comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sitientes & esurientes iusticiam. qm̃ ipsi
saturabunt᷑. Item illic Felices misericor¬
des: qm̃ ipsi miscdiam consequent᷑. Itẽ
illic Thesaurrzate uob̃ thesauros incȩlo.
ubi neq tinea neq comestura ext̾minat.
& ubi fures non effodiunt & furantur:¬
Ubi enim fũit thesaurꝰ tuus: ibi erit &¬
cor tuum: Item illic Simile ẽ enim reg¬
num cȩlorum homini negocianti. que¬
renti bonam margaritam: Ubi autem
inuenit preciosam margaritam. abiit
& uendidit omniaque habuit & emrit
illam: Etiam modicum opꝰ ꝓdẽe. Itẽ illic
& qui portau̾it unum ex minimis istis¬
mini negandam elemosinam Itẽ illic:
Om̃i poscenti te da. & ab eo qui uoluĩt
mutuari ne aũsatꝰ fu̾is. Item illic Si
uis in uitam uenire.serua mandata: Di
cit ille: Quȩ : Dicit illi iħc: Hon occides.
non mechab̾is. non falsum testimonium
dices. honora patrem & matrem & diliges
ꝓximum tͥ tamqmͣ te: Dicit illi uiuenis:
Omĩaista obseruaui. Quid adhuc mͥdeẽ:

Expanded text:
itiam, quia ipsi saturabuntur. Item illic: Beati misericordes, quoniam ipsi misericordiam consequentur. Item illic: Thesaurizate uobis thesauros in caelo, ubi neque tinea neque comestura exterminat et ubi fures non effodiunt. ubi enim fuerit thesaurus tuus, illic erit et cor tuum. Item illic: Simile est regnum caelorum homini negotianti quaerenti bonas margaritas: ubi autem inuenerit pretiosam margaritam, uadit et uendit omnia quae habuit et emit illam. Etiam modicum opus prodesse. Item illic: Et qui potaumini negandam eleemosynam. Item illic: Omni poscenti te da, et ab eo qui voluerit mutuari ne aversatus fueris . Item illic: Si vis ad vitam venire, serva mandata. ccides, non moechaberis, non falsum testimonium dices, honora patrem et matrem et diliges proximum tuum tamquam te. dicit illi iuuenis: omnia ista obseruaui. quid adhuc mihi deest?
Abbreviated transcription (Latin):
miis: Hedyxeris abi & reu̾tere. cras ego dabo.
cum possis continuo bñfac̾e ñ enim scis qͥd
contingat sequenti die: Itemillic Qͥ obtu¬
rat aurem ne audiat imbecillum. & ipse
inuocauit dñm. & non erit qui exaudiat
eum: Item illic Qui conu̾satur sine uitu¬
ꝑatione in iusticia: beatos filios relinqͥt.
apd̃ eundem in eccłiastico: fili si habes
bene fac decum. & deo dignas oblationes
offer. memorare qm̃ mors ñ tardat: Itẽ
illic: Conclude elemosinam incorde pau¬
ꝑis. & hec ꝓ de exorabit ab omni malo. De¬
& poteris ꝓdẽe. Iuuenior fui & senui ꝙ ñ
uidi iustam derelictum. neq sem̃ eiꝰ q̃rẽs
panem. Lota die miseretur & fenerat:

Expanded text:
biis: Ne dixeris: Abi et revertere, cras ego dabo, biis: Ne dixeris: Abi et revertere, cras ego dabo, cum possis continuo bene facere. Non enim scis quid contingat sequenti die . Item illic: Qui obturat aures suas ne audiat imbecillum, et ipse invocabit Deum, et non erit qui exaudiat eum . Item illic: Qui conversatur sine vituperatione in justitia, beatos filios relinquit . Apud eumdem in Ecclesiastico: Fili, si habes, bene fac tecum, et Deo dignas oblationes offer, memorare quoniam mors illic: Conclude eleemosynam in corde pauperis, et haec pro te exorabit ab omni malo. et posteris prodesse: iuuenior fui et senui et non uidi iustum derelictum nec semen eius quaerens panem. tota die miseretur et faenerat,
Abbreviated transcription (Latin):
am iniquitatis. qm̃ agente te exu̾itate.e¬
rit respectus oꝑum tuorum Ex substan¬
tia tua fac elemosinam. & noli aũtẽ faci-¬
em tuam ab ullo pauꝑe. Ita fiet: ut nec a
te au̾tat᷑ facies dei Quo mͦ habũs fili sic
fac Si tͥfuĩt copiosa substantia. plus ex
illa fac elemosinam: Si exiguum habue¬
ris: ex hoc ipso exiguo communica. & ne
timueris cum facis elemosinam Premi¬
um bonum repones tͥ in diem necessita¬
tis. qm̃ elemosina amorte liberat & ñ pa¬
titur ire intenebras munus. Bonũ ẽ ele¬
mosina om̃ib qui faciunt eam corã sum¬
rohemiis: Qui pauꝑis miseret᷑ dõ fenerat
Itẽ illiẽ. Elemosinis & fide peccata pur
gantur. Item illic Si esurierit inimicus
tuus: ciba illum. E si sitierit: potab̾eũ:
Hoc enim faciens: carbones uiuos suꝑ¬
fundes capiti eius. Item illic. Sĩc aqua
extinguit ignem: sic elemosina extin-¬
guit peccatum: Apd̃ eundem in parohe-¬

Expanded text:
am iniquitatis: quoniam agente te ex ueritate eam iniquitatis: quoniam agente te ex ueritate erit respectus operum tuorum. ex substantia tua fac eleemosynam et noli auertere faciem tuam ab ullo paupere. ita fiet, ut nec a te auertatur facies Dei. quomodo habueris, fili, sic fac: si tibi fuerit copiosa substantia, plus ex illa fac eleemosynam: si exiguum habueris, ex hoc ipso exiguo communica. et ne timueris, cum facis eleemosynam: praemium bonum repones tibi in diem necessitatis: quoniam eleemosyna a morte liberat et non patitur ire in tenebras. munus bonum est eleemosyna omnibus qui faciunt eam coram sumlomonis: Qui pauperum miseretur,. Deo faenerat. Item illgantur . Item illic: Si esurierit inimicus tuus, ciba eum; et si sitierit, potabis eum. Hoc enim faciens carbones vivos superfundes in caput ejus . Item illic: Sicut aqua extinguit ignem, sic eleemosyna extinguit peccatum . Apud eumdem in Prove
Abbreviated transcription (Latin):
omnem consignationem inuistam dissipa.
frange esurienti panem tuũ. & egenos sine
tecto induc in domum tuam: Si uideris
nudum uesti. & domesticos seminis tui ñ
despicies: Tunc erumpet temporaneum
lum̃ tuum. & uestim̃ta tua cito orient᷑:
ꝓ̃ibit ante te iusticia. & claritas del
circumdabit te:. Lc̃ exclamab̾ & dominꝰ exau¬
diet te: Dum adhuc loqueris: dicet ecce
adsum: De hoc ipso apd̃ iob. Conseruaui
egenum de manu potentis & pupillo cui
ñ erat adiutor auxiliat᷑ sum: Os uiduȩ be¬
nedixit me. cũ eẽm ocłs cecorum. pes qͦ clau
dorum ego eem̃: & inualidorum pat̾. De¬
hoc ipso apd̾ tobiam. & dixi tobie filio meo
Uade & adduc quencumq pauꝑem inue¬
ueris ex fr̃ib nr̃is. qui tam̃ inm̃te habe¬
at dm̃. ex toto corde suo. h̃c adduc & man¬
ducabit pariter mecũ pnͣdium hoc. Ecce
sustineo te fili: donec uenias: Item illic:
om̃ib dieb uitȩ tuȩ n noli ambulare ui-¬

Expanded text:
omnem consignationem injustam dissipa. omnem consignationem injustam dissipa. Frange esurienti panem tuum, et egenos sine tecto induc in domum tuam. Si videris nudum, vesti; et domesticos seminis tui non despicies. Tunc erumpet temporaneum lumen tuum, et vestimenta tua cito orientur. Et praeibit ante te justitia, et claritas Dei circumdabit te. Tunc exclamabis, et Deus exaudiet te. Dum adhuc loqueris dicet: Ecce adsum . De hoc ipso apegenum de manu potentis, et inopi, cui non erat adiutor, auxiliatus sum. Os viduae benedixit me, cum essem oculus cdorum ego essem et inualidorum pater. Item in Tobia: Et dixi Tobiae filio meo: uade et adduc quemcumque pauperem inueneris ex fratribus nostris, qui tamen in mente habeat Deum ex toto corde suo. hunc adduc et manducabit pariter meum prandium hoc: ecce sustineo te, fili , donec uenias. Item illic: omnibus diebus uitae tuae et noli ambulare ui
Abbreviated transcription (Latin):
in fortitudine: & noli parc̃e:
Sicut tuba exalta uocem tu¬
am. annuntia plebi mȩȩ peccata eorum:
et domui iacob facinora ipsorum:. Mede
die in diem querunt. & cognoscẽ uias me-¬
as concupiscunt. qͣi plebs q̃ iusticiam fece¬
rit: & iudicium dei ñ deseruerit. Postu¬
lant me nẽ iudicium iustũ. & appropin¬
& ñ uidisti. humiliauum animas nr̃as.
et non cognouisti: In dieb ieuinii inueni¬
untur uoluntates ur̃ȩ: Aut enĩ subiec¬
tos uobis compungitis. aut ad uidicia &
lites ieiunatis. aut ꝓximos pugnis cedi¬
tis: Ut quid mͥ ieiunatis. ut hodie audia¬
tur uox ur̃a in clamore: Non hoc ieui-¬
nium qd̾ ego elegi. & ꝑdiem humiliare
anuam suam. tam & si contorseris ut
circulum collum tuum. & saccũ & cine¬
rem substraueris: nec sic uocabit᷑ ieiuni¬
um acceptum: Non tale ieiunium elegi
dicit dominꝰ. sed solue omnem nodũ in¬
iusticiȩ. resolue suffocationes impoten-
tium commerciorum. dimitte qͣssatos in reqͥẽ. &

Expanded text:
in fortitudine, et noli parcere; sicut tuba exalta vocem tuam, annuntia plebi meae peccata ipsorum et domui Jacob facinora eorum. Me de die in diem quaerunt, et cognoscere vias meas concupiscunt, quasi plebs quae justitiam fecerit et judicium Dei non deseruerit. Postulant me nunc judicium justum, et appropinon uidisti, humiliauimus animas nostras, et non cognouisti? in diebus enim ieiunii inueniuntur uoluntates uestrae. aut enim subiectos uobis conpungitis aut ad iudicia et lites ieiunatis aut proximos caeditis pugnis. ut quid mihi ieiunatis, ut hodie audiatur uox uestra in clamore? non hoc ieiunium quod ego elegi et diem humiliare hominem animam suam. tametsi contorseris quasi circulum collum tuum et saccum et cinerem substraueris, nec sic uocabis ieiunium acceptum. non tale ieiunium elegi, dicit Dominus: sed solue omnem nodum iniustitiae, resolue suffocattium commerciorum. Dimitte quassatos in requiem, et
Abbreviated transcription (Latin):
stuumꝰe Quando autẽ te uidimꝰ infir-¬
mari ꝙ in carcerem & uenim ad te: &
respondens rex dicet eis: Am̃ dico uobis
qmͣ diu fecistis uni horum exfr̾ib meis
minimis. mͥ fecistis. Lõ dicet illis qui
ad sinistram eiꝰ erunt: Discedite a me ma¬
ledicti inignem eternum. quem parauit
pater m̃s diabolo&e angłis eiꝰ E furuu eñr.
et non dedistis mͥ manducare. Sitiui & ñ
potastis me Hospes fui & non adduxistis
me: Hudus fui & non uestistis me. Infirmꝰ
& in carcere & non uisitastis me Lc̃ respon¬
debunt & ipsi dicentes: Domine quando te
uidimnus esurientem. aut sitientẽ. aut nu

Expanded text:
stivimus? quando autem te vidimus infirmari et in carcere, et venimus ad te? Tunc respondens rex dicet eis: Amen dico vobis, quamdiu fecistis uni horum ex fratribus meis minimis, mihi fecistis. Tunc dicet et illis qui ad sinistram ejus erunt: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum quem parauit pater meus diabolo et angelis eius. esuriui enim et non dedistis mihi manducare, sitiui et non potastis me, hospes fui et non abduxistis me, nudus et non uestistis me, infirmus et in carcere et non uenistis ad me. tunc respondebunt et ipsi dicentes: Domine, quando te uidim
Abbreviated transcription (Latin):
ad palmas. faciem autem meam ñ au̾tiafe¬
ditatesputorum: & fuit ds̃ auxiliator m̃s:
Item apd̾ eundem: Hon clamauit neq
audiet quisqmͣ in plateis uocem eiꝰ. Harũ¬
dinem quassatam ñ confringet: & linum
fumigans non extinguet. s in uĩtate ꝓfe
ret iudicium fulgebit & ñ quassabit᷑ qͦad¬
usq ponat in terra iudicium. & in nõie
eius g̃s credent: Item inpsalmo xxi. E go
autem sum u̾mis & non homo: Maledi¬
ctus hominum & abiectio ppłi Om̃s qui
me uidebant despiciebant me & locuti
sunt labiis & mouer̾t caput Sꝑauit in
dñm saluet eum. qm̃ uult eum: Item illic:
aruit uelud testa fortitudo mea. & lingͣ
mea deglutinata ẽ faucib. Item apd̃ zacha¬
magnum stantem ante faciem dñi:di-
abolus stabat ad dexteram eiꝰ adu̾sari ei.
et iħc erat indut᷑ uestim̃ta sordida ⁊ sta¬
bant ante faciem eiꝰ angłi. & respondit
& ait ad eos qui stabant ante faciem di

Expanded text:
ad palmas, faciem autem meam non auerti a foead palmas, faciem autem meam non auerti a foeditate sputorum, et fuit Dominus auxiliator meus. Item illic: Non clamabit, neque audiet quisquam in plateis uocem eius. arundinem quassatam non confringet et linum fumigans non extinguet sed inret judicium. Fulgebit et non quassabitur quoadusque ponat in terra judicium, et in nomine ejus Gentes credent . Item in Psalmo XXI: Ego autem sum vermis, et non homo, maledictum hominis et abjectio populi. Omnes qui me videbant despiciebant me, et locuti sunt in labiis, et moverunt caput. Speravit in m faciat eum, quoniam uult eum. Item illic: Exaruit uelut testum uirtus mea et lingua mea adhaesit faucibus meis. Item apud Zachamagnum stantem ante faciem angeli Domini, et diabolus stabat ad dexteram eius aduersari ei. et Iesus erat indutus uestimenta sordida et stabat ante faciem ipsius angeli et respondit et ait ad eos qui stabant ante faciem eius
Abbreviated transcription (Latin):
ueniret. Ap̃itdysaiam: Dñe quis credit au¬
ditui nr̃o. & brachium dñi cui reuelatũ ẽ:
Annuntiaiimꝰ coram ipso. sicut pueri. sicut
radix in terra sicienti. ñ est figura eius. ne¬
q claritas. et uidimꝰ illum & non habuit
figuram. neq speciem. s figura eius sine
honore ⁊ deficiens preter ceteros homines
homo in plaga posit᷑. et sciens ferre imbe¬
cillitatem. qr aũsa ẽ facies eiꝰ. in honorat᷑
ẽ. et ñ est computat᷑. Hic peccata nr̃a portat.
et ꝓ nobis dolet & nos putauimꝰ ẽe iltum in do¬
lore. et in plaga. & inuexatione. ipse autẽ uul-¬
nerat᷑ ẽ ꝓpter facinora nr̃a. & infirmatꝰ ẽ ꝓpt̾
peccata nr̃a. doctͥna pacis nr̃e suꝑ illum. li-¬
uore eius sanati sumꝰ. om̃s sic̃ oues errauimꝰ.
Homo auia sua errauit. et dñs tͣdidit illũ
ꝓ peccatis nr̃is: & ipse ꝓpterea qd uexatꝰ est.
non apperuit os suum: Item apd̃ eundem:¬
Dicit non sum contumax. neq contͣdico.
dorsum meũ posui ad flagella. & maxillas

Expanded text:
ret, apud Isaiam: « Domine, quis credidit auditui nostro? Et brachium Domini cui revelatum est? » Annuntiavimus coram ipso sicut pueri, sicut radix in terra sitienti: non est figura ei, neque claritas; et vidimus illum, et non habuit figuram neque speciem, sed figura ejus sine honore, et deficiens praeter caeteros homines: homo in plaga positus, et sciens ferre imbecillitatem, quia aversa est facies ejus, inhonoratus est, et non est computatus. Hic peccata nostra portat; et pro nobis dolet, et nos putamus esse illum in dolore et in plaga, inneratus est propter facinora nostra et infirmatus est propter peccata nostra. doctrina pacis nostrae super illum, liuore eius nos sanati sumus. omnes sicut oues errauimus, homo uia sua errauit. et Deus tradidit illum pro peccatis nostris, et ipse propterea, quod uexatus est, non aperuit os suum. Item apud eundem: Non sum contumax neque contradico: dorsum meum posui ad flagella et maxillas meas
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑmaneant. Cet̾m̃ quec̃q t̾rena st̃:
in scło accepta. ⁊ hic cum scło remansu¬
ra: tam contempni debent qmͣ mundꝰ
ipse contempnitur. Cuius pompis et
deliciis iam tc̃ renuntiauimꝰ: cũ melio¬
re transgressu ad dm̃ uenimꝰ. Ioh̃s nos
excitat & hortat᷑ sp̃ali ⁊ cȩlesti uoce cõ¬
testans Holite ait dilig̾e mundum:
neq ea quȩ inmundo sunt: Si qͥs dile-¬
xerit mundum. ñ ẽ caritas patͥs in illo:

Expanded text:
ne permaneant. ceterum quaecumque terrena sunt ne permaneant. ceterum quaecumque terrena sunt in saeculo accepta et hic cum saeculo remansura, tam contemni debent, quam mundus ipse contemnitur, cuius pompis et deliciis iam tum renuntiauimus, cum meliore transgressu ad Deum uenimus. Iohannes nos excitat et hortatur spiritali et caelesti uoce contestans: nolite, ait, diligere mundum neque ea quae in mundo sunt. si qui dilexerit mundum, non est caritas patris in illo:
Abbreviated transcription (Latin):
nalis asꝑgis. cum integritate candida sis
et pudore Clama inquit ysaiȩ dñs om̃is
carosȩnum. & om̃isclaritas eius ut flos
fȩni Aruit fȩnum & cecidit Elos: sermo
autem domini manet inet̾num: Nemi¬
nem xp̃ianum decet ⁊ maxime uirgiñe
ñ decet. claritatem ullam computare car-¬
nis ꝙ honorem. s solum appetere sermo¬
nem di: bona in ȩternum mansura c̃¬
plecti. Aut si in carne sit gloriandum:
t̃ẽ plane quando in nominis c̃fess iõe
cruciatur. quando fortior femina uiris
torquentib inuenit᷑ qnͣ ignes aut cru-¬
ces: aut ferrum aut bestias patiturut
coronetur. illa sunt p̃ciosa carnis mo¬
nilia. illa corporis ornam̃ta meliora:
S sunt aliquȩ diuites. ⁊ facultatũ ub̃¬
tate locupletes. quȩ opes suas ꝓferant:
& se bonis suis uti debere contendant:
Sciant pͥmo illam diuitẽ ẽẽ q̃ do diues
est: illam eẽ locupletem que locuples
quȩ nob̾cum apd̾ dm̃ ꝑpettia possessio¬

Expanded text:
nalis aspergis, cum integritatis candidata sis nalis aspergis, cum integritatis candidata sis et pudoris. clama, inquit Esaiae Deus, omnis caro faenum et omnis claritas eius ut flos faeni. aruit faenum et flos decidit. sermo autem Domini manet in aeternum. neminem Christianum decet et maxime uirginem non decet claritatem ullam conputare carnis et honorem, sed solum adpetere sermonem Dei, bona in aeternum mansura conplecti. aut si carne sit gloriandum, tunc plane quando in nominis confessione cruciatur, quando fortior femina uiris torquentibus inuenitur, quando ignes aut cruces aut ferrum aut bestias patitur ut coronetur. illa sunt carnis pretiosa monilia, illa corporis ornamenta meliora. Sed sunt aliquae diuites et facultatum ubertate locupletes, quae opes suas praeferant et se bonis suis uti debere contendant. sciant primo illam diuitem esse quae Deo diues est, illam esse locupletem quae locuples quae nobiscum aput Deum perpetua possessio
Abbreviated transcription (Latin):
procedit qͣi maritũ aut habeat aut q̃rat:¬
Timeat pocius placere si uirgo ẽ: nec ꝑi¬
culum sui appetat quȩ ad meliora et
diuina se seruat: Quȩ uirũ ñ habent.
cui placẽ se sunulent. integre & pure
ñ tantum corporalit̾. s & sp̃abit̾ ꝑ seue¬
rent Neq enim uirginem fas ẽ ad spẽm
formȩ suȩ comi. aut de carne. aut de eiꝰ
pulchritudine głari. cũ nulla sit illis
magis qm adu̾sus carnem colluctatio.
& uincendi corporis ac domandi obsti¬
nata certatio Paulꝰ forti ac sublimi uo
uirgo in eccłia de sp̃e carnis. ac de corporis
pulchritudine gloriat᷑: Addit paulꝰ &
dicit Qui enĩ st̃ xp̃i ÷ carnem suã cruci¬
fixerunt cũ uiciis & cũ cupiscentiis: &
quȩ se concupiscentiis carnis & uiciis
renuntiasse ꝓfitet᷑: in hisdẽ quib re¬
nuntiauerat inuenit᷑: Dep̃hendis uir¬
go. detegeris. aliud te ẽẽ iactas: & aliud
affectas Maculis te concupiscentiȩ car¬

Expanded text:
procedit, quasi maritum aut habeat aut qprocedit, quasi maritum aut habeat aut qTimeat potius placere, si virgo est, nec periculum sui appetat quae ad meliora et divina se servat. Quae virum non habent, cui placere se simulent, integrae et purae non tantum corporaliter sed et spiritaliter perseueret. neque enim uirginem fas est ad speciem formae suae comi aut de carne et de eius pulchritudine gloriari, cum nulla sit illis magis quam aduersus carnem conluctatio et uincendi corporis ac domandi obstinata certatio. Paulus forti ac sublimi uocuirgo in ecclesia de specie carnis ac de corporis pulchritudine gloriatur. addit Paulus et dicit: qui enim sunt Christi carnem crucifixerunt cum uitiis et concupiscentiis. et quae se concupiscentiis carnis et uitiis renuntiasse profitetur, in isdem quibus renuntiauerat inuenitur. deprehenderis, uirgo, detegeris: aliud te esse iactas et aliud adfectas. maculis te concupiscentiae car
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝓthoplastũ d̾s loquit᷑. quia sunt duo
in carne una⁊ in masculo simł signi-
quitur. & regno dei uirginitas destina¬
tur. quidẽ illis cũ terreno cultu. & cũ
ornam̃tis quib dũ hominib placere
gestiunt. dm̃ offendunt. ñ cogitantes
ẽẽ predictũ. qui hominib placent con-¬
fusi sunt: qm̃ d̾s nichil fec̃ illos. Et
paulum qͦ gloriose ⁊ sublimit̾ p̃dica¬
ñ in sola carne integritate consistit: sed
etiam in cultꝰ & ornatꝰ honore parit̃ et
pudore: ut scd̾m apłm quȩ innupta est
Celeps cogitat ea quȩ sunt di: qͦmͦ placeat
deo: Qui autem matͥmoniũ contͣrit: co¬
gitat ea quȩ sunt mundi huiꝰ. qͦmͦ pla¬
ceat uxori. Sic & mulier & uirgo innup¬
ta cogitat ea quȩ sunt domini. ut sit
scã & corpore & spũ Uirgo ñ eẽ tantu:
s & intelligi debet & credi Nemo c̃uir¬
ginem uidit: dubitet an uirgo sit: Parem
se integͥtas in om̃ib pr̃et. nec bonũ cor¬
poris cultꝰ infamet. Qd ornata. qͥd cõpta

Expanded text:
ad protoplastum Deus loquitur, quia sunt duo in carne una et in masculo simul signifquitur, et regno Dei virginitas destinatur, quid est illis cum terreno cultu et cum ornamentis, quibus dum hominibus placere gestiunt, Deum offendunt, non cogitantes esse praedictum: Qui hominibus placent confusi sunt, quoniam Deus nihil fPaulum quoque gloriose et sublimiter praedicat pudicitia non in sola carnis integritate conetiam in cultus et ornatus honore pariter ac pudore, ut secundum apostolum quae innupta est caeleps cogitat ea quae sunt Domini, quomodo placeat Deo: qui autem matrimonium contraxit cogitat ea quae sunt mundi huius, quomodo placeat uxori. sic et mulier et uirgo innupta cogitat ea quae sunt Domini, ut sit sancta et corpore et spiritu. uirgo non esse tantum sed et intellegi debet et credi: nemo cum uirginem uiderit, dubitet an uirgo sit. parem se integritas in omnibus praestet nec bonum corporis cultus infamet. quid ornata, quid compta
Abbreviated transcription (Latin):
Delicto & m̃to nr̃o fieri ut laboremꝰ:
nec dei opem in om̃ib sentiamꝰ: Apd̾ osee:
Audite sermonem domini filii ifrł: quia
iudicium ẽ domino adu̾fus incolas terrȩ.
sit suꝑ terram. execratio & m̃datiũ. & ce¬
des & furtum ⁊ adult̾ium diffusũ ẽ suꝑ
terram sanguinem sanguni suꝑmiscent:
Iccirco t̾ra lugebit cum uniu̾̃sis incolis su¬
is: cum bestiis agri. cũ serpentib t̾rȩ. cũ
uolucrib cli. & deficient pisces maris ut
nemo iudicet: nemo reuincat: De hoc ip¬
ut saluos faciat. aut grauauit aurẽ ut
ñ exaudiat : S peccata ur̃a int̾ uos & de¬
um separant: & ꝓpt̃ peccata ur̃a au̾tit
faciem a uob̃: ne misereatur. Mauͦ enim
inpeccatis: Labia autem ur̃a locuta sunt
facinus. & lingua ur̃a iniusticiam medi¬
tabitur. nemo loquit᷑ uera: neq ẽ uidicũ
uerum: Fidunt in uanis & locunt᷑ inania.¬
& qui parturiunt dolorem & pariunt fa¬
cinus Item apd̃ sophoniam: Defectione
deficiant a facie terrȩ dicit domuꝰ: de¬

Expanded text:
DELICTO ET MERITO NOSTEO FIERI, VT LABOKEMVS NEC DEI OPEM IN OMNIBVS SENTIAMVS. Apud Osee: Audite sermonem Domini, filii Israel: quia iudicium est Domino aduersus incolas terrae, sit super terram: exsecratio et mendacium et caedes et furtum et adulterium diffusum est super terram: sanguinem sanguini supermiscent. idcirco terra lugebit cum uniuersis incolis suis, cum bestiis agri, cum serpentibus terrae, cum uolatilibus caeli, et deficient pisces maris, ut nemo iudicet, nemo reuincat. Itut saluos faciat aut grauauit aurem ut non exaudiat? sed peccata uestra inter uos et Deum separant et propter peccata uestra auertit faciem a uobis ne miuestri in peccatis; labia autem uestra locuta sunt iniquitatem et lingua uestra iniustitiam meditatur. nemo loquitur iusta nec est iudicium uerum. confidunt in uanis et locuntur inania, quia parturiunt dolorem et pariunt cinus. Item apud Sophoniam: Defectione deficiat a facie terrae, dicit Dominus. de
Abbreviated transcription (Latin):
heresis omĩo. s neq aliqͦd scisma hr̃e
salutaris baptismi scĩficationem fo¬
ris possit. cur in tantum stepħi fris
nr̃i obstinatio dura ꝓrupit. ut etiã
de marcionis baptismo. itẽ ualentini
& appelletis & ceterorum blasphemã-¬
tium in dm̃ patrem ꝯtendat filios
dei nasci. & illic in nomine iħuxp̃i
dicat remissionem peccatorũ dari.
iͥ blasphemat᷑ in patrem. & dñm dm̃¬

Expanded text:
eresis, sed neque aliquod schisma habere salutaris baptismi sanctificationem foris possit, cur in tantum Stephani fratris nostri obstinatio dura prorupit ut etiam de Marcionis baptismo, item Valentini et Appelletis et ceterorum blasphemantium in Deum patrem contendat filios Deo nasci, et illic in nomine Iesu Christi dicat remissionem peccatorum dari ubi blasphematur in patrem et D
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ ueritas p̾ualeat & uincat Nã ꝯsu¬
etudo sine u̾itate: uet̾tas erroris ẽ ꝓpt̃
qd relicto errore seqͣm᷑ uĩtatem. scientes
qr apd̃ hesoram u̾itas uicit. sic̃ scͥptũ÷
Ueritas manet & inualescit in ȩt̾num.
& uiuit. & obtinet in scła scłorũ: nec
ẽ apd̃ eam acciꝑe ꝑsonam nec differen-¬
tias. s quȩ sunt iuxta facit. neo ẽ in iu¬
dicio eiꝰ iniqitũ. s fortitudo. & regnum

Expanded text:
minus ueritas praeualeat et uincat. nam consuminus ueritas praeualeat et uincat. nam consuetudo sine ueritate uetustas erroris est. propter quod relicto errore sequamur ueritatem scientes quia et apud Hesdram ueritas uicit, sicut scriptum est: ueritas manet et inualescit in aeternum et uiuiest apud eam accipere personam nec differentias, sed quae sunt justa facit, nec est in judicio ejus iniquum, sed fortitudo, et regnum,
Abbreviated transcription (Latin):
castͦrũ cȩlestium signa ꝓdant᷑. succ̃¬
bat & cedat eccłia heretics. lux tene¬
bͥs. fides ꝑfidiȩ. spes desꝑationi. ratio
errori.ĩmortalitas morti. caritas o
rito & sic in dies singłos scismata &
hereses surgunt crebriꝰ atq lib̾iꝰ ex¬
crescunt. ut serpentinis crinibsultu¬
lantes adu̾sus eccłiam d̃i maioribꝰ ui¬
rib uenenorum suorũ uir expͥmant.
dũ illis aduocatione quorumdam. &
auctoritas pr̃atur & firmitas. dũ bap¬
tisma eorũ defendit᷑. dũ fides & u̾itas
ꝓdit᷑. dum id qd̾ contͣ eccłiam foris ge
eiꝰ scĩtatẽ tuem᷑. si berent sensib ꝙ cor¬
dib nr̃is u̾ba xp̃i dicentis. putas cum
uenerit filius hominis. inueniet fid̾e
int̾ram. q̃i fideles dei milites.qui deo
fide & religione sincera militamꝰ. com¬
missa nob̾ diuinitꝰ castra fideli uirtu¬
te seruemꝰ: Nec consuetudo quȩ apud
qͦs dam obrepserat im pedire debet. qͦ-

Expanded text:
castrorum caelestium signa dedantur, succucastrorum caelestium signa dedantur, succumbat et cedat ecclesia haereticis, lux tenebris, fides perfidiae. spes desperationi, ratio errori, immortalitas morti, caritas odsto. merito et sic in dies singulos schismata et haereses surgunt, crebrius adque uberius excrescunt, ut serpentinis crinibus pullulantes aduersus ecclesiam Dei maioribus uiribus uenenorum suorum uirus expromunt, dum illis aduocatione quorundam et auctoritas praestatur et firmitas, dum baptisma eorum defenditur, dum fides, dum ueritasproditur, dum id quod contra Ecclesiam foris gerejus sanctitatem tuemur, si haerent sensibus et cordibus nostris verba Domini dicentis: Putas cum venerit filius hominis, inveniet fidem in terra ? quia fideles Dei milites, qui Deo fide et religione sincera militamus, commissa nobis divinitus castra fideli virtute servemus. Nec consuetudo quae apud quosdam obrepserat impe
Abbreviated transcription (Latin):
km̃e ꝓ fide& religione sac̾dotał loci
quo fungim᷑. an consta ͬ ͤ sac̃dotis dei
ratio in die iudicii possit asserentis:
ꝓbantis y in acceptum referentis blas-¬
phemantium baptismata. c̃ dñs ꝯmi-¬
net᷑ & dicat: Ꝙ nẽ p̃ceptum hoc aduoᷤ
ẽ o sacerdotes. siñ audieritis & sinͣ po¬
sueritis in corde ur̃o ut detis honorẽ
qui marcionis baptismo ꝯmunicate
Dat honorem dõ qui apd̃ eos qͥ indm̃
blasphemant. remissionem peccatoꝵ
dari iudicat: Dat honorem do qͥ foris
de adultera & fornicaria natos. dĩ fi¬
lios asseuerate Dat honorẽ dõ qͥ uni-¬
tatem & uitatem de diuina lege ue¬
nientem ñ tenens. hereses contͣ eccli¬
am uindicat: Dat honor̾e dõ qͥ he̾¬
dõ dat᷑. si sic acultorib & a sacerdotib¬
eiꝰ timor di & disciplina s̃uat᷑: abici¬
amꝰ arma. manꝰ demꝰ in captiuitate.
tͣdam diabolo ordinationem eunge¬
lii. dispositionem xp̃i. maiestatẽ dĩ.
Diuinȩ miliciȩ sacram̃ta soluantur.

Expanded text:
e et religione sacerdotalis loci quo fungimur, an constare sacerdoti Dei ratio in die iuprobanti et in acceptum referenti blasphemantium baptismata, cum Dominus comminetur et dicat: Et nunc praeceptum hoc ad vos est, o sacerdotes, si non audieritis, et si non posueritis in corde vestro ut detis honorem qui Marcionis baptismo communicat? dat honorem Deo qui apud eos qui in Deum blasphemant remissionem peccatorum dari iudicat? dat honorem Deo qui foris de adultera et fornicaria nasci Dei filios adseuerat? dat honorem Deo qui unitatem et ueritatem de diuina lege uenientem non tenens haereses contra ecclesiam uindicat? dat honorem Deo qui haereDeo datur, si sic a cultoribus eius et sacerdotibus timor Dei et disciplina seruatur: abiciamus arma, manus demus in captiuitatem, tradamus diabolo ordinationem euangelii, dispositionem Christi, maiestatem Dei, diuinae militiae sacramenta soluantur,
Abbreviated transcription (Latin):
unius sacram̃tum dnicaunitate fun-¬
te. ut om̃s qui ex qͣcumq heresi ad eccłiã
ꝯũtuntur. eccłiȩ unico & legitimo bap¬
tismo baptizentur. exceptis his qͥ bapti-¬
z̾ati in eccłia pͥus fuerant: & sic ad hẽ¬
ticos transierunt: Hos enim oportet
cum redeunt acta penitentia ꝑ manꝰ
impositionem solam recipr: & in ouile
unde errauerant a pastore restitii:¬

Expanded text:
unius sacramentum dominica unitate fununius sacramentum dominica unitate funte ut omnes qui ex quacumque haeresi ad ecclesiam conuertuntur ecclesiae unico et legitimo baptismo baptizentur, exceptis his qui baptizati in ecclesia prius fuerant et sic ad haereticos transierant. hos enim oportet cum redeunt acta paenitentia per manus inpositionem solam recipi et in ouile unde errauerant a pastore restitui
Abbreviated transcription (Latin):
una eccłia constitutũ. a qͣ unitate qͥsq di¬
scesserit: cũ hẽticis necesse ÷ inueniatur:
Quos dũ contͣ eccłiam uindicat: sacͣm̃tũ
diuinȩ traditionis impugnat Cuiꝰ tini-¬
tatis sacͣmtũ exp̃ssũ uidemꝰ etiã in canti¬
co canticorum exꝑsona xp̃i dicentis. Hor¬
tus conclusus soror mea. sponsa mea. fons
signat᷑. puteus aq̃ uiuȩ. paradisꝰ cũ fru¬
ortum introire aut bibe de fonte eiꝰ po¬
test. qui in eccłia ñ ẽ: Itẽ petrus ipse
quoq demonstrans & uindieans uni-
In archa inquit noe pauci idẽ octo animȩ¬
saluȩ factȩ sunt ꝑ aqͣm. qd & uos similit̾
saluos faciet baptisma Qmͣ breui ⁊ sp̃ali
ꝯpendio unitatis sacram̃to manifestauit:
Nam ut in illo mundi baptismo quo iniqͥ¬
tas antiqͣ purgata:. qui in archa noe ñ
fuit. ñ potuit ꝑ agm saluus fierr. ita
nec nc̃ potest ꝑ baptismum saluus usd̾i
qui baptizat᷑ in eccłia ñ ẽ: quȩ ad archȩ

Expanded text:
una Ecclesia constitutum; a qua Unitate quisquis diuna Ecclesia constitutum; a qua Unitate quisquis dicesserit, cum haereticis necesse est inveniatur; quos dum contra Ecclesiam vindicat, sacramentum divinae traditionis impugnat. Cujus Unitatis sacramentum expressum videmus etiam in Cantico canticorum ex persona Christi dicentis: Hortus conclusus, soror mea, sponsa, fons signatus, puteus aquae vivae, paradisus cum fru in eumdem hortum introire aut bibere de fonte ejus potest qui in Ecclesia non est? Item Petrus ipse quoque demonstraus et vindicans UnitaIn arca, inquit, Noe pauci, id est, octo animsaluae factae sunt per aquam, quodetuos similiter saluos faciet baptisma. quo breui et spiritali conpendio unitatis sacramentum manifestato. nam ut in illo mundi baptismo quo iniquitas antiqua purgata est, qui in area Noe non fuit non potuit per aquam saluus fieri, ita nec nunc potest per baptismum saluatus uideri qui baptizatus in ecclesia non est, quae ad arcae
Abbreviated transcription (Latin):
nalis aqm ducens. qui copiose pꝰ & largit
ꝓfluebat. subito deficiat: nonne ad fontẽ
ꝑgit᷑ ut illic defectionis ratio noscat᷑. utr̃u¬
ne arescentib uenis in capite unda sicca-¬
uĩt. an uͦ integͣ in de & plena ꝓcurrens.
in medio itinere destiterite Ut si uicio
int̾rupti aut bibuli canalis effectũ ÷ qͦmi-¬
nus aqua ꝯtinua ꝑseuerant᷑ ac iugit᷑ flu-¬
eret. refecto & confirmato canali ad usum
atq ad potũ ciuitatis aqͣ collecta. eadem
ubtate atq integͥtate representet᷑. qͣ de
fonte ꝓficiscit᷑ Q d̃ & nc̃ fac̃e oportet d̃i sa¬
cerdotes p̃cepta diuina seruantes. ut si
in aliqͦ nutaũit & uaccillaũit uĩtas: ad
originem dñicam & ad ȩuͣngłicam atq
apłicam traditionem reũtam᷑. & in de sur¬
gat actus nr̃i ratio. unde & ordo & origo
surrexit. Traditũ ẽ enim nob̾ qd̾ sit unus
una eccłia. & baptismum unum: ñ nͥ in

Expanded text:
nalis aquam ducens qui copiose prius et largiter nalis aquam ducens qui copiose prius et largiter profluebat subito deficiat, nonne ad fontem pergitur, ut illic defectionis ratio noscatur, utrumne arescentibus uenis in capite unda siccauerit an uero integra inde et plena procurrens in medio itinere destiterit, ut si uitio interrupti aut bibuli canalis effectum est quo minus aqua continua perseueranter ac iugiter flueret, refecto et confirmato canali ad usum adque ad potum ciuitatis aqua collecta eadem ubertate adque integritate repraesentetur qua de fonte proficiscitur P quod et nunc facere oportet Dei sacerdotes praecepta diuina seruantes, ut si in aliquo nutauerit et uacillauerit ueritas, et ad originem dominicam et ad euangelicam adque apostolicam traditionem reuertamur et inde surgat actus nostri ratio unde et ordo et origo surrexit. Traditum est enim nobis quod sit unus na Ecclesia, et baptisma unum non nisi in
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m in nob̾ habemꝰ: si manem in ui̾¬
tate. & u̾itas in nob̾ manet: ea quȩ s̃
uera teneamꝰ: Eit autẽ studio p̃sũp¬
tionis & ꝯtumatiȩ. ut qͥs mag̾ sua pͣ¬
ua & falsadefendat: qm altiꝰ recta et
uera ꝯsentiat. Cui rei ꝓspiciens beatꝰ
apłs paulꝰ ad timotheum scͥbit. & mo¬
net Ep̃m ñ litigiosũ. nec ꝯtentiosũ.
s mitem & docibilem ẽẽ debere Do¬
cibilis autem ille ẽ: qui ẽ ad discendi
pacientiam lenis & mitis Oportet
enim ep̃os ñ tantũ docẽ s & discẽ. Qa
⁊ ille meliꝰ docet: qui cotiduie crescit
sedenti melius reuelatũ fuit: pͥor
taceat. In c̃pendio ẽ autẽ apd̾ religi¬
osas ⁊ simplices m̃tes errorem deponẽ.
& inuenire atq eruere u̾itatẽ. Ham
si ad diuinȩ traditionis capd̃ ꝯoriginẽ
reu̾tam᷑. cessat erroi humanus ⁊⁊ sacram̃¬
torum cȩlestium ratione ꝑspecta: qͥcqͥͤd
subcaligine ac nube tenebrarum obscurõ
latebat. in lucem u̾itatis aꝑitur. ut si ca¬

Expanded text:
m in nobis habemus et si manemus in ueritate et ueritas in nobis manet, ea quae sunt uera teneamus. Fit autem studio praesumptionis et contumaciae ut quis magis sua praua et falsa defendat quam ad alterius recta et uera consentiat. cui rei prospiciens beatus apostolus Paulus ad Timotheum scribit et monet episcopum non litigiosum nec contentiosum, sed mitem et docibilem esse debere. docibilis autem ille est qui est ad discendi patientiam lenis et mitis. oportet enim episcopos non tantum docere, sed et discere, quia et ille melius docet qui cotidie crescit sedenti melius reuelatum fuerit prior taceat. in conpendio est autem apud religiosas et simplices mentes et errorem deponere et inuenire adque eruere ueritatem. nam si ad diuinae traditionis caput et originem reuertamur, cessat error humanus et sacramentorum caelestium ratione perspecta quidquid sub caligine ac nube tenebrarum obscurum latebat in lucem ueritatis aperitur: ut si ca
Abbreviated transcription (Latin):
aliud innouari nͥ qd̾ tͣditum ẽ : qͣsi is
innouet. qui unitatem tenens. unũ bap¬
tisma uni eccłiȩ uindicat. E ñ ille utiq
qui unitatis oblitꝰ. m̃dacia & ꝯtagia ꝓpha¬
nȩ tinctionis usurpat: Dichil innouet᷑
inqͥt. nisi qd̾ traditum ẽ Unde ẽ ista tͣ¬
ditio. utrum ne de dnĩca & euͣngłica au¬
ctoritate descendens. an de apłorũ man-¬
datis atq epłis ueniensꝰ. ea enim fienda
ẽẽ quȩ scͥpta sunt d̾s testat᷑ & p̃monet ad
iħu naue dicens ñ recedet lib̃ legis huiꝰ
exore tuo. s meditabis in eo die & nocte.
ut obsues facẽ omia q̃ scͥpta sunt in eo.
Itẽ dñs apł̃os suos mittens. mandatbap¬
tizare gͥs & docẽ. ut obseruent omia q̃ cũq
ille p̃cepit Si gͦ aut in eungłio p̃cipiat᷑
aut in apłorum epłis uł actis ꝯtinetur.

Expanded text:
aliud innovari nisi quod traditum est; quasi is aliud innovari nisi quod traditum est; quasi is innovet qui unitatem tenens, unum baptisma uni Ecclesiae vindicat, et non ille utique qui unitatis oblitus mendacia et contagia profanae tinctionis usurpat. Nihil innovetur, inquit, nisi quod traditum est. Unde est ista traditio? Utrumne de dominica et evangelica auctoritate descendens, an de Apostolorum mandatis atque epistolis veniens? Ea enim facienda esse quae scripta sint Deus testatur et praemonet ad Iesum Naue dicens: nonrecedet liber legis huius ex ore tuo, et meditaberis in eo die et nocte, ut obserues facere omnia quae scripta sunt in eo. item Dominus apostolus suos mittens mandat baptizari gentes et doceri at obseruent omnia quaecumque ille praecepit. si ergo aut in euangelio praecipitur aut
Abbreviated transcription (Latin):
pompcio fũi salutẽ Qmͣqmͣ
plene ea q̃ de hẽticis baptizã¬
dis dicenda sunt ꝯplexi sumꝰ.
rescripserit: misi tͥ rescͥpti eiꝰ exemplum:
quo lecto mag̾ ac magis eiꝰ errorem deno¬
tab̾. qui hereticorum causam contͣ xp̃i-¬
anos. & contͣ eccł̃iam dei asserere cona-¬
tur. Nam inter cetera uł suꝑba uł ad
rem ñ ꝑtinentia uł s ipsi contͣria quȩ
imꝑite atq inꝓuide scͥpsit: etiã illud¬
adiunx̾ ut diceret. Si qͥs gͦ aqͣcũq hẽ si
uenerit aduos. nichil innouetur. nͥ qd̾
traditum ẽ ut manus illi imponat᷑ in
penitentiam. cum ipsi heretici ꝓpe alt̃¬
utrum ad se uenientes ñ baptizent s
c̃municent tantũ: A qͥcumq heresi ue¬
nientem baptizari in eccłia uetuit. idr
om̃ium hereticorum baptismata iusta
ẽẽ & legitima iudicauit. & cum singulȩ
hereses fingła baptismata & diusa peo¬
cata habeant. hic cu om̃iũ baptismo ꝯ¬
municans uniusorum delicta in sinum
suum coaceruata ꝯgessit ⁊ p̃cepit nicħ

Expanded text:
Pompeio fratri salutem. Quamquam plene ea quae de haereticis baptizandis dicenda sunt complexi sumus rescripserit, misi tibi rescripti ejus exemplum: quo lecto, magis ac magis ejus errorem denotabis, qui haereticorum causam contra Christianos et contra Ecclesiam Dei asserere conatur. Nam inter caetera vel superba, vel ad rem non pertinentia, vel sibi ipsi contraria, quae imperite atque improvide scripsit, etiacumque haeresi venerit ad nos, NIHIL INNOVETUR, NISI QUOD TRADITUM EST, ut manus illi imponatur in poenitentiam, cum ipsi haeretici proprie alterutrum ad se venientes non baptizent, sed communicent tantum. A quacumque haeresi uenientem baptizari in ecclesia uetuit, id est omnium haereticorum baptismata iusta esse et legitima iudicauit. et cum singulae haereses singula baptianata et diuersa peccata habeant, hic cum omnium baptismo communicans uniusuum coacervata congessit. Et praecepit nihil
Abbreviated transcription (Latin):
ponit᷑. quȩ auctoritat̾e nob̃ idoneam tͥ-¬
buat. Nam in eodem loco epłȩ suȩ ad¬
didit & adiecit:. Cũ ipsi hereticier ꝓpͥe
altutrum ad se uenientes ñ baptiret.
s ꝯmunicent tantum Ad hoc enĩ ma¬
lorum deuoluta÷ eccłia dei & sponsaxͥ.
ut hereticorum exempla sectetur: ut
ad celebnͣda sacm̃ta cȩlestia. discipliña
lux detenebͥs mutuetur. & id faciant
animi cecitas. quȩ pͣuitas fidei. unita
cere: Nam si iccirco apud hereticos ec
baptisma qd̾ in eadem unitate ꝯsistit
ẽẽ apd̾ hereticos ñ potest: qr separari
neq ab eccłia neq a scõ spũ potest Aut
sieffectum baptismi maiestati nomi¬
nis tribuunt. ut qui in nomine iħuxͥ.¬

Expanded text:
roponitur, quae auctoritatem nobis idoneam praroponitur, quae auctoritatem nobis idoneam praebeat. Nam in eodem loco epistolae suae addidit et adjecit: cum ipsi haeretici proprie alterutrum ad se venientes non baptizent, sed communicent tantum. Ad hoc enim malorum devoluta est Ecclesia Dei et sponsa Christi ut haereticorum exempla sectetur, ut ad celebranda sacramenta coelestia disciplinam lux de tenebris mutuetur, et id faciant animi caecitas, quae pravitas, fidei unitatcere? Nam si idcirco apud haereticos Eccbaptisma, quod in eadem unitate consistit, esse apud haereticos non potest, quia separari neque ab ecclesia. neque a sancto spiritu potest. Aut si effectum baptismi maiestati nominis tribuunt, nt qui in nomine I
Abbreviated transcription (Latin):
ĩponat᷑. & sic ei ꝯmunicet᷑. & si baptisma
ñ nͥ unum est qd̾ apd̃ nos ẽ. & intꝰ ẽ ⁊ so¬
li eccłiȩ de diuina dignatione ꝯcessũ est.
quȩ ista obstinatio ẽ. quȩ p̾sũptio huma¬
nam traditionem diuinȩ dispositioni
ante pone. nec animadũtẽ indignari
nirascidm̃. quociens diuina p̾cepta sol¬
uit & p̃terit humana tͣdicio. sic̃ ꝑ ysa
iam ꝓpħam clamat & dicit: Popłs iste
labiis honorificant me: cor autẽ eorũ
longe separatũ ẽ ame. Si ne causa autẽ
colunt me: mandata & doct᷑nas homi¬
num docentes: Item dñs in eungłio
inerepans similit̃ & obuirgans ponit¬
et dicit Reicitis mandatum dĩ. ut tͣditi¬
onem ur̃am statuatis Cuiꝰ p̃cepti memor
beat᷑ apłs paulus. ꝯmonet ipse & instru¬
stupore elat᷑ & nichil sciens. difcedñdũ
ab huiꝰmodi. Preclara plane ac legiti¬
ma traditio stepħo fr̃e nr̃o docente ꝓ¬

Expanded text:
inponatur et sic ei communicetur, et si baptisma inponatur et sic ei communicetur, et si baptisma non nisi unum est quod apud nos est et intus est et soli ecclesiae de diuina dignatione concessum est, quae ista obstinatio est quaeue praesumptio humanam traditionem diuinae dispositioni anteponere nec animaduertere indignari et irasci Deum, quotiens diuina praecepta soluit et praeiam prophetam clamat et dicit: Populus iste labiis honorificat me, cor vero eorum longe separatum est a me. Sine causa autem colunt me, mandata et doctrinas hominum docentes . Item Dominus in Evangelio increpans similiter et obet dicit: reicitis mandatum Dei ut traditionem uestram statuatis. cuius praecepti memor beatus apostolus Paulus commonet ipse quoqustupore elatus est, nihil sciens, discede ab hujusmodi . IV. Praeclara sane et legitima traditio, Stephano fratre nostro docente, p
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sarii ⁊ antixp̃i nominant᷑. si uitandi
& ꝑu̾si & asemet ipsis dampnati ꝓnunti-¬
ant᷑ qͣle ẽ ut uideant᷑ dampnati anob̾ ñ
ẽẽ. qͦs constet apłica contestatione asemet
ipsis dãpnatos ẽẽ. ut nemo infamare a-¬
postolos debeat. qͣiͣ illi heticorũ baptisma-¬
ta ꝓbauerint. aut eis sine eccl̃iȩ baptis-
mo ꝯmunicauĩnt. qͣnͣdo talia de hẽticis
apłi scͥpserint: & hoc cũ ñdũ hẽticȩ pe-¬
stes acriores ꝓrupissent. necdũ qͦ marci-¬
on ponticꝰ de ponto emersisset. cuiꝰ magi-¬
ster cerdon sub higino ep̃o qͥ in urbeno¬
nus fuit romam uenit.qͤm marcion se¬
cut᷑ additis ad cͥmen augm̃tis. ĩpudentius
mare instituit. & hẽticum furorẽ sacͥlegis
armis contͣ eccłiam rebellant̾e sceleratiꝰ
& gͣuiꝰ armauit. Qd̃ si hereses constat pt᷑¬
modum plures ac peiores extitisse. ⁊sire¬
tro nusqm᷑ omnino p̃ceptũ ẽ neq c̃scͥp¬
tum. ut he̾tico manꝰ tantũ inpenitentiã

Expanded text:
uitandi et peruersi et a semet ipsis damnati pronuntiantur., quale est ut uideantur damnandi a nobis non esse quos constet apostolica contestatione a semet ipsis damnatos esse? ut nemo infamare apostolos debeat, quasi illi haereticorum baptismata probauerint aut eis sine ecclesiae baptismo communicauerint, quando talia de haereticis apostoli scripserunt, et hoc cum nondum haereticae pestes acriores prorupissent, necdum quoque Marcion Ponticus de Ponto emersisset, cuius magister Cerdon sub Hygino episcopo qui in urbe nonus fuit Romam uenit: quem Marcion secutus additis ad crimen augmentis inpudentius mare instituit et haereticum furorem sacrilegis armis contra ecclesiam rebellantem sceleratius et grauius armauit. Quod si haereses constat postmodum plures ac peiores extitisse et si retro nusquam omnino praeceptum est neque conscriptum, ut haeretico manus tantum in paenitentiam
Abbreviated transcription (Latin):
catur & lauachro eiꝰ sola p᷑gat᷑. mani-¬
festum ẽ qd̾ hẽsis q̃ sponsa xp̃i ñ sit. nec
purgari nec scificari lauacro eiꝰ possit.
filios do generare ñ posse Porro aut̾e
ñ ꝑ manus impositionem. qui nascit᷑¬
scm̃ renatꝰ accip̃. sicut in pͥmo homĩe
adam factum ÷. Ante eum ds̃ plasma¬
uit. & tc insufflauit in faciem eiꝰ fla-¬
tum uitȩ: Nec enĩ potest accipi sp̃c.
nͥ prius fuĩt qui accipiat Cum arit̾
natiuitas xp̃ianorum in baptismo sit.
baptismi aute generatio ⁊ scĩficatio
apd̃ solam sponsam xp̃i sit. quȩ para-¬
re sp̃alit̾ ⁊ generare filios do possit.
uͥ & exqua & cui nat᷑ ẽ. qui filius eccl̃iȩ

Expanded text:
catur et lauacro eius sola purgatur, manicatur et lauacro eius sola purgatur, manifestum est haeresim, quae sponsa Christi non sit nec purgari nec sanctificari lauacro eius possit, filios Deo generare non posse. Porro autem non per manus inpositionem quia nascitm natus accipiat, sicut in primo homine Adam factum est . Ante enim Deus eum plasmavit, et tunc insufflavit in faciem ejus flatum vitae. Nec enim potest accipi Spiritus, nisi prius fuerit qui accipiat. Cum autem nativitas Christianorum in baptismo sit, Baptismi autem generatio et sanctificatio apud solam sponsam Christi sit, quae parere spiritaliter et generare filios Deo possit, ubi et ex qua et cui natus est qui filius
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ enim peccatis in baptismo expositis
scĩficatꝰ ÷ & in nouum hominem sp̃aliter
reformat᷑ ẽ. cur ad accipiendũ sp̃m scm ido¬
neus factꝰ ñ est quando apłs dicat. Quotqͦt
in xp̃o baptizati estis xp̃m industise Qͣ
potest apd̃ hereticos baptizat᷑ xp̃m̃ indu¬
mittente qui missus ẽ: ut incipiat foris
baptizat᷑ xp̃m quidem induisse. s spm̃
regenerationis nascim᷑. dicant qd possit
quis apd̃ hẽticos sp̃alit̾ nasci. uͥ sp̃m̃ ne¬
gant eẽ: Peccata enim purgare & hoiẽs
scĩficare aqͣ sola ñ potest: nͥ habeat et
gint filii di. quiñ sint in eccłia nati᷑.¬
Baptismaenim ẽẽ inqͦ homo uetꝰ mo¬
ꝑ lauachrum regenerationis: Si aut̃
in lauachro idẽ in baptismo ẽ regene¬
ratio. qͦmͦ generare filios do heresis
ẽ enim sola quȩ xp̃o ꝯiuncta & aduna¬
ta sp̃alit̾ filios generat. eodem apło
rursus dicente. Xp̃c dilex̾ eccłiam. &
seipsum tradidit ꝓ ea: ut eã scĩfica¬
ret purgans eam lauachro aquȩ: Sigͥ

Expanded text:
Qui enim peccatis in baptismo expositis sanctificatus est et in novum hominem spiritaliter reformatus, ad accipiendum Spiritum sanctum idoneus factus est, quando Apostolus dicat: Quotquot in Christo baptizati estis, Christum induistis , qui potest apud haereticos baptizatus Christum indumittente qui missus est, ut incipiat foris baptizatus Christum quidem induisse, sed Spirregenerationis nascimur, dicant quod possit quis apud haereticos spiritaliter nasci, ubi Spiritum negant esse. Peccata enim purgare et hominem sanctificare aqua sola non potest, nisi habeat et sint filii Dei qui non sint in Eccbaptisma enim esse in quo homo uetus moper lauacrum regenerationis. si autem in lauacro id est in baptismo est regeneratio, quomodo generare fienim sola quae Christo conjuncta et adunata spiritaliter filios generat, eodem Apostolo rursus dicente: Christus dilexit Ecclesiam et se ipsum tradidit pro ea ut eam sanctificaret, purgans eam lavacro aquae . Si
Abbreviated transcription (Latin):
uit. ut dum nichil in honore sublimius.
nichil in humilitate sũmissius afr̃ib cer¬
int᷑. hos eos dem fr̃nitas sectata comitet᷑
Hos tñ lectores interim constitutos sciã¬
tis. qr oportebat lucernam suꝑ candela¬
brum poni unde om̃ib luceat. & głosos
uultꝰ in loco altiore constitui. ubi ab õi
circ̃stante ppło conspec̾ti. incitam̃tum
glȩ uidentib p̃beant. Cetm̃ p̃sbiterii
honorem designasse nos illis iam sciatis.
ut & sportulis idem cum pb̃ris honorẽ¬
tatis qnͣtitatib parciant᷑. sessuri nobc̃
ꝓuectis & corroboratis annis suis. qmͣus
in nullo minor possit uideri ȩtatis in-
dole. qui c̃sũmauit ȩtatem głȩ dignita¬

Expanded text:
uit, ut dum nihil in honore sublimius, uit, ut dum nihil in honore sublimius, nihil in humilitate summissius a fratribus cernitur, hos eosdem fraternitas sectata comitetur. hos tamen lectores interim constitutos sciatis, quia oportebat lucernam super candelabrum poni unde omnibus luceat et gloriosos uultus in loco altiore constitui, ubi ab omni circumstante conspecti incitamentum gloriae uidentibus praebeant. ceterum presbyterii honorem designasse nos illis iut et sportulis iisdem cum presbyteris honorenuatis quantitatibus partiantur, sessuri nobiscum provectis et corroboratis annis suis; quamvis in nullo minor possit videri dole qui consummauit aetatem gloriae dignita
Abbreviated transcription (Latin):
eccłia possit. Hichil ẽ in qͦ magis confes¬
sor fr̾ib ꝓsit. qm ut dum euingłica le¬
imitetur: Iungendꝰ in lectione aurelio
fuerat. cum quo & diuini honoris socie¬
tate conĩuictꝰ ẽ. cum quo om̃ib uirtutis &
laudis insignib copłatꝰ ẽ Pares ambo & u¬
terq consimiles. in qnͣtum gła sublimes.
in tantum uerec̃dia humiles. ꝗͣtum diuina
dignatione ꝓmoti: tantum sua quiete et
tranquillitate sũmissi. & uirtutum pa-¬
riter & morum singłis exempla p̃bentes
et congressiomi & paci congruentes. illicro¬
bore. hic pudore laudabiles: In talib ser-¬
uis letat᷑ dominꝰ. in euismodi confessorib
gloriat᷑. Quorum secta & conũsatio sic ꝓfi¬
cit ad p̾conium głẽ: ut magistĩum cet̾is
p̃beat discipline: Ad hoc eos xp̃c ẽẽ hic in
eccłia diu uoluit. ad hoc demedia morte
subtractos. qͣdam ut ita dixerim resurre¬
ctione circa eos facta incolumes reserua¬

Expanded text:
ecclesia possit. nihil est in quo magis confesecclesia possit. nihil est in quo magis confessor fratribus prosit quam ut dum euangelica leimitetur. iungendus in lectione Aurelio fuerat, cum quo et diuini honoris societate coniunctus est, cum quo omnibus uirtutis et laudis insignibus copulatus est. pares ambo et uterque consimiles, in quantum gloria sublimes, in tantum uerecundia humiles, quantum diuina dignatione promoti, tantum sua quiete et tranquillitate summissi, et uirtutum pariter et morum singulis exempla praebentes et congressioni et paci congruentes, illic robore hic pudore laudabiles. In talibus seruis laetatur Dominus, m eiusmodi coniessonbus gloriatur, quorum secta et conuersatio sic proficit ad praeconium gloriae ut magisterium ceteris praebeat disciplinae. ad hoc eos Christus esse hic in ecclesia diu uoluit, ad hoc de media morte subtractos quadam dixerim resurrectione circa eos facta incolumes reserua