comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
manum destruitur et adhuc ẽe
nncipit Ergo quonam finem
habuit maceria tamen cur
factus est ex ea mundus/ et in¬
icium quoq habuit Nam qd̾
destruitur edificatum est. Quod
soluitur alligatum Quod fini¬
tur moerumi¶Sic ergo ex
comutacione Acfine/ Matena
colligitur habuisse principium
a quo alio nisi a deo sieri potuit
¶Solus igitur deus est qui fac¬
tus non est Et idarco alia de¬
struere potest ip̃e destrui non
potest remanebit semper in
eo quod fuit. Quia non est a¬
lumde generatus nec ortus.
Nec natiuitas eius ex aliqua
re altera pendet que illumi mu¬
let. impassibilis ĩmutabilis in¬

Expanded text:
manum, destruitur et aliut esse manum, destruitur et aliut esse incipit. ergo quoniam finem habuit materia tum, cum factus est ex ea mundus, et initium quoque habuit. nam quod destruitur, aedificatum est, quod soluitur, alligatum, quod finitur, inceptum. si ergo ex commutatione ac fine materia colligitur habuisse principium, a quo alio fieri nisi a deo potuit? solus igitur deus est qui factus non est, et idcirco destruere alia potest, ipse destrui non potest. permanebit semper in eo quod fuit, quia non est aliunde generatus, nec ortus ac natiuitas eius ex aliqua re altera. pendet, quae illum muluit, inpassibilis inmutabilis in
Abbreviated transcription (Latin):
quit enimi est solido et cõrͣcra¬
bili corpore accipit externam
bim ornod accipit uimi disso¬
lubile est. eluod dissoluitur
interibit. oruod in derit ortum
necesse est. Quod ortum est ha¬
buit fontem unde oruetut. Id
est factorem aliquem Senciẽ¬
tem prouidum peritumq
faciendisIs est profecto nec ul¬
lus alius quam deus Qui qui¬
a sensu racione. Prouidencia
potestate Uirtute preditus est
Et animancia et manimanci¬
a creare et efficere pocest qua
teuet quomodo sit quidq faci¬
endum. Materia semper finsse
non potest quia mutacõnem
non caperet si fuisset Quod emĩ
semre ⁊fint semper esse non de¬
sũ¶Et unde ab fint principi¬
ui abesse et iam finẽ neces¬
se e ¶Iumeciam facilius est
ut id quod non habuit miciũ
fine careat. Quam ut hẽat
carutt ¶Materia igitur sifac¬
ta noir est nec fieri ex ea quid
dem erit. Materia enim est ex
qua fit aliquid ¶Dume autem
ex quo fit quia recipit opificis

Expanded text:
quid enim est solido et contrectaquid enim est solido et contrectabili corpore, accipit externam vim. Quod accipit vim, dissolubile est. Quod dissolvitur, interit. Quod interit, ortum sit necesse est. Quod ortum est, habuit fontem unde oriretur, id est factorem aliquem sentientem, providum, peritumque faciendi. Is est profecto, nec ullus alius quam Deus. Qui quoniam sensu, ratione, providentia, potestate, virtute praeditus est, et animantia, et inanima creare et efficere potest, quia tenet quomodo quidque sit faciendum. Materia vero semper fuisse non potest, quia mutationem non caperet, si fuisset. Quod enim semper fuit, semper esse non desinit; et unde abfuit principium, abesse hinc etiam finem necesse est. Quin etiam facilius est, ut id quod habuit initium, fine careat, quam ut habeat caruit. Materia ergo si facta non est, ne fieri ex ea quidqdem erit. Materia enim est, ex qua fit aliquid. Omex quo fit, quia. recipit opificis
Abbreviated transcription (Latin):
deo¶Ex his duobus alteriu
sensibile. Alterum carens sẽ¬
su potestas uero faciendi ali¬
quid non potest esse uisi in eo
potest uisi fuerit racione pro¬
insum. Et quem ad modum
fiat antequaui est ¶ Et quem¬
ad modum ꝯscet post quam
fuerit effectum ¶enq is fa¬
cit aliquid qui habet uolunita¬
tem ad facienduu et manꝰ
ad id quod uoluit implendimi
Quod autem inseubile est in¬
ers torpidum semper iacet.
Nichil inde ormri potest ubi nul¬
lus motus uoliuitarius.nã
si omne ammal racione con¬
stat certe nasci non potest¬
ex eo quod racione predicum
non est. Nec aliunde accipi po¬
test id quod inde iuide petit᷑
none¶Nec tamen ꝯmoueat
aliquem quod ammalia que¬
ami de terra nasci uideantur
hec euim non terra per se gi¬
guit sed spiritus dei sine quo
nichil gignitur. Non ergo
deus ex materia. Quia sensu
preditus. Ex in senbil. ¶Sapiẽs
ex bruto Impacibile de pati¬
bili Expeto corporis de corpora¬
li nunquam potest oriri Sed
materia pocius ex deo est Qd¬

Expanded text:
his enim duobus alterum sensibile est, alterum caret sensu. Potestas faciendi aliquid non potest esse, nisi in eo potest, nisi fuerit ratione provisum; et quemadmodum fiat, antequam est, et quemadmodum constet, postquam fuerit effectum. Denique is facit aliquid, qui habet voluntatem ad faciendum et manus ad id quod voluit implendum. Quod autem insensibile est, iners et torpidum semper jacet, et nihil inde oriri potest, ubi nullus est motus voluntarius. Nam si omne animal ratione constat, certe nasci ex eo non potest, quod ratione praeditum non est; nec aliunde accipi potest id, quod ibi, unde petitur, non est. Nec tamen commoveat aliquem, quod animalia quaedam de terra nasci videntur. Haec enim non terra per se gignit, sed spiritus Dei, sine quo nihil gignitur. Non ergo Deus ex materia, quia sensu praeditum ex insensibili, sapiens ex bruto, impatibile de patibili, expers corporis de corporali numquam potest oriri: sed materia potius ex Deo est. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
lorcio hominui deorum q in¬
tacio sic ait. Potestatem homi¬
uis O asclepi uim q cognosce
Dominus inquit et pater uel
quod est lummũ deus Got ef¬
fector est deorum celestumi Ita
homo fictor est deorumi qui in
templis sunt humana proxi
mor nature et orignus sue in
illa diuinitatis ĩmitacõne per¬
seuerat ut sicut pater et domn¬
nus ut sui siules essent deos
fecit eternos IIta himianitas
deos suos ex sni uultus simili¬
tudine figuraret ¶Ein cum as¬
pi uides. Quatinus tu ipse dif¬
fidas statuas animatas sensu
et spiritu plenas Tanta q fa¬
cientes et talia statuas fiitu¬
rorum prescias eas qz sorte
uate somnis multis q aliis
Rebus predicentes inbecilli¬
tates hominibus facientes e¬
asq curantes tristiciam leti¬

Expanded text:
sortio hominum deorumqtur sermo, potestatem hominis, o Asclepi, vimque cognosce. Dominus, inquit, et Pater, vel quod est summum, Deus, ut effector est deorum coelestium, homo fictor est deorum, qui in templis sunt humana proximmor naturae et originis suae in illa diui- . nitatis imitatione perseuerat, ut, sicuti Pater ac Dominus, ut sui similes essent, deos fecit aeternos, ita humanitas deos suos ex sui uultus similitudine figuraret.\' Hic cum Aspi. Videsne, quatenus tu ipse diffidas? Statuas animatas sensu et spiritu plenas tantaque facientes et talia, statuas futurorum praescias eaque sorte, uate, somniis multisque aliis rebus praedicentes, inbecillitates hominibus facientes easque curantes, tristitiamque laeti
Abbreviated transcription (Latin):
tur ut et eterutatis stabłitas¬
semper moueatur et temporis
mouilitas stabilis fiat fixa le¬
ge currendi. Ounia aucem do¬
sit mobilis non habet princi¬
patum. Preuenit enim mo¬
bilitas stabilitatem suam
in lege agitacõns sempit̾ne
hũdo iniobilem firmitatẽ.
Omius ergo sensus duumi
tatis inmobilis ip̃e in stabili¬
tace sua se cõmonet Sanc¬
tus et incorruptus et sem
issimus sensibilium et to¬
cius discipline consistens ut
ita dixerim cum deo ¶ Hoc¬

Expanded text:
tur ut et aeternitatis stabilitas moueatur et temporis mobilitas stabilis fiat fixa lege currendi. Sic et d autem, quod sit mobilis, non habet principatum; praeuenit enim mobilitas eius stabilitatem suam in legem agitationis sempiternae habendo inmobilem firmitatem. Omnis ergo sensus diuinitatis similis inmobilis ipse in stabilitate se commouet sua: sanctus et incorruptus et sempnissimus omnium sensibilium et totius discipline, consistens, ut ita dixerim, cum deo. Se
Abbreviated transcription (Latin):
tis dominus deus primus Se
cundus mundus Homo ter¬
cius Effector Mundi deus et
eorum que in sunt omnium si¬
mul cuncta gub̾nando Ex qui¬

Expanded text:
tis dominus deus primus est, secundus est mundus, homo est tertius. Effector mundi deus et eorum, quae insunt, omnium, simul cuncta gubernando cu
Abbreviated transcription (Latin):
sti michi per quenidam hominẽ
in manissimo tỹppo turgidum
quosdam placonicorum libros
Ex greca lingua in latiuum uer¬
sos Et ibi legi non quidem hiis
uerbis sed hoc quidem omnino
Multis ac multiplicibus suade¬
ri Racionibus Quod in prin¬
cipio erat uerbum. hoc erat ĩ
principio apud deum ẽt deus
erat uerbum. Hoc erat in pr̃¬
cipio apud deum cuuma per

Expanded text:
sti mihi per quemdam hominem immanissimo typo turgidum, quosdam Platonicorum libros ex Graeca lingua in Latinam versos, et ibi legi non quidem istis verbis, sed hoc idem omnino multis et multiplicibus suaderi rationibus, quod: « In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Hoc erat in principi
Abbreviated transcription (Latin):
est ip̃m lumen Et quia in hoc
mundo erat et mundus per
ip̃m factus est et mimdus e¬
um non cognouit. Quia uero
in sua propria uenit et sui eũ
non recepunt. Quot quot aũt
recepunt eum dedit eis pote¬
statẽui dei fieri Credentibus in
nomine eius non ibi legi. Itẽ
legi ibi quod uerbum deus
ex carne non ex sanguine ñ
ex uoluntate uiri neq ex uo¬
lutate carius s ex deo natꝰ
est Sed quia uerhum caro
factum est et habitauit in

Expanded text:
 mundum, et quia in hoc mundo erat et mundus per eum factus est et mundus eum non cognouit. Quia uero in sua propria uenit et sui eum non receperunt, quotquot autem receperunt eum dedit eis postestatem filios Dei fieri credentibus in nomine eius, non ibi legi. Item legi ibi quia Verbum Deus non ex carne, non ex sanguine, non ex uoluntate uiri neque ex uoluntate carnis, sed ex deo natus est; sed quia uerbum caro factus est et habitauit in
Abbreviated transcription (Latin):
firmitas sensit non nisi ab ali¬
quo deo dari posse felicitatem
Et hoc senserunt homines qͥ
tam multos colebant deos.
In quibus et ip̃m eorum Re¬
gem Ioueni. Quia nomen eiꝰ
a quo daretur felicitas ignora
uoluerunt. Satis ergo indicãt
ip̃ĩus felicitatis colendum eolẽ¬
dum esse cense bant Igitur con¬
Illi non sufficiat hic deus Cui
non sufficit Mimus eius illi
inquam non sufficiat ad colẽ¬
dum deus dator felicitatis/ Cin
non sufficit ad accipiendum

Expanded text:
firmitas sensit non nisi ab aliquo deo dari posse felicitatem, et hoc senserunt homines, qui tam multos colebant deos, in quibus et ipsum eorum regem Iouem: quia nomen eius, a quo daretur felicitas, ignorauoluerunt, satis ergo indicarunipsius felicitatis colendum esse censebant. Conilli non sufficiat hic deus, cui non sufficit munus eius. Illi, inquam, non sufficiat ad colendum Deus dator felicitatis, cui non sufficit ad accipiendum
Abbreviated transcription (Latin):
quippe actendens quo more so¬
leat illa scriptura appellare spi¬
ritum dei qui et aer spiritus di¬
citur quatuor opinatus elemẽ¬
ta loco illo cõmemorata uideri
de termmasse legunus finem bo¬
mn esse secuudum uirtutem ui¬
uere ¶Et dicere ei soli enmere
posse qui dei noticiam habet et
inmitrationem / neq esse ob a¬
liam causam beatum. Nec du
sitads deus obsernanda iubet
sauctit q oracione tali. Dii de oꝵ
quorum opifex idem pater q e¬
go opera si quidem uos mea dis¬
solubilia natura. Me tamen ita
uolente indissolubilia. Omne
quidem quod imictum est natu¬
ra dissolubile. ¶At uero quod bo¬
na racione imnictum atq modu¬
latum est dissolui uelle non dei¬

Expanded text:
quippe adtendens quo more soleat illa scriptura appellare spiritum Dei, quoniam et aer spiritus dicitur, quattuor opinatus elementa loco illo commemorata uideri determinasse finem boni esse propter uirtutem uiuere, et ei soli euenire posse qui notitiam Dei habeat et imitationem, nec esse aliam ob causam beatum. Ideoquersitatis deus obseruanda iubet sancitque oratione tali: "Dii deorum quorum opifex idem paterque ego, opera siquidem uos mea, dissolubilia natura, me tamen ita uolente indissolubilia, omne siquidem quod iunctum est natura dissolubile, at uero quod bona ratione iunctum atque modulatum est dissolui uelle non e
Abbreviated transcription (Latin):
cero prauas et ueteres
oppimones ueritati pietatis ini¬
micas Quãs tenebrosus amĩ
alcius et tenacius diuturnus q¬
humiam generis error infixera

Expanded text:
e prauas et ueteres opiniones ueritati pietatis inimicas, quas tenebrosis animis altius et tenacius diuturnus humani generis error infixit,
Abbreviated transcription (Latin):
sibi uitani consistere si uelit qd̾
homim dedit optimum intau
facetis quoq ar̃gumientis socie¬
tas hec cum deo copuletur ut
bis dena .xx. non suit multa

Expanded text:
st mortem consciscere, si velit, quod homini dedit optimum in tanfacetis quoque argumentis societas haec cum deo copuletur ut bis dena viginti non sunt aut
Abbreviated transcription (Latin):
nules esse super equale solũ
cadentibus. Quibus denno si¬
ne difficultate prestosit sur¬
gerẽ Ammas uero ex hac uita
cumt delictorum sordibus dece¬
dentes ¶Equaudas his qui in ab¬
ruptum ex alto precipitiq de¬
lapsi sunt ¶nde nunquam
facultas sit resurgendi

Expanded text:
les esse super aequale solum cadentibus, quibus denuo sine difficultate praesto sit surgere; animas uero ex hac uita cum delictorum sordibus recedentes aequandas his qui in abruptum ex alto praecipitique delapsi sint, unde numquam facultas sit resurgendi
Abbreviated transcription (Latin):
uie species et figura sis est cõ¬
posita aspectu ut plana / ac
uatens omni genere florum
atq fructuum delectabilis eẽ
uideatar. In ea enim posint deꝰ
omma que ꝑio bonis halentur
in teria Opulenciam dico ¶õ¬
norei¶Eme cem Goluptatem
inlece bras omines ¶ Sed cum
his parite Imusticiam. Crude¬
litatem. ¶Superbiam ¶Perfidrã
libidinem. ¶ Cupiditatem is¬
cordiau ¶gnoranciam ¶Men¬
dacum. Etułticiam ceteraq
uicia ¶ Ex itus autem huius ca
lis oq̃s umi rentum fuerit ad
extremũ unde iam regendi nõ
licet Cum ommi sua pulcritudi¬
ne tam subito preciditur ut nõ
aute quis fraudem prospicere pos¬
sit / quam precipitatuᷤ in altitudi¬
nent profundam cadat. Qiusqͥs¬
enum spetie presencium bonor
captus et in his consequendis
ac fruendis occupatus non p̾¬
uiderit ea que post mortem se¬
cutura sunt seq a deo auerte¬
rit. Is uero ad inferos deiectꝰ
meternam dãpnabitur penã
Dia uero illa celestis diffici¬
lis et chinosa ꝓposita est Uel

Expanded text:
uiae species et figura sic est conposita in aspectum, ut plana et patens et omni genere florum atque fructuum delectabilis esse uideatur. in ea enim posuit deus omnia quae pro bonis habentur in terra, opulentiam dico, honorem quietem uoluptatem inlecebras omnes, sed cum his pariter iniustitiam crudelitatem superbiam perfidiam libidinem cupiditatem discordiam ignorantiam mendacium stultitiam ceteraque uitia. exitus autem huius uiae talis est. cum uentum fuerit ad extremum, unde iam regredi non licet, cum omni sua pulchritudine tam subito praeciditur, ut non ante quis fraudem prospicere possit quam praecipitatus in altitudinem profundam cadat. quisquis enim praesentium bonorum specie captus et in his consequendis ac fruendis occupatus non praeuiderit ea quae post mortem secutura sunt seque a deo auerterit, is uero ad inferos deiectus in aeternam damnabitur poenam. uia uero uia caelestis difficilis et cliuosa proposita est uel
Abbreviated transcription (Latin):
mes est. Illa uero que captatͤ
erallus siue corporis sine inge¬
uii cutib quas hũana curi¬
ositas ĩmmierabiles fecit: n ͨ
glorie coguoun̾e digua est.
Itaq tu qui conscubendis li¬
bris etate ista presertim tãtis
te laboribz maceras: pace tua
dixcum procul erras. oblitꝰ
eiĩ tuarum alieuis reb totꝰ
inciuubrs. Ita sub maui glie
spe brcuissĩm hoc uite tempus
te nõ seuciente dilabitur. Qͥd
faciã igitur: labores ne meos
interruptos deseram: ein acce

Expanded text:
mes est. Illa vero, que captatur ex aliis sive corporis sive ingenii artibus, quas humana curiositas innumerabiles fecit, nec glorie cognomine digna est. Itaque tu, qui conscribendis libris, etate ista presertim, tantis te laboribus maceras, pace tua dixerim, procul erras; oblitus enim tuarum, alienis rebus totus incumbis. Ita sub inani glorie spe brevissimum hoc vite tempus, te non sentiente, dilabitur. Quid faciam ergo? Labores ne meos interruptos deseram? An acce
Abbreviated transcription (Latin):
couꝑtũ sit se usq ad uosꝑam
eẽ uenturũ. Quero igitur ex
te quero itidem ex aiuictis ino:¬
talib qui uenturs inhiãtes
pũcia non curatis. Quis scit
au adiciant hodicrue crasti¬
ua bite tp̃a dii suꝑi. Er iul¬
lus profecto ut pro me ip̾e ⁊
procunctis respondeã. s spera¬
urꝰ anuũ saltẽ ꝙ̃ nemo tam
senex est ut nõ suꝑẽe sibi sꝑet
qued accroni placet. Arit
ut cidẽ uidotur nõ modo seuu̾̃
s adolescenciũ quoq spes
stulta est sibi pro certis ĩc̾ta
promittenaiũ. S detur quod
oĩo impossibile est et amplũ
sił et certũ uite spaciũ contis¬
gisse ꝙͣta tibi uidetur amẽcia

Expanded text:
compertum sit se usque ad vesperam compertum sit se usque ad vesperam esse venturum". Quero igitur ex te, quero itidem ex cuntis mortalibus, qui venturis inhiantes presentia non curatis: quis scit an addiciant hodierne crastina vite tempora dii superi? Nullus profecto, ut pro me ipse, et pro cuntis respondeam; sed speramus annum saltem, quem nemo tam senex est ut non superesse sibi speret, quod Ciceroni placet. At, ut eidem videtur, non modo senum sed adolescentium quoque spes stulta est sibi pro certis incerta promittentium. Sed detur quod omnium impossibile est et amplum simul et certum vite spatium contigisse; quanta tibi videtur amentia
Abbreviated transcription (Latin):
Que tante adiuiracoĩs cã est.
IQuia rer̃ certanun a¬
uanssumi estis. incertanm
prodigi cuius contianum
nsi prorsus insauretis ẽẽ
debuerat. profecto euĩ eius¬
breuissimũ sic: ab eo tamẽ
qui uec fallic uoc fallitur pro¬
nussũ et in partes distributũ
liccuaus s̾pargi poterat extre¬
uus pciculis ad salutis cõ¬
silia rescruatis. Illa oi̾ ex¬
ecrabilis et horituda deẽ¬
cia est ꝙ nesar utiuĩ sup̾mis
ucc̃itatib suffecturũ sit in
udiculas uauitates cen suꝑ¬
uabundet efundere. Qui an¬
nũ habet ad uineud̃: ccitũ
quodã habet ille. s modicũ.
Qui uero sub ambiguo uor¬
tis impeuo est sub quo qͥdẽ
ouĩs degitis mortales: nec
aui uec lucis deuiq uec ho¬
ie integre certus est. rinuũ
sis adhuc seinestre lũperest
spaciũ: tibi uero si hic ꝑditui
dies: quis spousor est crasti¬
ui: beiba sunt accroius. mo¬
neudũ ẽẽ certũ est. et hoc ip̃m
uicertũ an hoc cadem die. n ͨͤ
est aliquis a deo iuueĩs cui

Expanded text:
Que tante admirationis causa est? Quia rerum certarum aarissimi estis, incertarum prodigi; cuius contrarium, nisi prorsus insaniretis, esse debuerat. Profecto enim brevissimum sit, ab Eo tamen, qui nec fallit nec fallitur, promissum et in partes distributum, licentius spargi poterat, extremis particulis ad salutis consilia reservatis. Illa omnium execrabilis et horrenda dementia est, quod nescitis utrum supremis necessitatibus suffecturum sit, in ridiculas vanitates, ceu superabundet, effundere. Qui annum habet ad vivendum, certum quiddam habet ille, scilicet modicum; qui vero sub ambiguo mortis imperio est, sub quo quidem omnes degitis mortales, nec anni, nec lucis, denique nec hore integre certus est. Annum sis, adhuc semestre superest spatium; tibi vero, si hic perditur dies, quis sponsor est crastini? Verba sunt Ciceronis: "moriendum esse certum est et hoc ipsum incertum an hac eadem die", nec est aliquis adeo iuvenis "cui
Abbreviated transcription (Latin):
te stephane. Sit coronis e flo¬
ribus Receptis Pauło mox sub¬
iere que uocantur egỹpuie: Ac
negat ¶ Ramento et cornihus tĩc¬
suborte propter gracilitatem no¬
minate: mox eorolarie postquͣ
Elamina tenui aurea et ex ea
in aurata aut margentata dabatur
Crassus diues argento auroq fo¬
lia ĩmittatus ludis suis coronas
dedit. Accesserunt quoq et lemu

Expanded text:
 c. sic coronis e floribus receptis paulo mox subiere, quae vocantur Aegyptiae, ac negat, ramento e cornibus tincinitia propter gracilitatem nominatis , mox et corollariis, postquam e lamina tenui aerea inaurata aut inargentata dabaCrassus Dives primus argento auroque folia imitatus ludis suis coronas dedit, accesseruntque et lem
Abbreviated transcription (Latin):
existimant ¶ Eo quod his in po¬
uiuere instituerunt. Idciroo lauei
aut linei generis olin coronas
fuisse sicut in sacerdotibus gentili¬
circum artes curreretur ¶el ad
y maginem cirautus el chori
et firmacam et nommatam co¬

Expanded text:
existimant, quod his in pociolis instituerint. Idcirco olim ac lanei generis coronas fuisse, sicut erat in sacerdotibus gentilcircum aras curreretur, atque ad imaginem circuitus vel chori et formatam et nominatam co
Abbreviated transcription (Latin):
ciendi crescendiq gemuinam
nlaturani quia caducum cor¬
prona sunt cx difficultate a
superis resserum ¶Lec ullam
diuinorum corporum simili
ex mente sortice sunt et ideo
racione caruerunt Et ut cõ¬
tas audi in archanis de am¬
me redditu disputacionib¬
In hac uita de linquentes si

Expanded text:
tiendi crescendique naturam, quia caducum est corpiciendi difficultate a superis recesserunt nec ullam diuinorum corporum similitex mente sortita sunt et ideo ratione caruerunt, duoNam in arcanis de animae reditu disputationiin hac uita delinquentes si
Abbreviated transcription (Latin):
satis hactenus terrã caliganti¬
b oculis asperisti. quos si usq¬
ad co moitalia ista ꝑmulcẽ
quid futurũ sꝑas si eos ad et̾¬
na sustuleris hus ego audi¬
tis nec dũ pauore depoĩto ma¬
roneũ illud tremulo uir ore
respondi. Oꝙͣ te menorẽ uir¬
go: namq aut tͥ uoltus mor¬
talis: nec uor hoĩem souat
Illa ego sumi inquit quam tu
in africa nr̃a curiosa quadã
elegaucia descͥpsisti. Cui non

Expanded text:
satis hactenus terram caligantibus oculis aspexisti; quos si usqueadeo mortalia ista permulcent, quid futurum speras si eos ad eterna sustuleris? – His ego auditis, necdum pavore deposito, maroneum illud tremulo vix ore respondi: o quam te memorem, virgo? namque haud tibi vultus mortalis, nec vox hominem sonat. – Illa ego sum – inquit – quam tu in Africa nostra curiosa quadam elegantia descripsisti; cui, non
Abbreviated transcription (Latin):
Eo uidelicet quod huius nulla
Illius sit aliqua substancia. Na¬
tura si quidem rebus originen
prebet. Quod ne quaquam esset
si in ueritate ipsa non esset. Qd̾
enim omuino non est. alicui pre¬
stare non potest ut sit. At fortu¬
ua cum non sit non potest diffi¬
niri. In eo si quidem quod non est
non potest cuiquam constare qͥd
ri precipuas sentencias suas qͣs
philosophie putant seruire pro

Expanded text:
 eo quod hujus nulla, illius aliqua substantia est. Natura siquidem rebus originem praebet; quod nequaquam esset, si in veritate ipsa non esset. Quod enim omnino non est, alicui praestare non potest ut sit. At fortuna cum non sit, non potest diffiniri. In eo siquidem quod non est, non potest cuiquam constare quid raecipuas sententias suas, quas philosophiae putant servire pro
Abbreviated transcription (Latin):
poribus potentibus opprimer
priorib rapere prinatis perdẽ
attrictus laborib nr̃m ultͣ nõ
ualeat ingenuui desudair. sit¬
q magna debili sarcina ꝑua
mexculta camenarum tuar¬
ferula in rectum aduertat.
Et non ut nundus detrahas
sed ut doctissimus corrigas.
uro

Expanded text:
pore potentibus opprimere, prioribus rapere, priuatis perdere, attritus laboribus ultra non valeat Ingenium desudare sicque magna debili sarcina parva inexculta camenarum tuarum in rectum advertat et non, ut invidus detrahas, sed ut doctissimus corrigas. ur
Abbreviated transcription (Latin):
odcris. quidquid uero uou ẽẽ
seuectutẽ huius lucis exitum
suggerit nec de morte cogitau¬
dum: sũmoꝑe detestor atq ex¬
etror Rursus p̾cipitatam
equo aĩo tolerare cauiaier
boue in dolis inditiũ est. legittĩe
autẽ seuectuti morulas nect̾e
cumos etati subducere: canos
uũiue celeritatis arguere: eosq
uel occultare uel uelle̾: demeu¬
est. ⁊ ronuidetis oceci ꝙͣta ue¬
locitate uoluũtur sydera. quoꝵ
fuga breuissĩe uite tempus
deuorat. atq consuit. Et mi¬
ramum scuectutẽ ad uos ueĩre.¬
Rapidissimus cuisus uehit.
Duo sunt que uos mepcias in¬
has cogunt. prunũ quod angu¬
stissĩam etatẽ alii inquatuor
alii in ser ꝑticulas: aliiqz in
ples etiam distribuunt. ita
irem. mñuam qr ꝙͣtitate non
licet inuuero temptantis ex¬
trudere. Quid autẽ sectio ista
confert: finge quod lz porciũcu¬
las. omnes in ictu. oculi prope
sunul euanescunt. ⁊ruꝑ erat
geuitus modo formosissimus

Expanded text:
oderis; quicquid vero non esse oderis; quicquid vero non esse senectutem huius lucis exitum suggerit nec de morte cogitandum, summopere detestor atque execror. Rursus precipitatam equo animo tolerare canitiem bone indolis inditium est; legitime autem senectuti morulas nectere, annos etati subducere, canos nimie celeritatis arguere eosque velle occultare vel vellere demenest. Non videtis, o ceci, quanta velocitate volvuntur sidera, quorum fuga brevissime vite tempus devorat atque consumit, et miramini senectutem ad vos venirrapidissimus cursus vehit! Duo sunt, que vos in has ineptias cogunt: primum, quod angustissimam etatem alii in quattuor, alii in sex particulas, aliique in plures etiam distribuunt; ita rem minimam, quia quantitate non licet, numero tentatis extendere. Quid autem sectio ista confert? Finge quotlibet particulas; omnes in ictu oculi prope simul evanescunt. Nuper erat genitus, modo formosissimus
Abbreviated transcription (Latin):
uel casus: s in hiis eciaui q̃
tribuere possent habere alud
i prouptu. ꝙ quo me solor.
quod cousequi uou possum
uisi uel racione uiuaci ueler¬
emplo clarissimo. Si modo
igitur expro basses quod ad¬
uersus fuluũs fragorem ti¬
undior sun: quia id uegait uõ
possem. Est euĩ hec mͥ nõ ul¬
tuna causa laurre diligende
ꝙ arborc̃ hauc nõ fulmumari
traditur. Respondissem augu¬
stuui Cesares eodẽ morbo la¬
borare. si tecum dixisses: et
id uerum foret. Appii ceci. et
homeri poctarum principis.
Si mouo culũ: hanibalis pe¬
uorum ducis aut phulippi
macedonũ regis cdipeo usus
essem. Si sindastrũ Marci cͣs¬
si. Si caloris ĩpacientẽ. alexã¬
dri macedonis. longum est
per cũcta discurreret s ex hus
cetera colligis. Eapte qͥdẽ
uoq suppeller hec exemplorũ
displicet: modo nõ segniciem
afferat s metum iueroremq
discuciat. laudo quidquid idẽ
ꝓpter quod uoc adueutantem
metuas seuectutẽ uec pñtem

Expanded text:
vel casus; sed in his etiam, que vel casus; sed in his etiam, que tribuere possent, habere aliquid in promptu quo me soler; quod consequi non possum, nisi vel ratione vivaci, vel exemplo clarissimo. Si michi igitur exprobrasses quod adversus fulminis fragorem timidior sim, quia id negare non possem est enim hec michi non ultima causa lauri diligende quod arborem hanc non fulminari traditur, respondissem Augustum Cesarem eodem morbo laborasse. Si cecum dixisses, et id verum foret, Appii Ceci et Homeri poetarum principis; si monoculus, Hanibalis Penorum ducis aut Philippi Macedonum regis clipeo usus essem. Si surdastrum, Marci Crassi; si caloris impatientem, Alexandri Macedonis. Longum est per cunta discurrere; sed ex his cetera colligis. Aperte quidem nec supellex hec exemplorum displicet; modo non segnitiem afferat, sed metum meroremque discutiat. Laudo quicquid id est, propter quod nec adventantem metuas senectutem, nec presentem
Abbreviated transcription (Latin):
storis. de se ip̃o loquens ait.
Candidior postꝙͣ tondenti bar
eremploꝵ copia est: cauta ut
ingerereut. hec eũ que cauos
appropuiquantis testes senes¬
tutis iuiortisq pre inuicios
dissunulare docent exempla
uon aꝓpbo. Quid eiũ aliud
suadent ꝙͣ lapsum etatis negli¬
gere. et supp̾mi temporis obur¬
sa cuius ut semp memmeris
tocius colloqui ur̃i finis est
Tuuero cũ ad cauiciem iubeo
respiccre cauoꝵ illustriũ uiroꝵ
turbam profcis. Quid ad rẽ
utiqz si ĩmortales illos fuisse
diceres: haberes quoꝵ exem¬
plo cauiciem nõ tuneres. Qͥ
sicaluiciũ obiecissẽ: puto Iu¬
lium cesarẽ protulisses ĩ me¬
dium. Er ion aliũ profecto
quid cm̃ illustrius potuissem:
Est autẽ nisi fallor grande so¬
laciũ tam clans septũ esse co¬
mitib. Itaq fateor taliũ exẽ¬
plorum uelut cotidiaue supel¬
lectilis usum nõ reicio. Iunat
enim non m ͦ in hiis iucõmo¬
dis que mͥi uel uatura p̾buit

Expanded text:
storis de se ipso loquens ait: storis de se ipso loquens ait: candidior postquam tondenti barbemplorum copia est; tanta utiingererent. Hec enim, que canos appropinquantis testes senectutis mortisque prenuntios dissimulare docent exempla, non approbo. Quid enim aliud suadent quam lapsum etatis negligere et supremi temporis oblivisci? cuius ut semper memineris, totius nostri colloquii finis est. Tu vero, cum ad canitiem iubeo respicere, canorum illustrium virorum turbam profers. Quid ad rem? utique si immortales illos fuisse diceres, haberes quorum exemplo canitiem non timeres. Quodsi tibi calvitiem obiecissem, puto Iulium Cesarem protulisses in medium. Non alium profecto. Quid enim illustrius potuissem? Est autem, nisi fallor, grande solatium tam claris septum esse comitibus; itaque fateor talium exemplorum, velut quotidiane supellectilis, usum non reicio. Iuvat enim non modo in his incommodis, que michi vel natura tribuit
Abbreviated transcription (Latin):
coĩa sunt om̃ibz qui nascunt᷑.
adolescere. seuescere: Iuterire.
Auimadũti in me quod incoc¬
taueis meis fere oĩbz. Nescio
eiũ quouiõ seuescunt hoĩes
hodie cicius ꝙͣ solebaut. A¬
Neq alioꝵ seuectus iuuen¬
tutem tibi. Neq aliorũ mors
ĩmo: talitatẽ tribuet. Ceteris
igitur omissis ad te redeo qͥd
cigo. uuutauit ue auu ulla er
paite corporis conspecta mui¬
tacio: ¶Coucussit utiq si
uon mutait. ¶Quid ã
tibi tunc aĩ fuit: aut quid di¬
nsti: ¶Quid aliud putas
ꝙͣ illud dounciam principis.
forti aĩo fero comami mado¬
lescrucia seuescentẽ: Tanto ig̾
eremplo pauculos cauos me¬
os ip̃e solatus sum. Cesarco¬
q regiũ adiũai. ⁊luia qͥdẽ
pompilius qui secudũ int̾
romanos Reges dyademna
sortitus est: ab adolescencia
cauus creditur fuisse. Rec
pocticũ defuit eremplũ. Si qͥ¬
dem uirgilius nr̃ in bucolicia
ꝙͣ xxbiiͦ. etatis auuo scripsisse
euui coustat sub ꝑsona pa¬

Expanded text:
comunia sunt omnibus qui nascuntur: comunia sunt omnibus qui nascuntur: adolescere, senescere, interire. Animadverti in me quod in coetaneis meis fere omnibus. Nescio enim quomodo senescunt homines hodie citius quam solebant. Neque aliorum senectus iuventutem tibi, neque aliorum mors immortalitatem tribuet. Ceteris igitur omissis ad te redeo. Quid ergo? mutavit ne animum ulla ex parte corporis conspecta mutatio? Concussit utique, sed non mutavit. Quid autem tibi tunc animi fuit aut quid dixisti? Quid aliud, putas, quam illud Domitiani principis: "Forti animo fero comam in adolescentia senescentem"? Tanto igitur exemplo pauculos canos meos ipse solatus sum; cesareoque regium adiunxi: Numa quidem Pompilius, qui secundus inter romanos reges dyadema sortitus est, ab adolescentia canus creditur fuisse. Nec poeticum defuit exemplum; siquidem Virgilius noster in Bucolicis que XXVI etatis anno scripsisse eum constat, sub persona pa
Abbreviated transcription (Latin):
sum aĩui tibi tubuisse uaturã.
eaisi in ꝓpria cã fallor usz
a doo id ueiũ est ut sepe grauit
tulerim ꝙ uec scrui satis con¬
ueuirẽ uec seculo in quo ut
uides impudenciũ sunt omĩa:
honores spes opesq: quibus
et urrtus cedit et fortuna.
;ion undes igitur quantum
inter se ista discordent: amor
et pudor: dum ille aĩm urget
ħ cohibet. Ille calcar incutit.
hic freuũ stungit. Ille nich̾
attendit. hic uniũ sũ dam¬
cutit. Euideo nimium. mul¬
toq cum dolore distrahor tam
diuersis affectibz. Ita eim al¬
terius horis insultat ut modo
huc modo illuc turbiue meu¬
tis agiter quein toto sequar
impetu noudũ certus. Adic
precor boua cũ uenia. uidisti
ue te semp nuꝑ in speculo. L¬
Quid hec questio sibi ult: ut
soleo quidem. AUtinam neq
crebrius neq amosiꝰ ꝙͣ sas est
Quero autẽ exte. non ne wl¬
tum tium uariar indies sin¬
gulos et interuncantes temi¬
pibus cauos animaduartis¬
ti: Iputabani te singulare
aliquid uelle dicere. Ista uero

Expanded text:
sum animum tibi tribuisse naturam. Nisi in propria causa fallor, usque adeo id verum est, ut sepe graviter tulerim, quod nec sexui satis convenirem nec seculo in quo, ut vides, impudentium sunt omnia; honores, spes, opesque, quibus et virtus cedit et fortuna. Non vides igitur quantum inter se ista discordent amor et pudor? Dum ille animum urget, hic cohibet; ille calcar incutit, hic frenum stringit; ille nichil attendit, hic universa circumspicit. Video nimirum, multoque cum dolore distrahor tam diversis affectibus; ita enim alternis horis insultant, ut modo huc modo illuc turbine mentis agiter; quem toto sequar impetu nondum certus. Dic, precor, bona cum venia. Vidisti ne te nuper in speculo? Quid hoc, queso, sibi vult? Ut soleo quidem. Utinam neque crebrius neque curiosius quam sat est! Quero autem ex te: nonne vultum tuum variari in dies singulos et intermicantes temporibus canos animadvertisti? Putabam te singulare aliquid velle dicere. Ista vero
Abbreviated transcription (Latin):
quid hacttur
seno tibi m̃s
contulit oro
obtescorq. ut
te facilem hamriendis que su¬
persunt preboas. contenciosũ¬
q et reluctantẽ ãm deponas.
factum putti. Scucio cĩ
me tuis moĩtis magna soli¬
citudinũ meaꝵ ꝑte liberatum.
eoq pacior ad reliqua audiẽ¬
da trangredior. ¶Nondũ
intractabilia et infixa iuusce¬
nib bulnera tua coutigi. et
contingere metuo. recolens
quantũ alt̾cacionis et que¬
relaꝵ lemor contractus exp̾s¬
sit. Spero autẽ ex aducrso
collectis. uirib ãi forciorẽ
asperiora deiiceps equam̃¬
miꝰ latinũ. PNil metuas.
iam assucui et morborum
re et medice manus auxiliũ
paci. Fduab ad huc ad¬
amantinis dextera leuaq p̾¬
meris catheuis. que neqz de
morte ueq deuita siuunt
cogitare. has semꝑ ertumn¬
ne te in interitũ agerent. nec¬
dum quidẽ securus sum nec

Expanded text:
quid hactenus sermo. tibi meus contulit, oro obtestorque ut te facilem hauriendis que supersunt prebeas, contentiosumque et reluctantem animum deponas. Factum puta. Sentio enim me tuis monitis magna solicitudinum mearum parte liberatum, eoque paratior ad reliqua audienda transgredior. Nondum intractabilia et infixa visceribus vulnera tua contigi et contingere metuo, recolens quantum altercationis et querelarum levior contactus expresserit. Spero autem ex adverso, collectis viribus, animum fortiorem asperiora deinceps equanimius laturum. Nil metuas: iam assuevi et morborum re et medice manus auxilium pati. Duabus adhuc adamantinis dextra levaque premeris cathenis, que nec de morte neque de vita sinunt cogitare. Has semper timne te in interitum agerent; necdum quidem securus sum, nec
Abbreviated transcription (Latin):
cia quanta est rua potencia. Que
de libertate facis seruitutem. De
morbo complexionem De uolun¬
tate ueccessitatem De casualibus
inculim tam subtiliter quam
mũ nodumi qui fit ex peruersa
uobantate et libidine recurre.¬

Expanded text:
s, quanta est tua potentia, quae de libertate facis servitutem, de morbo complexionem, de voluntate necessitatem, de casualibus funiculum tam subtiliter quam mum nodum, qui fit ex perversa voluntate, et libidine, et se
Abbreviated transcription (Latin):
gnia uirtutinii Mois uiciorum
Instruentimi insticie ¶ Sedula
mitrre discipłine. Santimonie
radix. Sancte religionis uigor
Sensati cordis indicumi ¶ Genta
tis testimonium ¶ Nornin uigilar¬
cia¶ature proprie intisigencia.
Custodia fida uirtutum. ¶mie
caritatis hospiciun ¶ Inłiñulatus
affectus Et ordo lancte religionis
libertas in periculis CCm̃or in pro¬
spexeris. Senss granis. modus
in uerbis Et profectuum magi¬
stni ¶Per exemplum doctrix ta¬
cita Magnorum contem ptri¬
¶ Et honeste uite appetitus Mu¬
milis enim mens doctrine sacre¬
legis intendit ¶Actus suos eque
moderãtu ¶Luma fastidit ¶tu¬
diis suis modum põuii Penote
mentis conceptum appent: ad dis¬
¶Ad arguendum difficilis Ad ig¬
noscendiim facilis ¶Inmobiłis m
aduersis In prospepers eadem
Accep̃tis iiuriis seamri ¶De pa¬
ce sollicita In anuas mũta ¶n
¶ In prelacionẽ rebecundi mãgis
seruire quã imperare parata.
magnarum magna contemptrix
lis. Firmus inceslus. Grauis uul¬

Expanded text:
gina virtutum est, mors viciorum, instrumentum iusticie, nutrix sedula discipline, sanctimonie radix, sancte religionis vigor, sensati cordis iudicium, spiritus sancti testimonium, morum vigilancia, nature proprie intelligencia, custodia fida virtutum, divine caritatis hospicium, insimulatus affectus, ordo sancte religionis, libertas in periculis, timor in prosperis, sensus gravis, modus in verbis, profectuum magistra, / et per exemplum doctrix tacita, magnorum contemptus, honeste vite appetitus. Humilis mens doctrine legibus incedit, actus suos eque moderatur, nimia fastidit, studiis suis modum ponit, devote mentis conceptum apperit. Ad diad arguendum difficilis, ad ignoscendum facilis, immobilis in adversis, in prosperis eadem, acceptis iniuriis secura, de pace sollicita, in amiciciis cauta, in , in prelacione verecunda, magis servire quam imperare parata, magnorum magna contemptrix,lis, firmus incessus, vultus gra
Abbreviated transcription (Latin):
turi forent ¶lon emin pene ant
infanne metu non esse peccandũ
censeba. Ged msti honesti qr studi¬
o et officio. Si qui tamen non es¬
sent tali ingenio uel disciplina
prediti uti se ui sua ac sponte a¬
nis tunc eos ꝓrocliuius peccasse¬
existimabas ¶cum lãtere posse id pͦ¬
catum putarent impimitatem¬
q ex ea latebra sperarent.¶ At
pressius pudencius q peccabitur

Expanded text:
turi forent. Non enim poenae aut infamiae metu non esse peccandum censebat, sed iusti honestique studio et officio. Si qui tamen non essent tali vel ingenio vel disciplina praediti, uti se vi sua ac sua sponte omnis tunc peccare proclivius existimabat, cum latere posse id peccatum putarent inpunitatemque ex ea latebra sperarent. At pressius pudentiusque peccabitur
Abbreviated transcription (Latin):
quas philosophi cardinales appel¬
lant ¶Eo quod a primo fonte ho¬
nestatis quasi primi Ruuili Ma¬
nare credantui.¶Et de se ommium¬
lonorum propagare fluenta ari¬

Expanded text:
quas philosophi cardinales appellant, eo quod a primo fonte honestatis, quasi primi rivuli emanare credantur, et de se bonorum omnium fluenta pr
Abbreviated transcription (Latin):
uircutes distinguende tenende q
sint: Prudencia docet et informat
Nnua . Ne competencer infra su
as lineas coartentui. ¶Cemperan¬
cia moderatur et discerint ¶ Hec¬
Septenarius iste nimerus uir
tiformis sus executoribus addu¬
cit ¶Per quem uiciorumm compa¬

Expanded text:
charitas distinguendae, tenendaeque sint prudentia docet et informat.nimia et ne incompetenter intra suos terminos coarctentur, temperantia moderatur et discernit. septenarius iste virtutum tiformis gratiae suis exsecutoribus adducit, per quam vitiorum compa
Abbreviated transcription (Latin):
uersa uoluntate sit libido Et
dum seruitur libidim fit con¬
suecudo Et dum consuetudim
msi peruersus animi motus / ad
aliquid petendum preter deniui
propter seipsum Ex hoc enim
peruerso motu/ iai ex pena pec¬
cati meretur: ut illud sibi liceat
id est placeat ad quod appetẽ¬
dum se peruerse mouit Et ita
tum ex pena primi¶ibido nam¬
q dicitur alibendo .i. placendo.

Expanded text:
uersa facta est libido, et dum seruitur libidini, facta est consuetudo, et dum consuetudini s? Perversus animi motus ad appetendum aliquid praeter Deum, propter seipsum; et ex hoc perverso motu jam ex poena peccati meretur, ut illud sibi libeat, id est placeat, ad quod appetendum se perverse movit, et ita tum et poena primi. Libido namque dicitur a libendo, id est, placendo.
Abbreviated transcription (Latin):
fugienda. Quis e nini iuxta prosti¬
bulum uiuat continenter ¶Qͥ
Inter forencia iurgia sile nter¬
ymino quis in seculo uinat sa¬
pienterz. ¶ Qui enim socius est
stulto efticietur ei simiłis ¶ Qui
picen tetigerit. inmquid inqui¬
nabitur ab ea ¶Qui flãme se
igsisent minqinid non inclam¬
mabitur

Expanded text:
fugiamus. » Quis enim juxta prostibulum vivat continenter? Quiinenter? Quis inter forensia turgia silenter? Imo quis in saeculo vivat sapienter? Qui enim socius est stulto, efficitur et similis . Qui picem tetigerit, nonne inquinabitur ab ea? Qui flammae se injecerit, nunquid non inflammabitur
Abbreviated transcription (Latin):
quinq sensus corporis sunt mali¬
plet propositum materia ¶
lenti Pisus eligits Sermo pres¬
dit Officium coaꝑtãt ¶ Expen¬
pertinet adoculimi Sermo ad
auditum ¶Officium ad manum
Experiencia ad olfatum et gu¬
per oculos materiam eligit quã¬
do consortem turpitudmmis eam
persuasionibus a statu rectituda¬
nis ad consensim peruerfitatis
Sortantur igitur a sensi¬
bus corporeis Res ipsos sẽ¬
sus allicientes ut ab am¬
scaturiens quatuoꝵ flumia par
gant. In qua eiectus et exul qui
quod libint quam quod licuit
tis gaudia tendens aspirat.¬
Horumi et tercius uires colligit
quibus naituralem tueatur liber¬
tateni¶ Et cuius molestie propul¬
sare possit inuirias ¶Et cum uui¬
bus habundauerit prosilit in odi¬
bilem tyranni uenam.¶ Quar¬
tus uero ab appetitũ celebritatis
et Reuerencie ¶Sim enim eminen¬
ciam querit fallaciter intumescit
peruerse uoluptatis scaturiunt¬

Expanded text:
quinque sensus corporis; maplet propositum pravae est: visus eligit, sermo praecidit, officium coaptat, experpertinet ad oculum, sermo ad auditum, officium ad manum, experientia ad olfactum et guper oculos materiam eligit, quando consortem turpitudinis, eampersuasionibus a statu rectitudinis ad consensum perversitatis vertantur igitur a sensibus corporeis res ipsos sensus allicientes, et fa flumina, quae ae, in quam ejectus est exsul, qui quod libuit, et quod licuit, tiae gaudia tendens aspirat. Tertius vires colligit, quibus tueatur naturae libertatem, et cujusvis molestiae propulsare possit injurias: et cum viribus abundaverit, prosilit in odibilem tyrannidis venam. Quartus ab appetitu celebritatis et reverentiae, dum eminentiam quaerit, fallaciter intumescit.perversae voluntatis scaturiunt
Abbreviated transcription (Latin):
de morte predixit mox premi¬
a bonis post obitum sperauda
subiecit. Quibus adeo a me¬
tu pret̾icti interitus uiuentis
cogitacio erepta est ut admo¬
riendi desiderium ultro am¬
promisse beatitudinis mage
dit. Sunt autem optĩne cu¬
re de salute patrie quibus agi
n hanc sedem et domum suã
peruolabii ¶d q ocrius faciet
si iam tinic cum erit inclusus
incorpore/ enuebit foras / et
ea que erunt extra contẽplans
quam maxime se a corpore
astrahet. Nam eorimi auimi
qui se corporis uoluptatibus
dediderunt earumq quasi se¬
ministros prebuerunt impul¬
suq libidinum uoluptatib
obedientium deorum et homi

Expanded text:
de morte praedixit, mox praemia bonis post obitum speranda subiecit. Quibus adeo a metu praedicti interitus cogitatio uiuentis erepta est ut ad moriendi desiderium ultro anpromissae beatitudinis et  sunt autem optimae curae de salute patriae, quibus agitvelocius in hanc sedem et domum suam pervolabit; idque ocius faciet, si iam tum, cum erit inclusus in corpore, eminebit foras et ea, quae extra erunt, contemplans quam maxime se a corpore abstrahet. Namque eorum animi qui se corporis uoluptatibus dediderunt, earumque se quasi ministros praebuerunt, impulsuque lubidinum uoluptatibus oboedientium deorum et homi
Abbreviated transcription (Latin):
scenderat reportatur ¶ Nippe
nec corporea sordescit uel ho¬
neratur eliuue que puro ac
lem fomute uirtutum regat᷑¬
lum uidetur que respectu
et cogitacionibus possidebat

Expanded text:
scenderat reportatur, quia nec corporea sordescit uel oneratur eluuie, quae puro ac leui fomite uirtutum rigatcaelum uidetur, quod respectu et
Abbreviated transcription (Latin):
quia non potest impera¬
orum probare uirtutem nsi
habeat hostem Illi tamen
aduersarius exurgit inui
to quia mortalis est᷑ et unici
pote ¶  eo autem qui repu¬
gnari non potest ipe aduersa¬
rios nomimi suo exitat ¶Ion
qui contra ip̃m deimi pugnẽt
sed contra eius milite  Ut de¬
uocionem et fidem eoru uel
probet uel corroboret douec
pressure uerberibus deffluen¬
tem corrigant disciplinam.

Expanded text:
im potest imperaorum probare virtutem, nisi habuerit hostem? Et illi tamen adversarius exurgit invito, et quia mortalis est, et vinci potest. Deo autem quia repugnari non potest, ipse adversarios nomini suo excitat, non qui contra ipsum Deum pugnent, sed contra milites ejus, ut devotionem ac fidem suorum vel probet, vel corroboret, donec pressurae verberibus diffluentem colligat disciplinam.
Abbreviated transcription (Latin):
aura ñi eis possit fustitiare tu multum. luxiiantis enam suꝑalii fimbrias soipitis
pariocinus metunt aut ab euistem silira supflua compando sẽcpunt Pululanti
enars barbe crebrrs nouacule pomnt insidias ut nec eadem paululum audeat
guluens Brerchia mianichoarium augustias conqueuuitur pẽdes in cngustis calteoꝵ¬

Expanded text:
aura in eis possit suscitare tumultum: luxuriantis etiam supercilii fimbrias forficis aura in eis possit suscitare tumultum: luxuriantis etiam supercilii fimbrias forficis patrocinio demetunt, aut ab ejusdem silva superflua exstirpando decerpunt; pullulanti etiam barbae crebras novaculae apponunt insidias, ut nec eadem paululum audeat pullulare: brachia manicarum angustias conqueruntur; pedes in angustis calceo
Abbreviated transcription (Latin):
solo uerbositatis remedio anmositatem efferunt lconnam. Sunc alii qui dimn int̾ne
inferiori guidu morum Iacentibus uel eis probitatio ꝑilitate comꝑibus uel ctiam
guantur A quibus si quis incerryiyationis suffragio uerbum expostulet tanta mnatur
te spilles in uniu̾sitate adueisi in uintace diuersi uiphariam esse laborant. Duro
alii namq excentur colloquus isti induligent silencus. Dum alii lastiuas soliunt¬
lustuius. Dum alii quidam hylartatis festiuitate fenantur in facie isti in uultu
quãdam maliole seuitaris preferunt tempestarem. Alii incerioris superbie gestus
pͥmiaut buichia iñ aitus erempsant. horum autem pedes tenum sola aiciculorum
contamzone de libant. Ałii uero sua corpora femineis comportionibus miiis qͦseminãt
qui suoium capillorum concilium pectinis subsidio in tunca pace conaliant ut nec leius

Expanded text:
solo verbositatis remedio, animositatem efferunt leoninam. Sunt alii, qui ea quae insolo verbositatis remedio, animositatem efferunt leoninam. Sunt alii, qui ea quae ininferiori morum gradu jacentibus, vel eis parilitate probitatis comparibus, vel etiam m dedignantur: a quibus, si quis interrogationis suffragio verbum expostulet, tanta tacitute speciales, in universalitate adversi, in unitate diversi omnifariam esse laborant. Dum alii namque exercentur colloquiis, isti indulgent silentiis, dum alii lasciviis solvuntiantur lasciviis. Dum alii quadam serenitatis festivitate hilarantur in facie, isti in vultu quamdam malevolae severitatis praeferunt tempestatem. Alii interioris superbiae gestuspinant, brachia in arcus exemplant. Horum etiam pedes terram sola articulorum contractione delibant. Alii vero sua corpora femineis compositionibus nimis effeminant, qui suorum capillorum conciliorum pectinis subsidio in tanta pace conciliant, ut ne lenis
Abbreviated transcription (Latin):
Sz potins mereantur eam insi facta docenter
Sistrete frant pro nimere namq freq̃ter
Laus dacur ypocuta fame simulatio falsa
Sinura lmidis honor umbicilis umbra fauoris.
it hẽ quomodo tenstino artancie sistirs hrimane menti animi ciuferut lib̾itaitem
irunit icuendum est qualicer insolentis anogauncie ampnlosa uentositas huma¬
nas mentes erigat in timorem emius infirmitatis contagione fuuesta uiciata hõm
multitudo dũm se supra se insolenter extollit infirise ruiuosa descendit sibi denogas
arrogando se derciens engendo Se sibi aufferens esferendo horum hommum aut
uerłorum solennus popositas aut suspitionis mater tacicumitas aut quedam actus
specificatio ant insolens gestris exceptio aut miuia composicis coiporis ext̾ius int̾iorem
mentis glosat suꝑbram Alii namq quos ẜuilis condicionis demicis humilitas
apicem subtilicutio profitentur. Alii dum leporine tuinditutis gelicidiis intoepestunt

Expanded text:
mercantur eam, nisi facta decenter Discrete fuerint, pro munere namque frequenter Laus datur hypocrita, famae simulatio falsa, Simia laudis, horum umbratilis umbra favoris. Ecce habes quomodo tenacis avaritiae viscus humanae mentis alis auferat libertatemintuendum est qualiter insolentis arrogantiae ampullositas humanas mentes erigat in tumorem, cujus infirmitatis contagione funesta vitiata hominum multitudo, dum se supra se insolenter extollit, infra se ruinosa descendit, sibi derogans arrogando, se deprimens erigendo, se sibi auferens efferendo. Horum autem hominum aut verborum solemnis pompositas, aut suspicionis mater taciturnitas, aut quaedam actus specificatio, aut insolens gestus exceptio, aut nimia corporis corruptio exterius interiorem arguit superbiam. Alii namque quos servilis conditionis demittit humilitas, ae subtilitatis apicem profitentur. Alii, dum leporinae timiditatis gelicidiis torpescunt,