comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
obrirũ ꝓea. Ac si aꝑte diceret᷑. Psemetip¬
sam sapĩa manifestabit᷑ : ut humanũ ge¬
nus aculpa redimat᷑. Nullus uice eiꝰ an¬
głs mittit᷑: quia ꝑcreatorẽ necesse ẽ ut crea¬
tura liberet᷑. Uñ ⁊ in euangłio dñs dicit.
Si uos filiꝰ liberau̾it: uere liberi eritis. S
uir sc̃s sp̃u eiusdẽ sap̃ie repletꝰ. quosdam
inuidea p̃uidit ñ eẽ de futuros. qui spem
in legis latore ponerent: ꝯsue salutis
aucłorẽ moysen putarent: sicut cuidam
sanato maledicentes dicunt. Tusis disci¬
det᷑ argentũ incommnutationẽ eiꝰ. Quia
eñi argento sepe eloquia diuina signant᷑:
possunt argenti uocabulo. etiã eiusdẽ elo¬
quii scriptores intelligi: quoꝵ uita inter
turbas hominũ resplenduit luce uirtu¬
tũ. S qͥa lex peccata uidicare potuit. ñ au¬
ferre: ñ quisquã ueterum patrũ. ñ legis¬
lator moyses humani genis redẽptor exti¬

Expanded text:
obryzum pro ea. Ac si aperte diceretur: Per semetipobryzum pro ea. Ac si aperte diceretur: Per semetipsam sapientia manifestabitur, ut humanum genus a culpa redimatur. Nullus vice ejus angelus mittitur, quia per creatorem necesse est ut creatura liberetur. Unde et in Evangt, vere liberi eritis . Sed vir sanctus, spiritu ejusdem sapientiae repletus, quosdam in Judaea praevidit non esse defuturos qui spem in legislatore ponerent, et suae salutis auctorem Moysen putarent, sicut et cuidam sanato maledicentes dicunt: Tu discidetur argentum in commutatione ejus. - Quia enim argento saepe eloquia divina signantur, possunt argenti vocabulo etiam ejusdem eloquii scriptores intelligi, quorum vita inter turbas hominum resplenduit luce virtutum. Sed quia lex peccata judicare potuit, non auferre, non quisquam veterum Patrum, non legislator Moyses humani generis redemptor exsti
Abbreviated transcription (Latin):
pit᷑ aggrauat animã t̃ ⁊ depͥmit t̾rena in ha¬
bitatio sensum multa cogitantẽ. Nam quã¬
uis in hac uita ex magna iusticie claritate
resplendeant : nequaquã tam̃ ad purum pec¬
catoꝵ sordib carent: ioħe apło testante qui
ait. Si dixerimꝰ quia peccatũ non habemꝰ:
nos ipsos seducimꝰ: ꝯueritas in nobis ñ est.
Affirmante iacobo: qui astruit dicens. In
multis enĩ offendimꝰ om̃s. Propħa etiam
dep̃cante: qui ait. Non intres inuiditio cũ
seruo tuo: quia ñ uisti ficabitur inconspec¬
tu tuo omĩs uiuens. Aurũ gͦ obritũ illi
nuncupant᷑: qui in ea inqua conditi in¬
nocentia ꝑdurantes. ⁊ fulgent claritate
uisticie: ⁊ nullis uł minimis. maculant᷑
sordib culpe. S quia ꝓ hac sapĩa nullus
angłoꝵ redẽptor humam gen̾is mutendꝰ
fuit. ne quis spem in his quos in aduito¬
rio hominũ sepuis apparuisse didicimꝰ.
angłis poneret: dictum ẽ. ñ dabit᷑ aurum

Expanded text:
pitur aggravat animam, et terrena inhapitur aggravat animam, et terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . 591 Nam quamvis in hac vita ex magna justitiae claritate resplendeant, nequaquam tamen ad purum peccatorum sordibus carent; Joanne Apostolo attestante, qui dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est ; et affirmante Jacobo, qui astruit, dicens: In multis enim offendimus omnes . Propheta etiam deprecante, qui ait: Ne intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Aurum, qui in ea quae sunt conditi innocentia perdurantes, et fulgent claritate justitiae, et nullis vel minimis maculantur sufficit.---Sed quia pro hac sapientia nullus angelorum redemptor humani generis mittendus fuit, ne quis spem in his, quos in adjutorium hominum saepe apparuisse didicimus, angelis poneret, dictum est: Non dabitur aurum
Abbreviated transcription (Latin):
uoto. aliud extrinsieus teneat᷑ offitio:
hac sap̃ia. ũ iam turbulenta atq consusa.
s tranquilla corda repleant᷑. Bene gͦ de ca
dr᷑. qͥa abyssus dicit. ñ est inme: ⁊ mare
loquit᷑. non ẽ mecũ. Ac si aꝑte diceret᷑.
Pcurbate mentes scłariũ eo ipso clamant
cũ patre añ scła. incarnanda earat infine
scłoꝵ ÷ ut ad redimendũ genus humanũ.
ñ scõs angłos. ñ uistos homines muteret.
s inmanifestatione tusionis ꝑ semetipsam
ueniret: recte subuingit᷑. Hon dabitur
aurũ obrizũ ꝓ ea. Quid namq ꝑ aurum
obrirum. nͥ scĩ angłi designant᷑ : Qui recte¬
⁊ aurũ uocant᷑. ⁊ obrizum: aurum quia
fulgent claritate iusticie ⁊ obrirũ. qͥa nullũ
habuerunt unquã contagiũ culpe. Hoĩes
uͦ iusti quãdiu in hac carne corruptibili
mortalit̾ uiuunt aurũ quidẽ ẽẽ possunt:
obrirũ omĩno ñ possunt: qͥa corpꝰ qd̾ corrũ¬

Expanded text:
voto, aliud extrinsecus teneatur officio; voto, aliud extrinsecus teneatur officio; et hac sapientia non jam turbulenta atqua confusa, sed tranquilla corda repleantur. Bene ergo de ea dicitur quia Abyssus dicit: Non est in me, et mare loquitur: Non est mecum. Ac si aperte diceretur: Perturbatae mentes saecularium eo ipso clamant,cum Patre ante saecula incarnanda erat in fine saeculorum, ut ad redimendum genus humanum non sanctos angelos, non justos homines mitteret, sed in manifestatione visionis per semveniret, recte subjungitur: Nunquid dabitur aurum obrizum pro ea? Quid namque per aurum obrizum, nisi sancti angeli designantur? Qui recte aurum vocanfulgent claritate justitiae; obrizum, quia nullum habuerunt unquam contagium culpae. Homines vero justi, quandiu in hac carne corruptibili mortaliter vivunt, aurum quippe esse possunt, obrizum omnino esse non possunt, quia « Corpus quod corrum
Abbreviated transcription (Latin):
dis pre est motib carnis: sic sepe suꝑ un¬
positos tumultus occupationis bene re¬
git amor quietis: quia ext̾iores cure. si ꝑ¬
u̾so amore ñ appetunt᷑. ñ confuso. s ordina¬
to animo ministrari queunt. Scĩ ⁊ enun
uiri nequaquã eas appetunt : s occulto or¬
dine sͥ suꝑimpositas gemunt: ⁊ quamuis
illas ꝑmeliorẽ intentionẽ fugiant: tam̃ ꝑ
subditam mentẽ portant. Quas quidem
sũmoꝑe si liceat uitare festinant: stimen¬
tes occultas dispensationes di. tenent qd̾
fuguint. ⁊ exercent qd̾ uitant. Intrant eñi
ad cor suũ : ⁊ ibi consulunt. qͥd uelit occul¬
ta uoluntas d̾i: seseꝙ subditos debere eẽ
summis. ordinationib cognoscentes. hu¬
miliant ceruicẽ cordis. uigo diuine dispen¬
sationis. Quisqͥs u̾ talis ẽ: quilibet tumultꝰ
u̾sentur extrinsecus÷ numꝗͣ ad eiꝰ int̾iora
ꝑueniunt. Itaꝙ agit᷑. ut aliud intͥnsecus

Expanded text:
dis praeest motibus carnis, sic saepe superimdis praeest motibus carnis, sic saepe superimpositos tumultus occupationis bene regit amor quietis, quia exteriores curae si perverso amore non appetuntur, non confuso, sed ordinato animo ministrari queunt. Sancti etenim viri nequaquam eas appetunt, sed occulto ordine sibi superimpositas gemunt; et quamvis illas per meliorem intentionem fugiant, tamen per subditam mentem portant. Quas quidem summopere, si liceat, vitare festinant; sed timentes occultas dispensationes Dei, tenent quod fugiunt, et exercent quod vitant. Intrant enim ad cor suum, et ibi consulunt quid velit occulta voluntas Dei; seseque subditos debere esse summis ordinationibus cognoscentes, humiliant cervicem cordis jugo divinae dispensationis. Quisquis vero talis est, quilibet tumultus versentur extrinsecus, nunquam ad ejus interiora perveniunt. Itaque agitur ut aliud intrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
tacere uideant᷑. Quoꝵ tam̃ minist̾ium apͣ¬
añ suꝑnum uidicem in sola cogitatione dis¬
cernitur. Pleni quippe suꝑna sapĩa discer¬
nunt. qualit̃ debeant. Sad aluid uaca¬
re intrinsecus. Sadaliud extrinsecus occu¬
pari: ut si forte occulta dĩ ordinatione aliqͥd
cis ñ appetentib de huiꝰ scłi curis imponit᷑.
cedant d̃o quẽ diligunt: ꝯp̃amore eiꝰ uitrm¬
secus solam illiꝰ desid̾ent uisionem. Pre ti¬
more uͦ eius impositã sibi extrinsecus humi¬
lit̾ expleant actionẽ: ut ⁊ uacare dõ appe-¬
tant. ex gr̃a dilectionis ÷ ꝯrursũ curas sr̃¬
impositas exconditione expleant seruitu¬
tis. Cumq occupationes extrinsecus per¬
strepunt. intrinsecus in amore paccatissi¬
ma quies tenetur: atꝙ occupationũ tumł¬
tus ext̾ius ꝑstrepentes. dispensat int̾ius
p̃sidens uidex ratio: ⁊ tranquillo modera¬
mine ea que cura se minus sunt tranquil¬
la disponit. Sicut enĩ uigor mentis frenas¬

Expanded text:
jacere videantur. Quorum tamen ministerium a prante supernum judicem in sola cogitatione discernitur. Pleni quippe superna sapientia discernunt qualiter debeant et ad aliud vacare intrinsecus, et ad aliud extrinsecus occupari ut si forte occulta Dei ordinatione aliquid eis non appetentibus de hujus saeculi curis imponitur, cedant Deo quem diligunt, et prae amore ejus intrinsecus solam illius desiderent visionem; prae timore vero ejus impositam sibi extrinsecus humiliter expleant actionem, ut et vacare Deo appetant ex gratia dilectionis, et rursum curas superimpositas ex conditione expleant servitutis. Cumque occupationes extrinsecus perstrepunt, intrinsecus in amore pacatissima quies tenetur; atque occupationum tumultus exterius perstrepentes dispensat interius praesidens judex ratio, et tranquillo moderamine ea quae circa se minus sunt tranquilla disponit. Sicut enim vigor mentis frenan
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ ex rectis sensib trahant. exꝑu̾sis feri¬
ant. Qui inp̃ceptis dĩ. qͥa sana insanaꝙ:
loquutione uariant᷑: bene ⁊n euangłio de¬
cẽ leꝓsoꝵ sunt spetie designati. Quoꝵ co¬
lori sano dũ uitiosus candor asꝑgitur: im¬
mod̾ato hoc candore fedant᷑. Uñ ad mone¬
mͦ. ñ plus saꝑe quã oportet saꝑe: s saꝑe
ad sobrietatẽ. Qui etiã qͥa nec dm̃ diliguil¬

Expanded text:
tium ex rectis sensibus trahant, et perversis feritium ex rectis sensibus trahant, et perversis feriant. Qui in praeceptis Dei, quia sana insanaque locutione variantur, bene in Evangelio decem leprosorum sunt specie designati: quorum colori sano dum vitiosus candor aspergitur, immoderato hoc candore foedantur. Unde admonemur: Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem . Qui etiam quia nec
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ conat᷑. Et argentũ in nocens diu¬
dit. Argentum ẽ innocentẽ diuid̾e. eloqͥa
dñi miniite discreteq expon̾e: ⁊unicuiꝙ
qͥd digne congruat coaptare. Nam eloqͥũ
dñi qd̾ hic argentũ uł uestimentum hoc
alibi spolia nominant᷑. Qd̾ etiã psalmista testa¬
tur. ꝑ cõꝑationẽ dicens. Letabor ego luper
eloquia tuia: sic̃ qui inuenit spolia multa.
Que sposia icctico uocata sunt: qͥa ad fidẽ
dñi gentilitate tͣnseunte. uidei sacris elo
diͦ. benuamin lupus rapax. mane comedit
p̃dam: uesꝑe diuidet spolia. Quib ꝓfecto
dictis paulus apłs designat᷑: de beniamin
styrpe ꝓgenitꝰ. Qui mane p̃dam comedit:
auia inpͥmordiis suis fideles quos potuit
rapiens. crudelitati ꝓpͥe satisfecit. Uesꝑe
spolia diuidit: quia fidelis postmodum
factus. sacra eloquia exponendo distribu
cens. intelligi ⁊ alit̾ potest. Heretici nãꝙ
ut facile ualeant ꝑu̾sa suad̾e. dictis suis
quedã recta ꝑmiscent: ut animas audien¬

Expanded text:
tem conatur. Et argentum innocens dividet. Argentum est innocentem dividere, eloquia Domini minute discreteque exponere, et unicuique quod digne congruat coaptare. Nam eloquium Domini, quod hic argentum vel vestimenta hoc alibi spolia nominantur. Quod etiam Psalmista testatur per comparationem dicens: « Laetabor ego super eloquia tua, sicut qui Quae spolia idcirco vocata sunt, quia ad fidem Domini gentilitate transeunte, Judaei sacris eloqdicitur: Benjamin lupus rapax, mane comedet praedam, vespere dividet spolia . Quibus profecto dictis Paulus apostolus designatur, de Benjamin stirpe progenitus, qui mane praedam comedit, quia in primordiis suis fideles quos potuit rapiens crudelitati propriae satisfecit. Vespere spolia divisit, quia fidelis postmodum factus sacra eloquia exponendo distribuicens intelligi et aliter potest. Haeretici namque, ut facile valeant perversa suadere, dictis suis quaedam recta
Abbreviated transcription (Latin):
testimonia apportant: secũ nobis affert̃
un uincant᷑. Uñ ⁊ dauid typum dñi. go¬
lias uͦ hereticoꝵ suꝑbiã fignans: hoc rẽb¬
loquiti sunt. qd̾ nos t̾ibis aꝑimꝰ. Golias
quippe cũ gladio. dauid cũ pera pastora¬
li uenit ad p̃lium: s eũdem goliam dauid
suꝑans. suo gladio occidit. Qd̾ nos quoq
agimꝰ. qui ꝓmissi dauid membra exeiꝰ fie¬
ri dignatione meruimꝰ. Nam cũ suꝑbien¬
tes hereticos ⁊ sacre scripture sententias
deferentes. eisd̃ẽ uerbis atꝙ sententuis qͣs
ꝓferunt uinciñ: quasi elatũ goliam suo

Expanded text:
testimonia apportant, secum nobis afferunt testimonia apportant, secum nobis afferunt unde vincantur. Unde et David typum Domini, Golias vero haereticorum superbiam locuti sunt, quod nos verbis aperimus. Golias quippe cum gladio, David vero cum pera pastorali venit ad praelium. Sed eumdem Goliam David superans suo gladio occidit; quod nos quoque agimus, qui promissa David membra ex ejus fieri dignatione meruimus. Nam cum superbientes haereticos et sacrae Scripturae sententias deferentes eisdem verbis atque sententiis quas proferunt vincimus, quasi elatum Goliam suo
Abbreviated transcription (Latin):
Argentũ intelligi sacri eloquii claritas
solet: sic̃ alias dr̃. Eloqͥa dñi eloqͥa casta:
argentũ igne examinatũ. Et quia ñnul¬
li eloquiũ di. ñ uit̾ius ꝑexhibitionẽ. s extĩ¬
us ꝑ ostensionẽ hab̾e concupiscunt: id cir
argento. Hinimirũ qui eloquio d̃i ñ int̾i¬
ori refectione se replent. s ext̾iore ostensio¬
ne se uestiunt. Uñ ⁊ eoꝵ argentũ. ⁊dẽ here¬
ticoꝵ eloquiũ t̾re ẽ cõꝑatũ: qͥa de scͥptura
sacra ut aliqͥd sciant. ex appetitu t̾rene lau¬
dis elaborant. Qͥ etiã sicut lutũ p̃parant
uestimenta: quia fluxe ⁊ inquinabilit̃ ea
quib setueri uolunt. scͥpture sacre contex¬
unt testimonia. Preꝑauit quidẽ. s uistus
uestiet᷑ alis: quia tur recta fide plenꝰ. que
scĩs solet adiusticiã deputari ÷ ea ipsa scͥp¬
ture sacre que hereticus affert. testimo¬
nia colligit: Serroris eiꝰ ꝑtinatiã. inde cos¬
uincit. Cont᷑nos namq dũ sacre legis

Expanded text:
Argentum intelligi sacri eloquii claritas solet, sicut alias dicitur: Eloquia Domini eloquia casta, argentum igne examinatum . Et quia nonnulli eloquium Dei non interius per exhibitionem, sed exterius per ostensionem habere concupiscunt; idcircoargento . Hi nimirum qui eloquio Dei non interiori refectione se replent, sed exteriori ostensione se vestiunt. Unde et horum argentum, id est haereticorum eloquium, terrae est comparatum, quia de Scriptura sacra ut aliquid sciant ex appetitu terrenae laudis elaborant. Qui etiam sicut lutum praeparant vestimenta, quia fluxe et inquinabiliter ea quibus se tueri volunt Scripturae sacrae contexunt testimonia. Praeparabit quidem, sed justus vestietur illis, quia vir recta fide plenus, quae sanctis solet ad justitiam deputari, ea ipsa Scripturae sacrae quae haereticus affert testimonia colligit, et erroris ejus pertinaciam inde convincit. Contra nos namque dum sacrae legis
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ omĩũ definitionẽ sermo diruuat᷑. cum¬
subditur. Dues cũ dormierit nichil se¬
cũ aufert: aꝑit ocłos suos. ꝯnichil inue¬
niet. Cui nimirũ sententie psalmista con¬
cinens dic̃. Turbati sunt om̃s insipientes
corde. Dormierunt sompnũ suũ: ⁊ nich̾
b sius. Ut enĩ insua manu diuites pꝰ mor¬
tẽ quicqͣm inueniant: eis ante mortem
dĩ. diuitias suas in quoꝵ mantb ponant.
facite uobis amicos de mãmona iniqͥta¬
tis. ut cũ defeceritis recipiant uos uieter¬
na tab̾nacula. Diues cũ dormierit: nicħ
secũ aufert. Res suas cũ moreret᷑ secũ tule¬
rat: si ad petentis uocẽ cũ uiu̾et sibi tu¬
lisset. Nam t̾rena omĩa que seruando
amtitimꝰ: largiendo seruamꝰ. Patͥmoniũq
nr̃m. retentũ ꝑdit᷑: manet erogatũ. Diu
enĩ cũ reb nr̃is durare ñ possumꝰ: quia
auit nos illas moriendo deserimꝰ ÷ aut
ille nos uiuentes quasi deserunt ꝑeun¬

Expanded text:
torum omnium definitionem sermo dtorum omnium definitionem sermo dS. 19. Dives cum dormierit, nisi secum aufert, aperit oculos suos et nihil inveniet. - Cui nimirum sententiae Psalmista concinens dicit: « Turbati sunt omnes incipientes corde, dormierunt somnum suum, et nihil e, etc.--Ut in sua manu divites post mortem quidquam inveniant, eis ante mortem dicitur, divitias suas in quorum manibus ponant Facite, inquit, vobis amicos de mammona iniquitatis, ut cum defeceritis, recipiant vos in aeterna tabernacula . DivesRes enim suas, cum moreretur, secum tulerat, si ad petentis vocem cum viveret, sibi tulisset. Nam terrena omnia, quae servando amittimus, largiendo servamus, patrimoniumque nostrum retentum perditur, manet erogatum. Diu enim cum rebus nostris durare non possumus, quia aut nos illas moriendo deserimus, aut illae nos viventes quasi deserunt pereun
Abbreviated transcription (Latin):
pendo edificat. Nec meliori potuit cõꝑa¬
tione heticus demonstrari. qͥ locũ sue ꝑfi¬
die ñ nisi inmentib qͣs corruꝑit facit: qͥ
etiã sequaces suos. ab et̾no eẽ igne liberos
pollicet᷑. Spondet quippe eis refrigeriũ
quietis et̃ne : s u̾ba eiꝰ soliditatẽ ñ haben:
quia plenitudiue ueritatis carent. Unde
subiungit᷑. Et sicut custos fecit ũ̾bracłm.
Umbraculũ namq custodis nullo funda¬
mento solidat᷑: s temꝑe mox tͣnseunte de¬
struit᷑. Et ꝓmissa ab hereticis requies cum
tẽpore destruit᷑: que posthanc uitã nulla¬
tenus inuenit᷑. Et qͥa sepe heretici incontẽp¬
tu uniu̾salis eccłe potentũ scli patrociniis
fulciunt᷑ ÷ eisꝙ diuites ꝓtectione atq ad¬
ministratione quanta pͥualent. opitula¬
ri ñ cessant: ipse etiam quilibet diues ꝯtͣ
conditorẽ suũ reb temporalib intumes¬
cens. scĩ uiri nunc sententia tangit᷑ : atq
aspetiali hereticoꝵ int̾itu. ad gen̾alem ela-¬

Expanded text:
pendo aedificat. Nec meliori potuit comparatione haereticus demonstrari, qui locum suae perfidiae non nisi in mentibus quas corruperit facit, qui etiam sequaces suos ab aeterno igne liberos esse pollicetur. Spondet quippe eis refrigerium quietis aeternae; sed verba ejus soliditatem non habent, quia plenitudine veritatis carent. Unde subjungitur: Et sicut custos fecit umbraculum. Umbraculum namque custodis nullo fundamento solidatur, sed tempore mox transeunte destruitur. Et promissa ab haereticis requies 568 cum tempore destruitur, quae post hanc vitam nullatenus invenitur. Et quia saepe haeretici in contemptu universalis Ecclesiae potentum saeculi patrociniis fulciuntur, eisque divites protectione atque administratione quanta praevalent opitulari non cessant, ipse etiam quilibet contra conditorem suum rebus temporalibus intumescens sancti viri nunc sententia tangitur, atque ab speciali haereticorum interitu ad generalem ela
Abbreviated transcription (Latin):
qui famis temꝑe. totius egypti curas sus¬
cipiens. ñ solum egyptiis alimenta p̃buit:
s uitam quoꝙ ext̾iorũ aduenientiũ. mini¬
st̾ii sui arte seruauit: An abhac sapientia
danihel alienus extitit : qui achaldeorũ re¬
ge inbabylonia pͥnceps magistratuum ef¬
fectus. tanto maiorib curis occupatus ẽ.
quanto ⁊ sublimiore dignitate omĩbus
p̃latꝰ: Cum gͥ constet plerũq etiã bonos.
ñ t̾reno studio t̾renis curis implicari : pa¬
tenter agnoscimꝰ. quia sic nonnũquã ci¬
ues iherłm angarias soluunt babylonie:
sicut sepe ciues babilonie. impendunt an¬
garias iherłm. Nam sunt ñ nulli qui uer¬
bum uite ꝓsap̃ie ostatione p̃dicant: elemo

Expanded text:
qui famis tempore totius Aegypti curas susqui famis tempore totius Aegypti curas suscipiens, non solum Aegyptiis alimenta praebuit, sed vitam quoque exterorum advenientium ministerii sui arte servavit? An ab hac sapientia Daniel alienus exstitit, qui a Chaldaeorum rege in Babylonia princeps magistratuum effectus, tanto majoribus curis occupatus est, quanto et sublimiori dignitate omnibus praelatus ? Cum igitur constet plerumque etiam bonos non terreno studio terrenis curis implicari, patenter agnoscimus quia sic nonnunquam cives Jerusalem angarias solvunt Babyloniae, sicut saepe cives Babyloniae impendunt angarias Jerusalem. Nam sunt nonnulli qui verb
Abbreviated transcription (Latin):
inuitatꝰ dñs duceret᷑. ꝓtinꝰ addit᷑. Et cum
eiecta eẽt turba. intrauit ⁊tenuit manũ
eiꝰ: ⁊ surrexit puella. foras gͦ turbas eicit᷑.
ut puella suscitet᷑: quia si ñ prius asecre¬
tiorib cordis expellit᷑. importuna scłariũ
multitudo curarũ :̃ anima que intrinsecꝰ
iacet mortua ñ resurgit. Nam dum se ꝑ
uinum̾as t̾renoꝵ desid̾ĩoꝵ cogitationes
spargit: ad consid̾ationẽ sui sese nullatenꝰ
colligit. In his itaꝙ inquietudinũ fluctib
habitare sapĩam ñ posse cognoscens: ait.
Et maie loquit᷑: ñ est mecũ. Nullus qͥppe
eam plene recipit: nͥ qui ab oñi se abstra¬
here actionũ carnaliũ fluctuatione con
cipiet eam. Et rursũ. Uacate ⁊uidete: q̃m¬
ego sum ds̃. S quid qd̾ plerosq antiquoꝵ
patrũ nouimꝰ. hanc sapientiã ⁊ intrinse¬
cus uiuacit̾ tenuisse ÷ et curas mundi ex¬
trinsecus sollẽpnit̾ ministrasse: Anꝑcep¬
tione huiꝰ sapientie ioseph pͥuatũ dicimꝰ ÷

Expanded text:
invitatus Dominus duceretur, protinus additur: Et cum ejecta esset turba, intravit, et tenuit manum ejus, et surrexit puella. Foras ergo turba ejicitur ut puella suscitetur, quia si non prius a secretioribus cordis expellitur importuna saecularium multitudo curarum, anima quae intrinsecus jacet mortua non resurgit. Nam dum se per innumeras terrenorum desideriorum cogitationes spargit, ad considerationem sui sese nullatenus colligit. In his itaque inquietudinum fluctibus habitare sapientiam non posse cognoscens, ait: Et mare loquitur: Non est mecum. Nullus quippe eam plene recipit, nisi qui ab omni se abstrahere actionum carnalium fluctuatione contcipiet eam . Et rursum: Vacate et videte, qed quid est quod plerosque antiquorum patrum novimus hanc sapientiam et intrinsecus vivaciter tenuisse, et curas mundi extrinsecus solemniter ministrasse ? An perceptione hujus sapientiae Joseph privatum dicimus,
Abbreviated transcription (Latin):
E cormit gͦ diues. ⁊ ocłos aꝑit: qͥ a cũ car¬
contepsit. Tunc ꝓfecto inuera cognitio e
eiugilat: tunc nicħ eẽ conspicit qd̾ tene¬
bat. Tunc se uacuã inuenit: que plenam
nicħ secum aufert: nichil nimirũ de reb
quas tenuit. Nam culpa rerũ simul du¬
cit᷑: quãuis hic omĩa ꝓ quib culpa ꝑpe¬
trata ẽ relinquant᷑. Eat gͦ nunc ⁊ accep¬
tis reb tumeat: seseꝙ suꝑceteros extol
nit qñq tempꝰ ut euigilet: ⁊ tunc cogno¬
scat quã uacuũ fuerit. qd̾ in sompno te¬
nuerat. Sepe nãq contingit dormienti
inopi. ut se ꝑ sompnũ diuitẽ uideat: atq
ex eisdẽ reb animũ extollat. Lecet᷑ se hab̾e
qd̾ ñ habuit: ⁊amq dedignari querat. ã¬

Expanded text:
cum carcontempsit. Tunc profecto in vera cognitione evigilat, tunc nihil esse conspicit quod tenebat. Tunc se vacuam invenit, quae plenam nihil secum aufert, nihil nimirum de rebus quas tenuit. Nam culpa rerum simul ducitur, quamvis hic omnia, pro quibus culpa perpetrata est, relinquantur. Eat ergo nunc, et acceptis rebus tumeat, niet quandoque tempus ut evigilet, et tunc cognoscat, quam vacuum fuerit, quod in somno tenuerat. Saepe namque contigit dormienti inopi, ut se per somnium divitem videat, atque ex eisdem rebus animum extollat: laetetur se habere quod non habuit,
Abbreviated transcription (Latin):
sardonico ꝑt̾ram rubrã homines: in saphy¬
ro aut̃ ꝑaeriam uisionẽ. angłi designari.
Nam cũ t̾re rubre spetiẽ lapis saidonicus
habeat. ñ inmerito hominẽ designat: qͥa
⁊adam qui p̾mus ẽ conditꝰ latino sermo¬
ne t̾ra rubra nominat᷑. Quid ẽ gͦ qd̾ dicit᷑.
qͥa hec sapientia lapidi sardonico uł saphy
ut ei nec int̾ra pͥmi homines. si incelo an¬
głi cõparent᷑: Uñ ⁊ ꝑpsalmistã d̾r. Qes¬

Expanded text:
Sardonico, per terram rubram homines, in sapphiSardonico, per terram rubram homines, in sapphiro autem per aeream visionem angeli designari. Nam cum terrae rubrae speciem lapis Sardonicus habeat, non immerito hominem significat, quia et Adam, qui primus est conditus, Latino sermone terra rubra nominatur. Quid est ergo quod dicitur, quia haec sapientia lapidi Sardonico vel sapphut ei nec in terra primi homines, nec in coelo angeli comparentur? Unde et per Psalmistam dic
Abbreviated transcription (Latin):
monis: s utegritate ueritatis. Inmanda¬
tis gͥ sius. di sapientia ñ confertur tinctis
indie colorib: quia dũ fuscata eloquentie
ornamenta ñ habet: quasi uestis sine an¬
ctura placet. Quã fuscationẽ tincture bene
paulus despexerat: cũ dicebat. Que ⁊ loqͥ¬
mur. ñ indoctis humane sap̃ie u̾bis: s ui
doctrina sp̃c. Malebat quiþpe hanc sapien¬
tiam sola puritate ueritatis ostend̾e: non
aũ eloquii tinctione fuscare. Sequitur.
ñ eẽ quis nesciat: Et dũ multi alii p̃ciosi
ssint lapides. qͥ longe istos estimatione
magnitudinis antecellant: cur saphyrus
uł saidonicus potissimũ p̃ciosus nominatꝰ
ẽ. cũ ut̾q lapis sit alioꝵ lapidũ cõꝑatio ẽ
uilissimꝰ. nͥ ut eos lapides qui p̃ciosi descri¬
bunt᷑. dũ p̃ciosos ñ eẽ cognoscimꝰ. ineorũ
intelligentiã aliud exquiramꝰ: Saidoni¬
cus quippe t̾re rubre similitudinẽ tenet: sa¬
phyrus uͭ aeriam ħt spetiem. Possunt gͦ in

Expanded text:
monis, sed integritate veritatis. In mandamonis, sed integritate veritatis. In mandatis igitur suis Dei sapientia non confertur tinctis Indiae coloribus, quia dum fucata eloquentiae ornamenta non habet, quasi vestis sine tinctura placet. Quam fucationem tincturae bene Paulus despexerat, cum dicebat: Quae et loquimur non in doctis humanae saplentiae verbis, sed in doctrina spiritus . Malebat quippe hanc sapientiam sola puritate veritatis ostendere, non autem eloquii tinctione fucare. Sequitur: non esse quis nesciat? Et dum multi alii pretiosi sint lapides, qui longe istos aestimatione magnitudinis antecellant, cur sapphirus vel sardonychus potissimum pretiosus nominatus est, cum uterque lapis iste aliorum lapidum comparatione vilissimus sit? nisi ut eos lapides qui pretiosi describuntur, dum pretiosos non esse cognoscimus, in eorum intelligentia aliud exquiramus. Sardonychus quippe terrae rubrae similitudinem tenet, sapphirus vero aeream habet speciem. Possunt
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ꝑindiam que nigrũ popłm mittit. nͥ
hic mundꝰ accipit᷑: in quo uita hominum
ꝑculpam obscura gen̾atur: Ticti autem
colores sunt indie. huiꝰ mundi sapientes:
qui quãius ꝑinfidelitatẽ ⁊ plerũꝙ ꝑ ac¬
tionẽ fedi sint: ante humanos tam̃ ocłos
suꝑducte honestatis colore fuscantur. S
coet̾na d̾i sapientia tinctis indie colorib
ñconfertur: qͥa quisqͥs hanc ueractt̃ intes¬
ligit ÷ ab his hominib quos mundus sa¬
pientes coluit. quã longe distet agnoscit.
Ipsaq eiꝰ mandatoꝵ u̾ba ab huiꝰ mundi
sapientib differunt: qui dũ intendunt
eloquentie eoꝵ dicta. quasi pulchra appa¬
rent spetie ⁊ fuscatione tincture: ⁊ cum
rerũ iurtute careant. aliud se cẽ quã sunt.
u̾boꝵ cõpositionib. qͣsi suꝑductis colorib
mentiunt᷑. At contra doctrina sap̃ie.⁊
p̃dicatione pulchra ẽ: ꝯpura u̾itate cons¬
picua. Nec aliud se ꝑ fallatiã pretendit
dictis sius pulchra uid̾i appetit nitore ser¬

Expanded text:
er Indiam quae nigrum populum mittit, nisi hic mundus accipitur, in quo vita hominum per culpam obscura generatur. Tincti autem colores indiae, sunt hujus mundi sapientes; qui quamvis per infidelitatem et plerumque per actionem foedi sint, ante humanos tamen oculos superductae honestatis colore fucantur. Sed coaeterna Dei sapientia tinctis Indiae coloribus non confertur, quia quisquis hanc veraciter intelligit, ab his hominibus quos mundus sapientes coluit quam longe distet agnoscit. Ipsaque ejus mandatorum verba ab hujus mundi sapientibus differunt, qui dum intendunt eloquentiae, eorum dicta quasi pulchra apparent specie, et fucatione tincturae; et cum virtute rerum careant, aliud se esse quam sunt verborum compositionibus, quasi superductis coloribus, mentiuntur. At contra, doctrina sapientiae et praedicatione pulchra est, et pura veritate conspicua; nec aliud se per fallaciam praetendit suis dictis pulchra videri appetit nitore ser
Abbreviated transcription (Latin):
tia. uasa auri excelsa. emmentia cõmutare
noluit: qui de illa ñ aliud quã erat intellȩx̃.
Magnum qͥppe ut dictum ẽ. uas auri ioħs̃:
magnũ uas auri helias uł iheremias fuit.
S quisquis eundẽ dñm. quẽlibet eoꝵ ẽẽ cre¬
tiã uidens. noluit se in illis aureis uasis fi¬
gere: s in eam studuit fide certissima ꝑtran¬
sire. Uñ incanticis canticoꝵ dicit. Inuene¬
runt me iugiles: qui custodiunt cuittatẽ.
Non quẽ dilexit anima mea uidistis: Pau¬
lulũ cum ꝑtransissem eos: inueni quẽ dilig̃
p̃dicationis uoce uigilare: S cũ redẽptorẽ
suũ eccła quereret. in ipsis antiquis p̃dicato¬
rib spem fige̾ noluit. que dic̃. Paululum
cũ ꝑtransissem eos: inueni quẽ diligit aĩa
inea. Illum quippe inuenire ñ posset: si istos
ꝑtransire noluisset. Inistis se custodib iunfi¬
deles fixerant: qui xp̃m d̃i filiũ unũ quelibet
esse illoꝵ credebant: Uoce gͥ ac fide petri in¬

Expanded text:
 vasa auri excelsa et eminentia commutare noluit, quia de illa non aliud quam erat intellexit. Magnum quippe, ut dictum est, vas auri Joannes, magnum vas auri Elias vel Jeremias fuit. Sed quisquis eumdem Deum quemlibet eorum esse cretiam videns, noluit se in illis aureis vasis figere, sed in cam studuit fide certissima pertransire. Unde in Canticis canticorum dicit: Invenerunt me vigiles qui custodiunt civitatem. Num quem diligit anima mea vidistis? Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit praedicationis voce vigilare? Sed cum Redemptorem suum Ecclesia quaereret, in ipsis antiquis praedicatoribus spem figere noluit, quae dicit: Paululum cum pertransissem eos, inveni quem diligit anima mea . Illum quippe invenire non posset si istos pertransire noluisset. In istis se custodibus infideles fixerant, qui Christum Dei Filium unum quemlibet esse illorum credebant. Voce igitur ac fide Petri in
Abbreviated transcription (Latin):
stetit: tortuosum animal intrauit. Qͥ a
uͦ suggestioni eiꝰ si pͥme ñ resistit᷑. repente
totus ad int̾na cordis dũ non sentitur illa¬
bit᷑ : u̾ba ad ħominẽ. ꝑ animal lubricum
fecit. Cau̾ne uͦ huiꝰ colubri. corda fue¬
rant iniquoꝵ: que quia ad prauitatem
propͥam traxit: quasi ineoꝵ habitatione¬
requieuit. S obstetricante manu dñi.
tortuosus coluber de proprtis cauernis
expulsus ẽ : qui dumni nobis diuna gr̃a me¬
dicat᷑: is qui nos tenuerat antiquus hostiͤ¬
a nobis eicit᷑: sicut incarnata u̾itas dicit.
Nunc pͥnceps huiꝰ mundi. eiciet᷑ foras:
Uñ iam nunc scõs om̃s ñ tenendo possidet:
s temptando ꝑsequit᷑. Nam qͥa ñ in eis
bella molitur foris. Ille enĩ eũ de carnalib
hominũ cordib expulit: qͥ ꝓpt̾ homines
ad incarnationẽ uenit. Dumq corda infi¬
deliũ tenuit: quasi manũ ad latibula ser¬
pentis misit. Uñ recte ꝑ ꝓpħam dr. Dila

Expanded text:
stetit, tortuosum animal intravit. Quia stetit, tortuosum animal intravit. Quia vero suggestioni ejus, si primae non resistitur, repente totus ad interna cordis dum 555 non sentitur illabitur, verba ad hominem per animal lubricum fecit. Cavernae vero hujus colubri corda fuerunt iniquorum. Quae quia ad pravitatem propriam traxit, quasi in eorum habitatiorequievit. Sed obstetricante manu Domini, tortuosus coluber de propriis cavernis expulsus est, quia dum nobis divina gratia medetur, is qui nos tenuerat antiquus a nobis hostis ejicitur, sicut incarnata Veritas dicit: Nunc princeps hujus mundi ejicietur foras . Unde jam nunc sanctos omnes non tenendo possidet, sed tentando persequitur. Nam quia non in eis bella molitur foris. Ille enim eum de carnalibus hominum cordibus expulit, qui propter homines ad incarnationem venit; dumque corda infidelium tenuit, quasi manum ad latibula serpentis misit. Unde recte per propheta
Abbreviated transcription (Latin):
tio sp̃uum ⁊ alii gen̾a linguaꝵ: alii int̃p̃ta¬
tio sermonũ. Qui mox gen̾ali definitione¬
ne concludens ait. hec autẽ omĩa oꝑatur.
unus atq idem sp̃c: diuidens singulis ꝓ¬
ut uult. De his etiã celis. inpsalmo dictũ
ẽ. Uerbo dñi celi firmati sunt. De his qͦ
tudinis decore claruissent. S quia scĩs
apłis urtutũ gr̃a decoratis. uite p̃dicatõ
contra in fidelium corda conualuit: ⁊an¬
tiquus hostis obsessas infideliũ mentes.
p̃dicatoꝵ uocib expulsus reliquit: post
ornamenta celoꝵ. apte subuingit᷑. Et¬
ostetricante manu euis: eductus ẽ colũb̾
cortuosus. Quis eñi colubri appellatur
noĩe. nͥ antiquus hostis ⁊ lubricus ⁊ tor¬
tuosus : qui decipiendo hominẽ. colubri
idcuco loqui. serpentis ore ꝑmissus ẽ:
ut ex ipso uase eius. homo cognosceret.
quał eẽt qui inus habitaret. S erpens
quippe ñ soium tortuosus ẽ: s etiã lubri

Expanded text:
tio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio spirituum, alii genera linguarum, alii interpretatio sermonum . Quae mox generali definitione concludens, ait: Haec autem omnia operatur unus atque idem Spiritus, dividens singulis prout vult. De his etiam coelis in psalmo dictum est: Verbo Domini coeli firmati sunt . De his quoque tudinis decore claruissent. Sed quia sanctis apostolis virtutum gratia decoratis, vitae praedicatio contra infidelium corda convaluit, et antiquus hostis obsessas infidelium mentes praedicatorum vocibus expulsus reliquit, post ornamenta coelorum apte subjungitur. obstetricante manu ejus, eductus est coluber tortuosus. - Quis enim colubri nomine appellatur, nisi antiquus hostis et lubricus et tortuosus, qui decidcirco loqui serpentis ore permissus est, ut ex ipso vase ejus homo cognosceret qualis esset qui intus habitaret. Serpens quippe non solum tortuosus est, sed etiam lubric
Abbreviated transcription (Latin):
tur ÷ choruscat miracłis : infidelitatem
sac̾dotum ac pͥncipũ libera uoce incre¬
pat÷ ad p̃dicandũ iħm. exemplũ aucto¬
ritatis cet̾is p̾̃stat: ne in nomine eiꝰ loqͥ
debeat. u̾berib ꝓhibet᷑. nec tam̃ compes¬
cit᷑. Contẽpnit flagella cedentiũ. qͥ pau
lo ante requirentiũ u̾ba tinuerat: ⁊ qui
ancille uires requisitꝰ. expauit. uires pͥn¬
cipũ cesus p̃mit. Scĩ enĩ iam sp̃c uirtu¬
te solidatꝰ. Huiꝰ mundi alutudines lib̾ta¬
tis calce depͥmebat: ut inimo ẽe cerneret.
quicqͥd contra creatoris grãm altũ tumu¬
erat. Hec sunt ornamenta celoꝵ ÷ hec sunt
uona sp̃c. que diu̾sis manifestari uirtut¬
b solent: quas occulte dispensationis mu¬
nere diuisas. paulus enumerat dicens. Alii
quidẽ ꝑ sp̃m datur sermo sapientie: alii au̾¬
sermo scientie. scdm eundẽ sp̃m. Alii fides in
Alii oꝑatio turiuitũ ÷ alii ꝓpħia : alii discre¬

Expanded text:
itur, coruscat miraculis, infidelitatem itur, coruscat miraculis, infidelitatem sacerdotum ac principum libera voce increpat, ad praedicandum Jesum, exemplum auctoritatis caeteris praestat, ne in nomine ejus loqui debeat verberibus prohibetur, nec tamen compescitur. Contemnit flagella caedentium, qui palo ante requirentium verba timuerat, et qui ancillae vires requisitus expavit, vires principum caesus premit. Sancti enim jam Spiritus virtute solidatus, hujus mundi altitudines libertatis calce deprimebat, ut in imo esse cerneret quidquid contra Creatoris gratiam altum tumeret. Haec sunt ornamenta coelorum, haec sunt dona Spiritus, quae diversis manifestari virtutibus solent, quas occultae dispensationis munere divisas Paulus enumerat, dicens: Alii quidem per spiritum datur sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem spiritum, alteri iscre
Abbreviated transcription (Latin):
ni quẽ uos crucifixistis. quẽ ds̾ suscita¬
uit amortius. in hoc. iste astat corã uob̾
saluus. Cumq erga hec ꝑsequentiũ fu¬
ror excresceret: cosq sac̃dotes ac pͥncipes
iħm p̃dicare ꝓhiberent: contra tram pͥn¬
cipumqua auctoritate petrus excreu̾it
indicat᷑. cũ illic ꝓtinus subdit᷑. Petrus
ũ ⁊ apłi dixerunt. Obedre oportet deo:
magis quã hominib. S cum auctorita¬
tẽ predicantiũ. resistentiũ p̃cepta ñ p̃me¬
rent: ad flagella ꝑuentrent. Nam sub¬
dit᷑. Tunc pͥncipes sac̾dotũ cesis denunti¬
auerunt. ne soquerent᷑ in noĩe iħu: ⁊ di¬
dit᷑. cũ ꝓtinus subinfert᷑. Et illi quidem
ibant gaudentes a conspectu concilii: qm̃
Uigni habiti sunt ꝓnoĩe ihu contume¬
liam pati. Mox etiã pꝰ flagelloꝵ gau¬
dia. quid agerent. indicatur. Omĩ aut̃
die intempło. ⁊ circa domos ñ cessabant.
docentes. ⁊ euangłirantes iħm xp̃m. Ecce
ille paulo añ tinidus. iam linguis loqͥ¬

Expanded text:
is, quem Deus suscitavit a mortuis, in hoc iste adstat coram vobis salvus . Cumque erga haec persequentium furor excresceret, eosque sacerdotes ac principes Jesum praedicare prohiberent, contra iram principum qua auctoritate Petrus excreverit indicatur cum illic protinus subditur: Petrus vero et apostoli dixerunt: Obedire oportet Deo magis quam hominibus. Sed cum auctoritatem praedicantium resistentium praecepta non p nam subditur: Tunc principes sacerdotum caesis denuntiaverunt ne loquerentur in nomine Jesu, et diditur cum subinfertur: Et illi quidem ibant gaudentes a conspectu concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Jesu contumeliam pati . Mox etiam post flagellorum gaudia quid agerent indicatur: Omni autem die in templo et circa domos non cessabant docentes et evangelizantes Christum Jesum. Ecce ille paulo ante timidus, jam linguis loqu
Abbreviated transcription (Latin):
nisci uolumus. ñ occurrit. fugit nos dici¬
mus: quando id qd̾ uolumꝰ memoria non
tenemꝰ. Sc̃a gͦ eccła postquã mortem ac re¬
surrectionẽ dñi. ascensionẽq descripsit:
clamat ei ꝓpħico plena sp̃u. fuge dilecte
mi: fuge. Ac si dliceret. Tu qui ex carne cõ¬
prehensibilis factus es. ex diuinitate tuia.
intelligentiã nr̃i sensus excede: ⁊ interp̃o
nobis incomp̃hensibilis ꝑmane. Tenet gͦ¬

Expanded text:
nisci volumus, non occurrit; fugit nos, dicinisci volumus, non occurrit; fugit nos, dicimus, quando id quod volumus, memoria non tenemus. Sancta ergo Ecclesia postquam mortem ac resurrectionem Domini ascensionemque descripsit, clamat ei prophetico plena spiritu: Fuge, dilecte mi, fuge. Ac si diceret: Tu qui ex carne comprehensibilis factus es, ex divinitate tua intelligentiam nostri sensus excede, et in teipso nobis incomprehensibilis permane. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ psalmtstam dr. Caligo sub pedib etus.
Et ascendit suꝑ cherubin ⁊ uolauit. uo¬
lauit suꝑ pennas uentoꝵ: ⁊ posuit tene¬
bras latibulũ suum. Caligo ẽ. nãq ei sub
pedib: quia ñ ea claritate ab inferiorib cer¬
nit᷑. qua insuꝑiorib dũatur. Ascendit enim
suꝑ cherubin. ⁊uolauit. Cherubin quippe.
plenitudo scientie dr. Pinde suꝑ plenitudi¬
nem scientie ascendisse ꝑhibetur ⁊ uolasse:
quia maiestatis eiꝰ celsitudinẽ. scientia nulla
cõprehendit. uolauit gͦ: quia longe in altũ
intellectui nr̃o se rapuit. Uolauit suꝑ pen¬
nas uentoꝵ: quia scientiam transcendit
animarũ. Qui posuit tenebras latibulũ
suũ ÷ quia dum caligine nr̃e infirmitatis
obscuram᷑. ꝑ ignorantiã nr̃am nobis abscon¬
dit᷑: ne anobis modo inet̾na ⁊ intima clari¬
tate usdeatuir. Uñ ei ⁊incanticis canticors
ab sponsa d̾r. fuge dilecte mi: fuge. Fugit
nos diciꝰ: quoties menti nr̃e id qd̾ rema¬

Expanded text:
ejus, et ascendit super cherubim et volavit, volavit super pennas ventorum, et posuit tenebras latibulum suum . Caligo est namque ei sub pedibus, quia non ea claritate ab inferioribus cernitur, qua in superioribus dominatur. Ascendit enim super Cherubim et volavit. Cherubim quippe plenitudo scientiae dicitur. Proinde super plenitudinem scientiae ascendisse perhibetur, et volasse, quia majestatis ejus celsitudinem scientia nulla comprehendit. Volavit igitur, quia longe in altum ab intellectu nostro se rapuit. Volavit super pennas ventorum, quia scientiam transcendit animarum. Qui posuit tenebras latibulum suum, quia dum caligine nostrae infirmitatis obscuramur per ignorantiam nostram nobis absconditur, ne a nobis modo in aeterna et intima claritate videatur. Unde ei et in Canticis canticorum a sponsa dicitur: Fuge, dilenos, dicimus, quoties menti nostrae in quo remi
Abbreviated transcription (Latin):
tis lagitate cõp̃hendo. Uos iecirco recta ñ
sapitis: quia hanc eandẽ ur̃am sapientiã
ñ d̾i manui. s uobismetipsis datis. Nam
id ꝓpͥis uirib tribuunt: ⁊ tantomagis
se pͥuant suꝑna sapientia: quanto illã
quasi ex suo ingenio hr̃e pͥuatã uolunt.
Quib aliq̃n datur aduidiciũ suũ. ut rec¬
ta quidẽ aliqͣ sciant: s ex ipsa hac scientia
obligatiores ad penã fiant. Uñ apte subdit᷑.¬

Expanded text:
tis largitate comprehendo. Vos idcirco recta non tis largitate comprehendo. Vos idcirco recta non sapitis, quia hanc eamdem vestram sapientiam non Dei manui, sed vobismetipsis datis. Nam is 565 viribus tribuunt; et tanto magis se privant superna sapientia, quanto illam quasi ex suo ingenio habere privatam volunt. Quibus aliquando datur ad judicium suum ut recte quidem aliqua sciant, sed ex ipsa hac scientia obligatiores ad poenam fiant. Unde apte subdit
Abbreviated transcription (Latin):
destruat. ⁊ postmodũ edificet. pͥus ut
euellat. ⁊ post modũ plantet: qͥa neqͣꝙͣ
recte u̾itatis fundamentũ ponit᷑. nͥ prius
erroris fabrica destruat᷑: beatꝰ iob pꝰqͣm
causas uniu̾salis ecclẽ amicoꝵ suoꝵ dictiꝰ.
quasi contra hereticoꝵ u̾ba respondit. eoꝵq
elationẽ multimoda responsione destru¬
xit. iã docẽ se ꝑhib̾et: ut uidelicet aꝑte ui¬
deat᷑ uihis que subdidit. recta plantare:
uihis uͦ que p̃misit euulsisse ꝑu̾sa. Seqͣr.¬
Socebo uos ꝑmanũ cłi. que omĩpotens
habeat: nec abscondã. Sic beatꝰ iob loqͥtur
u̾bis suis: ut aliqͥd signet ex nr̃is. Nam
scã eccła docens. inquantũ cognosce expe¬
dit: nil u̾itatis abscondit. Quia enĩ manꝰ
dĩ uocat᷑ filus ÷ omĩa quippe ꝑ ipsũ fc̃a
sunt: ꝑmanũ di doce̾ se ꝑhibet eos. quos
inꝓpria sapientia remanere fatuos uidet.
Ac si aꝑte dicat. Ego ex me aliqͥd nescio:
s quicqͥd deu̾itate sentio. hoc ex eiꝰdẽ u̾ita¬

Expanded text:
edificet; prius ut evellat, et postmodum plantet, quia nequaquam rectae veritatis fundamentum ponitur, nisi prius erroris fabrica destruatur; beatus Job postquam causas universalis Ecclesiae amicorum suorum dictis quasi contra haereticorum verba respondit, eorumque elationem multimoda responsione dextruxit, jam docere se perhibet, ut videlicet aperte videatur in his quae subdidit recta plantare, in his vero quae praemisit evulsisse perversa. SeqDocebo vos per manum Dei, quae Omnipotens habeat, nec abscondam. - Sic beatus Job loquitur verbis suis, ut aliquid signet ex nostris. Nam sancta Ecclesia docens in quantum cognoscere expedit, nil veritatis abscondit. Quia enim manus Dei vocatur Filius Omnia quippe per ipsum facta sunt , per manum Dei docere se perhibet eos quos in propria sapientia remanere fatuos videt. Ac si aperte dicat: Ego ex me aliquid nescio; sed quidquid de veritate sentio, hoc ex ejusdem Verita
Abbreviated transcription (Latin):
sedens p̃dicabat turbis. ꝑ nauem petri. qͥd
aliud. quã cõmissa petro eccła designat᷑: De
qua ut dñs turbis confluentib p̃dicet: eã
at̾ra paululũ reduci iubet. Quam nec in
altum duci. ⁊ tñ at̾ra p̃cepit remoueri: ꝓ¬
fecto significans p̃dicatores suos rudibus
debere popłis. nec alta nimis de celestib. nͦ¬
tam̃ t̾rena p̃dicare. Aqua itaq ligatur in
nubib quia p̃dicatoꝵ scientia. infirmoꝵ
mentib loquens: quantũ sentire uaset.
uoce ꝓhibetur. Nam plerũq si auditors
cor. u̾bi immensitate corrũpit᷑: lingua do¬
centiũ. indiscretionis pena multat᷑. Uñ
scriptum ẽ. Si quis aꝑuerit cist̾nam ⁊ fo¬

Expanded text:
sedens praedicabat turbis. Per navem Petri quid sedens praedicabat turbis. Per navem Petri quid aliud quam commissa Petro Ecclesia designatur? De qua ut Dominus turbis confluentibus praedicet, eam a terra paululum reduci jubet. Quam nec in altum duci, et tamen a terra praecipit removeri: profecto significans praedicatores suos rudibus debere poptamen terrena praedicare. Aqua itaque ligatur in nubibus, quia praedicatorum scientia infirmorum mentibus loquens, quantum sentire valet, loqui prohibetur. Nam plerumque si auditorum cor, verbi immensitate corrumpitur, lingua docentium indiscretionis poena multatur. Unde scriptum est: Si quis aperuerit cisternam,
Abbreviated transcription (Latin):
potius quã rigarent. Uñ religata int̾n¬
secus scientia. ut ñ parit̃ deorsum erũꝑet.
auditores suos distillatione u̾boꝵ nutriens
nubes illa ioquebat᷑: dicens. Non potui
canꝗͣ paruulis inxp̃o. Lac uobis potum¬
dedi ñ escam. Quis enĩ ferre potusset: si rap¬
tus ad t̾cium celũ. raptus inparadisũ. etiã
archana u̾ba audiens. que dici homini ñ
meret : si ea quȩ intrinsecus baurue pot̾at.
inquantũ carnis lingua sufficeret. extrin¬
secus inundans aque huiꝰ immensitas ema¬
nass: Ut uͦ auditores rudes ñ inundatio¬
ne scientie. s mod̾ata distillationis p̃dica¬
tiones foueant᷑. ligat ds aquas in nubibus.
ut ñ erumpant parit̃ deorsum: quia doctoꝵ
p̃dicationẽ temꝑat. ut auditoꝵ infirmitas.
uictoꝵ rore nutrita conualescat. Qd̃ bene
in euangłio mistica descriptione narratur:¬
cũ dicit᷑. Ascendit iħc innauicłam petri:
& rogauit ut a t̾ra reduceret pusillũ. Er ita

Expanded text:
potius quam rigarent. Unde religata intrinpotius quam rigarent. Unde religata intrinsecus scientia, ut non pariter deorsum erumperet, auditores suos distillatione verborum nutriens, nubes illa loquebatur, dicens: Non potui tanquam parvulis indedi, non escam . Quis enim ferre potuisset, si raptus ad tertium coelum, raptus in paradisum, etiam arcana verba audiens, quae dici homini non on opprimeret, si ea quae intrinsecus hauriri poterat, in quantum carnis lingua sufficeret, extrinsecus inundans aquae hujus immensitas emanasset? Ut vero auditores rudes non inundatione scientiae, sed moderata praedicationis distillatione proficiant, ligat Deus aquas in nubibus, ut non erumpant pariter deorsum; quia doctorum praedicationem temperat, ut auditorum infirmitas doctorum rore nutrita convalescat. Quod bene in Evangdum dicitur: Ascendit Jesus in naviculam Petri, et rogavit ut a terra reduceret pusillum: et ita
Abbreviated transcription (Latin):
Quid hoc loco aquam nͥ scientiam: qͥd nu¬
bes nͥ p̃dicatores appellat: Nam qͥa in sacͦ
eloquio aliq̃n aqua scientia dr. salomone
attestante didicinꝰ: qui ait. Aqua ꝓfunda.
pientie. Aquã signare scientiã. dauid ꝓpħ̾a
testat᷑: dicens. Tenebrosa aqua uinubibus
acris: idẽ occulta scientia inꝓpħis. Qui añ
aduentũ dñi. dũ occultis sacramentis gra¬
uidi. myst̾ia immensa gestarent: intuenti¬
um ocłis eors intelligentia caligabat. Nu¬
bium uͦ nomine. qͥd hoc in loco aliud quam
mundi partes cucũquaq transmissi. ⁊ u̾bis
nou̾ant. pluere. ⁊miraculis choruscare:
Quos ysatas ꝓpħa longe ante intuens dix̃.
cione sua ad laudem di. initia nascentis ec¬
clesie desid̾at. exordiri ÷ studet eiꝰ ordinem
runt sum moꝑe rudib popłis. plana ⁊ ca¬
pabilia. ñ summa atq ardua p̃dicare. Nã
si scientiã sc̃am. que hic aque nomine desig¬
nat᷑. ut hauriebant corde. ita ore funde ren:
immensitate eiꝰ auditores suos oppͥm̾ent.

Expanded text:
Quid hoc loco aquam nisi scientiam, quid nubes nisi praedicatores appellat? Nam quia in sacro eloquio aliquando aqua scientia dicatur, Salomone attestante didicimus, qui ait: Aqua profunda pientiae . Aquam significare scientiam, David propheta testatur dicens: Tenebrosa aqua in nubibus aeris , id est occulta scientia in prophetis; quia ante adventum. Domini dum occultis sacramentis gravidi immensa mysteria gestarent, intuentium oculis eorum intelligentia caligabat. Nubium vero nomine, quid hoc mundi partes circumquaque transmissi, et verbis noverant pluere, et miraculis coruscare? Quos Isaias propheta longe ante intuens, dixit, in hac locutione sua ad laudem Dei initia nascentis Ecclesiae desiderat exordiri, studet ejus ordinem runt summopere rudibus populis plana et capabilia, non summa atque ardua praedicare. Nam si scientiam sanctam, quae hic aquae nomine designatur, ut hauriebant corde, ita ore funderent, immensitate ejus auditores suos opprimerent
Abbreviated transcription (Latin):
cũ solii stu: ꝯ expandit suꝑ illud nebulã
suam. Inuultu solet cognitio demonstra¬
ri. Solii gͦ eus uultus tenetur: quia a no¬
b̾is inhac uita. regni eiꝰ gła ñ quanta intrin¬
secus habetur agnoscit᷑. Suꝑ qͦd̾ recte expan¬
di nebula d̃r: qͥa sicut ẽ illa celestis regni
gła ñ uidet᷑. Nam corpꝰ qd̾ corrumpitur
aggrauat animã: ⁊ depͥmit t̾rena in ha¬

Expanded text:
tum solii sui, et expandit super illud nebulam suam. - In vultu solet cognitio demonstrari. Solii ergo ejus vultus tenetur, quia a nobis in hac vita gloria regni ejus non quanta intrinsecus habetur, agnoscitur: super quod recte expandi nebula dicitur, quia sicut est, illa coelestis regni gloria non videtur. Nam, « corpus quod corrumpitur aggravat animam,