comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dens ubi. ẽẽt. dix̃. Proiectꝰ sũ a facie ocu¬
ita cõplacebã. Prestet ut fiat nob. Quan¬
do autẽ ñ fit. uł hoc fiat. Tanquã lugens
& contristatꝰ ita humiliabar. Et aduer
me lȩtatĩ st̃ & conuener̾. congrectata sc̃m
me flagella & ignorauer̃. Cm̃ quȩ igno.
sannauer᷑ me subsannatione. Id ẽ. irri¬
ser̃ me. insultauer̃ mͥ. Hoc capiti. hoc
corpori. Attendite fr̃s ad głam eccłȩ¬
quȩ nunc ẽ. respicite oppbria eiꝰ p̃terita.
respicite aliquando undiq fugatos esse
xp̃ianos. & ubicunq inuentos. illusos.
cesos. occisos. bestiis obiectos. incensos. lȩ¬
tatos homines aduersus illos. Qđ capiti
hoc & corpori. Si cut enĩ dño incruce. sic
corpori ipsius in omi illa quȩ facta . ẽ. ꝑ¬
secutione. nec desinunt etiã nunc ꝑsecu
re hebetẽ. in sulsũ nullius cordis. nulliꝰ
poenã suã. iã crucẽ suã in omiũ frontib
fixit Impius in sultare ꝑmitcit᷑. seuire
ñ pmittitur. Sed tam̃ exeo qđ lingua

Expanded text:
et, dixit: Projectus sum a facie ocuita complacebam, praestet ut fiat in nobis. Quando autem non fit, vel hoc fiat, Tanquam lugens et contristatus, ita humiliabar. 7. verme laetati sunt et convenerunt: congregata sunt in me flagella, et ignoraverunt. Qusannaverunt me subsannatione. Id est, irriserunt me, insultaverunt mihi: hoc capiti, hoc corpori. Attendite, fratres, ad gloriam Ecclesiae, quae nunc est; respicite opprobria ejus praeterita, respicite aliquando undique fugatos esse Christianos, et ubicumque inventos, illusos, caesos, occisos, bestiis objectos, incensos, laetatos homines adversus illos. Quod capiti, hoc et corpori Sicut enim Domino in cruce, sic corpori ipsius in omni illa quae jam facta est persecutione: nec desinunt etiam nunc persecutre hebetem, insulsum, nullius cordis, nulliuspoenam suam, jam crucem suam in omnium frontibus fixit: impius insultare permittitur, saevire non permittitur; sed tamen ex eo quod lingua
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc patiuntur a filiis suis. qͦs caris¬
simos genuer̃: & ñ est carus filius. nisi
fuerit dormienti patri molestꝰ. Lechar¬
gici excitant᷑. frenetici ligant᷑ sed tam̃
utriq amant᷑. Nemo gͦ dicat. ꝑsecutionẽ
patior. Nonuentilet poenã. sed ꝓbet¬

Expanded text:
Et hoc patiuntur a filiis suis quos carisEt hoc patiuntur a filiis suis quos carissimos genuerunt; et non est carus filius, nisi fuerit dormienti patri molestus. Lethargici excitantur, phrenetici ligantur: sed tamen utrique amantur. Nemo ergo dicat, Persecutionem patior: non ventilet poena
Abbreviated transcription (Latin):
iustꝰ sũ. qͥa ipse qui primꝰ passus. ẽ. idõ
ꝑsecutionẽ patiunt᷑ ꝓpt̾ iusticiã
Nã multi habentes bonã causã faciunt
ꝑsecutionẽ. & habentes malã causã pa¬
tiunt᷑ ꝑsecutionẽ. Si enĩ ꝑsecutio ñ
posset fieri bene: ñ diceretur inpsal¬
mo. detrahentẽ ꝓximo suo occulte.
hunc ꝑsequebar. Deinde fr̃s. pat̾ bonꝰ
& iustus. nonne psequit᷑ filiũ luxu¬
riosũ. ꝑ sequit᷑ uicia eiꝰ ñ ipsũ. Non
qđ genuit. sed qđ ille ad didit. Medi¬
cus nẽpe qͥ ad salutẽ ad hibet᷑. nonne
ferro plerunq armat᷑ Sed contra uul¬
nus: ñ contra hominẽ: Secat ut sanet.
& tam̃ cũ secat egrotũ condolet. Ille
clamat. resistit. & si forte febre m̃tẽ
ꝑdidit. etiã medicũ cedit. nec tam̃ ille
desistit a salute eroganda. Qđ nouit
facit. illũ maledicentẽ conuiciantẽ
ñcurat. Nonne excitantꝰ cuncti lechar¬
gici. ne somno graui p̃mant᷑ in mortẽ ⁊

Expanded text:
justus sum. Quia ipse qui primo passus est, pro jjustus sum. Quia ipse qui primo passus est, pro jpersecutionem patiuntur propter justitiam. Nam multi habentes bonam causam faciunt persecutionem; et habentes malam causam patiuntur persecutionem. Si enim persecutio non posset fieri bene, non diceretur in psalmo: Detrahentem proximo suo occulte, hunc persequebar . Deinde, fratres, pater bonus et justus nonne persequitur filium luxuriosum? Persequitur vitia ejus, non ipsum; non quod genuit, sed quod ille addidit. Medicus nempe qui ad salutem adhibetur, nonne ferro plerumque armatur? Sed contra vulnus, non contra hominem. Secat, ut sanet: et tamen cum secat aegrotum, dolet ille, clamat, resistit, et si forte febre mentem perdiderit, etiam medicum caedit; nec tamen ille desistit a salute aegrotantis, quod novit facit, illum maledicentem, conviciantem non curat. Nonne excitantur cuncti lethargici, ne sommo gravi premantur in mortem?
Abbreviated transcription (Latin):
Quis loquit᷑ ꝑ nos: Quando uerũ dicimꝰ.¬
Silet iudicio. ñ p̃cepto. ñ doctrina. Hoc
qͥ a ñ silebis: qͥa necesse. ẽ. ut iudices.
Duẽ ne discedas a me. Donec ueniat ui¬
diciũ. ne discedas ame: sic̃ ꝓmisisti.
Ecce ego uobiscũ sũ. usq in consũ matio
Cui iudicio: Quia tribulatꝰ es: Quia
laborib & dolorib cruciatꝰ es : Nonne
ista etiã multi mali patiunt᷑: Cui iudi¬
cio Idõ iustꝰ. qͥa ista pateris: Non. Sed
qͥd Iudicio meo. Quomꝰ seqͥt᷑. : Inten¬
meã. Non in poenã meã. sed incausã meã
Non in id qđ mecũ habet latro cõmune
sed in illud qđ beati qͥ ꝑsecutionẽ pa¬
tiunt᷑ ꝓpt̾ iusticiã. Hȩc enĩ causa dis¬
creta . ẽ. Nã poena similis . ẽ. & bonis &
malis. Itaq martyrẽ ñ facit poena. sed
causa. Nã si poena martyres faceret:
omĩa metalla martyrib plena essent.
om̃s cathenȩ martyres traherent. om̃s
qͥ gladio feriunt᷑ coronarent᷑. Ergo
discernat᷑ causa. nemo dicat qͥa patior

Expanded text:
ur per nos quando verum dicimSilet a judicio, non a praecepto, non a doctrina. Hoc quia non silebis, quia necesse est ut judices. Domine, ne discedas a me. Donec veniat judicium ne discedas a me, sicut promisisti: Ecce ego vobiscum sum usque in consummationeCui judicio? Quia tribulatus es, quia laboribus et doloribus cruciatus es? Nonne ista etiam multi mali patiuntur? Cui judicio? Ideo justus, quia ista pateris? Non: sed quid? Judicio meo. Quomodo sequitur? Intene non in poenam, sed in caussam meam. Non in id, quod mecum habet latro commune, sed in illud quod beati, qui persecutionem patiuntur propter justitiam. Haec enim caussa discreta est. Nam poena similis est bonis et malis. Itaque martyrem causa. Nam si poena martyres faceret, omnia metalla martyribus plena essent, omnes catenae martyres traherent, omnes qui gladio feriuntur coronarentur. Ergo discernatur causa. Nemo dicat: Quia patior
Abbreviated transcription (Latin):
humanꝰ penetrat. qͦ ñ uidet nisi qͥ sub¬
ueniat. Ubi orauit susanna. & cũ eiꝰ uox
abhominib ñ audiret᷑: a dõ tam̃ audi¬
ta.ẽ. Et hoc bene admonem᷑. sed indño
nr̃o aliqͥd plus debemꝰ intelligere. qͥa &
ipse orauit. & quidẽ ciliciũ eiꝰ ñ agno¬
scimꝰ in euangłio scđm litterã. nec iciu

Expanded text:
humanus penetrat, quo non videt nisi qui subhumanus penetrat, quo non videt nisi qui subvenit; ubi oravit Susanna, et cum ejus vox ab hominibus non audiretur, a Deo tamen audita est . Et hoc bene admonemur: sed in Domino nostro aliquid plus debemus intelligere, quia et ipse oravit. Et quidem cilicium ejus non agnoscimus in Evangelio secundum litteram. N
Abbreviated transcription (Latin):
rilitatẽ animȩ ipsius. Nã quale ieiu¬
niũ ipsius fuit. qui uix inuenit unũ
latronẽ. quẽ incruce gustaret: & apłĩ
enĩ fugerant & se inturba absconde¬
rant & ille petrus qͥse usq ad mortẽ
dnĩ ꝑseueraturũ esse ꝓmiserat: iã ter
negauerat. iã fleuerat. & adhuc intur¬¬
ba latebat. adhuc timebat ne agnosce¬
ret᷑. Postremo illo uisomortuo. om̃s de
uenit post resurrectionẽ. & locutꝰ cũ
eis inuenit eos dolentes & lugentes ni¬
chil iã spantes. Nã & ita st̃ quidã eoꝵ
locuti cum eo cũ diceret:. Quid loqͥmini
int̃uos: Illi enĩ de illo loquebantur.
eos & incorpus suũ conuertit eos fuit
mea inqͥt insinũ meũ conuertetur.
n hoc plane uersu magnꝰ sinꝰ . ẽ. & prestet
dñs ut penetrabilis nob̃fiat: In sinuenĩ
secretũ agnoscit᷑.  quidẽ fr̃s. & nos
bene sic orare admonem᷑. in sinu nr̃o ubi
d̃s uidet. ubi ds̃ audit. qͦ nullus oculus

Expanded text:
rilitatem animae ipsius. Nam quale jejurilitatem animae ipsius. Nam quale jejunium ipsius fuit, qui vix invenit unum latronem, quem in cruce gustaret? Apostoli enim fugerant, et se in turba absconderant. Et ille Petrus qui se usque ad mortem Domini perseveraturum esse promiserat, jam ter negaverat, jam fleverat, et adhuc in turba latebat, adhuc timebat ne agnosceretur. Postremo illo viso mortuo, omnes de ntes invenit post resurrectionem, et locutus cum eis invenit eos dolentes et lugentes, nihil jam sperantes. Nam et ita sunt quidam eorum cum eo locuti, cum diceret: Quid loquimini inter vos? Illi enim de illo loquebantur: in corpus suum convertit eos. Fuitmea, inquit, in sinum meum convertetur. In hoc plane versu magnus sinus est, et praestet Dominus ut penetrabilis nobis fiat. In sinu enim secretum agnoscitur. Et quidem, fratres, et nos orare sic bene admonemur in sinu nostro, ubi Deus videt, ubi Deus audit, quo nullus oculus
Abbreviated transcription (Latin):
cio se indint dñs. & ideo ñ . ẽ. agnitꝰ. qͥa
subcilicio latitabat. Cũ mͥ inqͥt mole¬
sti essent. induebã me cilicio. Id ẽ illi se¬
uiebant. ego latebã. Si enĩ latere nollet:
nec mori posset. quando quidẽ uno tp̃ris
puncto stillã quandã potestatis suȩ si
uł stilla dicenda. ẽ. exercuit. quando
cũ tenere uoluer̃. & ad unã eiꝰ int̾roga¬
tionẽ quẽ quęritis. redier̃ om̃s retro. &
cecider̃: Tantã potestatẽ in passione
humiliaret. nisi sub cilicio lateret:
Ergo induebã me cilicio. & humiliabã in
iẽiunio animã meã. Iterũ si intellęximꝰ
ciliciũ. qͦmͦ intelligimꝰ ieiuniũ: Man¬
ducare uolebat xp̃c. quando poma quȩ¬
rebat in arbore & si inueniret mandu¬
Quid esuriuit. qͥd sicuiit xp̃c. nisi bona
oꝑa nr̃ã: In illis gͦ crucifigentib & ꝑ
sẽquentib qͥa nulla bona opa inuene¬
rat: ieiunabat. Retribuebant enĩ ste¬

Expanded text:
cio se induit Dominus: et ideo non est agnitus, quia cio se induit Dominus: et ideo non est agnitus, quia sub cilicio latitabat. Cum mihi, inquit, molesti essent, induebam me cilicio: id est, illi saeviebant, ego latebam. Si enim latere nollet, nec mori posset, quandoquidem uno temporis puncto stillam quamdam potestatis suae, si vel stilla dicenda est, exseruit, quando eum tenere voluerunt, et ad unam ejus interrogationem, Quem quaeritis, redierunt omnes retro et ceciderunt . Tantam potestatem in passione non humiliaret, nisi sub cilicio lateret. 4. Ergo induebam me cilicio: et humiliabam in jejunio animam meam. Iterum si intelleximus cilicium, quomodo intelligimus jejunium? Manducare volebat Christus, quando poma quaerebat in arbore, et si inveniret manduQuid esurivit, quid sitivit Christus, nisi bona opera nostra? In illis enim crucifigentibus et persequentibus, quia nulla bona opera invenerat, jejunabat: retribuebant enim ste
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Si ñ resurgeret: exẽplũ uitȩ ȩt̃nȩ̃
nob̾ ñ demonstraret. Ergo sic dicit᷑ mors
peccatũ quȩ facta. ẽ. peccato: qͦmꝰ dicit᷑
lingua greca. lingua latina. ñ ipsũ mẽbrũ
carnis. sed qđ fit ꝑ mẽbrũ carnis. Nã
lingua in mẽbris nr̃is. unũ ẽ. de cęteris.
sic̃ oculi. nasus. aures & cetera. Lingua
aut̃ greca uerba greca st̃: ñ qͥa uerba
lingua. sed qͥa uerba ꝑlinguã: Dicis de
aliquo. agnoui faciẽ ipsius. de mẽbro cor-¬
poris loquens. Dicis etiã. agnoui manũ
ipsius absentis. ñ manũ incorpore sed
scripturã quȩ facta. ẽ. pmanũ. quȩ erat
incorpore. Sic gͦ peccãtũ dñi qđ factũ
.ẽ. de peccato: qͥã inde carnẽ assũpsit.
demassa ipsa quȩ mortẽ meruerat ex
peccato. Ꝙ enĩ ut celerius dicã. maria
ex adã mortua ꝓpt̾ peccatũ. adã mor¬
tuus ꝓpt̃ peccatũ. & caro dñi ex MaRia
mortua. ꝓpt̾ delenda peccata. Hoc cili¬

Expanded text:
ret; si non resurgeret, exemplum vitae aeternae ret; si non resurgeret, exemplum vitae aeternae nobis non demonstraret. Ergo sic dicitur mors peccatum, quae facta est peccato, quomodo dicitur lingua graeca, lingua latina, non ipsum membrum carnis, sed quod fit per membrum carnis. Nam lingua in membris nostris unum est de caeteris, sicut oculi, nasus, aures, et caetera: lingua autem graeca, verba graeca sunt: non quia verba lingua, sed quia verba per linguam. Dicis de aliquo, Agnovi faciem ipsius, de membro corporis loquens: et dicis etiam, Agnovi manum ipsius absentis, non manum in corpore, sed scripturam quae facta est per manum quae erat in corpore. Sic ergo peccatum Domini, quod factum est de peccato, quia inde carnem assumpsit, de massa ipsa quae mortem meruerat ex peccato. Etenim ut celerius dicam, Maria ex Adam mortua propter peccatum, Adam mortuus propter peccatum, et caro Domini ex Maria mortua est propter delenda peccata. Hoc cili
Abbreviated transcription (Latin):
mala ꝓbonis. insectando. ꝑsequendo.
tenendo. flagellando. uulnerando. occi¬
dendo Sed tam̃ in his omĩb fr̃s si aliqͣntũ
pia curiositate leuemꝰ uelũ. & interiora
huiꝰ scripturȩ oculo cordis intento rimem᷑:
inuenimꝰ & hoc fecisse dñm. ciliciũ for¬
tasse appellasse carnis suȩ mortalitatẽ
Quare ciliciũ: ꝙꝓpt̾ similitudinẽ carnis
peccati. Apłsenĩ dicit. Misit ds̃ filiũ suũ
insimilitudinẽ carnis peccati: ut de pec¬
cato dãnaret peccatũ incarne. Hoc. ẽ. filiũ
suũ induit cilicio. ut decilicio dãnaret
edos Non qͥa peccatũ erat ñ dico inuer¬
bo dĩ sed nẽ in ipsa quidẽ dico anima sc̃a
& mn te hominis. que sibi ad unitatẽ ꝑso¬
nȩ uerbũ dĩ & sapientia coapta uerat.
sed nec in ipso corpore peccatũ ullũ erat.
Sed similitudo carnis peccati erat in dño:
qͥa mors ñ.ẽ. nisi de peccato. & utiq cor-¬
pus illud mortale erat. Nã nisi mortale
ẽẽt: ñ moreret᷑. Si ñ moreret᷑: ñ resurge¬

Expanded text:
mala pro bonis, insectando, persequendo, tenendo, flagellando, vulnerando, occidendo: sed tamen in his omnibus, fratres, si aliquantulum pia curiositate levemus velum, et interiora hujus Scripturae oculo cordis intento rimemur, invenimus et hoc fecisse Dominum. Cilicium fortasse appellat carnis suae mortalitatem. Quare cilicium? Propter similitudinem carnis peccati. Apostolus enim dicit: Misit Deus Filium suum in similitudinem carnis peccati, ut de peccato damnaret peccatum in carne : hoc est, Filium suum induit cilicio, ut de cilicio damnaret hoedos. Non quia peccatum erat, non dico in Verbo Dei, sed nec in ipsa quidem dico anima sancta et mente hominis, quem sibi ad unitatem personae Verbum Dei et Sapientia coaptaverat; sed nec in ipso corpore peccatum ullum erat, sed similitudo carnis peccati erat in Domino; quia mors non est nisi de peccato , et utique corpus illud mortale erat. Nam nisi mortale esset, non moreretur; si non moreretur, non resurge
Abbreviated transcription (Latin):
nem᷑ in om̃i tribulatione nr̃a ñ cogita¬
re quẽ admodũ respondeamꝰ inimicis:
me ne tẽptatione uincam᷑. deinde ut
etiã illi qͥ nos ꝑsequnt᷑. ad sanitatẽ
iusticiȩ conuertant᷑. Nullũ maiusne
ne: quã recedere ab eo strepitu qͥ fo¬
ris.ẽ. & ire in interiora m̃tis secretaria.
bi dm̃ inuocare. ubi nemo uidet gem̃¬
tẽ & subuenientẽ. Illius cubiculi ad¬
uersus omnẽ extrinsecus illatã mo¬
lestiã hostiũ claudere. humiliare
se ipsũ inc̃fessione peccati. magnifica¬
re & laudare dm̃. & corripientẽ &
consulentẽ. Prorsus hoc om̃i mͦ tenen¬
dũ. ẽ. Ueruntam̃ incorpore hoc dixe
cto diligentissime ꝑscrutato. ñ inueni¬
mꝰ dñm in aliqua passione & tribula-¬
tione sua induisse se cilicio. Ieiunasse¬
autẽ nondũ iudeis ꝑsequentib sed
diabolotẽptante. Honeo tẽpore dico
ieiunasse dñm. qͣndo eũ introgabant
quȩ ignorabat. & qͣndo retribuebant

Expanded text:
nemur in omni tribulatione nostra, non cogitare quemadmodum respondeamus inimicis, me ne tentatione vincamur; deinde, ut etiam illi qui nos persequuntur, ad sanitatem justitiae convertantur. Nullum majus, ne, quam recedere ab eo strepitu, qui foris est, et ire in interiora mentis secretaria ; ibi Deum invocare, ubi nemo videt gementem et subvenientem; illius cubiculi adversus omnem extrinsecus illatam molestiam ostium claudere, humiliare seipsum in confessione peccati, magnificare et laudare Deum, et corripientem et consolantem: prorsus hoc omni modo tenendum est. Verumtamen in corpore hoc dixerpecto et diligentissime perscrutato, non invenimus Dominum in aliqua passione et tribulatione sua induisse se cilicio. Jeautem nondum Judaeis persequentibus, sed diabolo tentante . Non eo tempore dico jejunasse Dominum, quando eum interrogabant quae ignorat, et quando retribueb
Abbreviated transcription (Latin):
uides duas res ꝓpe similes. dicis ꝓpinqͣt¬
manu teneant᷑: dicis. longe. ẽ. hȩc speci-
es abilla: Ambas tenes. ambas adiungis.
& dicis longe. ̃. hȩc res abilla. Nonũtiq
loco. sed dissimilitudine. Si gͦ uis ꝓpin¬
quare: similis esto. Si ñ uis. eẽ. similis: lon¬
ginquabis. Sed cũ similis es gaude. & cũ
dissimilis es geme. ut gemitꝰ excitet deside¬
riũ. inmo desideriũ excitet gemitũ &
ꝑgemitũ ꝓpinques. qͥ coeꝑas longinqͣre
Nonne petrus ꝓpinquauit quando dixit.
tues xp̃c filius dĩ uiui: & rursus idẽ ipse
longe factꝰ.ẽ. dicendo. duẽ absit ate ñ fiet
istud. Deniq tanquã ꝓximꝰ qͥd dix̃ ꝓpin¬
quanti: Beatꝰ es symon bar iona. Tanꝗ
longinquanti & dissimili qͥd dix̃: Redi
recro sathanas. Illic ꝓpinquanti. ñ tͥ re
lis . ẽ. Illius lux te p̃fundit. illius luce ful¬
ges. Quando aut̃ longe factꝰ contradixit

Expanded text:
vides duas res vides duas res manu teneantur, tamen dicis: Longe est hes ab illa? Ambas tenes, ambas adjungis, et dicis, Longe est haec res ab illa: non utique loco, sed dissimilitudine. Si ergo vis appropinquare, similis esto: si non vis esse similis, longinquabis. Sed cum similis es, gaude; cum dissimilis, geme: ut gemitus excitet desiderium, imo desiderium excitet gemitum, et per gemitum propinques, qui coeperas longinquare. Nonne Petrus propinquavit, quando dixit: Tu es Christus Filius Dei vivi? Et rursum idem ipse longe factus est dicendo: Domine, absit a te, non fiet istud. Denique tanquam proximus quid dixit propinquanti? Beatus es, Simon Barjona. Tanquam longinquanti et dissimili quid dixit: Redi retro, satanas. Illi propinquanti: Non tibi us qui in coelis est: illius lux te perfudit, illius luce fulges. Quando autem longe factus contradixit
Abbreviated transcription (Latin):
Qui sentit hanc lucẽ: nouit qđ dico. & ui¬
det hic agnoscitq qđ dictũ. ẽ. Sic̃ ꝓxi¬
mũ sicut frẽm nr̃m ita cõplacebã. Sic enĩ
anuma placet dõ. ñ longe posita. in illo
quo. quasi amico. Si autẽ ñ. ẽ. talis ut pos-¬
sit sic gaudere. sic surgere. sic ꝓpinquare.
sic adhȩrere. uidet se inde longe. faciat
qd sequit᷑ tanquã lugens & contristatꝰ
ita humiliabar. Ut frẽm nr̃m ita cõpla¬
cebã ꝓpinquans dix̃. ut lugens & contri¬
statꝰ sic ambulabã. remotꝰ & longe po¬
sitꝰ dix̃. Quid enĩ luget nisi qđ deside¬
rat & ñ habet: & ñnunquã in unoho¬
mine utrunq contingit. ut aliqͣndo
ꝓpinquet & aliqͥndo longefiat: Propin¬
quat luce ueritatis. longẽ fit nuibilo
carnis. Neq enĩ fr̃s dõ qui ubiq ẽ. & nul¬
locontinetur loco. aut ꝑ loca ꝓpinqua¬
mus: aut ab illo ploca remouem᷑. Propin¬
quare illi. ẽ: similẽ illi fieri. Recedere
abillo: dissimilẽ ab illo fieri. Nonne cũ

Expanded text:
qui sentit hanc lucem, novit quod dico, et videt hic, agnoscitque quod dictum est, Sicut proximum, sicut fratrem nostrum, ita complacebam. Sic enim tunc anima placet Deo, non longe posita; In illo, quo, quasi amico. Si autem non est talis, ut possit sic gaudere, sic fulgere, sic propinquare, sic adhaerere, et videt longe se inde; faciat quod sequitur: Tanquam lugens et contristatus, ita humiliabar. Ut fratrem nostrum, ita complacebam, propinquans dixit: Ut lugens et contristatus, sic humiliabar, remotus et longe positus dixit. Quid enim luget, nisi quod desiderat et non habet? Et nonnunquam in uno homine utrumque contingit, ut aliquando propinquet, et aliquando longe fiat: propinquat luce veritatis, longe fit nubilo carnis. Neque enim, fratres, Deo qui ubique est, et nullo continetur loco, aut per loca propinquamus, aut ab illo per loca removemur. Propinquare illi, est similem illi fieri; recedere ab illo, dissimilem illi fieri. Nonne cum
Abbreviated transcription (Latin):
Quando enĩ illũ dereliqͥt pat̾. a qͦ nunꝗ
discessit.: Legimꝰ etiã in monte orassẽ
solũ iłmm. legĩmꝰ ꝑ noctasse in oratione
etiã subtẽpus ipsius passionis Insinũ
gͦ meũ conuertet᷑ oratio mea. nescio qͥd
melius intelligã dednõ. interĩ nunc qđ
occurrit. forte melius aliqͥd postea oc¬
curret. uł mͥ uł cuiquã meliori. in sinũ
meũ conuertet᷑ oratio mea. hoc intelli¬
go dictũ. qͥa in sinu suohabebat patrẽ.
Ds̃ enĩ erat in xp̃o. mundũ reconcilians
sibi. Inse habebat quẽ dep̃caret᷑ ñ erat
ab illo longe. qͥa ipse dixerat. ego in pa¬
tre meo. & p̾at in me. Sed qͥa oratio ad
ipsũ magis hominẽ ꝑtinet. scd̃m enĩ qđ¬

Expanded text:
Quando enim eum dereliquit Pater, a quo nunquam discessit? Legimus etiam in monte orasse solum Jesum, legimus pernoctasse in oratione; etiam sub tempus ipsius passionis In sinum ergo meum convertetur oratio mea. Nescio quid melius intelligam de Domino: interim nunc quod occurrit, forte melius aliquid postea occurret, vel mihi, vel cuiquam meliori, in sinum meum convertetur oratio mea, hoc intelligo dictum, quia in sinu suo habebat Patrem. Deus enim erat in Christo mundum reconcilians sibi . In se habebat quem deprecaretur: non erat ab illo longe, quia ipse dixerat: Ego in Patre, et Pater in me est . Sed quia oratio ad ipsum magis hominem pertinet: secundum enim q
Abbreviated transcription (Latin):
ctionis nr̃e differt᷑. nunqͥd aufertꝰ
Cognoscamꝰ hic gͦ uoces xp̃i km̃i. & sepa
remꝰ eas a uocib impioꝵ. Uocesst̃ enĩ
corporis. ꝑsecutionẽ angustiasq & tẽpta¬
tiones in hoc scło patientis. Sed qm̃
multi hic patiuntur. & ꝓpeccatis & ꝓ
scelerib suis: magna uigilantia discer¬
nenda. ẽ. causa ñ poena. Sceleratꝰ enĩ
potest habere martyri similẽ poenã.
sed tam̃ dissimilẽ causã. Treserant
in cruce. unꝰ saluator. alius saluandus.
alius dã nandus. Omĩ ũ par poena. sed
gabant me Nos aut̃ dicamꝰ capiti nr̃o.
Dñe qͥd ignorabas: Itane tu aliqͥd igno¬
rabas: Nonne & int̾rogantiũ corda no-¬
ueras: Nonne eoꝵ dolos ante ꝓspȩxeras:
Nonne in eoꝵ manꝰ te sciens dederas:
Nonne ut abeis patereris ueneras : Quid
gͦ ignorabas: Ignorabat peccatũ. & hoc
mittendo. Sunt huiꝰ modi locutiones etiã
cotidianȩ. cũ dicis de aliqͦ ñ nouit stare.

Expanded text:
ctionis nostrae differtur, numquid aufertur? ctionis nostrae differtur, numquid aufertur? Cognoscamus hic ergo voces Christi, caremus eas a vocibus impiorum. Voces sunt enim corporis persecutionem angustiasque et tentationes in hoc saeculo patientis. Sed quoniam multi hic patiuntur, et pro peccatis et pro sceleribus suis; magna vigilantia discernenda est causa, non poena. Sceleratus enim potest habere martyris similem poenam, sed tamen dissimilem causam. Tres erant in cruce , unus Salvator, alius salvandus, alius damnandus: omnium par poena, sed gabant me. Nos autem dicamus capiti nostro: Domine, quid ignorabas? Itane tu aliquid ignorabas? Nonne et interrogantium corda noveras? nonne eorum dolos ante prospexeras? nonne in eorum manus te sciens dederas? nonne ut ab eis patereris veneras? Quid ergo ignorabas? Ignorabat peccatum: et hocmittendo. Sunt hujusmodi locutiones etiam quotidianae, cum dicis de aliquo, Non novit stare,
Abbreviated transcription (Latin):
bene agendi dep̃cem᷑. Quousq hesterno
die disputatũ sit credo meminisse cari¬
tatẽ urãm. Ex ipso loco hodie sumimꝰ ex¬
ordiũ. Intelligimꝰ hic enĩ uocẽ xp̃i uocẽ
noli sponsũ a sponsa separare. & intelli¬
ge magnũ illud sacram̃tũ. erunt duo
incarñe una. Si duo incarne una. quare
non & inuoce una: Non enĩ tẽptationes
caput hic ꝑtulit. & corpus ñ ꝑfert.
Aut uͦ fuit causa patiendi capiti. nisi ut
corpori pͣberet exẽplũ: Dñs enĩ uolun¬
tate passus. ẽ: ñ necessitate. Ille miserati¬
one: nosconditione. Proinde illius uo¬
luntaria passio: nrã. ẽ. necessaria con¬
solatio. Ut qͣndo talia forte ppetim᷑
ti dicamꝰ nob̃̾. Si ille qͥd nos: Et quẽ¬
admodũ ille ita & nos. Quantũlibet
enĩ seuerit inimicus: usq ad mortẽ cor¬
poris accedere potuit. qđ corpus nec
ipsũ extinguere potuit indnõ. qͥa t̾cia
die resurrex̃. Qđ in illo factũ. ẽ. die ter¬
cio: hoc in nr̃o infine scłi. Spes resurre¬

Expanded text:
bene agendi deprecemur. Quo usque hesterno die disputatum sit, credo meminisse Charitatem Vestram: ex ipso loco hodie sumamus exordium. Intelligimus enim hic vocem Christi; noli sponsum a sponsa separare, et intellige magnum illud sacramentum: Erunt duo in carne una . Si duo in carne una, quare non et in voce una? Non enim tentationes caput hic pertulit, et corpus non perfert: aut vero fuit causa patiendi capiti, nisi ut corpori praeberet exemplum. Dominus enim voluntate passus est, nos necessitate: ille miseratione, nos conditione. Proinde illius voluntaria passio, nostra est necessaria consolatio; ut quando talia forte perpetimti dicamus nobis: Si ille, quid nos? Et quemadmodum ille, ita et nos. Quantumlibet enim saevierit inimicus, usque ad mortem corporis accedere potuit: quod corpus nec ipsum exstinguere potuit in Domino, quia tertio die resurrexit. Quod in illo factum est die tertio, hoc in nostro in fine saeculi. Spes resurre
Abbreviated transcription (Latin):
Sed a quib: De quib seqͥt᷑ Retribuebant
mͥ mala ꝓbonis. & sterilitatẽ animȩ meę
Ego attuli foecunditatẽ. ipsi retribuebant
sterilitatẽ. Ego uitã. ipsi mortẽ. Ego ho¬
norẽ. ipsi contumelias. Ego medicinã ipsi
uulnera. Et in his omĩb quȩ retribuebaq.
utiq sterilitas erat. Hanc sterilitatẽ
in arhore maledixit. ubi fructũ cũ
quęreret ñ inuenit. Folia erant & fru¬
ctus ñ erat. uerba erant. & facta non
erant. Uide in uerbis numerositatẽ.
& in factis sterilitatẽ. Qui p̃dicas ñ
furandũ furaris. qͥ dicis ñ adulteran.¬
dũ adulteras Tales erant qͥ xp̃m quȩ

Expanded text:
Sed a quibus? De quibus sequitur, Retribuebant Sed a quibus? De quibus sequitur, Retribuebant mihi mala pro bonis, et sterilitatem animae meae. Ego attuli fecunditatem, ipsi retribuebant sterilitatem; ego vitam, ipsi mortem; ego honorem, ipsi contumelias: ego medicinam, ipsi vulnera; et in his omnibus quae retribuebant, utique sterilitas erat. Hanc sterilitatem in arbore maledixit, ubi fructum cum quaereret non invenit . Folia erant, et fructus non erant: verba erant, et facta non erant. Vide in verbis numerositatem, et in factis sterilitatem: Qui praedicas non furandum, furaris; qui dicis non adulterandum, adulteras . Tales erant qui
Abbreviated transcription (Latin):
artẽ cognita deuitant᷑. Hoc gͦ nob̾ caput᷑
nr̃m int̾rogantib exipsius ex euangłi i sui
ueritate respondit cũ diceremꝰ. Dñe qͥd igno¬
rabas. qͥd tu potuisti int̾rogari qđ nesciẽ¬
bas: Respondit Iniqͥtates ignorabã: De
iniqͥtatib int̾rogabar. Habes in euangłio.
si ñ me credis ignorare iniqͥtates. qͥa &
ipsos iniqͦs ignoro. quib infine dicturus
sũ: ñ noui uos. recedite a me qͥ opamini
iniqͥtatẽ Nunqͥd ñ nouerat qͦs dãnabat.:
Aut potest dãnare iuste. nisibonꝰ cognitor:
Q tam̃ bonꝰ cognitor ñ. ẽ mentitꝰ dicendo
ñ noui uos. id. ẽ. ñ coaptamini corpori meo.
ñ heretis regulis meis. Uicia estis. ego aut̃
ars ipsa sũ quȩ ñ habet uiciũ. & in qua qͥsq
ñ discit nisi ñ facere uiciũ Insurgentes
testes iniqui. quȩ ignorabã int̾rogabant
me. Quid sic ignorabat xp̃c quã blasphe¬
mare: Hinc int̾rogabat᷑ a psecutorib.
& qͥa uerũ dixitblasphemasse iudicatꝰ.ẽ.

Expanded text:
nobis caput nostrum interrogantibus ex ipsius Evangelii sui veritate respondet, cum dixerimus, Domine, quid ignorabas? quid tu potuisti interrogari quod nesciebas? Respondet: Iniquitates ignorabam, de iniquitatibus interrogabar. Habes in Evangelio, si non me credis ignorare iniquitates, quia et ipsos iniquos ignoro, quibus in fine dicturus sum: Non novi vos, recedite a me qui operamini iniquitatem . Numquid non noverat quos damndamnare, nisi bonus cognitor? Et tamen bonus cognitor non est mentitus, dicendo, Non novi vos: id est, non coaptamini corpori meo, non haeretis regulis meis: vitia estis; ego autem ars ipsa sum quae non habet vitium, et in qua quisque non discit nisi non facere vitium. Insurgentes testes iniqui, quae ignorabam interrogabant me. Quid sic ignorabat Christus, quam blasphemare? Hinc interrogabatur a persecutoribus, et quia verum dixit, blasphemasse judicatus est .
Abbreviated transcription (Latin):
tes. lum̃ qđ illuminat cȩcos. Hic aliqͣn
alibi lum̃. alibi fons. Ali quando enĩ cur-¬
runt fontes & in tenebris. & aliqͣndo in
heremo pateris solẽ. ñ inuenis fontem.
Hic gͦ possunt duo ista e̾c̾ separata ibi
n facigaberis qͥa fons. ẽ: ñ tenebraberis.

Expanded text:
tes; lumen, quia illuminat caecos. Hic aliquando tes; lumen, quia illuminat caecos. Hic aliquando alibi lumen, alibi fons. Aliquando enim currunt fontes et in tenebris; et aliquando in eremo pateris solem, non invenis fontem: hic ergo possunt ista duo esse separata, ibi non fatigaberis, quia fons est; non tenebraberis,
Abbreviated transcription (Latin):
rũ eiꝰ. Uoluptas illaquȩ. ẽ: Quasi torrens
in ebrians sitientes. Modo gͦ qͥ sitit. spem
ponat. Qui sitit habeat spem. in ebriatꝰ
habebit rem. Ante quã habeat rem. sitiat
irrigaberis: & unde currit tã torrens
carne. ut irroraret fauces tuas sitientes.
Satiauit spantẽ qͥ irrorauit sitientẽ.
Qm̃ apud te. ẽ. fons uitȩ. & in lumine tuo
uidebimꝰ lum̃. Hic aliud ẽ. fons. aliud¬
lum̃. ibi ñ tta. Qd̃ enĩ. ẽ. fons: hoc. ẽ.&
lum̃. & qͥcqͥd uis illud uocas. qͥa ñ est
qđ uocas. Quia ñ potes congruũ nom̃
inuenire. ñ remanet in uno nomine.
Sidiceres qͥa lum̃ ẽ. solũ. diceret᷑ tibi. Sine
causa gͦ mͥdictũ. ẽ: ut esuriã & sitiã
Quis enĩ. ẽ. qͥ manducet lum̃: Illud pla¬
ne recte mͥ dictũ. ẽ. Beati mundi cordes.
qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. Silum̃. ẽ. oculos
meos parem. Para & fauces: qͥa illud qđ
lum̃. ẽ. & fons. ẽ. Fons qͥ satiat sitien¬

Expanded text:
rum ejus. Voluptas illa quae est? Quasi torrens rum ejus. Voluptas illa quae est? Quasi torrens inebrians sitientes. Modo ergo qui sitit, spem ponat: qui sitit, habeat spem, inebriatus habebit rem: antequam habeat rem, sitiat irrigaberis, et unde currit tantus torrecarne, ut irroraret fauces tuas sitientes: satiabit sperantem, qui irroravit sitientem. Quoniam apud te fons vitae, in lumine tuo videbimibi non ita. Quod enim est fons, hoc est et lumen: et quidquid vis, illud vocas, quia non est quod vocas; quia non potes congruum nomen invenire, non remanet in uno nomine. Si diceres, quia lumen est solum, diceretur tibi: Sine causa ergo mihi dictum est ut esuriam et sitiam: quis enim est, qui manducet lumen? Illud plane recte mihi dictum est: Beati mundi corde, quoniam ipsi Deum videbunt : si lumen est, oculos meos parem. Para et fauces; quia illud quod lumen est, et fons est: fons, quia satiat sitien
Abbreviated transcription (Latin):
clarus. ẽ. Hoc iã calice inebriati erant
martyres quando ad passionẽ euntes.
suos ñ agnoscebant. Quid tã ebriũ quã
ñ agnoscere uxorẽ flentẽ. ñ filios. ñ pa¬
rentes: Non agnoscebant. ñ eos ante
oculos. ẽẽ arbitrabant᷑. Nolite mirari.
ebru erant. Unde ebriierant: Uidete
Acceper̃ calicẽ. unde inebriarent᷑. Unde
& ille grãs dõ agit dicens. Quid retribuã
dnõ. ꝓomĩb quȩ̃ retribuit mͥ: Calicẽ
salutaris accipiã. & nom̃ dni inuocabo
Ergo fr̃s simus filii hominũ. & spemꝰ sub
teginine alarũ eiꝰ. & in ebriemur ab uber¬
tate domꝰ eiꝰ. Quomͦ potui dixi. & qͦmͦ
possũ uideo. & qͦmͦ uideo dicere ñ possũ.
nebriabunt᷑ ab ubertate domꝰ tuę. & tor¬
rente uoluptatis tuȩ potabis eos. Torrens
dicit᷑ aqua ueniens cũ impetu. Impetꝰ
erit miscłiȩ dĩ. ad irrigandos & in ebr¬
andos qui mͦ ponunt sp̃em sub ũbra ala¬

Expanded text:
clarus est ! Hoc jam calice inebriati erant clarus est ! Hoc jam calice inebriati erant Martyres, quando ad passionem euntes, suos non agnoscebant. Quid tam ebrium, quam non agnoscere uxorem flentem, non filios, non parentes? Non agnoscebant, non eos ante oculos esse arbitrabantur. Nolite mirari; ebrii erant. Unde ebrii erant? Videte: acceperunt calicem unde inebriarentur. Unde et ille gratias Deo agit, dicens: Quid retribuam Domino pro omnibus quae retribuit mihi? Calicem salutaris accipiam, et nomen Domini invocabo . Ergo, fratres, simus filii hominum, et speremus sub tegmine alarum ejus, et inebriemur ab ubertate domus ejus. Quomodo potui dixi et quomodo possum video, et quomodo video, dicere non possum. Inebriabuntur ab ubertate domus tuae: et torrentem voluptatis tuae potabis eos. Torrens dicitur aqua veniens cum impetu. Impetus erit misericordiae Dei, ad irrigandos et inebriandos qui modo ponunt spem sub umbraculo ala
Abbreviated transcription (Latin):
dicere fr̃s mei. etiã de scĩs linguis &
cordib. ꝑ quas nob ueritas nunciata. ẽ.
Nec dici potest qđ annunciabant. nec co-¬
gitari. Resenĩ magna. ẽ. & ineffabilis.
& ipsi ex parte in eniginate uider̃. Sic̃
dicit apłs. Uidemꝰ nunc ex parte in eni¬
gmate. tunc autẽ facie ad faciẽ. Ecce in
enigmate uidentes sic eructabant. qua¬
leserimꝰ cũ uiderimꝰ facie ad faciẽ. qđ
ipsi parturiebant corde & lingua pare¬
re ñ poterant qđ capent homĩnes. Quȩ
enĩ necessitas fuerat ut diceret. in ebri¬
abunt᷑ ab ub̾tate domꝰ tuȩ: Quęsiuit
uerbũ unde loquebat᷑ de reb bumanis
qđ diceret. & quia uidit homines in¬
gurgitantes se in ebrietate. accipe au¬
tẽ uinũ immoderate. & m̃tẽ ꝑdere
uidit qͥ dicebat. Quia cũ accepta fuerit
illa ineffabilis lȩticia. perit quodã mͦ
humana mens & fit diuina & inebriat᷑
ab ubertate domꝰ dĩ. Vnde & in aliopsal¬
modicit᷑ Calix tuus in ebrians quã prȩ¬

Expanded text:
s mei, etiam de sanctis linguis et cordibus, per quas nobis veritas nuntiata est, nec dici potest quod annuntiabant, nec cogitari. Res enim magna est et ineffabilis: et ipsi ex parte in aenigmate viderunt, sicut dicit Apostolus: Videmus nunc ex parte in aenigmate, tunc autem facie ad faciem . Ecce in aenigmate videntes sic eructabant. Quales erimus, cum viderimus facie ad faciem quod ipsi parturiebant corde, et lingua parere non poterant ut caperent homines? Quae enim necessitas fuerat ut diceret: Inebriabuntur ab ubertate domus tuae? Quaesivit verbum unde loqueretur de rebus humanis, quod diceret: et quia vidit homines ingurgitantes se in ebrietate, accipere autem vinum immoderate, et mentem perdere; vidit quid diceret, quia cum accepta fuerit illa ineffabilis laetitia, perit quodammodo humana mens, et fit divina, et inebriatur ab ubertate domus Dei. Unde et in alio psalmo dicitur: Calix tuus inebrians quam prae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ magno hoc desiderant. Quist̃ gͦ filui
homĩnũ qͥ sub tegmine alarũ eiꝰ sꝑant:
lienĩ homines cũ ium̃tis gaudent in re.
filii autẽ hominũ gaudent inspe. Illi p̃¬
sentia bona sectant᷑ cũ ium̃tis: illi fu¬
tura bona sꝑant cũ angłis. Quare gͦ
cũ distinctione illi uocant᷑ homines. &
illi uocant᷑ filii hominũ Nã & qͦdã loco¬
sic ait scriptura. Quid. ẽ. hõ qđ memor
eiꝰ es. aut filiꝰ hominis qm̃ uisitas eũ
Quid ẽ. homo qđ memor eiꝰ es: Memor es
quasi ab sentis. filiũ autẽ hominis uisi¬
tas p̃sentẽ. Quid ẽ memor es hominis:
Homines & ium̃ta saluos facies dnẽ. qͥa &
ipsis malis das salutẽ & ipsis qͥ ñ deside¬
rant regnũ celoꝵ. Tueris enĩ illos. & ñ
illos deseris scđm modũ suũ canquã pe¬
cora tua. & ñ illos deseris. Tam̃ tanquã
filuus hominis . ẽ. & dicit᷑ er Filii autẽ
hominũ. sub tegmine alarũ tuarũ sꝑa¬
bunt. & si uultis discernere ista duoge¬

Expanded text:
oc desiderant. Qui sunt ergo filii hominum? Qui sub tegmine alarum ejus sperant. Illi enim homines cum jumentis gaudent in re, filii autem hominum gaudent in spe: illi praesentia bona sectantur cum jumentis, isti futura bona sperant cum Angelis. Quare ergo cum distinctione illi vocantur homines, et isti vocantur filii hominum? Naid est homo quod memor es ejus, aut filius hominis quoniam visitas eum ? Quid est homo quod memor es ejus? Memor ejus es, quasi absentis; filium autem hominis visitas praesentem. Quid est, memor es hominis? Homines et jumenta salvos facies, Domine: quia et ipsis malis das salutem, et ipsis qui non desiderant regnum coelorum. Tuetur enim illos, et non illos deserit secundum modum suum, tanquam pecora sua: et non illos defilius hominis est; et dicitur ei: Filii autem hominum sub tegmine alarum tuarum sperabunt. Et si vultis discernere ista duo ge
Abbreviated transcription (Latin):
moueat a te. ut imitari illos uelim. Qua¬
re autẽ contra supbiã hoc dicit. Ibi ce¬
cider̃ qͥ oꝑant᷑ inqͥtatẽ. Qui mͦ iniqui
uabit caput. & tueiꝰ calcaneũ. Serpens
obseruat quando tͥ ueniat pes suꝑbiȩ.
quando labaris ut deiciat. tu autẽ
caput eiꝰ obserua. iniciũ om̃is peccati
suꝑbia. Ibi cecider̃ qͥ opant᷑ iniqͥtatẽ.
expulsi st̃ nec potuerunt stare. Prior
ille qͥ inueritate ñ stetit. deinde ꝑeũ
illi quos dimisit ds̃ de paradyso Unde
ille humilis qui ñ sẽ dicit dignũ soluere
corrigiã calciam̃ti ñ . ẽ. expulsus: sed
supbiȩ. & expellat᷑. nec possit stare
Q si cũ labore aliquib ur̃m tedio fuerimꝰ.
finiuimꝰ psalmũ. Transit tediũ & gra¬
tulabimur. qͥa psalmꝰ totꝰ expositꝰ ẽ.
In medio iã timens ne onerarẽ uos dimis¬
surus erã. Cogitaui qͥa intentio nr̃a
p̾cideret᷑. & ñ sic rediret᷑ ad dimidiũ
quomͦ excurreremꝰ totũ. & malui uob̃

Expanded text:
moveant a te, ut imitari illa velim. Quamoveant a te, ut imitari illa velim. Quare autem contra superbiam hoc dicit, Ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem? Quia quivabit caput, et tu ejus calcaneum . Serpens observat quando tibi veniat pes superbiae, quando labaris, ut dejiciat; tu autem caput ejus observa: initium omnis peccati superbia . Ibi ceciderunt qui operantur iniquitatem: expulsi sunt, nec potuerunt stare: prior ille qui in veritate non stetit, deinde per eum illi quos dimisit Deus de paradiso. Unde ille humilis qui non se dicit dignum solvere corrigiam calceamenti, non est expulsus, sed superbiae, et expellatur, nec possit stare. 19. Et si cum labore aliquibus vestrum taedio fuerimus, finivimus Psalmum, transivit taedium, et gratulabimur, quia Psalmus totus expositus est. In medio jam timens ne onerarem vos, dimissurus eram: sed cogitavi quia intentio nostra praecideretur, et non sic rediretur ad dimidium, quomodo si excurreremus totum; et malui vobis
Abbreviated transcription (Latin):
corrũpit qͥ male suadet. Humilis fi¬
gere indõ. & ñ ualdȩ cures quid tͥ dicat᷑.
Hinc ẽ. qđ alibi dicit᷑ Aboccultis munda
me dnẽ. & ab alienis parce seruotuo. Quid
suꝑbiȩ. Quid. ẽ. abalienis parce seruo
tuo: Neq manꝰ peccatoris moueat me
ad illã abyssũ de qua dictũ. ẽ. iudicia
tua sic̃ multa abyssus. ut ad illũ ꝓfun¬
dũ ꝑuenirent. ubi peccatores qͥ contẽ¬
Inpede suꝑbiȩ. Audite pedẽ suꝑbiȩ.
Quicũ cognouissent dm̃. ñ sic̃ dm̃ glori¬
ficauer̃. Uenit illis gͦ pes suꝑbiȩ. unde
uener̃ in ꝓfundũ. Tradidit illos ds̃ in
concupiscentiã cordis eoꝵ. facere quȩ
ñ conueniunt. Radicẽ peccati. & caput
peccati timuit qͥdix̃. Non ueniat mͥ pes
supbiȩ. Quare illũ pedẽ dixit: Quia
supbiendo dm̃ deseruit. & discessit
Pedẽ ipsius: effectũ ipsius dix̃. Non ueni¬
at mͥ pes suꝑbiȩ. nec manꝰ peccatoris mo
ueat me Id . ẽ. oꝑa peccatoris. Nonme de¬

Expanded text:
corrumpit, qui male suadet. Humilis ficorrumpit, qui male suadet. Humilis figere in Deo, et non valde cures quid tibi dicatur. Hinc est quod alibi dicitur: Ab occultis meis munda me, et ab alienis parce servo tuo . Quid superbiae. Quid est, Et ab alienis parce servo tuo? Neque manus peccatoris moveat me. ad illam abyssum. de qua dictum est, Judicia tua sicut abyssus multa; ut ad illud profundum pervenirent, ubi peccatores qui contemIn pede superbiae. Audite pedem superbiae: Qui cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorficaverunt. Venit ergo illis pes superbiae, u Tradidit illos Deus in concupiscentias cordis eorum, facere quae non conveniunt . Radicem peccati, et caput peccati timuit qui dixit: Non veniat mihi pes superbiae. Quare illum pedem dixit? Quia superbiendo Deum deseruit, et discessit: pedem ipsius, affectum ipsius dixit. Non veniat mihi pes superbiae; et manus peccatoris non moveat me: id est, opera peccatoris non me di
Abbreviated transcription (Latin):
demoniũ habetis & uos. qͥa uos inpeccatis
estis. & diabolus possidet corda ur̃a.
Non hoc dix̃. Qđ si diceret: uerũ diceret.
Sed ñ erat tẽpus ut hoc diceret. ne non
ueritatẽ pͣdi care. sed maledictũ red¬
dere uideret᷑. Dimisit qđ audiuit. qua¬
si ñ audisset. Medicus enĩ erat. & freneti¬
cũ curare uenerat. Quomͦ medicus ñ
curat qͥcquid audiat a frenetico: sed
qͦmͦ conualescat. & fiat sanꝰ freneticus.
nec si & pugnũ ab illo accipit curat. ille
illi facit nõua uulnera. ille ueterẽ febrẽ
sanat. sic & dñs ad egrotũ uenit ad fre¬
neticũ uenit. qͥcqͥd audiret. quic qͥd pas¬
sus. ẽẽt. & contẽneret᷑. hoc ipso eos docens
humilitatẽ. ut humilitate docti sana¬
rent᷑ a suꝑbia: de qua iste liberari dep̃¬
catur dicens. Non ueniat mͥ pes suꝑbiȩ
& manꝰ peccatoris ñ moueat me. Si enĩ
uenit pes supbiȩ. mouet manꝰ peccato¬
ris. Quȩ. ẽ manꝰ peccatoris: Male sua¬
dentis opatio. Factꝰ es enĩ supbus. citote

Expanded text:
s estis, et diabolus possidet corda vestra. Non hoc dixit, quod si diceret, verum diceret; sed non erat tempus ut hoc diceret, ne non veritatem praedicare, sed maledictum reddere videretur. Dimisit quod audivit, quasi non audisset. Medicus enim erat, et phreneticum curare venerat. Quomodo medicus non curat quidquid audiat a phrenetico, sed quomodo convalescat et fiat sanus phreneticus; nec si et pugnum ab illo accipiat curat; ille illi facit nova vulnera, ille veterem febrem sanat: sic et Dominus ad aegrotum venit, ad phreneticum venit, ut quidquid audiret, quidquid passus esset contemneret, hoc ipso eos docens humilitatem, ut humilitate docti, sanarentur a superbia; de qua iste liberari deprecatur dicens: Non veniat mihi pes superbiae; et manus peccatoris non moveat me. Si enim venerit pes superbiae, movet manus peccatoris. Quae est manus peccatoris? Male suadentis operatio. Factus es superbus? Cito te
Abbreviated transcription (Latin):
ñ faciat forte amaritudinẽ sapientiã
dĩ. cũ ipsa coniuge requiesce intꝰ incubi¬
li tuo. ñ inde te eiciat fumꝰ malȩ consci¬
entiȩ. At ille ut meditaret᷑ dolos: illuc
se tollebat. de qͦ loquit᷑ ista scriptura.
ubi homines ñ uident. & talia ibi medi¬
tabat᷑ ut nec in ipso corde reqͥesceret.
niqͥtatẽ meditatus. ẽ. incubili suo. Asti¬
tit om̃i uie ñ bonȩ. Quid ẽ. astitit:
Per seuerant᷑ peccauit. Unde & de qͦdã
pio & bono dr̃. & inuia peccatoꝵ ñ ste¬
tit. Quomͦ ille ñstetit: sic iste astitit.
Maliciã autẽ ñ odio habuit . Ibi. ẽ finis.
ibi fructꝰ. Si ñ potest ñ habere maliciã.
uł oderit illã. Cũ enĩ odisti illã. uix
tͥ surrepit ut aliqͥd mali facias. Est enĩ
peccatũ in mortali corpore. Sed qͥd di¬
cit apłs Non regnet peccatũ in ur̃o
mortali corpore. ad oboediendũ desi

Expanded text:
non faciat amaritudinem, sapientiam non faciat amaritudinem, sapientiam Dei; cum ipsa conjungere, quiesce intus in cubiculo tuo, non inde te ejiciat fumus malae conscientiae. At ille ut meditaretur dolos, illuc se tollebat, de quo loquitur ista Scriptura, ubi homines non vident; et talia ibi meditabatur, ut nec in ipso corde requiesceret. Iniquitatem meditatus est in cubili suo. 6. Astitit omni viae non bonae. Quid est, astitit? Perseveranter peccavit. Unde et de quodam pio et bono dicitur: Et in via peccatorum non stetit . Quomodo ille non stetit, sic iste astitit. Malitiam autem non odio habuit. Ibi est finis, ibi fructus: si non potest non habere malitiam, vel oderit illam. Cum enim odisti illam, vix tibi subrepit ut aliquid mali facias. Est enim peccatum in mortali corpore: sed quid dicit Apostolus? Non regnet peccatum in vestro mortali corpore, a
Abbreviated transcription (Latin):
qͦmͦ audire uult. Cubile gͦ id . ẽ. cor nr̃m
laboremꝰ mundare. ubi possit nob̃
bene. ẽẽ. Nouit caritas ur̃a quã multi
multa patiant᷑ in publico. inforo. in iur¬
giis. incontentionib in molestiis nego¬
ciorũ. qͦmͦ qͥsq fatigatꝰ negociis forii.
currit ad domũ suã ubi reqͥescat. & dat
oꝑam cito finire negocia quȩ foris st̃
& tollere se ad requiẽ indomũ suã. Idõ
enĩ unꝰ qͥsq domũ suã habet: qͥa ibi rȩ¬
quiescit. Si uͦ & ibi molestias patiat᷑. ubi
potest requiescere : Quid gͦ bonũ. ẽ
Ut uel in domo sua requi ẽ habeat Si aut̃
patit᷑ foris inimicos. intꝰ forte malã uxo¬
rem. ꝓcedit in publicũ. Cũ uult requi¬
escere ab hisquȩ foris st̃: intrat in domũ
Quando nec ibi requiescit. nec foris requi¬
escit ubi erit requies: Saltẽ incubili cor¬
dis. ut tollaste ad interiora conscientiȩ
tuȩ. Si tͥ inuenisti forte coniugẽ. quȩ tͥ

Expanded text:
quomodo audire vult. Cubile ergo cor nostrum quomodo audire vult. Cubile ergo cor nostrum laboremus mundare, ubi possit nobis bene esse. Novit Charitas Vestra quam multa multi patiuntur in publico, in foro, in jurgiis, in contentionibus, in molestiis negotiorum: quomodo quisque fatigatus negotiis foris, currit ad domum suam ut ibi requiescat, et dat operam cito finire negotia quae foris sunt, et tollere se ad requiem in domum suam. Ideo enim unusquisque domum suam habet, quia ibi requiescit. Si vero et ibi molestias patiatur, ubi potest requiescere? Quid ergo? Bonum est ut vel in domo sua requiem habeat. Si autem patitur foris inimicos, intus forte malam uxorem; procedit in publicum: cum vult requiescere ab his quae foris sunt, intrat in domum: quando vero nec ibi requiescit, nec foris requiescit, ubi erit requies? Saltem in cubiculo cordis, ut tollas te ad interiora conscientiae tuae. Si ibi invenisti forte conjugem, quae tibi
Abbreviated transcription (Latin):
ne mundi: Audient hȩc illi qͥ ad sinistrã
erunt. & gement infructuosa poeniten¬
tia. qͥa cũ ita uiuerent: eã fructuose
illis locus correctionis : Audient autẽ
& ipsi. ite in ignẽ ȩt̾nũ qͥ paratꝰ. ẽ. dia¬
bolo & angłĩ eiꝰ. Iste. ẽ. auditꝰ malus.
Nã iusti ad auditũ bonũ gaudebunt.
Sic enĩ scriptũ. ẽ. In memoria ȩt̾na erit iu¬
stus. ab auditu malo ñ timebit. A quo
auditu malo: Quẽ audituri st̃ illi. ite
in ignẽ ȩt̃nũ. Ds̃ gͦ qͥ potens. ẽ. supra
quã pecimꝰ aut intelligimꝰ facere: occul¬
tũ gemitũ nr̃m quęrit̾. ut in conspectu
eiꝰ p̾laceamꝰ. & ñ nos quasi de iusticia nr̃a
ante homines iactemꝰ. Qui enĩ de iusti¬
cia sua placere uult hominib ñ eofine
ut homines qͥ illũ uident dm̃ laudent.
sed ea intentione. ut ipse laudet᷑: ñ
claudit hostiũ contͣ strepitũ. qͥa patet
hostiũ in illo strepitu & ñ audit ds̃.

Expanded text:
ne mundi . Audient haec illi qui ad sinistram ne mundi . Audient haec illi qui ad sinistram erunt, et gement infructuosa poenitentia ; quia cum ita viverent, eam fructuose illis locus correctionis. Audient autem et ipsi: Ite in ignem aeternum qui paratus est diabolo et angelis ejus . Iste est auditus malus. Nam justi ad auditum bonum gaudebunt; sic enim scriptum est: In memoria aeterna erit justus, ab auditu malo non timebit . A quo auditu malo? Quem audituri sunt illi, Ite in ignem aeternum. Deus ergo qui potest supra quam petimus aut intelligimus facere , occultum gemitum nostrum quaerit, ut in conspectu ejus placeamus, et non nos quasi de justitia nostra ante homines jactemus. Qui enim de justitia sua placere vult hominibus, non eo fine ut homines qui eum vident Deum laudent, sed ea intentione ut ipse laudetur, non claudit ostium contra strepitum: quia patet ostium illo strepitu, et non audit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
cubiculũ tuũ & claude hostiũ. Quid
.ẽ. claude hostiũ: Noli talia expecta¬
re de dõ quȩ forinsecus st̃. sed ea quȩ in¬
trinsecus st̃. Et pat̾ tuus qͥ uidet in ab¬
scondito reddet tͥ. Quis ẽ. qͥ ñ claudat
hostiũ: Qui talia petit adõ ꝓmagno.
& ibi constituit om̃s p̃ces suas. ut acci¬
piat ea quȩ st̃ huiꝰ scłi bona. Patet ho¬
stiũ tuũ. turba uidet cũ oras. Quid. ẽ.
claudere hostiũ: Ut hoc petas adõ.
qđ solus ds̃ nouit. qͦmͦ tͥ det. Quid ẽ.
hoc ꝓpt̃ qđ claudis hostiũ & petis
Qđ oculus ñ uidit. & auris ñ audiuit.
& in cor hominis ñ ascendit. & forte
ñ ascendit in ipsũ cubile tuũ. id ẽ. in
cor tuũ: sed ds̃ nouit qͥd tͥ daturus. ẽ
Quando aut̃ erit: Quando reuelabit᷑
dñs. qͣndo apparebit iudex. Quid enĩ
mani festius quã qđ dicturus ẽ ad dex¬
terã positis. uenite benedicti patris mei.
ꝑcipite regnũ qđ uob̾ paratũ. ẽ. ab origi¬

Expanded text:
cubiculum tuum, et claude ostium tuum. Quid cubiculum tuum, et claude ostium tuum. Quid est, claude ostium tuum? Noli talia exspectare de Deo, quae forinsecus sunt; sed ea quae intrinsecus sunt: Et Pater tuus, qui videt in abscondito, reddet tibi . Quis est qui non claudit ostium? Qui talia petit a Deo pro magno et ibi constituit omnes preces suas, ut accipiat ea quae sunt hujus saeculi bona. Patet ostium tuum, turba videt cum oras. Quid est claudere ostium tuum? Ut hoc petas a Deo, quod solus Deus novit quomodo tibi det. Quid est hoc propter quod claudis ostium, et petis? Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit . Et forte non ascendit in ipsum cubile tuum, id est in cor tuum. Sed Deus novit quid tibi daturus est. Quando autem erit? Quando revelabitur Dominus, quando apparebit judex. Quid enim manifestius quam quod dicturus est ad dexteram positis? Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origi