comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ti terrae : Dñs exercituũ cogitauit hoc ut detrahe¬
ret suꝑbiã om̃is głae : & adignominiã deduceret u
niuersos in clrtos terrae Transi terrã tuã quasi flu¬
men filia maris: non est cingulũ ultra tibi Manũ
suã extendet suꝑ mare : conturbauit regna. Dñs man¬
dauit aduersum chanaan : ut contereret fortes eius
& dixit Non adicies ultra ut glorieris : calumnia
sustinens uirgo filia sidonis. in cetchim consurgens
trans freta ibi quoque non erit requies tibi. Ecce cer¬
ra chalda eorũ talis populus non fuit : assur funda¬
uit eã : In captiuitatẽ trans duxerunt robustos euis :
suffoderunt domos eius. posuerunt eã in riunam
Ululcite naues maris: quia de uastata est fortitu¬
do urã. Et erit indie illa in obliuione eris otrre se¬
ptuaginta annis : sicut dies regis unius. Post septu¬
aginta autẽ annos: erit trro quasi canticũ meretri¬
cis Sume cycharã circumi ciuitatẽ: meretrix

Expanded text:
ti terrae Dominus exercituum cogitavit hoc ut detraheti terrae Dominus exercituum cogitavit hoc ut detrahereniversos inclytos terrae. Transi terram tuam quasi flumen, filia maris, non est cingulum ultra tibi. Manum suam extendit supra mare, conturbavit regna: Dominus mandavit adversus Chanaan, ut contereret fortes ejus, et dixit: Non adjicies ultra, ut glorieris, calumniam sustinens virgo filia Sidonis: in Cethim consurgens transfreta, ibi quoque non erit requies tibi. Ecce terra Chaldaeorum talis populus non fuit, Assur fundavit eam, in captivitatem traduxerunt robustos ejus, suffoderunt domos ejus, posuerunt eam in ruinam. Ululate, naves maris, quia devastata est fortitudo vestra. Et erit in die illa: In oblivione eris, o Tyre, septuaginta annis, sicut dies regis unius: Post septuaginta autem annos erit Tyro quasi canticum meretricis. Sume citharam, circui civitatem, mere
Abbreviated transcription (Latin):
mui patris sui & suspendã suꝑ eũ om̃em głam
uas paruulũ : a uasis craterarũ usque ad om̃e uas
musi corũ. Indie illo dicit dñs exercituũ. aufe¬
retur paxillus qui fixus fuerat in loco fideli : & fran¬
getur & cadet & peribit quod pependerat in eo. qrua
te qui habitatis in insula negotiatio sidonis Trans¬
frecantes mare : repleuer̃ te in aquis multis Sem̃
nili messis fluminis fruges eius: & facta est nego¬
tiatio gentiũ. Erubesce sidon ait enĩ mare : forti¬
tudo maris dicens Non parturu & non peperi
& non enutriui uiuenes: Nec ad incrementũ ꝑduxi
uirgines. Cũ auditũ fuerit in aegypto dolebunt
cũ audierint de trro. Transite maria : ululate
qui habitatis in insula Nunquid non haec ur̃a est
quae gloriabatur a diebus pristinis in antiquitate
sua : ducent eã pedes sui longe ad peregrinandũ
Quis cogitauit hoc suꝑ trrũ quondã coronatam
cuius negotiatores principes institutores eius in dr¬

Expanded text:
mus patris sui, suspendentque super eum omnem gloriam mus patris sui, suspendentque super eum omnem gloriam vas parvulum, a vasis craterarum usque ad omne vas musicorum. In die illa dicit Dominus exercituum: Auferetur paxillus, qui fixus fuerat in loco fideli: et frangetur, et cadet, et peribit quod pependerat in eo, quia te qui habitatis in insula: negotiatio Sidonis. Transfretantes mare repleverunt te in aquis multis. Semen Nili, messis fluminis fruges ejus. et facta est negotiatio gentium. Erubesce, Sidon: ait enim mare fortitudo maris, dicens: Non parturivi, et non peperi, et non enutrivi iuvenes nec ad incrementum perduxi virgines cum auditum fuerit in Aegypto dolebunt cum audierint de Tyro transite maria ululate qui habitatis in insula numquid non haec vestra est quae gloriabatur a diebus pristinis in antiquitate sua ducent eam pedes sui longe ad peregrinandum quis cogitavit hoc super Tyrum quondam coronatam cuius negotiatores principes institores eius incli
Abbreviated transcription (Latin):
bitat in tabernaculo ad sobnam praepositũ tem¬
pli.: & dices ei. Quid tũ hic aut quasi quis hic. quia
excidisti tibi hic sepulchrum: excidist in excelso me
moriã diligenter : in petra tabernaculũ ibi Ecce
dñs asportari te faciet sicut asportacur gallus gal¬
linacius: & quasi amictũ sic subleuabit decoro¬
nans coronabit te tribulatione : quasi pilã mit¬
tet te in terrã latã &spaciosã. Ibi morieris. &cibi¬
erit currus głae tuae : ignominia domus domuni tui
& expellã te de statione tua: & de ministerio tuo
deponã te. &erit indie illa uocabo seruũ meũ¬
heliachim filiũ helchiae. & induã illũ tutuca tua
& cingulo tuo confortabo eũ: & potestatẽ tuã da¬
bo inmanu eius & erit quasi pater habitantibus
hirłm : & domui iuda & dabo clauẽ domus dauid
suꝑ humerũ eius. Et aperiet & nonerit qui dau¬
dat : & claudet & non erit qui aperiat Et figã il¬
lũ paxillũ in loco fideli : & erit insoliũ glaedo

Expanded text:
bitat in tabernaculo, ad Sobnam praepositum templi, et dices ad eum: Quid tu hic, aut quasi quis hic? quia excidisti tibi hic sepulchrum, excidisti memoriale in excelsa diligenter, in petra tabernaculum tibi. Ecce Dominus asportari te faciet, sicut asportatur gallus gallinaceus, et quasi amictum sic sublevabit te. Coronans coronabit te tribulatione, quasi pilam mittet te in terram latam et spatiosam: ibi morieris, et ierit currus gloriae tuae, ignominia domus Domini tui. Et expellam de statione tua, et de ministerio tuo deponam te. Et erit in die induam illum tunicam tuam, et cingulo tuo confortabo eum, et potestatem tuam dabo in manu ejus, et erit quasi pater habitantibus in Hierusalem et domui Juda. Et dabo clavem domus David super humeros ejus, et aperiet, et 16 non erit qui claudat, et claudet, et non erit qui aperiat. Et figam paxillum in lo
Abbreviated transcription (Latin):
supra sicli. Ex quibus fusae sunt bases in in troitu
tabernaculi testimonii. & altare aeneum cum graticu¬
la sua omniaq uasa quae adusum eius pertinent
et bases atrii tam in circuitu quam in ingressũ eius
& paxilli tabernaculi atq atri pergirum¶ Dela ae¬
cincto uero &xpurpura uermiculo acbisso fecit ues¬
tes : quibus indueretur aaron quando minis trabat
in scĩs sicut praecepit dñs moysi. Fecit igitur super¬
humerale de auro lacincto & purpura coccoq
bis tincto et bisso retorta: opere polimitario

Expanded text:
supra sicli, ex quibus fusae sunt bases in introitu supra sicli, ex quibus fusae sunt bases in introitu tabernaculi testimonii et altare aeneum cum craticula sua omniaque vasa quae ad usum eius pertinent et bases atrii tam in circuitu quam in ingressu eius et paxilli tabernaculi atque atrii per gyrum de hyacintho vero et purpura vermiculo ac bysso fecit vestes quibus indueretur Aaron quando ministrabat in sanctis sicut praecepit Dominus Mosi fecit igitur superumerale de auro hyacintho et purpura coccoque bis tincto et bysso retorta opere polymita
Abbreviated transcription (Latin):
seleel filius uri filii hur de tribu uida dño per
moysen iubente compleuerat. iuncto sibi socio o¬
oliab filio achisamech de tribudan. Qui et ipse
artifex lignorum egregius fuit et polimitarius
atq plumarius: ex lacincto purpura. uermi¬
culo et bisso Omne aurum quod expensum est¬
in opere scũarii & quod oblatum in donariis: ui¬
ginti et nouem talentorum fuit. et septingentorũ
triginta siclorum ad mensuram scũarii. Oblatum
est̃ autem ab his qui traensierunt ad numerum aui
ginti annis & supra: de sexcentis tribus milibus
et quingentis quinquaginta armatorum. Euerunt
praeter ea centum talenta argenti: e quibus con¬
flatae sunt bases scũ arii. & in troitus ubi uelum
pendet Centum bases factae sunt de talentis cen¬
tum : singulis talentis perbases singulas suppu¬
tatis. De mille autem septingentis et septuagin
psas uestuuit argento Aeris quoque oblata sunc
talenta sẽptuaginta duo milia: et qua d ringenti

Expanded text:
seleel filius Uri filii Hur de tribu Juda, Domino per seleel filius Uri filii Hur de tribu Juda, Domino per Mosen jubente, compleverat, juncto sibi socio Ooliab filio Ahisamach de tribu Dan: qui et ipse artifex lignorum egregius fuit, et polymitarius atque plumarius ex hyacintho, et purpura vermiculo et bin opere sanctuarii et quod oblatum in donariis viginti novem talentorum fuit et septingentorum triginta siclorum ad mensuram sanctuarii oblatum eginti annis et supra, de sexcentis tribus millibus et quingentis quinquaginta armatorum. Fuerunt praeterea centum talenta argenti, e quibus conflatae sunt bases sanctuarii, et introitus ubi velum pendet Centum bases factae sunt de talentis centum, singulis talentis per bases singulas supputatis. De mille autem septingentis et septuagintpsa vestivit h. auro. Aeris quoque oblata sunt talenta septuaginta duo millia, et quadringenti
Abbreviated transcription (Latin):
cubitorum parauit tentoria. Equibus quindecim
cubitos columnarum trium cumbasibus suis: u¬
num tenebat latus. Et in parte altera quia utraque
in troitum tabernaculi facit quindecimꝰ cubitorum
erant tentoria : columnae tres et bases totidem¬
Cuncta atrii tentoria bissus retorta texuerat. Bases
columnarum fuere aeneae: capita autem earum cũ
uestiuit argento. Et in introitu eius: opere pluma¬
rio fecit tentorium ex lacincto purpura uermi¬
culo acbisso retorta. Quodhabebat uiginti cubi¬
tos in longitudine: altitudo uero quinque cubitorũ
erat. uixta mensũrã quam cuncta atrii habebant
tentoria. Columnae autem in ingressu fuere quat¬
tuor cum basibus aeneis: capitaq earum et celatu¬
rae argenteae. Paxillos quoque tabernaculi et
atrii pergirum fecit aeneos. haec sunt instrum̃ta
tabernaculi testimonii. quae numerata sunt ux¬
ta praeceptum moysĩ in cerimoniis leuitarum per
manum ithamar filii aaron sacerdotis : quae be¬

Expanded text:
cubitorum paravit tentoria, e quibus quindecim cubitorum paravit tentoria, e quibus quindecim cubitos columnarum trium, cum basibus suis, unum tenebat latus, et in parte altera  quia utraque introitum tabernaculi facit quindecim aeque cubitorum erant tentoria, columnae tres, et bases totidemCuncta atrii tentoria byssus retorta texuerat. Bases columnarum fuere aeneae, capita autem earum cum vestivit argento. Et in introitu ejus opere plumario fecit tentorium ex hyacintho, purpura, vermiculo, ac bysso retorta, quod habebat viginti cubitos in longitudine, altitudo vero quinque cubitorum erat, juxta mensuram, quam cuncta atrii habebant tentoria. Columnae autem in ingressu fuere quatuor cum basibus aeneis, capitaque earum et caelaturae argenteae. Paxillos quoque tabernaculi et atrii per gyrum fecit aeneos. Haec sunt instrumenta tabernaculi testimonii, quae numerata sunt juxta praeceptum Mosi in caeremoniis Levitarum per manum Ithamar filii Aaron sacerdotis: quae Be
Abbreviated transcription (Latin):
aeneam : et subter eam in altaris medio arulam.
fusis quattuor anulis pertotidem retiaculi sum¬
mitates ad immittendos uecces ad portandũ
Quos et ipsõs fecit de lignis secchim: et operuit la¬
minis aeneis. induxitq incirculos : qui in altaris la¬
teribus eminebant Ipsum autem altare non erat sõ¬
lidum sed cauum ex tabulatis: et intus uacuum. lecit
et labrum aeneum cum basi sua de speculis mulierum:
quae excubabant in ostio tabernaculi. Et a trium in
cuius australi plaga erant tentoria debisso retor¬
ta cubitorum centum: columnae aeneae uiginti cũ
basibus suis Capita columnarum & tota operis
celatura argentea. Aeque ad septentrionis plagã:
tentoria. columnae. basesq et capita columnarum
eiusdem mensurae & operis ac mecalli erant. In ea ue¬
ro plaga quae occidentem respicit. fuerunt tento¬
ria cubitorum quinquaginta : columnae decẽ cum
argentea. Porro contra orientem : quinquaginta

Expanded text:
aeneam, et subter eam in altaris medio arulam, aeneam, et subter eam in altaris medio arulam, fusis quatuor annulis per totidem retiaculi summitates, ad immittendos vectes ad portandum: quos et ipsos fecit de lignis settim, et operuit laminis aeneis: induxitque in circulos, qui in altaris lateribus eminebant. Ipsum autem altare non erat solidum, sed cavum ex tabulatis, et intus vacuum. Fecit et labrum aeneum cum basi sua de speculis mulierum, quae excubabant in ostio tabernaculi. Fecit et atrium, in cujus australi plaga erant tentoria de bysso retorta, cubitorum centum, columnae aeneae viginti cum basibus suis, capita columnarum, et tota operis caelatura, argentea. Aeque ad septentrionalem plagam, tentoria, columnae, basesque et capita columnarum, ejusdem mensurae, et operis, ac metalli, erant. In ea vero plaga, quae Occidentem respicit, fuere tentoria cubitorum quinquaginta, columnae decem cum  operis caelatura, argentea. Porro contra Orientem, quinquaginta
Abbreviated transcription (Latin):
de auro mundissimo. Talentum auri appendebat can¬
delabrum : cum omnibus uasis suis lecit et altare
thimia matis de lignis secthim: habens per quadrũ
gulis: procedebant cornua. Uestiuitq illud auro
purissimo : cum graticula ac parietib & cornibus
lecitq ei coronam aureolam pergirum et duos a¬
nulos aureos sũb corona per singula latera: ut
mittantur in eos uectes & possit altare portari
Ipsõs autem uectes fecit de lignis secchim: et ope¬
ruit laminis aureis. Composuit et oleum ad scĩfi¬
cationis unguentũ : et thimiamata de aromatib
mundissimis opere pigmentarii¶Fecit et altare olo¬
chaust de lignis setchim quinque cubitorum per
quadrum & trium in altitudine : cuius cornua de
angulis procedebant. Operuitq illud aercis lami¬
nis. Et in usus eius parauit exaere uasa diuersa
lebetas forcipes fuscinulas uncinos et ignium re¬
ceptacula Graticulamq eius in modum retis fecit

Expanded text:
de auro mundissimo: Talentum auri appendebat cande auro mundissimo: Talentum auri appendebat candelabrum cum omnibus vasis suis. Fecit et altare thymiamatis de lignis settim, habens per quadrum gulis prpurissimo cum craticula, ac parietibus, et cornibus. Fecitque ei coronam aureolam per gyrum, et duos annulos aureos sub corona per singula latera, ut mittantur in eos vectes, et possit altare portari. Ipsos autem vectes fecit de lignis settim, et operuit laminis aureis. Composuit et oleum ad sanctificationis unguentum, et thymiama de aromatibus mundissimis, opere pigmentarii. Cap. XXXVIII. Fecit et altare holocausti de lignis settim, quinque cubitorum per quadrum, et trium in altitudine: cujus cornua de angulis procedebant: operuitque illud aeneis laminis. Et in usus ejus paravit ex aere vasa diversa, lebetes, forcipes, fuscinulas, uncinos et ignium receptacula. Craticulamque ejus in modum retis fecit
Abbreviated transcription (Latin):
tari Ipsos quoque uectes fecit delignis secduim et
circundedit eos auro : et uasa addiuersos usus mensãe
Acitabula fialas et cratos et turibula. ex auro pu¬
ro: in quibus offerenda sunt libamina. Fecit & can¬
delabrum duccile : de auro mundissimo De cuius
uecte : calami serphi spherulae. ac lilia procede¬
bant. Sex inutroque latere. Tres calami ex parte
una : et tres ex altera. Tres scrphi innucis modum
per calumos singulos spherulaeq simul et lilia : et
tres serphi instarnucis incalamo altero spherulȩq
simul et lilia. Aequum erat opus sex calamorum:
qui procedebant de stipite candelabri in ipsõ au¬
tem uecte erant quattuor seyphi innucis modum :
calamis per loca tria: qui simul sex funt calami
procedentes de uecte uno. Et spherulae igitur
et calami exipso erant : uniuersa ductilia ex auro
purissimo Pecit et lucernas septem cum emunctoriis
suis et uasa ubi quae emucta sunt extinguantur

Expanded text:
tari ipsos quoque vectes fecit de lignis setthim et tari ipsos quoque vectes fecit de lignis setthim et circumdedit eos auro et vasa ad diversos usus mensae acetabula fialas cyatos et turibula ex auro puro in quibus offerenda sunt liba fecit et candelabrum ductile de auro mundissimo de cuius vecte calami scyphi spherulae ac lilia procedebauna, et tres ex altera: tres scyphi in nucis modum per calamos singulos, sphaerulaeque simul et lilia, et tres scyphi instar nucis in calamo altero, sphaerulaeque simul et lilia. Aequum erat opus sex calamorum, qui procedebant de stipite candelabri. In ipso autem vecte erant quatuor scyphi in nucis modum, scalamis per loca tria, qui simul sex fiunt calami procedentes de vecte uno. Et sphaerulae igitur, et calami ex ipso erant, universa ductilia ex auro purissimo. Fecit et lucernas septem cum emunctoriis suis, et vasa, ubi quae emuncta sunt exstinguantur,
Abbreviated transcription (Latin):
cae ad portandum eam. Pecit et propiciatoriũ id
est̃ oraculum : de auro mundissimo Duorum cubi¬
torum et dimidu in longitudine: et cubiti ac senus
in latitudine. Duos etiam cherubim ex auro ducti¬
li : quos posuit exutraque parte propiciatorii. Che¬
rubin unum in summitate unius partis : & cherubin
alterum in sũmmitate partis alterius. Duos che¬
rubim in singulis summitatibus propiciatorii: exten¬
dentes alas et tegentes propiciatorium seq mutuo
et illud respectantes. Fecit et mensam delignis
set thim in longitudine duorum cubitorum. et in la¬
titudine uniuis cubiti: quae habebat in altitudine
simo: & fecit illi lubium aureũ pergirum. Ipsiq
labio coronam auream inter rasilem quactuor di
gitorũ : et super eandem alteram coronã auream.
ludit et quattuor circulos aureos: quos posuit in
quattuor angulos per singulos pedes mensae con¬
tra coronam: Misitq in eos uectes : ut possit mensa por¬

Expanded text:
cae ad portandum eam. Fecit et propitiatorium, id cae ad portandum eam. Fecit et propitiatorium, id est, oraculum, de auro mundissimo, duorum cubitorum et dimidii in longitudine, et cubiti ac semis in latitudine. Duos etiam Cherubim ex auro ductili, quos posuit ex utraque parte propitiatorii: Cherub unum in summitate unius partis, et Cherub alterum in summitate partis alterius: duos Cherubim in singulis summitatibus propitiatorii: extendentes alas, et tegentes propitiatorium, seque mutuo et illud respectantes. Fecit et mensam de lignis settim in longitudine duorum cubitorum, et in latitudine unius cubiti, quae habebat in altitudine simo, et fecit illi labium aureum per gyrum, ipsique labio coronam auream intgitorum et super eandem alteram coronam auream fudit et quattuor circulos aureos quos posuit in quattuor angulis per singulos pedes mensae contra coronam misitque in eos vectes ut possit mensa por
Abbreviated transcription (Latin):
ctes induci possent : quos et ipsos aureis laminis o¬
peruit secit et uelum de lacincto. purpura uermi¬
culo acbisso retorta opere polimitario uarium
atq distinctum : et quattuor columnas de lignis set¬
dim quas cum capitibus de aurauit. fusis basibus ea¬
rum argenteis. łecit et tentorium in introitu taberna¬
culi ex lacineto & purpura uermiculo bissoq re¬
torta opere plumarii : et columnas quinque cum ca¬
pitibus siuis quas operuit auro: Basesq carũ fudit
habentem duos semis cubitos in longitudine : & cubitum
ac sẽmissem in latitudine. Altitudo quoque: unius cubi¬
ti fuit et dimidii. Uestiuitq eam auro purissimo intus
ac foris: et fecit illi coronam auream pergirum. con¬
flans quattuor anulos aureos per quactuor angulos
eus. Duos anulos in latere uno: et duos in altero. Ue¬
ctes quoque fecit de lignis secthim quos uestiuit au¬
ro: et quos misit in anulos qui erant in lateribus ar¬

Expanded text:
ctes induci possint quos et ipsos aureis lamminis octes induci possint quos et ipsos aureis lamminis operuit fecit et velum de hyacintho purpura vermiculo ac bysso retorta opere polymitario varium atque distinctum et quattuor columnas de lignis setthim quas cum capitibus deauravit fusis basibus earum argenteis fecit et tentorium in introitu tabernaculi ex hyacintho purpura vermiculo byssoque retorta opere plumarii et columnas quinque cum capitibus suihabentem duos semis cubitos in longitudine, et cubitum ac semissem in latitudine, altitudo quoque unius cubiti fuit et dimidii, vestivitque eam auro purissimo intus ac foris. Et fecit illi coronam auream per gyrum, conflans quatuor annulos aureos per quatuor angulos ejus: duos annulos in latere uno, et duos in altero. Vectes quoque fecit de lignis settim, quos vestivit auro, et quos misit in annulos, qui erant in lateribus ar
Abbreviated transcription (Latin):
naculi quae respicit ad aquilonẽ: fecit uiginti tabu¬
las cum quad raginta argenteis basibus. Duas bases
per singulcs tabulas. Contra occidentem uero idest
ad eam partem tabernaculi quae mare respicit fe¬
cit sex tabulas &duas alias per singulos angulos ta¬
bernaculi retro. Quae unctae erant ad eorsum usque
sursum : & in unam compaginem pariter ferebantur
lta fecit ex utraque parte per angulos: ut octo essent
simul tabulae. & haberent bases argenteas sed ecim Bi¬
nas scilicet bases sub singulis tabulis. łecit et uectes
delignis sechim quinque ad continendas tabulas uni¬
us lateris tabernaculi : et quinque alios ad alterius
lateris tabulas coaptandas. Et extra hos: quinque ali¬
os uectes ad occidentalem plagam tabernaculi con
tra mare. łecit quoque uectem alium : qui permedi¬
as tabulus ab angulo usque ad angulum perueniret
argenteis. et circulos earum fecit aureos perquos ue¬

Expanded text:
naculi, quae respicit ad Aquilonem, fecit viginti tabunaculi, quae respicit ad Aquilonem, fecit viginti tabulas, cum quadraginta basibus argenteis, duas bases per singulas tabulas. Contra Occidentem vero, id est, ad eam partem tabernaculi, quae mare respicit, fecit sex tabulas, et duas alias per singulos angulos tabernaculi retro: quae junctae erant a deorsum usque sursum, et in unam compagem pariter ferebantur. Ita fecit ex utraque parte per angulos; ut octo essent simul tabulae, et haberent bases argenteas sedecim, binas scilicet bases sub singulis tabulis. Fecit et vectes de lignis settim, quinque ad continendas tabulas unius lateris tabernaculi, et quinque alios ad alterius lateris tabulas coaptandas, et extra hos, quinque alios vectes ad occidentalem plagam taberntra mare fecit quoque vectem alium qui per medias tabulas ab angulo usque ad angulum perveniret et circulos eorum fecit aureos per quos ve
Abbreviated transcription (Latin):
dine cubicos quattuor. Unius mensurae erant om̃a saga
Quorum quinque iunxit seorsum : & sex alia separatim
łecitq ansas quin quaginta in ora sagi unius & quinqua¬
ginta in ora sagi alterius: ut sibi inuicem uingerent᷑¬
łecit et fibulcis aeneas quinquaginta quibus nec tere¬
tur tactũ : ue unum pallium ex omnibus sagis fieret
łeait &opertorium tabernaculi de pellibus arietum
rubricatis aliudq desuper uelamentum de pellibus
lacinctinis Pecit & tabulas tabernaculi de lignis sec¬
thim stantes. Decem cubitorum erat longitudo tabulȩ
unius : & unum ac semis cubitum latitudo retinebat.
Binae in castraturae erant per singulas tabulas : ut
altera alteri iungeretur. Sic fecit in omnibus tabulis
tabernaculi Equibus uiginti ad plagam meridianam
erant contrie austrum : cum quad raginta basibus ar¬
genteis Duae bases sub una tabula ponebantur ex
utraque angulorum parte : ubi in castraturae laterũ
in angulis terminantur. Ad plagam quoque taber¬

Expanded text:
dine cubitos quatuor: unius mensurae erant omnia saga, quorum quinque junxit seorsum, et sex alia separatim. Fecitque ansas quinquaginta in ora sagi unius, et quinquaginta in ora sagi alterius, ut sibi invicem jungerentur. Et fibulas aeneas quinquaginta, quibus necteretur tectum, ut unum pallium ex omnibus sagis fieret. Fecit et opertorium tabernaculi de pellibus arietum rubricatis: aliudque desuper velamentum de pellibus lanthinis. Fecit et tabulas tabernaculi de lignis settim stantes. Decem cubitorum erat longitudo tabulae unius, et unum ac semis cubitum latitudo retinebat: Binae incastraturae erant per singulas tabulas, ut altera alteri jungeretur. Sic fecit in omnibus tabulis tabernaculi. E quibus viginti ad plagam meridianam erant contra Austrum, cum quadraginta basibus argenteis. Duae bases sub una tabula ponebantur ex utraque angulorum parte, ubi incastraturae laterum in angulis terminantur. Ad plagam quoque taber
Abbreviated transcription (Latin):
serat dñs permanum moysi. Cunci filii isrł: uolun¬
tarie dño dedicauerunt. Dixitq moyses ad filios
isrł. Ecce uocauit dñs ex nomine beselcel filiũ uri
filii hur de tribu iuda: impleuitq eum sp̃u dĩ sapi¬
entiae et intelligentiae & scientiae. omni doctrina
ad excogitandum & faciendum opus in auro & ar¬
gento & aere sculpendisq lapidibus & opere car¬
pentario. Quiequid fabre adinueniri potest: dedit¬
incorde euis. Doliab quoque filium achi samech
de tribu dan: ambos erudiuit sapientia. ut faciant
opera abietarii. polimitarii ac plumarii. de lacin¬
cto & purpura coccoq bis tincto & bisso: et texant
omnia ac noua quaeque reperiant sslecit ergo be¬
selel & coliab & om̃is uir sapiens quibus dedit
dñs sapientiam & intellectum ut scirent fabre
operari quae in usus scũ arii necessaria sunt : & quae
praccepit dñs. Cumq uocasset eos moyses et omnem

Expanded text:
serat Dominus per manum Mosi. Cuncti filii Israel volunserat Dominus per manum Mosi. Cuncti filii Israel voluntaria Domino dedicaverunt dixitque Moses ad filios Israhel ecce vocavit Dominus ex nomine Beselehel filium Uri filii Hur de tribu Iuda implevitque eum spiritu Dei sapientiae et intellegentiae et scientiae omni doctrina ad excogitandum et faciendum opus in auro et argento et aere sculpendisque lapidibus et opere carpentario quiin corde ejus: Ooliab quoque filium Ahisamach de tribu Dan: ambos erudivit sapientia, ut faciant opera abietarii, polymitarii, ac plumarii, de hyacintho, et purpura, coccoque bis tincto, et bysso, et texant omnia, ac nova quaeque reperiant. Cap. XXXVI. Fecit ergo Beseleel, et Ooliab, et omnis vir sapiens, quibus dedit Dominus sapientiam et intellectum, ut scirent fabre operari quae in usus sanctuarii necessaria sunt, et quae praecepit Dominus. Cumque vocasset eos Moses, et omnem
Abbreviated transcription (Latin):
naculi et atrii : cum funiculis suis. Uestimenta quo¬
rum usus est̃ in ministerio scũarii : uestes a a ronpon¬
tificis ac filiorum eius: ut sacerdotio fungantur mi¬
necessarium erat : uiri cum mulieribus praebuerunt
Armillas et in aures anulos et dextralia. Omne
uas aurcum: in donaria dñi sẽparatũ est. Siquis
ctum. bissum et pilos caprarum. pelles arictum ru¬
bricatas et lacinetinas. argenti & aeris metalla:
obtulerunt dño lignaq set chim : inuarios usus
Sed et mulieres doctae : dederunt quae neuerant
Iacinctum et purpuram & uermiculum ac bissũ
&pilos caprarum: sponte propria cuneta tribuen¬
tes Principes uero obtulerunt lapides onichinos
& gemmnas ad super humerale & rationale. A roma¬
taq & oleum ad luminaria concinnanda : et ad
praeparandũ unguentum ac thimiama odoris sua¬
uissimi componendum. Omnes uiri et mulieres mente
deuota obtulere donaria: ut fierent opera quae uis¬

Expanded text:
naculi et atrii cum funiculis suis: Vestimenta, quonaculi et atrii cum funiculis suis: Vestimenta, quorum usus est in ministerio sanctuarii, vestes Aaron pontificis ac filiorum ejus, ut sacerdotio fungantur minecessarium erat, viri cum mulieribus praebuerunt armillas et inaures, annulos et dextraria: omne vas aureum in donaria Domini separatum est. Si quis ctum, byssum et pilos caprarum, pelles arietum rubricatas, et ianthinas, argenti et aeris metalla, obtulerunt Domino, lignaque settim in varios usus. Sed et mulieres doctae dederunt quae neverant, hyacinthum, purpuram, et vermiculum, ac byssum, et pilos caprarum, sponte propria cuncta tribuentes. Principes vero obtulerunt lapides onychinos, et gemmas ad superhumerale et rationale, aromataque et oleum ad luminaria concinnanda, et ad praeparandum unguentum, et thymiama odoris suavissimi componendum. Omnes viri et mulieres mente devota obtulerunt donaria, ut fierent opera, quae jus
Abbreviated transcription (Latin):
eo acceperit precium: interficietur & auferes malum
de medio tui. Obserua diligenter ne incurras in plagã
leprae : sed facies quaecunque docuerint tẽ sacerdotes
leuitici generis: iuxta id quod praecepi eis & imple sol¬
licite Mementote quae fecerit dñs ds̃ uester ma

Expanded text:
eo accipiens pretium interficietur et auferes malum de medio tui observa diligenter ne incurras in plagam leprae sed facies quaecumque docuerint te sacerdotes levitici generis iuxta id quod praecepi eis et imple sollicite mementote quae fecerit Dominus Deus vester Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ofhonias speculator : & archanorũ dĩ co¬
gnitor. Audit clamorẽ aporta pisciũ & eiu¬
latũ a secunda : & contritionẽ a collibus
Indicit quoque ululatũ habitatoribus pilae quia
conticuit om̃is populus chanaan: disꝑsi sunt uni¬
uersi qui in uoluti erant argento EXPI EROLOGUS

Expanded text:
et arcanorum domini cognitor, audit clamorem a porta piscium et eiulatum a secunda et contritionem a collibus. indicit quoque ululatum habitatoribus Pilae, quia conticuit omnis populus Chanaan, disperierunt uniuersi, qui inuoluti erant argento. Aggeus
Abbreviated transcription (Latin):
ledixerit dõ suo: portabit peccatũ suũ & qui blas¬
phemauerit nomen dñi : morte moriatur. lapidi
bus opprimet eũ om̃is multitudo: siue ille ciuis seu
peregrinus fuerit. Quiblas phemauerit nom̃ dñi:
morte moriatur. Qui ꝑcusserit & occiderit homi¬
nem: morte moriatur. Qui percusserit animal red¬
dat̃ uicariũ : id est animã pro anima. Qui irrogaue¬
rit maculã cuilibet ciuiũ sũorum: sicut fecit sic fiet
ei Practurã ꝓfractura. Oculũ pro oculo. Dentẽ pro
dente restituet. Qualem in flixerit maculam : talẽ
sustinere cogetur. Qui ꝑcusserit umentũ : reddet
aliud. Iui ꝑcusserit hominẽ punietur. Aeqũũ uidi¬
cium sit inter uos siue peregrinus siue ciuis pecca¬
uerit quia ego sum dñs ds̃ uester. Locutusq est mo¬

Expanded text:
ledixerit Deo suo portabit peccatum suum et qui blasledixerit Deo suo portabit peccatum suum et qui blasphemaverit nomen Domini morte moriaturbus opprimet eum omnis multitudo, siue ille cinis siue peregrinus fuerit. qui blasphemauerit nomen domini, morte moriatur. qui percusserit et occiderit hominem, morte moriatur. qui percusserit animal, reddat uicarium, id est animam pro anima. qui inrogauerit maculam cuilibet ciuium suorum, sicut fecit, fiet illi: fracturam pro fractura, oculum pro oculo, dentem pro dente restituet. qualem inflixerit maculam, talem sustinere cogetur. qui percusserit iumentum, reddet aliud. qui percusserit hominem, punietur. aequum iudicium sit inter uos, siue peregrinus siue ciuis peccauerit: quia ego sum dominus deus uester. Et post
Abbreviated transcription (Latin):
purissimã corã dño statues & pones suꝑ eostuslu¬
cidissimũ : ut sit panis in monimentũ oblationis dño
Per singula sabbata mutabuntur corã dño : suscepti
a filis isrł foedere sempiterno Cruntq aaron &¬
filiorũ eius ut comedant eos in loco scõ : quia scm̃ scõrũ
est de sacrificiis dñi ure ꝑpetuo. Ecce autẽ egressus
filius mulieris israhelitis quẽ pepererat de uiro aegy¬
ptio inter filios isrł : iurgatus est in castris cũ uiro is¬
rahelita. Cumq blasphemasset nomen dñi & maledi¬
xisset ei: ad ductus est ad moysen. Uocabatur autem
mater eius salumid: filia dabri de tribudan. Mi¬
seruntq eum in carcerẽ : donet nossent quid iuberet
dñs. Qui locutus est ad moysendicens. Educblas¬
phemũ extra castra. Et ponent om̃s qui audierunt
manus suas suꝑ caput eius: et lupidet eũ populus
uniuersus. Et ad filios isrł loqueris. homo qui ma¬

Expanded text:
purissimam coram Domino statues et pones super eos tus lupurissimam coram Domino statues et pones super eos tus lucidissimum ut sit panis in monumentum oblationis Domini per singula sabbata mutabuntur coram Domino suscepti a filiis Israhel foedere sempiterno eruntque Aaron filiorum eius ut comedant eos in loco sancto quia sanctum sanctorum est de sacrificiis Domini iure perpetuo ecce autem egressus filius mulieris israhelitis quem pepererat de viro aegyptio inter filios Israhel iurgatus est in castris cum viro israhelite cumque blasphemasset nomen et maledixisset ei adductus est ad Mosen vocabatur autem mater eius Salumith filia Dabri de tribu Dan miseruntque eum in carcerem donec nossent quid iuberet Dominus qui locutus est ad Mosen dicens educ blasphemum extra castra et ponant omnes qui audierunt manus suas super caput eius et lapidet eum populus universus et ad filios Israhel loqueris homo qui ma
Abbreviated transcription (Latin):
legitimũ sempiternum erit in generationibus uestris
Mense septimo festa celebrabitis: & habitabitis in
umbraculis sẽptẽ diebus. Om̃is qui de genere est is¬
rahel manebit in tabernaculis: ut discant posteri ur̃i
quod in tabernaculis habitare fecerim filios isrł
cũ educerẽ eos de terra aegypti. Ego dñs ds̃ uester
locutusq est moy sẽs suꝑ solemnitatibus dñi ad fili
os isrł. Et locutus est dñs ad morsen dicens Bȩ¬
cipe filiis isrł ut afferant tibi oleum de olius pu¬
rissimum ac lucidũ : ad concinnandas lucernas uigi¬
ter extra uelum testimonii in tabernaculo foede¬
ris. Ponetq eas a aron a uespere usque in mane co¬
ram dño : cultu rituq perpetuo in generationibus
ur̃is. Suꝑ candelabrum mundissimũ ponentur sẽm¬
per: in conspectu dñi. Accipies quoque similam &
coques ex ea duod ecim panes : qui singuli habebunt
ducs decimas . Quorũ senos altrinsecus sũꝑ mensa

Expanded text:
legitimum sempiternum erit in generationibus vestris legitimum sempiternum erit in generationibus vestris mense septimo festa celebrabitis et habitabitis in umbraculis septem diebus omnis qui de genere est Israhel manebit in tabernaculis ut discant posteri vestri quod in tabernaculis habitare fecerim filios Israhel cum educerem eos de terra Aegypti ego Dominus Deus vester locos Israhel et locutus est Dominus ad Mosen dicens praecipe filiis Israhel ut adferant tibi oleum de olivis purissimum ac lucidum ad concinnandas lucernas iugiter extra velum testimonii in tabernaculo foederis ponetque eas Aaron a vespere usque in mane coram Domino cultu rituque perpetuo in generationibus vestris super candelabro mundissimo ponentur semper in conspectu Domini accipies quoque similam et coques ex ea duodecim panes qui singuli habebunt duas decimas quorum senos altrinsecus super mensam
Abbreviated transcription (Latin):
tis sabbata ur̃a. Et locutus est dñs ad moysen dicens
Loquere filiis isrł. A quinto decimo die mensis huius
septimi : erunt feriae tabernaculorum septẽ diebus
dño Dies primus : uocabitur celeberrimus atq sc̃is
diebus offeretis olochausta dño Dies quoque octauus
erit celeberrimus atq sc̃issimus : & offeretis olochau¬
stum dño Est enim coetus atq collectae. Om̃e opus
eis oblationes dño: olochausta & libamenta iuxta ri
ur̃is & quae offeretis ex uoto uel quae sponte tribu¬
etis dño A quinto decimo ergo die mensis septimi quan
do congregaueritis om̃s fructus terrae urãe: celebra¬
bitis ferias dñi septẽ diebus Die primo & die octa¬
uo : crit sabbatum idest requies Sumetisq uobis die
primo fructus arboris pulcherrimae : spatula sq
palmarum & ramos ligni densarum frondium & sa¬
lices de torrente : et laetabimini corã dño dõ ur̃o Cele¬
brabitisq solemnitatem eius: septẽ diebus per annũ

Expanded text:
ra. Et locutus est Dominus ad Mosen, dicens: Loquere filiis Israel: A quinto decimo die mensis hujus septimi erunt feriae tabernaculorum septem diebus Domino. Dies primus vocabitur celeberrimus atque sanctdiebus offeretis holocausta Domino; dies quoque octavus erit celeberrimus atque sanctissimus, et offeretis holocaustum Domino: est enim coetus atque collectae: omne opus eis oblationes Domino, holocausta et libamenta juxta ritue vestris, et quae offeretis ex voto, vel quae sponte tribuetis Ddo congregaveritis omnes fructus terrae vestrae celebrabitis ferias Domini septem diebus die primo et die octavo erit sabbatum id est requies sumetisque vobis die primo fructus arboris pulcherrimae spatulasque palmarum et ramos ligni densarum frondium et salices de torrente et laetabimini coram Domino Deo vestro celebrabitisque sollemnitatem eius septem diebus per annum
Abbreviated transcription (Latin):
num iubeleum. In ipso enim om̃is uenditio redit ad
dominum : & ad posses sorem pristinum. Qui uendi¬
derit domum intra urbis muros habebit licentiã
redimendi donec unus impleatur annus. Si non
redemerit & anni circulus fuerit euolutus emptor

Expanded text:
num iobeleum in ipso enim omnis venditio redit ad num iobeleum in ipso enim omnis venditio redit ad dominum et ad possessorem pristinum qui vendiderit domum intra urbis muros habebit licentiam redimendi donec unus impleatur annus si non redemerit et anni circulus fuerit evolutus emptor
Abbreviated transcription (Latin):
tum formidantes. Quod si dixeritis quid comede¬
mus anno septimo sĩ non sẽuerimus neque collige¬
rimus fruges nr̃as dabo benedictionẽ meã uobis
anno sexto & faciet fructus truim annorũ Sereasq
anno octauo : & comedetis ueteres fruges usque ad
nonum annum. Donec noua nascantur : edetis uete¬
ra. Terra quoque non ueniet in ꝑpetuũ quia mea
est : et uos aduenae & coloni mei estis. Unde cun¬
cta regio possessionis urae : sub redemptionis con¬
ditione uendetur. Si at tenuatus fratertuus
uendiderit possessiunculã suã & uoluerit propin¬
quus eius: potest redimere quod ille uendiderat
Sin autẽ non habuerit proximum & ipse precium
ad redimendũ potuerit inuenire : computabunt᷑
fructus exeo tempore quo uendidit & quod reli¬
quum est reddet emptori: sicq recipiet possessionẽ
suam. Quod s̃i non inuenerit manus eius ut reddat
precium: habebitemptor quod emerat usque ad an¬

Expanded text:
tum formidantes. Quod si dixeritis: Quid comedetum formidantes. Quod si dixeritis: Quid comedemus anno septimo, si non severimus, neque collegerimus fruges nanno sexto et faciet fructus trium annorum seretisque anno octavo et comedetis veteres fruges usque ad nonum annum donec nova nascantur edetis vetera terra quoque non veniet in perpetuum quia mea est et vos advenae et coloni mei estis unde cuncta regio possessionis vestrae sub redemptionis condicione vendetur si adtenuatus frater tuus vendiderit possessiunculam suam et voluerit propinquus eius potest redimere quod ille vendiderat sin autem non habuerit proximum et ipse pretium ad redimendum potuerit invenire conputabuntur fructus ex eo tempore quo vendidit et quod reliquum est reddet emptori sicque recipiet possessionem suam quod si non invenerit manus eius ut reddat pretium habebit emptor quod emerat usque ad an
Abbreviated transcription (Latin):
iubeleus Reuertetur homo ad possessionem suã. et
unus quisque rediet ad familiã pristinam : quia iube¬
leus est & quinquagesimus annus. Non seretis neque
metetis sponte in agro nascentia & primitias uinde¬
miae non colligetis obscificationẽ iubelei: sed statim
sessiones suas. Iuando uendes quippiam ciui tuo uel
emes ab eo : ne contristes fratrẽtuũ. Sed uxta nu¬
merum annorũ iubelei emes ab eo: & iuxta sũpputati¬
onem frugum uendet tibi. Quanto plus anni reman¬
serint post iubeleum : tanto crescet & precium. Et
quantominus temporis numeraueris : tanto minor
&emptio constabit. Tempus enim frugũ uendet
tibi Nolite affligere contribulos uros sed time¬
at unus quisque dm̃ suum : quia ego dñs ds̃ uester
Pacite praecepta mea & iudicia custodite &imple¬
te ea : ut habitare possitis in terra absque ullo pa¬
uore & gignat uobis humus fructus suos. Qui¬
bus uescamini usque ad saturitatẽ : nullius impe¬

Expanded text:
Jubilaeus. Revertetur homo ad possessionem suam, et Jubilaeus. Revertetur homo ad possessionem suam, et unusquisque rediet ad familiam pristinam: quia jubilaeus est et quinquagesimus annus. Non seretis, neque metetis sponte in agro nascentia, et primitias vindemiae non colligetis, ob sanctificationem jubilaei, sed statim sessiones suas. Quando vendes quidpiam civi tuo, vel emes ab eo, ne contristes fratrem tuum, sed juxta numerum annorum jubilaei emes ab eo, et juxta supputationem frugum vendet tibi. Quanto plures anni remanserint post jubilaeum, tanto crescet et pretium: et quanto minus temporis numeraveris, tanto minoris et emptio constabit. Tempus enim frugum vendet tibi. Nolite affligere contribules vestros, sed timeat unusquisque Deum suum, quia ego Dominus Deus vester. Facite praecepta mea, et judicia custodite, et implete ea, ut habitare possitis in terra absque ullo pavore, et gignat vobis humus fructus suos, quibus vescamini usque ad saturitatem, nullius impe
Abbreviated transcription (Latin):
dñs ad moysẽn in monte synaidicens. loquere fi¬
lus isrł & dices ad eos. Quando in gressi fuerits
terrã quã ego dabo uobis: sabbatiret sabbatũ dñi
am tuã : colligesq fructus ciuis. Septimo autẽ anno:
sabbatũ erit terrae requietionis dñi. Agrũ non se¬
res : & uineã non putabis. Quae sponte gignit hu
mus non metes : &uuas primitiarũ tuarũ non colli¬
ges quasĩ uindemiã. Annus enim requietionis ter¬
me est. Sed erunt uobis incibum tibi & seruo tuo:
ancillae & mercennario tuo. et aduenae qui pere¬
grinatur apud te iumentistuis & pecoribus : om̃a
quae nascuntur praebebunt cibũ. Numerabis quo¬
que tibi septẽ ebdomadas annorum id est septem
septies : quae simulfaciunt annos quad raginta no
uem. Et clanges bucina mensẽ septimo decima die
mensis propitiationis tempore in uniuersa terra ur̃a:
scĩficabisq annum quinquagesimũ & uocabis remissio¬
nem cunctis habitatoribus terrae tuae. Ipsẽ est enĩ

Expanded text:
te Sinai, dicens: Loquere filiis Israel, et dices ad eos: Quando ingressi fueritis terram quam ego dabo vobis, sabbatizet sabbatum h. tam tuam, colligesque fructus ejus: septimo autem anno sabbatum erit terrae, requietionis Domini: agrum non seres, et vineam non putabis. Quae sponte gimus non metes et uvas primitiarum tuarum non colliges quasi vindemiam annus enim requietionis terrae est sed erunt vobis in cibum tibi et servo tuo ancillae et mercennario tuo et advenae qui peregrinantur apud te iumentis tuis et pecoribus omnia quae nascuntur praebebunt cibum numerabis quoque tibi septem ebdomades annorum id est septem septies quae simul facvem: et clanges buccina mense septimo, decima die mensis propitiationis tempore in universa terra vestra. Sanctificabisque annum quinquagesimum, et vocabis remissionem cunctis habitatoribus terrae tuae: ipse est enim
Abbreviated transcription (Latin):
possidebit eã & posteri eius in ꝑpetuum: & redimi ñ
poterit etiam in iubeleo. Sin autẽ in uilla fuerit do¬
mus quae muros non habet : agrorum iure uendet᷑
Si ante redempta non fuerit : in iubeleo reuertetur
ad dominum. Aedes leuitarum quae in urbibus st̃
semꝑ possunt redimi. Si redemptae non fuerint
in iubeleo reuertentur ad dominos : quia domus ur¬
bium leuiticarum pro possessionibus sunt inter fi¬
lios isrł. Suburbana autẽ eorum non uenient : qia
possessio sempiterna est. Si attenuatus fuerit
fratertuus & infirmus manu et susceperis eũ qua¬
si aduenam & peregrinum et uixerit tecum: ne
accipias usuras abeo nec amplius quã dedisti. Ti¬
me dm̃ tuum: ut uiuere possit fratertuus apud
te Pecuniã tuam non dabis ei ad usuram: & fru¬
gum super abundantiam non exiges. Ego dñs ds̃
uester qui eduxi uos de terra aegypti : ut darem
uobis terram chanaan. & essem uester ds̃:S

Expanded text:
possidebit eam et posteri eius in perpetuum et redimi non poterit etiam in iobeleo sin autem in villa fuerit domus quae muros non habet agrorum iure vendetur si ante redempta non fuerit in iobeleo revertetur ad dominum aedes Levitarum quae in urbibus sunt semper possunt redimi si redemptae non fuerint in iobeleo revertentur ad dominos quia domus urbium leviticarum pro possessionibus sunt inter filios Israhel suburbana autem eorum non venient quia possessio sempiterna est si adtenuatus fuerit frater tuus et infirmus manu et susceperis eum quasi advenam et peregrinum et vixerit tecum ne accipias usuras ab eo nec amplius quam dedisti time Deum tuum ut vivere possit frater tuus apud te pecuniam tuam non dabis ei ad usuram et frugum superabundantiam non exiges ego Dominus Deus vester qui eduxi vos de terra Aegypti ut darem vobis terram Chanaan et essem vester Deus
Abbreviated transcription (Latin):
dño Omne opus non facieas in tẽpore dicibuus
quia dies ꝓpitiationis est ut propicietur uobis dñs
ds̃ uester Om̃is anima quae afflicta non fuerit in
die hoc peribit de populis suis Et quae operr
quppiam fecerit: delebo eã de populo suo Nichil

Expanded text:
d. servile non facietis in tempore diei hujus: quia dies propitiationis est, ut propitietur vobis Dominus Deus vester. Omnis anima, quae afflicta non fuerit in die hoc, peribit de populis suis, et quae operis quidpiam fecerit, delebo eam de populo suo. Nihil
Abbreviated transcription (Latin):
nescio quis primus auctor septuaginta cellulas
alex adriae mendacio suo extruxerit. quibus
diuisi adem scriptitarent : cum aristheus eius¬
tempore losephus achil tale reculerint sed
in una basilica congregatos conculisse scribant
non prophetassẽ Aliud est enĩ uatem : aliud
esse interpretem: Ibi sp̃s uentura prae dicit
hic eruditio & uerborum copia ea quae intelligit
troens fert Nisi forte putandus est tullius oe¬
conomicum xenofontis. & platonis phrtago¬
ram & demosthenis pro thesi fonte afflatus
rethorico sp̃u transtulissẽ. Aut aliter de hisdẽ
libris per septuaginta interpretes. aliter per
cuerunt hii scriptũ essẽ menati sint. Quid igi¬
tur i damn amus ueceres : Minime sed post
priorum studia in domo di quod possumus
laborcemus: Ill interpretati sunt ante aduentum
xp̃i & quod nes ciebant dubiis protulere senten¬
tiis nos post passionem & resurrectionem eius
non tam prophetiam quam historiam scribinus

Expanded text:
nescio quis primus auctor septuaginta cellulas nescio quis primus auctor septuaginta cellulas Alexandriae mendacio suo exstruxerit, quibus divisi eadem scriptitarent, cum Aristeas tempore Josephus, nihil tale retulerint: sed in una basilica congregatos, contulisse scribant, non prophetasse. Aliud est enim vatem, aliud esse interpretem. Ibi Spiritus ventura praedicit: hic eruditio et verborum copia, ea quae intelligit, transfert. Nisi forte putandus est Tullius Oeconomicum Xenophontis, et Platonis Protagoram, et Demosthenis pro Ctesiphonte, afflatus rhetorico spiritu transtulisse. Aut aliter de eisdem libris per Septuaginta Interpretes, aliter per cuerunt, hi scriptum esse mentiti sint. Quid igitur? damnamus veteres? minime: sed post priorum studia, in domo Domini quod possumus, laboramus. Illi interpretati sunt ante adventum Christi, et quod nesciebant, dubiis protulere sententiis. Nos post passionem et resurrectionem ejus, non tam prophetiam, quam historiam scribimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ent a quae uiuae. & quae nec oculus uidit nec
auris auduiit nec in corhominis ascendit quae
pracparauit ds̃ diligentibus se & multa ali& quae
proprium CIΝTΑTΜΑ desiderant Interroge¬
mus ergo eos ubi haec scripta sint : &cum dicere
nuon potuerint de libris hebraicis proferamus
Primum testimonium est in osee. secundum in
saia tercium in⁊acharia quartum in prouer¬
buis. quintum aeque in isaia. Quod multi igno¬
rantes a pocri forum de liraementa sectantur:
&hiberas nenias libris authenticis praeferunt
Causas erroris: non est meum exponere iudȩi
prudenti factum dicunt esse consilio: neptho¬
lomeus unius dĩ cultor etiam apud hebraeos
duplicem diunitatem de prebenderet: Quod
maxime idcirco faciebat : quia in platonis do¬
gna cadere uidebatur. Denique ubicunque
sacratum aiquid scriptura testatur de patre
& flio & sp̃u sco : aut aliter interpraetati
sunt aut omnino tacuerune: ut & regi sa¬
tis facerent. & archanum fidei non uulgarent. Et

Expanded text:
dit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascenderunt, quae praeparavit Deus diligentibus se ; et multa alia quae proprium σύνταγμα desiderant. Interrogemus ergo eos, ubi haec scripta sint: et cum dicere non potuerint, de libris Hebraicis proferamus. Primum testimonium est in Osee , secundum in Isaia , tertium in Zaccharia , quartum in Proverbiis , quintum aeque in Isaia . Quod multi ignorantes, apocryphorum deliramenta sectantur; et Iberas naenias libris authenticis praeferunt. Causas erroris non est meum exponere. Judaei prudenti factum dicunt esse consilio, ne Ptolemaeus unius Dei cultor, etiam apud Hebraeos duplicem divinitatem deprehenderet. Quod maxime idcirco faciebant, quia in Platonis dogma cadere videbatur. Denique ubicumque sacratum aliquid Scriptura testatur de Patre et Filio et Spiritu sancto, aut aliter interpretati sunt, aut omnino tacuerunt; ut et regi satisfacerent et arcanum fidei non vulgarent. Et