comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Syꝑ. ẽ. circłs solus finitor qͥ exeo
qd̾ semꝑ surgentis de meantisq mun¬
di diu̾sitatibꝰ uariet᷑. certũ ordinẽ¬
pedo nat᷑ał imiserit. equũ ex plicare.
tet tantunde̾ qͣntũ int̾ est int̾. uiii. &¬
 .ui. Nam ide int̾iectꝰ spaciis similibꝰ con¬
tinet᷑. In qͦ fit ut circłus maior sit abeo
 dẽ int̾ iectu. parispacio. & eiꝰdẽ tercia¬
 portione. Alia int̾capedo int̾ solsticia.¬
‸lẽ eqͥ noctialẽq circłõs. minor. ẽ a su¬
ꝑiore int̾iectu. qͣntũ. uͦuͬ. numi ad .ui.¬

Expanded text:
superest circulus solus finitor, qui ex quod semper surgentis demeantisque mundi diversitatibus varietur, certum pedo naturalis immiserit, aequum explicare. tet tantundem, quantum interest inter VIII et VI. Nam idem interiectus spatiis similibus continetur, in quo fit, ut circulus maior sit ab eodem interiectu pari spatio et eiusdem tertia, portione. Alia intercapedo inter solstitialem aequinoctialemque circulos minor est a superiore interiectu, quantum
Abbreviated transcription (Latin):
rũq breuiter ratiõe. cȩta qͣ appellan
:in errantia ꝑcurramꝰ. Dubiũ enĩ ñ ẽan
.u. signis om̃e splendescere celũ nͥ forte
forte uelit qͥsq eoꝵ gesta mina socure¬
s licet animaliũ uolubił censeant᷑. yt aa.¬
÷ prã ꝗͣ enioco suꝑ posita. aut hedos qͥ eiꝰ¬
⁊humeris sustinent᷑. ł serpente̾ que of¬
fiocꝰ tenet. aut pantherã quã centurꝰ
gestat. Quȩ sy d̾a uelut parces habas

Expanded text:
orumque breviter ratione, sidera quae appellantur inerrantia percurramus. dubium enim non est XXXV signis omne splendescere caelum, nisi forte velit quis, quae eorum gestamina, sociare, licet animalium vocabulis censeantur, ut Capram, quae Heniocho superposita, aut Haedos, qui eius umeris sustinentur, vel Serpentem, quem Ophiuchus tenet, aut Pantheram, quem Centaurus gestat, quae sidera velut partes habendae
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ Noctiał demũ circłs bis adm̃.¬
sus. a polit̾mino cirtũactus. tam
inaritẽ ꝗͣ in librã linea ꝑmeante ꝑ
hec signa circłm cludit. Ab octaua
parte arietis. ꝑ totũ corpꝰ eiꝰdẽ adre.¬
ductũ tauri pede̾. inde ad mediã orio¬
nis aluͣ. Beinde ꝑ editas curuationes
ẏdri crateraq & coruũ ad octauã li¬
bre partẽ. int̾ duas lucidas signi illiꝰ.
stellas inde adutͣq. ofiuci genua ad ꝑͣ
aqͥlã adpegasi caput. aqͦrursꝰ adocta¬
ua̾ arietis partẽ. Brumalẽ uͦ cirłm si¬
milit̾ signo in octaua capͥcorni parte
de fixo. ꝑ hec meare cõꝑimꝰ. Aboctaua
parte capͥcorni. ꝑtotũ corpꝰ eiꝰ ad pedes
aqͣrii. inde adcȩti ultimã caudã. ac de¬
:inde adleprẽ pͥoresq canicłi pedes inde
ꝑargo tergusq centauri ad scopionis
aculeũ. Deinde ꝑ sagittȩ ultimã part̾e
ad octauã capͥcorni parte̾ circłs reuo

Expanded text:
emum circulus bis admensus a poli termino circumactus tam Arietem quam in Libram linea permeante per haec signa circulum cludit: ab octaua parte Arietis per totum corpus eiusdem ad reductum Tauri pedem, inde ad mediam Orionis aluum, deinde per editas curuationes Hydri Crateraque et Coruum ad octauam Librae partem inter duas lucidas signi illius stellas; inde ad utraque Ophiuchi genua ac tunc per Aquilam ad Pegasi caput, a quo rursus ad octauam Arietis partem. Brumalem uero ciruculum similiter signo in octaua Capricorni parte defixo per haec meare comperimus: ab octaua parte Capricorni per totum copus eius ad pedes Aquarii, inde ad Ceti ultimam caudam ac dehinc ad Leporem prioresque Caniculae pedes, inde per Argo tergusque Centauri Ad Scorpionis aculeum, deinde per Sagittae ultimam partem ad octauam Capricorni partem circulus reuo
Abbreviated transcription (Latin):
noctiali parce sumit auspiciũ abocti.¬
ua arietis parte contingens ultimũ de¬
totos angulũ. ac mox sũmũ contingens
ꝑ sei caput. dextrũq eiꝰ brachiũ prime
manũ secans. ꝑsententͥonalẽ cirłmas
cardine̾ ꝑuenit mundi. A qͦ ꝓcaudã dra¬
‸cõis adsinistrũ arto filacis ꝓximeq a
bootis stellã ductꝰ dextrũ uirginis pe.
dem sinistrũq cͣting̃. in qͦ octaua par
libre ẽ. Unde ad dextra manũ centaur
q̃ panterã tenet diuis. haud ꝓcul abei.
co. qͦ sinistrã centauri ungulã tecigt
Sregionẽ inc̃spicuȩ nob̾ parcis obruit
Unde emersꝰ infra cȩtũ ꝑ corpꝰ eiꝰ adu̾sio

Expanded text:
noctiali parte sumit auspicium, ab octava Arietis parte contingens ultimum Deltotou angulum, ac mox summum contingens Persei caput dextrumque eius bracchium, proxime manum secans per septentrionalem circulum ad cardinem pervenit mundi; a quo per caudam Draconis ad sinistrum Arctophylacos proximeque ad Bootis stellam ductus dextrum Virginis pedem sinistrumque contingit, in quo octaua pars Librae est; unde ad dextram manum Centauri, qua Pantheram tenet, diuisus haud procul ab eo loco, quo sinistram Centauri ungulam tetigit, in regionem inconspicuae nobis partir obruitur; unde emersus infra Cetum per corpus eius
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ uocat᷑ antarticus. tantũde᷑ spacii.
qͣnͣtũ septentͥonis includit. Quẽ qͥdẽ me¬
rare. Neq enĩmͥ ulla cęlestis globi portio
ris partis uisibꝰ hoinũ distendit᷑: dicẽ
÷ p̃t̾mitto. ne incõpta falsitatẽ ad miscere
uideat᷑ assertio. Melus tam̃ coluros de¬
÷ monstremꝰ. licet ipsi qͦq aliqͥd curuati.¬
onis abdentes. ñse totos uisibꝰ rep̃sente¬
Int. Tam̃ qͥa coniect᷑a ñerrat: potant de¬

Expanded text:
qui vocatur antarcticus, tantundem spatii quantum septentrionalis includit. quem quidem merare; neque enim mihi ulla caelestis globi portio ris partis uisibus hominumque distenditur, dicere praetermitto, ne incomperta falsitatem admiscere uideatur assertio. Melius coluros demonstramus, licet ipsi quoque aliquid curuationis abdentes non se totos uisibus repraesentent. Tamen, qua coniectura non errat, poterunt de
Abbreviated transcription (Latin):
ONSEQUENS reOr cOLurOs demonsit¬
re quor pars de suꝑ quȩ ddam
ala imimo u̾sat᷑ occulta. de qͥbꝰ ñnes¬
d scriptor uariare definita. Nã alia sep¬
cintrionali cardine in meridianũ duci
arculũ ꝑhibent. ex indeq subt̾ras me.¬
inte denuo in articũ apice̾ sublimari.
li uͦ cont᷑a cardine meridiano inchoa¬
qͣdras mundi ãbitũ decreuert̃. Uerũ
in qb ypparcꝰ ñs scriptor ueritate com¬
derꝰ hos dico asignis zodiaci circłi ueni¬
inces & tam int̾ se scdõ coniunctos quam
itaua parte natꝰ ambito mundo ꝑpo.
lor uͥtices ad eande recurrit. Alius simili
aylerumundũ acancro exortus includit
edicenh. quoꝵ signifer.xii. discrimini
bꝰ intstinctꝰ. ex paralelł duo solstitialem
brumalẽq: contingens. eqͥ noctialẽ medi¬
ũ secat scd̃o. nec adpares angulos aut fin¬
dit aut findit᷑. qͥ soli luneq it pͣbet cũ. Sͦ.¬

Expanded text:
r coluros demonstrare, quorum pars desuper quaedam, alia in imo uersatur occulta, de quibus non nescio scriptorum uariare definita. Nam alii a septentrionali cardine in meridianum duci circulum perhibent, exindeque sub terras meantem denuo in arcticum apicem sublimari; alii uero contquadras mundi ambitum discreuerunt. Verum ego, quod Hipparchus meus scriptorum ueritate complexus, hos dico a signis zodiaci cycli uenientes et tam inter se secundo coniunctos, quamoctaua parte natus ambito mundo per polorum uertices ad eandem recurrit; alius simili complexu mundum a Cancro exortus includit, edicendi, quorum signifer duodecim discriminibus interstinctus ex parallelis duo solstitialem brumalemque contingens, aequinoctialem medium secat secundo, nec ad pares angulos aut findit aut finditur. qui soli lunaeque iter praebet cum
Abbreviated transcription (Latin):
Seq̃ns pisciũ signũ orit᷑ hora & t̾cia par¬
Ste horȩ: occidit duabꝰ horis & dimidia &
‸sexta parte hore. Eandẽ m̃surã aries utriꝰq
Itẽporis seruat. Taurꝰ ortt᷑ hora & dimidia
& sexta parte horȩ. Occidit duabꝰ horis
 & t̾cia parte hore. At gemini orunt᷑ ho¬
ra & de unce occidt᷑ duabꝰ horis & duode¬

Expanded text:
arte horae, occidit duabus horis et dimidia et sexta horae parte; eandem mensuram Aries utriusque temporis seruat. Taurus oritur hora et dimidia et sexta parte horae, occidit duabus horis et tertiaparte horae. at Gemini oriuntur hora et deunce, occidunt duabus horis et duode
Abbreviated transcription (Latin):
Pisdẽq totis insꝑe modũ globatus.
t̾ram in medio imoq de fixã ȩt̾nis
qli raptibꝰ cirtũcurrens. circulari qͣdam
ratione discriminat. Qnͣꝗͣ auscultare phẏ¬
suis in ipso astruendi limine ñ dedigner.
ssubtiliũ corporũ teneritudinẽ suis coac¬
aꝰ crrcũductã in qͣsdã sectas uias & circu¬
i int̾capedines. ñ estimant disparari . s
ius fluctibꝰ ad herentes. naturas undiq secꝰ
glaboso ambitu orbibꝰq diffundit. rũ cir¬
c mediũ qͦd dixere centrona.aque pͥmũ.
arisq sequens. t̾ciũ ignis cyma comemo¬
rat et tẽ qͥnto qͦdã corporeȩ substantiȩ tẽꝑa¬
m̃co echerios circũuolare fulgores. Qͦ loco
sił lune ac sydũ signiferiq orb̃ se obliqͥ¬
gymnasia retulert̾. Cuiꝰ naturȩ tnͣqͥlli¬
tsetiã illũ extimũ tenet ambitorẽq cur.
i qͥexeo qͦd nullis sydibꝰ ocul at᷑. ands¬
ins phibet᷑. Si gͥ sui simił oĩs circũagen.¬
tiũ naturarũ ambitꝰ repꝑit᷑: nulli posst̃

Expanded text:
isdemque totis in sphaerae modum globatus terram in medio imoque defixam aeternis caeli raptibus circumcurrens circulari quadam ratione discriminat. Quamquam auscultare physicis in ipso astruendi limine non dedigner, qui subtilium corporum teneritudinem suis coactibus eircumductam in quasdam sectas uias et circulorum intercapedines non aestimant disparari, sed suis fluctibus adhaerentes naturas undiquesecus globoso ambitu orbibusque diffundi, quarum circa medium, quod dixere centron, aquae primum aerisque sequens, tertium ignis cyma commemorant, et tunc quinto quodam corporeae substantiae temperamento aetherios circumuolare fulgores, quo loco solis, lunae ac siderum signiferique orbis se obliqugymnasia retulerunt. Cuius naturae tranquillitas etiam illum extimum tenet ambitoremque cursum, qui ex eo, quod nullis sideribus oculatur, anastros perhibetur. Si igitur sui similis omnis circumagenti
Abbreviated transcription (Latin):
Sus ad septentrio̾ał circłi redeã gran¬
ditatem. in qͦ more geometrico duo pͥ¬
:mo signa cõposui adcircłm ꝑducendũ.
id. ẽ. unũ qd̃ centron. aliud qd̾ ꝑferian
demonstraret. Itaq in ipso mundi car.¬
dine posui clariꝰ. Sydus atq ab eo addra¬
 conis caput. qd̃ iam notaueram usq adfi¬
nitoris cirłm ꝑuenire lineã diixi. qũa
postea manente cent᷑ m̃ te cir cũagn
circulũ dlesignaui. atq ab omi psrt

Expanded text:
ius ad septentrionalis circuli redeam granditatem, in quo more geometrico duo primo signa composui ad circulum perducendum, id est unum quod centron, aliud quod peripherian demonstraret. Itaque in ipso mundi cardine posui clarius sidur, atque ab eo ad Draconis caput, quod iam notaueram usque ad finitoris circulum peruenire, lineam duxi, quam postea manente centro mente circumagens circulum designaui, atque ab omni parte
Abbreviated transcription (Latin):
obliquor multo maiore ambitu porre¬
ctus. etiã uisibꝰ ap ꝓbat᷑. Nam confinio sep¬
tentrionaliᷤᷤ circłi natꝰ infinitorẽ antar¬
ticȩ regioniᷤ acclinans. pene totũ uidetͣ
ꝑ meare celũ. Quẽ qͥdẽ m desiꝑe uident᷑. qͥ

Expanded text:
obliquorum multo maiore ambitu porrectus etiam visibus approbatur; nam confinio septentrionalis circuli natus in finitorem antarcticae regionis acclinans, paene totum videtur permeare caelum.
Abbreviated transcription (Latin):
sibi diis arridentibꝰ uenꝰ. cȩt̾is
pulcritudinẽ splendorẽq ad
mirantib eiꝰ: ita cȩp̃. Multȩ ad modũ ratioi̾s
nec eiusdẽ despicabilis tẽnendeq contuitus.
tis. motus cur susq ꝓpͥos ipsis edisserere qui
mouent᷑ doce req dõs uelle qͦd facunt.
na loqͣcitate uulgarer: egy ptioꝵ clausa
:milia. illic reuerenti obseruatione deli¬
tui. Atq utinã pꝰ diluuiał consternatio¬
nis excursũ athenarũq urbẽ longa int̾¬
:capedine restitutã: nullȩ me ingrecia
t̾restres illecebre. nec iactantes crinitor
palliolosq ñ tegendã potiꝰ quã diuulgan¬
dã cognouissent. Nunꝗͣ ꝓfecto iteris ra¬
tiones redditusq ur̃i innoticiã hominũ

Expanded text:
identibus uenit, ceteris pulchritudinem splendoremque eius admirantibus, ita coepit: «Multae admodum rationis nec eiusdem despicabilis temnendaeque contuitu tis motus cursusque proprios ipsis edisserere, qui mouentur, docereque deos uelle quod faciunt; na loquacitate uulgarer, Aegyptiorum clausa  annorum milia illic reuerenti obseruatione delitui; atque utina post diluuialis consternationis excursum Athenarumque urbem longa intercapedine restitutam nullae me in Graeciam teretes illecebrae nec lactantes crinitorum scopas palliolos non tegendam potius quam diuulgandam cognouissent! Numquam profecto itinera, stationes redi
Abbreviated transcription (Latin):
÷ memorare. eosd̾e polos hñt qͦs ipse mundꝰ.
Poli enĩ st̃. qͥ acentro circłi linea usq incir¬
 cũ ferentias ducta. medietatis secte m̃surã
eqͣ ratione discriminant. Uerũ exparalelł
solsticu fine repulsus abscedit. Terciꝰ eqͥno¬
ctiał mediꝰ maximꝰq cunctoꝵ. ꝑ quem
sol scd̃o. łcũ inestiuã flagrantiã surgit.
ł cũ in hybn ia descendit qͣdam mundi
medietate ꝑuectꝰ. m̃surã noctis lucis eqͣ¬
litate cõpensat. Huic ꝓpinqꝰ brumał. in
quẽ hyemali fine ꝑueniens. in aqͥlonẽ
denuo repulsus assurgit. Qͥntꝰ autẽ idẽq
ultimꝰ austrał. qͥq antarticꝰ ꝑhibet᷑. hic mersꝰ
ac uix altiore circuli extremitate oriontis
de fira contingens. tanti tamͣ spacii qͣnti sep¬
tentrionaliꝰ circulꝰ ratione monstrat᷑. Ei etiã
inuenitur oppositꝰ. Hoc gͥ pͥmoni¬

Expanded text:
s memorare, eosdem polos habent quos ipse mundus. Poloe enim sunt, qui a centro circuli linea usque in circumferentias ducta medietatis sectae mensuram aequa ratione discriminant. Verum ex parallelis solstitii fine repulsus abscedit. 820 tertius aequinoctialis medius maximusque cunctorum, per quem sol secundo, uel cum in aestiuam flagrantiam surgit, uel cum in hiberna descendit, quadam mundi medietate peruectus mensuram noctis lucis aequalitate compensat. Huic propinquus brumalis, in quem hiemali fine perueniens in aquilonem denuo repulsus assurgit. Quintus autem idemque ultimus australis quique antarcticus perhibetur. Hic mersus ac uix altiore circuli extremitate horizontis defixa contingens, tanti tamen spatii, quanti septentrionalis circulus, ratione monstratur, cui etiam inuenitur oppositus. Con
Abbreviated transcription (Latin):
Si cubi gͥ intelligentiȩ edissertan¬
di ꝓposito uł axem ł polos ł circloᷤᷤ
ohibebo: ideali qͣdã prudencia ñ diũ¬
sitace cęli discreta s spacioꝵ ratiõib
dispenset᷑isicq habeatur cũ euexũ de¬
uerũq mundũ dixero cũ simił cun

Expanded text:
sicubi igitur intellegentiae edissertandique proposito vel axem vel polos vel circulos perhibebo, ideali quadam prudentia, non diversitate caeli discreta, sed spatiorum rationibus depensetur. sicque habeatur, cum evexum devexumque mundum dixero, cum similis cun
Abbreviated transcription (Latin):
Stostene ꝓtolomeo.hipparco.cȩt̾isq uulga.¬
Stũ ne me ultͣ loqͣndi necessitas ingͣuaret.
Tam̃ qͥa me alunantiserudientisq cylle¬
:ni reticere ñ ꝑmittit officiũ nr̃iq stu¬
Sdii secreta disclude. Sollertia qͦq nuben¬
Stis inuitat. apud uos suꝑi cȩlesteq qͥ ur̃a
Srecensebitis meacula ñ tacebo.:.¬

Expanded text:
ene, Ptolemaeo, Hipparcho ceterisque uulgatum, ne me ultra loquendi necessitas ingrauaret. Tamen quia me alumnantis erudientisque Cyllenii reticere non permittit officium, nostrique studii secreta discludere sollertia quoque nubentis inuitat, apud uos, superi caelestesque, qui uestra recensebitis meacula, non tacebo.
Abbreviated transcription (Latin):
lit qdam ge̾mata. nec minꝰ totis artubꝰ:
derent᷑ oculea. Huic sydereus ũtex in¬
brantesq crines. uerualȩ cũ pennis ya¬
linis. & uolitandi ꝑ mundu remigia
crebrꝰ aurata crispant᷑. Gestabat in manu
cubitalem fulgentẽq m̃surã. in alia librũ.
in qͦ pͣmecatã diuũ itinera. & cursꝰ recur¬
susq syderei. cũ ipsis polorũ cardinibꝰ pͣno¬
tati ex metallis diu̾si coloribꝰ apparebant.

Expanded text:
emmata nec minus totis artubus decenter oculea; huic sidereus uertex uibrantesque crines; uerum alae cum pinnis hyalinis et uolitandi per mundum remigia crebrius aurata crispantur. Gestabat in manu cubitalem fulgentemque mensuram, in alia librum, in quo praemetata diuum itinera et cursus recursusque siderei cum ipsis polorum cardinibus praenotati ex metallis diuersicoloribus apparebant.
Abbreviated transcription (Latin):
xatis. aliã dotaliũ uirginũ deliudm
tromissurꝰ egredit᷑. Ecce globꝰqdi
lucis etheriȩ &e concaua ꝑ spicui igis¬
lutꝰ illabit᷑. Quo candore luminisp¬
qnͣtis. plures irradiati refulsere hu
Tcͣ& ipsa extimi cęli c̾textio. eidelucss
goribꝰ reuibrauit. Qͦ miracło stureb¬
Sc̃ti aerei. t̾restres. mariniq diui soꝰ

Expanded text:
otalium uirginum Delius intromissurus egreditur. Et ecce globus quidam lucis aetheriae et concaua perspicui igniuolutus inlabitur. Quo candore luminis propinquantis plures irradiati refulsere diuuit; tunc et ipsa extimi caeli contextio eiusdem lucis fulgoribus reuibrauit. Quo miraculo stupefacti aerii, terrestres marinique diui et
Abbreviated transcription (Latin):
& mendacia.alia adhuc canente
satyra: uetitus illeac durissime castigatꝰ. de¬
nuo me risꝰ inuasit. Euge inquã saty ra me
ante poetriã fec̃ colere: Cȩpisti ne ꝑmesiaci
gurgitis sitire fontes: la̾ ne fulgores pͣui¬
des & uultꝰ dõꝵ: Ubi illud repente discessit.
qd̃ inrisoria semꝑlepidaq u̾sutia int̾ in¬
sana seꝑͣ deridebas uatũ tumores: Dicabuł
cauillantibꝰ saleq contenta: Nec minꝰ
poecarũ rechorq coturno intꝰ lympha¬
tica derelicto. est qd̾ rapido feruebas cere.¬
brosa motu. ac me sileni sõnũ ridente cen¬
sorio clangore suꝑ ciliosior increpabas:
Ergo nec figmͣta dimouea. & nichil lepo¬¬
ris iociq ꝑmixtitediũ auscultantiũ recre¬
abit: Peligni de cȩt̾o iuuenis u̾siculo resipis-¬
ce. Et nitͣgicũ corrugaris : ride si sapis o

Expanded text:
puellae?» Talia adhuc canente Satura, uetitus ille ac durissime castigatus denuo me risus inuasit. «Euge» inquam, «Satura mea, an te poeetriam fecit cholera? Coepistine Permesiaci gurgitis sitire fontes? Iamne fulgores praeuides et uultus deorum? Vbi illud repente discessit, quod irrisoria semper lepidaque uersutia inter insana semper deridebas uatum tumores, dicabulis cauillantibus saleque contenta nec minus poetarum rhetorum cothurno inter lymphatica derelicto, et quod rabido feruebas cerebrosa motu, ac me Sileni somnum ridentem censorio clangore superciliosior increpabas? Ergone figmenta dimoueam, et nihil leporis iocique permixti taedium auscultantium recreabit? Paeligni de cetero iuuenis uersiculo resipisce, et ni tragicum corrugaris, ride, si sapis, o
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenire. Nã si certũ hoĩem ꝓtoto dicamis
& eiꝰ partes breuit̃ colligere uoluerimꝰ: dst¬
rentiȩ ñ suppetunt partiũ. &certarũ pani
nõibꝰ uti cogem᷑. ut dicamꝰ caput. pedes ꝙ
reliqͣ. Quȩ si cõplecti breuit̃ uoluerimꝰ. qn
differentiȩ desunt ñ possumꝰ singła coligu
qr multa st̃. & aut ĩpossibile erit aut loni
partes. Forme aut̃ st̃ q̃ generi subitiuntir
&x eiꝰ diffinitionẽ tenere posst̾ & nom̃ lts¬

Expanded text:
peruenire. Nam si certum hominem pro toto dicamus peruenire. Nam si certum hominem pro toto dicamus et eius partes breuiter colligere uoluerimus, differentiae non suppetunt partium et certarum partium nominibus uti cogemur ut dicamus caput, pedes et reliqua. Quae si complecti breuiter uoluerimus, quoniam differentiae desunt, non possumus nisi singuquia multa sunt, et aut impossibile erit aut longuper partes. formae autem sunt, quae generi subiciuntur et eius definitionem tenere possunt et
Abbreviated transcription (Latin):
Iidere eo usq debemꝰ. donec adindiui¬
cduũ ueniat᷑. Et hoc fit cũ ꝑcdifferentias
ad paucitatẽ genera redigimꝰ. or eis ita formas
subicimꝰ. ut & ipse singłe aliis subse posits
etiã gn̾a ex̾ possint. Ut aĩal si breuit᷑ uolue
alia st̃ gͣdientia. alia serpentia. alia nos¬
tia. alia natantia. Hinc itẽ hoc ÷ de sines
formis possumꝰ gen̾a facere: ut dicamꝰ as
gͣdientia genꝰ. eẽ. & ei formas subiciamꝰ i
alia st̃ humana. alia ferina. Et exhis post
ẽe. aliȩ formȩ ꝑquas si necesse fuerit. admai¬
uiduũ pot̾it ꝑueniri. S hoc ñ in oiꝰ assera
fac̾e oportet: s insubtili qͥdã disputatio
lc̃ aut̃ in oratio̾e h mͦ possumꝰ diuide. ẽs
ȩtigit obscuritas causȩ: Qđ si causa ñ sit e¬
cura: diuisiõis qͥde ratio in eẽ. & tractar
debet. s multũ apparere ñ debet n pari¬
ardiendo differentiȩ ñ freq̃nt̾ occur
runt. atq ita sine his infinita potes
eẽ. particio. si usq ad indiuiduũ uoluerim

Expanded text:
idere usque eo debemus donec ad indiuiduum ueniatur et hoc fit cum per differentias ad paucitatem genera redigimus et eis ita formas subicimus ut et ipsae singulae aliis sub se positis etiam genera esse possint, ut animal si breuiter primoaria sunt gradientia, alia serpentia, alia natantia, alia uolantia. Hinc item, hoc est de singulis formis, possumus genera facere ut dicamus animalia gradientia genus esse et ei formas subiciamus, quod alia sunt humana, alia ferina. Et ex his possunt esse aliae formae, per quas, si necesse fuerit, ad indiuiduum poterit perueniri. Sed hoc non in omni assertione facere oportet, sed in subtili quadam disputatione. Tunc autem in oratione hoc modo possumus diuidere cum id exigit obscuritas causae. Quod si causa non sit obscura, diuisionis quidem ratio inesse et tractari debet, sed multum apparere non debet. Partiendi differentiae test esse partitio, si usque ad indiuiduum uoluerimus
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ & ꝓgen̾e & ꝓtoto acciꝑe. s alia quadan
ui ut ÷ homo. Quẽ si in adolescentẽ. sent̃ ꝙ
puerũ diuide uoluerimꝰ : genꝰ ÷ ꝙ forme el
Quẽ si in caput. pedes. o manꝰ. partiri uola¬
rimꝰ: totũ ÷ & partes eiꝰ. Quia adolescens sim
& puer. quas formas. ẽẽ. diximꝰ. & nom̃ hoĩs
recipiunt & diffinitionẽ. ut & senex dicatus
homo. aĩal rationale mortale: & puer ꝙ ad¬
lescens. Caput uͦ & pedes qͦs partes. e̾e. dimꝰ
neq diffinitionẽ hoĩs neq nom̃ accipe post¬
qr nec caput potest dici homo. aĩal risibile.
nec pedes. nec manus.

Expanded text:
dam ui ut est homo quem, si in adulescentem, senem et puerum diuidere uoluerimus, genus est et formae eius, quem, si in caput, pedes et manus partiri uoluerimus, totum est et partes eius quia adulescens, senex et puer, quas fornias esse diximus, et nomen hominis recipiunt et definitionem ut et senex dicatur homo, animal rationale mortale, et puer et adulescens. Caput uero et pedes, quas partes esse diximus, neque definitionem hominis neque nomen accipere posquia nec caput potest dici homo, animal risibile, nec pedes nec manus.
Abbreviated transcription (Latin):
uit̃ dictũ sit: plus tam̃ ÷. qͥm ad oiã aĩalia
enĩ ñ sit nͥ homo aiãl gͥmaticũ: ñ tam̃ õĩs
hõ gͣmaticꝰ Diffinitio plena ÷ hoc mͦ. Homo
÷ aiãl rationale mortale. Addendo enĩ mortale:
seꝑauimꝰ adiis. Addendo enĩ ratiãale sepa

Expanded text:
uiter dictum sit, plus tamen est, quod ad omnia animalia uiter dictum sit, plus tamen est, quod ad omnia animalia enim non sit nisi homo animal grammaticum, non tamen omnis homo grammaticus. definitio plena est hoc modo: 'homo est animal rationale mortale'; addendo enim 'mortale' separavimus a diis, addendo 'rationale' sepa
Abbreviated transcription (Latin):
nit. ut rechorica ñ nͥ homini accidit.
S ei potest & ñ accidẽ ut quis sit aliquis
homo. ñ sit tam̃ orator.Q
cidit. ut unã qͣnq rẽ ab om̃iũ cõmunio¬
ne discriminet. Ut in homine risus. Nã nec
ridȩ qͥsꝗͣ nͥ homo potest. nec homo cũ uolue¬
rit qͣntũ in eiꝰ nat᷑a ÷ ridȩ ñ potest. Et diffe¬
rentia unã qͣn appͥo eo distit. qđ differentia
unã qͣnq rẽ ab eo tantũ distinguit. unde
qͣstio: Propͥũ uͦ ab om̃ibꝰ. Nã cũ hõiẽ aleone
ꝑclifferentiã uolentes discernere. dixerimus
qł leo ferꝰ ÷ homo uͦ mitis: id solũ uidem᷑
discerñe qđ ad susceptũ negotiũ ꝑtinet. Di¬
cendo eni leo ferꝰ ÷ hõ mitis: nec hoĩe ab alis
mitibꝰ aĩalibꝰ. nec leonẽ a cęc̾is bestiis se iun¬
ximꝰ Cũ uͦ hominẽ aĩal risibile dixerimus:
eo a cet̾oꝵ aĩantiũ generalitate discreuimꝰ.
uoluta rei noticia aꝑte ac breuiter
explicat᷑. In hac. tria uitanda st̃. Ne quid

Expanded text:
nit, ut rhetorica non nisi homini accidit, sed ei potest et non accidere, ut quamuis sit aliquis homo, non sit tamen orator. cidit ut unamquamque rem ab omnium communione discriminet ut in homine risus. Nam nec ridere quisquam nisi homo potest, nec homo, cum uoluerit, quantum in eius natura est, ridere non potest. Et differentia proprio eo distat quod differentia unamquamque rem ab eo tantum distinguit, unde quaestio est, proprium uero ab omnibus. Nam cum hominem a leone per differentiam uolentes discernere dixerimus, quod leo ferus est, homo autem mitis, id solum uidemur discernere quod ad susceptum negotium pertinet. Dicendo enim «leo ferus est, homo mitis», nec hominem ab aliis mitibus animalibus nec leonem a ceteris bestiis seiunximus; cum uero hominem animal risibile dixerimus, eo a ceterorum animantium generalitate discreuimus. usque rei notitia aperte ac breuiter explicatur. In hac tria uitanda sunt: ne quid
Abbreviated transcription (Latin):
hoc int̾emptũ nego. ꝑ pͣt̾itionẽ cũita tͣnsi-¬
mꝰ ad alterã ꝓpositionẽ. ne suꝑiore̾ interĩ
concedamꝰ. ut sidicas. Hc̃ qͣm docui ignomi¬
moso actionẽ de ͥpͥuatis reb tantũ negari:
docebo de ꝓditionis crimine ñ negari.

Expanded text:
itionem, cum ita transimus ad alteram propositionem, ne superiorem interim concedamus, ut si dicas «nunc quoniam docui ignominioso actionem de priuatis rebus tantum negari, docebo de proditionis crimine non negari».
Abbreviated transcription (Latin):
nuiocũ ÷ qͥnlo duarũ aut pluriũ rerũ
unĩ ÷ nom̃. & cliffinitio ut uestis. Nã &
hriꝰ & tunica &x nom̃ uestis habent. & diffi¬
ntionẽ posst̃ acciꝑȩ. Ergo hoc uniuocũ in
gneris seriȩ intelligit᷑. qđ & nom̃ & diffinitio¬
nẽ dit formis suis.¬
De pluriuoco.¬
ido multis nõibꝰ una res dr̃.
ut gladiꝰ. Nã x ensis & mucro idẽ signi¬

Expanded text:
uocum est quando duarum aut plurium rerum unum nomen est et definitio ut « uestis ». Nam et byrrhus et tunica et nomen uestis habent et definitionem possunt accipere. Ergo hoc uniuocum in generis serie intellegitur, quod et nomen et definitionem dat formis suis. Pluriuocdo multis nominibus una res dicitur ut gladius; nam et ensis et mucro idem signi
Abbreviated transcription (Latin):
rem. ꝓpt̾ necessitatẽ: ut dicimꝰ uites gẽmare.¬
no usi sumꝰ Neq enĩ aut uites aliud qͣm gẽ¬
mare. aut segetes aliud quã lȩtas possumus
dicere. Propt᷑ decorẽ aut̃ dicimꝰ fluctuare
segetes. Posiumꝰ aliud moueri dicere: s qm̃ Qd
ornatũ ñ ÷: alieno utitur.¬
mnod̾ aliena uerba

Expanded text:
rem: propter necessitatem ut dicimus «uites gemmare»no usi sumus; neque enim aut uites aliud quam «gemmare», aut segetes aliud quam «laetas» possumus dicere; propter decorem autem dicimus «fluctuare segetes». Possumus enim aliud «moueri» dicere, sed quoniam ornatum non est, alieno utimur. Aliena uerba
Abbreviated transcription (Latin):
Niccantes ocłos repͥmit stupe facta uapore
Nee ꝑferre uailet gorgonosora trucis.
Sierudea placent ceret ponsilia dim.
S alcem docta ferat carmina calliope
Nã fimul oblectaũ iurio modulamine m̃teᷤ
Iędia dulcisoni auferee illatonis
Qpze scruposis fattor lassata pudł.¬
Iu suctis lȩdor mestificata moris
Nec curaistriftriit stimulat thulami.
Ast ego succubui lepidisqussucta chertis
N on ualco triste cernete cecropidas.

Expanded text:
nictantes oculos reprimit stupefacta pauore nec perferre ualet Gorgonos ora trucis. Si erudita placent certe sponsalia diui, saltem docta ferat carmina Calliope: nam, simul oblectans uocis modulamine mentes, taedia dulcisonis auferet illa tonis; quippe, scruposis, fateor, lassata puellis, insuetis laedor maestificata moris. nec cura astriferi te stimulat thalami: ast ego succubui lepidisque assueta choreis non ualeo tristes cernere Cecropidas».
Abbreviated transcription (Latin):
AB PURU astrificis cęlũ
scandebat habenis.
Nor reuocans merso ful¬
gentia sycła phebo.
Ardua tc̃ senior succendit
plaustra bootes
Et spiris coruo nituer̃ astra draconi.
Auratis etiã flagrans splendebat in armis.
Qui trahit estifero fulgente᷑ sẏrion ortu.
Hoc qͦq nysiacis qđ sparsũ floribꝰ ardet.
Multiplici abitũ redimit᷑ lumine sertũ
Uirginis int̾ea trepidas ꝑlabit᷑ aures.
Fama iouis magno dũ cõpe̾t tecta boatu.

Expanded text:
 purum astrificis caelum scandebat habenis Nox reuocans merso fulgentia sidera Phoebo. Ardua tunc senior succendit plaustra Bootes, et spiris toruo nituerunt astra Draconi; auratis etiam flagrans splendebat in armis qui trahit aestifero fulgentem Sirion ortu; hoc quoque Nysiacis quod sparsum floribus ardet multiplici ambitum redimitur lumine sertum. Virginis interea trepidas perlabitur aures Fama, Iouis magno dum complet tecta boatu.
Abbreviated transcription (Latin):
oztauam conticyit prudens
ꝑmensio terrȩ. In nuba soller.¬
tes. curam que instigat in ardes.
Sicabacum ꝑstare iubet. sic te¬
gmine gl auco.
Pande puluereũ formarum
ductibꝰ ȩquorum
Altera tunc etiam gerularum
accire uibetur.
Germanã doctem mundũq
⁊ad mensa sororis.
Nec mora digreditur. tunc
rursus diã uoluptas.
Ipsius ȩtheria cylleni ĩmur¬

Expanded text:
ostquam conticuit prudens Permensio terrae, Innuba, sollertes curam quae instigat in artes, sic abacum perstare iubet, sic tegmine glauco pandere pulvereum formarum ductibus aequor. altera tunc etiam gerularum accire iubetur germanam doctae, mundum quae admensa, sororis, nec mora digreditur. tunc rursus dia Voluptas ipsius aetheria Cylleni immur
Abbreviated transcription (Latin):
ua ꝑ soluensq ꝑpe¬
tes debebo grates
optatis fuscida di¬
gnaris annuere.
Nosco. uenerorq:
qd̾ uidi. Parent
deniq iam in¬

Expanded text:
ua, persoluensque perpetes debebo grates; optatis fulgida dignaris annuere: nosco uenerorque quod uidi. Parent denique iam in
Abbreviated transcription (Latin):
ħõꝯͥ quẽ nos festũ siue solennẽ possumus
idest memoria dni. Malachi. AEF E. Uoͦcͦ.
Acõyͥ. idest nuncius m̃s. Quȩ omĩa quo sen¬
su accipienda sint: in suis uoluminib disse.¬
retur. Quattuor aut̃ reliqui ꝓpħȩ ut sedecim
compleamus. isaias. et echi hel. ieremias. dani¬
hel: hanc habent intelligentiã. Isaias. cõt fi

Expanded text:
 quem nos festivum, sive solemnem possumus id est, memoria Domini. Malachias, ἄγγελός μου, id est, nuntius meus. Quae omnia quo sensu accipienda sint, in suis voluminibus disseretur. Quatuor autem reliqui prophetae, ut sedecim compleamus, Isaias, Ezechiel, Jeremias, Daniel, hanc habent intelligentiam: Isaias σωτηρία
Abbreviated transcription (Latin):
Loc̾. R yuioy. idest excelsus dni. Dani.¬
cauit me dñs. Quȩ cum ita se habeant:
obsecro mi pammachi qui omĩ arte pugnandi
contra diabolũ dimicas. ut nobis contra
a malech pugnantib leues cum moyse ad
dm̃ manus. & aduersarios isrł orationib
suꝑes. Nuꝑ de egypto egressi sumus. & in
osee pharaone sum merso rubrũ transiumꝰ
mare. Nunc post latam heremi uastitatẽ mul¬
to nobis labore sudandum est. ut ad.Lx.x.
palmas & ad fontes apłicos ꝑuenire ualeamus.
Insurgat licet scorpius. & arcuato uulnere fe¬
rire conet᷑: tu comes itineris & ex cantator
ueneiratorũ morsuum spualẽ nob̾ psyllea
exhibe. quodq scẽ ac uenerabili paulȩ paren¬
ti tuȩ polliciti sumꝰ pius heres suscipe. & qͥcqͥd
uel ingenio
uel doctrina minus tua expectatione possumꝰ
amici fauore sustenta. Nec in nobis uires
consideres. seduoluntatem.¬
INCIPIT LIBER PRIMUS.

Expanded text:
 id est, excelsus Domini: Danicavit me Dominus. Quae cum ita se habeant, obsecro, mi Pammachi, qui omni arte pugnandi adversum diabolum dimicas, ut nobis contra Amalec pugnantibus leves cum Moyse ad Dominum manus, et adversarios Israel orationibus superes. Nuper de Aegypto egressi sumus, et in Osee Pharaone submerso, Rubrum transivimus mare : nunc post latam eremi vastitatem, multo nobis labore sudandum est, ut ad Septuaginta palmas et fontes apostolicos pervenire valeamus. Insurgat licet scorpio, et arcuato vulnere ferire conetur: tu comes itineris, et excantator venenatorum morsuum, spiritualem nobis ψυλλέα exhibe quodque sanctae ac venerabili Paulae parenti tuae polliciti sumus, pius haeres suscipe, et quidquid vel ingenio vel doctrina minus tua exspectatione possumus, amici favore sustenta, nec in nobis vires consideres, sed voluntatem.INCIPIT LIBER.
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ quia semel om̃s unius uoluminis ꝓpħas
singulorũ & grece & latine breuit̃ annotare.
est incipiens. Amos. E acta horͣ. qui apud
sonat. quisquasi. aut quis uelut. Naũ. Fia e aͣ¬
AacR a  oⁱ. idest amplexus siue

Expanded text:
ius voluminis prophetas singulorum et Graece et Latine breviter annotare. est, incipiens. Amos, βαστάζων, qui apud sonat, quis quasi, aut quis velut? Naum, παράκλημβάνων, id est, amplexus sive
Abbreviated transcription (Latin):
qui in hebraica ueritate retine¬¬
tur. Illi enĩ ponunt scđm amõs.
terciũ micheã. quartũ iohel.
quintũ abdiã. sextũ ionam.
septimũ naum. octauũ abbacuc.
nonũ sophoniã. decimũ aggeũ.
undecimum tachariã. duodecimũ malachiã
Hebrei aut̃ post osee qui apud utrosq primus
est scđm legunt iohel. terciũ amos. quartũ
abdiam. quintũ ionã. sextũ micheã. septi¬
mum naum. octauum abbacuc. nonũ sophio¬
niã. dec imum aggeũ. undecimũ ⁊achariã.

Expanded text:
qui in Hebraica veritate retinetur. Illi enim ponunt secundum Amos, tertium Michaeam, quartum Joel, quintum Abdiam, sextum Jonam, septimum Naum, octavum Abacuc, nonum Sophoniam, decimum Aggaeum, undecimum Zachariam, duodecimum Malachiam: Hebraei autem post Osee, qui apud utrosque primus est, secundum legunt Joel, tertium Amos, quartum Abdiam, quintum Jonam, sextum Michaeam, septimum Naum, octavum Abacuc, nonum Sophoniam, decimum Aggaeum, unde
Abbreviated transcription (Latin):
rent dĩn. & isrł reppulisset quẽ ante cogno¬
uerat: primũ in apłis & in apłicis uiris
uidentẽ dm̃. & dulcissimis eor satiatus est
fructib uua & ficu. quȩ si indeserto inueni.¬
antur & necdũ maturo tempore. obraritatẽ
maioris sunt grẽ. Ipsi aut̃ hoc est isil
qui sibi . xp̃ianũ nom̃ assumunt. neq enim
de patrib intelligendũ est: intrauerunt
adidolũ beel phegor. qđ habet in ore pellẽ.
Quicqͥd enĩ loquunt᷑ heretici mortiferũ est.
& a uiuente dĩ sermone seuinctũ. Siue iN¬
trauer̃t ad libidinẽ. Difficile est enĩ here¬
ticum reꝑiri. qui diligat castitatẽ. Non qu
eam prȩferre desistat in labiis. sed quod non
seruet in conscientia. aliud loquens & aliud
faciens. Unde & abalienati sunt a dõ. & habent
głam in confusione sua. & facti sunt abhomina.¬
biles qui prius diligebantur in patrib. Si aut̃
uoluerimus legere. facti sunt ab ominabiles

Expanded text:
rent Deum, et Israel repulisset quem ante cognorent Deum, et Israel repulisset quem ante cognoverat, primum in apostolis, et in apostolicisvidentem Deum: et dulcissimis eorum satiatus est fructibus, uva et ficu, quae si in deserto inveniantur, et necdum maturo tempore, ob raritatem majoris sunt gratiae. Ipsi autem, hoc est, Israel, qui sibi Christianum nomen assumunt neque enim de patribus intelligendum est, intraverunt ad idolum Beelphegor, quod habet in ore pellem. Quidquid enim loquitur haereticus, mortiferum est, et a vivente Dei sermone sejunctum. Sive intraverunt ad libidinem: difficile est enim haereticum reperire, qui diligat castitatem, non quod eam praeferre desistat in labiis, sed quod non servet in conscientia, aliud loquens, et aliud faciens; unde et abalienati sunt a Deo, et habent gloriam in confusionem suam, et facti sunt abominabiles, qui prius diligebantur in patribus. Si autem voluerimus legere, facti sunt abominabiles,
Abbreviated transcription (Latin):
inisa ac. & iacob inuentus est popłs. & nota
ꝓprietatẽ. Parentes uident᷑. popłs inuenitur.
Et in utroq uinea est & ficulnea. sub qͥb requ¬
escere dr̃ qui confidit in domino. Ipsi aut̃ de
quẽ nos priapũ possumꝰ appellare. Deniq
int̃pretat᷑ beelphegor idolũ tentiginis.
habens in ore idest insũmitate pellẽ. ut tur¬
pitudinẽ membriuirilis ostenderet. Et quia
intrauer̃ ad beelphegor: iccirco abalienati
sunt a dõ. & confusioni suȩ idest idolo sunt¬
mancipati. ut ꝓpt̾ qđ recesserant a dõ illud
habent dm̃ beelphegor. Et facti sunt inquit
abominabiles. sicut ea quȩ dilexer̃. iuxta
illud qđ scriptũ est inpsalmis. similes illis fi¬
ant qui faciunt ea & om̃s qui confidunt in
eis. ut ñ solum idolatrȩ sed idola nuncupent᷑.
Dicente aut̃ dño inpassione sua. torcular calu¬
ui solus & de gentib ñ est uir mecũ. & in psalmo.
mundus teneret᷑ inpeccato & gentes ignora¬

Expanded text:
in Isaac, et Jacob inventus est populus. Et nota in Isaac, et Jacob inventus est populus. Et nota proprietatem, parentes videntur, populus invenitur et in utroque vinea est, et ficulnea, sub quibus requiescere dicitur qui confidit in Domino. Ipsi autem edquem nos Priapum possumus appellare. Denique interpretatur Beelphegor, idolum tentiginis, habens in ore, id est, in summitate, pellem; ut turpitudinem membri virilis ostenderet. Et quia intraverunt ad Beelphegor, idcirco abalienati sunt a Deo, confusioni suae, id est, idolo mancipati, ut propter quod recesserant a Deo, illud habet Deum Beelphegor. Et facti sunt, inquit, abominabiles, sicut ea quae dilexerunt, juxta illud quod scriptum est in Psalmis: Similes illis fiant qui faciunt ea, et omnes qui confidunt in eis , ut non solum idololatrae, sed idola nuncupentur. Dicente autem Domino in passione sua: Torcular calcavi solus, et de gentibus non est vir mecum . Et in psalmo: mundus teneretur in peccato, et gentes ignora
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui in xp̃o calcare se credit de quo legi-¬
mus quod ipse sit uia: calcet in eor laqueis
qui in saniã in domo dñi confinxer̃t.
uasi uuã in deserto inueni isrł. quasi pͥma
poma ficulneȩ incacumine eius uidi patres
eors. Ipsi aut̃ intrauer̃t ad beel phegor. &¬
abalienati sunt in confusionẽ. & facti sunt
abominabiles sicut ea quȩ dilexerunt. Larx.
Sicut uuã indeserto inueni isrł. & sic̃ ficum
in arbore ficus temporanea uidi patres eors.
Ipsi aut̃ in gressi sunt ad beel phegor. & ab¬
alienati sunt inconfusionẽ. & facꝰti sunt
ab ominabiles sic̃ dilecti. Pro quo in aliis
exemplarib legimus. & facti sunt dilesti
quasi abominabiles. Quod magis congruit
ueritati. Cum omĩs orbis esset desertus & dĩ
noticiam non haberet: inueni ait popłm isił
quasi uuam insolitudine. Et quomodo eũ inue¬
nerit docet. Sicut pͥma poma ficulneȩ in ca.¬
cumine eius uidi patres eoꝵ. Ergo in abrahã.

Expanded text:
ut qui in Christo calcare se credit, de quo legiut qui in Christo calcare se credit, de quo legimus, quod ipse sit via, calcet et in eorum laqueis, qui insaniam in domo Dei confinxerunt. Quasi uvas in deserto inveni Israel, 98 quasi prima poma ficulneae in cacumitraverunt ad Beelphegor, et alienati sunt in confusionem, et facti sunt abominabiles, sicut ea quae dilexerunt. LXX: Sicut uvam in deserto inveni Israel, et sicut ficum in arbore ficus temporanea vidi patres eorum, ipsi autem ingressi sunt Beelphegor, et abalienati sunt in confusionem, et facti sunt abominabiles sicut dilecti. Pro quo in aliis exemplaribus legimus: et facti sunt dilecti, quasi abominabiles, quod magis congruit veritati. Cum omnis orbis esset desertus, et Dei notitiam non haberet, inveni, ait, populum Israel quasi uvam in solitudine, et quomodo eum invenerit, dicit: Sicut prima poma ficulneae, in cacumine ejus vidi patres eorum. Ergo in Abraham,
Abbreviated transcription (Latin):
ingressus fuerit corruat & in xp̃o stare ñ
possit. uariisq abducat᷑ errorib. & semitis
tortuosis ad p̃cipitia deferat᷑. Hi sunt spe-¬
culatores ephraim qui in saniã in domo dñi
confinxerunt. hoc est in ȩccła siue in seri¬
pturis sc̃is ꝑuerse eas int̾pretantes. uel certe
in uno quoq credentium. quȩ domꝰ dĩ rectis.¬
sime nominat᷑. Propt̾ea corrupti sunt &
interiert iuxta dies collis. quando in excel-¬
sum iniquitatẽ locuti sunt. & ascenderunt
intecta uana. Recordabit᷑ ds̃ iniquitatis
eorũ ꝑ quã inique gessert in ꝑximũ edu¬
centes eũ de ȩccła. & uisitabit peccata eoꝵs
quib in suas animas peccauerunt. Hoc est
qđ &e inpsalmo legimus. luxta semitam
scandalum posuerunt mͥ. Nisi enĩ qͥs dĩ ui-¬
derit semitã idest .xp̃i nomen audierit:
non ingredit᷑ ꝑ eã. Iccirco & heretici sub no.¬
mine xp̃i uxta semitam ponunt laqueos.

Expanded text:
ingressus fuerit, corruat, et in Christo stare non ingressus fuerit, corruat, et in Christo stare non possit, variisque abducatur erroribus, et semitis tortuosis ad praecipitia deferatur. Hi sunt speculatores Ephraim, qui insaniam in domo Domini confinxerunt, hoc est, in Ecclesia, sive in Scripturis sanctis, perverse eas interpretantes, vel certe in unoquoque credentium, qui domus Dei rectissime nominatur. Propterea corrupti sunt, et interierunt juxta dies collis, quando iniquitatem in excelsos locuti sunt, et ascenderunt in tecta vana. Recordabitur Deus iniquitatis eorum, per quam inique gesserunt in proximum, educentes eum de Ecclesia, et visitabit peccata eorum, quibus in suas animas peccaverunt. Hoc est quod in psalmo legimus: Juxta semitam scandalum posuerunt mihi . Nisi enim quis Dei viderit semitam, id est, Christi nomen audierit, non ingredietur per eum. Idcirco et haeretici sub nomine Christi juxta semitam ponunt laqueos,
Abbreviated transcription (Latin):
indomo dĩ posuerit siue confinxerit idest
inbethel uitulum aureũ fecerit. hoc enim
int̾pretatur domus dĩ. & tam ꝓfunde
in scelere suo peccauerit. sicq in impietatis
baratrũ sit demersus : ut uincat scelus
quod quondã gestum est ingabaa. qͣndo
illicito necauere concubitu. Possumꝰ dies
gabaa ce illud tẽpus acciꝑe: qͣndo ꝓdõ
elegerunt sibi regem de urbe gabaa. id ÷
sauł. Et multo nunc eos dic̃ maiora pec¬
casse eligendo ieroboam &e ad orando idola:
quam eo tempore quo elegerunt saul.
Hic enĩ scismati etiã idolatria copulata est.
ibi uͦ dĩ cultus ꝑmansit inpopło. Ideo recor
Ueteres scrutans hystorias. inuenire ñ possũ
scidisse ȩccłam & de domo dñi popłos sedu¬
xisse : prȩt̾ eos qui sacerdotes adõ positi
fuerant & ꝓpħȩ. id est speculatores. Isti gͦ
uertuntur in laqueũ tortuosũ in omĩb locis
ponentes scandalum. ut quicunq ꝑuias eors

Expanded text:
in domo Dei posuerit, sive confinxerit, id est, in domo Dei posuerit, sive confinxerit, id est, in Bethel vitulum aureum 97 fecerit, hoc enim interpretatur domus Dei: et tam profunde in scelere peccaverit, sicque in impietatis barathrum sit demersus, ut vincat scelus, quod quondam gestum est in Gabaa, quando illicito necavere concubitu . Possumus dies Gabaa et illud tempus accipere, quando pro Deo elegerunt sibi regem de urbe Gabaa, id est, Saul. Et multo nunc eos dicit majora peccasse, eligendo Jeroboam et adorando idola, quam eo tempore, quo elegerunt Saul: hic enim schismati etiam idololatria copulata est: ibi vero Dei cultus permansit in populo. Ideo recordVeteres scrutans historias, invenire non possum scidisse Ecclesiam, et de domo Domini populus seduxisse, praeter eos qui sacerdotes a Deo positi fuerant et prophetae, id est, speculatores. Isti ergo vertuntur in laqueum tortuosum, in omnibus locis ponentes scandalum, ut quicumque per vias illorum
Abbreviated transcription (Latin):
mendacia. Speculator ephraim. cũ
suꝑ om̃s uias eius. in sania in domo dĩ eiꝰ.
Profunde peccauerunt. sicut in dieb gaba a
Recordabit᷑ iniquitatis eor. & uisitabit
Icum dõ ꝓpħa. laqueus tortuosus suꝑom̃s
uias eius. Insaniã indomo dĩ confinxer̃.
corrupti sunt sicut dies collis. Recordabit᷑
iniquitatis eorũ. & ulciscet᷑ suꝑ peccata eors.
Iccirco ds̃ principes dedit ut popłm corri¬
gerent delinquentẽ. & ad rectum iter re.¬
traherent. Vnde & adezechihel loquitur.
Speculatorẽ dedi te domui isrł. Ergo &¬
ieroboam quasi speculator inpopło datꝰ est.¬
&e quasi ꝓpħa cum dõmeo. hoc est cũ dõ qui
hȩc oseeꝰ loquitur. At ille iuxta id qđ supra
scriptum est. laqueus facti estis speculati.¬
oni & rete expansum suꝑ thabor. & uicti¬
mas declinastis in ꝑfundum: etiã nunc
popłi isrł laqueus appellat᷑. eo qđ om̃s in
laqueos eiꝰ corruant. maxime cũ in saniã

Expanded text:
mentiae speculator Ephraim cum mentiae speculator Ephraim cum per omnes vias eius insania in domo Dei eius profunde peccaverunt sicut in diebus Gabaa recordabitur iniquitatis eorum et visitabit cum Deo propheta: laqueus tortuosus super omnes vias ejus, insaniam in domo Dei confinxerunt: corrupti sunt secundum dies collis: recordabitur iniquitates eorum, ulciscetur super peccata eorum. Idcirco Deus principes dedit, ut populum corriperent delinquentem, et ad rectum iter retraherent: unde et ad Ezechiel loquitur: Speculatorem te dedi domui Israel . Ergo Jeroboam quasi speculator datus in populo est, et quasi propheta cum Deo meo, hoc est, cum Deo, qui haec Osee loquitur. At ille juxta id quod supra scriptum est: Laqueus facti estis speculationi, et rete expansum super Thabor, et victimas declinastis in profundum, etiam nunc populi Israel laqueus appellatur, eo quod omnes in laqueo ejus corruant, maxime cum insaniam
Abbreviated transcription (Latin):
&e scõ sp̃u ꝓpħantẽ stultũ & insanũ uocabas.
uxta illud qđ in ramoth gala ad principes
locuti sunt ad hiei. Quid uenit ad te iste
in sanus. Igit᷑ ꝓpt̾ multitudinẽ iniqͥtatũ
tuarũ quib: in scelere debachatus ẽs. NoN
ꝓpħam meũ sed te insanũ esse cognosce.
quia ad hoc laborasti ut mea uerba calcares
quam nos uel iracundiã uł memoriã doloris
illati possumꝰ dicere. Diẽ ultionis & retri.¬
butionis quidam int̾p̃tant᷑ diẽ uidicii. qͣn.¬
do affligetur isrł qui nunc dm̃ uidere sẽ¬
iactat. & non sp̃u scõ regitur sed demonico
in partes uarias circumfert᷑ nesciens quid
loquatur. dicensq dĩ filium creaturã. scm̃¬
sp̃m dm̃ negans. & rursũ alium dm̃ bonum.
aliuĩ mundi asserens creatorẽ. Quorũ insa.¬
nia multiplex est. quia & iniquitates fue
sunt. Et ne eadem sepius repetentes uideam᷑
lectoris prudentiȩ diffidere: breuit̃ ad¬
monemꝰ. quicquid de isrłe & de ephraim
qui uere in sanientes contra dm̃. loquant᷑

Expanded text:
 Spiritu sancto, stultum et insanum vocabas, juxta illud quod in Ramoth Galaad principes locuti sunt ad Jehu: Quid venit ad te iste vesanus ? Igitur propter multitudinem 96 iniquitatum tuarum, quibus in scelere diu debacchatus es, non prophetam meum, sed te insanum esse cognosce, qui ad hoc laborasti, ut mea verba calcares. quam nos vel iracundiam, vel memoriam doloris, in Latino possumus dicere. Diem ultionis et retributionis, quidam interpretantur diem judicii, quando affligetur Israel, qui nunc Deum se videre jactat, et non sancto Spiritu regitur, sed daemoniaco in partes varias circumfertur, nesciens quid loquatur: dicens Dei Filium creaturam, sm Deum negans. Et rursum alium Deum bonum, alium mundi asserens creatorem: quorum vesania multiplex est, quia et iniquitates fuersunt. Et ne eadem saepe repetentes, videamur lectoris prudentiae diffidere, breviter admonemus, quidquid de Israel et de Ephraim qui vere insanientes, contra Deum loquuntur
Abbreviated transcription (Latin):
Iudas quoque qui uidetur esse indomo dĩ.
& in ȩccła non mente sed corpore cominora¬
tur. & eandem habet cum hereticis iner¬
rore sententiam: frustra nomen ȩccłasticũ
reꝓmittit. quia & ipse cum hereticis punien¬
dus est. Manifesta transcurrimꝰ. ut in obs¬
curiorib immoremur.n gregib suis
& in armentis suis uadent ad querendũ
dnm & ñ inuenient. ablatus est ab eis.

Expanded text:
Judas quoque qui videtur esse in domo Dei, Judas quoque qui videtur esse in domo Dei, et in Ecclesia, non mente 50 sed corpore commoratur: et eamdem habet cum haereticis in errore sententiam; frustra nomen ecclesiasticum repromittit, quia et ipse cum haereticis puniendus est. Manifesta transcurrimus, ut in obscurioribus immoremur. In gregibus suis et in armentis suis vadent ad quaerendum Dominum, et non invenient: ablatus est ab eis: