comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quos ꝑ cognationẽ diligit parcit. Si gͦ ille dĩ dr̃ qui ad ferienda
uicia ⁊elo diuni amoris excitat᷑. ꝓfecto eẽ se dĩ denegat qui in¬
quantũ sufficit inerepare uitã carnaliũ recusat. At cõtra ammo¬
pitacio inpellit. Hedũ tanti sibi ionꝰ officii p̾cipitacione arrogant
uiã sibi subsequentis meliorationis abscidat & cũ arripiũt intẽpes¬
tiue qͥ nõualent. ꝑdãt &iã cũ implere quandoq tẽpestiue potius¬
sent. atq scientiã quã incongrue conant᷑ ostend̾e iuste osten¬
dant᷑ amisisse. Ammonendi sut ut cõ siderent q pulli auiũ si añ
pennarũ ꝑfectionem uolare appocũt: uñ ire inalta cupiunt.
inde inima mergunt᷑. Ammonen dis ut cõsiderent qͦ structuris
recentib nec dũq solidatis si tignorũ pondus suꝑ ponitur nõ
habitaculũ s ruina fabricat᷑. ammonendist̃ ut considerent qͥ

Expanded text:
quos per cognationem diligit parcit. Si ergo ille Dei dicitur qui ad ferienda quos per cognationem diligit parcit. Si ergo ille Dei dicitur qui ad ferienda vitia zelo divini amoris excitatur, profecto esse se Dei denegat, qui inquantum sufficit, increpare vitam carnalium recusat. At contra admocipitatio impellit, ne dum tanti sibi onus officii praecipitatione arrogant, viam sibi subsequentis meliorationis abscidant; et cum arripiunt intempestive quod non valent, perdant etiam quod implere quandoque tempestive potuissent; atque scientiam, quia incongrue conantur ostendere, juste ostendantur amisisse. Admonendi sunt ut considerent quod pulli avium si ante pennarum perfectionem volare appetant, unde ire in alta cupiunt, inde in ima merguntur. Admonendi sunt ut considerent quod, structuris recentibus necdum solidatis, si tignorum pondus superponitur, non babitaculum, sed ruina fabricatur. Admonendi sunt ut considerent quod
Abbreviated transcription (Latin):
anhelat. audiat qd moises cũ irascentẽ dm̃ ppło cerner&. & assu¬
nu ad ulciscendũ. gladios iuber& illos ex parte dĩ denunciauit
existere. quide linquentiũ scdera in cunctant̾ ferirent dicẽs.
Siquis ÷ dñi : uingat᷑ inichi. Ponat uir gladiũ suꝑ femur suũ.
Ite & redite deporta usq adportã : ꝑmediũ castrorũ. & occi¬
fem̃ ponere est p̃dicacionis studiũ uoluptatibus carnis ante¬
ferre. ut cũ scã quis stud& dicere cui& neces se est illicitas
sub iesti ones edomare. deporta uͦ usq ad portã: ire ÷ auitio
usq ad uiciũ : ꝑqͥ adiñtẽ mors in ingreditur increpando dis¬
currere. ꝑmediũ uͦ castroꝵ transire ẽ: tanta ȩqualitate
intra eccłiã uiuere. ut qui delin quentiũ culpas redarguit.
uinulliꝰ se debeat fauore declinare. Uñ & recte sub iungit᷑. Secidat
int̾ficit. qui cũpunienda inuenit abincrepacionis gladio nec eis

Expanded text:
anhelat. Audiant quod Moyses cum irascentem Deum populo cerneret, et assuanhelat. Audiant quod Moyses cum irascentem Deum populo cerneret, et assumi ad ulciscendum gladio juberet; illos a parexistere, qui delinquentium scelera incunctanter ferirent, dicens: Si quis est Domini, jungatur mihi, ponat vir gladium super femur suum. Ite et redite a porta usque adfemur ponere, est praedicationis studium voluptatibus carnis anteferre; ut cum sancta quis studet dicere, curet necesse est illicitas suggestiones edomare. De porta vero usque ad portam ire, est a vitio usque ad vitium, per quod ad mentem mors ingreditur, increpando discurrere. Per medium vero castrorum transire, est tanta aequalitate intra Ecclesiam vivere, ut qui delinquentium culpas redarguit, in nullius se debeat favorem declinare. Unde et recte subjungitur: Occidat interficit, qui cum punienda invenit, ab increpationis 76 gladio nec eis
Abbreviated transcription (Latin):
Anima que benedicit impingabit᷑. & qui in ebriat ipse qͦq in ebri¬
abit᷑. Qui enĩ exteriꝰ benedic̃ p̃ dic ando interioris augm̃ti.
pingedinem recipit. & dũ duuno eloquio auditoꝵ mentes debria¬
re nõ desinit. potu multiplicis muneris debriatus excrescit. Au¬
diat̃ qͥ dđ hoc dõ inmunere obtulit. q p̃dicationis grãm quam
acceꝑat nõ abscondit dicens. Ec ce labia mea nõ ꝓhibebo dñe
tu cognoiusti iusticiã tuã nõ abscondi incorde meo. ueritatem
tuã & salutare tuũ dixi. Audiant q sponsi colloquio ad sponsã
dr̃. Que habitas inortis amici ausculta fac ine audire uocẽ tuam.
Eccłia qͥppe inortis habitat. que aduiriditatẽ intimã exculta
plantaria uirtutũ seruat. Cuiꝰ uocẽ amicos eiꝰ ausculta re est.
electos quosq uerbũ p̃dicationis illiꝰ desiderare. Qu̾a uidelic& uocẽ
sponsus audire desidat. qr ad p̃dicacionẽ eiꝰ ꝑelectorũ suoꝵ aĩas

Expanded text:
Anima quae benedicit, impinguabitur; et qui inebriat, ipse quoque inebriAnima quae benedicit, impinguabitur; et qui inebriat, ipse quoque inebriabitur . Qui enim exterius praedicando benedicit, interioris augmenti pinguedinem recipit; et dum vino eloquii auditorum mentem debriare non desinit, potu multiplicati muneris debriatus excrescit. Audiant quod David hoc Deo in munere obtulit, quod praedicationis gratiam quam acceperat non abscondit, dicens: Ecce labia mea non prohibebo. Domine, tu cognovisti; justitiam tuam non abscondi in corde meo, veritatem tuam et sa amici auscultant; fac me audire vocem tuam . Ecclesia quippe in hortis habitat, quae ad viriditatem intimam exculta plantaria virtutum servat. Cujus vocem amicos auscultare, est electos quosque verbum praedicationis illius desiderare: quam videlicet vocem sponsus audire desiderat, quia ad praedicationem ejus per electorum suorum animas
Abbreviated transcription (Latin):
se cũ sermonẽ p̃dicationis occultant. diuinas contͣ se sentencias
t̃ribilit̃ audiat. quatenus abeoꝵ cordib timorẽ timor expel¬
lit᷑. Audiat qͥ talentũ qui erogare noluit cũsentencia dãnaci¬
onis amisit. Audiãt q paulꝰ eose aꝓximoꝵ sanguine mundũ
dierna die qr mundus sũ asanguine om̃iũ. Nõ eñi subt̃ fugi
quo minꝰ annunciarem om̃e consiliũ dĩ uobis. Audiãt quod
uoce angłi ca ioħs amonet᷑ cũ dr̃. Qui audit dicat ueni. Ut
nimirũ cuise uox int̃na insinuat. illuc &ĩa clamando alios
quo ipse rapit᷑ trahat. ne clausas fores & ĩa uocatꝰ inueniat si uo¬
canti uaci us apꝓpinquat. Au diant qͥ isaias qr auerbi ministe¬
rio tacuit illustratus suꝑno lumine magna uoce penitentie
se ipse rep̃hendit dicens. Uemichi quia tacui. Audiant qd ꝑ
salomonem in illũ p̃dicationis scientia multiplicari ꝓmit titur.
Qui in hoc qiã obtinuit. torporis uicio nõtenet᷑. A it naq

Expanded text:
apud se sermonem praedicationis occultant, divinas contra se sententias terribiliter audiant quatenus ab eorum cordibus timorem timor expellat. Audiant quod talentum, qui erogare noluit, cum sententia damnationis amisit. Audiant quod Paulus eo se a proximorum sanguine mundum dierna die, quia mundus sum a sanguine omnium: non enim subterfugi, quominus annuntiarem omne coannes admonetur, cum dicitur: Qui audit, dicat: Veni . Ut nimirum cui se vox interna insinuat, illuc etiam clamando alios quo ipse rapitur trahat; ne clausas fores etiam vocatus inveniat, si vocanti vacuus appropinquat. Audiant quod Isaias quia a verbi ministerio tacuit, illustratus superno lumine, magna voce poenitentiae se ipse reprehendit, dicens: Vae mihi quia tacui . Audiant quod per Salomonem in illum praedicationis scientia multiplicari promittitur, qui in hoc quod jam obtinuit, torporis vitio non tenetur. Ait namque:
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ deser̃: ut sollicite cõsiderent qeita plerq mala inutilit̾ con¬
pungũt᷑ ad iusticiã sic̃ pler̃q boni in noxie tẽptant᷑ adculpa. Fit quip¬
pe mira exigentib meritis disposicionis int̾ne m̃sura ut & illi dũ
debono aliquid agũt. qđ tam̃ nõꝑficuĩt. suꝑbe int̾ ipsa quȩ & ĩa
plenissime ꝑ poerant mala cõfidat. &isti dũ demalo tẽptantur eiu
ne qua quã consenciut. quo ꝑ infirmitatẽ titubãt. eo gressꝰ cordis

Expanded text:
deserunt, ut sollicite considerent quia ita plerumque mali inutiliter compunguntur ad justitiam, sicut plerumque boni innoxie tentantur ad culpam. Fit quippe mira exigentibus meritis dispositionis internae mensura, ut et illi dum de bono aliquid agunt, quod tamen non perficiunt, superbe inter ipsa quae etiam plenissime perpetrant mala confidant; et isti dum de malo tentantur, cui nequaquam consentiunt, quo per infirmitatem titubant, eo gr
Abbreviated transcription (Latin):
neplus astringant᷑ indebito ꝑpaerati oꝑis & minꝰ soluãt. in¬
fletib satifactionis. Scriptũ: eñi. Potũ dedit nobis in lacri¬
mis & mensura. ut uidelic& uniꝰ ciuꝰq mens tantũ p̃mit tendo
conpunctionis suebibat lacrunas quantũ se adõ meminit.
aruisse ꝑ culpas. Ammnonendis ut inces sant̃ cõmissa añ oc¬
cłos reducat. atq uiuendo agat ut adistricto iudice uideri
ñ debeãt. Uñ dđ cũ peter& dicens auerte occłos tuos apec¬
catis m̃is. paulo suꝑiꝰ intulit. Delictũ meũ corã me ẽ semꝑ.
acsi dicer&. Peccatũ meũ nerespicias postulo q hoc respuere

Expanded text:
tringantur in debito perpetrati operis, et minus solvant fletibus satisfactionis. Scriptum quippe est: Potum dedit nobis in lacrymis in mensura ; ut videlicet uniuscujusque mens tantum poenitendo compunctionis suae bibat lacrymas, quantum se a Deo meminit aruisse per culpas. Admonendi sunt ut incessanter admissa ante oculos reducant, atque vivendo agant, ut a districto judice videri non debeant. Unde David cum peteret, dicens: Averte oculos tuos a peccatis meis , paulo superius intulit: Delictum meum coram me est semper . Ac si diceret: Peccatum meum ne respicias postulo, quia hoc respicere
Abbreviated transcription (Latin):
Qũe gͥ celibem curarũ seculariũ impedim̃tũ p̃pedit᷑. & cõ¬
iugio se nequaquã subdidit. & tam̃ cõ iugii onera ñ
euasit. Ammonendst̃ celibes nesine dãpnacionis uidieo
miscerise feminis uacantib putent. Cũ eñi paulꝰ for¬
nicationis uiciũ tot criminib execrandis inseruit. eui
sit retitus indicauit dicens. Neq formeatores. neq ido¬
lis seruientes. neq ad uteri. neq molles. neq masculor¬

Expanded text:
Quem igitur caelibem curarum saecularium impedimentum praepedit, et conQuem igitur caelibem curarum saecularium impedimentum praepedit, et conjugio se nequaquam subdidit, et tamen conjugii onera non evasit. Admonendi sunt caelibes, ne sine damnationis judicio misceri se feminis vacantibus putent. Cum enim Paulus fornicationis vitium tot criminibus exsecrandis inseruit, cujus sit reatus indicavit, dicens: Neque fornicatores, neque idolis servientes
Abbreviated transcription (Latin):
N olite fraudare inuicem nisi forde ex consensu ad tẽ¬
pꝰ ut uacetis oracioni. Atcõtra ammonendist̃ qui ligati
cõ iugiis ñst̃ : ut p̃ceptis celestibeo rectiꝰ seriuat᷑.
quos eos ad curas nequaquã mundi ugũ eopule carnalis
inclinat. ut quos honꝰ hcitũ cõiugii nõ grauat nequa qũa
pondus illicitũ t̾rene sollicitudinis p̃mat. s tanto eos pa¬
raciores dies ultimꝰ quanto & expediciores inueniat. ne
quo meliora agere uacantes possunt s tam̃ neglegunt.
eo supplicia deteriora mereantur. audiant qđ paulus
cũ quosdã ad celibatus gra instruer&. nõ couigiũ sp̃uit.
s curas niundi nas centes ex cõuigio reppulit. dicens.
hoc adutilitatẽ ur̃am dico. ñ ut laqueũ uobis iniciam
s adid qđ honestũ ÷ ꝓuoco. & qͣ faculcatẽ p̃beat. si ne
inpedimto dm̃ obsecrandi. Ex cõ iugiis quippe t̾rene
sollicitidines ꝓdeũt. & id cireo magist̾ gentiũ auditores
suos ad meliora ꝑsuasit. ne sollicitudine t̾rena largirẽt᷑

Expanded text:
Nolite fraudare invicem, nisi forte ex consensu ad tempus, ut vacetis orationi . At contra admonendi sunt qui ligati conjugiis non sunt, ut praeceptis coelestibus eo rectius serviant, quo eos ad curas mundi nequaquam jugum copulae carnalis inclinat; ut quos onus licitum conjugii non gravat, nequaquam pondus illicitum terrenae sollicitudinis premat; sed tanto eos paratiores dies ultimus, quanto et expeditiores inveniat; ne quo meliora agere vacantes possunt, sed tamen negligunt, eo supplicia deteriora mereantur. Audiant quod Apostolus cum quosdam ad caelibatus gratiam instrueret, non conjugium sprevit, sed curas mundi nascentes ex conjugio repulit, dicens: Hoc ad utilitatem vestram dico, non ut laqueum sed ad id quod honestum est et quod facultatem praebeat sine inpedimento dominum obseruandi. si quisollicitudines prodeunt; et idcirco magister gentium auditores suos ad meliora persuasit, ne sollicitudine terrena ligarentur.
Abbreviated transcription (Latin):
rapaces regnũ di possidebunt. & rursũ. fornicatores aũ &
adulteros iudicabit ds. Ammonendis itaq ut si tẽptationũ
ꝓcellas cũ difficultate salutis tolerant. cõ uigii portũ
petant. Scriptũ quippe÷. Meliꝰ ÷ nubete quã uri. Sine
culpa scilic& ad cõ uigiũ uenuit. si tam̃ nec dũ meliora
deuouer̃. Nã quis quis bonũ maiꝰ subire ꝓposuit. bonũ minꝰ

Expanded text:
 Fornicatores autem et adulteros judicabit Deus . Admonendi itaque sunt, ut si tentationum procellas cum difficultate salutis tolerant, conjugii portum petant. Scriptum namque est: Melius est nubere, quam uri . Sine culpa scilicet ad conjugium veniunt, si tamen necdum meliora voverunt. Nam quisquis bonum majus subire proposuit,
Abbreviated transcription (Latin):
regno dĩ. Qui gͥ fortiori studio. intendat. retro conspice¬
reꝰ con iuncit᷑: si relictis bonis amplioribus ad minima retor¬
Lit̃ ammonendis pec catorũ carnis conscii. atq alit̃
ignari. amonendi nãq st̃ peccata carnis exꝑti.re
ut mare saltẽ pꝰ naufragiũ metuant. & ꝑ dicionis sue
discrimina uł cognita ꝑhorrescant. ne qui pie pꝰꝑpetrata
mala seruatist̃. hec inꝓbe repetendo moriant᷑. Uñ pec tr
canti aĩe nũquã que apeccato desinenti dr̃. Frons muli eris
in eritricis factaẽ tibi: noliusti erubescere. amonendi itaq s̃.
ut studeat̃ quatenꝰ siaccepta nature bona in tegra seruare
noluer̃ saltẽ scissa resarciant. Quib ninirũ necesse ẽ ut
ꝑpendat intã magno fideliũ numero quã multi & se illibatos
custodiat. & alios aberrore cõuertant. qͥd gͥ isti dicturi s̃
si aliis in in tegritate stantib ipsi nec post dapna resipiscũt :
Quid dicturi s̃ sicũ multi & alios secũ ad regnũ deferut̃ hi

Expanded text:
rum . Qui igitur fortiori studio intenderat, retro conspicere convincitur, si, relictis bonis amplioribus, ad minima retorAliter admonendi sunt peccatorum carnis conscii, atque aliter ignari. Admonendi namque sunt peccata carnis experti, ut mare saltem post naufragium metuant, et perditionis suae discrimina vel cognita perhorrescant; ne qui pie post perpetrata mala servati sunt, haec improbe repetendo moriantur. Unde peccanti animae et nunquam a peccato desinenti dicitur: Frons mulieris meretricis facta est tibi, noluisti erubescere . Admonendi itaque sunt ut studeant quatenus si accepta naturae bona integra servare noluerunt, saltem scissa resarciant. Quibus nimirum necesse est ut perpendant 82 in tam magno fidelium numero quam multi et se illibatos custodiant, et alios ab errore convertant. Quid ergo isti dicturi sunt, si aliis in integritare stantibus, ipsi nec post damna resipiscunt. Quid dicturi sunt, si cum multi et alios secum deferunt ad regnum, hi
Abbreviated transcription (Latin):
De iecisti eos eũ alle uarent᷑ qr uide lic& repbi eũ recta ora
diuinis mnunerib ñ rependũt. cũ totos se hic de ser̃ & affuientib
inuita tua. Ud cireo bona hic recłpit & mal ut illic pleniꝰ mala
reeipen&. quia hic fuerat nec ꝑbona conuers. At cotͫ ammo¬
nendis qui ea quide quȩ mundist̃ concupis cũt. s tam̃ aduer¬
sitatis labore fatigantur ut sollicita considatione ꝓpendant
ereutor dispositor q cunctoꝵ quanta suꝑ eos grã uigilat. quos
in sua defidia non relaxat. Eigo siquidẽ quem medic̃ des¬
ꝑat cõcedit ut euncta que concupiscat accipiat. Naqui
sanari posse credit᷑ amultis que appotit ꝓhibet. & pueris nũ¬
mos sub trabimꝰ quib tota simul ꝓatrimonia heredib reser¬
uamꝰ. hic gͦ de spe gine hereditats gaudiũ simant quer¬

Expanded text:
ejecisti eos, dum allevarentur . Quia videlicet reprobi cum recta opera divinis muneribus non rependunt, cum totos se hic deserunt, et affluentiin vita tua . Idcirco enim bona hic recepit et malus, ut illic plenius mala reciperet, quia hic fuerat nec per bona conversus. At contra admonendi sunt, qui ea quidem quae mundi sunt concupiscunt, sed tamen adversitatCreator dispositorque cunctorum quanta super eos gratia vigilat, quos in sua desideria non relaxat. Aegro quippe quem medicus desperat, concedit ut cuncta quae concupiscit accipiat. Nam qui sanari posse creditur, a multis quae appetit prohibetur: et pueris nummos subtrahimus, quibus tota simul patrimonia haeredibus reservamus. Hinc ergo de spe aeternae haereditat
Abbreviated transcription (Latin):
cie ꝑ ꝓphetã dñs corruptis in hoc mũdo ñtib trans actas culpas
ad memoriã reuocat quatenꝰ pollui infuturis erubes cant dices.¬
test̃ ubera eoꝵ & fractest̃ mã me pubtatis earũ. In egopto
quippe ubera subigũt᷑. cũ turpi huiꝰ mundi desiderio humane
mentis uolũtas sub ternit᷑. Inegypto pub̾tatis mamȩ frangut᷑.
qñ nat᷑ales sensꝰ ad huc insem&e ipsis integra pul sants cõcu
piscentiȩ eor ruptione ui ciantur. amonendist̃ peccata car¬
nis exꝑti ut uigilanti cura conspiciat̃ pꝰdelicta nobis ad se
re deuntib ds̃ quanta benuiolentia sinũ suu pietatis expan¬
dat. cũ ꝑprophetã dicat. Si dimiserit uir uxorẽ sua: & illa
recedens duxerit uirũ aliũ. nũ quid reuertetur ad eã ultͣ:
Nũquid nõ polluta & cõtaminata erit mulier illa: du aũ for

Expanded text:
ielem corruptis in hoc mundo mentibus transactas culpas ad memoriam revocat, quatenta sunt ubera eorum, et fractae sunt mammae pubertatis earum . In Aegypto quippe ubera subiguntur, cum turpi hujus mundi desiderio humanae mentis voluntas substernitur. In Aegypto pubertatis mammae franguntur, quando naturales sensus adhuc in semetipiscentiae corruptione vitiantur. Admonendi sunt peccata carnis experti, ut vigilanti cura conspiciant post delicta nobis ad se redeuntibus Deus quanta benevolentia sinum suae pietatis expandat, cum per prophetam dicat: Si dimiserit vir uxorem suam, et illa recedens duxerit virum alium, nunquid revertetur ad eam ultra? Nunquid
Abbreviated transcription (Latin):
& illa que ligauerat soluat. Ita cũ dõ delinquimꝰ nequaqu̾a sa
tis facimꝰ si ab iniquitate cessamꝰ nͥ uoluptates qͦq quas dili¬
gimꝰ. e cõtrario appositis lam̃tis insequam᷑. Si eni nullanos in¬
hac uita oꝑũ culpa maculas s&. nequaquã nob̵ hic adhuc de¬
gentib ipsa ad securitatẽ in nocencia nr̃a sufficer& q illicita ani¬
luptatib delectati sumꝰ auersi: fletib amaricati redean. & qͥ
ꝑillicita. diffluendo cecidimꝰ. xiã alicitis nos m& ipsos restrin¬
gendo surgamꝰ. & cor q insana leticia infuderat. salubris tris¬
h umiliss uite. hiẽ eñi scriptũ ÷ didci iniquis nolite iniq agere¬

Expanded text:
et illa quae ligaverat solvat. Ita et cum Deo delinquimus, nequaqet illa quae ligaverat solvat. Ita et cum Deo delinquimus, nequaqtisfacimus si ab iniquitate cessamus, nisi voluptates quoque quas dileximus e contrario appositis lamhac vita operum culpa maculasset, nequaquam nobis hic adhuc degentibus ipsa ad securitatem innocentia nostra sufficeret, quia illicita aniluptatibus delectati discessimus, fletibus amaricati redeamus; et qui per illicita defluendo cecidimus, etiam a licitis nosmetipsos restringendo surgamus; et cor quod insana laetitia infuderat, salubris trishumilis vitae. Hinc enim scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
mea hoꝵ similia. s cũ cõpunctionis tepꝰ abscessit. cotͣ eorũ uitã
quib se simil ẽ fieri &iã moriendo poposcerat cõsiliũ p̾buit & cũ oc¬
casionẽ deauaricia repperit. ilico oblitus ẽ quicquid sibi de inno¬
peccati que ẽ inm̃bris meis. Quiꝑfecto idcirco tẽptat᷑ ut inbono ro¬
bustiꝰ ex ipsa infirmitatis suȩ cognitione solidet᷑. & dẽ gͦ ꝙͣ ille
eũ culꝑa ñ inquinat nͥ hoc qd aꝑte ostendit᷑ qr nec malos bona
iiꝑfecta adiuuãt nec bonos mala in cosũmata cõdepnãt. Am
xeatas estiment culpas quas & si agendo no mułtiplicãt. nullis
fictib mũdãt. Meq eñi scriptor si abscriptione cessauerit.
q alia nõ ad didrd &iã illa quȩ scripserat deleuit nec qui
cotumelias irrogat. si solũ modo tacuerit satis fac̾ cũ ꝑfecto ne¬
ces se sit ut uerba p̃misse suꝑbie uerbis sub iuncte humilitatis
impugn&. nec debitor abs solutꝰ ÷ qr alia nõ multiplieatt. nisi

Expanded text:
ea horum similia . Sed cum compunctionis tempus abscessit, contra eorum vitam, quibus se similem fieri etiam moriendo poposcerat, consilium praebuit; et cum occasionem de avaritia reperit, illico oblitus est quidquid sibi de innopeccati, quae est in membris meis . Qui profecto idcirco tentatur, ut in bono robustius ex ipsa infirmitatis suae cognitione solidetur. Quid est ergo queum culpa non inquinat, nisi hoc quod aperte ostenditur, quod nec malos bona imperfecta adjuvant, nec bonos mala inconsummata condemnant? At xatas aestiment culpas, quas etsi agendo non multiplicant, nullis tamen fletibus mundant. Neque enim scriptor, si a scriptione cessaverit, quia alia non addidit, etiam illa quae scripserat delevit; nec qui contumelias irrogat, si solummodo tacuerit, satisfecit, cum profecto necesse sit ut verba praemissae superbiae verbis subjectae humilitatis impugnet; nec debitor absolutus est quia alia non multiplicat, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
& tam̃ ad salutẽ tuta ꝑhib&ur. qr cõugalis uita nec
amundo longe diuisa÷: nec tain agaudio salutis alie¬
na. S tuc uactione hac uitã suã cõiuges quasit inpar¬
ua ciuitate custoduit. quando ꝓse assi duis depeatio¬
Anib int̾cedunt. Uñ & recte ꝑ angłm loht dr̃¬

Expanded text:
 tamen ad salutem tuta perhibetur, quia conjugalis vita nec a mundo longe divisa est, nec tamen a gaudio salutis aliena. Sed tunc in actione hac vitam suam conjuges quasi in parva civitate custodiunt, quando pro se assiduis deprecationibus intercedunt. Unde recte per angelum
Abbreviated transcription (Latin):
XII. dr̃ : in medio doctorũ sedens ñ docens s int̾rogans dr̃.
Quo exemplo scilic& ostendit᷑. ne infirmꝰ docere quis au¬
cotẽpnat. Sciendũ nobis÷ qr insaero eloquio aliquando ado¬
lescentia uiuentꝰ uocat᷑. Qđ ciciꝰ ostenditur. si sa lomonis
ad mediũ uerba ꝓferãtur. qui ait. Letare iuuenis in adoles¬
centia tua. Si enĩ unũ et̃. ut᷑q ñ decerꝰ ner&. quẽ monebat
in adolescentia iuuenẽ ñ uocar&.¬

Expanded text:
itur, in medio doctorum sedens, non docens, sed interrogans invenitur. Quo exemplo scilicet ostenditur ne infirmus docere quis aucontemnat ; sciendum nobis est quia in sacro eloquio aliquando adolescentia juventus vocatur. Quod citius ostenditur, si Salomonis ad medium verba proferantur, qui ait: Laetare juvenis in adolescentia tua . Si enim utraque unum esse non decerneret, quem monebat in adolescentia, juvenem non vocar
Abbreviated transcription (Latin):
ci głiam. Est eñ illa penitencia morcua. sic̃
mortua suit illa bona: ñ tam̃ audet aliqͥs
dic̾e qđ ñ fuerunt bona. Ita & depenitencia
priore dicimus qł uera penitencia fũit. si
habilit contritũ cor. Et licot modo mortua
sicuti & alia priora bona: tam̃ remtti pot̃¬

Expanded text:
ci gloriam. Est enim illa poenitentia mortua, sicut mortua sint illa bona, non tamen audet aliquis dicere quod non fuerint bona. Ita et de poenitentia priore dicimus, quod vera poenitentia fuit, si habuit cor contritum; et licet modo mortua sit sicut et alia priora bona, tamen revi
Abbreviated transcription (Latin):
da ñ cõmit̾e. Nam qͥ sic alia de¬
plorat ut alia tam̃ cõmittat: ad¬
huc penitentiã ag̾e aut iguorat.
aut dissimulat. Eͥd enĩ ꝓclest. si
peccata luxuriȩ qͥs defleat. & ad huc aua¬
plius ad mortẽ peccare eũ semel peuitet
⁊ si ampliꝰ contingat eũ ad mortẽ peccare: nĩ
fuit penitencia qm pꝰ egit. Aliasqͦ induct̃
auctoritates. ad idem ostendũ Isidorꝰ de
sũmo bono. Irrisor ẽ ñ penitens. qͥad huc
ag̃ qđ penitet. nec uidet᷑ pͣosc̾e subditꝰ. s sub¬
sana̾re suꝑbꝰ. Y saias peccantibꝰ ait. Laua

Expanded text:
da non committere. Nam qui sic alia deplorat, ut alia tamen committat, adhuc poenitentiam agere aut ignorat, aut dissimulat. Quid enim prodest si peccata luxuriae quis defleat, et adhuc avaem peccare eum qui semel poenitet, etsi amplius eum contingat ad mortem peccare, non fuit poenitentia quam prius egit. Alias quoque inducunt auctoritates ad idem ostendendum. Isidorus de summo bono. Irrisor est enim poenitens qui adhuc agit quod poenitet, nec videtur Deum poscere subditus, sed subsannare superbus. Isaias
Abbreviated transcription (Latin):
fides qua nunc ꝑspeculũ inenig¬
mate dñi cernimus. sacram̃tum
illiꝰ fut̾e uisionis qua dm̃ facie
Potest queri si petrꝰ habuit fidẽ
passionis xp̃i quã occłis suis u¬
agnitionẽ inde habuit. nisi ut
illũ credebat dm̃ esse.quẽ ui¬
debat in ligno pendere. fides ita¬
qr que ẽ ad edificationẽ de ñ ap¬
parentibꝰ est. Solet queri de fi¬
de utrũ sit uirtꝰ. Prosꝑ ex dictis
aug̾dini. Tres sunt summe uir¬
tutes. fides. spes. caritas. apłs.¬

Expanded text:
fides qua nunc per speculum in aenigfides qua nunc per speculum in aenigmate Deum cernimus, sacramentum illius futurae visionis, qua Deum facie Potest quaeri: Si Petrus habuit fidem passionis Christi, quam oculis suis viagnitionem habuit, nisi ut illum credebat Deum esse, quem videbat in ligno pendere. Fides itaque, quae est ad aedificationem, de apparentibus non est. Solet quaeri de fide utrum sit virtus? Prosper ex dictis Augustini: Tres sunt summae virtutes, fides, spes, charitas. Apos
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd ẽ enim fides nͥ illud credere
uides credere. Ueritas qđ non credi¬
uident᷑ sit ut in ioħe. Nunc autẽ
dico uobis priꝰqͦm fiat: ut cũ factũ
fuerit credatis. Unde augͦtinꝰ. Ed
sibi uult ut cũ factum fuerit cre¬
datis: Nam et ille cui dictũ ẽ. qͥa
itidisti et creddisti. ñ hoc credit qđ
uidit. Cernebat carnẽ. credebat de¬
um incarne latentem. S si om̃s
credi quȩ uident᷑ sicut dicit imnꝰ¬
quisq se occłis suis credidisse.
catur fides. s ex rebꝰ que uidemus
agit̾ in nobis: ut ea credant᷑ que non
uident᷑. Item aug̃ in libro questi¬
onum euangłioꝵ. Est etiã fides
ciem manifestam se comtemplã¬
dam p̃bebit scĩs ipsa sapientia di.
de qua fide rerum lucisq ipsiꝰ
presentie. torsitan paulus clic̃
Iusticia enĩ dei reuelat᷑ ineo exfi¬
de infidem. S potest dici qđ
augustinꝰ hoc dicat ñ de sacram̃¬
to fidei. s de re fidei. Est enĩ ipsa

Expanded text:
Quid est enim fides, nisi credere Quid est enim fides, nisi credere uides credere, ueritas quod credividentur sit, ut in Joanne: Nunc autem dico vobis priusquam fiat, ut cum factum fuerit credatis . Unde Augustinus: Quid sibi vult, ut cum factum fuerit credatis? Nam et ille cui dictum est: Quia vidisti credidisti ; non hoc credidit quod vidit. Cernebat carnem; credebat Deum in carne latentem. Sed si dicimus credi quae videntur sicut dicit aliquis se oculis suis credidisse nobis fides; sed ex rebus quas videmus agitur in nobis, ut ea credantur quae non videntur. Idem Augustinus in libro Quaestionum Evangeliorum: Est etiam fides ciem manifestam se contemplandam praebebit sanctis ipsa Dei sapientia. De qua fide rerum lucisque ipsius praesentia forsitan Paulus dicit: Justitia enim Dei revelatur in eo ex fide in fidem . Sed potest dici quod Augustinus hoc dicat, non de sacramento fidei, sed de re fidei. Est enim
Abbreviated transcription (Latin):
si spes ẽ exfide oꝑante ꝑdilectionẽ
cunt. quia caritas maior est. Illa
tam̃ opposicio ut mͥ uidet᷑ sic põt
solui. Spes ẽ certitudo ex preceden¬
tibꝰ meritis. ñ debet intelligi ex
precedentibꝰ meritis ipsam spem.
quia nullum meritum p̃cedit spẽ¬
s precedentibꝰ illud qđ sꝑat᷑. Hoc
distat inter fidem et spem qͥa fi¬
des ẽ depret̾itis ut natuitas. pas¬
sio xp̃i. et presentibꝰ ut in altari
uerum corpꝰ xp̃i. et fut᷑is ut in mor¬
talitas et cet̾a. Spes autẽ de futis
tantum. Item fides de bonis et ma-¬
lis. Spes de bonis tantũ. adipiscen¬
dis. Spes qͥppe alicuiꝰ incõmodi
magis debet desp̾atio abono qͣm spe
non hñt fedem s agnitionẽ. Item in¬
sciter dicit᷑ credi qđ ñ ualet ui¬
deri. uam credi iam ñ pot̃: qđ ui¬
deri potest. Thomas aluid uidit.
aliud credidit. Hominẽ uidit. et
dm confessus ẽ dicens ds̃ m̃s et¬
noscamꝰ. ñ cognoscimꝰ ut credamꝰ.

Expanded text:
si spes est ex fide operante per dilectionem, si spes est ex fide operante per dilectionem, citur, quia charitas major est. Illa tamen opinio, ut mihi videtur, sic potest solvi. Spes est certitudo ex praecedentibus meritis, quod non debet intelligi ex meritis praecedentibus ipsam spem, quia nullum meritum spem praecedit, sed praecedentibus illud quod sperat. Hoc distat inter fidem et spem, quia fides de praeteritis, ut nativitas et passio Christi; et praesentibus, ut in altari verum corpus Christi; et futuris, ut immortalitas, etc. Spes autem de futuris tantum. Item fides de bonis et malis; spes de bonis tantum adipiscendis. Spes quippe alicujus incommodi magis debet desperatio a bonis, quam spes non habent fidem, sed agnitionem. Item iciter dicitur credi, quod non valet videri; nam credi jam non potest, quod videri potest. Thomas 1012 aliud vidit, aliud credidit; hominem vidit, et Deum confessus est, dicens: « noscamus, non cognoscimus ut credamus.
Abbreviated transcription (Latin):
pes est fiducia futuroꝵ honoꝵ
ex gratia dei. et ex bona consci¬
entia. De fide et spe sccłm quosclã
orit̾ caritas. que est amor dei ꝓpter
ipsum: et ꝓximi ꝓpter dm̃. De fide
credat᷑. Credi autẽ pot̃ qđ non sꝑat᷑
uel amatur. Licet naniq temꝑe si¬
mul sint : et ñ priꝰ fides que meri¬
tum habet quã spes & caritas. tñ
incausa fides p̾cedit spem: carita¬
tem. Na incde sꝑamus: et diligimꝰ
quia credimus. Similiter exspe
caritas. qͥa ideo diligunꝰ futura bo¬
na: qͥa sꝑamus. qđ enĩ speramꝰ nos
adepturos: illud diligimus. S qͥa
ut auctoritas dicit spes ẽ certitudo
ueniens exprececdentibꝰ meritis: itẽ
si ne meritis aliqͥd sperare ñ spes s
p̃sumptio debet dici. et sine cari¬
tate nullũ m̾itum uidet᷑ qͥbꝰdam.
qđ ex file & caritate spes. Ut enim
dicit augustinꝰ. De fide & operibus
fides quȩ̃ ꝑdilectionẽ oꝑatur. fun¬
dam̃tum est ñ fides demonũ. quia
ipsi credunt et contremis cunt. et

Expanded text:
pes est fiducia futurorum bonorum ex gratia Dei et bona conscientia. De fide et spe, secundum quosdam, oritur charitas, quae est amor Dei propter ipsum, et proximi propter Deum. De fide credatur; credi autem potest quod non speratur, vel amatur; licet tempore simul sint, et non prius fides meritum habeat, quam spes et charitas, tamen in causa fides praecedit spem et charitatem, quia inde speramus et diligimus, quia credimus. Similiter ex spe charitas, qna, quia speramus. Quod enim speramus nos adepturos, hoc diligimus. Sed quia, ut auctoritas dicit, spes et certitudo veniens ex praecedentibus meritis; et item: Sine meritis sperare non spes, sed praesumptio debet dici; et sine charitate nullum meritum: videtur quibusdam quod ex fide et charitate sit spes. Ut enim dicit Augustinus in lib. De fide et operibus: Fides quae per dilectionem operatur, fundamentum est: non fides daemonum qua ipsi credunt et contre
Abbreviated transcription (Latin):
Si habuero om̃nẽ fidẽ. caritatẽ
ñ habeam: nichil sum. uhi in¬
nuit. qđ fides sine caritate possit
haberi. S nulla uirtꝰ sine carita¬
te potest esse. Sane tam̃ potest
dici qđ fides oꝑans. ꝑdilectionẽ
sit uirtꝰ. sine dilectione ñẽ iurtꝰ.¬
Si opponit᷑. tunc st̃ due fides. ñ ta¬
men due s eadem aucta. Uncle
illud. Ad auge nobis fidem. Ut enĩ
ieronimꝰ dicit. qͣntũ credimꝰ. tan¬

Expanded text:
Si habuero omnem fidem, charitatem autem non habeam, nihil sum . » Ubi innuit quod fides sine charitate possit haberi, sed nulla virtus sine charitate potest esse. Sane tamen potest dici fides operans per dilectionem; sic virtus sine dilectione non est opponis: Tunc sunt duae fides; non tamen duae sunt, sed eadem aucta. Unde illud: « Adauge nobis fidem . » Ut enim Hieronymus dicit: Quantum credimus, tan
Abbreviated transcription (Latin):
dunt: ad decorẽ sunt: ad rellentiam.
s ñ ẽ meis uis ipsius sac̾m̃ti. Baptis¬
mũ enĩ int̾p̃tatur tinctio. pot̃ enĩ
baptismũ appellari ipsim elem̃tũ
orlo baptismi duplici mistersi sig¬
nificatione celebrat᷑. Recte enĩ t̾cĩo
m̃si estis qͥ accepistis baptisniũ in
noĩe sc̃e tͥnitatis. Recte enĩ t̾cio m̃si

Expanded text:
ntiam; sed non est in eis vis ipsius sacramenti. Baptismus enim interpretatur unctio. Potest enim baptismus appellari ipsum elementumordo baptismi duplici mysterii significatione celebratur. Recte enim tertio mersi estis qui accepistis baptisma in nomine
Abbreviated transcription (Latin):
baprismo. Item g̾goriꝰ leandro ep̃o de
fide nicħ offic̃ eccłiȩ consuetudo diu̾sa
quia cũ int̾bꝰ subsistencĩis una fubstã¬
cia ẽ rep̾hensibile nullatenꝰ pot̃ esse.
Infantẽ ihbaptisiate ł cer ł semel

Expanded text:
baptismo. Item Gregorius Leandro episcopo De tfide nihil officit Ecclesiae consuetudo diversa, quia dum tribus substantiis una substantia reprehensibile nullatenus potest infantem in baptismate vel ter, vel semel
Abbreviated transcription (Latin):
In suo sensu habundabat cypͥanꝰ. qm
semel mgebat inbaptismo paritulos.
qͥa ꝯd̾ intelligebat studiose iplebat.
bonis oꝑibꝰ habundando. licet in hoc
nesciꝰ delinqueret. S qͥa bonis oꝑibꝰ
habiuidabit. pꝰ ea correptꝰ adeo habũ¬
dauit altiori sensu .ter illos m̃gẽdo

Expanded text:
In suo sensu abundat Cyprianus, quando semel mergebat in baptismate parvulos, quia quod intelligebat studiose implebat bonis operibus abundando, licet in hoc nescius delinqueret, sed quia bonis operibus abundabat, postea correctus ad nos abundavit altiori sensu, ter illos mergendo.
Abbreviated transcription (Latin):
qd ⁊ matͥmontum appel¬
lat᷑ abinstitucione crea¬
toris anteqͣm peccassent
homines: sumpsit exor¬
dium. Legunꝰ enĩ ingene¬
si facta pͥma muliere. iu¬
homo patrẽ ⁊ matrẽ.⁊ ad herebit uxori suȩ.
am uunc demonstrandũ¬

Expanded text:
quod et matrimonium appellatur ab institutione Creatoris antequam peccassent homines sumpsit exordium. Legimus enim in Genesi, facta prima muliere, vihomo patrem et matrem et adhaerebit uxori suae . Jam nunc demonstrandu
Abbreviated transcription (Latin):
dit hanc caitsam ut uullum uiopia ex
qd ñ ẽ concedendran. quia si illud fieret
sepe bapti⁊ andirmn eẽt.
Si amatre causa necessitatis baptira¬
t᷑ filiꝰ: utr̃ auiro deberet seꝑari. Ds̃ de¬
dit romanꝰ pontifex dicit seꝑandũ eẽ
nicationis uxor dimitti potest.d¬

Expanded text:
dit hanc causam ut nullum inopia excdit hanc causam ut nullum inopia excQuod non est concedendum; quia si illud fieret, saepe baptizandum esset. Si a marre causa necessitatis baptizatur filius, utrum a viro debet separari, Deusdedit Romanus pontifex dicit separandam esse. nicationis uxor dimitti debet
Abbreviated transcription (Latin):
inimice. cõmemorationẽ tam̃ tͥnitatis
in mergit᷑. si rebaptir andꝰ sit. Aug
inde nicħ distinit. sic uide loquens.
Si totũ ludicre ⁊miee mimice ⁊ iocu¬
latorie agit: utr̃ approbandus eẽt bap¬
tismus qui sic daret᷑. Diuinũ oracłm
implorandũ eẽ ceuserem. S ñ iudetͥ¬
sapientibꝰ qd debeat baptismũ dici ubi
ñ ẽ uitentiq baptizandi sicuti ⁊ mulie¬
res qnͣdo iubabneũ inn̾gunt pueros.
inuocant nomen triuitatis. s quia bap¬
tizare ñ iutendĩt ñ ẽ baptismũ. In om̃i
sacram̃to ista duo necessaria sunt ut for¬
ma sacram̃ti seruet᷑. ⁊ intentio illud ce¬
lebrandi habeatur.
fiat. harmo suꝑ epłam ad roma¬
nos. Exit aliqͥs quare in aqua solũ mͦ⁊
ñ aliqͣndo inuino baptismũ consecͥtur.
Cui respondit beatꝰ ambrosius. Icͥco u¬
nifomt̾ id fieri inaqua: ut intelligat᷑
qđ sicut aqua sordes corꝑis aut uestis ab-¬
luit: ita baptismũ macłas aĩȩ sordesos.
uicioꝵ enxundando abstergit. Aug̃ red¬

Expanded text:
commemoratione tamen Trinitatis immergitur, si rebaptizandus sit. Augustinus inde nihil definit, sic tamen loquens: Si totum ludicre, mimice, joculatorie agitur, utrum approbandus esset baptismus qui sic daretur, divinum oraculum implorandum esse censerem. Sed non videtusapientibus quod debeat baptismus dici ubi non est intentio baptizandi; sicut et mulieres quando in balneum immergunt pueros, invocant nomen Trinitatis; sed quia baptizare non intendunt non est baptismus. In omni enim sacramento ista duo necessaria sunt, ut forma sacramenti servetur et intentio illud celebrandi habeatur. fiat, Haimo super Epistolam ad Romanos: Quaerit aliquis quare in aqua solummodo et non aliquando in vino baptismus consecretur. Cui respondit beatus Ambrosius idcirco uniformiter id fieri in aqua, ut intelligatur quod sicut aqua sordes corporis aut vestis abluit, ita baptismus maculas animae sordesque vitiorum emundando abstergit. Augustinus red
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥs corrupte ꝓfert uerba illa
utrum baptismũ sit̾ ł ñ. ⁊ atharias p¬
pape bouefacio. Retulerunt mͥ nuncii
tui qđ fu̾it sacerdos ineadẽ piuncia. qͥ
latinã linguã penitꝰ ignor̾abat. Et dũ
baptiraret nescleus latine loqͥ infriges
linguam diceret. baptizo te in noĩe pa
s ꝓ sola ignoranda romane locutionis
infrigendo linguam: qd fupra faci su¬
mus baptizans dixisset. ñ possuinus
consentire ut denuo baptizentur

Expanded text:
is corrupte profert verba illa, utrum baptismus sit an non? Zacharias papa Bonifacio: Retulerunt mihi nuntii tui quod fuerit saLatinam linguam penitus ignorabat: et dum baptizaret, nescius Latini eloquii infringens linguam diceret: Baptizo te in nomine Pased pro sola ignorantia Romanae locutionis infringendo linguam, ut supra fati sumus, baconsentire ut denuo baptizentur
Abbreviated transcription (Latin):
beant. certũ eos ñ dampnari. Inca-¬
ritate enĩ nullꝰ dapnat᷑. s dicunt ñ
posse ẽẽ ut aliqͥs habeat fidẽ ⁊ cari¬
tatẽ. ⁊ moriat᷑ sine baptismo. Non eĩ
ut dicunt ꝑmitte̾t eũ ds̃ mori. sine
baptismo. s ut mͥ uidet̾ c̃ ipsi ñ suit
consiliarũ flei stultũ ẽ ⁊ tem̾rariũ
hoc affirmare. Itẽ qͥ hoc dicunt. scł
tyrio auctoritates nob̾ opponunt᷑.
qͥ ineccłia catholica sine baptisma¬
te sangͥnẽ fundunt. nec regnũ celoꝵ
pot̾ quis acciꝑe: nec uitã et̾nã. Itẽ
exdictis aug̃ ep̃i. Cathecuminũ qͣm¬
uis inbonis oꝑibꝰ defunctũ uitã hab¬

Expanded text:
beant, certum est eos non damnari. In chabeant, certum est eos non damnari. In charitate enim nullus damnatur. Sed dicunt non posse esse ut aliquis habeat fidem et charitatem et moriatur sine baptismo. Non enim, ut dicunt, permitteret eos mori sine baptismo. Sed, ut mihi videtur, cum ipsi non sint consiliarii Dei, stultum est et temerarium eos hoc affirmare. Item qui hoc dicunt, sciltyrio, auctoritates nobis opponunt: Aqui in Ecclesia catholica sine baptismate sanguinem fundunt, nec regnum coelorum potest quisquam accipere, nec vitam aeternam. Item ex dictis Anselmi episcopi: Catechuminum quamvis in bon
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Nõ enĩ sentenciã retctauit. s exem¬
plũ qđ de latͦne induxerat. Aug̃ uili
bro retractionis. Cũ dicerẽ iucẽ ba¬
ptismi passionẽ posse hr̃e. ñ satis ido¬
neũ posui exemplũ illiꝰ latͦnis. qͥautr̃
ñ fu̾it baptitatꝰ. incertũ ẽ. mag̃ qͥa bap¬
tizatũ fuisse credendũ ẽ. Ambrosiꝰ de
ualentiniano. Uentrẽ meũ doleo. ⁊t
ꝓpħico utar exemplo qͥa qͤm regeña¬
turꝰ eram amifi. Ille tam̃ gr̾am qͦm
poposc̃ ñ amisit. Istis auctoritatibus
patet qd̃ suffic̃ fides sine sacmento.
ñ habentibꝰ tempꝰ qd̾ ⁊ ratio ꝓbat. Sic̃
enĩ baptismũ sine pͥa ficde ualet par¬
iuilis ñ ualentibꝰ hab̾e fidẽ: ita fides
ñ ualentibꝰ habere sacͣm̃tũ debet uałe.
Item nullꝰ negabit ante baptismũ fi.¬
dem ⁊ caritatẽ posse haberi. Multi eñ
cũ fide ⁊ caritate ad baptismũ accedt̃.
Nullꝰ enĩ negabit eos tunc posse mo¬
ri. ⁊ si tc̃ morerent᷑ c̃ fidẽ ⁊ caritatẽ ha¬

Expanded text:
est. Non enim sententiam retractavit, sed exemplum quod de latrone induxerat. Augustinus in libro Retractationum: Cum dicerem vicem baptismi passionem posse habere, non satis idoneum posui exemplum illius latronis; quia utrum non fuerit baptizatus incertum est, magisque baptizatum fuisse credendum est. Ambrosius de Valentiniano: Ventrem meum doleo, et prophetico utar exemplo, quia quem regeneraturus eram amisi, ille tamen gratiam quam poposcit non amisit. Istis auctoritatibus patet quod sufficit fides sine sacramento non habentibus tempus, quod et ratio probat. Sicut enim baptismus sine propria fide valet parvulis non valentibus habere fidem, ita fides non valentibus habere sacramentum debet valere. Item nullus negabit ante baptismum fidem et charitatem posse haberi; multi enim cum fide et charitate ad baptismum accedunt. Nullus etiam negabit eos tunc posse mori; et si tunc morirentur cum fidem et charitatem ha
Abbreviated transcription (Latin):
falsum eẽt qd̾ marti. res sine baptis¬
mo saluarent᷑. Aug̃ de uinco baptis¬
mo libro qͦrto. Baptismi uicẽ aliqͣn
compłe passionẽ de latͦne illo cuiñ
baptizato dictũ ẽ hodie met̃ eris in
paradiso. Beatꝰ cy pͥanꝰ. Non leue docu¬
mentũ assũpsit. qd̾ etiã atq cosid̾as.¬

Expanded text:
falsum esset quod martyres sine baptismo salvarentur. Augustinus De unico baptismo, libro quarto, dicit baptismi vicem aliquando complere passionem, ut in latrone illo cui non baptizato dictum est: Hodie mecum eris in paradiso . Beatus Cyprianus non leve documentum assumpsit: Quod etiam atque etia
Abbreviated transcription (Latin):
tia rerũ sperandarum argu-¬
mentũ ñ apparentum. Sub¬
stantia rerũ sperandaꝵ qͥa ꝑfidem.
ut in mortalitas. et cet̾a. que in nobis
ꝑfidem iam subsistunt: Infut᷑o ꝑ
potest aliqͣndo ꝓbari humana ratio¬
ne. Ut siqͥs queret᷑. Unde scis partũ
uirginis: fut̾um ętiam statũ eled¬
toꝵ : Non habeo aliud arguintũ iisi
loqueret᷑ et miracła faceret. Et cũ
exmagna parte qͤ dixerunt iudeã
completa: cet̾a ñ dũbito cõplenda.
um qntum ad alios S hac diffi¬
ntione magis ostendit᷑ effectꝰ fidei :
quã quid ipsa sit. nec etiã om̃s par¬
des fidei comprehendit cũ sꝑauda
ñ p̾terita s fũt᷑a tantũ contineat.
Quare sic diffinuri pot̃. fides est
uoluntaria certitudo absentium.
supͣ opinionẽ: infra scientiã con¬
quia plꝰ est credere quã oppinari.
Infra scientiam: quia minꝰ est crecłẽ
quami scire. Ideo enĩ credimꝰ: ut ali¬
quando sciamus. De fide orit᷑ spes:
que sic diffiniri potest¬

Expanded text:
tia rerum sperandarum, argumentum non apparentium . Substantia rerum sperandarum quia per ut sunt immortalitas, et caetera quae in nobis per fidem jam subsistunt, in futuro possunt aliquando probari humana ratione. Ut si quis quaereret unde scis partum Virginis, futurum etiam statum electorum? non habeo aliud argumentum, nisi: loqueretur, et miracula faceret; et cum ex maxima parte quae dixerunt videam impleta, caetera non dubito complenda. um, quantum ad alios. Sed hac deffinitione magis ostenditur effectus fidei, quam quod sit ipsa, nec etiam omnes partes fidei comprehendit, cum speranda non praeterita, sed tantum futura contineat. Quare sic deffiniri potest fides: Est voluntaria certitudo absentium supra opinionem et infra scientiam conquia plus est credere, quam opinari; infra scientiam, quia minus est credere, quam scire. Ideo enim credimus, ut aliquando sciamus. De fide oritur spes, quae sic definiri potest
Abbreviated transcription (Latin):
fessio e pͥu actus cũ sui accusatione exesecta-¬
Ao. unde illud. Iustꝰ in pͥncipio sermonis
accusator ẽ sui Satisfactior post contessio¬
nem fit ꝑiecnta. orationes: cẽta bona oꝑa.
Coupunctio p̾cipit᷑ inꝓpħa uͥ ait. Scindite
corda ut̾a ⁊ ñ uestim̃ta ur̃a. Contessio ui
epła iacobi p̃cipit᷑ ut dic̃. Conficemuu al¬
terutr̃ ꝑ .ii. Satisfactio u ait ioħs facite¬
dignos fructus penitentię. Ithis qui ha-¬
bent cempꝰ ħ tͥa ft̃ necessaria. nec sufficit u¬
nũ site aliis. non enĩ suffic̃ corde confite¬
ri. nisi ore confiteat᷑ qͥ tempꝰ habet. nisi etiã
fructꝰ peuitentie faciat. U pponit̾ etiam de
hoc qđ maximꝰ ep̃c dicit. Inuenio inqͥd qd̾
petrꝰ fleuit. ũ uiuenio qͥd dixerit. Lacri¬
inas eiꝰ lego. satisfactionẽ ñ lego. lauat enĩ
teri. Occulte enĩ sacer doti confiteri suffic̃.¬

Expanded text:
oprii actus cum sui accusatione exsecratio. Unde illud: Justus in principio sermonis accusator est sui . Satisfactio post confessionem fit per jejunia, orationes, et caetera bona opera. Compunctio praecipitur in propheta ubi ait: Scindite corda vestra et non vestimenta vestra . Confessio in Epistola Jacobi praecipitur cum dicit: Confitemini alterutrfructus dignos poenitentiae . In his qui habent tempus haec tria sunt necessaria, nec sufficit unum sine aliis. Non enim sufficit corde confiteri nisi ore confiteatur qui tempus habet, nisi etiam fructus poenitentiae faciat. Opponitur de hoc quod maximus episcopus dicit: Invenio, inquit, quod Petrus fleverit, non invenio quid dixerit: lacrymas ejus lego, satisfactionem non lego; lavat enim teri; occulte sacerdoti confiteri qu
Abbreviated transcription (Latin):
sequeret᷑. qͥa ut ad regnũ celoꝵ ꝑueniat᷑ inad¬
ubtis penitentiã p̃ire oppordet. Penitentia ui¬
cipit atimore. qui ẽ initiũ sapiencientie ti-¬
more eiũ gehennali ad penitenciã hõ cõpel¬
litur. Iupenitencia considanda ħ tria. Cõpũtꝰ

Expanded text:
sequeretur; quia ut ad regnum coelorum perveniatur in adultis, poenitentiam praeire oportet. Poenitentia incipit a timore qui est initium sapientiae . Timore enim gehennalis poenae ad poenitentiam homo compellitur. In poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
festi heretici. querit᷑ utr̃ couficant corpꝰ
dampnationẽ: tat̃ conficiant. qͥa ordina¬
tione̾ ñ amiserunt. inqͣ dat̾ potestas il¬
lud conficiendi. Aliis uidet᷑ qđ nec exc̃õ¬
municati nec manifesti ħetici conficiũt
Aullꝰ enĩ iniꝑsa consecͤtione dic̃ offero
s offerimꝰ. ex ꝑsona tociꝰ eccłiȩ. Cũ aũ
alia sacͣm̃ta extra eccłiam possint fieri.

Expanded text:
retici, quaeritur utrum conficiant corpus damnationem tamen conficiant; quia ordinationem non amiserunt in qua datur potestas illud conficiendi. Aliis videtur quod nec exeommunicati nec manifesti haeretici conficiunt. Nullus enim in ipsa consecratione dicit offero, sed offerimus ex persona totius Ecclesiae. Cum autem alia sac
Abbreviated transcription (Latin):
q parte suã accipit. ꝑpartes inan-¬
diicat᷑ nanet uiteger cotꝰ incelo. totꝰ
uicorde tuo. Ecce iuxta sacre scrip¬
ture auctoritates integrũ & corru¬
ptũ manens inse arpꝰ xͥ manduca¬

Expanded text:
 partem suam accipit; per partes manducatur et manet integer; totus in coelo, totus in corde tuo. Ecce juxta sacrae Scripturae auctoritates integrum et incorruptum manens in se corpus C
Abbreviated transcription (Latin):
corruptores edꝵ iuxerunt. S pociꝰ
intelligendũ ẽ ñ eũ int̾dictũ eẽ
penitenciã nisi qͣmdut nisi qͣmdiu
ipsi eaꝵ corruptores. simul in suo
rint. hoc eiũ sequens similitudo de
muliere ꝓpͥum habente c̃iugẽ sacis¬
declarat. ⁊ c̃ alio fornicante. cui ñ pot̃
negari penitencia. quãius eiꝰ corrup¬
tor uuuat si ab eiꝰ consortio ⁊ acrimi¬
ne recesserit. Uirginibꝰ autẽ ñ uela¬
tis qͣmius uoto se ad continentiã astͥn¬
xeruit: iudet̾ in nocentiꝰ concede pꝰ
nit. Hȩe que ñdũ sacro uelamine tecͥ¬
te tam̃ inpposito uirginali semꝑ
se simulauerunt ꝑman̾e. licet ue¬
late ñ fiu̾nt si forte nupseruit. his

Expanded text:
nt. Sed potius intelligendum est non eis interdictam esse poenitentiam nisi quandiu ipsae et earam corruptores simul in suo rint. Hoc enim declarat sequens similitudo de muliere proprium habente conjugem et cum alio fornicante; cui non potest negari poenitentia quamvis corruptor ejus vivat si ab ejus consortio et a crimine recesserit. Virginibus autem non velatis, quamvis voto se ad continentiam astrinxerint, videtur Innocentius concedere in  vero quae necdum sacro velamine tectae, tamen in proposito virginali semper se simulaverunt permanere, licet velatae non fuerint, si forte nupserint, his
Abbreviated transcription (Latin):
ritatẽ quȩ illas inc̃iugio pꝰuotũ
suit heremite. siue monachi. suie
clerici nullo mͦ liceat eis pꝰ uocũ in¬
ire conuigiũ. De laicis aut̃ qͥ uotũ
faciunt nec assumunt religionis
debitũ dubitant an possunt fac̾e

Expanded text:
tum sint eremitae sive monachi sive clerici, nullo modo liceat eis post votum inire conjugium. De laicis autem qui votum faciunt nec assumunt religionis habitum, dubitatur an possint facere
Abbreviated transcription (Latin):
si placeret deo ⁊ alit̾ ag̾e si ipse uellet.¬
Et ex hac auctoritate ⁊ ex hoc qđ ipsa ñ¬
renuit desponsari manifeste apparet
eam. anteqͣ. desponsaret᷑ cõtinẽtiã non
uouisse qͦd tam̃ certũ ẽ eam ⁊ uirũ eiꝰ
pꝰea ꝓmisisse: ex quo utͥq misteriũ do¬
minicȩ uicarnationis angło reuelante
innotuit.

Expanded text:
si Deo placeret, et aliter agere si ipse vellet. Ex hac auctoritate et ex hoc quod ipsa renuit non desponsari, manifeste apparet eam antequam desponsaretur continentiam non vovisse; quod tamen certum est eam et virum ejus postea promisisse, ex quo utrique mysterium Dominicae incarnationis angelo revelante innotuit.
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ castitatẽ ñ solũ nub̾e. s etiã nub̾e
uelle dampnabile ẽ. Hoc loco p̃mi¬
ttendũ eẽ ñ arbitror. qđ beda in
ex posicione suꝑ lucã uidet᷑ affir¬
mare. beatam mariã anteꝗmnils¬

Expanded text:
tatem non solum nubere, sed etiam nubere velle damnabile est. Hoc loco praetermittendum esse non arbitror quod Beda in expositione super Lucam videtur affirmare: Beatam Mariam vi