comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rit. qui fidẽ in omĩũ uastitate seruauerit.
U ocẽq hanc ex ꝑsona assũpti hominis putant
de sequentib approbari. Ue mͥ anima. de qua
loquebat᷑. Tristis est anima mea. usq ad mortẽ.¬
Perut reuertens de t̾ra. uł antixp̃o int̾ ficiente
scõs uł admagnitudinẽ scandaloꝵ cunctis
corruentib. Et qui corrigat. inter homines
non est. Onĩs insanguine iudicantur. Non
inleuib paruisq peccatis. sed in maximis
&e ad sanguinẽ ꝑtinentib. Non uicinitas. ñ
amicicia. ñ affinitas. scelus moderabitur.
Cunctimanus leuabunt admalũ: ut etiam
qui malũ facere ñ potuerit. tam̃dũ manꝰ pͣꝑa.¬
rat. uoluntate delinquit. Ipse princeps pecit.
& udear uerba pacifica loquitur. Accipit enĩ
munera. desideriũ animȩ suȩ. Qđ quia ma¬
infestũ est & inuidiã caueo pͥncipĩ uidicũq
lectoris intellectui derelinquens. tantũ illud
adiungã. Munera excȩcant ocłos etiã sapi¬
entium. Uuuficant quoq animã quã uiuifi¬

Expanded text:
ri, qui fidem in omnium vastitate servaverint, vocemque hanc ex persona assumpti hominis, putant de sequentibus approbari: Vae mihi anima: de qua loquebatur: Tristis est anima mea, usque ad mortePeriet revertens de terra, vel Antichristo interficiente sanctos, vel ad magnitudinem scandalorum cunctis corruentibus. Et qui corrigat, inter homines non est: omnes in sanguine judicantur, non in levibus parvisque peccatis, sed in maximis et ad sanguinem pertinentibus. Non vicinitas, non amicitia, non affinitas scelus morabitur: cuncti manus levabunt ad malum, ut etiam qui malum facere non potuerit, tamen, dum manus praeparat, voluntate delinquat. Ipse princeps petit, et judex verba pacifica loquitur; accipit enim munera, desiderium animae suae. Quod quia manifestum est, et invidiam caveo principum, judicumque, lectoris intellectui derelinquens, tantum illud adjungam: Munera excaecant oculos etiam sapientium : vivificant quoque animam, quam vivifi
Abbreviated transcription (Latin):
Sic̃ enĩ ad thessalonices scribitur. quẽ dñs iħe
interficice spu oris sui: & hȩc int̾ fectio ũ
ab olitionẽ significat. sed cessationẽ uitȩ pes
simȩ qua male ante uiuebat. deniq infert.
&e destruet illustratione aduentꝰ sui. nunqͣm
enim destrueret. si int̃fectio abolitionẽ so¬
naret. cũ iã esse cessasset: ita & inimicor.
consũptio uxta ꝓuerbia salomonis accipit᷑.
inquib scriptum est. Interitus impus hos¬
pitabit᷑. Honerit ꝑpetuus. ñ eos rediget ad
nichilũ: sed hospitabit᷑ apudeos quã du
quȩ in illis est impietas consumat᷑. Dĩ eñĩ
creauit hominem neinterir&e : &e mortẽ¬
non fecit. Post hȩc sequitur. Ꝙ erit. Indie
illa dicit dñs quando eleuata fuerit manus
tua suꝑ hostes tuos o isrł. & om̃s inimiei tui ꝑie-¬
rint: int̃ficiã equos tuos de medio tui. id est de
equor more ruptis uinculis ꝓruentes. Et cur.¬
catis peccata consocians: quasi triumphans
in quadrigis ferebaris. Et disꝑdamciuitates

Expanded text:
salonicensibus scribitur: Quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui . Haec interfectio non abolitionem significat, sed cessationem pessimae vitae, qua male ante vivebant. Denique infert: Et destruet illustratione adventus sui. Numquam autem destrueret, si interfectio abolitionem sonaret, cum jam esse cessasset: ita et hic inimicorum consumptio, juxta Proverbia Salomonis accipitur, in quibus scriptum est: Interitus impiis hospitabitur: non erit perpetuus, non eos rediget ad nihilum; sed hospitabitur apud eos quamdiu quae in illis est, impietas consumatur. Deus enim creavit hominem, ne interiret, et mortenon fecit. Post haec sequitur: Et erit in die illa, quando elevata fuerit manus tua super hostes tuos, o Israel, et omnes inimici tui perierint, interficiam equos tuos de medio tui, id est, deequorum more, ruptis vinculis, proruentes, et cureccata peccatis consocians, quasi triumphans in quadrigis ferebaris. Et disperdam civitates
Abbreviated transcription (Latin):
cȩteris. Quod quidẽ & dñs in euangłio dehis
suꝑ quos turris insyloa corruerat int̾ p̃tatur.
qͦd ñ soli in uniuerso popło fuerint peccatores.
sedut illoꝵ poena cȩteros ad poenitentiã ꝓuocaroe.
udire tribus. Et quis approbabit illud. siue¬
auri impietatis. & mensura minor irȩ plena.

Expanded text:
exemplum. Quod quidem et Dominus in Evangelio de his exemplum. Quod quidem et Dominus in Evangelio de his super quos turris in Siloa corruerat , interpretatur: quod non soli in universo populo fuerint peccatores, sed ut illorum poena caeteros ad poenitentiam provocaret. . Audite, tribus, et quis approbabit illud? auri impietatis, et mensura minor
Abbreviated transcription (Latin):
ligent̃ ut ambules cũ dõ tuo. Siue ut quinta
scilicet sollicite: & hanc habere curam. ut am¬
bules cũ dõ tuo. Qui enĩ dicit in xp̃o se credere:
nom̃ eiꝰ. In hebraico. alteriꝰ hoc capituli exor¬
& habet sensũ. Nichil a tẽ aliud quęrit ds o
&e paratus sis ambulare cũ dõ tuo. Uox enun
miscdiam: sea & ii qui inferiores sunt & timent
ad huc nomen dni. ipsius doctrina clementiaq
saluent᷑. Si aut̃ sequentis capituli exordiũ est:
referamus uxta hystoriã qͦd dr̃ ad samariã
metropolim decẽ tribuũ. quȩ ꝓphetante michea
capta est. & dicamꝰ. Samariã corripit
dominus. & illi plagas quȩ uenturȩ sunt cõmi¬
nat᷑. ut audiens popłs iuda siue tim̃tes nom̃
dnĩ alios supplicia pati. ipsi timore correpti
adipiscant᷑ salutẽ. Pestilente quippe flagellato:
nonsolũ sapiens. sed etiã stultꝰ prudentior fiet.
Et hoc ipsum referri ad peccatores generalit̾ & ad
iustos potest: ut cruciatꝰ alioꝵ. Exemplũ fiat

Expanded text:
ligenter, ut ambules cum Deo tuo. Sive, ut quinta scilicet sollicite, et hanc habere curam, ut ambules cum Deo tuo. Qui enim dicit, in Christo se credere, nomen ejus. In Hebraico alterius hoc capituli exoret habet sensum: Nihil a te aliud, o et paratus sis ambulare cum Deo tuo. Vox enim misericordiam; sed et hi qui inferiores sunt, et timent adhuc nomen Domini, ipsius doctrina clementiaque salventur. Si autem sequentis capituli exordium est, referamus juxta historiam, quod dicitur ad Samariam metropolim decem tribuum, quae, prophetante Michaea, capta est, et dicamus: Samariam corripit Dominus, et illi plagas quae venturae sunt comminatur, ut audiens populus Juda, sive timentes nomen Domini, alios supplicia pati, ipsi 508 timore correpti adipiscantur salutem: Pestilente quippe flagellato, non solum sapiens, sed etiam stultus prudentior fiet . Et hoc ipsum referes ad peccatores generaliter et ad justos, ut cruciatus aliorum caeteris fiat
Abbreviated transcription (Latin):
int̾p̃tatur transmigratio testimonu in eccła
scđm dies quando egressi sumꝰ de t̾ra egypti:
de quib & moyses dic̃. Recordamini dies ȩter¬
nitatis. Non dies huiꝰ scł̃i qui appellant᷑ mali:
sed dies ꝑpetuos. Recordat᷑ aut̃ dierũ ȩt̃nitatis:
qui ñ aspͥicit pͣsentia. Surrexit itaq cũm. xp̃o.
&e sedit cum eo incȩlestib: iammente p̃sumens
se de dieb presentis scłi liberatum. Promittit
quoq sermo diuinꝰ: qđ ostendat popło suo &
ouib. hereditatis suȩ mirabilia. Tunc inquit
uidebunt gentes. & confundent᷑ in omĩ fortitu.¬
dine sua. qua uastauerant quondã & p̾ualue¬
rant aduersũ popłm dĩ: & confusio eoꝵ habebit
ꝓfectum. cũ sua intellexerit mala. Ponit enim
manꝰ suas suꝑos suũ. malaq eiꝰ oꝑ a. & omnẽ lo

Expanded text:
atur transmigratio testimonii, in Ecclsecundum dies, quando egressi sumus 529 de terra Aegypti, de quibus Moyses dicit: Recordamini dies aeternitatis , non dies hujus saeculi, qui appellantur mali, sed dies perpetuos. Recordatur autem dierum aeternitatis, qui non aspicit praesentia, surrexitque cum Christo, et sedet cum eo in coelestibus, jam mente praesumens se de diebus praesentis saeculi liberatum. Promittit quoque sermo divinus, quod ostendat populo suo, et ovibus haereditatis suae mirabilia: Tunc, inquit, videbunt gentes, et confundentur in omni fortitudine sua, quia vastaverant quondam, et praevaluerant adversus populum Dei, et confusio earum habebit profectum, cum sua intellexerint mala. Ponent enim manus suas
Abbreviated transcription (Latin):
Shumiliatio tua in medio tui. Ꝙ app̃hendes &
Inon saluabis. & quos saluaueris in gladiũ dabo
Tu seminabis &e ñ metes. tu calcabis oliuã. & ñ
Sungueris oleo. & mustũ : & ñ bibes uinũ.
Et cũstodisti prȩcepta amri: & omẽ opus domꝰ¬
Sachab: & ambulasti in uoluptatib eor. ut da¬

Expanded text:
humiliatio tua in medio tui, et apprehendes, et non salvabis, et quos salvaveris in gladio dabo. Tu seminabis, et non metes; tu calcabis olivam, et non ungeris oleo, et mustum et non bibes vinum. Et custodisti praecepta Amri, et omne opus domus Achab, et ambulasti in voluptatibus eorum, ut da
Abbreviated transcription (Latin):
igne succensus. Unde ros a dño cadens factus
tis fornacem ignis ex tin rerit. hoc deomib
generaliter intelligimus : qđ in medio uniuer¬
sarũ gentiũ doctrina apłoꝵ quasi ros fuerit a
dno. Qd aut̃ sequit᷑. & sicut agni suꝑ gramen
ut ñ congreget᷑ quisquam. neq sit filiis homi¬
nũ: de his accipiamus qui de gentib credere
noluer̃t. qđ sint suꝑeos apłi & reliquiȩ iacob
sicut agni carpentes gram̃. & herbã dentib
demetentes. Et hoc facient: ut qui angłi esse

Expanded text:
igne succensus . Unde ros a Domino cadens, factusigne succensus . Unde ros a Domino cadens, factustis fornacem ignis exstinxerit, hoc de omnibus generaliter sentiamus, quod in medio universarum gentium doctrina Apostolorum quasi ros fuerit a Domino. Quod autem sequitur: Et sicut agni super gramen, ut non congregetur quisquam neque sit in filiis hominum, de his accipiamus, qui de gentibus credere noluerunt, quod sint super eos Apostoli et reliquiae Jacob, sicut agni carpentes gramen, et herbam dentibus demetentes. Et hoc facient, ut qui Angeli esse
Abbreviated transcription (Latin):
Itis in saltu. & quasi catulus leonis in gregib
Ipecoꝵ. Quomͦ suꝑ transiens & diuidens. & ra¬
Ipiat & ñ sit qui eruat. Eleuabitur manꝰ tua
Isuꝑ eos qui tribulant te: & om̃s inimici tui
Sꝑdent᷑. E erit. In die illa dicit dñs int̾ficiã
Sequos tuos de medio tui: & disꝑdã currus¬
Ituos. & subuertã ciuitates terrȩ tuȩ. & aufe-¬
Iram om̃s munitiones tuas. Et auferam male.¬
Ificia tua de manib tuis: & qui loquuntur
Sñ er̃t inte. Et disꝑdam sculptilia tua & sta¬
Ituas tuas de medio tui. & ultra ñ ad orabis
Soꝑa manuum tuarũ. & succidã lucos de me¬
Idio tui. & demoliar ciuitates tuas. & faciã in
audierunt. Liberatis nobis de assur quando
uenerit suꝑ t̾rã nr̃am & ascenderit suꝑ t̾minos
nr̃os. & liberatis a dnõ qui suscitauit suꝑ eũ
septẽ pastores & octo morsus hominũ: reliqͥȩ
li iaculis corda popłoꝵ: & om̃s gentes adul.¬
terantes a dõ habebunt corda quasi clibanꝰ

Expanded text:
is, in saltu, et quasi catulus leonis in gregibus pecorum: quomodo si pertranseat et dividens rapiat, et non sit qui eruat. Elevabitur manus tua super eos qui tribulant te, et omnes inimici tui perdentur. Et erit in die illa, dicit Dominus, interficiam equos tuos de medio tui, tuos, et subvertam civitates terrae tuae: et auferam omnes munitiones tuas. Et auferam maleficia tua de manibus tuis, et qui loquuntur, non erunt in te: et disperdam 496 sculptilia tua, et statuas tuas de medio tui, et ultra non adorabis opera manuum tuarum: et succidam lucos de medio tui, et demoliar civitates tuas, et faciam ino quod non audierunt. Liberatis nobis de Assur, quando venerit super terram nostram, et ascenderit super terminos nostros, et liberatis a Domino qui suscitavit super eum septem pastores et octo morsus hominum, reliquiae li jaculis corda populorum: et omnes gentes adulterantes a Deo, habebant corda, quasi clibanus
Abbreviated transcription (Latin):
matib. ut totũ ine ei holocaustũ offerã: Uel
inuitulis anniculis. ut lac deserens & ad soli¬
dum ueniens cihũ. anno dñi acceptabili di¬
gnus efficiar: Simille obtulero arietes. si
aecem milia hyrcos. & totas leuitici uictimas
sp̃ualit̃ intelligens inmemet ex hibuero. ut
cadant & latere meo mille. & decẽ milia a dex¬
tris meis: tam̃ nichil dignũ dare potero. in qͦ
app̃hendã uel suscipiã dm̃. Si dedero pͥmoge¬
nita mea ꝓ impietate. & fructum uentris mei
ꝓ peccato animȩ meȩ. dabo quidẽ quicqͥd in me
pͥmũ est sed ꝓmeo peccato & impietate nichil
dignũ offerã. Vnde &e dauid. Multũ inquit¬
laua me ab iniquitate mea: & a peccato meo
munda me. Qm̃ iniquitates meas ego agnos¬¬
co. & delictũ meũ cont᷑ me est semꝑ. Pro pecca¬
to animȩ meȩ solus digne sanguis offert᷑: &
sanguis ñ uituloꝵ. ñ arietũ. & hyrcoꝵ sed ꝓ¬¬

Expanded text:
matibus, ut totum me ei holocaustum offeram, vel matibus, ut totum me ei holocaustum offeram, vel in vitulis anniculis, ut lac deserens, et ad solidum veniens cibum, anno Domini acceptabili dignus efficiar? Si mille obtulero arietes, si decem millia hircorum, et totas Levitici victimas spiritualiter intelligens in me exhibuero, et cadant ex latere meo mille, et decem millia a sinistris meis , tamen nihil dignum dare potero, in quo apprehendam, vel suscipiam Deum. Si dedero primogenita mea pro impietate, et fructum ventris mei pro peccato animae meae: dabo quidem quidquid in me primum est, sed pro meo peccato et impietate nihil dignum offeram Deo. Unde et David lava me ab iniquitate mea, et a peccato meo munda me. Quoniam iniquitates meas ego cognosco, et delictum meum contra me est semper . Pro peccato animae solus digne sanguis offertur: et sanguis, non vitulorum, non arietum, non hircorum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
hyrcor pinguiũ: Si dabo pͥmogenita mea
Sꝓimpietate. fructũ uentris mei ꝓpeccato ani.¬
mȩ meȩ: Ds popłm ad iudiciũ ꝓuocat. Ille
sciens peccatũ suum: ñ uult contendere sed ro¬
gare. Nec tam̃ in ipsis p̃cib habet fiduciã. Nichil
enĩ dignũ est qͦd ꝓpeccato digne dõ possit
offerri. & nulla humilitas potest maculas
eluere delictor. Quia impossibile est sanguinẽ
& cruorẽ arietũ & hyrcoꝵ pinguiũ. sordes ani¬
mȩ lauare. Nunquid ait dabo pͥmogenitũ meũ
ꝓscelere meo. sicut rex moab fecisse describit᷑:
uoti: Nos gͦ qui sumus de popło dĩ. scientes qͥa
ñ iustificat᷑ in conspectu eiꝰ omĩs uiuens: &
dicentes. uimentũ factus sũ apud te: agen¬
tes poenitentiã ꝓpeccatis. dubitamꝰ &e dicimꝰ.¬
In quo apprehendam dnm̃. suscipiam dm̃ meũ
excelsum: Quomꝰ eum potero tenere fugientẽ:
Quanta mundicia ualebo p̃parare hospitium
trinitati: An comp̃hendã eum in holocausto.¬

Expanded text:
bo primogenita mea pro impietate: fructus ventris mei pro peccato animae meae. Deus populum ad judicium provocarat: ille sciens peccatum suum non vult contendere, sed rogare, nec tamen in ipsis precibus habet fiduciam. Nihil enim dignum est, quod pro peccato possit Deo offerri, et nulla humilitas potest maculas eluere delictorum, quia impossibile est sanguinem . . cruore arietum, et hircorum pinguium sordes animae lavare. Nunquid, ait, dabo primogenitum meum pro scelere meo, sicut rex Moab fecisse describitur.o Dei scientes quia non justificabitur in conspectu ejus omnis vivens , et dicentes: Jumentum factus sum apud te , agentes poenitentiam pro peccatis, dubitamus et dicimIn quo apprehendam Dominum, suscipiam Dominum meum excelsum? Quomodo eum potero tenere fugientem? quanta munditia valebo praeparare hospitium Trinitati? An comprehendam eum in holocausto
Abbreviated transcription (Latin):
carni & mortis oꝑib deditꝰ. Responditq ꝓ
nobis uanus popłs ortꝰ ex eo qui totꝰ inpelle
est: semꝑ cõmutans loca uel stans
suꝑ spinas. siue suꝑfuniculos. ut uulgatȩ quoq
editionis sequam᷑ errorẽ. Spinȩ aut̃ iuxta elo¬
quiũ saluatoris: curȩ huiꝰ scłi & diuitiȩ & uolu¬

Expanded text:
carni et mortis operibus deditus: responditque pro carni et mortis operibus deditus: responditque pro nobis vanus populus, ortus ex eo qui totus in pelle est, semper commutans loca, vel stans super spinas, sive super funiculos, ut Vulgatae quoque editionis sequamur errorem. Spinae autem juxta eloquium Salvatoris, curae hujus
Abbreviated transcription (Latin):
uerimꝰ aduersum nos disputantẽ dnm. & ar-¬
ptio popło. lutũ & lateres fabricati sumꝰ: & rede.¬
mit nos. qui dedit semet ipsum redẽptionẽ pro
omĩb ut diceremꝰ qui redempti eramꝰ dño quos
redemit de manu inimicor. & quos de regione
congregauit: quia in ȩt̾nũ miscđia eiꝰ. Ipse mi¬
sit quoq ante faciem nr̃am moysen sp̃ualem
legem. & a aron sacerdotẽ magnũ. non typicũ
ephot.ueritatẽq portantẽ. sed habentẽ in fron
Misit & mariã uaticiniũ ꝓpħarũ. & non solũ
id nobis pręstitit: sed de inimicoꝵ quoq nr̃oꝵ
manib liberauit. Recordemur enĩ quid cogi¬
tauerit aduersũ nos. qui deuorare uoluit &
eligere congregationẽ nr̃am. uerus balac
aretur nõbis balac. & insidiaret᷑ ꝑuanum
popłm suum qđ int̾p̃tat᷑ balaam: ñ ꝑmisit
nos ds maledictis illius subiacere. se̾ e contra¬
pelle est. nam beor int̾p̃tat᷑ inpelle: semꝑ

Expanded text:
verimus adversum nos disputantem Deum, verimus adversum nos disputantem Deum, ptio populo lutum et lateres fabricati sumus: et redemit nos qui dedit semetipsum redemptionem pro omnibus, ut diceremus qui redempti eramus a Domino, quos redemit de manu inimicorum, et quos de regionibus congregavit: Quia in aeternum misericordia ejus . Emisit quoque ante faciem nostram Moysen spiritualem legem, et Aaron magnum sacerdotem, non typicum Ephod, veritatemque portantem, sed habentem in frontt. Et misit Mariam vaticinium prophetarum, et non solum id nobis praestitit; sed de inimicorum quoque nos manibus liberavit. Recordemur enim quid cogitaverit adversum nos, 504 qui devorare voluit, et nostram congregationem elingere, verus Balac aretur nobis Balac, et insidiaretur per vanum populum suum, quod interpretatur Balaam, non permisit nos Deus maledictis illius subjacere; sed econtrapelle est: nam Beor interpretatur in pelle, semper
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur: recor dare illius tẽporis quando
balac rex moab. balaam diuinũ aduersũ te
mercede conduxit. & uide quomͦ contra uolun¬
tatẽ suã cupiens tͥ maledicere ariolus benedi¬
xit. de sedthymusq ad galgala: totũ exer
ego non possim cum ꝑgente ꝑgere. &e cum transe¬
unte transire. Et hoc feci. ut miscđiae meȩ &
iusticiȩ noscerentur tibi. tantũ te amantis. ut
cum ego cotidie blasphemantiũ ore maledicar.
tibi aħinimico ñ dimiserim maledici. Hebrei
hunc locũ inquo dr̃ de sedthymusq ad galgala.
ut cognosceres iusticias dni: ita exponunt.
Abeo tempore quo fornicati estis inmadian. usq¬
ad id tempus quo saul apud galgala est unctꝰ
in regem. repetite memoriam quȩ mala oꝑati
in uos miscđiam cognoscetis. Hoc iuxta hystoriã.
d̃s̃ ad carneum isrł locutꝰ sit. Nos aut̃ qui cupimꝰ
reuelata facie głam dnĩ contẽplari. & uere
habemus patrẽ abraham : audiamꝰ cum pecca¬

Expanded text:
videtur, recordare illius temporis quando videtur, recordare illius temporis quando Balac rex Moab, Balaam divinum adversum te mercede conduxit, et vide quomodo contra voluntatem suam, cupiens tibi maledicere hariolus benedixerit : de Settim usque ad Galgal, totum exercego non possem cum pergente pergere, et cum transeunte transire: et hoc feci, ut misericordiae meae et justitiae noscerentur tibi, tantum te amantis, ut cum ego quotidie ore blasphemantium maledicar, tibi ad inimico non dimiserim maledici. Hebraei hunc locum in quo dicitur, de Settim usque ad Galgal, ut cognosceres justitias Domini , ita exponunt: ab eo tempore quo fornicati estis in Madian, usque ad tempus quo Saul apud Galgal est unctus in regem , repetite memoria quae mala operati in vos misericordiam cognoscetis. Hoc juxtDeus ad carnalem Israel locutus sit. Nos autem qui cupimus revelata facie gloriam Domini contemplari, et vere habemus patrem Abraham, audiamus cum pecca
Abbreviated transcription (Latin):
Ilaam filius beor. de scoenis usq ad galgal. ut
cognosceret᷑ iusticia dñi. Pro iusticus siue iusticia:
miscłi as int̾pretatꝰ est syminachus. Et ubi. Lxx.
scoenis om̃s ipsum hebraicũ sed thym transtu¬
lerunt. Est aut̃ locus. in quo balac rex moabi¬
tarũ aduersum isrł congregauit exercitum:
omony mos. arborib quȩ ꝑheremũ montis syna
hodieq gignuntur. Nam ubi in. Laxx. uel arca
imꝓutribilib facta referunt᷑: in hebraico ponunt᷑
ligna sedthym. quȩ habent similitudinẽ arboris
quã nos uulgo dicimꝰ albã spinã. Unde arbitror
Lxax. schinon. int̾p̃tatos esse hoc est lentiscũ: sed
tiã contra se tribuit disputandi. Popłe m̃s quid
fecitibi qđ facere non debui. uł qͥd contristaui
te : licet hoc non habet᷑ in hebraico. Contristat
Uel ut significantius in hebreo scribitur. quo labo¬
lebis te eductũ de t̾raȩgypti. ac de domo ser-¬
uitutis meo auxilio liberatũ: quia dedi docto¬
res tͥ. moysen amicũ meũ. & aaron sacerdotẽ

Expanded text:
d Galgal: ut cognosceretur justitia Domini. Pro justitiis, sive justitia, misericordias interpretatus est Symmachus, et ubi LXX Schaenis; omnes ipsum Hebraicum SETTIM   transtulerunt. Est autem locus in quo Balac rex Moabitarum adversum Israel congregavit exercitum, ὁμώνυμος arboribus, quae per eremum montis Sina hodie quoque gignuntur. Nam ubi in LXX vel arca imputribilibus facta referuntur, in Hebraico ponuntur ligna Settim, quae habent similitudinem arboris, quam nos vulgo Spinam albam dicimus. Unde arbitror et LXX σχίνον, interpretatos esse, hoc est, lentiscum; sed tiam contra se tribuit disputandi. Popule meus, quid feci tibi, quod facere non debui? vel quid contristavi te? licet hoc non habeatur in Hebraico. Contristat vel, ut significantius in Hebraico scriptum est, quo labolebis te eductum de terra Aegypti, ac de domo servitutis meo auxilio liberatum, quia dedi ductores tibi Moysen amicum meum, et Aaron sacerdotem
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcipiat dñs. ñ erit insacculo tuo pondus
grande &e minꝰ. ii turpis lucri grã ꝑsonas
ac paupes. ñ uxta negotiũ. sed iuxta facul¬
tatũ diuersitatẽ alit̾ atq alit̾ udicant.
& habitatores ciuitatis suȩ e quã prauis
dogmatib ꝑuersaq doctrina a se ornari
putant. locunt᷑ mendaciũ & ponunt in
excelsũ os suũ. & simplicitatẽ ecclesi astici
populi despiciunt. Vnde clementissimꝰ ds̃
ñ eos parit̃ ꝑcutit. sed paulatim ꝑplagas
nititur cõmonere dicens. Et ego incipiam
te ꝑcutere ꝑditione. ꝓpt̾ peccata tua. Et est
sensus. Ociuitas quam heretiei uolunit
extruere. ꝑcutiam te ut ꝑeas. Non in abolitione.
sediuxta id qđ peccatrix es. Sequitur. Comedes.
&e non saturaberis. Legunt enĩ & ñ intelligunt.
Uescentesq sermonib scripturarũ. ueritatis pati.

Expanded text:
praecipiat Dominus: Non erit in sacculo tuo pondus praecipiat Dominus: Non erit in sacculo tuo pondus grande et minus : hi turpis lucri gratia sempeac pauperes, non juxta negotium, sed juxta facultatum diversitatem, aliter atque aliter judicant; et inhabitatores civitatis suae, quam pravis dogmatibus, perversaque doctrina a se ornari putant, loquuntur mendacium, et ponunt in excelsum os suum, et simplicitatem Ecclesiastici populi despiciunt. Unde clementissimus Deus non eos pariter percutit, sed paulatim per plagas nititur commonere, dicens: Et ego incipiam te percutere perditione propter peccata tua; et est sensus: O civitas quam haeretici volunt truere, percutiam te, ut pereas, non in abolitionem, sed juxta id quod peccatrix es. Sequitur: Comedes, 511 et non saturaberis. Legunt enim, et non intelligunt; vescentesque sermonibus Scripturarum, veritatis inopiam
Abbreviated transcription (Latin):
est male supra ꝓ amiri. popłm meũ esse trans.¬
latũ. Huc usq iuxta hebraicũ. qͥd nobis uide¬
retur exp̃ssimꝰ. Nunc ad translationẽ. Lxx. re.
uertentes. de singulis ut possumꝰ disputemꝰ. Trib
samaritica uocat᷑ ad audiendũ. quȩ abscidit
se apopło dĩ. & dr̃ illi. Frustra fabricaris idola.¬
ce aureos uitulos artifici componis manu: &e
imitatione ierłm uis aliã metropolim ex truere.
Quis enĩ ornare poterit ciuitatẽ: Num ignis
qui ardentib diaboli iaculis succendit᷑. & do-¬
mus mniqui quȩ scđm duriciã suã & cor im¬
poenitens thesaurizat siburã in die irȩ. & re¬
uelationis iusti uidicii dĩ. & iniquitatẽ auget
iniuiria. ut nonsolũ de domo dĩ rapiat quȩ
est ȩccła: sedetiã cum suꝑbia & suꝑcilio alie.¬
na deuastet: Hunquidiustificaripotest qui
absq statera & pondere congregat fraudu¬
lent de testimonus scripturarũ diuitias suas.
Quȩ diuitiȩ. thesauri impietatis sunt. Nã cum

Expanded text:
ro Amri, populum meum esse translatum. Huc usque juxta Hebraicum quid nobis videretur expressimus: nunc ad translationem LXX interpretum revertentes, de singulis, ut possumus, disputemus. Tribus Samaritica vocatur ad audiendum, quae se abscidit a populo Dei. Et dicitur illi, frustra fabricaris idola, aureos vitulos artifici componis manu, et imitatione Jerusalem vis aliam metropolim exstruere: quis enim ornare poterit civitatem? Num ignis, qui ardentibus diaboli jaculis succenditur; et domus iniqui, quae secundum duritiam suam et cor impoenitens thesaurizat sibi iram in die irae, et revelationis justi judicii Dei ? Et iniquitatem auget injuria, ut non solum de domo Dei rapiat, quae est Ecclesia, sed etiam cum superbia et supercilio aliena devastet. Numquid justificari potest qui absque statera et pondere congregat fraudulenter de testimoniis Scripturarum divitias suas, quae divitiae thesauri iniquitatis sunt? Nam cum
Abbreviated transcription (Latin):
ad gentes. quas depasti sunt apłi quasi agni
faciaminquit inira &e infurore ultionẽ iN
gentib ꝓ eoquod audire noluerunt. Unde &
terp̃tes quia intelligentia sp̃ualis est & debiumꝰ
sensũ cum suꝑiorib capitulis uingere. disputatũ sit.
Cȩterũ hebrei istiusmodi deliramenta somniant.
Postquam septẽ quos fingunt & quos uolunt
pastores & octo principes homines uicerint assy

Expanded text:
ad gentes quas depasti sunt Apostoli quasi agni ad gentes quas depasti sunt Apostoli quasi agni faciam, inquit, in ira et in furore ultionem in gentibus, pro eo quod audire noluerunt. Unde etinterpretes, quia intelligentia spiritualis est, et debuimus sensum cum superioribus capitulis jungere, disputatum sit. Caeterum Hebraei istiusmodi deliramenta somniant: Postquam septem quos fingunt, et quos volunt pastores, et octo principes homines Assy
Abbreviated transcription (Latin):
tiã rethoꝵ dialecticoꝵq tendiculas. in quib
t uelut in munimentis confidebas. Et auferã
inaleficia de manib tuis. quib uel ipse decipie¬
baris ab alus uel deceptꝰ alios decipiebas.
S loquentes siue ꝓnunciantes ñ er̃t̃ tibi. Nunc
loquentib & ꝓnunciantib plenus orbis :.
Loquuntur quȩ nesciunt. docent quȩ ñ didicer̃t.
Magistri sunt: cũ discipłi ante non fuerint. Cũ gͦ
docuerit dĩ hominẽ scientiã: cessabunt falsȩ
p̃sũptiones & ꝑuersa doctrina tollet᷑. Et disꝑ¬
dam sculptilia tua & titulos tuos de medio tui
manuũ tuarũ. Infelix humana conditio. &
dogmata esse composita. ñ ignorat a se idolum
ma iacob. Et succidã lucos de medio tui. & dis¬
ꝑdã ciuitates tuas. Et omĩa ligna siluarũ. &
lucos quos intẽplo dĩ plantari ꝓhibitũ est. &
cuttates male extructas quas ante uocauerat
ciuitates t̾rȩ. destruet atq consumet. Postqͣm
aut̃ hoc fecerit reliquuis iacob. tunc conuertet᷑

Expanded text:
tiam, dialecticorumque tendiculas, in quibus tibi velut in munitionibus confidebas. Et auferam maleficia de manibus tuis, quibus vel ipse decipiebaris ab aliis, vel deceptus alios decipiebas, et loquentes, sive pronuntiantes non erunt tibi. Nunc loquentibus et pronuntiantibus plenus est orbis: loquuntur quae nesciunt: docent quae non 498 didicerunt: magistri sunt, cum discipuli ante non fuerint. Cum ergo docuerit Deus hominem scientiam, cessabunt falsae praesumptiones, et perversa doctrina tolletur. Et disperdam sculptilia tua et titulos tuos de medio tui. manuum tuarum . Infelix humana conditio et dogmata esse composita, non ignorat a se esse idμα Jacob: Et succidam lucos de medio tui, et disperdam civitates tuas, ut omnia ligna silvarum, et lucos quos in templo Dei plantari prohibitum est, et civitates male exstructas, quas antea vocaverat civitates terrae, destruat atque consumat. Postquam autem hoc fecerit reliquiis Jacob, tunc convertetur
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rae: colles & ualles .Lxx. transtulert. id ut
mͥuidet᷑ intelligentes qͦd popłs nichil dignum
montium auditione fecerit. sed uel collib qui
inferiores funt a sullimitate montiũ. uel uallib
in ima demersis. Surge inquit. uidicio contende
apud montes. & audiant colles uocem tuã. lubet᷑

Expanded text:
terrae, colles et valles LXX transtulerunt, id, ut mihi videtur, intelligentes, quod populus nihil dignum montium anditione fecerit, sed vel collibus qui inferiores sunt a sublimitate montium, vel vallibus in ima demersis. Surge, inquit, judicio contende apud montes, et audiant colles vocem tuam. Jubetur
Abbreviated transcription (Latin):
Quia dubitas o popłe isrł immo uniuersũ ho-¬
minũ genus. nequaquã enĩ loquor ad popłm
iudeoꝵ. sed generalit̾ ad omnẽ hominẽ. qͣmͦ
ꝓ peccatis tuis possis placare dm̃. nec habes
uictimas quib: tua compenset᷑ impietas: ego
respondebo tibi quid quęrat ds̃. immo iã ante
in lege monstraui. Scriptũ est enĩ in deute¬
ronomio. Et nunc isrł quid dñs ds̃ tuus quȩ.¬
rit a te. nisi ut timeas dnm̃ dm̃ tuũ. &¬
ambules in omib uiis eus. & diligas eum. & ser-¬
uias dũo dõ tuo de toto corde tuo &e de tota anima.
tua. & custodias mandata dñi dĩ tui. & iustifica¬
tiones eiꝰ quecunq ego mando tibi hodie. ut
misit. Ut faciamus iudiciũ: idest nichil absq
consilio & ratione faciamꝰ. Ut ante mens uidic&
quid factura sit: & postea oꝑe cõpleat. Ut diliga¬
mus miscđiam. ut non quasi ex necessitate aut
compulsi misericordes simꝰ. Hil arẽ enĩ datorẽ¬

Expanded text:
Quia dubitas, o popule Israel, imo universum hominum genus neque enim loquor ad populum Judaeorum, sed generaliter ad omnem hominem, quomodo pro peccatis tuis victimas quibus tua compensetur impietas: ego respondebo tibi, quid quaerat Deus, immo jam ante in Lege monstravi. Scriptum est enim in Deuteronomio: Et nunc, Israel, quid Dominus Deus tuus quaerit a te, nisi ut timeas Dominum Deum ambules in omnibus viis ejus, et diligas eum, et servias Domino Deo tuo, de toto corde tuo, et de tota anima tua, et custodias mandata Domini Dei tui, et justificationes ejus, quaecumquesit, ut faciamus judicium, id est, nihil absque consilio et ratione faciamus, et ante mens judicet quid factura sit, et postea opere compleatur, et diligamus misericordiam, et non quasi ex necessitate aut compulsi misericordes simus. Periit sa
Abbreviated transcription (Latin):
tas uel uolutabrũ. Si quando uiderimꝰ consur.¬
gere aliqͦs aduersũ nos. & auidis faucib nr̃m
sitire sanguinẽ. & ex imꝓuisa dispensatione
dĩ. ꝓ nobis fieri eos qui contra nos uenerant.
dicamus. Balaam de funiculis uenit usq ad
galgal. ut cognoscat᷑ iusticia dĩ. Quid dignũ
Sofferam dño: Curuabo genu dõ excelso. Nunqͥd
offerã ei holocaustomata. & uitulos anniculos:
Nunquid placari potest dñs inmilib arietũ. aut
Sin multis milib hyrcoꝵ pinguiũ. Hunqͥd dabo
Sprimogenitũ meũ ꝓscelere meo. fructũ uentris

Expanded text:
tas vel volutabrum. Si quando viderimus consurgere aliquos adversum nos, et avidis faucibus nostrum sitire sanguinem, et ex improvisa dispensatione Dei, pro nobis fieri eos, qui contra nos venerant, dicamus, Balaam de funiculis venit usque ad Galgal, ut cognoscatur justitia Dei. Quid dignum offeram Domino? curvabo genu Deo offeram ei holocaustomata et vitulos anniculos, nunquid placari potest Dominus in milibus arietum, aut in milibus hircorum pinguium? Nunquid dabo primogenitum m
Abbreviated transcription (Latin):
ut t̾rã deserens ad altiora nitaris. Et iudicio
cõmissa est ꝓcuratio : deuteronomu in idipsũ
cantico congruente. Cũ diuideret excelsus
gentes. cũ disseminaret filios adam: constitu¬
it t̃minos t̾rȩ. scđm numerũ angłor dĩ.
Hui sunt ad ministratores sp̃s. missi inministe
uel meum uideat᷑ esse qui tales prȩposui. uł
culpa tollatur a popło. & referatur ad pͥncipes.
eor : quib preesse dicunt᷑. Sicut enĩ int̾dum
epi culpa est int̃dũ plebis: & sepe magist̃ pec.¬
cat sepe discipłs & nonnunquã patris uitium
est. nonnunquã filii. ut uł bene uł male eru¬
diant᷑: itã in iudicio dĩ ułꝰ angłor crimen refer.¬
tur. si non egerint cuncta quȩ ad suũ officium
ptinebant. uel ad popłm si illis uniuersa facien¬
tib ipsi audire contẽpserinit. Sunt qui mon¬
tes & colles ae fortia fundam̃ta t̾rȩ: abraham.
isa ac & iacob. & patriarchas reliquos int̾ p̃tan¬
tur. quib quasi auditorib & adiudiciũ con¬

Expanded text:
terram deserens, ad altiora nitaris. Et judicio commissa est procuratio, Deuteronomii Cantico in idipsum congruente: Cum divideret excelsus gentes, cum disseminaret filios Adam, constituit terminos terrae secundum numerum Angelorum Dei . Hi sunt administratorii spiritus, missi in ministevel meum videatur esse qui tales praeposui, vel culpa tollatur a populo, et referatur ad principes. eorum, quibus praeesse dicuntur. Sicut enim interdum episcopi culpa est, interdum plebis; et saepe magister peccat, saepe discipulus, nonnumquam patris vitium est, nonnumquam filii, ut vel bene vel male erudiantur: ita in judicio Dei, vel ad Angelos crimen referetur, si non egerint cuncta quae ad suum officium pertinebant, vel ad populum, si illis universa facientibus, ipsi audire contempserint. Sunt qui montes et colles et fortia fundamenta terrae, Abraham, Isaac et Jacob, et patriarchas reliquos interpretantur, quibus quasi auditoribus  Al. auc
Abbreviated transcription (Latin):
dõ. uel hominib p̃sint suꝑhanc t̾rã: uł apud
inferos constituti eor qui suouitio excitere
t̾reni fundam̃ta dicuntur. De quib terrȩ
fundamentis. & alibi scriptũ est. Ignis accensus
est ex furore meo: & ardebit usq ad inferos
deorsum. & deuorabit t̾ram & fundam̃ta eiꝰ.
Fortia aut̃ & antiqua fundam̃ta t̾rȩ. quoꝵ cau¬
sa hucusq t̾ra ñ pͣterit. & suꝑinane pendens
librata consistit: iustor merita sunt. de quib¬
martyrũ chorus fortia fundamenta sunt t̾rȩ:
sic a&e scđm. laxx. ualles & pręrupta quȩ signi¬
ficantius grece. ꝙa paFec. appellantur.
popłi peccatoris inferre supplicia: ñ uult ui.¬
deri potens sediustꝰ. & adiudiciũ ꝓuocat: iuxta

Expanded text:
Deo, vel hominibus praesint super hanc terram, vel apud inferos constituti, eorum qui suo vitio exstitere terreni, fundamenta dicantur: de quibus terrae fundamentis et alibi scriptum invenimus: Ignis accensus est ex furore meo, ardebit usque ad inferos deorsum: devorabit terram, et fundamenta ejus . Fortia et antiqua fundamenta terrae quorum causa hucusque terra non praeterit, et super inane pendens, librata consistit justorum merita sunt, de quibMartyrum chorus fortia fundamenta sunt terrae: sic secundum LXX valles et praerupta, quae significantius Graece φάραγγες appellantur, populi peccatoris inferre supplicia, non vult videri potens, sed justus, et ad judicium provocat pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ariolos de t̾ra tua. & ꝑire faciã omĩa sculptilia
& statuas. & ñ adorabis ultra oꝑ.amanuũ tuarũ.
Fuellam quoq atq subuertã om̃s lucos tuos. ce c̃iui¬
tates tuas quas idolis dedicasti. Cumq hoc tibi
fecero. & ita placatus fuero. ut quicquid in te mali
est auferat᷑. tunc etiã in furore & indignatione.
mea ulciscar te de uniuersis gentib. quȩ meũ
noluerunt audire sermonẽ. Respondeat hoc
locꝰ carneus isrł. facta dicat hȩc. anfutura.
Si facta cõmemorat. prębeat hystoriã de aucto¬
ritate ueterũ libroꝵ. &e doceat cunctas gentes
& assyriũ isrłi quondã fuisse subiectũ. Si aut̃
ñ habent: Quȩ urbes subuertent᷑. quȩ olim
subrutȩ sunt: Qui tollent᷑ arioli. quos cũ ñ
habeat. habere se głat᷑ : Ꝙ tam̃ tanto tẽpore
derelicta est filia syon: &e sedet sine altari ce
iũdicio aduersum montes: & audiant colles uo¬
Icem tuã. Audite montes iudiciũ dñi &e fortia¬

Expanded text:
omnia sculptilia et statuas tuas, et non adorabis ultra opera manuum tuarum. Evellam quoque atque subvertam omnes lucos tuos, et civitates tuas quas idolis dedicaras. Cumque hoc tibi fecero, et ita placatus fuero, ut quidquid in te mali est, auferatur: tunc etiam in furore et in indignatione mea ulciscar te de universis gentibus, quae meum noluerunt audire sermonem. Respondeat hoc loco carneus Israel, utrum facta dicat haec an futura? Si facta commemorat, praebeat historiam, detauctoritatem veterum librorum: doceat cunctas gentes et Assyrium Israeli quondam fuisse subjectum. Si autem non habet? quae urbes subruentur, quae olim subrutae sunt? qui tollentur harioli, quos cum non habeat, nec habere se glorietur: tamen tanto tempore derelicta est filia Sion, et sedet sine altari, etjudicio adversum montes, et audiant colles vocem tuam. Audite , montes, juducium Domini,
Abbreviated transcription (Latin):
tuis nati sunt tͥ filii. Et stabit &e pascet¬
infortitudine dnĩ insullimitate nominis
domini dĩ sin. Et conuertentur quia nunc
magnificabit᷑ usq ad terminos t̾rȩ. Lxxx. Et
usq ad t̾minos t̾rȩ. Postquam sol iusticiȩ egres¬
sus fuerit a summitate cęloꝵ & ꝑuenerit usq
ad t̾minos eoꝵ. & peꝑerit pariens. & reliquiȩ
frm̃ eius conuersȩ fuerint ad filios isrł: tunc
ipse dñs qui prius ambulabat &e cũ iis qui in
itinere erant positi. & nec dum habebant fixũ
gradũ: stabit & pascet eos infortitudine dñi.
ut possint dicere. Dñs pascit me & nichil mͥ
deerit. in loco pascuȩ ibi me collocauit. Suꝑ
aquas refectionis educauit me: anunã meã
conuertit. Pascet aut̃ eos nonsolũ infortitudi¬

Expanded text:
tuis nati sunt tibi filii, et caeteratuis nati sunt tibi filii, et caeterain fortitudine Domini, in sublimitate nominis Domini Dei sui, et convertentur, quia nunc magnificabitur usque ad terminos terrae. LXX: Et usque ad terminos terrae. Postquam sol justitiae egressus fuerit a 492 summitate coelorum, et pervenerit usque ad terminos eorum, et pepererit pariens, et reliquiae fratrum ejus conversae fuerint ad filios Israel: tunc ipse Dominus qui prius ambulabat, et cum his qui in itinere erant positi, necdum habebat fixum gradum, stabit et pascet eos in fortitudine Domini, ut possint dicere: Dominus pascit me, et nihil mihi deerit: in loco pascuae, ibi me collocavit, super aquas refectionis enutrivit me: animam meam convertit . Pascit autem eos, non solum in fortitudi
Abbreviated transcription (Latin):
qđ interp̃tat᷑ dĩ dñs: conuertet cor patrũ ad
filios. & cor filior ad patres suos. & nouissimꝰ
abrahã & lȩtatꝰ est. Quod est aut̃ tempus in qͦ
sterilis pariet: Ut reor illud de quo isaias lo¬
quit᷑. Tempore acceptabili exaudiui te: & in
die salutis auxiliatꝰ sum tibi. Qđ ce paulus in¬
telligens de.xp̃i tempore p̃dictum : ait. Ecce
nunc tempus acceptabile. ecce nunc dies salu¬
tis. Hoc ipsum puto & illud mystice demon-¬
strare: quod in ecclesiaste scriptum est. tempꝰ
pariendi & tempus moriendi. qđ eo tempore
quo de sterili natus est gentilium popłs: filios
amiserit synagoga. Potest aut̃ & alit̾ intelligi.
Dabit dñs templũ & ierosolimã udeis: usq ad
illud tẽpus quo uirgo pariet. Quȩ post quam
peꝑerit. & natus paruulus acceꝑit spolia sama¬
riȩ. & uirtutẽ damasci: int̾fecto popło iudeoꝵ
conuertentur ad ꝓpħarũ & patriarcharum
fidem. qui uenturũ xp̃m annunciauerunt.
& complebitur psalmi uaticiniũ. Pro patrib

Expanded text:
eus Dominus, convertet corda patrum ad filios, et cor filiorum ad patres suos , et novissimus Abraham, et laetatus est . Quod est autem tempus in quo sterilis pariet? Ut reor, illud de quo Isaias loquitur: Tempore acceptabili exaudivi te, et in die salutis auxiliatus sum tibi . Quod et Paulus intelligens de Christi tempore praedicatum, ait: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis . Hoc ipsum puto et illud mystice demonstrari, quod in Ecclesiaste scriptum est: Tempus pariendi, et tempus moriendi , quod eo tempore quo ex sterili natus est gentilium populus, filios amiserit synagoga. Potest autem et aliter intelligi: Dabit Dominus templum et Jerosolymam, et Judaeos usque ad illud tempus quo virgo pariet, quae postquam pepererit, et natus parvulus acceperit spolia Samariae, et virtutem Damasci, interfecto populo Judaeorum, convertentur ad prophetarum et patriarcharum fidem, qui venturum Christum annuntiaverunt, et complebitur psalmi vaticinium; Pro patribus
Abbreviated transcription (Latin):
& ipsũ sanguinẽ ñ damꝰ: sed reddimꝰ ei quid
simile. ut cũ iustus ꝓ peccatorib dĩ filius ꝓho
minib mortuus sit: nos peccatores & homi¬
nes ꝓ nominis eiꝰ confessione moriamur.
ndicabo tͥ homo quid sit bonũ. & qͥd dñs quȩ¬
rat atẽ. Utiq facere iudiciũ &e diligere mi¬
scđiam: & sollicitũ ambulare cũ dõ tuo. Ixx.

Expanded text:
sanguinem non damus, sed reddimus. Et quid simile? cum justus pro peccatoribus, Dei Filius pro hominibus mortuus sit, nos peccatores et homines pro nominis ejus confessione moriamur? Indicabo tibi, o homo, quid sit bonum, et quid Dominus quaerat a te, utique facere judicium, et diligere mis
Abbreviated transcription (Latin):
nali: seã dicat᷑ de eis. Inlabore hominum ñ
ert: & cũ hominib non flagellabunt᷑. Erus
quoq reliquiȩ iacob inmedio gentiũ quasi
leo iniumentis in saltu: &e quasi catulus leoniꝰ
in gregib ouiũ. Dñs enĩ iesus de quo ingenesi
ꝓpħatur. catulus leonis iuda de germine
filimi ascendens. accubans dormisti ut leo.¬
mo potest resistere inium̃tis. & catulo leonis
inouib: ita illi de manuassyrii & de manu
diaboli liberati. raꝑent ium̃ta & pecora.
Homines quippe & ium̃ta saluos faciet dñs.
& raꝑent ñ ut int̾ficerent sed ut diuiderent
hoc est abinfidelib separarent. & nemo esset
qui eis resisteret. Leonẽ aut̃ & catulũ leonis¬

Expanded text:
ntur, sed dicatur de eis: In labore hominum non sunt, et cum hominibus non flagellabuntur . Et erunt reliquiae Jacob in medio gentium quasi leo in jumentis in saltu, et quasi catulus leonis in gregibus ovium. Dominus enim Jesus, de quo in Genesi prophetatur: Catulus lfili mi, ascendisti. Recubans dormisti quasi leo,mo potest resistere in jumentis, et catulo leonis in ovibus, ita illi de manu Assyrii, et de manu diaboli liberati, 497 raperent jumenta et pecora: homines quippe et jumenta salvos faciet Dominus . Et raperent, non ut interficerent, sed ut dividerent, hoc est, ab infidelibus separarent, et non essent qui eis resisterent. Leone autem et catulo leonis
Abbreviated transcription (Latin):
bimus suꝑ eũ septẽ pastores. & octo pͥmates homi¬
nes. Et pascent t̾rã assur ingladio: &e t̾rã nem¬
broth in lanceis eiꝰ. Et liberabit abassur cum
Quenerit in t̾rã nram: & cũ calcauerit in t̾minis
nr̃is. Lxx. & consurgent suꝑ eũ septẽ pastores
ce octo morsus hominũ. & pascent assur ingla¬
dio. & t̾rã nembroth infouea eiꝰ. Et liberabit
de assur cũ uenerit suꝑ t̾ram ur̃am. & cũ ascen¬
derit suꝑ t̾minos ur̃os. Ubi nos posuimꝰ obtimateᷤᷤ
homines: in hebreo scriptũ est. nesiche. adam.
syminachus int̾p̃tat᷑ est xp̃os hominũ. the¬
odotio &e quinta editio pͥncipes hominũ. aqͥla
graues uel constitutos homines idest. Katesta¬
menos. Rursũ in eo loco ubi & ego &e aquila
transtulimꝰ in lanceis eiꝰ. ut subaudiat᷑ t̾re nem

Expanded text:
primates homines, et pascent terram Assur in gladio, et terram Nemrod in lanceis ejus, et liberabit ab Assur cum venerit in terram nostram, et cum calcaverit in finibus nostris. LXX: Et consurgent super eum septem pastores, et octo morsus hominum, et pascent Assur in gladio, et terram Nemrod in fovea ejus, et liberabit de Assur, cum venerit super terram vestram, et cum ascenderit super terminos vestros. Ubi nos posuimus primates homines, et in Hebraico scriptum est NESICHE ADAM  , Symmachus interpretatus est Christos hominum; Theodotio et quinta editio, principes hominum; Aquila graves, vel constitutos homines, id est, καθισταμένους. Rursum in eo ubi ego et Aquila transtulimus, in lanceis ejus, ut subau
Abbreviated transcription (Latin):
nũ. & placuit ei. Ꝙ non inueniebat᷑. quia trans¬
tulit illũ ds̃. Iudixisti. In quo consequar dñm
uel in quo comp̃hendam eum: Ego tͥ amplius
polliceor. Fac iudiciũ. & dilige miscdiã : & am.¬
bulabis cũ dõ tuo. Uel certe ambulare cũ dõ ñ
est premiũ. sed p̃ceptũ. Sicut enĩ iubet᷑ nobis.
ut faciamꝰ iudiciũ & diligamꝰ miscđiam: ita p̃
Nulla hora dormire. nullo tempore securi esse
debemꝰ. sed semꝑ expectare patrẽ familias ueni¬
entẽ. & diẽ formidare iudicii. & in nocte huius
scłi dicere. Ego dormio. & cor meũ uigilat.
nos diximꝰ sollicitũ ambulare: theo dotio signi

Expanded text:
 placuit ei, et non inveniebatur, quia 507 transtulit illum Deus. Tu enim dixisti, in quo consequar Dominum, vel in quo apprehendam eum? Ego tibi amplius polliceor, fac judicium, et dilige misericordiam, et ambulabis cum Deo tuo. Vel certe ambulare cum Deo, non est praemium, sed praeceptum. Sicut enim jubetur nobis, ut faciamus judicium, et misnulla hora dormire, nullo tempore securi esse debemus, sed semper exspectare patrem familias venientem, et diem formidare judicii, et in nocte hujus saeculi dicere: Ego dormio, et cor meum vigilat . nos diximus, sollicit
Abbreviated transcription (Latin):
uiuens: alt̾ pͥmitiua ꝑdidit ꝓpt̾ lenticulã.¬
&e benedictionib fr̃is inuidens fugat eum
in mesopotaniã. Redacta est gͦ terra nembroth
in foueis suis. Qui enĩ fodit foueam : incidet
eã. Et quilacũ aꝑuit & effodit eũ: incidet
infoueã quã fecit. & reuertet᷑ dolor eiꝰ in capi¬
& confosso assyrio a septem pastorib. & octo mor¬
sib liberabit nos xp̃c de manu assur qͥuene¬
rat suꝑ terrã nrãm. & calcare cupiebat t̃minos
irł. Qđ aut̃ syminachus ait. & pascent t̾ram
assur ingladio. & regionẽ nembroth intra
portas eiꝰ: hoc sentiendũ est. qđ in domosua
alligit᷑ fortis. & uulneret᷑ aduersarius. &
iuxta aquilã & quintã editionẽ sic iste lan
confodiatur. Et erunt reliquiȩ iacob in
medio popłoꝵ multors quasi ros adño: &e
quasi stillȩ suꝑ herbã quȩ ñ expectat uirum.

Expanded text:
vivens: alter primitiva propter lenticulavivens: alter primitiva propter lenticula benedictionibus fratris invidens, fugat eum in Mesopotamiam. Redacta ergo terra Nemrod in foveis suis: Qui enim fodit foveam, incidet in eam : et qui lacum aperuit et effodit eum, incidet in foveam quam fecit, et revertetur dolor ejus in capu confosso Assyrio a septem pastoribus, et octo morsibus, liberavit nos Christus de manu Assur, qui venerat super terram nostram, et calcare cupiebat terminos Israel. Quod autem Symmachus ait: Et pascent terram Assur in gladio, et regionem Nemrod intra portas ejus, hoc sentiendum est, quod in domo sua alligetur fortis, et vulneretur adversarius. Et juxta Aquilam et quintam editionem, sicis et lancconfodiatur. Et erunt reliquiae Jacob in medio populorum multorum, quasi ros a Domino, et quasi stillae super herbam, q
Abbreviated transcription (Latin):
et echibelis quod interpretatur ȩccłia &e cȩlestis
ierłm. septem & octo gradib ascenditur. Et quin
& ogdo adem adcanendas dõ laudes ascendimus
In octaua die celebratur circuncisio sp̃ualis: & in
templo uideo destruit᷑ sabbatum. Et quidã
psalmi. poctaua inscribunt᷑. Igitur septẽ pa¬
stores & octo morsus hominũ pascent assur in
gladio. Uuens enĩ & efficax sermo dĩ. & acutꝰ
suꝑ omnẽ gladiũ bicipitẽ: missus est abeo qui
uenit gladiũ mittere suꝑ t̾ram. ut diuidant᷑
duo int̾ se. & t̾rã nembroth qui int̾p̃tat᷑ tem¬
ptatio descendens pascent in fouea eiꝰ. Gigantis
enĩ ce uenatoris & suꝑbientis contra dm̃ t̾ra non
& quia uenator est: infructuosa ligna lustrat
& saltus. Quantũ possũ in mea recolere memo¬
ria: nunquã uenatorẽ in bonã partẽ legi.
Hismahel ce esaũ uenatores fuer̃t: & pͣcesserun
in typũ popłi uidaici. Quoꝵ alt̾ filius ȩgyptiȩ
est. ambulans iuxta carnẽ ce iuxta carnem

Expanded text:
terpretatur Ecclesia et coelestis Jerusalem, septem et octo gradibus ascenditur . Et in et ogdoadem ad canendas Deo laudes scandimus. In octava die celebratur circumcisio spiritualis, et in templo Judaeorum destruitur sabbatum, et quidam psalmi pro Octava inscribuntur. Isti igitur septem pastores et octo morsus hominum, pascent Assur in gladio. Vivens enim et efficax sermo Dei, et acutus super omnem gladium bicipitem , missus est ab eo qui venit gladium mittere super terram, ut dividantur duo in tres . Et terram Nemrod qui interpretatur, tentatio descendens  pascent in fovea ejus; gigantis enim et venatoris et superbientis contra Dominum terra, non tias; et quia venator est, infructuosa ligna lustrat et silvas. Quantum ergo possum mea recolere memoria, numquam venatorem in bonam partem legi. Ismael et Esau venatores fuerunt , et praecesserunt in typo populi Judaici, quorum alter filius Aegyptiae est, ambulans juxta carnem et juxta carnem
Abbreviated transcription (Latin):
dictionẽ quasi ros a dño ueniens. & quasi pluuiȩ
suꝑherba. & quaquã sꝑabunt in hominib &e
in filiis hominũ: sed indõ. Et erunt in medio
ueterib quondã se dominis uindicantes. quasi
robori resistere. Tunc exaltabit᷑ o ds̃. uel o isrł
nunc te possident: & inimici tui interibunt.
In illa die quando de gentib fueris liberat᷑: aufe¬
rã equos & quadrigas tuas quȩ in medio uersant᷑

Expanded text:
dictione, quasi ros a Domino veniens, et quasi pluvia super herbam, et nequaquam sperabunt in hominibus, et in filiis hominum, sed in Deo. Et erunt in medio veteribus quondam se dominis vindicantes, quasi robori resistere. Tunc exaltabitur, o Deus, vel o Isnunc te possident, interibunt. In illa videlicet die, quando de gentibus fueris liberatus, auferam equos et quadrigas tuas, quae in mediis