comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
los. ascunt᷑ homi. aut ꝑ bonos nascuntur
mali : aut ꝑ bonos boni. aut ꝑ malos
mali. Ampliꝰ istis uͦu. geñib ñ potest
inueniri. Que iterũ repetã. adũtite.
retinete. excutite corda ur̃a ÷ nolite pi¬
gri ẽẽ: capite ne capiamini. Qͣmͦ uͦii
ni. Puto qr planũ est. ꝑ bonos boni. si
&e qͥ baptizant boni sunt. ⁊ qͥ baptirã¬
t᷑ recte credt̾: ⁊ in menbris xͥ recte nume¬
rant᷑. ꝑ malos maliͥ si &e qͥ baptirant
mali sunt :⁊ qͥ baptitant᷑ duplici corde ac
cedt̾ ad dm: ⁊ non tenent eos mores qͦs au¬
diunt in eccłia: ut ñ ibi sint palea: s fru¬
mentũ. Qm enĩ multi sint : nouit caritaᷤᷤ
uiꝰa. ꝑ malos boni. Aliqñ baptirat ad¬
ult̾: & qͥ baptizat᷑ iustificat᷑. ꝑ bonos ma¬
li. Aliqñ qͥ baptirant sci sunt: qͥ bapti¬
ea consideremꝰ. qr ⁊ habuert̾ ułli ista qͣ¬
tuor gen̾a. ꝑ bonos mali boni: ananias
paulũ baptitauit. Qͥo ꝑ malos mali: Di¬
cit apłs quosdã p̃dicatores euangłii qͦs

Expanded text:
los nascuntur boni, aut per bonos nascuntur mali, aut per bonos boni, aut mali: amplius istis quatuor generibus non potestis invenire. Quae iterum repetam, advertite, retinete; excutite corda vestra, nolite pigri esse: capite, ne capiamini, quomodo quni. Puto quia planum est. Per bonos boni: si et qui baptizant, boni sunt: et qui baptizantur, recte credunt, et in membris Christi recte numerantur. Per malos mali: si et qui baptizant, mali sunt; et qui baptizantur, duplici corde ac edunt ad Deum, et non tenent eos mores quos audiunt in Ecclesia, ut non ibi sint palea, sed frumentum. Quam enim multi sint, novit Charitas vestra. Per malos boni: aliquando baptizat adulter, et qui baptizatur justificatur. Per bonos mali: aliquando qui baptizant, sancti sunt; qui baptiea consideremus, quia habuerunt et illi ista quatuor genera. Per bonos boni: Ananias Paulum baptizavit . Quid per malos mali? Dicit Apostolus quosdam praedicatores Evangelii, quos
Abbreviated transcription (Latin):
ẏsacic. Qñ tͥ blandit᷑: qñ offeit alt̾um
baptismũ: responde iam habeo baptis¬
mũ. Si enĩ uerꝰ ẽ iste baptismꝰ: qͥ tͥ uult
dare alt̾ura: illudere te uult. Caue ani¬
me ꝑsecitorẽ. Nam si a pͥncipib catho¬
licis aliqͣ passa ẽ pars donati: aliqñ scd̾m
corpꝰ passa ẽ: ñ scd̾m illusionẽ sp̃c. Audi¬
te ce iudete in ip̃is uet̾ib fcĩs omnia fu¬
t᷑arũ rerũ signa ⁊ indicia. Inuenit᷑ sara
asflixisse agar amcillam. Sara libera est.¬
Postea qmͣ suꝑbire cepit amcilla: q̃sta
est abrahe sara: ⁊ dixit. Eice amcillam:
erexit adu̾sum me ceruioẽ suã. Ꝙ qiͣ abra¬
ham faceret: de abrahã q̃sta ẽ mulier.
Abrahã uͦ qͥ ñ in ãcilla libidine abutñ¬
di denebat᷑ s officio genandi: qm sara
ei dederat unde ꝓlem susciꝑet: ait ei. Eece am¬
cilla tua: uitere ea sicut uis. Et asflixit eam
cos. adu̾sus scismaticos. adu̾sus dissipatores¬
concitat ut sara uerberet agar. Cognoscat

Expanded text:
 offert alterum baptismum: responde, Habeo jam Baptismum. Si enim verus est iste baptismus, qui tibi vult dare alterum, illudere te vult. Cave animae persecutorem. Nam si a principibus catholicis aliquid passa est pars Donati aliquando, secundum corpus passa est, non secundum illusionem spiritus. Audite et videte in ipsis veteribus fturarum rerum signa et indicia. Invenitur Sara afflixisse Agar aposteaquam superbire coepit ancilla, questa est Abrahae Sara, et dixit, Ejice ancillam; erexit adversum me cervicem suam. Et quasi ab Abraham fieret, de Abraham questa est mulier. Abraham vero qui non in ancilla libidine abutendi tenebatur, sed officio generandi, quoniam Sara ei dederat unde prolem susciperet, ait ei: Ecce ancilla tua, utere ea sicut vis. Et afflixit eam cos, adconcitat ut a Sara verberetur Agar Cognoscat
Abbreviated transcription (Latin):
el. habemꝰ in uno abrahã ⁊ illud genꝰ
cũ ꝑ bonos boni: ⁊ illud genꝰ cũ ꝑmalos
mali. ꝑ bonos mali: uͥ figate sunt libere.
Libera erat rebecra uyor ysaac. legite. Pe¬
ꝑit geminos: unꝰ erat bonꝰ: alt̾ malus. h̾s
aꝑte scͥpt᷑am dicentẽ di uoce. Iacob dilexi. e¬
sau aũ odio habui. Istos duos genuit re-¬
becra: iacob oe esari. Unꝰ inde eligit᷑. alter¬
imꝓbat᷑. Unꝰ succedit ui ħeditatẽ: alter
ex hedat᷑. ⁊ son facit popłm suũ d̾s de esaui
s facit de iacob. Semen tmũ: ut̾us umus.
no: diu̾si nati sunt. Nunqͥd ñ lib̾a peꝑit
iacob: q̃ lib̾a peꝑit esrait᷑ luctabant᷑ in
uentre matͥs sue: de dictũ ẽ rebecce cum
ibi luctarent᷑. Duo popłi sunit: in utero
⁊ unꝰ eos ut̾us portat. donec in fine discer¬
nant᷑: & boni adu̾sus malos clamant :
ce mali adũꝰ bonos reclamant: ce in u

Expanded text:
el . Habemus in uno Abraham et illud genus cum per bonos boni, et illud genus cum per malos mali. Per bonos mali ubi figurati sunt? Libera erat Rebecca uxor Isaac: legite, peperit geminos, unus erat bonus, alter malus. Habes aperte Scripturam dicentem Dei voce, Jacob dilexi. Esau autem odio habui Istos duos genuit Rebecca, Jacob et Esau: unus inde eligitur, alprobatur; unus succedit in haereditatem, alter exhaeredatur. Non facit populum suum Deus de Esau; sed facit de Jacob. Semen unum, d non libera peperit Jacob, quae libera peperit Esau? Luctabantur in ventre matris suae, et dictum est Rebeccae, cum ibi luctarentur, Duo populi sunt in utero et unus uterus portat, donec in fine discernantur: et boni adversus malos clamant, et mali adversus bonos reclamant, et in u
Abbreviated transcription (Latin):
le: cũ filio meo ysaac. Et cũ contͥstat᷑
ẽẽt abͣham: consirmauit ei dñs dictum
urxonis eiꝰ. lam hic manifestũ est sacͤim̃tũ:
qr nescio qd̾ sacͣmentũ fut᷑um partiebat
ilia res gesta. ludentes uidit: &e dicit. Sice
nim mali feceiat ẏsmael ꝑuero ysaas. qr
hidebat cũ illo: S illa lusio: illusio erat.
Iua aluisio : deceptõnẽ significabat. Nam
magnũ sacͣmentũ atcendat caritas itr̃a.
ꝑsecitõnẽ ilłã uocat apłs : ipãm lusionẽ.
spm lusũ: ꝑfecut᷑onẽ uocat. Ait enĩ. d

Expanded text:
ae cum filio meo Isaac. Et cum contristatus esset Abraham, confirmavit ei Dominus dictum uxoris ejus. Jam hic manifestum est sacramentum, quia nescio quid futurum parturiebat illa res gesta. Ludentes vidit, et dicit: Ejice enim mali fecerat Ismael puero Isaac, quia ludebat cum illo? Sed illa lusio, illusio erat; illa lusio deceptionem significabat. Nam magnum sacramentum attendat Charitas vestra. Persecutionem illam vocat Apostolus; ipsam lusionem, ipsum lusu
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ hoc dc̾m eẽ a sara qñ iidit pueros lu
ni.baptitare hic: hic habes uerũ bap¬
tismũ. Noli lutere. Unꝰ est uerꝰ: ille lusꝰ
ẽ. Seduceris: ⁊ ista ꝑsecutio gͣuiortͥ erit.
Meliꝰ tͥ erat ut hysiaelẽ tu lucͣreris ad reg¬
nũ. S ñ uult hẏsmael. qͥa lud̾e uult. Te¬
ne tuh̾editatẽ pr̃is: &e ardi. Eice amcillã
⁊ filiũ eiꝰ. Non enim h̃es erit filiꝰ ãcille cũ fi¬
lio libere. meo ysaac. Isti eciam audent di
a catholicis pͥncipib: qmͣ ꝑsecutõnẽ tole¬
rant ꝑ afflictõnẽ corꝑis. Sitñ aliqͣn passi

Expanded text:
lusni; baptizare hic, hic habes verum baptismum. Noli ludere, unus est verus; ille lusus est: seduceris, et ista persecutio gravis tibi erit. Melius tibi erat ut Ismaelem tu lucrareris ad regnum; sed non vult Ismael, quia ludere vult. Tene tu haereditatem patris, et audi: Ejice ancillam et filium ejus; non enim haeres erit filius ancillae cum filia catholicis principibus. Quam persecutionem tolerant? utique afflictionem corporis, si tamen ali
Abbreviated transcription (Latin):
nis bonos de lib̾a ysaac: ce de malis
malos de amcilla hystael. ⁊ de bonis
malos esau de rebecra. De malis honos
uͥ inuenimꝰ: Restat iacob ut in tͥb pa-¬
tͥarchis uͦn gen̾um istoꝵ ꝑfectio con¬
cludat᷑. Habuit uyores iacob habu¬
it oe̾ amcillas. Pariuat libere ⁊ pari¬
unt & amciller ⁊ fuint xͦii. filii israel
Si mim̾es om̃s de qͥb nati sunt: non
om̃s de lib̾is. ñ om̃s de am̃cillis ⁊ sicñ
deit̾ t̾ram ꝓmissionis cũ siib suist In¬
uenimꝰ ibi bonos filios iacob natos de ã¬
cillis: ⁊ bonos filios iacob natos de libe¬
ris. t fichil ilł obfint natiuitas de ut̾is
amcillar̃: qn̾ in pr̃e cognouert̾ semen

Expanded text:
nis bonos, de libera Isaac: et de malis malos, de ancilla Ismael: et de bonis malos, Esau de Rebecca. De malis bonos ubi inveniemus? Restat Jacob, ut in tribus patriarchis quatuor generum istorum perfectio concludatur. Habuit uxores Jacob liberas, habuit et ancillas: pariunt liberae, pariunt et ancillae, et fiunt duodecim filii Israel . Si numeres omnes de quibus nati sunt, non omnes de liberis, non omnes de ancillis: sed tamen derunt terram promissionis cum fratribus suis? Invenimus ibi bonos filios Jacob natos de ancillis, et bonos filios Jacob natos de liberis. Nihil illis obfuit nativitas de uteris ancillar
Abbreviated transcription (Latin):
it tͥ peccm tuũ. ñ tͥ displic̾et: nͥ d̾s t̾ luce¬
nitꝰ diligit peccata fua. odit admonentẽ
lucẽ ⁊ fugit eam: ut ñ arguant᷑ oꝑa eiꝰ
mala q̃ diligit. Qͥ autẽ facit iñtatẽ a ccu¬
sat in se mala suaͭ u̾ ͥ parcit. ñ sͥ ig¬
noscit ut d̾s̃ ignoscat. qr qd̾ uult ut d̾s ig¬
noscat ipẽ agnoscit: &e uenit ad lucẽ. cͥ gris
agit. qd̾ illi q̃ in se odisset ostend̾it. Bicit
deo. Auerte faciẽ tuã a pecc̃is meis. Et̃ qͣ
fronte dicit. nͥ it̾um dicat ⁊ qm̃ facinꝰ me¬
um ego cognosco. ⁊ pecc̾m meũ corã me
Si autẽ post ce fec̾is peccm tuũ: retorqͤt

Expanded text:
 displiceret, nisi Deus tibi lucenitus diligit peccata sua, odit admonentem lucem et fugit eam, ut non arguantur opera ejus mala quae diligit. Qui autem facit veritatem, accusat in se mala sua; non sibi parcit, non sibi ignoscit, ut Deus ignoscat: quia quod vult ut Deus ignoscat, ipse agnoscit, et venit ad lucem; cui gratias agit, quod illi quid in se odisset ostenderit. Dicit Deo, Averte faciem tuam a peccatis meis: et qua fronte dicit, nisi iterum dicat, Quoniam facinus meum ego cognosco, et peccatum meum coram me Si autem post te feceris
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ in illo mari om̃s egyptii ꝑiert̃.
Qͦ tͣicit fr̃s mei qͦ tͣicit ꝑ baptismum
ihc. cuiꝰ fig᷑am tẽ gerebat moyses: qͥ
ꝑ mare tͣiciebat: Q tͣicit: Ad man¬
na. Qd̾ ẽ manna:. Ego sum inqͥt pa¬
nis uiuus: qui de celo descendi. Man¬
na accipiunt fideles: iam traiecti ꝑ
mare. Qͣie & rubrũ: Significabat
mare illud rubrũ: baptisiũ xp̃i un¬
baptitatos: Ad manna. Eoce dico man¬
na. Notũ est qͥd acceꝑint iudei popłs
ille isrł. notũ ẽ qͥdͥ eis pluisset d̾s de ce¬
lo: &e nesciunt cathecumini : qͥd acci¬
unt : tͣnͣseant ꝑ mare rubrũ. mandu¬
cent mannaͥ ut qͦmͦ credidert̃ in no¬
mine iħu: sic se ip̃is credat ihe. Ideo
intendite fr̾s mei. qͥd respondeat iste
qͥ nocte uenit ad iħm. Qmͣius ad iħm
uen̾it. tñ qr nocce uenit adhuc de
tenebͥs carnis sue loqͥt᷑ ñ intelligit
qd̾ audit a dn̾oĩ non incelligit aluce:

Expanded text:
 in illo mari omnes Aegyptii perierunt. Quo trajicit, fratres mei? quo trajicit per Baptismum Jesus, cujus figuram tunc gerebat Moyses, qui per mare trajiciebat? quo trajicit? Ad manna. Quod est manna? Ego sum, inquit, panis vivus, qui de coelo descendi . Manna accipiunt fideles, jam trajecti per mare, quare et rubrum? Significabat mare illud rubrum baptismum Christi. Unbaptizatos? Ad manna. Ecce dico manna: notum est quid acceperint Judaei, populus iste Israel, notum est quid illis pluisset Deus de coelo; et nesciunt catechumeni quid acciunt; transeant per mare rubrum, manducent manna: ut quomodo crediderunt in nomine Jesu, sic se ipsis credat Jesus. 5. Ideo intendite, fratres mei, quid respondeat iste qui nocte venit ad Jesum. Quamvis ad Jesum venerit, tamen quia nocte venit, adhuc de tenebris carnis suae loquitur. Non intelligit quod audit a Domino, non intelligit quod
Abbreviated transcription (Latin):
testat᷑ d̾s ⁊ dicit. Ego sum ds̃ abraham
⁊ d̾s ysaat: ⁊ d̾s iacob. Non erant alii
pr̃iarche: Non erat añ istos scs noe: qͥ
solus in toto gen̾e humano cñ tota do¬
mo sua meruit de diluirio lib̾arr᷑. In qͦ
⁊ in filiis eiꝰ sigͣata ẽ eccłia. ligno portã¬
te euadt̾ diliinũ. Deinde postea mag¬
niqͦs nouimꝰ. qͦs scã scͥpt᷑a cõmendat¬
fic̃ moyses fidelis in tota domo eiꝰ : ⁊ il¬
li cres noĩant᷑ qͣi eũ soli ꝓmeruerint :
ego sum inqͥt d̾s abrahã. ce d̾s ysaac.¬

Expanded text:
Testatur Deus, et dicit, Ego sum Deus Abraham, Testatur Deus, et dicit, Ego sum Deus Abraham, et Deus Isaac, et Deus Jacob. Non erant alii patriarchae? non erat ante istos sanctus Noe, qui solus in toto genere humano cum tota domo sua meruit de diluvio liberari, in quo et in filiis ejus figurata est Ecclesia? Ligno portante evadunt diluvium . Deinde postea magni quos novimus, quos sancta Scriptura commendat, Moyses fidelis in tota domo ejus . Et illi tres nominantur, quasi eum soli promeruerint, Ego sum Deus Abraham, et Deus Isaac
Abbreviated transcription (Latin):
dũ nouerat᷑. Non nou̾at nͥ eos parnͣ¬
tes qͥ gen̾ant suocessores : ñdũ nou̾¬
at eos qͥ semꝑ uiuentes gen̾ant per¬
mansuros. Cũ e sint due natiuita¬
tes: ille unam intelligebat. Una est
t̾ra: alia de celo. Una ẽ de carne:
alia de sp̃u. una est de mortalitate: a¬
lia de et̾nitate. Una est de mascło et
femina: alia de do̾ ⁊ eccłia. S ip̃e due
singłe sunt. Nec illa potest repeti.
nec illã recte intellexit nichodemꝰ: s
in uentrẽ matris intͦire ⁊ nasci Sic
qͥcũꝙ tͥ dix̾it ut sp̃alit̾ iterũ nascaris:
responde qd̾ dixit mehodemꝰ. stumnqͥd
potest homo iterũ in uentrẽ matris
introire ce nasci᷑ Iam natꝰ sum de a¬
dam: non me potest iterũ generare
uterꝰ repeti: sic nec haptism᷑. Qui nascit᷑
de eccłia catholica tanꝗͣ de sara nascit᷑: de
libera nascit᷑. Qui nascit᷑ de h̾esi. tanqͣ de
amcilla nascit᷑: s ex semine abrahe. Ad¬
uertat caritas u̾ra: ꝗͣ magnũ sacͣmentũ

Expanded text:
am: non noverat nisi eos parentes qui generant successuros; nondum noverat eos qui semper viventes generant permansuros. Cum ergo sint duae nativitates, ille unam intelligebat. Una est de terra, alia de coelo; una est de carne, alia de Spiritu; una est de mortalitate, alia de aeternitate; una est de masculo et femina, alia de Deo et Ecclesia. Sed ipsae duae singulae sunt; nec illa potest repeti, nec illa. Recte intellexit Nicodemus in ventrem matris suae intrare, et nasci? Sic, quicumque tibi dixerit ut spiritualiter iterum nascaris, responde quod dixit Nicodemus, Numquid potest homo iterum in ventrem matris suae intrare, et nasci? Jam natus sum de Adam, non me potest iterum generare uterus non potest repeti, sic nec Baptismus. 7. Qui nascitur de Ecclesia catholica, tanquam de Sara nascitur, de libera nascitur: qui nascitur de haeresi, tanquam de ancilla nascitur, sed ex semine Abraham. Advertat Charitas vestra quam magnum sacramentum.
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ qͥ diei sumꝰ: sobrii simꝰ. Qui autẽ
renati sunt noctis fuert̃.⁊ diei sunt: te¬
nebre fuert. ⁊ lum̃ sunt. Iam credit se il¬
lis iħc. & ñ nocte ueniunt ad iħm sicut
nichotemꝰ: non in tenebris q̃rt̃ diem.
Tales enĩ iam xp̃m etiã ꝓfitent᷑. Accedit
ad illos iħe. facit in illis salutẽ : qr ip̃e
dixit. Nͥ quis manducau̾it carnem meã
& biberit sanguinẽ meũ: ñ habebit
in se uitã. Et qd̾ signũ erucis hñt in frõ¬
te cathecumini: Iam de domo magna
sunt: s adhuc fient ex feruis filii. Non
enĩ nichil sunt: qr iam ad domũ mag¬
nam ꝑtinent. Qnͣdo autẽ martoucauit¬

Expanded text:
autem qui diei sumus, sobrii simus . Qui ergo autem qui diei sumus, sobrii simus . Qui ergo renati sunt, noctis fuerunt, et diei sunt: tenebrae fuerunt, et lumen sunt. Jam credit se illis Jesus, et non nocte veniunt ad Jesum sicut Nicodemus, non in tenebris quaerunt diem. Tales enim jam etiam profitentur: accessit ad illos Jesus, fecit in illis salutem: quia ipse dixit: Nisi quis manducaverit carnem meam et biberit sanguinem meum, non habebit in se vitam . Et quod signum crucis habent in fronte catechumeni, jam de domo magna sunt; sed fiant ex servis filii. Non enim nihil sunt qui jam ad domum magnam pertinent. Quando autem manna mandu
Abbreviated transcription (Latin):
ae dixit ei. Amen amen dico tͥ nͥ qͥs natus
fuerit denuo: ñ potest uidere regnũ di.
Ip̾is gͦ se credet ihc: qͥ nati fuerint denuo.
Ecre illi credid̾ant in eũ: ce iħ̾c ñ se crede¬
bat eis. Tales sunt om̾̃s cathecumini. Ip̃i
eis. illis. Intendat ⁊ intelligat caritas ura.
Si dix̾imꝰ cathecumino. Credis in xp̃m:
Respondet credo̾. ⁊ signat se iam crucẽ
xp̃i portans in fronte: ⁊ non erubescit
de cruce dñi sui. Eoce credidit in nomi¬
ne eiꝰ. Int̾rogemꝰ eũ. manducas carnem
filii hominis: &e hibis sanguinẽ filii
hominis: sescit qͥd dicimꝰ: qͥa ih̾e nõ
se credidit ei. Sũ gͦ ex illo num̾o eẽt¬
nchodemꝰ uenit ad ihm: s nocte ue¬
nit. Et hoc forte ad rem ꝑtinet: ad do¬
minũ uenit. & nocte uenit᷑. Ad lucẽ ue¬
nit: & in tenebris uenit. Renati autẽ
ex aqͣ & spũ : qͥd audiunt ab apło ͤ. fu¬
istis aliqñ tenebre: ne̾ aũ luxin dño. si¬
cut filii lucis ambulate. Et terũ. Nos

Expanded text:
en dico tibi, nisi quis natus fuerit denuo, non potest videre regnum Dei. Ipsis ergo se credit Jesus, qui nati fuerint denuo. Ecce illi crediderant in eum, et Jesus non se credebat eis. Tales sunt omnes catechumeni: ipsi eis. Intendat et intelligat Charitas vestra. Si dixerimus catechumeno, Credis in Christum? respondet, Credo, et signat se: jam crucem Christi portat in fronte, et non erubescit de cruce Domini sui. Ecce credidit in nomine ejus. Interrogemus eum, Manducas carnem Filii hominis, et bibis sanguinem Filii hominis? nescit quid dicimus, quia Jesus non se credidit ei. esset, venit ad Dominum: sed nocte venit; et hoc forte ad rem pertinet. Ad Dominum venit, et nocte venit: ad lucem venit, et in tenebris venit. Renati autem ex aqua et Spiritu, quid audiunt ab Apostolo? Fuistis aliquando tenebrae; nunc autem lux in Domino: sicut filii lucis ambulate : et iterum, Nos
Abbreviated transcription (Latin):
sptt̃i ⁊ hãc tuitã ñ sapiebat iste nicho¬
demꝰ: qͥ nocte uen̾at ad iħm. Lit
ei iħo. Nͥ qͥs natꝰ fuerit denuo: non
uidebit regnũ d̾i. Et ille carnẽ suã
sapiens. in ciuiꝰ ore ñdũ sapiebat ca
senex iterũ nasci: slunqͥ potest in
uentrẽ matͥs sue it̾um intioire &
nasci᷑ sion nou̾at iste nͥ unã nati

Expanded text:
iste Nicodemus, qui nocte venerat ad Jesum. Ait ei Jesus: Nisi quis natus fuerit denuo, non videbit regnum Dei. Et ille carnem suam sapiens, in cujus ore nondum sapiebat carsenex, iterum nasci? Numquid potest in ventrem matris suae iterum introire, et nasci? Non noverat iste nisi unam na
Abbreviated transcription (Latin):
tis: qr rabbi mag̾r dicit᷑. Scimꝰ qͥa
a deo uenisti magist̾. Nemo enĩ po¬
test hec signa facere que tu facis:
nͥ fuerit d̾s cũ eo. Ergo iste nichode¬
mꝰ ex his erat qͥ credideit in nomine
eiꝰ: uidentes signa ⁊ ꝓdigia q̃ faciebat.
Sũꝑiꝰ enĩ hoc dixit. Cum aũ eẽt ieroso¬
limis in pasecha in die festo: multi
credidert in nomine eiꝰ. Qͣre credide¬
runt: Seqͥt᷑ ⁊ dicit. uidentes signa eiꝰ

Expanded text:
Scimus quia a Deo venisti magister: nemo enim potest haec signa facere quae tu facis, nisi fuerit Deus cum eo. Ergo iste Nicodemus ex his erat qui crediderant in nomine ejus, videntes signa et prodigia quae faciebat. Superius enim hoc dixit: Cum autem esset Jerosolymis in Pascha in die festo, multi crediderunt in nomine ejus. Quare crediderunt?
Abbreviated transcription (Latin):
nomine. hic uenit ad eũ nocte: et
ait. Rabbi: scimꝰ qͥa a deo uenistimagis¬
ter. Et iste gͦ credid̾at in nomine eius.
Et ip̾e uidete innte crediderat. Seqͥtu.
Nemo enĩ potest hec signa facere q̃ cu fa¬
cis: nͥ fuerit d̾s cũ eo. Si gͦ mchodemꝰ
ex illis multis erat qͥ crediderãt in noĩe

Expanded text:
mus: hic venit ad eum nocte, et ait illi, Rabbi, scimus quia a Deo venisti magister. Et iste ergo crediderat in nomine ejus. Et ipse unde crediderat? Sequitur, Nemo enim potest haec signa facere quae tu facis, nisi fuerit Deus cum eo. Si ergo Nicodemus de illis
Abbreviated transcription (Latin):
crementũ dat d̾s. Iui dicebant ego sũ
pauli i ego apollo: ego cephe. Et ile.
Diuisuis est xp̃c: In uno estote. imum
estote: unꝰ estote. siemo ascendit in celũ.
nͥ qͥ de celo descendit. Exce uolumꝰ ẽẽ
tui. dicebant paulo. Et ille. Nolo si¬
tis pauli᷑ s eiꝰ estote: cuiꝰ ẽ uobiscum
paulus. Descendit enĩ ⁊ mortuus est:
⁊ ip̃a morte lib̾auit nos a morte. Mor¬
te occisiis: mortẽ ocoidit᷑. & nostis sis:
qr mors ista ꝑ diaboli miudiã intͣuit
in mundũ. Ds̾ mortẽ ñ fecit scͥptura

Expanded text:
crementum dat Deus . Illi dicebant: Ego sum Pauli, ego Apollo, ego Cephae. Et ille: Divisus est Christus ? In uno estote, unum estote, unus estote: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit. Ecce volumus esse tui, dicebant Paulo. Et ille: Nolo sitis Pauli, sed ejus estote cujus est vobiscum Paulus. 10. Descendit enim et mortuus est, et ipsa morte liberavit nos a morte: morte occisus, mortem occidit. Et nostis, fratres, quia mors ista per diaboli invidiam intravit in mundum.
Abbreviated transcription (Latin):
eis comp̃hñsus ẽ ostenderet uoluntatẽ.
Ergo qd̾ passus ẽ miscd̾ie fuit. Tradit᷑ ẽ
surrexit ꝓpt̾ iustificatõnẽ nrãm. Audiũ¬
ba ipsius. Potestatẽ habeo ponendi ani¬
mam meã: ⁊ potestatẽ iterũ sumendi eã¬
Cũ gͦ haberet tantã potestatẽ ⁊ cũ eam die¬
aliqͥd nolenti facurris: p̾sertĩ qr iam credi¬
d̾ant in nomine eiꝰ : Et de ip̃is dicit euan¬
głista. Eredidert̃ in nomine eiꝰ. De qͥbus

Expanded text:
eis comprehensus est, ostenderet voluntatem. eis comprehensus est, ostenderet voluntatem. Ergo quod passus est, misericordiae fuit. Traditus surrexit propter justificationem nostram . Audi verba ipsius: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eaCum ergo haberet tantam potestatem, cum eam dicaliquid nolenti facturis, praesertim quia jam crediderant in nomine ejus? Et de ipsis dicit Evangelista, Crediderunt in nom
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ faciẽbat. Multi eredidert̃ in noĩe eiꝰ. &
ens. Qͥo sͥ gͦ hoc uult. illi credebant in noñe
um illis testimoniũ ꝑhib̾et. Magnagͦ res
⁊ mira res. Credunt homines in xp̃m ce
utiq uolens passus est. Et si nollet ñqm
pateret᷑: qͥ si nollet ñ nasceret᷑. Si autem
hoc solũ uellet ut nasceret᷑ tm̃ ⁊ ñ morere¬
t᷑ ce qͥcqͥd uellet faceret: qͥa om̃ĩpotentis
uoluissent eũ tenere discessit ab eis: ut¬
loqͥt᷑ euangłiũ. Et cum uoluissent eũ de
uertice montis p̃cipitare: discessit ab eis
illesus. Et qñ uenert̃ ad eum cõprehũ¬
dendũ iam uenditũ a iuda traditore: cũ
ille putaret in potestate se hr̃e tratere
dñs uoluntate se pati ñ necessitate. Ham
cũ eũ rõprehendere iudei uoluissent: dix̃
illis. Qͥo q̃ritis: Et illi dixert̃. Iħ̾m narare
nĩ. Et ille. Ego sum. Hac uoce audita: re¬
diert̾ retͦ ⁊ cecidert̾. In eo qͦs eos respondens
deiecit ostendit potestatẽ: ut in eo qd̾ ab

Expanded text:
Multi crediderunt in nomine ejus: et eis. Quid sibi ergo hoc vult, Illi credebant in nomine, nisi verum illis testimonium perhiberet. Magna ergo res, et mira res: credunt homines in Christum,utique volens passus est; et si nollet, nunquam pateretur; qui si nollet, nec nasceretur: si autem hoc solum vellet, ut nasceretur tantum, et non moreretur, et quidquid vellet, faceret; quia omnipotentis voluissent eum tenere, discessit ab eis; loquitur Evangelium: Et cum voluissent eum de vertice montis praecipitare, discessit ab eis illaesus . Et quando venerunt ad eum comprehendendum, jam venditum a Juda traditore, cum ille putaret in potestate se habere, tradere Dominus voluntate se pati, non necessitate. Nam cum eum comprehendere Judaei voluissent, dixit illis: Quem quaeritis? At illi dixeraudita, redierunt retro, et ceciderunt . In eo quod eos respondens dejecit, ostendit potestatem; ut in eo quod ab
Abbreviated transcription (Latin):
portune nobis dñs ꝓcurauit
hodierno die lect̾onis huiꝰ ordi¬
nem. Nam qͥa ex ordine euan¬
głiũ scõm iohem considare at¬
ꝙ tractare susccpimꝰ : credo qd̾ adueitit
caritas ur̃a. ẜportune gͦ occrarit ut hodie
uidieriti ex euangłio: qͥa isi qͥs renat᷑ fuent
ex hortem᷑ qͥ ad huc estis cachecumim: qͥ
sic credielsstis in xp̃m: ut adhuc peccata
ur̃a portetis. Nullꝰ aũ regnũ celoꝵ uidebit
oñatꝰ pecc̃is. Qa nͥ cͥ dimissa fuerint: non
iegnabit eũ xp̃o. D imitti autẽ ñ possiĩt:
nͥeiqͥ renatis fuerit ex aqͣ ⁊ sp̾usco. S
ut hic inuemant qͥ pigͥ sunc qnta solli¬
eitudine s festinandũ sit ad onꝰ deponen¬
dũ: qr si ferrent aliqͣm sarcinã grauẽ
aũ lapides. aut ligna. aut etiam alicuius
luc: si frnnenttĩ portarent. siuinũ si pe¬
cumã. cinrerent. ut depoñent onera. Por¬
tant sarcinã peccõꝵ : ⁊ pigͥ sunt cuirere.
Currenoũ ẽ ut deponat᷑. hec sarcina p̾mit

Expanded text:
portune nobis Dominus procuravit hodierno die lectionis hujus ordinem: nam quia ex ordine Evangelium secundum Joannem considerare atque tractare suscepimus, credo quod adverterit Charitas vestra. Opportune ergo occurrit ut hodie audiretis ex Evangelio, quia exhortemur, qui adhuc estis catechumeni: qui sic credidistis in Christum, ut adhuc vestra peccata portetis. Nullus autem regnum coelorum videbit oneratus peccatis; quia nisi cui dimissa fuerint, non regnabit cum Christo: dimitti autem non possunt, nisi ei qui renatus fuerit ex aqua et Spiritu sut hic inveniant qui pigri sunt, quanta sollicitudine sibi festinandum sit ad onus deponendum. Quia si ferrent aliquam sarcinam gravem, aut lapidis, aut ligni, aut alicujus etiam lucri, si frumentum portarent, si vinum, si pecuniam, currerent ut deponerent onera: portant sarcinam peccatorum, et pigri sunt currere. Currendum est ut deponatur haec sarcina; premit,
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑ fuerit demio: non iudebit regnũ
d̃i. Dicit ad eũ nnchodemꝰ. Qm potest
homo nascri cũ sit fenex: Sp̾c ei loquit᷑:
⁊ ille carnẽ sapit: Carnẽ suã sapit:
qr carnẽ xp̃i ñdũ sapit. Cum enim
sunt qͥdã qͥ eum seq̃bant᷑. ⁊ dicebant
aput femet ipõs. Durꝰ est hic fermo.
Quis potest eũ audire: Putabant
enim hoc dr̾e ihm qd̾ eũ possent cõ¬
cisum sicut agnũ coq̃re & manduca¬
re. Abhorrentes a uerbiseiꝰ recessert᷑:
głista loqͥt᷑: ce dñs ip̃e remansit cũ
duodecĩ. Et illi ad euĩ. Dñe: ecce illi
deo: minor eris. Si fueriscũ d̾o: ma¬
ior d̾s ñ erit. Nlon ex te ille maior:
s tu sine illo minor. Cresce gͦmi illo.
Noli te subtͣhere: ut qiͣ ille deficiat.
Reficieris si accesseris : de ficies. si re¬
cesseris. Integer manet te accedñte ⁊ in¬
teger manet ⁊ te cadente. Cum gͦ dix¬
xisset discipłis suis ⁊ ñ qͥd ⁊ uos uultis
ire : Respondit petrꝰ : petra illa uoce
omntũ. Dñe ad quẽ ibimꝰ. Uerbum

Expanded text:
um Dei. Dicit ad eum Nicodemus: Quomodo potest homo nasci cum sit senex? Spiritus ei loquitur, et ille carnem sapit. Carnem suam sapit, quia carnem Christi nondum sapit. Cum enim sunt quidam qui eum sequebantur, et dixerunt apud semetipsos, Durus est hic sermo; quis potest eum audire? Putabant enim hoc dicere Jesum, quod eum possent concisum sicut agnum coquere, et manducare: abhorrentes a verbis ejus, recesserunt, gelista loquitur: Et Dominus ipse reilli Deo, minor eris; si fueris cum Deo, major Deus non erit. Non ex te ille major, sed tu sine illo minor. Cresce ergo in illo, noli te subtrahere, ut quasi ille deficiat. Reficieris, si accesseris; deficies, si recesseris. Integer manet te accedente, integer manet et te cadente. Cum ergo dixisset discipulis, Numquid et vos vultis abire? respondit Petrus, petra illa, voce omnium, Domine, ad quem ibimus? Verba
Abbreviated transcription (Latin):
fr̾s. qr om̃s prẽs nr̃i sub nube fue¬
rt̃ : & om̃s ꝑ mare tͣnsiert᷑. ut qͥd per
mare tnͣsieit̾ qiͣ causam q̃reres ab
illo ꝯsecitꝰ ait. Et om̃s ꝑ moysen bap¬
tirati sunt in nube ⁊ in mari. Si gͦ
fig᷑a maris tantũ ualuit ⁊ spẽs bap¬
tismi qnͣtũ ualebit: Si qd̾ gestũ est
in fig᷑a tͣiectũ ppłm ad manna ꝑdurit

Expanded text:
res, quia omnes patres nostri sub nube fuerunt, et omnes per mare transierunt . Ut quid per mare transierunt? quasi quaereres ab illo, secutus ait: Omnes per Moysen baptizati sunt in nube, et in mari. Si ergo figura maris tantum valuit, species baptismi quantum valebit? Si quod gestum est in figura trajectum populum ad manna perduxit
Abbreviated transcription (Latin):
gabis. homo gͦ nesciebat qͥd eẽt in
se: s creator hominis nou̾at qͥd ẽẽt
cab̾t̾ nobis: qͥd s uult mist̾ium isto¬
rũ ũboꝵ. Qͥa crediderant in eũ homi¬
nes: manifestũ est. ũum est. Nemo
dubitat. euuangłiũ loqͥt᷑: uerax euã¬
glista testat᷑. Itẽ qr ip̾e iħe ñ credebat
semet ip̃m eisillis: ⁊ hoc manifestũ¬

Expanded text:
gabis . Homo ergo nesciebat quid esset in se; sed Creator hominis noverat quid esset cabunt nobis quid sibi vult mysterium verborum istorum. Quia crediderant in eum homines, manifestum est, verum est: nemo dubitat, Evangelium loquitur, verax Evangelista testatur. Item quia ipse Jesus non credebat semetipsum i
Abbreviated transcription (Latin):
nant᷑ : ñ utiq ip̃m s illud imiemunt᷑ o¬
disse qd̾ fingc̃ aut errando potuis iꝰ¬
picant᷑ : cetñ nͥ possent homines odis¬
se qd̾ nesciunt ñ neritas utrũc ñ
dixisset qd̾ eiꝰ prẽm ce nesciunt ce oce¬
runt. S qͣm id fieri possit si adui¬

Expanded text:
nantur; non utique ipsum, sed illud inveniuntur onantur; non utique ipsum, sed illud inveniuntur odisse quod fingunt, aut errando potius suspicantur. Et tamen nisi possent homines odisse quod nesciunt, non veritas utrumque dixisset, quia ejus Patrem et nesciunt et oderunt. Sed quomodo id fieri possit, si adju
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ in eo saluatore saluent᷑ qͥ uenit g̾rere
nas in sua ꝑdicõne passitros. Ille emĩ ꝑi¬
re deo dicit᷑ : qͥsqͥs ab illa beatitudiẽ qmͣ
dat scĩs suis ꝑ suppliciũ seꝑat᷑. Canta est ã
supplicioꝵ: ꝗͣta ẽ diu̾sitas pecc̃oꝵ. Q qͦm¬
se habeat altiꝰ eñ indicat sapĩa diuina
ꝗͣ comiect᷑a scrutat᷑ aut esfat᷑ humana.
excu satõnẽ qͣ possint dr̃e ñ uidimꝰ ñ
audriumꝰ. Siue ñ acceptaret᷑ ista ex¬
cusatõ ab illo ciuꝰ inscrutabilia sũt
irditia siue acceptaret᷑: & si non ut
ab omĩ dampnatõne liberarent᷑: certe
ut aliqͣnͣto leuiꝰ dãpnarent᷑. Qͣme odit
inqͥt : & prẽm meũ odit. Hic nobis
fortasse dicat᷑. qͥs potest odisse quẽ
nescit: Et utiq anceqͣ diceret si ñ
uenissẽ & locutꝰ eis fuissẽ pecc̃m ñ
haberẽt : dix̾at discipłis sus. Hec fa
me. Qmͦ nesciunt ce odert̃: Si enĩ
qd̾ ñ est ip̃e s neseio qd̾ aliud de illo opi¬

Expanded text:
in eo Salvatore salventur, qui venit quaerere nas in sua perditione passuros. Ille enim perire Deo dicitur, quisquis ab illa beatitudine quam dat sanctis suis, per supplicium separatur: tanta est autem suppliciorum, quanta est diversitas peccse habeat, altius judicat sapientia divina, quam conjectura scrutatur aut effatur humana. excusationem, qua possint dicere, Non vidimus, non audivimus: sive non acceptaretur ista excusatio ab illo cujus inscrutabilia sunt judicia, sive acceptaretur, et si non ut ab omni damnatione liberarentur, certe ut aliquanto lenius damnarentur. 5. Qui me odit, inquit, et Patrem meum edit. Hic nobis fortasse dicatur: Quis potest odisse quem nescit? Et utique antequam diceret, Si non venissem, et locutus eis fuissem, peccatum non haberent, dixerat discipulis suis, Hergo nesciunt et oderunt? Si enim non quod est ipse, sed nescio quid aliud de illo opi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̾ea istos ñ hr̃e ⁊ qr uenit & locutꝰ ẽ eisf
Si aũ hñt utr̃ ad hoc habeant ut a pemiꝰ
alienent᷑ ⁊ aut ut mitiꝰ pimiant᷑: Ad hec
inqͥfita ꝓ meo captit dño donante respõ¬
deo. hr̃e illos excusatõnẽ ñ d̾ oĩ pecc̃o fuo
s de hoc pecc̃o qͦ in xp̃m ñ credidert̃. ad

Expanded text:
propterea istos non habere, quia venit et locutus est eis? Si autem habent, utrum ad hoc habeant ut a poenis alienentur, an ut mitius puniantur? Ad haec inquisita pro meo captu, Domino donante, respondeo, habere illos excusationem, non de omni peccato suo, sed de hoc peccato quo in Christum non crediderunt, ad
Abbreviated transcription (Latin):
aliud ẽ ꝑroe sub lege: aliud idicari ꝑ legẽ.
Et illud ẽ lguiꝰ : hoc autẽ leuiꝰ. ꝓculdubio
ñ sunt isti in hac pena leuiore pͥonendi⁊ qͥr
neꝙꝑ in lege peccauer̃t. s omĩno legẽ xp̃i
acciꝑe noluer̃t: & eã qͣtũ ad ip̃os attinet
om̃ino millã eẽ uoluert̃. Inli autẽ peccãt
in lege ł qͥ sunt in lege. io. ẽ qͥ eã suscipiũt:

Expanded text:
aliud est perire sine Lege, aliud judicari per Legem, et illud est gravius, hoc autem levius; procul dubio non sunt isti in hac poena leviore ponendi, quia neque in Lege peccaverunt, sed omnino Legem Christi accipere noluerunt, et eam quantum ad ipsos attinet, omnino nullam esse voluerunt. Illi autem peccant in Lege, qui sunt in Lege, id est, qui eam suscipiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa facient uobis ꝓpt̃ nom̃ meñ: qͥa nes¬
ciũt eũ qͥ misit me. De qͥb autẽ hoc dixe¬
rit si q̃iamꝰ inuenimꝰ eũ ad ħ uerba ue¬
De his gͦ & illa dicebat. Nã hoc indicat
ĩiboꝵ ip̃a conterio. De his enĩ dicit. Si ñ
uenissẽ & locut᷑ eis fuissẽ pecẽm ñ habe¬
rent. de qͥb dicebat. Si me ꝑ secuti sũt
&e uos ꝑsequent᷑ ⁊ si sermonẽ meũ ferua¬

Expanded text:
omnia facient vobis propter nomen meum, quia nesciunt eum qui misit me. De quibus autem hoc dixerit si quaeramus, invenimus eum ad haec verba veDe his ergo et illa dicebat; nam hoc indicat verborum ipsa contextio. De his enim dicit, Si non venissem, et locutus eis fuissem, peccatum non haberent, de quibus dicebat, Si me persecuti sunt, et vos persequentur; si sermonem meum serva
Abbreviated transcription (Latin):
ã sitim mayilla mortin asini erundã¬
te saciat᷑ ẽ: Qͥs p̃ter helyam eurru
pulto suo cadan̾e ⁊ cadauer alt̾ius red¬
didit uite : Qis p̃cer deme lẽ int̃ orai¬
clusoꝵ secũ leonũ esurientiũ uixit inno

Expanded text:
am sitim maxilla mortui asini exundante satiatus est ? Quis praeter Eliam curru pulto suo cadavere, cadaver alterius reddidit vitae? Quis praeter Danielem inter ora inclusorum secum leonum esurientiu
Abbreviated transcription (Latin):
cit. qͥa tociꝰ tͥnitatis ima substantia
ẽ inuemiet ip̃m fecisse qͣndo qͥs piam
dei homo tale aliqͥd fecit. Potest qͥppe
in se ip̃o cuncta ꝑ se ip̃m. ⁊ emo autẽ
potest aliqͥd sine ip̃o. Xp̃e nãꝙ cũ¬

Expanded text:
cit, quia totius Trinitatis una substantia est, inveniet ipsum fecisse, si quando quispiam Dei homo tale aliquid fecit. Potest quippe in seipso cuncta per seipsum; nemo autem potest aliquid sine ipso.
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ a alios scõs q̃dã oꝑa miranda fecisse:
q̃ nemo aliꝰ fecit Sꝵ qͥ tã mala uitia ce
malas ualitudines uiexatõnes ꝙ mor¬
taliũ tanta potestate sanaret: nulłꝰ
omĩno legit᷑ antiqͦꝵ. Ut enĩ taceant᷑ qͦs
iubendo sic̃ occͣrebant saluos singłos fe¬
cit: marchꝰ euangłista qͦdã loco ait.
uesꝑe autẽ fc̃o cũ sol occidisset. affe¬
rebant ad eũ male hñtes. ⁊ demonia hñtes ⁊

Expanded text:
se, quae nemo alius fecit. Sed qui tam multa vitia et malas valetudines vexationesque mortalium tanta potestate sanaret, nullus omnino legitur antiquorum. Ut enim taceantur quos jubendo, sicut occurrebant, salvos singulos fecit; Marcus evangelista quodam loco ait: Vespere autem facto cum occidisset sol, afferebant ad eum omne
Abbreviated transcription (Latin):
se ꝓphas. fecit enĩ helyas. fecit hehͥseus
& cũ in hac carne uiueret: & cũ in suo
monimm̃to sepultꝰ iaceret. Nã qͥdã por¬
tantes mortuũ cũ irruentib hostib
eo refugissent eũ ꝙ ibi posuissent: con¬
tinuo resurrexit. Facit tñ aliqͣ xp̃e q̃¬

Expanded text:
as , fecit Elisaeus et cum in hac carne viveret , et cum in suo monumento sepultus jaceret. Nam quidam portantes mortuum, cum irruentibus hostibus eo refugissent, eumque ibi posuissent, continuo resurrexit . Fecit tamen aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
cũ id facere cepit ꝗ se factur ũ ẽẽ p̾sciuit
gaudtũ eiꝰ qͦ beat᷑ ẽ creguit: alioqͥn bea¬
tior factꝰ ẽ qr nos fecit. Absit hoc fr̾s dei
beatitudo. qr nec minor fuerat siue nob̾
ñ sit maior ex nobis. Gaudiũ gͥ eiꝰ de sa¬
lute nr̃a qd̾ in illo semꝑ fuit cũ p̾sci¬
uit & p̃destinauit nos: cepit eẽ in nobis
qñ uocauit nos. Et hoc gaudiũ m̃ito
urm dicimꝰ: qͦ & nos beati fut᷑i sumꝰ. S
hoc gaudiũ nr̃m erescit & ꝓficit: & ad
suã ꝑfect̾onẽ ꝑseu̾ando ꝑtendit. Ergo icho¬
at᷑ in fide renascentiũ. ĩplebi᷑ ĩ p̃mio res

Expanded text:
cum id facere coepit, quod se facturum esse praescivit, gaudium ejus, quo beatus est, crevit; alioqui beatior factus est, quia nos fecit. Absit hoc, fratres: Dei beatitudo quia nec minor fuerat sine nobis, non fit major ex nobis. Gaudium igitur ejus de salute nostra, quod in illo semper fuit cum praescivit et praedestinavit nos, coepit esse in nobis quando vocavit nos; et hoc gaudium merito nostrum dicimus, quo et nos beati futuri sumus: sed hoc gaudium nostrum crescit et proficit, et ad suam perfectionem perseverando pertendit. Ergo inchoa
Abbreviated transcription (Latin):
&e gaudiũ ur̃m impleat᷑. In uobis sit me¬
ĩr: impleat᷑ ur̃m. Semꝑ enĩ erat meũ
plenũ. & añꝗͣ uocaremini. cũ uocandi a
me p̾sciremini: s sit & in uobiscũ hoc ef¬
ficimim qd p̃sciui de uobis. Impleat᷑ aũ¬

Expanded text:
et gaudium vestrum impleatur: in vobis sit meum; impleatur vestrum. Semper enim erat meum plenum, et antequam vocaremini, cum vocandi a me praesciremini; sed fit et in vobis, cum hoc efficimini quod praescivi de vobis. Impleatur au
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ. Hiiiꝰ autẽ mandati repetitio cõmen¬
datio ẽ nͥ qd̾ ibi mandatũ inqͥt nouũ do
uobis : hic autẽ. hoc ẽ inqͥt mandatũ me¬
ũ. Ibi tanꝗͣ ñ fuerit añ tale mandatũ :
hic tanꝗͣ ñ sit aliud eiꝰ mandatũ. D ibi dic
tũ ẽ nouũ ne in uetustate nr̃a ꝑseueremꝰ:
hic dcm̃ ẽ meũ÷ ne cõtẽpnendũ putare
tũ ẽ qr diligimꝰ inuicẽ: Nune ẽ ce aliud
manis ut diligamꝰ dm̃ ᷑ Aut uͦ de sola d̾s

Expanded text:
ujus itaque mandati repetitio, commendatio est, nisi quod ibi mandatum novum, inquit, do vobis; hic autem, hoc est, inquit, mandatum meum. Ibi tanquam non fuerit antea tale mandatum, hic tanquam non sit aliud etum est novum, ne in vetustate nostra perseveremus: hic dictum est meum, ne contemnendum putemus. tum est, qua diligimus invicem? Nonne est et aliud majus, ut diligamus Deum? Aut vero de sola D
Abbreviated transcription (Latin):
uobis sit. & gaudiũ nr̃m impleatur
nat᷑ gatidere de uobis: Et qͥo ẽ gau¬
diũ urm qd̾ dicit implendũ nͥ eiꝰ hr̃e
consortiũ ꝓpt̾ qd̾ beato petro dix̾at si
ñ lauero te ñ habebis parcẽ mecũ:
Gaudiũ gͦ eiꝰ in nobis grã ẽ ꝗͣ p̃sticit¬

Expanded text:
impleatur. natur gaudere de nobis? Et quod est gaudium nostrum, quod dicit implendum, nisi ejus habere consortium? propter quod beato Petro dixerat, Si non lavero te, non habebis partem mecum. Gaudium ergo ejus in nobis, gratia est
Abbreviated transcription (Latin):
cauert̃ inqͥt pr̃es ur̃i manna: & mortui
sunt. Qͥ manducat hẽ panẽ: uiuet
in et̾nũ. Ꝙ eͦ illi mortui sunt ita uult
intelligi: ut ñ uiuant in eternũi. sam
manducant: s uiunt in ettiũ: qͥa¬

Expanded text:
caverunt patres vestri manna, et mortui sunt: qui manducat hunc panem, vivet in aeternum. Quod ergo illi mortui sunt, ita vult intelligi, ut non vivant in aeternum. Nam manducant: sed vivunt in aeternum, q
Abbreviated transcription (Latin):
me uenit nͥ pr̾ qͥ misit me tͣreriteũ:
qͥd subiecit: Et ego resuscitabo eũ in
nouissimo die. Reddo illi qd̾ amat:
reddo qd̾ sꝑat. Uidebit qd̾ adhuo ñ ui¬
dendo credidit. Mandiicabit qd̾ esurit:
sat᷑abit᷑ eo qd̾ sicit. uͥ: In resurrectõne
mortuoꝵ: qr ego resuscitabo eũ in no¬
uissimo die. Scͥptũ ẽ enim in ꝓpħis.
Et ert̾ om̃s docibiles dĩ. Qre hoc dixi
o iudei: Pr̃ uos ñ docuit ÷ qͣm me po¬
testis agnosc̾e̾: Om̃s regni illiꝰ homi¬
nes docibiles ert dĩ: ñ ab hominib
audient. Et si ab hominib audiut:
tñ qd̾ intelligit᷑ intꝰ dat᷑ : intͦ chorus¬
cat. intꝰ reuelat᷑. Qd faciũt hoĩes fo

Expanded text:
ter qui misit me, traxerit eum, quid subjecit? Et ego resuscitabo eum in novissimo die. Reddo illi quod amat, reddo quod sperat: videbit quod adhuc non videndo credidit; manducabit quod esurit, saturabitur eo quod sitit. Ubi? In resurrectione mortuorum, quia ego resuscitabo eum in novissimo die. 7. Scriptum est enim in Prophetis, Et erunt omnes docibiles Dei. Quare hoc dixi, o Judaei? Pater vos non docuit; quomodo potestis me agnoscere? Omnes regni illius homines docibiles Dei erunt, non ab hominibus audient. Et si ab hominibus audiunt, tamen quod intelligunt, intus datur, intus coruscat, intus revelatur. Quid faciunt homines fo
Abbreviated transcription (Latin):
nim fortiꝰ desid̾at anima qmͣ u̾itatẽ: qͦ
auidas fauces hr̃e debet: Unde optare
ut sanũ sit int̾ius palatũ u̾a iudican¬
di ÷ nͥ ut manducet ⁊ bibat sapĩam. ius¬
titiã. u̾itatẽ & et̾nitatẽ s uͥ autẽ hoct᷑
Ibi meliꝰ u̾ius ibi: plemꝰ ibi. Nam hie

Expanded text:
nim fortius desiderat anima quam veritatem? Quo avidas fauces habere debet, unde optare ut sanum sit intus palatum vera judicandi, nisi ut manducet et bibat sapientiam, justitiam, veritatem, aeternitatem? 6. Ubi autem hoc? Ibi melius, verius ibi, plenius ibi. Nam hic
Abbreviated transcription (Latin):
lentia adhibet᷑: ñ uoluntas excitat᷑. Intͣre
qͥsꝙꝗͣ eccłiam pͭ nolens. accedere ad altaie
potest nolens: acciꝑe sacͣmentũ potest
nolens: credere ñ potẽ nͥ uolens. Si
corꝑe crederet᷑: fieret in nolentib. Set
dit᷑ ad iusticiã. Et qͥd seqͥt᷑: Ore autẽ
confessio fit ad salutẽ. De radice cordis
surgit ista confessio. Aliqñ audis con¬
fitentẽ: ⁊ nescis credentẽ. Set nec de¬
bes uocare confitentẽ: quẽ iudicas
ñ credentẽ. hoc ẽ enĩ confiteri: dre¬

Expanded text:
lentia adhibetur, non voluntas excitatur. Intrare quisquam ecclesiam potest nolens, accedere ad altare potest nolens, accipere Sacramentum potest nolens: credere non potest nisi volens. Si corpore crederetur, fieret in nolentibus: sed editur ad justitiam. Et quid sequitur? Ore autem confessio fit ad salutem . De radice cordis surgit ista confessio. Aliquando audis confitentem, et nescis credentem. Sed nec debes vocare confitentem, quem judicas non credentem. Hoc est enim confiteri, d
Abbreviated transcription (Latin):
Beat᷑ es symon bariona. qͥa ñ tͥ rerelauit
caro ce sanguis: s pr meꝰ qͥ in celis est. Is¬
ta reuelatio: ipã ẽ attͣccio. Ramũ utridẽ
ostendis oui: & tͣhis illã. Nuces puero de¬
monstrant᷑: & tͣhit᷑. Et qͥa qͦ cͦrit cͣhitur:

Expanded text:
Beatus es Simon Bar-Jona, quia non tibi revelavit caro et sanguis, sed Pater meus qui in coelis est . Ista revelatio, ipsa est attractio. Ramum viridem ostendis ovi, et trahis illam. Nuces puero demonstrantur, et trahitur: et quo currit trahitur,
Abbreviated transcription (Latin):
in qͥd ds̾ uerꝰ: s quẽ fecit d̾s̃ ueiꝰ. Nonte
ccit pr̾. slon enĩ intellexisti pre̾m: euiꝰ
filnĩ negas. Aliud cogitas: ñ ẽ ip̃e filius.
Nec a pr̃e tͣheris: nec ad filiũ tͣheris. Ali¬
ud ẽ enĩ filiꝰ: aliud qd̾ tu dicis. fotiꝰ
credit: ñ pr̃ eũ tͣxit. Quẽ pr̃ tͣrit : ẽn¬

Expanded text:
 Deus verus; sed quem fecit Deus verus. Non te traxit Pater: non enim intellexisti Patrem, cujus Filium negas: aliud cogitas, non est ipse Filius; nec a Patre traheris, nec ad Filium traheris: aliud est enim Filius, aliud quod tu dicis. Photinus credit, non Pater eum traxit. Quem Pater
Abbreviated transcription (Latin):
qr de celo descendi: Isti a pane de
celo longe erant: nec eũ esurire
nouerant. Fauces cordis languridas
habebant: aurib aꝑtis sur di erãt.
Uidebãt: & ceci stabant. Panis qͥp¬
pe iste: int̾ioris hominis q̃rit esu¬
riẽ. bñ alio loco dicit. Beati qͥ efu¬
riut̃ & sitiũt iusticiã: qm̃ ip̃i sat᷑

Expanded text:
 descendi de coelo? Isti a pane de coelo longe erant, nec eum esurire noverant. Fauces cordis languidas habebant, auribus apertis surdi erant, videbant et caeci stabant. Panis quippe iste interioris hominis quaerit esuriem: unde alio loco dicit, Beati qui esuriunt et sitiunt justitiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ni d̾s: ut iristꝰ sit homo ꝑ dm̃. Etue
autẽ erat illoꝵ iusticia: Qͥa de suis
uirib p̃fumebãt: & qͣi impletores
legis se ip̃os ex sua uͥtute dicebant.
⁊emo autẽ implet legẽ: nͥ quẽ ad¬
iuuerit grã: idest panis qͥ de celo des¬
cendit. Legis enĩ plenitudo cõpẽdio:
ut ait apłs caritas ẽ. Caritas ñ nũ¬
qͥ fecit celũ ⁊ tĩã. uñ ista caritas hõi:¬

Expanded text:
i Deus, ut justus sit homo per Deum. Quae autem erat illorum justitia? Qua de suis viribus praesumebant, et quasi impletores Legis seipsos ex sua virtute dicebant. Nemo autem implet Legem, nisi quem adjuverit gratia, id est panis qui de coelo descendit. Legis enim plenitudo, compendio ut ait Apostolus, charitas est : charitas non numqui fecit coelum et
Abbreviated transcription (Latin):
uoluit. sic cangit᷑ ab eis a qͥb bñ tan¬
git᷑. Ascendens ad prẽm manens cum
pr̃e: eqͣlis patͥ. Inde &e hic si adu̾tis. ne¬
mo uenit ad me: nͥ quẽ pat̾ adcͣxerit.
Nolite cogitare inuitũ tͣhi. Inuitꝰ tͣhit᷑
animꝰ. s amore. Nec timere debemꝰ ne
ab hominib qͥ u̾ba ꝑpendt̃: e a reb maxi¬
me diuinis intelligendis longe remoti
sunt: in hoc siͥpturar̃ sc̃ãrũ euangłico
u̾bo forsitan rep̃hendam᷑ : & dicat᷑ nob̾.
Qmͦ uoluntate credo sitͣhor: Ego di¬
co parũ uoluntate: etiã uoluptate tra¬
heris. Qoͥ ẽ tͣhi uoluntate: Delectare in
dño: &e dabit tͥ petitiones cordis tui. Est
q̃dam uoluntas cordis : cͥ panis dulcis ẽ
ille celestis. Porro si poete dicere licuit
tͣhit sua quemiq uoluptas: ñ necessi¬
tas s uoluptas ⁊ ñ obligatio s delecta¬
tio: qnͣto fortiꝰ nos dr̃e debemꝰ tͣhi homi¬

Expanded text:
voluit: sic tangitur ab eis a quibus bene tanvoluit: sic tangitur ab eis a quibus bene tangitur, ascendens ad Patrem, manens cum Patre, aequalis Patri. 4. Inde et hic si advertis, Nemo venit ad me, nisi quem Pater attraxerit. Noli te cogitare invitum trahi: trahitur animus et amore. Nec timere debemus ne ab hominibus qui verba perpendunt, et a rebus maxime divinis intelligendis longe remoti sunt, in hoc Scripturarum sanctarum evangelico verbo forsitan reprehendamur, et dicatur nobis, Quomodo voluntate credo, si trahor? Ego dico: parum est voluntate, etiam voluptate traheris. Quid est trahi voluptate? Delectare in Domino, et dabit tibi petitiones cordis tui . Est quaedam voluptas cordis, cui panis dulcis est ille coelestis. Porro si poetae dicere licuit, « Trahit sua quemque voluptas » ; non necessitas, sed voluptas; non obligatio, sed delectatio: quanto forti
Abbreviated transcription (Latin):
Si tͣhit᷑ ait aliqͥs: inuit᷑ uenit. Si
inuitꝰ uenit: ñ credit. siñ credit:
nec uenit. sson enĩ ad xp̃m ãbulan¬
do currim: s credendo. Nec motu cor¬
poris: s uoluntate cordis accedimꝰ. Ideo
illa mulier q̃ fimbriã tecigit. magis teti¬
git: qm t᷑ba q̃ p̾ssit. Ideo dñs dixit. Qcͥs
me tecigit: Et mirantes discipłi. dixe¬
it᷑. Turbe te cõpͥm̃t̃ ͥ & dicis ÷ qͥ me te¬
tigit: Et ille repetiuit. Tetigit me ali¬
qͥs. Illa tangit: curba p̃mit. Qdͥ me teti¬
git. nͥ credidit t Unde & mulieri illi post
resurrectõnẽ dixit: uolenti se mutere
ad pedes eiꝰ. Noli me tangere. Nundũ
enĩ adscendi ad prẽm. Qd̃ uides hoc so¬
lum me ẽẽ putas. Noli me tangere qͥd
ẽ : hoc solum me eẽ putas: qd̾ tͥ appa¬
reo. Noli sic credere : hoc ẽ noli me
tangere. ⁊ undũ enĩ as̾ cendi ad prẽm.
Tibi non ascendi: nã inde ñꝗͣ recessi. In
t̾ea ñ tangebat stantẽ: qͦmͦ tang̾et ad
pre̾m ascendentẽ: Sio tñ sic se tangi

Expanded text:
 ait aliquis, invitus venit. Si invitus venit, nec credit; si non credit, nec venit. Non enim ad Christum ambulando currimus, sed credendo: nec motu corporis, sed voluntate cordis accedimus. Ideo illa mulier quae fimbriam tetigit, magis tetigit quam turba quae pressit. Ideo Dominus dixit, Quis me tetigit? . Et mirantes discipuli, dixerunt: Turbae te comprimunt, et dicis, Quis me tetigit? Et ille repetivit: Tetigit me aliquis. Illa tangit, turba premit. Quid est tetigit, nisi credidit? Unde et mulieri illi post resurrectionem dixit volenti se mittere ad pedes ejus: Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem . Quod vides, hoc solum me esse putas; noli me tangere. Quid est? Hoc solum me esse putas quod tibi appareo, noli sic credere: hoc est, Noli me tangere; nondum enim ascendi ad Patrem; tibi non ascendi, nam inde nunquam recessi. In terra non tangebat stantem, quomodo tangeret ad Patrem ascendentem? Sic tamen, sic se tangi
Abbreviated transcription (Latin):
alib creat᷑is ⁊ de angłis ⁊ archangłis.
b : ⁊ ip̃a fcã sunt. Nam cũ enim̾aret
ħ omnia psalmꝰ: delusit sic. Ip̃e
dixit ⁊ fcã st̾ : ip̃e mandauit ⁊ cre¬
ata sunt. Si dixit &e fc̃a sunt ⁊ ꝑ u̾¬
bũ Facta sunt. Si aut̃ ꝑ u̾bũ fca
funt: ñ pot᷑at iohis cor ꝑuenire ꝙ¬

Expanded text:
s, Archangelis, bus? et ipsa facta sunt. Nam cum enumeraret haec omnia Psalmus, conclusit sic: Ipse dixit, et facta sunt; ipse mandavit, et creata sunt . Si dixit, et facta sunt, per Verbum facta sunt: si autem per Verbum facta sunt, non potuit Joannis cor pervenire
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑat pacẽ mons iste: dtẽplabat᷑ di¬
uinitatẽ u̾bi. Quał mons iste erat:
qmͣ excelsus. Tr anscend̾at omnia ca¬
cumina t̾raiũ ⁊ tͣnseend̾eit om̃s cãpos
aeris : tͣnscend̾ait om̃s altitidines side
q̃ ereata sunt : ñ ꝑueniret ad eũ ꝑ quẽ
feã sunt omnia. Non potestis cogitare
Qris de celo ⁊ t̾ra: fea̾ sunt. Queris de

Expanded text:
erat pacem mons iste, contemplabatur divinitatem Verbi. Qualis iste mons erat? quam excelsus? Transcenderat omnia cacumina terrarum, transcenderat omnes campos aeris, transcenderat omnes altitudines siderquae creata sunt, non perveniret ad eum per quem facta sunt omnia. Non potestis cogitare Quaeris de coelo et terra? facta sunt. Quaeris de