comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iꝙͣ qm modus ip̃e nos admo¬
nec et ꝯuiũ aliq ͦ. ĩteruallo
dier distigus / quãtas ꝓ uirib
pessũ grãs ago fũmo ⁊ uero
deo patii dnõ libgratori mãt
deunde bob̾ qͥ cõcorditꝰ ĩiuitati mł¬
tis etĩa me cumulastis mune
listis ut me negaᷤ nõ possim ab
iitatis meis eẽ faciatũ Hic
oĩb faudẽtib ⁊ laudantib deũ
pͣ uele ĩquit tagetiꝰ hoc mõ
noo quotidie pasceres sodus
reditꝰ noster Hñs dictis fitõ
disptitatioĩs sine discessim

Expanded text:
nos admonet et conuiuium aliquo interuallo dierum distinguere, quantas pro uiribus possum, gratias ago summo et uero deo patri, domino liberatori animarum, deinde uobis, qui concorditer inuitati multis etiam me cumulastis munerlistis, ut me negare non possim ab inuitatis meis esse satiatum.— Hic omnibus gaudentibus et laudantibus deum: Quam uellem, inquit Tnos quotidie pasceres. Modusreditus noster. His dictis, facto disputationis fine, discessim
Abbreviated transcription (Latin):
ens. caprondi modu sibi sta¬
tuat. eisq contẽtꝰ. deceter io¬
beatꝰ. None gͦ inqͥt illis re¬
bꝯ s ammisui moderatione
introgatiõi aliud. nͨ abste aliud
debiit responden Ergo nullo
mõ dubitama si quis beatꝰ esse
statuit. id eũ sibi cõꝑare debere
qd̾ semꝑ manet. nͭ ulla seuiõ¬
te fortuna enpi potest. Hoc in¬
quit tugetiꝯ ian dudũ cõsensi

Expanded text:
ens, si cupiendi modum sibi staens, si cupiendi modum sibi statuat, eisque contentus decenter jubeatus? Non ergo, inquit, illis rebus, sed animi sui moderatione interrogationi aliud, nec abs te aliud debuit responderi. Ergo nullo modo dubitamus, si quis beatus esse statuit, id eum sibi comparare debere quod semper manet, nec ulla saeviente fortuna eripi potest. Hoc, inquit, Trygetius, jamdudum consensi
Abbreviated transcription (Latin):
omiłꝰ Qd gͦ sibi homo cõpa¬
rare debet ut beatꝰ sit inꝙͣ
forte eni etiaz hoc isti nostro
cõuiuio submistrabit᷑. ne licẽ¬
tii aiuiditas negligat᷑ na ut o¬
fortuna pendulũ. n ͨ ullis sub¬
iectũ cassibꝰ esse debet. Nam
quicqͥd mortale et cadutũ nõ
potest a nob̾. qñ uolumꝰ. et ꝙͣ¬
diu uolumꝯ haber. Assentie¬
sũt multi fortunati. qͥeas ip¬
sas res fragiles. casibusq
subiectas. tamõ iocũdis pro
hac uita cumulate largeq
Nõ uidet᷑ inquit Ergo qd̾ a¬
mat quisq si amittere potost.
potest ne nõtimere. nõ potest
inqͥt Amitti autõ possũt illa
fortuita nõ igit᷑ hot qͥ amat
et possidet. potest ullo mõ be¬
atꝰ esse. nichil iepugnauit
Hoc loco autẽ mater etian¬
si securꝰ sit. inquit. ea seoiã
nõ esse amissurũ. tamẽ talibꝰ
saciari nõ potent. ergo et eo
nuser quo semꝑ ẽ iudigens
Cui ego. Ed si inꝙͣ his oĩb̃a
abũdans rebus at circũ flu¬

Expanded text:
omnibus. Quid ergo sibi homo compaomnibus. Quid ergo sibi homo comparare debet, ut beatus sit, inquam? Forte enim etiam hoc isti nostro convivio subministrabitur, ne Licentii aviditas negligatur: nam id, ofortuna pendulum, nec ullis subjectum casibus esse debet. Nam quidquid mortale et caducum est, non potest a nobis quando volumus, et quamdiu volumus haberi. Assentieuit. multi fortunati, qui eas ipsas res fragiles casibusque subiectas tamen iucundas pro hac uita cumulate largeque Non uidetur, inquit. — Ergo quod amat quisque si amittere potest. potestne non timere? — Non potest, inquit. — Amitti autem possunt illa fortuita. non igitur hoc qui amat et possidet, potest ullo modo beatus esse. — Nihil repugnauit. hoc loco autem mater: Etiamsi securus sit, inquit, ea se omnia non esse amissurum, tamen talibus satiari non poterit. ergo et eo miser, quo semper est indiguus. — Cui ego: Quid, si, inquam. his abundans rebus atque circumflu
Abbreviated transcription (Latin):
disputãdũ. Qm̃s aũt esse
beatos qͥ iuua̾t ut ip̃i uelint.
Falsũ id quidẽ. uelle en qd̾
nõ deceat id ẽ ipm imẜrimũ.
net tam miserũ ẽ nõ adipisti qd̾
uelis ꝙͣ adipisçi uelle qd nõ opor¬
teat Plus eni mali piauitas
sic exclamabat ut obliti penita
sexus eius magnũ aliquẽ ui¬
la et ꝙͣ diuino fonte mana¬
rent Et licentiꝯ ̃ dicendũ
iqͥt tͥ ẽ. ut beatꝰ sit quisq qͥd
uelle debeat et quarũ rerũ eu̾
qñ dignabeus. qͥcqͥd apposue¬
ris libent᷑ suma qua condici¬
one hodie apud me ut epu¬
leus peto. nec flagites qd̾
fortasse nõ ẽ ꝑatũ Quẽ cũ
modeste ac uerecũde cõmo¬
intiois sue peniteret Ergo
illud inꝙͣ conuenit int̾ nos.
neq quẽꝙͣ beatũ ẽẽ posse. qͥ
qd̾ uult nõ habet. neq õne
qui qd̃ uult habet beatũ esse
ceditis omnez qͥ beatꝰ nõ sit
miserũ ẽẽ Nondribitaueru̾t
Om̃is igit᷑ inꝙͣ qui qd̾ uult
nõ habet. miser ẽ Placuit

Expanded text:
disputandum omnes aiunt esse disputandum omnes aiunt esse beatos, qui uiuant ut ipsi uelint. falsum id quidem; uelle enim quod non deceat, id est ipsum miserrimum. nec tam miserum est non adipisci quod uelis, quam adipisci uelle quod non oporteat. plus enim mali prauitas sic exclamabat, ut obliti penitus sexus eius magnum aliquem uila et quam diuino fonte manarent. — Et Licentius: Sed dicendum, inquit, tibi est, ut beatus sit quisque, quid uelle debeat et quarum rerum eum quando dignaberis; quidquid apposueris libenter sumam. qua conditione hodie apud me ut epuleris, peto nec flagites, quod fortasse non est paratum. — Quem cum modestae ac uerecundae commonitionis suaepaeniteret: Ergo illud, inquam, conuenit inter nos, neque quemquam beatum esse posse, qui quod uult non habet, neque omnem, qui quod uulceditis, omnem qui beatus non est, miserum esse? Non dubitaverunt. Omnis igitur, inquam, qui quod vult non habet, miser est. Placuit
Abbreviated transcription (Latin):
frustra oꝑaz ꝯsumã. magisq
uota facienda sũt. ut atales epu¬
las potia quã illas corpis desi¬
deretis. qd̾ euemet si sam am¬
mi uesti fuerint Egri em̾ sic̃
ĩ morbis ip̃ius corꝑis uidemꝰ
Cibos suos recusant et respu¬
unt Om̃s se uultu et cõscie̾tie
uoce qͥciid p̾passem. ia sumere.
ac uorare uelle dixerũt. Ad q̃
effuderã occurremĩt una boce
consentientes. uidet᷑. ne uobis
negauerũt. Quid om̃is. qui qd̾¬
utt uult habe beatꝰ ẽ Tũ mater
si bona inqͥt uelit et habeat be¬
atꝰ ẽ. si autẽ mala uelit.ꝙͣuis
habeat miser ẽ. Cii ego arri¬
dens. atz gestiens ipãz inꝙͣ
p̾sus mat̾ artẽ philosophie te¬
nuisti. nã tͥ ꝓcul dubio ꝟba de¬
fuerũt ut nõ sicut tulliꝰ ter
modo panderes. cuꝯ de hac
sentencia uerba ista sũt. na
in hortensio. quẽ de laude ac
defensiõẽ philosophie librũ fe¬
cit ecce aute̾ ait. Non philoso¬
phi quidẽ. s prõpti tamẽ ad

Expanded text:
frustra operam insumam magisque frustra operam insumam magisque uota facienda sunt. ut tales epulas potius quam illas corporis desideretis. quod eueniet. si sani animi uestri fuerint; aegri enim, sicut in morbis ipsius corporis uidemus, cibos suos recusant et respuunt. — Omnes se uultu ipso et consentiente uoce quidquid praeparassem iam sumere ac uorare uelle dixerunt. Atque effuderam, occurrerunt una uoce consentientes. — Uideturne uobis, Negauerunt. — Quid? omnis, qui quod uult habet. beatus est? — Tum mater: Si bona, inquit, uelit et habeat, beatus est, si autem mala uelit, quamuis habeat. miser est. ■— \'Cui ego arridens atque gestiens: Ipsam, inquam, prorsus, mater, arcem philosophiae tenuisti. nam tibi procul dubio uerba defuerunt, ut non sicut Tullius te modo panderes, cuius de hac sententia uerba ista sunt. nam in Hortensio. quem de laude ac defensione philosophiae librum fecit: ecce autem. ait, non philosophi quidem, sed promti tamen ad
Abbreviated transcription (Latin):
frugalitas nõinat᷑. utigit᷑
i. afruge idest afiuctu. pp̃ quã¬
da ammoꝵ fecũdicate̾. ita il¬
la absteulitate hoc ẽ. anichi¬
lo neqͥtia nõi nata ẽ. nichil est
eni. om̃e qd fluit.qd̾ soluit᷑ qd̾¬
liquescit qͣi semꝑ perit Ideo ta¬
les hõmes etran ꝑditos dici¬
mꝰ Est aute̾ aliquidsimanet.
litas dicit: S si hoc obsturũ ẽ.
ꝙͣ ut idiani uos uide̾ possitis.
certe illud conceditis. qrsi am
mi ĩꝑitoꝵ etia ip̃i plenisũt.
ut corꝑũ ita animoꝵ Duo a¬
limẽtorũ genera ĩueniũt᷑. bnũ
salubre. atq utile/ alterũ mor¬
bidũ at pestiferũ. quecũ ita
sint. arbitror die natali meo.
qũ duo quedã esse in hoĩe cõue¬
int. int̾ nos. idest corpus atz a
nimã nõ me piandiũ paulola¬
tius corꝑibꝰ nostus solũ. s et
amins. etiã exhibere debere
Quod ãt hoc sit prandiũ. si esu¬
ritis ꝓferani. nã si uos muit¬
tos et fastidientes alere coqͣlor

Expanded text:
frugalitas nominatur. ut igitur frugalitas nominatur. ut igitur haec a fruge, id est a fructu propter quandam animorum fecunditatem, ita illa ab sterilitate, hoc est a nihilo nequitia nominata est; nihil est enim omne, quod fluit, quod soluitliquescit et quasi semper perit. Ideo tales homines etiam perditos dicimus. Est autem aliquid, si manet, litas dicitur. Sed si hoc obscurius est quam ut id jam vos videre possitis; certe illud conceditis, quia imi inperitorum etiam ipsi pleni sunt, ut corporum, ita animorum duo alimentorum genera inueniuntur, unum salubre atque utile, alterum morbidum atque pestiferum. Quae cum ita sint. arbitror die natali meo. quoniam duo quaedam esse in homine conuenit inter nos, id est corpus atque animam, non me prandium paulo lautius corporibus nostris solum sed animis etiam exhibere debere. quod autem hoc sit prandium, si esuritis, proferam. nam si uos inuitos et fastidientes alere conabor.
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ cogitasses. nͨ tii abipã ciboꝵ
ꝑte abstimueras manꝯ atz mor¬
sus. ubi igit᷑ erat animꝯ tuus.
quo tẽpore illud te uestente. ñ
attendebat. inde mͥ ciede. et
talibꝰ epulis animꝰ pastit᷑. id
ẽ curis. et cogitatiõibꝰ suis. si
suꝑ eas aliquid ꝑciꝑe possit.
De qua re cũ dubitater stre¬
perẽt nõne iꝙͣ conceditis ho
Manifestũ esse dixerũt. Recte
igit᷑ dicimꝰ eoꝵ animos. qͥ
nullis distiplnus erudicisunt.
nichilq bonaꝵ aitiũ hauserũt.
ieuinos. et quasi famelicos esse.
plenos inqͥt. tugeti ꝯ et illorũ
ammos esse arbitror s uiciis
animoꝵ ¶Lam quẽadmoduz
corpꝰ detracto çibo plerũq
morbis. atq stabie repletur.
que in eo uitia indicãt famez¬
et illoꝵ ita et illoꝵ animi ple¬
ni sũt morbis quibꝰ sua ieri¬
ma conficent᷑. et .i. ip̃a neqͥti¬
quicꝙͣ sit idest ex eo. ꝙ nichil
sit. ueteres dictã esse uolueru̾t
Cui uitio q̃ contrana utus ẽ

Expanded text:
qua cogitasses, nec tamen ab ipsa ciborum qua cogitasses, nec tamen ab ipsa ciborum parte abstinueras manus atque morsus. ubi igitur erat animus tuus, quo tempore illud te uescente non adtendebat? inde, mihi crede, et talibus epulis animus pascitur, id est curis et cogitationibus suis, si per eas aliquid percipere possit. — De qua re cum dubitanter streperent: Nonne, inquam, conceditis homManifestum esse dixerunt. — Recte igitur dicimus eorum animos, qui nullis disciplinis eruditi sunt nihilque bonarum artium hauserunt, ieiunos et quasi famelicos esse. — Plenos, inquit Trygetius, et illorum animos esse arbitror, sed uitiianimorum. nam quem ad modum corpus detracto cibo plerumque morbis atque scabie repletur, quae in eo uitia indicant famem, ita et illorum animi pleni sunt morbis, quibus sua ieiunia confitentur. etenim ipsam nequitinequicquam sit, id est ex eo, quod nihil sit, ueteres dictam esse uoluerunt. cui uitio quae contraria uirtus est,
Abbreviated transcription (Latin):
uidet᷑. inꝙͣ uob ad eam ꝑte̾ cibũ
ꝑtine̾. quã cibo cresce̾ robustiore¬
q fieri uidemꝰ. Assentieba̾t᷑ p̃¬
ter tugetiu Ait eiii. cur ego
nõ ꝓ edatitate mea creui mo¬
dũ in quã suũ a natiura cõstitu¬
tũ hñt om̃na corꝑa ultra quã
mẽsura ꝓgredi nequeãt.tni ca
mẽsura nunora essent.si eis a¬
limẽta defuissẽt. qd̾ et in pecc¬
dubitat abis subtractis. oñii
animãtiũ corꝑa marcestere.
Marcestele inquit licẽtiq non
decrescere. Satis e̾ mͥ inꝙͣ. adid
qd uolo et enĩ quescio ẽ. Btiũ
ad corpꝰ cibu̾sꝑtineat ꝑtinet au¬
tẽ. cũ eo subducto ad macie̾ de¬
ducit᷑ om̃s ita esse ce̾suerũt Qd
limẽta ꝓpͥa. an eni esta sciẽtia
uob iudet᷑. plane in qͥt mater nul¬
deiet. hodie inquit illa. tu ipẽ
nõne dociusti unꝰ aut ubi aĩa
pastat.nã postaliquãtã prandii
parte̾ te dixisti nõ adu̾tisse. qͦ
uastulo utemur.ꝙ alia nestio.

Expanded text:
Uidetur, inquam. uobis ad eam partem cibum Uidetur, inquam. uobis ad eam partem cibum pertinere, quam cibo crescere robustioremque fieri uidemus ? —Adsentiebanturapraeter Trygetium. ait enim: Cur ego non pro edacitate mea creui? — Modum, inquam, suum a natura constitutum habent omnia corpora, ultra quam mensuram progredi nequeant. tamen ea mensura minora essent, si eis alimenta defuissent; quod et in pecodubitat cibis subtractis omnium animantium corpora macescere. — Macescere, inquit Licentius, non decrescere. — Satis est mihi, inquam, ad id quod uolo. etenim quaestio est, utrum ad corpus cibus pertineat. pertinet autem, cum eo subducto ad maciem deducitur. — Omnes ita esse censuerunt. Qulimenta propria? an eius esca scientia uobis uidetur? — Plane, inquit mater, nulderet: Hodie, inquit illa. tu ipse nonne docuisti, unde aut ubi anima pascatur? nam post aliquantam prandii partem te dixisti aduertisse, quo uasculo uteremur, quod alia nescio
Abbreviated transcription (Latin):
qͥt om̃ia nestire. potes ne in ꝙͣ.¬
nõb dice̾ aliquid eoꝵ q̃ nosti pos
quid. et cũ dubitaret scis ne mnꝙͣ
saltmi te uiu̾e̾. scio inqͥt Scis gͦ
habere te uitã. si quide̾ uiu̾e ne¬
mo insi uita pocest. et hoc inqͥt
sçio Sas etiaz corpꝯ tohabere.
assentiebat᷑ gͦiaz scis te cõstare
ex corꝑe et iuita. scio interun. s
utrũ h ͨ sola sint. inctꝯ sl. Ergo
duo ista iꝙͣ. esse nõ dubitas cor¬
pa et anima. s inc̾tꝰ es ucrũsit
aliud qd̾ ad cõplendũ acꝑficiẽ¬
dũ hõme ualet. Ita inqͥt hoc
quale sit. alias si possumꝰ. q̃re¬
mꝰ inꝙͣ. nũc illud iã ex oĩbus
q̃ro. cũ fateam᷑. cu̾cti. neq sine
corꝑe neq sine aĩa ẽẽ posse hoĩ¬
nẽ. cibos p̃p qͥd hoꝵ appetamq.
Propt᷑ corpꝰ in qͥt licẽtiꝯ Ceteĩ
ẜmone. interse agebant quomo
possit ꝙ̃p̃ corpꝰ cibꝰ necessauus
uideri cũ appete̾t᷑. pp̃ uitã. et bita

Expanded text:
quit, omnia nescire. — Potesne nquit, omnia nescire. — Potesne nobis dicere aliquid eorum, quae nosti ? — quid. — Et cum dubitaret: Scisne, inquam, saltem te uiuere? — Scio, inquit. — Scis ergo habere te uitam, si quidem uiuere nemo nisi uita potest. — Et hoc, inquit, scio. — Scis etiam corpus te habere? — Adsentiebatur. — Ergo iam scis te constare ex corpore et uita. — Scio interim, sed utrum haec sola sint incertus sum. — Ergo duo ista, inquam, esse non dubitas, corpus et animam, sed incertus es, utrum sit aliud, quod ad conplendum ac perficiendum hominem ualet. — Ita, inquit. — Hoc quale sit, alias, si possumus, quaeremus, inquam. nunc illud iam ex omnibus quaero, cum fateamur cuncti neque sine corpore neque sine a cibos propter quid horum appetamus. - Propter corpus, inquit Licentius.— Ceteri rmone inter se agebant, quomodo possit propter corpus cibus necessarius uideri, cum appeteretur propter uitam et uita
Abbreviated transcription (Latin):
tenue prandrũ/ ut ab eo nichil
ingemoꝵ impediret᷑. om̃s qͥ si¬
mul. nõ mõ illo die. s qͦtidie qui¬
uabaniͬ in balneas ad sedẽdũ
uocaui Nam his temꝑibꝰ apta
locꝯ secictꝰ occurieiat. Erat aũt¬
.G. Non eni uereor eos. singu¬
lau benignitati tue notos in¬
terim nomĩba face̾. In pͥmis
nostra mater ciuꝯ menti cͥdo
esse. om̃e qd̾ uiuo nauigiꝯ fr̃
meꝯꝰ. tugetiꝰ. et licentiꝰ ciues
et discipuli mei. Neclartidia¬
nũ et iuscicũ cõsobrinos meos
ꝙͣius nullũ uel grãmatitũ
passi sunit. deesse uoluit. ip̃mq
eoꝵ sensũ comunẽ ad remi. quã
moliebar necessarã putaui
Eicit eni nob̃cũ etate nuinmꝰ
om̃. s cuiꝯ ingeniu̾. si amore
nõ fallor magnũ qd̾dã pollicet᷑
adeo dacꝯ filius meꝯ. Ebꝯ attẽ¬
anima et corꝑe nos esse
compositos Cũ om̃s consentirẽt.
naiugiꝯ se ignortur rñdit. cui
ego nichil ne om̃ino scis inꝙͣ
an int̾ aliqua. que ignoras etiã
hoc ignorãdũ ẽ Nõ puto me in¬

Expanded text:
ndium, ut ab eo nihil ingeniorum inpediretur, omnes, qui simul non modo illo die sed cottidie conuiuabamur, in balneas ad consedendum uocaui; nam is tempori aptus locus secretus occurrerat. erant autem — non enim uereor eos singulari benignitati tuae notos interim nominibus facere — in primis nostra mater, cuius meriti credo esse omne, quod uiuo, Nauigius frater meus, Trygetius et Licentius ciues et discipuli mei; nec Lartidianum et Rusticum consobrinos meos, quamuis nullum uel grammaticum passi sint. deesse uolui ipsumque eorum sensum communem ad rem, quam moliebar, necessarium putaui. erat etiam nobiscum aetate minimus omnium, sed cuius ingenium. si amore non fallor, magnum quiddam pollicetur, Adeodatus filius meus. quibus adtenanima et corpore nos esse compositos? — Cum omnes consentirent. Nauigius se ignorare respondit. — Cui ego: Nihilne omnino scis, inquam, an inter aliqua, quae ignoras, etiam hoc numerandum est ? — Non puto me, in
Abbreviated transcription (Latin):
estis ĩ deũ uelut q̃da oracula
nõ ꝯtẽpnere statui uideamꝰ qͥd
modatiꝰ cẽ arbitror uitati ple¬
m̃tido igr et egestas cõtratria
fũt / at ctiã ħ sliter utĩ neqͥtiã
⁊ faugalitate apparent illa duo
oe et nõ ẽẽ Et si egestas ẽ ipã
stulti᷑. plemĩtudo erit sapiã slo
rito etiã u̾tutũ om̃i matr̃e młti
frugalitate eẽ dixeait̾ q̾bus
cõsentiẽs tuliꝰ etiã ĩ populari
orõne ait/ ut uolet qͥs accipiet
Ego tñ frugalitate .a. modestra
et tẽperantiã u̾tute maximã
iudico prorsꝰ doctissie̾ ac decen¬
tissiẽ/ Cõnsid̾auit eĩ frugẽ idest
illud qd̾ oẽ dicimꝰ ciu est nõ eẽ

Expanded text:
estis in deum, uelut quaedam oracula non contemnere statui, uideamus, quid mmodatius esse arbitror ueritati. plenitudo igitur et egestas contraria sunt; at etiam hic similiter, ut in nequitia et frugalitate, apparent illa duo, esse et non esse, et, si egestas est ipsa stultitia, plenitudo erit sapientia. merito etiam uirtutum omnium matrem multi frugalitatem esse dixerunt. quibus consentiens Tullius etiam in populari oratione ait: ut uolet quisque accipiat; ego tamen frugalitatem, id\' est modestiam et temperantiam, uirtutem maximam iudico : prorsus doctissime ac decentissime; considerauit enim frugem, id est illud, quod esse dicimus, cui est non esse
Abbreviated transcription (Latin):
it dem̃tudo In ꝑlenitudĩe at
modꝰ slodus igr am̃ii ĩ sa¬
pĩtia est Rñ illud p̃clatũ ẽ ⁊
nõ ingnerito diffamat᷑ hoc
pcĩmtũ in uita õe utile it ne
quid nĩnis dixeramꝰ autẽ in
epordio hodierne disputators¬

Expanded text:
enitudo. In plenitudine autem modus. Modus igitur animi in sapientia est. Unde illud praeclarum est, et non immerito diffamatur hoc primum in vita esse utile: Ut ne quid nimis. 33. Dixeramus autem in exordio hodiernae disputat
Abbreviated transcription (Latin):
tia potuit et uoluit atz eruit
Nichil est eiͣ aliud ꝙͣ modꝰ aĩ
hoc ẽ a quo sese aõmꝰ librat ut
neq exc̃rat ĩ nmiũ neq ĩsra ꝙͣ
luxurias donãtiones frbias

Expanded text:
tia potuit, evolvit atque eruit; nihil est aliud quam modus animi, hoc est, quo sese animus librat, ut neque excurrat in nimium, neque infra quam luxurias, dominationes, superbias
Abbreviated transcription (Latin):
cognostã te. amẽte. utgadeaᷤ
de te et si nõ possũ in hac uita
ad plenũ. uel ꝓficiã de die in
diez.usq dũ uemiat illud ple¬
nũ. Proficiat ĩ me hic noticia
tua. ut ibi fiat plena crescatĩ¬
me hic amor tuꝰ ut ibisitple¬
nꝯ. utibi gaudiũ meũ sic plenũ¬
loquat᷑ inde linguamea. a¬
met illud cor meũ.ẜmocine
stancie mee donec intrem
ingaudiũ dm̃mei manu

Expanded text:
cognoscam te, amem te, ut gaudeam de te. Et si non possum in hac vita ad plenum, vel proficiam in dies usque dum veniat illud ad plenum. Proficiat hic in me notitia tui, et ibi fiat plena; crescat amor tuus, et ibi sit plenus: ut hic gaudium meum sit inloquatur inde lingua mea, amet illud cor meum, sermocistantia mea, donec intrem in gaudium Domini mei,
Abbreviated transcription (Latin):
aliud uidet᷑: Consensit cũ ce¬
ters Ergo una ẽ. Hic inꝙͣ
dicta sentẽca çia hillia
a uõb̾ paululũ quero. uelu
ne deꝰ. ut hõ deũ querat.
Dederũt. Item quero nũqͥd¬
nã possuma dicere Illũ qͥ
deil quert male uiuere.
Nullo mõ dixerũt. Etiã hoc
t̾tiũ respondete Spũs ĩmũ¬
dus potest no deũ querere.
Negabant aliquãtũ dubitã¬
te nauigio qui posţea cetero¬
rũ uocibꝰ cessit. Si igit᷑ inꝙͣ
qui deũ queuit id facit quod
des uult et bñ iuult. et spm̃
ĩmũdũ nõ habet. qͥ autẽ deu̾
querit nõdũ habet deũ Nõ
igit᷑ qͥsquis aut bñ uiuit. aut
qd̾ uust deꝯ facit. aut spm̾ ĩ
mũdũ nõ habet. ꝯtĩuo deũ
habere dicendꝰ ẽ Hic cũ se
ceteri concessiõibꝰ suis decep¬
tos riderent. Postulauit ma¬
ter cũ diu scupida fuisset.
ut ei hoc ipm̃ qd̾ conclusiõis¬
e necessitate intorte dixaiã
uerẽ. Quod cũ factũ esset.

Expanded text:
aliud uidetur. — Concessit cum cealiud uidetur. — Concessit cum ceteris. —Ergouna est hic, inquam, dicta sententia. Sed illud a uobis paululum quaerotne deus, ut homo deum quaerat. — Dederunt. — Item quaero: numquidnam possumus dicere illum, qui deum quaerit. male uiuere? — Nullo modo, dixerunt. - Etiam hoc tertium respondete: spiritus inmundus potestne deum quaerere? — Negabant aliquantum dubitante Nauigio, qui postea ceterorum uocibus cessit. — Si igitur, inquam, qui deum quaerit, id facit, quod deus uult, et bene uiuit et spiritum inmundum non habet, qui autem quaerit deum, nondum habet deum, non igitur quisquis aut bene uiuit aut quod uult deus facit aut spiritum inmundum non habet, continuo deum habere dicendus est. — Hic cum se ceteri concessionibus suis deceptos riderent, postulauit mater, cum diu stupida fuisset, ut ei hoc ipsum, quod conclusionis necessitate intorte dixeram,uerem. quod cum factum esset:
Abbreviated transcription (Latin):
sensusq conturbat et quẽdaᷤ
hõmibꝰ infeit furorẽ/ cui
excludendo qͥ p̃sũt manu̾
ĩpone̾ uel exortiz aredicut.
hoc ẽ ꝑ diuina eu adiurãdo
expelle. Aliter aute dicit᷑ spi¬
mũda qd̾ nchil ẽ aliud ꝙͣ bi¬
tiis et erroribꝰ inquinata
Itaq abste quero. tu puer
qui fortasse aliquãto serem¬
ore ac purgatiore spiritu
istam sentencia protulisti qͥ
quo uesam hoĩes feeri solẽt
an ille qui aĩa suã iã aui¬
tiis om̃ib̃ꝯ peccatisq mũda¬
uit. Is mͥ uidet᷑ in qͥt ĩmũdũ
spm̃ nõ habere. qui caste ui¬
uit S cascũ inꝙͣ quẽ uocas.
eũ ne qui nichil peccat. an
eũ tm̃ qui ab illicito cõcubi¬
tu sese abstinẽs. ceteris ꝑt¬
cĩs nõ desmit inqͥnari. Ille
ẽ uere casta. qui deu̾ atten¬
dit/ et ad ip̃m solũ setenet.
Que ꝟba puer sicut dicta e¬
rant cũ ꝯstribi mͥ placuisset¬
ẽ bñ uiuat et qͥbñ uiuit ne¬
cessano talis ẽ. nͥ quid tibi

Expanded text:
sensusque conturbat et quendam sensusque conturbat et quendam hominibus infert furorem, cui excludendo qui praesunt, manum inponere uel exorcizare dicuntur, hoc est per diuina eum adiurando expellere; aliter autem dicitur spimunda, quod nihil est aliud quam uitiis et erroribus inquinata. itaque ex te quaero, tu puer, qui fortasse aliquanto sereniore ac purgatiore spiritu istam sententiam protulisti, ququo uesani homines fieri solent, an ille, qui animam suam iam a uitiis omnibus peccatisque mundauit? — Is mihi uidm non habere, qui caste uiuit. — Sed castum, inquam, quem uocas? eumne, qui nihil peccat, an eum tantum, qui ab inlicito cotu sese abstinens ceteris peccatis non desinit inquinari? ille est uere castus, qui deum adtendit et ad ipsum solum se tenet. — Quae uerba pueri sicut dicta erant cum conscribi mihi placuissetest bene uiuat et qui bene uiuit, necessario talis est, nisi quid tibi
Abbreviated transcription (Latin):
uel negotio pleũq cessam ꝯ
quẽ manẽtẽ in homibꝰ bẽa¬
tos eos face̾. int̾ nos heri nͥ
fallor. pie conscanterq cõue¬
nerat Nam cil iatio demõ¬
straret eñ beatũ esse. qui
deũ haboret. nechuit quis¬
ꝙͣ uestiũ sentẽcie resticisset
Quesitũ ẽ qͥ nã uobis uidet᷑
deu̾ habere De q̃re si bene
mẽini. tres sentecie dicte
sũt Nam ꝑtim placuit deũ
habere illũ qui ea faceret.
que deꝯ uellet. Qͥda autẽ
dixeuãt ꝙis deu̾ haberet
qui bene uiueret Reliqͥs
uero meis deꝮ esse uisus ẽ
in quibꝰ ĩmũda. qui appella¬
nes diu̾sis uerbis unũ idẽ¬
q sensistis. Nam si duo pͥ¬
uiuit ea facit q̃ nult de9. et
qͥ eafacit que uult deꝯ bñ bi¬
uit. Nec qͥcꝙͣ ẽ aliud bñ uiu̾e
ꝙͣ ea fat̾e que deo placeant
nisi quid uob̃ aliũd iudet᷑.
Assentiebant᷑ Tertiũ uero
illud paulo diligẽtius cõ¬
siderãdũ ẽ. ꝓpterea ꝙ ritu
le qͥ extrinsecꝰ aĩa ĩuadit.

Expanded text:
uel negotio plerumque cessamus; uel negotio plerumque cessamus; quem manentem in hominibus beatos eos facere inter nos heri, nisi fallor, pie constanterque conuenerat. nam cum ratio demonstrasset eum beatum esse, qui deum haberet, nec huic quisquam uestrum sententiae restitisset, quaesitum est, quid uobis uideretur deum habere. de qua re, si bene memini, tres sententiae dictae sunt. nam partim placuit deum habere illum, qui ea faceret quae deus uellet; quidam autem dixerunt quod is deum haberet, qui bene uiueret; reliquis uero in eis deus esse uisus est, in quibus inmundus qui appellanes diuersis uerbis unum idemque sensistis. nam, si duo pruiuit, ea facit, quae uult deus, et ea facit, quae uult deus, bene uiuit nec quicquam est aliud bene. uiuere quam ea facere, quae deo placeant, nisi quid uobis aliud uidetur. — Adsentiebantur. — Tertium uero illud paulo diligentius considerandum est propterea, quod ritu le, qui extrinsecus animam inuadit
Abbreviated transcription (Latin):
liberrime qd minꝯ habebant.
qͣi de suo cellauo ꝓmẽdũ m¬
ueliñt Cui breuit cũ exposu¬
se̾. aperteq ita ut nemo illoꝵ.
ignarꝯ abstederet. Isti hoĩes
inꝙͣ caducarii sũt. quo noĩe
uulgo apud nos uocãt᷑ quos
comitialis morbꝰ subuertit
et simul surrexiti utabiret
prandiũ. s aliquãto
quam p̾die seuꝯ nde. ibide̾q
consedissemꝰ Tarde mꝙͣ ue¬
nistis ad cõuiuiumi. quod uo¬
bis nõ cruditate accidisse
arbitror s paucitatis fertu¬
loꝵ fecuritate/ qd̾ tã matu¬
re aggrediendũ uisũ ẽ. qd̾¬
nõ cito uos perusiuos uos
putatis. Nõ multũ en̾i reli¬
quiarũ credendũ erat re¬
mãsisse/ ubi die ipõ atq so¬
lẽntate exiguũ reꝑtũ eint
ffortasse recte. Ez quid uobis
p̃paratũ sici ego quoq uo¬
biscũ nescie ellius ẽ enĩ qui
om̃ibꝰ cũ õnes. tũii maxĩe
tales epulas p̃bere nõ cessat
S nos ab edendo. uel ibe¬
cillitate/ uel satiuitatate.

Expanded text:
liberrime, quod minus habebant, liberrime, quod minus habebant, quasi de suo cellario promendum imuelint. — Cui breuiter cum exposuissem aperteque ita, ut nemo illorum ignarus abscederet: Isti homines, inquit, caducarii sunt — quo nomine uulgo apud nos uocantur, quos comitialis morbus subuertit — et simul surrexit, ut abiretprandium sed aliquanto quam pridie serius idem ibidemque consedissemus: Tarde, inquam, uenistis ad conuiuium; quod uobis non cruditate accidisse arbitror, sed paucitatis ferculorum securitate, quod non tam mature adgrediendum uisum est, quod cito uos peresuros putastis. non multum enim reliquiarum credendum erat remansisse, ubi die ipso atque sollemnitate exiguum repertum erat. fortasse recte. sed quid uobis praeparatum sit, ego quoque uobiscum nescio. alius est enim, qui omnibus cum omnes tum maxime tales epulas praebere non cessat, sed nos ab edendo uel inbecillitate uel saturitate
Abbreviated transcription (Latin):
chanter arridens Quod cũ
iuberẽ ut scuboret᷑. nõ dixit
exclamans mͥqͥt Quoditom
cũ ãmierẽ scribi. dixi inquit
atq ego semel p̃ceperã. ut
nillũ ubũ p̃ter litteras fũde¬
ret Ita adolescẽtẽs inter
uerecũdiã at constãciã exa¬
gitatũ tenebam. S cũ his
uerbis eũ iocantes. quasi ad
uescendã particulã sua ꝓ/¬
uocamꝰ. Animadũti ceteros
rei tociꝯ ignaros. et scire cu¬
pientes quid int̾ nos solos.
tam iocũde ageret᷑ sine risu
nos intueri. qui mͥ prorsus
similes usi sũt quod plerũ¬
q solet his qͥ cũ epulat᷑. int̾
auidissimos iapacissimosq
cõuiuas arapiendo uel gra¬
uitate sese abstiẽt uel pu¬
dore terrẽt᷑ Et quia ego ĩui¬
tauerã. et magni cuisda ho¬
minis ꝑ sona. atq ut totũ
expliceni. ueri hoĩs etiam in
illis epulis muitatore̾. alias¬
potui Cõmouit me illa me¬
qualitas mẽse nostre. et distre¬
pantia Arrisi matri. Atz illa

Expanded text:
chanter arridens. quod cum chanter arridens. quod cum iuberem ut scriberetur: Non dixi, inquit exclamans. quod item cum annuerem scribi: Dixi, inquit. atque ego semel praeceperam, ut nullum uerbum praeter litteras funderet. ita adulescentem inter uerecundiam atque constantiam exagitatum tenebam. Sed cum his uerbis eum iocantes quasi ad uescendam particulam suam prouocamus, animaduerti ceteros rei totius ignaros et scire cupientes, quid inter nos solos tam iucunde ageretur, sine risu nos intueri. qui mihi prorsus similes uisi sunt — quod plerumque solet- his, qui cum epulantur inter auidissimos rapacissimosque conuiuas, a rapiendo uel grauitate sese abstinent uel pudore terrentur. et quia ego inuitaueram et magni cuiusdam hominis personam atque, ut totum explicem, ueri hominis etiam in illis l\'pulis inuitatorem ssti, commouit me illa inaequalitas mensae nostrae et discrepantia. adrisi matri. atque illa
Abbreviated transcription (Latin):
si adess alipius huic intrõcu¬
le cederet. Non enĩ tã absur¬
de sentire poterat ut aut be¬
atꝯ illi uide̾t᷑. qui tm̾ bonu
anui quod aidentissimo uel¬
let habere nõ haberet. aut
illos nolle muenire uerita¬
tez aut eu qui beatꝰ nõ sit
esse sapientez. Nam his tri¬
ba quasi melle farre atq nu¬
cleis illud quod metius gu¬
sta confectũ est Ille ne huic
tam parue pueroꝵ illecebre
cederet inquit achademico¬
rã tanta ub̃tate descita. qͣ
mundãte. hoc nestio quid b̾ue
queram9. p̃stim adu̾sa ali piud
Na̾ nõ mediocriter ꝑua ista
esse fortia et uiua satis sibi
ip̃e de suo corꝑe argumẽtat᷑.
Tu autẽ qui elegisti de ab¬
sentis auctõitate pendere.
nõ ẽẽ qui quid uult nõ habet
an illos negas uelle habere
mue̾tam ueritatẽ. quã uehe¬
mẽter inquirũt. Ali uidet᷑. tͥ
quisꝙͣ sapiens nõ beatꝰ I uor¬
sus beatꝰ ẽ inquit/ qui quod
uult nõ habet / quast stoma/¬

Expanded text:
si adesset Alypius, huic ratiuncusi adesset Alypius, huic ratiunculae cederet. non enim tam absurde sentire poterat, ut aut beatus illi uideretur, qui tantum bonum animi, quod ardentissime habere uellet, non haberet, aut illos nolle inuenire ueritatem aut cum, qui beatus non sit, esse sapientem; nam his tribus quasi melle farre atque nuculeis illud quod metuis gustare confectum est. — Illene huic tam prauae puerorum inlecebrae cederet Academicorum tanta ubertate deserta, qua inundante hoc nescio quid breue quaeramus praesertim aduersus Alypium; nam non mediocriter parua ista esse fortia et utilia satis sibi ipse de tuo corpore argumentatur. tu autem, qui elegisti de absentis auctoritate pendere, non esse, qui quod uult non habet ? an illos negas uelle habere inuentam ueritatem, quam uehementer inquirunt? an uidetur tibi quisquam sapiens non beatus? — Prorsus beatus est, inquit, qui quod uult non habet, quasi stoma
Abbreviated transcription (Latin):
mitam in uistera. et partem
meaz fe ẜuabo alipio. Nan
aut simul eam mecũ lãbet.
aut admonebit cur nõ opor¬
teat attingere Dulcia inꝙͣ
magis metuere naiugiade¬
beret splene uitioso Hic ille
arridens plane inquitme
talia sanabũt Rã nestio qͦ
mõ contortũ hoc et acculea¬
tũ. quod posiusti. Ut ait ille
de mellesmetio. Acuiter dul¬
ce est. nichilq inflat uistera
quare totũ etiã palato aliꝙͣ¬
tũ remorsũ. tame̾ ut possũ
libentissime in medulas trai¬
icio. Nõ eni uideo quõ redar¬
gui possit ista conclusio Iõ uor¬
sus nullo mõ potest inquit
tugetiꝰ. quare gaudeo iã
diu. cũ illis me minucitias
suscepisse. Nam nestio qua¬
impellente natura. uelut
ueuꝯ dicã deo etiaz nescie̾s
quo refellendi essent. tame
anmis ad u̾sabar. Hic lice̾¬
tia ergo inquit illos nõdum
desero. ergo ait tugetiꝯ. dis¬
sentis a nõb̃. Nũquidña ille
inqͥt uos ab alipio dissentitis.
Cui ego. nõ dubito inꝙͣ qu̾i

Expanded text:
mittam in uiscera et partem mittam in uiscera et partem meam seruabo Alypio; nam aut simul eam mecum lambet aut admonebit, cur non oporteat adtingere. — Dulcia, inquam, magis metuere Nauigius deberet splene uitioso. — Hic ille arridens: Plane me, inquit, talia sanabunt. nam nescio quo modo contortum hoc et aculeatum, quod posuisti, ut ait ille de melle Hymetio, acriter dulce est nihilque inflat uiscera. quare totum etiam palato aliquantum remorso tamen, ut possum, libentissime in medullas traicio. non enim uideo, quomodo redargui possit ista conclusio. — Prorsus nullo modo potest, inquit Trygetius; quare gaudeo iam diu cum illis me inimicitias suscepisse. nam qua nescio inpellente natura uel, ut uerius dicam, deo etiam nesciens, quomodo refellendi essent, tamen eis nimis aduersabar. Hic Licentius: Ego, inquit, illos nondum desero. — Ergo, ait Trygetius, dissentis a nobis? — Numquidnam, ille inquit, uos ab Alypio dissentitis? — Cui ego: Non dubito, inquam, quin,
Abbreviated transcription (Latin):
Quidmꝙͣ putatis. nͥ cil acha¬
demicis totũ quod susceꝑa¬
mꝯ confectũ ẽẽ negotiã Q ͦ
accepto noĩe tres illi qͥbus
res nota erat. sese erexeru̾t
alacuꝰ. et uelut porrectis.
ut fit manibꝰ inferentẽ mi¬
nistrũ adiuuerũt quibꝰ po¬
tuerũt uerbis. nchilse iocũ¬
dius audituros ẽe mostmtes
Tũ ego itarem posui. si ma¬
infestũ e̾ inꝙͣ beatũ nõ esse.
qͥ quod uult nõ habet. quod
paulo an ratio demõstiauit
Nemo aute q̃ut quod mue¬
nire nõ uult et querãt illi
nire. uolũtigit᷑ hr̃e mue̾tionẽ
ueritatis at nõ inueniũt se¬
quit eos nõ habere. qd uolũt
Et ex eo sequit᷑ etiaz beatos
nõ esse. at nemo sapiens nisi
beatꝰ Sapiens igit᷑ achame¬
dicꝰ nõ ẽ. hic repente illi. qiͣ
totũ sapientes exclamauerũt
S licentiꝰ attentiꝰ et cantiq
aduertens tumuit assention̾e
at subrecit. Rapu quide̾ nõb̃ꝰ
siquidẽ exclamaui illa cõdu¬
sione ꝯmotꝰ s nichil huic ad¬

Expanded text:
quam, putatis nisi cum Academicis totum, quod susceperamus, confectum esse negotium? — Quo accepto nomine tres illi, quibus res nota erat, sese erexerunt alacrius et uelut porrectis, ut fit, manibus inferentem ministrum adiuuerunt quibus potuerunt uerbis, nihil se iucundius audituros esse monstrantes. Tum ego ita rem posui: Si manifestum est, inquam, beatum non esse, qui quod uult non habet — quod paulo ante ratio demonstrauit — nemo autem quaerit, quod inuenire non uult, et quaerunt illi nire, uolunt igitur habere inuentionem ueritatis — at non inueniunt, sequitur eos non habere quod uolunt, et ex eo sequitur etiam beatos non esse. at nemo sapiens nisi beatus: sapiens igitur Academicus non est. - Hic repente illi quasi totum rapientes exclamauerunt. sed Licentius adtentius et cautius aduertens timuit adsensionem atque subiecit: Rapui quidem uobiscum, si quidem exclamaui illa conclusione commotus. sed nihil hinc ad
Abbreviated transcription (Latin):
sũme iusta. An qͥa bonitas tua
e̾ incõphensibił. Latet hoc ĩ luce
maccessibili quã in habitas de¬
re in altissimo et secretissimo
bonitatis tue ꝓfundo latetsõs

Expanded text:
 iustum? An quia bonitas tua est incomprehensibilis, latet hoc in luce inaccessibili quam inhabitas? Vere in altissimo et secretissimo bonitatis tuae latet fons,
Abbreviated transcription (Latin):
eĩ ac fi locũ aliquẽ qui luĩnẽ
careat dicamꝰ habere tenebras
qd nichil est aliũd ꝙͣ hunen nõ
habeᷤᷤ No eĩ tenebre qͣsi uenms
aut r̃cedũt s carere lumine h
ueste hoc ẽ eẽ nudũ Non emi
ueste accedẽte ueluti aliqͣ res mo¬
bilis nuditas fugit᷑ ssic gͦ dici¬
mus aliquẽ habere eestatẽ
qi dicamꝰ habere nuditate
Egestas eĩ łbũ ẽ nõ habendi.
ꝓͣcbrem ut qd̾ uolo explicem fic᷑
possio ita dd. habet egestãte. qͣ

Expanded text:
enim, ac si locum aliquem, qui lumine careat, dicamus habere tenebras, quod nihil est aliud quam lumen non habere. non enim tenebrae quasi ueniunt aut recedunt, sed carere lumine, hueste, hoc est esse nudum. non enim ueste accedente ueluti aliqua res mobilis nuditas fugit. sic ergo dicimus aliquem habere egestatem, quasi dicamus habere nuditatem. egestas enim uerbum est non habendi. quam ob rem, ut quod uolo explicem. sicut possum, ita dicitur \'habet egest
Abbreviated transcription (Latin):
que int̾rogãtii mͥ concedianõb
uolui. habeo acteneo. quare
hodierno die quo possimꝰ cã¬
dẽ hoc nostrũ cõuiuiũ aliquo
int̾uallo dieꝵ distingu̾e̾. aut
nichil. aut nõmultũ erit. ut
opinor/ qd̃ mͥ uos respondere
necesse sit Dictũ em̃ erat a
in ꝙͣ egestatẽ. cõuenitq int̾
nos qui egeãt miseros esse.¬
S utiũ om̃s etiã miseu egẽãt.
nõ nulla questio ẽ. quã hest̾e¬
no die. nõ potiumꝰ explicare
Hoc autẽ ita se habere. si iatio
de mõstrauerit. ꝑfectissime in¬
egestate caiet si quã dicima
egestatẽ/ eãdẽ miseuã esse cõ¬
stitent Qͥd eni ait. Tugetiꝯ
nõ potest ex eoiam ꝯfici oẽz
nõ egente̾ beata esse qͦmcũ/¬
festũ ẽ. õnẽ qͥ egeat ẽẽ miseꝵ
Fiã cõcessisse nos meni nichil
esse mediũ. int̾ mi serũ et bea¬
et uiuũ tͥ mediũ iudet᷑. esse.
Nõne oĩs homo aut uĩꝰ aut
mortuꝰ ẽ. fate or inqͥt neq hic
ẽẽ aliqͥd mediũ. sed cursum

Expanded text:
quae interroganti mihi concedi a uobis uolui, habeo ac teneo; quare hodierno die, quo possumus tandem hoc nostrum conuiuium aliquo interuallo dierum distinguere, aut nihil aut non multum erit, ut opinor, quod mihi uos respondere necesse sit. dictum enim erat a quam egestatem conuenitque inter nos, qui egeaSed utrum omnes etiam miseri egeant, nonnulla quaestio est, quam hesterno die non potuimus explicare. Hoc autem ita se habere, si ratio demonstraverit, perfectissime inegestate caret, si quam dicimus egestatem eandem miseriam esse constiterit. Quid enim ? ait Trygetius, non potest ex eo iam confici omnem non egentem beatum esse, quo manifestum est omnem, qui egeat, esse miserum? nam concessisse num inter miserum et beaet uiuum tibi medium uidetur esse? nonne omnis homo aut uiuus aut mortuus est? — Fateor, inquit, neque hic esse aliquid medium; sed quorsum
Abbreviated transcription (Latin):
satis eñ beatũ esse qͥ habet ꝓpi¬
tiũ deũ. Uelle̾ inquit nauigiꝰ
ꝯsentur. s illũ uereor qͥ ad huc
quert p̃sertimi ne cõcludas
beatũ esse achademicũ qͥ heste̾¬
no ẜmone uulgau quidẽ et
male latino. sed aptissimo sa¬
ne ut mͥ uidet᷑ uerbo. caduta¬
riꝰ nõiuatꝰ ẽ. NLõ em̃ possũ di¬
t̾e hõi deũ querẽti adu̾sũ deũ
ẽẽ. quod si dici dut nefas est.

Expanded text:
at, cum beatum esse, qui habet propitium deum ? — Uellem, inquit Nauigius, consentire, sed illum uereor, qui adhuc quaerit, praesertim ne concludas beatum esse Academicum, qui hesterno sermone uulgari quidem et male Latino, sed aptissimo sane, ut mihi uidetur, uerbo caducarius nominatus est. non enim possum dicere homini deum quaerenti aduersum deum e
Abbreviated transcription (Latin):
diceret labentia inocteanũ a¬
stra susperi. Nã et suꝑsticio
quedã puerilis meabipa inqͥ¬
siciõe terrebat. Et ubifactꝰ e¬
rectior illa caliginẽ dispuli.
mͥq ꝑsuasi. docẽtibꝰ potius
dũ. madi inhoĩes. quibꝯluxi¬
sta que oculis c̾int. inter sũ¬
me diuina colenda uide̾tur
Nõ assentiebã. si putabã cos
magnũ aliquid tege̾ illis in¬
uolucus. qd̾ essent aliqñ a ꝑtu¬
ii Ad ubi discusos eos euasi
maxime traiecto isto man.
diu gub̃nacula mea repugna¬
tia om̃ibꝰ uentis ĩ mediis flu¬
ctibꝰ achadenuti tenuerũt
Deinde uemi ihas t̾ias. li

Expanded text:
ducerer, labentia in Oceanum aducerer, labentia in Oceanum astra suspexi. nam et superstitio quaedam puerilis me ab ipsa inquisitione terrebat et, ubi factus erectior illam caliginem dispuli mihique persuasi docentibus potius dum, incidi in homines, quibus lux ista, quae oculis cernitur, inter summe diuina colenda uideretur. non adsentiebar sed putabam eos magnum aliquid tegere illis inuolucris, quod essent aliquando aperturi. at ubi discussos eos euasi maxime traiecto isto mari, diu gubernacula mea repugnantia omnibus uentis in mediis fluctibus Academici tenuerunt. deinde ue
Abbreviated transcription (Latin):
intelligi ratio ꝓpniquãtibꝰ
ad philosophĩa. ingressisue
metuẽdũ. nisi suꝑbũ scudiu̾
manissime gl̾ie qd̾ ita nichil
intꝰ plenũ at solidũ habet.
ut inflatos qͥ suꝑ ãbulãtes.
sub crepante fingili solo de¬
mergat acsorbeat eisq m̃ te¬
nebras reuoluti eripiat lucu¬
lẽcissimã domũ. quã pene ian
uider̃t Que cũ ita sint accipe
mi theodore ¶a que ad id qd̾
desidero. te unũ nntueor teq
aptissimu̾ admiror semꝑ. ac¬
çipe inquã et qd̾ illorũ tuũ go¬
ns hõmũ me tͥ dedent et ͦ
loco mͥ esse uidear a et absque
ciuiꝯmodi auxiliũ c̾tꝰ expectẽ
Ego abusq undeuicestmo a̾no
etutis mee posꝙͣ in stola rhe¬
toris librũ illũ ciceronis qͥ hor¬
tensius uocat᷑ accepi tanto a¬
more philoso phie suctesꝯ su.
ut statui ad eã meferre medi¬
tarer S neq mͥ tenebre defue¬
rũt quibꝰ cõfunde̾t᷑ cursꝯ meq.
et diu fateor. quibꝯ merrorem

Expanded text:
intellegi ratio propinquantibus intellegi ratio propinquantibus ad philosophiam ingressisue metuendum nisi superbum studium inanissimae gloriae, quod ita nihil intus plenum atque solidum habet, ut inflatos sibi superambulantes subcrepante fragili solo demergat ac sorbeat eisque in tenebras reuolutis eripiat luculentam domum, quam paene iam uiderant? Quae cum ita sint, accipe, mi Theodore — namque ad id, quod desidero, te unum intueor teque aptissimum semper: admiror — accipe, inquam, et quod illorum trium genus hominum me tibi dederit et quo loco mihi esse uidear et abs te cuius modi auxilium certus expectem. ego ab usque undeuicensimo anno aetatis meae, postquam in schola rhetoris librum illum Ciceronis, qui Hortensius uocatur, accepi, tanto amore philosophiae succensus sum, ut statim ad eam me ferre meditarer. sed neque mihi nebulae defuerunt, quibus confunderetur cursus meus, et diu, fateor, quibus in errorem
Abbreviated transcription (Latin):
tissima uitã quiet᷑aq cõpellit
Lis aute̾ om̃ibꝰ qͥ quocũq mõ
ad btẽ uite regionẽ ferũt᷑ u
nus ĩmanissimꝰ mons ante
ip̃ portũ constitutꝰ. qͥ etiam
magnas ingredietibꝰ gnut
angustias uehemẽtissiẽ fermi¬
danda cautissieq uitãdꝰ est
Nam ita fulget ita mẽtiẽte
illa luce uestit᷑ ut nõsola ꝑ¬
uemẽtibꝰ nõdũq ingressis ĩ¬
colendũ se offerat. et coꝵ uo¬
lũtatibꝰ ꝓ ipã btã t̾ra sacis¬
facturũ polliceat᷑. S pleru̾q
de ipõ portu ad sese hoĩes n¬
utat eosq nõnũꝙͣ detinet
ip̃a altitudiẽ delectatos. un
ceteros despic̾e libeat. Hi tñ
admonẽt sepe bemẽtes. ne
aut occultis subter scopulis
decipiãt᷑. aut ad se astendere
facile putent et qͣi ne ꝑiculo
in grediat᷑. pp̃ illiꝯ t̾re uicim¬
tatẽ. beniuolentissiẽ docent
Ita cũ eis inuidẽt uanissima̾
gloria. locũ seciuitatis ostẽ¬
dũt. Naz quẽ mõte aliũ uult

Expanded text:
uietamque compellit. His autem omnibus, qui quocumque modo ad beatae uitae regionem feruntur, unus inmanissimus mons ante ipsum portum constitutus, quo etiam magnas ingredientibus gignit angustias, uehementissime formidandus cautissimeque uitandus est. nam ita fulget, ita mentiente illa luce uestitur, ut non solum peruenientibus nondumque ingressis incolendum se offerat et eorum uoluntati pro ipsa beata terra satisfacturum polliceatur sed plerumque de ipso portu ad sese homines inuitet, eosque nonnumquam detinet ipsa altitudine delectatos, unde ceteros despicere libeat. hi tamen admonent saepe uenientes, ne aut occultis subter scopulis decipiantur aut ad se ascendere facile putent, et qua sine periculo ingrediantur propter illius terrae uicinitatem, beniuolentissime docent. ita cum eis inuident uanissimam gloriam, locum securitatis ostendunt. nam quem montem alium uult
Abbreviated transcription (Latin):
beatꝯ homo. qͥ quod uult non
bat᷑ absurdũ. uñ credebamꝯ
achademicoꝵ tenebias esse
discussas Quare iaz de nobrs
licentiꝰ tuũphabit. michi que
illa dulcia que ꝯͣ ualitudinẽ
meã temere accepi. has de
me penas exigere. qͣi prudẽs
medica admonebit. hic cũ
etiã mater arusiss Ego in¬
qͥt tugetiꝯ nõ cõcedo cõtinu¬
o deũ adu̾sari cui nõ sit ꝓpi¬
çiꝯ. s esse aliqͥd mediũ pu¬
to Cui ego istũ tamẽ hominẽ
in quã mediũ cui n ͨ deꝯ ꝓpitiq
ẽ.n ͨ infestus. deũ quoqͦmõ ha¬
bere concodis. hic cũ ille cu̾cta¬
retł Aliud ẽ inqͥt mater deu̾
habe̾ aliũd nõ eẽ smedeo Ed

Expanded text:
mo, qui quod uult non batur absurdum, unde credebamus Academicorum tenebras esse discussas. quare iam de nobis Licentius triumphabit mihique illa dulcia, quae contra ualitudinem meam temere accepi, has de me poenas exigere quasi prudens medicus admonebit. Hic, cum etiam mater adrisisset: Ego, inquit Trygetius, non concedo continuo deum aduersari, cui non sit ptius, sed esse aliquid medium puto. Cui ego: Istum tamen hominem, inquam, medium, cui nec Deus propitius est nec infestus, Deum quoquo modo habere concedis? Hic cum ille cunctaretur: Aliud est, inquit mater, Deum habere, aliud non e
Abbreviated transcription (Latin):
dũ. neq cũ de am̾a Raz idẽ unũ
in rebꝰ ꝓximũ deo. S ne ĩphi¬
losophie genuũ celent aduolare
fatcor uxoris hononsq illecebra
licuit totis uelis om̃ibaq re¬
mis in illũ siũ raperẽ. ibiq cõ¬
quiesterẽ. Lectis autẽ plotim
paucissimis libris ciuiꝰ ce esse
studiosissimũ accepi. collataꝙ
cũ eis quãtũ pociu etiã illoꝵ
auctoĩtate. qͥ duuna misterra
tradideru̾t sic exarsi ut om̃s¬
illas uellẽ anchoras rãꝑe/ nisi
me nõ nulloꝵ hõma existima¬
tio cõmo neret Qͥdgͦ restabat
aliud. nisi ut ĩmorãt mͥ suꝑflu¬
is. tempestas q̃ putat᷑ adu̾sa
succurreret Itaq tm̾ mearri¬
puit pectoris dolor ut illiꝯ ꝓfes¬
sioms ona sustmere nõ ualẽs
qua mͥ uelificabã fortasse ad
sirenas abncerã oĩa. et optate
tranquilitati uel quassata na¬
ue̾ fessamq ꝑducerẽ Ergo ui¬
des inqua philosophia qͣi ĩ
portu nauigẽ S etiã ip̾e late
pacet eiusq magnitudo. ꝙͣius

Expanded text:
neque cum de anima: nam id est unum in rebus proximum Deo. Sed ne in philosophiae gremium celeriter advolarem, fateor, uxoris honorisque illecebra licuit, totis velis omnibusque remis in illum sinum raperem, ibique conquiescerem. Lectis autem Platonis paucissimis libris, cujus te esse studiosissimum accepi, collataque cum eis, quantum potui, etiam illorum auctoritate qui divina mysteria tradiderunt, sic exarsi, ut omillas uellem ancoras rumpere, nisi me nonnullorum hominum existimatio commoueret. quid ergo restabat aliud, nisi ut inmoranti mihi superfluis tempestas, quae putatur aduersa, succurreret? itaque tantum me arripuit pectoris dolor, ut illius professionis onus sustinere non ualens, qua mihi uelificabam fortasse ad Sirenas, abicerem omnia et optatae tranquillitati uel quassatam nauem fessamque perducerem. Ergo uides, in qua philosophia quasi in portu nauigem. sed etiam ipse late patet; eius magnitudo quamuis
Abbreviated transcription (Latin):
tat et fluctuat Qre obsecro te
int̾ se uinculũ atq cõmertia. ut
dextera porrigas. hoc autẽ ẽ ut
me ames et ame uicissimi te cona¬
ir cͥdas carũq haben Qd̾ si mipe¬
trauero. ad ipã beata uitã cui
te iã he̾re p̾sumo. ꝑuo conatu
facillime acceda Qͥd aũt aga
quoue modo ad istũ portũ neces¬
sanros meos congregẽ utcogno¬
scas et ex eo aminũ mea̾. neq
enĩ alia signa muemo quibus
me ostendã. plemꝯ intelligas
disputationũ meaꝵ qd̾ mͥ iudet᷑.
religiosia euasisse. atz tuo titulo¬
digniꝰ ad testribendũ putaui.
etipõ tuo noĩe dedicãdũ. aptis¬
sime sane. Nam de btã uita que¬
suu mꝯ int̾ nos. nichilq aliud ui¬
deo. quod magis dei donũ uocã¬
dũ sit. Eloquẽtia tua t̾rita nõ sid
Qcqͥd enĩ amo. ꝙͣuus nõ assequar
timiere nõ possũ fortune uero sub¬
lnuitatẽ multo minꝰ. apudte
eni uere ꝙͣius sit magͣ. secũda

Expanded text:
uare obsecro te inter se uinculum atque conmercium, ut dexteram porrigas, hoc autem est, ut me ames et a me uicissim te amari credas carumque haberi. quod si inpetrauero, ad ipsam beatam uitam, cui te iam haerere praesumo, paruo conatu facillime accedam. quid autem agam quoue modo ad istum portum necessarios meos congregem ut cognoscas et ex eo animum meum — neque enim alia signa inuenio, quibus me ostendam — plenius intellegas, disputationum mearum quod mihi uidetur religiosius euasisse atdignius, ad te scribendum putavi, et ipso tuo nomine dedicandum. Aptissime sane; nam de beata vita quaesivimus inter nos, nihilque aliud video quod magis Dei donum vocandum sit. Eloquentia tua territus non sum; quidquid enim amo, quamvis non assequar, timere non possum: fortunae vero sublimitatem multo minus; apud te enim vere, quamvis sit magna, secunda