comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et ħ iõ fit quia inͥ om̃ib hrinismodi u̾bis solẽ
quidam tacere qũq. i consonantem in metro ĩ¬
mo q manus est cãenphome semꝑ solent tac̾e
I. consonantem in qualilet ꝓlacõne. In p̃drctis
u̾bis compoĩtis. Et tamen est de integritate dic¬
cõms. Et debet scribi licet taceatur apud quosdã
cã euphome. sicut in hac diccõne curumeo. in. nẽ
ꝓfertur et tamen est ꝑs diccõnis huius et ibi
scribitur. Cuni ergo contingit ꝙ .I. consontius
in p̃dictis uerbis raceatur et liq̃scat apotestate
consonantis tunc pͥma non cogitut ꝓduci põ¬
ne. Et inde est ꝙ pt̾ corripi si naturaliter corteꝑ¬
ta est. Si uero .I. consonaus non taceat᷑ nec liq̃¬
scat tunt pͥma ꝓducitur si desmat in consona¬
rat aliquis utrum asserã. I consonantem semper
debere taceri in p̾dictis u̾bis. in qualibet plation
sic distinguo cimmi metrum cogit taceatur alias
aꝑte ꝓferatur. Non enim indeo ẽẽ magnã caco¬

Expanded text:
eo fit quia in omnibus huiusmodi verbis solent quidam tacere quandoque i consonantem in metro, immo, quod magis est causa euphonie, semper solent tacere i consonantem in qualibet prolatione in predictis compositis verbis; et tamen est de integritate dictionis et debet scribi, licet taceatur apud quosdam causa euphonie, sicut in hac dictione ‘circumeo’ m non profertur et tamen est huius dictionis pars, et ibi scribitur. Cum ergo contingit quod i consonans in predictis verbis taceatur et liquescat a parte consonantis, tunc prima non cogitur produci positione, et inde est quod potest corripi si naturaliter correpta est. Si vero i consonans non taceatur nec liquescat, tunc prima producitur si desinat in consonarat aliquis utrum asseram i consonantem semper debere taceri in predictis verbis in qualibet prolatione, sic distinguo: cum metrum cogit taceatur, alias aperte proferatur
Abbreviated transcription (Latin):
aculent ta. tuni .i. lucidus clarus. ⁊ compoi
si fos et lentos. Inde faculentꝰ. ta. tum. plenus
simNoñ faculenter. ous. ssime. adu̾bium et ħ fa¬
culentia .sie. splendor decusacõ.
tas uł possibilitas. unde et facultas alicmnꝰ dici¬
tur scĩa illius in qua p̾cet̾is est facilis et potẽs
tentem ad p̾du¬
tentem ad p̾duta fatienda. Item facultas dicitꝰ
copia opum.

Expanded text:
aculentus -a -um idest lucidus, clarus, et componitur a fax et lentos, inde faculentus -a -um, idest plenus us, unde faculente -tius -me adverbium, et hec faculentia -e splendor, decusatio. tas vel possibilitas, unde et facultas alicuius dicitur scientia illa in qua pre ceteris est facilis et potens tentem ad predicta facienda; item facultas dicitur copia, opes.
Abbreviated transcription (Latin):
D quedã sunt attina ut deifico magufico. q̃dam
por̾tis ab infinitiuis. Sͣ ciendrim est ꝙ et signi¬
ad indicata sunt nentio generi cadem rõne qua
et ła ꝑsona Item omĩa compoĩta a facio et no¬
minib trausennt ad pͥmã ꝯiugacõm. ut deifico
cas. exceptis illis que retinent hraturam sin sini¬
plicis ex totout nich facio que sunt tercie ꝯiug̃.
cum suo simplici. situt et omĩa ałia compoĩta

Expanded text:
sed quedam sunt activa, ut deifico, magnifico, quedam sed quedam sunt activa, ut deifico, magnifico, quedam positis ab infinitis sciendum est quod et signi adiudicata sunt neutro generi eadem ratione quet secunda persona. Item omnia composita a facio et nominibus transeunt ad primam coniugationem, ut deifico -as, exceptis illis que retinent litteraturam sui simplicis ex toto, ut nilfacio, que sunt tertie coniugationis cum suo simplici, sicut et omnia alia composita
Abbreviated transcription (Latin):
Nam significacoẽ actunim est. S qr uox eis
deficit in passno. licet fm antiquos muematur
facitur et faciatur. Io adiudicatuui est uentro
gem. ¶s ota ergo diligent̾ has regulas. sfacio
nentru est et omĩa ab eo comꝑĩta. Cuui p̾põnib¬
ficio. officio. que sunt neutra. deficio tamen ꝓ re¬
linquo et sufticio ꝓ sũm̃stio et substituo sñt acti¬
ua. Si neio desinant in or. sunt passiua p̾ter ꝓ¬
ficiscor et inficior que sunt deponeñ. Item omina
confectum. S p̾teritum sin simplicis retirent
in mutatum u̾t confeci. ¶ Item om̃a compoĩta
a fatio et adu̾biis et infuntuns sunt neutra et
omĩa retinent lrãturam sin simplicis ubiq et
accentꝰ silr̾ et sr̃ eadẽ sisłã et omĩa retinent cor¬
rupcõm imꝑatim ut. bñfatio. calefacio. bñfeci.
talefeti. bñfat. calefat. Uñface̾. salefate̾. bñfactũ
calefactum. Item oĩa cõpoi̾ta afacio et nominib
no̾ ex toto possut facile distingni cirra gemus

Expanded text:
nam significatione activum est , sed quia vox eius deficit in passivo, licet secundum antiquos inveniatur facitur et faciar, ideo adiudicandum est neutro generi. Nota ergo diligenter has regulas. Facio neutrum est et omnia ab eo composita et preposificio, officio, que sunt neutra; deficio tamen pro derelinquo et sufficio pro subministro et substituo sunt activa. Si vero desinant in -or sunt passiva preter proficiscor et inficior que sunt deponentia. Item omniconfectum, sed preteritum sui simplicis retinent immutatum, ut confeci. Item omnia composita a facio et adverbiis et infinitis sunt neutra et omnia retinent literaturam sui simplicis ubique et accentum similiter et super eandem sillabam et omnia retinent corruptionem imperativi, ut benefacio calefacio, benefeci calefeci, benefac calefac, benefacere calefacere, benefactum calefactum. Item omnia composita a facio et nominibus non ex toto possunt facile distingui circa genus,
Abbreviated transcription (Latin):
b. mitata. ii .f. Item componit᷑ fatio cimi aduer¬
biis et dr̃ bñfatio. cis. malefacio. cis. satisfatio. as
forisfacio. sis .i. offendo et constrinuit᷑ omia ista
cum datims. Item componitur facio cum infuitĩs
o.as.i. facio tepere trefacio .i. facio terrere mate facio
i. facio medere. componit: eciam cum multis aliis

Expanded text:
 Lucanus . Item componitur facio cum adverbiis et dicitur benefacio -cis, malefacio -cis, satisfacio -cis, forifacio -cis, idest offendere, et construuntur omnia ista cum dativis. Item componitur facio cum infinitis o idest facere tepere, terrefacio idest facere terrere, madefacio idest facio madere. Componitur etiam cum
Abbreviated transcription (Latin):
fert a flagitio. Quicquid eium agit in domita cup¬
ditas ad corrumpendum aminum flagicium
nocatur. S quitquid agit ut alteri noceat faci¬
ad facmora ꝓsilitur. st̃ enim flagitia in dictis uł
cogitatõnib s faciuora in factis. uñ et illa dur
a tlagitando. fticere ꝙ sibi noceat uł a flagitando
corruptelam libidins. s ħ dicunt᷑ facariora a fac¬
ti commiasione qr facit ꝙ alti nocet. Et hinit faci¬
noronis. sa sum. Et comꝑat᷑ Et nõ s facimis
aliqũ acciprꝰ in bona sigenficatõne .s. ꝓ fcõ ꝙ fere sꝑ

Expanded text:
fert a flagitio: quicquid enim agit indomita cupiditas ad corrumpendum animum flagitium vocatur, sed quicquid agit ut alteri noceat faciad facinora prosilitur; sunt enim flagitia in dictis vel cogitationibus, sed facinora in factis; unde et illa dicuntur flagitia a flagitando facere quod sibi nocet vel a flagitando corruptelam libidinis, sed dicuntur hec facinora a facti commisso, quia facit quod alteri nocet. Et hinc facinorosus -a -um et comparatur. Et nota quod facinus quandoque accipitur in bona significatione,
Abbreviated transcription (Latin):
faciendi uł passio fiendi. et faccio dr̃ ficta artõ
Qum eiuĩ aliquis fingit se facere aliquid cansa
commodi alicinꝰ et tacit io ut cõmendet illi fac¬
sa. sim .i. fictiosus qm singit se face̾ ut ꝓsit. facit
iñ ut noceat unde et factiosuis dr ꝓditor. fantio

Expanded text:
faciendi vel passio fiendi. Et factio dicitur ficta actio: cum enim aliquis fingit se facere aliquid causa commodi alicuius et facit ideo ut incommodet illi, fac-a -um, idest fictiosus, qui fingit se facere ut prosit, facit tamen ut noceat, unde et factiosus dicitur proditor; fautio
Abbreviated transcription (Latin):
si facessitum u̾bum desideratũn .i. cum desiderio
facere. Item facessere .i. desmere cessore recedere ut
dicatur facesso facere cesso. unde pridentiꝰ in libro
hympnoꝵ facessite inquit ne ur̃am grauet obse¬
quelam mortem .i. discedite ẜm ug̾. Et forma

Expanded text:
si -cessitum, verbum desiderativum, idest cum desiderio facere; item facessere idest desinere, cessare, recedere, ut dicatur facesso idest facere cesso, unde Prudentius in libro Ymnorum ‘facessite inquit ne vestram gravet obsequela mortem’, idest discedite. Item a fa
Abbreviated transcription (Latin):
iamarius est pñcipiũ auni sicut ianus. principi¬
umi oĩm oꝑum. Et inde ianuarnus. na.riumi. hic
alio nomine. Iononus dicitur qr oim mensium sic¬

Expanded text:
Ianuarius est principium anni, sicut Ianus principium omnium operum; et inde ianuarius -a -um. Hic, alio nomine, Iovonius dicitur, quia omnium mensium
Abbreviated transcription (Latin):
Tanua a iamis dr̾ ħianua. mie. ꝓp̾e pͥmus ing̾ssus
p̾mus introitus quia ianus est deus principioꝵ cui
antiqui omẽ et exitũ introitum saccrificau̾init
nel ienu a hostruam ꝑforatum qͣle indemus incella
que nitus aꝑiunt et ue luũtͤ Et sunt duplices ⁊
replicabiles quia in sereplicantur cum aꝑiunt
dum apuutur cum difficultate uolunt: nel quia
in se reuoluũtur. porta ꝓprie est cuntatis. Cũ eraui
autiqui cuntatem aliquĩ uolebant edificare incir¬
critu ducebant aratrũ et locũ mrroꝵ fulco designa¬
bant. cum ergo uerant ad locum ubi porta debebat
ẽẽ suspenderant aratrum ne tangeret terram ⁊ por
cõne rex ꝑ es fc̃a posticum nel posticium. ut postis uł
picit occidentẽ antica hostium ab anteriori uel qui
respicit orientem hostium dr̃ gu̾alr̾ ubicumq sit¬
dr gn̾alr̃ hostium differunt tũ quia additꝰ est quo
admittunt hostrũ quo excludimr. usus tñ harit ꝓ¬
petatem corrimipit.Item a iamia porta dicta est

Expanded text:
tem a Ianus hec ianua -e, proprie primus ingressus, primus introitus, quia Ianus deus est principii, cui antiqui omnem exitum et introitum sacrificaverunt. Vel ianua hostium perforatum, quale videmus in cellaque intus aperiuntur et volvuntur, et sunt duplices et replicabiles, quia in se replicantur cum aperiuntur, dum aperiuntur, cum difficultate volvuntur, vel quia in se revolvuntur. Porta proprie est civitatis. Cum enim antiqui civitatem aliquam volebant edificare, in circuitum ducebant aratrum et locum murorum sulco designabant; cum ergo veniebant ad locum ubi porta debebat esse, suspendebant aratrum, ne tangeret terram, et potione rerum per eam. Posticum vel posticium vel postis velpicit occidentem. Antica hostium ab anteriori parte vel quod respicit orientem. Hostium dicitur generalitr hostium: differunt tamen, quia aditus quibus admittimur, hostia quibus excludimur; usus tamen hanc proprietatem corrumpit. Et a ianua hic ianit
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sc̾ in .i. pͥmitiua cur et ꝑ et qũ ꝓ ualde accipi¬
tur ¶Deriuatina uero a noĩb uł ꝑticipiis tercie
decliuacionis ueniunt nnt̾ exeuncia. S si mens.
quẽciori audacter ¶ Excipitut facilis ꝙ faciliter
difficulter facit ꝓ difficiliter et ab om̃i omñis ⁊
p̾terea a trib et qnatuor nascũtur adu̾bis ter ⁊
quater. obit̾ em̃ compoĩtum est ab ob et itec Si¬
militer paulisq tantis ꝑ parumper compoĩta st̾.
uetustissimi tamen quesam contra supͣ dictam
regulam ꝓtulerunt. S si quidem sut noĩa
neutra ꝓ adũbiis ut sublune uolans assinmĩ¬
tur alter. ut alñ uero reiciurt᷑ ut pompomiꝰ pro
de philosophia. Cumi ista ħ meorie memut
alis hꝰ ał. huic ali ꝓ alius alii ẜm supdictam¬

Expanded text:
 in r primitiua cur et per, quando pro ualde accipitur, deriuatiua a nominibus uel participiis tertiae declinationis inueniuntur in ter exeuntia. sed si in ens m, audacter. Excipitur facilis, difficulter facit pro difficiliter, et ab omni omnino. praeterea et a tribus et quattuor nascuntur aduerbia ter et quater; obiter enim compositum est ab ob et iter; similiter paulisper, tantisper, parumper composita sunt. uetustissimi tamen quaedam contra supra dictam regulam protulerunt. sed si quidem sint nomina neutra pro aduerbiis, ut «sublime uolans», assumentur: aliter uero reiciantur, ut Pomponius de philosophia : «cum istaec memore meminit» alis huius alis huic ali pro alius alius a
Abbreviated transcription (Latin):
sic dicit attende honio quid fiisti añ ortum ⁊ q̃
es abortu usq ad occasum et ꝙ̃eris post hanc
ali sanguine et in utero materno finsti utritꝰ
origo tui forma fauor pplĩ feruor inuenilis o¬
pesq. surripuere tibi noscere quid sit iomo. si¬
chil aliud est lymo nsi sꝑma fetidum saccus st̾coꝵ¬
et cib u̾mnim. Post hoĩem b̾ms post b̾mem te¬
tor et horror. Sic in non hoĩem u̾titur omĩs homo
Cur eigo suꝑbis lỹ attende ꝙ finai uile semen et
sanguis coagulatus niutero dem̃ demĩ inseriis
huis inte expoĩtus ex pcc̃o postea u̾mis ⁊ ciis¬
in pingnas ⁊ cidornas qm̃ post paucos dies uer¬
mes deuoraturi sunt in sepulcro aminam ergo
tuam cur non ad ornas bonis oꝑib q̃ dõ et ange
lis p̾sentanda est in celis. Quare aĩam tuã inlipẽ¬
das et carnem ei pponis dñam ancillari ⁊ ancil¬
la duãri magna abusio est totus iste minidus
ad unius amine p̾tium existimari non potest.
Non enim pro toto mundo isto deus amiã suã¬

Expanded text:
 8. Attende, homo, quid fuisti ante ortum, et quid es ab ortu usque ad occasum, atque quid eris post hanc ali sanguine in utero materno fuisti nutritus, sit vilis origo tui. Forma, favor populi, fervor juvenilis, opesque Subripuere tibi noscere quid sit homo. Nihil aliud est homo quam sperma fetidum, saccus stercorum, cibus vermium. Post hominem vermis, post vermem fetor et horror. Sic in non hominem vertitur omnis homo. 323 Cur ergo superbis, homo, attendens quod fuisti vile semen, et sanguis coagulatus in utero; deinde miseriis hujus vitae expositus et peccato, postea vermis et ciimpinguas et adornas, quam post paucos dies vermes devoraturi sunt in sepulcro; animam vero tuam non adornas bonis operibus, quae Deo et Angelis ejus praesentanda est in coelis? Quare animam tuam vilipendis, et ei carnem praeponis? Dominam ancillari, et ancillam dominari, magna abusio est. Totus quidem iste mundus ad unius animae pretium aestimari non potest. Non enim pro toto mundo Deus animam sua
Abbreviated transcription (Latin):
unde honorifitus.ca. cum. Et compatur. S eiꝰ
comꝑatĩa non sunt musu. Et h et hͨ et ħ̾ honori¬
fitans. tis. s non est mnusu. tñ eius compatiua
sunt musu. sfit ergo quedam puxta compacõ
ex compatinis istius et est ex ħ poĩtĩo lonorificꝰ¬
cnis. ssime. adu̾bium. et ħ bonorificencia.cie. ab
honorificens .i. honorabilitas. Item ab honorifico
hic et h honorificabilis et ħ. le. Et comꝑatur. bi¬
lior. ssimꝰ unde honorabilit̾. lius .me. aduerbium
et ħ honorifitabilitas. tatis. et ħ honorifitabi¬
litudinitas. tatis. ⁊ ħest iongissima diccõ ut p
honoratus.ta. tum. et qui recipit et qui impẽ¬
dit honorem. Et comꝑatur. cior. ssimus. unte
honorate. cuis. ssime. adubium et honoratorius
habilis .i. aptus ut recipiat uelut trbuat ho¬
norem. Et comꝑatur. bilior. ssimus. uñ lonorabi¬
liter. lus. me. adu̾bium. Et ħ lynorabilitas tatis
Et componitur in honorabilis .i. non honorabil.

Expanded text:
t comparatur, sed eius comparativa non sunt in usu; et hic et hec et hoc honorificens -tis, sed non est in usu, tamen eius comparativa sunt in usu: fit ergo quedam mixta comparatio ex comparativis istius et ex hoc positivo, honorific-centissime adverbium, et hec honorificentia -e, ab honorificens, idest honorabilitas. Item ab honorifico hic et hec honorificabilis -le, et comparatur -lior -simus, unde honorificabiliter -lius -sime adverbium, et hec honorificabilitas -tis, et hec honorificabilitudinitas -tis, et est longissima dictio que inhonoratus -a -um et qui recipit et qui impendit honorem; et comparatur -tior -simus, unde honorate -tius -sime adverbium et honoratorius habilis, idest aptus ut accipiat vel tribuat honorem; et comparatur -lior -simus, unde honorabiliter -lius -sime adverbium, et hec honorabilitas -tis, et
Abbreviated transcription (Latin):
quid̾ mĩis affciũ s nõ que sunt hoĩs auxiliũ.
hũs igitur pietatis magriũ docet leccõ qͥd ma¬
teriuis debeat affectus mittari quid sequi reu̾en-¬
cia filioꝵ ut ille se offerant in filioꝵ ꝑiculis uł
amplius sollicitudo materua ꝙp̃ sue mortis me-¬
Iohĩ inter ceferos In mori. Quod non ociosis
aurib debemus acciꝑe ꝑiculosa est em̃ mulierib
copula adolescentis et spẽs iuentutis. uide in

Expanded text:
quidem matris affectum, sed non quaesivit hominis auxilium. quidem matris affectum, sed non quaesivit hominis auxilium. Habemus igitur pietatis magistrum: docet lectio quid maternus debeat affectus imitari, quid sequi reverentia filiorum; ut illae se offerant in filiorum periculis, illis amplius sollicitudo materna quam suae mortis moeJoanni inter caeteros juniori: quod non otiosis auribus debemus accipere. Periculosa est enim mulieribus copula adolescentis, et species juventutis; ne qua
Abbreviated transcription (Latin):
tuam. S si te anero patre non seperat tama diu
scito sarnis copulani quant diu ille suũ nouit
tuo conatur otride̾ licet ꝑmilus ex collo pendeat
nepos licet spso crine. scissis q nestib. ubera qͥb
tenutrierat mater oñdat licet in luume pater
matrem siccis oculis ad bexillum xp̃i enola.
Sͣ olum pietatis gems eit in hat re ẽẽ ccudelẽ¬
bonoro componitut cobonoro. ras .i. sumul hono¬
rare de honoro. ras. ex honoro. ras .i. intupare exͣ
tonorem facere et ponere. ⁊ in louors. ras .i. nõ
honorare contra honorem face intuꝑate. honoro
actinum est cum om̃ib sins compoĩtis. ¶Hic nõ¬
ꝙͣ matrem xpĩ decebat fugientib aplis qñ aucem
stabat et piis spectabat oculis filii uuln̾a. Quod
spectabat pignoris nõ mortẽ s mũdi salutẽ aut
fortasse quia cognouerat ꝓ filii mortẽ mũdr re¬
dempcõnem auia regalis putabat se et sna mor¬
te publico mũ addituram. S̾ ihñs nõ egebat
ad intore ad ominum redempcõm qr dreit fcu̾s

Expanded text:
d si te a vero patre non separat: tandiu sis tu sanguinis copula, quandiu ille suum noverit suspirant. Licet parvulus ex collo pendeat nepos, licet sparso crine et scissis vestibus, ubera quibus te nutrierat, mater ostendat, licet in limine pater patrem, siccis oculis ad vexillum crucis evola. SOLUM PIETATIS genus est, in hac re esse crudeleonoro componitur cohonoro -as, idest simul honorare; dehonoro -as et exhonoro -as, idest vituperare, extra honorem facere et ponere; inhonoro -as, idest non honorare, contra honorem facere, vituperare. Honoro activum est cum omnibus suis compositis. H quam matrem Christi decebat fugientibus apostolis ante crucem stabat et piis spectabat oculis filii uulnera, quia exspectabat non pignoris mortem, sed mundi salutem. aut fortasse quia cognouerat per filii mortem mundi redemtionem, aula regalis putabat se et sua morte publico muneri aliquid addituram. sed Iesus non egebat adiutore ad omnium redemtionem, qui dixit: factus
Abbreviated transcription (Latin):
Et comꝑatur. stior simus uñ hyneste. strus. tissiẽ
adũbuim et ħ honestas. tatis .i. perpetuus houor
q. lonoris status. Et componit in spuestus. sta.
stum.i. non honestus. Et comꝑatur. Item ab ho¬
nescus. lynesto. stas. hynestũ reddere. Et compo¬
nitur de honesto. stas. in honesto. stas .i. ualte de¬
honestare. uł pocius diffamare intupare ab ly¬
neste remouere. Et sunt actina em bg̃. p̾sc̃ aut̃

Expanded text:
stior -simus, unde honeste -stius -sime adverbium, et hec honestas -tis, idest perpetuus honor, quasi honoris status; et componitur inhonestus -a -um, idest non honestus, et comparatur. Item ab honestus honesto -as, honestum reddere, et componitur dehonesto -as, inhonesto -as, valde dehonestare vel potius diffamare, vituperare, ab honestate removere
Abbreviated transcription (Latin):
nulitudinem nr̃am. Item hormem ꝑ fulpã sicut
icuptum eit. ego diri dn esis ⁊ ali ercelsi omines. ros
autem sicut hommnes moriemini ac si a ꝑte di¬
cat sicut delinqnͣtes obibitis. unde et paulus ait
Cum sit niter uos zelus et contencõ nõne carna¬
les escis et ẜm lpminẽ amblatis ac si dicat qui
discordes mentes ducitis nõne ad huc ex rep̾hen¬
sibili huanitate peccatis. I tem hominẽ ꝑ infir¬
mitatem sicut in hierenna scciptum est. Maledic¬

Expanded text:
Homo per culpam, sicut scriptum est: Ego dixi, Dii estis, et filii Excelsi omnes; vos autem sicut homines moriemini . Ac si aperte dicat: Sicut delinquentes obibitis. Unde et Paulus ait: Cum sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Ac si dicat: Qui discordes mentes ducitis, nonne adhuc ex reprehensibili humanitate peccatis? Homo per infirmitatem dicitur, sicut scriptum est: Maledic
Abbreviated transcription (Latin):
urus lauri. se. ge. ⁊ ħlaurus .rus. rin. ¶aint
olim cum laudib ea uctoꝵ. capita coronabãt
ea mutata est .d. in .r. et dr̃ laurea. Et inde lau¬
reus. rea. renini. de lauro exũs. ux ad laurũ ꝑti¬
uens. Et ħ laurea. ree .i. nctoria uł corona de
lauro. unde laureatꝰ. ta. tum .i. laurea coronatꝰ¬

Expanded text:
t olim cum laudibus ea victorum capita coronabantur, ea mutata est d in r; et inde laureus -a -um, de lauro existens vel ad laurum pertinens, et hec laurea -e, idest victoria vel corona de lauro, unde laureatus -a -um, laurea coronat
Abbreviated transcription (Latin):
eufrates auiꝰ est mesopotanne de ꝑadiso exiens
copiosissimus gẽnus qui ꝑ mediã babiloniam in¬
auit hinc ab ubertate nomen accepit. Nam ebra¬
yce enfrata fertilitas interp̾tat᷑ mesopotonniam
em̃ in quibdam locis. ita nrigat sicut ulius alexã¬

Expanded text:
-tes, fluvius Mesopotamie de paradiso exiens copiosissimus gemmis, qui per mediam Babiloniam influit. Hic ab ubertate nomen accepit; nam ebrayce eufrata fertilitas interpretatur; Mesopotamiam enim in quibusdam locis ita irrigat sicut Nilus Alexan
Abbreviated transcription (Latin):
est cum lacrims pectus aut faciem tundere lugere
est cum aliquib dtĩs miserabilib et hĩtus iuuita¬
cõne fle. mere est cum silencio dolere. uñ et uiere .q.
mente carere et lugere .q. luce egere a fleo. fes. hic
nerbium et h aebilitas. tatis. oriꝰ aebile pucip¬

Expanded text:
est cum lacrimis pectus aut faciem tundere; lugere est cum aliquibus dictis miserabilibus et habitus mutatione flere; merere est cum silentio dolere, unde et merere quasi mente carere, et lugere quasi luce egere. A fleo -es hic fverbium, et hec flebilitas -tis: Ovidiu
Abbreviated transcription (Latin):
ses. Cum enim romulus rem publicam ĩ¬
stitiusset. romanos in duas ꝑtes diuisit . s.¬
innobiles ⁊ iguobiles. Et utramq ꝑtem
classem appłauit. a quib dam classicis qui a
tam isti qmͣ illi suum classicum .i. sinim si¬
guum hebant. s illi s nobiles dicebant᷑ pͥma
classis ignobiles scd̾a classis.

Expanded text:
ses. Cum enim Romulus rem publicam instituisset, Romanos in duas partes divisit, scilicet nobiles et ignobiles et utramque partem classem appellavit a quibusdam classicis, quia tam isti quam illi suum classicum, idest suum signum habebant, sed illi scilicet nobiles dicebantur prima classis, ignobiles secunda classis,
Abbreviated transcription (Latin):
sicum .i. cormi uł tuba uł aliud insrumentũ
cum ut sonus tube uł alt̾ius marumenti bel¬
lici ꝓp̃e tamen classitum est contentus ⁊ con¬
cordia oĩmi instrumentoꝵ insił sonancimt
sine fuit tube et cormia in bello sine sint cam¬
pane sine ⁊ homines et corr̾. penult¬
ssis. quia de ligno fit. Et est ꝓp̾e classis mul

Expanded text:
liud instrumentum cum vel sonus tube vel alterius instrumenti bellici; proprie tamen classicum est concentus et concordia omnium instrumentorum insimul sonantium, sive sint tube et cornua in bello sive sint campane, sive etiam homines, et quia alsis quia de ligno fiat, et est proprie classis mult
Abbreviated transcription (Latin):
panis dicta est bethleem ciuitas danid in qua
natus esc saluator iundi. Et pͥmũ dicta
est ephrata. s qñ ibi iacob pauit peccora su¬
futuri imposuit ꝙ domus panis int̾p̾tatur
pp̾ eum panem qui ibi de celo descendit. Inde

Expanded text:
panis, dicta est Bethleem, civitas David in qua natus est salvator mundi; et primum dicta est Eufrata, sed quando Iacob pavit pecora sufuturi inposuit, quod domus panis interpretatur, propter eum panem qui ibi de caelo descendit. Che
Abbreviated transcription (Latin):
ilius promontorii in quo hẽbat templum iux
enuos enim ꝓfinidum dr̃ fige suentium uł lati¬
bulumm. Et uocatur neptimus sic a profunditate
maris asiencio q est in ꝑfundo maris uł ennosi¬
gens dr ab ennos ꝙ ea hitator et sicle ꝙ ẽ ꝓfũdũ¬

Expanded text:
illius promontorii in quo habebat templum iuxtennos enim profundum dicitur, sige silentium vel latibulum; et vocatur Neptunus sic a profunditate maris et a silentio quod est in fundo maris. Vel Ennosigeus dicitur ab ennos, quod est habitator, et siche, quod
Abbreviated transcription (Latin):
decenter iũcti existunt. Nam hñt inse ⁊ nũm per¬
fectum et ordinem decentissimũ pͥmꝰ dr̃ poslex qr¬
inter cet̾os pollet nirtute et potestate et grossitu¬
dine. Secinidus salutatorius ur demonatratoriꝰ
uł index ar eo fere salutamus uł aliquid demõstra¬
mus. Tertius medius uł impudicꝰ qr ꝑ eum ple
rumq ꝓbri insectacõ ex pmitur. Item et uerpus
auerrendo podicẽ ꝑcussit .ii. deus. Indeos iupost̾io¬
ra et obpbrium sempit̾inm dedit illis. Ram
singulis amnus in crucdfixione dm̃i emittunt san
guincm ꝑ post̾iora. Quem cum media digito re¬
ponendo uertunt eo digito podicem et iñ dcũs est
u̾pus qrͣ u̾ens podicem. unde ad huc ille digitus
in obꝓbum oñdit᷑ indeis. Quem si alicui indeo

Expanded text:
decenter iuncti existunt. Nam habent in se et numerum perfectum et ordinem decentissimum. Primus pollux inter ceteros pollet virtute et potestate et grossitudine. Secundus salutatorius sive demonstratorius vel index, quia eo fere salutamus vel aliquid demonstramus. Tertius medius vel impudicus, quia plurima per eum probri insectatio exprimitur; idem et verpus a verrendo podicem. ‘ Percussit enim Deus Iudeos in posteriora et opprobrium sempiternum dedit illis’: nam singulis annis in iora, quem cum medio digito reponendo verrunt podicem eo digito, et inde dictus est verpus quasi verrens podicem, unde adhuc ille digitus in obprobrium ostenditur Iudeis; quem si alicui Iudeo
Abbreviated transcription (Latin):
aas .i. aare uel fund̾e aurum. uł aliquod metallum
ad aͥd faciendun. et est u̾bum fusoꝵ qr susores młta
in simui fiidunt de una forma ad aliã. Iõ huit
tracta est metlhaphora ad illos qui res alienas mu¬
tuo accipurit et luxuriose consumunt. uñ et raueĩt
confiare ꝓmutuari et ꝓcõsimĩe. Rari et qui consu¬
uit et qui mutuat ᷑ de una forma . q. fundit in aliã.

Expanded text:
-as, idest flare vel fundere aurum vel aliud metallum ad aliquid faciendum, et est verbum fusorum, quia fusores multa insimul fundunt de una forma in aliam. Ideo hinc tracta est metaphora ad illos qui res alienas mutuo accipiunt et luxuriose consumunt, unde et invenitur conflare pro mutuare et pro consumere: nam et qui consumit et qui mutuat de una forma quasi fundit in aliam.
Abbreviated transcription (Latin):
nel a tecriendo. Et est ꝓp̃e fretum ip̃e feruoꝵ maris
gͥ ponitur ꝓ mari Item fietum est angustum et
q fliiens mare abiuidaꝵ feruore dictim ut ga¬
ditamim et siculũ. unde naro ait freta dictui. N.
ferida .i. fementia fretum feruoris hñtia. Et

Expanded text:
et a fremendo; et est proprie fretum ipse fervor maris sed ponitur pro mari ; item fretum est angustum et quasi fluens mare, ab undarum fervore dictum, ut gaditanum, siculum ; unde Varro ait freta dicta quasi fervida, idest ferventia et motum fervoris habent
Abbreviated transcription (Latin):
lero atq ꝑuuxto aut uero atq silato uel aliqͥd
alid quia non solum meternum unu ecia
muic ypocrite non cum illo eẽ dicendi sũt ꝙͣ¬
ius in eius cẽ undeantur ecclesiam indeantur.¬
uñ poterat ista re. et sic appłare ut sic dice̾tur
de ꝑmixta escłia¬

Expanded text:
ero atque permixto, aut vero atque simulato, vel quidquid aliud; quia non solum in aeternum, verum etiam nunc hypocritae non cum illo esse dicendi sunt, quamvis in ejus esse videantur Ecclesia. Unde poterat ista regula et sic appellari, ut diceretur, de permixta Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
missis et lege. Quartam de spẽ et de gen̾e. Qn̾tã
de temꝑib. sextam de recapitulacione. seꝑtima
de dyabolo et enis corpore. Qued̃ quid̃ ꝯsicerata
sicut ab illo aꝑuintur nou parum ad ruuant ad
penetnda que tecta funt dminoꝵ eloquornm.¬

Expanded text:
missis et Lege; quartam, De specie et genere; quintam, De temporibus; sextam, De recapitulatione; septimam, De diabolo et ejus corpore. Quae quidem consideratae, sicut ab illo aperiuntur, non parum adjuvant ad penetranda quae tecta sunt divinorum eloquiorum
Abbreviated transcription (Latin):
portauerit erit grõsus sicut fuit eneas qm eũ
partabat in uagnia unde et dictis est achates
finsse arimger et comes enee. nł alimide dicitͦ
fuisse comes illius achos emii grece aura dici¬
tur latine. Iñ achates dr̃ fuisse comes enee
quia cura et solicitudo semꝑ comitant᷑ reges

Expanded text:
per erit gratiosus, sicut Eneas, qui eum portabat in vagina sua, unde dictus est Achates fuisse comes et armiger Enee; vel aliunde dicitur fuisse comes illius: achos grece, cura dicitur latine, inde Achates dicitur fuisse comes Enee, quia cura et sollicitudo semper comitantur reges
Abbreviated transcription (Latin):
ennes ab hermene hic hermes. me. uł hic h̾mes
hͥmis uel hmetis .i interp̾tatimis. unde et merturius
dictus est h̾mes qr est interpres dei et lpũ̾. Et hinc
et statua. Et huic eciam tractum est ut quelibet
statua et p̾cipue sinc manib dicatur h̾ma uel
ħmula. le. Siulr̃ capitellum columine inferiꝰ uel

Expanded text:
Item ab hermene hic hermes -e vel hic hermes -nis vel -etis, idest interpres, unde et Mercurius dictus est Hermes, quia est interpres dei et hominum; et hinur imago Mercurii et statua; et hinc etiam tractum est ut quelibet statua, et precipue sine manibus, dicatur herma vel hermula, et similiter capitellum columne inferius vel
Abbreviated transcription (Latin):
uł onis suo adiutorio subuectando et arando
uiuent. Nam carpenta tra hit los ⁊ durissimas
terie glebas uonie eu̾tit. Equus asinus portant
honera et hom̃ in gradiendo laborem temꝑant
unde et niuenta applantur quia iiuent hoĩes.

Expanded text:
vel onus suo adiutorio, subvectando vel arando, iuvent. Nam carpenta trahit bos et durissimas terre glebas vomere evertit; equus et asinus portant onera et hominum in gradiendo laborem temperant: unde et iumenta appellantur quia iuvent homines.
Abbreviated transcription (Latin):
b q̃ et pͥpõnib in consonantes desmentib uel
aliis ꝑtib or̃oiis sunt compoĩte ut abutor ob
a. consonante incipiat noet an̾cedentemi in ꝙͣ¬
cumq consonantem desm̃e ergo ꝑ singulas cõ¬
sonantes ut potero id tractare cõnator

Expanded text:
tionibus in consonantes desinentibus uel aliis partibus orationis sint compositae, ut abutor, a consonante incipit, licet antecedenti in quamcumque consonantem desinere; ergo per singulas consonantes, ut potero, id tractare conabor
Abbreviated transcription (Latin):
eciam seqũtem a consonante inciꝑe ut arcus
ille arduus nsi sit compoĩtum ut ab eo adeo.
pereo. hodiamis tamen de orthographia oñdit
rõnabilius ẽẽ sonorius qr qnͣtũ ad ip̃am nocis
ꝓlacõm in compositis quoq simplicium regłam
sili̾a. si .b. transit in secundura sillam more sun¬
plicium diccõnũ pͥmam cõmunem hr̃e in
metris oportet ut posset eciam corripi s ħ mis¬
qmͣ inuenietur ¶ꝑterea tircuneo ⁊. circum¬
ago et sumlia non paterẽtur elisionem .in. in¬
ꝓnũciacõe si transiret in sequentẽ filłam. in. nec
in ꝓhibeo erhileo inhumatus. aubelo. inhibeo.
ad huc ab hinc et sumlibus ẜe silłe pͥncipalis

Expanded text:
etiam sequentem a consonante incipere, ut artus, etiam sequentem a consonante incipere, ut artus, ille, arduus, nisi sit compositum, ut abeo, adeo, pereo. Herodianus tamen de orthographia ostendit, rationabilius esse sonoriusque quantum ad ipsam uocis prolationem, in compositis quoque simplicium regulam similia, si b transit in secundam syllabam more simplicium dictionum, primam communem habere in metris, ut possit etiam corripi: sed hoc nusquam inuenitur. praeterea circumeo et circumago et similia non paterentur elisionem m in pronuntiatione, si transiret in sequentem syllabam m, nec in perhibeo, exhibeo, inhumatus, anhelo, inhibeo adhuc, abhinc et similibus secundae s
Abbreviated transcription (Latin):
conseqũs sub uno accentu et uno spũ ꝓlata. Abu
Sitła est nox lĩalis q̃ sb̃ utio accentu .i. uo spũ
iudistant̾ ꝓfertur a singłis tñ incipiens non
lingue. Sepe inueninut᷑ ꝓ duab nocalibus
minctis ħ est diptongo singule nocales poĩte
ut plostrum ꝓ plaustrum. i inquiro ꝓ inquae¬
ro et ubiq ꝓ ei diptongo .e. ꝓd̾. uł.i. Que sin¬
gularium lĩarum sint sisłe ex uocalib ut dic¬
tum est constant ut .a. et .e. et.c̾. Que autem
ex duab constant ur a nocalib fut ⁊ ĩuei̾t᷑
diptongus ut. ae. oe. uł a uocali et consonante
antecedente uł seqñte antecedente ut da seꝙ̃te
ut. ad. nori plus tñ ꝙͣtres consonantes añce dere¬
nocalem nec rursus corsequi nsi tres possiit
Sed tñ hic notandum est ꝙ si antecedant ts
consonantes non possunt insi due consequi
uocalem ut monstrãs nec iterum si conseqnͣt᷑
tres possunt añcedere nsi due ut stups. Si añ¬
cedens siłła t̾minet in consonantem nec̃e est

Expanded text:
consequens sub uno accentu et uno spiritu indistanba est uox literalis, quae sub uno accentu et uno spiritu indistanter profertur. a singulis tamen incipiens, nonlinguae. saepe inueniuntur pro duabus uocalibus iunctis, hoc est pro diphthongo, singulae uocales positae, ut plostrum pro plaustrum et inquiro pro inquaero et ubique pro ei diphthongo e producta uel igularum literarum sunt syllabae ex uocalibus, ut dictum est, constant, ut a, e, quae autem ex duabus constant, uel a uocalibus fiunt et inuenitur diphthongus, ut au, oe, uel a uocali consonante antecedente uel sequente: antecedente, ut da, sequente, ut ad. non plus tamen quam tres consonantes antecedere nec rursus consequi nisi tres possunt. sed tamen hoc notandum est, quod, si antecedant tres consonantes, non possunt nisi duae consequi uocalem, ut monstrans, nec iterum, si consequantur tres, possunt antecedere nisi duae, ut stirps. si antecedens syllaba terminet in consonantem, necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
liberum arbitrium. facultas rõius ⁊ uolũ¬
tatis qua lonum eligitur grã assistente uł
malum eadem desistente. Et scias ꝙ est tri¬
cessitate et aũ peccatum et post eque libeꝵ
est arbitrium. Sicut enini tunc cogi non
poterat. Ita nec modo. Iõ q uoluntas ñito
apud deum indicatur que semꝑ a neccͣitate
est libertas. ubi non est libertas nec uolurita s
Et iõ nec mĩtum ħ lib̾tas in omnb est.
tam in malis ꝙͣ in bonis. Est alia libertas

Expanded text:
m verum arbitrium est facultas rationis et voluntatis, qua bonum eligitur gratia assistente, vel malum eadem desistente. Et diciturcessitate, et ante peccatum et post aeque liberum est arbitrium. Sicut enim tunc cogi non poterat, ita nec modo. Ideoque voluntas merito apud Deum judicatur, quae semper a necessitate , ibi non est libertas; ubi non est libertas, nec voluntas, et ideo nec meritum. Haec libertas in omnibus est, tam in malis quam in bonis. Est et alia libertas,
Abbreviated transcription (Latin):
cepe. in singulari. uñ omdius. Cedenda ẽ or
Epanius. a cepa dr̃ ħ ceparius .rii. ortolanꝰ
qui custodit cepas uł qui uendit. uñ ħ ceparia
i. ortolana ⁊ ceparius.ria. tum. possessimi
ut folium. ceparium .i. cepe uł designat ma¬
tĩam ut olus ceparium .i. decepis.

Expanded text:
r cepe. Et a cepa hic ceparius -i ortulanus, qui custodit cepas vel qui vendit, unde et hec ceparia idest ortulana, et ceparius -a -um possessivum, ut ‘folium ceparium’ idest cepe, vel designat materiam ut ‘olus ceparium’ idest de cepis.
Abbreviated transcription (Latin):
tõ. S optatõ modo se ħ dieisse signanit. huic e¬
lyas duob quinqua genariis ad se uementib di¬
rit. Si homo dĩ sum descendat igus de celo de celo¬
⁊ esunat nos quorum ptrorũq siña quͣta semta¬
tis rõne ꝯualuit t̾nꝰ crĩe monstranit. Nam et sỹ¬
mon ab et̾ria ꝑdicicoẽ int̾iit et dnos quinq̃gena¬
rios de fr̃ ueniens ficima consumpsit. ¶ Dirtus
nocencia ꝑmanet et cũ emm qui maledr̃. usq
ad int̾itum maledcõ absorbet. ex uttiusq ꝑtis
fiue collr̃ quia a bono et intimno indice in reun
sentencia summpta Iaculatur.

Expanded text:
tivo sed optativo modo se haec dixisse signavit. Hinc Hetivo sed optativo modo se haec dixisse signavit. Hinc Helias duobus quinquagenariis ad se venientibus dixit: Si homo Dei sum, veniat ignis de coelo et consumat vos . Quorum utrumque stione convaluit, terminus cause monstravit, nam et Symon aeterna perditione interiit, et duos quinquagenarios desuper veniens flamma consumpsit. Virtus nocentia permanet, et tamen eum qui maledicitur usque ad interitum maledictio absorbet, ex utriusque partis fine colligitur, quia a bono et intimo iudice in reum sententia sumpta iaculatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bus modis maledictum memorat. Aliud uidel
q approbat. Aliud ꝙ dampnat. alr̃ ei maledic¬
tum ꝓfertur in dcõ nuistitie. ałr liuore mndcẽ. ma¬
ledictum quippe indicio iusticie ip̃o p̾mo homini¬
dicam maledicentib tibi rursum quia male
ait. bñ dicite et nolite maledre. Et rursum ne¬
q enim maledcĩ regnũ dei possidebunt. deis gͥ¬
maldr̃e dr̃ et tũ male dr̃e homo ꝓhibetur. quia
ꝙ homo agit maliciã uindce. deus non facit nͥ
examie et uirtute insticie. Cum enim sc̃i mri
maledictionis siñam ꝓferunt. Non ad hanc
ex uoto ulcõnis s ex iufticie examine erumpũt.
intus emim subtile dĩ iudiciũ aspicuit ⁊ ma¬
la foras exurgencia quia maledcõ debeant feri
ri cognoscant et eo in maledcõ non peccant quo
ab int̾uo in dicto non discordant. hinc est ꝙ pe¬
trus mofferentem sibi peccumã simonem sinam
maledictionis intorsit dicens. petuma tua tecũ
sit in ꝑdicce qui enĩ non cuit est s sit non indica¬

Expanded text:
bus modis maledictum memorat, aliud videlicet quod approbat, aliud quod damnat . Aliter enim maledictum profertur judicio justitiae, aliter livore vindictae. Maledictum quippe dicam maledicentibus tibi . Rursum quia maledait: Benedicite, et nolite maledicere . Et rursum: Neque maledici regnum Dei possidebunt . Deus dicitur, et tamen maledicere homo prohibetur, quia quod homo agit malitia vindictae, Deus non facit nisi examine et virtute justitiae. Nam et sancti viri cum maledictionis sententiam proferunt, non ad hanc ex voto ultionis, sed ex justitiae examine erumpunt. Intus enim subtile Dei judicium aspiciunt, et mala foras exsurgentia quia maledicto debeant feriri se cognoscunt, et eo in maledicto non peccant, quo ab interno judicio non discordant. Hinc est quod Petrus in offerentem sibi pecunias Simonem, sententiam maledictionis intorsit dicens: Pecunia tua tecum sit in perditionem . Qui enim non ait est, sed sit, non indica
Abbreviated transcription (Latin):
tur utrum multo ante an nꝑ sint ante frã an-
ceperunt quide nec dimi tamen sunt ꝑfecta. Itaq
q attidit ip̃is reb quas agimus quas nomeu ip̃i¬
tempori in pominuus p̾teritum in ꝑfectum tempꝰ
ĩam pridem ẽẽ ꝑfc̃a res oudrtur Instans autem in¬
dundumu est ꝙ ure stare pt uñ nñto a quibdam in¬
to erit non potuit discretis quib dam funtib de¬
clinacõnis uti. Itaq una uoce concentur fuit. de

Expanded text:
ante an nuper sint facta an coeperint quidem, necdum tamen sint perfecta. itaque quod accidit ipsis rebus, quas agimus, nomen tempori ipsi imponimus, praeteritum imperfectum tempus iam pridem res perfecta ostenditur. instans autem indiuiduum est, quod uix stare potest. unde merito a quibusdam into erit, non potuit discretis quibusdam finibus declinationis uti. itaque una uoce contentum fuit. e
Abbreviated transcription (Latin):
ties gallie .s. comata. totata bracata. Gallia co
Gallia togata est ab alpib us ad mare britãm¬
cum. Gaslia bracata que reno adiacet ut pars
bingundie. lotoringia. flandria. colonia terra
ligomensiu. Et quedam alie regioues ⁊tmẽte¬
in gallia bracata. Et huis gallꝰ.na. lã. gentile
ni gallia natus est. Gallicus ex gallia. latus
Gallicanus qui ex gallia aliquid affert. Et¬

Expanded text:
tres Gallie, scilicet comata, togata, bracata: Gallia comGallia togata est ab Alpibus usque ad mare britannicum; bracata que Reno adiacet, ut pars Burgundie, Lotaringia , Flandria, Colonia, terra Lingonensium, et quedam alie regiones continentuin Gallia bracata. Et hinc gallus -a -um gentile, ex Gallia natus est, gallicus, qui ex Gallia latus , gallicanus, qui ex Gallia aliquid affert. It
Abbreviated transcription (Latin):
tates. Creteses semꝑ mendaces malas lestias
uentres pigros uere ab epimemde poeta dcõs. aphs
complutur: lanos mauros et feroces dalmatas
latinus pulsat hp̃storicus. Tmidos frigas om̃s
poete lacerant atheras expediciora nasci ingema
phĩ gloriantur. Grecos lenes et apud cesarem su¬
omnes scripture arguunt in hunc modum. Ar¬
bitror et apłm galathas regionis sue ꝓpͥetate ꝑł¬

Expanded text:
tates. Cretenses semper mendaces, malas bestias, ventres pigros, vere ab Epimenide poeta dictos, Apostolus comprobat. Vanos Mauros, et feroces Dalmatas, Latinus pulsat historicus. Timidos Phrygas, omnes poetae lacerant. Athenis expeditiora nasci ingenia, philosophi gloriantur. Graecos leves, apud C. Caesarem suomnes Scripturae arguunt. In hunc ergo modum arbitror et Apostolum 417 Galatas regionis suae proprietate
Abbreviated transcription (Latin):
edere cantus parat pͥus alas excutit. et semetipm̃
feriens cantuu ingilanciorem reddit. qz iniui¬
rum necesse est ut hni qui u̾ba scẽ p̾dicatõnis mo¬
uent p̾us studio bone accõnis enigilent ne in se¬
met ipĩs torpentes opere alios excitent noce pͥus
se quam sublima fca extuciant. et tunc ad bene
muendrm alios solicitos reddant. et antequam
u̾ba exhortacõius insonent omne ꝙ loquturi sunt
tam ꝑ gente quam ꝓ homine illius gentis et dc̃
sunt galli a cantore corporis ẜm enimi diu̾sitatẽ ce¬
li et faties hominũ et colores et corporum qͣlitates
et aminoꝵ dmũsitates exisanit. Et huic romanoᷤ
granes gaios leues afros bersipelles gallos natu¬
ra feroces et acriores ingenio indemus ꝙ natura cli¬

Expanded text:
edere cantus parat, prius alas excutit, et semetipsum feriens vigilantiorem reddit, quia nimirum necesse est ut hi qui verba sanctae praedicationis movent, prius studio bonae actionis evigilent, ne in semetipsis torpentes opere, alios excitent voce; prius se per sublimia facta excvivendum alios sollicitos reddverba exhortationis insonent, omne quod locuturi sunt tam pro gente quam pro nomine illius gentis, et dicti sunt Galli a candore corporis: secundum diversitatem celi et facies hominum et colores et corporum qualitates et animorum diversitates existunt, et hinc Romanos graves, Graios leves, Afros versipelles, Gallos natura feroces atque acriores ingenio videmus, quod natura cli
Abbreviated transcription (Latin):
intur gallogreci idem sunt qui et galathe. Et hĩc
h gaslogretia. sie. tadem regio que et galatia.
Si quidem olim gasli in auxilium a rege bitune
euocati regimm cum eo pacta uittoria dĩserunt
sicq de eiscem grecis adiuitti pͥmũ gallogreti dti
sunt et roꝵ regio gallogrecia nunt ex antiquo
nomime galloꝵ galatte dicuntur. et eoꝵ regio ga¬

Expanded text:
-um: Gallogreci idem sunt qui Galathe; et hinc hec Gallogrecia -e, eadem regio que et Galatia, siquidem olim Galli, in auxilium a rege Bithinie evocati, regnum cum eo, peracta victoria, diviserunt, sicque de eisdem Grecis admixti primum Gallogreci dicti sunt, et eorum regio Gallogrecia. Nunc ex antiquo nomine Gallorum Galathe dicuntur, et eorum regio Ga
Abbreviated transcription (Latin):
alli fluinus est frgie de quo homines potãtes
redduntur in sam. et ebrii. unde sacerdotes cibeles
dicti sunt galli ab illo amuo uͥ colitur cibele de quo
Potantes in satrificio uimetate furroris agitabãto
castrati st̃. Et ꝑ compo̾nem archigallus. lli. archi

Expanded text:
allus fluvius est Frigie, de quo homines potantes redduntur insani et ebrii; unde sacerdotes Cybeles dicti sunt Galli ab illo fluvio ubi colitur Cybeles, de quo potantes in sacrificio nimietate furoris agitabantur cast
Abbreviated transcription (Latin):
l. explicare ut ordinare uł ordinem desccibere in
muierum ordinare uł exponere uł dinidere ordina¬
tim uł euatuare. uł ebrietatem deponere sy milga¬
riter dr̃ sinaltire qd̃ sit cum cibaria et potus insto¬
macho dundunte Et quedam ꝑs pror tuͣsmittitꝰ
ad memb̃ ad alimenta uite quedani grossior
mittitur ad secessum. uñ in p ͦ regum dĩ anne
digẽ paululũ innum quomades.¬

Expanded text:
re vel ordine describere vel in numerum ordinare vel exponere vel dividere ordinatim, vel evacuare, ebrietatem deponere, quod vulgariter dicitur smaltire, quod fit cum cibaria et potus in stomacho dividuntur, et quedam pars purior transmittitur ad membra ad alimenta vite, quedam vero grossior mittitur ad secessum, unde in libro Regum dicitur re paululum vinum quo mades
Abbreviated transcription (Latin):
uel circuni fundẽ. Item refundo. dis. Item suffũdo.
dis .i. parum nel subtus fundere. Item transfundo¬
et p̾teritum infudi et supinũ infusum. Et ita abi¬
do. hñcia que amuittunt .ii. in p̃terito amittunt ean¬
dem in suꝑmo et geminant .s. si fit penult̾. brenis
in p̾terito ut finto. fidi. fissum. scindo scidi. sassum.
Sm utco ꝓducat unam .s. ht ut finido fudi fusũ.
Compoĩta uero simplicium t̾nũacões sequñt:

Expanded text:
vel circum fundere; refundo -dis; suffundo -dis, idest parum vel subtus fundere, unde iva et faciunt preteritum in fudi et supinum in fusum, et ita abido habentia, quae amittunt n in praeterito, amittunt eandem in supino et geminant s, si sit paenultima breuis in praeterito, ut findo fĭdi fissum, scindo scĭdi scissum. sin producatur, unam s habet, fundo fūdi fusum; composita
Abbreviated transcription (Latin):
nocale quoq sequente intercipit .b. ut combu¬
tro płmmq si a uocali incipiat seqũs diccõ ut il¬
lum expirantem transfiro peccore flamas. ue¬
tustissim tamen non semꝑ eam subtrahebãt
Entriꝰ in .x. analium Insignita fere tamen

Expanded text:
 combutro plerumque, si a uocali incipit sequens dictio, ut: «illum expirantem transfixo pectore flammas», uetustissimi tamen non semper eam subtrahebant; Ennius in X annalium : «insigneita fere tum
Abbreviated transcription (Latin):
Item sola ħ seminocalis
te liquidam ut ramuus.
et añ .s. poĩta in fuiali silła nomnns more
mute interpoĩta .i. facit gtm̃ ut hyens hyemis
uelud inops iopis. celebs celebis. Item. in¬

Expanded text:
ea sola haec semiuocalis nte liquidam, ut Samnis, et quod ante s posita in finali syllaba nominis more mutae interposita i facit genetiuum, hiems hiemis, uelut inops inopis, caelebs caelibis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ireuria aluxos dr̃ h̃ luxus luxus .i. solucõ libi¬
dnus licet ponat ᷑ ꝓ qualibet suꝑ fluitate ⁊ magͥ¬
ficentia ⁊ lurus .xa. xiiiii .i. libidine solutus. unde
et memibra loco mota luxa dur .i. soluta. Et hĩs
fluitas in coitu. et in cibo et in uestitu et etam
in aliis reb. Et inde luxuriosus. sa. sum. solu¬
tus in noluptatib et libidne ꝓmꝑtus. s pro¬
digus est sumptuosus qui om̃ia porro agit. et
q. ꝓnicit. Itm luxuriosus est inctus nõ ucͣcii sed
sumptuosi et onerosi appeteris deliciis affluens.
⁊ in quatũq re dr̾ luxuria dr̃ et luxiriosus. Et cõ¬
ꝑatur. Item alixus ħ luxuries. rier idem ꝙ lu
xuria. s luxuria ꝓpͥe est in coitu luxuries ĩ aliis
attendr̃ et luxurior luxmiaris ꝙ antiqui dixe¬
runt luxurio. as. m̾etritari lixuriam ex̾cere
et ponitur ꝓ supfluere. nel suꝑ abñ dare uł ꝑni-¬

Expanded text:
 solutio libidinis, licet ponatur pro qualibet superfluitate et magnificentia, et luxus -a -um, idest in libidine solutus, unde et membra loco mota luxa dicuntur, idest soluta; et hinc erfluitas et in coitu et in cibo et in vestitu et etiam in aliis rebus; et inde luxuriosus -a -um, solutus in voluptatibus, in libidinem promptus; sed prodigus est sumptuosus qui omnia porro agit et quasi proicit; item luxuriosus est victus non necessarii sed sumptuosi et onerosi appetens, deliciis affluens; et in quacumque re dicitur luxuria dicitur et luxuriosus; et comparatur. Item a luxus xuria: sed luxuria proprie in coitu et luxuries in aliis attenditur; et luxurior -aris, quod antiqui dixerunt luxurio -as, idest meretricari, luxuriam exercere, et ponitur pro superfluere vel superabundare vel pin
Abbreviated transcription (Latin):
dnus id. est ꝙ diues qui multos possidet as¬
ses. Et assiduus qui expensis erarii p̾erat
Et dr̃ sic ab asse danda non qr multum gͣ¬
tis det diues: Sͣ coactus plus dat quam
paupert incollectis faciendis. Et compat¬
siduissimus. un ħ assidnitas. tatis. et assi¬
lire agg̃di mudere inpetere. Et in eodem
sensu construitur cum datino et acc̃o nt
asilio mocia et assilio menib Item asfi¬
lire tum gaudio salire ad aliquid. uñ hic

Expanded text:
duus -a -um, idest dives, quia multos possidet asses, et assiduus qui expense erarii preerat, et dicitur sic ab asse dando non quia multum gratis det dives, sed coactus plus dat quam pauper in collectis faciendis. A 377 Asiduissimus; unde hec assiduitas -tis et assiggredi, invadere, impetere, et in eodem sensu construitur cum dativo et accusativo, ut ‘assilio menia’ et ‘assilio menibus’; item assilire cum gaudio salire ad aliquid; unde hic