comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quaqͣm desistit. Recte gͦ ñ solum sterilis.
s etiã non pariens dr: que suo sensu ut
diximꝰ ad bone cogitationis ꝓlem. nec cũ
quisq enĩ p̃dicator erroris. dũ plebẽ extra
unitatẽ eccłe positã docet: ꝓfecto sterilem
⁊eam que parere ñ ualet pascit: quia eiusũ
sui laboris impendit. que sp̃ales fructus
nequaquã reddit. Bene aut̃ uidue ñ facit:
qͥa udelicet scẽ uniu̾sali eccłe cuiꝰ uir adu̾sa
mortis ꝑtulit. uiu̾e ac deseriure contempnit.

Expanded text:
quaquam desistit. Recte ergo non solum sterilis, quaquam desistit. Recte ergo non solum sterilis, sed etiam non pariens dicitur, quae suo sensu, ut diximus, ad bonae cogitationis prolem, nec cum squisque namque praedicator erroris dum plebem extra unitatem Ecclesiae positam docet, profecto sterilem, et eam quae parere non valet, pascit; quia ei usum sui laboris impendit, quae spiritales fructus nequaquam reddit. Bene autem viduae non facit, quia videlicet sanctae universali Ecclesiae, cujus vir adversa mortis pertulit, vivere ac dese
Abbreviated transcription (Latin):
gͦsterilem pascit. & uidue bene face negligit:
qͥa carnis desidiis seruiens curam anime
uitãq contẽpnit. Tota namq intentiõe
omĩq studio cogitat. quã sine ullis ne¬
cessitatib caro moritura subsistat: & cu¬
rare anime uitã despicit: que uł in mor¬
te uł inbeatitudine ꝓculdubio inꝑpetuo
uiuit. Recte aut̃ cũ diceret᷑. pauit sterilẽ.
ꝓtinꝰ ad iungit᷑. ⁊ que ñ parit. Quasdam
nãq ex sacra hystoria feminas nouimꝰ
steriles extitisse: s tam̃ in temꝑe extremo
peꝑisse. Caro aũ ñ solũ sterilis. s etiã q̃
ñ parit dr: qͥa suo sensu bonas cogiratio¬
nes gign̾e. nec in ultimis ualet. Auigore
eñiiam ꝓpͥ̾o deficit: ꝯtam̃ ad huc transito¬
ria concupisc̾e ñ desistit. Iamq apͥstino ro¬
bore lassata. pene abiplo quẽ diligit mun¬
do repellit᷑: ꝯtam̃ adhuc ad nisu imꝓbo ob¬
tin̾e temꝑalia conatur. Age iam ꝑu̾sa ñ
sufficit: s tam̃ cogitare uł que ñ agit. ne¬

Expanded text:
ergo sterllem pascit, et viduae benefacere negligit, quia carnis desideriis serviens, curam animae vitamque contemnit. Tota namque intentione omnique studio cogitat, quam sine ullis necessitatibus caro moritura subsistat, et curare animae vitam despicit, quae vel in morte vel in beatitudine procul dubio in perpetuum vivit. Recte autem cum diceretur: Pavit sterilem, protinus adjungitur: Et quae non parit. Quasdam namque ex sacra historia feminas novimus 536 steriles exstitisse, sed tamen in tempore extremo peperisse. Caro autem non solum sterilis, sed etiam quae non parit dicitur, quia suo sensu bonas cogitationes gignere nec in ultimis valet. A vigore enim jam proprio deficit, et tamen adhuc transitoria concupiscere non desistit, jamque a pristino robore lassata, pene ab ipso quem diligit mundo repellitur, et tamen adhuc annisu improbo obtinere temporalia conatur. Agere jam perversa non sufficit, sed tamen cogitare vel quae non agit ne
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ tneiꝰ recordationẽ ñ ueniunt: quasi
infructuosũ lignũ ex eiꝰ uditio conterun¬
tur. Terra quippe eos temporali sumptu
aluit: p̃dicationis desuꝑ pliuua infudit.
S quia eoꝵ uita nequãquã fructũ boni
oꝑis ꝓtulit: iratus hanc agricola abscidit:
utt uxta ueritatis sententiã locũ ñ occu¬
pet. quẽ ten̾e alius ad fructũ ualet. De hoc

Expanded text:
m in ejus recordationem non veniunt, quasi infructuosum lignum ex cujus judicio conteruntur. Terra quippe eos temporali sumptu aluit, praedicationis desuper pluvia infudit. Sed quia eorum vita nequaquam fructum boni operis protulit, iratus hanc agricola abscidit, ut juxta Veritatis sententiam locum non occupet quem tenere alius ad fructum valet . De hoc
Abbreviated transcription (Latin):
componunt᷑ sũma dum confundunt᷑ in fima:
qͥa inde incelestib electos suos angłoꝵ cho¬
ris sociat: unde int̾renis ⁊ infimis reꝓboꝵ
mores sius nutib adu̾santes portat. Sed
int̾ hec. libet inqͥrere. si pax insublimib
sũma retinet᷑. qͥd ẽ qd̃ ꝑ angłm danieli dr.¬

Expanded text:
componuntur summa, dum confunduntur infima, quia inde in coelestibus, electos suos angelorum choris sociat, unde in terrenis et infimis reproborum mores suis nutibus adversantes portat. Sed inter haec libet inquirere, si pax in sublimibus summa retinetur, quid est quod per angelum Danieli d
Abbreviated transcription (Latin):
tes mala: ut ꝑdat det̾ra memoriã eoꝵ. Con¬
sid̾at gͦ quos puniat: ẜ eosdem ipsos ante
ñ uidit quos nescit. Nam quibdã infine
uicturus ẽ. Nescio uos unde sitis. discedite
ame om̃s oꝑarii iniqͥtatis. Miro gͥ modo

Expanded text:
tes mala, ut perdat de terra memoriam eorum . Considerat igitur quos puniat, sed eosdem ipsos ante non vidit, quos nescit. Nam quibusdam in fine dicturus est: Nescio vos unde sitis; discedite a me omnes operarii iniquitatis . Miro igitur mod
Abbreviated transcription (Latin):
Nam quanto quisq hic altius erigitur:
tanto curis grauiorib onerat᷑. Eisq ipsis
popłis mente ⁊ cogitatione supponitur:
quib suꝑponitur dignitate. Et bene his
u̾bis ac breuit̃ indicat᷑. qͥa omĩs suꝑbia
eo ip̃o inimo iacet. quo in alta se erigit:
ut inde magis cunctis supposita sit. unde
cunctis appetit suꝑ eẽ. Homo quippe in sub¬
limib eleuatꝰ. tantos suꝑ se sustinet: quan¬
cos subpositos regit. hi aut̃ qui talib soci¬
ant᷑: ipsi etiã laboris eoꝵ participatio ne
depͥmunt᷑. Nam cũ eis laborem etiam tolerał
pond̾is. dũ parit̃ głam affectant honoris.
Uñ cum diceret ecce gigantes gemiuit. sub
aquis: ꝓtinus adiunxit. ⁊ qui habitant¬

Expanded text:
Nam quanto quisque hic alterius erigitur, Nam quanto quisque hic alterius erigitur, tanto curis gravioribus oneratur; eisque ipsis populis mente et cogitatione supponitur, quibus superponitur dignitate. Et bene his verbis breviter indicatur quia omnis superbia eo ipso in imo jacet quo in alta se erigit, ut inde magis cunctis supposita sit, unde cunctis expetit superesse. Homo quippe in sublimibus elevatus, tantos super se sustinet, quantos suppositos regit. Hi autem qui talibus sociantur, ipsi etiam laboris eorum participatione deprimuntur. Nam cum eis laborem etiam tolerant ponderis, dum pariter gloriam affectant honoris. Unde cum diceret: Ecce gigantes gemunt sub aquis, protinus adjunxit: CAPUT XXI
Abbreviated transcription (Latin):
erat. ut ꝑ increpationẽ pͥus cumorẽ sapien¬
tie t̾rene retunderet: ꝯꝑ doctrinã postmo¬
dũ ad plena mist̾iis u̾ba transiret. Gigan¬
tes eñĩ uł apostatas angłos. uł suꝑbos
quosq homines nilobstat intelligi. Hinc
gantes ñ resurgent. Quos nãꝙ mortuos.
nͥ peccatores nominat: Et quos gigantes:
nͥ eos qui de peccato etiã suꝑbiunt appellat:
Illi au̾ ñ uuunt: qͥa peccando uitã uisti¬
cie ꝑdiderunt. Illi etiã resurg̾e̾ post mortẽ
rursum scͥptum ẽ. Uir qui errau̾it aura
doctrine. incetugigantũ commorabitur:
qͥa quisqͥs it̃ rectitudinis deserit: quoꝵ se
contra elatos dr. Ecce gigantes gemunt sub
aquis. Ac si aꝑte diceret᷑. Cur de scientia
hõ suꝑbiat ÷ cum ignorantie abyssus. &
hanne attestante qui ait. Aque enĩ sunt po¬
puli. B̾ene aut̃ contra suꝑbientẽ d̾r. ecce gi¬
gantes gemunt sub aquis: qͥa elati omnes
dum in hac uita assequi bonoꝵ celsitudinẽ
cupiunt. sub ponderib popłoꝵ gemunt.

Expanded text:
ncrepationem prius tumorem sapientiae terrenae retunderet, et per doctrinam postmodum ad plena mysteriis verba transiret. Gigantes enim vel apostatas angelos, vel superbos quosque homines, nil obstat intelligi. Hinc gantes non resurgent . Quos namque mortuos nisi peccatores nominat? Et quos gigantes nisi eos qui de peccato etiam superbiunt appellat? Illi autem non vivunt, quia peccando vitam justitiae perdiderunt. Isti etiam resurgere post mortem rursum scriptum est: Vir qui erraverit a via doctrinae, in coetu gigantum commorabitur ; quia quisquis iter rectitudinis deserit, quorum sgit? Bene autem contra elatos dicitur: Ecce gigantes gemunt sub aquis. Ac si aperte dhomo superbiat, cum ignorantiae abyssus et anne attestante, qui ait: « Aquae sunt populi . » Bene autem contra superbientem dicitur: Ecce gigantes gemunt sub aquis. Quia elati omnes dum in hac vita assequi honorum celsitudinem cupiunt, sub ponderibus populorum gemunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Et prudentiã tuã ostendisti plu¬
rimam. Omĩs cui prudentia recta ẽ. plu¬
rĩma ñ est: quia iuixta pauli uocem. non
plus appetit saꝑe. quã oportet saꝑe: Cui uͦ
ẽ plurima. ñ est recta: quia dũ ultra mo¬
dum tendit᷑. inquolibet lat̾e culpe decli¬
nat᷑. Prudentiã uero suã plurimã osten¬
dunt: qͥ uideri p̃aliis prudentiores appe¬
tunt. Uñ fit plerunq ut dũ mod̾ate sa¬
pe nesciunt: & fatua loquant᷑. ꝑ quare¬

Expanded text:
tur: Et prudentiam tuam ostendisti plutur: Et prudentiam tuam ostendisti plurimam . Omnis cui prudentia recta est, plurima non est, quia juxta Pauli vocem non plus appetit sapere quam oportet sapere, cui vero est plurima, non est recta, quia dum ultra modum tenditur, in quodlibet latus culpae declinatur. Prudentiam vero suam plurimam ostendunt qui videri prae aliis prudentiores appetunt. Unde fit plerumque, ut dum moderate sapere nesciunt, et fatua loquantur
Abbreviated transcription (Latin):
lum dr. Ad uitores enĩ di sumꝰ. Nam cum
ei quẽ ipse ꝑuit̾nam gr̾am infundit. nos
exhortationis uoce concurrimꝰ: hoc qd̾
ille ꝑ sp̃m agit intrinsecus. nos ext̾ius
nr̃a ex hortatio ad ꝑfectionẽ ducit᷑: cũ in
corde ds fuerit. qui aduiuet᷑ unde ⁊ alias
dicit. Neꝙ qui plantat ẽ aliqͥd. neq quiri¬
gat: s qui incrementũ dat ds. Plantare
quippe ⁊ rigare ad uiuare ẽ. Qd utrumꝙ
uacuũ erit minist̾ium: si incorde d̾s ñcdat
incrementũ.S qui de sensu suo alta sapi¬
unt. ee̾ humilit̾ dĩ aduitores nolunt: q̃a
dũ se do utiles estimant: afructu se utili¬
tatis auenant. Uñ ⁊ u̾itatis uoce discipłis
dr̃. Cum feceritis que p̃cepta sunt uobis¬
omĩa : dicite. Serui inutiles sumꝰ: qd̾ de¬
entiã. Dare stulto consiliũ: caritatis est.
Dare sapienti: ostentationis. Dare iͦ ipsi
sapientie: ꝑu̾sitatis. Et quia hi quos te¬
nere hereticoꝵ sp̃em diximꝰ. ꝑ loquutionẽ
suã ostentationi potius quã utilitati ser¬

Expanded text:
 « Adjutores enim Dei sumus . » Nam cum ei quem ipse per internam gratiam infundit nos exhortationis voce concurrimus, hoc quod ille per spiritum agit intrinsecus, nos exterius nostra exhortatio ad perfectionem ducitur, cum in corde Deus fuerit qui adjuvetur. Unde et alias dicit: Neque qui plantat est aliquid, neque qui rigat, sed qui incrementum dat Deus . Plantare quippe et rigare, adjuvare est. Quod utrumque vacuum erit ministerium, si in corde Deus non dat incrementum. Sed qui de sensu suo alia sapiunt, esse humiliter Dei adjutores nolunt, quia dum se Deo utiles esse aestimant, a fructu se utilitatis alienant. Unde et Veritatis voce discipulis dicitur: Cum feceritis omnia quae praecepta sunt vobis, dicite: Servi inutiles sumus, quod deentiam? dare sapienti, ostentationis. Dare vero ipsi sapientiae, perversitatis, et quia hi quos tenere haereticorum speciem diximus, per locutionem suam ostentationi potius quam utilitati ser
Abbreviated transcription (Latin):
ret. p̃sentia transcendat: ñ numꝙͣ uero
sic de p̾sentib dix̾at. ut de futuro contices¬
cat. Cognita itaq discretionis huiꝰ custo¬
dia. cũ unmutatione uocis illiꝰ. nr̃a qͦ
intelligentia alt̾net: ut tanto uerius eiꝰ
sensib congruat: quanto se ⁊ cũ eiꝰ uoci¬
b immutat. Uerbis itaq p̃cedentib sc̃s
uir ꝑ disertas prudentie arte sententias.
iniqui cuiꝰlibet culpas ꝓtulit: ⁊ quã sit
dampnanda eiꝰ actio expressit. De cuius
pena mox subicit dicens. Nonsit uire¬

Expanded text:
ret, praesentia transcendat; nonnunquam vero sic de praesentibus disserat, ut de futuris 534 reticescat. Cognita itaque discretionis hujus custodia, cum immutatione vocis illius nostra quoque intelligentia alternet, ut tanto verius ejus sensibus congruat, quanto se et cum ejus vocibus immutat. Verbis itaque praecedentibus sanctus vir per disertas prudentiae arte sententias iniqui cujuslibet culpas protulit, et quam sit damnanda ejus actio expressit. De cujus poena mox subjicit, dicens: CAPUT I
Abbreviated transcription (Latin):
uotiens inscĩ
uiri hystoria
men enodare
myst̾iũ typice
expositionis
aggredimur :
oportet ut eiꝰdẽ
uri uł nomine uł passione. significatio¬
nẽ mysticã pͥncipalit̾ ꝓferamꝰ: quatinus
habitacłoꝵ more dũ suꝑ scriptionẽ ttuli
in ipso postis fronte p̃figimꝰ : qͥa cuiꝰ ẽ do¬
mus agnoscit᷑ securuis intret᷑. Crebro au̾
dixisse me memini: q̃m beatꝰ iob passio¬
sione sua signauit ⁊ nomine. Iob quippe
int̃p̃tat᷑ dosens. Et quis alius in hoc dolen¬
te figurat᷑. nͥ is de quo scriptũ ẽ. uere lan¬
gores nros ipse portauit. ⁊ dolores nr̃os

Expanded text:
uoties in sancti viri historia men enodare mysterium typicae expositionis aggredimur, oportet ut ex ejusdem viri vel nomine, vel passione significationem mysticam principaliter proferamus, quatenus habitaculorum more, dum superscriptionem tituli in ipsa postis fronte praefigimus, quia cujus est domus agnoscitur, securius intretur. Crebro autem dixisse me memini quoniam beatus Job passiosione sua signavit et nomine. Job quippe in interpretatur dolens. Et quis alius in hoc dolente figuratur, nisi is de quo scriptum est: Vere languores nostros ipse tulit, et dolores nostros
Abbreviated transcription (Latin):
ctuosũ. In recordatione enĩ conditoris ñ
reducit᷑: quisqͥs usq ad finem uite. uitiis
subiugat᷑. Nam si hunc suꝑni respectus
memoria tang̾et: ꝓculdubio ab iniquitate
reuocaret. Eius quippe merita exigunt.
ut funditꝰ ab auctoris recordatione deleat᷑.
Sciendum uͦ: qd̾ recordari ds nequaquã
ꝓpͥe dr̃. Qui enĩ obluusci ñ potest ÷ quo pa

Expanded text:
 In recordationem enim conditoris non reducitur, quisquis usque ad finem vitae vitiis subjugatur. Nam si hunc superni respectus memoria tangeret, procul dubio ab iniquitate revocaret. Ejus quippe merita exigunt ut funditus ab auctoris recordatione deleatur. Sciendum vero est quod recordari Deus nequaquam proprie dicitur. Qui enim oblivisci non potest, qu
Abbreviated transcription (Latin):
bittio. adhuc insola inferni quiete recipi
p̃stolabatur. Et quasi illuc om̃e descendti
qd̾ egit: quia ibi quietẽ retributionis sue
ex omib inuenit. Uñ etiam ipsa quies p̃sto¬
lata subiungit᷑: cũ illico subinfertur
Iutas ne saltem ibi erit requies mͥ: In
quib nimirũ uerbis ⁊ innotescit qͥd desi¬
u̾at: ⁊ tamen eẽ se adhuc desuscipienda reqͥe
dubiũ designat: necuiꝰ sc̃a oꝑa tot flagella
sequuta sunt. occulto iudicio suꝑni uidicis
post flagella temꝑalia. etiam mansura torm̃¬
ta sequerentur. Qua ii re cũ magno nobis
timore pensandum ẽ. quis nr̃m iam de reqͥe
et̾na securus sit: si de ea adhuc ⁊ ille trepi¬
dat. cuiꝰ uirtutis p̃conia ⁊ ipse uidex qui
ꝑcutit clamat. Si em̃ iustus uix saluabit᷑:
impiꝰ ⁊ peccator ubi parebunt : Beatꝰ ⁊ eñi
iob ad requiem se post flagella ꝑuenturũ
nou̾at: s ut nr̃a intimore corda concuteret.
ipse uisus ẽ. de et̾ne quietis retributione

Expanded text:
butio adhuc in solo erat inferno: qui et recipi butio adhuc in solo erat inferno: qui et recipi praestolabatur, et quasi illuc descendit omne quod egit, qui ibi quietem retributionis suae ex omnibus invenit. Unde etiam ipsa quies praestolata subjungitur, cum illico subinfertur. Putasne saltem ibi erit, requies mihi? In quibus nimirum verbis innotescit quod desiderat, et tamen esse se adhuc de suscipienda requie dubium designat: ne cujus sancta opera, tot flagella secuta sunt occulto judicio superni judicis, post flagella temporalia etiam mansura tormenta sequerentur. Qua in re cum magno nobis timore pensandum est, quis nostrum jam de requie aeterna securus sit: si de ea adhuc et ille trepidat, cujus virtutes, praeconia et ipse et judex qui percutit clamat. « Si enim justus vix salvabitur, impius et peccator ubi parebunt? » Beatus etenim Job ad requiem se post flagella perventurum noverat. Sed ut nostra in timore corde concuteret, ipse visus est de aeterna quietis retributione
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uero ad eiꝰdem t̾re altitudinẽ. ⁊ illa loca in¬
feri que suꝑiora sunt aliis receptaculis in¬
ferni. hoc loco incongrue inferni ꝓfundis¬
simi appellatione signant᷑: quia qd̾ aer ad
celum. t̾ra ad aerem: hoc ille est suꝑior. infer¬
noꝵ sinus ad t̾ram. S mirum ualde ẽ qd̾¬
adiungit: descendent omĩa inea. Cũ enĩ
sola anima descensura eẽt adinferni loca ÷
qͥd est qd̾ sc̃s uir illuc ꝑhibet omĩa sua descen¬
dere. nͥ qd̾ ibidem se ẽẽ totũ uidit. ubi pondꝰ¬
sue remun̾ationis intelligit: Quia hoc qd̾
ex se insensibile int̾ra deserit: quousq ad in¬
corruptionẽ resurrectionis redeat. se ẽẽ non
sentit. Omt̾a itaq sua minfernũ ꝓfundissi¬
mũ descensura ꝑhibet quo solam suã aniã
descensurã uidet: quia ibi totus ẽ. ubi senti¬
re posset qd̾ reciꝑet. Uel certe ininferno eius
omĩa descendunt: quia laboromĩum retri¬

Expanded text:
ntum vero ad ejusdem terrae altitudinem, et in illa loca inntum vero ad ejusdem terrae altitudinem, et in illa loca inferi, quae superiora sunt aliis receptaculis inferni: hoc loco non incongrue inferni profundissimi appellatione signantur. Quae quod aer ad coelum, terra ad aerem, hoc ille est superior infernorum sinus ad terram. Sed mirum valde est quod jungit: « descendent omnia mea. » Cum enim sola anima descensura esset ad inferna loca: quid est, quod sanctus vir illuc perhibet omnia sua descendere: nisi quod ibi se esse totum vidit, ubi pondus remunerationis intelligit? quia hoc qex se insensibile in terra deserit, quousque ad incorruptionem resurrectionis redeat, se esse non sentit. Omnia itaque sua in infernum profundissimum descensura perhibet, quo solam suam animam descensuram re possit quod reciperet. Vel certe in inferno ejus omnia descendunt, quia laborum omnium retri
Abbreviated transcription (Latin):
mea. Cũ constet qd̾ apud inferos iusti ñ in lo¬
cis penalib s insuꝑiori quietis sinu teneren-¬
tur: magna nobis oborit᷑ questio: quid nã
sit qd̃ beatus iob asserit dicens. inꝓfundis¬
simũ infernũ descendent omĩa mea. Qui
⁊ si aute aduentum mediatoris di ⁊ homi¬
nũ ininfernũ descensurus erat: liquet tñ
quia in ꝓfundissimũ infernũ descensurus
ñ erat. An ipsa suꝑiora loca inferi ꝓfundis¬
simũ infernũ uocat: Quia uidelicet qͣn¬
tũ ad sublimitatẽ celi: iam huiꝰ aeris spati¬
ũ non ĩmerito dici infernus potest. Uñ cũ
apostate angłi acelestib sedib ui hoc caligo¬
so aere sint dim̃si: petrus apłs dicit. Ange¬
lis peccantib ñ peꝑcit: s rudentib iunferm
uetractos intartarũ tradidit. inuiditio reser
aer iste caligosus infernus ẽ: quantũ ad hu¬
uis aeris altitudinẽ. t̾ra que inferius iacet.
⁊ infernus intelligi. ⁊ ꝓfundior potest. Qnͣ¬

Expanded text:
Cum constet quod apud inferos justi non in locis poenalibus, sed in superiori quietis sinu tenerentur, magna nobis oboritur quaestio, quidnam sit quod beatus Job asserit dicens: In profundissimum infernum descendent omnia mea : qui, etsi ante adventum mediatoris Dei et hominum, infernum descensurus erat, liquet tamen quia in profundissimum infernum descensurus non erat. An ipsa susimum infernum vocat? Quia videlicet, quantum ad sublimitatem celi, iam huius aeris spacium non immerito dici infernus potest. Unde cum apostatae angeli a coelestibus sedibus in hoc caliginoso aere sint demersi, Petrus apostolus dicit: Angelis peccantibus non pepercit, sed rudentibus inferni detractos, in tartarum tradidit in judicio craer iste caliginosus infernus est, quantum ad ejusdem aeris altitudinem terrae, quae inferius jacet, et infernus intelligi, et profundus potest, qua
Abbreviated transcription (Latin):
eñi ut p̃diximus uistoꝵ patientiam non con¬
sid̾at d̾s: s quasi ñ consid̾are dr̃ aduotũ
desidii minus citius apparere: ⁊ꝑprolixio¬
ra temꝑa dispensationis sue grãm differre.
Dicat gͦ patientiã meã quis consid̾at: qͥa
qd̾ disponenti breue ẽ. longũ est amanti.Uñ
ad huc dilationis sue dampna consid̾ans.
hoc qd iam p̃dixent repetit: ⁊ descensurꝰ
ad una uocem doloris ingeminat dicens:

Expanded text:
enim, ut praediximus, justorum patientiam 435 non considerat Deus, sed quasi non considerare dicitur ad votum desiderii minus citius apparere, et per prolixiora tempora dispensationis suae gratiam differre. Dicat ergo: Patientiam meam quis considerat? quia quod disponenti breve est, longum est amanti. Unde adhuc dilationis suae damna considerans, hoc quod jam praedixerat repetit, et, descensurus ad ima, vocem doloris ingeminat, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
suo ẽ positus: quia eũ semꝑsius ictib impe¬
tit. cum sius ꝑsequutionib affligit. Qui
eñi in hac uita assidue mala tolerat: uelut
p̃dicator cũ ꝑsequutionũ mala toleraret.
nib consolans ait. Ipsi eñi scitis: qd̾ in hoc
positi sumꝰ. Ac sieis aꝑte dicat. Quid in hoc
tempore uulnera nr̃a miramini ÷ quisi et̾¬
na gaudia querimꝰ. Hic ad hoc uenimus ut

Expanded text:
suo est positus qui eum suis ictibus impesuo est positus qui eum suis ictibus impetit, cum suis persecutionibus affligit. Qui enim in hac vita assidue mala tolerat, velut cum persecutionum mala toleraret, nibus consolans, ait: Ipsi enim scitis quod in hoc positi sumus . Ac si eis aperte dicat: Quid in hoc tempore vulnera nostra miramini, qui si aeterna gaudia quaerimus, huc ad hoc venimus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ signat. Unde ñnumꝙ̃ ipsa quoq su¬
ꝑbra. ꝓerectionis auctoritate ponit᷑: sicut ꝑ¬
ꝓpħam dñs sc̃e eccłe pollicens ait. Ponam te
insuꝑbiam secłoꝵ. Et quia ꝑsequutionis
tẽꝑe infirmi quidã uera que sentiunt p̃di¬
care libere ñ p̃sumunt: recte de hoc hoste di¬
citur. Tenuit ceruicẽ meã: confregit me:
fortasse aut̃ hic ceruicis appellatione signa¬
ti sunt. qui pacis eiꝰ temꝑe plusqͣm decet eri¬
gunt᷑: ⁊ suboccasione defendende rectitudi¬
nis. uitio deseruiunt elationis. Qui ꝑsequu¬
tionis temꝑe idcuco adu̾sa plus sentiunt:
quia de ꝓsꝑis extollunt᷑. De quib bene dictt.¬
tenuit ceruicẽ meã. confregit me: idẽ ela¬
tionẽ quã infirmus habui÷ districtione
sue ꝑsequitionis inclinauit. Et posuit sibi
quasi insignum. Constat nuntrũ. quia id¬
cuco signũ ponitur: ut sagntarũ emissiõe¬
feriatur. fidelis itaq popłs insignũ hosti

Expanded text:
tionem signat. Unde nonnunquam ipsa quoque sutionem signat. Unde nonnunquam ipsa quoque superbia pro erectionis auctoritate ponitur, sicut ae Ecclesiae pollicens dicit: Ponam te in superbiam saeculorum . Et quia persecutionis tempore infirmi quidam vera quae sentiunt praedicare libere non pcitur. Tenuit cervicem meam, confregit. - Fortasse autem hi cervicis appellatione signati sunt, qui pacis ejus tempore plusguntur, et sub occasione defendendae rectitudinis vitio deserviunt elationis. Qui persecutionis tempore idcirco adversa plus sentiunt, quia de prosperis extolluntur. De quibus bene dicTenuit cervicem meam, confregit me, id est quam infirmus habui, discretio suae percussionis inclinavit. Et posuit me sibi quasi in signum. Constat nimirum quia idcirco signum ponitur, ut sagittarum emissioferiatur. Fidelis itaque populus in signum hosti
Abbreviated transcription (Latin):
Electoꝵ popłs apud iniquũ concludit᷑: cũ
eiꝰ caro antiqui hostis ꝑsequutionib cẽꝑa¬
liter datur. Qui ñ sp̃u s manib impiors
traditur: quia quo hunc inmente caꝑe ne¬
queunt. eo contͣ carnem illiuis crudelius
perpeti grauit̃ ceꝑit. ⁊ uifirmos suos cons¬
pexerit addet̾iora dilabi: pacis sue tẽꝑa.
admentẽ reuocat: quando fideles suos
p̃dicationis sue oꝑulentia pascebat. Unde¬
repente contritũ asseruit. infirmoꝵ ñĩtem
uꝓuidã designauit: qui dũ mala que
uentura sunt p̃uid̾e nesciunt: tanto eis
grauiora fiunt. q̃n ꝯabeis inopinata tole¬
rant᷑. firmis aũ mentib repente adu̾sa ñ
ueniunt: quia pͥusquã ueniant p̃uident᷑
Qd̾ tam̃ nunc quoq scã eccła inquibdã
retro labentib patit᷑: qui post doctrine
opulentiã. subitis aliquando uitiis conte¬
runt᷑: ut sic inquibdã malis corruant. ac
si u̾bi pabula ñ quã habuissent. Sequit᷑.¬
ceruix suꝑbiam: sic inbonis libertatis erec¬

Expanded text:
Electorum populus apud iniquum concluditur cum ejus caro antiqui hostis persecutionibus temporaliter datur. Qui non spiritui, sed manibus impiorum traditur, quia quo hunc in mente capere nequeunt, eo contra carnem illius crudelius perpeti graviter coeperit, et infirmos suos conspexerit ad deteriora delabi, pacis suae tempora ad mentem revocat, quando fideles suos praedicationis suae opulentia pascebat. Underepente contritum asseruit infirmorum mentem improvidam designavit. Qui dum mala quae ventura sunt praevidere nesciunt; tanto eis graviora fiunt quanto et ab eis inopinata tolerantur. Firmis autem mentibus repente adversa non veniunt, quia priusquam veniant praevidentur. Quod tamen nunc quoque sancta Ecclesia in quibusdam retro labentibus patitur, qui post doctrinae opulentiam subitis aliquando vitiis conteruntur, ut sic in quibusdam malis corruant, ac si verbi pabulum nunquam habuissent. Sequitcervix superbiam, sic in bonis libertatis erec
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ cogitauit. Ad hoc aut̃ conditor ñr latere
nos uoluit finem nr̃m: ut dum incerti su¬
mus quando moriam̃ semꝑ ad mortẽ parati
ẽ. cunctis diebus impiꝰ suꝑbit: aduingit. ⁊
numerus annoꝵ incertus ẽ. tyrannidis eiꝰ.
Ac si aꝑte diceret᷑. Cur quasi de certo extollit᷑:
cuiꝰ uita subpena incertitudinis tenet᷑: S
omĩpotens ds praue agentib ñ solũ uentu¬
ra supplicia reseruat. s eoꝵ corda hic etiam ubi
uelinquunt penis implicat: ut eo ipso quo
peccant. semetipsos feriant. ut semꝑ trepidi.
semꝑq suspecti mala abaliis patimetuant:
que se aliis fecisse meminerunt. Unde adhuc

Expanded text:
quod cogitavit. Ad hoc autem conditor noster latere quod cogitavit. Ad hoc autem conditor noster latere nos voluit finem nostrum, ut, dum incerti sumus quando moriamur, semper ad mortem parati est: Cunctis diebus suis impius superbit, adjungit, et numerus annorum incertus est tyrannidis ejus amus. Cur igitur quasi de certo extollitur cujus vita sub poena incertituomnipotens Deus prave agentibus non solum ventura supplicia reservat, sed eorum corda, hic etiam ubi delinquunt, poenis implicat, ut eo ipso quo peccant semetipsos feriant; ut, semper trepidi semperque suspecti, mala ab aliis pati metuant quae se aliis fecisse meminerunt. Unde adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
diseuis. Suꝑbire eñi minime debiusset. eti¬
am si annoꝵ suoꝵ numerũ ceitũ habere potu¬
isset: ut sciens quantũ uiueret. p̃sciret q̃n
se abelatione remoueret. At postquã p̃sens
uita semꝑ incerta ẽ: tanto semꝑ mors subri¬
piens timeri debet. quanto nũquã p̃uideri
ualet. Bene aut̃ suꝑbiã impii tyrannidem
uocat. Propͥe eñi tyrannus dicitur: qui in
cõmuni re publica ñ iuire pͥncipat᷑. S sci¬
endũ est quia om̃is suꝑbus iuxta modum
ꝓpͥum tyrannidẽ exercet. Nam qd̾ ñ nũqͣm
alius isdomo ꝓpͥa : alius ꝑlatentem nequi¬
tiã hoc exercet apud se incogitatione sua:
nec intuet᷑ dñs quantũ quisq mali ualeat
facere. s qͣntum uelit. Et cũ deest potestas
foris. apud se tyramius ẽ. cui iniquitas dña¬
tur intus: quia ⁊ liext̾ius ñ asfligit ꝓxi¬
mos: intrinsecus tam̃ habere potestatem
appetit. ut affligat. Et quia om̃ĩpotens ds̃
corda pensat: iam ineiꝰ ocłis impius fecit.

Expanded text:
Superbire enim minime debuisset, etiamsi annorum suorum numerum certum habere potuisset ut, sciens quantum viveret, praesciret quando se ab elatione removeret. At, postquam praesens vita semper incerta est, tanto semper mors subripiens timeri debet, quanto nunquam praevideri valet. Bene autem superbiam impii tyrannidem vocat; proprie enim tyrannus dicitur qui in omni republica non jure principatur: sed sciendum est, quia omnis superbus juxta modum proprium tyrannidem exercet. Nam quod nonnunquam alius in domo propria, alius per latentem nequitiam hoc exercet apud se in cogitatione sua; nec intuetur Dominus quantum quisque mali valeat facere, sed quantum velit; et, cum deest potestas foris, apud se tyrannus est cui iniquitas dominatur intus; quia etsi exterius non affligit proximos, intrinsecus tamen habere potestatem appetit ut affligat: et quia omnipotens Deus corda pensat, jam in ejus oculis impius fecit
Abbreviated transcription (Latin):
agunt ut unmutabiles fiant. Cumq ad
hanc coto affectu setenent: quandoq acci¬
piunt ut suꝑ semetipsos ducti. uincant hoc¬
qd̾ in semetipsis mutabiles extiterant. Qͥd
eñi mutabilitas nisi mors quedã est: Que
dũ tem quãlibet in aliuid immutat: qua¬
si occidit qd̾ fuerat. ut incipiat ẽẽ qd̾ non
erat. Et de auctore om̃ium scriptũ est. qui
solus habet immutabilitatẽ: quia uideli¬
cet in semetipso solus immutabilis ẽ. de qͦ
ꝑtacobũ dicit᷑. Apud quẽ ñ est transmuta¬
tio : nec uicissitudinis obumbratio. Ipsa
em̃ mitabilitas umbra est: que quasi obs¬
curaret lucem. si hanc ꝑaliquas uicissitu¬
dines ꝑmutaret. S quia in deo mutabilitas
ñuenit: nulla eiꝰ lumen umbra uicissitudi¬
nis intercioit. Bene aut̃ dicit᷑. celi ñ sunt
mundi inconspectu eiꝰ: quia ꝑsemetipsos

Expanded text:
agunt ut immutabiles fiant. Cumque ad agunt ut immutabiles fiant. Cumque ad hanc se toto affectu tenent, quandoque accipiunt ut super semetipsos ducti, quod in semetipsis mutabiles exstiterunt. Quid enim mutabilitas nisi mors quaedam est? Quae dum rem quamlibet in aliam immutat, quasi occidit quod fuerat, ut incipiat esse quod non erat. Et de auctore omnium scriptum est: Qui solus habet immutabilitatem , quia videlicet in semetipso solus immutabilis est. De quo per Jacobum dicitur: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Ipsa enim mutabilitas umbra est, quae quasi obscuraret lucem, si hanc per aliquas vicissitudines permutaret. Sed quia in Deo mutabilitas non venit, nulla ejus lumen umbra vicissitudinis intercidit. Bene autem dicitur: Coeli non sunt mundi in conspectu ejus, quia per semetipsos
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ omĩm fallant᷑ ÷ possunt tam̃ ⁊ quedam¬
uera dicere. que exilliꝰ assiduitate didice¬
runt. Quoꝵ dicta si omĩa refutenda eẽnt:
eliphar sententiam paulus apłs minume
contrabeatũ iob recte ñ dicunt: nos in eoꝵ
uictis ⁊ calcemus uitiũ indiscretionis: et
discutiamꝰ uires rectitudinis. SequituR.¬
uid ẽ homo ut unmacłatus sit: Eo eñi
ipso quo dicit᷑ homo: t̾renus expͥmitur &e
infirmus. Homo eñi ab humo appellatꝰ est.
Et quomͦ ualet ẽẽ sine macła: qui sponte sua
ad infirmitatẽ concidit factus de t̾ra: U̾bi
⁊ additur. Et ut iuistus appareat netꝰ
de muliere: Primamquippe iniusticiam¬
turo mulier ꝓpinauit inparadyso. Quomͦ
gͦ uistus apparebit: qui de illa natus ẽ.que
celiꝰ non sunt mundi in conspectu eiꝰ. Hoc
celoꝵ nomine repetiit: qd̃ sc̃oꝵ pͥtis appella¬
habent: s dum im mutabili ueritati stu¬
diose semꝑ inherere desid̾ant. inherendo

Expanded text:
ejus omnimodo fallantejus omnimodo fallanttate didicerunt. Quorum dicta si omnia refutanda essent, Eliphaz sententiam Paulus apostolus minime contra beatum Job recte non dicunt, nos in eorum dictis et calcemus vitium indiscretionis, et discutiamus vires rectitudinis. Sequituruid est homo ut immaculatus sit? - Eo enim ipso quod dicitur homo, terrenus exprimitur, et infirmus. Homo enim ab humo appellatus est Et quomodo valet esset sine macula, qui sponte sua ad infirmitatem concidit factus de terra. Ubi et additur. Et justus appareat, natus de muliere? - Primam quippe viro injustitiam mulier propinavit in paradiso. Quomodo ergo justus apparebit, qui de illa natus est, qucoeli non sunt mundi in conspectu ejus. - Hoc coelorum nomine repetiit, quod sanctorum prius appellahabent. Sed dum immutabili veritati semper inhaerere desiderant, inhaerendo
Abbreviated transcription (Latin):
offendit᷑. in eisdem quoq auistis placatur.
Namphariseus ingressus templũ dicebat.
Iecuno bis insabb̃o: decimas do omĩum q̃
possideo. S uistificatꝰ magis publicanꝰ
quam ille exiit. Erechias quoq rex cum
molestia corꝑis afflictus ad extremitatẽ ꝑ¬
uenisset uite: inoratione cõprinctus dix̃.
Obsecro dñe memento queso quomodo am¬
sus mox p̃cib exaudiuiit. Ecce phariseus
se iustificauit. inoꝑe: erechias iustũ se as
seruit etiam incogitatione. Atꝙ unde il¬
le offendit: inde iste dñm placauit. Cur
itaq hoc nisi quia omipotens ds singłoꝵ
u̾ba acogitationib pensat: ⁊ ineiꝰ aurib
suꝑba ñ sunt que humili corde ꝓferunt᷑:
Unde beatus iob cũ sua oꝑa ꝓtulit. contra
dm̃ nullo modo tumuit: quia ea que uera¬
cit̾ fecerat humilit̾ dixit. S solent hereti¬
ci erroꝵ suoꝵ dictis uera aliqua ꝑmiscere:
ꝯamici beati iob quamiuis in rep̃hensione

Expanded text:
offenditur, in eoffenditur, in e dicebat: Jejuno bis in sabbato, decimas do omnium quae possideo, sed justificatus magis publicanus quam ille exiit . » Ezechias quoque rex cum molestia corporis afflictus ad extremitatem pervenisset, in oratione compunctus dixit: « Obsecro, Domine, memento quomodo amsuis precibus exaudivit. Ecce Pharisaeus se justificavit in opere, et Ezechias justum se esse asseruit etiam in cogitatione, atque unde ille offendit, inde iste Dominum placavit. Cur itaque hoc, nisi quia omnipotens Deus singulorum verba a cogitationibus pensat, et in ejus auribus superba non sunt quae humili corde proferuntur? Unde beatus Job, cum sua opera protulit, contra Deum nullo modo tumuit, quia ea quae veraciter fecerat humiliter dixit. Sed solent haeretici errorum suorum dictis vera aliqua permiscere, et amici beati Job quamvis in reprehensione
Abbreviated transcription (Latin):
onis ium in occulto agere heretici ignorant:
hoc auistis ⁊ recta sapientib fieri magis
ꝑ ypocrisin quã ꝑueritatẽ putant: quia
hoc quod ipsi habere nequeunt: in ẽẽ uera¬
cit̾ aliis ñ suspicant᷑. Sequitur.
uid tumet contra dm̃ sp̃c tuus. ut ꝓfe¬
ras de ore tuo huiuscemodi sermones: Ple¬
rũq uisti aliquib necessitatib afflicti: sua
oꝑa coguntur fateri. Quod beatus iob fe¬
cerat: quẽ post iusticiam flagella depͥme¬
bant. S cum eoꝵ dicta inusti audiunt:
hec ꝑelationẽ potius quã ꝑueritatẽ existi¬
mant ꝓlata. Ex siuis eñi cordib u̾ba iusto¬
rũ pensant: ⁊ dici humilit̾ posse uera bona
ñ estimant. Sicut eñĩgrauis culpa est sibi
hoc hominẽ arrogare qd̾ non ẽ: sic plerũq
culpa nulla ẽ. si humilit̾ dicat bonum qd̾
ẽ. Unde sepe contingit ut uisti iniusti
habeant uerba similia. ẜ tam̃ semꝑ cor longe
Uissimile: ⁊ exquib dictis dñs ab inuistis

Expanded text:
onis vim in occulto agere honis vim in occulto agere hhoc a justis et recta sapientibus fieri magis per hypocrisim quam per veritatem putant, quia hoc quod ipsi habere nequeunt inesse veraciter aliis non suspicantur. Sequitur: uid tumet contra Deum spiritus tuus, ut proferas de ore tuo hujuscemodi sermones? - Plerumque justi aliquibus necessitatibus afflicti, sua opera coguntur fateri, quod beatus Job fecerat, quem post justitiam flagella deprimebant; sed cum eorum dicta injusti audiunt, haec per elationem potius quam per veritatem existimant prolata. Ex suis enim cordibus verba justorum pensant, et dici humiliter posse verba bona non existimant. Sicut enim gravis culpa est sibi hoc hominem arrogare quod non est, sic plerumque culpa nulla est, si humiliter bonum dicat quod est. Unde saepe contingit ut justi et injusti habeant verba similia, sed tamen semper cor longe dissimile, et ex quibus dictis Dominus ab injustis
Abbreviated transcription (Latin):
patrũ magist̾i̾o falsa p̃sumptione głantur :
ut ea que ipsi dicurt. etiam antiquos patres
tenuisse fateant᷑: quatinꝰ hoc qd̾ ex rectitudi¬
ne astruere ñ ualent. quasi ex illoꝵ auctortta¬
te confirment. Quia uero scriptũ est. quem
diligit dñs castigat. flagellat aut̃ omnem
filium que recipit÷ sepe sc̃a eccła multis in
hac uita adu̾sitatib laborat: ⁊ reꝓborum
uita tanto sine flagello dimittitur. quan¬
to ad nulla p̃mia seruat᷑. S afflictionem
scẽ eccłe uidentes heretici eam despitiunt:
ꝯ tot illam flagellis atteri. ex praue ꝓfessio¬
nis merito suspicant᷑. Unde adhuc subdit᷑.¬
um qͥd grande ẽ. ut consolet᷑ te deus: S
uerba tua praua hoc ꝓhibent. Ac si patent̃
uicat. Si ꝓfessionem fidei corrigeres: iam du
Sepe iustoꝵ mens ita ad altiora contẽplan¬
da suspendit᷑: ut ext̾uis eoꝵ facies obstupu¬
isse uideatur. Sed quia hanc contemplati¬

Expanded text:
Patrum magisterio falsa praesumptione gloriantur, Patrum magisterio falsa praesumptione gloriantur, ut ea quae ipsi dicunt, etiam antiquos patres tenuisse fateantur, quatenus hoc quod rectitudine astruere non valent quasi ex illorum auctoritate confirment. Quia vero scriptum est: Quem diligit Dominus castigat, flagellat autem omnem filium quem recipit . Saepe sancta Ecclesia multis in hac vita adversitatibus laborat, et reproborum vita tanto sine flagello dimittitur, quanto ad nulla praemia servatur. Sed afflictiones sanctae Ecclesiae videntes haeretici, eam despiciunt, et tot illam flagellis atteri ex pravae professionis merito suspicantur. Unde adhuc subdituid grande est, ut consoletur te Deus, sed verba tua prava hoc prohibent. - Ac si ei patenter dicat: Si professione fidei corrigeris, jam dud- Saepe justorum mens ita ad altiora contemplanda suspenditur, ut exterius eorum facies obstupuisse videatur. Sed quia hanc contemplati
Abbreviated transcription (Latin):
Num quid cupͥmus homo natus es. ⁊ante
colles formatus: Numqͥd consiliũ dei au¬
disti: ⁊ inferior te erit eiꝰ sapientia: Ac si u̾bis
aꝑtiorib dicat. Qui deet̾no loqueris: pensa
quia temꝑalis es. Qui de eiꝰ sapientia dispu¬
tas: pensa quia eiꝰ consiliũ ignoras. S qͥa
ad hoc heretict u̾ba dñice defensionis assu¬
munt. ut docti ẽẽ uideant᷑. ⁊ dũ diuinam
głam defendere uidentur. suam scientiam
hominib innotescunt: ipsa hoc eliphar sub¬
uncta u̾ba testantur: qui loqui quidem
de sapientia d̃i cepit. ẜstatim ad suã elatio¬
dicta patenter ostendunt. ex quamentis ela
eccłã sunt egressi: testat᷑ ioħs qui ait. Ex nob̃
exierunt: s ñ erant ex nobis. S ut ea que as¬
serunt c̃mendare stultis mentib hominum
quasi deantiquitate possint. antiquos pa¬
tres se habere testantur: atq ipsos doctore S
eccłe sue ꝓfessionis magistros dicunt. Cũꝙ
p̃sentes p̃dicatores despitiunt. de antiquoꝵ

Expanded text:
mus homo tu natus es, et ante colles formatus? Nunquid consilium Dei audisti, et inferior te erit ejus sapientia? - Ac si verbis apertioribus dicat: Qui de aeterno loqueris, pensa quia temtas, pensa quia ejus consilium ignoras. Sed quia ad hoc haeretici verba dominicae defensionis assumunt, ut docti esse videantur, et dum divinam gloriam defendere videntur, suam scientiam hominibus innotescant, ipsa hoc Eliphaz subjuncta verba testantur, qui loqui quidem de sapientia Dei coepit, sed statim ad suam elatiodicta patenter ostendunt ex qua mentis elaEcclesia sunt egressi, testatur Joannes, qui ait: Ex nobis prodierunt, sed non erant ex nobis . Sed ut ea quae asserunt commendare stultis mentibus hominum quasi de antiquitate possint, antiquos patres se habere testantur, atque ipsos doctores Ecclesiae suae professionis magistros dicunt. Cumque praesentes praedicatores despiciunt de antiquorum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uidiẽ p̾stolantur uicmuĩ. unde fit.
ut ꝓpinquũ sibi semꝑ exitũ suspicent᷑. Nam
repboꝵ mentes idcuto multa nequit̃ agunt:
qͥa se hic uiuere diutius arbitrant᷑. Iustoꝵ gͦ
attenuat᷑ sp̃c: s crassescit iniquoꝵ. Quo eñi
ꝑelationẽ tument: eo attenuationẽ sp̃e non
habent. Iusti uero dũ breuitatẽ uite sue
consid̾ant: elationis ⁊ immunditie culpas

Expanded text:
tum judicem praestolantur vicinum. Unde fit tum judicem praestolantur vicinum. Unde fit ut propinquum sibi semper exitum suspicentur. Nam reproborum mentes idcirco multa nequiter agunt, quia hic se vivere diutius arbitrantur. Justorum ergo attenuatur spiritus, sed crassescit iniquorum. Quo enim per elationem tument, eo attenuationem spiritus non habent. Justi vero dum brevitatem suae vitae considerant, elationis et immunditiae cul
Abbreviated transcription (Latin):
tiã uenerimꝰ. De qua paulus dicit. Tunc
cognoscam: sicut ⁊ cognitꝰ sum. Unde beatꝰ
iob uidens eandẽ cognitionẽ plenissime hic
gemit: s tam̃ de eiꝰ se breuitate consolatur
dicens. Ecce eñi breues anni transeunt:
⁊ semitam ꝑ quã ñ reu̾tar ambulo. Omne
qd̾ tͣnsit breue ẽ: etiã si tardius t̾minari u¬
deat᷑. Inmortis aut̃ semita ꝑ quã ñ reu̾tem᷑
ambulamus : ñ qd̾ ad uitam carnis minime
resurgendo reducimur: s qd̾ ad labores huiꝰ
uite mortalis. uł ad conquirenda laborib
p̃mia tt̾m non uenimꝰ. Sequit̃. Sp̃c
tii: quia electoꝵ m̃tes quo amplius extͤmo
uiditio ꝓpinquare se sentiumt: eo ad discuti¬
endas semetipsas t̾ribilius contremiscunt:
Et si quas in se carnales umꝗͣ cogitationes
inueniunt: penitentie ardore consumunt.
Nec cogitationes suas dilatari carnali uo¬
luptate ꝑmittunt: quia eo semetipsos di¬
uidicantes subtilius fertunt: quo distric¬

Expanded text:
tiam venerimus, de qua Paulus dicit: Tunc tiam venerimus, de qua Paulus dicit: Tunc cognoscam sicut et cognitus sum . Unde beatus Job videns eamdem cognitionem plenissime hic gemit, sed tamen se de ejus brevitate consolatur. Ecce enim breves anni transeunt, et semitam per quam non revertar ambulo. - Omne quod transit breve est, etiamsi tardius terminari videatur. In mortis autem semita, per quam non revertimur, ambulamus; non quod ad vitam carnis minime resurgendo reducimur, sed qvitae mortalis, velut ad conquirenda laboribus praemia, iterum non venimus . 2. Qui ccii, quia electorum mentes quo amplius extremo judicio propinquare se sentiunt, eo ad discutiendas semetipsas terribilius contremiscunt, et si quas in se carnales unquam cogitationes inveniunt, poenitentiae ardore consumunt, nec cogitationes suas dilatari carnali voluptate permittunt, quia eo semetipsos dijudicantes subtilius feriunt, quo distric
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qd sentit diet.⁊ quieqͥd cont̃ se dicitur.
agnoscit: & qͦ uoluerit pulsat. ⁊ nouit uñ
pulsat᷑. Qui eñi diuna animadu̾sione ꝑ¬
cutit᷑. dũ nouit quidẽ quia uapulat. s cur
uapulet ignorat: quasi dicit ipse quid sen¬
tit. s quid contra se dicit᷑. nescit: qͥa ipse qui¬
dẽ ingemiscit inu̾bere: s ds̃ aꝑte ñ declarat.
ꝓ qua eũ feriat ultione. Itaꝙ nunc dicit᷑.
Atq utinã sic uidicaretur uir cũ deo: qͦmͦ
uidicat᷑ filius hominis cũ collega suo. Ac si
aꝑte diceret᷑. Sicut in om̃e qd̾ dico audior:
sic om̃e qͦd de me dicit᷑ audirem. Qd̃ tam̃ in
hac uita fieri nullatenus potest: qͥa mag¬
ua ẽ int̾positio ocłis cordis nr̃i. ad contemplai¬
dam subtilitatẽ dĩ : ipsa uidelicet infirmi¬
tas nr̃a. S tunc adpurũ intuebimn᷑ eum. ã
quo nunc subtilit̾ intuem᷑: cum hac infirmi¬
tate deposita. ad contemplationis ut̾ne gra¬

Expanded text:
quod sentit dicit, et quidquid contradicitur quod sentit dicit, et quidquid contradicitur agnoscit, et quo voluerit pulsat, et novit unde pulsatur. Qui autem divina animadversione percutitur, dum novit quidem quia vapulat, sed cur vapulet ignorat, quasi dicit ipse quod sentit, sed quid contra se dicatur nescit, quia ipse quidem ingemiscit in verbere, sed Deus aperte non declarat pro qua eum feriat ultione. Itaque nunc dicitur: Atque utinam sic judicaretur vir cum Deo, quomodo judicatur filius hominis cum collega suo! Ac si aperte diceretur: Sicut in omni quod dico audior, sic omne quod de me dicitur audirem. Quod tamen in hac vita fieri nullatenus potest, quia magna est interpositio oculis cordis nostri ad contemplandam subtilitatem Dei, ipsa videlicet infirmitas nostra. Sed tunc ad purum intuebimur eum a quo nunc subtiliter intuemur, cum, hac infirmitate deposita, ad contemplationis internae gra
Abbreviated transcription (Latin):
Si fuerit ocłs tuus simplex. totũ corpꝰ tuũ
lucidũ erit: qͥa cũ bona intentione qͥdagit᷑.
eiꝰ interitionis actio apud dm̃ minime fus¬
cat᷑. Cum gͦ uerbosi amici sunt. idẽ. cum ⁊.
ip̃i derogant qui in fide sotiant᷑ ÷ ad deum
necesse ẽ. itt ocłs stillet: qͣtinꝰ nr̃a intñtio to¬
ta in amoris intimi ꝯpunctiõe defluat: &¬
tanto subtilius se adint̾iora erigat: quan
foris euanescat. Sequit᷑. AItq utinã¬
sic uidicaret᷑ uir cum dõ: quõmodo iudicat᷑
filius hominis cũ collega suo. Peccatores qͥ¬
dem nos ẽẽ semꝑ cognoscimꝰ ÷ s tam̃ sepe in
flagello positi. ꝓ quo magis peccato flagella¬
mur ignoramꝰ : ⁊ nos ipsos subtili inquisi¬
tione discutimꝰ. ut si qͦmodo possimꝰ. causã
ꝑcussionis nr̃e inuestigare ualeamꝰ. Que
dũ plerũq nos latet. fit nobis oneri cecitas
nr̃a: ⁊ de eo qd patimur plus dolemꝰ. Nis¬
quis uͦ cũ collega suo adiuditiũ accedit :

Expanded text:
rit oculus tuus simplex, totum corpus tuum lucidum erit . Quia cum bona intentione quid agitur, ejus intentionis actio apud Deum minime fuscatur. Cum ergo verbosi amici sunt, id est cum et ipsi derogant qui in fide sociantur, ad Deum necesse est ut oculus stillet, quatenus nostra intentio tota in amoris intimi compunctione defluat, et tanto subtilius se ad interiora erigat, quantforas evanescat. Sequitur. CAPUTsic judicaretur vir cum Deo, quomodo judicatur filius hominis cum collega suo. - Peccatores quidem nos esse semper agnoscimus, sed tamen saepe in flagello positi, pro quo magis peccato flagellamur, ignoramus. Et nos ipsi subtili inquisitione discutimus, ut, si quo modo possimus, causam percussionis nostrae investigare valeamus. Quae dum plerumque nos latet, fit nobis oneri caecitas nostra, et de eo quod patimur plus dolemus. Quisquis vero cum collega suo ad judicium accedit, et
Abbreviated transcription (Latin):
dedit. Iccuto aut̃ plus cõpassionẽ qͣm da¬
tũ dicimꝰ: quia iem quãlibet plerũq dat
etiã qui ñ compatit᷑. Nũquã aut̃ qui uere
compatit᷑. qd̾ necessariũ ꝓximo conspicit.
negat. Que nimirũ sententia bene quoq
quosq plamenta penitentie conspicit: su¬
os ei oratione continua fletus uingit. Et
tocies egeno cõpatitur: quocies menti uir¬
tutib nudato. int̾uentionis sue p̃cibus
opitulat᷑. Suꝑ afflictũ quippe cõpatien¬
tes plangimꝰ. qñ aliena dãpna nr̃a deputa¬
mus: ⁊culpas delinquentiũ. nr̃is munda¬
re fletib nitim᷑. Qd̃ uidelicet agentes. plus
plerumq nobis. quã his ꝓ quib agitur.
subuenimꝰ: quia apud iitissimũ arbitrẽ.
ꝯgr̃am caritatis aspirantẽ. cõmissa queq
ꝑfecte diluit ꝓpria. qui pure plangit alie¬
na ꝑ sequittionis gͥ ultime sancta eccła
tribulatione dep̃hensa: reducat ad memori¬
am. pacis tẽpore bona que gessit. dicens.
lebam quondã suꝑ eo qui afflictus erat:

Expanded text:
e. Idcirco autem plus compassionem quam datum dicimus, quia rem quamlibet plerumque dat etiam qui non compatitur, nunquam autem qui vere compatitur quod necessarium proximo conspicit ngit.---Quae nimirum sententia bene quoquequosque per lamenta poenitentiae conspicit, suos ei oratione continua fletus jungit, et toties egeno 671 compatitur, quoties menti virtutibus nudatae interventionis suae precibus opitulatur. Super afflictum quippe compatientes plangimus, quando aliena damna nostra deputamus, et culpas delinquentium nostris mundare fletibus nitimur. Quod videlicet agentes, plus plerumque nobis quam his pro quibus agitur subvenimus, quia apud intimum arbitrum et gratiam charitatis aspirantem, commissa quaeque perfecte diluit propria, qui pure plangit aliena. Persecutionis igitur ultimae sancta Ecclesia tribulatione deprehensa, reducat ad memoriam pacis tempore bona quae gessit, dicens: Flebam quondam super eo qui afflictus erat,
Abbreviated transcription (Latin):
Quom pondus di pot̾it ferre qui despicit:
si hoc ⁊ ille inu̾bere ꝑtulit. qui ꝑtimorem
p̃uidit: Un de summoꝑe formidandũ nob̾
est: illud tante districtionis examen. Con¬
stat aut̃. qͥa in hac uita cũ ꝑcutit: si ꝑcussi¬
onẽ correctio sequit᷑ disciplina patris est. ñ
ira iudicis. Amor corrigentis: ñ districtio pu¬
nientis. Ex ip̃o gͦ p̃senti u̾bere: iuditia et̾na
pensanda sunt. Hinc eñĩ ꝑpendere. Hinc sũ¬
mope debemꝰ. quom̃ ferat᷑ illa que repbat:
si ferri modo iux ualet eius ira q̃ purgat.

Expanded text:
Quomodo pondus Dei poterit ferre, qui despicit, Quomodo pondus Dei poterit ferre, qui despicit, si hoc et ille in verbere pertulit, qui per timorem praevidit? Unde summopere formidandum nobis est illud tantae districtionis examen? Constat autem quia in hac vita, cum percutit, si percussionem correctio sequitur, disciplina patris est, non ira judicis; amor corrigentis est, non districtio punientis. Ex ipso ergo praesenti verbere judicia aeterna pensanda sunt. Hinc enim perpendere summopere debemus, quomodo feratur illa quae reprobat, si ferri modo vix valet ejus ira quae purgat.