comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nuitate silitutdinis messe sibi ilła
sue substantie nat᷑alem simplicitatẽ
equalitas. gratlus ꝓpinquus grad̾ tñ.
Neq enĩ uniꝰ excellentie paris ne fas¬
tign sunt. hoc habere esseꝗd uuie̾: ⁊ itẽ
habere boc eẽ qd̾ btẽ iuiu̾e. ergo si ũbi est
illud ꝓpter sblimitatẽ. hoc antme ꝓpti
similitudinẽ. salua quidem emm̃tia
ubi palam est affinitas nataꝵ palã
amine p̃rogatiua. ⁊̃ ut qd̾ d̾r planius.
fiat soli deo idem est ẽe. qd̾ bt̃m esse at¬
q hoc pͥmũ ⁊ purissimũ simplex. scdͣ
aũt simle est huic. hoc udelicet hab̾e
esse qd uin̾e / atq hoc aĩe est. Ex hoc et¬
si inferiori gradu ascentli potest. nõ m̃
ad bñ. s etiam ad beate uiuentlũ nõ
nerit. quatinꝰ ita gloriet ꝑsimilitu¬
⁊ habeat semper uñ omnia ossa eius
dicant. Dñe quis similis cibi. De
Snus anime gradus. ex quo ⁊ solo
ad beatam ascentlit᷑ uitam. Sũt
tiunt ⁊ que non sentiũt. Porro insen¬

Expanded text:
nuitate similitudinis inesse sibi illam suae substantiae naturalem simplicitatem, aequalitas. Gradus propinquus, gradus tamen. Neque enim unius excellentiae parisve fastigii sunt, hoc habere esse quod vivere, et item habere hoc esse quod beate vivere. Ergo si Verbi est illud propter sublimitatem, hoc animae propter similitudinem, salva quidem eminentia Verbi, palam est affinitas naturarum, palam animae praerogativa. Et ut quod dicitur planius fiat, soli Deo id est esse, quod beatum esse: atque hoc primum et purissimum simplex. Secundum autem simile est huic, id videlicet habere esse quod vivere; atque hoc animae est. Ex hoc, etsi inferiori gradu, ascendi potest, non modo ad bene, sed etiam ad beate vivendum: non nerit; quatenus ita glorietur pro similitu habeat semper, unde omnia ossa ejus dicant: Domine, quis similis tibi? . Bonus tamen animae gradus, ex quo, et solo, ad beatam ascenditur vitam. 3. Sunt tiunt, et quae non sentiunt. Porro insen
Abbreviated transcription (Latin):
get. quippe qd̾ neq in hunc infi̾orem gͣ¬
tlum potuit ꝑuenire. Sola que in ip̃o
stare cognoscitur anima hoĩs in eo dig¬
nitatis statu creata est. Uita auita sĩ¬
plex asimplici. in mortalis abĩmortali.
ut non longe sit asũmo graclu tibi sci¬
ucet id esse qd̾ btẽ uiuere est in quo so
tõne anima ⁊ si esse posse tamen esse
bt̃a sũmo ꝓmile gralui qnͣtũ licet
nec qñdo bt̃a erit.

Expanded text:
get: quippe quod neque ad hunc inferiorem gradum potuit pervenire. Sola, quae in ipso stare cognoscitur anima hominis, in eo dignitatis creata est, vita a vita, simplex a simplici, immortalis ab immortali, ut non sit longe a summo gradu, ubi scilicet id esse quod beate vivere est, in quo soltione anima, etsi non esse, posse tamen esse beata; summo proinde gradui, quantum licet, nec quando beata erit.
Abbreviated transcription (Latin):
est t̾iuo ualebit ꝑtingeꝰ huc. Et
pecorum est arboꝵ uita sensti alcera
Uiuens. altera carens. at neuf. tãmẽ
id esse ad̾ uiu̾e est. cum ut quitlẽ młtoꝵ
opinio est ante in elem̃tis qmͣ uel illa
ĩmemb̾s. uł ista in ramis exstitetĩt
Ad scd̾m hoc cum desinũt uinificare
simul uiu̾e cessant. s nõ ⁊esse. Neqͣꝙ̃¬

Expanded text:
tinuo valebit pertingere huc. Est pecorum, est et arborum vita, sensu altera vigens, altera carens. At neutri tamen idem esse quod vivere est: cum, ut quidem multorum opinio est, ante in elementis, quam vel illa in membris, vel ista in ramis exstiterint, At secundum hoc cum desinunt vivificare, simul vivere cessant, sed non et esse. Sol
Abbreviated transcription (Latin):
fouere ulccra tergere. His itaq tri¬
ennio fe.re ꝑactis. ne qͥd illi de esset.
momni pacientia ⁊ plenitudine me¬
ricoꝵ dispensãte dño ꝑcussa est ulc̾e
icpre. iixta desideriũ stũ. Qd̾ cum
multi ad uerterent. ⁊ nlłs ei diceret.
dum eam molestare metuerent. mat̾
in ꝑtem filiam traxit. ⁊ luride tabis ap¬
ꝑitõnem innotuit. Quod cũ illa au¬
diret. tanta ꝓtinus exultatõe corri¬
pitur. ⁊ ut pene defectum cordis ĩ cur
nuam aꝑiri erupit ĩ uocem exulta¬
tõnis: ⁊ exclamans cũ latrimis ait.
signũ in bono. in quo certissimũ tue
miseratõnis augmentũ accipto. Eg¬
ingressaq ꝯuentũ leprosoꝵ. ita se co¬
ram omnib hñilianit. ut sola ibidẽ
leprosa iuderet᷑: ita om̃ib suiebat.
ut sola in columis inderetr. Mira¬
bant᷑ om̃ꝰ in ea singłarem pacĩam¬
ea hĩtare nõ tlubitabant. In sacta
itaq anno seꝑatõnis sue. placuit
altissimo uota sibi famulam celesti ⁊¬

Expanded text:
erium praeterire. His ita triennio fere peractis, ne quid illi deesset in omni patientia et plenitudine meritorum, dispensante Domino percussa est ulcere leprae, juxta desiderium suum. Quod cum multi adverterent, et nullus ei diceret dum eam molestare metuerent, mater in partem filiam traxit, et luridae tabis apparitionem innotuit. Quod cum illa audiret, tanta protinus exsultatione corripitur, ut pene defectum cordis incurrenuam aperiri, erupit in vocem jubilationis, et exclamans cum lacrymis, ait:sti mihi signum in bono, in quo certissimum tuae miserationis argumentum accipio. » Egingressaque conventum leprosorum, ita se coram omnibus humiliabat, ut sola ibidem leprosa putaretur, ita omnibus serviebat, ut sola incolumis videretur. Mirabantur omnes in ea singularem ea habitare non dubitabant. Transacto itaque anno separationis suae, placuit Altissimo devotam sibi famulam coelesti c
Abbreviated transcription (Latin):
exitus eius occurre̾ nõ ualuit. Nos uͦ
ista dicentes. in discretam fortassis ue
non ita approbamus. ut aliis imitabi
lem ꝓponamus. sed arderissimũ d̾ini amo¬
ris affectum et tuenle ꝑ uditicie zelũ
madolescentula uirgine satis superq

Expanded text:
exitus ejus occurrere non valuit. Nos vero ista dicentes, indiscretam fortassis puellae non ita approbamus, ut imitabilem caeteris proponamus, sed ardentissimum divini amoris affectum et tuendae pudicitiae zelum in adolescentula virgine satis superque
Abbreviated transcription (Latin):
diuine mise¬
ratõnis metlullitus flagitabat
Tunc pissima mater ait ad filiũ
suum. Dñe flli qͥd facturꝰ es de isto
yolo igitur ut mittas eum inreqͥem
tuam. Dixit aũt dñs ad eam. Fiat
ei sicut uis. Respondit ei btĩssima
uirgo.⁊ quomͦ fiet istud : Dicit
ad eam dñs. Quta die ueniat ⁊
saluef᷑. Transacta itaq iusione frat̾
ille qui niderat ⁊ audierat cet̾is indicauͭ:
⁊ in grauescente egritudine quam antea

Expanded text:
divinae miserationis medullitus flagitabat. Tunc piissima mater ait ad filium suum: « Domine fili, quid facturus es de isto « Volo igitur ut mittas eum in requiem tuam. » Dixit autem Dominus ad eam: « Fiat ei sicut vis. » Respondit ei beatissima Virgo: « Et quando fiet istud? » Dicit ad eam Dominus: « Quinta die veniat, et salvetur. » Transacta itaque visione, frater ille, quae viderat et audierat, caeteris indicavit; et ingravescente aegritudine quam ante
Abbreviated transcription (Latin):
significare. Quadam itaq die cũ
eam uisitandi gr̃a mater uenisset.
⁊ reuertentẽ longe aliqñtulũ asuo
domicilio ipsã detluceret. tantlem uale¬
facit ⁊ ait. AUade inpate mater. ⁊ ora
pro me. quia iam amplius nõ uideb̾
facieni meam. uiuentis in carne. ¶Na¬
ter tamẽ hec autliens. nõ satis fitiem

Expanded text:
ignare. Quadam itaque die cum ad eam visitandi gratia mater advenisset, et revertentem, longe 332 aliquantum a suo domicilio ipsa deduceret, tandem valefecit, et ait: « Vade in pace, mater, et ora pro me, quia jam amplius non videbis faciem meam viventis in carne. » Mater tamen haec audiens, non satis f
Abbreviated transcription (Latin):
choꝵ defuncti corꝑis qd̾ ibi iacere uidebat
animã doͦ sollempni officõ dmentlabã:
⁊ diuine p̃conieꝰ lauidis usq ad celum ca¬
noris uocib attollebãt. Cum ergo p̃tliti
monachi usionem huuiꝰmotli cernerent:
pulsata est tabula ꝓ illo nouito moriẽte.
iam iãq flatum ultimũ emiuente. Sur¬
ilatõne ⁊ posito in etcłia corꝑe: unus ex

Expanded text:
d ibi jacere videbatur, animam Domino solemni officio commendabant, et divinae praeconia laudis usque ad coelum canoris vocibus attollebant. Cum igitur praedicti monachi hujusmodi visionem cernerent, pulsata est tabula pro illo novitio moriente, jamjamque flatum ultimum emittente. Surdatione, et posito in
Abbreviated transcription (Latin):
migrauit acorpore. ⁊ intrauit irequi¬
em qm optauit. Huic frẽs testimo¬
nium ꝑhibebant qđ homo religiosꝰ
⁊ filius pacis erat: ⁊ quia tlignus ex¬
istimabat᷑. qui ingaudiũ esset in tro¬

Expanded text:
corpore, et intravit in requiem quam optabat. Huic autem fratres testimonium perhibebant quod homo religiosus et filius pacis erat, et quia dignus existimabatur, qui in gaudium Domini esset intro
Abbreviated transcription (Latin):
sapiens. ⁊̃ bene morigeratus. reli¬
gione fl̾iens. Uirtutũ gratia pollens:
iuteraꝵ scientra p̃minens. Qui dum
esfet omniũ dĩnoꝵ eloquioꝵ assiuus
in restigator: p̃cipue tamen libͦꝵ sc̃i
augustini erat ardentissimꝰ amator.
p̃sulem miro affcu excoleret. ꝓpter sp̃a¬
lem qͣm c̾ca illum habebat deuotõnẽ in
ens festiuitate ut sepius fatebatur
mori desiderabat Ueꝵ diuina demen
que ꝑia scõꝵ nota ⁊ aspirando p̃ue¬
nis. ⁊ ad iuuando ꝓsequitur. Hunc
famulum sui desiderii d potem fecit: qr
in ipsa bñ augustini festiuitate sicut
p̃optan̾at. tam felicitꝰ qmͣ fidelrꝰ emũdo
migrauit. Facta est añt in ipsa nocte
huiꝰ modi reuelo. cuidam ipsius mõa¬
sterii monacho religioso. Uidit enĩ pro¬
cessionem canditlaꝵr de celo uenientiũ
eccłiam in troire: ⁊ t̾ca corpus qd̾ ibide
more solito seruabatur asistere. Porro
unus ex illis statura procerus. wltu et
ueste gloriosus ⁊p̃fulgulus accepit ad

Expanded text:
sapiens et bene morigeratus, religione fervens, virtutum gratia pollens, litterarum scientia praeminens, qui dum esset omnium divinorum eloquiorum assiduus investigator, praecipue tamen librorum sancti Augustini erat ardentissimus amator, tum miro affectu excoleret, et propter specialem quam circa illum habebat devotionem, in ejus festivitate, ut saepius fatebatur, mori desideraret. Verum divina clementia, quae pia sanctorum vota et aspirando praevenit et adjuvando prosequitur, hunc famulum suum desiderii sui compotem fecit, quia in ipsa beati Augustini festivitate, sicut praeoptaverat, tam feliciter quam fideliter e mundo migravit. Facta est autem in ipsa nocte hujusmodi revelatio cuidam ipsius monasterii monacho religioso. Vidit enim processionem candidatorum de coelo 326 venientium, ecclesiam introire, et circa corpus quod ibidem more solito servabatur, assistere. Porro unus ex illis statura procerus, vultu et veste gloriosus atque praefulgidus, accessit ad
Abbreviated transcription (Latin):
sit aduigilias defuncti. cum aliis quib¬
tlam. qui ad hoc ip̃m fu̾ant deputati. Alrꝰ
uero nidormitoriũ reliens. ac sese recol
minacitꝰ arguens sompno lentũ ⁊ di¬
cens. Usq quo dormis piger: En.
sancti angłi de celo uenientes cͥca de fũc¬
cum frẽm excubias obsuant. nec nõ
et socius tuus cũ aliis uigilando atas
psallendo fu̾i assistit: ⁊ tumiser ĩlec¬
tũlo tuo sertis. atq merti sopore deprim¬
is: Tunc ille exterritus auoce expro¬
brantis. ⁊ in crepantis eiugilauit. ⁊ ex¬
iliens de lecto cicius in oratoriũ uenit.
ac psallentib cͥca defuictũ celeritꝰ se ad¬
ĩxit. In crastinũ añt cũ utramq ui¬
sionem atb̾i retulisset. mirabant᷑ uterq
qui nam esse poterat. socus ille qui dic¬
tus fuerat cũ aliis iugilare. Post mo¬
dicum uero cũ ille alius frater uisioẽm
qm uiderat reuelasset coguouert qui a
ipse esset. qui socu noĩe fu̾at designatꝰ.
pro eo scił qd̃ adintuentlam fũs illius

Expanded text:
igilias cum aliis quibusdam, qui ad ipsum fuerant deputati; alter vero in dormitorium rediens, ac sese recollminaciter arguens somnolentum, et dicens: « Usquequo dormies, piger? En sancti angeli de coelo venientes circa defunctum fratrem excubias observant, nec non et socius tuus cum aliis vigilando et psallendo, funeri assistit; et tu miser in lectulo tuo stertis, atque inerti sopore deprimeris. » Tunc ille exterritus a voce exprobrantis et increpantis, evigilavit, et exsiliens de lecto, citius in oratorium venit, et psallentibus circa defunctum celeriter se adjunxit. In crastinum autem cum utramque visionem abbati retulisset, mirabantur uterque quinam poterat esse socius ille, qui dictus fuerat cum aliis vigilare. Post modicum vero cum ille alius frater visionem quam viderat revelasset, cognoverunt quia ipse fuerat, qui socii nomine fuerat designatus; pro eo scilicet quod ad intuendam fratris illius
Abbreviated transcription (Latin):
bq pietatis semꝑ intentꝰ. maioris tam̃
puritatis optinende gra. domni albe se
redilidit repe. młtumq desiderabat. su¬
scepto hĩtu fratrũ collegio sociari. perũ
euidem monasterii. abbas sciens eũ in¬
rum iustũ atq ꝑ fectum. cum esset ualde
ministrando. ⁊̃ diuina mysteria celebtͣ.
dilata illius suscept̃one. młtis p̃cib licet

Expanded text:
etatis semper intentus, majoris tamen puritatis obtinendae gratia domui Albaeripae se reddidit, multumque desiderabat, suscepto habitu, fratrum collegio sociari. Verum ejusdem monasterii abbas, sciens eum virum justum atque perfectum, cum esset valde ministrando etiam divina mysteria celebrabat, dilata ejus susceptione, multis precibus lic
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯspiceret. p̃tlictũ albe ripe cenobĩ festi¬
nantꝰ expecut: susceptus q ad probatõ¬
nem infra paucos dies dño uocante mi¬
grant:⁊ lum inextremis laboret. du¬
ob religiosis eiustdem loci frib. ostensa
est una eatlemq reuelatõ. talis in ipsa
nocte uno illoꝵ de altero funditus ignorã¬
te. Uiderunt ergo bc̃oꝵ spĩumi turmam ĩ¬
menso uibare coruscantẽ. ⁊ dulci melodya
suauit̾ dcinentem de celo descend̾e: atq ꝑ
frõtiamplioreni illius eccł̃ie fenestrã

Expanded text:
ictum Albaeripae monasterium festinanter expetiit, susceptusque ad probationem, infra dies paucos Domino vocante migravit. Et dum in extremis laboraret duobus religiosis ejusdem loci fratribus ostensa est una eademque revelatio talis in ipsa nocte, uno illorum de altero funditus ignorante. Viderunt ergo beatorum spirituum turmam immenso jubare coruscantem, et dulci melodia suaviter concinentem, de coelo descendere, atque per ampliorem frontis illius ecclesiae f
Abbreviated transcription (Latin):
labiũ ⁊ nasũ quib se nutilau̾at op¬
tulit: ⁊ quasi hiis u̾bis allocuta est di¬
ceus. En floritla forma en qd̾ magis
inme placebat. Tollite ñc si uolu̾i¬
tis: ⁊ nouo ferte marito. Illi ergo cũ
talia cenerent: subito ex clamantes.
efferatisq planctib omnia ꝑturbã¬
tes. nimio dolore ꝯterebrati ⁊ pene
exanimati sunt. Sponsus uero qͥ
putabatur. ⁊ qui cum eo aduen̾ant.
mesti atqs dflsi adꝓpria remeant.
Igitur pater et mater magnã sibi ig¬
nominiam arbitntes. de turpate filie
sustinere ꝯspectũ atq duictũ. remotã
a dtũb̾mo suo seorsum in alio domi¬
cilio. qd̾ pauꝑn hospitalitati dicau̾¬
ant manere uisseꝵt. Et uero puel¬
la ⁊temptu suo gandens. xp̃i pas¬
siones ⁊ obꝑbria siciens. nõ modo
cohabitare mentlicis eq̃nimiter tu¬
lit. Uerum etiam in firmoꝵ atq lan¬
guentiũ pedisseqͣm hrimilem ac seruã
se se fllacritꝰ optulit. Erat ergo solli¬

Expanded text:
labrum et nasum quibus se mutilaverat oblabrum et nasum quibus se mutilaverat obtulit, et quasi his verbis allocuta est, dicens: « En florida forma, en quod magis in me placebat. Tollite nunc, si vultis, et novo ferte marito. » Illi ergo cum talia cernerent, subito exclamantes, efferatisque planctibus omnia perturbantes, nimio dolore conterebrati et pene exanimati sunt. Sponsus vero, qui putabatur, et qui cum eo advenerant, moesti atque confusi ad propria remearunt. Igitur pater et mater magnam sibi ignominiam arbitrantes deturpatae filiae sustinere conspectum atque convictum, remotam a contubernio suo, seorsum in alio domicilio quod pauperum hospitali dicaverant, manere jusserunt. At vero puella, contemptu suo gaudens, Christi passiones et opprobria sitiens, non tantum cohabitare mendicis aequanimiter tulit, verum etiam infirmorum atque languentium pedissequam humilem ac servam sese 331 alacriter obtulit. Erat ergo solli
Abbreviated transcription (Latin):
Uella quelam uenera s¬
bilis nomine Margareta prudẽs
ac speciosa nimis. nata de sc̃o audoma¬
ac p̃gñlis cum aparentib cogeret᷑ ad
nuptias. ꝑtinaci animo recus abat:
testificans illis se se numqͣm alicui nͥ
xp̃o nubere uelle. Illl autẽ econtͣ mo¬
clis omnib insistebant: ⁊ qui a p̃oes
⁊ suadelas coꝵ nõ recipiebat. Uim in¬
ferre parabant. Iaiq desponsatõis
dies aduenerat: ⁊ p̃sentib procis
ipse qs iuuene. qui iugum matri¬
monii cum ca ducere cupiebat : pu¬
bera sibi aparentib intentant᷑. In¬
terim uero clum illi super humnodi
responsione turbant᷑. ⁊ uanis int̾ se
ꝯfilus occupant᷑. uirgo zelantis affcũ
pudoris suo prouudens. ⁊ pulchritu¬
dini ꝓprie uelud bosti pudicicie ĩ iudẽs.
in delaui se recepit. Nrrepto igit᷑ quo¬
libet ferro limato ⁊ acuminato. qd̾
sibi parauerat. pirulũ nasi sui cũ su¬
piori labio potenti dext̾a raclicitus ab¬
scidit. Ingressis u̾o. parẽtib atleam

Expanded text:
uella quaedam venerabilis, nomine Margareta, prudens ac speciosa nimis, nata de Sancto Audomaa, cum a parentibus cogeretur ad nuptias, pertinaci animo recusabat, testificans illis sese nunquam alicui nisi Christo nubere posse. 330 Illi autem e contra modis omnibus insistebant, et quia preces ac suadelas eorum non recipiebat, vim inferre parabant. Jamque desponsationis dies advenerat, et praesentibus procis, ipsoque juvene qui jugum matrimonii cum ea ducere cupiebat, put verba gravia sibi a parentibus intentantur. Interim vero dum illi super hujusmodi responsione turbantur, et vanis inter se consiliis occupantur, virgo zelantis affectu pudori suo providens et pulchritudini propriae velut hosti pudicitiae invidens, in conclavi se recepit, arreptoque chalybe limato et acuminato, quem sibi paraverat, pirulam nasi sui cum superiori labro potenti dextra radicitus abscidit. Introgressis vero parentibus ad eam,
Abbreviated transcription (Latin):
esset: monebant eni fratres u̾t ⁊ fite¬
re tur. ⁊ sacram coĩonem acciperet.
Qd̾ ĩlle uehementer ab horens: ꝑtina¬
ci animo retusabat. Laborantes itaz
fratres ꝑ ynius fere diei spacium. Ut
hoc ei ꝑsuadere possent. cũ suam in du
ĩ cccl̾iam cuncti fratres. młtiplicatis
lctanus ⁊ psalmis infletu et planctu
dñm exorabant⁊ ne ita ꝑiclitantẽ ani¬
tõne mori ꝑmitteret. Expleta autem
oratõne clãmare cepit in firmus. ac di¬
currite citius. ⁊ afferte dñicum sacram̃¬
erat namq mͦ ingens demonũ curba:
aquib undiq p̃ssus coartabar. Ut nł¬
lum sugg̾entib uobis possem dare re¬
sponsum desalute mea. ⁊ ecce interim
fratres nr̃i tam monachi qͣm conu̾si ĩ
unam atiem ꝯglobati. cum magno in¬
petu super demones irruerũt. ⁊ singuli
singulis inuadentes. ĩ manu potenti ⁊
brachio excelso omnes penitꝰ expulext:

Expanded text:
esset, monebant fratres ut confiteretur et sacram communionem acciperat; quod ille vehementer abhorens, pertinaci animo recusabat. Laborantes itaque fratres per unius diei spatium ut hoc ei persuadere possent, cum suam indusin ecclesia cuncti fratres, multiplicatis litaniis et psalmis in fletu et planctu Dominum exorabant, ut ita periclitantem anitione mori permitteret. Expleta autem oratione clamare coepit infirmus, et dicurrite citius, et afferte Dominicum sacrameerat namque modo ingens daemonum turba, a quibus undique pressus, ita coarctabar, ut nullum suggerentibus vobis possem dare responsum de salute mea. Et ecce iterum fratres nostri, tam monachi quam conversi, in unam aciem conglobati, cum magno impetu super daemones irruerunt, et singuli singulos invadentes, 375 in manu potenti et brachio excelso, omnes penitus expulerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ueꝵ tamen illa pars hostie. qmͣ inter
digitos suos p̃sb̾r tenuerat: solum mͦ
panis spẽm retinebat. Uidens itaq sa¬
cerlos ⁊ plebs uiuu̾sa que aderat rem
ita mirabilem obstupuer̃t: ⁊ exultan¬
tes dño cum tremore. ipsam euch aristi¬
am in sacrario collecaueꝵt. Ubi ⁊̃ nũc
inuase tristallino posita honorifite custo¬
ditur. Nuper uͦ cum quitlam capella¬
ni ⁊ cleriti. stipra dc̃i francoꝵ regis iti
fideles. ⁊ honesti. huiꝰ rei u̾itatem nõb̾
ꝓcerto astruerent. affunt unus ⁊̃ inter
cos qui teste deo asseuerabat seipsam et¬
charistiam eotlem mͦ quo p̃ tliximus
in mutatam. ꝓpriis oculis aspexisse. Uñ¬

Expanded text:
umtamen illa pars hostiae quam inter digitos suos presbyter tenuerat, solummodo panis speciem retinebat. Videntes itaque sacerdos et plebs universa quae aderat rem tam mirabilem, obstupuerunt, et exsultantes Domino cum tremore, ipsam eucharistiam in sacrario collocaverunt, ubi etiam nunc in vase cristallino reposita honorifice custoditur. Nuper vero cum quidam capellani et clerici supradicti Francorum regis, viri fideles et honesti, hujus rei veritatem nobis pro certo astruerent, adfuit etiam unus inter eos qui teste Deo asseverabat se ipsam eucharistiam eodem modo quo praediximus immutatam propriis oculis aspexisse.
Abbreviated transcription (Latin):
bat eum pro quatlam pauꝑcula pul¬
cherrima sua. que in rure proxima
manebat: ut eam cicius uisitaret: ⁊
morienti uatitũ ministraret. Ipse uͦ
ut erat piger et negligens ire retusauit:
sod eitlem layco corpus dñi dmittẽs
ait. Uade ⁊ clerico dicito illi. qui in ipso
uiculo habitabat. ut moriente femi¬
nani au diens: hanc ei encharistiam
cradat. Erat ant̃e nox. Abiens ita¬
qz homo cum dei sacram̃to. dũ esset ĩ
itinere reꝑꝑit in ipsa uia iacentẽ nn mũ¬
dum spiritum: ⁊ quasi mortuũ aliꝙ̃
sudario candido cooꝑtum. Quem cũ
pͥmo iudisset in horruit: moxq signo
crucis armatus. ⁊ sacri corꝑis uirtute
ꝯ fisus: declinauit paululum abco. ⁊
ita ꝑtͣnsiit. Tunc ille qui mortuus
ui debatur repente surrexit: ⁊ clamans
ad eum dixit. Nisi ille quẽ ꝑtas tibi
nũc p̃sidio esset : utiq in alo tuo huc
ad uenisses. Quo dicto uersi pellis in¬
sidiator euanuit. ⁊ ita nocent̾ in nocens.
atq in uitilitꝰ utilis fuit: qui nõ modo

Expanded text:
bat eum pro quadam paupercula parochiana sua, quae in rure proximo commanebat, ut eam citius visitaret, et morienti viaticum ministraret. Ipse vero, ut erat piger et negligens, ire recusavit, sed eidem laico corpus Domini commitens, ait: « Vade, et dicito clerico illi qui in ipso viculo habitat, ut morientem feminam adiens, hanc ei eucharistiam tradat. » Erat autem nox. Abiens itaque homo cum Dominico sacramento, dum esset in itinere, reperit in ipsa via jacentem spiritum immundum, et quasi mortuum aliquem sudario candido coopertum. Quem cum primo vidisset, inhorruit, moxque signo crucis armatus et sacri corporis virtute confisus, declinavit paululum ab eo, et ita pertransiit. Tunc ille, qui mortuus videbatur, repente surrexit, et clamans ad eum, dixit: « Nisi ille quem portas tibi nunc praesidio esset, utique malo tuo huc advenisses. » Quo dicto, versipellis insidiator evanuit, et ita nocenter innocens atque inutiliter utilis fuit, qui non modo
Abbreviated transcription (Latin):
Amõsterio longi pontis ⁊uersus
quitlã denariũ unum. ⁊ unam buccu¬
iam a bsq ucentia petuliaritatis uicio
retinebat. Igit᷑ die pasche. cũ sacrã
oblatõnem recepiss: yisum est ei
qd̾ primam arclentẽ p̃cordiis eius
aliquis in ietisses. Qui mox de orato¬
rio exiens. siũq diu̾soriũ adiens. qnͣ¬
tocius id qd acceꝑat nausia ꝑ urgente
rerecit incin̾es: ante qͣm uas aliquod
ad excipiendum app̃hend̾e posset. Tũc
ea incurrerat. In crastinũ autem p̃¬
fatus albas cuncta que acciderant.¬

Expanded text:
asterio Longipontis, conversus quidam denarium unum et unam buculam absque licentia peculiari ab initio retinebat. Igitur die Paschae, cum sacram oblationem recepisset, visum est ei quod prunam ardentem praecordiis ejus aliquis injecisset. Qui mox de oratorio exiens, suumque diversorium adiens, protinus id quod acceperat, nausea perurgente rejecit in cineres, antequam vas aliquod ad excipiendum apprehendere posset. Tunc esens quod ex eo incurrerat. In crastinum autem abbas cuncta quae acciderant
Abbreviated transcription (Latin):
Anctimon ialem qͣndam feminã
nouimꝰ. que magnis uͥtutibs
pollens : ⁊̃ ꝓphandi gratiam hr̃e pro
le quid reuelare dignatꝰ est. dicens.
In honestius me tractant xp̃iani mei.
qmͣ indei siue pagani. Sr odo namq¬
me facere porcariũ: depositũ tenentes
inprima uilla. corpus meum abscõ¬
dite. acq uilissime instabulo poͥcoꝵ.
ne porci pestilentia aut mortalitate
dispereant: Cum igitur ancilla dei
uerbum hoc in mediũ ꝓtuliss: cepe¬
rum continuo in nestigare diligent̾
etiam cum in tentatõne anathematis:
quis tamen sacrilegiũ ꝓpetrasset. ui¬
deus itaq reus. quia iam latere nõ
potera ͭ. d fessꝰ est tanilem malum
qd̃ egerat: ostendens ⁊̃ mostii solio
forameir occultum in quo dñicum
corpus erat occłtatum. Fperto gͥ
aditu reꝑiunt hostiam sacro sc̃am.
in similittidinẽ carnns iam exmag¬
na ꝑte mutatã. Uidentes uero fide¬
les sanctũ canib datũ. ⁊ margari¬
tam portis appositam: grauit̃ in¬

Expanded text:
anctimonialem quamdam feminam novimus, quae magnis virtutibus pollens, etiam prophetandi gratiam habere proble quid revelare dignatus est, diceps: « Inhonestius me tractant fideles mei, quam Judaei sive pagani. Modo namque fecere me porcarium, depositum tenentes in proxima villa corpus meum abscondite atque vilissime in stabulo porcorum, ne porci pestilentia aut mortalitate dispereant. » Cum igitur ancilla Dei verbum hoc in medium protulisset, continuo coeperunt investigare diligenter, etiam cum intentatione anathematis, quis tantum sacrilegium perpetrasset. Videns itaque reus quia jam latere non poterat, confessus est tandem malum quod egerat, ostendens etiam in ostii sulio foramen occultum, in quo Dominicum corpus erat occultatum. Aperto igitur aditu repererunt hostiam sacrosanctam, in similitudinem carnis jam ex magna parte mutatam. Videntes vero fideles sanctum canibus datum et margaritam porcis appositam , graviter in
Abbreviated transcription (Latin):
Imiliter mep̃atu carnotensi.
ante bis denos annos. tale quid
accidisse cognonimꝰ. Quitlam rusti¬
canus atqz pauꝑculus homo. nescio
aquo inpostore inaligno audierat.q
si dñi corpus secum assitlne circum¬
ferret. in modico temꝑe diuicus ha
margine. multo secum tẽꝑe tulit:
nec ei tamen aliqnͣtlo paciꝑtas aut
miseria defunt. Hic igͥ cactus egritu¬
dine ictali: ad extrema deuenit. Cũ¬
qz se morti aꝓpinqͣre ꝯspiceret ⁊ tan¬
dem miser ad se reuersꝰ. miserabili
sensit exꝑimento. Uerum esse qd̵ ait
scculo: incidunt in temptatões. ⁊ in
laqueum dẏaboli. Dolens ergo pe
nitens ꝯfessus est rapmam qͣm sacri¬
lego ore ꝑsuasat. Intlicans ⁊̃ corpora¬
le in dignum. in quo dignissim̃ corp
repositum erat. Nccipiens itaci psb̾r
ipsam uestem. ⁊ coram astante ppło
disstiens: in uenit bostiam satram
pͥstina quidem manente figura: in
naturam ⁊ speciem carius omio ⁊
uersam. Quod cum nuntiatũ ess
p̃suli carnotensi. protiꝰ ad ip̃m cũ

Expanded text:
imiliter in episcopatu Carnotensi, ante bis denos annos tale quid accidisse cognovimus. Quidam rusticanus atque pauperculus homo, a nescio quo impostore maligno audierat quia si Dominicum Corpus secum assidue circumferret, in modico tempore divitiis margine cappae, multo secum tempore tulit, nec ei tamen aliquando paupertas et miseria defuit. Hic igitur tactus aegritudine lethali, ad extrema devenit. Cumque se morti propinquare conspiceret, tandem miser ad se reversus, miserabili sensit experimento verum esse quod ait fieri, incidunt in tentationem, et in laqueum diaboli . Dolens ergo et poenitens, confessus est rapinam quam sacrilego ore pervaserat, indicans etiam corporale indignum in quo dignissimum corpus repositum erat. Accipiens itaque presbyter ipsam vestem, et coram astante populo dissuens, invenit hostiam sacram, pristina quidem manente figura, in naturam et speciem carnis omnino 378 conversam. Quod ubi nuntiatum est praesuli Carnotensi, protinus ad ipsum locum
Abbreviated transcription (Latin):
eo de noxa tͥminali. Qui cũ abeo in
fõne. elegit pocius excõmuuĩcari: qm
u̾itatem de ꝑpetrato tͥmine ⁊ fiteri. ⁊
qũo legiimis attestatõnib duinci
non poterat: dimissus est tandem
uelutl in nocens. reus ipsius qui nõ
reliquit interim habitum nõ ami m̃
scłarem: ingressusq monasteriũ de¬
ricoꝵ ꝓfessus est inibi uitam regu
tam illius ex diñcatõnis sententiã.
qua asimmmo pontifice in nodat᷑ erat:¬
⁊ tamen sacertlotis officõ in cessab iłr
fungi. punien fla tem̾itate p̃sumebat.
Q uatlam itaq die sacrifi cante illo.
⁊ agnus dei iam dicto. cum iuxta illiꝰ
ordinis d suetudinẽ. super patenam
corpus dñicum posusset: ⁊ toram ip̃o
modice incdinando caput humiliass:
diinuo secrexit. ut solito more ꝯmu¬
nitaret. S qd̃ est mirabile dictum
eatlem hora angelico ut fas est cred̾e
ministerio. sb̃ latus inuisibilr de pa¬
miꝵ intelligens ac sciens. qm̃ ui sto

Expanded text:
eo de noxa criminali. Qui cum ab eo ineo de noxa criminali. Qui cum ab eo intione, elegit potius excommunicari quam veritatem de perpetrato crimine confiteri. Et quoniam legitimis attestationibus convinci non poterat, dimissus est tandem velut innocens reus, ipsius qui non reliquit interim habitum, non animum saecularem, ingressusque monasterium clericorum, professus est inibi vitam regultam illius excommunicationis sententiam, qua a summo pontifice innodatus erat, et tamen sacerdotis officio incessabiliter fungi punienda temeritate praesumebat. Quadam itaque die sacrificante illo et Agnus Dei jam dicto, cum juxta illius ordinis consuetudinem, super patenam corpus Domini posuit, et coram ipso modice inclinando caput humiliasset, continuo se erexit ut solito more communicaret. Sed quod est mirabile dictu! eadem hora angelico, ut fas est credere, ministerio sublatus est invisibilimirum intelligens ac sciens quam justo
Abbreviated transcription (Latin):
Simile quoq miraculñ. de eotlem sa¬
cram̃to audinimꝰ: s qͣndo uł ubi acci
sexta feria sacrificaret: repperit ante ꝑ¬
ceptõnem hostiam satratam. insiłitu¬
tudinem carnus esse dusam: ip̃mq ca¬
licis sacͣmentũ. in spẽm sangnĩs com¬
mutatũ. Qd̃ cum uidisset ille: omĩo¬
nichil ex horruit. s totũ fideli ore ꝑcepͭ
Cumq ꝑ acta missa hoc ip̃m qd̃ accide¬
rat ep̃o suo reuelasseᷤ: intrepauit eñ
ep̃e. qd̾ tantũ dei munus sibi ad uidend¬
dinem nĩme resu̾asset. Seq̃nti u̾o¬
feria tercia sexta. cum itilem inissã
celebraret idem ei miracdm accidit.
ip̃mq ep̃o cernendum resu̾auit. Ꝙ
cum ille uidisset cunctisq uidentlũ ex¬
ip̃mq sacramẽtũ. Ueluti chesaurum
ligiosus petrus. albas scĩ remigii re¬
mẽsis. retulit incapitulo clareu allis.
rem certissime cognitam: qͣm in eodem
anno euenisse asseuerabat. Uoꝵ tam̃
ꝑsonam cui res ipsa accitdit: quiꝰ no¬
est ad dñm papam : ⁊ accusatꝰ coram

Expanded text:
Simile quoque miraculum de eodem sacramento audivimus, sed quando vel ubi accidsexta feria sacrificaret, reperit ante perceptionem hostiam sacratam in similitudinem carnis esse conversam, ipsumque calicis sacramentum in speciem sanguinis commutatum. Quod cum ille vidisset, nihil omnino exhorruit, sed totum fideli ore percepit. Cumque peracta missa hoc ipsum quod acciderat, episcopo suo revelasset, increpavit eum episcopus quod tantum Dei munus sibi ad videndum minime reservasset. Sequenti vero feria sexta cum itidem missam celebraret, idem ei miraculum accidit, ipsumque episcopo cernendum reservavit. Quod cum ille vidisset, cunctisque videndum exipsumque sacramentum, veluti thesaurum ligiosissimus, Petrus abbas Sancti Remigii Remensis, retulit in capitulo Clarevallensi rem certissime cognitam, quam in eodem anno evenisse asseverabat; verumtamen personam cui res ipsa acciderat, quia non voest ad dominum papam, et accusatus coram
Abbreviated transcription (Latin):
Leferente pussimo ⁊̃ xp̃ianisimo rege
frantoꝵ Lod wico. sognonimꝰ inpago a¬
trebatensi. ante biemiũ telle ꝙdam de
corpore dñi accidisse miracłm. Die sc̃o
pasche mlrꝰ quetlam. etti ad eccl̃iam
filio sud p̃cepit. ut postꝙͣ ꝯmũicasset.
dnob ꝑuulis sius domi remanẽtib
corpus clñi setum afferre satageret. Q
iussa ꝑentis ex equi cupiens: tluas os¬
tulit. ata actulit ei. Illa suscipiens
eas alteram diũicaturis infantib
disꝑtiuit: alteram instita ligatam di¬
ugent̾ in archam recondidit. Post
paucos itaq dies. Unus expuerulis
etus uidit ĩmensa luminaria. cura eã¬
dem archam diuinitꝰ accessa. que to¬
tam domũ ingenti claritate plustra¬
bant. Quod uidens in fantulus ma¬
trem suam festinant̾ accersiuit: u̾bo
digitoq demonstrans lumĩaria copi¬
osa: que in eius ocłis radiabant. Cũ¬
qs mater intente respiceret ⁊ ⁊ nich il
penitus uidere p̃ualeret. archam illã
inposita clam reserare temptauit: sed

Expanded text:
eferente Christianissimo rege Francorum Ludovico, cognovimus in pago Atrebatensi ante biennium tale quoddam de corpore Domini accidisse miraculum. Die sancto Paschae mulier quaedam ad ecclesiam eunti filio suo praecepit ut, postquam communicasset, duobus parvulis suis domi remanentibus corpus Domini secum afferre satageret. Qui jussa parentis exsequi cupiens, duas obtulit atque attulit ei. Illa vero suscipiens eas, alteram communicaturis infantibus dispertivit, alteram instita colligatam diligenter in arca recondidit. Post paucos itaque dies unus ex puerulis ejus vidit immensa luminaria circa eamdem arcam divinitus accensa, quae totam domum ingenti claritate perlustrabant. Quod videns infantulus, matrem suam festinanter accersiit verbo digitoque demonstrans luminaria copiosa quae in ejus oculis radiabant. Cumque mater intente respiceret et nihil penitus videre praevaleret, arcam illam posita clavi res
Abbreviated transcription (Latin):
Nproiũcia flandrie nõ młto antea tẽ¬
pore terribile quid accidisse dperimꝰ. Qͥ¬
da carualis a tqz ꝑuersus homo: cũ morti
liens. raptu demonũ eleuatus est su¬
pinus inaere sursum. ac ꝓtinus ext̾̃
lectulũ retidens medius crepuit. ⁊ an¬
mam infelicit̾ eyomuit. Porro de ma¬
eotlem lectulo cadens suꝑ lintheũ uenii.
Ipse autem p̃b̃r nimio t̾rore ꝑcussus.
dementiã incurrit: qui ⁊̃ multo pcͥa
temꝑe suꝑstes. nt̃ꝙͣ sensũ recuꝑauit.

Expanded text:
provincia Flandriae, non multo antea tempore, terribile quid accidisse comperimus. Quidam carnalis atque perversus homo, cum morti liens, raptu daemonum elevatus est supinus in aera sursum, ac protinus extra lectulum recidens, medius crepuit, et animam in felicem evomuit. Porro de maeodem lectulo cadens, super linteum venit. Ipse autem presbyter nimio terrore percussus, dementiam incurrit. Qui etiam multo postea tem
Abbreviated transcription (Latin):
le. qd̾ int̾ altaris lintheamĩa positũ et
obuo lutum putabat omio cũ eis dssip
cum. Quod cũ ꝓtinꝰ dispicasset. ita
sanũ ⁊ cantlidũ p̾rorsus apparuit: ac
si diligenter incista locatũ fuisset. Ꝙ
cum idisset omĩs ppłs. letati sũt ual¬
de ⁊ mirantes ⁊ głificantes ommpotẽ¬

Expanded text:
le, quod, inter altaris linteamina positum et le, quod, inter altaris linteamina positum et obvolutum, putabat omnimodo cum eis esse consumptum. Quod cum protinus displicasset, ita sanum et candidum prorsus apparuit ac si diligenter in cista locatum fuisset. Quod cum vidisset omnis populus, laetati sunt valde, mirantes et magnificantes omnipoten
Abbreviated transcription (Latin):
Quatlam uigłia pasche. cum sorte
deesset mneccl̾ia oleum. ad lampades ⁊¬
cinuentlas. posuerũt aute altare can¬
delam acceusam: ut ibi arderet de tota
nocte. Que cum fuisset inpauum̃to
super ab sitlam unã minꝰ caute locata.
casu inde collapsa: ⁊ usq ad altaris
crepidinem deuoluta est. Nllam bẽs
itaq flamma in uasit ilico pallam.
atqs dbussit. ⁊ seuiente incendio ⁊¬
cremata sũt ꝑiter uniu̾sa altaris operi¬
menta: quib tunc sollempͥter ⁊ copio¬
se ornatũ erat. Matͧer uero intͣnͣtes ec¬
c̾ca altare ignis effecerat: cunctaq re¬
tlacta penitus incinerem ac fauillas
Uerũptam̃ corpus dñi cum pixide lig
theamina positũ erat. ignis yndiq se¬
uiens om̃io nõ tetigit᷑ deo ut pamiis
⁊̃ sericus. quo ip̃m uasculũ oꝑiebat᷑. om¬
nino apperet illesus. Cñq sacerdos adhi¬
bita scopa. cineres de altari colligeret. Ut
cos in loco nũdo recondere ᷤ reꝑit incifd̾
cinerib mirũ dictu sacrati ssim̃ corpora¬

Expanded text:
quadam vigilia Paschae, cum forte deesset in ecclesia oleum ad lampades concinnandas, posuerunt ante altare candelam accensam, ut ibi arderet tota nocte. Quae cum fuisset in pavimento super absidam unam minus caute locata, casu inde collapsa et usque ad altaris crepidinem devoluta est. Allambens itaque flamma invasit illico pallum atque combussit, et saeviente incendio concremata sunt pariter universa altaris operimenta, quibus tunc solemniter et copiose ornatum erat. Mane vero intrantes eccirca altare ignis effecerat, cunctaque reducta penitus in cinerem ac favillas. Verumtamen corpus Domini, cum pixide lignteamina positum erat, ignis undique saeviens omnino non tetigit, adeo ut pannus etiam sericus, quo ipsum vasculum operiebatur, omnino appareret illaesus. Cumque sacerdos, adhibita scopa, cineres de altari colligeret, ut eas in loco mundo reconderet, reperit in eisdem mirum dictu! sacratissimum corpora
Abbreviated transcription (Latin):
Unde mirata ⁊ obstupefc̃a uehemẽtꝰ:
ꝓperauit adducere sacerdotẽ ip̃m. ad
ale mirałm intuendũ. Qui cũ festi¬
nus ad esset. ⁊ claritatem illam quam
puer aspiciebat uidere nõ posset. ilito cla¬
uem illam de manu mlris accepit :⁊
sine ulla difficultate archam celeriter
reserauit. Qͣm̃ cum apprusset. institam
eo erant mirati sunt ualde: ⁊ adorante ᷤᷤ
deificum corpus cum honore ⁊ reuerenͣ
ad eccl̃iam detulerũt : atq in scũario dig¬
ferente cognouimiꝰ quia hoc anno in
pago carnotensi Huiꝰmodi signũ super
cotlem sacram̃to otigerit. Saterdos qui¬
tlam dum sacramenta offerret. ĩ ueĩt
ante refectõnẽ corpus dñicũ in spẽm de¬
seclate ac pulchr mie tarnis ex maiori

Expanded text:
irata et obstupefacta vehementer, properavit adducere presbyterum ipsum ad tale miraculum intuendum. Qui cum festinus adesset et claritatem illam quam puer aspiciebat videre non posset, illico clavem illam de manu mulieris accepit, et sine ulla difficultate arcam celeriter reseravit. Quam cum aperuisset, institam sbyter et qui cum eo erant mirati sunt valde; et adorantes deificum corpus, cum honore et reverentia ad ecclesiam detulerunt atque in sanctuario digferente, cognovimus quod hoc anno in pago Carnotensi hujusmodi signum super eodem sacramento contigerit. Sacerdos quidam dum sacramenta offerret, invenit ante fractionem corpus Dominicum, in speciem defaecatae ac pulcherrimae carnis e
Abbreviated transcription (Latin):
iuuam. Tercia qua ꝓbati remuña¬
mur. pͥma nos iniciat᷑ ꝑ quam uocam᷑
Scd̃a puchit qua iustificam. Tercia
ꝯsumat᷑ glorificamur. ⁊ pͥma quidem
bñplacitum s cd̾a meritum. t̾cia pre¬
mium. Depͥma dcm est. Deplenitu¬
diue eius dm̃es accepimus. De du¬
ab reliqͥs dc̃m est. ⁊̃ grãm ꝑ gratia .i.¬

Expanded text:
bati remuneramur. Prima nos initiat, per quam vocamur: secunda provehit, qua justificamur: tertia consummat, qua glorificamur. Et prima quidem beneplacitum est: secunda, meritum: tertia, praemium. De prima dictum est: Et de plenitudine ejus omnes accepimus. De duabus reliquis dictum est: Et gratiam pro gratia, i
Abbreviated transcription (Latin):
cia du̾sionem ꝓficit gloria dsũmatõem.
Nisi t̾nam hanc bñdc̃onem dederit d̾s
non potest t̾ra nr̃a dare fructũ salutis.
Neq enĩ aut inchoare bonum donec
ami ficorlia p̃ueniam. aut agere boñ
donec ad iuuemͣ a gr̃a. Aut ⁊sumari ĩ
bono possumꝰ donec gloria repleam᷑.
ueꝵ mhiis trib nõ im̾ito dulcius
ritos p̃uenił. ut dum ad huc filii sumꝰ
ire ⁊ oꝑamur oꝑa mortis. Ipse cogicet
super uos cogitãtõne pacis. ⁊ ne peten¬
tib quidem ĩmo ⁊ inpenitentib nõ in¬
uocantib. s pro uocantib nõ interpel
uite. ad opt̃onis spiritum largiatur.
Qui illi anime dulce sapiat cui mi¬
sericorlia tanta nõ sapit: P̾inde be¬
nelictõ dulcedinis nõiatur ea que p̃¬

Expanded text:
ationem, perficit gloria consummationem. Nisi trinam hanc benedictionem dederit Deus, non poterit dare terra nostra fructum salutis. Neque enim aut inchoare bonum, donec a misericordia praeveniamur; aut agere bonum, donec adjuvemur a gratia; aut consummari in bono possumus, donec gloria repleamur. Verum in his tribus non immerito dulcius ritos praevenit: ut dum adhuc filii sumus irae, et operamur opera mortis, ipse cogitet super nos cogitationes pacis, et ne petentibus quidem, imo et impetentibus, non invocantibusvitae, adoptionis spiritum largiatur. Quid illi animae dulce sapiat, cui misericordia tanta non sapit? Merito proinde benedictio dulcedinis nominatur ea quae pr
Abbreviated transcription (Latin):
momni creatura dei habes aliqͥd iuris.
Lanen ne tudeam ante tempus te u¬
dicare : uł p̃cepit ut per omnia respõ¬
derent ei sicut et ceteris. Cum g et
similia młta dixisset : iterum reindi¬

Expanded text:
eatura Dei, habes aliquid juris. Tamen ne videamur te ante tempus judicare. » Tunc praecepit, ut per omnia responderetur ei, sicut et caeteris. Cum ergo haec et similia multa dixisset, recli
Abbreviated transcription (Latin):
haberet amicos sotlales ⁊⁊ inter es¬
debito triũ equoꝵ. debitor erat. Hic
cum terminũ statutũ p̃stolaretur
cum. Qui cum benẽ receptus ꝑen
diaret trib noctib: cepit tractare
de reb ceteris Qum ille responde̾t
se ad manũ non habere qd̃ pecierat.

Expanded text:
haberet amicos et sodales, inter edebito trium e quorum debitor erat. Hic cum statutum praestolaretur convenit. Qui cum bene receptus ab eo perendinaret tribus noctibus, coepit tractare certis rebus: cui cum ille responderet se modo ad manum non
Abbreviated transcription (Latin):
Currit familia. tollitur cibus. cla¬
mant ariigeri: plorat hospes: corp̃
extendit: pulsantur signa. accurrit
derus: miratur ppłs. ⁊ tota ciuitas¬
cita boni militis morte turbat᷑. Qd¬
mi̾tamur. Ab hora quasi decima
horam in salb̾o mortuus iacebat: nlło

Expanded text:
currit familia, tollitur cibus, clamant armigeri, plorat hospes, corpus extenditur, pulsantur signa, accurrit clerus, miratur populus, tota civitas boni militis morte turbatur. Ab hora decima horam in Sabbato mortu
Abbreviated transcription (Latin):
uallis. nomine galtherꝰ. qui an¬
te paucos annos defunctus est. homo
erat honestus et religõsus. Laycus
tamen ⁊ illitt̾atus. Qui tlum a liqͣndo
plusaret in lecto ꝑsona quetiam re¬
u̾enda domienti appuit : ⁊ ducens ĩ
oratoriũ missam cantare cepit. In¬
dutusq sacerdotalib inclum̃tis. mis¬
sam de sp̃n sco cũ magna deuotõne per
sompnium celebrauit. Cũqs eingi¬
lasset candem missam qͣm antea pemii
ut pote lit̾t̾as nesciens ignorabat.
cordetenus sciuit: ⁊ sam deinceps ꝑ
płimos annos in memori a tenuit.

Expanded text:
sis, nomine Galterus, qui ante paucos annos defunctus est, homo erat honestus et religiosus, laicus tamen, atque illitteratus. Qui dum aliquando pausaret in lecto, puella quaedam reverenda dormienti apparuit, et ducens in oratorium missam cantare praecepit. Indutus itaque sacerdotalibus ornamentis, missam de Spiritu sancto prae magna devotione per somnium celebravit. Cumque evigilasset, eamdem missam quam antea penitus, utpote litteras nesciens, ignorabat, corde tenus scivit, et eam deinceps per plurimos annos in memoria tenuit.
Abbreviated transcription (Latin):
multoꝵ aromatũ incensa coram fa¬
cie eius a dole. at: sic illa nimiꝵ tẽpore
tusitatõnis. odorib miris afflata re¬
ficitur. ita ut ⁊̃ aerem ip̃m. quaqͣ uer¬
sum se u̾tat talib odoram̃tis resperẜ
inueniat. felre anima que nõ modo
ad huc coꝵꝓtibili. iai gustare ⁊ tu¬
dere meret᷑: qm̃ suanis est dñs. Felix
cui datum est ex sententia dicere.
beatam dixerim animã pcc̃atricẽ qͥ dẽ
s confitentem. ⁊ uere penitentẽ: qmͣ
tu dementissime ihu nõ mot̾o apc̃cis
emmndas. uerum ⁊ tu illa in effabłi

Expanded text:
multorum aromatum incensa coram famultorum aromatum incensa coram facie ejus adoleat, sic illa nimirum tempore visitationis miris odoribus afflata reficitur; ita ut etiam aerem ipsum quaquaversum se vertat, talibus odoramentis respersum inveniat. Felix anima quadhuc corruptibili, jam gustare et videre meruit quoniam suavis est Dominus. Felix cui datum est ex sententia dicere: beatam dixerim animam, peccatricem quidem, sed confitentem, et vere poenitentem, quam tu, clementissime Jesu, non modo a peccatis e
Abbreviated transcription (Latin):
fieri reꝑimius. Qd̃ duab causis
euenisse conitimꝰ. Aut eñi idem scĩ
iuxta ꝓphetam. sccretũ suum sibi c̃
dño renitentes. aliis nõ indicaueꝵt.
aut ipsi forsitan acluũ coꝵ pelatores.
memoratam gratiam ꝑ iupentes. re¬
latu memorali dignã minine censu¬
erunt. At michi pro meo sapere
ꝑ lurimi dstat. neq inmorib donis
ubic̃q suꝑnenit: carnalia desideria
potenter extinguit. spiritalia uehe¬
menter accentlit: ipsamq animam
totam igne diuini amoris liquesc̾e
facit. Preterea uero malignoꝵ spi¬
rituũ fugam in siuuat. scõꝵ ange¬
loꝵ p̾sentiam intlicat: p̃ optatum
dine clementie respectum. tam felici
qͣm ueraci exꝑimento denũciat. Qͥs
ergo intredibile uidicet. qd̃ de s ancto
Enhardo andinimꝰ. quia iudelicet an¬
gelum cum incensorto uiderit iustnͣten⁊
nichoro. qui orantes atq psallentes thu¬
sona aliqua muistbilis. eidem anime
oranti ac sicienti deuim. quasi cum
thuribulo celesti freqũter asistat. ⁊

Expanded text:
ex causis evenisse conjicimus; aut enim iidem sancti, juxta prophetam, secretum suum sibi cum Deo retinentes, aliis non indicaverunt, aut ipsi forsitan actuum eorum relatores, memoratam gratiam parvipendentes, relatu memorabili dignam minime censuerunt. At mihi pro meo sapere plurimi constat: 236 neque minoribus donis ubicunque supervenerit, carnalia desideria potenter exstinguit, spiritualia vehementer accendit, ipsamque animam totam igne divini amoris liquescere facit. Praeterea vero malignorum spirituum fugam insinuat, sanctorum angelorum praesentiam indicat, et praeoptatum divinae clementiae respectum tam felici quam veraci experimento denuntiat. Quis ergo jam incredibile judicet, quod de sancto Bernardo audivimus, quia videlicet angelum cum incensario viderit lustrantem in choro qui orantes atque psallentes thuuella aliqua visibilis eidem animae oranti ac sitienti Deum, quasi cum thuribulo coelesti frequenter assistat, et
Abbreviated transcription (Latin):
iocuntlitate. atq suauĩte interius per¬
finens. iam ueluti pͥmitias quasclam
ceꝑadisi delicus. etiã in corꝑe corrupti¬
bili p̃libare cognoscitur. Hec autẽ
qd̾ de p̃fato iuro referimꝰ. uenerabili
ac sancto pr̃e Rich ardo. qͣntlam ałb̾e
saingnicensi feuelante cognominus:
credibile iudicat: sciat nos quoq si¬
nuilia de pli̾bus audisse. Uertamen
deipsis plurimis unus est nobis no¬
tissimus. de quo iaubitant᷑ agnosci¬
nitis qd̃ hanc candem ⁊ omĩoꝰ dissile̾m
gr̃am. a dño freq̃nter accipiat sicut¬
d ꝑmius: cuiꝰ utiq asserc̃oni. uich il
niius ominino cretlimus. qͣm oculis
nr̃is. Talem namq ipsius puritatẽ
esse d̾fitlimꝰ: nt pͥus se ip̃m gladio

Expanded text:
interius perfruens, jam veluti primitias quasdam ex paradisi deliciis, etiam in corpore corruptibili praelibare cognoscitur. Hoc autem quod de praefato viro referimus, venerabili ac sancto Patre Richardo quondam abbate Savigniacensi revelante comperimus, ncredibile judicat, sciat nos quoque similia de pluribus audisse. Verumtamen de ipsis plurimis unus est notissimus, de quo indubitanter agnoscimus quod hanc eamdem et omnino indissimilem gratiam a Deo frequenter accipiacomperimus; cujus utique assertioni nihil minus omnimodo credimus quam oculis nostris. Talem namque ipsius puritatem esse confidimus, ut prius sese gladio
Abbreviated transcription (Latin):
ergo anime in talem gr̃am adomĩo
recepte. potes ł non in m̾ito ad ap¬
tari. suane illud epyta lamicũ: de can¬
tico canticoꝵ. Fauus distillans la¬
bia tua sponsa. mel et lac sub lingͣ
tua: odor oratõnum tuaꝵ. suꝑ omni a
aromata. Et non solum oranti. ueez
etiam psallenti. legenti. metlitãti. at¬
q oꝑanti. semel intlulti mimneris co¬
pia ꝑsepe funlitur. Hanc itaq
genima benetlictõne tlulcetlinis p̃¬

Expanded text:
ergo animae in talem gratiam a Deo ergo animae in talem gratiam a Deo receptae potest etiam non immerito adaptari suave illud epithalamicum de Canticis canticorum: Favus distillans labia tua, sponsa; mel et lac sub lingua tua, odor orationum tuarum super omnia aromata . Et non solum oranti, verum etiam psallenti, 235 legenti, meditanti atque operanti semel indulti muneris copia persaepe refunditur. Hac itaque gemina benedictione dulcedinis