comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sardinia suscepit. qͥ sic sciat ꝗ ter¬
rena st̃ rei puplicȩ exsoluere. ut
bene &iã nouerit om̃iꝑi đo obseqͥa
patriȩ cęlestis exbe. Scripsert &e¬
nĩ mͥ qđ eo pacto cũ barbaricinis facere
pacẽ disponitis. Veosđe barbaricinos
ad xp̃i seruitiũ adducatis. Hac de
re ualde letatꝰ sũ. & bona ura si oĩ¬
potenti đo placuerit. citius sere¬
nissimis pͥncipib in notesco. Uos gͥ
qd cepistis explȩte. oĩpotenti do deuo¬
tionẽ m̃tis ure ostendite. eos qͦs il¬
luc adc̃uertendos barbaricinos
transmisimꝰ qͣntũ ualetis adiuuate.
scientes qđ talia oꝑa multũ uos & antẽ
t̃renos pͥncipes. & corã cęlesti rege p̃ualent

Expanded text:
d talem ducem Sardinia suscepit, qui sic sciat quae terrena sunt reipublicae exsolvere, ut bene etiam noverit omnipotenti Deo obsequia patriae coelestis exhibere. Scripserunt etenim mihi quod eo pacto cum Barbaricinis facere pacem disponitis, ut eosdem Barbaricinos ad Christi servitium adducatis. Hac de re valde laetatus sum, et dona vestra, si omnipotenti Deo placuerit, citius serenissimis principibus innotesco. Vos ergo, quod coepistis explete, omnipotenti Deo devotionem vestrae mentis ostendite, eos quos illuc ad convertendos Barbaricinos transmisimus quantum valetis adjuvate, scientes quod talia opera multum vos et ante terrenos principes, et coram c
Abbreviated transcription (Latin):
in conũsi onegentis ur̃ȩ deuote acto¬
tis uirib exhibete. ut & hic felicit᷑
unt capiatis. Oramus autẽ omipoten
& ȩt̾nȩ mercedis fructũ uob̾ de pla¬
cita sibi oꝑ atione concedat

Expanded text:
in conversione gentis vestrae devote ac totis viribus exhibete, ut et hic feliciter unt, capiatis. Oramus autem omnipotenet aeternae mercedis fructum vobis de placita sibi operatione concedat
Abbreviated transcription (Latin):
nominis scandalũ gignant. qͥ in suꝑbiae
typũ cecidert̃. Nã pec cator ego qͥ auctore
d̾o humilitatẽ teneo. ad monendus adhu¬
militatẽ ñ sũ. Omꝑ̃s autẽ ds serenissimi
& adutilitatẽ romanȩ rei publicȩ ꝑ t̃pra
longa custodiat. Certi & enĩ sumꝰ. quia
si uos uiuitis qui cęli đm timetis. nulla con¬

Expanded text:
nominis scandalum gignant, qui in superbiae typum ceciderunt. Nam peccator ego, qui auctore Deo humilitatem teneo, admonendus ad humilitatem non sum. Omnipotens autem Deus serenissimi et ad utililonga custodiat. Certi etenim sumus quia si vos vivitis, qui coeli Dominum timetis, nulla con
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Quã obrẽ salutantes fr̃nitatẽ tuã
siue romanoꝵ qui in eodẽ loco degunt.
ãmonitione siue exhortatione nulla
ratione cessetis. & maxime agentiliũ
hereticoꝵq ut aduerã rectãq fidem
catholicã conuertant᷑. Sic enĩ aut di¬
uina miscdia ꝓsua forsan eis conũsati¬
one & in hac uita subueni&. aut si eos
migrare contigerit. asuis qđ & ma¬
gis optandũ ẽ transeunt facinoribus
ab soluti

Expanded text:
dixit. Quamobrem salutantes fraternitatem tuam sive Romanorum, qui in eodem loco degunt, admonitione sive exhortatione nulla ratione cessetis, et maxime a gentilium et haereticorum, ut ad veram rectamque fidem catholicam convertantur. Sic enim aut divina misericordia pro sua forsan eis conversione, et in hac vita subveniet, aut si eos migrare contigerit, a suis, quod et magis optandum est, transeunt facinoribus absoluti
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint iudicio t̃minata. te exeqnte
modis om̃ib cõpleant᷑. Ita gͦ cũ om̃i
te uiuacitate huic causȩ uolumꝰ p̃.¬
bere instantiã. Texaminanda quȩ
iussimꝰ nulla possit in necti dilatio
sciturꝰ ñ in leuẽ te offensa incurrere.

Expanded text:
fuerint terminata, te exsequente modis omnibus compleantur. Ita ergo cum omni te vivacitate huic causae volumus praebere instantiam, ut ad examinanda quae jussimus nulla possit subnecti dilatio, sciturus non in levem te offensam incurrere,
Abbreviated transcription (Latin):
uincentius diacones ȩccłiȩ lamingensis.
oblata petitione quȩ tenetur insubditis.
suggessert̾ ab argentio
eiꝰdẽ ciuitatis
eꝑo grauẽ se iniustici¬
am ꝑtulisse.
& accepto p̾mio dona¬
tistas in ȩccle¬
siis fuisse p̃positos. eumq int̾ alia non
leue aliud facinꝰ qđ dici nefas ẽ cõmisisse
tioni cõmittere ñ omritas. Tuaq
instantia in locis illis fiat exmore
c̃ciliũ. & om̃a scđm oblatȩ textũ pe¬

Expanded text:
incentius diacones Ecclesiae Lamigensis, oblata petitione, quae 567 tenetur in subditis, suggesserunt, ab Argentio ejusdem civitatis episcopo gravem se injustirtulisse, et accepto praemio Donatistas in Ecclesiis fuisse praepositos, eumque inter alia non leve aliud facinus, quod dici nefas est, commisisse tioni committere non omittas, tuaque instanlia in locis illis fiat ex more concilium, et omnia secundum oblatae pe
Abbreviated transcription (Latin):
causa sua deuocam̃te & toto studio sola¬
tiari cognoscit. causas ur̃as sua ꝓpitia¬
tione disponat. & pꝰ t̃renã potestatem
partib constitutũ. ut com̃datũ excel¬
lentia ur̃a habe debeat postulamꝰ. qua

Expanded text:
causa sua devota mente et toto studio solacausa sua devota mente et toto studio solatiari cognoscit, causas vestras sua propitiatione disponat, et post terrenam potestatem partibus est constitutum, ut commendatum excellentia vestra habere debeat postu
Abbreviated transcription (Latin):
rectitudine decorauit. & in tegritate
xꝑͥanȩ religionis int̾gentes alias fecit ẽẽ
conspicuũ. magnã de uob̾ materiã p̾su¬
mendi concepimꝰ. qđ subieccosur̃os ad
eã conuerti fidẽ ꝑ om̃a cupiatis. inqͦ eoꝵ
nẽ pe estis reges & domini. Atq ideo per¬
uenit ad nos angloꝵ gentẽ ad fidẽ xꝑia¬
nã do miserante desiderantẽ uelle con¬
uerti. sed sac̃dotes euicino neglegere.
& desideria eoꝵ cessare sua adhortatioe
succendere. Ob hoc gͥ augustinũ seruũ
di p̃sentiũ portitorẽ cuiꝰ ⁊elus & studiũ
bene nob̾ ẽ cognitũ. cũ aliis seruis đi il¬
lic p̃uidimꝰ dirigendũ. Quib etiã in¬
iunximꝰ. ut aliqͦs secũ euicino debeant
prbos ducere. cũ qͥb eoꝵ possint m̃te sag¬
noscere. & uoluntates ad monitione sua
qͣntu dsdonauerit adiuuare. In qͦre
ut efficaces ualeant atq idonei appa¬
fauoris ur̃ĩ inuenire grãm mereant᷑.
Et qͥa animarũ causa ẽ. ur̃a eos potestas

Expanded text:
rectitudine decoravit, et integritate Christianae religionis inter gentes alias fecit esse conspicuum, magnam de vobis materiam praesumendi concepimus, quod subjectos vestros ad eam converti fidem per omnia cupiatis in qua eorum nempe reges estis et domini. Atque ideo pervenit ad nos Anglorum gentem ad fidem Christianam Deo miserante desideranter velle converti, sed sacerdotes e vicino negligere, et desideria eorum cessare sua adhortatione succendere. Ob hoc igitur Augustinum servum Dei, praesentium portitorem, cujus zelus et studium bene nobis est cognitum, cum aliis servis Dei illuc praevidimus dirigendum. Quibus etiam injunximus ut aliquos secum e vicino debeant presbyteros ducere, cum quibus eorum possint mentes agnoscere, et voluntates admonitione sua, quantum Deus donaverit, adjuvare. In qua re ut efficaces valeant atque idonei appafavoris vestri invenire gratiam mereantur. Et quia animarum causa est, vestra eos potestas
Abbreviated transcription (Latin):
monasteru qđ incapua insula iuxta
maioricã in sulã ẽ positũ ita ꝑũse agere
ac uitã suã diũsis facinorib submisisse.
ut ñ om̃ipotenti d̾o s antiqͦ hosti qđ cũ
gemitu dicimꝰ ostendant potiꝰ militare.
exꝑientia tua p̃senti auctoritate cõmo¬
nit̾a. ad p̃dictum monasteriũ accedere.
& uitã moresq illic conũsantiũ subtili
studeat inuestigatione ꝑ quirere. &
ita quęq resecatione digna reꝑerit
ultione corrigere. atq eos quȩ obser¬
uare debeant informare. qͣtinꝰ em̃dati¬
onis tuȩ modus. & istos aduitã rectę
conũsatiõis reducere. & te apud nos
nullo mͦ ualeat accusare culpabilem.

Expanded text:
cana insula, quae juxta Majoricam insulam est posita, ita perverse agere, ac vitam suam diversis facinoribus submisisse, ut non omnipotenti Deo, sed antiquo se hosti, quod cum gemitu dicimus, ostendant potius militare, experientia tua, praesenti auctoritate commonita, ad praedictum monasterium accedere, et vitam moresque illic conversantium subtili studeat investigatione perquirere, et ita quaeque resecatione digna repereriultione corrigere, atque eos quae observare debeant informare, quatenus emendationis tuae modus, et istos ad viam rectae conversationis reducere, et te apud nos nullo modo valeat accusare culpabilem.
Abbreviated transcription (Latin):
sit impedim̃to fr̾nitas. Magis aut̃ qͥb
ualetis adhortationib pastorali ãmo¬
nitiõe suecendite. ut feruor huiꝰ in eo¬
desiderii ñ tepescat. ut qr a turbulen¬
to curarũ scłariũ tumultu se segreganᷤᷤ
qͥetis desiderio monasterii portũ ap¬
petit rursus eccłiasticarũ curarũ ñ
debeat ꝑtbationib ĩplicari. s in dĩ

Expanded text:
sit impedimento fraternitas; magis autem quibus sit impedimento fraternitas; magis autem quibus valetis adhortationibus pastorali admonitione 1206 succendite, ut fervor hujus desiderii in eo non tepescat; ut qui, a turbulento curarum saecularium tumultu se segregans, quietis desiderio portum monasterii appetiit, rursum in ecclesiasticarum curarum non debeat perturbationib
Abbreviated transcription (Latin):
celebrare. nͥ pͥus a serenissimis dñis cog¬
noscerẽ. qđ de eiꝰ ꝑsona iussisent. Quȩ
te publice scindi fecit. atq in c̃cẽptũ
sedis apłicȩ aptus exiliuit. Ed ego qͣlit̃
Mores aut̃ meos benehabes cognitos.
quia diuporto. s si semel deliberaue
ro n portare. cont᷑ omia ꝑicula lȩtus
uado. Unde necesse ẽ cũ dĩ auxilio
ꝑiculo succurrere. necogat᷑ exceden¬
dopeccare. Uide quȩ dico & pensa
sus ẽ. Dequare unũ ẽ qđ breuit̃ sug¬
geras serenissimis dñis nr̃is. qr si ogo
seruus eoꝵ in morte uł langobardoꝵ
me miscere uoluissẽ. hodie langobar¬
doꝵ gens. nec regẽ. nec ducęs. nec co¬
mites hab̾et. ati in sũma cfusione
e̾et eliuisa. S qͥa dm̃ timeo in morte
terii factũ eẽ cõmemorat. Deciuꝰ lociser¬
entis intentu. s affectu beniuolentiȩ.
in officio eũ suȩ uult ȩccłiȩ rẽuocare. Hor¬
tam᷑ gͦ. ut sic pomptȩ deuotioni eiꝰ qua
in scõ stud& ad ẽẽ ꝓposito. minime ur̃a

Expanded text:
et, nisi prius a serenissimis dominis cognoscerem quid de ejus persona jussissent. Quae ate posita, publice scindi fecit, atque in contemptum sedis apostolicae apertius exsiliit. Quod ego qualiter Mores autem meos bene cognitos habes, quia diu porto; sed si semel deliberavero non portare, contra omnia pericula laetus vado. Unde necesse est cum Dei auxilio periculo succurrere, ne cogatur excedendo peccare. Vide quae dico, 726 et pensa sus sit. De qua re unum est quod breviter suggeras serenissimis Dominis nostris, quia si ego servus eorum in morte Langobardorum me miscere voluissem, hodie Langobardorum gens, nec regem, nec duces, nec comites haberet, atque in summa confusione esset divisa. Sed quia Deum timeo, in morteterii factum esse commemorat. De cujus loci serentis intentu, sed affectu benevolentiae, in officio eum suae vult Ecclesiae revocare. Hortamur igitur ut tam promptae devotioni ejus, quam in sancto studet habere proposito, minime vestra
Abbreviated transcription (Latin):
ECaUSA maximi p̃uaricatoris
qͥd actũ sit. cognouisti. S pꝰꝙͣ
serenissimꝰ domnꝰ ĩꝑator uissio¬
nes tͣnsmisit. ut ordinarimini¬
me debiussa. tc̃ad altiorẽ suꝑbiã
erupit. Nã homines głosiuiri romani
patͥcii qͥ ab eo pecuniã acceꝑunt. eũq ita
ordinari fecert᷑. antoniũ subdiaconẽ
&rectorẽ patͥmonii nͥ fugissa occident.
Egoaut̃ epłas tͣnsmisi pꝰꝙͣ eũ ordinatũ

Expanded text:
causa Maximi praevaricatoris quid actum sit cognovisti. Sed postquam serenissimus domnus imperator jussiones transmisit ut ordinari minime debuisset, tunc ad altiorem superbiam erupit. Nam homines gloriosi viri patricii Romani ab eo praemia acceperunt, eumque ita ordinari fecerunt, ut Antonium subdiaconum et rectorem patrimonii nisi fugisset occiderent. Ego autem epistolas transmisi, po
Abbreviated transcription (Latin):
tatib inquinatũ. cũ sũmȩ purgatio¬
nis seueritate det̃mina. quatinꝰ ⁊ ante
fato uiro qͥ neq suũ neq illiꝰ attendit
habitũ & tantoꝵ causa fuit scelerum.
ultio districta ꝓueniat. & illa pͥus
ꝓcedente uindicta. atq inmonastĩũ
sub pęnitentia redacta. om̃s res quȩ
desepe dicto uiro ablatȩ fuerant. cũ oĩb¬
suis illuc fructib atq accessionib
reuertat᷑

Expanded text:
atum, cum summae purgationis severitate determina; quatenus et ante fato viro, qui nec suum, nec illius attendit habitum, et tantorum causa fuit scelerum, ultio districta proveniat; et illa prius procedente vindicta, atque in monasterium sub poenitentia redacta, omnes res, quae de saepe dicto loco ablatae fuerant, cum omnibus illis suis fructibus atque accessionibus re
Abbreviated transcription (Latin):
cypͥano dia conorectori siciliae.
Erla tum ẽ ad nos petronillã no¬
mine deꝓiunti a lucania genitam.
ꝑeoc hortationẽ agnelli epĩ fuisse c̃ũsã.
resq suas om̃ s̃ quas habere potuit li
c& iure potuissent cõpetere. tam̃ eide᷑
monasterio in qđ ingressa ẽ. etiã speti¬
alit᷑ donationis titulo contulisse. mori
sepe nominatꝰ agnellus corruptis eius
morib stuprasse.atq sentiens grauidã
demonasterio seduxisse. resq eiꝰ om̃s
tã ꝓpͥas quã eas quas departe patris ipsiꝰ
habere poterat abstulisse. ac pꝰ ꝑpetra¬
tũ tale tantũq facinꝰ. in suieas domi¬
nii iure defendere. Hortam᷑ gͥ dilecti¬
onẽ tuã ut p̃dictũ uirũ. ł ante fatã
feminã sub districta a te fatias exxecu¬
tione ꝑ duci. causãq ipsã scđm fui

Expanded text:
Cypri no diacono et rectori Siciliae. Perlatum est ad nos Petronillam nomine de provincia Lucania genitam, per exhortationem Agnelli episcopi fuisse conversam, resque suas omnes, quas habere potuit, licet sibi jure potuissent competere, tamen eidem monasterio, quod ingressa est, etiam specialiter donationis titulo contulisse: moriesaepe nominatus Agnellus corruptis ejus moribus stuprasse, atque sentiens gravidam, de monasterio seduxisse, resque ejus omnes tam proprias, quam eas quas de parte patris ipsius habere poterat abstulisse, ac post perpetratum tale tantumque facinus, in sui eas dominii jure defendere. Hortamur igitur dilectionem tuam 686 ut praedictum virum vel ante fatam feminam sub districta ad te facias exsecuti
Abbreviated transcription (Latin):
epłis. sed & castorio cartulario nr̃o reme-¬
ante. fr̃nitatẽ urãm plenissime dehisqͥb
dubietasfuerat satis fecisse cognouimus.
Magnasq om̃ĩpotenti do gr̃as soluimꝰ. qͥa
de meo corde modullitꝰ om̃is rancor sinis
sũma uolui celeritate laxare. sed hunc
apudme uł paucis dieb ĩmorari dolores
crebrinearũ ȩgritudinũ cõpulert᷑. At
pꝰꝗͣ meliorari ł modicũ cȩpi. eũ ꝓtinꝰ cũ
gaudio retrausmutere curaui. Itaque
palliũ ad sacra missarũ sollẽpnia utendũ
militas atq iustitia ẽ. Tota gͦ m̃ te fr̃nitas
ur̃a se exhibere festinet in ꝓsperis humi¬
tia erectã. amicã bonis. ꝑuersis c̃trariã.
nulliꝰ unꝗͣ fati ẽ cont᷑ ueritatẽ respitiens.
nulliꝰ un ꝗ fatiẽ ꝓueritate loquentẽ pre
bene uolentib c̃gaudens. aliena d apna
ꝓpͥa deputans dealienis gaudens tã ꝗͣ
sȩuiens. in fouendis uirtutib auditoꝵ
animũ demulcens. in ira iudiciũ sine
ira tenens. intranqͥllitate aut̃ seuerita¬

Expanded text:
epistolis, sed et Castorio chartulario nostro remeante, fraternitatem vestram plenissime de his quibus dubietas fuerat satisfecisse cognovimus; magnasque omnipotenti Deo gratias solvimus, quia de meo corde medullitus omnis rancor sinisttrum cum summa volui celeritate laxare. Sed hunc apud me vel paucis diebus immorari dolores crebri mearum aegritudinum compulerunt. At postquam meliorari vel modicum coepi, eum protinus cum gaudio retransmittere curavi. 1034 Itaque pallium ad sacra missarum solemnia utendum ex more militas atque iustitia est. Tota ergo mente fraternitas tua se exhibere festinet in tia erecta amica bonis, perversis contraria, nullius unquam faciem contra veritatem recipiens, nullius unquam faciem pro veritate loquentem prembeneualentibus congaudens, aliena damna propria deputans, de alienis gaudiis tanquam is pie I seuiens, in fouendis uirtutibus auditorum animos demulcens, in ira iudicium sine ira tenens, in tranquilitate seuerita
Abbreviated transcription (Latin):
cartulariũ nr̃m didicimꝰ qr ꝑ eũ iã
tres antea archidia coni seruare c̃sue¬
tudine ȩcłasticã quinquennio exple¬
to exeundo cõpulsi st̃. tuȩ qͥde uolumꝰ
ut caritat̾e scĩtatis inueniat. Nã fla¬
gellari iudiciũ ñ deb& deea requã ip¬
more dep̃sso oĩq odio pꝰposito deba
in caritate recipi. Inullatenꝰ a loco
in qͦ inuentꝰ ÷ remoueri. Messianũ
qͦq dericũ qͥ ad nos c̃fugerat. cõmuni
filio Stephano diacono fidutialit̃ de
misimꝰ uos in eo ñ odiũ s gram potestis

Expanded text:
chartularium nostrum didicimus, quia per eum jam tres antea archidiaconi servare consuetudinem ecclesiasticam, quinquennio expleto exeundo compulsi sunt, tuae quidem volumus ut charitatem sanctitatis inveniat. Nam flagitari judicium non debet demore depresso, omnique odio postposito, debet in charitate recipi, et nullatenus a loco in quo inventus est amoveri. Messianum quoque clericum, qui ad nos confugerat; communi filio Stephano diacono fiducialiter demittimus, vos in eo non odium, sed gratiam potestatis
Abbreviated transcription (Latin):
ensis quȩ secũ squillatiũ qͦndã ep̃sse
uerinꝰ detulerat. p̃sentiũ sibi portitores
restitui postulabant: Quia gͦ resȩccłiasticȩ
cauta debent sollicitudine p̃muniri. hoc
nobis uisũ ẽ. ut in eãdẽ ciuitate ep̃s cui mi¬
nisteria ipsa tradi possint debeat ordina¬
ri. S qm̃ leonẽ archidia conẽ aliosq cle¬
ricos eiꝰdẽ excłȩ illic ẽẽ cõmemorant. ex¬
ꝑientiȩ tuȩ p̃cipimꝰ. qͣtinꝰ eos ad suã eccle¬
siã ꝓficisci. aceligere ordinandũ ep̃m
sibi cõmoneat. ut dũ do illic fuerit ꝓpitio
consecratꝰ. ipse ȩcłȩ suȩ ressine aliqua
ãbiguitate recipiat.

Expanded text:
ensis, quae secum Squillacium quondam episcopus Severinus detulerat, praesentium sibi portitores restitui postulabant. Quia ergo res ecclesiasticae cauta debent sollicitudine praemuniri, hoc nobis visum est ut in eadem civitate episcopus, cui ministeria ipsa tradi possint, debeat ordinari. Sed quoniam Leonem archidiaconum aliosque clericos ejusdem Ecclesiae illic esse commemorant, experientiae tuae praecipimus, quatenus eos ad suam Ecclesiam proficisci, ac eligere ordinandum episcopum sibi commoneat, ut dum Deo illic fuerit propitio consecratus, ipse Ecclesiae suae res sine aliqua ambiguitate recipiat.
Abbreviated transcription (Latin):
ICUT ueracit᷑ aduersreligiosos dicta cri¬
mina digna st̃ ultione plectenda. ita
abillatis st̃ nihil ominꝰ ab soluendi. qͣn¬
do nullus eos culpȩ reatꝰ astringit.
Qͥa gͥ aliqua nob̾ dete fuerant nuntiata.
quȩ offitu tui ꝓpositũ ñ leuit̃ macu¬
larent. curȩ nob̾ fuit ea nob̾ ac subtili
quȩ dicta fuerant suspitio ad plenissi
titeris. ad sacratissimũ corpꝰbeati pecri
apłoꝵ pͥncipis districta fecimꝰ sacram̃¬
ta p̃bere. Et ideo pꝰꝗͣ nob ut oportuit
satis factũ ẽ. dilectionẽ tuã p̾uidimꝰ mo¬
dis om̃ib absoluendã. atq ad tuã te ȩe¬
clesiã in eo quo fusti uidelic& loco & or
dine ꝑ om̃a statiumꝰ remeare. & nullã
tea quoquã contͣdictionẽ ł inquietudinẽ
dehis quȩ ad nos ꝑlata fuerant sustinere.
admonentes ut itate decetero cautũ sol¬
licitũq debeas exhibere. qͣtinꝰ & offitio
tuo morib & actione respondeas. &
omis contͣ tepenitꝰ adũsȩ opinionis di¬
cendi subtrahat᷑ oc casio

Expanded text:
icut veraciter adversus religiosos dicta crimina digna sunt ultione plectenda, ita ab illatis sunt nihilominus absolvendi, quando nullus eos culpae reatus astringit. Quia igitur aliqua nobis de te fuerant nuntiata, quae officii tui propositum non leviter macularent, curae nobis fuit ea diu ac subtili quae dicta fuerant suspicio remaneret, atiteris, ad sacratissimum corpus beati Petri apostolorum principis districta fecimus sacramenta praebere. Et ideo postquam nobis, ut oportuit, satisfactum est, dilectionem tuam praevidimus modis omnibus absolvendam, atque ad tuam te Ecclesiam, in eo omnia statuimus remeare, et nullam te a quoquam contradictionem vel inquietudinem de his quae ad nos perlata fuerant sustinere: admonentes ut ita te de caetero cautum sollicitumque debeas exhibere, quatenus et officio tuo moribus et actione respondeas ut omnis contra te penitus adversae opinionis dicendi subtrahatur occasio
Abbreviated transcription (Latin):
rentina in quap̾ee dinosceris. in
ȩccłia scȩ ma Ri ebaptisteriũ te no¬
Quit᷑ c̃strux isse.&. ido fr̃carissime
psenti auctoritate suscepta. tui de¬
siderii conplebis effectum. quatinꝰ
ꝑ sacrũ lauaerũ peccatoꝵ illic ma¬
culȩ deleantur.

Expanded text:
n ecclesia sanctae Mariae baptisterium te noviter construxisse. Et ideo, frater charissime, praesenti auctoritate suscepta, tui desiderii complebis effectum, quatenus per sacrum lavacrum peccatorum illic maculae deleantur.
Abbreviated transcription (Latin):
saoros ordines ꝑuenisse: Qui qm̃ neque
eos ad sepetit debere transmitti Pinde
fr̃nitas tua ubi cũq illos latore p̃sentiũ
indicante reꝑerit. huc eos sine dilati¬
one transmittat. qͣtinꝰ & illi in ȩccłiam
qua olĩmilitauerant reuocentur. &
ante dictꝰ ep̃s optatũ de eis possit hab̾e¬

Expanded text:
sacros ordines pervenisse. Qui quoniam neeos ad se petiit debere transmitti. Proinde fraternitas tua ubicunque illos latore praesentium indicante repererit, huc eos sine dilatione transmittat, quatenus et illi ad Ecclesiam in qua olim militaverunt, revocentur, et ante dictus epis
Abbreviated transcription (Latin):
cordiũ nr̃orũ unitate ualeamꝰ. P̃terea
iołem calcedonensẽ prbm & athanasiu
licaoniȩ scĩtati ur̃ȩ cõmendo ut nullꝰ
uob̾ contͣ eos falsidica locutione subripiat.
qr eorũ fide subtilit̃ discussi eosq. rectos
in suis c̃fessionib quȩ & scripto datȩ st̃
inueni. Sc̃a aut̃ trinitas sua uosmanu
ptegat. & circa animarũ custodiã semꝑ
uos uigilantes & sollicitos reddat. qͣtinꝰ
in ȩt̃na retͥbutione ualeatis ñ solũ de

Expanded text:
rorum unitate valeamus. Praeterea Joannem Chalcedonensem presbyterum et Athanasium Lycaoniae sanctitati vestrae commendo, ut nullus vobis contra eos falsidica locutione subrepat, quia eorum fidem subtiliter discussi, eosque rectos in suis confessionibus, quae et scripto datae sunt, inveni. Sancta autem Trinitas sua vos manu protegat, et circa animarum custodiam semper vos vigilantes et sollicitos reddat, quatenus in aeterna retributione valeatis non solum de
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb ualeo p̃cib exoro. ut inuob suã
grãm seꝑ augeat. uosq ad ȩc̃nã patri¬
am fatiat animarũ lucra congregare.
uoseẽ dicitis. scimꝰ qr prima uirtꝰ ẽ. cognitio
infirmitatis. atq ex eo colligimꝰ posseuos
bene susceptũ ministeriũ implere. qͥa uos
uidemꝰ infirmitatẽ ꝓpͥa exhumilitate cog¬
noscere. Om̃s eñi infirmi sumꝰ. S ille e.
infirmior. qͥ sua c̃siderare ñ ual& infir¬
mitate. Uos uͦ beatissimi fr̃s iđo fortes estis.
qr defortitudine ꝓpͥa diffidentes. in om̃i¬
ꝑis dĩ uirtute c̃fiditis. Quantũ uͦ mens
mea karitati ure ligata sit. ũbis epłarib
explere ñ possũ. S oro ut omꝑs ds̃ eanđe¬
quȩ int̃nos ÷ karitate ex gr̃ȩ suȩ dono
multiplic&. om̃emq occasione seindali
auferat. ne scã ȩcđa c̃fessione uerȩ fidđi x¬
nita. & c̃iunctis fideliũ cordib ẽstipata. detri¬

Expanded text:
quibus valeo precibus exoro, ut in vobis suam gratiam semper augeat, vosque ad aeternam patriam faciat animarum lucra congregare. vos esse dicitis, scimus quia prima virtus est cognitio infirmitatis, atque ex eo colligimus posse vos bene susceptum ministerium implere, quia vos videmus infirmitatem propriam ex humilitate cognoscere. Omnes enim infirmi sumus, sed ille est infirmior, qui suam considerare non valet infirmitatem. Vos vero, beatissimi fratres, ideo fortes estis; quia de fortitudine propria diffidentes, omnipotentis Dei virtute confiditis. Quantum vero mens mea charitati vestrae ligata sit, verbis epistolaribus explere non possum. Sed oro ut omnipotenquae inter nos est charitatem ex gratiae suae dono multiplicet, omnemque occasionem scandali auferat, ne sancta Ecclesia, confessione verae fidei unita, et conjunctis fidelium cordibus constipata, detri
Abbreviated transcription (Latin):
insicilia insula cõmanentes. adbeati
apłi natalitiũ diẽ conuenisse uoluimꝰ.
scriptis p̃cedentib agnouisti. Sed quia
ea causa que cũ uiro magnifico iustino
sinit. eos nolumꝰ ante hiemẽ fatigari
Gregoriũ uͦ agrigentiuũ. & leonem
catinensẽ. & uictorẽ panormitanum.
ꝑ om̃a uolumꝰ ad te ante hiemẽ ꝓficisci.
Q uinquaginta uͦ auri libris noua frum̃¬
ta abextraneis cõparata. & insicilia
in locis inqͥb: ñ ꝑ eant repone. ut m̃se
februario illuc naues quantas possumꝰ
dirigamꝰ. ut ẽadẽ ad nos frum̃ta defe¬
rant᷑. Sed & si nos transmittere cessamꝰ.
ipse naues ꝓuide. & ad nos auxiliante
transmitte. exceptis dũ taxat frum̃¬
tis quȩ nc̃ m̃se septẽbrio ł octobrio iux¬
ta consuetudinẽ transmitti pͣstolamur.
lta gͦ tua exꝑientia fatiat. ut sine alicuiꝰ
lia frum̃ta congregent᷑. fames uehe¬
sc̃ẽ ȩccłiȩ sẽꝑ fuert̃. in om̃ib tuere. Ad
qđ tͥ etiã directȩ głosi uiri leonis ex¬

Expanded text:
in Sicilia insula commorantes ad beati Petri Apostoli natalitium diem convenisse voluimus, scriptis praecedentibus agnovisti. Sed quia ea causa quae cum viro magnifico Justino sinit, eos nolumus ante hiemem fatigari. Gregorium vero Agrigentinum, et Leonem Catanensem, et Victorem Panormitanum per omnia nos volumus ad nos ante hiemem proficisci. Quinquaginta vero auri libris nova frumenta ab extraneis compara, et in Sicilia in locis in quibus non pereant repone, ut mense Februario illuc naves quantas possumus dirigamus, et eadem ad nos frumenta deferantur. Sed etsi nos transmittere cessamus, ipse naves provide,  mense transmitte, exceptis duntaxat frumentis quae nunc mense Septembrio vel Octobrio juxta consuetudinem transmitti praestolamur. Ita ergo tua experientia faciat, ut sine alicujus lia frumenta congregentur, 78 fames vehesiae sanctae semper fuerunt, in omnibus tuere, ad quod tibi etiam directae gloriosi viri Leonis ex
Abbreviated transcription (Latin):
tia scẽ eccłiȩ utilitatẽ conspitiat. me¬
mor qđ ante sacratissimũ beati petri
apłi corpꝰ. potestatẽ patrimonii eiꝰ acce¬
perit. Et lic& hinc scripta decurrant.
qđ utilitatẽ patrimonii impedit fieri
nullo mͦ ꝑmittat. qͥa nec nossineratiõẽ
aliqͥd dedisse reminiscimͦ. ꝑd are dispo¬
nimus.

Expanded text:
itatem conspiciat, memor quod ante sacratissimum beati Petri apostoli corpus potestatem patrimonii ejus acceperit. Et licet hinc scripta decurrant, quod utilitatem patrimonii impedit, fieri nullo modo permittat, quia nec nos sine ratione aliquid dedisse reminiscimur, vel dare disponimus.
Abbreviated transcription (Latin):
UM degente ur̃a nemo xp̃ianꝰ sit:
in hoc scio qͥa om̃i gente tua esmelior.
quia tu in ea xꝑianꝰ inueniris. Dũ enim
barbaricĩni om̃s ut insensata animalia
uiuant. d̾m uerũ nesciant. ligna autẽ
& lapides ad orent. in eo ipso qđ uerũ
dm̃ colis. quantũ om̃s ante cedas osten¬
dis. Sed fidẽ quã ꝑcepisti etiã bonis actib
qđ p̃uales. ut ad eũ qͦscũq potueris ad¬
ducas. eosq baptizari fatias. & ȩt̃nã ui¬
tã diligere admoneas. Qđ si fortasse ipse
agere ñ potes. qͥaad alia occuparis. sa¬
ci. filio qͦq meo ciriaco seruo di solatiari
in om̃ib debeas. ut dũ eoꝵ labores adiuuas
deuotionẽ tuã omĩpotenti dño ostendas.
& ipse tͥ in bonis actib adiutorsit. cuiꝰ
tum bono oꝑe famulis solatiaris. Bene
cipere m̾se iunio. Indictione xii.

Expanded text:
um de gente vestra nemo Christianus sit, in hoc scio quia omni gente tua es melior, quia tu in ea Christianus inveniris. Dum enim Barbaricini omnes, ut insensata animalia vivant, Deum verum nesciant, ligna autem et lapides adorent, in eo ipso quod Deum verum colis, quantum omnes antecedas ostendis. Sed fidem quam percepisti etiam bonis actibusquod praevales, ut ad eum quoscunque potueris adducas, eosque baptizari facias, et aeternam vitam diligere admoneas. Quod si fortasse ipse agere non potes, quia ad aliud occuparis, saci, filioque meo Cyriaco servo Dei, solatiari in omnibus debeas, ut dum eorum labores adjuvas, devotionem tuam omnipotenti Domino ostendas; et ipse tibi in bonis actibus adjutor sit, cujus tu in bono opere famulis solatiaris. Benedcipere. Mense Junio, indictione 12.
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpore qͦ excellentiȩ urȩ scripta suscepimꝰ. cor¬
poris egritudine tenebam᷑. Sed dũ nos omp̃s
ds̃ siei placuerit pͥstinȩ saluti reddiderit.
ueritatẽ diligenti ut possumꝰ inqͥsitione ri¬
mabim᷑. & scd̃m ea quȩ ualuerimꝰ addiscere.
ita causã dõ miserante disponemꝰ. ut anima¬
rũ qͣrũ uos cure ꝓ urã mercede studere dig¬
nanuni. salus ñ solũ quȩ aberrantib amissa ẽ.
reparet᷑. sed &iã quȩ in rectȩ fidei cultorib ẽ.
redẽptoris nr̃ grã ꝓtegente seruet᷑. De supra

Expanded text:
tempore quo excellentiae vestrae scripta suscepimus, cortempore quo excellentiae vestrae scripta suscepimus, corporis aegritudine tenebamur. Sed dum nos omnipotens Deus, si ei placuerit, pristinae saluti reddiderit, veritatem diligenti ut possumus inquisitione rimabimur. Et secundum ea quae valuerimus addiscere, ita causam Deo miserante disponemus, ut animarum quarum vos curae pro vestra mercede studere dignamini salus non solum quae ab errantibus jam amissa est reparetur, sed etiam quae in verae fidei cultoribus est Redemptoris nostri gratia protegente
Abbreviated transcription (Latin):
xcellentiã urãm ñ ambigimꝰ reminisci. qͥa
simꝰ. ut ei ad nos uenire desideranti dignitatiꝰ
urȩ̃ suffragia p̾beretis. ob hoc qd̾ adonatistis
insecutionis dicebat᷑ molestiã sustinere: qͣtinꝰ
pꝰquã illic eũ contra eos nuntiatũ ẽ. habere
dispositione qͥđ contra pestiferȩ p̃sũptionis
insaniã debuisset fieri tractaremꝰ. & qͣntũ nob̾
p̃dictꝰ fr̃ nr̃ innotuit. ñ solũ nullũ meruit
cuiꝰquã habere solatiũ. sed ne inmune ad roma¬
nã potuisset urbẽ accedere. diũso ẽ impe¬
tistas cohibebat laborare. sed magis ꝓ defen¬
sione catholicȩ fidei multoꝵ. ꝑhibet in gra¬
titudines sustinere. Multaq alia retulit.
quȩ qm̃ aptũ dicendi tẽpꝰ ñ extitit. silentio
recinere p̃uidimꝰ. Quia gͦ ñ de reb t̾renis.
sed de animarũ salute tractat᷑. & ur̃a atq
illiꝰ diũsa existit assertio. nichil indiscussa
ueritate subtilit̾ respondere potuimꝰ. quia

Expanded text:
xcellentiam vestram non ambigimus reminisci, quia simus, ut ei ad nos venire 839 desideranti dignitatis vestrae suffragia praeberetis, ob hoc quod a Donatistis insecutionis dicebatur molestiam sustinere, quatenus postquam illic eum contra eos nuntiatum est habere dispositione quid contra pestiferae praesumptionis insaniam debuisset fieri tractaremus. Et quantum nobis praedictus frater innotuit, non solum nullum meruit cujusquam habere solatium, sed ne immune ad Romanam potuisset urbem accedere, diverso est impetistas cohibebat, laborare, sed magis pro defensione catholicae fidei multorum perhibet ingratitudines sustinere; multaque alia retulit, quae, quoniam aptum dicendi tempus non exstitit, silentio retinere praevidimus. Quia ergo non de rebus terrenis, sed de animarum salute tractatur, et vestra atque illius diversa existit assertio, nihil indiscussa veritate subtiliter respondere potuimus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
morte multata st̃ obuiant. tc̃hortatꝰ
ẽ. ut uł monachus ł a uob̾ sub diaconꝰ
fiat. & pꝰaliqͣntũ tẽꝑis sido placuerit
ipsead pastorałe curã debeat ꝓmoue¬
ri. Si qͣ gͦ gͣuia obuiant. multomagis
amonend ẽ. ut scłm relinqͣt i& hȩc
ꝑfectiꝰ defleat. Peto aut̃ ut ꝓme ora¬
redebeas. qr cũ tͥbulationib cordis.
fatigor nimis dolorib corꝑis¬
EΛUENIT ad me¬
qr ex eo tẽꝑe qͦ dilectionẽ tuã ub̾ asꝑis
ꝓptꝰ quȩdã quȩ mͥ uire displicuerant ẽ¬
estaui. magnatͥ sit oborta tͥsticia. atq
ẽtinius animis meror. Unde te dulcissi¬
me fili uolo cognoscere. qͥa illa ego u̾ba ñ¬
asꝑitate cord. s amore tuȩ animȩ sũ lo¬
outꝰ. Tu itaq ad omĩpotentẽ dñ tota
qͣntũ uirtꝰ sufficit castiga carnẽ. quȩ qͣndo
in uoluntatib uixit. animã mortifica¬
uit. Benignitatẽ tuã ꝓximis exibe. psal¬
modiȩ .&. lacinis horas frequenti ĩpende
illata mala apxximis ȩqͣnimit̃ tolera. si

Expanded text:
t, obviant, tunc hortandus est ut vel monachus, vel a vobis subdiaconus fiat. Et post aliquantulum temporis, si Deo placuerit, ipse ad pastoralem curam debeat promoveri. Si quae vero gravia obviant, multo magis admonendus est, ut saeculum relinquat, et haec perfectius defleat. Peto autem ut pro me orare debeas, quia cum tribulationibus cordis fatigor nimiis doloribus cort ad mex eo tempore quo dilectionem tuam verbis asperis propter quaedam quae mihi jure displicuerant contristavi, magna tibi sit oborta tristitia atque continuus animi moeror. Unde te, dilectissime fili, volo cognoscere quia ego illa e cordis sed amore tuae animae sum locutus. Tu itaque ad omnipotentem Deum tota quantum virtus sufficit, castiga carnem, quae, quandiu in voluptatibus vixit, animam castigavit. Benignitatem tuam proximis exhibe, psalmodiae et lacrymis horas vitae frequentius impende, illata mala a proximis aequanimiter tolera. Si
Abbreviated transcription (Latin):
aliud qͥđ de corpore ipsiꝰ suis ad se ius¬
sionib p̃cepit ame debere transmitti.
Etdũ illa mͥ desidarẽ imꝑari. de quib
facilẽ obȩdientiã exhibens. urãm erga
me ãplius potuissẽ grãm ꝓuocare. ma¬
ior me mestitia tenuit. qđ illa p̃cipi¬
tis quȩ facere nec possũ nec audeo. Nã
corpora scõꝵ petri & pauli apłoꝵ tantis
in ȩccłus suis coruscant miraculis atq
t̾rorib: ut neq ad orandũ fine mag¬
no illuc timore possit accedi. Deniq du
beatȩ recordationis decessor ins ar
Tiuxta sepulchrũ eiꝰ effodi altiꝰ debu¬
iss&̃. p̃positꝰ loci ipsiꝰ ossa aliqͣ ñ qͥdem
eiđẽ sepulchro c̃iuncta repperit: Quȩ
transponere. apparentib qͥb đa
quȩda meliorare desiderans. dũ ne
sentes erantatq. laborabant mona¬
chi. & mansionaru qͥ corpꝰ eiꝰđe mar

Expanded text:
aliud quid de corpore ipsius, suis ad se jussionibus a me praecepit debere transmitti. Et dum illa mihi desiderarem imperari, de quibus facillimam obedientiam exhibens vestram erga me amplius potuissem gratiam provocare, major me moestitia tenuit, quod illa praecipitis quae facere nec possum, nec audeo. Nam corpora sanctorum Petri et Pauli apostolorum tantis in Ecclesiis suis coruscant miraculis atque terroribus, ut neque ad orandum sine magno illuc timore possit accedi. Denique dum beatae recordationis decessor meus, qut juxta sepulcrum ejus effodi altius debuisset, praepositus loci ipsius ossa aliqua non quidem eidem sepulcro conjuncta reperit. Quae transponere, apparentibus quibusdam quaedam meliorare desiderans, dum nes qui praesentes erant atque laborabant, monachi et mansionarii, qui corpus ejusdem mar
Abbreviated transcription (Latin):
que dudũ talia sitam̃ cognouit minime
passa ẽ coercere. S q̃m optato p̃cipimꝰ
defensori ut hoc habeat modis õib
em̃dare. & si qͥsquã ex eisintali capi¬
tulo contumax uoluerit apparere.
ad fr̃nitatis tuȩ eũ debeat euo care iu¬
ditiũ. ideo sc̃itati tuȩ necessariũ dux¬
imꝰ scribendũ. ut si qͦs de sac̃dotibus

Expanded text:
udum talia, si tamen cognovit, minime passa est coercere. Sed quoniam Optato praecipimus defensori ut haec debeat modis omnibus emendare, et si quisquam ex eis in tali capitulo contumax voluerit apparere, ad fraternitatis tuae eum debeat evocare judicium, ideo sanctitati tuae necessario duximus scribendum u
Abbreviated transcription (Latin):
hoc sunt offitiũ constituendi subtilit debeatis
inquirere. & tunc eos si digni fuerint ordma¬
re. Si uͦ aliqua in eis culpa claruerit. quȩ eos
ad hunc ordinẽ canonica ꝓ hibitione ꝓuehi
ñ ꝑmittat. nulliꝰ uob̾ supplicatio aut gr̃a ꝑso¬
nę subripiat ut talib debeatis manũ ĩpo¬
nere. ne qđ absit. hic honor. & illispęna.
& uobis incipiat esse peccatum.

Expanded text:
hoc sunt officio constituendi subtiliter debeatis hoc sunt officio constituendi subtiliter debeatis inquirere, et tunc eos, si digni fuerint, ordinare. Si vero aliqua in eis culpa claruerit quae eos ad hunc ordinem canonica prohibitione provehi non permittat, nullius vobis supplicatio aut gratia personae subrepat, ut talibus debeatis manum imponere, ne, quod absit, hic honor, et illis poena, et vobis incipiat esse peccatum.
Abbreviated transcription (Latin):
muni caret. ne particeps obligationis eius
existeret. nos tam̃ erga caritatẽ uram uis-¬
cerib humanitatis astringim᷑. Et qr qͦsdã
urm uiolent̃ p̃ssos ad consentiendũ ei &
ad cominicandũ cognouimꝰ. om̃ĩpotentẽ
dnm dep̃cam᷑. ut uos ab om̃i reatu pecca¬
torũ ur̃oꝵ atq ab om̃ib uinculis alienȩ
obligationis absoluat. uobisq & inp̃senti
uita suȩ ꝓtectionis grãm tribuat. & nos
de uobis in et̃na patria gaude c̾cedat.
GREUORIUS. Candido episcopo.
Etqr in qͥb:da monasteriis insua parrochi-¬
a constitutis qͦsdã ẽẽ monachos ꝑhibet qͥ
adhoc apti possint ẽẽ offitiũ. & eos se cũ
nr̃a auctoritate adhunc postulat or dinẽ
ꝓmouere. ꝓpt̾a p̃sentib uobis licentia da¬
mus epłis monachos de monasteriis in tua
parrochia positis cũ consensu abb̃tis sui tol¬
lere & prbos ordinare. S illud p̃ om̃ibus
estote solliciti. ut uitã actusq eoꝵ qui in

Expanded text:
municaret, ne particeps obligationis ejus municaret, ne particeps obligationis ejus existeret. Nos tamen erga charitatem vestram visceribus pietatis astringimur; et quia quosdam vestrum violenter pressos ad consentiendum ei et ad communicandum cognovimus, omnipotentem Dominum deprecamur, ut vos ab omni reatu peccatorum vestrorum atque ab omnibus vinculis alienae obligationis absolvat, vobisque et in praesenti vita suae protectionis gratiam tribuat, et nos de vobis iGregorius Candido episcopo dEt quia in quibusdam monasteriis in sua parochia constitutis quosdam esse monachos perhibet qui ad hoc apti possint esse officium, et eos se cum nostra auctoritate ad hunc postulat ordinem promovere, propterea praesentibus vobis licentiam damus epistolis monachos de monasteriis in tua parochia positis cum consensu abbatis sui tollere, et presbyteros ordinare. Sed illud prae omnibus estote solliciti, ut vitam actusque eorum qui in
Abbreviated transcription (Latin):
Audio enĩ quȩ ingrege dñi dilanititio¬
nes fiunt. S cũ pastor de ẽ. qͥs contͣlupos
inuigilat: Ideoq p̃dictũ maximũ ut
huo ad nosueniat urgete. qͣtinꝰ si hunc
in nocentẽ inuenire possumꝰ confirmemꝰ.
sin uͦ ea quȩ de ipso dicta st̃ uera patue¬
rint. ñ iã diu dilectio ur̃a ꝑ int̾positi¬
onẽ ꝑ sonȩ eiꝰ destituta sit. Deme enĩ cer¬
tũ tenete. qͥa neq odio. neq pͥuati stu¬
du telo cont᷑ eũ mouear. s qͥeqͥd cano¬
nicũ iustũq fuerit. dõ auctore decerno
Miratꝰ autẽ ualdesũ. qͥa intanto salonita¬
nȩ ȩccłȩ clero uł popło uix duo exsacris
ordinib inuenti st̃ fr̃ scilic& & co ep̃s
m̃s paulinꝰ. & dilectissimꝰ filiꝰ m̃s honoratꝰ
archidiaconꝰ eiꝰdẽ exccłȩ. qͥ cõmunicare
maximo saẽdotiũ rapienti minime csen¬
tirent. & se xp̃ianos ẽẽ cognoscerent.
debuistis enĩ filii km̃i pensare ordines.
cognoscere. ut pͥussi posset abillatis crimi

Expanded text:
tiones fiunt. Sed cum pastor deest, qui contra lupos invigilet? Ideoque praedictum Maximum ut huc ad nos veniat urgete, quatenus si hunc innocentem invenire possimus confirmemus. Sin vero ea quae de eo dicta sunt vera patuerint, non jam tandiu dilectio vestra per interpositionem personae ejus destituta sit. De me enim certum tenete quia nec odio, nec privati studii zelo, contra eum movear; sed quidquid canonicum justumque fuerit, auctore Deo, decerno. Miratus autem valde sum quia in tanto Salonitanae Ecclesiae clero vel populo vix duo ex sacris ordinibus inventi sunt, frater scilicet et coepis Paulinus, et dilectissimus filius meus Honoratus archidiaconus ejusdem Ecclesiae, qui communicare Maximo sacerdotium rapienti minime consentirent, et se Christianos esse cognoscerent. Debuistis enim, filii charissimi, pensare ordines vcognoscere, ut prius, si posset ab illatis crimin
Abbreviated transcription (Latin):
ad meꝰ qͣ qͥda ꝑ̃uersȩ m̃tis hommes
ut dilectionis urȩ̃ animos uulnerarenT.
uob insinuare conati st̃. qr ego cont
maximũ qͦdã odio mouear. & ñ ma¬
gis quȩ canonica s ea quȩ furoris st̃
ex equi c̃cupiscã. S ab sit hoc. absit a
causas subtilit̃ exqͥri desidero. Si nul¬
lis criminib: p̃ssus quȩ sacro ordini
contͣdicunt. siñ ꝑ symoniacã heresim
id ẽ p̃mia qͥb da se eligentib p̃bendo
ad sac̃dotale ꝑtingere offitiũ conatur.
tõ lib̾ ꝓ uob̾ apud dñm in t̃cessor erit.
siñ obligat᷑ de suis ad locũ int̾cessionis
uenerit. Cuiꝰ tam̃ iã culpa suꝑbiae
in aꝑto monstrat᷑. qđ euocatꝰ ut ad nos
uenire debeat. diuersis excusationib
renitit᷑. refugit. metuit. Unde gͦ tre¬
pidat. si eũ de his qͥb in clamatꝰ ẽ. consci¬
entia ñ accusat. Ecce iã diu dilectio
ur̃a sine pastore ẽ. & sic̃ uob̾ omp̃s ds¬

Expanded text:
ad me quod quidam perversae mentis homines, ut dilectionis vestrae animos vulnerarent, vobis insinuare conati sunt quia ego contra Maximum quodam odio movear, et non magis quae canonica, sed ea quae furoris sunt, exsecausas subtiliter exquiri 813 desidero, si nullis criminibus pressus quae sacro ordini contradicunt, si non per simoniacam haeresim, id est praemia quibusdam se eligentibus praebendo, ad sacerdotale pertingere officium conatur. Tunc liber pro vobis apud Dominum intercessor erit, si non obligatus de suis ad locum intercessionis venerit. Cujus tamen jam culpa superbiae in aperto monstratur, quod evocatus ut ad nos venire debeat, diversis excusationibus renititur, refugit, metuit. Unde ergo trepidat, si eum de his quibus inclamatus est conscientia non accusat? Ecce jam diu dilectio vestra sine pastore est, et sicut vobis
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sup̾tor extitit. & multa sibi ꝑsuꝑbiam
conabat᷑ arrogare. Et qͥc qͥd a fidelib ui¬
ris uł grauib iuratũ fuerit. scđ̾m indi¬
culũ qui subt̃ annexus ẽ. hoc uolumus
in eãdẽ ȩccłia conseruari Sed uide ne
neglegent̃ agas. ne quis fidẽ tuã aut deuo¬
tionẽ in hac causa corrũpat. Telũ enĩ tuũ
scio. age sollicite. ita tam̃ ut p̾dicta eccła
cont᷑ iustitiã ñ grauetur. sed usus qui ante
ioħis ep̃i tẽpora extitit ei conseruet᷑. ꝑso¬
nas autẽ ñ duas uł tresad satis fatiendũ
tibi. sed qͣntas antiqͥores & grauiores inue¬
neris require. ut neq qđ usus fuit anti¬
quior eidẽ eccłȩ denegemꝰ. neq qđ nouo
ausu appetitũ ẽ concedamꝰ. s om̃a age
blande & dulcit̃. ut & actio tua districta
sit. & linguamitis. Spatã que illic dimis¬
sa ẽ. si c̃ iã pͥdẽ scripsimꝰ tecũ reuoea. &
hoc qđ tͥ filiꝰ nr̃ bonifatius diaconꝰ. ⁊ uir

Expanded text:
praesumptor exstitit, et multa sibi per superbiam praesumptor exstitit, et multa sibi per superbiam Et quidquid a fidelibus viris et gravibus juratum fuerit, secundum indiculum qui subter annexus est hoc volumus in eadem Ecclesia conservari. Sed vide ne negligenter agas, ne quis fidem tuam aut devotionem tuam in hac causa corrumpat, zelum enim tuum scio. Age sollicite, ita tamen ut praedicta Ecclesia contra justitiam non gravetur, sed usus qui ante Joannis episcopi tempora exstitit ei conservetur. Personas autem non duas, vel tres ad satisfaciendum tibi, sed quantas antiquiores et graviores inveneris require, ut neque quod usus fuit antiquior eidem Ecclesiae denegemus, neque quod novo ausu appetitum est concedamus. Sed omnia age blande et dulciter, ut et actio tua districta sit, et lingua mitis. Spatam quae illic dimissa est, sicut jam pridem scripsimus, tecum revoca, et hoc quod tibi filius noster Bonifacius diaconus, et vir
Abbreviated transcription (Latin):
sollẽpnib consuetudo fuit. eiꝰde eccłiȩ
ep̃os uti pallio. Huiꝰ uͦ eccłiȩ diaconꝰ ađo¬
datꝰ cũ me ꝓeade causa fortit̃ rogaret.
iure iurando satis fecit. ꝗa quat̾ in an¬
no uti in lȩtaniis pallio eiꝰde loci ep̃i sole
dicit. qr p̃t̃ qͣd ragesimã om̃i tẽpore rauen¬
nas ep̃s inlȩtanus pallio utebat᷑. Et ipsas asse¬
rit lȩcaniassollẽpnes. qͣs ñ erubescit dicere
cotidianas. Unde om̃ino miratꝰ sũ. S tua
exꝑientia nulliꝰ ꝑsonã. nulliꝰ u̾ba consid&̃.
Solũ ditimorẽ & rectitudinẽ ante oculos
habeat. & seniores ꝑsonas. & eiꝰde ȩccłiȩ
archidiaconẽ quẽ ñ suspicor ꝓ alterius
honore ꝑiurare. & alios antiquiores qui
insacris ordinib ante iołs ep̃i tẽpora fu¬
erant requirant. uł siqui maturioresst̃
extra sa cros ordines. & ueniant ante cor¬
pusscĩ apollinaris. & tacto eiꝰ sepulchro
iurent quȩ consuetudo ante ioħis ep̃i tẽ¬
pora fuerut. qr sic̾ scis idẽ uir multum

Expanded text:
solemnibus consuetudo fuit ejusdem Ecclesiae episcopos uti pallio. Hujus Ecclesiae diaconus Adeodatus, cum me pro eadem causa fortiter rogaret, jurejurando satisfecit quia quater in anno uti in litaniis pallio ejusdem loci episcopi solebadicit quia, praeter Quadragesimam, omni tempore Ravennas episcopus in litaniis pallio utebatur. Et ipsas asserit litanias solemnes, quas non erubescit dicere quotidianas. Unde omnino miratus sum. Sed tua experientia nullius personam, nullius verba consideret; solum Dei timorem et rectitudhabeat; et seniores personas, et ejusdem ecclesiae archidiaconum, quem non suspicor pro alterius honore pejerare, et alios antiquiores, qui in sacris ordinibus ante Joannis episcopi tempora fuerant, requirat, vel si qui maturiores sunt extra sacros ordines, 127 et veniant ante corpus sancti Apollinaris, et tacto ejus sepulcro jurent, quae consuetudo ante Joannis episcopi tempora fuerit: quia, sicut scis, idem vir multum
Abbreviated transcription (Latin):
eꝑi rauennas ep̃c p̃sente apochrisiario
sedis apłicȩ. illo atq illo. illis & illis dieb
consuetudinẽ utendi pallio habuit. Et
non cognoui. qͥa hoc latent̃ uł absente
a pochrisiario usurpasset¬

Expanded text:
i Ravennas episcopus, praesente apocrisiario sedis apostolicae illo atque illo, illis atque illis diebus, consuetudinem utendi pallio habuit, et non cognovi quia hoc latenter, vel absente apocrisiario usurpasset
Abbreviated transcription (Latin):
urȩ suscipientes. contͥstati sumꝰ qͦd uos ꝑ
ea & gͣuit̃ infirmatos. & adhuc debiles
eẽ cognouim. Et licoc scitate uram ui¬
dendi desideriũ haberem. bene tam̃
fecistis isto uos illic tẽꝑe continere. ne
uuenientes huc de egritudinis ur̃ȩ mo¬
lestia recidiuã nob̾ tristiciã faceretis.
De episcopatu aut̃ laudauimꝰ. ꝓpter
qd ꝑsonã ñ temere elegistis. s cauti sic̃
decuit extitistis. Uenientib aut̃ uo¬
bis. sidõ placuerit cõmuni deliberati¬
one tractabimꝰ. & qͦd utile uisũ fuerit.
dõ auxiliante disponemꝰ. Unũ aut̃
caballũ uob̾ qualẽ inuenire potuim᷑
de benedictione scĩ petri apłi tͣnsmi¬
simꝰ. ut habeatis cũ qͦ post infirmitatẽ
uectari possitis. De causis uͦ ꝓ qͥb lato¬
tores p̃sentiũ huc uenert̃ qͥd̾ actũ sit
ipsoꝵ om̃ia renuntiatione cognoscetiꝰ.
Fret̾ea eccłus ad qͣs sine labore potestiᷤᷤ
accedere. fr̃nitas ura offitiũ uisita¬
cionis impendat. ut illi qͥ illic dõ ꝓpi¬

Expanded text:
e suscipientes, contristati sumus quod vos per ea et graviter infirmatos, et adhuc debiles esse cognovimus. Et licet sanctitatem vestram videndi desiderium haberemus, bene tamen fecistis isto vos illic tempore continere, ne venientes huc de aegritudinis vestrae molestia recidivam nobis tristitiam faceretis. De episcopatu autem laudavimus, quod personam non temere elegistis, sed cauti, sicut decuit, exstitistis. Venientibus enim vobis, si Deo placuerit, communi deliberatione tractabimus, et quod utile visum fuerit, Deo auxiliante, disponemus. Unum autem caballum vobis qualem invenire potuimus, de benedictione sancti Petri transmisimus, ut habeatis cum quo post infirmitatem vectari possitis. De causis vero pro quibus latores praesentium huc venerunt quid actum sit, ipsorum omnia renuntiatione cognoscetis. Praeterea Ecclesiis ad quas sine labore potestis accedere fraternitas vestra officium visitationis impendat, ut ii qui illic Deo propi
Abbreviated transcription (Latin):
castellinensis oblata ab eis petitio que tenet᷑
insubditis pate fecit. ꝓinde fr̃nitas ur̃a
hȩc quȩ assert̃ sollicita ꝑscrutari curastu¬
deat. & siita inuenerit ueritate subsistere.
tuitionẽ illis ĩpendat. & monasterium
qđ monasterio eoꝵ unitũ ẽ. scđ̾m consue¬
tudinẽ deputatis de congregatione eoꝵ
illic monachis ꝓuideat ordinari. quia
rationis ordo ñ patit᷑. ut monasteriũ ip¬
sũ & maxime contͣ uoluntatẽ fundatoꝵ
ab eoꝵ dispositione ad arbitriũ suũ pre

Expanded text:
Castelliensis oblata ab eis petitio quae tenetur in subditis patefecit. Proinde fraternitas vestra haec quae asserunt, sollicita perscrutari cura studeat. Et si ea invenerit veritate subsistere, tuitionem illis impendat, et monasterium quod monasterio eorum unitum est secundum consuetudinem deputatis de congregatione eorum illic monachis provideat ordinari. Quia rationis ordo non patitur ut monasterium ipsum, et maxime contra voluntatem fundatorum, ab eorum dispositione