comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum. si eam to tueret᷑. S cestant᷑ qui
affuerunt. qd̾ ad uiuenẽ in fra sacros
ordines ⁊ annos inuentũ. tieo a clero
electũ. seditiosus tͦbe t᷑bate olamor.
pontifi calẽ detorserit electionẽ.Asse¬
rit ñ decanꝰ. cantorẽ. archidiaconos. &.
maiorẽ capłi partẽ quãtũ licuerit occla¬
masse.simulq talibꝰ ausis assensũ subtͣ¬
xisse ꝓ rõne. se ipsũ p̾sentiã ꝓtimore.
Qd̾ sita ÷ his qͥ int̾fuerunt doleo ꝓ exces
canonicũ rigorẽ tanto ꝯcultatũ p̾iu¬
dicio.  Qͥs nꝰ miraret᷑ religiosarũ ꝓui¬
dentia ꝑsonarũ in assensũ noui decli¬
nasse piacłꝰ: Pace ur̃a loquar in excusabił
e̾e̾t ille subusor auctoritatis assensus. si
eũ necessaria dispensatione nͥ putaremꝰ
exortũ. Nisi .Ni. faller timori cessistis nͥ
rationi. nichulq aliud fuit dic̾e faueo.
ꝗ cesarẽ appelle. Nemo maior paulo. ne¬
mo par xp̃o. paulꝰ tñ dũ custodiret᷑ da¬
masci ꝑ fenestrã it sporta demissus ÷¬

Expanded text:
o tueretur. Sed testantur qui adfuerunt quod ad juvenem infra sacros ordines et annos inventum, nec a clero electum, seditiosus turbatae turbae clamor pontificalem extorserit electionem. Asserit etiam decanus cantorem, archidiaconos, et majorem capituli partem, quantum licuerit, obclamasse, simulque talibus ausis assensum substraxisse pro ratione, se ipsum praesentiam pro timore. Quod si ita est, his qui interfuerunt doleo pro excessu, canonicum rigorem tanto conculcatum praejudicio? Quis non miraretur religiosarum prudentiam personarum, in assensum novi declinasse piaculi? Pace vestra loquar. Inexcusabilis esset ille subversor auctoritatis assensus, si eum necessaria dispensatione non putaremus extortum. Nisi enim fallor, timori cessistis, non rationi, nihilque aliud fuit dicere faveo, quam Caesarem appello. Nemo major Paulo, nemo par Christo. Paulus tamen dum custodiretur Damasci, per fenestram in sporta, demissus
Abbreviated transcription (Latin):
uidere uos.s ndũ ħ placuit qno dõ. qͥa
cũ disporiat ħo uiã suã. dñi tñ ÷ dirigere
gressus eiꝰ. Qͥa audio bonas fieri uias ur̃aᷤᷤ.¬
uobis ⁊ reposita corona iusticie. Cius
muneris ⁊ qd̾ uobis ab aqͥlone patidit᷑
bonũ. qd̾ ꝓ olla succetisa. incensa sc̃a ꝯ¬
u̾sationis ut̃ȩ relatioriibꝰ aduentatitiũ

Expanded text:
ondum hoc placuit Domino Deo, quia cum disponat homo viam suam, Domini tamen est dirigere gressus ejus . Quia vero audio bonas fieri vias vvobis reposita est corona justitiae. Ejus muneris est quod nobis ab Aquilone panditur bonum quod pro olla succensa, incensa sanctae conversationis vestrae relatione adventantium,
Abbreviated transcription (Latin):
se legunt᷑. ñ in ceptũ int̾rupisse offici¬
ũ: sac̾dotes xp̃i. tẽptationes quas ꝑfe¬
runt ita docent᷑ ab ige̾. u̾ a sarmentis
altaris tał eos lapsus n̾ cogat abstin̾e.
hic .ii. defectꝰ infirmitas ÷ q̃ uͥture̾¬

Expanded text:
se leguntur, non etiam ipsum interrupisse officium, sacerdotes Christi tentationes, quas perferunt, ita docentur abigere, ut a sacramentis altaris, talis eos lapsus non cogat abstinere. Hic enim defectus infirmitas est quae
Abbreviated transcription (Latin):
amici. ꝗͣ adulantiũ oscła. Ut a̾ uob̾.
ut iuuenii matiꝰ ꝯsulat᷑. matiꝰ ei cito n
ĩposueritis. ne ħ ł illi deputet᷑ ad iudi¬
ciũ. łuobis ad lapsũ. Quis qͥs hiue nego¬
tio nꝰ ira ꝓuidet. in uidet. Parcat inꝑa
ter. qͥa ego parcã aĩe moe. Frust᷑ inꝗͣ
expectabitis me. qͥa manꝰ ĩponetis sine

Expanded text:
 adulantium oscula . Ut autem vobis, ut juveni maturius consulatur, manus ei cito non imponatis, ne hoc, vel illi deputetur ad judicium, vel vobis ad lapsum. Quisquis huic negotio ita non providet, invidet. Parcat mihi Pater, quia ego parcam animae meae. Frustra, inquam, exspectabitis me, quia manus imponetis sine
Abbreviated transcription (Latin):
sapienti. Colleeliones canonii quas a
me postulastis. & opuscula mea que his
addi uoluisti: inmonimentũ clilec ho¬
nis ꝑdõnũ ernaldũ mͦ monacũ urm.
olim clerieũ nr̃m transmisi uobis. Ułt.¬

Expanded text:
sapienti. Collectiones canonum quos a me postulatis, et opuscula mea quae his addi voluistis, in monumentum dilectionis per domnum Ernaldum modo monachum vestrum olim clericum nostrum, transmisi vobis.
Abbreviated transcription (Latin):
tiant oculi exterioris hominis: a¬
liud tͥ affirinant ocłi mentis. Sie
cũ dñs dixisset discipulis suis aliqͣn¬
to tẽꝑe an̾quã celebrasset nouissi
ducaueritis carnem filii hominis.
u biberitis eius sanquinem: non ha¬
bebitis uitam in uobis: multi ex
discipulis abierunt retro dicen¬
tes durus est hic sermo. putantes qͦd
p̾ciꝑentur carnes eius sumere aut
elixas in lebetib aut assas inuerub.
sanguinem eruentũ sorbere mea¬
lieib Dñs itaq ne hic error om̃sof¬
fenderet. alios qui remanserant his
u̾bis instruxit: qualit̾ intelligen¬
dũ eẽt qͦd dixit. Uerba que locitus
quor uobis: non est esea uentris. s
cibus m̃tis. Si heo u̾ba cdni dilegent᷑
adtencdamus. mysteriũ fidei quodin
cõsecratione calicis dnĩ positũ est. eã¬
dem sententiã cõtinere uidebimus.
nec aliũde canoni inserta. nͥ exu̾bis
diũcis assũpta cognoscemus. Ne pͥma
questione urã. respondi qͦd sentio. si¬

Expanded text:
tiant oculi exterioris hominis, atiant oculi exterioris hominis, aliud tibi affirmant mentis oculi. Sic cum Dominus dixisset discipulis suis aliquanto tempore antequam celebrasducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis , multi ex discipulis abierunt retro dicentes: Durus est hic sermo , putantes quod praeciperentur carnes ejus sumere aut elixas in lebetibus, aut assas in verubus et sanguinem cruentum sorbere in calicibus. Dominus itaque ne hic error offenderet omnes, alios qui remanserant his verbis instruxit, qualiter intelligendum esset quod dixit: Verba quae locutus quor vobis, non est esca ventris, sed cibus mentis. Si haec verba Domini diligenter attendamus, mysterium fidei quod in consecratione calicis Domini positum est, eamdem sententiam continere videbimus, nec aliunde canoni inserta, nisi ex verbis Dominicis assumpta, cognoscemus. De prima quaestione vestra respondi quod sentio, si
Abbreviated transcription (Latin):
monasterii abb̃i: salutem idilecli¬
onem indño. Quesiuit ame tanꝗͣ di¬
diligentiserittatore diligens dilec¬
tio urã. cur inter u̾ba sacram̃toꝵ
in cõsecratione dñiei calieis positum
sit mẏsteriũ fidei cũ dñs int̾ misti¬
ca cene u̾ba dans discipulis corpus ⁊
sanguinem suũ hec u̾ba non posuerit.
nec aliquis euangelistarũ euange¬
licis u̾bis a se dielis hec int̾seruerit.
Nune ergo eur ineanone hec uerba
posita sint uideamts. deinde utrũ
ab euangelistis p̃termissa sut. uł ali¬
cubi equipollent̃ admnissa manifes¬
te cõsiderare poterimꝰ. Scandaliza¬
ti sunt enĩ. ladhuc scandalizantur
multi infirmi. qͦ mͦ subspetie ele¬
mentorũ sumatur corpus ⁊ sanguis
xp̃i. cũ sensus humani nichil aliud
reniuitient tͥcolorẽ & saporem pa¬
nis . iiuni ꝓpt̾ quorũ dubietatem
positũ essẽ credo in canone mysteri¬
ũ fidei tanquã dicatur. Saeram̃ta
que uides in altari: estimancla sunt
non spetie s fide. Aliud tibi renũ¬

Expanded text:
t dilectionem in Domino. Quaesivit a me tanquam didiligenti scrutatore diligens dilectio vestra, cur inter verba sacramentorum in consecratione Dominici calicis positum sit mysterium fidei, cum Dominus inter mystica coenae verba dans discipulis corpus et sanguinem suum haec verba non posuerit, nec aliquis evangelistarum evangelicis verbis a se dictatis haec interseruerit. Nunc ergo cur in canone haec verba posita sint videamus; deinde utrum ab evangelistis praetermissa sint, vel alicubi aequipollenter admissa, manifeste considerare poterimus. Scandalizati sunt enim, et adhuc scandalizantur multi infirmi, quomodo sub specie elementorum sumatur corpus et sanguis Christi, cum sensus humani nihil aliud renuntient nisi colorem et saporem panis et vini, propter quorum dubietatem positum esse credo in canone mysterium fidei, tanquam dicatur: Sacramenta quae vides in altari, aestimanda sunt non specie, sed fide. Aliud enim renun
Abbreviated transcription (Latin):
ũ cõmenclat apłs. Quͥa antequã in¬
stitutũ fuisset leuitieũ sacerdotiũ
in oblatione panis & iuim p̃monstraũ
nobis noui sacerdotii formam.sic̃ in-
abel sacrificio p̾figuratã uidemus
innoeentiã. ⁊ in oblatione abrae cõ¬
mendatam uidemus obedientiam:
quoꝵ omium cominemoratio ad hoc
ualere ꝓbatur: ut sicut pͣtaxati pa¬
tres deo placuerunt ꝑfidem futuroꝵ:
des legis ⁊ euangelii. u̾mbre ⁊ ueri¬
tatis licet aliis ialiis p̾signata sint
figuris cũ essent fictura: manifestis
conpbata documentis eũ essent p̾teri¬
ta.Pͥossent hoc latiorib u̾bisexplicari.
s hec pauea sufficere udenlentur
quodis

Expanded text:
tequam institutum fuisset Leviticum sacerdotium, in oblatione panis et vini praemonstravit nobis novi sacerdotii formam, sicut in Abel sacrificio praefiguratam videmus innocentiam, et in oblatione Abrahae commendatam videmus obedientiam, quorum omnium commemoratio ad hoc valere probatur, ut sicut praetaxati Patres Deo placuerunt per fidem futurorumdes legis et Evangelii, umbrae et veritatis, licet aliis et aliis praesignata sint figuris, cum essent futura; manifestis comprobata documentis, cum essent praeterita. Possent haec latioribus verbis explicari, sed haec pauca sufficere videntur quos
Abbreviated transcription (Latin):
actione gr̃arũ. cuius
muneris ÷ qd̾ nc tan.¬
dem philosophari de¬
creueris. Hondũ qͥp¬
bñ agendi formulã expressisti. Hinc
÷ qđ eccłasticis dignitatibꝰ omissis ele

Expanded text:
actione gratiarum, cujus muneris est, quod nunc tandem philosophari decreveris. Nondum enbene agendi formulam expressisti. Hinc est quod, ecclesiasticis dignitatibus omissis, ele
Abbreviated transcription (Latin):
nuii uitã dueat ingenuã. Nulli aũ
heredũ meoꝵ aepheredũ nec cuiꝗͣ
ꝑsone alii quicquã debeat seruitutis.
uł libertatis. obsequiũ nͥ soli dõ cui oĩã
subiecta sunt : ul ꝓciiꝰ amore ipsum
dñs ei dederit uł deiceps dõ auxilian¬
te assequi potuerit: concessum inper¬
petuũ habeat. ut iñ faciat qͥeqͥd illi
placuerit sedm eccłiasticas sãelioneᷤ.
Siqͥs uͦ quod futurũ esse ñ eredo si e¬
go ipse aut aliquis de heredib meis.

Expanded text:
ingenuam. Nulli autem haeredum meorum, ac prohaeredum, nec cuiquam personae alii quidquam debeat servitutis, vel libertatis obsequium, nisi soli Deo, cui omnia subjecta sunt, vel pro cujus amore ipsum Dominus ei dederit, vel deinceps, Deo auxiliante, assequi potuerit, concessum in perpetuum habeat, ut inde faciat quidquid illi placuerit, secundum ecclesiasticas sanctiones. Si quis vero quod futurum esse non credo si ego ipse, aut aliquis de
Abbreviated transcription (Latin):
ditio suꝑiorũ ut quieqͥd faciunt.
uerpere uideantur. Absentes uͦ
igndignari magis possunt. ⁊ con-¬
queri. quã ad em̃dationẽ tua ꝓuo¬
eari detraetone. At enĩ tibi for¬
te cõducit. ut eũ uulgari opini¬
one om̃is eccłie ordo uiluerittu
solus. cũ tuis. habearis in p̃cio. Ñ
enĩ desunt. qͥ hoc tale. taliter in¬
terp̃tentur. S hec astutia ueteyẽ
hominẽ sonat. t̾rena est anima-¬
lis est diabolica est. Non decet ꝓ
nationẽ. nen decet hos pannos. Qd¬

Expanded text:
ditio superiorum, ut quidquid faciunt ditio superiorum, ut quidquid faciunt praecipere videantur. Absentes vero indignari magis possunt et conqueri, quam ad emendationem tua provocari detractione. At enim tibi forte conducit, ut cum vulgari opinione omnis Ecclesiae ordo viluerit; tu solus cum tuis habearis in pretio. Non enim desunt qui hoc tale taliter interpretentur. Sed haec astutia veterem hominem sonat, terrena est, animalis est, diabolica est. Non decet tuam nationem, non decet hos pannos.
Abbreviated transcription (Latin):
uidete. nint̾rogate de semitis
antiquis. que sit uia bona.⁊am
bulate in ea. ninuenietis refri
tandũ tͥ ꝓposuisti. iohannẽ bap¬
tistam. ĩmple prius cõfessorum
imple apłoꝵ. mensurã. ut adeum
quo innatis mulierũ maior nemo¬
surrex̃ cõsequent̃ possis ascendere.
Nã siẽ adima ñ÷ redidiũ. sic neo a
sũmis incipiendũ r̾o docet. Porro
qd insermonib quib uulgarestur¬
bas. ninꝑitos homines docere so¬
les. ñ tantũ p̃sentiũ ut decet ui-¬
cia rep̃hendis. s ꝙ̃ dignitatũ ori¬
mina qd ñ decet enumeras. carpis.
laceras. tale mͥ uidetur. ac si quis
antidoto uenenũ admisceat. uł ex
eodem foramine contra ordinem
enim non ÷ p̃dicare. s detrabere.
Que nã aũ in absentiũ ꝑsõnarũ re¬
p̃hensione possit esse utilitas. uł qͥs
otis peceandis licentiã quodanimͦ
uideris dare. cũ eis exẽpla ꝓp̃o¬
nis maiorũ quoꝵ sepossint aueto¬
ritate in tueri. hõe est enĩm eon¬

Expanded text:
et videte, et interrogate de semitis et videte, et interrogate de semitis antiquis, quae sit via bona, et ambulate in ea, et invenietis retandum tibi proposueris Joannem Baptistam, imple prius confessorum, imple apostolorum mensuram, ut ad eum quo in natis mulierum nosurrexit major consequenter possis ascendere. Nam, sicut ad ima non est recidendum, sic nec a summis incipiendum ratio docet. Porro quod in sermonibus quibus vulgares turbas et imperitos homines docere soles, non tantum praesentium, ut docet, vitia reprehendis, sed etiam dignitatum crimina, quod non decet, enumeras, carpis, laceras. Tale mihi videtur ac si quis antidoto venenum admisceat, vel ex eodem foramine contra ordinem enim non est praedicare, sed detrahere. Quaenam autem in absentiam personarum reprehensione possit esse utilitas, vel quiotis peccandi licentiam quodammodo videris dare, cum eis exempla proponis majorum, quorum se possint auctoritate tueri. Haec est enim con
Abbreviated transcription (Latin):
dus stultieiã magis nanimũ in¬
discretũ ostendit. Nã quẽadino¬
dũ desiderare delicatas res luxu¬
rie ⁊ ita usitatas. ⁊ ñ magno pͥa¬
rabiles fugere dementie. Non
splendeat toga. s nec desordes¬
eat. qͥdem. Laudabilius moͣlto ÷ in
oloserieis humilẽ esse quã inpan¬
inculis głari. Ieronimꝰ ad nepoti¬
uita ut candidas. Ornatus ut
sordes pari mͦ fugiende. quia alĩm
delicias. alt̾m gloriã redolet. Non
eilicio. cũ attrito. ꝑtusoq birro.
seminudo erure. barba ꝓlixa.
capillis ad forntẽ cireũeisis. nudi¬
pedem ꝑuulgus ineedere. ⁊ nouũ
quasi spectaculũ p̃bere uidenti¬
b ut adornatũ lunatiei solam
tibi iam elauã de esse loquantur.
Hoc tibi ñ tam apud simplices
ut dieere solef auetoritatẽ: ꝗͣ
adpud sapientes furoris suspici¬
onem conꝑat. Nã siqͥb inꝓuisus
appares. qu̾id hoc hominis : Qͣqͥs¬
luntur. Redi gͦ queso te adsensũ¬
cõmunen. nec sine exemplo in seĩ¬
tate solus esse cõtendas. consapi¬

Expanded text:
ltitiam magis et animum indiscretum ostendit. Nam, quemadmodum desiderare res delicatas luxuriae est, ita usitatas et non magno parabiles fugere, dementiae. Non 1408 splendeat toga, sed nec sordescat quidem. Laudabilius multo est in holosericis humilem esse, quam in panniculis guita ut candidas; ornatus et sordes pari modo fugiendae, quia alterum delicias, alterum gloriam redolet. non cilicio attritam, pertusoque birro, seminudo crure, barba prolixa, capillis ad frontem circumcisis, nudipedem per vulgus incedere, et novum quidem spectaculum praebere videntibus, ut ad ornatum lunatici solam tibi jam clavam deesse loquantur. Hoc tibi non tam apud simplices, ut dicere soles, auctoritatem, quam apud sapientes furoris suspicionem comparat. Nam, si quibus improvisus appareres, quid in te hominis eslerenturcommunem, nec sine exemplo in sanctitate solus esse contendas, cum sapi
Abbreviated transcription (Latin):
tus quoq gregorius papa. de non
temere ad conu̾sionem recipien¬
dis. fortunato scribens ep̃o int̾
alia dicit. Cũ graue sit in exꝑtũ
obsequiis hominiũ sociari. quis
possit dicere. quanto sit graui.
in ꝓbatos ad dei seruitiũ appli¬
carie Inde ergo contingit ut ple¬
riq adpͥstinos actus relapsi. dupli-¬
cem ineurrant dãpnationẽ quippe
la eoherees regule discipline̾. s suo
quẽq ꝑmittis arbitrio. siue sola
tui nominis suꝑ eos ut qͥdam putant
inuocatione contemptus. siue nouis
ut tu perhͥibes in hians lueris. ne
eirea iam adquisitos moram faci¬
ens dampda tẽꝑũ patiaris. Suffi¬
cere enim tͥ dicis. ut referunt si
uel una nocte peccatũ infendas.
Que quidem intentio ininfinitũ
uadit. ut pͥorib semꝑ negleelis. de
sequentib euram geras. S hoe
mͦ quantũ crescit discipulorum.
tantũ augetur ꝑditio neglectorũ.
Cuiꝰ te participem fore tim̃dũ est.
Ue uobis seribe. ⁊ farisei. ypocrite.
qui cireuitis mare  aridam. ut

Expanded text:
tus quoque Gregorius papa de non temere ad conversionem recipiendis, Fortunato scribens episcopo, inter is dicit: « Cum grave sit inexpertum obsequiis hominum sociari, quis possit dicere quanto sit gravius improbatos ad Dei servitium applicari? » Inde ergo contigit ut plerique ad pristinos actus relapsi duplicem incurrant damnationem; quippe la coerces regulae disciplina, sed suo quemque permittis arbitrio, sive sola tui nominis super eos, ut quidam putant, invocatione contentus, sive novis, ut tu perhibes, inhians lucris, ne circa jam acquisitos moram faciens damna temporum patiaris. Sufficere enim tibi dicis, ut refertur, si vel una nocte peccatum impedias. Quae quidem intentio in infinitum vadit, ut prioribus neglectis, de sequentibus curam geras. Sed hoc modo quantum crescit numerus discipulorum, tantum agetur perditio neglectorum. Cujus te participem fore timendum est, Vae vobis, scribae et Pharisaei hypocritae, qui circuitis mare et aridam, ut
Abbreviated transcription (Latin):
uulnꝰ infligere quippe que so¬
lo aspecni blandtũ medullis ui-¬
rus infundere ⁊ in saciabili
pruritu iñtis archana sollici¬
tant. Remoue obseero a te huiꝰ¬
modi temptam̃ta. que ⁊ si ani-¬
mã tuã ꝑꝯsensũ ñ uulnerant.
sine dubio tam̃ famã tuam eõ¬
maculant. religionem infa¬

Expanded text:
vulnus infigere. Quippe quae sovulnus infigere. Quippe quae solo aspectu blandum medullitus virus infundunt, et insatiabili pruritu mentis arcana sollicitant. Remove, obsecro, hujusmodi temperamenta, quae, etsi animam tuam per consensum non vulnerant, sine dubio tamen famam tuam commaculant, religionem infa
Abbreviated transcription (Latin):
ment. Inieiũ enĩ peceati amuli¬
Unde si peceatum uolumus decli¬
nare. causam a nobis debemꝰ am¬
putare peccati. Nã teste seriptu¬
ra. qͥ amat ꝑioulũ inoidet in il¬
lud. Ectu qͥdem laxans retia tu¬
a incapturã. conoludis pisciũ
multitudinẽ copiosam. s inter
pisces trahere diceris. ⁊ serpen¬
tes. que naturã mortiferã faci-¬
le mutare ñ possunt. quas im¬
pune tractare ñ possis. quarũ
asspeclus ñ potest esse innorius.
quas uidendo. ñ terror s cõeu¬
piscentia generatur. De qͥb sic
bos aspides sibilant. ⁊ mulier
fondit ꝯouꝑiscentie pestilenti¬
am. Quã salomon sie conꝑat di¬
cens. De uestim̃tis ꝓcedit tinea.
bi. Mulier aũ. p̃cios amanimã
capit. Cauendũ gͦ. ne te captu-¬
ra tua captiuet. Non est diu tu
tũ uiemo serpente dormire.
Quod si te uigilare responderis.
neirea tui custodiã indefessas
exeubias celebrate. tales ser¬
pentes etiã uigilantib solent

Expanded text:
ment. Initium enim peccati a muliment. Initium enim peccati a muliunde si peccatum volumus declinare, causam a nobis debemus amputare peccati. Nam, teste Scriptura: « Qui amat periculum, incidet in illud . » Et tu qn capturam, concludis piscium multitudinem copiosam: sed inter pisces trahere diceris et serpentes, qui naturam mortiferam facile mutare nor possunt; quos impune tractare non possis, quarum aspectus non potest esse innoxius; quas videndo, non terror, sed concupiscentia generatur. De quibus bos aspides sibilant, et mulier fundit concupiscentiae pestilentiam. Quam Salomon sic comparat, dicens: « De vestimentis procedbi: Mulier autem viri pretiosam animam capit. Cavendum ergo ne te captura tua captivetum vicino serpente dormire. Quod si te vigilare responderis, et circa tui custodiam indeffessas excubias celebrare, tales serpentes et vigilantibus solent
Abbreviated transcription (Latin):
in quolib& corripienda notare
qeireate plurimos scandali¬
dant specialit̾ designabo. utt si
culpã cognoueris. em̃dare
ñ negligas. si minꝰ. ꝯtͣrie opuoniᷤᷤ
erporẽ ronabili satisfaelione dis¬
soluas. Mulierũ cohabitationem.
in quo genere quondã ꝓeecasti. di¬
ceris plus amare. ut qͣsi antique
am studeas expiare. has gͦ ñ solũ
reseyut. accubante simul &
medius iacens. itͥq sexui uigi¬
liarũ ⁊ sonni leges p̃figas. has
ꝑegrinationis tue. loquuntur
esse pedisequas. ⁊ dispitanti tͥ
iugiter assidere. S ⁊ diu̾sis inlo¬
cis. ndiu̾isis regionib. ñ paruũ
te asserunt habere numerũ femi¬
narũ. ꝑ xenodoebia. ⁊ diu̾soria
diuisarũ. quas maribus ñ inpu¬
grinoꝵ obsequia deputasti. qd̾ quã
perieulose sit factũ. ut cõpendio
dieã. uagitus infantiũ ꝓdidert̃.
In hoc ig̾tt᷑ capitulo. cõuersationẽ
tuã plurimi rep̃hendunt. nee solũ
eccliastice. s ⁊uulgares ꝑsone qͥp¬
hine societati manifeste reela¬

Expanded text:
in quolibet corripienda notare, quae circa te plurimos scandalizant specialiter designabo, ut si culpam cognoveris, emendare non negligas. Sin minus contrariae opinionis errorem rationabili satisfactione dissolvas. Mulierum cohabitationem, in quo genere quondam peccasti, diceris plus amare, ut qui antiquae am studeas expiare. « Has etenim solum referunt, accubante simedius jacens, utrique sexui vigiliarum et somni leges praefigas. » Has peregrinationis tuae loquuntur esse pedissequas, et disputanti tibi jugiter assidere. Sed et diversis in locis et diversis in regionibus non parvum te asserunt habere numerum feminarum per xenodochia et diversoria divisarum, quas maribus non impuregrinorum obsequi deputasti. Quod quam periculose sit factum, ut compendiose dicam, vagitus infantium prodiderunt. In hoc ergo capitulo conversationem tuam plurimi reprehendunt, nec solum 1406 ecclesiasticae, sed et vulgares personae, quiphuic societati manifeste recla
Abbreviated transcription (Latin):
nee populũ inse nouitate cõu̾¬
quẽadinodũ diẽ seneea. licet .N.
aphilosophis gentilib morales
sententias tãquã uasa aunea ⁊
argentea abegiptiis mittuari.
Id gͦ agere debemꝰ. ut melionem
uitã sequam᷑ quã uulgus. ñ ut
cõtrariã. Alioquin quos emtenda¬
re uolumus. fugamus. anobis
iau̾timus. Hoc primũ philoso¬
phia ꝓmitrit. sensũ conmunẽ.
humanitatẽ. ⁊ cõ gregationẽ. a
qua ꝓfessione dissimilitudo nos
seꝑabit. Uideamꝰ ne ista ꝑ que
admirationẽ ꝑare uolumus.in¬
dicła .⁊ odiosa sunt. Ergo ⁊ inui
li humiliq habitu. cõmunis sen
ornatũ in cedere. aliud munda
tegi. Hoc qͥppe adhonestatẽ. illud
aduanitatem.ꝑtinere uidetur.
Similit̾ int̾ uilem. sordidũq ha¬
bitũ. ⁊ int̃ sordidũ. discissũq non¬

Expanded text:
nec populum in se novitate convenec populum in se novitate convequemadmodum dicit Seneca licet enim a philosophis gentilium morales sententias, tanquam vasa aurea et argentea, ab Aegyptiis mutuari. Id ergo agere debemus, ut meliorem vitam sequamur quam vulgus, non ut contrariam. Alioquin quos emendare volumus, fugamus a nobis et avertimus. Hoc primum philosophia promittit, sensum communem, humanitatem et congregationem; a qua professione dissimine ista per quae admirationem parare volumus, ridicula et odiosa sint. Ergo et in vili et in humili habitu, communis sensornatum incedere, aliud munda tegi. Hoc quippe ad honestatem, illud vero ad vanitatem pertinere videtur. Similiter inter vilem sordidumque habitum, et inter sordidu
Abbreviated transcription (Latin):
tñ. uisu. eolloquio. cõiunenone.
sẽꝑ obligatur. Nã si desideriũ
femine ñ haberet. ñ ꝗͣ feminam
suis oblectam̃tis assumer&. Im
mo uͦ insuꝑ mͥ suspeetũ placitũ
dedit. qui ñ legitimã dupit. ⁊ le¬
gitimã reeusauit. Hisĩ fallor in
publico argum̃tatus ÷ hominib
ꝓmittere᷑ sẽĩtatẽ. ⁊ in oceultosi¬
ne uxore ñ esse. Nuo argum̃ta seĩ¬
tatis. nlibidins. hinc unde mi¬
randa sunt. Et cetera in hune¬
modũ plura subnectit. q̃ mani¬
feste intentionẽ in honeste huiꝰ
sodalitatis aꝑiunt. Hec gͦ suꝑ pͥ¬
mo capitulo qd ꝓposuimus suffi-¬
cere posse putamꝰ. Ceterũ de
pannosi habitus in solentia. plu¬
dũ putant qm̃ nec canoniee ꝓ¬
festioni sub qua mulieͣre cẽpis¬
ti. nec sacerdotali ordini inꝙͣ
ꝓmotus es cõuenire uidetur.
tineno habitus. quasi ꝑmittetur.
plublieũ offendit iudiciũ. Sapi-¬
ens aũ publicos mores ñ ꝑt᷑babit.

Expanded text:
tamen, visu, colloquio, conjunctione tamen, visu, colloquio, conjunctione semper obligatur. Nam si desiderium feminae non haberet, nunquam feminam cum suis oblectamentis assumeret. Imo mo vero insuper mihi suspectum placitum dedit: qui non legitimam duxit, et legitimam recusavit: nisi fallor, in publico argumentatus est hominibus promittere sanctitatem, et in occulto sine uxore non esse. Duo argumenta sanctitatis et libidinis hinc et inde miranda sunt, modum plura subnectit, quae manifeste intentionem inhonestae hujus sodalitatis aperiunt. Haec ergo super primo capitulo quod proposuimus, sufficere posse putamus. Caeterum de pannosi habitus insolentia pludum putant, quoniam nec canonicae professioni, sub qua militare coepisti, nec sacerdotali ordini, in quem promotus es, convenire videtur. tinctio habitus, quae si permutetur, publicum offendit judicium. Sapiens autem publicos mores non perturbabit,
Abbreviated transcription (Latin):
desidero. sub ruina. S qͥd pigri¬
temur exupͣdieli auetoris. dis¬
putatione. aliquã hic continu¬
are partinculã ex qua uł so¬
sibi hadhibuit mulierẽ. qui
ducere cõtẽpsit uxoreme
Om̃is qui ñ mandu̾cauerit car¬
nẽ ut qͥd habitationẽ suã car-
apparitib implet e Et qui
non biberit uinũ. quid umni
oblectamine ꝑfruitur: Qua¬
si ñ aliquotiens habendo. nec
gustando. eopia aminus escu¬
lent̃ paseatur. ⁊ uini sola fra¬
glantia sepius cupiditas sus¬
eitetur. Quid ⁊ ꝑ ipoerisim
uult ab hominib abstinens¬
diei. ⁊ insecreto carnib ⁊ e¬
brietate distendie habent
multi diuitias quas suis usib
negant. s ꝓcupiditate eas cõ¬
seruant. quib sinulla cupi¬
ditas in hesiset. nec cupiditatiꝰ
insignia possiderent. At uͦ
quia cupiditate possessi sunt.
ꝑfruũtur animo quod usu
ñ tangunt. Ita his qui despex̃
uinculũ nuptiarũ. ꝙ alit̃ uincũ¬
lis femineis obligatur. quãuis nul¬
no cõtubitu miseeatur. desiderio

Expanded text:
dium. Sub ruina. Sed quid pigritemur ex supradicti auctoris disputatione aliqua hic continuare particulam, ex qua vel sosibi adhibuit mulierem qui ducere contempsit uxorem ? omnis qui non manducauerit carnem , ut quid habitationem suam carnis apparatibus replet? et qui non biberit uinum, quid uini oblectatione si non aliquoties habendo nec gustando, copia animus esculentis pascatur, et vini sola fragrantia saepius cupiditas suscitetur. Quid per hypocrisim vult ab hominibus dici abstinens, et in secreto carnibus et ebrietate distendi? Habent multi divitias, quas suis usibus negant, sed pro cupiditate eas conservant, quibus si nulla cupiditas inhaesisset, nec cupiditatis insignia possiderent. At vero quia cupiditate possessi sunt, perfruuntur animo quod usu non tangunt. Ita is qui despexit vinculum nuptiarum, et aliter vinculis femineis obligatur, quamvis nullo concubitu misceatur desiderio
Abbreviated transcription (Latin):
quib in imponendis honerib me¬
tiendas docet portantiũ uires. ap¬
ta similttudine demonstrans. He
mo inquit ponit uinũ nouũ in
utres ueteres. Alioquin rũpun
tur utres. ⁊ uinũ effunditur. Et
nemo assuit mensurã panni ru¬
cis. aduestim̃tum uetus. Alioquin
aufert supplementũ nouũ aueteri:
nmaior seissura fit. Ita gͦ contigit .i
his miseris muliereulis. quib n ũ¬
dũ ꝑ longam exꝑientiã uita ueteri
exutis. repente noue ꝑfeetionis p̃-¬
cepta conmissiti. Quarũ tum̃tib
uteris. scissa sunt uestim̃ta cõtẽp¬
tis p̃ceptis multo peior est facta ani¬
marũ scissura. Effuso partu rupti
lunt uteri. spreto mandato ꝑierunt
utres. Non enĩ capiebat uetustas no¬
uũ tante uirtutis feruorem. Ergo
⁊suꝑ hoc exitu. tua culpatur reli¬
gio. quia in introitu ñ ÷ habita mat̾
uirtutũ discretio. Uñ tibi dilectis¬
sime fr̃. p̃sentib periculis erudi¬
to. maior inposterũ circa huiꝰ modi

Expanded text:
quibus in imponendis oneribus mequibus in imponendis oneribus metiendas docet portantium vires, apta similitudine demonstrans: « mo, inquit, ponit vinum novum in utres veteres; alioquin utres rumpuntur, et vinum effunditur. Et nemo assuit commissuram panni rudis ad vestimentum vetus; alioquin aufert supplementum novum a veteri, et major scissura fit . » Ita ergo contigit et his miseris mulierculis, quibus nondum per longam experientiam vita veteri exutis, repente novae professionis praecepta commisisti. Quarum tumentibus uteris scissa sunt vestimenta, contemptis praeceptis; multo pejor facta est animarum scissura. Effuso partu rupti sunt uteri, spreto mandato perierunt utres. Non enim capiebat vetustas novum tantae virtutis fervorem. Ergo et super hoc exitu tua culpatur religio, quia in introitu non est habita mater virtutum discretio. Unde tibi, frater, praesentibus periculis erudito major in posterum circa hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
in urbib uͦ. ⁊ inuicis. nudis pedi¬
b gradiunt᷑. A quib si queritur
causa: homines magistri se esse
respondent. nec addere solent cuiꝰ.
ut seilieet absoluta responsio. des
tua ꝑnuntiet excellentia. Et id
quidem satis constat. illos homi
re. S absit. hoc eos a tuo habere
magistro. ut sic agant. uł sic loꝗͣ¬
tur. quo mͦ mundus nouit. Malu¬
mus enĩ culpas eoꝵ. tue imputã¬
ri negligentie. quam tua aueto¬
ritate muniri. Taceo de iuuen¬
culis quas ut supradixi sine exa¬
mine religionem professas muta¬
ta ueste ꝑdiuersas cellulas ꝓtinꝰ
in clusistĩ. quapũ rudimentis. uł
si regulari custodia eingerentur.
ñ modice tumendũ erat᷑. Huiꝰ gͥ fae¬
ti temeritatẽ miserabilis exitus
ꝓbat. Alie enĩ urgente partu. frae¬
tis ergastulis elapse sunt. alie in ip¬
sis ergastulis ꝑͤpererunt. Quod i¬
tiq non accidisset. si tua prucden¬
tia rerũ exitus metiretur. imo
si uerba dm̃i diligent̃ adtenderes.

Expanded text:
in urbibus vero et in vicis nudis pedibus gradiuntur. A quibus si quaeritur causa, homines magistri se esse respondent, nec addere solent 1410 cujus, ut scilicet absoluta responsio, de tua pronuntiet excellentia. Et id quidem satis constat homines illoulare. Sed absit hoc eos a tuo habere magisterio, ut sic agant, vel sic loquantur quomodo mundus novit. Maluimus enim eorum culpas tuae imputari negligentiae, quam tua auctoritate muniri. Taceo de juvenculis, quas, sicut dixi, sine examine professas mutata veste per diversas cellulas protinus inclusisti, quarum rudimentis, vel si regulari custodia cingerentur, non modice timendum erat. Hujus igitur facti temeritatem miserabilis exitus probat: aliae enim, urgente partu, fractis ergastulis elapsae sunt; aliae in ipsis ergastulis pepererunt. Quod utique non accidisset, si tua prudentia exitus rerum metiretur; imo si verba Domini diligenter attenderes,
Abbreviated transcription (Latin):
uite canonice. ⁊ stabilitate̾ loci pͥo¬
ris susceptaq cura regiminis. suꝑ
fr̃s ibidem ꝓfessos. que omiã ꝓpt̃ sõ¬
rores dicerꝰis cõtempsisse. Super quo
uł rationabilem a tua fr̃nitate peti¬
mꝰ responsionẽ uł certã ł timemus
dãpnationẽ. Et in hac qͥdem parte.
cõtra te suppetit copia dicendorũ
s nos ꝓte dicenda malumus expec¬
tare. Orantem ꝓ nobis sẽitatẽ tuã xp̃e
custodiat. dileclissime sr̃. explicit:¬

Expanded text:
et stabilitate loci prioris, susceptaque cura regiminis super fratres ibidem professos: quae omnia propter sorores diceris contempsisse. Super quo vel rationabilem a tua fraternitate petimus responsionem, vel certam tibi timemus damnationem. Et in hac quidem parte multa contra te suppetit copia dicendorum, sed nos pro te dicenda maluimus exspectare. Orantem pro nobis sanctitatem tuam Christus custodiat, dilectissime frat
Abbreviated transcription (Latin):
cartã absolutionis iingenuitãtis
ab om̃i iunculo seruitutis tta ut hac
die ndeinceps ingenuus sit ungenu¬
us ꝑmaneat. tanquã si ab ingenuis na¬
tus parentib fuisset. ⁊ pereatus. ean¬

Expanded text:
chartam absolutionis, et ingenuitatis, ab omni vinculo servitutis, ita ut ab hac die, et deinceps ingenuus sit, et ingenuus permaneat, tanquam si ab ingenuis parentibus fuisset natus, a
Abbreviated transcription (Latin):
se queruntur. p̃iudicio eõ demp¬
natos. Uidemꝰ turbas adte turbas
undiq confluentes. tͥ tuisq hono¬
res quos ꝓpͥis debebant sacerdoti¬
b impendentes. Quos tñ ut mani¬
festũ ÷ ñ religionis amor. s eaque
sẽꝑ uulgo familiaris est curiositaᷤ.
⁊ nouorũ cupiditas ducit. Neq
enĩ apparet uita eorũ emendati¬
or. Itafit: ut aliena dampna. tuis
seruant emolum̃tis. Iã uero uillud
qua ratione defendi potest. quod
euiꝰlibet cõditionis. aut etatis ma-¬
res ⁊ feminas qͥ te p̃dicante. sic̃ fit
ad horam cõpunguntur. passim ad¬
mittas. ⁊ statim ad religionem ꝓ¬

Expanded text:
se quaeruntur judicio condemnatos. Videmus turbas ad te undique confluentes, tibi tuisque honores, quos propriis debent pastoribus, impendentes. Quos tamen, ut manifestum est, non religionis amor, sed ea quae semper vulgo familiaris est curiositas, et novorum cupiditas ducit. Neque enim apparet vita eorum emendatior. Ita fit ut aliena damna tuis serviant emolumentis. Jam vero et illud qua ratione defendi potest quod cujuslibet conditionis aut aetatis mares et feminas qui, te praedicante, sicut fit, ad horam compunguntur, passim admittas, et statim ad religionem p
Abbreviated transcription (Latin):
audio qd̃ xpianã religionem de¬
ceat qͦ sequaeib imit᷑abile in tuã
possit redũdare mereedem ũ
solũ tuo nomine gaudeo. s nea
benus odor ipso donante. longe
lateq diffũdit᷑. At uͦ eũ quadã
a te ⁊ dici ⁊ fieri referũtur.q̃
nee sane doctrine. nec hostieste
uite cõueniunt. tristicia pari¬
ter metuq cõfũdor. ne uł boniꝰ
tius diu̾sis quelibet. callidus
hostis qd̾ absit int̾serat. uł ipse
tua bona simplici quadã ⁊ in¬
disereta securitate ñ eolloces.
Nam ⁊ inparietatib ꝯstruen¬
dis. ñ materie tantũ. s ꝙ ap-¬
te ẽpositionis habenda ÷ rati-¬
o. Alioquin.q̃ ꝑse bona erant.
incipiunt małe cõposita displi¬
cere. Sic ⁊ inu̾bis ñ tantũ qua¬
lia ꝓferant᷑. s qualit̃ ⁊ quando
.uł apud quos. orator. ꝑitusadten¬
dit. Dec et aũ ꝓfessionem tuã Rmne.¬
pidas fortissime filosophie in te

Expanded text:
audio quod Christianam religionem deceat, quodque sequacibus imitabile in tuam possit redundare mercedem, non solum tuo nomine gaudeo, sed et cujus per te bonus odor, ipso donante, longe lateque diffunditur. At vero cum quaedam a te dici et fieri referuntur, quae nec sanae doctrinae, nec honestae vitae 1405 conveniunt, tristitia pariter metuque confundor, ne vel bonis tuis diversa quaelibet callidus hostis, quod absit! interserat, vel ipse tua bona simplici quadam et indiscreta securitate non colloces. Nam et in parietibus construendis, non materiae tantum, sed et aptae compositionis habenda est ratio. Alioquin quae per se bona erant, incipiunt male composita displicere. Sic et in verbis non tantum qualia proferantur, sed et qualiter, et quando vel apud quos orator peritus attendit. Decet autem professionem tuam,tissimae philosophiae in te
Abbreviated transcription (Latin):
successorũ. huiꝰ indutias. nemo uł
annis. uł sexu ꝓm̾uit. In ea ꝯcipimͦ.¬
puniendi c̃e in sepulchro. adeẽ¬
de miserias hõis intuere cines.
uectigalia pecc̃i st̃. Peccatũ tot se¬
qute st̃ ultiones. qͦt ex ex in ꝯmo¬
da pullular̃. Quarũ scł ultio¬
nũ. ea fuit pͥma. q̃ uelut iuer¬
mẽ. & auxilio destitutũ. hosti
tnsgressorem exposuit. Exquo
eir̃i hõ culp̃a admisit. amisit oe
gr̃am. Qua ille derelictus. factꝰ
est sic̃ sine tutore puer. sic̃ eqͣs
sine freno. Uñ & arbitrii lib̾tas
tentẽ aduicia inueniens. Nec ꝓ¬
nũ fuit. ut is amisso axilio mril¬
tas uinceret illecebras. qͦm uicerat
niu̾sos. Ea uenundati sumitꝰ sub
pecc̃o. sine argento redim̃di. Ca:
sceptrũ exauctoris ẽ. exaltatum.
& ĩpositũ nobis rrigũ. qͦo nͥ afatie
olei ꝯputrescere potuit.Tc̃ pͥmũ

Expanded text:
. Hujus inducias nemo vel annis, vel sexu promeruit. In ea concipimpuniendi etiam in sepulcro. Attende miserias hominis; intuere cineres; vectigalia peccati sunt. Peccatum tot secutae sunt ultiones, quot ex eo incommoda pullularunt. Quarum scilicet ultionum ea fuit prima, quae velut inermem et auxilio destitutum hosti transgressorem exposuit. Ex quo enim homo culpam commisit, amisit et gratiam. Qua ille derelictus, factus est sicut sine tutore puer, sicut equus sine fraeno. Unde et arbitrii libertas tentem ad vitia inveniens. Nec pronum fuit, ut is amisso auxilio, multas vinceret illecebras, quem  al. qniversos. Ea venundati sumus sub peccato, sine argento redimendi. Ea sceptrum exactoris est exaltatum, et impositum nobis jugum, quod nisi a facie olei
Abbreviated transcription (Latin):
nulli tam̃ de eeccłiastis facultatibus
aliqͥd disponendi legit᷑ distributa fa¬
cultas. neo: demeeps fieri ꝑmittimꝰ.¬
Si qͥs gͦ pͥncipũ uł laicoꝵ. disposi¬
tioneni. seudñationẽ. rerũ siue pos¬
sessionũ eccłiasticarũ sibi uendica¬
uerit. ut sacrilegus iudicet᷑. Cleri¬
ei uͦ seu monachĩ qͥ eas ꝑ illoꝵ potes¬

Expanded text:
nulli tamen de ecclesiasticis facultatibus nulli tamen de ecclesiasticis facultatibus aliquid disponendi legitur unquam attributa facultas, neque deinceps fieri um laicorum dispositionem seu donationem rerum sive possessionum ecclesiarum sibi vendicaverit, ut sacrilegus iudicetur. Clerici vero seu monachi, qui eas per potes
Abbreviated transcription (Latin):
diri. causalis : & nicmꝰ ruine
puectus. Ceteros qͦ gradus ad
minimũ usq adelericũ pepiᷤ¬
coporũ deliberatione᷑ sus¬
tituendos ⁊ distribuendos.
iudicandos. ⁊ reformando sea¬
nonica censent.⁊ p̾dieant insti¬
titta. ꝑit aũ solis pontisicib colla¬
ta hec a dnõ potestas. si subtituen¬
di canonieũ. uel aliqͥd i neccłia dĩ
disponendi. hereditas alicui facul¬
tatem adquirat. Quid enĩ ep̃o in
cõmissa sibi licebit. eccłia. inqua
clericus arbitrio assignat᷑ alienoo
ficiũ. eui altera cubile destinat.
cui sacerdotiũ natales spondent
ñ mores. parentela. ñ scientia. la¬
icus generans. ñ p̃sul adoptans.
Qũe ñ mo ieat ineccłia xp̃i lai¬
cũ pͥncipari. qͥ dũ inea sustitu¬
it canonicũ heredẽ pontisicis
euacuat libertatẽ. Attam̃ qd̾ la¬
ieis ad disponendas res ecłiasticas
nullũ parauerit auetoritas
accessũ. sephanꝰ papa ⁊ mantyr his
ostendit u̾bis. laicis ꝗͣuis religiosi sint.

Expanded text:
diri, casualis est et vicinus ruinae provectus. Caeteros quoque gradus ad minimum usque clericum pro episcoporum deliberatione substituendos et distribuendos; judicandos et reformandos canonica 129 censent et praedicant instituta. Perit autem solis pontificibus collata haec a Domino potestas, si substituendi canonicum vel aliquid in Ecclesia disponendi haereditas alicui facultatem acquirit. Quid enim episcopo in commissa sibi licebit Ecclesia, in qua clericus arbitrio assignatur alieno? ficium, cui altaria cubile destinat, cui sacerdotium natales spondent, non mores, parentela, non scientia, laicus generans, non praesul adoptans? Quem non moveat in Ecclesia Christi laicum principari, qui, dum in ea substituit canonicum haeredem, pontificis evacuat libertatem. Attamen quod laicis ad dipsonendas res ecclesiasti cas, nullum paraverit auctoritas accessum, Stephanus papa et martyr his ostendit verbis: « Laicis, quamvis religiosi sint,
Abbreviated transcription (Latin):
Quelib̾et ꝯsuetudo. quãtũ uisue¬
tusta. ꝗͣtũ uis uulgata. u̾itati:
tati cedat. ꝓͣuũ usũ. lex ⁊ r̾o uin¬
cat. Quia gͥ norie ꝯsuetudinitã
multa resistat auetoritas. uob̾
beatissime p̃sul incũbit de domo
diũ hereditariũ amouere pia-¬
culũ. in qd negligent̃ ag̾e ponti¬
ficẽ. pontifici cedit adpenã. Iu¬
dicialis enĩ exeessus ÷ meccłia ꝓͥ¬
uł indobitẽ aliqͥd p̃sumẽ. uł qd̾
p̃sũptũ reꝑitur. incorreptũ de¬
reliqui. QZa dũ titubanti arche
indebito subuenir& obsequio.
a bangło p̃focatus expirauit.
Nabab nabiu filios aaron. iguiꝰ
egressus a faeie dñi idõ deuora-¬
u̾it. qm̃ turibulis arreptis. ig¬
nẽ alienũ offerre p̃sũpserunt.
Oriã quia sũmi sacerdotis p̃ro¬
gatiuã usurpauit. lepͣ ꝑelissũ¬
tradit historia. Chore ⁊qui
cũ eo turibula scimatis assũp¬
sere. de tͥbu leui deseendisse me¬
morãtur. Eos tũ quia incen¬
sũ indebite obtulerunt. t̃ra
uiuos ab sorbuit. Hereant in¬

Expanded text:
quaelibet consuetudo, quantumuis uetusta, quantumuis uulgata, ueritati tati cedat. Pravum usum lex et ratio vincat. » Quia igitur noxiae consuetudini tam multa resistit auctoritas, vobis, beatissime praesul, incumbit de domo Domini haereditarium amovere piaculum. In quod negligenter agere pontificem, pontifici cedit ad poenam. Judicialis enim excessus est,  indebite aliquid praesumere, vel quod praesumptum reperitur, incorrectum derelinqui. Oza, dum titubanti arcae indebito subveniret obsequio, ab angelo praefocatus expiravit . Nadab et Abiu filios Aaron, ignis egressus a facie Domini ideo devoravit, quoniam thuribulis arreptis ignem alienum offerre praesumpserunt . Oziam, quia summi sacerdotis praerogativam usurpavit, lepria . Core, et qui cum eo thuribula schismatis assumpsere, de tribu Levi descendisse memorantur; eos tamen, quia incensum indebite obtulerunt, terra vivos absorbuit . Haereant ve
Abbreviated transcription (Latin):
peuis ÷ quã mechia cõtinentiã
habere criminosã. ninfameni
facere scĩmoniã. S uñsoire pos¬
sumꝰ. utrũ ⁊ tibi conmunitas
ista ñ noceat e. Nã siẽ dicit ie¬
ronimꝰ ꝑiculose tibi ministrat
cuius u̾ultũ frequent̃ atten¬
elis. & iterũ. Nen debes in p̃¬
pita castitate confidere. quia
ittrosq scimus ꝑ mulierem
cocidisse. Quodsi corpore non
fornicaris peul dubio inter
mulieres habitans. dui cas¬
tiis animo esse non potes. Neq
enĩ tu de illo in passibili eimnu¬
choꝵ es genere. qui sic nati ft̃
qui utiq mercedem non ha¬
bent. s deillis potius esse cõ¬
tendis. qui  ipsos castrauent̃
dabo illis locũ nominatũ in do¬
mo mea. ⁊ in muris meis ⁊
nom̃ melus. a filiis ⁊ filiab.
Hii ergo certam̃ habont n
absq magno labore illicitũ
cornis appetitũ absentib fe-¬
minis superare uix possunt.
Quid si ad sripulam ignis ac¬
cesserit Noxtũ ꝓeerto sus¬
eitabit incendium. uł cer¬
te pondus certaminis aggra¬

Expanded text:
continentiam habere criminosam, et infamem facere sanctimoniam. » Sed unde scire possumus utrum et tibi communitas ista non noceat? Nam, sicut dicit Hieronymus: « Periculose tibi ministrat cujus vultum frequenter attendis. » Et iterum: « Non debes in praeterita castitate confidere, quia os scimus per mulieres cecidisse. » Quod si corpore non fornicaris, procul dubio inter mulieres habitans, diu castus esse non potes. Neque enim tu de illo impassibili es eunuchorum genere qui sic nati sunt, qui utique mercedem non habent, sed de illis potius esse contendis qui seipsos castraverunt Dabo illis locum nominatum in domo mea, et in muris meis, et nomen melius a filiis et filiabus . » Hi ergo certamen habent, et absque magno labore illicitum carnis appetitum, etiam absentibus feminis, superare vix possunt. Quid si ad stipulam ignis accesserit? Noxium peccato suscitabit incendium, vel certe pondus certaminis aggra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣuoce denũtiat. O animũ cꝰtodẽ sui.
& ignarũ uł sapientẽ extorqͦreͥ sibi.
uł regẽ. Neut̃ tͥ ablatꝰ ẽ. neut̃ inmi-¬
nutus. alt̾ lib̾tatẽ m̃tis. alt̾ statum
regni seruat in colrim̃. Dubiũ ẽ qͥs in¬
t̃gͥus aput te. su ẽi expleat officiũ. Qp-
serenitas. & aĩ sollẽpnitatẽ. risus iudi¬
cat mod̾atꝰ. Deniq ñ pendent regni
negotia. nec subsidiũ frxstra p̃stolant᷑.
opp̃ssi. Curia. lege regit᷑ curie. nec ei ali¬
qͥd ẽ cũ rapinis. nͥ ultio rapinarũ. Mag¬
nũ hoc regis. magnũ sapientis indra¬
um. Sapientis enĩ ẽ. nec in ꝓsꝑis ef¬
fluere. nec in adu̾sis merore sepeli¬
ri. Sstatũ quẽdã hoĩ natã ꝑauit.
quo semꝑ eũdẽ adutrũq se p̃staros
euentũ. Iilũ depone. & ꝓhabitu ua-¬

Expanded text:
O animum custodem sui, et ignarum, vel sapientem extorqueri sibi, vel regem! Neuter tibi ablatus est, neuter imminutus; alter libertatem mentis, alter statum regni servat incolumem. Dubium est quis integrius apud te suum expleat officium. Quipserenitas, et animi solemnitatem risus indicat moderatus. Denique non pendent regni negotia, nec subsidium frustra praestolantur oppressi. Curia lege regitur curiae; nec ei aliquid est cum rapinis, nisi ultio rapinarum: magnum hoc regis, magnum sapientis indicium. Sapientia enim est, nec in prosperis effluere, nec in adversis moerore sepeliri. Statum quemdam homini natura paravit, quo semper eumdem ad utrumque se praestaret eventum; illum depone
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣusu pascãt.Si cito. de ꝓpͥnquiori¬
bus angustiis fatiũt certiores. Om
sani qͥb celebre ẽ. sollicitos ẽẽ. ne
sibi desit mati̾a sollicitudinũ.
ne causa torm̃torũ. Que tñ cũ
fapiẽs asseqͥtur. int̃ uarios euentꝰ.
uariari ipse ñ nouit. Ratione
regitur. quã ingubernandis acti¬
b humanis. ñ dubitat opein̾e̾ pͥn.¬
cipatũ. huic sapiens assid&. hano

Expanded text:
quam usu pascant. Si cito, de propinquioriquam usu pascant. Si cito, de propinquioribus angustiis faciunt certiores. O insani! quibus celebre est sollicitos esse, ne sibi desit materia sollicitudinum, nec causa tormentorum. Quae tamen cum sapiens assequitur, inter varios eventus, variari ipse non 44 novit. Ratione regitur, quam in gubernandis actibus humanis non dubitat obtinere principatum. Huic sapiens assidet, hanc
Abbreviated transcription (Latin):
ocołos. nil ñ suũ intuetur. Cecm̃n
ħ aliena ẽẽ. fuga ipsoꝵ aenuntiat.
Bona uaga. bona bennata st̃ ħ oĩa.
nemini statũ p̃fige̾ certiorem. Yre¬
terea dubiũ ẽ. infidelius ne mo¬
rentur nob̾cũ. an hostilius. Qui¬
ppe res mninsinitũ cedet. si recen¬
serȩ uelim discrimina pͥncipũ.
si tͣbati qͦrelas ꝯrugii. si mille me¬
nedomos deplorantes filios scorta¬
tyres. si ꝯflatas inique ułatttas
tͣprt̃ diuitias. Si possessiones arro¬
gatas armis. erogatas flagitiis. sublatas¬
dolo. tͣnslatas p̃iudicio. & qͥb in hoc tẽ¬
pore nichil ẽ abiectiꝰ. iactura nominis
quesitas ꝙ honesti. huiꝰmodi q̃rimo¬
niis fora ꝑstrepũt. resonãt auditoria.
litigat᷑ intͥriiis. in ꝯuiis disceptat᷑. in
manib leges. decreta p̃ocołis. nec ul
cit. donec ad eptus qͦ gaudiũ in me¬
rorẽ. cithara in luctum ꝯu̾tatur.
His inuigilat adqͥrendis. q̃sisero ue¬
niunt. prtus dilatione crutiant.

Expanded text:
oculos, nihil nisi suum intuetur. Caeterum oculos, nihil nisi suum intuetur. Caeterum haec aliena esse, fuga ipsorum denuntiat. Bona vaga, bona sunt pennata haec omnia. nemini statum praefigere certiorem. Praeterea dubium est infideliusne morentur nobiscum an hostilius. Quippe res in infinitum cedet, si recensere velim discrimina principum, si turbati querelas conjugii, si mille Menedemos plorantes filios scortatores, si conflatas inique, vel attritas turpiter divitias; si possessiones arrogatas armis, erogatas flagitiis, dolo sublatas, translatas praejudicio, et quibus in hoc tempore nihil est abjectius, jactura nominis quaesitas et honesti. Hujusmodi querimoniis fora perstrepunt, resonant auditoria; litigatur in triviis, in conviviis disceptatur. In manibus leges, decreta prae oculis, nec ullum cit, donec adeptus sit quo gaudium in moerorem, cithara in luctum convertatur. His invigilat acquirendis, quae si sero veniunt, prius dilatione cruciant,
Abbreviated transcription (Latin):
intra nos. Que uͦ tẽpalit possidemꝰ.
opinione ẽẽ bona. & bec ẽẽ cͥca nos.
ris st̃. casus eis pͥncipatur. Nesciũt
Nobiscũ tamqͣ p̃caria st̃. tanqͣseruus
alienꝰ. Pichil his. & illis qͥb nera uł
habetur uł amitort᷑ felicitas. Qppe
nemo felix. nemo miser. exalieno :.
cit ẽẽ. uł miserũ. Cuuangłii ficul¬
nea. ex fecunditate sua gr̃am actͥ.¬
rit. exdefectu sussidĩĩ. Sic̃ scͥbit
philosophuis. equũ sua facit insis¬
nẽ uelocitas. mertior. ad molã de¬
stinatur. Hullus ei ꝯtẽptus exbu¬
mili. nulla gła ex ambitioso ꝓue¬
nit apparatũ. Ut̃tp alienus est
Ut̃q ut eqͦ meluis. ñ meliore uta¬
mur. deforis adrnctus ẽ. Sic &
hõi alienũ ẽ. qͥcqͥd ñ in hoĩe. sic̾ca
hoĩem ẽ. Assignantur ei dignita¬
tes. ascit uxor cui inchil dde ẽ. ad
gr̃am ꝯuigii in sobole. fuã deos¬
culat᷑ imaginẽ. in cellariis clari.¬
sa ẽ docius anni fegonditas. in lo¬
culis opes cresi. & qͦcũq cͥcũiectat

Expanded text:
intra nos. Quae vero temporaliter possidemus, opinione esse bona, et haec circa nos. ris sunt. Casus eis principatur. Nesciunt Nobiscum tanquam precaria sunt, tanquam servus alienus. Nihil his et illis, quibus vera, vel habetur, vel amittitur felicitas. Quippe nemo felix, nemo miser 43 ex alieno. cit esse, vel miserum. Evangelii ficulnea ex fecunditate sua gratiam acquirit, ex defectu succidium. Sicut scribit philosophus, equum sua facit insignem velocitas, inertior ad molam destinatur. Nullus ei contemptus ex humili, nulla gratia ex ambitioso provenit apparatu. Uterque alienus est. Uterque ut equo melius, non meliore utamur deforis adjunctus est. Sic et homini alienum est quidquid non in homine, sed circa hominem est. Assignantur ei dignitates; ascitur uxor, cui nihil deest ad gratiam conjugii; in sobole suam deosculatur imaginem; in cellariis clausa est totius anni fecunditas, in loculis opes Croesi, et quocunque circumjectat