comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
geniti spũ quasi de hoc oris sono
paulus dicit. Non enĩ accepistis
sp̃m seruitutis iterum in timore.
sed accepistis spm adoptionis fili¬
orũ. in quo clamamus abba pater.
Hinc ꝑ semetipsam ueritas dicit.
Ecce conuersorum terror uercit᷑
in potestatem. quia dum mala
sua penitendo puniunt. usq ad
exercendum iudicium ascendunt:
ut hoc in do posse accipiant. qđ
prius de do ipsi metuebant. Iu¬
dices quippe fiunt. qui suꝑnum
iudicium ꝑfecte timuerunt. Et
aliena iam incipiunt peccata¬
dimittere. qui prius formida¬
uerant ne retinerent᷑ sua.S
quia hoc ipsum iudicium qđ
sp̃ual .ter agitur. mͦ a carnalib
non uidetur: sunt nonnulli qui
dm̃ res humanas curare non esti¬
mant. & eas ferri fortuitis moti¬
b putant. Contra quos recte sub¬
sumia regit. etiam extrema nou
deserit: quia sic impendit᷑ maxi¬
mis. ut tamen eadem cura regi¬
minis. non p̾pediatur a paruis.
Qui emͣ ubiq p̾sens. & ubiq equa¬

Expanded text:
geniti Spiritu quasi de hoc oris sono geniti Spiritu quasi de hoc oris sono Paulus dicit: Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timorem, sed accepistis spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus, Abba pater . Hinc per semetipsam Veritas dicit: Ecce conversorum terror vertitur in potestatem, quia dum mala sua poenitendo puniunt, usque ad exercendum judicium ascendunt; ut hoc in Deo posse accipiant, quod prius de Deo ipsi metuebant. Judices quippe fiunt qui supernum judicium perfecte timuerunt, et aliena jam peccata incipiunt dimittere qui prius formidaverant ne retinerentur sua. Sed quia hoc ipsum judicium quod spiritaliter agitur modo a carnalibus non videtur, sunt nonnulli qui Deum res humanas curare non aestimant, et eas ferri fortuitis motibus putant. Contra quos recte subsumma regit, etiam extrema non deserit, quia sic impenditur maximis, ut tamen haec eadem cura regiminis non praepediatur a parvis. Qui enim ubique praesens, et ubique aequa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ ũbis linguam dicere solemꝰ.
ut cum grecam uel latinam
linguam dicimus. latina uel
greca uerba monstremus. Os gͦ
dni non inmerito ipsum accipi
sponsa in canticis canticoꝵ dicit.
sentie suc unigeniti filii. redẽp¬
toris mei. Per sonum uͦ oris. po¬
significatione scriptum est. factꝰ
est repente de cęlo sonus. canqu̾a
aduenientis sp̃s uehementis. So¬
nus gͥ de ore dñi ꝓcedit. cum
consubstantialis ei sp̃s ad nos ꝑ
filium ueniens. surditatẽ nr̃e in¬
sensibilitatis rumpit: sicut de eo¬
dem sono incircumscripto atq
incorporeo. os di loquit᷑ dicens.
De meo accipiet. & annuntiabit
uobis. Potest gͦ & ꝑ terrorem uo¬
cis uis forminis. et ꝑ sonũ oris
dulcedo consolationis intelligi:
quia quos sp̃s sc̃s replet. prius
eos de terrena actione terrificat.
& postmodum spe cȩlestium con¬
solat᷑: ut tanto post confidendo
de p̾miis gaudeant. quanto pͥ¬
us sola supplicia conspiciendo
metuebant. Hinc est qđ de uni¬

Expanded text:
pro verbis linguam dicere solemus, pro verbis linguam dicere solemus, ut cum Graecam vel Latinam linguam dicimus, Latina vel Graeca verba monstremus. Os ergo Domini non immerito ipsum accipimSponsa in Canticis canticorum dicitpraesentia unigeniti filii Redemptoris mei. Per sonum vero oris posignificatione scriptum est: Factus est repente de coelo sonus tanquam advenientis spiritus vehementis . Sonus igitur de ore Domini procedit, cum consubstantialis ei Spiritus ad nos per Filium veniens, surditatem nostrae insensibilitatis rumpit, sicut de eodem sono incircumscripto atque incorporeo os Domini loquitur, dicens: De meo accipiet, et annuntiabit vobis . Potest ergo et per terrorem vocis vis formidinis, et per sonum oris dquia quos Spiritus sanctus replet, prius eos de terrena actione terrificat, et postmodum spe coelestium consolatur, ut tanto post confidendo de praemiis gaudeant quanto prius sola supplicia conspiciendo metuebant. Hinc est quod de uni
Abbreviated transcription (Latin):
angłoꝵq frequentia. quanta
ui contra reꝓbos & ardentia
pugnent elementa: quam ter¬
ribiliter eterna ꝓdeat de distri¬
cti iudicis ore sententia. qua
reꝓbis dicit: discedite a me ma¬
ledicti in ignem eternum. qͥ
paratus est diabolo & angłis
ante oculos uoluit᷑. & quȩ sint
gehennȩ tenebre cum graui
a maritudinis obsturitate pen¬
satur. Quia gͦ suꝑbum cor pͥ¬
us terrore concucit᷑. ut con¬
cussum in amore solidetur.
recte nunc dicit᷑: audiet audi¬
tionem in terrore uocis eius.
Ubi & bene subiungit᷑. & sonũ
de ore illius ꝓcedentẽ. Sonus
de di ore est: uis timoris de su¬
ꝑna irruens aspiratione. qui¬
a cum nos de uenturis dñs
aspirando replet. ꝓculdubio
de male gestis p̾teritis terret.
Potest autẽ ꝑ os dĩ unigenitus¬
filius designari. quia sicut
brachium eius dicit᷑. quia ꝑ
eum cuncta pater oꝑatur. de
t᷑: acsi oris nomine patenter
diceret᷑ u̾bum. Sicut nos qͦq

Expanded text:
angelorumque frequentia, quanta angelorumque frequentia, quanta vi contra reprobos et ardentia pugnent elementa, quam terribiliter aeterna prodeat de districti judicis ore sententia, qua reprobis dicitur: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et angelisante oculos volvitur, et quae sint gehennae tenebrae, cum gravi amaritudinis obscuritate pensatur. Quia ergo superbum cor prius terrore concutitur, ut concussum in amore solidetur, recte nunc dicitur: Audiet auditionem in terrore vocis ejus. Ubi et bene subjungitur: Et sonum de ode ore Dei est vis timoris de superna irruens aspiratione, quia cum nos de venturis Dominus aspirando replet, procul dubio de male gestis praeteritis terret. Potest autem per os Dei, unigenitus desibrachium ejus dicitur, quia per eum cuncta Pater operatur, de r, ac si oris nomine patenter diceretur Verbum, sicut nos quoque
Abbreviated transcription (Latin):
Notandum uͦ est qđ uox di non
in gaudio. sed in terrore audi¬
ri ꝑhibet᷑. Quia nimirũ pecca¬
tor quisq dum sola quȩ terre¬
na sunt cogitat. dum cor oppres¬
sum infimis cogitationib gestat.
si repente diuine grẽ aspiratio¬
ne tangitur. hoc ante om̃ia in¬
telligit. qđ cuncta que agit. di¬
stricta etern udicis animadũ¬
sione puniant᷑. Auditio gͥ uo
cis di prius in terrore fit. ut
post uertat᷑ in dulcedinẽ: quia
ante nos districti uidicii cimo¬
re castigat. ut iam castigatos
suꝑna dulcedinis consolatione
reficiat. Nam cum nos uio¬
lenta rerum temporalium de¬
lectatio possidet. & mentis nr̃e
oculos in somno dorporis pͣmit.
si manu subita suꝑni respec¬
tus excitamur. du clausos
mox eosdem ad Naritatis lucẽ
oculos m̃tis aꝑimus. Quȩ egimꝰ
inulameminimꝰ. qũã districtꝰ
iudex contra hec ueniat uide¬
mus. Uersatur in mͣte quantꝰ
ille sit canti uidicii aduentus.
quȩ tunc illa sit hominum

Expanded text:
Notandum vero est quod vox Dei non Notandum vero est quod vox Dei non in gaudio, sed in terrore audiri perhibetur, quia nimirum peccator quisque dum sola quae terrena sunt cogitat, dum cor oppressum infimis cogitationibus gestat, si repente divinae gratiae aspiratione tangitur, hoc ante omnia intelligit, quod cuncta quae agit districta aeterni judicis animadversione puniantur. Auditio igitur vocis Dei prius in terrore fit, ut postea vertatur in dulcedinem, quia ante nos districti judicii timore castigat, ut jam castigatos supernae dulcedinis consolatione reficiat. Nam cum nos violenta rerum temporalium delectatio possidet, et mentis nostrae oculos in somno torporis premit, si manu subita superni respectus excitamur, diu clausos mox eosdem ad veritatis lucem oculos mentis aperimus, quae egimus mala meminimus, quam districtus judex contra haec veniat videmus: versatur mente quantus ille sit tanti judicis adventus, quae tunc illa sit hominum
Abbreviated transcription (Latin):
postquã suꝑne lucis radios rap¬
tim contemplando contigit. ip¬
sa ammiratione summoꝵ sese
ab infimis suscitatus eleuauit.
ut nulla iam ei nisi que gtͣna
sunt libeant. & despectis tran¬
seuntib. sola quȩ ꝑmanent re¬
quirat. Dene gͦ dicit᷑. suꝑ hoc ex¬
pauit cor meum. & motum est
de loco suo: quia pigrum cor &
terrenis dudum cogitationib
deditum. cum repente ꝑ excessum
se ad sumina suspendit: cogitati¬
onis infimȩ locum mutauit. S
dum ꝑ semetipsam in amore pͣ¬
sentis scłi ꝓstrata mens dormitat.
& nisi diuine gr̃e aspiratione
pulset᷑. in suis delectationib fri¬
gida insensibilisq torpescat:
necesse est ut quomͦ interna co¬
gitatione tangat᷑. uel qualiter
ad spu̾alia sensificet᷑ adiungat.
est: ut cum audiri aliquid ꝑ au¬
ditum insinuat. audiri eunde̾
auditũ dicat. Sicut abbacuc
ait. Bñe audiui auditũ tuũ os
timui. Unde hic quo dr̃. audiet
auditionẽ in cerrore uocis eius.

Expanded text:
postquam supernae lucis radios rappostquam supernae lucis radios raptim contemplando contigit, admiratione summorum sese ab infimis suscitatus elevavit, ut nulla jam ei nisi quae aeterna sunt libeant, et, despectis transeuntibus, sola quae permanent, requirat. Bene ergo dicitur: Super hoc expavit 868 cor meum, et motum est de loco suo, quia pigrum cor, et terrenis dudum cogitationibus deditum, cum repente per excessum se ad summa suspendit, cogitationis infimae locum mutavit. Sed quia per semetipsam in amore praesentis saeculi prostrata mens dormitat, et nisi divinae gratiae aspiratione pulsetur, in suis delectationibus frigida insensibilisque torpescit, necesse est ut quomodo interna cogitatione tangatur, vel qualiter ad spiritalia sensificetur, adjungat. est ut cum audire aliquid per auditum insinuat, audiri eumdem auditum dicat, sicut Habacuc ait: Domine, audivi auditum tuum, et timui . Unde hic quoque dicitur: Audiet auditionem in terrore vocis ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
uorẽ uocant. Sicut ꝑ psalmistã
dr̃. Ego dixi in pauore meo. ꝓ.¬
iectus sum a uultu oculorum
tuoꝵ. Ubi uidelicet non pauor.
sed excessus dici poterat. Sed
pauor illic ꝓ excessu ponitur.
quia sicut in excessu. ita in pa¬
uore animus alienat᷑. Unde
hic quoq considerata luce ȩtͣ¬
nȩ patriȩ recte subiungit᷑. suꝑ
hoc expauit cor meum. Acsi di¬
cat. In ammirationis excessu se
transtulit. Et quia noue spei sp̃u
mens afflata est: semet ipsam qͥ¬
lis in uetusta cogitatione fue¬
& motum est de loco suo. Locus
quippe humani cordis est. dele¬
ctatio uite p̾sentis. Sed cũ diui¬
na aspiratione tangit᷑. locus nr̃i
cordis fit amor uite eternitatis.
Consicderatione gͥ iuternȩ patriȩ
de loco suo animus mouet᷑. qr
derelictis infimis. in suꝑnis co¬
gitationib ponit᷑. P rius enĩ quȩ
essent eterna nesciebat. in pre¬
sentium delectatione corpuerat.
simulq ipse transiens amore
transeuntia cenebat. Sed post¬
quã quȩ essent eterna cognou̾.

Expanded text:
ocant, sicut per Psalmistam dicitur: Ego dixi in pavore meo, projectus sum a vultu oculorum tuorum . Ubi videlicet non pavor, sed excessus dici poterat; sed pavor illic pro excessu ponitur, quia sicut in excessu, ita in pavore alienatur animus. Unde hic quoque considerata luce aeternae patriae, recte subjungitur: Super hoc expavit cor meum. Ac si dicat: In admirationis excessu se transtulit, et quia novae spei spiritu mens afflata est, semetipsam qualis in vetusta cogitatione fueEt motum est de loco suo. Locus quippe humani cordis est delectatio vitae praesentis. Sed cum divina aspiratione tangitur locus nostri cordis, fit amor aeternitatis. Consideratione igitur aeternae patriae de loco suo animus movetur, quia derelictis infimis, in supernis cogitationibus ponitur. Prius enim quae essent aeterna nesciebat, in praesentium delectatione torpuerat, simulque ipse transiens amore transeuntia tenebat. Sed postquam quae essent aeterna cognovit,
Abbreviated transcription (Latin):
Humilitatis dñicȩ sacram̃ta ꝑcipi¬
unt. sed humiliari din̾ca inita¬
tione contempnunt. Blanda diui¬
ni ȩloquii p̃dicam̃ta cõmunicant.
sed apud se immnanes in tumo¬
re ꝑseuerant. Unde hic quoq. post¬
quã ꝑ cardines maris aggrega¬
te eccłie latitudo signata est.
siner qui se elatis cogitationib ex¬
tollunt. Quos contra ꝑ isaiam dr̃
Ue qui sapientes estis in oculis ur̃is.
& coram uobisinet ipsis prudentes.
Quos contra etiam paulus ait. No¬
ute prudentes esse. apud uosmet¬
ipsos. Sed his immanib lux abs¬
conditur. qr imirũ suꝑbientib¬

Expanded text:
humilitatis dominicae sacramenta percipihumilitatis dominicae sacramenta percipiunt, sed humiliari dominica imitatione contemnunt; blanda divini eloquii praedicamenta communicant, sed apud se immanes in tumore perseverant. Unde hic quoque, postquam per cardines maris aggregatae Ecclesiae latitudo signata est, sunt, qui se elatis cogitationibus extollunt. Quos contra per Isaiam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . Quos contra etiam Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos . Sed his immanibus lux absconditur, quia nimirum superbientib
Abbreviated transcription (Latin):
epłas loquentes oꝑant᷑. nisi ut
mentes nr̃e cȩlestia alimenta
ꝑcipiant. & inediȩ suȩ fastidiũ
quo moriebant᷑ uincant: Dicat᷑
gͦ. si uoluerit extendere nubes
quasi tentorium suum. & ful¬
gurare lumine suo desuꝑ: car¬
dines quoq maris oꝑeriet. Per
hȩc enĩ iudicat popłos. & dat
ȩscas multis mortalib. Acfi aꝑ¬
te diceret. Si scõs suos in manit¬
sterio sue pͣdicationis extendit.
eoꝵ q u̾ba miraculis adiuuat.
totius mundi limites ad fidem
uocat. Per quȩ & prius suꝑbien¬
tes iudicat. & post ꝑ u̾bum con¬
solationis nutriens in spe humi
om̃ib sed multis: qͥa uidelicet scrip¬
tũ est. ñ om̃ium est fides. Et de¬
quib dam dicit᷑. P ropterea uos
ñ auditis. qr ex dõ ñ estis. Et rur
sũ. Nemo potest uenire ad me.
nisi pater qui misit me traxerit
eum. Et rursum. Nouit añs qui
sunt eius. Unde in ipsa quoq ȩc
cłia scã plurimi fidem tenent.
& uitam fidei ñ habent. tenent.

Expanded text:
epistolas loquentes operantur, nisi ut epistolas loquentes operantur, nisi ut mentes nostrae coelestia alimenta percipiant, et inediae suae fastidium quo moriebantur vincant? Dicatur ergo: Si voluerit extendere nubes quasi tentorium suum, et fulgurare lumine suo desuper, cardines q dat escas multis mortalibus. Ac si aperte diceret: Si sanctos suos in ministerium praedicationis extendit, eorumque verba miraculis adjuvat, totius mundi limites ad fidem vocat, per quae et prius superbientes judicat, et post per verbum consolationis nutriens in spe humilomnibus, sed multis, quia vid licet scriptum est: Non omnium est fides . Et quibusdam dicitur: Propterea vos non auditisum: Nemo potest venire ad me, nisi Pater, qui misit me, traxerit eum . Et rursum: Novit Dominus qui sunt ejus . Unde in ipsa quoque sancta Ecclesia plurimi fidem tenent, et vitam fidei non tenent;
Abbreviated transcription (Latin):
etiam esca datur. quia magna
p̾dicatoꝵ dispensatio est. ut sic
sciant suꝑbientiũ mentes aflige¬
re. ut etiam afflictas nouerint
consolationis ȩloquio nutrire:
quatinus & peccantes de ȩ̨ternis
suppliciis cerreant. & penitentes
de suꝑni regni gaudiis pascant.
Unde bene ipse dispensationis or¬
do seruatus est: ut ordinate he¬
liu diceret. qđ ꝑ has nubes pri
iudicat popłos & postmodum
praua actione corripiens con¬
cutit. & postmodum ꝑ spem con¬
solans nutrit. Si enĩ diuina dis¬
pensatio ꝑ has nubes iudicium
modo non ageret. nequa quam
sum si ꝑ eas ieiuna nr̃a corda ñ
pasceret. nequaqua de esurien¬
tib popłis. discipłis dñs diceret.
Date illis uos manducare. Qđ sic
tunc eoꝵ manib factum credi¬
mus. ut hoc eoꝵ uͣbis cotidie
fieri sine cessatione uideamus.
Quid enĩ agit petrus cũ ꝑ epłas
loquit᷑. nisi ut uerbi pabulo cor¬
da nr̃a male ieiuna satientur:
Quid paulus. quid iohannes ꝑ

Expanded text:
etiam esca datur, quia magna etiam esca datur, quia magna praedicatorum dispensatio est, ut sic sciant superbientium mentes affligere, ut etiam afflictas noverint consolationis eloquio nutrire, quatenus et peccantes de aeternis suppliciis terreant, et poenitentes de superni regni gaudiis pascant. Unde bene ipse 863 dispensationis ordo servatus est, ut ordinate Eliu diceret quod per has nubes prius judicat populos, et postmodum prava actione corripiens concutit, et postmodum per spem consolans nutrit. Si enim divina dispensatio per has nubes judicium modo non ageret, nequaquam sum, si per eas jejuna nostra corda non pasceret, nequaquam de esurientibus populis discipulis Dominus diceret: Date illis vos manducare . Quod sic tunc eorum manibus factum credimus, ut hoc eorum verbis quotidie fieri sine cessatione videamus. Quid enim agit Petrus, cum per epistolas loquitur, nisi ut verbi pabulo corda nostra male jejuna satientur? Quid Paulus, quid Joannes per
Abbreviated transcription (Latin):
iam substratus scõꝵ pedib ser¬
uit occeamis. eiusq barbaros
motus quos terreni principes
edomare ferro nequiuerant.
hos ꝓ diuina formidine. sacer¬
dotũ ora simplicib u̾bis ligant.
& qui cateruas pugnantiũ infi¬
delis nequaquã metuerat. iam
nunc fidelis. humiliũ linguãs
timet. Quia eniꝑceptis celesti¬
b ũbis. clarescentib quoq mi¬
raculis. uirtus ei diuinȩ cogni¬
tionis infundit᷑. eiusdem diini¬
tatis terrore refrenat᷑: ut praua
agere metuat. ac totis desideriis
ad eternitatis grãm ꝑuenire cõ¬
cupiscat. Unde hic quoq conue¬
u̾ba p̃dicatoꝵ. id est guitas nu¬
bium. ꝑ hȩc fulgura miraculoꝵ
ds popłos iudicat: quia eoꝵ cor¬
da territa ad penitentiam uocat.
Nam dum suꝑna audiunt. dum
mira oꝑa attendunt: mox ad cor¬
da sua redeunt. & sese de anteactis
prauitatib affligentes. et̾na tor¬
menta ꝑtimescunt. Sed ꝑ easdẽ
nubes ꝑ quas cerror infligitur.

Expanded text:
jam substratus sanctorum pedibus serjam substratus sanctorum pedibus servit Oceanus, ejusque barbaros motus, quos terreni principes edomare ferro nequiverant, hos pro divina formidine sacerdotum ora simplicibus verbis ligant; et qui catervas pugnantium infidelis nequaquam metuerat, jam nunc fidelis humilium linguas timet. Quia enim perceptis coelestibus verbis, clarescentibus quoque miraculis, virtus ei divinae cognitionis infunditur, ejusdem divinitatis terrore refrenatur, ut prava agere metuat, ac totis desideriis ad aeternitatis gratiam pervenire concupiscat. Unde hic quoque conveverba praedicatorum, id est guttas nubium, per haec fulgura miraculorum Deus populos judicat, quia eorum corda territa ad poenitentiam vocat. Nam dum superna audiunt, dum mira opera attendunt, mox ad corda sua redeunt, et se de anteactis pravitatibus affligentes, aeterna tormenta pertimescunt. Sed per easdem nubes per quas terror infligitur,
Abbreviated transcription (Latin):
re lumine suo desuꝑ. Quid e¬
nĩ sentire fulgura. nisi miracu¬
la debemus: De quib ꝑ psalmi¬
stam dicit᷑. fulgura multiplica¬
bis. & conturbabis eos. Per has
gͦ nubes lumine suo desuꝑ ful¬
gurat. quia ꝑ p̾dicatores suos
insensibilitatis nr̃e ce nebras
etiam miraculis illustraE t. Cũq
nubes istȩ u̾bis pluunt. E cũq
miraculis uim chorusce lu¬
cis aꝑiunt: extremos etiam
mundi terminos in diuino a¬
more conũtunt. Unde recte
subdit᷑. Cardines quoq maris
oꝑiet. Qđ fiendum quidem
heliu uocib audimus. sed au¬
ctore dõ iam factum cerimꝰ.
emicantib pͣdicatoꝵ miracu¬
lis. ad fidem etiam cerminos
mundi ꝑduxit. Ecce emĩ pene cun¬
ctarũ iam gentium corda pene¬
trauit. ecce in una fide orientis
lumitẽ occidentisq coniunxit. Co¬
ce lingua britannica quȩ nehil
aliud nouerat quã barbarũ fren¬
dere. iam dudum in diuinis lau¬
dib hebreum cepit alleliua re¬
sonare. Ecce quondam tumidus.

Expanded text:
re lumen suum desuper. - Quid enim sentire fulgura, nisi miracula debemus? De quibus per Psalmist: Fulgura multiplicabis, et conturbabis eos . Per hasergo nubes lumine suo desuper Dominus fulgurat, quia per praedicatores sanctos insensibilitatis nostrae tenebras etiam miraculis illustrat. Cumque nubes istae verbis pluunt, cumque miraculis vim coruscae lucis aperiunt, extremos etiam mundi terminos in divinum amorem convertunt. Unde recte subditur: Cardines quoque maris operiet. Quod faciendum quidem Eliu vocibus audivimus, sed auctore Deo jam factum cernimusemicantibus praedicatorum miraculis, ad fidem etiam terminos mundi perduxit. Ecce enim pene cunctarum jam gentium corda penetravit; ecce in una fide Orientis limitem Occidentisque conjunxit; ecce lingua Britanniae, quae nil aliud noverat, quam barbarum frendere, jam dudum in divinis laudibus Hebraeum coepit Alleluia resonare. Ecce quondam tumidus,
Abbreviated transcription (Latin):
recipiat. & non solum hunc de¬
biti sui reatus non teneat: sed
huic post culpam dona cumu¬
lationis excrescant. Ut ille con¬
temptor di. ille imitator diabo¬
li. si ad fructum penitentiȩ re
deat. usq ad celsitudinẽ contẽ¬
plandȩ intimȩ lucis ascendat.
Cuius itaq cor non in huius
pietatis ammiratione exiliat.
cuius corpor ñ in subleuatione
tantȩ considerationis ex paues

Expanded text:
recipiat; et non solum hunc derecipiat; et non solum hunc debiti sui reatus non teneat, sed huic post culpam dona cumulantius excrescant. Ut ille contemptor Dei, ille imitator diaboli, si ad fructum poenitentideat, usque ad celsitudinem contemplandae intimae lucis ascendat. Cujus itaque cor non in hujus pietatis admiratione exsiliat? Cujus torpor non in sublevatione tantae considerationis expaves
Abbreviated transcription (Latin):
dit etiam in nobis. Et is qui in ce¬
lo semꝑ est. ad celum cotidie ascen¬
dit: quia qui in diuinitate suꝑ
om̃ia ꝑmanet. humanitatis sue
compage sese cotidie ad cȩlos tra¬
hit. Non gͦ se desperet humana
fragilitas. ungeniti sanguine̾
consideret. s in p̾cio suo conspici¬
at: quã magna est que tanti ua¬
let. Perpendat sollicite quo caput
p̃cessit. & quȩ ad uidendũ p̃cep¬
tis astringet᷑. ad sperandum ex¬
emplo roboret᷑. Confidat cȩlos.
speret suꝑnam patriam. angłoꝵ¬
se sociam sciat: atq in suo capi¬
te p̾latam se etiam angłis gaude¬
at. Dicat᷑ gͥ recte de hac luce int̾
nȩ patrie. annuntiat de ea ami¬
co suo. qđ possessio eius sit: & ad¬
mira sunt ista. ualde terribilia.
qđ homo in terra editus. atq
a cȩlesti patria exigentib meri¬
tis longe dampnatus. ñ solum
ad statum conditionis reducit᷑.
sed etiam gloriosius exaltatur.
ut qui paradysum ꝑdidit. cȩlũ

Expanded text:
dit etiam in nobis. Et is qui in coedit etiam in nobis. Et is qui in coelo semper est, ad coelum quotidie ascendit, quia qui divinitate super omnia permanet, humanitatis suae compage se quotidie ad coelos trahit. Non ergo se desperet humana fragilitas, Unigeniti sanguinem consideret, et in pretio suo conspiciat quam magna est quae tanti valet. Perpendat sollicite quo caput praecessit, et quo ad vivendum praeceptis astringitur, ad sperandum exemplo roboretur. Confidat coelos, speret supernam patriam, angse sociam sciat, atque in suo capite praelatam se etiam angelis gaudeat. Dicaturrnae patriae: « Annuntiat de ea amico suo, quod possessio ejus sit. » mira sunt ista, valde terribilia, quod homo in terra editus, atque a coelesti patria exigentibus meritis longe damnatus, non solum ad statum conditionis reducitur, sed etiam gloriosius exaltatur. Ut qui paradisum perdidit, coelum
Abbreviated transcription (Latin):
stris domus nr̃a huiꝰ habitatio¬
nis dissoluat᷑. qđ edificationem
ex dõ habemus domu non manu¬
factam. ȩternam in cęlis. Sed si
nos quoq qui editi in cerra sumꝰ
celum conscendunus. ubi est qđ
rursum ueritas dicit. nemo as¬
cendit in cęlum nisi qui descen¬
dit de cȩlo. filius hominis qui ẽ
in cęlo: Cui nimirũ sententię
statim obuiat. qđ hec eade ueri¬
tas dicit. Pater. uolo ut ubi ego
sum: & illi sint mecũ. Que si¬
bi in uerbis suis non discrepat.
sed ad inquirenda hȩc quasi dis¬
cordantia studium nr̃e m̃tis in¬
flaminat. Om̃s eñi nos quia in
eius fide nati sumus. etus ꝓoul¬
dubio corpus existimus. Quia
gͥ mira dispensatione pietatis
m̃broꝵ suoꝵ caput dñs factus
est: repulsa repborũ multitudi¬
ne solus est etiam nobiscũ. Nemo
gͦ ascendit in cȩlum insi qui de¬
celo descendit. filius hominis qui
est in celo: quia dum nos una cũ
illo unum iam facti sumus. un¬
de solus uenit in se. illic solus re¬

Expanded text:
a hujus habitationis dissolvatur, quod aedificationem ex Deo habemus, domum non manufactam, aeternam in coelis . Sed si nos quoque, qui editi sumus in terra, coelum conscendimus, ubi est quod rursum Veritas dicit: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit filius hominis qui est in coelo. Cui nimirum sententiae statim obviat quod haec eadem Veritas dicit: Pater, volo ut ubi ego sum, et illi sint mecum . Quod sibi in verbis suis non discrepat, sed ad inquirenda haec quasi discordantia studium nostrae mentis inflammat. Omnes enim nos quia in ejus fide nati sumus ejus proculdubio corpus existimus. Quia igitur mira dispensatione pietatis membrorum suorum caput Dominus factus est, repulsa reproborum multitudine, solus est etiam nobiscum. Nemo ergo ascendit in coelum, nisi qui descendit de coelo filius hominis qui est in coelo, quia dum nos unum cum illo jam facti sumus, unde solus venit in se, illuc solus re
Abbreviated transcription (Latin):
ris terram celestis intelligentie
fluentis rigant. Si eni nubes
non essent. nequaquã eos intu¬
ens ꝓpħa dixisset. Qui sunt isti
qui ut nubes uolant: Imbrium
itaq gurgites de nubib fluunt.
quia ꝓfunde p̾dicationes sequen¬
tium. intelligentiȩ originẽ a scĩs

Expanded text:
ris terram coelestis intelligentiae ris terram coelestis intelligentiae fluentis rigant. Si enim nubes non essent, nequaquam eos intuens propheta dixisset: Qui sunt isti, qui ut nubes volant ? Imbrium itaque gurgites de nubibus fluunt, quia profundae praedicationes sequentium intelligentiae originem a sanctis
Abbreviated transcription (Latin):
aliquando autẽ apłi designantur.
Per nubes quippe mobilitas huma¬
ne mentis exprimit᷑. sicut salomon
ait. Qui obseruat uentũ non se¬
minat. & qui considerat nubes
nunqu̾a metĩt. Uentũ ꝓculdubi¬
o immundum sp̃m. nubes uͦ sub¬
iectos ei homines appellat. Quos
totiens huc illucq impellit & re¬
uocat. quotiens temptationes eius
in eoꝵ dordib suggestionũ flati¬
b alcortrant. Qui gͥ uentũ ob¬
seruat non seminat. quia qui
temptationes uenturas metuit.
cor ad bona oꝑa ñ ꝓponit. Et qͥ
considerat nubes non metit. qͥa
is qui ante humane mutabili¬
tatis terrorem trepidat. merce¬
dis eternȩ retributione se pri¬
uat. Per nubes ꝓpħȩ figurant᷑.
sicut ꝑ psalmistam dicit᷑. Cenebro¬
sa aqua in nubib aeris. i est¬
nubes quoq apłi designant᷑. sicut
ꝑ isaiam dicit᷑. Mandabo nubib.
ne pluant suꝑ eam imbrem Ipsi
gͥ stelle. quia uite meritis lucent.
ipsi nubes. quia arentẽ nr̃i pecto¬

Expanded text:
aliquando apostoli designantur. aliquando apostoli designantur. Per nubes quippe mobilitas humanae mentis exprimitur, sicut Salomon ait: Qui observat ventum non seminat; et qui observat nubes, nunquam metet . Ventum procul dubio immundum spiritum, nubes vero subjectos ei homines appellat; quos toties huc illucque impellit et revocat, quoties tentatio ejus eorum corda suggestionum flatibus alternat. Qui igitur ventum observat, non seminat; quia qui tentationes venturas metuit, cordi bona opera non praeponit. Et qui considerat nubes, non metet; quia is, qui ante humanae mutabilitatis terrorem trepidat, mercede se aeternae retributionis privat. Per nubes prophetae figurantur sicut per Psalmistam dicitur: » Tenebrosa aqua in nubibus aeris . nubes quoque apostoli designantur, sicut per Isaiam dicitur: Mandabo nubibus, ne pluant super eam imbrem . Ipsi igitur stellae, quia vitae meritis lucent; ipsi nubes, quia arentem nostri pecto
Abbreviated transcription (Latin):
dita largiori effusione patefe¬
cit. Nam qđ illi sub breuita¬
te locuti sunt: hoc exponendo isti
multipliciter auxerunt. Unde et
non immerito ipsa expositorum
p̾dicatio gurgitib cõparatur. quia
dum multoꝵ p̾cedentium dicta
colligunt. ipsi in eo qđ astruunt
ꝓfundius dilatant᷑. Nam dũ testi¬
monia testimoniis iungunt. qua¬
si ex guitis gurgites faciunt. Qͦ¬
docet᷑. quia peccatoꝵ mens celestẽ
scientiam accipit. quasi stans in
terra aqua gurgites ostendit.
Sed nequaqu̾a se eisdem apłis ex¬
positores in scientia p̾ferunt. cũ
exponendo latius loquunt᷑. Me¬
minisse quippe incessanter debent.
ꝑ quos eiusdem scientie inuenti¬
ones acceperunt. Unde & apte subiun
git᷑. Qui de nubib fluunt:. Hii quip¬
pe gurgites de nubib fluunt. qͥa
si ex scĩs apłis uis intelligentie nͣ
inciperet. nequaqua ꝑ ora doctoꝵ
largior manaret. In scriptura em̃
sacra aliquando ꝑ nubes mobiles
quiq homines. aliquando ꝓpħe.

Expanded text:
dita largiori effusione patefedita largiori effusione patefecit. Nam quod illi sub brevitate locuti sunt, hoc exponendo isti, multipliciter asserunt. Unde et non immerito ipsa expositorum praedicatio gurgitibus comparatur; quia dum multorum praecedentium dicta colligunt, ipsi in eo quod astruunt, profundius dilatantur. Nam dum testimonia testimoniis jungunt, quasi ex gurgitibus gurgites faciunt; qudocetur, quia peccatorum mens coelestem scientiam accipit, quasi stans in terra aqua gurgites ostendit. Sed quia nequaquam se eisdem apostolis expositores in scientia praeferunt; cum exponendo latius loquuntur, meminisse quippe incessanter debent, per quos ejusdem scientiae inventiones acceperunt. Unde et apte subjun28. Qui de nubibus fluunt. - Hi quippe gurgites de nubibus fluunt, quia si ex sanctis apostolis vis intelligentiae non inciperet, nequaquam per ora doctorum largior manaret. In Scriptura enim sacra aliquando quique homines, aliquando prophetae,
Abbreviated transcription (Latin):
quã subductis antiquis patri¬
b exteriora legis p̾dicamenta
tacuissent. Scellas gͦ pluiuie: ab¬
scondit. & ad instar gurgitum
imbres fundit: quia dum p̾̃di¬
catores legis ad secreta & inti¬
ma retulit. ꝑ dicta sequentiũ
uberior uis p̃dicationis ema¬
pluiiȩ. scĩ apłi designari: de
am dicit᷑. Prohibite sunt stelle
pluuiarum. & serotinus imber
non fuit. Stellas gͦ pluiie dñs
abstraxit. atq ad instar gurgitũ
imbres fudit: quia cum de iude¬
a p̾dicantes apłos abstulit. do¬
otrina nouȩ grȩ̃ mundum ri¬
gauit. Qd utrũq factum in
eccłia potest non inconuenienter
intelligi. quia cum solutis corpo¬
rib ad secretos suꝑnoꝵ sinus apłoꝵ
animas retulit: quasi a cęli faci¬
e stellas pluiuie abscondit. Sed
ablatis stellis pluuiȩ. in more gur¬
gitũ imbres dedit: quia etiam
reductis ad suꝑna apłis. ꝑ expo¬
sitorum sequentiũ linguas flu¬
enta diuine scientiȩ du abscon¬

Expanded text:
quam subductis antiquis Patriquam subductis antiquis Patribus exteriora legis praedicamenta tacuissent. Stellas ergo pluviae abscondit, et ad instar gurgitum imbres fudit, quia dum praedicatores legis ad secreta et intima retulit, per dicta sequentium uberior vis praedicationis emapluviae sancti Apostoli designari, de am dicitur: Prohibitae sunt stellae pluviarum, et serotinus imbnon fuit . Stellas ergo pluviae Dominus abstraxit, atque ad instar gurgitum imbres fudit, quia cum de Judaea praedicantes apostolos abstulit, doctrina novae gratiae mundum rigavit. Quod utrumque factum in Ecclesia potest non inconvenienter intelligi, quia cum solutis corporibus ad secretos supernorum sinus apostolorum animas retulit, quasi a coeli facie stellas pluviae abscondit. Sed ablatis stellis pluviae, in morem gurgitum imbres dedit, reductis ad superna apostolis, expositorum sequentium linguas fluenta divinae scientiae diu abscon
Abbreviated transcription (Latin):
sus est. qui in eo qđ lucẽ ueri¬
tatis p̾uidens tenuit. siccitatẽ
infidelium ꝓphetando annun¬
tians rigauit: Annon ihere¬
mias & ꝓpħȩ cęteri uelut in
cȩlo positi. astra pluuiȩ fuert :
Qui in p̾dicationis culmine e¬
recti. dum prauitatẽ peccan¬
tium libere increpare ausi st̃.
quasi uerboꝵ guitis obcecati¬
onis humanȩ puluerem rigan¬
do presserunt. Quoꝵ iidelicet
animas ab hac raru corruptibili
carne susceptas. quia ex p̾senti ui¬
ta suꝑna iudicia auferunt.
quasi a cęli facie stellȩ pluiiȩ
subtrahunt᷑. Et ad occultũ astra
redeunt. dum ꝑactis suis cursib
scõꝵ animȩ in thesauris dispositi¬
onis intime recondunt᷑. Sed qͥa
terra aresceret. si subductis stellis
pluiuiȩ suꝑna funditus fluenta
stellas pluuiȩ: & effundit imbres
ad instar gurgitum. Nam cũ
ꝓpħas abstulit. eoꝵ uice dñs a¬
płos misit. qui in similitudine
gurgitum imbres pluerent: post¬

Expanded text:
sus est, qui in eo quod lucem verisus est, qui in eo quod lucem veritatis praevidens tenuit, siccitatem infidelium prophetando annuntians rigavit? An non Jeremias et prophetae caeteri, velut in coelo positi astra pluviae fuerunt, qui in praedicationis culmine erecti, dum pravitatem peccantium libere increpare ausi sunt, quasi verborum guttis obcaecationis humanae pulverem rigando presserunt? Quorum videlicet animas ab hac corrupticarne susceptas, quia ex praesenti vita superna judicia auferunt, quasi a coeli facie stellae pluviae subtrahuntur. Et occulte astra redeunt, dum peractis suis cursibus sanctorum animae in thesauris dispositionis intimae reconduntur. Sed quia terra aresceret, si, subductis stellis, pluviae superna funditus fluenta stellas pluviae, et effundit imbres ad instar gurgitum. Nam cum prophetas abstulit, eorum vice Dominus apostolus misit, qui in similitudinem gurgitum pluerent, post
Abbreviated transcription (Latin):
Duo in hac uita sunt genera u¬
stoꝵ. unum uidelicet bene uiuen¬
tium. sed nulla docentium: aliud
uͦ rocte uiuentium. & eadẽ recta
docentium. Sicut o& in cęli facie
aliȩ stellȩ ꝓdeunt. quas nullȩ plu¬
uiȩ subsequunt᷑: alie ꝓdeunt.
quȩ arentẽ terĩ magnis imbri
tamen p̾dicare eandem rectitu¬
dinẽ nesciunt. stellȩ quidem st̃.
sed in siccitate aeris nate: quia
ꝑ exemplum bene iuuendi luce¬
re cȩteris possunt. sed ꝑ pͣdica¬
tionis uerbum pluere nequeunt.
Cum uͦ in ea quidam & recte ui¬
uunt. & aliis eandem rectitudinẽ
uerbis p̃dicationis influunt: qͦsi
ad ꝓferendas pluuias in cęlum
stelle ꝓducunt᷑. quę sic uite suę
meritis luceant: ut etiam sermo¬
ne p̾̃dicationis pluant. Annon
in hoc cȩlo astrum pluuiȩ mo¬
yses extitit. qui cum de suꝑnis
emicuit: ad corda peccantium
quasi arentẽ inferius terram.
scẽ exhortationis pluuiam ad
ubertatẽ germinis infudit :
Annon isaias astrum pluuiȩ osten¬

Expanded text:
Duo in hac vita sunt genera justorum: unum videlicet bene viventium, sed nulla docentium; aliud vero recte viventium, et eadem recta docentium. Sicut et in coeli facie aliae stellae prodeunt, quas mille pluviae subsequuntur; aliae vero, quae arentem terram magnis imbribtamen praedicare eamdem rectitudinem nesciunt; stellae quidem sunt, sed in siccitate aeris natae; quia per exemplum bene vivendi, lucere caeteris possunt, sed praedicationis verbum pluere nequeunt. Cum enim in ea quidam et recte vivunt, et aliis eamdem rectitudinem verbis praedicationis influunt, quasi ad proferendas pluvias in coelum, stellae producuntur, quae sic vitae suae meritis luceant, ut etiam sermone praedicationis pluant. An non in hoc coelo astrum pluviae Moyses exstitit, qui cum de supernis emicuit, corda peccantium, quasi arentem inferius terram, sanctae exhortationis pluvia ad ubertatem germinis infudit? An non Isaias astrum pluviae osten
Abbreviated transcription (Latin):
gum est. qđ nec initio oritur.
nec fine terminat᷑: nec ex quo
in semet ipso recepit. nec quousq
dicat᷑ gͦ. numerus annoꝵ eius
inestimabilis. Per hoo gͦ qđ an¬
norum illius numerus dicit᷑.
diutinum eius esse ostendit᷑: ꝑ hoc
ipsum esse infinitum & incõpre¬
hensibile demonstrat᷑. Sed qui¬
a humanis mentib innotescat
agnouimus. dum̾ om̃s homines
uident eum. & qr eiꝰ magnitudi¬
nẽ admirant᷑ cernimus. dũ an¬
noꝵ eius numerus mestimabi¬
lis habetur: restat iam ut etiã
quid agat audiamus. Sequit᷑.¬

Expanded text:
gum est, quod nec initio oritur, gum est, quod nec initio oritur, nec fine terminatur, nec ex quo in semetipso recipit, nec quousque, dicatur ergo: Numerus annorum ejus inaestimabilis. Per hoc ergo quod annorum illius numerus dicitur, diutinum ejus esse ostenditur. Per hipsum esse infinitum et incomprehensibile demonstratur. Sed quia humanis mentibus innotescat agnovimus, dum omnes homines vident eum; et quia ejus magnitudinem admirantes cernimus, dum annorum ejus numerus inaestimabilis habetur, restat jam ut etiam quid agat audiamus. Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
a principio. uel quousq & nus¬
quam finis. Suꝑior est: quia
esse non incipit. Nusqua finis
inferior. quia esse ñ desinit. In¬
tra ipsum om̃ia coangustant᷑. ipse
uͦ circa omĩa sine spacio extendit᷑.
sine loco dilatat᷑. Ecce cuncta quȩ
facta sunt: ea ipsa circumscripti¬
one qua creatura sunt. suꝑiore
& inferiore fine cingunt᷑. Lege eñ
sua quia messe incipiunt. festinãt
acceperunt. ut quauis ea finis
suꝑior inchoat: finis tamen infe¬
rior non constringat. Et licet eẽ
incipiant. esse in ꝑpetuũ ñ desi¬
stant. Horum uͦ eternitas. iccir¬
co sũme est eternitati dissimilis.
quia ȩterna esse ceperunt. Cum
ad extrema ꝓspicimus. horũ fi¬
nẽ qui omnino deest n compre¬
hendimus. Corum tam̃ inicia
cernimus. cũ mentẽ retro uoca¬
mus. Et dum in eis infra supraq
animũ ducimus. non capimus
om̃ino quousq sunt: sed uide¬
mus ex quo. Ds̃ autẽ quia qͣsi
quiddam in eo ꝑ ęternitatẽ lon¬

Expanded text:
a principio, vel quousque; et nusa principio, vel quousque; et nusquam finis superior, quia esse non incipit; nusquam finis inferior, quia esse non desinit. Intra ipsum omnia coangustantur, ipse vero circa omnia sine spatio extenditur, sine loco dilatatur. Ecce cuncta quae facta sunt, ea ipsa circumscriptione qua creata sunt, superiori et inferiori fine cinguntur. Lege enim sua, quia a non esse incipiunt, festinant acceperunt ut quamvis ea finis superior inchoat, finis tamen inferior non constringat; et licet esse incipiant, esse in perpetuum non desistant. Horum vero aeternitas idcirco summae est aeternitati dissimilis, quia aeterna esse coeperunt. Cum ad extrema prospicimus, horum finem, qui omnino deest, non comprehendimus; eorum tamen initia cernimus, cum mentem retro revocamus; et dum in eis infra supraque animum ducimus, non capimus omnino quousque sunt, sed videmus ex quo. Deus autem quia quasi quiddam in eo per aeternitatem lon
Abbreviated transcription (Latin):
nitudinis scimus infra ipsum
est: & tanto ab eius scientia lon¬
ge repellimur. quanto eius po¬
tentiam nos comp̃hendisse sus¬
picamur. Nam quãuis in altum
mens nr̃a rapiat᷑. eiꝰ tam̃ magnitu¬
dinis immensitate transcenditur.
Cuius tunc aliquid quasi ex par¬
te cognoscimus. quando eũ nos
digne cognoscere non posse senti¬
ȩternitatẽ uoluit. & ipsam ȩter¬
nitatis longitudinẽ annos uo¬
cauit. Cum em̃ breuitatẽ tem¬
poris dilatare uolumus. mom̃ta
ꝑ horas. horas ꝑdies. dies ꝑ men¬
ses: menses autẽ ꝑ annos extendi¬
mus. Quia gͦ amplum quiddam
dicere uoluit. sed quid diceret
latius non inuenit: in dõ annos
sine estimatione numeri mul¬
tiplicauit dicens. numerus an¬
noꝵ eius mestimabilis: ut dũ
ea quȩ apud se sunt ꝓlixa
multiplicat. ȩternitatis longi¬
tudinẽ se metiri non posse infir¬
mitas humana cognoscat. Cen¬
de itaq oculum in eternitatẽ.
ut uideas dm̃ uel quando est

Expanded text:
nitudinis scimus, infra ipsum nitudinis scimus, infra ipsum est; et tanto ab ejus scientia longe repellimur, quanto ejus potentiam nos comprehendisse suspicamur. Nam quamvis in altum mens nostra rapiatur, ejus tamen magnitudinis immensitate transcenditur. Cujus tunc aliquid quasi ex parte cognoscimus, quando eum nos digne cognoscere non posse sentiaeternitatem voluit, et ipsam aeternitatis longitudinem annos vocavit. Cum enim brevitatem temporis dilatare volumus, momenta per horas, horas per dies, dies per menses, menses autem per annos extendimus. Quia ergo peramplum quiddam dicere voluit, sed quid diceret latius non invenit, in Deo annos sine aestimatione numeri multiplicavit, dicens: Numerus annorum ejus inaestimabilis, ut dum ea quae apud se sunt prolixa multiplicat, aeternitatis longitudinem se metiri non posse infirmitas humana cognoscat. Tende itaque oculum in aeternitatem, ut videas Deum, vel quando est
Abbreviated transcription (Latin):
in actione caligamus. Quia ui¬
delicet cur quid fiat incertũ est.
sed quis sit qui hec incerta faci¬
at incertũ non est: dicat gͦ. memͣ¬
to qđ ignores opus eius. de quo
cecinerunt uiri. Omnes homines
uident eum. unusquisq intuetur
ꝓcul. Quia eum cuius iudicia
minime comphendimus. esse ꝑ ra¬
tionẽ uidemus. Quẽ tamen adhuc
ꝓcul cernimus. quia ab eius for¬
titudine nubilo infirmitatis nr̃e
Suꝑius dixerat ecce d̃s excelsus. nc̃
iterum dicit. ecce ds magnus. Qd
est qđ de dõ loquens ecce dicit. &¬
ecce repetit: nisi qđ ecce dicimus.
de ea re quã in p̾senti monstramꝰ:
Et quia d̾s ubiq p̾sens est: cũ de
illo ecce dicit᷑. etiam ñ uidentib
adesse memorat᷑. Bene autẽ eum
uincere nr̃am scientiam narrat.
quẽ uideri ab om̃ib dixerat: qͥa
& si ex ratione conspicit᷑. magni¬
tudo tamen illius nulla nr̃i sen¬
sus subtilitate penetrat᷑. Quic¬
quid nanq de claritate eiꝰ mag¬

Expanded text:
in actione caligamus: quia viin actione caligamus: quia videlicet cur quid fiat incertum est, sed quis sit qui haec incerta faciat, incertum non est. Dicat ergo: Memento quod ignores opus ejus, de quo cecinerunt viri: Omnes homines vident eum, unusquisque intuetur procul, quia eum, cujus judicia minime comprehendimus, esse per rationem videmus; quem tamen adhuc procul cernimus, quia ab ejus fortitudine nubilo infirmitatis nostrae Superius dixerat: Ecce Deus excelsus: nunc iterum dicit: Ecce Deus magnus. Quid est quod de Deo loquens ecce dicit, et ecce repetit, nisi quod ecce dicimus de ea re quam in praesenti monstramus? et quia Deus ubique praesens est, cum de illo ecce dicitur, etiam non videntibus adesse memoratur. Bene autem eum vincere scientiam nostram narrat, quem videri ab omnibus dixerat, quia etsi ex ratione conspicitur, magnitudo tamen illius nulla nostri sensus subtilitate penetratur. Quidquid namque de claritate ejus mag
Abbreviated transcription (Latin):
Et quauis ei bene uiuendo inbe¬
reant. a contemplationis eius spe¬
cie longe se eẽ suspirant. Quem
nimirum reꝓbi etiam cum in
iudicium uenientẽ uiderint ꝓ¬
cul intuent᷑. quia non eum in
diuinitatis forma. sed in sola qͥ
& comphendi potuit humanita¬
te conspiciunt. Quia uidelicet
coꝵ oculos reducta cunc ad me¬
moriam suam mala gesta re¬
uerberant. &dum eius humanita¬
tẽ uident. cuius diuinitatis clari¬
tatẽ non uident: miro mͦ ab eius
uisione quẽ conspiciunt longe fi¬
ignores opus eius. ac deinde fub¬
iungit᷑: om̃s homines uident eũ.
que sicut diximus uidere ẽ. trans¬
cendente om̃ia eius essentiam ex
ratione colligere: ualde miran¬
dũ est. qđ & ipsum cernimus. &
eius opus ignoramus. Dubii quip¬
pe de eius essentia non sumus.
& camen in eius. iudiciis incer¬
ti remanemus. Patet nobis quod
summũ est: abscondit᷑ qđ mini¬
mũ. Minus quippe sunt eiꝰ oꝑa.
qua ipse. Et agentẽ cernimus. s

Expanded text:
et quamvis ei bene vivendo inhaeet quamvis ei bene vivendo inhaereant, a contemplationis ejus specie longe se esse suspirant. Quem nimirum reprobi etiam cum ad judicium venientem viderint, procul intuentur, quia non eum in divinitatis forma, sed in sola qua et comprehendi potuit humanitate conspiciunt, quia videlicet eorum oculos reducta tunc ad memoriam sua male gesta reverberant, et dum ejus humanitatem vident, cujus divinitatis claritatem non vident, miro modo ab ejus visione quem conspiciunt longe fieinde subjungitur: Omnes homines vident eum, quem, sicut diximus, videre est transcendentem omnia ejus essentiam ex ratione colligere, valde mirandum est quod et ipsum cernimus, et ejus opus ignoramus. Dubii quippe de ejus essentia non sumus, et tamen in ejus judiciis incerti remanemus. Patet nobis quod summum est, absconditur quod minimum. Minus quippe sunt ejus opera quam ipse; et agentem cernimus, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ta obscuritate nequeant conspi¬
ci. tanta debent humilitate uene¬
rari. Dieat gͦ. memento qđ igno¬
res opus eius. de quo cecinerunt
uiri. dcsi aꝑte diceret. De quo for¬
tes quiq locuti sunt. eius oꝑa tu¬
e mentis oculis abscondunt᷑: quia
mensuram tue noticiȩ eo ipso quo
humanitate circumscriberis cran
tionalis est conditus. debet ex ra
tione colligere eum qui se condi¬
dit dm̃ esse. Quem nimirũ iam
uidere est: dñationẽ illius ratio¬
cinando conspicere. Cum uͦ dictũ
sit. om̃s homines uident eum.
recte subiungit᷑: unusquisq in¬
tuet᷑ ꝓcul. ł rocul quippe eum
intueri est. non iam illum ꝑ spe¬
ciem cernere: sed adhuc ex so¬
la oꝑum suoꝵ aminiratione
pensare. ꝑ rocul illum hic etiam
electi conspiciunt. quia necdũ
claritatẽ illius ꝑ acumen intimȩ
uisionis app̾hendunt. Cui & si
iam ꝑ amorem uixta sunt: ad¬
huc tamen ab illo terrene inha¬
bitationis pondere disiungunt᷑.

Expanded text:
ta obscuritate nequeunt conspita obscuritate nequeunt conspici, tanta debent humilitate venerari. Dicat ergo: Memento quod ignores opus ejus, de quo cecinerunt viri. Ac si aperte diceret: De quo fortes quique locuti sunt, ejus opera tuae mentis oculis absconduntur, quia mensuram tuae notitiae eo ipso quo humanitate circumscriberis trtitione colligere eum qui se condidit Deum esse. Quem nimirum jam videre est damnationem illius ratiocinando conspicere. Cum vero dictum sit: Omnes homines vident eum, recte subjungitur: Unusquisque intuetur procul. Procul quippe eum intueri est non jam illum per speciem cernere, sed adhuc ex sola operum suorum admiratione pensare. Procul illum hic etiam electi conspiciunt, quia necdum claritatem illius per acumen intimae visionis apprehendunt. Cui etsi jam per amorem juxta sunt, adhuc tamen ab illo terrenae inhabitationis pondere disjunguntur;
Abbreviated transcription (Latin):
tibulum suum. Et rursum. Iudi¬
cia tua abyssus multa. Utq iterũ.
Abyssus sicut pallium amictus e¬
us. Unde bene etiam ꝑ salomo¬
nẽ dicit᷑. Sicut ignoras que sit
uia sp̃s. & qua ratione compin¬
gant᷑ ossa in uentre pregnantis.
sic nescis oꝑa di qui fabricator
loquar. duo ad hanc lucem par¬
uuli ueniunt: sed uni dat᷑ ut
ad redemptionẽ ꝑ baptisma rede¬
at. alter ante subtrahit᷑. quam
hunc regenerans unda ꝑfundat.
Et sepe fidelium filius sine fide ra¬
pit᷑. sepe infidelium concesso fi¬
dei sacramento renouat᷑. Sed
fortasse aliquis dicat. qđ hunc
ds acturum praue etiam post
baptisma nouerat. & iccirco eũ
ad baptismatis gram ñ ꝑducat.
Qđ si ita est: peccata quorũdam
ꝓculdubio priusquam sint ꝑpe¬
trata puniunt᷑. & quis ista re¬
cte sentiens dixerit. quia ompͣs
đs qui alios a ꝑpetratis facino¬
rib liberat. hȩc in aliis etiam
non ꝑpetrata condempnat: Occul¬
ta itaq sunt eius iudicia. & qͣn¬

Expanded text:
tibulum suum . Et rursum: Juditibulum suum . Et rursum: Judicia tua abyssus multa . Atque iterum: Abyssus sicut pallium amictus ejus . Unde bene etiam per Salomonem dicitur: Sicut ignoras quae sit via spiritus, et qua ratione compingantur ossa in ventre praegnantis, sic nescis opera Dei, qui fabricator loquar, duo ad hanc lucem parvuli veniunt, sed uni datur ut ad redemptionem per baptisma redeat, alter ante subtrahitur quam hunc regenerans unda perfundat. Et saepe fidelium filius sine fide rapitur, saepe infidelium concesso fidei sacramento renovatur. Sed fortasse aliquis dicat quod hunc Deus acturum prave etiam post baptisma noverat, et idcirco eum ad baptismatis gratiam non perducat. Quod si ita est, peccata quorumdam proculdubio priusquam sint perpetrata puniuntur. Et quis ista recte sentiens dixerit quia omnipotens Deus, qui alios a perpetratis facinoribus liberat, haec in aliis etiam non perpetrata condemnet? Occulta itaque sunt ejus judicia; et quan
Abbreviated transcription (Latin):
gat᷑. Qđ uidelicet factum mira¬
ri possumus. sed ꝑscrutari nulla¬
tenus ualemus. Unde & bene nc̃
Acsi dicat. Cuius ꝑscrutari actio
non potest. quo pacto rep̃hendi
potest: Nemo eni bene iudicat.
qđ ignorat. Canto gͦ debemus sub
eius iudiciis silendo quiescere.
quanto & rationẽ iudicioꝵ illius¬
nos cernimus non uidere. Unde
uiri angłi. aliquando autẽ ꝑfecte
uitȩ homines memorant᷑. Nam
uir gabrihel. Rursum quia ui¬
roꝵ nomine ꝑfectȩ uite homines
exprimunt᷑. in ꝓuerbiis sapienti
nobis potentiam uel suꝑni spͣs
tescunt. Sed tamen opus eius
ignoratur. quia nimirum iudi¬
cia illius ipsi etiam qui hunc
p̃dicant. impenetrata uenerant᷑.
Et sciunt gͦ que p̃dicant. & cam̃
eius oꝑa ignorant: quia cognos¬
cunt ꝑ grãm eum a quo facti
sunt. sed eius iudicia compre¬
hendere nequeunt: quia ab illo
etiam suꝑ ipsos fiunt. Qđ enim
non cerint᷑. psalmista testat᷑ di¬
cens. Qui posuit tenebras la¬

Expanded text:
gatur. Quod videlicet factum miragatur. Quod videlicet factum mirari possumus, sed perscrutari nullatenus valemus. Unde et bene nunc Ac si dicatur: Cujus perscrutari actio non potest, quo pacto reprehendi potest? Nemo enim bene judicat quod ignorat. Tanto ergo debemus sub ejus judiciis silendo quiescere, quanto et rationem judiciorum illiunos cernimus non videre. Unde viri angeli, aliquando autem perfectae vitae homines memorantur. Nam vir Gabriel . » Rursus quia virorum nomine perfectae vitae homines exprimuntur, in Proverbiis Sapientianobis potentiam vel superni spitescunt. Sed tamen opus ejus ignoratur, quia nimirum judicia illius ipsi etiam qui hunc praedicant, impenetrata venerantur. Et sciunt ergo quem praedicant, et tamen ejus opera ignorant, quia cognoscunt per gratiam cum a quo facti sunt, sed ejus judicia comprehendere nequeunt, quae ab illo etiam super ipsos fiunt. Quod eninon cernitur, Psalmista testatur, dicens: Qui posuit tenebras la