comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
da. ut humano tantũ uideantur
more plata. Sed prorsus efficatia
sunt. & diuinis uirib fulta atq
in euitabili ueritatis auctoritate
& consubstantiale patri ac sempi¬
ternuͣ est. atq idcirco uerba quȩ
locutus est. quia sp̃s & uita sunt.
inaniter transire non potuerunt.
tuus. ita dixit discipłis. hoc est cor¬
pus incũ. Et tantus fuit in illis
uerbis effectus. ut ilico panis ille
quẽ dabat. dominicũ fieret corpꝰ.
Dixit eni & om̃ia fact̾a sunt. man¬
dauit & creata sunt. Ex quadam
itaq similitudine. si dicere aude.¬
amus. & beatus ioħes non solo filii
potitus est nomine. sed ꝓpter u̾ba
illa dñica quoddã maius necessi¬
tudinis sacramentũ apud̃ beatã
uirginẽ̾ meruit optinere. Consi¬
deremus itaq. dilectissimi quante
głe magnus uir iste credendus
est. qui ꝑ quoddã adoptionis ar¬
chanȩ mysteriũ. & filius uirginiᷤᷤ
& frater est saluatoris. Hinc est
puritatis ac mystice reuelationis

Expanded text:
da ut humano tantum videantur da ut humano tantum videantur more prolata, sed prorsus efficacia sunt, et divinis virtutibus fulta atque inevitabili Veritatis auctoritate et consubstantiale Patri ac sempiternum est, atque idcirco verba quae locutus est, quia Spiritus et vita sunt, inaniter transire non potuerunt: tuus ,» ita dixit discipulis: «Hoc est corpus meum .» Et tantus fuit in illis verbis effectus ut illico panis ille quem dabat Dominicum fieret corpus. Dixit enim, et omnia facta sunt; mandavit, et creata sunt . Ex quadam itaque similitudine, si dicere audeamus, et B. Joannes non solum filii potitus est nomine, sed propter verba illa Dominica, quoddam majus necessitudinis sacramentum apud beatam Virginem meruit obtinere. Consideremus itaque, dilectissimi, quantae gloriae magnus vir iste credendus est, qui per quoddam adoptionis arcanae mysterium et filius Virginis et frater est Salvatoris. Hinc est d tantum puritatis ac mysticae revelationis
Abbreviated transcription (Latin):
tẏr utiq. fuit. quia cruce̾ dm̃ ꝑ
sui corporis afflictionẽ. & ꝓximoꝵ
errantiũ cõpassionẽ diu uiuendo
portauit. & quo ceteris apłis in
carne plixius mansit. eo durioris
martyrii tormenta sustinuit.
Unde pie credendũ est qͦd inter illa¬
centũ quadraginta quattuor milia
uirginũ qui habent nomen agni.
& nomͣ patris eiꝰ scriptũ in frontib
suis. qui empti sunt de terra. &
cantant eanticũ nouũ ante sȩdem
di & agni: hic beatus ioħes egregi.¬
quior sequitur : quanto & eidem
agno dilectior ac familiarior ex¬
titit. & insuꝑ matri eiꝰ quȩ uirgo
est uirginu᷑ ꝑpetua filii sub dilecti¬
one coniunxit. Nam ex utriusq
matris uidelicet filiiq consortio.
ioħis uirginitas excellenter enituit.
& quou̾q humana possunt merita
ꝓuehi. quasi meta uirtutũ factus
indeficienter excreuit. Neq. enim
positus ꝓtulit. mulier ecce filius
tuus. ad discipłm autẽ ecce mater
tua: sic simpliciter sunt accipien¬

Expanded text:
tyr itaque fuit, quia crucem Domini per tyr itaque fuit, quia crucem Domini per sui corporis afflictionem, et proximorum errantium compassionem diu vivendo portavit: et quo caeteris apostolis in carne prolixius mansit; eo durioris martyrii tormenta sustinuit. Unde pie credendum est quod inter centum illa quadraginta quatuor millia virginum, qui habent nomen Agni, et nomen Patris ejus scriptum in frontibus suis, qui empti sunt de terra, et cantant canticum novum ante sedem Dei et Agni, hic B. Joannes egregisequitur, quanto et eidem Agno dilectior ac familiarior exstitit, et insuper matri ejus, quae Virgo est virginum, perpetua filii subjectione conjunxit. Nam ex utriusque, matris videlicet, filiique consortio, Joannis virginitas excellenter enituit, et quousque humana possunt merita provehi, quasi meta virtutum factus indesinenter excrevit. 345 Neque enim positus tuus,» ad discipulum autem: «Ecce mater tua ,» sic simpliciter sunt accipien
Abbreviated transcription (Latin):
tradit hominib documͣta. inmo
inspeculanda sũme diuintanf.
essentia precedit ꝓpbetas. suꝑgre¬
ditut pacriarchas. apłos supłiat.
Postremo totius humanitatis trans¬
cendit. in genia. & illucusq mͣtis
aciem tendit. quo uix & angelica
ualet attingere creatura. Pax enͣi
merito dicere uideatur. Intro¬
duxit me rex in cellaria fua. exul¬
tabimus & letabimur inte. Pen¬
usemus itaq frͣs quantũ ab eo qui
differebat. quindo. Inatre intͣue¬
niente rogabat. ut ipsũ cum
fr̃e dñs alterũ a dextris. alterũ
sedere concederet asinistris. Nã
quantũ ad uerba hoc petere
uisus est. ut ex eis unũ dñs cũ
dextris eligeret. alterũ asinistris
cuͣ peccatorib reꝓbaret. Sed quia
insipienter petiit repulsam pati
Respondentib autẽ possumus. p̃sto
dñicis patenter ostenditur. quia
ioħes & martyr fuit dũ constet
quia dmͣi calice̾ bibit. Et reuera
martyr fuit. quia multa. ꝓ dño
ꝑsecutionũ supplicia ꝑtulit. Mar¬

Expanded text:
tradit hominibus documenta: imo tradit hominibus documenta: imo in speculanda summae divinitatis essentia praecedit prophetas supergreditur patriarchas, apostolos superat. Postremo totius humanitatis transcendit ingenia, et illuc usque mentis aciem tendit, quo vix et angelica valet attingere creatura. O Dei plemerito videatur: «Introduxit me rex in cella vinaria, exsultabimus et laetabimur in te .» Pensemus itaque, fratres, quantum ab eo, qui differebat, quando matre interveniente rogabat, ut ipsum cum fratre Domini, alterum a dextris, alterum sedere concederet a sinistris. Nam quantum ad verba, noc petere visus est, ut ex eis unum Dominus cum dextris eligeret, alterum a sinistris cum peccatoribus reprobaret. Sed quia insipienter petiit, repulsam patieRespondentibus autem: «Possumus,» praesto Dominicis patenter ostenditur, quia Joannes et martyr fuit, dum constat, quia Domini calicem biberit. Et revera martyr fuit, quia multa pro Domino persecutionum supplicia pertulit. Mar
Abbreviated transcription (Latin):
semetipsũ conspexit in spu & intͣ
plurima reuelationuͣ celestium
sacramͣta. dum aquilȩ uolantis
similitudine̾ uidit. semet ipsum
ueraciter agnouit: Hiezechiel
autẽ eandem aquilã spu reuelan¬
te conspexit. non quide̾ uolantẽ
sed citeris animalib desuꝑ emi¬
nentem. Cũ quo uidelicet. ꝓpła
beatus ioħes considerato utriusq
uolumine. in multis non ambi¬
gitur concordare. Cũ eo nimirũ
& librũ qui quasi mel dulcis erat
in ore comedit. & scũaru loca de
ammirabilis est immutatio dexterȩ
excelsi. quã terribilis dñs in consi¬
liis suꝑ filios hominũ. Quis enĩ
digne consideret de tanta humi¬
litate. iste piscator ad quante celsi¬
tudinis culmen meruit sublimari:
Nam qui olim uili nauicula conten¬
tus. & retib maris ꝓfunda simpli¬
citer scrutabatur : nunc illustratȩ
mentis radio. secreta cȩlestia pene¬
trat. mẏsteria intonat. diuini con¬
phetica depromit oracula. apłica

Expanded text:
semetipsum conspexit in spiritu, et inter semetipsum conspexit in spiritu, et inter plurima revelationum coelestium sacramenta, dum aquilae volantis similitudinem vidit, semetipsum veraciter recognovit? Ezechiel autem eamdem aquilam spiritu revelante conspexit , non quidem volantem, sed caeteris animalibus desuper eminentem. Cum quo videlicet propheta beatus Joannes considerato utriusque volumine, in multis non ambigitur concordare. Cum eo nimirum et librum, qui quasi 344 mel, dulcis erat, in ore comedit, et sanctuarii loca desadmirabilis est mutatio dexterae Excelsi! O quam terribilis Dominus in consiliis super filios hominum! Quis enim digne consideret, de quanta humilitate iste piscator ad quantae celsitudinis culmen meruerit sublimari? Enimvero qui olim vili navicula contentus, et retibus maris profunda simpliciter scrutabatur, nunc illustratae mentis radio secreta coelestia penetrat, mysteria intonat, divini conphetica depromit oracula, apostolica
Abbreviated transcription (Latin):
manitate ac diuinitate xp̃i certam᷑
quęstionis oboritur: quȩ uidelicet
om̃ibus inimicis pacis. cõmunis
est materia dimicandi: ꝓtinus
ad ioħis euangłm curritur. ioħis
in pugna patrociniũ quęritur. &
sic mox cuncta litigiosi certami¬
nis iuirgia conquiescunt. Quid
gͥ necessariũ in doctrinis. quod
ioħis uolumina sacroscã non tene¬
ant: Quid in uirtutib qͥd in meri¬
tis. qͦ beatissimus in cõparabiliter
non excellat : Apłs si quide̾ in epłis.
euangłista in euangło. ꝓpheta in
apocalipsi. Propheta inquã. & non
qualiscũq sed mirabilis. atq. ad si¬
militudine̾ alteriꝰ ioħis plusquã
ꝓpħa. Nam quia ꝓphetȩ officiũ
est futura p̃dicere. non presentia
demonstrare: beatꝰ ioħes baptista
idcirco cȩteris ꝓphetis eminuit.
quia dnm digito quẽ ꝓphetabat
ostendit. Numquid & iste iobes
plusquã ꝓpħa non est. qui preter
om̃ium consuetudine̾ ꝓphetarũ

Expanded text:
manitate, ac divinitate Christi certamen manitate, ac divinitate Christi certamen quaestionis oboritur, quae videlicet omnibus pacis inimicis communis est materia dimicandi, protinus ad Joannis Evangelium curritur, Joannis in pugna patrocinium quaeritur, et sic mox cuncta litigiosi certaminis jurgia conquiescunt. Quid igitur necessarium in doctrinis, quod Joannis volumina sacrosancta non teneant? Quid in virtutibus, quid in meritis quo beatissimus incomparabiliter non excellat? Apostolus siquidem in Epistolis, evangelista in Evangelio, propheta in Apocalypsi. Propheta, inquam, et non qualiscunque, sed mirabilis atque ad similitudinem alterius Joannis, plusquam propheta. Nam quia prophetae officium est futura praedicere, non praesentia demonstrare, beatus Joannes Baptista idcirco caeteris prophetis enituit, quia Dominum digito, quem prophetabat, ostendit . Nunquid et iste Joannes plusquam propheta non est, qui praeter omnium consuetudinem prophetarum,
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e fraternitatis adesse con¬
uentũ. quia dum uos ad hodiernaͣ
pacifice. tam deuote conueniatis in¬
dubitanter inspirat. Dignũ qͥppe
est ut qui a xp̃o p̾cunctis morta
Presertim cũ & ipse circa nos tantȩ
caritatis extiterit. ut diuinitꝰ sibi
traditis sapientie & scientie clauib
om̃s sacramͣtoꝵ cęlestiuͣ thesauros
quas solus acceperat. nobiscũ parti¬
cipando largiter ac fideliter eroga¬
ret. Quid enĩ diuinȩ sapientiȩ qͣris
qͦd apud iołiem repperire ñ possis :
Quȩ enĩ heretica prauitas. quȩ arri
ana ꝑficha. quȩ iudeoꝵ uesana ca¬
lupͣnia. quȩ gentiũ philosophoꝵq
uersutia. quȩ deniq scismaticoꝵ ab¬
hominanda scissura. beati iob̾is nͣ
est eloquio superata. eiꝰq doctruus
euidenter attrita: Si quando enͣi
ab inimicis ueritatis. obiciuntur
nobis uolumina questionũ. ilico
ioħes accedit in mediũ. ioħes occur¬
rit. iołies silentiũ uerbosis impo¬
mit. Quotiens siquide̾ deuera bu¬

Expanded text:
vestrae fraternitatis adesse conventum, quia dum nos ad hodiernam erenter, tam pacifice, tam devote conveniatis, indubitanter inspirat. Dignum quippe est, ut qui a Christo prae cunctis mortalpraesertim cum et ipse circa nos tantae charitatis exstiterit, ut divinitus sibi traditis sapientiae et scientiae clavibus, omnes sacramentorum coelestium thesauros quas solus acceperat, nobiscum participando largiter ac fideliter erogaret. Quid enim divinae sapientiae quaeris, quod apud Joannem reperire non possis? Quae enim haeretica pravitas, a, quae Judaeorum vesana calumnia, quae gentilium philosophorum versutia, quae denique schismaticorum abominanda scissura, beatis Joannis non est eloquio superata, ejusque doctrina evidenter attrita? Si quando enim ab inimicis veritatis objiciuntur nobis volumina quaestionum, illico Joannes accedit in medium, Joannes occurrit, Joannes silentium verbosis imponit. Quoties siquidem de vera hu
Abbreviated transcription (Latin):
festinare. Qui ad celestiũ nuptiarũ
dilicias ꝓperat. terrenȩ uoluptatis
ceno ꝑ uolui ꝓpudor erubescat.
sum porro terrena lucra congeri¬
mus. qui diuitias immortales in
regni celestis palatio possidemus.
Quẽ gͦ pondus terrenȩ corrupen¬
nis aggrauat. rerum extrimitas
affluentiũ copia non extollat.
Qui ad hoc constitutus est ut totis
uirib iugiter cuͣ aduersario di¬
micet. torporis hunc & negligen
tiȩ non eneruet. Sic sic ꝑ diuinȩ
pietatis auxilũ. & florentes uir¬
tutib. & uitiis repudiuꝰ dantes.
si hic eũ sequimur. qui nobis
iter crucis ostendit. illuc ꝑue¬
nientes ad eũ qͥ calcato mortis
imꝑio. celũ cum triumphali
gła penetrauit. iħe xp̃c dñs nr¬

Expanded text:
festinare. Qui ad coelestium nuptiarum festinare. Qui ad coelestium nuptiarum delicias properat, terrenae voluptatis coeno volutari erubescat: sum porro terrena lucra congerimus, qui divitias immortales in regni coelestis aerario possidemus. Quem igitur pondus terrenae corruptionis aggravat, rerum extrinsecus affluentium copia non extollat. Qui ad hoc constitutus est, ut totis viribus jugiter cum adversario dimicet, torporis hunc et negligentio non enervet. Sic, sic per divinae pietatis auxilium, et florentes virtutibus, et vitiis repudium dantes, si hic eum sequimur, qui nobis iter crucis ostendit, illuc perveniemus ad eum, qui, calcato mortis imperio, coelum cum triumphali gloria penetravit, Je
Abbreviated transcription (Latin):
resꝑsa. ut merito dicatur os dĩ.
lingua sp̃s sc̃i. cedrus paradỹ si.
lux ȩccłe. decus orbis. preeo eili.
lumen mundi. sydus hominum.
specimen angłoꝵ. lapis uiuis. spe¬
culuͣ lucis. logothetha diuinita¬
tis. forma dĩ. colupna templi. ar.¬
chitectus ueri tabernaculi quod
fixit ds &e non homo. Nam a che¬
rubin iure ꝑhibetur. qui scientię
plenitudinem ex ipso redepͣtoris
pectore ꝑcepisse cognoscitur. Uerũ¬
tamen euͣ nos quantũ libet efferre
contendemus. celsitudinis eiꝰ merita
non equamus. quia qui diuine
laudis pͣconia meruit. ad eiꝰ dignȩ
fragilitas non assurgit. Ipse quippe
est laus eiꝰ qui illi & olim prȩtium.
& nunc factus est pͣmiũ. Per huius
gͦ uestigia dilectissimi ad redẽpͣto¬
rem nrm pleno cordis amore ten¬
damus. huis doctrinam uelut cho¬
ruscanturtenebris lampade̾. nr̃is
senꝑ grassibus pͣferamus. Rudeat
um terrenis incumbere. qͥ ꝑ spei
desideriũ ad celestem opimus głam

Expanded text:
detur respersa, ut merito dicatur os Dei, detur respersa, ut merito dicatur os Dei, lingua Spiritus sancti, cedrus paradisi, lux Ecclesiae, decus orbis, praeco coeli, lumen mundi, sidus hominum, specimen angelorum, lapis vivus, speculum lucis, logotheta divinitatis, forma fidei, columna 351 coeli, architectus veri tabernaculi, quod fixit Deus, et non homo. Nam et cherubim jure perhibetur, qui scientiae plenitudinem ex ipso Redemptoris pectore percepisse cognoscitur. Verumtamen cum nos quantumlibet efferre contendimus, celsitudinis ejus merita non aequamus; quia qui divinae laudis praeconia meruit, ad ejus digne linguae fragilitas non assurgit. Ipse quippe ejus est laus, qui illi et olim pretium, et nunc factus est praemium. Per hujus ergo vestigia, dilectissimi, ad Redemptorem nostrum pleno cordis amore tendamus, hujus doctrinam velut coruscam in tenebris lampadem nostris semper gressibus praeferamus. Pudeat jam terrenis incumbere, qui per spei desiderium ad coelestem coepimus gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
rentia uirtutũ oꝑa germinet. qͥti¬
nus sic mereatur celestis grãm lu¬
minis ac postremo euolare ualeat
ad contẽplandã speciẽ ueritatis.
Germinemus itaq fr̃s ut illumine¬
mur. quatinus illum inati. uirtutũ
pennis ad cȩlestia subleuemur.
Non uos huius mundi dulcedo falsa
demulceat. non carnalis illecebre
uoluptas luxuriosa resoluat. Nusꝙͣ
certe pͣceptũ in uetiris testamenti
cȩrimonis inuenitur. ut mel sa¬
crificuis misceatur. Per qͦd intelli
gitur. quia his qͥ dõ uitȩ sue sacri¬
ficiũ offerunt. nullam ds̃ carnalẽ
uult inesse dulcedine̾. nichil in
eis uiuere qͦd ad carnalem ꝑtineat
uoluptatẽ. Oleum autẽ frequent᷑
immittitur: ut om̃is nr̃e operati¬
onis oblatio hilariter offeratur.
Hylarem en̾i datorem diligit ds̃.
In om̃ib etiã sal precipitur admis¬
ceri. ut om̃e boni oꝑis sacrificiũ.
rationis discretionis ac cȩlestis sa¬
pientiȩ sit sale conditum. Hoc

Expanded text:
rentium virtutum opera germinet, quaterentium virtutum opera germinet, quatenus sic mereatur coelestis gratiam luminis, ac postremo evolare valeat ad contemplandam speciem veritatis? Germinemus itaque, fratres, ut illuminemur, quatenus illuminati, virtutum pennis ad coelestia sublevemur. Non nos mundi hujus dulcedo falsa demulceat, non carnalis illecebrae voluptas luxuriosa resolvat. Nusquam certe praeceptum in Veteris Testamenti caeremoniis invenitur, ut mel sacrificiis mgitur, quia his, qui vitae suae Deo sacrificium offerunt, nullam Deus carnalem vult inesse dulcedinem, nihil in eis vivere quod ad carnalem pertineat voluptatem. Oleum autem frequenter immittitur, ut omnis nostrae operationis oblatio hilariter offeratur. « Hilarem enim datorem diligit Deus . » In omnibus etiam sal praecipitur admisceri ut omne boni operis sacrificium, rationis, discretionis ac coelestis sapientiae sit sale
Abbreviated transcription (Latin):
sapiendo terrena. ꝑ prauȩ uite de¬
cliuia ad mortem tendunt. Nos
autẽ non sic dilectissimi non sic.
sed ad ueram sapientiam animo
amus alta ꝓficere. ut in uitioꝵ
pudeat uoraginem declinare.Sic
ꝑ seueremus semꝑ ad suꝑna ꝓpe¬
rare qͦ tenditus. ut diuini amoriᷤᷤ
dulcedinẽ in nr̃is iugiter mentib
conseruemus. Illius itaq sapien¬
tiȩ laboremus participes fieri.
qua beatus ioħes ꝑ amplioris gre
cumulũ meruit incõparabiliter
illustrari. Cuiꝰ nimirũ splendore
concepto celũ uelut aquila pene¬
trat. ita ut creata cuncta trans¬
grediens. ad ipsũ rerum om̃ium
uertice̾ mentis contẽplatione per¬
tingat. Nostis fr̃s mei quia in
mundi nascentis origine. tertio
die germinauerit terra. quarto
cȩli facta sunt luminaria. qͥnto
uolatilia sunt creata. Quare autẽ
increandis rebus hic ordo decur¬
rit. nisi ut nos instrueremur: qͥa
prius necesse est ut mens nr̃a ui¬

Expanded text:
sapiendo terrena per pravae vitae desapiendo terrena per pravae vitae declivia ad mortem tendunt. Nos autem non sic, dilectissimi, non sic, sed ad veram sapientiam animumamus alta proficere, ut in vitiorum pudeat voraginem declinare. Sic perseveremus semper ad superna properare, quo tendimus, ut divini amoris dulcedinem in nostris jugiter mentibus conservemus: illius itaque sapientiae laboremus participes fieri, qua beatus Joannes per amplioris gratiae cumulum meruit incomparabiliter illustrari; cujus nimirum splendore concepto, coelum velut aquila penetrat, ita ut creata cuncta transgrediens, ad ipsum rerum omnium verticem mentis contemplatione pertingat. Nostis, fratres mei, quia in mundi nascentis origine, tertio die germinaverit terra, quarto coeli facta sunt luminaria, quinto volatilia sunt creata . Quare autem in creandis rebus hic ordo cucurrit, nisi ut nos instruemur quia prius necesse est ut mens nostra vi
Abbreviated transcription (Latin):
durissimos duodecim lapides.
id est firmissima apłoꝵ exempla
ad imitatione̾ nobis ꝓponere de¬
beamus: Lapides quippe ubi
sacerdotes pedes fixerant in loco
castroꝵ ponimus. si in ꝓcinctu
stigia constanter ac firmiter tene¬
amus. Nam iuxta salomonis senten¬
tiam qui mollis & dissolutus est
in oꝑe suo. frater est sua oꝑa dissi¬
pantis. Nimirũ qui in moribus
suis molles ac fluidi sunt. more
aquȩ precipites ad ima defluunt.
Qui uero constantes ac firmi. in
areeͣ cotidie uirtutis ex erescunt.
Quod nimirũ & illud eiꝰdem hy¬
storie significare ꝑpenditur. qͥa
transeunte eodẽ popło aque supe¬
riores instar montis intumescunt.
inferiores uͦ in mare mortuũ delã¬
buntur. quia ꝓfecto ex eis qͥ bapti
zantur: alii in accepta cȩlestis grę
dulcedine ꝑseuerant. alii in peccatoꝵ
amaritudinẽ de fluere reprobe ui¬
uendo non cessant. Et uelut in mariᷤᷤ
mortui salsugine̾ corruunt dum

Expanded text:
durissimos duodecim lapides, durissimos duodecim lapides, id est, firmissima apostolorum exempla ad imitationem 350 nobis proponere studeamus? Lapides quippe, ubi sacerdotes pedes fixerant, in loco castrorum ponimus; si in procinctu vestigia constanter et firmiter teneamus. Nam juxta Salomonis sententiam: «Qui mollis et dissolutus est in opere suo, frater est sua opera dissipantis ; » nimirum qui in moribus suis molles ac fluidi sunt, more aquae praecipiter ad ima defluunt; qui vero constantes ac firmi, in arcem quotidie virtutis excrescunt. Quod nimirum et illud ejusdem historiae significare perpenditur: nam, transeunte eodem populo, aquae superiores ad instar montis intumescunt, inferiores vero in mare mortuum delabuntur ; quia profecto ex eis qui bapzantur, alii in accepta coelestis gratiae dulcedine perseverant, alii in peccatorum amaritudinem defluere reprobe vivendo non cessant, et velut in maris mortui salsuginem corruunt, dum
Abbreviated transcription (Latin):
uestigia sequimur. cũ eoꝵ angustã
& artam semitam sine offensione
tenemus. Enimuero in baptismo
apłoꝵ ducatũ secuti sumus. quia
ꝑ eosdem fidem sce̾ trinitatis int̾
ipsa regenerationis nr̃e rudim̃ta
didicimus. Sub cuis iudelicet
figurȩ mysterio. sacerdotes isra¬
heliticȩ plebis olim transeundo
iordanem p̃cedebant. & populus
sequebatur. Sed non sufficere illis
uisum est. si sacerdotũ tantũ modo
uestigia in transitu sequerentur.
nisi & duodecim lapides de ior¬
danis alueo tollerent. atq. in galga¬
lis ꝓ testimonio posuissent. Clige
inquit dñs ad iosue duodecim
uiros singulos ꝑ singulas tribtis.
& precipe eis ut tollant de medio
aluei iordanis. ubi fixerunt sacer.¬
dotes pedes. duodecim lapidas du¬
rissimos. quos ponetis in loco castroꝵ
rus uerba discutiã. quid ꝑ hoc
factũ nobis innuitur : nisi ut
postquã mystici iordanis fluenta
trans mittimus. postquã de laua¬
cri salutaris fonte consur gunus.

Expanded text:
vestigia sequimur, cum eorum angustam vestigia sequimur, cum eorum angustam et arctam semitam sine offensione tenemus. Enimvero in baptismo apostolorum ducatum secuti sumus, quia per eosdem fidem sanctae Trinitatis inter ipsa regenerationis nostrae rudimenta didicimus. Sub cujus videlicet figurae mysterio, sacerdotes Israeliticae plebis olim transeundo Jordanem praecedebant, et populus sequebatur. Sed non sufficere illis visum est, si sacerdotum tantummodo vestigia in transitu sequerentur, nisi et duodecim lapides de Jordanis alveo tollerent, atque in Galgalis pro testimonio ponerent. «Elige, inquit Dominus ad Josue, duodecim viros, singulos per singulas tribus, et praecipe eis ut tollant de medio alvei Jordanis, ubi fixerunt sacerdotes pedes, duodecim lapides durissimos, quos ponetis in loco castroruriis, verba discutiam, quid per hoc factum nobis innuitur, nisi ut postquam mystici Jordanis fluenta transimus, postquam de lavacri salutaris fonte consurgimus,
Abbreviated transcription (Latin):
ritualis carnalem necessitudine᷑
ꝓbatur excellert. in ipsius dm̃ u̾bis
possumus luce clarius inuenire.
A it eñi. Spͣs est qui uiuificat. nam
caro non prodest quicquã. Iacobũ
itaq ut frater esset dñ. natura
carnalis instituit: ioħes uͦ tanto no¬
bilius frater est. quanto & ipsius
naturȩ dñs eum in affinitatem
sibi spũalis adoptionis assumpsit.
quãquã & ipse iacob idcirco beatꝰ
cũ dño participiũ tenet. Alioqͥn
terrenȩ consanguinitatis affiniũ.
a dño nullatenus saluaretur. Qđ
tanto excellentrus ioħes. quanto &
ante crucẽ constitutus audunt.
Ecce mater tua. Merito gͦ quo euͣ
cȩteris plus dilexit. sublimius eũ
ceteris honorauit. Et nos fratres
studeamus efferre preconiis. di¬
gnis ueneremur semꝑ obsequuis.
Notandũ tamen. quia nũquã tam
digne tam reuerenter beatos apłos
colimus. quã cũ apłica pͣcepta ser¬
uamus. Cum eos in uia diͣ prece¬
dentes semꝑ attendimus. cu eoꝵ

Expanded text:
ritualis carnalem necessitudinem ritualis carnalem necessitudinem probatur excedere, in ipsius Domini verbis possumus luce clarius invenire. Ait enim: Spiritus est qui vivificat, nam caro non prodest quidquam. Jacobum itaque, ut frater esset Domini, natura carnalis instituit; Joannes vero tanto nobilius frater est, quanto et ipsius naturae Dominus, eum in affinitatem sibi spiritualis adoptionem assumpsit. Quanquam et ipse Jacobus idcirco beatus cum Domino participium tenet. Alioquinterrenae consanguinitatis vinculum a Domino nullatenus salvaretur. Sed tanto excellentius Joannes, quanto et ante crucem constitutus audivit: «Ecce Mater tua .» Merito ergo quo eum caeteris plus dilexit, sublimius eum caeteris honoravit. Et nos, fratresstudeamus efferre praeconiis, dignis semper veneremur obsequiis. Notandum tamen, quia nunquam tam digne, tam reverenter beatos apostolos colimus, quam cum apostolica praecepta servamus, cum eos in via Dei praecedentes semper attendimus, cum eorum
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiam quã & in carne ma¬
nentẽ diuinitus illustrabam.
Quante gͥ reuerentiȩ habendus
est hominibus beatus iste ioħes.
que ipse auctor uitȩ honorauit
in carne uiuentẽ. honorauit &
de scło recedente᷑. Nimis honora¬
ti sunt amici tui ds̃. Honorauit.
siquidẽ eũ in uita. dũ de sacrosc̃o
pectore suo sibi reclinatorium
fecit. Honorauit rursus in morte.
cũ ad suscipiendam felice̾ meritis
animã dignatus est aduenire.
Nec miru̾ si diuersis eum honori.¬
bus cumulauit. quẽ & in consor¬
tium sibimet adoptiuȩ fraterni
beatus iacobus. Sed ille frater ex
natura: iste frͣ ex grã. Ille ex cog.¬
natione: iste ex precipua dilectio¬
ne. Ille ꝑ lineam materne con¬
sanguineitatis: aste ꝑ unculum
paterne caritatis. Siquis inquit
diligit me: sermone᷑ incu seruabit.
& pater m̃s diliget eũ. & ad eum
ueniemus. & mansionẽ apud euͣ
faciemus. Et quid amplius dicã:
Frater dñi fuit ille carnalis. iste
spuͣalis. Sed quantũ cognatio spi¬

Expanded text:
claritate suscipiam, quam et in carne manentem divinitus illustrabam. Quantae igitur reverentiae habendus est hominibus beatus iste Joannes, 349 quem ipse auctor vitae honoravit in carne viventem, honoravit et de saeculo recedentem: «Nimis enim honorati sunt amici tui Deus .» Honoravit siquidem eum in vita, cum de sacrosancto pectore suo sibi reclinatorium fecit. Honoravit rursus in morte, cum ad suscipiendam felicem meritis animam dignatus est advenire. Nec mirum si diversis eum honoribus cumulavit, quem et in consortium sibimet adoptivae fraternitini B. Jacobus; sed ille frater ex natura, iste frater ex gratia; ille ex cognatione, iste ex praecipua dilectione; ille per lineam maternae consanguinitatis, iste per vinculum paternae charitatis: «Si quis, inquit, diligit me, sermonem meum servabit, et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus et mansionem apud eum faciemus .» Et quid amplius dicam? Frater Domini fuit ille carnalis, iste spiritualis. Sed quantum cognatio spi
Abbreviated transcription (Latin):
est qui autumnalẽ fructuum
maturitate᷑ carpit eo qui uere
ꝓpaginis arbusta plantauit.
Conuenienter gͥ factũ est. ut sicut
moysi. ita & ioħis glebam omps
ds absconderet. & in duob mira¬
bilib uiris unũ miraculũ exhi¬
beret. Et notandũ quã affectu
sic inquit euͣ uolo manere do¬
nec ueniam. Ueniã. non muttam.

Expanded text:
est, qui autumnalem fructuum est, qui autumnalem fructuum maturitatem capit, eo qui vernae propaginis arbusta plantavit. Convenienter igitur factum est ut sicut Moysi, ita et Joannis glebam omnipotens Deus absconderet et in duobus mirabilibus veris unum miraculum exhiberet. Et notandum quam affectuo«Sic, inquit, eum volo manere donec veniam .» Veniam, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
nibus agnoscatur. Atq. ut idem
repetam. ille splendore̾ sui uultꝰ
obtexit. ne ab illa plebe conspice¬
retur: iste dĩ uerbu qđ est imago
patris. splendor głe & figura
substantie eiꝰ ꝑspicue reuelauit.
ut a nobis agnosceretur. Postre¬
mo diͣ filiũ quẽ iste pͣmanib
habuit cũ quo diutissime con¬
uersatus est. a quo unice atq.
specialiter est dilectus. ille quide̾
obuixe ac desiderabiliter petiit
dicens. Obsecro dñe. mitte quẽ
missurus es. sed impetrare non
ualuit. Ueruͣtamen dũ magnis
sũmisq apud dm̃ meritis ambo
claruissent. uno uterq sp̃u ple¬
nus fuit. uno uterq redep̃toriᷤᷤ
desiderio concorditer estuabat.
Nec nos alterũ alteri pͣferre prȩ¬
sumimus. si diuersitatem tẽpoꝵ¬
ꝓ sua cuiusq dignitate pensamꝰ.
Duoꝵ quippe uiatoꝵ nulla ocu¬
loꝵ uiuacitate dispariũ qͥ orto
sole graditur clarius quelibet
opposita conspicit. quã is qui
ante lucanũ exurgit. Et ditior

Expanded text:
nibus agnoscatur . Atque ut idem nibus agnoscatur . Atque ut idem repetam, ille splendorem sui vultus obtexit, ne ab illa plebe conspiceretur; iste Dei Verbum, quod est imago Patris, splendor gloriae et figura substantiae ejus , perspicue revelavit, ut a nobis agnosceretur. Postremo Dei Filium, quem iste prae manibus habuit, cum quo diutissime conversatus est, a quo unice et specialiter dilectus, ille quidem obnixe ac desiderabiliter petiit, dicens: «Obsecro, Domine, mitte quem missurus es ;» sed impetrare non valuit. Verumtamen dum magnis summisque apud Deum meritis ambo claruissent, uno uterque spiritu plenus fuit, uno uterque Redemptoris desiderio concorditer aestuabat. Nec nos alterum alteri praeferre praesumimus, si diversitatem pro sui cujusque dignitate pensamus. Duorum quippe viatorum nulla oculorum vivacitate disparium qui orto sole graditur clarius quaelibet opposita conspicit quam is qui antelucanus exsurgit. Et ditior
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. & non solum dm̃ homine᷑
factũ oculis carnalib uidit. sed
& ipsum uerbũ qđ erat apud
patre᷑ ꝑ quod facta sunt omnia
illustrata diuinitus mente con¬
spexit. Atq ut ad huc cõparatio
ꝓducatur. moy ses tabernaculo
prȩerat qͦd nube oꝑiebat᷑. ita ut
aliquando nec ipse moyses pota¬
isset intrare. sicut in exodo. legit᷑.
di tectum federis nube oꝑiente
om᷑ia. loh̾es autẽ melioris taber¬
naculi custos factus. beate marie
minister extitit. quã non uide¬
licet corporea huius aeris nubes
obtexit. sed sp̃s sc̃s in uisibiliter
obumbrauit. Et gła dñi hoc est
filius di. qui hoc tabernaculum
non mox discessurus. sed ueram
carne̾ suscepturus impleuit. non
mansit subaeris caligine. sed po¬
tius in lumine solis sicut ꝑ ꝓpħam
dicitur. In sole posuit taberna¬
culũ suuͣ. Per illũ manna datũ e.
tunc israhelitico popło. ecce iste¬
quanto głosius habet manna
etiã in sepulchro. Et quid plura:
uelat essentiam. ut ds ab homi¬

Expanded text:
m Deum hominem factum oculis carnalibus vidit, sed et ipsum Verbum, quod erat apud Patrem, per quod facta sunt omnia , illustrata divinitus mente conspexit. Atque ut adhuc comparatio producatur, Moyses tabernaculo praeerat quod nubes operiebat, ita ut aliquando nec ipse Moyses posset intrare, sicut in Exodo legitur: di tectum foederis, nube operiente omnia, Joannes vero melioris tabernaculi custos factus, B. Mariae minister exstitit, quam non videlicet corporea hujus aeris nubes obtexit, sed Spiritus sanctus invisibiliter obumbravit. Et gloria Domini, hoc est Filius Dei, qui hoc tabernaculum, non mox discessurus, sed veram carnem suscepturus implevit, non mansit sub aereae caligine nubis, sed potius in lumine solis, sicut per Prophetam dicitur: «In sole posuit tabernaculum suum . » Per illum manna datum est tunc Israelitico populo; ecce quanto gloriosius habet iste manna etiam in sepulcro. Et quid plura? tis revelat essentiam, ut Deus ab om
Abbreviated transcription (Latin):
gnouit. Non p̾sumit os aperire
philippus. qui dũ patrẽ sibi popos¬
cit ostendi. ꝓfunda mysteria in¬
diuiduȩ diuinitatis audiuit. Om̃s
tacent. om̃s dubitant. & latenter
inquirunt. non quidẽ platione
uerboꝵ. sed tantuͣ nutib oculoꝵ.
Sed cũ res diu sub hac ambiguitate
penderet. nec nodũ quispiam du
bietatis absolueret. tandem ioħis
patrocinui quęritur. & sic ad rei
dubie notitiã ꝑuenitur. Ille ni¬
mirũ cũ discipłoꝵ in se ꝑsona sus¬
cepta consultor accedit. qͥ de am¬
pliori familiaritatis atq dilectio¬
nis pͣrogatiua confidit. Unde con¬
siderandũ est fr̃s mei. quantȩ de¬
uotionis instantia beati ioħis fla

Expanded text:
gnovit . Non praesumit os aperire gnovit . Non praesumit os aperire Philippus, qui dum Patrem sibi poposcit ostendi, profunda mysteria individuae Trinitatis audivit . Omnes tacent, omnes dubitant, et latenter inquirunt, non quidem prolatione verborum, sed tantum nutibus oculorum. Sed cum res diu sub hac ambiguitate penderet, nec nodum dubietatis quispiam absolveret, tandem Joannis patrocinium quaeritur, et sic ad rei dubiae notitiam pervenitur. Ille nimirum, condiscipulorum in se persona suscepta, consultor accedit, qui de ampliori familiaritatis, atque dilectionis praerogativa confidit. Unde considerandum est, fratres mei, quantae devotion
Abbreviated transcription (Latin):
rabilem uirũ. & om̃i xpͣiane deuo¬
tionis p̾conio p̃ferendũ. Eoce uerbũ
ꝓfertur in mediũ. & totus tacet
ac sub silentii sui censura repͥmit᷑
senatus apłoꝵ. Tanta siquidẽ magi¬
stri presidentis uidebatur auctori¬
tas. ut sub districta se cõpesceret be¬
ata discipłoꝵ contio disciplina. He¬
sitant. ambigunt. atq. inter se in¬
uicem oculoꝵ nutib quodãmodo
int᷑rogantes aspiciunt. uerũtamen
lingua ꝓserre qͦd gestiunt. uel dñm
consulentes inquirere non pͣsumuit.
Tacet petrus. tacet clauicularius cęli.
Tacit deniq lingua. quȩ clauis facta
celoꝵ. celũ simul & terrã ligat &
soluit. Tacit is in quã cui inferi
portȩ non p̃ualent. qui ligandi
animas atq soluendi optinet prin.¬
cipatũ. Silet andreas. qui ipsi frĩ
ad fontem uitȩ pͣuius fuit. Non
loquitur thomas. qui uiam se nes¬
cire ꝓfessus eundem ee̾ uiã. ueri¬
tatem & uitam. ipso referente co¬

Expanded text:
rabilem virum, et omni Christianae devorabilem virum, et omni Christianae devotionis praeconio praeferendum! Ecce verbum profertur in medium, et totus tacet, ac sub silentii censura reprimitur senatus apostolorum; tanta siquidem magistri praesidentis videbatur auctoritas, ut sub districta se compesceret beata discipulorum concio disciplina. Haesitant, ambigunt, atque inter se invicem oculorum nutibus quodammodo interrogantes aspiciunt; verumtamen lingua proferre quod gestiunt, vel Dominum consulente inquirere non praesumunt. Tacet Petrus, tacet coeli clavicularius. Tacet denique lingua, quae clavis facta coelorum, coelum simul et terram ligat et solvit. Tacet is, inquam, cui portae inferri non praevalent, qui ligandi animas atque solvendi obtinet principatum . Silet Andreas, qui ipsi fratri ad fontem vitae praevius fuit . Non loquitur Thomas, qui viam se nescire professus, eumdem esse viam, veritatem et vitam, ipso referente, co
Abbreviated transcription (Latin):
frat᷑nȩ dilectionis exhibint. ut nimi¬
rum plus amaret. qui plus amabat᷑.
& qͥ primus erat in redẽͣptoris amo¬
re. precipuus in frat᷑na fieret cari¬
tate. Quantũ autẽ apud dñm im.¬
petrandi locũ. quã precipuȩ fami¬
liaritatis ioħes optinuerit priui¬
legiũ. hinc manifestius colligere
possumus. qͦd idem beatꝰ iobannes
euangłista testatur. quia in ipso
uitalis genȩ conuiuio iħc turbatꝰ¬
est sp̃u. & ꝓtestatus est & dixit. Am̃
amen dico uobis. quia unus ex uob̾
tradet me. Deinde sequitur. Aspici¬
ebant gͦ adinuice̾ discipłi. hesitin¬
tes de quo diceret. Moxq. subum.¬
xit. Erat gͦ recũbens unus ex disci¬
pulis ibu in sinu iħu. quẽ diligebat
iħe. Innuit gͦ huic sẏmon petrus.
& dicit ei. Quis est de quo dicit:
Atq ut bystoriȩ stilo non tenear.
ioħi mox interroganti dñs respon¬
dit. Ille est cui ego intinctũ panẽ
porrexero. O mirabile̾ atq incõpa¬

Expanded text:
fraternae dilectionis exhibuit, ut nimifraternae dilectionis exhibuit, ut nimirum plus amaret qui plus amabatur, et qui primus erat in Redemptoris amore praecipuus in fraterna fieret charitate. Quantum autem apud Dominum impetrandi locum, quam praecipuae familiaritatis Joannes obtinuerit privilegium, hinc manifestius colligere possumus; quod idem beatus evangelista testatur, quia in ipso vitalis coenae convivio et protestatus est, et dixit: «Amen, amen dico vobis, quia unus ex vobis tradet me.» Deinde sequitur: «Aspiciebantergo ad invicem discipuli haesitantes, de quo diceret.» Moxque subjungit: «Erat ergo recumbens unus ex discipulis ejus in sinu Jesu, quem diligebat Jesus. Innuit ergo huic Simon Petrus, et dicit ei: Quis est de quo dicit?» Atque ut historiae stylo non tenear, Joanni mox interroganti Dominus respondit: «Ille est, cui ego intinctum panem porrexero .» O mirabilem atque incompa
Abbreviated transcription (Latin):
rimas caritatis uapores effundere.
caritatis uidetur ardorib estuare.
Modo enͣi patres nominatim ad cari¬
tatem ꝓuocat. mͦ non filios sed
filiolos quasi tenere diligens ap.¬
pellat. Modo ꝓprus etatum uoca¬
bulis infantes. mͦ iuuenes. modo
singillatim cõmonet adolescentes.
Modo etiã mulierib epłas destinat.
easq ad cautelam fidei & studium
sincere dilectionis inuitat. Hic itaq
in enarrabilis caritatis ardore suc¬
census huc illucq se uertens. undiq
cireuiens. ubiq discurrens: om̃ia
ad salutẽ hominu̾ genera concitat.
omia etatuͣ increm̃ta ꝑlustrat. om̃s
humane conditionis ordines. oculo
curiose sollicitudines inuestigat.
& tam quã argus uniuersalis ȩccłe
factus. totius humani generis
sũmaͣ ulnis paterne dilectionis
amplectidirꝰ. atq ad redepͣtoris
sui consortuͣ diubere unũ quẽq
singillatim ammonendo conatur.
A mor quippe dñi quo eũ mortalib
pͣcunctis plus dilexit. eo ei pondus

Expanded text:
rimas, charitatis vapores effundere, rimas, charitatis vapores effundere, charitatis videtur ardoribus aestuare. Modo enim patres nominatim ad charitatem provocat, modo non filios, sed filiolos, quasi tenere diligens appellat. Modo propriis aetatum vocabulis infantes. modo juvenes, modo sigillatim admonet adolescentes. Modo etiam mulieribus epistolas destinat, easque ad cautelam fidei et studium sincerae dilectionis invitat. Sic itaque inenarrabili charitatis ardore succensus, huc illucque se vertens, undique circumiens, ubique discurrens omnia ad salutem hominum genera concitat, omnia aetatum incrementa perlustrat, omnes humanae conditionis ordines oculo curiosae sollicitudinis investigat, et tanquam Argus universalis Ecclesiae factus, totius humani generis summam, ulnis paternae dilectionis, amplectitur atque ad Redemptoris sui consortium trahere unumquemque sigillatim admonendo conatur. Amor quippe Domini, quo eum prae cunctis mortalibus dilexit et hoc ei pondus
Abbreviated transcription (Latin):
ipse operabat᷑ in petro. ipse locutꝰ
est in ioħe. Non eñi inquit uos
estis qui loquimini. sed sp̃s patris
urͣi qui loquitur in uobis. Merito
nempe & beatus iobes pͣcedentes
om̃s ac subsequentes diuinoꝵ scrip¬
tores uoluminũ gła singularis
pcedit eloquii. queͣ non luxuria
polluit. non libido corrũpit. sed
uirginalis integritas ꝑpetuȩ incor.¬
ruptionis titulo decorauit. Qui
nimirũ᷑ nuptialis copulȩ thalamũ
deserens. omne᷑ illecebrȩ carnalis
ardore̾ in cęlestium deliciarũ tran¬
stulit uoluptatẽ. artissimeq. se u
sui redepͣtoris ac dilectoris amore
coniunxit. ꝓpter quẽ scilicet con¬
iugalis thori federa abdicauit.
Unde diuinitꝰ illi concessũ est ut
tanta cor eiꝰ etiaͣ circa fr̃s caritatis
gra repleretur. ut sacro scmͣ pectoris
eiꝰ templũ. uelut caminus quidam
diuini uideretur incendii. Quod
ꝓfecto in quibusdã scripturis eius
patenter agnoscitur. in quib utiq
ꝑ omne fere paginam quasi ꝑ qͥsdã

Expanded text:
locutus est in Joanne. «Non enim, inquit, vos estis, qui loquimini, sed Spiritus Patris vestri, qui loquitur in vobis . » Merito nempe beatus Joannes et praecedentes omnes ac subsequentes divinorum scriptores voluminum, gloria singularis praecedit eloquii, quem non luxuria polluit, non libido corrupit, sed virginalis integritas perpetuae incorruptionis titulo decoravit. Qui nimirum nuptialis copulae thalamum deserens, omnem illecebrae carnalis ardorem in coelestium deliciarum transtulit voluptatem, arctissimeque se in sui Redemptoris ac dilectoris amore conjunxit, propter quem scilicet conjugalis tori foedera abdicavit. Unde divinitus illi concessum est ut tanta cor ejus etiam circa fratres charitatis gratia repleretur, ut sacrosanctum pectoris ejus templum velut caminus quidam divini videretur incendii. Quod profecto in quibuslibet Scripturis ejus patenter agnoscitur, in quibus utique per omnem fere paginam, quasi per quasdam
Abbreviated transcription (Latin):
mus. incedere. Sed si om̃s cũ ioħe
uirginitate̾ habere iam in carne nͣ
possumus. quia post naufragiũ
scda restat tabula: studeamꝰ florere
tis amisse dispendiũ optime com¬
pensabimus. Non igitur nobis aua¬
ritie ardor incandeat. ñ iracundie
nos furor impellat. Non in nobis
flãma libidinis estuet. non turpis
cogitatio pulchram animȩ nr̃e
coram dõ specie̾ fedet. Non nos
terrene facultatis abundantia in
suꝑbiam erigat. non tenacitas mi¬
sericordiȩ uiscera a pauperibus
claudat. Uigeat in nobis ꝑpetua
castitas. humilitas. patientia. sobri¬
etas. Iustitia cũ pietate. seueritas
cũ mansuetudine. Inter hec itaq
crario nr̃i pectoris semꝑ teneat
pricipatũ. quia sicut ioħes dicit.
d̃s curitas est. Et quia ꝑ caritatem¬

Expanded text:
mus incedere. Quod si omnes cum Joanne mus incedere. Quod si omnes cum Joanne virginitatem habere jam in carne non possumus, quia post naufragium secunda restat tabula, studeamus florere tis amissae dispendium optime compensabimus. Non igitur nobis avaritiae ardor incandeat; non iracundiae nos furor impellat. Non in nobis flamma libidinis aestuet; non turpis cogitatio pulchram animae nostrae coram Deo speciem foedet. Non nos terrenae facultatis abundantia in superbiam erigat; non tenacitas misericordiae viscera pauperibus claudat. Vigeat in nobis perpetua castitas, humilitas, patientia, sobrietas, justitia cum pietate, severitas cum mansuetudine. Inter haec, fratcrario pectoris nostri semper teneat principatum; quia, sicut Joannes dicit, «Deus charitas est
Abbreviated transcription (Latin):
dignũ fuit ut beatꝰ ioħes apłs ar-
changelo gabriheli ad custodiam
matris dm̃ socuis haberetur: qua¬
tinus ille celestis olim paranym¬
phus intactam uirginẽ inuisibilit᷑
custodiret. & iste forinsecus fragi¬
litati femineȩ. obedientie sue mi¬
nisteriu᷑ exhiberet. & congruum
erat. ut quȩ talem genuit. qͥ celi
simul & terrȩ dñs esset. utriusq
patrie in suo consortio eiues ha¬
beret. ut in ore duoꝵ uel trium
testium staret om̃e uerbũ. Qua¬
ꝓpter beatꝰ ioħes quanto familia¬
rior cũ matre uerbi conuersat᷑.
tanto & ipsi uicinior uerbo inue¬
nitur. Et qmͣ non abalio sed ab ipsa
ueritate coariȩ dictus est filius. mu¬
lier in quit ecce filius tuus. atq ad¬
ipsũ iterando consirmat: ad disci¬
pulũ autẽ ecce mater tua : nemo
iure uidetur maior merits eo
qui speciali quadã głai frater est
saluatoris. Huius igitur tam sub
seruare. ꝑ huius uestigia in quantũ
possumus duce diuina grã studea¬

Expanded text:
dignum fuit ut beatus Joannes apostolus dignum fuit ut beatus Joannes apostolus archangelo Gabrieli ad custodiam matris Domini socius haberetur, quatenus ille coelestis olim paranymphus intactam Virginem invisibiliter custodiret, et iste forinsecus fragilitati femineae obedientiae suae ministerium exhiberet. Et congruum erat ut quae talem genuit, qui coeli simul et terrae Dominus esset, utriusque patriae cives in suo consortio haberet; ut in ore duorum, vel trium testium staret omne verbum . Quapropter beatus Joannes quanto familiarior cum matre Verbi conversatur, tanto et ipsi vicinior Verbo invenitur. Et quoniam non ab alio, sed ab ipsa Veritate Mariae dictus est filius: «Mulier, enim inquit, ecce filius tuus;» atque idipsum reiterando confirmat, ad discipulum dicens: «Ecce mater tua ,» nemo jure videtur major meritis eo, qui speciali quadam gloria frater est Salvatoris. Hujus igitur tam sublservare; per hujus vestigia, in quantum possumus, duce divina gratia studea
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. quia fecunditas uirginalis
quȩ est in maria. nullis est omino
meritis cõꝑanda. & non solum
quia fecunda est. sed quia deifica.
U irginẽ eñi parere nouu ac singu.¬
lare est. Dm uͦ parere. ita omnem
nouitate᷑ singulairitatis exuꝑat.
ita omia quȩ miranda sunt ante¬
cedit. atq. incoͣparabiliter suꝑemi¬
net. ut nec mente concipi. nec
lingua ualeat aliquitenus expli¬
cari. Sed sicut uentrandȩ matris
dñi uirgunitas bea obis uirgi¬
nitatem excedit. sic ipse ꝓ głoso
eiꝰ contuberno ceceros a mundi
principio uirgines antecellit.
Huc accedit qđ ille recubitus in
pectore saluatoris. ille diuinus
ardor. queͣ ex archana eiꝰ inspira¬
tione concepit: ita in eiꝰ uiscerib
om̃ui libidinũ fomͣta decoxit. ut
corpus eiꝰ tam quã reuera sp̃s scĩ
templũ. a cunctis uernaret estuan¬
tis luxurie squalorib defecatum.
Nec ullũ in eo locũ uendicabat flãma
iugiter obumbrabat. Quo circa

Expanded text:
ditur, quia fecunditas virginalis, ditur, quia fecunditas virginalis, quae est in Maria, nuliis est omnino meritis comparanda, et non solum quia fecunda est, sed quia Deifica. Virginem enim parere, novum ac singulare est; Deum vero parere, ita omnem novitatem singularitatis exsuperat, ita omnia quae miranda sunt antecedit, atque incomparabiliter supereminet, ut nec mente concipi, nec lingua valeat aliquatenus explicari. Sed sicut venerandae matris Domini virginitas, beati Joannis virginitatem excedit, sic ipse pro glorioso ejus contubernio caeteros a mundi primordio virgines antecellit. Huc accedit, quod ille recubitus in pectore Salvatoris, ille divinus ardor, quem ex arcana ejus inspiratione concepit, ita in ejus visceribus omnium libidinum fomenta decoxit ut corpus ejus, tanquam revera Spiritus sancti templum, a cunctis vernaret aestuantis luxuriae squaloribus defaecatum; nec ullum in eo locum vindicabat flamma  Spiritus jugiter obumbrabat. Quocirca
Abbreviated transcription (Latin):
petierunt. quantũ apud iustum
iudicẽ ꝓpeccatorib poterit. qͥ & ꝓ
ipsis celestis curie senatorib inter.¬
uenit. & qui. Aduocatus factus ẽ
sũmis. qutͣ bumiliter est implo¬
randus aminimas. Hanc munirũ
hominis eminentiam. hanc me¬
ritoꝵ sublimtũ celsitudinẽ angłs
ile cognouit. qui se ab illo adora.¬
ri ꝓhibuit. Uide inquit ne fece¬
ris. conseruus tuus sũ & fratrũ
tuoꝵ habentiũ testimoniũ iħu
dm̃ adora. Refugit obsequium
ab illo suscipere. quẽ nouerat
apud cõmune̾ uidice̾ locum gr̃e
familiariter obtinere. Noluit ad¬
oratorẽ quẽ decernebat equaleͫ.
Fratrẽ recognouit. sociũ iudicauit.
subiectionis obedientiam non ac¬
cepit. Quaͣuis enĩ in om̃ib sciͣs
semꝑ sit angelicȩ mundiciȩ con¬
tubernialis & cognata uirginitas.
beatus tamen ioħes tanto reliqͦs
uirgines superat. quanto uirgini¬
tati beatȩ mariȩ ꝑ sedulitatis ac
ꝑpetuȩ custodiȩ meritũ appro¬
pinquat. A qua uidelicet sola pͣce¬

Expanded text:
ustum judicem pro peccatoribus poterit, qui et pro ipsis coelestis curiae senatoribus intervenit? Et qui advocatus factus est summis, quam humiliter implorandus est a minimis? Hanc nimirum hominis eminentiam, hanc meritorum sublimium celsitudinem angelus ille cognovit, qui se ab illo adorari prohibuit. «Vide, inquit, ne feceris; conservus enim tuus sum, et fratrum tuorum habentium testimonium Jesu, Deum adora .» Refugit obsequium ab illo suscipere, quem noverat apud communem judicem locum gratiae familiariter obtinere. Noluit adoratorem, quem decernebat aequalem. Fratrem recognovit, socium judicavit, subjectionis obedientiam non accepit. Quamvis enim in omnibus sanctis semper sit angelicae munditiae contubernalis, et cognata virginitas; beatus tamen Joannes tanto reliquos virgines superat, quanto virginitati beatae Mariae per sedulitatis ac perpetuae 342 custodiae meritum appropinquat. A qua sola videlicet praece
Abbreviated transcription (Latin):
ret credis hoc. ilico eodem sp̃u quo
& petrus inspirante respondit.
de diuinitate loquentẽ beato petro
pͣferimus. cũ illud euangelii sui
singu. lare principiu. ipsa etiam
dñica uerba si dici liceat excedere
uideamus : Nec iniuria fit redepͥ¬
tori nr̃o. si dicatur ipse sublimius
aliquid depromere ꝑ discipłm quã
ꝑ semetipsum. & ꝑ illius linguam
manifeste ꝓferre. qͦd ꝑ semetipsũ
liquido noluit aperire. Nam ut
& hic quedã adhuc inter eosdem
beatos apłos cõparatio uideatur.
hoc beato ioħ dñs concessit in u̾bis
qͦd & petro contulit in miraculis.
uidelicet ut & iste altiora ꝓferret.
inuenimus. quia in plateis eiciebant
infirmos. & ponebant in lectulis¬
& in grabatis. ut ueniente petro
saltem umbra illius obumbraret
quẽquã illoꝵ. & liberarentur ab
infirmitatib. Quod tamen dnmͣ
fecisse nusquã legimus. ut ꝑ umbrã
uidelicet sui corporis remedium
p̃dixit exibuit. qđ ꝓmisit impleuit.
Nam in eiꝰdem ioħis euangło dicit.

Expanded text:
ret: «Credis hoc?» illico eodem Spiritu, quo et Petrus, inspirante respondit: de divinitate loquentem, beato Petro praeferimus, cum illud Evangelii sui singulare principium ipsa etiam verba Dominica, si dici liceat, excedere videamus? Nec injuria fit Redemptori nostro, si dicatur ipse sublimius aliquid depromere per discipulum quam per semetipsum, et per illius linguam manifeste proferre quod per semetipsum liquido noluit aperire. Nam, ut et hic quaedam adhuc inter eosdem beatos apostolos comparatio videatur, hoc beato Joanni Dominus concessit in verbis, quod et Petro contulit 340 in miraculis, videlicet ut et iste altiora proferret Actibus invenimus quia in plateis ejiciebant infirmos, et ponebant in lectulis et grabbatis, ut, veniente Petro, saltem umbra illius obumbraret quemquam illorum et liberarentur ab infirmitatibus suis ; quod tamen Dominum fecisse nusquam legimus ut per umbram videlicet sui corporis remedium praedixit exhibuit, quod promisit implevit. Nam in