comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est qͥd deus docuit Illi eñ depui gebant uerbis ⁊ ymagiabans instici
auq̃ incõspectu uro erat /nec putib exemplis cõfirmare potañt que as
serebant responderi em̃ posset ab auddientib nõ posse ita bni sicut illi
sua disputaroe p̃stberet ad eo ut nulli adhuc exoterut qui id gems
b̾ite sequeñt᷑ Nos aut nõ uerbis m ͦ s ecia exemplis exbero petitis
bera esse que a nob dicũt᷑ oscendumꝰ  Seusit gͥ carneades / que sit ua¬
cura institie ñ quoᵈ paꝵ alce ꝓspexerit scultitia nõ eẽ qua ꝙͣ intellig̾e¬

Expanded text:
est, quos deus docuit. illi enim depingebant uerbis et imaginabantur iustitiam est, quos deus docuit. illi enim depingebant uerbis et imaginabantur iustitiam quae in conspectu non erat, nec praesentibus exemplis confirmaferebant. Responderi enim posset ab audientibus, non posse ita vivi, sicut illi sua disputatione praescriberent; adeo ut nulli adhuc extiterint, qui id genus vitae sequerentur. Nos autem non verbis modo, sed etiam exemplis ex vero petitis, vera esse quae a nobis dicuntur ostendimus. Sensit igitur Carneades, quae sit natura justitiae, nisi quod pa
Abbreviated transcription (Latin):
rine ouentaut sacras apes apparant ⁊ equsieas epafars quasi alfias
c fibatues offeriut quitqut̃o aspectułaꝵ quicqued opeaut odore
paosim ⁊ het grata ee dis sius no exaliqua diitatis racone ꝓͣ¬
nefimit ẜ ex suis cipiditatib indicant nec incelligũt t̾renis opib
dm nõ indige ⁊ ⁊ ichil enĩ sapiunt ñ t̾ram bona ꝙ ⁊ mala solius erꝓ¬
oris sensi ac Soluptatẽ ꝑpend̾unt huiꝰ arbĩco ut religion pouderat
sic cocis dite sacta disponunt Et qm̃ se semel aceli cotẽplacoe. auer¬
terunt sensimiq illũ celestẽ / coiꝑi mancipauerũt libidinib frena ꝑ¬
cũ auiruꝰ mistio no corpus msterio aĩ uti debeat Idem maxinũ bo¬
nũ mdicant oyes quas si bonis artis assequi no possin malisal¬
peͣqurtu fraudatͣ r apit sposiant᷑ iusidiaut abiuraut̃ NAichil
demq mõderati aut ꝑensi ħablent dum modo auro chiemitent seugenios ꝑc̃¬
no besisus susgeant auidissinio seueri opes ingerlut scipati ẜ culla¬

Expanded text:
in etiam sacras dapes apparant et exquisitas epulas quasi aliquid inde libaturis offerunt. quidquid aspectu rarum, quidquid opere aut odore pretiosum est, haec grata esse diis suis non ex aliqua diuinitatis rationeed ex suis cupiditatibus iudicant nec intellegunt terrenis opibus deum non indigere. nihil enim sapiunt nisi terram bonaque et mala solius corporis sensu ac uoluptate perpendunt. huius arbitrio ut religionem ponderant, sic totius uitae suae acta disponunt. et quoniam se semel a caeli contemplatione auerterunt sensumque illum caelestem corpori mancipauerunt, libidinibus frena corporis, non corpus ministerio animi uti debeat. idem maximum bonum iudicant opes: quas si bonis artibus adsequi non possunt, malis adsecuntur. fraudant rapiunt spoliant insidiantur abiurant, nihildenique moderati aut pensi habent, dummodo auro coruscent, argento, gemmis, vestibus fulgeant, avidissimo ventrio pes ingerant, stipati familia
Abbreviated transcription (Latin):
no entibus namget aut malis quoq partat᷑ ut una insta ⁊ ĩnocos
in cquo sacum aut in cabulã nausragi/ Nõ inuictus cõficet᷑ moĩct᷑
pocius ꝙͣ occid̾et /nrec ideo tñ insacia / quod eit sugula̾e hoĩe bo¬
nũ sculacie nom accipiet qrud dnũ melius/ Quid ctarius esse
homi debet quã in nocẽcia Que utiq tanco ꝑfectior sit ucc̃e est
quõto illam ꝑduxeris adext᷑ntũ mori q malileris ne qui de nͥ¬
notẽais racone minuat᷑/ Sculatia et inquit aliene quiute᷑ bt¬
pcere tũ ꝑuae sue ñ eciam ꝓauilticia ꝑͥire itũltum indicabit¬
aluid ergo fanuliares illi phiytago rer laudant᷑ a nobis quoꝵ all̾ se gnã¬
no uadem mortis ꝑ alc̃o dedit alt̾ ad p̾scitutũ cempus cũ iam sponsor es
duceret᷑ pntiam sui fecit/ dum q int̾uentu suo liberauit qͣꝵ uirtus in
tanta głia ñ habe̾tur /cũ alt̾ ꝑ amito alt̾ eciã ꝑ ide mori uoluit si
stulti putarent᷑: demq ob hanc ip̃am uirtucem tyrãmus huis gram

Expanded text:
ntibus nauiget, aut malis quoque parcatur, ut una iusta et innocens in equo saucium aut in tabula naufragum? non inuitus confiteor: morietur potius quam occidat. nec ideo tamen iustitia, quod est singulare hominis bonum, stultitiae nomen accipiet. quid enim melius, quid carius esse homini debet quam innocentia? quae utique tanto perfectior sit necesse est, quanto illam perduxeris ad extremum morique malueris, ne quid de innocentiae ratione minuatur. stultitia est inquit alienae animae ltum judicabiQuid ergo illi familiares Pythagoraei laudantur a vobis, quorum alter se tyranno vadem mortis pro altero dedit, alter ad praestitutum tempus, cum jam sponsor ejus duceretur, praesentiam sui fecit, eumque interventu suo liberavit? quorum virtus in tanta gloria non haberetur, quod alter pro amico, alter etiam pro fide mori voluit, si stulti putarentur. Denique ob hanc ipsam virtutem tyrannus his gratiam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbet uł gorroboret donec pressure berbeĩbus diffluentẽ corrigat᷑
discplmã: Est ⁊ alia cansa cur adũsum nos ꝑsecucõnes sic̃i sĩat ut
dei ppłs augeatr uec eit difficile monscͣre cũr aut quom lo fcitit
Primũ sugant᷑ adeoꝵ oultoribus plurum odio crudeuatia es cm̃
talia sac̃ficia no horreant deid̃e placet quibusdam birtus ac fie¬
es ip̃a N õ mulli suppitant̾ deoꝵ cultĩe no sine causa mal putai ia
tam mulcis homib nt emori iualuit quã cõ face̾ quod ami Racurut
euuiare dliquis oupit scĩe ꝙ nam sit illud bonũ quod ad linoure ͭ
udibus lmnana mami factis s deo uiuo qui sit in celo : Multi hoc uebu
cũt que qr bona sunt placeant neccẽ est/ Ptẽa ułtio secuta sicut ppͥ
arddit. ad credendũ behemẽt impeslit ⁊e hec quidem leuis causã est̃
quod ̃isirdi Seuionũ ipt accepta sicentia multoꝵ se corꝑib inmiguut

Expanded text:
probet uel conroboret, donec pressurae uerberibus diffluentem corrigat probet uel conroboret, donec pressurae uerberibus diffluentem corrigat disciplinam. est et alia causa cur aduersus nos persecutiones fieri sinat, ut dei populus augeatur: nec est difficprimum fugantur a deorum cultibus plurimi odio crudelitatis: qui enim talia sacrificia non horreant? deinde placet quibusdam uirtus ac fides ipsa. nonnulli suspicantur deorum cultum non sine causa malum putari a tam multis hominibus, ut emori malint quam id facere quod alii faciunt, ut uiuant. aliquis cupitapidibus humana manu factis, sed deo uiuo qui sit in caelo. multi hoc uerum cuntur: quae quia bona sunt, placeant necesse est. praeterea ultio consecuta, sicut semper accidit, ad credendum uehementer inpellit. ne haec quidem leuis causa est quod inmundi daemonum spiritus accepta licentia multorum se corporibus inmergunt,
Abbreviated transcription (Latin):
lictessores ac posteri sumꝰ idc̃co nĩ uoluit sub aliena dicione acq
imꝑio dege̾ ne reꝵ ꝓsperaꝵ felicitate corruptus in luxuriã labere
ac̃ dei p̃cẽpta cotempnẽt sicus illi maiores nr̃ĩ qui seꝑe t̾renis ac fra¬
gilibus hus bonis eneruati ab errauerunt adist plua legis uni¬
cula q iuperunt ꝑuidit gͦ quatenꝰ culcoribus sus prescaret q̃etem
si maudata ẜnassent et tam̃ eos emeñdaret si p̃ceptis nõ obcẽpassent
itaq ne taui corruꝑent᷑ ocio quã pr̃es eoꝵ licencia p̃mi eos uołuit
ab hus in quoꝵ manib colocauit ut labentes cõsirmet ⁊ corriptoat
dd fortitudine reparet ⁊ fides exꝑiatur ac temptet. Quoniꝰ euł pocest
illi tam adũsa̾us exurgit inuito qr mortalis est ⁊ unici pt dro aũt
quia repugniari nõ p̃t ip̃s adũsaĩos non suo extitat nõ qui conera
pm̃ dus pugnent s contͣ iulites eius ut deuotionẽ ac fidem suoꝵ uł

Expanded text:
successores ac posteri sumus, idcirco eum uoluit sub aliena dicione atque successores ac posteri sumus, idcirco eum uoluit sub aliena dicione atque imperio degere, ne rerum prosperarum felicitate corruptus in luxuriam laberetur ac dei praecepta contemneret sicut illi maiores nostri, qui saepe terrenis ac fragilibus his bonis eneruati aberrarunt a disciplina et legis uincla ruperunt. prouidit ergo quatenus cultoribus suis praestaret quietem, si mandata seruassent, et tamen eos emendaret, si praeceptis non obtemperassent. itaque ne tam corrumperentur otio quam patres eorum licentia, premi eos uoluit ab iis in quorum manibus eos conlocauit, ut et labentes confirmet et corruptos ad fortitudinem reparet et fidos experiatur ac temptet. quomodo enim potest illi tamen adipse aduersarios nomini suo excitat, non qui contra ipsum deum pugnent, sed contra milites eius, ut deuotionem ac fidem suorum uel
Abbreviated transcription (Latin):
cia illata iniurĩa moderate ferte quia uircute p̃dicus eso uecesseusõ
iustsa hoiem subiectũ esse in iusco ⁊ cõcuuelus affici abiusipiente sapitã
dinites fieri suat pios contͣ hu mules miseros m̃opes ẽe paciat᷑ siuuat
cũ sit̃ ꝓuidentia in quo ille mulca nõ plane imꝑicia stlari s sapient̾
ac pene dimnntus elocutus est : deus inquit hoĩes ꝑliberis habet¬
ses corruptes ⁊ inciosos luxuriose at delicate pacitur muere quia
nõ putat emendacõe sua dignos bonos aũt quos dilicit castigat
sepius ⁊ assiduis laborib adnsũ uirtutis exercet nec eos caducis
ac mortalibus uonis corrñpi ac depͣnari siuit unde neñ debet mi¬
rũ uideri si ꝑnr̃is seꝑe delictis castigam̃ adeo Immo uero cũ uexan᷑
ac deyminiur tñ mapie gr̃as agimꝰ induligentissimo pr̃i ꝙ corrupte¬
laui nr̃a nõ pacit᷑ longius ꝓcede̾ s plagis ac uerberibꝰ emendat¬
set ppło suo ⁊ opes ⁊ regna largiri sicut dederat añ indeis quoꝵ nos

Expanded text:
moderate ferre, quia virtute praeditus est: necesse est justum hominem subjectum esse injusto, et contumeliis affici ab insipiente sapientem, divites fieri sinat; pios contra, humiles, miseros, inopes esse patiatur: sumat cum sit Providentia! In quo ille multa non plane imperitia seculari, sed sapienter ac divinitus elocutus est". sed corruptos et uitiosos luxuriose ac delicate patitur uiuere, quia non putat emendatione sua dignos. bonos autem, quos diligit, castigat saepius et adsiduis laboribus ad usum uirtutis exercet nec eos caducis ac mortalibus bonis conrumpi ac deprauari sinit. unde nemini debet mirum uideri si pro nostris saepe delictis castigamur a deo. immo uero cum uexamur ac premimur, tum maxime gratias agimus indulgentissimo patri, quod corruptelam nostram non patitset populo suo et opes et regna largiri sicut dederat ante Iudaeis, quorum nos
Abbreviated transcription (Latin):
ut̃ firma eẽ nobilitas: que opes que pocentia cñ possit deus irges qͦ
ip̃os infeĩor es ecia infims face̾ Et ideo c̃õsulens nobis deus mt̃d̾iui¬
na p̃cepta illud p̃cipue posuit qui se excollit ħuiliabit᷑ qui se excoslit
hililiabit̃ ⁊ qui se huiliat exalcabit᷑ smꝰ p̃cepti salubritas docet qͥs
qͣm se apud qoĩes planũ fec̾i̾t hũilem ꝙ p̃bũit hic apud deũ p̃celles

Expanded text:
as, quae opes, quae potentia, cum possit Deus reges quoque ipsos inferiores etiam infimis facere? Et ideo consulens nobis Deus, inter divina praecepta illud praecipue posuit: Qui se extollit, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur. Cujus praecepti salubritas docet, quod qui se apud homines planum fecerit, humilemque praebuerit, hic apud Deum praecellens
Abbreviated transcription (Latin):
uit᷑ in carce̾m coiectus ẽ ut iã cunc apꝑe̾t᷑ quid cẽc̃ futuꝵ hus oĩbus
qui institia uer̃a defende̾ deoq singułari ẜuire cepisent alt̃s est

Expanded text:
uit, in carcerem coniectus est, ut iam tunc appareret quid esset futurum iis hominibus uit, in carcerem coniectus est, ut iam tunc appareret quid esset futurum iis hominibus qui iustiti
Abbreviated transcription (Latin):
qui insticia glĩari solebant hũs nciq uircutib gliabant᷑ que ut dixi
ꝓͥficisti a insacia possunt /⁊ abiꝑo fonte se cerui pietas n ͦ ⁊ equitas qiͣ
bene sunt eiubꝭ Hus em̃ duobus foncib cõstat tota insticia S cap᷑
enis ⁊ origo in illo p̾mo est in scdo̾ nis om̃is ac rac̃o ꝑiecas aũt ͥ ͭ
asues est qua dei deuocio sicut c̾sinegistus uerissimẽ diffinunt ut alio
dixnnꝰ / Ei gͦ pietas ẽ cognosc̃e dm̃ ouꝰ cocdutons hic suma est uc
cosas ignorat utq insticia qui religione Sei no cenet Qnoui ͥ enum
pt eam ipam nosse qui unde oriat᷑ ignorat  pdaco quadegiulaa die
bug des looncus est aquo ait cõsotucĩ esse niundũ ẜ nichil de religoe
Somauat eñ deũ ñ cognonerat. Quod si iusticie defensione uł ip̃e il
quiliset᷑ alius implere uoliusrec /in p̃mis deoro religiones eũte debure
quia cẽtrarie sunt pietati/ Quod quide socrates quia fac̾s cemꝑta¬

Expanded text:
itia gloriari solebant, iis utique uirtutibus gloriabantur quae, ut dixi, proficisci a iustitia possunt et ab ipso fonte secerni. pietas uero et aequitas quasi uenae sunt eius, his enim duobus fontibus constat tota iustitia: sed caput eius et origo in illo primo est, in secundo uis omnis ac ratio. pietas autem nihil aliut est quam dei notio, sicut Trismegistus uerissime definiuit, ut alioonis haec summa est ut colas, ignorat utique iustitiam qui religionem dei non tenet. quomodo enim potest eam ipsam nosse qui unde oriatur ignorat ? Plato quidem multa de uno deo locutus est, a quo ait constitutum esse mundum, sed nihil de religione: somniauerat enim deum, non cognouerat. quodsi iustitiae defensionem uel ipse uel quilibet alius implere uoluisset, in primis deorum religiones euertere debuit, quia contrariae sunt pietati. quod quidem Socrates quia facere tempta
Abbreviated transcription (Latin):
diues ũ qui uircutibus ꝓlemus est/ s eno demq endregnis lu qui bonus
iam ueq greci iusticia cenẽ podierut qua dispares mults gradio
qom̃es  habuerũt apanꝑib ad diuices as huilib ad pocences apriũ¬
acis demq usq ad reu sublinussimas pc̃ates ubi em̃ uõ sunc uui¬
asi pares equitas ñ est et excludit mequalitas ip̃a insticia auq us
omis in eo est ut pares faciat eos qui ad quiꝰ uice condicõnẽ parisor¬
ceueuetut duobus gͣ illis insocie foncibus inmuitatis ouus untꝰ¬

Expanded text:
diues nisi qui uirtutibus plenus est, nemo denique egregius nisi qui bonus mani neque Graeci iustitiam tenere potuerunt, quia dispares multis gradibus homines habuerunt, a pauperibus ad diuites, ab humilibus ad potentes, a priuatis denique usque ad regum sublimissimas potestates. ubi enim non sunt uniuersi pares, aequitas non est, et excludit inaequalitas ipsa iustitiam, cuius uis omnis in eo est, ut pares faciat eos qui ad huius uitae condicionem pari sorte uenerunt. Duobus igitur illis iustitiae fontibus immutatis omnis u
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m laccdabile est in hõie iusto si se cũ ext̾is cocquandi quã cico e¬
qualitate uocat Seus em qui hoĩes gn̾at ⁊ inspirat ois equos
id est pares cẽ uoluit eandem cõdicõne uiuendi om̃ib ꝑosuit om̃s
as sapĩam genuit omib in mortalicatẽ spopõdit Nemo a bñficus
onis celescibus segregat᷑ Nam sicut om̃bus unicũ suũ linu eqͣli

Expanded text:
sed se cum ceteris coaequandi, quam Cicero aequabilitatem uocat. deus enim, qui homines et generat et inspirat, omnes aequos id est pares esse uoluit, eandem condicionem uiuendi omnibus posuit, omnes ad sapientiam genuit, omnibus inmortalitatem spopondit: nemo a beneficiis eius caelestibus segregatur. nam sicut omnibus unicum su
Abbreviated transcription (Latin):
quãto istior Si eñ iusticia est parẽ se ecia uñorib face̾ ꝙͣqua so
ipo p̃cellat quod se inferioribus cocquauit tñ si nõ tm̃ quasi ꝑarem
Ieria qrͣ mior e se gesserit / utiq mulco alciore dignitatis gradu
ca sunt om̃ia ⁊ p̃feriit᷑ se alteris hdĩes ⁊ de dignitate contendit
quo nchil fedius nchil arroganciꝰ nichil a sapientis incõne semotrꝰ
rebus eñi celesaibus cõtrarĩa suunt ista uniu̾sa t̾rena Sicit enu
piencia est sic deo hũilis ⁊ abiectus est am fuit cõspicuus ⁊ subluius
int̾ra. Naui ut taceam ꝙ hec pñcia t̃re bona quib magnus houor

Expanded text:
est, quanto justior. Si enim justitia est, parem se etiam minoribus facere, quanquam hoc ipso praecellat, quod se inferioribus coaequavit; tamen si non tantum quasi parem, sed etiam quasi minorem se gesserit, utique multo altiorem dignitatis gradum, ca sunt omnia, et praeferunt se alteris homines et de dignitate contendunt, quo nihil foedius, nihil adrogantius, nihil a sapientiae ratione submotius: rebus enim caelestibus contraria sunt ista uniuersa terrena. sicut epientia est, sic deo humilis et abiectus est qui fuerit conspicuus et sublimis in terra. nam ut taceam quod haec praesentia
Abbreviated transcription (Latin):
una ꝓuĩcia sua nacio ꝑrudentia caret ceras oñis gͣete snte sõ¬
genciam necti necesse ẽ Eĩt u abortu sołis usq ad occasit ceps
umsi suscepta sic ⁊ oinis sexus omis etas ⁊ gens ⁊ resigio duie
ac ꝑro aniis deo sermat cadem sit ubiq paciẽtia iden cõtemoe
mortis incsligẽ debuerãt afiqiud mea re e ratons ꝙ nõ fup

Expanded text:
una provincia, una natio prudentia caret, caeteras omnes habere intelligentiam recti necesse est. Cum vero ab ortu solis usque ad occasum lex divina suscepta sit, et omnis sexus, omnis aetas et gens, et regio unis ac paribus animis Deo serviant, eadem sit ubique patientia, idem contemptus mortis; intelligere debuerant aliquid in ea re esse rationis, quod non
Abbreviated transcription (Latin):
le celare / nt fallati titulo posset irretire lectore/ uerũ esto institia qoc
ñ malicia fecĩs Quã tandem nob̃is acculisti uei̾tatem/ nͥ quod assercor
deoꝵ eos ipos ad ulcimũ ꝓd̃idisti Prosecutus eñ sũii dei laudes quẽ
regem que maximũ quẽ õpisicem rer quẽ fontẽ bonoꝵ que ꝑencem
om̃i quẽ factorẽ laitorẽ ꝙ iuẽtiũ cõfessus ademisti ioui cũo rete

Expanded text:
elare, ut fallaci titulo posset in retire lectorem. uerum esto, inscitia hoc, non malitia feceris: quam tandem nobis adtulisti ueritatem, nisi quod adsertor deorum eos ipsos ad ultimum prodidisti? prosecutus enim summi dei laudes, quem regem, quem maximum, quem opificem rerum, quem fontem bonorum, quem parentem omnium, quem factorem altore
Abbreviated transcription (Latin):
inceg̾tatẽ mentis no reuerentiam non timore / peractis itaq sa¬
c̾iõis manibus omem religionẽ intemplo ⁊ cũ templo sicut in¬
uenerant reliiquunt nchił ꝙ secũ exda neq afferũt/ neq re¬
ferunt Inde est ꝙ enismod religiones neq uonos fac̾e̾ possunt
ieꝙ firme atq inmucabiles ẽsse cradũcut᷑ icaq ab ħus hoĩes

Expanded text:
integritatem mentis, non reuerentiam, non timorem. peractis itaque • saintegritatem mentis, non reuerentiam, non timorem. peractis itaque • sacrificiis inanibus omnem religionem in templo et cum templo sicut inuenerant relincunt nihilque secum ex ea neque adferunt neque referunt. inde est quod eiusmodi religiones neque bonos facere possunt neque firmae atque inmutabiles esse. traducuntur itaq
Abbreviated transcription (Latin):
ñ scelẽ ẜ fide illa em̃ maloꝵ sunt hes bonoꝵ ⁊ necesse est uonĩ
in religione uersariũ malũ / Nam si sangñe si cormentis si ma¬
so religione defende uelis mã ñ defendetur illa s poluet᷑/ acq ui-¬
olabitur Nichil em̃ ẽ tami uolintariu quã religio inqua si aui¬
mꝰ sat̃ficantis auersus ẽ iam sublatariam nulla est recta igit
racio ẽiut religionẽ paciẽcia uł morte defendas / in quo fid̾es
cõẜuata ⁊ ip̃i deo grata ẽ ⁊ religiomi addit auctoi̾tatẽ / Nã sus
qn in hac trestri militia regi suo fidem ẜuat in aliquo egregio
faciuore si post ea iuxerit acceptior fit iͥ carior /si ꝑierit sumãm
denocionẽ maxiam fidem ꝙ desiderat . Quontͦ em̃ deus/ aut am-¬
abit cosentẽ si ip̃e ñ amet᷑ ab eo aut p̃stabit p̃canti quit qd̾ oraũt
c̃ ad p̃candum neq ex aĩo / neq obẜuantꝰ accedat/ Isti ałit cũ ad sac̾fi¬
candum uenuit nichil ntimũ / inchil ꝓp̃um dñs suis offerũt nõ

Expanded text:
lla enim malorum sunt, haec bonorum, et necesse est bonum in religione uersari, non malum. nam si sanguine, si tormentis, si malo religionem defendere uelis, iam non defendetur illa, sed polluetur atque uiolabitur. nihil est enim tam uoluntarium quam religio, in qua si animus sacrificantis auersus est, iam sublata, iam nulla est. recta igitur ratio est ut religionem patientia uel morte defendas; in quo fides conseruata et ipsi deo grata est et religioni addit auctoritatem. nam si is qui m hac terrestri militia regi suo fidem seruat in aliquo egregio facinore, si post uixerit, et acceptior fit et carior, si perierit, summdeuotionem maximam fidemque desiderat. quomodo enim deus aut amabit colentem, si ipse non ametur ab eo, aut praestabit precanti quidquid orauerit, cum ad precandum neque ex animo neque obseruanter accedat? isti autem cum ad sacrificandum ueniunt, nihil intimum, nihil proprium diis suis offerunt, non
Abbreviated transcription (Latin):
mt̃ra: Quod fieri nullo pacto ꝑt̾ s ne tñ quidem potuit cũp utaas
qr nõdimi naris dñs istis / quos impie collicis/ necesse est uiia sei
culat suisse ꝑt̃rau /eius salicet qui execrat᷑ maliciã exigit q boĩ¬
tntem anꝰ cemplum est ñ lapides / aut lucũ s hõ ipe qui figurã
dei grstat᷑ quod cẽpli uo auri ⁊ gemarũ donis corruptibilibus
s et̃is uiraicũ minũbꝰ ornat᷑ distite gͣ si quid uob reluque m̃ẽ¬
ris est hoĩes ideo malos ⁊ iniustos esse quia dii colunt᷑ ⁊ ideo.
mala om̃ia rebu s quauis cocadie ingrauest̾e / quia deus mũdilꝰ
effector et gubernacor derelictus est quia suscepte sunt concͣ ꝙͣ
fas est imp̃ie religiones ꝓostremo qr ne coli quide̾ ũł apautis
deuͣ sinitis s. nod si solus deus cole̾tur nõ eeñt dissensiones et
bella eñ scirent hoies umꝰ se dẽi filios esse ideo ꝙ diuine necessior¬
dinis sacro ⁊ iuuio labili inoilo copulatis nlle fieñt iusidie cũ

Expanded text:
ra; quod fieri nullo pacto potest: sed ne tum quidem potuit, cum putatis; quia nondum natis diis istis, quos impie colitis, necesse est unius Dei cultum fuisse per terram: ejus scilicet qui execratur malitiam, exigitque bonitatem; cujus templum est, non lapides, aut lutum, sed homo ipse, qui figuram Dei gestat. Quod templum non auri et gemmarum donis corruptibilibus, sed aeternis virtutum muneribus ornatur. Discite igitur si quid vobis reliquae mentis est homines ideo malos et injustos esse, quia dii coluntur; et ideo mala omnia rebus humanis quotidie ingravescere, quia Deus hujus mundi effector et gubernator derelictus est; quia susceptae sunt, contra quam fas est, impiae religiones; postremo, quia ne coli quidem, vel a paucis, Deum sinitis. Quod si solus Deus coleretur, non essent dissensiones et bella, cum scirent homines unius se Dei filios esse; ideoque divinae necessitudinis sacro et inviolabili vinculo copulatis, nullae fierent insidiae, cum
Abbreviated transcription (Latin):
at hec inquã ⁊ hus plura scelera utiq ab hus fuunt qui deos colũt
Quis mt hec tot ⁊ tanta iusticie locus est/ Et ego de multis pau¬
ca collegi ñ ut argnere s ut oscendere qui uolet sãe oñuã sengee
libros in manu sumat qui moꝵ incioꝵ q publicoꝵ ⁊ desc̾pcor uei̾s¬
sumꝰ ⁊ acaltor acerrimꝰ fuit. S ⁊ lucilius tenebrosam istã uicam
ctũsp̾ce ureuit᷑ ꝙ depiuxit hũs uersib / Nũt uͦ auane ad uoctem
ferco acq ꝑfesto cotus ite ꝑit̾ dies ppłs q pr̃es q iacta̾e bide foro ⁊

Expanded text:
at: haec, inquam, et his plura scelera utique ab iis fiunt qui deos colunt. at: haec, inquam, et his plura scelera utique ab iis fiunt qui deos colunt. quis inter haec tot et tanta iustitiae locus est? et ego de multis pauca collegi, non ut arguerem, sed ut ostenderem. qui uolet scire omnia, Senecae libros in manum sumat, qui morum uitiorumque publicorum et descriptor uerissimus et insectator acerrimus fuit. sed et Lucilius tenebrosam istam uitam circumscripte breuiterque depinxit his uersibus: nunc uero a mani ad noctem, festo atque profesto, totu
Abbreviated transcription (Latin):
nec a matre n ͨ a ac̃dote cõtineant qui adusus cmes suos prĩamq cẽ¬
iurent qui n ͨ culleũ metuant qui demq sãclegia cõmictent ⁊ deoꝵqͥs
colunt cempla deppoliant et ut que lenia sũt aͥq usitata dicamꝰ qui
heredicates capcent cestam̃ta subponant /iustos hẽdes icł aufferant᷑
uł excludant qui corpa sua libidimibꝰ ꝑst icuant quidẽq nni meniores
ꝙ naci sunt cñ fẽiuis ꝓaciẽtia cercent qui sc̃issima quoq corꝑis su ꝑ¬
t̾em contͣ fas om̃e polluant ac ꝑfanent qui uirilia sua ferro metãt
⁊ quod est scelãcius ut suit religionis autiscites qui ne uite quidem
sue partant s excĩguẽdas publice aias bendant / qui si iudices sedẽãt
aut ĩnũtos ꝑdant᷑ mercede corrupti aut nopios imꝑime dimietant
qui celit quoq ip̃i bñsious appecant cãꝙͣ illoꝵ maliciã t̾ra ñ capi¬

Expanded text:
nec: matre nec sacerdote contineant, qui aduersus ciues suos patriamque connec: matre nec sacerdote contineant, qui aduersus ciues suos patriamque coniurent, qui nec culleum metuant, qui denique sacrilegia committant et deorum quos colunt templa despolient, et, ut quae levia sunt atque usitata dicamus, qui hereditates captent, testamenta supponant, iustos heredes uel auferant uel excludant, qui corpora sua libidinibus prostituant, qui demque inmemores quid nati sint, cum feminis patientia certent, qui sanctissimam quoque corporis sui partem contra fas omne polluant ac profanent, qui uirilia sua ferro metant et, quod est sceleratius, ut sint religionis antistites, qui ne uitae quidem suae parcant, sed extinguendas publice animas suas uendant, qui si iudices sedeant, aut inmeritos perdant mercede corrupti aut noxios inpune dimittant, qui caelum quoque ipsum ueneficiis adpetant, tamquam illorum malitiam terra non capi
Abbreviated transcription (Latin):
gauerint in eos u ͦ totis carnficine sue uiribus ueluti sang̃nẽ siciaut
in cmibũt et desꝑacos uocant quia corꝑi suo mĩue ꝑeunt quasi ꝙ̃qũa
desꝑatͥus esse possit quã corquere ac dilauiare eum quẽ scias mnocen¬
cem adeo nec pudor ullus apud eos suꝑest aquib abest omiis h̃auitas
⁊ retorquent in hoĩes iustos comcia sibi cõgruẽcia imꝑios em̃ uocãt
sꝑĩ salicet imꝑii et ab hñano sang̾ne ab horrences cũ si ractus suos
cõsiderent ⁊ illoꝵ quos cãꝙͣ impĩos dampnant iam incellugant quã
mendaces suit ⁊ hr̃s om̃ibus que adu̾sus bonos aut dicũt aut faci¬
sideant᷑ armati maria p̃dent᷑/ uł si pallam grassari nõ licuit uene¬
na clam tẽpent qui uxores necent ut doces caꝵ lucrent᷑ aut marioss
ut adulteris nbant qui natos exse pnõs aut scrangulãt aut si u¬
niũ pn fut exponant qui libidines incestas / nec afilia nec asoro̾e

Expanded text:
gauerint, in eos uero totis carnificinae suae uiribus, ueluti sanguinem sitiant, gauerint, in eos uero totis carnificinae suae uiribus, ueluti sanguinem sitiant, incumbunt et desperatos uocant, quia corpori suo minime parcunt: quasi quicquam desperatius esse possit quam torquere ac dilaniare eum quem scias esse innocentem. adeo nec pudor ullus aput eos superest a quibus abest omnis humanitas et retorquent in homines iustos conuicia sibi congruentia. inpios enim uocant, ipsi scilicet pii et ab humano sanguine abherent et illorum quos tamquam inpios damnant, iam intellegant quam mendaces sint et iis omnibus quae aduersus bonos aut dicunt aut facisideant armati, maria praedentur, uel si palam grassari non licuit, uenena clam temperent, qui uxores necent, ut dotes earum lucrentur, aut maritos, ut adulteris nubant, qui natos ex se pueros aut strangulent aut, si nimium pii fuerint, exponant, qui libidines incestas nec a filia nec sorore
Abbreviated transcription (Latin):
publicis cõngñ bene uinendo fatiant sur nõ oñis suit eque malira¬
paces imꝑudici adulceri periuri cupidi seaudulenti Qimi pocius
anferans Quib cora male uiñe pudet qui peccãtiũ fronte ⁊ siũ
uerbis quia tacent tñ ip̃o uite gn̾e dissimili feruuit ⁊ uerberãt Casti¬
gare emi uidet᷑ quioĩq dippentĩt Nec est magnope nurandũ si ad¬
uersus hoiẽs ista fuut cũ adu̾sus ip̃m deũ pp̃ cand̃e tãm insurrex
erit eciã ꝓpłs in ppe cõscicntus nec di nescuis Sequit᷑ q nistos cadẽ
necessitas que ip̃m iusticie molauit auctore Sexant g ⁊ exquisitis
penaꝵ genib excruciant paꝵq habent int̾ficẽ quos oderũt ñ et̃ia
crudelitas corporib illudat Si qui aũt doloris uł mortis metu uł
suapte ꝑfidia celeste̾ sacͣm̃tũ deserueruit radsimesta sacrificia cõͣ¬
seuseruit eos laadant ⁊ honoribus mactant ut eoꝵ exemplo cecos
illiciant Qm aut̃ magni escimauu̾nt fidem cultores q se dei ñ ab̃ne

Expanded text:
 bene uiuendo faciant? cur non omnes sint aeque mali rapaces inpudici adulteri periuri cupidi fraudulenti? quin potius auferantur quibus coram male uiuere pudet, qui peccantium frontem etsi non uerbis, quia tacent, tamen ipso uitae genere dissimili feriunt et uerberant. castigare enim uidetur quicumque dissentit. nec est magnopere mirandum, si aduersus hoetiam populus in spe constitutus nec dei nescius, sequiturque iustos eadem necessitas quae ipsum iustitiae uiolauit auctorem. uexant ergo et exquisitis poenarum generibus excruciant parumque habent interficere quos oderunt, nisi etiam crudelitas corporibus inludat. si qui autem doloris uel mortis metu uel suapte perfidia caeleste sacramentum deseruerint senserint, eos laudant, et honoribus mactant, ut eorum exemplo caeteros illiciant. Qui autem magni aestimaverint fidem, cultoresque se Dei
Abbreviated transcription (Latin):
eom uenerunt ne securiũ grdioꝵq terrore subiuxi quasi nuẽ do¬
nnoꝵ ꝓtntis ac panẽtibus imꝑarent/ Inhac cõdicõne huanam
mta ⁊ ꝓ isłs cõsanũt qui de bellãto ac fugato ꝑence ñ regnũ s mm¬
nam toranucdem ui ⁊ ¶oi bus armatis occrpauit ⁊ aureũ illud ius¬
uaq sesta sustusit᷑ coeg̃it ꝙͣ hoĩes malos ⁊ impios fieritał ex ħoc nb¬
cos coucit ateo ad e ad orandũ ꝙͦ cerror insolencissiẽ ptatis ex¬
pesat᷑ qius em nõ medueret eũ quẽ arma ciugebãt que ferri
Madioꝵ fugor insuetus cittũdabat ant cui parce̾t alieno qui ne pa¬
⁊gĩs qudoem pepcerat oue sero metueret᷑ qui eytaña robustam

Expanded text:
ces invenerunt, ut securium gladiorumque terrore subnixi, quasi jure dominorum perculsis ac paventibus imperarent. In hac conditione humanam vitam rex ille constituit, qui, debellato ac fugato parente, non regnum, sed impiam tyrannidem vi et hominibus armatis occupavit; et aureum illud justumque saeculum sustulit, coegitque homines malos et impios fieri, vel ex hoc ror insolentissimae potestatis expresserat. quis enim non metueret eum quem arma cingebant, quem ferri et gladiorum fulgor insuetus circumdabat? aut cui parceret alieno qui ne patri quidem suo pepercerat? quem uero metueret qui Titanum robustam
Abbreviated transcription (Latin):
at eũ facilliũ iuscitĩa radices no hencem labefacta̾e / ut diceret
anit cantũ ecia Itie / adimꝑlendam defensione sume uircutis huirrent
ciꝰ origo in religione raco in equitate est Si hii qui p̃ma illam ꝑce
nestieruut / nec scd̾am quidem cenere pocuerũ¬

Expanded text:
at enim facillimum justitiam radices non habentem labefactare, quia tum at enim facillimum justitiam radices non habentem labefactare, quia tum animi, tantum etiam scientiae ad inplendam defensionem summae uirtutis habuissent, cuius origo in religione, ratio in aequitate est! sed ii qui primam illam partem nescierunt, ne secundam quidem tenere potueru
Abbreviated transcription (Latin):
nepounꝰ dere dificillima ostendignõ posre id explicce / nec carne eadem
si ip̃m orciis renuetat Is cũ legatꝰ ad ache mensib / diuam missus ẽẽt
dispucauit de iusticia copiose/ audiente galba ⁊ catone censorib max¬
mus tñc oracorib s idem dippucacõnẽ suam post t̾die contraria dis¬
pucaconẽ subu̾tit ⁊ iusticiam quã p̃die laudauãt sustulit no quidẽ
oracorio exercitui genere in utramq ꝑtem disserendi quod ille fac̾e sole¬
uat ut alios quiabet asserentes possẽt refucãe/ Eam dipputacõne qͣ
insacia subũcitur apud cicone̾ lucius furius recordat᷑ Credo qũi dere¬
publica disserebat nt deffensionẽ laudacione q eius iuduce̾t sine i
putabat regi nõ ꝑosserẽ pubłitã carueades aũt / ut aristotilem re¬
pesteret ac placone /usticie pac̾nos p̃ma illa dispucacone collegit
ca omia / que ꝓ iusticia dicebant᷑ ut posset illa sicut fecit en̾t̾e Er-¬

Expanded text:
adem ipsum Orcus remittat. Is, cum legatus ab Atheniensibus Romam missus esset, disputavit de justitia copiose, audiente Galba, et Catone censorio, maximis tunc oratoribus. Sed idem disputationem suam postridie contraria disputatione subvertit; et justitiam, quam pridie laudaverat, sustulit, non quidem d quasi oratorio exercitii genere in utramque partem disserendi. Quod ille facere solebat, ut alios quidlibet afferentes posset refutare. Eam disputationem, qua justitia evertitur, apud Ciceronem L. Furius recordatur: credo, quoniam de republica disserebat, ut defensionem laudationemque ejus induceret, sine qua putabat regi non posse rempublicam. Carneades autem, ut Aristotelem refelleret ac Platonem justitiae patronos, prima illa disputatione collegit ea omnia, quae pro justitia dicebantur, ut posset illa, sicut fecit, evertere. Er
Abbreviated transcription (Latin):
inchil possit / nnchilꝙ habeat insere quod ad cuscodiam sui ualeat / S
uidelicet᷑ qui sacͣm̃tũ hoĩs ignorant ideoq ad hãt uita tẽꝑalem re¬
ferut onña quata sit uis nistitie sc̃ie nõ possinit Nam ⁊ cĩ de uir¬
nc̃e dicputant ipͣms incessigant erũpnus at miserus ẽẽ pleuissimã
cam expecendam ec auit sũa eausa / Guis em p̃mia que sunt et̾na
et in mortalio nullo mͦ uident Sic reb oĩbus ad hanc pũcẽ sc
tam relatis uututẽ płane ad sculaciã redigunt Si quide tantos
hurꝰ sice labores frustra ⁊ mauit̾ suscipit S hec alio loco płemꝰ in¬
terim de isticia ut cepmuꝰ ciuꝰ canta ius est ut ãĩ oculos incelum
fec̾it integer uite steseris̃q purus no eget mauri iacułis nͨ arcũ i¬
nec ueneuãtis grouida sagitis fasce pharetra sine ꝑfirtes iter esmo 

Expanded text:
nihil possit, nihilque habeat in sese, quod ad custodiam sui valeat? Sed nihil possit, nihilque habeat in sese, quod ad custodiam sui valeat? Sed videlicet qui sacramentum hominis ignorant, ideoque ad hanc vitam temporalem referunt omnia, quanta sit vis justitiae, scire non possunt. Nam et cum de virtute disputant, quamvis intelligantamen expetendam esse aiunt sua causa: eius enim praemia, quae sunt aeterna et inmortalia, nullo modo uident. sic rebus omnibus ad hanc praesentem uitam relatis uirtutem plane ad stultitiam redigunt, siquidem tantos huius uitae labores frustra et inaniter suscipit sed haec alio loco plenius, interim de iustitia, ut coepimus: cuius tanta uis est, ut cum oculos in caelum fecerit: integer uitae scelerisque purus non eget Mauris iaculis nec arcu nec uenenatis grauida sagittis, Fusce, pharetr
Abbreviated transcription (Latin):
sedus aliquod habe cũ sculcitia possit / instus inquit᷑ si aut equum san¬
ao aut tabulam naufrago nõ ademerit ut iꝑe aiam suã liberet sculo
est Dmũ om̃i nego ulło mͦ fieri posse / ut hõi qui quid̾em uere instus
sit enismodi casus euemat quia iustus neq cuiqua nato ĩmucus est
neq quitꝙͣ om̃o appetit aliem̃t eur ẽui nauiget aut quid petat exa¬
siena t̾ra ou suffiat sua sur aũt belligerẽt ac se aliems suroribus
misteat / in omꝰ dĩo pax cũĩ hoĩbus ꝑꝑetua uerset᷑ salitet pegris
mercibus / aut huano sangiue delẽctabit᷑ qui nec lucrũ saiat appet̾e
au sufficit nictus ⁊ ũ m ͦ ip̃e cedem fac̾e̾ sed int̾esse facientib ac specca¬
re dulcat nefas S omicto ista qm̃ fieri p̃t / ut cł in uitus adhec sub
eunda cogatur / adco ne gͦ inusticia ofuri uł pocius o carueades / anꝰ
ẽilla om̃us oracio tã inauẽtã suꝑbacua tãq cõtemptã deo pucas / ut

Expanded text:
umne justitia foedus aliquod habere cum stultitia possit. Justus, inquit, si aut equum saucio, aut tabulam naufrago non ademerit, ut ipse animam suam liberet, stultus est. Primum omnium, nego ullo modo fieri posse, ut homini, qui quidem vere justus sit, ejusmodi casus eveniat; quia justus neque cuiquam nato inimicus est, neque quidquam omnino appetit alienum. Cur enim naviget, aut quid petat ex aliena terra, cui sufficit sua? Cur autem belligeret, ac se alienis furoribus misceat, in cujus animo pax cum hominibus perpetua versetur? Scilicet peregrinis mercibus, aut humano sanguine delectabitur, qui nec lucrum sciat appetere, cui sufficit victus; et non modo ipse caedem facere, sed interesse facientibus, ac spectareius, o Carneade, cujus est illa omnis oratio, tam inanem, tam supervacuam, tamque contemptam Deo putas, ut
Abbreviated transcription (Latin):
os ptatem forcasse aliquĩo eiusmod̾i inpit̾ fecerit ad expugnaudã
toslendamq iusticia /⁊ ideo efferasse ẜpentes / ac lupos acciusse ci ada¬
curꝰ Dum uelli rabies ⁊ auior successit habendi: Neq in mico Sul¬
tata ent dei reluione bomi quoq ac mali sc̃iam ꝑdideriut/ Sic
h̃dibus int̾cidit cõmuncas uite ⁊ diremptũ fedus societatis quan
Tam int̾se manus cõserẽ ceꝑunt / et insidiari ⁊ głiam sibi exhuano
sangme comꝑare: Quoꝵ om̃i malorꝰ fon̾s cupiditas erit que seul
ex cstemptu bere maiestatis eruꝑit. Non tancũ eu nõ ꝑticipabãt
alus quib̾ꝰ aliquid affluebat s aliena quoq rapiebant in p̃uaitã
lucrũ trahentes om̃ia ⁊ que aucea in usus hoñ eciã siuguli labo¬
ingant᷑ in paucoꝵ domos cõferebant᷑ ut esũ cecos sericio subm¬

Expanded text:
 Fortasse aliquid ejusmodi Jupiter fecerit, ad expunandam tollendamque justitiam; et idcirco efferasse serpentes, ac lupos acuisse tradatur. Tum belli rabies, et amor successit habendi. Neque immerito. Sublata enim Dei religione, boni quoque ac mali scientiam perdiderunt. Sic hominibus intercidit communitas uitae et diremptum est foedus societatis humanae. tum inter se manus conserere coeperunt et insidiari et gloriam sibi ex humano sanguine conparare. Quorum omnium malorum fons cupiditas erat, quae scilicet ex contemptu uerae maiestatis erupit. non tantum enim non participabant alios quibus alucrum trahentes omnia, et quae antea in usus hominum etiam singuli laborabant, in paucorum domos conferebantur. Ut enim servitio
Abbreviated transcription (Latin):
piecate deseruit ꝓp̃e cerras iustissia sugo Eñ ut ait cic̾o ⁊ iomsĩ
regno celiq in parte resedit. Quoncͦ eñ poc̾at ii eius regno residere
auo comorari qui pr̃em regno expulit bello ꝑseaicus et exulem coco
orbe iactauit/ Ille malũ inrus serpentibꝰ addĩdit atris p̃dari qr
lupos inssit id est odiũ et inuidiam ⁊ dolũ hoibꝰ inseruit ut tam ẽent᷑ qͣ

Expanded text:
erras iustissima uirgo, sed non, ut ait Cicero, et Iouis in regno caelique in parte resedit. quomodo enim poterat in eius regno residere aut commorari qui patrem regno expulit, bello persecutus est, exulem toto orbe iactauit? ille malum uirus serpentibus addidit atris praedarique lupos iussit, id est odium et inuidiam et dolu
Abbreviated transcription (Latin):
etẽ dicti sic actipi oporcet nõ ut exiscimenꝰ / uichil om̃o cũc fuisse p̾nati
smore portito siguratũ ut incelligamq tam liberales suisse hoĩes / ut na¬
tas sI fruges /no uicluderent / uec soli absconditis incubarent s pau¬
ꝑes ad comĩonẽ pp̃n laboris adiuutterent : flim̃a iam lactis ia fl¬
mna uectaris ib̃ant Ntenirũ cũ ꝑmptuaria inscoꝵ benigne paterẽt
omubus / nec auaricia mẽcpiens bñica diuina/ famẽ sitĩq nulgo
faceret s oñs equalit̾ abmdarent oĩ habences ñ habentibꝰ laige
copio se q donarent S postꝙͣ sacuruꝰ a filio pulsus in laciũ q debãtus
estr ariua iomis fugiens ⁊ regiuis exul adẽptis cuĩ iam pp̃łs uł noiũ reis¬

Expanded text:
etae dictum sic accipi oportet, non ut existimemus nihil omnino tum fuisse priuati, etae dictum sic accipi oportet, non ut existimemus nihil omnino tum fuisse priuati, sed more poetico figuratum, ut intellegamus tam liberales fuisse homines, ut natas sibi fruges non includerent nec soli absconditis incubarent, sed pauperes ad communionem proprii laboris admitterent. flumina iam lactis, iam flumina nectaris ibant. nec mirum, cum promptuaria iustorum benigne paterent omnibus nec auaritia intercipiens beneficia diuina famem sitimque uulgo faceret, sed omnes aequaliter abundarent, cum habentes non habentibus large copioseque donarent. sed postquam Saturnus a filio pulsus in Latiumque delatus est arma Iouis fugiens et reg
Abbreviated transcription (Latin):
raut ꝙorcat fictione s ꝓ uers habendñ est / Sacurno eñ reguaute uo¬
dum beoio cutibus iussitutis uecͣ ad huc illa gence ad dĩutatis opĩone
duno aca deus uciq tolebatur Et ideo ño erant ueq dissensiones neq in¬
iiucioie neq uella / Nondm̃ nefanda rabies undauerat enses  sc gei¬
maincus cesur mauatheo loquitur carmie Rec cõsaugnineis fuerat
discordia noca qmino nec aligrnis quidem s neq ulli õmo gladii qui
imdarent᷑ fueruut qis emĩ p̃nte ac̾ ungente iusticia aut decucela sui
cñ nemo insidiaretur ant depuicie alc̾ius cogtaret cũ nemio quitꝙͣ con¬
cupistet malebant tenui contenti uni̾e custu / ut cicero in suo narrat
quos est propum nr̃e religionis/ Nessignare quidem aut ꝑciri lumu¬
⁊o campũ fas erat in me dm querebant / quippe cum deus cõminiẽ dib
certr dedisset ut cd̃muniẽ degerent uicam / nõ ut rabida ⁊ fureus aua¬
iicia sibi omia umdicaret / nec ulli de esset quod omibꝰ naste̾t᷑ Quod po¬

Expanded text:
tica nctione, sed pro uero habendum est. Saturno enim regnante, nondum deorum cultibus institutis nec adhuc illa gente ad diuinitatis opinionem consecrata, deus utique colebatur. et ideo non erant neque dissensiones nequp inimicitiae neque bella, nondum uesanos rabies nudauerat enses, ut Germanicus Caesar in Arateo loquitur carmine, nec consanguineis fuerat discordia nota, immo ne alienigenis quidem, sed neque ulli omnino gladii qui nudarentur fuerunt. quis enim praesente ac uigente iustitia aut de tutela sui, cum nemo insidiaretur, aut de pernicie alterius cogitaret, cum nemo quicquam concupisceret? malebant tenui contenti uiuere cultu, ut Cicero in suo narrat: quod est proprium nostrae religionis. ne signare quidem aut partiri limite campum fas erat: in medium quaerebant, quippe cum deus communem omnibus terram dedisset, ut communem degerent uitam, non ut rabida et furens auaritia sibi omnia uindicaret, nec ulli deesset quod omnibus nasceretur. quod po
Abbreviated transcription (Latin):
ergo dequib dixi cũ pñte me ac dolente sac̾legas suas tr̃as explicassent
⁊ illoꝵ supba impietate scimulatꝰ ⁊ ueritatis ip̃iꝰ cõst̾ĩa et ut ego arbĩtror
suscepi hoc munus ut om̃ibus ingemii mei uiribus accusatores iustitie re-¬
futarẽ nõ ut contͣ hos sc̾berem qui paucis uerbis obteri pocerant s ut oes
qui ub̃iq id̾em oꝑis efficiunt aut effecerũt uno semel impetu ꝑfligarẽ

Expanded text:
c dolente sacrilegas suas litteras explicassent, et illorum superba inpietate stimulatus et ueritatis ipsius conscientia et, ut ego arbitror, deo, suscepi hoc munus, ut omnibus ingenii mei uiribus accusatores iustitiae refutarem, non ut contra hos scriberem qui paucis uerbis obteri poterant, sed ut omnes qui ubique idem operis efficiunt aut effecerunt, uno semel inpetu profli
Abbreviated transcription (Latin):
no dicai drutrs qomo cppellacus est/. uerti tu forsitan exco credi disti
a derrueret uet cũ negaret uoluit ostend̾e appollor icł pania ał
etiã maiora fcasse Mirũ ꝙ apuleiũ p̃timsit cuiꝰ polent ⁊ multa et
nura memorari dur gͣ odelirũ caput nemo apollonũ ꝓdeo colte
nͥ forte̾ cu solus illo scilicet deo dignus cũ quo ce in sempitñ uerus
deus pimuet E magus xp̃t quia nuirabilia fecit ꝑicior uniq apollond¬
paruit quã ille qui ⁊ cõp̃hensus est ⁊ cruci affixus at cm̃ exhec ip̃e
forcasse ii solendia xp̃i noluit argi̾e ꝙ deũ se cõsaitue̾t ut ille uẽcun¬
dior fuisse uideat᷑ qmi cũ maiora face̾t ut hic putat tũ sd sibi ũ ar¬
idgau̾it Oiuicto ñc ip̃a oꝑa cõꝑare quia in secũdo ⁊iusuꝑioĩ libro
defraude ac p̃scigũs artis magice dixi Rego ce ꝙͣquã qui ũ optet
inp̃mus / id sib post mortẽ cõtingge̾ / ꝙͦ eciã reges maxiui cõcupiscunt

Expanded text:
n dicam deus, sed homo appellatus est? uerum tu forsitan ex eo credidisti, a destrueret nec tamen negaret, uoluit ostendere Apollonium uel paria uel etiam maiora fecisse. mirum quod Apuleium praetermisit, cuius solent et multa et mira memorari. cur igitur, o delirum caput, nemo Apollonium pro deo colit? nisi forte tu solus, illo scilicet deo dignus, cum quo te in sempiternum uerus deus puniet. si magus Christus, quia mirabilia fecit, peritior utique Apollonci affixus. Atenim ex hoc ipso fortasse insolentiam Christi voluit arguere, quod Deum se constituerit, ut ille verecundior fuisse videatur, qui cum majora faceret, ut hic putat, tamen id sibi non arrogaverit. Omitto nunc ipsa opera comparare, quia in secundo et superiore libro de fraude, ac praestigiis artis magicae dixi. Nego esse quemquam qui non optet in primis id sibi post mortem contingere,
Abbreviated transcription (Latin):
entisse se sundicis religione dei oppinant᷑ si hõies inqͣnanetirt
diãca deo ratis face siceat et nullus sic taui malus dei tnlcor qñ
dara facultate ad placandũ deũ r̾uertat᷑ ⁊ quidẽ denotõne im¬
iore Pectati em̃ cõstia et metus ꝑene resigiosdrẽ facit᷑ sẽmp ͫ
mulco firmior est fides quã repouit peicencia Si goip̃i at dc̃os
arbutrant᷑ sibi iratos tam doms ⁊ sãcficis ⁊ odorib placari eos¬

Expanded text:
ertisse se funditus religionem dei opinantur, si homines inquinauerint, cum et deo satisfacere liceat et nullus sit tam malus dei cultor quin data facultate ad placandum deum reuertatur et quidem deuotione maiore. peccati enim conscientia et metus poenae religiosiorem facit et semper multo firmior est fides quam reponit paenitentia. si ergo ipsi cum deos sibi arbitrantur iratos, tamen donis et sacrificiis et odorib
Abbreviated transcription (Latin):
sus intelligis coꝵ/ que legisai / cũ indci qui apũcipio ꝓphas lectitane¬
runt quib ⁊ sacramĩcũ dei fuerat assignacũ tñ quid legerẽt igno¬

Expanded text:
orsus intellegis eorum quae legisti, cum Iudaei, qui a principio prophetas lectitaueorsus intellegis eorum quae legisti, cum Iudaei, qui a principio prophetas lectitauerant quib
Abbreviated transcription (Latin):
opĩones hom ꝓmẽri õur deuiq ip̃e iugenii tui mom m̃cũ hoc de ce¬
scubile sailcicia cꝙͣ ceno edificatũ cõscituẽ noluisti ñ quod in mortali
ꝙ optaret uciq si porret qr nemo est qui in mortalitutẽ iecuset et
maxie cũ eũ dicas ⁊ adoracũ esse aquibusdam sicut dñi ⁊ similachꝵꝰ.
eius sub herctis alexiati noĩe cõscitutũ abephesiis ecia nũt hono¬
rari Non pocuit ergo pꝯ morte deus credi/ qr ⁊ hoĩem ⁊ magũ fusse
cõstabat / Et ideo aliem nõis ticulo affectauit diuitatẽ /qr suo nec
poterat nec audebat ⁊ r̃ uero ⁊ potuit deus credi qr magus nõ fuit
⁊ credicus est qr uere fuit No inquit hoc dico idc̾co/ apollonũũ habi̾
dmi quia noluĩt s ut apꝑeat nos sapienciores ẽẽ / qui mirabilib scĩs
ũ statĩ fid̾e dinitatis ad nuttimꝰ / ꝙͣ uos qui obexigna portenta deũ
credidistis ñ est mirũ si cu qui a sapiõ longe remotus es / nnchil ꝓr¬

Expanded text:
ominum promereri? cur denique ipse ingenii tui monumentum hoc detestabile stultitia tamquam caeno aedificatum constituere uoluisti, nisi quod inmortalitaquod optaret utique, si posset, quia nemo est qui inmortalitatem recuset, maxime cum eum dicas et adoratum esse a quibusdam sicut deum et simulacrum eius sub Herculis Alexicaci nomine constitutum ab Ephesiis etiam nunc honorari. non potuit ergo post mortem deus credi, quia et hominem et magum fuisse constabat, et ideo alieni nominis titulo adfectauit diuinitatem, quia suo nec poterat nec audebat. noster uero et potuit deus credi, quia magus non fuit, et creditus est, quia uere fuit. non in quit hoc dico, idcirco Apollonium non haberi deum, quia noluerit, sed ut appareat nos sapientiores esse, qui mirabilibus factis non statim fidem diuinitatis adiunximus, quam uos, qui ob exigua portenta deum credidistis. non est mirum si tu, qui a dei sapientia longe remotus es, nihil pr
Abbreviated transcription (Latin):
muitatis existũt/ Itaq ꝑmeĩto impietatis sue gramoribus malis
sepe uexant᷑ Qnor causã quia nescuñit foitime culpa om̃is asc̾bit᷑ ⁊
locũ in uenit epicuri pħia nichil addeos ptinere censentis nec gr̃a
cos tangi nec ira moueri quia ⁊ cõtemptor es eoꝵ repe bideant bcõs
cultores sepe miseids oruos eo fit qr ai religiorsi uideant᷑ ⁊ natura
boni nchil cale crediuit᷑ meri quale sepe paciunt̾ Cõsolancur se
tãm accusacone fortũe necsencm̃t quod si sẽt ulla culcoriba ̃

Expanded text:
s suae grauioribus malis saepe negantur: quorum causam quia nesciunt, fortunae culpa omnis adscribitur, et locum inuenit Epicuri philosophia nihil ad deos pertinere censentis nec gratia eos tangi nec ira moueri, quia et contemptores eorum saepe uideant beatos et cultores saepe miseros. quod eo nt quia cum religiosi uideantur et natura boni, nihil tale creduntur mereri quale saepe patiuntur. consolantur se tamen accusatione fortunae nec sentiunt quo
Abbreviated transcription (Latin):
pĩo cõferant᷑ sir deniq optimꝰ ominũ existimacõne ⁊ digiussimus
oim forcima indicet᷑ quis tande erit tam demens qui dubitetors
uoũ se ẽẽ malit ꝑfecto quasi dimaret que nob̾ mala ⁊ quoui
enentura eeñt pp̃ iusticiã h̃oc posuit exẽpłũ hec eiũ ꝓpłs ͣꝙ ał
patit᷑ oiia erranau prauitate Ecce in cões ⁊ ciro so ialos¬

Expanded text:
ferantur; vir denique optimus omnium existimatione, et dignissimus omni fortuna judicetur: quis tandem erit tam demens, qui dubitet utrum se esse malit. » Profecto quasi divinaret, quae nobis mala, et quomodo eventura essent propter justitiam, hoc posuit exemplum. Haec enim populus noster patitur omnia, errantium pravitate. Ecce in eo est errore