comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uocabat ad sẽ uillanos monachoꝵ. ut uenirent
facre rectũ. ꝓ qͥlibet forfacto. ñ mandaons es
contemptũ emendabant. Hac in eadem curia
ñ ita oportere fieri iudicatũ. ẽ. ꝑ iudiciũ uice¬
comitis. & baronũ illius. Sed si uoluerit p̃po¬
situs uel uicarius uice comitis. ut ueniat ad se
uillanꝰ moncichoꝵ: mandet ei ꝑ missagiĩ suũ
forsfactũ ꝓ qͦ eũ uocat. Q uod si eciã mandato
fors facto. uillanus uenire noluerit. fiduciam
hobens in dõ & in recto suo: cũ postea uenerit
ad iudiciũ. si rectũ suũ poterit & ab illata
calumpnia se purgare: ñ emendabit contem¬
ptũ de eo qđ uenire noluit. starũ rerum.
sunt testes isti. Gaufriđ blesis. Rocb̃tus de
monte cantorio. Guillelmꝰ de passauant.
Tebauđ chaboth. Quillel mus limeschinus. Tet¬
balđ de brolia. Sauaricus filius temeria ci
Guiddo de ualle coloris. Warnalđ de docto
Nubelinus de brolia. Rainaloꝰ filius dodelini

Expanded text:
vocabat ad se villanos monachorum ut venirent vocabat ad se villanos monachorum ut venirent facere rectum pro quolibet forsfacto, non mandans eis contemptum emendabant. Hac in eadem curia non ita oportere fieri judicatum est per judicium vicecomitis et baronum illius. Sed si voluerit prepositus vel vicarius vicecomitis ut veniat ad se villanus monachorum, mandet ei per missagium suum forsfactum pro quo eum vocat. Quod si etiam mandato forsfacto villanus venire noluerit, fiduciam habens in Deo et in recto suo, cum postea venerit ad judicium, si rectum suum poterit et ab illata calumpnia se purgare, non emendabit contemptum de eo quod venire noluit. Istarum rerum sunt testes isti: Gaufridus Blesis, Rotbertus de Monte Cantorio, Guillelmus de Passavant, Tetbaudus Chaboth, Guillelmus li Meschinus, Tetbaldus de Berzolia, Savaricus filius Temeriaci, Guiddo de Valle Coloris, Warnaldus de Doeto, Hubelinus de Berzolia, Rainaldus filius Dodelini,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ amciuerit. ut eã querat donec haibeat: ꝓ hoc
ñ emendabit illud qđ dicitur tc̃iĩ p̃posito uel
uicario. Hoc etiã in supͣdicta curia. udicio
eorundem quorũ supͥ memoriã feci. definitũ .ẽ.
Preterea si p̃positus uel uicarus reptauerit uil¬
lanũ monachorũ dicens uillanũ rẽ ꝑditam recu¬
ꝑaisse que ei celata erat et ꝑ furtũ ablata. sed
ne reddat. tc̃iũ nolle ꝓfiteri quia celata fuert
ꝑ suspicionẽ suã in de uillanũ apellare non po¬
terit. nisi ꝑ testem qui ꝓbet uillanũ exauditu
& usu. S imilit̃ si uillanus reddidit tciũ. & p̃po¬
situs uel uicarius dixerit ñ redđe uillanũ scđ̃m
magnitudinẽ rei quã furto ꝑdidit & recepit.
ille uͦ negauerit: ñ poterit eũ apellare inde.i
ꝑtestẽ ex auditu & uisu. Et hoc sicut cȩteroe
iudicauit uicecomes & curia eius.
Illud etiã scribe uolumus. Quotienscunq pla¬
cebat p̃posito uel uicario uicecomitis de toarco

Expanded text:
non amaverit ut eam querat donec abeat, pro hoc non amaverit ut eam querat donec abeat, pro hoc non emendabit illud quod dicitur tercium preposito vel vicario. Hoc etiam in supradicta curia, judicio eorundem quorum supra memoriam feci, definitum est. Preterea, si prepositus vel vicarius reptaverit villanum monachorum, dicens villanum rem perditam recuperarisse que ei celata erat et per furtum ablata, sed ne reddat tercium, nolle profiteri quia celata fuerit, per suspicionem suam inde villanum apellare non poterit, nisi per testem qui probet villanum ex auditu et visu. Similiter, si villanus reddiderit tercium et prepositus vel vicarius dixerit non reddere villanum secundum magnitudinem rei quam furto perdidit et recepit, ille vero negaverit, non poterit eum apellare inde, nisi per testem ex auditu et visu. Et hoc sicut cetera judicavit vicecomes et curia ejus. Illud etiam scribere volumus: Quotienscunque placebat preposito vel vicario vicecomitis de Toarcio,
Abbreviated transcription (Latin):
to postea rem suam ullanus recuꝑaret querchur
ab eo p̃positus uel uicarius de torciarcio illam
consuetudinẽ quã itium uocant. Et ꝓtali fors¬
facto oxadiauer̃ duo uillani scĩ albini. unus
nomine otgeruis. xu solidos. inter districum
& emendationẽ. & alter nomine fulcherius .ii.
solidos. Et quia erat iniuista & ꝑiim imposita
bȩc consuetudo : ꝓ ea cũtenda ꝑrexit fulchras
monachus ante incecomitẽ & curiam cuis. In qͥ
loco. a uice comite & curia euis hoc iudicatũ ẽ.
uillanũ scĩ albini ñ deb̾e redđe illam consuetu¬
dinẽ quã tc̃um uocant. ꝓpter celationẽ nisi
raptor & fur a uillano uel ab alio aliquo. seu
seniore suo seu seniore mosterioli. uel uicario
ita coactus fuerit. ut ꝓeo dec fidem suã. dicens
se ñ hab̾e. aut facram̃tũ faciat. Hȩe itaq con¬
suetudo : iudicio uice comitis & curiȩ eius dimissaẽ¬
Preterea si uillanus rẽ ꝑditã uel furatã tantũ

Expanded text:
to postea rem suam villanus recuperaret, querebant to postea rem suam villanus recuperaret, querebant ab eo prepositus vel vicarius de Toarcio illam consuetudinem quam tercium vocant. Et pro tali forsfacto wadiaverunt duo villani Sancti Albini, unus, nomine Otgerius, quindecim solidos, inter districtum et emendationem, et alter, nomine Fulcherius, quatuor solidos. Et quia erat injusta et per vim imposita hec consuetudo, pro ea evertenda perrexit Fulchradus monachus ante vicecomitem et curiam ejus. In quo loco, a vicecomite et curia ejus hoc judicatum est, villanum Sancti Albini non debere reddere illam consuetudmem, quam tercium vocant, propter celationem, nisi raptor et fur a villano vel ab alio aliquo, seu seniore suo seu seniore Mosterioli, vel vicario, ita coactus fuerit ut pro eo det fidem suam, dicens se non habere, aut sacramentum faciat. Hec itaque consuetudo Preterea, si villanus rem perditam vel furatam tantum
Abbreviated transcription (Latin):
cauit itaq uicecomes. & curia euis hoc ẽȩi in¬
iustũ: quia ñ habent p̃positus uel uicarius
consuetudinẽ in t̃ra monachos. nisi ꝓ. uͦiͬ.
forsfactis. id ẽ. ꝓ sanguine facto. ꝓ furco. ꝓ
rapto mulieris. ꝓ incendio. Sangius autem
uicario nunquã emendabitur: si inter homi¬
nes scĩ albini factus erit. D imissus. ẽ. gͦ uillanꝰ
quietus uidicio uice comitis et curiȩ eus : &
consuetudo dimissa.ẽ: quia bellũ illud. ñ
fuit factũ ꝓ aliquo. uii forsfactorum
reter hanc aliam consuetudinẽ lamabant
p̃positus uel uicarius de toarcio int̾ra monai¬
chorũ: quã tc̃iũ uocant. Solent enĩ uenire
guarthones. & scutaru. & seruientes. de moste¬
riolo in domos uillanorũ: & furtm aliquid
caꝑe de domibus eorũ Facto autẽ furto huius¬
modi & rapina. & uillano aut alio aliqͦ suo ꝓ
illo a raptore rem suã querente si raptor & fur.
rem uillam celaret. an non cclaret qualicunq pre¬

Expanded text:
cant itaque vicecomes et curia ejus hoc esse incant itaque vicecomes et curia ejus hoc esse injustum, quia non habent prepositus vel vicarius consuetudinem in terra monachorum nisi pro quatuor forsfactis, id est pro sanguine facto, pro furto, pro rapto mulieris, pro incendio. Sanguis autem vicario nunquam emendabitur, si inter homines Sancti Albini factus erit. Dimissus est ergo villanus quietus judicio vicecomitis et curie ejus, et consuetudo dimissa est, quia bellum illud non fuit factum pro aliquo quatuor forsfactorum. Preter hanc, aliam consuetudinem clamabant prepositus vel vicarius de Toarcio in terra monachorum quam tercium vocant. Solent enim venire guarthones et scutarii et servientes de Mosteriolo in domos villanorum et furtim aliquid capere de domibus eorum. Facto autem furto hujusmodi et rapina, et villano aut alio aliquo suo pro illo a raptore rem suam querente, si raptor et fur rem villani celaret an non celaret, qualicumque pac
Abbreviated transcription (Latin):
Aoetea concordiam & pacem. & ut
sciant posteri nr̃i ea quȩ temporib
Inr̃is facta sunt. quandam contemtionem
litteris trađe decreuimꝰ: quȩ orta fuit. ꝓ
quibusdam rebus. inter monachos scĩ albini.
qui sunt ad maironũ. & p̃positũ & uicariũ
uice comitis de toarcio. Contentio autẽ huiꝰ¬
modi erat. Quidam uillanus monachorum
nomine durandus grauella. in monasteriolo
fecit quodlam bellũ iniuste. quia cecidit:
& consuetudinẽ quã uicti emendare solent.
uicario mosterioli emendauit. Quod audi¬
ens uicarius uice comitis de toarcio: tantun¬
dem auillano supͣdicto quesiuit. Sed quidã
monachus nomine fulchrad. qui ꝓcurator
erat obedientię supͣdictȩ hoc in consuetũ c̃ȩ
affirmans: Ante uice comitem de toarcio. &
curiam eius. hanc consuetudinẽ in uistam eẽ
ꝓbauit. contra p̃positũ haimericũ & uicariũ
nomine Goscelmũ cognom̃to de montib qui ꝓ
ea re contra monachũ bellũ acceꝑant. Iudi¬

Expanded text:
opter concordiam et pacem, et ut sciant posteri nostri ea que temporibus nostris facta sunt, quandam contentionem litteris tradere decrevimus, que orta fuit pro quibusdam rebus inter monachos Sancti Albini qui sunt ad Maironum et prepositum et vicarium vicecomitis de Toarcio. Contentio autem hujusmodi erat. Quidam villanus monachorum, nomine Durandus Gravella, in Monasteriolo fecit quoddam bellum injuste, quia cecidit et consuetndinem quam victi emendare solent vicario Mosterioli emendavit. Quod audiens vicarius vicecomitis de Toarcio tantundem a villano supradicto quesivit. Sed quidam monachus, nomine Fulchradus, qui procurator erat obedientie supradicte, hoc inconsuetum esse affirmams, ante vice comitem de Toarcio et curiam ejus hanc consuetudinem injustam esse probavit contra prepositum Haimericum et vicarium, nomine Goscelinum, cognomento de Montibus, qui pro ea re contra monachum bellum acceperant. Judi
Abbreviated transcription (Latin):
Simili modo donauit ia supͣdictus ab̃b̃s
annuentib seniorib in capitulo fulchãdo cor¬
uesario altera uineã tali pacto ut inuita sua
solũ modo babeat & post decessũ siuuĩ dñis su¬
is remaneat : Testes sunt inde Aldulfꝰ p̃positꝰ
Warunꝰ fr̃ eius. Dauid de mairono. Warinꝰ uil¬
lanꝰ. Lucas de castro gunterii. Rainalđ de
tretiaco. Xpianꝰ picard. Hairard̃ de saraco.
Aldulfus coruesarius.

Expanded text:
Simili modo donavit jam supradictus abbas, annuentibus senioribus in capitulo, Fulchrado corvesario alteram vineam, tali pacto ut in vita sua solummodo habeat et post decessum suum dominis suis remaneat. Testes sunt inde: Aldulfus prepositus, Warinus frater ejus, David de Mairono, Warinus villanus, Lucas de Castro Gunterii, Rainaldus de Treziaco, Christianus Picardus, Hairardus de Saiaco, Aldulfus corvesarius.
Abbreviated transcription (Latin):
cium loci. donum huiꝰ rei suꝑ altare Sc̃i albini
imponens. p̃sentib istis. Walterio prbo de mos¬
teriolo Pagano cełł. Nalterio de affarns. Cum
Autem conualuiss& orricus uenit cum filio suo
barboto in capitulum Scĩ albii: ibiq coram
fr̃ib concesserunt pater &s filius p̃dictum furni¬
le: in suꝑ & quartum piscem de ex clusa mosteri¬
oli quem Antea calumpniabantur monachi
clamauerunt quietum in ꝑpetuum. Hic quoq
testes fuerunt. Nalterius monachus. Saloius
filius Goscelmi unfreet. Roreo quoq filiꝰ gaufri¬
di. haec ita concessit cum petronilla uxore sua.
cum residero ad caminatam monachoꝵ : indeq
decem solidos. De hoc testes sunt: Normandꝰ ferlꝰ.
Uarneris de engreia. Ascutius bricto. Naufridus
de mairono.
arta de terra. quae olchia Walterii
defossa nuncupatur: quam dedit Sco albino roscha
de caluone iobedientia legioNus

Expanded text:
cium loci, donum hujus rei super altare Sancti Albini cium loci, donum hujus rei super altare Sancti Albini imponens, presentibus istis: Walterio, presbitero de Mosteriolo, Pagano cellarario, Walterio de Affariis. Cum autem convaluisset, Orricus venit cum filio suo Barboto in capitulum Sancti Albini ibique coram fratribus concesserunt pater et filius predictum furnile. Insuper et quartum piscem de exclusa Mosterioli, quem antea calumpniabantur monachi, clamaverunt quietum in perpetuum. Hic quoque testes fuerunt: Walterius monachus, Saloius filius Goscelini Unfreet. Rorgo quoque, filius Gaufridi, haec ita concessit cum Petronilla uxore sua, cum resideret ad caminatam monachorum indequedecem solidos. De hoc testes sunt: Normandus Ferlus, Warnerius de Engreia, Ascutius Britto, Waufridus de Mairono.arta de terra quae Olchia Walterii de Fosa nuncupatur, quam dedit Sancto Albino Rostha de Calvone in obedientia Legionis
Abbreviated transcription (Latin):
uioam miles de legione orricus britto
Idictus. infirmitate corporis p̃uent̾: deiq res¬
pectu de peccatis suis pauidꝰ: uoluit effici mona¬
chus Scĩ albimi. Antequam uero hoc suũ uotũ
ex toto ꝑficerceᷤꝰᷤ : donauit dõ & Scõ albino eiusq
monachis ut eum libentius reciperent furnile de
marchili legionis quoderat suũ: auc torante hoc
roftha uxore sud. Hoc uider̃ dtq concesser̃ dnĩ de
quoꝵ feuo erat : hoc ÷ gaufridꝰ filius rorgorus
qui ut hoc concederr  decem libros denariorum
A monachis accepit: & rorgo deuoantis qͥ & ipse
donationi & concessioni : p̃sentes fuer̃. Hamo guis¬
chard. Wischard̾ filius eiꝰ. Berneriiis cciluellus.
Berneriꝰ grafins. Walterius monachis. Warmꝰ ferlꝰ¬
Nornantꝰ ferlꝰ. Hoc dono apel lggionec ita ꝑlebo
misit p̃fatus orricus filium suumꝰ hugonem
cegnomine barbotum Andeccuus. ibiq idẽ bar¬
botus reuestiuit dirardũ abbatem Sci albiau
de p̃fato furnili in cameror sud᷑ accepitt bene fi¬

Expanded text:
uidam miles de Legione, Orricus Britto dictus, infirmitate corporis preventus Deique respectu de peccatis suis pavidus, voluit effici monachus Sancti Albini. Antequam vero hoc suum votum ex toto perficeret, donavit Deo et Sancto Albino ejusque monachis, ut eum libentius reciperent, furnile de marchili Legionis quod erat suum, auctorante hoc Rostha, uxore sua. Hoc viderunt atque concesserunt domini de quorum fevo erat, hoc est Gaufridus, filius Rorgonis, qui ut hoc concederet decem libras denariorum a monachis accepit, et Rorgo de Voantis, qui et ipse donationi et concessioni presentes fuerunt: Hamo Guischardus, Wischardus filius ejus, Bernerius Calvellus, Bernerius Grafins, Walterius monachus, WarinuNormannus Ferlus. Hoc dono apud Legionem ita peracto, misit prefatus Orricus filium suum Hugonem, cognomine Barbotum, Andecavis ibique idem Barbotus revestivit Girardum, abbatem Sancti Albini, de prefato furnili in camera sua, accepitque benefi
Abbreviated transcription (Latin):
rium siliginis uno qͦ anno amonachiꝰ
accipere. Qđ si ipso die ñ reddet᷑ infra
octo dies sine guadio ꝑsolueret᷑. Testes.
Berlaiꝰ. Quldiunꝰ dẽ duato. Symon de
castellon. Petrus uaslini. Haimericꝰ gua¬
le. biraldꝰ de mosteroi. Warnaldꝰ. Widdo
nardꝰ mͦ ad toarciũ ꝑrexit: ibiq
in p̃sentia harmerici p̃positi. ipse &
hatto c̃cordiã & pacẽ quã fecerant
confirmauerunt. Anno ab incarñ d

Expanded text:
rium siliginis unoquoque anno a monachis rium siliginis unoquoque anno a monachis acciperet. Quod si ipso die non redderetur, infra octo dies sine guadio persolveretur. Testes: Berlaius, Gilduinus de Duato, Symon de Castellon, Petrus Vaslini, Halmericus Guale, Giraldus de Mosterolio, Warnaldus, Widdo,nardus monachus ad Toarcium perrexit, ibique, in presentia Haimerici prepositi, ipse et Hatto concordiam et pacem quam fecerant confirmaverunt, anno ab incarnatio
Abbreviated transcription (Latin):
oueriit p̃sentes & futur. qd prioꝵ
urociaci. & quidã miles toarcensis
Hatto ioħis habebant quandã terrã
cõmunẽ iuxta puteũ de᷑ guarda inqua
terra haimericꝰ ioħis &e haxto iohis ha
filius eiꝰ antiquitꝰ monachis s̃ albini mul¬
tas iniurias seu c̃tumelias iniuste facere
ẽsueuerant. Post innumeras gͥ c̃trouer¬
sias Bernardꝰ pͥor brociaci cũ amicis suis.
& hatto ioħis cũ fidelibꝰ suis in castro
mosterioli c̃uenientes: huiꝰ modi fedus
& concordiã inier̃. Hatto siqͥdẽ ioħis
partẽ suã quã in illa t̃ra habebat. sc̃õ
albino concessit ꝑpetuo possidendam.
ad censũ uniuis sextarii siliginis. mensu¬
re scił toarcensis: qd̾ reddȩt᷑ apđ toar¬
cium. in die fest s̃ michaeł. Hoc autem
confirmatũ ẽ. in curia domni Berlaii.
corã ꝓceribꝰ & militibꝰ. clericis & laicis:
in p̃sentia qͦꝵᷤ dedit ei in caritate Ber
terra monachi segetẽ aut uineã. &
qͥcqͥd uellent facerent: ipse autẽ sexta¬

Expanded text:
overint presentes et futuri quod prior Brociaci et quidam miles Toarcensis, Hatto Johannis, habebant quandam terram communem juxta Puteum de Guarda, in qua terra Haimericus Johannis et Hatto Johannis, filius ejus, antiquitus monachis Sancti Albini multas injurias seu contumelias injuste facere consueverant. Post innumeras igitur controversias Bernardus, prior Brociaci, cum amicis suis, et Hatto Johannis, cum fidelibus suis, in castro Mosterioli convenientes, hujusmodi fedus et concordiam inierunt. Hatto siquidem Johannis partem suam quam in illa terra habebat Sancto Albino concessit perpetuo possidendam, ad censum unius sextarii siliginis, mensure scilicet Toarcensis, quod reddetur apud Toarcium in die festi Sancti Michaelis. Hoc autem confirmatum est in curia domni Berlaii coram proceribus et militibus, clericis et laicis, in presentia quorum dedit ei in caritate Bernterra monachi segetem aut vineam et quicquid vellent facerent, ipse autem sexta
Abbreviated transcription (Latin):
no & eius monachis. sumptistamen inde. E
solidos: in suꝑ hoc adiciens ut quicqͥd Amonacis
emptuᷤ ess&. uel aliqͦ datũ in tota terra eius.
sine ulsa contradictione monachi possident:
ita ut seruiciu inde nel auenditore uel A dã¬
tore non ꝑdat. Hoc uoluit uxor eiꝰ & concessit:
& hucb̃tꝰ dñs duristalli. Audientib & ui¬
dentib is tis. Ramardo bibitore. Pamaldo¬
de marngnidao Nsembardo clebrico dei
martini. Andefrido filio Widdonis Uine¬
marii. hAnnaro mal petit. Ernaldobrionio
Rameno presbitero. Tetbaldo de troeia.

Expanded text:
no et ejus monachis, sumptis tamen inde sexaginta no et ejus monachis, sumptis tamen inde sexaginta solidos, insuper hoc adiciens ut quicquid a monachis emptum esset vel aliquo datum in tota terra ejus, sine ulla contradictione monachi possiderent, ita ut servicium inde vel a venditore vel a datore non perdat. Hoc voluit uxor ejus et concessit et Hucbertus, dominus Duristalli, audientibus et videntibus istis: Rainardo Bibitore, Rade Marrigniaco, Isembardo canonico Sancti Martini, Andefrido filio Widdonis Winemarii, Haimaro Malpetit, Ernaldo de Brionio, Rainerio presbitero, Tetbaldo de Troeia.
Abbreviated transcription (Latin):
de corrum ꝓremedio animae suae & uxoris
suȩ. & aliorũ parentuᷤᷤ suorum. donauit Sco
albino & monachis eius quandam terram
in qua facerent monachi capellam & burguͦ:
terram ita de lib̾at᷑am: ut om̃s consuetudines
quae exinde exirent monachoruᷤ essent. fuit
autem conuenientia inter ipsum & monacͥos.
ut de suo monachi sclusiam ibi facerent. cuͤ
uno molersdino. Quo sicut deceroꝰ completo:
iam media p̾ars molendin Baimerici essc.
& altera pars monachorũ : ita ut hannericꝰ
de cetero suam partem faceret. sicut monachi
suam de suo. Preterea quandaᷤ decimam idem
ipse possidebat: qua quida miles cui nomers
hameliꝰ pmellus ad extrema ꝑductꝰ mona¬
chis Sc̾i albini concesserat. S postẽa hannericꝰ
filiam eius ducens inuxorem: decimꝰa monachis
extorsit causa femine quam habebat quȩ heres
erat defuncti. Non multo post tempore esap¬
so. tractans salubriter ap̾d se quod saici deci¬
mam non debent habere. redlidit ea Sc̃o albi¬

Expanded text:
animae suae et uxoris sue et aliorum parentum suorum, donavit Sancto Albino et monachis ejus quandam terram in qua facerent monachi capellam et burgum, terram ita deliberatam ut omnes consuetudines quae exinde exirent monachorum essent. Fuit autem convenientia inter ipsum et monachos ut de suo monachi sclusiam ibi facerent cum uno molendino. Quo sicut deceret completo, jam media pars molendini Haimerici esset et altera pars monachorum, ita ut Haimericus de cetero suam partem faceret, sicut monachi suam de suo. Preterea quandam decimam idem ipse possidebat, quam quidam miles, cui nomen Hamelinus Pinellus, ad extrema perductus, monachis Sancti Albini concesserat; sed postea Haimericus, filiam ejus ducens in uxorem, decimam monachis extorsit causa femine quam habebat, que heres erat defuncti. Non multo post tempore elapso, tractans salubriter apud se quod laici decimam non debent habere, reddidit eam Sancto Albi
Abbreviated transcription (Latin):
decauis in uigilia pentecostes. anno. mnͣ. lxxxii.
uidentib & audientib qͦr hic nomina subscripa
st̃. Gaufrido andecauoꝵ epõ. aAlarbodo archidiacno
Gaufrido martini. Girardo abbate sc̃ albini hucb̃to
olo et maro dedoedo. Grrardo filio emenonis Pero
de coldreio. haieriao de arteio. Ue alterio dauid
Curardo bisiolo. Bn ardo bruro. Durando furbilione
Exparte mͦ: adhelardo desenona. alcdulfo p̃posito¬
U alterioborno. Bannulfo rusello. haimaro mal¬
petit. N otbto deinsula. Rotb̃to degeuns. Gaufrido
pulsato. fulerado coruesario. Barhotino. Wiles¬
mo pinthone. Fortino

Expanded text:
decavis, in vigilia Pentecostes, anno M LXXXVII, decavis, in vigilia Pentecostes, anno M LXXXVII, videntibus et audientibus quorum hic nomina subscripta sunt: Gaufrido Andecavorum episcopo, Marbodo archidiacono, Gaufrido Martini, Girardo abbate Sancti Albini, Hucberto iolo, Tetmaro de Doeto, Girardo filio Emenonis, Petro de Coldreio, Haimerico de Arcoio, Walterio David, Evrardo Bisiolo, Bernardo Bruno, Durando Furbilione. Ex parte monachorum: Adhelardo de Senona, Aldulfo preposito, Walterio Borno, Rannulfo Rusello, Haimaro Malpetit, Rotberto de Insula, Rotberto de Treviis, Gaufrido Pulsato, Fulcrado corvesario, Willelmo Pinthone, Forlino.
Abbreviated transcription (Latin):
dã de ipsius curtis libatione & ĩmunitate dolen¬
tiũ in ead curte maironi ultra sex supͣ cheta fos¬
facta quȩ sola ibide retinuerat. uolens aliqud
usurpare : de lib̾is homnib eiꝰdẽ curas quign¬
tos solidos denarioꝵ uiolent̾ ex tractcit. ꝗc om̃ses
sui iuris eẽ dicebat & maxine eos quos uulgus albi¬
nos uocat. Unde reclamantib mͦ pꝰ sepius declinga
inditia cancłe int̾licto diumi offitu & aguitore
ꝰatiȩ adsatis factionẽ c̃pulso: supͣ dictas quangni¬
tos solidos manu ꝓpria guagiant abbat sci
dente addexterã epi. Baerlaio uͦ ad sinistrã.
gurpitis supͣdictis libis & albanis unde cũ
mͦ cõtenderat. Ibidẽ gͦ audientib qͥ aderant
p̾sens carta uulgarib ũb ex pressa ẽ. distino¬
te & aꝑte amarbodo archidiacono: & itãta
concessione blau tota cfirmata & roborata.
Accepit tañ inde amonachis sc̃i albini . ccc
solidos: & ursꝰ demonasteriolo .lx. actũ an¬

Expanded text:
dum de ipsius curtis liberatione et immunitate dolentium, in eadem curte Maironi ultra sex supradicta forsfacta que sola ibidem retinuerat volens aliquid usurpare, de liberis hominibus ejusdem curtis quingentos solidos denariorum violenter extracxit, quia omnes eos sui juris esse dicebat et maxime eos quos vulgus albanos vocat. Unde reclamantibus monachis, post sepius declinata juditia, tandem interdicto divini offitii et agnitione justitie ad satisfactionem compulsus, supradictos quingentos solidos manu propria guagiavit abbati Sadente ad dexteram episcopi, Berlaio vero ad sinistram, guirpitis supradictis liberis et albanis unde cum monachis contenderat. Ibidem ergo, audientibus qui aderant, presens carta vulgaribus verbis expressa est distincte et aporte a Marbodo archidiacono, et iterata concessione Berlaii tota confirmata et roborata. Accepit tamen inde a monachis Sancti Albim trecentos solidos, et Ursus de Monasteriolo sexaginta. Actum An
Abbreviated transcription (Latin):
UANDam terram quam beringenus pance¬
uallus dederat nobis cum filio suo. & duos
solides cessu. calupniabat᷑ hugo eposcͥ.
D ie autem die ꝑrexit abbas Girardus ad duris¬
tallum: ꝑ quibusdam rebrs pacandis. Cu̾ꝙ
audiss& cal̃pniam uuenis: nolens quicqͣm
cum calupnia habere: petunt a hucb̾to dño
castelli supͣdicti. ut hugonẽ uberet ad eẽ.
Qui mox uocatus affuit. berigerio pañceuallo
presente. qui nobis supradictas res paratus
erat adquiettire. Quod cũ ille uidisset: noluit
se mittere in placitũ: s calũpniã supͣdictã
dimisit. Huiꝰ rei testes sunt isti. Hucb̾tꝰ ipse
Radulfus de roca Hucbtus filius frotinumdi
Tegrinus. Haimericus de corrũ. Tetbaldus de
troeia. Isembendꝰ de troeia. Almantꝰ uarus

Expanded text:
uandam terram quam Beringerius Pancevallus dederat nobis cum filio suo et duos solidos censu calumpniabatur Hugo, nepos ejus. Die autem die, perrexit abbas Girardus ad Duristallum pro quibusdam rebus pacandis, cumque audisset calumpniam juvenis, nolens quicquam cum calumpnia habere, petivit a Hucberto, domino castelli supradicti, ut Hugonem juberet adesse. Qui mox vocatus affuit, Beringerio Pancevallo presente, qui nobis supradictas res paratus erat adquietare. Quod cum ille vidisset, noluit se mittere in placitum, sed calumpniam supradictam dimmsit. Hujus rei testes sunt isti: Hucbertus ipse, Radulfus de Roca, Hucbertus filius Frotmundi, Tegrinus, Haimericus de Corrum, Tetbaldus de Troeia, Isembardus de Troeia, Almannus viarius,
Abbreviated transcription (Latin):
tes sunt isti. Urso. Otoerũ. Galo eius. hannericꝰ
de artet haimericꝰ deaient. Baldmꝰ. W alteriꝰde
labaia. Gaufricdꝰ mamerii. Tetmarꝰ. Gosbtꝰ bal¬
than .W illelmꝰ de turie. Widdo rehursa Gau¬
fridꝰ popin. audomꝰ panetaris hugo brocardus
Widdo de rupib: Radulfꝰ de coldierio Walteriꝰ
decolons. Odo de rol. Giraldꝰ p̃positꝰ Gaufređ
de scõ leodegario. łbrarđ uicariꝰ. Burcard filiꝰ
gaufridi foal. Sanson. Secarđ canonicꝰs marti¬
ni lodoicꝰ Radulfꝰ de brachesac. Ingelricꝰ. her¬
ueus bouet. Widdo de salmonaeiaco. Anfređ.
Duranđ archenolꝰ De presbiteris. Rotb̃tꝰ. habeli¬
nꝰ. durand. Wihomarꝰ demonachis ipsebi¬
Matfridus. Rotbtꝰ. De laicis Fulcheriꝰ de co¬
horneio. Gaufrid de uarenna aldulfꝰ haim¬
arꝰ malspetith. Barbotinꝰ hilariꝰ Constantinꝰ
cocꝰ Gaufridus lunellus. Dauid de marono

Expanded text:
tes sunt isti: Urso, Otoerius, Galoeius, Haimericus tes sunt isti: Urso, Otoerius, Galoeius, Haimericus de Arcet, Haimericus de Aient, Baldinus, Walterius de la Haia, Gaufridus Mainerii, Tetmarus, Gosbertus Balthan, Willelmus de Turre, Widdo Rebursus, Gaufridus Popin, Audoinus panetarius, Hugo Brocardus, Widdo de Rupibus, Radulfus de Coldreio, Walterins de Colons, Odo de Rol, Giraldus prepositus, Ganfridus de Sancto Leodegario, Ebrardus vicarius, Burchardus filius Gaufridi Foal, Sanson, Secardus canonicus Sancti Martini, Lodoicus, Radulfus de Brachesac, Ingelricus, Herveus Bovet, Widdo de Salmonceiaco, Anfredus, Durandus Archenolus. De presbiteris: Rotbertus, Habelinus, Durandus, Wihomarus. De monachis: ipse GiMatfridus, Rotbertus. De laicis: Fulcherius de Cohorneio, Gaufridus de Varenna, Aldulfus, Haimarus Malspetith, Barbotinus, Hilarius, Constantinus cocus, Gaufridus Lunellus, David de Mairono
Abbreviated transcription (Latin):
familie scĩ albini. & de colibtis eiꝰ ñꝗ habebit
dñs castelli mosterioli. nec furtũ dehoc qͦd fu¬
ratũ fuerit int᷑ claustra monachoꝵ nisi foris¬
ꝓductũ fuerit. De p̃teritis gͦ peccatis nris quȩ in
ipsa curte uel ubi ubi contra scm̃ albinũ & eiꝰ
monachos ꝑpetrauimiꝰ. ab abbate Girardo & eiꝰ mo¬
nachis humilit̾ ueniã petentes ac deinceps enĩda¬
tione ꝓmittentes ac de huiꝰ rei fide portanda abba¬
tẽ & monachos dulcit̾ ac sine dolo osculantes. hoc
scriptũ fieri ac incuria legi uissimꝰ: & manib ꝓpͥ¬
is ego & bełlaiis neposm̃s & gretia neptis mea
signaumꝰ. recipientes amonachis qͦs nob ꝓhoc re¬
conpensant mille & centũ solidos. denarioꝵ & uñ
equum .c. solidoꝵ & unã unciã auri. qua dringen¬
tos solidos michi: Berlaio ne poti meo quingentos
& equã supͣ dictũ. Ursoni de mosteriolo .x. libras.
Grecie nepti mec una unciã auri Istarũ yerũ tes¬

Expanded text:
familie Sancti Albini et de colibertis ejus nunquam habebit familie Sancti Albini et de colibertis ejus nunquam habebit dominus castelli Mosterioli, nec furtum de hoc quod furatum fuerit intra claustra monachorum, nisi forisductum fuerit. De preteritis ergo peccatis nostris, que in ipsa curte vel ubi ubi contra Sanctum Albinum et ejus monachos perpetravimus, ab abbate Girardo et ejus monachis humiliter veniam petentes ac deinceps emendationem promittentes ac de hujus rei fide portanda abbatem et monachos dulciter ac sine dolo osculantes, hoc scriptum fieri ac in curia legi jussimus, et manibus propriis, ego, et Berlaius, nepos meus, et Gretia, neptis mea, signavimus, recipientes a monachis, quos nobis pro hoc reconpensant, mille et centum solidos denariorum et unum equum centum solidorum et unam unciam auri: quadringentos solidos michi; Berlaio, nepoti meo, quingentos et equum supradictum; Ursoni de Mosteriolo, decem libras; Grecie, nepti mee, unam unciam auri. Istarum rerum tes
Abbreviated transcription (Latin):
curtẽ paliqͦ ꝓfecta suo luxerit. & infra unũan¬
nũ & diẽ eas reduxerit: pedagiũ inde ñdabit:
Si aute eas ad oem̃tũ alicui dederit: die qͦ abi¬
erint pedagiũ dabit. Cũ uͦ redierint: de cre¬
m̃to tantũ pedagiũ dabit. Siuillanꝰ depellib
bestiarũ suarũ sic̃ eatoꝵ agnoꝵ. & aliarñ bes¬
tiarum his similiũ aliquid uendere uoluerit
pedagiũ ñdabit nisi mercator inde uendendo
& enido effectus fuerit. Adhanc itaq constitu¬
tionẽ nram & diusionẽ ego rainaldꝰ thesaurariꝰ
& berlaiꝰ nepos m̃s curtẽ de mairono ab om̃i po¬
testate uicarioꝵ nrõꝵ & importunitate. & uolen
pra dicta forsfacta. sic̃ hic duusũ est. inditio¬
ne monachoꝵ ad faciendũ deea qđ eis placu¬
erit cuncta curtis sit posita. & ql ꝗd in ea ꝑdi¬
tũ. iactatũ. iuentũ fuerit. in potestate mona¬
choꝵ cuiꝰ curtis ẽ sit. Sanguinẽ de homiinib

Expanded text:
curtem pro aliquo profectu suo duxerit et infra unum ancurtem pro aliquo profectu suo duxerit et infra unum annum et diem eas reduxerit, pedagium inde non dabit. Si autem eas ad crementum alicui dederit, die quo abierint pedagium dabit. Cum vero redierint, de eremento tantum pedagium dabit. Si villanus de pellibus bestiarum suarum, sicut catorum, agnorum et aliarum bestiarum his similium, aliquid vendere voluerit, pedagium non dabit nisi mercator inde vendendo et emendo effectus fuerit. Ad hanc itaque constitutionem nostram et divisionem, ego, Rainaldus thesaurarius, et Berlaius, nepos meus, curtem de Mairono ab omni potestate vicariorum nostrorum et importunitate et violentpradicta forsfacta, sicut hic divisum est, in ditione monachorum, ad faciendum de ea quod eis placuerit, cuncta curtis sit posita, et quicquid in ea perditum, jactatum, inventum fuerit, in potestate monachorum cujus curtis est, sit. Sanguinem de hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
poterit. Cũ autẽ incuriã ipsiꝰ diũ uicariꝰ & uillanꝰ con¬
uenerint: quic qͥd dñs & curia eiꝰ. aut ide qđ uicariꝰ
aut aliud iudicauerint uillanꝰ uicario despectũ
ꝓhoc ñ em̃dabit. Si autẽ ꝓtimore ñ in ueniendi pe¬
Dagiariũ aut aliꝰ alicuiꝰ incõmoditatis hest̾na die
qͣ cũ sarana sua aliqͥs abire uoluerit pedagiũ pe¬
dagiario obtulerit : illũ ñ Refutari illũq solutũ
& qͥetũ ne p̃cipimꝰ. Si uero ipso die quo abire uo¬
luerit pedagiũ ei portauerit. & illũ ñ iuene¬
rit: uoxori suȩ aut familiȩ aut alicui legitimo illiꝰ
uicino ꝑtestimoniũ illud tradat. qui pedagia¬
rio nͥ renuerit reddat: Si aute ei oblatũ fuerit
etiã si renuerit: lex illi pinde ñ emĩdabit᷑. s quan¬
do pedagiĩ suũ ab illo quesierit in capite ei red¬
det᷑. Si uillanꝰ de mairono bestias suas extͣ illã

Expanded text:
poterit. Cum autem in curiam ipsius domini vicarius et villanus conpoterit. Cum autem in curiam ipsius domini vicarius et villanus convenerint, quicquid dominus et curia ejus, aut idem quod vicarius aut aliud judicaverint, villanus vicario despectum pro hoc non emendabit. Si autem pro timore non inveniendi pedagiarium aut alius alicujus incommoditatis, hesterna die qua cum sarcina sua aliquis abire voluerit pedagium pedagiario obtulerit, illum non refutari illumque solutum et quietum ire precipimus. Si vero ipso die quo abire voluerit pedagium ei portaverit et illum non invenerit, uxori sue aut familie aut alicui legitimo illius vicino per testimonium illud tradat, qui pedagiario nisi renuerit reddat. Si autem ei oblatum fuerit, etiam si renuerit, lex illi proinde non emendabitur, sed quando pedagium suum ab illo quesierit in capite ei reddetur. Si villanus de Mairono bestias suas extra illam
Abbreviated transcription (Latin):
tanꝰ aliquid furatꝰ fuerit alicui. & ante fidȩ ꝓ¬
mussã aut sacͣm̃tũ uiratiĩ e̾ recognouerit ac
reddiderit: furto ñ ĩputari p̃cipimꝰ. Si uͦ pꝰ
fide̾ ꝓmissa aut sacͤm̃tũ uiratũ scutariꝰ rẽ fa¬
ratã inuentꝰ habere fuerit. nͥ uicariꝰ defure
uillano i̾citiã fecerit. tertiũ inde muume
habebit. Cũ ad mandatũ uicarii ꝓaliqͦ sex fo¬
rs factoꝵ suoꝵ homꝰ de mairono ꝓ apto fors¬
facto qͥd ei p̃mandauerit. adhorã & locũ no¬
minatũ uenerit. si uicariũ ñ inuenerit. ac
se ideori aut familiȩ illiꝰ aut aliqͥb de ui¬
cnis suis p̃sentauerit: & iã se ibi diu stetisse
questus fuerit. ac postra abierit: despec¬
tũ ĩ em̃dabit. Siuero uicariũ iuenerit & de
iuditio contenderint: curiã baronũ adeant. EEdsi
ibi diffiiri ñ poterit: & ipsũ cdnm̃ uillanꝰ appellaue¬
rit : & deboc respectũ quesierit. uicariꝰ ei negare ñ

Expanded text:
tarius aliquid furatus merit alicui, et ante fidem ptarius aliquid furatus merit alicui, et ante fidem promissam aut sacramentum juratum rem recognoverit ac reddiderit, furto non imputari preeipimus. Si vero post fidem promissam aut sacramentum juratum, scutarius rem furatam inventus habere fuerit, nisi vicarius de fure villano justitiam fecerit, tertium inde minime habebit. Cum ad mandatum vicarii, pro aliquo sex forsfactorum suorum, homo de Mairono pro aperto forsfacto quod ei premandaverit ad horam et locum nominatum venerit, si vicarium non invenerit ae se uxori aut familie illius aut aliquibus de vicinis suis presentaverit et jam se ibi diu stetisse questus fuerit ae postea abierit, despectum non emendabit. Si vero viearium invenerit et de judicio contenderint, curiam baronum adeant. Quod si ibi diffiniri non poterit, et ipsum dominum villanus appellaverit, et de hoc respectum quesierit, vicarius ei negare non
Abbreviated transcription (Latin):
pedagiuĩ dabit᷑. De plus ualentib plus. de mͥnꝰ
minꝰ De qͥcqͥd attulerit deforis homo de mairo¬
no ad uictũ suũ siue de labore seu de ep̃tione
sua. siue panẽ siue uinũ seu carn̾e̾ seu fenũ
ł aliud aliquid huiꝰmodi. nͥ illud uendiderit
pecligiũ inde ñ cdabit. Siaut̃ illud uendidit
die qͦ uendidit pedagiũ dabit. Si pastores aut
ali aliqͥ fructꝰ de uirgultis uł racemos ad man¬
ducandũ de uineis occulte sup̃serint. nec adiu¬
nũ fatiendũ ad domos suas portauerint. aut
iarbas usq adui furati fuerint aut studiofu¬
randi de loco ad locã in uno cãpo transmu¬
tauerint. easq ille cuiꝰ erant inuenerit & ut
suas sup̃serit: latrocinio ñ deputabit᷑. Simi¬
lit̃ & deminutis reb sic̃ de caltello. de sagit¬
ti. de arcu. debultono. de balteo. de tricia
asmi. de talib & his similib minitas reb si fu¬
rate fuerint: furto ñ deputari p̃cipimꝰ. Si scu¬

Expanded text:
pedagium dabitur, de plus valentibus plus, de minus pedagium dabitur, de plus valentibus plus, de minus minus. De quicquid attulerit de foris homo de Mairono ad victum suum, sive de labore seu de emptione sua, sive panem, sive vinum, seu carnem, seu fenum, vel aliud aliquid hujusmodi, nisi illud vendident, pedagium inde non dabit. Si autem illud vendiderit, die quo vendiderit pedagium dabit. Si pastores aut alii aliqui fructus de virgultis vel racemos ad manducandum de vineis occulte sumpserint, nec ad vinum fatiendum ad domos suas portaverint, aut jarbas usque ad tres furati fuerint aut, studio furandi, de loco ad locum in uno campo trausmutaverint, easque ille cujus erant invenerit et ut suas sumpserit, latrocinio non deputabitur. Similiter et de minutis rebus sicut de cultello, de sagitta, de arcu, de bulzono, de balteo, de tricia asini. De talibus et his similibus minutis rebus si furate fuerint, furto non deputari precipimus. Si scu
Abbreviated transcription (Latin):
sepoterit purgare qđ scient̾ eas ibi ñ cͦtodient
nichil inde emĩdabit. Sito arcenses uł losdimen¬
ses uł aliqͥ de icuus castris p̃dã hominũ dema¬
irono smne illoꝵ forfacto ab duxerint: ac p̃di
suã redimere coacti fuerint. pedagiũ indeñ
clabunt: Si aute ꝓalicuiꝰ frosfacto decͦ pur¬
gare se ñ possit p̃da sua sibi ablata fuerit ilã¬
q postea aut emerit aut redemerit: pedigi¬
ũ inde dabit. Pedagiũ ñ dabit homo deboc qͦd pi¬
tabit collo suo nisi depluma de cera. de uneto.
de rusca. de ꝑegrinis & magni p̃cu ⁊eb deplu¬
ma uriũ denariũ. De tabula aut cruello cere.u¬
nũ obolũ. De rusca unũ obolũ. De uncto plus
ualente ui d: unũ obolũ. Debacono cũ ins¬
nuꝰ plurib mercib onerauerint: pedagiuĩ de
uno asino dabt̾. excepto si fuerint merces ꝑ egri¬
ne ł magni p̃cu. De aliis reb scłm suũ ualere

Expanded text:
se poterit purgare quod scienter eas ibi non custodierit, se poterit purgare quod scienter eas ibi non custodierit, nichil inde emendabit. Si Toarcenses vel Losdumenses vel aliqui de vicinis castris predam hominum de Mairono sine illorum forfacto abduxerint ac predam suam redimere coacti fuerint, pedagium inde non dabunt. Si autem pro alicujus forsfacto de quo purgare se non possit, preda sua sibi ablata fuerit, illamque postea aut emerit aut redemerit, pedagium inde dabit. Pedagium non dabit homo de hoc quod portabit collo suo, nisi de pluma, de cera, de uncto, de rusca, de peregrinis et magni precii rebus: de pluma, unum denarium; de tabula aut cruello cere, unum obolum; de rusca, unum obolum; de uncto plus valente sex denarios, unum obolum; de bacono cum unnum pluribus mercibus oneraverint, pedagium de uno asino dabunt, excepto si fuerint merces peregrine vel magni precii. De aliis rebus secundum suum valere
Abbreviated transcription (Latin):
uł ulla. inqͦ. & deqͣ & al quod. uł ad quã peda¬
giũ asportatũ fint. ad que appellatͦ respondeat
nominanda erunt. Si uͦ delepore : ñ nͥ ꝑ ueras
aut ueri similes ꝓbationes homin̾e̾ appellare
potuerit. Si aut alicuiꝰ canis sine illiꝰ incitato¬
ne lepore ceperit. si integrũ aut meliores par¬
tes cam abstulerit: & ad curiã portauerit qͥetoͦ
inde erit. Bosculũ de lanthono mͦ ut mos ẽ
ad omem suũ capient usũ. exceptis ceppis sas¬
tũ de lanthono homines de mauono pecorib
suis exceptis orub s̃ & capris. a festo sci mu¬
chaeł usq ad festũ sc̃i albmi transitus. idẽ us¬
q qͦ bosculꝰ ille fructificauerit ac fronduerit
habebunt. Afesto autẽ transitꝰ scĩ albini usqad
festũ scĩ michaeł abstinebr oñs bestiȩ uilla¬
noꝵ apasto bosculi. Toto anno si qualescũq beste
bosculũ illũ incurierint euadendo. & de hoc pasta

Expanded text:
vel villa in quo et de qua et ad quod vel ad quam pedavel villa in quo et de qua et ad quod vel ad quam pedagium asportatum fuit, ad que appellatus respondeat, nominanda erunt. Si vero de lepore, non nisi per veras aut verisimiles probationes, hominem appellare potuerit. Si autem alicujus canis sine illius incitatione leporem ceperit, si integrum aut meliores partes cani abstulerit et ad curiam portaverit, quietus inde erit. Boseulum de Lanthono monachi ut mos est ad omnem suum capient usum, exceptis ceppis. Pastum de Lanthono homines de Mairono peccoribus suis, exceptis ovibus suis et capris, a festo sancti Michaelis usque ad festum sancti Albini transitus, idem usquequo bosculus ille fructificaverit ac fronduerit habebunt. A festo autem transitus sancti Albini usque ad festum sancti Michaelis, abstinebunt omnes bestie villanorum a pasto bosculi. Toto anno, si qualescumque bestie bosculum illum incurrerint evadendo, et de hoc pastor
Abbreviated transcription (Latin):
mine dematrono adhanc constitutione nrani
& diusione̾. Cũ aliquot horu̾ sex forsfactoꝵ
in curte de mairono recens fuerit factuĩ: i¬
andabit uicarius de mosteriolo. qu̾e scierit
uł suspicatꝰ fuerit ex inde culpabile uillamĩ
ut adse ueniat iustitiã de p̾notato forsfacto
facturꝰ apud mosteriolũ uł ap̃ alique in cur¬
te de mairono que ei mandauerit locũ. Quod
si uenne contẽpserit despectũ uicario ꝓinde
em̃dabit. Si autẽ uenerit ac se ꝑsacram̃tũ de
obiecto forsfacto purgare uoluerit: uicari¬
us sine teste sacram̃tũ illiꝰ calũpmari poterit.
S quã diui uillanꝰ se purgare uolierit: iung ibs
uicariꝰ sacram̃tagiũ babebit. Et si muicario nonconsi¬
so rectituduns suȩ lex remanserit: nec tune oñi
erit: nullũ aliũ detota curte de toto forsfacto sie
teste appellare potuerit. Siautẽ de peclagio u¬
carii appellatio fuerit. tepꝰ & merces & castelbi.

Expanded text:
minem de Mairono ad hanc constitutionem nostram minem de Mairono ad hanc constitutionem nostram et divisionem. Cum aliquot horum sex forsfactorum in curte de Mairono recens fuerit factum, mandabit vicarius de Mosteriolo quem scierit vel suspicatus fuerit exinde culpabilem villanum, ut ad se veniat justitiam de prenotato forsfacto facturus apud Mosteriolum vel apud aliquem in curte de Mairono quem ei mandaverit locum. Quod si venire contempserit, despectum vicario proinde emendabit. Si autem venerit ac se per sacramentum de objecto forsfacto purgare voluerit, vicarius sine teste sacramentum illius calumpniari poterit. Sed quamdiu villanus se purgare voluerit, nunquam ab eo vicarius sacramentagium habebit. Et si in vicario non confiso rectitudinis sue lex remanserit, nec tunc omninerit, nullum allium de tota curte de toto forsfacto sine teste appellare potuerit. Si autem de pedagio vicarii appellatio fuerit, tempus et merces et castellum,
Abbreviated transcription (Latin):
.NI. Ia uicinantẽ mundi terminũ gebrescentib inditus
signoꝵ fidełsimo xp̃ĩ ore ꝓmissoꝵ colligentes. nos
qͦq negligent̾ hic usq ao neqͥt̾ uixisse callentes
manipulos siue in bono siue in malo portandos
uł sustinendos necessario cunctis sit ꝑuemen¬
dũ : quanto breuius ac incertius huiꝰ uitȩ spa¬
ciũ habemꝰ. tanto citus ac ncertius aliquid
oꝑari debemꝰ. quo post fragilitate & miseriã p̃¬
sentis uitȩ et̾nitati acbeatitudini meream᷑ asci¬
ri futuȩ. Qua ꝓpt̾ ego ramaldꝰ sci mar¬
tini tuonensis desaurarius. & berlauis nepos
scõ albino & eiꝰ mͦ om̃s malarũ im missiones con¬
suetudinũ. ortarũ ꝑ ĩꝓbitatẽ uicarioꝵ nrõꝵ in
curte de mairono. partĩ scientib nob̾. partĩ nes¬
cientib : constringentes nos ad antiquã sex fors¬
factoꝵ c̃suetudinẽ que st̃. raptũ. & incendiũ
sanguis. ac furtũ. lepus & pedagiũ. ita ut de
rsfacto. uicarus de mosteriolo distringat ho¬

Expanded text:
no. Jam vicinantem mundi terminum crebrescentibus inditiis signorum fidelissimo Christi ore promissorum colligentes, nos quoque negligenter hucusque ac nequiter vixisse callentes,manipulos, sive in bono sive in malo, portandos vel sustinendos necessario cunctis sit perveniendum; quanto brevius ac incertius hujus vite spacium habemus, tanto citius ac cerbus aliquid operari debemus quo post fragilitatem et miseriam presentis vite, eternitati ac beatudini mereamur asciri future. Quapropter ego, Rainaldus, Sancti Martini Turonensis thesaurarius, et Berlaius, nepos nachis omnes malarum immissiones consuetudinum ortarum per improbitatem vicariorum nostrorum in curte de Mairono, partim scientibus nobis, partim nescientibus, constringentes nos ad antiquam sex forsfactorum consuetudinem, que sunt raptum et incendium, sanguis ac furtum, lepus et pedagium, ita ut de rsfacto, vicarius de Mosteriolo distringat ho
Abbreviated transcription (Latin):
Iannarꝰ malspetit enut quãda areã d¬
mus ꝑmanũ aldiuni fili sulpicui: ꝗd uob
hominib dedit ad censũ soluendũ. xuiii
de Garmo de doato qͥ postea mͦ fact¬
e in monastĩo sci albini. Itẽ de radulfi
ia ualdreo emit quanda camera iuxta
su. soluendos. Sed tale̾ conuenientiã ha¬
buit cũ istis hominib: ut ꝗ diui ei pla¬
cuerit & censũ accipe uoluerit: habe¬
ant lib̾e & quiete. Quodie uͦ uolueri
ibi facere domũ uł alt̾ aliqͥs cui uł dona¬
uerit uł uendiderit: exeant inde sine
ulla contradictione. hoc aute emit hami
sic auctoritabilit̾ & legrame ut qͥe q in
de facere uoluerit. uł cui cũq donare ei
placuerit: sine contradictione ullius ho¬
minis sic̃ de suo facere possit. uidente
& audiente aldumo qͥ nũmos baimaro
ꝓsoluit drogoni demarent uice illiꝰ &
q simul cũ eođ haiaro buragiũ indi
bibit. hisđ aldumꝰ deb& ciđ haimaioui¬

Expanded text:
aimarus Malspetit emit quandam aream domus per manum Alduini, filii Sulpicii, quam duobus hominibus dedit ad censum solvendum septem de Warino de Doato, qui postea monac in monasterio Sancti Albini. Item de Radulfo Javaldreo emit quandam cameram juxta ios de censu solvendos. Sed talem convenientiam habuit cum istis hominibns, ut quamdiu ei placuerit et censum accipere voluerit, habeant libere et quiete, quo die vero voluerit ibi facere domum, vel alter aliquis, cui vel donaverit, vel vendiderit, exeant inde sine ulla contradictione. Hoc autem emit Haimarus sic auctorizabiliter et legitime, ut quicquid inde facere voluerit vel cuicunque donare ei placuerit, sine contradictione ullius hominis sicut de suo facere possit, vidente et audiente Alduino, qui nummos Haimaro persolvit Drogoni de Marent vice illius et cui simul cum eodem Haimaro buiragium inde bibit. Hisdem Alduinus debet eidem Haimaro
Abbreviated transcription (Latin):
scõꝵ patrũ regulas inuasisse debitã possessionẽ
nram. quam qm̃ ipse comes dnõ dõ semel ded̾at.
iius ꝓpͥum reuocare non possoe. nec cuiquam
nͥ nr̃õ doncre uel uendere monasterio.

Expanded text:
sanctorum patrum regulas invasisse debitam possessionem sanctorum patrum regulas invasisse debitam possessionem nostram, quam, quoniam ipse comes domino Deo semel dederat, in jus proprium revocare non posset nec cuiquam, nisi nostro, donare vel vendere monasterio.
Abbreviated transcription (Latin):
ex partib nr̃is ad calumpniandũ missi fue¬
rant. Quoꝵ ratiociniis cum resisteret abbas
lamb̃tꝰ. tamquã hesitans confirmare. se. ante
legationem eoꝵ de silua illa inuestitum: cõpes¬
cuit eũ coram omĩ multitudine comes fulcho.
ꝑhibens &x ipse testimoniũ testib nr̃is. quãuis
aduersariꝰ nr̃ ⁊ testis eoꝵ in coeteris. Tũ demũ
ꝓtulimus cartham nr̃am. quae penes nos erat
uetustissima ueterum.: Ac magnȩ fulta anti¬
quitatis auctoritate. Cuiꝰ exemplũ infroc¬
scribendum udicauimꝰ: eo quod intã generir¬
li iudicio sit recitata. ⁊ abuniuersis collaudata.
A nullo autẽ dampnata uel infirmata. Quib
om̃ĩb diligent̃ acstudiose consideratis. deder̃
iudicis ex dictis utriusq partis definitã senten¬
tiam. quam cõmui eorum consensu ꝓtulit
inmedio domnꝰ Gaufridꝰ ep̃s dicens. abbatem
illum ⁊ monacͥos eius nimis ꝑuerse. & contra

Expanded text:
ex partibus nostris ad calumpniandum misi fueex partibus nostris ad calumpniandum misi fuerant. Quorum ratiociniis cum resisteret abbas Lambertus, tamquam hesitans confirmare se ante legationem eorum de silva illa investitum, compescuit eum coram omni multitudine comes Fulcho, perhibens et ipse testimonium testibus nostris, quamvis adversarius noster et testis eorum in coeteris. Tum demum protulimus cartham nostram, quae penes nos erat vetustissima veterum ac magne fulta antiquitatis auctoritate. Cujus exemplum infrascribendum judicavimus, eo quod in tam generali judicio sit recitata et ab universis collaudata, a nullo autem dampnata vel infirmata. Quibus omnibus diligenter ac studiose consideratis, dederunt judices ex dictis utriusque partis definitam sententiam, quam communi eorum consensu protulit in medio domnus Gaufridus episcopus, dicens abbatem illum et monachos ejus nimis perverse et contra
Abbreviated transcription (Latin):
Decanonicis scĩ mauritii andecauensis: Gobertꝰ
decanus. Hucb̃tus cantor. Guarneriꝰ archidia¬
conus. Guillelmus archidiacõnꝰ. Ealii plures.
De canonicis scĩ uiliani cenomannensis. Gaufridꝰ
decanus. fulchiadꝰ cantor. Paganus archidia conꝰ.
& quidam alii. De canonicis scĩ uiliani de
curia: Rotb̃tus cantor. Notbtus de balaone.
Alexander medicus. In quorum omĩum p̃sentiã
postquam dicere iussi sumus: exposuimus ni
pͥmis monachosillos usurpasse sibi temerariȩ
is antiqum monasterii nri supͣ calũpniam
ndc̃m. Diximus etiam uelle nos pͥmo de hac
re fien uiditium: cum suꝑ essent nobis & alia
multa quae nr̃is inoportunitatib diceremus.
Adhaec aduersarii nr̃i longas quidem de consula¬
rib donis hystorias. s nichil adrem ꝑtinentes
responder̃. Cũq postularem̃ a uidicib ꝓferre
si quos habenius testes calũpniȩ nrẽ: psentaue
se daro. Malericus monachi qui sic̃ dic̾tum ẽ

Expanded text:
De canonicis Sancti Mauritii Andecavensis: Gosbertus De canonicis Sancti Mauritii Andecavensis: Gosbertus decanus, Hucbertus cantor, Guarnerius archidiaconus, Guillelmus arcbidiaconus et alii plures. De canonicis Sancti Juliani Cenomannensis: Gaufridus decanus, Fulchradus cantor, Paganus archidiaconus et quidam alii. De canonicis Sancti Juliani de Curia: Rotbertus cantor, Rotbertus de Balaone, Alexander medicus. In quorum omnium presentia, postquam dicere jussi sumus, exposuimus in primis monachos illos usurpasse sibi temerarie jus antiquum monasterii nostri supra calumpniam nostram. Diximus etiam velle nos primo de hac re fieri juditium, cum superessent nobis et alia multa quae nostris inoportunitatibus diceremus. Ad haec adversarii nostri longas quidem de consularibus donis hystorias, sed nichil ad rem pertinentes responderunt. Cumque postularemur a judicibus proferre si quos haberemus testes calumpnie nostre, presentaverunt se Dado et Alericus monachi qui, sicut dictum est,