comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abimelec h etiã ab raham & dixit ei. Quid fecisti
nobis: Quid peccauimus inte quia indux isti super
me & suꝑ regnũ meũ peccatũ grande: Que ñ de¬
biusti facere fecisti nobis. Rursusq ex postulans
ait. Quid iudisti ut hoc faceres: Respondit abra¬
ham. Cogitaui mecũ dicens. forsitan ñ est timor
dĩ in loco isto: & interficient me ꝓpt᷑ uxorẽ meã¬
Alias aut̃ & uere soror mea ẽ. filia patris mei est.¬
& non filia matris mee & duxi ear. uxorem
Post quã aut̾ eduxit me ds̃ de domo patris mei dixi
ad eam. Hanc miscłiam facies mecũ in omi loco
ad quẽ ingre diem᷑. dices quod frat᷑ tiuis. sim:
Tulit gͥ abimelech oues & boues & seruos & anchril¬
las & dedit abrahe reddiditq ei saram urorẽ
suam & ait. Perra coram uobis est ubicũq pla.
cuerit tͥ habita Sare aut̃ dixit. Ecce mille ar¬
genteos: dedi fr̃ĩ tuo. Hoc erit tͥ inuelamentũ

Expanded text:
Abimelech etiam Abraham, et dixit ei: Quid fecistis Abimelech etiam Abraham, et dixit ei: Quid fecistis nobis? quid peccavimus in te, quia induxisti super me et super regnum meum peccatum grande? Quae non debuisti facere fecisti nobis. Rursusque expostulans ait: Quid vidisti ut hoc faceres? Respondit Abraham: Cogitavi mecum dicens: Forsitan non est timor Dei in loco isto, et interficient me alias autem et vere soror mea est filia patris mei et non filia matris meae et duxi eam uxorem postquam autem eduxit me Deus de domo patris mei dixi ad eam hanc misericordiam facies mecum in omni loco ad quem ingrediemur dices quod frater tuus sim tulit igitur Abimelech oves et boves et servos et ancillas et dedit Abraham reddiditque suam, et ait: Terra coram vobis est, ubicumque tibi placuerit habita. Sarae autem dixit: Ecce mille argenteos dedi fratri tuo, hoc erit tibi in velamen
Abbreviated transcription (Latin):
Rofetus inde ab raham interra austra¬
lem habitanit int̾ cades & sur: & peregri¬
natꝰ ẽ. ingeraris. Dixitq de sara urore sua
soror mea est. Misit gͦ abi melech rex gerared
& culit eam. Uenit autͣ as ad abimelech pey
somniũ nocte ae ait ei. En morieris ꝓpt̾ mu¬
lierẽ quã tulisti. habet enĩ uirũ. Abi melech
uero ñ cetigerat eam: & ait. Dñe non gentem
ignorantẽ & iustam interficies. Nonne ipse
dixͣ mͥ soror mea ẽ. & ipsa ait mͥ fr̃ meus est:
Insimplicitate cordis mei. & mundicia manui¬
um mearũ feci hoc. Dixitq ad eũ ds̃. Et ego
seio quod simplici corde feceris: &e ideo oustoctã¬
ui te ne peccares in me. & non dimisi
ut tangeres eam Nunc gͥ redde uxo.¬
Sin aut̃ nolueris reddere: Eĩo quod morte
morieris tu & omi̾a quȩ tua sunt. Statimq
de nocte consurgens abimelech: uocauit omͣis
seruos suos & locutꝰ est uinuersa uerba hec in aurib
eoꝵ. Timuerunt om̃s uiri ualde. Hocauit autem

Expanded text:
rofectus inde Abraham in terram australem habitavit inter Cades et Sur et peregrinatus est in Geraris dixitque de Sarra uxore sua soror mea est misit ergo Abimelech rex Gerarae et tulit eam venit autem Deus ad Abimelech per somnium noctis et ait ei en morieris propter mulierem quam tulisti habet enim virum Abimelech vero non tetigerat eam et ait Domine num gentem ignorantem et iustam interfidixit mihi: Soror mea est, et ipsa ait: Frater meus est? in simplicitate cordis mei et munditia manuum mearum feci hoc. Dixitque ad eum Deus: Et ego scio quod simplici corde feceris, et ideo custodivi te ne peccares in me, et non dimisi ut tangeres eam. Nunc igitur redde si autem nolueris reddere, scito quod morte morieris tu, et omnia quae tua sunt. Statimque de nocte consurgens Abimelech, vocavit omnes servos suos: et locutus est universa verba haec in auribus eorum, timueruntque omnes viri
Abbreviated transcription (Latin):
dit moyses filiis irł & dño precipiente ait:
Recte tribus filioꝵ ioseph locuta est & heclex
suꝑ filiab salphaad ã dño ꝓmulgata est. Nu¬
baut quib uolunt tantũ ut sue trib homini¬
bus non cõmisceat᷑ possessio filioꝵ isrł de tribu in
cribũ. Om̃s enim uiri ducent uxores de triba
& cognatione sua. & cuncte femine maritos de
eadem tribu accipient: ut hereditas ꝑ maneat
in familiis. Nec sibi misceant᷑ tribus sed ita ma.¬
neant. ut a dño separate sunt. Fecer untq fibie
salphãad ut fuerat inꝑatũ: & nupserunt mĩ.¬
la & tersa cegla & melcha & noa fili as pa¬
trui sui de familia manasse qui fuit filius

Expanded text:
dit Moses filiis Israhel et Domino praecipiente ait dit Moses filiis Israhel et Domino praecipiente ait recte tribus filiorum Ioseph locuta est et haec lex super filiabus Salphaad a Domino promulgata est nubant quibus volunt tantum ut suae tribus hominibus ne commisceatur possessio filiorum Israhel de tribu inomnes enim viri ducent uxores de tribu et cognatione sua et cunctae feminae maritos de eadem tribu accipient ut hereditas permaneat in familiis nec sibi misceantur tribus sed ita maneant ut a Domino separatae sunt feceruntque filiae Salphaad ut fuerat imperatum et nupserunt Maala et Thersa et Egla et Melcha et Noa filiis patrui sui de familia Manasse q
Abbreviated transcription (Latin):
rietur. Ex ules & profugi ante mortẽ pontificis
nullo mͦ inurbes suas reuerti poterunt. Ne
polluatis terrã habitationis ur̃e. que in sontiũ
cruore maculatur. Nec aliter expiari potest
nͥ ꝑ eius sanguinẽ qui alterius sanguinẽ fude¬
rit. Atq ita emundabit᷑ ur̃a possio: me cõmo¬
rante uob̾cum. Ego enim sum dñs qui habito
pͥncipes familiar ũ galaad filis machir
filii manasse de stirpe filioꝵ iosepħ locutiq
sunt moysi coram pͥncipib isrł atq dixerunt
Libi dño nr̃o precepit dñs ut torram sorte di¬
uideres filiis isrł & ut filiab salphaãd fris
nr̃i dares possessionẽ debitam patri. Quas
si alteruis tribus homines uxores acceperut
sequet᷑ possessio sua & transiata ad aliam cribũ
de nr̃a hereditate minuet᷑. Atq ita fiet ut
cũ iubeleus id ÷ quinquagesimꝰ annus remis¬
sionis aduenerit confundant᷑ sortiũ distribu.¬
tio & alioꝵ possessio ad alios transeat. R espon¬

Expanded text:
rietur exules et profugi ante mortem pontificis rietur exules et profugi ante mortem pontificis nullo modo in urbes suas reverti poterunt ne polluatis terram habitationis vestrae quae insontium cruore maculatur nec aliter expiari potest nisi per eius sanguinem qui alterius sanguinem fuderit atque ita emundabitur vestra possessio me commorante vobiscum ego enim sum Dominus qui habito ncipes familiarum Galaad, filii Machir, filii Manasse, de stirpe filiorum Joseph, locutique sunt Moysi coram principibus Israel atque dixerunt: Tibi domino nostro praecepit Dominus ut terram sorte divideres filiis Israel, et ut filiabus Salphaad fratris nostri dares possessionem debitam patri. Quas si alterius tribus homines uxores acceperint, sequetur possessio sua, et translata ad aliam tribum, de nostra hereditate minuetur atque ita fiet ut cum iobeleus id est quinquagesimus annus remissionis advenerit confundatur sortium distributio et aliorum possessio ad alios transeat respon
Abbreviated transcription (Latin):
bit. Quod si fortuitu & absq odio & inimicitiis
quic quã horũ fecerit. & hoc audiente popło
fuerit cũ ꝓbatũ atq inter ꝑcussorẽ & ꝓpinqu¬
um sanguinis questio uentilata: liberabitur
innocens de ulteris manu & reducet᷑ ꝑsenten.¬
tiã in urbem ad quã confugerat. Manebitq
ibi donte sacerdos magnus qui oleo sancto un¬
ctꝰ est moriat᷑. Si inter fector extra fines ur¬
bium que erulib de puitate sunt fuerit inuen¬
tus & ꝑcussus ab eo qui ultor est sanguinis absq
nora erit qui eum occiderit. Debuerat enim
ꝓfugus usq ad mortẽ pontificis in urbe resi¬
dere. Postquã aut̃ ille sbierit: homicida re¬
uertet᷑ in terrã suam. Nec sempit̾na erunt e
legitima incunctis habitationib ur̃is. Homi¬
cid a: sub tectib puniet᷑. Ad unuis testimoniũ
nullus condempnabit᷑. Non accipietis preciũ
ab eo qui reus est sanguinis. Statim & ipse mo¬

Expanded text:
uod si fortuitu, absque odio et inimicitiis, uod si fortuitu, absque odio et inimicitiis, quidquam horum fecerit, et hoc, audiente populo, fuerit comprobatum, atque inter percussorem et propinquum sanguinis quaestio ventilata: liberabitur innocens de ultoris manu, et reducetur per sententiam in urbem, ad quam confugerat, manebitque ibi, donec sacerdos magnus, qui oleo sancto unctus est, moriatur. Si interfector extra fines urbium, quae exsulibus deputatae sunt, fuerit invenet percussus ab eo, qui ultor est sanguinis: absque noxa erit qui eum occiderit. Debuerat enim profugus usque ad mortem pontificis in urbe residere postquam autem ille obierit homicida revertetur in terram suam haec sempiterna erunt et legitima in cunctis habitationibus vestris homicida sub testibus punietur ad unius testimonium nullus condemnabitur non accipietis pretium ab eo qui reus est sanguinis statim et ipse mo
Abbreviated transcription (Latin):
quib cũ fuerit ꝓfugus. cognatꝰ occisi eiꝰ non
poterit occidere.donec stet in conspectu multi¬
tudinis & causa illius iudicet᷑. De ipsis autem
urbibus que ad fugitiuoꝵ sub sidia separant᷑
tres erunt trans iordanẽ: & tres in terra cha.¬
nãan tam filiis isrł quã aduenis atq peregri¬
nis ut confugiat ad eas qui nolens sanguinem
fuderit. Si quis ferro ꝑ cusserit & mortuus fue¬
rit. qui ꝑcusserit reus erit homicidii & ipse mo¬
tietur. Si lapidem iecerit & ictus occubuerit
similit᷑ puniet᷑. Si ligno ꝑcussus interierit. ꝑ¬
cussoris sanguine uindicabit᷑. Propinquus occi¬
si homicidam interficiet. statim ut apprehen.¬
derit eũ ꝑcutiet. Si ꝑ odium quis hominem
inpulerit uł iecerit quippiã in eum ꝑ infidias
uit cum esset iuimicus manu ꝑcusserit & ille
inortuus fuerit. ꝑcussor homicidiĩ reus erit:
Cognatꝰ occisi statim ut inuenerit eũ iugula.

Expanded text:
quibus cum fuerit profugus cognatus occisi eum non quibus cum fuerit profugus cognatus occisi eum non poterit occidere donec stet in conspectu multitudinis et causa illius iudicetur de ipsis autem urbibus quae ad fugitivorum subsidia separantur tres erunt trans Iordanem et tres in terra Chanaan tam filiis Israhel quam advenis atque peregrinis ut confugiat ad eas qui nolens sanguinem fuderit si quis ferro percusserit et mortuus fuerit qui percussus est reus erit homicidii et ipse morietur si lapidem iecerit et ictus occubuerit similiter punietur si ligno percussus interierit percussoris sanguine vindicabitur propinquus occisi homicidam interficiet statim ut adprehenderit eum percutiet si per odium quis hominem inpulerit vel iecerit quippiam in eum per insidias aut cum esset inimicus manu percusserit et ille mortuus fuerit percussor homicidii reus erit cognatus occisi statim ut invenerit
Abbreviated transcription (Latin):
&e sub urbana sint pecorib ac numentis que
a muris ciuitatũ forinsecus ꝑcircuitũ mille
p̃assuũ spacio tendunt᷑. Contra orientẽ duo mi¬
lia erunt cubiti. & cont̃ meridiem similiter
duo milia. Ad mare quoq quod respicit oe¬
cidentẽ eadem mensura erit & septentrionalis
plaga equali termino funet᷑. Eruncq urbes
in medio: & foris sub urbana:
De ipsis aut̃ opictis que leuitis cdabitis. sex ert
in fugitiuoꝵ auxssa separata ut fugiat ad
ea qui fuderit sanguinẽ. & exceptis his alia qͥ¬
draginta duo opicla id est simul quadragunta
octo cũ sub urbanis sius. Ipseq urbes que da¬
buntur de possessionib filioꝵ istł. ab his qui
plus habent plures auferent᷑. & qui minus pa¬
uciores. Singuli iuxta mensurã hereditatis
sue dabunt opida leuitis. Ait dñs ad moysen:
Loquere filiis isrł & dices ad eos. Quando trał¬
gressi fueritis iordanẽ in terram chanaan:
decernite que urbes esse debeant in presidia
fugitiuoꝵ qui nolentes sanguinẽ fuderint. In

Expanded text:
entis quae a muris civitatum forinsecus per circuitum mille passuum spatio tendentur contra orientem duo milia erunt cubiti et contra meridiem similiter duo milia ad mare quoque quod respicit occidentem eadem mensura erit et septentrionalis plaga aequali termino finietur eruntque urbes in medio et foris suburbana de ipsis autem oppidis quae Levitis dabitis sex erunt in fugitivorum auxilia separata ut fugiat ad ea qui fuderit sanguinem exceptis his alia quadraginta duo oppida id est simul quadraginta octo cum suburbanis suis ipsaeque urbes quae dabuntur de possessionibus filiorum Israhel ab his qui plus habent plures auferentur et qui minus pauciores singuli iuxta mensuram hereditatis suae dabunt oppida Levitis ait Dominus ad Mosen loquere filiis Israhel et dices ad eos quando transgressi fueritis Iordanem in terram Chanaan decernite quae urbes esse debeant in praesidia fugitivorum qui nolentes sanguinem fuderint in
Abbreviated transcription (Latin):
combures igni.Si obseruaueritis precepta &
iusticias istas seruabit & uobis dñs testamentũ qͦd
uirauit patrib ꝗ ur̃is & benedicet ues & exepellet om¬
nẽ languorẽ ã uobis. Non partes gentib quas
dñs subiciet tͥ uec dices magna gens ber & quom̃ po¬
tero aduersũ eam & non concupisces aurũ ił argen.¬
tũ de scultilib eoꝑ sed amathematuabis eam.
O mĩa mandata que trado uob̾ hodie & obseruabitis
ut uiuates & in mente habete omia que exꝑti estis
indesertis & esuristis & dedit uob̾ dñis mannã ut
sc iretis quia non in pane tantũ uiuit homo sed in
die iordanen & possidebis gentes magnas & ciuta¬
tes munitas & scies quia añs as̃ tuus precedet te
Non dicas in corde tuo ꝓpter iusticias me¬
as introturit me dñs interrã istam. In m̃te
tis & ꝓuci tabulas de manib meis & con̾fras illas

Expanded text:
combures igni. XXIV. Si observaveritis praecepta et justitias istas, servabit et vobis Dominus testamentum, quod juravit patribus vestris, et benedicet vos, et expellet omnem languorem a vobis. XXV. Non parces gentibus, quas Dominus subjiciet tibi, nec dices, Magna gens haec, quomodo potero adversus eam? et non concupisces aurum vel argentum de sculptilibus eorum, sed anathematizabis ea. XXVI. Omnia mandata quae trado vobis hodie, observabitis, ut vivatis, et in mente habete omnia quae experti estis in desertis, et esuristis et dedit vobis Dominus manna: ut sciretis quia non in pane tantum vivit homo, sed indie Jordanem, et possidebis gentes magnas, et civitates munitas, et scies quia Dominus Deus tuus praecedet te. XXX. Non dicas in corde tuo, propter justitias meas introduxit me Dominus in terram istam. XXXI. In mente tis, et projeci tabulas de manibus meis, et confregi illas
Abbreviated transcription (Latin):
futitros. Et contra mandatũ ascendistis in mon¬
tem & exiuit a morreus & ꝑsecutus est uos.Simi¬
liter decurrit ꝑsingula & dinumerat uniuersa mag̃.¬
nalia dĩ & uirtutes quib prcibat eos as & quomͦ
aluit eos in deserto ꝑ quadraginta annos & que fecit
iterũ astringit ne discedant ã mandatis. Uide¬
te ne faciatis uob̾ sculptile similitudinẽ omis homi¬
nis aut pecoris aut aliouiꝰ rei que sunt suꝑ terrã
attendice ne oblutiscamini testamentũ dñi qm̃ si
exacerbaueritis dm̃ testot uobis hodie celũ & terrã
quia perietis de terra illa. Interrogate si ãqtio
creauit dñs hominẽ auditũ est hoc si ost gens stibs
disposuit moyses ciuitates ad refugiũ henucidarũ.
Hec est lex quã locutꝰ est moyses conuocans
cutꝰ essem uob̾ & nune facite quecunq precepit uobis
dñs non declinantes indexterã neq in sinistrã.

Expanded text:
futuros. IX. Et contra mandatum ascendistis in montem, et exivit Amorrhaeus, et persecutus est vos. X. Similiter decurrit per singula, et dinumerat universa magnalia Dei, et virtutes quibus praeibat eos Deus, et quomodo aluit eos in deserto per quadraginta annos, et quae fecit iterum astringit ne discedant a mandatis. XIII. Videte ne faciatis vobis sculptile, similitudinem omnis hominis, aut pecoris, aut alicujus rei, quae sunt super terram, Attendite ne obliviscamini testamentum Domini Dei vestri: quoniam si exacerbaveritis Deum, testor vobis hodie coelum et terram, quia peribitis de terra illa. XV. Interrogate si a quo creavit Deus hominem, auditum est hoc, si est gens sub is. XVI. Tunc disposuit Moyses civitates ad refugium homicidarum. XVII. Haec est lex, quam locutus est Moyses convocans cutus essem vobis, et nunc facite quaecumque praecepit vobis Dominus, non declinantes ad dextram, neq
Abbreviated transcription (Latin):
ItRBA que locutꝰ est moyses omĩ isrł quadra ͫͫ¬
gosimo anno in heremo post occisionẽ seon &e
og regem ꝑ omĩa que precepit illi ds̾ inchoreb.
Dixit moyses ad popłm in tempore illo non potero
solus sufferre uos & ordinaui uiros sapientes qui p̃¬
ossent uob. Et tollentes se de choreb ambula¬
ueru̾nt ꝑ ominẽ hereiũ. Accessistis ad me & dix

Expanded text:
rba quae locutus est Moyses omni Israel quadragesimo anno in eremo post occisionem Seon et Og regum, per omnia quae praecepit illi Deus in Horeb. II. Dixit Moyses ad populum in tempore illo, Non potero solus sufferre vos, et ordinavi vobis viros sapientes, qui praeessent vobis. III. Tollentes se de Horeb, ambulaverunt per omnem eremum. IV. Accessistis ad me, et dix
Abbreviated transcription (Latin):
se: hannihel filius ephod. De tribu efframm:
chamuhel filius septham. De cribu ⁊ abulon:
helisaphan filius pharenae. De tribu isachar:
dux phatiel filius ozan. De tribu aser: abiud
filius salomi. De tribu neptalim: phedahel
filiꝰ iͥ meiud. Ki sunt quib precepit dñs ut di¬
quiderent filiͣs isrł terram chanaan. teru.¬
Dec quoq locutꝰ est dñs ad moysen in ca

Expanded text:
se, Hanniel filius Ephod. De tribu Ephraim, se, Hanniel filius Ephod. De tribu Ephraim, Camuel filius Sephthan. De tribu Zabulon, Elisaphan filius Pharnach. De tridux Faltihel filius Ozan de tribu Aser Ahiud filius Salomi de tribu Nepthali Phedahel filius Ameiud hii sunt quibus praecepit Dominus ut dividerent filiis Israhel terram Chanaan haec quoq
Abbreviated transcription (Latin):
ma & de sepluma descendent cermini mreb.¬
la contra fontẽ daplim. Inde ꝑuenient contͣ
orientẽ ad mare ceneret. & tendent usq ad
iordanẽ & ad ultimũ salsissimũ claudentur
mari. Hanc habebitis terrã ꝑfines suos incir¬
cuitu. Precepitq moyses filiis isrł dicens. Et ec
erit terra quã possidebitis sorte & quã uissit
dari dñs nouem tribubꝰ & dimidie tribui. Tri¬
bus enim filioꝵ ruben ꝑfamilias suas & tribus
filioꝵ gad uixta cognationũ numer ũ media
quoq tribus manasse id ÷ due semis tribus
acceperunt partẽ suam trans iordanen contͣ
iherico ad orientalem plagam:
El ait dñs ad moysen. Hec sunt nomina
Quiroꝵ qui terram uob diuident. Elleazar
sacerdos & iosue filius nun & singuli pͥnc ipes
de singulis tribubus quoꝵ ista sunt uocabu¬
la. De tribu uida: calepli filius iephor ne. De
tribu sẏmeon: sam uhel filius amiud. De tri.¬
bu beniamin: eliab filius caselon. De tribu fi.¬

Expanded text:
ia, et de Sephania descendent termini in Rebia, et de Sephania descendent termini in Rebla contra fontem. Inde pervenient contra Orientem ad mare Cenereth, et tendent usque Iordanem et ad ultimum Salsissimo cludentur mari hanc habebitis terram per fines suos in circuitu praecepitque Moses filiis Israhel dicens haec erit terra quam possidebitis sorte et quam iussit dari Dominus novem tribubus et dimidiae tribui tribus enim filiorum Ruben per familias suas et tribus filiorum Gad iuxta cognationum numerum media quoque tribus Manasse id est duae semis tribus acceperunt partem suam trans Iordanem contra Hiericho ad orientalem plagam et ait Dominus ad Mosen haec sunt nomina virorum qui terrasacerdos, et Josue filius Nun, et singuli principes de tribubus singulis, quorum ista sunt vocabula: De tribu Juda, Chaleb filius Jephonne. De tribu Simeon, Samuel filius Amiud. De tribu Benjamin, Elidad filius Chiselon. De tribu fi
Abbreviated transcription (Latin):
Locutꝰ est dñs ad moysen dicens. Precipe
filiis istł & dices ad eos. Cum ingressi fueritis
terram chanaãn & inpossessionẽ uob̾ sorte
ceciderit his finibꝰ terminabit᷑. Pars meri¬
diana incipiet ã solitudine sin que est uxta
edom: & habebit cerininos contra orientem
mare salsissimũ. Qui circũ. ib unt australẽ
plagam ꝑ ascensũ scorpionis. ita ut transeant
in senna &e ꝑueni nt in meridiem usq ad ca-¬
des barne. Unde egredient᷑ confinia ad
uilla nomine addar. & tendent usq ad semo¬
na Ibitq ꝑgyrũ terminus ab asemona usq
ad torrente᷑ egẏpti & maris magni lictore
finietur. Plaga aut̃ oceidentalis amari mag.¬
no termini incipiet & ipso fine claudetur.
Porro ad septẽ trionalem plagã amari magno
termini inciprent ꝑuenientes usq ad monte: al.¬
nos seclacda. Ibuntq confinia usq zephrona
& ullam henan. Hierunt termini inparte
talem plagam. De uilla henan usq sepha.¬

Expanded text:
locutus est Dominus ad Mosen praecipe locutus est Dominus ad Mosen praecipe filiis Israhel et dices ad eos cum ingressi fueritis terram Chane dividitur. Pars meridiana incipiet a solitudine Sin, quae est juxta Edom: et habebit terminos contra orientem mare salsissimum. Qui circuibunt australem plagam per ascensum Scorpionis, ita ut transeant in Senna, et perveniant in meridiem, usque ad Cadesbarne. Unde egredientur confinia ad villam nomine Adar, et tendent usque ad Asemona. Ibitque per gyrum terminus ab Asemona usque ad torrentem Aegypti, et maris Magni littore finietur. Plaga autem Occidentalis a mari Magno incipiet, et ipso fine claudetur. Porro ad Septentrionalem plagam a mari Magno termini incipient, pervenientes usque ad montem alnos sedebat, ibuntque confinia usque ad Sephrona et villam Enan, hi erunt termini in parte talem plagam, de villa Enan usque Sephan
Abbreviated transcription (Latin):
blathaim. Egressiq de helmon de blathan
uenerunt ad montes abarim contͣ nabo: ꝓpru
ad campestria moab suꝑ iordanẽ contͣ
hericho ibiq castra metati sunt de betsi¬
mon usq ad belsattm in plamor ibꝰ locis mo-
abitarũ ubi locutꝰ est dñs ad moysen. Preci¬
pe filiis istł & dic ad eos. Quando transieri.¬
tis iordanẽ intrantes terrã chanaan disꝑdite
cuuctos habitatores regionis illiꝰ. Confringi¬
te titulos & statuas cõminuite atq omĩa ex¬
celsa uastate mundantes terrã & babitan¬
tes in ea. Elgo euĩ dedi uob̾ illam in posses¬
sionẽ quã diuidetis uob̾ sorte. Nurib da¬
bitis latiorẽ & paueis angustiorem. Singu¬
lis ut sors ceciderit. ita tribuet᷑ hereditas
Per tribus & familias: possessio diuidet᷑. Sin
aut̃ nolueritis interficere habitatores ter¬
re qui remanserint. erunt uob quasi claui
in oculis & lancet n lateribus. Et aduersa¬
bunt᷑ uobis interra habitationis utx & quic¬
quid illis facere cogitauerã uob faciam

Expanded text:
blathaim. Egressique de Helmon-Deblathaim, venerunt ad montes Abarim contra Nabo. B. ad campestria Moab, super Jordanem contra Jericho. Ibique castrametati sunt de Beth Isimoth usque ad Abelabitarum ubi locutus est Dominus ad Mosen praecipe filiis Israhel et dic ad eos quando transieritis Iordanem intrantes terram Chanaan disperdite cunctos habitatores regionis illius confringite titulos et statuas comminuite atque omnia excelsa vastate mundantes terram et habitantes in ea ego enim dedi vobis illam in possessionem quam dividetis vobis sorte pluribus dabitis latiorem et paucis angustiorem singulis ut sors ceciderit ita tribuetur hereditas per tribus et familias possessio dividetur sin autem nolueritis interficere habitatores terrae qui remanserint erunt vobis quasi clavi in oculis et lanceae in lateribus et adversabuntur vobis in terra habitationis vestrae et quicquid illis facere cogitaram vobis faciam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑit uxorẽ & inuenerit in ea rem turpem.
Siquis acceꝑit uxorẽ in recentinũ exiet ad bellũ:
Non pignerabis molam. Si capt
Si captus
fuerit fuerit fue̾.in mente habe que fecerit dĩs¬
In pignore pauꝑis non dormies &e merce¬
dẽ laborantis ne tarde reddideris. Non
morient᷑ͦ patres ꝓfiliis. Non declinabis
Non declinabis
uidiciũ aduene & orphani uidue.

Expanded text:
it uxorem, et invenerit in ea rem turpem. CXIX. Si quis acceperit uxorem in recenti, non exiet ad bellum. CXX. Non pignorabis molam. CXXI. Si captus fuerit fur. CXXII. In mente habe quae fecerit DIn pignore pauperis non dormies, et mercedem laboranti ne tarde reddideris. CXXV. Non morientur patres pro filiis. CXXVI. declinabis judicium
Abbreviated transcription (Latin):
uiemꝰ: & obedientes erimꝰ preceptis eiꝰ Pcussit gͥ
iosne indie illo fedus & ꝓposuit popło precepta
posuitq eũ subt᷑ quercũ que erat in sanc tuatio
dñi. & dix̃ ad omnẽ popłm. En lapis iste erit
uobis in testimoniũ quod audieritis omĩa u̾ba¬
dñi que locutꝰ est uob̾ ne forte post ea negare
uelitis & mentiri dũo dõ ur̃o. Dimisitq popłm
singulos inpossessionẽ suam. Ꝙ pꝰ hec mortuus
ẽ. iosue filius nun seruus dñi centũ decẽ an¬
noꝵ sepelier̃q eũ infinib possessionis sue in
tham nathsare que sita ẽ. in monte ephraim
ã septẽtrional parte montis gaãs. Ser ͣiutq
isrł dño cunctis diebꝰ iosue & senioꝵ qͥ longo
uixerunt tempore post iosue: & qui nouerãt᷑
omĩa oꝑa dñi que fecerat in isrł. Ossa quoq
ioseph que culerant filii isrł de egẏpto sepelie.¬
runt insichem in parte agri quẽ emerat ia¬
cob a filiis emmoꝵ patris sic hem centũ nouellis

Expanded text:
obedientes erimus praeceptis ejus. Percussit igitur Josue in die illo foedus, et proposuit populo praecepta posuitque eum subter quercum, quae erat in sanctuario Domini: et dixit ad omnem populum: En lapis iste erit vobis in testimonium, quod audierit omnia i quae locutus est vobis: ne forte postea negare velitis, et mentiri Domino Deo vestro. Dimisitque populum, singulos in possessionem suam. Et post haec mortuus est Josue, filius Nun, servus Domini, centum decem annorum: sepelieruntque eum in finibus possessionis suae in Thamnath Sare, quae sita est in monte Ephraim, a septentrionali parte montis Gaas. Servitque Israel Domino cunctis diebus Josue, et seniorum qui longo vixerunni quae fecerat in Israhel ossa quoque Ioseph quae tulerant filii Israhel de Aegypto sepelierunt in Sychem in parte agri quem emerat Iacob a filiis Emmor patris Sychem centum novellis
Abbreviated transcription (Latin):
& subt̾ brachia sempit̾na. Eliciet a facie tua im¬
micũ: dicetq Conterere. Habitabit isrł confi
tum auxilii tui &gladius głe cue. Negabuns
de inimiei cui. & cu coꝵ colla calcab̾. Ascendit
inuerticẽ fasga contra iericho. Ostenditq ei om
nẽ terrã galaad dñs usq dan. & uiuuersum
neptalim terrãq effraim d&e manasse & omnẽ
terrã usq ad mare nouissimũ & australẽ par¬
tem & latitudinẽ campi ihericho ciuitatis

Expanded text:
 subter brachia sempiterna: ejiciet a facie tua inimicum, dicetque: Conterere. Habitabit Israel conftum auxilii tui, et gladius gloriae tuae: negabunt te inimici tui, et tu eorum colla cacin uerticem omnem terram Galaad usque Dan, et universam Nephtalim, terramque Ephraim et Manassae et omnem terram Juda usque ad mare novissimum, et australem plagam, et latitudinem ca
Abbreviated transcription (Latin):
De symeon salamihel filiꝰ suri sadai. De uida. na.¬
a son filius aminadab. De isachat. nathanael. fi.¬
liuis suar. De ⁊abulon. heliab: filius helon filioꝵ
aut̃ iosepͥ de effram. elisama: filius amaud. De
manasse gamaliel. filius phadãsur. De benia¬
min abidan. filus gedeonis. Dedan abiezer:
filius amissadai. De aser fez iel. filus ochran
Degad elisaph. filius duel. De neptalt mra. filiꝰ
enan. Ei nobilissum pͥncipes multitudinis ꝑ¬

Expanded text:
De Simeo, Salamiel filius Surisadai. De Juda, Naason filius Aminadab. De Issachar, Nathaneel filius Zuar. De Zabulon, Heliab filius Helon. Filiorum autem Joseph. De Ephraim, Elisama, filius Ammiud. De Manasse, Gamaliel filius Phadassur. De Benjamin, Abidan filius Gedeonis. De Dan, Abjezer filius Amisaddai. De Aser, Phesiel filius Ochran. De Gad, Eliasaph filius Duhel. De Nephtali, Ahira filius Henan. Hi nobilissimi principes multitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
Sors filioꝵ iosep effraim & manasse filiĩ ioseph
petant sibi armentaris fumculũ ã iosue quibus
ait ascendite in montẽ & succidite siluã & nudate
Congregatiq sut̃
om̃s filii istł in silo. Destinant᷑ uiri ad de.¬
scribendam terrã reuersiq descriptionẽ tradt̾
iosue qui misit sortes coram dño insilo diuisitq
terrã filiĩs istł in septẽ partes. Uybes fu.¬
gitiuoꝵ.
gitiuoꝵ. Urbes leuitarũ. Post bel.¬
Aeꝑ curbines data est requies ã año.
Incoysulta facta a tribu ruben altare in mense mag
intiiamis. Replicat ã principio iosue cunc¬
ti israheli cũ obcestatione ne discedant ã precep¬
tis am̃ appropinquante die obitꝰ sui. Unde
natꝰ sit abraham uł ubi ꝑductꝰ item congregatis
cũ pacto obtestationis ad loquit᷑ iosue

Expanded text:
Sors filiorum Joseph, Ephraim, et Manasse. XXV. Filii Joseph petunt sibi augmentari funiculum a Josue, quibus ait: Ascendite in montem, et succidite silvam, et mundate Congregatique sunt omnes filii Israel in Silo. XXVII. Destinantur viri ad describendam terram, reversique descriptionem tradunt Josue, qui misit sortes coram Domino in Silo, divisitque terram filiis Israel in septem partes. XXVIII. Urbes fugitivorum. XXIX. Urbes Levitarum. XXX. Post bellorum turbines data est requies a Domino. XXXI. Inconsulta re factum a tribu Ruben altare immensae magnitudinis. XXXII. Replicat a principio Josue cuncta Israeli cum testatione, ne discedant a praeceptis Domini, appropinquante die obitus sui. XXXIII. Unde natus sit Abraham, vel ubi perductus. Item congregatis cum pacto obtestationis, alloquitur eos Josue.
Abbreviated transcription (Latin):
Post obitũ iosue fecer̾̃ isrłite
malũ in conspectu dm̃. quos tradidit inimicis suis
in predam.
Excitant᷑ a dño udices ad liberatio¬
nẽ isrł eiam ipso spũ erant quib reseruauit gentes
Fro excessu idoloꝵ captiuati sunt
ã rege chusan in mesopotamie. Item ꝓmalis tra
Item ꝓmalis tra¬
dunt᷑ eglon regi moab quẽ int̾fecit aoch in cenaculo
suo cũ arte int̾fectis eciam decẽ milib moabitarũ
& quieuit terra triginta annis.
Sangar qui
occidit trecentos iaros uomere. Constantia
Constantia
mulieris iahel que clauo infixo timpore scisare sequi¬
tir canticłi & barac de bore.
Sost excessus
popłi consuetos apparuit angłs dñ gedeon ꝯfortans
ad proliandũ subuertit etiam bãal & obtulit sacrifici
si dño ipsuis. uiri trecenti lambierant aquas ut
cines his post modũ excessit cum isrł. De regno
suã & fecit consuetudinẽ malã.
miche. De adolescente leuita agnito apud michã¬
& reuocito a tribu dan in sacerdote idoli.

Expanded text:
Post obitum Josue fecerunt Israelitae malum in conspectu Domini: quos tradidit inimicis suis in praedam. IV. Excitantur a Domino Judices ad liberationem Israel; etiam ipsos spreverunt; quibus reservavit gentes, ro excessu idolorum captivati sunt a rege Chusan Mesopotamiae. VII. Item pro malis traduntur Eglon regi Moab: quem interfecit Aod in coenaculo suo cum arte, interfectis etiam decem millibus Moabitarum, et quievit terra octoginta annis. VIII. Samgar qui occidit sexcentos viros vomere. IX. Constantia mulieris Jahel, quae clavum infixit tempori Sisarae. Sequitur canticum Barac et Debborae. X. Post excessus populi consuetos, apparuit angelus Domini Gedeon, confortans ad praeliandum. Subvertit etiam Baal, et obtulit sacrificium Domino. Ipsius viri trecenti lamberunt aquas ut canes. Is postmodum excessit cum Israel. XI. De regno suam, et fecit consuetudinem malam. Michae. XVII. De adolescente Levita agnito apud Michat revocato a tribu Dan in sacerdotium idoli.
Abbreviated transcription (Latin):
uideat᷑ asꝑum suꝑ ptiero & suꝑ ancilla cua : oĩa
que dixerit tͥ sara audi uocẽ eius. in ysaac uo.¬
ubit̾ tibi semen. Sed & filiũ aucille faciam ingen¬
te magnã.: quia semen tuũ est. Surrexit itaq
abraham mane & tollens panẽ & utrem aquȩ
imposuit scapulȩ eiꝰ. tradiditq puerũ & dimisit
tam. Que cũ abisset. errabat insolitudine ber¬
sabee. Cũq consũpta esset aqua inutre: abie¬
cit puerũ fubͣ unã arborẽ. que ibi erat. & abiit:
Seditq e regione ꝓcul: quantũ potest archus ia¬
cere. Dixit enĩ. non uidebo morientẽ puerum
Et sedens contra: leuauit uocẽ suã & fleuit:¬
Pocauiut: anglo ani agar de celo dicens. Qͥdagis
agare Noli timere. Exaudiit enĩ ds̃ uocẽ
pueri de loo inquo est. Surge tolle puerũ &
tene manũ eius. qua ingentẽ magnã faciam eũ
Aꝑuitq oculos eiꝰ d̃. que uidens puceũ aque.

Expanded text:
asperum super puero, et super ancilla tua: omnia quae tibi dixerit Sara, audi vocem ejus: quia in Isaac vocabitur tibi semen. Sed et filium ancillae faciam in gentem magnam, quia semen tuum est. Surrexit itaque Abimposuit scapulae ejus; tradiditque puerum, et dimisit eam. Quae cum abisset, errabat in solitudine Bersabeae. Cumque consumpta esset aqua in utre, abjecit puerum subter unam arborum quae ibi erant et abiit seditque e regione procul quantum potest arcus iacere dixit enim non videbo morientem puerum et sedens contra levavit vocem suam et flevitvocavitque angelus Dei Agar de coelo, dicens: Quid agis, Agar? noli timere: exaudivit enim Deus vocem pueri de loco in quo est: surge, tolle puerum, et tene manum illius: quia in gentem magnam faciam eum. Aperuitque oculos ejus Deus: quae videns pu
Abbreviated transcription (Latin):
liam mortuũ meũ. audite me & intercedite ꝓ me¬
apud effron filiũ seor. ut det mͥ speluncã auplicẽ
quã habet in extrema parte agri sui. Pecunia
digna tradat mͥ eam coram uobis inpossessionem
sepulchri. Habitabꝰt aut̃ ephron in medio filioꝵ
heth. Responditq effronꝰ ab rabam cunctis audien¬
tib qui ingrediebant᷑ portam ciuitatis illiꝰ dicens:
Ne quaquã ita fiet dñe mi. sed magis ausculta quod
loquor Agrũ trado tͥ & in spelunca que in eo est
p̃sentib filiĩpopłi mei sepeli mortuũ tuũ. Adora¬
uit abrabam coram popło terrȩ & locutus ẽ. ad
ephron circũstante plebe. Quȩso ut audias me:
Dabo pecuniã ꝓ agro suscipe eam: & sic sepeliam
mortuũ meu̾ meo. Responait ephron. fludi dñe
let. istud ẽ precium init̾ me & te. Sed quantũ est
hoc: sepeli mortuũ tuũ. Quod cũ audisset abra¬
ham: appendit pecuniã quã ephron postulauo¬
rat audientibꝰ filis heth. cc cͤe toꝰ siclos argenti

Expanded text:
rtuum meum audite me et intercedite apud Ephron filium Soor ut det mihi speluncam duplicem quam habet in extrema parte agri sui pecunia digna tradat mihi eam coram vobis in possessionem sepulchri habitabat autem Ephron in medio filiorum Heth responditque ad Abraham cunctis audientibus qui ingrediebantur portam civitatis illius dicens nequaqtrado tibi et speluncam quae in eo est; praesentibus filiis populi mei, sepeli mortuum tuum. Adoravit Abraham coram populo terrae. Et locutus est ad Ephron, circumstante plebe: Quaeso, ut audias me: Dabo pecuniam pro agro; suscipe eam, et sic sepeliam mortuum meumlet: istud est pretium inter me et te: sed quantum est hoc? sepeli mortuum tuum. Quod cum audisset Abraham, appendit pecuniam, quam Ephron postulaverat, audientibus filiis Heth, quadringentos siclos argenti
Abbreviated transcription (Latin):
Et accepit illi mat᷑ sua uxorẽ de t̾ra egypti:
odem tempore dix̃ abimelech & fichol pͥnceps
posteris meis stirpiq mee sed iuxta misccłiam
quã feci tͥ facies michi. & terre inqua uersatꝰ
es iduena. Dixitq abrabam. Egoi urabo. Et mncre¬
pauit abi melech puteũ aquȩ quẽ ui abstulerat
serui illiꝰ. Respondit s abimelech. Nesciui qura
fecerit hano rem sed & tu non in dicasti mͥ et
ego non audiui p̃ter hodie. Tulit itaq abraham
oues &e bouos & dedit abimelecl. ꝑcusserunto
ambo fechuis: & statuit abraham septẽ̾ agnas seor¬
sũ. Cui dixit abimelech. Qͥa sibi uolunt septem
agnę istȩ. quas stare fecisti seorsũ: At ille. Septẽ
inquid agnas accipies de manu mea ut sint in
cestimoniũ. qm̃ ego fodi puteũ istum. lecirco uo¬
catꝰ ẽ. locus ille bersabeȩ: quia ibi utq iutauit.
& inerunt fedus ꝓputeo uramenti. Sur rexit
aut abimelech & fichol pͥnceps milicie eiꝰ. reu̾siꝙ
suit int̾ram palestinoꝵ. Abrahã uero plantaut

Expanded text:
accepit illi mater sua uxorem de terra Aegypti eodem tempore dixit Abimelech et Fichol princeps posteris meis stirpique meae sed iuxta misericordiam quam feci tibi facies mihi et terrae in qua versatus es advena dixitque Abraham ego iurabo et increpavit Abimelech propter puteum aquae quem vi abstulerant servi illius respondit Abimelech nescifecerit hanc rem: sed et tu non indicasti mihi, et ego non audivi praeter hodie. Tulit itaque Abraham oves et boves, et dedit Abimelech: percusserutque ambo foedus. Et statuit Abraham septem agnas gregis seorsum. Cui dixit Abimelech: Quid sibi volunt septem agnae is ae, quas stare fecisti deorsum? At ille: Septem, inquit, agnas accipies de manu mea: ut sint mihi in testimonium, quoniam ego fodi puteum istum. Idcirco vocatus est locus ille Bersabee: quia ibi uterque juravit. Et inierunt foedus pro puteo juramenti. Surrexit autem Abimelech et Phicol, princeps militiae ejus, reversique sunt in terram Philistinorum. Abraham vero plantavit
Abbreviated transcription (Latin):
insemine tuo om̃s gentes terrȩ quia obedisti uoci
mee. Reuersus est abrabam ad pueros suos abie.¬
runtq bersabeȩ simul & habitauit ibi
isita gestis nuntiatũ ẽ abraham quod melcha
genĩtũ & bux frẽm eius chamuel patrẽ siroꝵ:
&e chased & i au pheldas quoq & iedlaph ac batuhel
de quo nata ẽ. rebecca. Octo istos genuit melcha na-¬
chor fr̃i abraham. Cuncubina uͦ illiꝰ nomine rama
inciuitate arbee quȩ ẽ. ebron in cerra chana¬
an Uenitq abraham ut plangeret & flerit eam
Cumq sur rerisset ab officio funeris. locutꝰ ẽ. ad fi¬
lios hech dicens. Aduena sum & peregrinꝰ apud
uos. date mͥ uis sepulehri uob̾eñ ut sepeliã mortu
um meũ. Responder̃ ꝙ filii heth. Audi nos dñe:
Pruiceps dei es apud nos in electis sepulchris nr̃is

Expanded text:
sti voci meae. Reversus est Abraham ad pueros suos, abieruntque Bersabee simul, et habitavit ibi. His ita gestis, nuntiatum est Abraham quod Melcha genitum, et Buz fratrem ejus, et Camuel patrem Syrorum, et Chased, et Azau, Pheldas quoque et Jedlaph, ac Bathuel, de quo nata est Rebecca: octo istos genuit Melcha, Nahor fratri Abraham. Concubina vero illius nomine Roma, in civitate Arbee, quae est Hebron, in terra Chanaan: venitque Abraham ut plangeret et fleret eam. Cumque surrexisset ab officio funeris, locutus est ad filios Heth, dicens: Advena sum et peregrinus apud vos: date mihi jus sepulcri vobiscum, ut sum meum. Responderuntque filii Heth: Audi nos, domine, princeps Dei es apud nos; in electis sepulcris nostris
Abbreviated transcription (Latin):
abimelec ħ etiã ab rabam & dixit ei. Quid fecisti
nobis: Quid peccauimis inte quia indux isti super
me & suꝑ regnũ meũ peccatũ grande: Que ñ de¬
biusti facere fecisti nobis. Rursusq ex postulans
ait. Quid udisti ut hoc faceres: Responit abra¬
ham. Cogitaui mecũ dicens. forsitan ñ est tunor
dĩ in loco isto: & interficient me ꝓpt uxorẽ mea̾
Alias aut & uere soror mea ẽ. filia patris mei est.¬
& non filia matris mee & duxi eat. uxoram
Post quã aut̾ eduxit me ds̃ de donio patris mei dixi
ad eam. Hanc miscđiam facies mecũ in omĩ loco
ad quẽ ingrediemꝰ. dices quod frat᷑ tuus sim
Tulit qͥ abimelech oues & boues & seruos & anchil¬
las & dedit abrahe reddiditq ei saram urorẽ
suam & ait. Terra coram uobis est ubicũq pla-
cuerit tͥ habita Sare aut̃ dixit. Ecce mille ar¬
genteos dedi fr̃i tuo. Hoc erit tͥ inuelamentũ
oculoꝵ ad om̃s qui tecũ sunt. & quocũꝙ ꝑrere

Expanded text:
Abimelech etiam Abraham, et dixit ei: Quid fecistis nobis? quid peccavimus in te, quia induxisti super me et super regnum meum peccatum grande? Quae non debuisti facere fecisti nobis. Rursusque expostulans ait: Quid vidisti ut hoc faceres? Respondit Abraham: Cogitavi mecum dicens: Forsitan non est timor Dei in loco isto, et interficient me palias autem et vere soror mea est, filia patris mei, et non filia matris meae, et duxi eam in uxorem. Postquam eduxit me Deus de domo patris mei, dixi ad eam: Hanc misericordiam facies mecum: in omni loco, ad quem ingrediemur, dices quod frater tuus sim. Tulit igitur Abimelech oves et boves, et servos et ancillas, et dedit Abraham: reddiditque illi Saram uxorem suam, et ait: Terra coram vobis est, ubicumque tibi placuerit habita. Sarae autem dixit: Ecce mille argenteos dedi fratri tuo, hoc erit tibi in velamen oculorum, et ad omnes qui tecum sunt, et quocumque
Abbreviated transcription (Latin):
runt. Concluserat aut̃ dõ omnẽ uuluã domus abi¬
melech ꝓpter sarram uxorẽ abrabam
Asitauit aut̃ dñs saram sicut ꝓmiserat. & im¬
pleuit quȩ locutus ẽ concepitq & peꝑit filium
insenec tute sua: tempore quo predirerat ei deus E¬
est ysaac. Nixitq sara. Ruisum fecit m dñs. Quicũq
audierit. cũ ridebit mͥ. R sumq ait. Quis auditu.¬
rum crederet abraham. quod sara lactar et filiũ.
quẽ peꝑit ei iam seni. Creuit gͥ puer & ablactatꝰ e.
fecitq abraham grande conuiuiũ indie ablactati

Expanded text:
t: concluserat enim Deus omnem vulvam Abimelech propter Saram uxorem Abrahae. Visitavit autem Dominus Saram sicut promiserat: et implevit quae locutus est. Concepitque et peperit filium in senectute sua, tempore quo praedixerat ei Deus. est Isaac. Dixitque Sara: Risum fecit mihi Deus: quicumque audierit, corridebit mihi. Rursusque ait: Quis auditurum crederet Abraham, quod Sara lactaret filium, quem peperit ei jam seni? Crevit igitur puer, et ablactatus est: fecitque Abraham grande convivium in die ablactati
Abbreviated transcription (Latin):
in igne dñs diuidicatur. & ingladio suo ad omnẽ
carnẽ. Et multiplicabunt᷑ interfecti ã dño. qͥ
sc̃ificabantur & mundos se putabant inhortis pꝰ
ianam intrinsecus. Qui comedebant carne̾ suil-¬
lam. & ab ominationẽ & murẽ.simul consument᷑
dicit dñs. Ego autẽ opera eoꝵ. & cogitationes eo¬
rũ uenio ut congregem. cum omnib gentibꝰ &
unguis. Et uenient & uidebunt głam meam. &
ponã in eis signũ. Ꝙ mittam ex eis qui saluati
fuerint ad gentes. In mare. in affricã. & inlidiã.
tenentes sagitam initaliam. & greciam. Ad
insulas longe ad eos qui non audierunt de me.
& non uiderunt głam meam. Et annunciabt᷑
głam meaͣ gentib. & adducent om̃s fr̃s ur̃os cle
cunctis gentib donũ dño. in eqͥs. & in quadrigis. &

Expanded text:
gladio suo ad omnem carnem, et multiplicabuntur interfecti a Domino. Qui sanctificabantur, et mundos se putabant in hortis post unam intrinsecus, Qui comedebant carnem suillam, et abominationem, et murem: simul consumentur, dicit Dominus. Ego autem opera eorum, et cogitationes eorum venio, ut congregem cum omnibus gentibus et linguis, et venient et videbunt gloriam meam. Et ponam in eis signum: et mittam ex eis qfuerint ad gentes in mare, in Africam, in Lydiam tendentes sagittas, Italiam et Graeciam, ad insulas longe, ad eos qui non audierunt de me, et non viderunt gloriam meam, et annuntiabunt gloriam meam gentibus, et adducent omnes fratres meos de cunctis gentibus donum Domino, in equis et i
Abbreviated transcription (Latin):
Unde cesset arcuato uulnere contra nos inꝰ¬
surgere scorpius: & sem̃ opus uenenata car¬
pere lingua desistat uł suscipiens si placet.
uł contempnens si displicet memineritꝙ
illoꝵ uersuũ: os tuũ abundauit malicia.¬

Expanded text:
Unde cesset arcuato vulnere contra nos inUnde cesset arcuato vulnere contra nos insurgere scorpius, et sanctum opus venenata carpere lingua desistat, vel suscipiens, si placet, vel contemnens, si displicet: memineritque illorum versuum : Os tuu
Abbreviated transcription (Latin):
aNdem
finitopenta teuco
moysi uelud gra¬
ndi fenore libe¬
rati ad tłim filiũ
naue manũ mit¬
timꝰ quẽ hebrei
iosue bennun. id ÷ iosue filiũ nun uocant
& adiudicũ librũ quẽ sophim appellant:
ad ruth quoq & hester quos idem nomim¬
b offerunt. Monemꝰq lectorẽ ut siluã he¬
brei coꝵ nominũ & disticitiones ꝑ menbra
diuisas diligens scriptor conseruet. ne & nr̃
labor & illius studiũ pereat: & ut in pͥmis
quod sepe testatꝰ sum sciat me non iurepre¬
hensione ueterũ noua cudere sicut amici
mei criminant᷑. sed ꝓuili parte offe̾re lingue
mee hominib quos tamen nr̃a delectant
labore maximo indigent editionẽ nr̃am ha-¬
beant. Et sic ubi in antiquoꝵ uoluminũ
lec tione dubitarint hec illis conferentes
inueniant quod requirt᷑ maxime cum &¬
apud latinos tot sint exemplaria quod co-¬
dices. & unusquisq ꝓ arbitrio suo uł addi.¬
derit uł sub traxerit quod ei iuisũ est e
utiq non possit uerũ esse quod dissonat:

Expanded text:
andem finito Pentateucho Mosi, velut grandi fenore liberati, ad Jesum filium Nave manum mittimus, quem Hebraei JOSUE BEN NUN , id est, Josue filium Nun, vocant, et ad Judicum librum, quem SOPHTIM appellant, ad RUTH quoque et ESTHER , quos iisdem nominibus efferunt. Monemusque lectorem, ut silvam Hebraicorum nominum, et distinctiones per membra divisas diligens scriptor conservet, ne et noster labor et illius studium pereat. Et ut in primis, quod saepe testatus sum, sciat me non in reprehensionem veterum nova cudere, sicut amici mei criminantur; sed pro virili parte offerre linguae meae hominibus quos tamen nostra delectant, labore maximo indigent, editionem nostram habeant. Et sicubi in antiquorum voluminum lectione dubitarint, haec illis conferentes, inveniant quod requirunt: maxime cum apud Latinos tot sint exemplaria, quot codices; et unusquisque pro arbitrio suo vel addiderit, vel subtraxerit quod ei visum est: et utique non possit verum esse quod dissonat.
Abbreviated transcription (Latin):
insemine tuo om̃s gentes terrȩ quia obedisti uoci
mee. Reuersus est abrabam ad pueros suos abie.¬
runtq bersabeȩ simul & habitauit ibi
isita gestis nuntiatũ ẽ abraham quod melcha
genĩtũ & bux frẽm eius chamuel patrẽ siroꝵ:
&e chased & i au pheldas quoq & iedlaph ac batuhel
de quo nata ẽ. rebecca. Octo istos genuit melcha na-¬
chor fr̃i abraham. Cuncubina uͦ illiꝰ nomine rama

Expanded text:
sti voci meae. Reversus est Abraham ad pueros suos, abieruntque Bersabee simul, et habitavit ibi. His ita gestis, nuntiatum est Abraham quod Melcha genitum, et Buz fratrem ejus, et Camuel patrem Syrorum, et Chased, et Azau, Pheldas quoque et Jedlaph, ac Bathuel, de quo nata est Rebecca: octo istos genuit Melcha, Nahor fratri Abraham. Concubina vero illius nomine Roma,
Abbreviated transcription (Latin):
an Uenitq abraham ut plangeret & flerit eam
Cumq sur rerisset ab officio funeris. locutꝰ ẽ. ad fi¬
lios hech dicens. Aduena sum & peregrinꝰ apud
uos. date mͥ uis sepulehri uob̾eñ ut sepeliã mortu¬
um meũ. Responder̃ ꝙ filii heth. Audi nos dñe:
Pruiceps dei es apud nos in electis sepulchris nr̃is

Expanded text:
 Venitque Abraham, ut plangeret et fleret eam. Cumque surrexisset ab officio funeris, locutus est ad filios Heth dicens: Advena sum et peregrinus apud vos, date mihi jus sepulcri vobiscum, ut sepeliam mortuum meum. Responderuntque filii Heth: Audi nos, domine, princeps Dei es apud nos; in electis sepulcris nostris
Abbreviated transcription (Latin):
Asitauit aut̃ dñs saram sicut ꝓmiserat. & im¬
pleuit quȩ locutus ẽ concepitq & peꝑit filium
insenec tute sua: tempore quo predirerat ei deus E¬
est ysaac. Nixitq sara. Ruisum fecit m dñs. Quicũq
audierit. cũ ridebit mͥ. R sumq ait. Quis auditu.¬
rum crederet abraham. quod sara lactar et filiũ.
quẽ peꝑit ei iam seni. Creuit gͥ puer & ablactatꝰ e.
fecitq abraham grande conuiuiũ indie ablactati

Expanded text:
sitavit autem Dominus Saram, sicut promiserat, et implevit quae locutus est; concepitque et peperit filium in senectute sua, tempore quo praedixerat ei Deus; est Isaac. Dixitque Sara: Risum fecit mihi Deus: quicumque audierit, corridebit mihi. Rursusque ait: Quis auditurum crederet Abraham, quod Sara lactaret filium, quem peperit ei jam seni? Crevit igitur puer, et ablactatus est: fecitque Abraham grande convivium in die ablactati
Abbreviated transcription (Latin):
tis ubelei uouerit agrum. quantũ ualere potest
tanto estimabit̾. Sin aut̃ post aliquantũ tempo¬
ris subpitabit sacerdos pecuniã uixta annoꝵ
qui reliqui sunt numerũ usq ad iubeleũ. &
detrahetur ex precio. Quod si uoluerit agrii¬
redimere ille qui uocuerat. addet quintam
partem estimate pecumȩ: & possidebit eum Sm
aut᷑ noluerit redimere. sed alteri cuilibet
fuerit uenundatꝰ itͣ eum qͥ uouerat redime¬
re ñ poterit. quia cũ iubelei uenerit dies
sc̃ificatꝰ erit dño: & possessio consecrata adius

Expanded text:
tis jubilaei voverit agrum, quanto valere potest, tanto aestimabitur. Sin autem post aliquantulum temporis, supputabit sacerdos pecuniam juxta annorum, qui reliqui sunt, numerum usque ad jubilaeum, et detrahetur ex pretio. Quod si voluerit redimere agrum ille qui voverat, addet quintam partem aestimatae pecuniae, et possidebit eum. Sin autem noluerit redimere, sed alteri cuilibet fuerit venumdatus, ultra eum qui voverat, redimere non poterit: quia cum jubilaei venerit dies, sanctificatus erit