comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
consacerdotib cunctis laudabili p̃dicatõe comĩ¬
dat. ñ iste ad ep̃atũ subito ꝑuenit. s ꝑ or̃a eccl̾asti¬
ca officia ꝓmotꝰ ⁊ in diuinis administratõib do¬
minũ semꝑ ꝓmeritꝰ. acl sacerdotis sublime fasti¬
gium cunctis religionis ascendit. tẽ demũ de ep̃atu
ip̃o nec postulauit nͨ uoluit. nec ut cetĩ qͦs arigan¬
cia suꝑbie sue. tumor iuflat inuasit.s qͥ et usalias
⁊ modestus. ⁊ qͣles ẽẽ consueuerunt qͥ acdhunc locũ
diuinitꝰ eligunt᷑ ꝓ pudore uirginalis ꝯtinencie
sue. ⁊ ꝓ hũilitate ingenite sͥ ⁊ custodite uerecum¬
die ñ ut qͥdam uim fecit ut ep̃c fieret. s ip̃e ut̃ pas¬
sus est ut ep̃atũ cractus exciperet. Et fc̃s est ep̃c a
płimis collegis nr̃is. qͥ tc̃ in urbe romana aderant
qͥ ad nos litt̾as honorificas ⁊ laudabiles ⁊ testimo¬
nio sue p̾licatõis illustres de eiꝰ orclinatõe miserunt.
factus est aũ corneliꝰ ep̃c de dei ⁊ xp̃i eiꝰ iuidicis de cłi¬

Expanded text:
ili praedicatione commendat, non iste ad episcopatum subito peruenit, sed per omnia ecclesiastica officia promotus et in diuinis administrationibus Dominum saepe promeritus ad sacerdotii sublime fastigium cunctis religionis gradibus ascendit. tunc deinde episcopatum ipsum nec postulauit nec uoluit, nec ut ceteri quos adrogantiae et superbiae suae tumor inflat inuasit, sed quietus alias et modestus et quales esse consuerunt qui ad hunc locum diuinitus eliguntur, pro pudore uirginalis continentiae suae et pro humilitate ingenitae sibi et custoditae uerecundiae non ut quidam uim fecit ut episcopus fieret, sed ipse uim passus est ut episcopatum coactus exciperet. et factus est episcopus a plurimis collegis nostris qui tunc in urbe Roma aderant, qui ad nos litteras honorificas et laudabiles et testimonio suae praedicationis inlustres de eius ordinatione miserunt. factus est autem Cornelius episcopus de Dei et Christi eius iudicio, de cl
Abbreviated transcription (Latin):
tͥmonii expugnator alieni uł iupanari ingressus
ad cloacam ⁊ cenosũ uoraginẽ uulgi scĩficatum
corpus. ⁊ dei templũ detestabili colluione uio¬
lauerit sicut apłe dicit. Om̃e pecc̃m qd̾cũq fece¬
rit homo extra corpus est. qͥ aũ mechat᷑ in corpore
apłm dicentem. Timeo ne forte ueniens ad uos lu¬
geam multos ex hiis qͥante peccauert̃ ⁊ ñ egerunt
penitenciam in ĩmnundiciis qͣs fecert̃ ⁊ infornicati

Expanded text:
trimonii expugnator alieni uel lupanar ingressus trimonii expugnator alieni uel lupanar ingressus ad cloacam et caenosam uoraginem uulgi sanctificatum corpus et Dei templum detestabili conluuione uiolauerit, sicut apostolus dicit: omne peccatum quodcumque fecerit homo, extra corpus est: qui autem moechatur, in corpus  ipsum Apostolum dicentem: Timeo, ne forte veniens ad vos, lugeam multos ex iis, qui ante peccaverunt et non egerunt poenitentiam de immundi
Abbreviated transcription (Latin):
cessit. Dñs ut tirania a frum̃to putet posse discer¬
uere. aut qi ip̃e paleam ferre ⁊ aream pͣgare con¬
cessum sit paleas conet᷑ a tritico separare. Cum ꝙ
apłs dicat. In domo aũ magna ñ solũ uasa aurea
sunt. ⁊ argentea. s ⁊ lignea ⁊ fictilia. Aurea ⁊ ar¬
gentea uasa uideatur eligere. lignea uero ⁊ fictilia
contẽpnere. abicere. dãpnare: qñ ñ nisi die dñi uasa
lig nea diuini aadoris incendio crement᷑. ⁊ fictilia ab
eo cuidata ẽ. ferrea uirga frangant᷑. aut sise cor
iudicet. Et cũ sciat scͥptũ ẽẽ. ecre sanus fc̃s es iã noli
pecrare ne ꝙͥ tͥ det̾ius fiat. fr̃audatores ⁊ moechos a
latere atq a comitatu suo separaret qñ multo ⁊ gra¬
uior ⁊ peior sit mecchia ꝙͣ libellatici cã cũ hic necessi¬
tate. ille uoluntate peccauerit hic existimans sͥ
satis ẽẽ qd̾ ñ sacͥficaret. ⁊ errore deceptꝰ sit ille ma¬

Expanded text:
cessit Dominus, at zizania a frumento putet se posse discercessit Dominus, at zizania a frumento putet se posse discernere ant quasi ipsi palam ferre et aream purgare concessum sit, paleas conetur a tritico separare, cumque apostolus dicat: in domo autem magna non solum uasa aurea sunt et argentea, sed et lignea et fictilia, aurea et argentea uasa uideatur eligere, lignea uero et fictilia contemnere abicere damnare, quando non nisi die Domini uasa lignea diuini ardoris incendio concrementur et fictilia ab eo cui data est ferrea uirga frangantur. Aut si se coriudicet et cum sciat scriptum esse: eccesanus factus es, iam noli peccare, ne quid tibi deterius fiat, fraudatores et moechos a latere adque a comitatu suo separet, quando multo et grauior et peior sit moechi quam libellatici causa, cum hic necessitate, ille uoluntate peccauerit, hic existimans sibi satis esse quod non sacrificarit errore deceptus sit, ille ma
Abbreviated transcription (Latin):
tore alius ꝑseudo ep̃raudeat qiͣ possit aut totũ or¬
bem noui conatus obstinatõe ꝑagrare. aut eccła¬
stici corporis cõpagem discorclie ilie seminatr̃e res¬
cuidere. Nesciens semꝑ cismaticos int̾ initia ferue¬
re. increm̃ta uͦ habere ñ posse. nec augere qd̵ illici¬
te ceꝑint. S statim cũ praua sua simulatõe defi¬
cere. Ep̃atũ aũ tenere ñ posse. etiã si ep̃c pͥus factus
amꝰ neab unitate quã deus constituit recedamꝰ et¬
dicat. Sustinentes inuicẽ in dilectõe satis agentes
seruare unitatẽ sp̃c in ꝯiunctõe pacis. Quigͦ nͨ uni¬
tatem sp̃. nec ꝯiunctõe pacis obseruat. ⁊ seab eccłie
uincło atq a sacerdotũ collegio separat. Ep̃i nec
potestatẽ potest habere nec honorẽ qͥ ep̃atũ nec uni¬
tatem uoluit tenere nec pacẽ. Tunc denq qͣntus
arbogancie tumor est. qͣnta humilitatis ⁊ lenitatis
obliuio arrogancie sue qͣnta iactatio ut si qͥs aut
audeat. aut facere posse credat qd̵ nec apłis con¬

Expanded text:
oepiscopos audeat: quasi possit aut totum orbem noui conatus obstinatione peragrare aut ecclesiastici corporis conpaginem discordiae suae seminatione rescindere, nesciens schismaticos semper inter initia feruere, incrementa uero habere non posse nec augere quod inlicite coeperint, sed statim cum praua sua aemulatione deficere. episcopatum autem tenere non posset, etiam si episcopus prius factus amus, ne ab unitate quam Deus constituit recedamdicat: Sustinentes invicem in dilectione, satis agentes servare unitatem spiritus in conjunctione pacis . Qui ergo nec unitatem spiritus nec coniunctionem pacis obseruat et se ab ecclesiae uinculo adque a sacerdotum collegio separat, episcopi nec potestatem potest habere nec honorem qui episcopatus nec unitatem uoluit tenere nec pacem. Tunc deinde quantus adrogantiae twqior est, quajita humilitatis et lenitatis obliuio, adrogantiae suae quanta iactatio, ut quis aut audeat aut facere posse se credat quod nec apostolis con
Abbreviated transcription (Latin):
penitentib ñ denegari. atq offrustrande fr̃nitatis
retice iustitutõĩs inefficax ⁊ uana traditio hortari
ad satisfactõs penitenciã ⁊ subtͣhere de satisfactõe
am post oĩa ista morieris q̃cũq ad pacẽ ꝑtinent fa¬
cies. s ulłam pacẽ quã q̃ris accipies. Qͥs ñ statĩ ꝑe¬
at qͥs ñ ip̃a desperatõe deficiat᷑. Qͥs ñ animũ suñ a
ꝓposito lam̃tatõis au̾tat: Oꝑari tu putas rusticum
posse. si dixeris agrũ pericia om̃i rusticitatis exerce
oliueti tui fructꝰ capies nłła de arborib poma decer¬
pies. uł si exͥ cui dñium ⁊ usũ nauiũ suadeas ⁊ di¬
cas ⁊ dicas mat̾iam de excellentib siluis mercare fr
b uelis ut fabricet᷑ atq armet᷑ nauis oꝑare s cũ

Expanded text:
poenitentibus non denegari. XXVIII. Atque o frustrandae fraternitatis poenitentibus non denegari. XXVIII. Atque o frustrandae fraternitatis reticae institutionis inefficax et vana traditio! hortari ad satisfactionis poenitentiam et subtrahere de satisfactioneam post omnia ista morieris; quaecumque ad pacem pertinent facies, sed nullam pacem, quam quaeris, accipies. » Quis non statim pereat, quis non ipsa desperatione deficiat, quis non animum suum a proposito lamentationis auertat? operari tu putas rusticum posse, si dixeris: agrum peritia omni rusticitatis exerce, oliueti tui fructus capies nulla de arboribus poma decerpes.\' uel si ei cui dominium et usum nauium suadeas dicas: \'materiam de excellentibus siluis mercare, fbus, velis, ut fabricetur atque armetur navis, operare: sed cum
Abbreviated transcription (Latin):
ra ur̃a m̃bra sint xͥ ⁊ singłi simꝰ templũ dei: quisq
adult̾ templũ dei iuolat deũ iuolat. ⁊ qͥ in pecc̃i cõ-¬
mittendis uoluntatẽ diaboli facit. Demoniis ⁊ ydo¬
lis seruit. Neq enĩ mala fcã de sp̃n scõ ueniunt: s de
adu̾sarii instinctu. ⁊ de ĩmundo sp̃u. atq concupis¬
cencia contra deũ facere ⁊ ydolis seruire copellunt.
Ita fit ut si pecc̃o alt̾ius inqͥnari alterũ dicunt. et
ydolat̾am delinq̃ntis acl ñ delinq̃ntem tnͣsire sua
asseueratõe contendunt. excusari scd̾m suã uocẽ
ñ possunt. ab ydolatͥe crimine cũ constet. de apłi
quẽq in pecc̃o suo ip̃m teneri. nͨ possealiũ teneri¬
ꝓ alt̾o reum fieri. Cũ dñs p̃moneat ⁊ licat. Iusticia
uisti suꝑ eumerit. ⁊ scelus scelerati suꝑ eũerit. Et
itm. Non morient᷑ patres ꝓ filiis. ⁊ filii ñ morient᷑¬
fidem auctores ⁊ hortatores ip̃o deo ⁊ acl agendam pe¬
nitenciam pecc̃ores redigi ⁊ ueniã atq indulgenciã

Expanded text:
t singuli simus templum Dei, quisque adulterio templum Dei uiolat Deum uiolat, et qui in peccatis committendis uoluntatem diaboli facit daemoniis et idolis seruit. neque enim mala facta de sancto spiritu ueniunt, sed de aduersarii instinctu et de inmundo spiritu natae concupiscentiae contra Deum facere et diabolo seruire conpellunt. ita fit ut si peccato alterius inquinari alterum dicunt et idololatriam delinquentis ad non delinquentem transire sua. adseueratione contendunt, excusari secundum suam uocem non possint ab idololatriae crimine, cum constet de apostoquemque in peccato suo ipsum teneri nec posse alium pro altero reum fieri, cum Dominus praemoneat et dicat: iustitia iusti super eum erit et scelus scelerati super eum erit. et iterum: non morientur patres. pro filiis et filii non morientfidem, auctore et hortatore ipso Deo, et ad agendam poenitentiam peccatores redigi, et veniam atque indulgentiam
Abbreviated transcription (Latin):
lapsis denegaret᷑. ne plus desꝑatõe deficerent ⁊ eo qd̾
sibi eccłia cluderet᷑ secuti scłm gentilit̾ uiuerent
Nec tñ rursus censura euugłica solueret᷑. ut ad cõ¬
muncatõem temere ꝓsilirent. s theret᷑ diu peni¬
tencia. ⁊ rogaret᷑ dolent̾ pat̾na clem̃cia. ⁊ examina

Expanded text:
lapsis denegaretur, ne plus desperatione deficerent, et eo quod lapsis denegaretur, ne plus desperatione deficerent, et eo quod sibi ecclesia cluderetur secuti saeculum gentiliter uiuerent, nec, tamen rursus censura euangelica solueretur, ut ad communicationem temere prosilirent, sed traheretur diu paenitentia et rogaretur do
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ad confessores maximũ pb̃rm ⁊ cet̾os in custodia
ꝯstitutos. nc̃ in eccłia cũ cornelio iunctos plenissi¬
me scͥpsi. qd̾ me scͥpsisse de eoꝵ reseͥptis potes nosce¬
genti negotio placeat. qd̾ ⁊ tu ip̃e tractasti prius eẽ
eccłie pacẽ sustiriendã. deinde siconsolatõe ꝯsilioꝵ¬
lapsoꝵ tcͣtare rationẽ. Additũ est etiã nouitiano
tc̃ scribente ⁊ qd̾ scͥpserat sua uoce recitante ⁊ p̃s¬
bit̾o moyse tc̃ adhuc confessore nuntiã mͣrtyre
subscribente ut lapsis infirmis ⁊ in exitu ꝯstitu¬
tis pax daret᷑. que litt̾e ꝑ totũ muncdũ misse st̾
tacũ. Data etiã facultas in unũ conueniendi copi¬
osus ep̃oꝵ numerus qͦs integͦs ⁊ incolumes fide
sua ⁊ dñ tutela ꝓspexit. in unsi conuenimꝰ ⁊ scͥptĩs
diu ex utͣq parte ꝓlatis tẽperam̃tũ salubri modera
tõe librauimꝰ. ut uͦ in totũ spes cõmunicatõis ⁊ pacis

Expanded text:
et ad confessores Maximum presbyterum et ceteros in custodia et ad confessores Maximum presbyterum et ceteros in custodia constitutos, nunc in ecclesia cum Cornelio iunctos, plenissime scripsi, quod me scripsisse de eorum rescriptis potes noscegenti negotio placeat quod et tu ipse tractasti, prius esse Ecclesiae pacem sustinendam, deinde sic collatione consiliolapsorum tractare rationem. » Additum est, etiam Novatiano tunc scribente, et quod scripserat sua voce recitante, et presbytero Moyse tunc adhuc confessore, nunc jam martyre, subscribente ut lapsis infirmis et in exitu constitutis pax daretur. Quae litterae per totum mundum missae sunt, ta. cum data esset facultas m unum conueniendi, copiosus episcoporum numerus, quos integros et incolumes fides sua et Domini tutela protexit, in unum conuenimus et scripturis diu ex utraque parte prolatis temperamentum stione libravimus, ut nec in totum spes communicationis et pacis
Abbreviated transcription (Latin):
ardorẽ ⁊ martirii glam nr̃is increpationib incre¬
parent᷑ Deniq cũ de qͥbdã ad me p̾sbit̾i ⁊ liacões
scͥpsissent eos ĩmoderatos ẽẽ ⁊ ad cõmunicatõem ac¬
cipiendam festinant̾ urgere scribens eis in epła
mea q̃ extat ꝙ ad̃ħ addidi qͥ si nimiũ ꝓperant ha-¬
bent in sua potestate qd̃ postulant tẽpore ip̃o sibi
plusꝙͣ qd̃ postulant. largiente acies adhtic gerit᷑ ⁊
agon qd̃ cotidie celebrat᷑. si cõmissi uere ⁊ firmit᷑
penitet ⁊ fidei calor p̾ualet qͥ differri ñ potest. potest
coronari. De eo tñ statuend̾ ẽẽ. ⁊ circa cãm lapsoꝵ di¬
uenire indulgencia diuina ꝑmitteret: tc̃ cõmuni-¬
cato ⁊ liberato de oĩum collatõe ꝯsilio statueremꝰ ꝙͥ
fieri oporteret. Si qͥs uͦ ante consiliũ nr̃m ⁊ ante
sentenciã de oĩum ꝯsilio statutã. lapsis temere cõ¬
municare uoluiss: ip̃e a cõmunicatõe abstineret᷑.
qd̾ etiã romã ad elerũ tẽ adhuc sine ep̃o agentem

Expanded text:
martyrii gloriam nostris increpiti vocibus provocarentur. Denique cum de quibusdam ad me presbyteri et diacones scripsissent, eos immoderatos esse, et ad communicationem accipiendam festinanter urgere, rescribens eis in epistola mea quae exstat, et hoc addidi: « Qui si nimium properant, habent in sua potestate quod postulant, tempore ipso sibi plus quam postulant largiente. Acies adhuc geritur, et agon quotidie celebratur: si commissi vero et firmiter poenitet, et fidei calor praevalet, qui differri non potest, potest coronari. » De eo tamen quod statuendum esset circa causam lapsorum diunum convenire indulgentia divina permitteret, tunc communicato et librato de omnium collatione consilio, statueremus quid fieri oporteret, si quis uero ante consilium nostrum et ante sententiam de omnium consilio statutam lapsis temere communicare uoluisset, ipse a communicatione abstineretur. Quod etiam Romam ad clerum tunc adhuc sine episcopo agentem
Abbreviated transcription (Latin):
mus scͥptũ ẽẽ frat̾ frẽm adiuuans exaltabit᷑ ⁊. apł.
tẽptemini alt̾utrũ onera sustinete ⁊ sic adĩple¬
ciam frangens in epła sua ponat ⁊ qͥ se putat sta¬
re: uideat ne cadat. Et alio in loco dicit. Eu qͥs es
qͥ uidices alienũ seruũ dño suo stata ut cadit sta¬
bit aũ potens est enĩ dñs stabilire eum. Iohes qͦ ch̾m
ꝓbet dicens. filioli mei ista scribo uobis ne delinqͣtis
⁊ si qͥs delinq̃rit: aduoratũ habemꝰ apd̾ prẽm iħ̾m x¬

Expanded text:
debemus scriptum esse. frater fratrem adiuuans exaltabitur, et apodebemus scriptum esse. frater fratrem adiuuans exaltabitur, et apotemptemini, alterutrum onera sustinete, et sic adinpletiam frangens, in epistola sua ponat; Et qui se putat stare, videat ne cadat ; et alio in loco dicat: Tu quis es qui iudicas alienum seruum? domino suo stat aut cadit. stabit autem: potens est enim Deus stabilire eum, Iohannes quoquepro peccatis nostris probet dicens: filioli mei, ista scribo uobis ne delinquatis: etsi qui deliquerit, aduocatum habemus apud patrem legum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cismaticos retectus ad eccłiam tͣnseat. ubi ⁊ oocisus
ꝓpt̾ nom̃ postmnod̾ fu̾it extͣ eccłiam constitutꝰ ⁊ ab
unitate atq a caritate diuisus coronari in morte
głoꝵ. libellaticos int̾im adraitti sacrificatis in exi¬
tum subueniri. Qa exomologesis apud inferos ñ
est: nec ad penitenciã qͥs a nob̾ cõpelui potest. Si
fructus penitencie subthit᷑ si p̃liũ prius uenit. co¬
ronatus a nob̾ inueniet᷑ armatꝰ ad p̃lũ. Si uͦ ante
p̃liũ infirmitas urserit: cõ solatio pacis ⁊ cõmuni¬
dicaturo qͦminꝰ si pacienciã plenã ⁊ iustã pecc̃ors
inuenerit. tc̾ ratũ faciat qd̵ a nob̃ fu̾t hic statu¬
tum. Si uͦ nos aliqͥs penitencie simłatõe deluserit
deus qui ñ deridet᷑. ⁊ qͥ cor hõis intuet᷑ de hiis que
nos minꝰ ꝑspeximꝰ iudicet ⁊ seruoꝵ sentenciam
dñs emendet. Dũ tñ nos frat̾ meminisse debea

Expanded text:
et schismaticos reiectus ab , ecclesia transeat, ubi etsi occiset schismaticos reiectus ab , ecclesia transeat, ubi etsi occispropter nomen postmodum fuerit extra Ecclesiam constitutus et ab unitate atque a charitate divisus, coronari in morte gulorum, libellaticos interim admitti, sacrificatis in exitu subveniri: quia Exomologesis apud inferos non est, nec ad poenitentiam quis a nobis compelli potest, si fructus poenitentiae subtrahatur. Si praelium prius venerit, corroboratus a nobis invenietur armatus ad praelium. Si vero ante praelium infirmitas urserit, cum solatio pacis et communidicaturo quo minus si poenitentiam plenam et justam peccatoris inuenerit, tunc ratum faciat quod a nobis fuerit hic statutum. si uero nos aliquis paenitentiae simulatione deluserit, Deus qui non deridetur et qui cor hominis intuetur de his quae nos minus perspeximus iudicet et seruorum sententiam Dominus emendet, dum tamen nos meminisse, frater,
Abbreviated transcription (Latin):
lacerare occasionẽ canib lupiꝰ demꝰ ut qͦs ꝑsecutio infesta
ñ ꝑdidit: eos nos duricia nr̃a ⁊ in humanitate per¬
placeo ñ quereris qd̵ mͥ est utile. s qd młtis ut sal¬
uentur. Imitatores mei estote sic̃ ⁊ ego xͥ. W itm.
Et itm. Si patit᷑ m̃brũ unũ: cõpatiuit᷑ ⁊ cet̾a m̃bͣ.¬
ꝑ philosophiã ⁊ manẽ glam fallaciam: uitanda st̃
oris p̃sũpticẽ descendunt. De moyse añ legimꝰ in
scͥpturis dictũ. Et fuit moyses homo lenis nimis
solos sanos curo qͥb medicus necessariꝰ ñ est: Opem
nr̃am medelam nrãm ułneratis exhibere debemus
nec putemꝰ mortuos eẽ. s mag̾ semianimes iacere
eos. qͦs ꝑsecutõe funesta sauciatos uidemꝰ qͥ si in
reualescant ad fidem ⁊ acl uirtutẽ de penutencia ro¬
bur armat᷑. qd̾ arinari ñ potit si qͥs desperatõe defi¬
ciat. si ab eccłia dure ⁊ crudelit̾ segregat᷑ ad genti¬
les seuicias ⁊ scłaria oꝑa conu̾tat. uł ad hereticos

Expanded text:
ant, occasionem canibus et lupis demus ut quos persecutio infesta non perdidit, eos nos duritia nostra et inhumanitate perplaceo, non quaerens quod mihi est utile, sed quod multis; ut saluentur. imitatores mei estote, sicut et ego Christi.et iterum: si patitur membrum unum, conpatiuntur et cetera mper philosophiam et inanem fallaciam, uitanda suntoris praesumptione descendunt. de Moyse autem legimus in scripturis dictum: et fuit Moyses homo lenis nimis.solos sanos curo, quibus medicus necessarius non est\'. opem nostram, medellam nostram uulneratis exhibere debemus. nec putemus mortuos esse, sed magis semianimes iacere eos quos persecutione funesta sauciatos uidemus: qui si reualescat ad fidem et ad uirtutem de paenitentia robur armatur, — quod . armari non poterit, si quis desperatione deficiat, si ab ecclesia dure et crudeliter segregatus ad gentiles se uias et saecularia opera conuertat uel ad haereticos
Abbreviated transcription (Latin):
da sacͥficia cõmiserint. laxandam pacẽ putauerim.
Qd̾ utrũq ñ sine librata diu ⁊ ponderatõe a me fc̃m
est. Nam cũ acies adhuc int̾ manus fuiss ⁊ p̾liũ
głosi certaminis in ꝑsecutõe ferueret: toto ortatu ⁊
pleno impetu militũ uires fuerant excitande. et
maxĩe lapsoꝵ m̃tes classico quodã nr̃e uocis ani¬
mande. ut penitencie uiam ñ solũ p̃eib ⁊ lam̃tati¬

Expanded text:
da sacrificia commiserint laxandam pacem putauerim. da sacrificia commiserint laxandam pacem putauerim. quod utrumque non sine librata diu et ponderata ratione a me factum est. Nam cum acies adhuc inter manus esset et proelium gloriosi certaminis in persecutione ferueret, toto hortatu et pleno inpetu militum uires fuerant excitandae et maxime lapsorum mentes classico quodam nostrae uocis animandae, ut paenitentiae uiam non solum precibus et lamentati
Abbreviated transcription (Latin):
ti animũ tuũ nouatiam litt̾is motu nutare cepis¬
se. Nã cũ ⁊ ꝯsiliũ ⁊ consensũ tus̃ firmit̾ ante fixisses:
desiderasti in hiis lit̾is ut rescrib̾em tͥ quã heresĩ
turificatis cõmunicet. qd̾ quidẽ si ꝑ sollicitudine fi¬
dei anxie curas egisti. aut si rei clubie ueritatẽ sotuet¬
tus explorass. rep̃hendenda ñ est intimore diuino
estuantis animi sollicitudo suspensa. Qm̃ tñ ui¬
uiros ⁊ semel suꝑ petrã solida stabilitate fundatos
ñ dico aura leui s nec uento ⁊ tͣbini cõmoueri. ne
animꝰ dubins ⁊ incertus uariis opinionib uelut qͥ¬
⁊ a ꝓposito suo cũ quadã leuitatis rep̃hensione ute¬
retur. qd nͨ apd̾ te nͨ apd̾ quẽꝙͣ nouatiani lnt̾e faci¬
stimet a ꝓposito meo leuit̾ recessisse: ⁊ cũ enugłicũ
iugorem pͥmo it̾ initia defenderĩ: postmnod uidear
auimũ meũ a disciplia ⁊ censura pͥore flexisse ut
hiis qͥ libellis ꝯscĩam suam maculauerint. uł nefã¬

Expanded text:
ti animum tuum Novatiani litteris motum nutare coepisse. Nam cum et consilium et consensum firmiter tuum ante fixisses, desiderasti in his litteris, ut rescriberem tibi quam haeresim ne Trophimo et thurificatis communicet. Quod quidem si pro sollicitudine fidei anxie curas, et rei dubiae veritatem sollicitus exploras, reprehendenda non est, in timore divino aestuantis animi sollicitudo suspensa. III. uiros et semel super petram solida stabilitate fundatos non dico aura leui sed nec uento aut turbine commoueri, ne animus dubius et incertus uariis opinionibus uelut qur et a proposito suo cum quadam leuitatis reprehensione mutetur. quod ne apud te uel apud quemquam Nouatiani litterae facistimet a proposito meo leuiter recessisse, et cum euangelicum uigorem primo et inter initia defenderim, postmodum uidear animum meum a disciplina et censura priore flexisse, ut his qui libellis conscientiam suam maculauerint uel nefan
Abbreviated transcription (Latin):
dei. de cliaboli ore ꝓlata acl rũpendã catholice uni¬
tatis. ꝯcordiã: ubiq iactent᷑. s te oportet ut bonũ
frẽm atq unanimẽ consacerdotẽ. nunꝙͥ malig¬
ni ate a potestate dicant facile suscipere. s ꝙͥ col¬
lege tui modesti ⁊ gͣues uiri faciant de uite ⁊ disci¬
nob̾cũ melius ⁊ uerius noueris: ñ de malignoꝵ ⁊
detͣhentiũ mendatio. s de dei iuditio qͥ ep̃m fecit.¬

Expanded text:
Dei de diaboli ore prolata, ad rumpendam catholicae uniDei de diaboli ore prolata, ad rumpendam catholicae unitatis concordiam ubique jactentur. Sed te oportet, ut bonum fratrem atque unanimem consacerdotem, non quid maligni atque apostatae dicant facile suscipere; sed quid collegae tui modesti et gnobiscum uerius noueris, non de malignorum et detrahentium mendacio, sed de Dei iudicio qui epi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ libello continet᷑. quẽ ad te ꝑuenisse confido ubi
singła placitoꝵ capita conscͥpta sunt. ac si minꝰ suf¬
ficiens ep̃oꝵ in affrica numerus uidebat᷑. etiã et¬
romã suꝑ hec rescͥpsimꝰ ad corneliũ collegã nr̃m qͥ
⁊ ip̃e cũ płimis coepis habito consilio in eandẽ nob̾e᷑
sentenciã pari gͣuitate. ⁊ salubri mod̾atõe consen¬
sit. de qͦ tͥ necc̃e nc̃ fuit scribere. ut scias me nichil
leiut̾ gessisse. s scd̾m qd̾ litt̾is meis fuerã ante cõ
mini qͥdem ex lapsis pͥus cõicasse. qñ adhuc erat
unde ñ tm̃ indulgenciã s ⁊ coronã lapsus acciꝑet
post ea tñ sic̃ ⁊ collegi ꝯcordiã colligende fratiu¬
tatis:. ac medendi uulueris utilitas exigebat neces
sitati tẽpoꝵ suceubuisse ⁊ saluti multoꝵ ꝓuiden¬
dũ putasse. ⁊ uc̃ ab hiis ñ recedere q̃ semel in ꝯsilio
nr̃o de cõmuni collatõe placuert̃. ꝙͣuis młta mul¬
toꝵ uocib uentilent᷑. ⁊ m̃dacia adũsus sacerdotes

Expanded text:
d libello continetur quem ad te peruenisse confido, ubi singula placitorum capita conscripta sunt. ac si minus sufficiens episcoporum in Africa numerus uidebatur, etiam Romam super hac re scripsimus ad Cornelium collegam nostrum, qui et ipse cum plurimis coepiscopis habito concilio in eandem nobiscum sententiam pari grauitate et salubri moderatione consensit. De quo tibi necesse nunc fuit scribere, ut scias me nihil leuiter egisse, sed secundum quod litteris meis fueram ante conpmini quidem ex lapsis prius communicasse, quando adhuc erat unde non tantum indulgentiam sed et coronam lapsus acciperet, postea tamen, sicut et collegii concordia et conligendae fraternitatis ac medendi uulneris utilitas sitati temporum succubuisse, et saluti multorum providendum putasse; et nunc ab his non recedere, quae semel in concilio nostro de communi collatione placuerunt, quamvis multa multorum vocibus ventilentur, et mendacia adversus sacerdotes
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s ꝑanimauit. Nemo mortẽ cogitet s ĩmortalitatẽ
ni temporalem penã: s głam sempit̾uã. Cũ scͥptũ
sit. p̃ciosa est in conspectu dñi mors sc̃oꝵ eiꝰ. Et it̾m̾i
cant. Et si corã hoĩb torm̃ta passi sunt. spes eoꝵ im¬
mortalitate plena est. ⁊ in paucis uexati in młtis

Expanded text:
tus sanctus semper animauit. nemo mortem cogitet sed immortalitatem tus sanctus semper animauit. nemo mortem cogitet sed immortalitatem nec temporariam poenam sed gloriam sempiternam, cum scriptum sit: pretiosa estcant: et si coram hominibus tormenta passi sunt, spes eorum inmortalitate plena est. et in paucis uexati in multis
Abbreviated transcription (Latin):
frui si meaduos ꝑuenire leci conditio ꝑmitteret.
Qͥd enĩ mͥ optatiꝰ ⁊ letiꝰ poss accidere. ꝙͣ nc̃ uob̃ inhe¬
rere ut cõplectere minime manib ifł q̃ pure ⁊ in¬
nocentes. ⁊ lĩcam fidem seruantes. sacrilega ob
etiã p̃sentẽ ab ocłis ur̃is qͥ despecto scło ꝯspiciendo
deo ligni extitert̃. S qm̃ huic leticie int̾esse facł¬
tas ñ datur. has ꝓme acl aures. ⁊ ad ccłes ur̃os ui¬
carias litt̾as mitto. qͥb gͣtulor parit̾ ⁊ exhortor ut
confessione celestis głie fortes ⁊ stabiles per seuere¬
tis. ⁊ ingressi uiam dñice dignatõis ad accipien¬
dam coronã spiritali uirtute ꝑgatis hñtes ddñm
ꝓtectorẽ ⁊ clucẽ qͥ cdix̃. Ecce ego uob̾cũ sũ om̃ib
clieb usq ad consũmatõem mundi. Obeatũ car
cerem quẽ illustrauit ur̃a p̃sencia. Oueatũ car¬
cerẽ qͥ hoĩes dei nuitit ad celũ. Otenebras lucidi
diuinis confessionib m̃bra nͨ quioꝙͣ nc̃ u̾setur

Expanded text:
re loci condicio permitteret. quid enim mihi optatius et laetius posset accidere quam nunc uobis inhaerere, ut conplecteremini me manibus illis quae purae et innocentes et dominicam fidem seruantes sacrilega obsetiam praesentem ab oculis uestris qui despecto saeculo conspiciendo Deo digni extiterunt? sed quoniam huic laetitiae interesse facultas non datur, has pro me ad aures et ad oculos uestros uicarias litteras mitto, quibus gratulor pariter et exhortor ut in confessione caelestis gloriae fortes et stabiles perseueretis et ingressi uiam dominicae dignationis ad accipiendam coronam spiritali uirtute pergatis, habentes Dominum protectorem et ducem qui dixit: et ecce ego uobiscum sum omnibus diebus usque ad conscerem quem inlustrauit uestra praesentia. o beatum carcerem qui homines Dei mittit ad caelum. o tenebras lucidiodiuinis confessionibus membra uestr
Abbreviated transcription (Latin):
tentib blandiat᷑ nr̃a duricia ⁊ crudelitate dũ fru¬
ctus penitencie int̾cipit᷑ penitencia ip̃a tollat᷑. Qd̃
posse concedi. admittendꝰ ⁊ oĩum plangentiũ ge¬
mitus. ⁊ penitencie fructꝰ dolentib ñ negandus
Et qr apd̃ inferos confessio ñ est. uͭ exomologesis
illic fieri potest qͥ ex toto corde penitenciã egeruit.¬
⁊ rogauerint in eccłiam debent intum suscipi ⁊ in
ip̃a dũo reseruari. qͥ ad ecclam suam uentus. de ilt
utiq qͦs in ea inuenerit intꝰ uidicabit. Apostate
nec si occisi ꝓ noĩe fui̾nt foris admitti sed̾m apłm¬
tis qͣntũ potui breuit̾ decucͣri. qͥb ⁊ desiderio tuo
satisfacerẽ ⁊ magis ac magis collegi ⁊ corporis nr̃ĩ
secietate ꝯiungerẽ. Si aũ tͥ ueniendi ad nes opor¬
nitas ⁊ facultas fuit pła in cõmune conferre ⁊ u¬
berius ac pleniꝰ que in salutarẽ concordiã faciant
tͣctare potimꝰ. Opto te frat̾ kiñe semꝑ bene ualere.¬

Expanded text:
 blandiatur, nostra duritia et crudelitate, dum fructus paenitentiae intercipitur, paenitentia ipsa tollatur. quod posse concedi, admittendus est plangentium gemitus et paenitentiae fructus dolentibus non negandus. et quia apud inferos confessio non est nec exomologesis illic fieri potest, qui ex toto corde paenituerint et rogauerint in ecclesiam debent interim suscipi et in ipsa Domino reseruari, qui ad ecclesiam suam uenturus de illis utique quos in ea intus inuenerit iudicabit. apostatae, nec si occisi pro nomine foris fuerint, admitti secundum aptis quantum potui breviter decucurri, quibus et desiderio tuo satisfacerem, et te magis ac magis collegii et corporis nostri societati conjungerem. Si autem tibi veniendi ad nos opportunitas et facultas fuerit, plura in commune conferre et uberius ac plenius quae in salutarem concordiam faciant tractare poterimus. Opto te, frater charissime, se
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ ñ licere. ad aras cliaboli me uenire ñ posse. dare me
obhoc p̾miũ ue qd̾ ñ licet facian: Nunc tnetiã iste
qͥ libelio maculatꝰ est. postea ꝙͣ nob̾ admonentibus
dilieit. nec hoc se facere debuisse. ⁊ si manus pura
sit ⁊ o eiꝰ ferał cibi contagia ulła polluerint. con¬
scienciam tñ eius ẽẽ pollutam. flet aucditis nob̾
⁊ lamentat᷑. ⁊ qd̾ delinq̃rit nc̃ admonet᷑ ⁊ ñ tã cri¬
mine ꝙͣ errore deceptus qd̾ cã decet̾o instructꝰ ⁊ pa¬
ratus sic contestat᷑. Quoꝵ si penitenciã respua¬
mus habentiũ aliqͣm ficluciam tolerabilis ꝯscĩe
statim cũ uxore cũ liberis qͦs incolumes reseruaue¬
rant in heresim uł cisma diabolo inuitante rapi¬
untur. ⁊ adscribent᷑ nob̾ in die iudicii. nec ouem
sauciam curasse. ⁊ ꝓpt̾ unam sauciã multas inte¬
gras ꝑlidisse. ⁊ cũ dñs relictis nonaginta nouem sa¬

Expanded text:
mihi non licere, ad aras diaboli me venire non posse, dare me mihi non licere, ad aras diaboli me venire non posse, dare me ob hoc praemium, ne quod non licet faciam. Nunc tamen etiam iste qui libello maculatus est, postea quam nobis admonentibus didicit nec hoc se facere debuisse, etsi manus pura sit, et os ejus feralis cibi contagia nulla polluerint, conscientiam tamen ejus esse pollutam, flet auditis nobis et lamentatur, et quod deliquerit nunc admonetur, et non tam crimine quam errore deceptus quod iam de cetero instructus et paratus sit contestatur. Quorum si paenitentiam respuamus habentium aliquam fiduciam tolerabilis conscientiae, statim cum uxore cum liberis, quos incolumes reseruauerant, in haeresim uel schisma diabolo inuitante rapiuntur: et adscribetur nobis in die iudicii nec ouem sauciam curasse et propter unam sauciam multas integras perdidisse: et cum Dominus relictis nonaginta nouem sa
Abbreviated transcription (Latin):
cessitate ꝑuenit. ille qͥ ⁊se ⁊ oẽs suos ꝓdidit ⁊ qͥ ip̃e ꝓ
cunctis diseriñ accedens uxorem ⁊ liberos. ⁊ domũ to¬
tam ꝑiculis ut factõe ꝓtexit. ille qͥ inqͥlinos uł a¬
micos suos ad facinꝰ cõpulit ⁊ qͥ inqͥlinis ⁊ colonis
tecta. ⁊ hospicia suscepit. ostendens ⁊ offerens dño
multas uiuentes. ⁊ incolumes aĩas q̃ ꝑ una saucia.
dep̃cent᷑. Cũ gͦ uit̾ ip̃os qͥ sacͥficauerint sit multa di
u̾sitas. que inclem̃cia est ⁊ ꝙͣ acerba duricia libella
ticos cũ hiis qͥ sacrificauerint iungere qñ hiis cui
libellus acceptus est dicat. ego pͥus legerã ⁊ ep̃o tͣcͣ¬
tante cognoueram sacͥficandũ ydolis uͨ simulacrũ
seruũ dei adorare debere. ⁊ idcuco ne hec facerem qd̾ ñ
licebat. Cũ occasio libesui fuiss oblata. quẽ nec ip̃m
acciꝑe nisi ostensa fuiss occasio ad magistratũ uel
ueni uł alio eunte mandaui xͥanũ me ẽẽ sacͥficare

Expanded text:
cessitate peruenit, ille qui et se et omnes suos prodidit et qui ipse pro cunctis ad discrimen accedens uxorem et liberos et domum totam periculi sui pactione protexit, ille qui inquilinos uel amicos suos ad facinus conpulit et qui inquilinis et colonis tecta et hospitia recepit, ostendens et offerens Domino multas uiuentes et incolumes animas quae pro una saucia deprecentur. Cum ergo inter ipsos qui sacrificauerint multa sit diuersitas, quae inclementia est et ticos cum iis qui sacrificaverunt jungere, quando is cui libellus acceptus est dicat: Ego prius legeram, et episcopo tractante, cognoveram non sacrificandum idolis, nec simulachra servum Dei adorare debere; et idcirco, ne hoc facerem quod non licebat, cum occasio libelli fuisset oblata, quem nec ipsum acciperem nisi ostensa fuisset occasio, ad magistratum vel veni, vel alio eunte mandavi, Christianum me esse, sacrificare
Abbreviated transcription (Latin):
regnat᷑os cũ xͦ lño cogitatis. exultetis necc̃e est et
futoꝵ gaudio p̃sencia supplicia calcetis. scientes
ab initio muncdi sic iustitutũ ut laboretis istic
in scłaria conflictatõe. iusticia qñ in origine statim pͥ¬
mum abel iustus occidit᷑. ⁊ exinde iusti qͥq ⁊ ꝓphe et
puenire dicens. Qui amat animã suã in isto scłs: per¬
det illam ⁊ qͥ odit aĩam suam in isto scło: in uitã eter¬
nam conseruabit illã. Et itm. Nolite timere eos qui

Expanded text:
risto Domino cogitatis, exultetis necesse est et futurorum gaudio praesentia supplicia calcetis, scientes ab initio mundi sic institutum ut laboret istic in saeculari conflictatione iustitia, quando in origine statim prima Abel iustus occiditur et exinde iusti quique etuti sint peruenire dicens: qui amat animam suam in isto saeculo, perdet illam et qui odit animam suam in isto saeculo, in uitam aeternam conse
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporis ⁊ fut᷑e claritatis dicens. Non st̃ conligne pas¬
siones huiꝰ tẽporis ad suꝑtientãm claritatẽ q̃ reuela¬
bitur in nob̃. Cuiꝰ claritatis głam cogitantes pressu¬
ras oẽs ⁊ ꝑsecutoẽs tolerare nos conuenit. qr et si sũt
multe p̃ssure iustoꝵ ex oĩb tñ liberant᷑ qͥ in deũ fi¬
dunt. Beatas etiã feminas q̃ uob̾eũ sũt in eadẽ ꝯfessi¬
onis głã constitute q̃ dñcam fidem tenentes ⁊ sexu
auit. diuina dignatio rep̾sentans nob̾tale aliꝙale
ananias ararias misael. illustres pu̾i aliqͣndo fe¬
cerunt. Quib inclusis in caminũ: cesserunt igneᷤ
⁊ refrigeris locũ flãme dederunt. p̃sente eũ ilus año
⁊ ꝓbante qd̾ in confessores ⁊ mr̃es eiꝰ nicħ poss ge¬
henne ardor oꝑari. s qd̾ qͥ indeũ crederent incolu¬
mes semꝑ ⁊ tuti in om̃ib ꝑseuerent ⁊ consideretis
diligentius peto ꝓur̃a religione. q̃ apd̃ illes pu̾es fi¬

Expanded text:
passiones huius temporis ad superuenturam claritatem quae reuelabitur in nobis. cuius claritatis gloriam cogitantes pressuras omnes et persecutiones tolerare nos conuenit, quia etsi sunt multae pressurae iustorum, ex omnibus tamen liberantur qui in Deum fidunt. Beatas etiam feminas quae uobiscum sunt in eadem confessionis gloria constitutae, quae dominicam fidem tenentes et sexu avit divina dignatio, repraesentans nobis tale aliquid quale Ananias, Azarias et Misahel illustres pueri aliquando fecerunt; quibus inclusis in caminum cesserunt ignes et refrigerium flammae dederunt, praesente cum illis Domino bante, quod in confessores et martyras eius nihil posset gehennae ardor operari, sed quod qui in Deum crederent incolumes semper et tuti in omnibus perseuerarent. et consideretis diligentius peto pro uestra religione quae apud illos pueros fi
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ ad głam tẽporis nr̃i religiosa uͥtute ⁊ diuina di¬
gnatione facientẽ. qͥ cũ felicissimo fĩe nr̃o qͥetus sẽꝑ
⁊ sobrio semper excipiens ferocientis ppłm petrum:
pͥmus hospitiũ uobis in carcere parauit ⁊ metator
in uob̾ assiduis oratõib deũ dep̃cam᷑ ut initiis ad sũ¬
ma ꝑgentib qͦs conficeri fecit: faciat ⁊ coronari. Oꝑ¬

Expanded text:
uobis ad gloriam temporis nostri religiosa uirtute et diuina dignatione facientem, qui cum Felicissimo fratre nostro quieto semper et sobrio excipiens ferocientis populi impetum primum hospitium uobis in carcere praeparauit et metator in uobis adsiduis orationibus Dominum deprecamur, ut initiis ad summa pergentibus quos confiteri fecit faciat et coronari. op
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si ñ: notũ sit tͥ qm̃ liis tuis ñ seruimꝰ. ⁊ ymaginẽ
aureã quã statuisti: ñ adoramꝰ. Cũ ⁊ crederent ⁊ ꝓ
fide sua scirent posse etiã de p̾senti supplicio liberari
iactare ħ tñ ⁊ uindicare noluerunt dicentes. ⁊ si ñ:
ne minor eẽt confessionis uirtꝰ sine testimonio pas¬
sionis addiderunt posse om̃ia deũ facere: S tr̃ ñ in
boe fidere: ut liberari in p̾sentia uellent s stla lirer¬
tatis ⁊ securitatis et̾ne głam cogitarent. Quã fidẽ nos
qͦ retinentes ⁊ dieac nocte melitantes coto corde ad

Expanded text:
sit quoniam diis tuis non seruimus et imaginem auream quam statuisti non adoramus. cum se et crederent et pro fide sua scirent posse etiam de praesenti supplicio liberari, iactare hoc tamen et uindicare sibi noluerunt dicentes et si non, ne minor esset confessionis uirtus sine testimonio passionis. addiderunt posse omnia Deum facere, sed tamen non in hoc fidere ut liberari in praesentia uellent, sed illam libertatis et securitatis aeternae gloriam cogitarent I Quam fidem nos quoque retinentes et die ac noct
Abbreviated transcription (Latin):
oriret᷑. Et uidemꝰ impletũ qd̃ fuat ostensũ ut dum
salutaria ñ tenemꝰ: facultatẽ nocendi inimitꝰ acci¬
peret nirꝰ armatos. ⁊ acl repugnand̾ minꝰ cautos iac¬
turetis operiret. Oremꝰ instant̾ ⁊ assiduis p̾cib inge¬
nuscamꝰ. Nam ⁊ hoc nob̾ ñ olim per iusũ fr̃s kĩi ex¬
ꝓbratũ sciatis qd̾ dormitemꝰ in p̃cib nec uigilant̾
det. ad hox em̃dat ut sertiet. Excutiamꝰ itaq ⁊ abrũpa¬
p̃cepit licens. Instate or̃oni iugilantes in eam. nã
⁊ apłi orare dieb ac noctib ñ destiterunt. Et dñs qͦ dis
ter orauit. Sicut in euugłio legiꝰ. Exiit in montem
orare ⁊ fuit ꝑnoctans in or̃one dei. Et utiq qd̵ orabat
ille ꝓ nob̾ cũ pecc̃or ip̃e ñ eẽt. s nr̃a pecẽa portatet a deo
aũ ꝓ nob̾ ille dep̃cabat᷑ ut legimꝰ alio loco. Dixit aut̃
dñs ad petrũ. Ecce sathanas postulauit ut uos uexa-¬

Expanded text:
oriretur. et uidemus inpletum quod fuerat ostensum, ut dum oriretur. et uidemus inpletum quod fuerat ostensum, ut dum salutaria non tenemus, facultatem nocendi inimicus acciperet, minus armatos et ad repugnandum minus cautos jactu retis operiret. V. Oremus instanter et assiduis precibus ingemiscamus. Nam et hoc nobis non olim per visionebratum sciatis, quod dormitemus in precibus, nec vigilanter ndet, ad hoc emendat ut servet. Excutiamus itaque et abrumpapraecipit dicens: instate orationi uigilantes in ea. nam et apostoli orare diebus ac noctibus non destiterunt, et Dominus quoquter orauit, sicut in euangelio legimus: exiit in montem orare et fuit pernoctans in oratione Dei. et utique quod orabat cum peccator ipse non esset, sed nostra peccata portaret. adeo autem pro nobis ille deprecabatur, ut legimus alio loco: dixit autem Dominus ad Petrum: ecce satanas postulauit ut uos uexa
Abbreviated transcription (Latin):
unanimitas apd̾ oẽs eẽt: ꝙͥ si sed̾m pacẽ quã clñs de¬
dit nob̾ uniu̾sis fr̃ib ꝯueniret. ⁊ã pͥdem de diuina
miscd̾ia ĩpetͣssemꝰ qd̾ petimꝰ nec tã diu in hoc salutis
⁊ fidei nr̃e ꝑiculo fluctuaremꝰ. ĩmo uͦ nec uenissẽt
frib hec inala si inunũ frat̾nitas fuiss animata.
Nam ⁊ ilid̾ ostensũ est qd̾ sederet pat̾familias se¬
dente sibi ad dext̾am iuuene qͥs iuuenis auxius
⁊ cũ quadã indignatõe subtͥstis maxillam manute.¬
nens mesto uultu sedebat. Alius uͦ in sinistra par¬
te ꝯsistens rete portabat qd̃ se mitteret ut circun¬
stantẽ ppłm capere minabat᷑. ⁊ csi minaret᷑ ꝙͥ hoc
eẽt: ille qͥ uidit dcm̃ est ei. iuuenẽ qͥ ad dext̾am sic
sederet cont̾stari ⁊ dolere qd̾ p̃cepta sua ñ obseruarẽ¬
tur. Illũ uͦ in sinistrã exultare qd̃ sͥ daret᷑ occasio ut
a patrefamilias potestatẽ sumeret seiuendi. hoc
pͥus longe ostensum est ꝙͣ tẽpestas ciastitatis huiꝰ

Expanded text:
unanimitas apud omnes esset? quod si secundum pacem quam Dominus nobis dedit uniuersis fratribus conueniret, iam pridem de diuina misericordia inpetrassemus quod petimus nec tamdiu in hoc salutis et fidei nostrae periculo fluctuaremus : immo uero nec uenissent fratribus haec mala, si in unum fraternitas fuisset animata. Nam et illud ostensum est quod sederet paterfamilias sedente sibi ad dexteram iuuene, qui iuuenis anxius et cum quadam indignatione subtristis maxillam manu tenens maesto uultu sedebat. alius uero in sinistra parte consistens rete portabat, quod se mittere ut circumstantem populum caperet minabatur. et cum miraretur quid hoc esset ille qui uidit, dictum est ei iuuenem qui ad dexteram sic sederet contristari et dolere quod praecepta sua non obseruarentur, illum uero in sinistra exultare quod sibi daretur occasio ut a patrefamilias potestatem sumeret saeuiendi. hoc prius longe ostensum est quam tempestas uastitatis huius
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃cemͣ cũ geritu parit̾ ⁊ fletu dep̾cantes sic̾ dep̃r̃ari
oportet eos qͥ sint positi int̾ plangentiũ ruinas et
tim̃tiũ reliqͥas int̾ num̾osã languentiũ stragẽ ⁊
exiguam stantiũ paucitatẽ. Rogemꝰ pacẽ matu¬
rius reddi cito latebris nr̃is ⁊ ꝑiculo. ⁊ subueniri
gratoẽm eccł̃ie sue scẽ secitatem salutis nr̃e. Post
pluuias serenitatẽ post tenebras lucẽ post ꝓcel¬
las ⁊ tͣbines placidã lenitatẽ pia pat̾ne dilcois au¬
xilia diuine maiestatis solita magnalia qͥb ⁊ per¬
seq̃ntiũ blasphemia redundant᷑. ⁊ lapsoꝵ peniten¬

Expanded text:
deprecemur, cum gemitu pariter et fletu deprecantes, sicut deprecari deprecemur, cum gemitu pariter et fletu deprecantes, sicut deprecari oportet eos qui stimentium reliquias, inter numerosam languentium stragem et exiguam stantium firmitatem. Rogemus pacem maturius reddi, cito latebris nostris et periculis subveniri, grationem ecclesiae suae, securitatem salutis nostrae, post pluuias serenitatem, post tenebras lucem, post procellas et turbines placidam lenitatem, pia paternae dilectionis auxilia, diuinae maiestatis solita magnalia, quibus et persequentium blasphemia retundatur et lapsorum paeniten
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb nos dñs admonere ⁊ instruere clignat᷑ eiꝰ est qͥ
admoneri ⁊ instrui frẽm suũ nolit. ꝓbari nos a dño
uel mͦ ꝯu̾satiem uet̾is hõĩs exponant. Nemo enim
retro attendens ⁊ suꝑponens manũ suꝑ aratrũ ap¬
tus est regno det. Deniq uxor loth q̃ liberata contra
p̃ceptũ retro respexit: qd̃ euaserat ꝑdidit. Atten¬
bris nos fus t̾ra decipiat. Unꝰqͥsq oret deñ. ñ ꝓsetm̃¬
s ꝓ oĩb frĩb. sicut dñs orare docuit. ubi ñ singłis pͥ¬
uatam p̃cem mandat. s ⁊ orõne cõmuni ⁊ concordi
p̃ce orantes ꝓ oĩb sic orare. si nos dñs humiles et
qͥetos si nob̾ inuicẽ copulatos si cura irã suã tinudoᷤᷤ
si p̃senti tͥbulatõe correctos emendatos. q̃ conspexerit
tutos ab inimici infestatõib exhibebit ⁊ p̃cessit dis¬
ciplina: seqrͣ ⁊ uenia. nos tm̃ sine cessatione poscen¬
di. ⁊ cũ fide accipiendi simplices ⁊ unianimes dñm

Expanded text:
nus admonere et instruere dignatur, ejus est qui admoneri et instrui fratrem suum nolit. Probari nos a Domino uel modo conuersationem ueteris hominis exponant. nemo enim retro adtendens et superponens manum suam super aratrum aptus est regno Dei. denique uxor Lot, quae liberata contra praeceptum retro respexit, quod euaserat perdidit. adtenbris nos suis terra decipiat. unusquisque oret Deum, ns fratribus, sicut Dominus orare nos docuit, ubi non singulis priuatam precem mandat, sed oratione communi et concordi prece orantes pro omnibus iussit orare. si nos Dominus humiles et quietos, si nobis inuicem copulatos, si circa iram suam timidos, si praesenti tribulatione correctos emendatosque conspexerit, tutos ab inimici infestationibus exhibebit. praecessit disciplina, sequetur et uenia. Nos tantum sine cessatione poscendi et cum fide accipiendi simplices et unanimes Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
eiugilet. Dissimulare hec singl̃a ⁊ apd̃ conscĩam meã
solus orcultarem ñ debui. qͥb unꝰqdͥsq nr̃m ⁊ instrui
⁊ regi possit. Nec ip̃i deniꝙ apd̾ uos hanc epłam tene

Expanded text:
evigilet. VII. Dissimulare haec singula et apud conscientiam meam evigilet. VII. Dissimulare haec singula et apud conscientiam meam solus occultare non debui, quibus unusquisque nostrum et instrui et regi po
Abbreviated transcription (Latin):
dũm deũ nr̃m. Si mͦ nos in p̾titũ peccasse peniteat
⁊ confitentes atq intelligentes delicta nr̃a qͥb nũc
dñm offendimꝰ uł decet̾o nos ambulare inuiis eius
⁊ p̾cepta eiꝰ metueres spondeamꝰ pat̾ nos ⁊ corripit et
tuet᷑ stantes tñ in fide. ⁊ p̃ssuris atq angustiis licet
xͦ eiꝰ firmit̾ adherens sicut scͥptũ est. Qͥs nos separa
potest separare credentẽ. nicħ potest auellere corpori
eius ⁊ sangͥni eiꝰ coherentis. ꝑsecutio ista examinatio
est atq exploratio pecc̃i nr̃i. excutinos uoluit ⁊ ꝓ¬
mum famulũ suũ ⁊ in delictis licet płimis constitu¬
tum ⁊ dignatõi eiꝰ indignũ tñ ille ꝓsua cirra nos bo¬
nitate mandare dignatus est. Dic illi inqͥt securus
sit qr pax uent᷑a est. S qd̾ int̾im morula est super
uinis dignatõib admonem᷑. scil ne uigore celesti
sublime iam pectus illecebra sełaris eneruet uel ne
largiorib epulis mens gͣuata minꝰ ad p̃ces or̃onis

Expanded text:
um nostrum, si modo nos in praeteritum peccasse poeniteat, et confitentes atque intelligentes delicta nostra, quibus nunc Dominum offendimus, vel de caetero nos ambulare in viis ejus et praecepta ejus metuere spondeamus. Pater nos corrigit et tuetur, stantes tamen in fide et pressuris adque angustiis licet Christo eius firmiter adhaerentes, sicut scriptum est: quis nos separabpotest separare credentes, nihil potest auellere corpori eius et sanguini cohaerentes. persecutio ista exploratio est adque exploratio peccati nostri excuti nos Deus uoluit et promum famnlum suum et in delictis licet plnrimis constitutum et dignatione eius indignum tamen ille pro sua circa nos bonitate mandare dignatus est. dic illi, inquit, securus sit, quia pax uentura est, sed quod interim morula est, superuinis dignationibus admonemur, scilicet ne uigore caelesti sublime iam pectus inlecebra saecularis eneruet, uel ne largioribus e
Abbreviated transcription (Latin):
ra ⁊ tarditas fu̾t. qm̃i gͣuit̾ offendimꝰ: pulsemus qi
⁊ pulsanti aꝑiet᷑. Si mͦ pulsent hostiũ p̾oes ⁊ gemitꝰ
⁊ lacrime nr̃e qͥb insistere ⁊ ĩmorari oportet: si sit u¬
nanimis or̃o. Nam qd̾ magis suasit ⁊ cõpulit ut ad
uos has litt̾as seriberem. Scire debetis sicuti dñs osten¬
dere ⁊ reuelare dignatur dem ẽẽ inuisione. Petite ⁊
impetratis. tc̃ deinde p̃ceptũ plebi acdsistenti ut ꝑ qͥb¬
dam ꝑsonis designatis sͥ hii pet̾ent in petendo aũ fuisse
dissonans uoces. ⁊ dispares uoluntates ⁊ uehem̃t̾ hoc
displicuisse illi qͥ dixerat. Petite ⁊ impetratis qd̾ ple¬
bis in eqͣlitas cliscreparet. necẽe est fr̃m consensio una
⁊ simplex ⁊ iuncta concordia cũ scͥptũ sit. Deus qͥ in-¬
habitare facit unanimes indomo. & in actib apo¬
stoloꝵ legamꝰ. Turba aũ eoꝵ qͥ credid̾ant aĩa ac m̃te

Expanded text:
ra et tarditas fuerit, quoniam grauiter offendimus, pulsemus, quia ra et tarditas fuerit, quoniam grauiter offendimus, pulsemus, quia et pulsanti aperitur, si modo pulsent ostium preces et gemitus et lacrimae nostrae quibus insistere et inmorari oportet, et si sit unanimis oratio. Nam quod magis suasit et conpulit ut has ad uos litteras scriberem, scire debetis, sicut Dominus ostendere et reuelare dignatur, dictum esse in uisione: petite et inpetratis, tunc deinde praeceptum plebi adsistenti ut pro quibusdam personis designatis sibi peterent, in petendo autem fuisse dissonas uoces et dispares uoluntates et uehementer hoc displicuisse illi qui dixerat: petite et inpetratis, quod plebis inaequalitas discreparet nec esset fratrum consensio una et simplex et iuncta concordia, cum scriptum sit: Deus qui inhabitare facit unanimes in domo, et in actis apostolorum legamus: turba autem eorum qui crediderant anima ac mente
Abbreviated transcription (Latin):
ciplinam: Itaq dũ qͦsdã insolent̾ extollit confessi¬
onis sue tumida ⁊ inuerecunda iactatio torm̃ta ue¬
nerunt. Et torm̃ta sine fine tortoris sine eritu dãp¬
nationis. sine solatio mortis. torm̃ta que ad coro¬
nam ñ facile clmuittant s tñ diu torq̃ant ꝙͣ diu
deiciant. nͥ si aliqͥs diuina dignatõe subtctus int̾
ip̃a cruciam̃ta ꝓfecerit. adeptꝰ głam ũ t̾mino sup¬
plicii. s uelocitate moriendi. ħ patunͣ delicto ⁊ me¬
derelinq̃rint legem meã ⁊ in iudiciis meis ñ am¬
bulauerint. si iustificatões meas ꝓphanauerint
⁊ p̃cepta mea ñ obseruauerint. uisitabo in uuga faci¬
nora eoꝵ.⁊ in flagellis delicta eoꝵ Uirgasgͥ ⁊ flagelia
facimꝰ. Rogemꝰ de intimo corde ⁊ de tota m̃te miscd̃iã
dei. qr ⁊ ip̃e addidit dicens Miscd̾iam aut̃ meam ñ
disꝑgam ab eis. Petamꝰ ⁊ accipiemꝰ. ⁊ si accipiencdi mo¬

Expanded text:
ciplinam? itaque dum quosdam insolenter extollit confessiciplinam? itaque dum quosdam insolenter extollit confessionis suae tumida et inuerecunda iactatio, tormenta uenerunt, et tormenta sine fine tortoris, sine exitu damnationis, sine solacio mortis, tormenta quae ad coronam non facile dimittant sed tamdiu torqueant quamdiu deiciant, nisi si aliquis diuina dignatione subtractus inter ipsa cruciamenta profecerit, adeptus gloriam non termino supplicii sed uelocitate moriendi. Haec patimur delicto et medereliquerint legem meam et in iudiciis meis non ambulauerint, si iustificationes meas profanauerint et praecepta mea non obseruauerint, uisitabo in uirga facinora eorum et in flagellis delicta eorum. Praennntiata  de intimo corde et de tota mente misericordiam Dei, quia et ipse addidit dicens: misericordiam autem meam non dispargam ab eis. petamus, et accipimus: et si accipiendi mo