comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quibus postea nomina diuersa dedit racõ. Nanque mdi
ad indo flumine dicti sunt. qui aboccidentali parte eos in¬
cludit. Seres aproprio oppido nomen sortiti sunt. gens
adorientem sita apud quos de arboribus lana texitur
De quibus est illud ignoti facie sed noti uellere seres.
angaride populi sunt inter assirios indosqz in ha
circa gangen fluuium unde eciã gangaride mĩcupati st̃.
¶Ircam dicti a silua ircania ubi sunt plurime eigres. Kac¬
triam sate fuerũt qui suorum factione a sedibus suis
pulsi iuxta bactrion orientis fluuium consederunt ex¬
cuius uocabulo nomen sortiti sunt. Huius gentis rex fuit
zoroastres inuentor magice artis.
¶Parthi quoq ⁊ ip̃i ab scitis originem trahunt fuerũt em̃
eorum exules quod etiam eorum uocabulo manifestatur.
Nam scitico sermone exules partici dicuntur. hi similil
ut hac trioni domestias sediciomb saicia pulsi solitũdĩes

Expanded text:
quibus postea nomina diversa dedit ratio. Namque Indi quibus postea nomina diversa dedit ratio. Namque Indi ab Indo flumine dicti sunt, qui ab occidentali parte eos includit. Seres a proprio oppido nomen sortiti sunt, gens ad Orientem sita, apud quos de arboribus lana contexitur. De quibus est illud: Ignoti facie, sed noti vellere Seres. Gangaridae populi sunt inter Assyrios Indosque, habitantes circa Gangen fluvium. Unde etiam Gangaridae nuncupati sunt. Hircani dicti a silva Hircania, ubi sunt plurimae tigres. Bactriani Scythae fuerunt, qui suorum factione a sedibus suis pulsi iuxta Bactrcujus vocabulo et nomen sortiti sunt. Hujus gentis rex fuit Zoroastes inventor magicae artis. 44. Parthi quoque, et ipsi a Scythis originem trahunt. Fuerunt enim eorum exsules, quod etiam eorum vocabulo manifestatur; nam Scythico sermone EXSULES Parthi dicuntur. Hi similiter, ut Bactriani, domesticis seditionibus, Scythia pulsi, solitudines
Abbreviated transcription (Latin):
tim aquo citu id est cipri aquibz hodieq urbs citius no-¬
minatur. Dodamm a quo rodi. Hee sunt gentes de stirpe
iafech que athauro monte ad aquilonem mediam par¬
tem asie ⁊ omnem europam usqz ad occeanum britaniicũ
possident nomina et locis ⁊ gentibz relinquentes de quibz
postea iimutata fsunt plurinia. Cetera permanent ut
fuerunt. nam multarũ gentiũ uocabula partim marise¬
runt. ita ut hodieqz appareat ut fuerũt deriuata. sicut
exassur assuui. Ex heber hebrei. Partim uero temporis ue¬
tustate ita mutata sunt ut uix homines doctissimi antiqͥs¬
simas historias perscrutantes nec omnium sed aliquaꝵ
ex istis origines gentium potuerunt reꝑire. Nam ꝙ ex fi¬
lio chai qui uocabatur mesdram uel mestai egypeu sĩt
exorti nulla hic resonat origo uocabuli sicut ut nec ethio¬
pum qui dicuntur ad eum filium cham pertinere qui chus
appellatus est. Et sic non omma considerentur plurima
tamen gentium mutata ꝙͣz manentia uocabula apparẽt.

Expanded text:
thim, a quo Citii, id est Cyprii, a quibus hodieque urbs Citium nominatur. Dodanim, a quo Rhodii. Haec sunt gentes de stirpe Iaphet, quae a Tauro monte ad aquilonem mediam partem Asiae et omnem Europam usque ad Oceanum Brittanicum possident, nomina et locis et gentibus relinquentes; de quibus postea inmutata sunt plurima, cetera permanent ut fuerunt. Nam multarum gentium vocabula partim manserunt, ita ut hodieque appareat unde fuerant derivata, sicut ex Assur Assyrii, ex Heber Hebraei: partim vero temporis vetustate ita mutata sunt, ut vix homines doctissimi antiquissimas historias perscrutantes, nec omnium, sed aliquarum ex istis origines gentium potuerunt reperire. Nam quod ex filio Cham, qui vocatur Mesraim, Aegyptii sunt exorti, nulla hic resonat origo vocabuli, sicut nec Aethiopum, qui dicuntur ad eum filium Cham pertinere qui Chus appellatus est. Et si omnia considerentur, plura tamen gentium mutata quam manentia vocabula apparent;
Abbreviated transcription (Latin):
est callidum. Unde ⁊ formosos dicimus quib calor sãgiũs
ex rubore pulchritudinem creat. De forcipe ita in isaia le¬
gitur. et uolauit ad me unus de seraphin ⁊ in manu eius
calculus quem forcipe tulerat. de altari. Unde in forcipe qt
calailus comprehenditur. duo testamenta designãtur: q̃
inter se hoiritussancti unione sociantur ⁊ uerbum dei ad
purgandum labia prophete per angelica ministeria affert
ut populo digne possit muiciare uoluntatem dei. Lima dc̃a
cay lene faciat. nam lunum lene est. inquo bom dactoris
exprim potest officium: qui mentes hominum iocundis
sermonibus lemficat et placidum facit ad audiendum
uerbum dei. et ad perficiendum bonis operibus uolunte
De fabricis parietum .

Expanded text:
est calidum. Unde et formosos dicimus, quibus calor sanguinis est calidum. Unde et formosos dicimus, quibus calor sanguinis ex rubore pulchritudinem creat. De forcipe ita in Isaia legitur: Et volavit ad me unus de seraphin, et in manu ejus calculus quem forcipe tulerat de altari . Unde in forcipe, qua calculus comprehenditur, duo Testamenta designantur, quae inter se Spiritus sancti unione sociantur, et verbum Dei ad purgandum labia prophetae per angelica ministeria affert, ut populo digne possit nuntiare voluntatem Dei. Lima dicta eo quod lene faciat; nam limum lene est, in quo boni doctoris exprimi potest officium, qui mentes hominum jucundis sermonibus lenificat, et placidum facit ad audiendum verbum Dei, et ad perficiendum bonis operibus voluntatPRIMUM. De fabricis parietum.
Abbreviated transcription (Latin):
tui cum dicitur: domus autẽ cum edificaretur lapidib de
dolatis atq perfectis edificata est. malleus ⁊ securis: om̃e
ferramentũ non sunt audita in domo cũ edificaretur. Qiud
enm domus illa insi sanctam ecclĩam quam in celestibus
dominus in hĩtat figurabat: ad cuius edificacõem electorum
aĩe quasi quidam expoliti lapides deferuntur. qui cũ edificã¬
tur in celis nullus illic iã discipline malleus resonat: quia
doiati atqz perfecti illuc lapides ducimur ut locis iuxta me¬
ritum congrius disponamur. Item mallei sunt cõminacões
diuine aduersus peccatores ut in iheremia: none uerba mea
sunt sicut ignis ⁊ sicut malleus conterens petras. Item mal¬
lei flagella peccatorum sicut salomon dicit mallei stultos
corpora percucientes. forcipes quasi ferricipes eay ferrum
candens capiant teneantqz suie quõd ab his aliquid for¬
uũ capimus ⁊ tenemus. quasi foruicapes nam foruum

Expanded text:
tur cum dicitur: Domus autem cum aedificaretur, de lapidibus tur cum dicitur: Domus autem cum aedificaretur, de lapidibus dolatis atque perfectis aedificata est: malleus et securis et omne ferramentum non sunt audita in domo, cum aedificaretur . Quid enim domus ille, nisi sanctam Ecclesiam, quam in coelestibus Dominus inhabitat, figurabat: ad cujus aedificationem electorum animae, quasi quidam expoliti lapides, deferuntur: qui cum aedificantur in coelis, nullus illic jam disciplinae malleus resonat: quia dolati atque perfecti illuc lapides ducimur, ut locis juxta meritum congruis disponamur. Item mallei sunt comminationes divinae adversus peccatores, ut in Jeremia: Nonne verba mea sunt sicut ignis, et sicut malleus conterens petras . Item mallei, flagella peccatorum, sicut Salomon dicit: Mallei stultorum corpora percutientes . Forcipes quasi ferricipes, eo quod ferrum candens capiant teneantque, sive quod ab his aliquid forvum capimus et tenemus, quasi forvicapes, nam forvum
Abbreviated transcription (Latin):
malleus uocatus. quia dum quid calet et molle est cedet
et producet: in scriptura emi sacra mallei nomie aliquã¬
do diabolus designatur. per quem nnc delinquentiũ cul¬
pe feriuntur: aliquando uõ percussio celestis accipitur
quia uel electi supernos ictus sencunt. ut aprauis itmneribus
corrigantur: uel iusta ira reprobos percutit ut iam supplicia
eterna preuemens quid eciam in posterũ mereantur ostendͭ
Ilam quia appellacõe mallei antiquus hostis exprimitur
propheta testatur: cum super eum uim extremi iudicii con¬
templatur dicens. Quomodo confractus est et contritus
malleus unuerse terre. Ac si diceret. eum per quem uascu¬
la sua dominus in ministerii usu formanda. percutit. quis
perpendat quo turbine uemiente extremo iudicio in eterna
damnacione confringat. Rursum per malleum percussio ce¬
lestis exprimitur: quod salonone templum edificante signa¬

Expanded text:
Malleus vocatus: quia, dum quid calet et molle est, caedit Malleus vocatus: quia, dum quid calet et molle est, caedit et producit: in Scriptura enim sacra mallei nomine aliquando diabolus designatur, per quem nunc delinquentium culpae feriuntur: aliquando vero percussio coelestis accipitur: quia vel electi supernos ictus sentiunt, ut a pravis itineribus corrigantur: vel justa ira reprobos percutit, ut jam supplicia aeterna praeveniens, quid etiam in posterum mereantur, ostendit. Nam quia appellatione mallei antiquus hostis exprimitur, Propheta testatur, cum super eum vim extremi judicii contemplatur, dicens: Quomodo confractus est et contritus malleus universae terrae? Ac si diceret: eum, per quem vascula sua Dominus in ministerii usu formanda percutit, quis perpendat, quo turbine, veniente extremo judicio, in aeterna damnatione confringat. Rursum per malleum percussio coelestis exprimitur: quod Salomone templum aedificante signa
Abbreviated transcription (Latin):
sẽd intudem. eoꝙ in ea metallum tunditur hoc est tendat᷑.
Unde ⁊ tudis malleus atudendo id ẽ tendendo dictus. De in¬
cude autem ita in libro iob scriptum est cum de leuiathan
narratur. cor eius irrumpitur quasi lapis et stringetur
quasi malleatoris incus. Incudem quippe malleator solie
aptam percussionibus figit. Ad hoc nãqz incus statuitur
ꝑt crebris ictibus feriatur. Leuiathan ergo ut malleato¬
ris incus stringitur: quia inferni uniculis coartabitur
ut eterni supplicii continua percussione tundatur. Q ui
modo quoqz percucitur. dum iusti quiqz illo in insidus uis¬
gilante. sed doloribus tabescente saluantur. In incude au¬
tem alia uasa formantur. ip̃e uero tot percussionibz in bas
alud non transfertur. Recte ergo leuiathan iste icudi cõ¬
paratus est quia nos illo persequente componimur. ip̃e
autem semper percutitur. et in uas utile mĩquam mutal

Expanded text:
sed intudem, eo quod in ea metallum tundatur, hoc est, tendatur. sed intudem, eo quod in ea metallum tundatur, hoc est, tendatur. Unde et tudes malleus, a tundendo, id est, tendendo dictus. De incude autem ita in libro Job scriptum est, cum de Leviathan narratur: Cor ejus irrumpitur quasi lapis, et stringetur quasi malleatoris incus . Incudem quippe malleator solis aptam percussiut crebris ictibus feriatur. Leviathan ergo ut malleatoris incus stringitur, quia inferni vinculis coarctabitur, ut aeterni supplicii continua percussione tundatur. Qui modo quoque percutitur, dum justi quique, illo in insidiis vigilante, sed doloribus tabescente, salvantur. In incude autem alia vasa formantur, ipsa vero tot percussionibus in vas aliud non transfertur. Recte ergo Leparatus est: quia nos illo persequente, componimur: ipse autem semper percutitur, et in vas utile nunquam mutatur.
Abbreviated transcription (Latin):
mundi partibz populum isrãel uel ceteros humiles serui¬
tutis pondere deprimentes. ut in zacharia. et ecce quatuo
fabri. Fabrica duobz rebus constat uentis ⁊ flamina. flant¬
ma uo proprie fornacis est dicta ꝙ flatu follium excitetur
fornar uõ ab igne uocata. fos enim ignis est. Caminus foc
nar grecum est diriuatum a cauma: fornar enim sue ca¬
minus aut tribulacõem miniam presentis temporis tipi¬
ce exprimere potest: ut est illud testimonium propheticũ.
liberauit uos domnius de fornace ferrea. hoc est egipto uhi
populus dei grandi tribulacõe. uerabatur: aut gehemie tor¬
mentum significat. ut ẽ illud in euangelio mittite eos in
caminum ignis ubi erit fletus ⁊ stridor dentium.
¶Incus est in quo ferrum tunditur acedendo dictus. eoq il¬
lic aliquud cudamus id ẽ feriendo producamus. Cudere enĩ
cedere ⁊ ferire est. ueteres autem non in cudem uocabant

Expanded text:
mundi partibus populum Israel, vel caeteros humiles servimundi partibus populum Israel, vel caeteros humiles servitutis pondere deprimentes, ut in Zacharia: Et ecce quatuor fabri . Fabrica duabus rebus constat, ventis et flamma. Flamma vero proprie fornacis est dicta, quod flatu follium excitetur. Fornax vero ab igne vocata: phos enim ignis est. Caminus est fornax, Graecum est derivatum a cauma: fornax enim sive caminus aut tribulationem nimiam praesentis temporis typice exprimere potest: ut est illud testimonium propheticum: Liberavit vos Dominus de fornace ferrea , hoc est, Aegypto, ubi populus Dei grandi tribulatione vexabatur: aut gehennae tormentum significat, ut est illud in Evangelio: Mittite eos in caminum ignis, ubi erit fletus et stridor dentium . Incus est, in quo ferrum tunditur, a cudendo dictus: eo quod illic aliquid cudamus, id est, feriendo producamus. Cudere enim caedere et ferire est. Veteres autem non incudem vocabant,
Abbreviated transcription (Latin):
que obscuracõe solis contrahitur auriliare certum est.
in opere quoqz aliud gignit primis ignibus. aliuud secũ¬
dis. aliud tercus. Habet quoqz ⁊ aliam in se diuersitatẽ
ignis. nam alius est qui usui humano. alius qui in
iudicio apparet diuino. sue qui de celo fulmen astrin¬
git. siue qui de terra per uertices montium eructuat.
Ignis autem dictus quod nchil gigni potest ex eo. est
De ignis autem iistica significacõe iam supenus dictũ
est. ubi de quatuor elementis disputatum ẽ. Si autẽ
quis hec que hic scripta sunt ill comparare uoluerit. ꝑ
efficientias carum forsitam ad huc plura misteria inde
poterit explanare. Faber uero deus intelligitur pro eo
ꝙ omnem fabricam celi ⁊ terre operatus sit ut in euan¬
gelio. none hic est fabri filius. fabri sancti predicato¬
res sicut regum liber dicit porro faber ferrarius non in¬
uemebatur in israel. fabri regna agentium aquatuor

Expanded text:
quae obscuratione solis contrahitur, auxiliari certum est. quae obscuratione solis contrahitur, auxiliari certum est. In opere quoque aliud gignit primis ignibus, aliud secundis, aliud tertiis. Habet quoque et aliam in se diversitatem ignis: nam alius est, qui usui humano: alius, qui in judicio apparet divino: sive qui de coelo fulmen astringit: sive qui de terra per vertices montium eructuat. Ignis autem dictus, quod nihil gigni potest ex eo, est De ignis autem mystica significatione jam superius dictum est, ubi de quatuor elementis disputatum est. Si autem quis haec quae hic scripta sunt, illis comparare voluerit, per efficientias earum forsitan adhuc plura mysteria inde poterit explanare. Faber vero Deus intelligitur, pro eo quod omnem fabricam coeli et terrae operatus sit, ut in Evangelio: Nonne hic est fabri filius? Fabri, sancti praedicatores, sicut Regum liber dicit: Porro faber ferrarius non inveniebatur in Israel . Fabri regna gentium a quatuor
Abbreviated transcription (Latin):
hinc dirinatũ est nomen ad alias artiue aiẽt¬
cias fabros uel fabricas dicere. sed cum adicitiã.
ut faber lignarius ⁊ reliqua propter operis salicet firmita¬
tem in fabrorum autem fornace gentiles uulcanum aucto¬
rem dicunt. figuraliter uulcanum ignem significantes
sine quo nullum metalli genus fundi extendiqz potest.
Nichil ẽ enm pene quod igne non efficiatur. Alibi enĩ
uitrum. alibi argentum. alibi plunbum. alibi mi¬
nium. alibi pigmenta. alibi medicamina efficit. igue
lapides in es resoluuntur. Igne ferrum gignitur ac doma¬
tur. igne aurum perfictur. Igne cremato lapide cemẽta.
et parietes ligantur. Lapides ingros lignis loquendo cã¬
dificat. ligna candida urendo obfuscat. Carbones ex
prima fulgida ingros facit. de lignis diuis fragiles de
putribilibus in putribiles reddit. stricta soluit. soluta
nngit: dura mollit. mollia dua reddit. habet⁊
dicaminis usum. Nam sepe ruri prodẽ. pestilencie quoqz

Expanded text:
hinc derivatum est nomen ad alias artium matehinc derivatum est nomen ad alias artium materias fabros vel fabricas dicere: sed cum adjectione, ut faber lignarius, et reliqua, propter operis scilicet firmitatem: in fabrorum autem fornace gentiles Vulcanum auctorem dicunt: figuraliter per Vulcanum ignem significantes, sine quo nullum metalli genus fundi extendique potest. Nihil est enim pene quod igne non efficiatur. Alibi enim vitrum, alibi argentum, alibi plumbum, alibi minium, alibi pigmenta, alibi medicamina efficit. Igne lapides in aes resolvuntur. Igne ferrum gignitur ac domatur. Igne aurum perficitur. Igne cremato lapide caementa et parietes ligantur. Lapides nigros ignis coquendo candificat: ligna candida urendo obfuscat. Carbones ex pruna fulgida nigros facit, de lignis duris fragiles, de putribilibus imputribiles reddit, stricta solvit, soluta restringit, dura mollit, mollia dura reddit, habet et medicaminis usum. Nam saepe ruri prodest. Pestilentiae quoque,
Abbreviated transcription (Latin):
intencoĩs. Coma capitis elacio superbe mentis. ceruir
uero contumacia inique actionis. et conopeum hoc ẽrete
muscarum insidias significat dolose cogitacoĩs. Comnẽ¬
dat ergo iudich nr̃a puelle sue ostiorum custodiam: quia
sancta ecclia unicuiqz fidelium catholice fidei precipit
habere obseruantiam. Drat ip̃a cum lacrimis: quia suꝑ¬
num aurilium poscit intima deuocõe cordis. Accedit ad
columnam ⁊ exsoluit pugionem perquem hostis ne
quissimi amputet caput: cum demdata malicia diui
cordis abscidit ab hoste occasionem proterue temptad¬
nns. Aufert ⁊ canopeum. quia fraudes eius detegit quib
simplices et in cautos implicare contendit: sicq truncũ
hostis corpus euoluit cum ipsum micium ex omni parti
infirmum ⁊ debilem ẽẽ ostendit. ut eo facilius bella¬
tores cristi. confidant hostem nequissimum se uincere
Aper afaciendo ferro impositum nomen habetit

Expanded text:
intentionis; «coma capitis» elatio superbae mentis; «cervix» intentionis; «coma capitis» elatio superbae mentis; «cervix» vero contumacia iniquae actionis; et «conopeum», hoc est rete muscarum, insidias significat dolosae cogitationis. 6 Commendat ergo Iudith nostra «puellae suae» ostiorum custodiam, quia sancta ecclesia unicuique fidelium catholicae fidei praecipit habere observantiam. «Orat ipsa cum lacrimis», quia supernum auxilium poscit intima devotione cordis. «Accedit ad columnam et exsolvit pugionem», per quem hostis nequissimi amputet caput: cum denudata malitia duri cordis abscidit ab hoste occasionem protervae tentationis. Aufert et conopeum: quia fraudes ejus detegit, quibus simplices et incautos implicare contendit: sicque truncum hostis corpus evolvit, cum ipsum inimicum ex omni parte infirmum et debilem esse ostendit: ut eo facilius bellatores Christi confidant hostem nequissimum se vincere aber a faciendo ferro impositum nomen habet:
Abbreviated transcription (Latin):
ter repletur. cum in fine suo humani generis sũm
concluditur. quam educunt ⁊ secus litus sedent: quia sicut
mare seculum ita seculi finẽ significat litus maris in quo
scilicet fine bomi pisces in uasis eliguntur. mali proicũt᷑
foras quia ⁊ electus quisqz in tabernacula eterna recipit᷑
et eterm luce regni perdita ad exteriores tene bras reprobi
pertrahuntur. Nam retia aliquando decepcõem diaboli
designant. ut in psal. Cadent in reciaculo eius peccatoris.
Conopeum rete qua culices excluduntur in modum ten¬
torii quo magis alexandrini utuntur quia ibi ex in lo
culices copiosi nascuntur. unde et conopeum dicitur nã
canopeus egyptus ẽ. legitur quoqz in libro iudith de ho¬
loferne quod habuerit canopeum ⁊ usus eẽt illo. Colum¬
na que erat ad caput lectuli holofernis significat duriciã
praui cordis que errorem genuit malefide securitatis.
gladius qui in ea ligatus pendebat malicia est inique

Expanded text:
ter repletur, cum in fine suo humani generis summa ter repletur, cum in fine suo humani generis summa concluditur. Quam educunt, et secus littus sedent, quia sicut mare saeculum, ita saeculi finem significat littus maris. In quo scforas: quia et electus quisque in tabernacula aeterna recipitur; et aeterni luce regni perdita, ad exteriores tenebras reprobi pertrahuntur. Nam retia aliquando deceptionem diaboli designant, ut in Psalmo: Cadent in retiaculo ejus peccatores . Conopeum retes, qua culices excluduntur in modum tentorii, quo magis Alexandrini utuntur, quia ibi ex Nilo culices copiosi nascuntur: unde et conopeum dicitur: nam Canopea Aegyptus est. Legitur quoque in libro Judith de Holopherne , quod habuerit conopeum et usus esset illo. Columna, quae erat ad caput lectuli Holophernis, significat duritiam pravi cordis, quae errorem genuit malefidae securitatis: gladius, qui in ea ligatu
Abbreviated transcription (Latin):
funda genus est piscatorie retis dicta ab eoꝙ infundum
mittatur. idem eciam aiactando iaculum dicitur. plautus.
Probus quidem antea iaculator eras. Tragum genus ret̾
ab eo ꝙ trahitur nuncupatum. Ip̃a est et uerriculum. uer¬
rere emm trahere est. Recia siue sagena predicacõem imisti¬
ce designant euangelii. Unde ⁊ apostoli tipiei piscatores
adomino mittuntur in mare ip̃ius seculi ut dogiatibus
sius eruant homines aberroribus nundanis et perducãt
ad rectam fidem dei. De sagena uero ita in euangelio legit᷑
Simile est regnum celorum sagene missẽ in mare ⁊ ex omni
gene piscium congreganti. Quam cum impleta cẽt educẽ
trahitur. ne in eterne mortis profunda mergatur. que ex
omni genere piscium congregat. quia ad peccatorũ ueniã
sapientes et fatuos. liberos ⁊ seruos diuites et pauperes.
fortes ⁊ in firmos uocat. Unde per psalimstam de eo dicitur.
Ad te omnis caro ueniet. Que sagena scilicet tune uniuer¬

Expanded text:
Funda genus est piscatoriae retis, dicta ab eo quod in fundum Funda genus est piscatoriae retis, dicta ab eo quod in fundum mittatur: eadem etiam a jactando jaculum dicitur. Plautus: Probus quidem antea jaculator eras. Tragum genus retis, ab eo quod trahitur, nuncupatum. Ipsa est et verriculum: verrere enim trahere est. Retia sive sagenae praedicationem mystice designant Evangelii. Unde et Apostoli, typici piscatores, a Domino mittuntur in mare istius saeculi, ut dogmatibus suis eruant homines ab erroribus mundanis, et perducant ad rectam fidem Dei. De sagena vero ita in Evangelio legitur: Simile est regnum coelorum sagenae missae in mare, et ex omni genere pisctrahitur, ne in aeternae mortis profunda mergatur. Quae ex omni genere piscium congregat, quia ad peccatorum veniam sapientes et fatuos, liberos et servos, divites et pauperes, fortes et infirmos vocat. Unde per Psalmistam Deo dicitur: Ad te omnis caro veniet . Quae sagena, scilicet, tunc universali
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est spiritali impulsu ad cursum uite bone. suie male
ad interitũ impelluntur. Spiritus enĩ dei bonus deducit.
in uiam rectam: et nequam spiritus in uiam prauam
in usum luminis fuerunt arcundati cera. uende
et funalia. restes funt siue quod rates contineãt
seu quod ħis retes tendantur. Rudentes sunt funee naut¬
um ex minio stridore ita dicti. Iunes uero siue mdenaĩas.
retmacula exprimere possunt uoluptatum que et aĩãs
hominum ne in precipicium ruant retinent. Fums fides tri-¬
nitatis ut in salonione. fumis triplex difficile rumpitur. fu¬
nes populi fideles in trinitatis fide contexti ut in psal. funes
ciderunt michi in preclaris. funes prolongatio pec
ut in ysaia. Ue qui trahitis iniquitates in funiculis ua
quibus tenduntur. Minus autem rete simplagiũ
dicitur aplagis. nam proprie plagas dici funes
illos quibũs recia tenduntur. circa miã ⁊ suminã partem

Expanded text:
hoc est, spiritali impulsu ad cursum vitae bonae, sive malae hoc est, spiritali impulsu ad cursum vitae bonae, sive malae ad interitum impelluntur. Spiritus enim Dei bonus deducit in viam rectam: et nequam spiritus in viam pravam.in usum luminis fuerunt circumdati cera: unde et funalia. Restes sunt, sive quod rates contineant, seu quod his retes tendantur. Rudentes sunt funes navium ex nimio stridore ita dicti. Funes vero sive rudentes retinacula exprimere possunt voluptatum, quae et animas hominum, ne in praecipitium ruant, retinent. Funis, fides Trinitatis, ut in Salomone: Funis triplex difficile rumpitur . Funes populi fideles in Trinitatis fide contexti, ut in psalmo: Funes ceciderunt mihi in praeclaris . Funes prolongatio peccatorum, ut in Isaia: Vae qui trahitis iniquitates in funiculis vanquibus tenduntur. Minus autem rete simplagium dicitur a plagis: nam proprie plagas dicimus funes illos quibus retia tenduntur circa imam et summam partem.
Abbreviated transcription (Latin):
silla uncinus ferreus uel ligneus ad quem in litore defipum
sunes nauium illigantur. de quo ennius. tonsillas capi¬
unt configunt litus ad uncas. Anchora dens ferreus ex gre¬
ca echimologia nomen ducit. ꝙ ꝙͣi hominis manus compre¬
hendat uel scopulos uel harenas. nam manus grece chira
dicitur apud hebreos autem aspiracõem non habet. nã an¬
chira dicitur. Unde ⁊ apud maiores sine aspiracõe profere¬
batur. Significat autem anchora intencõem sanã ⁊ affectũ
amii bonum quo homo tendit ad deum et ad uitam et̾nã.
Unde apostolus hortatur nos dicens: fortissimum solaciũ
habeamus qui confuginus ad tenendam propositam spẽ
quam sicut anchoram habenius amme tutã ac firmã. et
incedentem usqz ad interiora uelaminis ubi precursor in
Apud latinos autem uela a uolatu dicta. Unde ẽ
illud. uelorum pandimus alas Uela ergo nauiũ
typice exprimere possunt uoluntates hominum que uẽto

Expanded text:
silla, uncinus ferreus vel ligneus, ad quem in littore defixum silla, uncinus ferreus vel ligneus, ad quem in littore defixum funes navium illigantur, de quo Ennius: Tonsillas rapiunt, configunt littus aduncas. Anchora dens ferreus ex Graeca etymologia nomen ducit: quod quasi hominis manus, comprehendat vel scopulos vel arenas: nam manus Graece cheir dicitur. Apud Graecos autem aspirationem non habet: nam ancyra dicitur. Unde apud majores sine aspiratione proferebatur. Significat autem anchora intentionem sanam, et affectum animi bonum, quo homo tendit ad Deum et ad vitam aeternam. Unde Apostolus hortatur nos dicens: Fortissimum solatium habeamus, qui confugimus ad tenendam propositam spem, quam sicut anchoram habemus animae tutam ac firmam, et incedentem usque ad interiora velaminis, ubi praecursor intApud Latinos autem vela a volatu dicta. Unde est illud: Velorum pandimus alas. Vela ergo navium typice exprimere possunt voluntates hominum, quae vento,
Abbreviated transcription (Latin):
nuntur dicta ab eo ꝙ in cessus ferunt uel foris emineãt.
transtra sunt tabule ubi sedent remiges ꝙ in trans uer¬
so sint ducta que uirgilius iuga appellat. Remi a remo¬
uendis ⁊ decuciendis fluctibz dicti sicut tonsores atondẽ¬
dis ⁊ decuciendis capillis. Palmula est ertrema latitudo
remi apalina dicta qͣ mare in pellitur. Antenie autem
dicte quod aute amnem sint posite preterfluit enim eas
auus. Cornua extreme partes antennarum sunt dicte
per tropum. Malus ẽ arbor nauis qͣ uela sustinentur. ma¬
lus autem dictus quia habet instar mali in sũmitate. uel
quia qͣi quibusdam maleolis ligners engitur quorum uo¬
lubilitate uela facilius eleuantur. Clauus est quo regit᷑
gubernaculum dequo enuius. ut clauum rectum teneam
nauemqz gubernẽ. Porticulus malleus in manu portat᷑
quo modus signumqz datur remigantibus de quo plautus.
Ad loquendum atqz tacendum tute habes porticulum. Ton¬

Expanded text:
nuntur: dicta ab eo quod incessus ferant vel foris emineant. nuntur: dicta ab eo quod incessus ferant vel foris emineant. Transtra sunt tabulae, ubi sedent remiges, quod in transverso sint dicta, quae Virgilius juga appellat. Tonsae remi a removendis et decutiendis fluctibus, sicut tonsores a tondendis et decutiendis capillis. Palmula est extrema latitudo remi, a palma dicta, qua mare impellitur. Antennae autem dictae, quod ante amnem sint positae: praeterfluit enim eas amnis. Cornua, extremae partes antennarum sunt, dicta per tropum. Malus est arbor navis, qua vela sustinentur. Malus autem dictus, quia habet instar mali in summitate: vel quia quasi quibusdam malleolis ligneis cingitur, quorum volubilitate vela facilius elevantur. Clavus est, quo regitur gubernaculum, de quo Ennias: Ut clavum rectum teneam, navemque gubernem. Porticulus malleus in manu portatus, quo modus signumque datur remigantibus, de quo Plautus: Ad loquendum atque tacendum tute habeas porticulum. Ton
Abbreviated transcription (Latin):
parati. Celones quos grea celecras uoeant .i. ueloces. hy¬
remes. uel triremes. agiles. et ad ministeriũ elassis apte.
mius lahitur uncta carina per equora alta celon
bus nauicula breuis que alia appellacõe dicitur ⁊ cũba
et caupolus sicut ⁊ lintris .i. carabus quem in pado palu¬
Dibusqz utuntur. Carabus est parua scafa ex uimine
facta que contecta crudo corio genus nauigii prebet. Ua¬
ria emim nauigiũ genera diuersa conuenticula possunt
exprimere bonorum et malorũ. In quibus boni bona. ma¬
li autem mala machinantur. similiter et instrumenta
nauim uaria diuersas artes significant. in quibz bont
prodesse student. mali autẽ nocere. deparabus nauium
quasi post. prora autem anterior quasi priora.
Cunba locus unus nauis ꝙ aguis incumbat. Ca¬
rina acurrendo dicta qͣi currina. fori nauiũ latera conca¬
ua aferendo onere dicta siue tabulata nauium que ster¬

Expanded text:
parati. Celoces, quas Graeci celetas vocant, id est veloces biparati. Celoces, quas Graeci celetas vocant, id est veloces biremes, vel triremes agiles, et ad ministerium classis aptae. Ennius: Labitur uncta carina per aequora cana celocis. Lembus navicula brevis, quae alia appellatione dicitur et cymba et caupolus, sicut et linter, id est carabus, quo in Pado paludibusque utuntur. Carabus est parva scapha ex vimine facta, quae contecta crudo corio genus navigii praebet. Varia enim navium genera diversa conventicula possunt exprimere bonorum et malorum. In quibus boni bona, mali autem mala machinantur. Similiter et instrumenta navium varia diversas artes significant, in quibus boni prodesse student, mali autem nocere. CAPUT XL. De partquasi post: prora autem anterior, quasi priora. Cumba locus imus navis, quod aquis incumbat. Carina a currendo dicta, quasi currina. Fori navium, latera concava a ferendo onere dicta, sive tabulata navium, quae ster
Abbreviated transcription (Latin):
propter scoplõs ne feriantur ⁊ collidantur. Longe naues
sunt quas dromones uocamus. dicte eo ꝙ longiores sint
ceteris. cius contrarius musculus curtum nauigium.
Dromo autem a decurrendo dictus. cursum enim grece. dro¬
mon uocant. Classis dicta ẽ greco uocabulo apotoncalon
id ẽ lignis. unde et calones nauicule q̃ ligna militibus
portant. Barca est que cuncta nauis commercia ad litus
portat. hanc nauis in pelago propter minias undas suo
suscipit gremio. ubi autem appropniquauerit portron
reddet. uicẽ barta uaui quam accipit in pelago. Paro na¬
uigium piratarum aptum et ex his ita uocatũ. Iiopars
quasi mininius paro. est enim scafa ex umime facta que
contecte crudo corio genus nauigii prebet. qualibz utunt᷑
germanorum pirate in occeam litoribus uel paludibus
ob agilitatem. de qualibus historia. gens inquit saxonũ
moparonibus non uiribz intuntur. fuge potius qͣz bello

Expanded text:
propter scopulos, ne feriantur et collidantur. Longae naves propter scopulos, ne feriantur et collidantur. Longae naves sunt, quas dromones vocamus: dictae eo quod longiores sint caeteris: cujus contrarius musculus, curtum navigium. Dromo autem a decurrendo dictus: cursum enim Graece dromon vocant. Classis dicta est Graeco vocabulo apo ton calon, id est, lignis: unde et calones naviculae, quae ligna militibus portant. Barca est, quae cuncta navis commercia ad littus portat: hanc navis in pelago propter nimias undas suo suscipit gremio: ubi autem appropinquaverit portum, reddit vicem barca navi, quam accepit in pelago. Paro navigium piratarum aptum, et ex his ita vocatum. Myoparo quasi minimus paro: est enim scapha ex vimine facta, quae contecta crudo corio genus navigii praebet: qualibus utuntur Germanorum piratae in oceani littoribus vel paludibus ob agilitatem, de quibus historia: « Gens, inquit, Saxonum myoparonibus, non viribus nituntur, fugae potius quam bello
Abbreviated transcription (Latin):
putando transierunt per predicatores euacuatũ est. Dñs
ergo nauis eccliẽ ip̃e saluator ẽ qui ⁊ gubernator quia per
spiritum suum ip̃e eam regit atqz gubernat donec eam
ad portum salutis etne perducet. Item in aliam partem
nauis accipitur ut in isaia. Ululate naues maris. quo
nomine designãtur philosophi. uel heretia manibus
questionibus oberrantes. Rates prinum ⁊ antiquissimũ
nauigii genus trudib tignis asserib qz consertũ. ad cuiꝰ
similitudinem sabricate naues. ratarie dicte. Nunc iam
rates abusiue naues. nã proprie rates sunt conexe inui¬
cem trabes. Trieris nauis magna quam grece durconẽ
uocant de qua in isaia. non transibit per eam trieris ma¬
gna. Liburnee dicte alibus. naues enm sunt negoriato¬
um dequalibus oratius. ibis liburnis inter alti
rostrate naues uocate ab eo ꝙ in fronte rostra erea habeãt

Expanded text:
putando transierunt, per praedicatores evacuatum est. Dominus putando transierunt, per praedicatores evacuatum est. Dominus ergo navis ecclesiae, ipse Salvator est, qui et gubernator: quia per Spiritum suum ipse eam regit atque gubernat, donec eam ad portum salutis aeternae perducat. Item in aliam partem navis accipitur, ut in Isaia: Ululate, naves maris ; quo nomine designantur philosophi, vel haeretici inanibus quaestionibus oberrantes. Rates, primum et antiquissimum navigii genus, e rudibus tignis asseribusque consertum: ad cujus similitudinem fabricatae naves ratariae dictae. Nunc jam rates abusive naves: nam proprie rates sunt connexae invicem trabes. Trieris navis magna, quam Graece durconem vocant, de qua in Isaia: Non transibit per eam trieris magna . Liburnae dictae a Libyis: naves enim sunt negotiatorum, de quibus Horatius: bis Liburnis inter alta navium. Rostratae naves vocatae ab eo quod in fronte rostra aerea habeant
Abbreviated transcription (Latin):
appellatur qui latine dicitur superueniens. hic nichil
et negocii sed naulo dato in alias terras transire d¬
ponit. Nauim quidam peribant dictam eoꝙ gnauum rec¬
torem querat id ẽ peritum sapientẽ. stremiuũ qui conti¬
nere ⁊ gubernare nouit propter maritima pericula et
s. unde ⁊ illud salomonis. intelligens gubernaci
possidebit. Naiuis enĩ iistice aut ecclĩam significat ut
ẽ illud in euangelio. nauis autem iactabãtur in mediis
fluctib. et in p̃sal:. hoc mare magnũ ⁊ spaciosũ ⁊ c usq
illie naues pertransibunt. In nauibus autem merito sig
ficantur ecclĩe que piculosos fluctus mundi per lignũm
gloriose crucis euadunt. portantes populos qui signo fi¬
dei crediderunt. In his nauibus hĩtat xp̃s. qui si a credẽ¬
tibus excitetur dicit immanisse tempestati ut quiescat
menti conteres naues tharsis: qui per spiritus sancti gra¬
ciam philosophorum dognia qui in mare istius seculi dis¬

Expanded text:
appellatur, qui Latine dicitur superveniens: hic nihil appellatur, qui Latine dicitur superveniens: hic nihil habet negotii, sed naulo dato in alias terras transire disponit. Navim quidam perhibent dictam, eo quod gnavum rectorem quaerat, id est, peritum, sapientem, strenuum, qui continere et gubernare novit propter maritima pericula et casus: unde et illud Salomonis: Intelligens gubernacula possidebit . Navis enim mystice aut Ecclesiam significat, ut est illud in Evangelio: Navis autem jactabatur in mediis fluctibus ; et in psalmo: Hoc mare magnum et spatiosum, etc., usque, illic naves pertransibunt . In navibus auficantur Ecclesiae, quae periculosos fluctus mundi per lignum gloriosae crucis evadunt, portantes 352 populos, qui signo fidei crediderunt. In his navibus habitat Christus, qui si a credentibus excitetur, dicit immanissimae tempestati, ut quiescat, menti conteres naves Tharsis ; quia per Spiritus sancti gratiam philosophorum dogma, qui in mare istius saeculi dis
Abbreviated transcription (Latin):
cum amphiteatri crudelitate. cũ atrocitate arene. cum
lururia ludi. Deum enim negat qui talia presumit fider
upiane preuaricator effectus: qui id denuo appetit quod
in lauacro iam predem remnciauit id ẽ diabalo cum põ¬
bricatur huuiscemõdi deinceps exparte notanda
decerno. Artifer generale nomen uocatus quod
artem faciat. sicut aurifex qui aurũ. Faro enĩ profatio
anciqui dicebant. Nauclerus dominus nauis ẽ appellat᷑.
ta ꝙ nauis in sorte eius sit. Cleros eñ grece sors di
Ceteri autem in naui in gubernacione eus sunt. Su ber¬
nio qui ⁊ gubernator quasi cohibernator ꝙ cohibeat pru¬
dentia sua hibernia id ẽ tempestates maris. Nauta ana¬
ue dictus. per deriuationem nauita autem pro nauta poe¬
tice dicitur. sicut mauors pro mars. nam rectũ ẽ nauta.
Remer uocatur ꝙ remum gerit. sit autẽ remex quomodo
tuber dicitur nominatiũo casu. Epipata greco nomine

Expanded text:
cum amphitheatri crudelitate, cum atrocitate arenae, cum cum amphitheatri crudelitate, cum atrocitate arenae, cum luxuria ludi. Deum enim negat, qui talia praesumit, fidei Christianae praevaricator effectus: qui id denuo appetit, quod in lavacro jam pridem renuntiavit, id est, diabolo cum pombricatur, deinceps ex parte notanda decerno. Artifex generale nomen: vocatus, quod artem faciat: sicut aurifex, qui aurum. Faxo enim pro facio antiqui dicebant. Nauclerus dominus navis est appellatus: ita quod navis in sorte ejus sit. Cleros enim Graece sors dicitur. Caeteri autem in navi in gubernatione ejus sunt. Gubernio, qui et gubernator, quasi cohibernator, quod cohibeat prudentia sua hiberna, id est, tempestates maris. Nauta a nave dictus per derivationem: navita autem pro nauta poetice dicitur: sicut Mavors pro Mars: nam rectum est nauta. Remex vocatur, quod remum gerit: sic autem remex, quomodo tubex, dicitur nominativo casu. Epibata Graeco nomine
Abbreviated transcription (Latin):
populus stans super atq exspectans ludos contemplarete
idem uo cheatrum idẽ et prostibulum eoꝙ post ludos eracto
meretrices prosternerentur. Idẽ et lupanar uoatureiat
cisdem meretricibus que propter uulgati corporis leuitu¬
tem lupe nuncupantur. Nam lupe meretrices supsendãt
pacitate uocate eoꝙ ad se rapiant miseros et appeedendĩt.
Lupanaria enim a pagams constituta sunt utpudos nn¬
sierum in fesicium ibi pubsicaretur. et sudibrio ha serent
tam Hii qui facerent quam qui paterentur. nstice a hũ
theatium presentem mundum sigificcre eotest sor di su
qui surum huius scli securitur. Iudibrio habent fernoe
aduersus eas utroneo funere certare non crimine sed fu-
Ee quippe spectacula crudelitatis ⁊ in spectio uami¬
tatum non solum hominum uiciis. sz et demonũ
iussis instituta sunt. Proinde nichil eẽ debet
ypĩano cum circensi in sama. cum impudicicia theatri.

Expanded text:
populus stans desuper, atque spectans, ludos contemplaretur. populus stans desuper, atque spectans, ludos contemplaretur. Idem vero theatrum, idem et prostibulum; eo quod post ludos exactos meretrices ibi prosternerentur. Idem et lupanar vocatum ab eisdem meretricibus, que propter vulgati corporis levitatem lupe nuncuppacitate vocatae, quod ad se rapiant miseros, et apprehendant. Lupanaria enim a paganis constituta sunt ut pudor mulierum infelicium ibi publicaretur, et ludibrio haberentur tam ii qui faceretheatrum praesentem mundum significare potest: in quo hi, qui luxum hujus saeculi sequuntur, ludibrio habent servos adversus eas ultroneo funere certare, non crimine, sed furec quippe spectacula crudelitatis, et inspectio vanitatum, non solum hominum vitiis, sed et daemonum jussis instituta sunt. Proinde nihil esse debet Christiano cum circensi insania, cum impudicitia theatri,
Abbreviated transcription (Latin):
ne contra impios arma ferens uictoriam suis percipit.
Equus autem rufus super quem sedebat ille qui sumpse¬
rat pacem de terra. significat populum simstrum ex ses¬
re suo dyabolo sanguinolentum cui semper disco
placet. Equus uero nger super quem sedebat qui staterã
habebat in manu sua falsorum caterua est fratrũ. hiista¬
teram recte profectionis habent; et socios ledunt per opera
tenebrarum. Nam equus pallidus in quo sedebat ille cui
nomen erat mors et quem infernus sequebatur. heretia
sunt: qui se catholicos fallunt morte in habitatrice digni
perditorum post se rapiunt exeratum. Diabolus enĩ ⁊ m¬
instri eius metanomicos mors et infernus dicti sunt. eaꝵ
multis causa mortis ⁊ infernorum sunt. De theatro xxxb
heatrum est quo scena includatur semi circulifi¬
guram habens in quo stantes omnes inspicuita
Ciuus forma primum rotunda erat sicut anifitea¬
trum. Postea ex medio amphiteatro. theatrum factũ Thea

Expanded text:
nae contra impios arma ferens victoriam suis percipit. nae contra impios arma ferens victoriam suis percipit. Equus autem rufus, super quem sedebat ille, qui sumpserat pacem de terra, significat populum sinistrum, ex sessore suo diabolo sanguinolentum, cui semper discordia placet. Equus vero niger, super quem sedebat, qui stateram habebat in manu sua, falsorum caterva est fratrum: hi stateram rectae professionis habent: et socios laedunt per opera tenebrarum. Nam equus pallidus, in quo sedebat ille, cui nomen erat mors, et quem infernus sequebatur, haeretici sunt: qui se si catholicos fallunt morte inhabitatrice digni, perditorum post se rapiunt exercitum. Diabolus enim et ministri ejus metonymicos mors et infernus dicti sunt: eo quod multis causa mortis et infernorum sunt. CAPUT XXXVI. De theatro Theatrum est, quo scena includguram habens, in quo stantes omnes inspiciunt: cuius forma primum rotunda erat, sicut et amphiteatri, postea ex medio amphitheatro theatrum factum est.
Abbreviated transcription (Latin):
et cuneta tunc fiauescant. Albos hiemi ꝙ sit glacialis
et frigoribus uniuersa canescant. Ueri prasiuos uuidi
colori quod tunc pampinus densatur. uenetos siue ruf¬
fos autũno currere quos ⁊ mãti sacrauerunt a quo ro¬
mani exoriuntur. inde et uexilla romanorum cocco de¬
corantur eoq mars sanguine gaudet. sed hec uana sũt¬
et fidei xpĩane contraria. unde ammaduertere debes
prop ter alienus erit tibi locus quem plurimi satane
spiritus occupauerunt. totum enĩ illum diabolus et
angeli eius repleuerunt. At tamen in apocalipsi legi¬
nuis ꝙx apparuerit iohanni equꝰ albus. rufus. ingẽr
et pullidus. quorum diuersitas spiritalem querit intel¬
sucteriaam. Uude equus albus significat ecclĩam super.
niuem ar̃a dealbatã: super quem sẽdebat icte qui hũbe¬
bit arcum cui ⁊ data est corona. et exunt unitens ut uĩ¬
ceret quod domnius supra eccliam sedens spiriitisis doctri¬

Expanded text:
et cuncta tunc flavescant. Albos hiemi, quod sit glacialis, et cuncta tunc flavescant. Albos hiemi, quod sit glacialis, et frigoribus universa canescant. Veri prasinos viridi colore quod tunc pampinus densatur. Venetos sive rufos autumno currere, quos et Marti sacraverunt, a quo Romani exoriuntur: inde et vexilla Romanorum cocco decorantur, eo quod Mars sanguine gaudet. Sed haec vana sunt fidei Christianae contraria: unde animadvertere debes,propter alienus erit tibi locus, quem plurimi Satanae spiritus occupaverunt: totum enim illum diabolus et angeli ejus repleverunt. Attamen in Apocalypsi legimus, quod apparuerit Joanni equus albus, rufus, niger, et pallidus: quorum diversitas spiritalem quaerit intelligentiam. Unde equus albus significat Ecclesiam super nivem gratia dealbatam: Super quem sedebat ille, qui habebat arcum, cui et data est corona: et exivit vincens, ut vinceret ; quod Domini supra Ecclesiam sedens spiritalis doctri
Abbreviated transcription (Latin):
equos tuos ⁊ equitatus tius sanitas .i. ascendis in corda
electorum tuorum per illummnacoem gr̃e per quam te
regente iter urtutum incedant per que orbem totum
te euangelizando ferentes perpetue salutis mundo uitã
predicent. De peditibus autem ita scriptũ dicit. pedes
sanctorum suorum seruabit. et nixii in tenebris con¬
ticescent. Pedes emm sanctorũ suorum dominius seruaͭ
hoc ẽ electorum suorum opera in uiam iusticie diriget.
et impii in tenebris conticescent quia mittentur in tene¬
bras erteriores ubi erit fletus ⁊ stridor dentium. ubi
concrescent id ẽ ab arrogantia superbie sue ceslabunt.
ioqz. De ioloribus equorum xxxu
elementorum idem gentiles etiam colores equo¬
Icum iuurerũt. Rosees enim soli io ẽ igni. albos
aeri. prasiuos terre. uenetos mari assimulantes. Item
roseos estati curere uoluerunt quõd ignei coloris sint

Expanded text:
equos tuos, et equitatus tuus sanitas, id est, ascendis in corda equos tuos, et equitatus tuus sanitas, id est, ascendis in corda electorum tuorum per illuminationem gratiae, per quam, te regente, iter virtutum incedant, perque orbem totum te evangelizando ferentes perpetuae salutis mundo vitam praedicent. De peditibus autem item Scriptura dicit: Pedes sanctorum suorum servabit, et impii in tenebris conticescent . Pedes enim sanctorum suorum Dominus servabit, hoc est, electorum suorum opera in viam justitiae diriget: et impii in tenebris conticescent, quia mittentur in tenebras exteriores, ubi erit fletus et stridor dentium ; ubi concrescent, id est, ab arrogantia superbiae suae cessabunt§ 41 De coloribus equorum. Circa causas quoque elementorum idem gentiles etiam colores equorum junxerunt. Roseos enim soli, id est igni; albos aeri, prasinos terrae, venetos mari assimilantes. Item roseos aestati currere voluerunt, quod ignei coloris sint,
Abbreviated transcription (Latin):
referentes hoc ad cursum septem stellarum quib
mundum regi dicum : siue ad cursum septẽ dies
presentium. quibus peractis uite terminus consuminat᷑
Orro equites singulares ideo curere dicunitur: quia
singulariter unusquisqz cursum uite huius paget
atqz transit alius alio tempore sequens alium ꝑ
unam tamen uiam mortalitatis usq ad propriã metã
pedibus curritur mortalitatis. Ob hoc asuperiori
parte currunt ad inferiora. id ẽ ab oriente usq ãd
occidentem quia mortales oriuntur ⁊ occidunt. Nudi cur¬
runt quia et homini in seculo nulle reliquie sunt Recto
spacio curiunt: quia inter uitam ⁊ mortem nchil distat.
ded hec igitur propterea fingunt. ut uanitates suas et
sacrilegia ereusare conentur. e quites autem significãt
eos qui auenis adminiculis adiuti rem ꝑagunt. pedites
autem qui proprio lauore certamnus cuesum consupãte
unde. de eguitib propheta ad dñm dicit ascendens super

Expanded text:
referentes hoc ad cursum septem stellarum, quibus mundum regi dicunt, sive ad cursum septem dierum praesentium, quibus peractis vitae terminus consummatur,I. De equitibus. 1. Porro equites singulares ideo currere dicunt, quia singulariter unusquisque cursum vitae hujus peragit, atque transit, alius alio tempore sequens alium, per unam tamen viam mortalitatis usque ad propriam metam pedibus curritur mortalitati. Ob hoc a superiori parte currunt ad inferiora, id est, ab Oriente usque ad Occidentem: quia mortales oriuntur et occidunt. Nudi currunt, quia et homini in saeculo nullae reliquiae sunt. Recto spatio currunt, quia inter vitam et mortem nihil distat. Sed haec igitur propterea fingunt, ut vanitates suas et sacrilegia excusare conentur. Equites autem significant eos, qui alienis adminiculis adjuti rem peragunt. Pedites autem, qui proprio labore certaminis cursum consummant: unde de equitibus Propheta ad Dominum dicit: Ascendens super
Abbreviated transcription (Latin):
bilone emmortus ẽ; ubi et pririceps gentis uidee extitit. ¶Iudith
interpretatur laudans uel confitens. Hester interpretatur ab-¬
sconsa. Hee qͦz mulieres q̃ typum gestant ecclĩe hostes fidei pu-¬
munt: ac populum abint̾ĩtu eriuint. Suusanna interpretatur li¬
lia uel aratia eius. Hec figurauit ecclĩam quam falsitate iudei
quasi adulteram accusant. ¶Tobias p̾sce legis imaginẽ tenet.
cuius oculos iudaia passeres occecant. dum eos luminis sacra-¬
mentum male intelligẽtes obcecant. Tobias filius eius dmñ
nũ ihũ cresti imaginem habuit: qui uelut absconditũ ⁊ obceca¬
tam figuram caligine legis claritate sue uirtutis illuminat¬
¶ Machabei septem qui subantiocho acerbissima ꝓpessi tor¬
menta gloriossime coronate sunt. significant ecclĩam septifor¬
men que ab immicis xp̃i multam martirum stragem

Expanded text:
bylone enim ortus est, ubi princeps gentis Judaeae exstitit. Judith bylone enim ortus est, ubi princeps gentis Judaeae exstitit. Judith interpretatur laudans vel confitens. Esther interpretatur absconsa. Hae quoque mulieres, quae typum gestant Ecclesiae, hostes fidei puniunt, ac populum ab interitu eruunt. Susanna interpretatur lilia vel gratia ejus. Haec figuravit Ecclesiam, quam falsitate Judaei quasi adulteram accusant. Tobias priscae legis imaginem tenet; cujus oculos Judaici passeres obcaecant, dum eos luminis sacramentum male intelligentes obcaecant. Tobias filius ejus Domini nostri Jesu Christi imaginem habuit, qui velut absconditam et obcaecatam figuram caligine legis, claritate suae virtutis illuminat. Machabaei septem, qui sub Antiocho acerbissima perpessi tormenta gloriosissime coronati sunt, significant Ecclesiam septiformem, quae ab inimicis Christi multam martyrum stragem