comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
abiit inmontana cun festinatione
inciuitatẽ iudeae: et intrauitin
domum ⁊achariae. ec salutauit elrsa¬
beth Moraleestomnibus : ũitquifidem
exigunt fidem ad feruant ⁊ Etideo ange¬
luscum abscondita nuntiar eo it fides astru¬
er&ur: exemplo senioris femine sterdisq
conceptume uirginimari a enuntiauit
Vt possibiledõ omne quodeiplacuerit asse¬
reret ⁊ Vbi audiuit hocmaria: non quasi
incredula de oraculo: nequasi incerta
denuntitao: nec quasi incertadeexemplo
Sed quasi laeta prouoto : religiosa pro
officio: festina progaudio : In montana
perrexit : Quoenimiam dõplena nisi
ad superiora cum festinatione contende¬
ret nescittarda molimina: sc̃i sp̃sgratia
Disciteecuos scãe mulieres : sedulitatem
quam pregnantibus debeatis exhibere
cognatis: Mariaq̃: ante sola inintimis
penetrabilibus uersabatur : non apublico
uirginitatis pudor. non astudio asperi¬
tasmontium. Non ab officio prolixitas iti¬
neris. retardauit: In montana uirgo
cumfestinatione uirgo officii memor

Expanded text:
montana cum festinatione in civitatem Judae, et intravit in domum Zachariae, et salutavit Elizabeth. . 19. Morale est omnibus, ut qui fidem exigunt, fidem adstruant. Et ideo angelus cum abscondita nuntiaret, ut fides astrueretur exemplo, senioris feminae sterilisque conceptum virgini Mariae nuntiavit; ut possibile Deo omne quod ei placuerit, assereret. Ubi audivit hoc Maria, non quasi incredula de oraculo, nec quasi incerta de nuntio, nsed quasi laeta pro uoto, religiosa pro officio, festina pro gaudio in montana perrexit. quo enim iam deo plena nisi ad superiora cum festinatione contenderet? nescit tarda molimina sancti spiritus gratia. discite et uos, sanctae mulieres, sedulitatem quam praegnatibus debeatis exhibere cognatis. Mariam, quae ante sola in intimis penetralibus uersabatur, non a publico uirginitatis pudor, non ab studio asperitas montium, non ab officio prolixitas itineris retardauit in montana uirgo cum festinatione, uirgo officii memor,
Abbreviated transcription (Latin):
grauior Nuoautem grauior casus : eopie¬
tascrigentis gratior : quo uero gratior in
eispietas dñi apparuit : eocertior cunctis
paenitentibus spessalutis effulsit : utiure
omnes qui audiuntdicant : Quiads uisicauit
plebemsuam : Non tantum modo uerbum
suum semelincorporcqido : sed etiam nr̃o
hoc ut suscitari debcamus semperin corde

Expanded text:
gravior. Quo autem gravior casus, eo piegravior. Quo autem gravior casus, eo pietas erigentis gratior. Quo vero gratior in eis Domini pietas apparuit, eo certior cunctis poenitentibus spes salutis apparuit, ut jure omnes qui audiunt dicant: Quia Deus visitavit plebem suam. Non tantummodo verbum suum semel incorporando, sed etiam nostra hoc, ut suscitari debeamus, semper in corda
Abbreviated transcription (Latin):
nequa aliquando speresurgendi potian¬
tur opprimunt: Dño ergo loculo tangen¬
te feneris baibli steterunt : quia super¬
ni formidineiuditii ad tacta conscientia.
et carnalium saepe affluentium uolupta¬
tum : et in iuste laudantium turbam coher¬
cens ad seipsa mreuertitur: uocatiq ad
uitam : festinaro respondit saluatori : Vn¬
derecte sequitur : Etait ⁊Ado liscenstibi
dico surge :Et reseditquierat mortuus
et cocpitloqui : et dedit illum matri suas
Resid et quippe quierat mortuus : Cum
interna conpunctione reuiiuscit peccator
Incipitloqui : cumreducis inditia uitae :¬
cunccis qui pectatum luxerant ostenditi
Redditur mari : cumpersacerdo cedisde¬
creca iudiciiꝰ communionis sociatur ecleo¬
siae : Accepit aute momnestimor : et mag¬
nificabant dm̃dicentes: Quia propheta
magnus surrexitinnobis : Quanto despe¬
ratioranimae mors aduitam reuocatur.
tanto plures aduitam corriguntur exem¬
trum : quorum quo gradus altior : eo casus

Expanded text:
ne qua aliquando spe resurgendi potianne qua aliquando spe resurgendi potiantur, opprimunt. Domino ergo loculum tangenti funeris bajuli steterunt, quia formidine superni judicii attacta conscientia et carnalium saepe affluentiam voluptatum, et injuste laudantium turbam coercens, ad se ipsam revertitur, vocantique ad vitam festina respondet Salvatori. Unde recte sequitur: Et ait: Adolescens, tibi dico, surge. Et resedit qui erat mortuus, et coepit loqui, et dedit illum matri suae. Residet quippe qui erat mortuus, cum interna compunctione reviviscit peccator. Incipit loqui, cum reducis indicia vitae cunctis, qui peccatum luxerant, ostendit. Redditur matri, cum per sacerdotalis decreta judicii communioni sociatur Ecclesiae. Accepit autem omnes timor, et magnificabant Deum, dicentes: Quia propheta magnus surrexit in nobis. Quanto desperatior animae mors ad vitam revocatur, tanto plures eodem corriguntur exemtrum. Quorum quo gradus altior, eo casus
Abbreviated transcription (Latin):
quidesua munditia superbegloriatus. hu¬
milem paenitentum mundationem euacuase
conatur. Veramq matrem ecclesiam de¬
natorum suorum spiritadi extinctione
plorantem. speuitae redonande negat
consolcridebere. Et pulchre euangelis ta
dnm̃ prius miseri cordia motũ s eẽ superma¬
tremac filium et postsus cit tessetestatur:
ut in unonobis exemplum imitandȩpiaoa¬
tis ostender& : in altero fidem miran dȩpia&a¬
tis ad struer&. At accessit et tetigit loculum:
hi autem quipor tabant fexerunt : Loculus
inquomor tuus effertur malesecura des perati
pecatoris conscientia ẽ: quiuero sepeliendum
portant : uel in mundadesi deria qua e hominem
rapiunt in in teritum: uelle nocinablandien¬
tium sunt uenenata sociorum: quaepeccata nimi¬
obruunt: Dequibus alibidicitur. Dimit te
mortuos sepeliremortuos suos: Mortuos
quippe mortuisepeliunt: cum peccatores quiq
suisimiles alios nocibo fauore demulcent :
Congesta que pessimȩ adulationis mole :

Expanded text:
qui de sua munditia superbe gloriatus, huqui de sua munditia superbe gloriatus, humilem poenitentium mundationem evacuare conatur, veramque matrem Ecclesiam, renatorum suorum spiritali exstinctione plorantem, spe vitae redonandae negat consolari debere. Et pulchre evangelista, Dominum prius misericordia motum esse super matrem, ac sic filium suscitare testatur, ut in uno nobis exemplum imitandae pietatis ostenderet; in altero, fidem mirandae potestatis astrueret. Et accessit, et tetigit loculum. Hi autem qui portabant steterunt. Loculus, in quo mortuus effertur, male secura desperati peccatoris conscientia est. Qui vero sepeliendum portant, vel immunda desideria, quae hominem rapiunt in interitum, vel lenocinia blandientium sunt venenata sociorum, quae peccata nimiobruunt. De quibus alibi dicitur: Dimitte mortuos sepelire mortuos suos . Mortuos quippe mortui sepeliunt, cum peccatores quique sui similes alios nocivo favore demulcent, congestaque pessimae adulationis mole,
Abbreviated transcription (Latin):
Qui fabulis otiosis obscenis sua e carmi¬
nibus uel detractionibus aurem liben¬
ter aperit : hanc animae s uae portam
mor̃ efficit : Ceterosq quicoñ seruat
sensus mortissibi apser eserataditus:
Obsecrat dñeihũ cunctas meciuitatis. por¬
tasiustitiae facias. ut ingressusineas confite¬
ar nominituo tuaeq maiestati cumminis¬
tris caelestibus eamcrebrius inuisenti non
fecore laticadaueris occurrat. sed occu¬
petsolus muro sillius. et portecseius laudatio¬
Et haecuiduaerat. et turbecciuitatis multa
cumilla. Vidua messe ecclesiam omnis ani¬
ma quaes ponsidñi quaes iuse morte redemp¬
tam meminit agnoscit: Diuino autem nutu
multa dnm̃ turba. multauiduam comitaba¬
tur. ut ui sotanto miraculo multitestes
multifierent dĩ lacudatores: Quam cum
uidis set miseri cordia motus super eamdixit
illi. Noliflere: Desisteinquit quas mortuũ
flere quemmox uiuum resurgereuidebis:
Vbimistice nouati dogma confunditur

Expanded text:
Qui fabulis otiosis, obscenisve carmiQui fabulis otiosis, obscenisve carminibus, vel detractionibus, aurem libenter aperit, hanc animae suae portam mortis efficit, caeterosque qui non servat sensus, mortis sibi ipse reddit aditus. Obsecro, Domine Jesu, cuncta meae civitatis portas justitiae facias, ut ingressus in eas confitear nomini tuo , tuaeque majestati, cum ministris coelestibus eam crebrius invisenti, non fetor elati cadaveris occurrat, sed occupet salus muros illius, et portas ejus laudatioEt haec vidua erat, et turba civitatis multa cum illa. Viduam esse Ecclesiam, omnis anima, quae sponsi Dominique sui se morte redemptam meminit, agnoscit. Divino autem nutu, multa Dominum turba, multa vidua comitabatur, ut viso tanto miraculo, multi testes, multi Dei fierent laudatores. Quam cum vidisset Dominus, misericordia motus super eam, dixit illi: Noli flere. Desiste, inquit, quasi mortuum flere quem mox vivum resurgere videbis. Ubi mystice Novati dogma confunditur,
Abbreviated transcription (Latin):
tatis : ec cedefunctus efferebatur filius
unicus matrissuae : De functus hic qui
ex traportamciuitatis multds estintuen¬
tibus elcctus : significat hominem laerali
criminem funere soporatum : Eandẽq
insuperanimaemortem i non cordis ad¬
huc cubilitegentem : sed admultorum
notitiam perlocutionis operisua e in¬
dicium quasiper sua ehostia ciuitats
propeclantem: Quibene filius unicui
matrissuae fuisse perhibetur : quia
lium uniuersclis seec clesiae filios rec¬
tissime fatentur  Nametelectus qui¬
libet quando ad fidem imbuiturfilius ẽ.:
quando aliu simbuit mater : An non
materno erga paruulos angebataf¬
feccu quiaita F.iliolimei qu& siterum
parturio : donec formetur x p̃sin uobis:
Portainciuitatis quade functus effe¬
rehatur : puto aliquem desensibus ẽẽ
corporeis : quienim seminat interfr̃s
discordias: quiiniquitatem in excelsũ
loquitur : peroris portam ex traicur
morcius : Qui dideritmulierem ad
concupiscendam eam : peroculorum
poritm suae morti s inditia profert :

Expanded text:
efficit. Ecce defunctus efferebatur filius unicus matris suae. Defunctus hic, qui extra portam civitatis multis est intuentibus elatus, significat hominem lethali criminum funere soporatum, eamdemque insuper animae mortem non cordis adhuc cubili tegentem, sed ad multorum notitiam per locutionis operisve sui indicium, quasi per suae civitatis ostia propalantem. Qui bene filius unicus matris suae fuisse perhibetur, quia lium universalis se ecclesiae filios rectissime fatentur. Nam et electus quilibet, quando ad fidem imbuitur, filius est, quando alios imbuit, mater. An non materno erga parvulos agebat affectu, qui ait: Filioli mei, quos iterum parturio, donec formetur Christus in vobis? Portam civitatis qua defunctus efferebatur, puto aliquem de sensibus esse corporeis. Qui enim seminat inter fratres discordias, qui iniquitatem in excelsum loquitur, per oris portam extrahitur mortuus. Qui viderit mulierem ad concupiscendum eam , per oculorum portam suae mortis indicia profert.
Abbreviated transcription (Latin):
Quia elatus superbia gratiarum agen¬
darum piahumilitate non sternitur
similisq efficitureis dequib dicitapls.
Quicum cognouissent dm̃ non ut dm̃mag¬
nificauerunt aut gratias egerunt : Quod
enimdicit eos dm̃ cognouisse. ostendit qui¬
dem alepra fuisse mundatos. sed tamen
statim accusat in gratos: Et aitilli. surge
uccde: quia fidestua tesaluum fecit:
Qui deuotus antednm caecidit. surge¬
reccire percipitur. quia qui in firmita¬
temsuam subtiliter cognoscens. humili¬
teriacet perdiuini uerbi consolationem
surgere ad fortiocopera: Et crescenti¬
bus cotidie meritis ad perfectiorapas¬
simproficere iubetur: Si autem fides
saluum fecit eum. que madagendassalua¬
tori etemundatori suo gratia sinclinaũ :
Ergoperfidia perdiditeos : qui de accep¬
tis beneficiis dõ gloriam dacreneglexert :
Qua propter haeclectio superioricara¬
tione coniungitur quodibi perfidem
perhumilitatem augeri debere pccra
boladate decernitur. Hic autem ma¬

Expanded text:
quia, elatus superbia, gratiarum agenquia, elatus superbia, gratiarum agendarum pia humilitate non sternitur, similisque efficitur eis de quibus dicit Apostolus: Qui cum cognovissent Deum, non ut Deum magnificaverunt, aut gratias egerunt . Quod enim dicit eos Deum cognovisse, ostendit quidem a lepra fuisse mundatos, sed tamen statim accusat ingratos. Et ait illi: Surge, vade; fides tua te salvum fecit. Qui devotus ante Dominum cecidit, surgere et ire praecipitur; quia qui infirmitatem suam subtiliter cognoscens humiliter jacet, per divini verbi consolationem surgere ad fortia opera, et crescentibus quotidie meritis ad perfectiora passim proficere jubetur. Si autem fides salvum fecit eum quem ad agendas Salvatori et emundatori suo gratias inclinavit, ergo perfidia perdidit eos, qui de acceptis beneficiis Deo gloriam dare neglexerunt. Quapropter et haec lectio superiori ea ratione conjungitur, quod ibi fidem per humibola data decernitur, hic autem ma
Abbreviated transcription (Latin):
haec desidiae significatione ab probatus
atq laudatus est. ita illinouem quigra¬
tics non egerunt reprobi effecti a consor¬
tio unitatis exclusi sunt: Ideoq: tedes
innouencrio numero tam quaminper¬
fecti remanebunt: Et merito eos salua¬
tor quasi ignotos. ubi sint requirit. scire
enidĩ eligere. nescirere probare est:
Non estinuentus quirediret et deret
gloriamdõ nisi hic alienigena Secun¬
dum corpus quidem facile est uidereposse
hominem non habere lepram et tamen
animiesse nonboni. secundum significa¬
tionem autem huiusmiraculi conturbat.
considerantem quomodomundus dici
possit ingratus. Sediam facileest. etiã
illud uideri ficriposse : ut quisquis in
ecclesiaeẽ sotietatedoctrinam integrã
ueteramque assequatur. et omnia secun¬
dum catholicae regulam disserat. Dis¬
tinguat acreatore creaturam. eo quod
manifestetur uarietate mendatiorum
tam quamlepram caruisse: Ettamen
ingratus sit dõ et dño mundatori suo

Expanded text:
Ecclesiae significatione approbatus Ecclesiae significatione approbatus atque laudatus est, ita illi novem qui gratias non egerunt reprobi effecti, a consortio unitatis exclusi sunt. Ideoque tales in novenario numero tanquam imperfecti remanebunt. Et merito eos Salvator quasi ignotos ubi sunt inquirit: scire enim Dei eligere, nescire reprobare est. Non est inventus qui rediret, et daret gloriam Deo, nisi hic alienigena. Secundum corpus quidem facile est videre posse hominem non habere lepram, et tamen animi esse non boni: secundum significationem autem hujus miraculi, conturbat considerantem, quomodo mundus dici possit ingratus. Sed jam facile est etiam illud videre, fieri posse ut quisque in Ecclesiae societate doctrinam integram veramque assequatur, et omnia secundum catholicae regulam disserat, distinguat a Creatore creaturam, eaque manifestetur varietate mendaciorum tanquam lepra caruisse, et tamen ingratus sit Deo et Domino mundatori suo,
Abbreviated transcription (Latin):
depersecutoribus dñi scriptum eft.
Abierunt retrorsum et caecideruñ
interram: Quidesthoc quo delectiinfaci¬
em et reprobi retrorsum cadent : nisi
quo domnis qui post secadit ibi procul dubio
inuisibilibus cadunt. post secaderedicant᷑
qui aibi corruunt ubi quideos tunc seque¬
tur. modo uidere non possunt : Iustiuero
quia istis ui sibilibus. semetipsos sponte
deiciunt ut in uisibilibus erigantur. qua¬
si in faciem cadunt. quiatimo re conpunc¬
ti. uidentes humiliantur. Respondens
aute mihs̃ dixit. Nonned ecemmundati st̃
et noue mubi sunt : Vnumsi addatur adno¬
uem quaedameffigiens unitatis implet᷑.
quo fittanta conplexio. Vtultra non pro¬
gredia turnumerus nisi rursus adunum
redeatur. Et haec perinfinitatem numeri
regula cus todiatur: Nouemitaq indi¬
gentuno ut quad amunitatis forma coa¬
gulentur et decemsint. unum autem non
eis indiget ut custodiat unitatem. Quam¬
obrem utunus illequi gratias egit. unice

Expanded text:
de persecutoribus Domini scriptum est: de persecutoribus Domini scriptum est: Abierunt retrorsum et ceciderunt in terram . Quid est hoc, quod electi in faciem, et reprobi retrorsum cadunt, nisi quod omnis qui post se cadit, ibi procul dubio invisibilibus cadunt, post se cadere dicuntur, quia ibi corruunt ubi quid eos tunc sequatur, modo videre non possunt. Justi vero quia istis visibilibus semetipsos sponte dejiciunt, ut in invisibilibus erigantur, quasi in faciem cadunt, quia timore compuncti videntes humiliantur. Respondens autem Jesus dixit: Nonne decem mundati sunt, et novem ubi sunt? Unum si addatur ad novem, quaedam effigies unitatis impletur; quo fit tanta complexio, ut ultra non progrediatur numerus, nisi rursus ad unum redeatur, et haec per infinitatem numeri regula custodiatur. Novem itaque indigent uno, ut quadam unitatis forma coagulentur, et decem sint: unum autem non eis indiget, ut custodiat unitatem. Quomobrem ut unus ille qui gratias egit, unicae
Abbreviated transcription (Latin):
regressus est unius ecclesiae deuotã
xpõ humilitatem significat. quibene
cadens ante pedes dñi gratias egit. Ille
enimueredõ gratias agit. qui re pressis
presumptionis suae cogitationibus
quam insemet ipso infirmussit . humili¬
teruidet. quini hilsibi uirtutis tribuit.
quiabonaquaeegit. essedemisericor¬
dia conditoris cognoscit : Vnde etrecte
subiungit. Ethicercsa maritanus.
Samaritanus quippe. interpretatur
custus: quo nomine ille populus aptis¬
sime significatur. quigratias agendo
ei a quo accipit tribuit omnequodac¬
cipit quodammodo cantans illud de
psalmo. fortitudinemineam ad tecus¬
todiam. quiatuds̃ susceptor meus es.
ds̃ meus miseri cordiaeius praeueniet.
me. Cadit autem autem infacie.
quia ex malis quaesȩ perpetrasse me¬
minit̃ erubescit: Ibienim cadithomo
ubi confunditur : Vnde et paulus quasi
quibus daminfacie i acentibus dicebat:
Quem ergo fructum habuististunc in
illis in quibus nuncerubescitis: At con¬

Expanded text:
regressus est, unius Ecclesiae devotam regressus est, unius Ecclesiae devotam Christo humilitatem significat: qui bene cadens ante pedes Domini gratias egit. Ille enim vere Deo gratias agit, qui, repressis praesumptionis suae cogitationibus, quam in semetipso infirmus sit humiliter videt, qui nihil sibi virtutis tribuit, qui bona quae agit esse de misericordia Conditoris agnoscit. Unde et recte subjungitur: Et hic erat Samaritanus. Samaritanus quippe interpretatur custos. Quo nomine ille populus aptissime significatur, qui gratias agendo ei a quo accepit, tribuit omne quod accepit, quodammodo cantans illud de psalmo: Fortitudinem meam ad te custodiam, quia tu, Deus, susceptor meus es, Deus meus, misericordia ejus praeveniet me . Cadit autem in faciem, quia ex malis quae se perpetrasse meminit erubescit; ibi enim cadit homo, ubi confunditur. Unde et Paulus quasi quibusdam in facie jacentibus dicebat: Quem ergo fructum habuistis tunc in illis, in quibus nunc erubescitis ? At con
Abbreviated transcription (Latin):
eius ad probaretur color: Non quia
non potestperseipsum dñs omnia facese
namquis alius haec facit etiam in ecclesia.
sedutipsa sotietas congregatorum fi¬
delium ad probando inuicem. atq cõ¬
municando. uerefideidoctrinam in
omnibus quaedicuntur uerbis. uel sig¬
nanturs acramentis . tam quamunam
speciem uericoloris obducat: Corne
lius etiam cum elemosinae eius acceptae
et preces eius audite illiabangelonun¬
tientur. Propterdoctrinetamen sa¬
cramentorumq unitatem. ad petrũ
iube curmittere tamquam illi et suis
diceretur. Ite ostenditeuossacerdoti¬
bus: Nam etcumirent mundatisunt
la menim ad eosuenerat petrus. sed tam̃
ipsi nondum accepto baptis matissa¬
cramento nondum spiri toditer ad
sacerdotes peruenerant. Ett eemen
infusionesps scĩ et ammirationelin¬
guarum eorummundatio. decla¬
quia mundatus est. regressus est cum
magnacuoce magnificansdm̃: Et cȩci¬
dit in faciem antepedes eius. gratias
agens: Vnus istequimagnificans dm̃

Expanded text:
ejus approbaretur color. Non quia ejus approbaretur color. Non quia non potest per seipsum Dominus omnia facere nam quis alius haec facit etiam in Ecclesia? sed ut ipsa societas congregatorum fidelium approbando in invicem atque communicando vere fidei doctrinam, in omnibus quae dicuntur verbis, vel signantur sacramentis, tanquam unam speciem veri coloris obducat. Colius etiam cum et eleemosynae ejus acceptae, et preces ejus auditae illi ab angelo nuntientur, propter doctrinae tamen Sacramentorumque unitatem ad Petrum jubetur mittere, tanquam illi et suis diceretur, Ite, ostendite vos sacerdotibus. Nam et cum irent, mundati sunt. Jam enim ad eos venerat Petrus, sed tamen ipsi nondum accepto Baptismatis sacramento, nondum spiritualiter ad sacerdotes pervenerant; et tamen infusione Spiritus sancti, et admiratione linguarum eorum mundatio declagressus est cum magna voce magnificans Deum, et cecidit in faciem ante pedes ejus gratias agens. Unus iste qui magnificans Deum
Abbreviated transcription (Latin):
dumirent. mundatisunt. Nullum dñs
eorum quibus haec corporalia beneficia
praestitit. inuenitur misisse ad sacerdo¬
tes nisi leprosos. qui auidelicet sacerdotiũ
iudaeorum. figuraerat futuri sacer dotui
regalis quod est in ecclesia. quod conse¬
crantur omnes pertinentes ad corpus
xp̃i. summi et ueri principis sacer dotũ.
Et quisquis abheretica prauitate uel.
superstitione gentili ueliudaicaperfi¬
dia uel etiam scismate fraterno. quasi
uario colore perxpĩ gratiam caruerit :
N ec esseest ad eclesiamueniat. colorẽ¬
q: fidei uerumquem acciperit ostendatii
Cetera uerouitia tamquam ualetudinis
et quasi membrorum animae atq: sen¬
suum perseipsum interius in conscientia
et intellectu. dñssanat et corrigit
Deniq et paulus uoce dni auditte.
quid mepersequeris. egosumihs quem
tupersequeris: Ad annaniam tamen
missus est. ut illosacerdotio quod in
ecclesia constitutum est. sacramentum
doctrinaefideiq: perciperet. etuerus

Expanded text:
dum irent, mundati sunt. Nullum Dominus dum irent, mundati sunt. Nullum Dominus eorum quibus haec corporalia beneficia praestitit invenitur misisse ad sacerdotes nisi leprosos, quia, videlicet, sacerdotium Judaeorum figura erat futuri sacerdotii regalis, quod est in Ecclesia, quo consecrantur omnes pertinentes ad corpus Christi summi et veri principis sacerdotum. Et quisquis vel haeretica pravitate, vel superstitione gentili, vel Judaica perfidia, vel etiam schismate fraterno, quasi vario colore per Domini gratiam caruerit, necesse est ad Ecclesiam veniat, coloremque fidei verum quem acceperit ostendat. Caetera vero vitia, tanquam valetudinis et quasi membrorum animae atque sensuum, per seipsum interius in conscientia et intellectu Dominus sanat et corrigit. Denique et Paulus, voce Domini audita: Quid me persequeris? et, Ego sum Jesus quem tu persequeris , ad Ananiam tamen missus est, ut illo sacerdotio quid in Ecclesia constitutum est, sacramentum doctrinae fidei perciperet, et verus
Abbreviated transcription (Latin):
eprosi non obsurde intellegipossunt
qui scientiam uerefidei non habentes.
uarias doctrinas profitentur erroris.
Non enim uel abscondunt imperitiam suã.
sed prosummaperitia proferunt inlucem.
et iactantiam sermonis ostendunt: Nulla
porro fod sad octrinaest. quaenon aliqua
uerc intermisceat: Ver aergo falsisinor¬
dinate promixta. in una disputatione
uel narrationeh ominis. Tam quam in uni¬
uscorporis color eapparentia significaNt
lepram tam quam ueris falsisq colorem
locis humana corpora uari antem atq ma¬
culantem : Hi autem tam uitandi sunt
ecclesiae. utsifieri potest longiusremoti.
edeu auerunt uocemdicentes: Ihũ prae¬
ceptor miserere nr̃i: Et beneut saluent᷑
ihm̃ praeceptorem nominant. quia enĩ
in ei us uerbis seerrasse significant. hunc
s aluandi humiliter preceptorem uocant:
Cum que ad cognitionem ꝑrȩceptorisre¬
deunt moxad formam salutis recurrunt :
Nam sequitur: quo sut uidit dixit: Ite
ostenditeuos sacerdotibus Et factum ẽ

Expanded text:
eprosi non absurde intelligi possunt, qui scientiam verae fidei non habentes varias doctrinas profitentur erroris. Non enim vel abscondunt imperitiam suam, sed pro summa peritia proferunt in lucem, et jactantiam sermonis ostentant. Nulla porro falsa doctrina est, quae non aliqua vera intermisceat. Vera ergo falsis inordinate permista in una disputatione vel narratione hominis, tanquam in unius corporis colore apparentia, significant lepram tanquam veris falsisque colorum locis humana corpora variantem atque maculantem. Hi autem tam vitandi sunt Ecclesiae, ut, si fieri potest, longius remoti,et levaverunt vocem, dicentes Jesu praeceptor, miserere nostri. Et bene ut salventur, Jesum praeceptorem nominant. Quia enim in ejus verbis se errasse significant, hunc salvandi humiliter praeceptorem vocant: cumque ad cognitionem praeceptoris redeunt, mox ad formam salutis recurrunt. Nam sequitur: Quos ut vidit, dixit: Ite, ostendite vos sacerdotibus. Et factum est
Abbreviated transcription (Latin):
non ex tollanturammonuit. Primo enim
hacc ad necessitatem implendam homoquȩ¬
rit. Cum autem haec abundauerint. In¬
cipit et superbire deccdibus. Taleesthoc
ac si seuulneratus. quisiacet quod habet
multocem plastra indomo cum hocillibo¬
numes set ut uulnera non haber&
et neuno quidem in geretemplastro
Haec enimomnia gentes mundi quae
getis: Uerum tamen quaeriteregnũ
dĩ et haccomnia a dicientur uobis: Hic
manifestissi meo stendit non haecappe¬
tenda tamquam taliabonanra ut ꝓp¬
teripsa debeamus benefacere siquid
quod sumendum est. hoc sententia
et hoc appetendum. et ibi finis consti¬
tuendus propter quodomnia facia¬
mus quaecumq facimus: Sed quia
in hacuita militamus ut adilludreg¬
num peruenire possimus: qua euitado
sine his necessariis aginon potest: Ad¬
icientur haec uobis inquit. seduo sreg¬
num dĩ quaerite Qui enimnonait
dabuntur. sed adicientur: Profecto
indicat aliudẽc quod principaliterda¬

Expanded text:
ne extollantur admonuit. Primo enim ne extollantur admonuit. Primo enim haec ad necessitatem implendam homo quaerit. Cum autem haec abundaverint, incipit et superbire de talibus. Tale est hoc ac si se vulneratus quis jactet quia habet multa emplastra in domo, cum hoc illi bonum esset ut vulnera non haberet, et ne uno quidem indigeret emplastro. Haec enim omnia gentes mam his indigetis. uerum tamen quaerite regnum dei, et haec omnia adicientur umanifestissime ostendit, non haec esse appetenda, tanquam talia bona nostra, ut propter ipsa debeamus bene facere, si quid quod sumendum est, hac sententia et hoc appetendum, et ibi finis constituendus, propter quod omnia faciamus quaecunque facimus. Sed quia in hac vita militamus, ut ad illud regnum pervenire possimus, quae vita sine his necessariis agi non potest, Adjicientur haec vobis, inquit, sed vos regnum Dei quaerite. Qu'dabuntur', sed ' adicientur', profecto indicat aliud esse, quod principaliter da
Abbreviated transcription (Latin):
quoditarubet utrosa. quoditec candet
utlilum. uiole uero purpurcm nullo
superari muricȩ oculorum magisquam
sermonum iudicium est: Siautem faenũ
quod hodicinagro est et crasinclibanum
mitticur. ds̃sicuestit quanto mcegis uos
pusillae fidei : Cras inscripturis futu¬
rum tempus intellegitur. Dicenteia cob
& ex audiet mecra iniustitiamea Et in
samuhel ꝓfantas mate phrtonissa loqui¬
tur ad saulem craseris mecum: Etuos
nolite quaerere quid manducecetis. Aut
quidbibetis Notandum quod nonattio
Nolite quaerere uel sollicitiesse detrbo
aut potu: autindumento sed ex pressius
quidinquit manduc&is Autquidbibatis.
et supra neque corpori quiduestiamini :
Vbimihi uidentur argui. qui sprecouictu
uel uestitu communi laudatiora sibi uel
austeriora praehiscum quibus uitam du¬
cunt alimenta uel indumenta. requirunt
Etnolite in sublimecolli. prohibita solli¬
citudine dealimentis consequenter ut¬

Expanded text:
Quid ita rubet ut rosa? quid ita candet Quid ita rubet ut rosa? quid ita candet ut lilium? Violae vero purpuram nullo superari murice, oculorum magis quam sermonum indicium est. Si autem fenum quod hodie in agro est, et cras in clibanum mittitur, Deus sic vestit, quanto magis vos, pusillae fidei? Cras in Scripturis futurum tempus intelligitur, dicente Jacob: Et exaudiet me cras justitia mea . Et in Samuelis phantasmate, Pythonissa loquitur ad Saulem: Cras eris mecum . Et vos, nolite quaerere quid manducetis, aut quid bibatis. Notandum quod non ait, Nolite quaerere vel solliciti esse de cibo, aut potu, aut indumento, sed expressius, Quid, inquit, manducetis, aut quid bibatis. Et supra, Neque corpori, quid vestiamini. Ubi mihi videntur argui, qui spreto victu, vel vestitu communi, lautiora sibi vel austeriora prae iis cum quibus vitam ducunt, alimenta, vel indumenta, requirunt. Et nolite in sublime tolli. Prohibita sollicitudine de alimentis, consequenter
Abbreviated transcription (Latin):
dominatiu factum est ut ad hancstatu¬
ram corpusurm perduceretur. eius
prouidentia uestiripotest. Non autẽ
ur̃acura factum est ut adhanc stecturã
ueniret corpusurm. Ex hoc intellegipo¬
test quod sicũretis et uelitis adicere
unum cubitum. hiuc scaturae non potes¬
tis. Illiergo etiam tegenti corporis cu¬
ram. relinquite cuius uideciscura focc¬
tum eẽ ut tantescaturae corpus habea¬
tis : Si ergo inquit neque quod minimũ
est potestis minimum enim est. sed dõ
corporacopercri : Dandum autem
erat etiam documentum propterues¬
titum. sicut datum est propter alimen¬
tum: It acq sequitur ecdicit: Conside¬
ratelilia quo modo crescunt. non labo¬
rent nequenent. Sed istadocumenta
non sicut allegoria discutienda sunt ut
quaeramus quid significent corui audilia.
posita suntenim ut derebus minoribus ma¬
iorcpersuaderentur: Dico autemuobis
Nec salomon in omnigloria sua uestie.¬
ra textricum potest floribus conparari

Expanded text:
dominatu factum est, ut ad hanc statudominatu factum est, ut ad hanc staturam corpus vestrum perduceretur, ejus providentia etiam vestiri potest. Non autem vestra cura factum esse, ut ad hanc staturam veniret corpus vestrum, ex hoc intelligi potest, quod si curetis et velitis adjicere unum cubitum huic staturae, non potestis. Illi ergo etiam tegendi corporis curam relinquite, cujus videtis cura factum esse ut tantae staturae corpus habeatis. Si ergo inquit neque quod minimum est potestis, minimum enim est hoc, sed Deo, corpora operari  sic . Dandum autem erat etiam documentum propter vestitum, sicut datum est propter alimentum. Itaque sequitur, et dicit: Considerate lilia quomodo crescunt, non laborant, non nent. Sed ista documenta, non sicut allegorica, discutienda sunt, ut quaeramus quid significent corvi aut lilia; posita sunt enim, ut de rebus minoribus majora persuaderentur. Dico autem vobis, nec Salomon in omni gloria sua vestiera textricum, potest floribus comparari?
Abbreviated transcription (Latin):
regnodĩ perdere quod potuis semar¬
tyres cleruit contrarium. hoc
prqo tumerit illis sententiae
quadictum est. Quid prodesthomini
sitotum mundum lucretur. animae au¬
tem suae detrimentum faciat: Conside¬
rate coruos quin on seminant nequeme¬
tunt. quibus non est cellarium ne que
horreum et ds̃pascit illos. Quod siuo¬
latiliaabq cura et aertimnis dĩ alunt᷑
prouidentia quaehodieerunt etcras
nonerunt. quorum animamortalis est :
Et cum eẽ cessauerunt sempernoneruũ.
quanto mcagis homines quibus aeterni¬
tas promittitur dĩ reguntur imperio:
quantomcagis plures estis illis. Idest ca¬
rius uos ualetis. Qui autiq rationcbile
animal sicutiesthomo. sublimius ordi¬
natum est inrerumnatura quam inra¬
tionabilia sicuti sunt aues : Quis autem
urm̃ cogitando potest adicere ad statu¬
ram suam cubitumunum : Si ergo quod
minimum est potestis. quid deceteris
sollicitiestis : Id est cuius potestateatq

Expanded text:
regno Dei perdere, quod potuisse marregno Dei perdere, quod potuisse martyres claruit, contrarium hoc praeceptum erit illi sententiae, qua dictum est: Quid prodest homini si universum mundum lucretur, animae autem cuae detrimentum faciat ? Considerate corvos, quia non seminant, neque metunt. Quibus non est cellarium, neque horreum, et Deus pascit illos. Quod si volatilia, absque cura et aerumnis, Dei aluntur providentia, quae hodie sunt et cras non erunt, quorum anima mortalis est, et cum esse cessaverint, semper non erunt, quanto magis homines, quibus aeternitas promittitur, Dei reguntur imperio! Quanto magis vos pluris estis illis! Id est, carius vos valetis. Quia utique rationale animal sicuti est homo, sublimius ordinatum est in rerum natura, quam irrationalia, sicuti sunt aves. Quis autem vestrum cogitando potest adjicere ad staturam suam cubitum unum? Si ergo neque quod minimum est potestis, quid de caeteris solliciti estis? Id est, cujus potestate atque
Abbreviated transcription (Latin):
quod omnibus natura tribuit etiu¬
mentis acbestus hominibus quoq
communeest: huiuscura paenitus
libercmur. Sed praecipitur nob̵
nes ollicitisimus quod comedamus:
Et quia insudore uultus praepara¬
mus nobispanem labor exercendus
est sollicitudo tollenda. Anima
plus est quam esca. et corpus plus¬
quamuestimentum : Ammonet
ut meminerimus multo amplius no¬
bis dm̃ dedisse quod nosfecit et con¬
posuit ex anim a et corpore quam ẽ
alimentum atq tegumentum. Vt
intellegaseum qui dedit animam.
multo facilius escam eẽdaturum.
Similiter eum qui corpus dedit. mul¬
to facilius daturum ẽẽ uestimentũ.
Quo locoquaerisolet. utrum ad
animam cybusisteperueniat: cum
anima incorporea sit: iste autem
crbus corporeus : Sed anima hoclo¬
cõ proistecuitam positam noueri¬
mus cuius retinaculum est alimen¬
tum istud corporeum : Secundum
hanc significationem dictum est.
etiamillud Quiamat animam su¬
am perdecillam. Quod nisi dehac
uit a acciperimus quam oportetpre

Expanded text:
quod omnibus natura tribuit, et jumentis, ac bestiis, hominibus quoque commune est, hujus cura penitus liberamur, sed praecipitur nobis ne solliciti simus quid comedamus. Et quia in sudore vultus praeparamus nobis panem, labor exercendus est, sollicitudo tollenda. Anima plus est quam esca, et corpus quam vestimentum. Admonet, ut meminerimus multo amplius nobis Deum dedisse, quod nos fecit et composuit ex anima et corpore, quam est alimentum atque tegumentum, ut intelligas eum qui dedit animam, multo facilius escam esse daturum. Similiter eum qui corpus dedit, multo facilius daturum esse vestimentum. Quo loco quaeri solet utrum ad animam cibus iste perveniat, cum anima incorporea sit, iste autem cibus corporeus. Sed animam hoc loco pro ista vita positam noverimus, cujus retinaculum est alimentum istud corporeum. Secundum hanc significationem dictum est etiam illud: Qui amat animam suam, perdet illam . Quod nisi de hac vita acceperimus, quam oportet pro
Abbreviated transcription (Latin):
ter exponitdicens Non potestis dõ
seruire et mammone. Audiathoc
auarus. audiat quicen setur nomine
xp̃iano. non possesimul mammone
hoc estdiuitus xpõq seruire. Etta¬
men non dixit qui habet diuitias. sed
qui seruit diuitiis: Qui enim diuitia¬
rum seruus est: diuitias custodit ut
seruus Quiautem seruitutis excus¬
sit iugum : distribuit cas ut dominus
quir ebusistis terretis merito suae per¬
uersitatis praepositus. princeps hu¬
iussaeculi adño dicitur Ergo aut
unumodiet. et alterum diliget. ut fie¬
ridebec. O diet scilicet diabolum. di¬
ligecđm: Autunum adherebit. et al¬
terum contempnet: Adherebit scili¬
cetdiabolo cum quasicius premia
temportlia sectatur: Contempnet
autem dm̃. non dixit odiet. sed sicut
solent minas eius postponere cupidi¬
tactibussuis quidebonitateeius ad
impunitatem sibiblandiuntur:¬
Quibus persa lomonem dicitur:
Fili neadicias peccatum superpec¬
catum et dicas miseratiodĩ mag

Expanded text:
exponit dicens: Non potestis Deo servire et mammonae. Audiat hoc avarus, audiat qui censetur vocabulo Christiano, non posse simul mammonae, hoc est divitiis Christoque serviri. Et tamen non dixit: Qui habet divitias, sed qui servit divitiis. Qui enim divitiarum servus est, divitias custodit ut servus. Qui autem servitutis excussit jugum, distribuit eas ut Dominus.que servit, qui rebus istis terrenis merito suae perversitatis praepositus, princeps hujus saeculi a Domino dicitur. Ergo aut unum odiet, et alterum diliget, ut fieri debet. Odiet scilicet diabolum, diliget Deum. Aut uni adhaerebit, et alterum contemnet. Adhaerebit scilicet diabolo, cum quasi ejus praemia temporalia sectatur. Contemnet autem Deum, non dixit Odiet, sed sicut solent minas ejus postponere cupiditatibus suis, qui de bonitate ejus ad impunitatem sibi blandiunturQuibus per Salomonem dicitur: Fili, ne adjicias peccatum super peccatum, et dicas, Miseratio Dei mag
Abbreviated transcription (Latin):
uia non ualet simultransito¬
ria et aeternadiligere : Si
enim aeternitatem diligimus
eunc temporalia inusu
non in affectu possidemus. Aut enim
unum odiet. et alterum diliget. Aut
uni adherebit. et alterum contempnet :
Haec uerba diligenter consideranda sunt:

Expanded text:
uia non valet simul transitoria et aeterna diligere. Si enim aeternitatem diligimus, cuncta temporalia in usu, non in affectu possidemus. Aut enim unum odiet, et alterum diliget; aut uni adhaerebit, et alterum contemnet. Haec verba diligenter considerand
Abbreviated transcription (Latin):
est in aequalitate diuersum : Cum
ergo ad confitendum patrem et filium
et spm scm̃ aciemmentis intendimus
procul ab animo formã uisibilium
rerum et actates temporalium
naturarum proculxorpora lo¬
corum et loca corporum repel
quod spacio extenditur quod
fine concluditur  Et quicquid
Acsiquid dignum dõ senserit
nullihoc ibi audeat negareper
sonȩ: Hancautem fidem non
terrena sapiencia repperit : nec
opinio humana persua sit: sedip¬
se unigenitus docuit ĩp se sp̃ssc̃s in¬
stituit ⁊ De quonihilest aliter quã
depatre et filio sentiendum : Quia
licet non sit pater non sit filius.
Non tamen est apatre filioq di¬
uisus : Etsicut propriam habet
incrinitate personam : Ita unã
habet in patris et filiiditate substan¬
tiami: Omnia implentem: omnia
continentem : et cumpatre etfilio
uniuersa moderantem in scła añha¬

Expanded text:
est inaequalitate diversum. Cum est inaequalitate diversum. Cum ergo ad confitendum Patrem, et Filium, et Spiritum sanctum aciem mentis intendimus, procul ab animo formas visibilium rerum, et aetates temporalium naturarum, procul corpora locorum, et lquod spatio distenditur, quod fine clauditur, et quidquid aut si quid dignum Deo senserit, nulli hoc ibi audeat negare personae. CAP. III. Hanc autem fidem non terrena sapientia reperit, nec opinio humana persuasit; sed ipse unigenitus Filius docuit, ipse Spiritus sanctus instituit: de quo nihil est aliter, quam de Patre et de Filio sentiendum: quia licet non sit Pater, non sit Filius, non tamen est a Patre, Filioque divisus. Et sicut propriam habet in Trinitate personam, ita unam habet in Patris, et Filii Deitate substantiam, omnia implentem, omnia continentem, et cum Patre, et Filio universa moderantem in saecula
Abbreviated transcription (Latin):
rem cordibus ab inimici dominati¬
one disciscerent : qm̃sicut a posto¬
lus ait: Mi sit ds̃ sp̃m filii sui in cor¬
da nr̃a clamantem abba pater:
mi fideliter. sapienter que noscamus.
quid patri. quid filio. quid sp̃uisco in
reparatione nr̃a propriumꝰ quid¬
uecom munesit eaqdȩ pronobis humi¬
liter et corporaliter gesta sunt :
Ita procul dubio suscipiemus ut ni¬
hilin dignum deuna atquae eadem
trinitatis gloria senciamus Quã¬
uis enim nulla mens ad cogitandu
dedõ: nulla alloquendum lingua
su fficiat: Tamen quantum cum que
illudest quod humano intellectus
de essencia paternae ditatis ad tin¬
gitur : nisi unum atque idem est Et¬
cum uel deuni genito eius uel desp̃u
sc̃o. cogitatur : non pie sapitur. Sed
nimis carnaliter caligatur: Etip¬
sud quod depatre congruentersen¬
tiri uidebatur armittitur: quia
de tota trinitate receditur sunea
unitas non tenetur : Niulla autem
ratione uereest unum quod aliqua

Expanded text:
rem cordibus, ab inimici dominatirem cordibus, ab inimici dominatione discederent: quoniam, sicut Apostolus ait, misit Deus Spiritum Filii sui in corda nostra clamantem, Abba Pater . mi, fideliter sapquid Patri, quid Filio, quid Spiritui sancto in reparatione nostra proprium, quidve commune sit; ea quae pro nobis humiliter et corporaliter gesta sunt, ita proculdubio suscipiemus, ut nihil indignum de una atque eadem Trinitatis gloria sentiamus. Quamvis enim nulla mens ad cogitandum de Deo, nulla ad loquendum lingua sufficiat, tamen quantumcumque illud est quod humano intellectu de essentia paternae Deitatis attingitur, nisi unum atque idem est, cum vel de Unigenito ejus, vel de Spiritu sancto cogitatur, non pie sapitur, sed nimis carnaliter caligatur, et ipsum quod de Patre congruenter sentiri videbatur, amittitur: quia de tota Trinitate receditur, si in ea unitas non tenetur. Nulla autem ratione vere est unum, quod aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
ut essentia habens a equalitatem
et non recipiens solitudinem : et
eius substantiae : Et non eius dem
intellegatur esse personȩ : Quod
ergo salua cooperatione inseparabilis
ditatis quaedam pater quaedam fi¬
homo adimaginem et similitu dinęm
dĩ factus in suae naturae. honore
mansisset: nec diabolica fraude
deceptus. a lege sibi posita per con¬
cupis cenciam deui asset : Creator
mundi creatura nonfieret: Neque
aut sempiternus temporali tam̃
subiret: aut acqualis dõpatri fili¬
us dĩ formam seruset similitudinẽ
carnis peccati assumeat: Sed qui¬
ainuidia diaboli mors introiuit in
orbem terrae.aliter solui cap¬
tiuitas humana non potuit : nisi causã
nram̃ ille susciperet : quisine maies¬
tatissuae damno: etuerus homofi¬
eret. et solus peccati contagiura non
haberet : iui sit sibi opus nraere¬
parationis miseri cordia trinitatis:
ut pater propiciaretur filius propici
ut etiam saluandi aliquid prosea¬
gerent. Et conuersis adredempto¬

Expanded text:
ut essentia habens aequalitatem, ut essentia habens aequalitatem, et non recipiens solitudinem, et ejusdem substantiae et non ejusdem intelligatur esse personae. Quod ergo salva cooperatione inseparabilis Deitatis, quaedam Pater, quaedam Fihomo ad imaginem et similitudinem Dei factus , in suae naturae honore mansisset, nec diabolica fraude deceptus, a lege sibi posita per concupiscentiam deviasset, creator mundi creatura non fieret: neque aut sempiternus temporalitatem subiret, aut aequalis Deo Patri Filius Deus formam servi, et similitudinem carnis peccati assumeret. Sed quia invidia diaboli mors intravit in orbem terrae , et aliter solvi captivitas humana non ponostram ille susciperet, qui sine majestatis suae damno et verus homo fieret, et solus peccati contagium non haberet; divisit sibi opus nostrae reparationis misericordia Trinitatis; ut Pater propitiaretur, Filius propitiaut etiam salvandi aliquid pro se agerent, et conversis ad Redempto
Abbreviated transcription (Latin):
o diernam dilectissimi festiui¬
tatem toto terrarum orbe
uenerabilem ille sc̃i sp̃s consecrauit
aduentus : Quopost resurreccio¬
nem dñi quinquagesimodie in
a postolos populum que credenti¬
um sicut sperabatur influxit:
Sperabatur autem: quia illum
dñs ihs sponderat ad futurum :
habitator inciperet: seduc sacra¬
ta sibi pecedcora et feruentius
accenderet et copiosius munda.¬
ret Cumulans sua dona non
inchoans: necideo nouus opere. quia
dicior largitate : Num quam enim
ab omni potentia patris et filii : scĩ
sp̃s̃ est discretam aiestas: et quicquid
in dispositione omniumrerum. &te
diuina moderatio: ex totius uenit
prouidentia crinitatis : Vn aest
ibi benignitas misericordiae : una¬
est censura iustitiae :necaliquid
est in actione diuisum : ubinihilest
in uoluntate diuersum : Quȩ ergo
in lumina pater : inluminat filius
in luminat̃ sp̃s sc̃s : Cumque alia
sit persona missi aliamittentis
alia promittentis simulnobis. et
unitas manifestatunet trinitas :

Expanded text:
odiernam, dilectissimi, festivitatem toto terrarum orbe venerabilem, ille sancti Spiritus consecravit adventus, qui post resurrectionem Domini quinquagesimo die in apostolos populumque credentium, sicut sperabatur, influxit . Sperabatur autem, quia illum Dominus Jesus spoponderat affuturum , habitator inciperet, sed ut sacrata sibi pectora et ferventius accenderet, et copiosius inundaret; cumulans sua dona, non inchoans, nec ideo novus opere, quia ditior largitate. Numquam enim ab omnipotentia Patris, et Filii, Spiritus sancti est discreta majestas; et quidquid in dispositione omnium rerum agit divina moderatio, ex totius venit providentia Trinitatis. Una est ibi benignitas misericordiae, una censura justitiae; nec aliqest in actione divisum, ubi nihil est in voluntate diversum. Quae ergo illuminat Pater, illuminat Filius, illuminat Spiritus sanctus. Cumque alia sit persona missi, alia mittentis, alia promittentis, simul nobis et unitas manifestatur et Trinitas;
Abbreviated transcription (Latin):
medicatus est huic scandalo. dicens:
Qui recipitiustum in nomine iusti.
mercedemiustiaccipiet: Rursuspo¬
teratalius causari et dicere: Pauꝑta
te prohibeor. tenuitas meretinet
ut hospitaliseẽ non possim. et hanc ex¬
cusationem leuissimoprecepto diluit
porrigamus. frigideinquit aquae
non calice. Neet in calida pauperta¬
tis penuria et lignorum occasi qu&e¬
mus agalatas precipit᷑: Commuhice¬
tis quicatezi⁊ aturei. quisecaete zi¬
⁊ atinomnibus bonis. Et discipulosad
magistrorum refrigeria cohortatis.
quia poterat quilibet obtendere pau¬
pertatem. et preceptum eludere. pri¬
us quam ille proponat. imminentem sol¬
uit quaestionem dicens : Noli teerrare.
ds̃ non inridetur: Quae enim seminaue¬
richomo. haec et mecet : Et ẽsensus.
Frustracausaris inopiam. cum aliud
habeat conscientia. Mepotes fallereco¬
hortantem. sed scito quod quantum cũq:
semina ueris. tantum et messurussis.

Expanded text:
medicatus est huic quoque scandalo, dicens: medicatus est huic quoque scandalo, dicens: Qui recipit justum in nomine justi, mercedem justi accipiet. Rursus poterat aliute prohibeor, tenuitas me retinet, ut hospitalis esse non possim. Et hanc excusationem levissimo praecepto diluit, porrigamus. Frigidae, inquit, aquae, non calidae, ne et in calida paupertatis et penuriae lignorum occasio quaead Galatas praecipit, Communicetis qui catechizatur ei qui se catechizat, in omnibus bonis . Et discipulos ad magistrorum refrigeria cohortatur. quia poterat quilibet obtendere paupertatem, et praeceptum eludere, priusquam ille proponat, imminentem solvit quaestionem, dicens: Nolite errare, Deus non irridetur. Quae enim seminaverit homo, haec et metet. Et est sensus: frustra causaris inopiam; cum aliud habeat conscientia tua: me potes fallere cohortantem; sed scito quod quantumcumque seminaveris, tantum et messurus sis.
Abbreviated transcription (Latin):
tritico: Praemiserat qui recipit
uos merecipit. et quimer ecipit.
recipit eum quimemisit: Ad sump¬
tionem magistrorum. discipulos
prouo cauerat. Poteratocculta gẽ
credentium responsio. ergo et pseudo¬
prophetas etiudam̃ proditorem debemus
recipere. et illis alimoniamministrare.
Hoc dñs ante prȩcurans non personassus¬
cipiendas eẽ. sed nomina. Et mercedẽ
non perdere suscipientis. licet indignus.
fuerit qui suscetussit: Et quicumq
potum dederit uni exminimisistis calicẽ
aquefrigidȩ tantum in nomine discipuli.
Amendi co uobis non perdet mercedẽ
suam: Legimus in propheta dauid. ad
Quod multipeecatorum suorum quasi
iustas praetendant occasiones. ut qđ
uolunta te dełinquunt. uideanturne¬
cessitate peccare:. Dnsscrutatorcor¬
dis. etrenum. futuras cogitationes in
singulis contuecur. Dixerat. Quire¬
cipituos. merecipit: Sed hoc precep¬
tum multipseudo prophetȩ: et falsi
predicatores poter antimpedire.

Expanded text:
tritico. Praemiserat: Qui recipit tritico. Praemiserat: Qui recipit vos, me recipit: et qui me recipit, recipit eum qui me misit. Ad susceptionem magistrorum discipulos provocaverat. Poterat 66 occulta esse credentium responsio; ergo et pseudoprophetas et Judam proditorem debemus recipere, et illis alimoniam ministrare. Hoc Dominus ante procurans dicit, non personas suscipiendas esse, sed nomina: et mercedem non perdere suscipientes, licet indignus fuerit qui susceptus sit. Et quicumque potum dederit uni ex minimis istis, calicem aquae frigidae tantum, in nomine discipuli, amen dico vobis, non perdet mercedem suam. Legimus in propheta David: Ad s CXL, 4: quod multi peccatorum suorum quasi justas praetendant occasiones, ut quod voluntate delinquunt, videantur necessitate peccare: Dominus scrutator cordis et renum, futuras cogitationes in singulis contuetur. Dixerat: Qui recipit vos, me recipit. Sed hoc praeceptum multi pseudoprophetae et falsi praedicatores poterant impedire;