comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
meũ. Concessit gͥ dñs uitã mͥ sicut pollicitus
ẽ usq in presentẽ diem. Quadraginta & qͥnq
anni sunt ex quo locutꝰ est dñs uerbũ istud
ad moysen quando ambulabat isrł ꝑsolitudi¬
nẽ. Hodie oc t̾oginta & quinq aimoꝵ sum sic
ualens. ut eo ualebam tempore quando adex¬
plorandũ missus sum. Illiꝰ in me cemporis for¬
titudo usq hodie ꝑseuerat adbellandũ
quã ad gradiendũ. Da gͦ mͥ montẽ istum que̾¬
pollicit᷑ est dñs te quoq audiente in qͦ enachim
sunt & urbes magne atq munite si forte sit
dñs mecũ. & potuero delere eos sicut ꝓmisit
mͥ. Benediritq losue & tradidit hebron in pos¬
sessionẽ. Atq ex eo fuit hebron caleb filio ie¬
pho. ne cenezeo usq inp̾sentẽ diem. quia se¬
cutꝰ est dñm dm̃ isrł. Nom̃ hebron ante uo¬
cabat᷑ chariatharbe. Adam maximꝰ ibi inter
enachim sitꝰ ẽ. & terra cessauit apreliss:
aitur sors filioꝵ uide ꝑ cognationes suas:ista

Expanded text:
tus est usque in praesentem diem. Quadraginta et quinque anni sunt ex quo locutus est Dominus verbum istud ad Moysen, quando ambulavit Israel per solitudinem: hodie octoginta quinque annorum sum sic valens, ut eo valebam tempore, quando ad explorandum missus sum: illius in me temporis fortitudo usque hodie perseverat, tam ad bellandum quam ad gradiendum. Da ergo mihi monteest Dominus te quoque audiente in quo Enacim sunt et urbes magnae atque munitae si forte sit Dominus mecum et potuero delere eos sicut promisit mihi benedixitque ei Iosue et tradidit Hebron in possessionem atque ex eo fuit Hebron Chaleb filio Iepphonne Cenezeo usque in praesentem diem quia secutus est Dominum Deum Israhel nomen Hebron antea vocabatur Cariatharbe Adam maximus ibi inter Enacim situs est et terra cessavit a proeliis igitur so
Abbreviated transcription (Latin):
plage: ã sũmitate maris salsissimi. & a lingua
eiꝰ que respicit meridie̾ egredit᷑q contͣ ascen.¬
sum scorpionis & ꝑtransit insina: ascenditq
incades barne. & ꝑuenit in esrom. fscendeis
ad aram. & circumiens caricaã: atq uede.
ꝑtransiens in asemona & ꝑueniens ad corren¬
te uͦ erit initiũ mare. salssimũ usaad extre¬
ma iordanis & ea que respicuuit aquilonem.
ã lingua maris usq ad eundetr ior danen.
fiuuiũ. Ascenditq cerminꝰ inbethagla ae tran¬
su ab aquilone in betharaba ascendens ad la¬
pidem boem filii ruben & tendens usq ad
terminos dabira de ualle acor. contͣ aquilo.¬
nẽ respiciens galgala que est ex aduerso as¬
censionis adomim ab australi parte torrentis
transitq aquas que uocant᷑ fons solis & erut
exitꝰ eius ad fontẽ rogel. Ascenditq ꝑ conuallẽ
filii ennom ex latere iebusei ad meridiem hec
est iherłm. & inde se erigens aduerticẽ montis
qui est contͣ gehennom ad occidentẽ insũmi¬

Expanded text:
 a summitate maris salsissimi, et a lingua ejus, quae respicit meridiem. Egrediturque contra ascensum Scorpionis, et pertransit in Sina: ascenditque in Cades Barne, et pervenit in Esron, ascendens Addara, et circumiens Carcaa, atque inde pertransiens in Asemona, et perveniens ad torrente vero erit initium mare Salsissimum usque ad extrema Iordanis et ea quae respiciunt aquilonem a lingua maris usque ad eundem Iordanem fluvium ascenditque terminus in Bethagla et transit ab aquilone in Betharaba ascendens ad lapidem Boem filii Ruben et tendens usque ad terminos Debera de valle Achor contra aquilonem respiciens Galgala quae est ex adverso ascensionis Adommim ab australi parte torrentis transitque aquas quae vocantur fons Solis et erunt exitus eius ad fontem Rogel ascenditque per convallem filii Ennom ex latere Iebusei ad meridiem haec est Hierusalem et inde se erigens ad verticem montis qui est contra Gehennom ad occidentem in summi
Abbreviated transcription (Latin):
ueniens insolitudinẽ bethauen atq ꝑtransi¬
ens uirta luram: ad meridiẽ ipsa ẽ. bethel:
Descenditq matharoth addar in montẽ qͥ est
ad meridiem bethoton inferioris & inclina¬
t᷑ cireuiens contra mare ã meridie montis
qui respicit bethoron contͣ affricũ. Suntq
ex itꝰ euis in chariath baãl que uocat᷑ charia¬
thiarim urbẽ filioꝵ uida. Hec ẽ. plaga con¬
tra mare & occidentẽ. Ameridie aut̃ ex par¬
te chariathiarim egredit᷑ terminꝰ contra
mare. & ꝑuenit usq ad fontẽ aquarũ nep¬
thoa. Descenditq in partẽ montis qui respi

Expanded text:
nem Bethaven atque pertransiens iuxta Luzam ad meridiem ipsa est Bethel descenditque in Atharothaddar in montem qui est ad meridiem Bethoron inferioris et inclinatur circumiens contra mare a meridie montis qui respicit Bethoron contra africum suntque exitus eius in Cariathbaal quae vocatur et Cariathiarim urbem filiorum Iuda haec est plaga contra mare et occidentem a meridie autem ex parte Cariathiarim egreditur terminus contra mare et pervenit usque ad fontem aquarum Nepthoa descenditque in partem montis qu
Abbreviated transcription (Latin):
gã.: quas dedit eis moyses famulus dñi:
umq surrexissent uiri ut ꝑgerent ad
describendã terrã p̃copit eis iosue diceas
Circuite terrã & describite eam at reuertimini
ad me. ut hic corã dño do̾ insilo nutta̾ uob̾ sortẽ:
Itaq ꝑbexerunt & lustrantes eam inseptẽ par.
ad iosue in castra silo qui misit sortes corã
dño insilo diuisitq terrã filiis isrł in septem
partes. Et ascendit sors prima filioꝵ ben¬
iamĩ ꝑfamilias suas ut possiderent terram
intͣ filios uide & filios ioseph. Fuitq tͣminus

Expanded text:
es famulus Domini cumque surrexissent viri ut pergerent ad describendam terram praecepit eis Iosue dicens circuite terram et describite eam ac revertimini ad me ut hic coram Domino Deo in Silo mittam vobis sortem itaque perrexerunt et lustrantes eam in septem partique sunt ad Iosue in castra Silo qui misit sortes coram Domino in Silo divisitque terram filiis Israhel in septem partes et ascendit sors prima filiorum Beniamin per familias suas ut possiderent terram inter filios Iuda et filios Ioseph fuitque terminu
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa diuidentes sicut preceꝑat dñs inma¬
nu moysi. nouẽ cribub & dimidie cribui
Duabꝰ enĩ tribubꝰ & dimidie dederat moyses
trans iordanen possessionẽ absq leuitis qui
uichil t̾re accepet̾ int̾ fr̃s suos. sed ineoꝵ
subcesser̾ locłi. filios ioseph induas diuisit
tribꝰ. manasse & effraim. Nec acceperunt le¬
uite aliam in terra partẽ. nͥ urbes ad habi¬
tandũ & suhurbana earũ ad alenda uim̃ta
& pecora sua. Sicut precepit dñs moysi: ita
fecerunt filii istł & diuiser̾ terrã
Iccesserunt itaq filiĩ uida ad iosue in
galgala: locutq est ad eũ caleph filius
Quadraginta annoꝵ eram quando me misit moy¬
ses famulus añĩ de cades barne ut considera¬
rẽ terrã. Nunciaui q ei quod mͥ uerũ uideba¬
tur. Fres aut̃ mei qui asceuderant mecũ dissol¬
uer̃ cor popłi & nichilominꝰ ego secutꝰ sum dñm
dm̃ meũ. Iurauitq moyses indie illo dicens

Expanded text:
entes sicut praeceperat Dominus in manu Mosi novem tribubus et dimidiae tribui duabus enim tribubus et dimidiae dederat Moses trans Iordanem possessionem absque Levitis qui nihil terrae acceperunt inter fratres suos sed in eorum successerant locum filii Ioseph in duas divisi tribus Manasse et Ephraim nec acceperunt Levitae aliam in terra partem nisi urbes ad habitandum et suburbana earum ad alenda iumenta et pecora sua sicut praecepit Dominus Mosi ita fecerunt filii Israhel et diviserunt terram accesserunt itaque filii Iuda ad Iosue in Galgala locutusque est ad eum Chaleb filius quadraginta annorum eram quando me misit Moses famulus Domini de Cadesbarne ut considerarem terram nuntiavique ei quod mihi verum videbatur fratres autem mei qui ascenderant mecum dissolverunt cor populi et nihilominus ego secutus sum Dominum Deum meum iuravitque Moses in die illo dic
Abbreviated transcription (Latin):
diusio. Terminꝰ iazer. & om̃s ciuitates gala.¬
ad: dimidiãꝙ partẽ terre filioꝵ amĩnon
usꝙ ad aroer: que est contra rabba. & ab esebon
usq ramoth masphe & bathamin & amanaun
usq ad t̾minos dabir. In ualle quoq bethara¬
am &e bethnemra ae soccotb & saphon reliquã
parte̾ regni seon regis esebon huiꝰ quoq ior¬
adauis finis est usq adexcremã partẽ maris
cenereth trans iordanen usq adorientalẽ
plagã. Hec est possessio filioꝵ gad ꝑ fimilias
suas oiuitates &e uille earũ. Dedit & dimidie

Expanded text:
rminus Iazer et omnes civitates Galaad dimidiamque partem terrae filiorum Ammon usque ad Aroer quae est contra Rabba et ab Esebon usque Ramoth Masphe et Batanim et a Manaim usque ad terminos Dabir in valle quoque Betharaam et Bethnemra et Soccoth et Saphon reliquam partem regni Seon regis Esebon huius quoque Iordanis finis est usque ad extremam partem maris Chenereth trans Iordanem ad orientalem plagam haec est possessio filiorum Gad per familias suas civitates et villae ear
Abbreviated transcription (Latin):
cãpestria medaba usq dibon & cunctas eiui¬
tates seon regis amorrei qui regnauit mese¬
bon usq ad cerminos filioꝵ ammon & gala ad
ac terminũ gessuri & machati omnẽq mon¬
tẽ hermon & uniu̾sa basan usq salacha omne
regnũ og inbasan qui regnauit in astaroth
& edrai. Ipse fuit derelinquus raphaim ꝑcus.¬
sitq eos moyses atq deleuit. Noluer̃q disꝑdẽ
filis isrł gesuri & macbati & habitauer̃ in me

Expanded text:
campestria Medaba, usque Dibon, et cunctas civitates Seon regis Amorrhaei, qui regnavit in Esebon, usque ad terminos filiorum Ammon, et Galaad, ac terminum Gesuri et Machati, et omnem montem Hermon, et universam Basan, usque Salecha, omne regnum Og in Basan, qui regnavit in Astharoth et Edrai, ipse fuit de reliquiis Raphaim: percussitque eos Moses, atque delevit. Nolueruntque disperdere filii Israel Gesuri et Maachati
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ ab aroer que sita est in ripa torrentis
arnon & inualle euisdẽ torrentis media
unuersã planiciem que ducit medaba &
esebon cunc tosq uiculos etꝰꝑ qui sunt in
cãpestrib. Dibon quoq & bamoch baal &op.¬
pidũ baalmaon iessa & cetinoch & mepheeth
cariathaim & sabama & sarathasfar in monte
conuallis betpheor & asedoch fasga & betha¬
isimoth. Om̃s urbes campestres uniuersaq
regna seon regis amorrei qui regnauit mese.¬
bon. quẽ ꝑcussit moyses cũ pͥncipib madi.

Expanded text:
b Aroer quae sita est in ripa torrentis Arnon et in valle eiusdem torrentis media universam planitiem quae ducit Medaba et Esebon cunctosque viculos earum qui sunt in campestribus Dibon quoque et Bamothbaal et oppidum Baalmaon Iessa et Cedmoth et Mepheeth Cariathaim et Sebama et Sarathasar in monte convallis Bethpheor et Asedothphasga et Bethaisimoth omnes urbes campestres universaque regna Seon regis Amorrei qui regnavit in Esebon quem percussit Mos
Abbreviated transcription (Latin):
ces seon babitatores terre. & balaãn filiũ
beox ar iolũ occider unt filiĩ isił glidio cũ
ceteris interfectis. Factꝰq est terminꝰ filioꝵ
tuben iordanis fluuius. Hec ẽ. possessio ru¬
benitarũ ꝑ cognationes suas urbiũ & uicu.¬

Expanded text:
on habitatores terrae. Et Balaam filium Beor hariolum occiderunt filii Israel gladio cum caeteris interfectis. Factusque est terminus filiorum Ruben Jordanis fluvius. Haec est possessio Rubenitarum per cognationes suas urbium et vicu
Abbreviated transcription (Latin):
est que nec dũ est derelieta  diusa. Onn̾is
uidelicet galilea philistuim & uniu̾sa ges¬
suri. N fluio turbido qui nrigat egẏptũ
usq ad terminos acharon contͣ aquilonẽ
t̾ra chanaan que in quinq regulos phi-¬
listĩm diuiditꝰ gareos & aiotos aschalonitas
gedtheos. & acharonitas. Nd meridiẽ uͦ sunt
euel. Onĩs terra chanaan & maara sido¬
nioꝵ usq afeca: & terminos amorrei eiusq
confinia. Libam quoq regio contra orien¬
tem ab. algad sub monte her mon donec
egrediaris emath. Omniu̾ qui habitant
inmonte a libano usq ad aquas massere.¬
foth uniuersiq si dom̃i:
E go sum qui allebo eos a facie filiorã
isrł uenit᷑ gͦ in parten hereditatis isrł sicuc¬

Expanded text:
est quae necdum est sorte divisa omnis est quae necdum est sorte divisa omnis videlicet Galilea Philisthim et universa Gesuri a fluvio turbido qui inrigat Aegyptum usque ad terminos Accaron contra aquilonem terra Chanaan quae in quinque regulos Philisthim dividitur Gazeos Azotios Ascalonitas Gettheos et Accaronitas ad meridiem vero sunt Evei omnis terra Chanaan et Maara Sidoniorum usque Afeca et terminos Amorrei eiusque confinia Libani quoque regio contra orientem a Baalgad sub monte Hermon donec ingrediaris Emath omnium qui habitant in monte a Libano usque ad aquas Masrefoth universique Sidonii ego sum qui delebo eos a facie filiorum Isr
Abbreviated transcription (Latin):
N& dimidie tribui manasse.
Ii sunt reges terre quos ꝑcussit iosue &
filis isrł trans ior danen adoccidentalem
plagã abalgad in campo libani usq ad monte̾
cuiꝰ pars ascendit in sen. Tradiditq eam iosue
in possessionẽ tribub istł singuli parces suas
tam in montanis quã in planis atq campes¬
trib. In asseroth & solitudine ac meridie. he¬
theus fuit & amorreus. chauaueus &e fereie¬
us eueus ae gebuseus. Rex iberico unꝰ. Rex
hai que est ex latere bethel unꝰ. Rex iherłm
unus. rex ebron unꝰ. Rex iherimoth unꝰ. rex
lachis unꝰ. rex eglon unꝰ. rex garer unus. rex
dabir unꝰ. rex gader unꝰ. rex herina unꝰ. rex
hered unꝰ rex se̾li na unꝰ. rex odollam unꝰ. rex
macheda unꝰ. rex bethel unꝰ. rex taffua unus.
rex afer unꝰ. rex afec unꝰ. rex saron unꝰ. rex ma¬
don unꝰ. rex asor imꝰ. rex semeron unꝰ. rex ah¬
ꝓuec teq etatis erat. & dx̃ dñs ad eũ. Semius.¬
ti & longeuus es terraq lacissima de relieta

Expanded text:
anasse hii sunt reges terrae quos percussit Iosue et filii Israhel trans Iordanem ad occidentalem plagam a Baalgad in campo Libani usque ad montem cuius pars ascendit in Seir tradiditque eam Iosue in possessionem tribubus Israhel singulis partes suas tam in montanis quam in planis atque campestribus in Aseroth et solitudine ac meridie Hettheus fuit et Amorreus Chananeus et Ferezeus Eveus et Iebuseus rex Hiericho unus rex Ahi quae est ex latere Bethel unus rex Hierusalem unus rex Hebron unus rex Hierimoth unus rex Lachis unus rex Eglon unus rex Gazer unus rex Dabir unus rex Gader unus rex Herma unus rex Hered unus rex Lebna unus rex Odollam unus rex Maceda unus rex Bethel unus rex Thaffua unus rex Afer unus rex Afec unus rex Saron unus rex Madon unus rex Asor unus rex Someron unus rex Acovectaeque aetatis erat et dixit Dominus ad eum senuisti et longevus es terraque latissima derelicta
Abbreviated transcription (Latin):
suas possessionẽ. cuiꝰ hoc pͥncipiũ est. Ama¬
nam unũsam basan cecunc ta regua og re¬
gis basan. om̃sq uicos hair qui sunt inba¬
san sexaginta opida : & dimidiã parce̾ ga-¬
lãad astaroth. & edrai urbis regni og in
basan. filiis machir filii manasse dimidie
partis filioꝵ machir uxta cognationes su¬
as. Hac possessionẽ diuisit moy ses in cãpes

Expanded text:
ionem, cujus hoc principium est: a Manaim universam Basan, et cuncta regna Og regis Basan, omnesque vicos Jair, qui sunt in Basan, sexaginta oppida. Et dimidiam partem Galaad, Astharoth, et Edrai, urbes regni Og in Basan: filiis Machir, filii Manasse, dimidiae parti filiorum Machir juxta cognationes suas. Hanc possessionem divisit Moses
Abbreviated transcription (Latin):
& aur̃a. parte peccatũ est. Feceruntq filiĩ ben¬
iamin ut sibi fuerat imꝑatũ & uxta nume¬
rũ suũ rapuerunt sibi de his que ducebant
choros uxores singulas. Abieruntq in possessio¬
ne̾ suam eclificantes urbes & habitantes in
eis. filii quoq isrł reuersi sunt ꝑtribꝰ & fami¬

Expanded text:
a vestra parte peccatum est feceruntque filii Bena vestra parte peccatum est feceruntque filii Beniamin ut sibi fuerat imperatum et iuxta numerum suum rapuerunt sibi de his quae ducebant choros uxores singulas abieruntque in possessionem suam aedificantes urbes et habitantes in eis filii quoque Israhel reversi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
est ne una tribꝰ deleat᷑ ex isrł. filias nr̃as eis
dare nͣ possumꝰ constricti uiram̃to & maledic̾¬
tione qua diximꝰ. maledic tꝰ qui dxerit de fili¬
ab sius uxorẽ beniamin. Ceperuntq consiliũ
atq dixer̃. Ecce sollennitas dñi est insilo anni¬
uersaria quȩ sita est adseptemtrionale̾ urbis
bethel & adorientalem plagam uie que debe¬
chel cendit ad siccimã & ad meridiẽ oppide le.¬
bona. Freceperuntq filiis beniamin atq dixer̃
Ite & latitate inuineis. Cũq uideri̾s filias silo
adducendos choros ex more precedexe exite re-¬
pente de uineis & rapite eas singuli iores sin.¬
gulas. e ꝑgite in cerram beniammn. sit q uener̾int
pactis apum: ac fifes & ad uersũ uos queri
ceperint. atq iurgari dicemꝰ eis. Miseremini
eoꝵ. Non enĩ rapuer᷑ eas iure bellantiũ atq
uic toꝵ. sed rogantib ut acciperent & ñ dedistis:

Expanded text:
est ne una tribus deleatur ex Israhel filias nostras eis est ne una tribus deleatur ex Israhel filias nostras eis dare non possumus constricti iuramento et maledictione qua diximus maledictus qui dederit de filiabus suis uxorem Beniamin ceperuntque consilium atque dixerunt ecce sollemnitas Domini est in Silo anniversaria quae sita est ad septentrionem urbis Bethel et ad orientalem plagam viae quae de Bethel tendit ad Sycimam et ad meridiem oppidi Lebona praeceperuntque filiis Beniamin atque dixerunt ite et latete in vineis cumque videritis filias Silo ad ducendos choros ex more procedere exite repente de vineis et rapite eas singuli uxores singulas et pergite in terram Beniamin cumque venerint patres earum ac fratres et adversum vos queri coeperint atque iurgari dicemus eis miseremini eorum non enim rapuerunt eas iure bellantium atque victorum sed rogantibus ut acciperent non dedistis et
Abbreviated transcription (Latin):
itaq decẽ milia uiros robustissimos. & p̃cepert᷑
tis. Ite & ꝑcutite habitatores iabes gala ad in ore
gladii.tam urores quã paruulos eoꝵ. Et hoc
erit quod obseruare debeatis. Omͣs generis
masculini e mulieres que cognouer̃ uiros int᷑fi¬
galaad quadringente uirgmes que nesciert᷑
iuri choꝵ. Et adduxerunt eas castra insilo ł.
in terrã chanãan. Miser untq nuntios ad fili¬
os beniamin qui erant inperra remmon: &e pre¬
ceper̃ eis ut eos in pace susciperent. Uener̃q
filii beniamin in illo tempore & date sunt eis
uxores de filiab iabes galaad. Alias aut̃ ñ rep¬
perert᷑ quas simili mͦ traderent. Uniuersusqi
isrł ualde doluit. & egit penitudinẽ suꝑ inter
fectionẽ unus trbus isrł. Dixer untq maiores
natu. Quid faciemꝰ reliquis qui ñ acceperunt
urores. om̃s in beniamin femine concidert᷑ &
magna nob̾ cura ingentiq studio ꝓuidendũ

Expanded text:
itaque decem milia viros robustissimos et praeceperunt itaque decem milia viros robustissimos et praeceperunt eis ite et percutite habitatores Iabisgalaad in ore gladii tam uxores quam parvulos eorum et hoc erit quod observare debetis omne generis masculini et mulieres quae cognoverunt viros interfiGalaad quadringentae virgines, quae nescierunt viri torum, et adduxerunt eas ad castra in Silo, in terra Chanaan. Miseruntque nuntios ad filios Benjamin, qui erant in petra Remmom, et praeceperunt eis, ut eos in pace susciperent. Veneruntque filii Benjamin in illo tempore, et datae sunt eis uxores de filiabus Jabes Galaad: alias autem non repererunt, quas simili modo traderent. Universusque Israel valde doluit, et egit poenitudinione unius tribus ex Israhel dixeruntque maiores natu quid faciemus reliquis qui non acceperunt uxores omnes in Beniamin feminae conciderunt et magna nobis cura ingentique studio providendum
Abbreviated transcription (Latin):
in conspec tͥu eiꝰ sedentes usq ad uesꝑam. leua¬
ueruntq uocẽ & magno ululatu ceper̃ flere
dicentes. Quare dñt ds isrł fac tͥum est hoc
malum in
malum in ror tuo ut hodie una tribus
aufe̾ret᷑ ex nobis: Altera aut̃ die diluculo
consurgenis excruxer̃ alcare. obtuleruntq ei
holocausta e pacificas uictimas & dixer̃. Quis
non ascendit in exercitu dm̃ de uniuersis cri¬
bubꝰ istł grandi enĩ uiramento se constrire¬
rant cũ essent in maspha uͣterfici eosqui de¬
fuissent. Duc t̾iq penitencia filis isrł suꝑ fr̃e
suo beniaini. ceperunt dicere. Ablata ẽ. una
trib de isrł. Unde uxores accipient: Om̃s
enĩ in cõmune urauimꝰ ñ daturos nos his fili¬
as nr̃as. Id circo dixer̃. Quis ẽ. de uniuersis tri¬
bubꝰ isrł qui nͣ ascendit ad dñm i maspha: &e
ecce inuenti sunt habitatores iabes galããd in
illo exercitu non fuisse. Eo quoq tempore cłi
essent insilo nullus ex eis ibi repertus ẽ. Miser̃

Expanded text:
usque ad vesperam, levaverunt vocem, et magno ululatu coeperunt flere, dicentes: Quare, Domine Deus Israel, factum est hoc malum in populo tuo, ut hodie una tribus auferretur ex nobis? Altera autem die, diluculo consurgentes extruxerunt altare obtuleruntque ibi holocausta et pacificas victimas et dixerunt quis non ascendit in exercitu Domini de universis tribubus Israhel grandi enim se iuramento constrinxerant cum essent in Maspha interfici eos qui defuissent ductique paenitentia filii Israhel super fratre suo Beniamin coeperunt dicere ablata est una tribus de Israhel unde uxores accipient omnes enim in commune iuravimus non daturos nos his filias nostras idcirco dixerunt quis est de universis tribubus Israhel qui non ascendit ad Dominum in Maspha et ecce inventi sunt habitatores Iabisgalaad in illo exercitu non fuisse eo quoque tempore cum essent in Silo nullus ex eis ibi reppertus est miserunt
Abbreviated transcription (Latin):
uescendi fuerit uemi huc & comede panem.
& intingue bucellam tuã in acero. Sedit itaq
ad messoꝵ latus. & congessit po: lentam sibi
Comeditq & saturata ẽ. & culit reliquias atq
inde surrexit ut spicas ex more colligorit:¬

Expanded text:
vescendi fuerit veni huc et comede panem vescendi fuerit veni huc et comede panem et intingue buccellam tuam in aceto sedit itaque ad messorum latus et congessit pulentam sibi comeditque et saturata est et tulit reliquias atque inde surrexit ut spicas ex more colligeret
Abbreviated transcription (Latin):
domũ reuersa est. Et ait boot ad ruth. ludi
filia. Ne uadas ad colligendum in alterum
agrũ spicas. nec recedas ab hoc loco sed iunge¬
re puellis meis: & ubi messuerint: sequere
Mauãaui enĩ pueris meis. ut nemo tͥ molestus
sit. Sed etiã si sicieris uade ad sorcinulas &
bibe aquas de quib & pueri bibunt. Que ca¬
dens infaciẽ suam. & adonins suꝑ terrã: dixit
grinã mulierẽ: Cui ille respondit. Nunci¬
ata st̃ michi omĩa que feceris socrui cue pꝰ
mortẽ uiri tui. & quod reliqueris parentes
tuos & terrã inqua nata es: & ueneris ad po¬
płm quẽ aute nesciebas. Reddat tͥ dñs ꝓ oꝑe¬
tuo & plenã mercedem recipias a dño dõ is¬
rł. ad quẽ uenisti & sub cuiꝰ confugisti alas
Que ait. Inueni gram ante oculos tuos dñe
mi: qui consolatꝰ es me & locutus es ad cor
ancille tue. que si sum similis uniꝰ puella.¬
rũ cuarũ. Dixitq ad eam boor. Endo hora

Expanded text:
domum reversa est. Et ait Booz ad Ruth: Audi, domum reversa est. Et ait Booz ad Ruth: Audi, filia, ne vadas ad colligendum in alterum agrum, nec recedas ab hoc loco: sed jungere puellis meis, et ubi messuerint, sequere. Mandavi enim pueris meis, ut nemo tibi molestus sit: sed etiam si sitieris, vade ad sarcinulas, et bibe aquas, de quibus et pueri bibunt. Quae cadens in faciem suam et adorans super terram, dixit grinam mulierem? Cui ille respondit: Nuntiata sunt mihi omnia, quae feceris socrui tuae post mortem viri tui, et quod dereliqueris parentes tuos, et terram in qua nata es, et veneris ad populum, quem antea nesciebas. Reddat tibi Dotuo et plenam mercedem recipias a Domino Deo Israhel ad quem venisti et sub cuius confugisti alas quae ait inveni gratiam ante oculos tuos domine mi qui consolatus es me et locutus es ad cor ancillae tuae quae non sum similis unius puellarum tuarum dixitque ad eam Booz quando hora
Abbreviated transcription (Latin):
ruth animo decreuisset secũ ꝑgere aduersa¬
ri noluit. nec ultra ad suos reditũ ꝑsuadem
Profee teq sunt simul. & uenerunt inbethleem
Quib urbem ingressis: uelox apud cunc tos
fama ꝑcrepuit. Dicebantq mulieres. It ec est
illa noemi. Quib ait. Ne uocetis me noemi
id ÷ pulchram. sed uocate me mara hoc est
om̃ps. Egressa sum plena: & uacuã reduxit
cum ruth moabitide nuru sua de terra pe¬
regrinationis sue. ac reuersa est in bethleera.
tis inme patris familias repperero grãm. Cui
illa respondit Uade filia mi. Abiit itaq &
colligebat spicas post terga metentiũ. Accidit
aut̃ ut ager ille haberet dnm nomine booꝵr.
ueniebat de bethleem. Dixitq messoribꝰ. Dñs
est hec puella: Qui respondit. Hec ẽ moabi¬
ti .s. que uenit cum noemi de regione moabi¬
tide. & rogauit ut spicas colligeret remanen¬
tes sequens messorũ uestigia. & de mane usq
nunc stat in agro. & ne admomentũ quidem

Expanded text:
Ruth animo decrevisset secum pergere, adversaRuth animo decrevisset secum pergere, adversari noluit, nec ad suos ultra reditum persuadere: profectaeque sunt simul, et venerunt in Beth-Leem. Quibus urbem ingressis, velox apud cunctos fama percrebuit: dicebantque mulieres: Haec est illa Noemi. Quibus ait: Ne vocetis me Noemi id est, pulchram, sed vocate me Mara hoc est, otens. Egressa sum plena, et vacuam reduxit cum Ruth Moabitide nuru sua, de terra peregrinationis suae: ac reversa est in Beth-Leem, tis in me patris familias reperero gratiam. Cui illa respondit: Vade, filia mi: Abiit itaque et colligebat spicas post terga metentium. Accidit autem ut ager ille haberet dominum Booz  Vulveniebat de Beth-Leem, dixitque messoribus: Dominus ec puella? Qui respondit: Haec est Moabitis, quae venit cum Noemi de regione Moabitide, et rogavit ut spicas colligeret remanentes, sequens messorum vestigia, et de mane usque nunc stat in agro, et ne ad momentum quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ta uoce. flere ceperunt & dicere. Lecũ ꝑge¬
mꝰ ad popłm tuũ. Quib illa responait. Peẽ¬
uertimini fillie mi. cur uenitis mecũ. Num
ultra lubeo filios in utero meo ut uiros ex
me sꝑare possitis: Neuertimini filie mi¬
& abite. Iani enm senec t̾ute confeetͥa sum
nec apta uinculo comugali. & iam si possim
hac noc te conciꝑe & parere filios si eos expec¬
catͬe uelitis donec crescant & annos impleant
pubertatis: ante eritis uetule quã nubatis:
Nolite queso filie mi quia ur̃a angustia me
magis premit. & egressa ẽ. manꝰ dñi contra me¬
Eleuata gͥ uoce rursũ flere ceperunt. Orpha
osculata est socrũ ac reuersa ruth adhesit
socrui sue. Cui dixit noemi. En reuersa ẽ
cognata cua ad popłm suũ. & ad dõs suos uade
cum ea. Que respondit. Ne aduerseris mͥ
Que ce morientẽ terra susceꝑit in ea moriar:
ibiq locum accipiam sepulture. Hec mͥ facut¬
ds̃. & hec addat. si non sola mors me & ce sepa¬
rauerit. Uidens gͦ noemi quodͦ bstinato

Expanded text:
gemus ad populum tuum quibus illa respondit revertimini filiae mi cur venitis mecum num ultra habeo filios in utero meo ut viros ex me sperare possitis revertimini filiae mi abite iam enim senectute confecta sum nec apta vinculo coniugali etihac nocte concipere et parere filios, si eos exspectare velitis, donec crescant, et annos impleant pubertatis, ante eritis vetulae quam nubatis. Nolite, quaeso, filiae meae, quia vestra angustia me magis premit, et egressa est manus DomiElevata igitur voce, rursum flere coeperunt: Orpha osculata est socrum, ac reversa: Ruth adhaesit socrui suae. Cui dixit Noemi: En reversa est cognata tua ad populum suum, et ad deos suos: vade cum ea. Quae respondit: Ne adverseris mihQuae te morientem terra susceperit, in ea moriar: ibiqs, et haec addat, si non sola mors me et te separaverit. Videns ergo Noemi quod obstinato
Abbreviated transcription (Latin):
& colligentẽ nemo corripiat. Collegit gͥ in agro:
usq aduesꝑam. & que collegerat uirga cedeis
& excuciens. inuenit ordri quasi ephi mensuia.
in ciuitatẽ. & ostendit socrui sue. Insuꝑ protulit
&dedit ei dereliquiis cibi sui quo saturata fue.
rat. Dixitq ei socrus sua. ubi hodie collegisti.
& ubi fecisti opus: Sit benedic tͥ. qui misertꝰ:
tui. Iudicauitq ei apud quẽ esset oꝑata. & nom̃
dixit ei quod booꝵ uocaret᷑. Cui respondit noe.¬
mi. Denedic tꝰ sit ã dño. qmͣ eandem gr̃am quã
prebuerat uiuis. seruauit &e mortus. Nursũꝙ.
ꝓpinquus ait. nr̃ est homo. Et ruth. Hoc quoq
Melius est filia. ut cum puellis eiꝰ ex eas ad
metendũ. ne in alieno agro quispiã resistat
t Iuncta est itaq puellis boor. & tam diu
cũ eis messuit donec hordea & triticũ inhor¬
reis conderentur:

Expanded text:
rripiat. Collegit ergo in agro usque ad vesperam, et quae collegerat virga caedens et excutiens, invenit hordei quasi ephi h. Ephain civitatem, et ostendit socrui suae: insuper protulit et dedit ei de reliquiis cibi sui, quo saturata fuerat. C. IV. Dixitque ei socrus sua: Ubi hodie collegisti, et ubi fecisti opus? Sit benedictus qui misertus tui indicavitque ei apud quem esset operata et nomen dixit viri quod Booz vocaretur cui respondit Noemi benedictus sit a Domino quoniam eandem gratiam quam praebuerat vivis servavit et mortuis rursumque propinquus ait noster est homo et Ruth hoc quoque melius est filia mi ut cum puellis eius exeas ad metendum ne in alieno agro quispiam resistat tibi iuncta est itaque puellis Booz et tamdiu cum eis messuit donec hordea et triticum in horreis conderentur
Abbreviated transcription (Latin):
occider̾ quinq milia uiros. & cum ultra cen¬
derent. ꝑsecuti sunt eos & interfecer᷑ etiã alia
duo milia. Et sic factũ est ut om̃s qui cecide¬
rant de beniamin indiuersis locis essent xxͣ.
quinq milia pugnatores adbella ꝓntissimi
Remanser̃ itaq de omĩ numero beniamin qui
euadere potuerunt & fugere insolitudinem.
sex centi uiri sederuntq in petra remmon
mensib quattuor. Regressi funt autͣ filii isrł
om̃s reliquias ciuitatis a uiris usq ad ium̾ta
gladio ꝑcusserunt. cunctasq urbes e uiculos
beniamin uorax flãma consũpsit. Iurauert᷑
quoq filii isrł in maspham adixer᷑. Nullus
nrͣm dabit filiis beniamin. de filiab suis uxo

Expanded text:
occiderunt quinque milia viros et cum ultra tenocciderunt quinque milia viros et cum ultra tenderent persecuti sunt eos et interfecerunt etiam alios duo milia et sic factum est ut omnes qui ceciderant de Beniamin in diversis locis essent viginti quinque milia pugnatores ad bella promptissimi remanserunt itaque de omni numero Beniamin qui evadere potuerant et fugere in solitudinem sescenti viri sederuntque in petra Remmon mensibus quattuor regressi autem filii Israhel omnes reliquias civitatis a viris usque ad iumenta gladio percusserunt cunctasque urbes et viculos Beniamin vorax flamma consumpsit iuraverunt quoque filii Israhel in Maspha et dixerunt nullus nostrum dabit filiis
Abbreviated transcription (Latin):
quebant᷑ cesis de erercitueoꝵ crigunita uiris
&e uiderent quasi columnã fumi de ciuitate
conscere: beniamin quoq retro aspiciens
captam cerneret cuuitatẽ & flammas insubli.¬
me ferri qui prius simulauerant fugam uer¬
sa facie forciꝰ resistebunt. Quod cũ nuidissent
filii benianui in fugam uersi sunt: e ad u¬
am deserttͥ ire ceperunt. illuc quoq eos ad¬
uersarĩis ꝑsequentibus. Sed & hi qui urbe m
succenderant occurrer̃ eis. Atq ita factũ est
ut er utraq parte ab hostibꝰ cederent᷑ nec eral
ulla morientiũ requies. Cecider̃ atq ꝓstrati
sunt ad orientalem plagam urbis gabaa fuerͣ
autꝰ qui in eodem loco interfecti funt decem &
octo milia uiroꝵ om̃s robustissimi pugnato¬
res. Quod cum udissent qui remanserant de
beniamin fugerunt in solitudinẽ. & ꝑgebant
ad petrã cuiꝰ uocabulũ est rammon. In illa
quoq fuga palantes & indiuersa cendentes

Expanded text:
quebantur, caesis de exercitu eorum triginta viris, quebantur, caesis de exercitu eorum triginta viris, et viderent quasi columnam fumi de civitate conscendere Beniamin quoque retro aspiciens captam cerneret civitatem et flammas in sublime ferri qui prius simulaverant fugam versa facie fortius resistebant quod cum vidissent filii Beniamin in fugam versi sunt et ad viam deserti ire coeperunt illuc quoque eos adversariis persequentibus sed et hii qui urbem succenderant occurrerunt eis atque ita factum est ut ex utraque parte ab hostibus caederentur nec erat ulla morientium requies ceciderunt atque prostrati sunt ad orientalem plagam urbis Gabaa fuerunt autem qui in eodem loco interfecti sunt decem et octo milia virorum omnes robustissimi pugnatores quod cum vidissent qui remanserant de Beniamin fugerunt in solitudinem et pergebant ad petram cuius vocabulum est Remmon in illa quoque fuga palantes et in diversa tendentes
Abbreviated transcription (Latin):
q est bellũ contra filios beniamin: e ñ utellix.¬
erunt quod ex omłi parte itł int. aret interitus
ꝑcussitq eos dñs inconspec tu filioꝵ . eᷤ interfecer̃
ex eis in illo die uiginti quinq milia &e centũ
uiros om̃s bellatores & educentes gladiũ. filii
aut᷑ beniamii cum se inferiores esse uidusonł
ceperunt fugere. Quod cernentes filiĩ isrł de¬
derunt eis ad fugiend nͣ locũ ut ad preparatas
insidias deuenirent: quas uixta ur bem posue¬
rant. Qui cũ repente de latibulis surrexissel
&̾ beniamin terga cedentib daret. ingressi sut̃
ciuitatẽ. & ꝑcusserunt eam in oro gladii. Signũ
aut᷑ dederant filis isrł his quos in insidiis collo.¬
cauerant. ut post quã urbem cepisent ignem
arcenderent ut ascendente in alcũ fumo captam
urbem demonstrarent. Quod cũ cernerent si.¬
liĩ isrł in ipso certamine positi putauerant
enĩ filii beniamin eos fugere & instancius se¬

Expanded text:
ue est bellum contra filios Benjamin, et non intellexue est bellum contra filios Benjamin, et non intellexerunt quod ex omni parte illis instaret interitus. Percussitque eos Dominus in conspectu filiorum Israel, et interfecerunt ex eis viros, omnes bellatores et educentes gladium. Filii autem Benjamin, cum se inferiores esse vidissent, coeperunt fugere. Quod cernentes filii Israel, dederunt eis ad fugiendum locum, ut ad praeparatas insidias devenirent, quas juxta urbem posuerant. Qui cum repente de latibulis surrexissent, et Benjamin terga caedentibus daret, ingressi sunt civitatem, et percusserunt eam in ore gladii. Signum autem dederant filii Israel his, quos in insidiis collocaverant, ut postquam urbem cepissent, ignem accenderent, ut ascendente in altum fumo, captam urbem demonstrarent. Quod cum cernerent filii Israel in ipso certamine positi putaverunt enim filii Benjamin eos fugere, et instantius perse
Abbreviated transcription (Latin):
tradam eos in manus uras. Posueruntq filii
isrł insictias ꝑcircuitũ urbis gabia & tercia
uice sicut semel & bis contra bemanim erer¬
citũ ꝓduxerunt. Sed & filii beniamin audacter
cruperunt de ciuitate & fugientes aduer sarios
longius ꝑsecuti sunt. ita ut uuln̾arent ex eis sic̃
pͥmo & scdo die &e cederent ꝑ duas semitas t̃ga
uertentes quarũ una ferebat᷑ in bethel & alt̾a
in gabaa. atq ꝓsternerent.xxx. circiter uiros
Putauerunt enim solito more eos cedere. Qui
fugam arte simulantes iniere consiliũ. ut abst̃¬
herent eos de ciuitate. & quasi fugientes adsup̃¬
dictas semitas ꝑducerent. Om̃s itaq filiĩ isrł
surgentes de sẽdibus suis cetenderunt aciem in
loco qui uocat᷑ baalthamat. Insidie quoq que
circa urbem erant paulatim se aperire cepert̃.
&ab occidentali urbis parte ꝓcedere. Sed & ali
decem milia uiroꝵ de uniuerso isrł habitato.¬
res urbis ad certamina ꝓuocalant. In grauatũ.¬

Expanded text:
in manus vestras. Posueruntque filii Israel insidias per circuitum urbis Gabaa: et tertia vice sicut semel et bis, contra Benjamin exerproduxerunt. Sed et filii Benjamin audaciter erumperunt de civitate, et fugientes adversarios longius persecuti sunt, ita ut vulnerarent ex eis sicut primo et secundo die et caederent per duas semitas terga vertentes quarum una ferebat in Bethel altera in Gabaa atque prosternerent triginta circiter viros putaverunt enim solito eos more cedere qui fugam arte simulantes iniere consilium ut abstraherent eos de civitate et quasi fugientes ad supradictas semitas perducerent omnes itaqsurgentes de sedibus suis, tetenderunt aciem in loco, qui vocatur Baal Thamar. Insidiae quoque, quae circa urbem erant, paulatim se aperire coeperunt, et ab occidentali urbis parte procedere. Sed et alia decem millia virorum de universo Israel, habitatores urbis ad certamina provocabant. Ingravatumq
Abbreviated transcription (Latin):
maalon uidelicet &e celion. Remansitq malier
orluta duob liberis ac marito. & surrexit ut
in patriã ꝑgeret cum utraq nuru sua de re-¬
gione moabitide. Audierat enĩ quod respexis¬
set ddñs popłm suũ eddisset eis escas
gressa est itaq de loco peregrmationis
sue cũ utraq nuru Et̾ iam in uia posi¬
ta reuertendi interrã uida: dixit ad eas. I. te
in domũ matris ur̃e. Faciat añs uobiscũ mi¬
scdiã. sieut fecistis cum mortuis  mecũ. Bet

Expanded text:
on videlicet et Chilion: remansitque mulier orbata duobus liberis ac marito. Et surrexit ut in patriam pergeret, cum utraque nuru sua, de regione Moabitide: audierat enim quod respexisset Dominus populum suum, et dedisset eis escas. Egressa est itaque de loco peregrinationis suae, cum utraque nuru, et jam in via posita revertendi in terram Juda, dixit ad eas: Ite in domum matris vestrae, faciat Dominus vobiscum misericordiam, sicut fecistis
Abbreviated transcription (Latin):
mo de bethleem uida ut peregrinaret᷑ in re¬
gione moabitide cum uxore sua ac duobus
chelion ephratei de bethleem uida. Ingressiꝙ
regionẽ moabitidem morabant᷑ ibi. Et mortu¬
us est: elimelech maritꝰ noemi. Remansitq
ipsa cũ filiis qui acceper̃ urores moabitidas
Q uarũ una uocabat᷑ orpha: altena ruth. Man.

Expanded text:
mo de Bethlehem Juda, ut peregrinaretur in regione Moabitide cum uxore sua ac duobus Chelion, Ephrathaei de Bethlehem Juda. Ingressique regionem Moabitidem, morabantur ibi. Et mortuus est Elimelech maritus Noemi: remansitque ipsa cum filiis. Qui acceperunt uxores Moabitidas, quarum una vocabatur Or
Abbreviated transcription (Latin):
de filiis isrł die illo uiginti duo milia uiroꝵ:
ursum filiͣ istł & fortitudine
ut prius ascenderent & flerent coram dño
usq ad noc tem. Consuluer untq e ͥm: & dixe¬
runt. Debeo ultra ꝓcedere adlimicandũ con¬
tra filios beniamin frẽs meof annon: Quibi
ille respondit. Ascendite ad eos. & inite cer¬
tamen. Cumq filiĩ isrł altero die contra ben¬
iamin. ad prelium ꝓcessissent. eruper̃ filiĩ
beniamin de portis gabaã. & occurrentes
eis tanta in illos cede bacati sunt ut dece̾ &
octo milia uroꝵ educentiũ gladiu̾ ꝓsterne¬
mũ dei &. sedeutes flebant coram dño. leuina.¬
ueruntq in illo die usq aduesꝑam & obtu¬
letunt ei holocausta & pacificas uetimas
& suꝑ statusuo interrogauer᷑. Eo tempore

Expanded text:
de filiis Israel die illo viginti duo millia virorum. Rursum filii Israel et fortitudine ut prius ascenderent, et flerent coram Domino usque ad noctem: consulueruntque Deum, et dixerunt: Debeo ultra procedere ad dimicandum contra filios Beniamin fratres meos an non quibus ille respondit ascendite ad eum et inite certamen cumque filii Israhel altero die contra Beniamin ad proelium processissent eruperunt filii Beniamin de portis Gabaa et occurrentes eis tanta in illos caede baccati sunt ut decem et octo milia virorum educentium gladium prosternemum Dei, et sedentes flebant coram Domino: jejunaveruntque illo die usque ad vesperam, et obtulerunt ei holocausta, et pacificas victimas, et super statu suo interrogaverunt. Eo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
me & suꝑ regnũ meũ peccatũ grande: Que ñ de¬
biusti facere fecisti nobis. Rursusq ex postulans
ait. Quid iudisti ut hoc faceres: Respondit abra¬
ham. Cogitaui mecũ dicens. forsitan ñ est timor
dĩ in loco isto: & interficient me ꝓpt᷑ uxorẽ meã¬
Alias aut̃ & uere soror mea ẽ. filia patris mei est.¬
& non filia matris mee & duxi ear. uxorem
Post quã aut̾ eduxit me ds̃ de domo patris mei dixi
ad eam. Hanc miscłiam facies mecũ in omi loco
ad quẽ ingre diem᷑. dices quod frat᷑ tiuis. sim:
Tulit gͥ abimelech oues & boues & seruos & anchril¬
las & dedit abrahe reddiditq ei saram urorẽ
suam & ait. Perra coram uobis est ubicũq pla.
cuerit tͥ habita Sare aut̃ dixit. Ecce mille ar¬
genteos: dedi fr̃ĩ tuo. Hoc erit tͥ inuelamentũ
oc uloꝵ ad om̃s qui tecũ sunt. & quocũꝙ ꝑrere¬

Expanded text:
me et super regnum meum peccatum grande? Quae non deme et super regnum meum peccatum grande? Quae non debuisti facere fecisti nobis. Rursusque expostulans ait: Quid vidisti ut hoc faceres? Respondit Abraham: Cogitavi mecum dicens: Forsitan non est timor Dei in loco isto, et interficient me alias autem vere soror mea est, filia patris mei, et non filia matris meae, et duxi eam in uxorem. Postquam autem eduxit me Deus de domo patris mei, dixi ad eam: Hanc misericordiam facies mecum: in omni loco, ad quem ingrediemur, dices, quod frater tuus sim. Tulit igitur Abimelech oves et boves, et servos et ancillas, et dedit Abraham: reddiditque illi Saram uxorem suam, et ait: Terra coram vobis est, ubicumque tibi placuerit, habita. Sarae autem dixit: Ecce mille argenteos dedi fratri tuo: hoc erit tibi in velamen oculorum ad omnes qui tecum sunt, et quocu
Abbreviated transcription (Latin):
Rofetus inde ab raham interra austra¬
lem habitanit int̾ cades & sur: & peregri¬
natꝰ ẽ. ingeraris. Dixitq de sara urore sua
soror mea est. Misit gͦ abi melech rex gerared
& culit eam. Uenit autͣ as ad abimelech pey
somniũ nocte ae ait ei. En morieris ꝓpt̾ mu¬
lierẽ quã tulisti. habet enĩ uirũ. Abi melech
uero ñ cetigerat eam: & ait. Dñe non gentem
ignorantẽ & iustam interficies. Nonne ipse
dixͣ mͥ soror mea ẽ. & ipsa ait mͥ fr̃ meus est:
Insimplicitate cordis mei. & mundicia manui¬
um mearũ feci hoc. Dixitq ad eũ ds̃. Et ego
seio quod simplici corde feceris: &e ideo oustoctã¬
ui te ne peccares in me. & non dimisi
morieris tu & omi̾a quȩ tua sunt. Statimq
de nocte consurgens abimelech: uocauit omͣis
seruos suos & locutꝰ est uinuersa uerba hec in aurib
eoꝵ. Timuerunt om̃s uiri ualde. Hocauit autem
abimelec h etiã ab raham & dixit ei. Quid fecisti
nobis: Quid peccauimus inte quia indux isti super

Expanded text:
rofectus inde Abraham in terram australem, habitavit inter Cades et Sur, et peregrinatus est in Geraris. Dixitque de Sara uxore sua, Soror mea est. Misit ergo Abimelech rex Gerarae, et tulit eam. Venit autem Deus ad Abimelech per somnium noctis, et ait ei, En morieris propter mulierem quam tulisti: habet enim virum. Abimelech vero non tetigit eam. Et ait, Domine, num gentem ignorantem et justam interfidixit mihi: Soror mea est, et ipsa ait: Frater meus est? in simplicitate cordis mei et munditia manuum mearum feci hoc. Dixitque ad eum Deus: Et ego scio quod simplici corde feceris, et ideo custodivi te ne peccares in me, et non dimisi morieris tu, et omnia quae tua sunt. Statimque de nocte consurgens Abimelech, vocavit omnes servos suos, et locutus est universa verba haec in auribus eorum, timueruntque omnes viri Abimelech etiam Abraham, et dixit ei: Quid fecistis nobis? quid peccavimus in te, quia induxisti super
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ abimelech & fichol pͥnceps milicie eiꝰ reu̾siq
sunt in t̾ram palestinoꝵ. Abrahã uero plantaus
nemus inbersabex: & inuocauit ibi nom̃ dm̃ a¬
etrni. & fuit colonus terrȩ plhylistiuoꝵ diebꝰ multis:

Expanded text:
autem Abimelech et Phicol, princeps militiae ejus, reversique autem Abimelech et Phicol, princeps militiae ejus, reversique sunt in terram Philistinorum. Abraham vero pnemus in Bersabee, et invocavit nomen Domini Dei aeterni; et fuit colonus terrae Philistinorum diebus multis.
Abbreviated transcription (Latin):
Et accepit illi mat̾ sua uxorẽ de t̾ra egypti:
odem tempore dix̃ abimelech & fichol pͥnceps¬
T exercitꝰ eius ad abraliam. D̾s cecũ est inuni¬
uersis quȩ agis. Iura gͦ ꝑ dm̃ ne noceas michi &
posteris meis stirpiꝙ mee. sed uxta miscłiam
quã feci tͥ facies michi. & terre inqua uersatꝰ
es aduena. Dixitq abrabum. Fgoi urabo. Et mere¬
pauit abimelech  puteũ aquȩ quẽ ui abstilerat
serui auiꝰ. Respondit sabimelech. Nesciui qui
fecerit hanc rem. sed & cu non indicasti mͥ:et
ego non audiui p̃ter hodie. Tulit itaq abraham
oues & boues a dedit abi melech. ꝑcusserunto
amnbo fecdus: &e statuit abraham septẽ agnas seẽr
sũ. Uui dixit abimelech. Qͥa sibi uolunt septem
agnȩ istȩ. quas stare fecisti seorsũ: At ille. Septẽ
inquid agnas accipies de manu mea ut sint in
testimoniũ. qm̃ ego fodi puteũ istum. Iccirco ue¬
catꝰ ẽ. locus ille bersabeȩ: quia ibi ut᷑q nirauit.
& inerunt fedus ꝓputeo iuramenti. Sur rexit

Expanded text:
ccepit illi mater sua uxorem de terra Aegypti eodem tempore dixit Abimelech et Fichol princeps exercitus eius ad Abraham Deus tecum est in universis quae agis iura ergo per Dominum ne noceas mihi et posteris meis stirpique meae sed iuxta misericordiam quam feci tibi facies mihi et terrae in qua versatrepavit Abimelech propter puteum aquae quem vi abstulerant servi illius. Respondit Abimelech: Nescivi quis fecerit hanc rem, sed et tu non indicasti mihi, et ego non audivi praeter hodie. Tulit ergo Abraham oves et boves, et dedit Abimelech, percusseruntque ambo foedus. Et statuit Abraham septem agnas gregis seorsum. Cui dixit Abimelech: Quid sibi volunt septem agnae istae, quas stare fecisti seorsum? At illi: Septem, inquit, agnas accipies de manu mea, ut sint inquoniam ego fodi puteum istum. Idcirco vocatus est locus ille Bersabee: quia ibi uterque juraverunt. Et inierunt foedus pro puteo juramenti. Surrexit
Abbreviated transcription (Latin):
abraham mane & tollens panẽ & utrem aquȩ
imposuit scapulȩ eiꝰ. tradiditq puerlĩ & dimisit
tam. Que cũ abisset. errabat insolitudine ber¬
sabex. Cũq consũpta esset a qua inutre: abie¬
cit puerũ fub ͣ unã arborẽ. que ibi erat. & abiit:
Sectitq e regione ꝓcul: quantũ potest archus ia

Expanded text:
AbAbimposuit scapulae ejus; tradiditque puerum, et dimisit eam. Quae cum abisset, errabat in solitudine Bersabeae. Cumque consumpta esset aqua in utre, abjecit puerum subter unam arborem quae ibi erat, et abiit, seditque e regione procul quantu
Abbreviated transcription (Latin):
runt. Concluserat aut̃ ds̃ omnẽ uuluã domas abi¬
meiec h ꝓpter sa ram uxorẽ abraham
Asitauit aut̃ dñs saram sicut ꝓmiserat. & im¬
pleuit quȩ locutus ẽ concepitq & peꝑit filium
insenectute sua. tempore quo predixerat ei deus E¬
Cum centũ annoꝵ esset. hac quippe etate patris natꝰ
est ysaac. Nixitq sara. Risum fecit mͥ dñs. Quicũq
audierit: cũ ridebit mͥ. Rsumq ait. Quis auditu.¬
rum crederet abraham. quod sara lactat et filiũ.
quẽ peꝑit ei iam seni. Creuit gͥ puer & ablactatꝰ ẽ.
fecitq abraham grande conuiuiũ indie ablactati
egyptie ludentẽ cũ ysaac: dixit ad abrabam.
E ice ancillam hanc & filiũ eius : non enĩ erit heres¬
abraham. hoc ꝓfilio suo. Ci dixit ds̃. Hon tͥ
uideat᷑ asꝑum suꝑ puero & suꝑ ancilla tua: oĩa
que dixerit ÷ͥ sara audi uocẽ eius aͣn y saae uo.¬
esbitꝰ tibi semen. Sed & filiũ aucille faciam ingen¬
tẽ magnã :quia semen tuũ est. Surrexit itaq

Expanded text:
erunt: concluserat enim Deus omnem vulvam Abimelech propter Saram uxorem Abrahae. Visitavit autem Dominus Saram sicut promiserat: et implevit quae locutus est. Concepitque et peperit filium in senectute sua, tempore quo praedixerat ei Deus. cum centum esset annorum: hac quippe aetate patris, natus est Isaac. Dixitque Sara; Risum fecit mihi Deus: quicumque audierit, corridebit mihi. Rursumque ait: Quis auditurum crederet Abraham, quod Sara lactaret filium, quem peperit ei jam seni? Crevit igitur puer et ablactatus est: fecitque Abraham grande convivium in die ablactatiegyptiae ludentem, dixit ad Abraham: Ejice ancillam hanc et filium eAbraham pro filio suo. Cui dixit Deus: Non tibi videatur asperum super puero, et super ancilla tua: omnia quae tibi dixerit Sara, audi vocem ejus: quia in Isaac vocabitur tibi semen. Sed et filium ancillae faciam in gentem magnam, quia semen tuum est. Surrexit itaque
Abbreviated transcription (Latin):
Uͦ ocaliuq angls ami agat de celo dicens. Qͥd agis
agar: Noli timere. Exaudiuit enĩ ds uocẽ
pueri de lo o in quo est. Surge tolle puerũ &
tene manũ eius. qua ingentẽ magnã faciam eu
Aꝑuitq oculos eiꝰ d. que uidens puceũ aque.

Expanded text:
vocavitque angelus Dei Agar de coelo, dicens: Quid agis, Agar? noli timere: exaudivit enim Deus vocem pueri de loco in quo est: surge, tolle puerum, et tene manum illius: quia in gentem magnam faciam eum. Aperuitque oculos ejus Deus: quae videns pute