comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
derit cum sena toribus terrae
indonem fecit etuendidit etcingu¬
lum tradidit chananeo.
ortitudo et decor indumentum eius:
etridebit in dienouisimo.
ossuum a peruit sapientiae : ed excle¬
mentiae in lingua eius
Considerauit semitas domus suae
et panemotiosa non comedet
HSurrexerunt filii eius etbeatissimã
praedi cauerunt uir eius edaudauit eã.
multaefiliae congregauerunt diuitias.
tu supergressaes uniuersas.
s allax gratia etuana est pulchritudo:
muliertimens dñm ipsalaudabitur.:
thauid ate ei defructum anuum succrum:
edaudent eam in portis opera sua.¬

Expanded text:
atoribus terrae samech sindonem fecit et vendidit et cingulum tradidit Chananeo ain fortitudo et decor indumentum eius et ridebit in die novissimo phe os suum aperuit sapientiae et lex clementiae in lingua eius sade considerat semitas domus suae et panem otiosa non comedet coph surrexerunt filii eius et beatissimam praedicaverunt vir eius et laudavit eam res multae filiae congregaverunt divitias tu supergressa es universas sin fallax gratia et vana est pulchritudo mulier timens Dominum ipsa laudabitur thau date ei de fructu manuum suarum et laudent eam in portis opera
Abbreviated transcription (Latin):
CA Castouite tuidit quabonte niegottadio eius
non extinguetur in nocte lucerna illius
IUEI M anumsuammisit ad fortia
et digitieius ad praehenderunt fusum
H M anum suam a peruit in opi.
omnes enim domes ticiei uestitis duplicib¬

Expanded text:
 Gustavit et vidit quia bona est negotiatio ejus: non exstinguetur in nocte lucerna illius.  Jod.  Manum suam misit ad fortia, et digiti ejus apprehenderunt fusum.  Chaph.  Manum suam aperuit inopi, eomnes enim domestici ejus vestiti sunt duplicib
Abbreviated transcription (Latin):
gicut fremitus leonis ita etregisira etsicutros
superberbam ita et hilaritas eius. dolor patris
filius stultus et tectaiugiterperstillantia litigiosa
mulier: Domus etdiuitia edantur & parentibus
ad ño autem proprie uxor prudens. Pigrido
inmictt soporem : etanima dissoluta esuriet
quicustodit mandatum custodit animam suam
qui autem neglegituiassuas. mortificabitur
aen ettir dñõ quimiseretur pauperi: et ui
cis situdinem suam red decei. Erudifilium
tuũ ne desperes Adinterfectionem autem

Expanded text:
Sicut fremitus leonis, ita et regis ira: et sicut ros Sicut fremitus leonis, ita et regis ira: et sicut ros super herbam, ita hilaritas ejus. Dolor patris, filius stultus: et tecta jugiter perstillantia, litigiosa mulier, Domus, et divitiae dantur a patribus: a Domino autem proprie uxor prudens. Pigredo immittit soporem, et anima dissoluta esqui custodit mandatum, custodit animam suam: qui autem neglegit uias suas, mortificabitur. faeneratur domino qui miseretcissitudinem suam reddet ei. Erudi filium tuum, ne desperes, ad interfectionem ejus
Abbreviated transcription (Latin):
et iocundi tatem ad nõ. Cum obsecrationibus
loquetur pauper : et diues effabitur rigidãe
in simplicitate sua : quamdiuestorquens labia
insipiens. Vbinon est scientia animae non .ẽ
bonum : et quifestinus ẽ. pedibus offendit
Stultitia hominis subplantat gressuseius:
et contradm̃ feruet animosuo. Diuitia e
addunt amicos plurimos : A paupereautem
et hiquos habuit separantur. Testis falsus
nonerit inpunitus : et quimendacia loquitur
non effugiet. Multicolunt personam potentis.
et amici sunt dona tribuentis. Fratres hominis
pauperis oderun eũ insuperetamici proculre¬
cesserunt abeo. Quitantum uerba sectatur
nibilhabebit quiautem possessor ẽ mentis
diligitanimam suam. et custos prudentiae
inuenietbona. Testis falsus nonerit in puni¬
tus : et quiloquitur mendacia peribit. Nonde¬
centstultum deliciae. nec seruum dominari
principibus. Doc trinauiri perpacientiam
noscitur : et gloria eius ẽ iniqua p̃tergredi

Expanded text:
et jucunditatem a Domino. Cum obsecrationibus et jucunditatem a Domino. Cum obsecrationibus loquetur pauper: et dives effabitur rigide. in simplicitate sua, quam torquens labia sua insipiens. Ubi non est scientia animae, non est bonum: et qui festinus est pedibus, offendet. Stultitia hominis supplantat gressus ejus: et contra Deum fervet animo suo: Divitiae addunt amicos plurimos: a paupere autem et hi, quos habuit, separantur. Testis falsus non erit impunitus: et qui mendacia loquitur, non effugiet. Multi colunt personam potentis, et amici sunt dona tribuentis. Fratres hominis pauperis oderunt eum: insuper et amici procul recesserunt ab eo. Qui tantum verba sectatur, nihil habebit: qui autem possessor est mentis, diligit animam suam, et custos prudentiae inveniet bona. Testis falsus non erit impunitus: et qui loquitur mendacia, peribit. Non decent stultum deliciae, nec servum dominari principibus. Doctrina viri per patientiam noscitur: et gloria ejus est iniqua praetergredi.
Abbreviated transcription (Latin):
tus et exaltabitur. Substantia diuiti surbs
roboris eius : et quasimurus elidus circum¬
danseum. Antequam conteratur. exaltat᷑
corhominis : et ante quamglorificctur humiliatur
quiprius respondet quamaudiat. stultum sees se
demonstrat et confusione dignum. Sp̃s uiri s usten¬
tat in becillitatem suam : spm̃ uero adira scendum
facilẽ quis poterit sustinere : Corprudens possi¬
debit scientiam : et auris sapientium quaeret
doctrinam. Donum hominis dilatatuia meius.
et ante principes spatium ei facit. Iustus prior
ẽ accusatorsui uenitamicus eius et inuestiga¬
bitcum contradictiones comprimit sors. et
interpotentes quo que diiudicat. Fraterquia diuua¬
tur a fratre qua siciuitas firma : et iudicia quasiuec¬
tesurbium. Defructuoris uiri replebitur uenter
eius et genimina labiorum illius saturtibunt
cum. Morsetuita in manu linguae quidili¬
gunteam comedent fructus eius. Quinue¬
nit mulierem bonam in uenitbonum et hauri¬

Expanded text:
tus et exaltabitur substantia divitis urbs tus et exaltabitur substantia divitis urbs roboris eius et quasi murus validus circumdans eum antequam conteratur exaltatur cor hominis et antequam glorificetur humiliatur qui prius respondit quam audiat stultum se esse demonstrat et confusione dignum spiritus viri sustentat inbecillitatem suam spiritum vero ad irascendum facilem quis poterit sustinere cor prudens possidebit scientiam et auris sapientium quaerit doctrinam donum hominis dilatat viam eius et ante priest accusator sui: venit amicus ejus, et investigabit eum. Contradictiones comprimit sors, et inter potentes quoque dijudicat. Frater, qui adjuvatur a fratre, quasi civitas firma; et judicia quasi vectes urbium. De fructu oris viri replebitur venter ejus: et genimina labiorum ipsius saturabunt eum. Mors, et vita in manu linguae: qui diligunt eam, comedent fructus ejus. Qui invenit mulierem bonam, invenit bonum: et hauri
Abbreviated transcription (Latin):
qui rectaiudicat. Quimoderatur sermones
suos doctus et prudens ẽ : et preciosi sp̃s uis
eruditus. Stultus quoq sitacuerit. sapiens
reputabitur : et si conpresserit labia sua
intellegens. Occasiones quaerit quiuult
recedereabamico. Omni tempor eerit ex pro¬
brabilis Non recipit stultus uerba prudentiȩ :¬
nisi ea dixerit quaeuersantur incorde eius
Impius cum in profundo uenerit peccato¬
rum contemnit : sed sequitur eum ignomi¬
nia et obprobrium. A qua profunda uer¬
baexor euiri : et torrens redundans. fonssapi¬
entiae. Accipere personam impii iniudicio¬
non .ẽ. bonum : ut declines aueritate iudicii.
Labia stulti in miscunt serixis: et oseius iurgia
prouocat. Osstulti contritio eius : et labia ipsi¬
usruina animaeeius. Verbabilinguis quasi sim¬
plicia : etipsa perueniunt usquea din teriora
uentris. Quimollis et dissolutus . ẽ. in opere
suo frater ẽ. sua opera dissi pantis turris
fortissima nomen dnĩ : ad ipsam curritius¬

Expanded text:
qui recta iudicat qui moderatur sermones qui recta iudicat qui moderatur sermones suos doctus et prudens est et pretiosi spiritus vir eruditus stultus quoque si tacuerit sapiens putabitur et si conpresserit labia sua intellegens occasiones quaerit qui vult recedere ab amico omni tempore erit exprobrabilis non recipit stultus verba prudentiae nisi ea dixeris quae versantur in corde eius impius cum in profundum venerit peccatorum contemnit sed sequitur eum ignominia et obprobrium aqua profunda verba ex ore viri et torrens redundans fons sapientiae accipere personam impii non est bonum ut declines a veritate iudicii labia stulti inmiscunt se rixis et os eius iurgia provocat os stulti contritio eius et labia illius ruina animae eius verba bilinguis quasi simplicia et ipsa perveniunt usque ad interiora ventris qui mollis et dissolutus est in opere suo frater est sua opera dissipantis turris fortissima nomen Domini ad ipsum currit ius
Abbreviated transcription (Latin):
quidimittit aquam caput ẽ iurgiorum : etante¬
quam paciatur contumeliam. iudicium deserit
Et qui iustificat impium et qui condem nat
iustum ab hominabilis ẽ uterq: apud dñm
Quid prodest haberediuitias stulto cum sapi¬
entiam emerenon possit: Omni tempore
diligit quiamicus ẽ et frater inangustiis com¬
probatur. Hom ostultus plaudet manibus
cum spoponderit proamicosuo. Qui medi¬
tat᷑ discordias diligitrixas Et quiex altatos suũ
quaeritruinam. Qui peruersi cordis ẽ non
inueniet bonum : et quiuertit linguam. incidet
inmalum Natus ẽ stultus inignominia sua :
sed nec pater infatuola etabitur. Animus
gaudens aetatem floridamfacit sp̃s tristis
ex siccatossa Munera desinuimpius acci¬
pit ut peruertat semitas iudicii. In faciepru¬
dentis lucet sapientia: oculistultorum infi¬
nibus terrae Ira patris filius stultus : et dolor
matris quae genuit eum Non . ẽ bonumdam¬
num inferreiusto : nec percutere principẽ

Expanded text:
qui dimittit aquam, caput est iurgiorum, et antequi dimittit aquam, caput est iurgiorum, et antequam patiatur contumeliam, iudiet qui iustificat impium et qui condemnat iustum abominabilis est uterque apud Dominum quid prodest habere divitias stultum cum sapientiam emere non possit omni tempore diligit qui amicus est et frater in angustiis conprobatur homo stultus plaudet manibus cum spoponderit pro amico suo qui meditatur discordiam diligit rixas et qui exaltat ostium quaerit ruinam qui perversi cordis est non inveniet bonum et qui vertit linguam incidet in malum natus est stultus in ignominiam suam sed nec pater in fatuo laetabitur animus gaudens aetatem floridam facit spiritus tristis exsiccat ossa munera de sinu impius accipit ut pervertat semitas iudicii in facie prudentis lucet sapientia oculi stultorum in finibus terrae ira patris filius stultus et dolor matris quae genuit eum non est bonum damnum inferre iusto nec percutere principem
Abbreviated transcription (Latin):
quamdomus plenauictimis cumiurgio
geruus sapiens dominabitur filiis stultis
et interfratres hereditatem diuidet.
Sicutigneprobatur argentum etaurum
camino ita corda probat dñs malus oboe¬
dit lingua einiquae : et fallax obtemperat
labiis mendacibus. quidespicit pauperem
ex probrat factorieius : et qui inruina lae¬
tatur alterius. nonerit inpunitus. Corona
senum filii filiorum : et gloria filiorum patres
eorum Nondecent stultum uerba composi¬
ta nec principem labium mentiens. Cem¬
magratissima exspectatio praestolantis
quocumq seuerterit prudenter intelle¬
get quicelat delictum quaeritamicitias
qui altero sermon erepetit. separat foede¬
ratos plus proficit corteptio apud pru¬
dentem : quamcentum plagae apud stultum
Semperiurgia quaerit malus angelus cutem cru¬
delis mittetur contraeum. Expeditmagis
ursae occurrere raptis fetibus : quamfatuo
confidenti sibi instultitiasua qui red ditmala
probonis n on recedit malum dedomo eius.

Expanded text:
quam domus plena uictimis cum iurgio. quam domus plena uictimis cum iurgio. seruus sapiens dominabitur filiis stultis et inter fratres hereditatem diuidet. sicut igne probatur argentum et aurum camino, ita corda probat dominus. malus oboedit linguae iniquae, et fallax obtemperat labiis mendacibus. qui despicit pauperem, exprobrat factori eius: et qui in ruina laetatur alterius, non erit inpunitus. corona senum filii filiorum, et gloria filiorum patres sui. non decent stultum uerba conposita, nec principem labium mentiens. gemma gratissima expectatio praestolantis: quocumque se uerterit, prudenter intelleget. qui celat delictum, quaerit amicitias: qui altero sermone repetit, separat foederatos. plus proficit correptio apud prudentem, quam centum plagae apud stultum. semper iurgia quaerit malus: angelus autem crudelis mittetur contra eum. expedit magis ursae occurrere raptis fetibus quam fatuo confidenti sibi in stultitia sua. qui reddit mala pro bonis, non recedet malum de domo eius.
Abbreviated transcription (Latin):
rietbona et quuind ñosperat beatus .ẽ. quisa¬
piens corde ẽ appellabitur prudens: et qui
dulcis eloquio maiorareoperiet. Fonsuitae
eruditio possidentis. doctrina stultorum fa¬
tuitas. Corsapientis erudiet os eius: et labiis
illius addet gratiam. fauus mellis uerba
composita dulcedo animaeest sanita sossaũ
estuia qua euidetur homini recta : et nouissi¬
mum eius ducit ad mortem. Anima laboran¬
tis laborat sibi : quia conpulit eũ õs suũ Vir
impius foditmalum : et in labiis eius ignis ar¬
descet: Homoperuersus suscitat lites
et uerbo sus separat principes. Vir iniquus
lactatamicum suum : et ducit eum peruiam non
bonam. Quiat tonitis oculis cogitat praua
mordens labia sua perficit malum. Corona
dignitatis senectus qua einuii siustitiaer eppe¬
rietur. Melior ẽ patiens uiro forti: et qui
dominatur animosuo expugnatore urbium
Sortes mittuntur insinu : sed ad nõ temperan
tur Melior ẽ bucella siccacumgaudio

Expanded text:
riet bona: et qui in Domino sperat, beatus est. Qui sariet bona: et qui in Domino sperat, beatus est. Qui sapiens corde est, appellabitur prudens: et qui dulcis eloquio, majora percipiet. Fons vitae eruditio possidentis, doctrina stultorum fatuitas. Cor sapientis erudiet os ejus: et labiis illius addet gratiam. Favus mellis, verba composita: dulcedo animae, sanitas ossium. Est via quae videtur homini recta: et novissima ejus ducunt ad mortem. Anima laborantis laborat sibi, quia compulit eum os suum. Vir impius fodit malum, et in labiis ejus ignis ardescit. Homo perversus suscitat lites: et verbosus separat principes. Vir iniquus lactat amicum suum: et ducit eum per viam non bonam. Qui attonitis oculis cogitat prava, mordens labia sua perficit malum. Corona dignitatis senectus, quae in viis justitiae reperietur. Melior est patiens viro forti: et qui dominatur animo suo, expugnatore urbium: Sortes mittuntur. Melior est bucella sicca cum gaudio
Abbreviated transcription (Latin):
Cum placuerint dnõ uia e hominis. inimicos
quoque eius conuertet ad pacem Melius ẽ
parum cum laetitia : quammulti fructi scũ
iniquitate. Corhominis disponetuam sua.
sed dñi ẽ. dirigere gressus eius. Diuinatio
in labiis regis: iniudiciononerrabit oseius.
Pondus et statera iudicia dñi sunt : etoperaeꝰ
omnes lapides saeculi. Ab hominabiles regiqui
agunt impie qñ miustitia firmatur solium.
Voluntas regum labiaiusta : qui rectaloquitur
dirigetur. Indignatioregis nuntii mortis et
uirsapiens placabit eam. In hilarita teuultus
regis uita: et clementia eius quasuimberseroti¬
nus. possidesapientiam quia auro melior ẽ:
et adquireprudentiam . quia p̃ciosior ẽ argento
Cemitaiustorum declinatinala: custosanimae
suae seruat uiamsuam. Contritionem p̃cedit
superbia : et anteruinam exaltatur sp̃s. Me¬
lius ẽ. humiliaricummitibus : quam diuidere
spolia cum superbis. Eruditus in uerbo reppe

Expanded text:
cum placuerint domino uiae hominis, inimicos cum placuerint domino uiae hominis, inimicos quoque eius conuertet ad pacem. melius est parum cum iustitia quam multi fructus cum iniquitate. cor hominis disponit uiam suam, sed domini est dirigere gressus eius. diuinatio in labiis regis: in iudicio non errabit os eius. pondus et statera iudicia domini sunt, et opera eius omnes lapides saeculi. abominabiles regi qui agunt impie, quoniam iustitia firmatur solium. uoluntas regum labia iusta: qui recta loquitur, dirigetur. indignatio regis nuntius mortis, et uir sapiens placabit eam. in hilaritate uultus regis uita, et clementia eius quasi imber serotinus. posside sapientiam, quia auro melior est: et adquire prudentiam, quia pretiosior est argento. semita iustorum declinat mala: custos Animae suae seruat uiam suam. contritionem praecedit superbia, et ante ruinam exaltatur spiritus. melius est humiliari cum mitibus quam diuidere sp
Abbreviated transcription (Latin):
domum suam qui sectatur auaritiam : Quiau
tem oditmunera uiuet. Mensiustimeditia¬
tur oboedientiam: õsimpiorum redundat
malis. Longe .ẽ. dñs ab impiis : etorationesiusto¬
rum exaudiet. Lux oculorum laetificatani¬
mam̃ : fama bona in pinguat ossa Aurisquȩ
audit increpationes uitae : in medio sapientium
commorabitur. Quiabi tit disciplinam des¬
picit animamsuam : Quiautem ad quiescitin¬
crepationibus possessor ẽ cordis. Timor
dnĩ disciplina sapientiae : et gloriam praece¬
dit humilitas. Hominis ẽ. animum praeparare
et dñĩ guberna re linguam. Omnesuiae homi¬
num patent oculis eius: spirituum pondera¬
tor .e. dñs Neuel ad ño operatua et dirigentꝰ
cogitationes tuae . Vniuersa proptersemet
ipsum operatus ẽ dñs impium quoq: addiem
malum. Ab hominatio dñi ẽ omnis arrogans
etiam simanu ad manum fuerit non eritinno¬
cens Miseri cordia etueritate redimitur
iniquitas: et intimore dnĩ declinaturamalo

Expanded text:
domum suam qui sequitur avaritiam: quidomum suam qui sequitur avaritiam: quitem odit munera, uiuet. mens iusti meditabitur oboedientiam: os impiorum redundat malis. longe est dominus ab impiis, et orationes iustorum exaudiet. lux oculorum laetificat animam: fama bona inpinguat ossa. auris, quae audit increpationes uitae, in medio sapientium commorabitur. qui abicit disciplinam, despicit animam suam: qui autem adquiescit increpationibus, possessor est cordis. timor domini disciplina sapientiae, et gloriam praecedit humilitas. Hominis est animum praeparare, et dei gubernare linguam. omnes uiae hominum patent oculis eius: spirituum ponderator est dominus. reuela domino opera tua, et dirigentur cogitationes tuae. uniuersa propter semet ipsum operatus est dominus, impium quoque ad diem malum. abominatio domini omnis adrogans: etiamsi manu ad manum fuerit, non erit innocens. misericordia et ueritate redimitur iniquitas, et in timore domini declinatur a malo.
Abbreviated transcription (Latin):
Corgaudens ex hilarat faciem : in mȩrore
animideicitur sp̃s. Corsapientis quaeret doc¬
trinam : et os stultorum pascetur inperitia
Omnes dies pauperismali : securamens qua si
iuge conuiuium. Melius ẽ parum cumtimo¬
rednĩ : quamthesaurim agni et insatiabiles
Melius ẽ uocareadolera cum caritate : quã
aduitulum saginatum cumodio. Virira cun¬
dus prouocatrixas : qui patiens ẽ. mitigat sus¬
citatas. Iter impiorum quasi sa epis spinarum
uia iustorum absq: offendiculo Filius sapiens
laetificat patrem : et stultus homodespicit
matrem suam. Stultitia gaudium stulto
etuir prudens diriget gressus. Dissipantur
cogitationes ubinon .e. consilium: ubi uero
plures sunt consiliarii confirmantur
Lactatur homo inscientia orissui : et sermo
oportunus .e. optimus. Semitauitae super
eruditum ut declinet deinfernonouissimo
Dom̃ũ superborum demolieturd ñs: et fir¬
mos faciet terminos uiduae. Ab homina¬
tiodnĩ cogitationes malae : et purus sermo
pulcherrimus firmabitur abeo. Conturbat

Expanded text:
cor gaudens exhilarat faciem in maerore animi deicitur spiritus cor sapientis quaerit doctrinam et os stultorum pascetur inperitia omnes dies pauperis mali secura mens quasi iuge convivium melius est parum cum timore Domini quam thesmelius est uocari ad holera cum caritate quam ad uitulum saginatum cum odio. uir iracundus prouocat rixas: qui patiens est mitigat suscitatas. iter pigrorum quasi saepes spinarum: uia laetificat patrem et stultus homo despicit matrem suam stultitia gaudium stulto et vir prudens dirigit gressus dissipantur cogitationes ubi non est consilium ubi vero plures sunt consiliarii confirmantur laetatur homo in sententia oris sui et sermo oportunus est optimus semita vitae super eruditum ut declinet de inferno novissimo domum superborum demolietur mos faciet terminos viduae. Abominatio Domini cogitationes malae: et purus sermo pulcherrimus firmabitur ab eo. Conturbat
Abbreviated transcription (Latin):
Vt ostenderem tibi firmitatem et eloquiaue¬
ritatis respondereex his illis quimiserunt te
Non facias uiolentiama uolentam pauperi
quia pauper ẽ neque conteras egenum in por¬
ta quia dñ siudicabit causameius et configet
eosqui confixerunt animam eius.
Nolies seamicus hominiiracundo neque
ambules cumuiro furioso : nefortedis cassemi¬
taseius et sumas scandalum animaetuae

Expanded text:
Ut ostenderem tibi firmitatem, et eloquia veUt ostenderem tibi firmitatem, et eloquia veritatis, respondere ex his, illis qui miserunt te. Nquia pauper est, neque conteras egenum in porta, quia dominus iudicabit causam eius et configet eos qui confixerunt animam eius. noli esse amicus homini iracundo, neque ambules cum uiro furioso: ne forte discas semitas eius et sumas scandalum animae tuae
Abbreviated transcription (Latin):
um seruus ẽ fenerantis. Qui seminat iniquita¬
tem metet mala : et uirga iraesuaet onsummabi¬
tur Qui pronus ẽ ad misericordiam bene dice¬
tur : de panibus enimsuis dedit pauperi. Eice
derisorem et exibit cumeo iurgium: cessabudq
causae et contumeliae. Quidiligit cordismun¬
ditiam proptergratiam labiorum suorum
habebit amicum regem. Oculid nĩ custodiunt
scientiam et subplantantur uerba iniqui
Dicitpiger leo ẽ foris : in medio platearum occi¬
dendussum. Fouea profunda osalienae: cuura¬
tus ẽ. dñ sincidet in eam. Stultitia conligata est
incorde pueri : et uirga disciplinae fugabit eam
qui calumniatur pauperem ut augeat diuitias
suas : dabitipseditiori etegebit. Inclinaaurem
tuam etaudi uerbasapientium : apponeautẽ
coraddoctrinam meam: quae pulchraerit ti
in labiistuis: ut sit indnõ fiduciatua: undeetos¬
tendieam tibi hodie. Eccedescripsi eam tibi
tripliciter in cogitationibus et scientia

Expanded text:
um, servus est fenerantis, Qui seminat iniquitaum, servus est fenerantis, Qui seminat iniquitatem, metet mala, et virga irae suae consummabitur. Qui pronus est ad misericordiam, benedicetur: de panibus enim suis dedit pauperi. Ejice derisorem, et exibit cum eo jurgium, cessabuntque causae et contumeliae. Qui diligit cordis munditiam, propter gratiam labiorum suorum habebit amicum regem. Oculi Domini custodiunt scientiam: et supplantantur verba iniqui. Dicit piger: Leo est foris, in medio platearum occidendus sum. Fovea profunda os alienae: cui iratus est Dominus, incidet in eam. Stultitia colligata est in corde pueri, et virga disciplinae fugabit eam. Qui calumniatur pauperem, ut augeat divitias suas, dabit ipse ditiori, et egebit. Inclina aurem tuam, et audi verba sapientium: appone autem cor ad doctrinam meam. Quae pulchra erit tibin labiis tuis: Ut sit in Domino fiducia tua, unde et ostendi eam tibi hodie. Ecce descripsi eam tibi tripliciter, in cogitationibus et scientia:
Abbreviated transcription (Latin):
quinira operatur superbiam. Desideria occidunt
pigrum noluerunt enim quicquam manus eius
operari Tota die concupiscit et desiderat: quiau¬
tem iustus ẽ tribuet et nonces sabit. hostia eim¬
piorum ab hominabiles qua eofferuntur exscelere
łes tismen dax peribit : uiro boediens loquetur uir¬
toriam. Virimpius procaciter offirmat uultum
suum qui autem rectus ẽ. corrigituiam suam
Non ẽ sapientianon ẽ prudentia non .ẽ consi¬
lium contradnm. Equus paratus ad diembelli
aurum gratiabona. Diues et pauper obuiaue¬
runt sibi utriusq operator ẽ dñs. Callidus uidet
maltim et absconditse: in nocenspertransut et
afflictus c̃damno. Finis modestiae timordnĩ
diuitiae et gloria etuita. Arma et gladiinura
peruersi custos autem animaesuae longerece¬
dit ab eis Pro uerbium ẽ adolsscens iuxtauiam
suam : etiam cum senuerit non recedet ab ea
Diues pauperibus imperat : et quiaccipit mũtu¬

Expanded text:
qui in ira operatur superbiam. Desideria occidunt qui in ira operatur superbiam. Desideria occidunt pigrum: noluerunt enim quidquam manus ejus operari; Tota die concupiscit et desiderat: qui autem justus est, tribuet, et non cessabit. Hostiae impiorum abominabiles, quia offeruntur ex scelere. Testis mendax peribit: vir obediens loquetur victoriam. Vir impius procaciter obfirmat vultum suum: qui autem rectus est, corrigit viam suam. Non est sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Dominum. Equus paratur ad diem belli: aurum, gratia bona. Dives et pauper obviaverunt sibi: utriusque operator est Dominus. Callidus vidit malum, et abscondit se: innocens pertransiit, et afflictus est damno. Finis modestiae timor Domini, divitiae et gloria et vita. Arma et gladii in via perversi: custos autem animae suae longe recedit ab eis. Proverbium est: Adolescens juxta viam suam, etiam cum senuerit, non recedet ab ea. Dives pauperibus imperat: et qui accipit mortu
Abbreviated transcription (Latin):
tiam. Ex cogitat iustus de dõimpii ut detrahat
impiosamalo quiopturat aurem suamadcla¬
morem pauperis : et ipseclamabit et non exau¬
dietur. Munus absconditum extinguet iras.
et donum in sinu in dignationẽmaximã caudiuĩis¬
to ẽ faccreiudicium et pauor operañtibus
iniquitatem. Virquierra uerit auia doctrinae
incoetugigantum commorabitur. quidiligit
epulas. inaegestateerit : quiamat uinum etpin¬
gua nonditabitur. Proiusto dabitur impius
et prorectis iniquus. Melius ẽ. habita re in ter¬
rade serta : quam cum muliere rixosa etira cun¬
da Thesaurus desiderabilis et oleum in habita¬
culo iusti : et in prudens homodissipabit illud
qui sequitur iustitiam et miseri cordiam
inueniet uitam et gloriam. Ciuita tem forti¬
um ascendit sapiens: et destruxitrobur fidu¬
ciaeius. quicustodit ossuum et linguam sua
cus todit ab astis animam suam
Superbus eaerogins uocatur indoctus

Expanded text:
tiam. Excogitat justus de domo impii, ut detrahat tiam. Excogitat justus de domo impii, ut detrahat impios a malo. Qui obturat aurem suam ad clamorem pauperis, et ipse clamabit, et non exaudietur. Munus absconditum exstinguit iras, et donum in sinu indignationem maximam. Gaudium justo est facere judicium, et pavor operantibus iniquitatem. Vir, qui erraverit a via doctrinae, in coetu gigantum commorabitur. Qui diligit epulas, in egestate erit: qui amat vinum, et pinguia, non ditabitur. Pro justo datur impius: et pro rectis iniquus. Melius est habitare in terra deserta, quam cum muliere rixosa et iracunda. Thesaurus desiderabilis, et oleum in habitaculo justi: et imprudens homo dissipabit illud. Qui sequitur justitiam et misericordiam, inveniet vitam, justitiam, et gloriam. Civitatem fortium ascendit sapiens, et destruxit robur fiduciae ejus. Qui custodit os suum, et linguam suam, custodit ab angustiis animam suam. Superbus et arrogans vocatur indoctus,
Abbreviated transcription (Latin):
senum canicies. Liuor uulneris absterget mala:
et plagae in secretioribus uentris Sicut diuisiones
aquarum ita corregis inmanud nĩ quocum que
uoluerit inclinabit illud. Omnis iuauiri recta
sibiuidetur: appendit autem corda d ñs
Faceremiseri cordiam etiudicium magisplacent
dnõ quam uictimae. Exaltatio oculorum et
dilatatio cordis: lucernam piorum peccatum
Cogitationes robusti semper in abundantia:
om̃nis autem piger semper inaegestateest
Qui congregat thessauros linguamenda cii. ua¬
nus et excors. ẽ : et inpingetur ad laqueosmor¬
tis Rapina eimpiorum detrabent eos: quia no¬
luerunt facereiudicium Peruersauiauirialie¬
na. ẽ : quiautem mundus ẽ rectum opus eius
Melius ẽ sedere in angulo domatis : quam cum
muliere litigiosa et indomocommuni. Anima
impudesiderat malum non miserebitur proxi¬
mosuo. Multato pestilente sapientiorerit
paruulus: et sisectetur sapientiam sumet scien¬

Expanded text:
senum, canities. Livor vulneris absterget mala: senum, canities. Livor vulneris absterget mala: et plagae in secretioribus ventris. Cap. XXI. Sicut divisiones aquarum, ita cor regis in manu Domini: quocumque voluerit, inclinabit illud. Omnis via viri recta sibi videtur: appendit autem corda Dominus. Facere misericordiam et judicium, magis placet Domino, quam victimae. Exaltatio oculorum et dilatatio cordis: lucerna impiorum peccatum. Cogitationes robusti semper in abundantia: omnis autem piger semper in egestate. Qui congregat thesauros lingua mendacii, vanus est, et impingetur ad laqueos mortis. Rapinae impiorum detrahent eos, quia noluerunt facere judicium. Perversa via viri, aliena est: qui autem mundus est, rectum opus ejus. Melius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. Anima impii desiderat malum, non miserebitur proximo suo. Mulctato pestilente, sapientior erit parvulus: et si sectetur sapientem, sumet scien
Abbreviated transcription (Latin):
pignus abeo. Suauis ẽ. homini panis mendicu: et
postea implebitur os eius calculo. Cogitationes
consiliis roborabuntur : et gubernaculis tractan¬
da sunt bella. Eiquireuelatmysteria etambu¬
lat fraudulenter & dilã at labia sua ne c ommiscea
ris. Quima ledicit patrissuo et matri extingue¬
tur lucerna eius in mediis tenebris. Hereditas
ad quamfestinatur in principio i nnouissi mo
benedictione carebit Nedica sred dãmalum. Expẽc
tahñm et liberabitte. Ab hominatio ẽ ap ad dum
pondus et pondus statera dolosa non ebono Adnõ
dimiguntur gressusuiri quis autem horomumut¬
telle gerepotest uiamsuam: Ruina ẽ hominide¬
uo arescõs et p̃uota tractare : Dissi patimpiosrex
sapiens : et incuruat supereos fornicem Lucerna
dñi spiraculum hominis: quae inuestigat omnia
sec retauentris. Miseri cordia etuerita scusto di¬
unt regem : et roboratur clementiathronuseius
Exultatio iuuenum fortitudo eorum. et dignitas

Expanded text:
pignus ab eo. Suavis est homini panis mendacii: et pignus ab eo. Suavis est homini panis mendacii: et postea implebitur os ejus calculo. Cogitationes consiliis roborantur: et gubernaculis tractanda sunt bella, Ei, qui revelat mysteria, et ambulat fraudulenter, et dilatat labia sua, ne commisris qui maledicit patri suo et matri extinguetur lucerna eius in mediis tenebris hereditas ad quam festinatur in principio in novissimo benedictione carebit ne dicas reddam malum expecta Dominum et liberabit te abominatio est apud Deum pondus et pondus statera dolosa non est bona a Domino diriguntur gressus viri quis autem hominum intellegere potest viam suam ruina est hominis devorare sanctos et post vota tractare dissipat impios rex sapiens et curvat super eos fornicem lucerna Domini spiraculum hominis quae investigat omnia secreta ventris misericordia et veritas custodiunt regem et roboratur clementia thronus eius exultatio iuvenum fortit
Abbreviated transcription (Latin):
bitergo aestate et non dabitur ei. Sicut a qua
profunda sic consilium in cordeuiri: sed homo
sapiens ex hauriet illud. Multi homines miseri¬
cordes uocantur. uirum autem fidelem quisinue¬
niet : Iustus quiambulat insimplicita tesua bea¬
tos postse filios derelinquet. Rex qui sed et in solio
iudicii: dissipatomnemalum intuitu suo.
Quis potestdicere mundum est cormeum purus
suma peccato : podus et pondus men sura et men¬
sura utrumq ab hominabileest apud dm̃ Exs¬
tudiis suis intellegitur puer: simundaetrecta
sint operaeius. Aurem audientem etoculum
uidentem : dñs fecit utrumque. Nolidiligere
somnum: net ea egestas opprimat. A perioculos
tuos. et satura repanibus Malum ẽ malum est
dicit omni semptor : etcumrecesserit tuncgloria¬
bitur. Aurum et multitudo gemmarum etuas
p̃tiosum labiascientiae. Tolle uestimentum eius
qui fideiussor extitit alieni : et proextraneis aufer

Expanded text:
bit ergo aestate, et non dabitur illi. Sicut aqua bit ergo aestate, et non dabitur illi. Sicut aqua profunda, sic consilium in corde viri: sed homo sapiens exhauriet illud. Multi homines misericordes vocantur: virum autem fidelem quis inveniet? Justus, qui ambulat in simplicitate sua, beatos post se filios derelinquet. Rex, qui sedet in solio judicii, dissipat omne malum intuitu suo. Quis potest dicere: Mundum est cor meum, purus sum a peccato? Pondus et pondus, mensura et mensura: utrumque abominabile est apud Deum. Ex studiis suis intelligitur puer, si munda et recta sint opera ejus. Aurem audientem, et oculum videntem, Dominus fecit utrumque. Noli diligere somnum, ne te egestas opprimat: aperi oculos tuos, et saturare panibus. Malum est, malum est, dicit omnis emptor: et cum recesserit, tunc gloriabitur. Est aurum, et multitudo gemmarum: vas autem pretiosum labia scientiae. Tolle vestimentum ejus, qui fidejussor exstitit alieni, et pro extraneis aufer
Abbreviated transcription (Latin):
eius ne ponas animamtuam. Qui in paciens est
sus tinebit damnum : et cumrapuerit aliud appo¬
net. Audi consilium et suscipedisciplinam ut
sis sapiens in nouissimistuis. Multa e cogitatio¬
nes incordeuiri : uolunta s autem dnĩ permanebit
Homo indigens misericors ẽ : et melior pauper
qua muirmendax. Timordnĩ aduitam et inpleni¬
tudin e commorabitur absqueuisitatione pessimi
Abscondit pigermanum suam suba scella necad
ossuum adplicat eam. Pestilente flagellato
stultus sapientiorerit: siautem corripueris sapi¬
entem. intelleget disciplinam. Quia ffligitpatiaẽ
et fugit matrem ignominio susest et infelix
Non cesses filiaudi red octrinam : nec ignores ser¬
monesscientiae. Testis iniquus deridet iu diciũ
et osimpiorum deuorat iniquitatem. Parata sunt
ens. Sicut rugitus leonis: ita et terror regis.
qui prouocat eum : peccat in animam suam . ho¬
nor ẽ homini quiseparat sea contentionibus.
Omnes autem stulti miscentur contumeliis
Propterfrigus piger ararenoluit mendica¬

Expanded text:
eius ne ponas animam tuam qui inpatiens est sustinebit damnum et cum rapuerit aliud adponet audi consilium et suscipe disciplinam ut sis sapiens in novissimis tuis multae cogitationes in corde viri voluntas autem Domini permanebit homo indigens misericors est et melior pauper quam vir mendax timor Domini ad vitam et in plenitudine commorabitur absque visitatione pessimi abscondit piger manum suam sub ascella nec ad os suum adplicat eam pestilente flagellato stultus sapientior erit sin autem corripueris sapientem intelleget disciplinam qui adfligit patrem et fugat matrem ignominiosus est et infelix non cesses, fili, audire doctrinam, nec ignores sermones scientiae. testis iniquus deridet iudicium, et os impiorum deuorat iniquitatem. parata sunt ens. Sicut rugitus leonis, ita terror regis: qui provocat eum, peccat in animam suam. Honor est homini, qui separat se a contentionibus: omnes autem stulti miscentur contumeliis. Propter frigus piger arare noluit: mendica
Abbreviated transcription (Latin):
mollis frangitiram sermodurus. suscitat
furorem. Pingua sapientium ornatscientia:
os fatuorum ebullit stultitiam. In omni loco
oculidnĩ contemplantur bonos et malos.
Linguapla cabilis lignum uitae : qua e autem
immoderata ẽ. conteret spm̃ Stultus in ri¬
det disciplinam patrissui. Quiautem custodit
increpationes a stutiorfiet. Domus iustiplu¬
rima fortitudo : et infructibus impi contur¬
batio. Labia sapientium disseminabunt
scientiam corstultorum dissimileerit. Vic¬
tima e impiorum ab hominabiles dño: uota
iustorum placabilia Abhominatio ẽ dño
uIAimpni : qui sequitur iustitiam diligitur
abeo Doctrinamala deserentiuiamuitae:
qui increpationes odit morietur. Infernus
et perditio coram d no : quanto magiscorda
filiorum hominum Nonamat pestilens eũ
qui secorripit : nec ad sapientes graditur

Expanded text:
mollis frangit iram sermo durus suscitat mollis frangit iram sermo durus suscitat furorem lingua sapientium ornat scientiam os fatuorumoculi Domini contemplantur malos et bonos. Lingua placabilis, lignum vitae: quae autem immoderata est, conteret spiritum. Stultus irridet disciplinam patris sui: qui autem custodit increpationes, astutior fiet. Domus justi plurima fortitudo, et in fructibus impii conturbatio. Labia sapientium disseminabunt scientiam: cor stultorum dissimile erit. Victimae impiorum abominabiles Domino: vota justorum placabilia. Abominatio est Domino via impii: qui sequitur justitab eo. Doctrina mala deserenti viam vitae: qui increpationes odit, morietur. Infernus, et perditio coram Domino: quanto magis corda filiorum hominum? Non amat pestilens eum, qui se corripit: nec ad sapientes graditur
Abbreviated transcription (Latin):
bona: in omnio perebonaerit abundantia. Vbi
autem uerba sunt plurima ibi frequenter
aegestas. Corona sapientium diuitia eeorum:
fatuitasstultorum in prudentia. Liberatanimas
testis fidelis: et profertmendatia uersi pellis.
Intimor ednĩ fiducia fortitudinis: et filiis eius
erit spes Timor dnĩ fonsuitae : ut declinent
aruina mortis. In multitudine populi dignitas
regis : et inpaucita teplebis ignominia principis
quipatiens .ẽ. multa gubernatur prudentia :
quiautem in patiens ẽ. exaltat stultitiam suam
Vita carnium sanita scordis: putredo ossuum
inuidia. Qui calumniatur egentem. expro¬
brat factorieius: Honorat autem eum
quimi seretur pauperis. In malitia sua expel
letur impius : sperat autemiustus in mortesua
Incorde prudentis requiescit sapientia : etin¬
doctos quoque erudiet. Iustitia eleuat
gentem : miseros facit populos peccatum
Acceptus ẽ regiminister intellegens : iracun¬
diameius inutilis sustinebit Responsio

Expanded text:
bona. In omni opere erit abundantia: ubi bona. In omni opere erit abundantia: ubi autem verba sunt plurima, ibi frequenter egestas. Corona sapientium, divitiae eorum: fatuitas stultorum, imprudentia. Liberat animas testis fidelis: et profert mendacia versipellis. In timore Domini fiducia fortitudinis, et filiis ejus erit spes. Timor Domini fons vitae, ut declinent a ruina mortis. In multitudine populi dignitas regis: et in paucitate plebis ignominia principis. Qui patiens est, multa gubernatur prudentia: qui autem impatiens est, exaltat stultitiam suam. Vita carnium, sanitas cordis: putredo ossium, invidia. Qui calumniatur egentem, exprobrat factori ejus: honorat autem eum, qui miseretur pauperis. In malletur impius sperat autem iustus in morte sua in corde prudentis requiescit sapientia et indoctos quoque erudiet iustitia elevat gentem miseros facit populos peccatum acceptus est regi minister intellegens iracundiam eius inutilis sustinebit responsio
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum interiustos morabitur gratia.
Cor quod nouita maritudinemanimaesuae :
ingaudio eius non miscebitur extraneus. Domis
impiorum delebitur : tabernacula iustorum
germinabunt st uia qua e uidetur homi¬
niiusta : nouissima autem eius deducunt admor¬
tem Risus doloremiscebitur : et extremagau¬
diiluctus occupat. Viissuis replebitur stul¬
tus et supereum erit uirbonus. In nocens
credit omni uerbo : astutus considerat gres¬
sussuos. Sapiens timet et declinat amalo: stul¬
tus transilit et confidit. In paciens operabitur
stultitiam : etuir uerbo sus odiosus .ẽ. possidebuns
paruulis tultitiam : etastuti exspectabunt
scientiam. Iacebunt mali ante bonos: etimpii
ante porta siustorum. Etiam proximosuopau
perodio sus erit amiciuero diuitum multi
Quidespicit proximum suum peccat : quiautẽ
miseretur pauperi. beatuserit. Qui creditind nõ¬
miseri cordiam diligit : errant qui operantur
malum. Miseri cordia etueritas praeparant

Expanded text:
peccatum, et inter justos morabitur gratia. peccatum, et inter justos morabitur gratia. Cor quod novit amaritudinem animae suae, in gaudio ejus non miscebitur extraneus. Domus impiorum delebitur: tabernacula vero justorum germinabunt. Est via, quae videtur homini justa: novissima autem ejus deducunt ad mortem. Risus dolore miscebitur, et extrema gaudii luctus occupat. Viis suis replebitur stultus, et super eum erit vir bonus. Innocens credit omni verbo: astutus considerat gressus suos. Sapiens timet, et declinat a malo. stultus transilit, et confidit. Impatiens operabitur stultitiam: et vir versutus odiosus est. Possidebunt parvuli stultitiam. et astuti exspectabunt scientiam: Jacebuut mali ante bonos: et impii ante portas justorum. Etiam prper odiosus erit amici vero divitum multi qui despicit proximum suum peccat qui autem miseretur pauperi beatus erit errant eris, beatus erit. Errant qui operantur malum: misericordia et veritas praeparant
Abbreviated transcription (Latin):
heredes filios etnepotes etcustoditurius to
substantia peccatoris. Multicibi innoualibus
patrum et alii congregantur absque iudicio
qui parcit uirgae. odit filium suũ : quiautem
diligit illum in stanter erudit. Iustus comede
etrepletanimam suam : uenter autemim pio¬
rum insaturabilis. Sapiens mulier aedifi¬
cat domum suam: Insipiens exstructam quoque
destruet manibus: Ambulans recto idͥnere
et timens dm̃: despicitur abeo qui in famigra¬
dituruia. In orestulti. uirga superbiae labia
sapientium cus todiunt eos. ubi non sunt boues.
praesepeuacuum est : Vbi autem plurimaesege¬
tes ibimanifesta fortitudobouis. Testis fidelis
non mentietur : profertmendatium dolosus
testis. Quaerit derisorsapientiam et noninue¬
niet : doctrina prudentium facilis. Vade con¬
trauirum stultum : et nes cit labia prudentiae
sapientia Callidi ẽ intellegereuiam suam: et
in prudentia stultorum errans. Stulti sib ludit

Expanded text:
haeredes filios, et nepotes: et custoditur justo haeredes filios, et nepotes: et custoditur justo substantia peccatoris. Multi cibi in novalibus patrum: et aliis congregantur absque judicio. Qui parcit virgae, odit filium suum: qui autem diligit illum, instanter erudit. Justus comedit, et replet animam suam: venter autem impiorum insaturabilis. Cap. XIV. Sapiens mulier aedificat domum suam, insipiens exstructam quoque destruet manibus. Ambulans recto itinere, et timens Deum, despicitur ab eo, qui infami graditur via. In ore stulti virga superbiae: labia autem sapientium custodiunt eos. Ubi non sunt boves, praesepe vacuum est; ubi autem plurimae segetes, ibi manifesta fortitudo bovis. Testis fidelis non mentitur: profert autem mendacium dolosus testis. Quaerit derisor sapientiam, et non inveniet: doctrina prudentium facilis. Vade contra virum stultum, et nescit labia prudentiae. Sapientia callidi est intelligere viam suam: et imprudentia stultorum errans. Stultus illudet
Abbreviated transcription (Latin):
bos semper iurgia sunt : quiautem agunt cuncta
consilio reguntur sapientia Substantia festi¬
nataminuetur : qua e autem paulatim colligitur
manu multiplicabitur gpes quae differtur
afflig& animam. lignum uitae desiderium ue¬
niens. Quidetrahit alicuirei. ipseseinfuturum
obligat : qui autem tim et praeceptum. in pace
uersabitur. I exsapienti fonsuitae ut declinet
aruina mortis. Doctrina bon adabit gratiam.
in itenere contemptorum uorago. Ascutus omnia
agit cum consilio : quiautem fatuus .ẽ. a periet
stultitiam. Nuntiu s impii cadet in malum. lega¬
tus fidelis sanitas. Aegestas et ignominia ei qui
de serit disciplinam : qui autem adquiescitar¬
guenti glorificabitur. Desiderium si complea¬
tur delectat animam. Detestuntur stultieos
qui fugiuntmala : Quicum sapientibus graditur
sapiens erit Amicus stultorum efficietur
similis. Peccatores persequiturmalum et
iustis retribuentur bona. Bonus relinquet

Expanded text:
bos semper iurgia sunt: qui autem agunt cuncta bos semper iurgia sunt: qui autem agunt cuncta consilio, reguntur sapientia. substantia festinata minuetur: quae autem paulatim colligitur manu, multiplicabitur. spes, quae differtur, adfligit animam: lignum uitae desiderium ueniens. qui detrahit alicui rei, ipse se in futurum obligat: qui autem timet praecversabitur lex sapientis fons vitae ut declinet a ruina mortis doctrina bona dabit gratiam in itinere contemptorum vorago astutus omnia agit cum consilio qui autem fatuus est aperit stultitiam nuntius impii cadet in malum legatus fidelis sanitas egestas et ignominia ei qui deserit disciplinam qui autem adquiescit arguenti glorificabitur desiderium si conpleatur delectat animam detestantur stulti eos qui fugiunt mala qui cum sapientibus graditur sapiens erit amicus stultorum efficietur similis peccatores persequetur malum et iustis ret
Abbreviated transcription (Latin):
nola etificabitur. quineglegit damnum
propteramicum iustus ẽ Iter autem impio¬
rum decipiet eos. Non inueniet fraudulen¬
tus lucrum : et substantia hominiserit
auri pretium. in semita iustitiae uita : iter
autem deuium ducitad mortem. filius sapi¬
ens doctrina patris qui autem in lusorest non
audit cumarguitur. Defructuoris homosatu¬
rabi turbonis : anima autem prȩuaricatorum
iiiniqua ÷ ¶Quicustodit ossuum. custoditani¬
mam suam quiautem in consideratus est
adloquendum sentietmala. Vult et non uult
piger anima autem operantium in pingua¬
bitur. Verbum mendaxiustus detestabitur
impius autem confundit et confundetur
Iustitia custodit innocentis uiam impietas
uero peccatorem subplantat. Est qua si diues
cumnihil habeat : et ẽ quasi pauper cumin
multis diuitiissit. Redemptio anima e uiri
diuitiae suae : qui autem pauper ẽ. increpa¬
tionem non sustinet. Luxiustorum la ea fica
lucerna autem impiorum extinguetur. Intersuꝑ¬

Expanded text:
no laetificabitno laetificabitpropter amicum, iustus est: iter autem impiorum decipiet eos. non inueniet fraudulentus lucrum, et substantia hominis erit auri pretium. in semita iustitiae uita: iter autem deuium ducit ad mortem. Filius sapiens doctrina patris: qui autem inlusor est, non audit, cum arguitur. de fructu oris sui homo saturabitur bonis: anima autem praeuaricatorum iniqua. qui custodit 08 suum, custodit animam suam: qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala. uult et non uult piger: anima autem operantium inpinguabitur. uerbum mendax iustus detestabitur: impius autem confundit et confunditur. iustitia custodit innocentis uiam: impietas uero peccatores supplantat. est quasi diues, cum nihil habeat, et est quasi pauper, cum in multis diuitiis sit. redemptio animae uiri diuitiae suae: qui autem pauper est, increpationem non sustinet. lux iustorum laetificat: lucerna autem impiorum extinguetur. inter super
Abbreviated transcription (Latin):
nis etiuxta o peramanuum suarum retribue¬
tur ei. Via stulti recta in oculis eius: qui autem
sapiens ẽ audit consilia: fatuus statim indi¬
catiram suam : qui autem dissimulatiniuri¬
am. callidus .ẽ. Qui quod nouit loquitur
index iustitiae est : qui autem mentitur testis
ẽ fraudulentus. Est qui promictit & quasi
gladio pungitur conscientiae : lingua autẽ
sapientium sanitas .ẽ. Labium ueritatis fir¬
mumerit inperpetuum : qui autem testis. ẽ
repentinus concinnat linguam mendacii.
Dolus in corde cogitantium mala : qui autem
inueniunt pacisconsilia. sequitur eos gaudiũ
Non contris tabitius tum quicquideiaccide¬
rit impi autem replebunturmalo. Ab homi¬
natio ẽ dnõ labia mendacia : qui autem fide¬
liter agunt placent ei. homouersutus celat
scientiam : et corinsipientium prouocat stul¬
titiam. Manus fortium dominabitur: quae
autem remissa est tributis seruiet. maeror
incorde uiri humiliabit eum. et sermonebo¬

Expanded text:
nis, et juxta opera manuum suarum retribuenis, et juxta opera manuum suarum retribuetur ei. Via stulti recta in oculis ejus: qui autem sapiens est, audit consilia. Fatuus statim indicat iram suam: qui autem dissimulat injuriam, callidus est: Qui quod novit loquitur, index justitiae est: qui autem mentitur, testis est fraudulentus. Est qui promittit, et quasi gladio pungitur conscientiae: lingua autem sapientium sanitas est. Labium veritatis firmum erit in perpetuum: qui autem testis est repentinus, concinnat linguam mendacii. Dolus in corde cogitantium mala, qui autem ineunt pacis consilia, sequitur eos gaudium. Non contristabit justum quidquid ei acciderit: impii autem replebuntur malo. Abominatio Domino labia mendacia: qui autem fideliter agunt, placent ei. Homo versutus celat scientiam: et cor insipientium provocat stultitiam. Manus fortium dominabitur: quae autem remissa est, tributis serviet. Moeror in corde viri humiliabit illum, et sermone bo