comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tu nunquam sine ministro sacrificia of¬
ferre con su e ue ras. U Quid in me
displicuit paternitati tuę nun¬
quid degenerem me ꝓbasti exꝑire certe utrum
idoncum ministrum elegeris eui cominisisti diũici¬
espondit lucillus et dixiti¬
desideraui baptizari. in nomine dñi no-
Si ex toto corde credis: Respondit lucil¬
lus cum fletu dicens. Ego credo dñm

Expanded text:
tu nunquam sine ministro sacrificium offerre consueveras. Vers. Quid in me ergo displicuit paternitati tuae? Nunquid degenerem probasti? Experire certe utrum idoneum ministrum elegeris, cui commisisti dominiespondit lucillus et dixitdesideraui babtizari in| nomine domini Si ex toto cor| de credis? Respondit lucillus cum fletu dicens; Ego credo| dom
Abbreviated transcription (Latin):
otate u̾ba. signate mysteria Conues¬
cens eleuat᷑ ẽ. Comedit et ascendit:
ut uidelicet ꝑ effectum comestionis ueri-¬
tas patesceret carnis. Marcꝰ uͦ pͥtis quam
fidelitatis duritia increpasse discipłos
mnemorat.

Expanded text:
otate verba, signate mysteria. Convescens elevatus est. Comedit, et ascendit, ut videlicet per effectum comestionis veritas patesceret carnis. Marcus vero priusquafidelitatis duritia increpasse discipulos memorat.
Abbreviated transcription (Latin):
inus enĩ michi maria magdalene
p̾stitit quę citius credidit: quã tho.¬
mas qui di dubitauit. Ille et enĩ dubi¬
tando uulnerũ cicatrices tetigit: et de
nr̃o pectore dubietatis uulnꝰ amputauit.
Ad insinuandã quoq ueritatẽ dñicȩ re-

Expanded text:
inus enim mihi Maria Magdalene praestitit, quae citius credidit quam Thomas qui diu dubitavit. Ille etenim dubitando vulnerum cicatrices tetigit, et de nostro pectore dubietatis vulnus amputavit. Ad ins
Abbreviated transcription (Latin):
intellectum uͦ mysticum requirentis sig-¬
nat᷑ intelligentia. Maria et enĩ auctorẽ
omniũ quẽ in carne uiderat mortuum.
q̾rebat in monum̃to: & quia hunc mini¬
me inuenit. furatum credidit.i
monum̃tũ: cucurrit gͦ citiꝰ. disci¬
pulis nuntiauit. S illi p̃ ceteris cucur.¬
rerunt qui pre ceteris amauerunt: uide¬
ucet petrus et iohannes. Currebant
aũt duo simul: s iohannes pͣcucurrit
citius petro. Uenit prior ad monum̃tum :¬
et ingredi non p̾sumpsit. Uenit gͦ noste

Expanded text:
intellectum vero mysticum requirentis sigintellectum vero mysticum requirentis signatur intelligentia. Maria etenim auctorem omnium, quem carne viderat mortuum, quaerebat in monumento; et quia hunc minime invenit, furatum credidit. monumentum. Cucurrit citius, discipulisque nuntiavit. Srerunt qui prae caeteris amaverunt, videlicet Petrus et Joannes. Currebant autem diu simul, sed Joannes praecucurrit citius Petro, venit prior ad monumentum et ingredi non
Abbreviated transcription (Latin):
molestia stomachus: du me caritati
uestrȩ de lectionis euuangłicȩ loqui expo-¬
sitione ꝓhibuit. Uox namq ipsa a cla¬
moris uirtute succumbit: & qͥa a multis
audiri ñ ualeo. loqui fateor int̾ multos
erubesco. S hanc in me uerecundiam &
ipse rep̾hendo. Ed enim: Nunquid si
multis ꝓdesse nequeo: nec paucis curabo :
Et si ex messe mampulos multos porta¬
re nͨ possum: nunquianã debeo ad aream
uacuus redire: Quãnis enim quantos de¬
beo ferre ñ ualeo: certe uel paucos: certe
uel duos. certe uel unũ feram.
abet namq ipsa infirmitatis inten¬
tio mercedis suȩ certitudinẽ: quia
suꝑnus arbit̾ nr̃ et si pondus considerat
in retributione. tam̃ uires pensat in pon¬
dere. Lectio sc̃i euuangłii quam mͦ fr̃s au¬
distis ualde in suꝑficiȩ hystoriȩ ẽ aꝑta:
sed eius nobis sunt mysteria sub breuita¬
te requirenda. Maria magdalenȩ cum
adhuc tenebrȩ essent. uenit ad monum̃¬
tum. Iuxta hystoriam notat᷑ hora: iuxtã

Expanded text:
a stomachus diu me charitati vestrae de lectionis evangelicae expositione loqui prohibuit. Vox namque ipsa a clamoris virtute succumbit; et quia a multis audiri non valeo, loqui, fateor, inter multos erubesco. Sed hanc in me verecundiam et ipse reprehendo. Quid enim? Nunquid si multis prodesse nequeo, nec paucis curabo? Et si ex messe portare manipulos multos non possum, nunquidnam debeo ad aream vacuus redire? Quamvis enim quantos debeo ferre non valeo, certe vel paucos, certe vel duos, certe vel unum feram. Habet namque ipsa infirmitatis intentio mercedis suae certitudinem, quia supernus arbiter noster, etsi pondus considerat in retributione, tamen vires pensat in pondere. 2. Lectio sancti Evangelii quam modo, fratres, audistis valde in superficie historica est aperta, sed ejus nobis sunt mysteria sub brevitate requirenda. Maria Magdalene, cum adhuc tenebrae essent, venit ad monumentum. Juxta historiam notatur hora, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
eas homo explicare sermone. Non
saturat᷑ oculus uisu: nec auris implet᷑ au¬
ditu. Od ẽ quod fuit: Ipsum quod futu¬
rum ẽ. Quid ẽ quod factum ẽ: Ipsũ quod
fiendũ ẽ. Nichil sub sole nouum: nec ua¬
iet quisquã dicere. ecce hoc recens ẽ: iam
enĩ precessit in scłis. quȩ fuerunt ante

Expanded text:
eas homo explicare sermone non saturatur oculus visu nec auris impletur auditu quid est quod fuit ipsum quod futurum est quid est quod factum est ipsum quod fiendum est nihil sub sole novum nec valet quisquam dicere ecce hoc recens est iam enim praecessit in
Abbreviated transcription (Latin):
omys ȩtne ds. qui nos de tͣnsac¬¬
tõ noctis spacio ad matutinas horas
ꝑducere dignat᷑ es: qͣs ut dones nob̾.
diem hunc sine peccato tͣnsire: quati¬
nus ad uesꝑum et semꝑ tͥ dõ gr̃as refe.¬
ramus.

Expanded text:
erne Deus, qui nos de transacto noctis spatio ad hanc horam perducere dignatus es, quesumus ut dones nobis hunc diem sine peccato transire, quatinus ad vesperum et semper tibi Deo gratias referamus.
Abbreviated transcription (Latin):
sti funt qui te ad hanc̃ głam
prouexerunt ut gens sc̃a. populus electꝰ.
ciuitas sacerdotalis et regia. ꝑ sacram bea-¬
ti petri sedem caput orbis effecta. latius
presideres religione diuina. quam domi-¬
natione t̾rena. Quamuis eniꝰ multis aucta
uictoriis uis imꝑii tui terra mariq ꝓtule¬
ris. minus tam ẽ qđ tͥ bellicus labor sub¬
didit. quam quod pax xp̃iana subiecit.

Expanded text:
Isti sunt qui te ad hanc gloriam provexerunt, 322 ut gens sancta, populus electus, civitas sacerdotalis et regia, per sacram beati Petri sedem caput orbis effecta, latius praesideres religione divina quam dominatione terrena. Quamvis enim multis aucta victoriis jus imperii tui terra marique protuleris, minus tamen est quod tibi bellicus labor subdidit quam quod pax Christiana subjecit.
Abbreviated transcription (Latin):
ransiuit enĩ ad nos u̾bum dĩ: et in nobis
non tacet. Deniq iam ñ potest iudeus dice
annuens illis. Remansit gͦ mutꝰ zacharias:
et erat annuens illis. Qd ẽ mut᷑:. nͥ qͥdã sine
uerbo corporalis actus indicare moliens.
nec expͥmens uoluntatẽ : & lustꝰ ut palma.¬

Expanded text:
ransiuit enim ad nos dei uerbum et in nobis non tacet. denique iam non potest Iudaeus dicerannuens illis. remansit ergo mutus Zaccharias et erat annuens illis. quid est nutus nisi quidam sine uerbo corporalis actus indicare moliens nec exprimens uoluntatem, quidam suprema
Abbreviated transcription (Latin):
agne ds potentiȩ. qui exaquis
ortum genus. partim remittis
gurgiti. partim leuas in aera. Dimer¬
sa umphis impͥmens. subuecta cęlis irro.¬
gans. ut stirpe una ꝓdita. diu̾sa rapi-¬
ant loca. Largire cunctis seruulis. qͦs
mundat unda sanguinis. nescire lap-¬
sus criminum. nec ferre mortis tediu᷑.
Ut culpa nullum depͥmat. nullũ leuet
iactantia. elisa mens ne concidat. elata

Expanded text:
agne Deus potentie, Qui ex aquis ortum genus, Partim remittis gurgiti, Partim lebas in aere. Dimersa limfis imprimens, Subvecta celis inrogans, Ut stirpe una prodita Diversa rapiant loca. Largire cunctis servulis, Quos mundat unda sanguinis, Nescire lapsum criminum Nec ferre mortis tedium. Ut culpa nullum deprimat, Nullum lebet iactantia, Elisa mens ne concidat, Elata
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃s sempit̾ne ds̃ uespe et mane
et meridie maiestatem tuã sup¬
pliciter deprecamur:ut expulsis de cor¬
dibus nr̃is peccatoꝵ tenebris. ad uerã
iucem quȩ xp̃s est nos facias ꝑuenire.

Expanded text:
s sempiterne Deus, vespere, et mane, et meridie, Majestatem tuam suppliciter deprecamur, ut, expulsis de cordibus nostris peccatorum tenebris, ad veram lucem, quae Christus est, nos facias pervenire.
Abbreviated transcription (Latin):
nitatũ dilectissum totꝰ mundus
ẽ particeps. et unius fidiͦ pietas
is cęlebret᷑. Ueruntam̃ hodier na festiuitas
pret̾ illam reuerentiam quam toto terra.¬
rum orbe ꝓmeruit. speciali et ꝓpria
nostre urbis exultatione ueneranda est:
ibi indie martyrii eoꝵ. sit lȩtitiȩ pͥncipat᷑.¬

Expanded text:
nitatum, dilectissimi, totus mundus particeps, et unius fidei pietas is celebretur. Verumtamen hodierna festivitas, praeter illam reverentiam quam toto terrarum orbe promeruit, speciali et propria nostrae urbis exsultatione veneranda est:  est exitus, ibi in die martyrii eorum sit laetitiae principat
Abbreviated transcription (Latin):
roma resplenduit: & quȩ eras magistra er-¬
roris. facta es discipula ueritatis. Isti sunt
sci patres tui ueriq pastores: qui te regniᷤᷤ
celestibus inserendam multo melius mul-¬
toq felicius condiderunt. quam illi quoꝵ¬
prima studio męnium tuoꝵ. fundam̃ta
locata sunt. E quibus is qui tͥ nomen dedit.¬
quia amo te et aninam mẽ

Expanded text:
Roma, resplenduit; et quae eras magistra erroris, facta es discipula veritatis. Isti sunt sancti patres tui verique pastores, qui te regnis coelestibus inserendam multo melius multoque felicius condiderunt, quam illi quorum studio prima moenium tuorum fundamenta locata sunt: ex quibus is qui tibi nomen deditqui
Abbreviated transcription (Latin):
tuam apłi tui petri fide
& nomine consecrasti.
quiq beatum illi paulũ
om̃s qui ad apłorum tuoꝵ sollennia con-¬
uenerunt. spͣuali remuneratione ditent᷑.¬

Expanded text:
tuam apostoli tui Petri fide et nomine consecrasti, quique beatum illi Paulum , qui ad apostolorum tuorum solemnia convenerunt, spirituali remuneratione ditent
Abbreviated transcription (Latin):
Ed quia hȩc locutus sum uobis.
tristitia impleuit cor ur̃m. Sciebat dñs ip¬
se quid hȩc sua u̾ba in discipuloꝵ cordib
su quo eos desereret. quam de ascensu quo
patrẽ peteret. lȩcitiam generarent. Vnde
benigne consolando subiunxit. Sed ego
ueritatẽ dico uobis: expedit uobis ut ego
uadam. Expedit ut forma serui ur̃is sub¬
tͣhat᷑ aspectib: quatinus amor diuinita¬
tis artius ur̃is infigat᷑ m̃tibus. Sed̾ o¬

Expanded text:
ed quia haec locutus sum vobis, tristitia implevit cor vestrum. Sciebat Dominus ipse quid haec sua verba in discipulorum cordibsu, quo eos desereret, quam de ascensu quo Patrem peteret, laetitiam generarent. Unde benigne consolando subjunxit: Sed ego veritatem dico vobis, expedit vobis ut ego vadam. Expedit ut forma servi vestris subtrahatur aspectibus, quatenus amor divinitatis arctius vestris infigatur mentibus. E
Abbreviated transcription (Latin):
Dimissa suit ei peccata multa: quia di¬
iexit multum. S enĩ priꝰ frigida peccan-¬
do remanserat: postmodũ amando for¬
titer ardebat. Nam postquã uenit ad
monum̃tum. ibiq corpus dñicum ñ in¬
uenit: sublatũ credidit. atq discipulis
ut mulier dixerat crediderunt.
Et de eisꝓtinus scriptum est. Abierunt
gͦ discipłi ad semet ipsos. Ac deinde subiun¬
git᷑. Maria aũt stabat ad monum̃tũ foris.
plorans. Qua in re pensandũ ẽ huiꝰ muli¬
eris mentẽ quanta uis amoris accenderat:
qͣ a monum̃to dm̃ etiam discipulis rece

Expanded text:
ata multa, quoniam dilexit multum . Quae enim prius frigida peccando remanserat, postmodum amando fortiter ardebat. Nam postquam venit ad monumentum, ibique corpus dominicum non invenit, sublatum credidit, atque discipulis ut mulier dixerat crediderunt. Et de eis protinus scriptum est: Abierunt ergo discipuli ad semetipsos. Ac deinde subjungitur: Maria autem stabat ad monumentum foris plorans . Qua in re pensandum est hujus mulieris mentem quanta vis amoris accenderat, quae a monumento Domini, etiam discipul
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥrendo: et amoris sui igne suecen
deret quȩ remansit ut quereret: qͥa nimi¬
rum uirt᷑ boni oꝑis ꝑseuerantia ẽ. Et uo¬
ce ueritatis dr̃. Qui aũt ꝑseuerauerit us¬
q in finẽ. hic saluus erit. Et precepto le¬
gis: cauda hostiȩ insacrificio iubet᷑ offer¬
ri. In cauda quippe: Emis ẽ corporis. Et
ille bene immolat: qui sacrificrũ boni

Expanded text:
inquirendo, et amoris sui igne succensderet, quae remansit ut quaereret, quia nimirum virtus boni operis perseverantia est, et voce veritatis dicitur: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit, et precepto legis cauda hostiae in sacrificio iubetur offerri. In cauda quippe finis est corporis, et ille bene immolat, qui sacrificium boni
Abbreviated transcription (Latin):
t uͦ male arboris quis sit finis. idẽ
alibi docet dicens. Om̃is arbor qͦ
non facit fructum bonum: excidet᷑ et in
ignẽ mittet᷑. Arbores namq homines:
fructus oꝑa dicit ipsoꝵ. Uultis enĩ nos¬
se qui st̃ arboris bonȩ. qui male fructꝰ:
Apłs docet dicens. Manifesta au̾t sunt.
oꝑa carnis. q̃ st̃. fornicatio. immundia.

Expanded text:
o malae arboris quis sit finis, idem alibi docet, dicens: Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur et in ignem mittetur . Arbores namque hfructus autem opera dicit ipsorum. Vultis autem nosse qui sint arboris bonae, qui malae fructus? Apostolus id docet: Manifesta autem sunt opera carnis, quae sunt fornicatio, imm
Abbreviated transcription (Latin):
xit mĩc ẽẽ & discipulos suoᷤᷤ palmites. &
agricolam patrem: unde iam pͥdẽ sicut
potumus disputatum ẽ. In hac aũt lecti¬
one cum adhuc de se ipso qui ẽ uitis et
de suis palmitib hoc ẽ discipulis loque¬
ret᷑: manete inquit in me et ego in uob̃.
Non eo mͦ illi in ipso. sicut ipse in illis.
Utrunq aũt ꝓdest: non ip̃si s illis.¬

Expanded text:
xit esse Jesus, et discipulos suos palmites, et agricolam Patrem: unde jampridem sicut potuimus disputatum est. In hac autem lectione, cum adhuc de seipso qui est vitis, et de suis palmitibus, hoc est discipulis loqueretur: Manete, inquit, in me, et ego in vobis. Non eo modo illi in ipso, sicut ipse in illis. Utrumque autem prodest non ipsi, sed illis.
Abbreviated transcription (Latin):
de ortu eius atq uita scriptꝰ inuenie¬
bat᷑: si nͨ iudicassent cum patres inter
apocrifa numerandum. At qͣm mag.¬
nis ac sapientib uiris ita uisum ẽ nos
alia quelam sed ñ aliena legentes. ȩc¬
cłiasticum morem debitis officuis exeqͣ¬
mur. Beata gͦ dñi mater et ꝑpetua-
uirgo maria: prius quam nasceretur
oraculis est enuntiata. et designata
tuit. saluatorẽq edidit: a qͦ glificata in
cȩlo. nunquam terrigenis patrocinari
defistit.

Expanded text:
de ortu ejus et vita scriptus inveniebatur, si non judicassent eum Patres inter apocrypha numerandum. At quoniam magnis ac sapientibus viris ita visum est, nos alia quaedam, sed non aliena legentes, ecclesiasticum morem debitis officiis exsequamur. Beata ergo Domini Mater et perpetua Virgo Maria, priusquam nasceretur oraculis enuntiata est, et designata tuit, Salvatorem edidit a quo glorificata in coelo, nunquam terrigenis patrocinari desistit.
Abbreviated transcription (Latin):
ropositionẽ sequat᷑ ordine suo nar¬
ratio: iamq referamꝰ unũ de p̾taxa¬
tis oraculis. ac deinde paucis expediamꝰ.
Dix᷑ et̾nus ad ueterẽ. As̾ ad serpentem.
Inimicitias ponam int̾ te et mulierem.
et semen tuum et sem illius: ipsa conte
serpentis caput conterere: nisi pͥncipalẽ
diaboli suggestionẽ id est concupiscenti¬
am resistendo suꝑare:¬

Expanded text:
Propositionem sequatur ordine suo narratio: jamque referamus unum de pretaxatis oraculis: ac inde paucis expediamur. Dixit eternus ad veterem: Deus ad serpentem: inimicitias ponam inter te et mulierem: et semeserpentis caput conterere, nisi principalem diaboli suggestionem, id est concupiscentiam, resistendo supe
Abbreviated transcription (Latin):
lucer nȩ & decus eccłȩ in orbe claro choruscant
uibramine. Oroma felix quȩ tantorum
pͥncipum es purpurata precioso sanguine
excellis onnẽ mundi pulcͥtudinẽ nͨ laude tua
s sanctorum meritis quos cruentatis iugula-¬
sti gladiis. Uos gͦ mͦ gloriosi mr̃es petre beate
paule mundi lilium cęlestis aule triumphales
milites precibus almis ur̃is nos ab omnibus
munite malis ferte suꝑ ethesa. G loria dõ
ꝑ immensa secula sit tͥ nate decus et imꝑium.
honor potestas sanctoq sp̃ui sit trinitati salus
indiuidua per infinita scłoꝵ scła. amen.

Expanded text:
lucernae et decus Ecclesiae In orbe claro coruscant lucernae et decus Ecclesiae In orbe claro coruscant vibramine. O Roma felix, quae tantorum principum Es purpurata pretioso sanguine! Excellis omnem mundi pulchritudinem Non laude tua; sed sanctorum meritis, Quos cruentatis jugulasti gladiis. Vos ergo modo gloriosi martyres, Petre beate, Paule, mundi lilium: Coelestis aulae triumphales milites Precibus almis vestris nos ab omnibus Munite malis: ferte super aethera. Gloria Deo per immensa saecula, Sit tibi, Nate, decus, et imperium. Honor, potestas, sanctoque Spiritui. Sit Trinitati salus individua Per infinita saeculorum saecula. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
elix ꝑ omnes festum mundi cardines apło¬
rum p̾pollet alacriter petri beati pauli
sacratissimi quos xp̃s almo consecrauit sanguine
ȩccłiarum deputauit pͥncipes. Hi sunt oliuȩ
duȩ coram domino & candelabra luce radiantia
p̾clara celi duo luminaria fortia soluunt pec¬
catorum uincula portas olimpi reserant fideli-¬
bus. Habent suꝑnas potestatem claudere
ser mone sedes pandere splendentia limina
poli suꝑ alta sydera linguȩ eorum claues cęli
factȩ sunt laruas repellunt ultra mundi limi¬
tes. Petrus beatus cathenarum laqueos xp̃o¬
iubente rupit mirabilit̾ custos ouili & doctor
ȩccłe pastorq gregis conseruator ouium arcet
luporum truculentam rabiem. Quodcunq
uinclis suꝑ t̾rã strinxerit erit in astris religa¬
tum fortiter et quod resoluit in terris arbi¬
trio erit solutum suꝑ celi radio in fine mun-¬
di iudex seculi. N on impar paulus huic
doctor gentium electionis templum sacratissimũ
in morte compar in corona particeps ambo

Expanded text:
elix per omnes festum mundi cardines apostolorum prepollet alacriter Petri beati, Pauli sacratissimi, quos Christus almo consecrauit sanguine, ecclesiarum deputauit principes. 2. Hi sunt oliue due coram domino et candelabra luce radiantia, preclara caeli duo luminaria, fortia soluunt peccatorum uincula, portas Olimpi reserant fidelibus. 3. Habent supernas potestatem claudere sermone sedes, pandere splendentia limina poli super alta sydera. Lingue eorum claues caeli facte sunt, laruas repellunt ultra mundi limites. 4. Petrus beatus catjubente, rupit mirabiliter. Custos ovilis, et doctor Ecclesiae, Pastorque gregis conservator ovium Arcet luporum truculentam rabiem. Quodcunque vinclis super terram strinxerit, Erit in astris religatum fortiter: Et quod resolvit in terris arbitrio, Erit solutum super coeli radium. In fine mundi Judex erit saeculi. Non impar Paulus huic doctor gentium, Electionis templum sacratissimum: In morte compar in corona particeps. Ambo
Abbreviated transcription (Latin):
Unum quodq duab alis uelabat corpus suum
et alterum similiter uelabatur. Subqͣ.¬
R Nudiebam sonum a larum sicut sonum aquarum
multa rum quasi sonum sublimis de¬
ĩminebat ca p̾iti eorum stabant et summitcebant

Expanded text:
unumquodque duabus alis velabat corpus suum, et alterum similiter velabatur. Et audiebam sonum alarum, quasi sonum aquarum multarum, quasi sonum sublimis Deimminebat capiti eorum, stabant, et submittebant
Abbreviated transcription (Latin):
pora celestia sint agencia de nccͣitate: tñ hñt mr
tutẽ iniuutãdi elemẽta et cõposita et eis ad diu̾sa ᷤ
qͣlitates. ex quib disponũtꝰ hũana coxpora ad ua¬
rias ĩfirmitates. sic̃ ex dm̃o martis coleua accẽdi¬
tur. ex qua accẽsione nõ solum ñs corꝑa di spomũt᷑¬

Expanded text:
pora caelestia sint agentia de necessitate, habent tamen virtutem inmutandi elementa et composita ex eis ad diuersas qualitates, ex quibus disponuntur humana corpora ad varias infirmitates, sicut ex dominio Martis colera accenditur, ex qua accensione non solummodo corpora disponunt
Abbreviated transcription (Latin):
dinitatis. et sic ex lib̾o arbitrio influere in ista
in feriora ad cansand̾ effectus ꝓsꝑos uł ad u̾sos
hõib. et ideo statuerunt ea placari sacͥficiis ⁊ ob¬
lacõnib. et istud ẽ fłm. quia ut dic̾ damascenus.
celi ĩ aĩati sunt. et insẜibłes. et sic agũt inh ͨ ĩfi̾o¬
ra ex ncc̃itate nateͣ et sic offre eis mimĩa ad pla¬
sum ad ydolat᷑am ꝑtinẽs. et quia indei ĩ hũc erro¬
bant placẽtas regine celi: Ideo ab hoc errore reuo¬

Expanded text:
initatis, et sic ex libero arbitrio influere in ista inferiora ad causandum effectus prosperos vel aduersos hominibus; et ideo statuerunt ea placare sacrificiis et oblationibus. Et istud est falsum quia, vt dicit DAMASCENUS, caeli inanimati sunt et insensibiles, et sic agunt in haec inferiora ex necessitate nature; et sic afferre eis munera ad pla ad idolatriam pertinens. Et quia Iudei in hunc errobant placentulas regine caeli, ideo ab hoc errore
Abbreviated transcription (Latin):
humanam bonam sed mutabłem fecit. uͦt qui ꝑ¬
maue uossent ruerent. et qui incondicõne con¬
sictent. tanto mea iam dignius qnͣto et ex arbi¬
trio starent. et eo maioris in̾iti apud dm̃ fierẽt:
quo multabłitatis sue motum uoluntatis sue¬
studio fixissent. ẜm ꝙ dicit g̾g̾. de angeł. mõr¬

Expanded text:
um bonam, sed mutabilem condidit, ut et qui permanere nollent, ruerent, et qui in conditione persisterent, tanto in ea jam dignius, quanto et ex arbitrio starent; et eo majoris apud Deum meriti fierent; quo mutabilitatis suae motum voluntatis statione fixissent.
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣtũ ad sensũ nusticũ et
spñalẽ qui licet trifariã
bro põt fieri expõicõnũ nusticarum multiplicacõ in
spãsi. omnes tamen p̃suponũt sensũ hralem tmqtã
tundamentũ. pp̃ꝙ sicut edificiũ decliuãs afundam̃to

Expanded text:
ntum ad sensum mysticum et spiritualem. Qui licet trifariam membro possit fieri expositionum mysticarum multiplicatio in speciali; omnes tamen praesupponunt sensum litteralem tanquam fundamentum. Unde sicut aedificium d
Abbreviated transcription (Latin):
nusticus sen spũał quiẽ triplex ĩgn̾ali. qr sites sign¬
ficate ꝑ uoces referaut᷑ ad significand̾ ea q̃ sꝭ tuuoua
lege credenda. sic accipr̃ sẜus allegoritus. Si & refe¬
rant ad siginficand̾ ea q̃ ꝓ nos ẜ agenda. sic ẽ sbꝰ mo¬
ras. uł tropologicus.si ꝙ ref̾unt ad siguificand̾ ea q̃
gesta docet. quid credas allegoria. Morał qͥd agas. qͦ
bẽdas auagogia. ⁊ istoꝵ qͣtuor sensnũ põt poi ex ẽplũ
ĩhac diccõe irł. q̃ ẜm senłũ litt̾alẽ significat quita¬

Expanded text:
piritualis, qui est triplex in generali; quia si res significatae per voces referantur ad significandum ea quae sunt in nova lege credenda, sic accipitur sensus allegoricus; si autem referantur ad significandum ea quae per nos sunt agenda, sic est sensus moralis vel tropologicus; si autem referantur ad significandum ea quae gesta docet, quid credas allegoria, Moralis quid agas, quo tendas anagogia. Et istorum quatuor sensuum potest poni exemplum in hac dictione
Abbreviated transcription (Latin):
plus tñ credit auaro qͣ prodigo. sicut eqͣrio
⁊argus plus ꝯcedit prodigo ꝙͣ auaro. Unde
profũdeus. largus qui sũptus facit ex rõne
libenter. parcus qui retinet quicqͥd nõ postu¬
iat usus ꝙͣ retinet cupide ꝙ res deposcit auarꝰ.
Et compatur ꝑcior. cissimꝰ. Uude ꝑce ꝑcius

Expanded text:
plus tamen concedit avaro quam prodigo, sicut e contra largus plus concedit prodigo quam avaro; unde profundens; largus qui sumptum facit ex ratione libenter; parcus qui retinet quicquid non postulat usus; qui retinet cupide quod res deposcit avarus’; et comparatur -or -mus; unde parce -ius
Abbreviated transcription (Latin):
scias ꝙ antiqui dicebant ꝑtio ꝑtis. tii. unde¬
et com poĩta ĩueniũtur tam deponentia scd̾m
nos ꝙͣ actui a scd̾ antiquos. ĩ eodem sensu. ut
bisꝑtior tiris. et biptio ꝑtis. ĩ duas ꝑtes di¬
iudere. triptior tiuis. triꝑciotis. quadriꝑtior
ꝯiugationis olim faciebant futurũ inbo. uł
sed hec antiquitas absoluit᷑ sicut dixi ĩ in. ꝑte¬

Expanded text:
nota quod antiqui dicebant partio -tis -tivi, unde composita inveniuntur tam deponentia secundum nos quam activa secundum antiquos in eodem sensu, ut bipertior -tiris et bipertio -tis, in duas partes dividere, et tripertior -tiris et tripertio -tis, quadripertior coniugationis olim faciebant futurum indicativsed hec antiquitas absoluit et solum d
Abbreviated transcription (Latin):
iadiacens domus dei uel incolatus uel dyo¬
cesis unde ꝑrochiamis. na.nũ. idest de prochia
exñs. prochiani eciã et parrochi olim dicebã:
qui legatis rei publice Item facientib noticia
prebeant.¬

Expanded text:
adiacens domus domui Dei vel incolatus vel diocesis; unde parochianus -a -um, idest de parochia existens. Parochiani etiam et parochi olim dicebantur qui legatis rei publice iter facientibus necessaria prebebant
Abbreviated transcription (Latin):
idest sophistica argumentatio .q. uixta
rationẽ uel diffimitionem si logisim. uñ
palogisticꝰ ca cũ. et ꝑalogiso zas. ꝑalogis¬
nũ facere. uel patogistice loqui. uel palo¬
gismo ꝯcludere. uł rccipe̾.
ĩphus. uude quedã ode orarii. intitulãtur
pauetice idest int̾positiue.

Expanded text:
mus, sophistica argumentatio, quasi iuxta rationem vel diffinitionem sillogismi; unde paralogisticus -a -um et paralogizo -as, paralogismum facere vel paralogistice loqui vel paralogismo concludere vel decipere. ivus, unde quedam ode Oratii intitulantur paranetice, idest interpositive.
Abbreviated transcription (Latin):
pomenon. nomen cuiidã libri. quasi
sermo dierũ. uel dr̃ a ꝑa q est preter uel
uel reliquoꝵ dr̃e possumꝰ quia ea que
ĩ lege uł libris regum. nel omissa nel
nõ plena relata st̃. in isto sub .i. postea sũ

Expanded text:
ponitur, nomen cuiusdam libri, quasi sermo dierum; vel a para quod est preter vel vel reliquorum dicimus, quia ea, que in Lege vel Regum libris vel omissa vel n
Abbreviated transcription (Latin):
Parento. tas. idest prẽm ł matrem inutari
a parens. Inuenitur eciam pareutare. pro
sacrificare mortuis pͥma producta. et tũc
d̾iuatur a pareo.res. ut parentare ũbris ł
tere. uł appere pro obedire. caret supino ꝓ ⁊ppere
apłs apparunit gracia saluatoris nr̃i. cõparco¬

Expanded text:
 matrem imitari nvenitur etiam parentare pro sacrificare mortuis, prima producta, et tunc derivatur a pareo -es, ut sit parentare umbris vel tere, apparere. Pro obedire caret supino, pro apparere illud ‘apparuit gratia Salvatoris ’ et ceter
Abbreviated transcription (Latin):
siquis scĩam scripturarũ sibi uoluerit
arzogare. seipsum irudeat ꝑ singula
quippe nõia iũcturasq uorboꝵ et p̾t̾misse
in libris regũ tangũtur historie et ĩnume¬
rabłes explicantur enuãgelii lectiones.

Expanded text:
si quis scientiam scripturarum sibi uoluerit adrogare, se ipsum inrideat. per singula quippe nomina iuncturasque uerborum et praetermissae in Regum libris tanguntur historiae et innumerae explicant
Abbreviated transcription (Latin):
ecore sod natos lingua ungere at in spẽm
sui ułit dmẽq formare son mireris ĩ fera
ra i proris officia cuiꝰ pietas naturã expͥmit.¬
Si ursa igitur ꝑtus suos ad suã effiugit sili̾¬
udinem. tu filios tuos institut̾ sise̾s cui nõ¬

Expanded text:
edere, sed natos lingua fingere atque in speciem sui similitudinemque formare. Non miraris in fera tam pii oris officia, cu? ursa igitur partus suos ad sui effingit similitudinem, tu filios tuos instituere similes tibi no
Abbreviated transcription (Latin):
uber apubes bis diuatur hic et hec puber uel
pubem iam habens uel eiui ttens idest qui iã¬
ab ãuis duodecĩ. et ita uolunt quidam puberẽ
dissime pubescat. Sed certũ est puberem esse qͥ
ex ħitu corporis pubescentem oũdit et gn̾are iã
possit Unde et puber d̾r a pube. idest a pudendis
corꝑis qr hec loca tũc pͥmitus lanuginẽ ducunt.

Expanded text:
Item a pubes hic et hec puber vel pubem iam habens vel emittens, scilicet qui ab annis XII; et ita volunt quidam puberem dissime pubescat, sed certum est puberem esse qui ex habitu corporis pubertatem ostendat et generare iam possit; unde et puber dictus est a pube, idest a pudendis corporis, quia hec loca primum lanuginem ducunt.
Abbreviated transcription (Latin):
infiatio rapis.⁊.  aphael int̾pretatur cura¬
tio uel medicina. dr ubiꝯq eiũ curandi et me¬
dendi opus necessariũ est. hic angłs a deo mit¬
thobie oculos q. per officiũ curationis tetigit
cecitatis eius tenebras tersit. Qui ergo ad cu¬
randũ mittitur dignũ uidel fuit ut dei
medicina uocaretur Et scias ꝙ raphael pt̃

Expanded text:
t Deus. 13. Raphael interpretatur curatio, vel medicina Dei; ubicunque enim curandi et medendi opus necessarium est, hic archangelus a Deo mitTobiae oculos quasi per officium curationis tetigit , caecitatis ejus tenebras tersit. Qui ergo ad curandum mittitur, dignum videlicet fuit ut Dei medicina vocaretur. Sed quia angelorum
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ subditi. ex ea debent eciam formidini iacere
substrati. Sed płm̾iq rector eoip̃o quo ceteris
p̾minet. elatione cogitatõis intumescit. et
dum ad usũ cũcta subiacent. dũ aduotum
uelociter iuissa ꝯpłentur. Dñ om̃s subditi si
qua bñ gesta st̃ laudib efferũt male gestis
aut nulla aucte contradicut. dũ płmq lau¬
dant eciam qd̃ reprobare debuerint. sed se

Expanded text:
sunt subditi, ex ea debent etiam formidini jacere sunt subditi, ex ea debent etiam formidini jacere substrati. Sed plerumque rector eo ipso quo caeteris praeeminet, elatione cogitationis intumescit, et dum ad usum cuncta subjacent, dum ad votum velociter jussa complentur, dum omnes subditi, si qua bene gesta sunt, laudibus efferunt, male gestis autem nulla auctoritate contradicunt, dum plerumque laudant etiam q
Abbreviated transcription (Latin):
rautur et cũ noe dñs filiisq enis dr̃et. crescite
et multiplicamini et replete t̾ram. protinꝰ
adiũxit. et terror nr̃ ac tremor sit suꝑ cũcta
aĩalia t̾re. quoꝵ uidelz t̾ror ac tremor quia
esse suꝑ aĩalia t̾re p̾cipitur ꝓfecto esse suꝑ hoĩes
proh̾r. hono quippe brutis aĩalib nõ a̾ hoĩb
ceteris nͣ pͥuatus est. et idcirco ei di̾ ut ab aĩalib
nõ ab hoĩe timetur. qr ꝯtranaturã suꝑbire ẽ
ab equali uelle timeri. et tñ necesse est ut ict̃ores
a subditis tucantur. qñ ab eis dñi nũme.
timeri deprehendũt. ut hũana saltem formi¬
dine peccare metuãt. qui dĩna udicia non
formidant. Neqͣrͣ nãq p̃positi ex hoc q̃sito
timore suꝑbuĩt. in quo nõ suã głam sed sub¬
ditorũ iusticiam q̃rũt. in eo euĩ qd̾ metuũt.
sibi a puerse uiuẽtib exigũt q. nõ hoĩb sed
aĩalib dñantur. qr uidelz. ex qua ꝑte bestiales

Expanded text:
tur. Et cum Noe Dominus filiisque ejus diceret: Crescite et multiplicamini, et replete terram , protinus adjunxit: Et terror vester ac tremor sit super cuncta animalia terrae. Quorum videlicet terror ac tremor, quia esse super animalia terrae praecipitur, profecto esse super homines prohibetur. Homo quippe brutis animalibus, non autem hominibus caeteris natura praelatus est; et idcirco ei dicitur ut ab animalibus et non ab hominibus timeatur, quia contra naturam superbire est ab aequali velle timeri. Et tamen necesse est ut rectores a subditis timeantur, quando ab eis Deum minime timeri deprehendunt; ut humana saltem formidine peccare metuant, qui divina judicia non formidant. Nequaquam namque praepositi ex hoc quaesito timore superbiunt, in quo non suam gloriam, sed subditorum justitiam quaerunt. In eo enim quod metum sibi a perverse viventibus exigunt, quasi non hominibus, sed animalibus dominantur, quia videlicet 21 ex qua parte bestiales
Abbreviated transcription (Latin):
sas. et dicimꝰ pecus oñe aĩal ꝙ hũana effigie
et hũaua lingua caret sed ꝓpͥ̾e nomen pecoꝵ
hns aĩalib accõmodari solet que ad usũ hõmi
aliquo modo spectant sicut que st̾ ad uescẽd̾.
apta ut oucs. et sues atz in usu hoĩm ꝯmoda.
ut equi bones. et olim pecora gn̾ałi pro om̃ib
aĩalib. pecudes uero. tm̃ illa aĩalia q̃ edũt᷑.
q. pecudes. sed modo pecora timens intuora
uti bones. equos asinos. pecudes nero mĩora
ut oues capras porcos pecora a̾ dicimus ꝯĩa¬

Expanded text:
s dicimus omne animal quod humana effigie caret et humana lingua, sed proprie nomen pecorum his animalibus accommodari solet que ad usum hominum aliquo modo spectant, sicut que sunt ad vescendum apta, ut oves et sues, aut in usu hominum commoda, ut equi et boves; et olim pecora generaliter pro animalibus, pecudes vero tantum illa animalia que eduntur, quasi pecuedes. Sed modo pecora dicimus maiora, ut boves, equos, asinos; pecudes minora, ut oves, capras, porcos; pecua vero dicimus c
Abbreviated transcription (Latin):
alius. unde et moriente patre puppillus. pͥor
patruus suscipit et q. filiũ lege tuetur ut dicit¬
corr̾. diffusuiꝰ patens. sed ꝓpͥe patulũ est ꝙ semp
patet ut auris naris arbor in silua Sed patens
ꝙ ad horam patet ad horam nõ patet. sed ocultat᷑

Expanded text:
alius. Unde et moriente patre pupillum prior patruus suscipit, et quasi filium lege tuetur. diffusus, patens; sed proprie patulum est quod semper patet, ut auris, naris, arbor et similia, sed patens quod ad horam patet et ad horam non patet, sed occultatur,
Abbreviated transcription (Latin):
facere malum. aliud est declmare a bono aliud
facere malum. pctm̃ uero est ppetracio mali.
ꝙͣ derelictum et quid delinquit qui deliquit.
nisi bonũ.uł delictũ est ꝙ ignorãter fit poc̃m.
ꝙ scienter cõmittitur indifferent̾ cũ et pct̾m
uoĩe de licti et delictum nõie pctĩ applatur.

Expanded text:
facere malum. Aliud est enim declicare a bono, aliud est facere malum. Peccatum ergo est perpetratio mali, nisi derelictum? et qui derelinquit, quid derelinquit nisi bonum? Vel delictum est quod ignoranter fit, peccatum quod scienter committitur. Indifferenter tamen et peccatum nomine delicti, et delictum nomine peccati appellitur.
Abbreviated transcription (Latin):
corpus prĩmonii positus in potestate filii
uel seru. suꝑ peculiũ non habet pt̾atem.
uult preter uoluntatem pr̃is. Unde dñs. Exod̾.¬
xir ͦ ad filios isrł. eritis michi ĩ peculium de
cuctis gentib. et hic et hec peculialis etħ¬
le. ad peculiũ ꝑtinens uel ꝓpͥus pͥuatus nel
familiaris. unde peculiariter et hec peculiaritas.
pecus ꝑtinẽs.
cudia. qui a om̃is substantia antiquorum
isturs ampliata est ad alia. Unde pecuniosus
sa sum. pecinia plenus q. pecudiosus. ꝓpͥe ꝙ
olim sic dicebatur qui plurimã habebat pe¬
cuniam .i. pecora. sed modo ad aliud trans¬
pectũose. sius sissime. adu̾bium. et hec pecu¬
mositas tatis. Item a pecuma hoc pecunariũ¬
mariũ est locus ubi pecunia reconditur. Itẽ

Expanded text:
corpus patrimonii positus in potestate filii vel servi: super peculium non habet potestatem vult preter voluntatem patris; unde Dominus ad filios Israel ‘eritis michi in peculium de cunctis gentibus’. Et hinc hic et hec peculiaris -e, ad peculium pertinens vel proprius, privatus vel familiaris; unde peculiariter et hec peculiaritas. pecua pertinens; cudia, quia omnis substantia antiquorum istius nominis ampliata est ad alia; unde pecuniosus -a -um, pecunia plenus, quasi pecudiosus. Proprie olim sic dicebatur qui plurimam haberet pecuniam, idest pecora, sed modo ad aliud transpecuniose -ius -sime adverbium et hec pecuniositas -tis. Item a pecunia hoc pecunarium, locus ubi pecunia reponitur, et
Abbreviated transcription (Latin):
modis. dicitur enĩ pater natura Item simi¬
litudine cure. Item pater formalis. uel
doctrinalis Item pater etate. Item pater
reuerentia et dignitate. Pater d̾r gn̾alis
qui generat. Pater similitudine cure d̾r.
qui quã curam pater gerit filii. talem
ille gerit alterius. et quã curam pater
impendit filio. talem ĩpendit ille alteri.
Pater formalis uel doctrinatis d̾r ingr̃
qui informatur discipulum bonis morib.
et disciplinis. Pater etate d̾r seuer. tales
enĩ patres appellare solemus. Pater reue¬
rentia uł dignitate dr ꝙ reueremiuz. nam
cui reuerentiam et honorem impetidimꝰ.
sepe patrem uocare solemus. Et a pater
unde hec p̾rnitas. tatis. et p̃rnalitas tatis.¬

Expanded text:
tura, pater similitudine cure, pater formalis vel doctrinalis, pater etate, pater reverentia et dignitate. Pater dicitur naturalis qui generat; pater similitudine cure dicitur qui, quam curam pater gerit filii, talem ille gerit alterius, et quam curam pater impendit filio, talem ille impendit alteri; pater formalis vel doctrinalis dicitur magister, qui informat discipulum bonis moribus et disciplinis; pater etate dicitur senex, tales enim patres appellare solemus; pater reverentia vel dignitate dicitur quem reveremur, nam cui reverentiam et honorem impendimus sepe patrem vocare solemus. Et a patre unde
Abbreviated transcription (Latin):
Dastillus a pasco scis. hic pastus. stus. et hec
pasta paste. Unde hic pastillus lli. dimin̾.¬
quidã puus pastus ex pasta ubi piscis uł cato
uel alius ab ineluditur. orariꝰ. pastillos
rufillus olet gorgonius hircum.
uata.te. quedam. herba qr eius radix sit pre¬
aipuus pastus hõĩs. unde pastin aceus.cea. ceũ.
fodere. uel ꝓpͥe ꝑtinet uineis plantandis. uñ
hoc pastniatum. ti. uinea nouella. pastinatũ
cciã nocatur agricole ferramentũ bisulcum¬
cũ quo semina aptantur et infodiũtur. pasti
no ꝯponitur repastino nas. iterũ pastinare
ꝓpͥe quidem repastinari dicũtur uinoe uetẽs
astoforiũ grece ꝑna cellula latine. et thalamꝰ
dr̃ uel atriũ templi uel gazophilatium uel
puũ sacrariũ aute templũ. et uidetur dici
pastoforiũ .q. pasto foriũ qr foris sit positũ.

Expanded text:
. Item a pasco hic pastus -tus et hec pasta -e, unde hic pastillus -li, quidam parvus pastus ex pasta, ubi piscis vel caro vel alius cibus includitur; Oratius ‘pastillos Rufillus olet, Gorgonius hyrcum’. naca -ce, quedam herba, quia eius radix sit precipuus pastus hominis; unde pastinaceus -a -um. fodere, et proprie pertinet vineis plantandis; unde hoc pastinatum, vinea novella; pastinatum etiam vocant agricole ferramentum bifurcum quo semina aptantur et infodiuntur; et componitur repastino -as, iterum pastinare; proprie quidem repastinari dicuntur vinee veteres ASTOFORIUM grece parva cellula, latine thalamus dicitur vel atrium templi vel gazofilacium vel parvum sacrarium ante templum; et videtur dici pastoforium quasi postiforium, quia foris sit positum.
Abbreviated transcription (Latin):
Aulus la lũ .i. puus modicus et hinc sa ulꝰ
dc̃s. fuit paulus .q. modicus et temꝑatus.
nel paulus interpretatur mirabilis uel¬
requies et scdm hoc d̾r apausa. et nota ꝙ hoc
nomen paulus la lum. appellatinũ iamab¬
soluit ex quo paulus ꝓpͥum moleuit scd̾m¬

Expanded text:
AULUS -a -um, idest parvus, modicus, et hinc Saulus dictus fuit Paulus quasi modicus et temperatus, vel interpretatur mirabilis requies et secundum hoc dicitur a pausa; et nota quod hoc nomen paulus -a -um appellativum iam obsoluit ex quo Paulus proprium inolevit
Abbreviated transcription (Latin):
tor oĩm dedit carni pauonis mortui ne putre¬
seat ꝙ cũ auditu incredibile uideretur. euenit
ut apud cartaginem nob̾ coacta apponeretur
hec auis de cuiꝰ pectore pulparum ꝙͣ uisũ est
discretũ seruari iussimꝰ. ꝙ post dierũ tm̃ spaciũ
ꝙͥtum alia caro queꝯq cocta putresceret pro¬
latum atzoblatum nichil nr̃m offendit oi¬
fatum. ideoq positũ ꝑ dies amplius ꝙͣ. xxxͣ.¬

Expanded text:
tor omnium dedit carni pauonis mortui ne putesceret? Quod cum auditum incredibile uideretur, euenit ut aput Carthaginem nobis cocta adponeretur haec auis, de cuius pectore pulparum, quantum uisum est, decerptum seruari iussimus; quod post dierum tantum spatium, quanto alia caro quaecumque cocta putesceret, prolatum adque oblatum nihilo nostrum offendit olfactum. Itemque repositum post dies amplius
Abbreviated transcription (Latin):
correpta .i. pectere. et hoc pectinariũ in. locus
ubi petten pouitur. et hic pectinarus et hec pecti¬
naria .qͥ. uel que facit pettines et pectinarius
ecto dis periu uel pexi useciam pectui scdm̃ ã¬
tiquos sed ħ modo non utimur et raropen.
apectis idest sił pectere. depecto ctis .i. ualde uel

Expanded text:
idest pectere, et hoc pectinarium, locus ubi pecten ponitur, et hic pectinarius et hec pectinaria, qui vel que facit pectines, et pectinarius ECTO -is -xui vel pexi vel etiam pectui secundum Asprum, sed hoc modo non utimur et raro pexi, -is, idest simul pectere, depecto -is, valde vel
Abbreviated transcription (Latin):
pauxillus et pauxillulꝰ la lum. oĩa dimuiꝰ.
xiilus.li. nomen mensure. Uide de loc ĩ paului¬
Dax a pactum di̾uatur hec par cis. qr post̾ior.
uita ista qr ñqͣ bella bonis nũꝙͣ discrim̃ia
desunt et cũ quo certet mens pia semper

Expanded text:
pauxillus -a -um et pauxillulus -a -um, omnia diminutiva; xillus -li nomen mensure. Item a paulufit pactum. Et hec pax -cis, quia posterior it: Numquam bella bonis, numquam discrimina desunt, Et cum quo certet, mens pia semper
Abbreviated transcription (Latin):
pacientia amnu iugor aduersitates fortine
et uerboꝵ asꝑitates equammiter portans.
ꝓpͥe tñ patientia corpis est tolerantia aĩmi. et
aponitur. impatiens. tis. i dest nõ patiens sũ¬
freuo et comꝑatur. unde ĩpacienter.cius tissiẽ.
adu̾biũ. et hec ĩpacientia. cie s

Expanded text:
animi rigor adversitates fortune et verborum asperitates equanimiter portans; proprie tamen patientia corporis est, tolerantia animi; et componitur impatiens -tis, idest non patiens, et comparatur, unde impatienter -tius -sime adverbium et hec
Abbreviated transcription (Latin):
negat uos. orare debemus ne intremus ĩ
temptatõem. negat autem lox ꝙ intendit
ad non peceandum gracia dei adutorium
nõ esse hõi necessariũ. sed sola lege accepta
hũana sufficẽ noluntatem ab aurib om̃
reniouẽdũ more õim auathematiz ãdũ esse

Expanded text:
negat nos orare debere, ne intremus in temptationem — negat autem hoc qui contendit ad non peccandum gratiae dei adiutorium non esse homini necessarium, sed sola lege accepta humanam sufficere uoluntatem — ab auribus omnium remouendum et ore omnium anathemandum esse
Abbreviated transcription (Latin):
culus penultĩa corrꝰ̾. illud qͦ sustinet fructũ
ad ramũ. et eciam pediculus d̾r uermis cutis
.q. mĩmos et multos habens pedes uiide pe¬
diculosus sa sũ. plenus pdiculis Et ꝯpat᷑
uñ pediculose sius sissime. adu̾biũ et hec
pediculositas tatis. pediculorũ plenitudo.¬

Expanded text:
culus dicitur illud quod sustinet fructum ad ramum, et pediculus dicitur vermis cutis, quia minimos et multos habeat pedes; unde pediculosus -a -um, plenus pediculis, et comparatur, unde pediculose -ius -me adverbium et hec pediculositas -tis, pediculorum plenitudo
Abbreviated transcription (Latin):
ceteris dieb esse lucidior sol mũdo elarior lurisse.
astraq om̃ia uel eleuenta letari. et q̃ paciẽte
dño ꝓpͥun lumen detraxerunt et noluer̃t
creatorem sũ aspicere crucifixum Ecce
uũc nctore illo et ab inferis resurgente.
nouo claritatis sue prouocantur auxilio¬
siue obsequio. Item in ꝯmendatõe pasche.
rum pro sui magnitudine dicũtur. Item
et hec festiuitas recte potest dici solẽpnita ᷤᷤ
solempnitatũ. et hac quippe solempnitate
exemplũ nobis resurrectõis datum est spes
celestis prĩe aꝑta et facta supni regui iaamn
p̾sũptibilis gła. phanc electi qui qͣuis tͣns¬
quillitatis siui tñ apd̾ inferm claustra

Expanded text:
caeteris diebus esse lucidior, sol mundo clarior luxisse, astra quoque omnia vel elementa laetari, et quae patiente Domino proprium lumen detraxerant, et noluerant creatorem suum Dominum aspicere crucifixum. Ecce nunc victorem illum ab inferis resurgentem novo claritatis suae provocat obsequio. rum, pro sui magnitudine dicuntur, ita haec festivitas recte dici potest solemnitas solemnitatum. Ex hac quippe solemnitate exemplum nobis resurrectionis datum est, spes coelestis patriae aperta, et facta superni regni jam praesumptibilis gloria. Per hanc electi, qui quamvis in tranquillitatis sinu, tamen apud inferni cla
Abbreviated transcription (Latin):
asco cis pani pascẽ pastum idest darepastũ
pastor pascit oues idest dat pastum ouibz. po̾
tumi. idest depauit et corrosit. pasco ꝯponit᷑¬
corrodere. et est actim cũ omĩb suis ꝯpoĩtis
Et nota ꝙ passiuũ istius uerbi exigitactĩm
qr in eo intelligitur actio relata ad illud cui
uerbũ illud aitributtur ut capra pascitur
siluas. idest capra pascendo corrodit siluas.

Expanded text:
a canis’. P 35 PASCO -is -vi, idest dare pastum: ‘pastor pascit oves’, idest dat pastum ovibus. Pontum’, idest depavit, idest corrosit. Uncorrodere, et est activum cum omnibus suis compositis. Et nota quod passivum istius verbi exigit accusativum, quia in eo intelligitur actio relata ad illud cui illud verbum attribuitur, ut ‘capra pascitur silvas’, idest pascendo corrodit.
Abbreviated transcription (Latin):
Pugnant inter se mali et mali. Item pu¬
guant int̾ se mali et boni. bom ueroet
boni si ꝑfecti st̾ int̾ sc. pugnare nõpossũt
proficientes. aut nũdum ꝑfecti ita possũt
ut bonus quisq ex ea ꝑte pugnet contra
alt̾m ꝙͣ eciam contra semetip̾m et in uno
quippe hoĩe caro ꝯcupiscit adu̾sus sp̃m. sp̃e

Expanded text:
Pugnant ergo inter se mali et mali; item pugnant inter se mali et boni: boni uero et boni, si perfecti sunt, inter se pugnare non possunt. Proficientes autem nondumque perfecti ita possunt, ut bonus quisque ex ea parte pugnet contra alterum, qua etiam contra semet ipsum; et in uno quippe homine caro concupiscit aduersus spiritum e
Abbreviated transcription (Latin):
trausiuit ad uitã. de mũdo ad patrem pascha
enĩ fuit qñ iudei egyptũ exeuntes mare mbꝵ
trausierũt et post transitũ letiaie canticũ
cernerũt et pascha tũc pͥmũ celebratum est.
unde hic et hec pascalis et ħ le. et pascho cas.¬
idest pascha celebrare. Et nota ꝙ pascha decli
debet esse neutri gn̾is. Item cũ sit neutri gn̾is
debet esse prime declinationis cũ desiat i a.
hoc pascha sche. sed modo declinatur ꝯtra regłam

Expanded text:
transivit ad vitam, de mundo ad Patrem. Pasca etiam fuit quando Iudei Egyptum exeuntes mare Rubrum transierunt et post transitum letitie canticum cantaverunt et pasca tum primum celebratum est; unde hic et hec pascalis et hoc -le et pasco -cas, pasca celebrare. Et nota quod pasca declindeberet esse neutri generis, item cum sit neutri generis non deberet esse prime declinationis. Cum desinat in hec pasca -ce, sed modo contra regulam
Abbreviated transcription (Latin):
Iatriciani quidam heretici a quodã prĩcio d̾ci
qr substanciam humane carnis a dyabolo cõ¬
ditamdicunt.
nobilis de genere patrum natus. uel patricui
dñr qui prouident rei publice sicut pater filio

Expanded text:
ATRICIANI quidam heretici a quodam Patricio dicti sunt, qui substantiam humane carnis a diabolo conditam dicunt.nobilis, de genere patrum natus; vel patricii dicuntur qui provident rei publice, sicut pater filio
Abbreviated transcription (Latin):
et hec uoluptas tatis per p. uoluntas per .n.
est desideriũ ñdũ aꝑte rei. sed uoluptas ꝑ p.
est rei adepte delectatio bone uel male uel ꝓpͥe
carnis delectatio. et est nolũtas tm̃ in bonis
sed in malis et flagitiosis fc̃is. cupiditas ꝓp̾e dr̃¬

Expanded text:
et hec voluptas: voluntas per n est desiderium nondum adepte rei, voluptas per p est rei adepte delectatio bone vel male, vel proprie carnalis delectatio; et est voluntas tantum in bonis, sed in malis et flagitiosis factis cupiditas propr
Abbreviated transcription (Latin):
tiua qualimꝰ nr̃ a dei uerbo in unã assũptus
est ꝑsonam. uerũ hec onũa q̃ ad illũ sm̃num
at ut ira dicam unice unũ uͥ unitatem ꝯsub¬
stacialitas facit huic uni ꝙ uis illoꝵ si assimiles
erit quodamͦ unũ. si ꝯpares nullo igiti .r int̾
oña que unũ recte dicũtur artem tea et unit
trinitatis. qua tres persone un a sub̃a st. Scdĩ
aiãm et carnem sine ꝯfusione cencia ꝵ un⁊̃
esse porsonam et Item absq p̾iudicio ꝑsonalis
unitatis in sua numerositate manere ⁊ iec
negauerim hanc ad illud qͦ genus unitatis
ꝑtinere qua aĩa et caro unus homo est decait
decuit ociam cũ sũma que ĩ deo est. et deus est
unitate ꝯgruere et qũo ibi tres ꝑsone una
essentia ita hic ꝯueĩentissima quadã ꝯtrarietate.
tres essencie st̾ ua ꝑsona. uides ne puicre int̾
salutare sacramentũ ꝯgrua istr suliꝰtudr̃e
ambob respondeat. ut saluãt uidelz et saluato

Expanded text:
 qua limus noster a Dei Verbo in unam assumptus est personam. 19. Verum haec omnia quid ad illud summum, atque, ut ita dicam, unice Unum, ubi unitatem consubstantialitas facit? Huic Uni quodvis illorum si assimiles, erit quoquo modo unum: si compares, nullo. Igitur inter omnia quae recte unum dicuntur, arcem tenet Unitas Trinitatis, qua tres personae una subtantia sunt. animam, et carnem, sine confusione essentiarum unam esse personam, et item absque praejudicio personalis unitatatis in sua numerositate manere. Nec negaverim hanc ad illud quoque genus unitatis pertinere, qua anima, et caro unus est homo. Decuit Decuit et cum summa, quae in Deo est et Deus est, unitate congruere, ut quomodo ibi tres personae una essentia; ita hic convenientissima quadam contrarietate tres essentiae sint una persona. Videsne pulchre inter salutare sacramentum congrua quadam similitudine ambobus respondeat, et salvanti videlicet et salvato