites:
s ꝓ xp̃i fide carissimos ad naues usq uale¬
factura deduceret. S quare non olim his
est scire cuius uniuersȩ uit miscdĩa et u̾itas.

Expanded text:
civitates, quae post tanta miracula atque vircivitates, quae post tanta miracula atque virtutes non poenituerint, pejoresque gentilibus, qui naturale solummodo jus dissipabant post descriptae legis contemptum, Filium quoque Dei conculcare, gratiamque ingratis spernere non timuerunt. Quia si in Tyro  in cilicio et cinere sedentes ptum videmus hodie dictum Salvatoris, quia scilicet Corozaim et Bethsaida praesente Domino credere noluerunt. Tyrus autem ac Sidon, et quondam David ac Salomoni amicae fuere, et post evangelizantibus Christi credidere discipulis. Tantaque fidem devotione susceperunt, ut Paulum apostolum Tyro abeuntem cuncti cives cum uxoribus et filiis usque foras civitatem prosequerentur, pulcherrimoque spectaculo tanta hominum multitudo paucissimos hospites, sed Christi pro fide clarissimos, ad naves usque valefactura deduceret. Sed quare non olim his est scire, cujus universae viae, misericordia et veritas .
Abbreviated transcription (Latin):
dominationis inflectunt. Et ipse ẽ puluis qui
in euangelii contemptores extergitur. et a quo
ꝑ bonos auditores: euangelistarum iubentur pe¬
des abliu immo ꝑ ipsum saluatorem narrant᷑
abluti. Dico autem uob̃. quia sodomis in illa¬
die temissitis erit quam illi ciuitati. Sodomi¬
te quidem uitet tot carnis animeq flagitia qͥb
insatiabilitet ardebant. in hospitales quoq he
⁊echiel adtestante fuerunt:. s nulli apud eos
tales hospites quales apud iudeos ꝓpħȩ. qua¬
lis apłi repti sunt. Et loth quidem aspectu et
auditu uistus erat. non aliquid tamen dociu¬
sse: nulla ibi fecisse signa ꝑbibetur: atq ideo
cui multum datum est. multum queritur
da. et capharnaun. tyberias quoq quam io¬
ħs nominat cuutates sunt galilee. site in
litore laci genefareth. qui iordane fluente effi¬
citut. et ab euangelistis etiam mare galilee.
uel mare tyberiadis appellatut Flangit ergo

Expanded text:
damnationis inflectunt. Et ipse est pulvis qui damnationis inflectunt. Et ipse est pulvis qui in evangelii contemptores extergi, et a quo per bonos auditores evangelistarum jubentur pedes ablui, imo per ipsum Salvatorem narrantur abluti . Dico autem vobis, quia Sodomis in die illa remissius erit quam illi civitati. Sodomitae quidem inter tot carnis animaeque flagitia, quibus insatiabiliter ardebant, inhospitales quoque, Ezechiele attestante, fuerunt; sed nulli apud eos tales hospites quales apud Judaeos prophetae, quales apostoli, reperti sunt . Et Lot quidem aspectu et auditu justus erat, non aliquid tamen docuisse, nulla ibi fecisse signa perhibetur. Atque ideo cui multum datum est, multum quaeretur da et Capharnaum, Tiberias quoque quam Joannes nominat, civitates sunt Galilaeae, sitae in littore laci Genezareth, qui Jordane fluente efficitur, et ab evangelistis etiam mare Galilaeae, vel mare Tiberiadis, appellatur . Plangit ergo Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
cumq cuutatem intraueritis. Et non recepe¬
tint uos. excuntes in plateas cuis dicite etiã
puluerem qui ad hesit nob̃ de cuitate ur̃a¬
gecerginus in uos. aut ad contestationem
laboris terreni. quem ꝓ illis maniter suscepissent.
aut ut ostenderent usq adeo se ab ipsis nichil t̾¬
renum querere. ut etiam puluerem de tecra eo¬
tum non sibi paterentur adberere. Alitet. Pedes
discipulorum ipsum opus incessumq predica¬
tionis significant: puluis uero qui asꝑgitur ter¬
rene leuitas est cogitationis. a qua etiam sum
mi doctores inimunes c̾e nequeunt cum pro
auditorib solliciti: salubrib incessantet in¬
tendunt: et quasi ꝑ ttinera mundi. imino iuix
calcaneo terre puluerem legunt. Qui gͦ rece¬
ꝑint uerbum: ipsi affuctiones curasq docto¬
tum quas pro se tolerabant in argumentum
sibi uertunt humilitatis. Qui uero spreuerint
doctrinam docentium. sibi labores et pericu¬
la tediumq sollicitudinum ad testimonium

Expanded text:
cunque civitatem intraveritis, et non recepecunque civitatem intraveritis, et non receperint vos, exeuntes in plateas ejus, dicite: Etiam pulverem qui adhaesit nobis de civitate facere, aut ad contestationem laboris terreni, quem pro illis inaniter susceperant, aut ut ostenderent usque adeo se ab ipsis nihil terrenum quaerere, ut etiam pulverem de terra eorum non sibi paterentur adhaerere. Aliter, pedes discipulorum ipsum opus incessumque praedicationis significant; pulvis vero, quo asperguntur, terrenae levitas est cogitationis, a qua mi doctores immunes esse nequeunt, cum pro auditoribus sollicitis salubribus curis incessanter intendunt, et quasi per itinera mundi uno vix calcaneo terrae pulverem legunt. Qui ergo receperint verbum, ipsi afflictiones curasque doctorum, quas pro se tolerabant, in argumentum sibi vertunt humilitatis. Qui vero spreverint doctrinam, docentium sibi labores et pericula, odiumque sollicitudinum ad testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
eis terrena stipendia consequamur. quib p̃¬
inia patrie celestis offerimus. Unde etiam
paulus hec ipsa pro minuno suscipiens di¬
cit. Si nos uobis spiritalia seminauumꝰ. mag¬
num est si ur̃a carnalia metamus: Et no¬
tandum quod subditur. Dignus est enm
operarius mercede sua. Quia iam de merce¬
de sunt oꝑis ipsa alimenta sustentationis. ut
hic merces de labore predicationis inchoetur.
que illic de ueritatis uisione ꝑficitur. Qua
in re considerandum est quod uni nr̃o operi
due mercedes debent᷑ Una in uia. altera in pa¬
tria: una que nos in labore sustentat. alia que
nos in resurrectione remuimerat. Et in quam¬
cumq ciuitatem intraueritis et susceper̃ĩt
uos: manclucate que apponununt᷑ uobis. et¬
cettra. Descripto diuerse domus hospicio. qͥd
etiam in ciuitatib agere debeant docet pͥus
uidelicit in omnib communeare: ab impi¬
orum uero ꝑ omnia societate secerni. In quã¬

Expanded text:
eis terrena stipendia consequamur, quibus preis terrena stipendia consequamur, quibus praemia patriae coelestis offerimus. Unde etiam Paulus haec ipsa pro minimo suscipiens, dicit: Si nos vobis spiritalia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus? Et notandoperarius mercede sua. Quia jam de mercede sunt operis ipsa alimenta sustentationis, ut hic merces de labore praedicationis inchoetur, quae illic de veritatis visione perficitur. Qua in re considerandum est quod uni nostro operi duae mercedes debentur, una in via, altera in patria: una quae nos in labore sustentat, alia quae nos in resurrectione remunerat. Et in quamcunque civitatem intraveritis, et susceperint vos, manducate quae apponuntur vobis, etc. Descripto diversae domus hospitio, quid etiam in civitatibus agere debeant, docet, piis, videlicet, in omnibus communicare, ab impiorum vero per omnia societate secerni. In quam
Abbreviated transcription (Latin):
sione salitat itineris. et non cxstudio optande
eiusdem salitis. Qui igitur non amore ecetne
patrie s ptemiorum ambitu salutem audien¬
tib predicat quasi in itinere salutat: quia ex
occasione et non ex intentione salutem audien¬
tib exoptat. In quancumq domum intraue
titis: primum dicte Pex hiuic domui. Et si
ibi fuerit filius pacis: tequiescet suꝑ illam pax
ur̃a. Sin autem ad uos reu̾tetur. Pax que ab ore
predicatoris offertur aut requiescet in domo
si i ea fuerit filius pacis. aut ad eundem pre¬
dicatorem reu̾titur. quia aut etit quisq pre¬
destinatus ad uitam. et celeste uerbum sequit᷑
quod audit: aut si nullus uoluerit audire. ip¬
se predicator sine fructu non erit. quia ad eum
pax reuertitut. cum ei ã domino ꝓ labore sui
oꝑis tecompensabitur. Ecce autem qui perã.
et sacculum portari ꝓhibuit. sumptus et
alimenta ex eadem predicatione concedit Nã
dentes et bibentes que apud illos sunt ut ab

Expanded text:
sione salutat itineris, non ex studio obtinendae sione salutat itineris, non ex studio obtinendae ejusdem salutis. Qui igitur non amore aeternae patriae, sed praemiorum ambitu, salutem audientibus praedicat, quasi in itinere salutat, quia ex occasione, et non ex intentione salutem audientibus exoptat. In quamcunque civitatePax huic domui. Et si ibi fuerit filius pacis, requiescet super illam pax vestra; sin autem, ad vos revertetur. Pax quae ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit in domo, si in ea fuerit filius pacis, aut ad eumdem praedicatorem revertitur, quia aut erit quisque praedestinatus ad vitam, et coeleste verbum sequitur quod audit, aut si nullus audire voluerit, ipse praedicator sine fructu non erit, quia ad eum pax revertitur, quoniam ei a Domino pro labore sui operis recompensatur. Ecce autem qui peram et sacculum portari prohibuit, sumptus et alimenta ex eadem praedicatione concedit, nam dentes et bibentes quae apud illos sunt, ut ab
Abbreviated transcription (Latin):
tori debiet in deo ẽẽ fiducia: ut presentis uite
sumptus quamius non preuideat. tam̃ sibi
hos non deesse certissune sciat: nedum mens
cius occupatur ad temporalia. minus aliis
neminem conceditur: ut sub quanta festinatio¬
ne iter predicationis ꝑgere debeat ostendatur.
Que si quis uerba etiam ꝑ allegoriam uelit
intelligi: in sacculo pecuma clausa est Pecunia
uero clausa. est sapientia occulta. Qni igitur
sapientie uerbum habet. s hoc erogare ꝓximo
negligit: quasi pecuniam in sacculo ligatam
peram. nisi onera seculis Et quid hoc loco per
calciamenta. nisi mortuorum oꝑum exempla
siguantur: Qui ergo officium predicationis
suscipit dignum non est ut onis secularium
negociorum portet nedum hoc eius colla depͥ¬
mit: ad predicanda celestia non adsurgat. Nec
debet stultorum oꝑum exempla conspicere:
nec sua oꝑa quasi ex mortius pellib credat
munꝑri. Om̃is uero qui salutat iniua: ex occa¬

Expanded text:
tori debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae tori debet in Deo esse fiducia, ut praesentis vitae sumptus quamvis non praevideat, tamen sibi hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad tempm salutare conceditur, ut sub quanta festinatione iter praedicationis pergere debeat ostendatur. Quae si quis verba etiam per allegoriam velit intelligi, in sacculo pecunia clausa est; pecunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam peram, calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscepit dignum, non est ut onus saecularium negotiorum portetur, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non assurgat. Nec debet stultorum operum exempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Omnis vero qui salutat in via, ex occa