comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc. uox conitrui tui in rota: Uoluit᷑ uox
tua. Neq hoc intelligo. Qͥ d faciemus: Int̾¬
rogennis ipsum idithim. neforte ipse exponat.
qđ dixit. Uox inquit conitrui tui in rota.
Non intelligo. audiã qͥd dicis. Apparuerunt
fulgura tua orbi cerrarũ. Dic gͦ. non intel¬
lexeram. Orbis t̾rarũ ẽ. rota. Nam circũitus
orbis t̾rarum. merito & orbis dr̃. Un de bre¬
uis etiã rotella orbiculus appellat᷑. Uox co¬
nitrui tui in rota. apparuerunt fulgura tua
orbi t̾rarum. Nubes illȩ in rota. circuert̃
orbẽ t̾rarũ. Circumiert̃ tonando. & eborus¬
cando. Abẏssum cõmouerunt. p̃ceptis conui-¬
erunt. miraculis choruscauert᷑. In omnẽ enĩ
t̃ram exut somis eoꝵ. & infines orbis t̾rȩ u̾ba
eor. Commota ẽ. & contremebinda facta est.
terra. Id ẽ. om̃s qͥ habitant int̾ra. ꝑsimilitudinẽ
aut̃: ipsa t̾ra mare ẽ. Quare: Quia gentes om̃s¬
gentes maris nomine nuncupant᷑. qđ uita

Expanded text:
go, Vox tonitrui tui in rota? Volvitur vox go, Vox tonitrui tui in rota? Volvitur vox tua. Neque hoc intelligo. Quid faciemus? Interrogamus ipsum Idithun, ne forte ipse exponat quod dixit: Vox, inquit, tonitrui tui in rota. Non intelligo: audiam quid dicis: Apparuerunt fulgura tua orbi terrarum. Dic ergo: non intellexeram. Orbis terrarum est rota: nam circuitus orbis terrarum, merito et orbis dicitur; unde brevis etiam rotella, orbiculus appellatur. Vox tonitrui tui in rota: apparuerunt fulgura tua orbi terraram. Nubes illae in rota circumierunt orbem terrarum; circumierunt tonando et coruscando, abyssum commoverunt, praeceptis tonuerunt, miraculis coruscaverunt: in omnem enim terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum . Commota est, et contremebunda facta est terra: id est, omnes qui habitant in terra. Per similitudinem autem ipsa terra est. Quare? Quia gentes omnes maris nomine nuncupantur, quod vita
Abbreviated transcription (Latin):
Easdem uoces rursus sagiitas dixit. Uerba enim
ȩ uangłistarũ sagittȩ fuerunt. Similitudines
enĩ sunt. Nam propͥe: nec sagitta ẽ. pluuia.
nec pliuua sagitta. At uͦ uerbũ dĩ. & sagtita
ẽ qͥa ꝑcutit. & pluiia quia rigat. Nemo gͦ
iam miretur abyssoꝵ conturbationẽ. qͣndo
sagitte tuȩ ꝑtransi erunt. Quid ẽ. ꝑtͣnsierunt:
Non in aurib remanserunt. s corda tͣnsfixer̃.
Uox tonitrui tui in rota. Quid ẽ. hoc: Qͦ modo
intellecturi sumus: Adiuuet dñs. Uox toni¬
trui tui in rota. Solebamꝰ pueri suspicari. cũ
audiremus tonitrua de cȩlo. quasi uehicula
de stabulo ꝑ cessise. Habent enĩ conitrua
quandã concussionem similẽ uehiculis. Nun¬
quid ad ista puerilia redituri sumus. ut in¬
celligamus uox conitrui tui in rota. qͣsi
aliqua uehicula habeat ds̃ innubib. & tͣnsi¬
tus uehiculoꝵ. illũ strepitũ concitet: Absit
Hoc puerile ẽ. uanũ. migatorium. Quid ẽ gͦ¬

Expanded text:
Easdem voces nubium rursus sagittas dixit. Verba enim Easdem voces nubium rursus sagittas dixit. Verba enim Evangelistarum sagittae fuerunt. Similitudines enim sunt. Nam proprie nec sagitta est pluvia, nec pluvia sagitta; at vero verbum Dei, et sagitta est, quia percutit, et pluvia, quia rigat. Nemo ergo jam miretur abyssorum conturbationem, quando sagittae tuae pertransierunt. Quid est, pertransierunt? Non in auribus remanserunt, sed corda transfixerunt. Vox tonitrui tui in rota. Quid est hoc? quomodo intellecturi sumus? Adjuvet Dominus. Vox tonitrui tui in rota. Solebamus pueri suspicari, cum audiremus tonitrua de coelo, quasi vehicula de stabulo processisse: habent enim tonitrua quamdam concussionem similem vehiculis. Numquid ad ista puerilia redituri sumus, ut intelligamus, Vox tonitrui tui in rota; quasi aliqua vehicula habeat Deus in nubibus, et transitus vehiculorum illum strepitum concitet? Absit. Hoc puerile est, vanum, nugatorium. Quid est er
Abbreviated transcription (Latin):
Dupͣ aut̃ dixerat. notã fecisti. in popłis urcu¬
tem tuã. Merito gͦ uidert̃ te aquȩ ds̃. uide¬
runt te aquȩ & tumuerunt. Idõ mutatȩ st̃.
quia timuerunt. Uiderunt te aquȩ deus
& cunuerunt. & conturbatȩ sunt abyssi. Q ͤ
sunt abẏssi : Altitudines aquarũ. Quis non
turbatur in popłis. cum conscientia pulsat᷑:
Quęris altitudinem maris. qͥd ꝓfundiꝰ humana
conscientia: Ista ꝓfunditas turbata ẽ. qͣndo
inbrachio suo redemit popłm suũ ds̃. Aͦ mͦ
turbate sunt abẏssi: Quando om̃s consci¬
entias suas confitendo fuderunt. & turbate
tus aquarũ. uocem dederunt nubes. Inde isti
sonitus aquarũ. inde abẏssoꝵ ꝑturbatio. qͥa
uocẽ dederunt nuibes. Que mibes: Predica¬
tores uerbi ueritatis. Que nuibes: De quib
minat᷑ cuidam uineȩ ds̃. quȩ ꝓuua fecit spi¬
nas. & dicit. Mandabo mibib meis. neplu¬
ant suꝑ eã imbrẽ. Denq apłi. relinquenteᷤᷤ
iudeos: ierunt ad gentes. In omnib gentib

Expanded text:
populis virtutem tuam. Merito ergo, Viderunt te aquae, Deus; viderunt te aquae, et timuerunt. Ideo mutatae sunt, quia timuerunt. Viderunt te aquae, Deus, et timuerunt, et conturbatae sunt abyssi. Quae sunt abyssi? Altitudines aquarum. Quis non turbatur in populis, cum conscientia pulsatur? Quaeris altitudinem maris, quid profundius humana conscientia? Ista profunditas turbata est, quando in brachio suo redemit populum suum Deus. Quomodo turbatae sunt abyssi? Quando omnes conscientias suas confitendo fuderunt: Et turbatatus aquarum. Vocem dederunt nubes. Inde iste sonitus aquarum, inde abyssorum perturbatio, quia vocem dederunt nubes. Quae nubes? Praedicatores verbi veritatis. Quae nubes? De qfecit spinas, et dicit: Mandabo nubibus meis ne pluant super eam imbrem . Denique Apostoli relinquentes Judaeos, ierunt ad Gentes: in omnibus gentibus
Abbreviated transcription (Latin):
consolationẽ. Ad qͦscunq homines intendebat:
scandalũ meiꝰ imnueniebat. aut timebat. Nqͣm gͦ securꝰ.
Tacere illi malũ erat. ne sileret abonis. Loqui.
& foris garrire molestũ erat: ne anticipantes
ugilias om̃s immici eiꝰ. calũpnias inqͥreͬnt.
in uerb̃ eiꝰ. Angustatꝰ in hac uita uehement̃.

Expanded text:
consolationem. Ad quoscumque homines intendebat, consolationem. Ad quoscumque homines intendebat, scandalum in eis inveniebat, aut timebat. Nusquam ergo securus. Tacere illi malum erat, ne sileret a bonis: loqui et foris garrire molestum erat, ne anticipantes vigilias omnes inimici ejus, calumnias inquirerent in
Abbreviated transcription (Latin):
auri inueniret. nemo eũ desipere diceret.
Immo sapientem multi dicerent. qui uellei
ad aurum ꝑuenire. Quanta homo habeti
& non fodit. Scrutat᷑ iste spm̃ suum. & aͥ
ipso spũ suo loquebatu. & in ipsa lo auo
garriebat. De ipsũ int̾rogabat. seipsũ examina¬
bat. in se uidex erat. & sequit᷑. Scrutabar spi¬
ritũ meum. Timendũ ẽ. ne in ipso spũ suo rema¬
neat. Gnrriuit enĩ foris. & quia anticipauert᷑
uigilias omnes mimici eiꝰ. inuenit ibi tristiciam.
& defecit sp̃s euis. qͥ garriebat foris. Eece cepit
intus garrire securus. solus ibi infilentio cogi-¬
tat annos ȩternos. & ꝑscrutabar inquit
spm̃ meũ. Ꝙ hic timendum ne in spũ suo
remaneat. & ñ sit tͣnsiliens. Iam tam̃ melius
agit: qm foris agebat. Transcendit aliquid
& hinc. & uideamus quo. Non enĩ cessat iste
transiliens. donec ueniat infinem: unde
habet titulum psalmꝰ. Garriebam inquit.
in hac uita. nusqͣm fidam. nusqͣm securam

Expanded text:
auri inveniret, nemo eum desipere diceret; auri inveniret, nemo eum desipere diceret; imo sapientem multi dicerent, qui vellet ad aurum pervenire: quanta homo habet intus, et non fodit? Scrutabatur iste spiritum suum, et cum ipso spiritu suo loquebatur, et in ipsa locutione garriebat. Seipsum interrogabat, seipsum examinabat, in se judex erat. Et sequitur: Scrutabar spiritum meum. Timendum ne in ipso spiritu suo remaneat: garrivit enim foris; et quia anticipaverunt vigilias omnes inimici ejus, invenit ibi tristitiam, et defecit spiritus ejus. Qui garriebat foris, ecce coepit intus garrire securus, ubi solus in silentio cogitat annos aeternos: Et perscrutabar, inquit, spiritum meum. Et hic timendum ne in spiritu suo remaneat, et non sit transiliens. Jam tamen melius agit quam foris agebat. Transcendit aliquid: et hinc videamus quo. Non enim cessat iste transiliens, donec veniat in finem unde habet titulum Psalmus: Garriebam, inquit,in hac vita; nusquam fidam, nusquam securam
Abbreviated transcription (Latin):
mento dic. Q uo momento. tlum sillabas loqͥt
si duas sillabas dicam. altera ñ sonat. nͥ cum
altera transierit. Ipsa deniq una sillaba. si
duas litteras habeat. ñ sonat posterior lictoa:
nͥ prior abierit. Quid gͦ tenemus de his an¬
nis: Anni istimutabiles sunt. Anni ęt̾ni
cogitandi sunt. anni qui stant. qͥ ñ uenien¬
tib & ab euntib dieb ꝑ agunt᷑. auni de qͥb
alio loco scriptura dic̃ deo. Tu aut̃ idem rli
es. & anni tui ñ deficient. Hos annos iste c̾idi¬
liens ñ in garrulitate forinsecus. s in suosi¬
lentio cogitauit. & annoꝵ ȩt̾noꝵ memor fut.
& meditatus sum cũ corde meo. Nemo illi calũ¬
ꝓmosus tendiculas uerboꝵ requi rit. mende
suo meditatus ẽ. Garriebam. Ecce ẽ. illud qx¬
rire. ob serua iterum ne deficiat sp̃s cuus.
Non inquit non sic garriebã : quasi foris. Ab
mͦ nunc. Qͦmͦ nunc  Garriebam. & scrutabus
spm̃ meũ. Si scrutaret᷑ iste t̾ram. ut uenal

Expanded text:
mento, dic. Quo momento? Dum syllabas loquor, mento, dic. Quo momento? Dum syllabas loquor, si duas syllabas dicam, altera non sonat, nisi cum illa transierit: ipsa denique una syllaba, si duas litteras habeat, non sonat posterior littera nisi prior abierit. Quid ergo tenemus de his annis! Anni isti mutabiles sunt: anni aeterni cogitandi sunt, anni qui stant, qui non venientibus et abuentibus diebus peraguntur; anni de quibus alio loco Scriptura dicit Deo: Tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient . Hos annos iste transiliens, non in garrulitate forinsecus, sed in silentio cogitavit: Et annorum aeternorum memor fui. meditatus sum nocte cum corde meo. Nemo illi calumniosus tendiculas verborum requirit, in corde suo meditatus est. Garriebam. Ecce est illud garrire. Observa iterum, ne deficiat spiritus tuus. Non, inquit: non sic garriebam quasi foris; alio modo nunc. Quomodo nunc? Garriebam, et scrutabar spiritum meum. Si scrutaretur iste terram, ut venas
Abbreviated transcription (Latin):
ȩternos. Nunquid anni in quib sumus et̃m
sunt. aut in qͥb fuerunt maiores nr̃i. aut in
quib fut᷑i sunt posteri nr̃i : Absit ut ȩterni
existiment᷑. Quid enĩ de his annis manet: Teg
loquendo dicimꝰ hoc anno. & quid tenemꝰ de
hoc anno p̃ter unũ diẽ in qͦ sumus: Nam fu¬
ꝑiores dies anni huiꝰ iam tͣnsierunt: nec ti¬
nent᷑. futuri aut̃ nondum uenerunt. In uno
die sumus. & dicimꝰ hoc anno. Immo dic ho¬
die. si aliquid uis presens dicere. Nã de coto
anno. quid presens tenes: Qͥcquid de ille pre¬
teritum ẽ: iam ñ ẽ. Qͥcquid de illo futurũ est
nondũ ẽ. Qͦmͦ hoc annoͦ Corrige locutionẽ.
Hodie dic. Uerum dicis. hodie iam dicamiss.
Rursus & hoc attende. cũ hoc hodie horȩ nu¬
tutinę tͣnsierunt. horȩ fut᷑e ñdum uenert̃
& hoc gͦ corrige. hac hora dic. & de ista hora
quid tenes: Momenta eiꝰ quedã iam tͣnsicr᷑.
quȩ futura sunt nondum uenerunt. Hoc mo¬

Expanded text:
aeternos. Numquid anni in quibus sumus aeterni aeternos. Numquid anni in quibus sumus aeterni sunt, aut in quibus fuerunt majores nostri, aut in quibus futuri sunt posteri nostri? Absit ut aeterni existimentur. Quid enim de his annis manet? Ecce loquendo dicimus, Hoc anno; et quid tenemus de hoc anno, praeter unum diem in quo sumus? Nam superiores dies anni hujus jam transierunt, nec tenentur; futuri autem nondum venerunt. In uno die sumus, et dicimus, Hoc anno: imo dic, Hodie, si aliquid vis praesens dicere. Nam de toto anno quid praesens tenes? Quidquid de illo praeteritum est, jam non est; quidquid de illo futurum est, nondum est: quomodo, Hoc anno? Corrige locutionem: Hodie, dic. Verum dicis, Hodie, jam dicam. Rursus et hoc attende, quod hodie horae matutinae jam transierunt, horae futurae nondum venerunt. Et hoc ergo corrige: Hac hora, dic. Et de ista hora quid tenes? Momenta ejus quaedam jam transierunt; quae futura sunt nondum venerunt. Hoc mo
Abbreviated transcription (Latin):
lias. calũnias quȩrerent & inuenirent: ñ est
locutus. Nunqͣm tam̃ iste tͣnsiliens cessaret
in se. & si forte agarrulitate cessauit qͦ sub¬
repserat ei deipsa locutione placere hominib.
foris. tulit se intro. In secretario suę mentis
agit. & quid ibi agat dicat nob̾. Cogitaui
dies antiquos. Pene ẽ. illi. Uidete quȩ cogitat.
rogo uos. intus ẽ. apud se cogitat dies antiqͦs.
Nemo illi dicit. maledixisti. nemo illi dic̃ mul¬
tum locutus es. nemo illi dic̃. ꝑuerse sensisti.
Ita sit ei bene secum. adiuuet ds̃. Cogitet dies
antiquos. & dicat nob̃ in ipso interiore cubicu¬
lo suo quid egerit. qͦ ꝑuenerit. quid tͣnsilierit.
ubi manserit. Cogitauidies antiquos. & an¬
noꝵ ȩt̾nor memor fui. Qui sunt anni ȩt̾̃ni:
Magna cogitatio. Uidete quid sͥ uult ista cogi¬
tatio. nisi magnũ silentium ab omĩ fo rinsecꝰ
strepitu. ab omni rerũ humanarũ cumultu
Intus requiescat: qui cogitare uult annos istn

Expanded text:
lias, calumnias quaererent et invenirent, non est lias, calumnias quaererent et invenirent, non est locutus. Nunquam tamen iste transiliens cessaret in se: et si forte a garrulitate cessavit, qua subrepserat ei de ipsa locutione placere hominibus; foris, tulit se intro, in secretario suae mentis agit. Et quid ibi agat dicat nobis: Cogitavi dies antiquos. Bene est illi. Videte quae cogitat, rogo vos. Intus est, apud se cogitat dies antiquos. Nemo illi dicit, Male dixisti; nemo illi dicit, Multum locutus es; nemo illi dicit, Perverse sensisti. Ita sit ei bene secum, adjuvet Deus: cogitet dies antiquos, et dicat nobis in ipso interiore cubiculo suo quid egerit, quo pervenerit, quid transilierit, ubi manserit: Cogitavi dies antiquos, et annorum aeternorum memor fui. Qui sunt anni aeterni? Magna cogitatio! Videte si vult ista cogitatio, nisi magnum silentium. Ab omni forinsecus strepitu, ab omni rerum humanarum tumultu intus requiescat, qui cogitare vult annos istos
Abbreviated transcription (Latin):
ddiabolo aut̃ & angłis eiꝰ : nulla concordia est.
psi nob̃ inuident. regnum cȩloꝵ. Mitescere
omnino erga nos ñ possunt: quia anticipa¬
uerunt uigilias omnes inimici mei. Plus illi
uigilauert̃ ad decipiendũ. qm ego ad custodi¬
endũ me. Anticipauerunt uigilias om̃s mi¬
mici mei. Quomͦ enĩ ñ anticipauerunt uigi¬
lias. qui ubiq scandala. ubiq muscipulas po¬
suerunt: Tediũ in est cordi. metuendũ est.
ne absorbeat tristicia lȩticiam. metuendũ ẽ.
ne garriendo deficiat sp̃s cuus. Antici pauer̃
uigilias omnes iimici mei. Deniq in ipsa
garrulitate dũ loqueris. & securus loqueris:
quanta plerũq inueniunt᷑ quȩ uelint cenere
inimici & reprehendẽ. unde uelint etiã cri¬
minari. & calũniari. Hoc dix̃. illud sensit. hoc
locutꝰ ⁊ͥ. Quid faciat homo. nͥ qͦd seqñͦ Contͣ¬
batus sũ. & ñ sumi̾ocutus. Conturbatꝰ gͦ. ne
in eius garrulitate inimici anticipantes uigi¬

Expanded text:
diabolo autem et angelis ejus nulla concordia est. diabolo autem et angelis ejus nulla concordia est. Ipsi nobis invident regnum coelorum. Mitescere omnino erga nos non possunt, quia anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Plus illi vigilaverunt ad decipiendum, quam ego ad custodiendum me: Anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Quomodo enim non anticipaverunt vigilias, qui ubique scandala, ubique muscipulas posuerunt? Taedium inest cordi; metuendum est ne absorbeat tristitia: in laetitia metuendum est ne garriendo deficiat spiritus tuus: Anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Denique in ipsa garrulitate, dum loqueris, et securus loqueris, quanta plerumque inveniuntur quae velint tenere inimici et reprehendere, unde velint etiam criminari et calumniari: Hoc dixit, illud sensit, hoc locutus est? Quid faciat homo, nisi quod sequitur? Conturbatus sum, et non sum locutus. Conturbatus ergo, ne in ejus garrulitate inimici anticipantes vigi
Abbreviated transcription (Latin):
cipauerunt uigilias om̃s immici mei. Uigi¬
lauerunt suꝑ me inimici mei. plus me uigala¬
uerunt. uigilando p̃ocupauert̃ me. Ubi non
muscipulã ponunt: Nonne uigilias om̃s anti¬
cipauert̃ inimici meiͦ Qui sunt enĩ isti ini¬
mici. nisi illi de quib dic̾ apłs. ñ ẽ uob̃ colluc
brarũ harum. aduersus spũalia nequitiȩ incȩ¬
lestibus: Ergo aduersus diabolũ & angłos
eiꝰ. inimicicias exercemus. Rectores eos mundi
dixit. quia ipsi regunt dilectores mundi. Non
enĩ regunt mundũ. quasi rectores sint cȩli
& t̾rę: s mundũ peccatores dicit. Q mundꝰ
eum ñ cognouit. Talẽ mundũ illi regunt. qͥ
ñ cognoscunt xpm̃. Contra hos habemus ini¬
inicitias ꝑpetuas. Demq qͣllibet babeas
immicitias aduersus hominẽ: cogitas finire.
siue illiuis satifactione. si ipse te lesit. siue tua.
si tii lesisti. siue alterutriꝰ si uos iniicem lesi¬
stis. Laboras satis facere. & concordare. Cum

Expanded text:
cipaverunt vigilias omnes inimici mei. Vigicipaverunt vigilias omnes inimici mei. Vigilaverunt super me omnes inimici mei: plus me vigilaverunt; vigilando praeoccupaverunt me. Ubi non muscipulas ponunt? Nonne vigilias omnes anticipaverunt inimici mei? Qui sunt enim isti inimici, nisi illi de quibus dicit Apostolus: Non brarum harum, adversus spiritualia nequitiae in coelestibus ? Ergo adversus diabolum et angelos ejus inimicitias exercemus. Rectores eos mundi dixit, quia ipsi regunt dilectores mundi: non enim regunt mundum, quasi rectores sint coeli et terrae; sed mundum peccatores dicit. Et mundus eum non cognovit : talem mundum illi regunt, qui non cognoscit Christum. Contra hos habemus inimicitias perpetuas. Denique quaslibet habeas inimicitias adversus hominem, cogitas finire; sive illius satisfactione, si ipse te laesit; sive tua, si tu laesisti; sive alterutrius, si vos invicem laesistis; laboras satisfacere et concordare: cum
Abbreviated transcription (Latin):
canto ampliꝰ si aliquid contigerit contabes¬
cat. ꝑcussus gͦ scandalis abundantib. quasi
multis uulnerib: clausit se contra humanã
consolationẽ. & negauit consolari anima eiꝰ.
& unde uita: Undẽ respiratio: Memor fuidi
& delectatus sum. Non frustra manus oꝑatȩ
fuerant. inuenerat magnũ consolatorẽ. ñ qui¬
tus ẽ. & consolatus in quadã tristicia. & qͦdã mͦ
salute desꝑata recreatꝰ. Pdicandus ẽ. ds̃. Deniq
qđ consolatus ẽ. iste: secutus ait. Garriui. In
ipsa consolatione. memor factꝰ dĩ: delectatus
garriui. Quid ẽ. garriui : Lȩtatꝰ sũ. & exulta¬
ui loquendo. Garruli enĩ ꝓprie dicunt᷑: qui
uulgo uerbosi appellant᷑. accedente lȩticia. noc
ualentes nec uolentes tacere. Factus ẽ. iste taliᷤᷤ.
& rursus quid ait: & defecit sp̃s ms̃. Tedio¬
contabuerat. recolendo dm̃ delectatꝰ fuerat.
rursus garriendo defecerat. Qͥd seqr̃ Anti-¬

Expanded text:
tanto amplius si aliquid contigerit, contabestanto amplius si aliquid contigerit, contabescat. Percussus ergo scandalis abundantibus, quasi multis vulneribus, clausit se contra humanam consolationem, et negavit consolari anima ipsius. Et unde vita? unde respiratio? Memor fui Dei, et delectatus sum. Non frustra manus operatae fuerant; invenerant magnum consolatorem. Non quitus est, et consolatus in quadam tristitia, et quodammodo salute desperata recreatus: praedicandus est Deus. Denique, quod consolatus est iste, secutus ait, Garrivi. In ipsa consolatione memor factus Dei, delectatus garrivi. Quid est, garrivi? Laetatus sum, exsultavi loquendo. Garruli enim proprie dicuntur, qui a vulgo verbosi appellantur, accedente laetitia nec valentes nec volentes tacere. Factus est iste talis. Et rursus quid ait? Et defecit spiritus contabuerat, recolendo Deum delectatus fuerat, rursus garriendo defecerat; quid sequitur? Anti
Abbreviated transcription (Latin):
lo affectũ se iste dicit: ut negaret consolari
anima ipsius. ꝓpe absorbuerat eũ tedium.
Tisticia qͦ eũ oĩno inse ꝑ abilit̾ inerserat. negat
unde consolet᷑. Nonne sustinuerat qͥ simul
contristaret᷑. & non inuenerat: Qͦ enĩ se
uerteret ad consolationẽ. quẽ occupauerat
tedium de peccatorib relinquentib legem
dĩ: Quo se uerteret: Ad hominẽ dĩ quelib&:
Inmultis iam forte iste exꝑtus erat magnã
cribulationẽ. qua magis de illoꝵ aliqua
delectatione p̃sumpserat. Uident᷑ enĩ aliqͣn¬
do iusti homines. & gaudet᷑ ad eos. & neces¬
se ẽ. ut gaudeat᷑: qm̃ caritas sine gaudio taliᷤ
esse non potest. In his aut̃ in quib gauisus ẽ.
homo. si forte aliquid prauum contigerit. qͦ¬
mͦ sepe contingit: quanta lȩticia ibi erat. tantꝰ
meror accedit. ita ut postea iam timeat homo
laxare habenas gaudioꝵ. timeat. se lȩticiȩ
cõmittere. ne quanto magis lȩtatus fuerat.

Expanded text:
lo affectum se iste dicit, ut negaret consolari lo affectum se iste dicit, ut negaret consolari anima ipsius. Prope absorbuerat eum taedium, tristitiaque eum omnino irreparabiliter merserat; negat unde consoletur. Nonne sustinuerat qui simul contristaretur, et non invenerat ? Quo enim se verteret ad consolationem, quem occupaverat taedium de peccatoribus relinquentibus legem Dei? Quo se verteret? Ad hominem Dei quemlibet? In multis jam forte iste expertus erat magnam tribulationem, quo magis de illorum aliqua delectatione praesumpserat. Videntur enim aliquando justi homines, et gaudetur ad eos; et necesse est ut gaudeatur, quoniam charitas sine gaudio talis esse non potest: in his autem in quibus gavisus est homo, si forte aliquid pravum contigerit, quomodo saepe contingit, quanta laetitia ibi erat, tantus moeror accedit; ita ut postea jam timeat homo laxare habenas gaudiorum, timeat se laetitiae committere, ne quanto magis laetatus fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
nus illȩ sunt quȩrentes dm̃. noli tuba canere
ante te sicut ypochritȩ faciunt: s sit ele¬
mosina tua in occulto. & pat̾ tinis qͥ uid&
mocculto reddet tͥ. Ergo manib meis noc¬
te coram co: & ñ sum deceptus. Quanta tam̃
iste idithiin ꝑtulerit in hac t̾ra. et in hac
nocte. & quomͦ habuerit qͦdam mͦ tͣnsilien¬
di necessitatẽ. impingentib atq pungentibꝰ
deorsũ tribulationib. ut necesse fuerit tͣnsi-¬
lire: intentissime audiamꝰ. Negauit con¬
solari anima mea. Tantũ tedium hic me
occupauit: ut contͣ omnẽ consolationẽ clau¬
deret se anima mea. Huic tali unde tediũ:
Fortasse qͥa uinea grandinata ẽ. aut qͥa olea
ñ ꝓuenit. aut quia uindemia a pluuia int̾¬
cepta est. Unde huic tedium: Audi hoc ex
alio ꝑsalmo. Ipsius enĩ. & ibi uox ẽ. Tediũ
detinuit me. a peccatorib relinquentibus
legem tuã. Tanto gͦ tedio de buiꝰmodi ma¬

Expanded text:
nus illae sunt quaerentes Deum, « noli tubicinare nus illae sunt quaerentes Deum, « noli tubicinare ante te, sicut hypocritae faciunt: sed sit eleemosyna occulto, reddet tibi » . Ergo, « Manibus meis nocte coram eo et non sum deceptus. » 5. Quanta tamen iste Idithun pertulerit in hac terra, et in hac nocte, et quomodo habuerit quodammodo transiliendi necessitatem, impingentibus atque pungentibus deorsum tribulationibus, ut necesse fuerit transilire, intentissime audiamus. Negavit consolari anima mea. Tantum taedium hic me occupavit, ut contra omnem consolationem clauderet se anima mea. Huic tali unde taedium? Fortasse quia vinea grandinata est, aut quia olea non provenit, aut quia vindemia a pluvia intercepta est. Unde huic taedium? Audi hoc ex alio psalmo. Ipsius enim et ibi vox est: Taedium detinuit me, a peccatoribus relinquentibus legem tuam . Tanto ergo taedio de hujusmodi ma
Abbreviated transcription (Latin):
Dies in comꝑatione infideliũ. nox in cõꝑatione
angłoꝵ. Habent enĩ diem angłi qͣm nos non¬
dum habemus. Iam nos habemꝰ. qͦm ñ habens
infideles. s ñdũ habent fideles. qͦm haba
angłi. Tunc aut̃ habebunt. cũ erunt eqͣls
angłis dĩ. qđ illis in resurrectione ꝓmissi
est. In hac gͦ iam die &e adhic nocte incos¬
paratione futuri diei quẽ desidamus. die in
comꝑatione p̃terite noctis eui renuntiam¬
mus. in hac gͦ inqͣm nocte dm̃ requiramꝰ
manib nr̃is. Non cessent oꝑa. quȩ ramus
am̃. ñ sit inane desideriũ. Si inuia sumus:
sup̃tus erogemiis. ut ꝑuenire possimꝰ. Mani¬
b quęramꝰ dm̃. & si nocte querimꝰ qͦm ma¬
nib quęrimus. ñ decipimur: qͥa corã ipso
quęrimꝰ. Quid ẽ. coram ipso. Nolite facere
uisticiã uram corã hominib: ut uideamini
ab eis. Alioquin ñ habebitis mercedem. apud
patrem urm̃. Cũ gͦ facis elemosinam ait. ma¬

Expanded text:
dies in comparatione infidelium; nox in comparatione dies in comparatione infidelium; nox in comparatione Angelorum. Habent enim diem Angeli quem nos nondum habemus: jam nos habemus quem non habent infideles; sed nondum habent fideles quem Angeli habent: tunc autem habebunt, cum erunt aequales Angelis Dei; quod illis in resurrectione promissum est . In hac ergo jam die, et adhuc nocte; nocte in comparatione futuri diei quem desideramus, die in comparatione praeteritae noctis cui renuntiavimus: in hac ergo, inquam, nocte Deum requiramus manibus nostris. Non cessent opera; quaeramus Deum, non sit inane desiderium. Si in via sumus, sumptus erogemus, ut pervenire possimus: manibus quaeramus Deum. Etsi nocte quaerimus quem manibus quaerimus, non decipimur quia « coram ipso » quaerimus. Quid est « coram ipso? Nolite facere justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis; alioqui non habebitis mercedem apud Patrem vestrum. Cum ergo facis eleemosynam, » ait, ma
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ. lucerna in uob̾ semꝑ luceat. Ꝙ hȩcqͥ¬
dem nox in comꝑatione cuiꝰdam in effabili
diei: nox dr̃. Nam ipsa uita fidelium. incõ¬
ꝑatione uitȩ infideliũ: dies est. Qͦmͦ aut̃
sit nox. iam diximus. & ostendimus petri
apłi testimonio. Qui quidẽ & lucernã no¬
minauit. & de ipsa lucerna nos admonuit.
ut intendamꝰ ei. id ẽ. ꝓphetico sermoni:
donec dies lucescat. & lucifer oriat᷑ in cricdis
nrĩs. Quomͦ aut̃ iã uita fideliũ dies sit in
comꝑatione uttȩ impioꝵ: paulus ostendt
Abiciamus inquit oꝑa tenebrarũ: & indu¬
amur arma lucis. sic̃ indie honeste ambile¬
mus. Ergo honeste uiuentes in cõꝑationeu
tȩ impioꝵ: indie sumus. S iste dies uigsi
delium: ñ sufficit huic idithun. Kansilit
uult & istũ diem: donec ueniat ad illũ dic̃
ubi noctis temptationẽ nullam omnino formi¬
det. Hic enĩ qͣmuis dies sit nita fideliũ. tẽpta¬
tio est. uita humana suꝑ t̾rã: nox & dies.

Expanded text:
obis semper luceat. Et haec quidem lux in comparatione cujusdam ineffabilis diei nox dicitur. Nam ipsa vita fidelium in comparatione vitae infidelium dies est. Quomodo autem sit nox, jam diximus, et ostendimus Petri apostoli testimonio: qui quidem etiam et lucernam nominavit, et de ipsa lucerna nos admonuit ut intendamus ei, id est prophetico sermoni, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus nostris. Quomodo autem jam vita fidelium dies sit in comparatione vitae impiorum, Paulus ostendit: Abjiciamus, inquit, opera tenebrarum, et induamur arma lucis; sicut in die honeste ambulemus . Ergo honeste viventes, in comparatione vitae impiorum, in die sumus. Sed iste dies vitae fidelium non sufficit huic Idithun; transilire vult et istum diem, donec veniat ad illum diem, ubi noctis tentationem nullam omnino formidet. Hic enim quamvis dies sit vita fidelium, tentatio est vita humana super terram . Nox, et dies:
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ unũ sunt. Tanto inquit tempore uob̾cũ
sum. & ñ cognouistis me: Phylippe qui uidet¬
me: uidet & patrẽ. Quisqͥs gͥ psalmi huiꝰ aĩam
sentire. imitari. tenere uult: omĩa desictia car¬
nalia tͣnsiliat. scł̃iq huiꝰ põpam & illecebram
calcet. nichilq sibi aliud ꝓponat ubi consistat.
nisi ex qͦ sunt omnia. in quib om̃ib etiã ipse
laborat. donec ad finem ꝑueniat. Quid nob̃
gͦ indicat iste transiliens Uoce mea inqͥt¬

Expanded text:
Pater unum sunt: Tanto, inquit, tempore vobiscum Pater unum sunt: Tanto, inquit, tempore vobiscum sum, et non vidistis me? Philippe, qui me videt, videt et Patrem . Quisquis ergo psalmi hujus animum sentire, imitari, tenere vult, omnia desideria carnalia transiliat, saeculique hujus pompam et illecebram calcet, nihilque sibi aliud proponat ubi consistat, nisi ex quo sunt omnia: in quibus omnibus etiam ipse laborat donec ad finem perveniat. Quid nobis ergo indicat iste transiliens? 2.
Abbreviated transcription (Latin):
Infinẽ quid sit nosbs
Finis enim legis xp̃e ad iusticiã om̃i credenti.
Iaitͥim int̃pretatur tͣnsiliens eos. Alaph. int̾pre¬
tatur. congregatio. Lo quit᷑ hic gͦ congrega¬
cio transiliens: ut ꝑueniat ad finem qͥ ẽ xp̃c
lũ ꝓuenire possimus. ubi iam qͦ transilia¬
mus ñ habebimꝰ: psalmi textus ipse demon¬
strat. Et enĩ tam dui tͣnsilire debemus. qͥc¬
quid nos impedit. qͥc qͥd irretit. quieqͥd uisco
quodam illigat. & onere aggrauat uolatũ
nr̃m: donec ꝑueniamus ad id qđ sufficit.
ult᷑ qđ nichil ẽ. & infra quod sunt omĩa.
ex quo sunt omnia. Patrẽ quippe ipsum
Tanqͣm cã diuilli tͣnsiliendum ẽẽt. quieqͥd aliud
ẽẽt: donec ꝑueniret ad patrem ubi iam securus
assisteret. & quid ei ultra inquirendũ e̾et non
haberet. Hoc ei enĩ sufficit. Uerum ille qͥ ue¬
rissime dixerat ego & pater unũ sumus. ad mo¬
nuit phylippũ. docuitq omnẽ hominẽ: qͥ xp̃m
intelligeret. etiã in eo habere finẽ: quia ipse &

Expanded text:
In finem quid sit, nostis: Finis enim Legis Christus ad justitiam omni credenti . Idithun interpretatur Transiliens eos; Asaph interpretatur Congregatio. Loquitur hic ergo congregatio transiliens, ut perveniat ad finem qui est Chrnem pervenire possimus, ubi jam quod transiliamus non habebimus, Psalmi textus ipse demonstrat. Etenim tamdiu transilire debemus quidquid nos impedit, quidquid irretit, quidquid visco quodam illigat, et onere aggravat volatum nostrum, donec perveniamus ad id quod sufficit, ultra quod nihil est, infra quod sunt omnia, et ex quo sunt omnia. Patrem quippe ipsum tanquam tamdiu illi transiliendum esset quidquid aliud esset, donec perveniret ad Patrem, ubi jam securus assisteret, et quid ei ultra requirendum esset non haberet: hoc est enim, Sufficit. Verum ille qui verissime dixerat, Ego et Pater unum sumus , admonuit Philippum, docuitque omnem hominem qui Christum intelligeret, etiam in eo habere finem, quia ipse et
Abbreviated transcription (Latin):
mnonuit. ꝑ scrutem̃ spm̃ nr̃m. fortassis ibi ali¬
quia posuit dĩ qm debemꝰ & nocte qͤrere
manib nr̃is ut ñ decipiam᷑. forte inueniemꝰ
tium popłm intelligi uoluit. Quare genti¬
um popłm ꝑ ioseph: Qͥa ioseph uenditus in
egẏptũ a fr̃ĩb suis. Ille ioseph cui fr̃i inui¬
derunt. & eũ in egy ptũ uendiderunt. uen¬
ditus in eqẏptum laborauit. humiliatus ẽ.
agnitus. exaltatus. floruit. imꝑauit. Ꝙ in
his om̃ib quid significauit: Q ͥ d nisi xp̃m¬
a frĩb uenditum. eiectũ de t̾ra sua. canqͣm
in egyptũ gentiũ. ibi pͥmo humiliatũ. qͣndo
ꝑsecutiones marti res patiebant᷑. nunc ex al-¬
tatum sic̃ uidemus. qm̃ impletũ ẽ. in eo. ad.¬
orabunt eũ om̃s reges t̾rȩ. om̃s gentes ser¬
uient illi : Ergo ioseph popłs exgentib. istł¬

Expanded text:
s ibi aliquid posuit Deus, quem debemus et nocte quaerere manibus nostris, ut non decipiamur; forte inveniemus tium populum intelligi voluit. Quare gentium populum per Joseph? Quia Joseph venditus est in Aegyptum a fratribus suis . Ille Joseph cui fratres inviderunt, et eum in Aegyptum vendiderunt, venditus in Aegyptum, laboravit, humiliatus est; agnitus, exaltatus, floruit, imperavit. Et his omnibus quid significavit? Quid, nisi a fratribus venditum, ejectum de terra sua, tanquam in Aegyptum Gentium? Ibi primo humiliatum, quando persecutiones martyres patiebantur: nunc exaltatum, sicut videmus; quoniam impletum est in eo, Adorabunt eum omnes reges terrae; omnes gentes servient illi . Ergo Joseph populus ex Gentibus; Is
Abbreviated transcription (Latin):
li gͦ auiditate imꝑandi ponere tͥ ante ocłos
ꝓuintias latissimas. qͣ tua regna diffundas
Ferram qͣm portas rege. Audi apłm regenten
go corpꝰ meũ & inseruitutẽ redigo. ne fort c̃
aliis p̃dicauerim. ipse reꝓbus efficiar. Ergo ftĩ
mei estote incircũitu eiꝰ. ut ꝑ qͦmcunq nos
ueritas sonuerit. ñ illã impiitetis illi ꝑ quoc
sonat: s de medio sit om̃ĩb. quia ȩqualitt
adest omnib. & estote humiles. ne uob a
uos ipsi usurpetis. siqͥd forte boni illiꝰ ind¬
bili suꝑ om̃s reges t̾rȩ. idẽ. suꝑ om̃s regend
carnẽ suam. s subiectos creatͥori suo.

Expanded text:
li ergo aviditate imperandi ponere tibi ante oculos li ergo aviditate imperandi ponere tibi ante oculos provincias latissimas, qua tua regna diffundas; terram quam portas rege. Audi Apostolum regentem tigo corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte aliis praedicans, ipse reprobus efficiar . Ergo, fratres mei, estote in circuitu ejus, ut per quemcumque vobis veritas sonuerit, non illam imputetis illi per quem sonat; sed de medio sit omnibus, quia aequaliter adest omnibus. Et estote humiles, ne vobis et vos ipsi usurpetis, si quid forte boni illius intelribili super omnes reges terrae, id est super omnes regentes carnem suam, sed subjectos Creatori suo.
Abbreviated transcription (Latin):
ei in alio loco. Auferes sp̃m̃ coꝵ & deficient.
& in puluerem siuum conuertent᷑. emitte spm̃
tuũ & creabunt᷑. & renouabis faciem terrȩ.
Nescio quis intellexit aliquid. suũ uult ẽẽ:
adhiic spm̃ suum habet. Bonũ ẽ. illi ut ꝑ¬
dat suum. & habeat spm̃ dĩ. Ad huc inter
pͥncipes suꝑbit. bonũ ẽ. illi ut redeat ad pul¬
uerem suũ & cticat. Memento dñe quia pul¬
uis sumus. Si enĩ cii confessus te fueris pu¬
uerẽ: ds̃ te de puluere facit hominẽ. Omnes
qui incircũitu eiꝰ . offerunt munera. Omnes
humiles confitent᷑ ei. & adorant eũ. Terribi¬
li offerunt munera. Unde t̾ribili: Exulti¬
te cũ cremore. & ei qui aufert spm̃ pͥncipũ
id ẽ. collit audatiam suꝑboꝵ. Terribili apĩ
reges terrȩ. Terribiles sunt reges t̾rȩ. s ils
suꝑ omnes: qui terret reges cerrȩ. Esto rex
terrȩ. & erit tͥ t̾ribilis ds̃. Quomodo inquies
ero rex terrȩ Rege cerrã. & eris rex t̾rȩ. No¬

Expanded text:
cient, et in pulverem suum convertentur. Emittes Spiritum tuum, et creabuntur, et innovabis faciem terrae . Nescio quis intellexit aliquid; suum vult esse, adhuc spiritum suum habet: bonum est illi ut  suum, et habeat Spiritum Dei: adhuc inter principes superbit; bonum est ut redeat ad pulverem suum, et dicat, Memento, Domine, quia pulvis sumus . Si enim te confessus fueris pulverem, Deus de pulvere facit hominem. Omnes qui in circuitu ejus sunt, offerunt munera: omnes humiles confitentur ei, et adorant eum. Terribili offerunt munera. Unde terribili? Exsultate cum tremore , et ei qui aufert spiritum principum: id est, tollit audaciam superborum. Terribili apud reges terrae. Terribiles sunt reges terrae; sed ille super omnes, qui terret reges terrae. Esto rex terrae, et erit tibi terribilis Deus. Quomodo, inquies, ero rex terrae? Rege terram, et eris rex terrae. No
Abbreviated transcription (Latin):
qni. quia memor ero ab initio mirabiliũ¬
tuoꝵ &. meditabor in om̃ib oꝑib tuis. & in
affectionib tuis garriam. Cece t̾cium garri¬
re. Garriuit foris quando defecit. garriuit in
spũ suo intus. quando ꝑfecit. garrut in oꝑib
dei quando ꝑuenit quo ꝓfecit. & in affectionib
cuis garriam. ñ in affect᷑ionib meis. Quis ui¬
uit sine affectionib : Ꝙ putatis fr̃s. qͥa qͥ dm̃
timent. dm̃ colunt. dm̃ diligunt. nullas ha¬
bent affectiones: Uere hoc putaui. s puta¬
re audebam. qđ affectiones abeat. tabula. the¬
atrum. uenatio. aucupiũ. piscatus. & ñ habe¬
ant oꝑa dĩ. & ñ habeat meditatio dĩ interiore ᷤᷤ
affectiones qͣsdam suas. cũ inspicit᷑ mundus.
& ponit᷑ ante ocłos spectaculũ naturȩ rerũ.
& inbis quęrit᷑ artifex et inuenit᷑ nusquã

Expanded text:
Domini: quia memor ero ab initio mirabiliuDomini: quia memor ero ab initio mirabiliut meditabor in omnibus operibus tuis, et in affectionibus tuis garriam. Ecce tertium garrire. Garrivit foris, quando defecit; garrivit in spiritu suo intus, quando profecit; garrivit in operibus Dei, quando pervenit quo profecit. Et in affectionibus tuis garriam: non in affectionibus meis. Quis vivit sine affectionibus? Et putatis, fratres, quia qui Deum timent, Deum colunt, Deum diligunt, nullas habent affectiones? Vere, hoc putabis, et putare audebis, quod affectiones habeat tabula, theatrum, venatio, aucupium, piscatus, et non habeant opera Dei? et non habeat meditatio Dei interiores affectiones quasdam suas, cum inspicitur mundus, et ponitur ante oculos spectaculum naturae rerum, et in his quaeritur artifex, et in
Abbreviated transcription (Latin):
regione. ubi non anticipent uigilias omnes
inimici mei. Nunc cepi. hȩc immutatio dex¬
dete illũ spaciari: in oꝑib dñi. Garriebat
enĩ foris. & contristatꝰ inde. defecit sp̃s eius.
Garriuit intus cũ corde suo. & cũ spũ suo.
& ꝑscrutatus eundem spm̃ suum menior
diamus iam ipsa oꝑa. exultemus & nos. Sed
affectib etiã nos transiliamus. nec ad tempo¬
ralia gaudeamus. Habemꝰ enĩ & nos cubile
nrm̃. Quare non illuc intramus Quare ñ
in silentio agimus: Quare ñ spm̃ nr̃m ꝑ
Quare in oꝑib dĩ ñ letamur: Sic nunc au¬
diamus. & in ipso dicente delectem᷑: ut ętiã
cũ hinc abierimus faciamiis qͦd ipso lo qͦnte
fa ciebamus. si tam̃ facimus ceptũ ipsius qđ
dixit. nune cepi. Gaudere in oꝑib dĩ ẽ. obluuᷤ¬
ei & te: si potes illo solo delectari. Quid enim
melius ẽ. illo: Nonuides. quia cũ ad ce
rectis. in deceriorẽ redis: Memor fui oꝑum

Expanded text:
regione, ubi non anticipent vigilias omnes regione, ubi non anticipent vigilias omnes inimici mei: Nunc coepi; haec est immutatio dexdete illum spatiari in operibus Domini. Garriebat enim foris, et constristatus inde defecit spiritus ejus: garrivit intus cum corde suo, et cum spiritu suo, et perscrutatus eumdem spiritum suum, memor diamus jam opera ipsa, et exsultemus et nos: sed affectibus etiam nos transiliamus, nec ad temporalia gaudeamus. Hebemus enim et nos cubile nostrum. Quare non illuc intramus? quare non in silentio agimus? quare non spiritum noquare in operibus Dei non laetamur? Sic nunc audiamus, et ipso dicente delectemur, ut etiam cum hinc abierimus, faciamus quod ipso loquente faciebamus; si tamen facimus coeptum ipsius quod dixit: Nunc coepi. Gaudere in operibus Dei, est oblivisci et te, si potes illo solo delectari. Quid enim melius illo? Non vides, quia cum ad te redis, in deteriorem redis? Memor fui operum
Abbreviated transcription (Latin):
cabit. Aut obliuiscet᷑ misereri ds̃. aut con¬
tinebit in ira miserationes suas: Id ẽ. sic i¬
rascetur. ut non misereat᷑. Facilius ille irã
qͣm mi scđiam continebit. Hoc & ꝑ ysaiam
dixerat. Non in ȩt̾̃num uindex in uob̃ ero.
neq ꝑ omne tempꝰ irascar uob̾. Hoc & postea¬
qͣm dixerat. abiit tristis. & ambulauit uias
suas. uias inquit eiꝰ uidi. & sanaui eũ. hoc
ubi cognouit iste. transcendit & se. ilelectatꝰ
indõ. ut ibi ẽẽt. & in eiꝰ oꝑib magis garrirae :
ꝑueniat addm̃. & dix̃ iam se ipsũ tͣnsiliens.
Quid dix̃ Nunc cepi. Cũ excessisem. & me. nẽ
cepi. hinc iam nullũ ꝑiculum ẽ. Nam in me¬
ipso remanere: ꝑiculũ fuit. & dixi. Nunc
cepi. Hȩc ẽ. imnuitatio dext̾ȩ excelsi. Mͦ me
cepit mutare excelsuis. mͦ cepi aliqͥd ubi secu¬
rus sim. Mͦ intraui aliqͣm aulã gaudiorom.
ubi nullus timeat᷑ inimicus. Mͦ cepi ẽẽ. in ea

Expanded text:
cabitur? Aut obliviscetur misereri Deus? aut concabitur? Aut obliviscetur misereri Deus? aut continebit in ira miserationes suas? id est, sic irascetur, ut non misereatur? Facilius ille iram quam misericordiam continebit. Hoc et per Isaiam dixerat: Non in aeternum vindex in vobis ero, neque per omne tempus irascar vobis. Hoc et posteaquam dixit, Abiit tristis, et ambulavit vias suas. Vias, inquit, ejus vidi, et sanavi eum . Hoc ubi cognovit iste, transcendit et se delectatus in Deo, ut ubi esset, et in ejus operibus magis garriret; um transiliens, quid dixit? Nunc coepi: cum excessissem et me. Nunc coepi. Hic jam nullum periculum est: nam et in meipso remanere, periculum fuit. Et dixi: Nunc coepi; haec est immutatio dexterae Excelsi. Modo me coepit mutare Excelsus; modo coepi aliquid, ubi securus sim, modo intravi aliquam aulam gaudiorum, ubi nullus timeatur inimicus, modo coepi esse in ea
Abbreviated transcription (Latin):
hoc in ysaia. Non mȩternũ uindex in uob̃
ero. neq ꝑ omne tempꝰ irascar uob̃. & dicit.
Quare: Sp̃s enĩ ame ꝓcedit. & omẽm flatũ
ego feci. ꝓpter peccatum paululũ quid con¬
stristaui eũ. & ꝑcussi eum. & auerti faciẽ meã
ab illo. & abiit tristis. & ambulauit uias su¬
as. Quid gͦ Hȩc ira dĩ semꝑ erit: Non hoc
inuenit iste insilentio. Quid enĩ dicit: Ñ
inȩt̾num repellet ds̃. & ñ apponet ultra ut
bene placeat ei adhiic. Id est. ut bene place¬
at ei aqdhuc repellere. & in ȩt̃num reppelłe
non apponet. Necesse est. ut reuocet ad se ser¬
uos suos. necesse ẽ. ut recipiat fugitiuos re¬
deuntes ad dnm̃. necesse ẽ. ut exaudiat uo¬
cem compeditoꝵ. Non inȩt̾num repellat
ds. & ñ apponet ultra: ut bene placeat ei ad¬
a generatione ingenerationẽ: Aut obluns¬
cetur misereri as̃: Inte. ate. in alterũ nulla ẽ.
miscđ̾ia: nisi eam tͥ as̃ donet. & ipse ds̃ obliuis¬
cetur miscdđiam: Riuius currit. fons ipse sic¬

Expanded text:
hoc in Isaia: Non in aeternum vindex in vobis ero, neque per omne tempus irascar vobis. Et dicit quare: Spiritus enim a me procedet, et omnem flatum ego feci. Propter peccatum paululum quid contristavi eum, et percussi eum, et averti faciem meam ab illo; et abiit tristis, et ambulavit vias suas. Quid ergo, haec ira Dei semper erit? Non hoc invenit iste in silentio. Quid enim dicit? Non in aeternum repellet Deus; et non apponet ultra ut beneplaceat ei adhuc: id est, ut beneplaceat ei adhuc repellere, et in aeternum repellere non apponet. Necesse est ut revocet ad se servos suos, necesse est ut recipiat fugitivos redeuntes ad Dominum, necesse est ut exaudiat vocem compeditorum: Non in aeternum repellet Deus; et non apponet ultra ut beneplaceat ei ada generatione in generationem? aut obliviscetur misereri Deus? In te, a te, in alterum nulla est misericordia, nisi eam tibi Deus donet: et ipse Deus obliviscetur misericordiam? Rivus currit: fons ipse sic
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ xp̃c: notum fec̃ xpm̃ in popłis. An & hoc
nondum agnoscimus: It ita desipimus. itam
fra iacemiis. ita nichil transiliuimꝰ. ut hoc
non uideamus: Notam fecisti in populis
Lonne filii ioseph infilios isrł: Ita plane. hoc
seimus. hoc legimus. Hoc scriptura elamat.
hoeueritas indicat: qm̃ isrł idem qͥ iacob.
habuit. xiiͫ filios int̾ quos unus erat io¬
seph & ex duodecĩ filiis i srł qͦtqͦt nati st̃
at popłm isit ꝑtinent. C mͦ gͦ ait filios isrł¬

Expanded text:
istus, notum fecit Christum in populis. An et hoc nondum agnoscimus? et ita desipimus, ita infra jacemus, ita nihil transilimus, ut hoc non videamus? Notam fecisti in populis Nonne filii Joseph in filiis Israel? Ita plane. Hoc scimus, hoc legimus, hoc Scriptura clamat, hoc veritas indicat, quoniam Israel, idem qui Jacob, habuit filios duodecim, inter quos unus erat Joseph; et ex duodecim filiis Israel quotquot nati sunt, ad populum Is
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ. Ds̃ in scõ uia tua. quis ds̃ magnus sic̃
deus nr̃: Habent gentes affectiones circa
dõs suos. idola ad orant. Oc ulos habent & non
uident. aures habent & ñ audiunt. pedes
habent & ñ ambulant. Qͥ a ambulas ad eũ
qui ñ ambulat: Non inquit ea colo. &
quid acolis: Nom̃ qđ ibi est. Certe hoc co¬
lis. qd̾ alibi dictũ ẽ. qm̃ om̃s dii gentiũ
demonia. Aut idola colis. aut demonia.
Nec idola nec demonia inquit. & quist colis:
Stellaᷤ. solẽ. limq̃. ista celestia. Quanto melius qͥ
fecit & t̾rena & cȩlestia: Quis ds̃ magnus sic̃¬

Expanded text:
ejus: Deus, in Sancto via tua. Quis Deus magnus, sicut Deus noster? Habent gentes affectiones circa deos suos, idola adorant; oculos habent, et non vident; aures habent, et non audiunt; pedes habent, et non ambulant . Quid ambulas ad deum qui non ambulat? Non, inquit, ea colo. Et quid colis? Numen quod ibi est? Certe hoc colis quod alibi dictum est: Quoniam dii gentium daemonia . Aut idola colis, aut daemonia. Nec idola, nec daemonia, inquit. Et quid colis? Stellas, solem, lunam, ista coelestia. Quanto melius qui fecit, et terrena, et coelestia! Quis Deus magnus sic
Abbreviated transcription (Latin):
Petrus enĩ dic̃. Nos habemus certiorẽ ꝓphea¬
cũ sermonẽ. cui bene facitis intendentes
uelut lucernȩ lucenti in obscuro loco: do¬
nec dies luceat. & lucifer oriat᷑ in cordib
urĩs. Uenturus ẽ. gͦ dies post istã noctem.
interim in hac noc̃te luc̾na non desit. & ha
ẽ. fortasse qđ nunc facimus has litteras expo¬
nendo lucernã inferimꝰ. ut in hac nocte
gad eamus. Quȩ quidẽ debet accensa ẽẽ:

Expanded text:
Petrus enim dicPetrus enim dicicum sermonem, cui benefacitis, intendentes quemadmodum lucernae lucenti in obscuro loco, donec dies lucescat, et lucifer oriatur in cordibus vestris . Venturus est ergo dies post istam noctem; interim in hac nocte lucerna non desit. Et hoc est fortasse quod nunc facimus: has Litteras exponendo, lucernam inferimus, ut in hac nocte gaudeamus. Quae quidem debet accensa esse
Abbreviated transcription (Latin):
iste cransiliens. Quomͦ: Manib inquit meis.
Quid ẽ. manib meis: Oꝑib meis. Non enĩ ali¬
quid corporeũ quęrebat. ut contrectando in¬
ueniret qđ ꝑdiderat. ut manib qͤreret nũmũ.
aurũ. argentum. uestẽ. quicqͥd tale ẽ. qͦd ma-¬
nib teneri possit. Qͣmqͣm & ipse dñs iħc xp̃c.
uoluit se manib inquiri. qͣndo dubitanti
discipło cicatrices ostendit. S nunquid cũ
ille exclamasset tangens cicatrices uulne¬
qͥa uidisti me credidisti. beati qͥ non uidert̃
et crediderunt: Si gͦ ille manib quȩrens
xpm̃ hoc audire meruit. ut opprobriũ ei
fuerit rea quesisse. nos qͥ beati dicti sumꝰ.
qui ñ uidimus & credimꝰ. quid gͦ Ad nos
ñ ꝑtinet manib quęrere: ꝑtinet. sic̃ dixi
oꝑib quȩrere. Quando hoc: Nocte. Qiuia ̃
nocte: In hoc scło. Nox enĩ ẽ. anteqͣm esfubi¬
at dies. in aduentu clarificato dm̃ nr̃i ibn xͥ.
nam hic haberemus: in tenebris ꝑmaneremꝰ.

Expanded text:
iste transiliens. Quomodo? Manibus, inquit, meis. iste transiliens. Quomodo? Manibus, inquit, meis. Quid est, manibus meis? Operibus meis. Non enim aliquid corporeum quaerebat, ut contrectando inveniret quod perdiderat; ut manibus quaereret nummum, aurum, argentum, vestem, quidquid tale est quod manibus teneri possit. Quanquam oluit se manibus inquiri, quando dubitanti discipulo cicatrices ostendit. Sed numquid cum ille exclamasset tangens cicatrices vulneQuia vidisti, credidisti; beati qui non viderunt et crediderunt ? Si ergo ille manibus quaerens Christum, hoc audire meruit, ut opprobrium ei fuerit ita quaesisse; nos qui beati dicti sumus qui non vidimus et credimus, quid ergo, ad nos non pertinet manibus quaerere? Pertinet, sicut dixi, operibus quaerere. Quando hoc? Nocte. Quid est, nocte? In hoc saeculo. Nox enim est antequam effulgeat dies in adventu clarificato Domini nostri Jesnam hic haberemus, in tenebris permaneremus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi ex quisisti: Coram eo. & quo fructu ex qͥ¬
sisti: & non sum deceptus. Omĩa gͦ uideamꝰ
fr̃s. omĩa consideremus. omĩa int̾rogemꝰ. & qͥd
sit tribulatio in qua iste dm̃ exqͥsiuit. & qͥd
sit manib inquirere dm̃. & quid sit nocte.
& quid sit coram eo. Ꝙ postea seqũ. qͦd om̃s
intelligunt. & non sũ deceptus. Qͥd ẽ. enim.
Tribulatio. ñ illa uel illa. cogitanda ẽ. Et enĩ
unus quisq ñdum tͣnsiliens. ñdũ putat eẽ. tͥbu¬
lationẽ. nͥ quȩ acciderit huic uitȩ ex aliquo
tristi tempore. At uͦ iste transiliens: totam
uitã istã tribulationem suã deputat. Sic enĩ
amat patriam suꝑnã: ut t̾rena peregrinatio.
ipsa sit maxima tribulatio. Quomͦ enĩ non sit
tribulatio uita ista: Rogo uos qͦmͦ ñ sit tri¬
bulatio. quȩ dicta ẽ. tẽptatio. Habes scriptũ
in libro iob. Nunquid non ẽ temptatio ui
bulatione. hoc ẽ. in hac uita dm̃ ex quisiuit

Expanded text:
Ubi exquisisti? Coram eo. Et quo fructu exquiUbi exquisisti? Coram eo. Et quo fructu exquisisti? Et non sum deceptus. Omnia ergo videamus, fratres, omnia consideremus, omnia interrogemus; et quid sit tribulatio, in qua iste Deum exquisivit, et quid sit manibus inquirere Deum, et quid sit nocte, et quid sit coram illo: et sequitur, quod omnes intelligunt, Et non sum deceptus. Quid est enim, . Etenim unusquisque nondum transiliens, nondum putat esse tribulationem, nisi quae acciderit huic vitae ex aliquo tristi tempore: at vero ille transiliens, totam vitam istam tribulationem suam reputat. Sic enim amat patriam supernam, ut terrena peregrinatio ipsa sit maxima tribulatio. Quomodo enim non sit tribulatio vita ista, rogo vos? quomodo non sit tribulatio, quae dicta est tota tentatio? Habes scriptum in libro Job: Numquid non tentatio est vitbulatione, hoc est in hac vita, Deum exquisivit