comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc potes ad solem sublato dicere uultu
Hic heri phrixeȩ uellera pressit ouis.
Seminibus tostis sceleratȩ fraude nouercȩ
Sustulerat nullas ut solet hȩrba comas.
Muttitur ad tripodas certa qui sorte reportes
Quam sterili terrȩ delphicus edat opem
Nic quoq corruptus cum semine nuntiat helles
Et iuuenis frixi funera sorte peti
Usq recusantem ciues & tempus & Ino
Compulerant regem iussa nefanda pati
Et soror & Frixeus uelati tempora uittis
Stant simul ante aras iunctaq fata gemunt.
Aspicit hos ut forte pependeat aethere mater
Et ferit attonita pectora nuda manu
Inq draconigenam nymbis comitantib urbem
Desilit: & natos eripit inde suos
Utq fugam capiant: aries nitidissimus auro
Traditur. ille uehit per freta longa duos
Dicitur infirma cornua tenuisse sinistra
Fȩmina: quum de se nomina fecit aquȩ:
Pene simul periit. dum uult succurrere lapsȩ
Frater. & extensas porrigit usq manus.

Expanded text:
nunc potes ad solem sublato dicere voltu nunc potes ad solem sublato dicere voltu hic here Phrixeae vellera pressit ovis. seminibus tostis sceleratae fraude novercae sustulerat nullas, ut solet, herba comas. mittitur ad tripodas, certa qui sorte reportet, quam sterili terrae Delphicus edat opem. hic quoque corruptus cum semine nuntiat Helles et iuvenis Phrixi funera sorte peti; utque recusantem cives et tempus et Ino compulerunt regem iussa nefanda pati, et soror et Phrixus, velati tempora vittis, stant simul ante aras iunctaque fata gemunt. aspicit hos, ut forte pependerat aethere, mater et ferit attonita pectora nuda manu, inque draconigenam nimbis comitantibus urbem desilit et natos eripit inde suos; utque fugam capiant, aries nitidissimus auro traditur: ille vehit per freta longa duos. icitur infirma cornu tenuisse sinistra femina, cum de se nomina fecit aquae. paene simul periit, dum volt succurrere lapsae frater, et extentas porrigit usque manus,
Abbreviated transcription (Latin):
N ec uos turba feri sensu fraudata magistri
Spernite: discipulos attrahit illa nouos:
Quiq moues coelum tabulamq coloribus uris:
Quiq facis docta mollia saxa manu.
Mille dea est operum: certe dea carminis illa est:
Si mereor studus adsit amica meis
Celius ex alto qua mons descendit in equum
Nic ubi non plana est sed prope plana uia.
Parua licet uideas cãptȩ delubra mineruȩ¬
Quȩ dea natali coepit habere suo
N ominis in dubio causa est: capitale uocamus
Ingenium sollers: ingeniosa dea est
An quia de capitis fertur sine matre paterni'
Uertice cum clypeo prosiluisse suo.
An quia perdomitis ad nos captiua faliscis
Uenit. & hoc signo litera prima docet.
An ꝙ habet legẽm capitis quȩ pendere poenas
Exilio iubeat furta reperta loco.
Aquacunq trahis ratione uocabula pallas
Pro ducib nostris aegida semper habe.
Summa dies equinq tuba lustrare canora
Admonet. & forti sacrificare deȩ.

Expanded text:
nec vos, turba fere censu fraudata, 1 magistri, nec vos, turba fere censu fraudata, 1 magistri, spernite; discipulos attrahit illa novos: quique moves caelum, tabulamque coloribus uris, quique facis docta mollia saxa manu. mille dea est operum: certe dea carminis illa est; si mereor, studiis adsit amica meis, Caelius ex alto qua mons descendit in aequum, hic, ubi non plana est, sed prope plana via, parva licet videas Captae delubra Minervaquae dea natali coepit habere suo. nominis in dubio causa est. capitale vocamus ingenium sollers: ingeniosa dea est. an quia de capitis fertur sine matre paterni vertice cum clipeo prosiluisse suo? an quia perdomitis ad nos captiva Faliscis venit? et hoc ipsum littera prisca docet. an quod habet legem, capitis quae pendere poenas ex illo iubeat furta reperta loco? a quacumque trahis ratione vocabula, Pallas, pro ducibus nostris aegida semper habe. Summa dies e quinque tubas lustrare canoras admonet et forti sacrificare deae.
Abbreviated transcription (Latin):
Sors erat aternos uincere posse deos.
Immolant hunc briareus facta ex adamanta securi
Et iãiam flammis exta daturus erat.
Iuppiter alitibus rapere imperat: attulit illa
Miluius & meritis uenit ad astra suis.
Una dies media est & fiunt sacra mineruȩ
Numinaq a uinctis quinq diebus habet.
Sanguine prima uacat nec fas concurrere ferro
Causa quidem illa nata minerua die.
Altera tresq super strata celebrantur arena
Ensibus expertis bellica laeta dea est.
Pallada nunc pueri tenerȩq ornate puellȩ
Qui bene placarit pallada doctus erit.
Pallade placata lanam mollire puellȩ
Discant: & plenas exonerare colos.
Illa etiam stantes radio percurrere telas
Erudit: & rarum pectine densat opus.
Hanc cole qui maculas laesis de uestibus aufers:
Pallade. sit tycio doctior ille licet.
Et licet antiquo manibus collatus ȩpeo
Sit prior: irata pallade mancus erit.
Uos quoq phoebea morbos qui pellitis arte
Munera de uestris pauca referre deȩ.

Expanded text:
sors erat aeternos vincere posse deos. sors erat aeternos vincere posse deos. immolat hunc Briareus facta ex adamante securi, et iam iam flammis exta daturus erat: Iuppiter alitibus rapere imperat: attulit illi miluus et meritis venit in astra suis. Una dies media est, et fiunt sacra Minervae, nomina quae iunctis quinque diebus habent, sanguine prima vacat, nec fas concurrere ferro: causa, quod est illa nata Minerva die. altera tresque super strata celebrantur harena: ensibus exertis bellica laeta dea est. Pallada nunc pueri teneraeque orate puellae: qui bene placarit Pallada, doctus erit. Pallade placata lanam mollire puellae discant et plenas exonerare colos. illa etiam stantis radio percurrere telas erudit et rarum pectine denset opus. hanc cole, qui maculas laesis de vestibus aufers, Pallade, sit Tychio doctior ille licet; et licet antiquo manibus conlatus Epeo sit prior, irata Pallade manens erit. vos quoque, Phoebea morbos qui pellitis arte, munera de vestris pauca referte deae:
Abbreviated transcription (Latin):
Et caperet fasces a curuo consul aratro
Nec crumen duras esset habere manus:
Rusticus ad ludos populus ueniebat inurbem
Sed diis non studus ille dabatur honor
Luce sua ludos uuȩ commentor habebat
Quos cum tedifera nunc habet ille dea.
Ergo ut tyronum celebrare frequentia posses.
Uisa dies dandȩ non aliena toge
Mitte caput pater huc placataq cornua uertas:
Et des ingenio uela secunda meo.
Itur ad argeos. qui sint sua pagina dicet
Nac sicut memini praeteritaq die
Stella. lycaoniam uergit decliuis ad arcton
Miluius. haer illa nocte uidenda uenit
Quid dederit uolucri si uis cognoscere caelum
Saturnus regnis a ioue pulsus erat.
Concitat iratus ualidos titanas ad arma
Quȩq fuit fatis debita tẽptat opem
Matre satus terra monstrum mirabile taurus:
Parte sui serpens posteriore fuit
H unc triplici muro lucis incluserat atris
Parcarum monitu stix uiolenta trium
Uiscera qui tauri flaminis adolenda dediss&

Expanded text:
et caperet fasces a curvo consul aratro, et caperet fasces a curvo consul aratro, nec crimen duras esset habere manus, rusticus ad ludos populus veniebat in urbem sed dis, non studiis ille dabatur honor: luce sua ludos uvae commentor habebat, quos cum taedifera nunc habet ille dea: ergo ut tironem celebrare frequentia posset, visa dies dandae non aliena togae? mite caput, pater, huc placataque cornua vertas et des ingenio vela secunda meo. Itur ad Argeos qui sint, sua pagina dicet hac, si commemini, praetentaque die. stella Lycaoniam vergit declivis ad Arcton Miluus: haec illa nocte videnda venit. quid dederit volucri, si vis cognoscere, caelum: Saturnus regnis a Iove pulsus erat; concitat iratus validos Titanas in arma, quaeque fuit fatis debita, temptat opem. matre satus Terra, monstrum mirabile, taurus parte sui serpens posteriore fuit: hunc triplici muro lucis incluserat atris Parcarum monitu Styx violenta trium, viscera qui tauri flammis adolenda dedisset,
Abbreviated transcription (Latin):
Ridet & ipse deus lunumq inducere monstrat:
Hic paret monitis. & linit ora luto.
Melle pater fruitur: liboq infusa calenti
Iure repertori candida mella damus.
Femina cur prȩsit non est rationis opertȩ:
Fęmineos tyrso concitat ille choros.
Cur anus hoc faciat. queris:uinosior aetas
Haec erat & grauidae munera uitis amat.
Cur hedera cincta est hedera est gratissima baccho:
Noc quoq cur ita sit dicere nulla mora est.
Nisyades nymphȩ puerum quęrente nouerca
Hanc frondem cunis opposuere nouis.
Restat ut inueniam quare toga libera detur
Luce feris pueris candide bacche tua:
Siue ꝙ ipse puer semper iuuenis q uideris
Et media est aetas inter utrunq tibi:
Seu quia tu pater es. patres sua pignora natos
Commendant curȩ numinibusq tuis.
Siueꝙ es liber uestisquoq libera perte
Sumitur: & uitę liberioris iter
An quia quum colerent prisci studiosius agros:
Et patrio faceret rure senator opus'

Expanded text:
ridet et ipse deus limumque inducere monstrat; ridet et ipse deus limumque inducere monstrat; hic paret monitis et linit ora luto. melle pater fruitur, liboque infusa calenti iure repertori candida mella damus, femina cur presset, non est rationis opertae: femineos thyrso concitat ille choros. cur anus hoc faciat, quaeris? vinosior aetas haec est et gravidae munera vitis amat, cur hedera cincta est? hedera est gratissima Baccho: hoc quoque cur ita sit, dicere nulla mora est. Nysiadas nymphas puerum quaerente noverca hanc frondem cunis opposuisse ferunt, restat, ut inveniam, quare toga libera detur Lucifero pueris, candide Bacche, tuo: sive quod ipse puer semper iuvenisque videris, et media est aetas inter utrumque tibi: seu, quia tu pater es, patres sua pignora, natos, commendant curae numinibusque tuis: sive, quod es Liber, vestis quoque libera per te sumitur et vitae liberioris iter: an quia, cum colerent prisci studiosius agros, et faceret patrio rure senator opus,
Abbreviated transcription (Latin):
Ibat harenoso satyris comitatus ab hebro
Non habet ingratos fabula nr̃a iocos.
Lamq erat ad rodopen pangeaq flumina uentum
Friferȩ comitum quum crepuere manus:
Ecce nouȩ coeunt uolucres tinnitibus actȩ
Quosq mouent sonitus aera seqiuntur apes.
Colligit errantes. & in arbore clausit inani
Liber: & inuenti prȩmia mellis habee.
Ut satyri lenisq senex tetigere saporem
Quȩrebant flauos pernemus omne fauos.
Audit in exesa stridorem examinis ulmo:
Aspicit & cęras dissimulatq senex.
Utq piger pandi tergo residebat aselli.
Appͣlicat hunc ulmo corticibusq cauis.
Constitit ipse super ramoso stipite nixus:
Atq auide trunco condita mella petit.
Milia crabronum coeunt & uertice nudo
Spicula defigunt oraq pruna notant.
Ille cadit pręceps & calce feritur aselli
Inclamatq suos auxiliumq rogat
Soncurrunt satyri turgentiãq or̃a parentis
Rident. percusso claudicat ipse genu

Expanded text:
ibat harenoso satyris comitatus ab Hebro ibat harenoso satyris comitatus ab Hebro non habet ingratos fabula nostra iocos, iamque erat ad Rhodopen Pangaeaque florida ventum: aeriferae comitum concrepuere manus, ecce novae coeunt volucres tinnitibus actae, quosque movent sonitus aera, sequuntur apes. colligit errantes et in arbore claudit inani Liber et inventi praemia mellis habet. ut satyri levisque senex tetigere saporem, quaerebant flavos per nemus omne favos, audit in exesa stridorem examinis ulmo, aspicit et ceras dissimulatque senex; utque piger pandi tergo residebat aselli, applicat hunc ulmo corticibusque cavis, constitit ipse super ramoso stipite nixus atque avide trunco condita mella petit, milia crabronum coeunt et vertice nudo spicula defigunt oraque sima notant. ille cadit praeceps et calce feritur aselli inclamatque suos auxiliumque rogat, concurrunt satyri turgentiaque ora parentis rident: percusso claudicat ille genu.
Abbreviated transcription (Latin):
Nec referam semelen: ad quam nisi fulmina secum
Iuppiter afferret. paruus inermis eras.
Nec puer ut possis maturo tempore nasci
Expletum patrio corpore matris opus.
Bistonas. & scythicos longum narrare triumphos
Et domitas gentes thurifer inde tuas.
Tu quoq thebane mala prȩda tacebere matris:
Inq tuum furus acte lycurge genu.
Ecce libet subitos pisces tyrrhenaq monstra
Dicere: sed non est carminis huius opus
Carminis huius opusͤ causas exprimere quare.
Uilis anus populos ad sua liba uocet.
Ante tuos ortus arȩ sine honore fuerunt
Liber: & in gelidis hęrba reperta focis.
Te memorant gangę totoq oriente subacto
Primitias magno seposuisse ioui
Cynnama tu primus. captiuaꝙ thura dedisti
Deq triumphato. uiscera tosta boue.
Nomine abactoris ducunt libamina nomen
Libaq ꝙ sacris pars datur inde focis.
Liba deofint. sucis quia dulcibus ille
Gaudet: & a baccho mella reperta ferunt

Expanded text:
nec referam Semelen, ad quam nisi fulmina secum nec referam Semelen, ad quam nisi fulmina secum Iuppiter adferret, parvus inermis eras; nec, puer ut posses maturo tempore nasci, expletum patrio corpore matris opus. Sithonas et Scythicos longum narrare triumphos et domitas gentes, turifer Inde, tuas. tu quoque Thebanae mala praeda tacebere matris, inque tuum furiis acte, Lycurge, genu. ecce libet subitos pisces Tyrrhenaque monstra dicere, sed non est carminis huius opus; carminis huius opus causas exponere, quare vilis anus populos ad sua liba vocet, ante tuos ortus arae sine honore fuerunt, Liber, et in gelidis herba reperta focis, te memorant Gange totoque Oriente subacto primitias magno seposuisse Iovi. cinnama tu primus captivaque tura dedisti deque triumphato viscera tosta bove. nomine ab auctoris ducunt libamina nomen libaque, quod sanctis pars datur inde focis. liba deo fiunt, sucis quia dulcibus idem gaudet, et a Baccho mella reperta ferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Iudis amatorem carȩ noua diua mineruȩ
Nec res hac ueneri gratior ulla fuit.
Inde ioci ueteres. obscenaq dicta canuntur.
Et iuuat hanc magno uerba dedisse deo
Praeteriturus eram gladios in principe fixos
Quum sic a castis uesta locuta focis.
Ne dubita meminisse meus fuit ille sacerdos.
Sacrilege telis me petiere manus:
Ipsa uirum rapui simulacraq nuda reliqui:
Quȩ cecidit ferro cęsaris umbrã fuit.
Ille quidem cęlo positus iouis atria uidit:
Et tenet in magno templa dicata foro.
At quicunq nefas ausi prohibente deorum
Numine polluerant pontificale caput.
Morte iacent merita: testes estote philippi
Et quorum sparsis ossibus albet humus
Hoc opus haec pietas haec prima elementa fuerũt
Caesaris. ulcisci iusta per arma patrem
Postera quum teneras aurora refecerit herbas
Scorpius a prima parte uidendus erit.
Tertiã post idus lux est celeberrima baccho
Bacche faue uati dum tua festa cano.

Expanded text:
ridet amatorem carae nova diva Minervae, ridet amatorem carae nova diva Minervae, nec res hac Veneri gratior ulla fuit. inde ioci veteres obscenaque dicta canuntur, et iuvat hanc magno verba dedisse deo. praeteriturus eram gladios in principe fixos, cum sic a castis Vesta locuta focis: ‘ne dubita meminisse: meus fuit ille sacerdos, sacrilegae telis me petiere manus. ipsa virum rapui simulacraque nuda reliqui: quae cecidit ferro, Caesaris umbra fuit.’ ille quidem caelo positus Iovis atria vidit et tenet in magno templa dicata foro. at quicumque nefas ausi, prohibente deorum numine, polluerant pontificale caput, morte iacent merita, testes estote Philippi, et quorum sparsis ossibus albet humus, hoc opus, haec pietas, haec prima elementa fuerunt Caesaris, ulcisci iusta per arma patrem. Postera cum teneras aurora refecerit herbas, Scorpios a prima parte videndus erit. Tertia post Idus lux est celeberrima Baccho: Bacche, fave vati, dum tua festa cano.
Abbreviated transcription (Latin):
Atq ita per populum fumantia mane solebat
Diuidere haec populo copia grata fuit.
Pace domi facta signum posuere perennȩ:
Quod sibi defectis illa tulisset opem
Nunc mihi curcantent superest obscena puellȩ
Dicere: nam coeunt: certaq probra canunt.
Nuper erat dea facta: uenit gradiuus ad illam:
Et cum seducta talia uerba facit.
Mense meo coleris. iunxi mea tempora tecum:
Pendet ab officio spes mihi magna tuo.
Arinifer armifere correptus amore mineruȩ
Uror: Et hoc longo tempore uulnus alo
Effice dii studio similes coeamus in unum
Conueniunt partes haec tibi comis anus
Dixerat. illa deum promisso ludit inani
Et stultam dubia sp̃em trahit usq mora.
Sepius instanti mandata peregimus inꝗt:¬
Et uicta est precib uix dedit illa manus.
C audet amans: thalamosq parat: deducitur illuc
Anna tegens uultus ut noua nupta suos.
Oscula sumpturus subito mars aspicit illam:
Nunc pudor elusum nunc subit ira deum

Expanded text:
atque ita per populum fumantia mane solebat atque ita per populum fumantia mane solebat dividere: haec populo copia grata fuit. pace domi facta signum posuere Perennae, quod sibi defectis illa ferebat opem. nunc mihi cur cantent superest obscena puellae dicere; nam coeunt certaque probra canunt, nuper erat dea facta: venit Gradivus ad Annam et cum seducta talia verba facit: ‘mense meo coleris, iunxi mea tempora tecum: pendet ab officio spes mihi magna tuo. armifer armiferae correptus amore Minervae uror et hoc longo tempore volnus alo. effice, di studio similes coeamus in unum: conveniunt partes hae tibi, comis anus.’ dixerat, illa deum promisso ludit inani et stultam dubia spem trahit usque mora. saepius instanti mandata peregimus, inquit evicta est, precibus vix dedit illa manus. credit amans thalamosque parat, deducitur illuc Anna tegens voltus, ut nova nupta, suos. oscula sumpturus subito Mars aspicit Annam: nunc pudor elusum, nunc subit ira deum.
Abbreviated transcription (Latin):
Sydonis interea magno clamore per agros
Queritur. apparent signa notȩq pedum
Uentum erat ad ripas inerant uestigia ripis.
Sustinuit tacitas conscius amnis aquas
Ipsa loqui uisa est: rapidi sum nympha numici.
Amne perenne latens anna perenna uocor
Protinus erratis laeti uescuntur in agris:
Et celebrant largo seq diemq męro.
Sunt quib hȩc luna est. ꝗa mensibus impleat annũ:
Pars themin inachiam: pars putat esse bouem.
Inuenies qui te nymphen atlantida dicant.
Teq ioui primos anna dedisse cibos:
Hec quoꝙ. quam referam nostras peruenit ad aures
Fama nec a ueri dissidet illa fide.
Plebs uetus es nullis etiam tutata tribunis
Fugit: & in sacri uertice montis erat.
Lam quoq quem tulerant secum defecerat illos
Uictus: & humanis usibus apta ceres.
Orta sub urbanis quȩdam fuit anna bouillis
Pauper: sed multe sedulitatis anus.
Illa leui mitra canos incincta capillos
Tingebat tremula rustica liba manu

Expanded text:
Sidonis interea magno clamore per agros Sidonis interea magno clamore per agros quaeritur: apparent signa notaeque pedum: ventum erat ad ripas: inerant vestigia ripis. sustinuit tacitas conscius amnis aquas. ipsa loqui visa est ‘placidi sum nympha Numici: amne perenne latens Anna Perenna vocor.’ protinus erratis laeti vescuntur in agris et celebrant largo seque diemque mero. sunt quibus haec Luna est, quia mensibus impleat annum; pars Themin, Inachiam pars putat esse bovem. invenies, qui te nymphen Atlantida dicant teque Iovi primos, Anna, dedisse cibos. haec quoque, quam referam, nostras pervenit ad aures fama nec a veri dissidet illa fide. plebs vetus et nullis etiam nunc tuta tribunis fugit et in Sacri vertice montis erat; iam quoque, quem secum tulerant, defecerat illos victus et humanis usibus apta Ceres, orta suburbanis quaedam fuit Anna Bovillis, pauper, sed multae sedulitatis anus. illa levi mitra canos incincta capillos Angebat tremula rustica liba manu,
Abbreviated transcription (Latin):
Utq domum intrauit tyrios induta paratus
Incipit aeneas: coetera turba silet.
Hanc tibi cur tradam pia causa lauinia coniuux
Est mihi: consumpsi naufragus huius opes
Orta tyro est regnum libyca possedit in ora
Quam precor. ut carȩ more sororis ames
Omnia promittit: falsumq lauinia uulnus
Mente premit tacita: dissimulatq metus.
Donaq quum uideat prȩter sua lumina ferri
Multa. tamen muti clam quoq multa putat.
Non habet exactum quid agat: furialiter odit.
Preparat insidias: & cupit ulta mori.
N ox erat: ante torum uisa est astare sororis
Squalenti dido sanguinolenta coma
Effuge ne dubita moestum soror effuge tectum:
Sub uerbum querulas impulit aura fores
Exilit: & uelox humili superausa fenestra
Se iacit: audacem fecerat ipse timor.
Quumq metu rapitur tunica uelata recincta
Currit ut auditis territa damma lupis
Corniger hanc tumidis rapuisse numitius undis
Creditur. & stagnis occuluisse suis.

Expanded text:
utque domum intravit Tyrios induta paratus, utque domum intravit Tyrios induta paratus, incipit Aeneas cetera turba silet: ‘hanc tibi cur tradam, pia causa, Lavinia coniunx, est mihi: consumpsi naufragus huius opes. orta Tyro est, regnum Libyca possedit in ora; quam precor ut carae more sororis ames.’ omnia promittit falsumque Lavinia volnus mente premit tacita dissimulatque fremens; donaque cum videat praeter sua lumina ferri multa palam, mitti clam quoque multa putat, non habet exactum, quid agat; furialiter odit et parat insidias et cupit ulta mori. nox erat: ante torum visa est adstare sororis squalenti Dido sanguinulenta coma et fuge, ne dubita, maestum fuge dicere tectum! sub verbum querulas impulit aura fores, exilit et velox humili super arva fenestra se iacit: audacem fecerat ipse timor. quaque metu rapitur, tunica velata recincta currit, ut auditis territa damma lupis, corniger hanc tumidis rapuisse Numicius undis creditur et stagnis occuluisse suis.
Abbreviated transcription (Latin):
Aspicit errantem nec credere sustinet annam
Esse ꝙ in latios illa ueniret agros.
Dum secum aeneas anna est exclamat achates
Ad nomen uultus sustulit illa suos.
Quo fugiatꝰ ꝗd agat: quos terrȩ quęrat hiatus:
Ante oculos miserȩ fata sororis erant.
Sensit: & alloquitur trepidam cythareius hȩros:
Flet tamen: admonitu motus elysa tuo
Anna per hanc iuro quam quondam audire solebas'
Tellurem fato prosperiore dari
Perq deos comites hac nuper sede locatos
Sepe meas illos increpuisse moras.
Nec timui de morte tamen metus abfuit iste.
Nei mihi credibili fortior illa fuit
Ne refer. aspexi non illo pectore digna
Uulnera: tartareas ausus adire domos
At tu seu ratio te nostris appulit oris
Siue deus regni commoda carpe mei.
Multa tibi memores: nil non debemus elisȩ
Nomine grata tuo grata sororis eris
Talia dicenti neq ĩpes altera restat.
Credidit. errores exposuitq suos.

Expanded text:
aspicit errantem nec credere sustinet Annam aspicit errantem nec credere sustinet Annam esse: quid in Latios illa veniret agros? dum secum Aeneas, Anna est! exclamat Achates: ad nomen voltus sustulit illa suos. heu! fugiat? quid agat? quos terrae quaerat hiatus? ante oculos miserae fata sororis erant. sensit et adloquitur trepidam Cythereius heros fiet tamen admonitu motus, Elissa, tui: ‘Anna, per hanc iuro, quam quondam audire solebas tellurem fato prosperiore dari, perque deos comites, hac nuper sede locatos, saepe meas illos increpuisse moras, nec timui de morte tamen, metus abfuit iste. ei mihi! credibili fortior illa fuit. ne refer: aspexi non illo corpore digna volnera Tartareas ausus adire domos, at tu, seu ratio te nostris appulit oris sive deus, regni commoda carpe mei. multa tibi memores, nil non debemus Elissae: nomine grata tuo, grata sororis, eris.’ talia dicenti neque enim spes altera restat credidit, errores exposuitque suos.
Abbreviated transcription (Latin):
Paruu ager: camelen incola turba uocat.
Illic cursus erat. nec longius affuit inde
Quam quantum nouies mutere funda potest.
Uela cadunt primo dubia uibrantur ab aura
Findite remigio nauita dixit aquas.
Tum parant torto subducere carbasa malo
Percutitur rapido puppis adunca notho:
Inq patens equor e frustra pugnante magr̃o
Fugit. & ex oculis uisa refugit humus
Assiliunt fluctus imoq a gurgite pontus
Uertitur: & canas alueus haurit aquas
Uincitur ars uento: nec iam moderator habenis
Utitur: at uotis is quoq poscit opem.
Iactatur tumidas exul phęnissa per undas.
Humida qꝙ opposita lumina ueste tegit.
Tunc primum dido felix est dicta sorori.
Et quȩcunq aliquam corpore pressit humum
Ducitur ad laurens ingenti flamine litus
Puppis. & expositis omnibus hausta perit
Iam pius eneas regno nataq latini
Auctus erat: populos miscueratq duos.
Litore dotali solo comitatus achate
Secretum nudo dum pede carpit iter

Expanded text:
parvus ager: Cameren incola turba vocat, parvus ager: Cameren incola turba vocat, illuc cursus erat, nec longius afuit inde, quam quantum novies mittere funda potest: vela cadunt primo et dubia librantur ab aura. findite remigio navita dixit aquas! dumque parant torto subducere carbasa lino, percutitur rapido puppis adunca noto inque patens aequor frustra pugnante magistro fertur, et ex oculis visa refugit humus, adsiliunt fluctus, imoque a gurgite pontus vertitur, et canas alveus haurit aquas, vincitur ars vento, nec iam moderator habenis utitur; a votis is quoque poscit opem. iactatur tumidas exul Phoenissa per undas humidaque opposita lumina veste tegit: tunc primum Dido felix est dicta sorori et quaecumque aliquam corpore pressit humum figitur ad Laurens ingenti flamine litus puppis et expositis omnibus hausta perit. iam pius Aeneas regno nataque Latini auctus erat, populos miscueratque duos. litore dotali solo comitatus Achate secretum nudo dum pede carpit iter,
Abbreviated transcription (Latin):
Moenia germanȩ iusta dat ante suȩ.
Mixta bibunt molles lacrimis unguenta fauillȩ
Uertice libatas accipiuntq comas:
Terq uale dixit: cineres ter ad ora relatos
Pressit. & est illi uisa subesse soror:
Nacta ratem comitesq fuge pede labitur ȩ quo
Moenia respiciens dulce sororis opus.
Fertilis melitȩ sterili uicina cosinȩ
Insula: quam libyci uerberat unda frȩti.
Hanc petit hospitio regis confisa uetusti
Nospes opum diues rex ibi Battus erat.
Qui postꝗͣ didicit casus utriusq sororis:
Naec inquit tellus quantulacunq tua est
Eternum hospitii seruasset ad ultima munꝰ
Sed timuit magnas pygmalionis opes.
Signa recensuerat bis solsua tertius ibat
Annus: & exilio terra petenda noua est:
Frater adest belloq petit rex arma perosus
Nos sumus imbelles: tu fuge sospes ait.
Iussa fugit: uentoq ratem commutit & undis.
Asperior quouis equore frater erat.
Est prope piscosos lapidosi cratidis amnes

Expanded text:
moenia: germanae iusta dat ante suae. moenia: germanae iusta dat ante suae. mixta bibunt molles lacrimis unguenta favillae, vertice libatas accipiuntque comas; terque vale! dixit, cineres ter ad ora relatos pressit, et est illis visa subesse soror. nancta ratem comitesque fugae pede labitur aequo moenia respiciens, dulce sororis opus. fertilis est Melite sterili vicina Cosyrae insula, quam Libyci verberat unda freti, hanc petit hospitio regis confisa vetusto: hospes opum dives rex ibi Battus erat. qui postquam didicit casus utriusque sororis, haec inquit tellus quantulacumque tua est. et tamen hospitii servasset ad ultima munus, sed timuit magnas Pygmalionis opes. signa recensuerat bis sol sua, tertius ibat annus, et exilio terra paranda nova est. frater adest belloque petit. rex arma perosus nos sumus inbelles, tu fuge sospes! ait. iussa fugit ventoque ratem committit et undis: asperior quovis aequore frater erat. est prope piscosos lapidosi Crathidis amnes
Abbreviated transcription (Latin):
Cultaq diffusis saltat amica comis
Quum redeunt titubant & sunt spectacula uulgi
Et fortunatos obuia turba uocat.
Occurrit nuper uisa est mihi digna relatu
Pompa: senem potu pota trahebat anus.
Quȩ tamen haec dea sit: quoniam rumorib errat
Fabula proposito nulla tegenda meo est.
Arserat aeneȩ dido miserabilis igne:
Arserat extructis in sua fata rogis.
Compositusq cinis tumuliq in marmore carmen
Noc breue quod moriens ipsa reliquit erat.
Prȩbuit aeneas & causam mortis E ensem:
Ipsa sua dido concidit usa manu
Protinus inuadunt Numidȩ sine uindice regnum.
Et potitur capta maurus hyarba domo
Seq memor spretum. thalamis tamen inquit elisȩ
En ego quem totiens reppulit illa fruor.
Diffugiunt tyrii quo quenq agit error ut olim
A misso dubiȩ rege uagantur apes
Tertia nudatas acceperat area messes
Inq cauos ierant tertia musta lacus.
Pellitur anna domo: lacrimansq sororia linquit

Expanded text:
cultaque diffusis saltat amica comis, cultaque diffusis saltat amica comis, cum redeunt, titubant et sunt spectacula volgi, et fortunatos obvia turba vocat. occurrit nuper visa est mihi digna relatu pompa: senem potum pota trahebat anus. quae tamen haec dea sit, quoniam rumoribus errat, fabula proposito nulla tegenda meo. arserat Aeneae Dido miserabilis igne, arserat exstructis in sua fata rogis; compositusque cinis, tumulique in marmore carmen hoc breve, quod moriens ipsa reliquit, erat: “praebuit Aeneas et causam mortis et ensem. ipsa sua Dido concidit usa manu.” protinus invadunt Numidae sine vindice regnum, et potitur capta Maurus Iarba domo, seque memor spretum, Thalamis tamen inquit ‘Elissae en ego, quem totiens reppulit illa, fruor.’ diffugiunt Tyrii, quo quemque agit error, ut olim amisso dubiae rege vagantur apes. tertia nudandas acceperat area messes, inque cavos ierant tertia musta lacus: pellitur Anna domo lacrimansque sororia linquit
Abbreviated transcription (Latin):
Aurea perstellas nunc micat illa nouem
Sex ubhi sustulerit totidem quum deseret orbes
Purpureum rapido qui uenit axe diem
Altera gramineo spectabis equirria campo
Quem tiberis curuis in latus urget aquis
Qui tamen eiecta si forte tenebituar unda
Coclius accipiat puluerulentus equos.
Idibus est annȩ festum geniale perennę
Haud procul a ripis aduena tibri tuis.
Plebs uenit ac uirides passim disiecta per herbas
Potat es accumbit cum pare quisq sua.
Sub ioue pars durat: pauci tentoria ponunt:
Sunt quibus e ramis frondea facta cãsa est:
Pars ibi pro rigidis calamos posuere columnis.
Desuper extentas imposuere togas.
Sole tamen uinoq calent annosq precantur
Quot sumunt cyathos ad numerumq: bibunt
Inuenies illic qui Nestoris ebibat annos.
Quȩ sit percalices facta sibylla suos.
Illic & cantant quicquid didicere theatris:
Et iactant faciles ad sua uerba manus
Et ducunt posito longas cratere choreas:

Expanded text:
aurea per stellas nunc micat illa novem. aurea per stellas nunc micat illa novem. Sex ubi sustulerit, totidem demerserit orbes, purpureum rapido qui vehit axe diem, altera gramineo spectabis Equirria Campo, quem Tiberis curvis in latus urget aquis. qui tamen eiecta si forte tenebitur unda, Caelius accipiet pulverulentus equos. Idibus est Annae festum geniale Perennae non procul a ripis, advena Thybri, tuis. plebs venit ac virides passim disiecta per herbas potat, et accumbit cum pare quisque sua. sub Iove pars durat, pauci tentoria ponunt, sunt quibus e ramis frondea facta casa est, pars, ubi pro rigidis calamos statuere columnis, desuper extentas imposuere togas. sole tamen vinoque calent annosque precantur, quot sumant cyathos, ad numerumque bibunt. invenies illic, qui Nestoris ebibat annos, quae sit per calices facta Sibylla suos. illic et cantant, quicquid didicere theatris, et iactant faciles ad sua verba manus et ducunt posito duras cratere choreas,
Abbreviated transcription (Latin):
Eueniat nostris hostibus ille color.
Quid tamen hoc refert: uitio tibi gratior ip̃o est
Quid facis: amplexus inquinat ille tuos
Bacche fidem presta nec praefer amoribus ullam
Coniugis: assueui semper amare uirum
Coeperunt matrem formosi cornua tauri.
Me iuuat & laedit ille pudendus amor.
Ue noceat ꝙ amo: neq enim tibi bacche nocebat
Qui flammas nobis fassus es ip̃e tuas.
Nec ꝙ nos uris mirum facis ortus in igne
Diceris. & patria raptus ab igne manũ:
Illa ego sum cui tu solitus promutere cęlum¬
N ei mihi pro cęlo qualia dona fero.
Dixerat. audierat iamdudum uerba querentis
Liber. ut a tergo forte secutus erat.
Occupat amplexu. lacrimasq per oscula siccat:
Et pariter cęli summa petamus ait.
Tu mihi uncta toro mihi iuncta uocabula sumes
Nam tibi mutatę libera nomen erit.
Sintq tuȩ tecum faciam monumenta coronȩ
Uulcanus ueneri: quam dedit illa tibi.
Dicta facit geminasq nouem transformat in ignes

Expanded text:
eveniat nostris hostibus ille color! eveniat nostris hostibus ille color! quid tamen hoc refert? vitio tibi gratior ipso est. quid facis? amplexus inquinat illa tuos. Bacche, fidem praesta nec praefer amoribus ullam coniugis, adsuevi semper amare virum, ceperunt matrem formosi cornua tauri, me tua: me laudant, ille pudendus amor. ne noceat, quod amo; neque enim tibi, Bacche, nocebat, quod flammas nobis fassus es ipse tuas. nec, quod nos uris, mirum facis: ortus in igne dicens et patria raptus ab igne manu. illa ego sum, cui tu solitus promittere caelum. ei mihi, pro caelo qualia dona fero!’ dixerat: audibat iamdudum verba querentis Liber, ut a tergo forte secutus erat. occupat amplexu lacrimasque per oscula siccat et pariter caeli summa petamus! ait: ‘tu mihi iuncta toro mihi iuncta vocabula sumes, nam tibi mutatae Libera nomen erit; sintque tuae tecum faciam monumenta coronae, Volcanus Veneri quam dedit, illa tibi.’ dicta facit gemmasque novem transformat in ignes:
Abbreviated transcription (Latin):
En iterum lacrimas accipe arena meas.
Dicebam memini periure ꝑfide theseu
Ille habuit: eadem crimina hacchus habes.
Nunc quoq: nulla uiro clamabo foemina credat.
N omine mutato causa relata mea est
Outinam mea sors. quo primum coeperat isses:
Iamq ego praesenti tempore nulla forem
Quid me desertis morituram liber arenis
Seruabas : potui dedoluisse semel.
Pacche leuis. leuiorq tuis quȩ tempora cingunt:
Frondibus in lacrimas cognite bacche meas.
Ausus es ante oculos adducta pelice nostros
Iam bene compositum solicitãre torum.
Heu ubi pacta fides: ubi quȩ iurare solebas:
Me miseram quotiens haec ego uerba loquor
Thesea culpabas. fallacemq ipse uocabas
Iudicio peccas turpius ipse tuo.
Uesciat hoc quisꝗͣ tacitisq doloribus urar
Ne totiens falli digna fuisse puter.
Prȩcipue cupiam celari thesea. ne te
Consortem culpȩ gaudeat esse tuȩ
At puto pieposita est fusçȩ mihi candida pelex

Expanded text:
en iterum lacrimas accipe, harena, meas! en iterum lacrimas accipe, harena, meas! dicebam, memini, periure et perfide Theseu! ille abiit; eadem crimina Bacchus habet. nunc quoque nulla viro clamabo femina credat! nomine mutato causa relata mea est. o utinam mea sors, qua primum coeperat, isset, iamque ego praesenti tempore nulla forem! quid me desertis morituram, Liber, harenis servabas? potui dedoluisse semel. Bacche levis leviorque tuis, quae tempora cingunt, frondibus, in lacrimas cognite Bacche meas, ausus es ante oculos adducta paelice nostros tam bene compositum sollicitare torum? heu ubi pacta fides? ubi, quae iurare solebas? me miseram, quotiens haec ego verba loquar? Thesea culpabas fallacemque ipse vocabas: iudicio peccas turpius ipse tuo. ne sciat hoc quisquam, tacitisque doloribus urar, ne totiens falli digna fuisse puter! praecipue cupiam celari Thesea, ne te consortem culpae gaudeat esse suae. ut puto, praeposita est fuscae mihi candida paelex:
Abbreviated transcription (Latin):
Iamq ubi ceruleam uariabant sydera cęlum
Suspice gorgonei colla uidebis equi.
Crediturꝰ hic caes&e grauida ceruice medus ae
Sanguine respersis prosiluisse comis:
Huic supra nubes. Et supter sydera lapso
Caelum pro terra pro pede penna fuit.
Lamq indignanti noua frena receperat ore
Quum leuis aonias ungula fudit aquas:
N unc fruitur caelo quod pennis ante petebat
Et nitidis stellis quinq decemq micat᷑.
Protinuis aspicies uenienti noctẽ coronam
E nosida: theseo crimine facta dea est
Iam uero pro uiro mutarat coniuge bacchum
Quȩ dedit ingrato fila regenda uiro.
Sorte tori gaudens. quid flebam rustica dixit.
Utiliter nobis perfidus ille fuit.
Interea liber depexos crinibus indos
Uicit. E ȩoo diues ab orbe uenit
Inter captiuas facie prestante puellas
Grata nimis baccho filia regis erat
Elebat amans coniuna: spatiataꝙ litore paruo
Edidit incultis talia uerba comis.
En iterum similes fluctus audite querelas

Expanded text:
iamque, ubi caeruleum variabunt sidera caelum, iamque, ubi caeruleum variabunt sidera caelum, suspice: Gorgonei colla videbis equi. creditur hic caesa gravidae cervice Medusae sanguine respersis prosiluisse iubis. huic supra nubes et subter sidera lapso caelum pro terra, pro pede penna fuit, iamque indignanti nova frena receperat ore, cum levis Aonias ungula fodit aquas. nunc fruitur caelo, quod pennis ante petebat, et nitidus stellis quinque decemque micat. Protinus aspicies venienti nocte Coronam Gnosida: Theseo crimine facta dea est. iam bene periuro mutarat coniuge Bacchum, quae dedit ingrato fila legenda viro; sorte tori gaudens quid flebam rustica? dixit utiliter nobis perfidus ille fuit. interea Liber depexos crinibus Indos vicit et Eoo dives ab orbe redit; inter captivas facie praestante puellas grata nimis Baccho filia regis erat. flebat amans coniunx spatiataque litore curvo edidit incultis talia verba comis: ‘en iterum, fluctus, similis audite querellas!
Abbreviated transcription (Latin):
Quos sancta fouet ille manu bene uiuitis ignes
Uiuite inextincti. flammaq duxq precor.
Una nota est marti nonis sacrata ꝙ illis
Templa putant lucos ueiouis ante duos.
Romulus ut saxo lucum circundedit alto:
Quilibet huc inquit confuge tutus eris.
Oꝗͣ de tenui romanus origine creuit
Turba uetus ꝗͣ non inuidiosa fuit
Ne tamen ignaro nouitas tibi nominis obste
Disce quis iste deus curq uocetur ita
Iuppiter est iuuenis iuueniles aspice uultus
Aspice deinde manum fulmina nulla tenet.
Fulmina post ausos caelum affectare gigantes
Sumpta ioui. primo tempore inermis erat
Ignibus ossa nouis & pelion altior ossa
Arsit. & in solida fixus olympus humo
Stat quoq capra simul nymphae pauisse feruntur
Cretides. infanti lac dedit illa ioui.
N unc uocor ad uomen: uehe grandia farra colonȩ
Quȩ male creuerunt: uescaq parua uocant.
Uis ea si uerbi est: cur non ego ueiouis aedem
Edem non magni suspicer esse iouis:

Expanded text:
quos sancta fovet ille manu, bene vivitis ignes: quos sancta fovet ille manu, bene vivitis ignes: vivite inextincti, flammaque duxque, precor. Una nota est Marti Nonis, sacrata quod illis templa putant lucos Vediovis ante duos. Romulus ut saxo lucum circumdedit alto, quilibet huc dixit confuge, tutus eris. O quam de tenui Romanus origine crevit! turba vetus quam non invidiosa fuit! ne tamen ignaro novitas tibi nominis obstet, disce, quis iste deus, curque vocetur ita. Iuppiter est iuvenis: iuvenalis aspice voltus; aspice deinde manum, fulmina nulla tenet, fulmina post ausos caelum adfectare Gigantes sumpta Iovi; primo tempore inermis erat. ignibus Ossa novis et Pelion altius Ossa arsit et in solida fixus Olympus humo. stat quoque capra simul: nymphae pavisse feruntur Cretides; infanti lac dedit illa Iovi. nunc vocor ad nomen, vegrandia farra colonae quae male creverunt, vescaque parva vocant, vis ea si verbi est, cur non ego Vediovis aedem aedem non magni suspicer esse Iovis?
Abbreviated transcription (Latin):
Siue est artophylax siue est piger ille boetes
Mergetur uisus effugietq tuos.
At non effugiet uindemitor hoc quoq causam
Unde trahat sydus parua referre mora est
Ampelon intonsum satyro nymphaq creatum
Fertur in hysmarus bacchus amasse iugis.
Traditur huic uitis pendens e frondibus ulmi
Quȩ nunc de pueri nomine nomen habet.
Dum legit in ramo pictas temerarius uuas
Decidit. admissum liber in astra uehit
Sextus ubi a terra cliuosum scandet olympum
Phoebus. & allatis ȩquora carpet equis
Quis quis ades castęq colis penetralia uestȩ
Gratare. iliacis thuraq pone focis
Cesaris innumeris quos maluit ille mereri
Accessit titulis pontificalis honor.
Ignibus aeternis aeterni numina prȩsunt. uel¬
Cesaris: imperiis pignora iuncta uides
Du ueteris trouȩ dignissima praeda ferenti
Qua grauis aeneas tutus ab hoste fuit.
Ortus ab aenea tangit cognata sacerdos
Numina cognatum uesta tuere caput.

Expanded text:
sive est Arctophylax, sive est piger ille Bootes, sive est Arctophylax, sive est piger ille Bootes, mergetur visus effugietque tuos. at non effugiet Vindemitor: hoc quoque causam unde trahat sidus, parva docere mora est. Ampelon intonsum satyro nymphaque creatum fertur in Ismariis Bacchus amasse iugis: tradidit huic vitem pendentem e frondibus ulmi, quae nunc de pueri nomine nomen habet, dum legit in ramo pictas temerarius uvas, decidit: amissum Liber in astra tulit. Sextus ubi oceano clivosum scandit Olympum Phoebus et alatis aethera carpit equis, quisquis ades castaeque colis penetralia Vestae, gratare, Iliacis turaque pone focis. Caesaris innumeris quem maluit ille mereri? accessit titulis pontificalis honor. ignibus aeternis aeterni numina pCaesaris: imperii pignora iuncta vides, di veteris Troiae, dignissima praeda ferenti, qua gravis Aeneas tutus ab hoste fuit, ortus ab Aenea tangit cognata sacerdos numina: cognatum, Vesta, tuere caput!
Abbreviated transcription (Latin):
Error ut ante oculos insidiantis eãt¬
Marmurius morum fabrȩne exactior artis.
Difficile est ulli dicere clausit opus.
Cui numa munificus facti pete pręmia dixit
Si mea nota fides irrita nulla petes
Iam dederat salus a saltu nomina dicta
Armaq & ad certos uerba canenda modos.
Tum sic marmurius merces mihi gloria detur
Nominaq extremo carmine nostra sonent.
Inde sacerdotes operi promissa uetusto
Proemia persoluunt marmuriumq uocant.
Nubere siqua uoles quanuis properabitis ambo
Differ habent paruȩ commoda magna morȩ.
Arma mouent pugnȩ pugna est aliena maritis
Condita quum fuerint aptius omen erit.
His etiam coniunx apicalis cincta dialis
Lucibus impexas debet habere comas.
Tertia nox de mense suos ubi mouerit ortus
Conditus e geminis piscibus alter erit
Nam duo sunt: austris hic aquilonib ille
Proximus: a uento nomen uterq tenet
Quum croceis rorare genis titonia coniun&
Coeperit: Es quintȩ tempora lucis aget

Expanded text:
error ut ante oculos insidiantis eaterror ut ante oculos insidiantis eatMamurius morum fabraene exactior artis, difficile est ulli dicere clausit opus. cui Numa munificus facti pete praemia, dixit; si mea nota fides, inrita nulla petes. iam dederat Saliis a saltu nomina dicta armaque et ad certos verba canenda modos. tum sic Mamurius: ‘merces mihi gloria detur, nominaque extremo carmine nostra sonent.’ inde sacerdotes operi promissa vetusto praemia persolvunt Mamuriumque vocant, nubere siqua voles, quamvis properabitis ambo, differ; habent parvae commoda magna morae. arma movent pugnas, pugna est aliena maritis; condita cum fuerint, aptius omen erit. his etiam coniunx apicati sancta Dialis lucibus inpexas debet habere comas. Tertia nox de mense suos ubi moverit ignes, conditus e geminis Piscibus alter erit. nam duo sunt: austris hic est, aquilonibus ille proximus; a vento nomen uterque tenet. Cum croceis rorare genis Tithonia coniunx coeperit et quintae tempora lucis aget.
Abbreviated transcription (Latin):
Innumeri circa stantq sedentq uiri.
Ortus erat summo tantummodo margine phoebus:
Solicitȩ mentes speq metuq pauent:
Constitit atq caput niueo uelatus amictu:
Iam bene diis notas sustulit ille manus
Atq ita tempus adest promissi muneris inquit:
Sollicitam dictis iuppiter adde fidem:
Hum loquitur totum iam sol emouerat orbem:
Et grauis aethereo uenit ab axxe fragor.
Quum tonuit sine nube deus: tria fulmina misit.
Credite dicenti mira sed acta loquar.
Amedia coelum regione dehiscere coepit:
Summisere oculos cum duce turba suos:
Ecce leui scutum uersatum leniter aura
Decidit: a populo clamor ad astra uenit.
Tollit ab humo munus cęsa prius ille uiuenca:
Quȩ dederat nulli colla premenda iugo
Idq ancile uocat: quod ab omni parte recisum est.
Quemq notes oculis angulus omnis abest.
Tum memor imperii sortem consistere in illo
Consilium multȩ calliditatis init:
Plura iubet fieri simili celata figura

Expanded text:
innumeri circa stantque silentque viri. innumeri circa stantque silentque viri. ortus erat summo tantummodo margine Phoebus: sollicitae mentes speque metuque pavent, constitit atque caput niveo velatus amictu iam bene dis notas sustulit ille manus, atque ita tempus adest promissi muneris, inquit pollicitam dictis, Iuppiter, adde fidem. dum loquitur, totum iam sol emoverat orbem, et gravis aetherio venit ab axe fragor. ter tonuit sine nube deus, tria fulmina misit. credite dicenti: mira, sed acta, loquor, a media caelum regione dehiscere coepit; summisere oculos cum duce turba suo. ecce levi scutum versatum leniter aura decidit, a populo clamor ad astra venit. tollit humo munus caesa prius ille iuvenca, quae dederat nulli colla premenda iugo, idque ancile vocat, quod ab omni parte recisum est, quemque notes oculis, angulus omnis abest, tum, memor imperii sortem consistere in illo, consilium multae calliditatis init. plura iubet fieri simili caelata figura,
Abbreviated transcription (Latin):
Annuit oranti uerumq ambage remota
Abdidit: & dubio terruit ore uirum.
Cȩde caput dixit cui rex parebimus inquit.
Cedenda est hortis eruta coepa meis.
Addidit hic hominis sumes ait ille capillos
Postulat hic animam: cui numa piscis ait
Risit: & his inquit facito mea tela procures
Ouir colloquio non abigende deum:
Sed tibi protulerit. quum totum crastinus orbem
Cynthius imperii pignora certa dabo.
Dixit & ingenti tonitru super ethera motum
Fert adorantem destituitq Numam
Ille redit laetus memoratq quiritib acta:
Tarda uenit dictis difficilisq fides.
At certe credemus ait si uerba sequantur
Exitus: en audi crastina quisquis ades.
Protulerit terris quum totum cynthius orbem
Iuppiter imperii pignora certa dabit.
Discedunt dubii promissaq: tarda uidentur
Dependetq: fides adueniente die.
Mollis erat tellus rorata mane pruina
Ante sui populus limina regis adest
Prodit & in solio medius consedit acerno

Expanded text:
adnuit oranti, sed verum ambage remota adnuit oranti, sed verum ambage remota abdidit caede caput dixit: cui rex parebimus, inquit caedenda est hortis eruta caepa meis. addidit, hic hominis: sumes ait ille capillos. postulat hic animam, cui Numa piscis ait. risit et his inquit ‘facito mea tela procures, o vir conloquio non abigende deum. sed tibi, protulerit cum totum crastinus orbem Cynthius, imperii pignora certa dabo.’ dixit et ingenti tonitru super aethera motum fertur, adorantem destituitque Numam, ille redit laetus memoratque Quiritibus acta: tarda venit dictis difficilisque fides. at certe credemur, ait ‘si verba sequetur exitus: en audi crastina, quisquis ades. protulerit terris cum totum Cynthius orbem, Iuppiter imperii pignora certa dabit.’ discedunt dubii, promissaque tarda videntur, dependetque fides a veniente die. mollis erat tellus rorata mane pruina: ante sui populus limina regis adest, prodit et in solio medius consedit acerno.
Abbreviated transcription (Latin):
Dii sumus agrestes. & qui dominemur in altis
Montibus. arbitrium est insua tela ioui
Nunc tunon poteris perte deducere cęlo
At poteris nostra forsitan usus ope
Dixerat haec faunus. par est sententia pici:
Deme tamen nobis uincula picus ait.
Iuppiter huc ualida ueniet deductus ab arce
Nubila promissi stix mihi testis erit.
Emissi laqueis quid agant: quȩ carmina dicant:
Quaq trahant superis sedib arte iouem
Scire nefas homini nobis concessa canentur
Quęq pio dici uatis ab ore licet.
Eliciunt coelo te iuppiter: unde minores
Nunc quoq te celebrant eliciumq uocant.
Constat auentinȩ tremuisse cacumina siluȩ:
Terraq subsedit pondere pressa iouis.
Corda micant regis: totoq e corpore sanguis
Eugit. & hirsute diriguere comȩ.
Utq redit animus da certa piamina dixit
Fulminis altorum rexq paterq deum
Si tua contigunus manibus donaria puris
Hoc quoq quod petitur si pia lingua rogat

Expanded text:
di sumus agrestes et qui dominemur in altis di sumus agrestes et qui dominemur in altis montibus: arbitrium est in sua tela Iovi. hunc tu non poteris per te deducere caelo, at poteris nostra forsitan usus ope.’ dixerat haec Faunus; par est sententia Pici: deme tamen nobis vincula, Picus ait: ‘Iuppiter huc veniet, valida perductus ab arte. nubila promissi Styx mihi testis erit.’ emissi laqueis quid agant, quae carmina dicant, quaque trahant superis sedibus arte Iovem, scire nefas homini: nobis concessa canentur quaeque pio dici vatis ab ore licet, eliciunt caelo te, Iuppiter, unde minores nunc quoque te celebrant Eliciumque vocant, constat Aventinae tremuisse cacumina silvae, terraque subsedit pondere pressa Iovis, corda micant regis, totoque e corpore sanguis fugit, et hirsutae deriguere comae, ut rediit animus, da certa piamina dixit ‘fulminis, altorum rexque paterque deum, si tua contigimus manibus donaria puris, hoc quoque, quod petitur, si pia lingua rogat.’