comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ri potest. scientia enĩ ẽ rerũ quae st̃ cõp̃ hen¬
sio ueritatis. & quicquid sibi animus fin¬
git ł imaginatione reperit. cũ in substantia
atq ueritate c̃stitutũ non sit. illud posse
scire ñ dr̃. atq id eo ñ ẽ eorũ scientia ulla
quae sola imaginatione subsistunt. id circo
itaq dubitans dixit. in paucis enĩt in nullis
Haec enĩ ipsa pauca ita quisq reperi& ut si
ad uerã rationẽ exam inationẽq conten¬
derit. nulla eẽ ꝑpendat. Qđ siquis quã
chimerȩ aliquã eẽ scientiã dicat qua&e ñ est.
quanqduã hoc falsũ sit tam̃ hoc qͦq concessor
pauca ert̃ in quib scientiȩ cũ scibili natura
simulsit. Multis enĩ rebus ante p̃positis &
constitutis. scientia nascit᷑. Quocirca ñ in om̃i¬
byrelatiuis uerũ ẽ. ut simul eẽ dicant᷑ na¬
tura. Et sicut falsũ illud ẽ in nullis hoc ẽe
relatiuis. ita falsum rursũ in om̃ibus.

Expanded text:
ri potest scientia enim est rerum quae sunt comprehenri potest scientia enim est rerum quae sunt comprehensio veritatis, et quidquid sibi animus fingit, vel imaginatione reperit, cum in substantia atque veritate constitutum non sit, illud posse sciri non dicitur, atque ideo non est eorum scientia ulla quae sola imaginatione subsistunt. Idcirco itaque dubitans dixit, in paucis enim vel nullis. Haec enim ipsa pauca ita quisque reperiet, ut si ad veram rationem examinationemque contenderit, nulla esse perpendat. Quod si quisquam chimerae aliqua esse scientiam dicat, quae non est, quanquam hoc falsum sit, tamen hoc quoque concesso pauca erunt in quibus scientia cum scibili simul natura sit. Multis enim rebus antepositis et constitutis scientia nascitur. Quocirca non in omnibus relativis verum est, ut simul esse natura dicantur: et sicut falsum illud est, in nullis hoc esse relativis, ita falsum est rursus in omnibus.
Abbreviated transcription (Latin):
sumpcũ qđ ẽ uitiosissimũ. Sienĩ id cuto di¬
sitio suinitur ut res de qua quȩrit᷑ assig¬
netur. qui magis est aꝑtior diffinitio sĩ
reipsa quã definit in assignatione dif¬
finitionis utatur.: Diffinitio nãq id¬
circo redditur. ut res decuĩ quidẽ ẽẽ du¬
bitatur diffinitione patefiat. Qđ si rẽ
ipsã quã definit in definitione protulerit
nihilo planior diffinitiofit. Vt siquis ho¬
minẽ diffinire uolens. dicat hoc ipsũ
eẽ hominẽ qđ hominẽ. Ita qͦq non con¬
siderantib aristotel es relatiuorũ diffi¬
nitionẽ feddidisse uidebit᷑. ¶Ait enĩ eẽ
ad aliquid. quib hoc ipsũ ẽẽ est ad aliquid
qͦ dã modo sehabere. IAcsi dicer&. Fa
sunt ad aliquid. quae se ad aliquid quo¬
dã modohabent. Sed minutius atq acu¬
tius considerantibus. uis integrȩ diffi¬
nitionis prumpte atq ueraciterappa¬
rebit. Non enĩ in eo qđ ẽ diciad aliquid

Expanded text:
sumptum, quod est vitiosissimum. Si enim idcirco diffinitio sumitur, ut res de qua quaeritur assignetur, quae magis est apertior diffinitio, si re ipsa quam diffinit, in assignatione diffinitionis utatur? Diffinitio namque idcirco redditur, ut res de cujus quidem esse dubitatur, diffinitione patefiat. Quod si rem ipsam quam diffinit, in diffinitione protulerit, nihilo planior diffinitio sit, ut si quis hominem diffinire volens dicat, hoc ipsum esse hominem quod hominem. Ita quoque non considerantibus, Aristoteles relativorum diffinitionem redad aliquid, quibus hoc ipsum esse est ad aliquid quodammodo se habere, ac si diceret: Ea sunt ad aliquid, quae se ad aliquid quodammodo habent. Sed minutius atque acutius considerantibus, vis integrae diffinitionis prompte atque veraciter apparebit; non enim in eo quod est dici, ad aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
si screntiam sublatũ scrbile ꝑimit. & illatũ
scibile scientiã ñ infert neq constituit.
priuꝰ est qđ sciri potest: quã illud qđ cõ¬
p̃hendere ualet atq complecti notitia
Ipse &iã ad hanc rem obscurissimũ cõ¬
modauit exempliĩ Sol& eriã ingeome¬
ꝓposito quattuor laterũ spatio. ȩquale

Expanded text:
si et scientiam sublatum scibile perimit, et illatum si et scientiam sublatum scibile perimit, et illatum scibile scientiam non infert, neque constituit, prius est id quod sciri potest quam illud quod comprehendere videlicet atque complecti notitia. Ipse autem ad hanc rem obscurissimum commodavit exemplum. Solet enim in geomeproposito qua
Abbreviated transcription (Latin):
perimuntur. Ipsa uͦ illata atq c̃stituta
simulres alias non inferunt. ut ẽ unus
atq duo. Int̃ empto uͦ uno. duo qͦq pereunt
Unde enĩ ẽ unus induob geminatio. si unꝰ
intereat. Constituto uͦ atq p̃posito ut sit
natio. Ergo illa p̃riora dnr̃ eẽ. quecũq alia
simulqͥdẽ illata ñ inferunt sed perimunt
int̾empta. Scibile ergo & scientia ñ eẽ simul
illa res ꝓbat. qđ siquis rẽscibilẽ tollat scien¬
tiã qͦq sustulerit. Nulla enĩ potest scientia
ꝑmanere.: si res quȩ sciri possit intereat.
Ac si scibile cẽ constituas. ñ omnino scientia
conseqͥtur infantib enĩ ea nob̵ quȩ nunc¬
nouim erant. & insuȩ naturȩ substantia
ꝑmanebant Meorũ apud nosscientia ñ
erat Multȩ quoq st̃ artes. quasee qͥdẽ
in naturȩ suȩ ratione ꝑspicim. quarũ
neglectꝰ scientia sustiulit. Multũq. ego
ipse iam metuo. ne hoc uerissime de om¬
nib studiis liberalib: dicat᷑ Iuo eirca

Expanded text:
unt, ipsa vero illata atque constituta simul res alias non inferunt, ut est unus atque duo. Interempto enim uno, duo quoque pereunt. Unde enim est unius in duobus geminatio, si unus intereat? Constituto vero atque posito ut sit natio. Ergo dicuntur illa priora esse, quaecunque alia simul quidem illata non inferunt, sed perimunt interempta. Scibile ergo et scientiam non esse simul illa res probat, quod si quis rem scibilem tollat, scientiam quoque sustulerit. Nulla potest enim scientia permanere, si res quae sciri possit intereat. At si scibile esse constituas, non omnino scientia consequitur. Infantibnovimus erant, et in suae naturae substantia permanebant, sed eorum apud nos scientia non erat. Multae quoque sunt artes, quas esse quidem in suae naturae ratione perspicimus, quarum neglectus scientiam sustulit. Multumque ego ipse iam metuo ne hoc verissime de omnibus studiis liberalibus dicatur. Quocirca
Abbreviated transcription (Latin):
noscat. qđ illic ad scientiã pitagoricã ꝑfectãq
doctrinã hic ad s̃plices introducendorũ mo¬
tus expositionis sit ac cõmodata sententia Sed

Expanded text:
noscat, quod illic ad scientiam Pythagoricam perfectamque doctrinam, hic ad simplices introducendorum motus expositionis sit accommodata sententia; sed
Abbreviated transcription (Latin):
ipsȩ uident᷑ falsȩ eẽ ł uerȩ. Nã cũ dico cice¬
ro sed&. si ille surrexerit oratio qͥdẽ ipsa
nihil passa ẽ. sed res deqͣ illa fuit oratio
mota ẽ. Qui en ĩ sed ebat surrexit. id crrco
ex uera oratione facta ẽ false. Quo arca sub¬
stantia ipsa suscipiens ut dictũ ẽ c̃traria. ꝑ¬
mutat᷑. Oratio ł opinio non mutant᷑: sed re
ceptibile ut ipsȩ ꝑmutatȩ c̃traria suscipi¬
ant. non ut remutata ipsȩ in mutatȩ immo¬
bilesq ꝑmaneant. Atq hoc dictũ ẽ siquis
orationẽ atq opinionẽ contrariorũ suscep¬
tibiles put&. non aut̃ eẽ orationẽ atq opi¬
nionẽ c̃trariorũ susceptibiles. ipse rursus

Expanded text:
ipsae videntur falsae esse vel verae. Nam cum dico Cicero sedet, si ille surrexit, oratio quidem ipsa nihil passa est, sed res de qua fuit ipsa oratio mota est. Qui enim sedebat surrexit, idcirco ex vera oratione facta est falsa. Quocirca substantia ipsa suscipiens ut dictum est contraria permutatur, oratio vero vel opinio non mutatur, sed re riorum susceptibile, ut ipsa permutata contraria suscipiat, non ut, re mutata, ipsa impermutata immutabilisque permaneat. Atque hoc dictum est, si quis orationem atque opinionem contrariorum susceptibiles putet, non autem esse orationem atque opinionem contrariorum susceptibiles. Ipse rursus
Abbreviated transcription (Latin):
acsingularis Idem quoq deaqua dicẽ¬
dũ est Iulaenĩ sicut ignis calorem. sic
non suscipit humiditatem Sed est quo¬
dã modo ipsa humiditas ei naturaliter
insita : atq. idõ calor ignis ulhunidi
aquȩ nonsolũ qualitates dicimꝰ. sed etiã
substantiales ignis & aquȩ qualitates

Expanded text:
ac singularis. Idem quoque de aqua dicenac singularis. Idem quoque de aqua dicendum est: illa enim sicut ignis calorem, sic non suscipit humiditatem, sed est quodammodo et ipsi humiditas naturaliter insita; atque ideo calor ignis, vel humiditas aquae non solum qualitates dicuntur, sed etiam substantiales igni et aq
Abbreviated transcription (Latin):
Quare erit hoc ꝓpriũ substantiȩ c̃trarioꝵ
susceptibilẽ. Sed siquis forsitandicatcur
cum ignis calidus sit nũquã frigus suscipi
at. & cur cum aqua sit humida. nũquã sus¬
cipiat siccitatẽ. his enĩ obpositis. uidet᷑ non
om̃is sub stantia contrarioꝵ eẽ susceptibił
sit in omib substantiis. Sed dicendũ ẽ qm̃
quid substantialit̃ ad est. Suscipere enĩ di¬
cimus aliquid dereb extrinsecus positis.
& p̃ter substantiam constitutis. Qm̃¬
in substantiã ignis in est calidũ e̾ẽ.:
igniis calorẽ non suscrpit. Quo circa
neque est ignis caloris susceptibilis.
neq frigoris Calorẽ quidẽ non susci¬
pit. id eireo qđ eius naturȩ substantiȩ¬
q inmutabilit̾ adhesit Frigus enim
non suscipit. qm̃ caloris natura ipsius
ignis contrariũ sponte repudiatꝰ. Quo¬
oirca siquidẽ quod suscipit ignis ex
trinsecus positum aocipiat. necesse est
eius quoq contrariũ : ipse unus ꝑmanens

Expanded text:
Quare erit hoc proprium substantiae contrariorum Quare erit hoc proprium substantiae contrariorum esse susceptibilem. Sed si quis forsitan dicat cur cum ignis calidus sit nunquam frigus suscipiat, et cur cum aqua sit humida nunquam suscipiat siccitatem. His enim oppositis, videtur non omnis substantia contrariorum esse susceptibilis, sit in omnibus substantiis. Sed dicendum est quoniam equid illi substantialiter adest. Suscipere enim dicimus aliquid de rebus extrinsecus positis et praeter substantiam constitutis: qin substantia ignis inest calidum esse, ignis calorem non suscipit; quocirca neque est ignis caloris susceptibilis, neque frigoris. Calorem quidem non suscipit, idcirco quod eius naturae substantiaeque immutabiliter adhaesit. Frigus enim non suscipit, quoniam caloris natura ipsius ignis contrarium sponte repudiat. Quocirca si quid est quod suscipiat ignis, id est extrinsecus positum, accipiat necesse est eius quoque contrarium, ipse unus permanens
Abbreviated transcription (Latin):
tibilea. neq enĩ falsitas ueritasq in opi¬
nione ł oratione insita ẽ. sed id circo uiden¬
t᷑ c̃trariorũ eẽ cepribilia. qđ ut ipse ait
circa alterã quandã passionẽ sint. hocẽ cir¬
ca hoc et̃ opinionẽ uł orationẽ. Nã cirra
sedere & non sedere quae st̃ c̃traria. seden¬
di abiquẽ & non sedendi opinio ł oratio. At¬
q id eo qm̃ circa alias res st̃ quae sibi sc̃ c̃tra¬
siones rerũ sint. Nã neq orationeq opinio
ꝑmutat᷑. sed sola tantũ dequib: ẽ oratio &o
pinio .i. sedere & non sedere. Quo cirra qm̃
nullã ipsa oratio ł opinio suscipiunt passi¬
onẽ. nec quicquã in eis sit atq euenit ẽ¬
trariũ ctariorũ eẽ susceptibilia ñ uiden¬
t. At substantia eo qđ ipsa suscipiat c̃tra¬
trariũ. c̃trariorũ dr̃ ẽe susceptibił. Cicero
aut̃ suscipiens sanitatẽ sanus fit. & suscipi¬
ens aegritudinẽ fit aeger. Oratio uͦatq
opinio ut dictũ ẽ contraria non suscipiuNt.

Expanded text:
veritasque in oratione vel opinione insita est, sed idcirco videntur contrariorum esse susceptibilia, quod ut ipse ait circa alteram quamdam passionem sint, hoc est circa hoc esse opinionem vel orationem. Nam circa sedere et non sedere, quae sunt contraria, est sedendi aliquem et non sedendi opinio vel oratio, atque ideo quoniam circa alias res sunt quae sibi sunt contrasiones rerum sint. Nam neque oratio neque opinio permutatur, sed sola tantum de quibus est oratio atque opinio, id est sedere et non sedere. Quocirca quoniam nullam ipsa oratio vel opinio suscipiunt passionem, nec quidquam in eis fit, atque evenit contrarium, contrariorum esse susceptibilia non videntur. At substantia eo quod ipsa suscipiat contrarium, contrariorum dicitur esse susceptibilis. Cicero enim suscipiens sanitatem sanus fit, et suscipiens aegritudinem fit aeger. Oratio vero atque opinio ut dictum est contraria non suscipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tio eadẽ & numero nuncqͥdẽ eẽ uera. nunc
autẽ ẽẽ falsa. & contraria ipsa suscipere
sed hoc falsũ ẽ. qđ oratio & opinioẽttana
recipiant. Namsiquis hoc recipiat qđ etiã
oratio atq opinio contrariorũ susceptiua
sint. ñ tam̃ eodẽ modo qͦ substantia. Nã
substantia ipsa c̃trana suscipiens ꝑmutat᷑.
Cicero nãq ipse in se aegritud inẽ suscipiens
ex sano factus ẽ aeger. & in mutatꝰ ipse c̃¬
contraria suscipit. Sermo uͦ ł opinio ipsa
qͥdẽ in ꝑmutata ꝑmanent sed cũ rebus de
quib dnr̃ ꝑmutatis. ipse inueniunt᷑ falsȩ eẽ¬

Expanded text:
tio eadem et una numero nunc quidem esse vera, nunc autem falsa, et contraria ipsa suscipere, sed hoc falsum est, quod oratio et opinio contraria non recipiunt: nam si quis hoc recipiat quod etiam oratio atque opinio contrariorum susceptiva sint, non tamen eodem modo quo substantia. Nam substantia ipsa contraria suscipiens permutatur, Cicero namque ipse in se aegritudinem suscipiens ex sano factus est aeger, et mutatus ipse contraria suscipit; sermo vero vel opinio ipsa quidem immutata permanent, sed cum rebus de quibus dicuntur permutatis ipsae inveniunt
Abbreviated transcription (Latin):
castitati. ure dico: p̃ptuum stomachum. uͥ sedes est egͥdi¬
dims: ⁊ frequentes in firmitates . s. ip̃os accessus. nĩmc
speciale consilium ei dat. ut se ip̃m salubri doctͥna re
te debiles fiant.⁊ post: medicoꝵ suffragia requirãt.
temperaucdum est enim. ut si ferip: ceptum obsegͥũ
gͣdatim ꝓuehatur: poctus qmiti comiderantiam mintia¬
tur: Quoꝵdam hominum. qr dixerat. sine p̃uiditio nicħ
facias. determinat: uͭ p̃iudictũ sit necessartum: i uͥnõ.
ta que non oportet examinari. itaquedam sunt occł¬
ta: dequib sine p̾examinatõne non p̃fier iuditiũ.¬

Expanded text:
castitati. Utere, dico, propter tuum stomachum, ubi sedes aegritudicastitati. Utere, dico, propter tuum stomachum, ubi sedes aegritudinis, et frequentes infirmitates, scilicet ipsos accessus. Nunc speciale ei consilium dat, ut eum salubri doctrina rete debiles fiant, et post medicorum suffragia requirant. Temperandum est enim, ut si fieri potest coeptum obsequium gradatim provehatur, potius quam per inconsiderantiam minuatur. Quorumdam hominum. Quia dixerat, sine praejudicio nihil facias, determinat ubi praejudicium sit necessarium, et ubi non, ta, quae non oportet examinari, ita quaedam sunt occulta, de quibus sine praeexaminatione non potest
Abbreviated transcription (Latin):
inte peccauit .i. qn̾ tu scis quod peccauit: tunc sec̾to
argue ne si publice argueris: ñsis corrector: s ꝓditor.U
uistus ioseph de mana fec̾. solus suspicans adult̾ium.
Qn̾ autem palam peccatur: palam arguendum est: ut
autem p̃br non accusetur. Teste c̃oram do patre: ⁊dn̾o
iħu. qui uidicabit:⁊ angłis eius electis: adħ ut separent
posueris .i. non cito ordines. s sepe ꝓba. ⁊ si sapiens: ⁊ sire¬
ligiosus: uideat᷑: ⁊ sunconsi derate ordinas: neq con¬
municait̾s. consu̾̃sii: peccatis alienis. que pꝰ ordina¬
tionem fac. Eim̃mssima ueritas ħ ht̃:ꝙ. non nͥconsen¬
sione. intelligendaͤ conmuni cato pecc̃oꝵ. qm uetat apłs.
qͣ: quis peccatis coninunicat: si ea palpat. ⁊ cũ possit
corrigere: ⁊ cornpere. neglig̃. ⁊ te ip̃m: quialios iudicas:
castum custodi noli. qr de castitate monuit: hac ocẽo e
dico: ut te castumcustodias. tñ. noli ad hue. sicut pͥus:
aqm bibere. s utere uino modico. sic enim non nocet

Expanded text:
in te peccavit, id est quando tu scis quod peccavit, tunc secreto argue, ne si publice argueris, non sis corrector, sed proditor, ut justus Joseph de Maria fecit solus suspicans adulterium. Quando autem palam peccatur, palam arguendum est, ut autem presbyter non accusetur. Testor coram Deo, Patre et Christo Jesu, qui judicabit, et angelis ejus electis, ad hoc ut separent posueris, id est non cito ordines, sed saepe proba, et si sapiens, et si religiosus videatur, et si inconsiderate ordinas. Neque communicaveris consensu peccatis alienis, quae post ordinationem facit. Firmissima veritas hsione intelligenda est communio peccatorum quam vetat Apostolus, qua quis peccatis communicat, si ea palpat, et cum possit corrigere et corripere negligit. Et teipsum, qui alios judicas, castum custodi. Noli, quia de castitate monuit hac occasione uasi dicat: Dico, ut te castum custodias, tamen noli adhuc sicut prius aquam bibere, sed utere modico vino; sic enim non nocet
Abbreviated transcription (Latin):
ago gr̃as: ꝙ tamboniis suisti: cuius semꝑ sim memor.
hẽ sapiens exhortatõ: adult̾iora: dõ m̃o dico: cui seruio.
quem ⁊ tu seguere. seruiodico: edoctus: iꝑgenitorib mis.
giuunum dñi coluerunt. qi una fides est utroꝵq .s. ã
sic sit ⁊ tua. ego dico: nocte ac die desiderans uinlere te.
qr m̃s uisusẽet tua confirmat᷑o: isic qui gaudeo dete
dio.qiͣ. t̾õ desidero te uidere: uit implear gautlio. de tua
timotheus: apaulo dimissus. ꝑatuscum eo ire.: ad oĩa

Expanded text:
ago quod tam bonus fuisti cujus semper sim memor. Haec est sapiens exhortatio ad ulteriora. Deo meo, dico, cui servio, quem et tu sequere. Servio, dico, edoctus a progenitoribus meis, id ide coluerunt, quia una fides est utrorumque, scisic sit et tua. Ego, dico, nocte ac die desiderans videre te, quia meus visus esset tua confirmatio, et sic qui gaudeo de te udio, quasi dicat: Ideo desidero te videre, ut implear gaudio, de tua Timotheus a Paulo dimissus, paratus cum eo ire ad omnia p
Abbreviated transcription (Latin):
gͣtis missuses. ⁊ ĩo: p̃dicande gr̾̃e mag̃ es obnoxius:
apłs sum cuico: nec sine spe p̃mii. imo: sclm ꝑmis¬
missione: legitime certo. hanc meis sequacib ꝓmit¬
filio.⁊ añ alia. salutat inhuni modum. Gra . s. donat̾o
sp̃s .s. qua ministri armantur: ⁊ nũa .s. remissio pẽccoꝵ

Expanded text:
tis missus es, et ideo praedicandae gratiae magis es obnoxius. Apostolus sum, dico, nec sine spe praemii, imo secundum promisomissione legitime certo. Hanc meis sequacibus promitfilio, et ante alia salutat in hunc modum: gratia, s
Abbreviated transcription (Latin):
Paulus iam amundo transiturꝰ:
roma de carcere. ty motheo in¬
firmitatib ⁊ aduersif iamfa¬
tigato. ut constanter laboret indigr̃a: sibic̃dita. ex¬
hortans eum ad martirum: multis mis. ⁊ ut per
tari tymotheum: ad siu officiĩ diligentem execti¬
tionem. ⁊ ad palmam martyrii. ⁊ quedam ad hue
ade. de ep̃ali officio. Mod̾. tał. pͥmo salutat. dem̃gĩas
ag̃. de bono quod h̃t. uͥ suum iudñdieum deside¬
num ostũdit. P ostea monet adp̃dicanłũ. ⁊ ad pati¬
entiam martirii. suo exemplo.⁊ aliis mis. Iñdic̃
quales tuti᷑ snt innouissimis dieb tandem. detem¬
ꝑe resolutionis sue instanti. Eremitrit aut̾e salu¬
tues particeps. ꝑfice gͦ debitum officii opus. apłs

Expanded text:
 Jam a mundo transiturus Roma de carcere, Timotheo infirmitatibus et adversitatibus fatigato, ut constanter laboret in Dei gratia sibi credita, exhortans eum ad martyrium multis modis, et ut ptari Timotheum ad sui officii diligentem exsecutionem, et ad palmam martyrii, et quaedam adhuc addit de episcopali officio. Modus talis: primo salutat, deinde gratias agit de bono quod habet, ubi suum videndi eum desiderium ostendit: postea monet ad praedicandum, et ad patientiam martyrii, suo exemplo et aliis modis: inde dicit quales futuri sint in novissimis diebus: tandem de tempore resolutionis suae instanti. QUAESTIO I. tu es particeps. Perfice ergo debitum officii opus. Apos
Abbreviated transcription (Latin):
ta. Oꝑa quippe bona. si nt ab homine. fides autẽ:
sit in homine. sine qua. illa anullo fuint homi¬
ne. Fides gͦ donum dĩẽ. qm̃ patitur ds̃ unicuiq.¬
non mosbum quem uenit expellere: Sic gͥ ⁊ nos inuicem di¬
ligamus. ut qnͣtum possumus inuicem ad habendum in
nob dm: curam dilectonis altrahamus. Tunc ẽ quippe
optimus homo: cum tota uita sua ꝑg̾ minconimita¬
bilem uitam itoto affectu anheret illi.Siautem se p̃pse ͣ
dilig: non se refert ad dm. s ad se ip̃m conuersus. ti adin¬
conmutabile aliquid conu̾titur. ⁊ iõ. ian cum defectu o¬
aliquo se fruit᷑. Si gͦ te ip̃m no p̃pte deber dilig̾e: s ip̃pillũ
lidilectõnis tue rectissimus finis ẽ.: ñ fuccenseat alis ho.
nitus constituta. ut diligas primum ppdm̃. dm̃uꝰexto

Expanded text:
ta. Opera quippe bona fiunt ab homine, fides autem fit in homine, sine qua illa a nullo fiunt homine. Fides ergo donum Dei est quam partitus Deus unicuiqnon morbum quem venit expellere? Sic ergo et nos invicem diligamus, ait, quantum possumus invicem ad habendum Deum in nobis curam dilectionis attrahamus. Tunc est quippe optimus homo, cum tota vita sua pergit, in incommutabilem vitam, et toto affectu inhaeret illi. Si autem se propter se diligit, non se refert ad Deum, sed ad seipsum conversus, non ad incommutabile aliquid convertitur, et ideo jam cum defectu adilectionis tuae rectissimus finis est, non succenseat alius homnitus constituta, ut diligas proximum propter Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
In hat decalogus legis impletur. Decalogus enim¬
or legis .x. p̃cepta ht̃. que sic funt distributa. ut iaꝑ
tineant addm̃: .uii. ꝑtineant ad hominem. Est eñi
bellum ꝙ. secum ag̃ homo. dimicans ccͣ concupisc̾e¬
tias malas. ⁊ frenans auaritiam. elidñs suꝑbiã.
suffocans ambitõnem. crucidans libidinem. has pug¬
nas fac in occulto:⁊ nounceris iapto. Ad hdocent᷑
manus nr̃e ad p̃lum. ñ ẽ ħ inspectaculis ur̃is t yena¬

Expanded text:
In hac Decalogus legis impletur. Decalogus enim legis decem praecepta habet, quae sic sunt distributa ut tria pertineant ad Deum, septem pertineant ad hominem. Est enim bellum quod secum agit homo, dimicans contra concupiscentias malas, et frenans avaritiam, elidens superbiam, suffocans ambitionem, trucidans libidinem. Has pugnas fac in occulto, et non vinceris in aperto. Ad hoc docentur manus nostrae ad praelium. Non est hoc in spectaculis vestris vena
Abbreviated transcription (Latin):
illum. qi utił fuit fuga eius. forsitan .N. ĩo diᷤ¬
cessit ad horam ate: ut reciperes illum ii eternum.s. hͥ
dic̃. qr om̃ia humana sunt dubia. ⁊ potuit alia causa
ẽe. qr̃ d̾s sicfieri disposuerit: siue ꝑmiserit. reciꝑes il¬
lum dico: iam ñ tm̃. ut seruum. s ꝑ seruo: ꝙ añ erat:¬

Expanded text:
illum, quia utilis fuit fuga ejus. Forsitan enim ideo discessit ad horam a te, ut reciperes illum in aeternum, scildicit, quia omnia humana sunt dubia, et potuit alia causa esse quare Deus sic fieri disposuerit, sive permiserit. Reciperes illum, dico, jam non tantum ut servum, sed pro servo, quod ante erat
Abbreviated transcription (Latin):
impero tͥ: s obsecro im̃: supͣ. seniorem ne in crepauis.
s obsecra ut ꝑatrem. minc autem. qiͣ. senex sum dico.
mo. mãgnum est ⁊ laudabile. ñ de humilis de
suiblimituro: si senictinat.⁊ obsecrat. filio meo dico. ꝙ̃.¬
geniii infide. cum eẽm inuincłis: iõ tenerius eumdi¬
ligo. quitͥ aliqñ. dum insideł erat. fuit inutił tua tol¬
me t᷑. cuius est. quicquid tuisseriusmͥ fec̃. quẽ remiᷤ
affectum Onestinum ꝓfugum. decurrentem ad diui
udñs in illo: utilitatis spem. quẽ sic cũm̃dat. ũ suum
aninum in illo significet recipi: seqr̃. quem ego uo

Expanded text:
impero tibi, sed obsecro. Unde supra: Seniorem ne increpaveris, sed obsecra ut patrem . Nunc autem. Quasi dicat: Senex sum, dico, mo. Magnum est et laudabile, non de humili viro, sed de sublimi viro, si se inclinat et obsecrat. Filio meo, quem genui in fide, cum essem in vinculis. Et ideo tenerius eum diligo, qui tibi aliquando, dum infidelis erat, fuit inutilis, tua tolme tibi, cujus est quidquid tuus servus mihi fecit, quem remisi affectum. Onesimum profugum decuzavit, videns in illo utilitatis spem: quem sic commendat, ut suum animum in illo significet recipi. VERS. 15.-- Fo
Abbreviated transcription (Latin):
dientia tua. scͥpsi tͥ. sciens quod facief. supͣ id: quod
dico. prouocat eum: sic blanliendo: ut amplius faci¬
at qmͣ postulatur ab eo. Soler enim fieri: ut qui de se
tiorem eum faciat᷑ ad obetdiendum promitorem: un̾¬
tururn se ad illum significat. subtlens. simul autem¬
⁊ para mͥ hospitium. iͣ ħ: potest eum mouere adue¬
niam: sõ clito para: nam spero ꝑ oratõnes ur̃as: me do¬
nari uob̃. hõc dicit: ut magis obediant. Solent enĩ
absentes contempni. Salutat te epafras: c̃captiuuᷤᷤ
meus. in xꝑo iħu. ⁊ marcus.⁊ aristarcbus. demas: ⁊lu.¬
cas. ad uitores mei. Gratia dñi mostri iesurꝑi.

Expanded text:
dientia tua scripsi, sciens quod facies supra id quod dientia tua scripsi, sciens quod facies supra id quod dico. Proat, quam postulatur ab eo. Solet enim fieri, ut qui de se tiorem eum faciat, et ad obediendum promptiorem, venturum se ad illum significat: quia vel hoc poteet para mihi hospitium, vel hoc potest eum movere ad veniam. Ideo, dico, para, nam spero per orationes vestras me donari vobis. Hoc dicit ut magis obediant. Solent enim absentes contemni. Salutat te Epaphras et captivus meus in Christo Jesu, et Marcus, et Aristarchus, Demas et Lucas adjutores.
Abbreviated transcription (Latin):
mon: qi cdñs erat: ccͣ seruum suum inflaretur hu¬
miliat eum. dicens. illum fratrem eramcarne. quia
ex unoadam sumus omnes.⁊ in domino: ꝑ fidem ab
est quod iubdit. quanto autem magis: quam ante.
tibi frater est. ⁊ incarne: per condit̾onem prime
natiuitatis. ⁊ indomino. per fidem. que omẽm
superbiam amputat: i qr ita est: ergo .i. ideo: siha¬
bes .i. si habere uiis me socium suscipe illum sicut
me. si enim non suscipis: non es socius: si autemali¬
quid nocuit tibi: aut debet. hoc michi imputa. ñe:
excusationem omnem cumuellit. cum sibi impu¬
tantdum esse. dic̃: sił lesit. ł debet aliquid. ⁊ ut ma-¬
gis creclatur quod clic̾ addit. ego paulus scnꝑsi ma-¬
numea ego reddam tibi. ł hic ł infuturo. reddamti¬
bi dico. ut non dicam tibi. quod non modo tua: s ⁊̃ te
qmͣ debes. Dem̃: supponitur ad uirato. cum ait. Ita:
õ frater: ego fiuar te in iln̾o .i. gaudeboste te mregno
dei: sicut feceris quod rogo. quid est illud : ecce. refice

Expanded text:
mon, quia dominus erat, contra servum suum inflaretur, humiliat eum, dicens illum ei fratrem, et in carne, quia ex uno Adam sumus omnes, et in Domino per fidem, et hoc est quod subdit, quanto autem magis quam ante tibi, frater est, et in carne, per conditionem primae nativitatis, et in Domino per fidem quae omnem superbiam amputat. Et quia ita est, ergo, id est ideo, si habes, id est si habere vis, me socium suscipe illum sicut me; si enim non suscipis, non es socius. Si autem aliquid nocuit tibi aut debet, hoc mihi imputa. Nunc excusationem omnem convellit, cum sibi imputandum esse dicit, si vel laesit, vel debet aliquid. Et ut magis credatur quod dicit, addit: Ego Paulus scripsi manu mea, ego reddam tibi, vel hic vel in futuro. Reddam tibi, dico: Ut non dicam tibi quod, non modo tua, sed etiamquam debes. Deinde supponitur adjuratio, cum ait: Ita, o frater, ego fruar te in Domino, id est gaudebo de te in regno Dei, si feceris quod rogo. Quid est illud? Ecce: refice
Abbreviated transcription (Latin):
ni. ofr̃. ꝑte digne illos recipientem: asius laborib qͦd̾ã¬
modo respirantes: requierunt qͥr sc̃oꝵ necessitatib u¬
tñsilia ministrauit. ⁊ ita sc̃oꝵ affectus gͥ illum ꝓpensus:
eo consolante quieuit. ⁊ resngeratus ẽ. Proꝑterqd̃ .s. qr
serus aliis:⁊ adbñfaciendum pnitꝰ es: multomag̾ mͥser¬
ture debĩs: ego multã hu̾s siduciam. non dico pͥ otestat̾ẽ
habeo imperandi: quod ẽ utile tͥ ⁊ micħ. non dico me

Expanded text:
ni, o frater, per te digne illos recipientem a suis laboribus quodammodo respirantes requieverunt, quia sanctorum necessitatibus utensilia ministravit, et ita sanctorum affectus erga illum propensius eo servis aliis et ad benefaciendum promptus es, multo magis mihi servire debes. Ego multam habens fiduciam, non dico potestatem, inhabeo imperandi quod est utile tibi et mihi. Non dico me
Abbreviated transcription (Latin):
liares luteras mittit: ꝑ onesimoser¬
uosuo. qͥ cum dampno eius fuge-¬
rat. s ab apło aucdito euangłio baptizatus ẽ. curiue
niamdep̃cat᷑ apłs. scͥbens ei aroma de carcere: Et est
intent̾o apłi. implorare ueniam onesimo: ap̃ phy¬
lemonem. AA odus tał. pͥus salutat illum. cum uxo¬
re. ⁊ filio. dem̃: ag̃ grãs łõ: de bonis eoꝵ. conm̃dans
sidem ⁊ cartatem eoꝵ pꝰea phylemonem obsecrat.
cum ei imꝑare poss: ut onesimo parcat. i gr̃as d̾oagat.
qi talem illum recip̃. u ñ ẜuum estimet. s dilectiss¬
mum fr̃m Dem̃: dic̃: ut paret sibi hospitium. speran¬
sunctus. quod est nomen humilitatis. qr non imperat.
s orat. ẽ enum hͥ intercessio: ꝓhonesimo. ĩo: que huimilita¬
tissunt conmemorat. iñcipiens ab iniuiria sua. ut dignita¬

Expanded text:
liares litteras mittit pro Onesimo servo suo, qui cum damno ejus fugerat; sed ab Apostolo audito Evangelio baptizatus est, cui et veniam deprecatur Apostolus, scribens ei a Roma de cintentio Apostoli implorare veniam Onesimo apud Philemonem. Modus talis est, prius salutat eum cum uxore et filio; deinde agit gratias Deo de bonis eorum, commendans fidem et charitatem eorum, postca Philemonem obsecrat, cum ei imperare posset, ut Onesimo parcat, et gratias Deo agat, quia talem illum recepit, ut non servum existimet, sed dilectissimum fratrem. Deinde dicit, ut paret sibi hospitium speransed vinctus, quod est nomen humilitatis: quia non imperat, sed orat. Est enim hic intercessio pro Onesimo: ideo quae humilitatis sunt commemorat incipiens ab injuria sua, ut dignita
Abbreviated transcription (Latin):
thessalonicensil. Thessalo¬
rrca: metropolis ẽ macedo¬
nicenses gͦ: sunt macedones. qui facile ab apło
conuersi. nec ꝑ tͥbulationes: nec ꝑpsendo p̾dicatores:
mii uirtutib aucti sint. meliora seitanclo. Tante
enĩ fidi inbiberant sp̃m. ut spe futuroꝵ. ⁊ acnub
tenere de morte amicoꝵ dolentes. aliqui etiam
eoꝵ erant. fornicatores. hos gͦ inhac epła corrigit
athenis. Et est intentio apłi in hac epła pͣuos.
⁊ incorrectos corrigẽ. ⁊ bonas ad ꝑseuerantiam:
alioꝵq correctõnen⁊ cohortari. Mod̃ tał s̃ de
more suo: salutatonem p̾mittit. qͣ p̃missa de bo¬
nis eoꝵ gr̾as agͥ. conmemorans: nan solum fid̾e
ioꝑa. s ⁊ conu̾sionis mod̾. ⁊ maloꝵ fustinentiam.
⁊ ut ad ꝑseuerandum mag̾ eosꝓuocet de suuis qiuoty
labtrib tͤuantłii u̾itate. ⁊ prudñti inter eos
com̾satione: ⁊ qnͣte affectii eos desi cleret uidere in¬
terserit. Bempͣuos: ut aluxuria ⁊ ocio ⁊ curiosita¬

Expanded text:
onicensibus. Thessalonica metropolis est Macedosalonicenses ergo sunt Macedones, qui facile ab Apostolo conversi, nec per tribulationes, nec per pseudopraedicatores paemii virtutibus aucti sunt meliora sectando. Tantae enim fidei imbiberant spiritum, ut spe futurorum etiam a et ideo nimis temere de morte amicorum dolentes; aliqui etiam eorum erant fornicatores. Hos ergo in hac Epistola corrigit Athenis. Et est intentio Apostoli in hac Epistola pravos et incorrectos corrigere, et bonos ad perseverantiam aliorumque correctionem cohortari. Modus talis more suo salutationem praemittit, qua praemissa de bonis eorum gratias agit, commemorans non solum fideiam conversionis modum et malorum sustinentiam. Et ut ad perseverandum magis eos provocet, de suis quoque laboribus, et Evangelii veritate, et prudenti inter eos conversatione, et quanto affectu eos desideret videre, interserit. Deinde pravos, ut a luxuria, et otio et curiosita
Abbreviated transcription (Latin):
minus fecistis: qm̾idies mali sunt .i. in hacuita mul¬
denres .i. inconsiderati. s potius estote. intelligentes:
que sit uoluntas di .i. quod dõ placeat: querite. cui pla¬
cet᷑: ut omĩa ꝓuide: cum modestia agantur. nicħ per¬
turbate. ⁊ c̃ strepitu. Et uos. qui huic prudentie oꝑam
nitas arguendi. Sobrii enimpꝰ funt hr̃e siduciam argu-¬
endi. quia bona conu̾satõ: terrorem incutit delinque
sp̃i sc̃o: siuos estis loquentes: uob̃ met ip̃is .i. siuos untel¬
ligitis: ⁊ siuos ipõs intus instruitis. de his quedicitis
inpsalmis. qͥ adbonam oꝑatiõẽ conmonent: ⁊ hymnis.
qui delaudib d̃i agunt. ⁊ canticis sp̃ualib q̃ de etno gan¬
diosunt. ⁊ id sp̾ualiter intelligenla sunt. qr sp̃ualia st̃
que docent. tłmplenda sunt oꝑ e. uñ subdit: cantantes.
tionem hoꝵ: estote ip̃o actu. cantantes .i. dm̃ laudan¬
tes. ⁊ deeteris exultantes. sic̃ hẏmpnus. ⁊ canticum do¬

Expanded text:
minus fecistis, quoniam dies mali sunt, id est, in hac vita muldentes, id est inconsiderantes, sed potius estote, intelligentes quae sit voluntas Dei, id est quod Deo placeat. Quaerite cui placet, ut omnia provide et cum modestia agantur, nihil perturbate et cum strepitu. Et vos qui huic prudentiae operam ritas arguendi. Sobrii enim possunt habere fiduciam arguendi, quia bona conversatio terrorem incutit delinquenSpiritu sancto, si vos estis loquentes vobismetipsis, id est si vos intelligitis, et si vos intus instruitis de his quae dicitis, in psalmis, qui ad bonam operationem commonent, et hymnis, quae de Dei laudibus dicunt, et canticis spiritualibus, quae de aeterno gaudio sunt. Et ideo spiritualiter intelligenda sunt, quia spiritualia sunt quae docent, et implenda sunt opere. Unde subdit: Cantantes. tionem horum, estote ipso actu, cantantes, id est Deum laudantes, et de aeternis exsultantes, sicut hymnus et canticum do
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ utiq subiectum ẽ templum illi. cuius tͥemplum. Qͦ¬
modo gͦ rex nõest: cuuis templumẽ que menbͣ sũt re¬
gis: quomodo ⁊̃ nonconsidr patͥ: ⁊ filio qui repleuit fi
patre ꝓcedat: quomodo cum patre ñ sedet: Cum ip̃a
sessio non sit utiq cogitanda carna łr: : ⁊ cum ⁊̃ de m̃bͥs
gͦ p̃ui sc̃o subtrahitur auob̃ quis quisilleẽ consessus:
tanqm secłe cumpatre ⁊ filio sit indignꝰ: qui nos eadem
di: ut ip̃a subtracta: cadat ds. inmo: sichabitat cłs insc̾is:

Expanded text:
et utique subjectum est templum illi cujus est templum. Quomodo ergo rex non est cujus templum est, quae membra sunt regis? Quomodo etiam non considet Patri et Filio qui replevit FilPatre procedat, quomodo cum Patre non sedet? Cum ipsa sessio non sit utique cogitanda carnaliter, et cum etiam de membris ui sancto subtrahitur a nobis, quisquis ille est confessus, tanquam sedere cum Patre et Filio sit indignus, qui nos eadem Dei, ut ea subtracta cadat Deus; imo sic habitat Deus in sanctis,
Abbreviated transcription (Latin):
tab̾nacło: cotidie intrabrãt sacerdotes. ⁊ itum sacrifit̾aꝵ
explentes. ħ autem totum ꝑabola ẽ. ⁊ umibͣ celestium. En¬
umẽ. inquaẽ candelabrum aureum .i.xͦ. fulgens uͥtute.¬
stipes. quiportat tͥa brachia adextris ⁊ tͥa asinistris. qi
ip̃e ẽ. uitis uera. inqua aidati sunt tres ordines palmi¬
tum .i. fidelium. Illi: qui tempore gr̃e sunt: dextrisũt.
s.a. digniores. qui uͦ añ grãm. qͣ sinstri fuerunt. hiicieᷤ
oramis fic̾elium. sigrnficati sunt: intͥb uiris: quos
exechiel saluondos uidit. s. uoe. daniel. ⁊ iob .i. recto¬

Expanded text:
tabernaculo quotidie intrabant sacerdotes ritum sacrificiorum tabernaculo quotidie intrabant sacerdotes ritum sacrificiorum explentes. Hoc autem totum parabola est et umbra coelestium. Prum est, in qua est candelabrum aureum, id estChristus est stipes, qui portat tria brachia a dextris et tria a sinistris; quia ipse est vitis vera , in qua fundati sunt tres ordines palmitum, id est fidelium. Illi, qui tempore gratiae sunt, dextri sunt, id est digniores; qui vero ante gratiam, quasi sinistri fuerunt. Hi tres ordines fidelium significati sunt in tribus viris quos Ezechiel salvandos vidit, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
cha: tabula de auro purissimo. quedicebatur ꝓpitiato¬
rum. siuie oracłm. qr ibi angłs łi. moysi apparebat. lo¬
quens. qñ ꝓpitiaturus erat ds filiis ifrł. ⁊ suꝑ ꝓpitiatoriu̾.¬
erant luocherubui. siue tͥeraphim .i. imagnies głoriosis¬
sime decorata. ac se se contuentia. uersis uultib inpropi¬
tiatorumm. Archa autem erat. de ligins cechim. hñis cubi¬
tos dnos. ⁊ dimidium. in longitudine. unũ ⁊ dimidium.
mlatituline. tantumdem. in altitudine. ununo quoq
angło: aureum anulum. duos adextris. ⁊ duos asinistͥsi.
inquib assidue erant ad portandũ uectes de lignis ce¬
thim. auropurissima deaurati. Eropitiatorium uͦ: erat
tabula: suꝑarcham. eiuisdem longitudins: ⁊ latitudi¬
ms. suꝑ qmͣ stabant: cͥerubin. in qmͣ semꝑ aspiciebant:¬
Adħ scm̃scõꝵ nͥ sõmosacerdoti. nonlicebat intrare. cũ
sanguine. semel imanno. ⁊ siforte aliqñ exigebat neces¬
sitas ꝓpeccato sacerlotis. ł uniu̾se sẏnagoge. In pͥori aute

Expanded text:
tabula de auro purissimo, quae dicebatur propitiatorium sive oraculum; quia ibi angelus Dei Moysi apparebat loquens, quando propitiaturus erat Deus filiis Israel, et super propierant duo cherubim, sive seraphim, id est imagines gloriosissime decorata, ac sese contuentia versis vultibus in propitiatorium. Arca autem erat de lignis Setim habens cubitos duos, et dimidium in longitudine, unum et dimidium in latitudine, tantumdem in altitudine, et in unoquoque angelo aureum annulum, duos a dextris, et duos a sinistris, in quibus assidue erant ad portandum vectes de lignis Setim auro purissimo deaurati; propitiatorium erat tabula super arcam ejusdem longitudinis et latitudinis, super quam stabant cherubim, in quem semper aspiciebant summo sacerdoti non licebat intrare cum sanguine semel in anno. Et si forte aliquando exigebat necessitas pro peccato sacerdotis vel universae Synagogae in priori autem
Abbreviated transcription (Latin):
ant̾e tab̾nacło.: semel in anno soł ponusex intrmi¬
bat. no sie sanguine. sepe quid̾ sine sanguine in¬
troibat. s cum sanguine: nõ nisi semel. Iste. ex p̾ate
significat eum .i. xꝑm. qui semel. ing̾ssusẽ incelũ.
quem nõ mox sequitt᷑i. Quod singłis annis iira¬
batur: significabat ñdum ueriisse ꝑfectonem. nõ sine
sanguine clico: quen offerret: ꝓ sua. ⁊pͥ ignorantia.

Expanded text:
s pontifex, introibat; non sine sanguine, saepe quidem sine sanguine introibat, sed cum sanguine, non nisi semel. Iste ex parte significat Christum, qui semel ingressus est in coelum, quem non mox sequimur: quod singulis annis intrabatur, significabat nondum venisse perfectionem. Non sine sanguine dico, quem offerret pro sua et populi ignorantia
Abbreviated transcription (Latin):
relinquetur. ⁊ duoinlecto. unius assumetur: ⁊ alt̾ re¬
linquetur. ⁊ due molentes minola. una assumetur:
⁊ alta relinquetur. E illos qui sunt inagͦ. signsit̾at᷑
rectores. sic̃ ⁊ ꝑnoe. ꝑ illos qui sunt in lecto. contes. sic̃
pꝰerant scyphi. iñ sperine auree. tandem lilia. Cal ami
sunt: sc̃i. qui in bumidisdiun fontis nutritisũt.
⁊ concalli ad recipienctum: ⁊ ad transfundñdum li¬
quorem gr̃e aliis. ip̃i ⁊ sunt. scỹphi. dum aliis ꝓpinant:

Expanded text:
assumetur, et alter relinquetur. Et duae molentes in mola; una assumetur, et altera relinquetur . Per illos qui sunt in agro, significantur rectores, sicut et per Noe; per illos qui sunt in lecto, continentes, Postea erant scyphi, inde sphaerulae aureae, tandem lilia. Calami sunt sancti, qui in humidis divini fontis nutriti sunt, et concavi ad recipiendum, atque ad transfundendum liquorem gratiae aliis. Ipsi etiam sunt scyphi dum aliis propinant,
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣdui iuuimꝰ. Turibulum .x̃. igne caritatis ple¬
⁊sermone: ⁊ opere euis: non nͥ pura mĩtas. Longitudlo:
manus intellectur inꝑfectus ẽ quod signat dimiatiꝰ. en¬
bitꝰ. Lat ittido: ꝑfecb̃ocaritatis altitudo: ꝑfecto sper.
ad qm̃ nos dimidii .i. inꝑfecti simꝰ. Quatuor anuli:
sapĩa fulgentes. semꝑ parati ctͣ hostes: Inarcha. urna
resitiuntur. ⁊ angłi. Uirga signisicat sacerdotalem
ineo consistunt. qui inuicem clilectione connexi s̃.
qui ⁊ si sapientes. tñ cimi ob ubrant. qnĩt inseẽ. Inpͥ
nio autem tab̾nacło: cotidie introibant sacerdores.
sacͥficioꝵ ntus ꝯsũmantes. qr inp̃senti eccłia: cotidie de
bent se offerre fideles. carnem suam conuitiis ⁊ con
sũmus pontifex tum sanguine semelinanno. qr
celi intronut. ianuam paradisi añclausam: side¬

Expanded text:
ivimus, thuribulum Christus igne charitatis pleet sermone et opere ejus, non nisi pura veritas; longitudo, manus intellectus imperfectus est quod signat dimidius; latitudo, perfectio charitatis, altitudo perfectio spei, ad quam nos dimidii, id est imperfecti sumus quatuor annuli. sapientia fulgentes, semper parati contra hostes. In arca enim ereficiuntur etiam angeli. Virga significat sacerdotalem in eo consistunt, qui invicem dilectione connexi sunt, quia, etsi sapientes, tamen eum obumbrant, quantum in se est. In otidie intrabant sacerdotes sacrificiorum ritus consummantes, quia in praesenti Ecclesia quotidie se debent offerre fideles, carnem suam cum vitiis et cosummus pontifex cum sanguine semel in anno, qcoeli introivit, januam paradisi ante clausam fide
Abbreviated transcription (Latin):
Restat gͦ. ut ip̃e se offerat. ⁊ sic introeat inint̾iora celi Se
quit᷑. Qui. ⁊c̾ eeñt qui offerrent imunera clico. qui tales:
desermirnt .i. plent seruint. exemplari .i. figure. ⁊¬
pars t̃ inceł regnans. pars secut᷑a. peregͥnatur int̾słs.
exemplar autem. ⁊ uimb̃. dic̃ siguras. que exemplar ẽ
similitudinem aliquid. exemplum. quod tñ tra̾itur.
We imnonte u̾itat̾e moysi ostend̾ .i. ortlinem celestis cu¬
seq inuicem: mosculigãt. nt̃isq profectib siucleant. ⁊
alia huuis ii. inquib a nob̃ imitandi sunt. S qi canał

Expanded text:
Restat ergo ut ipse se offerat, et sic introeat in interiora coeli. Qui, etc., essent qui offerrent munera, dico, quid tales deserviunt, id est, plene serviunt, exemplari id est figurae. pars in coelis regnans, pars secutura peregrinatur in terris. Exemplar autem et umbras dicit figuras quae exemplar sunt, similitudinem aliquid fit. Exemplum quod inde trahitur. Deus in monte veritatem Moysi ostendit, id est ordinem coelestis cuseque invicem et nos diligant, nostrisque profectibus studeant, et alia hujusmodi. In quibus a nobis imitandi sunt. Sed quia car
Abbreviated transcription (Latin):
d̾o patre datumẽ: ut eẽt ꝓꝑitiatõ pro peccatis nr̃is.
Potest ⁊ aliter ħ intelligi. Mãgnum enim. hic sacͣm¬
tumẽ. Aurum quippe. signisicat sapientiam. archa:
significat secreñcdi. In a̾cha: nissa sunt poni. lex.
⁊ manna. ⁊ uirga atiron. In lege p̃ceptasunt. in
uirga potestas significatur. imanna: gr̃a. qr nͥ¬

Expanded text:
Deo Patre datum est, ut esset propitiatio pro peccatis nostris. Potest et aliter hoc intelligi. Magnum etenim hic sacramentum est; aurum quippe significat sapientiam, arca significat secretum Dei. In arca jussa sunt poni lex, et manna, et virga Aaron. In lege, praecepta sunt; in virga, potestas significatur, in manna gratia;
Abbreviated transcription (Latin):
trat. ⁊sp̃raliadat. quod nunc patet. cum ostensũ
sit: non offerre suꝑtercam. ⁊ ħ ẽ quod ait. ne aut̾e.¬
.s. in hac nouissima etate: sħs sortitus ẽ melius mi¬
nist̾ium saceridotii qmͣ fuerit inuet̾i lege. ⁊ tantou¬
tanto melius ministrat. qnͣto ⁊ melioris testam̃ti. qi
ad differentiam testamentoꝵ. ueteri: p̾ferens. no:
ꝙ. testam̃tũ nouum. sanctumẽ .i. confirnatumẽ
ut curet: in meliorib repromissionib. qmͣ eẽnt ꝓ

Expanded text:
trat, et spiritualia dat. Quod nunc patet, quasi dicat, cum ostensum sit non offerre super terram. Et hoc est quod ait: Nunc autesortitus est melius ministerium, sacerdotii quam fuit in veteri lege. Et tanto ud dicit, tanto melius ministerium, quanto et melioris testamenti, quia ad differentiam testamentorum, veteri praeferens novum. Quod Testamentum Novum sancitum est, id est confirmatum est ut dur
Abbreviated transcription (Latin):
ue. m oũ: n̾o sunt eadem sacͣmenta in utroq nec
eadem ꝓuissa. eadem tñ pleraq p̃cepta. discussa .n.
p̃cepta: om̃ia fere eademinueniũtur in euangłio.
mittebant. hecdant salut̾e. si milit̾ ꝓmissa: noni
eadẽ. qr ibi ꝓmitrebantur terrena. hiccelestia. Na
non daret᷑ scctm̃. s datur. ⁊ita apparet: illud fuisse
inꝑfectum. ħ ꝑfectũ. ⁊ ħ ẽ quod ait. ña siillud pͥns
testameñt. uacass culpa .i. ꝑ fecte mund̃aret homi

Expanded text:
et Novum, non sunt eadem sacramenta in utroque, nec eadem promissa, eadem tamen pleraque praecepta: discussa enim praecepta omnia fere eadem inveniuntur in Evangelio, promittebant, haec dant salutem. Similiter promissa non eadem: ibi promittebantur terrena, hic coelestia. Nnon daretur secundum; sed datur, et ita apparet illud fuisse imperfectum, hoc perfectum. Et hoc est quod ait: Nam si illud prius testamentum vacasset a culpa, id
Abbreviated transcription (Latin):
s. ħ dic̾. descruunt exemplarl .i. sigrris. mñtat̾e̾ futuram
p̃signantib : ur̃m exemplar aliqñ ẽ iu̾tas: nõ figura
addit. ⁊ imbre. qr illa nõ erant: nͥ umbre u̾itatis. leuit̾
habitura. ueniente xͦ deseriuunt dico. sic̃ responsũẽ
moysi atlño: cum consũmaret tab̾nacłm: cum non
inciperet. s c̃ coniu̾mass. qr ia multa figuris ixp̃sserat.
s c̃ ꝑse nõpͦs consũmare. consuluit dñm. qui ⁊ de fi¬
guris: sicut de u̾tate: eũ docint. Quidẽ ei responsum᷑
ecce. uide inquit cdñs: facito om̃a. om̃ĩa dic̃.: ⁊ destincłoẽ

Expanded text:
 dicit, deserviunt exemplari, id est figuris veritatem futuram praesignantibus, et quoniam exemplar aliquando est veritas non figura, addit, et umbrae, quia illa non erant nisi umbra veritatis leviter abitura veniente. Deserviunt, dico, sicut responsum est Moysi a Domino, cum consummanet tabernaculum, non cum inciperet, sed cum consummasset, quia jam multa figuris expresserat; sed cum per se non posset consummare, consuluit Dominum, qui et de figuris sicut de veritate eum docuit. Quid est ei responsum? Ecce: Vide, inquit D
Abbreviated transcription (Latin):
num: uictus ascdo adam. ⁊ amitens genusxͥanum.
liberatum ex humanogenere: ab humano cͥmine.
ꝑeum: quinon erat incͥmine. qmͣus eẽt: exgenere.
ut deceptoe ille: ab eouinceretur genere. ꝙ uicerat
tat .s. de pͥmoadam. ꝑ cuius peccatum. tanqmͣ ħedi¬
tariis mał. post̾ieuis obligati sumus. ⁊ desccło adam.
ꝑenis uitiatam carnem concupiscentiałr generatos: ⁊ u¬
ftumẽtut ꝑ hunc uniidimiitat om̃s: ꝑ enis inmacła¬
tam gram sp̃ualiter regeneratos: ⁊ ħ est quod ait. Prop¬
terea ti c. In siste littere. ita ut aminori: ⁊ asimili. rõtmaiõ¬
pagati sumus: peccatum originalẽ mntrauit inhunc
mundumꝙit eodem pec̾to miserum .i. in om̃s homineᷤ
Iũndum appellauit. uniuersum gentis humanum.

Expanded text:
num, victus a secundo Adam et amittens genus christianum, num, victus a secundo Adam et amittens genus christianum, liberatum ex humano genere ab humano crimine, per eum qui non erat in crimine, quamvis esset ex genere; ut deceptor ille ab eo vinceretur genere, quod vicerat t de primo Adam, per cujus peccatum tanquam haereditariis malis posteri ejus obligati sumus; et de secundo Adam, per ejus vitiatam carnem concupiscentialiter generatos, justum est ut per hunc unum dimittat omnes per ejus immaculatam gratiam spiritualiter regeneratos. Et hoc est quod ait: Propterea sicut, etc. Insiste litterae, ita ut a minori, et a simili ratiocinatio Adam a quo propagati sumus, peccatum originale intravit in hunc mundum, pro eodem peccato miserum, id est in omnes homines. Mundum appellavit universum genus humanum.
Abbreviated transcription (Latin):
inquo eẽt metliator cd̃r i hominum. non de genere illi
adam: qui pecc̾o suo genus obligauit humanimi. sic̃
quo uinceretur uictorpͥoris. s melius iudicauit. ⁊ de ip̃o
quod uictum fuerat grr̃e: assumere hominem ds.
ꝑquem generis humani iunceret inimicum.⁊ m̃
dop̾uenit. Necinterfint carnis concupiscentia. per
qmͣ seminant᷑ ⁊ concipiunt᷑ cet̃: qui trahunt origina¬
lepeccatum. s eapenitus remotusima. c̃cdñdo: nonꝯ-¬
cumbendo. sca ẽ fecundata utirginitas. ut illud. qd̃ naᷤ¬
cebatur. exppagine pͥmi hominis: tantummꝰ gene¬
ris ⁊ non criminis originem duceret. Nascebatur itaq
intranig̾ssionis contagione uitiata natura. s omiũ
talium uit̾oꝵ sola medicina. Nascebat᷑ in qmͣhomo.
quein renasce̾nt᷑ liberandi apecco. qui nascinon pꝰ¬
partus anquo nicħ morte dignum fuerat inuenturꝰ
⁊ eumt̾uoccisurus. auctor mortis. auctoris uite mor¬
te uincendus. uctorpͥmiadam: ⁊ tenens genus huma¬

Expanded text:
in quo esset mediator Dei et hominum, non de genere illius Adam, qui peccato suo genus obligavit humanum; sicut quo vinceretur victor prioris: sed melius judicavit, et de ipso quod victum fuerat genere assumere hominem Deus, per quem generis humani vinceret inimicum; et tpraevenit . Nec interfuit carnis concupiscentia, per quam seminantur et concipiuntur caeteri, qui trahunt originale peccatum: sed ea penitus remotissima, credendo, non concumbendo sancta est fecundata virginitas; ut illud quod nascebatur ex propagine primi hominis, tantummodo generis, non etiam criminis originem duceret. Nascebatur namque non transgressionis contagione vitiata natura, sed omnium talium vitiorum sola medicina. Nascebatur homo, inquaquem renascerentur liberandi a peccato, qui nasci non pospartus, in quo nihil dignum morte fuerat inventurus, et eum tamen occisurus auctor mortis, auctoris vitae morte vincendus: victor primi Adam et tenens genus huma