comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nõ gaudia beatorũ. Uñ subdit. qͣsolet᷑ me. Nõ petit auferri erũpnas: q̃ s̃ ad pur¬
gationẽ: s cõsolari. fiat dico. scd̾ eloqͥũ tuũ factũ seruotuo .a. sẜ qd ꝓmisisti ser¬
uo tuowł ita cognoui. ci .d. iõ opꝰ ẽ intellectu. qr ẽx cdato intellectu: cognoui
dñe qr iudicia tua. s̃ eqͥtas iñomib q̃ fiũt. ⁊̃ cũ tuos flagellas. qr ꝑ labores p̃¬
nua dantur. ⁊ nota qd̾ ait. cognoui. nõ ait c̾didi. alud ẽ enĩ e̾d̾e. aliud adͦs¬
cere. fides: tim̃tis ẽ. agnitio. sapiẽtis. qͥ enĩ timet: r̾onẽ nõ q̃rit. uͥ fides ẽ:
nõ statĩ cognit̾o. nͥͭ coͣgnitio ẽ: fides p̃cedit. Ita gͦ ꝑfecte cognouit iste. ut
humiliaret᷑ in u̾itate. qd̾ ẽ ad salutẽ humiliari. Sc̃ĩebat enĩ ꝓsꝑa ł adu̾¬

Expanded text:
non gaudia beatorum ut consoletur me, non petit auferri aerumnas quae sunt ad purgationem, sed consolari. Fiat, dico, secundum eloquium tuum, factum servo tuo, id est se Quasi dicat: Ideo opus est intellectu, quia ex dato intellectu, cognovi, Domine, quia judicia tua sunt aequitas, in omnibus quae fiunt, etiam cum filios flagellas, quia per labores praemia dantur. Et nota quod ait cognovi, non ait credidi. Aliud est enim credere, aliud a non quaerit. Ubi fides est, non statim cognitio; ubi cognitio est, fides praecedit. Ita ergo perfecte cognovit iste ut humiliaretur in veritate, quod est ad salutem humiliari. Sciebat enim prospera
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ dico: sr milia auri ⁊ argenti. sr̾ milia infinite dicit. qr bonitas cõꝑatio¬
nẽ sunilẽ: nõ pot̾at inuenire. hoc aũ p̃misit. ⁊ pꝰea adiũxit. auri et argenti. ut
conꝑatio auri ⁊ argenti uilescͥet: q̃ s̃ p̃eipua cupidis. Iõ gͦ cdicit sr̃: qr ampłiꝰ diligit
caritas legem dei: quã cupiditas: milia auri ⁊ argenti¬
uera uita fruatur. quẽ qr nemo h̾e ualet. nͥ pecc̃a confiteat᷑: qd̾ maxime fit
enĩ urgetur adi̾ns. tẽ diuinũ implorat auxiliũ. Cũ aũ succeclũt ꝓfꝑa: fit

Expanded text:
infinite, quia bonitas comparationem similem non poterat invenire. Hoc autem praemisit, et postea adjunxit, auri et argenti, ut comparatio auri et argenti vilesceret, quae sunt praecipua cupidis. Ideo ergo dicit, super, quia amplius diligit charitas legem Dei, quam cupiditas millia auri et argentit vera vita fruatur. Quam quia nemo habere valet, nisi peccata confiteatur, quod maxime fit enim urgetur adversis, tunc divinum implorat auxilium. Cum ante succedunt prospera, fit
Abbreviated transcription (Latin):
doce me. hm̾ito qr mandatis t. c̾didi. Q ẽnĩ cͥdit mandatis scĩam eorũ q̃ inmãda¬
tis docentur: pot̃ hr̃e. ecce ꝑfidem habetur scĩa. q̃ est u̾a cognitio eorũ: q̃ st̃.
Uñ salomon. Seus enĩ mͥdedit eorũ que sũt: cognitionẽ u̾am. ꝑscĩam u̾ͥo assu¬
mitur disciplina. Qd̾ enĩ scimꝰ plac̾e deo posse: in eonos ip̃a ꝯu̾satio delectat. ẽ
dlisciplina ⁊ sifit amara carni: debet eẽ ĩocũ lam̃ti. qr suauis ẽ dñs qͥdicit.
tollite uigũ meũ. qr leue. ⁊ honꝰ meũ: qr suaue ẽ. ꝑficdem gͦ mandatorũ: scĩa

Expanded text:
doce me, hoc merito, quia mandatis tuis credidi. Qui enim credit mandatis, scientiam eorum quae in mandatis docentur, potest habere. Ecce per fidem habetur scientia, quae vera cognitio est eorum quae sunt. Unde Salomon: Deus dedit mihi eorum quae sunt cognitionem itur disciplina. Quod enim scimus placere Deo posse, in eo nos ipsa conversatio delectat, quae disciplina. Etsi sit amara carni, debet esse jucunda menti, quia suavis est Dominus qui dicit; Tollite jugum meum, quia leve; et onus meum, quia suave e
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ iã dix̾at bonitatẽ fecisti: quomͦ diẽ bonitatẽ doce me: nisi ut gr̃a dĩ mag̃ mag̃q
ei angeat᷑. hãc uͦ docet: cũ caritatẽ inspirat. ut nõ extimore oꝑet᷑. s examore. ⁊
sit ei bonidelect̾o. ⁊ ẽ. doce me bonitatẽ .i. caritatẽ inspira.⁊ disciplinã doce .i. pa
cientiã da. qͣi ade̾o sit dulcedo boni: ut amore dĩ ł ꝑximi qͣslib⁊ ferã passioes. et
scĩam doce me .i. mĩtẽ illumina. Cũ enĩ tãta ẽ caritas: ut tͥbułone nõ possit extĩ¬
gui: tc̃ scĩa q̃ añ inflaret: utilis ẽ. qͣ sibi ip̃i hõ innotescit. qͣ scit. qͥdm̾uit. ⁊ ac

Expanded text:
 jam dixerat bonitatem fecisti, quomodo dicit, bonitatem doce me nisi ut gratia Dei magis magisque ei augeatur? hanc vero docet, cum charitatem inspirat, ut non ex timore operetur, sed ex amore, et sit ei boni delectatio. Et est: Doce me bonitatem, id est charitatem inspira; et disciplinam doce, id est patientiam da, quasi a Deo sit dulcedo boni, ut amore Dei et proximi quaslibet feram passiones; et scientiam doce me, id est mentem illumina. Cum enim tanta est charitas, ut tribulatione non possit exstingui, tunc scientia, quae ante inflarat, utilis est: q
Abbreviated transcription (Latin):
dͥata tua. sic̃ amans. adhoc enĩscrutatur: ut cognita faciat: ⁊ faciendo ꝑfectiꝰ
agnoscat. qr ꝑfectiꝰ cognoscũtur: cũ fiũt. Scrutabor dico: u toto corde meo. ut t̾m heã
.ͥ. induratũ uitio accessit. Ut enĩ lac natura sui: speciosũ ac sincerũ ẽ: s corruptone
coaccessit: sic hũmani cordis ⁊ m̃tis natura: sinc̾a ẽ.⁊ ꝑspicua: pͥusqͣm uitiorũ con-¬
mixtione coaccessat. gͦ coagulatũ ẽ coreorũ ꝑ inuidiã:⁊ ꝑsuꝑbiã. q̃ puritatẽ na

Expanded text:
data tua sicut amans. Ad hoc enim scrutatur, ut cognita faciat, et faciendo perfectius cognoscat, quia perfectius cognoscuntur cum fiunt. Scrutabor dico, in toto corde meo, ut tantum haeream  induratum vitio accessit. Ut enim lac natura sui speciosum, ac sincerum est, sed corruptione coacescit, sic humani cordis et mentis natura sincera est, et perspicua, priusquam vitiorum commistione coacescat. Ergo coagu
Abbreviated transcription (Latin):
ligit: ut de ilł edificiũ celeste formetirr. sic .i. ꝑ talia oꝑa: se ꝯmendat deus laur¬
datorib suis .i. cõmendat caritatẽ fͣidelib. Eͥd gͦ eis datitrus ẽ in p̃miũ ÷ seiꝑ¬
infufo plenarie: contritos corde .i. eos qͥ offer̃ cõ sacrificiũ sp̃s cõtribulati. hos
sanat: qr humiles. elatos elidit. s infuturo ꝑfecta erit sanitaᷤ. uͥ corrupti¬
bile hoc: induet incorruptiõem. Modo u̾o: ut medicus fracturas alligat.
Uñ: subdit. ⁊ alligat nẽ: contriciones eorũ. si mili medici. frangit᷑ enĩ a
medicis: ꝙ tortũ ẽ ut fiat rectũ pꝰ ea. sic pͣitũ cor cui displicet deus in his
q̃ fiũt: debet frangri ꝯtͥiiut dirigatur: ꝙ. si nõ potes dirig̾e: ł frãge.⁊ deusdi
tpiciõẽs. qͣlt̃ samaritanꝰ ille: qͥ descendit a ierłm in iericho. qnͣ uidit uuln̾a¬
tũ iacentẽ in itin̾e: colligauit uuln̾a eiꝰ. Ceterũ de his qͥ nõ obtriuer̃ cor: dr᷑ ꝑ

Expanded text:
ligit, ut de illis aedificium coeleste formetur. Sic, id est per talia opera se commendat Deus laudatoribus suis, id est commendat charitatem suam fidelibus. Quid ergo eis daturus est in praemium? Seipin futuro plenarie, contritos corde, id est eos qui offerunt Deo sacrificium spiritus contribulati. Hos sanat, quia humiles elatos elidit; sed in futuro, perfecta erit sanitas, ubi corruptibile hoc induet incorruptionem. Modo vero ut medicus fracturas alligat. Unde subdit, et alligat nunc contritiones eorum, a simili medici. Frangitur enim a medicis, quod tortum est ut fiat postea rectum, sic pravum cor cui displicet Deus, in his quae fuerit debet frangi et conteri, ut dirigatur. Quod si non potest dirigere vel frangere, et Deus dirtritiones, qualiter Samaritanus, ille qui descendebat de Jerusalem in Jericho, quando vidit vulneratum jacente
Abbreviated transcription (Latin):
⁊i qre : fubdit.q. Q ñ ẽ suscipiens mansuetos ad intelligentiam archanorũ.
zi ͦ uis intellig̾e: mitis esto. nonobscitra scriptarũ accuse s. q̃ fecit deus ut te
xu̾ceat. Nẽq dicas. sic dr̾et meliꝰ Sic enĩ dictũ est ut cucidebuit. Non corrigat
eget mecicam̃ta: q̃ mecdicꝰ tẽꝑat. Nouit qͥpꝑe medicꝰ: ea modificare. ei eͥde: qͥ te
curat: a ñ gͥ qd scias qr̃ qͥd dictũ sit ñ iudices. &rede ita debuisse. dici ut dictũ ẽ:
miliaris usq ad t̾rama ait t̃rena rm̃ dedeo sapiant. qi enĩ rephendũt intel¬
ligibilia. iõ sentiũt trena. dedeo incorped: coepatit̃ cogitãtes. ħ facit deus
his qͥ uolũt ieride legẽ añꝙͣ nossent. Q uiagͦ magitũ ẽ ꝓfice ad intelligibilia¬

Expanded text:
 » Dominus est suscipiens mansuetos, ad intelligentiam arcanorum. Aug. Si ergo vis intelligere, mitis esto, non obscura Scripturarum accuses quae fecit Deus, ut te exerceat, neque dicas: Sic diceretur melius. Sic enim dictum est ut dici debuit. Non corrigat aeger medicamenta quae medicus temperat. Novit medicus quippe ea modificare, ei crede qui te curat. Ante ergo quam scias quare quid dictum sit, non judices, crede ita debuisse dici, ut dictum est. milians usque ad terram, ut terrena tantum de Deo sapiant. Quia enim reprehendunt intelligibilia, ideo sentiunt terrena, de Deo incorporeo corporaliter cogitantes. Haec facit Deus his qui volunt irridere legem, antequam noscant. Quia ergo magnum e
Abbreviated transcription (Latin):
gͥgabit ad regnũ.⁊ ẽ hic laus: de factis mirabilib. ł ita. accip̃ ierłm: gen̾alẽ eccłam a
cuiꝰ pars tͥumphat incelis: parsmilitat int̾ris. Eet enĩ et̾na ierłm incelis ubi
s̃ in illa magna ciuitate. ⁊ celesti: gaudent. quib specta łm᷑ ip̃e d̾̃s. sed nos ab il¬
laciustate ꝑegͥnat᷑n: pecẽo expulsi: ne ibi man̾emꝰ. ⁊ mortalitate p̃ gͣuati: ne illo
rediremꝰ. S resper̃ deusꝑegͥnatonẽ ur̃ã. ⁊ ip̃e qͥ edificat ierłm ĩ lapsã partẽ
restituit. ⁊ olĩ disꝑsos in rp̃o colleg̃. q̃ misit ad captiuitatẽ nrãm reoimen

Expanded text:
regabit ad regnum. Aug. Et est hic laus de factis mirabilibus. Vel ita, et accipit Jerusalem generalem Ecclesiam, cujus pars triumphat in coelis, pars militat in terris: est sunt in magna illa civitate et coelesti gaudent quibus spectaculum est ipse Deus; sed nos ab illa civitate peregrinamur peccato expulsi, 312 ne ibi maneremus et mortalitate praegravati, ne illo rediremus. Sed respexit Deus peregrinationem nostram. Vel ipse qui aedificat Jerusalem, etiam lapsam partem restituit, et olim dispersos in Christo collegit, quem misit ad captivitatem nostram redime
Abbreviated transcription (Latin):
fieri .i. ꝑ sompuia ⁊ uisiones. ꝑ facta: ut per
archã noe. q̃ sig̾cabat eccłam. ⁊ sic̃ ꝑ tar tagẽ¬
neni ferream int̃ ꝓpħam etechielẽ : ⁊ ciuita¬
fem᷑ positã. Edicta: ut per ea que angłi di¬
xerunt abrahe. ⁊ aliis fidelibus. ut. insemi
sicuti factũ ÷ Ieremie. qui uidit. ollã succẽ¬
sam a facie aquilonis. Et siẽ moysi qui uidit
rubum ardere qui nõ cõsumebatur. et eze

Expanded text:
er somnia et visiones: Per facta ut per arcam Noe, quae significabat Ecclesiam, et sicut per sartaginem ferream inter prophetam Ezechielem et civitatem positam; per dicta, ut per ea quae angeli dixerunt Abrahae et aliis fidelibus, ut: In semisicuti factum est Jeremiae, qui vidit ollam succensam a facie aquilonis, et sicut Moysi qui vidit rubum ardere, qu
Abbreviated transcription (Latin):
annũ. Septimũ annũ septime deca dis. qui
iubileus dr̃. uñ salomon. da partes.uii.
nec nõ ⁊ octo.⁊ micheas. Suscitabimꝰ sr̃ eũ .s.
partes utriꝰq testamenti figͣant doctrinã.
ut ꝑ hoc ostñdatur. in hoc libro utͥusq .t. cõ

Expanded text:
septimum annum septimae decadis, qui et jubileus dicitur. Unde Salomon: Da partes septem nec non et octo ; et Michaeas: Suscitabimus us, cujus partes utriusque Testamenti significant doctrinam, ut per hoc ostendatur in hoc libro utriusque Testam
Abbreviated transcription (Latin):
intelligentiam. bene ab illo iustrum̃to
nom̃ sortitur. qͥa siẽ illud instrumẽtũ ẽ
de cacordũ: ita lib̾ iste docet obsuãtiã.x.
mandatorũ.⁊ sic̃ illud instrumẽtũ red
sonũ a suꝑiori ꝑ manuũ tactũ: ita lib̾ iste

Expanded text:
intelligentiam bene ab illo instrumento nomen sortitur, quia sicut illud instrumentum est decachordum, ita liber iste docet observantiam decem mandatorum. Et sicut illud instrumentum reddit sonum a superiori per manuum tactum, sic liber iste
Abbreviated transcription (Latin):
catur Recte gͦ compositꝰ ẽ lib̾ iste utali nu
sic nos in huiꝰ uite septenario oꝑari ac uiu̾e
docet. ut in octaua resurrectionis nõ indu¬
amur dipploide confusionis: s. stola gemi¬
ne gͣłificatonis: uł iõ in hoc numi̾o p̾soꝵ est
cõpositꝰ. qr ut diximꝰ. Iste numerꝰ cõstat ex

Expanded text:
tur. Recte ergo compositus est liber iste in tali numsic nos in hujus vitae septenario operari ac vivere docet, ut in octava resurrectionis non induamur diploide confusionis, sed stola geminae glorificationis. Vel ideo in hoc numero psalmorum est compositus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Dr̃ ꝙͦ: psalteriũ. quod nom̃ accepit aquorã
musico instrumento qdꝰ ebraice nablũ ł
ẽ tang̾e. latine organũ drͣ. quod ẽ deca¬
cordum. et a superiori reddit sonũ ꝑ ma-¬
nuũ tactũ. Ab illo aũ instrumento mu¬
sico ad litt̾am ideo noĩat᷑ liber iste: qͥa ad

Expanded text:
 Psalterium, quod nomen accepit a quodam musico instrumento, quod Hebraice nablum, est tangere, Latine organum dicitur, quod est decachordum et a superiori reddit sonum per manuum tactum. Ab illo autem instrumento ad litteram ideo nominatur libe
Abbreviated transcription (Latin):
Meri solet. qͣre .s. nõ sint eo ordine dispo¬
siti: quo cõpofiti. quod nõ ẽẽ liquet. cũ hi¬
storia de qua agitur. ĩ miserere m̃i d̾s: pre¬
cessit᷑ illam. de quã agit᷑. in dñe qͥd multi¬
plicatis̃. Et b̾ñcdictꝰ dñs ds m̃s qui .d.in .ii.¬
ad p̃: añ ambos p̃dictos pͥsos editꝰ fuerit. ad
dispositi sũt E scdrasnãq ꝓpħa qui psalt̾i¬
um ⁊ totã bibliotecam ababiloniis cõbustã
instinctu sp̃us sc̃i reformauit: eodẽ sp̃u re

Expanded text:
quaeri solet, quare scilicet non sunt eo ordine dispositi quo compositi. Quod non esse liquet, cum historia de qua agitur, in Miserere mei, Deus , praecesserit illud, de quo agitur, in Domine quid multiplicati sunt . Et: Ben , ante ambos praedictos psalmos editus fuerit. Ad dispositi sunt. Esdras namque propheta, qui Psalterium et totam bibliothecam a Babyloniis combustam instinctu S
Abbreviated transcription (Latin):
e̾e miquitatẽ nũquã cõueniũt. N õta singula u̾ba. es dic̃: qd̾ apͥe cõuenit
deo. Itẽ astabo tibi. astat ille deo ut p̃sens quipurus ẽ.⁊ hoc: mane. mox
te. Nõ enĩ uidet dñi qui t̃renis inhet: ĩ: qui umane uirtutũ dõ astat.
noꝵ. qͣ tͣnseunte fit mane: ut uideatur d̾s. ⁊ reddit hic cãm. eur ma¬
ne astabit ⁊ uidedit. qm̃ drus nõ ullt iniqͥtatẽ. qͣm si uellet: poss ab

Expanded text:
velle iniquitatem, nunquam conveniunt. Nota singula verba. Es, dicit, quod proprie convenit Deo. Item, astabo tibi. Astat ille Deo ut praesens, qui purus est, et hoc mane; mox te. Non enim videt Deum qui terrenis inhaeret, sed qui in mane virtutum Deo astat. nox, qua transeunte fit mane, ut videatur Deus. Et reddit hic causam, quare mane astabit, et videbit. Quoniam Deus non vult iniquitatem, quoniam si vellet, posset ab
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ orabo: mane exaudies uocẽ meam. nõ innocte qͣm peccata fecer̃. s ea fi
ut nec incipientes excludant᷑. qui consuetudine ⁊ amore peccãdi: discedẽti¬
bus qͣi tenebris: incipiũt dm̃ uid̾e. ⁊ in eo ꝓficiũt paulatĩ. ⁊ qr nũdũ exaudi
⁊ iõ ait exaudies. augꝰ. Uł sitꝑius auclita ẽ s nõ intelligit seaudi¬
tam. qr m̃dũ uidet auditorẽ: nͥ tenuiter. ⁊ ÷ sensus. Oraui nec sentio me ex¬
exaudies uocẽ mãm.i.antelligam meexauditã.⁊ in hoc mane nõ ero ho
in eis beatitucdinẽ per hoc enĩ qd̾ ait astabo: du onotat. meritis dtrectionẽ¬

Expanded text:
ed in mane exaudies vocem meam. Non in nocte, quoniam peccata fecerunt; sed ea ut nec incipientes excludantur, qui consuetudine et amore peccandi discedentibus quasi tenebris et incipiunt DominuEt ideo ait, Exaudies. Vel superius exaudita est, sed non intelligit se exauditam, quia nondum videt auditorem, nisi tenuerit. Et est sensus: Oravi, nec sentio me exexaudies vocem meam, id est intelligam me exauditam. Et in hoc, VERS. 4.-- « in eis beatitudinem. Per hoc enim quod ait, astabo, duo notat: mentis sci
Abbreviated transcription (Latin):
dũt patrẽ fiusfe passũ. Arriani u̾o dñt aliud ẽẽ patrẽ: aliud filũi. ñ unã
sub̾am s duas. Patrẽ: maiorẽ. filiũ: minorẽ. Holigͦ dic̾e tu catholice.u¬
na enĩ sub̃a patris ⁊ filii. una diuitas. una coet̾nitas. ꝑfecta equalitas. nulla
ripdi sabellii euasisti. s inscilleis scopulis arii naufragasti. In medio gͦ na¬
uiga. utrũq ꝑicłosũ latꝰ deuita.⁊ dic. pater: pat̃:.filiꝰ: filiꝰ ẽ. Aliꝰ pat̃. aliꝰ filiꝰ.
s nõ aliud. inmo hoc ip̃m. qr unis deus. ¶ Qm̃ adte. Sed̾a pars. scd̾ augm. huc¬

Expanded text:
unt Patrem fuisse passum. Ariani vero dicunt aliud esse Patrem, aliud Filium: non unam substantiam, sed duas: Patrem majorem, Filium minorem. Noli hoc dicere, tu catholice; una enim substantia Patris et Filii, et una divinitas, una coaeternitas, perfecta aequalitas, nulla m naturam, a Charybdi Sabellii evasisti; sed in Scyllaeis scopulis Arii naufragasti. In medio ergo naviga, utrumque periculosum latus devita, et dic: Pater, Pater est, Filius, Filius:. alius Pater, alius Filius, sed non aliud, imo hoc ipsum, quia unus Deus. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ intellige ela. meũ .a. cordis affectũ. quo ad te clamo. quo elamabat
moyses tacẽs. ⁊ sus anna apb̾is accusata. Intellige dico ⁊ ꝑcrpe aurib
quod sp̃ualis ẽ clamor ille. nõ uocalis qui intelligͥ. Uñ ⁊ aitrisdei non
corꝑeũ instrumẽtũ: s p̃sentiͣ diuine maiestatis accipr̃. Uox enĩ corꝑa¬
lis: aure corpis audit᷑. Spialis uͦ: intelligͥ. Iõq nota cõgruã u̾boꝵ
clistinctionẽ. cũ ait. u̾ba ꝑetpe. Clamorem intellige.⁊ qr ore. ⁊ corde¬
clamo. p̃. Intẽde uoei oronis mee. ł exaudi orone meam alia lict̾a.¬

Expanded text:
 meum, id est cordis affectum, quo ad te clamo, Aug. quod clamabat Moyses tacens, et Susanna a presbyteris accusata. Intellige, dico, et percipe auquod spiritualis clamor est, non vocalis, qui intelligitur. Unde et auris Dei, non corporeum instrumentum, sed praesentia divinae majestatis accipitur. Vox enim corporalis aure corporis auditur, spiritualis vero intelligitur, Ideoque nota congruam verborum distinctionem, cum ait, Verba pe. » Intende voci orationis meae, vel, exaudi orationem meam; alia lit
Abbreviated transcription (Latin):
ficare fideles. de heditate hũda. Modus triꝑtitꝰ ẽ ꝑͥs. Cas s̃. Rimo ag̃
de heditate. qͣm sͥ ꝑetit.⁊ asserit sibi dari. emulam dicit exeludi. cass.¬
Scdo petit auxiliũ cõtͣ ea q̃ emula ing̾it. ibi dñe deduc me. Tercio: p̃mia
bonorũ ostũcdit. ut sic̃ c̃ret pena: alliciãt p̃mia. ibi. ⁊ letent᷑. hoc mͦ distĩ
guit᷑ hic pͥs sed̾ cas̾sm. Axgꝰ aũ .u. fa̾cit particiones hoc mͦ. Ruis orat ec¬
đa ut audiat᷑. S cd̃o: intelligat: queinpediũt eam ad uidendũ dm̃.
uł ut se auctitã cognoscat. ibi. Qm̃ adtȩ. augꝰ. Terci̾o ꝓmittit se fut᷑am
domũ dei. ibi. Ego aũ. Quarto: orat iuuari intꝰ. ibi. dnẽ deduc me.
Quĩto: ꝓpħat que pena sit malis. qd̾ p̃miũ iustis ibi iudica illos. Eccła

Expanded text:
ficare fideles de haereditate habenda. Modus: tripartitus est psalmus: primo, agit de haereditate quam sibi petit, et asserit sibi dari, aemulam dicens excludi; secundo, petit auxilium contra ea quae aemula ingerit; ibi, Domine, deduc; tertio, praemia bonorum ostendit, ut sicut terret pus orat Ecclesia, ut audiatur; secundo, ut intelligat quae impediunt eam ad videndum Deum, vel ut se exauditam cognoscat, ibi, Quoniam ad te orabo; tertio, promittit se futuram Dei domum, ibi, Ego autem; quarto, orat juvari intus, ibi, Deduc me; quinto, prophetat quae poena
Abbreviated transcription (Latin):
braã duos filios hũit. unũ qusdẽ de ancilla agar .s. hismae¬
lem. alt̾um uͦ de lib̾a sara . s. isaac. Ismael uͦ maior natu ꝑseq̃bat᷑ isa¬
ac: dũ lucłet eũ eo. Intelligens g sara ludũ ismaet. cũ hisaac ꝑse
cutionie: dix̃ urro suo. Eice ancillã ⁊ filiũ eiꝰ. de dono. faecta ẽ itaq
aneilla dedomo cũ filio.⁊ lib̾a cũ filio heditatẽ obtinuit. ad hãc hi¬
toriam uidetur respic̾e titistus. cui ⁊̃ q̃dã u̾ba pͥsi alludũt. s nõ de
bistoria inmo de sig̾cato historie ag̃ in hoe pͥso. Lib̾a enĩ sara qͥ ñsed
me
naturam s per dei grãm peꝑit eccłam sig̾cat. q̃ filios spũales deo gen̾at.
nõ ui carnis s gr̃a dĩ. Ancilla sig̾cat sinagogã q̃ ꝓtẽꝑalib seruit.⁊to

Expanded text:
braham duos filios habuit, unum quidem de ancilla Agar, scilicet Ismaelem; alterum vero de libera Sara, scilicet Isaac. Ismael vero major natu persequebatur Isaac, dum luderet cum eo. Intellcutionem esse, dixit viro suo: Ejice ancillam et filium ejus de domo . Ejecta itaque est ancilla de domo cum filio, et libera cum filio haereditatem obtinuit. Ad hanc historiam videtur respicere titulus, cui etiam quaedam verba psalmi alludunt. Veibera enim Sara, quae m naturam, sed per Dei gratiam peperit, Ecclesiam significat, quae filios spirituales Deo generat, non vi carnis, sed gratia Dei. Ancilla significat Synagogam, quae pro tempo
Abbreviated transcription (Latin):
riam: similis ẽ patri. ꝑ intelligentiã: filio. ꝑ dilectionẽ: spiu scõ. Uñ
Meminerĩ te. In telligã te. diligam te. Lum̃ gͦ uultꝰ ẽ: gr̃a iusti¬
quo signatur ut denariꝰ imagine regis. Homo enĩ factus ẽ ad una¬
ginẽ regis dĩ. quã peccãdo corrupit.s renascendo signatur. Uñ dn
tam.⁊ signatam . Uł ita. ut intransitiue legatur. lum̃ uultꝰ tui .i.

Expanded text:
ilis Patri; per intelligentiam, Filio; per dilectionem, Spiritui sancto. Unde meminerim te, intelligam te, diligam te. Lumen ergo vultus est gratia justiis bonum, quo signatur ut denarius in imagine regis. Homo enim factus est ad imaginem Dei, quam peccando corrupit, sed renascendo signatur. Unde Dominus tam et signatam. Vel ita, ut intransitive legatur, lumen vultus tui, id est
Abbreviated transcription (Latin):
gemitu orãt. ut eccła infr̃ib nõ deficiat. ⁊ si eos pena cõsumit. deĩ qͥd gemi¬
tus cõpeditorũ petat: oftẽdit. hoc enĩ petebat gemitꝰ illoeũ ꝑosside ne aliqͦ¬
si stͣ. hoc sñꝑ orau̾e scĩ martires: ne infructuosus eẽt pt̾is sãguis eorũ. ut m̃ cres¬
e̾et seges: uñ putabatur ꝑ it᷑a.⁊ ẽ ista pia dep̃cato. ne filios eorũ ꝓiciat qͥ ꝓ eo
puniti sũt. s multiplicet: ⁊ hoc scd̾ magnitudinẽ brachii tui .i. pͥotẽtie tue.
Re̾s enĩ tã magna inxp̃ianis secuta ẽ: quã ñquã cͥderẽt inimici: nͥ uiderẽt.
et R edde. Itẽ nõ optat. s ne ꝓpħat. dicẽs. redde uitinis nr̃is. de qͥb supͣdixit.
int̃ qͦs ẽ ecci̾a. usq ad seꝑatͥonẽ fut᷑am. septuplũ. septenario nũ̾o .i. septupla re¬
tributone: ꝑfectonẽ pene sig̾eat. qr hoc nu̾o: plenitudo sigͥcari solet. sic̃ ⁊ cle

Expanded text:
gemitu orant ut Ecclesia in fratribus non deficiat, etsi eos poena consumit. Deinde quid gemitus compeditorum petat ostendit; hoc enim petebat gemitus illorum. VEm. Hoc semper oravere sancti martyres, ne infructuosus esset posteris sanguis eorum, ut inde cresceret seges, unde putabatur peritura. Et est ista pia precatio, ne filios eorum projiciat, qui pro eo puniti sunt, sed multiplicet. Et hoc secundum magnitudinem brachii tui, id est potentiae tuae. Res enim tam magna in Christianis secuta est, quam nunquam crederent inimici. VERS. de quibus supra dixit, inter quos est Ecclesia, usque ad separationem futuram, septuplum. Septenario numero, id est septupla retributione, perfectionem poenae significat, quia hoc numero plenitudo significari solet, sicut e
Abbreviated transcription (Latin):
asaphmie. ⁊ maliis hõib mirabilia facturũ. Ipẽ enĩ solus ẽ: qui ab infidelitate
lib̾at hoĩes. tãquã ds̃ cõuerte nos distortos. ⁊ cõuersis: ostẽde faciem tuã.qr cõuersoᷤ
missa: hoc asaph illo tẽꝑe dicebat: qͦ eũ uenire petebat. qͦ ad huc differebat᷑ ad¬
uẽtus: cõsilio dĩ. Iratũ dicit: qr tardat. Ecce que pietas. ⁊ qͣntũ desid̾iũ petẽtis.
Iõ ita clamat. qr sciebat differri. C ibab̃ enu̾at q̃ mala int̾im añ aduẽtũ pa

Expanded text:
se et in aliis hominibus miracula facturum, ipse enim solus est qui ab infidelitate liberat homines. Tu, inquam, Deus, converte nos, distortos, et conversis ostende faciem tuam, quia conversos missa? Hoc Asaph illo tempore dicebat, quo eum venire petebat, quo adhuc differebatur adventus, consilio Dei. Iratum dicit quia tardat. Ecce quae pietas et quantum desiderium petentis. Ideo ita clamat, quia sciebat differri. Cibabis; enumerat quae mala interim ante adventum pa
Abbreviated transcription (Latin):
tnopinonib suis. cass. decidit .it. qui a spe sua frustratur. Ut sic gde¬
eidãt. augꝰ .i. damnẽtur. ⁊ hoc: a cogitonib suis .i. teste cõscĩa eorũ. ⁊
accusante eos. Ita decicdat. ex pelle eos qͥ sib⁊ uidentur intromissi.
scd̾ multitudinẽ inpietatũ eoꝵ. augꝰ .i. lõge ut merentur multe im¬
r̃ fecer̃t. Panis enĩ qui decelo descẽdit. qurise ẽ dulcis. ⁊ uita egris.¬

Expanded text:
ratur. Vel sic, decidant, id est damnentur. Et hoc, a cogitationibus suis, id est teste conscientia eorum, et accusante eos. Ita decidant. Expelle eos qui sibi videntur intromissi secundum multitudinem impietatum eorum, id est longe, ut merentur multae imrum fecerunt. Panis enim qui de coelo descendit, qui in se dulcis est, e
Abbreviated transcription (Latin):
alr̃ totũ. m̃sa: sacra serpptura ẽ. q sic̃ inmñsa diu̾sa s̃ fercła ad refectionem
corꝑis pomũtur: ita insaera scriptura diuerse sententie: ad saginã aĩat᷑.
.xii. panes. de simila deo ꝓpositi. atq sr̃ singulos erat patena aurea: cũ pu
ginis in cũb̾e: ac uigilare debẽt. ut parati sĩt om̃i poscẽti redd̾e ronẽ. de fide
⁊ spe.Uñ labia sac̾dotis custodiũt scĩam. hãc m̃sã habuer̃ iudei dũ madata dĩ¬

Expanded text:
r totum, mensa, sacra Scriptura est, quia sicut in mensa diversa fercula ad refectionem corporis ponuntur, ita in sacra Scriptura diversae sententiae ad saginam animarum. rant duodecim panes de simila Deo propositi; atque super singulos erat patena aurea cum pugiginis incumbere ac invigilare debent, ut sint parati reddere rationem de fide et spe . Unde: Labia sac
Abbreviated transcription (Latin):
et reuerẽtiã. uł u̾ecũdiã meã. alii int̾p̃tes dñt ignominiã. ut alapas. Nagel¬
la. ⁊ qd̾ pilato tãquã reus tͣditus est. hec om̃ia nõ ꝓsuo reatu: s ꝓnobis sus
eruis: ⁊ iõ ait ꝓpt̾ mimicos meos. ł ita. hec mͥ inferũt. ⁊ hoc in tui p̃sentia. qd̾ sic
dicit. In cõspectu tuo ĩ om̃s qͥ tͥbulãt me. hoc dicẽdo: iniuidiã excitat contͣ eos.
ut tm̃ scelus p̃sente deo cõmiterent. ł in xͣ mẽ b ͣiorui totũ. Ds̃ tu scis p̃pꝑrũ m.¬

Expanded text:
lapas, flagella, et quod Pilato tanquam reus traditus est. Haec omnia non pro suo reatu, sed pro nobis eruas. Et ideo ait, propter inimicos meos. Vel ita haec mihi inferunt, et hoc in tui praesentia, quod sic dicit, in conspectu tuo sunt omnes qui tribulant me, hoc dicendo invidiam excitat contra eos, ut tantum scelus praesente Deo committerent. Vel in persona membrorum totum, Deus tu scis impr
Abbreviated transcription (Latin):
noua mors.: ⁊ ag̃ ꝯmunit᷑ demaiorib. ⁊ minorib. Uł ita uit distĩguas. ĩter ma¬
iores ⁊ minores. si c̃ in illo scismate fuit. duces enĩ absorti fuer̾ a terra. ppłs u̾o
sequens: fuit igne uastatꝰ. Ita hic diuisim imp̃catur auctorib mali ⁊ facto¬
rib cdicens. Aleniat mors sr̾ illos. i.srminores. qͥ ꝯsẽtiũt maiorib ueniat ignis cõsup.¬
tionis. ut srͥ popłm illũ: ignis decelo uenit. et descẽdãt maiores. qͥ s̃ auctores mali:
minfernũ. c̾rene cupiditatis: uiuẽtes .i. sciẽter peccãtes. ut duces illoꝵ t̃ra absor
de noluer̃. ⁊ iõ uenit ardor cõsũptionis sr ardorẽ dissẽfiõĩs. duces u̾o absortis ã
t̃ra ata hi scient̃ peccãtes: descẽdũt. et ch̾ito hoc ens. Qm̃ neqͥtie s̃ inhabitacul¬

Expanded text:
muniter de majoribus et minoribus. Vel ita ut distinguas inter majores et minores, sicut in illo schismate fuit. Duces enim absorpti sunt a terra, populus vero sequens fuit igne vastatus, ita hic divisum imprecatur auctoribus mali, et fautobus, dicens: Veniat mors stionis, ut super populum ignis de coelo venit; et descendant, majores qui sunt auctores mali, in infernum terrenae cupiditatis viventes, id est scienter peccantedere noluerunt. Et ideo venit ardor consumptionis, super ardorem dissensionis; duces vero absorpti sunt a terra. Ita hi scienter peccantes descendunt. Et merito hoc eis, VERS. 17.-- « Quonia
Abbreviated transcription (Latin):
.i. dep̃t̾itis. narrabo. ⁊ mane: i.d̾e fut᷑is admũtiabo. et m̾idie. qͥ nõ uerg̃ solẽ ad
occasũ.i. insẽpiternis. q̃ sẽꝑ manent exaudiet uocẽ meã. In hac sẽtẽtia singu¬
la singulis reddũtur. ⁊tria tẽꝑa distĩgũtur. Uł ita. ũt sine distĩcione tẽꝑũ
singula singulis reddãtur. Uesꝑe enĩ fuit dñs incruce. Mane inresur rectioẽ.
M̾idie: in ascẽsione. ait gͦ Tlesꝑe narrabo .i. patientiã moriẽtis in uesꝑe: narra¬

Expanded text:
 est de futuris annuntiabo ei meridie qui non vergit solem ad occasum, id est in sempiternis, quae semper manent exaudies vocem meam: in hac sententia singula singulis redduntur, et tria tempora distinguuntur. Vel ita, ut sine distinctione temporum reddantur singula singulis: vespere enim fuit Dominus in cruce; mane, in resurrectione; meridie, in ascensione. Ait ergo, vespere narrabo, patientiam morientis in vespere narr
Abbreviated transcription (Latin):
pauca s̃ .i. nõ inpaucis electis: mecũ erãt. Erãt enĩ de multitudine uocatorũ: nõ
depaucitate electorũ. ⁊ bñ ait: mec̃. rlã ⁊ ꝓpe ẽ palea tͥcico. Deimo at. semine na¬
scũtur. in uno agro radicant᷑. iina pluuia nutͥũtur. sub eod̾ messore: colligũtur.
ead̾ tͥturatiõe: utũtur. eandẽ uẽtilationẽ expectãt. s munĩ horreũ intrãt.¬
cliet me orãtẽ ꝓ me. exaltado: s ⁊̃ Exaudiet me cłs orantẽ ꝓ humiliandis mimi

Expanded text:
udine vocatorum, non de paucitate electorum . Et bene ait, mecum; nam et prope est palea tritico; de uno enim semine nascuntur, in uno agro radicantur, de una pluvia nutriuntur: sub eodem messore colliguntur, eadem trituratione utuntur, eamdem ventilationem exspectant, sed non indiet me orantem, pro me exaltando: sed etiam, exaudiet me Deus, orantem pro humiliandis ini
Abbreviated transcription (Latin):
te laudabũt fres tui. Moab ẽ olla. sꝑcimee. Moab: ppłs qͥdã ẽ: qͥ descẽdit amoab: quẽ
filie male utñtes patre. genuer̃ moabitas: sic qui male utitur lege : gen̾at ma¬
la oꝑa. ut qui bñ: bona. a maleͣutẽtib lege: oritur olla .i. tribuło eccłe. ħ ẽ ol¬
la feruens. abaquilone.iiadiabolo.Uñ ieremias. Ollã succẽsã ego uideo. ⁊ facies
eius a facie aquilonis. Uñ alibi id̾ ieremias. ab aqͥlone pandetur om̃e malũ .i.
cła. s aͦ duce: olla iniquitatis ardens: facta ẽ spei: nõ cõsũptiõis. qr tͥbulatio: oꝑat᷑
patientiã. patiẽtia uͦ ꝓbat̾onẽ. ꝓbatio u̾o: spẽ. cũ caritatis flãma: incordib diffusa:

Expanded text:
tui, etc. . Moab olla spei meae. Moab populus quidam est, qui descendit a Moab, quem filiae male utentes patre genuerunt Moabitas, sic qui male utitur lege, generat mala opera, ut qui bene, bona. A male autem utentibus lege oritur olla, id est tribulatio Ecclesiae. eo, et faciem ejus a facie aquilonis . Unde alibi idem Jeremias: Ab aquilone pandetur omne malum , id est lesia; sed Christo duce olla iniquitatis ardens facta est, spei non consumptionis, quia tribulatio operatur patientiam; patientia vero probationem; probatio
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥd residuũ fuerit igni sp̃e sc̃i cõburatur. qi om̃ib bibẽtib plenitudo nõ
deficit. ⁊ bibent ereo calice ut de pleno om̃s pec̃cores t̃re .i. aͥ̾ud̾i infine con¬
u̾si: cũ aliis bibent utrũq testa. seruãtes. qnͣ ab rahã cũ filio ad pueros.
cũ asmo expectãtes: ĩ molato ariete reu̾tet᷑. Ilł ita. illũ humiliat. hẽ exaltat. qd
pot̃. qi calix a. potestas ⁊ dispẽsatio iudicãdi: calix dico meriuini .a. tti iudicii ẽ in

Expanded text:
ibus bibentibus plenitudo non deficit. Et bibent ex eo, calice pleno, omnes peccatores terrae, id est Judaei in fine conversi cum aliis bibent, utrumque Testamentum servantes, quando Abraham cum filio ad pueros cum asina exspectantes, immolato ariete revertetur . Vel ita hunc humiliat, et hunc exaltat: quod potest, quia calix, id est potestas et dispensatio judicand
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpturis: portionẽ tuã ponebas. aliqͦ cõsẽiu .i. astipulator facti eras. ⁊ Os tuũ ha¬
bundauit malicia. qi nõ solũ nõ rep̃hẽdit ł tacet: s ⁊̃ laudat. ⁊ si malũ ẽẽ sciat. ut
sit dolus. Uñ seqr̃. ⁊ lingua tua concĩnabat dolos. acͥcusat cõscĩam. et linguã. Cõ¬
cĩnabat cdicit. qr mos ẽ decipientis sic falsa cõpon̾e: ut lepore u̾borũ blãdiatur.¬
alii derogat. s studio. Qui enĩ ẽ tͣnsiẽs aut stans facit: nõ cũ uolũtate facit. s
tu sedẽs loq̃baris adu̾sus frẽm tuũ .i. omẽm hoĩen. qr hõ om̃is ẽ fr̾: cõditione¬

Expanded text:
Scripturis, portionem tuam ponebas aliquo consensu, id est astipulator facti eras. Et ug., Cassiod. quia non solum non reprehendit, vel tacet; sed etiam laudat, et si malum sciat esse ut sit dolus. Unde sequitur: Et lingua tua concinnabat dolos. Accusat conscientiam et linguam. Concinnabat, dicit, quia mos est decipientis sic falsa componere, ut lepore alii derogat, sed studio. Quod enim transiens aut stans facit, non cum voluntate facit. Sed tu sedens loquebaris adversus fratrem tuum, id est omnem hominem, quia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
inuocet dm̃. Uł nr̃a tribulat̾o ꝓͥe ẽ: que ẽ timore salutis. nõ carnaliũ. et eru¬
am te. ne deficias. E.cce p̃miũ oblationis. ⁊ sic : honorificabis me. ut nõ discedas
a me. Uł honorificab me .i. ap̃ alios cã honoris eris michi ¶ P excõri. T̃ercia pai¬
a quib sacrificiũ uelit: hic dicit. uͥpeccori sue nequitie imputãtur. Quia laudẽ
querit ds̃: ne putet turpis hãc sibi imꝑari. ꝓhibet ne lingua p̃sumat lauda¬
re: cui obuiat pͣua cõscĩa. non tñ int̃oicitur laus: cõilersis adpenitẽtiã. s o¬
blitis dm̃: ut inferiꝰ ait. Qł .d. Immola dõ sacrificiũ laudis. s iude: ne eãtes bñ¬

Expanded text:
invocet. Vel nostra tribulatio proprie est timore salutis, non carnalium; et eruam te, ne deficias. Ecce praemium oblationis. Et sic honorificabis me, ut jam non discedas a me. Vel honorificabis me, id est aa quibus sacrificium velit, hic dicit, ubi peccatori suae nequitiae imputantur, quia laudem quaerit Deus, ne putet turpis hanc sibi imperari. Prohibet ne lingua praesumat laudare, cui obviat prava conscientia; non tamen interdicitur laus conversis ad poenitentiam, sed oblitis Deum, ut inferius ait. Quasi dicat: Immola Deo sacrificium laudis; s
Abbreviated transcription (Latin):
dẽs. ai cũ studio. adu̾sus frẽm tuũ bñ docẽtẽ ⁊ abulãtem detͣhebas. ⁊ dũ hoc fa¬
cis: adu̾sus filiũ matris tue .i. aliquẽ infirmũ. qui adhuc indiget lacte .i.mino.¬
ri doctrina. ponebas scãdalũ. dͥũ.it. detͣhit qui doctus uidetur.: fr̃i forsitã bñ do¬
centi ł bñ ambulãti: ponit scãdalũ infirmo: qui nescit iudicare. ⁊ iõ filiꝰ matris
lidioris doctrine cibo. ⁊ iõ ignarꝰ ẽ uidicãdi hec p̃dicta fecisti o mniq̃. ⁊ tacui.
.A. distuli penã. expectãs ad penitẽtiã. s tu uertis adimpunitatẽ. Uñ seq̃r. Ex.
lis. qr plac̾e mͥ putas mala: quẽ nõ credis ultorẽ. ħ ego arguã te ⁊ arguendo: sta
rapiat d̾s .i. ego adpenã. inõ sit qui ercpiat. qnͣ diabolus rapit: d̾s erip̃. cũ deus

Expanded text:
dicat: Cum studio, adversus fratrem tuum, bene docentem, et ambulantem detrahebas. Et dum hoc facis, adversus filium matris tuae, id est aliquem infirmum, qui adhuc indiget lacte, id est minori doctrina, ponebas scandalum. Dum enim detrahit qui doctus videtur fratri forsan bene docenti, vel bene ambulanti, ponit scandalum infirmo, qui nescit judicare. Et ideo filius matrlidioris doctrinae cibo. Et ideo, ignarus est judicandi. Haec praedicta fecisti, o inique, et tacui, id est distuli poenam, exspectans ad poenitentiam, sed tu vertis ad impunitatem. VERS. 22.-- « lis, quia placere mihi putas mala, quem non credis ultorem; sed ego arguam te, et arguendo staturapiat Deus, id est ego ad poenam, et non sit qui eripiat. Quando diabolus rapit, Deus eripit. Cum Deus
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ut aliqͥd fĩt: qͥ nicħ sine dͤo sũt. usq qͦ ducat eos infinẽ.i. in se dm̃ cõtẽplãdũ.
pulati caritate: qͦs administ̾iũ sue uolũtatis mod̾atur d̾s. qͦs manẽdo in eis ⁊
regendo: duc̃ in se finẽ. ut currũ ad destinatũ locũ.⁊ ille currus: ẽ multiplex de
ũ. qr spe gaudent. donec perducãtur infinẽ. eur letãtur: qr iã ẽ dñs in eis. qͥ ẽ
qͥd enĩ ꝓdest mandatũ. nͥ dñs ibi sit: qͥ dat uelle ⁊ oꝑari : alit̃ enĩ: ẽ lut̾a occidens. s
inpatre. ⁊ pat̃ inme ẽ. Beneplacitũ ẽ: et enĩ dñs habitabit eũ .i.xp̃m usq infinẽ .i.

Expanded text:
tes, ut aliquid sint, qui nihil sine eo sunt, usquequo ducat eos in finem, id est in se Deum contemplandum.pulati charitate, quos ad ministerium suae voluntatis moderatur Deus, quos manendo in eis et regendo ducit in se finem, ut currum ad destinatum locum: , quia spe gaudent donec producantur in finem; et cur laetantur, quia Dominus in eis; et Quid enim prodest mandatum, nisi Dominus ibi sit, qui dat velle et operari? Aliter enim est littera occidens , sein Patre, et Pater in me est . Placitum est Etenim Dominus habitat eum Christum, usque in finem, i
Abbreviated transcription (Latin):
mixtis metallis: paruissime fiale. que accutũ sonũ reddunt. ⁊ armoniam faciũt.
ꝯubilũintus conceptũ extͣ monstrantib et qͥr oĩa sp̃uałr uult intelligi: apto fine cõ
ꝑfectioᷤͤ. st enĩ flatꝰ. intuba. pulsus. incithara. et incimbał uox humana: incho.¬
ro. Qͥb musicis instrum̃tis: sigͥcatur sp̃uał armonia. q̃ nõ aurib s pura m̃te ad¬
uirtute: ut ampliꝰ nõ moriãt᷑. uͥ tꝰ eiꝰ ẽ: in hoc firmam̃to. Est enĩ uirtutis magͥ¬

Expanded text:
permistis metallis parvissimae phialae, quae acutum sonum reddunt, et harmoniam faciunt.permistis metallis parvissimae phialae, quae acutum sonum reddunt, et harmoniam faciunt.jubilum intus conceptum extra monstrantibus. Et quia omnia spiritualiter intelligi vult, apto fine concperfectio est. Est enim flatus in tuba, pulsus in cithara et in cymbalis, vox in choro. Quibus musicis instrumentis significatur spiritualis harmonia, quae non auribustos ita firmavit sua virtute, ut amplius non moriantur. Virtus ejus est in hoc firmamento. Est enim virtutis magn
Abbreviated transcription (Latin):
cithara: sponsus. ⁊ ẽ sensus. Laucdate eũ insono tube .i. laudate e ũ ut regẽ: et q
uos inbello diaboli uincͥe fecit. ⁊ laucdate eũ inpsalt̾io .i. ut dm̃: et qr lios fecit fũ¬
mos. et laudate eũ incythara .i.ut spoͥnsũ:⁊ qr uos ab imis lib̾auit. Seqr̃. L au. cã¬
enĩ: fit decorio extenso inligno. Chorus u̾o ẽ: tẽꝑata uocũ humarũ collectio. Seq̃i¬
laudate eũ incordis ⁊ organo. Cordas ponit: ꝓ om̃i instrum̃to musico: qd̾ cordar᷑ tenc¬
siõe sonat. Orgͥanũ ẽ: ai t̃is fistulis diu̾sis fabricata flatu follũ sonans. ⁊ ut hec
oĩa de hõĩb acciꝑes: ad os hõis ꝑuenit. et exponens qͥd sit laudare in cordis et organo
subdit. Lauclate rũ incimbalis bñsonãtib cinbala bñ sonãtia: labia nr̃a sunt.
q̃ cordi concinna in laudib dĩ bñ sonant. inqͥb ẽ similitudo cmbalorũ. ⁊ armoniã
reddũt.⁊ iõ bñ int̃ musica instrum̃ta s̃. ad litt̾am: cmnbala bñ t̾innientia s̃ erꝑ

Expanded text:
cithara, sponsus. Et est sensus: Laudate eum in sono tubae, id est laudate ut regem, quia vos in bello diaboli vincere fecit. Et, laudate in psalterio, id est ut Deum, quia vos fecit summos. Et laudate eum in cithara, id est ut sponsum, quia vos ab imis liberavit. VERS. 4.-- « Laum fit de corio extenso in ligno. Chorus vero est temperata vocum collectio. Laudate eum in chordis et organo. Chordas ponit pro omni instrumento musico, quod chordarum tensione sonat. Organum est quasi turris fistulis diversis fomnia de hominibus acciperes, ad hominis os venit: et exponens quid sit laudare in chordis et organo subdit. Laudate eum in cymbalis, etc. Cymbala bene sonantia labia nostra sunt quae cordi concinna in laudibus Dei bene sonant, in quibus est similitudo cymbalorum, et harmoniam reddunt, et ideo bene inter musica instrum
Abbreviated transcription (Latin):
organũ ẽ gn̾ale nom̃ om̃iũ muficorũ uaioru. licet usu dicat᷑ organũ ꝙ ĩ fla¬
aͥ corruptione lib̾a. qͥb addit organũ. nõ ut siuͭgͤuli sonẽt: s ut diu̾sitate con¬
cordissima consonent. sic̃ fit in organo. habebunt enĩ tc̃ sc̃i diffrias suas: cõso¬
rangũt. ut sonent. Iõ: labiis nr̃is aqͥbedã cõꝑantur. s mełiꝰ in cuibalis pntelli¬
ci puto illos: qͥ in uicẽ se honorãtes: dant laudes clõ ⁊ ẽ. lau. eũ. in cĩ. bñ .so .l.¬

Expanded text:
Organum est generale nomen omnium musicorum vasorum, licet usu dicatur organum quod inflaone libera, quibus addit organum, non ut singuli sonent, sed ut diversitate concordissima consonent, sicut fit in organo. Habebunt enim sancti tunc differentias stangunt ut sonent. Ideo labiis nostris a quibusdam comparantur, sed melius in cymbalis intelligi puto illos qui invicem se honorantes dant laudem Deo. Et est, laudate eum in cymbalis
Abbreviated transcription (Latin):
sione. athomus enĩ: ẽ hic p̃s in quo intenditur: ut laudet᷑ as̃. qr cõg̾gauit scõs: ⁊
deposita fragilitate: sue nagii restituit. ⁊ iã cõformes głe sue: inbeatitudine lo¬
caui. uͥ ẽ om̃is habundantia. hic gͦ: agͥ de laude dĩ: insc̃is eiꝰ. qͥ głificati: sine fine laudãt
Monet᷑ enĩ ciuitas dĩ . s. unitas om̃iũ sc̃orũ: ore ⁊ aĩo cantare. In hoc culm̃ diuine Ie
laudis: om̃is psalmodia ꝑducitur. que laus hic nuptiali dulcedine decantatur
receptis: dic̃ ineis lauclandum eẽ dm̃: qui oĩa eis cledit. sicincipiens. Laulate

Expanded text:
sione. Atomus enim est hic psalmus, in quo intenditur, ut laudetur Deus, quia congregavit sanctos, et deposita fragilitate suae imagini restituit, et jam conformes gloriae suae in beatitudine locavit, ubi est omnis abundantia. Hic ergo agitur de laude Dei in sanctis ejus, qui glorificati sine fine laudant. Monetur enim civitas Dei, scilicet unitas omnium sanctorum, ore et animo canere. In hoc culmen divinae laudis, omnis psalmodia perducitur, quae laus hic nuptiali dulcedine decantatur.Jerusalem receptis dicit in eis laudandum esse Deum, quia omnia eis dedit, sic incipiens: VE
Abbreviated transcription (Latin):
felicitates: sõpnia s̃ dormientiũ. q̃ cito tͣnseũt. Qmͦ enĩ qͥ uidet thesauros in
sõpnis. cdormiens diues est: s euigilans nil reꝑꝑit: sic qui dormiũt: corpentes
indiuitiis. ⁊ uoluptatib scłi: cũ eiugilau̾int: pꝰhãc uitã: nichic inuenient
inmanib suis. qd̾ iste se nõ fecisse: qͥ uult inuenire locũ dño: clicit. Si dedo sõꝑ¬
tat. Mͣodo enĩ rethrait᷑ a t̾renis: mͦ illo reuoluit᷑. crebro inclinat cap̃: tãqͣm
qui dormitat. dũ gͦ qͣd minꝰ est: a se remouet: de se plusclicit. Et ut ⁊̃ minꝰ¬
tat̾one. aiͣ confricãs frõtẽ: excutis sõpnũ. ⁊ paras locũ dño uñ subditur. donec in¬

Expanded text:
felicitates somnia sunt dormientium, quae cito transeunt. Quomodo enim qui videt thesauros in somnis dormiens dives est, sed evigilans nil reperit, sic qui dormiunt torpentes in divitiis et voluptatibus saeculi, cum evigilaverint post hanc vitam, nihil invenient in manibus suis: quod iste se non fecisse qui vult invenire locum Domino dicit: Si dedero somntat. Modo enim retrahitur a terrenis, modo revolvitur, illo crebro inclinat caput tanquam qui dormitat. Dum ergo quod minus est, a se removet, de se plus dicit, VERS. tatione quasi confricans frontem excutis somnu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝑseu̾are. ꝑniciosiꝰ defendẽdo se : indm̃ culpã refũd̾e. Uñ subdit. ⁊ delinq̃nti¬
tes cormia: ad excusationẽ. a i. si iã fecistis iniquitatẽ ꝑ cupiditatẽ: ne defẽda¬
tis: ꝑ elatiõem. si sani nõ audistis: ł iacẽtes: surgite. nõ uos excusetis. Marimũ
uiciũ ẽ excusatͥonis. nã qͣi cornu erigit: qͥ ꝑalios pecca sua. nitit᷑ excusare ut ꝑ
cdiabolũ. Uł ꝑ alios ꝑsuasores. ł ꝑnecenitatẽ. seq̃r. Molite exdolłere coruu urm:¬
.i. ccͣ dm̃. ut facit ille: qui cõtͣdm̃ blasphema cogit̾one remurfnat: d̾ĩ exponit

Expanded text:
est perseverare, perniciosius est defendendo se intes cornua ad excusationem. Quasi dicat: Si jam fecistis iniquitatem per cupiditatem, ne defendatis per elationem; si sani, non audistis. Vel jacentes surgite, non vos excusetis. Maximum est vitium excusationis. Nam quasi cornu erigit, qui per alios peccata sua nititur excusare, ut per diabolum, ut per alios suasores, vel per necessitatem s Deum, ut facit ille qui contra Deum blasphema cogitatione remurmurat. Deinde exponit
Abbreviated transcription (Latin):
mebatur mancipiũ gentile: radebantur ungues eiꝰ. et capilli tondedant᷑. qr o
portet uet̾em uanitatẽ q̃q exuere: ut dñi obsequio mancipet᷑. hic gͦ a renũti¬
at̾ͥone scłi: qͥb dã gͣlib m̾torũ: ad et̃nã ⁊ ꝑfectã ꝑuenitur caritatem. que in-¬

Expanded text:
mebatur mancipium gentile radebantur ungues ejus, et capilli tondebantur . Quia mebatur mancipium gentile radebantur ungues ejus, et capilli tondebantur . Quia oportet veterem vanitatem quemque exuere, ut Domini obsequio mancipetur. Hic ergo a renuntiatione saeculi, quibusdam gradibus meritorum, ad aeternam et perfectam pervenitur charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
mouet pedem. Iõq: quãto quis plus dilig̃: tãto mag̃ ascendit. ⁊õ: cõgrue p̃ponit᷑
qͥs ascendat. ⁊ uͥ ⁊⁊ uñ. et inquid ascendat. ⁊ ꝑ quẽ. Quiss uir iustus. uͥ fit ascẽ sus: in
corde. Uñ : alibi. ascensiões incorde suo dipo. Uñ ascendit: a ꝯualle ploratiõis. Inqͥd:
millud. qd̾ ocłs nõ uidit. nec auris audiũ. nec incorhõis ascendit: ꝑ quẽ ascẽctit.ͣ
ꝑ u̾bũ incarnatũ. qd̾ descenctit: ut ꝑ ip̃m nos ascend̾emꝰ d̾.bũ .N. caro factũ. calicem
bibens passiõis: factũ ẽ nobis: ꝯuallis plorationis. manens u̾o ap̃dm̃ : ẽ mons as-
tͥ mons: adq̃ ascend̾es. ab exemplo gͦ humiliatiõis eiꝰ: ascẽdat᷑. ad uolũtatẽ eiꝰ. ⁊ al¬
titudinẽ dĩtatis ip̃iꝰ. Primꝰ aũ gͣdus ẽ. amał scłi exire. uniu̾se uanitati renũtiare.¬
Intiũ ꝓfectus ẽ: carnalia uitia relinq̃re.⁊ dño supplicare. Uñ: inuet̾i lege. qͣn e¬

Expanded text:
tanto magis ascendit: et ideo congrue praeponitur quis ascendat, ubi et unde, et in quid ascendat, et per quem. Quis? vir justus; ubi fit ascensus? in corde. Unde alibi: Ascensiones in corde suo disposuit . Unde ascendit? A convalle plorationis. In quid? in illud quod oculus non vidit, nec per Verbum incarnatum, quod descendit ut per ipsum nos ascenderemus. Verbum enim caro factum, calicem bibens passionis, factum est nobis convallis plorationis. Manens vero apud Deum est mons ascetibi mons, ad quem ascenderes. Ab exemplo ergo humiliationis ejus ascendatur ad voluntatem, et altitudinem deitatis ipsius. Primus enim profectus est carnalia vitia relinquere, et Domino supplicare. Unde in veteri lege quando e
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ miqͣ suadent. ⁊ alingua dolosa: q̃ sp̾e cõsulendi plꝰ nocet. ħ talia: couso mox occurrũt. Un pͥ¬
mus hõ corruit. labia .Nt. miqua fuer̾: qͥb ex p̃iũ ẽ comedit. lingua dolosa: qͣ palato fine cõsi¬
⁊ apponi. qr sagitte dant᷑ marma: ⁊ carbones apponũt᷑. qi in cõsolationẽ Unͣ dñs refpõdẽs̃:
ritate. Carbones uo s̃: exẽpla mioͦrũ cõuersorũ addm̃. qui bñ dnr carbones. qͥ de mortuis
reuiuiscũt. qnͣ accendũtur. ⁊ adibiti mortuis: eos accẽdũt. Ita qͥ cõu̾tũturaddñm. de¬

Expanded text:
qua suadent; et a lingua dolosa, quae specie consulendi plus nocet. Haec talia converso mox occurrunt, unde primus homo corruit. Labia enim iniqua fuerunt quibus expressum est: Comede . Lingua dolosa, qua palliato fine consiet apponi, quia sagittae dantur in arma, et carbones apponuntur quasi in consolatione. Unde Dominus respondens rasti cor meum charitate . Carbones vero sunt exempla iniquorum conversorum ad Deum, qui bene dicuntur carbones, qui de mortuis reviviscunt, quando accenduntur et adhibiti mortuis eos accendunt. Ita qui se convertunt ad D
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat. pͥmicias gͦ cordis ⁊ uocis: cotidie deo sacrifica. tr̃ ⁊ nox u̾titur tͥ in lucẽ.
nõ tẽꝑis: s gre. Uñ sponsa ait ꝑ noctes q̃siui illũ. qͣem dilig̾ aĩa m̃a.ł ita. scd̾ mo-
ralẽ intelłm. ꝑͣueni nma .i. etate in matura: p̃ueni mat᷑itatẽ .i. senilẽ etatem.
p̃cũrrit enĩ ł p̃uenit in mat᷑itate. etatẽ matͣitatis: qui puer senilẽ gͣuitatẽ in¬
duit. qͥ in annis puerilb senectutẽ anticipat. ut gͣuitas sit inm̃te. licet fit
uaga: ⁊ molł etas. Nõ ẽ magnũ. si defecto corꝑe. ⁊ gelu senectutis frigido: qͥes
⁊ laudabile: si inferuore rtatis s̃ tẽꝑati: ut reluctantẽ carnẽi ronis coherceant
imꝑio. parcaq frugalitate castigent: ⁊ seruituti redigant: ne effrenata lib̾tate

Expanded text:
nveniat. Primitias ergo cordis et vocis, quotidie Deo sacrifica, tunc et nox vertitur tibi in lucem, non temporis, sed gratiae: Unde sponsa ait: Per noctes quaesivi illum qimmatura. Praeveni immaturitatem, id est senilem aetatem. Praecurrit enim vel praevenit in immaturitate aetatem maturitatis, qui puer senilem induit gravitatem, qui in annis puerilibus senectutem anticipat, ut gravitas sit in mente, licet sit vaga et mollis aetas. Non enim magnum est si defecto corpore et gelu senectutis frigido, a volet laudabile, si in fervore aetatis sunt temperati, ut reluctantem carnem rationis coerceant imperio, parcaque frugalitate castigent, et in servitutem redigant, ne effrenata libertate