comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hus u̾b temꝑa agendi discer¬
nencli sunt alius ẽ modꝰ niuẽ¬
di innocteauꝰ indie. nox ẽ tͥp̃t
silenci et quietis dies tp̃c labo¬
ris mocõis et oꝑis sin nocte seꝰ
debent ẽẽ hoĩes et aut fessam̃b̃¬

Expanded text:
ue et tempora agendi discernenda sunt. Alius est modus vivendi in nocte, alius in die. Nox tempus est silentii et quietis. Dies tempus laboris, et motionis, et operis. In nocte secum debent esse homines, et aut fessa
Abbreviated transcription (Latin):
obsetꝰ nos nouelle planta¬
tones d̾i. uos ñd̾ ex̾citatos
hẽtis sensus ad discretõm
boni et mali. Nolite seqͥ cord̾
uñ iudiciũ. nolite biĩndare
tes ad is u̾sutꝰ ille uenãtor

Expanded text:
Obsecro vos, novellae plantationes Dei, vos qui nondum exercitatos habetis sensus ad discretionem boni et mali, nolite sequi cordis vestri judicium, nolite abundare des adhuc, versutus ille venator
Abbreviated transcription (Latin):
q indłgencic suo uiclicõ. nõ
tũ. recusande sunt alingno.¬
Id a nouicõ inse ip̃m rigida
d eẽ tensura et districta scũi¬
tas ad regentt̃ uł consulentẽ
pr̃uam uł fr̃nam caritatem
et pietatẽ lenis et obediens

Expanded text:
 indulgentiae suo judicio: non tamen recusandae sunt alieno. A se ipso in se ipsum rigida debet esse censura, et districta severitas: ad regentem autem vel consulentem paternam vel fraternam charitatem et pietatem, lenis et obediens
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ qͥctꝰ index sit uanitatis sue.
et mistis qui nõ fu̾it studio¬
sus testispigͥtie carnales si
inistis bono oꝑe s et̾ceãt pi¬
gͥcialigat. qͣ pp̃ nõ negligẽt᷑ qͥ¬

Expanded text:
esse quietus, judex sit vanitatis suae, et in istis qui non fuerit studiosus, testis pigritiae. Carnales siqin istis in bono opere se exerceant, pigritia ligat. Quapropter non negligenter qu
Abbreviated transcription (Latin):
alienos actꝰ scrutat᷑ inpudes
iure dr̃. tunc qui alienos actꝰ
qͣntũ expedit inimittm dis¬
simulat torpens mutił m̃i¬
to noĩat᷑: s nec cad̾ dẽb tẽ¬

Expanded text:
alienos actus scrutatur, impudens jure dicitur; tunc qui alienos actus quantum expedit imitari dissimulat, torpens et inutilis merito nominatur. Sed nec eadem e
Abbreviated transcription (Latin):
dium spititale leuis ẽ. et tr̃
re expͥmenda ẽ caro. qñ calorin¬
tentiui eius ꝑ cibum ampl
extitatꝰ ẽ. sic et festi dies aliu̾s
mod̾ exigũt.at aliud hii ĩ qͥ¬
bꝰ. oꝑari licet exposcũt muł nos¬

Expanded text:
spiritale levis est, et tunc reprimenda est caro, quando calor incentivi ejus per cibum amplius excitatus est. Sic et festi dies aliud um exigunt, atque alium ii in quibus operari licet, exposcunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ tñ uite p̾sentis attendit e¬
g̾siũ nͨ ingssũ fit᷑e᷑ uite con¬
sid̾at. audit nũcios mortis c
credẽ nõ uult eis. tres sũt ñcii
mortis. casus ĩfłnitas. senͣtus.
Casus dubia infinitas gͣnia.
senͣtꝰ certa nũtiet. casus ñciat
rentem. sentꝰ p̾sentẽ. ex ĩ cecti¬

Expanded text:
esentis attendit egressum, nec ingressum futurae considerat; audit nuntios mortis, et credere non vult eis. Tres sunt enim nuntii mortis: casus, infirmitas, senectus. Casus dubia, infirmitas gravia, senectus certa denuntiat. Casus mortem rentem, sen
Abbreviated transcription (Latin):
a exortacõne illos sperant pꝰ¬
se corigi et cũ de sua stabili¬
tate ꝯfidunt ut nõ timeãt
de illoꝵ pͣua sb̾gestione cor¬
rumpi. qñ u̾o et illoꝵ durici¬
am et suã inf̾mitatẽ ꝯsid̾ant

Expanded text:
a exhortatione illos sperant posse corrigi, et tantum de sua stabilitate confidunt, ut non timeant ex illorum prava suggestione corrumpi. Quando vero et illorum duritiam et suam infirmitatem consid
Abbreviated transcription (Latin):
suo exemplo docet qui cũ apłõs¬
suos ad ħ inbetilles ⁊ad sb̃li¬
mioris doctͥne erudicõm inꝑi¬
tos aspicit ⁊ ait ad hͨ multa
hẽo uob̾ dicere s nõ portasti

Expanded text:
suo exemplo docet; qui, cum apostolos adhuc imbecilles et ad sublimioris doctrinae eruditionem impares aspiceret, ait: Adhuc multa habeo vobis dicere, sed non potestis
Abbreviated transcription (Latin):
Modꝰ loq̃ñdi in tͥb constat
hoc ẽ quo gestu. quo sono.
et qͣ sigt̃one. Quid dicatur
discipłma iubet ut loꝙ̃tis
sit modestꝰ gestus et humi¬
lis sonꝰ dͤimissus et suauis
significatõ. uerax et dulcis
modestiã teb hr̃e gestus lo¬
quẽtis ut nͨ mn ordinate nec
inpudice nͨ turbulente int̾

Expanded text:
motus loquendi in tribus constat, hoc est quo gestu, quo sono, qua significatione quid dicatur. Disciplina jubet ut loquentis sit gestus modestus et humilis, sonus demissus et suavis, significatio verax et dulcis. Modestiam debet habere gestus loquentis, ut nec inordinate, nec impudice, nec turbulenter inter
Abbreviated transcription (Latin):
nosus scrutator. n at̾b rep̾hẽ¬
sor. s sñ exꝓbracõne corrector
ĩ ut ãmoicõm hẏlaritate p̾¬
uenias ẽt errori facile uemam
as. reqͥrenti facile responde con¬
tenti facile cede. nͨ miurgia ex¬

Expanded text:
osus scrutator, nec acerbus reprehensor; sed sine exprobratione corrector, ita ut admonitionem hilaritate praevenias, et errori facile veniam renti facile responde; contendenti facile cede. Mobilis e
Abbreviated transcription (Latin):
qui loquit̾i sumꝰ ñdũ apud
nosin ipõs ꝯgrnam loquen¬
di for̃am inuenimꝰ qr ꝓfecto
animꝰis auditoꝵ mag̃ offẽ¬
ditur si ẜmo qui edificare
debet confusui et mordinat᷑

Expanded text:
qui locuturi sumus, nondum apud nosmetipsos congruam loquendi formam invenimus, quia profecto animus auditorum magis offenditur, si sermo qui aedificare debet, confusus et inordinatus
Abbreviated transcription (Latin):
gitũ extendũt. suꝑcilia erigũt
comam extuciunt. uestim̃ta
ad aptando ꝯpom̃t. et lat̾a cu¬
bitando. pedes extendendo. ri¬
diculam satis ostentacõnis forͣra
fingũt. alii. q. ambe aures ad
audiend̃ ft̃r nõ eẽnt alt̾am
tm̃ collo de torto uociuemen¬
ti opponũt. alii nauigant bͥ¬

Expanded text:
gitum extendunt, supercilia erigunt,comam excutiunt, vestimenta adaptando componunt, et latera cubitando, pedesque extendendo ridiculam satis ostentationis formam fingunt. Alii quasi ambae aures ad audiendum factae non sint, alteram tantum collo detorto voci venienti opponunt. Alii t
Abbreviated transcription (French):
bent loqͥ de discretone ꝯsulẽ¬
di Iuuenes de ĩstancia bñ fa¬
ciendi. Saꝑientes de mist̾us
scͥpturaꝵ. simplices de exͥ ᷤ
quirendi. hii qͥ qͥetã uitam
ducunt de disciplĩ iuuẽdi p̃¬
reꝵ subiecti de obedĩa p̃cep¬

Expanded text:
de discretione bene consulendi. Juvenes de instantia benefaciendi. Sapientes de mysteriis Scripturarum. Simplices de exemplquirendi, ii qui quietam vitam ducunt, de disciplina vivendi. Prrerum, subjecti de obedie
Abbreviated transcription (Latin):
ceti urbani ue noĩe colorant
ab aure relegand̾ ẽ fede ad ca¬
chĩnos mouerͥs fedius mones
porto dethere uł detͣrentem
audire ꝙ hoꝵ dampnabiliꝰ
nõ facile dixunis sen᷑. ꝓmones¬

Expanded text:
ceti urbanive nomine colorant,e: procul et ab aure relegandum. Foede ad cachinnos moveris, foedius moves. Porro detrahere, aut detrahentem audire, quid horum damnabilius sit, non facile dixeri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtegat si ceꝑimꝰ suꝑb lauda¬
re constancia. d̃ cos aduͥtutem
hortari crecdimꝰ amplius eos ĩ
suo uicõ uicõ confi̾mamꝰ. ex or¬
demur gꝰ ad constanciã tuni¬
dos ad timorẽ suꝑbos ad fru¬
galitatem ꝓdigos ad lib̾alita¬

Expanded text:
tegat, si coeperimus superbis laudare constantiam, dum eos ad virtutem hortari credimus, amplius in suo vitio confirmamus. Exhortemur ergo ad constantiam timidos, ad timorem superbos, ad frugalitatem prodigos, ad liberalita
Abbreviated transcription (Latin):
dici ꝯuenit qd̾ ad illud inquo
ip̃ẽ laborat plus malũ sanan¬
dm̃ ꝯsiuo ꝯmodiori occurrit.
ũbi gr̃a. qñ constanciã lauda¬
rt uolumꝰ ad pusillamines ñ
ad suꝑbos ẜmonẽ nrãm diti¬
g̾e debemus qr cũ uiciĩ suꝑbic

Expanded text:
dici convenit, quod ad illud, in quo ipse plus laborat, malum sanandum consilio commodiori occurrit. Verbi gratia, quando constantiam laudare volumus, ad pusillanimes non ad superbos sermonem nostrum dirigere de
Abbreviated transcription (Latin):
fusi sumus ext̾ius et de iegno
d̾i ꝙ intͣ nos ÷ telictis uetis ac
nanã ⁊ solacõm de uanitatib
et ĩ samiis fulsis. ac iã religiois
antiq̃ nõ solũ uirtitẽ amisimꝰ si
hĩtꝰ nr̃ ꝙ et dolens dico qui
hiuilitatis solebat eẽ ĩsigne
stiri dignemur. miles ⁊ mo¬
nacłꝰ excod̾ panno ꝑciuntur
sibitucullã et clamidt̃ ꝯscĩe

Expanded text:
Fusi sumus exterius, et de regno Dei quod intra nos est, relictis veris ac vanam consolationem de vanitatibus et insaniis falsis: ac jam religionis antiquae non solum virtnoster quod et dolens dico, qui humilitatis esse solebat insigne,stiri dignemur. Miles et monachus ex eodem panno partiuntur sibi cucullam et chlamyde
Abbreviated transcription (Latin):
egtum̃ destinant. nã qui aliqͦ
tendit si unam et rectam te¬
nu̾it uiam cito ꝑueniet quo
tendit. et itm̾is et laboris fac
finem. siũo multas aggditur
te mutes n aluid ꝓ alio acci

Expanded text:
egrum disterminant. Nam et qui aliquo pergit, si unam certam tenuerit viam, cito perveniet quo tendit, et itineris, et laboris faciet finem. Si vero multas aggreditur um mutes, nec aliud pro alio accip
Abbreviated transcription (Latin):
auto et suos filios nudos de¬
sent. desũptib egenoꝵ ẜuit᷑
oclis diuitũ. inueniũt cuti¬
osi quo deloctẽt᷑ ⁊ nõ mue¬
niunt miscri iuide sustẽtẽ¬
tib fcĩb qͥd facit illa rudi¬
culosa monstruositas m̃ioa
deformis formositas aũ for¬
mosa deformitas quid. ł in¬
mũde symie. quid feri leoues
quid monstruosi centauri.
ꝙͣ semi hoĩes quid macłose
tig̾des quid milites pugnͣtes
quid uenatores tybicinantes
uideas sb̾ uno capite multa
corpora et rursus inunorcor᷑¬

Expanded text:
auro, et suos filios nudos deserit. De sumptibus egenorum servitur oculis divitum. Inveniunt curiosi quo delectentur, et non inveniunt miseri quo sustententibus fratribus quid facit illa ridicula monstruositas, mira quaedam deformis formositas, ac formosa deformitas? Quid ibi immundae simiae? quid feri leones? quid monstruosi centauri? quid semihomines? quid maculosae tigrides? quid milites pugnantes? quid venatores tubicinantes? Videas sub uno capite multa corpora, et rursus in uno cor
Abbreviated transcription (Latin):
Qñ ncc̃itas discipline in mo¬
rib coħ̾cendis dict uos u̾ba
mod̾ excessisse sentitis. non a
nob̾ exigit᷑ ut auob̾ subditis
ueniani postuletis. ne apud.

Expanded text:
necessitas discipline in moribus cohercendis dicere vos dura modum expressisse sentitis non a vobis exigitur ut a vobis subditis veniam postuletis ne apud
Abbreviated transcription (Latin):
solleit̾ quid diligas quid¬
ne metuas gaudeas aut con¬
tͥsteris et sub hĩtu teligionis
aĩni scłarem sub panns con¬
u̾sionis inuenies cor ꝑu̾sũ¬

Expanded text:
solerter quid diligas, quid metuas; unde gaudeas, aut contristeris; et sub habitu religionis animum saecularem, sub pannis conversionis invenies cor perv
Abbreviated transcription (Latin):
cat ãimꝰ ad plenã possefsionẽ
lumtinis et̾ni. et cħeditatẽ ple¬
ne uisionis dĩ. ut innotescat a
a mantis et eripit eũ sibi et ra¬
pit indicm qui ÷ a tumultu re¬
rũ ad gaudia celestia et ꝓmodu¬
lo suo ad mom̃tũ adpũctũ id
ip̃m offendens ei indend̾ sicuti

Expanded text:
cat animus ad plenam possessionem luminis aeterni, et haereditatem plenae visionis Dei: cui ut innotescat alamantis, et eripit ipsum sibi, et rapit in diem qui est a tumultu rerum ad gaudia silentii, et pro modulo suo ad momentum, ad punctum id ipsum ostendens ei videndum sicuti
Abbreviated transcription (Latin):
ras suspicõm stupenda plane
sb̾lmutas maiestatis pauenda
abyssus uiclicõꝵ fuorẽ exigit
caritas et̾intas ꝑsen̾enciã susti¬
templonis gn̾a unũ destatu et

Expanded text:
 sustines. Stupenda plane sublimitas majestatis: pavenda abyssus judiciorum. Fervorem exigit charitas, aeternitas perseverantiam sustitem
Abbreviated transcription (Latin):
ille qui usũ sensuũ ueluti qͣs¬
dani cuuũ opes expend̾e satag̾
dispensando insuã multoꝵ sa¬
lutẽ. nͤ ille minor qui hunc sͥ
gͣctũ adilla ĩ isibilia philoso
to ip̃onsu reꝵ ⁊ sensuũ ꝙͣtũ
qͥd̃ humane fragilitati fas ÷
nõ asccndẽs gͣdib s mopinatis
excessib ad uolare int̾d̾ ⁊tẽpła¬
do adilla sb̾luma ꝯ sueuit. ad
ħ ultimũ geniis illos ꝑtinere
teor excessus pauli. extessus ñ

Expanded text:
ille, qui usum sensuum, quasdam veluti civium opes, expendere satagit, dispensando 446 in suam et multorum salutem. Nec ille minor qui hunc sibi gradum ad illa invisibilia philosopto ipso usu rerum et sensuum, quantum quidem humanae fragilitati fas est, non ascensoriis gradibus, sed inopinatis excessibus, avolare interdum contemplando ad illa sublimia consuevit. Ad hoc ultimum genus illos pertinere reor ex
Abbreviated transcription (Latin):
ores ꝙͣ gehenna ÷ dico crucia¬
tꝰ remomi ⁊ abici ab illa gła
nͨ puta ita acba cẽ gehena
nicendia ut sunt illa quibꝰ
torq̃tur hiis qui artet᷑ a con

Expanded text:
ores quam gehennarum dico esse cruciatus, removeri et abjici ab illa gloria; nec puto ita acerba esse gehennae supplicia, ut sunt illa quibus torquetur is, quem arceri con
Abbreviated transcription (Latin):
re tunc psaltiũ plalle fatimꝰ
qũ ex magno cordis tͥpuclio
clinaꝵ grãꝵ actom assurgen¬
tem exintimis uic̾ib ind̾mis
laud̃ cũ magno cord̃ clamore

Expanded text:
 dubio psaltem psallere facimus, quando ex magno cordis tripudio gratiarum actionem assurgentes, ex intimis visceribus in divinas laudes cum magno cordis clamore
Abbreviated transcription (Latin):
clitabat᷑ ille cũ corde suo. mecli
et tucũ corde tuo. scopebat illc
sp̃m suũ scope et tu sp̃m tuũ
ex̾te agtũ istũ attende temet ipͣ
abs dubio ĩsistens hiuc ex̾tio.
in uemes thesaur̃ istũ abscon¬
auri copia. multiplitat᷑ scĩa aug¬
m̃tat᷑ sapĩa. exhoc ec̾tio cordis
ocsus mũdatur nigenũ acuit᷑
intelligentia dilatat᷑ nch recte
estrmat qui se ip̃m ignorat nes¬
cit ꝙͣ sb̾ pedib suis mũdana glo¬
na iateat qui condicõnis sue digͥ¬
sentire debeat qui spinsuũ nõ
adte ip̃m qõ ad illa iuuanda

Expanded text:
editabatur ille cum corde suo, meditare et tu cum corde tuo. Scopebat ille spiritum suum, scope et tu spiritum tuum. Exerce agrum istum, attende temetipsum. Absque dubio insistens huic exercitio, invenies thesaurum istum absconauri copia, multiplicatur scientia, augmentatur sapientia. Ex hoc exercitio cordis oculus mundatur, ingenium acuitur, intelligentia dilatatur. Nihil recte aestimat qui seipsum ignorat. Nescit quam sub pedibus suis omnis mundana gloria jaceat, qui conditionis suae dignsentire debeat qui spiritum suumad teipsum; quomodo ad illa rimanda
Abbreviated transcription (Latin):
nũꝙͣ ꝯͥmescas douͤ futt᷑ illius ple¬
nitucłis aliqͣs ut ĩ dicã crras opti¬
ncas tonet et̃nc fclicitatis qͣnͣtu¬
lascũ pͥmicias accipias donͤ cłme
suauitatis dulcedinc̃ p̾gustait

Expanded text:
ius plenitudinis aliquas, ut ita dicam, arrhas obtineas, donec aeternae felicitatis quantulascunque primitias accipias, donec divinae suavitatis dulcedinem praegustare
Abbreviated transcription (Latin):
meffabile cum nd̃ nͥ mesfa. boi¬
lit̾ uideat᷑ qui uult uidere cor
mũdet qr nilla corporis siłitu¬
dĩe dormienti nulla corporea
sp̃ẽ iugilanti. nulla rõnis inda¬
ginc nͨ nũdo corde hłit̾ amãti

Expanded text:
effabile cum nonnisi ineffabiliter videatur qui vult videre, cor mundet, quia nulla corporis similitudine dormienti, nulla corporea specie vigilanti, nulla rationis indagine, nisi mundo corde humiliter amanti,
Abbreviated transcription (Latin):
horam exspͤtare ut qͣcũ hora
dĩnc inspiracõnis auramñtis
contẽplacõnis suc alis mẽs
nr̃a ad alta se eleuet et a uolet
et fycis obtutib m ilbõ et̾m¬

Expanded text:
o exspectare, ut quacunque hora divinae inspirationis aura mentis contemplationis suae alis, mens se ad alta elevet, et avolet, et fixis obtutibus in illud aet
Abbreviated transcription (Latin):
q̃o sit ꝑ tot m̃bra corporis
do sola uoluntatt oĩa mouet
atq disponit sic̾ in hoc mũdo
deus solo uolũtatis nutu rog
qui codem uolũtatis nutu oĩa

Expanded text:
o sit per tot corporis do sola voluntate omnia movet atque disponit, sicut in hoc mundo Deus solo voluntatis nutu omnia regit, qui eodem voluntatis nutu omnia
Abbreviated transcription (Latin):
di hiis u̾b. pꝰ ⁊ maxĩa ⁊tempło
qͥrit cor turbatũ ut auiciis lib¬
um atq exonoratũ ꝑtc̃is faci
di qͦ sane pauido aspͤtu d̾ nehe¬
m̃cuis ⁊cutit intuentẽ fugat
⁊uicia fundit uͥtutes nũciat ad¬

Expanded text:
templado quirit cor purgatum, ut a viciis / liberum atque exoneratum peccatis facildei. Quo sane pavido aspectu, dum vehemencius concutit intuentem, fugat vicia, fundat virtutes, iniciat ad
Abbreviated transcription (Latin):
na timordm̃ sc̃s. et sc̃s amor
dã brachiis duob comp̾hend
amplectit᷑r singit tenet et ait
tenni nõ dimittã et timor qͥd̃
sb̃lunt et ꝓfundo amor lato

Expanded text:
s, et sanctus amor. duobus brachiis suis comprehendit, amplectitur, stringit tenet, et ait: Tenui eum, nec dimittam . Et timor quidem sublimi et profundo, amor lato
Abbreviated transcription (Latin):
se offe̾ntis accendat. i quo ꝓh
dolor multi fallũt᷑ qr cũ pas¬
cunt᷑ pane filioꝵ iam se fil ios
arbitͣnt᷑ q̃ et deficiens. uũ ꝓfi¬
tc̾c debelut᷑ ex iuisitante gr̃a euc¬
nescunt a ꝯscĩa sua arbitnͣtes

Expanded text:
se offerentis accendat. In quo, proh dolor! plurimi falluntur, quia cum pascuntur pane filiorum, jam se esse filios arbitrantur: et deficientes unde proficere debebant, ex visitante gratia evanescunt a conscientia sua, arbitrantes
Abbreviated transcription (Latin):
niladco p̾gat m̃tis mũdiciã
niladeo reꝑat nicħ sic ambi¬
guitatis nebulas t̾git cordis¬
q sercntatẽ nil nelus nł ci¬
cius ad ducit qmͣ u̾a aĩ concͥctõ
qͣm ꝓfũda ⁊ intima aĩe ꝯpũc¬
tio s qͥd ait scͥptura. bĩ mũcdi

Expanded text:
nil adeo purgat, mentisque munditiam nil adeo reparat; nihil sic ambiguitatis nebulas detergit, cordisque serenitatem nil melius, nil citius adducit, quam vera animi contritio, quam profunda et intima animae compunctio. Sed quid ait Scriptura? Beati
Abbreviated transcription (Latin):
affcm̃ tota supͣ semet ipãm cat
et sic̃ matituna lux crescendo de¬
sinit nõ quidẽ ẽẽ lux s cẽ ma
tutmam lux ut ip̃a aurora iã
nõ sit aurora ita ut humana ĩ¬
telligentia exdilac̃onis suc ma¬
gnitudine qñ accip̃ ut iam¬

Expanded text:
affectum, tota supra semetipsam eat. Et sicut matutina lux crescendo desinit, non quidem esse lux, sed esse lux matutina, ut ipsa aurora jam non sit aurora, ita humana intelligentia ex dilatationis suae magnitudine quandoque accipit, ut i
Abbreviated transcription (Latin):
tas q̃ tamꝙͣ nutͥc fonet fi¬
lios suos. non ordincaman¬
di. s ordine sb̾uemẽli inf¬
miores fortõrib aũponit qͦs
tales uult eẽ qͣles illi sunt
quos nõ ꝯponẽdo. s deilliss
fidendo int̾im p̾t̾iti amare

Expanded text:
tamquam nutrix fouet filios suos, non ordine amandi sed ordine subueniendi infirmiores fortioribus anteponit, quos tales uult esse, quales iam illi sunt, quos non contemnendo sed de his confidendo interim praeterit. tale
Abbreviated transcription (Latin):
nas reꝑau̾int redeant ad feli¬
cõrem ꝯ suctudinẽ suam q̃ fa¬
mulos dĩ tanto ampliꝰ decet
qͣnto minꝰ indigent ne cibi
cos tenret uoluptas iam ue¬
getatos quos ncc̃ĩtas leuaret

Expanded text:
nas reparauerint, redeant ad feliciorem consuetudinem suam, quae famulas dei tanto amplius decet, quanto minus indigent, nec ibi eas teneat uoluntas iam uegetas, quo necessitas leuarat
Abbreviated transcription (Latin):
nideri eis qͦs ficit aliqͣ ꝯ suetu¬
do forcõres. ni illos feliciores pu¬
tent qr simñt ꝙ nõ sumũt
ip̃i. s sibi pocuis gͣtulentur
qr ualent ꝙ nõ ualent ip̃i. et
si eis qui uenetũt exmorib
delicacõrib ad monast̾iũ aͥd

Expanded text:
videri eis quos fecit alia consuetudo fortiores. Nec illos feliciores putent, quia sumunt quod non sumunt ipsi: sed sibi potius gratulentur, quia valent quod non valent illi. Et si eis qui venerunt ex moribus delicatioribus ad monasterium,
Abbreviated transcription (Latin):
ne incipiãt monast̾ia ẽẽ diui¬
tib. utilia. nõ ꝑauꝑib. si dĩ¬
tes illis hłiant᷑ et pauꝑes illic
fr̃es. qui ad ilbã scãm societa¬
tẽ ex pauꝑtate uen̾ũt mag̾
ã stucdeant nõ de parẽtũ diui¬
tũ digntate. s de pauꝑũ so

Expanded text:
ne incipiant esse monasteria divitibus utilia, non pauperibus, si divites illic humiliantur, et pauperes illic fratres suos, qui ad illam sanctam societatem ex paupertate venerunt: magis autem studeant non de parentum divitum
Abbreviated transcription (Latin):
pascat meditãdo uł saltem
memorãdo secũ rrmminet et di¬
g̾at. augꝰ. cũ acceditis admen¬
sam donet inde surgatis ꝙ uo
multu et contẽ tõne
auclite nͨ sole nob̾ fau ces su¬
mant cibũ et aures esuriãt

Expanded text:
pascat, meditando, vel saltem memorando secum ruminet et digrotat. Cum acceditis ad mensam, donec inde surgatis, quodmultu et contentionibus audite: nec solae vobis fauces sumant cibum, sed et aures esuriant
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ nec supͣ ncc̃ctatẽ. nõ oĩs
insuꝑfluitatẽ offencdit. cui
multũ opꝰ ẽ. inco sepe hones
cui par satis ÷. mag̾ fuꝑflui¬
tatẽ caueat. ille cui multũ
opꝰ ẽ mag̾ ad honestatẽ attẽ¬

Expanded text:
tatem neque supra necessitatem. Non omnis in superfluitatem offendit; cui multum opus est, in eo saepe honestcui parum satis est, magis superfluitatem caveat; ille tero cui multo opus est, magis ad honestatem atten
Abbreviated transcription (Latin):
tas manꝰ ad uestim̃ta suade¬
tͥgentes rursus ad cibatia ttͣ¬
tanda redeunt. alii nudis ar
ĩ ut ieod̾ ure et manꝰ ablucõ¬
nem et uentͥs refectõm q̃rẽ
uideantur. alii semicorrosas
et reliqͥas dentiũ suoꝵ offaᷤ
fcuri inpocuł dem̃gunt ⁊¬
cẽda fu̾ant si a facientib p̾¬
sũpta fuissent nũc aũt sus¬
tincãt in audiendo u̾etũdiã

Expanded text:
tas manus ad vestimenta sua detergentes, rursus ad cibaria tractanda redeunt. Alii nudis artita ut in eodem jure et manus ablutionem et venter refectionem quaerere videatur. Alii semicorrosas et reliquias dentium suorum offas facturi in poculis demerguntcenda fuerant, si a facientibus praesumpta non fuissent. Nunc autem sustineat in audiendo verecundiam,
Abbreviated transcription (Latin):
mat᷑ .G. tanta quippe acca¬
cõnc et arte quo quoꝵ cunc
minuat appetitũ uentͤa qui
etas tollit fastidiũ. q .n. pͦ
tidimus dũ alia aliis multi¬
pharie ꝑmiscentur. et sp̾tis nͦ¬
lib ꝙͣs deus ĩdidit reb quibꝰ¬
dam ad ult̾inis gula ꝓuocat᷑
saporibꝰ tnͣsit᷑ mniirũ incta¬

Expanded text:
. Tanta quippe accuratione et arte coquorum cunctminuat appetitum. Palatum quietas tollit fastidium. Quia enim tidimus, dum aliae aliis multifarie permiscentur, et spretis naturalibus, quos Deus indidit rebus, quibusdam adulterinis gula provocatur saporibus; transitur nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
ccebͥs rugitib se repletũ ĩdicat
ns d̾ tñ cutiositas saciat᷑. s d̾ ecłi
colorib et palatũ saporib: il¬
liçiuntur infelix stomachꝰ cͥ
nͨ colores lucent nͨ sapores demł¬
cerit dum oĩa suscoꝑere cogit᷑
oppͥssus mag̃ obrriut᷑. ꝙ̃ rifi

Expanded text:
ructibus repletum se indicet, necdum tamen curiositas satiatur. Sed dum oculi coloribus, palatum saporibus illiciuntur, infelix stomachus, cui nec colores lucent, nec sapores demulcent, dum omnia suscipere cogitur, oppressus magis obruitur quam refi
Abbreviated transcription (Latin):
uirib deic̾e neq̃o. s forte dcci¬
lũ secretũ uirꝰ. pestis octulta.
doli artifex. mat̾ ypocͥsis luo¬
tis parens uitõꝵ origo cͥminil
fomes nirtutũ etugo tinca sci¬

Expanded text:
uit, dejicere nequeo, forte decilum, secretum virus, pestis occulta, doli artifex, mater hypocrisis, livoris parens, vitiorum origo, criminum fomes, virtutum aerugo, tinea sancti
Abbreviated transcription (Latin):
de castris saul ad dauid.
Dixitq ad eum dauid. Tinde
nathas filius eus int̾ierunt.
Tnde scis inquit ꝙ mortui
sunt: Et ait adolescens. Casu
ueni in montem gelboe. et sa¬
ul incombebat suꝑ hastai
siam: et conu̾sus post t̾gum
sium. uidensq me uocauit:
cumq respondissem adsum:
dixit michi. Quisnam es tu:
Et aio ad eum. Amalechites
ego sum. Sta inquit suꝑ me

Expanded text:
de castris Saul ad David, dixitque ad eum David: Unde nathas filius ejus interierunt. Unde scis, inquit, quod mortui sunt? Et ait adolescens: Casu veni in montem Gelboe, et Saul incumbebat super hastam suam, et conversus post tergum suum, vidensque me vocavit. Cumque respondissem: Adsum, dixit: Quisnam es tu? Et aio ad eum: Amalechites ego sum. Sta, inquit, super me,
Abbreviated transcription (Latin):
scriptam. et euͣngł̾ium: na¬
turalem. cum planxit filiũ.
scriptam: cum pro amico
lium: cum plangit hostem
id ẽ saul. Qui talis ẽ: nõ
abhorret claustri laborenr:
s saltat cum dauso. nudu̾
ante archam. Labor clau¬
stri tolerabilis ẽ. quia me

Expanded text:
scriptam et evangelicam: naturalem, cum plangit filium; scriptam, cum dolet pro ngelicam cum plangit hostem, id est, Saulem. Qui talis est non abhorret claustri laborem, sed saltat cum David nudus ante arcam . Labor claustri tolerabilis est, quia me
Abbreviated transcription (Latin):
E seris portarum
diuina scripturra
loquitur: qd̃ ad eamdem
ihecłm pph̃a dixisse memo¬
ratur. Confortauit inquit
seras portarum tuarum:be¬
nedirit filiis tuis in te. Se¬
ras confortat: qui eas ne

Expanded text:
e seris portarum divina Scriptura loquitur, quod ad eamdem Hierusalem Propheta dixisse memoratur. Confortavit, inquit, seras portarum tuarum, benedixit filiis tuis in te . Seras confortat, qui eas, ne
Abbreviated transcription (Latin):
nec sciunt nec possunt. nec
uolunt prudent̾ agunt:
summa enim ẽ discretio.
nolle quod non potes. ꝓui¬
dere qd̃ nescis. Quatuor ex
stulticia et inhercia. cupidi¬
tas et suꝑbia negligentiã¬
humilitas. et caritas. ipsã
negligentiam. et si nutrita
fuerit. eliminant. Ad ꝓui¬
dentiam siquidem ꝑtinet cõ¬
silium. ad discretionem iu¬
dicium : ad humilitatem
custodia. ad caritatem dili¬
gentia. Consilium ꝓuiden¬
tie separat a bonis mala.
iudicium discretionis eli¬
git que meliora sunt: humi¬
litatis custodia. uirtutum.
euitat dampnum. diligen¬
tia ꝑiculum. In hiis negligẽ¬
tia non habet locum. Illos
u̾o qui ꝓuidentie oclos stul¬
ticie caligine cooꝑtos hñt:
qui ab exercitio boni oꝑis in¬
hertes torpent: qui ꝑ cupidi¬
tatem ad uoluptuosa distra¬
huntur: et ꝑ suꝑbiam humi¬
lib non condescendunt: illoᷤ
dico negligentia possidet: et
corum dissoluit actiones. ꝑ
stulticiam intrat negligen¬
tia: ꝑ inherciam manete cu¬

Expanded text:
nec sciunt, nec possunt, nec volunt, prudenter agunt. Summa est enim discretio, nolle quod non potes, providere quod nescis. Qstultitia, inertia, cupiditas et suhumilitas et charitas, ipsam negligentiam, etiamsi nutrita fuerit, eliminant. Ad providentiam siquidem pertinet consilium, ad discretionem judicium, ad humilitatem custodia, ad charitatem diligentia. Consilium providentiae separat a bonis mala, judicium discretionis eligit quae meliora sunt, humilitatis custodia virtutum evitat damnum, diligentia periculum. In his negligentia locum non habet. Illos vero qui providentiae oculos stultitiae caligine coopertos habent, qui ab exercitio boni operis inertes torpent, qui per cupiditatem ad voluptuosa distrahuntur, et per superbiam humilibus non condescendunt; illos, dico, negligentia possidet, et eorum dissolvit actiones. Per stultitiam intrat negligentia, per inertiam manet, am
Abbreviated transcription (Latin):
mendanda. Affabilis ẽ seu̾i¬
tas non garrula: asꝑitatẽ
monstrat. s non ẽ litigiosa.
Seu̾itas a crudelitate dif¬
fert: hec corrigit. illa cruciat.
hec iustis conuenit. illa ꝑu̾¬
sos comitatur. Minatur
seu̾itas s non maledicit:
maledixit philisteus dauid:

Expanded text:
mendanda. Affabilis est severitas non garrula, asperitatem monstrat, sed non est litigiosa. Severitas a crudelitate differt; haec corrigit, illa cruciat; haec justis convenit, illa perversos comitatur. Minatur severitas, sed non maledicit. Maledixit Philisthaeus David
Abbreviated transcription (Latin):
u̾e fidei. pax ecclie solsdatur.
esse deun. pacem ecclie p̾dicat:
et in edificanda iherłm mystice
laborat. Qui u̾o in confessione
u̾e fidei. et̾ne trinitatis glam
agnoscit et in potentia maie¬
statis adorat unitatemt: euis¬
dem fidei firmitate ab om̃ib
adu̾sitatib eccłiam munit.
Pulcher ordo: ut prius ag¬
noscat. postinodum adoret:
ad ultimum u̾o. signo crucis
se munire festinet. Licet enim
agnoscat trinitatem. adoret
umitatem: nisi xp̃im d̾nt ⁊ ho¬
minem ẽe. ⁊ post mortem a
mortuis resurrexisse credid̾it.
eccł̃iam destruit. ñ munit. Nõ
agnoscit iudeus trinitatem.
nec gentilis unitatem: ⁊ tam̃
abraham tres uidit. ⁊ unum
adorauit. Conficebimur tibi
d̃s confitebimur: ⁊ inuoca¬
bimus nom̃ tuum. Confite
inuocando confitemiir ꝑsonã
filii. uidelicet ih̃u xpri. Ih̾e enĩ
sicut dicitur: saluator int̾pre¬
tatur. Sub hoc nomine: xpri¬
dos. Si igitur aliquando ho¬
mo delinquit: mirandum
non ẽ. si ad hominem deum

Expanded text:
e solidatur. esse Deum, pacem Ecclesiae praedicat, et in aedificanda Hierusalem mystice laborat. Qui vero in confessione verae fidei, aeternae Trinitatis gloriam agnoscit, et in potentia majestatis adorat unitatem, ejusdem fidei firmitate ab omnibus adversitatibus Ecclesiam munit. Pulcher ordo, ut prius agnoscat, postmodum adoret, ad ultimum vero signo crucis se munire festinet. Licet enim agnoscat Trinitatem, et adoret unitatem, nisi Christum Deum et hominem esse, et post mortem a mortuis resurrexisse crediderit, Ecclesiam destruit, non munit. Non agnoscit Judaeus Trinitatem, nec gentilis unitatem, et tamen Abraham tres vidit, et unum adoravit . Confitebimur tibi Deus, confitebimur, et invocabiminvocando confitebimur personam Filii, videlicet Jesu Christi; Jesus enim, sicut dicitur, Salvator interpretatur. Sub hoc nomine crdos. Si igitur aliquando homo delinquit, mirandum non est si ad hominem Deum
Abbreviated transcription (Latin):
icut diuina scrip¬
tura testatur: in
regione ndee ihe¬
rusalem fundata fuisse me¬
moratur. fertur autem hec ci¬
uitas habuisse murum et
portas: uectes ⁊ seras: uicos
⁊ plateas. Iudea confessio: ihe¬
rusalem inisio pacis int̾pre¬
tatur. In iudea igitur iherłm

Expanded text:
icut divina Scriptura testatur, in regione Judaeae Hierusalem fundata fuisse memoratur . Ferunt autem hanc civitatem habuisse muros et portas, vectes et seras, vicos et plateas. Judaea confessio, Hierusalem pacis visio interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
religionis ordinem. et cõ-¬
suetudines eiusdem aduer¬
santes carni nou̾unt: in
hec u̾ba ꝓrumpunt. Puta¬
uimus inquiunt pondus
religionis leuius ẽẽ: quis
enim potest ferre claustri te¬
dium. diuturnitatem silen¬
tii pondus laboris. parsy¬
moniam cybi: Sic igitur
uxorem suam reddunt abra¬
he: expellentes eam. ut liberi
remaneant in egypto. Abi¬
ciunt enim habitum reli¬
gionis: et in desideriis sue
carnis ꝑseu̾ant. Abraham
u̾o ascendit ab egypto in be-¬
thel: id ẽ carnalium uolup¬
tatum consortia deserens
in domo dei manet. hoc enĩ
int̾pretatur bethel donius
dei. Abraham religionis ẽ
forma: exemplum cohabi¬
tantium. Tria sunt que pa¬
cem cohabitantium turbare
solent: id ẽ quando aliquis

Expanded text:
religionis ordinem et consuetudines ejusdem adversantes carni noverint, in haec verba prorumpunt: « Putavimus, inquit, pondus religionis levius esse. » Quis enim potest ferre claustri taedium, diuturnitatem silentii, pondus laboris, parcimoniam cibi? Sic ergo uxorem suam reddunt Abrae, expellentes eam ut liberi remaneant in Aegypto. Abjiciunt enim habitum religionis, et in desideriis suae carnis perseverant. Abram vero ascendit ab Aegypto in Bethel, id est, carnalium voluptatum consortia deserens, in domo Dei manet. Hoc enim interpretatur Bethel domus Dei. Abraham religionis est forma, exemplum cohabitantium. Tria sunt, quae pacem cohabitantium turbare solent, id est, quando aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
hostes. non enim iob ꝑsecu
sua. Trib modis ꝑsequim᷑
hostes: scilicet manu. lingͣ.
et animo. Manu ꝑsequim᷑
hostes. quando illud qd̃ ui
raptores abstulerant. ui re-¬
cuꝑamnus. contradicentes
apło qui dicit ne repetas:
qui enini repetit cum litigio.
male repetit: lingua ꝓsequi¬
mur: quando conquerendo
siue accusando apud poten¬
tiores ut nr̃a recipiamus.
proximos nrõs licet mali
sint. sub articulo mortis
iunctos relinquimus: non
dantes locum ire. ut ait a¬
postolus. s uindicantes nos¬
uentione non possumus. o¬
dio et ꝓt̾uitate misere m̃tis
ꝑsequi non desistimus: qd̃¬

Expanded text:
hostes. Non enim Job persecsua. Tribus modis persequimur hostes, scilicet manu, lingua et animo. Manu persequimur hostes, quando illud quod vi raptores abstulerant, vi recuperamus, contradicente Apostolo, qui dicit: Ne repetas tua. Qui enim repetit cum litigio, male repetit . Lingua persequimur, quando conquerendo sive accusando apud potentiores ut nostra recipiamus proximos nostros licet mali sint, sub articulo mortis vinctos relinquimus, non dantes locum irae, ut ait Apostolus, sed vindicantes nosaut circumventione non possumus, odio et protervitate miserae mentis persequi non desistimus: q
Abbreviated transcription (Latin):
Uides ne quomodo cum nõ
sit in nob̾. estiment pacem se¬
culares simulent ꝑu̾si clau¬
strales: imꝑent ⁊ ñ teneant.
tepidi doctores: Sic igitur
estimatur a nescientib. simu¬
latur a non habentibz: imꝑa¬
tur a non tenentibz. Nere si¬
quidem pacis tres species ẽe¬
ꝑhibentur. Est enim pax ꝓba¬
ta. pax confirmata: pax certa.
Par enim dei hominibz adeo
quandoꝙ datur. data ꝓbatur:
ꝓbata confirmatur. consirma¬
ta certificatur. Probatur tẽp¬
tatione: confirmatur tribu-

Expanded text:
» Videsne quomodo cum non » Videsne quomodo cum non sit in nobis, opinentur pacem saeculares, simulent perversi claustrales, imperent et non teneant tepidi doctores? Sic igitur existimatur a nescientibus, simulatura non habentibus, imperatur a non tenentibus. Verae siquidem pacis tres esse species perhibentur. Est enim pax probata, pax confirmata, pax certa. Pax enim Dei hominibus quandoque datur, data probatur, probata confirmatur, confirmata certificatur. Probatur tentatione, confirmatur tribu
Abbreviated transcription (Latin):
di. non ad maliciam dyaboli.
Ecce quomodo salomon ht̃
In circuitu pacem ht̃ qui nõ
turbatur memoria p̾teritoꝵ.
delictorum: nec inquietatur
dessderio futuroꝵ: ñ frangit᷑
adu̾sis nec eleuatur prosꝑis.
Hec ẽ u̾a pax. Est enim uera
pax et falsa pax. De falsa pa¬
ce dicttur. Par par: ⁊ ñ erat
ab ysai ad dauid. Par par da¬
uid: et pax adiutorib tuis.
False autem pacis tres sunt¬
species. Est enim pax estima¬
ta. par simulata: pax imꝑata.
Dum enim int̾ sclares pacẽ
querimus. dum discordes ad
concordiam reuocamus. esti¬
mant scł̃ares qd̃ pacem int̾
nos habeamus: dum in uesti¬
mantis ouium foras esinus.
et iitus quasi lupi rapaces
gregem simplicium fratrum
lacerando disꝑgimus. pacem
simulamus. s non hẽmus.
Dum u̾o p̾lati pacem subdi¬
tis imꝑant. et eos discipline
legib nõ coartant: solum mͦ
pacem docent. sz non tenent.
Non enim sufficit ut ait bs̃
gregorius. ut pacem tantum
doceas u̾bis: nisi adhibeas
etiam manum correctioniꝰ

Expanded text:
di, non ad malitiam diaboli. Ecce quomodo Salomon habeitum . In circuitu pacem habet, qui non turbatur memoria praeteritorum delictorum, nec inquietatur desiderio futurorum, non frangitur adversis, nec elevatur prosperis. Haec est vera pax. Est enim vera pax, et falsa pax. De falsa pace dicitur: Pax, pax, et non erat ab Abisai ad David: Pax, pax tibi et pax adjutoribus tuis . Falsae vero pacis tres species sunt. Est enim pax opinata, pax simulata, pax imperata. Dum enim inter saeculares pacem quaerimus, dum discordes ad concordiam revocamus, opinantur saeculares, quod pacem inter nos habeamus, dum in vestimentis ovium foris incedimus, et intus quasi lupi rapaces gregem simplicium fratrum lacerando dispergimus , pacem simulamus, sed non habemus. Dum vero praelati pacem subditis imperant, et eos disciplinae legibus non coarctant, solummodo pacem docent, sed non tenent. « Non enim sufficit, ut ait beatus Gregorius, ut pacem tantum doceas verbis, nisi adhibeas etiam manum correctioni.
Abbreviated transcription (Latin):
lestulo anima spoliata uir¬
tutib en̾uit̾ delectetur. In
lectulo igitur fluxe mentis
dũ mͥ sectus querttur nõ
inuenitur. In hoc lectulo ia¬
cet paralyticus omni com¬
page membrorum dissolu¬
tus: id ẽ animus in omni
astione dissipatus. In lectu-¬
lo iacob ad caput ponitur
lapis. nõ plima leuitans:
que uento suꝑbie ad aquilo¬
nem rapitur: cum dicitur.

Expanded text:
lectulo anima spoliata virtutibus enerviter delectatur. In lectulo igitur fluxae mentis dum dilectus quaeritur, non invenitur. In hoc lectulo jacet paralyticus omni compage membrorum dissolutus, id est, animus in omni actione dissipatus in lectulo Jacob ad caput ponitur lapis, non pluma levitatis quae vento superbiae ad aquilonem rapitur, cum dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
inundau̾it carnis: tunc in¬
trat archam mentis. Et li¬
cet circunifluant torrentes
iracundie. fluenta luxurie.
uoragines gule: licet ebul¬
liant fontes delectationum.
abyssi cupiditatum. maria
conturbationum. intͣt
tamen noe securus archam:

Expanded text:
iluvium carnis, tunc intrat arcam mentis; et licet circumfluant torrentes iracundiae, fluenta luxuriae, voragines gulae, licet ebulliant fontes delectationum, abyssus cupiditatum, maria conturbationum, intrat tamen Noe securus arcam
Abbreviated transcription (Latin):
tulit. Primus int̾ fres iu¬
das machabeus ducatum
tenuit: quia int̾ cet̾as uir-¬
tutes. confessio primatum
tenet. ⁊ ad salutem ducit.
Eriit inquit uidas ⁊ frẽs etꝰ.
⁊ expugnabant filios esau:
in t̾ra que ad anstrum ẽ Iu¬

Expanded text:
tulit . Primus inter fratres Judas Machabaeus ducatum tenuit, quia inter caeteras virtutes confessio primatum tenet, et ducit ad salutem. Exiit, inquit, Judas et fratres ejus, et expugnabant filios Esau in terra, qu
Abbreviated transcription (Latin):
grua. In hac etate. paulus
uolens redim̾e tempus nõ
solum instabat contẽplatiõ¬
ni: s etiam labori. Sic etiã
u̾titur ad patriam: sic ma¬
rie et marche precibz. adiu¬
uatur lazarus ad uitam.
Cmi rachel et lia iacob reu̾¬
titur: quando aliquis dessde¬
rio bñ oꝑandi gradiens
astiue et contemplatiue ui¬
te sociatur. Razarus uero.
adiutus int̾pretatur: qui
tinir restiscitatur. qͣndo ali¬
quis hinic bonis oꝑib. hinc la¬
crimis a morte peccati liberat᷑
Nemo igitur a labore excusat᷑.
non pueri. ñ iuiuenes. ñ senes:
sola tam̃ iuuentus portat põ¬
dus. diei et estus. Portat ma¬
t̾ialit̾ pondus laboris ⁊ estũ
solis: portat moralit̾ ponduꝰ
carnee fragilitatis. sustinet
estum libidinis. Nalie igit᷑
manuum. ad nichilatur pon¬
dus temptationum: otio
multiplicatur temptatio.
Lalore caro affligitur: ono
nutritur. Iuuenis aut̃ in otio.
quasi iuuentus sine iuugo: qͥ
dum nõ tenetur obedientie
uinculo. in equalitate suꝑne

Expanded text:
grua, in hac aetate Paulus volens redimere tempus, non solum instabat contemplationi, sed etiam labori ; sic etiam vertitur in patriam ; sic Mariae et Marthae precibus adjuvatur Lazarus ad vitam . Cum Rachel et Lia Jacob revertitur, quando aliquis desiderio bene operandi gradiens, activae et contemplativae vitae sociatur. Lazarus vero adjutus interpretatur. Qui tunc resuscitatur, quando aliquis hinc bonis operibus, in lacrymis a morte peccati liberatur. Nemo igitur a labore excusatur, non pueri, non juvenes, non senes, sola tamen juventus portat pondus diei et aestus, portat materialiter pondus laboris et aestum solis, portat moraliter pondus carneae fragilitatis, sustinet aestum libidinis. Labore igitur manuum annihilatur pondus tentationum, otio multiplicatur tentatio, labore caro affligitur, otio nutritur. Juvenis autem in otio, quasi juvencus sine jugo, qui dum non tenetur obedientiae vinculo, in aequalitate fraternae
Abbreviated transcription (Latin):
corrigendum. Sic igitur cor
sic occulte ꝑu̾sorum ꝓuidet
facit rerum distributio.
meliores mundi renuntia¬
tio: optimos u̾o religionis
cohabitatio. Mundus bo¬
nis ẽpessimus. religio aut̃
etiam malis ẽ optima: facit
enim quandoq de malo bo-¬
num. de bono meliorem. de
meliori optimum: et hoc fit
quando d̾s uisitat impiũ.
t̾ram ⁊ mebriasti eam. Tusi¬
tat d̾s t̾ram malam. et ter.¬
ram bonam : t̾ram meliorẽ.
et t̾ram optimam. ꝑ timo¬
rem t̾ram malam uisitat. bo.¬

Expanded text:
corrigendum. Sic igitur corros, sic occulte perversorum providet facit rerum distributio, meliores mundi renuntiatio, optimos autem, religionis cohabitatio. Mundus bonis est pessimus, religio vero bonis et malis est optima. Facit enim quandoque de malo bonum, meliore optimum. Et hoc fit quando visitat Deus impium, terram et inebriasti eam. » Visitat Deus terram malam et terram bonam, terram meliorem et terram optimam. Terram malam visitat
Abbreviated transcription (Latin):
ne tolerat. nec ꝓ necessitate ui-¬
ctus aliquid agit uide aĩa.
peccati laqueum incurrat:
scit esurire. Quem ergo in ha¬
bundantia suꝑbia ñ eleuat.
nec in necessitate cupiditas ir¬
ritat: nouit habundare. no¬
uit penuriam pati. Cum aut̃
diceret omnia possum. ne ꝑ e
lationis tumorem excederet.
equalitatem: statim subiunxit.
in eo qui me confortat. Qui e¬
nim quod faciunt dõ ascribũt.
et humilit̾ sentientes de se dif¬
fidunt: talib non euanescit
fructus sui laboris. quia nec
extollitur in auras uane gle.
nec uento rapitur elationis.

Expanded text:
ne tolerat, nec pro necessitate vine tolerat, nec pro necessitate victus aliquid agit, unde anima peccati laqueum incurrat, scit esurire. Quem ergo in abundantia superbia non elevat, nec in necessitate cupiditas irritat, novit abundare, novit penuriam pati. Cum autem diceret omnia possum, ne per elationis tumorem excederet aequalitatem, statim subjunxit, in eo qui me confortat. Qui enim quod faciunt, Deo ascribunt, et humiliter sentientes de se diffidunt, talibus non evanescit fructus sui laboris, quia nec extollitur in auras vanae gloriae, nec vento rapitur elationis.
Abbreviated transcription (Latin):
uilis placet habitus. nunc
mediocris. nunc suꝑfluus.
Nunc dant illis olera pastũ.
aqua potum. nunc u̾o exqui¬
siris ferculis. nunc diuersis
poculis utuntur: nunc labo¬
rant. nunc labor displicet. a¬
mant subesse. ut possint pre¬
esse honores fugiunt. ut ho¬
noribz obuient. Hec est me-¬
qualitas columpnaꝵ: hec ẽ
asꝑitas earum. Paulus apo
cit. si fieri potest qd̃ ex uob est:
cum omnib hominib pacẽ
habentes. Et in eodem. Nõ uoꝰ
⁊ habundare: ubiq institutꝰ
sum. et iñ omnib satiari et
bundare. Omnia possum in
eo qui me confortat. Tinde bs̃
gregorius. Qui inquit accep¬
tis reb nõ extollitur. qui eas
ad usum uane gle nõ intor¬
quet qui solus nõ possidet qd̃
accepit. s hoc misericorditer
cum indigentib diuidit: scit
habundare. Qui acceptis ali-¬
mentis nõ ad ingurgitationẽ
uentris utitur. s ad reꝑatiõ¬
nem uirtitis. nec plus carni
tribuit qͣm necessitas petit:
scit satiari. Qui alimentoꝵ
inopiam sine murmuratio¬

Expanded text:
ilis placet habitus, nunc mediocris, nunc superfluus. Nunc dant illis olera pastum, aqua potum, nunc vero exquisitis ferculis, nunc diversis poculis utuntur. Nunc laborant, nunc labor displicet. Amant subesse. ut possint praeesse, honores fugiunt, ut honoribus occurrant. Haec est inaequalitas columnarum, haec est asperitas earum. Paulus aposcit: Si fieri potest, quod ex vobis est, cum omnibus hominibus pacem habentes . Et in eodem: Non vosmscio et abundare, ubique institutus sum, et in omnibus, et satiari et pati. Omnia possum in eo, qui me confortat . Unde beatus Gregorius: « Qui, inquit, acceptis rebus non extollitur, qui eas ad usum vanae gloriae non intorquet, qui solus non possidet quod accepit, sed hoc misericorditer cum indigentibus dividit, scit abundare. » Qui acceptis alimentis, non ad ingurgitationem ventris utitur, sed ad reparationem virtutis, nec plus carni tribuit quam necessitas petit, scit satiari; qui alimentorum inopiam sine murmuratio
Abbreviated transcription (Latin):
num̾o fratrum.
ut tot simul cohabitent qͥ
ordinate uiu̾e possint: ne
uel excusante paucitate ir¬
regularit̾ uiuant. uel pro
multitudine cohabitantiũ
necessitati eoꝵ illicita q̃rant.
Qui enim multos congre-¬
gant:necesse ẽ ut eorum
iuctui multa querant. Sed
dum querunt plura. crescit
ext̾ior cura: sparguntur ꝑ
diu̾sas religiones ecclesie
bñficia. sparguntur ⁊ frẽs.
soli int̾ sclares habitãt no¬
lentes pat fraud̾e: s iudici¬
o contendere parats. Qui
u̾o ꝑ cellulas duo uel tres
uel etiam quatuor aut qͥn¬
q simul habitant. claustra¬
li non coartantur lege: lo¬
cuntur et quando et cui. et
quod uolunt. Nec horum
tamen siue illorum uitam
accuso: s quid in utrisq ꝑi¬
culi lateat annuntiõ. In
hiis autem quidam mona¬
chi quos heredes bĩ bñdicti
nouimus ẽẽ. discretionem
seruant: ut si fr̃m suꝑha¬
bundet numerus. et detur
onis nõ minus ꝙͣ duodecĩ
frẽs transmiitunt: ne reli¬
gionis opus paucitatis ne-

Expanded text:
numero fratrum, ut tot simul habitent, qui ordinate vivere possint, ne vel excusante paupertate irregulariter vivant, vel pro multitudine cohabitantium, necessitati eorum illicita quaerant. Qui enim multos congregant, necesse est, ut eorum victui multa quaerant. Sed dum quaerunt plura, crescit exteriorum cura, sparguntur per diversas regiones ecclesiae beneficia, sparguntur et fratres, soli inter saeculares habitant nolentes pati fraudem, sed judicio contendere parati. Qui vero per cellulas duo, vel tres, vel etiam quatuor, aut quinque simul habitant, claustrali non coarctantur lege, loquuntur et quando, et cui, et quomodo volunt. Nec horum tamen, sive illorum vitam accuso. sed quid in utrisque periculi lateat, annuntio. In his autem quidam monachi, quos haeredes beati Benedicti novimus esse, discretionem servant, ut si fratrum superabundet numerus, et detur  non minus quam duodecim fratres transmittunt, ne religionis opus paucitatis ne
Abbreviated transcription (Latin):
tiatus t̾renis uoluptatib. in¬
serni cruciatib inet̾num suc¬
sa mundi usq ad mortem
panent̾ toleres: ut sic post
mortem. future uite felicita¬
tem securius expectes. Hic in
pace in idipsum dormies ⁊ re-¬
quiesces. In pace in idipsum
dormit ⁊ requiescit: qui ñ ꝙͣ
a quiece maeatis recedit. Sed
quia in hoc̾scło nõ potest hoc
feriz ideo hiis qui in celesti ihe-¬
rusalem manent: pot̾it assig¬
nari. Ibi enim ẽ pax et̾na: ab
participario eius in idipsum.
Scire debemus qd̃ ista que nũc
agitur iherłm continet indis¬
cretos ppłos: illa recipit sine
dubitatione ꝑfestos. Ista cou-¬
trarietatib quatitur: illa iu¬
gi securitate letatur. Ista ple

Expanded text:
tiatus terrenis voluptatibus, inferni cruciatibus in aeternum sucsa mundi usque ad mortem patienter toleres, ut sic post mortem futurae vitae felicitatem securius exspectes. Hic in pace in idipsum dormies, et requiesces . In pace in idipsum dormit, et requiescit, qui nunquam a quiete mentis recedit. Sed quia in hoc saeculo non potest hoc fieri, ideo iis, qui in coelesti Hierusalem manent, poterit assignari. Ibi enim est pax aeterna ab participatio ejus in idipsum . Scire debemus quod ista, quae nunc agitur Hierusalem, continet indiscretos populos, illa recipit sine dubitatione perfectos. Ista contrarietatibus, illa jugi securitate laetatur. Illa ple
Abbreviated transcription (Latin):
sari etenim solẽt quidam
scl̾ares. quod tam delicatis
et tam diu̾sis utant᷑ cybis:
quod tam magno labore
cyb conficitur. et tam cito
glutitur. Nec minus forsitan
causari debent quidam reli¬
giosi: quia delicatiores pos¬
sunt appellari. Qui enim de¬
licatiora querunt: delicatio¬
res dici possunt. Cum igitur
legas ionathan deliquisse
in gustu mellis. esau me
dulio lentis. sodomitas in
saturitate panis: putas¬
ne sine ꝑiculo ẽe tot carni¬
um ferculis. tot piscium ge¬
n̾ib. tot fixurarum diu̾sita¬
tib delectari: Nonne sic
differt palatium arefecto¬
rio: sicut egyptus a deserto:
Si igitur in deserto sumus:
mirandum nõ est si ollas
carnium suspiramus. Ollaᷤ
carnium suspirat: quem car¬
nis desid̾ium temptat. I sti

Expanded text:
sari etenim solent quidam saeculares, quod tam diversis et tam delicatis utuntur cibis, quod tam magno labore cibus conficitur, et tam cito deglutitur. Nec minus forsitan causari debent quidam religiosi, qui delicatiores possunt appellari. Qui enim delicatiora quaerunt, delicatiores dici possunt. Cum enim legas deliquisse Jonathan in gustu mellis . Esau in edulio lentis , Sodomitas in saturitate panis , putasne sine periculo esse tot carnium ferculis, tot piscium generibus, tot frixurarum diversitatibus delectari? Nonne sic differt palatium a refectorio, sicut Aegyptus a deserto? Si igitur in deserto sumus, mirandumne est si ollas carnium suspiramus? Ollas carnium suspirat, quem carnis desiderium tentat. Isti