comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
speciem eligit nõ u̾itatem. Se¬
quitur aut̃ captum ẽẽ loth:
⁊ quinq reges a quatuor eẽ
suꝑatos. So qui sunt illi qͣtu¬
or reges qui de quinq trium¬
phau̾unt. ⁊ abduxerunt to¬
tum equitatum sodomorũ:
qui ceꝑunt etiam loch filiũ
trĩs abrahe: Quinq regeᷤᷤ¬
ut ait b̃s̃ ambrosius. quin
lecebre corporales atq mun¬
dane sunt: qm̃ ⁊ caro hoĩs
⁊ mundus ex quatuor con¬
stant elementis. Merito re-¬
ges dicuntur. quia habet su
um culpa dominatum: ha¬
bet regnum grande. Ande
apls ait. Non regnet pecc̃m
in nr̃o mortali corꝑe. Sen¬
sus igitur nr̃i facile corpora¬
lib delectationib ⁊ scl̃arib
cedunt: et quadam eorum
potestate capiuntur. Corpora
les aut̃ delectatõnes ⁊ illece¬
bras scl̃i huius non uincit.
nisi mens que fu̾it sp̃alis:
adherens deo. et se totain a
t̾renis seꝑans. Deflexio omĩs
hiis capitur. Tinde ioh̾es ait.
Te habitantib in t̾ra. Non u¬

Expanded text:
speciem eligit, non veritatem. » Sespeciem eligit, non veritatem. » Sequitur autem esse captum Loth, et quinque reges a quatuor esse superatos. Sed qui sunt illi quatuor reges, qui de quinque triumpharunt et adduxerunt totum equitatum Sodomorum, qui ceperunt etiam Loth, filium fratris Abrae? « Quinque reges, ait beatus Ambrosius, quinqlecebrae corporales atque mundanae sunt, quoniam et caro hominis et mundus ex quatuor constant elementis. Merito reges dicuntuum culpa dominatum, habet regnum grande. Unde Apostolus ait: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore . Sensus igitur nostri facile corporalibus delectationibus et saecularibus cedunt, et quadam eorum poteles autem delectationes et illecebras saeculi hujus non vincit nisi mens, quae fuerit spiritualis, adhaerens Deo, et se totam a terrenis separans. Deflexio omnis his capitur. Unde quod Joannes ait: Vae habitantibus in terra ! non u
Abbreviated transcription (Latin):
tunc iungebatur patruo.
Cum declinaret bonũ. hoc
ẽ iustum. innocentem scm̃:
sociabatur flagitio. Seꝑari
dicitur loth ab abraham:
Una inquit amima motus
diu̾sos nõ recipit: naturalit̾
sibi repugnantes: Sic ꝑ t̾ram
anima designatur. per loth
u̾o: motus quidam uitioꝵ
declinantes auisticia m̃tis.
Per aluaham: mentis ꝑfe¬
stio. Non potest enim eadẽ
anima mentis ꝑfestionẽ.
⁊ uiciorum multitudinem
simul caꝑe. quin ibidem se¬
parationem fieri cõtingat.
In seꝑatione ipsi loth datur
lestio: s ut dicitur. deflectẽ¬
tib a uero: amica ẽ iactan¬
tia. Hiio ẽ qd̾ dyabulus cũ
in prima creatione a u̾itate.
id ẽ a dõ discede̾t: primũ suꝑ¬
bic reatum incurrisse legit᷑.
Inde etiam loth leuauit ocłos
qd̃ est arrogantie signum.
Sublimes enim oculos: scrip
cendens ab abraham loth: des¬
cendit ad oppida iordanis. Des¬
cendit enum ad oppida iorda¬
nis. qui ut ait b̃s ambrosius
uirtutis consortium deserit: qͥ

Expanded text:
tunc jungebatur patruo: cum autem declinaret bonum, hoc est justum, innocentem, sanctum, sociebatur flagitio. » Separari dicitur Loth ab Abram, quuna anima motus diversos non recipit naturaliter sibi repugnantes. Sic per terram anima designatur; per Loth vero, motus quidam vitiorum declinantes a justitia mentis; per Abram, mentis perfectio. Non potest enim eadem anima et mentis perfectionem et vitiorum multitudinem simul capere, quin ibidem separationem fieri contingat. In separatione vero, ipsi Loth datur electio; sed, ut dicitur, deflectentibus a vero amica est jactantia. Hinc est quod diabolus cum in prima creatione a veritate, id est a Deo, discederet, primum superbiae reatum incurrisse legitur. Inde etiam Loth levavit oculos, quod est arrogantiae signum. Sublimes enim oculos Scriptuscedens ab Abram, Loth descendit ad oppida Jordanis. Descendit enim ad oppida Jordanis, quia, ut ait Ambrosius, « virtutis consortium deserit qui
Abbreviated transcription (Latin):
pueri ꝑ legumina. delicatis
dant exemplum seruande so-¬
brietatis. Secuntur autem
tria generalia fercula: caro¬
scilicet agnina. arietina. et
uacina. Abel agnum. abra-¬
ham arietem: iosue uacam
apponit. Agnus obmutescẽs
coram tondente. xp̃rc ẽ humi¬
lis in passione: nos patiente
in tribulatione: Aries adhe¬
rens int̾ uepres cornib. xpr̃c
in cruce manib: nos obedien¬
tie oꝑiliz. Aries precedens gre¬
gem. xpr̃c uita plebem: p̾lati
exemplo congregationem.
Tacca occisa extra castra.
extra mundi uanitatem
mortificari designat. In agno
simplicitas cordis. in ariete
foriitudo oꝑis: in uacca lac
p̾dicationis. Non sit autar
in nob̃ simplicitas sine dis

Expanded text:
per legumina delicatis dant exemplum servandae sobrietatis. Sequuntur autem tria generalia fercula, scilicet caro agnina, arietina et vaccina. Abel agnum, Abraham arietem, Josue vaccam apponit. Agnus obtumescens coram tondente, est Christus humilis in passione, nos patientes in tribulatione. Aries adhaerens inter vepres cornibus, Christus in cruce manibus, nos obedientiae operibus. Aries praecedens gregem, Christus vita plebem, praelati exemplo congregationem. Vacca occisa extra castra, extra mundi vanitatem mortificari designat. In agno simplicitas cordis, in ariete fortitudo operis, in vacca lac praedicationis. Non sit autem in nobis simplicitas sine dis
Abbreviated transcription (Latin):
interius trib ordinib lapi-¬
dum politorum: et uno ligno¬
rum cedri. Int̾ius atrium i
tani designat illoria qui nõ
tanti hostias offerunt: s
etiam inmolant ⁊ occidunt.
Affligunt enim carnem suã.
cendunt igne tribulationis.
Tres autem ordines politoꝵ
lapidum. sunt tres diu̾sitates

Expanded text:
interius tribus ordinibus lapidum politorum, et uno ordine lignorum cedri . Interius videlitam designat illorum, qui non tantum hostias offerunt, sed etiam immolant et occidunt. Affligunt enim carnem suam incendunt igne tribulationis. Tres autem ordines politorum lapidum, sunt tres diversitates
Abbreviated transcription (Latin):
hominum : udelicet credentiũ.
sꝑantium. amantium. Unus
u̾o ordo lignorum cedri. bene
oꝑantib ꝑ similitudinem po¬
test assignari: fides enint si¬
ne oꝑib mortua ẽ. Et recte
politorum dicit: ut quomodo
credere quid sꝑare uel dilig̾e
debeat imusquisq dinoscere
possit: ne inueniatur in fide
scrupulus erroris. in spe defe-¬
ctus t̾roris. in caritate offen¬
diculum rancoris: s poliatur
fides boni oꝑis exercitio: spes
et̾nitatis desiderio: caritas ex¬
hibitionis obsequiõ. Iunge
igitur lignum lapidi. cedrũ
marmori. fidem oꝑi: ne sit fi¬
des ficta. spes cassa. caritas in¬
fructuosa. Dum hec igitur at¬
tendis. lapidem polis: cedrũ
marmori coniungis. Edifica¬
uit etiam salomõn moralit
atrium int̾ius trib ordini

Expanded text:
hominum, videlicet credentium, sperantium, amantium. Unus vero ordo lignorum cedri, bene operantibus per similitudinem potest assignari. Fides enim sine operibus mortua est . Et recte politorum dicit, ut quomodo credere, quod sperare, vel diligere debeat unusquisque dignoscere possit; ne inveniatur in fide scrupulus erroris, in spe defectus terroris, in charitate offendiculum rancoris; sed poliatur fides boni operis exercitio, spes aeternitatis desiderio, charitas exhibitionis obsequio. Junge igitur lignum lapidi, cedrum marmori, fidem operi, ne sit fides ficta, spes cassa, charitas infructuosa. Dum haec igitur attendis, lapidem polis, cedrum marmori conjungis. Aedificavit etiam Salomon moraliter atrium interius tribus ordini
Abbreviated transcription (Latin):
riis non consentit. De hiis
etiam pedib ꝓph̃a dicit. Mei
autem pene moti sunt pedes.
pene effusi sunt gressus mei:
s tu dñe tenuisti manum
dext̾am meam. et in uolunta

Expanded text:
riis non consentit. De his etiam pedibus Propheta dicit: Mei autem pene moti sunt pedes, pene effusi sunt gressus mei. Sed tu, Domine, tenuisti manum dexteram meam, et in volunta
Abbreviated transcription (Latin):
mundo decipienti: ne cedas
dyabolo ꝑsequenti. s oppone
uitam xp̃ri uoluptatib. qͥa
xp̃m indiuisti. p̾tende u̾itatẽ
xpri falsis mundi ꝓmissioni-¬
b. quia teipsum xpr̃o redidi¬
sti: p̃pone uirtutem xp̃ri ꝑse¬
cutionib quia crucem xpristi
nõ erubuisti. Delectare it̃aq
in pulchritudine munditie:
in reclitudine iusticie: in forti¬
tudine patieruie. Hic ẽ lectu¬
lus contemplantium. hic re-¬
quiesces. hic dormies: hic q̃re
grãm ⁊ inuenies. hic in candi¬
dis munditie linteaminibus.
⁊ quasi in molli patientie cul-¬
tuta. in lectulo conscientie: u̾e
pacis capies sompnum . Tria
sunt aut̃ que huius quietis

Expanded text:
edas diabolo persequenti, sed oppone vitam Christi voluptatibus, quia Christum induisti; praetende vitam Christi falsis mundi promissionibus, quia teipsum mundo non credidisti, praepone virtutem Christi persecutionibus, quia crucem Christi non erubuisti. Delectare itaque in pulchritudine munditiae, in rectitudine justitiae, in fortitudine patientiae. Hic est lectulus contemplantium, hic requiesces, hic dormies, hic quaeres gratiam et invenies, hic in candidis munditiae linteaminibus, et quasi in molli patientiae culcitra, et in lectulo conscientiae verae pacis capies somnum. Tria sunt autem, quae hujus quietis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑanda ẽ institu¬
tio:ne uel disso¬
luti uiuamus in deliciis.
aut arduitate ꝓpositi. desi¬
stamus acepto. Ait enim

Expanded text:
eranda est institutio, ne vel dissoluti vivamus in deliciis, aut arduitate propositi desistamus a coepto. Ait enim
Abbreviated transcription (Latin):
sunt que confes¬
sionem impedi¬
unt. Multi siquidem hoste
iudeam inuadunt: nec ihe¬
tusalem quietam man̾e ꝑ¬
mittunt. In libro siquidemt
machabeorum scriptum rep¬
peri: qd̃ rex demetrius nicha¬
norem p̾postrum. elefantoꝵ
ducem misit in iudeã. datis
mandatis ut ipsum uidam
machabeum caꝑet: ⁊ eos qui
cum eo erant. disꝑgeret. Nicha¬
nor tam̃ audiens uirtutem
comitum inde: sangnine iu¬
dicium fac̾e metuebat. Quã

Expanded text:
sunt, quae confessionem impediunt. Multi siquidem hostes Judaeam invadunt, nec Hierusalem quietam manere permittunt. In libro siquidem Machabaeorum scriptum reperi, quod rex Demetrius Nicanorem praepositum elephantorum ducem misit in Judaeam, datis mandatis ut ipsum Judam Machabaeum caperet, et eos qui cum eo erant dispergeret. Nicanor tamen audiens virtutem comitum Judae, sanguine judicium facere metuebat. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
fessionem pecc̃oꝵ
designat: in qua
fidelis aninius seipsum iudi¬
cans humilit̾ accusat. In hac
conciliatur. Confitebimurꝰ ł
d̾s confitebim᷑: ⁊ inuocabimuꝰ
nom̃ tuum. ꝑ hoc qd̾ dicit
confirebinur. confessio neces¬
conficebimur replicat. mĩam
diuine pietatis demonstrat.
Ne desꝑes innuit: qui tt̾um
pectantem si peniteat non te-¬
dñs ire discipulos hortatur:
ut si quis peccau̾it peniteat.
⁊ it̾um pectatum humilit̾ cõ¬
fiteatur. In quacumq enim
cator ingenuerit: scriptura
testante ꝓculdubio saluus
erit: Attende qualit diligit:
qui totiens ⁊ tam benigne
peccantem recipit. Si hec at-¬
tendis: dm̃ misericordem cog.¬
cantem reuocat: ꝑ patientiã
sustinens expectat. In bethlcẽ
usde xpĩc nascitur. s in na-¬
zarch nutritur: et tamen ñ
lechleemites sz nazareus ap¬
pellatur. In bethleem uide
isse meminit: quia ꝑ con¬
fessionem sp̃aliter deus ad
hominem descendit. Naza¬
reth flos: siue munditia int̾¬
pretatur. In nazaret igitur

Expanded text:
fessionem peccatorum designat, in qua fidelis animus seipsum judicans humiliter accusat. In hac conciliatur. Confitebimur tibi, Deus, confitebimur, et invocabimus nomen tuum . Per hoc quod dicit confitebimur, confessio necesconfitebimur replicat, misericordiam divinae pietatis demonstrat, et ne desperes innuit, qui iterum peccantem si poeniteat, non ream iterum Dominus ire discipulos hortatur, ut si quis peccaverit, poeniteat, et iterum peccatum humiliter confiteatur. In quacunque enin cator ingemuerit, Scriptura testante procul dubio salvus erit . Attende qualiter diligit, qui toties et tam benigne peccantem recipit. Si haec attendis, Domini misericordiam cogcantem revocat, per patientiam sustinens exspectat. In Bethlehem Judae Christus nascitur, sed in Nazareth nutritur, et tamen non Bethlehemites, sed Nazareus appellatur. In Bethlehem Judae isse meminit, quia per confessionem spiritualiter ad hominem Deus descendit. Nazareth flos sive munditia interpretatur. In Nazareth igitur
Abbreviated transcription (Latin):
Ecit etiam mare
fusile decem cubi¬
torum: a labio us-¬
q ad labium. rotundum in
circuitum. Sicut. suꝑius ꝑatiũ
sacerdotum. moralit̾ designat᷑
confessio: ita ꝑ mare eneum
designari potest cordis com¬
punctio. Sicut enim ĩ mari
eneo lauari solebant sacerdo¬
tes: ita ⁊ in amaritudine. c̃¬
punctionis. lauantur condie
fidelium mentes. Hoc autẽ
uas maris nomine meruit
appellari: quia ꝓpt̾ amaritu

Expanded text:
ecit quoque mare fusile decem cubitorum a labio usque ad labium, rotundum in circuitu . Sicut superius per atrium sacerdotum moraliter designatur confessio, ita per mare aeneum designari potest cordis compunctio. Sicut enim in mari aeneo lavari solebant sacerdotes, ita in amaritudine compunctionis lavantur quotidie fidelium mentes. Hoc autem vas, maris nomine meruit appellari, quia propter amaritu
Abbreviated transcription (Latin):
sis sit se uera resigio.
cru̾sis ẽ seuera
religio. Seruat
honestatem se¬
u̾itas. leuitatem castigat.
timetur ab indoctis: ipsa est
decor senum. iuuenum uirga.
prelatorum ꝑsonas ornat:
Sicut enim rubor mixtus cã¬
dori si competent̾ disponatur.
faciem gratam reddit aspi.¬
cientib: sic seu̾itas mixta re¬
ditudini. si dulcedine cõdiat᷑
uultum religionis decorat.
Dulcedo prelati trahit ad pe¬
nitentiam peccantem disci-¬
pulum. seueritas corrigit:
restitudo dat legem delinq̃nti.
sic nec seu̾itas leuitatem pa¬
titur. nee dulcedo dissolutio¬
nem: nee restitudo lineam iu-¬
sticie transgredi peripitit.
Tinde psalmista. Ealcis etp
restus dominus: ꝓpt̾ hoc le¬

Expanded text:
rversis severa religio. Perversis est severa religio. Servat enim honestatem severitas, levitatem castigat, timetur ab indoctis: ipsa est decor senum, juvenum virga, ornat praelatorum personas, Sicut enim rubor mistus candori, si competenter disponatur, faciem gratam reddit aspicientibus, sic severitas mista rectitudini, si dulcedine condiatur, vultum religionis decorat. Dulcedo praelati ad poenitentiam trahit, peccantem discipulum severitas corrigit, rectitudo dat legem delinquenti. Sic nec severitas levitatem patitur, nec dulcedo dissolutionem, nec rectitudo lineam justitiae transgredi permittit. Unde Psalmista: dulcis et rectus dominus . Vol
Abbreviated transcription (Latin):
uia. Tolunt ẽe quidam se
ueri s nesciunt: et dum uo¬
lunt cẽ seueri. crudeles effi¬
ciuntur. Iram ꝓ seueritate.
amaritudinem ꝓ dulcedine.
pro rectitudine crudelitatẽ
ostendunt: et sic confundi¬
tur uultus religionis. ubi
ex flamina crudelitatis ig¬
nescunt oculi. pallor liuori
et amaritudine. Ira p̾lati pec¬
cantem turbat. amaritudo
ꝑsequitur: crudelitas affligit.
Ira prelati causam dat ꝑu̾¬
so: iustum u̾o ꝓuocat ad
iram. Due sunt species ꝑu̾si¬
tatis: aꝑte scilicet et occulte.
Sunt quidam a dõ ꝑu̾si: ut
faciunt: detestantur. et im¬
pugnant. Incorrigibiles sũt.
hoc solum qd̃ nolunt. fore
bonum credunt: obedientiã
aut nonquain aut negli¬
gent̾ implent. Humiles fra¬
tres ꝓuocant: turbant silẽ¬
tium. Talium figuram ge

Expanded text:
us . Volunt quidam esse severi, sed nesciunt et dum volunt esse severi, crudeles efficiuntur. Iram pro severitate, amaritudinem pro dulcedine, pro rectitudine crudelitatem ostendunt, et sic confunditur vultus religionis, ubi ex flamma crudelitatis ignescunt oculi, pallor miscetuet amaritudine. Ira praelati peccantem turbat, amaritudo persequitur, crudelitas affligit. Ira praelati casum dat perverso, justum vero provocat ad iram. Duae sunt species perversitatis, scilicet apertae et occultae. Sunt quidam adeo perversi, ut  alii faciunt, detestentur et impugnent. Incorrigibiles sunt: hoc solum quod volunt, esse bonum credunt; obedientiam autem nunquam aut negligenter implent, humiles fratres provocant, turbant silentium: Talium figuram ge
Abbreviated transcription (Latin):
t̾s u̾o dieb ꝓpter causam
qͣm supradiximus. in hora
prandii duo fercula costa:
in cena u̾o umum crudum
seu coftum ꝓ uelle dispone¬
tis habere licebit. Pret̾ hec
autem sunt et alia pietatiᷤᷤ
fercula: que ad p̾latorum
dispensationem ꝑtinent.
sicet enim p̾latis pret hec
que concessa sunt. aut frĩb.
gen̾alit̾ aut alicui de m̃sa
sua aliquid ex condescensio¬
nis benignitate transinitt̾e:
nec tam̃ eis iniustum uid̾i
debet. quos fecit aliqua con¬
suetudo fortiores. si minus
pati ualentibz siue illis qui
nimium patiuntur laborẽ.

Expanded text:
teris vero diebus propter causam, teris vero diebus propter causam, quam supra diximus, in hora prandii duo fercula cocta, in coena vero unum crudum, seu coctum pro voluntate disponentis habere liceat. Praeter haec autem sunt et alia pietatis fercula, quae ad praelatorum dispensationem pertinent, licet enim praelatis praeter haec, quae concessa sunt, aut fratribus generaliter, aut alicui de mensa sua, aliquod ex condescensionis benignitate transmittere, nec tamen eis injustum videri debet, quos fecit aliqua consuetudo fortiores, si minus pati valentibus, sive illis, qui nimium patiuntur labore
Abbreviated transcription (Latin):
ximo. Sic quidam prelati
auaritie et uoluptans mẽ-¬
sura utentes minie parcita¬
tis. uasculo subiectis mini-¬
strant: ipsi aut̃ pleno super-¬
fluitatis modio utuntur.
parcitatem p̾dicant subie-¬
.ctis. s ipsi uoluptatem se-¬
cuntur. Sunt et alii m̾cato¬
res qui rectis utentes men-¬
suris. ementi munus ex so¬
la benignitate misericordit̾
impendunt: quib benigni¬
tas quorumdam prelatoꝵ
comꝑatur. qui cum subiectĩ
necessaria ꝓuideant: ad dũt
etiam quandoq minus ꝑ¬
fectis aliqua uoluptuosa
ne deficiant. Titamur igit᷑
in domo religionis mensu¬
ra discretionis. Hec ẽ enim
mensura. que singulis
sufficiens estto
De numero ferculorum:
e numero autem¬
ferculorum certa¬
randa ratio: ne si multis
offeras unum. alicui sit in¬
gratum. aut si num̾osita¬
tem ferculorum concedas:
uitium suꝑfluitatis incur¬
ras. In dieb igitur ieiuni¬
orum duo fercula cocta
sufficiant. ut sicut ait b̾̃s
bñdictus. qui non possunt
ex uno: ex alio reficiant.

Expanded text:
proximo. Si quidam praelati avaritiae et voluptatis mensura utentes, nimiae parcitatis vasculo subjectis ministrant, ipsi autem pleno superfluitatis utuntur modio. Parcitatem praedicant subjectis, sed ipsi voluptatem sequuntur. Sunt et alii mercatores, qui rectis utentes mensuris ementi munus ex sola benignitate misericorditer impendunt, quibus benignitas quorumdam praelatorum comparatur, qui cum subjectis necessaria provideant, addunt etiam quandoque minus perfectis aliqua voluptuosa, ne deficiant. Utamur igitur in domo religionis mensura discretionis, haec est enim mensura, quae singulis sufficiens est. CAP: VII. De numero ferculorum. De numero autemferculorum diliconsideratio, ne si multis offeras unum, alicui sit ingratum; aut si numerositatem ferculorum concedas, vitium superfluitatis incurras. « In diebus igitur jejuniorum, duo fercula cocta sufficiant ut, sicut ait beatus Benedictus, qui non possunt ex uno, ex alio reficiantur
Abbreviated transcription (Latin):
moralit̾ porticum que ẽ ante
templum. renuntiationem
mundi: mysticam u̾o patres
uet̾is testam̃ti. Cor aut̃ ad
d̃m conũsum ẽ: morale tẽ¬
plum. eccł̃ia mysticum. In

Expanded text:
moraliter porticum, quae est ante templum, renuntiationem mundi; mysticam vero, patres Veteris Testamenti. Cor autem ad Deum conversum, est morale templum; Ecclesia, mysticum. In
Abbreviated transcription (Latin):
mollitiem pietatis. Tnde ꝑ
bm̃ gregorum dicitur. Faci¬
endum ẽ inquit quoddam
ex utroq temꝑamentum. ut
neq multa asꝑitate exulce¬
rentur subditi: neq nimia
benignitate soluantur. S et
in archa tab̾naculi uirga si¬
mul et manna erant: id ẽ
uirga districtionis. et man¬
na dulcedinis. Hinc ⁊ psals¬
mista. Tirga tua et baculuᷤ
tuus: ipsa me consolata sũt.
Tirga enim ꝑcutimur: bacu¬
lo sustentanur. Hec ẽ uirga
directionis ꝑ correctionem:
hic ẽ baculus sustentationis
ꝑ consolationem. S ut suꝑtꝰ¬

Expanded text:
mollitiem pietatis. Unde per beatum Gregorium dicitur: « Faciendum est quoddam ex utroque temperamentum, ut neque multa asperitate exulcerentur subditi, neque nimia benignitate solvantur. » Sed et in arca tabernaculi virga simul et manna erant , id est, virga districtionis, et manna dulcedinis. Hinc Psalmista: Virga tua et baculus tuus ipsa me consolata sunt . Virga enim percutimur, baculo sustentamur. Haec est virga directionis per correptionem, hic est baculus sustentationis per consolationem. Sed, ut su
Abbreviated transcription (Latin):
ctes ꝑ circulos inducit. qui
quatuor euͣngłiorum u̾bis
mentem attentius apponit:
nec ab eis uinquam extrahi¬
tur. sz in lege dñi die ac noste
meditatur. De uicis ihersmi:

Expanded text:
ctes per circulos inducit, qui quatuor Evangeliorum verbis mentem attentius apponit. Nec ab eis unquam extrahitur, sed in lege Domini die ac nocte meditatur . CAP. XIII. De vi
Abbreviated transcription (Latin):
głorum numerum deputãt᷑:
Et sunt alii qui mira faciũt.
signa ualent̾ oꝑantur. Quo
igitur isti: nisi ad suꝑnarũ
uirtutum sortem ⁊ numeꝵ
congruunt: Et sunt ñ nulli
qui etiam de obsessis corporib
itaq isti numerum suũ e nisi
inter potestatum celestium¬
numerum sortiuntur: Et
sunt nõ nulli qui acceptis
uirtutib etiam electorum
hominum m̾ita transcendũt:
cumq ⁊ bonis meliores sunt.
dectis quoq fratrib princi-¬
pantur. Quo ergo isti sortẽ
suam nisi int̾ principatuũ
num̾os acceꝑunt: Et sunt
nõ nulli qui sic in scinecipsiꝰ
cunctis uitiis omnib q de¬
sideriis dominantur: nt ip̃o
iure munditie. dii int̾ ho

Expanded text:
gelorum numero meruit deputari. Et sunt nonnulli, qui mira faciunt, signa valenter operantur. Quo igitur virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli, qui etiam de obsessis corporibusitaque isti meritum suum, nisi inter potestatum cnumerum sortiuntur? Et sunt nonnulli qui acceptis virtutibus etiam electorum hominum merita trans cendunt; cumque et bonis meliores sunt, electis quo que fratribus principantur: quo ergo isti sortem suam, nisi inter principatuum numerum, acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semetipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipso jurmunditiae dii inter ho
Abbreviated transcription (Latin):
dicta quelibet exhortationũ:
que ad accendendam cari¬
tatem ualentia. integritate
decerpta scripturaꝵ. quasi

Expanded text:
dicta quaelibet exhortationum, quae ad accendendam charitatem valentia, integritate decerpta Scripturarum, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
lestiam corporis seu lango¬
rem patiuntur. sunt quidã
qui egre ferentes corporis
anxietatem. consulunt me-¬
dicum. si statim nõ conua-¬
leant. irascuntur infirmi¬
tati: desꝑant de sanitate.
S quid dicam frẽs de hiis:
Dolorem capitis nõ patiun¬
tur benigne. et quomodo ꝓ
nerent: Sunt aut̃ qui nõ
seruiunt carni. s uolunt
ut seruiat caro sp̃ui: qui ñ
querunt medicum nisi xpri-¬
tant infirmitatem suam. qr
non inquietant aliquem
querimoniis: ñ sunt queru¬
losi. sicut illi de quib locuti
sumus. Quatuor sunt unsde
conqueruntur infirmi: scili¬
cet de infirmitate. de medici¬
na. de cybo. de ordine. De in¬
firmitate. ideo conquerunt᷑
quia pondus infirmitatis
qui conqueruntur: eoquod
ant. De medicina u̾o: quod
nõ subueniatur eis ut ipsi
dicunt suꝑna caritate quidã

Expanded text:
lestiam corporis sui, sive languolestiam corporis sui, sive languorem patiuntur: sunt quidem aegre ferentes corporis anxietatem, consulent medicum, si statim non convaleant, irascuntur infirmitati, desperant de sanitate. Sed quid dicam, fratres, de iis? Dolorem capitis non patiuntur benigne, et pro Christerentur? Sunt alii qui non serviunt carni, sed volunt ut serviat caro spiritui, qui non quaerunt medicum nisi Chritant infirmitatem suam, quia non inquietant aliquem querimoniis, non sunt querulosi, sicut illi de quibus locuti sumus. Quatuor sunt unde conqueruntur infirmi, scilicet de infirmitate, de medicina, de cibo, de ordine. De infirmitate ideo quidam conqueruntur, quia pondus infirmitatis qui conqueruntur, eo quod ant. De medicina vero quod non subveniatur eis, ut ipsi dicunt, charitate fra
Abbreviated transcription (Latin):
plena prou̾biis. fabulis ua-¬
cant: et licet oculis eorum
concutiens tenebrescat. li¬
cet manus tremebunda
cesset ab oꝑe. licet officium
suum pes ignoret. licet totus
corpore et animo curuus in¬
oso loqueretur. cor et lingͣ¬
eius inquit non senescunt.
Hii sunt qui głantur cum
malefecerint: qui gaudent
fiusse diuites. bella princi¬
pum scłarium nõ pacem
scõrum recitant. ad causas
uocari uolunt. quia pret̾ita
nou̾unt: tales accusarent
nicariam. et ideo iudicium
eorum reu̾tetur in caput
suum. ⁊ descendet angelus
dni sit secet eos medios.
Sunt et alii qui cũ t̾ram
non uideant oculis. celum
mente considerant: qui liez
corpore nutent. non offen¬
dunt tamen lingua. non
nutant animo. tacent no¬
ria. qd̃ instruit narrant.
hominem int̾iorem labori
supponunt: cum nõ possint
ext̾iorem suppon̾e. Instant
orationi. recogitant om̃s
annos suos in amaritudi¬
ne anime sue: et ideo reno¬
uabitur ut aquile iuuentꝰ
eorum. Illorum u̾o qui mẽ¬
brorum lesionem siue mo¬

Expanded text:
plena proverbiis, fabulis vacans, et licet oculus eorum caecutiens tenebrescat, licet manus tremebunda cesset ab opere, licet officium suum pes ignoret, licet totus corpore et animo curvus inoso loqueretur, « cor et lingua ejus non senescunt. Hi sunt qui gloriantur cum male fecerint, qui gloriantur se fuisse divites, bella principum saecularium non pacem sanctorum recitant, ad causas vocari volunt quia praeterita noverunt. » Tales accusarent nicariam, et ideo judicium eorum revertetur in caput suum: et descendet angelus Domini ut secet eos medios . Sunt et alii qui, cum terram non videant oculis, mente coelum considerant, qui licetcorpore nutent, non offendunt tamen lingua, non nutant animo, tacent noxia, quod instruit narrant, hominem interiorem labori supponunt, cum non possint exteriorem supponere. Instant orationi, recogitant omnes annos suos in amaritudine animae suae, et ideo renovabitur ut aquilae juventus eorum . Illorum vero qui membrorum laesionem sive mo
Abbreviated transcription (Latin):
excusat. Tanto autẽ sathan
det̾ior: quanto desꝑatiqr. An
nescis sathan expulsum a ca¬
pitulo celi. adam a capitulo
paradysi iudam a capitulo
xppũ: Primum capitulum
fuit in celo. scd̃m in paradyso:
t̾cium in orto. In uno quoq
tam̃ preerat d̾s̃. In primo
boni et mali: ne comedas.
De t̾cio dicitur. et retulit
triginta argenteos: et ꝓiecit
pe. casus. side labor: t̾cie. la¬
queus. Deprima dicitur. ui¬
di sathanam: quasi fulgur
de celo cadentem. Descd̃a. iñ
sudore uultus tui uesceris
pane tuo. De t̾tia: laqueo

Expanded text:
excusat. Tanto autem Satan deterior, quanto desperatior. An nescis Satan expulsum a capitulo coeli; Adam a capitulo paradisi; Judam a capitulo Christi? Primum capitulum fuit in coelo, secundum in paradiso, tertium in horto. In unoquoque tamen praeerat Deus. In primo, boni et mali ne comedas . De tertio dicitur, et retulit tringinta argenteos, et projecit ae, casus; secundae, labor; tertiae, laqueus. De prima dicitur: Vidi Satanam quasi fulgur de coelo cadentem . De secunda: In sudore vultus tui vesceris pane tuo . De tertia: Laqueo
Abbreviated transcription (Latin):
sollicitant: quia tranquil¬
litatem mentis turbant.
Incipientem etenim dormi¬
re rumor exagitat. curiosi¬
tas excitat: et sic de uno la¬
tere in aluid latus dormiẽs
u̾titur. dum curiositatibus
renuntiat curiositatibus
mundi: quietus dormit. De
hiis igitur ihezechiel ꝓph̃a
dicit. Et tu dormies suꝑ latꝰ
tulim sinistrum. Cum hec
ꝓpha dicit: ꝑsonam cuiusli¬
bet nouit̾ conu̾si. moraliter
inducit. Suꝑ latus enim. si¬
nistrum dozmit: qui queli

Expanded text:
sollicitant, quia tranquillitatem quietae mentis turbant. Incipientem etenim dormire rumor exagitat, curiositas excitat, et sic de uno latere in alterum latus dormiens vertitur, dum curiositatibus renuntiat curiositatibus mundi, quietus dormit. De his igitur Ezechiel propheta dicit: Et tu dormies super latus suum sinistrum . Cum hoc propheta dicit, personam cujuslibet noviter conversi moraliter inducit. Super latus enim sinistrum dormit, qui quaeli
Abbreviated transcription (Latin):
porte u̾o circa uectes mobili¬
tatem tenent. Sic auctorita¬
tes scõrum patrum immobi¬
les ẽe debent: statuta u̾o ali

Expanded text:
portae vero circa vectes mobilitatem tenent. Sic auctoritates sanctorum Patrum immobiles esse debent; statuta vero
Abbreviated transcription (Latin):
portis seras. au¬
ctoritates uideli¬
cet scripture firmas: que qd̃
qd̃ docet auctoritate
confirmat. I audet igitur
iherłm dñm. laudet d̃m suũ
syon: qñt confortauit seras
portarum suarum. Quicqͣd
auctoritas cuͣngelii factũ
fuisse demonstrat. Habent
⁊ pessulum. Qui cdauem cu¬
stodiunt: hii sunt qui ecclesie
curam gerunt. Clauis ẽ po¬
testas regentis: ꝑ pessulum
acciꝑe possumus obedientie

Expanded text:
portis seras, auctoritates videlicet Scripturae firmas, quae quod quod docet, auctoritate confirmat. Laudet igitur Jerusalem Dominum, laudet Deum suum Sion, quoniam confortavit seras portarum utriusque. Quidquid auctoritas Evangelii factum fuisse demonstrat. Habent et pessulum. Qui clavem custodiunt, ii sunt qui Ecclesiae curam gerunt. Clavis est potestas regentis. Per pessulum accipere possumus obedienti
Abbreviated transcription (Latin):
tiis mundant. ⁊ ea que destru¬
cta sunt cotidie restaurant:
credo si non deficiunt. qd̃ ex
hac iheclm ad celestem fine
mora transibunt. Prelibatio
de ciuitate celesti iherusalem.
lla suꝑna ciuitas que ihecłm
dicitur: in expugnabili muro
ꝑfacte sicuritatis midiq mu-¬
nitur. In hac ciuitate duode¬
torum anime ad illud clau¬
strum nõ manufactum qd̃

Expanded text:
tiis mundant, et quae destrutiis mundant, et quae destructa sunt quotidie restaurant: credo si non deficiant, quod ex hac Hierusalem ad coelestem sine mora transibunt. CAP. XX. De coelesti Hierusalem. Illa superna civitas, quae Hierusalem dicitur, inexpugnabili muro perfectae securitatis undique munitur. In hac civitate duodetorum animae ad illud claustrum non manufactum, q
Abbreviated transcription (Latin):
morum. Et scĩficau̾unt edem
⁊ atria: intus mentem. ⁊ ex¬
t̾ius oꝑa. Et fec̾unt uasa scã
unt: qui in nouitate conu̾¬
sionis iuxta p̾ceptum noui
hominis. id ẽ xp̃r̃i corda sua
componunt. Et intulerunt
candelabzum ⁊ altare incen¬
sorum ⁊ mensam: in templũ.
Per candelabrum possumus
candelabri. doctrinam u̾bi:
ꝑ altare incensorun deuotõ¬
nem orationum: nõ suauẽ
fumum adulationum. per
mensam diuine scripture
memoriam. Sicut enim a¬
liquis in hiis que ponunt᷑
in mensa resicitur: sic aninlꝰ
hiis que ad memoriam redi¬
cit. quasi du̾sis ferculis sagi¬
natur. Et obtulerunt sacri¬
ficium suꝑ altare holocau¬
storum nouuni. Suꝑ altare
holocaustoꝵ nouum sacri-¬
ficant: dum in contritione
cordis. carnis desideria ma¬
ctant. Hec igitur mentem
renouant: et ab immundi¬
tiis pollutam purgant. Qͥ
igitur in hac ciuitate iheru¬
salem id ẽ in pace manent.
qui iudam io ẽ confessionent
ducem pre cet̾is habent. qui
templum id ẽ ant̾mum a ui-¬

Expanded text:
morum. Et sanctificaverunt aedem et atria: intus mentem, et exterius opera. Et fecerunt vasa nova unt, qui in novitate conversionis, juxta praeceptum novi hominis, id est, Christi, corda sua componunt. Et intulerunt candelabrum, et altare incensorum, et mensam in templum. Per candelabrum possumus candelabri, doctrinam verbi; per altare incensorum devotionem orationum, non suavem fumum adulationum; per mensam, divinae Scripturae memoriam. Sicut enim aliquis in iis, quae ponuntur in mensa reficitur, sic animus iis, quae ad memoriam reducit, quasi diversis ferculis saginatur. Et obtulerunt sacrificium super altare holocaustorum novum. Super altare holocaustorum novum sacrificant, dum in contritione cordis, carnis desideria mactant. Haec igitur mentem renovant, et ab immunditiis pollutam purgant. Qui igitur in hac civitate Hierusalem, id est, in pace manent; qui Judam, id est, confessionem ducem prae caeteris habent; qui templum, id est, animum a vi
Abbreviated transcription (Latin):
puna uox ẽ elationis. scd̃a
suggestionis. t̾cia desꝑatõniᷤ:
similit̾ et in cantu primi ho¬
minis. prima uox ẽ delecta¬
tio. scd̃a consensus: t̾cia excu-¬
satio. Ex hiis sex uocibz con¬
stat discordie cantus. Musi¬
ca dyaboli ab altiori uoce can¬
tari cepit. Inchoauit entin
iñ celo antiphonam elatio¬
nis dicens. ponam sedẽ meã
ad aquilonem: et ero similiꝰ
altissimo. Atius igitur in-¬
choauit qm debuit. Si enĩ
non excederet regulam sub¬
iestionis: cantaret cum aliĩ
angłis canticum ꝑpetue fe-¬
licitatis. Descendens u̾o de
celo. inchoauit antiphonã
suggestionis in ꝑadyso: despe¬
rationis in inferno. Differt
itaq musica xpp̃ui. a musica
dyaboli: illa enim incipit a

Expanded text:
a suggestionis, tertia desperationis. Similiter et in cantu primi hominis prima vox est delectatio, secunda consensus, tertia excusatio. Ex his sex vocibus constat discordiae cantus. Musica diaboli ab altiori voce cantare coepit; inchoavit enim in coelo antiphonam elationis, dicens: Ponam sedem meam ad aquilonem, et ero similis Altissimo . Altius igitur inchoavit quam debuit. Si enim non excederet regulam subjectionis cantaret cum aliis angelis canticum perpetuae felicitatis. Descendens vero de coelo inchoavit antiphonam suggestionis in paradiso, desperationis in inferno. Differt itaque musica Christi a musica diaboli: illa enim incipit a
Abbreviated transcription (Latin):
obediunt. Moralit̾ u̾o uariis
celaturis sculpuntur templi
parietes. dum ꝑ diu̾sa loca
diu̾sarum rerum imprimun¬
tur ymagines: ut habeant
singule uirtutes. iuxta mo¬
ralitatis intuitum formas
sibi conuenientes. Attende gͥ
in quolibet loco intelligibilis
templi bouis ymaginem: id
ẽ mansuetudinem. Impime
⁊ alibi figuram leonis. rigorẽ
uidlicet seuere districtionis:
imprime columbam simpli-¬
citatis formam: adde ⁊tur¬
turem. io ẽ castitatem. Adiun¬
ge arietem ouium. scilicet du¬
cem id ẽ magistrum. u̾bo et
exemplo precedentem turbam
discipulorum: int̾pone mun¬
ditiam lylii. seu rosam mar¬
tri. Habes igitur iñ templo
spiritali uarias celaturas:
dum intrinsecus in animo
uirtutum diu̾sitates locas.

Expanded text:
obediunt. Moraliter vero variis caelaturis sculpuntur templi parietes, dum per diversa loca diversarum rerum imprimuntur imagines, ut habeant singulae virtutes juxta moralitatis intuitum formas sibi convenientes. Attende igitur in quolibet loco intelligibilis templi, bovis imaginem, id est, mansuetudinem. Imprime, et alibi figuram leonis, rigorem videlicet severae districtionis. Imprime columbam, simplicitatis formam. Adde et turturem, id est, castitatem. Adjunge arietem, ovium scilicet ducem, id est, magistrum verbo et exemplo praecedentem turbam discipulorum. Interpone munditiam lilii, seu rosam martyrii. Habes igitur in templo spirituali diversas caelaturas, dum intrinsecus in animo virtutum diversitates locas.
Abbreviated transcription (Latin):
temptamur humana. lic̾e
nobis aliquid de nr̃i ꝓposi¬
ti rigore relaxare. Titantur
igitur sapientium cõsilio
ne deficiant. scripta enim
sunt ad nr̃am doctrinam.
Hec sunt que de infirmita¬
tis diu̾sitatib ut cumque
diximus: nunc quomodo¬
sit infirmis larga religio.
breuit̾ ostencamus. Ait b̃s
bñdictus. Suꝑ omĩa ⁊ ante
omnia agenda ẽ cura infir.¬
omnia inquit. hoc est uelo¬
tius. quam alicui de om̃ibz
fratrib: debet infirmo fratri
cet̾is: ut si dentur aliis neces¬
saria. infirmis plura et deli¬
catiora querantur. Plura.

Expanded text:
tentamur humana, liceat nobis aliquid de nostri propositi rigore relaxare. Utantur igitur sapientium consilio, ne deficiant, scripta enim sunt ad nostram doctrinam. Haec sunt quae de infirmitatis diversitatibus, utcunque diximus; nunc quomodo infirmis sit larga religio, breviter ostendamus. Ait beatus Benedictus: « Super omnia et ante omnia, agenda est cura infiromnia » inquit: hoc est velocius quam alicui de omnibus fratribus, debet infirmo fratri caeteris, ut si dentur aliis necessaria, infirmis plura et delicatiora quaerantur; plura
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑate resurrestionis: Egredi¬
fõ nat ficulneam: ut que
sterilis erat. fructum serat.
tat. id ẽ ut memoriam pecc̃i
fetentem reddat. Iittrat et in
uineam. ut circumfodiat e¬
am. ut succidat sarm̃ta. so ẽ
suꝑfluitatis incrementa. ut

Expanded text:
speratae resurrectionis? Egredisperatae resurrectionis? Egredifodiat ficulneam, ut quae sterilis erat, fructum ferat , tat, id est, ut memoriam peccati fetentem reddat. Intrat et in vineam, ut circumfodiat eam, ut succidat sarmenta, id est, superfluitatis incrementa, ut
Abbreviated transcription (Latin):
extendens radios sue cogni¬
tionis illuminans corda
u̾bo consolationis. Exierat
maris magdalene ad sepul¬
chrum quasi in ortum. ut
plantaret et rigaret: inue¬
nit eum qui dat incremen¬
tum et audit. Mulier quid
ploras. quem queris: Etce
post pluuiam compunctõniꝰ
irradiat claritas consolatio¬
nis. At illa audito quid que¬
reret:estimans quia ortola¬
nus esset. ait. Domine si tu
substulisti eum dicito michi
ubi posuisti eum: et ego eum¬
tollam. Desꝑabat maria de
fructu laboris: quia dubita¬
bat de u̾itate resurrectionis.
Tinde dicitur. quia conuersa
ẽ retrorsum. Conu̾sa ẽ retror¬
sum: quia in dñi faciem ꝑ
dubitationem miserat dorsũ.
Plantau̾at maria ꝑ amorẽ:
s de fructu resurrectionis du-¬
bitabat. ꝓpt̾ resurrectonis di¬
lationem. Dum aut̃ cogno-¬
scit xp̃m: colligit frustum.
Quid enim ꝓdesset semen
conceptionis. quid flos nati¬
uitatis. quid maturitas pas¬
sionis. nisi sequeretur frustuᷤ

Expanded text:
extendens radios suae cogniextendens radios suae cognitionis et illuminans corda verbo consolationis. Exierat Maria Madalene ad sepulcrum quasi in hortum, ut plantaret et irrigaret; invenit eum qui dat incrementum, et audit: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Ecce post pluviam compunctionis irradiat claritas consolationis. At illa, audito quid quaereret, existimans quia hortulanus esset, ait: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, et ego tollam eum . Desperabat Maria de fructu laboris, quia dubitabat de veritate resurrectionis. Unde dicitur quod conversa est retrorsum . Convertitur retrorsum, quae in Domini faciem per dubitationem miserat deorsum. Plantaverat Maria per amorem, sed de fructu resurrectionis dubitabat propter resurrectionis dilationem. Cum autem cognoscit Christum, colligit fructum. Quid enim prodesset semen corruptionis, quid flos nativitatis, quid maturitas passionis, nisi sequeretur fructus
Abbreviated transcription (Latin):
a thalamo in doppum. A me-¬
ditatione scripturarum ad
memoriam delictoꝵ quasi
a domo in porticum: a me-¬
moria delictozum ad com¬
passionem ꝓximorum quasi
a porticu in uicum. Acompaᷤ¬
sione ꝓximorum. ad agendã
curam eorum: quasi auico
in agrum. In contemplatio¬
ne igitur ẽ quies: in cet̾is la¬
bor. In meditatione scriptu.¬
rarum laboramus. timente.
ne p̾mia iustorum amitta¬
mus: in memoria delictoꝵ
laborantes gemimus. ne cũ
dampnatis simus. In com¬
passione ũo ꝓximorum. la¬
eorum labor ẽ operationis.
In uno monemur. in alio
docemur: in t̾cio mouenur.
in quarto meremur. Monet
scriptura quid ag̾e debeamuᷤ.
doct memoria delicti ut pe¬
niteamus: mouenur com¬
passione ut diligamus. opꝰ
u̾o bonum m̾etur. ut nobis
qui aliis succurrimus. sue¬
curratur. Exit etiam animꝰ
in ortum. ut uideat ortola¬
num. uidelicet xpr̃m qui
plantat g̾mina mĩrtutum:
exit et olera rigare. io ẽ fra
pluuiam clarior fulget. sic
tionem benignior apparet:

Expanded text:
a thalamo in domum; a meditatione Scripturarum ad memoriam delictorum, quasi a domo in porticum; a memoria delictorum ad compassionem proximorum, quasi a porticu in vicum; a compassione proximorum ad agendam curam eorum, quasi a vico in agrum. In contemplatione igitur quies est, in caeteris labor. In meditatione Scripturarum laboramus, timentes ne praemia justorum amittamus; in memoria delictorum laborantes gemimus, ne cum damnatis simus. In compassione vero proximorum laeorum, labor est operis. In uno monemur, in alio docemur, in tertio movemur, in quarto meremur. Monet Scriptura quid agere debeamus; docet memoria delicti, ut poeniteamus; movemur compassione, ut diligamus; opus vero bonum meretur, ut nobis, qui aliis succurrimus, succurratur. Exit et animus in hortum, ut videat hortulanum, videlicet Christum, qui plantat gramina virtutum. Exit et olera rigare, id est, frpluviam clarior fulget: sic rymarum benignior apparet,
Abbreviated transcription (Latin):
dium numeros ascribuntur:
ꝑ quos dum sca ecclia regi-¬
tur: plerumq de quibusdam
suis m̾firmis actib. ctiã eleti

Expanded text:
dium numeros ascribuntur, per quos dum sancta Ecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi
Abbreviated transcription (Latin):
ontnem laudem: quia ñ impe¬
dietur aliquo casu. nec habe¬
it finem. Mirabilis ergo d̃s
n sãs siuis: deus yfrł ipse da¬
I uirtutem ⁊ fortitudinem
icbi sue. bñdictus d̾s. In pre¬
ati mirabilis in scĩs suis: in
traculis faciendis. in fiituro
s̾. Ipse dat in presenti nlet
ni parientie fortitedinent
utro antem dabit uirtu

Expanded text:
omnem laudem, quia non impedietur aliquo casu, nec habebit finem. Mirabilis ergo Deus in sanctis suis; Deus Israel, ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae, benedictus Deus . In praesenti mirabilis in sanctis suis in miraculis faciendis, in futuro s. Ipse dat in praesenti plebi tem, patientiae fortitudinem; in futuro autem dabit virtu
Abbreviated transcription (Latin):
tum quid possint. ꝑ effectus
quid uelint: ratio manife¬
stat. Et uocem inquit meã
audiunt. Tres sunt pastoriᷤᷤ
uoces: suauis scilicet dulci̾¬
et alta. Suauis ad infirmũ.
ad morientem dulcis: ad
surdum ꝑtinet alta. In fir¬
matur aut̃ qui temptatur:
moritur qui desꝑat. surdus
ẽ qui non audit. Audiunt
autem qui obediunt. Audit
enim quandoq infirmus.
suauem uocem consolatio¬
nis: desꝑans dulcedinem ob-¬
secrationis. surdus asꝑtt̃a
tem increpationis. Et secun¬
qui precedit. Quo: Ad ni¬
tam si diligens: ad mortem.
foncam cadunt. Quomo¬
do precedunt: Tita et do¬
strina. Sic fiet unum oui

Expanded text:
tum quid possint, per effectum quid velint, ratio demonstrat: Et vocem, inquit, meam audiunt . Tres sunt pastoris voces, suavis scilicet, dulcis, alta. Suavis ad infirmum, ad morientem dulcis, ad surdum pertinet alta. Infirmatur autem qui tentatur, moritur qui desperat, surdus est qui non audit; audiunt autem, qui obediunt. Audit enim quandoque infirmus vocem suavem consolationis, desperans dulcedinem obsecratem increpationis. Et sequunqui praecedit. Quo? ad vitam, si diligens, ad mortem, in foveam cadunt . Quomodo praecedit? vita et doctrina. Sic fiet unum ovi
Abbreviated transcription (Latin):
estimat equalem: s efficit᷑
cor deo subditum. proximo
amicum: in se modestum. E¬
qualitas mentis: lineam ser-¬
uat religionis. Sunt enim
quidam qui nunc afflictõne
carnis macerantur. nunc ad
carnis uoluptatem reu̾tunt᷑.
sepe uigilant aliis dormienti¬
bz. s sepius dormiunt. aliis
uigilantib. nunc humilia.
nunc sublimia. nunc blanda.
nunc asꝑa locuntur: nũc de
fratrib nũc de parentib glo¬
riantur. Nunc nichil nisi or¬
dinis statuta ꝑstrepũt: nũs
nichil nisi fabulas audires.
Nunc albas. nunc nigras.
nunc medio colore coloratã.
delectantur hẽre cappas: nũc

Expanded text:
stimat aequalem, sed efficitur cor Deo subditum, proximo amicum, in se modestum. Aequalitas mentis lineam servat religionis. Sunt enim quidam, qui nunc afflictione carnis macerantur, nunc ad carnis voluptatem revertuntur, saepe vigilant aliis dormientibus, sed saepius dormiunt aliis vigilantibus. Nunc humilia, nunc sublimia, nunc blanda, nunc aspera loquuntur, nunc de fratribus, nunc de parentibus gloriantur, nunc nihil nisi ordinis statuta perstrepunt, nunc nihil nisi fabulas audire volunt. Nunc albas, nunc nigras, nunc medio colore coloratas delectantur habere cappas, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
cati. Hii mensuram querũt
uoluptatis non necessitatis.
Quatuor ꝑ similitudinem
dicũtur esse mensure: io ẽ men¬
sura auaritie: et uoluptatiꝰ.
mensura dispensationis et
necessitatis. In hiis lex que
int̾ ementes et uendentes
habetur: ꝑ similitudinem po¬
test assignari. Auaritie men¬
sura ẽ. nimia parcitas: men-¬
sura u̾o uoluptatis. suꝑflui¬
tas. mensura dispensationis
benignitas: mensura necessi¬
tatis. sufficiens equalitas.
Auaritia subtrahit necessita-¬
ti: uoluptas necessitatem¬
excedit dispensatio necessita¬
ti misericordit̾ ad dit: neces¬
sitas debitum indigentie re¬
quirit. Solent mercatores
uti: una qua uendentes sua
distribuunt que minor est
alt̾a u̾o qua ementes aliena
recipiunt: s hec maioꝵ est.

Expanded text:
cati. Hi mensuram quaerunt voluptatis, non necessitatis. » Quatuor per similitudinem dicuntur esse mensurae, id est, mensura avaritiae et voluptatis, mensura dispensationis et necessitatis. In his lex, quae inter ementes et vendentes habetur, per similitudinem potest assignari. Avaritiae mensura est nimia parcitas, mensura vero voluptatis superfluitas, mensura dispensationis, benignitas, mensura necessitatis, sufficiens aequalitas. Avaritia subtrahit necessitati, voluptas excedit nenecessitatem, dispensatio necessitati misericorditer addit, necessitas debitum indigentiae requirit. Solent mercatores uti: una, qua vendentes sua distribuunt, quae minor est; altera vero, qua ementes aliena recipiunt, sed haec major est
Abbreviated transcription (Latin):
ti non detrahit: uel ꝑu̾sum
patitur. Iratum enim saul.
fugiebat dauid: purgantem
in spelunca uentrem cũ poss¬
passus ẽ quamdiu uixit.
Miseretur siquidem discipłs
discipulo. dum peccanti orã¬
do compatitur: aut qnͣdo int̾
se et illum solum corripit.
Aut qͣnͣdo peccanti in se: be

Expanded text:
ti non detrahit, vel perversum ti non detrahit, vel perversum patitur. Iratum enim Saul fugiebat David, purgantem in spelunca ventrem, cum posspassus est quandiu vixit . Miseretur itidem discipulus discipulo, dum peccanti orando compatitur, aut quando inter se et illum corripit, aut quando peccanti in se be
Abbreviated transcription (Latin):
hedi ad sinistram. ionathaᷤᷤ¬
autem ad dext̾am: quia int̾
oues reꝑttur. De illo dicit
ibidem iheronimus: quod
amore ꝓph̾e dignus erat.
Redeamus nunc ad ꝓposi¬
tum nr̃m: ut uideamus
quomodo penitentib sit
misericors religio. Tribus
modis penitet homo: ⁊ tri
b modis miseretur ds̃. Per¬
cantem expectat. desꝑantem
consolatur: gaudet penitẽ¬
ti. Peccantem reuocat dono
gr̃e. desꝑantem consolat᷑ ꝑ
spem uenie: penitentem ro¬
borat ex ꝓmissis gle. Mise¬
retur et homo homini: tri¬
b modis. Miseretur enim
prelatus discipulo. discipłs
prelato: et discipłs qͣndoꝙ
discipulo. Miseretur p̾latus
erigit et correctum. post cõ¬
nussa diligit. Hoc ideo dico
aliquem familiarem habeãt.
si peccat. despiciunt: et hoc qd̃
peius ẽ. fatentur qd̃ nõ dili¬
gant eos. sicut prius. Pecca¬
uit petrus. s xpr̃c eum non
despexit:s resperit et dilexit.
Miseretur et p̾lato discipl̃s
trib modis. dum irato non
resistit magistro. aut paran¬

Expanded text:
edi ad sinistram; Jonathas ad dextram, quia inter oves reperitur. De illo dicit ibidem Hieronymus, quod amore prophetae dignus erat. Redeamus nunc ad propositum nostrum, et videamus quomodo poenitentibus sit misericors religio. Tribus modis poenitet hbus miseretur Deus. Peccantem exspectat, desperantem consolatur, et congaudet poenitenti. Peccantem revocat dono gratiae, desperantem consolatur per spem veniae, poenitentem roborat ex promissis gloriae. Miseretur et homo homini tribus modis: Miseretur enim praelatus discipulo, discipulus praelato, et discipulus quandoque discipulo. Miseretur quandoquerigit, et correctum post commissa diligit. Haec ideo dico, aliquem familiarem habeant, si peccet, despiciunt, et hoc, quod pejus est, fatentur quod non diligant eos sicut prius. Peccavit Petrus, sed Christus eum non despexit, sed respexit et dilexit. Miseretur et praelato discipulus tribus modis: dum irato non resistit magistro, aut peccan