comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dei grã xanctoñ ep̃t̃ siotũ fi̾ uolo sub cessori¬
b meis ⁊ omnib hanc cartam legentib qͣlt̾
dascordia pacificata est que inter petrũ archi¬
p̃soiterũ de rochella ⁊ monachos aienses. innata
erat. audierã enĩ iultociens clamorẽ mona¬
chorũ suꝑ petro archip̃sbitero quera Regnar¬
Quod amplius sufferre non ualens. cum pp̃
admonitiotiẽ domni gaufridi archicp̃ĩ bur¬
onem Eugeni pp̃ qui michi ħ Remensi cõ¬
cilio uiua uoce iniũxerat satifeci clamori
amandum priorem de ais. ⁊ Reginandũ du¬
rannũ Capssanum solerant diuidere ꝑ medis
oblationes que in iam dcã ecca fiebant. hoc
autẽ nobis testificati sunt uiri fide digni. G̃ui¬
raudus uidelic de araudio capellanus. Gaufri¬
dus uiͣtas. capellanus de castro alione. Mauri¬
nus de comnia. stephanus b̾uardi. ⁊ stepha¬
nus de fonte ip̃ius eccẽ pandchiani. audomiꝰ
⁊ aimericꝰ aienses famuli qui de mani ip̃ius
capellam ad altare solebant oblationes susci¬

Expanded text:
otum fieri volo successoribus meis, et omnibus hanc chartam legentibus, qualiter discordia pacificata est, quae inter Petrum archipresbyterum de Rochella, et monachos Aienses innata erat. Audieram enim multoties clamorem monachorum super Petro archipresbytero, quem ReignauQuod amplius sufficere non valens, tum propter admonitionem domni Gaufridi archionem Eugenij Papæ, qui mihi hoc Remensi Concilio viua voce iniunxerat, satisfeci clamori , inter Arnaudū Priorem de Ais, & Reginaudum Durannum Capellanum, solebant diuidere per medium oblationes, quæ in prædicta Ecclesia fiebant. Hoc autem nobis testificati sunt viri fide digni, Giraudus videlicet de Alodio Capellanus, Gaufridus Veritas Capellanus de Castro-Alione, Maurinus de Comnia, Stephanus Bernardi, & Stephanus de Fonte, ipsius Ecclesiæ parrochiani, Audoinus & Aimericus Aienses famuli, qui de manu ipsius Capellani ad altare solebant oblationes susci
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ constitutꝰ in nrã p̃sentia. uir religios᷑
galterus prior de passellet nr̃e dioc̃ ha¬
bens litteras speciales albatis ⁊ cõuentꝰ
de passelet ad petendũ ꝓ cisdem recon¬
ciliationem ⁊ clum̃ ordinis digni utu.
unitatẽ ⁊ ad faciend̾ ea omĩa que hiꝰ
negociũ reqͥrebat coram nob̾ ꝓ suo mo¬
nastiõ est confessus qd̾ ip̃m inonast̾ĩũ
de passellet tãꝙͣ monast̾iura clus ordi
nisolum̃ monastiõ est subiectũ. Liceb̾
autẽ conuentui de passelet cedente uel
decedente albate suo ꝓ ut dominꝰ eis inspi¬
rauerit quem decreuerit eligere sibi ⁊ p̃¬
ficere in albatem. De g̃mio ip̃ĩus eccłie
uł ordinis. ⁊ non aliunde qui c̾atus ab¬
bas primo uł scd̾o anno sue c̾ationus ꝑͣ¬

Expanded text:
quod constitutus in nostra presentia vir religiosus Walterus, prior de Passelet, nostre dyocesis, habens litteras speciales abbatis et conventus de Passelet ad petendum pro eisdem reconciliationem et Cluniacensis ordinis unitatem et ad faciendum ea omnia que hujusmodi negocium requirebat, coram nobis, pro suo monasterio, est confessus quod ipsum monasterium de Passelet, tamquam monasterium Cluninsi monasterio est subjectum. Licebit autem conventui de Passelet, cedente vel decedente abbate suo, prout Dominus eis inspiraverit quem decreverint eligere sibi et preficere in abbatem de gremio ipsius ecclesie vel ordinis, et non aliunde; qui creatus abbas, primo vel secundo anno sue creationis pe
Abbreviated transcription (Latin):
oluñ ⁊ uisitatores suos benigne reci¬
piet ⁊ correctiones ⁊ instituta clũ
merario cluñ in anglia cõmoranti du¬
as maitas argenti recognitionis noĩe an¬
exactionibꝰ erit liberũ ⁊ ĩmune. ⁊ Gãude¬
bit omĩb eisdẽ p̃uilegus ⁊ ĩmunitatibꝰ
quib ordo cluñ est munitꝰ ⁊ sua ꝓpͥa p̃iu¬
legia. ⁊ lib̾tates usitatas huc usꝙ in poste¬
rum obtinebit. ad ħ aũ omna fidelit᷑ ob¬
ẜuanda. ⁊ tenenda firmit᷑. Nos ⁊ successores
niĩ. ꝑ subtractionẽ bñficioꝵ eccasticoꝵ
⁊ alus modis omnib cum a dc̃o albate

Expanded text:
 visitatores suos benigne recipiet, et correctiones et instituta Clunimerario Cluniacensi in Anglia commoranti duas marchas argenti, recognitionis nomine, anexactionibus erit liberum et immune, et gaudebit omnibus eisdem privilegiis et immunitatibus, quibus ordo Cluniaci est munitus, et sua propria privilegia et libertates usitatas huc usque in posterum obtinebit. Ad hec autem omnia fideliter observanda et tenenda firmiter nos et successores nostri per substractionem beneficiorum ecclesiasticorum et aliis modis omnibus, cum a dicto ab
Abbreviated transcription (Latin):
collata ad pedes ur̃ẽ benigne pr̃nitatis
tamq̃mn filii obedientie ꝓ uoluti humilit̾ ⁊de¬
uote implaramꝰ qͣtimis domus nostira que mẽ¬
brum uestri ordinis est ⁊ esse desiderat in has
instanti fẽpestate ꝑ consiliũ ur̃e disctetio nis
⁊ auxiliũ tale remediũ defensionis hac uice
sentiat ut honor uester ⁊ tocius ordinis illesꝰ
esse debeat ⁊ a posteris trahatur in exemplum
dc̃e incotiuemencie ꝑ laicalem potericiã.
consentire uł qͣlecũꝙ remediui poterimaꝰ a libi
inuenire. Ualeat ⁊ uigeat paternitas

Expanded text:
collata, ad pedes vestre benigne paternitatis tanquam filii obediencie provoluti humiliter et devote imploramus, quatinus domus nostra, que membrum vestri ordinis est et esse desiderat, in hac instanti tempestate, per consilium vestre discrecionis et auxilium, tale remedium defensionis hac vice senciat, ut honor vester et totius ordinis illesusesse debeat et a posteris trahatur in exemplum.dicte inconveniencie per laicalem potenciam consentire, vel qualecumque remedium poterimus alibi invenire. Valeat et vigeat paternitas
Abbreviated transcription (Latin):
cencia sui suꝑioris uouere non possint
unde cum scam̃ pot̃nitatẽ uram̃ non
deceat saltĩ unicũ m̃brũ uestri regumni¬
nis dolere deꝑdicũ ⁊ diocelani niĩ ⁊ capi¬
tula eoꝵ non assenciarit᷑ nec albates regni
qui de ordine iugro sunt. nec tͥdncñ or¬
dmis albates eusdẽ regni qui omnes
de capitulo mõ existunt ⁊ talis trans mu¬
tacio ordinis ⁊ habitus uiolent᷑ a nobis
ertorta u dedecus ⁊ oꝓpbriũ non tm̃ clum̃¬

Expanded text:
centia sui superioris vovere non possunt. centia sui superioris vovere non possunt. Unde cum sanctam paternitatem vestram non deceat saltim unicum membrum vestri regiminis dolere deperditum, et diocesani nostri et capitula eorumdem non assenciant, nec abbates regni, qui de ordine nigro sunt, nec Tironensis ordinis abbates ejusdem regni, qui omnes de capitulo nostro existunt, et talis transmutatio ordinis et habitus violenter a nobis extorta in dedecus et obprobrium, non tantum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯdcõnalẽ. uł extortũ. Nec consensũ dioce¬
sanorum nostroꝵ nec capituloꝵ eoꝑtẽ
faueamꝰ omnia bona nrã deuastabit ⁊ in¬
terdicet omĩb laicis sub petia mortis ⁊ ex¬
heredationis ne nobis seruiant uł terras
nrãs inhabitent. ꝑ que nisi nobis in b̾ui
succurerit diuina pietas oportebit nos
qdꝰ absit domũ nram̃ penitus relinq̃re
desolatã. p̃terea rum maxiia ĩstancia
dio cesani nostri uix uoluit nobis induci¬
as concedete usq ad reu̾sionẽ eius a ꝯcilio
quin irrueret m uona nostra deuastanda ĩ¬
terim autem nuncios suos ad curiam de¬
stinauit ut impetret compulsores qui nos
faciant dcãs ꝓmissiones nrãs obẜuare.
Qaias quid̾ ꝓmissiones lic de fcõ emiseri¬
mus de uire tñ sicut postmedũ ꝑ mul¬
tos prudentes diditimꝰ contra ꝓfessionẽ
niam ordini urõ fcam emittẽ non po¬
tuun᷑ cum ꝓfessi ita ligati sint qd̾ sine li¬

Expanded text:
conditionalem vel extortum, nec consensum dioceconditionalem vel extortum, nec consensum diocesanorum nostrorum, nec capitulorum eorumfaveamus, omnia bona nostra devastabit, et interdicet omnibus laicis sub pena mortis et exheredacionis ne nobis serviant vel terras nostras inhabitent. Per que, nisi nobis in brevi succurrerit divina pietas, oportebit nos quod absit! domum nostram penitus relinquere desolatam. Preterea cum maxima instancia diocesani nostri vix voluit nobis inducias concedere usque ad reversionem ejus a concilio, quin irrueret in bona nostra devastanda. Interim autem nuncios suos ad curiam destinavit ut impetret compulsores, qui nos faciant dictas promissiones nostras observare. Quas quidem promissiones licet de facto emiserimus, de jure tamen, sicut postmodum per multos prudentes didicimus, contra professionem nostram ordini vestro factam emittere non potuimus, cum professi ita ligati sint quod sine li
Abbreviated transcription (Latin):
potentib ad dom̃ urãm accessit intranꝰ ꝙ
capitulum nostrũ ⁊ gentẽ ibidẽ ĩueniẽs
smplitẽ ⁊ ouinã. tũ minis. tũ blandiciis.
tum graui uultu. turti magnis ꝓmissio¬
nib possessionũ ⁊ redelituũ. tum ꝓmi¬
tendo qd̾ oñis eccãs nostras nobis ꝑ do¬
tamũ papã saceret ꝑ sꝓprios usus confir¬
mari de uolur tate ⁊ assensu diocesauoꝵ
nostrorur ⁊ suoꝵ capituloꝵ quasdã ꝓmis¬
siones extorsit ibidẽ uoto suo cõplacentes
quia quid̾ tinore quidã amore. Quidã cõ¬
⁊ redditusi ⁊ confirmatione eccã ium dcĩs
fcã cõpeosaret. Quidẽ nillo modo cõ senseĩt
Laicali tñ potencia confisus pp̃ ꝓnussio¬
nes sibi taliter factas desiderium suũ effeũi
omnib modis nititur mancipare magis ꝑ
nefas ꝙͣ fas. magis ĩ iuste qͣm uiste. cum
nũꝙͣ libef ⁊ purum conserisũ capituli
nostri actenus habere poss. S magis

Expanded text:
potentibus ad domum nostram accessit, intransque potentibus ad domum nostram accessit, intransque capitulum nostrum, et gentem ibidem inveniens simplicem et ovinam, tum minis, tum blandiciis, tum gravi vultu, tum magnis promissionibus possessionum et reddituum, tum promittendo quod omnes ecclesias nostras nobis per dominum papam faceret in proprios usus confirmari, de voluntate et assensu diocesanorum nostrorum et suorum capitulorum, quasdam promissiones extorsit ibidem voto suo complacentes: quia quidam timore, quidam amore, quidam con confirmatione ecclesiarum dictis facta compensaret; quidam nullo modo consenserunt. Laicali tamen potentia confisus propter promissiones sibi taliter factas, desiderium suum effectui omnibus modis nititur mancipare magis per nephas quam fas, magis injuste quam juste, cum nunquam liberum et purum consensum capituli nostri hactenus habere posset, sed magis
Abbreviated transcription (Latin):
albati clim̃ sui deuotissimi filii ⁊ hu¬
miles albas ⁊ cõuentus de passerlł. Salt̾
cum reuerencia omnimoda.⁊ subiectione
filiali. Scĩssime pat̾nitati ur̃e significa¬
mus qd̾ patrorius noster walterꝰi filius
alani dñi Regis señ scocie iusticiarius qͥ
unus de potenitiorib regni existit ⁊ mina¬
cem feruorem omnib subditis ⁊ uicinis
ostendere poterit pp̃ deuocionẽ quã hab
erga cisteroieñ freꝙͣtẽ tractatũ nobisꝯ
habutt ut ad orduis ip̃orum obẜuantiã
mutato ordine nr̃o ⁊ habitu nos transfer¬
re. deberemꝰ albatib quibdã illus ordĩs
m scocia. hoc omni nisu ꝓcurantib non
qui intantum institit erga me albatem.
quod ꝓmisi ei p̃sente quodã albate cister¬
cieñ quod interponerẽ partes meas om̃i
posse ũsus ꝯuentũ nostrũ de consensu il¬
loꝵ hñdo ⁊ quod ꝑ me non. staret quinies
ad effcm̃ duceretur tamdẽ dictus patronꝰ
noster cura quodã albate cistercieñ ⁊ alus

Expanded text:
devotissimi filii et humilimi abbas et conventus de Passeleto, salutem cum reverentia omnimoda et subjectione filiali. Sanctissime paternitati vestre significamus quod patronus noster Walterius, filius Alani, domini regis senescallus, Scotie justiciarius, qui unus de potentioribus regni existit, et minacem fervorem omnibus subditis et vicinis ostendere poterit propter devocionem quam habet erga Cistersienses, frequentem tractatum nobiscum habuit ut ad ordinis ipsorum observantiam, mutato ordine nostro et habitu, nos transferre deberemus, abbatibus quibusdam illius ordinis in Scotia hoc omni nisu procurantibus, non qui in tantum institit erga me abbatem, quod promisi ei, presente quodam abbate Cisterciensi, quod interponerem partes meas omni posse versus conventum nostrum de consensu illorum habendo, et quod per me non staret quin res ad effectum duceretur. Tandem dictus patronus noster cum quodam abbate Cistersiensi et aliis
Abbreviated transcription (Latin):
staret̃ mandato. ⁊ sic absolutis hõibꝰ
iusta foruã coem̃ recesserũt uuncũ mͥ
firmissime ꝓnttets ꝙ statĩ ad mou̾¬
ent᷑ custodes a porta le señ ⁊ a̾subino¬
nitõne̾ meã de p̃missis satisfaci t̾ieret
competent. uerũ albẽ consequẽ tͦer
ad le wep̃ monasteriũ accedente. Iter̃
a łr et suis in gͦssus ⁊ egͣssus monachis
tam ĩni᷑iam ⁊ illusionẽ dẽ factã huiꝰ
seleris ꝯplices ⁊ fuctores excõicatifue¬
Nt̃. Et qr nouissima peiora erãt
doñ p̃fissa p̃sentib dc̃o abtie ⁊ upora
⁊ tdio comitis cum ꝓcuratorib euadẽ
et quam ꝓlurimis baronib terre sue post¬
qam diu laborauiniꝰ ad ꝑacem tand̾ cũ
dificultate maxima e asseusu p̃dictoꝵ
et consilio mul n ep̃oꝵ ⁊ magnatũ¬

Expanded text:
absolutis hominibus iuxta formam communem recesserunt nuntii michi firmissime promittentes quod statim amoverentur custodes a porta Lewensi et ad submonitionem meam de premissis satisfactio fieret competenter Verum abbate consequenter ad Lewense monasterium accedente iterum abbati et suis ingressus et egressus monachis tam iniuriam et illusionem deo factam huius sceleris complices et fautores excommunicati fuerunt et quia novissima peiora erant donie prefixa presentibus dicto abbate et uxore et filio comitis cum procuratoribus eiusdem et quam plurimis baronibus terre sue postquam diu laboravimus ad pacem tamdem cum difficultate maxima de assensu predictorum et consilio mul
Abbreviated transcription (Latin):
demũ leũẽsẽ ut illus ĩtrodu¬
uiolẽter au hõib conutu sut̃ rt¬
pulsi unde resistentes sunt ex ꝯmunicatoĩs
innodati sni̾a ⁊ teiraꝵ comitis auctoritate
apostolica supposita ir t̃ dcõ. souissime uero
tum in ip̃m comitem multocieus ⁊ benigne ꝯ¬
monitũ. parati essemus districtõnon eccãei¬
tam exercere tamdẽ ꝑ dei gram̃ p̃sentib mł¬
tis ep̃is ⁊ magnatib tene paꝵ uit̃ dõs ab¬
batẽ ⁊ comitẽ est firmata ab ip̃is ⁊ successo¬
rib in ꝑpetuũ obẜuauda. sicut plene in res¬
cripto picis autentico continet᷑. Poit in odũ
suꝑ p̃dcĩs ĩuiriis uemã postulantes quis
absoluẽ ⁊ potui recopta ab eũ solita car¬
tione absalui ⁊ eũdem suĩxi penã indiceno
comuti ne deinceps religiosis domib uĩ infer¬
in eadem domo q̃ ad suũ officium ꝑtinebãt

Expanded text:
Lewensem ut illuc introduviolenter ab hominibus comitis sunt repulsi unde resistentes excommunicationis sunt innodati sententia et terra comitis auctoritate apostolica supposita interdicto Novissime vero cum in ipsum comitem multociens et benigne commonitum parati essemus districtionem ecclesiasticam excercere tamdem per dei gratiam presentibus multis episcopis et magnatibus terre pax inter dictos abbatem et comitem est firmata ab ipsis et successoribus imperpetuum observanda sicut plene in rescripto pacis autentico continetur Postmodum es quos absolvere potui recepta ab eis solita cautione absolvi et eisdem iniunxi penitentiam indicens comiti ne deinceps religiosis domibus vim inferin eadem domo que ad suum pertinebant
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ dnin abb̃em est cbiectũ lit̾rũ qͥbe
enitebam᷑ nullius eẽ mour̃ti. eo ꝙ mt
ueniente illo qͥ se falso gesserat conr¬
mitis ꝓcͣatorẽ in curia easdẽ ñpetͣ¬
uerat pars alõis. Uñ cꝑ sic cõtͣ comi¬
tẽ statutũ est in curia uel obteñtuni
censendũ est irritũ ⁊ mane. Econ¬
trario pars alb̃is ixecut̃onẽ manda¬
ti apłici fieri petebat ni stãter maxi¬
me dt obedũcia pͥori exibẽda ꝓpones
exceptõnẽ de falso ꝓcuratore ad hũc
articłu non ꝑtinere. Nam dñs pͥp
p̃cise ꝯt᷑ monacos statu erat ut oͣbe¬
dienciã eriberẽt pͥori enie abdas insti¬
tuerat quos tameiꝰ in litteris sius
fatebat᷑ non habuisse. ꝓturat orẽ
ĩcuria p̃t̾ea uiri cõi consentantũ ui.¬
debat ᷑ ut ꝓͥore ab abbe aposito qͥ
eciã aliquadiu in possessione fuerrs
Poratꝰ ñ deberet a monachis pẽdẽ¬
te questione an rite sit istitirtꝰ
obediẽcia de negari. ꝑrecipue cũ
hͥ idt̃ fauor resigionis exigat ne

Expanded text:
contra dictum abbatem est obiectum litteras quibus innitebamur nullius esse momenti eo quod interveniente illo qui se falso gesserat comitis procuratorem in curia easdem impetraverat pars abbatis unde quod sic contra comitem statutum est in curia vel optentum censendum est irritum et inane Econtrario pars abbatis executionem mandati apostolici fieri petebat instanter maxime de obedientia priori exhibenda proponens exceptionem de falso procuratore ad hunc articulum non pertinere Nam dominus papa precise contra monachos statuerat ut obedientiam exhiberent priori quem abbas instituerat quos tamen in litteris suis fatebatur non habuisse procuratorem in curia. Preterea juri communi consentaneum videbatur, ut priori ab abbate preposito, qui etiam aliquamdiu in possessione fuerat prioratus, non deberet a monachis, pendente questione an rite sit institutus, obedientia denegari; precipue cum hoc idem favor religionis exigat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
s̵g sic dc̃o abbe consenc ente ob reu̾enti¬
a n dñi regis qͥ suꝑ ħ nob̾ scrpserat p̃¬
fietimꝰ aliun diemi Tun aũt ałtias ad do¬
mos suas de lewes ⁊ de acra non pꝰ mlt
tp̃tis causa uisitatonis accederet comitanti
tos uercebat᷑ aliquid attentaret uelco¬
mes aut hõies fu eidẽ ałb̃i uel suis ad
domes supͣdc̃ns aditũ donegarẽt tam
ip̃i ꝙͣ abbas ut᷑bicu ab hõibi comi̾tã igno¬
mi most ꝑ uiolenciã sũt repulsi Uĩ

Expanded text:
onsentiente, ob reverentiam domini regis, qui super hoc nobis scripserat, prefiximus alium diem. Cum autem abbas ad domos suas de Lewes et de Acra non post multum temporis causa visitationis accederet, comitantieos vertebatur aliquid attemptaret, vel comes aut homines sui eidem abbati vel suis ad domos supradictas aditum denegarent, tam ipsi quam abbas utrobique ab hominibus comitis ignominiose per violen
Abbreviated transcription (Latin):
dati apłici facsedam statta de pace fer¬
mata uł alia nicha ꝓrsus aꝑte comitis
penũciatũ ẽ Nobꝰ inimo ꝙ graue tu¬
limꝰ eadem ꝑte comitis ad laicalẽ ꝑo.¬
tẽtiã conuolante tam nob qam abb
ex ꝑte dñi Regis ubitũ ẽ dicstricte ne
in pfato negocio ꝙ ad corꝯnã regiã
ꝑtinere dicebat᷑ ꝓcedere temptaremꝰ ÷
Cũ aũt uichomiuꝰ mandatũ dñi pͤp
ułrmꝰ ereqiri dõ magis obedire quã
hõib olig entes nͨ nob dat̃ eẽt de suꝑ¬

Expanded text:
de pace formata vel alia nichil prorsus a parte comitis renuntiatum est nobis immo quod grave tulimus eadem parte comitis ad laicalem potentiam convolante tam nobis quam abbati ex parte domini regis inhibitum est districte ne in prefato negotio quod ad coronam regiam pertinere dicebatur procedere temptaremus Cum autem nichilominus mandatum domini pape vellemus exequi deo magis obedire quam hominibus eligentes n
Abbreviated transcription (Latin):
acue pat et dño õi modã obedienciani
⁊ rruestia er soere. Dictis gͥ monachis
ad paticionẽ nrãmi ab abbate suscitt
i oscło pacis ĩ diximꝰ ꝑti comitisut̃
cuctodes q ad poitã domus lewchpo
itdicebautꝰ a comite rerueret n¬
Etn q saluo iuee comitis aldas ⁊ sui hb̾

Expanded text:
ut patri et domino omnimodam obedientiam et reverentiam exhibere Dictis igitur monachis ad petitionem nostram ab abbate susceptis in osculo pacis indiximus parti comitis ut custodes qui ad portam domus Lewensis positi dicebantur a comite removeret ita quod salvo iure comitis abbas
Abbreviated transcription (Latin):
r epͥelune deuitare sustinere alie¬
mius eñ posirõis pͥtetuꝰ ñ decet ut
ĩpiudicĩu ihertatis ecelastice laiei
ultra sibi uẽdioẽt in eecłus qña iu¬
i permitrunt ẽ sic trabicũpo¬

Expanded text:
reprehensibile evitare, sustinere alicujus compositionis prætextu non debet, ut in prejudicium libertatis ecclesiasticæ laici ultra sibi vendicent in ecclesiis quam jura permittunt, cum sic trahi compo
Abbreviated transcription (Latin):
memoratꝰ ab̃b̃s accedere ad ip̃i ꝓuin¬
ciale concilium sicut tenetur de anti¬
qͣ et approbata ip̃i ꝓuincie consuetu¬
dine denegasset ip̃e tulit excõicatoĩs
sñam in eundem. Quare idem peciit
ꝓcurator ut predc̃am ex coĩcatõis snĩam
ohẜ uari usq ad satiffactõem congruã
iandaremꝰ. et non paterem᷑ in p̃mi¬
ssis uiris dictõi eiusdem Archiep̃i dero¬
gari. Ideoq discretiõi ur̃e de utͥusq
ꝑtis procuratoꝵ assensu ꝑ apłica scͥp¬
ta mandamꝰ qͣtinꝰ uocatis qui fueri̾t
euocandi audiatis causam. et ego
si de ꝑtium uoluntate ꝓcesserit fine
ad nr̃am p̃sentiam remiitatis. prefi¬
gentes ꝑtib terminum competent̾e
quo ꝑ se uł ꝓcuratores idoneos nr̃o
se conspectũ representent. iustam
auctore dño sñĩam recepture. Testes
autem qui fuerint noĩati si se gratia
octio uł timore substrat̾int ꝑ censurã
eccłiasticam applłone cessante cogatis¬

Expanded text:
memoratus abbas accedere ad ipsius prmemoratus abbas accedere ad ipsius prciale concilium, sicut tenetur de antiqua, et approbata ipsius provincie consuetudine, denegasset, ipse tulit excommunicationis sententiam in eundem. Quare idem petiit procurator, ut predictam excommunicationis sententiam observari usque ad satisfactionem congruam mandaremus, et non pateremur in premissis jurisdictioni ejusdem archiepiscopi derogari. Idcircoque discretioni vestre de utriusque partis procuratorum assensu per apostolica scripta mandamus, quatinus vocatis qui fuerint evocandi, audiatis causam, et eam si de partium voluntate processerit, finead nostram presentiam remittatis, prefigentes partibus terminum competentem, quo per se vel procuratores idoneos nostro se conspectui representent, justam, auctore Domino, sententiam recepture. Testes autem qui fuerint nominati, si se gratia, odio, vel timore substraxerint, per censuram ecclesiasticam, app
Abbreviated transcription (Latin):
in mecdiate subiecta et ꝑ apłice sedis
priuilegia ab epꝰali uirisdictiõe lib̾a eẽ
noscantur. Uen̾abilis frat᷑ nr:. Bur¬
degalenꝰ archiep̃s in eos uiris dictõem
in debitam gestiens usur pare p̃dc̃m
Monast̾ium̃ et quosdam prioratꝰ ip̃tꝰ
contͣ iusticiam aggͣuat ꝓcurationib
⁊ Aliis exactõib in debitis inqͥetat. quo
etiam non contentꝰ in abb̾em eiusdem
ꝓ eo quod uocatus ab ip̃o noluit sicuti
nec debebat ꝓuinciali concilio uit esse
de fc̃õ cum de iure neqͥuerit excõicatiõis
nũciari predc̃am sm̃am tanqͣm a non
suo iudice ꝓmulgatam. et compesci
ab huiꝰmodi eundem Archiepm petie
obtentis suꝑ hoc litt̾is in cõmuni audi¬
encia contͣdicens ꝓposuit. qd̾ cum prefa¬
tum monast̾ium nouum et prioratꝰ
ĩp̃rꝰ in ꝓuuicia Burdegaleñ consistant
ip̃e ac predecessores eiusdem excercuert
ibidem uisitando ꝓuinciam uisitacõĩs
et correctoĩs officum. et ꝓcuratoẽs. ac
alia iura debita ꝑceꝑunt. Et cum

Expanded text:
immediate subjecta, et per apostolice sedis privilegia ab episcopali jurisdictione libera esse noscantur, venerabilis frater noster... Burdegalensis archiepiscopus, in eos jurisdictionem indebitam gestiens usurpare, predictum monasterium, et quosdam prioratus ipsius contra justiciam aggravat procurationibus et aliis exactionibus indebitis inquietat; quo etiam non contentus, in abbatem ejusdem, pro eo quod vocatus ab ipso noluit, sicuti nec debebat, provinciali concilio interesse, de facto, cum de jure nequiverit, excommunicationis nunciari predictam sententiam, tanquam a non suo judice promulgatam, et compesci ab hujusmodi eundem archiepiscopum petierobtentis super hoc litteris in communi audientia, contradicens proposuit quod cum prefatum Monasterium Novum et prioratus ipsius in provincia Burdegalensi consistant, ipse ac predecessores ejusdem exercuerunt ibidem visitando provinciam visitationis et correctionis officium, et procurationes et alia jura debita perceperunt, et cum
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃e Ambroniac̾si ꝓ om̃ib. ꝓpͥis deci¬
mis ꝑ singłos annos fr̃s Lo̾ci illiꝰ ꝑ¬
soluent. Sepulturam uͦ ꝓpͥe familie
sue lib̾am hab̾ent. nͥ forte aliqͥs mer¬
cennarius eis fuerit de ꝑrochianis
nr̃is. qui se in ꝑrochia sua sepeliri
de lib̾et. N. uiꝰ uͦ extreme uoluntati
nemo obsistat. de ꝑrochianis nr̃is¬
quoq Ambroniac̃sib nullam sepe¬
liendi facultatem habeant. nisi du¬
cente ł cõsentiente cuiꝰ erit ꝑrochi¬
anꝰ prb̃o. Salua tam̃ cõsueta militũ
lib̾tate. ⁊ uxorum cum filiis eorum
⁊ filiab. qui ubi uoluerint sepeli¬
ri possunt. Si autem ex alia ꝑro¬
chia aliquis sepeliri se inloco illo dis¬
posuerit. uł aliquis de prochiani⁊
Ambroniac̃sis ecc̃e ꝑ salute aĩe sue
de mobilib siue de inmobilib aliqͥd
fr̃ĩb loti illiꝰ offerre uoluerit. t̾ris
nr̃is exceptis exc̃uentione nr̃a iuire

Expanded text:
Ecclesiæ Ambroniacensi pro omnibus propriis deciEcclesiæ Ambroniacensi pro omnibus propriis decimis per singulos annos fratres loci illius persoluerent: sepultursuae liberam haberent, nisi forte aliquis mercenarius eis fuerit de parochianis nostris, qui se in parochia sua sepeliri deliberet, illius vero extremae voluntati nemo obsistat. De parochianis quoque Ambroniacenses nullam sepeliendi facultatem habeant, nisi ducente, vel consentiente cujus erit parochianus presbytero. Salva autem consueta militum libertate, et uxor cum filiis eorum, et filiabus, qui ubi voluerint sepeliri possunt. Si autem ex alia parochia aliquis sepeliri se in loco illo disposuerit, vel aliquis de parochianis Ambroniacensis Ecclesiae, pro salute animae suae, de mobilibus, sive de immobilibus aliquid fratribus loci illius offerre voluerit, terris nostris exceptis, ex conventione
Abbreviated transcription (Latin):
eritas rerum gestarum si memo¬
rie causa scriptis sollempnit᷑ cõ¬
m̾data seruetur. nõ uilis auctoritas
est. Hac gͥ cõmoditate posteris ur̃is
scriptis notificare curauimꝰ. Qd ego
Hismo dictus ambroniac̃ abbas. et
dñs Petrus cluniac̾sis abb̃. in p̃sentia
dñi pp̃ Innocencii. ita c̃uenimꝰ. ⁊ pac¬
to in mami eius firmauimꝰ. ut contͦ¬
uersia que de Loco de prinis int̾ nos
fuerat.: arbitrio ⁊ consilio dñi Ilionis
scĩ Iusti abb̃is t̾minaretur. Unde con¬
silio habito. placuit dño Ilioni ⁊ cet̾is
qui cum eo ad erant. litem nr̃am cõ cor¬
dia sic diffiniri. ut locum illum de
prinis. ecc̃a cluinaceñ iure ꝓpͥetatis
haberet. Eccłia uͦ ambroniacensis se¬
pulturam. decimas. atꝙ oblaciones
fundi supͣdicti qͣntum ad ꝑrochiam
suam ꝑtinet. iure ꝑrochiali obtine¬
ret. pret̾ familie ꝓpͥe sepulturam. ⁊
ꝓpͥe domꝰ decimas. de quib sic diffini¬
tum est. ut uͭnᷠ. a sinatas segule.

Expanded text:
eritas rerum gestarum, si memoriae causa scriptis solemniter commendata servetur, non vilis auctoritas est. Hac igitur commodante, posteris nostris scriptis notificare curavimus, quod ego Hisinio dictus Ambroniacensis abbas, et domnus Petrus Cluniacensis abbas in praesentia domni Papæ INNOCENT II ita conuenimus, & pacto in manu eius firmauimus, vt controuersia, quæ de loco de Prins inter nos fuerat, arbitrio & consilio domni Ilionis sancti Iusti Abbatis terminaretur. Vnde consilio habito, placuit domno Ilioni & cæteris, qui cum eo aderant, litem nostram concordia sic diffiniri, vt locum illum de Prins Ecclesia Cluniacensis, iure proprietatis haberet, Ecclesia vero Ambroniacensis sepulturam, decimas, atque oblationes fundi supradicti, quantum ad parrochiam suam pertinet, iure parrochiali obtineret, præter familiæ propriæ sepulturam, & propriæ domus decimas: de quibus sic diffinitum est, vt septem asinatas segulæ
Abbreviated transcription (Latin):
eñ Epc. om̃ib ad qͦs p̃sens scͥptũ
ꝑ uen̾it : notum facere uolumꝰ. qd .
E. uig̾ia edueñ coram nob̾ ꝯstituta
confessa fuit qd̾ quic qͥd tam ex obli¬
gatione pignoris marito suo ⁊ sibi.
qͣm er donatione . H. qͦndam abbatis
appendiciis possidebat: totum ĩ manu
Rainaldi de ordine Cluñ. ⁊ pͥoris ma¬
be qͥtauit ⁊ absolute. Dictus uero.
R. attendens deuotionem eius. ex
consensu abbis. ⁊ Conuentꝰ Cluñ. me
dietatem oĩumq̃ qͥ tau̾at in uilla iam
dicta. ⁊ appendiciis qͣm diu iuxit po¬
ssidendam concesłit. ita tam̃ ꝙ post eiꝰ
decessum. omĩa integre ⁊ pacifice abs¬
niant. Hinc est qd supͣdc̃a ug̾ra¬
nob̾ attenciꝰ supplicanit. qͣtinꝰ suꝑ
his Lit̾as nr̃as testimoniales eccłie
memorate fac̾emus. Insuꝑ ⁊ nos ro¬
gauit. Ut si de inceps aliqͥ suꝑ hoc re¬
belles ac contradictores extiterint quo¬
minus collacio dicte ing̾ie fca. ad ec¬
cłiam pacifice non posset deuenire.

Expanded text:
 omnibus ad quos præsens scriptum pervenerit notum facere volumus, quod E., vigeria Æduensis, coram nobis constituta, confessa fuit, quod quicquid tam ex obligatione pignoris marito suo et sibi, quam ex donatione H., quondam abbatis appendiciis possidebat, totum in manu Rainaldi, de ordine Cluniacensi et prioris Mabere quitavit et absolute. Dictus vero R., attendens devotionem ejus, ex consensu abbatis et conventus Cluniacetaverat in villa jam dicta et appendiciis, quandiu vixerit possidendam concessit, ita tamen quod post ejus decessum omnia integre et pacifice, absniant. Hinc est quod supradicta vigeria attentius supplicavit, quatinus super his litteras nostras testimoniales ecclesiæ memoratæ faceremus. Insuper etiam nos rogavit, ut si deinceps aliqui super hoc rebelles et contradictores extiterint, quominus collatio dictæ vigeriæ facta ad ecclesiam pacifice non posset devenire,
Abbreviated transcription (Latin):
broñ. Placuit enĩ ⁊ statutum est ab
ut᷑q parte. ad utilitatem ut credunꝰ
⁊ illorum ⁊ nr̃am. ut ambroñ de
inceps ꝑpetuo iure possideant. qd̵
hab̾e solebamus in capella de calomõ¬
te. scił t̾ciam ꝑtem. ⁊ uineam unam
amb̾iaci. ⁊ alias duas saisiriaci. et
alias qͣsdam t̾re particłas ibidem cõ¬
stitutas. Ip̃i uͦ nob̾ eodem mͦ cõcedũt.
quieqͥd uiris habe solebant ad prias.
scł capellam ⁊ tocum ius ꝑrochiale.
sepulturas. Oblationes. decimas.⁊
UII.sertaria annone que solebant
acciꝑe in area nr̃a. O mĩa qͦ que iu¬
stis ꝑmutacionib ẽẽ noscunturr. mu¬
tua uicissitudine nos ipsis. ip̃iq nob̾.
ab om̃i calumnia uł contͣdictione sal¬
ua ꝯseruabunt. Quod ut ꝑpetuo ra
creuimꝰ.⁊ apud nos ⁊ ip̃os scripta cõ¬

Expanded text:
. Placuit enim et statutum est ab utraque parte, ad utilitatem, ut credimus, et illorum et nostram, ut Ambroniacenses deinceps perpetuo jure possideant quod habere solebamus in capella de Chalomonte, scilicet tertiam partem, et vineam unam Amberiaci, et alias duas Saisiriaci, et alias quasdam terrae particulas ibidem constitutas. Ipsi vero nobis eodem modo concedunt quidquid juris habere solebant, ad Patris scilicet capellam, et totum jus parochiale, sepulturas, oblationes, decimas, et VII sextaria annonae, quae solebant accipere in area nostra. Omnia quoque, quæ iustis permutationibus esse noscuntur, mutua vicissitudine nos ipsis, ipsique nobis, ab omni calumnia, vel contradictione salua conseruabunt. Quod vt perpetuo ratcreuimus, & apud nos, & ipsos scripta co
Abbreviated transcription (Latin):
niu̾sis p̾sentes Litt̾as inspͣturis.
Amedeus du̾s montis falconis
ꝑ soluendas. Et alias centum ad gn̾a¬
le Capłm Cluniaci. Et ħ Eidem abb̾i
tamqͣm dño nr̃o ꝓmisimꝰ bona fide.
In cuiꝰ rei testimoniũ p̃sentib Litt̾i
Sigillum nr̃m duximꝰ apponendũ.

Expanded text:
niversis præsentes litteras inspecturis, Amedeus, dominus Montisfalconis,ensibus persolvendas, et alias centum ad generale capitulum Cluniaci. Et hoc eidem abbati tamquam domino nostro promisimus bona fide. In cujus rei testimonium præsentibus litteris sigill
Abbreviated transcription (Latin):
mamꝰ. statuentes ulłm regum uł
nłłm qͣcũq dignitate p̃ditiũ. uel
quemqͣm alium. aude de his que
in futurum deo donante colłata fue¬
rinit. sub cuiꝰ lib cause occasionis ue
specie minuere. uł auferre.⁊ siue
suis usib applicare. uł aliis qͣsi piis
de causis ꝓ sue auaricie excusatione cõ¬
ced̾e. S cuncta que ibi oblata sunt.
uł offerri ꝯtig̾it : tam ate qͣm ab eis
qui in tuo officio locoq successerint.
ꝑ henni tp̃r illibata. ⁊ sñ inqͥetudine¬
aliqͣ uolumꝰ possid̾i. eorum qͥdem usib¬
ũ ꝓ quorum sustentatione gub̾natioẽq
ꝯcessa sũt. mod̾ om̃ib ꝑfutura. Item
ꝯstituimꝰ ut obeunte abb̾e. nͨ aliꝰ .iͥ.
qͣcũq obreptionis astutia ordinetur.

Expanded text:
atuentes nullum regum uel acumque dignitate preditum uel quenquam alium audere de his, quein futurum Deo miserante collata fuerint, sub cuiuslibet causae occasionisue spetie minuere uel auferre siue suis usibus applicare uel aliis quasi piis de causis pro suae auariciae excusatione concedere, sed cuncta, que ibi oblata sunt uel offerri contigerit, tam a te quam ab eis, qui in tuo officio locoque successerint, perenni tempore illibata et sine inquietudineimus possideri, eorum quidem usibus, pro quorum sustentatione gubernationeque concessa sunt, modis omnibus profutura. Item constituimus ut, obeunte abbate, non alius ibi quacunque obreptionis astutia ordinetur
Abbreviated transcription (Latin):
cepn sanctiõem uiolau̾it ⁊ infring̾e an¬
sus fuerit. donͦ tͥ aut tuis successorib
satis fec̾it. dignamq penitentiã ege¬
rit. eum a sacro sc̃o corꝑe dñi uelit
sacͥ legum remouemnus. ⁊ apłica auc¬
toritate ꝓhibemꝰ. Datum Lateranis.

Expanded text:
cepti sanctionem violaverit et infringere ausus fuerit, donec tibi aut tuis successoribus satisfecerit dignamque poenitentiam egerit, eum a sacrosancto corpore Domini, velut sacrilegum, removemus, et apostolica auctoritate prohibemus. Datum Lateranis,
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc uniu̾salis ecc̃e cura aꝓiuso¬
re om̃ium bonorum deo nobis cõ¬
missa ÷ ut religiosas diligamus.
ꝑͥ ᷤ. ⁊ bñplacentem deo religionem
deo gͣtus aliqñ famulatꝰ impendit᷑.
nͥ excaritati raclice ꝓcedens a puri
ligioñ dilig̾e. ⁊ loca uenabilia cũ
iꝑis inꝑsonis diuino ẜuicio manci¬
patis actenciꝰ ꝯfon̾e. ut nlłis pͣuoꝵ
hominũ inꝙ etentur molestus. uel
ĩportunis angariis fatigentur. Ea

Expanded text:
Ad hoc universalis Ecclesiae cura a provisore omnium bonorum, Deo nobis commissa est, ut religiosas diligamus personas et beneplacentem Deo religionem Deo gratus aliquando famulatus impenditur, nisi ex caritatis radice procedens a puritligionem diligere et loca uenerabilia cum ipsis personis diuino seruitio mancipatis attentius confouere, ut nullis prauorum hominum inquietentur molestiis uel importunis angariis fatigentur. Ea
Abbreviated transcription (Latin):
de suo iure eidem monast̾io ꝯtuler̾t.
⁊ in p̾sentiarum idem monast̾ium u¬
ste. possidet. siue in fut᷑m rõnabilit̾
pot̾it ad ipisci . firma uob̾ utisq
successorib. ⁊ illibata ꝑ maneant.

Expanded text:
de suo jure eidem monasterio contulerunt et inpresentiarum idem monasterium juste possidet, sive in futurum rationabiliter poterit adipisci, firma vobis vestrisque successori
Abbreviated transcription (Latin):
P h̾s magr̃ scolarum Sc̃i Petri
pictaueñ. Andreas Subdecanꝰ. ⁊ Magr̃.
R. zacharie Canonici bĩ hilarii pie¬
taueñ. Iudices adño. ppͣ. delegati. Salt
in domino. Mandatum dñi .p̃p̃. Recepi¬
uus ẜuorũ di Diłcis filiis.. magr̃o
scolarum sc̃i petͥ.. Subdecano. et
magr̃o. R. zacharie Canonicis beati
hilarii pictaueñ Salt̃ et apłicam hñd̾.¬

Expanded text:
pus magister scolarum Sancti Petri Pictavensis, Andreas subdecanus et magister R. Zacharie, canonici Beati Hilarii Pictavensis, judices a domino papa delegati, salutem in Domino. Mandatum domivorum Dei, dilectis filiis... magistro scolarum Sancti Petri,... subdiacono, et magistro R. Zacharie, canonicis Beati Hilarii Pictavensis, salutem et apostolicam bened
Abbreviated transcription (Latin):
mandati ꝑtib coram nobis płies con¬
uocatis. et demum ꝑ procuratores su¬
fficient̾ comparentib. Auditis rõnibꝰ
utͥusq ꝑtis. ⁊ cet̾is cause instructõibꝰ
Innomine patͥs et filii et sp̃s sc̃ĩ in
hunc modum ꝓ nũciamꝰ. uidelicet
qd pͥuilegia et indulgentie mona¬

Expanded text:
mandati partibus coram nobis pluries convocatis, et demum per procuratores sufficientes comparentibus, auditis rationibus utriusque partis, et ceteris cause instructionibuin nomine Patris, et Filii et Spiritus sancti, in hunc modum pronuntiamus: videlicet quod privilegia et indulgentie mona
Abbreviated transcription (Latin):
tholicum adire antistit̾e. gr̾am et
ꝯmimionẽ apłice sedis habentẽ qui
nr̃a fretꝰ Auctoritate ip̃is qd̾ postulat᷑
impendat . sicut in autenticis pͥui¬
legiis ꝯtinetur. que nos ip̃i ꝑsperimꝰ
rit int̾dc̃m iidem illud seruabunt. Ita
qd̃ illo durante non celebrabunt di
exclusis. quos caute uitare curabunt.
Eccłiarum suarum : que ip̃i Ep̾o sitt
sub iecte. S si forsitam Capplłi ea que
statuta fu̾int in synodo neglex̾int aut
ꝯtẽp̃sint ob seruare no̾ in abb̾em uel
Monast̾ium s in ip̃os Cappłłos Ep̃s

Expanded text:
ntistitem gratiam et communionem apostolice sedis habentem, qui nostra fretus auctoritate ipsis quod postulatur impendat, sicut in authenticis privilegiis continetur, que nos ipsi perspeximrit interdictum, iidem illud servabunt, ita quod illo durante non celebrabunt divmmunicatis exclusis, quos caute vitare curabunt. ecclesiarum suarum, que ipsi episcopo sunt subjecte; sed si forsitan capellani ea que statuta fuerint in synodo neglexerint, aut contempserint observare, non in abbatem vel monasterium, sed in ipsos capellanos epis
Abbreviated transcription (Latin):
dere. Liceat qͦ uł cłicos ⁊ laicos a
scło fugientes libos ⁊ absolutos ad
ꝯu̾sionem reciꝑe. ⁊ eos absq ulliꝰ
ꝯtͣdictione in ur̃o ꝯllegio retinere.
sit de claustͤ ur̃o sine abbis sine li¬
centia nͥ obtentu artior in religioĩs
discede. Discedentem uͦ sine ꝯmubuũ¬

Expanded text:
icos e seculo fugientes liberos et absolutos ad conversionem recipere et eos, absque ullius contradictione, in vestro collegio retinere. sit de claustro vestro, sine abbatis sui licentia, nisi obtentu arctioris religionis discedere; discedentem vero sine
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰdem Grex pusillus. cum om̃i filiali
subiectione: oscula pedum. Quia fili¬
orum ueritatis est fidele u̾itati testi¬
monium ꝑhib̾e. p̾sertim in ur̃a p̃sen¬
cia coram quo mentiri nõ licet pat̾ sc̾e.
cum sitis scͥmum sapientie. Lex ai̾ata.
ti ur̃e fidełr̃ intimamꝰ. ⁊ tam uniu̾si
qͣm singłi u̾issime confitemur abbtiã
nr̃am Noui Monast̾ii pict᷑. ab ipso
sue fundationis exordio. de ip̃iꝰ donatiõe
fundatoris. ⁊ Romanorum concessio¬
ne Pontificum Cluñ Ecc̃e in media¬

Expanded text:
ster, et ejusdem grex pusillus, cum omni filiali subjectione oscula pedum. Quia filiorum veritatis est fidele veritati testimonium perhibere, præsertim in vestra præsentia, coram quo mentiri non licet, pater sancte, cum sitis scrinium sapientiæ, lex animata, ti vestræ fideliter intimamus et tam universi quam singuli verissime confitemur abbatiam nostram Novi Monasterii Pictavensis ab ipso suæ fundationis exordio de ipsius donatione fundatoris et Romanorum concessione pontificum Cluniacensi
Abbreviated transcription (Latin):
ad idem monasterium nouũ ꝑtinen¬
tium ꝓcurationes et subuentiones
ꝓ procuratioĩb Reu̾entiam. ⁊ hono¬
rem. que consueuerunt exhibere
dño Burdegaleñ sicut exibuerunt
s et antecessorib suis hactenꝰ a modo
sine difficultate exibeant et contͣdic¬
tõne. ita qd in ꝓcurationib nume¬
rum euectõnum in lateraneñ con¬
cilio statutum non excedant. Saluis
in om̃ib et ꝑ omia pͥuilegiis et in¬
dulgenciis dc̃arum eccłiarum. et
etiam Burdegaleñ ecc̃e. In suꝑ inspͤ¬
tis predc̃is priuilegiis et indulgen¬
ciis. quicqͥd contͣ tenorem ip̃orũ
priuilegiorũ et indulgentiam ab
utͣq parce attemptatum est de con¬
silio bonorum uirorum eadem Auct̃
snĩaliter denũ ciamꝰ non teinere. Ut
autem hec diffinitiua sententia ro¬
bur ꝑpetue firmitatis obtineat pre¬
sentes Litt̾as predc̃am snĩam conti¬
tentes. Sigillorum nr̃orum muni¬
mine auet̃ cõmissionis nob̾ facte
roborauimus. Actum die Ioui
post ⁊latiuitatem domini. Anno

Expanded text:
ad idem Monasterium Novum pertinentium procurationes et subventiones pro procurationibus, reverentiam et honorem que consueverunt exhibere domino Burdegalensi, sicut exhibuerunt sibi et antecessoribus suis hactenus, amodo sine difficultate exhibeant et contradictione, ita quod in procurationibus numerum evectionum in Lateranensi concilio statutum non excedant, salvis in omnibus et per omnia privilegiis et indulgentiis dictarum ecclesiarum et etiam Burdegalensis ecclesie. Insuper, inspectis predictis privilegiis et indulgentiis, quicquid contra tenorem ipsorum privilegiorum et indulgentiarum ab utraque parte attemptatum est, de consilio bonorum virorum eadem auctoritate sententialiter denunciamus non tenere. Ut autem hec diffinitiva sententia robur perpetue firmitatis obtineat, presentes litteras predictam sententiam continentes sigillorum nostrorum munimine auctoritate commissionis nobis facte roboravimus. Actum die jovis post Nativitatem Domini, anno
Abbreviated transcription (Latin):
t̾mino p̃dc̃o. ducentas aũ anno seq̃titi
eodem t̾mino. Si autem forte in asse¬
cut̾one iam dicte sententie.sumina
expensarum usq ad qͣd ringentas mͣr¬
cas excreu̾it. ecc̃a nr̃a nõ tẽnebitur
Clunꝰ. nͥ de sexcentis Libris parisien¬
sium ꝑ p̃dictos t̾minos ex soluendis.
⁊ alie .c. marce erunt suꝑ eccłiam

Expanded text:
termino predicto; ducentas autem anno sequenti, eodem termino. Si autem forte in assecutione jam dicte sententie summa expensarum usque ad quadragentas marcas excreverit, ecclesia nostra non tenebitur Cluniacensi, nisi de sexcentis libris Parisiensium per predictos terminos exsolvendis, et alie centum marce erunt super ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
Petͥ denanclar archid̃. Gaufridi de
Raimondi brantosinensis abbis. He¬
lie goeth de sco asterio. R armulfi pͥ¬
oris de Anissa. Et ut hec donatio¬
nr̃a certior ⁊ firmior habeatur. hanc
cartam sigillo nr̃o muniri fecimus.
et ꝓpͥa manu subscͥpsimus. S. Gau¬

Expanded text:
Petri de Nanclar archidiaconi, Gaufridi de Petri de Nanclar archidiaconi, Gaufridi de Raimundi Brantosmensis abbatis, H. Goetti de Sancto Asterio, Rannulfi prioris de Anissa. Et ut hec nostra donatio certior et firmior habeatur, hanc cartam sigillo nostro muniri fecimus et propria manu subscripsimus. † Signum Gau
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ tinentib. Porro cum cluniacensis
monast̾ii monachi ad p̃fatam occãm
ab abbe suo missi. in ea uellent elig̾e
capellanum. quem post modum ep̃o
petͣgoricensi p̃sentarent : surret ert̃
quidam sac̾doces qui quasi heditario
iure ⁊ ꝓfana successione p̃dicte etc̃e
capellaniam inuaserunt : et qͦrindã
nobilium laicorum ꝑuerso patronire
luctantib monachis usq ad noi temi¬
crunt. Quod quia in iustum atq pro¬
fanum uisum est. dño Innocentio ppͦ.
cui de supͣdicto illicito ausu conquesti
fuerant. ⁊ nob̾ qui querelam eorũ de
eadem in iuiria multociens suscepimus.
iusticie cui deeẽ. non debeinus incum¬
bentes aiq etiam apłice iussioni obedi¬
entes. sepe dicte ecc̃e capellaniam damꝰ
et concedimꝰ. ut supͣdicta nefanda hedi¬
cłie derochenac idoneam ꝑsonam eli¬
gant in capellanum: quem postmodũ
petͣgoricensi ep̃o ꝓ ut iustum est p̃sen¬
tare ꝓuideant. Hec autem donatio¬
nac. consilio cłicoꝵ petͣizorice sedis.

Expanded text:
henac. Porro cum Cluniacensis monasterii monachi ad prefatam æcclesiam ab abbate suo missi in ea vellent eligere capellanum, quem postmodum episcopo Petragoricensi presentarent, surrexerunt quidam sacerdotes, qui quasi hereditario jure et profana successione predicte ecclesie capellaniam invaserunt, et quorundam nobilium laicorum perverso patrocinio, reluctantibus monachis, usque ad nos tenuerunt. Quod quia injustum atque profanum visum est domino Innocentio pape, cui de supradicto illicito ausu conquesti fuerint, et nobis, qui querelam eorum de eadem injuria multotiens suscepimus, justitie cui deesse non debemus incumbentes, atque ætiam apostolice jussioni obedientes, sepedicte æcclesiæ capellaniam damus et concedimus, ut supradicta nefanda herediclesiæ de Rochenac idoneam personam eligant in capellanum, quem postmodum Petragoricensi episcopo, prout justum est, presentare provideant. Danac, consilio clericorum Petragorice sedis,
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃e curam suscepimꝰ. ⁊ apłici moda¬
miniis sollicitudinem g̾imꝰ. ut iꝰtis p̃¬
cautium uotis. attenta benignitate
faueamꝰ. ⁊ libͣmine eqͥtatis om̃ib in
necc̃itatib positis. qͣntum deo donan¬
te possumꝰ. sub uenire debeamus.
ꝑrecipue tñ de uen̾abilium Locorũ
stabilitate ꝑ debito honore summe
qͣntum ex diuino ad iutorio possibili¬
tas datur. nob̾ pensandum ⁊ laborã¬

Expanded text:
esie curam suscepimus et apostolici moderaminis sollicitudinem gerimus, ut iustis precantium votis attenta benignitate faveamus et libramine equitatis omnibus in necessitate positis, quantum deo donante possumus, subvenire debeamus. Precipue tamen de venerabilium locorum stabilitate pro debito honore summe quantum ex divino adiutorio possibilitas datur, nobis pensandum et laboran
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ usq ad ista modna tpr̃a. tam in
ꝓmotione abb̃m. qͣm in institucione
pͥorum. in capite correctione. ⁊ aliis.
iuridictionem plenam exercuisse.
Nos uͦ tanqͣm filios humiles ⁊ deuotoᷤ
in plena Obedientia ⁊ sub iectione om̃i¬
moda ꝑniansisse. In huiꝰ rei testimo¬
nium p̾sentem paginam Sigilł nr̃is
dux imꝰ muniend̾. maxime hiis tem¬
porib cum int̾ uen̾abilem pr̃em no¬
⁊ Eccłiam suam ex altera. suꝑ subiec¬
tione monast̾ii nr̃i coꝵam uob̾ questio
uentiletur. Supplicamꝰ igͥ sanctitati

Expanded text:
suorum usque ad ista moderna tempora tam in promotione abbatum quam in institutione priorum, in capitulo, correctione, et aliis jurisdictionem plenam exercuisse, nos vero tanquam filios humiles et devotos in plena obedientia et subjectione omnimoda permansisse. In hujus rei testimonium præsentem paginam sigillis nostris duximus muniendam, maxime hiis temporibus, cum inter venerabilem patrem noet ecclesiam suam, ex altera, super subjectione monasterii nostri coram vobis quæstio ventiletur. Supplicamus igitur sanctitati
Abbreviated transcription (Latin):
in nr̃a p̃sentia constitutis Audiuimus
diligent̃ que uoluerirt ꝓpou̾e coram
nob̾. et cum hinc inde suꝑ p̾missis fui¬
sset duutiꝰ disputatum. tandem idem ne¬
gocium de ꝯsensu ꝑtium nob̾ median¬
ciam de suis malefc̾orib faciendã. semel
est statutum eund̾ ęxib̾ant ⁊ ꝓcurent.
Incet̾is uͦ idem Monast̾ium ab euis Iuris¬
dicõe sit Liberum ⁊ exemptũ. nisi qd

Expanded text:
in nostra presentia constitutis, audivimus diligenter que voluerunt proponere coram nobis. Et cum hinc inde super premissis fuisset diutius disputatum, tandem idem negotium de consensu partium, nobis mediantiam de suis malefactoribus faciendam, semel est statutum, eundem exhibeant et procurent; in ceteris vero idem monasterium ab ejus jurisdictione sit liberum et exemptum, nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
eccã nr̃a tenebitur cluñ usq ad mil¬
le Libras parisiensium. ita qd sex¬
centas soluet p̃cio ⁊ t̾minis p̃stitutis.
pꝰ ea uͦ singłis annis soluet ducentaᷤᷤ
donͦ mille libͣs ꝑ solu̾it ad plenum.
Suꝑ eccłiam autem Cluñ erit si qͥd
ultra qͥngentas mͣrtas excreu̾it ex¬
pensarum tam suꝑ mutuo qͣm ser¬
summa pecunie solu̾it t̾minis p̃sti¬
tutis. Alio qͥn ecc̃a nr̃a tenebitur ex¬
tunc de pena ⁊ dap̃no peciiie statu¬
tis t̾minis non solute.

Expanded text:
esia nostra tenebitur Cluniacensi usque ad mille libras Parisiensium, ita quod sexcentas solvet pretio et terminis prestatutis, postea vero singulis annis solvet ducentas, donec mille libras persolverit ad plenum. Super ecclesiam autem Cluniacensem erit, si quid ultra quingentas marcas excreverit expensarum, tam super mutuo quam sersummam pecunie solverit terminis prestitutis. Alioquin ecclesia nostra tenebitur extunc de pena et dampno pecunie statutis terminis non solute.
Abbreviated transcription (Latin):
Pictauen. diu̾sis Iudicib nos recolimꝰ
multiplicit᷑ laboratum. testes tam᷑
et mandato nr̃o ab utͣos ꝑte recepti
fu̾nt. ⁊ demu̾ depositoes eorũdem
a pd̾ sedem apłicam publicate. Ue¬
p̾manibꝰ non habebat ꝑtib pꝰmodum
nr̃is dedimꝰ Litt̾is in mandatis. ut suꝑ ead̾
ca muite pͥiulegiis ⁊ aliis racõib que
ad ip̃ius decisionem spͤcabant ꝑse uł su¬
fficientes pcͤatores in festo bĩ Martiui
ꝓxĩe pt̾ito nro se ꝯspectui p̾sentarent:
tam suꝑ p̾dc̃a causa qͣm suꝑ aliis articłis
equitatis iuditium dante dn̾o recept᷑e.
Demum igͥ Datis filiis. Petro. Sala

Expanded text:
Pictavensis diversis judicibus nos recolimus multipliciter laboratum, testes tamen ex mandato nostro ab utraque parte recepti fuerunt, et demum depositiones eorumdem apud sedem apostolicam publicatae. Vemodum nostris dedimus litteris in mandatis ut super eadem causa, munitae privilegiis et aliis rationibus quae ad ipsius decisionem spectabant, per se vel sufficientes procuratores in festo beati Martini proxime praeterito nostro se conspectui praesentarent, tam super praedicta causa quam super aliis articulis aequitatis judicium dante Domino recepturae. Demum igitur dil
Abbreviated transcription (Latin):
illum desticuat. ⁊ alium ad p̃sen¬
tatoẽm pͥoris instituat Loco eius.
Et archiep̃s habebit correcc̃õem
in cłicos ip̃iꝰ Loci. qͥ delinq̃rint ꝯtͣ
sui ordus instituta. It̃. pͥor qui
reciꝑe moĩta salubria. qͣntum ad
omĩa que continẽtur in hac carta.
⁊ simiłr Capellanꝰ ⁊ cłici cum eo.
debent uenire ad ip̃am synodum.
moĩta salubria recepturi. Et artħep̃c
nõ debet ip̃m pͥorem. uł eiꝰ monacos

Expanded text:
illum destituat, et alium ad presenillum destituat, et alium ad presentationem prioris instituat loco ejus. Et archiepiscopus habebit correctionem in clericos ipsius loci qui deliquerint contra sui ordinis instituta. Item prior, qui recipere monita salubria, quantum ad omnia que continentur in hac carta. Et similiter capellanus et clerici cum eo debent venire ad ipsam synodum monita salubria recepturi. Et archiepiscopus non debet ipsum priorem vel ejus monachos