comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. Hoc cotidie ꝑelectos suos in ec¬
clia agit. plangit reꝑbos qͥ nesciunt
pessimis qtri si dãpnationẽ suam p̾¬
uid̾ent. seipsos cum electoꝵ lacrimis
plangerent. qui inꝑu̾sitate sua diem
sriã hic habent. inqua & pacem habẽt
ex habundantia temꝑaliũ. & supplicia
nunc abscondunt᷑. ab odis eoꝵ. quia
resnigiunt future p̃uidere. quȩ tẽ¬
ꝑalem leticiam ꝑturbant. S uem¬
ent dies qñ animas exeuntes a cor¬
ꝑib demones inimici circũdabint
nallo. trahentes eas ad societatẽ sue
dãpnationis. & undiq circũdabunt
& coangnstabunt. q̃n ñ solum oꝑis¬
s locutionis & cogitationis. iniqͥtates
ante ocuilos eoꝵ replicabunt. & ad ter¬
ram ꝓsternent. cum caro impulue¬
rem rediget᷑. filii etiam cadent. cum¬
m illa die ꝑibunt om̃s cogitationes
eoꝵ. que cogitationes etram ꝑ lapides
signant᷑. cum subditur. ñ relinqͣnt
inte lapidem suꝑ lapidem. Puersa
enim anima cum ꝑu̾se cogitationi

Expanded text:
ret, sed quotidie per electos suos in Ecclesia plangit reprobos, qui nesciunt pessimis . Qui si damnationem sui praeviderent, seipsos cum electorum lacrymis plangerent. Qui in perversitate sua diem suam hic habent, in qua et pacem habent ex abundantia temporalium, et supplicia nunc absconduntur ab oculis eorum, quia refugiunt ventura praevidere, quae temporalem laetitiam perturbant. Sed veniens dies quando animas exeuntes a corporibus daemones inimici circumdabunt vallo, trabentes eas ad societatem suae damnationis. Et undique circumdabunt et coangustabunt, quando non solum o locutionis et cogitationis iniquitates ante oculos eorum replicabunt. Et ad terram prosternentur, cum caro in pulverem redigetur. Filii etiam cadent, cum illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae cogitationes etiam per lapides signantur, cum subditur: Non relinquetur in te lapis super lapidem, Perversa enim anima, cum perversae cogitationi
Abbreviated transcription (Latin):
quatuor milia hominũ septem pa¬
nib &̃ pancis pisciculis satiauit. In
empla patrum antiquoꝵ. qui uel¬
sub lege naturali uel sub lege scͥpta
fuerunt designant᷑. Comedentes
quatuor milia fuisse referunt᷑. ꝓpt̾

Expanded text:
quatuor millia hominum de septem panibus et paucis pisciculis satiavit. In empla Patrum antiquorum, qui sub naturali lege vel scripta fuerunt, designantur. Comedentes quatuor millia
Abbreviated transcription (Latin):
ad mare galilee int̾ medios fines de¬
capoleos. surdum & mutũ sanauit.
q̃n angustias infidelis uidee dese¬
rens. ferocitatem gentiũ compͥmens.
& fluctuositatem sedans. inp̃dicatio¬
ne decalogi noriam tautitrintatem
& surditatem curauit gen̾is huma¬
ni. manĩq illi imposuit qñ illi do
di. Ad ductores sunt apłi. & p̃dicato¬
res. qui ꝓsanando infirmo tociens
rogant. quotiens ꝓ comu̾tendis infi¬
delib supplicit̾ orant. Sanandũ uͦ
infirmũ dñs deturba seorsũ ducit.
q̃n quẽlibet impiũ uistificans. de
societate & cõmunione infidelũ &
male iuuentiũ diuidit. Digitos qͦ
mauriculas sanandi mittit. & ex¬
puens linguam tangit. qñ ꝑsp̃m
confitendi ⁊ p̃dicandi sapientiã tri¬
buit. Qd̃ aut̃ ingemuit. nob̃ tantũ
mͦ exemplum gem̃di ꝓaliis dedit.
Aures deniq infirmi ad audiendũ
aꝑiunt᷑ & lingua ad confitendũ sol¬
uit᷑. dum homo ꝑ gr̾am ustificat᷑.
p̃cepta diuina aurib cordis aus¬

Expanded text:
ad mare Galilaeae inter medios fines Decapoleos, surdum et mutum sanavit, quando angustias infidelis Judaeae deserens, ferocitatem gentium comprimens et fluctuositatem sedans in praedicatione Decalogi, noxiam taciturnitatem et surditatem curavit generis humani. Manumque illi imposuit quando illi di; adductores sunt apostoli et praedicatores, qui pro sanando infirmo toties rogant, quoties pro salvandis infidelibus suppliciter orant. Sanandum vero infirmum Dominus de turba ducit seorsum, quando quemlibet impium justificans, de societate et communitate iufidelium, et male viventium dividit. Digitosque in auriculas sanandi mittit et exspuens linguam tangit, quando ei confitendi, et praedicandi sapientiam tribuit. Quod autem ingemuit, nobis tantum modo exemplum gemendi pro aliis dedit. Aures denique infirmi ad audiendum aperiuntur et lingua ad loquendum solvitur, dum homo per gratiam justificatus, praecepta divina auribus cordis aus
Abbreviated transcription (Latin):
exempla qui de fluctib huiꝰ scł̃i e
inqmͣ milia hominũ satiat. qnͣdo
elestos credulitate quatuor euͣngeli¬
oꝵ comp̃hensos & quatuor pͥncipali¬
b uirtutib exercitatos dons sp̃na¬
lib & exemplis patrum ꝑfeste docet
& iustificat. Et notandũ qd̾ piscicħ
dicunt᷑ panci. quia ualde rari fuer̾t̾.
uisti antiqui. Triduo aut̃ sustinent¬
sticuti sp̃ualem a dño desid̾ant acci
ꝑe pastum. Quidam exeis de longe
uenerunt. Qui nichil carnalis cor
ruptionis exꝑtus ad seruitiũ dñi
festinat. delonginquo ñuenit. Qui
etiam nulla impudicitia nullis fla¬
gitiis inquinatus. solum ant̃ con¬
ugium exꝑtris ẽ. ñ uenit delongin¬
quo. Qui uero multis & magnis fla¬
gitus semetipsum polluit & post
hec ad dñm redit. delonginqͦ uenit.
Et si dimisero eos ieuinos deficiẽt

Expanded text:
exempla, qui de fluctibus hujus saeculinquam, millia hominum satiat, quando electos credulitate quatuor Evangeliorum comprehensos, quatuor principalibus virtutibus exercitatos, donis spiritualibus et exemplis patrum perficit, docet et justificat. Et notandum quod dicuntur pisciculi pauci, quia valde rari fuerunt justi antiqui. Triduo autem Dominstituti, spiritualem a Deo desiderant pastum accipere. Quidam ex eis de longe venerunt. Qui enim nihil carnalis expertus corruptionis ad servitium Domini festinat, de longinquo non venit. Qui etiam nulla impudicitia, nullis flagitiis inquinatus, solum autem conjugium expertus est, non venit de longinquo. Qui vero multis et magnis flagitiis semetipsos polluunt, et post hoc ad Deum redeunt, de longinquo veniunt. Et si dimisero eos jejunos defic
Abbreviated transcription (Latin):
hi: Quinq panes ordeacei: qͥnq li¬
bri moysi: inquib subpalea litt̾e
continet᷑ medulla sp̃ualis intelli¬
gentie. Duo pisces sunt libri ꝓpħaꝵ
rent sensum aꝑuit. Illi aut̾ accep¬
tum cibum aliis apposuerunt: q̃n
ꝑ totum mundũ sp̃nalit̾ eẽ intelli¬
gendam & obseruandã p̃dicauer̾t.
Comedentes quoq suꝑ fenum dis¬
cumbt̾: q̃n p̃dicatione uel lectione
pasti: carnem suam ne sibi dñetur
ieuiniis & uigiliis p̾munt. Qui
recte qͥnq milia fuisse. referuntur
& ꝑfecte regunt: quib p̃sunt. ꝑ qͦs
oꝑant᷑. Comedentes deniq satiant᷑.
lierib & paruulis. Mulieres sexus
fragilis: & pariuili minor uideli¬
cet etas. numero st̃ indigni. Isti sig¬
nificant infirmos infide. ñdum
ydoneos pugne. Possunt etiam ꝑ
mulieres & pariilos repbi figura¬
ri: qui quamuis cum electis come¬
dant pauditum p̾dicationis. extͣ
comiĩsationis. Et tuerunt reliqͥas
duodecim cophinos fragmentoꝵ
plenos. Reliqiue st̃ sp̃ualis intelli¬

Expanded text:
 Quinque panes hordeacei sunt quinque libri Moysi, in quibus sub palea litterae continetur medulla spiritualis intelligentiae. Duo pisces, sunt libri prophetarum rent, sensum aperuit. Illi autem acceptum cibum aliis apposuerunt, quando  totum mundum spiritualiter esse intelligendam, et observandam praedicaverunt. Comedentes quoque super fenum discumbunt, quando praedicatione vel lectione pasti, carnem suam ne sibi dominetur jejuniis et vigiliis premunt. Qui quinque millia fuisse reperiunturet perfecte regunt, quibus praesunt, per quos operantur. Comedentes denique satiantur, lieribus et parvulis. Mulieres, sexus fragilis; et parvuli, minor videlicet aetas, sunt numero indigni. Isti significant infirmos in fide nondum idoneos pugnae. Possunt etiam per mulieres et parvulos reprobi significari qui, quamvis cum electis comedant per auditum praedicationis, extra conversationis. Et tulerunt reliquias duodecim cophinos fragmentorum plenos. Reliquiae, sunt spiritualis intelli
Abbreviated transcription (Latin):
te & cooꝑante diunitatis sue fide.
dedutus ad medos dicit. Alias oues
habeo. que ñ sunt ex hoc ouili. De re¬
ducendo dicit apłs. Donec plenitu¬
do gentiũ intraret. & sic om̃is isrł
saluus fieret. Int̾rogante angłm to¬
bia unde eẽt. ego sum inquit ararias
mus głam eiꝰ. głiam quasi unigeni¬
ti apatre. plenum grẽ & u̾itatis. Pa¬
ratis omib que erant inuia portã¬
da. fecit tobias uale patri suo. & ma¬
tri sue. & ambulauert̾ ambo simul.
Sic apparente dño incarne ꝑata st̃
omĩa. que ad redemptionẽ nr̃am
erant necessaria. & quib eccłie fides
& uita nutriat᷑. & confirmet᷑. donec
huiꝰ scłi uia finiat᷑. idẽ uirtutes eiꝰ.

Expanded text:
te et cooperante divinitatis suae fide. te et cooperante divinitatis suae fide. Deducendo ad Medos dicit: Alias oves habeo, quae non sunt ex hoc ovili . De reducendo dicit Apostolus: Donec plenitudo gentium introiret, et sic omnis Israel salvus fieret . Interrogante angelum Tobia, unde esset: Ego sum, inquit, Azarias mus gloriam ejus, gloriam quasi Unigeniti a Patre plenum gratiae et veritatis . Paratis omnibus, quae erant in via portanda secum, Tobias vale patri suo et matri dixit: et ambulaverunt ambo simul. Sic, apparente Domino, parata sunt omnia, quae ad redemptionem nostram erant necessaria, quibus Ecclesiae fides et vita nutriatur et confirmetur, donec hujus saeculi via finiatur, id est virt
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ angłs dñi sc̃s raphael. ut curaret
eos ambos. &aphael int̾pretat᷑ me¬
dicina dei. & significat ipsum qui
de ipso ait. Non ẽ opus ualentibus
medicus. s male habentib. Qui ce
ppłm iudaicum atenebris ꝑfictie. &
gentilem lib̾auit abydolatrie serui¬
tute. de quo scriptum ẽ. uocabitur
nom̃ eiꝰ magni consilu angłs. Appa¬
ruit angłs tobie. & socium se p̃buit
& filius d̾i hominẽ assũpsit. & usibi¬
lit̾ cum hominib conũsatus. huma¬
num genꝰ saluauit. Introduxit to
deoꝵ ex quo carnem susceꝑat. osten¬
dit quia ipse ẽ filius. & angłs. id est
muntius pat̾ne uoluntatis. cui etiã
gaudiũ ꝑpetue salutis p̃dicauit di¬
cens. Penitentiã agite. appropinqua¬
bit enim regnum celoꝵ. Et desꝑan¬
tib delumine celesti. ego sum inqͥt
bie ducere filium suũ inciuitatem
dentib uideis qͣminis plures sint
cetati. quia incarnationis sue sacra¬
m̃ta gentib aꝑiat. & infine tempoꝵ
ppło iuideoꝵ latins pandat. Comitan¬

Expanded text:
ngelus Raphael, ut curaret eos ambos. Raphael interpretatur medicina Dei, et significat Christum, qui de seipso ait: Non est opus valentibus medico, sed male habentibus : qui et populum Judaicum a tenebris perfidiae, et gentilem liberavit ab idololatriae servitute, de quo scriptum est: Vocabitur nomen ejus magni consilii angelus . Apparuit angelus Tobiae et socium se praebuit et Filius Dei hominem assumpsit, et visibiliter cum hominibus conversatus humanum genus salvavit. Introduxit Tobdaeorum, ex quo carnem susceperat, ostendit: quia est filius et angelus, id est nuntius paternae voluntatis, cui etiam gaudium perpetuae salutis praedicavit, dicens: « Poenitentiam agite, appropinquavit enim regnum coelorum. » Et desperantibus de lumine coelesti « Ego sum, inquit,biae ducere filium suum in civitatem res sunt caecati quod incarnationis suae sacramenta gentibus aperiat, et in fine temporum populo Judaeorum latius pandat, comitan
Abbreviated transcription (Latin):
xincipes patrum decł̾unt in
impensas templi. auri solidos
milia. & uestes sacerdotales centum.
& actionis bone ꝑcipiunt. bene uiuẽ¬
do. inedificationem fideliũ confert̾.
Certum ẽ pondꝰ auri & argenti. cer¬
tus numerus sacerdotalium uestiũ.
ut sciamus dm̃ cogitationes. & sermo¬
nes. & actus. nosse. & digne remune

Expanded text:
incipes patrum dederunt in impensas templi, auri solidos millia, et vestes sacerdotales centum . actionis bonae perceperunt, bene vivendo ad aedificationem fidelium conferunt. Certum est pondus auri et argenti, certus est numerus sacerdotalium vestium, ut sciamus Deum cogitationes, sermones et actus nosse, et digne remuner
Abbreviated transcription (Latin):
unũ hominẽ. s onĩs gentes. fecit testañ
ñ agnus ille antiquus occidit᷑. s ipse qͥa
honio erat & mori potuit. moetẽ subut.
& sic̃ ds ad uetus testamͣtum dancdũ uo¬
cauit testes aaron scilicet. & maxiã sororẽ
trres. Uettis de testam̃tum primũ. quu
prius datũ ẽ. uel quia dereb ueterascen¬
tib iustitutũ ẽ. Noutii dicit᷑ quia de
immutabilib & semꝑ nonis loquitu.¬

Expanded text:
um hominem, sed omnes gentes, fecit testamenrmationem non agnus ille antiquus occiditur; sed ipse quia homo erat et mori potuit mortem subiit. Et sicut Deus ad Vetus Testamentum dandum vocaverat testes, Aaron scilicet et Mariam sororem tyres. Vetus dicitur Testamentum primum, quia prius datum est, vel quia de rebus veterascentibus institutum est. Novum dicitur quia de immutabilibus et semper novis loquitu
Abbreviated transcription (Latin):
oyses. iosue. othoniel. aoth. dẽbora.
gedeon. adimelech. tola. iahir. gep¬
te. abessan. achialon. lapdon. sanson.
hely. samuel. Reges .iiii.
aul. daiud. salomon. roboam. abia.
asa. iosaphat. ioram. ararias. atha¬
lia. ioas. auiasias. orias. ioathas. achar
erechias. manasses. amon. iosias. ioa¬
uidas. ioħes. symon ustus. eleararus.
manasses. omas. symon. onras. iħ̾c qui
& iason. onias. qui & menelatis. alchimꝰ.
uidas. ionathas. symon. ioħes. aristobo

Expanded text:
oyses, Iesus, Othoniel, Ahoth, Debora, Gedeon, Abimelech, Thola, Iayr, Iepthe, Abiessan, Achialon, Labdon, Samson, Hely, Samuel. XXVIIII.Saul, David, Salomon, Roboam, Abia, Asa, Josaphat, Joran, Azarias, Athalia, Joas, Amasia, Ozias, Joathas, Achas, Ezechias, Manasses, Amon, Josias, Joudas, Joannes, Simon justus, Eleazarus, Manasses, Onias, Simon, Onias, Jesus qui et Jason, Onias qui et Menelaus, Alchimus, Judas, Jonathas, Simon, Joannes, Aristobo
Abbreviated transcription (Latin):
be eoꝵ. & p̃cidit uestes eoꝵ mechas
usq ad nates. & dimisit eos. Qd cum
nuntiatum eẽt dauid. misit inoccur¬
sum eoꝵ. Erant eñĩ uiri confusi tur¬
pit̾ ualde. S mandauit eis dauid.
Manete iniericho. donec crescat bar¬
ba ur̃a. & tunc reu̾timini. Significãt

Expanded text:
as usque ad nates, et dimisit eos. Quod cum nuntiatum fuisset David, misit in occursum eorum; erant enim viri confusi turpiter valde, et mandavit eis David: manete in Jerico, donec crescat barba vestra, et tunc revertimini. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝑpendunt. s corã hominib uiles
apparere refugiunt. & cont᷑ hoc qd̃
frigida ext̾ius uenustate palliant᷑.
quasi exipso merito ostense uilitatis
intumescunt. & tanto magis in corde
elati sunt. quanto ampluis inspecie
elationem p̾munt. Que utraq elati¬
oms bella. dauid magna cirtũspec¬
tione dep̃hendit: mira uirtute su
ꝑauit. Quod em̃ de se iitus humilia
sentiens. houorẽ ext̾inus ñ querit in¬
sinuat dicens. ludam & uilior fiam.
N quia ꝑ hoc qd̃ uilem se ext̾̃uis p̃bu¬
it. int̾ius ñ intumescit. adiungit. ero¬
q humilis in ocłis meis. Acsi dicat.
tendo. Quid gͦ asturi sunt qͦs doctri¬
na eleuat. si dauid qui excarne sua
gaudia ꝓpħando nunciabat. tam̃¬

Expanded text:
 viles apparere refugiunt, et contra hoc quod rigida exterius venustate palliantur.ud se introrsus, quasi ex ipso merito ostensae utilitatis, intumescunt, et tanto magis in corde elati sunt, quanto amplius in specie elationem premunt. Quae utraque unius elationis bella, magna David circumspectione deprehendit, mira virtute suparavit. Quod enim de se humilia sentiens, honorem exterius non quaerit, insinuat, dicens: Ludam, et vilior fiam. Et quia per hoc, quod vilem se exterius praebuit, interius non intumescit, adjungit: Eroque humilis in oculis meis. Ac si aperte dicat: tendo. Quid ergo acturi sunt, quos doctrina elevat, si David, qui ex carne sua gaudia prophetando nuntiabat, tam
Abbreviated transcription (Latin):
mones effugabat. Tropologice aut̃.
hoc facto compatiendũ ꝓximo in¬
strum᷑. Plerumq eñi suꝑb diues.
exhortationis blandim̃to placandꝰ
ẽ. Quia plerumq dura uiln̾a ꝑle
uia fom̃ta mollescunt. & furor insa
noꝵ adsalutem medico blandiente

Expanded text:
mebat. Tropologice autem, hoc facto David ad compatiendum proximo instruimur. Plerumque enim superbus dives exhortationis blandimento placandus est: quia et plerumque dura vulnera per lenia fomenta mollescunt, et furor insanorum saepe ad salutem, medico blandiente,
Abbreviated transcription (Latin):
filii rẽmon berothite rechab
& banaa. ingressi funt feruenti me¬
ridie domũ hysbosegh. qui dormi¬
ebat suꝑ stratum suum meridie.
⁊mostiaria purgans triticum ob¬
dorminit. Ingressi sunt aut̃ do
mum latent̃. & assumentes spicas
tritici. ꝑcusserunt eum in inguine.
Ostiaria triticum purgat. cũ m̃tis
inmortem ꝓptii dñi insidiat ores
admittit: quia cum discretionis
sollicitudo cessauerit. ad int̾ficien¬
dum. animũ malignis sꝑitib pã
dit. Qui ingressi spicas tollunt. qͥa
bonaꝵ cogitationum germina au¬
fer̃t. atq in inguine feriunt. qͥa
uirtutẽ cordis. delectatione carnis
occitunt. Ininguine eñĩ ferire ẽ.
uitam m̃tis. carnis delectatione ꝑ¬
nata morte succumberet. si ñ ad
aditum mollem custodiã deputas¬
set. fortis eñi iugilq sensus. p̃pont
cordis forib debet: quem nec ne¬
gligentie somnꝰ oppͥmat. uec igno¬
rantie error fallat. Unde bene hys
hostilib gladus nudat᷑. hysposeth
eñ. uii confusionis dicit᷑. uir aut̃

Expanded text:
filii Remon, Berothitae, et Rechab, et Bahana, ingressi sunt fervente die, in domum Hisboseth, qui dormiebat supra stratum suum meridie.et ostiaria domus purgans triticum, obdormivit. Ingressi autem sunt latenter: et assumentes spicas tritici percusserunt eum in inguine . Ostiaria triticum purgat, cum mentisin mortem proprii domini insidiatores admittit; quia, cum discretionis sollicitudo cessaverit, ad interficiendum animum malignis spiritibus iter pandit. Qui ingressi spicas tollunt; quia beatarum cogitationum germina auferunt, atque in inguine feriunt, quia virtutem cordis delectatione carnis occidunt. In inguine quippe ferire, est vitam mentis carnis delectatione pnata morte succumberet, si aditum mollem custodiam deputasset. Fortis namque virilisque sensus praeponi cordis foribus debet, quem nec negligentiae somnus opprimat, nec ignorantiae error fallat. Unde bene et Ihostilibus gladiis nudatur. Isboseth quippe, vir confusionis dicitur; vir autem
Abbreviated transcription (Latin):
dic iudicũ mitter angelos suos. &
colligent omĩa scandala de regno
eiꝰ. & mittent eos instagnum ignis.
ubi cruciabunt᷑. scđm duritiam &
inpeuitens cor eoꝵ. Et facta ẽ plu¬
uia grandis. Postqm xp̃c mortem
gustauit. & uictor de mundo celos
ascendit. imbrem diuine gre per
septiformem sp̃m desuꝑnis ad t̾rã
misit. qui nos a peccato mrundaret.
& sp̃nales fructus gygnere faceret.

Expanded text:
die judicii, mittet angelos suos, et die judicii, mittet angelos suos, et colligent omnia scandala de regno ejus, et mittent eos in stagnum ignis, ubi cruciabuntur secundum duritiam, et impoenitens cor eorum . Et facta est pluvia grandis. Postquam Christus mortem gustavit, et victor de mundo ad coelos ascendit, imbrem gratiae divinae per septiformem Spiritum de supernis ad terras misit, qui nos a peccato mundaret, et spiritales fructus gignere faceret.
Abbreviated transcription (Latin):
demptor nr̃ contra mundi pͥncipẽ
& satellites eius decertans ac suꝑans.
duodecim lapidib constructa me
humiliato sp̃ri. flumina ꝓducendo
lacrimaꝵ. ꝓtimore gehenne & desi¬
derio uite et̾ne. Ibi & composuit
ligna. quia sc̃oꝵ dicta & facta ad ex¬
emplum credentib constituit. Di¬
insitq ꝑmenbra bonem. & posuit
suꝑ ligna. cum om̃s actus suos ad
exemplum sc̃oꝵ patrum fideles for¬
mare docuit. Inssit suꝑ holocaustũ
compunctione lacrimaꝵ mundare.
& ñ prius cessare qmͣ fosse aque duc¬
tus repleant᷑. id ẽ donec fututum
ꝑfecte compleat᷑. Sicq erit iuxta
id quod sequit᷑ cecidit ignis dñi
discrimen suꝑm uidicis. dicta ac
facta. ac totam uitam nr̃am ꝑfec¬
te examinans. ꝓbando nos sicut
petua. ut ad in star isrłitaꝵ. met̾nũ
gratulando canamꝰ. dñs ipse ẽ ds.¬
uxit helyas ꝓpħas baal xii.¬
ad correntem cyson. qui inter¬
p̃tatur duticia eoꝵ. & int̾fecit eos
ibi. Sic redemptor nr̃a aduemente

Expanded text:
demptor noster contra mundi principem ejusque satellites decertans ac superans, duodecim lapidibus constructa esse humiliato spiritu flumina producendo lacrymarum pro timore gehennae, et desiderio vitae aeternae. Ibi et composuit ligna, quia et sanctorum dicta et facta ad exemplum, credentibus constituit. Divisitque per membra bovem, et posuit super ligna cum omnes actus suos ad exemplum sanctorum patrum fideles formare docuit. Jussitque super holocaustum compunctione lacrymarum mundare, et non prius cessare quam fossae aquaeductus repleantur, id est donec futurum rfecte compleatur. Sicque erit juxta id quod sequitur: Cecidit ignis Domindiscrimen superni judicis dicta ac facta, et totam vitam nostram perfecte examinans, probando nos, sicutpetua, ut ad instar Israelitarum in aeternum gratulando canamus: Dominus ipse esuxit Elias prophetas Baal ad torrentem Cison, qui interpretatur duritia eorum, et interfecit eos ibi . Sic Redemptor noster, adveniente
Abbreviated transcription (Latin):
duo quoq filii hely morti st̃.
ofu & finees. Archa abaliengenis
capta. testam̃tum ad gentes transitu¬
rum significat. Moritur hely. mori¬
unt᷑ & filii. qͥa deficit pontificatus
cum sacerdotio uet̾i. Nurus autem
eiꝰ uxor finees p̾gnans erat. ucinaq
partui. Et audito nuntio qd̾ capta
g̃ẽt archa dei. & mortuus socer sius
& ir suus. incuruauit se & peꝑte. &¬
mortua ẽ. Uror sacerdotis ñ ante in¬
teriit. qmͣ uiutim peꝑit. nec synago¬
eccłia quȩ exipsa erat credidit. Ne
tuneas quia filum peꝑisti. Creden¬
tes synagogam consolant᷑. s desꝑans
minime anmadũtit. nec sobolem
nouã deputat głe. s ignominie. Uñ
sequit᷑. & uocauit puerum liycaboth.¬

Expanded text:
duo quoque filii Heli mortui sunt, Ophni et Phinees . Arca ab alienigenis capta, testamentum ad gentes transiturum significat. Moritur Heli, moriuntur et filii ejus, quia deficit pontificatus cum sacerdotio veteri. ejus, uxor Phinees, praegnans erat, vicinaque partui, et audito nuntio, quod capta esset arca Dei, et mortuus socer suus, et vir suus, incurvavit se, et mortua est. Uxor sacerdotis non ante interiit quam vivum peperit; nec Synagoprimitiva, quae ex ipsa erat, credidit. Ne timeas quia filium peperisti. Credentes Synagogam consolantur, sed desperans minime animadvertit; nec sobolem novam deputat gloriae, sed ignominiae, unde sequitur: Et vocavit puerum Ich
Abbreviated transcription (Latin):
fere ꝑtriennũ. S ciib multa p̃¬
cum instantia dm̃ dep̃cantib. tan¬
dẽ fugam inefficax arripuit: & post¬
modũ dum ꝑ altum mare nauiga¬
ret. subitanea tempestate subm̾sus
peruit. Porro lea augustus anno un¬
ꝑu sui octauo. om̃s sc̃as imagines
destrui p̃cepit. Maximo eñi odio illas
abominabat᷑. & om̃s uirtutiferas
sc̃oꝵ reliquias. Post hec rex italie lu¬
it prandꝰ. audicus qd̃ sarraceni depo¬
pulata sardinia loca illa fedassent:.
ubi ossa beati augustini yponensis ep̃i.
requiescebant: que ꝓpt̾ uastationẽ
barbaroꝵ olim eo translata. & hono¬
rifice tummulata erant. misit & dato
citat᷑ recondidit. Postea constantino¬
polim factus ẽ t̾remotus magnus.
& corruer̾t ȩccłie inulte. a extinctu ẽ.
ppłs multus. Podem etiam anno

Expanded text:
civibus multa precum instantia Deum deprecantibus, tandem fugam gens inefficax arripuit, et postmodum dum per altum mare navigaret, subitanea tempestate submersa periit. Porro Leo Augustus anno imperii sui octavo omnes sanctas imagines destrui praecepit. Maximo enim odio illas abominabatur, et omnes virtutiferas sanctorum reliquias. Post haec rex Italiae Luitprandus audiens quod Sarraceni, depopulata Sardinia, loca illa foedassent, ubi ossa beati Augustini Hipponensium episcopi requiescebant, quae propter vastationem barbarorum olim eo translata, et honorifice tumulata erant, misit illuc, catur, recondidit. Postea Constantinopoli factus est terraemotus magnus, et corruerunt ecclesiae multae, et exstinctus est populus multus. Eod
Abbreviated transcription (Latin):
heodosius gͥ anastasio defuncto:
imꝑauit anno uno. Quo finito:
adũsus eum insurrexit leo quidã
uir potentissimꝰ. qui quidẽ erm ab
imꝑiali ũtice deposuit. s indẽpna¬
tum abire ꝑmisit. Ipse uͦ postmodũ
clericus fastus: residuũ uite trans¬

Expanded text:
heodosius igitur Anastasio defuncto imperavit anno uno. Quo finito, adversus eum insurrexit Leo quidam vir potentissimus, qui eum quidem ab imperiali vertice deposuit, sed indemnatum abire permisit. Ipse vero, postmodum clericus factus, residuum vitae trans
Abbreviated transcription (Latin):
tilitatem despiciebat. Multi exgentib
redemptoris aduentum ut in iob rep¬
ꝑimus. expectauerunt: & quia ip̃ce
ꝑseuerauerunt. tandem redemptor
flenti & ñ capienti cibum anne:. con¬
solationem adhibuit dicens. Anna¬

Expanded text:
tilitatem despiciebat. Multi ex gentilibus tilitatem despiciebat. Multi ex gentilibus Redemptoris adventum, ut in Job reperimus, exspectaverunt, et quia in prece perseveraverunt, tandem redemptor flenti et non capienti cibum Annae, consolationem adhibuit, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
helcana possessio dei quȩ ẽ filius di̾.
diceus dñs possechit me. Qui bene
uir unꝰ ñnumero. s quia nunqm
nuutat᷑. nec a se alt̃ efficitur d̾s. Ra¬
mathaim. sophim. excelsa uel specu
ens speculationem docuit. & morte
sua possidere fecit. Ieroam. miseri
semetipsum ex in amens fudit. Uñ.
Unguentum effusum nom̃ tuum:
effusum a sius inuisibilib ad nr̃a
uisibilia. E phrateus frugifer. quia
donis sp̃c sc̃i abiuidat. Et habuit
nagoga que fecunda pͥmũ filios
deo ꝑ legem generabat. s iam ꝓpt̾
nifidelitatem infecunda manet.
Anna sterilis ẽ eccłia gentium. quȩ
olim sterilis aprole sp̃uali. nunc¬
ꝑalia bona. ixta illud. sub didit
illis regiones gentium. & quia pri¬
mum credita sunt illis eloquia dĩ.¬
Anne idest ȩccłiȩ gentium. dedit par
tem unam. scilicet ingenium. Bene
ait tristi. quia concluserat dñs uuluã
ens. nondum enim aduenãt tempus
miserendi eiꝰ. ut sꝑitali gr̃a fecundaret᷑.
Sicut fenenna annã. ita synagoga gẽ¬

Expanded text:
e possessio Dei qui est filius Dei, dicens: Dominus possedit me: qui bene vir unus, non numero, sed quia nunquam mutatur, nec a se aliter efficitur Deus. Armathaim Sophim excelsa vel speculens, speculationem docuit, et morte sua possidere fecit. Jeroham, misericsemetipsum exinaniens effudit, unde: Unguentum effusum nomen tuum , effusum a suis invisibilibus ad nostra visibilia. Ephratdonis Spiritus sancti abundat. Et habuit nagoga, quae secunda primum filios Deo per legem generabat, sed jam propter infidelitatem infecunda manet. Anna sterilis Ecclesia gentium quae olim sterilis a prole spporalia bona juxta illud: Dedit illis regiones gentium . Et quia primum credita sunt illis eloquia DeAnnae, id est Ecclesiae gentium, dedit ptem unam, scilicet ingenium. Bene ait. Tristis, quia concluserat Dominus vulvam ejus nondum enim advenerat tempus miserendi ejus, ut spirituali gratia fecundaretur. Sicut Phenenna Annam, ita synagoga gen
Abbreviated transcription (Latin):
int̾pretatur. qui animi uirtute
iur dicit᷑ & ius. ñ mobilis. ñ naga¬
bundus. s firmus & inconfusus. Om̃s
tur. uno sp̃n dĩ replent᷑. Unde sccip¬
tum ẽ. Insipiens sicut luna mutat᷑.
Unus aut̃ cdicit᷑ ñ numero: s quia ñ¬
qmͣ mutat᷑. Unde scribitur. Tu aut̃
idem ipse es: & anm tui ñ deficient.¬
helcana p̃dicator. queni dñs possidet.
fenenna & anna actiua & contempla¬
tiua uita. fenenna fecunda infiliis
& filiab. actuia. fortia gignens oꝑa
& infirma. fenenna int̾pretat᷑ conũ¬
sio. quia astiua adactiones quibus
ꝓsit ꝓorimis. necesse ẽ ut sollicite con¬
uertatur. Actua enim uita ẽ. panẽ¬
buere. errantẽ corrigere. adhumili

Expanded text:
interpretatur, qui animi virtute vir dicitur. Et unus, non mobilis, non vagabundus, sed firmus et inconfusus. Omnestur, uno spiritu Dei replentur. Unde insipiens sicut luna mutatur . Unus autem Deus dicitur non numero, sed quia non mutatur, unde scribitur: Tu autem idem ipse es, et anni tui non deficientElcana, praedicator, quem Dominus possidet. Phenenna et Anna activa et contemplativa vita. Phenenna fecunda in filiis et filiabus; activa, fortia gignens opera et infirma. Phenenna interpretatur conversio; quia activa ad actiones, quibus prosit proximis, necesse est ut sollicite convertatur. Activa enim vita est panbuere, errantem corrigere, ad humili
Abbreviated transcription (Latin):
natiuitas sansonis. & ꝑ anglm an¬
nunciata ẽ natiuitas saluatoris. San¬
son leonem int̾fecit. & xp̃c diabolũ
occidit. Sanson defaucib leonis ex¬
traxit faitum. & xp̃e defancib dia¬
boli genus humanũ. Cera corpus:
mel sp̃c. Sanson uxorem luxit ali¬
enigenam: & xp̃c gentilem eccłiam.
Sanson strauit allophylos. & xp̃s
strauit sp̃uales & corꝑales inpicos.
Sanson asportans portas gare. ascen¬
dit montis suꝑcilium. & xp̃c fractis
portis inferm ascendit incȩlum. San¬
son plures hostium strauit moriẽs.
qm ante fecerat uiuens. & xp̃c plu¬
res moriendo qmͣ uiuendo. Scd̾m¬
sensum tropologicum. significat¬
sanson quẽlibet fidelem. infide for¬
tem. Qui leonem intͥficit. dum dia
de seuicia sꝑitalia & carnalia expel¬
lit. S iste talis ac tantus aliquando
uincitur. & molere compellit᷑. dum
udelicet temptationib suꝑatur. &¬
res hostium qmͣ aute int̾ficit. quia
donis gr̃e iterum confortatus. ad ma¬
iorem triumphum etiam post lap

Expanded text:
nativitas Samsonis, et per angelum annuntiata est nativitas Salvatoris. Samson leonem interfecit, et Christus diabolum occidit. Samson de faucibus leonis extraxit favum, et Christus de faucibus diaboli genus humanum. Cera, cor; mel, spiritus. Samson duxit uxorem alienigenam, et Christus gentilem Ecclesiam. Samson strstus spiritales et corporales inimicos. Samson fractis portis Gazae ascendit montis supercilium; et Chriportis inferni, ascendit in coelum. Samson plures hostium prostravit moriens, quam ante fecerat vivens, et Christus plures moriendo, quam vivendo. Csensum tropologicum, Samson significat quemlibet fidelem, in fide fortem; qui leonem interficit, dum diabde se vitia spiritualia, et carnalia expellit. Sed iste talis ac tantus aliquando vincitur, et molere compellitur, dum videlicet tentationibus superatus, res hostium quam ante interficit, quia donis gratiae iterum confortatus, ad majorem triumphum etiam post laps
Abbreviated transcription (Latin):
thematica ñ solum est ordine
postrema. sed ⁊ loco sublimior ⁊ ex¬
celsior dignitate. qͥa cũ cetere tres
quodãm᷑ inferius uersent᷑. hec sola
celestium ⁊ suꝑnoꝵ dispositionem
inuestigandã ac t᷑ctandam suscepit
Astronoiia diuidit᷑ in duas species
esse uidetur. qͦd astrononiia de lege astro¬
rũ ⁊ conũsione celi difserit. regiones
circulos. ortus. occasus. fyderum. ⁊ eur
unũqͦdq ita uocetur. inuestigans. Ast̾¬
logia aut̃ astͣ ꝯsiderat. scdm natunitatis
⁊ mortis. uł alior. quoꝵlib euentiun
obseruantiam. que partim naturalis
rilitas. fertilitas. tempestas. sereuitas
ꝯstellationib constat. ⁊ hanc partẽ ma¬
thematici qui int̃pretant᷑ uani tͣctant

Expanded text:
thematica non solum est ordine postrema, sed et loco sublimior, et excelsior dignitate, quia cum caeterae tres quodammodo inferius versentur, haec sola coelestium et supernorum dispositionem investigandam, ac tractandam suscepit. Astronomia dividitur in duas species,esse videtur quod astronomia de lege astrorum, et conversione coeli disserit, regiocirculos, ortus et occasus syderum et cur unumquodque ita vocetur, investigans. Astrologia vero astra considerat, secundum nativitatis et mortis, aut aliorum quorumlibet eventuum observantiam: qrilitas, fertilitas, tempestas, serenitas,constellationibus constat, et hanc partem mathematici, qui interpretantur vani, tractant
Abbreviated transcription (Latin):
custos legis ẽ & lator legis scribens in
nos auditis alicuiꝰ malis ñ temere
uidicare. s pͥus digito discretionis
nos ipsos intus discut̾e. sicut ibi dicit.
qͥ sine peccato ẽ ur̃m pͥmꝰ in illam la¬
pidem mittat. Quasi dicat. Priꝰ sitis
iusti: post ream puniatis. Si enim
ubet lex pumiri reos. ñ tam̃ asimi¬
lit̾ pumendis. Ecce plena usticia
dimittant. uel cum ea penã subeant
p̃uidebat citius exituros. qmͣ plura
int̾rogaturos. Docet aut̃ nos sic̃ q ante
simile in nob̃ sit. Audientes aut̃ unꝰ

Expanded text:
cribens in de auditis malis alicujus non temere judicare, sed prius digito discretionis, nos ipsos intus discutere sicut ibi dicit: Qui sine peccato est, vestrum primus in eam lapidem mittat; quasi diceret: Prius sitis justi, postea ream puniatis. Sic enim jubet lex puniri reos; non tamen a similibus puniendos. Ecce plena justitiadimittant, vel cum ea poenam subeant.praevidebat citius exituros quam plura interrogaturos. Docet autem nos sicut et ante simile in nobis sit. Audientes autem haec, unus
Abbreviated transcription (Latin):
hec mulier mͦ dep̃hensa ẽ madult̾io.
Inlege aut̾ moyses mandatut nob̾
huiꝰ modi lapidare. Tugͦ quid dicis:
Mulier ista siguificat gentilẽ eccłiam
adiabolo ꝑculturam ydoloꝵ uiolatã.
Hanc uidei uolunt laꝑidari. qͥa uolt̾
eam dãpnari. dũ inuident eam gr̾e
celestis participem fieri. Hec dicebant
tẽptantes eum. ut possent accusare
eum. Immici pharisei tẽptant deui¬
sticia an contra eã dicat. Sciebant
mansuetũ & misericordie p̃dicatorẽ
unde placebat ppło. Unde putabant
dicturum dimittendã adult̾am. &
in hoc diceret᷑ hostis legis. contrariꝰ¬
moysi. & deo austori. & id̾o cum adult̾a
reus mortis. Qd̾ si scłm legem dic̾e̾t
lapidandã. deriderent quasi ñ habe¬
ret mansuetudinẽ qm p̃dicabat ꝓ
qua amabat᷑. Ipse aut̃ neutra capitur
calũpnia. s seruata mansuetudine
respondet qd̃ ẽ uere iusticie. Qui sine
peccato ẽ. pͥmus inillam lapidem

Expanded text:
haec mulier modo deprehensa est in adulterio. In lege autem Moyses mandavit nobis hujusmodi lapidare. Tu ergo quid dicis? Mulier ista significat gentilem Ecclesiam a diabolo per culturam idolorum violatam: hanc Judaei volunt lapidari, quia volunt eam damnari, dum invident eam gratiae coelestis participem fieri. Hoc autem dicebant tentantes eum, ut possent accusare eum. Inimici Pharisaei tentant de justitia, an contra eam diceret; sciebant enim mansuetum et misericordiae praedicatorem, unde placebat populo; unde putadicturum dimittendam esse adulteram, et in hoc diceretur hostis legis contrarMoysi et Deo auctori et cum adultera reus mortis. Quod si secundum legem diceret lapidandam, deriderent, quasi non haberet mansuetudinem quam praedicabat pro qua amabatur. Ipse autem neutra capitur calumnia, sed servata mansuetudine respondet quod est verae justitiae: Qui sine peccato est, primus in illam l
Abbreviated transcription (Latin):
tet nos ultra uires nr̃as. direptio
irasoꝵ conũsio hominũ ad fidem
uemientiũ. fortior fortem domũ illiꝰ
intrans alligauit. & uasa illiꝰ diripu
ueniens. & diabolũ a seuitia tẽpta¬
tionum cohibens. homines adiabło
possessos adfidem snam conu̾tit. De

Expanded text:
tet nos ultra vires nostras. Direptio tet nos ultra vires nostras. Direptio vasorum, conversio hominum ad fidem venientium. Fortior fortem, domum ejus intrans, alligavit, et vasa illius diripuiveniens, et diabolum a sententia tentationum cohibens, homines a diabolo possessos ad fidem suam convertit.
Abbreviated transcription (Latin):
extra uineam. In quo ꝑtinatia eoꝵ
notatur qui post resurrestionem
p̃dicantib apłis credere noluer̾t.
s quasi uile cadauer ꝓicientes gen¬
tib suscipiendum ded̾unt. S dñs
disꝑsit. Scd̾m sensum moralem ui¬
nea locatur cum minist̾ium baptis¬
mi fidelib adexercendum oꝑe com¬
mittit᷑. Mittunt᷑ tres serui. ut de
frustu accipiant. cum lex. psalmodia
ꝓpħia. ad bene agendum hortant᷑.
cesi: cum sermo auditur. uel conten¬
nit᷑. uel blaspheniat᷑. Missum in suꝑ
heredem occidit. qui filium di con¬
culcat. & sp̃ui quo sc̾ificatus ẽ contu¬
meliam facit. Uinea alt̾i datur. cum
grã qmͣ suꝑbus abicit humilis di¬
tatur. Scribe. mittere manũ in ilłu
quer̾t. s timore retinent᷑. cum fal¬
sus quisubet unitatẽ eccłie ꝓpt̾ bo¬
noꝵ multitudinẽ uel erubescit uel
timet impugnare. De forti e euis¬
fortis ingressus domũ eiꝰ ciriꝑe
insi pͥus fortem alliget. fortis diabłs
gatio diaboli refrenatio. ne temp¬

Expanded text:
extra vineam : in quo pertinacia eorum notatur, qui post resurrectionem praedicantibus apostolis credere noluerunt, sed quasi vile cadaver projicientes gen suscipiendum dederunt. Sed Dominus dispersit. Secundum moralem sensum vinea locatur, cum mysterium baptismi fidelibus ad exercendum opere committitur. Mittuntur tres servi, ut de fructu accipiant, cum lex, psalmodia, prophetia ad bene agendum hortatur: iciuntur, cum sermo auditus vel contemnitur, vel blasphematur. Missum insuper haeredem occidit, qui Filium Dei contemnit, et Spiritui quo sanctificatus est contumeliam facit. Vinea alteri datur, cum gratia, quam superbus abjicit, humilis ditatur. Scribae manum mittere in illum quaerunt, sed timore retinentur, cum falsus quilibet unitatem Ecclesiae propter bonorum multitudinem, vel erubescit, vel timet impugnare. LIBER QUIfortis ingressus domum ejus diripere, nisi prius fortem alliget . Fortis, est diabolus;gatio, diaboli refrenatio, ne ten
Abbreviated transcription (Latin):
nos uinee psalmodie modtilatione
& cythare dulcedine ad exertitium
bom oꝑis mintauit. S & hunc con¬
tumelia affectum dimittunt in al¬
nem. dicentes que nob̾ pars indaitid
ant que hereditas infilio ysai: Qui
tam̃ ꝑhac ninea ue penitus exstir¬

Expanded text:
colonos psalmodiae modulatione et citharae dulcedine ad exercitium boni operis invitabat. Sed et hunc contumeliis affectum: dimittunt inanem, dicentes: Quae nobis pars in David: aut quae haereditas in filio Isai? Qui tamen pro hac vinea
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicabant. s & illos ꝑsecuti st̃ & oc¬
cidunt. Cuiꝰ uinee sterilitatem ihe¬
renias deplorat dicens. Ego planta¬
ui te uineam meã electam. Quomͦ¬
gͦ conu̾sa es inpranum uinea alie¬
na: Quid faciam: Mutam filiũ ineũ
dilectum. forsitan cum hunc inderi̾t
uerebunt᷑. Quẽ cum uidissent coloni.
cogitauerunt nitra se dicentes. Hic
ẽ heres. occidamꝰ eum ut nr̃a fiat he

Expanded text:
praedicebant. Sed et illos persecuti sunt, et occiderunt. Cujus vineae sterilitatem Jeremias deplorat, dicens: Ego plantavi te vineam electam, quomodo conversa es in pravum vinea aliena? Quid faciam? mittam filium meum dilectum: forsitan cum hunc viderint, verebuntur. Quem cum vidissent coloni, cogitaverunt intra se, dicentes: Hic est haeres, occi
Abbreviated transcription (Latin):
muerere filio meo qͥa limaticus est
& male patit᷑. Lunaticus ẽ qui ꝑ hora¬
rũ mom̃ta deuicus adiucia muta¬
tur. nec ꝑstat inincepto. s decrescit
a bono & crescit in malo. & munc in
chus de isto sic dicit. Et cum iridisset
illũ statim sp̃c conturbauit eũ. & elo¬
sus int̾ram uolutabat᷑ sꝑumans. Dñ¬
puer ad dñm accedit elidit᷑ qͥa conu̾si
ad dnm plerumq ademonio grauiꝰ
pulsantur. ut uel adiucia reducant᷑.
uel desua pulsione diabolus se uindi¬
cet. sicut inpͥncipio nascentis eccłie
multa & grauia opposuit certamina
illis qͦs suo regno subtrahi uiqdebat.

Expanded text:
miserere filio meo, quia lunaticus est, et male patitur . Lunaticus est, qui per horarum momenta de vitiis ad vitia mutatur, nec perstat in coepto, sed decrescit a bono, et crescit in malo, et nunc in cus de isto sic ait: Et cum vidisset illum statim spiritus turbavit eum et elisus in terram puer ad Dominum accedit, eliditur, quia conversi ad Dominum plerumque a daemonio gravius pulsantur, ut vel ad vitia reducantur, vel de sua expulsione diabolus se vindicet. Sicut in principio nascentis Ecclesiae multa et gravia opposuit certamina illis quos suo regno subtrahi videbat.
Abbreviated transcription (Latin):
multis temꝑib. & intemꝑe misit ad
cultores seruum. ut defrustu uineẽ
darent illi. Uinea dñi sabaoth domꝰ
ifrł ẽ. Colom oꝑarii. qui ad excolen
dum hora pͥma. t̾tia. sexta. & nona sẽ
conducti. Pegre fuit qui ubiq p̃sens
bitriũ dereliquit. Primus serius

Expanded text:
misit ad cultores servum, ut de fructu vineae darent illi . Vinea Domini sabaoth, domus Israel est; coloni, operarii qui ad excolendam vineam; hora prima, tertia, sexta, nona, sunt conducti. Peregre fuit qui ubique praesens bitrium dereliquit. Primus servus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑaclitum se nominabat. Ab hoc dif¬
fusa ẽ heresis manicheoꝵ. Hic asse¬
rebat duo ẽẽ pͥncipia. unũ bomi. &
alterũ mali. Porro ꝓbns imꝑator:
apd̃ sarmiũ militari tumultu ne
arus narbonensis potitꝰ imꝑio.
cum duos filios suos consortes
regni fecisset. adbellũ parthicum ꝓ¬
fectus. in castris fulmine ictus int̾ut᷑.
Numerianꝰ uͦ qui cuͣ patre ꝓfectus
fuerat. inde rediens. apri soceri sui

Expanded text:
aclitum se nominabat. Ab hoc diffusa est haeresis Manichaeorum. Hic asserebat duo esse principia, unum boni, et alterum mali. Porro Probus imperator apud Sarmium militari tumultu neceriano. Carus Narbonensis potitus imperio, cum filios suos duos consortes regni fecisset, ad bellum Parthicum profectus, in castris fulmine ictus interiit. Numerianus vero, qui cum patre profectus fuerat, inde rediens Apri soceri sui
Abbreviated transcription (Latin):
ely int̾pretatur extraneus. Ade-¬
o enim alienus ẽ. qui subditos
ũ corrigit. Ofii. insania conũsionis.
Merito aut̃ sic uocat᷑. qui differt con¬
u̾ti inmelius. Phynees oris obdu¬
ratio. uel ori parcens. Duos phynees
sacerdotes legimꝰ. alt̾um ustum. ele¬
azari filium. alt̾um iniustum. filiũ
hely. Sacerdotes qui custodiunt os
suum ne exeat inde aliqd̃ prauum.¬
infilio elearari signant᷑. Qui aut̃ os
habent obduratum uel imꝑitia. uel
es calce abiciunt uictimã dm̃i. qui
pat̾nȩ idẽ diuinȩ correptioni ñ obe¬
diunt. s cotidie peccatis se misera¬
bilit̾ inuoluunt. conu̾santes in com¬
messatione & ebrietate. incubilib
ꝙ impudicitiis. incontentione & e¬
mulatione. quia sic̾ illoꝵ culpam
secuta ẽ mors corporea. sic & istoꝵ

Expanded text:
eli. Interpretatur extraneus, a Deo enim alienus est, qui subditos non corrigit. Ophni infamia conversionis, merito autem sic vocatur, qui differt converti in melius. Phinees oris obduratio, vel ori parcens. Duos Phinees sacerdotes legimus: alterum justum Eleazari filium, alterum injustum, filium Heli. Sacerdotes, qui custodiunt os suum, ne exeat inde aliquod prain filio Eleazari figurantur. Qui autem habent os obduratum, vel imperitia, vel es, abjiciunt victimam Domini; qui paternae et divinae correctioni non obediunt, sed quotidie se peccatis miserabiliter involvunt, conversantes in comessatione, et ebrietate, in cubilibus, et impudicitiis, et in contentione, et aemulatione ; quia, sicut illorum culpam secuta est mors corporalis
Abbreviated transcription (Latin):
dificauit ahiel de bethel iericho.
In abiram pͥmogenito suo fun¬
dauit eam. & insegub nouissinio suo
posunit portas eiꝰ. Ahiel. inuens deo.
bethel domꝰ dĩ. int̾pretat᷑. Ahiel gͥ
de bethel destrusta a iosue atqi ana¬
thematirata iericho. inenia. restan¬
rat. cum quis eoꝵ qui ineccłia habi¬
tum religionis assumpserant. ad
agenda scelera que ei dñs ihe indie
baptismatis donau̾at redit. quas q
ipse anathematizaũat diaboli pom¬
pas. luxuriose uiuendo repetit.
Cumq erroꝵ doginata uel gentili¬
um fabulas. ueritati eccłiastice qua
imbutus erat p̃fert. quasi de bethel
egrediens rumas ierichio resuscitat.
Is & fundam̃ta fidei aquib bona
edificia inchoare. & claustra boue ac¬
tionis quib ꝑfici debnerat ꝑdit.

Expanded text:
dificavit Hiel de Bethel Jericho. In Abiram primitivo suo fundavit eam et Segub novissimo suo posuit portas ejus . Hiel vivens Deo, Bethel domus Dei interpretatur. Hiel igitur de Bethel destructa a Josue atque anathematizata. Jericho moenia restaurant, cum quis eorum, qui in Ecclesia habitum religionis assumpserant, ad agenda scelera. quae ei Dominus Jesus in die baptismatis remiserat, redit; quasque ipse anathematizaverat diaboli pompas, luxuriose vivendo repetit. Cumque errorum dogmata, vel gentilium fabulas veritatis ecclesiasticae, qua imbutus erat, praefert, quasi de Bethel egrediens ruinas Jericho resuscitat. Is et fundamenta fidei, a quibus bona aedificia inchoare et claustra bonae actionis, quibus perfici debuerat, perdit.
Abbreviated transcription (Latin):
anima. arbor bona. anima uista. ar¬
bor mala. anima praua. fructus opꝰ
fructus uisti iusticia. fructus impu
culpa. cognitio arboris ex fructu. cog¬
iitio hominis exactu. succisio malȩ
arboris dampnatio pectatoris. securiˢ
xp̃c. manubriũ humanitas. ferrũ
diuinitas. Acum̃ securis. iudicium

Expanded text:
or, est anima; arbor bona, anima justa; arbor mala, anima prava; fructus, opus; fructus justi, justitia; fructus impii, culpa; cognitio arboris ex fructu, cognitio hominis ex actu; succisio malae arboris, damnatio peccatoris; securis, Christus; manubrium, humanitas; ferrum, divinitas; acumen securis, judicium
Abbreviated transcription (Latin):
fidelitate transmisit. Et it̾m pt᷑ hec
Baioaricũ bellum deniq ẽ exortum:
claius erant federati. S hos om̃s:
uua tam̃ expeditione edoniunt ka¬
rolus. hunos quoq & auares bello
aggressus ẽ. Quod bellum: intͣ octa¬
uum quo ceptum ẽ anniũ. feliciter
consũmatum ẽ. Cotam p̃terea frigiã
atq britamuã suo dñatui subiuga

Expanded text:
fidelitate transmisit. Ib. c. 11. Et fidelitate transmisit. Ib. c. 11. Et Bajoaricum denique bellum est exortum aevis erant confoederati. Sed hos omnes una tantum expeditione edomuit Carolus. Hunnos quoque et Avares bello aggressus est. Quod bellum intra octavum, ex quo coeptum fuerat, annum feliciter consummatum est. Totam praeterea Frisiam atque Britanniam
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ꝑfidiam ẽ exꝑtus. Nam cum
agmiine longo ut loci & angustiaꝵ
situs ꝑmittebat porrectus. iret exer¬
citus: urascones in situ montis insidi¬
is collocatis. extremã partẽ agminis
inuasert̾. & insubiectam uallem deie¬
cer̾t. Consertoq cum eis p̃lio. om̃s qͦs
inuenert int̾fecert̃. In quo p̃lio egy¬
bardꝰ regie ñse p̃positus. anselmnus
comes palacui. & rolandꝰ p̃fectus limi¬
tis britamuce. cũ alus qmͣplurib
int̾fecti sunt. Ex quib rolandꝰ blaiie
castello deportatus ẽ. & sepultus. his
quoq dieb magnꝰ rex francoꝵ karo¬
lus abhyspania reu̾sus. repꝑit conui¬
gem hildegardam geminani edidisse
ꝓlem. Post hec karolus subuigatis
nar bonensib infranciã reũsus est.
& ñ post multũ tempꝰ ad capiiã cam¬
panie urbem ꝑ italiam prerit. & in¬
dixit. uerum dux ꝓuincie aragysus
nomine. ferocitatem regis ferre ñ
p̃ualens: filios suos romaldũ & gri¬
maldum obsides ei ꝑconseruanda

Expanded text:
num perfidiam est expertus. Nam cum agmine longo ut loci et angustiarum sitis exigebat porrectus iret exercitus, Vascones in sinu montis insidiis collocatis, extremam partem agminis unt, et in subjectam vallem dejecerunt. Consertoque cum eis praelio, omnes quos invenerunt interfecerunt. In quo praelio Eggibardus, regiae mensae praepositus, Anselmus comes palatii, et Rolandus praefectus limitis Britannici cum aliis compluribus interfecti sunt. Ex quibus Rolandus Blavis castello deportatus et sepultus. His quoque diebus magnus rex Francorum Carolus ab Hispania reversus reperit conjugem Hildegardam geminam edisse prolem. Post haec Carolus subjugatis Narbonensibus in Franciam regressus est, non post multum tempus ad Capuam Campaniae urbem per Italiam perrexit, et indixit. Verum dux provinciae Aragisus nomine, regis ferocitatem ferre non prevalens, filios suos Rumaldum et Grimaldum obsides ei pro conservanda
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ uenit. s foris in litt̾a iusticiã que¬
rit. & benedictionem celestis heredi¬
tatis amitrit. Pelles quib rebecca
filium oꝑuit. confessionem expͥmit
peccatoꝵ. Cibus sunt uirtutes qͥb
d̾s pascit᷑. dum ꝑ gentilem ppłm co
isrłitico foris uagante. uinũ desig
nat gaudium in sp̃u sc̃o. quo uino
ultamus. U̾saac gͥ d̃s̃. rebecca gr̃a.
rinseca carnalium obseruantiaꝵ.
custodia. & carnalis inserpturis in¬
telligentia. pelles hedoꝵ. confessio
peccatoꝵ. cib. uirtutũ exercitatio.
uinũ gaudium in sp̃u sc̃o. uestim̃ta.
bona oꝑa. ager cui benedixit dñs
scã eccłia. in qua redolet teste beato
gregorio flos uue ꝑ p̃dicationem.
flos lilii ꝑcastitatem. fios uiole. ꝑ
humilitatem. flos spice ꝑ bonoꝵ
uit esau iacob: & odio habent ppłm

Expanded text:
m venit, qui foris in littera justitiam quaem venit, qui foris in littera justitiam quaerit, et benedictionem coelestis haereditatis dimittit. Pelles, quibus Rebecca filium cooperuit, confessionem exprimunt peccatorum. Cibus, sunt virtutes quibus Deus pascitur, dum per gentilem populum coIsraelitico foris stante et vagnat gaudium in Spiritu sancto. Quo vino sultamus. Isaac igitur Deus; Rebecca, gratirinseca, carnalium observationum custodia, et carnalis inscriptionis intelligentia. Pelles haedorum, confessio peccatorum; cibus, virtutum exercitatio; vinum, gaudium in Spiritu sancto; vestimenta, bona opera; ager, cui benedixit Dominus, sancta Ecclesia, in qua redolet, testante beato Gregorio, flos uvae per praedicationem, flos lilii per castitatem, flos violae per humilitatem, flos spicae per matvit Esau Jacob; odio habent p