comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ueritas nec quadra ẽ: nec rotunda. nec
longa. Ubiq p̃sens ẽ. si cordis oculus
ad eã pateat. Inclinat tam̃ aurẽ suã
ad nos ds̃. miscdiam deponens supͣ
nos. Quȩ maior miscđia. qu̾a ut u¬
nicũ suũ daret nobis. ñ uurere no¬
biscũ. s mori ꝓ nobis: Inclina ad me
aur̃e tuã. accelera ut eximas me. Exau¬
dit᷑ aut̃ in hoc. cũ dicit accelera. Ad
hoc eñi positũ ẽ hoc u̾bũ. ut hoc to¬
tũ qd̾ nobis uidet᷑ quãdui uoluit᷑
scłm. intelligas punctũ eẽ. Non ẽ diu
qd̾ habet extremũ. Ab adam usq ad
hodiernũ diem. ꝑactũ e̾. Et multo
utiq plus ꝑactũ ẽ: qu̾a restat pagen¬
dũ. Si ad huc uiueret adam. & hodi¬
e moreret᷑: qͥd ei ꝓdesset tandui eẽ.
tandiu uixisse. Ergo celeritase. Qa¬
re: Qla transuolant tẽpora. & qd̾ tͥ
tardũ ẽ: in oculis dĩ breue e. Iam
hanc celeritatẽ iste intellexerat in
extasi. Accelera ut eximas me. Esto

Expanded text:
Veritas nec quadra est, nec rotunda, nec Veritas nec quadra est, nec rotunda, nec longa. Ubique praesens est, si cordis oculus ad eam pateat. Inclinat tamen aurem suam ad nos Deus misericordiam deponens super nos. Quae major misericordia, quam ut Unicum suum daret nobis, non vivere nobiscum, sed mori pro nobis? Inclina ad me aurem tuam. 8. Accelera ut eximas me: exauditur enim in hoc, cum dicit, Accelera. Ad hoc enim positum est verbum, ut hoc totum quod nobis diu videtur quamdiu volvitur saeculum, intelligas punctum esse. Non est diu quod habet extremum. Ab Adam usque ad hodiernam diem peractum est, et multo utique plus peractum est quam restat peragendum. Si adhuc viveret Adam, et hodie moreretur; quid ei prodesset tamdiu esse, tamdiu vixisse? Ergo celeritas haec quare? Quia transvolant tempora: et quod tibi tardum est, in oculis Dei breve est. Jam hanc celeritatem iste intellexerat in ecstasi. Accelera ut eximas me. Esto
Abbreviated transcription (Latin):
gratis dat᷑. Qre gratis dat᷑: Qͥ a me¬
rita tua ñ p̃cessert᷑. s beneficia dĩ te
p̃uenerunt. Illigͦ gła. qui nos liberat.
In tua iusticia erue me. & exime me.
Qͥa ñ inuenisti in me iusticiã meã. erue
me in tua. Hoc ẽ. illud me eruat. qd̵
me iustificat. qd̾ ex impio piũ facit.
qd̾ ex in quo iustũ. qd̃ ex cȩco uidentẽ.
qd̃ ex cadente surgentẽ: qd̃ ex flente
gaudentẽ. Hoc me liberet. ñ ego. Intu¬
a iustitia erue me & exime me. In¬
clina ad me aurẽ tuã. Fecit hoc ds̃.
quado ipsũ xp̃m ad nos misit. Iilũ ad
nos misit. qui inclinato capite digi¬
to scribebat in tͣra. quãdo ei adulte¬
ra mulier offerebat᷑ punienda. Ille
aut̾ in clinauerat se ad t̾rã. id ẽ ds ad
hominẽ: cui dictũ ẽ. tͣra es & in tͣram
ibis. Non enĩ quasi corporalib lo¬
cis ds̃ ad nos inclinat aurẽ suam.
aut m̃bris istis corporeis det̾minatis
finitus ẽ. Om̃ino nichil hoꝵ cogitent
humana phantasmata. Ueritas ẽ ds̃.

Expanded text:
gratis datur. Quare gratis datur? Quia merita tua non praecesserunt, sed beneficia Dei te praevenerunt. Illi ergo gloria qui nos liberat. In tua justitia erue me, et exime me: quia non invenisti in me justitiam meam, erue me in tua; hoc est, illud me eruat quod me justificat, quod ex impio pium facit, quod ex iniquo justum, quod ex caeco videntem, quod ex cadente surgentem, quod ex flente gaudentem. Hoc me liberat, non ego. In justitia tua erue me, et exime me. clina ad me aurem tuam: fecit hoc Deus, quando ipsum Christum ad nos misit. Illum ad nos misit qui inclinato capite digito scribebat in terra , quando ei adultera mulier offerebatur punienda. Ille autem inclinaverat se ad terram, id est, Deus ad hominem, cui dictum est, Terra es, et in terram ibis . Non enim quasi corporalibus locis Deus ad nos inclinat aurem suam, aut membris istis corporeis determinatis finitus est. Omnino nihil horum cogitent humana phantasmata. Veritas est Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo in quacũq extasi loquat᷑. siue pa¬
uore siue excessu m̃tis: congruunt
quȩ dicunt᷑. Dicamꝰ in xp̃i corpore.
dicamꝰ om̃s quasi unꝰ. qͥa om̃s unitas.
dicamꝰ. In te dñe sꝑaui. ñ confundar
inȩtͣnum. Illã inquit confusionẽ ꝑ¬
horresco. quȩ eͣ mȩt̾num. Nlam ẽ quȩ¬
dã confusio tẽporalis utilis. ꝑturba¬
tio animi respicientis peccata sua.
respectione horrentis. horrore eru¬
bescentis. erubescentia congruenti.
Unde dicit x apłs. Quã enĩ głam
habuistis in his. in quib nẽ erubes¬
citis: Ergo erubescere illos dicit
iam fideles ñ de pͣsentib donis. s de
p̃teritis peccatis. Hanc confusionẽ.
ñ formidet xp̃ianus. Immo si haue
ñ habuerit. ȩt̾nam habebit. Que ẽ

Expanded text:
Ergo in quacumque ecstasi loquatur, sive pavore, sive excessu mentis, congruunt quae dicuntur. Dicamus in Christi corpore, dicamus omnes quasi unus, quia omnes unitas, dicamus: In te, Domine, speravi, non confundar in aeternum. Illam, inquit, confusionem perhorresco, quae est in aeternum. Nam est quaedam confusio temporalis utilis, perturbatio animi respicientis peccata sua, respectione horrentis, horrore erubescentis, erubescentia corrigentis; unde dicit et Apostolus: Quam enim gloriam habuistis tunc in his, in quibus nunc erubescitis ? Ergo erubescere illos dicit jam fideles, non de praesentibus donis, sed de praeteritis peccatis. Hanc confusionem non formidet christianus: imo si hanc non habuerit, aeternam habebit. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
& nr̃a fit. cũ donat᷑ nobis. Idõ aut̃ dĩ
iusticia dr̃. ne homo se putet a se ip¬
so habere iusticiã. Sic enĩ dixit apłs
paulus. Credenti in eũ. qui iustificat
impiũ. Qͥd ẽ qui iustificat impiũ:
Qͥ ex impio facit iustũ. Deputat᷑ fides
eiꝰ ad iusticiã. Iudȩi uͦ quia suis ui¬
rib se putabant implere posse iu¬
sticiã. offendert̃ in lapidẽ offensio¬
nis & petrã scandali: & grãm xp̃i nͣ
agnouert̃. Acceꝑunt eiũ legẽ qua fi

Expanded text:
et nostra fit, cum donatur nobis. Ideo autem Dei et nostra fit, cum donatur nobis. Ideo autem Dei justitia dicitur, ne homo se putet a seipso habere justitiam. Sic enim dicit apostolus Paulus: Credenti in eum qui justificat impium quid est, qui justificat impium? qui ex impio facit justum deputatur fides ejus ad justitiam . Judaei vero quia suis viribus se putabant implere posse justitiam, offenderunt in lapidem offensionis et petram scandali, et gratiam Christi non agnover
Abbreviated transcription (Latin):
ȩtͣna confusio: Quando fiet illud qd̾̃
dictũ ẽ. & traducent eos ex adu̾so ini-¬
quitates eoꝵ: & fiet traducentib ex
adu̾so iniquitatib. om̃is grex malus
ad sinistr̃a tanꝙͣ hedis ab ouib separa¬
tis. & audient ite in ignẽ ȩtͣnum: qui
paratus ẽ diabolo & angłis eiꝰ. Quert̃
quare. Esuriui enĩ. & ñ dedistis mͥ man¬
ducare. Contẽpnebant enĩ tcͣ quãdo
esurienti xp̃o nͣ habebant cibũ. qͣndo
sitienti nͣ dabant potũ: quando nudũ
nͣ uestiebant. ꝑegrinũ ñ suscipiebant:
egrotantẽ ñ uisitabant. Tunc cõtẽp¬
nebant. Cũ ceꝑint illis ista enume¬
rari. confundent᷑. Et hȩc confusio.
inetͣnum erit. Hanc timens iste qui
pauet. uł cuiꝰ ad dm̃ ẽ m̃tis excessus.
hoc rogat. In te dñe sꝑaui. ñ confun¬
dar inȩtͣnum. In tua iusticia erue
me & exime me. Nam si attendas ad
iusticiã mea̾. dãpnas me. In cua iꝰti¬
cia erue me. Est enĩ iusticia dĩ. quȩ

Expanded text:
erna confusio? Quando fiet illud quod dictum est, Et traducent eos ex adverso iniquitates eorum . Et fiet traducentibus ex adverso iniquitatibus omnis grex malus ad sinistram, tanquam hoedis ab ovibus separatis; et audient, Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus. Quaerunt quare? Esurivi enim, et non dedistis mihi manducare . Contemnebant tunc quando esurienti Christo non dabant cibum, quando sitienti non dabant potum, quando nudum non vestiebant, peregrinum non suscipiebant, aegrotantem non visitabant, tunc contemnebant: cum coeperint illis ista enumerari, confundentur, et haec confusio in aeternum erit. Hanc timens iste qui pavet, vel cujus ad Deum est mentis excessus, hoc rogat, In te, Domine, speravi, non confundar in aeternum. 6. Et in tua justitia erue me, et exime me: nam si attendas ad justitiam meam, damnas me. In tua justitia erue me. Est enim justitia Dei, quae
Abbreviated transcription (Latin):
cũ. latine qu̾ãtũ dat᷑ intelligi u̾bo
uno exponi potest. si dicat᷑ excessus.
Excessus aut̃ m̃tis. ꝓpͥe solet extasis dici.
In excessu uͦ m̃tis duo intelligunt᷑. aut
pauor aut intentio ad suꝑna. ita ut
quodãmꝰ a memoria labant᷑ inferua.
In hac extasi fuert̃ om̃s scĩ. quib ar¬
chana dĩ mundũ istũ excedentia re¬
uelata sunt. De hoc m̃tis excessu id ẽ
extasi: paulus cũ loqueret᷑ seipsũ
insinuans ait. Siue enĩ m̃te excessi¬
mꝰ dõ. siue tẽꝑantes simꝰ uobis. Cari¬
tas enĩ xp̃i cõpellit nos. Hoc ẽ si ea
ta̾tũ agere uellemꝰ. ⁊ ea tantũ con¬
tẽplari quȩ m̃tis excessu intuem᷑. uo¬
contẽptis uobis. Et quando ad illa
suꝑiora. s interiora firmo passu
sequeremini: nisi rursus cõpellen¬

Expanded text:
cum, latine, quantum datur intelligi, verbo uno exponi potest, si dicatur excessus: excessus autem mentis proprie solet ecstasis dici. In excessu vero mentis duo intelliguntur; aut pavor, aut intentio ad superna, ita ut quodam modo de memoria labantur inferna: in hac ecstasi fuerunt omnes sancti, quibus arcana Dei mundum istum excedentia revelata sunt. De hoc mentis excessu, id est ecstasi, Paulus cum loqueretur, seipsum insinuans, ait: Sive enim mente excessimus Deo, sive temperantes sumus vobis, charitas enim Christi compellit nos . Hoc est, si ea tantum agere vellemus, et ea tantum contemplari quae mentis excessu intuemur, vocontemptis vobis: et quando nos ad illa superiora et interiora infirmo passu sequeremini, nisi rursus compellen
Abbreviated transcription (Latin):
assumere formã serui. & in ea nos ue¬
stire se: qui ẽ dignatus assumere nos
in se. ñ eͣ dedignatus transfigurare
nos in se. & loqui u̾bis nr̃is. ut & nos
loquerem᷑ u̾bis ipsius. Hȩc enĩ mira
cõmutatio facta ẽ. & diuina st̃ ꝑacta
cõmertia: mutatio reruͣ celebrata in
hoc mundo a negotiatore cȩlesti. Ue-¬
nit acciꝑe contumelias. dare honores.
Uenit haurire dolorẽ dare salutem.
Uenit subire mortẽ. dare uitã. Mori¬
turus gͦ ex eo qd̃ nr̃m habebat. ñ in
se s in nobis pauebat. Qͥ a & hodixͣ¬

Expanded text:
assumere formam servi, et in ea nos vestire se; qui non est dedignatus assumere nos in se, non est dedignatus transfigurare nos in se, et loqui verbis nostris, ut et nos loqueremur verbis ipsius. Haec enim mira commutatio facta est, et divina sunt peracta commercia, mutatio rerum celebrata in hoc mundo a negotiatore coelesti: venit accipere contumelias, dare honores; venit haurire dolorem, dare salutem; venit subire mortem, dare vitam. Moriturus ergo ex eo quod nostrum habebat, non in se, sed in nobis pavebat; quia et hoc dix
Abbreviated transcription (Latin):
nouimꝰ. Dicit enĩ apłs. finis em̃ legis
xp̃c. ad iusticiã om̃i eredenti. Finis
ñ consumens. s ꝑficiens. Duob enim
modis dicimꝰ finẽ. Uel quo fit ut nͣ
sit qͦd erat. uł quo fit ut ꝑfectũ sit
qd̾ inchoatũ erat. Ergo in finẽ in

Expanded text:
novimus; dicit enim Apostolus: Finis enim legis Christus ad justitiam omni credenti Finis non consumens, sed perficiens: duobus enim modis dicimus finem; vel quo fit ut non sit quod erat, vel quo fit ut perfectum sit quod inchoatum erat. Ergo in finem, in
Abbreviated transcription (Latin):
ge pęnalis. tẽporalia bona sibi sub¬
trahi ꝑhorrescens. quoꝵ dilectione
anima fornicat᷑: s castus. qͦ eccłia
sponsũ suũ qͣnto ardentius dili¬
git. tanto diligentiꝰ cauet offende¬
re. Et idõ ñ foras mutit cõsũmata
dilectio timorẽ hunc: s ꝑmanet
in scłm scłi. Iudicia dni uera. iu

Expanded text:
ge poenalis, temporalia bona sibi subtrahi perhorrescens, quorum dilectione anima fornicatur; sed castus, quo Ecclesia sponsum suum quanto ardentius diligit, tanto diligentius cavet offendere: et ideo non foras mittit consummata dilectio timorem hunc , sed permanet in s
Abbreviated transcription (Latin):
mo cȩlo egressio eiꝰ. A patre egres¬
sio eiꝰ. ñ tẽporalis s etͣna. qua de
patre natus ẽ. Et occursus eiꝰ usq
ad sũmũ eiꝰ. Et occurrit plenitudi¬
ne diuinitatis. usq ad ȩqualita¬
tẽ patris. Et ñ ẽ qui se abscondat
a calore eiꝰ. Cũ aut̃ u̾bũ etiã caro fa¬
ctũ ẽ & habitauit in nobis. mortalita¬
tẽ nrãm suscipiens. ñ ꝑmifit ullum
mortaliũ excusare se de umbra mor
Lex gͦ dñi ipse ẽ. qͥ uenit lege̾ implere.
ñ soluere. Et ĩmaculata lex. qͥa pec¬
catũ ñ fecit. nec inuentꝰ ẽ more eius

Expanded text:
mo coelo egressio ejus: a Patre egressio ejus, non temporalis, sed aeterna, qua de Patre natus est. Et occursus ejus usque ad summum coeli. Et occurrit plenitudine divinitatis usque ad aequalitatem Patris. Et non est qui se abscondat a calore ejus: cum autem Verbum etiam caro factum est et habitavit in nobis mortalitatem nostram suscipiens, non permisit ullum mortalium excusare se de umbra mortLex ergo Domini ipse est, qui venit legem implere, non solvere : et immaculata lex, qui peccatum non fecit, nec inventus est
Abbreviated transcription (Latin):
iã mͥ nulla suꝑbia ẽ: s in conspectu
tuo semꝑ. qͥ cõscientiã purã insꝑicis.
Dñe adiutor m̃s. & redẽptor m̃s. Dñe
adiutor m̃s tendentis ad te: qm̃ re¬
demptor m̃s es ut tenderẽ ad ce. ne
quisqͣm uł sapientiȩ suȩ tribuens
qd̾ ad te conũtit᷑. uł uirib qd̾ ad te
ꝑuenit: magis repellat᷑ abste qui
suꝑbis resistis. qͥa ñ ẽ mundatus a
delicto magno. nec cõplacuit in cõ¬
spectu tuo: qui redimis ut cõu̾tam᷑. &
adiuuas ut ꝑueniamꝰ ad te. Expli

Expanded text:
ctu tuo semper, qui conscientiam puram inspicis. Domine adjutor meus et Redemptor meus. Domine adjutor meus tendentis ad te, quoniam Redemptor meus es, ut tenderem ad te, ne quisquam et sapientiae suae tribuens, quod ad te convertitur, et viribus, quod ad te pervenit, magis repellatur abs te, qui superbis resistis, quia non est mundatus a delicto maximo, nec complacuit in conspectu tuo, qui redimis ut convertamur, et adjuvas, ut perveniamus ad te. I
Abbreviated transcription (Latin):
rectȩ. lȩtificantes cor. Om̃s iusticiȩ
dñi in illo recte. qͥ ñ docuit qd̃ ipse
ñ fecit: ut qͥiirarent᷑ corde gau¬
derent in eis. qͥ libere cũ caritate
facerent: ñ seruilit᷑ cũ cimore. Precep¬
tũ dñi lucidũ. illuminans oculos.

Expanded text:
rectae, laetificantes cor: omnes justitiae Domini in illo rectae, qui non docuit quod ipse non fecit; ut qui imitarentur, corde gauderent, in eis quae libere cum charitate facerent, non serviliter cum timore. Praeceptum Domini lucidum, illuminans ocu
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. Iusti ȩuangłistȩ in quib ds̃ tãꝙͣ
in cęlis habitat. exponunt głam
rificauit patr̃e filiꝰ suꝑ t̾ram. Et oꝑa
manuũ eiꝰ. annuntiat firmam̃tum.
sapientiȩ dĩ. qd̾ u̾bũ in pͥncipio ds̃
apud dm̃ ẽ. Et nox nocti anñtiat
scientiã. Et mortalitas carnis tãꝙͣ
longe positis carnalib sidẽ insinu¬
ando. anñtiat futurã scientiã. Non¬

Expanded text:
Dei: justi Evangelistae, in quibus Deus tanquam in coelis habitat, exponunt gloririficavit Patrem Filius super terram. Et opera manuum ejus annuntiat firmamentum: Sapientiae Dei, quod Verbum in principio Deus apud Deum est . Et nox nocti annuntiat st, et mortalitas carnis, tanquam longe positis carnalibus fidem insinuando annuntiat futuram scientiam.
Abbreviated transcription (Latin):
ut adũsus regna tẽporaliũ erroꝵ
belligeraret: ñ pacẽ s gladiũ missu¬
rus in t̾ram. in tẽpore uł in mani¬
festatione posuit tãꝙͣ militare ha¬
bitaculũ suũ. hoc ẽ dispensationẽ
incarnationis suȩ. Et ipse tanqͣm
sponsus ꝓcedens de thalamo suo.
Et ipse ꝓcedens de utero uirginali.
ubi ds̃ nature humanȩ tãꝙͣ spon¬
sus sponse copulatus ẽ. Exultauit
ut gygas ad currendã uiã. Exul

Expanded text:
ut adversus regna temporalium errorum belligeraret, non pacem, sed gladium missurus in terram , in tempore vel in manifestatione posuit tanquam militare habitaculum suum, hoc est dispensationem incarnationis suae. Et ipse tanquam sponsus procedens de thalamo suo: et ipse procedens de utero virginali, ubi Deus naturae humanae tanquam sponsus sponsae copulatus est. Exsultavit sicut gigas ad currendam viam: exsul
Abbreviated transcription (Latin):
erint dominata. tc̃ immaculatꝰ ero.
mea & aliena peccata. tẽ ĩmaculatus
ero. Non enĩ eͣ certior origo peccati.
p̃t᷑ occultũ suũ quo cecidit diabolus.
& alienũ qͦ seductus ẽ homo. ut con¬
sentiendo suũ faceret. Et mundabor
a delicto magno. Qͦ alio. nͥ suꝑbia:
a dõ. qd ẽ mitiũ suꝑbie hominis.¬
Et uere ille ĩmaculatus ẽ. qͥ etiã hoc
delicto caret: qͥa hoc ẽ ultimũ re¬
deuntib ad dnm. qd̃ recedentib pri¬
mũ fuit. Et erunt ut cõplaceant e¬
loquia oris mei. & meditatio cordis
mei in conspectu cuo semꝑ. Non

Expanded text:
erinerinmea et alieero; non enim est tertia origo peccati, praeter occultum suum quo cecidit diabolus, et alienum quo seductus est homo, ut consentiendo suum faceret. Et mundabor a delicto magno: quo alio, nisi superbiae? a Deo, quod e Vere ille immaculatus est, qui hoc delicto caret: quia hoc est ultimum redeuntibus ad Deum, quod recedentibus primum fuit. 15. Et erunt ut complaceant eloquia oris mei, et meditatio cordis mei in conspectu tu
Abbreviated transcription (Latin):
plens eã. cui opus sit aliqua pͣssu¬
ra ñ oppͥm̃tis s expͥm̃tis manꝰ dĩ.
qua a tẽporali uita in ętͣnã eliqͣ¬
tur. dulciora illi st̃ iudicia dĩ ꝙͣ
sibi ipse ẽ: qͥa suꝑ mel & fauũ illi
amara dies dñi. In custodiendo
illa. retributio multa. Non in a¬
li quo extra posito cõmodo. s in eo
ipso qd̃ iudicia dĩ custodiunt᷑.
multa retributio. Multa ẽ. quia
git: In delictis aut̃ qualis suaui¬
tas potest eẽ. ubi ñ ẽ intellectus:
Qmͣ delicta quis intelligit. q̃ ipsũ
oculũ claudunt cui suaiis ẽ ue¬
ritas. cui desiderabilia & dulcia
stͣ iudicia di. Et sicut tenebre o¬
culos. ita delicta m̃te̾ nec lucem
in me latentib. munda me dñe. Et ab
alienis parce seruo tuo. Ne seducar
ab aliis. Neq enĩ alienis capit᷑. qͥẽ mũ¬
dus a suis. Parce itaq ab alienis cupi¬
ditatib. ñ suꝑbo ꝙ in sua potestate
ẽẽ cupienti: s seruo tuo. Si mei ñ fu¬

Expanded text:
plens eam, cui opus sit aliqua pressuplens eam, cui opus sit aliqua pressura non opprimentis, sed exprimentis manus Dei, qua de temporali vita in aeternam eliquetur; dulciora illi sunt judicia Dei, quam sibi ipse est, quia super mel et favum illi amara dies Domini. In custodiendo illa retributio multa: non in aliquo extra posito commodo, sed in eo ipso quo judicia Dei custodiuntur, multa retributio: multa est, quiagit? In delictis autem qualis suavitas potest esse, ubi non est intellectus? quoniam delicta quis intelligit, quae ipsum oculum claudunt, cui suavis est veritas, cui desiderabilia et dulcia sunt judicia Dei; et sicut tenebrae oculos, ita delicta mentem claudunt, nec lucem in me latentibus munda me, Domine. Et ab alienis parce servo tuo: ne seducar ab aliis; neque enim alienis capitur qui est mundus a suis. Parce itaque ab alienis cupiditatibus, non superbo et in sua potestate esse cupienti, sed servo tuo. Si mei non fu
Abbreviated transcription (Latin):
iudicat quẽquã. s iudiciũ om̃e de¬
dit filio. uera iustificata in cõmu¬
tabilit᷑. Neq enĩ uł minatꝰ uł polli¬
citꝰ ds̃ quẽqu̾a fallit. aut quisquã
uł impio suppliciũ eiꝰ. uł piis pre¬
suꝑ aurũ & lapidem p̾ciosũ mul
tũ. Siue multũ ipsũ aurũ & lapi¬
dem. siue multũ pciosũ. siue mul¬
tũ desiderabilia : tam̃ desiderabi¬
lia iudicia dĩ suꝑ pompas huius
scłi. quarũ desiderio fit ut ñ deside¬
rent᷑. s timeant᷑. aut contẽpuant᷑. aut
ñ credant᷑ udicia dĩ. Qđ si quisq
ipse sit aurũ. lapisq p̃ciosus. ut ig¬
ne ñ consumat᷑. s assumat᷑ in thes¬
aurũ dĩ: plusquã seipsũ desiderat
iudicia eiꝰ. cuiꝰ uoluntatẽ p̃ponit
suȩ. Et dulciora suꝑ mel & fauum.
Et siue quisq iã sit mel. qui iã solu¬
tus uite huiꝰ uinculis expectat di¬
em qͦ ueniat in epulas dĩ. siue ad¬
huc sit fauus. ut qͣsi cera circũpli¬
cet᷑ hac uita. ñ huic cõcretus. s im¬

Expanded text:
udicat quenquam, sed omne judicium dedit Filio : vere justificata incommutabiliter. Neque enim, vel minatus, vel pollicitus Deus quenquam fallit, aut quisquam vel impiis supplicium ejus, vel piis praelapidem pretiosum multum, etc. Sive multum ipsum aurum et lapidem, sive multum pretiosum, sive multum desiderabilia, tamen desiderabilia judicia Dei super pompas hujus culi, quarum desiderio fit, ut non desiderentur, sed timeantur, aut contemnantur, aut non credantur judicia Dei. Quod si quisque ipse sit aurum, lapisque pretiosus, ut igne non consumatur, sed assumatur in thesaurum Dei, plus quam seipsum desiderat judicia Dei, cujus voluntatem praeponit suae. Et dulciora super mel et favum: et sive quisque jam sit mel, qui jam solutus vitae hujus vinculis exspectat diem quo veniat in epulas Dei; sive adhuc sit favus, ut quasi cera circumplicetur hac vita, non huic concretus, sed im
Abbreviated transcription (Latin):
quã unꝰ loquit᷑: Qla ert̃ duo in car¬
ne una. Sacram̃tũ hoc magnũ ẽ
ait apłs.ego autͣ dico in xp̃o & in
eccłia. Unde etiã cũ ipse loqueret᷑ in
euangłio. respondens eis qͥ questionẽ
intulert᷑ de uxore dimittenda. ait.
Non legistis qd̃ scriptũ ẽ qͥa ds̃ ab

Expanded text:
in carne una. Sacramentum hoc magnum est, ait Apostolus, ego autem dico in Christo et in Ecclesia . Unde etiam cum ipse loqueretur in Evangelio, respondens eis qui quaestionem intulerant de uxore dimittenda, ait: Non legistis quod scriptum est, quod Deus ab
Abbreviated transcription (Latin):
nitatẽ illi sanitati quã habebo in re¬
quie sempitna. ubi corruptibile hoc
induet incorruptionẽ. & mortale hoc
induet ĩmortalitatẽ: & uidõ qͥa in
illius sanitatis cõparatione. ista sa¬
nitas morbus ẽ. Non ẽ pax ossib me¬
is. a facie peccatoꝵ meoꝵ. Queri so¬
let cui sit uox. & aliqui accipiunt
passione xp̃i. Ad quȩ paulo post ue¬
niemꝰ. & agnoscemꝰ qͥa de passione
xp̃i dicunt᷑. S ñ ẽ pax ossib meis a
facie peccatoꝵ meoꝵ. quomͦ diceret
qͥ nullũ peccatũ habebat: Coartat
gͦ nos intelligendi necessitas. ad cog¬
noscendũ tanquã plenũ & totũ xp̃m.
id ẽ caput & corpꝰ Cũ enĩ xp̃e loqui¬
t᷑. aliquãdo ex ꝑsona solius capitis
loquit᷑. qd̃ ẽ ipse saluator natꝰ ex ma¬
ria uirgine: aliquãdo ex ꝑsona cor¬
poris sui. qd̃ ẽ scã eccłia. diffusa to¬
to orbe tͣrarũ. Et nos in corpore ip¬
sius sumꝰ. si tam̃ fides nr̃a sincera

Expanded text:
nitatem illi sanitati quam habebo in renitatem illi sanitati quam habebo in requie sempiterna, ubi corruptibile hoc induet incorruptionem, et mortale hoc induet immortalitatem ; et video quia in illius sanitatis comparatione, ista sanitas morbus est. 6. Non est pax ossibus meis a facie peccatorum meorum. Quaeri solet cujus sit vox; et aliqui accipiunt passione Christi, ad quae paulo post veniemus, et nos agnoscemChristi dicuntur. Sed, Non est pax ossibus meis a facie peccatorum meorum, quomodo diceret qui nullum peccatum habebat ? Coarctat nos ergo intelligendi necessitas ad cognoscendum tanquam plenum et totum Christum, id est caput et corpus. Cum enim Christus loquitur, aliquando ex persona solius capitis loquitur, quod est ipse Salvator, natus ex Maria virgine; aliquando ex persona corporis sui, quod est sancta Ecclesia, diffusa toto orbe terrarum. Et nos in corpore ipsius sumus, si tamen fides nostra sincera
Abbreviated transcription (Latin):
gitte excitant amorẽ. ñ dolorẽ. Anqͥa
ce ipse amor ñ potest eẽ sine dolore:
Qieqͥd enĩ amamꝰ & ñ habemꝰ. necesse est
ut doleamꝰ. Nam ille amat & nͨ dolet.
qͥ habet qđ amat. Qͥ aut̃ amat ut di¬
xi. & nundũ habet qd̵ amat. necesse ẽ
ut in dolore gemat. Inde illud in ꝑso
Amabat enĩ qͥddã e ñdũ tenebat. dole¬
bat qͥa ñdũ habebat. Ergo si dolebat.
uulnerata erat. S hoc uulnꝰ ad ue¬
ra sanitatẽ ambiebat. Qͥ hoc urilne¬
re ñ fuerit uulneratꝰ. ad uerã sani¬
tatẽ ñ potest ꝑuenire. Nunqͥd gͦ uul¬
nerat semꝑ erit in uulnere: Possumꝰ
itaq etiã sic sagitas infixas acciꝑe.
id ẽ u̾ba tua infixa in corde meo. x ex
ipsis ũbis tuis factũ ut recorder sab¬
batũ. & ipsa recordatio sabbati & nͣ¬
dũ retentio facit me nͣdũ gaudere.
& agnoscere nec sanitateͣ eẽ in ipsa car¬
ne neq dici debere: qͥa cõparo istã sa¬

Expanded text:
gittae excitant amorem, non dolorem. An quia gittae excitant amorem, non dolorem. An quia et ipse amor non potest esse sine dolore? Quidquid enim amamus et non habemus, necesse est ut doleamus. Nam ille et amat et non dolet, qui habet quod amat: qui autem amat, ut dixi, et nondum habet quod amat, necesse est ut in dolore gemat. Inde illud in persamabat enim quiddam, et nondum tenebat; dolebat, quia nondum habebat. Ergo si dolebat, vulnerata erat: sed hoc vulnus ad veram sanitatem rapiebat. Qui hoc vulnere non fuerit vulneratus, ad veram sanitatem non potest pervenire. Numquid ergo vulneratus semper erit in vulnere? Possumus itaque etiam sic infixas sagittas accipere, id est, verba tua infixa sunt cordi meo, et ex ipsis verbis tuis factum est ut recordarer sabbatum; et ipsa recordatio sabbati, et nondum retentio, facit me nondum gaudere, et agnoscere nec sanitatem esse in ipsa carne, neque dici debere, cum comparo istam sa
Abbreviated transcription (Latin):
ñ erat salus illa qũa habebat. Esu-¬
ries. sitis. intͣficit. si subuentũ ñ e¬
& medicam̃tũ sitis ẽ potus: & medi¬
cam̃tũ fatigationis ẽ somnꝰ. Detra¬
ciunt illa quȩ existunt. Si sepositis
bes aliqͥd qd̃ te possit intͣficere nisi
manducaueris. noli głari de sani¬
tate: s gemens expecta redẽptio¬
nẽ corporis tui. Gaude te redẽptũ.
s nundũ re. Spe securꝰ es. Etenĩ
si nͣ genueris in spe: ñ ꝑuenies ad
rem. Hoc gͦ ñ ẽ sanitas ait. in carne¬
mea. a uultu irȩ tuȩ. Unde gͦ sagit¬
tȩ infixe: Ipsam penã. ipsã uindictã.
& forte dolores quos pͥati hic necesse
ẽ & animi &e corporis. ipsas dicit sa¬
gitas. De his enĩ sagutis. & sc̃s iob
fecit cõmemorationẽ. & cũ eẽt in illis
dolorib dixit sagitas dĩ infixas
sibi. Solemꝰ tam̃ & u̾ba dĩ sagntas
acciꝑe.S nunqͥd ab eis posset iste sie
dolere seꝑcuti: Uerba dĩ tanqu̾a sa¬

Expanded text:
non erat salus illa quam habebat. Esunon erat salus illa quam habebat. Esuries, sitis interficit, si subventum non fue: medicamentum sitis est potus: medicamentum fatigationis est somnus. Detraciunt illa, quae existunt. Sed unde bes aliquid quod te possit interficere, nisi manducaveris; noli gloriari de sanitate, sed gemens exspecta redemptionem corporis tui. Gaude te redemptum; sed nondum re, spe securus esto. Etenim si non gemueris in spe, non pervenies ad rem. Hoc ergo non est sanitas, ait: Nonmea a vultu irae tuae. Unde ergo sagittae infixae? Ipsam poenam, ipsam vindictam, et forte dolores quos hic necesse est pati, et animi et corporis, ipsas dicit sagittas. De his enim sagittis et sanctus Job fecit commemorationem, et cum esset in illis doloribus, dixit sagittas Domini infixas sibi . Solemus tamen et verba Dei sagittas accipere: sed numquid ab his posset iste sic dolere se percuti? Verba Dei tanquam sa
Abbreviated transcription (Latin):
Unde dicit & apłs. Fuimꝰ & nos natu¬
ra filii irȩ. sicut & cęteri. Natura
filii irȩ. id ẽ portantes uindictã. S
qͣre dicit fuimꝰ: Qla spe iaͣ ñ sumꝰ.
nã re adhuc sumꝰ. S illud melius
dicimꝰ qd̾ spe sumꝰ. qͥa certi sumꝰ de
spe. Non enĩ incerta ẽ spes nr̃a. aut
de illa dubitamꝰ. Audi ipsã głam
in spe. In nobismet ipsis inqͥt inge¬
miscimꝰ adoptionẽ. expectantes re¬
deptionẽ corporis nr̃i. Qͥd eñi: Non¬
dũ redẽptꝰ es o paule: Nondũ ꝓ te
p̾ciũ ꝑsolutũ ẽ: Nonne sanguis ille
iã fusus ẽ. Nonne ipsũ ẽ p̃ciũ om̃i¬
ũ nr̃m: Plane ipsum. S uide qͥd
ait. Spe eni salui facti sumꝰ. Spes
aut̃ quȩ uidet᷑. ñ ẽ spes. Qͦd enĩ ui¬
det quis. qͥd sꝑat: Si aut̃ qd̃ ñ ui¬
demꝰ sꝑamꝰ. ꝑ patientiã expectamꝰ.
Qͥd aut̾ expectat ꝑ patientiã: Salu¬
tẽ. Cuiꝰ rei salutẽ: Ipsius corporis.
qͥa hoc dixit redẽptionẽ corporis
nr̃i. Si salutẽ corporis expectabat.

Expanded text:
Unde dicit Apostolus: Fuimus et nos natura filii irae, sicut et caeteri . Natura filii irae, id est, portantes vindictam. Sed quare dicit, Fuimus? Quia spe jam non sumus: nam re adhuc sumus. Sed illud melius dicimus quod spe sumus, quia certi sumus de spe. Non enim incerta est spes nostra, ut de illa dubitemus. Audi ipsam gloriam in spe. In nobismetipsis, inquit, ingemiscimus, adoptionem exspectantes, redemptionem corporis nostri. Quid enim? Nondum redemptus es, o Paule? nondum pro te pretium persolutum est? Nonne sanguis ille jam fusus est? nonne ipsum est pretium omnium nostrum? Plane ipsum. Sed vide quid ait: Spe enim salvi facti sumus: spes autem quae videtur, non est spes. Quod enim videt quis, quid sperat? Si autem qatientiam exspectamus . Quid autem exspectat per patientiam? Salutem. Cujus rei salutem? Ipsius corporis: quia hoc dixit, redemptionem corporis nostri. Si salutem corporis exspectabat,
Abbreviated transcription (Latin):
a quo ꝑegrinantes laboramꝰ. in illo
inueniemꝰ. In illo erit requies. quͣa
mͦ recordantes. necesse ẽ ut doleamꝰ.
Illud eñĩ sabbatũ recordam᷑. in cuiꝰ
recordatione tanta dicta sunt. &¬
nos tanta dicere debemꝰ. & dicentes
nũꝙͣ tacere. ñ ore s corde. qͥa sic ore
tacemꝰ: ut corde clamare possimus.

Expanded text:
a quo peregrinantes laboramus, in illo a quo peregrinantes laboramus, in illo inveniemus. In illo erit quies, quam modo recordantes necesse est ut doleamus. Illud enim sabbatum recordamur, in cujus recordatione tanta dicta sunt, et nos tanta dicere debemus, et dicentes nunquam tacere, non ore, sed corde: quia sic ore tacemus, ut corde clamare possimus.
Abbreviated transcription (Latin):
adiutoriũ meu. dñe ds̃ salutis meȩ.
Ipsa ẽ salus fr̃s. de qua salute exqui¬
sierunt ꝓpħȩ. sicut dicit apłs petrus.
Et ñ acceꝑunt qͥ inquisierunt. s inqͥ¬
& inuenimꝰ qd̃ illi exqͥsier̃t. ecce & nos
ñdũ accipimꝰ. & nascent᷑ post nos &
inuenient qđ nec ipsi accipient &¬
transient: ut om̃s simul in fine diei
mercennarios uł oꝑarios diu̾sis tem¬
n porib ductos ad uineã. mercedem
tam̃ parit̾ acceꝑunt. Et ꝓpħȩ gͦ & a
płi &e martyres. & nos & qui post nos
er̃t usq in finẽ scłi. in ipso fine accep¬
turi sumꝰ salutẽ sempit᷑nã. ut cõtem¬
plantes głam dĩ. & eiꝰ faciẽ intuentes.
eũ laudemꝰ inet̾nũ sine defectu. sine
aliqua pena iniqͥtatis. sine aliqua
ꝑu̾sitate peccati. laudantes dm̃ & nͣ
iam suspirantes. s inherentes illi. cui
usq infine̾ suspirauimꝰ.: & in spe lȩta¬
ti sumꝰ. In illa em̃ ciuitate erimꝰ. ubi

Expanded text:
adjutorium meum, Domine salutis meae. adjutorium meum, Domine salutis meae. Ipsa est salus, fratres, de qua salute exquisierunt Prophetae, sicut dicit apostolus Petrus: et non acceperunt qui exquisierunt; sed inquet invenimus quod illi exquisierunt . Et ecce nos nondum accepimus; et nascentur post nos, et invenient quod nec ipsi accipient et transient: ut omnes simul in fine diei mercenarios vel operarios diversis temporibus ductos ad vineam, mercedem tamen pariter acceperunt . Et Propheta et Martyres, et nos, et qui post nos erunt usque in finem saeculi, in ipso fine accepturi sumus salutem sempiternam; ut contemplantes gloriam Dei, et ejus faciem intuentes, eum laudemus in aeternum, sine defectu, sine aliqua poena iniquitatis, sine aliqua perversitate peccati, laudantes Deum, et non jam suspirantes, sed inhaerentes illi, cui usque in finem suspiravimus, et in spe laetati sumus. In illa enim civitate erimus, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
linquas me dñe ds̃ m̃s. Et tam̃ di¬
xerat. dẽ m̃s. ds̃ m̃s. utqͥd dereli¬
quisti me: & dicit. ds̃ m̃s ne discesseris
a me. Si a corpore ñ recedit. recesfit
a capite: Cuiꝰ gͦ uox erat. nͥ pͥmi homi¬
nis: Ex illo gͦ se ostendens uerã carnẽ
me dereliquisti: Non illũ dimisit
ds̃. Si te ñ dimitit credente̾ in se:
xp̃m dimitteret pat᷑ & filiꝰ  sp̃s sc̃s¬
unꝰ ds̃. S ꝑsonã in se transfiguraue¬
rat pͥoris hominis. Seimꝰ dicente a¬
pło qͥa uetꝰ homo ñr confixus ẽ cruci
cũ illo. Non aut̃ careremꝰ uetustate.
nͥ nos crucifigeret in infirmitate.
Ad hoc enĩ uenit ut renouem in illo.
qͥa desiderando eũ & passionẽ eiꝰ imi¬
tando renouam᷑. Ergo uox erat infir¬
mitatis. liox erat nr̃a qua dictũ ẽ. qͣre
dereliquisti me. Inde ibi dictũ ẽ. ũba
delictoꝵ meoꝵ. Tanꝙͣ diceret. Hȩc u̾ba
ex ꝑsona peccatoris in me transfigura¬
ta st̃᷑. Ne discesseris a me. Intende un¬

Expanded text:
Deus meus. Et tamen dixerat, Deus meus, Deus meus, utquid me dereliquisti ? et dicit, Deus meus, ne discesseris a me. Si a corpore non recedit, recessit a capite? Cujus ergo vox erat, nisi primi hominis. Ex illo ergo se ostendens veram carnem me dereliquisti? Non illum dimisit Deus. Si te non dimittit credentem in se, Christum dimitteret Pater et Filius et Sin se transfiguraverat primi hominis. Scimus dicente Apostolo, quia vetus homo noster confixus est cruci cum illo . Non autem careremus vetustate, nisi crucifigeretur in infirmitate. Ad hoc enim venit, ut renovemur in illo: quia desiderando eum et passionem ejus imitando renovamur. Ergo vox erat infirmitatis, vox erat nostra, qua dictum est, Quare me dereliquisti? Inde ibi dictum est, Verba delictorum meorum : tanquam diceret, Haec verba ex persona peccatoris in me transfigurata sunt. Ne discesseris a me. 28.
Abbreviated transcription (Latin):
apꝓpinquauerunt & steterunt. Iam
intelligamꝰ capitis uoces. iam incipi¬
at dilucescere caput nr̃m in passi¬
one. S rursũ cũ ceꝑit caput dice¬
re. noli inde separare corpus. Si ca¬
put noluit separari a uocib corpo¬
ris. corpus se audet separare a pas¬
sionib capitis. Patere in xp̃o. qͥa
tanqu̾a peccauit in infirmitate tu
a xp̃c. Modo eni peccata tua tanꝙͣ
ex ore suo dicebat. & ea dicebat sua.
Dicebat eñi a facie peccatoꝵ. meoꝵ
quȩ ñ erant ipsius. Quomͦ gͦ pec¬
cata nr̃a sua ẽẽ uoluit ꝓpt̾ corpus
suuͣ. sic & nos passiones eiꝰ nr̃as eẽ
uelimꝰ ꝓpt̾ caput nr̃m. Non eñi il¬
le ex amicis passus ẽ inimicos. &
nos non: ĩmo & nos ad hoc paremꝰ
in eodẽ conuiuari. Calẽ calicẽ nͣ
respuamꝰ. celsitudinis eiꝰ desideriũ
ꝑ humilitatẽ eiꝰ inueniamꝰ. Respon¬

Expanded text:
appropinquaverunt, et steterunt. Jam intelligamus capitis voces, jam incipiat illucescere caput nostrum in passione. Sed rursum cum coeperit caput dicere, noli inde separare corpus. Si caput noluit se separare a vocibus corporis, corpus se audeat separare a passionibus capitis? Patere in Christo; quia tanquam peccavit in infirmitate tua Christus. Modo enim peccata tua tanquam ex ore suo dicebat, et ea dicebat sua. Dicebat enim, A facie peccatorum meorum, quae non erant ipsius. Quomodo ergo peccata nostra sua esse voluit propter corpus suum, sic et nos passiones ejus nostras esse velimus propter caput nostrum. Non enim ille ex amicis passus est inimicos, et nos non. Imo et nos ad hoc paremus in eodem convivari: talem calicem non respuamus, ut celsitudinis ejus desiderium per humilitatem ejus in
Abbreviated transcription (Latin):
ciã. Et audi caput nr̃m euidens in
passione. Et ꝓiecerunt me dilectũ tã¬
ꝙͣ mortuũ abhominatũ. Parũ erat
mortuũ. qͣre abominatur: Qͥa erueifi¬
xum. Ctenĩ hȩc mors erueis. magna
apud eos abominatio erat. ñ intelligẽ¬
tes in ꝓpħia dictũ eẽ maledictꝰ om̃is
qͥ pendet in ligno. Non enĩ ipse attu¬
lit morte. s hic inuenit de maledicto
pͥmi hominis ꝓpagata. Et eandẽ mor¬
te nr̃am suscipiens in ligno suspendit.
que uenerat de peccato. Ergo ne puta¬
rent aliqui sicut quidã putant he¬
ne habuisse. & ñ uer̃a mortẽ in cru¬
ce soluisse. intendit hoc ꝓpħa. & ait.
Maledictꝰ om̃is qͥ penaet in ligno. Osten¬
dit gͦ qͥa. x filiꝰ dstuera morte mortu¬
us ẽ. quȩ mortali carni debebat᷑. ne
ñ maledicto putares ñ u̾e mortuũ.
Qͥa uͦ illa mors ñ erat falsa. s ex illa
ꝓpagine descenderat quȩ uenerat de
maledicto. cũ dñs diceret. morte mo
Etiã ad ipsũ ꝑuenit mortis maledi

Expanded text:
rum ejulans in passione: Et projecerunt me dilectum, tanquam mortuum abominatum. Parum erat mortuum, quare abominatum? Quia crucifixum. Etenim haec mors crucis magna apud eos abominatio erat, non intelligentes in prophetia dictum esse: Maledictus omnis qui pendet in ligno . Non enim ipse attulit mortem, sed hic invenit de maledicto primi hominis propagatam : et eamdem mortem nostram suscipiens in ligno suspendit, quae venerat de peccato. Ergo ne putarent aliqui, sicut putant quidam haenem habuisse, et non veram mortem in cruce solvisse; intendit hoc propheta, et ait: Maledictus omnis qui pendet in ligno. Ostendit ergo quia et Filius Dei vera morte mortuus est, quae mortali carni debebatur: ne non maledictum, putares non vere mortuum. Quia vero illa mors non erat falsa, sed ex illa propagine descenderat, quae venerat de maledicto, cum diceret Deus, Morte moretiam ad ipsum pervenit mortis maledictio,
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt & steterunt. Et pximi
mei alonge steterunt. Qͥ ꝓximi ap¬
ꝓpinquauerunt. & qui ꝓrimi alon¬
ge steterunt: Roximi erant iudei.
quia cognati erant: apppinquaue¬
runt quado erueifixerunt. Proximi
& apłi. & tam̃ ipsi alonge steterunt.
ne cũ ipso paterent᷑. Pocest etiam
hoc sic intelligi. Amici mei. idẽ qui
se fĩxerunt amicos meos. Amicos enĩ
se finxerunt. quado dixerunt: scimꝰ
qͥa inueritate uiã dĩ doces. Qu̾ãdo
illũ tẽptare uoluerunt. utrũ soluen¬
dũ ẽẽt tributũ cesari. quͣado illos con¬
uicit ore ipsoꝵ. amici uideri uole¬
bant: s ñ illi erat opus. ut quisqͣm
& ꝓximi mei adũsus me apppinquaue¬
riuit & steterunt: & ꝓximi mei alon¬
ge steterunt. Nostis qͥa dixi ꝓximos.
dixi apppinquauerunt: & tam̃ alon¬
ge steterunt. Appropinquauerunt
enĩ corpore. s longe steterunt corde.
Qͥ tam ꝓpinqui corpore. qua qͥ in
cruce̾ leuauorunt: Q tam longe
corde. qua qͥ blasphemauerunt: Au

Expanded text:
mi a longe steterunt. Qui proximi appropinquaverunt, et qui proximi a longe steterunt? Proximi erant Judaei, quia cognati erant: appropinquaverunt, et quando crucifixerunt. Proximi et Apostoli: et tamen ipsi a longe steterunt, ne cum illo paterentur. Potest etiam hoc sic intelligi: Amici mei, id est, qui se finxerunt amicos meos. Amicos enim se finxerunt, quando dixerunt. Scimus quia in veritate viam Dei doces : quando illum tentare voluerunt, utrum solvendum esset tributum Caesari, quando illos convicit ore ipsorum, amici videri volebant: sed non illi erat opus ut quisquam et proximi mei adversum me appropinquaverunt, et steterunt: et proximi a longe steterunt. Nostis quid dixi. Proximos dixi qui appropinquaverunt, et tamen a longe steterunt. Appropinquaverunt enim corpore, sed longe steterunt corde. Qui tam propinqui corpore, quam qui in crucem levaverunt? Qui tam longe corde, quam qui blasphemaverunt? Aud
Abbreviated transcription (Latin):
re mereat᷑. Qd̃ enĩ celebrabant iu¬
dei. signũ erat. Cuiꝰ rei signum:
Quã iste recordat᷑ qͥ dicit. Miseriis
afflictus sũ:. & curuatus usq in fi¬
nẽ. Qͥ d ẽ usq in finẽ: Usq in mor¬
tẽ. Tota die contristat᷑ ambulabam.
Tota die. sine intͣmissione. Hoc dicit
tota die. tota uita. S ex quo cogno¬
uit. ex quo sabbatũ recordari cȩxit.
Quadiu enĩ recordat᷑ qd̾ nũdũ ha¬
bet. ñ uis ut contristat᷑ incedat: To

Expanded text:
re mereatur. Quod enim celebrabant Jure mereatur. Quod enim celebrabant Judaei, signum erat. Cujus rei signum? Quam iste recordatur, qui dicit: Miseriis afflictus sum, et curvatus sum usque in finem. Quid est, usque in finem? Usque in mortem. Tota die contristatus ambulabam. Tota die, sine intermissione. Hoc dicit tota die, tota vita. Sed ex quo cognovit? Ex quo sabbatum recordari coepit. Quamdiu enim recordatur quod nondum habet, non vis ut contristatus incedat? To
Abbreviated transcription (Latin):
res mei. Unde: A facie insipientiȩ
meȩ. Unde dixit suꝑiꝰ a facie pecca¬
toꝵ meoꝵ. inde nẽ a facie insipien
tiȩ meȩ. Miseriis afflictus sũ: ꝓcur¬
uatꝰ sũ usq in finẽ. Unde curuat᷑ ẽ:
Qͥa elatus erat.Si fueris humilis eri¬
geris. si fueris elatus curuaberis.
Non eñi deerit dõ pondus. unde te cur¬
uet. Illud erit pondus fascis peccatoꝵ
tuoꝵ. hoc replicabit᷑ in caput tuũ: &
curuaberis. Qͥd ẽ aut̃ curuari. Non
se posse erigere. Talem inuenit dñs
mulierẽ ꝑ decẽ & octo annos curuã.
ñ se poterat erigere. Cales sunt. qͥ in
t̾ra cor habent. Atuͦ qͥa inuenit
mulier illa dñm & sanauit eã. audi¬
at sursũ cor. In quantũ tam̃ curua¬
t̃. adhuc gemit. Curuat᷑ enĩ ille qͥ
dicit. Corpꝰ enĩ qd̃ corrũpit᷑ aggra¬
uat animã. & depͥmit t̾rena in ha¬
bitatio sensũ multa cogitante̾. In
his gemat. ut illud accipiat. Recor¬
det᷑ sabbatũ. ut ad sabbatũ ꝑueni¬

Expanded text:
res mei. Unde? A facie insipientiae res mei. Unde? A facie insipientiae meae. Unde dixit superius, A facie peccatorum meorum: inde nunc, A facie insipien 7. Miseriis afflictus sum, et curvatus sum usque in finem. Unde curvatus est? Quia elatus erat. Si fueris humilis, erigeris; si fueris elatus, curvaberis: non enim deerit Deo pondus unde te curvet. Illud erit pondus, fascis peccatorum tuorum: hoc replicabitur in caput tuum, et curvaberis. Quid est autem curvari? Non se posse erigere. Talem invenit Dominus mulierem per decem et octo annos curvam: non se poterat erigere . Tales sunt qui in terra cor habent. At vero, quia invenit mulier illa Dominum, et sanavit eam, habeat sursum cor. In quantum tamen curvatur, adhuc gemit. Curvatur enim ille qui dicit: Corpus enim quod corrumpitur, aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . In his gemat, ut illud accipiat, recordetur sabbatum, ut ad sabbatum perveni
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ sanus. Adde qͥa ipsi liuores cõpu¬
truert. & putruert᷑. Unde putru¬
ert̃: Qla cõputruert̃. Iam quomͦ
hoc explicet᷑ in uita humana. Quis
hoc nouit. Habeat aliqͥs sanũ olfa¬
ctũ animȩ. sentit quom puteant
peccata. Cui putori peccatoꝵ contͣ¬
riꝰ erat odor ille. de quo dicit apłs.¬
Xp̃i bonꝰ odor sumꝰ in om̃i loco. hisqͥ
salui fiunt. S unde. nͥ de spe. Un¬
de. nͥ de recordatione sabbati: Aliud
enĩ plangimꝰ in hac uita. aliud pͣ¬
sumimꝰ in illa uita. Qđ plangitur
putet. qd̾ p̃sumit᷑ fraglat. Ergo nͥ eẽt
ille talis odor qͥ nos inuitaret. nũꝙͣ
sabbatũ recordarem᷑. S qͥa habemꝰ
ꝑ sp̃m ipsũ odorẽ. ut dicamꝰ sponso
nr̃o. post odorẽ unguentoꝵ tuorum
currimꝰ: aũtimꝰ aputorib nr̃is olfa¬
ctũ. & conũtentes nos ad ipsũ aliqͣn¬
tulũ respiramꝰ. S nͥ adnos oleant
& mala nr̃a. nũꝙͣ istis gemitib con¬
fitem᷑. Cõputruert̃ & putruert̃ liuo¬

Expanded text:
ores computruerunt et putuerunt. Unde putuerunt? Quia computruerunt. Jam quomodo hoc explicetur in vita humana quis hoc non novit? Habeat aliquis sanum olfactum animae, sentit quomodo puteant peccata. Cui putori peccatorum contrarius erat odor ille, de quo dicit Aposi bonus odor sumus Deo, in omni loco, iis qui salvi fiunt . Sed unde, nisi de spe? Unde, nisi de recordatione sabbati? Aliud enim plangimus in hac vita, aliud praesumimus in illa vita. Quod plangitur, putet: quod praesumitur, fragrat. Ergo nisi esset ille talis odor qui nos invitaret, nunquam sabbatum recordaremur. Sed quia habemus per Spiritum ipsum odorem, ut dicamus sponso nostro, Post odorem unguentorum tuorum curremus ; avertimus a putoribus nostris olfactum, et convertentes nos ad ipsum aliquantum respiramus. Sed nisi ad nos oleant et mala nostra, nunquam istis gemitibus confitemur, Computruerunt et putuerunt livo
Abbreviated transcription (Latin):
patit᷑ homo: Patit᷑ enĩ ex se intrin¬
secꝰ. forinsecꝰ autͣ eis int̾ quos uiuit.
Patit᷑ mala sua. cogit᷑ pati & aliena.
Inde sc̃ ille duȩ uoces. Ab occultisme¬
is munda me dñe. & ab alienis par¬
ce seruo tuo. Iam de occultis suis
confessus ẽ aquib secupit munda¬
ri. dicat & de alienis a quib sibi
uult parci. Amici mei. Qͥa dicã
de inimicis: Amici mei & ꝓximi
mei. adũsũ me apppinquauerunt
& steterunt. Hoc qd̃ ait adũsus me
stetert̃. intellige. Si enĩ adũsus me
steterunt. ad u̾sũ me ceciderunt.
A mici mei & ꝑrimi mei. adu̾sũ me

Expanded text:
patitur homo? Patitur enim ex se intrinsecus, forinsecus autem ex eis inter quos vivit: patitur mala sua, cogitur pati et aliena. Inde sunt illae duae voces: Ab occultis meis munda me, Domine, et ab alienis parce servo tuo . Jam de occultis suis confessus est, a quibus se cupit mundari: dicat et de alienis a quibus sibi vult parci. Amici mei. Quid dicam jam de inimicis? Amici mei et proximi mei adversum me appropinquaverunt, et steterumt. Hoc quod ait, adversum me steterunt, intellige. Si enim adversum me steterunt, adversus se ceciderunt. Amici mei et proximi mei adversum me
Abbreviated transcription (Latin):
dñm głȩ crucifixissent. S forte disci¬
płi uidert᷑. quãdo illi dicebant: osten¬
de nobis patr̃e & sufficit nobis. Et il¬
le ut ab eis se nͣ uisũ eẽ monstraret.
subiecit. Tanto tempore uob̾cũ sũ. &
Si enĩ uiderent xp̃m. uiderent &
patrẽ. Nondũ itaq xp̃m uidebant.
qͥ patrẽ sibi ostendi cupiebant. Au¬
di qͥa nͣdũ uidebant. in p̃mio illud
ꝓmisit alio loco dicens. Qͥ diligit me.
mandata mea custodit. Et qͥ diligit
me. diliget᷑ a patre meo: & ego dili¬
gã eũ. Et tanqua diceret᷑ ei. qͥd illi

Expanded text:
gloriae crucifixissent . Sed forte discipuli viderunt, quando illi dicebant: Ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Et ille ut ab eis se non visum esse monstraret, subjecit: Tanto tempore vobiscum sum, eSi enim viderent Christum, viderent et Patrem. Nondum itaque Christum videbant, qui Patrem sibi ostendi cupiebant. Audi quia nondum videbant: In praemio illud promisit alio loco, dicens, Qui diligit me, mandata mea custodit: et qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum. E
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ire dĩ. Non ẽ pax inquit ossi¬
b meis. a facie peccatoꝵ meoꝵ. Qmͣ¬
iniquitates meę sustulert᷑ caput
meũ. sicut fascis grauis grauate st̃
suꝑ me. Et hic causã p̾misit. & affe¬
ctũ subiecit. Qͥd unde contigerit
dixit. Iniquitates meȩ sustulerunt
caput meũ. Nemo enĩ suꝑbus. nͥ in¬
iquus cui sustollit᷑ caput. Sur sũ
tollit̾. qͥ erigit caput adu̾sus dm̃. Audi¬
stis cũ lectio legeret᷑ libri eccłiastici.
Iniciũ suꝑbiȩ hominis. apostatare a
dõ. Ille qͥ pͥor noluit audire p̾ceptũ.
sustulit iniquitas ipsius caput ad¬
u̾sus dm̃. Et qͥa iniquitates sustu¬
lerunt caput eiꝰ. qͥd illi fecit ds̃:
Sicut fascis grauis. grauatȩ st̃ suꝑ
me. Leuitatis ẽ erigere caput. Qͥ¬
si nichil portat. qͥ erigit caput.
Qͥa gͦ leue ẽ qd̾ possit erigi. accipit
pondus unde possit cõprimi. Con¬
u̾tet᷑ em̃ĩ labor eiꝰ in caput eiꝰ. & in¬

Expanded text:
dixit irae Dei, Non est pax, inquit, ossidixit irae Dei, Non est pax, inquit, ossibus meis a facie peccatorum miniquitates meae sustulerunt caput meum, sicut fascis gravis gravatae sunt super me. Et hic causam praemisit, et effectum subjecit; quid unde contigerit dixit: Iniquitates meae sustulerunt caput meum. Nemo enim superbus, nisi iniquus, cui sustollitur caput. Sursum tollitur, qui erigit caput adversus Deum. Audistis cum lectio legeretur libri Ecclesiastici, Initium superbiae hominis, apostatare a Deo . Ille qui prior noluit audire praeceptum, sustulit iniquitas ipsius caput adversus Deum. Et quia iniquitates sustulerunt caput ejus, quid illi fecit Deus? Sicut fascis gravis gravatae sunt super me. Levitatis est erigere caput, quasi nihil portat qui erigit caput. Quia ergo leve est quod potest erigi, accipit pondus unde possit comprimi. Convertitur enim labor ejus in caput ejus, et in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona corporis sui indicans se dixis¬
se: cũ uni ex minimis meis ñ fecistis.
re. sic & hic caput dicit. cuĩ & cor¬
poris uoces & capitis uoces auditis.
S neq cũ corporis uoces audieritis
separetis caput. neq cũ capitis uo¬
ces audieritis separetis corp: qͥa iã
ñ duo. s una caro. Non ẽ sanitas in
carne mea. a uultu ux tuȩ. S for¬
tasse tͥ iniuste ds̃ iratus ẽ. O adam.
o genꝰ humanũ. iniuste iratus ẽ ds̃.
qͥa dixisti iam agnoscens ipsã penã
tuiã in corpore xp̃i constitutus ho¬
mo. ñ ẽ sanitas in carne mea. a uul¬
tu ire tuȩ: Expone iusticiã irẽ dĩ.
ne te debere uidearis illũ accusare.
s quere & dic unde ira dñi. Non ẽ
sanitas in carne mea a uultu ire tu¬
e. ñ ẽ pax ossib meis. Repetiuit id
qd̵ dixit. ñ ẽ sanitas in carne mea.
Hoc ẽ em̃i. ñ ẽ pax ossib meis. Non au¬
t̃ repetunit a uultu irȩ tuȩ. s causã

Expanded text:
persona corporis sui se dixispersona corporis sui se dixisse, Cum uni ex minimis meis non fecistis, re, sic et hic caput dicit corporis voces, cum et capitis voces auditis. Sed neque cum corporis voces audieritis, separetis caput; neque cum capitis voces audieritis, separetis corpus: quia jam non duo, sed una caro. 7. Non est sanitas in carne mea a vultu irae tuae. Sed fortasse injuste tibi Deus iratus est, o Adam, o genus humanum, injuste iratus est Deus! quia dixisti jam agnoscens ipsam poenam tuam, jam in corpore Christi constitutus homo: Non est sanitas in carne mea a vultu irae tuae. Expone justitiam irae Dei: ne te excusare videaris, illum accusare. Sequere, et dic unde ira Domini. Non est sanitas in carne mea a vultu irae tuae: non est pax ossibus meis. Repetivit id quod dixit, Non est sanitas in carne mea: hoc est enim, non est pax ossibus meis. Non autem repetivit, a vultu irae tuae: sed causam