comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uocauit. ⁊ͥ forte ip̃m p̃destinatt̃
dic̾e̾ formidabimꝰ. qͥa de nobis tm̃
ut efficiam᷑ cõformes ymaginis eius.
us ẽ p̾destinatũ : qͥ eũ negare homi¬
nẽ ñ p. Recte qͥppe dicit᷑ ñ p̃destinatꝰ
sed̾m id qd̾ e̾ uerbũ diͥ d̾s apd̾ dm̃. ut¬
qͥd enĩ p̾destinaret᷑ cũ iã eẽt qd̾ erat
sine initio sine t̾mino sẽpiternꝰ: Illud
aũ p̃destinandũ erat qd̾ ñdũ erat ut
sos etiẽ hinc audiamꝰ apłm in suarũ
exordio lict̾arũ. Nã ce in pͥma epłaꝵ¬

Expanded text:
i forte ipsum praedestinatum dicere formidabimus, quia de nobis tantum ut efficiamur conformes imaginis ejus, rus est praedestinatum, qui eum negare hominem non potest. Recte quippe dicitur non praedestinatus secundum id quod est Verbum Dei, Deus apud Deum. Utquid enim praedestinaretur, cum jam esset quod erat, sine initio, sine termino sempiternus? Illud autem praedestinandum erat, quod nondum erat, ut sos etiam hinc audiamus Apostolum in suarum exordio Litterarum. Nam et in prima Ep
Abbreviated transcription (Latin):
gentib p̃dicando. Pat̾ uͦ ip̃m apd̃
semet ip̃m ad suã dext̾am collocan¬
do. S ideo pꝰea de clarificando pat᷑
uͥ ait. ego te clarificaui uerbũ p̃¬
teriti tẽꝑis por̾e maluit. ut morist᷑
turũ: idr ut a pr̃e apd̾ prẽm glorifi¬
catꝰ: prẽm suꝑ t̾rã glorificaret & fi¬

Expanded text:
gentibus praedicando; Pater vero ipsum apud semetipsum, ad suam dexteram collocando. Sed ideo postea de clarificando Patre ubi ait, Ego te clarificavi, verbum praeteriti temporis ponere maluit, ut monstrarturum; id est, ut a Patre apud Patrem glorificatus, Patrem super terram glorificaret et Fi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectõne. fãc in m̃do: qd apd̾ te iã
fuerat ante mundũ. fac in suo tẽ¬
ꝑo ł qd̾ añ omĩa tẽꝑa statuisti. hoc qͥ¬
dã sic intelligñdũ putart̃ tanꝗͣ nã¬
t᷑a humana q̃ suscecta ẽ a uerbo cõ¬
uerteret᷑ in uerbũ: & homo muta¬
ret᷑ in dm̃. Inro si diligñtiis qd̾ opi¬
nati sunt cogitemꝰ homo ꝑiret indo̾.
Non enĩ qͥsꝙ ex ista mutatõne homi¬
nis uł duplicari dĩ u̾bũ dictiꝰ᷑ est
uł augeri: aut ut duo sint qd̾ imũ
fuiti aut ampliꝰ sit qd̾ minꝰ fuit.
Porro si nat̾a humana in u̾bũ mu¬
tata atꝙ cõuersa uerbũ dĩ qͣtũerat.
ce̾ qd̾ erat hoc erit⁊ uͥ ẽ bomo siñ¬

Expanded text:
perfectione: fac in mundo, quod apud te jam fuerat ante mundum; fac in suo tempore, quod ante omnia tempora statuisti. Hoc quidam sic intelligendum putarunt, tanquam natura humana quae suscepta est a Verbo, converteretur in Verbum, et homo mutaretur in Deum; imo, si diligentius quod opinati sunt cogitemus, homo periret in Deo. Non enim quisquam ex ista mutatione hominis vel duplicari Dei Verbum dicturus est, vel augeri, ut aut duo sint quod unum fuit, aut amplius sit quod minus fuit. Porro si natura humana in Verbum mutata atque conversa, Verbum Dei quantum erat et quod erat hoc erit, ubi est homo si
Abbreviated transcription (Latin):
cet te. In qͦ uerboꝵ ordine ostende¬
rat pͥus a pr̃e clarisicandũ filium
ut prẽm clorificaret ⁊ filiꝰ mͦ aũ
dixit ego te clarificaui stiꝑtrã: o¬
pus cõsũmaui qd̾ dedisti mͣ ut fa¬
ciã : & nc̃ clarifica me tanꝗͣ pͥor
ip̃e prẽm clarificauerit ⁊ a qͦ dem¬
de ut clarificet᷑ exposcit. Ergo in¬
telligendũ ẽ utͦq ⁊ terbo suꝑiꝰ usu̾
scd̾m id qd̾ fut᷑ũ erat. eo ꝙ oidine ꝙ
fit᷑um erat clarifica filiũ: ut tecla

Expanded text:
 verborum ordine ostenderat prius a Patre clarificandum Filium, ut Patrem clarificaret Filius. Modo autem dixit, Ego te clarificavi super terram, opus consummavi quod dedisti mihi ut faciam: et nunc clarifica me; tanquam prior ipse Patrem clarificaverit, a quo deinde ut clarificetur exposcit. Ergo intelligendum est utroque verbo superius usum secundum id quod futurum erat, eoque ordine quo futurum erat, Clari
Abbreviated transcription (Latin):
se cõsũmatitrii ẽẽ certissime nouit:
Sic̃ longe ante in ꝓph̾ia p̾ceriti tẽꝑis
usus ẽ uerbis. qñ post annos płimos
futurũ fuerat qd̃ dicebat. fodert̃ in¬
qͥt manꝰ meas & pedes : dimim̾auert
omĩa ossa mea. Non ait fodient: & di¬
mim̾abt᷑. Et in hoc rp̃o euangłio. Om¬
nia inqͥt q̃ auditri a prẽ meo nota feci uo¬
bis. Qb postea. Adhuc multa habeo
uobis dĩe. s ñ potestis illa portare mͦ.
Qͥ enĩ certis & ĩmutabilib causis oĩa
fut᷑a p̾destinauit: qͥcqͥo fact᷑us ẽ fecit.

Expanded text:
 esse certissime novit? Sicut longe ante in prophetia praeteriti temporis usus est verbis, quando post annos plurimos futurum fuerat quod dicebat: Foderunt, inquit, manus meas et pedes, dinumeraverunt omnia ossa mea ; non ait, Fodient et dinumerabunt. Et in hoc ipso Evangelio, Omnia, inquit, quae audivi a Patre meo, nota feci vobis : quibus ait postea, Adhuc multa habeo vobis dicere; sed non potestis illa portare modo . Qui enim certis et immutabilibus causis omnia fu
Abbreviated transcription (Latin):
condita sunt omnia in celo & in terra
uisibilia ce inuisibilia. Sic̃ gͦ dedisti
eis potestatẽ inqͥt omĩs carnis. ita te
carm qm dedisti ei. Sic enĩ dedisti ut
omẽ qd̃ dedisti ei det eis uitã et̾nã. Hec¬

Expanded text:
sunt omnia in coelo et in terra, visibilia et invisibilia . Sicut ergo dedisti ei potestatem, inquit, omnis carnis, ita te carni quam dedisti ei. Sic enim dedisti, ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam.
Abbreviated transcription (Latin):
inmortał apd̾ prẽm fut᷑e. Et hoc iã
p̃destinando fcm̾ fuisse anteꝗͣ m̃dꝰ
eet : qd̾ in m̃do etiã suo tẽꝑe fieret.
Si enĩ de nobis dixit apłs sic̾ elegit
nos in ip̃o ante m̃di constitutõnẽ. cur
abhorrere putat᷑ a uero sitc̃ pr ca¬
put nrm̃ glorificauit : qñ nos in ip¬
so ut m̃bra eiꝰ ẽẽmꝰ elegit  Sic enĩ nos
nec nos eramꝰ : nec ip̃e mediator di̾ &

Expanded text:
 apud Patrem futurae; et hoc jam praedestinando factum fuisse antequam mundus esset, quod in mundo etiam suo tempore fieret. Si enim de nobis dixit Apostolus, Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem ; cur abhorrere putatur a vero, si tunc Pater caput nostrum glorificavit, quando nos in ipso, ut membra ejus essemus, elegit? Sic enim nos nec nos eramus, nec ipse mediator Dei et
Abbreviated transcription (Latin):
ses̾: s ip̃a tͥnitas unꝰ ẽ ds. Sigͦ eo mͦ
te glorificat filiꝰ sic̃ dedisti ei potestatẽ
omis carnis. & sic dedisti ut om̃e qd̾
dedisti ei det eis uitã eternã: & hec est
uita et̾na ut cognoscãt te. Sic gͥ filiꝰ
glorificat ut om̃ib qͦs dedisti ei te cog¬
nitũ faciat. Porro si cognitõ dĩ ẽ uita
et̾na. tantomagis uiu̾e tendimꝰ: qnͣto
magis in hac cognitõne ꝓficimꝰ. Non aũ
moriem᷑ in uita et̾nia. Tc̃ gͦ dĩ cognitõ
ꝑfecta erit: qñ mors nulla erit. Sũ¬
ma tẽ dĩ clarificatõ: qͥa sũma gła q̃¬

Expanded text:
sed ipsa Trinitas unus est Deus. Si ergo eo modo te glorificat Filius, sicut dedisti ei potestatem omnis carnis, et sic dedisti, ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam, et, haec est vita aeterna, ut cognoscant te; sic te igitur Filius glorificat, ut omnibus quos dedisti ei, te cognitum faciat. Porro si cognitio Dei est vita aeterna, tanto magis vivere tendimus, quanto magis in hac cognitione proficimus. Non autem moriemur in vita aeterna: tunc ergo Dei cognitio perfecta erit, quando nulla mors erit. Summa tunc Dei clarificatio; quia summa g
Abbreviated transcription (Latin):
ãt. Non ait iussisti s dedisti: uͥ cõsu̾mnat᷑
euidens gła. Qd enĩ hc̃ qd̃ ñ accepit : eti¬
ã inunigenito humana nat᷑a .An non ac¬
cepit ut nichil mali s bona faceret oĩa
qñ in unitatẽ ꝑsone suscepta ẽ au̾bo ꝑ¬
qd̾ fcã sunt omĩa ͦ S qͣm cõsu̾mauit
opꝰ qd̾ accepit ut faciat cũ restet ad¬
huc passionis exꝑim̃itũ: u martirib
suis maxime prebirit qd̾ seq̃rent᷑ eͣxꝰ.

Expanded text:
am. Non ait, jussisti; sed, dedisti: ubi commendatur evidens gratia. Quid enim habet quod non accepit, etiam in Unigenito humana natura? An non accepit, ut nihil mali, sed bona faceret omnia, quando in unitatem personae suscepta est a d facta sunt omnia? Sed quomodo consummavit opus quod accepit ut faciat, cum restet adhuc passionis experimentum, ubi martyribus suis maxime praebuit quod sequerentur exemplum;
Abbreviated transcription (Latin):
uni a: hoc ẽ in ista mortali uita. S qͥd di¬
cit: Cũcorda cũ adu̾sario tuo cito dũ escũ
eo in uia. Audisti. credidisti. concordasti Si
adu̾sabaris: concorda. Si tͥ p̃stitũ ẽ concor¬
dare: noli ult̾ius litigare. Qnͣdo enĩ finiat᷑
uia nescis: stn̾ scit ille. Si ouis es. &e si ꝑ¬
seũai̾us usq in finẽ: saluus erit. Ae ꝑ hoc¬
ad istã uocẽ ñ contẽpñt sui ÷ nͥ audiũt¬
alieni. Ut potui ut ip̃e donauit ꝓfundã
multũ q̃stionẽ. aut exposui uobisi atit¬
cͣctaui uobiscũ. Si qͥ minꝰ intellexert̃ ma¬
neat pietas: &e reuelabit᷑ u̾itas. Q autẽ m¬
tellexert̃ ñ se excollant qͣi celeriores suꝑ car¬
diores: ne extollendo se exorbitent: ce faciliꝰ
suit. Et pastor qͥdẽ qͥsnã sit qͣntus ñ dix̾it in
ista leccõne q̃ hodie recitata ẽ: ũ in ea q̃ se¬
qͥtur aꝑtissime dicit. Ego sum pastor bo¬
nꝰ. Qd̾ ce si non diceret quẽ aliũ p̾cer ip̃m

Expanded text:
ia, hoc est in ista mortali vita. Sed quid dicit? Concorda cum adversario tuo cito, dum es cum eo in via . Audisti, credidisti, concordasti. Si adversabaris, concorda. Si tibi praestitum est concordare, noli ulterius litigare. Quando enim finiatur via nescis, sed tamen scit ille. Si ovis es, et si perseveraveris usque in finem, salvus eris: ac per hoc istam vocem non contemnunt suie donavit, profundam multum quaestionem aut exposui vobis, aut tractavi vobiscum. Si qui minus intellexerunt, maneat pietas, et revelabitur veritas: qui autem intellexerunt, non se extollant quasi celeriores super tardiores, ne extollendo se exorbitent, et facilius suit. Et pastor quidem quisnam sit, quamvis non dixerit in ista lectione quae hodie recitata est, tamen in ea quae sequitur apertissime dicit: Ego sum pastor bonus. Quod etsi non diceret, quem alium praeter ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
Est gͦ ille custos nr̃: qͥ creator nr̃. Nunqͥdͥ enĩ
ꝑtinuit ad eũ ut redimerem᷑: & ñ ꝑtin̾et
ut saluarem᷑: Deniq ut plemꝰ noueritis
myst̾ium: qͣre se samaritanũ negare ñ de¬
buit: ꝑ abolã istã notissimã adtendite ⁊ ubi
homo qͥdã descendebat ab ierłm in iericho
&e incidit in latrones quẽ gͣuit̾ uuln̾antes
semruiuũ in uia reliq̃rt̃. Ensiit sac̾dos
qͥdã samaritanꝰ ip̃e custos nr̃: ip̃e accessit
ad sautiũ ⁊ ip̃e impendit mi scd̾iam. ei ꝙ se
p̃stitit ꝓximũ: quẽ ñ deputauit alienum.
Ad hoo gͦ solũ qd̾ demoniũ ñ hrẽt : ñ aut̃
se samaritanũ ñ ẽẽ respondit. Demde pꝰ
tale conuitiũ hoc solũ dixit de gła sua. ꝯ̃
honorifico inqtͥ prẽm meũ: &e uos in ho¬
norificastis me. Hoc ẽ. ego ñ me honori¬
fico: ne uobis arrogans iudear : habeo q̃
honorificẽ. S si uos ine cognosce̾tiᷤᷤ sic̃ ego
honorifico prem: sic &e uos honorificaretis

Expanded text:
eator noster. Num enim pertinuit ad eum ut redimeremur, et non pertineret ut servaremur? Denique ut plenius noveritis mysterium quare se Samaritanum negare non debuit, parabolam illam notissimam attendite, ubi homo quidam descendebat ab Jerusalem in Jericho, et incidit in latrones, qui eum graviter vulnerantes, semivivum inidam Samaritanus, ipse est custos noster; ipse accessit ad saucium, ipse impendit misericordiam, eique se praestitit proximum, quem non deputavit alienum . Ad hoc ergo solum quod daemonium non haberet, non autem se Samaritanum non esse, respondit. 3. Deinde post tale convicium, hoc solum dixit de gloria sua: Sed honorifico, inquit, Patrem meum, et vos inhonorastis me. Hoc est, Ego me non honorifico, ne vobis arrogans videar, habeo quem honorificem; sed si vos me agnosceretis, sicut ego honorifico Patrem, sic et vos honorificaretis
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa: est ce illa uox. Qͥ ꝑseu̾auerit us
in finẽ : hic saluus erit. Istũ qͥ audierit:
ouis est. S audiebat illũ nescio qͥs: ⁊
desipuit. refrignit. andiuit alienum
Si p̃destinatꝰ ẽ. ad tẽpꝰ errauit: in et̾nũ ñ ꝑiet.
Redit ut audiat qd̾ neglexit: factat qd̾ au¬
diuit. Si enĩ de his ẽ qͥ p̃destinati sunt. ce
errorẽ ipsiꝰ d̾s p̾sciuit. & conũsionẽ fut᷑am.

Expanded text:
averit usque in finem, hic salvus erit. Istam qui audierit, ovis est. Sed audiebat illam nescio quis, et desipuit, refriguit, audivit alienam: si praedestinatus est, ad tempus erravit, in aeternum non periit; redit ut audiat quod neglexit, faciat quod audivit. Si enim de his est qui praedestinati sunt, et errorem ipsius Deus praescivit, et conversio
Abbreviated transcription (Latin):
tor ẽ ce uoluntatẽ eiꝰ facit. hc̃ eraudit. Ad¬
huc munctꝰ loqͥtur. Nam ce peccatores ey¬
xaudit d̾s. Si enĩ peccatores d̾s ñ exaudi¬
ret: frustra ille publicanꝰ ocłos in t̾ram
meruit iustificatõnẽ : qͦm iste cetꝰ illumi¬
qͣndo a discipłis talia fierent ⁊ nͥ in eis dñs
habitaret: Responder̃t̃ ce dixert̾ ei. In pec¬
catis nat᷑ es totꝰ. Totꝰ qͥd est: Cũ ocłis elau¬
sis. S qͥ aꝑuit ocłos: saluat ce totũ. Ip̃e da

Expanded text:
tor est, et voluntatem ejus facit, hunc exaudit. Adtor est, et voluntatem ejus facit, hunc exaudit. Adhuc inunctus loquitur; nam et peccatores exaudit Deus. Si enim peccatores Deus non exaudiret, frustra ille Publicanus oculos in terram meruit justificationem, quomodo iste caecus illumiquando a discipulis talia fierent, nisi in eis Dominus habitaret? Responderunt, et dixerunt: In peccatis natus es totus. Quid est totus? Cum oculis clausis, sed qui aperuit o
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuit tͥ ocłos: Et ille iam stomacans aduer¬
sus duritiã indeoꝵ ⁊ et ex ceco uidens. non
ferens cccos : respondit eis. Diri uobis &r
audistis. Qd iterũ uultis audire: Nunqͥd
ce uos uultis discipłi eiꝰ fieri:. Qͥdẽ nonqͥ
tis: Iam uideo: s ñ inuideo. Maledireit
ei ce dixert̃. Tu discipłs eiꝰ sis. Tale male¬
dictũ suꝑ nos: &e suꝑ filios itrõs. Maledio¬
tũ ẽ enim si cor discutias: ñ si uerba ꝓpen¬
das. Nos autẽ moysi discipłi sumꝰ. Nos sci¬
mꝰ qr moẏsi locutꝰ ẽ õs: istũ autẽ nescimꝰ
unde sit. Utinã seiretis qͥa moẏsi locutꝰ ẽ¬
sciretis qr ꝑ moysen p̾dicatꝰ est d̾s. Habe¬
tis enĩ dnm dicentẽ. Si crederetis moysi:
crederetis ce mͥ. De me enĩ ille scͥpsit. Ita¬
ne seqͥmini seruũ: & dorsũ ponitis contͣ
ad dnin duceremini. Respondit ille ho
&e dixit eis. In hoc mirabile ẽ qr uos nesci¬
tis unde sit: ce aꝑuit ocłos meos. Scimꝰ aũ¬
qr d̾s peccatores non exaudit: s siqͥs dĩ cul¬

Expanded text:
uit tibi oculos? Et ille jam stomachans adversus duritiam Judaeorum, et ex caeco videns, non ferens caecos, respondit eis: Dixi jam vobis, et audistis; quid iterum vultis audire? Numquid et vos vultis ditis? Jam video, sed non invideo. 12. Maledixerunt ei, et dixerunt: Tu discipulus ejus sis. Tale maledictum super nos, et super filios nostros. Maledictum enim est, si cor discutias, non si verba perpendas. Nos autem Moysi discipuli sumus: nos scimus quia Moysi locutus est Deus, istum autem nescimus unde sit. Utinam sciretis quia Moysi locutus esciretis quia per Moysen praedicatus est Deus. Habetis enim Dominum dicentem, Si crederetis Moysi, crederetis et mihi; de me enim ille scripsit . Itane sequimini servum, et dorsum ponitis contra ad Dominum duceremini. 13. Respondit ille homo, et dixit eis: In hoc mirabile est, quia vos nescitis unde sit, et aperuit oculos meos. Scimus autem quia peccatores
Abbreviated transcription (Latin):
nec indentes nec inumctit Non ẽ hic ho¬
mo ado̾ qͥ sabb̾m ñ custodit. Ip̃e potiꝰ
custodiebat : qͥ sine peccato erat. Sab¬
batũ enĩ spiritalit̾ hoc ẽ ⁊ ñ hr̃e pecc̃m.
Deniq fis hoc admonet dñs: qñ cõmen¬
dat sabb̾m. Om̃e opꝰ seruile ñ facietis.
hec sunt uerba dñi sabb̃m cõmendantis:
om̃e opꝰ seruile ñ facietis. Iam suꝑiores
lectiones int̾rogate qd̾ sit opꝰ sermle. ce
drñ audite. Omĩs qͥ facit peccatũ: seruus
ẽ peccati. S isti nec uidentes ut dixi nec
inuncti sabb̾m carnalit̾ obseruabant:
spuitali̾ uiolabant. Alii dicebant. Qm
potest homo peccator hec signa facere:
Eece sunt muncti.Ꝙ scisma erat in eis.
Dies ille diuiserat int̾ lucẽ ce tenebras.
Diẽt̃ gͦ ceco iterũ. Tu qͥd dicis de eo ⁊ qͥ aꝑ¬
uit oculos tuos: Qdͥ de illo sentis: Qͥd ens
ni calũpniarent᷑ ut de synagoga pellere¬
t᷑ : s a xp̃o inueniret᷑. S ille constant̾
qͥd sentiebat exp̃ssit. Ait enĩ: qͥaͥ ꝓpħa ẽ

Expanded text:
dentes, nec uncti? Non est iste homo a Deo, qui Sabbatum non custodit. Ipse potius custodiebat, qui sine peccato erat. Sabbatum enim spiritale hoc est, non habere peccatum. Denique, fratres, hoc admonet Deus, quando commendat Sabbatum: Omne opus servile non facietis . Haec sunt verba Dei Sabbatum commendantis: Omne opus servile non facietis. Jam superiores lectiones interrogate, quod sit opus servile, et a Domino audite: Omnis qui facit peccatum servus est peccati . inuncti, sabbatum carnaliter observabant, spiritualiter violabant. « Alii dicebant: Quomodo potest homo peccator haec signa facere? » Ecce sunt inuncti. « Et schisma erat in eis. » Dies ille divisus erat inter lucem et tenebras. Dicunt ergo caeco iterum: Tu quid dicis de eo qui aperuit oculos tuos? Quid de illo sentis? quid exini calumniarentur, ut de synagoga pelleretur, sed a Christo inveniretur. Sed ille constanter quod sentiebat expressit. Ait enim: Quia propheta est.
Abbreviated transcription (Latin):
ligis. Cõmoti sunt gͦ uerbis istis qͥdã ex
pharieis. &e dixit ei. Nunqͥd & nos ceci sumꝰ:
Audiiam qͥd ẽ qd̾ mouebat: ce qͥ uident ce¬
ci fiant. Dixit eis iħc. Si ceci esfetis ñ habe¬
retis peccatũ: cũ sit cecitas ip̃a pecratũ. Si
ceri essetis: id÷ si uos cecos adu̾teretis: si uos
cecos diceretis: &e ad medicũ curreretis. Si gͦ
ita ceci essetis: ñ hr̃etis peccatũ: qͥa ego ue¬
n auserre peccatũ. N c̃ uͦ dicitis qi uidemꝰ pͦ

Expanded text:
s quidam ex Pharisaeis, et dixerunt ei: Numquid et nos caeci sumus? Audi jam quid est quod movebat, Et qui vident, caeci fiant. Dixit eis Jesus: Si caeci essetis, non haberetis peccatum. Cum sit caecitas ipsa peccatum. Si caeci essetis, id est, si vos caecos adverteretis, si vos caecos diceretis, et ad medicum curreretis; si ergo ita caeci essetis, non haberetis peccatum: quia veni ego auferre peccatum. Nunc vero dicitis, Quia videm
Abbreviated transcription (Latin):
serit: añ eas uadit. & oues eũ sequũt᷑. qͥaͥ
sciunt uocẽ eiꝰ. Qͥs enĩ aliꝰ oues ꝓpͥas uocat
noĩatim & educit eas hinc ad uitã et̾nã:
nͥ qͥ nouit noĩa p̃destinatoꝵ: Uñ ait dis¬
cipłis suis. Gaudete qm̃ noĩa urã scpͥta st̃
in celo. hinc enĩ eas uocat noĩatĩ. Et qͥs aliꝰ
eas emittet ÷ nͥ qͥ eaꝵ pecc̃a dimittet. ut eũ
seqͥ diris lib̾ate uincłis possint: Et qͥs eas¬

Expanded text:
 eas vadit: et oves eum sequuntur, quia sciunt vocem ejus? » Quis enim alius oves proprias vocat nominatim, et educit eas hinc ad vitam aeternam, nisi qui novit nomina praedestinatorum? Unde ait discipulis suis, Gaudete quia nomina vestra scripta sunt in coelo : hinc enim vocat eas nominatim. Et quis alius eas emittit, nisi qui earum peccata dimittit, ut eum sequi duris lib
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ qmͣ multe oues foras ꝗͣ multi lupi in¬
tꝰ : ce qmͣ multe oues int᷑. & qͣm multi lu¬
piforas. Qbͥ ẽ qd̾ dixi ÷ qm multe oues fo¬
ras: Qmͣ multi mꝰ luxuriant᷑ casti fut᷑s.
rapiũt res alienas: donat᷑i suas. uerũta¬
qͣ multi intꝰ laudat blasphemat᷑i ⁊ casti st̃
fornicat᷑i. sobrii sunt suino postea se¬
pulturiꝰ stant casuri: ñ st̾ oues. De p̾des¬
unt : xp̃i uocẽ audiũt. Ecce aridiũt ip̃i ñ

Expanded text:
nem, quam multae oves foris, quam multi lupi intus; et quam multae oves intus, et quam multi lupi foris! Quid est quod dixi, quam multae oves foris? Quam multi modo luxuriantur, casti futuri; rapiunt res alienas, donaturi suas! verumtaquam multi intus laudant, blasphematuri; casti sunt, fornicaturi; sobrii sunt, se vino postea sepulturi; stant casuri, non sunt oves. De praedesunt, Christi vocem audiunt. Ecce audiunt ipsi, non
Abbreviated transcription (Latin):
dũ neni: ut qͥ non uidẽt uideãt : ce qͥ uidẽt
ceci fiant. Qd ẽ hoc dñe : Magnã q̃stionem
fessis intulisti: s erige uires nr̃as ut possimꝰ
intelligere qͦd dixisti. Uenisti: ut qͥ ñ uidẽt
uideant. Recte qͥa lum̃ es. recte qr dies es:
recte qͥa de tenebͥs lib̾as. hoc omĩs aĩa acci¬

Expanded text:
ndum veni, ut qui non vident, videant; et qui vident, caeci fiant. Quid est hoc, Domine? Magnam quaestionem fessis intulisti: sed erige vires nostras, ut possimus intelligere quod dixisti. Venisti ut qui non vident, videant: recte, quia lumen es; recte, quia dies es; recte, quia de tenebris liberas: hoc omnis anima acci
Abbreviated transcription (Latin):
munct᷑. Qͥs ẽ dñe ut credã in eñ: Et dixit
ei ihc. Et iudisti eũ. ce qͥ loqͥt᷑ tecũ ip̃e est.
Missus ẽ ille iste lauans faciẽ in syloe: qd̾
int̃pretat᷑ missus. Demiq iã facie lota cord̾ᷤ
ce m̃data conscẽetia agnoscens eũ ñ filiũ
hominis tm̃ qd̾ añ credid̾at: s iã filium
dei qͥ carnẽ susceꝑat: ait. Eredo dñe Parũ est

Expanded text:
unctus, Quis est, Domine, ut credam in eum? Et dixit ei Jesus: Et vidisti eum, et qui loquitur tecum, ipse est. Missus est ille, iste lavans faciem in Siloe, quod interpretatur Missus. Denique jam facie lota cordis et mundata conscientia, agnoscens eum non filium hominis tantum, quod ante crediderat, sed jam Filium Dei
Abbreviated transcription (Latin):
indens. Cetꝰ ille consitebat᷑ : ce cor iproꝵ
ringebat᷑: qr ñ habebant in corde ⁊ qd̾ iã
ille habebat in facie. Dixert̃ ei. uͥ est a¬
le : qͥ aꝑuit tͥ ocłos: Ait. Nescio. In hisu̾¬
bis animꝰ ipsiꝰ adhuc imincto similise¬
rat: ñdũ uidenti. Sic ponamꝰ fiy tanqm᷑¬

Expanded text:
idens. Caecus ille confitebatur, et cor impiorum frangebatur; quia non habebant in corde, quod jam ille habebat in facie. Dixerunt ei: Ubi est ille qui tibi aperuit oculos? Ait: Nescio. In his verbis animus ipsius adhuc inuncto similis erat, nondum videnti. Sic ponamus,
Abbreviated transcription (Latin):
cipite regnũ: positis aũ ad sinistiã dixe¬
rit: ite in ignẽ et̾nũ qͥ ꝑatꝰ est diabło &e
angłis eiꝰ ⁊ ibi erit nox uͥ nemo potest oꝑ¬
tõnis: aliud receptionis. Reddet enĩ imi
oꝑet᷑. In illa nocte diues ardebat: &e stũ¬
lã aq̃ digito pauꝑis reqͥrebat. Dolebat.
angebat᷑. fatebat᷑: nec ei subueniebat᷑i oe
conat᷑ ẽ bñfac̾e. Ait enĩ abrabe. Pat̾ abͣ¬
hã mitte latarũ ad sis̃ meos: ut dicãt¬

Expanded text:
cipite regnum, positis autem ad sinistram dixerit, Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus : ibi erit nox ubi nemo potest optionis, aliud receptionis: reddet enim Domioperetur. In illa nocte dives ardebat, et stillam aquae de digito pauperis requirebat: dolebat, angebatur, fatebatur, nec ei subveniebatur; et conatus est benefacere. Ait enim Abrahae: Pater Abraham, mitte La
Abbreviated transcription (Latin):
teriũ. Int̾roga hominẽ. xp̃iatꝰ es: Res¬
pondet tͥ ñ sũ si paganꝰ ẽ aut iudeꝰ.
Si aũ dix̃it ñ sum: ad huc q̃ris ab eo
cathecuminꝰ aut fidelis: Si respond̾it
inunctꝰ q̃re ⁊ respondet. qQ̃re ab illo
in quẽ credat : eo ip̃o qͦ cathecuminꝰ
lib ce cathecuminis. Qd̾ dixi de spu¬
to ce lutos Qͥa uerbũ caro fcm̃ ẽ. Hoc
ce catherumini audiut̃ : s ñ eis suffi¬
cit ad qd̾ muncti sunt. festinent ad
lauacrũ: si lum̃ inqͥrunt. Iam gͦ p̾t̾¬

Expanded text:
ga hominem, Christianus es? Respondet tibi, Non sum, si Paganus est aut Judaeus. Si autem dixerit, Sum; adhuc quaeris ab eo, Catechumenus, an fidelis? Si responderit, inunctus? Quaere, et respondet; quaere ab illo in quem credat: eo ipso quo catechumenus libus et catechumenis. Quid dixi de sputo et luto? Quia Verbum caro factum est. Hoc et catechumeni audiunt: sed non eis sufficit ad quod inuncti sunt; festinent ad lavacrum, si lumen inquirunt. 3.
Abbreviated transcription (Latin):
castꝰ. Eat timor ne pacraris penã : &e est
aliꝰ timor ne amittas uisticiã. Timor il¬
le ne patiaris penã: seriuł ẽ. Qͥdͥ magnũ
ẽ timere penam: Hoc ce neqͥssimꝰ seruus:
hoc ce erudelissimͦ latro. Non ẽ trnere mag
nũĩ timere penã: s magnũ ẽ amare iusti¬
ciam. Qͥ gͦ amat iusticiã: nichil timet. Ti
putas inuenio aliquẽ qͥ ñ anret: Ex hoc
tñ ip̃o qd̾ amat : intelligat qd̾ dico. łi¬
met dampnũ. Qtre timet dãpnũ: Qͥa¬
tor nisticie qͥ plus in corde dãpnũ ꝑtimes¬
cat: qͥ piꝰ timeat exspoliari usticia. qͣ tu
peccunia. Ip̃e ẽ timor castus: ip̃e ꝑma¬
nec in secłm scłi. Non eũ tollit caritas
nec foras inittit. s magis cõpleccit᷑: &e
comitẽ tenet. simul possidet. Ueniemꝰ
enĩ ad dñm : ut uideamꝰ facie ad faciẽ.
Ibi timor castꝰ nos feruat. Timor enim
ille ñ ꝑturbat : s confirmat. Timet
mulier adult̾a: ne uir eiꝰ ueniat. Timet

Expanded text:
castus; est timor ne patiaris poenam, est castus; est timor ne patiaris poenam, est alius timor ne amittas justitiam. Timor ille ne patiaris poenam, servilis est. Quid magnum est timere poenam? Hoc et nequissimus servus, hoc et crudelissimnum timere poenam, sed magnum est amare justitiam. Qui ergo amat justitiam, nihil timet? TimPutas, invenio aliquem qui non amet? Ex hoc tamen ipso quod amat, intelligat quod dico. Timet damnum: quare timet damnum? Qtor justitiae, qui plus in corde damnum pertimescat, qui plus timeat exspoliari justitia, quam tu pecunia. Ipse est timor castus, ipse permanet in saeculum saeculi: non eum tollit charitas, nec foras mittit, sed magis complectitur, et comitem tenet simul et possidet. Venimus enim ad Dominum, ut videamus facie ad faciem: ibi timor castus nos servat; timor enim ille non perturbat, sed confirmat. Timet mulier adultera ne vir ejus veniat, timet et
Abbreviated transcription (Latin):
uos dñs d̾s ur̃. ut sciat si diligitis eñ. S it̾¬
um & hic alia nascit᷑ q̃stio. Qmͦ tẽptat ut
sciat quẽ latere nichil potest añꝗͣ tẽpteti
Non gͦ d̾s nescit: s dictũ est ut sciat. qd̾
ẽ ut scire uos faciat. Locutõnes tales & in
sermonib nr̃iᷤ sunt ce in auctoribꝰ eloqñ¬
tie reꝑuint᷑. De sermone nr̃o aliqͥo dieam
fõssa ceca dicit᷑. ñ qr ipã ocłos ꝑoidit: s qͥa la¬
tendo ñ udentes facit. Aliqͥd & de illis autori¬
b dicã. Tristes lupinos ait qͥdã. hoc ẽ ama¬
ros: ñ qͥa ip̃i sunc tͥstes. s qͥa gustati contͥs¬
tant. hoc ẽ cͥstes faciũt. Sc̃ gͦ & in scͥpturis
locutõnes eiꝰmͦi. Qͥ in talib q̃stionib cognos¬
cendis laborant: in soluendis talib q̃stioni¬
ut sciat: Ut scire uos faciat si diligitis eũ.
Iob latebat se s dm̃ ñ latebat. Admisit tẽp¬
tatorẽ: & fecit eũ sui cognitorẽ. Qͥd de duob
timorib ͤ Est timor seruilis: & ẽ cunor

Expanded text:
us Deus vester, ut sciat si diligitis eum. Sed iterum et hic alia nascitur quaestio, quomodo tentat ut sciat, quem latere nihil potest antequam tentet. Non ergo Deus nescit: sed dictum est, ut sciat, quod est, ut scire vos faciat. Locutiones tales et in sermonibus nostris sunt, et in auctoribus eloquentiae reperiuntur. De sermone nostro aliquid dicam. Fossa caeca dicitur, non quia ipsa oculos perdidit, sed quia latendo non videntes facit. Aliquid et de illis auctoribus dicam. Tristes lupinos ait quidam , hoc est amaros: non quia ipsi sunt tristes, sed quia gustati contristant, hoc est, tristes faciunt. Sunt ergo et in Scripturis locutiones ejusmodi. Qui in talibus quaestionibus cognoscendis laborant, in solvendis talibus quaestioni, ut sciat: quid est, ut sciat? Ut scire vos faciat, si diligi is eum. Job latebat se, sed Deum non latebat; admisit tentatorem, et fecit cum sui cognitorem. 7. Quid de duobus timoribus? Est timor servilis, et est timor
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥs pecrauit hic an parentes eiꝰ: ut cecꝰ
nasceret᷑: Respondit iħe. Neq hic pec¬
cauit neq parentes eiꝰ : ut cetꝰ nasceret᷑
Qdͥ ẽ qd dixit. Si nuliꝰ homo sine pecca¬
to: nunqd parentes huiꝰ ceci sine pec¬
diderat : An qͥa ocłos clausos habebat
cõcupiscentie minime uigilabant:
t̾at uidere s nou̾at cogitare & forte concupis¬
cere aliqͥd qd̾ cecꝰ non posset implere: s in
corde iudicari a cordis ꝑscritatore.Si gͦ ce par¬
rentes eiꝰ habuert̃ pecratũ: ce iste peccatũ.¬

Expanded text:
 ut caecus nasceretur? Respondit Jesus: Neque hic peccavit, neque parentes ejus, ut caecus nasceretur. Quid est quod dixit? Si nullus homo sine peccato, numquid parentes hujus caeci sine pecdiderat? An quia oculos clausos habebat, concupiscentiae minime vigilabant? terat videre, sed noverat cogitare, et forte concupiscere aliquid quod caecus non posset implere, sed in corde judicari a cordis perscrutatore. Si ergo et parentes ejus habuerunt peccatum, et iste habu
Abbreviated transcription (Latin):
usq in finẽ: hic saluus erit. Rona uox
fr̃s u̾a̾ pastoralis. Ista ẽ uox salutis: in ta¬
b̾nacłis iustoꝵ. Nam facile ẽ audire xp̃m.
facile ẽ laudare euangłiũ: facile ẽ adela¬
mare disputatori. ꝑseu̾are usq in finẽ:
hoc ẽ ouiũ uocẽ pastoris audientiũ. Tep̃¬
tatõ accidit. ꝑseũa usq in sinẽ. Usq inq̃

Expanded text:
usque in finem, hic salvus erit. Bona vox, fratres, vera, pastoralis, ipsa est vox salutis in tabernaculis justorum . Nam facile est audire Christum, facile est laudare Evangelium, facile acclamare disputatori: perseverare usque in finem, hoc est ovium vocem pastoris audientium. Tentatio accidit, persevera u
Abbreviated transcription (Latin):
maledicto ñ reddid̾it : qͣiis conuitiũ ñ con¬
uitio refutau̾it: ꝑtinuit tñ ad eũ negare
imã rem alt̾am ñ negare. Non frustra fis̾.
Samaritanꝰ enĩ int̃pretat᷑ custos. Nonerat
se ille nr̃m ẽẽ custodẽ. Non enĩ dormit neq

Expanded text:
on reddiderit, quamvis convicium non convicio refutaverit; pertinuit tamen ad eum negare unam rem, alteram non negare. Non frustra, fratres. Samaritanus enim interpretatur Custos. Noverat se ille nostrum esse custodem. Non enim dormit neque
Abbreviated transcription (Latin):
qͦm potentiã. S pͥus eiꝰ imitet᷑ pacientiam:
ut ꝑueniat ad potentiã. Qͥsͥ nr̃m pacient̃
andiret si alicui diceret᷑ demoniũ habes.
qd̃ dictũ est ei qͥ non solũ homines salua¬
bat: s etiã demonib imꝑabat: Hoc enim¬

Expanded text:
m potentiam: sed prius ejus imitetur patientiam, ut perveniat ad potentiam. Quis nostrum patienter audiret si alicui diceretur, Daemonium habes? Quod dictum est ei qui non solum homines salvabat, sed etiam daemonibus im
Abbreviated transcription (Latin):
rursũ hominẽ qͥ fuerat cecꝰ: ce dixert̃ ey Da
głam dõ. Qdͥ est dagłam dos ⁊ ega: qd̾ acce¬
pisti. hoc plane uon ẽ głam dro daie : s dm̃
potiꝰ blasphemare. Da inqͥunt głam d̾o̾. Nos
scimꝰ: qr hic homo peccator ẽ. Dixit gͦ ille.
Si peccator ẽ nescio. Unũ scio quia cecus cũ

Expanded text:
rursum hominem qui fuerat caecus, et dixerunt ei: Da gloriam Deo. Quid est, Da gloriam Deo? Nega quod accepisti. Hoc plane non est gloriam Deo dare, sed Deum potius blasphemare Da, inquiunt, gloriam Deo. Nos scimus quia hic homo peccator est. Dixit ergo ille: Si peccator est, nescio; unum sci
Abbreviated transcription (Latin):
tis &e consirmatis apłis eisq in eccłia
pͥmitꝰ doctorib constitutis ꝑ eoꝵ ũ
bũ sic alios credidisse q̃ admodũ in
xp̃m credi oportebat idiͥ ut fidẽ re¬
surrectõnis eiꝰ denerẽt. ac ꝑ hoc ce
illos om̃s qͥ iã in eũ credidis se uide

Expanded text:
tis et confirmatis apostolis, eisque in Ecclesia primitus doctoribus constitutis, per eorum verbum sic alios credisse, quemadmodum in Christum credi oportebat; id est, ut fidem resurrectionis ejus tenerent, ac per hoc, et illos omnes qui jam in eum credidisse vid
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i ip̃m u̾bũ eoꝵ paulꝰ accepit. Unde
ce contulit cũ eis euan gtiũ ne forte
inuacuũ cucurrisset aut cͣrerec
dext̾as eis deder̃t qͥa & in illo ꝗͣuis ñ ꝑ
eos illi datũ tñ u̾bũ suũ qd̃ iã p̃dica¬
bant ⁊ in qͦ fundati fuerant inue¬
nert̃. De qͦ uerbo resurrectõnis xp̃i i
dẽ dicit apłs. Siue ego siue illi sic p̾di¬
camꝰ. ⁊ sic credidistis. Et iter̃. Hoc in¬

Expanded text:
i ipsum verbum eorum Paulus accepit; unde et contulit cum eis Evangelium, ne forte in vacuum cucurrisset, aut curreret ; et dextras ei dederunt, quia et in illo quamvis non per eos illi datum, tamen verbum suum, quod jam praedicabant, et in quo fundati fuerant, invenerunt; de quo verbo resurrectionis Christi idem dicit Apostolus: Sive ego, sive illi, sic praedicamus, et sic credidistis . Et iterum: Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͥ enĩ cũ illo t̾e er̃at nathanael. Nunqͥ
ioseph ille ab ariathia qͥ corpꝰ eiꝰ api¬
lato petiuit ⁊ quẽ iã discipłm eiꝰ fuisse
iste ip̃e ioh̾s euangłista testat᷑: Nunqͥ
maria mat̾ eiꝰ ⁊ alie femine qͣs eiꝰ disci¬
cũ illo tc̃ erant de qͥb sepe dicit idem
ioh̾s euangłista: multi credider̃t in
eũ : Nã unde erat multitudo illa eoꝵ
qͥ cũ ramis paitĩ p̃cedebãt partĩ seq̃¬
bant᷑ insidentẽ ium̃to dicentes bñdic¬
tꝰ qͥ uenit in nomine dñiͭ ⁊ eũ eis pu¬
eri de qͥb ip̾e aic fuisse p̃dcm ex ore in¬
fantiũ ⁊ lactãntiũ ꝑfecisti laudẽ ᷑ Uñ
qͥingenti fis̾ qͥb post resurrectõnem¬
simul ñ apparuisset⁊ nͥ in eũ añ credi¬
dissent : Unde illi centũ ⁊ nouẽ. qͥ cũ
istis undecĩ centũ ⁊ iugiiti erant
qñ simul cõgregati pꝰ eiꝰ ascensumm
expectauert̃ ⁊ acce pert̾ ꝓmissũ spm̃

Expanded text:
umquid enim cum illo tunc erat Nathanael? Numquid Joseph ille ab Arimathia, qui corpus ejus a Pilato petiit, quem jam discipulum ejus fuisse iste ipse Joannes evangelista testatur ? Numquid Maria mater ejus, et aliae feminae, quas ejus discicum illo tunc erant de quibus saepe dicit idem Joannes evangelista, Multi crediderunt in eum ? Nam unde erat multitudo illa eorum qui cum ramis partim praecedebant, partim sequebantur insidentem jumento, dicentes, Benedictus qui venit in nomine Domini; et cum eis pueri, de quibus ipse ait fuisse praedictum, Ex ore infantium et lactentium perfecisti laudem ? Unde quingenti fnon apparuisset, nisi in eum ante credidissent? Unde illi centum et novem, qui cum istis undecim centum viginti erant, quando simul congregati post ejus ascensionem exspec
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃ s ⁊ ꝓ eis qͥ eredituri sunt ꝑ ũbũ
coꝵ in me. S restat nobis ad istã q̃s¬
tionẽ adhuc soluendã ꝑbeatꝰ apłs &
latro ille crudelis in scełe: fidelis in
crucei Paus qͥppe apłs ñ ab homini

Expanded text:
t pro eis qui credituri sunt per verbum eorum in me. 4. Sed restat nobis ad istam quationem adhuc solvendam beatus Apostolus, et latro ille crudelis in scelere, fidelis in cruce. Paulus quippe apostolus non ab homini
Abbreviated transcription (Latin):
uere uerbũ dei. Ideo gͦ dei: qͥa d̾s id do¬
nauit. Eorũ euero uerbũ dictũ est
quia hoc predicandum illis deus pri-¬
mitus ac precipue commendauit: ac
per hoc etiam ille latro in fide sua
uerbum eorum habebat.¬
qm̃ p̾dicandũ  ad eoꝵ officiũ pͥ¬
it᷑ ac p̾cipue ꝑtinebat. Deni
re mensis. Tẽ ordinandos diaconos
ꝓuidert̃ : ne ip̃i a p̾dicandi u̾bi a¬
uocarent᷑ officio. Unde m̾ito dem
diderit̾. ⁊ ił audit᷑i. & credit᷑i sunt.
łrgo illa oratone ꝓ om̃ib qͦs rede¬
mit siue tẽ in carue uiuentes. siue
postea fut᷑os redẽptor nr oraruit
cũ rogans ꝑ apłis qͥ cũ illo tc̃ erat:

Expanded text:
vere verbum Dei . Ideo ergo Dei, quia Deus id donavit; eorum vero verbum dictum est, quia hoc praedicandum illis Deus primitus ac praecipue commendavit. Ac per hoc etiam ille latro in sua fide verbum eorum habebatedicandum ad eorum officium primitus ac praecipue pertinebat. Deniqre mensis . Tunc ordinandos diaconos providerunt, ne ipsi a praedicandi verbi avocarentur officio. Unde merito dicediderunt, vel audituri et credituri sunt. Ergo illa oratione pro omnibus quos redemit, sive tunc in carne viventes, sive postea futuros, Redemptor noster oravit, cum rogans pro Apostolis qui cum illo
Abbreviated transcription (Latin):
se credi uobebat: qñqͥdẽ oe ip̃e petrꝰ cͥ
confitenti ce dicenti. tu es xp̃c filiꝰ dĩ
uiui tã magnũ testimoniũ ꝑhibu¬
erat magis eũ mori nolebat ꝗͣ mor¬
tuũ resurreccurũ ẽẽ credebat: unde
mox ab eo appellat᷑ ẽ sachanas. fidelioreᷤᷤ
itaq reꝑiunt᷑ qͥ defuncti iã fuerat ⁊
resurrecturũ xp̃m reuelante spũ
ñ utiꝙ dubitabãt. ꝗͣ illi qͥ cũ credidis¬

Expanded text:
se credi volebat, quandoquidem et ipse Petrus, cui confitenti et dicenti, Tu es Christus Filius Dei vivi , tam magnum testimonium perhibuerat, magis eum mori nolebat, quam mortuum resurrecturum esse credebat; unde mox ab eo appellatus est Satanas . Fideliores itaque reperiuntur, qui defuncti jam fuerant, et resurrecturum Christum, revelante Spiritu, non utique dubitabant
Abbreviated transcription (Latin):
amieo sponsi⁊ qͥ eñ ⁊ in sc̃õ spũ ag¬
nouit ⁊ absentẽ p̃dicauit: ⁊ aliis ag¬
noseendũ cũ p̾sens eẽt ostendit. Hos
suis m̾itis hinc abierãt & recepti
qͥescebãt. Hoc enĩ & de antiqͥs ius¬
tis similit̾ respondet᷑. Qͥ enĩ eoꝵ¬

Expanded text:
amico sponsi, qui eum et in sancto Spiritu agnovit, et absentem praedicavit, et aliis agnoscendum, cum praesens esset, ostendit . Hos suis meritis hinc abierant, et recepti quiescebant, hoc enim de antiquis justis similiter respondetur. Quis enim eo
Abbreviated transcription (Latin):
ntiꝰ cruciabat. ⁊ om̃s crucifixi longua morte
neeabant᷑. Illi autẽ ne manerẽt in ligno cru¬
rib fractis coacti sunt mori: ut possent inde
deponi. Dñs autẽ iuentꝰ ẽ mortius. & ad¬
mirati funt homines. Et qͥ eñ uiuũ cõtẽp¬
sert̾: mortuũ sic admirati sunt: ut digerẽt

Expanded text:
utius cruciabat, et omnes crucifixi longa morte necabantur. Illi autem, ne remanerent in ligno, cruribus fractis coacti sunt mori, ut possent inde deponi. Dominus autem inventus est mortuus , et admirati sunt homines: et qui eum vivum contempserunt, mortuum sic
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ: & disciplis suis dixit cale aliqͥo. Qͦ
ego uado uos ñ potestis uenire : cũ ꝓ illis
orans dixerit. Pr̃ uolo ut uͥ ego sum: ce ipi
sint mecũ. Demiq hoc petro exposuit & ait.
Qͦ ego uado ñ poces me seqͥ mͦ: seq̃ris autẽ

Expanded text:
dictum, et discipulis suis dixit tale aliquid, Quo ego vado, vos non potestis venire ; cum pro illis orans dixerit, Pater, volo ut ubi ego sum, et ipsi sint mecum . Denique hoc Petro exposuit, et ait illi: Quo ego vado, non potes me sequi modo; sequeris autem
Abbreviated transcription (Latin):
cretꝰ: s cũ impiis udicat᷑. De illo enĩ dc̃m
dãpnat᷑ est. Aocepit indulgentiã cͥminosus:
dãpnatꝰ ẽ qͥ om̃iũ cͥmina confitentiũ relaxa¬
uit. Eñ ⁊ ip̃a crux si attendas: tͥbimal fuit.
Inmedio enĩ iudice ꝯstituto unꝰ latro qͥ cre¬
didit lib̾atꝰ: alt̾ qͥ infultauit dãpnatꝰ ẽ. Iam
signisicabat qͥd fc̃miꝰ ẽ de uiuis a mortius: a¬
lios posit᷑us ad dextam. alios ad sinstrã. Sum¬
lis ille latro fut̾is ad simstrã: simlis alt̃ futis
ad dext̾am: tudicabat᷑ &e uiditiũ minabat᷑.¬

Expanded text:
impiis judicatus: de illo enim dictum damnatus est . Accepit in dulgentiam criminosus, damnatus est qui omnium crimina confitentium relaxavit. Tamen et ipsa crux, si attendas, tribunal fuit: in medio enim judice constituto, unus latro qui credidit liberatus , alter qui insultavit damnatus est. Jam significabat quod facturus est de vivis et mortuis; alios positurus ad dexteram, alios ad sinistram: similis ille latro futuris ad sinistram, similis alter futuris ad dexteram. Judicabatur, et judicium minabat
Abbreviated transcription (Latin):
ne me nichil potestis face̾. Qndo elaudꝰ il¬
le qͥ sedebat ad portã ad uocẽ pet suirexit
⁊ siis pedib ambulauit ut homies mi¬
rarent᷑ sic eos allocut᷑ ẽ petiꝰ qr ñ in sua
potestate ista fecit: s inu̾tute illiꝰ quem
ip̃i oceieeit̃. Multi ꝯpuncti dixert̃. Qoͥ
faciemꝰ: Uidert̃ enĩ se igenti cͥmine im¬
pietatis astͥctos qñ illũ occidert̃: quẽ ue¬
nerari ce adorare debuert̃. Et hoc puta¬
bãt eẽ mexpiabile. magnũ enĩ facmꝰ erat
cuiꝰ consid̾atõ illos faceret desꝑare. S non
debebat desꝑare ÷ ꝓ qͥuꝰ incruce pendens
dñs est dignatꝰ orare. Dir̃at enĩ. Pat̾ ignos¬

Expanded text:
audus ille qui sedebat ad portam, ad vocem Petri surrexit, et suis pedibus ambulavit, ita ut homines mirarentur, sic eos allocutus est Petrus, quia non in sua potestate ista fecit, sed in virtute illius quem ipsi occiderunt . Multi compuncti dixerunt: Quid faciemus ? Viderunt enim se ingenti crimine impietatis astrictos, quando illum occiderunt, quem venerari et adorare debuerunt: et hoc putabant esse inexpiabile. Magnum enim facinus erat, cujus consideratio illos faceret desperare: sed non debebant desperare, pro quibus in cruce pendens Dominus est dignatus orare. Dixerat eni
Abbreviated transcription (Latin):
hora natiuitatis ⁊ natꝰ erat ÷ s ñdũ uen̾at
hora passionis: soo̾ ñdũ passus erat. Demꝙꝵ
ut nou̾itis non necessitatẽ s potestatẽ
morientis: ꝓpt̃ non nullos hoc logͦr qͥ eũ
audierint ñdũ uenit hora eiꝰ edificant᷑ ad
eredenda fata: & fiunt corda eoꝵ fatua. Uc
g notũtis potestatẽ morientis: ipãm passi¬
onẽ recolite: crucisixũ intuemim. Dixit in
ligno pentens. Sitio. Iuii hoc audito in arũ¬
dme ꝑ spongiã olitulert̃ ei acetũ meruce.
Accepit ⁊ ait. ꝑfectũ ẽ. Et inclinato capi¬
te reddidit spm̃. uidetis potestatẽ morien¬
tis: qr hoc expectabat donec omĩa cõpłen¬

Expanded text:
hora nativitatis, et natus erat: sed nondum venerat hora passionis, ideo nondum passus erat. 6. Denique ut noveritis non necessitatem, sed potestatem morientis: propter nonnullos hoc loquor, qui cum audierint, nondum venit hora ejus, aedificantur ad credenda fata, et fiunt corda eorum fatua: ut ergo noveritis potestatem morientis, ipsam passionem recolite, crucifixum intuemini. Dixit in ligno pendens, Sitio. Illi hoc audito, in arundine per spongiam obtulerunt ei acetum in cruce: accepit, et ait, Perfectum est; et inclinato capite, reddidit spiritum. Videtis potestatem morientis, quia hoc ex
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ est in celo. slon dixit qͥ fuit incelo. Incr̾a
loq̃bat᷑ : &e mcelo se ẽẽ dicebat. Sie uenit uit
inde ñ absced̾et. Sic rediit: ut nos ñ relm¬
q̃ret. Qdͥ miramini: Ds̾ hoc facit. homo e¬
min scd̾m corpꝰ in loco ẽ. ⁊ de loco migrat ⁊ ce
cũ ad aliũ locũ uem̃it: ra eo loco unde ueñ
ñ erit. Ds autẽ implet omnia: & uͥꝙ totꝰ ẽ¬

Expanded text:
on dixit, qui fuit in coelo. In terra loquebatur, et in coelo se esse dicebat. Sic venit, ut inde non abscederet: sic rediit, ut nos non derelinqueret. Quid miramini? Deus hoc facit. Homo enim secundum corpus in loco est, et de loco migrat; et cum ad alium locum venerit, in eo loco unde venit non erit: Deus autem implet omnia, et ubique totus e
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ ñ est tẽpꝰ ⁊ nec dicit᷑ ibi qñ ueraethora:
Dies ẽ enĩ sempitnꝰ ⁊ qͥ nec p̾cedit᷑ hester¬
no: nec ercludit᷑ c̃stino. In hoc autẽ
secło uoliumt᷑ dies : ⁊ alii cnͣseut. ⁊ alii
ueniunt. stullus manet. & mom̃ta qͥb
loqͥm̃ inuicẽ expellt̃ ĩ nec srat syraba
pma: ut sonare possit sed̾a. Ex qͦ loqͥta
aliqͣtũ senuam᷑ ⁊ fi ulla dubitatõne se¬
nior sum m: qmͣm fuerã mane. Ita nicħ
stat ⁊ nichi fgxũ manet intẽpore. Ama¬
milla ẽ mutabilitas tẽꝑm. Aaagna gͥ

Expanded text:
n est tempus: nec dicitur ibi, Quando veniet hora; dies est enim sempiternus, qui nec praeceditur hesterno, nec excluditur crastino. In hoc autem saeculo volvuntur dies, et alii transeunt, et alii veniunt; nullus manet: et momenta quibus loquimur, invicem se expellunt, nec stat prima syllaba, ut sonare possit secunda. Ex quo loquimur aliquantum senuimus, et sine ulla dubitatione senior sum modo quam mane: ita nihil stat, nihil fixum manet in tempore. Amanulla est mutabi
Abbreviated transcription (Latin):
cit ae gentib. Non enim didicimꝰ in car¬
ne a meruimꝰ carnẽ eiꝰ manducare: & in
carne eiꝰ menbra ẽẽ. Qͣre : Qͥa misit ad noᷤ.
aͦ : Precones suos. discipłos suos. seruos
suos. redẽptos suos qͦs creauit: s qͦs e re¬
demit fis suos. Totũ parũ dixi. m̃bra
sua: se ip̃m. Misit enim ad nos mbra
sua: ce fecit nos menbra sua. Tñ sed̾m

Expanded text:
. Non eum didicimus in carne, et meruimus carnem ejus manducare, et in carne ejus membra esse. Quare? Quia misit ad nos. Quos? Praecones suos, discipulos suos, servos suos, redemptos suos quos creavit, sed quos et redemit fratres suos: totum parum dixi: membra sua, seipsum; misit enim ad nos membra sua, et fecit nos membra sua. Tamen
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ audiebãt: & ueraces ce mendaces. Karitatẽ
loq̃ntẽ audiebãt ⁊ amici ⁊ inimici. Bonũ lo¬
q̃tẽ audiebat & boni ce mali. Illi auoiebãt
s ille discernebat: & qͥb sermo ꝓdeẽt. ⁊ ꝓ¬
fut᷑us eẽt: uidebat ce p̃uidebat. In illis enĩ
qͥtẽ erant uidebat: in nobis qͥ fut᷑i eramꝰ p̃¬
uidebat. Nos itaq sic audiamꝰ euangłium
qiͣ p̃sentẽ dñm⁊ ne dicamꝰ o illi felices qͥ eũ
uidere potuert̃: qr multim eis qͥ uidert̾ ce
occiteit̾: mrulci aũ in nobis qͥ ñ uidert̾ ce cre¬
didert̾. Ꝙ enĩ p̃ciosũ sonabat de ore dñi. ⁊ ꝓp̃
citatũ. & recitabit᷑ etiã ꝓpt̾ postos nr̃os: ce
donec secłm fimat᷑. Sursũ ẽ dn̾s: s etiã hie

Expanded text:
entem audiebant, et veraces et mendaces; charitatem loquentem audiebant et amici et inimici; bonum loquentem audiebant et boni et mali. Illi audiebant, sed ille discernebat; et quibus sermo prodesset et profuturus esset, videbat et praevidebat. In illis enim qui tunc erant videbat, in nobis qui futuri eramus praevidebat. Nos itaque sic audiamus Evangelium, quasi praesentem Dominum; nec dicamus, O illi felices qui eum videre potuerunt! quia multi in eis qui viderunt, et occiderunt; multi autem in nobis qui non viderunt, et crediderunt. Quod enim pretiosum sonabat de ore Domini, et pcitatum, et recitabitur etiam propter posteros nostros, et donec saeculum finiatur. Sursum est Dominus: sed etiam hic
Abbreviated transcription (Latin):
ait q̃rentib: ego sũ. Et illi recꝰ redeuntes: os
cocidert̃. Er̃at gͦ in illo potestas sũma⁊ nec ho¬
ra cogebat᷑ mori: s horam expectabat quo
oportune fieret uoluntas: ũ qͣ iuiti inpłe¬
cur necessitas. De tͣba autẽ multi credidert̃
meũ. humiles ce pauꝑes saluos faciebat¬
dñs. Principes insaniebãt ⁊ re idõ medieũ
ñ solũ ñ agnoscebãt: s eciã occitere cupie¬
bant. Erat q̃dã t̾ba q̃ suã egͥtidinẽ indic:¬

Expanded text:
ait quaerentibus se, Ego sum; et illi retro redeuntes omnes ceciderunt . Erat ergo in illo potestas summa. Nec hora cogebatur mori; sed horam exspectabat, qua opportune fieret voluntas, non qua inviti impleretur necessitas. 7. De turba autem multi crediderunt in eum. Humiles et paupeDominus: principes insaniebant, et ideo medicum non solum non agnoscebant, sed etiam occidere cupiebant. Erat quaedam turba, quae suam aegritudinem c
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ Iec timendo qͥdẽ p̾sertĩ innocentẽ
homo hominẽ debet occidere : s cñ
id zelando facere multomagis ma¬
lũ ẽ ꝗͣ timendo ⁊ & ideo ñ ait uerax
magist̾ qͥ me tͥ tradidit ip̃e pecca¬
tum ht tanꝗͣ ille ñ ht̃ : s ait ma¬
uis peccatĩi ht̃. ut eciã se hab̾e intel

Expanded text:
 Nec timendo quidem praesertim innocentem homo hominem debet occidere, sed tamen id zelando facere, multo magis malum est quam timendo. Et ideo non ait verax Magister: Qui me tibi tradidit ipse habet peccatum, tanquam ille non haberet, sed ait majus peccatum habet, ut etiam se
Abbreviated transcription (Latin):
nocabit᷑ in regno celoꝵ. Iste gͦ pot̾it ꝑ¬
tinere ad mim̾um pisciũ magnoꝵ
Minimꝰ autẽ ille qͥ soluit soluit fcĩs
qd̾ docet u̾bis : in tali eccłia potest ẽẽ
qͣlẽ significat pͥsciũ pͥma illa capt᷑a
regnũ celoꝵ sagene misse in mare:
ce ex om̃i gen̾e pisciũ cõgreganti.Uͥ
uilt intelligi etiã bonos & malos. qͦs
dicit in lictore idt in fine secłi seꝑan¬
dos. Beniꝙ ut ostenderet istos miuimoᷤᷤ
reꝓbos ẽẽ ÷ qͥ docent bona loqñdo q̃ sol¬
uiit male uiuendo: nec qͣi minimoᷤ
inuita et̾na fut᷑os s omĩno ibi ñ fu¬

Expanded text:
ergo poterit pertinere ad numerum piscium magnorum; minimus autem ille, qui solvit factis quod docet verbis, in tali Ecclesia potest esse, qualem significat piscium prima illa capturaregnum coelorum sagenae missae in mare, et ex omni genere piscium congreganti , ubi vult intelligi etiam bonos et malos, quos dicit in littore vel in fine saeculi separandos. Denique ut ostenderet istos minimos reprobos esse, qui docent bona loquendo, quae solvunt male vivendo, nec quasi minimos in vita aeterna futuros, sed omnino ibi non fu
Abbreviated transcription (Latin):
ce docuerit magnꝰ uocabit᷑ in regno
celoꝵ. Et qͥa hic magnꝰ erit idd̾ ibie¬
uit uͥ minimꝰ ille ñ erit usq ades qͥp¬
pe ibi magni ert̾ ut qͥ minor ibiẽ ma-¬
ioi sit eo ꝗ hic nemo maior ẽ. S tłi
qͥ lnc magni sunt idrͥ qͥ inregno celoꝵ¬
uͥ sagena congregat bonos & malos
faciunt bona q̃ docent: ip̃i er̃t in il¬
la regna celoꝵ et̾nitate maiores. Qͦs
isti ad dext̾am & ad resurrectõnẽ ui¬
te ꝑtinentes : indicant pisces. Seqͥt᷑
de pͣnͣdio cł̃i istis septẽ discipłis : ce de
his q̃ pꝰ pndiũ locutꝰ ẽ ac de ipsiꝰ euan¬

Expanded text:
gnus vocabitur in regno coelorum. Et quia hic magnus erit, ideo ibi erit, ubi minimus ille non erit. Usque adeo quippe ibi magni erunt, ut qui minor ibi est, major sit eo quo hic nemo major est . Sed tamen qui hic magni sunt, id est, qui in regno coelobi sagena congregat bonos et malos, faciunt bona quae docent, ipsi erunt in illa regni coelorum aeternitate majores, quos isti ad dexteram et resurrectionem vitae pertinentes indicant pisces. Sequitur de prandio Domini cum istis septem discipulis, et de his quae post prandium locutus est, ac de ipsius Evan