comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
peccantes ꝑcutere : sed extensionie
t̃ręre desiderat. et t̾ritos conseruare.
Et factus ẽ. sermo dñi ad me: dicens.
F ili hominis. quid fiet ligno uitis.¬
⁊ ex om̃ĩb lignis nemorũ. quȩ sunt
int̾ ligna siluarum: Num quid tollet᷑
de ea lignum ut frat opus: aut fabri¬
cabitur de ea paxillus. ut dependeat
ẽ. in escam. Utramq partem eius con¬
sumpsit ignis: et medietas eius reda¬
 eta ẽ in faullam. Numquid utile
erit ad opus : Etiam cum eẽt inte¬
grum ñ erat aptum ad opus: quan¬
tomagis cum ignis illud deuoraue¬
rit et combusserit. nichil ex eo fiet
S oꝑis. P roptea. hȩc dicit dñs ds̃. Quo¬
modo lignum uitis int̾ ligna silua-¬
÷ rum. quod dedi igni ad deuorandũ:
nam faciem meã in eos. De igne egre¬
÷ dientur. et ignis consumet eos: et
scietis quia ego dñs: cum posuero fa¬
ciem meã in eos. et dedero t̾ram in¬
uiam et desolatam. eo quod p̃uarica¬

Expanded text:
peccantes percutere, sed extensione peccantes percutere, sed extensione terrere, et territos conservare. Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis, quid fiet ligno vitis ex omnibus lignis nemorum quae sunt inter ligna silvarum? Numquid tolletur de illa lignum, ut fiat opus: aut fabricabitur de ea paxillus, ut pendeat exi datum est in escam: utramque partem ejus consumpsit ignis: et medietas ejus redacta est in favillam. Numquid utile erit ad opus? Etiam cum esset integrum, non erat aptum ad opus: quanto magis cum ignis illud devoraverit, et combusserit, nihil ex eo fiet operis? Propterea haec dicit Dominus Deus: Quomodo lignum vitis inter ligna silvarum, quod dedi igni ad devorandum: nam faciem meam in eos. De igne egredientur: et ignis consumet eos. Et scietis quia ego Dominus, cum posuero faciem meam in eos, et dedero terram inviam, et desolatam, eo quod praevarica
Abbreviated transcription (Latin):
Unus quisq peccato proprio mo¬
rietur: et iusticia sua saluabitur:
frustraq dicunt uidȩi. abraham
pat̃ nr̃. cum oꝑa abraham ñ habe¬
ant. Quod si in aliquo fiducia ẽ: in
solo dño confidamꝰ. Maledictꝰ enini
omĩs homo qui spem habet in homi¬
ne : quamuis scĩ sint. quãuis propħȩ.
Legimus. nolite confidere in homini¬
buis: et iterum. bonum ẽ. confidere
in dño. quam confidere in principi¬
bus: ñ in principib tantum seculi.
sed in principib eccłiarum. qui suas
tantum animas si iusti fuerint lib̾a.¬
bunt: filios aut̃ ac filias quos iN
ȩccłia genuerint. si fuerint negligen¬
tes saluare ñ potert̃. Et tamen apłs
loquitur : si cuius opus arserit. ipse
saluus erit: sic tam̃ quasi ꝑ ignem.
Manus aut̃ suꝑ t̾ram p̃uaricatri¬
cem extenditur : ut uirga. siue for¬
titudo panis conteratur. Quȩ exten¬
ta minatur plagas: nolente quidẽ¬
eo qui eam extendit et subleuat.

Expanded text:
Unusquisque peccato proprio moUnusquisque peccato proprio morietur, et justitia sua salvabitur . Frustraque dicunt Judaei: Abraham pater noster , cum opera Abraham non habeant. Quod si in aliquo fiducia est, in solo Domino confidamus. Maledictus enim omnis homo qui spem habet in homine , quamvis sancti sint, quamvis prophetae. Legimus: Nolite confidere in hominibus . Et iterum: Bonum est confidere in Domino, quam confidere in principibus . Non in principibus tantum saeculi, sed et in principibus Ecclesiarum, qui suas tantum animas si justi fuerint, liberabunt. Filios autem ac filias, quos in Ecclesia genuerint, si fuerint negligentes, salvare non poterunt, et tamen Apostolus loquitur: Si cujus opus arserit, ipse salvus erit: sic tamen quasi per ignem . Manus autem super terram praevaricatricem 140 extenditur, ut virga sive fortitudo panis conteratur. Quae extenta, minatur plagas, nolente qui eam extendit, et sublevat
Abbreviated transcription (Latin):
de illa ierłm: cui propħante hieze¬
chiele apud chaldȩos. appropinqua¬
bat captiuitas. Ceterum. et suꝑ nr̃am
t̾ram cui dicitur. t̃ra es et in t̾ram
credentium. si dei mandata contẽp¬
serit. et p̃uaricatores meruerint
appellari: inducetur suꝑ eos fames.
ñ fames panis neq sitis aquȩ : sed
fames audiendi uerbum dei. In duce¬
tur et gladius de quo legimus: tra
quoq ipsius animã ꝑtransibit gla-¬
dius. Inducentur et bestiȩ: quib
ne tradatur nustus postulat: Ne
tradas bestiis animã confitentem
tibi. Inducetur et pestilentia. pro
ti sunt : de qua scriptum ẽ. Mors
peccatoꝵ pessima: et anima quȩ
peccauerit ipsa morietur: et sic
sic separat amara mors. De quibus
magistros intelligimꝰ doctrina. nec
principes nos poterunt liberare: ni¬
si filiorum fuerit assensus: et illoꝵ
obsecrationes suis conatib iuuerint.
Iusticia enam iusti erit suꝑ eum: et
miquitas iniqui in ipso cõmorabit᷑.

Expanded text:
de illa Jerusalem, cui prophetante Ezede illa Jerusalem, cui prophetante Ezechiele apud Chaldaeos appropinquavit captivitas. Caeterum et super nostram terram, cui dicitur: « Terra es, et in terram singulosque credentium, si Dei mandata contempserint, et praevaricatores meruerint appellari, inducetur fames: non fames panis neque sitis aquae, sed fames audiendi verbum Dei. Inducetur et glaquoque animam pertransibit gladius . Inducentur et bestiae, quibus ne tradatur justus, postulat: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi . Inducetur et pestilentia pro ti sunt de qua scriptum est: Mors peccatorum pessima est . Et: Anima quae peccaverit, ipsa morietur. Et, Si sic separat amara mors Infra XVIImagistros intelligimus , doctrina, nec principes non poterunt liberare, nisi filiorum fuerit assensus, et illorum obsecrationes suis conatibus juverint. Justitia enim justi erit super eum, et iniquitas iniqui in ipso commorabitur:
Abbreviated transcription (Latin):
eam. si ladium. quo ab hostib tru¬
cidatur: famẽ. quam in obsidione
sustinet: bestias. quib fugientes in
desertis et saltib deuorantur: pe
stilentram. quȩ semꝑ famẽ ac pe¬
nuriam sequitur: pro quo uulga¬
ta editio mortẽ transtulit. Haee
aut̃ inquit inducam suꝑ eam. ut
nec homines in ea remaneant nec
ium̃ta: et tam̃ pro mea clementia
quatuor simul ĩmmentib plagis
et cuncta uastantib relinquam in
ea aliquos qui educant filios suos et
filias. et captun huc ueniant. hoc ẽ
in babylonem et in chaldeam: ut
cum uideritis eos et oꝑa ipsoꝵ ꝑspe¬
xeritis: tunc intelligatis iuste cos ca¬
ptos. et meam iustam fuisse senteni.¬
tiam: et habeat consolationem ur̃a
captiuitas: dum intelligetis iccirco
me eos de gladio. fame. bestiis. et pe¬
stilentia liberasse. ut eorum ꝑuersi¬
sam ierłm templumq succensum:
quos gladitis. fames. bestię. pestilen¬
tiȩq consumpserint. Hȩc dicta sint

Expanded text:
eam: gladium, quo ab hostibus trueam: gladium, quo ab hostibus trucidatur; et famem, quam in obsidione sustinet; et bestias, quibus fugientes in desertis, et saltibus devorantur; et pestilentiam, quae semper famem ac penuriam sequitur. Pro qua Vulgata editio mortem transtulit. Haec autem, inquit, inducam super eam, ut nec hojumenta. Et tamen pro mea clementia, quatuor simul imminentibus plagis et cuncta vastantibus, relinquam in ea aliquos, qui educant filios suos et filias, et captivi huc veniant: hoc est in Babylonem et in Chaldaeam. Ut cum videritis eos et opera eorum perspexeritis, tunc intelligatis juste eos captos, et meam justam fuisse sententiam, et habeat consolationem vestra captivitas, dum intelligitis idcirco me eos de gladio, fame, bestiis et pestilentia liberasse, ut eorum perversisam Jerusalem, templumque succensum equos gladius, fames, bestiae, pestilentiaeque consumpserint. Haec dicta sint
Abbreviated transcription (Latin):
imo loco positi. peceatricem terrã.
hoc c̃. eos qui in tra habitant ñ pos¬
sunt irȩ dei subtrahere: quid dicen¬
dum ẽ. de his quiputant merito
parentũ atq untutib. posse filios
conuersationis mat̾. impudicȩ filiȩ
dabit p̃mia pudicitiȩ. Et e contrario
parentum uitia filiis ñ nocebunt:
sed anima quȩ peccauerit ipsa morie¬
spu et carne peregrmꝰ: uxorem quia
post tergum respexerat ñ lib̾auit: sed
tantum filias quȩ forsitan ñ peccaue¬
rant. & iosias uir sc̃s. ñ solum pecca-¬
torem popłm suis uirtutib ñ salua¬
uit: sed et ipse in peccatis illius mor-¬
tuus ẽ. Quod si ds̃ aliquando propt̃
dum quod ñ his parcat qui in scele¬
rib ꝑseuerent. sed qui agunt pęna¬
tudinem: ut merita patrum. filioꝵ
adiuuet conuersatio. Cum inquit
hȩc se ita habeãt: et t̾ram peccatri-¬
cem a singulis plagis tantorum ui¬
rorum ñ saluet dep̃catio: sic dicit do
quattuor simul plagas inducam suꝑ

Expanded text:
uno loco positi, peccatricem terram, uno loco positi, peccatricem terram, hoc est, eos qui in terra habitant, non possunt irae Dei subtrahere: quid dicendum est de his, qui putant merito parentum atque virtutibus posse filios conversationis mater impudicae filiae dabit praemia pudicitiae. Et e contrario « parentum vitia filiis non nocebunt, sed anima quae peccaverit, ipsa moriespiritu, et carne peregrinus, uxorem quia post tergum respexerat, non liberavit: sed tantum filias, quae forsitan non peccaverant . Et Josias vir sanctus, non solum peccatorem populum suis virtutibus non salvavit, sed et ipse in peccatis illius mortuus est . Quod si aliquando propter dum quod non his parcat, qui  Al. si in sceleribus perseverant; sed qui agunt poenitudinem, ut merita patrum, filiorum adjuvet conversatio. Cum, inquit, haec se ita habeant, et terram peccatricem a singulis plagis tantorum virorum non salvet deprecatio: sic dicit Domquatuor simul plagas inducam super
Abbreviated transcription (Latin):
yses quoq et cȩteri patriarchȩ et ꝓ¬
phȩ iusti fuerint: cur horum trium¬
tantũmodo fiat mentio. Q uod facile
soluitur. Noe enim ĩminens orbi ter¬
rarum diluuium. quia omĩs terra
polluerat uras dñi. differre ñ potuit:
sed filios qui forsitan eiꝰdem uirtutis
erant. ob seminariũ humani generis
habuit rescruatos: daniel quoq im-¬
minentẽ captiuitatẽ populi iudeoꝵ.¬
ñ nullis fletib mitigauit: sed et iob
ñ ob peccata sed ob probationẽ. nec
domũ nec filios libauit. Alii autem
dicunt. quia hi tantum tres uiri et
prosꝑa et aduersa. et rursum pros¬
pera conspexert̃. iccirco parit̾ nomi¬
natos: et hoc latent̃ significari. ut
quomodo illi et bona et mala et rur¬
sum lȩta uiderunt: sic et popłm isrł
qui prius bonus fructus fuerat. et
postea captiuitatis sustinuit iugũ.
si egerit pęnitentiam redire ad pri¬
stinam felicitatem. Quod si noe et
damel et iob parit̾ congregati et in

Expanded text:
yses quoque et caeteri Patriarchae et Pyses quoque et caeteri Patriarchae et Prophetae justi fuerint, cur horum tantummodo fiat mentio: quod facile solvitur. Noe enim imminens orbi terrarum diluvium, quod omnis terra polluerat vias Domini, differre non potuit, sed filios, qui forsitan ejusdem virtutis erant, ob seminarium humani generis habuit reservatos. Daniel quoque imminentem captivitatem populi Judaeorum, nullis fletibus mitigavit. Sed et Job non ob peccata, sed ob probationem, nec domum, nec filios liberavit. Alii autem dicunt, quod hi tantum tres viri, et prospera et adversa, et rursum prospera conspexerunt, idcirco pariter nominatos, et hoc latenter significari, ut quomodo illi et bona et mala, et rursum laeta viderunt: sic et populum Israel, 138 qui prius bonis fruitus fuerat, et postea captivitatis sustinuit jugum, si egerit poenitentiam, redire ad pristinam felicitatem. Quod si Noe et Daniel et Job pariter congregati; et in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uos. et indebitis uiam̃ eorum. et ad¬
⁊ inuentiones eorum. et consolabimini
suꝑ malo quod induxi in ierłm. in om¬
nib quȩ importaui suꝑ eam: et con¬
solabuntur uos. cum uideritis uiam¬
÷ eorum. et adinuentiones eorum: et¬
⁊ cognoscetis quod ñ frustra fecerim om¬
nia quȩ feci in ea. ait dñs ds̃. Quatu¬
or plage inducuntur suꝑ t̃ram p̃ua-¬
ricatricem. siue ut septuaginta tran¬
stulert̃ peccatricem: fames. bestiae
gladius. pestilentia: quarum singu¬
le ꝑ partes. cum indutȩ fuerint sin¬
gulis regionib. et tres uiri isti. noe.
daniel. et iob. quorum iusticra scrip¬
turarum uocib p̃dicatur. pro terra
peceatrice fuerint dep̃cati: ñ solum
illam saluare ñ poterunt. sed ne filios
quidem et filias suas. si t̾rȩ peccatri-¬
cis oꝑa ꝑpetrarint: sed se ipsos tan¬
tũmodo potert̃ liberare. Querit᷑ aut̃
cum et abraham. et isaac. et iacob. mo¬

Expanded text:
 vos, et videbitis viam eorum et ad vos, et videbitis viam eorum et adinventiones eorum, et consolabimini super malo, quod induxi in Jesusalem in omnibus quae importavi super eam, et consolabuntur vos, cum videritis viam eorum, et adinventiones eorum, et cognoscetis quia non frustra fecerim omnia, quae feci in ea, ait Dominus Deus. » Quatuor plagae inducuntur super terram praevaricatricem, sive, ut Septuaginta transtulerunt, peccatricem: fames, bestiae, gladius et pestilentia, quarum si singulae per partes inductae fuerint singulis regionibus, et tres viri isti Noe et Daniel et Job, quorum justitia Scripturarum vocibus praedicatur, pro terra peccatrice fuerint deprecati, non solum illam salvare non poterunt, sed ne filios quidem et filias suas, si terrae peccatricis opera perpetrarint, sed seipsos tantummodo poterunt liberare. Quaeritur cum et Abraham et Isaac et Jacob, Mo
Abbreviated transcription (Latin):
sed ipsi soli lib̾abuntur: tra autẽ
desolabitur. Uel si gladium induxe¬
ro suꝑ tram illam. et dixero gladio.
transi ꝑ eam. et int̃fecero de ea ho¬
⁊ minẽ et ium̃tum: et tres uiri isti¬
⁊ fuerint in medio eius: uiuo ego¬
 dicit dñs ds̃. ñ lib̾abunt filios neq
filias. sed ipsi soli lib̃abuntur. Si aut̃¬
⁊ et pestilentiam ĩmisero suꝑ tram il¬
÷ lam. et effudero indignationẽ meã
suꝑ eam in sanguinẽ. ut auferam
⁊ ex ea hominẽ et ium̃tum: et noe.¬
⁊ et daniel. et iob fuerint in medio eiꝰ:
inuo ego dicit dñs ds̃. quia filium¬
⁊ et filiam ñ lib̾abunt : sed ipsi in iu¬
sticia sua lib̾abunt animas siras. Qm̃
hȩc dicit dñs ds̃. Quod si et quatuor
iudicia mea pessima. gladium. et
famẽ. et bestias malas. et pestilenti¬
⁊ am. misero in ierłm. ut int̃ficiam¬
‸ de ea hominẽ et pecus : tam̃ relin¬
quetur in ea saluatio educentium fili¬
os et filias. Ecce ipsi egredientur ad

Expanded text:
sed ipsi soli liberabuntur terra autem sed ipsi soli liberabuntur terra autem desolabitur vel si gladium induxero super terram illam et dixero gladio transi per terram et interfecero de ea hominem et iumentum et tres viri isti fuerint in medio eius vivo ego dicit Dominus Deus non liberabunt filios neque filias sed ipsi soli liberabuntur si autem et pestilentiam inmisero super terram illam et effudero indignationem meam super eam in sanguine ut aufe ex ea hominem, et jumentum: Et Noe, et Daniel, et Job fuerint in medio ejus: Vivo ego, dicit Dominus Deus, quia filium et filiam non liberabunt: sed ipsi justitia sua liberabunt animas suas. Quoniam haec dicit Dominus Deus: Quod si et quatuor judicia mea pessima, gladium, et famem, ac bestias malas, et pestilentiam, misero in Jerusalem, ut interficiam de ea hominem et pecus: tamen relinquetur in ea salvatio educentium filios
Abbreviated transcription (Latin):
isaia scriptum ẽ. Ambulate in lu¬
mine ignis ur̃i: et in flãma quã
succendistis. Unus quisq enim ip¬
se sibi flãmarum succendit ardores.
paratq supplicra : dum ñ uult pę¬
nitudine errata corrigere: sed per¬
Net in errorib. qui flammarũ
nentur incendium. Et factus ẽ.
sermo dñi ad me: dicens. łili homi¬
nis. t̾ra cum peccauerit michi. ut
p̃uaricetur p̃uaricans: extendam
manũ meam suꝑ eam. et conterã¬
÷ uirgam panis eius: et ĩittam in¬
s eam famẽ. et int̃ficiam de ea homi¬
nem et ium̃tum. E si fuerint tres¬
uiri isti in medio eius .noe. daniel.¬
÷ et iob: ipsi in iusticia sua lib̾abunt¬
S animas suas. ait dñs exercituum.
Quod si et bestias pessimas induxe-¬
ro suꝑ t̾ram ut uastem eam. et fue¬
rit inuia. eo quod ñ sit ꝑtransiens¬
 propt̃ bestias : tres uiri isti qui fue¬
rint in ea. uiuo ego dicit dñs ds̃.
quia nec filios nec filias libabunt.

Expanded text:
Isaia scriptum est: Ambulate in luIsaia scriptum est: Ambulate in lumine ignis vestri, et in flamma quam succendistis . Unusquisque enim ipse sibi flammarum succendit ardores, paratque supplicia, dum non vult poenitudine errata corrigere, sed permanet in erroribus, qui flammarum meretur incendium. Et factus est sermo Domini ad me, dicens: Fili hominis: terra cum peccaverit mihpręuaricetur pręuaricans, extendam manum meam super eam et conteram uirgam panis eius, et immittam in eam famem, et interficiam de ea hominem et iumentum. quod si multipliceviri isti in medio eius Noe Danihel et Iob ipsi iustitia sua liberabunt animas suas ait Dominus exercituum quod si et bestias pessimas induxero super terram ut vastem eam et fuerit invia eo quod non sit pertransiens propter bestias tres viri isti qui fuerint in ea vivo ego dicit Dominus Deus quia nec filios nec filias liberabunt
Abbreviated transcription (Latin):
ciem corporalem. diuersarũ bestia¬
rum assumunt imagines: quas dis¬
sipari propħa cupiens. dep̃catur:
dñe in ciuitate tua imaginẽ eoꝵ
dissipabis. Illi de quib scriptum ẽ
homo cum in honore eẽt ñ intelle¬
xit. cõparatus ẽ. ium̃tis insipientib.
et similis factus ẽ illis: ñ sunt ho¬
mines homines : sed homines sunt
ium̃ta. Rursum qui in euangłio
ra ira: ñ sunt homines homines:
sed homines atq serpentes. Et de
quib scriptum ẽ. uulpes foueas
habent. et uolucres cȩli nidos: ac¬
de herode. dicite uulpi huie: ñ sunt
homanes homines: sed homines et¬
uulpes. Qui uero utrumq hominis
uocabulum possident: si errauerint
ideo ꝑ supplicia corriguntur: ut in¬
telligant quod ipse sit dñs. Necnon
quod iuxta septuaginta posuimus.
homo qui abalienatus fuerit a me.
et posuerit cogitationes suas in cor¬
de suo. et torm̃tum siue suppliciũ
iniquitatis suȩ ante faciem suam:
illi testimonio conuenit. quod in

Expanded text:
ciem corporalem, diversarum 136 bestiaciem corporalem, diversarum 136 bestiarum assumunt imagines, quas dissipari propheta cupiens, deprecatur: Domine, in civitate tua imaginem eorum dissipabis . Illi de quibus scriptum est: Homo cum in honore esset, non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus et similis factus est illis , non sunt homines homines, sed homines sunt jumenta. Rursum qui in Evangeliora ira ? non sunt homines homines, sed homines serpentes. Et de quibus scriptum est: Vulpes foveas habent, et volucres coeli nidos : acde Herode: Dicite vulpi huic , non sunt homines, sed homines vulpes. Qui vero utrumque hominis vocabulum possident, si erraverint, ideo per supplicia corriguntur, ut intelligant quod ipse sit Dominus. Nec non quod juxta LXX posuimus: Homo, qui abaliet posuerit cogitationes suas in corde suo, et tormentum, sive, supplicium iniquitatis suae ante faciem suam, illi testimonio convenit quod in
Abbreviated transcription (Latin):
pulus et incredulus. magis pseudo¬
propħas audiat. quã propħas. De¬
niq extendit manũ suam super
eum. subauditur propħam. et de¬
letur de medio populi cius: ut
portet iniquitatẽ suam. Quia simi-¬
lis erroris ẽ et pena consimilis sit:
ut tam ille qui int̾rogat quam ille
qui int̾rogatur. portent iniquita¬
tem suam: et nequaquã domus
ifrł. eoꝵ qui dei uerba audire uo¬
luerint. ꝑuersis uaticinationib il¬
ludatur: sed sit popłs dei: et ipse
dñm dm̃ hab̾e mereatur. In eo qđ
dixit. ego dñs decepi illum: salo¬
monis uerba consentiunt. qui de
deo disputans ait: et illusorib il¬
ludet. Illudq testimonium. Si am¬
bulauerint ad me ꝑuersi: et ego
ambulabo contra eos in furore ꝑ-¬
uerso. Quodq secundo dicitur. ho¬
mo. homo filiorũ isrł. et aduenarũ
qui umcti sunt eis: duplicem iN
nobis uxta apłm ostendit homi¬
nem. exteriorem et interiorem.
Multi enim habentes hominis fa¬

Expanded text:
pulus et incredulus magis pseudopulus et incredulus magis pseudoprophetas audiat, quam prophetas. Denique extendit manum suam super eum, subauditur prophetam, et deletur de medio populi ejus, ut portet iniquitatem suam, quia similis erroris, et poena consimilis sit: ut tam ille qui interrogat, quam ille qui interrogatur, portent iniquitatem suam, et ne quaquam domus Israel eorum qui Dei verba audire voluerint, perversis vaticinationibus illudatur; sed sit populus Dei, et ipse Dominum habere mereatur. In eo quod dixit: Ego Dominus decepi illum, Salomonis verba consentiunt, qui de Deo disputans, ait: Et illusoribus illudet : illudque testimonium: Si ambulaverint ad me perversi; et ego ambulabo contra eos in furore perverso . Quodque secundo dicitur, homo homo filiorum Israel, et advenarum qui juncti sunt eis, duplicem in nobis juxta Apostolum ostendit hominem, exteriorem et interiorem . Multi enim habentes hominis fa
Abbreviated transcription (Latin):
uerba. sed corda. Quodq sequitur.
et indetur facere questionem: pro¬
pħa cum errauerit et locutus fue¬
rit uerbum. ego dñs decepi pro¬
pħam illum: ñ putemus de uero
propħa diei. sed de pseudo propha.
latur. & de illo scripturarũ loco
solui potest: quando achab rex is-¬
rael uadens ad prelium. ñ uult
audire micheam propħam. sed
pseudo propħarum consiliis ad¬
quiescit : dicitq micheas quod ui¬
derit dñm sedentem in solio. et
erroris sp̃m ultro se obtulisse ad
decipiendum regem. Diabolus qͦq
in uolumine iob circũiens t̾ram.
stare dicitur in conspectu dei: et
in substantiam primo iob. deiN
in corpus cius. acciꝑe a dño pote¬
statem. Sed et balaam ariolus a
dño mittitur: ut decipiat balac
filium beor. Hoc aut̃ totũ dicitur:
ne pseudo propħarum fortitudini
reputetur. qđ decipitur populus.
et magis uult audire mendaciũ.
quã ueritati aurem accõmodare:
sed quod dei irȩ sit. ut ꝑuersus po¬

Expanded text:
, sed corda. Quodque sequitur, , sed corda. Quodque sequitur, et videtur facere quaestionem: Propheta cum erraverit, et locutus fuerit verbum, ego Dphetam illum. Non putemus de vero propheta dici, sed de pseudopropheta, latur. Et de illo Scripturarum loco solvi potest, quando Achab rex Israel, vadens ad praelium, non vult audire Michaeam prophetam, sed pseudoprophetae consiliis acquiescit: dicitque Michaeas, quod viderit Dominum sedentem in solio et erroris spiritum ultro se obtulisse ad decipiendum regem . Diabolus quoque in volumine Job, circuiens terram, stare dicitur in conspectu Dei, et in substantiam primo Job, deinde in corpus ejus accipere a Domino potestatem . Sed et Balaam ariolus a Domino mittitur, ut decipiat Balac filium Beor . Hoc autem totum dicitur, ne pseudoprophetarum fortitudini reputetur, quod decipitur populus, et magis vult audire mendacium, quam veritati aurem accommodare: sed quod Dei irae sit, ut perversus po
Abbreviated transcription (Latin):
audiet. Non enim meretur corree¬
tionem: qui ñ discendi sed temp¬
tandi animo int̾rogat. Recessert̃
enim a me: et idola sunt sequuti.
Breuisq ista cõmanatio. ut rece-¬
dant ab idolis et cogitationib per¬
uersis: et conuertantur ad me. prio
ra scelera relinquentes. Non enim
meretur audire ueritatem. qui frau¬
dulent̃ in t̾rogat: sed suo corde ca¬
piendus ẽ. scđm quod scribe et pha-¬
risei int̾rogantes dnm. ĩmo temp¬
tantes audiunt. Quid me tempta¬
tis: & rursum. Nec ego uobis di¬
cam: in qua uirtute hȩc faciam.
Qui aut̃ talis ẽ et sic int̾rogat: po¬
nit ds̃ faciem suara suꝑ illum. si¬
ue confirmatur austeritate uul-¬
tus ac frontis. ne duritia mollra¬
tur: et sit in exemplum et in
prouerbium. siue in solitudine et
in interitum: ut illo ꝑdito de po¬
pulo dei. cognoseant ceteri quod ip-¬
se sit dñs qui cordis archana cog¬
noscit. et ꝑuersitatem mentis intel¬
ligit: nec considerat loquentium¬

Expanded text:
et audiat. Non enim meretur correcet audiat. Non enim meretur correctionem, qui non discendi, sed tentandi animo interrogat. Recesserunt enim a me, et idola sunt secuti. Brevisque ista est comminatio, ut recedant ab idolis cogitationibusque perversis, et convertantur ad me, priora  Al. propria scelera relinquentes. Non enim meretur audire veritatem, qui fraudulenter interrogat; sed suo corde capiendus est: secundum quod Scribae et Pharisaei interrogantes Dominum, immo tentantes, audiunt: Quid me tentatis? Et rursum: Nec ego dicam vobis, in qua virtute haec faciam . Qui autem homo talis est, et sic interrogat, ponit Deus faciem suam super illum, sive confirmat; ut austeritate vultus, frontis duritia molliatur, et sit in exemplum, et in proverbium, sive in solitudinem, et in interitum, ut illo perdito de populo Dei, cognoscant caeteri quod ipse sit Dominus 135 qui cordis arcana cognoscit, et perversitatem mentis intelligit; nec considerat verba loquentium
Abbreviated transcription (Latin):
nere sermonẽ. Numquid huiꝰoemo¬
di hommib debeo respondere: qui
cum cogitationib pristinis ad me
ueniunt: Ne hoc quidem tẽpore.
impietatis suȩ scelera relinquen-¬
tes. sed credentes idolis et diuinati
onib fraudulentis.: et habentes
ruinam iniquitatis contra faciem
suam atq torm̃tum. dum melio¬
ra desperant. et parati sunt ad
supplicium: et sic mea aꝑte cupi¬
unt uerba cognoscere. Quia igitur
ꝑuerso ad te corde uenert̃: respon¬
de cis. Non ex ꝑsona tua. ne leuis
sit auctoritas respondentis: sed ex
meo imꝑio: et dices ad eos. Hȩc di¬
cit dñs ds̃. Est aut̃ totius loci. ut
latam explanationem breui sermo¬
ne cõprendam: ista sententia. Ho¬
mo homo. ñ aliarum gentium qua¬
rum error potest habere ueniã. sed
domus isrł. qui cum pristinas uitiis
de quib supradiximꝰ. ad propħam
uenerit sciscitandum: ego respon-¬
debo ei iuxta cor et ĩmunditias su¬
as: et uixta quod uult et credit. ita

Expanded text:
nere sermonem. Nunquid hujuscemonere sermonem. Nunquid hujuscemodi hominibus debeo respondere, qui cum cogitationibus pristinis ad me veniunt, ne hoc quidem tempore impietatis suae scelera relinquentes, sed cronibus fraudulentis; et habentes ruinam iniquitatis contra faciem suam atque tormentum, dum meliora desperant, et parati sunt ad supplicium, et sic mea per te cupiunt verba cognoscere? Quia igitur perverso ad te corde venerunt, responde eis non ex persona tua, ne levis sit auctoritas respondentis; sed ex meo imperio, et dices ad eos: Haec dicit Dominus Deus. Est autem totius loci, ut latam explanationem brevi sermone comprehendam, ista sententia: Homo homo non aliarum gentium, quarum error potest habere veniam, sed domus Israel, qui cum pristinis vitiis, de quibus supra diximus, ad prophetam venerit sciscitandum, ego respondebo ei juxta cor, et immunditias suas, ut juxta quod vult et credit, ita
Abbreviated transcription (Latin):
suebant ceruicalia. et ponebant
sub omĩ cubitu manꝰ. faciebantq
uelamina. et operiebant capita uni¬
uersȩ ȩtatis. ꝑ quȩ ꝑuersorum do¬
gnatum doctrina monstratur :
uenerunt ad propħam. Non om̃s
senes. ne cuncti uiderentur errare :
sed quidam senaorum isrł: et sede¬
runt coram propħa : quam ob cau¬
sam uenissent. intermmi silentio dif¬
ferentes: statimq dei sermo factus
ẽ ad propħam. indicans cur adeẽnt.
Neq enim naturę hominas ẽ quã¬
uis scĩ: cordis archana cognoscere.
Unde de solo dicitur saluatore. u
dens aut̃ iħc cogitationes eorum: et
quid cogitatis in cordib ur̃is: Et
ẽ. sensus. Fili hominis: isti uiri qui
coram te sedent. posuert̃ immun¬
ditias suas in cordib sins. siue cogi¬
tationes: et iuxta sẏmmachũ et
theodotionẽ. idola et scandalũ. id
ẽ. ruinam atq torm̃tum iniqui¬
tatis suę posuert̃ contra faciem su¬
am: et sic ad sciscitandum dñi ue¬

Expanded text:
suebant cervicalia, et ponebant suebant cervicalia, et ponebant sub omni cubito manus, faciebantque velamina; et operiebant capita universae aetatis, per quae perversorum dogmatum doctrina monstratur, venerunt ad prophetam non omnes senes, ne cuncti viderentur errare, sed quidam seniorum Israel, et sederunt coram propheta, quam ob causam venissent interim silentio differentes. Statimque Dei sermo factus est ad prophetam, indicans cur adessent. Neque enim naturae hominis est, quamvis sancti cordis arcana cognoscere, unde de solo dicitur Salvatore: « Videns autem Jesus cogitationes eorum dixit: Ut quid cogitatis mala in cordibus vestris? Et est sensus: Fili hominis, isti viri qui coram te sedent, posuerunt immunditias suas in cordibus suis, sive cogitationes. Et juxta Symmachum et Theodotionem « idola et scandalum, » id est, ruinam atque tormentum iniquitatis suae, posuerunt contra faciem suam, et sic ad sciscitandum Domini ve
Abbreviated transcription (Latin):
÷ suo. et tormentũ iniquitatis suę po¬
suerit ante faciem suam: et uene¬
rit ad propħam ut int̾roget cum¬
⁊ in me: ego dñs respondebo ei in eo¬
÷ quod detinetur. et obfirmabo faci-¬
em meam suꝑ hominẽ illum: et¬
⁊ ponam eum in desertum et in ex-¬
t̃minium. et auferam eum de me¬
dio popłi mei: et cognoscetis qͥa ego
÷ dñs. & propħa si errauerit. et locu¬
÷ tus fuerit uerbum: ego dñs erra¬
⁊ re feci propħam illum. Et extendã
manũ meã suꝑ eum: et ext̾mina¬
bo illum de medio popłi mei isrł.¬
⁊ et accipient iniquitatẽ suam. Scđm¬
⁊ iniquitatem int̾rogantis. et iniqͥ¬
⁊ tas similit̃ propħȩ erit: ut nequa¬
: quam erret domus isrł a me et ñ
polluantur adhuc in cunctis delic¬
tis sius : et erunt michi in popłm.¬
s et ego ero eis in dm̃: dicit ad onai
dñs. P ostquam locutus ẽ. ad ꝓpħas
qui prophetabant de corde suo. et
liniebant parietem absq temꝑa¬
mento: et ad prophetissas quȩ con-¬

Expanded text:
tis suae posuerit ante faciem suam; et venerit ad prophetam ut interroget eum in me: ego Dominus respondebo ei in eo quo tenetur, et obfirmabo faciem meam super hominem illum: et ponam eum in desertum, et in exterminium: et auferam eum de medio populi mei: et cognoscetis quia ego Dominus. Et propheta si erraverit, et locutus fuerit verbum: ego Dominus errare feci prophetam illum. Et extendam manum meam super eum, et exterminabo illum de medio populi mei Israel. Et accipient iniquitatem suam secundum iniquitatem interrogantis, et iniquitas similiter prophetae erit, ut nequaquam erret domus Israel a me, et non polluantur adhuc in cunctis delictis suis. Et erunt mihi in populum: et ego ero eis in Deum, dicit Adonai Dominus. Postquam locutusqui prophetabant de corde suo, et liniebant parietem absque temperamento, et ad prophetissas quae con
Abbreviated transcription (Latin):
in templo. ac tenebris. cubiculisq
monstratum ẽ: etiam mulierum
uitia describuntur. quȩ plangunt
amatorũ societate priuate. et ex¬
ultant. si eos potuerint obtinere. Et
quia eadem gentilitas huitiscemodi
fabulas poetarum. quȩ habent tur¬
pitudinem interpretatur. subtiliter
int̾fectionem et resurrectionẽ ado¬
nidis. planetu et gaudio prosequens:
quorum alterum in seminib quȩ
moriuntur in t̾ra. alterum in sege¬
tib quib mortua semina renascun¬
tur. ostendi putat: nos quoq eos
qui ad seculi mala et bona. uel con¬
tristantur uel exultant. mulieres
appellamus. molli et effeminato ani¬
mo: dicamusq eos plangere tamuz.
ea indelicet quȩ in reb mundi pu¬
tantur eẽ. pulcherrima. Et dixit
ad me. Certe uidisti fili hominis. Ad¬
huc conuersus. uidebis abominatio¬
⁊ nes his maiores. Et introduxit me m

Expanded text:
in templo ac tenebris cubiculisque in templo ac tenebris cubiculisque monstratum est: etiam mulierum vitia describuntur, quae plangunt amatorum societate privatae, et exsultant, si eos potuerint obtinere. Et quia eadem gentilitas hujuscemodi fabulas poetarum, quae habent turpitudinem, interpretatur subtiliter, interfectionem et resurrectionem Adonidis, planctu et gaudio prosequens: quorum alterum in seminibus, quae moriuntur in terra, alterum in segetibus, quibus mortua semina renascuntur, ostendi putat; nos quoque eos qui ad saeculi mala et bona, vel contristantur, vel exsultant, mulieres appellemus, molli et effeminato animo: dicamusque plangere eos Thamuz, ea videlicet quae in rebus mundi putantur esse pulcherrima. Et dixit ad me: Certe vidisti, fili hominis: adhuc conversus videbis abominationes majores his. Et int
Abbreviated transcription (Latin):
re mortalia: nec ad illum nr̃a uitia
ꝑuenire. Certe quando peccamꝰ. si
cogitaremꝰ dm̃ uidere nos. et ẽẽ. pre¬
sentem: numquam quod ei displicet
faceremus. Porro quod sequitur dere
su atq constantia. suspicantur ẽẽ. in
cȩlestib prouidentiam. et t̾rena con¬
tempnere. dum nichil recti nec iu¬
xta ordinem in t̾ris geritur. Et
dixit ad me. Adhuc conuersus. ui
ostium porte domus dñi. quod res¬
piciebat ad aquilonem: et ecce mu
dem. Quem nos adonidem int̃preta¬
ti sumus: et hebrȩus et syrus ser¬
mo. thamut. uocat. Unde quia ui-¬
xta gentilem fabulam. in mense iu¬
lio amasius ueneris. et pulcherri¬
mus iuiuenis occisus. et deinceps re¬
uixisse narratur : eundem uilium
mensem eodem appellant nomine.
et anniuersarram ei cęlebrant solen¬
nitatem: in qua plangitur a mu-¬
lierib quasi mortuus: et postea
reuiuiscens caratur atq laudatur.
Consequent̃q postquam principes
et seniores domus isrł. quid fecerint

Expanded text:
re mortalia, nec ad illum nostra vitia re mortalia, nec ad illum nostra vitia pertinere. Certe quando peccamus, si cogitaremus Deum videre et esse praesentem, numquam quod ei displicet, faceremus. Porro quod sequitur, Deresu atque constantia, suspicantur esse in coelestibus providentiam, et terrena contemni, dum nihil recti nec juxta ordinem in terris geritur. Et dixit ad me: Adhuc conversus videostium portae domus Domini, quod respiciebat ad Aquilonem; et ecce muldem. Quem nos Adonidem interpretati sumus, et Hebraeus et Syrus sermo THAMUZ   vocat: unde quia juxta gentilem fabulam, in mense Junio amasius Veneris et pulcherrimus juvenis occisus, et deinceps revixisse narratur, eumdem Junium mensem eodem appellant nomine, et anniversariam ei celebrant colemnitatem, in qua plangitur a mulieribus quasi mortuus, et postea reviviscens canitur atque laudatur. Consequenterque 89 postquam principes et seniores domus Israel quid fecerint
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłiarum faciant in tenebris. quȩ
dictu quoq turpia sunt. Iste ẽ. abs¬
conditus cordis homo. de quo dici¬
tur: ingredere in cubiculum tuũ:
et rursum: qui uidet in abscondi
to reddet tibi. Recolat unus quisq
conscientiam suam. et oꝑa tenebra¬
rum recordetur in tenebris: sciatq
scriptum. omĩs qui mala oꝑatur
in se illud intelliget ẽẽ. completũ.
qui inebriatur. nocte in ebriatur:
quod iuxta litteram stare ñ potest.
Quanti enim in prandiis conuiuiisq
dierum mebriantur: Sed quia ebri¬
etas cordis offendens dm̃. tenebra¬
rum ẽ. et ñ lucis: propt̾ea quicumq
inebriatur. in nocte in ebriatur. Cũ
autem seniores domus isrł fecernt
mala in tenebris. et in abscondito
cubiculoꝵ suorum. et putauerint
se dm̃ posse celare: tunc consequen¬
ter dicent: ñ uidet dñs nos. dereli¬
quit dñs t̾ram. Multiq sunt pec¬
catores. et ambulantes iuxta cogita¬
tiones suas. qui dm̃ ñ estimant cura¬

Expanded text:
Ecclesiarum faciant in tenebris, quae Ecclesiarum faciant in tenebris, quae dictu quoque turpia sunt. Iste est absconditus cordis homo, de quo dicitur: Ingredere in cubiculum tuum . Et rursum: Qui videt in abscondito 88 reddet tibi. Recolat unusquisque conscientiam suam, et opera tenebrarum recordetur in tenebris, sciatque scriptum: Omnis qui mala operatur,in se illud intelliget esse completum: Qui inebriatur, nocte inebriatur . Quod juxta litteram stare non potest. Quanti enim in prandiis conviviisque dierum inebriantur? Sed quia ebrietas cordis offendens Deum, tenebrarum est, et non lucis, propterea quicumque inebriatur, nocte inebriatur. Cum autem seniores domus Israel fecerint mala in tenebris et in abscondito cubiculorum suorum, et putaverint se Deum posse celare, tunc consequenter dicent: Non videt nos Dominus, dereliquit Dominus terram. Multique sunt peccatores et ambulantes juxta cogitationes suas, qui Deum non aestimant cura
Abbreviated transcription (Latin):
mus isrł septenarium numerum
qui ẽ. sc̃s. septem decadis multipli¬
cantes. ꝑsistant in errorib suis: et
adorent picturas idolorũ: uaporq
sacrilegii ascendat siue consurgat.
resistens deo. Quando uiderimus
plebem pessimam congregatam de
qua scriptum ẽ. odiui ęccłiam mali¬
gnantium. et peiores plebe prepo¬
sitos. nequioremq principem qui
p̃fectus ẽ. plebi atq prb̃is: dicamꝰ
iechoniam stantem ante picturas.
et singulos habere turibula in ma¬
nib suis. ñ dei maiestatẽ. sed propri¬
as sententias adorantes: et nequa¬
quam odorem bonȩ fraglantiȩ ad
dm̃. sed fȩtorem ad idola ꝑuenire.
Et dixit ad me. Certe uides fili ho¬
minis. quȩ seniores domus isrł faci¬
unt in tenebris: unus quisq in abscõ¬
‸ dito cubiculi sui. Dicunt enim: non
uidet dñs nos: dereliquit dñs t̾ram.
Ex eo inquit. quod in templo faciuit
parit̃ congregati: ostenditur quid
unus quisq in cubiculo suo faciat.

Expanded text:
mus Israel septenarium numerum, mus Israel septenarium numerum, qui est sanctus, per septem decades multiplicantes, stent in erroribus suis, et adorent picturas idolorum, vaporque sacrilegii ascendat sive consurgat resistens Deo. Quando viderimus plebem pessimam congregatam, de qua scriptum est: Odivi Ecclesiam malignantium ; et pejores plebe praepositos, nequioremque principem, qui praefectus est plebi atque presbyteris, dicamus Jezoniam stantem ante picturas, et singulos habere thuribula in manibus suis, non Dei majestatem, sed proprias sententias adorantes, et nequaquam odorem bonae fragrantiae ad Deum, sed foetorem ad idola pervenire. Et dixit ad me: Certe vides, fili hominis, quae seniores domus Israel faciunt in tenebris, unusquisque in abscondito cubiculi sui. Dicunt enim: Non videt Dominus nos: dereliquit Dominus terram. Ex eo, inquit, quod in templo faciunt pariter congregati, ostenditur quid unusquisque in cubiculo suo faciat.
Abbreviated transcription (Latin):
consurgebat. Quando dicit septua¬
ginta uiros fuisse de seniorib domꝰ
isrł. qui tenebant turibula manibꝰ:
ostendit multos et alios fuisse prbos
qui hoc ñ faciebant. sed forsitan pec¬
catis aliis tenebantur : imumq no¬
minat iechoniam filium saphan
stecisse in medio eorum: quasi prici¬
pem sceleris eorum atq sacrilegii. qͥ
omissa religione dei colebant idola.
et in templo ñ adorabant dm̃ cuius
erat templum. sed picturas parietũ.
Pulchreq dicitur. stabat iechonias
filius saphan hoc ẽ iudicii et condẽ¬
pnationis suȩ. in medio stantium
pres biterorum : quia et principes. et
hii quorum princeps erat. firmo in
scelerib stabant gradu: nec fluctua-¬
bant in malo. sed robustissime ꝑsi¬
stebant. Uaporq nebulȩ. et confusi¬
onis. ac turbinis. qui surgebat ex
thure : offerentium sacrilegia de-¬
monstrabat. hoc factum sit eo
tempore: iuxta litteram. Ceterũ
et nob̾ orandum ẽ. ne seniores do¬

Expanded text:
consurgebat. Quando dicit septuaconsurgebat. Quando dicit septuaginta viros fuisse de senioribus domus Israel, qui tenebant thuribula manibus, ostendit multos alios fuisse presbyteros, qui hoc non faciebant, sed forsitan peccatis aliis tenebantur: unumque nomine Jezoniam filium Saphan stetisse 87 in medio eorum, quasi principem sceleris eorum, atque sacrilegii, qui omissa religione Dei, colebant idola, et in templo, non adorabant Deum, cujus erat templum, sed picturas parietum. Pulchreque dicitur: Stabat Jezonias filius Saphan, hoc est, judicii et condemnationis suae in medio stantium presbyterorum, quia et princeps, et hi quorum princeps erat, firmo in sceleribus stabant gradu, nec fluctuabant in malo; sed robustissime persistebant: vaporque nebulae et confusionis ac turbinis, qui surgebat ex thure, offerentium sacrilegia demonstrabat. Hoc factum sit eo tempore juxta litteram. Caeterum et nobis orandum est, ne seniores do
Abbreviated transcription (Latin):
et iracundis: furor illis scđ̾m simi¬
litudiem serpentis. sicut aspidis
surde et obturantis aures suas: quȩ
ñ exaudiet uoces incantantium. Et
de hominib nequam: generatio
uiperarum. quis ostendit uobis fu¬
gere a uentura ira: Et de uersipel¬
lib ac de fraudulentis: ite dicite uul¬
pi huic: ac de amatorib femimarũ.
equi insanientes in feminas. facti
sunt michi: unus quisq ad uxorẽ
proximi sui hinnebat. De brutis
quoq ac uecordib. nolite fieri sicut
equus et mulus. quib non ẽ. intel¬
ligentia: et iterum. in chamo et
freno maxillas eorum constringe.
qui ñ appropinquant ad te: et mul¬
ta huiuscemodi. Hoc aut̃ quod po¬
suimus. ecce omĩs similitudo repti¬
lium et animantiũ: in septuaginta
ñ habetur. Et septuaginta uiri de
seniorib domus isrł. et iechonias fi¬
lius saphan stabat in medio eorum
stantium ante pieturas : et unus¬
quisq habebat turibulum in ma¬
nu sua: et uapor nebulȩ de thure

Expanded text:
et iracundis: « Furor illis juxta simiet iracundis: « Furor illis juxta similitudinem serpentis: sicut aspidis surdae et obturantis aures suas, quae non exaudiet vocem incantantium . Et de hominibus nequam: Generatio viperarum, quis ostendit vobis fugere a ventura ira ? Et de versipellibus ac fraudulentis: Ite, dicite vulpi huic . Ac de amatoribus feminarum: Equi insanientes in feminas facti sunt mihi: unusquisque ad uxorem proximi sui hinniebat . De brutis quoque ac vecordibus: Nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intelligentia. Et iterum: In camo et freno maxillas eorum constringe, qui non appropinquant ad te . Et multa hujuscemodi. Hoc autem quod posuimus: Et ecce omnis similitudo reptilium et animantium, in Septuaginta non habetur. Et septuaginta viri de senioribus domus Israel, et Jezonias filius Saphan stabat in medio eorum stantium ante picturas, et unusquisque habebat thuribulum in manu sua, et vapor nebulae de thure
Abbreviated transcription (Latin):
zeli stabat in introitu portȩ aquilo¬
nis: sed et omĩs templi parietes.
diuersis idolorum imagmib pin¬
gebantur: ut nulla eet bestra. quã
ñ parietis pictura monstraret. Hoc
in delubris idolorum farusq gen¬
tilium. huc usq ꝑspicntis. qđ om̃a
genera bestiarum adoret stulta re-¬
ligio: unde et uirgilius. omĩgenũ¬
q ait dm̃ monstrã et latrator a nu¬
bis: quasi ñ et illa fint monstra. quȩ
laudat contra neptunum. et uene¬
rem. contraq mineruam. Possumꝰ
et in nr̃i templi parietib idola
monstrare depicta: quando om̃ib
uitiis subiacemus. et pingimus in
corde nr̃o peccatorũ conscientiam.
imagiesq diuersas. de quib in
psalmo dicitur : dñe in ciuitate tua
imaginem eorum dissipabis. Et in
alio loco: uerumtam̃ in imagme
ꝑambulat homo: quod scilicet nul¬
lus hominum sit. qui aliquam nia¬
ginem ñ habeat siue scĩtatis. siue
peccati. Quamobrem furiosis dicit᷑

Expanded text:
Zeli stabat in introitu portae AquiloZeli stabat in introitu portae Aquilonis, sed et omnes Templi parietes digebantur, ut nulla esset bestia quam non parietis pictura monstraret. Hoc in delubris idolorum, fanisque gentilium huc usque perspiciamus, quod omnia genera bestiarum adoret stulta religio. Unde et Virgilius: Omnigenumque ait deum monstra, et latrator Anubis, quasi non et illa sint monstra quae laudat, Contra Neptunum, et Venerem, contraque Minervam. Possumus et in nostris templis idola monstrare parietibus depicta, quando omnibus vitiis subjacemus, et pingimus in corde nostro peccatorum conscientiam, imaginesque diversas. De quibus in Psalmis dicitur: « Domine, in civitate tua imaginem ipsorum dissipabis . » Et in alio loco: « Verumtamen in imagine perambulat homo . » Quod scilicet nullus hominum sit, qui aliquam imaginem non habeat, sive sanctitatis, sive peccati. Quamobrem furiosis dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
ramine. latius possit intrare: et ui¬
dere quȩ foris positus uidere ñ po-¬
terat. Per quod ostenditur. tam
in ȩcclesiis quam in singulis nob̃.
ꝑ parua uitra maiora monstrari:
it quasi ꝑ quȩdam foramina. ad
abominationes maximas ꝑueni¬
ri. Ex fructib enim arbor agno¬
scitur: et ex habundantra cordis
os loquitur. Pro signo sunt in te¬
rioris hominis. uerba crumpentia:
quomodo libidinosum qui sua cal¬
lide celat uitia. in t̃dum turpis ser¬
mo demonstrat: et auaritram laten¬
tem intrinsecus. paruulȩ rei cupi¬
do significat. Mmorib enim ma¬
iora monstrantur: uultuq et ocu¬
lis. dissimulari ñ potest conscientia
dum luxuriosa et lasciua mens lu¬
cet in facie: et secreta cordis. motu
corporis et gestib indicant᷑. E
ingressus uidi: et eoce omĩs simili¬
tudo reptilium. et animaliũ ab o¬
minatio: et uniuersa idola domiꝰ
isrł depicta erant in pariete. in eir¬
cuitu ꝑ totum. Non solum idolum

Expanded text:
ramine, latius possit intrare et viramine, latius possit intrare et videre, quae foris positus videre non poterat. Per quod ostenditur, tam in Ecclesiis, quam in singulis nobis, per parva vitia majora monstrari, et quasi per quaedam foramina, ad abominationes maximas perveniri. Ex fructibus enim arbor cognoscitur ; et ex abundantia cordis, os loquitur. Pro signo sunt interioris hominis, verba erumpentia: quomodo libidinosum, quia sua callide celat vitia, interdum turpis sermo demonstrat; et avaritiam latentem intrinsecus parvulae rei cupido significat. Minoribus enim majora monstrantur, vultuque et oculis dissimulari non potest conscientia, dum luxuriosa et lasciva mens lucet in facie; et secreta cordis, motu corporis et gestibus indicantur. Et ingressus vidi: et ecce omnis similitudo reptilium, et animalium abominatio: et universa idola domus Israel depicta erant in pariete in circuitu per totum. Non solum idolum
Abbreviated transcription (Latin):
nem eẽ. scelerum: adhuc maiora con¬
spicies. Quod quidem potest et de
do in exemplum ofni et finees. ido¬
lorum scelera oꝑamur in tabernacu¬
lo dei. et fornicamur cum his quȩ
pinus. dantes in usum clientiũ atq
famulorum: et omr̃a lueri causa fa¬
cimus. Sin aut̃ hȩc tam magna st̃
quȩ uidemus: quanto maiora exi¬
stimanda sunt. quȩ humanam ef¬
fugiunt conscientiam: Et intro¬
dixit me ad ostium atrii: et uidi.
et ecce foramen unum in pariete:
et dixit ad me. Fili hominis: fode
parietem. Et cum ꝑfodissem parie-¬
‸tem: apparuit ostium unum. Et
dixit ad me. Ingredere: et uide ab¬
ominationes pẽssimas. quas isti fa¬
ciunt hic. Hoc quod transtuli. et
uidi et ecce foramen unum in pa¬
riete: in septuagnnta ñ habetur.
& quia omĩa quasi in iagine pi¬
cturaq monstrantur: unum in
pariete foramen uidisse se dicit:
iuberiq sibi. ut illud ꝑfodiat et am¬
plius faciat: quo uidelicet aꝑto fo¬

Expanded text:
nem esse scelerum, 85 adhuc majora connem esse scelerum, 85 adhuc majora conspicies. Quod quidem potest et de do in exemplum Ophni et Phinees idolorum scelera operamur in tabernaculo Dei; et fornicamur cum his, quaemitiva decerpimus, dantes in usum clientum atque famulorum, et omnia lucri causa facimus. Sin autem haec tam magna sunt quae videmus, quanto majora existimanda sunt quae humanam effugiunt conscientiam? Et introduxit me ad ostium atrii: et vidi, et ecce foramen unum in pariete. Et dixit ad me: Fili hominis, fode parietem. Et cum perfodissem parietem, apparuit ostium unum. Et dixit ad me: Ingredere, et vide abominationes pessimas, quas isti faciunt hic. Hoc quod transtuli: Et vidi, et ecce foramen unum in pariete, in Septuaginta non habetur. Et quia omnia quasi imagine picturaque monstrantur, unum in pariete foramen vidisse se dicit, juberique sibi ut illud perfodiat, et amplius faciat, quo videlicet aperto fo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ habetur : cetera quę ibi scripta st̃
relinquentes. Dixit inquit ad me.
Uel głia dei quam in campo uide¬
ram: uel sp̃c qui me int̾ cęlum leua¬
uit ac t̾ram. Locutusq ẽ. michi post¬
quam me transtulit in ierłm. et
fecit uel urbem uel templum ui¬
dere: et imperauit. ut leuarem ocu-¬
los ad uiam aquilonis: ibi enĩ sta¬
tua bahal posita erat. quam uocat
idolum zeli. in ipso portȩ introitu.
Qui aut̃ idolum zeli siue possidentiᷤᷤ.
ad głiam dei uel ad sp̃m referunt.
impie faciunt: ꝑsonam idoli. dei
maiestate mutantes. Et dixit ad
me. ł ili hominis. putasne uides tu
quid isti faciant. ab ominationes
magnas quas domus isrł facit hic.
ut procul recedam a sanetuario meo:
Et adhuc conuersus. uidebis ab omi¬
nationes maiores. Ne me inquit
putes iniuste templum deserere.
et subuertendam relinquere ciuita¬
tem: aspice quȩ in templo faciant:
cumq illa conspexeris. ñ putes fi¬

Expanded text:
non habetur; caetera quae ibi scripta sunt non habetur; caetera quae ibi scripta sunt relinquentes. Dixit, inquit, ad me, vel gloria Dei, quam in campo videram, vel spiritus qui me inter coelum levavit ac terram. Locutusque est mihi, postquam me transtulit in Jerusalem, et fecit vel urbem, vel templum videre, et imperavit ut levarem oculos ad viam Aquilonis. Ibi enim statua Baal posita erat, quam vocat idolum Zeli, in ipso portae introitu. Qui autem idolum Zeli, sive possidentis, ad gloriam Dei, vel ad spiritum referunt, impie faciunt, personam idoli, Dei majestate mutantes. Et dixit ad me: Fili hominis, putasne vides tu quid isti faciant: abominationes magnas quas domus Israel facit hic: ut procul recedam a sanctuario meo? Et adhuc conversus, videbis abominationes majores. Ne me, inquit, putes injuste templum deserere, et subvertendam relinquere civitatem, aspice quae in templo faciant. Cumque illa conspexeris, non putes fi