comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in homint̃. Quomͦ non potes dicere non te
passum iniuiriam si uestis tua conscrndat᷑.
ꝙ quando quȩxeris uel amicis uel in iuidicio.
hoc dicis iudici. couscidit me. non dicis consci.¬
dit byrrum meum. sed conscidit me. Si potuit
& meruit uestis tua diei ti quȩ non esttu.
seo uestis tua. quanto potius meruit audire
caro xp̃i. templũ sibi unitũ cũ uerbo: ut qͥe.¬
qͥd in carne pateretur. ds ipse pateret᷑. quã.¬
uis uerbũ nec mori potuerit. nec corrũpi.
nec mutari. nec occidi: sed quicqͥo hoꝵ passũ
est. in carne passũ est. Et noli mirari. quia
uerbũ nichil passũ est. Hec amma hominis
potest pati aliquid occisa carne. dicente ipso
dño. Nolite timere cos qui corpus occidunt.
animã autẽ non possunt occidere. SDi anima
non potest occidi. uerbũ dĩ poterat occidi: &
tam̃ quid dicit: Flagellauit me. colaphi ⁊auit
me. ꝑ eussit me: dilamauit me. Totam hoc ñ

Expanded text:
in hominem: quomodo non potes dicere non te in hominem: quomodo non potes dicere non te passum injuriam, si vestis tua conscindatur. Et quando quereris vel amicis vel in judicio, hoc dicis judici, Conscidit me: non dicis, Conscidit birrum meum; sed, Conscidit me. Si potuit et meruit vestis tua dici tu, quae non est tu, sed vestis tua; quanto potius meruit audire caro Christi, templum Verbi unitum cum Verbo, ut quidquid in carne pateretur, Deus ipse pateretur: quamvis Verbum nec mori potuerit, nec corrumpi, nec mutari, nec occidi; sed quidquid horum passum est, in carne passum est? Et noli mirari quia Verbum nihil passum est: nec anima hominis potest pati aliquid occisa carne, dicente ipso Domino, «Nolite timere eos qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere» . Si anima non potest occidi, Verbum Dei poterat occidi? Et tamen quid dicit? Flagellavit me, colaphizavit me, percussit me, dilaniavit me: totum hoc non
Abbreviated transcription (Latin):
ales pascerentur: bomo autẽ infirmus & carne
inuolutus iaceret in terra. nec posser ad eum
ꝑuenire panis oelestis ut panẽ angłoꝵ. mau.¬
ducaret homo. & manna descenderet ad ube.¬
riorem popłm istł. uerbũ caro factum est
& habitauit in nobis. Quappt̾ ipsis infirmis
paulus apłs hoc dicit. quos dicit animales
& carnales. Nũquid dixi me scire aliquid
erat uerbũ. & uerbũ erat apud dm̾. & d̾s̃ erat
uerbũ. Et quia ipsũ uerbũ caro fictum est:
&ipsum uerbum crncifixum. ẽ. s ñ ẽ. mutatũ
in hominẽ: homo in illo mutatus est. Mutatꝰ
est bomo in illo. ut melior fieret quam erat.
non ut in ipsam sitbstantiam uerbi conuerte¬
retur. ꝑid ergo qͦd homo crat. mortuus est d̾s.
a ꝑ id qd aĩ crat ercitatus est homo & surrexit. &
ascendit in clum. Quicqͥd passus est homo.
non potest dici non passus ds: quia dł erat¬
homo hominẽ assumendo. sed non ẽ. mutatꝰ

Expanded text:
ales pascerentur; homo autem infirmus et carne ales pascerentur; homo autem infirmus et carne involutus jaceret in terra, nec posset ad eum pervenire panis coelestis: ut panem Angelorum manducaret homo , et manna descenderet ad veriorem populum Israel, «Verbum caro factum est, et habitavit in nobis» . 10. Quapropter ipsis infirmis Paulus apostolus hoc dicit, quos dicit animales et carnales : «Numquid dixi me scire aliquid erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum.» Et quia ipsum «Verbum caro factum est,» et ipsum Verbum crucifixum est: sed non est mutatum in hominem; homo in illo mutatus est. Mutatus est homo in illo, ut melior fieret quam erat, non ut in ipsam substantiam Verbi converteretur. Per id ergo quod homo erat, mortuus est Deus; et per id quod Deus erat, excitatus est homo, et surrexit, et ascendit in coelum. Quidquid passus est homo, non potest dici non passus Deus, quia Deus erat hominem assumendo; sed non est mutatus
Abbreviated transcription (Latin):
runt uidere: gxelusi sunt de catbolica. Dicam
uerbñ. a uerbũ erat apud dm̃: & ds erat u̾bũ. Hoc
erat in pͥncipio apud am̃. Om̃ia ꝑ ipsum facta sunt.
o sine ipso factum est nichil. Panis ergo est. inde
inuint angli. Eece panis paratus est tibi. ẜ cresor
ae lacte: ut ad panem ꝑuemas. Et quomͦ inquis
eresco de lacte: E tibi factus est xp̃c. ad infrrmi¬
tatem tuam hoc primo crede. & foetiter tene.
Quom̾ ergo mat᷑ cũ uiderit filiũ. minꝰ idoncũ ad
capiendũ cyrũ. ipsos cybos ei dat: sed traiectos ꝑ
carnẽ suã. nam ipse est panis quo infans pascitur.
quo o mat̾ es pascitur. sed ai mensam infatis iinꝰ
idoneus. ẽ: ad mamilla idoneus est. Panis gͦ de m̃sa
traicitur ꝑ matris mamillã. ut sic ꝑueniat idem
alimentũ ar parnũ infantem: sic dñs ut̃ ib̾ e xp̃e
cũ csset uerbum apud patrem . ꝑ qͥd facta st̃ om̃ia.
qui cũ in focma dĩ. ce̾t. ñ rapinã arbitratus est

Expanded text:
runt videre, exclusi sunt de Catholica. Dicam runt videre, exclusi sunt de Catholica. Dicam s erat Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil.» Panis ergo est; inde vivunt Angeli. Ecce panis paratus est tibi; sed cresce de lacte, ut ad panem pervenias. Et quomodo, inquis, cresco de lacte? Quod tibi factus est Christus ad infirmitatem tuam, hoc primo crede, et fortiter tene. Quomodo ergo mater cum viderit filium minus idoneum ad capiendum cibum, ipsos cibos ei dat, sed trajectos per carnem suam: nam ipse est panis quo infans pascitur, quo et mater ejus pascitur; sed ad mensam infans minus idoneus est, ad mamillam idoneus est. Panis ergo de mensa trajicitur per matris mamillam, ut sic perveniat idem alimentum ad parvum infantem. Sic Dominus noster JePatrem, per quod facta sunt omnia; qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est
Abbreviated transcription (Latin):
istud. si est iniquitas in manib meis. si reddidi re¬
tribuentib mͥ mala. decidam merito ab inimicis
nitis uanis: & cetera. Sic uidctur & bic dixisse. si
s̃i bumilit̾ senticbam. sed exaltani aiuimam neam.
Age. quasi dicturis est illed mͥ contingat: quomͦ as
ibi. Si reddidi retribuentib mͥ mala: contingat mͥ
alud. Quid: Decidam merito ab immieis meis ia.¬
nis. Seͥ cobic. Si non bumilit̾ sentictum s exalta.¬
i animã meã: quemadmnodũ qui ablactatus. c̃. a
lacte suꝑ matrt̾ suã. sic retributio in animã meã.
Intendite. Mostis qria quibidam infirmis dicit
infirntu qui non sunt idonei ualido cibbo. uolunt
tendere ad id quod caꝑe nͥ posunt. Q si aliquid
uteñꝙ ꝙꝑiit. aut uisi sibi fuerunt caꝑe quod ñ
cꝑinit: extoslint᷑ inde & suꝑbiunt inde. tudentur
fiti quasi sapientes. Hoc autt̃ contigit om̃ib hereticis.
Qui cã essent anmales & caruales. Acfendendo
sententias suas prauas. quas falsas esse ñ potue.¬

Expanded text:
si reddidi retribuentibus mihi mala; decidam merito ab inimicis meis inanis» , et caetera: sic videtur et hic dixisse, «Si non humiliter sentiebam, sed exaltavi animam meam.» Age; quasi dicturus esset, Illud mihi contingat. Quomodo et ibi, «Si reddidi retribuentibus mihi mala,» contingat mihi illud; quid? «Decidam merito ab inimicis meis inanis:» sic et hic, «Si non humiliter sentiebam, sed exaltavi animam meam; quemlacte super matrem suam, sic retributio in animam meam.» Intendite. Nostis quia quibusdam infirmis dicit infirmi qui non sunt idonei valido cibo; volunt se extendere ad id quod capere non possunt: et si aliquid utcumque coeperint, aut visi sibi fuerint capere quod non ceperunt, extolluntur inde, et superbiunt inde; videntur sibi quasi sapientes. Hoc autem contingit omnibus haereticis; qui cum essent animales et carnales, defendendo sententias suas pravas, quas falsas esse non potue
Abbreviated transcription (Latin):
bomicidia. idultria. rapinas. ꝑiuria. maleficia.
ydolatriã. nũquid & peceata linguȩ: hũquid &
peccata cordis: Scriptum est. Feccatũ iniquitas .ẽ.
Quis ergo sustinebit. si ti iniquitates obscrua¬
ueris: Si nobiscũ seuerus iudex agere uolueris.
non ut misericors pat̃. qͥs stabit ante oculos
tuos: Sed est apud te ꝓpitiatio. ꝑrept̾ legẽ tuã
sustinu te añe. Quȩ est lex ista: Inuict ouera
uta pertate. & sic adimplebitis lgem ap̃i. Qui
portant inuicem onera sua: Qui fideliter di¬
cunt. Dumite nobis debita nr̃a. sicut & nos
dimitimris debitorib nr̃is. Sustinuit anima
mea in uerbũ tuũ. Nemo sustinet. nͥ qͥ nũdum
accepit quod ꝓmissum est. Nã qui um iccipit.
quid sustinet : Accepimus remissionẽ peccatoꝵ
seo ꝓmissum nobis est regnũ gloꝵ. Debita nr̃.
delcta suito: sed merces nr̃a adhue fatura est.
Aecepimius uema̾. ses gc̾nam uitam nondil dene.¬
mus. S qui neniã acdit. ipse ꝓmisit ꝙ uitã

Expanded text:
micidia, adulteria, rapinas, perjuria, maleficia, idololatriam; numquid et peccata linguae? numquid et peccata cordis? Scriptum est: «Peccatum iniquitas est» . «Quis» ergo «sustinebit, si tu iniquitates observaveris?» si nobiscum severus judex agere volueris, non misericors pater, quis stabit ante oculos tuos? Sed «est apud te propitiatio; propter legem tuam sustinui te, Domine.» Qualis est lex ista? «Invicem onera vestra portate, et sic implebitis legem Christi.» Qui portant invicem onera sua? Qui fideliter dicunt, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» 6. «Sustinuit anima mea in verbum tuum.» Nemo sustinet, nisi qui nondum accepit quod promissum est: nam qui jam accepit, quid sustinet? Accepimus remissionem peccatorum; sed promissum est nobis regnum coelorum: debita nostra deleta sunt; sed merces nostra adhuc futura est: accepimus veniam; sed aeternam vitam nondum tenemus. Sed qui dedit veniam, ip
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ nr̃e. uł scłi. Cũ autẽ nox ista transierit.
ian ueniet quod sꝑabamus. & ñ iam sperabimꝰ :
nec tam̃ desꝑati erimus. Est eñi uituperatio des¬
ꝑatoꝵ. & aliquando detestamur bominẽ & dicimꝰ
ñ habet spem. Hon semꝑ malũ est. non habere
spem. In hac uita cũ sumus: malũ. ẽ. ñ habere spẽ.
Qui caĩ mͦ spem ñ habet: rẽ ptea tĩhabebit. Ergo
mͦ spem debemus habere. s cũ res uenerit. nũqͥd
& resurrexit de monstraturꝰ generi humano. ut
uideant pii & impis. Illi uideant & gratulentur
inuenisse sc dͦd crediderunt antequã uiderent:
& illi crubescant non se crebidisse qͦd uidebunt.
F rubescentes dampnabunt᷑. O gratulati coronabũ.¬
tur. Dicitur confusis. Ite in ignẽ gt̃num. qui
paratus est diabolo & angłis eiꝰ. Dicct᷑ gaudentib.
Uenite benedicti patris mei ꝑcipite regnũ. quod
uobis paratũ. c̃. ab origine mundi. Quod cũ

Expanded text:
vitae nostrae vel saeculi. Cum autem nox ista transierit, vitae nostrae vel saeculi. Cum autem nox ista transierit, jam veniet quod sperabamus; et non jam sperabimus, nec tamen desperati erimus. Est enim vituperatio desperatorum, et aliquando detestamur hominem, et dicimus: Non habet spem. Non semper malum est non habere spem. In hac vita cum sumus, malum est non habere spem; qui enim modo spem non habet, rem postea non habebit. Ergo modo spem debemus habere. Sed cum res venerit, numquid et resurrexit, demonstraturus generi humano, ut videant pii et impii: illi videant, et gratulentur invenisse se quod crediderunt antequam viderent; et illi erubescant non se credidisse quod videbunt. Erubescentes damnabuntur, et gratulati coronabuntur. Dicetur confusis, «Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus;» dicetur gaudentibus, «Venite, benedicti Patris mei, percipile regnum quod vobis paratum est ab origine mundi» : quod cum
Abbreviated transcription (Latin):
fili a archisinagogi. siue latarus. Alit̾ susci.¬
tati sunt om̃s morituri. Semel nati sunt:
s bis mortui sunt. Nemo resurrexerat nũ¬
quã moriturus: nͥ dñs. Quando resurrexit
añs. nũquã moriturꝰ.Atugilia matutina. Hoc
spera & tu de dño. resurrecturũ te. Non quomͦ la¬
tarus resurrexit. non quomꝰ filius uiduȩ. & archi¬
synagogi filia resurrexerunt: non quomͦ quos
suscitauerunt antiqui ꝓpħis. seo resurrecturum
te sꝑa quomͦ dñs: ut post resurrectionẽ qͥ resur.¬
rexeris. ñ iã te timeas moriturũ. & cepisti spera¬
re a ingilia matutina. Spera autt̃ usq ad noctt̃.
quousq fimatur hȩc uita. quousq sit nox uni¬
uersi generis bumani in occasu sełi. Quare huc
usq: Quia post istã noctẽ iã ñ erit spes: s ipsa res.
expectare debemus quod ñ udenus. quousq:¬
Alsq ad noctem speremus . id. ẽ. usq ad finẽ huiꝰ

Expanded text:
filia archisynagogi , sive Lazarus : aliter resuscifilia archisynagogi , sive Lazarus : aliter resuscitati sunt, omnes morituri; semel nati sunt, sed bis mortui sunt. Nemo resurrexerat nunquam moriturus, nisi Dominus. Quando autem resurrexit Dominus nunquam moriturus? A «vigilia matutina.» Hoc spera et tu de Domino, resurrecturum te, non quomodo Lazarus resurrexit, non quomodo filius viduae et archisynagogi filia resurrexerunt, non quomodo quos suscitaverunt antiqui Prophetae; sed resurrecturum te spera quomodo Dominus, ut post resurrectionem qua resurrexeris, non te jam timeas moriturum: et coepisti sperare a vigilia matutina. 10. Spera autem usque ad noctem, quousque finiatur haec vita, quousque sit nox universi generis humani in occasu saeculi. Quare hoc usque? Quia post istam noctem jam non erit spes, sed ipsa res. exspectare debemus quod non videmus, usque ad noctem speremus, id est usque ad finem hujus
Abbreviated transcription (Latin):
ab ala uigilia matutina: sed sperabant de dño.
ut si.eẽnt xp̃iam haberent plenã domũ frum̃.
turus.Si quis eoꝵ non haberet filios acciꝑet.
si uxorem non duxisset: auceret. Non aborti.¬
ret non solum aliqna malier in domo ciꝰ. sed
nec pecus es. Non acescerent cuppȩ eiꝰ. ñ grandi.¬
narctur uinea es. Qui sic sꝑabat in dño. am.¬
maduertit his reb habundare cos qui non co.¬
usq ad noctem: quia non opit a uigilia matu.¬
tina sꝑare. Quis ergo sic incipit a igilia.
matutina sꝑare: Qui hoc sperat de dño. qd̾
cxpit ostendere a uigilia matutina. in qua re.¬
surrexit. Antea eñi nemo resurrexerat. semꝑ
uicturus. Intendat caritas ut̃a. resuscitati st̃
mortui ante aduentũ dñi. Nã & helyas resus¬
citauit mortuũ. & heliscus: sed resurrexert᷑
iterũ morituri. Dñs ipse quos resuscitauit
morituri surrexerunt. siue ille iuuenis
filius indus. siue illa puella aduodecĩ annoꝵ

Expanded text:
ab illa vigilia matutina: sed sperabant de Domino, ab illa vigilia matutina: sed sperabant de Domino, ut si essent christiani, haberent plenam domum frumentturus; si quis non haberet filios, acciperet; si uxorem non duxisset, duceret; non abortiret non solum aliqua mulier in domo ejus, sed nec pecus ejus; non acescerent cupae ejus, non grandinaretur vinea ejus. Qui sic sperabat in Dominum, animadvertit his rebus abundare eos qui non cousque ad noctem; quia non coepit a vigilia matutina sperare. 9. Quis ergo sic incipit a vigilia matutina sperare? Qui hoc sperat de Domino, quod coepit ostendere a vigilia matutina in qua resurrexit. Antea enim nemo resurrexerat semper victurus. Intendat Charitas vestra. Resuscitati sunt mortui ante adventum Domini: nam et Elias resuscitavit mortuum , et Elisaeus ; sed resurrexerunt iterum morituri. Dominus ipse quos resuscitavit, morituri resurrexerunt; sive ille juvenis filius viduae , sive illa puella duodecim annorum,
Abbreviated transcription (Latin):
date sunt dõ. Sꝑa ergo & in te futurũ: quod
p̃cessit in primitiis tuis. Efrgo ille quia a ui¬
gilia matutina resurrexit: cepit auima np̃a
ex hoc sꝑare. & quo usq: Usq in noctem. quousq
moriamur. Om̃is eñi mors nr̃a carualis: quasi
somnꝰ est. Cepisti sꝑare exquo resurrexit dñs:
noli aeficere fꝑare. quousq extas abhac uita.
Nã si nonusq ad noctẽ sꝑaueris: aeletur totũ
qͦd sꝑancras. Sunt cm̃ bomines qui incipiunt
sꝑare. sed non ꝑseuerant usq ad noctem. Inci¬
punt pati tribulationes aliquas. incipiunt pati
temptationes. uident homines malos & iniquos
rabant de dño. ut bic essent felices: attendunt
eos qui scelera fecerunt habert quod ipsi ha¬
bere desiderabant. ⁊ delicint petes eoꝵ. o desi.¬
nunt sꝑare in dñm. Quare: Quia ã a ingilia
matutina cȩꝑunt sꝑare. Quid est hoc: Non
hoc cȩꝑunt sperare de dño. qđ p̃oessit in dño

Expanded text:
datae sunt Deo; spera ergo et in te futurum quod datae sunt Deo; spera ergo et in te futurum quod praecessit in primitiis tuis. 8. Ergo ille quia a vigilia matutina resurrexit, coepit anima nostra ex hoc sperare: et quousque? «Usque in noctem;» quousque moriamur. Omnis enim mors nostra carnalis, quasi somnus est. Coepisti sperare ex quo resurrexit Dominus, noli deficere sperare quousque exeas ab hac vita. Nam si non usque ad noctem speraveris, deletur totum quod speraveras. Sunt enim homines qui incipiunt sperare, sed non perseverant usque ad noctem. Incipiunt pati tribulationes aliquas, incipiunt pati tentationes, vident homines malos et iniquos rabant de Domino, ut hic essent felices, attendunt eos qui scelera fecerunt, habere quod ipsi habere desiderabant; et deficiunt pedes eorum, et desinunt sperare. Quare? Quia non a vigilia matutina coeperunt sperare. Quid est hoc? Non hoc coeperunt sperare de Domino, quod praecessit in Domino
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑandũ est a me posse resurgere: Qtiq ꝓpt̾ea.
In boc eũi resurrexit adñs: qͥd a tt accepit. Non
eñi resurgeret. nͥ mortuus esset. Non cũi mor¬
tuus esset. nisi carne̾ portaret. Quid accepit a
te añs : Caruẽ. Qd uenit ipst: Uerbum dĩ qͥd
erat ante om̃ia. ꝑ quod facta sunt om̃ia. Sed
ut acciꝑet ab ste aliquis: uerbũ caro factũ. ẽ.
& habitauit in nobis. Accepit abste qͦd offerret
ꝓ te : quomꝰ accipit sacerdos a te. qd offerat ꝓte
quando uis placare dm̃ ꝓpeccatis tuis. Iam
factum. ẽ: ita factum est. Sacerdos nr̃ a nobis
accepit. quod ꝓ nobis offerrit. Aecepit eñi a
nobis carnẽ. In ipsa carne uictima factus est:
holocanstũ factus est: sacrificiũ factꝰ.ẽ. In pas.¬
sione sacrificiũ factus est: in resurrectione
innouauit illito qͦd occisum est: & tanquã ꝑri¬
mitias fuas aedit dd̃. & ait tibi. Gonscerata st̃
u om̃ia tua: quando tales pͥmitiȩ tuȩ de te

Expanded text:
sperandum est et me posse resurgere? Utique propterea: sperandum est et me posse resurgere? Utique propterea: in hoc enim resurrexit Dominus, quod a te accepit. Non enim resurgeret nisi mortuus esset, non autem mortuus esset, nisi carnem portaret. Quid accepit a te Dominus? Carnem. Quid venit ipse? Verbum Dei, quod erat ante omnia, per quem facta sunt omnia. Sed ut acciperet abs te aliquid. Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Accepit abs te, quod offerret pro te; quomodo accipit sacerdos a te, quod pro te offerat, quando vis placare Deum pro peccatis tuis. Jam factum est, ita factum est. Sacerdos noster a nobis accepit quod pro nobis offerret: accepit enim a nobis carnem; in ipsa carne victima factus est, holocaustum factus est, sacrificium factus est. In passione sacrificium factus est; in resurrectione innovavit illud quod occisum est, et tanquam primitias tuas dedit Deo, et ait tibi: Consecrata sunt jam omnia tua, quando tales primitiae de te
Abbreviated transcription (Latin):
anima mea un ão. a uigilia matutina usꝙ
ao noctem. Quid est quod aat Una die sociai
uir in año. e fuita est tota spes iplꝰ: A iuigi¬
la matutina usq ad noctẽ. speraant in dño. Ista
ingilia matutina. finis noctis est. hine usq ad
noetem sꝑauit anima mea in dnm. Ergo intelli¬
gendũ est ne putemus uno die nobis isꝑandũ
esse in añm: a uigilia matutima usq ad noctẽ.
futurũ. qͥd p̃cessit in año. Iam em̃ ꝑeceata nr̃a
dimissa sunt: s ñdum resurreximꝰ. Si ãdum
resur reximus. n̾dũ in nobis factum est quod
p̃cessit in capite nr̃o. Q p̃cessit in capite nr̃o:
Quia & caro ipsius capitis resurrexit. Sẽs
illius capitis nuĩquã mortuus est: sed quod in
co mortuũ est resurrexit. Resurrexit autẽ
tertia die. & quodãmͦ boc nobis dixit dñs.
Qo in me uidistis. sꝑate in uobis. Id est qͥa erit
resurrectio. resurgetis & uos. Sed sunt qui
dicant. Eecs resurrexit dñs. nũdͥo ꝓpterea

Expanded text:
ima mea in Dominum, a vigilia matutina usque ad noctem.» Quid est quod ait? uno die speravit in Dominum, et finita est tota spes ipsius? «A vigilia matutina usque ad noctem, speravit in Dominum.» Ista vigilia matutina, finis noctis est; hinc «usque ad noctem speravit anima mea in Dominum.» Ergo intelligendum est, ne putemus uno die nobis sperandum esse in Dominum, «A vigilia matutina usque ad noctem.» futurum quod praecessit in Domino. Jam enim peccata nostra dimissa sunt, sed nondum resurreximus: si nondum resurreximus, nondum in nobis factum est quod praecessit in capite nostro. Quid praecessit in capite nostro? Quia et caro ipsius capitis resurrexit; spiritus illius capitis numquid mortuus est? Sed quod in eo mortuum est, resurrexit. Resurrexit autem tertia die; et quodam modo hoc nobis dixit Dominus: Quod in me vidistis, sperate in vobis; id est, quia ego resurrexi, resurgetis et vos. 7. Sed sunt qui dicant: Ecce resurrexit Dominus; numquid propterea
Abbreviated transcription (Latin):
monita: ne te offendã. In ipsis monits. si qͥd
forte titubauero: aedisti mͥ remediũ qͦ te orem
dicens. Dimitte nobis acbita nrã. sicut & nos
dimutimus debitorib nr̃is. Hanc legem statiusti
mͥ: ut quomꝰ dimuto. dimutitur mͥ. Fhopt̃ hanc
legem. sustinui te dñe. Expectaui quando uemiã
oliberes ab om̃i necessitate: quia in ipsa neces.¬
sitate ñ aescruisti legem miscdie. Audi quam
legem dicat. si ñdum intellexisti. Quia legem
mͦ dicit caritatis: audi apłm. Inuicẽ onera ur̃a
portate. & sic implebitis legem ep̃i. Qͥ portant
inuicem onera sua. nͥ qͥ habent carititẽ: Qui
ñ habent caritatt᷑: graues sunt sibi. Qui habent
caritatẽ. portant se. Lesit te aliqͥt. petit ueniã.
Si non dimitis: non portas onus fratris tui.
Si duimittis: poitas infirmũ. Et tu si forit in aliquam
infirmitatẽ cecideris quasi homo: oportet ut sic te

Expanded text:
monita ne te offendam: in ipsis monitis si quid monita ne te offendam: in ipsis monitis si quid forte titubavero, dedisti mihi remedium, quo te orem, dicens, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris» . Hanc legem statuisti mihi, ut quomodo dimitto, dimittatur mihi. «Propter» hanc «legem sustinui te, Domine.» Exspectavi quando venias et liberes ab omni necessitate, quia in ipsa necessitate non deseruisti legem misericordiae. 4. Audi quam legem dicat, si nondum intellexisti quia legem modo dicit charitatis; audi Apostolum: «Invicem onera vestra portate, et sic implebitis legem Christi.» Qui portant invicem onera sua, nisi qui habent charitatem? Qui non habent charitatem, graves sunt sibi; qui autem habent charitatem, portant se. Laesit te aliquis, petit veniam: si non dimittis, non portas onus fratris tui; si dimittis, portas infirmum. Et tu si forte in aliquam infirmitatem cecideris, quasi homo, oportet ut sic te
Abbreviated transcription (Latin):
lex a peccatis. s ostendit peccata. Et forte sub ipsa
lge positus. animaduertit iste in ꝓfundo qͥnita
fecerit contra legem:  sic exclamauit diccno.
Si iniquitates obseruaueris añe. dñc quis susti.¬
nebit: Est cogo lox miscdis dĩ. lex ꝓpitiationis
aĩ. Itia timoris fuit. est alia lex caritatis. Lex ca¬
ritatis dat utuiã pcccatis. delit p̃terita. admouit
de futuris. In uia non deserit comitẽ. comes
fit ci quem aueit in uia. Sed concordandũ est
cũ aduersario: aũ es cũ illo in uia. Est cñi ser¬
mo diͥ aduersarius tuus: quãdiu cũ illo ñ coner¬
das. Concordas autẽ. cũ ceꝑit te delectare factre.
qͦd dicit sermo dĩ. Iam qui erat aduersariꝰ. fit
amicus. Sic finita uia: non erit qui te tradat
iudici. E rgo propt̾ legciti tuam sustinui te dñe:
quia dignatus es legom miscdłiş afferre michi.
dimutert omĩa peccata mea. dare mͥ de cetero

Expanded text:
lex a peccatis, sed ostendit peccata. Et forte sub ipsa lex a peccatis, sed ostendit peccata. Et forte sub ipsa lege positus, animadvertit iste in profundo quanta fecerit contra legem, et sic exclamavit dicens, «Si iniquitates observaveris, Domine; Domine, quis sustinebit?» Est ergo lex misericordiae Dei, lex propitiationis Dei. Illa timoris fuit, est alia lex charitatis. Lex charitatis dat veniam peccatis, delet praeterita, admonet de futuris; in via non deserit comitem, comes fit ei quem ducit in via. Sed concordandum est cum adversario, dum es cum eo in via . Est enim sermo Dei adversarius tuus, quamdiu cum illo non concordas. Concordas autem, cum coeperit te delectare facere quod dicit sermo Dei. Jam qui erat adversarius, fit amicus: sic, finita via, non erit qui tradat te judici. Ergo «propter legem tuam sustinui te, Domine;» quia dignatus es legem misericodiae afferre, mihi dimittere omnia peccata mea, dare mihi de caetero
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs ꝓ nobis oblatũ. t̃ : Sangais innoctus fusus.
Aelcuit omia peccata nocentiũ. Pretiũ tantũ
datũ: redemit om̃s captiuos ae manu captiuan.¬
tis nimici. Ergo est apud te ꝓpitiatio. ħIam
si non Ec̃ ipud tc ꝓpitiatio. si iudex solum esse
nelles. o misericors. t̃e. nolies: si obseruares
om̃s iniquitates nr̃as. & quęteres cas. qͥs susti¬
nerto: Quis ante te staret & diceret. innocens
sã: Quis starit in iudicio tuo : S̾pes gͥ nna est.:
qm̃ est apud te ꝓpitiatio. Propt̾ legł̾ tuã sustinui
te añt. Quã legem: Que reos fecit: Data est
ctĩ lex scã. iusta. bona. iudeis. s reos cos potuit
facere. Non data est lex quȩ posset uiuificare.
seo quȩ ostenaeret peccata peccatori. Peccator
eñi oblitus erat se. nee uidebat se: data est lex
ali ut uideret se. fecit reũ lex. liberabit lator
legis. Lator em̃ legis: imꝑator est. Lex data est
quȩ terreat & constringat in reatũ. & ñ soluit

Expanded text:
quod pro nobis oblatum est? Sanguis innocens fusus quod pro nobis oblatum est? Sanguis innocens fusus delevit omnia peccata nocentium: pretium tantum datum redemit omnes captivos de manu captivantis inimici. Ergo «est apud te propitiatio.» Nam si non esset apud te propitiatio, si judex solum esse velles et misericors esse nolles, observares omnes iniquitates nostras, et quaereres eas; quis sustineret? quis ante te staret, et diceret, Innocens sum? quis staret in judicio tuo? Spes ergo una est, «Quoniam est apud te propitiatio. Propter legem tuam sustinui te, Domine.» Quam legem? Quae reos fecit? Data est enim lex sancta, justa, bona Judaeis ; sed reos eos potuit facere. Non data est lex quae posset vivificare , sed quae ostenderet peccata peccatori. Peccator enim oblitus erat se, nec videbat se; data est illi lex, ut videret se. Fecit reum lex; liberavit Lator legis: Lator enim legis Imperator est. Lex data est quae terreat et constringat in reatum; et non solvit
Abbreviated transcription (Latin):
quis suftinebit: E cee apparunt de quo ꝓfando
clamarit. Clamat tũi sub molio & fluctib iniqͥtatũ
suarũ. Citcũspexit se. circũspexit uitã suã: uidit
illam undiq Rlagitiis & facinorib cooꝑtã. Quacilq
respexit. nicha in se boriũ inuenit. nichi illi iusti¬
cix serenũ potuit occurrere. Et cũ tanta & tã multa
peccata undiq & cattruas scelerũ suoꝵ uideret᷑.
tanquam expauescens exclamauit dicens. Si iniqͥ¬
tates obseruaueris añe. añe quis sustinebit: i̾ on
arxit. ego noti sustinebo: s qͥs sustinebit. Uiditꝰ
eñ ꝓpe totã uitã humana circũllatrari peccats
sis. accusari om̃s conscientias cogitationibus
suis. non inueniri cor castum. p̾sumens de us.
ticia sua. Si ergo cor castum ñ potest inueniri
quos p̾sumat de iusticia sua: p̃sumat ottiuũ cor de
ris añe: añe quis sustinebit: Quart autẽ spes
est: Qm̃ apud te ꝓpitiatio eł: & quȩ est ista ꝓpi¬
tiatio. ñ sacrificiũ : Et quod est sacrificiũ. nͥ

Expanded text:
 Ecce aperuit de quo profundo clamaret. Clamat enim sub molibus et fluctibus iniquitatum suarum. Circumspexit se, circumspexit vitam suam; vidit illam undique flagitiis et facinoribus coopertam: quacumque respexit, nihil in se bonum invenit, nihil illi justitiae serenum potuit occurrere. Et cum tanta et tam multa peccata undique et catervas scelerum suorum videret, tanquam expavescens exclamavit, «Si iniquitates observaveris, Domine; Domine, quis sustinebit?» Non dixit, Ego non sustinebo; sed, «quis sustinebit?» Vidit enim prope totam vitam humanam circumlatrari peccatis suis, accusari omnes conscientias cogitationibus suis, non inveniri cor castum praesumens de sua justitia. Si ergo cor castum non potest inveniri, quod praesumat de sua justitia; praesumat omnium cor de  Quare autem spes est? «Quoniam apud te propitiatio est.» Et quae est ista propitiatio, nisi sacrificium? Et quod est sacrificium, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
om̃im̾ sine peceato: qm̃ ipse resurrexit. qͥ primꝰ
fuit sine peccato. Auigilia matutina spera. noli
dicere. Ego non su diguus. ꝓpter peccata non es
Aignus. s multa apud alũ redemptio. & ipse redi.¬
met isrł. ex om̃ib iniquitatib e Explicit de ps al¬

Expanded text:
omni modo sine peccato, quoniam ille resurrexit qui primus omni modo sine peccato, quoniam ille resurrexit qui primus fuit sine peccato. A vigilia matutina spera. Noli dicere: Ego non sum dignus propter peccata. Non es dignus; sed «multa apud illum redemptio, et ipse redimet Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.»
Abbreviated transcription (Latin):
potest. Iue potuit redimere. qui se non potuit
uendere. Qui noti cõmisit peccatũ. ipse. ẽ. redẽp¬
tor apeceato. Ipse redimet isrł. Unde redimet᷑
Ao ala miquitate. an ab illa : Ab om̃ib ini quitatis eł.
Non ergo timeat accessurus ad am̃ aliquas iniquitates
suas. tantũisi accedat pleno corde. & desinat il facere
quȩ ante faciebat. &o non dicat illa miquitas ñ mͥ
dimnitaitur. Si tnĩ hoc dixerit. ꝓpt̃ ipsam quã putat
inqͥt scelus magnũ. & non potest mͥ dimita: iam
faciam aset̾a. Hoc enĩ ꝑdo. qͥo ñ ficio. Noli timere.
In ꝓfundo es. noli contẽpnere. De ꝓfundr clama.¬
ad dm̃. & die. Si iniquitites obseruaueris dũe. dñe
quis sustinebit. Obscrua illum. & expecta alum. &
sustine ꝓpt᷑ legem ipsus. Quã legeni tibi dedit:
Dimitte tiobis actita nr̃a. sic̃ & nos dimittuꝰ debi¬
torib nr̃is. Spera tẽ resurrecturũ. O tunc futurũ

Expanded text:
potest. Ille potuit redimere, qui se non potuit potest. Ille potuit redimere, qui se non potuit vendere: qui non commisit peccatum, ipse est redemptor a peccato. «Ipse redimet Israel.» Unde redimet? Ab illa iniquitate, an ab illa? «Ab omnibus iniquitatibus ejus.» Non ergo timeat accessurus ad Deum aliquas iniquitates suas: tantummodo accedat pleno corde, et desinat jam facere quae antea faciebat, et non dicat, Illa iniquitas non mihi dimittitur. Si enim hoc dixerit, propter ipsam quam putat inquit, scelus magnum, et non mihi potest dimitti; jam faciam et caetera: hoc enim perdo quod non facio. Noli timere: in profundo es, noli contemnere de profundis clama dicere, «Si iniquitates observaveris, Domine; Domine, quis sustinebit?» Observa illum, et exspecta illum, et sustine propter legem ipsius. Quam legem tibi dedit? «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.» Spera te resurrecturum, et tunc futurum
Abbreviated transcription (Latin):
illud qͦs dixit. a uigilia matutina speret iftł in
dnm. Quare: quia a uigilia matutina resur.¬
rexit añs. & hoc debet sꝑare corpus qͦd p̾ceisit in¬
capite. Ses nec suggeratur ista cogitatio. Capiti
licuit᷑ surgere. quia peccatis ñ p̃mebat᷑. nullum
pͥcccatũ erat in co. Qd nos facturi suniꝰ: Sꝑtra.¬
bimus talem resurrectionẽ qualis indũo p̃ces.¬
sit. cũ peceatis nr̃is aggrauemur : Sed uide
qͥd sequit᷑. Qm̃ apud añm miscdia. & multa¬
apud allum redemptio. Et ipse redimet isrł.
ab om̃ib iniquitatib eiꝰ. Ergo si p̃mebat᷑ ꝑte¬
eatis suis: ad est misccłia dĩ. Ideo p̃cessit ille si ne
peceato: nt aeleat peccata sequentiũ. Nolite p̾su.
Uidete caput urm̃ resurrexisse. ꝙ ascendisse in
glum. In illo culpa non erat. sed ꝑ ilbũ ur̃ȩ cubꝑȩ
deebuntur. Ipse redimet isrł. ab om̃ib iniqui¬
tatib ci. Quia isrł uendere st potuit. & fieri
uenundatꝰ sub peccato. redimere se ab iniqͥtatib non

Expanded text:
igilia matutina speret Israel in Dominum.» Quare? Quia a vigilia matutina resurrexit Dominus; et hoc debet sperare corpus, quod in capite praecessit. Sed ne suggeratur ista cogitatio: Capiti licuit resurgere, quia peccatis non premebatur, nullum peccatum erat in illo; quid nos facturi sumus? Sperabimus talem resurrectionem, qualis in Domino praecessit, cum peccatis nostris aggravemur? Sed vide quid sequitapud illum redemptio. Et ipse redimet Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.» Ergo si premebatur peccatis, suis, adest misericordia Dei. Ideo praecessit ille sine peccato, ut deleat peccata sequentium. Nolite in vobe. Videte caput vestrum resurrexisse et ascendisse in coelum. In illo culpa non erat, sed per illum vestrae culpae delebuntur: «Ipse redimet Israel ab omnibus iniquitatibus ejus.» Quia Israel vendere se potuit, et fieri venundatus sub peccato; redimere se ab iniquitatibus non
Abbreviated transcription (Latin):
&o ualde maiora. non est inuenturus adulteriũ.
ñ ẽ. inuenturꝰ furta. non est inuenturus rapinã.
non est inuenturꝰ maleficia. ñ.ẽ. inuenturꝰ ibolatã.
sermonẽ cuangdii. Qui dixerit frĩ suo fatue.
Auistis eciam peceatis linguȩ mminutissimis. quis
abstinet: Ses souit dicis. Parua sunt. Rcus crit
mintata sunt: sine quib non potest ista uita. Con.¬
gert minuta. & faciunt ingentẽ actrus̃. Nam &
grana minuta sunt: & tamen massã faciunt.
Et gutae minutȩ sunt: & fltimina implent.
o moles trahunt. Ioco & ille consicderans quã
multa miniita peceata cotidiana cõmitat ho.¬
mo. si nichil alua. uel ꝑ cogitationes & linguã
attendit quãmulta sint: ꝙ si attendit quã mi¬
mita sint. udet ꝑ multa minuta fieri accriũ
magnũ: & non quasi peccata sua pͥstina cogi¬
tans. s ipsam fragilitate humanã: ĩ asccndes
clamat. De ꝓfundis clamaui ad te dñe. dnc̃

Expanded text:
et valde majora, non est inventurus; adulterium et valde majora, non est inventurus; adulterium non est inventurus, furta non est inventurus, rapinam non est inventurus, maleficia non est inventurus, idololatriam sermonem Evangelii: «Qui dixerit fratri suo, Fatue.» Ab istis etiam peccatis linguae minutissimis quis abstinet? Sed forte dicis, Parva sunt. «Reus erit,» minuta sunt, sine quibus non potest esse ista vita. Congere minuta, et faciunt ingentem acervum. Nam et grana minuta sunt, et tamen massam faciunt: et guttae minutae sunt, et flumina implent, et moles trahunt. Ideo et ille considerans quam multa minuta peccata quotidiana committat homo, si nihil aliud, vel per cogitationes et linguam, attendit quam multa sint; et si attendit quam minuta sint, videt per multa minuta fieri acervum magnum; et non quasi peccata sua pristina cogitans, sed ipsam fragilitatem humanam, jam ascendens clamat: «De profundis clamavi ad te, Domine; Domine,
Abbreviated transcription (Latin):
furem. cueurristi cũ eo. Ed est hoc: Redib ambu¬
lasti ad furtũ. ĩmo m̃te conuixisti te furi. Ed
ipsius solũ crat factum est otuũ: qͥa placint tibi.
Si autẽ displicuerit tͥ & oraucris ꝓeo. & dep̃eatus
uemã dederis. ut possis libera fronte dicert in
p̃cib tuis. quas tͥ iuris peritus celestis dictauit:
dimute nobis debita nra. sicut e nos dimittimꝰ
aebitorib nr̃is: didicisti portare onera fr̃is tui.
ut & alius portet si qua sunt tria. & fiat in uobis
qͥd ait apłs. Inuicẽ onera urã portate: & sic adim¬
plebitis legem xp̃i. Ita securus cantas quod modo
dictum. ẽ: ꝓpt̾ legẽ tuã sustinui te añe. Hane aut̃
legẽ qui non seruat: nec sustinet dñm. nec si udit
sustinere. causa. ẽ quare sustincat. mnamt̃ sustinet.
Ienturus est cñi añs. & inuenturus peccata tua. qͦd
aut̃ ꝑfecta iusticia uixisti: non .ẽ. inuenturꝰ. Homi¬

Expanded text:
furem, cucurristi cum eo . Quid est hoc? Pedibus ambufurem, cucurristi cum eo . Quid est hoc? Pedibus ambulasti ad furlum; imo mente conjunxisti te furi: quod ipsius solum erat, factum est tuum; quia placuit tibi. Si autem displicuerit tibi, et oraveris pro eo, et deprecatus veniam dederis, ut possis libera fronte dicere in precibus tuis, quas tibi Jurisperitus coelestis dictavit, «Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris;» didicisti portare onera fratris tui; ut et alius portet si qua sunt tua, et fiat in vobis quod ait Apostolus, «Invicem onera vestra portate, et sic implebitis legem Christi.» Ita securus cantas quod modo dictum est, «Propter legem tuam sustinui te, Domine.» 5. Hanc autem legem qui non servat, nec sustinet Dominum; nec, si velit sustinere, causa est quare sustineat; inaniter sustinet. Venturus est enim Dominus, et inventurus peccata tua; quod perfecta autem justitia vixisti, non inventurus. Homi
Abbreviated transcription (Latin):
a ꝓpt̃ legem tuam sustinui te añc. Dicuntur
ccrui quando transcunt feeta in ꝓximas insu.¬
las pascuę gra: capita suꝑ inuictm ponere. &
unus qui ante cł. solus portat caput. a ñ ponit
suꝑ alitrum. Sedcũ & ipst defecerit: tollit se ab ante¬
riore parte. & redit posteruis: ut & ipse in altero re¬
quiescat. Ꝙ sic portant om̃s onera sua. O ꝑueniñt
ad quod desiderant. & non patiuntur naufragiũ:
quia nauis est illis caritas. Itaq caritas portat
onera. Sed ñ tuneat ne p̃matur oncrib talibus.
He peccatis suis unꝰquisq p̃matur: aitendat. Nam
quando portas infirmitatẽ fr̃is tui: ñ te onerãt
peccata ipsius. Plaue si consentias: iam tua te
p̃munt. non alterius. Quisqͥs cñi consenserit pec¬
catori : non alienis sed suis grauatur. Consensio
eñi adpeccatũ alteruis: tuũ fit peocatũ. & non. ẽ.
quare quęraris qͥd peccata aliena te premant.
Dicitur eñi tibi. Prȩmunt te: sed tua. Uidisti

Expanded text:
Dicuntur cervi, quando transeunt freta in proximas insulas pascuae gratia, capita super se invicem ponere; et unus, qui ante est, solus portat caput et non ponit super alterum: sed cum et ipse defecerit, tollit se ab anteriore parte et redit posterius, ut et ipse in altero requiescat: et sic portant omnes onera sua, et perveniunt ad quod desiderant; et non patiuntur naufragium, quia quasi navis est illis charitas. Itaque charitas portat onera; sed non timeat ne prematur talibus oneribus: ne peccatis suis unusquisque prematur, attendat. Nam quando portas infirmitatem fratris tui, non te onerant peccata ipsius. Plane si consentias, jam tua te premunt, non alterius. Quisquis enim consenserit peccatori, non alienis, sed suis gravatur. Consensio enim ad peccatum alterius, tuum fit peccatum; et non est quare queraris quod peccata aliena te premant. Dicitur enim tibi: Premunt te, sed tua. Vidisti
Abbreviated transcription (Latin):
Sed spanit. Auigilia matutina usq ad noctem. speret
quando sperat᷑ ae dõ: Non. Sed alia spes est isrł̃ ꝓpͥa.
Non ꝓsũmo suo bono speret ifrł auntias. ñ salutem
aorꝑis. ñ habundantiã frenoꝵ. Immo tͥbulationẽ
hic habiturus es si forte contigerit illi ꝓpt̃ ueritatẽ
pati aliquas molestias. Non eñi ñ spabant in am̃
martrres. & tam̃ talia sunt passi qualia latrones.
qualia iniqui. subrecti ad bestias. ignib conere¬
mati. gladio ꝑcussi. ungulis exarati. eatenis
obstrieti. carcere necati. Ista om̃ia mala passi.
non sꝑabant in dnm̃: A ut ideo spabant ut istis ma.¬
lis carentes. bac uita fruerent᷑. Non plane. qͥa
a uigilia matutina spcrabant. Eo est hoc: C. onsi.¬
derabant ali uigiliã matutinã. qua resurrexit
atis coꝵ. & uidebant quia antequã resurgeret
talia ipse passus erat: qualia ipsi patiebant᷑. &
ñ desꝑabant ꝓtiam se post tales passiones resurre.¬
cturos ad uitd̃ gt̃nara. Sꝑauit ifrł iu diñm. aͥ

Expanded text:
d speravit? «A vigilia matutina speret quando speratur de Deo? Non; sed alia spes est Israel propria. Non pro summo suo bono speret Israel divitias, non salutem corporis, non abundantiam terrenorum: imo tribulationem hic habiturus est, si forte contigerit illi propter veritatem pati aliquas molestias. Non enim non sperabant in Deum martyres, et tamen talia sunt passi, qualia latrones, qualia iniqui: subjecti ad bestias, ignibus concremati, gladio percussi, ungulis exarati, catenis obstricti, carcere necati, ista omnia mala passi, non sperabant in Dominum? aut ideo sperabant, ut istis malis carentes, hac vita fruerentur? Non plane; quia a vigilia matutina sperabant. Quid est hoc? Considerabant illam vigiliam matutinam qua resurrexit Dominus eorum, et videbant quia antequam resurgeret, talia et ipse passus erat, qualia ipsi patiebantur, et non desperabant etiam se post tales passiones resurrecturos ad vitam aeternam. «Speravit Israel in Dominum, a
Abbreviated transcription (Latin):
eñi hoc illis euenire. quĩ n̾taliũ inꝑfando sunt.
& ꝓsperantur in miquitatib suis. & tantomagis
in ꝓfundo merguntur: quantomagis uidentur
esse filiees. Fallax cũi felicitas: ipsa maioi infe.¬
licitas. Deinde & hoc solent homines dicere. Iam
qm̃ multa feci. & aãpnatio imminet: hoc ꝑdo
q̾ non facio quicqͥo possum. Quomͦꝰ solent des.¬
perati latrones dicere.Si me occisurus t̾. iudex
ꝓ deecm homicidiis quomͦ ꝓquinq quomodo
ꝓ utio: quare ñ tami quicqͥo mͥ occurrerit facio:
ꝓmittens remissionẽ omium peccatoꝵ: etiã de
ꝓfundo excitauit hominẽ ut clamaret de ꝓfun¬
do sub molib ꝑeccatoꝵ. & ꝑueniret uex ꝑcocato¬
ris ad am̃. Onde clamantis. nͥ de ꝓfundo ma.¬

Expanded text:
hoc illis evenire, qui multum in profundo sunt, et prosperantur in iniquitatibus suis: et tanto magis in profundo merguntur, quanto magis videntur esse felices; fallax enim felicitas, ipsa major est infelicitas. Deinde et hoc solent homines dicere: Jam quoniam multa feci et damnatio imminet, hoc perdo, quod non facio quidqperati latrones dicere: Sic me occisurus est judex pro decem homicidiis, quomodo pro quinque, quomodo pro uno; quare non jam quidquid mihi occurrerit facio? promittens remissionem omnium peccatorum; etiam de profundo excitavit hominem, ut clamaret de profundo sub molibus peccatorum, et perveniret vox peccatoris ad Deum: unde clamantis, nisi de profundo ma
Abbreviated transcription (Latin):
sit: ubi contẽpnutur as̾. Cũ quisq uiderit se
cotidianis peccatis obrutum. acerins quibdam
⁊ molib quib̾dam iniquitatũ p̃mi. si dicłq̃ abi
fuerit ut am̃ roget: irridet. Quib modis: Etuus
dicit. Si dõ displiecrent facinom. ego ꝓfuerem:
Si curaret as̃ res humanas. ad tanta seclera que

Expanded text:
sit, ubi contemnitur Deus. Cum quisque viderit se sit, ubi contemnitur Deus. Cum quisque viderit se quotidianis peccatis obrutum, acervis quibusdam et molibus quibusdam iniquitatum premi, si dictum illi fuerit ut Deum roget, irridet. Quibus modis? Primo dicit: Si Deo displicerent facinora, ego viverem? Si curaret Deus res humanas, ad tan
Abbreviated transcription (Latin):
tem ñ habet. cuiꝰ fiddis est uox : Ueruntam̃ &
nos debemus intelligere: de quo ꝓfundo clama¬
mus ad dñtn. Profundum eñi nobis est. uita
ista mortalis. Quisqͥs se in ꝓfundo intellexe.¬
rit: clamat. gemit. suspirat. donec de ꝓfundo
ernatur. & ueniat ad cũ qui suꝑ om̃s abyssos
sedct. suꝑ cherubin. suꝑ omia quȩ creauit. ñ
solum corporalia. sed ȩtiã sp̃ualia: donce ad cũ
ueniat anima. donec ab illo liberetur imago
ipsius quod .c̃. homo. quȩ in hoc ꝓfundo tanquã
assiduis flcctib gxagitata actrita est: & aͥ reuo.¬
uetur & reparet᷑ adõ qui illam inp̾ssit quando
potuit esse homo ad casũ suũ. non est idoncus
ao resurrectionc̃ suã. Semꝑ in ꝓfundo ut dixi
ꝓfundo clamat: surgit de ꝓfundo. & ipse clamor
ñ cũ ꝑmittit multũ in imo esse. Ualde cm̃ in
ꝓfundo sunt: qui nec clamant de profundo.
Dicit scriptura. Peecator cũ uenerit in ꝓfundũ
maloꝵ : contẽpanit. Nĩ uidete fr̃s. quale. ꝓfũdũ

Expanded text:
abet, cujus fidelis est vox? Verumtamen et nos debemus intelligere de quo profundo clamemus ad Dominum. Profundum enim nobis est vita ista mortalis. Quisquis se in profundo intellexerit, clamat, gemit, suspirat, donec de profundo eruatur, et veniat ad eum qui super omnes abyssos sedet et super Cherubim, super omnia quae creavit, non solum corporalia, sed etiam spiritualia; donec ad eum veniat anima, donec ab illo liberetur imago ipsius, quod est homo, quae in hoc profundo tanquam assiduis fluctibus exagitata, detrita est: et nisi renovetur et reparetur a Deo, qui illam impressit quando potuit esse homo ad casum suum; non est idoneus ad resurrectionem suam, semper in profundo est; profundo clamat, surgit de profundo, et ipse clamor non eum permittit multum in imo esse. Valde enim in profundo sunt, qui nec clamant de profundo. Dicit Scriptura: «Peccator, cum venerit in profundum malorum, contemnit» . Jam videte, fratres, quale profundum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ cor ineũ: neq in altum clati sunt oculi mei.
neq ingressus sum in magnis. neq in mirabilib
suꝑ me. Qd eñi excessit uires meas ait. ñ quęsiui.
non ibi me extendi. nolui ibi magnificari. Na ista
exaltatio de habuntlantia grarum quã sit tunen¬
da. ne quis de dono dĩ suꝑbiat. sco magis scruet
humilitatẽ. & faciat qͦd scriptĩ. ẽ: quanto magnus
es. tanto humilia te in om̃ib. & corã dõ inuetnes
gpãm: quã ergo sit timenda suꝑbia de dono dĩ.
itiam atq etiam cõmenddandũ est caritati ur̃ȩ. ma¬
xime quia psalmus breuissimus ꝑmitit nos loqͥ.
Paulus apłs quãuis exꝑsecutore factus sit p̾dica.¬
tor: habundantiorem gr̃am consecutꝰ est in om̃i
labore apłico quã cȩteri apłi. ut magis d̾
ostenderet suũ esse qͦd dat: ñ hominis. Quomͦ
solent medici potentiam artis suȩ in desꝑatis

Expanded text:
tum cor meum, neque in altum elati sunt oculi mei; tum cor meum, neque in altum elati sunt oculi mei; neque ingressus sum in magnis, neque in mirabilibus super me.» Quod enim excessit vires meas, ait, non quaesivi, non ibi me extendi, nolui ibi magnificari. Nam ista exaltatio de abundantia gratiarum quam sit timenda, ne quis de dono Dei superbiat, sed magis servet humilitatem, et faciat quod scriptum est, «Quanto magnus es, tanto humilia te in omnibus, et coram Deo invenies gratiam» : quam ergo timenda sit superbia de dono Dei, etiam atque etiam commendandum est Charitati vestrae, maxime quia Psalmus brevissimus permittit nos loqui. Paulus apostolus quamvis ex persecutore factus sit praedicator, abundantiorem gratiam consecutus est in omni labore apostolico, quam caeteri apostoli, ut magis Deus ostenderet suum esse quod dat, non hominis. Quomodo solent medici potentiam suae artis in desperatis
Abbreviated transcription (Latin):
audierit homo qui ꝓficit. quasi obiectam ca¬
lumpniã ab ignaris paganis. ab hominib nes¬
cientib qͥd loquantur. in cõpage corꝑis xp̃i. res¬
pondeat ae dicat. Quid dicis non es iustus. qͥa
non facis mirabilia : Posses & auri dicere. non
es in corꝑe: quia ñ uides. Faceres inquit & tu
sicut a petrus fecit. Seo petrus & michi fecit.
quia in co corpore sũ in quo petrus fecit. In
illo qͦo potest possum. a quo diuisus non sũ.
Qo minis possum cõpatitur mͥ. & quod plus po¬
test. congiudco illi. Ipse añs desuꝑ clamauit
ꝓ corꝑt suo. saule saule quid me ꝑsequeris. &
i psum nemo tangebat: sed ꝓcorꝑe in t̾ra labo¬
rante caput de celo clamabat. Si ergo fratres
unus qͥsq quod potest iuste egerit. ꝙin eo qͥa
alius plus potest non inuiderit: sed congratulatus
fuerit tanquã in uno corpore cũ eo constitutus.
ꝑtinet ad eum uox ista psalmi. Dñe ñ ẽ exalta¬

Expanded text:
audierit homo qui proficit, quasi objectam caaudierit homo qui proficit, quasi objectam calumniam ab ignaris paganis, ab hominibus nescientibus quid loquantur; in compage corporis Christi respondeat et dicat: Qui dicis, Non es justus, quia non facis miracula; posses et auri dicere, Non es in corpore, quia non vides. Faceres, inquit, et tu, sicut et Petrus fecit. Sed Petrus et mihi fecit, quia in eo corpore sum, in quo Petrus fecit: in illo quod potest possum, a quo divisus non sum; quod minus possum, compatitur mihi, et quod plus potest, congaudeo illi . Ipse Dominus desuper clamavit pro corpore suo, «Saule, Saule, quid me persequeris» ? et ipsum nemo tangebat, sed pro corpore in terra laborante caput de coelo clamabat. 7. Si ergo, fratres, unusquisque quod potest juste egerit, et in eo quod alius plus potest non inviderit, sed congratulatus fuerit tanquam in uno corpore cum eo constitutus, pertinet ad eum vox ista Psalmi, «Domine, non est exalta