comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Non eũ circundabit iniqͥtas calcanei eiꝰ.
qͥa ñ pͣsumit de uirtute sua. nec in
abundantia diuitiarũ suarũ głatꝰ.
nec de amicis suis potentib sẽ iactat.
In illogͦ p᷑sumat qͥ ꝓpt̾ illũ mortuus
ẽ. ut ille ñ insẽpiternũ moreret᷑. qui
ꝓpt̃ illũ humiliatꝰ . ẽ. ut ille exalta¬
retꝰ᷑. qͥ quȩ siuit impiũ ut a fideliquȩ¬
reretur. Ergo si ipse ñ redemit. homo
redẽpturus. ẽ: Aliqͥs homo redimet.
si filius homo ñ redemit: Si xp̃c ñ re¬
demit. acdã rediet. Frat ñ rede¬

Expanded text:
Non enim eum circumdabit iniquitas calcanei ejus; quia non praesumit de virtute sua, nec in abundantia divitiarum suarum gloriatur, nec de amicis suis potentibus se jactat. In illo ergo praesumat qui propter illum mortuus est, ut ille non in sempiternum moreretur; qui propter illum humiliatus est, ut ille exaltaretur; qui quaesivit impium, ut a fideli quaereretur. Ergo si ipse non redimit, homo redempturus est? Aliquis homo redimet, si Filius hominis non redimit? Si Christus non redimit, Adam redimet? Frater non redi
Abbreviated transcription (Latin):
esse qđ hicdictũ. ẽ: audite hȩc om̃s
gentes. Ad hoc solũ uolo intentos fa¬
cere animos urõs. ne ꝓpt̾ laborem
corporalẽ ñ erigatis animũ. t̾rente
uos longitudine psalmi huiꝰ Si po¬
tuerit finiet᷑ hodie. si non: restabit
nob̾ aliqͥd incrastinũ diem. tam̃ uos
semꝑ intenti estote. Tantũ enĩ audi¬
etis si dñs uoluerit: quantũ uos ñ
grauet sed releuet Audite hȩc om̃s
gentes. Inde estis & uos. Aurib ꝑcipi¬

Expanded text:
esse quod hic dictum est, Audite haec omnes esse quod hic dictum est, Audite haec omnes gentes. Ad hoc solum volo intentos facere animos vestros, ne propter laborem corporalem non erigatis animum, terrente vos longitudine psalmi hujus. Si potuerit, finietur hodie: si non, restabit nobis aliquid in crastinum diem; tamen vos semper intenti estote. Tantum enim audietis, si Dominus voluerit, quantum vos non gravet, sed relevet. Audite haec, omnes gentes: unde estis et vos. Aurib
Abbreviated transcription (Latin):
borare inangusti is. in necessitatib
inerũna. cȩterisq difficultatib
mortalitatis humanȩ. Contra istã
uocẽ. & contra blasphemias murmu¬
rantiũ incantat sẽꝑ sermo diuinꝰ.
curans a morbo serpentis. Uenenati
enĩ cordis. ẽ. ista sanies. eructans in
dm̃ putorem blasphemiȩ. & qđ peius
ẽ manꝰ curantis repellens. morsũ ser¬
pentis ñ repellens. Hoc. ẽ. repellit a
se cor hominis uerbi dĩ seueritatẽ.
& admitut ad se male suadentis blan¬
ditias Contra hos gͦ cantat sermodi¬
uinꝰ. etiã in isto psalmo loquit᷑ nob̃.
Ad quẽ psalmũ quomͦ intentã ego face¬
rem scĩtatẽ ur̃am nisi ipse nõs face¬
ret om̃s uitentos. nec nos solos sed totũ
quanta. ẽ. ut sic clamemꝰ. ut audiant
quas misit. & uidemꝰ hunc psalmũ
qͥ ante ñ recitabat᷑ nisi in una gente
in synagoga iudeoꝵ. recitari ꝑtotũ
orbẽ trarũ. ꝑ om̃s eccłas. implẽtũq

Expanded text:
borare in angustiis, in necessitatibus, borare in angustiis, in necessitatibus, aerumna, caeterisque difficultatibus mortalitatis humanae. Contra istam vocem et contra has blasphemias murmurantium, incantat semper sermo divinus, curans a morsu serpentis. Venenati enim cordis est ista sanies, eructans in Deum putorem blasphemiae, et quod pejus est manus curantis repellens, morsum serpentis non repellens. Hoc dixi, repellit a se cor hominis verbi Dei severitatem, et admittit ad se male suadentis serpentis blanditias. Contra hos ergo cantat sermo divinus, et jam in isto psalmo loquitur nobis. Ad quem psalmum intentam ego facerem Sanctitatem Vestram, nisi ipse nos faceret omnes intentos; nec nos solos, sed totumquanta est, ut sic clamemus, ut audiant quas misit; et videmus hunc psalmum qui ante non recitabatur nisi in una gente, in synagoga Judaeorum, recitari per totum orbem terrarum, per omnes Ecclesias, impletumque
Abbreviated transcription (Latin):
Mĩa diuina eloquia salu¬
bria st̃ bene intelligentib.
piculosa uͦ his qͥea uolunt
ad sui cordis ꝑuersitatẽ detorquere
potius. quã suum cor ad eoꝵ rectitu¬
dinẽ corrigere. Hȩc. ẽ. enĩ in hominib
magna & usitata ꝑuersitas. qͥa cũ de¬
beant uiuere ipsi scđm uoluntatẽ dĩ.
dm̃ uolunt uiuere scđm uoluntatẽ
suã Et cũ ipsi nolunt corrigi: illũ
uolunt deprauari. rectũ ñ arbitrantes
qđ ille uult. sed qđ ipsi uolunt: Sole¬
mus aut̃ audire homines murmu¬
rantes aduersus dm̃. qđ malis in hac
uita bene sit. & laborent boni quasi
ille ꝑuersus sit. & nesciat qͥd agat.
aut omĩno auerterit oculos areb hu¬
manis. uł securitatẽ suã ꝑturbari
nolit. ut hȩc ñ atcendat: quia cũ
labore ista ds̃ aut uidet aut corri¬
git. Mur murant gͦ homines. qui
ꝓpt̃̾ea dm̃ uolunt colere. ut hic illis
bene sit. quando uiderint eos qͥ dm̃
ñ colunt pollere atq florere. felici¬
tate t̾rena. se aut̃ dm̃ colentes la¬

Expanded text:
ia divina eloquia salubria sunt bene intelligentibus; periculosa vero his qui ea volunt ad sui cordis perversitatem detorquere, potius quam suum cor ad eorum rectitudinem corrigere. Haec est enim in hominibus magna et usitata perversitas; quia cum debeant vivere ipsi secundum voluntatem Dei, Deum volunt vivere secundum voluntatem suam: et cum ipsi nolunt corrigi, illum volunt depravari; rectum non arbitrantes quod ille vult, sed quod ipsi volunt. Solemus autem audire homines murmurantes adversus Deum, quod malis in hac vita bene sit et laborent boni: quasi ille perversus sit, et nesciat quid agat, aut omnino averterit oculos a rebus humanis; vel securitatem suam perturbari nolit, ut haec non attendat, quia cum labore ista Deus aut videt, aut corrigit. Murmurant ergo homines, qui propterea nolunt Deum colere, ut hic illis bene sit, quando viderint eos qui Deum non colunt, pollere et florere felicitate terrena: se autem colentes Deum la
Abbreviated transcription (Latin):
Et iterũ dicit. Quiq terrigenȩ & filii
fideles & iustos. Uidecis gͦ. qͥa seruatur
illa distinctio. Qui st̃ ergo terrigenȩ :
Filii t̾rȩ. Qui st̃ filii t̾rȩ: Qui hȩredi¬
tates t̾renas requirunt. Qui st̃ fili i
hominũ: Qui ꝑtinent ad filiũ homi¬
nis. Aliquando ĩa ista distinximꝰ scĩta¬
ti ur̃e: & inuenimꝰ quia adã homo
erat. filius hominis ñ erat: Xp̃c aut̃
filius hominis erat: & ds̃ erat. Qui¬
cunq gͦ ꝑtinent ad adã t̾rigenȩ:

Expanded text:
Et iterum dicit: Quique terrigenae et filii fideles et justos. Videtis ergo, quia servatur ista distinctio. Qui sunt ergo terrigenae? Filii terrae. Qui sunt filii terrae? Qui haereditates terrenas requirunt. Qui sunt filii hominum? Qui pertinent ad filium hominis. Aliquando jam ista distinximus Sanctitati Vestrae, et invenimus quia Adam homo erat, filius hominis non erat; Christus autem filius hominis erat, et Deus erat. Quicumque enim pertinent ad Adam, terrig
Abbreviated transcription (Latin):
Ut qͥd timebo indie mala: Iniqͥtas calca¬
nei mei circundabit me: Coepit obscu¬
rius. Ut qͥd timebo inqͥt. indie mala:
Iniqͥtas calcanei mei circundabit inẽ.
Magis gͦ debet timere: si iniqͥtas calcanei
eius circundabit eũ Nonenĩ inqͥt ti¬

Expanded text:
Utquid timebo in die mala? Iniquitas calcanei mei circumdabit me. Coepit obscurius, Utquid timebo, inquit, in die mala? Iniquitas calcanei mei circumdabit me. Magis ergo debet timere, si iniquitas calcanei ejus circumdabit eum. Non enim timeat, i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipite: Qđ dñs dicebat. qͥ habet au¬
res audiendi audiat: cũ om̃s qͥ in con¬
spectu eiꝰ erant utiq haberent aures.
Quas ille aures quȩrebat. nisi cordis cũ
diceret qͥ habet aures audiendi audiat.
Has & iste psalmꝰ aurespulsat. aurib
pcipite om̃s qͥ habitatis orbẽ. Forte
& hic. ẽ. aliqua distinctio. Non quidẽ
nos coartari debemꝰ. sed nichil mali. ẽ.
etiã istã explicare sententiã. Forte
aliqͥd distat int̾ id qđ dix̃ om̃s gentes.
& qđ dixit om̃s qui inhabitatis orbẽ
Significantius enĩ fortasse uoluit nos
intelligere qđ dix̃ in habitatis. ut
gentes intelligamꝰ om̃s iniqͦs. habita¬
tores autẽ orbis om̃s iustos. Ille enĩ
habitat qͥ ñ tenet᷑ Nã qui tenet᷑. ha

Expanded text:
ipite? Quod Dominus dicebat, Qui habet aures audiendi, audiat : cum omnes qui in conspectu ejus erant, utique haberent aures; quas ille aures quaerebat nisi cordis, cum diceret, Qui habet aures audiendi, audiat? Has et iste psalmus aures pulsat. Auribus percipite, omnes qui habitatis orbem. Forte et hic est aliqua distinctio. Non quidem nos coarctare debemus, sed nihil mali est etiam istam explicare sententiam. Forte aliquid distat inter id quod dixit, omnes gentes, et quod dixit, omnes qui habitatis orbem. Significantius enim fortasse voluit nos intelligere quod dixit, inhabitatis, ut gentes intelligamus omnes iniquos, habitatores autem orbis omnes, justos. Ille enim habitat qui non tenetur: na
Abbreviated transcription (Latin):
bunt᷑ qͥ sine causa audier̃: ab illis qui
aurib ꝑceper̃. Audiant gͦ & peccato¬
res. audite hȩc om̃s gentes. Audiant
& iusti. qui ñ sine causa audier̃. & re¬
gunt potius t̾rã quã regunt᷑ a t̾ra.¬

Expanded text:
buntur qui sine causa audierunt, ab illis qui buntur qui sine causa audierunt, ab illis qui auribus perceperunt. Audiant ergo et peccatores: Audite haec, omnes gentes. Audiant et justi, qui non sine causa audierunt, et regunt potius terram, quam regunt
Abbreviated transcription (Latin):
Dñs . ẽ. autẽ: qͥ ñ . ẽ. irretitꝰ cupiditate
Qui aut̃ cupiditate tenet᷑: possessus. ẽ.
ñ possessor. Habemꝰ enĩ qͦddã uerbũ
labitatione signatũ in scriptura dĩ
ubi ait. elegi abici indomo dñi. ma¬
gis quã habitare intab̾naculis pecca¬
tor. Quid enĩ si abiceris indomo dñi.
ñ ibi habitas Noluit significare
habitationẽ. nisi in eis qui regunt
& tenent. & dominant᷑ & gubernant
Qui aut̃ contẽnunt᷑: ñ quasi inhabi¬
tant sed subiecti st̃. Ita aut̃ dixit
subditꝰ uolo esse indomo dĩ magis
quã regnare intab̾naculis peccatoꝵ.
taq si ẽst aliqua distinctio. int̾ om̃s
gentes & habitatores orbis. sic̃ est
distinctio int̾ audite & aurib ꝑcipite:
hoc quidẽ uidet᷑ repetisse. sed tam̃
aliucd. ẽ Quid sane uoluit significa¬
re: Quia ista eloquia audituriꝰ erant.
ñ solũ peccatores & impii: sed & iusti.
Permixte mͦ audiunt om̃s. sed cũ uentũ
fuerit ad reddendã rationẽ: separa¬

Expanded text:
nus autem est, qui non est irretitus cupiditate: qui autem cupiditate tenetur, possessus est, non possessor. Habemus enim quoddam verbum habitatione signatum in Scriptura Dei, ubi ait, Elegi abjici in domo Domini, magis quam habitare in tabernaculis peccatorum . Quid enim, si abjiceris in domo Domini, non ibi habitas? Noluit significare habitationem, nisi in eis qui regunt, et tenent, et dominantur, et gubernant: qui autem contemnuntur, non quasi habitant, sed subjecti sunt. Ita autem dixit: Subditus volo esse in domo Dei, magis quam regnare in tabernaculis peccatorum. Itaque si est aliqua distinctio inter omnes gentes, et habitatores orbis, sicut est distinctio inter audite, et auribus percipite, hoc quidem videtur repetisse; sed tamen aliud est, quod sane voluit significare; quia ista eloquia audituri erant non solum peccatores et impii, sed et justi. Permixte modo audiunt omnes: sed cum ventum fuerit ad reddendam rationem, separa
Abbreviated transcription (Latin):
area & domo Nonne pauꝑes st̃ qͥ acci¬
piunt mandatũ apłi dicentis ⁊imo¬
theo. pcipe diuitil huiꝰ scłi ñ supbe
saꝑe: Quomꝰ eos qͥ diuites erant fecit
pauꝑes: Tulit illis quare quȩrunt᷑
diuitiȩ. Nemo enĩ uult. ẽẽ. diues.
nisi ut infletur int̾ eos int̃ qͦs uiuit.
& supior illis uideatur. Cum aut̃
dix̃ ñ supbe sape ęquales eos fecit
ñ habentib. ut fortassis pauculis
nũmis mendicus extollat᷑. quã ille
diues qͥ audit apłm dicentẽ. Prȩcipe

Expanded text:
ccipiunt mandatum Apostoli dicentis Timotheo: Praecipe divitibus hujus saeculi non superbe sapere? Quomodo eos qui divites erant fecit pauperes? Tulit illis quare quaeruntur divitiae. Nemo enim vult esse dives, nisi ut infletur inter eos inter quos vivit, et superior illis videatur. Cum autem dixit, non superbe sapere, aequales eos fecit non habentibus; ut fortassis pauculis nummis mendicus plus extollatur, quam ille dives qui audit Apostolum dicentem: Praecipe
Abbreviated transcription (Latin):
cũ moreret᷑. O felix. quẽ tanti plan¬
gunt. Ita uͦ sic uixit. ut pauci plangant
Om̃s enĩ deberent plangere. tã male
uiuentẽ. Sed pompa. ẽ. funeris. exci¬
pit᷑ sepulchro p̃cioso. inuoluit᷑ p̃cio¬
sis uestib. sepelit᷑ unguentis & aroma¬
tib. Deinde memoriã qualẽ habet.

Expanded text:
cum moreretur. O felix quem tanti plancum moreretur. O felix quem tanti plangunt! Iste vero sic vixit ut pauci plangant. Omnes enim deberent plangere tam male viventem. Sed pompa est funeris, excipitur sepulcro pretioso, involvitur pretiosis vestibus, sepelitur unguentis et aromatis. Deinde memor
Abbreviated transcription (Latin):
quas iniqͥ uocant diuitias. fac tͥ ami¬
cos & prudens eris. Comparas tͥ non
fraudaris. Modo enĩ uideris ꝑdere.
nunqͥd ꝑdes inthesauros ponens nã
pueri frͣs. unde sibi emant nescio qͥd.
simul inueniunt nũmos. & ponunt in
thesaurario. & ñ aꝑiunt nisi postea.
Nunqͥd qͥa ñ uident qđ colligunt. idõ
ꝑdiderunt: Noli timere. Ponet puer
inthesaurario & securus . ẽ. pones tu
in manu xp̃i & times: Esto prudens.
& ꝓspice tͥ inposterũ in
oȩlo. Esto gͦ prudens. unitare formi¬
cam. sic̃ dĩcit scriptura. Reconde ȩsta¬
te ne esurias in hieme. Hiems. ẽ. no¬
uissimꝰ dies tribulationis. hiems est
dies scandaloꝵ & a maritudinis. col¬
lige
qđ ibi tͥ sit in posterũ. Si aut̃ ñ facis.
simul imprudens & insipiens pibis.
Sed mortuus. ẽ. ille diues. & tale funꝰ
illi factũ. ẽ. Ecce quo se conuerter̃ ho
mines. Non attendunt quã malã uitã
habuerit cũ uiueret : sed quã pompã

Expanded text:
quas iniqui vocant divitias, fac tibi amiquas iniqui vocant divitias, fac tibi amicos et prudens eris: comparas tibi, non fraudaris. Modo enim videris perdere. Numquid perdes in thesaurario ponens? Nam pueri, fratres, unde sibi emant nescio quid simul inveniunt nummos, et ponunt in thesaurario, et non aperiunt nisi postea: numquid quia non vident quod colligunt, ideo perdiderunt? Noli timere: ponunt pueri in thesaurario, et securi sunt; ponis tu in manu Christi, et times! Esto prudens, et prospice tibi in posterum in coelo. Esto ergo prudens, imitare formicam, sicut dicit Scriptura ; reconde aestate, ne esurias in hieme: hiems est dies novissimus, dies tribulationis; hiems est dies scandalorum et amaritudinis: collige quod ibi tibi sit in posterum; si autem non facis, simul imprudens et insipiens peribis. 13. Sed mortuus est ille dives, et tale illi funus factum est. Ecce quo se c non attendunt quam malam vitam habuerit cum viveret, sed quam pompam
Abbreviated transcription (Latin):
entes morientes. Simul imprudens
& insipiens ꝑibunt. Quis. ẽ. imprii¬
dens: Quiñ sibi ꝓspicit infuturũ.
Quis.ẽ. insipiens: Qui ñ intelligit in
quo malo sit. Tu uͦ intellige inquo ma¬
losis modo: & ꝓspice ut inbonis sis in
sibi ꝓspicit. Seruus ille cui dedit dñs
ipsius qđ erogaret. & postea dicit ei.
Non mͥ potes agere. redde rationem
actus tui. Et ille. Quid facioꝰ Fode¬
re ñ possũ. m̃dicare confundor. Sed
& de re dnĩ sui fecit sibi amicos. qui
illũ recipent cũ de actu ꝓiceretur.
Et ille fraudẽ fecit dño suo ut cõpara¬
ret sibi amicos qͥ illũ suscipent. tu
noli timere. ne fraude facias. Ipse dñs
hortat᷑ ut facias. ipse tͥ dicit łac tͥ
amicos de mãmona iniqͥtatis. Fortas¬
sis ea quȩ ad quisisti. de iniquitate
adquisisti. aut fortasse ea ipsa. ẽ.
iniquitas qͥa tu habes & alter ñ ha¬
bet. tu abundas & alter eget. De ista
mãmona iniqͥtatis. de diuitiis istis

Expanded text:
entes morientes. 12. Simul imprudens entes morientes. 12. Simul imprudens et insipiens peribunt. Quis est imprudens? Qui non sibi prospicit in futurum. Quis est insipiens? Qui non intelligit in quo malo sit. Tu vero intellige in quo malo sis modo, et prospice ut in bonis sis in sibi prospicit? Servus ille cui dedit Dominus suus quod erogaret, et postea dixit ei: Non potes mihi agere, redde rationem actus tui. Et ille: Quid facio? fodere non possum, mendicare confundor. Sed et de re domini sui fecit sibi amicos, qui illum reciperent, cum de actu projiceretur. Et ille fraudem fecit domino suo, ut compararet sibi amicos qui illum susciperent: tu noli timere ne fraudem facias; ipse Dominus hortatur ut facias, ipse tibi dicit, Fac tibi amicos de mammona iniquitatis . Fortassis ea quae acquisisti, de iniquitate acquisisti; aut fortasse ea ipsa est iniquitas, quia tu habes et alter non habet, tu abundas et alter eget. De ista mammona iniquitatis, de divitiis istis
Abbreviated transcription (Latin):
xer̃. Uere homo fuit. Dictũ.ẽ. Et utiq
poterat descendere de cruce. qͥ potuit
de sepulchro resurgere: Sed docuit nos
ferre insultantes. docuit aduersus lin¬
guas hominũ. ẽẽ patientes. bibere mͦ
calicẽ amaritudinis. & postea accipe sẽ¬
pit̾nã salutẽ. Bibe egeramarũ calicẽ¬
ut sanꝰ sis. cui ñ st̃ sanã uiscera. Nolitre¬
pidare. qͥa ne trepidares pͥor bibit
medicus. id. ẽ. passionis amaritudinẽ
bibit pͥor dñs: bibit qͥ peccatũ ñ habe¬
bat. qͥ qđ in eo sanaretur ñ habebat.
Bibe donec transeat a maritudo huiꝰ scl̃i.
& ueniat scłm ubi nullũ scandalũ.
nulla ira. nulla tabes. nulla amaritu¬
do. nulla febris. nullus dolus. nullȩ
inimiciciȩ. nulla senectꝰ. nulla mors.
nulla contentio. Labora hic
uenturus ad finẽ. Labora. ne cũ non
uis hic laborare: uenias ad finẽ uitȩ
& nunquã uenias ad finẽ laborũ. Qm̃
ñ uidebit interitũ cũ uiderit sapi¬

Expanded text:
xerunt, Vere homo fuit. Dictum est: et utique xerunt, Vere homo fuit. Dictum est: et utique poterat descendere de cruce, qui potuit de sepulcro resurgere; sed docuit nos ferre insultantes, docuit adversus linguas hominum esse patientes, bibere modo calicem amaritudinis, et postea accipere sempiternam salutem. Bibe, aeger, caliceut sanus sis, cui non sunt sana viscera: noli trepidare, quia ne trepidares, prior bibit medicus; id est, passionis amaritudinem bibit prior Dominus. Bibit qui peccatum non habebat, qui quod in eo sanaretur non habebat. Bibe donec transeat amaritudo hujus saeculi, et veniat saeculum ubi nullum scandalum, nulla ira, nulla tabes, nulla amaritudo, nulla febris, nullus dolus, nullae inimicitiae, nulla senectus, nulla mors, nulla contentio. Labora hic, venturus ad finem; labora, ne cum non vis hic laborare, venias ad finem vitae, et nunquam venias ad finem laborum. Quoniam non videbit interitum, cum viderit sapi
Abbreviated transcription (Latin):
bit interitũ. cũ uiderit sapientes mo¬
rientes. Quid. ẽ. hoc: Non intelliget
qͥd sit interitꝰ. quando uiderit sapien¬
tes morientes. Dicit enĩ sibi. Iste quia
sapiens erat. & cũ sapientia in habita¬
bat. & cũ pietate dm̃ coluit. nunqͥd
ñ .ẽ. mortuus: faciã gͦ mͥ bene cũ
uiuo. Nã si aliqͥd possent. qͥ ali u d
sapiunt: ñ morerent᷑. Uidet illum
mori. & ñ uidet qͥd sit mors. Non ui¬
debit interitũ. cũ uiderit sapientes
Amorientes
esset. descenderet de cruce. ñ uidentes
ralit̃. ut reui uisceret in ȩt̃nũ. illi uiue¬
bant tẽporalit᷑. ut morerent᷑ in ȩt̾nũ.
uerus interitꝰ: qͥd dicunt etiã insapi¬
entia: Morte turpissima condẽnemꝰ
illũ. Frit enĩ respectꝰ ex sermonib
illius. Si enĩ.ẽ. uere filius dĩ: liberabit
illũ de manib contrarioꝵ. Non ꝑmictit
mori filiũ suũ: si uere filius ipsius. ẽ
At ubi uider̃ illũ incruce insultantes
sibi. & illũ ñ descendentẽ de cruce: di¬

Expanded text:
it sapientes morientes: quid est hoc? Non intelliget quid sit interitus, quando viderit sapientes morientes. Dicit enim sibi: Iste, quia sapiens erat, et cum sapientia inhabitabat, et cum pietate Deum coluit, numquid non est mortuus? Faciam mihi ergo bene, cum vivo: nam si aliquid possent qui aliud sapiunt, non morerentur. Videt illum mori, et non videt quae sit mors. Non videbit interitum, cum videbit sapientes morientes. esset, descenderet de cruce : non videntes raliter, ut revivisceret in aeternum. Illi vivebant temporaliter, morituri in aeternum. is esset verus interitus. Quid dicunt etiam in Sapientia? Morte turpissima condemnemus illum, erit enim respectus ex sermonibus illius; si enim est vere filius Dei, liberabit illum de manibus contrariorum : non permittet mori filium suum, si vere filius ipsius est. At ubi viderunt illum in cruce insultantes se, et illum non descendentem de cruce, di
Abbreviated transcription (Latin):
dã me ipsũ illi. iam impii ñ uidebunt.
sta demonstratio qͦdã modo familiaris
.ẽ. suis illã seruat. ñ illã ostendit im¬
piis. Qualis . ẽ. ipsa uisio: Qualis xp̃c
ȩqualis patri. Qualis. ẽ: xp̃c : In pͥnci¬
pio erat uerbũ. & uerbũ erat apud dm̃
& ds̃ erat uerbũ. Huic uisioni suspiramꝰ
modo & gemimꝰ. quã diu pegrini sumꝰ.
Huic uisioni infine reddemur. hanc ui¬
sionẽ modo ineniginate uidemꝰ. Sigͦ
in enigniate uidemꝰ: inclinemꝰ in para¬
bolã aurẽ nr̃am. & sic aꝑiamꝰ in psalte

Expanded text:
 jam impii non videbunt. Ista demonstratio quodammodo familiaris est, suis illam servat, non illam ostendit impiis. Qualis est ista visio? Qualis Christus? Aequalis Patri. Qualis est Christus? In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Huic visioni suspiramus modo, et gemimus quamdiu peregrini sumus; huic visioni in fine reddemur, hanc visionem modo in aenigmate videmus, si ergo in aenigmate videmus, inclinemus in parabolam aurem n
Abbreviated transcription (Latin):
diues & paup. Iterũ ipsa st̃ repetita.
Qđ ait diues ad t̾rigenas ptinet: qđ
ait paup ad filios hominũ. Diuites
intelligͥe suꝑbos. paupes humiles.
Habeat multas facultates pecuniarũ.
si ineis ñ extollit᷑: pauꝑ est. Nonha¬

Expanded text:
ta. Quod ait dives, ad terrigenas pertinet; quod ait, pauper, ad filios hominum. Divites intellige superbos, pauperes humiles. Habeat multas facultates pecuniarum; si in eis non extollitur, pauper est: non ha
Abbreviated transcription (Latin):
delictoꝵ. ꝓpria simul & aliena. etiã
primitꝰ inexordio claruerunt. Dia¬
bolus suo delicto cecidit. adã alienũ
deiecit. Hic ipse dĩ seruus custocdiens
iudicia dĩ inquib retributio multa
& in alio psalmo sicorat. Non ueniat mͥ
pes suꝑbiȩ. & manꝰ peccatoꝵ ñ moueant

Expanded text:
delictorum, propria simul et aliena, etiam delictorum, propria simul et aliena, etiam primitus in exordio claruerunt: diabolus suo delicto cecidit, Adam alieno dejecit. Hic ipse Dei servus custodiens judicia Dei, in quibus retributio multa, et in alio psalmo sic orat: Non veniat mihi pes superbiae, et manus peccatorum non moveant
Abbreviated transcription (Latin):
tauimꝰ: ecce ad hoc loquendo ꝑuenimꝰ.
Dicamꝰ & cũ intellectu cantemꝰ. & can¬
tando oremꝰ. ut orando impetremꝰ.
Dicamꝰ. ab occultis meis munda me dñe
Quis enĩ delicta intelligit: Si uident᷑
tenebrȩ: intelligunt᷑ delicta. Deniq
quando nos delicti poenitet: in luce su¬
mꝰ Nã quando qͥsq ipso delicto inuo¬
lutꝰ ẽ: quasi obtenebratis oꝑtisq ocu¬
lis ñ uidet delictũ. Quasi si tͥ tegatꝰ
& carnis oculus: nec aliud uides nec
hoc unde tegit᷑ uides. Ergo dõ dicamꝰ
qui nouit uidere qđ purget nouit in¬
spicere qđ sanet. Illi dicamꝰ Ab occul-¬
tis meis muncda me dñe. & ab alienis
parce seruo tuo. Delicta inqͥt mea in¬
quinant me. delicta aliena affligunt
me. Ab his mundame. ab illis parce.
olle mͥ ex corde malã cogitationẽ. re¬
pelle a me malũ suasorẽ. Hoc. ẽ. ab
occultis meis munda me. & ab al ienis
parce seruo tuo. Nã ista duo genera

Expanded text:
tavimus, ecce ad hoc loquendo pervenimus. tavimus, ecce ad hoc loquendo pervenimus. Dicamus, et cum intellectu cantemus, et cantando oremus, et orando impetremus: dicamus, Ab occultis meis munda me, Domine. Quis enim delicta intelligit? Si videntur tenebrae, intelliguntur delicta. Denique quando nos delicti poenitet, in luce sumus. Nam quando quisque ipso delicto involutus est, quasi obtenebratis opertisque oculis non videt delictum: quia si tibi legatur et carnis oculus, nec aliud vides, nec hoc unde tegitur vides. Ergo Deo dicamus, qui novit videre quod purget, novit inspicere quod sanet; illi dicamus: Ab occultis meis munda me, Domine; et ab alienis parce servo tuo. Delicta, inquit, mea inquinant me, delicta aliena affligunt me: ab his munda me, ab illis parce. Tolle mihi ex corde malam cogitationem, repelle a me malum suasorem: hoc est. Ab occultis meis munda me, et ab alienis parce servo tuo. Nam ista duo genera
Abbreviated transcription (Latin):
biscũ amant in idipsũ. & nobiscũ confi-¬
tent᷑ xp̃m. Ipsũ quẽ mecũ confiteris
xp̃m. ipsũ ama mecũ. in idipsũ. Non uult.
recusat. calcitrat. respuit: Non illi est
desiderabile hoc supaurũ & lapidẽ pre-
ciosũ. Audialiud Ꝙ dulciora inquit
sup mel & fauũ. Sed hoc aduersũ . ẽ. er¬
ranti. Mel amarũ. ẽ. febrienti. dulce
tam̃ & acceptabile sanitati. qͥa carũ ẽ.
sanitati. Desiderabilia suꝑ aurũ & lapi
Quã dulcia ista sint: custodiendo ꝓbat
seruus tuus ñ loquendo. Custodit ea
seruus tuus: qͥa & nunc dulcia st̃.
& inposterũ salubria st̃. Nã incusto.¬
diendo illa retributio multa. Sed a¬
mans animositatẽ suã. nec uidet hunc
splendorẽ hereticus. nec sentit dulce
dulcedinẽ. suauitate caritatis. amore
unitatis. ego inqͥt ipse qui custodio
rogo te. qm̃ delicta qͥs intelligit:
ne mͥ ut homini quȩdã subrẽpant
& quibdã ut homo poccuper. Ab oc¬
cultis meis muncda me dñe. Hoc gͦ can¬

Expanded text:
 nobiscum confitentur Christum. Ipsum quem mecum confiteris Christum, ipsum ama mecum. Et qui idipsum non vult, recusat, recalcitrat, respuit: non illi est desiderabile hoc super aurum et lapidem pretiosum multum. Audi aliud: Et dulciora, inquit, super mel et favum. Sed hoc adversum est erranti: mel amarum est febrienti, dulce tamen et acceptabile sanato, quia carum est sanitati. Desiderabilia super aurum et laquam dulcia ista sunt, custodiendo probat servus tuus, non loquendo. Custodit ea servus tuus, quia et nunc dulcia sunt, et in posterum salubria sunt; nam in custodiendo ea retributio multa: sed amans animositatem suam, nec videt hunc splendorem haereticus, nec sentit dulceddulcedinem, suavitatem charitatis, amorem unitatis. Ego, inquit, ipse qui custodio, rogo te, quoniam delicta quis intelligit? ne mihi ut homini quaedam subrepant, et quibusdam ut homo praeoccuper, Ab occultis meis munda me, Domine. Hoc ergo can
Abbreviated transcription (Latin):
Et ꝑhoc erunt ut cõplaceant eloquia
oris mei & meditatio cordis mei in con¬
spec̾tu tuo sẽꝑ. Nã si abhoc magno de¬
licto ñ mundor: in c̃spectu hõminũ
placebunt el oquia mea ñ in c̃spectu
tuo. Suꝑba anima in c̃spectu homi¬
nũ uult placere. humilis anima in
occulto ubi ds̃ uidet uult placere
Ut si placuerit hominib de bono oꝑe: illis
gratulet᷑ quib placet bonũ opus. ñ sibi
cui sufficere debet quia fecit bonũ opus.
Gła nr̃a inqͥt hȩc ẽ testimoniũ conscientiȩ
nr̃ȩ. Ideoq dicamꝰ etiã qđ sequit᷑. Due
adiutor ins & redẽptor ms. Adiutor in
bonis. redẽptor a malis. Ad iutor ut ha¬
bitem in caritate tua. redẽptor ut libe¬
res me ab iniquitate mea: Exꝑlicit

Expanded text:
er hoc ut complaceant eloquia oris mei, et meditatio cordis mei in conspectu tuo semper: nam si ab hoc magno delicto non mundabor, in conspectu hominum placebunt eloquia mea, non in conspectu tuo. Superba anima in conspectu hominum vult placere: humilis anima in occulto, ubi Deus videt, vult placere; ut si placuerit hominibus de bono opere, illis gratuletur quibus placet bonum opus, non sibi cui sufficere debet quia fecit bonum opus: Gloria nostra, inquit, haec est, testimonium conscientiae nostrae . Ideoque dicamus etiam quod sequitur, Domine adjutor meus et redemptor meus: adjutor in bonis, redemptor a malis; adjutor ut habitem in charitate tua, redemptor ut liberes me ab iniquitate mea. IN
Abbreviated transcription (Latin):
scs Iusticiȩ dni rectȩ: ñ terrentes
sed lȩtificantes corda. Hoc. ẽ. sp̃s sc̃s.
Prȩceptũ dni lucidũ. illuminans ocłos
ñ hebetans. ñ carnis sed cordis. ñ exte¬
rioris hominis sed interioris. Hoc est
gratis amans. ñ puniri timens abeo quẽ
tremit. sed separari abeo quẽ diligit
Iste ẽ. timor castꝰ. ñ quẽ consũmatã cari¬
tas foras mittit. sed ꝑmanens inscłm
confert. hunc inserit sp̃s sc̃s. Iudicia
dni uera. iustificata in idipsũ ñ ad
rixas diuisionis. sed ad congregationẽ
unitatis. Hoc. ẽ. enĩ in idipsũ. Hoc est
sp̃s sc̃s. Ideo linguis om̃iũ loqui fecit
inquos primouenit: qͥa linguas om̃iũ
gentiũ inunitatẽ sẽ congregaturũ. eẽ
nunciauit. Qđ tunc faciẽbat unꝰ homo
accepto spu scõ. ut unꝰ homo linguis om̃iũ
loqueret᷑: hoc mͦ ipsa unitas facit. lin¬
guis omĩb loquit᷑. Et mͦ unꝰ homo in
omĩb gentib linguis omĩb loquit᷑. unꝰ
homo caput & corpus. unꝰ homo xp̃c &¬

Expanded text:
9. Justitiae Domini rectae: non terrentes, sed laetificantes corda. Hoc est Spiritus sanctus. Praeceptum Domini lucidum, illuminans oculos, non hebetans: non carnis oculos, sed cordis; non exterioris hominis, sed interioris. Hoc est gratis amans, non puniri timens ab eo quem tremit, sed separari ab eo quem diligit. Iste est timor castus, non quem consummata charitas foras mittit ; sed permanens in confert, hunc inserit Spiritus sanctus. Judicia Domini vera, justificata in idipsum: non ad rixas divisionis, sed ad congregationem unitatis; hoc est enim, in idipsum. Hoc est Spiritus sanctus. Ideo linguis omnium loqui fecit, in quos primo venit; quia linguas omnium gentium in unitatem se congregaturum esse nuntiavit. Quod tunc faciebat unus homo accepto Spiritu sancto, ut unus homo linguis omnium loqueretur; hoc modo ipsa unitas facit, linguis omnibus loquitur. Et modo unus homo in omnibus gentibus linguis omnibus loquitur, unus homo caput et corpus
Abbreviated transcription (Latin):
plina tua direxit me infinẽ. Et cor¬
reptio tua me de uiare ñ sinens dire.¬
.xit. ut quicqͥd ago in eũ finẽ referã
quo cohȩret᷑ tͥ & disciplina tua ipsa
me docebit. Et eadẽ correptiotua me¬
docebit ꝑuenire quo direxit. Dilatasti
carnales angustiȩ qm̃ latã fecisti ca-¬
ritatẽ meã oꝑantẽ hilarit̾ etiã de
ipsis quȩ subter me st̃ mortalib reb
& mẽbris. Ꝙ ñ st̃ infirmata uestigia
mea. Et ñ st̃ infirmata siue itinera
mea siue signa quȩ impressi ad imi-
quar affectꝰ carnales meos. nec ab eis
cõp̃hendar. sed cõp̃hendã illos ut
ab sumant᷑. Et ñ conuertar donec de¬
ficiant. Et abista intentione ñ con¬
uertar ad quietẽ. donec deficiant
me. Cadent sub pedesmeos: Deiectis il-¬
lis. pͣponã amores quib ambulo inȩc̾nũ.
Et pͣcinxistime uircute adbellũ. Et con¬
struxxisti in me fluentia desideria car-¬
nis meȩ uirtute. ne in tali pugna p̃pe-¬

Expanded text:
plina tua direxit me in finem. Et corplina tua direxit me in finem. Et correctio tua me deviare non sinens direxit, ut quidquid ago, in eum finem referam qui cohaeret mihi. Et disciplina tua, ipsa me docebit, et eadem corredocebit pervenire quo direxit. 37. vers.carnales angustiae: quoniam latam fecisti charitatem meam operantem hilariter, etiam de ipsis quae subter me sunt mortalibus rebus et membris. Et non sunt infirmata vestigia mea: et non sunt infirmata, sive itinera mea, sive signa quae impressi ad imitaquar affectus carnales meos, nec ab eis comprehendar; comprehendam illos, ut absumantur. Et non convertar donec deficiant: et ab ista intentione non convertar ad quietem, donec deficiant me. Cadent subtus pedes meos: dejectis illis, praeponam amores quibus ambulo in aeternum.» Et praecinxisti me virtute ad bellum. « Et constrinxisti fluentia desideria carnis meae, virtute, ne in tali pugna praepe
Abbreviated transcription (Latin):
tanquã hersditatẽ sꝑatã filii possi¬
debimꝰ Ds̃ qui p̃cuixit me uirtute.
Ds̃ qui me p̾cingit ut fortis sim. ne dif¬
fluentes sinus cupiditatis impediant
oꝑa & gressus meos. Et posuit immacula¬
tã uiã meã. Et posuit immaculatã uiã
caritatis qua ad illũ ueniã. sicut ima¬
culata.ẽ. fides quauenit ad me. Qui ꝑfe¬
cit pedes meos tanquã cerui. Qui ꝑfecit¬
amorẽ meũ ad transcendenda spinosa &
ymbrosa implicam̃ta huiꝰ scłi. Et sup
excelsa statuit me. Et suꝑ cȩlestẽ habi¬
tationẽ figit intentionẽ meã. ut imple¬
atur in omnẽ plenitudinẽ dĩ. Qui docet
manꝰ meas in proelio. Qui docet me opa¬
ri ad suꝑandos inimicos. qui nob̾ inter¬
cludere cęlestia regna conant᷑. Et po¬
suisti ut arcũ hereũ brachia mea. Et po¬
suisti infatigabilẽ intentionẽ bonoꝵ¬
opum meoꝵ. Et dedisti mͥ ꝓtectionẽ
salutis tuȩ: & dextera tua suscepit me
Et fauor grẽ tuȩ suscepit me. Et disci¬

Expanded text:
tanquam haereditatem speratam filii possidebimus? » Deus qui praecinxit me virtute. « Deus qui me praecinxit, ut fortis sim: ne diffluentes sinus cupiditatis impediant opera, et gressus meos. Et posuit immaculatam viam meam. Et posuit immaculatam viam charitatis, qua ad illum veniam, sicut immaculata est fides, qua venit ad me. » Qui perfecit pedes meos tanquam cervi. « Qui amorem meum ad transcendenda spinosa et umbrosa implicamenta hujus saeculi, et supexcelsa statuit me, et super coelestem habitationem figet intentionem meam, ut impleatur in omnem plenitudinem Dei. Qui docet manus meas ad praelium: qui docet me operari ad superandos inimicos, qui nobis intercludere coelestia regna conantur. Et posuisti ut arcum aereum brachia mea: et posuisti infatigabilem intentionem bonoedisti mihi protectionem salutis tuae, et dextera tua suscepit me, id est favor gratiae suscepit me. Et disci
Abbreviated transcription (Latin):
Itinera mea dirige scđm uerbũ tuũ.
& ñ dominet᷑ michi omĩs iniquitas.
Ioli timere si xp̃ianꝰ es. dñm foris homi¬
nẽ. Dñm dm̃ tuũ semꝑ time. Malũ
te time. hoc ẽ. cupiditatẽ tuã. ñ qđ
inte dĩ fecit. sed qđ tͥ ipse fecisti. Te
dñs bonũ seruũ fecit. tu tͥ incorde
tuo malũ dñm creasti. Merito subde¬
ris iniquitati. merito subderis dño
quẽ tu tͥ ipse fecisti. qͥa ei qui te fecit
subditꝰ esse noluisti. Sed si mei inqͥt
ñ fueruit dominati᷑: tunc unmacu¬
latꝰ ero & mundabor adelicto ma¬
gno. Putamꝰ qđ delictũ: Qđ illudẽ
delictũ magnũ. Forte aliud sit qđ
dicturus sũ. Nontam̃ celabo qđ sen¬
tio. Delictũ magnũ arbitror esse suꝑ¬
biã. Hoc fortasse & talit̾ significatũ
ẽ in eo qđ ait. & mundabor a delicto
magno. Quȩritis quã magnũ sit hoc
delictũ qđ deiecit angłm. qđ ex angło
fecit diabolũ. eiq inȩt̾nũ int̾clusit
regnũ cȩloꝵ: Magnũ hoc delicꝰtũ ẽ.

Expanded text:
era mea dirige secundum verbum tuum, et non dominetur mihi omnis iniquitas . Noli timere, si christianus es, dominum foris hominem: Dominum Deum tuum semper time. Malum in te time, hoc est cupiditatem tuam, non quod in te Deus fecit, sed quod tibi ipse fecisti: te Dominus bonum servum fecit; tu tibi in corde tuo malum dominum creasti. Merito subderis iniquitati, merito subderis domino quem tu tibi ipsi fecisti; quia ei qui te fecit subditus esse noluisti. 15. Sed si mei, inquit, non fuerint dominata, tunc immaculatus ero; et mundabor a delicto magno: quo putamus delicto? quod illud est delictum magnum? Forte aliud sit quam dicturus sum, non tamen celabo quod sentio. Delictum magnum arbitror esse superbiam. Hoc fortasse et aliter significatum est in eo quod ait, Et mundabor a delicto magno. Quaeritis quam magnum sit hoc delictum, quod dejecit Angelum, quod ex Angelo fecit diabolum, eique in aeternum interclusit regnum coelorum? Magnum hoc delictum est,
Abbreviated transcription (Latin):
estis lum̃ mundi. Aptũ hoc uidet᷑ & co¬
gnitu facile. Quomodo autẽ nox nocti
annunciat scientiã: Nonnulli hȩc uer¬
ba simplicit̾ intellȩxer. & forte hoc
sit uerũ. estimantes hac sententia signi
posteros. eẽ. traiectũ. tanquã de tẽpore
intẽpus. Dies diei. nox nocti. Prior dies
posteriori diei. & prior nox posteriori
nocti. qͥa hȩc doctrina dieb & noctib
pͣdicatur. Iste simplex intellectꝰ. cui
sufficit sufficiat. Sed ñ nullȩ scriptu
si planũ esset: unũ aliqͥd audiretis.
Quia uͦ obscure dictũ. ẽ: multa auditu¬
riestis. Est alius intellectꝰ. Dies diei.
Est alius. Dies diei. spũ ales sp̃ualib.
Et nox nocti. carnales carnalib Utriq
enĩ audiunt. & si ñ utriq similit̃ sa¬
piunt. Illi enĩ audiunt tanꝗ uerbũ
eructatũ. illi tañꝗ scientia annun¬
ciatã. Qđ enĩ ructat᷑. pͣsentib ructa¬
tur: qđ autẽ annunciat᷑. longe positis
annunciat᷑. Possunt hic sensũs plures

Expanded text:
estis lumen mundi . Apertum hoc videtur et cognitu facile. Quomodo autem nox nocti annuntiat scientiam? Nonnulli haec verba simpliciter intellexerunt, et forte hoc sit verum; aestimantes hac sententia signifposteros esse trajectum, tanquam de tempore in tempus: dies diei, nox nocti, prior dies posteriori diei, et prior nox posteriori nocti; quia haec doctrina diebus et noctibus praedicatur. Iste simplex intellectus cui sufficit sufficiat. Sed nonnulla verba Scrsi planum esset, unum aliquid audiretis; quia vero obscure dictum est, multa audituri estis. Est et alius intellectus: dies diei, Est alius: dies diei, spirituales spiritualibus; et nox nocti, carnales carnalibus. Utrique enim audiunt, etsi non utrique similiter sapiunt: illi enim audiunt tanquam verbum eructatum; illi tanquam scientiam annuntiatam: quod enim ructatur, praesentibus ructatur; quod autem annuntiatur, longe positis annuntiatur. Possunt coeli sensus plures
Abbreviated transcription (Latin):
uit ut gygas adcurrendã uiã ipse in
sole posuit tab̾naculũ suũ. Hoc ẽ. ille
tanq sponsꝰ cũ uerbũ caro factũ ẽ. in
utero uirginali thalamũ inuenit. atq
inde naturȩ c̃iunctꝰ humanȩ tanquã
de castissimo ꝓcedens cubili. humilis
miscłia infra om̃s. fortis maiestate
suꝑ om̃s hoc. ẽ enĩ gygas: exultauit
ad currendã uiã. Natus. ẽ creuit. do¬
cuit. passus. ẽ. resurrȩxit. ascendit.
Cucurrit uiã. ñ hesit inuia. Idẽ ipse
gͦ sponsus qui hȩc fecit. ipse posuit in
sole hoc .ẽ. inmanifestatione tab̃na
mo cȩlo egressio eiꝰ. & occursus eiꝰ usq
ad sũmũ eiꝰ. Postea uͦ quã excucurrit
inde. & recurrendo remeauit: misit
sp̃m suũ. Uisȩ sunt illis suꝑ qͦs uenit
linguȩ diuise uelut ignis. Sic̃ ignis
uenit sp̃s sc̃s. foenũ carnis consũpturus.
aurũ cocturus & purgaturus. Sicut
ignis uenit. & ideo sequit᷑. Et ñ est qui
se abscondat a calore eiꝰ. Lex dni im¬

Expanded text:
vit ut gigas ad currendam viam; ipse in vit ut gigas ad currendam viam; ipse in sole posuit tabernaculum suum: hoc est, ille tanquam sponsus, cum Verbum caro factum est, in utero virginali thalamum invenit; atque inde naturae conjunctus humanae, tanquam de castissimo procedens cubili, humilis misericordia infra omnes, fortis majestate super omnes. Hoc est enim, gigas exsultavit ad currendam viam: natus est, crevit, docuit, passus est, resurrexit, ascendit; cucurrit viam, non haesit in via. Idem ipse ergo sponsus qui haec fecit, ipse posuit in sole, hoc est in manifestatione, tabernmo coelo egressio ejus, et occursus ejus usque ad summum ejus. Postea vero quam excurrit inde, et recurrendo remeavit, misit Spiritum suum. Visae sunt illis super quos venit, linguae divisae velut ignis . Sicut ignis venit Spiritus sanctus, foenum carnis consumpturus, aurum cocturus et purgaturus; sicut ignis venit, et ideo sequitur, Et non est qui se abscondat a calore ejus. 8.
Abbreviated transcription (Latin):
Dicamꝰ & de te. mortuus erat & reuix̃.
pierat & inuentꝰ . ẽ. Nonmͥ dicas. t¬
quid me quȩris si perii: Ideo eni tẽ
quȩro: qͥa peristi. Noli me inqͥt quere¬
re. Hoc sane uult iniquitas qua diui¬
si sumꝰ. sed ñ uult caritas qua fr̃s sumꝰ
Imꝓbus ñ essem si quęrerẽ seruũ meũ.
& imꝓbus dicor qͥa quȩro frẽm meũ:
Sic sapiat. in quo frat̾na caritas ñ est.
Ego tam̃ quȩro frẽm meũ Irascat᷑. dũ
tam̃ quęrat᷑ qui inuentꝰ placat᷑. Quę¬
ro inquã frẽm meũ. & int̃pello ñ con¬
tra illũ sed ꝓ illo dm̃ meum. Nec dicã
int̾pellans. dnẽ dic frĩ meo ut diuidat
mecũ hȩreditatẽ sed dic fr̃ĩ meo. teneat
mecũ hȩreditatẽ. Quid gͦ erras fr̃
Quid ꝑ angulos fugis Quid latitare co-¬
naris: Insole posuit tab̾naculũ suũ. &
ipse tanquã sponsus ꝓcedens de thalamo
suo. Puto qđ agnoscas eũ Ille tanquã
sponsus ꝓcedens de thalamo suo. exulta¬

Expanded text:
Dicamus et de te: Mortuus erat, et revixit; Dicamus et de te: Mortuus erat, et revixit; perierat, et inventus est . Non mihi dicas, Utquid me quaeris, si perii? Ideo enim te quaero, quia periisti. Noli, inquit, me quaerere: hoc sane vult iniquitas, qua divisi sumus; sed non vult charitas, qua fratres sumus. Improbus non essem, si quaererem servum meum; et improbus dicor, quia quaero fratrem meum? Sic sapiat in quo fraterna charitas non est, ego tamen quaero fratrem meum. Irascatur, dum tamen quaeratur, qui inventus placatur. Quaero, inquam, fratrem meum, et interpello non contra illum, sed pro illo Dominum meum: nec dicam interpellans, Domine, dic fratri meo ut dividat mecum haereditatem ; sed, dic fratri meo ut teneat mecum haereditatem. Quid ergo erras. frater? quid per angulos fugis? quid latitare conaris? In sole posuit tabernaculum suum. Et ipse tamquam sponsus procedens de thalamo suo. Puto quod agnoscas eum. Ille tanquam sponsus procedens de thalamo suo, exsulta
Abbreviated transcription (Latin):
ubi impleti st̃ sonuer̃. In omnẽ t̾rã exi¬
uit sonus eoꝵ. & in fines orb terrȩ uerba
eoꝵ. Ideo & nos hic loquim᷑. Sonꝰ enim
ille ad nos usq ꝑuenit. sonꝰ qui in omnẽ
trat. Ideo sonꝰ inomnẽ t̾rã exiit: ut tu
incęlũ intres. Opestilentiose. litigiose.
pessime. & ad huc errare uolens. supbe
fili. audi testam̃tũ patris tui. Ecce quid
planius. qͥd aꝑtius. In omnẽ t̃rã exi¬
uit sonꝰ eoꝵ. & infines orbis t̃rȩ uerba
eoꝵ. Hunquid expositore opus habet:
Quid contra ti conaris: Partẽ uis inlite
culto. non quȩ lateat. ñ uelut optã.
neforte fiat sic̃ opta suꝑ greges hereti¬
coꝵ. Dictũ ẽ. & cuidã in scriptura scã
Qm̃ tu in occulto fecisti. patieris in sole.
Hoc ẽ occulte malũ fecisti. poenas patie¬
ris in omiũ manifestatione: In sole gͦ
posuit tab̾naculũ suũ. Quid tu he¬
retice fugis in tenebras: Xp̃ianꝰ es
audi xp̃m. Seruuses. audi dñm. Filis
es. audi patrẽ Emendare. reuiuisce

Expanded text:
 In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Ideo et nos hic loquimur: sonus enim ille ad nos usque pervenit, sonus qui in omnem trat. Ideo sonus in omnem terram exiit, ut tu in coelum intres. O pestilentiose, litigiose, pessime, et adhuc errare volens; o superbe fili, audi testamentum patris tui. Ecce, quid planius, quid apertius? In omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum. Numquid expositore opus est? Quid contra te conaris? Partem vis in liteculto, non quae lateat, non velut opertam; ne forte fiat sicut operta super greges haereticorum. Dictum est et cuidam in Scriptura sancta, Quoniam tu in occulto fecisti, patieris in sole : hoc est, occulte malum fecisti, poenas patieris in omnium manifestatione. In sole ergo posuit tabernaculum suum. Quid tu, haeretice, fugis in tenebras? Christianus es? audi Christum. Servus es? audi dominum. Filius es? audi patrem: emendare, revivisce.
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlo deduxit. usq ad formã serui
humiliauit. c̃tu meliis egit. ligno
suspendit. ut hac salute tantȩ medici¬
nȩ curaretꝰ hic tumor. Iã tandẽ eru¬
bescat homo ẽẽ suꝑbus. ꝓpt̃ quẽ factꝰ
ẽ. humilis ds̃. Ita inqͥt mundabor a
delicto magno. qͥa ds̃ suꝑbis resistit.

Expanded text:
caelo deduxit, usque ad formam servi caelo deduxit, usque ad formam servi humiliavit, contumeliis egit, ligno suspendit, ut ad salvantem medicinam curreret hic timor. Jam tandem ERUBESCAT homo esse superbus, propter quem factus est humilis Deus. Ita, inquit, mundabor a delicto maximo, quia Deus superbis re
Abbreviated transcription (Latin):
initiũ inqͥt suꝑbiȩ hominis aposta¬
tare a dõ. Hon leue malũ hoc uitiũ
fr̃s mei. Huic uitio in iis ꝑsonis quas
uidetis amplas. displicet humilitas
xp̃iana. Propt̃ hoc uitiũ dedignant᷑
colla subdere iugo xp̃i. obligati artius
iugo peccati. Nonenĩ seruire. ñ eis con¬
tinget. Nã nolunt seruire. sed eis ȩxpe.¬
dit seruire. Nolendo seruire nichil
aliudagunt: quã ut bono dño ñ seruiant.
ñ ut omino ñ seruiant. Qui noluerit
seruire caritati: necesse ẽ. ut seruiat
orũ: qͥa inde cȩtera nata st̃. facta a-
postasia adõ & eunte anima intene¬
bras male utente libero arbitrio pec
catis etiã cęteris c̃secutis. ut & substan¬
tiã suã dissiparet cũ meretricib ui¬
uens ꝓdige. & ꝑegestatẽ fieret pa¬
stor porcoꝵ qͥ erat socius angłoꝵ.
Propt̾ hoc uitiũ. ꝓpt̾ hoc magnũ suꝑ¬
biȩ peccatũ. ds̃ humilis uenit᷑ Hȩc cau¬
sa. hoc peccatũ magnũ. iste ingens mor¬
bus animarũ. omĩpotentẽ medicũ de

Expanded text:
biae hominis apostatare a Deo . Non leve malum est hoc vitium, fratres mei: huic vitio in his personis, quas videtis amplas, displicet humilitas christiana. Propter hoc vitium dedignantur colla subdere jugo Christi, obligati arctius jugo peccati. Non enim servire non eis continget: nam nolunt servire, sed eis expedit servire. Nolendo servire nihil aliud agunt, quam ut bono Domino non serviant; non ut omnino non serviant: quia qui noluerit servire charitati, necesse est ut serviat orum quia inde caetera nata sunt facta est apostasia a Deo, eunte anima in tenebras, male utente libero acatis etiam caeteris consecutis: ut et substantiam suam dissiparet cum meretricibus vivens prodige, et per egestatem fieret pastor porcorum , qui erat socius Angelorum. Propter hoc vitium, propter hoc magnum superbiae peccatum Deus humilis venit. Haec caussa, hoc peccatum magnum. Iste morbus animarum omnipotentem medicum de
Abbreviated transcription (Latin):
lix phumilitatẽ impetrat felicitatẽ
Qeo se cõmendat dignũ: quo confitet᷑ in¬
dignũ Hanc dĩ głam cęli enarrant. &
oꝑa manuũ eiꝰ annunciat firmam̃tũ.
Cȩlũ firmamitũ. firmũ cor. ñ timidũ cor¬

Expanded text:
lix, per humilitatem impetrat felicitatem; lix, per humilitatem impetrat felicitatem; et eo se ostendit dignum, quo confitetur indignum. Hanc gloriam Dei coeli enarrant, et opera manuum ejus annuntiat firmamentum: coelum firmamentu
Abbreviated transcription (Latin):
bo. & t̾rã uerbo: ergo & hominẽ uerbo.
Qđ uerbo: hoc manu. Et qđ manu:
hoc uerb o. Nonenĩ humanis mẽbris
statura dĩ distincta. ẽ. qui ubiq totꝰ
.ẽ & nullo c̃tinet᷑ loco. Qđ gͦ uerbo
fecit: hoc sapientia fecit. Qđ manu
uirtꝰ & dĩ sapientia. Omĩa autẽ ꝑ ipsũ
facta st̃. & sine ipso factũ. ẽ. nichil:
Enarrarunt. enarrant. enarrabunt cȩli
głam dĩ Enarrabunt inquã cęli hoc
est scĩ głam dĩ a t̾ra suspensi dm̃ por¬
tantes. pͣceptis tonantes. sapientia cho¬
ruscantes. Illãut dixi głam dĩ: qua salui
facti sumꝰ indigni. Hanc indignitatẽ
id. ẽ. qͥa digni ñ fuimꝰ agnoscit filius mi¬
nor. egestate constrictꝰ. Agnoscit inquã
hanc indignitatẽ filius minor. a patre
longe pegrinꝰ. demonũ cultor. tanquã
porcoꝵ pastor. Agnoscit głam dĩ. sed
egestate constrictꝰ. Et qͥa illa gła dĩ facti
sumꝰ qđ digni ñ fuimꝰ: dicit ad patrẽ
suũ. Non sũ dignꝰ uocari filius tuus. Infe¬

Expanded text:
bo, et terram verbo, ergo et hominem verbo. Quod verbo, hoc manu; et quod manu, hoc verbo: non enim humanis membris statura Dei distincta est, qui ubique totus est, et nullo continetur loco; quod ergo verbo fecit, sapientia fecVirtus et Dei Sapientia : Omnia autem per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil. Enarrarunt, enarrant, enarrabunt coeli gloriam Dei: enarrabunt, inquam, coeli, hoc est sancti, gloriam Dei, a terra suspensi. Deum portantes, praeceptis tonantes, sapientia coruscantes; illam, ut dixi, gloriam Dei, qua salvi facti sumus indigni. Hanc indignitatem, id est, qua digni non fuimus, agnoscit filius minor egestate constrictus: agnoscit, inquam, hanc indignitatem filius minor a patre longe peregrinus, daemonum cultor, tanquam porcorum pastor; agnoscit gloriam Dei, sed egestate constrictus. Et quia illa gloria Dei facti sumus quod digni non fuimus, dicit ad Patrem suum: Non sum dignus vocari filius tuus : infe
Abbreviated transcription (Latin):
aduersos dõ. int̾ amatores mundi ꝑse.¬
cutoresq iustorũ. Int̾ seuientẽ mun¬
dũ annunciata st̃ ista. Sed seuiens mun¬
dus quid poterat facere. quando fir-¬
mamĩtũ ista nunciabat: Annunciat
firmam̃tũ. Quid: Opa manuũ eiꝰ.
salui facti sumꝰ qua creati in oꝑib bo¬
nis sumꝰ. Ipsius enĩ sumꝰ figm̃tũ. creati

Expanded text:
o, inter amatores mundi persecutoresque justorum: inter saevientem mundum annuntiata sunt ista. Sed saeviens mundus quid poterat facere, quando firmamentum ista annuntiabat? Annuntiat firmamentum: quid? Opera manuum ejus. salvi facti sumus, qua creati in bonis operibus sumus: ipsius enim sumus figmentum, creati
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ głam dĩ: iustificati gratis ꝑsan¬
feceramꝰ. unde talia dona mererem᷑.
magis qͥa ñ gratis inferret᷑ suppliciũ:
ideo gratis prestitũ ẽ. beneficiũ Ni¬
chil pcesserat in meritis nris: nisi un¬
de damnari deberemꝰ. Ille autẽ ñ ꝓpt̾
nrãm iusticiã sed ꝓpt̾ suã miscđiam
saluos nos fecit ꝑlauacrũ regenera

Expanded text:
oria Dei, justificati gratis per sanfeceramus, unde talia dona mereremur; magis quia non gratis inferretur supplicium, ideo gratis praestitum est beneficium: nihil praecesserat in meritis nostris, nisi unde damnari deberemus. Ille autem non propter nostram justitiam, sed propter suam misericordiam salvos nos fecit per lavacrum regenera