comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ qͥdẽ ingenitũ ad cognitionum
ueritatis emicat. s tamen hoc car¬
nalia oꝑa obscurant. In lippis qͥppe
ocłis. pupille sane sunt. s humore
defluenti. infirmanti a palpebra
grossescunt. qͦꝵ qͥa infusione crebro.

Expanded text:
uidem ingenium ad cognitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant. In lippis quippe oculis pupillae sanae sunt, sed humore defluente infirmantia palpebra grossescunt. Quorum quia infusione crebro
Abbreviated transcription (Latin):
rosus. Cẽcus quippeẽ. qͥ suꝑne¬
lum̃ contẽplationis ignorat. qͥ p̃sen¬
tis uite: tenebris p̃ssus: dum uen¬
turam lucẽ neqͣꝗͣ diligendo couspic̃.
qͦ gͤssũ oꝑis porrigat nescit. Hinc

Expanded text:
. Caecus quippe est, qui supernae contemplationis lumen ignorat, qui praesentis vitae tenebris pressus, dum venturam lucem nequaquam diligendo conspicit, quo gressus operis porrigat nescit. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
tellig̃. cognitionẽ intime claritatis ad-¬
p̾hendit. Si aũt candorẽ sibi iusticie.
seu sapientie tribuit. aluce se superne
cognitionis excludit. ⁊ eo claritatem
ueri luminis neqͣꝗͣ penetiat. qͦse ap̃
sẽꝑ arrogantiã exaltat. Sic̃ deqͥbus¬
se eẽ sapientes. stulti fach sunt. Iugẽ
uero scabiẽ. cui carnis petulantia sine
cessatione mñat᷑. Inscabia ⁊ enĩ feruor
uiserũ adcultẽ trahit᷑. ł qm rec̾te
luxuria designat᷑. Ea si cordis tẽpta¬
tio usq adoꝑationẽ ꝓsilit. nimirũ
feruor intimꝰ usq adcutis scabiem
incogitatione uolumptas. non repͥmit᷑.

Expanded text:
telligit, cognitionem intimae claritatis apprehendit. Si autem candorem sibi justitiae seu sapientiae tribuit, a luce se supernae cognitionis excludit, et eo claritatem veri luminis nequaquam penetrat, quo se apud se prae arrogantia exaltat, sicut de quibusse esse sapientes, stulti facti sunt . Jugem verocessatione dominatur. In scabie etenim fervor viscerum ad cutem trahitur, per quam recte luxuria designatur, quia si cordis tentatio usque ad operationem prosilit, nimirum fervor intimus usque ad cutis scabiem in cogitatione volupt
Abbreviated transcription (Latin):
sociandũ. dicente dño. Si ꝑsecuti uos
fiuñt inunã ciuitatẽ fugiente in alia.
Si aut̃ utilitatis causa fuit mutand.
auctoĩcate huiꝰ scȩ sedis faciat. ñ tiñ
ambitꝰ causa. s aut utilitate. aut neces¬

Expanded text:
Si persecuti vos fuerint in unam civitatem, fugite in aliam . Si autem utilitatis causa fuerit mutandus, auctoritate hujus sanctae sedis faciat, non ambitus causa, sed utilitatis. » In De
Abbreviated transcription (Latin):
lli cui erutꝰ ẽ ocłs: ñ possunt uixta
amisisse credendꝰ ẽ. Nec sac̃tissimõ
canones aliꝗ casum inamis
scendum ñ inpediret ss exce̾¬
pisse̾e regłis inuenerimꝰ s hoc
tm̃ mͦ ad ꝓhibitionẽ fecisse ui¬
offitiũ adipissci ñpossit. S nec
illi ullatenꝰ qͣsi inc̃pessione in¬
iurie sacͣtus ordo concedi pot̃it.¬

Expanded text:
lli cui erutus oculus est, non possunt juxta amisisse credendus est. Nec sacratissimos canones aliquem casum in amisscendum non impediret, suis excepisse regulis invenimus, sed hoc tantum modo ad prohibitionem fecisse viofficium adipisci non possit. Sed nec illi ullatenus quasi in compensationem injuriae sacratus ordo concedi poterit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝑscͥptas apatͥbus tͣditas nicͥ exti¬
mare. qͣnt̾ religio detͥmenti lata
sit despicientibus li quido consta¬
bit. que hoc ut iñ ordiamur scͥpt᷑a
salutifere crucis signacło fideles
docuit insigniri. q̃ ł triphariã
digesta. suꝑ panem ⁊ calicem ꝓlixe
or̃onis. ł consec̾tionis ũba com̃daũ.
Nam ñmͦq in euangelio ct̾inet᷑. ł
⁊ alia plura adicimus. magnam
quasi iñ com̃dantia mist̾ĩis q̃
orientẽ ũsꝰ nos orare litt̾aꝵ forma
docuit. Denedicimus fontẽ
baptismatis. oleo unctionis.
Huc accedit. ꝙ ter oleo inungimus
quos baptizamus. erb̾ abre
informamus. Uñ ⁊ ħ ⁊alia
inhunc modũ ñ pauca. nisi tacita
hac mistica tͣditione a patͥbus
eccłastico more. acreu̾entiori dili¬
gñtia sunt inministĩis obseruata
silentio ꝗͣ publicata scͥpto. Idem¬

Expanded text:
 scripturas a Patribus traditas, nihil aestimare, quantum religio detrimenti latura sit, despicientibus liquido constabit. Quae enim, ut inde ordiamur, scriptura, salutiferae crucis signaculo fideles docuit insigniri? Quae vel trifariam digesta super panem et calicem prolixae orationis et consecrationis verba commendavit? Naet alia plura adjicimus, magnam quasi vim commendantia mysteriis. Quae orientem versus nos orare litterarum forma docuit? Benedicimus fontem baptismatis oleo unctionis. Huc accedit, quod ter oleo inunquos baptizamus, oleo ungiminformamus. Unde haec et alia in hunc modum non pauca, nisi quia tacita ac mystica traditione a Patribus ecclesiastico more reverentiori diligentia sunt in mysteriis observata silentio, quam publicata scripto.
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ auanias. s. dũ partẽ sibi re¬
seruaret. cũ uxore sua saphira:
sentũtia maledictioĩs accepta.
añ pedes apłi cecidit. mortiuiꝰ.
Hinc liqͥdo apparet. ꝙ ingressuri
monast̾iũ. sua delent offerre.
rectorib. nec alit̾ sint recipien¬
di. nͥ sua obtulerint. S aliud ẽ.
sua sponte offerre. aliud exacta
ꝑ soluere. Anna mat̾ samueł. ñ
exacta. neq petita. s sponte munã
sacdotibꝰ obtulit. Credentes sua
sponte offerebat apłis. ut indige¬
tiũ necessitatibꝰ deseruirẽt. Que
instante ꝑsecutione infidelium.
eis possed̾e ñ liceat. A nanias qͦ
ñ iõ dãpnatꝰ ẽ. qͥa sua nollet offer¬
que apłis obtulerat ex parte frau¬
dabat. Non gͦ his auclõibꝰ ꝑmit¬
titur rectoribꝰ abingressuris ali¬
qͥt exig̾e. s sponte oblata reciꝑe.
qͥa illud dãpnabile ẽ. hoc uͦ mini¬

Expanded text:
us, Ananias nomine, dum partem sibi reservaret, cum uxore sua Sapphira, sententia maledictionis accepta, ante pedes apostoli cecidit mortuus. § 2. Hinc liquido apparet quod ingressuri monasterium sua debent offerre rectoribus, nec aliter sunt recipiendi, nisi sua obtulerint. Sed aliud est sua sponte offerre, aliud exacta persolvere. Anna mater Samuelis non exacta neque petita, sed sponte munera sacerdotibus obtulit. Credentes etiam sua sponte offerebant apostolis, ut indigentium necessitatibus deservirent, quae instante persecutione infidelium eis possidere non licebat. Ananias quoque non ideo damnatus est, quia sua nollet offerquae apostolis obtulerat, ex parte fraudabat. Non ergo his auctoritatibus permittitur rectoribus ab ingressuris aliquid exigere, sed sponte oblata suscipere, quia illud damnabile est, hoc vero mini
Abbreviated transcription (Latin):
aprecindis comignandisq
fidelibꝰ sac̃dores p̃tia nulla p̃¬
signat᷑: nec illationibꝰ qͥbꝰ libet in¬
moliant᷑. qͦł pauꝑtate cogñte de¬
territi. uł indignatione reuocati
redeptionis suȩ causa uire despi¬
ciant. certũ habentes ꝙ qͥ ꝓhibita
dep̃hensi fuerant admisisse. uł
cõmissa ñ potiꝰ sua sponte correxe¬
rint: ꝑicłm subiciant ꝓͥi honori.¬

Expanded text:
aptizandis consignandisque fidelibus sacerdotes pretia nulla praefigant, nec illationibus quibuslibet immoliantur, quo vel paupertate cogente deterriti, vel indignatione revocati redemptionis suae causas adire despiciant, certum habentes, quod qui prohibita deprehensi fuerint admisisse, vel commissa non potius sua sponte correxerint
Abbreviated transcription (Latin):
plere debeat ordinab̾. Sat̾uinũ uero
epb̃m. ut numꝗͣ ad sacͥ ordinis mini¬
stium p̃sumat accede scͥptis cau̾e de¬
creuimꝰ. S eum inisula gorgona atq
capͣria sollicitudinẽ demonafteriis
Loco lapsi aliꝰ ordinandꝰ ẽ

Expanded text:
plere debeat ordinabis. Saturninum veroplere debeat ordinabis. Saturninum veroerum, ut nunquam ad sacri ordinis ministerium praesumat accedere, scriptis cavere decrevimus; sed eum in insula Gorgona atque Capraria sollicitudinem de monasteriis . C. XI. Loco lapsi alius ordinandus e
Abbreviated transcription (Latin):
ccedens adgorgonã insulã fr̾nitaᷤᷤ
urã discutiat. id ꝙ ad nos desat̾nino
cerdotũ ordine ẽ deiectus. adexplendũ
potũti dõ. hostias immolare. Qd si ita
corꝑis. ⁊ sanguinis dñi participatione
pͥuatũ. inpenitñtiã redigat. ita ut usq
ad diem ultimũ meadem excõicatiõe
adrecipiendam inter laicos cõionẽ
etiam aute exitũ debeat misereri.
hoc intue fm̃itatis poniꝰ potestate.
Et infia. Pret̾a afrat̾uitatis tue consul¬
ta respo̾dentes. statiumꝰ diaconẽ. ⁊ ab¬
batẽ. quẽ deportu uen̾is indicas
cecidisse. ad sacrũ ordinẽ non deb̾e.
uł posse aliqͦ mͦ reuocari. Sẽ qͥdem
sacro ordine pͥuatũ. inpenitñtiã de¬
putare te cõueñ. Quiꝰ si pꝰtea actus
conu̾satioq meruerit: pͥorẽ uiter
locũ optineat. Subdiacones qͦ quos
similis culpa constring̃. aboffitio suo
mreuocabilit̾ de põiti. int̾ laicos
cõionẽ accipiant. In portu aut̃ uen̾is.
loco lapsi diacõi. aliũꝗ hoc offmñ im¬

Expanded text:
ccedens ad Gorgonam insulam fraternitas vestra discutiat, id quod ad nos de Saturninocerdotii ordine est dejectus, ad explendumpotenti Deo hostias immolare. Quod si ita corporis et sanguinis Dominici participatione privatum in poenitentiam redigat, ita ut usque ad diem obitus sui in eadem excommunicatione ad recipiendam inter laicos communionem et ante exitum debeat misereri, hoc in tuae fraternitatis ponimus potestate.rea ad fraternitatis tuae consulta respondentes, statuimus diaconum et abbatem de portu Veneris, quem indicas cecidisse, ad sacrum ordinem non debere vel posse ullo modo revocari. Quem quidem sacro ordine privatum in poenitentiam deputare te convenit. Cujus si postea actus conversatioque meruerit, priorem inter locum obtineat. Subdiaconi quoque, quos similis culpa constringit, ab officio suo irrevocabiliter depositi, inter laicos communionem accipiant. In portu autem Veneris loco lapsi diaconi, alium qui hoc officium im
Abbreviated transcription (Latin):
altare. atq. diuinu u̾bũ sacͥficia
foris falsa ⁊ saclega offerre cona¬
tisut eos qͦ. hat conditione susci¬
nicent laicis ⁊ satis hañt ꝙ admit¬
cunt᷑ adpace. qͥ hostes picis extitm̃
nec debere eos reu̾tentes ea ap̃no
ordinationis ⁊ honoris armã retnẽ¬

Expanded text:
altare unum atque divinum sacrificia foris falsa ac sacrilega offerre conati sint, eos quoque hac conditione suscinicent laici, et satis habeant, quod admittuntur ad pacem, qui hostes pacis exstiterint; nec debere eos revertententes ea apud nos ordinationis et honoris arma retine
Abbreviated transcription (Latin):
ũ epatũ desiderat. data pecunia
potentes ꝑsonas minime suffrigattes
adibeat. nec adͥ decretũ sibi fa¬
cienaũ cłicos. uł ciues ad suscri¬
beudu aahibito cui libet gnis eror¬

Expanded text:
patum desiderat, data pecunia potentes personas minime suffragatrices adhibeat, nec ad decretum sibi faciendum clericos, vel cives ad subscribendum adhibito cujuslibet gener
Abbreviated transcription (Latin):
rauennatis qͥ electꝰ aboĩbꝰ memo¬
ratũ sollicitũ eẽ nouimꝰ. s qͣlis sit
int̾iꝰ. om̃o nescimꝰ. Idõq frnitas tua:
una cũ frẽ nr̃o & coep̃o nr̃o arme
usitatore. illuc festiet accede.
& diligñt de uita & moribꝰ sĩgłoꝵ

Expanded text:
tis, qui electus ab omnibus memoratur, sollicitum esse novimus, sed qualis sit interius, omnino nescimus. Ideoque fraternitas tua una cum fratre et coepiscopo nostro Armenae visitatore, illuc festinet accedere, et diligenter de vita ac moribus singulorum
Abbreviated transcription (Latin):
aici uͦ nullo mͦ se debent inse¬
tũ seme inserat electiõi. uł pro
motioni patarche. uł met᷑polite.
uł cuilibet ep̃i. ne uidelicet
in ordinata. & c̃grua fiat. Confu¬
sio uł c̃tinuo. Presertĩ cũ nulla
intalibꝰ potestatẽ quẽꝗͣ potestati

Expanded text:
aici vero nullo modo se debent insetum semet inserat electioni aut pmotioni patriarchae, vel metropolitae vel cujuslibet episcopi, ne videlicet inordinata hinc et incongrua fiat confusio vel contentio, praesertim cum nullam in talibus potestatem quemquam potestati
Abbreviated transcription (Latin):
tur electiomi int̾ eẽ ñ icipit᷑. aduo¬
cari adelectiõe faciendã. s adc̃scen¬
sũ electioni adhibendũ. Sac̃dotum
enĩ ut infine suꝑioris capituli
stephani. pp̃. legit᷑. ẽ electio ⁊ fideliᷤ
ppłi ẽ humilit̃ consentire. Desidiũ
ergo pleb̾ reqͥrit᷑. ancłicoꝵ electioni
ccordet. Tc̃ enĩ ineccła dĩ rite p̃fici¬
etur antistes. Sũ ppłꝰ parit᷑ ineũ ac

Expanded text:
tur electioni interesse, non praecipitur advocari ad electionem faciendam, sed ad consensum electioni adhibendum. Sacerdotum enim ut in fine superioris capituli Stephani Papae legitur est electio, et fidelis populi est humiliter consentire. Desiderium ergo plebis requiritur ut clericorum electioni concordet. Tunc enim in ecclesia Dei rite praeficietur antiste
Abbreviated transcription (Latin):
tate. sic p̃minẽ debent scĩtate. Alio¬
qͥn curcȩtis p̃ferunt᷑. qͥ nulla me¬
isi machꝰ laurentio medio lanensi
nͥ p̃cellat scientia qͥẽ honore
strata suo ñcarere effectũ ñ de õĩbꝰ
intelligi gnalit. s desacͣm̃to bap¬
tismatis. Uñ idẽ aug̃ ait

Expanded text:
tate, sic praeeminere debent sanctitate. Alioquin cur caeteris praeferuntur, qui nulla meSymmachus Laurentio Mediolanensi praecellat scientia, qui est honore strata suo non carere effectu non de omnibus intelligi generaliter, sed de sacramento baptismi. Unde idem August
Abbreviated transcription (Latin):
iq̃s amedicis ꝑlanguore de¬
fectus ẽ: aut abarlaris ab¬
scisus. hic incło ꝑmaneat. Si qͥs¬
aũt se sanꝰ abscidit. hũc & ĩclero
c̃stitutũ: abstineri c̃ueniat.
& de inceps. nullũ deb̾e taliũ
ꝓmoueri. Sic̃ aũt hoc claret.
ꝙ de his qͥ rẽ hanc affectant au
dientq semet ipsos ascide dic̃¬
tum sit. sic eos qͦs aut barluri.
aut dni castrauer̃. inueniunt᷑
aũt alias dignissimi. tales ad

Expanded text:
is a medicis per languorem desectus est, aut a barbaris abscissus, hic in clero permaneat. Si quautem se sanum abscidit, hunc et in clero constitutum abstineri conveniet, et deinceps nullum debere talium promoveri, sicut autem hoc claret quod de his qui rem hanc affectant, vel audent semetipsos abscidere dictum sit, sic eos quos aut barbari aut domini castraverunt, inveniuntur autem alias dignissimi, tales ad
Abbreviated transcription (Latin):
adsc̃am sede apłicã ueniens.
qͣ in dagare studusti. eũ anor¬
mãnis nuꝑrime captũ. sinis¬
tre manꝰ. digitũ hr̃e abscisũ.
siscitaris si abħ adeccłasticũ
ordinẽ ualeat ꝓmoueri an nõ
d ⁊nos repperientes. qͥa soller¬
tia tua magis suꝑ hoc sollici¬
ta. a se deapłica doceri flagitat.
mꝰ ftudiũ tue scĩtatis merito
collaudamꝰ reu̾entiã tuã scire
nis digitũ ipsũ hãt abscisũ.
ad ꝓmouendũ.si alias dignus
fu̾it: nil ei nocebit: eo qd ꝗd dehi
ganis. ñsponte tale dilectionẽ¬

Expanded text:
anctam sedem apostolicam veniens, tolam, qua indagare studuisti, eum a Normannis nuperrime captum sinistrae manus digitum habere abscissum, sciscitans si ob hoc ad ecclesiasticum ordinem valeat promoveri, an non. Quod et nos reperientes, quia solertia tua magis super hoc sollicita a sede apostolica doceri flagitat, s, studium tuae sanctitatis merito collaudamus, reverentiam tuam, scire nis digitum ipsum habeat abscissum, ad promovendum si alias dignus fuerit nil ei nocebit, eo quod quid dganis non sponte tale quid patiun
Abbreviated transcription (Latin):
culpa hinc iñ se conspic̃ eẽ qͥppe
sine reatu cͥminis neutrũ. uidet
siaut susceptꝰ semel grex relinqͥt᷑
aut rursũ sacͣ acc̾o scłarit̾ empta
teneat᷑. ndiq metuit. ⁊ sus¬
peetꝰ latꝰ omẽ ꝑtimescit ne aut
stans inepto regimine ñ digne
lugeat.: ꝗ ñ ⁊̃ deserans em̃dat. Qut
certe regimine deserens. dum aliũ
fere nitit᷑. rursꝰ aliũ de ipsa gregiˢ
tias subtilit᷑ fiat. Ut cũ mens
int̾ minora ⁊ marima pecc̾a
constͥngit᷑ si oĩo nullꝰ sine pecco¬
q ⁊ qui muroꝵ undiq hambitu
ne fugiat claudit᷑: ibi se infugam
p̃cipitat. ubi breuior murꝰ inge¬
rit᷑ Hinc paulus cũ quosdam
inȩccła inc̾tinentes aspiceret con¬
cessit minima. uͥ maiora declina
tione sunt sine culpa: cum non
ꝓ ȩxemplaenda libidine s ꝓsusci¬
pienda ꝓle miscent᷑ ut hoc ⁊̃¬

Expanded text:
culpa hinc inde se conspicit. Esse quippe culpa hinc inde se conspicit. Esse quippe sine reatu criminis neutrum videt, si aut susceptus semel grex relinquatur, aut rursum sacra actio saeculariter empta teneatur. Undique metuit et suspectus latus omne pertimescit, ne aut stans in empto regimine non digne, lugeat quod non etiam deserens emendat, aut certe regimen deserens, dum aliud flere nititur, rursus aliud de ipsa gregis tias subtiliter fiat, ut, dum mens inter minora et maxima peccata constringitur, si omnino nullus sine peccquia et qui murorum undique ambitu, ne fugiat, clauditur, ibi se in fugam praecipitat, ubi brevior murus invenitur. Hinc Paulus, quum quosdam in ecclesia incontinentes adspiceret, concessit minima, ut majora declinartione sine culpa sunt, quum non pro explenda libidine, sed pro suscipienda prole miscentur, ut hoc
Abbreviated transcription (Latin):
fortasse. his qui sine iuditio eligit᷑¬
cũ p̾cẽ iam ceꝑit agẽ q̃ di sunt
ꝓhibet. quȩ mundi sunt uibet.
Pensans itaq subditꝰ uł q̃ sit culpa
in obedientie. ł ꝗ contagium scłariᷤ
uitȩ ⁊ obedire trepidat.⁊ ñ obedire
formidat. nec aut obediens dm̃
in suis p̃ceptis deserat. aut rursũ
ñ obediens. dm̃ inelectũ priore con
honoris ȩccłastici negligens ad loẽ
regiminis p̾miis ascendit. U q
cor tͥbulatione p̃mit᷑ ad memoriã
culpa seucãt dolz q̃ se ad laborei
cũ culpa ꝑuenisse. ⁊ ꝗͣ fit iniquũ
ꝙ admiserit ex ipsa fractꝰ difficul¬
tate cognoscit. Reuse gͥ cum
inpensis p̾miis agnoscen uult
adepte sublimitatis locũ deserere
s tim ne gͣuius delictũ sit suscep¬
ti gregis custodiam reliquisse.
Uult suscepti gregis curã gerere s
formidat ne det̾ior culpa fit:
regimina pastorał gr̃e ẽpta possi¬
de. ꝑhonoris gͦ abitũ dignum

Expanded text:
fortasse is, qui sine judicio eligitfortasse is, qui sine judicio eligite jam coeperit, agere quae Dei sunt prohibet, quae mundi sunt jubet. Pensans itaque subditus, vel quae sit culpa inobedientiae, vel quod contagium saecularis vitae, et obedire trepidat, et non obedire formidat, ne aut obediens Deum in suis praeceptis deserat, aut rursus non obediens Deum in electo priore conthonoris ecclesiastici negligens ad locum regiminis praemiis ascendit. Sed qcor tribulationibus premitur, ad memoriam culpa revocatur, doletque se ad laborem cum culpa pervenisse, et quam sit iniquum, quod admiserit, ex ipsa fractus difficultate cognoscit. Reum igitur se cum impensis praemiis agnoscens, vult adeptae sublimitatis locum deserere, sed timet, ne gravius delictum sit suscepti gregis custodian reliquisse; vult suscepti gregis curam gerere, sed formidat, ne deterior culpa sit, regimina pastoralis gratiae empta possidere. Per honoris ergo ambitum ligatum
Abbreviated transcription (Latin):
suggestionũ illiꝰ argum̃ta inpli¬
catis inuentis alligant᷑ Ut
pleros ita peccare faciant. qͣtinus
si fortasse peccatũ fug̾e appetant
ħ sine alio peccati. laqueo ñ euadãt¬
⁊ culpam faciant dũ uitant Ve
neqͣꝗͣ se abuna ualeant solu̾e. nisi
inalia consentiant litigare. Qd̾¬
tias appetit. cuilib alt̾i similem
sibi uitã ducenti q secreta illius
omni silentio contegat. se iure¬
iurando constͣngit. Se his eui
uratũ ẽ ad ult̾iũ ꝑpetͣre cognoscit᷑.
ita ut ⁊̃ maritũ adult̾e occid̾e¬
cogitationibus inpugnat᷑ atq ħ
siłe formidat ne silentio adult̾is
simul ⁊ homicidii particeps fiat.
ꝓde trepidat ne reatu se ꝑiurii ob¬
stringat. ꝑ plexis gͦ testiculoꝵ n̾uiꝰ
ligatꝰ ẽ. qui in qualib parte decline.
sunt deserens hac ꝑ omnia. frangẽ
ꝓpas uoluntates querens: alieno
se subde regimini appetit. S eũ
qui sibi ad dm̃ p̃eẽ debeat. minus
cauta in quisitione discernit: qr

Expanded text:
suggestionum illius argumenta vehementius alligantur, ut plerosque ita peccare faciant, quatenus si fortasse peccatum fugere appetant, oc sine alio peccati laqueo non evadant, et culpam faciant, dum vitant; ac nequaquam se ab una valeant solvere, nisi in alia consentiant ligari. tias appetit, cuilibet alteri similem sibi vitam ducenti quod secreta illius omni silentio contegat se jurejurando constringit; sed is cui juratum est adulterium perpetrare cognoscitur, ita ut etiam maritucogitationibus impugnatur, atque hoc silere formidat, ne silentio adulterii simul et homicidii particeps fiat, et prodere trepidat, ne reatu se perjurii obstringat. Perplexis ergo testiculorum nervis ligatus est, quia in quamlibet partem declinet, sunt, deserens, atque per omnia frangere proprias voluntates quaerens, alieno se subdere regimini appetit, sed eum, qui sibi apud Deum praeesse debeat, minus cauta inquisitione discernit: cui
Abbreviated transcription (Latin):
& a corinthios uidn negligentes cura
correctionẽ fornicatoris. sua arictoitace
uidit paratũ adcorrigenda uitia subditoꝵ.
sine eiꝰ auctoitate illos corrigere
uoluit. s illũ tam̃ deeoꝵ correctione
admonuit.
segregare querit. Eps̃ eccl̃am cũ omi
dote sua. ad suã difpositionẽ ꝑtinẽ
pare contend̾it. Modo pͥmii q̃ritur
anbasilica. cũ omĩ dote sua ad ep̃i
cathedratiei a sacdotibꝰ exͥgere ualeat.¬

Expanded text:
a Corinthios vidit negligentes circa correctionem fornicatoris, sua auctoritate um Ephesiorum vidit paratum ad corrigenda vitia subditorum, sine ejus auctoritate illos corrigere noluit, sed illum tantum de eorum correctione admonuit. segregare quaerit; episcopus ecclesiam cum omni dote sua ad suam dispositionem pertinere pare contendit Modo primum quaeritur, an basilica cum omni dote sua ad episccathedratici a suis sacerdotibus exigere valeat
Abbreviated transcription (Latin):
ex temeritate assumit᷑ p̃suptionis.
aliud ꝙ exnecessitate geritur carita¬
tis. cũ suffraganei archi epoꝵ sub¬
ditis sius admaluĩ fauẽ ceꝑint. atq
circa eoꝵ correctionẽ negligentes exti¬
terint: tunc licet metropolitanis
p̃t̃ illoꝵ uoluntatẽ. ⁊ ligandos dap¬
nare  irecciliand os absoluere. Cum
uero epi relo diuine caritatis accensi.
bonos u̾bo. ⁊exẽplo edificant. maloꝵ
uitia asꝑa increpatione redarguunt.
absq taltũ c̃silio. ñ licet metͦpolitaniᷤᷤ
ineoꝵ parrochia aliqͥt ag̾e. uł dispon̾e.
U ñ infine capłi martini pape: ñ simpli

Expanded text:
ex temeritate assumitur praesumtionis, aliud quod ex necessitate geritur caritatis. Quum suffraganei archiepiscoporum subditis suis ad malum favere coeperint, atque circa eorum correctiones negligentes exstiterint, tunc licet metropolitanis praeter illorum voluntatem et ligandos damnare, et reconciliandos absolvere. Quum vero episcopi zelo divinae caritatis accensi bonos verbo et exemplo aedificant, et malorum vitia aspera increpatione redarguunt, absque talium consilio non licet metropolitanis in eorum parochia aliquid agere vel disponere. Unde in fine capituli Martini Papae non simpli
Abbreviated transcription (Latin):
Loccupatio. edificatio. munitio.
bella. captiuitates seruitutes. post¬
liminia. federa pacis. inducie
legatoꝵ. ñ ui olendoꝵ religio.
conubia ant̾ alienigenas ꝓhibita.
eo iure om̃s fere gentes utunt᷑:¬

Expanded text:
occupatio, aedificatio, munitio, bella, captivitates, servitutes, postliminia, foedera pacis, indutiae, legatorum non violandorum religio, conubia inter alienigenas prohibita. eo iure omnes fere gentes utunt
Abbreviated transcription (Latin):
digna rep̃hensione uelle defen¬
dere. s ꝙ ita uelim filios cͥca sp̃ua¬
lem patrẽ ⁊ discipulos erga ma¬
gistrum deuotos ȩẽ ac subrios.
ut nulla penitꝰ temeritate ad
eoꝵ uitam ut non dicamus di¬
iudicamus s nec saltĩ tenu̾it.
rep̃hendendam ꝓsiliant. Q

Expanded text:
digna reprehensione velle defendere; sed quod ita velim filios circa spiritalem patrem, et discipulos erga magistrum devotos ac sobrios esse ut nulla penitus temeritate ad eorum vitam, ut non dicamus, dijudicandam, sed nec saltem tenuiter reprehendendam prosiliant. Q
Abbreviated transcription (Latin):
trium obtineat. Nomana
ȩccła sic̃ supͣdictum ẽ. pͥmum
locum int̾ cetas optinet. Alȩxan¬
drina ȩccła scđm antiocena.
ȩccła t̾cium abea locum accep̃.
nde nicholaus pp̃ sebit medio¬
lanensib:¬

Expanded text:
tium obtineat. Romana ecclesia sicut supra dictum est primum locum inter ceteras obtinet, Alexandrina secundum, Antiochena ecclesia tertium ab ea locum accepit. Unde Nicolaus Papa II. scribit Mediolanensib
Abbreviated transcription (Latin):
ac̃dotes di omissis euan¬
głiis ⁊pphetiis uidemus
comedias leg̾e amatoria buco¬
sicoꝵ u̾suũ u̾ba eantare. ten̾e
uirgiliũ. ⁊ idq in pueris neces¬
sitatis. cͥm̃ in se fac̾e uoluntatiꝰ¬

Expanded text:
acerdotes dei, omissis euangeliis et prophetis, uidemus comedias legere amatoria bucolicorum uersuum uerba cantare, tenere Virgilium, et id quod in pueris necessitatis est, crimen in se facere uoluntati
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ beda ait. in libro regum.
urbat acum̃ legntiũ.⁊
deficẽ eogit. qui eos aleg̃ndis
ta sunt utiliã. quasi sua sum̾e
licet. alioqͥn moy ses ⁊ daniel
sapientia.⁊ litt̾is egiptioꝵ.
chaldeoꝵq ñ patenter erudi¬
ri. quoꝵ tñ suꝑstitiones simul¬
⁊ delitias horrebant. nec ipse
magist᷑ gentiũ. aliquot uersꝰ
poetarum. suis ł seript̾is indi¬
bent᷑ q̃ tam rõnabilit̾ legndã
ꝓbant᷑ s scłares littas quidam
legunt ad uolũptatẽ poetarũ
figm̃tis ⁊ u̾boꝵ ornatu de¬
lectati. qͥdã uero ad eruditi¬
onẽ eas ad discunt. ut errores
gñtiliũ leg̃ndo detestentur
⁊uitilia q̃ ineis inuen̾int ad
usum sacre eruditionis inuer¬
tant. Tales laudabilit̾ sacͣs
litt̾as addiscunt. Uñ b̾atꝰ
⁊ ambrosiꝰ seribit suꝑ lucã.¬

Expanded text:
 Beda, in lib. II Reg. Turbat acumen legentium et deficere cogit, qui eos a legendista sunt utilia, quasi sua sumere licet. Alioquin Moyses et Daniel sapientia vel litteris Aegyptiorum, Chaldaeorumque non paterentur erudiri, quorum tam superstitiones quam delicias horrebant, nec ipse magister gentium aliquos versus poetarum suis vel scriptis indibentur, quae tam rationabiliter legenda probantur? Sed saeculares literas quidam legunt ad voluptatem, poetarum figmentis et verborum ornatu delectati; quidam vero ad eruditionem eas addiscunt, ut errores gentilium legendo detestentur, et utilia, quae in eis invenerint, ad usum sacrae eruditionis devote convertant. Tales laudabiliter saeculares literas addiscunt. Unde B. Gretiam Ambrosius scribit super Luca
Abbreviated transcription (Latin):
uolunt in telligi. Deniq ut
in expositione psalt̾i. cassiodo¬
rus testat᷑. oĩs splendor rethori
ce eloq̃ntie om̃s modi poctice
locutionis. ꝗ̃ lib uarietas deco¬
re ꝓnuntiationis adiuinis scͥp¬
torib sũpsit exordium. Hinc¬

Expanded text:
volunt intelligi § 5. Denique, ut in expositione Psalterii Cassiodorus testatur, omnis sce eloquentie, omnes modi poetice locutionis, quelibet varietas decore pronunciationis a divinis scriptoribus sumpsit exordium,
Abbreviated transcription (Latin):
dñs filiis isrł ut spoliarent
egiptios. auro. ⁊aigento. mo¬
ralit̾ instruens. ut siue aurũ
sapientie. siue arg̃ntũ eloq̃ntie
apd̾ poetas. inuenerimus in
usũ salutifere eruditioniis u̾tam
In leuitico etiã pͥmitias melł
.I. aulcedine humaẽ eloq̃ntie
dño iubem offerre. Magi ꝙͣ¬

Expanded text:
nus filiis Israel ut spoliarent Egyptios auro et argento; moraliter instruens, ut sive aurum sapientie, sive argentum eloquentie, apud poetas invenerimus, in usus salutifere eruditionis vertamus. In Levitico etiam, primitias mellis, id est, dulcedinem humane eloquentie domino iubemur offerre.
Abbreviated transcription (Latin):
tia qͥcqͥd alibi ꝗ̃rit᷑ hic ꝑfecte
inuenit᷑ In danihele ⁊ salo¬
mone ostendit infidelib se
deles ñ putant. qr ñ legunt
in euangłiis.⁊ ꝓpħis. astrolo

Expanded text:
tia; quidquid alibi quaeritur, hic perfecte invenitur. In Daniele et Salomone ostendit infidelibus se deles non putant, quia non legunt in evangeliis et prophetis astrolo
Abbreviated transcription (Latin):
imulier eadem hoga qua
genuerit act̾a gr̃as intrat
eccłam. nullo ponde peccati
gͣuat᷑ Uoluptas ⁊ enĩ carnis. ñ
dolor inculpa ẽ. In carnis aut̃ com
enixam mulierẽ ꝓhibemus intͣre¬
uł ꝗ ab ea genitũ fu̾it cadẽ hora

Expanded text:
mulier eadem hora, qua genuerit, actura gratias intrat ecclesiam, nullo pondere peccati gravatur; voluptas etenim carnis, non dolor in culpa est. enixam mulierem vel quod ab ea genitum fuerit, eadem hora
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̃ si eccła ei sifficẽ ñ potĩt. propͥo
artificio uł agͥcultiua exẽplõ
apłi qͥ delabore manuũ uiue¬
bat. sibi necessaria inueniat irã
untñ ut occasione sui oꝑis uigłi̾is¬

Expanded text:
si ecclesia ei sufficere non potuerit, proprio artificiolo vel agricultura exemplo Apostoli, qui de labore manuum vivebat sibi necessaria inveniat, ita tamen, ut occasione sui operis vigili
Abbreviated transcription (Latin):
in eccłasticis sanctionib. qui or¬
dinandoꝵ uitam. gñs. patam.
etatẽ. institutionẽ. locum. uͥ
educati sunt. sisint bene litt̾ati
debent ne aut fauoris gr̃a. aut
cuiꝰcq muneris cupiditate illecti.
aũo diuẽt᷑ ut indignum minus
si fecerint ⁊ ille qui indigne ac¬
cesserit. ab altari remouebit᷑. ulli
Gꝑtres continuas. dies dilignt̾
examinent᷑. ⁊ sic sabb̾o qui ꝓbati

Expanded text:
in ecclesiasticis sanctionibus, qui ordinandorum vitam, genus, patriam, aetatem, institutionem, locum ubi educati sunt, si sint bene litterati,r, cavere debent, ne aut favoris gratia, aut cujuscunque muneris cupiditate illecti a vero devient, ut indignum et minus si fecerint, et ille qui indigne accesserit ab altari removebitur, et illi Igitur per tres continuos dies diligenter examinentur, et sic Sabbato qui probati
Abbreviated transcription (Latin):
uando ep̃s ordinationes
fac̾ẽ disponit. õs qui ad sacrũ
minist̾ium acced̾e uolunt: feria
iiii. ante ipsam ordinationem
euocandi sunt ad ciuitatem. una
cum pbris ꝗ cos rep̾sentare debñt

Expanded text:
uando ordinationes facere disponit, omnes qui ad sacrum ministerium accedere volunt, feria quarta ante ipsam ordinationem evocandi sunt, ad civitatem una cum presbyteris qui eos repraesentare debent
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsq possidet.
ꝗ possid ñne iure humano:
Nam iure diuino. Dm̃ ẽ t̾ra ⁊
plenitudo eius. Pauꝑes ⁊ diu¬
sunt. Ꝙr̃: q ipsa iura humana
ꝑ imꝑatores ⁊ reges scli. ds distri¬
iura imꝑatoris. ⁊ quis audet dic̃e:
tur ista ab hõib regũ iura fecert̃
uultis reticemꝰ leges ut gaudeatiᷤ.
Itẽ religant᷑ leges uͥ manifeste
p̾ceꝑunt impatores. eos qui p̾t̾
ȩccłȩ catholicȩ coĩonẽ. usurpant
sibi nom̃ xp̃ianũ. nec uolunt
in pace cołe pacis auetorẽ. nichil

Expanded text:
isque possidet, quod possidet? Nonne iure humano? Nam iure divino domini est terra et plenitudo eius, divites et pauQuia ipsa iura humana per imperatores et reges seculi, deus distriiura imperatoris et quis audet dicere: tur ista ab hominibus regum jura fecerunt, vultis recitemus leges, ut gaudeatis? Ac rursum. Legantur leges, ubi manifeste praeceperunt imperatores, eos qui propter Ecclesiae catholicae communionem usurpant sibi nomen Christianum, nec volunt in pace colere pacis auctorem, ut nihil
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ posseffioĩ: ꝑ uira regũ possi¬
dent᷑ possessiones. Dixisti qͥd mͥ
⁊ regi: Noli dice possessiones
tuas. qr ipsa ura renuntiasti
humana quibꝰ pofsessiones pofsidñt᷑.¬
Dignitate uͭ ius nat᷑ale similit̾ p̾ual
consuetudini ⁊ constitutioni.
Quec̃q enĩ ł moribus recepta sunt
ł scͥptis comp̃hensa. si nat᷑ali uiri
fu̾int adu̾sa. uana urrita sunt.
habñda.

Expanded text:
 possessioni? Per jura regum possidentur possessiones. Dixisti. Quid mihi et regi? Noli dicere possessiones tuas, quia ad ipsa jura renuntiasti humana, quibus possessiones possidentDignitate vero ius naturale similiter prevalet consuetudini et constitutioni. Quecunque enim vel moribus recepta sunt vel scriptis comprehensa, si naturali iuri sunt adversa, vana et irrita sunt habenda.
Abbreviated transcription (Latin):
eccłe dr̃. Si mon ioħis amas me:
asce oues meas. Exqͥbꝰ ub̾ colligitur.
qͥa si is qͥualet oip̃otĩs dĩ oues rennuit
pascere. ostñdit se pastorẽ sumũ
minime amare. Si enĩ unigenitꝰ
patris ꝓ explenda utilitate oĩũ dese¬
nos qͥt dicturi sumꝰ. si secretũ nr̃m¬
p̃ponimꝰ. utilitati ꝑximoꝵ: Ꝙ es itaq
desidio debemꝰ occupationẽ fugẽ si ita
de sit qͥ p̃dicet: occitpationis honꝰ libñti.
neceẽ ẽ. humero subire. Qđ exduobꝰ

Expanded text:
imon Joannis, amas me? Pasce oves meas. Ex quibus verbis colligitur quia si is qui valet omnipotentis Dei oves renuit pascere, ostendit se Pastorem summum minime amare. Si enim unigenitus Patris pro explenda utilitate omnium de senos quid dicturi sumus, si secretum praeponimus utilitati proximorum? Quies itaque desiderio debemus occupationem fugere, ita, si desit qui praedicet, occupationis onus libenti ne
Abbreviated transcription (Latin):
uatcuor ant̃ tam derdditu. quã
de oblatione fideliũ. ꝓut citiꝰ libet
eccłe facultas admittit. sic̃ dudũ ratio¬
nabilit̾ ẽ decretũ: conuenit fieri
portiones. quaꝵ una sit pontificis.
alta cłicoꝵ. tereia pauꝑũ qͣrta fabriciꝰ
ẽ applicanda. De qͥbꝰ sic̃ sac̾dotis int̾rit:
integra ministris eccłe memoratam

Expanded text:
uatuor autem tam de reditibus, quam de oblationibus fidelium, prout cujuslibet ecclesiae facultas admittit sicut dudum est rationaliter decretum convenit fieri portiones. Quarum una sit pontificis, altera clericorum, tertia pauperum, quarta fabricis est applicanda. De quibus sicut sacerdotis intererit, int
Abbreviated transcription (Latin):
iffinmꝰ eũ rite adaccusatione ñ
admitti: qͥ po̾tea ꝗͣ excõicatꝰ fuit.
in ipsa adhuc excoicatione c̃stitutꝰ.
ȩtiã infamię macłis asꝑsi. idẽ istriões.
aut turpicudinibꝰ subiecte ꝑsone.
Heretici etiã. siue pagani. siue uidei.
abaccusatione ꝓhibentur. Sed̾a aut̃¬

Expanded text:
inimus eum rite ad accusationem non admitti, qui postquam excommunicatus fuerit, in ipsa adhuc excommunicatione constitutus, autem infamie maculis aspersi, id est histriones aut turpitudinibus subiecte persone, heretici etiam, sive pagani, sive iudei, ab accusatione prohibentur. Grat
Abbreviated transcription (Latin):
Lia p̃positor sollicitudo utilis. illa ẽ
cautela laudabił inꝗͣ totũ ratio agit. ⁊
furor fibi nicħ uendicat. Res tͥngñda
subratione potesta̾ẽ. nec qͥt agñdum.
pͥusꝗͣ ccitata ad tnͣqͥllitatẽ. m̃s redeat.
N am comutatiois tpr̃. uistũ putat omẽ¬

Expanded text:
la praepositorum sollicitudo utilis, illa est cautela laudabilis, in qua totum ratio agit, et furor sibi nihil vindicat. Restringenda ergo sub ratione potestas est, nec quidquam agendum priusquam concitata ad tranquillitatem mens redeat. Nam commotionis tempore justum putat
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ tratꝰ in aliꝗ̃ sentiitiã ꝓfert. ⁊si ille qnͣ¬
tũ ad se uistã reportet sentñtiã. iste tã
qͥ ñ amore iustie. s liuore odii in eũ
sentnt̾iã dedit. Iusticia dĩ inque ꝑtlatioẽ
Sentencia uisticie ñ ẽ ꝓp̾miis ferẽda.¬

Expanded text:
qui iratus in aliquem sententiam profert, etsi ille quantum ad se justam reportet sententiam, iste tamen, qui non amore justitiae, sed livore odii in eum sententiam dedit, justitiam Dei, in quem perturbatio Sententia justi
Abbreviated transcription (Latin):
Et p̾tꝗͣ domũ reu̾sus fuĩt: cogno¬
scant uicini sui. qͣlit̾ suã alioꝵrgi
causã hic finierit. qͣtinꝰ illam
scã sede. ascĩs apłis tueri. defendi.
ilib̾ari epĩ iussi sũt. sic̃ eoꝵ dis¬
positione ordinante dño penitꝰ
sunt constituti: sic huiꝰ scẽ sedi.
cuiꝰ dispositioni eoꝵ causas.i
iudicia seruauert ꝓtectione.
futuris tpibꝰ sint abomĩbꝰ ꝑuer¬
sitatibꝰ sẽꝑ lib̾i. Ut cul pantur.

Expanded text:
tquam domum reversus fuerit, cognoscant vicini sui qualiter suam aliorumque causam hic finierit, quatenus eam sancta sede a sanctis apostolis tueri, defendi et liberari episcopi jussi sunt, ut sicut eorum dispositione ordinante Domino primitus sunt constituti, sic hujus sanctae Sedis, cujus dispositioni eorum causas et judicia servaverunt, protectione, futuris temporibus sint ab omnibus perversitatibus semper liberi. Unde culpantur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfidiam cecidisse conuncit᷑. Scͥpta
quoq theodori. ꝑ qͣb̾ati cirilli fide
rep̃hender̃ ausu dem̃tię ꝓlata refu¬
tant᷑. Cunctas uͦ qͣs p̃fata uen̾anda
concilia ꝑsonas respuunt. respuo.
q̃ uen̾ant᷑ amplectoi. Quia dum
uniũsalit̾ consensu constituta. se
⁊ñ illa destruit. quisqͥs p̾sumit
absolu̾e quos religant. aut ligare

Expanded text:
am cecidisse convincitur. Scripta 47 quoque Theodoriti, per quae beati Cyrilli fides reprehenditur, ausu dementiae prolata refutantur. Cunctas vero quas praefata veneranda concilia personas respuunt respuo; quas venerantur amplector. Quia dum universali sunt consensu constituta, se et non illa destruit, quisquis praesumit aut solvere quos religant, aut ligare
Abbreviated transcription (Latin):
icut scĩ euangelii .iiii. libroᷤ
sic .iiii. cõcilia susciꝑe ⁊ ue
ñari me fateor. Nicenũ scił
itur. Constantinopolitanum qͦ
inquo eunomii. ⁊ macedonii
error conuincit: Ephesinum
⁊̃ pͥmũ in quo nestorii inpietaᷤ
euticetis ⁊ dioscori pͥuitas ẽ.¬
repbata. hec tota deuotione amplec¬
tor. integerrima approbatione
custodio. qr in his uelut inqͣdrato
lapide sc̃ẽ fidei structaᷤ consurgit
⁊ cuiꝰ lib uitȩ atq acc̾onis norma¬

Expanded text:
icut sancti aeuangelii IIII libros, sic IIII concilia suscipere ac venerari me fateor, Nycenum sciliitur, Constantinopolitanum quoque, in quo Eunomii et Macedonii error convincitur, Effesinum etiam primum, in quo Nestorii impietas Euticetis Dioscorique pravitas reprobatur, tota devotione amplector, integerrima approbatione custodio, quia in his velut in quadrato lapide, sancte fidei structura consurgit et cuiuslibet vite et accionis
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ uestim̃tũ dnĩ in languore posita
tetig̾.ꝙ. uni ꝑsone infirmanti
concedit᷑ cur ñ concedat᷑ cunctis
mulierib. q̃ nat̾e suo uitio infir
in eisdem diebus ꝑciꝑe ñ debet
ꝓhib̾i. Si aũ ex uen̾atione magna
ꝑciꝑe ñ p̃sumit laudanda est.
S si ꝑceꝑit. ñ÷ iudicanda. Bonaꝵ
sine culpa agit᷑ : qd̾ uenit. ex
culpa. Uñ ⁊̃ cũ esurimus sine
culpa comedimꝰ quibꝰ exculpa
pͥmi hõis factũ ẽ ut esuriam us.

Expanded text:
quae vestimentum Domini in languore posita tetigit, quod uni personae infirmanti conceditur, cur non concedatur cunctis mulieribus, quae naturae suae vitio infirin eisdem diebus percipere non debet prohiberi. Si autem ex veneratione magna percipere non praesumit, laudanda est; sed si perceperit, non judicanda. Bonarusine culpa agitur quod venit ex culpa. Unde etiam cum esurimus, sine culpa comedimus, quibus ex culpa primi hominis factum est ut esuriremus.
Abbreviated transcription (Latin):
aut iniuste posside. aut inqͣ. ł
in iusta defensione mens ꝑdurare.
nicio p̃cedat. Et res usur patas in ĩte
qͥa bstulerit: aut iniuste ablatas
retineat. eqͥtate pat̾rmante legibꝰ resti¬
tuat. Qđ si neglex̾it inecessitas cõ¬
pulit demũ p̃ donẽ sacdotalis distinctio.

Expanded text:
aut injuste possidere, aut iniqua seu injusta defensione in eis perdurat. cedat, et res usurpatas injuste qui abstulit, aut injuste ablatas retinet, aequitate patrocinante legibus restituat. Quod si neglexerit, et necessitas compulerit, demum praedone
Abbreviated transcription (Latin):
Nistis t̃palib legibus. quamꝗͣ
de his homines uida cent cũ
eas instituerint. tñ eum fu̾int
institute. ac firmate. ñ licebit
iudici de ipsis iudicare. s scđm
ꝓmulgant᷑. firmant᷑ : cum mo¬
ribus utentiũ approbant᷑. Siẽ
enĩ indrib utentiũ in contͣriũ
ñ nulle leges hodie abrogate
sunt. ita moribus utentium
leges ipse confirmant᷑ Unde
illut trlesphori pape quod decre¬

Expanded text:
istis temporalibus legibus, quamquam de his homines judicent, quum eas instituunt, tamen quum fuerint institutae et firmatae, non licebit judici de ipsis judicare, sed secupromulgantur; firmantur, quum moribus utentium approbantur. Sicut enim moribus utentium in contrarium nonnullae leges hodie abrogatae sunt, ita moribus utentium ipsae leges confirmantur. Unde illud Telesphori Papae qui decre
Abbreviated transcription (Latin):
ec huiꝰ placiti c̃stitutione int̃ nos
censura placuit custodiri. ut de functo
antistite: uł & adhuc insupp̃mis
agente: nulłꝰ ce̾icoꝵ cui libet oramis
osficiis gradli sue sit: qͥcqͣm dedomo
eiꝰ p̃ sumat: uł de utilitate ꝙ instru
bił ei ȩccłastice conetur inuade. nicħ
conseruare. uł his qͥ indomo inue¬
nuntut cłicis consuetã alimoniã
administr̃are. Substitutꝰ aut̃ antistes
subscepte sedis comoda ordmabit. uł¬
ut ads̃ imꝑauit. ut eis uti cũ lis debeat
qͦs cognouit discipline. ⁊ caritati p̃de¬
cessoris sui fidelit paruisse. Quodsi
qͥs ꝙͣ pt hec cuiꝰ libet ordinis: ut suꝑiꝰ
omĩ facultate quẽ piã ꝓbatꝰ fuit
abstulisse. uł forsitan dolo aliqͦ sup¬
qͦ c̃stat inseruitio dnĩ ciĩ pͥme sedis
antutite desuadasse. ab qͥ suaꝵ rer¬
incubatores. uł utilitatibꝰ seruiente̾.
atq uacantes fuisse noscuntur. despecti
ali quatenꝰ crucient᷑. Itẽ exccił tole

Expanded text:
ec hujus placiti constitutione inter nos censura placuit custodiri, ut defuncto antistite, vel etiam adhuc in supremis agente, nullus clericorum, cujuslibet ordinis et officii gradusve sit, quicquam de domo praesumat, vel quod de utilitate bili rei ecclesiasticae conetur invadere, nihconservare, et his qui in domo inveniuntur clericis consueta alimenta administrare. Substitutus autem antistes susceptae sedis commoda ordinabit, velut Deus imperavit ut eis uti cum his debeat quos cognoverit disciplinae et charitati predecessoris sui fideliter paruisse. Quod si quisquam post haec cujuslibet ordinis, ut superius omni facultate quippiam probatus fuerit abstulisse vel forsitan dolo aliquo sumpquos constat in servitio Domini cum primae sedis antistite desudasse, ab his quiatque vacantes fuisse noscuntur, despecti aliquatenus crucientur. C. XXXIX. E
Abbreviated transcription (Latin):
fac̃. saũ ui. aut ꝓͥa sede pulsꝰ. aut
necessitate co actꝰ. aii utilitate loci uł ppłi.
ii suꝑbe. s humilit. abaliis trans latꝰ ẽ.
regłarit̃ epos. ⁊ reliqͦs sac̃dote̾. sic qͦtiens
utilitas. aut necessitas ex eg̃ĩt. supͣ dicto

Expanded text:
ia sede pulsus aut necessitate coactus, aut utilitate loci aut populi, non superbe, sed humiliter ab aliis translatus et regulariter episcopos et reliquos sacerdotes, sic quoties utilitas aut necessitas coegerit, supradicto
Abbreviated transcription (Latin):
onseqñs ẽ ut illa qͦ.q depicenis
partibꝰ nuꝑ adnos misła relatio
płimos clicoꝵ negotationibꝰ in ho¬
nestis. ⁊ lucͥs t᷑pibꝰ iminẽ. nullo
nec apłi uba recolentes. qͥbꝰ ait. Nedio
militans dõ inplicat se negotus treniꝰ¬
P salmista qͦ dd surda dissimulãtes
hanc q̃stibꝰ nou̾int abstinendũ.¬

Expanded text:
onsequens est, ut illa quoque, quae de Piceni partibus nuper ad nos missa relatio plurimos clericorum negotiationibus inhonestis et lucris turpibus imminere, nullo nec Apostoli verba recolentes, quibus ait: Nemo militans Deo implicat se negotiis saePsalmistam quoque David surda dissimulantes thac quaestibus noverint abstinendu
Abbreviated transcription (Latin):
assert̃. Decinia arelatensis it̾in
inqͣ patres. xuiii. statuer canõ ẽ s
quoꝵ auctor marime cesaris
arelatnsis ep̃e extitit. Unde¬
cima itẽ arelatñsis. inqͣ patres
xXII. statuer̃ canones. Duo¬
decima itẽ arelatensis in uico¬
tuer̃ canones quoꝵ aũ maxĩe

Expanded text:
elatensis, in qua Patres XIX statuerunt canones, quorum auctor maxime Caesarius Arelatensis episcopus exstitit. Undecima, item Arelatensis, in qua Patres XVIII statuerunt canones. Duodecima, item Arelatensis, ituerunt canones, quorum auctor maxime
Abbreviated transcription (Latin):
multa alia uenenosa q̃ enum̾are
longũ ẽ. Quarta sardicensis ĩqͣ
patros. l. statuer̃ canones .xxi.
quoꝵ auctor maxime hsius cor¬
dubensis ep̃s ⁊ uĩcentius capuanꝰ
lepodius neapolitanus. sc̃ę roma¬
ne ȩccłȩ legati extiter̃. Qͥnta an¬
tioncene inqͣ patres. xxx. statuer
canoñ.xxu. quoꝵ auctor maxĩe
eusebius palestinensis ep̃s extitit.
Sexta laudicensis. inqͣ patͤ. xxN.
statuer̃ canones. Riii. quoꝵ acͥtor
cartaginensis inqͣ patres. ee. xUIN.
statuer canoñ. xxi. quoꝵ auetor
marime aurelius. cartaginensi
augusti. Detaua africana sub
theo dosio minore augusto. In qͣ
patres.cc.xx.iiii.recitauer̃ ⁊
concilia africane ꝓuincie tp̃ib
aurelis cartaginensis ep̃i. legũt᷑
ẽẽ conscͥpti. Nona arelatensis
arelatnsis ep̃e. extiter̃ tp̃ib¬

Expanded text:
multa alia venenosa, quae enumerare longum est. § 3. Quarta Sardicensis, in qua Patres LX statuerunt canones XXI quorum auctor maxime Osius Cordubensis episcopus, et Vincentius Capuanus lepodius Neapolitanus sanctae Romanae ecclesiae legati exstiterunt § 4. Quinta Anin qua Patres XXX statuerunt canones XXV, quorum auctor maxime Eusebius Palaestinensis episcopus exstitit. Sexta, Laodicensis, in qua Patres XXII statuerunt canones LVIII, quorum auctor Carthaginensis, in qua Patres CCXVII statuerunt canones XXXIII, quorum auctor maxime Aurelius Carthaginensis Augusti. Octava Africanae sub Theodosio minore Augusto, in qua Patres CCXIV recitaverunt et concilia Africanae provinciae temporibus Aurelii Carthaginensis episcopi leguntur esse conscripti. Nona Arelatensis, Arelatensis episcopus exstiterunt
Abbreviated transcription (Latin):
arbitror. ut diligñtissime trac¬
tetur. siforte aut diues. aut scoli¬
sticus deforo. aut̃ ex aministia
tus. Et ita ꝑsingłos gradus. sidig¬
stulat᷑ nexibꝰ curiȩ abstrictus ab
imꝑatore. Clicꝰ alt̾iꝰ ciuitatis asuo
dinibꝰ constitutꝰ. Fit enĩ electio
cum sollẽpnitate decreti. õiũ
subscͥptionibꝰ roborati. Postulatio
uͦ simplici petitione. Qmͣ distinc¬
tionẽ bãtꝰ. g̃. inuit in registro.

Expanded text:
arbitror, ut diligentissime tractetis, si forte aut dives, aut scholasticus de foro, aut ex administrattus, et ita per singulos gradus si digstulatur nexibus curiae adstrictus ab imperatore, clericus alterius civitatis a suo dinibus constitutus. Fit enim electio cum solennitate decreti omnium subscriptionibus roborati; postulatio vero simplici petitione. Quam distinctionem B. Gregorius innuit in regesto,
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ꝑtot tpõꝵ spatia pastoralib̾
curis destituta c̃sistit. dignũ est.
ut brachio amplitudins ur̃e sub¬
gub̾nationis tegmi
no. eandẽ eccłã ad regendũ cc̃e¬
dere dignemini. ut utã licentia
existit. illi urã serenitas dignet᷑
concede. ut c̃ sec̃tꝰ a nr̃o p̃sulatu
ecretis sagacitatis ur̃e

Expanded text:
er tot temporum spatia pastoralibus curis destituta consistit, dignum est, ut brachio amplitudinis vestrae subgubernationis tegmincono eamdem ecclesiam ad regendum concedere dignemini, ut, vestra licentia existit, illi vestra seconcedere, ut consecratus a nostro presulatu Lectis sagacitatis ve
Abbreviated transcription (Latin):
unt᷑. nec consuetudine unurse
eccłȩ roborata sunt. s diu̾soꝵ locoꝵ
diũsis mõib ĩ num̃abilit̾ uariant ᷑ͤ
ueniri possint cause ineis consti¬
tuendis hoĩes secuti sunt ubi
facultas tͥbuit᷑ sine ulla dubita¬
tione resecanda extimo. Quam¬
ius enĩ neq hoc inueniri possit.
quomͦ contͣ fidẽ sint. ipsã tñ
religionẽ. ꝗͣ paucissimis ⁊ mani

Expanded text:
consuetudine uniuersae ecclesiae roborata sunt, sed diuersorum locorum diuersis motibus innumerabiliter uariantur, ueniri possint causae, quas in eis instituendis homines secuti sunt, ubi facultas tribuitur, sine ulla dubitatione resecanda existimo. quamuis enim neque hoc inueniri possit, quo modo contra fidem sint, ipsam tamen religionem, quam pauc
Abbreviated transcription (Latin):
iaconi ꝗ cum ordinant᷑
si inipsa ordinatione ꝓtes¬
tati sunt dicentes se uelle hrẽ
urores. nec posse se continere.
Hii si p̾ea adnuptias conuen̾int

Expanded text:
icunque, quum ordinantur, si in ipsa ordinatione protestati sunt, dicentes velle se habere uxores, nec posse se continere, hi, si postea ad nuptias venerint
Abbreviated transcription (Latin):
tur. laicꝰ ꝑ iuram̃tũ si necesse sit se
consecrationẽ int̾roget᷑. Qa sac̃dotes ex
etur. absit. cũ dns in euãgłio discipłis
suis. qͦr̃ uicẽ nos indigni iuscã geri¬
mꝰ ȩccła dicat. Nolite aiõ iurare. Sit

Expanded text:
se consecrationem interrogetur, quia sacerdotes ex etur? Absit! Cum Dominus in Evangelio discipulis suis quorum vicem nos indigni in sancta gerimus Ecclesia dicat: Nolite omnino jurare; sit
Abbreviated transcription (Latin):
lebiscita sunt. que plebes tant᷑
constituunt. ⁊ uocant᷑ pleb̾¬
cita. ꝙ ea plebs sciat. uł quod sisci¬
tat᷑. ⁊ rogat. ut fiat
Quid sena¬
tus consultum:

Expanded text:
Scita sunt quae plebes tantum constituunt; et vocata scita quod ea plebs sciat, vel quod sciscitatur et rogatur ut fiat. Quid senatusconsultum
Abbreviated transcription (Latin):
Quaꝵ ⁊ siam nullus ẽ usus: noti
tia tñ necessaria uidet᷑. Noue
aconstantino cesare ceperunt.⁊
reliquis succedentibus. Erantq
ꝓmirte ⁊ in ordinate. Postea theo¬
dosius minor augustꝰ ad similitu¬
dinẽ gregoriani. ⁊ hermogeniani.
codicẽ factũ constitutionũ Acon¬

Expanded text:
etsi nullus iam usus est, tamen necessaria videtur. Novae a Constantino Caesare coeperunt et reliquis succedentibus, erantque permixtae et inordinatae. Postea Theodosius minor Augustus ad similitudinem Gregoriani et Hermogeniani codicem factum constitutionum a Con
Abbreviated transcription (Latin):
paci fice ⁊ potestatiue cuncta acta¬
disponens resid̾at. qͣm dui expulsus
uł expoliatꝰ. suis carere uisus ẽ rebꝰ.
debet.

Expanded text:
pacifice et potestative cuncta disponens resideat, quandiu expulsus vel exspoliatus suis carere visus est rebus. C. debet.