comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stat¶ dei ipsius tamen orporis quo dimi¬
nita. egebatur: potentiara nesciebant. Et
ides pppric signanterq promiserat quos
ter. qunn uiderent filium hominis ueni¬
entem i regno suo idest in regia claritate.
quan spialiter ad natram suscepti ho¬
minis ptinentem. his ib uiris uoluit
esse conspuam. Nam illa n ipsius deitatis
mundis ade seruatur. nullo modo mor¬
tali adhu carne circundati intueri pote
illam tum ceris corporis formani tanto
splendore claficat: ut et facies eius solis ful¬
gori similis. euestitus candori niuium
esset equalis. ⁊ qua transfiguratione il
lud principalir agebatur. ut de cordibꝰ
apłorum cruciscandalum tolleretur:. nec
conturbaret eo m fidem uoluntarie hu-¬
militas passion quib reuelata esset ab¬
condite excellem dignitatis. Sed ñ mi¬
nore ꝓuidentia os sancte eccłie fundeba¬
tur. ut totum xͦ corpus agnosceret qua¬
liesset commutame donandum: et eiᷤ

Expanded text:
statem Dei, ipsius tamen corporis, quo Divistatem Dei, ipsius tamen corporis, quo Divinitas tegebatur, potentiam nesciebant. Et ideo proprie signanterque promiserat quosdtem, quam viderent Filium hominis venientem in regno suo , id est in regia claritate, quam specialiter ad naturam suscepti hominis pertinentem, his tribus viris voluit esse conspicuam. Nam illam ipsius Deitatis mundis corde servatur, nullo modo mortali adhuc carne circumdati intueri poterillam cum caeteris corporis formam tanto splendore clarificat, ut et facies ejus solis fulgori similis, et vestitus candori nivium esset aequalis . In qua transfiguratione illud quidem principaliter agebatur, ut de cordibus discipulorum crucis scandalum tolleretur; nec conturbaret eorum fidem voluntariae humilitas passionis, quibus revelata esset absconditae excellentia dignitatis. Sed non minore providentia spes sanctae Ecclesiae fundabatur, ut totum corpus Christi agnosceret quali esset commutatione donandum, et ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ne feruebat. contumelias illusionum et cru¬
delissime mortis opprobnium religioso ut
putabat et libero fastidio respuisset:beni¬
gna ab iħu mcrepatione torreptus. et ad
cupiditatem participande cum eo passionis
animatus est. Subsequins enim exhorta¬
tio saluatoris hoc inspirait. hoc docuit.
ut uolentes eum sequi regarent se sibi: ce
pro spe eternorum leuissimum ducerent
temporalium detrimenum. quia is de¬
mum animam suam saluam faceret: qu
Econstantie fortitudinem toto apłi corde
nchil de suscipiende crucis asperitate tre¬
larent. ut de supplicio xp̃i non crubescrfẽt.
pudendam sibi cam patientiam crederent
lie subitura erat seuiciam passionis. ut
amitteret głam potestatis: assimpsit
Hetrum et iacobum. fratremq cius io¬
ha lem. et consctnso cum eis seorsum mon¬
ti plso claritatem illius sue głe demon¬
stra quia licet intellexissent in eo maie¬

Expanded text:
ne fervebat, contumelias 194 illusionum et crune fervebat, contumelias 194 illusionum et crudelissimae mortis opprobrium religioso, ut putabat, et libero fastidio respuisset, benigna a Jesu increpatione correptus, et ad cupiditatem participandae cum eo passionis animatus est. Subsequens enim exhortatio Salvatoris hoc inspiravit, hoc docuit, ut volentes eum sequi, negarent se sibi, et pro spe aeternorum levissimum ducerent temporalium detrimentum: quia is demum animam suam salvam faceret, qui constantiae fortitudinem toto apostoli corde conciperent, et nihil de suscipiendae crucis asperitate trepidarent, ut de supplicio Christi non erubescerent, nec pudendam sibi eam patientiam crederent, quae sic subitura erat saevitiam passionis, ut non amitteret gloriam potestatis: Assumpsit Jesus Petrum, et Jacobum, et fratrem ejus Joannem , et conscenso cum eis seorsum monte praecelso, claritatem illis suae gloriae demonstravit: quia licet intellexissent in eo maje
Abbreviated transcription (Latin):
substantiam camis et sanguinis. Tantũq
in hac filei sublimitate complacint. tirbia¬
titudinis felicitate donatus. sarram ini¬
olabilis dͥeũs acciperet firmitatmn: supra
quam fundata eccl̃ia portis inferni et mor¬
tis legib preualeret. nec in soluendis aut
ligand Quorumq causis aliud ratum
esset in celo: quam quod petri sedistet arbe
gentie celsitudo. instruenda erat de infertous
substantie sacramento: ne apłica fides ad
głam confitende in xp̃o deitatis euecta. infir¬
mitatis nr̃e receptionem indignam impas¬
sibili deo atq incongruam iudicaret: et ita
iam in ipso humanam crederet glorificatam
esse naturam. ut nec supplicio posset affiq
nec morte dissolui. Et ideo dicente domino
quod oporteret eum ire iherusolimam. et ml̾¬
ta pati a semorib et a scribis ac princip:b
sacerdotum. et occidi. et tertia die resurgere:
cum beatus petrus qui superno illustratus
lumine de ardentissima filii dei confessio-¬

Expanded text:
substantiam carnis et sanguinis. Tantumque substantiam carnis et sanguinis. Tantumque in hac fidei sublimitate complacuit, ut beatitudinis felicitate donatus sacram inviolabilis petrae acciperet firmitatem, super quam fundata Ecclesia portis inferi et mortis legibus praevaleret, nec in solvendis aut ligandis quorumcumque causis aliud ratum esset in coelis quam quod Petri sedisset arbittae intelligentiae celsitudo instruenda erat de inferioris substantiae sacramento, ne apostolica fides ad gloriam confitendae in Christo Deitatis evecta, infirmitatis nostrae receptionem indignam impassibili Deo atque incongruam judicaret, et ita jam in ipso humanam crederet glorificatam esse naturam, ut nec supplicio posset affici, nec morte dissolvi. Et ideo dicente Domino quod oporteret eum ire Jerosolymam, et multa pati a senioribus et scribis ac principibus sacerdotum, et occidi, et tertia die resurgere , cum beatus Petrus, qui superno illustratus lumine, de ardentissima Filii Dei confessio
Abbreviated transcription (Latin):
interiorem mentium nr̃arum pulsauit
x uditum: ad magni nos sacramenti in
telligentiam uocat. Quani aspirante gr̃a
dei facilius assequemur: si considerationem
nr̃am ad ea que paulo suꝑius narrata refe¬
ramus. Saluator enim humani generis
ds xp̃c condens eam fidem que impios
ad iusticiam e mortuos reuocat ad uitam:
ad hoc discipulos suos monitis doctrine
et oꝑum muaculis imbuebat. ut idem et
unigenitus dei et filius hominis crederet᷑
Nartunum horum sine alie non prodetat.
a saluten. Et equalis erat periculi dñir
mine. dist sine deo solum hominem t̾redr¬
disse. cum utrunq esset pariter conficene¬
dum: quia sicut deo uera humanitat maho¬
mini merat uera diuinitas.  Ad confinan
uersas alioꝵ opiniones: quid ipsi de eo cride¬
rent quid ue sentirent. Ubi apłs pectus ꝑ
reuelationem summi patris corporta supe¬
rans et humana transcendens. uidit men¬
tis õculis filium dei uiui. et confessus est glo¬
riam deitatis: quia non ad solam respexit

Expanded text:
interiorem mentium nostrarum 193 pulsavit auditum, ad magni sacramenti nos intelligentiam vocat: quam aspirante gratia Dei facilius assequemur, si considerationem nostram ad ea quae paulo superius sunt narrata, referamus. Salvator enim humani generis Jesus Christus condens eam fidem quae et impios ad justitiam et mortuos revocat ad vitam, ad hoc discipulos suos doctrinae monitis et operum miraculis imbuebat, ut idem Christus et unigenitus Dei et hominis Filius crederetur. Nam unum horum sine altero non proderat ad salutem, et aequalis erat periculi, Dominmine, aut sine Deo solum hominem credidisse, cum utrumque esset pariter confitendum: quia sicut Deo vera humanitas, ita homini inerat vera Divinitas. Ad confirmandversas aliorum opiniones quid ipsi de eo crederent, quidve sentirent: ubi Petrus apostolus per revelationem summi Patris, corporea superans et humana transcendens, vidit mentis oculis Filium Dei vivi, et confessus est gloriam Deitatis, quia non ad solam respexit
Abbreviated transcription (Latin):
dens erat in nob̾ in uia: Ubi ergo cor
ardet. flammã mẽbra ñ sentiunt. Ubi
xp̃c ignis oꝑatur. dyaboli necesse ẽ ui¬
catur incendiũ: & ubi dei sp̃s feruet. fri¬
gidda fit flamma mortaliũ. Et hinc ẽ km̾i
mundus consona hodie deuotione con¬
celebrat: hinc qd insuꝑabilẽ fidẽ eius
lȩtior roma mirat᷑. quia radiis ȩt̃ni solis
accensus. ignẽ scli patient̃ sustinuit. &¬

Expanded text:
dens erat in nobis in via ? Ubi ergo cor dens erat in nobis in via ? Ubi ergo cor ardet, flammam membra non sentiunt; ubi Christi ignis operatur, diaboli necesse est vincatur incendium: et ubi Dei spiritus fervet, frigida fit flamma mortalium. Et hinc est, carmundus consona hodie devotione concelebrat, hinc quod inseparabilem fidem ejus laetior Roma miratur, qui radiis aeterni solis accensus ignem saeculi patienter sustinuit,
Abbreviated transcription (Latin):
animi ẽẽt ȩterna purgatio. et corpus qd̃
corrũpentib flãmis uita p̃sens desereret.
ad incorruptionẽ uiuendi damnata
morte transiret. Uere in cõparabile salu¬
beatitudo queritur. & flãmis refrigeriũ
p̃paratur: ut ait patriarcha dauid uerbiᷤ
martyrũ dicens. Transiuimꝰ ꝑ ignẽ &
aquã. et induxisti nos in refrigerium.
Transibat ꝑ ignẽ & aquã beatus lauren¬
tius. cũ hinc eũ mortifera mundi flãma
torreret. hinc cęlestis irrigui uitalis
unda ꝑfunderet. Transibat ꝑ ignẽ & aqͣm.
cũ uim furentis incendii: diuini fontis
clem̃tia temꝑaret. Ardebat gͦ laurentius.
sed uincebat ignis ille de quo ait salua.¬
tor. Ignẽ ueni mittere in terrã. quẽ uolo
ut ardeat. O nouũ mirandũq certam̃.
Unius eiusdẽq uiri & flãmis corpꝰ urebat᷑.
et ardentis fidei calore mens ignita fer-¬
uebat: sicut loquebant᷑ adinuicẽ euange.¬
lici illi uiri dicentes. Nonne cor nr̃m ar¬

Expanded text:
animi esset aeterna purgatio; et corpus quod animi esset aeterna purgatio; et corpus quod corrumpentibus flammis praesens vita desereret ad incorruptionem vivendi damnata morte transiret. Vere incomparabile salubeatitudo quaeritur, et flammis refrigerium praeparatur, 242 ut ait patriarcha David verbis martyrum dicens: Transivimus per ignem et aquam, et induxisti nos in refrigerium . Transibat per ignem et aquam beatus Laurentius, cum hinc eum mortifera mundi flamma torreret, hinc coelestis irrigui vitalis unda perfunderet. Transibat per ignem et aquam, cum vim furentis incendii divini fontis clementia temperaret. Ardebat ergo Laurentius, sed vincebat ignis ille de quo ait Salvator: Ignem veni mittere in terram, et quam volo, ut ardeat . O novum mirandumque! unius ejusdemque viri et flammis corpus urebatur, et ardentis fidei calore mens ignita fervebat; sicut loquebantur ad invicem evangelici viri dicentes: Nonne cor nostrum ar
Abbreviated transcription (Latin):
fidem xp̃o suo. & eccłiasticas opes in pau¬
perib seruaturũ. Propt̃ qd̃ ꝓtinus ad
tribunal rapitur impioꝵ: uir simplici¬
tate innocens. uirtute fortissimꝰ. nichil
sane alud deferens iudicanti quã uiuȩ
m̃tis constantiã. et illesȩ conscientiȩ pu¬
ritatem. deuotã deo offerens animã. &
castissimũ tradens ꝑsequenti corpus ad
penã. illud euangłicum seruans. nolite
timere eos qui occidunt corpꝰ. animã au¬
tem ñ possunt occidere. Excogitatur
itaq in laurentiũ ferabe torm̃tum: ut
qui metu mortis ñ mouebat᷑. acerbitate
supplicii frangeret᷑. sed quẽ suarũ con¬
fortabat multitudo uirtutũ. ñ poterat
uincere magnitudo penarũ. Parat᷑ ergo
craticula igne succensa: quȩ triũphalis
martyris & animũ fatigaret. & corpus
exureret. sed ignara ueri ꝑsequentium¬
turba. et chẏabolicis obcecata tenebris. ñ
uidebat qd adustio illa m̃broꝵ fidelis

Expanded text:
fidem Christo suo, et ecclesiasticas opes in paufidem Christo suo, et ecclesiasticas opes in pauperibus servaturum. Propter quod protinus ad tribunal rapitur impiorum vir simplicitate innocens, virtute fortissimus; nihil sane aliud deferens judicanti quam vivae mentis constantiam, et illaesae conscientiae puritatem, devotam Deo offerens animam, et castissimum tradens persequenti corpus ad poenam, illud evangelicum servans: Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere . Excogitatur itaque in Laurentium ferale tormentum, ut, qui metu mortis non movebatur, acerbitate supplicii frangeretur; sed quem suarum confortabat multitudo virtutum non poterat vincere magnitudo poenarum. Paratur ergo craticula igne succensa, quae triumphalis martyris et animum fatigaret, et corpus exureret. Sed ignara veri turba persequentium, et diabolicis obcaecata tenebris, non videbat quod adustio illa membrorum fidelis
Abbreviated transcription (Latin):
nis armauit. Nam cũ idem laurentius
passionẽ pat̾nam ut ꝑiissimꝰ filius in¬
consolabili merore defleret: sixtus p̾sci¬
entia scĩ sp̃s edocente futura dinoscens.
ait illi. Depone om̃em fili de mea morte
tristiciã: nec enĩ diu mea te contrista¬
bit absentia. post triduũ me sequeris.
Quo responso mens deuota ꝑcepta. indu¬
bitatam suscipiens obtimo abantistite
xp̃i martẏre ueritatẽ: nichilmagis pre
om̃ib curat. quã ut auaricia ꝑsequentis
qui de morte scõꝵ contristabat eccłiam.
de preda ȩccłiȩ gaudiũ ñ haberet. Inue¬
nit uir prudentissimꝰ unde acrius su¬
um possit torquere tortorẽ. O m̃em igit᷑
ȩccłiȩ censũ. cunctaq sacri uasa mini-¬
sterii. ne ca sacrilegus macularet aspe¬
ctus. conuocatis inopũ turbis pia ero¬
gatione distribuit: ut futurus martyr
in retributione celesti parit̃ & mercede
sui sanguinis. et tante liberalitatis p̃mio
ditaretur ñ dubitans in semetipso. se

Expanded text:
nis armavit. Nam cum idem Laurentius nis armavit. Nam cum idem Laurentius passionem paternam, ut piissimus filius inconsolabili moerore defleret, Xistus praescientia sancti Spiritus edocente, futura dignoscens, ait illi: Depone omnem, fili, de mea morte tristitiam; nec enim diu mea te contristabit absentia: post triduum me sequeris. Quo responso mens devota percepto, indubitatam suscipiens optimo ab antistite, et Christi martyre, veritatem, nihil magis prae omnibus curat, quam ut avaritia persequentis, quod de morte sanctorum contristabat Ecclesiam, de praeda Ecclesiae gaudium non haberet. Invenit vir prudentissimus, unde acrius suum posset torquere tortorem. Omnem igitur Ecclesiae censum, cunctaque sacri vasa ministerii, ne ea sacrilegus macularet aspectus, convocatis inopum turbis, pia erogatione distribuit, ut futurus martyr in retributione coelesti pariter, et mercede sui sanguinis, et tantae liberalitatis praemio ditaretur, non dubitans et in semetipso 241 se
Abbreviated transcription (Latin):
certa relatione didicimꝰ. cum
uenerabilis sixtus apłicȩ sedis
sacerdotio fungeret᷑. & scĩssimo
laurentii archyhyaconi ministerio roma¬
na floreret eccł̃ia: inuidia arcente dyabo¬
li aduersus nom̃ et fidẽ xp̃i flamma
durissimȩ ꝑsecutionis incanduit. atq
ut ꝑniciosius dñicum gregẽ feralis be¬
stiȩ rabies insatiata laniaret. nocendi ar¬
tifex immicus ꝑuigilis pͥus molit᷑ custo¬
diam pastoris eripe. & ideo sixtũ ante
om̃s summũ dñi sacerdotẽ furor genti¬
lis aggreditur. ut ȩccłiastica membra¬
tam ualido truncata capie. uelut muni-¬¬
mine presidii cęlestis amoto. cruentus ꝑ¬
secutor inuaderet. sed magnus ille sẏxtus
qui cõmissis a dõ sibi ouib affuerat pa¬
stor interris. aderat patronus ẽ celo. De¬
niq sc̃m laurentiũ quasi iam pontificis
sui solatio destitutũ. ad subeunda suꝑ¬
plicia manus pagana requirit: quẽ mi-¬
rabilis sixtus aduersus om̃ia seuientis
mala mundi. uaticinio ꝓphetici sermo¬

Expanded text:
certa relatione didicimus, cum venerabilis Xistus apostolicae sedis sacerdotio fungeretur, et 2ut sanctissimo Laurentii archidiaconi ministerio Romana floreret Ecclesia, invidia ardente diaboli, adversus nomen et fidem Christi flamma durissimae persecutionis incanduit; atque ut perniciosius dominicum gregem feralis bestiae rabies insatiata laniaret, nocendi artifex inimicus pervigilis prius molitur custodiam pastoris eripere. Et ideo Xistum ante omnes summum Domini sacerdotem furor gentilis aggreditur, ut ecclesiastica membrtam valido truncata capite, velut munimine praesidii coelestis amoto, cruentus persecutor invaderet. Sed magnus ille Xistus, qui commissis sibi a Deo ovibus adfuerat pastor in terris, aderat patronus e coelo. Denique S. Laurentium, quasi jam pontificis sui solatio destitutum, ad subeunda supplicia manus pagana perquirit: quem mirabilis Xistus adversus omnia saevientis mundi mala vaticinio prophetici sermo
Abbreviated transcription (Latin):
uasit. Uerũ nequis estimet & detalib
nos uelle declamare. nos ñ declamare
tur auctoris. Honestate conuiuii natura
ipsa quȩ nos ꝓducit honoretur. lȩti¬
cia mense ur̃ȩ ꝑtingat ad pauꝑes xp̃i.
familia ur̃a innocentie tripudiet disci¬
fugetur effusio. saltatricũ pestis: leno¬
cinia cantoꝵ. uoluptatũ fom̃ta: uentriᷤ
onera. naufragiũ mentis. cũ herodiadis
conuiuio abscidant᷑: ut presens gau¬
dium ur̃m ad lȩticiam ueniat sempi

Expanded text:
ucit. Verum ne quis existimet declamare nos velle de ta libus, nos non declamare tur auctoris; honestate convivii natura ipsa, quae vos produxit, honoretur; laetitia mensae vestrae pertingat ad pauperes, familia vestra innocentiae tripudiet discifugetur effusio; saltatricum pestis, lenocinia cantorum, voluptatum fomenta, ventris onera, naufragia mentium cum Herodiadis conviviis abscindantur; ut praesens gaudium vestrum ad laetitiam perveniat sempi
Abbreviated transcription (Latin):
allatum ẽ caput eius in disco: & datum
puellȩ. puella autẽ detulit matri suȩ.
Audistis fr̃s quanta nata sit de uolup¬
tate crudelitas. delibidine imꝑietas.
Auatum ẽ caput iohannis in disco: qui
domus: fiunt de pransorib spectatores.
uinũ transit in sanguinẽ. Finis appo¬
nitur in natali. in ortu exhibet᷑ occa¬
sus. Cosdiuinũ mutat᷑ in homicidiũ.
ꝑsonant scłoꝵ. Intrat bestia ñ puelia.
querit caput amputare ñ saltare. Dis-¬
currit fera ñ femina. asꝑgit iubas per
grandis crudelitate ñ corpore. & singu¬
laris fera usq dum capiat p̃dam fre¬
mit ore.dentib frendet. Ferrum non
suscipit: sed ꝓducit. Premonita inqͥt¬

Expanded text:
ejus in disco, et datum est puellae, et puella dedit matri suae. Audistis, fratres, quanta sit nata de voluptate crudelitas, de libidine impietas. Et allatum est caput ejus in disco. In m; fiunt de pransoribus spectatores, vinum transit in sanguinem, finis apponitur natali; in ortu exhibetur occasus, convivium in homicidium personant saecularem; intrat bestia, non puella; quaerit amputare, non saltare; discurrit fera, non femina; spargit jubas per grandis crudelitate, non corpore; et singularis fera usque dum capiat praedam, fremit ore, dentibus frendit; ferrum non suscipit, sed producit. Verum ne q
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem fris illicite possidere. et placere¬
captiuis criminũ. In nocentiȩ inimicis.
odiosa fit semper libertas. Nam uirtus
contraria uiciosis. sacrilegis exosa sc̃itas.
inimica castit᷑as impudicis. corruptis
integritas pena. luxuriosis aduersa fru-¬
angłista cum dicit. Dicebat ioħes. Non
tui. Ecce unde iohannes offendit. ecce
unde herodes furit.Malos qui monet.
offendit. Incurrit odiũ. qui arguit cri¬
minosos.Dicebat iohannes qđ erat le¬
gis. qđ iusticiȩ. qđ erat salutis: certe qđ
erat ñ odii sed amoris. Ecce qualẽ con¬
secutus ẽ ab imꝑio ꝓ pietate mercedẽ.
Uolens inquit occidere eũ. timuit popu¬
lum. Facile deuiat a iusticia. qui in
causis ñ dm̃ sed homines formidat.
huic timor peccandi differt facultatẽ.¬

Expanded text:
uxorem fratris illicite possidere. uxorem fratris illicite possidere. Captivis criminum, innocentiae inimicis odiosa fit semper libertas, virtus contraria vitiosis, sacrilegis exosa sanctitas, inimica castitas impudicis, corruptis integritas poena, luxuriosis adversa fruangelista cum dicit: Dicebat enim illi Jtui. Ecce unde Joannes offendit, ecce unde Herodes furit: malos qui monet, offendit; incurrit odium, qui arguit criminosos. Dicebat Joannes quod erat legis, quod justitiae, quod salutis; certe quod erat non odii, sed amoris: ecce qualem consecutus est ab impio pro pietate mercedem. Volens, inquit, occidere eum, timuit populum. Facile deviat a justitia, qui in causis non Deum, sed homines pertimescit. Hic timor peccandi facultate
Abbreviated transcription (Latin):
in loco undicis innocentiȩ ꝑsequutor.
Rogo ubi rerũ facies. ubi forma. ubi ꝑu¬
dor. ubi existimatio publici cognitoris:
ubi ds̃. ubi homo. ubi fas ubi lex. ubi
ipsius iura naturȩ. Simul om̃ia sunt
herodes te agente. te iudicante. te uiuen¬
de confusa.Tenuit inquit ioħem: & alli¬
gans posuit eũ in carcerẽ. Herodes te pe¬
tit causa. te arguunt Mcula: te carcer
accusat. te diuulgat ꝓdũcta in publicũ¬
pena. Iohannes iniuriat᷑. causã custodiȩ
qui requirit: in te inueniet qđ pumniat.
& in iohanne qd doleat.Iohannes orbi
notus. famȩ uirdute cognitus: celebra¬
tissimus sc̃itate: dũ attrahit ad se inqui¬
sitores inuirię. facit ut tuus cunctis in¬
notescat incestus. Agit ut te habeat con¬
fusio publica. quẽ corrigere ñ ualuit
secreta correptio et priuata. Herodẽ io¬
hannes monitis ñ accusatione pulsauit.¬
uoluit ñ ꝑire. sed herodes facib libidi¬
nis ardens. perire maluit quã redire: &

Expanded text:
in loco vindicis innocentiae persecutor? in loco vindicis innocentiae persecutor? Rogo ubi rerum facies? ubi fama? ubi pudor? ubi existimatio publici cognitoris? certe ubi Deus? ubi homo? ubi fas? ubi lex? ubi ipsius jura naturae? Simul omnia sunt, Herodes, te agente, te judicante, te jubente confusa. Tenuit, inquit, Joannem, et alligavit eum, et posuit in carcere. Herodes, te causa petit, te arguunt vincula, te carcer accusat, te divulgat producta in publicum Joannis injuria: causam custodiae qui requirit, invenit in te quod puniat, et in Joanne quod doleat. Joannes orbi notus, fama virtutis cognitus, celebratissimus sanctitate, dum trahit ad se suae inquisitores injuriae, facit ut tuus cunctis innotescat incestus; agit ut te habeat confusio publica, quem corrigere non potuit secreta correctio. Herodem Joannes monitis, non accusatione pulsavoluit, non perire: sed Herodes facibus libidinis ardens perire maluit quam redire, et
Abbreviated transcription (Latin):
lum. pudiciciȩ titulus: castitatis exẽplũ.
pęnitentiȩ iua:. peccatoꝵ uenia. fidei disci¬
plina. Iohannes maior homine. parange¬
lis. legis summa. euangłii sanctio: apłoꝵ
uox filentiũ ꝓphetarũ. lucerna mundi.
totius medius trinitatis: & hic tantus¬
datur incestę. traditur adulterȩ. addi¬
citur saltatrici. Merito ergo confusa
sunt uiscera: corda tremuerunt. At uero
sustulit. confudit ordinẽ:tererauit re-¬
gnum. corrupit quicquid erat religioniᷤ:
sicarius in ciues. in nobiles latro:. insoci¬
ans terrã cruore. in siti sanguinis ꝑma¬
nebat. Hinc ẽ qd iohannis sanguinem
pium. in poculo crudelitatis absorbuit.
Sed ista lectio iam loquatur. Herodes in¬
quit tenuit iohannẽ. & alligauit eum.
Qui uincula soluerat peccatoꝵ. peccato¬
ris uinculis alligat᷑: ut uincta uenia lo¬
cum ueniȩ ñ relinquat. Alligauit eũ.
et posuit in carcere.Herodes tu adulte¬
rium facis. & in carcerẽ uadit iohannes:
Sic iudicat sedens in loco iudicis reus.

Expanded text:
castitatis exemplum, poenitentiae via, peccatorum venia, fidei disciplina; Joannes major homine, par angelis, legis summa, Evangelii sanctio, apostolorum vox, silentium prophetarum, lucerna mundi, totius medius Trinitatis, datur incestae, traditur adulterae, addicitur saltatrici. Merito ergo concussa sunt viscera, corda tremuerunt. At Heroderdotium sustulit, confudit ordinem, temeravit regnum, corrupit quidquid erat religionis; sicarius in cives, in nobiles latro, populatorans cruore terram, in siti sanguinis permanebat. Hinc est quod Joannis sanguinem pium ingenti poculo crudelitatis absorbuit: sed ipsa lectio jam loquatur. Herodes, inquit, tenuit Joannem, et alligavit eum. Qui vincula solverat peccatorum, peccatoris vinculis alligatur, ut vincta venia locum veniae non relinquat. Alligavit eum et posuit in carcere. Herodes, tu adulterium facis, et in carcerem vadit Joannes? Sic judicas sedens in loco judicis reus,
Abbreviated transcription (Latin):
licia. que adam eiecit de paradysi deli-¬
ciis. Hȩc cȩlestes homines facit t̃renos.
hȩc humanũ genus mersit in infernũ:
hȩc uitam abstulit mundo. ꝓpter uniuᷤ
arboris pomũ. hoc ẽ malũ qđ̃ homine ᷤ
ducit ad mortem. hoc malũ fugit he-¬
lẏas ꝓpheta. Et cuius lingua clauis
facta ẽ cȩli. tanquã reus fugit a facie
mulieris. Hec inuenit uerũ laborẽ &
pressurã. quȩ nunc occidit ioħem bap¬
tistam. Deicit puericiã. ꝑdit iuuentu¬
tem: illicit & inquietat emortuã sene¬
ctutem. Premonita inquit a matre sua.
da mͥ inquit in disco caput ioħis bap

Expanded text:
disi deliciis ; haec coelestes homines fecit esse terrenos, haec humanum genus misit in infernum, haec vitam abstulit mundo propter unius arboris pomum. Hoc malum quod homines ducit ad mortem, hoc malum fugit Elias propheta ; et cujus lingua clavis facta est coeli, tamquam reus fugit a facie mulieris; haec invenit verum laborem et pressuram, quae nunc occidit Joannem Baptistam, dejicit pueritiam, perdit juventutem, illicit et inquietat emortuam senectutem. Praemonita a matre sua, Da mihi, inquit, in disco caput Jo
Abbreviated transcription (Latin):
odie nobis iohannis uirtus.
herodis feritas cũ refert᷑.
confusa sunt uiscera
corda tremuerunt: caligauit uisus. hebu¬
it intellectus. aufugit auditus. Aut qͥd
constat in sensib humanis. quando ꝑdit
uirtutũ magnitudinẽ criminũ magni.¬
tudo: herodes inquit tenuit iohannẽ
et alligans posuit eũ in carcerẽ. Ioħes¬

Expanded text:
odie nobis Joannis virtus, Herodis feritas dum refertur, concussa sunt viscera, corda tremuerunt, caligavit visus, intellectus hebuit, aufugit auditus. Aut quid constat in sensibus humanis, quando perdidit virtutum magnitudinem criminum magnitudo? Herodes, inquit, tenuit Joannem et alligavit eum, et posuit in carcere . Jo
Abbreviated transcription (Latin):
in herodẽ. quia satis auditor intelli¬
git quanta sit gła martyris. quando
miserram ꝑsecutoris audierit. Uerũta¬
men nos conuenit scire. quia ioh̾es de
morte sua natus ẽ: & de natali suo he¬
rodes mortuus est.¬

Expanded text:
in Herodiadem; quia satis auditor intelligit quanta sit felicitas martyris, quando miseriam persecutoris audierit: scire tamen nos convenit quia et Joannes de morte sua natus est, et de natali suo mortuus est
Abbreviated transcription (Latin):
amore castigat. Bene ieiunat: qͥ
fraternas mniurus pacifici pectoris
lenitate dimitit. Gratissimum dõ
defert ieiunnmm: qui mentem suã
a prauis cogitationib. oculos a con-¬
cupiscentia. liiguam manusq ali¬
te custodit. Et post om̃ia frater
beatus eris & bene esuries panem
ac sities pocuum. si xp̃iane m̃tis
affectu cȩꝓcis esurire & sitire iu¬
sticiam: siciꝑ ipse dñs dixit. Be-¬
ati qui esuriunt & sitiunt iusti¬
ciam: quia ipsorum ẽ regnũ cȩ¬
lorum. Propter quod kmni si uo¬
lumus diabolum suꝑare eum xp̃o.
si desideramus transeuntes e scło
regnare cum dño. si optainus sa¬
eratissimum resurrectionis dñicȩ
diem letis mentib celebrare: ab
ȩsca quidem uel potu ꝓ uiribus
temꝑemus: auitiis autem totis
uiribus ieninemus.

Expanded text:
amore castigat: bene jejunat, qui amore castigat: bene jejunat, qui fraternas injurias pacifici pectoris lenitate dimittit: gratissimum Deo defert jejunium, qui mentem suam a pravis cogitationibus, oculos a concuspiscentia, linguam manusque a lite custodit. Et post omnia, frater, beatus eris, et bene esuries panem ac sities poculum, si Christianae mentis affectu coeperis esurire et sitire justitiam, sicut ipse Dominus dixit: Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam, quia ipsorum est regnum coelorum . Propter quod, carissimi, si volumus diabolum superare cum Christo; si desideramus transeuntes a saeculo regnare cum Deo; si optamus sacratissimum resurrectionis dominicae diem laetis mentibus celebrare, ab esca quidem vel potu pro viribus temperemus, a vitiis autem totis viribus jejunemus.
Abbreviated transcription (Latin):
bellum gerebat: nec molli adula¬
tione frangitur. nec durissimis in-¬
iuriis commouetur: sed ita ad om̃a
mnuniei temptamenta respondit:
ne possit in uno eodemq dõ & ho¬
mine cęlestis mysterii deprehende¬
re sacramentum. Et ideo fr̃s do-¬
minici certaminis uictorieq exem¬
plum sequentes. & diabolicas pre¬
cauentes insidias: horum quadra¬
ginta dierum acceptabile dõ nr̃o
ieunium celebremus. Tunc enim
dolos aduersarii suꝑare poterimꝰ.
si continuatis precib aut ꝑ casta
ieninia corporis uitia compescamꝰ
aut cor nrm ab onuĩ uanitate &
ambitione purgemus: ut ait ipse
saluator. Hoc genis non eieitur:
nisi ieumiis & oratione. Bene au-¬
tem ieiunat: quieunq esuriem
suam refecti pauꝑis satietate su¬
stentat. Bene ieiunat: qui diui¬
ni recordatione iudicii semetipsũ
refrenans ab om̃i se illecebrarum
uoluptate suspendit. Bene ieni¬
nat: qui carnem suam uitiorum
germina pullul antẽ. sc̃arum me¬
ditatione uirtutim. & sobrietatis

Expanded text:
bellum gerebat, nec molli adulatione frangitur, nec durissimis injuriis commovetur, sed ita ad omnia inimici tentamenta respondit, 132 ne posset in uno eodemque Deo et homine coelestis mysterii deprehendere sacramentum. Et ideo, fratres, dominici certaminis, victoriaeque exemplum sequentes, et diabolicas praecaventes insidias, horum quadraginta dierum acceptabile Deo nostro jejunium celebremus. Tunc enim dolos adversarii superare poterimus, si continuatis precibus, aut per casta jejunia corporis vitia compescamus, aut cor nostrum ab omni vanitate et ambitione purgemus, ut ait ipse Salvator: Hoc genus non ejicitur, nisi jejuniis, et oratione . Bene autem jejunat quicunque esuriem suam refecti pauperis satietate sustentat: bene jejunat, qui divini recordatione jejunii semetipsum refrenans ab omni illecebrarum voluptate suspendit: bene jejunat, qui carnem suam vitiorum germina pullulantem, sanctarum meditatione virtutum, et sobrietatis
Abbreviated transcription (Latin):
confert si preceps hinc in plana
descendero: Aut cur adulationis
tuȩ tenpptamentis ista ꝑsuadeas:
cum tuisit oꝑis de suꝑioribꝰ corru¬
entem ad inferiora deicere: Post
hȩc uero ut lectio decursa testat᷑
duxit illum in montem excelsum:
& ostendit ei om̃ia regna mundi
dicens. Hec omĩa tibi dabo: si ꝓ¬
cidens adoraueris me. Ut fallax
deceptor offert quod non habet.
& ut uere cecus celorum dño ter¬
rarum regna promittit. Hec om̃a
inquit tibi dabo: si procidens ad¬
oraueris me. Tere procidet & ca¬
det: qui non largiente dõ sed
ad nutum diaboli acquirit scłi
dignitates. Respondit autem ei
dñs. Uade retro sathana: scriptũ
est enim. Dnm̃ dm tuum adora¬
temptando adhoc usq ꝑuenit.
ut se ab adorando d̃ĩ filio posce¬
ret adorari: estinans quod xp̃c
qui decipi laudis siȩ subreptio¬
ne non potuit: incignatione in¬
geste contumeliȩ se proderet ex¬
ploranti. Sed fortisimus ꝓpugna¬

Expanded text:
confert, si per praeceps hinc in plana confert, si per praeceps hinc in plana descendero? aut cur adulationis tuae tentamentis ista persuadeas, cum tui sit operis de superioribus corruentem ad inferiora dejicere? Post haec vero, ut lectio decursa testatur: Duxit illum in montem excelsum, et ostendit ei omnia regna mundi, dicens: Haec omnia tibi dabo, si procidens adoraveris me: ut fallax deceptor offert, quod non habet; et ut vere caecus coelorum Domino terrarum regna promittit: Haec omnia, inquit, tibi dabo si procidens adoraveris me. Vere procidit et cadit, qui non largiente Deo, sed ad nutum diaboli acquirit saeculi dignitates. Respondit autem ei Dominus: Vade retro, Satana; scriptum enim est: Dominum Deum tuum adoratentando ad hoc usque pervenit, ut se ab adorando Dei Filio posceret adorari, aestimans, quod Christus, qui decipi laudis suae subreptione non potuit, indignatione ingestae contumeliae se proderet exploranti. Sed fortissimus propugna
Abbreviated transcription (Latin):
bum autem dĩ cunctis fidelibus
substantiam sempit̃nȩ salutis ope¬
ratur. Sed doceri cupiens nescius
immicus: stanti dño suꝑ pinnam
templi iterum ait. Si filius dei
es. mitte te deorsum. Seriptum
est enim quod angłis suis man¬
dauit de te: ut manib tollant
te: ne uniquã offendas ad lapidẽ
pedem tuum. Mitte te inquit de
sed obedire ei ille non poterat
qui cadere nesciebat: nec quicquã
de dño subreptor impetrat: quia
non sunt religionis enis uerba
sed fraudis. Quem redemptor hu¬
mani generis rursus telo senten¬
tiȩ celestis reuerberat dicens Seri¬
ptum est. Non temptabis dnm̃
dm̃ tuum. Qua responsione ne
quid manifesta ueritate auctor
falsitatis audiret: uerboꝵ sensuũ¬
q moderator dñs exalto se dare ñ
prodidit se posse. nec non posse
mentitus est. sed scriptum ẽ. ait.
non temptabis dnm̃ dm̃ tuum: id
est dm̃ temptat qui iactantię sue.
uitio suꝑfluam & inutilem uult
ostentare uirtutem. Quid enun
itilitatis habet: quid commodi

Expanded text:
bum autem Dei cunctis fidelibus substantiam sempiternae salutis operatur. Sed doceri nescius inimicus, stanti Domino super pinnam templi iterum ait: Si Filius Dei es, mitte te deorsum; scriptum est enim, quod Angelis suis mandavit de te, ut manibus tollant te, ne unquam offendas ad lapidem pedem tuum . Mitte te, inquit, deosed obedire ei ille non poterat, qui cadere nesciebat. Nec quidquam de Domino surreptor impetrat, quia non sunt religionis ejus verba sed fraudes. Quem Redemptor humani generis rursus telo sententiae 131 coelestis everberat, dicens: Scriptum est: Non tentabis Dominum Deum tuum. Qua responsione ne quid manifesta veritate auctor falsitatis audiret, verborum sensuumque moderator Dominus ex alto dare, nec prodidit se posse, nec non posse mentitus est, sed scriptum est, ait: Non tentabis Dominum Deum tuum. Id est, Deum tentat, qui jactantiae suae vitio superfluam et inutilem vult ostentare virtutem. Quid enim utilitatis habet, quid commodi
Abbreviated transcription (Latin):
rat incertior rediret: in estimate
prudentie dñs nec in ẽẽ sibi esu¬
riem denegauit: nec manducan¬
di necessitatem se habere. ꝓfess
est. Non inquit in pane tantum
uiuit homo sed in om̃i uerbo dei:
hoc est & si ego esuriam. michi
tamen diabole non est necessarius

Expanded text:
rat, incertior redderetur, inaestimatae rat, incertior redderetur, inaestimatae prudentiae Dominus, nec inesse sibi esuriem denegavit, nec manducandi necessitatem se habere professus est. Non, inquit, in pane tantum vivit homo, sed in omni verbo Dei. Hoc est: etsi ego esuriam, mihi tamen, diabole, non est necessarius
Abbreviated transcription (Latin):
firmum q hominem reuocaret
ad dm̃: esuriem. lassitudinẽ. me¬
rorem. & omia in se humani cor¬
poris infirma suscepit. Int̾ ista
ergo diabolus dubius & incertꝰ:
hoc cum esuriente dñõ sermone
congreditur. Si filius dei es: die
ut lapides isti panes fiant. Stul¬
tus & audax qui putaret dĩ fili¬
um diabolicam uoluntatẽ eden¬
di necessitate facturum: quasi uͦ¬
impossibile ei eẽt in panem lapi¬
des cominutare: qui quondam si¬
tientib in deserto populis de pe¬
tra arida. largissima aquarũ flu¬
enta ꝓdxit. Aut esurienti sibi
post quadraginta dierum ienini¬
um escam non poterat pre uidere:
cuius p̃cepto ut innumerabilis he¬
breoꝵ exercitus pasceretur. cȩlestia
de nubibus alimenta fluxerunt:
Sed uere om̃ps unigenitus qui
nram̃ magis esuriret salutẽ. tali
temptatorem suum responsio¬
ne confudit. Non in pane tan-¬
tum uiuit homo: sed in om̃i uer¬
bo dĩ. Quo responso karissimi
ut explorator qui meertus uene¬

Expanded text:
firmumque hominem revocaret firmumque hominem revocaret ad Deum, esuriem, lassitudinem, moerorem et omnia in se humani corporis infirma suscepit. Inter ista ergo diabolus dubius et incertus, hoc cum esuriente Domino sermone congreditur: Si Filius Dei 130 es, dic ut lapides isti panes fiant . Stultus, et audax, qui putaret Dei Filium diabolicam voluntatem edendi necessitate facturum: quasi impossibile esset in panem lapides commutare, qui quondam sitientibus in deserto populis de petra arida largissima aquarum fluenta produxit : aut esurienti sibi post quadraginta dierum jejunium escam non poterat providere, cujus praecepto, ut innumerabilis Hebraeorum exercitus pasceretur, coelestia de nubibus alimenta fluxerunt . Sed vero omnipotens Unigenitus, qui nostram magis esuriret salutem, tali tentatorem suum responsione confudit: Non in pane tantum vivit homo, sed in omni verbo Dei . Quo responso, carissimi, ut explorator, qui incertus vene
Abbreviated transcription (Latin):
eractum a dño nr̃o
lectum est cum tem¬
pͣtatore certamen. nr̃e securita
quos olim apud paradysum per¬
suasione serpentis paterna p̃uari¬
catio deiecit in mortẽ: dominieus
nunc triumphus erexit ad uitã.
Nobis itaq uicit: qui dignatus
est esurire. ꝓ nobis. Aggreditur
itaq diabolus temptare xp̃m̃: ex¬
ploratq sollicitus si forte illum
dei cẽ filium deprehendat:. eui
nullum corruptionis suȩ uidet
inesse uestigium. Mirãtur parit̃
ac turbatur huiusmodi in hoc
scłm aduentasse hominem. qui
natus quidem eẽt de femina: sed
non esset abhomine procreatus.
Suspicatur illum di ẽẽ filium.
quem continuatum quadragin¬
ta dierum uidet explicuisse ie¬
iunium.: sed rursus dubitat
diuinam illi inesse naturam. quẽ
quasi infirmum intercȩteros ho¬
mines ꝑspicit esurire. Stupet
acconitus quȩ sit ista nouitas
humanum non habere peccatũ:
& necessitatem peccatoris homi¬
nis sustinere. Xp̃e autem dñs re¬
demptorq noster ut ꝑditum in-¬

Expanded text:
eractum a Domino nostro lectum est, cum tentatore certamen, nostrae securitatquos olim apud paradisum persuasione serpentis paterna praevaricatio dejecit in mortem, dominicus nunc triumphus erexit ad vitam. Nobis itaque vicit qui dignatus est esurire pro nobis. Aggreditur itaque diabolus tentare Christum, exploratque sollicitus si forte illum Dei esse Filium deprehendat, cui nullum corruptionis suae videt esse vestigium. Miratur pariter ac turbatur hujusmodi in hoc saeculum adventasse hominem, qui natus quidem esset de femina, sed non esset ab homine procreatus. Suspicatur illum Dei esse Filium, quem continuatum quadraginta dierum videt explicuisse jejunium; sed rursus dubitat divinam illi inesse naturam, quem quasi infirmum inter caeteros homines perspicit esurire. Stupet attonitus quae sit ista novitas, humanum non habere peccatum, et necessitatem peccatoris hominis sustinere. Christus autem Dominus Redemptorque noster, ut perditum in
Abbreviated transcription (Latin):
modo in isaia suꝑ uirgam de racdi¬
ce iesse. & florem qui de radice
conscendit. septem spẽ uirtutũ
descendisse narrantur: ita & e
contrario uitiorũ numerus in di¬
abolo conseeratus sit. Factum ẽ.
autem cum hec diceret: extollenꝰ
uocem quȩdam mulier de tur¬
ba dixit illi. Beatus uenter qui

Expanded text:
modo in Isaia super virgam de radimodo in Isaia super virgam de radice Jesse, et florem qui de radice ejus conscendit, septem spiritus virtutum descendisse narrantur, ita et e contrario vitiorum numerus in diabolo consecratus sit. Factum est autem cum haec diceret, extollens vocem quaedam mulier de turba dixit illi: Beatus vente
Abbreviated transcription (Latin):
indelicet a nideis ambulauit ꝑ
gentium solitudines. Quȩ cum
postea dño credidissent: ille non
inuento loco in nationib dixit
Reuertar in domum meam pri¬
stinam unde exiui: habebo nu¬
deos quos ante dimiseram. Et
ueniens inuenit uacantẽ. scopis
non habebat dicentem dimitte¬
tur uobis domus ura deserta.
Q uia igitur dĩ & angłorum p̃¬
sidia non habebant. & ornati erant
suꝑfluis obseruationib phariseoꝵ
reuertitur ad eos diabolus: & septe¬
nario sibi nuniero demonum adddi¬
to. habitat pristinam domum &
fiunt posteriora illius popłi peio¬
ra prioribus. Multo enim nime
maiore demonum numero. possi¬
dentur:. blasphemantes in synago¬
gis suis x pm̃ iħm quã in egipto
possessi fuerant ante legis notitiã.
quia aliud est uenturum ñ crede¬
re aliud eum non suscepisse qui
uenerat. Septenarium autem
numerum adiunctum diabolo
uel propter sabbatũ intellige. uł
propter numerum sp̃e scĩ. ut quo¬

Expanded text:
videlicet a Judaeis, ambulavit per videlicet a Judaeis, ambulavit per gentium solitudines; quae cum postea Domino credidissent, ille non invento loco in nationibus, dixit, revertar in domum meam pristinam unde exivi. Habeo Judaeos, quos ante dimiseram. Et veniens invenit vacantem scopis mnon habebat dicentem: Dimittetur vobis domus vestra deserta . Quia igitur Dei et angelorum praesidia non habebant, et ornati erant superfluis observationibus Pharisaeorum, revertitur ad eos diabolus, et septenario sibi numero daemonum addito, habitat pristinam domum, et fiunt posteriora illius populi pejora prioribus. Multo enim nunc majore daemonum numero possidentur, blasphemantes in synagogis suis Christum Jesum, quam in Aegypto possessi fuerant ante legis notitiam. Quia aliud est venturum non credere, aliud eum non suscepisse qui venerit. Septenarium enim numerum adjunctum diabolo, vel propter sabbatum intellige, vel propter numerum Spiritus sancti, ut quo
Abbreviated transcription (Latin):
filii ur̃i in quo eiciunt: Id̃o ip¬
si iudices ur̃i erunt. Dixit hoc¬
ib̃u xpi bene conseii fuerant.
nichil se malarum artium abo¬
no magistro didicisse: ut in prin¬
cipe demoniorũ eicerent demo¬
nes. Idõ inquit ipsi. iudices ur̃i
erunt. Ipsi inquit. ipsi ignobi¬
lia & contemptibilia huius mun¬
di. in quib non artificiosa malig¬
nitas. sed scã simplicitas mee uir¬
tutis apparc. uisi testes mei ui
prioribus. Melius quippe erat
ei uiam ueritatis non cognoscere.
quam post agnitionem retrorsũ
conuerti. Quod in iuda tradito¬
re. uel symone mago. cȩterisq ta¬
lib specialiter legimus impletũ
Quo autem generaliter hȩe para¬
bola tendat. ipse scdm matheum
saluator exposuit: ubi ea termi¬
nata mox subdidit dicens. sic erit
& generationi hiic pessimȩ: id ẽ
quod de uno quolibet. specialiter
geri solere narraui. hoc in tota ge¬
neraliter hunis popłi gente geri
non desinit. Immundus quupe

Expanded text:
filii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipfilii vestri in quo ejiciunt? Ideo ipsi e sibi conscii fuerant, nihil se malarum artium a bono magistro didicisse, ut in principe daemoniorum ejicerent daemones. Ideo inquit ipsi judices erunt vestri, ipsi inquit ipsi ignobilia et contemptibilia hujus mundi, in quibus non artificiosa malignitas, sed sancta simplicitas meae virtutis apparet, ipsi testes mei, juprioribus. Melius quippe erat ei viam veritatis non cognoscere, quam post agnitionem retrorsum converti. Quod in Juda traditore, vel Simone mago, caeterisque talibus, specialiter legimus impletum. Quo autem generaliter haec parabola tendat, ipse secundum Matthaeum Salvator exposuit, ubi, ea terminata, mox subdidit dicens: Sic erit et generationi huic pessimae. Id est, quod de uno quolibet specialiter geri solere narravi, hoc in tota gennon desinit. Immundus quippe
Abbreviated transcription (Latin):
sum: quod sine ulla contradiẽ¬
seẽ & indiuidue trinitatis indi¬
uiduum. inmo quia indiuiduũ
manet regnum: desistant arria¬
ni minorem patre filium. mino¬
rem filio sem̃ dicere spm̃: quia
quorum unum ẽ regnum. horũ
est & una maiestas. Si autem &
sathanas in se ipsum chiuisus est:
quomodo stabit regnum ipsius.
quia dicitis in beel ⁊ ebub eicere
me demonia: Hoc dicens ex ip¬
sorum confessione uolebat intel¬
ligi: quod in eum non credendo
in regno diaboli ẽẽ delegissent:
quod utiq aduersum se diuisũ
stare non posset. Eligant ergo
pharisei quod uoluerint. Si sa¬
thanas sathanan non potest eice¬
re: nichil contra dnm quod diee¬
rent inuenire potuerunt. Si au¬
tem potest multomagis sibi pro¬
spiciant & recedant de regno eiꝰ.
quod aduersum se diuisum sta¬
re non potest. In quo autẽ dñs
iħ̾c. xp̃e eiciat demones: ne de¬
monioꝵ principem existiment
attendant qđ sequitur. Si autẽ
ego in beel ⁊ebub eicio demonia:

Expanded text:
sum, quod sine ulla contradicsum, quod sine ulla contradicsanctae et individuae Trinitatis, individuum, imo quia individuum manet regnum, desistant Ariani minorem Patre Filium, minorem Filio sanctum dicere Spiritum. Quia quorum unum est regnum, horum est et una majestas. Si autem et Satanas in seipso divisus est, quomodo stabit regnum ipsius, quia dicitis in Beelzebub ejicere me daemonia? Hoc dicens, ex ipsorum confessione volebat intelligi quod in eum non credendo in regno diaboli esse elegissent, quod utique adversum se divisum stare non posset. Eligant ergo Pharisaei quod voluerint. Si Satanas Satanam non potest ejicere, nihil contra Dominum quod dicerent, invenire potuerunt. Si autem potest, multo magis sibi prospiciant et recedant de regno ejus, quod adversum se divisum stare non potest. In quo autem Dominus Christus ejiciat daemones, ne daemoniorum principem existiment, attendant quod sequitur. Si autem ego in Beelzebub ejicio daemonia,
Abbreviated transcription (Latin):
interp̃tatur: obsordes uidelicet
immolaticii cruoris. ex eunis
spurcissimo ritu uel nomine pͥn¬
cipem demonior cognomina¬
bant. Et alii temptantes signũ
de celo querebant ab eo: uel in
morem helye ignem de sublimi
uienire eupiebant: uel in simili¬
tudinem samuhelis tempore esti¬
uo mugire tonitrua. choruscare
fulgura. imbres ruere: quasi
non possent & illa calumpnia¬
ri & dicere. ex occultis & uariis
aeris passionibus accidisse. At
tu qui calumpniaris ea que o-¬
culis uides. manu tenes. utilita¬
te sentis: quid facies de his quȩ
de celo uenerint: Utiq respo¬
ndebis. & magos in egypto mul¬
ta signa fecisse decelo. Ipse au¬
tem ut uidit cogitationes eoꝵ:
dixit cis. Omẽ regnum in se ip¬
sum diuisum desolabitur: & do¬
mus supra domum cadet. Non
ad dicta sed ad cogitata respon¬
dit. ut uel sic compellerentur
credere potentiam eius: qui cor¬
dis indebat occulta. Si autem
om̃e regnum in seipso diuisum
desolabitur: ergo patris &. filii

Expanded text:
interpretatur, ob sordes videlicet immolatii cruoris, ex cujus spurcissimo ritu vel nomine principem daemoniorum cognominabant. Et alii tentantes, signum de coelo quaerebant ab eo. Vel in morem Eliae ignem de sublimi venire cupiebant, vel in similitudinem Samuelis tempore aestivo mugire tonitrua, coruscare fulgura, imbres ruere, quasi non possint et illa calumniari, et dicere ex occultis et variis aeris passionibus accidisse. At tu qui calumniaris ea quae oculis vides, manu tenes, utilitate sentis, qui feceris de iis quae de coelo venerint? Utique respondebis, et magos in Aegypto multa signa fecisse de coelo. Ipse autem ut vidit cogitationes eorum, dixit eis: Omne regnum in seipso divisum desolabitur, et domus sad dicta, sed ad cogitata respondit, ut vel sic compellerentur credere potentiae ejus, qui cordis videbat occulta. Si autem omne regnum in seipso divisum desolabitur, ergo Patris et Filii
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus cernebatur uere a mor¬
tuis redisse crederetur. Tercia in¬
quit die resurrexit amortuis. Si
credidisti de xp̃o quod dedecoriᷤ
est: crede qđ głe est. Si credidi¬
sti quod mortis est: crede qđ uite
est. Sicut enim in passione miste¬
rium pietatis est: ita in resurrec
tione opatio potestatis: ut ipse
ait. Potestatem habeo ponendi
beo iterum sumendi cam. Quo
modo itaq non illi suppetebat
uita post mortem: eui mori ñ fuit
conditio sed potestas: Nec mag¬
num sane est si dicamus potuit
xp̃c resurgere: cum impossibile
fuerit ut auctor uite ñ rediret
ad uitam. Aut quomodo poterat
inferni legib detineri: qui iccirco
est mortuus ut mors amitteret
potestatem: Nichil ergo ultra
de enis passionib confundamur:
nichil de eius morte trepidemus:
cui & resurgendi potestas erat. &
natura uiuendi. Cuius autẽ de¬
mentiȩ ẽ illum non credere re¬
surrexisse: ad cuius preceptum

Expanded text:
mortuus cernebatur, vere rediimortuus cernebatur, vere rediisse a mortuis crederetur. Tertia, inquit, die resurrexit a mortuis. Si credidisti de Christo quod dedecoris est, crede quod gloriae est: si credidisti quod mortis est, crede quod vitae est. Sicut enim in passione mysterium pietatione operatio potestatis, ut ipse ait, Potestatem habeo ponendi iterum sumendi eamodo itaque non illi suppetebat vita post mortem, cui mori non fuit conditio, sed potestas? Nec magnum sane est, si dicamus: Potuit Christus resurgere, cum impossibile fuerit ut auctor vitae non rediret ad vitam; aut quomodo poterat inferni legibus detineri qui idcirco est mortuus ut mors amitteret potestatem? Nihil ergo ultra de ejus passionibus confundamur, nihil de ejus morte trepidemus, cui et resurgendi potestas erat, et natura vivendi. Cujus autem dementiae est illum non credere resurrexisse, ad cujus praeceptum