comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ustum fuit: ut prationali homine bructoꝵ anima¬
liũ uictime cederent᷑. unde ait apłs. Necesse ÷ gͦ ex¬
emplaria celestium his mun dari. Ipsa autem ce¬
lestia: meliorib hostus qmͣ istis. Ergo sibruta aĩa¬
lia ꝓpt̾ rationale animal idest ꝓhomine digne uic¬
time nonfuerunt: querendꝰ erat homo qui ꝓ ho¬
minib offerri debuisset. ut prationali peccante
rationalis hostia mactaretur. S quid qd̾ homo sũ
peccato inueniri nonpoterat. ⁊ oblata ꝓnobis hostia.
qñ nos apeccato mundare potuisset. si ipsa peccati
contagio non careret: Inquinata quippe : inqui¬
natos mundare non posset. frgo ut rationalis esset
hostia: homo erat offerendus. ut uero apeccatis mũ¬
daret hominem: homo ⁊ sine peccato. S quis eẽt
homo sine peccato: si ex peccati conmixtione descendẽt:
sroide uenit homo ꝓpter nos: inutero uirginis filius del.
ubi ꝓ nobis factus est homo. sumptaq est ab illo natura

Expanded text:
justum fuit ut pro rationali homine brutorum animajustum fuit ut pro rationali homine brutorum animalium victimae caederentur. Unde ait Apostolus: Necesse est ergo exemplaria coelestium his mundari; ipsa autem coelestia melioribus hostiis quam istis. Ergo si bruta animalia propter rationale animal, id est, pro homine, dignae victimae non fuerunt, requirendus erat homo qui pro hominibus offerri debuisset, ut pro rationali peccante rationalis hostia mactaretur. Sed quid quod homo sine peccato inveniri non poterat, et oblata pro nobis hostia, quando nos a peccato mundare potuisset, si ipsa hostia peccati contagio non careret? Inquinata quippe inquinatos mundare non posset. Ergo ut rationalis esset hostia, homo fuerat offerendus; ut vero a peccatis mundaret hominem, homo et sine peccato; sed quis esset homo sine peccato, si ex peccati commistione descenderet? Proinde venit propter nos in utero Virginis Filius Dei: ibi pro nobis factus est homo. Sumpta est ab illo natura,
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia que diuinitatis ẽentia est: iugilanter tñ
intuendum puto qd̾ uir iste ꝓpħico plemiis sp̃u su¬
ꝑbum diabolum prudentia dei potuis maluit dicere
qmͣ fortitudine ẽe ꝑcussum. Non enim fortitudo: s
prudentia eius ꝑcussit suꝑbum. slam quãuis sicut dic¬
tum est. propt̾ naturam simplicem dei fortitudo sa¬
pientia sit: dñs tamen diabolum qnͣtũ ad faciem
spectat non uirtute s ratione suꝑauit. Ipse nãq dia¬
bolus in illa nos parentis pͥmi raplice supplantans:
sub captiuitate sua quasi iuste tenuit hominem:
qui libero arbitrio conditꝰ ei iniusta suadenti consen¬
sit. Aduitam nãq conditus in libtate ꝓprie uolun¬
tatis: sponte sua factꝰ est debitor mortis. Delenda gͦ
erat talis culpa: s nisi ꝑsacrificiũ deleri non poterat.
Querendum erat sacrificium. S quale sacrificium
poterat ꝓsoluendis hominib inueniri : Neq ⁊ enĩ

Expanded text:
sapientia quae divinitatis essentia est, vigilanter tamen sapientia quae divinitatis essentia est, vigilanter tamen intuendum puto quod vir iste prophetico plenus spiritu superbum diabolum prudentia Dei potius maluit dicere quam fortitudine esse percussum. Non enim ait fortitudo, sed prudentia ejus percussit superbum. Nam quamvis, sicut dictum est, propter naturam simplicem, Dei fortitudo sapientia sit, Dominus tamen diabolum, quantum ad faciem spectat, non virtute, sed ratione superavit. Ipse namque diabolus in illa nos parentis primi radice supplantans, sub captivitate sua quasi juste tenuit hominem, qui, libero arbitrio conditus, ei injusta suadenti consensit. Ad vitam namque conditus in libertate propriae voluntatis, sponte sua factus eerat talis culpa, sed nisi per sacrificium deleri non poterat. Quaerendum erat sacrificium, sed quale sacrificium poterat pro absolvendis hominibus inveniri? Neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
alid̾ maris nomine qͣm p̾sens serulum designat᷑:
Inquo corda hominum t̾rena querentiũ diu̾sis co¬
gitationũ fluctib inturescunt. Qui elatione su¬
ꝑ̾bie concitati: dum alt̾na intentione se impetũt:
quasi aduersanti se unda collidunt. S iam in fortitu¬
dine illuis maria congregata sunt: quia incarnato
in mari ambulat: quia nimirum xp̃i predicatorib
illa qnͣdam tiumda humili auditu corda substrata sũt.
ut recte etiam in euangelio huius mundi mansuetu¬
dinem figurauerit. qd̃ ꝓcellosa maris aqua dñi pedib
presso tumore calcata est. S quo mͦ id actum sit: aꝑct᷑
dum dicit᷑. Et prudentia eius ꝑcussit suꝑbum. Quis hic¬
suꝑbus alius appellat᷑. nisi ille qui dixit. Ascendam suꝑ
altitudinem nubium similis ero altissimo: Et de quo
sti sicut uulneratum suꝑbũ. S qmͣuis simplici nat᷑e
diuinitatis nonsit alid̾ eẽ ⁊ alid̾ saꝑe ÷ nec alid̾ saꝑe
⁊ alid̾ fortem ẽẽ. quippe upsa fortitudo que sapĩa: up̃a

Expanded text:
aliud maris nomine quam praesens saeculum designatur, in quo corda hominum terrena quaerentium diversis cogitationum fluctibus intumescunt? qui elatione superbiae concitati, dum alterna intentione se impetunt, quasi adversante se unda collidunt. Sed jam in fortitudine illius maria congregata sunt, quia incarnato in mari ambulat, quia nimirum Christi praedicatoribus illa quondam tumida humili auditu corda substracta sunt ut recte etiam in Evangelio hujus mundi mansuetudinem figuraverit, quod procellosa maris aqua Domini pedibus, presso tumore, calcata est. Sed quonam modo id actum sit aperitur, dum dicitur: Et prudentia ejus percussit superbum. 46. superbus alius appellatur, nisi ille qui dixit: Ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo ? Et de quo sti, sicut vulneratum, superbum . Sed quamvis simplici naturae divinitatis non sit aliud esse, et aliud sapere, nec aliud sapere, et aliud fortem esse, quippe quia ipsa fortitudo quae sapientia, et ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
uersis manifestari urtutib solent. Quas occulte diꝰ¬
pensationis munere diuisas. paulus enumerat di¬
cens. Alii quidem ꝑsp̃m datur sermo sapientie. alii¬
autem sermo scient̾ie scd̾m eumdẽ sp̃m. Alteri fides
in eodem sp̃i. ali grã sanitatũ: in uno sp̃u. Alii oꝑa
tio uirtutum. ali ꝓphetia. alii discretio spũum. Alis
genera linguarũ. alii initerpretatio sermonũ. Que
mox generali diffinitione concludens: ait. Hec aut̃
omĩa oꝑatur unus atq idem sp̃s: diuidens sin¬
gulis ꝓut uult. De his etiam celis: in psalmo dic¬
tum est. Uerbo dñi celi firmati sunt. Dehis quaq
ornamentis sp̃s: subditur. Et spũ oris eius om̃is
uirtus eoꝵs. Bene itaq dicitur. Sp̃s eius ornauit ce¬
los: quia predicatores scĩ nisi ꝓmissa ꝑacliti dona
ꝑciꝑent: nullo fortitudinis decore claruissent. S q

Expanded text:
uae diversis manifestari virtutibus solent, quas occultae disuae diversis manifestari virtutibus solent, quas occultae dispensationis munere divisas Paulus enumerat, dicens: Alii quidem per spiritum datur sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem spiritum, alteri fides in eodirtutum, alii prophetia, alii discretio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum . Quae mox generali definitione concludens, ait: Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult. De his etiam coelis in psalmo dictum est: Verbo Domini coeli firmati sunt . De his quoque ornamentis spiritus subditur: Et spiritu oris ejus omnis virtus eorum. Bene itaque dicitur: Spiritus ejus ornavit coelos, quia praedicatores sancti nisi promissa Paracliti dona perciperent, nullo fortitudinis decore claruissent. Sed q
Abbreviated transcription (Latin):
nunciauerunt ne loquerentur in noĩe iħ̃u ⁊ dimi¬
gella ualuerunt: patent̃ ostenditur cumꝓtinꝰ sub¬
infertur. Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu
concilii: qm̃ digni habiti sunt ꝓ nomine iħu contu¬
meliam pati. Mox etram post flagellors gaudia qͥd
agerent indicatur. Onni autem die intemplo ⁊ cuta
domos non cessabant docentes: ⁊ euangelirantes iħm
ap̃m. Ecce ille paulo ante timidꝰ iamlinguus loquitur ⁊
choruscat miraculis : infidelitatem sacerdotum ac pͥn¬
emplum auctoritatis ceteris p̃stat. Ne in nomie eius
loqui debeat uerberso ꝓhibetur. nec tamen compescit᷑.
sontempnit flagella tedentium: qui paulo ante requi¬
rent. um uerba timuerat. Et qui ancille uires requisitꝰ
expauit: uires principum cesus premit. Scĩ en im
iam sp̃s uirtute solidatꝰ: huiꝰ mundi altitudines
lib̾tatis calce deprimebat: ut in uno eẽ cerneret qͥcqͥd
cont᷑ creatoris gram̃ altum tumeret. Hec sunt

Expanded text:
nuntiaverunt ne loquerentur in nomine Jesu, et diminuntiaverunt ne loquerentur in nomine Jesu, et dimigella valuerunt patenter ostenditur cum subinfertur: Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concilii: quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati . Mox etiam post flagellorum gaudia quid agerent indicatur: Omni autem die in templo, et circa domos non cessabant docentes, et evangelizantes Jesum Christum. Ecce ille paulo ante timidus, jam in linguis loquitur, coruscat miraculis, infidelitatem sacerdotum et prinemplum auctoritatis caeteris praestat. Ne in nomine ejus loqui debeat verberibus prohibetur, nec tamen compescitur. Contemnit flagella caedentium qui paulo ante requirentium verba timuerat, et qui vires ancillae requisitus expavit vires principum caesus premit. Sancti enim jam Spiritus virtute solidatus, hujus mundi altitudines libertatis calce deprimebat, ut in imo esse cerneret quidquid contra Creatoris gratiam altum tumeret. Haec sunt
Abbreviated transcription (Latin):
stoloꝵ ꝑsecutione concurrerent: eos in medio statu¬
entes in qua uirtute miraculum fecerint ꝑcunc¬
tari curauerunt. Quib repletus sp̃u scõ: Ptrꝰ dixit.
Principes populi & seniores sinos hodie duudicamur
in benefacto hominis infirmi inquo iste saluus fac¬
tus est: notum sit omnib uobis ⁊ omni plebi israheł.
quia in nomine iħu xp̃i nazaren quẽ uoscrucifrxi¬
stis quem deus suscitauit amortuis in hoc iste astat
coram uobis saluus. Cumq erga hec ꝑseq̃ñtium furor
excresceret. eosq sacerdotes ac principes iħm p̃dicare ꝓhi¬
berent: contra iram pͥncipum qua auctoritate Petrꝰ.
excreuerit indicatur. cumptinis subditur. Petrus
uero ⁊ apłi dixerunt. Obedi̾re oportet deo magis qnͣti
hominib. S cum anctoritatem predicantium re¬
sistentium precepta non premerent. ad flagella ꝑue¬
nit᷑. Nam subditur. Tunc pͥncipes sacerdotum cesis de¬

Expanded text:
stolorum persecutione concurrerent, eos in medio statustolorum persecutione concurrerent, eos in medio statuentes, in qua virtute miraculum fecerint percunctari curaverunt. Quibus, repletus Spiritu sancto, Petrus dixit: Principes populi et seniores, si nos hodie dijudicamur in benefacto hominis infirmi, in quo iste salvus factus est, notum sit omnibus vobis et omni plebi Israel, quia in nomine Jesu Christi Nazareni, quem vos crucifixistis, quem Deus suscitavit a mortuis, in hoc iste adstat coram vobis salvus . Cumque erga haec persequentium furor excresceret, eosque sacerdotes ac principes Jesum praedicare prohiberent, contra iram principum qua auctoritate Petrus excreverit indicatur cum illic protinus subditur: Petrus vero et apostoli dixerunt: Obedire oportet Deo magis quam hominibus. Sed cum auctoritatem praedicantium resistentium praecepta non premerent, ad flagella pervenitur, nam subditur: Tunc principes sacerdotum caesis de
Abbreviated transcription (Latin):
dabat eloqui illis. Ex eo gͦ acceperunt ornam̃ta uir¬
tutis. quos inm̾sa ante possedat feditas timoris. Stimꝰ
huiꝰ spiritꝰ gratiam. quotiens dum moritimuit. uitã
negauit. Qui non penis non affuctionib non terribi¬
li potestate cuiusqm s uniꝰ mancipii sola est interroga¬
tione ꝓstratus. Et quidem mancipium ne sexus
firmior terribile demonstraret: ancilla est inqui¬
rente temptatus. Rursus q ut talis infirmitas serꝰ¬
etiam officii sui deiectione uilesceret: non abancilla
tm̃ mͦ s ab hostiaria est ancilla requisitus. Ecce qmͣ
uilis est ad tẽptandum ꝑsona requisita: ut aꝑte ꝓ de¬
retur. qnͣta um timoris eius infirmitas possideret.
qui nec ante uocem ostiarie ancille subsisteret. S iã
hic paulo ante timidꝰ qualis post aduentũ extite
cerdotes ac principes qnͣta dum auctoritate p̃dica¬
uit. Nam cum facto miraculo questio fuisset exor¬
ta. ⁊ sacerdotum principes ⁊ is siuores ac scribe in apo¬

Expanded text:
dabat eloqui illis . Ex eo ergo acceperunt ornamenta virtutis, quos immensa ante possederat foeditas timoris. Scimushujus spiritus gratiam, quoties dum mori timuit, vitam negavit. Qui non poenis, non afflictionibus, non terribili potestate cujusquam, sed unius mancipii sola est interrogatione prostratus. Et quidem mancipium ne sexus firmior terribile demonstraret, ancilla est inquirente tentatus. Rursusque ut talis sexus infirmitas etiam officii sui dejectione vilesceret, non ab ancilla tantum, sed ab ostiaria est ancilla requisitus. Ecce quam vilis est ad tentandum persona requisita, ut aperte proderetur quanta eum timoris infirmitas possederit, qui nec ante vocem ostiariae ancillae subsisteret. Sed jam hic paulo ante timidus, qualis post acceptam virtutecerdotes ac principes quanta Dominum auctoritate praedicavit. Nam cum facto miraculo quaestio fuisset exorta, et sacerdotum principes, seniores, ac Scribae in apo
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ gemunt. Nam qnͣto quisq hic altus erigit᷑: tanto
curis gͣuiorib oneratur. fisq ipsis populis mente ⁊ cogi¬
tatione supponit᷑. quib suꝑponit᷑ dignitate. Et bñ his uer¬
bis ac breuit indicat᷑. quia om̃is suꝑbia eo ipso in imo
iacet. quo in alta se erigit. ut inde magis cunctis suppo¬
sita sit. unde cunctis appetit suꝑ ẽẽ. homo quappe insub¬
limsb eleuatus tantos suꝑ se sustinet: qnͣtos suppositos
regit. Hĩi autem qui talib sociantur: ipsi etiam laboris
eoꝵ participatione depͥmunt᷑. Nam cum eis laborem
etiam tolerant ponderis : dum parit głiam affectant
honoris. Unde cum diceret. Ecce gigantes gemunt

Expanded text:
lorum gemunt. Nam quanto quisque hic alterius erigitur, tanto lorum gemunt. Nam quanto quisque hic alterius erigitur, tanto curis gravioribus oneratur; eisque ipsis populis mente et cogitatione supponitur, quibus superponitur dignitate. Et bene his verbis breviter indicatur quia omnis superbia eo ipso in imo jacet quo in alta se erigit, ut inde magis cunctis supposita sit, unde cunctis expetit superesse. Homo quippe in sublimibus elevatus, tantos super se sustinet, quantos suppositos regit. Hi autem qui talibus sociantur, ipsi etiam laboris eorum participatione deprimuntur. Nam cum eis laborem etiam tolerant ponderis, dum pariter gloriam affectant honoris. Unde cum diceret: Ecce gigantes gemunt
Abbreviated transcription (Latin):
bos quosq homines młobstat intelligi. Hinc em̃ ꝑꝓphã
Quos namq mortuos nisi peccatores nominat: Et quos gi¬
gantes nisi eos qui de peccato etiam suꝑbiunt. apellat:
Ili autem non uiuunt: qui peccando iusticie uitam ꝑ¬
diderunt. Istietiam post mortẽ resurgere nequeunt: quia
post culpam suam inflati ꝑsuꝑbiam ad penitentie reme¬
dia non recurrunt. Hinc rursum scriptum est. uir qui
errauerit a uia doctrine: incetugigantum commorabit᷑.
Quia quisquis iter rectitudiriis deserit: quoꝵ se nume
scce gigantes gemurtt sub aquis. Ac si aꝑte diceret᷑.
sur descia homo suꝑbiat cum ignorantie abissus : uip¬
tum nomine potentes huius seculi designant: in aquis pos
surt populi. Bene autem contͣ suꝑbientem dicitur. fcre gi¬
gantes gemunt sub aquis. Quia elati om̃s in hac uita dũ¬
assequi honoꝵ celsitudinem cupiunt. sub ponderib popu¬

Expanded text:
erbos quosque homines nil obstat intelligi. Hinc enim per prerbos quosque homines nil obstat intelligi. Hinc enim per prQuos namque mortuos nisi peccatores nominat? Et quos gigantes nisi eos qui de peccato etiam superbiunt appellat? Illi autem non vivunt, quia peccando vitam justitiae perdiderunt. Isti etiam resurgere post mortem nequeunt, quia post culpam suam inflati per superbiam, ad poenitentiae remedia non recurrunt. Hinc rursum scriptum est: Vir qui erraverit a via doctrinae, in coetu gigantum commorabitur ; quia quisquis iter rectitudinis deserit, quorum se numerEcce gigantes gemunt sub aquis. Ac si aperte diceretur: Cur de scientia homo superbiat, cum ignorantiae abyssus et iptum nomine potentes hujus saeculi designantur, in aquis possenim sunt populi . Bene autem contra superbientem dicitur: Ecce gigantes gemunt sub aquis, quia elati omnes dum in hac vita assequi honorum celsitudinem cupiunt, sub ponderibus popu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊prudentiam contulit. Baldach autem qui beatum lob ꝓ
culpa flagellatum credidit: occultum dei uidicium quod
ueneranhuriliter debuit. suꝑba nisus est temeritate pe¬
nerrare. Ipsigͦ se ꝑprudentiam p̃tulit: cuius iudiciũ non
intelligendo udicauit. Ipsi se ꝑ prudentiam p̃tulit: a quo
uiuendi spiraculum accepit. Ac si plus ipso eẽt: aqͦ habe
insuꝑboꝵ correptione signa ꝓtulit. quos tenere hereticorũ
speciem non ignorauit. sicut suꝑuis dixit. disputare cum d̾o
cupio. prius uos ostendens fabricatores mendatii ⁊ cultores
ꝑuersoꝵs degmatum. repente se ad doctrinam erigit: ic̃otͣ
elators imꝑitiam scientie sue latitudinem expandit dicens.¬
foce gigantes gemunt sub aquis. Dignum quippe erat
ut ꝑ increpationem prius tumorem sapientie t̃rene retũ¬
deret. ⁊ꝑ doctrinam post modum adplena misteriis uer¬
ba tͣnsiret. Gygantes enim uel apostatas angelos uel suꝑ¬

Expanded text:
et prudentiam contulit. Baldath autem, qui beatum Job pro et prudentiam contulit. Baldath autem, qui beatum Job pro culpa flagellatum credidit, occultum Dei judicium, quod venerari humiliter debuit, superba nisus est temeritate penetrare. Ipsi ergo se per prudentiam praetulit, cujus judicium non intelligendo judicavit. Ipsi se per prudentiam praetulit, a quo vivendi spiraculum accepit; 546 ac si plus ipso esset sapiens ain superborum correptione protulit, quos tenere haereticorum speciem non ignoravit, sicut superius dixit: Disputare cum Deo cupio, prius vos ostendens fabricatores mendacii, et cultores perversorum dogmatum ; repente se ad doctrinam erigit, et contra elatorum imperitiam scientiae suae latitudinem per sence gigantes gemunt sub aquis. - Dignum quippe erat, ut per increpationem prius tumorem sapientiae terrenae retunderet, et per doctrinam postmodum ad plena mysteriis verba transiret. Gigantes autem vel apostatas angelos, vel sup
Abbreviated transcription (Latin):
feceritis omnia que precepta sunt uob̾. dicite. Serui initi¬
les sumꝰ. qd̾ debiunꝰ facere ñfecimꝰ. Sequit᷑. sui dedisti consi¬
caritatis est. dare sapienti ostentationis. dare uero ipsi sapi¬
entie: ꝑuersitatis. st quia hii quos tenere hereticoꝵs sp̃em
diximus ꝑlocutionem suam ostentationi potuis qͣm utilitati¬
 tuam ostenclisti plurimam. Omĩs cui recta prudentia est:
plurima non est. quia uixta pauli uocem non plus appetit
saꝑe qm oportet saꝑe. sii uero pͥurima non est recta. quia dũ
uitra modum tenditur: inquolibet latere culpe declinat᷑.
Prudentiam uero suam plurimã ostendunt. qui uderi p̃
aliis pridentiores appetunt. unde fit plerumq ut dũ mo¬
derate saꝑe nesciunt: fatua loquantur: ꝓqua re ipse adhuc
uuiere post modum sapere: quia ut sapientes ẽẽ ualeamꝰ
prius agtur ut simus. Qui gͦ uitam dedit: ipse ꝓculdubio

Expanded text:
feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi inutifeceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi inutiles sumus, quod debucharitatis est; dare sapienti, ostentationis; dare vero ipsi Sapientiae, perversitatis. Et quia hi quos tenere haereticorum speciem diximus per locutionem suam ostentationi potius quam utilitati tuam ostendisti plurimam. Omnis cui prudentia recta est, plurima non est, quia, juxta Pauli vocem, non plus appetit sapere quam oportet sapere . Cui vero est plurima, non est recta, quia dum ultra modum tenditur, in quolibet latere culpae declinatur. Prudentiam vero suam plurimam ostendunt qui videri prae aliis prudentiores appetunt. Unde fit plerumque ut cum moderate sapere nesciunt, etiam fatua loquantur. Pro qua re ipse adhuc vivere, postmodum sapere, quia ut sapientes esse possimus, prius agitur ut simus. Qui ergo vitam dedit, ipse procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
eius qui non est fortis: Acsi aꝑte dicat. Dum eum uiuare n¬
teris. sub cuius magnitucine subcumbis : omne qd̾ impendis
solatiũm. de ostentatione est non de pietate. S inter hec sci
lis non est humiliter agentes aduuramus. Unde. iꝑpaulũ
gioam in fundit nos ex hortationis uoce concurrimꝰ: hoc qd̾ ip¬
se ꝑ sp̃m aigit intrinsecus. nos exterus uocis ministerio adiu
uamus. st tunc solum nr̃a exhortatio ad ꝑfectionem ducit᷑.
cum incorde ds fuerit qui aduiuetur. unde ialias dicitur.¬
Iai qui plantat est aliquid. naꝑ qui rigat s qui incrementũ
dat deus. Plantare quippe ⁊ rigare adiuuare est. Ad̾ utrũq
uacuum erit ministerium: siuincorde d̾ non dat incremen¬
tum. S qui de sensu suo alta sapiunt. sẽ humiliter dei adiu¬
tores nolunt. quia dum se deo utiles ẽe estimant. afrucha se
utilitatis alienant. unde ⁊iueritatis uoce discipulis dicit᷑. sĩl

Expanded text:
ejus, qui non est fortis? Ac si aperte dicat: Dum eum juvare niejus, qui non est fortis? Ac si aperte dicat: Dum eum juvare niteris, sub cujus magnitudine succumbis, omne quod impendis solatium, de ostentatione est, non de pietate. 27. Quo sensu Deulis non est, humiliter agentes adjuvamus. Unde et per Paulum ternam gratiam infundit nos exhortationis voce concurrimus, hoc quod ille per spiritum agit intrinsecus nos exterius ministerio vobis adjuvamus, et tunc solum nostra exhortatio ad perfectionem ducitur, cum in corde Deus fuerit qui adjuvetur. Unde et alias dicit: Neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Plantare quippe et rigare, adjuvare est. Quod utrumque vacuum erit ministerium, si in corde Deus non dat incrementum. Sed qui de sensu suo alia sapiunt, esse humiliter Dei adjutores nolunt, quia dum se Deo utiles esse aestimant, a fructu se utilitatis alienant. Unde et Veritatis voce discipulis dicitur: Cum
Abbreviated transcription (Latin):
non uermis. quia ⁊ si ꝑmortem putruit: nontamen ex
putredine ꝑnatiuitatem uenit. Qui autem filius est hoĩs
uermis dicitur. quia iam exmortaliũ corporum corrupti¬
one ꝓpagatur. Igitur quia amicoꝵ uerba finita sunt:
beatus Iob altiori acumine ꝓsecutionis innititur eiusꝙ dic¬
tatam sunt ualida qm extrema. Quia usus ẽe uris peri¬
toꝵ solet. ut argumentum quo aduersariis suis emine¬
re se preuident: ad ꝓsecutionis conclusionem seruent. Se
quit᷑. Respondens autem Iob dixit. Cuius adiutorese suun¬
quid inbecillis: Et sustentas brachiũ eius qui non est for¬
tis: Aduuare iubecillem caritatis est. adiuare uero po¬
tentem uelle: elationis. Quꝰigitur amici eius hereticors spe¬
ciem tenentes. quasi adiuuantes deum sapĩam suam osten¬
dere conabantur: uste baldach reprehendit᷑ ut dicatur. suiꝰ
adiutor es : sium quid inbecillis : Et sustentas brachũi eus

Expanded text:
non vermis, quia etsi per mortem putruit, non tamen ex non vermis, quia etsi per mortem putruit, non tamen ex putredine per nativitatem venit. Qui autem hominis est filius, vermis dicitur, quia jam ex mortalium corporum corruptione propagatur. 25. Igitur quia amicorum verba finita sunt, beatus Job altiori acumine prosecutionis innititur, ejusque dicta tam sunt valida, quam extrema, quia et sic usus esse jurisperitorum solet, ut argumentum, quo adversariis suis eminere se praevident, ad prosecutionis conclusionem servent. Sepondens autem Job dixit: Cujus adjutor es? Nunquid imbecillis? et sustentas brachium ejus qui non est fortis? - Adjuvare imbecillem charitatis est, adjuvare vero potentem velle, elationis. ciem tenentes, quasi adjuvantes Deum, sapientiam suam ostendere conabantur, juste Baldad reprehenditur, ut dicatur: Cujus adjutor es? nunquid imbecillis? et sustentas brachium
Abbreviated transcription (Latin):
uidet. Pomꝰ uero gaudii cuutatis exultantis est mens pͣuoꝵ
que dum uentura supplicia conspicere negligit. in carnis uo¬
luptate se deserens inanĩt hylarescit. Ait gͦ. Suꝑ humũ
populi mei spine. iuiepres ascendent. qnͣto magis suꝑ omnẽ
domum gaudii ciuitatis exusltantis. Ac si aꝑte dicat. Si &
illoꝵ uitam uitia deprimunt. quise ꝓcelestis patrie desi¬
derio affligunt. quib culpis suͤstrati sunt. qui si ne ulla
formidine se incarnis uoluptate derelinqunt. : hotandũ
nis nr̃e tenuit. ⁊ natiuitatis: qui hominem non uermẽ
s putredinem. filium uero hominis uermem uocat. Pximꝰ
namq humani generis parens homo non filius hoĩs
ex quo quisquis ꝓdiit. non solum homo s filius hominis
fuit. Sicut tͦ ex homine filius hominis: ita exputredine
nascitur uermis. unde recte homo putredo: filius uero ho¬
minis uermis uocatur: Primus quippe homo putredo

Expanded text:
videt: domus vero gaudii civitatis exsultantis est mens pravorum, videt: domus vero gaudii civitatis exsultantis est mens pravorum, quae dum ventura supplicia conspicere negligit, in carnis voluptate se deserens, inaniter hilarescit. Ait ergo: Super humum populi mei spinae et vepres ascendent, quanto magis super omnem domum gaudii civitatis exsultantis? Ac si aperte dicat: Si et illorum mentem vitia deprimunt, qui se pro coelestis patriae desiderio affligunt, quibus culpis substrati sunt qui sine ulla formidine sese in carnis voluptate derelinquunt? 24. Primusnis nostrae tenuit et nativitatis, qui hominem non vermem, sed putredinem, filium vero hominis vermem vocat. Primus namque humani generis parens, homo, non filius hominis, ex quo quisquis prodiit, non solum homo, sed filius quoque hominis fuit. Sicut ergo ex homine filius hominis, ita ex putredine nascitur vermis. Unde recte homo putredo, filius vero hominis vermis vocatur. Primus quippe homo putredo,
Abbreviated transcription (Latin):
pugnant. Unde ⁊ postqmͣ dictum est. Eoce enim luna
non splendet istelle non sunt munde in conspectu eins:¬
⁊ hominis uermis: Ac si aꝑte diceretur. Su psi quoq ẽe
sine contagione non ualent: qui int̾ p̃sentis uite¬
tenebras uirtutib lucent: qnͣto reatu iniquitatis obstricti
sunt. qui ad huc carnalit̾ uniunt. Si apeccato ẽẽ liberi
nequeunt. qui iam incelestib desideriis conu̾sant᷑ : que
peccatoꝵ pondera tolerant. qui carnis sue uoluptatib de¬
diti. adhuc uigum putredinis portant : hinic petrꝰ ait.
Si ustus uix saluabit᷑ : upiꝰ ipeccator ubi parebunt:¬
Hinc ꝑ ysayam dicit᷑. Suꝑhumum populi mei spine ⁊ ue¬
pres ascendent. qnͣto magis suꝑ omnem domũ gaudii cuu¬
tatis exultantis. Hymum quippe populi sui dñs electoꝵs om¬
nium mentersuocat. suꝑ quam spinas ac uepres ascendere
ꝑhibet. quia nec ipsam quoq ẽe absq punctionib uitiorum

Expanded text:
pugnant. Unde et postquam dictum est: Ecce etiam luna pugnant. Unde et postquam dictum est: Ecce etiam luna non splendet hominis vermis? - Ac si aperte diceretur: Si ipsi quoque esse sine contagio non valent, qui inter praesentis vittenebras virtutibus lucent, quanto reatu iniquitatis obstricti sunt qui adhuc carnaliter vivunt? Si a peccato liberi esse nequeunt qui jam in coelestibus desideriis conversantur, quae peccatorum pondera tolerant qui carnis suae voluptatibus dediti, adhuc putredinis jugum portant? Hinc Petrus ait: « Si justus vix salvabitur, impius et peccator ubi parebuntum populi mei spinae et vepres ascendent, quanto magis super omnem domum gaudii civitatis exsultantis? Humum quippe populi sui Dominus electorum omnium mentem vocat, super quam spinas et vepres ascendere perhibet, quia nec ipsam quoque esse absque punctionibus vitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
sole luna statuit᷑ in suo ordine: quia ascendente ad celos
dño scã ꝓtinus eccłia in predicationis auctoritate roborat᷑.
st quia stellarum nomine electi signantur: rursum
Paulus insinuat dicens. Stella enim astella differt in
inconspectu eius: quia nec scã eccłia uirtute ꝓpria
tot miraculis emicat: nisi hanc p̃ue nientiᷤ gr̃e
dona ꝑfundant. Nec singulorum bene uuentiũ
mentes apectators maculis munde sunt: si remota pi¬
etate iudicentur. Quia apud districti uidicis oculos
sua unũ quemq corruptibilitas inquinat. nisi hanc
cotidie gr̃a parcentis t̾gat. Flectoꝵs quippe animus ꝓdire
ad lib̾tatẽ iusticie nitit᷑. s adhuc cum pede infirmitatis
tenetur. Et culpas qiippe subigere ꝑfecte desiderat: s qͦ¬
usq corruptione carnis astringit᷑. eius iunculis etiã cum
non uult ligat᷑. Hinc itaq colligat qnͣto pondere pecca¬
tors pressi sint. qui contraħ̃ decertare negligunt: si
plene culpam nec illi suꝑant. qui contra hanc uiriliter

Expanded text:
ur, quia ascendente ad coelos Domino, sancta protinus Ecclesia in praedicationis auctoritate roboratur. Et quia stellarum nomine electi signantur, rursum Paulus insinuat, dicens: Stella enim a stella differt in in conspectu ejus, quia nec sancta Ecclesia virtute propria tot miraculis emicat, nisi hanc praevenientis gratiae dona perfundant, nec singulorum bene viventium mentes a peccatorum maculis mundae sunt, si remota pietate judicentur, quia apud districti judisua unumquemque corruptibilitas inquinat, nisi hanc quotidie gratia parcentis tergat. Electorum quippe animus prodire ad libertatem justitiae nititur, sed adhuc compede infirmitatis tenetur; et culpas quidem subigere perfecte desiderat, sed quousque corruptione carnis astringitur, ejus vinculis, etiam cum non vult, ligatur. Hinc itaque colligat quanto peccatorum pondere pressi sint qui contra haec decertare negligunt, si plene culpam nec illi superant, qui contra hanc viriliter
Abbreviated transcription (Latin):
ctoꝵ mens sine amaritudine. ⁊ inꝑsꝑitate non fuerit. Bene
autem dicitur: Et manus plage mee agggrauata est super
gemitum meum. Mamis quippe plage est fortitudo ꝑcussi¬
onis. prinam namq ꝑcussionem suam electi considerant
quia aconditoris sui uisione diuisi sunt. Qiia neq iam
illuminationis intime claritate ꝑfruunt᷑. s inpresentis
uite exilio quasi incecitatis loco relegati gemunt. Semꝑ gͦ
hñt in hac manu plage gemitum suum: s cum ad huc etã
aduersa in hac uita accidunt. manus plage eoꝵ etiam su¬
ꝑ gemitum gͣuatur. Erant enim plage genntꝰ. etiã cum
presentis uite aduersa deeẽnt: s amaritudo prime ꝑcus¬
sionis etiam extemptatione crescit aduersitatis. Dicat er¬
go. st maniis plage mee aggraitata est suꝑ gemitum me¬
um quia iustum quemq nnihac uita aduersitas non letum
ꝑculit: s in eo dolorẽ uulneris multiplicauit. fit aamen

Expanded text:
ctorum mens sine amaritudine et in prosperitate non fuerit. Bene ctorum mens sine amaritudine et in prosperitate non fuerit. Bene autem dicitur: Et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum. Manus quippe plagae est fortitudo percussionis. Primam namque percussionem suam electi considerant, quia a conditoris sui visione divisi sunt, quia nequaquam illuminationis intimae claritate perfruuntur, sed in praesentis vitae exsilio quasi in caecitatis loco relegati gemunt. Semper ergo habent in hac manu plagae gemitum suum. Sed cum adhuc etiam adversa in hac vita accidunt, manus plagae eorum etiam super gemitum gravatur. Erat enim plagae gemitus etiam cum praesentis vitae adversa deetione crescit adversitatis. Dicit ergo: Et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum: quia justum quemque in hac vita adversitas non laetum perculit, sed in eo dolorem vulneris multiplicavit. Fit tamen miro
Abbreviated transcription (Latin):
tum fallatie erupit: afflicti dolor inhorruit. Quia
enumn eliphaz spondere conuerso meliora non tunu¬
it: quasi ex noxio medicamine uulmis creuit. Unde
recte dicitur. Nunc quoq in amaritudine est sermo
meus: ⁊ manus plage mee aggrauata est suꝑ gemi
tum meum. quia uidelicet in ordinate consolationt̃
intentio. ꝑcussiones quas minuere debuit multipli¬
cauit. In quib nimirum uerbis ꝑtipun scẽ declesie
etiam fidelium dolor exprimitur: quia eo amplius
gemunt. quo malos blandiri conspiciunt. quia ui¬
sta pauli nocem ꝑdulces sermones ⁊ benedictiones fe¬
ducunt corda mnecentium. Que etiã uerba ad consi¬
derandum subtilius mentem fidelium recte referuntur:
quia ẽe sine amaritudine nesciunt. etiam si in hoc mundo
prosꝑarudeantur. Quib cum aduersitas euenit: enm quẽ
inueait geminat dolorem. Unde recte dicitur. Nunc qͦ in
amaritudine est sermomeus. ut aꝑte monstret᷑. quia ele¬

Expanded text:
nta fallaciae erupit, afflicti dolor inhorruit. Quia, nta fallaciae erupit, afflicti dolor inhorruit. Quia, enim Eliphaz spondere converso meliora non timuit, quasi ex noxio medicamine vulnus crevit. Unde recte dicitur: Nunc quoque in amaritudine est sermo meus, et manus plagae tum meum, quia videlicet 513 inordinatae consolationis intentio percussionem quam minuere debuit multiplicavit. In quibus nimirum verbis per typum sanctae Ecclesiae etiam fidelium dolor exprimitur, qui eo amplius gemunt, quo malos blandiri conspiciunt, qui juxta Pauli vocem: Per dulces sermones et benedictiones seducunt corda innocentium . derandam subtilius mentem fidelium recte referuntur, qui esse sine amaritudine nesciunt etiam si in hoc mundo prosperari videantur. Quibus cum et adversitas evenit, eum quem invenit ingeminat dolorem. Unde recte dicitur: Nunc quoque in amaritudine est sermo meus, ut aperte monstretur quia ele
Abbreviated transcription (Latin):
cuncta eliphar sicut predicta sunt ⁊isirecta ꝓtulit
tui tamen ꝓferret ignorauit quia docere meliorem
presenti uita afflictos inueniunt. eos ex culpa ꝑfidie
ꝑcussos arbitͣnt᷑. eisq si sua dogiata seqͣntur. salutẽ
innocentie ꝑ bonoꝵ oꝑm mundiciam ꝓmittunt. S mẽs
fidelium tanto eos altius despicit: qͣnto illos in nocenti¬
am non uidet hr̃e quã pollicent᷑. Unde bñ ꝑsalomo¬
nem dicitur. frustra iactatur rete ante oculos penna
toꝵ. Pennati quippe sunt bonoꝵ spiritꝰ. qui dum ad
altiora ꝑspem ueritatis euolant: apposita prauoꝵ
hominum deceptionis reciacula declinant. Sequitur.
⁊ est sermo meus: imanus plage mee aggra uata:
⁊ suꝑ gemitum meum. Alore suo beatus iob planiori¬
bus uerbis inchoat. s dicta sua alta misterii ꝓsecutio¬
ne con sũmat. Mederi quippe dolor afflicti examncoꝵ
consolatione debuerat. s quia consolatio ad blandim̃¬

Expanded text:
cuncta Eliphaz, sicut praedictum est, etsi recte protulit, cuncta Eliphaz, sicut praedictum est, etsi recte protulit, cui tamen proferret ignoravit, quia docere meliorem praesenti vita afflictos inveniunt, eos ex culpa perfidiae percussos arbitrantur, eisque si sua dogmata sequantur, salutem innocentiae per bonorum operum munditiam promittunt. Sed mens fidelium tanto eos altius despicit, quanto illos innocentiam non videt habere quam pollicentur. Unde bene per Salomonem dicitur: Frustra jactatur rete ante oculos pennatorum Prov. I, 17. Pennati quippe sunt bonorum spiritus, qui dum ad altiora per spem veritatis evolant, apposita pravorum hominum deceptionis retiacula declinant. Sequitur:  est sermo meus, et manus plagae meae aggravata est super gemitum meum. bus verbis inchoat, sed dicta sua alta mysterii prosecutione consummat. Mederi quippe dolor afflicti ex amicorum consolatione debuerat; sed quia consolatio ad blandime
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrio bonum qd̾ iam appetimus agat nob̾cum.
Quam tamen impensam gr̃am meitremo indicio ita
remunerat in nobis. ac si solis ꝓcessisset ex nobis. Quia
enim thuma nos bonitas ut innocentes faciat: preuenit
paulus qui ait. Gr̃a dei sum id qd̾ sum. Quia uero eandẽ
grãm nr̃mliberum arbitrium sequitur.: adingit. Et gr̃a
eius in me uacua non fuit: s habundantiꝰ om̃ib illis la¬
boraui. Qui dum se de se nichil ẽẽ conspiceret: ait. Non
autem ego. st tamen quia se ẽẽ aliquid cum gr̃a in¬
uenit: adiunxit. s gr̃a deimecum. Non enim diceret
metum: si cum preueniente gr̃a subseq̃ns liberũ ar¬
bitriũ non ͥaberet. Ut gͦ nos sine gr̃a nil ẽẽ ostendẽt
ait. Non ego. ut uero se cum gr̃a oꝑatum ẽẽ ꝑliberũ
arbitrium demonstraret: adiungit. S gr̃a dei mecum.
sens. quia qui hic preuenitur dono ut innocens frat
cum adiudicium ducitur. exmerite remunerat᷑. Que

Expanded text:
o libero arbitrio, bonum quod jam appetimus, agat nobiscum, o libero arbitrio, bonum quod jam appetimus, agat nobiscum, quod tamen per impensam gratiam in extremo judicio ita remunerat in nobis, ac si solis processisset ex nobis; quia enim divina nos bonitas, ut innocentes faciat, praevenit. Paulus ait, gratia Dei sum id quod sum ; et quia eamdem gratiam nostrum liberum ejus in me vacua non fuit, sed abundantius illis omnibus laboravi. Qui dum se de se nihil esse conspiceret, ait: Non autem ego. Et tamen quia se esse aliquid cum gratia invenit, adjunxit: Sed gratia Dei mecum. Non enim diceret mecum si cum praeveniente gratia subsequens liberum arbitrium non haberet. Ut ergo se sine gratia nihil esse ostenderet, ait: Non ego. Ut vero se cum gratia operatum esse per liberum arbitrium demonstraret, adjunxit: Sed gratia Dei mecum. ur, quia qui hic praevenitur dono ut innocens fiat, cum ad judicium ducitur, ex merito remuneratur. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
nare est: nullum respiciendo despicere. s se minorem
atq imparem cunctis quos aspicit istimare. Salua¬
bitur itaq qui oculos indinat. quia qui falsum suꝑ¬
bie uerticem deserit: ueritatis altitudinem ascendit. Se
⁊ quit᷑. Saluabitur in nocens: saluabitur immundicia
manuum suarum aũ. Que scilicet sententia si de cele¬
sti̾ regni retributione ꝓmittitur: ueritate fulcitur. qr¬
cum de deo scriptum sit. quia reddet uicuiq sid̾m oꝑa
eius: illum mextremo examine iusticia eterm iudicis
saluat. quem hic eius pietas ab inmundis oꝑib liberat.¬
Sinuero ad hoc saluari quisq his in mundicia manu¬
um suarum creditur. ut suis uirib innocens fiat:
protul dubio erratur. quia si suꝑna gr̃a nocentem ñ
preuenit: ñ qmͣ ꝓfecto inuerut quẽ remuneret in¬
nocentem. unde ueridica moysi uote dicit᷑. Nullusq
apud te ꝑse innocens est. Suꝑna gͦ pietas prius agit

Expanded text:
nare est nullum respiciendo despicere, sed se minorem nare est nullum respiciendo despicere, sed se minorem atque imparem cunctis quos aspicit aestimare. Salvabitur itaque qui oculos inclinat, quia qui falsum superbiae verticem deserit, veritatis altitudinem ascendit. Se XVI : Salvabitur innocens; salvabitur autem munditia manuum suarum. Quae scilicet sententia, si de coelestis regni retributione promittitur, veritate fulcitur. QCum de Deo scriptum sit: Quia reddet unicuique secundum opera ejus , illum in extremo examine justitia aeterni Judicis salvat quem hic ejus pietas ab immundis osin vero ad hoc salvari quisque hic munditia manuum suarum creditur, ut suis viribus innocens fiat, procul dubio errat, quia si superna gratia nocentem non praevenit, nunquam profecto inveniet, quem remuneret innocentem. Unde et veridica Moysis voce dicitur: Nullusque apud te per se innocens est . Superna ergo pietas prius agit
Abbreviated transcription (Latin):
cermitur ⁊ uenit. cum untiis que ex desiderio appetitur
largiente deo etiam effectu ꝓsꝑatur. unde iadhuc subdit᷑.
Et minis tuis splendebit lumen. In uiis quippe iustoꝵ
pud internum iudicem nulla est sihanc eleuat tlmor
Que mimirum sententra aueritatis ore non discrepat di¬
centis. Om̃is qui se exaltat humiliabitutr: ⁊ qui se humi¬
liat exaltabitur. unde ⁊ ꝑsalomonem dicitur. Anteqͣm
conteratur exaltatur cor hominis. ⁊ ante qmͣ głietur: hu¬
miliatur. Recte autem dicitur. Qui inclinauerit oculos
suos: ipse saluabitur. Quia qnͣtum ꝑmenbrorum mi¬
nisterium de prehendi potest: prima suꝑbie ostensio
ẽe in oculis solet. hinic erum scriptum est. Et oculos suꝑbo¬
rum humiliabis. Huic de ipso suꝑboꝵ capite dicitur.
omne sublime uidet. hinc de illa que ei ꝑ infidelita¬
tem adhesit: scriptum est. Generatio cunius excelsi sunt
oculi ⁊ palpebre euis in alta subrepte. Oculos ergo incli¬

Expanded text:
cernitur et venit, cum virtus quae ex desiderio expetitur, cernitur et venit, cum virtus quae ex desiderio expetitur, largiente Deo etiam affectum prosperatur. Unde et adhuc subditur: Et in viis tuis splendebit lumen. - In viis quippe justorum pud internum judicem nulla est, si nanc elevat tumor Quae nimirum sententia a Veritatis ore non discrepat dicentis: Omnis qui se exaltat, humiliabitur, et qui se humiliat, exaltabitur . Unde et per Salomonem dicitur: Antequam conteratur, exaltatur cor hominis; et antequam glorietur, humiliatur . Recte autem dicitur: Qui inclinaverit oculos suos, ipse salvabitur, quia, quantum per membrorum ministerium deprehendi potest, prima superbiae ostensio esse in oculis solet. Hinc enim scriptum est: Et oculos superborum humiliabis . Hinc de ipso superbientium capite dicitur: Omne sublime videt . Hinc de illa quae ei per infidelitatem adhaesit scriptum est: Generatio cujus excelsi sunt oculi, et palpebrae ejus in altum subrectae . Oculos ergo incli
Abbreviated transcription (Latin):
suam ne audiat legem. oratio enis erit execrabilis. Qm¬
diu ergo eliphaz beatum Iob non exaudiri credidit:
hunc nimirum in suo oꝑe errasse indicauit.
Unde nadhuc subdit. Et uota tua reddes. Qui uo
ta uouit: s ħ pre infirmitate soluere non ualet: ei
ex peccati pena agit᷑. ut uolenti bonum posse substhat᷑.
sum uͦ in conspectu utum uidicis el que obsistit culpa
detergitur: fit ꝓtinꝰ ut uotum possibilitas consequat᷑.
firmantium nidicium solet: ut tarto quem̃piam ex¬
stiment ustum: qnͣto huns adipisci conspiciunt om̃e
qd̃ appetit. cum uidelicet nouerimus ĩnumqͣm bona
terrena ustis substrahi que largo munere tribuũt᷑
inuistis. qr ⁊ desꝑatis egris medici qincquid poposcerĩt.
dari precipiunt. ⁊ eos quos retluci posse ad salutem pre¬
uident. que appetunt dari contradicunt. S si dicta hec
eliphat de donis spiritalib intulit.: sciendum qd̃ res de

Expanded text:
suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quansuam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Quandiu ergo Eliphaz beatum Job non exaudiri credidit, hinc nimirum in suo opere errasse judicavit. Unde et adhuc subdit: IBID.-- ta vovit, sed haec per infirmitatem solvere non valet, ei ex peccati poena agitur, ut volenti bonum, posse subtrahatur. Cum vero in conspectu intimi judicis ea quae obsistit culpa detergitur, fit protinus ut votum possibilitas sequatur. Sefirmantium solet, ut tantum quempiam existiment justum, quanto hunc adipisci conspiciunt omne quod appetit, cum videlicet noverimus nonnunquam bona terrena justis subtrahi, quae largo munere tribuuntur injustis, quia et desperatis aegris medici quidquid poposcerint dari praecipiunt, et eis quos reduci posse ad salutem praevident quae appetunt dari contradicunt. Sed si dicta haec Eliphaz
Abbreviated transcription (Latin):
risumina mens trepidat. quia ipsa se constientia accusat.
sum uero iam penitentie lamentis culpa diluit᷑ :⁊ sic ꝑpe¬
trata plangunt᷑. ut plangenda minime ꝑpetrent᷑. mag
na menti fidutia nascitur. ⁊ ad conspicienda suꝑne retribu¬
tionis gaudia cordis nr̃i faties leuatur. S hec elipha⁊ recte¬
diceret: simfirius non ẽẽt. sum uͦ iustum uirũ ꝓpter fla¬
gella despicit. quid alud qmͣ uerba scientie nesciens fũdit:
Que niirum dicta si ad hereticoꝵ tipum ducimꝰ: ipsis
falsis ꝓmissionib ad deum faciem leuare pollicent᷑. Ac si
fideli populo patenter dicant. Qmͣ diu predicationem nr̃am
non sequeris: cor minfimis p̃mis. Qui uero eliphat beatũ
lob ad deum reuerti admonuit: aquo uidelicet isclem
beatus uir nunqͣm recessit: ad huc pollicendo subrungit.
exaudiri minime merentur. qui ibentis dñi precepta
contempnunt. Unde scriptum est. Qui declinat aurem

Expanded text:
ri summa mens trepidat, quia ipsa se conscientia accusat. ri summa mens trepidat, quia ipsa se conscientia accusat. Cum vero jam poenitentiae lamentis culpa diluitur, et sic perpetrata planguntur ut plangenda minime perpetrentur, magna in mente fiducia nascitur et ad conspicienda supernae retributionis gaudia cordis nostri facies levatur. CAP. VII.-- diceret si infirmum moneret. Cum vero justum virum propter flagella despicit, quid aliud quam verba scientiae nesciens fundit? Quae nimirum dicta si ad haereticorum typum ducimus, ipsi falsis promissionibus ad Deum nos faciem levare pollicentur. Ac si fideli populo patenter dicant: Quandiu praedicationem nostram non sequeris, cor in infirmis premis. Quia vero Eliphaz beatum Job ad Deum reverti admonuit, a quo videlicet idem vir beatus nunquam recessit, adhuc pollicendo subjungit: exaudiri minime merentur, qui jubentis Domini praecepta contemnunt. Unde scriptum est: Qui declinat aurem
Abbreviated transcription (Latin):
litiis afflueret. de deserto uite prosentis ascendere ad su¬
ꝑiora non posset. Deliciis gͦ affluit ⁊ ascendit. quia dũ
misticis intelligentiis pascitur. ad suꝑna cotidie contem¬
planda subleuatur. hinic ettam psalmista ait. Et nox
illuminatio mea indeliciis meis. quia dum ꝑ intellec¬
tum misticum studiosa mens reficitur: iam in eauite
p̾sentis obscuritas fulgore diei sub seqñfflluminatur.
ut etiam in huuis corruptionis caligine: unintellectũ
ilius sui futuriluminiserumpat. ⁊ uerboꝵ deliciis pasta
pregustando dicat. quid de pabuloueritatis esuriat. Se¬
ciem leuare est. cor ad sublimia inuestiganda attolle̾.
Namsicut ꝑcorꝑis faciem homini: ita ꝑinteriorem ima¬
ginem deo noti atq conspicabiles sumꝰ. Cum uͦ reatu cul¬
pe depͥmuur: ad deum leuare cordis nr̃i faciem ueremur.
dum eiim nulla bonoꝵ oꝑm confidentia fulcrm᷑r: intue¬

Expanded text:
liciis afflueret, de deserto vitae praesentis ascendere ad suliciis afflueret, de deserto vitae praesentis ascendere ad superiora non posset. Deliciis ergo affluit, et ascendit, quia dum mysticis intelligentiis pascitur, ad superna quotidie contemplanda sublevatur. Hinc etiam Psalmista ait: Et nox illuminatio mea in deliciis meis , quia dum per intellectum mysticum studiosa mens reficitur, jam in ea vitae praesentis obscuritas fulgore diei subsequentis illuminatur, ut etiam in hujus corruptionis caligine in intellectum illius vis futuri luminis erumpat, et verborum deliciis pasta praegustando discat quid de pabulo veritatis esuriat. Seciem elevare est cor ad sublimia investiganda attollere, nam sicut per corporis faciem homini, ita ginem Deo noti atque conspicabiles sumus; cum vero reatu culpae deprimimur, ad Deum levare cordis nostri faciem veremur. Dum enim nulla bonorum operum confidentia fulcitur, intue
Abbreviated transcription (Latin):
intelligentie diuersitates accipimꝰ. ut modo nos nuda
pascat historra. modo sub textu littere uelata medul¬
litus nos reficiat moralis allegoria modo ad alti¬
ora suspendat contemplatio. inpresentis uite tene¬
bris iam delumine et̃nitatis int̾micans. Et sciendũ qd̾
quisquis deliciis affluit: inquadam sui remissione
dissoluit᷑. atq alaboris studio quasi ex lassitudine
relaxat᷑. quia nimirum anina cum internis delicus
habundare ceꝑit: terrenis iam oꝑib incubare mi¬
nime consentit. s amore conditoris capta. ⁊ sua cap¬
tiuitate iam libera ad contemplandam eiꝰ speciem
deficiendo suꝑat. ⁊ quasi lassescendo conualescit. quia dũ
sordida onera portare iam non ualet. ad illum ꝑ quietem
proꝑat. quemintꝰ amat. Hinc etiam madiniratione sp̃o¬
se scriptum est. Que est ista que ascendit de deserto delici¬
is affluens : Qua nimirum scã eccłia nisi uerboꝵ dei de¬

Expanded text:
intelligentiae diversitates accipimus, ut modo nuda nos intelligentiae diversitates accipimus, ut modo nuda nos pascat historlitus nos reficiat moralis allegoria, modo ad altiora suspendat contemplatio, in praesentis vitae tenebris jam de lumine aeternitatis intermicans. Et sciendum quod quisquis deliciis affluit, in quadam sui parte resolvitur, atque a laboris studio quasi ex lassitudine relaxatur, quia nimirum anima, cum interius deliciis abundare coeperit, terrenis jam operibus incubare minime consentit. Sed amore Conditoris capta est, et sua captivitate jam libera, ad contemplandam ejusdeficiendo suspirat, et quasi lassescendo convalescit, quia dum sordida onera portare jam non valet, ad illum per quietem properat, quem intus amat. Hinc etiam in admiratione sponsae scriptum est: Quae est ista quae ascendit de deserto deliciis affluens ? Quia nimirum sancta Ecclesia nisi verborum Dei de