comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
estinat in uisere graindã elisabeth:
ae exemplo leca. Qdꝰ abiit imon¬
tanã incinitate uida tribꝰ menfib
ibidem mansura. docet quia om̃is
amina quȩ u̾bum di concipit. uir¬
tutum statim acumuua conscend̾e
est confessionis ⁊ laudis ar¬
cem penetrare. ut ualeat usq ad ꝑ¬
fectionem fidei spei ⁊ caritatis quasi
trib mensib in ea commnorari.
t intrauit in domum ⁊ acharie:
salutauit elysabeth. S factũ
ut audiuit salutationem marie
elysabeth. exultauit in fans in ut̾o
eius: & repleca ẽ sp̃n sc̃õ elysabeth.
Maria salutat elysabeth: ut humili¬
tatem suam commendet. Uocem
s iohannes prior in utero grãm sen¬
sit. Illa nature ordine audiuit: iste
inutero exultauit. Ila maxie sen¬
sit aduentum: ioħes dm̃ conceptũ.

Expanded text:
estinat invisere gravidam Elisabeth de exemplo laeta. Quod abiit in montana in civitatem Juda, tribus mensibus ibidem mansura: docet, quia omnis anima quae Verbum Dei concipit, virtutum statim cacumina conscendere est confessionis et laudis arcem penetrare, ut valeat usque ad perfectionem fidei, spei et charitatis, quasi tribus mensibus in ea commorari. Et intravit in domum Zachariae, et salutavit Elisabeth. Et factum est ut audivit salutationem Mariae Elisabeth, exsultavit infans in utero ejus; et repleta est Spiritu sancto Elisabeth. Maria salutat Elisabeth, ut humilitatem suam commendet. Vocem  sed Joannes prior in utero gratiam sensit. Illa naturae ordine audivit, iste in utero exsultavit. Illa Mariae sensit adventum, Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
Ac si diceret. Nonnos hoc ei nom̃
impouimus: s ado iam ẽ imposi¬
tum. Hoc enimi nom̃: ũ generis
t̃ s uatis. Ꝙmirati sunt: de con¬
uenientia int̾ patrem ⁊ matrem.
Cui puerum nomine patris ma¬
gisquam iohanuẽ uocandum de¬
ceruebant: eos figurant. qui dño
noue gr̃ȩ minniã decłante. cupie¬
runt eum potins confueta ueteris
sac̾dotii elicta p̃dieare. Unde bent
zacharias nixmoria dañ int̾pretatur
quia iemoriam antiq obseruati¬
oms a dũo date figurat. Pugilla¬
ris appellatur uel grafiꝰ uel tabelta:
qux pugno potest inclndi.ꝑtũ:¬

Expanded text:
Ac si diceret: Non nos hoc ei nomen imponimus, sed a Deo jam est impositum. Hoc enim nomen non generis est, sed vatis. Et mirati sunt de convenientia inter patrem et matrem. Qui puerum nomine patris magis quam Joannem vocandum decernebant, eos figurant, qui, Domino novae gratiae munera declarante, cupierunt eum potius consueta veteris sacerdotii edicta praedicare. Unde bene Zacharias memoria Domini interpretatur, quia memoriam antiquae observationis a Domino datae figurat. Pugillaris appellatur vel graphius vel tabella, quae pugno potest includi.
Abbreviated transcription (Latin):
uitate ꝑculsa. cor enun ut facta
ẽ uox salutationis tue in aurib meis.
exultauit ingaudio infans in ut̃o
meo. I nteluigit ꝑ sp̃m quo reple¬
ta erat quia exultatio nfantis signi¬
ficet ilhus uenisse matrẽ. cuius p̃cur¬
sor erat futtiriis. & ideo quȩ ante eru¬
bescebat. & seoccultabat quia conce¬
ꝑat filium. i actat se quia genutt ꝓ¬
phetam. Et beata quȩ credidit: qm̃
ꝑficitntur ea quȩ dicta sunt ei adño.
Iꝑte indicat. quia u̾ba angłi ad ma¬
raam ꝑ spm̃ agnonit. Credidit uir

Expanded text:
cta est vox salutationis tuae in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo. Intelligit per Spiritum quo repleta erat, quia exsultatio infantis significet illius venisse matrem, cujus praecursor erat futurus: et ideo quae ante erubescebat et se occultabat, quia conceperat filium, jactat se quia genuit prophetam, Et beata quae credidit, quoniam perficientur ea quae dicta sunt ei a Domino. Aperte indicat, quia verba angeli ad Maria
Abbreviated transcription (Latin):
t exclaniauit uoce¬
magna & dixit. Benedicta tu inter
mulieres. & benedictus fructus uen¬
tris tui. Quia magna di dona
cognouit: non tam clamosa quam
deuota exclamauit. quȩ spũ sc̃o ple
flagrabat. Intuendum qd̾ maria ead̾
node denedicit᷑ ab elysabeth qua a ga¬
bride. ut angłis ⁊ hominib ueneran¬
da. & cunctis femnus p̃ferenda mon¬
stretur: fructis uentris eiꝰ. benedictus
est: sicut ait apłs. Qui ẽ inquit suꝑ
omĩa ds benedictus inscła. Et im

Expanded text:
lamavit vocemagna, et dixit: Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui. Quia magna Dei dona cognovit, non tam clamosa quam devota exclamavit, quae Spiritu sancto plena flagrabat. Intuendum quod Maria eadem voce benedicitur ab Elisabeth, qua a Gabriele, ut angelis et hominibus veneranda, et cunctis feminis praeferenda monstretur. Fructus ventris ejus benedictus est, sicut ait Apostolus: Qui est, inquit, super omnia Deus Benedictus
Abbreviated transcription (Latin):
Quod tacharias ꝓpxire faciendum
coguouerat. ꝓphetico more quasi iã
factum narrat. Nam quȩ ꝓphetant᷑
Uisitauit inquit plebẽ suã. quasi
longa infirmitate tabescentem. &
redemit eã filii sui sangume sub
peccato uenditam. Suam chcitui:
non quod uemiens suam inuenerit:
s quiauisitando suam fecit. Cui fi¬
mile ẽ illud infine ꝓu̾bionim. Mu¬
licrem fortẽ quis iiuenet: Non in¬
uenit mulierẽ id ẽ eccłum fortem:
s fibi eam desponsando reddidit
fortem. Et erex cornusalutis nob̃.
indomo danid pueri sui. Cormu
dicit firmam celsitudinẽ: quia cor¬
nu ẽ firmum. & excedit carne. cũ
omnia ossa carne tegant᷑. Uocatur
itaq cornusalutis. regnum saluato¬
ris: quo mundꝰ ⁊ gaudia carnis su¬
perantux In cuius figuram.dand
consecrati. Sicut locutus ẽ ꝑos

Expanded text:
Quod Zacharias proxime faciendum cognoverat, prophetico more quasi jam factum narrat. Nam quae prophetantVisitavit, inquit, plebem suam quasi longa infirmitate tabescentem, et redemit eam filii sui sanguine sub peccato venditam. Sua dicitur, non quod veniens suam invenerit, sed quia visitando suam fecit. Cui simile est illud in fine Proverbiorum: Mulierem fortem quis invenit? non invenit mulierem id est, Ecclesiam fortem, sed sibi eam desponsando fecit fortem. Et erexit cornu salutis nobis, in domo David pueri sui. Cornu dicit firmam celsitudinem, quia cornu est firmum et excedit carnem cum omnia ossa carne tegantur. Vocatur itaque cornu salutis, regnum Salvatoris, quo mundus et gaudia carnis superantur. In cujus figuram Davidgni gloriam consecrati. Sicut locutus es
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ ꝓ missionẽ heredes. Qd̾
gͦ d̾s sanctis sus tam degentib
quã de iudeis post abraham defide
in carnationis dignatus ẽ reuela¬
re: senini abrahe locutus est.
ansit aut̃ maria cum illa quasi
menfib tribtis: & reu̾sa ẽ in domñ

Expanded text:
cundum promissionem haeredes . Quod ergo Deus sanctis suis, tam de gentibus quam de Judaeis, post Abraham de fide incarnationis dignatus est revelare, semini Abrahae locutus est. Mansit autem Maria cum illa quasi mensib
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdos quidam nomine ⁊ acha¬
rias. de uice abia. & uxor illi de
filiab arron: & nomͣ eius helisabeth.
Nota ẽ dignitas a aron pͥmipontifi¬
cis in lege: de abia uͦ pauicis dicamꝰ.
Abia familiam dequa zacharia ortus
e̾ sors octaua contigit: cum danrid
cultum domtis cłi ampliaret. mini¬
steria sacerdotum in ugnti quatuor
sortib drundens. Apte itaq preco
nom testamenti in unce sortis octaue
surrectionis sient ꝑ septem uecus¬

Expanded text:
dam nomine Zacharias, de vice Abia, et uxor illi de filiabus Aaron, et nomen ejus Elisabeth. BEDA. Nota est dignitas Aaron primi pontificis in lege; de Abia vero paucis dicamus. Abia familiam de qua Zacharias ortus est, sors octava contigit, cum David cultum domus Dei ampliaret, ministeria sacerdotum in viginti quatuor sortibus dividens . Apte itaque praeco Novi Testamenti in vice sortis octavaesurrectionis, sicut per septenariu
Abbreviated transcription (Latin):
despũ sc̃o ⁊ carne uirginis concipi:
ihoc u̾bum humanum & corporale
mimissum aurib plurimorum
ñdiuditur ꝑsingules. ut pars in
alio. ⁊ pars sit malio. s in omnub
in tegrum ⁊ plenum habet᷑. ut in
ẽ in celo ⁊ int̾ra. ce apudpatrẽ ⁊ in
uirgine: E & urgens ant̾ maria
in dieb illis: abiit in montana cũ

Expanded text:
de Spiritu sancto et carne Virginis concipi, de Spiritu sancto et carne Virginis concipi, hoc Verbum humanum et corporale, immissum auribus plurimorum, non dividitur per singulos, ut pars in alio, et pars sit in alio, sed in omnibus integrum et plenum habetur, ut inest, in coelo et in terra, et apud Patrem et in Virgine? Exsurgens autem Maria in diebus illis, abii
Abbreviated transcription (Latin):
tionis ꝑ omnia memor. & cum mag¬
na deuotione ꝓmissum angłi optat
Legiinis & fidelit̾ retinemus.
ecepto uirginis consensu. mox
celestis regionis accolas repetruit
angłs: & ecce subito se.¬
cretum uirgins ineffabit
potentia penetrauit: quia ȩternus
sol de summa altitudine claritatis
pat̾ne descendeus uulue uirginał
aditum reserattit. & totius mundi
caligniem fulgida choruscatione
repressit. Intrat artifex mnundi an¬
gustias uentris humani: efficitur.
grauida mat̾ intacta. Circumdat
maria uirum angło fidetu dando:
quia eua ꝑdidit uirum serpenti
quia carrtati nil longe est.
Non prius inut̾o uirgiis caro con¬
cepta ẽ. c post modum diuuntas
neuit in carnẽ. s mox u̾bum ue¬
nit inutero. mox u̾brim seruata
uirtute ꝓprienature factum ẽ caro
& ꝑfectus homo. id ẽ iiuerttate car¬
nis & amme rationalis. Unde un¬
ctus p̃parcicipib dicitur: dono
uidelicet sp̃c seĩ. Nam hoc ipsum

Expanded text:
tionis per omnia memor et cum magtionis per omnia memor et cum magna devotione promissum angeli optat Legimus et fideliter retinemus. « Accepto virginis consensu, mox coelestis regionis accolas repetivit angelus; et ecce subito secretum virginis ineffabilis potentia penetravit, quia aeternus sol de summa altitudine claritatis paternae descendens, vulvae virginalis aditum reseravit, et totius mundi caliginem fulgida coruscatione repressit. Intrat mundi artifex angustias ventris humani, efficitur gravida mater intacta. Circumdat Maria virum, angelo fidem dando; quia Eva perdidit virum, serpenti Quia charitati nil longe est: « Non prius in utero virginis caro concepta est, et postmodum divinitas venit in carnem, sed mox Verbum venit in utero, mox Verbum servata virtute propriae naturae, factum est caro et perfectus homo, id est, in veritate carnis et animae rationalis. Unde unctus prae participibus dicitur , dono videlicet Spiritus sancti. Nam hoc ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
N ecce. & ꝓetiam ipsa ebisabeh cog¬
nata tua: concepit filium. Ne uir¬
go se pariturã difficdat: accipit ex¬
emplum sterilis amis pariture: ut
discat omina d̾o possibilia etiã meis
quȩ nature ordini uident᷑ contͣri.
e alit̾. Non quasi incredulã exẽ¬
plis hortatur angłs adfidem: s cre¬
denti quȩ audierat ampliora repli¬
cat miracula: ut quȩ dm̃ uirgo erat
paritura. precur sorem quoq ac anu
sterili nasciturum cognosceret.
crendum qd̾ aaron qui de lerii ixorẽ
accepit de tribu iuda elisabeth sororẽ
naason: & ioida pontifex uxorẽ habuit
de tribu regali iosabeth filiam iorara.
Per hos itaq necnon ꝑ alios. utreqi
trib regalis ⁊ sac̾dotalis cormincte fu¬
erunt. Hinc maria & etisabet cogna¬
te erant: & congruit ut de utraq tͥbu
metdiator nascatur qui regnat iueter¬
num. & ẽ sacerdos scđm ordinem mel¬
chisedech. Dixit aut̃ maria. Ecce
mat̃ dm̃ eligitur. ancillam se nuncu¬
pat. sue conditionis & dine digna¬

Expanded text:
Et ecce et  pro etiam ipsa Elisabeth cognata tua concepit filium. Ne virgo se parituram diffidat, accipit exemplum anus sterilis pariturae, ut discat omnia Deo possibilia, etiam in eis quae naturae ordini videntur contraria. Vel aliter: Non quasi incredulam exemplis hortatur angelus ad fidem, sed credenti quae audierat ampliora replicat miracula, ut quae Deum virgo erat paritura, praecursorem quoque de anu sterili nasciturum cognosceret. Sciendum quod Aaron qui de Levi, uxorem accepit de tribu Juda Elisabeth sororem Naasson: et Joiada pontifex uxorem habuit de tribu regali Josabeth filiam Joram. Per hos itaque nec non per alios, utraeque tribus, regalis et sacerdotalis, conjunctae fuerunt. Hinc Maria et Elisabeth cognatae erant; et congruit ut de utraque tribu mediator nascatur, qui regnat in aeternum, et est sacerdos secundum ordinem Melchisedech . Dixit autem Mariae: Ecce mater Domini eligitur ancillam se nuncupat, suae conditionis et divinae digna
Abbreviated transcription (Latin):
Ingo uiri salutationis ignara. u̾ boꝵ
nouitate terretur. Uirginum quip¬
pe ẽ. ad om̃s uiri igressus pauere:
om̃sq uiri affatus uereri. Maria
gͦ nouam benedictionis formulam
mirabat᷑: quȩ nusqͣm ante lecta
fuerat. E t ait angłs ei. Ne timeas
marria: inuenisti enim gr̃am apud
dm̃.Iamiliarius quasi notam uo¬
cat eam ex nomine: suadens e non
timere. Inuenisti gratiã: totus gr̃e
anctorem conceptum. Unide sequit᷑.
Ecce concipies int̾o. & paries filiũ.¬

Expanded text:
irgo viri salutationis ignara, verborum novitate terretur. Virginum quippe est, ad omnes viri ingressus pavere, omnesque viri affatus vereri. Maria ergo novam benedictionis formulam mirabatur, quae nusquam ante lecta fuerat. Et ait angelus ei: Ne timeas, Maria: invenisti enim gratiam apud Deum. Familiarius, quasi notam, vocat eam ex nomine, suadens ei non timere. Invenisti gratiam, totius gratiae auctorem conceptura. Unde sequitur: Ecce concipies in
Abbreviated transcription (Latin):
co regum uolumine legit᷑ ioram.
fuisse patrẽ ochoriȩ & ochoriam pa¬
trem ioe: & ioan patren amasie. E
amafiam patrem fuisse atarie:
qui appellatris ẽ etiam otias. Ueruĩ
quia ioram semiscuit generi im¬
pissime iezabel. dicens filiam eius:
tolluntur tres reges in mecho. uel
quia positum erat euuangłiste. po¬
uere tres tesseresce decades. io ẽ tres
quat̃denarios numeros. qui sunt
quadragnita duo. Ozias autẽ:
genuit ioachan. Ioathan aut̃ gen̾
achar. Achar aut̾: geñ ezechiam.
Ezechias aut̃: genuit manassen.

Expanded text:
m volumine legitur, Joram fuisse patrem Ochoziae, et Ochoziam patrem Joae, et Joam patrem Amasiae, et Amasiam patrem fuisse Azariae, qui appellatus est etiam Ozias. Verum quia Joram se miscuit generi impiissimae Jezabel, ducens filiam ejus, tolluntur tres reges e medio: vel, quia propositum erat evangelistae ponere tres tesseradecades, id est, tres quaterdenarios numeros qui sunt quadraginta duo. Ozias autem genuit Joatham. Joatham autem genuit Achaz. Achaz autem genuit Ezechiam. Ezechias autem genuit Mana
Abbreviated transcription (Latin):
salutis. non meritis hominum. s
carne oriens exalto. id ẽ u̾bum patͥs
ortum uere lucis aꝑiens: de filiis
tenebrarum & lucis noctis. filios lucis
faciens. Unde sequit᷑. Illumina
ins qui intenebris peccatoꝵ & in
umbra mortis. id est incecitatem
ignorantie dep̃ssi sunt: quia ex elu¬
dens erroꝵ tenebras in fudit ue¬
ram cognitionis sue lucem. & cer¬
tum it pacrie celestis aꝑuit. P e¬
des nr̃i affectiones mentis sunt: q̃
sigr̃e nr̃i illu minatoris concordent.
dirigunt᷑ inuiam pacis. id ẽ ĩ oꝑa.
quȩ sunt nob̃ uia ad pacẽ celi ꝑpe¬
tuam. Congrue prius illuminã¬
tur corda. & ptꝰ ea dirigunt᷑ ĩ oꝑa
pacis: dicente psalmsta. Inquire
pacem & ꝑsequere eam. Puer.
potuit. solitudinis asꝑa petiit: ut
& se & anditores suos ab illecebris
mundi suspenderet. Assignata p̃¬
cursoris natiuitate qm prius nascit᷑.
pͥus p̃dicat. prius morit᷑: apte sub¬
ningit᷑ saluatoris generatio. ⁊ nati¬

Expanded text:
salutis, non meritis hominum, sedsalutis, non meritis hominum, sedcarne oriens ex alto, id est, Verbum Patris, ortum verae lucis aperiens: de filiis tenebrarum et noctis, filios lucis faciens. Unde sequitur: Illuminahis, qui in tenebris peccatorum, et in umbra mortis, id est, in caecitate ignorantiae depressi sunt; quia excludens errorum tenebras, infudit veram cognitionis suae lucem, et certum iter patriae coelestis aperuit. Pedes nostri, affectiones mentis sunt: quae si gratiae illuminatoris nostri concordent, diriguntur in viam pacis, id est, in opera quae sunt nobis via ad pacem coeli perpetuam. Congrue prius illuminantur corda, et postea diriguntur in opera pacis, dicente Psalmista: Inquire pacem et persequere eam . Puer potuit, solitudinis aspera petiit, ut et se et auditores suos ab illecebris mundi suspenderet. Assignata praecursoris nativitate, qui prius nascitur, prius praedicat, prius moritur, apte subjungitur Salvatoris generatio et nati
Abbreviated transcription (Latin):
dauid aut̃ ꝓprietas gr̾ationis xp̃i se¬
cundum canem. Insc̾itate & iu¬
sticia coram ipso. omnib dieb nr̃is.
Sanctitas ꝑtinet ad cultum religionis.M
iusticia admod̾ationẽ iudicii. nel ui¬
dicte. Ista coram dño funt: qnͣdo non
queritur alia qm dĩ retributio.
queretir: ad ꝓpħam u̾ba conu̾tit:
ut hoc benefictum qd̾ ppħa futurꝰ
erat dm̃ ce̾ designaret. Non mirum
si alloquit᷑ infantẽ octo dierum:
quia bene potuit audire uocem pa-¬
tris iam natus. qui salutationẽ ma¬
rie audiit adhuc inutero clausts.
Dutandus ẽ quoq ⁊ acharias ꝓpt̃
eos qui aderant instruendos: fut᷑a
filii muma̾ quȩ ꝑangłm didicerat.
p̃dicare mox ut loqui potuit. Altis¬
summ uocat que̾ iohannes p̾ibat:
iuxta quod psalmista ait. Mater
syon dicet homo. & homo natus ẽ in ea.
& ipse fuudauit eam altissimus.
ddandam scientiã salutis plebi eius
ui remissionẽ peccatorum incortim.
Desicderans commendare nom̃ saluato¬
ris: frequentat mentionẽ salutis.

Expanded text:
ationis Christi secundum carnem. In sanctitate et justitia coram ipso omnibus diebus nostris. Sanctitas pertinet ad cultum religionis, justitia ad moderationem judicii vel vindictae. Ista coram Domino sunt, quando non quaeritur alia quam Dei retributio. queretur, ad prophetam verba convertit, ut hoc beneficium quod propheta futurus erat, Domini esse designaret. Non mirum si alloquitur infantem octo dierum, quia bene potuit audire vocem patris jam natus, qui salutationem Mariae audivit adhuc in utero clausus. Putandus est quoque Zacharias propter eos qui aderant instruendos, futura filii munera quae per angelum didicerat, praedicare mox ut loqui potuit. Altissimum vocat, quem Joannes praeibat, juxta quod Psalmista ait: Mater Sion dicet homo, et homo natus est in ea, et ipse fundavit eam Altissimus. . Ad dandam scientiam salutis plebis ejus, in remissionem peccatorum eorum. Desiderans commendare nomen Salvatoris frequentat mentionem salutis.
Abbreviated transcription (Latin):
nerent: semꝑ his abstinebant. Decet
enim eum qui musto sp̃c sci desid̾at
inipleri: nullo poculo debriari.
Siceram ñ bibet: & adhue. idẽ p̃t̃¬
illam uirtutem. spũ scõ replebit᷑ exut̾o.
Et multos filiorum ifrł conu̾cit ad
dma dm̃ ipsorum: & ipse p̃cedet anti
illm inspũ & mrcute helie ut con

Expanded text:
nerent, semper his abstinebant. Decet nerent, semper his abstinebant. Decet enim eum qui musto sancti Spiritus desiderat impleri, nullo poculo debriari. Siceram non bibet, et adhuc idem praeillam virtutem Spiritu sancto replebitur ex utero. Et multos filiorum Israel convertet ad Dominum Deum ipsorum, et ipse praecedet ante illum in spiritu et virtute Eliae, ut con
Abbreviated transcription (Latin):
& multi in uatiuitate eĩ gaude¬
bunt. G audium ad mentem:
cxultatio corporis inlaritatẽ spectat.
Nato precursore multi gaudent.
nato dũo magnum gaudium mn¬
ciatur quod erit omni ppło: quia
hic salutem muitis p̃dicat. ille om̃ib
brahe parit̾ ⁊ zacharie filii dantur.
Dumnum gͥ mumis ẽ: fecunditas
parentis. Agant gͥ patres gras quia
genuerunt: filii qma gentti sunt.
niatres quia honorant᷑ p̃mus coniuigii.
Erit enim magnus coram dño. &
uinum & siceram nͣ bibet. & sp̃u scõ
replebitur. adhuc exutero matͥs sue.
re indeserto celestia gaucda. t̾renas
delicias sꝑnere: ꝓueritate capite
truncari. Siceram uocant hebrei
omne poculum qd̾ inebriare potest.
siur de pomis. siue de frugib. seg
dequalibet alia mat̾ia confectum.
In lege nazareorum erat: nino &
sicera tempore consecrationis absti¬
nere. Ioliannes uͦ & sainson. ⁊sere¬
mias. ut semꝑ natarei. id ẽ scĩ ma¬

Expanded text:
et multi in nativitate ejus gaudeet multi in nativitate ejus gaudebunt. Gaudium ad mentem, exsultatio ad corporis hilaritatem spectat. Nato praecursore, multi gaudent; nato Domino, magnum gaudium nuntiatur quod erit omni populo ; quia hic salutem multis praedicat, ille omnibusbrahae pariter et Zachariae filii dantur. Divinum igitur munus est fecunditas parentis. Agant igitur patres gratias, quia genuerunt; filii, quia geniti sunt; matres, quia honorantur praemiis conjugii. Erit enim magnus coram Domino, et vinum et siceram non bibet, et Spiritu sancto replebitur adhuc ex utero matris suae. re in deserto coelestia gaudia, terrenas delicias spernere, pro veritate capite truncari. Siceram vocant Hebraei omne poculum quod inebriare potest, sive de pomis sive de frugibus, seu de qualibet alia materia confectum. In lege Nazareorum erat, vino et sicera tempore consecrationis abstinere. Joannes vero et Samson et Jeremias ut semper Nazarei, id est, sancti ma
Abbreviated transcription (Latin):
Longitudo dierum in dert̾a eiꝰ: in
sumstra illius duime. Et zachatias
turbatus ẽ iudens: & timor irruit
suꝑ eum. Ait aut̃ ad illum angłs.
Netimeas ⁊ acharia: qm̃ exaudita est
dep̃catio tua. ieut humani de¬
diendo consolari. Contͣ demones
si quos sua p̃sentia t̾ritos sensernt:
ampliori horrore concutiunt. Exay¬
dita ẽ dep̃catio facta ꝓ ppłi redemp¬
tione: non ꝓsobole quam desꝑabat
penitentiã & fidem. p̃pararet salita¬
tori plebem. Et uxor tua elisa¬
beth. pariet tͥ filium: & uocabis
nomen eitis ioliannem. Singu¬
laris meriti indicium datur: qͥno¬
ponitn. uel mutat᷑. Sic abram
quia pat̾ multarum gentrum
erat futuriis. abraham ẽ uocatꝰ.
sic ucob. quia dm̃i uidit isrł appel¬
lari meruit. Iohannes int̾pretat᷑
inquo ẽ gr̾a. uel dm̃ gr̃a: inquo de¬
claratur & parentib enis gr̾am ẽẽ
donatam. &e ipsi iohani qiti ex ut̾o
matͥs spũ scõ erat replenduss.
Et erit gaudium tͥ e exultatio:

Expanded text:
Longitudo dierum in dextra ejus, in Longitudo dierum in dextra ejus, in sinistra illius divitiae . Et Zacharias turbatus est vidensaper per eum. Ait autem ad illum angelus: Ne timeas, Zacharia, quoniam exaudita est deprecatio tua. Sicut humani dediendo solari. Contra, daemones si quos sua praesentia territos senserint, ampliori horrore concutiunt. Exaudita est deprecatio facta pro populi redemptione, non pro sobole, quam desperabat poenitentiam et fidem, praepararet Salvatori plebem. Et uxor tua Elisabeth pariet tibi filium, et vocabis nomen ejus Joannem. Singutem meriti indicium datur, quonomen, vel mutatur. Sic Abram, quia pater multarum gentium erat futurus, Abraham est vocatus . Sic Jacob, quia Deum vidit, Israel appellari merin quo declaratur et parentibus ejus gratiam esse donatam, et ipsi Joanni, qui ex utero matris sancto Spiritu erat replendus. Et erit gaudium tibi et exsultatio,
Abbreviated transcription (Latin):
cuis ꝑlegeni ascensio figurabatur:
quia qui descendit ipse ẽ & qͥ ascendit
bebatur. ut uerum querendũ
fuisse sacerdotẽ figuraret᷑. doner ue¬
niret. qui ꝑ ꝓprium sanguinẽ intro¬
iuit semel insc̾a et̃ia redemptione
inuenta. Cuius hostia tẽpore pas¬
chȩ immolata. s die pente costes spũ
scõ in igne apparente constiminata ẽ.
ueteris enim erat consuetudinis: ac¬
ceptas do̾ uictimas celesti igni consu¬
mi. Donec gͦ ueritas compleretur:
figuram licuit exerceri. Unde est
qd̾ mathias qui ante pentecosten
ordiuatur sorte querit᷑. septẽ uͦ di¬
& manus impositione. pparu¬
it autẽ illi angłs dm̃: stans adextͥs
apparere: quia ñ possunt p̃uideri:
apparuit: quia &e aduentum ueri sic̾¬
dotis. & myst̾ium sacͥficii uniu̾salis.
& celestis dom garidium inmincia¬
bat. Sicut enmmi ꝑsinistram p̃sentia.
sic ꝑdext̾am sepe bona ꝓnunciantur
et̾na: nixca illud in lau̾de sapientie.

Expanded text:
ejus per legem ascensio figurabutur, ejus per legem ascensio figurabutur, quia qui descendit, ipse est et qui ascendit bebatur, ut verum quaerendum fuisse Sacerdotem figuraretur, donec ver proprium sanguinem introivit semel in sancta aeterna redemptione inventa . Cujus hostia tempore Paschae immolata, sed die Pentecostes Spiritu sancto in igne apparente, vere consumpta est. Veteris enim erat consuetudinis acceptas Deo victimas coelestis igne consumi. Donec ergo veritas compleretur, figuram licuit exerceri. Inde est quod Matthias, qui ante Pentecosten ordinatur, sorte quaeritur; septem vero diet manus impositione . » Apparuit autem illi angelus Domini, stans a dextris apparere, quia non possunt praevideri, apparuit, quia et adventum veri sacerdotis, et mysterium sacrificii universalis et coelestis doni gaudium annuntiabat. Sicut enim per sinistram praesentia, sic per dexteram saepe bona pronuntiantur aeterna, juxta illud in laude sapientiae:
Abbreviated transcription (Latin):
dinem sacerdotii sorte exiit ue in¬
censum poueret ingressus intera¬
plum dm̃. ⁊ omnis multitudo e¬
rat ppłi orans foris hora incensi.
Cum ex precepto moysi uno sac̾¬
dote decedente. unus suceedere
iubebat᷑. tempore danto statutum
est. ut uicissim mnunstrantes. ꝑoctonoᷤ
dres asabbato usq ad sabbatum t̃ꝑe
nec int̾ea domu suam tangerent
Tacharias sorte exiit. ñ uouas prisca:
illa iudelicet qua successit inuice
abia: cum pͥmo ad pontificatũ acce¬
deret. Hec sollempnitas decinia die
septimi mensis ipaschali miense qmͣ
diem expiationis siue ꝓpiciationis uo¬
cant celebratur: quando solui pon¬
tifex intidibat in secundũ tab̾nacu¬
lum cum sanguine. In quo signifi¬
eatur iħc sacerdos: qui impleta dis¬
pensatione carms. celi secreta fubiit
ut ꝓpicium nob̾ faceret patr̃e. & inter¬
pellaret pro peccatis eorum. qͥ ad huc
ꝓforib orantes expectant & diligunt
aduentum eiꝰ. Pulchre gͥ ea die des¬
censio eus ꝑ angłm nunciatur: qua

Expanded text:
te exiit ut incensum poneret, ingressus in templum Domini, et omnis multitudo populi erat orans foris hora incensi. Cum ex praecepto Moysi uno sacerdote decedente, unus succedere jubeatur, tempore David statutum est ut vicissim ministrantes per octonos dies, a Sabbato usque ad Sabbatum temponec interea domum suam tangerent. Zacharias sorte exigit, non nova, sed prisca, illa videlicet qua successit in vice Abia, cum primo ad pontificatum accederet. Haec solemnitas decima die septimi mensis a paschali mense, quam diem expiationis sive propitiationis vocant, celebratur, quando solus pontifex introibat in secundum tabernaculum cum sanguine. In quo significatur Jesus sacerdos, qui, impleta dispensatione carnis, coeli secreta subiit, ut propitium nobis faceret Patrem, et interpellaret pro peccatis eorum qui adhuc pro foribus orantes exspectant, et diligunt adventum ejus. Pulchre igitur ea die descensio ejus per angelum nuntiatur, qua
Abbreviated transcription (Latin):
patres nr̃i. Quia uͦ hac sententia ꝑ io
hannem inbuti. ⁊ ꝑ heliã imbuen di ft̃
iudei. ut pote duitius in creduli: fere
ead̾e̾ ñba quȩ angłs de iohanne mala¬
chias p̃dixit de helya. itteram sic

Expanded text:
patres nostri . Quia vero hac sententia per Joannem imbuti, et per Eliam imbuendi sunt Judaei, utpote diutius increduli: fere eadem verba quae Angelus de Joanne, Malachias praedicit de Elia . Litteram sic
Abbreviated transcription (Latin):
dinem ꝓmissorum hesitans. signum
qurrit̾: cui allocutio angłica sufficere
debuerat. Unde merito penam luit
intaciturnitate qm meruit: ut qui¬
qui discredendo locutus ẽ. iami tacen¬
do credere discat. Et respondens
angłs. dix̃ ei. Ego sum gabriel qui
asto aute din. & missus sum loqui ad

Expanded text:
dinem promissorum haesitans, signum quaerit, cui allocutio angelica sufficere debuerat. Unde merito poenam luit in taciturnitate quam meruit, ut qui discredendo locutus est, jam tacendo credere discat. Et respondens angelus, dixit ei: Ego sum Gabriel qui asto ante Deum, et missus sum loqui ad
Abbreviated transcription (Latin):
u̾tit ad dñm: quib infide uenturi
dedit baptismum. In spũ helye dr̃
redemptoris. Uirtus quoq siillima¬
fint ambod: quia anibo in deserto. am¬
bo uictu parti. nestitu incultii. ambo
regum insaniam tolerant. Ille iorda¬
neui celum petiturꝰ diuisit. hie ad la¬
uachrum quo celum petit᷑ multos
conu̾tit. Corda patrum in filios con
uertere ẽ: spualem scõrum antiquorũ
scientiam ppłis p̃dicando infundere.
Prudentia uͦ iustorum ẽ: non delegis
oꝑib iusticiam p̃sumere. si ex ficle
salutẽ querere. ut quanrus in lege po¬
siti. legis uissa ꝑficiant. gr̃a se tamen ꝑ¬

Expanded text:
vertit ad Dominum, quibus in fide venturi dedit baptismum. In spiritu Eliae dRedemptoris. Virtus quoque simillimfuit ambobus; quia ambo in deserto, ambo victu parci, vestitu inculti, ambo regum insaniam tolerant. Ille Jordanem, coelum petiturus divisit; hic ad lavacrum, quo coelum petitur, multos convertit. Corda patruvertere, est spiritalem sanctorum antiquorum scientiam populis praedicando infundere. Prudentia vero justorum est, non de legis operibus justitiam praesumere, sed ex fide salutem quaerere: ut quamvis in lege positi legis jussa perficiant, gratia se tamen
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ ad immensam głam tui quȩ p̃
ceteris illumniaberis. ¶ deoq quod.
nascetur ex te scm̃: nocabit᷑ filius ħ¬
os et sisci efficimur. ñ tam̃ sc̾i nas¬
nalis copule conceptus non est:
Et ecce elisabeth cognata tua. ⁊ ipsa
concepit filium in senectute sua. &
hic mensis ẽ sextus illi quȩ uocat᷑

Expanded text:
id est ad immensam gloriam tui, quae prae id est ad immensam gloriam tui, quae prae caeteris illuminaberis. Ideoque quod nascetur ex te sanctum, vocabitur Filius os etsi sancti efficimur, non tamen sancti nasnalis copulae conceptus non est. Et ecce Elisabeth cognata tua, et ipsa concepit filium in senectute sua. Et hic mensis est sextus illi, quae vo
Abbreviated transcription (Latin):
feret ñ legerat. nec ab angło audierat.
tribuitur effectiti. nt sepe fieri solet.
Euindem quoq nominat uirtutẽ.
altissimi: uuxta hoc qd̾ dñs discipulis
ꝓmittens aduentum emsdẽ sp̃c ait
uos aut̃ sedete incititate: quo ad¬
usq induamini uirtute ex alto. Uin¬
bra uͦ fit. a lumine & corpore: cun qd̾¬
libet obumbraculi gemis int̾ nos q so¬
lem opponimus quo lucẽ ełꝰ nobis toltra¬
biliorem reddamus. Itaq lix in cor¬
porea diuinitatis in natura sua ni¬
insibilis: ut quo quoinodo posset in
nr̃a inderi substancia. infirmitatis
donum sc̃ĩ spc̃ In ostimabile. noua sci¬
licet gr̾a ⁊ singularis conferet᷑ tibi:
ꝙ ita ipse sp̃c sc̾s cuius ẽ om̃a bona di¬
stribuere ⁊ conseruare atq optimo fi¬
ne confirmare unde uirtus altissi¬
mi dicit᷑. obumnbrabit. Quasi umbra¬
culum uidelicet corpꝰ humanum de
carne tua formadit splerdor lucis et̃¬
ne: hoc ẽ dĩ sapientie. Ꝙ hoc fiet tͥ.

Expanded text:
fieret non legerat, nec ab angelo audierat. fieret non legerat, nec ab angelo audierat. nomen causae attribuitur effectui, ut saepe fieri solet. Eumdem quoque nominat virtutem Altissimi, juxta hoc quod Dominus discipulis promittens adventum ejusdem SVos autem sedete in civitate, quoadusque induamini virtute ex alto . Umbra vero fit a lumine et a corpore, cum quodlibet obumbraculi genus inter nos et solem opponimus, quod lucem ejus nobis tolerabiliorem reddamus. Itaque lux incorporea divinitatis, in natura sua invisibilis, ut quoquomodo posset in nostra videri substantia, infirmitatis donum sancti Spiritus inaestimabile, nova scilicet gratia et singularis conferetur tibi; et ita ipse Spiritus sanctus, cujus est omnia bona distribuere et conservare, atque optimo fine confirmare, unde virtus Altissimi dicitur: obumbrabit, quasi umbraculum videlicet corpus humanum de carne tua formabit splendori lucis aeternae, hoc est, Dei sapientiae, Et hoc fiet tibi,
Abbreviated transcription (Latin):
ginitatis non patieris detrimentum.
Iħc saluator siue salutaris int̾pretat᷑.
quia saluum facturus erat ppłm sim̃.
a peccatis. Hic erit magntis. ⁊ filiꝰ
altissum nocabitur: & dabit illi dñs d̾s
sedem danid patͥs enis. ohannes
sedem dauid: ut gentẽ eui damd tem¬
poralit̾ gub̾nacula p̃buerat. ipse ꝑpetu¬
um uocaret ad regnum. Q uod autẽ
filius altissimi. & dauib patrẽ habere
dicitur: indiab naturis di uidelicet
& hominis una xp̃i ꝑsona demonstta¬
tur E⁊ regnabit indomo iacob in
et̃num. & regni eius ñ erit finis.
n presenti uita corda in habitans
regnabit. infuturo de exilio ad głam
uocans. Hinc ysaias. We paeis eiꝰ¬
non erit finis. Domum iacob. totam
tium excisi in oluiam bonam iudeoꝵ
sunt inserti. Dix̃ aut̃ martia ad
angłm. Quomodo fiet istud. qm̃ turũ
non cognosco:Non ait. unde hoc
sciam. s quomͦ siet: quia ñ dubitabat
de u̾bis angłi. Legerat. eoce uirgo con¬
cipiet & pariet filium: s quomodo

Expanded text:
eris detrimentum. Jesus salvator sive salutaris interpretatur, quia salvum facturus erat populum suum a peccatis. Hic erit magnus et Filius Altissimi vocabitur, et dabit illi Dominus Deus sedem David patris ejus. Joannes sedem David, ut gentem cui David temporaliter gubernacula praebuerat, ipse perpetuum vocaret ad regnum. Quod autem Filius Altissimi, et David patrem habere dicitur, in duabus naturis, Dei videlicet et hominis, una Christi persona demonstratur. Et regnabit in domo Jacob in aeternum, et regni ejus non erit finis. In praesenti vita corda inhabitans regnabit, in futuro de exsilio ad gloriam vocans. Hinc Isaias: Et pacis non erit finis . Domum Jacob, totam tium excisi, in olivam bonam Judaeorum sunt inserti . Dixit autem Maria ad angelum: Quomodo fiet istud quoniam virum non cognosco? Non ait: Unde hoc sciam? sed: Quomodo fiet? quia non dubitabat de verbis angeli. Legerat: Ecce virgo concipiet et pariet filium ; sed quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
nicedentes in omnib mandatis &
iustificationib dñi sine querela.
Ante dm̃ qui uidet incorde ⁊ ñ fal¬
litur iustierant. si aprid homines
obꝓbrium sustinebant. quia iex ste¬
rues maledinit. Rius ẽ manda¬
tum: deinde rustificatio. In manda¬
tis dñi incedimus: cum eis obedimꝰ.
Cum uͦ congrue uidicamus: iustifi¬
cationes eius tenemus. Pieua ẽ hec
landatio: quȩ genus in maiorib.
mores mequitate. officium in sacer¬
dotio. factum in mandato. uidici¬
um inustificatione comphendit.
De hoc quod addit sine querela.
ait apłs. ꝓuidentes bona ñ tantũ
coiam deo. s etiam coram homunb.
W eccliastes. Nesis iuquit. multum
iustus. quia plerumq iusticia duri¬
or hominum querelam prouocat.
Que uͦ temꝑata ẽ : itiam mindie
querimoniam uitat. Et ñ erat
illis filius. eo quod eeͬt elisabeth steri¬

Expanded text:
in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela. Ante Deum qui videt in corde et non fallitur, justi erant, sed apud homines opprobrium sustinebant, quia lex steriles maledixit. Prius est mandatum, deinde justificatio. In mandatis Domini incedimus, cum eis obedimus. Cum vero congrue judicamus, justificationes ejus tenemus. Plena est haec laudatio, quae genus in majoribus, mores in aequitate, officium in sacerdotio, factum in mandato, judicium in justificatione comprehendit. De hoc quod addit, sine querela, ait Apostolus: Providentes bona non tantum coram Deo, sed etiam coram hominibus . Et Ecclesiastes: Ne sis, inquit, multum justus ; quia plerumque justitia durior hominum querelam provocat: quae vero temperata est, etiam invidiae querimoniam vitat. Et non erat illis filius, eo quod e
Abbreviated transcription (Latin):
quo hȩc fiant: ꝓco qd̾ non credidisti
u̾bis meis. quȩ implebuntur intꝑ̃e
suo. Angłicum ad uos uemitt: sic
xt̾uis implent ininisterium. ut tnͣ
mnqͣm desint interius ꝑ contempli¬
tionem. Missi ante dm̃ sunt: quia
quocumq ueniunt. in tra ipsum cur¬
runt qui ubiq ẽ. Et erat plebs ex¬
pectans ⁊ achariam: & mirabant᷑ qd̾
tardaret ipse intemplo. E gressus autẽ:¬

Expanded text:
credidisti verbis meis, quae implebuntur in tempore suo. Angeli cum ad nos veniunt, sic exterius implent ministerium, ut tamen nunquam desint interius per contemplationem. Missi, ante Deum sunt; quia quocunque veniunt, intra ipsum currunt qui ubique est. Et erat plebs exspectans Zachariam, et mirabantur quod tardaret ipse in templo. Egressus aute
Abbreviated transcription (Latin):
dett ⁊ tum cum uenerit in gła pa¬
trissm cum angłis scĩs. Qui corã
hominib ubi ꝓdesse debet nominis¬
mei confessio. negatierit dm̃ uel ho¬
minem esse: & ego coram patre meo &
angłis negabo enm. id ẽ non manifesta

Expanded text:
 cum venerit in gloria Patris sui cum angelis sanctis. Qui coram hominibus, ubi prodesse debet mei nominis confessio, negaverit me Deum vel hominem esse, et ego coram Patre meo et angelis negabo eum, id est, non manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
dum solummodo dei ꝓuidentu de¬
cent̾ restituamur. ¶ olite timere gͦ
multis passerib meliores estis uos.
ncas. Multis passerib pluris estis.
hoc ẽ maioris apud dm̃ dignitatis.
Omnis gͦ qui confitebitur me corã
hominib. confitebor & eo eum corã
patre meo qui incelis t̃. L&c coram
angłis eius. Quia ñ sunt timen¬
di terrores carnis: g consicemini me.
Omnis enim qui me confitetur co¬
ram hominib. idt̃ non solũ cordas
fide. s ore &t oꝑe non recusans scili¬
cet mori ꝓme: & ego confitebor eũ
in conspectu suꝑne ciuitatis. et̾nq
regis ac indicis dicens. nenite bene¬

Expanded text:
dum solummodo Dei providentia dedum solummodo Dei providentia decenter restituamur. Nolite ergo timere, multis passeribus meliores estis vos. Lucas: Multis passeribus pluris estis , hoc est, majoris apud Deum dignitatis. Omnis ergo qui confitebitur me coram hominibus, confitebor et ego eum coram Patre meo, qui in coelis est, L. et coram angelis ejus. Quia non sunt timendi tortores carnis, ergo confitemini me. Omnis enim qui me confitetur coram hominibus, id est, non solum cordis fide, sed ore et opere, non recusans scilicet mori pro me; et ego confitebor eum in conspectu supernae civitatis, aeternique regis ac judicis, dicens: Venite, bene
Abbreviated transcription (Latin):
am: mipame etum particule di
ꝓuidentia consertiant᷑. Non actu
computationis. s facilitate compi¬
tionis sunt omnia dõ numerata.
sd ẽ dõ cognita. & bene numerata.
dicunt᷑ quȩ seruat: quia quȩ uo¬
lumus seruare numerainus.
Hic detident nos negantes resurre-¬
ctionem. quasi nos materiam quȩ fit
cadatier antma discedente. ita di-¬
camus reparandam. nt ea quȩ di¬
labintur & malias species u̾tunt᷑.
ad easdem corporis partes nbi fue
runt redire necesse sit. Alioquin si
capillis redit qd̾ crebra tonsura de¬
traxit & tngitib: indecens occur¬
rit resurrectio. S quemadinodum
si statua metalli contereret᷑ inpul¬
uerem. & artifex nellet eã reꝑare.
non quereret quȩ particula cui m̃¬
dro statue redderetur. dum tam̃
totam resiceret ex eo unde constitu¬
erat: ita ds mirabilit̾ de mac̾ia cat¬
nis nr̃e nos restituet. Nec attinebit
ad redintegritatẽ utrum capilli ad
capillos. & ungues ad ungues rederat:

Expanded text:
am, minimae etiam particulae Dei am, minimae etiam particulae Dei providentia conservantur. Non actu computationis, sed facilitate cognitionis sunt omnia Deo numerata, id est, cognita: et bene numerata dicuntur quae servat, quia quae volumus servare, numeramus. Hic derident nos negantes resurrectionem, quasi nos materiam, quae fit cadaver anima discedente, ita dicamus reparandam, ut ea quae dilabuntur, et in alias species vertuntur, ad easdem corporis partes, ubi quae fuerunt, redire necesse sit. Alioquin si capillis redit, quod crebra tonsura detraxit, et unguibus, indecens occurrit resurrectio. Sed quemadmodum si statua metalli contereretur in pulverem, et artifex eam vellet reparare, non quaereret quae particula cui membro statuae redderetur, dum tamen totam reficeret ex eo unde constiterat; ita Deus mirabiliter de materia carnis nostrae nos restituet. Nec attinebit ad integritatem, utrum capilli ad capillos, et ungues ad ungues redeant,
Abbreviated transcription (Latin):
Pro sunt gena ꝑsecutorum: unum
palam seruentium. alt̾in ficte blan¬
sientium: qd̾ ꝑtinet ad hiẏpochrisin
phariscorum. Utrumq p̃cipit dñs
non timeri: qum ñ hadent potesta¬
tom manimas iustorum. Dimore
mundi exptilso. sertite dño timo¬
re gehenue: donec illum caritas fo¬
ras mittat ꝑmanente casto timore.
i ẽ reuerentia sinc fine do ethiben¬
da. Omplicem nnt̾ ẽẽ gehennam
igras & srigors: in iob plenssitaele¬
guiis. ¶ onne duo passeres
asse ueneunt. & unus ex illis uĩ
cadet suꝑ t̾ram sine patre up̃o:
ucas. & unus non ẽ in oblruio¬
ne coram deo. Si nen moutur
passer sine di ꝓnidentia. inqua st̃
omnia. quantomagis uas ad ima¬
ginem di facti. Lucas. Qumq
passeres dipondio ueneunt. iu est
uenduntur: Dipondits gemisẽ
ponderis leuissim. ex duob asfib
compositi. Quod auẽ inuuuimeris
ẽ unus. hoc inponderib as. & qd̾
duo. lioc diponditis. Ur̾i ant̃
& capilli capitis om̃s numerati
sunt. Ut de massa corporis tace¬

Expanded text:
Duo sunt genera persecutorum, unum palam saevientium, alterum ficte blandientium, quod pertinet ad hypocrisin Pharisaeorum. Utrumque praecepit Dominus non timeri, quia non habent potestatem in animas justorum. Timore mundi expulso, servite Domino timore gehennae, donec illum charitas foras mittat, permanente casto timore, id est, reverentia sine fine Deo exhibenda. Duplicem autem esse gehennam ignis et frigoris, in Job plenissime legimus . Nonne duo passeres asse veneunt, et unus ex illis non cadet super terram sine Patre vestro? Lucas: Si unus non est in oblivione coram Deo . Si non moritur passer sine Dei providentia, in qua sunt omnia; quanto magis vos ad imaginem Dei facti? Lucas: Quinque passeres dipondio veneunt , id est, venduntur. Dipondius, genus est ponderis levissimi, ex duobus assibus compositi. Quod autem in numeris est unus, hoc in ponderibus as; et quod duo, hoc dipondius. Vestri autem et capilli capitis omnes numerati sunt. Ut de massa corporis tace
Abbreviated transcription (Latin):
nant᷑. s uoluntatis. Unde illud.
Potestatem habeo ponere ammã
meam: & it̾m sumere eam. Non
eium auctor tempoꝵ : fato tempo¬
ris regitui: Dicit mat̾ eius mim¬
stris. Quod cumiq dixerit uobis: fi¬
cite. Erant aut̾ ibi lapidee ydrie

Expanded text:
niantur, sed voluntatis. Unde illud: niantur, sed voluntatis. Unde illud: « Potestatem habeo ponere animam meam, et iterum sumere eam . » Non enim auctor temporum fato temporis regitur. « Dicit mater ejus: Quodcunque dixerit vobis facite. Erant autem ibi lapideae hydriae
Abbreviated transcription (Latin):
sentia fii. nec
non intraculo¬
nuptias com¬
presumerent. Mystice desiderio
patrum p̾cedentium ante legẽ sub
lege. uocatus ẽ sponstis ad eccsiam.
sam conimixit fibi sponsus in utero
uirginis. Uerbum enim sponsus:
funt nuptie: quia hii fuit digni
xxp̃o. qui feruore deuotionis de
uiciis ad uirtutes. de t̾ra ad celos
transinigrant. Et deficiente ui¬
no: dicit mat̾ iħu ad eum. Uinũ
non habent. Quasi dicat. uinũ
da eis. Umum defecit: quu sp̃uał
intelligentia legis. fallacem phatise¬
orum expositionem latet ceꝑat.
Et dicit. ei iħe. Quid michi & tibi
est nniler: Nordum uenit hora
ac dĩ saꝑientiȩ. ex qua futurum est
iniraculum qd̾ petis: Ueinet he¬
ra mea. id ẽpissionis oportuntass.
in qua uidehort cum pendere in
cruce infirmitas ceꝑit. criius tu
mat̾ es. agnoscam te matrem ut
filius. curam tui discipło cominit.¬
tens. Predicato aut̾ euuangłio.
& uirtuce duuna ostensa mundo:
friit hora passionis. Non necessi¬
tatis scilicet hora ut heretic calum¬

Expanded text:
sentia sui nec non miraculonuptias coraesumerent. ALBINUS. Mystice. Desiderio Patrum praecedentium ante legem, sub legevocatus est sponsus ad Ecclesiam ssam conjunxit sibi sponsus in utero virginis. Verbum enim sponsus, fiunt nuptiae. Quia hi sunt digni Christo, qui fervore devotionis de vitiis ad virtutes, de terra ad coelos migrant. « Et deficiente vino, dicit mater Jesus ad eum: Vinum non habent » . Quasi dicat: Vinum da eis. Vinum deficit, quia spiritalis intelligentia legis fallacem Pharisaeorum expositionem latere coeperat. « Et dixit ei Jesus: Quid mihi et tibi est, mulier? nondum venit hora ac Dei sapientiae, ex qua futurum est miraculum quod petis. Veniet hora mea, id est passionis opportunitas, in qua videlicet cum pendere in cruce infirmitas coeperit, cujus tu mater es agnoscam te matrem ut filius, curam tui discipulo committens. Praedicato autem Evangelio et virtute divina ostensa mundo, fuit hora passionis. Non necessitatis scilicet hora, ut haeretici calum
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ u̾luuminat omnem homiñe.
uelentẽ in huc mundum. In
niundo erat ⁊ mundꝰ ꝑ ipsum factꝰ
ẽ. ⁊ mundiis eum non cognouit.
ux illa. id ẽ sapientia d̾i ꝑqmͣ factꝰ
est mundus. in niiuido erat abipso
scilicet mundi exhordio hocẽ in uns¬
uersis ceatriris Incebat. ratione
creandi ⁊ gub̾nandi eas: ⁊ mundꝰ
id t̃ homo mundun in habitans
eam ñ cognouit. Ut aut̃ cognos¬
ceretur. humiliauit se formam
serui accipiens. Unde sequitur.¬

Expanded text:
minem venientem in hunc mundum. In mundo erat, et mundus per ipsum factus est, et mundus eum non cognovit. Lux illa, id est sapientia Dei, per quam factus est mundus, in mundo erat, ab ipso scilicet mundi exordio, hoc est, in universis creaturis lucebat ratione creandi et gubernandi eas; et mundus, id est homo mundum inhabitans, eam non cognovit. Ut autem cognosceretur, humiliavit se, formam servi accipiens. Unde sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
mus. escã scilicet¬
& tunicam. Lęx enundicit: diliges
ꝓximum tut̃ tanquã teipsum. De
tuit: quia tunc inde nemo nestire¬
tur. De esca ueritas dicit. Date elemo¬
sinam: & ecce omina munda st̃ uob̾.
enerunt aut̃ ⁊ publicam ut bapti.¬
zarentur: & dixerunt adillum. Ma
gister quid facieimis: At ille dix̃ ad
eos. Nichil amplus quam qd̾ constitu¬
tum ẽ nob̃ faciatis. Cagna uis in
sermone iohannis: qui etiam pubhica¬
nos ⁊ mlites cogit consilrum sue salu¬
tis inquitere. Precepit gͦ ne ultra pre¬
scriptum eis quicqͣm grigant. Publica¬
ni sunt: qui uel uectigalia puplica exi¬
gunt uel conductores sunt uectigalitĩ
fisci scu rerum priblicarum. hii etiam
qui sch huns luera ꝑ negotia sectant᷑.
eodem uocabulo censentur. nt̾ro¬
gabant eum ⁊ milites dicentes. Quid
facirius ⁊ nos: S ait illis. Neminẽ
concutiatis. neq calumpniã faciatis:¬

Expanded text:
mis, escam scilicet et tunicam. Lex enim dicit: Diliges proximum tuum tanquam te ipsum . De etur, quia tunc inde nemo vestiretur. De esca Veritas dicit: Date eleemosynam, et ecce omnia munda sunt vobis . Venerunt autem et publicani ut baptizarentur, et dixerunAt ille dixit ad illos: Nihil amplius quam constitutum est vobis faciatis. Magna vis in sermone Joannis, qui etiam publicanos et milites cogit consilium suae salutis inquirere. Praecepit ergo ne ultra praescriptum eis quidquam exigant. Publicani sunt, qui vel vectigalia publica exigunt, vel conductores sunt vectigalium fisci, seu rerum publicarum. Hi etiam qui saeculi hujus lucra per negotia sectantur, eodem vocabulo censentur. Interrogabant autem eum et milites, dicentes: Quid faciemus et nos? Et ait illis: Neminem concutiatis, neq
Abbreviated transcription (Latin):
peregrmi. Nimc aut̃ sumis scõꝵ alimo¬
iua. ⁊ societas ꝓpħarum. electi simul
cum melle siltestri: quia dulcissimũ
ꝙybum p̃bittri simins. ñ ex alureareis
legis. s ex nob̾. ueluti ex truncis silue¬
stcrum arborum gentilitatis. T unc exi¬
bat ad cum omiris hierosoluna. & omĩs
tentes peccata sua. B aptizabat io¬
hannes ñut siuim baptismum remisti¬
onem peccatorum daret: s ut baptis
mum xp̃i remissurum peccata pre¬
curreret. B aptixabant᷑ in iordane:
qui descensio int̾pretatur de suꝑbra
uct̾is hormis. ad humilitatẽ confessio¬
nis ⁊ emendationis descendentes. M.x.¬

Expanded text:
peregrini. Nunc autem sumus sanctorum alimoperegrini. Nunc autem sumus sanctorum alimonia, et satietas prophetarum, electi simul cum melle silvestri; quia dulcissimum cibum praebituri sumus non ex alveariis legis, sed ex nobis veluti ex truncis silvestrium arborum gentilitatis. Tunc exibat ad eum omnis Jerosolyma, et omnis tentes peccata sua. » Baptizabat Joannes, non ut suum baptismum remissionem pecmum Christi remissurum peccata praecurreret. RABAN. Baptizabantur in Jordane, qui descensio interpretatur, de superbia veteris hominis ad humilitatem confessionis et emendationis descendentes. M.