comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
atꝙ matutine laudis sacͥficium
magnis ÷ uob̃ sacm̃tis dedicatum
Omittõ qͦd ĩumibra uet̾is ĩstrumenti
mane ⁊ uesꝑe iugit̃ offerebat᷑ holocau¬
stũ de quo dicit lex. Sacͥficiũ ÷ dño in
odorẽ suauitatis: oblatõe ppetua ĩgña¬

Expanded text:
 matutinae laudis sacrificium magnis est nobis sacramentis dedicatum. Omitto quod in umbra veteris Instrumenti, mane et vespere jugiter offerebatur holocaustum, de quo dicit lex: « Sacrificium est Domino in odorem suavitatis oblatione perpetua in
Abbreviated transcription (Latin):
scitur ĩ fractione panis. ⁊ discipłoꝵ hos
succendit. In matutino petrũ qͥ ter¬
eũ negau̾at. galli cantꝰ redarguit. dñs
respicit. ⁊ negator penitũs ad lacͥmas
confugit. Itẽ dilucło scĩs mulieribus
resurrectiõe dñi ad ealbatis angłis ad-¬
ñtiata. tͥsticia fsdeliũ iã ĩcip̃ ꝯũti in
gaudiũ. q̃rit᷑ uiuens cũ mortuis. ⁊ ui¬
uũ fe ostndit. tangi qͦ dignat᷑ ⁊ adorari.
Notandũ aũ qͦd cũ ceterar̃ septene sĩt
lectio. responsoriũ uł ũsus. supplic̃o
letanie. ⁊ or̃o ꝯpletiua: his horis octa¬
uũ additur canticũ d̃e eugłio : qͥa .s.¬

Expanded text:
scitur in fractione panis et hospitalia disne succendit . In matutino Petrum, qui ter negaverat, galli cantus redarguit, Dominus respicit, et negator poenitens ad lacrymas confugit . Item, diluculo sanctis mulieribus resurrectione Domini a dealbatis angelis annuntiata, tristitia fidelium jam incipit converti in gaudium . Quaeritur vivens cum mortuis, et vivum se ostendit, tangi quoque dignatur et adorari . Notandum quod cum caeterarum septenae sint lectio, responsorium vel versus, supplicatio Litaniae, et oratio completiva. His horis octavum additur canticum de Evangelio, quia s
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ medio stetit. bonũ ferens nuntiũ consola¬
tionis ⁊ pacis: nͥ qͦd his qui ꝑsecutionẽ pa¬
stam oderunt hoĩes. & separant eos sic̃ ram
apłi separati erant. ñ audentes corã illis
procedere ad publicũ. dñs ⁊ ds ip̃oꝵ fa¬
miliariꝰ sese accomodat contemplandũ
ut gustent iã in suis tͥbulationib ⁊ uide¬
aut qm̃ suatus est dñs. atq id̃o certior
spes illos in medio tͥbulationis ambulan¬
tes consoletur. recolentes id qͦd illa de qua
loquim᷑ sententia replicando inculcare
nititur. beati qui ꝑsecutionẽ patiunt᷑¬

Expanded text:
consolationis et pacis, nisi quod his qui persecutionem pstam oderunt homines et separant eos , sicut jam apostoli separati erant, non audientes coram illis procedere ad publicum, Dominus et Deus ipsorum familiaris sese accommodat contemplandum, ut gustent jam in suis tribulationibus, ut videant quomodo suavis est Dominus , atque ideo certior spes illos in medio tribulationis ambulantes consoletur, recolentes id quod illa, de qua loquimur, sententia replicando inculcare nititur, « Beati qui persecutionem patiunt
Abbreviated transcription (Latin):
erediderũt: s non ea comꝑatione uł in tenti¬
one quã litt̃a sonat. quia uidisti me credidi
reliquie isrł que saluȩ fient. minoris fidi ꝗͣ
gentes arguuntur. qͥa gñtes non uiderunt
et crediderũt. isrł aũ nisi res apparuĩt. helya
et enooh p̃euntib non cͦdent. cũ pauł dicat
fidem sꝑandarũ substantiã ẽe rerũ argum̃¬
tũ non apparentũ: atq ĩo laudabilioris si di

Expanded text:
crediderunt, sed non ea comparatione vel intenticrediderunt, sed non ea comparatione vel intentione, quam littera sonat: Quia vidisti me, credidireliquiae Israel, quae salvae fient, minoris fidei, quam gentes arguuntur, quia gentes non viderunt et crediderunt. Israel autem nisi res apparuerit, Elia et Enoch praeeuntibus non credet, cum Paulus dicat fidem sperandarum substantiam esse rerum, argumentum non apparentium , atque ideo laudabilioris sumus
Abbreviated transcription (Latin):
uere credit: qui seruat oꝑando qͦd credit
Quo contͣ de his qui fidẽ nomine tenꝰ reti¬
nent. paulus dicit. Confitent᷑ se nosse dm̃.
factis aũ negant. Hinc & iacob dicit. fides
sũ oꝑib mortua est. Recte gͦ quał uita fidẽ
utilem efficiat ꝑ hanc apłici sermonis parti¬
culam ĩ int᷑itu demonstrat᷑. ne sedu camꝰ nos
audientes de nobis dictũ. beati qͥñ uiderũt
⁊ credider̃t. Adhoc idem ꝯsonat. ⁊ similiter
accipienda est extͤma p̃euntis epłe sentñtia
Qui c̃dit ĩ filiũ dĩ: ht̃ testimoniũ di in se. Cõ¬
munio. mitte manũ tuã. plana qͥdem litt̾a
fidem nr̃am edificat. s intꝰ ꝑspicientib liqͣͦt
quod adiudaicũ ppłm spectat: qui hacbenus
ĩine̾dulitate ꝑsistit. ciuiꝰ in tẏpũ thomas apłs
ani dubitans tandẽ uid̾it. palpauit. ⁊ cͤdidit.
Neq enĩ sisolam sequamn litt̾am. sensusꝑ oĩa
stare potĩt. qurabeati quidem qͥ ñ inder̃t. et

Expanded text:
vere credit qui servat operando quod credit. vere credit qui servat operando quod credit. Quocirca de his, qui fidem nomine tenus retinent, Paulus dicit: « Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . » Hinc et Jacobus dicit: « Fides sine operibus mortua est . » Recte ergo qualis vita fidem utilem efficiat, per hanc apostolici sermonis particulam in introitu demonstratur, ne seducamus nos audientes de nobis dictum: Beati qui non viderunt et crediderunt. Ad hoc idem consonat et similiter accipienda est extrema praeeuntis epistolae sententia: Qui credit in Filium Dei, habet testimonium Dei in se . Communio: Mitte manum tuam, plana quidem littera nostram aedificat, sed intus perspicientibus liquet quod ad Judaicum spectat populum, qui hactenus in incredulitate persistit, cujus in typum Thomas apostolus, diu dubitans, tandem vidit, palmavit et credidit. Neque enim si solam sequamur litteram, sensus per omnia stare poterit, quia beati quidem qui non viderunt et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ que huiꝰ dñice est lectio epłe ñ omittitur
Omne qͦd natũ est exd̾o uincit mundum
Nam ĩ hac lectione uictoriosa fides nr̃a p̃di¬
catur. ⁊ ip̃a uictoria mundi nũcupat᷑. que
cẽlorũ adiudicat his quorũ iure belli ẽ. scił
his qui ꝑsecutionẽ patiunt᷑ ꝑꝑ iusticiam
dicto congruit. s ñ ꝑ eandẽ senͣtiã que iam
dicta est. scił quod ꝓpt̃ metũ iud̾oꝵ discipłi
dñi clausis forib intus erant. ꝑ secutionem
ꝓpt̃ iusticiã pati incipientes. que ut diximꝰ
octaue beatitudinis causa est̃. Respicit ã
ad aliam sentñtiã: quã dñs de fut᷑is fideli¬
bus ꝓferens: beati in qͥt qui ñ uiderũt et
crediderunt. Nam ne solam nõbis fidẽ suf¬
ficere arbit᷑mur : oportune regula uiuẽ¬
di sine qua fides mortua est. hoc intͦitu p̃¬
libata est. Nam nos quidẽ sumꝰ signati ĩ eo
quod ait. beati qui ñ uider̃t. ⁊ crediderũt.
s si fidem nrãm oꝑib sequam᷑. Ile etenĩ

Expanded text:
 quae hujus Dominicae est, lectio epistolae non omittitur: Omne quod natum est ex Deo vincit mundum . Nam hac lectione victoriosa fides nostra praedicatur, et ipsa victoria mundi nuncupatur, quacoelorum adjudicat his, quorum jure belli est, scilicet « his qui persecutionem patiuntur propter justitiamdicto congruit, sed non per eamdem sententiam, quae jam dicta est, scilicet propter metum Judaeorum discipuli Domini clausis foribus, intus erant, persecutionem propter justitiam pati incipientes, quae, ut diximus, octavae beatitudinis causa est. Respicit autem ad aliam sententiam quam Dominus de futuris fidelibus proferens: Beati, inquit, qui non viderunt et crediderunt . Nam ne solam nobis fidem sufficere arbitremur, opportune regula vivendi, sine qua fides mortua est, hoc introitu praelibata est; nam nos quidem signati sumus in eo quod ait: Beati qui viderunt et crediderunt, sed si fidem nostram operibus sequamur. Ille etenim
Abbreviated transcription (Latin):
manitas ꝗͣ ꝑꝑnimiã caritatẽ suã qua di¬
lex̃ nos. ĩduit diuinitas. ornatꝰ illi est. orna¬
tus miserõis. tliadema pietatis. corona
głe. decor gr̃e. pulc̾tudo caritatis. Que de¬
inde seqñr cantica. ad eũd̾ spectant sensũ.
ut supͣdictũ ÷ claris: ⁊ aꝑtis uultib .i. sen¬
sib ĩ illud respiciũt ĩ engłio qͦd ÷ ĩcarnatuᷤ

Expanded text:
ter nimiam charitatem suam, qua dilexit nos , induit divinitas, ornatus est, ornatus miserationis, diadema pietatis, corona gloriae, decor gratiae, pulchritudo charitatis. Quae deinde sequuntur, cuncta, ad eumdem spectant sensum. ut supra dictum est, claris et apertis vultibus, id es
Abbreviated transcription (Latin):
dant. illoꝵ inopiã supplẽt. Ut gͦ romanꝰ
ppͣ celebrẽ cũ maria año cenã exhibeat:
hoc sab̃b̃o ẽlemosinã dat. atq ita cͥca pe¬
des dñi occupato eo: sabb̃m uacat.

Expanded text:
dant, illorum inopiam supplent. Ut ergo Romanus papa celebrem cum Maria Domino coenam exhibeat, hoc Sabbato eleemosynam dat, atque ita circa pedes Domini occupato eo, Sabbatum vacat.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑdider̃t. Qmͣuis aũ multociẽs uidi do¬
minũ q̃sier̃t occidere. nã ⁊ lapides ñ
semel sustuler̃t. ut illũ lapidarent. mi¬
nistros qͦ miserũt pontisices ⁊ phar̃.
ut illũ app̃henderent. recte tñ de hoo
concilio dix̃ eugłista. ab illo gͦ die cogi¬
tauer̃t ut int̃ficerẽt eũ. Nc̃ enĩ ñ qiͣ
tumultuarie uł ppłari seditiõe. aut
c̃ p̃indicio. s legitima iudicii sessiõe
S uidebant᷑ actitare: sollicitudinẽ suã¬
sic̃ dictũ est p̃tendñtes. ne cũ rexappel
thaniã uenit. ⁊ ĩdomo lazari ꝗͣ suscita¬
gͥ añ sex dies sollempnitatis pasche ue¬
nit bethaniã ubi fuerat lazarꝰ mortu

Expanded text:
diderunt. Quamvis autem multoties Judaei Dominum quaesierunt occidere; nam et lapides non semel sustulerunt ut illum lapidarent, ministros quoque miserunt pontifices et Pharisaei, ut illum apprehenderent. Recte tamen de hoc concilio dixit evangelista: Ab illo ergo die cogitaverunt ut interficerent eum . Nunc enim quasi non tumultuarie vel populari seditione, aut cum praejudicio, sed legitima judicii sessione sibi videbantur actitare, sollicitudinem suam, ut dictum est, praetendentes, ne cum rex appellthaniam venit, et in domo Lazari, quem suscitaergo ante sex dies solemnitatis paschae ven
Abbreviated transcription (Latin):
nem designat corꝑis eccłie: qͦd ꝑeunte mũ¬
do infidelium ꝑ a que uidiciũ quo nẽ fide¬
les ab infidelibus seꝑant᷑. fid̾e sua sesaluat
⁊ in ligno crucis suꝑnatat. Et pułchre
archa illa fenestram hũit in lat̾e ꝑ quã
saluandi illi ingrederent᷑. qͥa ap̃c lancea
militis in lat̾e ẽ uulneratꝰ. ꝑ cuiꝰ uulnĩs sac᷑¬
m̃tũ cuncti eͤdñtes eccłiam ingͣdiunt᷑. ⁊ qm̃¬
eccłia de hõib ꝯstat. pulchre archã illa que
eccłiam figurabat. quondã humani corꝑis
similitudinẽ in ip̃a forma sua p̃tendebat. Si¬
quidẽ humanũ corpꝰ sic est. ut longitudiniꝰ
sue sextã partẽ habeat ĩ latitud̾ie. decimãꝙ¬

Expanded text:
ris Ecclesiae, quod praeeunte mundo infidelium per aquae judicium quo nunc fideles ab infidelibus separantur, fide sua se salvat, et in ligno crucis supernatat. Et pulchre arca illa fenestram habuit in latere, per quam salvandi illi ingrederentur, quia Christus lancea militis in latere est vulneratus, per cujus vulneris sacramentum cuncti credentes Ecclesiam ingrediuntur. Et qesia de hominibus constat, pulchre arca illa, quae Ecclesiam figurabat, quemdam humani corporis similitudinem in ipsa forma sua praetendebat. Siquidem humanum corpus sic est, ut longitudinis suae sextam partem habeat in latitudine, decimam
Abbreviated transcription (Latin):
rũ cordi sic se ꝯfirmauit. ut qͥa ap̃semet¬
ip̃asᷤ intꝰ amabant. ⁊ dubitabãt. eis foriꝰ dñs
⁊ p̃sens adesset. ⁊ qͥs eẽt non ostñderet. Cum
aũ corda eoꝵ tanta claritate ditauit. ut
magnitudine diuitiar eiꝰdem caritatis at¬
toniti dicerent. nonne cor nr̃m ardñs etat
ĩ nobis dũ loqueret᷑ nob̾ in ua: qͥs ñ atten¬
intͦitus consonet. intͦdiaẽ uas dñs in terrã
fluentem lao ⁊ mel: atꝙ iõ ꝯstans ⁊ ꝓbatũ ÷
sccde huiꝰ ferie offõ. scd̾am beatitudinis p̃di¬
cari sententiã: beati mites. qm̃ ip̃i posside¬

Expanded text:
quia apud semetipsos intus amabant et dubitabant, eis foris Dominus et praesens adesset, et quis esset non responderet. Cum autem corda eorum tanta charitate ditavit, ut magnitudine divitiarum ejusdem charitatis attoniti dicerent: « Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, dum loqueretur nobis in via , quis non attenIntroitus consonet: Introduxit nos Dominus in terram fluentem lac et mel, atque ideo constans et probatum est secundae hujus feriae officio secundam beatitudinis praedicari sententiam: « Beati mites quoniam ipsi posside
Abbreviated transcription (Latin):
to refecta dicit. fuerunt mͥ lacͥme mee paneᷤ
die ae nocte. Huic aĩe bs̃ Gregoriꝰ axam filiã
caleph elegantem assumlat: que secłẽs asino
cũ suspirasset. dixissetꝙ ei pat̃ suus. qͥd ha¬
bes : eoce inqͥt t̾ram arentem dedisti michi
da et irriguã aquis. Deditꝙ ei pat suus
sue motib p̃sidens. pͥꝰ timore ꝯpungituri
qͦd est irriguũ inferiꝰ. pꝰ amore. qͦd: irri¬

Expanded text:
to refecta, dicit: « Fuerunt mihi lacrymae meae panes to refecta, dicit: « Fuerunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte . » Huic animae beatus Gregorius Axam filiam Caleph eleganter assimilat, quae sedens asino, cum suspirasset, dixitque ei pater suus: « Quid habes? Ecce, inquit, terram arentem dedisti mihi, da et irriguam aquis. Deditque ei pater suus suae motibus praesidens, prius timore compungitur, quod est « irriguum inferius; » post amorem, quod
Abbreviated transcription (Latin):
engłm cuiꝰq officii cap̃ esse. cet̾asꝙ partes illi
ut menbra capiti concordi sensu coherere. Et
dñi iħu euntes in castellũ noie ẽmaus: oftñsũ
sibi dñi inuia. s in alia effigie tandẽ cognoue¬
rũt infractione panis: ⁊ cũ euanuiss ab¬
oculis eoꝵ. illi ad inuicẽ dixer̃t. Nonne cor
nr̃m ardens erat in nob̾ de iħu dũ ioqueret᷑
ĩuia ⁊ aꝑiret nobis scͥpturas: Primũgͥ uidñ¬
dũ de cetĩs partib officii qͦmͦ huic eugłio cõso¬
nent: ⁊ max de introitu. Intͦduat uo̾ dñs
in t̾ramfluentẽ lac ⁊ mel ⁊ cet̾a. ⁊ tc̃ palã
erit qͦd beatitudinis scd̾e totũ offm̃ consonet
sententiis. beati mites. qm̃ ip̃i possidebt t̃̾rã
Et qͥdem difficile hoc ẽẽt. nͥ ꝯpunctionẽ lacri¬
mosã qua isti corsuũ arsisse dixer̃t. doctereᷤ
nõiati añ nos t̃ram aqͥs irriguã appellaui¬
ssent. Et recte. quia ꝯpunctione lacͥmas eoc¬
oitante fidelis aĩa tanꝗͣ bono t̃resue frum̃¬

Expanded text:
elium cujusque officit caput esse, caeterasque partes illi, ut membra capiti concordi sensu cohaerere. EsDomini Jesu, euntes in castellum nomine Emmaus, ostensum sibi Dominum in via, sed in alia effigie, tandem cognoverunt in fractione panis , « et cum ad invicem dixerunt: « Nonne cor nostrum ardens erat in nobis, de Jesu, « dum loqueretur in via, et aperiret nobis Scripturas? » Primum ergo videndum de caeteris partibus officii, quomodo huic evangelio consonent, et maxime de Introitu: Introduxit vos Dominus in terram fluentem lac et mel , etc., et tunc palam erit, quod beatitudinum secundae totum officium consonet sententiae: « Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram . Et quidem difficile hoc esset, nisi compunctionem lacrymosam, qua isti cor suum arsisse dixerunt, doctores nominati ante nos terram aquis irriguam appellavissent. Et recte, quia compunctione lacrymas excitante, fidelis anima tanquam bono terrae suae frumen
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ udas dilnuii qͥb ⁊ peccõres deleti
sũt. ⁊ hi qui ẽ illo erãt salui facti st̃ ꝑfi
dem : qͥa e̾dentes iusticie di sese abincre-
qui uͦ credunt ⁊ baptizantur. cũ ip̃o saluãt᷑.¬
ad archam more suo uirentis oliue ranũ.
Ipse aũ octonariꝰ numerꝰ animar̃ que ĩ
archa salue factesũt: qͥa apͥmo pari .i.¬
binario ꝓficiscens. solidũ corpus creat.
scił habens longitudinẽ. latitudinẽ atq
altitudinẽ. nã bis bina bisocto ft̃. quod
ap̃ geometras. ⁊ arimeticos qͦ usttatũ÷¬

Expanded text:
super undas diluvii, quibus et peccatores deleti sunt, et hi qui cum illo erant, salvi facti sunt per fidem, quia credentes justitiae Dei sese ab incredqui vero credunt et baptizantur, cum ipso salvantur : etad arcam in ore suo virentis olivae ramum . Ipse autem octonarius numerus animarum, quae in arca salvae factae suntbinario, proficiscens solidum corpus creat, scilicet habens longitudinem, latitudinem atque altitudinem. Nam bis bina bis, octo sunt, quod apud geometras et arithmeticos quoque usitatu
Abbreviated transcription (Latin):
dñs nr̃ głam ⁊ honorẽ quo ꝑꝑpassionẽ mortis
coronatus est expͥmit. dicens in eodem eugłio
Data est mͥ oĩs potestas in cęlo ⁊ int̃ra. Et rec¬
te ĩ suggillationẽ eoꝵ qui lapidẽ talem rep¬
bauerunt. supradicte sentñtie engłii ꝓpħicũ¬

Expanded text:
noster gloriam et honorem, quo propter passionem mortis coronatus est , exprimit, dicens in eodem Evangelio: Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra . Et recte in suggillationem eorum, qui lapidem talem reprobaverunt, supra dictae sententiae Evangelii
Abbreviated transcription (Latin):
faluos facit baptisma. ñ carnis depositõ
sordiũ s ꝯscientiȩ boue in t̃rogatio in
dm̃. Non quesitu opꝰ est ĩ quo lectio hec
supͣdicto eugłio consonet: quo pͥmũ salu¬
taris baptismi regula tradita est. Notũ
qͥppe est ⁊ indoctorũ scͥptis autenticis
cessisse hoc qͦd pauce .i. octo aĩe salue fa¬
cte sũt ꝑ aquã ĩ archa ĩ dieb noc xxp̃m
namq p̃figurauit noe. tã actii ꝗͣ noĩe
Uideł quia noe int̃p̃tat᷑ reqͥes. qͦd nom̃
illi apatre lamaoh ĩpositũ ẽ dicñte. iste
consolabitur nos. uł sic̃ ĩ septuaginta
habetur reqͥescere nos faciet ab oꝑibus
⁊ laborib manirũ nr̃arũ ĩ t̃ra cui ma¬

Expanded text:
aptisma, non carnis depositio sordium, sed conscientiae bonae interrogatio in Deum . Non quaesitu opus est, in quo lectio haec supradicto Evangelio consonet, quo primum salutaris baptismi regula tradita est. Notum quippe est, et in doctorum scriptis authenticis cessisse hoc, quod paucae, id est octo animae salvae factae sunt per aquam in arca in diebus Noe. Christum namque praefiguravit Noeicet quia Noe interpretatur requies, quod nomen illi a patre Lamech impositum est, dicente: « Iste consolabitur nos , » vel, ut in Septuaginta habetur: « Requiescere nos faciet ab operibus et laboribus manuum nostrarum in terra cui ma
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmptũ est officũ menbra coaptare. Int̾itꝰ.
eduã eos dñs in spe. ⁊ inimicaos eoꝵ oꝑuit
mare. itẽq offerenda. erit uobis hic dies
memorialis. c̃ ũsib sius notis ⁊ ꝓꝑinqͥs sensib
tam eugłio. quã epłe federantur. Mittunt
enĩ nos ad hystoriã patrũ celebrimã qui ui
tẏpum baptismi nr̃i. ãs ĩ moẏse baptizati
fũt ĩnube ⁊ in mari. Nãsiẽ illes ĩ spe eduxit
dñs soił sꝑantes liberari. ꝗͣuis pharao c̃ sius
ꝑsequeretur. ⁊̃ ĩ imicos eoꝵ uisibiles oꝑuit ma¬
re: sic ãs ĩ acp̃m cͤdũtes qͣmlibet maccima pec¬
cata se fecisse recordant᷑. cũ certa spe reꝓmis¬
nr̃ .i. pascha nr̃m ẽ. festus nobis atq sollẽpnns
semꝑ celebrandꝰ atq in mente habñdus est:
qui tacentib nobis solus pugnauit ꝓ nobis.
quia solus moriens ꝓcunctis. in are illud qͦ¬

Expanded text:
promptum est officii membra coaptare. Introitus: Eduxit eos Dominus in spe: et inimicos eorum operuit mare . Itemque Offerenda: Erit vobis hic dies memorialis, cum versibus suis, notis et propinquis sensibus, tam Evangelio quam Epistolae foederantur. Mittunt enim nos ad historiam patrum celeberrimam, qui in typum baptismi nostri, omnes in Moyse baptizati sunt, in nube et in mari . Nam, sicut illos in spe eduxit sperantes liberari, quamvis Pharao cum suis persequeretur, et inimicos eorum visibiles operuit mare, sic omnes in Christum credentes, quamlibet maxima peccata se fecisse recordentur, cum certa spe remiser, id est Pascha nostrum est, festus nobis atque solemnis, semper celebrandus atque in mente habendus est, qui tacentibus nobis solus pugnavit pro nobis, quia solus moriens pro cunctis, mare illud, q
Abbreviated transcription (Latin):
tientes. moeni fides concilii. gñtiliũ similes
esse conuineit. Itaq iure catholica fides ut¬
iã supͣdictũ est. sic̃ in arrio substantie sepa¬
rationẽ. sic in sabellio ꝑsonar̃ a nathema¬
tyzat confusionẽ uł ꝑ emptionem

Expanded text:
tientes, Nicaeni fides concilii gentilium similes tientes, Nicaeni fides concilii gentilium similes esse convincit. Itaque jure catholica fides, ut supradictum est, sicut in Ario substantiae separationem, sic in Sabellio personarum anathematizat confusionem vel peremptionem
Abbreviated transcription (Latin):
recusauit. Sic ⁊ homo tumidꝰ. quiõꝙ suꝑ¬
biam ei imitat᷑. Non gͦ ut iã dictũ est. dilec¬
speculo ut supͣdictũ est contẽplare cͤatorem
dm̃. ñ uniꝰ tantũ. s tͥum ꝑsonar esse. Quarũ
qmlibet quis deneget. am̃ ñ h̃t̃. sic̃ rõnalicͤa¬
ture quodlibet exctͥb supradictis detrahas:
nulliꝰ dignitatis opus remanet. Amissa nã¬
q dilectione qui angłs lucis cͤatus fuerat
diabolus pͥnceps tenebrar̃ factus. ⁊ hõ simiłr
absq dilectione malus ⁊ eiꝰdem diaboli filiꝰ:
Quod si rõnalitas desit: brurtũ est om̃e qͦd
gis nec rõnalitas. nec dilectio in ulla cͤatura
patrẽ ⁊ filiũ confitens. cũ idem sp̃e amor
fit. dm̃ sñ amore .i. hostem uł inimicũ tͥ con¬
stitusti. Si filiũ deneges. cũ filiꝰ dĩ sapientia
sit : dm̃ tibi brutũ ⁊ insipientẽ phanati co
errore confincristi. Nam de filio male sen¬

Expanded text:
recusavit. Sic et homo tumidus, quicunque suprecusavit. Sic et homo tumidus, quicunque superbiam ejus imitatur. Non ergo, ut jam dictum est, dilecspeculo, ut supradictum est, contemplare creatorem Deum, non unius tantum, sed trium personarum esse. Quarum quamlibet quis deneget, Deum non habet, sicut rationali creaturae quodlibet ex supradictis tribus detrahas, nullius dignitatis opus remanet. Amissa namque dilectione, qui angelus lucis creatus fuerat, diabolus princeps tenebrarum factus. Et homo similiter absque dilectione malus, et ejusdem diaboli filius est. Quod si rationalitas desit, brutum est omne quod gis nec rationalitas nec dilectio in ulla creaturaPatrem et Filium confitens, cum idem Spiritus amor sit, Deum sine amore, id est hostem et inimicum tibi constituisti. Si Filium deneges, cum Filius Dei sapientia sit, Deum tibi brutum et insipientem phantastico errore confinxisti. Nam de Filio male sen
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m uł aninã rõnalitatẽ atq dilecti onẽ
Hec tͥa sunt. Manifestũq est sp̃m uł aĩam
ñ ip̃m esse que est rõnalitas. Alio qͥn esset rõ¬
ue carens anuna. S est bruta pecoris aĩa.
que sicut rõne caret. sic ⁊ et̾nitate. ⁊ sicut
solis fungit᷑ carnis sensib sic ⁊ cũ carne mo¬
ritur. Item rõualitas non est ip̃a quę dilectio
Alioqͥn. nullũ rõnale esset absꝙ dilect one
ñ aũ om̃is homo. uł om̃is angłs habet ĩ se
dilectionẽ di Unde arguitur ꝑ iezechie¬
lem dyabolus. qui illã in semet ip̃o sp̃uit
pͥmus. Aurũ inquit opus decoris tui: et
foramina tua indie qua conditus es p̃para¬
ta sũt. Et post pauea. Repleta st̃ ait int̾i-¬
ora tua iniquitate. Racionalitatẽ enĩ¬
cũ qua conditus est. foramina eiꝰ appellat:
quia sic̃ lapis p̃ciosus auro ligatur: ita sp̃u
sc̃o qui utiq dilectio est. ligari. ⁊ utiq in
unitate cclestis ordinis cũ posset astringi:

Expanded text:
onalitatem atque dilectionem. Haec tria sunt. Manifestumque est spiritum vel animam non ipsam esse, quae est rationalitas, alioqui nulla esset ratione carens anima. Sed est bruta pecoris anima, quae sicut ratione caret, sic et aeternitate; et sicut solis fungitur carnis sensibus, sic et cum carne moritur. Item rationalitas non est ipsa quae dilectio, alioquin nullum rationale esset absque dilectione. non autem omnis homo, vel omnis angelus habet in se Dei dilectionem. Unde arguitur per Ezechielem diabolus, qui illam in semetipso sprevit primus: « Aurum, inquit, opus decoris tui, et foramina tua in die qua conditus es, praeparata sunt . » Et post pauca: « Repleta sunt, ait, interiora tua iniquitate » Rationalitatem cum qua conditus est, foramina ejus appellat, quia sicut lapis pretiosus auro ligatur, ita Spiritu sancto, qui utique dilectio est, ligari et in unitate coelestis ordinis cum posset astringi,
Abbreviated transcription (Latin):
Quo gͦ transiuimꝰ: Quã ex longriquo.s
Transiuimꝰ aduplici ꝑditione. ad duplicẽ
corꝑis ⁊ aĩe salutẽ. de diabolo ad dñi. de
hoste ad patrẽ. de tyranno qui nec ds̃ ẽ
nec hõ. ad regẽ nr̃m qui ds est ⁊ bõ. Tran¬
siuimꝰ inꝗͣ de tenebris adlucẽ. de fatiga¬
tione ad reqͥem de planctu ad canticum
denuditate ad tegumentũ. de pauꝑtate
ad opulentiã. de reatu ad grãm. depena
añ pleniluniũ. qͦd pͥmũ occ̾rit pꝰ eqͥ

Expanded text:
Quo ergo transivimus? Quam ex longinquo? Transivimus a duplici perditione ad duplicem corporis et animae salutem, de diabolo ad Deum, de hoste ad Patrem, de tyranno, qui nec Deus est, et nec homo, ad Regem nostrum, qui Deus est, et homo. Transivimus, inquam, de tenebris ad lucem, de fatigatione ad requiem, de planctu ad canticum, de nuditate ad tegumentum, de paupertate ad opulentiam, de reatu ad gratiam, de poante plenilunium, quod primum occurrit p
Abbreviated transcription (Latin):
dñantiũ. Pulcͥtudine noctis huiꝰ ꝑadysus
refloruit. celũ purp᷑atũ est angłi candida¬
ti. hoĩes exhilarati st̃. Nox ista pascha dicit᷑
tã. de ignobilitate ad głam. de seruitio ad
regnũ. de ꝯtumeliis ad onorẽ. de flucti¬
bus scłi. ad portũ celi. de medio latͦnũ. ad
patͥs consessũ. Transiuimꝰ ⁊ nos. Pascha

Expanded text:
dominantium. Pulchritudine noctis hujus paradisus dominantium. Pulchritudine noctis hujus paradisus refloruit, coelum purpuratum est, angeli candidati, homines exhilarati sunt. Nox ista Pascha dicitur. tam, de ignobilitate ad gloriam, de servitio ad regnum, de contumeliis ad honorem, de fluctibus saeculi ad portum coeli, de medio latronum ad Patris consessum. Transivimus et nos. « Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ptio aĩarũ que die parasceues morte xp̃i
parta est. ⁊ resurrectõ corꝑũ que pͥma
sabbi xp̃o resurgñte data atq cõfirma¬
ta est. Addit᷑ his t̃cra necessaria baptis¬
matis sollẽpnitas. omnẽ nob̾ illar cõfe¬
rens utilitatẽ uł fructũ. q̃ pro eo q̃d ab
illis exordiũ totũq sue rõis sumpsit sac¬
mentũ. recte eisdẽ in paschalib gaudiis
addita est. Trib gͥ ex causis nox hec ut di¬
es illuminata refulsit indeliciis nr̃is. O
uere festa dies: uere beata nox. Nobilitaᷤᷤ
AnIII. mensis decuis. arma dier̃. splendor
horarũ. Nex in qua desertꝰ infernꝰ. aꝑtus
est paradysus. Nox ista mortis exitꝰ ÷ ui-¬
te reditus est. Lux gr̃e. splendor głe. sua-¬
tatis poculũ. fluui deliciar̃. ĩundato pacis
ad qͥsitio fortitudinis. laus cõsilii diuini.
Hac nocte cessauit exactor. quieuit tͥbutũ
captiui redditi sũt. lassi respirauer̃t. con¬
fracta est uͥga ꝑ seqñtiũ. ꝯputruit iugũ

Expanded text:
tio animarum, quae die Parasceves morte Christi parta est; et resurrectio corporum, quae prima Sabbati Christo resurgente data atque confirmata est . Additur his tertia necessaria baptismatis solemnitas, omnem nobis illarum conferens utilitatem vel fructum, quae pro eo quod ab illis exordium totumque suae rationis sumpsit sacramentum, recte in eisdem paschalibus gaudiis addita est. Tribus igitur ex causis nox haec ut dies, illuminata refulsit in deliciis nostris. O vere festa dies, vere beata nox, nobilitas anni, mensis decus, arma dierum, splendor horarum, nox in qua desertus infernus, apertus est paradisus. Nox ista, mortis exitus, vitae reditus est. Lux gratiae, splendor gloriae, suavitatis poculum, fluvius deliciarum, inundatio pacis, acquisitio fortitudinis, laus consilii divini. Hac nocte cessavit exactor, quievit tributum, captivi redditi sunt, lassi respiraverunt, confracta est virga persequentium, computruit jugum
Abbreviated transcription (Latin):
UN C anteꝗͣ de ordine uł rõe officũ
disseramꝰ dicñdũ st q̃d uł qͥb excausis
pasche sollẽpnitas tã illustris tãꝙ celebris
habeat᷑. Multi enĩ solũ hoo in illa respiciũt
qͥd ĩpͥma sabbi resurreã dñs: unde ⁊ dies
dñice resurrectõis appellat᷑. Magna plane

Expanded text:
unc, antequam de ordine vel ratione officii disseramus, dicendum est, quot vel quibus ex causis Paschae solemnitas tam ilustris tamque celebris habeatur. Multi enim solum hoc in illa respiciunt, quod « in prima Sabbati » resurrexit Dominus , unde et dies Dominicae, resurrectionis appellatur. Magna plane
Abbreviated transcription (Latin):
rantes iure gaudemꝰ. Uerũ in huiꝰ contẽ¬
platione sollempnitatis nũꝗͣ illud gaudiũ
memorie nr̃e debet p̃terire oculũ denr̃ar̃
redẽptione aĩarũ. q̃d ut suꝑiꝰ dictũ ÷ ĩ hãc
diem dilatũ est afr̃a sexta. qua ꝑ crucem
⁊ sangͥnem suũ saluator nr̃illã oꝑatus est
Heo sũt enĩ festa paschalia ĩ qͥb uerus ille

Expanded text:
ure gaudemus. Verum in hujus contemplatione solemnitatis nunquam illud gaudium memoriae nostrae debet praeterire oculum, de nostrarum redemptione animarum, quod, ut superius dictum est, in hanc diem dilatum est a feria sexta, qua per crucem et sanguinem suum Salvator noster illam operatus est. Haec sunt enim festa Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ex suꝑasse ꝓfundũ. muherẽ ꝙ samaritanã
.i. eccłiam alienigenã. q̃ de ꝓfundis. ĩmo ob¬
scuris phisoꝵ doctrinis mortuã aꝗͣ baurire
ꝯ sueuerat. de qua sitientẽ aiãm ut ñ sitiret
itm̃ satiare ñ poterat. didicisse qi qͥ biberit
ex aqua hac sitiet it̃m. qui aũ bib̾it ex aqua
ꝯgruit p̃missa lectio ĩ qͣ ꝯgͣgatis filiis isrł.
adũsus moysen atꝙ dicñtib da nob̾ aquã
iubñ te dño ducit eos ad aꝗͣ ad petrã oreb
s aque largissime. ita ut ppłs bib̾et. ac in¬
m̃ta. Moyses nãꝙ sigc̃at hac in re uidaiẽ
ppłm inẽdulũ. ppł sitiens humani gñis ex¬
pectatõnẽ. petra xp̃m. ꝑcussit moyses uͥ¬
ga bis silicẽ .i. iudaicꝰ ppł. duob lignis cru¬
dñs mulieri samaritane. Aqͣħ: sp̃c sẽs est.¬

Expanded text:
exsuperasse profundum, mulieremque Samaritanam, id est Ecclesiam alienigenam, quae de profundis, imo obscuris philosophorum doctrinis mortuam aquam haurire consueverat, de qua sitientem animam, ut non sitiret iterum, satiare non poterat, didicisse, quia qui biberit ex aqua hac, sitiet iterum, qui autem biberit ex aqua, congruit praemissa lectio, in qua congregatis filiis Israel adversus Mosen atque dicentibus: Da nobis aquam , jubente Domino, ducit eos ad aquam, ad petram Oreb, sunt aquae largissimae, ita ut populus biberet et jumenta . Moses namque significat hac in re Judaicum populum incredulum, populus sitiens, humani generis exspectationem, petra Christum. Percussit bis ga Moses, id est Judaicus populus duobus lignis cruDominus mulieri Samaritanae. Aqua haec Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
bus apparet. magnis ꝓsequunt᷑ fletib Mori¬
tur enĩ tũc filiꝰ uidue.: quando qͥs ꝑ cm̃ aliqͦd
seꝑatur acorꝑe eccłie. que uidua est. xp̃o spon¬
so inp̃senti ñ manente cũ illa. Huic gͦ eugłio
bene illa p̃mittit᷑ apłi lectio. Frat᷑s obsecro uos.
ne deficiatis in tͥbulatiõib meis ꝓuobis. quȩ ẽ
gloria ur̃a: huiꝰ rei gr̃a flecto genua mea.⁊
chre in officio ꝑsonam ũbis qͦ  expͥmit eccłiȩ
uidue uitã filioꝵ magnis gemitib postulantis

Expanded text:
 Moritur enim tunc filius viduae, quando quis per crimen aliquod separatur a corpore Ecclesiae, quae vidua est, Christo sponso in praesenti non manente cum illa: Huic ergo evangelio bene illa praemittitur Apostoli lectio: Fratres, obsecro vos, ne deficiatis in tribulationibus meis, pro vobis, quae est glochre in officio personam verbis quoque exprimit Ecclesiae viduae, vitam filiorum magnis gemitibus postulantis.
Abbreviated transcription (Latin):
filioq illustrauĩt. ⁊ peocatoꝵ remissiõe
mundauĩt:s qr sic est cõmunis qͥdẽ. ⁊ uͥq
inseparabilis sũme ⁊ uniꝰ diuinitatis oꝑa¬
tio: ut tam̃ in ꝓpͥetate uł ordine oꝑis ma¬
nifesta nulliq fideliũ ignoranda ꝑsonar̃
sit discretio. Nam illa uox. faciamꝰ hoĩem
ab imaginẽ ⁊ similitudinẽ nr̃am. patͥs uox
grie sumpta. mortua ⁊ seputta est ⁊ resur¬
rexit. filii caro est: ⁊ illa colũba que super
dñm descendit. ⁊ ille ignis qui suꝑ apłos eiꝰ
apparuit. ñ quidẽ substantiã. s p̃sentem

Expanded text:
Filioque illustraverit, et peccatorum remissione mundaverit; sed quia sic est communis quidem, et ubique inseparabilis summae et unius divinitatis operatio, ut tamen, in proprietate vel ordine operis, manifesta nullique fidelium ignoranda personarum sit discretio. Nam illa vox: « Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram , » Patris vox gine sumpta, mortua ac sepulta est, et resurrexit, Filii caro est, et illa columba, quae super Dominum descendit , et ille ignis, qui super apostolos ejus apparuit , non quidem sub
Abbreviated transcription (Latin):
dcco p̃teritis gñationib ante aduentũ xͥ
ta crtũ fuit uulgo mẏstĩum tanti huus
diuini noĩs patͥs. ⁊ filii ⁊ sp̃e sc̃i: quia nec¬
dũ illũd capere poterat infancia. seu ui¬
uentus mundi nimiũ carnalis: qͥppe. qui
ne nc̃ quidem iã grandeuus postqͣm in ea¬
nuit xp̃o aduemente sine magno p̃di¬
cantiũ labore intellig̾e potuit: simulqr
necdũ illã quã in hac fide confitem᷑ suã:
beata tͥnitas fecerat miscdiam. Necdũ
inquã nobiscũ illã pro qua nc̃ iure colit᷑
fecerat mised̾iam. qua sͥ cͥca salutẽ nr̃am

Expanded text:
co praeteritis generationibus ante adventum Christi tacitum fuit vulgo mysterium tanti hujus divini nominis Patris, et Filii et Spiritus sancti, quia necdum illud capere poterat infantia, seu juventus mundi nimium carnalis, quippe qui ne nunc quidem jam grandaevus, postquam incanuit, Christo adveniente sine magno praedicantium labore intelligere potuit, simul quia necdum illam, quam in hac fide confitemur, suam beata Trinitas fecerat misericordiam. Necdum, inquam, nobiscum illam pro qua nunc jure colitur, fecerat misericordiam, qua sibi circa salute
Abbreviated transcription (Latin):
cũ cet̾is subministͥs ad bñdicendũ cereñ¬
accedit. frustula qͦ portant᷑ incensi. ut cruci¬
cule que cereo insculpta est. offerendo infigat
Et hoo qͦ ad causã p̃dictã respicit. Ilie nãꝙ mu¬
lieres que morttũ querebãt dñm ⁊ iniuum
uidere meruer̃t. a romata ferebãt si c̃ eugłista
refert. Maria magdalene. ⁊ maria iacobi et
salome emerũt aromata ut uenientes unge¬

Expanded text:
cum caeteris subministris ad benedicendum accedit, frustula quoque portantur incensi, ut cruciculae, quae cereo insculpta est, offerendo infigat. Et hoc quoque ad causam praedictam respicit. Illae namque mulieres, quae mortuum quaerebant Dominum, et vivum videre meruerunt, aromata ferebant, sicut evangelista refert: « Maria Magdalena, et Maria Jacobi et Salome emerunt aromata, ut venientes unge
Abbreviated transcription (Latin):
solis pontificib apłoꝵ uicariis deberi. ut
c̃signent. ⁊ ꝑaclytũ tradant. Legr̃ aũ
ingestis pontificalib q̃d siluest̾ p̃p̃ ꝯstituit
br̃o itaꝙ cͥsmate baptizatos ungere licet
solis debetur ep̃is. s u̾tic̃e. Eort̾e dicat ali¬

Expanded text:
solis pontificibus, apostolorum vicariis deberi, ut consignent, et Paracletum tradant. Legitur autem in Gestis pontificalibus quod Sylvester papa constituit byteris itaque chrismate baptizatos ungere licet, solis debetur episcopis sed verticem. Forte a
Abbreviated transcription (Latin):
de fonte suscepimꝰ. Non ita intelligñdũ:
Nam qͥd ꝓdest si qͥsꝗͣ parentũ magnã par¬
uulo c̃ferat hereditatẽ. nͥ ꝓuideat illi tu¬
torẽ: Paraclytus qͥppe regñatis inxͦ custoᷤ
⁊ consolator. ⁊ tutor est. qui possent sua¬
dñte diabolo sic̃ paruuli facultatẽ ꝑdere¬
dare grãm suã. fructus nãꝙ ⁊ pingdo est
olee. q̃ arbor pacis ⁊ lumĩs ministra ÷ c̃mix¬
to balsamo. cuiꝰ arbor odorifera una : et
p̃cipua arboꝵ a romaticar̃. Sp̃c aũ sc̃s di¬
uine substantie pig̃do ẽ ita ut qͥc̃q ex
Et balsami odor ĩ oleo suauitatẽ eiꝰd̾ sp̃c sc̃i.¬

Expanded text:
. Non ita intelligendum est. Nam quid prodest, si quisquam parentum magnam parvulo conferat haereditatem, nisi provideat illi tutorem? Paracletus quippe regeneratis in Christo custos et consolator, et tutor est, qui possent suadente diabolo, sicut parvuli facultatem, perddare gratiam. Fructus namque et pinguedo est oleae, quae arbor pacis et luminis ministra est, commisto balsamo, cujus arbor odorifera una est et praecipua arborum aromaticarum. Sanctus inae substantiae pinguedo est, ita ut quicunque ex t meum . » Et balsami odor in oleo suavitatem ejusdem Spi
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s. donoꝵ suoꝵ septiformi tonitrui uer̃
dĩ ũbũ. uer̃ di filiũ sc̃a eccłia catholica of¬
fert cͤatori suo. corde cͤdñs ⁊ ore ẽfitñs. pa¬
rit̃q manib panẽ ⁊ uinũ sic̃ s̾ t̾didit ip̃e
saluator offerñs. Nã ꝓ qͦta suoꝵ parte
tori ⁊ illuminatori suo. si nichil aliud ei
ꝗͣ panẽ ⁊ um̃ offerret : Solũ deniq t̃re¬
nũ corpꝰ hoĩs hꝰmõi t̾re fructib alit᷑. ⁊
sustñtat᷑. Etiã añꝗͣ cͤuisset eccłia. tẽpꝰꝙ¬
dõ filiũ ex eo suscepisset. ꝗͣ ĩ acceptabile
sacͥficiũ offerre posset. ñ erat sacͥficiũ eiꝰ
ad eo uacuũ. ut nichilp̃t̃ id qͦd uidebat᷑
in se continẽt. Habebat nãꝙ cas ĩ insi

Expanded text:
s, donorum suorum septiformi tonitru, verum Dei Verbum, verum Dei Filium, sancta Ecclesia catholica offert Creatori suo, credens corde, et ore confitens , pariterque manibus panem et vinum, sicut sibi tradidit ipse Salvator offerens . Nam pro quota suorum parte tori, et illuminatori suo, si nihil aliud ei quam panem et vinum offerret? Solum denique terrenum corpus hujusmodi fructibus alitur et sustentatur? Etiam antequam crevisset Ecco filium ex eo suscepisset, quem in acceptabile sacrificium offerre posset non erat sacrificium ejus adeo vacuum, ut nihil praeter id quod videbatur in se contineret. Habebat namque causas invi
Abbreviated transcription (Latin):
est. atq id̾o mutabilẽ mũdũ designat.
⁊ ĩ capite suo gestãs coronã stellar. cii.i.¬
chor̃ ccii. apłoꝵ qͥ ĩ eiꝰ initio p̃ful ser̃t.⁊ in
ut̃o hñs. ⁊ clamabat parturiẽs. ⁊ cruciat᷑
ut parias. Huiꝰ ĩ ut̃o hñtis. clamãtis ⁊ par¬
turientis. salubrẽ cruciatũ. ostnd̾e de qua
loqͥmͦ gͣuis ⁊ grãdissonꝰ imitat᷑ cantꝰ q̃ neumis
distñta freqñtib ⁊ suis fec̃da u̾sib qnͣtũ uis
longa iubilatõe ñ ualet satis expͥm̾ẽ qͦd sig̃cat.¬

Expanded text:
est, et ideo mutabilem mundum significat. Et in capite suo gestans coronam duodeci in utero habens, et clamabat parturiens, et cruciatur ut pariat. Hujus in utero, habentis, clamantis et parturientis salubrem cruciatum, offerendae, de qua loquimur, gravis et grandisonus imitatur cantus; quae neumis distenta frequentibus, et suis fecunda versibus quantumvis longa jubilatione non valet satis exprimere 17 quod sig
Abbreviated transcription (Latin):
ri panẽ ip̃m ⁊ uiñ ĩ corpꝰ ⁊ sangͥnẽ suũ tnsfe¬
nrãm de maria uͥgine carnẽ susciꝑe potuit.
qͣmͦ uoluit. Nec duo corꝑa dñr aut st̃. hoc ꝙ
de altari. ⁊̃ illud ꝙ acceptũ ÷ de ut̃o uͥginis.
ne. hic ĩpane. Alioqͥn ⁊ ille panis ꝗͣ heri sacͥfi¬
cauimꝰ. ⁊ ille ꝗͣ hodie. ł cras sacͥficabimꝰ plura
runt᷑ panes qͦt hñr ĩ eccłia sac̃dotes. S hoc
ꝓhibet caͣ. cõuincit rõ. respuit religio Tni¬
tas enĩ ũbi: uintatẽ efficit sacͥficii. Simiłr¬
u̾gine sũpsit. ⁊ nc̃ de altari salutarẽ hostiam
accip̃. Igͣ unũ corpꝰ ÷ ⁊ qͦd demaria genitũ
ĩcruce pepend̾. ⁊ qͦd ĩ sc̃o altari oblatũ. cotidie

Expanded text:
ri panem ipsum et vinum in corpus et sanguinem suum transferatia, qua nostram de Maria virgine carnem suscipere potuit, quomodo voluit. Nec duo corpora dicuntur aut sunt, hoc quod de altari, et illud quod acceptum est de utero Virginis, ille panis, quem heri sacrificavimus, et ille quem hodie vel cras sacrificabimus, plura runtur panes, quot habentur in Ecclesia sacerdotes, sed hoc prohibet causa, convincit ratio, religio atem efficit sacrificii. Similivirgine sumpsit, et nunc de altari salutarem hostiam accipit; igitur unum corpus est, et quod de Maria genitum in cruce pependit, et in sancto altari oblatum, quotidie
Abbreviated transcription (Latin):
uł lue. euiꝰ ĩplenitudine hec facturꝰ erat.
clang̃ tuba tanti tãq excellñtis miracħ
quo ⁊ hostes suos attonitos reddidit.⁊ cor¬
da piorũ mag̃ ac mag̃ ad cͦdñdũ aĩauit.
Namꝙ ⁊ hostes qꝰ turbati dñr. Si dimitti¬
mus eñ sic . o.c.i.e. ⁊ p̃lebs ad credñdũ ma

Expanded text:
vel lunae, cujus in plenitudine haec facturus erat, clangit tuba tanti tamque excellentis miraculi, quo et hostes suos attonitos reddidit, et corda piorum magis ac magis ad credendum animavit. Namque et hostes ejus turbati dicunt: « Si dimittimu
Abbreviated transcription (Latin):
fictꝰ ÷ ex his inꝗͣ q̃ dicta s̃. dat᷑ intelligi qͦd
dñs ip̃o die neo meitie lazarũ suscitauĩt.
Delectat ualde legitimꝰ hic reg̃ nr̃i pro¬
cessus. legitimꝰ. ⁊ sẽs sũmi saẽdotis nr̃i clã¬
gor indie neomenis hinꝰ. Ip̃e enĩ qͥ qͦndã
uisserat filiis isrł ꝑ moy sen dicñs. si qnͣdo
exhibitis ad bellũ ꝯtra hostes qͥ dimicant
adñsũ nos. si qnͣ habebitis epulũ ⁊ dies fe¬
stos. ⁊ kalendas. clangetis tubis sr̃ holo cau¬
stis. ⁊ pacificis uictimis. ip̃e rex nr̃ exitu¬
rus ad bellũ passionis contͣ diabolũ pͥncipẽ
mundi. ip̃e sũmꝰ saẽdos nr̃ habiturꝰ epulũ
corꝑis ⁊ sangͥnis fui. qͦd cũ trad̾et discipłis

Expanded text:
Ex his, inquam, quae dicta sunt, datur intelligi quod Dominus ipso die neomeniae Lazarum suscitaverit. Delectat valde legitimus hic Regis nostri processus, legitimus et sanctus summi Sacerdotis nostri clangor in die neomeniae hujus. Ipse qui quondam jusserat filiis Israel per Mosen, dicens: « quando exibitis ad bellum contra hostes, qui dimicant adversum vos. Si quando habebitis epulum, et dies festos et Kalendas, clangetis tubis super holocaustis et pacificis Victimis . » Ipse rex noster exiturus ad bellum passionis, contra diabolum principem mundi, ipse summus sacerdos noster habiturus epulum corporis et sangui
Abbreviated transcription (Latin):
medemꝰ ⁊ uestim̃tis nr̃is oꝑiemͦ. ⁊ cet̾a. Hec
qͦ ad baptismm sacͣm̃tũ. ⁊ ad instructionẽ
manifeste ꝑtinet baptizandoꝵ. S iã nũc
dicñdũ est. quare qͣtuor legant᷑ lectiones
de lege ⁊ ꝓpħis assumpte. Uidelicet lectio
pͥma idc̾co leg̃r. qͥa ut dictũ est decͤatione
mundi ⁊ hõis conditione narrãs aqͣrũ qͦq
mystĩa. cũ sp̃c di auctoritate int̾serit. Tres
uͦ relique. tͥa mundi tẽꝑa respiciũt .i. pmiũ

Expanded text:
 vestimentis nostris operiemur , etc. Haec quoque ad baptismi sacramentum, et ad instructionem manifeste pertinet baptizandorum. Sed jam nunc dicendum cur quatuor legantur lectiones, de lege et prophetis assumptae. Videlicet lectio prima idcirco legitur, quia, ut dictum est, de creatione mundi et hominis conditione narrans, aquarum quoque mysteria, cum Spiritus Dei auctoritate interserit. Tres vero reliquae tria mundi tempora respi
Abbreviated transcription (Latin):
plenariũ ht̃ ad ip̃m dñi ꝑtinẽs aduentũ
ut dũ caro ieuiniis affligr̃. aĩa redẽptõis
sue testimoniis. ex lectõe sacͣ. ł ꝯcentu
eccłie copios iꝰ letet᷑. Prima ieiunii die
qͣrta .s. fr̃ã. Stat̃o ad scãm mariã ꝯueniẽ¬
ter ordinata: Ad illud enĩ templũ dñi. ad
illud sacͣrium sp̃e sc̃i in qͦ tot᷑ d̃s nouẽ m̃si¬
bus habitans. dignatꝰ ÷ hõ fieri. totũ diei¬

Expanded text:
plenarium habet, ad ipsum Domini pertinens adventum, ut dum caro jejuniis affligitur, anima redemptionis suae testimoniis, ex lectione sacra vel concentu Ecclesiae, copiosius laetetur. Prima jejunii dierta feria statio ad Sanctam Mariam convenienter ordinata est. Ad illud enim templum Domini, ad illud sacrarium Spiritus sancti, in quo totus Deus novem mensibus habitans, dignatus est homo fieri, totum e
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudine ĩundans. ac srunũ de ꝑady.¬
si fluminib ꝑdilatatũ eiꝰdẽ aĩe fluant alne¬
um. Interea miratur ip̃e suxmet amplitu¬
dinẽ. uastumq sinus sui deambulatortũ. ue¬
re. ter. quatq beata. que siẽ scͥptũ est quia
dilex̃ cordis munditiã ꝓpt̃ gr̃am labioꝵ suoꝵ¬
se ip̃am reũtit᷑. tũ uͦ recusare ñ pot̃. qͥn sur¬
gat ⁊ dilecto pariat .i. ad doctͥue minifh̾ũ

Expanded text:
magnitudine inundans, ac si unum de paradisi fluminibus per dilatatum ejusdem animae fluat alveum. Interea miratur ipsa suimet amplitudinem, vastumque sinus sui deambulatorium, vere ter quaterque beata, quae sicut scriptum est, « quia dilexit cordis munditiam, propter gratiam labiorum suoseipsam revertitur, tum vero recusare non potest, quin surgat et dilecto aperi
Abbreviated transcription (Latin):
cordis cͥcuit ꝓfundũ. nemo qͥdem
seit. nͥ ip̃e qui accipit. flumĩa aũ
aque uiue ꝯ seqñter de uentre eꝰ fluentia qͥ
bibunt. de sapore magnitudinẽ in fusi mu¬
neris agnoscunt. Unde dñs inengłio. Et uo¬

Expanded text:
cordis circuit profundum, nemo quidem scit, nisi ipse qui accipit. Flumina autem aquae vivae consequenter de ventre ejus fluentia , qui bibunt, de sapore magnitudinem infusi muneris agnoscunt. Unde Dominus in Evangelio: « Et vo
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ẽ sẽs. ⁊ quasi ꝑforamen int̾ius aĩe claustr̃
illabitur: int̾miseñte ꝓtinus ad int̾rtũ eius
infirmitate humani sp̃s ob insolitũ uigorẽ
quẽ sentit. ⁊ pondus. At ip̃e qͥ illapsꝰ : pͥmi¬
tus familtari dulcedinis sue blandim̃to qͣsi
osculo pauitantẽ ar̃am consolat᷑. Deinde scd̾m
opus ad quod ar̃am illã p̃parat exuroñs. ũbi
gr̃a si hoc intñdit. ut sic̃ dictũ est de uentre
eiꝰ fluant aque uiue .i. dogmata largiora

Expanded text:
s et quasi per foramen interius animae claustrum illabitur, intremiscente protinus ad introitum ejus infirmitate humani spiritus, ob insolitum vigorem quem sentit et pondus. At ipse qui illapsus est, primitus familiari dulcedinis suae blandimento, quasi osculo pavitantem animam consolatur. Deinde secundum opus, ad quod animam illam praeparat, exsurgens, verbi gratia, si hoc intendit, ut, sicut dictum est, de ventre ejus fluan
Abbreviated transcription (Latin):
tem multoꝵ flumina deuent᷑ eꝰ fluãt aque
cipiens pariat. ⁊ sp̃m salutis eiꝰ faciat sr̃t̾rã.¬
scͥbũdi officio mag̃ quã aocessu. uł p̃sentia
corꝑis. iuuã nob̾ aqͣm einiser̃t. quã de hoc fon¬
impletur: qͦd ĩ canticis canticoꝵ dr̃. Dilectꝰ¬

Expanded text:
tem multorum flumina de ventre ejus fluant aquae tem multorum flumina de ventre ejus fluant aquae cipiens pariat, et spiritum salutis ejus faciat superscribendi officio magis quam accessu vel praesentia corporis vivam nobis aquam emiserunt, quam de hoc fonimpletur, quod in Canticis canticorum dic
Abbreviated transcription (Latin):
.i. sensũ iũtatis efficit. rutũq eꝰ ad os dirigñs
corꝑea uoce iuduit: ⁊ ĩ aures tuas emittit.
ꝑq aures ad aĩam ꝑfert. cuibibñti saporis
qualitas uer̃ ꝑhibet. qura sp̃c sc̃i uox est: scił
dũ infufus pectori grãm multis ꝓfut᷑am in
electo uase cõponit. Si quidẽ necꝰ ipse qͥ accipit
seit uñ ueniat aut quo uadat. licet seiat ⁊ sen¬
tiat quando uenit. aut quando uadit. ꝑacta
insitatione sensibili. Quasi aũ sibilũ aure te¬
nuis ut ait gregoriꝰ subito ꝑcipit. atq hoc est
qͥd de ĩ cõp̃hensibili substantia ẽt̃nitatis cõ¬
spicit. Uerũ ꝑ illũ in helya sibilũ aure tenu¬
em freqñtior qͦ uisitatio signat᷑. qua diui¬
nitatis aurã degustat mens. quotiens ĩ con¬
templationis sublimitate subleuat᷑. De illa
mag̃ uisitatione ad p̃sens ꝑtinet opꝰ. qͣ lon¬
ge exccellentiꝰ tẽ mens humana clarificat᷑
quando ad publicũ qͥsmittũdꝰ est. ut ad salu¬

Expanded text:
 sensum veritatis efficit, rivumque ejus ad os dirigens, corporea voce induit, et in aures tuas emittit, perque aures ad animam perfert, cui bibenti saporis qualitas verum perhibet, quia Spiritus sancti vox est, scilicet dum infusus pectori, gratiam multis profuturam in electo vase componit. Siquidem nec ipse qui accipit, scit unde veniat aut quo vadat, licet sciat et sentiat quando venit et quando vadit, peracta visitatione sensibili. « Quasi enim sibilum aurae tenuis, ut ait Gregorius, subito percipit, atque hoc est quod de incomprehensibili substantia aeternitatis conspicit. » Verum per illum in Helia sibilum aurae tenuem frequentior visitatio designatur , qua divinitatis saporem degustat mens, quoties in contemplationis sublimitate suspenditur. De illa magis visitatione ad praesens pertinet opus, qua longe excellentius tunc mens humana clarificatur, quando ad publicum quis mittendus est, ut ad salu
Abbreviated transcription (Latin):
contmendata auctoritate sua. ⁊am ib̃ibꝰ
obseruande .q.d. g̃s nondebent uidai⁊ a¬
re quia nos qui ualiumꝰ in lege. scimꝰ eã ñ
quia ab eis pͥmitus est p̾dicatum ꝑ hoc u̾bum. ⁊ si non ꝑ eos. cum accepisset ado illud. credi¬
dit paulus. Uñ ⁊ ꝯtulit cumilł.⁊ dextras accepit quia idem cumeis ũbũ hũit. Ipsa colla¬
tio unitatem doctrine monstrauit. alit̾ noncrederet eccłia ei qui non fuerat cum ano.¬
s adhoc ut eẽm pͥmus in p̃dicatione gentiumn. sicut petrꝰ incircũc̃. ⁊ si

Expanded text:
Commendata auctoritate sua, jam rationiobservandae. Quasi: Gentes non debent judaizare, quia nos, qui valuimus in lege, scimus eam non Paulus accepit, et per hoc verbum, et si non per eos. Cum accepisset a Deo illud, credidit Paulus: unde et contulit cum illis tio unitatem doctrinae monstravit, aliter non crederet Ecclesia ei qui non fuerat cum Domino.s. Ut essem primus in praedicatione gentium, sicut Pe
Abbreviated transcription (Latin):
lus grẽ p̃dicator egregius. dampnare ie¬
gem moisi ut sacrilegani. nec deo man¬
mens non miscebatut gẽtib. qd si solũ
eẽt: ñ eẽt rep̾hensibile. sicut upse pau¬
lus ꝓ scandalo aliqñ cessit. s in ħ erra¬
tum ⁊ qͥ gc̾s cogebat uidar⁊ are.

Expanded text:
lus gratiae praedicator egregius damnare legem Moysi ut sacrilegam, nec Deo manmens non miscebatur gentibus. Quod si solum esset, non esset reprehensibile. Sicut et ipse Paulus pro scandalo aliquando cessit. Sed in hoc erratum est, quod gentes cogebat judaizare.