comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uel bisitacio eius. Uiẽ domim. operacõ diuinitatis. sicut ũ ob pro dya¬
bolo. Ip̃e est principiũ uiarũ dei. Item uie domini. precepta domint
ut ĩosee. Quomõdo recte, uie dõ. et iusti ambulabũt ĩeis. Uestigia
domini operũ secretorũ signa ut ĩpsalmo. Et bestigia tua nõ cõgne¬
scentur. Cognicio domini: quod cõgnoscẽtes nos faciat. unde dicit
ad abraham. Nunc cõgnoui quod timeas deũ. hoc ẽ cognoscere te
feci. Nescire deum reprobare est. ut ĩeuãgelio. Nescio uos. Recorda
ĩ genesi. Recordatus est dommius noe. Et alibi. Recordatus est
dñs populi sui. Penitẽcia domini rerũ mutacio. sicut ĩlibro regũ
penitet me quõd constituerim saul regẽ. Ira ⁊ furor domini. blao
diuinitatis ĩpeccatores secundũ ũmidictã paciẽtis: nõ secũdũ equi¬
tatẽ iudicantis. ut ĩpsalmo. In ira sua et ĩfurore suo conturbabit
eos. Dormire dñi est. dum ĩquorũdam hominũ cordib fides eius

Expanded text:
is, sicut in Job pro diabolo: Ipse est principium viarum Dei ; item viae Domini, praecepta Domini, ut in Osee: Quomodo rectae viae Domini, et justi ambulant in eis . Vestigia Domini, operum secretorum signa, ut in psalmo: Et vestigia tua non cognoscentur . Cognitio Domini, quod cognoscentes nos faciat; unde dicit ad Abraham: Nunc cognovi quod timeas Deum , hoc est, cognoscere te feci. Nescire Deum, reprobare est, ut in Evangelio: Nescio vos . Recorda vult; sicut in Genesi: Recordatus est Dominus Noe ; et alibi- Recordatus est Dominus populi sui . Poenitentia Domini rerum mutatio, sicut in libro Regum: Poenitet me quod coDivinitatis in peccatores, secundum vindictam patientis, non secundum aequitatem judicantis; ut in psalmo: In ira sua et in furore suo conturbabit eos . Dormire Domini est, dum in quorumdam hominum cordibus fides ejus
Abbreviated transcription (Latin):
tes. cunctiqz celestis milicie ordines: quorũ tamẽ ille dñs est. Dm̃s em̃
sub ip̃osunt: eiusqz domina tui subiacẽt. Quĩtũ nomẽ est elion quã
interp̾tatur ĩlatinũ ercelsus: qui sr̃ celos est. sicut scriptũ est de eo. Ercel

Expanded text:
tes, cunctique coelestis militiae ordines, quorum tamen ille Dominus est. Omnes enim tes, cunctique coelestis militiae ordines, quorum tamen ille Dominus est. Omnes enim sub ipso sunt, ejusque dominatui subjacent. 9. Quintum Elion, quod interpretatur in Latinum excelsus, 295 quia supra coelos est, sicut scriptum est de eo: Excel
Abbreviated transcription (Latin):
mium apud hebreos dei nomen heli dicitur: quõd alu
deum alu ethimologiã eius exponẽtes saros ĩd est fortẽ
interpretati sunt. ideo quod nulla ĩfirmitate opprimi
tur; sed fortis ẽ et sufficiens ad omma perpetranda. de-¬
cundũ nomẽ elomi. Tertiũ eloe: quod utrũq ĩlatinũ deus dicitur. Ed̃
nomen in latinum est ex greca appellacõe translatũ. Nã deus grece
theos febor. dicitur. id ẽ tiior. Unde tractum est nomẽ dei. Qu
colentibz sit timor. Deus autẽ proprie nomẽ ẽ trmmitatis pertinẽs ad
patrẽ. et filiũ ⁊ spiritũ sanctũ. Ad quã trinitatẽ eciã reliqͣ que ĩdeo in-¬
fra sũt posita uocabula referuntur. Quartũ nomẽ est sabaoth: quõ
uertitur ĩlatinũ excercituũ siue uictutũ. de quo ĩ psalmo ab angelis dr̃.¬
iste rer gli̾e dominus uirtutũ. Sunt autẽ ĩ huiusmõdi ordina¬
cione uirtutes multe. ut angeli archangeli. principatus. et potesta¬

Expanded text:
mum apud Hebraeos Dei nomen Heli dicitur: quod alii Deum, alii, etymologiam ejus exponentes, scyros, id est fortem, interpretati sunt; ideo quod nulla infirtur, sed fortis est, et sufficiens ad omnia perpetranda. Secundum nomen, Eloi, tertium Eloe, quod utrumque in Latinum Deus dicitur; est autem nomen in Latinum ex Graeca appellatione translatum; nam Deus Graece Theos dicitur, id est, timor, unde tractum est nomen Deus, quod eum colentibus sit timor; Deus autem proprie nomen est Trinitatis, pertinens ad Patrem, et Filium et Spiritum sanctum; ad quam Trinitatem etiam reliqfra sunt posita, vocabula referuntur. Quartum nomen est Sabaoth, quod vertitur in Latinum, exercituum sive virtutum. De quo in psalmo ab angelis diste Rex gloriae? Dominus virtutum. 8. Sunt enim in hujusmodi ordinatione virtutes multae, ut angeli, archangeli, principatus et potesta
Abbreviated transcription (Latin):
tantes stateras cernitq similiter interitũ bestie
et beatudinem eorum qui uestimenta sui corporis
hoc ẽ absq carnis uoluptate seruauerunt exequit
deinide ⁊ interitum meretrics babilonie et nupcias
agni et aduentum iudicu ⁊ interitum antixp̃i et
cternam punicionem diaboli ⁊ ultimam memorat.
resurrectionem mortuorum celiq nouitatẽ ⁊ terre
descripeõemq ihrlm̃ flumen eciã baptisim mundũ
et lignum uite dominum nostrum ihesum xp̃m.

Expanded text:
tantes stateras, cernitque similiter interitum bestiae, tantes stateras, cernitque similiter interitum bestiae, et beatitudinem eorum qui vestimenta sui corporis, hoc est, absque carnis voluptate servaverunt: exsequitur deinde et interitum meretricis Babyloniae, et nuptias agni, et adventum judicii, et interitum Antichristi, et aeternam punitionem diaboli, et ultimam memorat resurrectionem mortuorum, coelique novitatem et terrae, descriptionemque Jerusalem: flumen etiam Baptismi mundum, et
Abbreviated transcription (Latin):
interfectorum fimis quoq mundi notatur ¶dcraibit
deinde duodena milia seruorum dei qui signãtur
in frontibus. ibi septem angeli tubis canunt. sequẽ¬
te grandine et igne cum sanguine in terram tercia
quoqz pars terre ibi igne comburitur tercia pars
maris sanguis effictur astraqz ip̃a rutilancia ter¬
ciam fulgaris partem amittunt ibi de putei fumo
locuste producuntur demoniorum accipiẽtes potesta¬
tem ledendi eos qui non sunt agni cruore signati.
Preterea comẽdit euangelista librum testamenti
oris predicacõe suauissimum et oꝑis difficultate
amarum metitur celeste templum. describitqz uer¬
ba xxiiii semorum et archam testamenti. ac mulie¬
rẽ amictam sole pugnãq michaelis cum drachone
unam draconis ¶Conspicit preterea figuran
up̃i habentem capita regni septem et corma potes¬
tatis ⁊ nuimerum nominis. Narrat inter hec cãti¬
cum testamenti nouum speculaturqz angelos ges¬

Expanded text:
interfectorum, finis quoque mundi notatur. Scribit interfectorum, finis quoque mundi notatur. Scribit deinde duodena millia servorum Dei, qui signantur in frontibus: ibi septem Angeli tubis canunt, sequente grandine et igne cum sanguine in terram: tertia quoque pars terrae ibi igne comburitur: tertia pars maris sanguis efficitur: astraque ipsa rutilantia tertiam fulgoris partem amittunt: ibi de putei fumo locustae producuntur daemoniorum, accipientes potestatem laedendi eos qui non sunt agni cruore signati. Praeterea comedit Evangelista librum testamenti, oris praedicatione suavissimum, et operis difficultate amarum: metitur coeleste templum: describitque verba 24 seniorum, et arcam testamenti, ac mulierem amictam sole, pugnamque Michaelis cum dracone, ruinam draconis. Conspicit praeterea figuram antichristi, habentem capita regni septem, et cornua potestatis, et numerum hominis. Narrat inter haec Canticum testamenti novum, speculaturque Angelos ges
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ qua collaudat eum in studio ueritatis et oꝑe mĩe.
deinde denotat proteruiam cuiusdam diotrepais et
demetrio testimonium perhibet ueritatis. ¶ Iude e¬
pistola increpat blasphemantes in xp̃o et quosdam
impudicos sub exemplo impiorum qui superbiam ⁊
luxuriam sempiternis ardoribus traditi sunt pro
quibus admonet ecclĩam ut eos arguat et ad peni-¬
tenciam cohortetur. ¶ Actuum apłorum hystoriã
nascentis ecclĩe fidem opusq describit cuius quidẽ
scriptor lucus euangelista est. continet autẽ ea q̃
in iudea uel in gentibus per gr̃am spiritus sancti
tam a petro qͣ ab aluis aplis gesta sunt ¶Apocalipsis
iohannns postquam scribere septem iubet ecclesus as¬
picit filium hominis sedentem in throno. et xxini se¬
mores et quatuor ammalia procidencia ante thro¬
num. in dextera qͦ sedentis librum septem sigillis
signatum. in quo bellum ⁊ egestas mors clamor

Expanded text:
in qua collaudat eum in studio veritatis et opere misericordiae: in qua collaudat eum in studio veritatis et opere misericordiae: deinde denotat proterviam cujusdam Diotrepis, et Demetrio testimonium perhibet veritatis. Judae Epistola increpat blasphemantes in Christo et quosdam impudicos sub exemplo impiorum, qui ob superbiam et luxuriam sempiternis ardoribus traditi sunt, pro quibus admonet Ecclesiam, ut eos arguat et ad poenitentiam cohortetur. Actuum apostolorum historia nascentis Ecclesiae fidem opusque describit, cujus quidem scriptor Lucas Evangelista est: continet autem ea quae in Judaea vel in Gentibus per gratiam Spiritus sancti tam a Petro quam ab aliis Apostolis gesta sunt. Apocalypsis Joannis postquam scribere septem jubet Ecclesiis aspicit Filium hominis sedentem in throno, et 24 seniores, et quatuor animalia procidentia ante thronum: in dextera quoque sedentis librum septem sigillis signatum, in quo bellum et egestas, mors, clamor
Abbreviated transcription (Latin):
secuciombus uidacis territi a fide recesserant cõfortat
atqz ad graciam euangelii reuocat. ¶Petrus scrip¬
sit duas epistolas que catholice nuncupantur. dcrip¬
sit autem eas his qui excircuncisione credentes
in disꝑsione gencium erant que quidem quibusd̃
udentur ẽẽ planiores dum tam profundis plene
sint sensibus ut per eas qui possint ꝑ scrutari di¬
uine sciencie sensum quasi ꝑ breue quiddam recep¬
taculum magna sibi misteria reuelari contuãtur
Iacobus frater domini scripsit unam epis
ad edificacõem ecclĩe pertinentem cuius sentencia
in mensam sciencie claritatem legentibus uidetur
in fundere . ¶ Iohannes apostolus scripsit epistolas
tres. quarum prima officium caritatis connendãs
tota in amore dei et fraterna dilectione uersatur.
decunda qͦ que electe scribitur dilectionis hortatur
studium denotat eciam seductores ⁊ ab hereticis ad¬
monet declinandum. Terciam autem gaio scripsit

Expanded text:
ersecutionibus Judaicis territi a fide recesserant, confortat ersecutionibus Judaicis territi a fide recesserant, confortat atque ad gratiam Evangelii revocat. Petrus scripsit duas epistolas, quae Catholicae nuncupantur. Scripsit autem eas his qui ex circumcisione credentes in dispersione gentium erant: quae quidem quibusdam videntur esse planiores, dum tam profundis plenae sint sensibus, ut per eas, qui possint perscrutari divinae scientiae sensum quasi per breve quoddam receptaculum, magna sibi mysteria revelari contueantur. Jacobus frater Domini scripsit unam Epistolam ad aedificationem Ecclesiae pertinentem: cujus sententia immensam scientiae claritatem legentibus videtur infundere. Joannes Apostolus scripsit epistolas tres: quarum prima officium charitatis commendans, tota in amore Dei et fraterna dilectione versatur. Secunda quoque, quae Electae scribitur, dilectionis hortatur studium, denotat etiam seductores, et ab haereticis admonet declinandum. Tertiam autem Gaio scripsit,
Abbreviated transcription (Latin):
mem spiritus sancti efficaciam. Scripsit autem ad ro-¬
manos ad cornithios. ad galathas. ad ephesios. ad phi¬
lipenses. ad thesalonicenses. ad colosenses. ad hebreos.
reliquos uero postmõdum singularibus edidit ꝓsonis
ut rursus illum septenarium numerum ad saccamen¬
tum unitatis conuerteret. Argumenta autem eatũdẽ
epistolarum hec sunt. In primis romane plebis fidem
collaudat. Corinthios gemiina doctrina castigat apud
galathas per graciam fidei exclũdit oꝑa legtis. E phesios
magnificat in fide q̃z acceperunt laudãt colosenses pro
eo in fide steterunt. Philipenses euangelium custodis¬
se gratulatur. Thesalomcenses in prima eplã fide cre¬
iusse. et opibus ĩ secunda persecucões tollerasse fortiter
gloriatur. Instruit per thimotheum et titum ecclias
philomenem de emendato seruo onesimo rogat. Ad ulti¬
mum hebreos qui in xp̃o crediderunt. et postinõdum ꝑ¬

Expanded text:
mem Spiritus sancti efficaciam. Scripsit autem ad Romem Spiritus sancti efficaciam. Scripsit autem ad Romanos, ad Corinthios, ad Galatas, ad Ephesios, ad Philippenses, ad Thessalonicenses, ad Colossenses, ad Hebraeos: reliquas vero postmodum singularibus edidit personis, ut rursus illum septenarium numerum ad Sacramentum unitatis converteret. Argumenta autem earumdem Epistolarum haec sunt. Imprimis Romanae plebis fidem collaudat: Corinthios gemina doctrina castigat: apud Galatas per gratiam fidei excludit opera legis: Ephesios magnificat in fide, quam acceperunt: laudat Colossenses: pro eo quod in fide steterunt; Philippenses, Evangelium custodisse gratulatur: Thessalonicenses in prima epistola fide crevisse et operibus, in secunda persecutiones tolerasse fortiter gloriatur. Instruit per Timotheum et Titum Ecclesias: Philemonem de emendato servo Onesimo rogat. Ad ultimum Hebraeos, qui in Christo crediderunt, et postmodum p
Abbreviated transcription (Latin):
aminalia que interra gradiuntur accilalem uitã fequẽ¬
tes ea tantũmõdo prosecuti sunt que homo xp̃s ĩ terris
temporaliter gessit. Quartum ammal contempla¬
ciomis acie celestia in spicit. et paulatim operum plu-¬
rima diuinitatis sacramenta digessit. Ex his pri-¬
mus et ultimus ea predicauerũt que ex ore xp̃i au¬
dierunt. uel que ab illo facta uel gesta iuderunt re¬
liqui medu duo ea tantũmodo gue ab apostolis cõ¬
gnouerunt. Quorum quidem matheus euangeliũ
in uidea scripsit. deinde marcus ĩitalia. tercius lucas
in achia. ultimus iohannes ĩasia ex quibus solus
tantum matheus predicacoĩs hystoriam hebraico p̾s¬
trmxit stilo reliqui uero greci sermonis eloquio edidet̃t.
Epistolas paulus quatuordecim predicacionis sue pre-¬
strmxit stilo. exquibus aliguis propter typum septi-¬
formis ecclie septem scapsit ecclesus conseruans pocius
quam excedens numerum sacramenti propter septifor¬

Expanded text:
animalia, quae in terra gradiuntur, actualem vitam sequenanimalia, quae in terra gradiuntur, actualem vitam sequentes, ea tantummodo prosecuti sunt, quae homo Christus in terris temporaliter gessit. Quartum animal contemplationis acie coelestia inspicit, et paulatim operum plurima divinitatis Sacramenta digessit. Ex his primus et ultimus ea praedicaverunt, quae ex ore Christi audierunt: vel quae ab illo facta vel gesta viderunt, reliqui medii duo ea tantummodo, quae ab Apostolis cognoverunt. Quorum quidem Matthaeus Evangelium in Judaea scripsit: deinde Marcus in Italia, tertius Lucas in Achaia: ultimus Joannes in Asia: ex quibus solus tantum Matthaeus praedicationis historiam Hebraico perstrinxit stylo, reliqui vero Graeci sermonis eloquio ediderunt. Epistolas Paulus quatuordecim praedicationis suae perstrinxit stylo, ex quibus aliquas propter typum septiformis ecclesiae septem scripsit ecclesiis, conservans potius, quam excedens numerum Sacramenti, propter septifor
Abbreviated transcription (Latin):
Item prefacões noui testamenti euangeliorum predi¬
cacio ꝙͣuis quadrifauia sit. una ẽ tamen quia ex uno
codemqz ore trimtatis processit. Hee sunt enm quatuor
flumina de uno fonte paradisr manãcia. quequa du¬
pliciter uno ore decurrunt ac per totum mundum celes-¬
Hec ẽ illa in zacharia quadriga domini in qua ꝑ omnẽ
euectus mundum leni iugo colla sibi cunctarum gen-¬
cium subigit. Hi sunt eciam quos sub quatuor aĩa¬
lium specre uisio prophetalis scribit. id est hommis leo¬
nis uituli et aquile. Nanqz primus ut homo ordinẽ.
humane natiuitatis designat. Secundus adinstat
rugientis leonis statim in pr̃incipio sui fermonis diui-¬
ne potestatis fortitudinem intimat. Tercius uictimã
sacerdotis p̾mittens quasi uituli mortem insm̃irat.
Quartus more aquile assectaens celum et tercam
auidus transuolat atq natiutatẽn uerbi oecultr¬
ria intelligencia penetrat. ded ex his trra ille

Expanded text:
Item praefationis Novi Testamenti Evangeliorum praediItem praefationis Novi Testamenti Evangeliorum praedicatio, quamvis quadrifaria sit, una est tamen: quia ex uno eodemque ore Trinitatis processit. Haec sunt enim quatuor flumina de uno fonte paradisi manantia, quaeque dupliciter uno ore decurrunt ac per totum mundum coelestfundunt. Haec est illa in Zacharia quadriga Domini, in qua per omnem evectus mundum leni jugo colla sibi cunctarum gentium subigit. Hi sunt etiam, quos sub quatuor animalium specie visio Prophetalis scribit, id est, hominis, leonis, vituli et aquilae. Namque primus, ut homo, ordinem humanae nativitatis designat. Secundus ad instar rugientis leonis statim in principio sui sermonis divinae potestatis fortitudinem intimat. Tertius victimam sacerdotis praemittens, quasi vituli mortem insinuat. Quartus more aquilae assectans coelum et terram avidus transvolat, atque nativitatem Verbi occulti intelligentia penetrat. Sed ex his tria illa
Abbreviated transcription (Latin):
quoqz arguit decimas et primicias reddendas populis
ecclĩe precipit obiurgat et eos qui conuiges suas des-¬
piciunt. et aliarum amore nitũtur. similiter ⁊ illos
qui miseriam suam dolentes felictatem laudent eor
qui huius mundi prosperis ꝑ fruuntur. Prophetauit
autẽ nouissimus ĩbabilone quando aggeus ⁊ zacha¬
rias. ¶ Esdras scribit populum dei expleta captiuitat
tempore imperante tyro rege persarum in iherusalem fuis¬
se reuersum ac sub zorobabel et ihũ et iosedech filio fa¬
cerdotis siue neemia muros iherusalem. templum et
altare nouatum ius quoqz sacerdotum restitutum. et
sancte religionis cultum multisqz opibus gencium
principumq ꝑsarum muneribus adornaturũ Macha¬
beorum libri licet non habeantur in canone hebreorũ
tamen ab ecclia inter diuinorum uoluminũ hystorias
amiumerantur. Prenotant autem prelia inter hebre¬
aciarum cum populo romanorum atqz legacionum.

Expanded text:
quoque arguit, decimas et primitias reddendas populis quoque arguit, decimas et primitias reddendas populis Ecclesiae praecipit: objurgat et eos qui conjuges suas despiciunt, et aliarum amore nituntur: similiter et illos qui, miseriam suam dolentes, felicitatem laudent eorum qui hujus mundi prosperis perfruuntur. Prophetavit autem novissimus in Babylone, quando Aggaeus et Zacharias. Esdras scribit populum Dei, expleto captivitatis tempore, imperante Cyro rege Persarum, in Jerusalem fuisse reversum, ac sub Zorobabel et Jesu et Josedech, Filio sacerdotis, sive Neemia, muros Jerusalem, templum et altare novatum, jus quoque sacerdotum restitutum; et sanctae religionis cultum, multisque operibus gentium principumque Persarum muneribus adornatum. Machabaeorum libri licet non habeantur in canone Hebraeorum: tamen ab Ecclesia inter divinorum voluminum historias annumerantur. Praenotant autem praelia inter Hebraeicitiarum cum populo Romanorum atque legationum.
Abbreviated transcription (Latin):
eius et de seculi fine et de uidicio suo. Prophetauit au¬
tem annis duobus clarii regis medorum hisdem tempo¬
Malachias qui interpretatur angelus domini in prir-¬
cipio uoluminis sui demonstrat odium uideorum ĩesau.
et dilectionem iunioris populi ĩ iacob. In sequẽtibus
autem ueteres uidee uictimas reprobat et sacrificiũ
transferti ad gentes in fine uero aduentũ domini
annuncat. Diem quoqz uidicu iustorumqz p̾mia
et impiorum penas iohannem eciam predicat ante
aduentum primum domini missum et heliam ante
secundum aduentum aniunciat ẽẽ mittendum Int
hec non nulla moralia et disaplimis congruencia
explicat ĩquibus corripit populum siue sacerdotes
despiciẽtes nomen dei atqz eius sacramenta pollutu
oblaciomibus ⁊ sacrificus uiolantes primo nee eciã
episcopos doctos et sine macula ẽẽ debere ⁊c̾ ꝑsonarũ
sine accepcõe populos ueritatem instruere discordes

Expanded text:
ejus, et de saeculi fine, et de judicio suo. Prophetavit auejus, et de saeculi fine, et de judicio suo. Prophetavit autem annis duobus Darii regis Medorum, iisdem tempoMalachias, qui interpretatur, Angelus Domini, in principio voluminis sui demonstrat odium Judaeorum in Esau et dilectionem junioris populi in Jacob. In sequentibus autem veteres Judaeae victimas reprobat, et sacrificium transferri ad Gentes, in fine vero adventum Domini annuntiat. Diem quoque judicii, justorumque praemia, et impiorum poenas, Joannem etiam praedicat ante adventum primum Domini missum, et Eliam ante secundum adventum annuntiat esse mittendum. Inter haec nonnulla moralia et disciplinis congruentia explicat, in quibus corripit populum sive sacerdotes despicientes nomen Dei, atque ejus Sacramenta pollutis oblationibus et sacrificiis violantes, qui monet etiam episcopos doctos et sine macula esse debere, etc., personarum sine acceptione populos veritatem instruere: discordes
Abbreviated transcription (Latin):
plumbi quod est pondus peccati grauissimum. siue
uolumen uolans in quo peccata hominum et suppli¬
cia ascribuntur. Uidet et cadrigas quatuor uno
predicacoĩs euangelice iugo currentes. Post hec as¬
picit equos missos ad predicacõnem mundi. Primũ
rufum martiru passione. decundum ngrum squa¬
lore penitẽtie. Tercium album candore baptismi. Q.¬
tum uarium uarietate uirtutum. cernit quoqz ⁊ tu¬
bas sanctorum gestantes figuram per quos dominus
mundo canit sua precepta. atq angulum ĩ quo duo
ex aduerso populi iunguntur. siue paxillum figuialit
xp̃m infirum cordibus populorum describit ⁊ pastorũ
antixp̃i opus et intencõem in simstris habentem. eguũ
quoqz in figuram plebis hereticorum et ascensorem eiꝰ
dyabolum. predicat eciam fontem in domo ueri dauid
patentem in lauacro regeneracõms alia quecunqz scup¬
sit aut de aduentu domii narrant. aut de passione

Expanded text:
plumbi, quod est pondus peccati gravissimum, sive plumbi, quod est pondus peccati gravissimum, sive volumen volans, in quo peccata hominum et supplicia ascribuntur. Videt et quadrigas quatuor uno praedicationis Evangelicae jugo currentes. Post haec aspicit equos missos ad praedicationem mundi. Primum rufum martyrii passione. Secundum nigrum squalore poenitentiae. Tertium album candore baptismi. Quartum varium varietate virtutum. Cernit quoque et tubas sanctorum, gestantes figuram, per quos Dominus mundo canit sua praecepta: atque Angelum, in quo duo ex adverso populi junguntur, sive paxillum figuraliter Christum infixum cordibus populorum describit, et pastorum antichristi opus et intentionem in sinistris habentem: equum quoque in figuram plebis haereticorum, et ascensorem ejus diabolum: praedicat etiam fontem in domo veri David patentem in lavacro regenerationis. Alia, quaecunque scripsit, aut de adventu Domini narrant, aut de passione
Abbreviated transcription (Latin):
nis siue merita populi gencium significantẽ. Aspicit
et quatuor cornua siue fabros in figura gencium que
uidam et israel dispergentes graui pondere depresse¬
runt. Intuetur similiter ⁊ ihesum sordibus carnis
et mortalitate uestitum ꝑ figuram sacerdotis quibz
ablatis indutum iimortalite et gloria cerint et
lapidem qui ẽ xp̃s septem oculos habentem id ẽ septi¬
formis spiritus plenitudinem. Inter hec intuetur
et turrim et ticionem extinctum. id ẽ dyabolum cã¬
delabrum uidelicet in figuram xp̃i cum lucernis sep¬
tem que sunt septem dona spiritus. nec non ⁊ duas
oliuas ad dexteram et ad simstram candelabri posi-¬
tas duorum testamentorum typum figurantes. As¬
sumit qͦz idem duas uirgas funiculi et decoris ĩty-¬
po uideorum et gẽcium. Aspicit deinde duas mulie¬
res u ẽ uideorum gencium plebes in alis leuantes
anphoram id ẽ dyabolicam doctrinam. Massam qͦ

Expanded text:
nis sive merita populi gentium significantem. Aspicit nis sive merita populi gentium significantem. Aspicit et quatuor cornua sive fabros in figura gentium, quae Judam et Israel dispergentes gravi pondere depresserunt. Intuetur similiter et Jesum sordibus carnis et mortalitate vestitum per figuram sacerdotis: quibus ablatis, indutum immortalitate et gloria cernit, et lapidem, qui est Christus, septem oculos habentem, id est, septiformis spiritus plenitudinem. Inter haec intuetur et turrim et titionem exstinctum, id est, diabolum, candelabrum videlicet in figuram Christi cum lucernis septem, quae sunt septem dona Spiritus: nec non et duas olivas ad dexteram et ad sinistram candelabri positas, duorum testamentorum typum figurantes. Assumit quoque idem duas virgas funiculi et decoris in typo Judaeorum et gentium. Aspicit deinde duas mulieres, id est, Judaeorum et gentium plebes in alias levantes amphoram, id est, diabolicam doctrinam. Massam quoque
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ montis sion qui ẽ collis iherusalem nec non aliarũ
gencium euersionem predicat. terroremqz diuint iu¬
dicu intonat. Loquitur eciam contra moab et am-
catholias sacramentis heretici arguuntur. Hic ter¬
cium diem resurrectionis xp̃i prophetat atq ĩaduẽtu
cristi sub uno iugo domimi totum mundum seruitu¬
tum adnunciat. Prophetauit sub iosia ut iheremias¬
¶ Aggeus qui interpretatur solemnus hic ĩ uaticimi
sui tertu templum domini instaurandum precepit cõ¬
tricõem predicat gencium uel cõmocõem tocius mundi
prẽdict ac sub figura zorobabel casti aduentũ uati¬
cinatur. septuagesimo autem anno captiuitatis po¬
puli prophetauit duobus tantum mensibus zacha¬
riam uaticimo suo precẽdens. ¶ Sacharias qͣ noĩatur
menoria domini postguam iram domini ĩ patribus
prophetauit. uidit et iurum sedentem super equum ru-¬
fum in figura corporis cristi roseum sanguine passio¬

Expanded text:
est montis Sion, qui est collis Jerusalem, nec non aliarum est montis Sion, qui est collis Jerusalem, nec non aliarum gentium eversionem praedicat, terroremque divini judicii intonat. Loquitur etiam contra Moab et Ammocatholicis sacramentis haeretici arguuntur. Hic tertium diem resurrectionis Christi prophetat, atque in adventu Christi sub uno jugo Domini totum mundum serviturum annuntiat. Prophetavit sub Josia, ut Jeremias. Aggaeus, qui interpretatur, solemnis. Hic in vaticinii sui textu templum Domini instaurandum praecepit, contritionem praedicat gentium, vel commotionem totius mundi praedicit, ac sub figura Zorobabel Christi adventum vaticinatur: septuagesimo autem anno captivitatis populi prophetavit, duobus tantum mensibus Zachariam vaticinio suo praecedens. Zacharias, qui nominatur, memoria Domini, postquam iram Domini in patribus prophetavit: vidit et virum sedentem super equum rufum in figura corporis Christi roseum sanguinem passio
Abbreviated transcription (Latin):
tauit autem sub ozia rege uida quando et osee ⁊ ames
et esaias prophetauerunt. Micheas id ẽ quis hic
uel quis iste uel humilitas. ¶ Micheas prophete cõ¬
minatur samarie iram domini ob causam simulacuo¬
rum interciumq popili israhel uenturum denũciat
locum eciam in quo crstus nasceretur demonstrat. Pro¬
phetauit sub ozia quando et sofsonias ¶Naum qui
interpretatur consolator simulachra gencium extermi¬
nanda denunciat. necnõ et urbem sanguinum iherusa¬
lem. post cuius intercium pedes amiunciantes pacem
io ẽ aduentum saluatoris proclanat ¶ Abacue am¬
plexans siue luriator fortis ĩprincipio uoluminis sui
describit dyabolum cum membris ac moribus sus ĩ fine
uero pronunciat aduentũ passionemqz saluatoris.¬
¶ Doffomas speculator misteriorum dei cernit captiui¬
tatem iherusalem urbis aromanis futuram ꝑ uocem
clamoris aporta pisaum et ꝑ collium contricionem io

Expanded text:
tavit autem sub Ozia rege Juda, quando et Osee, et Amos, tavit autem sub Ozia rege Juda, quando et Osee, et Amos, et Isaias prophetaverunt. De Michaea. 70. Micvel quis iste? vel humilitas. Michaeas propheta comminatur Samariae iram Domini ob causam simulacrorum, interitumque populi Israel venturum denuntiat, locum etiam, in quo Christus nasceretur, demonstrat. Prophetavit sub Ozia, quando et Sophonias. Naum, qui interpretatur, consolator, simulacra gentium exterminanda denuntiat, nec non et urbem sanguinum Jerusalem: post cujus interitum pedes annuntiantis pacem, id est, adventum Salvatoris proclamat. Abacuc, amplexans, sive luctator fortis, in principio voluminis sui describit diabolum cum membris ac moribus suis: in fine vero pronuntiat adventum passionemque Salvatoris. Sophonias, speculator mysteriorum Dei, cernit captivitatem Jerusalem urbis a Romanis futuram, per vocem clamoris a porta piscium, et per collium contritionem, id
Abbreviated transcription (Latin):
nas qui interpretatur columba tam sermone qͣz nau¬
fragio suo passionem xp̃i mortemq et resurrectionẽ
figurat. siue quõd de naue ad mare tamqͣz de cruce
ad terram proiectus est. siue quod inuenire ceti except̾¬
est tamqͣz in sepultura terre tribus diebz et tribus
noctibus reconditus est. et quod per figuram nineuẽ
penitenciam mundi predixit in seguentibus tipum
gerit iudeorum qui salutem gencium non tantum ad
uen quoq gencium significat speciem. ionas uero
in hoc loco iudeorum. Nam quemadmnodum nineui-¬
tarum salus ad emulacõem prouocauit ionam ita
redempcio gencium scandalum extitit iudeorum. Me-
et contra orientem aiuitatis sedisse legitur eĩ
sub umbra ita eadem plebs separans se a salute eccliẽ
dolore rabida contra xp̃m id ẽ orientem ecclĩe linguã
suam mouere nititur. sedens subumbra legis que
umbra ferme arefacta est quia aduemẽte cristo ueta
transierunt et ecce facta sunt omma noua. Prophe-¬

Expanded text:
nas, qui interpretatur, columba, tam sermone quam naunas, qui interpretatur, columba, tam sermone quam naufragio suo passionem Christi, mortemque et resurrectionem figurat, sive quod de navi in mare, tanquam de cruce in terram, projectus est, sive quod, in ventre ceti exceptus, tanquam in sepultura terrae tribus diebus ac noctibus reconditus est, vel quod in figura Ninive poenitentiam mundo praedixerit. In sequentibus autem typum gerit Judaeorumve quoque gentium significat speciem, Jonas vero in hoc loco Judaeorum. 69. Nam quemadmodum Ninivitarum salus ad aemulationem provocavit Jonam, ita redemptio gentium scandalum exstitit Judaeorum. Merito et contra Orientem civitatis sedisse legitur sub umbra hederae, quia eadem plebs separans se a salute Ecclesiae, dolore tabida, contra Christum, id est, Orientem Ecclesiae, linguam suam movere nititur, sedens sub umbra legis, quae umbra a verme arefacta est, quia, adveniente Christo, vetera transierunt, et ecce facta sunt omnia nova. Prophe
Abbreviated transcription (Latin):
nõ crediderunt. Pro quibus sceleribus intonat dñs
se ignem id ẽ sentẽciam eterm udicii illaturũ. Hic
autem aduentum xp̃i sub dominica ueritate p̾dicat
dicens ego firmans tonitruũ et creans spiritũ et
amiuncians hominibus xp̃m suum. Reliqua autem
que de amasia et iherobeam siuie istahel retulit. tropice
ad hereticos referenda sunt. prophetauit autem sub re-¬
ge ozia eo tempore quo et osee et esaias. ¶ Abdias qͥ
interpretatur seruus dominiꝰ inter omnes prophetas
breuior ẽ numero perborum sed gracia misteriorum eqͣ¬
lis. Iste contra idumeam loquens increpans mistice
superbiam edom prioris udelicet audaciam quõd iacob
fratrẽ suum id ẽ cristum occidert ĩ monte syon id ẽ ihe¬
rusalem futuram salutem et sanctum qui est dominus.
annunciat atqz in monte per quem figuraliter ecclĩa
tauit sub iosia rege iudee quando et micheas. ¶Io-¬

Expanded text:
 in Christum non crediderunt. Pro quibus sceleribus intonat Dominus  in Christum non crediderunt. Pro quibus sceleribus intonat Dominus se ignem, id est, sententiam aeterni judicii illaturum. Hic autem adventum Christi sub dominica veritate praedicat, dicens: Ego firmans tonitruum, et creans spiritum, et annuntians hominibus Christum suum . Reliqua autem, quae de Amasia et Jeroboam sive Israel retulit, tropice ad haereticos referenda sunt. Prophetavit autem sub rege Ozia eo tempore, quo et Osee et Isaias. Abdias, qui interpretatur, servus Domini, inter omnes Prophetas brevior est numero verborum: sed gratia mysteriorum aequalis. Iste contra Idumaeam loquens, increpans mystice superbiam Edom prioris, videlicet audaciam, quod Jacob fratrem suum, id est, Christum occiderit in monte Sion, id est, Jerusalem, futuram salutem, et sanctum, qui est Dominus, annuntiat, atque in monte, per quem figuraliter figurattavit sub Josia rege Judaeae, quando et Michaeas. Jo
Abbreviated transcription (Latin):
mendacium colunt. Hic hystorialiter uideos in xp̃m
tempore ultimo credituros pronunciauit. terciũ quoq
resurrectionis dominice diem predixit. Philosiphauit.
autem in diebus ozie regis uidee quando et esaus.
¶Iohel interpretatur in apiens iste ad iudam tãtũ
et iherusalem uaticinum proferens in principio sui
uoluminis post uoluptuosa coniiua ad luctum pro¬
uocat iherusalem exadium quoqz eius pronunciat pre¬
dicat quoqz uocacõem gencium et super congregatos
credentes super uenturum spiritum sanctum. Prophe¬
tat sub ioathan rege iuda quando et micheas. ¶A¬
mos qui interpretatur onus uatiemauit in samaria
et iherusalem tria et quatuor scelera gencium sub
toaius mundi figura describens. Primum atqz scelus
quia. omnes ĩ adam peccauerunt. Secundum quia
in sancta nature legem nimemores rationis non
intellexerunt. Tercium quoqz eorum qui date legi
on obedierunt. Quartum ĩ expiabile eorum qͥ

Expanded text:
mendacium colunt. Hic historialiter Judaeos in Christum mendacium colunt. Hic historialiter Judaeos in Christum tempore ultimo credituros pronuntiavit: tertium quoque resurrectionis dominicae diem praedixit. Prophetavit autem in diebus Oziae regis Judaeae, quando et Isaias. Johel interpretatur, incipiens: iste ad Judam tantum et Jerusalem vaticinium proferens in principio sui voluminis post voluptuosa convivocat Jerusalem, excidium quoque pronuntiat, praedicat quoque vocationem gentium, et super congregatos credentes superventurum Spiritum sanctum. Prophetat sub Joathan rege Juda, quando et Michaeas. Amos, qui interpretatur, onus, vaticinavit in Samaria et Jerusalem, tria et quatuor scelera gentium sub totius mundi figura describens. Primum itaque scelus, quia omnes in Adam peccaverunt. Secundum, quia in statu naturae legem immemores rationis non intellexerunt. Tertium quoque eorum, qui datae legi non obedierunt. Quartum inexpiabile eorum qui
Abbreviated transcription (Latin):
sub diuersis imaginibus promittit. De anticristo qͦ
stendit quod ip̃e sit cormi pusillum id ẽ paru
pore regnaturus consummacõe israel uel mundi plu-¬
ra conscripsit siue de die iudicii et regno sanctorum.
in fine autem uoluminis prophecie sue susanne hys¬
toriam et helis draconisqz fabulam point. Hic autẽ
liber apud hebreos ebraicis quidem litteris sed chaldai-¬
ta lingua scriptus ẽ. Prophetauit autem ĩbabiloẽ
quando et ezechiel. ¶Dsee propheta qui interpretat᷑
saluans in duodecim primus est profundior reliquis
i sentencus et operiosior intellectu. Iste ad eas tribus
que et samaria et domus ioseph et israel uocabatur
loquitur. sed per effren. hereticos arguit qui recedẽtes
qualiamq ex causa ab ecclĩe unitate participes fc̃ti
sunt idolorum per famariam autẽ eorumdem hereti¬
corum demonstrat errorem qui preceptorum de
des esse se menauntur et sub pre textu ueritatis

Expanded text:
sub diversis imaginibus promittit. De Antichristo quoque sub diversis imaginibus promittit. De Antichristo quoque ostendit, quod ipse sit cornu pusillum, id est, parvo tempore regnaturus; de consummatione Israel vel mundi plura conscripsit, sive de die judicii, regno sanctorum. In fine autem voluminis prophetiae suae, Susannae historiam et Belis Draconisque fabulam ponit. Hic autem liber apud Hebraeos Hebraicis quidem litteris, sed Chaldaica lingua scriptus est. Prophetavit autem in Babylone, quando et Ezechiel. Osee propheta, qui interpretatur, salvans, in duodecim primus est, profundior reliquis in sententiis, et operosior intellectu. Iste ad eas tribus, quae et Samaria, et domus Joseph, et Israel vocabantur, loquitur: sed per Ephraen haereticos arguit, qui recedentes qualicunque ex causa ab Ecclesiae unitate, participes facti sunt idolorum: per Samariam autem eorumdem haereticorum demonstrat errorem, qui praeceptorum Dei custodes esse se mentiuntur, et sub praetextu veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
predicat ammasq redire ad corpora sua prophetat. ostẽ¬
dit qͦ unumquenq prose rationem dommo redditurũ
nec progemei sancte ultra nocere labem paterni delicti
obiurgat intra hec sub oola et ooliba omnem turpitudi¬
nem samaue et iherusalem natiutatemq cõtumelio¬
sam obicit sepe etiam ad penitẽciam captiuos prouocat
et post priuaricacõnem admonet populum redire con-¬
uersum. Hic autem trigesimo quĩto etatis sue anno
et captiuitatis quinto in chaldea exultans prophetauit
ibiq uaticinum suum consummauit. DDamel inter¬
pretatur iudicium dei. quiqz eciam de xp̃o cunctis ma¬
nifestior est prophetis quia nõ solum predicauit ut
ceteri sed eciam et tempus ĩcarnacoĩs ⁊ passionis per
ordinem regum et nuimerum diffiniuit annorum ita
ut non pocius uideatur futura predicare. sed quasi
transacta narrare. Hic autem quatuor regnorum
cerint frequencius uisiones eorumqz differentiam

Expanded text:
praedicat, animasque redire ad corpora sua prophetat: ostenpraedicat, animasque redire ad corpora sua prophetat: ostendit quoque unumquemque pro se rationem Domino redditurum, nec progeniei sanctae ultra nocere labem paterni delicti: objurgat intra haec sub Oola et Ooliba omnem turpitudinem Samariae et Jerusalem, nativitatemque contumeliosam objicit: saepe etiam ad poenitentiam captivos provocat, et post praevaricationem admonet populum redire conversum. Hic autem trigesimo quinto aetatis suae anno, et captivitatis quinto in Chaldaea exsulans prophetavit, ibique vaticinium suum consummavit. Daniel interpretatur, judicium Dei, quique etiam de Christo cunctis manifestior est prophetis: quia non solum praedicavit, ut caeteri, sed etiam et tempus incarnationis et passionis per ordinem regum et numerum diffinivit annorum, ita ut non potius videatur futura praedicare, sed quasi transacta narrare. Hic autem quatuor regnorum cernit frequentius visiones, eorumque differentiam
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i formata misteria describuntur. Capit eciam et.
hic propheta sonnium sinisti lateris in tipum mortis pec¬
tatorum qui ad leuam positi eterna supplicia sustine-¬
bunt. ac demum afinistro in dextro dormire iubetur
propter spem eorum qui pro emendacõe morum resur-¬
rectionis gloriam obtinebunt. Aspicit interra ⁊ duas
iuirgas sibimet copulantes in similitudinem circunci¬
sionis et gencium. siue aquilam sub nabuchodonosor
uolantem xpĩ figuram magnis alis et uolucr celeri¬
tate tocius mundi imperium occupantem. Plangit p̾¬
terea sub specie principis tyri beatitudmẽ dyaboli qͣ a¬
misit et ruinam eius magnam cum lamẽtacõe deplo¬
rat. Ad ultimum harundinem uel funiculum gestans
metitur sub specie sanctorum mistice iherusalem. Inter
hec mistica subiacent quedam moralia. falsis cõmina¬
tur prophetis atq speculatoribus precipit. ne reticeant
maliciam. quatuor eciam ulcionum penas peccatorib

Expanded text:
Christi formata, mysteria describuntur. Capit etiam et Christi formata, mysteria describuntur. Capit etiam et hic propheta somnum sinistri lateris in typum mortis peccatorum, qui ad laevam positi aeterna supplicia sustinebunt. Ac demum a sinistro in dextro dormire jubetur propter spem eorum qui pro emendatione morum resurrectionis gloriam obtinebunt. Aspicit in terra et duas virgas sibimet copulantes in similitudinem circumcisionis et gentium, sive aquilam sub Nabuchodonosor volantem, Christi figuram, magnis alis et volucri celeritate totius mundi imperium occupantem. Plangit praeterea sub specie principis Tyri beatitudinem diaboli, quam amisit, et ruinam ejus magnam cum lamentatione deplorat. Ad ultimum arundinem vel funiculum gestans metitur sub specie sanctorum mystice Jerusalem. Inter haec mystica subjacent quaedam moralia. Falsis comminatur prophetis, atque speculatoribus praecipit, ne reticeant malitiam: quatuor etiam ultionum poenas peccatoribus
Abbreviated transcription (Latin):
et eliachim. et ioachin. et sedechia. sub qͦ euersa est ihrlm̃.
Septuaginta duobus annis et quatuor mensibus
prophetauit excepto illo tempore quo post euersam ihe
rusalem in egypto cum populo fuit. ¶Ezechiel qui ĩter
pretatur fortitudo dei hic figurans tropice xp̃m stat uix
ta fluuium thobar. salicet et preclara continens miste¬
ria cernit similitudinem glorie dei et quatuor aĩalia
ĩ similitudine quatuor euangeliorum et rotas se ĩuicẽ
continentes in typo duorum testamentorũ iudet aurigã
id ẽ xp̃m deorsum igne iudicu sursum electri id ẽ diuinita¬
s fulgore rutilantes. Comedit qͦz librum diuine
in quo scriptum est lamentum pentẽcium et carmen
iustorum et ue eorum qui post peccatum penitenciam
non egerunt. De hinc accepit laterem in quo ob esse
iherusalem pictura describitur. uel quod sub tipo xp̃i.
euisdem iherusalem id̃ ẽ tocius ecclĩe que est a latere

Expanded text:
et Eliachim, et Joachim, et Sedechia quo eversa est Jerusalem. et Eliachim, et Joachim, et Sedechia quo eversa est Jerusalem. Septuaginta duobus annis et quatuor mensibus prophetavit, excepto illo temprusalem in Aegypto cum populo fuit. De Ezechiele. 53. Ezechiel, qui in Latinum vertitur fortitudo Dei; hic ta fluvium Thobar scilicet, et praeclara continens mysteria, cernit similitudinem gloriae Dei, et quatuor animalia in similitudine quatuor Evangeliorum, et rotas se invicem continentes in typo duorum testamentorum: videt aurigam, id est, Christum deorsum igne judicii, sursum electri, id est, divinitatis fulgore rutilantem. Comedit quoque librum divinae legis, in quo scriptum est lamentum poenitentium, et carmen justorum, et vae eorum, qui post peccatum poenitentiam non egerunt. Dehinc accepit laterem, in quo obsessae Jerusalem pictura describitur: vel quod sub typo Christi ejusdem Jerusalem, id est, totius Ecclesiae, quae est a e latere
Abbreviated transcription (Latin):
iugilantem diuine correpcoĩs et potestatis ollam qͦz suc¬
censam id ẽ udaicam plebem igne carnalium desiderio¬
rum ardentẽ aspicit et duos cofinos ficorum ĩprefigura¬
cione duorum populorum descendit ĩ domum figuli et
uidet dimnucõem uasis prioris et noui instauracõem
ad designandum defectum prioris populi et successioe
futuri. Sumit eciam calicẽ supplicu atq unuersis
gentibus porrigit. Accipit et lumbare sub exemplo po-
illud tranflumina gencium ostendit et calicẽ aureum
babilonis per quem in ebriatus ẽ mundus letiferũ ido
alligatum ad demonstrandum interitum babilomis uel
figuraliter tocus mundi. increpat eciam hic delinquẽ¬
tes et ad conuersionem prouocat. ad ultimum plangit
ruinam iherusalem templiq excidium et dispersionem
gentis. Exorsus autem duodecimo anno iosie regis uidee
propheciaqz eius per quatuor reges extensa est sub iosia

Expanded text:
vigilantem divinae correptionis et potestatis, ollam quoque sucvigilantem divinae correptionis et potestatis, ollam quoque succensam, id erum ardentem. Aspicit et duos cophinos ficorum in praefiguratione duorum populorum. 50. Descendit et in domum figuli, et videt diminutionem vasis prioris, et novi instaurationem ad designandum defectum prioris populi, et successionem futuri. Sumit etiam calicem supplicii, atque universis gentibus porrigit. Accipit et lumbare sub exemplo popuionem trans flumina gentium. Ostendit et calicem aureum Babylonis, per quem inebriatus est mundus lethifero idolalligatum, ad demonstrandum interitum Babylonis, vel figuraliter totius mundi. Increpat etes, et ad conversionem provocat: ad ultimum plangit ruinam Jerusalem, templique excidium, et dispersionem gentis. Exorsus autem duodecimo anno Josiae regis Judaeae, prophetiaque ejus per quatuor reges extensa est sub Josia
Abbreviated transcription (Latin):
qui de sublimitate ecclie cecderunt per tyrum gentib
predicatur ut scilic errore deposito ad xp̃m dominum con-¬
uertantur. reliqua uero eius uel de xp̃o uel de ecclĩa gẽ¬
cium sunt sine de consummacõe mundi. Prophetauit
annorum ferme septuaginta sub regibus quatuor iudee
ordine atq genere sibimet succedentibus. id ẽ ozia. ma¬
chan. achach. adultimum ezechia sub quo pars magna
uoluminis eius usq ad calcẽ texitur prophecia. Ieremias
interpretatur propheta excelsus dommi simplex loquẽdo
et ad intelligendum facilis qui in omnibus dictis ⁊ pas-¬
sionibus suis redemptoris nũ imaginem pretulit. Hic
uam in typo xp̃i regna destruxit diabolis iustici
uel fidei edificauit imperium. iubetur predicare ꝑ omnes
gentes egyptum iudelicet et philistum moab et ammon
edum et damascum et cedar. et super regna assur. nec
non super elam et babiloniam. Hic autẽ uidit iurgam

Expanded text:
qui de sublimitate Ecclesiae ceciderunt. Per Tyrum gentibus qui de sublimitate Ecclesiae ceciderunt. Per Tyrum gentibus praedicatur, ut scilicet errore deposito ad Christum Dominum convertantur: reliqua vero ejus vel de Christo vel de Ecclesia gentium sunt, sive de consummatione mundi. Prophetavit annorum ferme septuaginta sub regibus quatuor Judaeae ordine atque genere sibimet succedentibus, id est, Ozia, Mathan, Achach, ad ultimum Ezechia, sub quo pars magna voluminis ejus usque ad calcem texitur prophetiae. Jeremias interpretatur, propheta excelsus Domini, simplex loquendo, et ad intelligendum facilis, qui in omnibus dictis et passionibus suis, Redemptoris nostri imaginem praetulit. Hic postquam in typo Christi regna destruxit diaboli, justitiaeque vel fidei aedificavit imperium: jubetur praedicare per omnes gentes, Aegyptum videlicet, et Philistum, Moab et Ammon, Edom et Damascum et Cedar, et super regna Assur, nec non super Elam et Babyloniam. Hic autem vidit virgam
Abbreviated transcription (Latin):
guraliter in uisione uidee sinagoga proicitur. et eccłia
domino copulatur in ruina babilonie confusio tocius
mundi superbiaqz arguitur et finis monstratur. ĩ uasta¬
cione moab error sciencie secularis in silencium luctũq
mutatur in euersione egypti tocius mundi idolatrie
destruuntur templiqz domini edificacio predicatur. in
contricõe philistum luctus eorum monstratur qui abi
ciunt iugum xp̃i. et eleuant se contra scienciam dec
Porro perdamascum predicacõ gencium et riuna ostẽ¬
ditur populi iudeorum per onis maris deserti huius
seculi temptacio declaratur et que illi uentura sunt
ostenduntur per idomeam oritur sol iusticie genciũ
et tenebre auferuntur pplĩs uideorum per arabiam
predicatur aqua baptisiatis prebenda his qui fuge¬
rint gencium errores uel eorum plasphemias. per ual¬
lem sion perdicio predicatur iherusalem et hereticorum

Expanded text:
guraliter in visione Judae Synagoga projicitur, et Ecclesia guraliter in visione Judae Synagoga projicitur, et Ecclesia Domino copulatur. In ruina Babyloniae confusio totius mundi superbiaque arguitur, et finis ejus monstratur. In vastitate Moab error scientiae saecularis in silentium luctumque mutatur. 45. In eversione Aegypti totius mundi idololatriae destruuntur, templique Domini aedificatio praedicatur. In contritione Philisthiim luctus eorum monstciunt jugum Christi, et elevant se contra scientiam Dei. Porro per Damascum praedicatio gentium, et ruina ostenditur populi Judaeorum: per onus maris deserti, hujus saeculi temptatio declaratur, et quae illi ventura sunt, ostenduntur. Per Idumaeam oritur sol justitiae gentium, et tenebrae auferuntur populis Judaeorum; per Arabiam praedicatur aqua baptismatis, praebenda his, qui fugerint gentium errores vel eorum blasphemias. Per vallem Sion perditio praedicatur Jerusalem et haereticorum,
Abbreviated transcription (Latin):
titulo prenotatur. Constat autem hunc libri
ihũ filio sirach editum fuisse et inter reliquos sc̃ar
scupturarum libros pari habitum ueneracõe ¶Esai.
quam de altari missus calculus labia eius purga¬
uit ut dignus efficeretur sancti spiritus prophecia
speculatur duo cherubin in enigmate duor testamẽtor
cum duodecim. alis id est apostolis qui predicacõe sua uo
sedentis in throno dei id ẽ occultantes ea siue q̃ ante
seculi fuerunt exordia. siue q̃ post transactam huius
mundi figuram futura sunt. Hic tamen post iusiõem
uide et iherusalem aduersus ceteras gentes. que ĩcir¬
cuitu eius sunt prophecie conuertit sermonem . et iux¬
ta qualitatem locorum et uite diuersitatem que eẽnt
eis mala uentura denunciat. Post captiitatem ihe¬
ti commocõem et solitudinem maris deserti obsidionem
qͥz edom fugam et interitum arabie excidium uallis
sion subuersionem etiam tiri siue quadrupedum. sed fi¬

Expanded text:
titulo praenotatur. Constat autem et hunc librum a titulo praenotatur. Constat autem et hunc librum a Jesu filio Sirach editum fuisse, et inter reliquos sacrarum Scripturarum libros pari habitum veneratione. De Isquam de altari missus calculus labia ejus purgavit, dignus efficitur Spiritus sancti prophetia. Speculaturque duo seraphim in aenigmate duorum Testamentorum, cum duodecim alis, id est, apostolis, qui praedicatione sua sedentis in throno Dei, id est, occultantes ea, sive quae ante saeculi fuerunt exordia, sive quae post transactam hujus mundi figuram futura sunt. 43. Hic tamen post visionem Judae et Jerusalem adversus caeteras gentes, quae in cicuitu ejus sunt, prophetiae convertit sermonem, et juxta qualitatem locorum, et vitae diversitatem, quae essent eis mala ventura denuntiat. Post captivitatem enim Jeti commotionem, et solitudinem maris deserti, obsidionem quoque Edom, fugam et interitum Arabiae, excidium vallis Sion, subversionem etiam Tyri, sive quadrupedum. Sed fi