comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patrib ur̃is: et cadet t̾ra hȩc uobis
in possessionem. Pro eo quod nos diximꝰ.
quia ioseph duplicem funiculũ habet.
septuaginta transtulert̃ augmentum
funiculum: etenim ioseph int̃pretat᷑
augm̃tum : rem intelligentes ꝓ no-¬
mine: et lectoris animũ confunden¬
tes. Subtracta enim leuitica tribu. et
templi sacrificiis delegata. remane¬
bunt undecim tribus : quarũ ioseph
diuisa ẽ. in duas. ephrauim et manas¬
ses: qui dixerunt ad iosue filiũ nim.
Quare dedisti michi possessionem sor¬
tis et funiculi unius: cum sim tantȩ
multitudinis. et benedixerit michi do
de tibi spatia m t̾ra pherezei et rapha¬
im: quia angusta ẽ. tibi possessio mon
tis ephraim. & iterum. Dixitq iosue
ad domũ ephrai et manasse. Popłs
multus es et magnę fortitudinis: ñ
habebis sortem unam. sed transibis ad
montẽ et succides tibi atq purgabis
ad habitandum spatia: et poteris ul¬
tra procedere cum subuerteris cha¬

Expanded text:
patribus vestris et cadet terra haec vobis patribus vestris et cadet terra haec vobis in possesquia Joseph duplicem funiculum habet, LXX transtulerum, augmentum funiculi. Etenim Joseph interpretatur augmentum; rem intelligentes pro nomine, et lectoris animum confundentes. Subtracta enim Levitica tribu, et templi sacrificiis delegata, remanebant undecim tribus, quarum tribus Joseph divisa est in duas, Ephraim, et Manasse, qui dixerunt ad Josue filium Nun: Quare dedisti mihi possessionem sortis et funiculi unius, cum sim tantae multitde tibi spatia in terra Pherezaei et Raphaim: quia angusta est tibi possesstis Ephraim . Et iterum: Dixitque Josue ad domum Ephraim et Manasse: 597 Populus multus es, et magnae fortitudinis: non habebis sortem unam, sed transibis ad montem, et succides tibi atque purgabis ad habitandum spatia, et poteris ultra procedere, cum subverteris Cha
Abbreviated transcription (Latin):
quod dicitur. et ert̃ fructus cius ini
cibum. et folia eius ad medicinam: di¬
umoꝵ libroꝵ sacram̃ta demonstrat:
quoꝵ alterum ꝑtinet ad litteram. al¬
terum ad sp̃m ut uerba simplicia in¬
telligamus in foliis: in fructib uero
sensum latentem. Sicut enim scien¬
tia scripturarũ ducit ad regna cęloꝵ.
et p̃bet nobis panem qui dicit. ego
sum panis uiuus qui de cęlo descen¬
di : sic folia eius moralẽ doctrinã con¬
tinent. et tribuunt sanitatẽ: ut pec¬
cantium curent uulnera. Pro foliis
quȩ hebraice dicuntur ale. propt̃ uer¬
bi et uocis similitudinẽ. septuaginta
ascensionem transtulert: quod et ip¬
sum sic edisseri potest: ut post cibos
fructuũ et uerboꝵ montes ad cęlestia
conscendamꝰ. Hȩc dicit dñs ds̃. Hic
ẽ. terminꝰ in quo possidebitis t̾ram. in
duodecim tribub isrł: quia ioseph
duplicem funicłm habet. Possidebi¬
tis aut̃ singuli eam ęque ut fr̃ suus.¬
suꝑ quam leuaui manũ meã ut darẽ

Expanded text:
ctus ejus in cibum, et folium ejus ad medicinam, » divinorum librorum sacramenta demonstrat, quorum alterum pertinet ad litteram, alterum ad spiritum, ut verba simplicia intelligamus in foliis, in fructibus vero sensum latentem. Sicut enim scientia Scripturarum ducit ad regna coelorum et praebet nobis panem, qui dicit: « Ego sum panis, qui de coelo descendi ; » sic ejus folia moralem doctrinam continent et tribuunt sanitatem, ut peccantium curent vulnera. Pro foliis quae Hebraice dicuntur Ale propter verbi et vocis similitudinem Septuaginta ascensionem transtulerunt. Quod et ipsum sic edisseri potest, ut post cibos fructuum, verborum monitis ad coelestia cinam haec dicit Dominus Deus hic est terminus in quo possidebitis terram in duodecim tribubus Israhel quia Ioseph duplicem funiculum habet possidebitis autem eam singuli aeque ut frater suus quam levavi manum meam ut darem
Abbreviated transcription (Latin):
necesse ẽ ut talis ciuitas. decem et
octo milia ꝑ circuitum teneat ca¬
lamoꝵ : sub quo numero et iN
duodeuicesimo psalmo. lex natura¬
lis et scripta. gr̃aq euangelii descri¬
buntur: quib eccłia id ÷ trbs sal¬
uatoris extructa ẽ. Nomen quoq
ipsius ciuitatis nequaquam erit
ut prius ierosolima. quȩ in t̃preta¬
tur uisio pacis: sed adonaisam.¬
quod in latinum sermonem uer¬
titur. dñs ibidem: quia numqͣm
recedat ab ea ut a priori populo
ante discessit: dicens ad discipłos.
Surgite. ab eamus hine. Et ad iui¬
deos: ecce relinquetur uobis domus
ur̃a deserta: sed ęt̾̃nam habeat pos.¬
sessionem: et sit ei ipse possessio. his¬
dem discipłis repromittens. Cece ego
ad consũmationem seculi. arte

Expanded text:
necesse est, ut talis civitas decem et necesse est, ut talis civitas decem et octo millium per circuitum teneat calamorum: sub quo numero, et in duodevigesimo psalmo lex naturalis est scripta, gratiaque Evangelii describitur: quibus Ecclesia, id est, urbs Salvatoris exstructa est. Nomen quoque ipsius civitatis nequaquam erit, ut prius Jerosolyma, quae interpretatur visio pacis, sed ADONAI SAMquod in Latinum sermonem vertitur Dominus ibidem, qui nunquam recedat ab ea, ut a priori populo ante discessit dicens ad discipulos: « Surgite, abeamus hinc . » Et ad Judaeos: « Relinquetur vobis domus vestra deserta , » sed aeternam habeat possessionem, et sit ei ipse possessio, iisdem discipulis repromittens: « Ecce ego ad consummationem
Abbreviated transcription (Latin):
ui suꝑ cuius nomme in taberna¬
culo et sacroꝵ descriptione. nil di-¬
ctum ẽ: ut primogenita possiden
tes. quasi genus regale et sacerdotale:
aquilonis frigorã contẽpnamꝰ. Scdo
uero ad orientem ẽ. ioseph. beNia¬
min et dari. ambo filii rachel. et
unus balȩ ancillȩ eius: ad meridi.¬
em uero. simeon isachar et tabulon.
quoꝵ tres. liȩ filii sunt. Porro ad occi¬
dentem. gad aser et neptalim: quoꝵ
priores duo. filii zelphȩ sunt ancillȩ
liȩ: tercius. filius balȩ ancillȩ Ra¬
chelis. Quis sapiens et intelliget
hȩc. intelligens et cognoscet ea.
Quia rectȩ iuȩ dñi. et iusti ambu¬
lant in eis: p̃uaricatores uero cor¬
ruent in illis. Has duodecim por¬
tas siue exitus: pro qualitate me¬
ritoꝵ atq uirtutũ singulis tribu¬
bus. sub apłicis et patriarcharum
nominib. arbitror delegatas: de
quib et in apocalipsi ioħis aꝑtius
scribitur: et multa diuinarum scri¬
pturarum sacram̃ta testantur. Et

Expanded text:
vi super cujus nomine in tabernavi super cujus nomine in tabernaculo et sacrorum descriptione nil dictum est, ut primogenita possidetes, quasi genus regale et sacerdotale, Aquilonis frigora contemnamus. Secundo vero ad Orientem est Joseph, Benjamin, et Dan: ambo filii Rachel, et unus Balae ancillae ejus. Ad Meridiem vero Simeon, Issachar et Zabulon, qui tres Liae filii sunt. Porro ad Occidentem Gad, Aser et Nephthali: quorum priores duo filii Zelphae sunt ancillae Liae, tertius filius Balae ancillae Rachelis. Quis sapiens et intelligit haec: intelligens et cognoscet ea? Quia rectae viae Domini, et justi ambulabunt in eis: praevaricatores vero 616 corruent in illis Osee, XIV, 10. Has duodecim portas, sive exitus, pro qualitate meritorum atque virtutum singulis tribubus sub Apostolicis et Patriarcharum nominibus arbitror delegatas: de quibus et in Apocalypsi Joannis apertius scribitur, et multa divinarum Scripturarum sacramenta testantur . Et
Abbreviated transcription (Latin):
nasses. et bemamm. duo uidelicet
filii rachelis: quia ioseph pro tribu
leui quȩ sacrificiis deputata ẽ iN
duab tribub ephrai et manassen
diuisa ẽ. Ad aquilonem autẽ dar.
et aser. et neptalim: quoꝵ primus
et t̾cius filii sunt babȩ ancillȩ Ra¬
chelis. scd̾s. filius zelphȩ ancillae
liȩ ignobiles. et ad aquilonem po¬
siti: quippe qui ex ancillarum int̃
se dissidentium stirpe generati sunt.
Hoc iuxta numeroꝵ librũ et descri¬
ptionem tabernaculi. quȩ iubente
deo moysi ore dictata ẽ: nr̃a uero
cuius artifex et conditor ẽ ds̃. de
qua et psalmista canit. nũquid si¬
on dieet homo et homo natus ẽ. in
ea. et ipse fundauit eam altissimꝰ.⁊
aliam habet tribuum in terra scã
descriptionem. et m̃suram ciuita¬
tis. et possessionis ordinem. et pla¬
gas tribuum singularum. Primũ
enim plagȩ aquilonis opponunt᷑
tres plagae. siue exitus cintatis:
quorum ẽ primogenitus ruben.
et udas regiȩ stirpis auctor. et le¬

Expanded text:
nasses et Benjamin, duo videlicet nasses et Benjamin, duo videlicet filii Rachelis: quia Joseph pro tribu Levi, quae sacrificiis deputata est, in duas tribus Ephraim et Manassen divisa est, ad aquilonem autem Dan et Aser et Nephtalim, quorum primus et tertius filii sunt Balae ancillae Rachelis, secundus filius Zelphae, ancillae Liae ignobiles, et ad aquilonem positi quippe, qui ex ancillarum inter se dissidentium stirpe generati sunt. Hoc juxta Numerorum librum et descriptionem tabernaculi, quae jubente Deo Moysi ore dictata est. Nostra vero cujus artifex et conditor est Deus, de qua et Psalmista canit: Numquid Sion dicet homo, et homo natus est in ea, et ipse fundavit eam altissimus , » aliam habet tribuum in terra sancta descriptionem et mensuram civitatis, et possessionis ordinem, et plagas tribuum singularum. Primum enim plagae aquilonis opponuntur, tres portae, sive exitus civitatis, quorum est primogenitus Ruben, et Judas regiae stirpis auctor, et Le
Abbreviated transcription (Latin):
tres. Porta gad. una: porta aser. una :
porta neptalim una: ꝑ circuitũ de¬
cem et octo milia. Q nom̃ ciuitatis
ex illa die: dñs ibidem. De ambitu
cuntatis quod ꝑ latera singula iN
quadrum. quattuor milia quin¬
gentos calamos habuerit. p̃teritus
sermo narrauit: qui faciunt decem
et octo milia calamorũ ut in p̃senti
quoq capitulo positum ẽ. id ÷ qua¬
draginta quattuor milira passuum.
et trecentos quadraginta: nc̃ scribi¬
tur ꝑ singula latera. hoc ẽ. ꝑ undecĩ
milia passtium et occoginta quinq¬
passus. ternas fuisse portas: quas
aquila simmachus et theodotio aie¬
cant : nos int̃pretati sumꝰ egressus et
exitus ciuitatis. Illudq prĩmũ bre¬
uit̾ ammonendũ. easdem trib iN
cireuitu tabernaculi ita castra meta¬
tas. ut ad orientem fuerit iudas. isa¬
char. et zabulon. filii liȩ: et ad me¬
ridiem. ruben. simeon. gad: duo filii
liȩ. et t̃cius filius ⁊elphȩ ancillac
liȩ. Ad occidentẽ uero ephrami. ma¬

Expanded text:
Aser una. Porta Nephtalim una. Per circuitum decem et octo millia et nomen civitatis ex illa die Dominus ibidem. » « De ambitu civitatis quod per latera singula in quadrum quatuor millia, quingentos calamos habuerit praeteritus sermo narravit, qui faciunt decem et octo millia calamorum, ut in praesenti quoque capitulo positum est, id est, quadraginta quatuor millia passuum et trecentos quadraginta passus. Nunc scribitur per singula latera, hoc est, per undecim millia passuum et octoginta passus ternas fuisse portas quas Aquila Symmachus et Theodotio Διεcant, nos interpretati sumus egressus et exitus civitatis. Illudque primum breviter admonendum, easdem tribus in circuitu tabernaculi ita castrametatas ut ad orientem fuerit Judas, Issachar et Zabulon filii Liae: et ad meridiem Ruben, Simeon, Gad, duo filii Liae: et tertius filius Zelphae ancillae Liae: ad occidentem vero Ephraim Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ. quam quondã fuit in uidea : qͥ nec
accepere quidem partes t̃rȩ sc̃e. sed ex
singulis tribub quadraginta octo eiu¬
tatum. ñ expleno possessionem. sed
habitationem et hospitia susceper̃t̃:
ut ipsi quoq qui uidentur laici. nec
ꝑuerisse ad sacerdotalem et leuiticũ
gradum: tamen si oꝑentur in dm̃
ciuitate uescantur de t̾ra scã. terra
mitium. t̾raq credentium : quorum
imus loquebatur. Credo uidere bo¬
na dm̃i: in t̾ra inuentiũ. Quod au¬
tẽ reliquum fuerit. principis erit

Expanded text:
esse, quam quondam fuit in Judaea, qui ne esse, quam quondam fuit in Judaea, qui ne accepere quidem partes terrae sanctae: sed ex singulis tribubus quadraginta octo civitatum, non ex pleno possessionem, sed habitationem et hospitia susceperunt: ut ipsi quoque qui videntur laici, nec pervenisse ad sacerdotalem et Leviticum gradum: tamen si operentur in Domini civitate, vescantur de sancta terra, terra mitium, terraque credentium, quorum unus loquebatur: Credo videre bona Domini, in terra viventium . Quod autem reliquum fuerit, principis erit
Abbreviated transcription (Latin):
iora pro uirib : in exemplũ uiduae
pauꝑis. quȩ duo minuta in gazopbila¬
cii dona mittebat. et dm̃ ẽ. iudicio
laudata dicentis. Uere dico uobis:
quia indua hȩc pauꝑ. plusquã om̃s
misit. Nam om̃s hi ex habundantia
sira misert̃ in mimera dei : hȩc autẽ
ex eo quod ẽ illi. omnẽ uictum suum
quẽ habit misit. Sicut ergo diximꝰ
de oꝑib ciuitatis: sic illud breuiter
ꝑstringendum ẽ. quod om̃s primitiȩ
sc̃ũarii et possessio ciuitatis pariter
supputata ꝑ quadrum. continet mi¬
lia ducenta quadraginta sex. et partẽ
tẽram. Si enim uiginti quinq mibra
calamoꝵ. qui senos cubitos habent
et palmũ faciunt. nr̃a hoc ẽ. romana
sexaginta et unum milia. et sexcentos
sexaginta septem passus. nulli dubium
ẽ. hȩc in quadruplum supputata: su¬
ꝑiorem efficere numerũ. Ex quo ꝑspi¬
cimus. omĩa intelligenda sp̃ũaliter¬
et eccłiȩ possessionem multo latiorẽ

Expanded text:
jora pro viribus, in exemplum viduae jora pro viribus, in exemplum viduae pauperis, quae duo minuta in gazophylacii dona mittebat; Domini est judicio laudata, dicentis: Vere dico vobis, quia vidua haec pauper plusquam omnes misit: Nam omnes hi ex abundantia sibi miserunt in munera Dei: haec autem ex eo quod deest illi, omnem victum suum quem habuit misit . Sicut ergo diximus de operibus civitatis, sic illud breviter perstringendum est, quod omnes primitiae sanctuarii, et possessio civitatis pariter supputata per quadrum contineat, millia ducenta quadraginta sex, et partem tertiam. Si enim viginti quinque millia calamorum, qui senos cubitos habent et palmum unum, faciunt nostra, hoc est, Romana sexaginta, et unum millia, et sexcentos sexaginta septem passus; nulli dubium est, haec in quadruplum supputata superiorem efficere numerum. 611 Ex quo perspicimus omnia intelligenda spiritaliter, Ecclesiae possessionem multo latiorem
Abbreviated transcription (Latin):
ta et ruinosa restituunt: ut habe.¬
at ciuitas cultum suum: et sartate¬
cta cum poposcerit necessitas IN.¬
uel in possessionem t̾rȩ sc̃ȩ. spualiter
ȩccłiȩ misteriũ continetur: sed i ro¬
mano quoq fieri probamꝰ imꝑio: ut
quȩdam uillȩ sint ꝑtinentes ad iura
urbium. uel regia munificentia. uel
tur. et edes publice quȩ ornamento
sunt ciuitati. longa uexentur ineu¬
ria. O ꝑarii aut̃ inquit siue qui serui¬
unt m oꝑib ciuitatis. erunt ex omĩ¬
bus tribub ifrł: ut nullus se ab oꝑe
ciuitatis ĩmiem putet: sed omẽs
certatim extruant ęccłiam. Quod m
tabernaculo quoq legimus: ut pro
uarietate uirium. alius aurum et
argentum. coccum. bissum et pur¬
puram. uariaq et diuersa subtegini¬
na: alii pelles et caprarum offerant
pilos. Et cum eent dona diuersa pro
qualitate substantiȩ. unum donanti¬
um ẽẽt p̃mium : immo maius eorũ
qui parua quidem obtulerint. sed ma¬

Expanded text:
ta et ruinosa restituunt, ut habeta et ruinosa restituunt, ut habeat civitas cultum suum, et sarta tecta, cum poposcerit necessitas, invel in possessione terrae sanctae spiritaliter Ecclesiae mysterio continetur: sed in Romano quoque fieri probamus imperio, ut quaedam villae sint pertinentes ad jura urbium, vel regia munificentia, vel tur, et aedes publicae, quae ornamento sunt civitati, longa vexentur incuria. Operarii autem, inquit, sive qui serviunt in operibus civitatis, erunt ex omnibus tribubus Israel: ut nullus se ab opere civitatis immunem putet, sed omnes certatim exstruant Ecclesiam. Quod in tabernaculo quoque factum legimus, ut pro varietate virium, alius aurum et argentum, coccum, byssum, et purpuram, variaque et diversa subtegmina: alii pelles et caprarum offerant pilos: et cum essent dona diversa pro qualitate substantiae, unum donantium esset praemium: immo majus eorum qui parva quidem obtulerint, sed ma
Abbreviated transcription (Latin):
habeant amenitatẽ. Quod aũtẽ
reliquum fuerit in longitudinẽ scđm
primitias scũarii. decem milia in
orientem. et decem milia ad occiden¬
tem: erunt sicut primitiȩ scũarii:
et erunt fruges eius in cibum uel
in panes. his qui seruiunt uel oꝑan¬
tur ciuitati. S eruientes aut̃ et oꝑan¬
tes ciuitati. seruient siue oꝑabunt᷑
ex omĩb tribub isrł. Om̃s primi¬
tiȩ uiginti quinq miliũ ꝑ uigin¬
ti quinq milia in quadrum. sepa¬
rabuntur in primitias scũarii. et
possessionem ciuitatis. Post urbis sc̃ẽ
descriptionẽ. et suburbana eiꝰ: reli¬
qua aut̃ primitiarũ scũarii decem
milra calamoꝵ in orientẽ. et alia
decem milia in occidentẽ tendenti¬
um. delegari his qui oꝑa ciuitatis ex-¬
ercent ad uarios usus. et quib cũq
urbs indiget: ut scilicet serantur.
et ex frugib quȩ m hoc t̾rȩ nascun¬
tur spatio uescantur oꝑarii. qui uel
menia urbis extruunt. uel int̾rup¬

Expanded text:
habeant amoenitatem. « Quod autem habeant amoenitatem. « Quod autem reliquum fuerit in longitudine secundum primitias sanctuarii decem millia in orientem, et decem millia in occidentem, erunt sicut primitiae sanctuarii: et erunt fruges ejus in cibum vel in panes his qui serviunt vel operantur civitati. Servientes autem vel operantes civitati, servient vel operabuntur ex omnibus tribubus Israel. Omnes primitiae viginti quinque millium per viginti quinque millia in quadrum, separabuntur in primitias sanctuarii, et possessionem civitatis. Post urbis sanctae descriptionem, et suburbana ejus, reliquam partem primitiarum sanctuarii decem millia calamorum in Orientem, et alia decem millia ad Occidentem tendentium, delegari vult his, qui opera civitatis exercent ad varios usus, quibuscumque urbs indiget: ut scilicet serantur, et ex frugibus quae in hoc terrae nascuntur 610 spatio, vescantur operarii, qui vel moenia urbis exstruunt, vel interrup
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Erunt aut̃ suburbana ei¬
uitatis ad aquilonem. ducenta quin¬
quaginta : et in meridiem ducenta
quin quaginta. et ad orientem du¬
centa quinquaginta: et ad mare du¬
centa quinquaginta. Pro suburba¬
ms quȩ hebraicẽ dicuntur magras.
rursum septuaginta diastemã id ÷
spatium transtulerunt. Quod dici¬
citur ducenti quinquaginta per
singulas plagas. subauditur cala¬
mi: qui sena cubita habent et unũ
palmũ. Et ꝑ singula latera. faciunt
passus sexcentos decem et octo.
paulo minus : et in cõmuire mil¬
le ealamos. habentes passus duo
milia quad ringintos. sexaginita
octo. Quȩ spatia. muros ꝑ eireui¬
tum ambiunt cuntatis ut in ter¬
urbem et ea quȩ reliqua st̃ diuidant.
Ex quo ostenditur. nullum de his
spatus exercentium oꝑa ciuitatis.
capiendorũq fructuum habere li¬
centram. sed uacare ab usu et oꝑe
hominũ: et circũ muralia urbis.
sponte nascentium uirgultoꝵ atq
herbarũ et ceteroꝵ quȩ tra gignit

Expanded text:
mus. « Erunt autem suburbana cimus. « Erunt autem suburbana civitatis ad aquilonem ducenti quinquaginta, et ad meridiem ducenti quinquaginta, et ad orientem ducenti quinquaginta et ad mare ducenti quinquaginta. » Pro suburbanis, quae Hebraice dicuntur magras, rursum Septuaginta Διάστημα, id est spatium, transtulerunt. Quod dicitur ducenti quinquaginta per singulas plagas, subauditur calami, qui sena cubita habent et unum palmum: et per singula latera faciunt passus sexcentos decem et septem paulominus, et in commune mille calamos habentes passus duo millia quadringentos sexaginta octo, quae spatia muros per circuitum ambiunt civitatis, ut interurbem et ea quae reliqua sunt dividant. Ex quo ostenditur nullum de his spatiis ad exercendum opera civitatis capiendorumque fructuum habere licentiam, sed vacare ab usu et opere hominum, ut circum muralia urbis sponte nascentium virgultorum atque herbarum et caeterorum, quae terra gignit,
Abbreviated transcription (Latin):
minis seribitur. ꝑ cireuitum habeat
decem et octo milia calamoꝵ: qui
faciunt quadraginta quattuor mi¬
lia passuum. et trecentos quadragm¬
ta. Unde et quadragesimus quart
psalmus. qui inscribitur in finem
ni: siue tit int̾pretatus ẽ. aquila
pro liliis. simmachusq pro floribꝰ. ȩccłiȩ
quȩ urbs dñi ẽ. continet sacramenta:
de qua seribitur in codem psalmo.
Astitit regina a dextris tuis in uesti¬
tu deaurato : circundata uarietate.
Et iterum: omĩs głia eius filiȩ re¬
gis abintus: ut ñ sit similis sepul¬
chris forinsecus dealbatis: sed et intꝰ
et foris omña lauet parabsidis. Cũq
recesserimꝰ ab aquilone uento frigi¬
dissimo. transimꝰ ad meridiem: et
post ortum nobis lumen scientiȩ.
occasum fortitudinum formidamꝰ:
nequaquam p̃terita sed futura con¬
siderantes. nec habentes certam uir¬
tutis possessionẽ: sed cotidie in ora¬
tione dicentes: ne inducas nos in
tẽptationem. quam ferre ñ possu¬

Expanded text:
minis scribitur, per circuitum habeat minis scribitur, per circuitum habeat decem et octo millia calamorum, qui faciunt quadraginta quatuor millia passuum et trecentos quadraginta. Unde et quadragesimus quartus psalmus, qui inscribitur: « In finem,ni, sive ut interpretatus est Aquila pro liliis. Symmachusque pro floribus, Ecclesiae, quae urbs Domini est, continet sacramenta: de qua scribitur in eodem psalmo: « Astitit regina a dextris tuis in vestitu deaurato circumdata varietate. » Et iterum: « Omnis gloria filiae regis intrinsecus, » ut non sit similis sepulchris forinsecus dealbatis, sed et intus et foris omnia lavet paropsidis. Cumque recesserimus ab aquilone vento frigidissimo, transimus ad meridiem, et post ortum in nobis lumen scientiae occasum fortitudinum formidamus, nequaquam praeterita, sed futura considerantes, nec habentes certam virtutis possessionem, sed quotidie in oratione dicentes: « Ne inducas nos in tentationem, » quam ferre non possi
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas abscondi suꝑ montem posita:
tuaginta pro suburbanis in t̃preta¬
ti sunt: quem sensum in hoc loco ha¬
beant ignoramꝰ. Et hȩ mensurae
cius. Ad plagam septemtrionalem
quingenta et quattuor milra: et ad
plagam meridianã quingenta et
quactuor milia: et ad plagam orien¬
talem quingenta et quattuor mi¬
lia: et ad plagam occidentalẽ quin¬
genta et quartuor mihia. Quod di¬
cit et hȩ mensurȩ eius: subaudien¬
dum ẽ. ciuitatis. In fine aut̃ prete¬
riti capituli positum ẽ: et erit ciui¬
tas in mechio eius. id ÷ t̾rȩ. Primũq
a plaga septemtrionali incipit: et
e regione ponit plagam meridianã.
Rursumq par. reddit pari. ut ori¬
entali plage e contrario ponat occi¬
dentalem id ÷ mare : singulaq late¬
ra ciuitatis. haberit quãttuor miha
et quingentos calamos. qui faci¬
unt supputati undecim milia pas¬
suum. et octoginta quinq: ut simul
omĩs urbs sicut in fine huius uolu¬

Expanded text:
civitas abscondi super montem posita , » civitas abscondi super montem posita , » tuaginta pro suburbanis interpretati sunt, quem sensum in hoc loco habeant ignoramus. « Et hae mensurae ejus: Ad plagam septentrionalem quingenta et quatuor millia, et ad plagam meridianam quingenta et quatuor millia et ad plagam orientalem quingenta et quatuor millia, et ad plagam occidentalem quingenta et quatuor millia. » Quod dicit: « Et hae mensurae ejus, » subaudiendum est civitatis. In fine enim praeteriti capituli positum est, « et erit civitas in medio ejus, id est, terrae. Primumque a plaga septentrionali incipit, et e regione ponit plagam meridianam. Rursumque par reddit pari ut orientali plagae e contrario ponat occidentalem, id est mare. Singulaque latera civitatis habent quatuor millia et quingentos calamos, qui faciunt supputati undecim millia passuum et octoginta quinque, ut simul omnis urbs, sicut in fine hujus volu
Abbreviated transcription (Latin):
bunt inquit ex eo neq mutabunt:
ut ꝑmaneat leuitice distributionis
etña possessio. Nec uincatur p̃cio
meritũ dignitatis: nec ab alio
transferamꝰ ad alium: quia quae
scĩficata sunt dño. ñ sunt eoꝵ quib
data sunt. sed eius cuius nomitie
possidentur. Quinq milia autem
quȩ suꝑsunt in latitudine ꝑ uigm¬
ti quinq milia. subauditur longitu¬
dims: prophana ert̃ urbis. ut cune¬
tis habitare liceat ifraelitis. omĩq
de plebe: ñ quo ĩunda sint. aut
aliquid in habitatione t̃rȩ sc̃ẽ conta
quo pret̾ sacerdotes om̃ib in cis ha-¬
bitare ꝑmissum sit. Per quȩ in telli¬
gunus cuncta quę̧ referimꝰ ad sen¬
sus hoc ẽ. ad corporis uoluptates.
quȩ insu. et auditu. tactu. odore et
sapore capimꝰ cẽ. prophana: et tem¬
pli scĩmoniam ñ hab̾e. nec sacerdo¬
tis. Ciuitas autẽ erit in medio. de
qua scriptum ẽ. fluminis impetꝰ
lȩtificat cuntatem dei: t ñ potest

Expanded text:
bunt, inquit, ex eo, neque mutabunt, bunt, inquit, ex eo, neque mutabunt, ut permaneat Leviticae distributionis aeterna possessio, nec vincatur pretio meritum dignitatis, nec ab alio transferamus ad alium: quia quae sanctificata sunt Domino, non eorum quibus data sunt, sed ejus cujus nomine possidentur. Quinque millia autem quae supersunt in latitudine, per viginti quinque millia, subauditur longitudinis, profana erunt urbis: ut cunctis habitare liceat Israelitis, omnique de plebe: non quod immunda sint, aut aliquid in habitatione terrae sanctae conquod praeter Sacerdotes omnibus in eis habitare permissum sit. Per quae intelligimus cuncta quae referimus ad sensus, hoc est, ad corporis voluptates, quae visu, et auditu, tactu, odore et sapore capimus, esse profana, et templi sanctimoniam non habere, nec sacerdoo, de qua scriptum est: « Fluminis impetus laetificat civitatem Dei . » Et: « Non potest
Abbreviated transcription (Latin):
ante munera possumꝰ dicere. Propha-¬
num autẽ ẽ et laicum id ÷ uulga¬
licet. Illud aut̃ quod dixert̃. nec m̃¬
surabitur nec auferet᷑ pro eo quod
nos diximꝰ ñ mutabit᷑ neq transfe¬
retur : sensum ñ habere ꝑspicuum
ẽ. Describitur quoq leuitarum pos¬
sessio. que uicina quidem ẽ finib sa¬
cerdotum: et cadem habet spatia in
dotum : sed tam̃ propriis utitur ter¬
minis. et intelligit se a sacerdotali
gradu ẽẽ. disiunctam. ad decutiendã
suꝑbiam ministroꝵ: qui ignoran¬
tes humilitatẽ status sui. ultra sa¬
cerdotes hoc ẽ. presbiteros intumeset̃.
et dignitatem ñ merito. sed diuitis
estimant. Certe qui primus fuerit
ministroꝵ. quia ꝑ singula conciona¬
tur in populis. et a pontificis late¬
re ñ recedit: iniuriam putat. si p̃s¬
biter ordinetur: et ñ meminit men¬
sarum et uiduarum minister. se inl
obsequium et ministeriũ ñ solum
sacerdotũ sed et uiduarum et pau¬
perum delegatum. Et ñ uenunda¬

Expanded text:
antemurale possumus dicere. Profanum autem 607 est et laicum, id est, vulgalicet. Illud autem quod dixerunt LXX: Nec mensurabitur, nec auferetur, pro eo quod nos diximus, non mutabitur, nec transferetur, sensum non habere, perspicuum est. Describitur quoque Levitarum possessio, quae vicina quidem est finibus sacerdotum, et eadem habet spatia in dotum, sed tamen propriis utitur terminis, et intelligit se a Sacerdotali gradu esse disjunctam: ad decutiendam superbiam ministrorum, qui ignorantes humilitatem status sui, ultra Sacerdotes, hoc est presbyteros, intumescunt, et dignitatem non merito, sed divitiis existimant. Certe qui primus fuerit ministrorum, quia per singula concionatur in populos, et a Pontificis latere non recedit, injuriam putat, si presbyter ordinetur: et non meminit mensarum et viduarum minister, in obsequium se et ministerium non solum Sacerdotum, sed et viduarum, et pauperum delegatum. Et non venunda
Abbreviated transcription (Latin):
delicto et pro peccato. siue pro ig¬
norantia et pro peccato. ubi qͦquent
ut ñ efferant in atrium exteriꝰ. et
scĩficetur poptilus. Et eduxit me
Im atrium exterius: et cireũduxit
me ꝑ quattuor angulos atrii. Et
ecce atriolum erat in angulo atrii.
A triola singula ꝑ angulos atrii.
Im quattuor angulis atrii. atriola
Idisposita: quadraginta cubitort̃
Eꝑ longum. et trignita ꝑ latum.
Mensurȩ unius quattuor erant.
& paries ꝑ circuitum ambiens
quattuor atriola. Et culinȩ fabri¬
eatȩ erant. subt̃ porticus ꝑ girũ.¬

Expanded text:
delicto, et pro peccato sive pro igdelicto, et pro peccato sive pro ignorantia et propterea ubi coquent n efferant in atrio exteriori et sanctificetur populus et eduxit me in atrium exterius et circumduxit me per quattuor angulos atrii et ecce atriolum erat in angulo atrii atriola singula per angulos atrii in quattuor angulos atrii atriola disposita quadraginta cubitorum per longum et triginta per latum mensurae unius quattuor erant et paries per circuitum ambiens quattuor atriola et culinae fabricatae erant subter porticus per gyru
Abbreviated transcription (Latin):
habuerit princeps uel acciꝑe uel
raꝑe. uel sub figara honoris tenere
quȩ ñ sunt sira. et liberis dereliti¬
quere : popłs qui in nomine dñi
fuerat congregatꝰ. disꝑgetur in par¬
tes atq lacerabiter :⁊ siue uixta le¬
gem. ne paulatim alterius hereditas
transeat ad alium: et pereat funicu
lus diuisionis. ꝑ quem sorte ad unũ¬
quemq uenit hereditas. Disꝑgit
ergo popłm dei. et aufert ab eo pos¬
sessionẽ fidei sempit̃ñam: qui alie
na bona uel rapina. uel adulatio¬
ne. uel blanditiis. uel p̃textu reli-¬
gionis. filiis frĩbq et consangui¬
neis derelinquit. Et introdix̃
me ꝑ ingressum qui erat ex latere.
siue post tergum portȩ in gazofi¬
Ilacia sc̃narii. ad sacerdotes: sine in¬
S eredras. et thalamos qui respicie¬
bant ad aquilonem. & erat ibi lo
cus uergens ad occidentẽ. siue ad
mare: et ut septuaginta transtale¬
rt̃. separatus. Et dixit ad me. Iste ẽ
locus ubi quoquent sacerdotes pro

Expanded text:
habuerit princeps, vel accipere, vel habuerit princeps, vel accipere, vel rapere, vel sub figura honoris tenere, quae non sunt sua, et liberis derelinquere, populus, qui in nomine Dei fuerat congregatus, dispergetur in partes, atque lacerabitur, sive juxta legem, ne paulatim alterius haereditas tranlus divisionis, per quem forte ad unumquemque venit haereditas. Dispergit ergo populum Dei, et aufert ab eo possessionem fidei sempiternam, qui aliena dona vel bona, vel rapina, vel adulatione, vel blanditiis, vel praetextu religionis, filiis fratribusque, et consanguineis derelinquit. Et introduxit me per ingressum qui erat in latere vel post tergum portae in gazophylacia sanctuarii ad sacerdotes sive in exedras et thalamos qui respiciebant ad aquilonem: et ecce ibi erat locus vergens ad occidentem sive ad mare: et ut LXX transtulerunt, separatus. Et dixit ad me: Iste est locus ubi coquent sacerdotes, pro
Abbreviated transcription (Latin):
suis: suggillat ñ solum illius tẽporis
sacerdotes et principes. sed nr̃i quoq
qui ditiores fiunt sacerdotes dignita¬
te. et pret̃ ea quȩ sibi dm̃ dispensati¬
one debentur. tollunt a pauꝑib per
molentiam: uel sub honoris nomine
diuites spoliant: ut ipsis quoq fili¬
is suis quib pat̃na debetur heredi¬
tas. nichil debeant derelinquere: nisi
quod sibi a parentib derelictum ẽ.
Ergo qui ditior ẽ sacerdos qͣm uenit
ad sacerdotium : quicquid plus ha¬
buerit. ñ filiis debet derelinquere.
sed pauꝑib et scĩs frĩb et domesti¬
cis fidei. qui uincunt merita libero¬
rum: ut reddat ea quȩ dñi st̃ dño
suo. qui loquitur in euangłio: quic¬
quid uni istoꝵ feceritis. michi fe¬
eistis. Ipse enim in pauꝑib suscipit᷑
hospitio: uisitatur in carcere: nudꝰ
tegitur: sitiens bibit: saturatur
esuriens: ut ñ disꝑgatur popłs m̃s
a possessione sua. Si enim licentiã

Expanded text:
suis: suggillat non solum illius temporis suis: suggillat non solum illius temporis sacerdotes, et principes, sed nostros quoque, qui ditiores fiunt sacerdotii dignitate, et praeter ea, quae sibi Domini dispositione debentur, tollunt a pauperibus per violentiam, vel sub honoris nomine divites spoliant, ut ipsis quoque filiis suis quibus paterna debetur haereditas, nihil debeant derelinquere, nisi quod sibi a parentibus derelictum est. Ergo qui ditior est sacerdos, quam venit ad sacerdotium, quidquid plus habuerit, non filiis debet dare, sed pauperibus, et sanctis fratribus, et domesticis fidei, qui vincunt merita liberorum, ut reddat ea quae Domini sunt Domino suo, qui loquitur in Evangelio: « Quidquid uni justorum feceritis, mihi fecistis . » Ipse enim in pauperibus suscipitur hospitio, visitatur in carcere, nudus tegitur, sitiens bibit, saturatur esuriens, ut non dispergatur populus meus a possessione sua. Si enim licentiam
Abbreviated transcription (Latin):
nunc de heredib eiꝰ p̃cepta tribu¬
untur : immo de donis. hereditate
atq legatis. quib dare debeat: et
quoꝵ sit uel ad tempus. uel ęt̃na
possessio. Si inquit filiis suis dederit.
uel donum uel hereditatem: ipsi
possidebunt eam. quia eis successi¬
onis iure debetur: et de alio ad aliũ
ñ potest transire possessio. Sin aut̃
dederit uni seruoꝵ suoꝵ legati no¬
mine : tam dui habebit possessionẽ.
qͣmdiu uel septimꝰ annꝰ remissionis
qui dicitur deror. uel iubeleus. hoc
ẽ. quin quagesimꝰ aduenrat: qͣndo
om̃is emptio atq donatio reuerat᷑
ad priores dños: ita ut seruus usũ
habeat protempore: et proprietatem
possessionis. filii principis. Quod aut̃
sequitur et ñ accipiet princeps de he¬
reditate populi ꝑ uolentiã. siue ut
septuaginta transtulert̃ ut oppͥmat
cos. uel ut aquila et simmachꝰ ut af¬
fligat eos atq contristet: sed de pos¬
sessione sua hereditatem dabit filiis

Expanded text:
nunc de haeredibus ejus praecepta tribununc de haeredibus ejus praecepta tribuuntur: immo de donis, haereditate atque legatis, quibus dare debeat, et quorum sit vel ad tempus, vel aeterna possessio. Si, inquit, filiis suis dederit vel donum, vel haereditatem, ipsi possidebunt eam: quia eis successionis jure debetur, et de alio ad alium non potest transire possessio. Sin autem dederit uni servorum suorum legati nomine, tam diu habebit possessionem, quamdiu vel septimus annus remissionis, qui dicitur DEROR  , vel jubilaeus, hoc est quinquagesimus, adveniat: quando omnis emptio, atque donatio revertitur ad priores dominos: ita ut servus usum habeat pro tempore, et proprietatem possessionis filii principis. Quod autem sequitur: Et non accipiet princeps de haereditate populi per violentiam , sive ut Septuageos; » vel, ut Aquila et Symmachus, « ut affligat eos atque contristet; » sed de possessione sua haereditatem dabit filiis
Abbreviated transcription (Latin):
tur: ut misceatur siue asꝑgatur si¬
mile sacrificium dño. legitĩmũ ui¬
ge atq ꝑpetuum. quod nulla inter.¬
mittitur die : sed om̃i tempore orto
sole semꝑ offertur. ut impleatur qđ
m fine capituli huius ponitur. faci¬
et agnum in sacrificium et oleum
mane mane. holo caustum sempit̃¬
num. Hec dicit dñs ds̃. Si dederit
princeps siue dux donum alicui de
filiis suis: hereditas eius filiorum
suoꝵ erit. Possidebunt eam heredi¬
tarie. Sin aut̃ dederit legatum de
hereditate sua uni seruioꝵ suoꝵ: erit
illius usq ad annum remissionis.
Pro quo theodotio ipsum uerbum
hebraicum posuit deror. Et reuerte¬
tur ad principem. hereditas autẽ
eius filiis eius erit. & ñ accipiet pͥn¬
ceps de hereditate populi ꝑ uiolen¬
Etiam. et de possessione eoꝵ. sed de
possessione sua hereditatem dabit
filiis suis: ut ñ disꝑgatur populus
meus. unus quisq a possessione
sua. Huc usq sermo de principe:

Expanded text:
tur, ut misceatur sive aspergatur situr, ut misceatur sive aspergatur simile sacrificium Domino legitimum juge atque perpetuum quod nulla intermittitur die, sed omni tempore orto sole semper offertur ut impleatur, quod in fine capituli hujus ponitur: faciet agnum in sacrificium et oleum mane mane holocaustum sempiternum. « Haec dicit Dominus Deus: Si dederit princeps sive dux donum alicui de filiis suis, haereditas ejus filiorum suorum erit, possidebunt eam haereditarie. Sin autem dederit legatum de haereditate sua uni servorum suorum, erit illius usque ad annum remissionis » pro quo Theodotio ipsum verbum Hebraicum posuit deror , « et revertetur ad principem hereditas autem eius filiis eius erit et non accipiet princeps de hereditate populi per violentiam et de possessione eorum sed de possessione sua hereditatem dabit filiis suis ut non dispergatur populus meus unusquisque a possessua. Huc usque sermo de principe,
Abbreviated transcription (Latin):
tributionis. Nec miretur lector. si
idem et princeps ẽ. et sacerdos. et
uitulus. et aries. et agnus: cum in
seripturis scĩs pro uarietate causa¬
rum legamꝰ eum dnm. et dm̃. et ho¬
minẽ. et propħam. et uirgam. et ra-¬
dicem. et florem. et principem. et
iudicem. et regem: iustum et u-
seruum. unguentum. pastorem.
filium et pũerum. unigenitũ et
primogenitũ: ostium. uram. angłm.¬
sagittãm. et sapientram: et multa
alia. Quoꝵ omĩum si uoluero testi¬
monia dicere: proprio libro indi¬
gent. In holo causto itaq istius ag¬
ni ĩmaculati et anniculi. qui mane
semꝑ offertur: faciet ipse princeps
sacrificium siue manaa. et similam
siue donũ mane mane. sextam par¬
tem ȩfi subauditur similȩ. Sexta aut̃
pars ȩfi : dimidius modius ẽ. Si enĩ
ȩfi decima pars cori ẽ id ÷ tres mo¬
dii : nulli dubium. quin sexta pars
ȩfi dimidiũ faciat modiũ. De oleo
quoq mensurȩ hiN t̾cia pars offer.¬

Expanded text:
tributionis. Nec miretur lector, si tributionis. Nec miretur lector, si idem et princeps est, et sacerdos, et vitulus, et aries, et agnus, cum in Scripturis sanctis pro varietate causarum legamus eum Dominum, et Deum, et hominem, et prophetam, et virgam, et radicem, et florem, et principem, et judicem, et regem, justum, et juservum, unguentum, pastorem, filium, et puerum, unigenitum, et primogenitum, ostium, viam, angsagittam et sapientiam, et multa alia: quorum omnium si voluero testimonia dicere, proprio libro indigent. In holocausto itaque istius agni immaculati et anniculi, qui mane semper offertur, faciet ipse princeps sacrificium sive manaa, et similam, sive donum mane, mane sextam partem ephi, subauditur similae: sexta autem pars ephi dimidius modius est. Si enim ephi decima pars cori est, id est tres modii, nulli dubium quin sexta pars ephi dimidium faciat modium. De oleo quoque mensurae hin, tertia pars offer
Abbreviated transcription (Latin):
pro peccato: docet quod sit ipsum ho¬
locaustum: agnum inquiens anmeu¬
lum ĩmaculatum. faciet holocauistũ:
et ñ certis dieb sed cotidie. Nec quali¬
bet hora sed mane mane faciet illud:
ꝑ singula uidelicet mane. quando or¬
to sole. lucis exordium ẽ. De quo mane.
dauid loquitur in psalmo: mane ex¬
audies uocem meã. mane assistam
tibi et uidebo: et in alio loco. ad ues¬
perum demorabitur fletus. et in
et anniculus : isaras plenius docet
dicens. Sicut ouis ad occisionẽ ductꝰ
ẽ: et sicut agnus in conspectu toni.¬
dentis se sine uoce. et ñ aꝑiens os
suum. & ierennas : ego autẽ sicut
agnus in nocens ductus ad uictimã:
et ñ cognoui. Et ioħes euangelista: ec¬
ce agnus dei : qui tollit peccata mim¬
di. Iste ẽ. agnus qui ĩmolatur iN
egipto : dẽ cuius sanguine armant᷑
postes fidei. et ext̾minator excludit᷑.
Anniculus autẽ : quia p̃dicauit an¬
num dño acceptabilem. et diem re¬

Expanded text:
pro peccato, docet quod sit ipsum hopro peccato, docet quod sit ipsum holocaustum: Agnum, inquiens, anniculum immaculatum faciet holocaustum: et non certis diebus, sed quotidie, nec qualibet hora, sed mane, 580 mane faciet illum: per singula videlicet mane, quando, orto sole, lucis exordium est. De quo mane David loquitur in psalmo: Mane exaudies vocem meam: mane astabo tibi et videbo . Et alio loco: Ad vesperum demorabitur fletus, et in et anniculus, Isaias plenius docet, dicens: Sicut ovis ad victimam ductus est, et sicut agnus in conspectu tondentis se sine voce et non aperuit os suum . Et Jeremias: Ego autem sicut agnus innocens ductus ad victimam, non cognovi . Et Joannes Baptista: Ecce agnus Dei, qui tollit peccata mundi . Iste est agnus qui immolatur in Aegypto, de cujus sanguine armantur postes fidei, et exterminator excluditur . Anniculus autem, quia praedicavit annum Domini acceptabilem, et diem re
Abbreviated transcription (Latin):
iuxta septuaginta aꝑiet sibi portam
que respicit ad orientem : illam uide¬
licet portam de qua scriptum ẽ. hȩc
porta dm̃ iusti intrabunt ꝑ eam : et
unde oritur sol iusticie. Et faciet in¬
quit holocaustum suum. et ꝑacifica
sua: de quib nunc diximꝰ. Faciet aut̃.¬
quia spontaneum sacrificium ẽ et ñ
alii pro eo facient sacerdotes uideli¬
cet sicut fieri solet in die sabbati. Er¬
go omĩ tempore. holocaustum et pa-¬
cificum qđ offertur uoluntarie. rese¬
ratam habet portam dm̃i: nec obser¬
uat sabbatum. sed om̃s dies ei repu¬
tant᷑ in requiem. Deniq postquam
obtulerit holo caustum et pacifica:
statim egreditur et clauditur post
eum ranua. siue claudit ianuam: ut
seruetur principi priuilegium suum.
ne sacrificio eiꝰ populi misceant᷑. Et
quia generalit̾̃ dixerat. spontaneum
holocaustum aut pacifica uoluntaria
dño. nec apposuerat taurũ siue uitu¬
lum. aut arietem uel ouem hircumq

Expanded text:
juxta Septuaginta, « aperiet sibi portam juxta Septuaginta, « aperiet sibi portam quae respicit ad orientem, » illam videlicet portam de qua scriptum est: « Haec porta Domini, justi intrabunt per eam . » Et unde oritur sol justitiae. « Et faciet, inquit, holocaustum suum et pacifica sua, » de quibus nunc diximus: Faciet autquia spontaneum sacrificium est, et non alii pro eo facient sacerdotes, videlicet sicut fieri solet in die sabbati. Ergo omni tempore holocaustum et pacificum, quod offertur voluntarie, reseratam habet portam Domini, nec observat sabbatum, sed omtantur in requiem. Denique postquam obtulerit holocaustum et pacifica, statim egreditur, et clauditur post eum janua, sive claudit januam: ut servetur principi privilegium suum, nec sacrificia ejus populo misceantur. Et quia generaliter dixerat, spontaneum holocaustum, aut pacifica voluntaria Domino, nec apposuerat taurum sive vitulum, et arietem vel ovem, hircumque
Abbreviated transcription (Latin):
nium in gentib dedi eum. principẽ
et p̃ceptorem gentibꝰ: et iez echiel. et
ego dñs ero eis in dm̃. et dauid prin¬
ceps in medio eoꝵ. Cum igitur iste
princeps fecerit spontaneũ holocau¬
stum. et dixerit uoluntaria siue spon¬
tanea oris mei beneplacita fac dñe:
spontaneum aut̃ holocaustũ ut totũ
se offerat deo. et pacifica uoluntaria
qđ in priorib ñ inuenitur: scriptũ
ẽ enim. et facient sacerdotes holocau¬
stum eiꝰ et pacifica eiꝰ. et de spontaneis
ac uoluntariis quib nc̃ dicitur. omĩno
redicetur: ut ñ necessitate facrat. sed¬
ꝓ uoluntate holocaustum offerat et¬
pacifica. et reconcilietur deo. Unde et
uirginitas maior ẽ nuptiis: quia ñ ex¬
igitur. nec redditurꝰ sed offertur. Pro
pacificis quȩ hebraice dicuntur sela.¬
min. septuaginta salutaria in t̃pretan¬
tur: ut ipsa reconciliatio pacificorũ.
salus sit offerentis. Cum ergo hoc fe¬
cerit princeps: aꝑietur ei porta. uel

Expanded text:
nium in gentibus, dedi eum principem nium in gentibus, dedi eum principem et praeceptorem in gentibus . » Et Ezechiel: « Et ego Dominus ero eis in Deum . » Et David: « Princeps in medio eorum . » Cum igitur iste princeps fecerit spontaneum, et dixerit « voluntaria, sive spontanea, oris mei, beneplacita fac, Domine ; » Spontaneum autem holocaustum, ut totum se offerat Deo, et pacifica voluntaria, quod in prioribus non invenitur. Scriptum est enim: « Et facient sacerdotes holocaustum ejus et pacifica ejus, » et de spontaneis ac voluntariis, quibus nunc dicitur omnino reticetur, ut non necessitate faciat, sed voluntate, post holocaustum offerat pacifica et reconcilietur Deo. Unde et virginitas major est nuptiis, quia non exigitur nec redditur, sed offertur. Pro pacificis, quae Hebraice dicuntur selamin, Septuaginta salutaria interpretantur, ut ipsa reconciliatio pacificorum salus sit offerentis. Cum ergo hoc fecerit princeps, aperietur ei porta, vel
Abbreviated transcription (Latin):
dño: aꝑietur ei porta quȩ respicit ad
orientem. Et faciet holocaustum su
um et pacifica sua: sicut fieri solet
in die sabbati. & egredietur: claude¬
Iturq porta postquam exierit. Et ag
et holocaustum cotidie dño. S emper
Imane faciet illud. Et sacrificium si¬
ue manaa. faciet suꝑ eo mane ma¬
Ine. sextam partem eͥfi. siue mensurȩ
et de oleo tc̃iam partem hiN: ut mis¬
Iceatur siue uixta simmachũ asꝑga¬
Itur similȩ sacrificium. siue manaa
dño legitimũ uige atq ꝑpetuum.
E aciet agnum et sacrificium et ole¬
um catamane mane : holocaustum
sempit̃num. Ubi nos legimꝰ imma¬
culatũ. et in hebraico scriptum ẽ. tha¬
mim: aquila ꝑfectum int̃pretatur.
sacrificium: aquila et simmachꝰ donũ
transfert̃. Pro eo autẽ quod nos diximꝰ
spontaneum. septuaginta oNOT IAr
cipe ducem: hoc enim nasi significat.
Adhuc aut̃ sermo de principe ẽ: de
quo et ismas loquitur: ecce testimo¬

Expanded text:
Domino, aperietur ei porta quae respicit ad Domino, aperietur ei porta quae respicit ad Orientem, et faciet holocaustuum, et pacifica sua, sicut fieri solet in die sabbati: et egredietur, claudeturque porta postquam exierit. Et agnet holocaustum quotidie Domino: semper mane faciet illud. Et sacrificium ve manaa faciet super eo mane, mane sextam partem ephi sive mensurae; et de oleo tertiam partem hin, et xta Symmachum, aspergatur similae sacrificium sive manaa, Domino legitimum, juge atque perpetuum. Facietis agnum et sacrificium, et oleum mane, mane, holocaustum sempiternum. Ubi nos legimus, immaculatum, et in Hebraico scriptum est THAMIM  : Aquila perfectum interpretatur. sacrificium, Aquila et Symmachus, donum transferunt. Pro eo autem quod nos diximus spontaneum, Septuaginta ὀμολογίανcipe ducem: hoc enim nasi significat. Adhuc autem sermo de principe est, de quo Isaias loquitur: « Ecce testimo
Abbreviated transcription (Latin):
quantomagis scientibꝰ S ed cum
int̾ scientes xp̃c steterit: tunc cor¬
pus mortuũ fiet propt̃ peccatum:
et sp̃e uiuens propt̃ iusticiam. IN¬
greditur aut̃ princeps cum ingre-¬
dientib. et egreditur cum egredien¬
tibꝰ: utroꝵq̃ uirtutis atq peceati
testis assistens. In nundinis ergo et so
lemnitatib. sabbatoꝵ uidelicẽt et ha¬
lendarum. et uniuersȩ festiuitatis. de
qua in anteriorib locuti sumꝰ: tam
in uitulo qͣm in ariete. singula ȩfi
offerentur in sacrificio. In agnis ue
ro ñ erit certus numerus. nec uolun¬
tati dimissum arbitrium : sed uirib
quis utetur et bonȩ conscientiȩ: ut
qͣntum potest. ñ quantũ uult offe¬
rat. Et suꝑ omr̃a. olei hini ꝑ ęfi sin¬
gula. ut unguatur simila. et lucerna
accendatur in conspectu dñi : et qui
eo utitur possit dicere: ego aut̃ sicut
oliua fructifera in domo dei. Cum
aut̃ fecerit princeps spontaneum
holocaustũ. aut pacifica uoluntaria

Expanded text:
quanto magis scientibus! Sed cum quanto magis scientibus! Sed cum inter scientes Christus steterit: tunc corpus mortuum fiet propter peccatum, et spiritus vivens propter justitiam. Ingreditur autem princeps cum ingredientibus, et egreditur cum egredientibus, utrorumque virtutis atque peccati testis assistens. In nundinis ergo, et in solemnitatibus, sabbatorum videlicet, et kalendarum, et universae festivitatis, de qua in anterioribus locuti sumus, tam in vitulo, quam in ariete per singula ephi offerentur in sacrificio. In agnis vero non erit certus numerus, nec voluntati dimissum arbitrium; sed viribus quis utetur, et bono conscientiae: ut quantum potest, non quantum vult offerat, et super omnia olei hin per ephi singula, ut ungatur simila, et lucerna accendatur in conspectu Domini; et qui eo utitur, possit dicere: Ego autem sicut oliva fructifera in domo Domini . Cum autem fecerit princeps spontaneum holocaustum, aut pacifica voluntaria
Abbreviated transcription (Latin):
niq dicitur in eodem cantico canti¬
coꝵ: surge aquilo: et ueni auster.
Quis ergõ ingreditur ꝑ uiam portȩ
meridianȩ: et egreditur ꝑ inam por-¬
te aquilonis : Quisnam ille ẽ popłs:
Scilicet iudeoꝵ: qui derelinquens por¬
tam uiȩ luminis. uadit ad portam
aquilonis: de quo dicitur. aquilo
uentus durissimꝰ. Nam et olla iere¬
miȩ: a facie aquilonis accenditur.
Dicamꝰ et alit̃. Per portam aquilonisᷤ
ingreditur. qui peccata dimittit : et
egreditur ꝑ portam meridianã. qui
uirtutes sequitur. Econtrario si iustꝰ
lapsus fuerit in peccatis. ingreditur
quidem ꝑ portam meridianã : sed
egreditur ꝑ uiam portȩ aquilonis.
Princeps aut̃ inquit. in medio eoꝵ
erit: ingredientiũ scilicet et egredi¬
entium: iuxta illud quod scriptum
ẽ Medius int̃ uos stat: quem uos
ignoratis. & apłs. an ignoratis. qm̃
xp̃c in uobis ẽ: Si aut̃ ignorantib
dicitur. quod mediꝰ int̾ eos stetit xp̃s:

Expanded text:
nique dicitur in eodem Cantico cantinique dicitur in eodem Cantico canticorum: « Surge, Aquilo; et veni, Auster . » Qui vero ingreditur per viam portae meridianae, egrediatur per viam portae Aquilonis; quisnam ille est populus? scilicet Judaeorum, qui derelinquens portam viae luminis, vadit ad portam Aquilonis de quo dicitur: « Aquilo ventus durissimus ; » nam et olla Jeremiae a facie aquilonis accenditur . Dicamus et aliter. Per portam Aquilonis ingreditur, qui peccata dimittit: et egreditur per portam meridianam, qui virtutes sequitur. E contrario, si justus lapsus fuerit in peccatis, ingreditur quidem per portam meridianam, sed egreditur per viam portae Aquilonis. « Princeps autem, inquit, in medio eorum erit, » ingredientium scilicet et egredientium, juxta illud quod scriptum est: « Medius inter vos stat, quem vos ignoratis . Et Apostolus: An ignoratis, quia Christus in vobis est ? Sin autem ignorantibus dicitur, quod medius inter eos stet Christus: