comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a que ꝑ anni circulum
ordine constituto in diui¬
nis aguntur offitiis. & at¬
tentum auditorem &e eruditũ. ut be¬
ne exponant᷑ expetunt uenerabiliũ
scripturarũ didascalum atꝙ symni-¬
sten. Altissimarũ namq signa sunt
rerum. & maxima queq continent
celestium sacramenta secretor. quoex
ad magestatẽ contemplandã ñ nisi
eruditus &e religiosus quisqmͣ aspira¬
re idonius est. Si quidẽ abhis uitis¬

Expanded text:
a quae per anni circulum ordine constituto in divinis aguntur officiis, et attentum auditorem, et eruditum, ut bene exponantur, expetunt vernabilium Scripturarum didascalum atque symmistem. Altissimarum namque signa sunt rerum, et maxima quaeque continent coelestium sacramenta secretorum; quorum ad majestatem contemplandam, non nisi eruditus et religiosus quispiam aspirare idoneus est. Siquidem ab his viris
Abbreviated transcription (Latin):
quas emitt̃e debet ꝓ filiorp suor qͥ
forte in mortẽ peccati ꝓ lapsi sunt re¬
suscitatione. Gnł. uͦ. Limebunt gente ᷤ
nom̃ tuũ dñe. ad hoc consonat qd̃
dictũ ẽ. in p̃dicto eũglio. accepit autẽ
om̃s timor. Nã quomͦ edificat dñs
sion. uixta eiusdẽ gͣduał uersũ nisi¬
ꝓcurando uitã & incolumitatẽ ani¬
mab sp̃ualiũ eius filior: Qd̃ qi ꝑfi¬
cit ꝑ cibum corporis. &e potũ sangͥnis
sui: recte in ꝯmunione ponit᷑ gr̃atũ
actio. ead̃ usdua scilicet sc̃a eccła
dicente. Dñe memorabor iusticie

Expanded text:
quas emittere debet pro filiorum suorum, qui forte in mortem peccati prolapsi sunt, resuscitatione. Graduale vero, Timebunt gentes nomen tuum, Domine , ad hoc consonat quod dictum est in praedicto evangelio: Accepit autem omnes timor Nam quomodo aedificat Dominus Sion, juxta eitam et incolumitatem animabus spiritualium ejus filiorum? Quod quia perficit per cibum corporis et potum sanguinis sui, recte in communione ponitur gratiarum actio, eadem vidua scilicet sancta Ecclesia dicente: Domine, memorabor justitiae
Abbreviated transcription (Latin):
Opt̾ trans gressionẽ posita ẽ. & cetera.
plagis namꝙ originalis peccati semi¬
uiuus homo nascit᷑ actualib uero
transgressionib ꝓpt̃ quas lex posita
est. si ñ abstineat tanqm noriis cibis.
penitꝰ morit᷑. Itaq scđm hec bene
inuitͦtu p̃muttit᷑. Respice d̾ne in testam̃¬
tũ tuũ: qđ in onaduali repetit᷑. Uox.N.
hec erat antiquorꝑ aduentũ tͥ ad infir¬
mitatẽ uel imꝑfectionẽ legis flagitan¬
tium: tanqm si p̃tereuntib sacerdote
ce leuita. samaritanũ supͣdictũ uulne¬
ratꝰ ille postulat apppiare: cui ce dicat
illud qd canit᷑ in offerenda. In te sꝑaui

Expanded text:
Propter transgressiones posita est , etc. Plagis namque originalis peccati semivivus homo nascitur. Actualibus vero transgressionibus, propter quas lex posita est, si non abstineat, tanquam noxiis cibis penitus moritur. Itaque secundum haec bene in introitu praemittitur: Respice, Domine, in testamentum tuum , quod in graduali repetitur. Vox enim haec erat antiquorum adventum Christi ad infirmitatem vel imperfectionem legis flagitantium, tanquam si praetereuntibus sacerdote et levita, Samaritanum supradictum vulneratus ille postulat appropiare, cui et dicat illud quod canitur in offerenda: In te, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
aesteriles auditores p̃dicantiũ uoces cõ¬
ticuerint: ꝓpt̃ eos inqͣm qui uocati ad
nuptias ut dictũ est uenire nolueruib
quia ñ fuerunt digni. In lectione uero
epłe eosquide exitib uiarũ cong̃gati
sunt ut implerent᷑ nuptie discũben¬
tium. paulus apłs oportune cõmonce
dicendo. uidete quomͦ caute ambule¬
tis. ñ quasi insipientes s ut sapientes.
ce cet̾a̾. hoc uidelicet intendens: ne in¬
ebriatꝰ uino in quo ẽ luxuria inueniat᷑
quis absq ueste nuptiali. cũ rex aduiden¬
dos discumbentes intͣuerit. s econtra
nuptiarũ: de quib in sequenti gͣdali
gr̃as agentes dicimus. Ocłi om̃iũ in te

Expanded text:
et steriles auditores, praedicantium voces conet steriles auditores, praedicantium voces conticuerunt; propter eos, inquam, qui vocati ad nuptias, ut dictum est, venire noluerunt, quia non fuerunt digni. In lectione vero epistolae eos qui de exitibus viarum congregati sunt, ut implerentur nuptiae discumbentium, Paulus apostolus opportune commonet, dicendo: Videte, quomodo caute ambuletis, non quasi insipientes, sed ut sapientes , etc., hoc videlicet intendens, ne inebriatus vino, in quo est luxuria, inveniatur quis absque veste nuptiali, cum rex ad videndos discumbentes intraverit; sed econtra nuptiarum, de quibus in sequenti graduali gratias agentes dicimus: Oculi omnium in te
Abbreviated transcription (Latin):
tretis &e discumbatis: quomͦ &e ille
qui uos uocauit qui ce dix̃. Ego au¬
tẽ in medio ur̃m sũ. sicut qui mi¬
nistrat. Et tam diu ministrauit:
donec dic̃et illi pat̃. Amice. ascende
suꝑius. id est donec obedienti usq
ad mortẽ. daret illi nom̃. qd̃ est suꝑ
omne nom̃. Infͦitus. Iustꝰ es dñe ce
manifeste illã collandat sententiã
beatificatio ppłi gentił: qui suꝑbi¬
ente iudaico ppło: humiliatꝰ sub
signo crucis xͥ suꝑius ascende meru¬
it. id ẽ supͣ ppłm illũ qui pͥmo loco
consed̾at. immo de pͥmo consessu
suꝑbiebat. In offerenda ex emplũ
ponit efficacissimũ: qui cũ humili¬
atꝰ dic̃et: peccauimꝰ. iniqͥtatẽ fecimꝰ.
impie egimꝰ & cet̾a. meruit ita exal-¬
tari: ut cũ oraret sicut in eadẽ offe¬
renda ipse testat᷑ dicens. Oraui dm̃¬
minababylonis illic sedimꝰ &e fleuimꝰ.
In hac enĩ seu in uersib eius hoc deplo¬
rant. quod ad salices babylonis organa
sua suspend̾int: id est ꝓpt̾ infructuosos

Expanded text:
tretis et discumbatis quomodo et ille qui vos vocavit, qui et dixit: « Ego autem in medio vestrum sum sicut qui ministrat . » Et tandiu ministravit, donec diceret ille Pater: Amice, ascende superius , id est donec obedienti usque ad mortem, daret « illi nomen quod est super omne nomen . » Introitus, Justus es, Domine , manifeste illam collaudat sententiam,beatificatio populi gentilis qui, superbiente Judaico populo, humiliatus sub signo crucis Christi, superius ascendere meruit, id est supra populum illum qui primo loco consederat, imo de primo consessu superbiebat. In offerenda exemplum ponit efficacissimum, qui cum humiliatus diceret: « Peccavimus, iniquitatem fecimus, impie gessimus , » etc., meruit ita exaltari, ut cum oraret, sicut in eadem offerenda ipse testatur, dicens: Oravi Dmina Babylonis illic sedimus et flevimus . In hac enim seu in versibus ejus hoc deplorant quod ad salices Babylonis organa sua suspenderunt, id est propter infructuosos
Abbreviated transcription (Latin):
mor: a&e magnificabant dm̃. Hec autẽ
uidua scãm significat eccłiam ma¬
trẽ. idest uniũsũ p̃latorp ordinẽ. qui
regenerandarũ in xp̃o curã habent
animarũ: qui mortẽ cuiꝰq anime qͦti¬
ens manifestis apparet criminib mag¬
nis ꝓsecunt᷑ fletib. Morit᷑ enĩ tunc
filius uidue. quando qͥs ꝑ crim̃ aliqd
separat᷑ a corpore eccłie. que uiduaẽ.

Expanded text:
abant Deum . Haec autem vidua sanctam significat matrem Ecclesiam, id est universum praelatorum ordinem, qui regenerandarum in Christo curam habent animarum, qui mortem cujusque animae, quoties manifestis apparet criminibus, magnis prosequuntur fletibus. Moritur enim tunc filius viduae, quando quis per crimen aliquod separatur a cor
Abbreviated transcription (Latin):
Inmitrit angłs dñi in circuitu tim̃¬
tium eum ce eripiet eos. gustate ce
iudete qm̃ suauis est dñs. ad fructꝰ
illos spectat qui expͥmunt᷑ in epła:
fructꝰ sp̃c est: caritas. gaudiũ pax.
patientia. & cetera. quos gustare est.
a lepra supͣdicta curari. Et quia p̃¬
cepit dñs illi qui gr̃as egit. uade ce
offer munus quod p̃cepit moyses
in testimoniũ illis: Bene inꝯmuni¬
one canimus. Panis quẽ ego dedero
caromea est ꝓ scłi uita: uidelicet qi
caro ce sanguis munus est qd̃ ꝓ emũ¬
datione sua uigit offert unica eccłia
dñice qͥntedecime si recte ani
maduertit᷑. daret qr maxime ad u̾sus
extollentiã ce manẽ głam decantat᷑
nolite in sublime extolli. Et si quidẽ
scdm eundẽ lucam ante hec uer¬
ba dñs parabolã de diuite stulto¬
disseruit. cuius ager cum uberes fruetꝰ¬
illi attulisset. ce dixiss ipse d estruam
horrea mea. &e maiora faciam. &e dicam
anune meẽ. anima habes multa re¬
posita in annos plurimos. requiesce.

Expanded text:
s in circuitu timentium eum, et eripiet eos: gustate et videte quoniam suavis est Dominus , ad fructus illos spectat, qui exprimuntur in epistola: Fructus spiritus est, charitas, gaudium, pax, patientia , etc., quos gustare est a lepra supradicta curari. Et quia praecepit Dominus illi, qui gratias egit: Vade et offer munus quod praecepit Moses in testimonium illis , bene in communione canimus: Panis, quem ego dedero, caro mea est pro mundi vita , videlicet quia caro et sanguis munus est quod pro emundatione sua jugiter offert unica Ecclesia nica quinta decimmadvertitur, claret quia maxime adversus excellentiam et inanem gloriam decantatur. nolite in sublime tolli . Et quidem secundum eumdem Lucam, ante haec verba Dominus parabolam de divite stulto, cujus ager cum uberes illi fructus attulisset, et dixisset ipse: « Destruam horrea mea et majora faciam, et dicam animae meae: Anima, habes multa reposita in annos plurimos, requiesce,
Abbreviated transcription (Latin):
N euũgłio dñice quarte decime ca .xiiii.
decẽ uiri lepsi a dño mundati referuitł᷑:
&e unus tantũ ex eis unice eccłle fig᷑am
gerens. cet̃is ingratis existentib qui he¬
reticoꝵ tẏpum p̃ferunt: reũsus & gr̃as
agens de fide sua qi saluus factus est
ab eod̾ dño laudat᷑. Eiuisdẽ ecctie que
ꝑ illũ unũ significat᷑. uox ẽ illa inin¬
troitu. ꝓtector nr̃ aspice d̾s. maxime
quodait. quia melior ẽ dies una in a-¬
triis tius suꝑ milia. Nam idẽ est acsi
dicat. Melius ẽ cor unũ &e aĩam unã
habere. & id ipsũ saꝑe ac dic̃e. qͣm diũ¬
sis immo contrariis sensib diuidi ce
scismata fac̾e. Qd̾ obseruans sc̃a ec¬
cłia. ce ideo columba una dicta. bene
ꝑ illũ unũ ut dictum ẽ in eũglio figu¬
ratur. Epta uͦ in hoc p̃dicto euũgłio ꝯ¬
gruit: qd̵ patent̃ expͥmit quid iꝑilloꝵꝑ
lepͣm significatũ sit. cũ dicit. Mani
festa autẽ sunt oꝑa carnis. que sutł
fornicatio. inmunditia. lipxuria. &

Expanded text:
n evangelio Dominicae quartae decimae, decem viri leprosi a Domino mundati referuntur, et unus tantum ex eis unicae Ecclesiae figuram gerens, caeteris ingratis existentibus, qui haereticorum typum praeferunt, reversus, et gratias agens, de fide sua, qua salvus factus est, ab eodem Domino laudatur . Ejusdem Ecclesiae, quae per illum unum significatur, vox est illa in introitu: Protector noster, aspice, Deus , maxime quod ait: Quia melior est dies una in atriis tuis super millia . Nam idem est ac si dicat: Melius est cor unum et animam unam habere , et idipsum sapere ac dicere, quam diversis, imo contrariis sensibus dividi et schismata facere . Quod observans sancta Ecclesia, et ideo una columba dicta , bene per illum unum, ut dictum est, in Evangelio figuratur. Epistola vero in eo praedicto evangelio congruit quod patenter exprimit quid per illorum lepram significatum sit, esta autem sunt opera carnis quae sunt, fornicatio, immunditia, luxuria ,
Abbreviated transcription (Latin):
res euis apue possint. s sufficientia nr̃a
ex deo est. ce cet̾a. Et pulebre hoc offeren¬
da ponit᷑. precatꝰ est moyses. Nã eiꝰ exem¬
ploqͥm tempore iracundie faetꝰ est re¬
conciliatio. iratꝰ enim erat ds ꝑꝑ uitu

Expanded text:
res ejus aperire possint; sed sufficientia nostra res ejus aperire possint; sed sufficientia nostra ex Deo est etc. Et pulchre haec offerenda ponitur: Precatus est Moses . Nam ejus exemplo, « qui in tempore iracundiae factus est reconciliatio . Iratus enim erat Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
eum dep̃cant᷑ ut imponat illi maiꝰ.
qulbdã autẽ ad ipsũ mutũ ad aꝑto
ore iam recte loquentẽ. Nam ille sur¬
dus ce mutꝰ humanũ genꝰ significat.
qd̃ in pͥmis parentib ab audiendis p̃¬
ceptis creatoris obsurduit: ce a p̃dicã¬
daeius laude obmutuit. Qui autẽ
illũ adducunt & dñm ꝓ illo dep̃cant᷑.
uniũ sum p̃dicatorp significant chorꝑ.
quigenꝰ humanũ ad xp̃i gr̃am uoce
ac litteris inuitare ñdesinunt. Et
huf surdi ac muti ualde congrua
uox est intͦitꝰ hic. D̾s in adutoriũ me¬
um intende. tanqͣm si medicata pa¬
ralysi. que linguã tuã subito liga¬
uerat. pͥmo eiusdẽ motu lingue dei
nomen repente ad adiuuandũ in¬
uoces. Idẽ ipse laudans recte dicit
ingraduali. Benedicã dñm in õi
tempore semꝑ laus eius more meo
Epła. Fiduciã talẽ habemꝰ ꝑ ap̃m¬
ad dm̃. ce cet̃a. ad ipsos respicit qui
illum ad ducunt. fiduciã habentes
ñ in se ipsis. quasi a semeripsis osuelau¬

Expanded text:
eum ut imponat illi manus; quibusdam autem ad ipsum mutum, adaperto ore recte loquentem: Nam ille surdus et mutus, humanum significat genus, quod in primis parentibus ab audiendis praeceptis Creatoris obsurduit, et a praedicanda laude ejus obmutuit. Qui autem illum adducunt, et Dominum pro illo deprecantur, universum praedicatorum significant chorum qui genus humanum ad Christi gratiam voce ac litteris invitare non desinunt. Et hujus surdi ac muti valde congrua 143 vox est introitus hic: Deus, in adjutorium meum intende , tanquam si medicata paralysi, quae linguam suam subito ligaverat, primo ejusdem motu linguae, Dei nomen repente, ad adjuvandum invocet. Idem ipse loquens, recte dicit in graduali: Benedicam Dominum in omni tempore, semper laus ejus in ore meo . Epistola, Fiduciam talem habemus pad Deum , etc. ad ipsos respicit, qui illum adducunt, fiduciam habentes non in seipsis, sed quasi a semetipsis, os vel au
Abbreviated transcription (Latin):
egͦtum ñ nunqͣm ingredit᷑: inorbi qͥd̃
causas sciens. s qd̃ apponat antido¬
tum conficere ñ ualens: tantũꝙ hoc
egroto dic̃e nouit. quib ab escisuel
potib abstinendũ sit: ne morb in¬
ualescat. &e de semiuiuo penitꝰ mor

Expanded text:
aegrotum nonnunquam ingreditur, morbi quidem aegrotum nonnunquam ingreditur, morbi quidem causas sciens, sed quod opponat antidotum, conficere non valens, tantumque hoc aegroto dicere novit, quibus ab escis vel potibus abstinendum sit, ne morbus invalescat, et de semivivo penitus mor
Abbreviated transcription (Latin):
sd est incorpore suo ꝑeceata nr̃a ꝑferets
suꝑ lignũ. ad stabulũ eccłie ꝑduxit:
ce abiens incelũ. stabulariis suis. idẽ
atꝙ ꝓuidentiã nr̃i contradidit: huic
ut dictum est euugłio cet̾e partes conc̃¬
runt officii: pͥmũ epła. Abrahe dicte
sunt ꝓmissiones ce semini eius. ꝑ hoc
qd̾ tali eũugłio p̃mittit᷑. multũ ad in¬
telligendum aꝑit᷑. ipsa simulꝙ tota
pene disputatio pauli apli adgala¬
thas. unde hec lectio sumpta est. Nam
ꝑ hoc quod tam sac̃dos qͣm leutra ui¬
so homine iuo p̃teruut. innuit᷑ qͥd lex
contułit q̃ pꝰt qͣdringentos a&e tͥginta an¬
nos data est. a testam̃to dei cum fide¬
li abͣcham ꝑ reꝓmissionẽ confirmato:
uidelicet quia ñ quidẽ ipsa ad uer¬
suspmissa dei. s nullus iustificari
potuit coram deo exoꝑib eiusdẽ le¬
gis. hoc traꝙ intelligim᷑ ꝑ hoc qd̾ ut
dictum est tam sacerdos qͣm leuita
uiso homine p̃terut. quia sic sub¬
intrauit lex. quom medici puer ad

Expanded text:
est in corpore suo, peccata nostra perferens super lignum, ad stabulum Ecclesiae perduxit, et abiens in coelum, stabulariis suis, id esatque providentiam nostri contradidit . Huic, ut dictum est, evangelio caeterae concurrunt partes officii. Primum epistola, Abrahae dictae sunt promissiones et semini ejus , per hoc quod tali evangelio praemittitur, multum ad intelligendum aperitur ipsa, simulque tota pene disputatio Pauli ad Galatas, unde haec lectio sumpta est. Nam per hoc quod tam sacerdos quam levita viso homine illo praeterivit, innuitur quid lex contulerit, quae post quadringentos et triginta annos data est, a testamento Dei, cum fideli Abraham per repromissionem confirmato, videlicet quia non quidem ipsa adversus promissa Dei, sed nullus justificari potuit coram Deo ex operibus ejusdem legis. In hoc itaque intelligimus per hoc, quod, ut dictum est, tam sacerdos quam levita, viso homine praeterivit, quia sic subintravit lex, quomodo medici puer ad
Abbreviated transcription (Latin):
torp. & dep̃cari dñm ut imponat ilł
miscd̾ie manus. Et quia p̃dicatores idẽ
terra illa sunt: que sicut in psalmo
legimus saciata de fructu oꝑum dñi.
deum nesciebant ppłis: recte ce hoc
inꝯmunione canit᷑. De fructu oꝑum
cuncte partes ad illud de euũglio spec¬
tant qd̾ samaritanꝰ ille qͥ dei inter preta¬
ans homini a latͦnib despoliato. ce
conuulñato. quẽ ꝑtͣnsierat sac̃dos
&e leuita. id est om̃e uetꝰ instrum̃tum.
ꝑ quod reconciliari ñ potuit genus
humanũ: apꝓpians inqͣm. nr̃am hu¬

Expanded text:
cari Dominum, ut imponat illis misericordiae manum. Et quia praedicatores iidem, terra illa sunt quae, sicut in psalmo legimus, satiata de fructu operum Domini, Deum nesciebant, populis, recte et hoc in communione canitur: De fructu operum cunctae partes ad illud de Evangelio spectant quod Samaritanus ille, qui Dei interpretaans homini a latronibus despoliato, et convulnerato, quam pertransierant sacerdos et levita, id est omne Vetus Instrumentum, qui quod reconciliari non potuit genus humanum, appropians, inquam
Abbreviated transcription (Latin):
adnm. q̃rens esꝰ regnũ Expectaui q̃ adiciẽda
st̃ &e asperit me. id est ad iecit ea que neces¬
saria sunt huic uite. Cõmunio clare
&pͥmit cibum eiusdẽ regnidi. qui pͥm̃
querend̾ sit. Qui manducat carnẽ meã
ce bibit meum sangunẽ. in me manet
&e ego ineo. Quid est enim regnum d̾i:
nisi mansio eius in nobis: Hic autem
ut maneat in nob: sit manducando
carnem. & bibendo sangͥnẽ euis. Un¬
de ce hoc in ꝯmunione recte pontt.¬

Expanded text:
aerens ejus regnum, exspectavi quae adjicienda sunt, et respexit me , id est adjecit quae necessaria sunt huic vitae. Communio clare exprimit cibum ejusdem regni Dei, qui primum quaerendus sit: Qui manducat carnem meam et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo . Quod est enim regnum Dei, nisi mansio ejus in nobis? Hoc autem ut maneat in nobis, fit manducando carnem ejus, et bibendo sanguinem ejus. Unde et hoc in communione recte ponit
Abbreviated transcription (Latin):
uerit homo. hec &e metit: Et qui semi¬
nant incarne. de carne ce metent cor¬
ruptionẽ. Ciusitaq qui hoc p̃ceptũ
fidelit̾ amplectitur. illa uox in intro¬
itu est ad patrẽ nr̃m qui scit omnia
qͥb indigemꝰ. sicut eidẽ in euũgelio
dictum ẽ. Uox inqm illa. Inclinado¬
mine aurẽ tuam ad me. uox est pau¬
ꝑis de manudei pͥmum regnũ dei. &
iustitiam eius. Deinde necessaria cor¬
poris que adicienda sunt humiliter
q̃rentis. Q&e in graduali eod̃e respectuait.
Bonum est confiti dño. id est necessa¬
ria uite querere adño: & in ea spe psal¬
lere idest bene oꝑari: nomini tuo. id
est ad honorẽ nominis tui altissime.
Ad annunciandũ mane mĩam eius:¬

Expanded text:
t qui seminat in carne, de carne et metet corruptionem . Ejus itaque qui hoc praeceptum fideliter amplectitur, illa vox est in introitu ad Patrem nostrum, qui scit omnia quibus indigemus, sicut in eodem evangelio dictum est. Vox, inquam, illa: Inclina, Domine, aurem tuam ad me , vox est pauperis, de manu Dei primum regnum Dei, et justitiam ejus, et deinde necessaria corporis, quae adjicienda sunt, humiliter quaerentis. Qui et in graduali eodem respectu ait: Bonum est confiteri Domino , id est necessaria quaerere a Domino, et in ea spe psallere, id est bene operari nomine tuo, id est ad honorem nominis tui, Altissime. Ad annuntiandum mane mis
Abbreviated transcription (Latin):
uenustissime fabricauit. forte & illud
maiestatem diuini nominis respicit
patͥs & filii ⁊ sp̃c sc̃i. qͦ in nomine bap¬
tisma celebratũ est. quod aduigilias
nocturnas tres tantum lectiones or¬
dine romano leguntur. Nam quo
respectu ultra numerũ hunc lectio¬
nes multiplicarent᷑: Siquidem p̃dicatores
nr̃i quos ut alio loco iam dictum est sig¬
nificat. amplior in sollempnitatib nu¬
merositas lectionum. quia sub temꝑe
gr̃e plures ueritatis p̃cones mitti cepe¬
apłi nunc erant muti. & absconditi.
neq ut solebant dño cũ ilł cõmoran¬
te. circuibant ꝑ castella. euũglirantes
ae curantes ubiq. Nec quisqmͣ illud
obiciat. quod tͥb que p̃cesserunt luc¬
tuosis noctib plures lecte sunt. Nam
illarũ alia ratio suo soloco p̃scriptaẽ.
Igitur ternarius numerus auctoritate
diuini nominis in baptismo illustra¬
tus. pulchre in hac sollempnitate
ut canonici ꝑ hos dies consuetam
debeant in mutare regulam.

Expanded text:
venustissime fabricavit. Forte et illud venustissime fabricavit. Forte et illud majestatem divini nominis respicit, Patris et Filii et Spiritus sancti, quo in nomine baptisma celebratum est, quod ad vigilias nocturnas tres tantum lectiones ordine Romano leguntur. Nam quo respectu ultra numerum hunc lectiones multiplicarentur? Siquidem praedicatores nostri, quos, ut alio loco jam dictum est, significat amplior in solemnitatibus numerositas lectionum, quia sub tempore gratiae plures veritatis praecones mitti coepe est apostoli, nunc erant muti et absconditi, neque, ut solebant Domino cum illis commorante, circuibant per castella, evangelizantes et curantes ubique , Nec quisquam illud objiciat, quod tribus quae praecesserunt luctuosis noctibus, plures lectae sunt. Nam illarum alia ratio suo loco praescripta est. Igitur ternarius numerus, auctoritate divini nominis in baptismo illustratus, pulchre in hac solemnitate,ut canonici, per hos dies consuetam debeant immutare regulam.
Abbreviated transcription (Latin):
completur. Et iccirco fortassis ad sc̃m an¬
dream pene omnis uesꝑa t̾minatur.
quia beatus g̃gorius qui stationes sic̃
hactenus seruantur cedinauit. eidẽ
sc̃o andree specialit deuotus extitit.⁊
cui &e uixta basilicam sc̃oꝵp ioħis. & pau¬
li. ad cluiũ scauri monast̾ium in ꝓpͥo
domate fabricauit: in quo relictis oĩb
ex huiꝰ mundi naufragio nudus eua¬
sit. diu desideratum monachicum ca-¬
piens indumentũ. Nec mirũ hanc
illum uesꝑtinã stationẽ ꝓ deuotione
tanto apło consecrasse. cum ce stationẽ
ad sc̃os cosmam. & damianũ quadie
cantatur salus ppłi ego sum: fecerit
illustriorem ꝓpͥisq ac sollempnib col¬
lectis sicut a plerisꝙ usq nunc ob¬
seruatur sc̃is. eisdem dedica uerit. ic¬
circo quod attauus eius quartus fe¬
lix sedisq apłice pontifex: uir mag¬
ne in xp̃i eccłia reuerentie. basilicam
eorumdẽ sc̃orp uia sacra uixta tem¬
plum romuli: sicut hactenus cernit᷑

Expanded text:
completur. Et idcirco fortassis ad sanctum Ancompletur. Et idcirco fortassis ad sanctum Andream pene omnis vespera terminatur, quia beatus Gregorius qui stationes, sicut hactenus, servantur, ordinavit, eidem sancto Andreae specialiter devotus exstitit, 95 cui juxta et basilicam sanctorum Joannis et Pauli ad clivum Scauri, monasterium in proprio domate formavit: in quo relictis omnibus ex hujus mundi naufragio nudus evasit, diu desideratum monachicum capiens indumentum. Nec mirum hanc illum vespertinam stationem pro devotione tanto apostolo consecrasse, cum et stationem ad sanctos Cosmam et Damianum, qua die cantatur: Salus populi ego sum, fecerit illustriorem, propriis ac solemnibus collectis, sicut a plerisque usque nunc observatur, sanctis eisdem dedicaverit, idcirco quod atavus ejus, IV Felix, sedis apostolicae pontifex, vir magnae in Christi Ecclesia reverentiae, basilicam eorumdem sanctorum via sacra juxta templum Romuli, sicut hactenus cernitur,
Abbreviated transcription (Latin):
minata tͣnsitur inde ad oratoriũ sc̃i an¬
dree apłi: cantando in exitu isrł. Quo
significatur exitus illorꝵ qui isrł id est
uidentes dm̃ renascendo facti. de egyp¬
to huuis scłi & ppło barbaro infideliũ
exeunt. mare io est ꝓfunditate genti¬
lium.: & iordane id est iudeis: iordanis
enim terre iudeorp est fluuiꝰ. & retro
fluens int̾pretat᷑: gentilib inꝗͣ & iude¬
is uidentib ea que ꝑexeuntes inira¬
bilia facta sunt. fugientibrq ab infi¬
delitate ad fidem. a carne ad sp̃m. a
diabolo ad dm̃. quẽ reliquerant retͦ᷑¬
sum. Unde ae montes. id est apłi. & col¬
les. id est discipuli eor exultantes ut
arietes ł sicut agni ouiũ gratulant᷑ae di¬
cunt. Quid est tͥ mare qd̵ fugisti e tu
ior danis quia conuersus est retͦsum:
Sic omnis paschalis ebdomade uesꝑa.
qua hora sabbato in sc̃e tͥnitatis nomine
baptisma celebratum est. tͥna statione

Expanded text:
rminata, transitur inde ad oratorium sancti Anrminata, transitur inde ad oratorium sancti Andreae apostoli, cantando: In exitu Israel, quo significatur exitus illorum, qui Israel, id est, videntes Deum, renascendo facti, de Aegypto hujus saeculi et populo barbaro infidelium exeunt mari; id est profunditate gentium, et Jordane, id est Judaeis, Jordanis enim terrae Judaeorum est fluvius, et a retro fluens interpretatur: gentibus, inquam, et Judaeis videntibus ea, quae per exeuntes mirabilia facta sunt, fugientibusque ab infidelitate ad fidem, a carne ad spiritum, a diabolo ad Deum, quem reliquerant, retrorsum. Unde et montes, id est apostoli, et colles, id est eorum discipuli, exsultantes ut arietes et sicut agni ovium, gratulantur et dicunt: Quid est tibi mare, quod fugisti, et tu Jordanis, quia conversus es retrorsum? Sic omnis Paschalis hebdomadae vespera, qua hora Sabbato in sanctae Trinitatis nomine baptisma celebratum est, trina statione
Abbreviated transcription (Latin):
quod ex eo facile ꝑpenditur. quia dic̃.
Qui habitare facit sterilem in domo
matrẽ filioꝵ letantẽ. id est gentilitatẽ
prius sterilẽ. nunc matrem filior se¬
cundum fidem facit habitare indo¬
mo id est in celesti ierlin: completa ꝓpbia
qua dictum est. Letare sterilis. que ñ
paris. Unde nunc apud fontes ecdia
mat̾ iubilans exultat in laudẽ eiusdẽ
gr̃e. ꝑ qm meruit esse sicut audiuit
in canticis: fons hortorp. puteus aꝙͣp
uiuentium que fluunt ĩpetu de libano:
ut sint emissiones eius paradysus
malorum punicoꝵ cũ pomor fructib:
Cẏprus cum nardo. nardus & crocus.¬
& fistula: &e cinnamomũ. myrra. et
aloe. cum uniũsis lignis libani. Que
omnia diũsis qualitatib suis diũ sa
merita uel ꝓfectus significant eorꝑ. qui
in fonte baptismi si militudini mortis
xp̃i complantatisunt. dequib ñ est
dicendum mͦ ꝑ singła. hac statione t̃¬

Expanded text:
quod ex eo facile perpenditur, quia dicit: quod ex eo facile perpenditur, quia dicit: Qui habitare facit sterilem in domo matrem filiorum laetantem , id est gentilitatem prius sterilem, nunc matrem filiorum secundum fidem facit habitare in domo, id est in coelesti Hierusalem completa prophetia, qua dictum est: « Laetare sterilis, quae non paris . » Unde nunc apud fontes Ecclesia mater jubilans exsultat in laudem ejus gratiae, per quam meruit esse, sicut audivit in Canticis: « Fons hortorum, puteus aquarum viventium, quae fluunt impetu de Libano, ut sint « emissiones ejus paradisus malorum Punicorum cum pomorum fructibus, cyprus cum nardo, nardus et crocus, fistula et cinnamomum, myrrha et aloe, cum universis lignis Liban . » Quae omnia diversis qualitatibus suis diversa merita vel profectus significant eorum, qui in fonte baptismi similitudini mortis Christi complantati sunt , de quibus non est modo dicendum per singula. Haec statione te
Abbreviated transcription (Latin):
diuinitatẽ &e scđm humanitatẽ aue¬
toritate di patris commendante decan¬
tatur: agens ꝑ totam seriem de głosa
&e in effabili ex altatione eius. qua
mortis torrente bibito suũ caput ex¬
altauit hodie. Post tres psalmo s ꝓ ca¬
pitulo dicitur canticũ hec dies qͣm
fecit dñs. sicut ꝑ om̃s regulares horas
nicħ ominus ob magnitudinẽ signi¬
ficande leticie. ꝓ capitulo decantat᷑
Deinde alła cum ũsu suo ꝓhymno
canitur. quia ꝓpͥus pat̾e celestis ym¬
nus alła est. Post canticũ de euũgłio
cum antiphonia dicta oratione ꝓce¬
ditur ad fontes cũ psalmo. laudate pu¬
eri dñm: qui ce ipse in titulo alła p̃¬
notatus. ꝑspicue congruit ipsis
quib reseruatꝰ est. sacris fontib.
Ammonitio namq diuine laudis est.
ad pueros id̃ est ad nouos eccłie filios:
qui ꝑbaptismũ pueri. id est puri fac¬
ti sunt auitiis. totusq hic psalmus
tantũ ad fideles de gentib dirigitur.:

Expanded text:
divinitatem, et secundum humanitatem, aucdivinitatem, et secundum humanitatem, auctoritate Dei Patris commendante decantatur, agens per totam seriem de gloriosa et ineffabili exaltatione ejus, qua mortis torrente bibito, suum hodie exaltavit caput. Post tres psalmos pro capitulo dicitur canticum: Haec dies quam fecit Dominus, sicut et per omnes regulares horas, nihilominus ob magnitudinem significandae laetitiae pro capitulo decantantur. Deinde alleluia cum versu suo pro hymno canitur, quia proprius patriae coelestis hymnus alleluia est. Post canticum de Evangelio cum antiphona, dicta oratione, proceditur ad fontes cum psalmo: Laudate pueri Dominum , qui et ipse in titulo alleluia praenotatus perspicue congruit ipsis, qui reservatus est sacris fontibus. Admonitio namque divinae laudis est ad pueros, id est novos Ecclesiae filios, qui per baptismum pueri, id est, puri facti sunt a vitiis, totusque hic psalmus tantum ad fideles de gentibus dirigitur,
Abbreviated transcription (Latin):
paschalis baptisma celebratũ est. ead
hora ꝑ totã ebdomadã festiue regene¬
rationis iocunditatẽ hoc mͦ retinet.
pͥmum quia in ipso baptismi ordine
inceptum est. Kyrieleysori. & letania
decantata est. trina obhonorẽ & reue¬
rentiam ad drandi nominis patris ce
filii. & sp̃c sc̃i. Quo in nomine baptiᷤᷤ¬
mus ꝑagitur. Itcireo ñ ut fieri solet a
uersu: ds in adiutoriũ meũ intende.
s a kyrieleyson. festiuo concentu in¬
cipuutur. Secunt᷑ ob eand̾ causam
tres psalmi subuno alła decantandi.
qui & ꝑ totam ebdomadã ñ mutant᷑.
tum quia tota ebdomada hec ꝓuna
die computant᷑ eo quod uniũsalis
diem resurrestionis aspiciat: Tũ quia
tam hii qm ceteri qui ꝓcessionibus¬
de quib dicendũ est reseruant᷑. insigni
titulo quod est alła p̃notantur. quod
rei uel tempori congruers immo ꝓpͥu̾
esse nouimus. Uerumptam̃ pͥmus id
est dixit dñs solus alła ñ habet inti¬
tulo. s ad laudem xp̃i maxime &e scd̃m

Expanded text:
a celebratum est, eadem hora per totam hebdomadam festivam regenerationis jucunditatem hoc modo retinet. Primum, quia in ipso baptismi ordine incaeptum est Kyrie eleyson, et litania trina decantata est ob honorem et reverentiam adorandi nominis, Patris et Filii et Spiritus sancti, quo in nomine baptismus peragitur: idcirco non, ut fieri solet a versu, Deus in adjutorium meum intende, sed a Kyrie eleyson festivo concentu incipiuntur. Sequuntur ob eamdem causam tres psalmi sub uno alleluia decantandi, qui et per totam hebdomadam non mutantur, tum quia tota hebdomada haec pro una die computatur, eo quod universalis diem resurrectionis aspiciat, tum quia tam hi quam caeteri, qui processionibusde quibus dicendum est reservantur, insigni titulo, quod est alleluia, praenotantur, quod rei vel tempore congruere, imo proprium esse novimus. Verumtamen primus, id est, Dixit Dominus , solus alleluia non habet in titulo, sed ad laudem Christi maxime et secundum
Abbreviated transcription (Latin):
oras diei ñ licet aquoqͣm qui m
conspectu dei uacuus & ingratus
apparere nolit: negligent pretiri. He si¬
quide creatori nr̃o debite laudes. & ꝓ cer¬
tis. & magnis eius benefitiis quasi uec¬
tigales sunt gr̃arum actiones. Sol nãꝙ
sp̃uales. & sempit̾ne secũ stantes. has :uu.
horas temporalit̾ currentes clarissimis
miscđie sue radiis illustrauit atꝙ dedi¬
cauit. S ingłarũ rationes de thesauro

Expanded text:
oras diei non licet a quoquam, qui in conspectu Dei vacuus et ingratus apparere nolit, negligenter praeteriri. Hae siquidem Creatori nostro deferunt laudes, et pro certis ac magnis ejus beneficiis quasi vecitgales sunt gratiarum actiones. Sol namquspirituales, et sempiterne secum stantes, has septem horas temporaliter currentes clarissimis misericordiae suae radiis illustravit atque dedicavit. Singularum rationes de thesauro
Abbreviated transcription (Latin):
arrandam sacre passionis hysto¬
riam illa duo preeunt anima¬
lia. de quib &e cantamus inmedio
duuni animaliũ innotesceris: scilicet
ler &e ꝓphe que illi concordit̃ attestan¬
tur: iuxta quod moyses ce helias ap¬
paruerunt in monte qͣndo transfi¬
guratus est. cum eo loquentes. Nam
pͥma lectio osee ꝓpħe est. In tribula¬
tione sua. mane consurgent adme.
Uenite ae reuertamur ad dñm.̃qi ip̃e
cepit. & salnabit nos. ꝑcutiet ce cura¬

Expanded text:
arrandam sacrae passionis historiam illa duo praeeunt animalia, de quibus et cantamus: In medio duorum animalium innotesceris; scilicet lex et prophetae, quae illi concorditer attestantur, juxta quod Moses et Elias apparuerunt in monte, quando transfiguratus est, cum eo loquentes . Nam prima lectio Osee prophetae est: In tribulatione sua mane consurgent ad me: Venite et revertamur ad Dominum, quia coepit
Abbreviated transcription (Latin):
lẽ. si tremant columne: Recte gͦ ut
nr̃m tractus hic magis ac magis ex¬
citet timorẽ in plerisq eccłiis reli¬
gione imitandis ita cantat᷑. ut post
singulos uersus. semꝑ pͥmus uicis¬
sim nunc apͥncipio. nunc a medio
repetatur. Sequens tractus. Eripe
me dñe ab homine malo. scd̾m titu¬
lum eiusdem psalmiqui ẽ in fine
psalmus dauid. uox eiusdẽ est manu
fortis ꝓpugnatoris nr̃i. ꝓ nr̃a salute
in passione sua decertantis:  hec
illioratio hac de causa attribuitur¬
ut nos quoq simili exemplo inꝑicło ex¬
istentes: orationis deuotione adnoli¬
berari mereamur.
. Cur hac die legi¬
tur passio secundum iohannem

Expanded text:
lae, si tremunt columnae? Recte ergo, ut lae, si tremunt columnae? Recte ergo, ut nostrum tractus hic magis ac magis excitet timorem, in plerisque ecclesiis religione imitandis ita cantatur, ut post singulos versus semper primus vicissim nunc a principio, nunc a medio reputatur. Sequens tractus: Eripe me, Domine, ab homine malo , secundum titulum ejusdem psalmi, qui est: In finem psalmus David, vox est ejusdem manu fortis propugnatoris nostri, pro nostra salute in passione sua decertantis, et haec illi oratio hac de causa attribuiturut nos quoque simili exemplo in periculo existentes, orationis devotione a Domino liberari mereamur CAPUT VI. Cur hac die legitur passio secundum Joannem
Abbreviated transcription (Latin):
Primus nos ad timorẽ excitare mo¬
iit᷑. dicente abacuc. Dñe audiui au¬
ditum tuũ &etimui. Sienĩ abacuc
hic qui ex eo qd incertamen &e lucta¬
men ut ita dicam amplexu cum deo
congreditur. amplexantis. idest luctan¬
tis sortitus est nomen: nullus enim
ut ait ieronimus: tam audaci uoce
ausus est d̾m ad disceptationẽ iusti¬
cie ꝓuocare. & dicere ei cur in rebus
humanis tanta uersatur iniquitas
usquequo dne clamabo. & non exau¬
dies. &e cetera: si inquam hic dĩ colluc¬
tator fortis & rigidus stans suꝑ custo¬
diam suam. & figens gradũ suꝑ mu¬
nitionem. dũ xp̃m in cruce contem¬
platur. & iudet cornua in manib eiꝰ.
ce ibi absconditã fortitudinẽ eius.
timuiait & expaui: quid nos longe
impares. longe ꝙ minorẽ in die uidi¬
cũ fiduciam habentes. quando uide¬
bimus manifestam in nubib celi
fortitudinẽ illam. quã hic timet abs¬
conditam in cornib crucis. que erant
in manib eius: Quid facient tabu¬

Expanded text:
 excitare molitur, dicente Habacuc: Domine, audivi auditum tuum et timui . Sic enim Habacuc hic ex eo quod in certamen et luctamen, ut ita dicam, amplexu cum Deo congreditur, amplexantis, id est luctantis sortitus est nomen; « nullus enim, ut ait Hieronymus, tam audaci voce ausus est Deum ad disputationem justitiae provocare, et dicere ei, cur in rebus humanis tanta versatur iniquitas? Usquequo, Domine, clamabo et non exaudies? , etc. Si, inquam, hic Dei colluctator fortis et rigidus stans super custodiam suam et figens gradum super munitionem, dum Christum in cruce contemplatur, et videt cornua in manibus ejus, et ibi absconditam fortitudinem ejus timui, ait, et expavi, quid nos longe impares, longeque minorem in die judicii fiduciam habentes quando, videbimus manifestam in nubibus coeli fortitudinem illam, quam hic timet absconditam in cornibus crucis, quae erant in manibus ejus? Quid facient tabu
Abbreviated transcription (Latin):
mos &e familias ur̃as: &e immolabitiᷤ
aduesꝑam. & reliqua Prima sane
resurrectionis p̃conium est: scda pas-¬
sionis. et eidem passioni que. hac
sumpsit hoc ex illa testimonium. os
ñ cõminuetis exeo. Singulas lectio¬
nes singuli tractus secuntur. quem

Expanded text:
mos et familias vestras, et immolabitis ad vesperam , etc. Prima sane, resurrectionis praeconium est; secunda passionis, et eidem passioni, quae hac sumpsit hoc ex illa testimonium: « Os non comminuetis ex eo . » Singulas lection
Abbreviated transcription (Latin):
epłe sententia. Qui credit in filiũ di ha¬
bet testimoniũ di inse. Cõmunio: Mit¬
te manũ tuã. plana quidẽ littera fidẽ¬
nr̃am edificat: s intus ꝑspitientib liquae.
quod adiudaicũ ppłm spectat. qui hactenꝰ
In incredulitate ꝑsistit: cuius intypũ
thomas apłs diu dubitans. tandẽ uidit.
palpauit ce credidit. Neq enim si solã
sequamur litt̾am. sensus ꝑomnia sta¬
re poterit. quia beati quidẽ qui ñ au¬
dierunt ce credid̾unt: s ñ ea ꝯꝑatione
uel intentione quã litt̃a sonat. Qui a
iudisti me credidisti. beati qui ñ uide¬
runt ce credidunt. Igitur in ꝑsona
thome reliquie isrł que salue fuint
minoris fidei quã gentes arguunt᷑.
quiagentes ñ uidunt &e credid̾unt:
isrł autẽ nisi res apparuerit. helia
& enoch p̃euntib ñ credet: cũ paulꝰ
dicat fidem sꝑandaꝵ substantiã
esse rerum. argumentũ ñ apparenti¬
um: atq ideo laudabilioris sumus

Expanded text:
epistolae sententia: Qui credit in Filium Dei, haepistolae sententia: Qui credit in Filium Dei, habet testimonium Dei in se . Communio: Mitte manum tuam, plana quidem littera nostram aedificat, sed intus perspicientibus liquet quod ad Judaicum spectat populum, qui hactenus in incredulitate persistit, cujus in typum Thomas apostolus, diu dubitans, tandem vidit, palmavit et credidit. Neque enim si solam sequamur litteram, sensus per omnia stare poterit, quia beati quidem qui non viderunt et crediderunt, sed non ea comparatione vel intentione, quam littera sonat: Quia vidisti me, credidisti, beati qui non viderunt et crediderunt . Igitur in persona Thomae, reliquiae Israel, quae salvae fient, minoris fidei, quam gentes arguuntur, quia gentes non viderunt et crediderunt. Israel autem nisi res apparuerit, Elia et Enoch praeeuntibus non credet, cum Paulus dicat fidem sperandarum substantiam esse rerum, argumentum non apparentium , atque ideo laudabilioris sumus
Abbreviated transcription (Latin):
mus octaua beatitudinis causa est.
Respicit autẽ ad aliam sententiã ꝗͣ
dñs de futuris fidelib ꝓferens. Beati
inquit qui ñuid̾unt &e credid̾unt
Nam ne solam nobis fidẽ sufficere
arbitremur: õportune regula uiuen¬
di. si nequa fides mortua est. hec in¬
introitu p̃libata ẽ. Nam nos quidẽ
signati sumus in eo quod ait. beati
quiñ uid̾ unt & credid̾unt. s si fidẽ
nr̃am oꝑib sequam᷑. Ille enim uere
credit: qui seruat oꝑando qd credit.
Quo contra de his qui fidem nomi¬
netenus retinent.Paulus dicit: con¬
fitentur se nosse dm̃: factis autẽ ne¬
gant. hĩc &e iacob ait. fides sine opi¬
br mortua ẽ. Recte gͦ qualis uita fi¬
dem utilẽ effitiat. ꝑ hanc apłici ser¬
monis particulã in introitu demõ¬
stratur. ne seducamꝰ nos audientes de
nobis dictũ. beati qui ñ uid̾unt &
credid̾unt. Ad hoc idẽ consonat. e
similit̾ accipienda est extrema p̃euntis

Expanded text:
mus, octavae beatitudinis causa est. mus, octavae beatitudinis causa est. Respicit autem ad aliam sententiam quam Dominus de futuris fidelibus proferens: Beati, inquit, qui non viderunt et crediderunt . Nam ne solam nobis fidem sufficere arbitremur, opportune regula vivendi, sine qua fides mortua est, hoc introitu praelibata est; nam nos quidem signati sumus in eo quod ait: Beati qui viderunt et crediderunt, sed si fidem nostram operibus sequamur. Ille etenim vere credit qui servat operando quod credit. Quocirca de his, qui fidem nomine tenus retinent, Paulus dicit: « Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . » Hinc et Jacobus dicit: « Fides sine operibus mortua est . » Recte ergo qualis vita fidem utilem efficiat, per hanc apostolici sermonis particulam in introitu demonstratur, ne seducamus nos audientes de nobis dictum: Beati qui non viderunt et crediderunt. Ad hoc idem consonat et similiter accipienda est extrema praeeuntis
Abbreviated transcription (Latin):
on solum hoc sabbato quodepo¬
nuntur albe. s ce octaua suꝑuis
die. id est sabbato pasche. mat̾num
nusqͣm apłicus alias ꝓcedat. s in eadẽ
eccłia que sedes est apłica. ceptas nich¬
ominus sacri baptisterii concludat oc¬
rauas. Est autẽ in bonore scĩ saluato¬
ris scĩꝙ ioħis baptiste. ab imꝑatore ꝯ¬
stantino constructa dicente. Sit oĩb
notum. nos ita cultores xp̃i effectos. ut
intra palatiũ nr̃m templũ nomini¬
xp̃i construamus. Inquo omnis po
incelo &e in terra defensa testib. regnũ
celori adiudicat his quorp iure belli
est: scilicet his qui ꝑsecutionẽ patunt᷑¬
ꝑꝑ iusticiã Introitus uͦ. Quasimͦ geni¬
ti infantes ꝑsequentes ebdomade dieᷤᷤ
decantandus ẽ. qui etiam euũgłio p̃¬
dicto congruit. s ñ ꝑ eandem senten¬
tiam que iam dicta est. scilicet quod¬
ꝑꝑ metũ iudeoꝵ discipuli dñi clau¬
sis forib intus erant. ꝑ secutionẽ ꝑꝑ
iustitiã pati incipientes. quȩ ut dixi¬

Expanded text:
on solum hoc Sabbato, quo deponuntur albae, sed et octava superius die, id est Sabbato sanctae Paschae,nusquam apostolicus alias procedat, sed in eadem Ecclesia quae sedes est apostolica, coeptas nihilominus sacri baptisterii concludat octovas. Est autem in honore sancti Salvatoris sanctique Joannis Baptistae ab imperatore Constantino constructa dicente: « Sit omnibus notum, nos ita Christi cultores effectos, ut intra palatium nostrum templum ejus nomini construamus, in quo populus in coelo et in terra defensa testibus regnum coelorum adjudicat his, quorum jure belli est, scilicet « his qui persecutionem patiunt justitiam. » Introitus vero: Quasi modo geniti infantes , per sequentes hebdomadae dies decantandus est, qui etiam Evangelio praedicto congruit, sed non per eamdem sententiam, quae jam dicta est, scilicet propter metum Judaeorum discipuli Domini clausis foribus, intus erant, persecutionem propter justitiam pati incipientes, quae, ut dixi
Abbreviated transcription (Latin):
tio. nisi ab hac paschali nocte sꝑat᷑.
uel sicut ead̾e beata nox a carnalib
quoꝙ ambitur. & cũ expectatione
suscipitur. & anteqͣm ueniat desi¬
deratur: sic om̃s dies quadragesime qui
int̾ sunt tanqm diurna uiatoris desi
derata itinera pene cotidie diligenter
computant᷑. Omnib gͦ ut dictum est
dulcis est hec sacra sollempnitas. om̃ib
cara. cunctisq desidabilis est. sicut
lux ambulantib intenebris: sicut sici¬
entib fons aque depetra salientis: si¬
s iam nunc ipsũ attingamꝰ officiũ:
quo tandẽ leta laxamꝰ ora post tͥste
suentiũ.

Expanded text:
tio, nisi ab hac paschali nocte speratur, tio, nisi ab hac paschali nocte speratur, vel sic eadem beata nox a carnalibus quoque ambitur, et cum exspectatione suscipitur et, antequam veniat, sic omnes dies quadragesimae qui intersunt, tanquam diurna desiderati viatoris itinera pene quotidie diligenter computantur, omnibus ergo, ut dictum est, dulcis est haec sacra solemnitas, omnibus cara, cunctis desiderabilis est, sicut lux ambulantibus in tenebris, sicut sitientibus fons aquae de petra salientis, si» Sed jam nunc ipsum attingamus officium, quod tandem laeta laxemus ora post triste silentium.
Abbreviated transcription (Latin):
Iam enĩ hiems transiit. imber abiit
ce recessit. flores apparuerunt. uinee
florentes odorem dedunt: & uox tͤturiᷤ
audita est in terra nr̃a. Temporisgͦ si¬
ue elementoꝵ consid̾ata qualitas: nõ¬
nichilgaudia pie contemplationis
amplificat. Quantũ aut̃ ad cognos¬
cendam sollempnitatis eiꝰdem gr̃am:
carnales quoq eccłiastica uuit indu¬
stria. Nam quia nequeunt ad sp̃ualiã
uidenda mentis ocłos aꝑire nisi cau¬
sarũ corporalit̾ accidentiũ ui maio¬
re excitentur: quesite sunt cause. qͣp
impulsu uehement̃ excitandi ꝑcelle¬
rentur. Ieiuniũ quippe quadragesi¬
male quod ꝓ decimis dierũ offerri
deo alibi iam dictũ est. sic dispositũ
sicq p̃fixũ est. ut ñ ante hanc sacra¬
tissimã noctẽ ullo mͦ t̾minet᷑. ac de¬
inde quinquaginta dierũ num̃us
consequatur ꝯtinue. in quib om̃ino
ieiunia relaxant᷑. Itaq dũ ꝑ abstinẽ¬
tiã corpus atterit᷑. nec aluinde laxa¬

Expanded text:
Jam enim hiems transiit, imber abiit Jam enim hiems transiit, imber abiit et recessit, flores apparuerunt, unt, et vox turturis audita est in terra nostra . Temporis ergo sive elementorum considerata qualitas nonnihil gaudia piae contemplationis amplificat. Quantum autem ad cognoscendam solemnitatis ejusdem gratiam, carnales quoque ecclesiastica juvit industria. Nam quia nequeunt ad spiritualia videnda mentis oculos aperire, nisi causarum corporaliter accidentium vi majore excitentur, quaesitae sunt causae, quarum impulsu vehementer excitandi percellerentur. Jejunium quippe quadragesimale, quod pro decimis dierum offerri Deo alibi jam dictum est, sic dispositum, sicque praefixum est ut non ante hanc sacratissimam noctem ullo modo terminetur, ac deinde quinquaginta dierum numerus continue sequatur, in quibus omnino jejunia relaxantur. Itaque, dum per abstinentiam corpus atteritur, nec aliunde laxa
Abbreviated transcription (Latin):
abbatum hoc ꝓ mag uocet᷑.¬
nitudine rei ꝯmune nomen
excessit quod est uigilia: id est attenta
expectatio uel p̃paratio cuiuslibet mag
plura. tũ maxime ꝓpt̾ hoc quodad
sucipiendam tantã luminis clarita¬
tem. noua eccłia sacro baptismi fon¬
te scĩficatur. hac enini die sollempne
est. iuxta ueram ce euugłicã patrum
traditionem fontes benedici: a&e p̃pa¬
rata ꝑ fidem tam corporꝑ qͣm anima¬
rum credentium uasa regeneratione
noua scĩficari.: p̃parant᷑ anime que
mortue fuerant uite. iuictrici morte
uicta de bello reuertenti: ut in mag¬
na regis xp̃i curia nullus sit uernacłs
aut seruus empticiꝰ. qui ñ ad ingres¬
sum triumphantis dñi. gr̃e. serico uł¬
dum aspicimꝰ hec. ex ipsis uisibilib si¬
militudine congrua comoneri debe¬
mus. qualit̃ in inuisibilib ꝑ xp̃i re¬
surrectionem ꝓfecerimꝰ: scilicet quia
pulso ꝑfidie gelu uicioꝵꝙ imbrib.
fidei uirtutũq pulchritudine reflo¬
ruit mundus. Unde in canticis dicit᷑.

Expanded text:
abbatum hoc pro magnitudine rei commune nomen excessit, quod est vigilia, scilicet attenta, exspectatio vel praeparatio cujuslibet magnplura, tum maxime propter hoc quod ad suscipiendam tantam luminis claritatem, nova Ecclesia sacro baptismi fonte sanctificatur. Hac enim die solemne est juxta veram et evangelicam Patrum traditionem, fontes benedici, et praeparata per fidem, tam corporum quam animarum credentium vasa, regeneratione nova sanctificari. Praeparantur animae, quae mortuae fuerant, vitae victrici, morte victa ; de bello revertenti, ut in magna regis Christi curia nullus sit vernaculus aut servus emptitius, qui non ad ingressum triumphantis Domini gratiae serico aspicimus, ex ipsis visibilibus similitudine congrua commoneri debemus, qualiter in invisibilibus per Christi resurrectionem profecerimus, scilicet, quia pulso perfidiae gelu vitiorumque imbribus, fidei virtutumque pulchritudine refloruit mundus, unde et in Canticis dicitur: «
Abbreviated transcription (Latin):
inuisibilia condidit. nec tunc qͣndo
in ut̃o uirginis carnẽ assum̃s hu¬
mane nat᷑e tota in scͥpta est nichil
ominus in corde suo pater habuit. nec
ideo uerbum in eius natura deletũ
aut detritum est: quia totũ illud
in nr̃e nature pelle transseͥpsit. hicgͦ
arrius scilicet. &e qͥ cũq tͥnitatẽ cõsubsta¬
tialem non confitentur. anathe¬
ma sint: inquit sc̃a synodus nicena:
his autẽ qui consubstantialẽ tͥnita¬
confundens consequent̃ dicta sit¬
liter uͦ patripassiana

Expanded text:
invisibilia condidit, nec tunc, quando invisibilia condidit, nec tunc, quando in utero Virginis carnem assumens, humanae naturae tota inscripta est, nihil minus in corde suo Pater habuit, nec ideo verbum in ejus natura deletum aut detritum est, quia totum illud in nostrae naturae pellem transcripsit. Hic ergo, Arius scilicet, et quicunque Trinitatem consubstantialem non confitentur, anathema sint, inquit sancta synodus Nicaena. His autem qui consubstantialem Trinitaconfundens, consequenter dicta sit Patripassiana