comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis: Ulisitabo inquit in uirga mi¬
quitates eorum: & in flagellis delicta
eocum. Expectabas ad securitatem
tuam: miscłiam imeam t̾ero non disper¬
gam ab eo. Et quidem hoc nonnulli co-¬
dices habent: sed emendatiores non
habent. Tamen & qui hoc habent:
nichil ab re habent. Quomͦ enim a xp̃o
miscdĩam suam: non disꝑgat : Num¬
quid ipse saluator corporis. uel in terra
uel in celo peccatit: qui sedet ad dexte¬
ram patris. & interpellat pro nobis :
A xp̃o tamen s a menbris enis: a corpo¬
re eius quod est eccła. Sic enim pro
magno dicit. quod ab illo non disꝑgit.
miscdĩam suam: quasi non agnoscimis
uigenitum filicim qui est in sintipa¬
tris. Non enim pro persona sua ibi co¬
paratur homo: sed una persona est dg̃
& homo. Ergo non disꝑgit ab eo mise¬
ricordiam suam cun a menbris eitis.
cum ab eius corpore non disꝑgit mise
nes paciebatur cum iam sederet in celo. et
de celo clamabat: saule saule. quid perse¬

Expanded text:
ab eis? «Visitabo,» inquit, «in virga iniab eis? «Visitabo,» inquit, «in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Exspectabas ad securitatem tuam, «Misericordiam vero meam non dispergam ab» eis. Et quidem hoc nonnulli codices habent, sed emendatiores non habent: tamen et qui hoc habent, nihil ab re habent. Quomodo enim a Christo misericordiam suam non dispergit? Numquid ipse Salvator corporis vel in terra vel in coelo peccavit; qui sedet ad dexteram ejus, et interpellat pro nobis ? A Christo tamen: sed a membris ejus, a corpore ejus quod est Ecclesia. Sic enim pro magno dicit quod ab illo non dispergat misericordiam suam, quasi non agnoscimus unigenitum Filium qui est in sinu Patris: non enim pro persona sua ibi computatur homo, sed una persona est Deus et homo. Ergo ab eo non dispergit misericordiam suam, cum a membris ejus, cumnes patiebatur, cum jam sederet in coelo; et de coelo clamabat, «Saule, Saule,» non, Quid perse
Abbreviated transcription (Latin):
s. exheredari. Quem enim diligit do¬
mintis cocripit: flagellat autem om¬
nem filium quem recipit. Peccator
filius dedignatur flagellari: cum sine
peccato uideat unicum flagellatum:
llistabo ergo in uirga ait iniquitates
eorum. Sic & apls comininatur. Quid
tultis. in uirga ueniam ad uos : Absit
ut dicerent pii filii si cum uirgi uen¬
turus es : noli uenire. Melitis est enim
erudiri in uirgi patris: quam in blan¬
dimento perire predonis. Ulifitabo in¬
quit in uirga iniquitates eorum. & in
fligellis delicta eortim: misericordiam
uero meam non dispergam ab eo. A qͦ:
Ab illo scilicet dauid cui talia promisi :
quem unxi in oleo sancto meo pre par¬
ticipibus suis. Agoscitis eum a quo ñ
dispergit detis miscdiam suam: ne quis
forte sollicitus dicat: quandoquidem
xp̃m dicit a quo se miscdiam stiam non
disꝑsurum esse consirmat. Quid ergo
peccator: Numquit enim hoc dixit:
miscdiãm autem meam non dispergã

Expanded text:
sed exhaeredari: quem enim diligit Dosed exhaeredari: quem enim diligit Dominus, corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit . Peccator filius dedignatur flagellari, cum sine peccato videat Unicum flagellatum? «Visitabo» ergo, ait, «in virga iniquitates eorum.» Sic et Apostolus comminatur: «Quid vultis? in virga veniam ad vos» ? Absit ut dicerent pii filii, Si cum virga venturus es, noli venire. Melius est enim erudiri in virga patris, quam in blandimento perire praedonis. 3. «Visitabo,» inquit, «in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum. Misericordiam vero meam non dispergam ab eo.» A quo? Ab illo scilicet David cui talia promisi, quem unxi in oleo sancto meo prae participibus suis . Agnoscitis eum a quo non disperget Deus misericordiam suam? Ne quis forte sollicitus dicat, Quandoquidem Christum dicit, a quo se misericordiam suam non dispersurum esse confirmat, quid ergo peccator? Numquid enim hoc dixit. Misericordiam autem meam non dispergam
Abbreviated transcription (Latin):
meam non dispergam ab eis: neq
nocebo eos in ueritate mea. N eq
ꝓfanabo testamentum meum: &
quȩ ꝓcedunt de labiis meis non
reprobabo. Mignum firmamentũ
ꝓmissionis dei. Filii huius datud:
filii stnt sponsi. Omnes ergo xp̃iam:
filii eius dicuntur. Multum est autem
quod ꝓmittit deus. Quia si xp̃iam hoc
est filii eius dereliquerint inquit legẽ
meam. & in iudiciis meis non ambulatis¬
rint. si iustificationes meas ꝓfanatde¬
rint. & mandata mea non custodie-¬
rint. non contempnam eos. neq in
perditione dimittam eos. S quid faU¬
ciam: Uisitabo in uirga iniquitates
eorum & in flagellis delicta eorum. Non
ergo tantum misericordia uocantis est:
sed & uerberantis & flagellantis. Sit
itaq manus paterna super te: & si fi-¬
lus bonus es. noli repellere disciplmã.
Quis est enim filius: cui non dat pater
dum non atiferat misericordiam. Ce¬
dat contumacem: dum tamen reddat
hereditatem. Tu si promissa patris
bene agnotusti: non timeas flagellari.

Expanded text:
neque nocebo in veritate mea: neque profanabo testamentum meum; et quae procedunt de labiis meis, non reprobabo.» Magnum firmamentum promissionis Dei. Filii hujus David, filii sunt sponsi: omnes ergo Christiani, filii ejus dicuntur. Multum est autem quod promittit Deus, quia «Si» Christiani, hoc est, «filii ejus dereliquerint,» inquit, «legem meam, et in judiciis meis non ambulaverint; si justificationes meas profanaverint, et mandata mea non custodierint;» non contemnam eos, neque in perditione dimittam eos: sed quid faciam? «Visitabo in virga iniquitates eorum, et in flagellis delicta eorum.» Non ergo tantum misericordia vocantis est, sed et verberantis et flagellantis. Sit itaque manus paterna super te, et si filius bonus es, noli repellere disciplinam: quis est enim filius, cui non dat discipdum non auferat misericordiam; caedat contumacem, dum tamen reddat haereditatem. Tu si promissa patris bene agnovisti, non timeas flagellari,
Abbreviated transcription (Latin):
re non possunt. Proba. quia ipse
animam suam eruit. Potestatem
habeo ponendi animam meam:
& potestatem habeo iterum sum̃di
eam. Hemo tollit eam a me: quia
ego dormiui. s ipse eam pono a me:
& iterum sumo eam. Quia ipse est
qui eruit animam suam de manu
tum est aliquantum. & dui dixert̃
gentes frementes: quando morietur et
periet nomen eius. Propter hos ergo ũ
in xp̃o credentes. s aliquandiu laborataros:
sequitur & dicit. Ubi sunt miscdĩȩ tuȩ
antique dñe : Iam agnouimus xp̃m mun-¬
datorem: iam tenemus in quo comples pro-¬
missa. Exhibe in illo quod ꝓmisisti. ipse
est qui uiuet & non uidebit mortem ip-¬
se est qui eruit animam suam de manu
inferni: & nos tamen adhuc laboramus.
Direrunt ista martires quortm natali¬
tia celebramus. ipse uiuet & non uidebit
mortem: ipse eruit animam suam de
manu inferni. Et nos ꝓpter te mortifi¬
camur tota die: deputati sumtis uelut
oues occisionis. Ibi sunt miscdĩȩ

Expanded text:
re non possunt. Proba quia ipse re non possunt. Proba quia ipse animam suam eruit. «Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam. Nemo tollit eam a me;» quia «ego dormivi» : sed «ipse eam pono a me, et iterum sumo eam» , quia ipse est qui eruit animam suam de manibus tum est aliquantum, et diu dixerunt Gentes frementes, «Quando morietur, et peribit nomen ejus» ? Propter hos ergo jam in Christum credentes, sed aliquandiu laboraturos, sequitur et dicit: «Ubi sunt misericordiae tuae antiquae, Domine?» Jam agnovimus Christum mundatorem, jam tenemus in quo comples promissa; exhibe in illo quod promisisti. Ipse est qui vivet et non videbit mortem, ipse est qui eruit animam suam de manibus inferni: et nos tamen adhuc laboramus. Dixerunt ista martyres, quorum natalitia celebramus. Ipse vivet et non videbit mortem, ipse eruit animam suam de manibus inferni; et nos propter te mortificamur tota die, deputati sumus velut oves
Abbreviated transcription (Latin):
de quo dictum est: quis est homo qui
unuet & non uidebit mortem: Sed
forte nullus est inmo quis est. ut quieras
dictam est: non ut desperes. S forte
aliqus est qui inuet & non uidebit
mortem: non tamen de rp̃o dixit qui
mortuus est. Hullus omnino est ho
mo qui uinet & non uidebit mortem:
nisi qui iam pro mortalibus mortuus
est. Nam ut scias quia de illo dirit:
ude quid sequitur. Quis est homo
qui iuuet & non uidebit mortem :
Ergo numquã fuit in morte : fuit.
Quomͦ ergo uiuet: & non uidebit mor¬
tem : Eruet animam suam de
manti inferi. Ecce uere solus omni¬
no singulariter solus uiuit: & non
uidebit mortem. & eruet animam
suam de manu inferi. Quia & si
ceteri fideles eius resurgent a mor-¬
tius. & uiuent & ipsi in eternum.
& non uidebunt mortem: non tam̃
animam stiam. ipsi eruent de ma-¬
nibͦinferni. Ille qtu eruit animãm
stiam de manu inferni: ipse eruit
animas fidelium suorum ipsi se erue¬

Expanded text:
de quo dictum est, «Quis est homo qui de quo dictum est, «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Sed forte nullus est. Imo, «Quis est,» ut quaeras dictum est, non ut desperes. Sed forte est aliquis homo «qui vivet et non videbit mortem;» non tamen de Christo dixit, qui mortuus est? Nullus omnino homo est qui «vivet et non videbit mortem,» nisi qui jam pro mortalibus mortuus est. Nam ut scias quia de illo dixit, vide quid sequitur. «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Ergo nunquam fuit in morte? Fuit. Quomodo ergo «vivet et non videbit mortem? Eruet animam suam de manibus inferni.» Ecce vere solus, omnino singulariter solus «vivet et non videbit mortem; eruet animam suam de manibus inferni:» quia etsi caeteri fideles ejus resurgent a mortuis, et vivent et ipsi in aeternum, et non videbunt mortem; non tamen animam suam ipsi eruent de manibus inferni. Ille qui eruit animam suam de manibus inferni, ipse eruit animas fidelium suorum; ipsi se erue
Abbreviated transcription (Latin):
ne constitusti omnes filios hominum.
Ergo seruasti aliquid: unde mundaren-¬
tur. Quis est iste quem seruasti: Quis
est homo qui utuet & non uidebit mor¬
tem: Ergo ille homo qui iuuet & non
uidebit mortem: ipse mundat a uanita¬
te. Non enim in uanitate constituit
omnes filios hominun. aut potestͥ con¬
tempnere illos qui fecit illos: ut non eos
conuerteret. & non muudaret: Quis
est homo qui uiuet & non uidebit mor¬
tem : Surgens enim a mortius iam ñ¬
non moritur: & mors ei ultra non dña¬
bitur. Deniq cum in alio psalmo scriptã
legatur. non derelinques animam meam
in inferno nec dabis sanctum tuum uidẽ
corruptionem: ad siunit hoc testimoniũ
apłica disciplina. & ita in actibus apłoꝵ
contra infideles disputat dicens. Uiri
fratres scimts quia dauid patriarcha
mortius est: & caro eius uidit corruptio¬
nem. Non ergo de illo dictum est: nec
dabis sanctam tuum tudere corruptio¬
nem. Si ergo non de illo dictum est:

Expanded text:
ne constituisti omnes filios hominum.» ne constituisti omnes filios hominum.» Ergo servasti aliquid unde mundarentur. Quis est iste quem servasti? «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Ergo ille homo qui vivet et non videbit mortem, ipse mundat a vanitate. Non enim in vanitate constituit omnes filios hominum, aut potest illos contemnere qui fecit illos, ut non eos converteret et non mundaret. 10. «Quis est homo qui vivet et non videbit mortem?» Surgens enim a mortuis jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur . Denique cum in alio psalmo scriptum legatur, «Non derelinques animam meam in inferno, nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem» , assumit hoc testimonium apostolica disciplina, et ita in Actibus Apostolorum contra infideles disputat, dicens: «Viri fratres, scimus quia David patriarcha mortuus est, et caro ejus vidit corruptionem;» non ergo de illo dictum est, «Nec dabis Sanctum tuum videre corruptionem» . Si ergo non de illo dictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
est: dispositum per angelos in manu
mediatoris. Memento quȩ est substan-¬
tia mea. Non enim uane constitiusti
omnes filios hominum. Ecce omnes
filii hominum ierunt in uanitatem:
tu tamen uane illos constitiusti. Cũ
ergo ierunt omnes in uanitatem. quos
tu non uane constituisti: unde eos
mundaret auanitate: Humquid
nichil tibi seruasti : Illud quod tibi
seruasti.unde mundares homines a ua¬
nitate: sanctus ille tuus est. in eo sub¬¬
stantia mea. Ex illo enim mundantur
omnes quos non fruistra constitiusti a
ꝓpria uanitate quibus dicitur. filii ho¬
minum quousq graues coede: ut quid
diligitis uanitatem. & queritis menda¬
tium. forte solliciti facti conuerterent᷑
a uanitate. inuenirent se uanitate inqͥ¬
natos: quererent unde mundarentur.
Succurre:e fac securos. Et scitote. qm̃
magnificauit dñs sanctum suum. Sc̃m
suum admirabilem fecit: inde omnes ua
nitate mundaiit. Ibi est inquit substan¬
tia mea: memento eius. Non enim ua-¬

Expanded text:
est, dispositum per Angelos in manu est, dispositum per Angelos in manu Mediatoris . «Memento quae est substantia mea: non enim vane constituisti omnes filios hominum.» Ecce omnes filii hominum ierunt in vanitatem; tu tamen non vane illos constituisti. Cum ergo ierunt omnes in vanitatem, quos tu non vane constituisti; unde eos mundares a vanitate, numquid nihil tibi servasti? Illud quod tibi servasti unde mundares homines a vanitate, sanctus ille tuus, in eo substantia mea. Ex illo enim mundandantur omnes, quos non frustra constituisti a propria vanitate: quibus dicitur, «Filii hominum quousque graves corde? utquid diligitis vanitatem, et quaeritis mendacium?» Forte solliciti facti converterentur a vanitate, invenirent se vanitate inquinatos, quaererent unde mundarentur; succurre, fac securos. «Et scitote quoniam mirificavit Dominus sanctum suum» . Sanctum suum admirabilem fecit; inde omnes a vanitate mundavit: ibi est, inquit, substantia mea, memento ejus. «Non enim va
Abbreviated transcription (Latin):
perfudisti eum confusione. Hȩc omr̃a
uenerunt iudeis. non tamen ablato
impleat deus ꝑmissa sua. Post hȩc
dura quȩ cõmemorauit euenisse illi
poplõ & illi regno: ne ibi putaretur
deus impleuisse quod ꝓnuserat: et
non daret alterum regnum in xp̃o.
cuius regni non erit finis: alloquit᷑
eum ꝓpheta & dicit. Quousq
dñe auerteris in finem : forte enim
non in finem & ab ipsis: quia cecitas
ex parte israhel facta est ut plenitudo
gentium intraret. & sic omnis israhel
saluus fieret. Interea tamen. Ex
ardescet sicut ignis ira tua: menento
positus in carne in uideis. positus in spe
in xp̃o: meñto quȩ sit substantia mea.
Non enini quia defecerunt iudei: de¬
fecit substantia mea. Et enim de illo
poplõ uirgo maria. de uirgine maria
caro xp̃i: & caro illa non peccatrix. s
peccatorum mundatrix. Ibi est inquit
substantia mea. Memento quȩ est stib-¬
stantia mea. Non enim omnino inte¬
riie radix. ueniet semen cui ꝓmissum

Expanded text:
Perfudisti eum confusione.» Haec omnia evenerunt Judaeis, non tamen ablato impleat Deus promissa sua. Post haec dura quae commemoravit evenisse illi populo et illi regno, ne ibi putaretur Deus implevisse quod promiserat, et non daret alterum regnum in Christo, cujus regni non erit finis; alloquitur eum Propheta, et dicit: «Quousque, Domine, averteris in finem?» Forte enim non in finem et ab ipsis; quia caecitas ex parte Israel facta est, ut plenitudo Gentium intraret, et sic omnis Israel salvus fieret . Interea tamen, «Exardescet sicut ignis ira tua» 9. «verpositus in carne in Judaeis, positus in spe in Christo, «Memento quae est substantia mea.» Non enim quia Judaei defecerunt, defecit substantia mea. Etenim de illo populo virgo Maria, de virgine Maria caro Christi; et caro illa non peccatrix; sed peccaterum mundatrix: ibi est, inquit, substantia mea. «Memento quae est substantia mea.» Non enim omnino interiit radix; veniet semen cui promissum
Abbreviated transcription (Latin):
limina seruiendo contereres quem cotidie
non dico salutares s adorares. ciui impende¬
res fideha obsequia: si unum crimen de
eius coniuge diceres. numquid domum eiꝰ
intrares: Tenete ergo km̃i tenete omnes
unanimiter deum patrem: & eccłãm ma-¬
trem. Hatalitia sanctorum cum sobrie¬
tate celebrate. ut imitemur eos qui pre¬
cesserunt: & gaudeant de nobis qui
orant protiobis: ut benedictio dm̃ in et̾¬
per quem hominem suum
mo sern̾itutis quem liberans quadraginta
annos per heremum duxit. fuit ergo
moyses minister testamenti ueteris: &
ꝓpheta testamenti noui. Omnia quippe
illa in figura contingebant in ills: sicut
ait apls. Scripta sunt autem ad correp.¬
tionem nr̃am: in quos finis scłorum obuie¬
nit. Scdm̃ hanc ergo dispensationem
quȩ facta est per moysen inspiciendus ẽ
psalmus iste: qui ex eius oratione titulũ

Expanded text:
limina serviendo contereres, quem quotidie, limina serviendo contereres, quem quotidie, non dico salutares, sed et adorares, cui impenderes fidelia obsequia; si unum crimen de ejus conjuge diceres, numquid domum ejus intrares? Tenete ergo, charissimi, tenete omnes unanimiter Deum patrem, et matrem Ecclesiam. Natalitia sanctorum cum sobrietate celebrate, ut imitemur eos qui praecesserunt et gaudeant de vobis qui orant pro vobis; ut «benedictio Domini in aeterper quem hominem suum mo servitutis liberans, quadraginta annos per eremum duxit. Fuit ergo Moyses minister Testamenti Veteris, et propheta Testamenti Novi. «Omnia» quippe «illa in figura contingebant in illis,» sicut ait Apostolus: «scripta sunt autem ad correptionem nostram, in quos finis saeculorum obvenit» . Secundum hanc ergo dispensationem quae facta est per Moysen, inspiciendus est iste psalmus, qui ex ejus oratione titulu
Abbreviated transcription (Latin):
mus eccłãm eius. Illum sicut patrem: istã
sicut matrem. Illum sicut dñm. hanc sic
ancillam eius: quia fili ancillȩ ipsius sumꝰ:
s matrimonitm hoc migna caritate cõ-¬
pagnatur. Nemo offendit untim: et
pmeretur alterum. Nemo dicat ad ido¬
la quidem tiado. arrepticios & sortilogos
confulo: s tamen dei ecclam non relinquo.
Catholicus sum. Tenens matrem:. offendis
patrem. Alius item dicit. Absit a me.
Non consulo sortilogum. non quero arrep¬
ticium. non quero diuinationes sacrilegas.
nec eo ad adoranda demonia. nec seruio la¬
pichbus: sed tamen in parte donati sumꝰ.
Quid tibi prodest non offensus pter.
qui offensam uindicat matrem: Quid
prodest si dñm confiteris. deum honoras
ipsum predicas. filium enis agnoscis.sedentẽ
ad patris dexteram consiteris: & blasphe¬
mas ecclam eus: Non te coerigunt ȩxem¬
pla hͣmani conitignie Si haberes aliquem
patronum cui cotidie obsequereris. cuius

Expanded text:
mus Ecclesiam ejus: illum sicut patrem, istam mus Ecclesiam ejus: illum sicut patrem, istam sicut matrem; illum sicut dominum, hanc sicut ancillam ejus; quia filii ancillae ipsius sumus. Sed matrimonium hoc magna charitate compaginatur: nemo offendit unum, et promeretur alterum. Nemo dicat, Ad idola quidem vado, arreptitios et sortilegos consulo: sed tamen Dei Ecclesiam non relinquo; catholicus sum. Tenens matrem, offendisti patrem. Alius item dicit, Absit a me; non consulo sortilegum, non quaero arreptitium, non quaero divinationes sacrilegas, non eo ad adoranda daemonia, non servio lapidibus: sed tamen in parte Donati sum. Quid tibi prodest non offensus Pater, qui offensam vindicat matrem? quid prodest si Dominum confiteris, Deum honoras, ipsum praedicas, Filium ejus agnoscis, sedentem ad Patris dexteram confiteris; et blasphemas Ecclesiam ejus? Non te corrigunt exempla humani conjugii? Si haberes aliquem patronum, cui quotidie obsequereris, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
preterita credamus. presentia agnoscamꝰ
futura speremus: non nos auertat ini¬
micus a uia: ut qui colligit nos tanquã
pullos suos stb alis stus. foueat nos: nec
aberremus ab alis eius: ne accipiter &¬
heruis raprat in pulmes adhuc pullos.
Non enim de se debet sperare tp̃ianus:
si uult esse firmus uapore materno nitru¬
tur. Illa est enum gillma colligens pullos
suos. de qua impperatur illi cituitati infideli
ierłm: quotiens uolui colligere filios tuos
tanquam gillina pullos suos suib alis & no
liustr: ecce relinquetur nobis domus ur̃a de¬
serta. Huic dictum est posiusti munitio¬
nes etus foemidinem. Quia ergo illi noltie¬
runt contegi fub alis gallinȩ huius: & tale
ȩxemplum dederunt quod timere debea¬
mus. a tiolaticis spiritibus inmundis que¬
rentibus cotidie. quod rapiant intra sub
alas gillinȩ huius diuine sapientiȩ: qm̃
ꝓpter ptillos suos infirmata est usq ad
mottem. Amemus dñm deum nrͣm: a me¬

Expanded text:
praeterita credamus, praesentia cognoscamus, praeterita credamus, praesentia cognoscamus, futura speremus. Non nos avertat inimicus a via, ut qui colligit nos tanquam pullos suos sub alis suis, foveat nos; ne aberremus ab alis ejus, ne accipiter aereus rapiat implumes adhuc pullos. Non enim de se debet sperare christianus: si vult esse firmus, vapore materno nutriatur. Illa est enim gallina colligens pullos suos, de qua improperatur illi civitati infideli Jerusalem: «Quoties volui colligere filios tuos tanquam gallina pullluisti? Ecce relinquetur vobis domus vestra deserta» . Hinc dictum est, «Posuisti munitiones ejus formidinem.» Quia ergo illi noluerunt contegi sub alis gallinae hujus, et tale exemplum dederunt, quo timere debeamus a volaticis spiritibus immundis, quaerentibus quotidie quod rapiant; intremus sub alas gallinae hujus divinae Sapientiae, quoniam propter pullos suos infirmata est usque ad mortem. Amemus Dominum Deum nostrum, ame
Abbreviated transcription (Latin):
exprobrauerunt mimici tui: comutatio
tus dñs in eternum fiat fiat. Gratias mi¬
gratias gratiȩ ipsuis: Hos enim gratias
agimus. Non danus. nec reddimus. nec
referimus nec rependimus gratias: sed¬
tantum uerbis agimus: retinemus. Ipse
nos gratis saltiosfecit. ipse impietates nr̃as
adtendit: ipse nos non eum querentes
quesitit. inuenit. redemit. liberauit a
dñata diaboli. & potestate demoniorum
alligait nos fide mundandos: unde sol¬
uit illos inmicos qui non credunt. et
ideo mundari non possunt. Dicant qui
remanserunt quidqqid uolunt: cotidie¬
in dies singulos minus minusq remane¬
bunt. Obiciant inrideant. exprobrent ñ
interitum s cominutationem xp̃i tuiꝰ. nͣ
udent quia cum ista dicunt. defitiunt
aut credendo. aut moriendo. Illorum
ergo maledictio temporalis est: benedic¬
tio autem dm̃ in eternum. Et ad con-¬
firmandam benedictionem ne quis time¬
at: fiat fiat. Ista subscriptio est cautio¬
nis dei. Sectri ergo de ꝓmissionibus eiꝰ.

Expanded text:
exprobraverunt inimici tui, commutatiotio Domini» «in aeternum: fiat, fiat.» Gratias migratiae ipsius Nos enim gratias agimus; non damus, nec reddimus, nec referimus, nec rependimus: gratias verbis agimus, re tenemus. Ipse nos gratis salvos fecit, ipse impietates nostras non attendit; ipse nos non eum quaerentes quaesivit, invenit, redemit, liberavit a dominatu diaboli et potestate daemoniorum: alligavit nos fide mundandos, unde solvit illos inimicos qui non credunt, et ideo mundari non possunt. Dicant qui remanserunt quotidie quidquid volunt, in dies singulos minus minusque remanebunt: objiciant, irrideant, exprobrent, non interitum, sed «commutationem Christi tui.» Non vident quia cum ista dicunt, deficiunt aut credendo, aut moriendo? Illorum enim maledictio temporalis est; «benedictio» autem «Domini in aeternum.» Et ad confirmandam benedictionem, ne quis timeat: «fiat, fiat.» Ista subscriptio est cautionis Dei. Securi ergo de promissionibus ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
tui. Hoc enim obiecerunt. qtua mortu¬
obicistis insanis Quamuis iam nemo
est qui obitit: tamen si qui reliqui re¬
tuis xp̃c. Ille non perimebatur: sed
cõmutabatur. Mortuus dicitur. ꝓpter
triduum. Ecce quid exprobrauerunt
inimici tui. ł õ anissionẽ. ñ ꝑditionẽ. s plane c̃omu¬
tationẽ xͥ tii. Mutatꝰ ẽ ille a tẽporali inta. et̾nã.

Expanded text:
ortuobjicitis insani? Quamvis jam nemo est qui objiciat; tamen si qui reliqui retuus est Christus? Ille non perimebatur, sed commutabatur. Mortuus dicitur propter triduum. Ecce quid exprobraverunt inimici tui: non amissionem, non perditionem: sed plane «commutationem Christi tui.» Mutatus est il
Abbreviated transcription (Latin):
brii seruorum tuorum. Iam in illo ui¬
uente. iam in celo ad dexteram patris
sedente: obpbria obiecta sunt xp̃ianis.
llidua illa pariens & habens filios abũ¬
dantiores quam quȩ habebat uirum.
audiuit ignominias. audiuit obꝓbria:
s ȩccła multiplicata extendens in dexte¬
ram atq sinistram. ignomiiniam uidiu¬
tatis sue iam non est menior. Mem̃to
dñe apud quem non est abundantia
suauitatis memoriȩ tuȩ: memento.
nolibliuisci. Quid memento : Me¬
mento obprobrii seruorum cuorum.
Quod continui in sinu meo multa¬
rum gentium. Ibam inquit p̃dicare
& obprobria audiebam: & in sinti meo
continebam. quia implebam. blasfemam᷑.
rogamus. quasi purganenta facti suimꝰ
omnium peripsima. Dui continuertint
xp̃iani obprobria in sinci suo: in corde suo:
nec aud. ebant resistere conuitiantibus :
antequam crimen inderetur respondẽ
pagano. Nunc iam crimen est remanere
paganum. Gratias dño. memor fuit ob¬
probriorum nr̃orum ȩxaltauit cornui xp̃

Expanded text:
brii, servorum tuorum.» Jam illo vivente, jam in coelo ad dexteram Patris sedente, opprobria objecta sunt Christianis: buerunt. Vidua illa pariens, et habens filios abundantiores quam illa quae habebat virum , audivit ignominias, audivit opprobria: sed Ecclesia multiplicata, extendens in dexteram atque sinistram, ignominiae viduitatis suae jam non est memor. «Memento, Domine,» apud quem est abundantia suavitatis memoriae tuae; «Memento,» noli oblivisci. Quid, «Memento? Memento opprobrii servorum tuorum, quod continui in sinu meo multarum gentium.» Ibam, inquit, praedicare, et opprobria audiebam, et in sinu meo continebam; quia implebam, «Blasphemamur, rogamus; quasi purgamenta mundi facti sumus, omnium peripsema» . Diu continuerunt Christiani opprobria in sinu suo, in corde suo; nec audebant resistere conviciantibus: antea cum crimen videretur respondere pagano, nunc jam crimen est remanere paganum. Gratias Domino; memor fuit opprobriorum nostrorum: exaltavit cornu Christi
Abbreviated transcription (Latin):
quo in matutino lo¬
cuti sumus ammum
intendite. & pium
Idebitumꝰ exigite. eo reddituro per
dei adnuntiabͣtur: ad huc in his
etiam uerbis quȩ tractaturi sumus
ipse adnuntiatur. De illo enim int̾
cetera paulo superius dictum erat.
& ego primogenitum ponam eum
excelsum pre regibus terrȩ: in eter¬
num seruabo illi miscdiãm meam.
& testamentum meum fidele ipsi:
& ponam in seculum scłi semen eius.
& thronum eis sicut dies celi. De
his & de omnibus supra ab ipso exor¬
legem meam. & in udiciis meis non
ambulatierint. si iustificationes meas

Expanded text:
quo in matutino locuti sumus, animum intendite, et pium debitum exigite; eo reddituro per Dei annuntiabatur, et adhuc in his etiam verbis quae tractaturi sumus, ipse annuntiatur. De illo enim inter caetera paulo superius dictum erat: «Et ego primogenitum ponam eum, excelsum apud reges terrae. In aeternum servabo ieum fidele ipsi. Et ponam in saeculum saeculi semen ejus, et thronum ejus sicut dies coeli.» De his et de omnibus supra ab ipso exorlegem meam, et in judiciis meis non ambulaverint; si justificationes meas
Abbreviated transcription (Latin):
ne in sp̃u suo remaneat: & non sit tran¬
filiens. Iam tamen melits agit. quam
foris agebat. Transcendit aliquid. Et
hinc indeamus quo. Non enim cessit
iste tramiens doneo ueniat in finem:
unde habet titulum psalmus. Garrie¬
bam inquit: & scrutabar sp̃m meum
Et quid muenistis U on in et̾nim
repellet detis. Tedium inuenerat
in hac uita/ nusquam fidam. nusquã
securam consolationem. Ad quoscãq
homines intendebat scandalum in eis
inuemebat. aut timebat. Nusquã
ergo securus. Tacere illi maltim erati
ne sileret a bonis. Loqui & foris garri¬
re molestam erat. ne anticiparent ingi¬
lias omnes inimici enis: calumpnias in¬
quirerent in uerbis enis. Angustatus
un hac uita uiehementer: multum de
tita alia cogitauit. tibi ista non sit tẽꝑ¬
tatio. Et quando illuc ꝑuenitar:
Non enim non constat: quia quod
hic patimur. ira dei est. Dicitur hoc
in ysma. Non in eternum iundex
in uobis ero: neq per omne temptis

Expanded text:
ne in spiritu suo remaneat, et non sit tranne in spiritu suo remaneat, et non sit transiliens. Jam tamen melius agit quam foris agebat. Transcendit aliquid: et hinc videamus quo. Non enim cessat iste transiliens, donec veniat in finem unde habet titulum Psalmus: Garriebam, inquit, et scrutabar spiritumEt quid invenisti? Non in aeternum repellet Deus. Taedium invenerat in hac vita; nusquam fidam, nusquam securam consolationem. Ad quoscumque homines intendebat, scandalum in eis inveniebat, aut timebat. Nusquam ergo securus. Tacere illi malum erat, ne sileret a bonis: loqui et foris garrire molestum erat, ne anticipantes vigilias omnes inimici ejus, calumnias inquirerent in verbis ejus. Angustatus in hac vita vehementer, multum de vita alia cogitavit, ubi ista non sit tentatio. Et quando illuc pervenitur? Non enim non constat, quia quod hic patimur, ira Dei est. Dicitur hoc in Isaia: Non in aeternum vindex in vobis ero, neque per omne tempus
Abbreviated transcription (Latin):
requirit: in corde suo meditatus est.
Garriebam. ecce illud est. garrire. Ob¬
serua itertim: ne defitiat sp̃c tuus.
Non inquit. non sic garriebam:
quasi foris. alio modo mnc. Quomodo
nino: Garriebam: & scrutabar sp̃m
meum. Si scrutaretur iste terram. ut ue¬
nas auri inueniret: nemo eum desipere
diceret. inimo sapientem multi dicerẽt.
qui uellet ad aurum peruenire. Quan¬
ta homo habet intus & non fodit:
Scrutabatur iste sp̃m sirum: & cum iꝑ¬
so sp̃n suo lquebatur: & ipsa locutione
garriebat. Se ipsum interrogabat. ȩra-¬
minabat in se udex erat & sequitur.
Scrutabar spm meum. Tmiendrmi. ne
in ipso spͣu suo remaneat. Garritit
enim foras. & quia anticipauerunt ui¬
gilias omnes inunici eius. inuenit ibi
tristiciam. & defecit sp̃c eitis: eum gar¬
riebat foris. Ecce cepte nitus garrire:
securus ibi solas in silentio. cogitat
annos eternos. Et perscrutabar
inquit sp̃m meum. Et hic timendum

Expanded text:
requirit, in corde suo meditatus est. requirit, in corde suo meditatus est. Garriebam. Ecce est illud garrire. Observa iterum, ne deficiat spiritus tuus. Non, inquit: non sic garriebam quasi foris; alio modo nunc. Quomodo nunc? Garriebam, et scrutabar spiritum meum. Si scrutaretur iste terram, ut venas auri inveniret, nemo eum desipere diceret; imo sapientem multi dicerent, qui vellet ad aurum pervenire: quanta homo habet intus, et non fodit? Scrutabatur iste spiritum suum, et cum ipso spiritu suo loquebatur, et in ipsa locutione garriebat. Seipsum interrogabat, seipsum examinabat, in se judex erat. Et sequitur: Scrutabar spiritum meum. Timendum ne in ipso spiritu suo remaneat: garrivit enim foris; et quia anticipaverunt vigilias omnes inimici ejus, invenit ibi tristitiam, et defecit spiritus ejus. Qui garriebat foris, ecce coepit intus garrire securus, ubi solus in silentio cogitat annos aeternos: Et perscrutabar, inquit, spiritum meum. Et hic timendum
Abbreviated transcription (Latin):
sens dicere. Nam de toto anno qͥd
presens tenes: Qucquuid de illo p̃te¬
ritum est iam non est: quicqͥd de illo
futurum est nondum est. Quomͦ hoc
anno: Corrige locutionem. Hoc die
dic: tierum dicis. hoc die iam dicam.
cum hoc die hore matutine transie¬
runt: hore future nondum uenert̃.
Et hoc ergo corrige. Hac hora dic.
Et de ista hora quid tenes: Mom̃ta
eius quedam iam tranfierunt: quȩ
futura sunt nondum tienerunt. Hoc
momento dic. Quo momento dimi
non sonat: insi cum illa transierit.
Ipsa deniq una fillaba si duas lite¬
ras habeat: non sonat posterior litte¬
ra. nsi prior abierit. Quid ergo tene¬
mus de his annis : anni isti muta¬
biles funt: anni eterni cogitandi fant:
anni qui stant. qui non uementibus
&̾ abeuntibus diebus ꝑaguntur: anni
de quibus alio loco scriptura dicit deo:
tu autem idem ipse es. & annitui
non deficient. Hos annos iste transi¬
liens non ingarrulitate formsectis. s
lumpiiosus tendiculas uerborum

Expanded text:
sens dicere. Nam de toto anno quid sens dicere. Nam de toto anno quid praesens tenes? Quidquid de illo praeteritum est, jam non est; quidquid de illo futurum est, nondum est: quomodo, Hoc anno? Corrige locutionem: Hodie, dic. Verum dicis, Hodie, jam dicam. d hodie horae matutinae jam transierunt, horae futurae nondum venerunt. Et hoc ergo corrige: Hac hora, dic. Et de ista hora quid tenes? Momenta ejus quaedam jam transierunt; quae futura sunt nondum venerunt. Hoc momento, dic. Quo momento? Dum non sonat, nisi cum illa transierit: ipsa denique una syllaba, si duas litteras habeat, non sonat posterior littera nisi prior abierit. Quid ergo tenemus de his annis! Anni isti mutabiles sunt: anni aeterni cogitandi sunt, anni qui stant, qui non venientibus et abuentibus diebus peraguntur; anni de quibus alio loco Scriptura dicit Deo: Tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient . Hos annos iste transiliens, non in garrulitate forinsecus, sedlumniosus tendiculas verborum
Abbreviated transcription (Latin):
antiquos. Nemo illi dicit. malediristi
nemo ei dicit. multum loctitus es: ne¬
mo ei dicit ꝑuerse sensisti: ita sit ei be¬
ne secum. Aditiuet deus. cogitet dies
antiquos: & dicat nobis in ipso interio¬
re cubiculo stio quid egerit quo perue¬
nerit. quid transilierit ubi manserit.
Cogitaui dies antiquos. Et an-¬
norum eternorum memor fui. Qui stͣ
anni eternis Magna cogitatio. Uide¬
te quid sibi titilt ista cogitatio. nisi
magnum filentitm ab omni forisecꝰ
strepitu. ab omni rerum humanarũ
tumulta. Inttis requiescat: qui cogita¬
re uult annos istos eternos. Htimqͥd
aut in quib futuri funt posteri nrͣis
Abfit. ut eterni existimentur. Quid
enim de his annis manet: Ecce lo-¬
quendo dicimus hoc anno. Et quid te¬
nemus de hoc anno pͣtar tnum diẽ
in quo sumus: Ham suꝑiores dies
ann huiuis iam transierunt nec tenen¬
tar: faturi autem nondum uenert᷑.
In uo die funitis: & dicimus hoc an-¬
no. Inuuo dic hodie. si aliquid tus pre-¬

Expanded text:
antiquos. Nemo illi dicit, Male dixisti; antiquos. Nemo illi dicit, Male dixisti; nemo illi dicit, Multum locutus es; nemo illi dicit, Perverse sensisti. Ita sit ei bene secum, adjuvet Deus: cogitet dies antiquos, et dicat nobis in ipso interiore cubiculo suo quid egerit, quo pervenerit, quid transilierit, ubi manserit: Cogitavi dies antiquos, et annorum aeternorum memor fui. Qui sunt anni aeterni? Magna cogitatio! Videte si vult ista cogitatio, nisi magnum silentium. Ab omni forinsecus strepitu, ab omni rerum humanarum tumultu intus requiescat, qui cogitare vult annos istos aeternos. Numquid aut in quibus futuri sunt posteri nostri? Absit ut aeterni existimentur. Quid enim de his annis manet? Ecce loquendo dicimus, Hoc anno; et quid tenemus de hoc anno, praeter unum diem in quo sumus? Nam superiores dies anni hujus jam transierunt, nec tenentur; futuri autem nondum venerunt. In uno die sumus, et dicimus, Hoc anno: imo dic, Hodie, si aliquid vis prae
Abbreviated transcription (Latin):
garriendo deficiat sp̃c tuus. Anticipa¬
ueruit uigilias omnes inunici mei. Deni
q ipsa garrulitatͥe thim loquieris. & secui¬
rus loqueris: quanta pleruniq inueni-¬
untur quȩ tielit tenere munici. & re¬
prehendere: unde tielint etiam crimi¬
nari & calumpniari : Hoc qͥrrit. illtid
sensit: hoc locutus est. Quid faciat
homo nisi quꝰ d sequitur: Cont᷑¬
batus stm & non sum locutus : Cont᷑¬
batas ergo ne in eits garrulitate mimi¬
ci anticipantioꝰ ingilias calumpnias
quererent & intienirent. non est loctitꝰ.
Humquam tamen iste tranfiliens
cessaret in se: & si focte a garrulitate
cessanit qua subrepserat ei de ipsa lo-¬
cutione placere hominibus: non tamͣ
destitit non cessauit: ut conaretur &
hoc ipstm transcendere. Et quid dicie:
tro. insecretario suȩ mentis agit. & qͥd
ibi agat. dicat nobis. Cogitani dies an¬
tiquos. Bene est illi. undete quȩ cogitat.
rogo uos. Intus est aptid se cogitat. dies

Expanded text:
garriendo deficiat spiritus tuus: Anticipagarriendo deficiat spiritus tuus: Anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Denique in ipsa garrulitate, dum loqueris, et securus loqueris, quanta plerumque inveniuntur quae velint tenere inimici et reprehendere, unde velint etiam criminari et calumniari: Hoc dixit, illud sensit, hoc locutus est? Quid faciat homo, nisi quod sequitur? Conturbatus sum, et non sum locutus. Conturbatus ergo, ne in ejus garrulitate inimici anticipantes vigilias, calumnias quaererent et invenirent, non est locutus. Nunquam tamen iste transiliens cessaret in se: et si forte a garrulitate cessavit, qua subrepserat ei de ipsa locutione placere hominibus; non tamen destitit, non cessavit ut conaretur et hoc ipsum transcendere. Et quid dicit? tro, in secretario suae mentis agit. Et quid ibi agat dicat nobis: Cogitavi dies antiquos. Bene est illi. Videte quae cogitat, rogo vos. Intus est, apud se cogitat dies
Abbreviated transcription (Latin):
immicitias exercemus. Rectores cos
mundi dixit: quia ipsi regunt dilectores
mundi. Non enim regunt mundũ
quasi rectores sint celi & terre: sed mun¬
dum peccatores dicit. Et mundus eum
non cognotut. Talem mundum illi regũt.
qui non cognoscunt xp̃m. Contri hos
habemus innicitias perpetiras. Demiq
quastbet hibeas mumnicitus aduersus
hominem. cogitas finre fitie illius satis.¬
factione si ipse te lesit siue tua sit: sida¬
lesisti. fine alterius. Si tios iniicem lesi¬
stis. laboras satisfacere & concordare.¬
Ipsi nobis inuident regnum celorum.
Mitescere ergo omnes erga nos non pos¬
sunt: quia anticipatierunt iugilias om̃s
inimicimei. Plus illi ingilauerunt ad
decipiendum: quam ego ad custodiendũ
me. Anticipauerunt uigilias omnes
inimici mei. Quomͦ enim non antici-¬
pauerunt tuigilias. qui ubiq scandala.
tibiq musciptilas posuerunt: ͤ Tediũ
mest cordi: metuendum est ne absorbe-¬
at tristicia leticiam: metuendum est ne

Expanded text:
inimicitias exercemus. Rectores eos inimicitias exercemus. Rectores eos mundi dixit, quia ipsi regunt dilectores mundi: non enim regunt mundum, quasi rectores sint coeli et terrae; sed mundum peccatores dicit. Et mundus eum non cognovit : talem mundum illi regunt, qui non cognoscit Christum. Contra hos habemus inimicitias perpetuas. Denique quaslibet habeas inimicitias adversus hominem, cogitas finire; sive illius satisfactione, si ipse te laesit; sive tua, si tu laesisti; sive alterutrius, si vos invicem laesistis; laboras satisfacere et concordareIpsi nobis invident regnum coelorum. Mitescere omnino erga nos non possunt, quia anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Plus illi vigilaverunt ad decipiendum, quam ego ad custodiendum me: Anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Quomodo enim non anticipaverunt vigilias, qui ubique scandala, ubique muscipulas posuerunt? Taedium inest cordi; metuendum est ne absorbeat tristitia: in laetitia metuendum est ne
Abbreviated transcription (Latin):
quod consolatus est iste. seccitus ait. Gar¬
rui in ipsa consolatione memoe factus
dĩ Delectatus garriui. Quid est garriar
Letatus sum. extiltami loquendo. Garrtili
enim ꝓpriȩ dicuntur. qui uulgari nerbo¬
sic appellantur. scilicet accedente letiçia
nec ualentes nec uolentes tacere. factus
estiste talis. Et rursus quid ait: Et
lendo deum delectatus fuerat. rursus
girriendo de fecerat. Quid sequitur:
Antici pauerunt uigilias onmnes
m̃imici mei. lligilauerunt suꝑ me om̃s
munici mei. Plus me iugilatierunt. ui¬
gilando preoccapauerunt me. Ulbi non
musciptilam ponunt : Honne ugiliaᷤᷤ
omnes anticipauerunt inimici mei:
Qui funt enim isti immicr: nisi illi de
quib dicit apłs. non est nobis conlucta-¬
tio aduersus carnem &̾ sanguinem. sed
aduersus principes & potestates et¬
rectores mundi tenebratum harum. ad¬
uersus sp̃nalia nequitiȩ in celestibas:
Ergo aduersus diaboluni & angelos eiꝰ.

Expanded text:
quod consolatus est iste, secutus ait, Garquod consolatus est iste, secutus ait, Garrivi. In ipsa consolatione memor factus Dei, delectatus garrivi. Quid est, garrivi? Laetatus sum, exsultavi loquendo. Garruli enim proprie dicuntur, qui a vulgo verbosi appellantur, accedente laetitia nec valentes nec volentes tacere. Factus est iste talis. Et rursus quid ait? Et lendo Deum delectatus fuerat, rursus garriendo defecerat; quid sequitur? Anticipaverunt vigilias omnes inimici mei. Vigilaverunt super me omnes inimici mei: plus me vigilaverunt; vigilando praeoccupaverunt me. Ubi non muscipulas ponunt? Nonne vigilias omnes anticipaverunt inimici mei? Qui sunt enim isti inimici, nisi illi de quibus dicit Apostolus: Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem; sed adversus principum harum, adversus spiritualia nequitiae in coelestibus ? Ergo adversus diabolum et angelos ejus
Abbreviated transcription (Latin):
enim aliquando iusti homines & gati¬
detur ad eos. & necesse est ut gandea¬
tur. qm̃ caritas sine gaudio. talis esse
non potest. In his autem in quibus
gaustis est homo si forte aliquid pra¬
uum contigerit quomͦ sepe contingit:
quanta leticia ibi erte. tantus meror
accedit: ita ut postea iam timeat ho¬
mo laxare habenas gaudiorum time¬
at se leticiȩ cõmittere: ne quantoma¬
gis laxatus fuerat. tanto amplitis
si aliud contigerit contabescat. Per¬
cussus ergo scandabs abundantibus
quasi multis uulneribus. claudit se
contra humanam consolationem : &
negatut consolari animam ipsius. Un
de uita. & unde respiratio:Ue¬
mor fui dei & delectatus stim. Hon
frustra manus oꝑate fuerant. inue¬
nerant magnum consolatorem non
quiescendo. Memor fui dei & delec¬
tatus sum. Predicandus igitur est
deus. cuus iste menior factus delecta¬
tus est oo consolatus est: in quadam
tristici. & quodammͦ salute. despata
recieatus. Predicandus est deus. Demq

Expanded text:
enim aliquando justi homines, et gauenim aliquando justi homines, et gaudetur ad eos; et necesse est ut gaudeatur, quoniam charitas sine gaudio talis esse non potest: in his autem in quibus gavisus est homo, si forte aliquid pravum contigerit, quomodo saepe contingit, quanta laetitia ibi erat, tantus moeror accedit; ita ut postea jam timeat homo laxare habenas gaudiorum, timeat se laetitiae committere, ne quanto magis laetatus fuerat, tanto amplius si aliquid contigerit, contabescat. Percussus ergo scandalis abundantibus, quasi multis vulneribus, clausit se contra humanam consolationem, et negavit consolari anima ipsius. Et unde vita? unde respiratio? Memor fui Dei, et delectatus sum. Non frustra manus operatae fuerant; invenerant magnum consolatorem. Non quiescendo memor fui Dei, et delectatus sum. Praedicandus igitur est Deus, cujus iste memor factus delectatus est, et consolatus in quadam tristitia, et quodammodo salute desperata recreatus: praedicandus est Deus. Denique,
Abbreviated transcription (Latin):
hic me occupauit: ut contra omnem
consolationem clauderet se anima mea.
Huic tali unde tedium: fortisse quia
timea grandinata est : aut quia olea ñ
preuenit. aut quia uindemia pluiua
intercepta est. Unde huic tedium:
dudi hoc ex alio psalmo. Ipsitis enim. &
ibi Egł est. Tedium detinuit me a pec¬
catorib derelinquentibus legem tium.
Tanto ergo tedio de huitismodi malo
affectuni se dicit iste: ut negaret conso-¬
larianimam ipsitis. Prope absorbuerat
etm teditm: tristicia quȩ omnino in¬
reparabiliter merserat negat se conso-¬
lari. Quid igitur restabat: Primo
inde unde consoletar. Honne sustinue¬
rat qui simul contristaretur: & non in¬
uenerat: Quo enim se terteret ad con-¬
solationem quem occupauerat. tediñ
de peccatoribus relinquentibtis legen:
dei Quo se uerteret: Ad hominem
dei: quemlibet : In multis iani forte
iste expertus erat magnam tr ibulatio¬
nem. quam magis de illorum aliqua
dilectione presampserat. Ulidentur

Expanded text:
hic me occupavit, ut contra omnem hic me occupavit, ut contra omnem consolationem clauderet se anima mea. Huic tali unde taedium? Fortasse quia vinea grandinata est, aut quia olea non provenit, aut quia vindemia a pluvia intercepta est. Unde huic taedium? Audi hoc ex alio psalmo. Ipsius enim et ibi vox est: Taedium detinuit me, a peccatoribus relinquentibus legem tuam . Tanto ergo taedio de hujusmodi malo affectum se iste dicit, ut negaret consolari anima ipsius. Prope absorbuerat eum taedium, tristitiaque eum omnino irreparabiliter merserat; negat se consolari. Quid igitur restabat? 6. vers. 4. Primo vide unde consoletur. Nonne sustinuerat qui simul contristaretur, et non invenerat ? Quo enim se verteret ad consolationem, quem occupaverat taedium de peccatoribus relinquentibus legem Dei? Quo se verteret? Ad hominem Dei quemlibet? In multis jam forte iste expertus erat magnam tribulationem, quo magis de illorum aliqua delectatione praesumpserat. Videntur
Abbreviated transcription (Latin):
manibus nr̃is. Non cessent opera:
queramus deum. not fit mnane deside¬
ritm. Si in uia sumas. sumptas epoge¬
mus: ut peruenire possimtis. Manib̾
queramtis detim. Et si nocte queri¬
mus. qtem manibus querimas: non
decipiitr: quia coram ipso querimꝰ
Quid est coram ipsos Holite facere
itsticiam tir̃am coram homimbus: ut
uideamin ab eis. Alioquin. non habe¬
bitis mercedem apud patrem nr̃m.
Cuni ergo facis elemosinam ait: manꝰ
ille funt querentes detim: noli tubiti¬
nare ante te sicut hipocrite faciunt.
s fit elemosina tua in occulto. & pater
tutis qui tudet in occulto reddet tibi.
Ergo manibus meis nocte corameo. &
non sum deceptus. Quanta tamen iste
idithun pertulerit in hac terra & in
hac nocte: & quomͦ habuerit quodammͦ
transiliendi necessitatem inpingentib
atq pungentibus. deorsum tribulatio¬
nibtis ut necesse fuerit transilire. in¬
tentissime audiamus. N egaui con-¬
solari animam meam. Tantum tediũ

Expanded text:
manibus nostris. Non cessent opera; manibus nostris. Non cessent opera; quaeramus Deum, non sit inane desiderium. Si in via sumus, sumptus erogemus, ut pervenire possimus: manibus quaeramus Deum. Etsi nocte quaerimus quem manibus quaerimus, non decipimur quia « coram ipso » quaerimus. Quid est « coram ipso? Nolite facere justitiam vestram coram hominibus, ut videamini ab eis; alioqui non habebitis mercedem apud Patrem vestrum. Cum ergo facis eleemosynam, » ait, manus illae sunt quaerentes Deum, « noli tubicinare ante te, sicut hypocritae faciunt: sed sit eleemosyna tua in occulto, et Pater tuus qui videt in occulto, reddet tibi » . Ergo, « Manibus meis nocte coram eo et non sum deceptus. » 5. Quanta tamen iste Idithun pertulerit in hac terra, et in hac nocte, et quomodo habuerit quodammodo transiliendi necessitatem, impingentibus atque pungentibus deorsum tribulationibus, ut necesse fuerit transilire, intentissime audiamus. Negavit consolari anima mea. Tantum taedium
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃is. Quomͦ autem iam uita fidelit̃
chies sit: in comparatione uitȩ imꝑioꝵ:
patilus ostendit. Abitumus inquit
oꝑa tenebrarum. & induanitr arma la¬
cis. sic ut in die honeste ambulemus.
Ergo honeste uiuentes. in comparatio¬
ne uite impioeum. in die fumus. S
iste dies uite fidelium non sufficit. huic
iitdam: transilire uult & istum diẽ.
donec uieniat ad illum diem. ubi noctis
temptationem illam omnino formidee.
Hic enim quanitus dies sit uita fideliũ
temptatio est: uta humana fipdr
terram. nor & dies. Dies in compara¬
tione infidelium: nox incõparatione:
angelorum. Habent enim diem angłs:
quem nos nondum habenitis. Iam nos
habemus. quem non habent infideles.
S nondum habent fideles. quem an¬
geli habent. Tunc autem habebunt
cum erunt equtales angelis der: quod
illis in resurrectione. ꝓmissum est.
deramus diem. in comparatione pͣteri¬
te noctis cui renuntianimus: in hac
ergo in quam nocte detim requiramꝰ

Expanded text:
nostris. Quomodo autem jam vita fidelium nostris. Quomodo autem jam vita fidelium dies sit in comparatione vitae impiorum, Paulus ostendit: Abjiciamus, inquit, opera tenebrarum, et induamur arma lucis; sicut in die honeste ambulemus . Ergo honeste viventes, in comparatione vitae impiorum, in die sumus. Sed iste dies vitae fidelium non sufficit huic Idithun; transilire vult et istum diem, donec veniat ad illum diem, ubi noctis tentationem nullam omnino formidet. Hic enim quamvis dies sit vita fidelium, tentatio est vita humana super terram . Nox, et dies: dies in comparatione infidelium; nox in comparatione Angelorum. Habent enim diem Angeli quem nos nondum habemus: jam nos habemus quem non habent infideles; sed nondum habent fideles quem Angeli habent: tunc autem habebunt, cum erunt aequales Angelis Dei; quod illis in resurrectione promissum est .deramus, die in comparatione praeteritae noctis cui renuntiavimus: in hac ergo, inquam, nocte Deum requiramus