comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tlamas et seipm dilamas
uix enasit Demde educta
poĩta ẽ suꝑ rotã cuiꝰ uet¬
tes carbomibꝰ pleni erãt
et artifex iutra rotã tłẽ
signũ trãhẽtitꝰ dedit Wx
qũ sonũ face̾t sił tr ahent
et sic exeñte igne uectes
corpus ureginis dissipa-¬
rẽt Ged uuitu dei frema¬
de maũ eius decidẽs sonũ
fecit et utĩo illis trahẽtibo

Expanded text:
lamans et se ipsum dilanians uix euasit. Tunc educta posita est super rotam cuius uectes carbonibus pleni erant; et artifex intra rotam tale signum trahentibus dedit ut quando sonum faceret simul traherent et sic exeunte igne uectes corpus uirginis dissiparent. Sed nutu dei ferrade manu eius decidens sonum dedit et statim illis trahentibus
Abbreviated transcription (Latin):
ta itiu grauissime ẽ⁊cnesta
soli a unicłis ꝑcetur Tunc
alapit diutissimecedit᷑ et
dex secutꝰ ex libidine opp̾me̾
uoluit W illesa uicilit̾re

Expanded text:
tur iterumque grauissime conquesta soli a uinculis parceretur. Tunc alapis diutissime cesam iudex secutus ex libidine eam opprimere uoluit. Sed ipsa u
Abbreviated transcription (Latin):
rãr celictꝭ omibꝯaurelianũ
p̃dicando cũ fr̃e suo lifardo
ĩequitama p̃dicae̾ disꝑo¬
nẽt ostulãtes se abiuritẽ
discessecũt leonardo autẽ¬

Expanded text:
relictis omnibus Aurelianum predicando cum fratre suo Liphardo Aquitania predicare disponeret osculantes se ad inuicem discesserunt
Abbreviated transcription (Latin):
y eam libenter audiret iussit
cam ad templũ dyane duci
et stans spiculator innimẽs
dicit ei Redume uitam tuam
et priomũ tuũ eugenia et¬
terremotꝰ i loco et ita tem-
erat ante ianuã templi ad

Expanded text:
 eam libenter audiret Iussit eam | duci ad templum dianae . et ita speculator inminens dixit | ei Redime uitam tuam et patrimonium tuum eugenia eodem loco . Et ita templerat ante ianuam templi Ad
Abbreviated transcription (Latin):
engenia suꝑ sedens ita flu¬
uiali aqua ferebat᷑ ut oĩbꝰ
mari ne mergeret᷑. Iterum
inde sublata in termaꝵ forna
steret et omiã incendia lig-¬

Expanded text:
enia ita supersedens fluuiali aqua ferebatur Vt | omnmari ne mergeretur Item inde sublata in ter| marum ses| ceret Et omnia incendia lig
Abbreviated transcription (Latin):
uenabilis pb̃r et monachꝰ
in anglia claruit qui licet
in sanctorum cachologo ꝯpu¬
ẜ uenerabilis appellat᷑ Et hoc
duplici de causa Prima quia
euis caligassent habebat ut
auint quend̾ ductorem a quo
ꝑ uillas et castella se duci
dei p̃dicabat quadam uite
dũ ꝑ quandam uallon mag¬
ins lapidibus plenanr tran¬
siret eiꝯ discipulus derisioĩs
causa eidem dixit Q̾ ibi¬
eẽt magnus populꝯ ꝯgeega¬
tus qui eiꝯ p̃dicacõ silent
et auide expectarent Tunt
ille firmiter p̃dicare incipi¬
ons Cum in fine per omiã
secula seculorũ ꝯcluderet inox
ut ayunt alta uoce lapides
clamauerunt amen uenera

Expanded text:
nerabilis presbiter et monachus in Anglia claruit, qui licet in sanctorum cathologo compused venerabilis appellatur, et hoc duplici de causa. Prima est, quia, oculi caligassent, habebat, ut aiunt quidam, ductorem, a quo per villas et castella se duci ini predicabat, quadam vice dum per quandam vallem magnam lapidibus plenam transiret, eius discipulus derisionis causa eidem dixit, quod esset ibi magnus populus congregatus, qui eius predicacionem silenter et avide expectarent. Tunc ille frequenter predicare incipiens, cum in fine: »Per omnia secula seculorum, conclusisset, mox, ut aiunt, alta voce lapides clamaverunt: »Amen«. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
duini fauoris grã aduertẽt
fortiorẽ maudito crudelitatꝭ¬
exemplo plusquã fuo̾re ꝑ sequu¬
toris insamens defode̾ erectũ
cingulotenꝰ uissit atq ita¬

Expanded text:
divini favoris gratia adverteret fortiorem, inaudito crudelitexemplo, plus quam furore persecutoris insaniens, defodi eum cingulo tenus jussit, sed t
Abbreviated transcription (Latin):
ludibrio habitũ at cũ risiõe
et clamoribꝰ derelictũ Cũq
prĩo mane aꝑtun ẽẽt pala¬
tiũ et ille totꝰ cacabatꝰ et
alii ecuflantes in fatiem eiꝰ
eum inpingebãt alii quoq
uidentes alii irascentes ex
clauserat eni diabolꝰ oculos

Expanded text:
 cum inrisionem et clamore| bus derelictum. Cumque primo mane apertum esset| palacium . et ille caccauatus et . alii exsufflantes in facie eius eum inpinge| bant . et alii inridentes . alii . irascentes . e. clauserat enim diabolus ocu| lus
Abbreviated transcription (Latin):
unde uenerabilis pb̃r dicit᷑
Secũda cã est qr pꝰ eiꝯ mortẽ
quidam clericus filiꝰ deuotus
quond̃ uersum ade cupiebat
quemi in eiꝯ turmulo facere
sculpi uolebat Ita incipiens
hac sũt infossa uolens uer¬
sum taliter terninare bede
sancti ossa sed quia talẽ fiñẽ¬
uersus congruitas nõ patie¬
⁊et nec congruũ finẽ iu¬
deret Duni quadam nocte
multũ suꝑ hoc cogitãs ma¬
ne ad tumulũ ꝓperasset
manibꝰ angelicis uersu
taliter sculptũ reꝑit et fi¬
intũ / hac sũt in fossa bede

Expanded text:
bilis pater dixit«. Secunda causa est, quia post eius mortem quidam clericus sibi devotus quendam versum edere cupiebat, quem in eius tumulo facere sculpi volebat ita incipiens: »Hac sunt in fossa«, volens versum taliter firmare: »Bede sancti ossa«, sed quia talem finem congruitas versus non pacieret nec congruum finem videret. Dum quadam nocte multum super hoc cogitans mane ad tumulum properasset, manibus angelicis versum taliter sculptum repperit et finitum: »Hac sunt in fossa Bede
Abbreviated transcription (Latin):
soncti molssgangi cũbam ibiq
felicit̾ soporatꝰ quenda uirã
statu̾a ꝓceꝵ et camtie uenan¬
dum ascare iudit at ab eo dic¬
tum audiuit ut quid tu hit
aut ciuꝯ rei grã adueĩsti
miser ueni ut saner a laguo¬
ribus quibꝰ iã ꝑ años płes
laboraui Tunt uenabilis
heros uirga pascorali quaz
gestae̾ iudebat᷑ tangens eum
dixit Surge citius ecce om̃
sanꝯ factus es Mox qui iace¬
bat quasi mo̾tuꝰ ꝑ mĩta p̃-¬
sulis iolfgangi a sompno
egritudinis excitatꝰ ex iliit
et p̾gaudio clamans in quã¬
tum potuit deuni sanctos¬
q illiꝯ laudauit ⁊ q¬

Expanded text:
sancti Wolfkangi tumbam; ibique sancti Wolfkangi tumbam; ibique feliciter soporatus, quendam virum statura procerum et canicie venerandum asstare vidit, atque ab eo dictum audivit: Ut quid tu hic, aut cujus rei gratia advenisti?miser veni, ut saner a languoribus, quibus jam per annos plures laboravi. Tunc venerabilis heros virga pastorali, quam gestare videbatur, tangens eum, dixit: Surge citius. Ecce enim sanus factus es. Mox qui jacebat quasi mortuus, per merita praesulis Wolfkangi a somno aegritudinis excitatus exsilivit, et prae gaudio clamans in quantum potuit, Deum sanctosque illius laudavit
Abbreviated transcription (Latin):
tulatꝰ ad sepulchrũ sc̃i nolf¬
gangi accessit Cumq ibi
p̃ces uberrimas effudisset
subito iuso recepto ex audi
ande sonitatis deportata
est asuib in ecciam sc̃i em¬
merãmi mr̃is In qua dũ
ante altare reportando
magis quam ambulando
peticõe sedula sanctori requi¬
sisset suffragia tandẽ ex la¬
bore uel egrtudmne fatigata
secus tumulũ sc̃i p̃sul iolfꝭ¬
gangi resedit humi Cũq
in sella torꝑe ac mẽte inli¬
nata eiꝰ p̃cibus et meritis
se adiuuari exoraret subito
lateris ceteroꝵ q mẽbeorũ
contractio nodosa est soluta
ac tam uchement̾ dirupta
ut sangiũs effusio difflue̾t
in painitõ Tunc mulier
pͥmu exti̾ta p̃timore cepit
clamae̾ deinde exiliẽs sona
grates reddidit deo scõq molf¬
no quida miis egrotꝰ
orandi grã uenit in bt̃i em-¬
merãmi eccĩam ubi dum se
sanctoꝵ m̃tis postularet libe¬
rad ab inhende sibi diutina
egrotacõe demũ decubuit iuxͣ

Expanded text:
ltatus ad sepulchrum beati Wolfltatus ad sepulchrum beati Wolfkangi accessit. Cumque ibi preces uberrimas effudisset, subito visu recepto exaudituerandae salutis deportata est a suis in ecclesiam beati Emmerammi martyris. In qua dum ante altaria reptando magis quam ambulando petitione sedula sanctorum exquisisset suffragia, tandem ex labore vel aegritudine fatigata, secus tumulum sancti praesulis Wolfkangi resedit humi. Cumque misella corpore ac mente inclinata, ejus precibus et meritis se adjuvari exoraret, subito lateris ceterorumque membrorum contractio nodosa est soluta ac tam vehementer disrupta, ut sanguinis effusio difflueret in pavimento. Tunc mulier primum exterrita prae timore coepit clamare; deinde exsiliens sana, grates reddidit Deo sanctoque WolfHomo quidam nimis aegrotus orandi gratia venit in beati Emmerammi ecclesiam. Ubi dum se sanctorum meritis postularet liberari ab inhaerente sibi diutina aegrotatione, demum decubuit juxta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑactis magnifice at honoifi¬
ce ioidem sepultꝰ est mordĩe
pontificũ duodetimo saitis cõ¬
geue nuo sacro in tali uiro
uariis postea iconfestauit
quia hunc cum principabꝯ
populi sui collocauit
Dost felicem sontti p̃sullis
comꝑta ꝓ ut possumꝰ expli¬
care temptabunꝯꝰ Et hoc
in pͥmis dicend̃ qr cũ ꝓuin¬
tiales una tũ ciuitꝰ loci ipĩs
quo sanctꝰ presul defuncta
est quenreent ut meliorem
et maiorem basilicã cõstru¬
exent Riam de lignor matiã
prior erat edificata quadã
die murali insiscentibꝰ oꝑi
quidam adductꝰ est energu¬
ñꝯ̃ Quem artifices mmiẜa¬
cõe diuiã mot̾i apphendẽtes
in illũ lotum ubi sanctus dei
ta santatis recepit gaudia
Deinde etiam locus ille adi¬
sis languẽ tibus freqñtabaf᷑
et multi rescitucoe sospitatꝭ
ibi consolabant᷑ quia ut btq̃
grego. dicit plerũq accidit
ut maiora ibi quo sanctorũ
reliquie habent᷑ ꝓueniunt
condita sunt corꝑa rc¬

Expanded text:
peractis, magnifice atque honorifiperactis, magnifice atque honorifice ibidem sepultus est, in ordine pontificum duodecimo, satis congrue numero sacro in tali viro variis postea manifestavit, quia hunc cum principibus populi sui collocavit . 40. Post felicem sancti praesulis comperta, prout possumus, explicare temptabimus. Et hoc in primis dicendum, quiiales una cum civibus loci ipsius, quo sanctus praesul defunctus est, convenirent, ut meliorem et majorem basilicam construerent--nam de lignorum materia prior erat aedificata,--quadam die murali insistentibus operi, quidam adductus est energuminus. Quem artifices miseratione divina moti apprehendentes, in illum locum, ubi sanctus Dei rita sanitatis recepit gaudia. Deinde etiam locus ille a diversis languentibus frequentabatur, et multi restitutione sospitatis sibi consolabantur, quia, ut beatus Gregorius dicit, plerumque accidit, ut majora ibi quo sanctorum reliquiae habentur proveniant condita sunt corpor
Abbreviated transcription (Latin):
uenabilis hartroicꝰ et aribo
comes quidã uiro dei inter
laicos corissimꝰ hos quoq illo
ad uent᷑os nocte p̃tita uenadbił
presul wolffgangꝰ innotuit
pꝮ longa silentia et corporis
molestiã relaxatã ad astãtes
sub ito dicens mũdate do mu
pate hospitiũ quia hodie ad
nos uement hospites bomi Et
ut credatis quia uerum dico
hoc erit uobis signũ Nauis in
qua ferebant᷑ bona dñi hartioi¬
ti archiep̃ĩ et aribonis p̃fecti
naufragiũ in danubio ꝑpessa
scilui fatti sũt et idem domĩ
pꝯ obitũ meũ mox huc aduen¬
turi erũt Ractũ est ita et
susceptũ in die a transitu illiꝙ
petrũ fuisset susceptꝰ et rigilia¬
rũ missorumq colebracõnbus
deo foret ꝯmendatꝰ suscollẽtes
eum magna reuentia po̾tabãt
eum ꝑ singula urbis moͬsteria
nouissime uero ad ecciam bt̃i
martiris ẽmerãmi cuiꝯ hono¬
rem dum uixit inltmo affectu
excolebat Qua missar solẽp¬
niis et exequiarũ officiib rite

Expanded text:
venerabilis Hartwicus et Aribo venerabilis Hartwicus et Aribo comes quidam, viro Dei inte laicos carissimus. Hos quoque illo adventuros, nocte praeterita venerabilis praesul Wolfkangus innotuit, post longa silentia et corporis molestiam relaxatam ad asstantes subito dicens: Mundate domum, parate hospitium, quia hodie ad nos venient hospites boni. Et ut credatis, quia verum dico, hoc erit vobis signum: naris in qua ferebantur bona domni Hartwici archiepiscopi et Aribonis praefecti naufragium in Danubio perpesssalvi facti sunt, et iidem domini mox post obitum meum huc adventuri erunt. Factumque est ita; et susceptum, in die a transitu illiusPetrum fuisset susceptus, ac vigiliarum missarumque celebrationibus Deo foret commendatus, sustollentes cum magna reverentia, portabant eum per singula urbis monasteria, novissime vero ad ecclesiam beati martyris Emmerammi, cujus honorem, dum vixerat, intimo affectu excolebat. Qua missarum sollemniis et exequiarum officiis rite
Abbreviated transcription (Latin):
liaribus secũ ex moe̾ ꝯmanẽ¬
tibus quos uir dei ꝓhibuit
dicens Reserate hostia nullũ
qui uelit introire ꝓhibete nõ
em̃ nos qui sumꝰ mortales
erubesce̾ debemꝰ insi ex malis
oꝑibus cum mõtis debitum
nccĩo exoluerimꝰ quãdo quid
ihũs xp̃us qui nichil morti
debuit ferme nudꝰ mori nõ
erubuit in crute ꝓ gn̾is huc̃i
scilute Aspitiat quisq in mo¬
te nẽa quod paueat et ta¬
ueat in sua Deus misereri
dignet᷑ et michi misero pc̃ori
mo̾tem nũt suberniti et cuiq
eam tuide ac hiũliterispi¬
tienti hec cum dixisset re¬
uenter oculos clausit acue¬
lud in sompno pausans ĩ pace
quieuit sic aĩam sacuis celoꝵ
reddidit ascris di queris
cempꝯ lector quo contigit
istud anteriore die fuit in¬
grediente nouembre
Ium hec oĩa noct̾uo temꝑe
finirent᷑ sequenti mane fu-¬
nereas exequias ꝑantes cepẽrũt
anxiari ut possent epm̃ acquire̾
Interea uenit Iuuanẽs presul

Expanded text:
liaribus secum ex more commanenliaribus secum ex more commanentibus. Quos vir Dei prohibuit dicens: Reserate ostia, nullum qui velit introire prohibete. Non enim nos, qui sumus mortales, erubescere debemus nisi ex malis operibus, cum mortis debitum necessario exsolverimus; quando quidem Jesus Christus, qui nihil morti debuit, ferme nudus mori non erubuit in cruce pro generis humani salute. Adspiciat quisque in morte nostra, quod paveat et caveat in sua. Deus misereri dignetur et mihi misero peccatori mortem nunc subeunti, et cuique eam timide ac humiliter adspicienti. Haec cum dixisset, reverenter oculos clausit, ac velut in somno pausans, in pace quievit . Sic animam sacris coelorum reddidit astris. Si quaeris tempus, lector, quo contigit istud, Anteriore die fuit ingrediente Novembre. 39. Cum haec omnia nocturno tempore finirentur, sequenti mane funereas exequias parantes coeperunt anxiari unde possent episcopum acquirere Interea venit Juvavensis praesul
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uemens totũ quod hre po¬
tuit ꝑ manꝯ pauꝑum inga¬
zephilantiũ xp̃o transmisit
sic̃q ꝑtes orientꝭ petitan
illi qui nestit occasũ seduł
p̃cibꝰ uite sue ꝯmendauit ex¬
cursum Cũq ꝑ danubii dec᷑¬
sum ꝑuentũ eẽt ad locũ qui
dicitur puppinga ultra tende̾
non ualebant qr tempus re¬
solucõis instabat Ibi ergo su-¬
ꝑna se iusitante gratia cog¬
nostens cito fore complenda
que sibi ꝑ usiõem olim fuant
reuelata iuissit ut in oratori¬
um bt̃i othinori quod ibi sitĩ
erat põtaret᷑ et ante altare
eiꝯ depone̾tur Quod cũ scm̃
eẽt aliquantulũ ex infiemita¬
te qualestens resedit et ꝑcon¬
fessiom̃ p̃mũ se expiauit de¬
inde om̃es qui aderãt profide
spe et cadtate salutꝭ luculent̃
ãmouens eos ac rniu̾sos sibi
ꝯmissos cum intinus suspi¬
riis deo sc̃isq eiꝯ ꝯmẽdauit
sicq uiatico sũpto humotenꝯ
se ꝑstrauit Tunc editui sue
cubicularii eicore temptabãt
de ecciã om̃es exceptis foom¬

Expanded text:
ens, totum quod habere potuit per manus pauperum in gazophylatium Christi transmisit; sicque partes orientis petiturus, illi qui nescit occasum sedulis precibus vitae suae commendavit excursum. Cumque per Danubii decursum ventum esset ad locum qui dicitur Puppinga, ultra tendere non valebat, quia tempus resolutionis instabat. Ibi ergo, superna se visitante gratia, cognoscens, cito fore complenda quae sibi per visionem olim fuerant revelata, jussit, ut in oratorium beati Otmari, quod ibi situm erat, portaretur, et ante altare ejus deponeretur. Quod cum factum esset, aliquantulum ex infirmitate convalescens, resedit, et per confessionem primum se expiavit. Deinde omnes qui aderant pro fide, spe et caritate satis luculenter admonens, eos ac universos sibi commissos cum intimis suspiriis Deo sanctisque ejus commendavit; sicque, viatico sumpto, humotenus se prostravit. Tunc aeditui sive cubicularii ejicere temptabant de ecclesia omnes, exceptis fami
Abbreviated transcription (Latin):
peticõĩ tali consentieet una¬
munt᷑ consiliantibus dixit
Ptiosam igit᷑ margaritã sudb
p̃dicte latentẽ ꝓuintie ter
acquirimꝰ Ideoq audite q̃¬
ego dico Ecce ego me meaq
omia libenter impendo ut
ibi domꝰ dñi ꝑ corroboratã
memorans consensurũ se
cescri remandauit Cumq
tempꝯ ꝑagendi concambii
uenisset canta fuit alac̾ta¬
te ut ip̃e priuilegium cõ.¬
pone ret
⁊ ed neq hoc silemꝰ quia
aliqũ ꝓphetie spũ ea que¬
uentiera eraot quasi pñtia
uidit quod maxĩe in ꝓfecti¬
bus liberoꝵ p̃cipui ducis
henrici patefetit Cum em̃
ad eũ sicut sepe solebat cã
benedictõis dice̾tur spẽosis¬
sima illiꝯ plos heniritum
qui poea dei nutu rex est
effectꝰ p̃noiãuit regem fra¬
krem uero eiꝯ brunnonem
appellauit antistitẽ sorore
coꝵ maiorẽ regniã alte¬
ram aut quam baptisauĩt
et de sacro fonte sustepit
abbatissam nũcupauit
Hec itaq et alia que ex oe

Expanded text:
petitioni tali consentiret unapetitioni tali consentiret unanimiter consiliantibus, dixit: Pretiosam igitur margaritam sub praedictae latentem provinciae terracquirimus. Ideoque audite quae dico. Ecce ego me meaque omnia libenter impendo, ut ibi domus Domini per corroboratam memorans, consensurum se Caesari remandavit. Cumque tempus peragendi concambii venisset, tanta favit alacritate ut ipse privilegium componeret. 30. Sed neque hoc silemus, quia aliquventura erant quasi praesentia vidit. Quod maxime in provectibus liberorum praecipui ducis Heinrici patescit. Cum enim ad eum, sicut saepe solebat, causa benedictionis duceretur speciosissima illius proles, Heinricum, qui postea Dei nutu rex est effectus, praenominavit regem; fratrem vero ejus Brunonem appellavit antistitem; sororem eorum majorem reginam, alteram autem, quam baptizavit et de sacro fonte suscepit abbatissam nuncupavit. Haec itaque et multa alia, quae ex ore
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝑcaret uerbũ sub testioĩo
xp̃i et sub annatheumate
interdixit
Nter tanta pietatis scudia
iudet᷑ pandendũ quid etia
fomulꝰ dei egerit suꝑ gẽte
bohemoꝵ hec namq gens
nouiter ꝑ xp̃ianam iouta
fidem saculega ydola licet
uit dat mediꝰ otto cesar
diuine cultor p̃cipuꝰ religi.¬
onis a głiõso duce hemrico
ceteris fidelibꝰ est interpel¬
latꝰ ut quod apiũ ip̃am
gentem inchoatũ ẽẽ ꝑ dei
amore regali ptãte ꝑ agẽt
Ealibus igr̃ peticoibꝰ cescir
libenter assensum p̃buit
Sed quoniã bohemia ꝑũ¬
rochia extitit ꝑagi nõ po-¬
tuit nisi ipĩꝯ antiscitis p̃¬
sidio Unde rex legacõẽ
missa ad ep̃m petiit ut
acceptis ꝓ ꝑrochia p̃diis
in bohoma sibi liceret
epãtum efficere Tunc
ur deĩ mĩmiũ letatꝰ in
hiis que dicta sũt sibi pri¬
mates suos ꝯuocauit exquĩ¬
rens ab eis consiliũ quomõ
cestrui ꝯuemiens redderet re¬
sponsum Illis autemi ne

Expanded text:
ciprocaret verbum, sub testimonio ciprocaret verbum, sub testimonio Christi et sub anathemate interdixit. 29. Inter tanta pietatis studia videtur pandendum quid etiam famulus Dei egerit super gente Poemorum. Haec namque gens noviter per Christianam imbuta fidem , sacrilega idola, licet vit. At medius Otto Caesar, divinae cultor praecipuus religionis, a glorioso duce Heinrico ceterisque fidelibus est interpellatus, ut quod apud ipsam gentem inchoatum esset, pro Domini amore regali potestate perageret. Talibus igitur petitionibus Caesar libenter assensum praebuit. Sed quoniam Poemia prorochia extitit, peragi non potuit, nisi ipsius antistitis praesidio. Unde rex, legatione missa ad episcopum, petiit ut, acceptis pro parrochia praediis, in Poemia sibi liceret episcopatum efficere. Tunc vir Dei nimium laetatus in his quae dicta sunt sibi, primates suos convocavit, exquirens ab eis consilium, quomodo Caesari conveniens redderet responsum. Illis autem ne
Abbreviated transcription (Latin):
pedicõris lingue suctĩcte dise¬
riuitsaccidens est inquit qua¬
driforme unũ ꝙ nec accidit
nec recedit ut aquilꝰ et simꝰ
Aliud qued accidit et recedit
ut scitudtas et dormicõ Tex¬
tuĩ quod nõ accidit et tamen
recedit ut infantia et pudcia
Quartũ quod accidit et nõ
recedit ut seniectꝰ et canities
Hac ergo simlitudiẽ filiꝯ q̃
est iurtꝰ et sapiã dei patais
cui nichil est impossibile¬
ꝓ nr̃e redemptõĩs causa in¬
duit quasi ꝑ inseꝑabile acci¬
dens huactatem nõ amittes
dĩuuintatem Sed hec omia
tum oculis fidei ꝑspitienda
sunt Quia sicut beatus
gregoriꝰ dicit qfides nõ ht̃
meritũ cui hũa rac̃o p̃bet
exꝑientũ hiis et aliis uer
bis audientiũ corda in taritũ
condiit ut ille filiꝯ belial
ꝓ errore satisfatiens ab egre¬
gio doctore uemiã postularet
Uie aũt dei ꝓmptiõ ad ig¬
nostendum quam pumendi
aliquã ei pnĩam miunxit
et ne ultra ꝓphanũ illud re¬

Expanded text:
peditioris linguae, succincte dissepeditioris linguae, succincte disseruit: « Accidens est, inquit, quadriforme: unum quod nec accidit nec recedit, ut acilus et simus; aliud quod accidit et recedit, ut saturitas et dormitio; tertium quod non accidit et tamen recedit, ut infantia et pueritia; quartum quod accidit et non recedit, ut senectus et canities. Hac ergo similitudine Filius, qui est virtus et sapientia Dei Patris, cui nihil impossibile, pro redemptionis nostrae causa induit quasi per inseparabile accidens humanitatem, non amittens divinitatem. Sed haec omnia cum oculis fidei perspicienda sunt, quia, sicut beatus Gregorius dicit: « Fides non habet meritum, « cui humana ratio praebet exbis audientium corda in tantum condivit, ut ille filius Belial pro errore satisfaciens, ab egregio doctore veniam postularet. Vir autem Dei promptior ad ignoscendum quam puniendum, aliquam ei poenitentiam injunxit, et ne ultra profanum illud re
Abbreviated transcription (Latin):
quã ꝓsꝑitatis ingenii fuĩt
contra hereticã prauitatẽ
nã sicut ab mitio nastetis
eccĩe non defuerũt ꝑ quoꝵ
ob malignus hostis contra
non defuerũt defendentes fi-¬
dei soncto iu̾tatem Quid
igit᷑ heticꝰ audabatuꝵ more
ꝙ uerbũ coro factũ est obpugi¬
nans dixit da uerbum est
non est factum aut si fit̃m
non est uerbum Cũ ad hoc
multa intonaret eloquẽtia
accidit ut sonctꝰ iolssgãgꝰ
illo ueniret et a tesore ottone
rogaret᷑ talibus respond̾e̾
At ille sicut era in spũ hñĩ¬
litatis quõm inquit in hĩtu
sumꝯ monachito contendere
non licet Quo dicto ille hẽ¬
ticꝰ ꝯtumatia plenꝯ iterauit
p̃dicta uerba Tandem xp̃i
est quod adest uel abest p̃¬
ter subiecti corruptionem
Rrsumq presul Qiuid for¬
marũ sit accidens edicito
dit ille ꝓtinꝰ sicut credimꝰ
dei omĩpotentis confossus
sagitta conticuit Theologꝯ
autem a cescre simul et ab
aliis eflagitatꝰ quãius mul¬
tũ renuit ꝓ eo quod ercit in¬

Expanded text:
i foret contra hereticam pravitatem. Nam sicut ab initio nascentis Ecclesiae non defuerunt, per quorum os malignus hostis contra non defuerunt defendentes fidei sanctae veritatem. Quidam igitur hereticus Andabatarum more quod Verbum caro factum est oppugnans, dixit: « Si Verbum, non est factum; aut si factum, non est Verbum. » Cum autem hoc multa intonaret eloquentia, accidit ut sanctus Wolfkangus illo adveniret, et a Caesare Ottone rogaretur talibus respondere. At ille, sicut erat in spiritu humilitatis: « Quoniam, inquit, in habitu sumus monachico, contendere non licet. » Quo dicto, ille hereticus, contumacia plenus, iteravit praedicta verba. Tandem Christi t, quod adest et abest praeter subjecti corruptionem. » Rursumque praesul: « Quot formarum sit accidens, edicito. » At ille protinus, sicut credimus, Dei omnipotentis confossus sagitta, conticuit. Theologus autem a Caesare simul et ab aliis efflagitatus, quamvis multum renuerit, pro eo quod erat im
Abbreviated transcription (Latin):
hostis inciesu liberae̾ hoc̃
autem illis qui dignisunt
exaudiri relmq̃ntes nob
uel aliquos psalnos ꝯpatiẽ¬
do intermi dicronꝰ Tunc
suppliciter ꝓ ea orõem fudit
At illa interim iacẽs quasi
mũq reducẽtes si possit aliqͥd¬
refitite qua sublata et refecta
mox liberata est¬
gitur post multa pietatꝭ et
equitatis oꝑa quibus deo
fruire studebat quibusq ec¬
clesiam sibi ꝯmissam regebat
sepe noĩãtꝰ sepiꝯq noĩandꝰ
uenabilis p̃sul ipolffgangꝰ
cum ratis doñ constitutꝰ re¬
rum ncc̃itate postẽte mori

Expanded text:
hostis incursu liberare. Hoc hostis incursu liberare. Hoc autem illis qui digni sunt a Deo exaudiri relinquentes, nos vel aliquos psalmos compatiendo interim dicamus. » Tunc mabiliter pro ea orationem fudit. At illa jacens quasi mumque reducentes, si possit, aliquireficite. » Qua sublata et refecta, nos eam liberatam esgitur post multa pietatis et aequitatis opera, quibus Deo servire studebat, quibusque Ecclesiam sibi commissam regebat, saepe nominatus saepiusque nominandus venerabilis praesul Wolfgangus cum Ratisbonae constitutus, rerum nec
Abbreviated transcription (Latin):
multis autẽ ibidem ꝑiclitãti¬
bus et uitam in aqua ꝑden-¬
tibus uerꝯ deĩ cultor cum
suis aꝑpinquauit iudens ꝙ
tam ingens ꝑiculũ respexit
in celũ et se suosq fideliter
benedicens ip̃e itrepide mo-¬
nuit transire fluuiũ Aduc
uero illis p̃ timore cũt tãti.¬
bus et frantis a tergo acrit
impugnantibꝰ Ille p̃mꝰ sui
comitatꝰ ꝑ nomẽ dñi quod
semꝑ inore sonuit fluuiuz
trausiens sequentes ꝓspera¬
uit nullꝯ q suoꝵ quitqua
ꝑituli sustinuit Aũt̃ omes
p̃ gaudio mirãtes et deu
laudantes uir humiluꝯ
ne ꝑ matulo hoc eũ publi¬
carent obnixe rogauit
Ium idem presul temꝑe
quodam sederet iuxta cemẽ¬
tarios aput sc̃i pauli mona-¬
steriũ mulier quedam ab
deferebat᷑ S mox ut ante
pũtiam eiꝰ uenit cadens in
teerã unẜabilitꝰ cepit fatigã
ab oĩpoteatei deo impetrcoido
accipere ꝓ nulla re libentiꝯ
dinñ dep̃carer quã ut suũ
plasma dignaret᷑ a malgin

Expanded text:
Multis autem ibi periclitantiMultis autem ibi periclitantibus et vitam in aqua perdentibus, verus Dei cultor cum suis appropinquavit, vidensque tam ingens periculum, respexit in coelum et se suosque fideliter benedicens, ipsum intrepide monuit transire fluvium. Adhuc vero illis prae timore cunctantibus, et Francis a tergo acriter impugnantibus, ille primus sui comitatus per nomen Domini, quod semper in ore sonuit, fluvium transiens, sequentes prosperavit, nullusque suorum quicquam periculi sustinuit. Tunc omnes prae gaudio mirantes et Dominum laudantes, vir humillimus, ne pro miraculo hoc eum publicarent, obnixe rogavitum idem praesul tempore quodam sederet juxta cementarios apud Sancti Pauli monasterium, mulier quaedam ab deferebatur. Sed mox ut ante praesentiam ejus venit, cadens in terram miserabiliter coepit fatigariab omnipotente Deo impetrando accipere, pro nulla re libentius Deum deprecarer, quam ut suum plasma dignaretur a maligni
Abbreviated transcription (Latin):
spexit cominꝰ caballũ quen¬
dam cum freno sellaq impõi¬
ta astare Arbitratꝰ autem
eundem caballũ nõ sine aliqͥ
ascensore ibidem ꝯmoori cep
diligentiꝯ intueri si quis fõte
ciuꝰ eẽt ꝓpe maneret ꝑ iter¬
R uociferans int̾rꝯgauit si
aliquis ibi assit S illo diu
uociferante et interrogante
cum nullꝰ ⁊ñ deret uel adeẽt
ascendit ip̃m equũ impleuit¬
q dñi sui p̃ceptum facta aũt
die multis q qui uocatisũt
ad confirmacõm in supradit¬
tũ equũ legatꝰ obtulit corã
omibus exquirens ab eis dili¬
genter ciuiꝰ idem foret equa¬
nec tũc nec post inuentꝰ
est ullꝯ qui hunc dicẽt eẽ
suum Ex qua re et legata
ipẽ et alii sentiebãt quantã
qui se iuocãtes etiã absens
adiu uore potuit
Ium cesar otto mediꝯ ꝓpter
inuriã sibi factã feancorũ
ꝑtes muadens hostili manu
do uenerũt ad quendi fluuiũ
sui trepidinem aluei tume¬
stentibꝰ undis exuꝑantem

Expanded text:
spexit comminus caballum quemspexit comminus caballum quemdam cum freno sellaque imposita asstare. Arbitratus autem eundem caballum non sine aliquo asscensore ibidem commorari, coepit diligentius intueri, si quis forte cujus esset prope maneret, pariterque vociferans interrogavit, si aliquis ibi assit, sed illo diu vociferante et interrogante, cum nullus responderet vel adesset, asscendit ipsum equum, implevitque domini sui praeceptum. Facta autem die, multisque qui vocati sunt ad confirmationem in vicum supradictum equum legatus obtulit coram omnibus, exquirens ab eis diligenter, cujus idem foret equnec tunc nec postea inventus est ullus, qui hunc diceret esse suum. Ex qua re et legatus ipse et alii sentiebant, quantam qui se invocantes etiam absens adjuvare potuerit. 32. Cum Caesar Otto medius, propter injuriam sibi factam Francorum partes invadens hostili manu, do venerat ad quendam fluvium, sui crepidinem alvei tumescentibus undis exuperantem.
Abbreviated transcription (Latin):
nrolsfgangꝰ inclinato iam
die inricũ uenisset quẽd
qui uulge egiolfeshem
dicit᷑ legatorio ciudã iuissit
ut in die sequenti ommes
ccumquaq hĩtantes qui opꝰ
uenire intimaret Qui la¬
gatariꝰ mox implore uissa
cupiens et ad equũ sternẽd
currens reꝑit eũ furtim sibi
sublatũ Quam obrẽ inmiũ
tristis et dolens quid facha
eẽt ignorabat Amor emm
simul et tunõ compellabãt
P implendi facultas erat nul¬
la quia net spes in caballo
altero requirendo net uires
fuerant ut tãta uelotitate
legacõm sibi indictã ꝑficere
posset ambulando p̾terea
terra ymbre etiã nimis ire¬
rigata pediti itmã prebuit
ingrata hiõĩ igr᷑ angustiis
aliquã diu hesitans quid fa¬
ceret tandem confisꝰ indño
elegit ut ambulando ussa
ꝑficeret Elũq in nocte tene¬
brosa huc illucq ꝓgrederet᷑
et in uia luculenta sepiꝯ la¬
dens quantũ laborem modo
patiõ ꝑ tua iussa distͬrendo
et labendo Eumq hec aliqͦ¬
tiens gomebundꝰ dicẽt pro¬

Expanded text:
fkangus inclinato jam die in vicum venisset quemdam, qui vulgo Egilolfesheim dicitur, legatario cuidam jussit, ut in die sequenti omnes circumquaque habitantes, qui opus venire intimaret. Qui legatarius mox implere jussa cupiens, et ad equum sternendum currens reperit eum furtim sibi sublatum. Quamobrem nimium tristis et dolens, quid facturus esset ignorabat. Amor enim simul et timor compellebat a, sed implendi facultas erat nulla; quia nec spes in caballo altero requirendo, nec vires fuerant, ut tanta velocitate legationem sibi indictam perficere posset ambulando. Praeterea terra imbre tunc nimis irrigata, pediti itinera praebuit ingrata. Hujusmodi igitur angustiis aliquandiu haesitans quid faceret, tandem confisus in Domino elegit ut ambulando jussa perficeret. Cumque in nocte tenebrosa huc illucque progrederetur et in via lutulenta saepius ladens, quantum laborem modo patior, per tua jussa discurrendo et labendo. » Cumque haec aliquotiens gemebundus diceret, pro
Abbreviated transcription (Latin):
et qui cupiĩt diuites fieri in¬
cidũt in laqueos diaboli tali
honore dicens se indignũ tan¬
deon consensit scolasticos iuue¬
nes sibi ꝯmendari prudẽti usꝰ
consilio ut sez ingens doct̾ne
talentũ sibi adeo traditũ aliis
exhibendo sicut dispenscitor
fidelis fructificaret In quo la¬
bore nichil lucri nichil m̾cedis
decreuit oꝑari De nullo naq
discipuloꝵꝵ sicut ploriq solẽt
doctores illũ satreitũ clomnãtes
gebat quãuis a pliuĩbus coget᷑
non dum uõ psbẽ ordinatꝰ
a carne tñ se abstinuit nec
p̃trosa uestinitã quesiuit iugi¬
liis quoq et orõĩbꝰ ieu niisq
deditꝰ corꝑe solũmodo nõ mẽte
seculaim negociis erat implica¬
tus Iuuenes etiã quos ad eru¬
diendũ suscepit nõ solũ libera¬
libus exercebat doct̾nis ueri
etiam moalibus informabat
capatioribꝰ artiũ uel aucto &
difficilia queq et ꝓfunda
mnodaret mox ad ydeotas
simplitioresq se uertẽs et nu-¬

Expanded text:
et: Qui cupiunt divites fieri, inet: Qui cupiunt divites fieri, incidunt in laqueos diaboli , tali honore se dicens indignum, tandem consensit scolasticos juvenes sibi commendari; prudenti usus consilio, ut scilicet ingens doctrinae talentum sibi a Deo traditum aliis exhibendo, sicut dispensator fidelis fructificaret. In quo labore nihil lucri, nihil mercedis decrevit operari. De nullo namque discipulorum, sicut plerique solent doctores, illum satyricum clamantes gebat, quamvis a pluribus cogeretur. Nondum vero presbyter ordinatus a carne tamen se abstinuit, nec pretiosa vestimenta quaesivit, vigiliis quoque et orationibus jejuniisque deditus, corpore solummodo, non mente, saecularibus negociis erat implicatus. Juvenes etiam, quos ad erudiendum suscepit, non solum liberalibus exercebat doctrinis, verum etiam moralibus informabat capacioribus artium vel auctorum difficilia quaeque et profunda enodaret, mox ad idiotas simplicioresque se vertens, et nu
Abbreviated transcription (Latin):
sub interempcõe prohibuit
sicq maliguꝰ hostib muẽta
hac occasione tã ꝑ se quam
ꝑ suos ꝯplices famulum dei
suffocare temptabat Bed inmi¬
rum sicut flõona flatibꝰ uẽti
agitata ualidiꝰ accendi solet
ita duuini sensꝰ ardor qui ĩ
pectore molsgangi a pueritia
caluerat nullo temptacõĩs
igne potuit extingui Ex
ilo itaq temꝑe sicut ipse
facebat᷑ ciuꝰ omĩa uerba
sunt credenda denullo cod̾¬
nali demonstratõe scriptari
apphendit penetralia tãtoq
sibi postea extitit ampliꝯ
ingronũ quantũ distat int̾
libernium solem et estinũ¬
Breui dehinc euoluto
magno ueeuerensez suscepit
archiepãtum et ut secum
uit btñ eolsferangũ at ille
aliqͣdiu resistens tum bene
non posset male noluit ẽe
amico Tunc uenerabilis an¬
tistes in tene dilcoĩs uini
quam erga ureũ dei habuit
explere cuipiend bene ficiis
et dignitatibus tontis uoluit
p̃ oculis illud apłicum hñs
nchil intuliiꝯ in hũc ind̾̃m
p̾nec quid aufferre possumꝰ

Expanded text:
sub interminatione prohibuit. Sicque malignus hostis, inventa hac occasione, tam per se quam per suos complices famulum Dei suffocare temptabat. Sed nimirum, sicut flamma flatibus venti agitata validius accendi solet, ita divini sensus ardor, qui in pectore Wolfkangi a pueritia coaluerat, nullo temptationis imbre potuit extingui. Ex illo itaque tempore, sicut ipse fatebatur, cujus omnia verba sunt credenda, de nullo carnali demonstratore scripturarum apprehendit penetralia, tantoque sibi postea extitit amplius ingenium, quantum distat inter hibernum solem et aestivuBrevi dehinc evoluto Magno Treverensem suscepit archiepiscopatum, et ut secum vit beatum Wolfkangum. At ille aliquandiu resistens, cum bene non posset, male noluit esse amico. Tunc venerabilis antistes internae dilectionis vim, quam erga virum Dei habuit, explere cupiens, beneficiis et dignitatibus tantis voluit prae oculis illud apostolicum habens: Nihil intulimus in hunc mundum, sed nec quid auferre possumus,
Abbreviated transcription (Latin):
sus loquebatur Talis itaq
exat ei ꝯsuetudo quottidiana
Sub eiusdem sc̃t̃i presulis
temꝑibus accidit ut uini
penuria quidam cum aqua
uel aliis potuũ generibꝰ mis¬
socrum celebrarent scicram̃tã
Quod uir dei comperiens
tontũ effudit lac̾maꝵ ym¬
brem ut crederet᷑ sui corꝑis
ãmittere sospitatem Cum
acutis uerboꝵ redargucõĩbꝰ
eos qui talia p̃sumebant
feriret et illor defensiones
licet manes ꝙ non possent
acquiee̾ uniũ audirẽt Mox
huiꝰ uitii occasiones abstidit
hoc̃ modo p̾cepit namq ut
ꝑ singulos menses duodecim
p̃sbiteri uenirent et de tel¬
lario suo uniũ acciꝑent aliis

Expanded text:
sus loquebatur. Talis itaque sus loquebatur. Talis itaque erat ei consuetudo cotidianaSub ejusdem sancti praesulis temporibus accidit ut, vini penuria, quidam cum aqua vel aliis potuum generibus missarum celebrarent sacramenta. Quod vir Dei comperiens, tantum effudit lacrimarum imbrem, ut crederetur sui corporis amittere sospitatem. Cum autem acutis verborum redargutionibus eos qui talia praesumebant feriret, et illorum defensiones, licet inanes, quod non possent acquirere vinum, audiret, mox omnes vitii hujus occasiones abscidit hoc modo. Praecepit namque, ut per singulos menses 12 presbyteri venirent, et de cellario suo vinum accipe
Abbreviated transcription (Latin):
trmꝑe non selũ se ẜ etiã ꝯ¬
uiuãtes ne se ꝑ temulentiã
ingurgitarent obẜuabat ce¬
terisq auide manducanitibꝰ
ip̃e partius gustabat inten-¬
dens magis lcom quam sue
semꝑ interesse uoluit refctõi
Mendici et pauꝑes quos ip̃e
uocabat dnõs et frẽs coram
se residebant in sub selliis
ut caute ꝑspaceret quomodo
mĩ scraretier illis In hys utiq
modo solebat eos uenerari
et refice̾ Si forte plures
adeẽnt pauꝑrum introduce¬
remanebant absq climosme
domis uacuꝯ discedebat qr
eiꝯ deferebant᷑ portio tãta
reẜuabat᷑ ut non solũ pau-¬
pes deforis remanẽtes ẜ etiã
ctumquaq in hĩtaculis con¬
morantes retrearent᷑ Sur¬
gens autẽ de prandio reliquũ
tempꝰ consumpsit legendo
Uesꝑ tinis uero laudibꝰ exple¬
tis m̾si legictimũ interrũꝑet
ieiuniũ ꝓpter ꝯmanẽtes tenabat
ingens ibi reuentia uantas¬
ibi nulla habebat᷑ Ppost com¬
pletoriũ insi orando inchil ꝓr¬

Expanded text:
tempore non solum se, sed etiam ctempore non solum se, sed etiam convivantes, ne se per temulentiam ingurgitarent, observabat; ceterisque avide manducantibus, ipse parcius gustabat, intendens magis lectioni, quam suae semper interesse voluit refectioni. Mendici et pauperes, quos ipse vocabat dominos et fratres, coram se residebant in subselliis, ut caute perspiceret quomodo ministraretur illis. In his utique modo solebat eos venerari et reficere. Si forte plures adessent, pauperrimi introduceremanebant absque elemosinae donis vacuus discedebat, quejus deferebantur, portio tanta reservabatur, ut non solum pauperes deforis remanentes, sed etiam circumquaque in habitaculis commorantes recrearentur. Surgens autem de prandio, reliquum tempus consumpsit legendo. Vespertinis vero laudibus expletis, ni legitimum interrumperet jejunium propter commanentes coenabat. Ingens ibi reverentia, vanitas nulla ibi habebatur. Post completorium ni orando nihil pror
Abbreviated transcription (Latin):
tamꝰ postquã igit᷑ p̃sulatꝰ
apitem suscepit nõ meliod¬
bus uestimẽtis non delica¬
cõribus cibis nõ melioribꝰ
lectisterniis quã antea fuit
contentꝰ uigiliis quoq et
oroĩbus quibus antea sole¬
bat p̃sul factꝰ persistebat
nam sepiꝯ c̾ta medĩa noc-¬
tem tom latent̃ de lecto
surrexit ut corũ aliquis
qui corã ip̃o dornnebant
raro sentirent intnͣsq in et-¬
cliãm ita obẜuauit illam
ut quid intꝰ ageret nullꝯ
hom̃i intelligere posset Ibi
ergo usq matutmas uigi¬
lans ꝑmansit ad horas fini¬
tis uero matutmalibꝰ canti¬
cis si non lutestebat ꝑ lap¬
sis artubꝰ recuꝑooidis uesti¬
tus pari dormiebat et hoc
totum at si fuisset in claustͦ
agebat cum silentio Cũq
ncc̃tm foret ut post prima
loque̾tur priꝯ em̃ lcon uaca¬
bat alloquio cõĩ fuit gratissi¬
inꝯ et in tractandis ac dis-¬
ponendis rebꝯ acumĩe ꝯsilui
celebrauerit quantisq suspi-
replicare Porro refectionis

Expanded text:
tamus. Postquam igitur praesulatus apicem suscepit, non melioribus vestimentis, non delicatioribus cibis, non mollioribus lectisterniis, quam antea, fuit contentus. Vigiliis quoque et orationibus, quibus antea solebat, praesul factus persistebat. Nam saepius circa mediam noctem tam latenter de lecto surrexit, ut eorum aliquis, qui coram ipso dormiebant, raro sentiret; intransque in ecclesiam, ita obseravit illam, ut quid intus ageret nullus hominum intellegere posset. Ibi ergo usque matutinas vigilans permansit ad horas. Finitis vero matutinalibus canticis, si nondum lucescebat, pro lassis artubus recuperandis, vestitus parum dormiebat, et hoc totum, acsi fuisset in claustro, agebat cum silentio. Cumque necessarium foret, ut post primam loqueretur--prius enim lectioni vacabat--, alloquio communi fuit gratissimus, et in tractandis ac disponendis rebus acumine consilii celebraverit, quantisque suspiriest replicare. Porro refectionis
Abbreviated transcription (Latin):
illic detinebat᷑ causa legatõis
exponens dixit hoc nouũ¬
tios imꝑatoris uenit cocei¬
tas tua ut arbitror fecit
S licet mee ꝑuitati tno¬
rem incutiat Prenniũ tñ
bone uolup̃tatis qua tãta
excogitasti pietas tibi duuã
rependat Tut arrepto iti¬
nere cũ hys qui missi fuant
ab imꝑatore ꝑrexerunt ad
ciui tatem ratisbonã ubi de¬
rus et ppłꝰ ut imꝑator petiit
sim morem ecciastitũ una¬
in uniu̾sali legatõe ad curtem
regiam miserũt Cumq igit᷑¬
in pñtiam cesaris ẽẽt de latꝰ¬
eiꝯ uenialiter prosteatꝰ se
dixit indignũ indectũ igno¬
bilem sidomoͣchi ꝓfessione
degentem sme licẽtia sui ab¬
batis nichil accipere debere
postremo ne sctm̃ locum sua
fetiditate maculare implora¬
uit Imꝑator autem uidens
deifice renuentẽ magis de
ꝓbitutis eiꝯ dignitate certꝰ
qũ in eo spetiale quoddam
agnouit quãius reluctãti
multũ q gemẽti epãtum
ꝯmendauit deinde cũ comĩ

Expanded text:
illic detinebatur, causam legationis illic detinebatur, causam legationis exponens, dixit: Hoc novutios imperatoris venit, caritas tua, ut arbitror, fecit. Sed licet meae parvitati timorem incutiat, praemium tamen bonae voluntatis, qua tanta excogitasti, pietas tibi divina rependat. Tunc arrepto itinere cum his qui missi fuerant ab imperatore, perrexerunt ad civitatem Ratisponam ; ubi clerus et populus, ut imperator petiit, secundum morem ecclesiasticum unacum universali legatione ad curtem regiam miserunt. Cumque in praesentiam Caesaris esset delaejus venialiter prostratus, se dixit indignum, indoctum, ignobilem, sub monachi professione degentem sine licentia sui abbatis nihil accipere debere; postremo ne sanctum locum sua foeditate violaret imploravit. Imperator autem videns deifice renuentem, magis de probitatis ejus dignitate certus, quoniam in eo speciale quiddam agnovit, quamvis reluctanti multumque gementi episcopatum commendavit. Deinde
Abbreviated transcription (Latin):
S ob eternã remuneragõz
quenicũq humibẽ et modestũ
ac eruditũ inuenerit necũ
officiis ecciãsticis aptum eẽ
gestiõm marchicomitis imꝑ¬
ator otto secundꝰ sue et ec¬
clesiastior utilitati ꝓspitiẽs
ymo quod ueriꝰ est nutu dei
in cuiꝯꝰ manu cor regis ad¬
mointꝰ om̃es qui pro codom
epãtu adipistendo laborabãt
auertit et se totũ ad elcõm
uenandi iuri ioolfgangi cõ¬
uertit sicq legatos scelerit᷑
misit ut idem famulus dei
in locũ cathedre pontificał
eligeret᷑ deinde uellet an
nollet ad franfenfurt ubĩ mi¬
ꝑator natalem dñi celebra¬
tueꝯ erat deduce̾tur legati
uero ut iussuplierant ꝑgẽtes
epõ ꝯmorantem ẜ̾ iam ad prĩa
repedare cogitritem ignarꝰ
em̃ erat rerũ ꝑ se gestarum
et idc̾co aĩm intendit aliõsu
Cumiq legati quare uener̃t
ei indicaront Pprimũ rec᷑rit
ad secretariũ cordis se suqq
ꝯmendanb in itimis deinde
epõ pilgrimo ciꝯ crreitate

Expanded text:
sed ob aeternam remunerationem, quemcumque humilem et modestum ac eruditum invenerit necnon officiis ecclesiasticis aptum essegestionem marchicomitis imperator Otto secundus suae et ecclesiasticae utilitati prospiciens, immo, quod verius est, nutu Dei, in cujus manu cor regis, admonitus, omnes, qui pro eodem episcopatu adipiscendo laborabant, avertit, et se totum ad electionem venerandi viri Wolfkangi convertit. Sicque legatos celeriter misit, ut idem famulus Dei in locum cathedrae pontificalis eligeretur, deinde, vellet an nollet, ad Franconofurt, ubi imperator Natalem Domini celebraturus erat , deduceretur. Legati vero, ut jussi fuerant, pergentes, ommorantem, sed jam ad patriam repedare cogitantem. Ignarus enim erat rerum pro se gestarum, et idcirco animum intendit aliorsum. Cumque legati, quare venerint, ei indicarent, primum recurrit ad secretarium cordis, se suaque Deo commendans in intimis; dein episcopo Piligrimo, cujus caritate
Abbreviated transcription (Latin):
fructũ suũ in ppłĩs xͥanoꝵ¬
Ad hec quidam rñdentes dix¬
celebres cognicõresq ꝑsone
hunc sibi aput imꝑato rem
digniꝯ ualeant acquirere
Quibꝰ ille dixit duuã et
hũa inter se ualde ꝓborit᷑
distare iuditia strutator¬
namq cordiũ et renũ ab inicõ
mũdi elegit contr̃p̃tibilia et
ignobilia et ꝯfundũt fortia
Ecoñrio uero mũdꝰ quod suũ
est suꝑbe ad horã extollit
ẜ in fine cũ ꝯfusione distol¬
lit unde oꝑe pretiũ censto
ut auxilio marchiconiitꝭ cꝯ
consilio multa face̾ solet mi¬

Expanded text:
fructum suum in populis fructum suum in populis Ad haec quidam respondentes dixcelebres cognitioresque personae hunc sibi apud imperatorem dignius valeant acquirere? » Quibus ille dixit: « Divina et humana inter se valde probantur distare judicia. Scrutatornamque cordium et renum ab initio mundi elegit contemptibilia et ignobilia, ut confunderet fortia; e contrario vero mundus quod suum est superbe ad horam extollit, sed in brevi cum confusione distollit. Unde operae pretium censeo, ut cum auxilio marchicomitis, cujus consilio multa solet
Abbreviated transcription (Latin):
duobꝰ amus uitã tnsitoĩa
exis exiturꝰ et eternã ingͣs¬
surꝯ Et hoc ꝓcul dubio stito
m aĩam conditori reddilq̃
es in loco ubi sub noĩe xp̃i
natur et colit᷑ Quo me
in hora exitꝰ tui de egipto
ceteris quoq de cuubꝰ suꝑ¬
nis ad te uenturos conso¬
latores hr̃e merueris
uinq ab eo reuocaretur
omiq huaĩtatis studio su-¬
sciꝑetur apud illũ rogatꝰ
ꝯmorabat᷑ aliquot diebus
idem epũs optime usꝰ ut¬
pote qui erat scigacitate
deo sint claindestina et maii¬
ac assidua sacre scripture in¬
dagacõn satis probauit hũc
quem susceꝑat ꝑegrinũ non
fidei domesticũ unde et quos¬
dam de suis familiarit᷑ allo¬
quitur dicens O quã felix
eccĩa que deo uolente isto do
huic famulo dei petã regi
hic iur semmae̾ uoluit in
duratis cordibus paganoꝵ
et salutis obsequiũ quod
repulit cacitas illoꝵ qũq
fortassis hoc codem agrũ
doninicũ excolende dabit

Expanded text:
duobus annis, vitam transitoriam duobus annis, vitam transitoriam eris exiturus et aeternam ingressurus. Et hoc procul dubio scito, quod animam Conditori redditurus es in loco ubi sub nomine Chrineratur et colitur. Quo me in hora exitus tui Aegypto ceteris, quos de civibus supernis ad te venturos consolatores habere meruerisue ab eo revocaretur omnique humanitatis studio susciperetur, apud illum rogatus commorabatur aliquot diebus. idem episcopus optime usus, utpote qui erat sagacitate Deo sint , clandestina et maniac assidua sacrae Scripturae indagatione satis probavit hunc quem susceperat peregrinum non fidei domesticum. Unde et quosdam de suis familiariter alloquitur, dicens: « O quam felix ecclesia, quae Deo volente isto don utile, ut huic famulo Dei petam regimhic vir seminare voluit in duratis cordibus paganorum, et salutis obsequium, quod repulit caecitas illorum, quandoque fortassis, hoc eodem agrum dominicum excolente, dabit
Abbreviated transcription (Latin):
dacii digntate sub hinatus
implere desiderans quod est
appellatꝰ om̃i hũilitatis sor¬
culo suũ scopebat spreitũ
sicq ꝑ ueta que sua distinx¬
erunt labia holocausta fi¬
deliter obtulit medullata
t quia contricõi tali se¬
met deo quottidie offerre stu-¬
duit duuẽ uisionis grã sub-¬
hina̾i meruit Nam cum ꝓ
fua alioꝵ q salute iugiter
exoraret et hiõi p̃ces scõꝵ
suffragis intenitissime ꝯmen¬
Daret btm̃ xpp̃i confessorem
othinaꝵ cui se suaq frequẽ¬
tissime ꝯmendabat sibi in
sompmis astare uidebat
Eruẽ iussꝰ intendere ab eo
hinõi accepit uerba Quia
rogatꝰ a te ut intercedem
ꝑte maifesto nunc tibi
quedam futa que tibi ꝓue¬
ment intercessiois mee cuã
Pauꝑ et mops de hac pro¬
uincia egredieris ẜ in alia
in qua ꝓ amore din exulta¬
ueris ep̃ãtum caducꝭ rebꝰ
satis locupletẽ p̃destinatõe
diuĩa suscepticiꝰ exis Cuiꝰ
in admĩsteatõe si fidelem te
ex hibuerib expletis uig̃iti

Expanded text:
dotii dignitate sublimatus, dotii dignitate sublimatus, implere desiderans quod est appellatus, omni humilitatis sarculo suum scopebat spiritum; sicque per vota, quae sua distinxerunt labia, holocausta fideliter obtulit medullata; et quia contritione tali semet Deo cotidie offerre studuit, divinae visionis gratia sublimari meruit. 12. Nam cum pro sua aliorumque salute jugiter exoraret et hujusmodi preces sanctorum suffragiis intentissime commendaret, beatum Christi confessorem Otmarum, cui se suaque frequentissime commendabat, sibi in somnis asstare videbat. Quem jussus intendere, ab eo hujusmodi accepit verba: « Quia rogatus a te ut intercederem pro te, manifesto nunc tibi quaedam futura, quae tibi provenient intercessionis meae cura. Pauper et inops de hac provincia egredieris; sed in alia, in qua pro amore Domini exulaberis, episcopatum caducis rebus satis locupletem praedestinatione divina suscepturus eris. Cujus in administratione si fidelem te exhibueris, expletis viginti