comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aut irasci nos scdm p̃cedentẽ quali¬
tatem. aut tristari. aut concupiscen¬
tias causas ue p̾t̾itas retractare: aut
risu fatuo qͦd etiam pudet dicere. ciuiꝰ¬
quã scurrilis dicti ł facti titillatio¬
ne pulsare: uel ad pͥores faciet uolita¬
re discursus. & iccirco qͥcqͥd orantib
nobis nolumꝰ ut irrepat: ante oratio¬
nẽ. de aclitis nr̃i pectoris ex truidere
festinemꝰ: ut ita illud apłicũ imple¬

Expanded text:
aut irasci nos secundum praecedentem qualiaut irasci nos secundum praecedentem qualitatem aut tristari aut concupiscentias causasue praeteritas retractare aut risu fatuo, quod etiam pudet dicere, cuiusquam scurrilis dicti uel facti titillatione pulsari aut ad priores faciet uolitare discursus. et idcirco quidquid orantibus nobis nolumus ut inrepat, ante orationem de adytis nostri pectoris extrudere festinemus, ut ita illud apostolic
Abbreviated transcription (Latin):
his ac similib uiciis extrusis penitus
nabscisis. quȩ hominũ quoq possunt pa¬
tere conspectib: taliq ut diximꝰ repur¬
gii emundatione p̃missa. q̃ simplicitatis
i innocentię puritate ꝑficit᷑: iacienda
mina: inconcussa. q̃ scilicet turrem intͣ-¬
turã cȩlos ualeant sustinere. Deinde suꝑ¬
ponenda uirtutũ sp̃ualis extructior &
ab om̃i discursu atq euagatione ami¬
lubrica
mus inhibendus: ut ita paulatĩ ad contẽ¬
plationẽ dei ac sp̃uales intuitꝰ incipiat
sullimari. Quicqͥd enĩ ante orationis
horam anima nr̃a conceꝑit: necẽe ẽ. ut
orantib nobis ꝑ ingestionẽ recordatio¬
nis occurrat. Quam obrem quales oran¬
tes uolumꝰ inueniri: tales nos ante
orationis tempꝰ p̾parare debemꝰ. Ex
p̃cedente enim statu: mens ĩ supplica¬
tione format᷑. Eorumdẽq auctuum
ꝓcumbentib nobis ad p̾cem. uerboꝵ
quoq uel sensuũ ante iͣmago p̃ludens:

Expanded text:
his ac similibus vitiis extrusis penitus his ac similibus vitiis extrusis penitus et abscissis, quae hominum quoque possunt patere conspectibus, talique, ut diximus, repurgii emundatione praemissa, quae simplicitatis et innocentiae puritate perficitur, jacienda mina, quae scilicet turrem intraturam caelos ualeant sustinere, deinde superponenda uirtutum spiritalis extructio et ab omni discursu atque euagatione lubrica animus inhibendus, ut ita paulatim ad contemplationem dei ac spiritales intuitus incipiat sublimari. quidquid enim ante orationis horam anima nostra conceperit, necesse est ut orantibus nobis per ingestionem recordationis occurrat. quamobrem quales orantes uolumus inueniri, tales nos ante orationis tempus praeparare debemus. ex praecedenti enim statu mens in supplicatione formatur, eoruudemque actuum prooumbentibus nobis ad precem, uerborum quoque uel sensuum ante oculos imago praeludens
Abbreviated transcription (Latin):
tũ molitionib extruenda ⁊ immobilit̃
ualeat stabiliri ÷ uad sũma celoꝵ fastigia
confidentia ꝓpͥȩ firmitatis attolli. Funda¬
mentis et enĩ talib innitentẽ. quãuis
passionũ imbres largissimi ꝑfundant᷑.
quãuis ei ꝑsecutionũ uiolenti torrentes
instar arietis illidant᷑: quãius irruat n
incũbat adu̾sarioꝵ sp̃uũ seua tempestas:
ñ solũ ruina ñ diruet: s nec ipsa aliqͦͥ¬
tenus uexabit impulsio .iii.
qua debet emitti possit oratio: hȩc
sunt omĩmodis obseruanda. Primum:
sollicitudo rerũ carnaliũ gen̾alit̾ absci-¬
denda ẽ. Deinde. nulliꝰ negocii calisȩ
ue ñ solum cura. s ne memoria quidẽ
penitꝰ admittenda. Detractiones. uanilo¬
quia. seu multiloquia: scurrilitatesq
similit᷑ amputandȩ. Irȩ p̃ om̃ib siue
tristiciȩ ꝑt̾batio. funditꝰ eruenda. Con-¬
cupiscentiȩ carnalis. ac phylargiriȩ
noxiꝰ fomes. radicitꝰ euellendus. Et ita

Expanded text:
tum molitionibus extrutum molitionibus extruvaleat stabiliri, et ad summa coelorum fastigia confidentia propriae firmitatis attolli. Fundamentis etenim talibus innitentem, quamvis passionum imbres largissimi profundantur, quamvis ei persecutionum violenti torrentes instar arietis illidantur, quamvis irruat et incumbat adversariorum spirituum saeva tempestas, non solum ruina non diruet, sed nec ipsa aliquatenus vexabit impulsio. CAPUTqua debet, emitti possit oratio, haec sunt omnimodis observanda. Primum sollicitudo rerum carnalium generaliter abscindenda est; deinde nullius negotii causaeve non solum cura, sed ne memoria quidem penitus admittenda, detractationes, vaniloquia seu multiloquia, scurrilitates quoque similiter amputanda, irae prae omnibus sive tristitiae perturbatio funditus eruenda, concupiscentiae carnalis ac philargyriae noxius fomes radicitus evellendus, et ita
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ uirtutes q̃ hanc ꝑstruunt absq
huiꝰ possunt assiduitate compleri. Et
ideo nec recte tractare de orationis
effectu. nec ad eiꝰ pͥncipalẽ finem qͥ uni¬
subitanea disputacõne potimꝰ intrare: nͥ
priꝰ uniũsa quȩ illiꝰ obtentu uelabsciden-¬
da sunt paranda. per ordinem dintim̃ata
fuerunt atq discussa: n scd̾m euuangłice
parabolȩ disciplinã. ea q̃ ad sp̃ualis ac sub¬
limissimȩ illiꝰ extructionẽ ꝑtinent turris.
supputata suerint ac diligent̃ ante con¬
gesta. Quȩ tam̃ nec ꝑdert̃ p̃parata. nec
recte suꝑponi sibunet excelsa culmina
ꝑfectionis admitent: nͥgesto priꝰ omni
repurgio uitioꝵ. neffossis succidius mor¬
tuisq ruderib passionũ: uiuȩ ut auĩt
ac solidȩ terrȩ pectoris nr̃i immo illi
euangłicȩ petrȩ. suꝑiecta fuerint sim-¬
plicitatis ⁊ humilitatis firmissuna fun¬
dam̃ta: quib ħ turris sp̃ualiũ uirtu¬

Expanded text:
quidem uirtutes quae hanc praestruunt absque quidem uirtutes quae hanc praestruunt absque huius possunt adsiduitate conpleri. et ideo nec recte tractare de orationis effectu nec ad eius principalem finem, qui unisubitanea disputatione poterimus intrare, nisi prius uniuersa, quae illius obtentu uel abscidenda sunt uel paranda, per ordinem dinumerata fuerint atque discussa, et secundum euangelicae parabolae disciplinam ea, quae ad spiritalis ac sublimissimae illius extructionem pertinent turris, subputata fuerint ac diligenter ante congesta. quae tamen nec proderunt praeparata nec recte superponi sibimet excelsa culmina perfectionis admittent, nisi egesto prius omni repurgio uitiorum et effossis succiduis mortuisque ruderibus passionum uiuae ut aiunt ac solidae terrae pectoris nostri, immo illi euangelicae petrae superiecta fuerint simplicitatis et humilitatis firmissima fundamenta, quibus haec turris spiritalium uirtu
Abbreviated transcription (Latin):
s etiam plurua silentio p̃t̾ire. ĩ ma¬
iorem modũ quã disposueramꝰ extenta
est. Premissa namq suꝑ diu̾sis institu¬
tis disput̃one copiosa. quã nos studio
breuitatis resecare maluimꝰ: hȩc ad ex¬
tremũ beatꝰ isaac intulit uerba .ii.
tio. ad ugẽ atq indiruptã oratio¬
nis ꝑseuerantiã tendit: iquantũ hu¬
manȩ fragilitati concedit᷑. ad ĩmobilẽ
tranqͥllitatẽ m̃tis. ac ꝑpetuã nitit᷑ pu¬
ritatẽ: ob quã om̃em tã laborẽ corꝑis
quã contricionẽ sp̃c indefessȩ quęrimꝰ
niugit̾ exercemꝰ. Est ͤit̃ alt̾utrũ reciꝑca
quȩdam inseꝑabilis q comunctio. Nam
sicut ad orationis ꝑfectionem. om̃ium
tendit structura uirtutũ: ita nͥ huius
culmine hȩc om̃ia fuerint colligata
uel stabilia ꝑdurare. Quẽadmodũ enĩ
sine illis adquiri ł consũmari ñ po¬
test. ħ de qua loquim᷑ ꝑpetua oratio¬
nis uigisq tranquillitas: ita ne ille

Expanded text:
d etiam plurima silentio praeterire, in mad etiam plurima silentio praeterire, in majorem modum quam disposueramus, extensa est. Praemissa namque super diversis institutis disputatione copiosa, quam nos studio brevitatis resecare maluimus, haec ad extremum B. Isaac intulit verba. CAPUtio ad jugem atque indisruptam orationis perseverantiam tendit, et quantum humanae fragilitati citatem mentis ac perpetuam nititur puritatem, ob quam omnem tam laborem corporis quam contritionem spiritus indefesse quaerimus et iugiter exercemus. et est inter alterutrum reciproca quaedam inseparabilisque coniunctio. nam sicut ad orationis perfectionem omnium tendit structura uirtutum, ita nisi huius culmine haec omnia fuerint conligata uel stabilia perdurare. quemadmodum enim sine illis adquiri uel consummari non potest haec de qua loquimur perpetua orationis iugisque tranquillitas, ita ne illae
Abbreviated transcription (Latin):
Int̾rogatio de eo qͦd ñ sit
ĩ nr̃a potestate ꝓfusio lacͥmarũ: xix¬
Responsio de diu̾sitate compunctionũ
q̃ ꝑ lacͥmas digerunt᷑.xxx. De eo qͦd di¬
ci ñ tebeant lacͥmȩ quando insponta¬
neȩ ꝓferunt᷑.xxxi. Sententia abbatis
antonii suꝑ orationis statu cõuentat. De¬
.XXXII.De exauditionis indicio.
Obiectio quia p̾dicta exaudicioniᷤ fidu¬
cia t̾mmͦn sanctis conueniat.xxx
Responsio de diu̾sis exauditionũ cau¬
sis.xxxu. De oratione intra cubicłm
n clauso hostio deferenda.xxxui. De
utilitate breuis ac tacite orationis.
e perpetua orationis atq
incessa emia bili iugitate.
tionum libro ꝓmissũ::
collationes senis huiꝰ quem nũc ĩ medi¬
um ꝓferiꝰ. id ẽ. abbatis isaac dño fauẽ¬
te complebunt. Quib explicatis.: ⁊ p̃cep¬
tis beatissime memoriȩ papȩ castoris.⁊
luminis amplitudine pͥmitꝰ excusata:
quȩ studentib nobis ñ solũ sermone
succinto narranda ꝓstringere. s etiamt¬

Expanded text:
o quod non sit in nostra potestate profusio lacrimarum. Responsio de diuersitate conpunctionum quae per lacrimas digeruntur. De eo quod elici non debeant lacrimae, quando non spontaneae proferuntur. Sententia abbatis Antonii super orationis statu. De exauditionis indicio. + Obiectio, quia praedictae exauditionis fiducia tantummodo sanctis conueniat. Responsio de diuersis exauditionum causis. De oratione intra cubiculum et cluso ostio deferenda. De utilitate breuis ao tacitae orationis. rationis atque incessabili jugitate, tionum libro promissum est, collationes senis hujus quem nunc in medium proferimus, id est, abbatis Isaac, Domino favente, complebunt. Quibus explicatis, et praeceptis beatissimae memoriae papae Castoris, et luminis amplitudine primitus excusata, quae studentibus nobis non solum sermone succincto narranda perstringere, se
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ: nantequã sp̃ualis quidã pariat᷑ intu¬
itꝰ. concepta cordis euanescat intentio.
Quam confusionẽ iccirco nobis accidere
satis certum ẽ: quia speciale aliquid p̃
ocłis positũ. uelut formulã quandã sta¬
bilit̾ ñ tenemꝰ: ad quã possit uagꝰ animꝰ¬
pꝰ multos anfractꝰ ac discursus uarios
reuocari: n⁊ pꝰ longa naufragia uelut
portũ quietis intrare. Itaq fit: ut hac
ignoratione ac disficultate mens uigit̾
casu potiꝰ quã industria sibimet occur¬
rerit sp̃uale. diu ac̃ firmit̾ teneat: dũ
aliud ex alio semꝑ recipiens. sic̃ introitꝰ
eoꝵ atq pͥncipia. ita c̃ finẽ discessũq ñ¬

Expanded text:
mur, et antequam spiritalis quidam pariatur intumur, et antequam spiritalis quidam pariatur intuitus, concepta cordis euanescat intentio. quam confusionem idcirco nobis accidere satis certum est, quia speciale aliquid prae oculis propositum uelut formulam quandam stabiliter non tenemus, ad quam possit uagus animpost multos anfractus ac discursus varios revocari, et post longa naufragia velut portum quietis intrare. Itaque fit ut hac ignoratione ac difficultate mens jugiter casu potius quam industria sibimet occurrerit spiritale, diu ac firmiter teneat, dum aliud ex alio semper recipiens, sicut introitus eorum atque principia, ita etiam finem discessumque n
Abbreviated transcription (Latin):
stigia. Cuiꝰ ħ eẽ pͥncipia tenuit᷑ suspicam᷑:
ut pͥmũ nou̾imꝰ. qua meditatione teneat᷑
ł cogitet᷑ deus. Deinde hanc eandẽ qͥcunq
est matiam. quẽadiodũ ualeamꝰ immobilit̃
custodire: qͦd etiã ñ ambigimꝰ culmen tociꝰ
ꝑfectionis existere. C iccirco quandã me¬
qua as̃ mente concipiat᷑ ł ꝑpetuo teneat᷑.
nobis cupimꝰ demonstrari: ut eã p̃ ocłis
retentantes: cũ elapsos nos ab eadem sen-¬
serimꝰ. habeamꝰ ĩ ꝓmptu qͦ resipiscentes
ilico reu̾tam᷑: ac resumere illam sine ul¬
la circuitꝰ mora. ⁊ inqͥtͥionis difficultate
possimꝰ. Euenit namq ut c̃ de theoriis sp̃u¬
alib euagati. ad nosmet ipsos uelut de le-¬
tali sopore conu̾tim᷑ : i tanquã ex ꝑgefacti
materiã quęrimꝰ. qua illã q̃ obruta est
sp̃ualem memoriã resuscitare possimus:
retardati ipsiꝰ inqͥsicionis mora: priusꝙͣ.
reppiamꝰ eã. a nr̃o conatu it̾m deuolua¬

Expanded text:
stigia. cuius haec esse principia tenniter suspicamur, stigia. cuius haec esse principia tenniter suspicamur, ut primum nouerimus qua meditatione teneatur uel cogitetur deus, deemadmodum ualeamus inmobiliter custodire, quod etiam non ambigimus culmen totius perfectionis exsistere. et idcirco quandam meus mente concipiatur uel perpetuo teneatur, nobis cupimus demonstrari, ut eam prae oculis retentantes, cum elapsos nos ab eadem senserimus, habeamus in promptu quo resipiscentes ilico reuertamur ac resumere illam sine ulla circuitus mora et inquisitionis difficultate possimus. euenit namque, ut cum de theoriis spiritalibus euagati ad nosmet ipsos uelut de letali sopore conuertimur et tamquam expergefacti materiam quaerimus, qua illam quae obruta est spiritalem memoriam reanscitare possimus, retardati ipsius inquisitionis mora, priusquam repperiamus eam, a nostro conatu iterum deuolua
Abbreviated transcription (Latin):
q succrescat: atq ita ab imis ad sũma
sensim gradatĩq conscendat. Quib cũ
fuerit planiora pͥncipia. ⁊ qͦdam mͦ ia¬
nuas arreptȩ ꝓfessionis ingressa: ad
penetralia qͦq ꝑfectionis ⁊ excelsa fasti¬
gia consequent̃ iabsq labore ꝑueniat.
Nam quẽadmodũ ꝓnuntiare pueroꝵ qͥs¬
piam. simplices pot̾it copłas sillabaruim:
nͥ priꝰ elem̃toꝵ caracteres diligent᷑ agno¬
uerit: Uel quomͦ citatã legendi ꝑiciã
consequet᷑: qͥ breues iꝑ angustas descͥpti-¬
ones nominũ necdũ.ẽ. idoneus conuiga¬
re: Qua aut̃ ratione is qͥ ꝑitia gramaticȩ
disciplinȩ minꝰ instructꝰ ẽ. ł rethoricam
facundiã. ł philosophia scientiã conseq̃t᷑ :
Quappt̃ huic qͦq sullimissime disciplinȩ
ꝑ quam instruim᷑ deo iugit̾ inherere. ñ
dubito quedam institutionis inẽẽ funda¬
mina: quib firmissimũ collocatis. pͥhȩc
suꝑposita extollant᷑ ꝑfectionis excelsa fa¬

Expanded text:
que succrescat atque ita ab imis ad summa que succrescat atque ita ab imis ad summa sensim gradatimque conscendat: quibus cum fuerit planiora principia et quodammodo ianuas adreptae professionis ingressa, ad penetralia quoque perfectionis et excelsa fastigia consequenter et absque labore perueniat. nam quemadmodum pronuntiare puerorum quispiam simplices poterit copulas syllabarum, nisi prius elementorum characteres diligenter agnouerit? uel quomodo citatam legendi peritiam consequetur, qui breues et perangustas descriptiones nominum necdum est idoneus coniugare? qua autem ratione is qui peritia grammaticae disciplinae minus instructus est uel rhetoricam facundiam uel philosophicam scientiam consequetur? quapropter huic quoque sublimisaimae disciplinae, per quam instruimur deo iugiter inhaerere, non dubito quaedam institutionis inesse fundamina, quibus primum firmissime conlocatis post haec superposita extollantur perfectionis excelsa fa
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie sullimet᷑ ⁊ donec om̃is eiꝰ conu̾satio.
om̃is uolutatio cordis. una uiugis efficit᷑¬
nem. obquẽ huc recurrimꝰ: magnitudo
stuporis accrescit. Quantũ enĩ incitam̃to
doctͥnȩ huiꝰ ad desideriũ ꝑfecte beatitudi¬
nis inflãmam᷑: tantũ maiore desꝑatione
concidimꝰ⁊ ignorantes quẽ admodũ disciplinã
tantȩ sullimitatis expet̾e ł obtin̾e possimꝰ.
Quappt̃ q̃ ĩ cellula positi diuina medi¬
tatione uoluere ceꝑamꝰ: quia necẽẽ. ẽ. loqͦci
forsitan ꝓsecutione ꝓferri: q̃s ut explicari
infirmorũ: quȩ ł ob hoc sunt ĩ mediũ
ꝓferende ut q̃ ĩ eis absurda sunt cor¬
rigant᷑. Quantũ itaq opinio nr̃a sese
habet: cuiꝰlibet artis seu disciplinȩ ꝑfec¬
tio. necẽe. ẽ. ut ã quibdam mollib inci¬
piens rudim̃tis. faciliorib pͥmũ ac̃ teuer¬
rimis initiis imbuat᷑: ut quodã ratio¬
nabili lacte nutrita paulatĩ educata¬

Expanded text:
quotidie sublimetur, donec omnis ejus conversatio, quotidie sublimetur, donec omnis ejus conversatio, omnis volutatio cordis, una et jugis efficiatnem, ob quam huc recurrimus, magnitudo stuporis accrescit. Quantum enim incitamento doctrinae hujus ad desiderium perfectae beatitudinis inflammamur, tanto majore desperatione concidimus, ignorantes quemadmodum disciplinam tantae sublimitatis expetere uel obtinere possimus. quapropter quae in cella positi diutina meditatione uoluere coeperamus, quia necesse est loquaci forsitan prosecutione proferri, quaesumus ut explicari infirmorum, quae uel ob hoc sunt in medium proferendae, ut quae in eis absurda sunt corrigantur. quantum itaque opinio nostra sese habet, cuiuslibet artis seu disciplinae perfectio necesse est ut a quibusdam mollibus incipiens rudimentis facilioribus primum ac tenerrimis initiis inbuatur, ut quodam rationabili lacte nutrita paulatim educata
Abbreviated transcription (Latin):
illa q unitas q̃ ñc. ẽ. patris c̃ filio ⁊ filii
c̃ patre. ĩ nr̃m fuerit sensum mentẽ¬
q transfusa: id ÷ ut quẽadmodũ nos il¬
le sincera . i pura atq indissolubili dili¬
git caritate: nos quoq ei ꝑpetua ⁊ inse¬
ꝑabili dilectione iungam᷑: ita scilicet ei
inquã ꝑͥuenientes quem p̃diximꝰ finẽ:
quẽ idem dñs orans ĩ nobis optat imple-¬
ri. Ut om̃s sint unũ. sic̃ nos unũ sumꝰ᷑:
Ego ĩ eis. itu ĩ me: ut sint ⁊ ipsi consum¬
mati ĩ unũ. O it̾m. Pat̾: quos dedisti mͥ.
uolo. ut ubi ego sum: ⁊ ipsi sint mecum.
Hec .gͥ. destinatio solitarii. ħ ẽẽ debet om̃is
intentio: ut imaginẽ futẽ beatitudinis
ĩ hoc corꝑe possidere mereat᷑: iquodã¬
mͦ arrã celestis illiꝰ conu̾sationis igloriȩ
incipiat ĩ hoc uascło p̃gustare: hic inquã
finis tociꝰ ꝑfectionis. ẽ: ut eo usq extenu¬
ata mens ab om̃i situ carnali ad  pũalia

Expanded text:
illaque unitas, quae nunc est Patris cum Filio, et Filii illaque unitas, quae nunc est Patris cum Filio, et Filii cum Patre, in nostrum fuerit sensum mentesque transfusa, id est, ut quemadmodum nos ille sincera et pura atque indissolubili diligit charitate, nos quoque ei perpetua et inseparabili charitate jungamur, ita scilicet eidinquam, pervenientes quem praediximus finem, quem idem Dominus orans in nobis optat impleri, Ut omnes sint unum, sicut nos unum sumus; ego in eis, et tu in me, ut sint et ipsi consummati in unum . Et iterum: Pater, quos dedisti mihi, volo ut ubi ego sum et ipsi sint mecum . Haec igitur destinatio solitarii, haec debet esse omnis intentio, ut imaginem futurae beatitudinis in hoc corpore possidere mereatur, et quodammodo arrham coelestis illius conversationis et gloriae incipiat in hoc vasculo praegustare. Hic, inquam, finis totius perfectionis est, ut eo usque extenuata mens ab omni situ carnali ad spiritalia
Abbreviated transcription (Latin):
nos instruens suȩ secessionis exemplum:
ut si int̾pellare nos qͦq uoluerimꝰ dm̃
puro ⁊ integro cordis affectuab om̃i inqͥ¬
etudine ⁊ confusione turbarũ similiter
secedamꝰ: ut ĩ hoc corꝑe cõmorantes. ad si
nos aptare possimꝰ: sit q nobis om̃ia ĩ
om̃ib deus. U. GUnc enĩ ꝑfecte con¬
sũmabit᷑ ĩ nobis illa nr̃i saluatoris ora¬
tio. qͣ ꝓ suis discipłis orauit ad patrem
dicens: ut dilectio qua dilexisti me in
eis sit. ⁊ ipsi ĩ nobis : Q it̾m. ut om̃s unũ
sint sicut tii pat̾ ĩ me nego ĩ tẽ. ut et
ipsi ĩ nobis unũ sint: quando illa dei¬
ꝑfecta dilectio qͣ pͥor nos ille dilexit. in
nr̃i quoq transierit cordis affectũ: hac
dñica oratione cõpleta. quã credimꝰ nul-¬
lo mͦ posse quassari. Quod ita fiet: cũ
om̃is amor. om̃e desideriũ. om̃e studiũ.
om̃is conatꝰ. om̃is cogitatio nr̃a. om̃e qͦd
iudemꝰ. qͦd loquim᷑. qͦd sꝑamꝰ. deus erit:

Expanded text:
nos instruens suae secessionis exemplo, nos instruens suae secessionis exemplo, ut si interpellare nos quoque uoluerimus deum puro et integro cordis affectu, ab omni inquietudine et confusione turbarum similiter secedamus, ut in hoc corpore conmorantes ad simiparte aliqua nos aptare possimus, sitque nobis omnia in omnibus deus. Tunc enim perfecte consummabitur in nobis illa nostri saluatoris oratio, qua pro suis discipulis orauit ad patrem dicens: ut dilectio qua dilexisti me in eis sit et ipsi in nobis, et iterum: ut omnes unum sint, sicut tu pater in me et ego in te, ut et ipsi iperfecta dilectio, qua prior nos ille dilexit , in nostri quoque transierit cordis affectum, hac Dominica oratione completa quam credimus nullo modo posse cassari. Quod ita fiet, cum omnis amor, omne desiderium, omne studium, omnis conatus, omnis cogitatio nostra, omne quod videmus, quod loquimur, quod speramus, Deus erit,
Abbreviated transcription (Latin):
matꝰ. głam uultꝰ eiꝰ. ⁊ claritatis eiꝰ reue¬
lat imaginẽ. his qui merent᷑ eũ mun¬
dis animȩ obtutib intueri. Ceterũ
uidet᷑ iħc etiã abhis qͥ ĩ ciuitatib et
castellis ac uiculis cõmorant᷑ i. qui in
actuali conu̾satione sunt atq constitu
paruit. qͥ c̃ ipso possunt ĩ p̃dictũ uir¬
tutum montẽ conscendere.i. petro. iaco¬
bo. ⁊ iohanni. Ita enim ĩ solitudine ⁊ mor¬
si apparuit: ⁊ heliȩ locutꝰ. ẽ. Quod uolens
dñs nr̃ confirmare. ac̃ ꝑfecte nobis relm¬
quere puritatis exemplũ: ⁊ quidem
c̃ ipse fons iniuolabilis sanctitatis. ad
obtinendã eã secessionis adiutorio ac so¬
litudinis beneficio extrinsecꝰ ñ egeret.
Non enim pot̾at ullis turbarũ sordib
puritatis plenitudo macari: nec conta¬
minari humano consortio. qui uniu̾sa
polluta emundat atq scĩficat: secessit
tam̃ ĩ montẽ solus orare. ꝑhoc scilicet

Expanded text:
matus, gloriam uultus eius et claritatis reuematus, gloriam uultus eius et claritatis reuelat imaginem his qui merentur eum mundis animae obtutibus intueri. ceterum uidetur Iesus etiam ab his qui in ciuitatibus et castellis ac uiculis conmorantur, id est qui in actuali conuersatione sunt atque operibus paruit, qui cum ipso possunt in praedicto uirtutum monte conscendere, id est Petro, Iacobo et Iohanni. ita enim in solitudine et Moysi apparuit ec Heliae locutus est. quod uoiens noster dominus confirmare ac perfectae nobis relinquere puritatis exempla, et quidem cum ipse fons inuiolabilis sanctitatis ad obtinendam eam secessionis adiutorio ac solitudinis beneficio extrinsecus non egeret non enim poterat ullis turbarum sordibus puritatis plenitudo maculari nec contaminari humano consortio qui uniuersa polluta emundat atque sanctificat, secessit tamen in monte solus orare, per hoc scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ suꝑiore collatione p̃fatꝰ sum: una¬
quȩq mens ĩ oratione sua ł erigit᷑. ł forma¬
tur. Tantũ scilicet a terrenar̃ rerũ. ac
mat̾ialiũ contẽplatione discedens: qͥntũ
eam statꝰ suȩ ꝓuex̾it puritatis: feceritq
iħm ł humilẽ adhuc ⁊ carneum. ł głifi¬
catũ ⁊ ĩ maiestatis suę gła uenientem.
int̾nis obtutib animȩ ꝑuideri. Non enĩ
potuerunt intueri iħm uenientẽ in
regno suo: qui adhuc quodã mͦ sub il¬
la iudaica infirmitate detenti. ñ q̃ũt¬
c̃ apło dic̾e. Et si cognouimꝰ scd̾m car¬
illi soli purissimis oculis diuinitatem
ipsius speculant᷑: qui de humilib ac ter¬
renis oꝑib ii cogitationib ascendentes.
c̃ illo secedunt ĩ excelsum solitudinis
montem: qui liber ab om̃iũ terrenarũ
cogitõnum ac̃ ꝑtͣbationũ tumultu. ⁊ a
cunctorũ uicioꝵ ꝑmixtione secretꝰ. fide¬
purissima ac uirtutũ eminentia sulli¬

Expanded text:
sicut superiore collatione praefatus sum , unasicut superiore collatione praefatus sum , unaquaeque mens in oratione sua vel erigitur vel formatur; tantum scilicet a terrenarum ac materialium rerum contemplatione discedens, quantum eam status suae provexerit puritatis, feceritque Jesum vel humilem adhuc, vel carneum, vel glorificatum et in maiestatis snaa gloria uenientem internis obtutibus animae peruideri. non enim poterunt intneri Iesum nenientem in regno suo, qui adhuc sub illa quodammodo Iudaica infirmitate detenti non qu Apostolo: Et si cognovimus secundum carilli soli purissimis oculis divinitatem ipsius speculantur, qui de humilibus ac terrenis operibus et cogitationibus ascendentes cum illo secedunt in excelso solitudinis monte, qui liber ab omnium terrenarum cogitationum ac perturbationum tumultu, et a cunctorum vitiorum permixtione secretpurissima ac uirtutum eminentia subli
Abbreviated transcription (Latin):
sit inolitꝰ: nichilominus tam̃ ĩ illorũ
quoq animis qͥ ñquã gentilica suꝑsticio¬
ne polluti sunt. sub colore testimonii
citate faciente contractꝰ ẽ. Ita ut etiã he¬
resis q̃ dr̃ antropomorphitar: sub occasio¬
ne detestande huiꝰ int̾p̃tationis em̾serit.
Que immensã illã ac simplicẽ diuini¬
tatis sub̾iam. liniam̃tis nr̃is ⁊ihumana
figatione cõpositã. ꝑtinaci ꝑu̾sitate conten¬
dit. Quã tam̃. siquis fuerit catholicis
doginatib institutꝰ: ut gentilem blasphe¬
miam detestabit᷑. E ita ad illam orationiᷤ
purissimã ꝑueniet qualitatẽ: q̃ ñ solum
nullam diuinitatis effigiem. nec linam̃¬
ta corꝑea qͦd dictu qͦq nefas ẽ. ĩ sua sup¬
plicõne miscebit: s ne ullã quidẽ ĩ se me¬
moriã dicti cuiꝰquã. ł facti speciẽ. seu for¬
mã cuiꝰlibet caracteris admitet .iiii.
cđ̾m mensuram namq puritatis suȩ

Expanded text:
sit inolitus, nihilominus tamen in illorum sit inolitus, nihilominus tamen in illorum quoque animis qui nunquam gentilica superstitione polluti sunt, sub colore testimonii citate faciente contractus est, ita ut etiam haeresis Anthropomorphitarum sub occasione detestandae hujus interpretationis emerserit, quae immensam illam ac simplicem Divinitatis substantiam lineamentis nostris et humana figuratione compositam, pertinaci perversitate contendit. Quam tamen si quis fuerit catholicis dogmatibus institutus, ut gentilem blasphemiam detestabitur, et ita ad illam orationis purissimam perveniet qualitatem, quae non solum nullam Divinitatis effigiem, nec lineamenta corporea, quod dictu quoque nefas est, in sua supplicatione miscebit, sed nec ullam quidem in se memoriam dicti cujusquam, vel facti speciem, seu formam cujuslibet characteris admittit.m mensuram namque puritatis suae,
Abbreviated transcription (Latin):
randũ. hominẽ simplicissimũ ⁊de sub¬
stantia ac nat᷑a diuinitatis nunꝗͣ. penitꝰ
eruditũ: rusticitatis uitio ⁊ consuetu¬
tis demonũ illusione. s ignorantia pͥstine
gentilitatis infert᷑: dũ scd̾m consuetu¬
dinẽ erroris illiꝰ. quo demones hominũ
fig᷑a compositos excolebant: nc qͦq illã
incomp̃hensibilẽ atq ineffabilẽ ueri
numinis maiestatẽ. sub circunscͥptio¬
ne alicꝰ imaginis existimant att adoran¬
dam: nichil se tenere ł habere credentes:
si ꝓpositam ñ habuerint imaginẽ qͣndã.
quam ĩ supplicõne positi uigit̾ inter¬
pellent: eamq circũferant m̃te. ac pre
ocłis teneant semꝑ affixã. Suꝑ quorũ
hoc errore. competent̾ dirigit᷑ illa sen¬
tentia. & mutauert głam incorruipti¬
bilis dei: ĩ similitudinẽ imaginis ho¬
minis corruptibilis. Ieremias quoq
Popłs inquit meus mutauit głam¬
suam ĩ idolum. Qui error licet origi¬
ne hac quã diximꝰ quorundã sensib

Expanded text:
randum hominem simplicissimum, et de substantia ac natura divinitatis numquam penitus eruditum, rusticitatis vitio et consuetutis, daemonum illusione, sed ignoratione pristinae gentilitatis infertur, dum secundum consuetudinem erroris illius, quo daemonas hominum figura conpositos excolebant, nunc quoque illam inconprehensibilem atque ineffabilem ueri numinis maiestatem sab circumscriptione alicuius imaginis existimant adam, nihil se tenere vel habere credentes, si propositam non habuerint imaginem quamdam, quam in supplicatione positi jugiter interpellent, eamque circumferant mente ac prae oculis teneant semper affixam. Super quorum hoc errore competenter dirigitur illa sententia: « Et mutaverunt gloriam incorruptibilis Dei in similitudinem imaginis hominis corruptibilis. Jeremias quoque: « Populus, inquit, meus mutavit gloriam in idolo. » Qui error, licet origine hac qua diximus quorumdam sensibus
Abbreviated transcription (Latin):
tradita uideret᷑: accidit. ut quidã diao¬
nꝰ sũmȩ scientiȩ uir nomine fotinus
desiderio uidendi fre̾s qͥ ĩ eadẽ heremo
cõmanebant. de capadociȩ partib adue¬
niret. Qlẽ beatꝰ pafnutiꝰ sũma gratu¬
latione suscipiens: ad confirmationem
fidei q̃ fuerat p̃dicti pontificis litt̾is
comp̃hensa: ꝑducens ĩ mediũ cunctis
fr̃ib. sciscitat᷑: quẽadmodũ illud qͦd ĩ
genesi legit᷑ faciamꝰ hominẽ ad imagitiẽ

Expanded text:
tradita uideretur, accidit ut quidam diacotradita uideretur, accidit ut quidam diaconus summae scientiae uir nomine Photinus desiderio uidendi fratres, qui in eadem heremo conmanebant, de Cappadociae partibus adueniret quem beatus Pafnutius summa gratulatione suscipiens ad confirmationem fidei, quae fuerat praedicti pontificis litteris conprehensa, producens in medium coram cunctis fratribus sciscitatur, quemadmodum illud quod in Genesi dicit
Abbreviated transcription (Latin):
manifestissime testaret᷑. Deniq ⁊ ab
his qui erant ĩ heremo scẏthii c̃mo¬
rantes. qͥq ꝑfectione ac scientia om̃ib
qui erant ĩ egipti monasteriis p̃mi¬
nebant. ita. ẽ. ħ epła refutata: ut p̃t̾
abbatem pafnutium nr̃ȩ congregati¬
onis presbiteru. nullus eam cet̾oꝵ p̾sbi
eccłiis p̃sidebant. nec legiquidẽ aut
recitari ĩ suis conuentib ꝓrsus ad¬
muterent. Int̾ hos .gͦ. qͥ hoc detinebant᷑¬
errore: fuit antiqͥssime districtionis¬
uir: atq ĩ actuali disciplina ꝑ om̃ia
consũmatꝰ. nomine serapion. Cuiꝰ im¬
ꝑitia
opinione. tantũ p̃iudi¬
cabat cunctis tieram tenentib fidẽ:
quantũ ipse ł uite m̾ito ł antiqͥtate
temꝑis om̃s fere monachos ante ibat
Cumq hic sci p̃sb̾ri pafnutii multis
adhortationib ad tramitẽ rectȩ filei
ñ posset adduci ÷ eoqͦd nouella ei ħ ꝑsua¬
sio nec ab ant̾iorib aliquando cõꝑta uel

Expanded text:
manifestissime testaretur. denique et ab manifestissime testaretur. denique et ab his, qui erant in heremo Scitii eonmorantes quique perfectione ac scientia omnibus qui erant in Aegypti monasteriis praeminebant, ita est haec epistula refutata, ut praeter abbatem Pafnutium nostrae congregationis presbyterum nullus eam ceterorum preecclesiis praesidebant, ne legi quidem aut recitari in suis conuentibus prorsus admitteret. Inter hos ergo qerrore, fuit antiquissimae districtionis atque in actuali disciplina per omnia consummatus, nomine Serapion, cujus imperitia opinione tantum praejudicabat cunctis veram tenentibus fidem, quantum ipse vel vitae merito vel antiquitate temporis omnes fere monachos anteibat. Cumque hic sancti presbyteri Paphnutii multis adhortationibus ad tramitem rectae fidei non posset adduci, eosio nec ab anterioribus aliquando conperta uel
Abbreviated transcription (Latin):
quib n initiũ
simȩ. ⁊ dies pasche. ñ solu¬
ꝑ ciuitates om̃s. s etiã ꝑ uniu̾sa mo¬
nasteria designet᷑. Scd̾m hunc gͥ morẽ.
post dies ad modum paucos suꝑior quã
c̃ abbate ysaac fuerat agitata collatio.
theophili p̃dicte urbis ep̃i sollennes
epłȩ cõmearunt: quib c̃ deñtiatione
paschali contra ineptã quoq antropo¬
morphitarũ heresim. longa disput̾o¬
ne dissertut: eamq copioso sermone de¬
struxit. Quod tanta. ẽ amaritudine
ab uniu̾so ꝑpe modũ genere monacho¬
rum. qui ꝑ totã ꝓiuntiã egipti mora¬
bant᷑. ꝓ simplicitatis errore susceptũ
ut e contrario memoratũ pontificem
uelut heresi gͣuissima depͣuatũ. pars
maxima senioꝵ. ab uniu̾so fr̾nitatis
corꝑe decerneret detestandũ: qͦd scilic&s
impugnare scͥptȩ̨ sacrȩ sententiam
uideret᷑. negans omĩpotentẽ dm̃ hu¬
manę fig̾ȩ cõpositione formatũ: cũ
ad eiꝰ imaginẽ creatum adam scͥpt᷑a

Expanded text:
quibus et initium quibus et initium nsimae et dies Paschper civitates omnes, sed etiam per universa monasteria designentur. Secundum hunc igitur morem post dies admodum paucos quam superior cum abbate Isaac fuerat agitata collatio, Theophili praedictae urbis episcopi solemnes epistolae commearunt, quibus cum denuntiatione paschali contra ineptam quoque Anthropomorphitarum haeresim longa disputatione disseruit, eamque copioso sermone destruxit. Quod tanta est amaritudine ab universo propemodum genere monachorum, qui per totam provinciam Aegypti morabantur, pro simplicitatis errore susceptum, ut econtrario memoratum pontificem velut haeresi gravissima depravatum, pars maxima seniorum ab universo fraternitatis corpore decerneret detestandum, quod scilicet impugnare Scripturae sanctae sententiam uideretur, negans omnipotentem deum humanae figurae conpositione formatum, cum ad eius imaginem creatum Adam scriptura
Abbreviated transcription (Latin):
Nterꝰ anachoretarũ instituta sulli¬
mia. q̃ utcũq donante deo licet im¬
ꝑito digesta sint stilo: quiddã nos
int̾serere atq contexere. quo uelut
pulcro corꝑi neuum quendã uide¬
at᷑ apponere. narrationis ipsiꝰ ordo
compellit. Quãquã ñ dubitẽ etiã ex
hoc ipso. ñ minimã instructionẽ suꝑ
om̃ipotentis dei quȩ ĩ genesi legit᷑ ima¬
gine. quibq simpliciorib conferen¬
dã: p̃sertim. c̃ tanti dogmatis causa
uertat᷑ : ut ignoratio eiꝰ sine ingenti
blasphemia  catholicȩ fidei detrim̃to
ẽe ñ possit. Intra egypti regionẽ mos
iste antiqͦ traditione seruat᷑: ut ꝑac¬
to epiphanioꝵ die. quem ꝓuinciȩ illiꝰ
sacerdotes. ł dominici baptismi ł scdm
carnem natiuitatis ẽẽ definiũt: ⁊ iccir¬
co utriq sacram̃ti sollennitatẽ. non
bifarie ut ĩ occidius ꝓuntiis. s sub
una diei huiꝰ festiuitate concelebrant.⁊
epistole pontificis alexandrim per
uniu̾sas egypti eccłias dirigant᷑.

Expanded text:
ec anachoretarum instituta sublimia, quae utcumque donante deo licet inperito digesta sunt stilo, quiddam nos interserere atque contexere, quod uelut pulchro corpori naeuum quendam uideatur adponere, narrationis ipsius ordo conpellit: quamquam non dubitem etiam ex hoc ipso non minimam instructionem super omnipotentis dei quae in Genesi legitur imagine quibusque simplicioribus conferendam, praesertim cum tanti dogmatis causa uertatur, ut ignoratio eius sine ingenti blasphemia et catholicae fidei detrimento esse non possit. Intra Aegypti regionem mos iste antiqua traditione seruatur, ut peracto Epiphaniorum die, quem prouinciae iliins sacerdotes uel dominici baptismi uel secundum carnem natiuitatis esse definiunt et idcirco utriusque sacramenti sollemnitatem non bifarie ut in occiduis prouinciis, sed sub una diei huius festiuitate concelebrant, epistulae pontificis Alexandrini per tmiuersas Aegypti ecclesias dirigantur,
Abbreviated transcription (Latin):
bitram᷑ demonũ calliditate conceptꝰ. Non
enĩ parua desꝑatione deicim᷑: considerantes
eum labores tantos quos ꝑ quinqͣginta an-¬
nos ĩ hac heremo tã laudabilit̾ exegit. ig¬
norantiȩ huiꝰ uicio ñ solũ penitꝰ ꝓ nichilo¬
ꝑdidisse̾. s c̃ ꝑpetuȩ mortis incurrisse dis¬
crimen. Unde .gͦ. ł cur ei hic tam gͣius
error irrepserit: pͥmum desideramus
agnoscere. Deinde quȩsumꝰ edoceri: quẽ¬
admodũ ad illam orationis qualitatem.
de qͣ pͥdem ñ solum copiose s õs magnifice
disputasti. ꝑuenire possimus. In hoc enĩ
ꝓfecit ĩ nobis admirabilis illa collatio:
ut stuporem tantũ mͦ mentis incuteret:
non quẽ admodũ eã ꝑficere ł apphendere

Expanded text:
bitramur daemonum calliditate conceptus. non bitramur daemonum calliditate conceptus. non enim parua desperatione deicimur considerantes eum labores tantos, quos per quinquaginta annos in hac heremo tam laudabiliter exegit, ignorantiae huius uitio non solum penitus perdidisse, sed etiam perpetuae mortis incurrisse discrimen. nnde ergo uel cur ei hic tam grauis error inrepserit, primum desideramus agnoscere. deinde quaesumus edoceri quemadmodum ad illam orationis qualitatem, de qua pridem non solum copiose, sed etiam magnifice disputasti, peruenire possimus. in hoc enim profecit in nobis admirabilis illa conlatio, ut stuporem tantummodo mentis incuteret, non quemadmodum eam perficere uel adprehendere
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ oratione senex m̃te confusus: eo qđ illam
antropomorphitarũ imaginẽ deitatis quã
ꝓponere s ĩ oratione consueu̾at. aboleri at¬
de suo corde sentiret: ut ĩ amarissimos fle¬
tus crebrosq singultꝰ repente ꝓrumpens:
ĩ t̾ramq ꝓstratꝰ. c̃ ei ulatu ualidissimo ꝓ¬
clamaret: heu me miserum. Tulerunt
a me dñm meum: iquem nunc teneã
ñ habeo: uel quem adorem aut int̾pellem
iam nescio.ii.Super qua re ual¬
de ꝑmoti. necñ etiã pt̾itȩ collationis uir-¬
tute adhuc ĩ nr̃is cordib insidente: ad
abbatem isaac rediuimꝰ. Quẽ cominus intu¬
entes: his sermonib adorsi sumts. Licet nos
etiã t̾reat eiꝰ rei q̃ nuꝑ oborta. ẽ. nouitas: et
p̃t̾itȩ collationis q̃ suꝑ orationis statum di¬
gesta. ẽ. desideriũ. recurrere ad beatitudinẽ
tuã pꝰpositis om̃ib inuitarit: adiecit tam̃
aliquid huic cupiditati. etiã abbatis serapio¬
nis tam grandis error. nequissimoꝵ ut ar¬

Expanded text:
eo quod illam anthropomorphon imaginem deitatis, quam proponere sibi in oratione consueuerat, aboleri de suo corde sentiret, ut in amarissimos fletus crebrosque singultus repente prorumpens in terramque prostratus cum heiulatu ualidissimo proclamaret: heu me miserum! tulerunt a me deum meum, et quem nunc teneam non habeo uel quem adorem aut interpellem iam nescio. super qua re ualde permoti nec non etiam praeteritae conlationis uirtute adhuc in nostris cordibus insidente ad abbatem Isaac rediuimus, quem comminus intuentes his sermonibus adorsi sumus. Licet nos etiam citra eius rei quae nuper oborta est nouitatem praeteritae conlationis, quae super orationis statu digesta eet, desiderium recurrere ad tuam beatitudinem postpositis omnibus inuitaret, adiecit tamen aliquid huic cupiditati etiam abbatis Sarapionis tam grauis error, nequissimorum at ar
Abbreviated transcription (Latin):
lubrit̾ indirupta iugitate discatis: ł sulli¬
miores intuitꝰ scandere illiꝰ u̾su ac meditat̾oe
possitis. hec gͥ uobis huiꝰ quã queritis disci¬
plinȩ atq orationis formula ꝓponet᷑: quam
unꝰqͥsq monachus ad uigem dei memoriam
tendens. incessabili cordis uolut̾one meditari.
erpulsa om̃iũ cogitõnũ uarietate consuescat
Quia nec alias ullo mͦ pot̾it retentare: nͥ
ab om̃ib fuerit corpalib curis ac sollicitu¬
dinib ab solutus. Quȩ sicut nobis a paucis
qͥ antiqͥssimoꝵ patrũ residui erant tradita
E ita a nobis qͦq ñ nͥ rarissitus ac uerȩ
sicientib intimat᷑.¬

Expanded text:
uoluere indisrupta iugitate discatis uel subliuoluere indisrupta iugitate discatis uel sublimiores intuitus scandere illius usu ae meditatione possitis. haec igitur nobis huius quam quaeritis disciplinae atque orationis formula proponetur, quam unusquisque monachus ad iugem dei memoriam tendens incessabili cordis uolutatione meditari expulsa omnium cogitationum uarietate consuescat, quia nec alias eam ullo modo poterit retentare, nisi ab omnibus fuerit corporalibus curis ac sollicitudinibus absolutus. quae sicut nobis a paucis qui antiquissimorum patrum residui erant tradita eet, ita a nobis quoque non nisi rarissimis ac uere sitientibus intimat
Abbreviated transcription (Latin):
prudent̃ agnoscit. Nec abscientia longe. ẽ:
qui cepit intelligere quid ignoret. Q iccir
co ñ uereor notã ꝓdicionis ł leuitatis in¬
currere: si ea q̃ ĩ suꝑiore tractatu de ꝑfecti¬
one orationis disserens disput̾omi subtraxe¬
rã. ꝓpalauero: quoꝵ uirtutẽ uobis ĩ hoc
exercicio ac studio constitutis. &̃ ministerio
nr̃i sermonis ꝑ dei grãm arbitror fuisse
reserandã. Quappt̃ scdm illã institutonẽ
quã paruuloꝵ eruditioni prudentissi¬
me comꝑastis: qͥ alias elem̃toꝵ tradicionẽ
pͥmã ꝑciꝑe ñ possunt. nec eoꝵ ł agnoscere
lineas. ł intrepida manu queunt descbere
caracteres. quã ꝓ trpis quibdam ⁊i formu¬
lis cerȩ diligent᷑ imp̃ssis. esfigies eoꝵ expͥm̾e
contẽplatione uigi n⁊ cotidiaua unt̾one consu¬
escant: huiꝰ quoq spũalis theoriȩ tradenda
uobis ÷ formula: ad quã semꝑ tenacissime
ur̃m intuitũ defigentes .ł. eãdẽ uoluere sa

Expanded text:
prudenter agnoscit, nec a scientia longe est, prudenter agnoscit, nec a scientia longe est, qui coepit intellegere quid ignoret. et idcirco non uereor notam proditionis uel leuitatis incurrere, si ea, quae in superiore tractatu de perfectione orationis disserens disputationi subtraxeram, propalaro, quorum uirtutem uobis in hoc exercitio ac studio conlocatis etiam sine ministerio nostri sermonis per dei gratiam arbitror fuisse reserandam. Quapropter secundum illam institutionem, quam paruulorum eruditioni prudentissime conparastis qui alias elementorum traditionem primam percipere non possunt nec eorum uel agnoscere lineas uel intrepida manu queunt describere characteres, quam protypiis quibusdam et formulis cerae diligenter inpressis effigies eorum exprimere contemplatione iugi et cotidiana imitatione consuescant, huius quoque spiritalis theoriae tradenda nobis est formula, ad quam semper tenacissime uestrum intuitum defigentes uel eandem salubriter
Abbreviated transcription (Latin):
minuta atq subtilis: ꝓxime puritatiᷤ
p̃signat udiciũ. Nec enĩ de his saltem
int̾rogare. ñ dicã introspice atq discer-¬
nere quispiã p̃ualebit: nͥ quẽ diligẽs
et efficax m̃tis industria ac sollicitu¬
do ꝑuigil. ad p̾scrutandã istarũ ꝓfun-¬
ditatem ꝑuex̾it quęstionũ: tastigateq
uitȩ iugis intentio. ꝑ exꝑientiã feci̾t
actualem at temptare puritatis huius
limina. ianuasq pulsare. Et iccirco
qm uideo uos ñ dicam ꝓ forib orationis
illiꝰ uerȩ de qͣ disserimꝰ astitisset᷑ s ipsis qͦdã¬
mͦ exꝑientie manib. penetralia eiꝰ nint̾iora
palpare. ⁊ quedam membra iamiãq contin¬
gere: nec me laboraturũ credo. ut iã intra
aͣlam quodã mͦ ipsiꝰ oberrantes. ĩ abdita qͦq
ĩ quantũ dñs direx̾it introducam⁊ nec tios
ad introspicienda ħ q̃ demonstranda sunt.
ullo difficultatis obstacło retardandos. Pro¬
ximꝰ enĩ cognitioni ẽ: qͥ qͥd inqͥrere debeat

Expanded text:
ximae puritatis praesignat indicium. nec enim de his saltim interrogare, non dicam introspicere atque discernere quispiam praeualebit, nisi quem diligens et efficax mentis industria ac sollicitudo peruigil ad perserutandam istarum profunditatem prouexerit quaestionum castigataeque uitae iugis intentio per experientiam fecerit actualem adtemptare puritatis huius limina ianuasque pulsare. et idcirco quoniam uideo uos non dicam pro foribus orationis illius uerae de qua disserimus adstitisse, sed ipsis quodammodo experientiae manibus penetralia eius et interiora palpare et quaedam membra iam iamque contingere, nec me laboraturum credo, ut iam intra aulam quodammodo ipsius oberrantes in adyta quoque, in quantum dominus direxerit, introducam, nec uos ad introspicienda haec quae demonstranda sunt ullo difficul. tatis obstaculo retardandos. proximus enim cognitioni est, qui quid inquirere debeat
Abbreviated transcription (Latin):
entis int̾ptarent᷑ eccłiȩ. Cũq ille non
scđm humilẽ litt̾e sonum. s sp̃ualiter
imaginẽ dei ac similitudinẽ tradi ab
uniu̾sis eccłarũ pͥncipib explanaret.
idq copioso sermone ac plurimis scͥp¬
t᷑arum testimoniis aꝓꝓbaret: nec posse
ĩ illam ĩm̃sam atq incop̃rehensibilẽ
n inuisibilẽ maiestatẽ aliqͥd huiꝰ mo¬
di cadere qͦd humana cõposicione ua¬
leat ac similitudine circunscribi: qͥppe
q̃ incorꝑea  incõposita simplexq nat᷑a
sit. queq sic̃ ocłis dep̾hendi. ita ieute
ñ ualeat estimari: tandẽ senex mul¬
tis ac ualidissimis doctissimi uiri as¬
sertionib motꝰ. ad fidẽ catholicȩ tra¬
ditionis attractꝰ ẽ. Cũq suꝑ hõc eiꝰ
assensu. infinita. ł abbatẽ pafnutium.
ł nos om̃s leticia repleuisset: qͦd scili¬
cet iurũ tante antiquitatis tantisq
uirtutib consũmatũ. imꝑicia sola
simplicitate rusticitatis errantem.
nequaquam usq ad sinem deinare dñs atra¬

Expanded text:
entur Ecclesiae. Cumque ille non secundum humilem litterae sonum, sed spiritaliter imaginem Dei ac similitudinem tradi ab universis Ecclesiarum principibus explanaret, idque copioso sermone ac plurimis Scripturarum testimoniis approbaret, nec posse in illam immensam et incomprehensibilem atque invisibilem majestatem aliquid hujusmodi cadere quod humana compositione valeat ac similitudine circumscribi, quippe quae incorporea et incomposita simplexque natura sit, quaeque sicut oculis deprehendi, ita mente non valeat aestimari; tandem senex, multis ac validissimis doctissimi viri assertionibus motus, ad fidem catholicae traditionis attractus est. Cumque super hoc ejus assensu infinita vel abbatem Paphnutium vel nos omnes laetitia replevisset, quod scilicet virum tantae antiquitatis tantisque virtutibus consummatum, imperitia sola et simplicitate rusticitatis errantem, nequaquam usque ad finem deviare Dominus a tra
Abbreviated transcription (Latin):
salutare mandatũ: qͥlibellũ ieunioꝵ & continentie tanti uiri claudat sententia. Ita
inqͥt debere monachũ ieuniis oꝑam dare. ut centũ annis ĩ corꝑe cõmoratur̃. Ita
motꝰ animi refrenare. ⁊ inuiriar obliusci: tristiciasq respuere. doloresq ac detm̃ta
contẽpnere: tanquã cotidie moritur̃. In illo nãq utilis ÷ prudens ꝙ discretio:eqͣli mo-
tuitum÷ qͦ cocidie singłis ꝙ mom̃tis accersiendũ ẽẽ se credit.

Expanded text:
salutare mandatum, quo libellum ieiuniorum et continentiae tsalutare mandatum, quo libellum ieiuniorum et continentiae tinquit debere monachum jejuniis operam dare, ut centum annis in corpore commoraturum; ita motus animi refrenare, et injuriarum oblivisci, tristitiasque respuere, dolores quoque ac detrimenta contemnere, tamquam quotidie moriturum. In illo namque utilis est prudensque discretiotuitum, quo cotidie singulisque momentis accersiendum esse se credit.
Abbreviated transcription (Latin):
serti mala ualitudine laborabat. ꝑ duos adolescentulos misit. Siquidẽ decem &
octo milib longe ab eccł̃ia cõmanebat. Qͥ pomis acceptis. c̃ ad p̾dicti senis tenderent
cellã: qͥd ibi ꝑfacile solet &̃ seniorib euenire: infusa repente densissima nebła. trami¬
tẽ recti itiñis ꝑdidert̃. Cũꝙ tota die ac nocte discurrentes ꝑauiã heremi uastitatẽ.
nequaquã potuissent egrotantis cellulã repꝑire: tã itmn̾is lassitudine. quã inedia sitiꝙ
tissime ꝑqͥsiti q̃ ĩ locis illis harenosis. tanꝗͣ. nib: imp̃ssa signant᷑. donec ea ł leui uen¬
toꝵ flatu tenus harena discurrens rursus oꝑiat: inuenti sunt ficus intactas ut
acceꝑant reseruasse: eligentes animã .s. magis quã fidẽ depositi ꝓdere: uitãꝙ potiꝰ amit¬
tere temꝑalẽ. quã semoris uiolare mandatũ. Adhuic unũ beati macharii ꝓferet᷑ a nob̾

Expanded text:
serti mala ualitudine laborabat, per duos adulescentulos misit: siquidem decem et serti mala ualitudine laborabat, per duos adulescentulos misit: siquidem decem et octo milibus longe ab ecclesia commanebat. qui pomis acceptis cum ad praedicti senis tenderent cellam, quod ibi perfacile solet etiam senioribus euenire, infusa repente densissima nebula tramitem recti itineris perdiderunt. cumque tota die ac nocte discurrentes per auiam heremi uastitatem nequaquam potuissent aegrotantis cellulam repperire, tam itineris lassitudine quam inedia sitique tissime perquisiti, quae in locis illis harenosis tamquam niuibus inpressa signantur, donec ea uel leui uentorum flatu tenuis harena discurrens rursus operiat, inuenti sunt ficus intactas ut acceperant reseruasse, eligentes scilicet animam magis quam fidem depositi prodere uitamque potius amittere temporalem quam senioris uiolare mandatum. Adhuc unum beati Macari proferetur nobis
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ito laboris & oꝑis sui. necessaria uictꝰ alim̃ta ꝑcipet. & ipse sue munificentie pietatẽ
tanquã debiti necessitate compleret: eo abundantiꝰ m̃cedẽ s conqͥrens ÷ ꝙͦ ambitu ma¬
iore pegͥno fr̃i ñ solũs uictꝰ necessaria. uer̃ꝙ̃ oꝑis instrum̃ta. & oꝑandi occasionẽ paut̃¬
contiilisset. Sed qm ĩ loco uͥ de ieuinioꝵ ucontinentie rigore dic̃e aliqͥd ꝓposuimꝰ.
affectio ioꝑa caritatis uident᷑ admixta: rursũ ad ꝓpositũ reu̾tentes. qͦddã pueroꝵ
etate ñ sensu. factũ ñ ĩmemorabile. senfit opꝰcło huic inseremꝰ. Nã c̃ ultra omẽm ad¬
mirationẽ. ficuis. qͥdã de amareote libye partib. uelut rẽ ante ĩ loco ñ uisã. aͥb ati ioħi
ab eodẽ loco sibi creditã gub̾nabat: hic confestĩ eas ad senẽ quendã qͥ ĩ int̾iorib de-¬

Expanded text:
merito laboris et operis sui necessaria victus alimenta perciperet, et ipse munificentiae suae pietatem merito laboris et operis sui necessaria victus alimenta perciperet, et ipse munificentiae suae pietatem tamquam debiti necessitate compleret; eo abundantius mercedem sibi conquirens, quo ambitu majore peregrino fratri non solum victus necessaria, verum eticontulisset. Sed quoniam in loco, ubi de ieiuniorum et continentiae rigore dicere aliquid proposuimus, adfectio et opera caritatis uidentur admixta, rursum ad propositum reuertentes quoddam puerorum aetate, non sensu, factum memorabile opusculo huic inseremus. nam cum ultra omnem admirationem ficus quidam de Mareotae Libyae partibus uelut rem ante in locab eodem sibi creditam gubernabat, hic confestim eas ad senem quendam, qui in interioribus de