comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hacedi adculpam facti refertur: ius ad in lecebras
cupidita cum sicut scriptum esc. quia concupiuit po¬
pulus cupidita tempesimam & dixerunt quis nos ciba¬
bit carne quodigitur extendit ange lus uir gã
& tetigit petram dequaignis exiic ostendit quod ca¬
ro dñi spũre pleta diuino. peccata omnia humanae
conditionis exureret unde & dñs ait ignẽ uenimit¬
tere interrã & cetera inquibus reido cendae a ꝓban¬
dece maxime incũbit degenere tẽ perato estapud
oprianum uirginitatis illa laudatio: nunc nobis ad
uirgines sermoest. quarũ quo sublimior gloria est
maior et cura flos est ille ecclesi asticigerminis. decus
at que or namentum gratiae spiritalis: leta indoles. lau¬
dis& honoris. opus integrũ atque in corruptũ. dĩ ima¬
go respondens ad sc̃imoniã dñi inlustriorpor¬
tio gregis xp̃i gaudet peripsas ađ que in illis largiter
floret ecclesiae matris gloriosa fecunditas quanto¬

Expanded text:
haedi ad culpam facti refertur; jus ad illecebras haedi ad culpam facti refertur; jus ad illecebras cupiditatum, sicut scriptum est, « Quia concupivit populus cupiditatem pessimam, et dixerunt, Quis nos cibabit carne » ? Quod igitur extendit angelus virgam, et tetigit petram, de qua ignis exiit, ostendit quod caro Domini Spiritu repleta divino, peccata omnia humanae conditionis exureret. Unde et Dominus ait, « Ignem veni mittere in terram » ; et caetera, in quibus rei docendae ac probandae maxime incumbit . 47. De genere temperato est apud Cyprianum virginitatis illa laudatio: Nunc nobis ad virgines sermo est, quarum quo sublimior gloria est, major et cura. Flos est ille ecclesiastici germinis, decus atque ornamentum gratiae spiritualis, laeta indoles laudis et honoris, opus integrum atque incorruptum, Dei imago respondens ad sanctimoniam Domini, illustrior portio gregis Christi. Gaudet per ipsas, atque in illis largiter floret Ecclesiae matris gloriosa fecunditas: quanto
Abbreviated transcription (Latin):
cumeta desi derat: ergo inter
cecera. in princi¬
pio huius operis ait: quo motus oraculo gedeoncum
audisset quoddeficientibus licet populorum mili¬
bus inuno uiro dñs plebem suamabͥostibus liberaret
optulit haedum caprarum cuius carnem secundũ
praecepta angeli &atima supra petramposuit.
&ecciure perfudit quacesimul et uirge cacumine
quaȩ igerebat angelus di contigit depetraignis
erupit ađ queita sacrificium quod offerebatur as¬
sumptum est: quo indicio declaratum uidetur quod
petra illa tipumhabuerit corporis xp̃i qui s criptũ ẽ
bibebant de consequent᷑ petra. petra autem cratxp̃s
quodutique non ad diuinita temeius. sed ad carnem
relacũ est quesientitium corda ppulorum perenniri¬
uo sui sanguinis mundauit̃: amtuncigitur in misterio
declaratum est quia dñs ihs in carnesua totius mundi
peccata crucifixus aboleret nec solum delicta fac¬
Itorum sedetiam cupiditates animorum caro enĩ

Expanded text:
cumenta desiderat. Ergo inter caetera, in principio hujus operis ait: Commotus oraculo Gedeon, cum audisset quod deficientibus licet populorum millibus, in uno viro Dominus plebem suam ab hostibus liberaret, obtulit haedum caprarum, cujus carnem secundum praeceptum angeli, et azyma supra petram posuit, et ea jure perfudit: quae simul ut virgae cacumine, quam gerebat, angelus Dei contigit, de petra ignis erupit, atque ita sacrificium quod offerebatur absumptum est . Quo indicio declaratum videtur, quod petra illa typum habuerit corporis Christi; quia scriptum est, « Bibebant de consequenti petra, petra autem erat Christus » . Quod utique non ad divinitatem ejus, sed ad carnem relatum est, quae sitientium corda populorum perenni rivo sui sanguinis inundavit. Jam tunc igitur in mysterio declaratum est, quia Dominus Jesus in carne sua, totius mundi peccata crucifixus aboleret, nec solum delicta factorum, sed etiam cupiditates animorum. Caro enim
Abbreviated transcription (Latin):
iampicta quasi peritior reformaret : grauis prioris
artificis iniuria &iusta indignatio uideretur tute
existimas inpunelaturam improbete meritatis au¬
datiã dĩ artificis ofensam ut enim inpudica circaho¬
mines & incesta fucis leno cinantibus non sis corrup¬
tisuio lataque quaedi sunt. peioradultera retineris
quodor nariteputas. quod comĩ impugnatio est ista
diuinio peris. praeuaricatio est ueritas monentis a pos¬
coliuox est expurga te uetus formenca ut sitis noua
consspersio sicut & estis ariminã pasca nostrũ im¬
molatus est xp̃s itaque festacelebremus. non in fer¬
mento ueteri neque infermento malitiae & nequittae
sedinatimis sinceritatis & ueritatis: nũ siceritasper¬
seuerat &ueritas. quando quae sincera sunt polluun
da g̾iũ uera mutantur dñs tuus dicit non potes facere
contestu. crines tuos inficis malo praesagio futuro

Expanded text:
iam picta quasi peritior reformaret, grauis prioris iam picta quasi peritior reformaret, grauis prioris artificis iniuria et iusta indignatio uideretur: tu te existimas inpune laturam tam inprobae temeritatis audaciam, Dei artificis offensam? ut inpudica circa homines et incesta fucis lenocinantibus non sis, corruptis uiolatisque quae Dei sunt peior adultera detineris. quod ornari te putas, quod putas comi, inpugnatio est ista diuini operis, praeuaricatio est ueritatis. Monentis apostoli uox est: expurgate uetus fermentum, ut sitis noua consparsio, sicut estis azymi: nam et pascha nostrum inmolatus est mento vetere, neque in fermento malitiae et nequitiae, sed in azymis sinceritatis et veritatis . Num sinceritas perseverat et veritas quando quae sincera sunt polluuntdacium vera mutantur? Dominus tuus dicit: Non potes facere contemptu crines tuos inficis, malo praesagio futuro
Abbreviated transcription (Latin):
satempora hic congeminatii eiuniodies. et siquando
reficiendi successis set uoluntas cibus plerumque
obuius qui mortem arceret non delĩcias ministra¬
ret &ca hae cautem propterea in exẽ plo
huius temperati generis posuiquia non hic agit
ut uirginitatem uoueant quȩ nondum uouerunt.
sed quales essedebeant quaeiam uotae sunt nam
ut aggiediatur cnimus tantum ac tale proposi¬
tum grandiut que dicendi gene re debet excitari
et accendi sed martir ciprianus dełabitu uirgi¬
num non de suscipiendo uirginitatis proposito
scripsit ste uero epis copus etiam adhoc cas mag¬
no accendit eloquio uerum exco quodambo
egerunt dictionis grandis exempla memorabo
ambo quippe inuecti sunt in eas quae formã pi¬
gmentis colorant uel potius decolorant quorum pri¬
or illecum hoc ageret. at intercetera siquis pingen¬
di artifex uultũ alicuius &speciem & corporis qualita¬
tẽ aemulo colore signas set . & signatoiã consum mato
que simulacro manus alius inferret utiam formata

Expanded text:
sa tempora, hic congeminati jejunio dies; et si quando reficiendi successisset voluntas, cibus plerumque obvius qui mortem arceret, non delicias ministraret , etc. Haec autem propterea in exemplo hujus temperati generis posui, quia non hic agit ut virginitatem voveant quae nondum voverunt; sed quales esse debeant quae jam votae sunt. Nam ut aggrediatur animus tantum ac tale propositum, grandi utique dicendi genere debet excitari et accendi. Sed martyr Cyprianus de habitu virginum, non de suscipiendo virginitatis proposito scripsit. Iste vero episcopus etiam ad hoc eas magno accendit eloquio. 49. Verum ex eo quod ambo egerunt, dictionis grandis exempla memorabo. Ambo quippe invecti sunt in eas quae formam pigmentis colorant, vel potius decolorant: quorum prior ille cum hoc ageret, ait inter caeteradi artifex» inquit vultum alicuius et speciem et corporis qualitatem emulo colore signasset, et signato iam cque simulacro manus alius adferret, iam formata,
Abbreviated transcription (Latin):
ut dicuntur intellegendae sunt. sit intransla¬
tis quae faciunt tropicas loqlutiones. ubi
aliudđ ex alio intellegendum ebt dequibus huyic
usq: quantum ui sum est sates egimus. non solum
a monendi sunt studio si uenerabilium litte¬
rarum ut inscripturis scĩs genara lo quutionum
scitint & quomodo apud eas dicialiquidsoleat̃
uigilanter aduertant. memoriter quaȩreti¬
neant: uerum etiam quodest praecipium et maxi¬
menecessariumorent ut intellegant in eis quippe
litteris quarum studiosi sunt. legunt quoniam
tellectus a quo et ipsum s&dium sipietate prae¬
dictum est acceperunt sed haec satis etiamde
signis quantum aduerba pertinent dicta sint
restat ut deproferendis eis quaesentimus sequen¬
tiuo lumine quae dñs donauerit dicam¬

Expanded text:
ut dicuntur intellegendae sunt, sic in translaut dicuntur intellegendae sunt, sic in translatis, quae faciunt tropicas locutiones, ubi aliud ex alio intellegendum est, de quibus huc usque, quantum uisum est, satis egimus, non solum admonendi sunt studiosi uenerabilium litterarum, ut in scripturis sanctis genera locutionum sciant et quomodo apud eas dici aliquid soleat uigilanter aduertant memoriterque retineant, uerum etiam, quod est praecipuum et maxime necessarium, orent, ut intellegant. in eis quippe litteris, quarum studiosi sunt, legunt, quoniam ia et intellectus, a quo ipsum et studium, si pietate praeditusignis, quantum ad verba pertinet dicta sint. Restat ut de proferendis eis quae sentimus, sequenti volumine, quae Dominus donaverit, diss
Abbreviated transcription (Latin):
gentes. nontotumipsa capito congruit : nam
& simittit ad omnes gentes diabolus angelas.
suos. tamen in terra corpus eius non ipseconteri¬
tur nisi quiaipse est incorporesuo quod contri¬
tum. fit puluis quem proiciat uentus a facieterrae
Hae autem omnes regulae ecepta una quae
uocatur de promissis &legealiud exalio faci¬
unt intellegi quod est proprium tropicae:
locutionis quae latius patet. quamut possit
ut mihiuidetur ab aliquo uniuersa conprehendi
namubicumq ueliit aliud dicitr ut aliud in¬
tellegatur łtsino menipsius tropi in loquen¬
diarte non inuenitur. tripicalocutio est
quae cum fit ubi fieris olet sine laboresequi¬
tur intellectus cum uero ubi non solet. la¬
boratur ut intellegatur ab aliis magis
abaliisminus. sicut magisminus uedonadi
sunt in ingeniis hominum. uel adiutoria
tribuuntur proinde sicut inuerbis proprus
dequibus superius disputauimus ubi res

Expanded text:
gentes, non totum ipsi capiti congruit. nam gentes, non totum ipsi capiti congruit. nam etsi mittit ad omnes gentes diabolus angelos suos, tamen in terra corpus eius, non ipse conteritur, nisi quia ipse est in corpore suo, quod contritum fit puluis, quem proiciat uentus. a facie terrae. Hae autem omnes regulae excepta una, quae uocatur "de promissis. et lege", aliud ex alio faciunt intellegi, quod est proprium tropicae locutionis, quae latius patet, quam ut pos-j sit, ut mihi uidetur, ab aliquo uniuersa comprehendi. nam ubicumque uelut aliud dicitur, ut aliud intellegatur, etsi nomen ipsius tropi in loquendi arte non inuenitur, tropica locutio est. quae cum fit, ubi fieri solet, sine labore sequitur intellectus; cum uero, ubi non solet, laboratur, ut intellegatur, ab aliis magis, ab aliis minus, sicut magis minusue dona dei sunt in ingeniis hominum uel adiutoria tribuuntur. proinde sicut in uerbis propriis, de quibus superius disputauimus, ubi res
Abbreviated transcription (Latin):
impiorum qui sunt eius quodã modo corpus
itðricum illo insuppliciumignis ae terni.
sicut xp̃s caput est ecdesiae quod est corpus
eius futurum cum illo in regno & gloria
sempiterna sicut ergo in prima regula¬
quam uocat dedño et eius corpore: uigilan¬
dum est ut intellegatur cum de una eademq:
persona scriptura lo quitur quid conueniat
capiti quid corpori: Ita &ista nouissima. ali¬
quando indiabolum dicitur quod nonsipso sed
potius in eius corpore possita gnosci quod ha¬
bet nonsolum in eisquimanifestissimeforis
sunt sed in eis etiam qui cum adipsum perti¬
neant. tamen ad tempus miscentur ecclesiae.
donet unusquisq: dehac uita eeat. uel a fru¬
mento palea uentilabro ultimose paretur:
quod enim scriptum est apud esaiam quo¬
modo cecidit decaelo lucifer mane oriens.
et cetera quae subfigura regis babylloniae
tionesermonis. dediabolo utiq intelle¬
guntur et tamen quodibi dictum est
contritus est interra quimittit adomnes

Expanded text:
impiorum, qui sunt ejus quodammodo corpus, impiorum, qui sunt ejus quodammodo corpus, ituri cum illo in supplicium ignis aeterni : sicut Christus caput est Ecclesiae, quod est corpus ejus, futurum cum illo in regno et gloria sempiterna quam uocat "de domino et eius corpore", uigilandum est, ut intellegatur, cum de una eademque persona scriptura loquitur, quid conueniat corpori, quid capiti: ita et in ista nouissima aliquando in diabolum dicitur, quod non in ipso, sed potius in eius corpore possit agnosci, quod habet non solum in eis qui manifestissime foris sunt, sed in eis etiam qui, cum ad ipsum pertineant, tamen ad tempus miscentur ecclesiae, donec unusquisque de hac uita exeat uel a frumento palea uentilabro ultimo separetur. quod enim scriptum est apud Esaiam: quomodo de caelo cecidit Lucifer mane oriens et cetera, quae sub figura regis Babyloniae tione sermonis de diabolo utique intelleguntur, et tamen quod ibi dictum est: contritus est in terra qui mittit ad omnes
Abbreviated transcription (Latin):
tecto et uas aeius indomo. non descendattollere
illa & qui in a grosimiliter non reuertatur re¬
trõ meminerit uxoris loth nuss quidcum dñs
fuerit reuelatus tunc sunt ista seruanda nequisq
retrorespiciat idest uitam praeteritam cuire¬
nuntiauit inquirat et non potius istotemporẽ.
ut cum dñs fuerit reuelatus retributionem
proeis quaequisq seruauit uel contempsit in¬
ueniat et tamen qui a dictum est inillahora
tunc putantur is tas eruanda cum fuerit dñs¬
reuelatus. nisi ad intellegendam recapitula¬
tionem sensus legentes inuigilet adiubante
alia scriptura quae ipsorum a postolorum
adhuc tempore clamauit. filiolinouissima
hora est tempus ergo ipsum quo euangelium
praedicatur quousq: dñs reueletur hora est
inqua oporte sta seruari. quia &xipsa reuelatio
dñi ad eandem horam pertinet quae dieiudicii
terminabitur
Septimatychonii regula est. eademq: postrema
de diabolo et eius corpore: est enimipse caput

Expanded text:
tecto, et vasa ejus in domo, non descendat tollere tecto, et vasa ejus in domo, non descendat tollere illa; et qui in agro, similiter non revertatur retro: meminerit uxoris Loth . Numquid cum Dominus fuerit revelatus, tunc sunt istretro respiciat, id est uitam praeteritam, cui renuntiauit, inquirat, et non potius isto tempore, ut, cum dominus fuerit reuelatus, retributionem pro eis quae quisque seruauit uel contemsit inueniat? et tamen, quia dictum est: in illa hora, tunc putantur ista seruanda, cum fuerit dominusreuelatus, nisi ad intellegendam recapitulationem sensus legentis inuigilet, adiuuante alia scriptura, quae ipsorum apostolorum adhuc tempore clamauit: filii, nouissima hora est. tempus ergo ipsum, quo euangelium praedicatur, quousque dominus reueletur, hora est, in qua oportet ista seruari, quia et ipsa reuelatio domini ad eandem horam pertinet, quae die iudicii terminabitur. Septima Tyconii regula est eademque postrema "de diabolo et eius co
Abbreviated transcription (Latin):
tempore quo dispersi fuerant superter ram etia
secundum insulas gentium una fuerit omnibus
lingua communis quod procul dubio repugnat
superioribus uerbis ubi dictum est intribubus
suis secundum linguas suas neq: enim diceren¬
tur habuisse iam linguas suas singulae tribus
quae gentes singulas fecerant quando eratom¬
nibus una communis ac per hoc recapitulando
adiunctum est et erat omnis terra labiumunũ
et uox una omnibus. latenter narrationerede¬
uñte ut diceretur quomodo factum situt &una
omnium lingua fuerint diuisi permulta set con¬
tinuo deillaturris aedificationenarratur. ubi
haec eis spiudicio diuino ingesta est poena super¬
biae post quod factum dis persi sunt perterrã
secundum linguas suas: fit ista recapitulatio
etiamobscurius. sicut in eu angelio dicit dñs die
quo exut loth asodomis pluit ignem decaelo et
perdidit omnss secundum haec erunt dies filii
hominis quo reuelabitur illahora quierit in

Expanded text:
tempore, quo dispersi fuerant super terram, etiam tempore, quo dispersi fuerant super terram, etiam secundum insulas gentium una fuerit omnibus lingua communis. quod procul dubio repugnat superioribus uerbis, ubi dictum est: in tribubus suis, secundum linguas suas. neque enim dicerentur habuisse iam linguas suas singulae tribus, quae gentes singulas fecerant, quando erat omnibus una communis. ac per hoc recapitulando adiunctum est: et erat omnis terra labium unum, et uox una omnibus, latenter narratione redeunte, ut diceretur quomodo factum sit, ut ex una omnium lingua fuerint diuisi per multas, et continuo de illa turris aedificatione narratur, ubi haec eis iudicio diuino ingesta est poena superbiae, post quod factum dispersi sunt per terram secundum linguas suas. fit ista recapitulatio etiam obscurius. sicut in euangelio dominus dicit: die, quo exiit Loth a Sodomis, pluit ignem de caelo et perdidit omnes; secundum haec erunt omnes dies filii h
Abbreviated transcription (Latin):
para disi quodubi terminauit. repetiuit illu d
quodiam dixerat. & reuera hoc sequebatur
atq ait et sumpsit dñsds̃ hominem quem finxit
Apo suit eum in paradiso &cetera postistaenĩ
facta ibi ẽ positus homo sicut nunc ordo ipse
demonstrat non post hominem ibi positam fac¬
ta sunt sicut prius dictum putari potest. nisi
recapitulatio illicuigilanter intellegatur.
quaredĩ tum estadeaquae fuerant praeter¬
missa ltemq: in eodem libro cum commemo¬
rarentur generationis filiorum noedictum ẽ:
filiis semdicitur. hi filisem intribubus suisse
cundum linguassuas inregionibus suis et in
gentibus suis et annectitur de omnibus hae
tribus filiorum noe secundum generation es
eorum ab his dispersae sunt insulaegentium
super terram postdiluuium. et erat omnis
terra łibium unum &uox una omnibus hoc
itaq quoda diunctumest et erat omnis terra
labium unum et uoxuna omnibus idest unalin gua
omnium.itadictum uidetur. ta fsiquameo iam

Expanded text:
paradisi. quod ubi terminauit, repetiuit illud paradisi. quod ubi terminauit, repetiuit illud quod iam dixerat et re uera hoc sequebatur, atque ait: et sumsit dominus deus hominem, quem finxit, et posuit eum in paradiso et cetera. post ista enim facta ibi est positus homo, sicut nunc ordo ipse demonstrat, non post hominem ibi positum facta sunt ista, sicut prius dictum putari potest, nisi recapitulatio illic uigilanter intellegatur, qua reditum est ad ea quae fuerant praetermissa. itemque in eodem libro, cum commemorarentur generationes filiorum Noe, dictum est: filiis Sem dicitur: hi filcundum linguas suas in regionibus suis et in gentibus suis. Et annectitur de omnibus: Hae tribus fieorum. ab his dispersae sunt insulae gentium super terram post diluuium. et erat omnis terra labium unum, et uox una omnibus. hoc itaque quod adiunctum est: et erat omnis terra labium unum, et uox una omnibus, id est una lingua omnium, ita dictum uidetur, tamquam eo iam
Abbreviated transcription (Latin):
rerum continuationen arrentur cum ad pri¬
ora quae praetermissa fuerant latenter
narratio reuocetur quod nisi & hac regula
intellegatur erratur: sicut ingenesi &plar¬
tauit inqui dñs ds̃para disum in aedem ad
orientem & posuit ibi hominem quem for¬
mauit & produxit ds̃ adhuc de terra omns
lignum specͦiosum & bonum in escam. itaus
uidetur dictum. tamiquam id factum sit.
posteaquam factum posuit hominem in paradiso.
cum breuiter utroq: cum memorato idẽ quod
plantauit ds̃ para disum & posuit ibi hominem
quem formauit. recapitul andoredeat&dicat
quod praetermiserat. quomodo scilic& paradi¬
sus fuerit plantatus quia produxit ds̃ adhuc de
terra om ne lignum speciosum & bonuminescã
Deniq secutus adiunxit . & lignum uita e in me¬
dio paradiso & lignum sciendiboni & mali: de¬
indeflumen quopara disus inrigar&ur diui sum
inquat tuor principia fluuiorum
explicatur : quod to tum pertin& ad institutionẽ

Expanded text:
rerum continuatione narrentur, cum ad prorerum continuatione narrentur, cum ad propria, quae praetermissa sunt, latenter narratio reuocetur; quod nisi ex hac regula intellegatur, erratur. sicut in Genesi: et plantauit, inquit, dominus deus paradisum in Aedem ad orientem. et posuit ibi hominem, quem formauit. et produxit deus de terra adhuc omne lignum speciosum et bonum in escam, ita uidetur dictum, tamquam id factum sit, posteaquam factum posuit hominem in paradiso, cum breuiter utroque commemorato, id est quod plantauit deus paradisum et posuit ibi hominem, quem formauit, recapitulando redeat et dicat quod praetermiserat, quomodo scilicet paradisus fuerit plantatus, quia produxit deus adhuc de terra omne lignum speciosum et bonum in escam. denique secutus adiunxit: et lignum uitae in medio paradiso, et lignum scientiae boni et mali. deinde flumen, quo paradisus irrigaretur, diuisum in quattuor principia fluuiorum quattuor explicatur; quod totum pertinet ad institutionem
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscunt plerumq: enimnumeri huius
modi prouniuer sotempore ponentur.
sicut septies indie laudabote. nihil estaliud.
quam semperlaus eius in ore meo tantun¬
demualent & cum multiplicantur siueper
denarium sicut septua ginta & septingenti
unde possunt et septuaginta anni hieremix
prouniuersotempore spiritaliter accipi
quo est apud alienos ecclesia siue perseipsos
sicut decem perdecem centum sunt. &du
odecimperduo decim centum quad ragiu¬
ta quattuor quonumero significatur
uniuersitas scõrum in apocalypsi unde
appar&. nonsolas temporum quaestio
nesistis nu meris esse soluendas. sed lacius
pater significationes eorum &inmulta
proserpere neq: enimnumerus is teinapo¬
calypsi ad tempora pertinet sed ad homines
Sextam regulam thyconeus recapitulatio¬
nem uocat in obscuritate scripturarumsatis
uigilanter Inuentam sic enim dicuntur quaȩ¬
dam quasi sequantur inor dine temporis ue

Expanded text:
agnoscunt. plerumque enim numeri huius agnoscunt. plerumque enim numeri huius modi pro uniuerso tempore ponuntur, sicut: septies in die laudabo te, nihil est aliud quam: semper laus eius in ore meo. tantundem ualent et cum multiplicantur siue per denarium, sicut septuaginta et septingenti — unde possunt et septuaginta anni Hieremiae pro uniuerso tempore spiritaliter accipi, quo est apud alienos ecclesia — siue per se ipsos, sicut decem per decem centum sunt et odecim per duodecim, centum quadraginta quatuor; quo numero significatur universitas sanctorum in Apocalypsi . Unde apparet non solas temporum quaestnes istis numeris esse soluendas, sed latius patere significationes eorum et in multa proserpere. neque enim numerus iste in Apocalypsi ad tempora pertinet, sed ad homines. .Sextam regulam Tyconius "recapitulationem" uocat, in obscuritate scripturarum satis uigilanter inuentam. sic enim dicuntur quaedam, quasi sequantur in ordine temporis uel
Abbreviated transcription (Latin):
enim uerum esse non possit. quod denume¬
rodi erum dictum est: nisi ille qui dixit post
dies octo intellegatur partem nouissimã
diei ex quid xp̃s praedixit futurum&partẽ
primam diei quodidos tendit simpletum.
prototis diebus duobus atq: integrisposuis se
eum uero qui dixit post dies sex inte gros
omnes & totos sed solos medios computasse
hoc modo loquutionis quo signifacatur
a parte totum. &iam illa deresurrectio
nexp̃isoluitur questio pars enim nouissima
diei quo passus est nisi prototodie accipia¬
tur idest adiuncta etiam nocte praeterita.
et nox in cuius parte ultima resurrexit
uisi totus dies accipiatur adiuncto scilic&
inlucescente dominico. non possunt esse
tresdies &tres noctes quibus se incorde
terrae praedixit futurum legitimos autẽ
Numeros dicit. quos eminentius diuina
scriptura comiendat. sicut septenarium
uel denarium uel duo denarium & qui¬
cumq: alii sunt quos legendo studio silibenter

Expanded text:
enim verum esse non posset, quod de numeenim verum esse non posset, quod de numero dierum dictum est, nisi ille qui dixit, post dies octo, intelligatur partem novissimam diei ex quo id Christus praedixit futurum, et partem primam diei quo id ostendit impletum, pro totis diebus duobus atque integris posuisse; is vero qui dixit, post dies sex, integros omnes et totos, sed solos medios computasse. Hoc modo locutionis, quo significatur a parte totum, etiam illa de resurrectione Christi solvitur quaestio. Pars enim novissima diei quo passus est, nisi pro toto die accipiatur, id est, adjuncta etiam nocte praeterita; et nox in cujus parte ultima resurrexit, nisi totus dies accipiatur, adjuncto scilicet die illucescente dominico, non possunt esse tres dies et tres noctes, quibus se in corde terrae praedixnumeros dicit, quos eminentius diuina scriptura commendat, sicut septenarium uel denarium uel duodenarium et quicumque alii sunt, quos legendo studiosi libenter
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc quibus daretur. quoniam indis positio¬
ne ac praedistinatione di iam factum erat
quod suo tempore futurum fuerat quo esse
dicittnanifestatam quamuis haec possint intello¬
gi et deterra futuris aeculi quando erit
caelum nouum &terra noua in qua
iniusti habitare non poterunt Et ideo rec¬
tedicitur piis quod ipsa sit terracorum.
qua eulla eparte nonerit impiorum.
quia & ipsa similiter data est quando dan¬
ponit. quam de temporibus appellat
qua regula plerumq: inuenirȩ uel conici
possit latens inscripturis scĩs quantitas
temporum duobus autem modisuigere
dicit hanc regulam aut troposs nec do¬
cea ut legitimis numeris tropussi nec doe¬
cheauters a parte totum. aut a toto partẽ
facit intellezi sicut unus euangelista post
dies octo factum dicit. quod alius post
diessax quando in monte discipulis tan¬
tum tribus praesentibus facies dñi fulsit
ut solet uestimenta eius ut nixutrumq

Expanded text:
adhuc quibus daretur; quoniam in dispositioadhuc quibus daretur; quoniam in dispositione ac praedestinatione Dei jam factum erat quod suo tempore futurum erat, quod ipse dicit manifestatum. Quamvis haec possint intelligi et de terra futuri saeculi, quando erit coelum novum et terra nova , in qua injusti habitare non poterunt. Et ideo recte dicitur piis quod ipsa sit terra eorum, quae ulla ex parte non erit impiorum; quia et ipsa similiter data est, quando danponit, quam De temporibus appellat; qua regula plerumque inveniri vel conjici possit latens in Scripturis sanctis quantitas temporum. Duobus autem modis vigere dicit hanc regulam; aut tropo synecdoche, aut legitimis numeris. Tropus synecdoche, aut a parte totum, aut a toto partem facit intelligi: sicut unus evangelista post dies octo factum dicit, quod alius post dies sex, quando in monte discipulis tantum tribus praesentibus facies Domini fulsit ut sol, et vestimenta ejus sicut nix . Utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
naliter nostrum unde & illuys quod ait
et inducam uos interram uestram&
paulo post tam quamidipsum repetens habi¬
tabitis inquit interram quam dedipatribus uris
non carnaliter sicut carpalis sispahel sed spi¬
ritaliter sicut spiritalͥs debemus accipere
Ecclesia quippe sine macula &ruga exomni¬
bus gentibus i congregata atq in aeinũ
regnatura cum xp̃o. ipsa est terrabeator ꝑmipsa
terrauiuentium ipsa intellegenda est patri¬
bus data quando eis certa &immutabi lido
uoluntate promissa est qñ mipsa promissi¬
onis uel praedistinationis firmitate lamdata
est quaedanda suo tempore a patribus credi¬
ta est sicut de ipsa gratia quae scĩsdatur.
scribens adtimothium a postolus ait non
secundum opera nostra. sed secundum suum
propositum & gratiam quaedata est nobis
in xpoihũ ante saccula a&erna. manifesta
ta autem nunc peraduentum saluatoris
nostridatam dixit gratiam quando necerant

Expanded text:
naliter nostrum. unde et illud quod ait: naliter nostrum. unde et illud quod ait: et inducam uos in terram uestram, et paulo post, tamquam id ipsum repetens: et ha.bitabitis, inquit, in terram, quam dedi patribus uestris, non carnaliter sicut carnalis Israhel, sed spiritaliter sicut spiritalis Israhel debemus accipere. ecclesia quippe sine macula et ruga, ex omnibus gentibus congregata atque in aeternum regnatura cum Christo, ipsa est terra beatorum, terra uiuentium, ipsa intellegenda est patribus data, quando eis certa et immutabili dei uoluntate promissa est, quoniam ipsa promissionis praedestinationisque firmitate iam data est, quae danda suo tempore patribus credita est. sicut de ipsa gratia, quae sanctis datur, scribens ad Timotheum ait apostolus: non secundum opera nostra, sed secundum suum propositum et gratiam, quae data est nobis in Christo Iesu ante saecula aeterna, manifta autem nunc per adventum Salvatoris nostri . Datam dixit gratiam, quando nec erant
Abbreviated transcription (Latin):
non intabulis lapideis sed intabulis cordis
carnalibus. Hinc esse respicit et perspicit
ductum ubi istepropheta dicit . et dabouo¬
biscornouum & sp̃m nouum dabo in uobis
et auferamcor lapideum decarne uestra
et dabo uobiscor carneum. Cor quippe
carneum undeait a postolus tabulis cor¬
dis carnalibus A corde lapideo uoluit
uita sentiente discerni & peruitam sentien¬
tem significauit intellegentem sic fit isra¬
hel spiritalis nonunius gentis. sed omnium
quae promissae sunt patribus in eorum
semine quod est xp̃s hic ergo istahelspiri¬
talis. ab illo israhel ecarnaliqui est unius
gentis. nouitate gratiae non nobilitate pa¬
triae &mente non gente distinguitur
sed altitudo prophetica dum de illo uel ad
illum loquitur. latenter transit ad hunc
& cum iam deisto uelad istum lo quatur.
adhuc deillo uel ad illum uid&ur lo qui
non intellectum scripturarum nobis qua¬
si hostiliter inuidens. sed exercens medici¬

Expanded text:
non in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis non in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis caductum ubi iste propheta dicit, Et dabo vobis cor nouum et spiritum nouum dabo in uos; et auferam cor lapideum de carne uestra et dabo uobis cor carneum. cor quippe carneum — unde ait apostolus: tabulis cordis carnalibus — a corde lapideo uoluit uita sentiente discerni et per uitam sentientem significauit intellegentem. sic fit Israhel spiritalis non unius gentis, sed omnium, quae promissae sunt patribus in eorum semine, quod est Christus. hic ergo Israhel spiritalis ab illo Israhel ca.rnali, qui est unius gentis, nouitate gratiae, non nobilitate patriae, et mente, non gente distinguitur. sed altitudo prophetioa, dum de illo uel ad illum loquitur, latenter transit ad hunc et, cum iam de isto uel ad istum loquatur, adhuc de illo uel ad illum uidetur loqui, non intellectum scripturarum nobis quasi hostiliter inuidens, sed exercens medici
Abbreviated transcription (Latin):
inuos. et auferam cor lapideum de carne
uestra. Et dabo uobis corcarneum. et spm̃
meum dabo inuos. et faciam ut iniustitiis
meis ambuletis et iudicia meacus todiatis.
Et faciatis et habitabitis interra quam dedi
patribus uestris. et eritismihi inpopulum
et ego ero uobis indm̃. et mundabo uos ex
omnibus inmunditiis uestris: hoc denouo
tes tamento esse prophetatum. ad quod per¬
tinet nonsolum una gens illa in reliquiis
suis dequibus alibi scriptum est. si fuerit
numeris filiorum is rabel quasi arena
maris reliquiae saluae fient. uerumetiã
ceterae gentes quae promissae sunt patri¬
bus eorum qui etiam nostrisunt nonam¬
biget quisquis intuetur et lauacrum re¬
generationis hic esse promissum quod
nunc ui demus omnibus gentibu sredditum :
Et illud quod ait apostolus cum tes tamenti
noui gratiam comiendaret ut incomparatio¬
ne
ueteriseminer &. epistola nostra uosestis
scripta non atramento sed sp̃ũdiuiui.

Expanded text:
in vos, et auferam cor lapideum de carne in vos, et auferam cor lapideum de carne vestra: et dabo vobis carneum, et spiritum meum dameis: ambuletis et iudicia mea custodiatis et faciatis; et habitabitis in terram, quam dedi patribus uestris, et eritis mihi in populum, et ego ero uobis in deum. et mundabo uos ex omnibus immunditiis uestris. hoc de nouo testamento esse prophetatum, ad quod pertinet non solum una gens illa in reliquiis suis, de quibus alibi. scriptum est: si fuerit numerus filiorum Israhel sicut harena maris, reliquiae saluae fient, uerum etiam ceterae gentes, quae promissae sunt patribus eorum, qui etiam nostri sunt, non ambigit quisquis intuetur et lauacram regenerationis hic esse promissum, quod nunc uidemus omnibus gentibus redditum. et illud quod ait apostolus, cum testamenti noui gratiam commendaret, ut in comparatione ueteris emineret: epistula nostra uos estis, scripta non atramento, sed spiritu dei uiui,
Abbreviated transcription (Latin):
illos internationes &uentila uieos in re¬
giones. secundum uiaseorum & secun¬
dum peccata eorum iudi caui eos: facile est
in quam hoc intellegere de illadomoisra¬
hel dequa dicit apostolus. uidete israhel
secundum carnem. quia haec omnia car¬
nalis populus israhel et fecit & passus
est Aliaetiam quae secuntur eidem
intelleguntur populo conuenire
sed cum coeperit dicere. & scĩ ficabo
nomen meum scm allud magnum
quod pollutum est inter natiõnes.
quod polluis tis inmedio earum. & sci¬
ent gentes quoniam ego sum dñs: lam
intentus deb& esse qui legit quem am¬
modum species &cedatur & adiunga¬
tur genus sequitur enim & dicit cum
sc̃ĩficon inuobis ante oculos eorum. &
accipiam uos degentibus. & congrega¬
bo uos & omnibus terris & inducam
uos in terram uestram. & aspergam uos a quã
mundam et mundabimini ab omnibus si¬
mulacris uestris. et mundabo uobis et da
bo uobis cornouum et spm nouum dabo

Expanded text:
illos inter nationes et uentilaui eos in reillos inter nationes et uentilaui eos in regiones, secundum uias eorum et secundum peccata eorum iudicaui eos - facile est, inquam, hoc intellegere de illa domo Israhel, de qua dicit apostolus: uidete Israhel secundum carnem, quia haec omnia carnalis populus Israhel et fecit et passus est. alia etiam quae secuntur eidem intelleguntur populo conuenire; sed cum coeperit dicere eis: et sanctificabo nomen meum sanctum illud magnum, quod pollutum est inter nationes, quod polluistis in medio earum, et scient gentes, quoniam ego sum dominus, iam intentus debet esse qui legit, quemadmodum species excedatur et adiungatur genus. sequitur enim et dicit: dum sanctificabor in uobis ante oculos eorum. et accipiam uos de gentibus et congregabo uos ex omnibus terris et inducam uos in terram uestram. et adspergam uos aqua munda, et mundabimini ab omnibus simulacris ubo vobis cor novum, et spiritum novum dabo
Abbreviated transcription (Latin):
generi cuius haec species unde et inno¬
titiam uulgi uerba ista uenerunt. ut eti¬
am idgotae intellegant quid spetialiter
quid generaliter In quo cumque praecep¬
txm periali sit constitutum sit hoc etiã¬
am de hominibus. sicut ea quaedesalo¬
mone dicuntur excedunt eius modum.
et potius ad xp̃m uel ecclesiam cuius ille
pras est itelata clarescunt nec spetiae
semper exceditur saepe enim taliadi¬
cuntur. quae uel ei quoque. uel ei for¬
tasse tantum modo apertissi me con¬
gruant sed cum abspeae transitur
ad genus. quasi adhuc de speti ȩloquer¬
tescriptura ibi uigilare debet lecto¬
ris intentio quaerat inspeti. equod
ingenere potius etcertius in uenire potest
facile est quippe illud quodait pro¬
pheta hie zechiel domus israbel habi¬
tauit interra. et polluerunt illam in
uia sua inidolissuis & peccatis suis se¬
cundum inmunditiam menstruatae
facta est uia eorum.ante faciem meam.
&effudiiram meam super eos & dispersi

Expanded text:
generi, cuius haec species. unde et in nogeneri, cuius haec species. unde et in notitiam uulgi uerba ista uenerunt, ut etiam idiotae intellegant, quid specialiter, quid generaliter in quocumque praecepto imperiali sit. constitutum. fit hoc etiam de hominibus; sicut ea quae de Salomone dicuntur excedunt eius modum et potius ad Christum uel ecclesiam, cuius ille pars est, relata clarescunt. nec species semper exceditur. saepe enim talia dicuntur, quae uel ei quoque uel ei fortasse tantummodo apertissime congruant: sed cum ab specie transitur ad genus, quasi adhuc de specie loquente scriptura, ibi uigilare debet lectoris intentio, ne quaerat in specie quod in genere potest melius et certius inuenire. facile est quippe illud quod ait propheta Ezechihel: domus Israhel habitauit in terra, et polluerunt illam in uia sua et in idolis suis et peccatis suis; secundum immunditiam menstruatae facta est uia eorum ante faciem meam. et effudi iram meam super eos et dispersi
Abbreviated transcription (Latin):
tem. genus autem totum cuius ea pars
est quam nuncupat spegͤiem. sicut una¬
quaeque ciuitas pars estutique uniuer¬
sitatis gentium hanc ille uocat spet̾iem
genus autem omnes gentes Neque hic
ea discernendi subtilitas adhibendaest
quae adialecticis traditur qui inter
partem et speeiem quid inter sit acutis¬
sime disputant eadem ratio est si non
deuna quaeque ciuitate: sed deuna¬
quaeque prouing̾ia uel gente uelres¬
no tale aliquid indiuinis repperiat᷑¬
ure loquiis nonsolum enim cerbi gratia
dehierusalem uel de aliqua gentium
ciuitate. siuetrro. siue babrlonia
siue alia qualibet dicetur aliquidins¬
cripturis scĩs quod amodum eius
excidat et conueniet potius omnibus
uerum etiam de iudaea de aegrpto de assy¬
ria et qua cumque alia gente inquasunt
plurimae ciuitates. non tamentotus orbis
sed prras eius eex dicitur quod transeat eius
modum. et congruat potius uniuerso.
cuius haec pras est. uel sicut iste appellat

Expanded text:
tem, genus autem totum, cuius ea pars tem, genus autem totum, cuius ea pars est, quam nuncupat speciem, sicut unaquaeque ciuitas pars est utique uniuersitatis gentium. hanc ille uocat speciem, genus autem omnes gentes. neque hic es discernendi subtilitas adhibenda est, quae a dialecticis traditur, qui inter partem et speciem quid intersit acutissime disputant eadem ratio est, si non de unaquaque ciuitate, sed de unaquaque prouincia uel gente uel regione tale aliquid in diuinis reperitur eloquiis. non solum enim uerbi gratia de Hierusalem uel de aliqua gentium ciuitate, sine Tyro sine Babylonia siue alia qualibet dicitur aliquid in scripturis sanctis, quod modum eius excedat et conueniat potius omnibus gentibus, uerum etiam de Iudaea, de Aegypto, de Assyria et quacumque alia gente, in qua sunt plurimae ciuitates, non tamen totus. orbis, sed pars eius est, dicitur quod transeat eius modum et congruat potius uniuerso, cuius haec pars est, uel, sicuti iste appellat,
Abbreviated transcription (Latin):
fratribus et caritas cumfide ađo patre et
dño ihũ xp̃o sed non erat expertus hanc here¬
sem quae nostro tempore exortamultum
nos ut gratiam dĩ quae per dnm ihm xp̃m
et secundum id quod ait apostolus. oportet
hereses esse ut probati mani festifiant
inuobis multo uigilantiores diligenti¬
ores quae reddidit. ut aduerteremus
inscripturis scĩs quod istum trchonium
minus attentum minusque sine hoste
sollicitum fugit. etiam ipsam scilicet
fidem donum illius esse qui eius mensuram
unicuique partitur ex qua suentia qui¬
busdam dictum est uobis donatumest
uerum etiam patiamini pro eo unde
quis dubitet utrumque essedi donumꝰ
qui fideliter atque intellegenter audit
utrum que donatum plura sunt etalia
testimonia quibus id ostenditur. sed
hoc nunc non agimus alibi autẽs atque
alibi saepissime staegimus quarta trcho
nu regula est de spegͦiae et genere sicenim
eam uocat. uolens intellegespegͦiem par¬

Expanded text:
fratribus et caritas cum fide a deo patre et fratribus et caritas cum fide a deo patre et domino Iesu Christo. sed non erat expertus hanc haeresem, quae nostro temnos, ut gratiam Dei quae per Dominum nostret secundum id quod ait Apostolus, Oportet haereses esse, ut probati manifesti fiant in vobis , multo vigilantiores diligentioresque reddidit, ut adverteremus in Scripturis sanctis, quod istum Tichonium minus attentum, minusque sine hoste sollicitum fugit, etiam ipsam scilicet fidem donum illius esse unicuique partitur. ex qua sententia quibusdam dictum est: uobis donatum est uerum etiam ut patiamini pro eo. unde quis dubitet utrumque esse dei donum, qui fideliter atque intellegenter audit utrumque donatum? plura sunt et alia testimonia, quibus id ostenditur, sed hoc nunc non agimus, alibi autem atque alibi saepissime ista egimus. Quarta Tyconii ista regula est "do specie et genere". sic enim eam uocat, uolens intellegi speciem par
Abbreviated transcription (Latin):
quae malx permixta est dicit ipsi autem
conuersi sunt retro. quam uis alii lam
significentur his uerbis sed quoniam in uno
sunt. tafriquam deipsis loquitur de quibus
loquebatur non tam̃ semper inuno erunt
ipse est quippe ille seruus commemora¬
tus ineuangelio. cuius dñs cum uenerit
diuidet eum et partem eius cum hrpocri¬
tisponet Tertia regula est depromissis
et lege quae alio modo dici potest de spũet
lit tera. sicut eã nos appellatumus cum de hac
re librum scriberimus potest etiam sic
dici degratia et mandato haec autem ma¬
gis mnihi uidetur magna quaestio quam
regula quae soluendis qua estionibus
adhibenda est haec est quam non in tel¬
legentes pelagiani. uel condiderunt
suam heresem uel auxerunt laborauit
in ea disserenda trchonius. bene sed non
plene disputans enim defide et operibus.
opera nobis dixit ado darimerito fideripsam
uero fidem si gesse anobis. ut nobis non sit
ađo nec attendit apostolum dicentem pax

Expanded text:
quae mala permixta est, dicit: ipsi autem quae mala permixta est, dicit: ipsi autem conuersi sunt retro, quamuis alii iam signisunt, tanquam de ipsis loquitur de quibus loquebatur. non tamen semper in uno erunt: ipse est quippe ille seruus commemoratus in euangelio, cuius dominus, cum uenerit, diuidet eum et partem eius cum hypocritis ponet. Tertia regula est "de promissis et lege". quae alio modo dici potest "de spiritu et littera", sicut eam nos appellauimus, cum de hac re librum scriberemus. potest etiam sic dici: "de gratia\' et mandato". haec autem magis mihi uidetur magna quaestio quam regula, quae soluendis quaestionibus adhibenda est. haec est, quam non intellegentes Pelagiani uel condiderunt suam haeresem uel auxerunt. laborauit in ea disserenda Tyconius bene, sed non plene. disputans enim de fide et operibus opera nobis dixit a deo dari merito fidei, ipsam uero fidem sic esse a nobis, ut nobis non sit a deo, nec attendit apostolum dicentem: pax
Abbreviated transcription (Latin):
appellari ut diccretur depermixta
ecclesia quae regula intellectorem
uigilantem requirit quando scriptu¬
racum adaliosiam loquatur taf¬
quam ad eoskdquos loquebatur
uidetur loqui uel de ipsis cum de alus
iam lo quatur tasquam unum situtro¬
rumque corpus propter temporariam
cummixtionem et cummunionem
sacramentorum ad hoc pertinet in
cantico canticorum fuscasum et spe¬
tosa ut taberna cula cedar. ut pelles
salo monis non enimait fusca fui
ut tabernacula cedar et spetiosa sum
ut pelles salo monis sed utrum que esse
dixit propter temporalem unitatem
intra una retia piscium bonorum et
malorum taber nacula enimcedar
adismaelem pertinent. qui nonerit
heres cum filio liberae itaque cum
debona parte ds̃ dicat ducam caecos
inuiam quam non nouerunt. et semitas
quas non nouerunt calcabunt et fa¬
ciam illis tenebras inlucem praua
indirectum. haec uerba faciam et
nonderelinquam mox de alia parte

Expanded text:
appellari, ut dice retur: "de permixta appellari, ut dice retur: "de permixta ecclesia". quae regula intellectorem uigilantem requirit, quando scriptura, cum ad alios iam loquatur, tamquam ad eos ipsos ad quos loquebatur uidetur loqui, uel de ipsis, cum de aliis iam loquatur, tamquam unum sit utrorum. que corpus propter temporariam commixtionem et communionem sacramentorum. ad hoc pertinet in Cantico canticorum: fusca sum et speciosa ut tabernacula Cedar, ut pelles Salomonis. non enim ait: fusca fui ut tabernacula Cedar et speciosa sum ut pelles Salomonis, sed utrumque se esse dixit propter temporalem unitatem intra una retia piscium bonorum et malorum. tabernacula enim Cedar ad Ismahelem pertinent, qui non erit heres cum filie liberae. itaque cum de bona parte dicat deus: ducam caecos in uiam, quam non nouerunt, et semitas, quas non nouerunt, calcabunt, et faciam illis tenebras in lucem et praua in directum. haec uerba faciam et non derelinquam eos, mox de alia parte,
Abbreviated transcription (Latin):
hereticus loquitur. Quidautem¬
Quidautem
doceantte &ammoneant istac
inqua scientes aliquando capitis &
dictum est fidelibus ergo abrahac
semen estis cum sit unum semen
abrahae quod est xp̃s non haesite¬
mus quando a cãpite adcorpus
uel acorpor e transitur ad caput.
et tamen non receditur abuna ea¬
demque persona una enim perso¬
na lo quitur dicens. sicut sponso
impo suit mihi mitram. et sicut spon¬
sam ornauit me ornamento etta¬
men quidhorum duorum capiti.
quid corpori. Id est quid xp̃o quid
ecclesiae conueniat. utique intel¬
legendum est secunda est dedñi
corpore bipertito quod quidem
non ita debuit appellare nonenim
reuera dñi corpus est quod cumillo
nonerit inae ternum. sed dicendum
fuit dedñi corpore uero atque per¬
mixto. aut uero. atque simulato.
uel quid aliud quia non solum in
ae ternum uerumetiam nunchy¬
pocritae non cum illo essedicendi
sunt quamuis in eius esse uideantur
ecclesia unde poteratistare gula & sic

Expanded text:
haereticus loquitur. Qhaereticus loquitur. Quid autem doceant vel admoneant istae in qua scientes aliqudictum est fidelibus: ergo Abrahae semen estis, cum sit unum semen Abrahae, quod est Christus — non haesitemus, quando a capite ad corpus uel a corpore transitur ad caput, et tamen non receditur ab una eademque persona. una enim persona loquitur dicens: sicut sponso imposuit mihi mitram, et sicut sponsam ornauit me ornamento, et tamen quid horum duorum capiti, quid corpori, id est quid Christo, quid ecclesiae conueniat, utique intellegendum est. Secunda est "de domini corpore bipertito". quod quidem non ita debuit appellare; non enim re uera domini corpus est quod cum illo non erit in aeternum, sed dicendum fuit: "de domini corpore uero atque permixto" aut" uero atque simulato" uel quid aliud, quia non solum in aeternum uerum etiam nunc hypocritae non cum illo esse dicendi sunt, quamuis in eius uideantur esse ecclesia. unde poterat ista regula et sic
Abbreviated transcription (Latin):
ria fabĩcare sunt enim quaedam regu¬
le misticae quae uniuersae legis reces¬
sus ob tinent. &ueritatis theysauros
ratio regularum sine inuidia ut com¬
municamus accepta fuerit. clausa quae¬
q: patefient &obscura dducidabuntur
ut quis proph&iae in mensam siluam
perambuilãs his regulis quod am modo
lucis tramitib deductus aberrore de¬
fendatur hic sidixiss& sunt enim quae¬
damregulae mysticae quae nonnul¬
los legis recessus obtinent: aut certe¬
s& clausa quaeq patefient sed clasa
multa patefient. uerum dixiss & nec
tame laborato atq utili operisuo plus¬
quamresipsa postulat dando inspem
falsam lectorem eius cognitoremq: mi¬
siss& quod ideo dicendum putaui. ut li¬
beripse &legatur abstudiosis qui aplu¬
rimum adiuuat adscripturas intelle¬
gendas & non de illo sperxtur tantum.
quantum non hab& cautae sanelegen¬
dus est non solum propter quaedam
inquib &homo errauit. sed maxime
propter illa quae sicut donãtista

Expanded text:
ria fabricare. Sunt enim quaedam reguria fabricare. Sunt enim quaedam regulae mysticae, quae universae Legis recessus obtinent, et veritatis thesauros ratio regularum sine invidia, ut communicamus, accepta fuerit; clausa quaeque patefient, et obscura dilucidabuntur; ut quis prophetiae immensam silvam perambulans, his regulis quodammodo lucis tramitibus deductus ab errore defendatur. Hic si dixisset, Sunt enim quaedam regulae mysticae, quae nonnullos Legis recessus obtinent, aut cerset, Clausa quaeque patefient, sed, clausa multa patefient; verum dixisset, nec tam elaborato atque utili operi suo plusquam res ipsa postulat dando, in spem falsam lectorem ejus cognitoremque misisset. Quod ideo dicendum putavi, ut liber ipse et legatur a studiosis, quia plurimum adjuvat ad Scripturas intelligendas, et non de illo speretur tantum quantum non habet. Caute sane legendus est, non solum propter quaedam in quibus ut homo erravit; sed maxime propter illa quae sicut donatista