comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
NBaptismo quã uis tota & plena fiat remissio
peccatoꝵ : tam̃ si continuo tota & plena etiã
hominis in ȩt̾nam nouitatẽ mutatio fieret.¬
nondico & in corpore qͦd certe manifestũ. ẽ ad¬
huc inueterem corruptionem atq in mortem
tendere. infine post ea renouandũ. qͣndo uere
tota nouitas erit: sed excepto corpore. si iN
ipso animo qͥ ẽ homo interior ꝑfecta in bapti¬
smo nouitas fieret. ñ dicene apłs. Et si ex terior
homo nr̃ corrumpitur : sed interior renouat᷑
de die indiem. Rofecto enim qͥ dedie in diem
qͣm uisꝰ baptizati. ex hoc etiam ad huc st̃
filii scłi. Ex hoc autem qđ innouitate st̃.
hoc ÷ ex plena et ꝑfecta remissione peccatoꝵ
& qͣntũ cũq illud ẽ. qđ spĩtualit̾ sapiuns. eiq
congruos mores agunt: filii dĩ st̃ In trinsecus
enim exuimus ueterem hominem. & induimꝰ
quid sit exui ueterem hominem et indu
nouo qͥ scđm dm̃ eyeatꝰ ẽ. in iustitia et scĩtate
ueritatis : et hoc ut facians iam baptizatos fi¬

Expanded text:
baptismo quamuis tota et plena fiat remissio peccatorum, tamen, si continuo tota et plena etiam hominis in aeternam nouitatem mutatio fieret—non dico et in corpore, quod certe manifestum est adhuc in ueterem corruptionem atque in mortem tendere in fine postea renouandum, quando uere tota nouitas erit, sed excepto corpore si in ipso animo, qui est homo interior, perfecta in baptismo nouitas fieret -, non diceret apostolus: etsi exterior homo noster corrumpitur, sed interior renouatur de die in diem. profecto enim qui de die in diem quamuis iam baptizati, ex hoc etiam adhuc sunt filii saeculi; ex hoc autem, quod in nouitate sunt, hoc est ex plena et perfecta remissione peccatorum, et quantumcumque illud est quod spiritaliter sapiunt eique congruos mores agunt, filii dei sunt. intrinsecus enim exuimus ueterem hominem et induimus quid sit exui veterem hominem, et indui novum, qui secundum Deum creatus est in justitia et sanctitate veritatis . Et hoc ut faciant, jam baptizatos fi
Abbreviated transcription (Latin):
anc ministrationem ñ ex meritis no-¬
habentes ministrationem hanc sic̃ miscđiam
consecuti ñ infirmem᷑: sed abiciamꝰ occulta
c̃fusionis. ñ ambulantes iN astutia neq dolo:
adulterantes uerbum dei. Astutiam aut̃¬
& dolum ypocbrysin uult intelligi: qua
uolunt iusti suꝑbi uideri. Vnde et in illo
psalmo quem ad huius ipsius grȩ testifica¬
tionem cõmemorat idem apłs. Beatus in¬
quit cui ñ imputauit dñs peccatũ: Neq¬

Expanded text:
 ministrationem non ex meritis noopter quod habentes ministrationem hanc sicut misericordiam consecuti non infirmemur, sed abiciamus occulta confusionis non ambulantes in astutia neque dolo adulterantes uerbum d e i. hanc astutiam et dolum hypocrisin uult intellegi, qua uolunt iusti uideri superbi. unde et in illo psalmo, quem ad huius ipsius gratiae testificationem commemorat idem apostolus: beatus, inquit, cui non inputauit dominus peccatum nequ
Abbreviated transcription (Latin):
d huc enim in ista carne quã diu
qui haec uident infantes sumꝰ : lactandi fi¬
de pascendi speciȩ. Sic enim dicit apłs.
Quãdiu sumꝰ in corpore ꝑegrinam᷑ a
dño: ꝑfidem enim ambulamꝰ ñ ꝑspeciem.
Uenturi sumꝰ ad speciem : quaȩ nobis sic pro

Expanded text:
dhuc enim in ista carne; quamdiu qui haec vident, infantes sumus, lactandi fide, pascendi specie. Sic enim dicit Apostolus: Quamdiu sumus in corpore, peregrinamur a Domino. Per fidem enim ambulamus, non per speciem . Venturi sumus ad speciem, quae nobis sic prom
Abbreviated transcription (Latin):
nt̃ temporalia atq ȩt̾na hoc int̃ est: qđ tem¬
porale aliqd plus diligit᷑ anteqͣm habeat᷑:
uilescit autem cũ aduenerit. Non enim satiat
animam : nisi incorruptibił gaudii uera et
certa ȩt̃nitas. Et̃num .uͦ. ardentius diligitur ad¬
eptũ. quã desidatum. Nemo enim plus de illo
existimat quam se hab&: ut fiat uilius: qr spe¬
ratũ ẽ. amplius. Sed tanta ibi ẽ excellentia :
ut multo plus adepta sit caritas. quã uł fides
nifestari oportet afle tribunal xẽi: ut referat
unusquisq propria corporis pro ut gessit
siue bonum siue malum.
acieada. ẽ gͦ iustitia quae nob prosit in
in corpore. Neq enĩ si quis maligna m̃te atq im¬
pia cogitatione blasphemet. neq id ullis m̃bris
corporis oꝑetur. idõ ñ erit reus. qr id ñ motu cor¬
poris gessit: cũ hoc ꝑ illud tempus gesserit quo
gessit et corpus.
ic omne meritum cõparatur. qͦ possit
post hanc uitam releuari quispiam uł
grauari. Nemo se aut̃ p̃sumat. qđ hic neglexit

Expanded text:
nter temporalia atque aeterna hoc interest, quod temporale aliquid plus diligitur antequam habeatur, vilescit autem cum advenerit; non enim satiat animam, nisi incorruptibilis gaudii vera et certa aeternitas: aeternum vero ardentius diligitur adeptum, quam desideratum. Nemo enim plus de illo aestimat quam se habet, ut fiat vilius, quia speratum est amplius: sed tanta est ibi excellentia, ut multo plus adeptura sit charitas, quam vel fides nes stabimus ante tribunal dei, ut referat unusquisque propria corporis, prout gessit, siue bonum siue malum.adque iustitia, quod nobis prosit in in corpore. Neque enim si quis maligna mente adque inpia cogitatione blasphemet neque id ullis membris corporis operetur, ideo non erit reus. quia id non motu corporis gessit, cum hoc per illud tempus gesserit, quo gessit et corpus. ic omne meritum comparatur, quo post hanc vitam possit relevari quispiam, vel gravari. Nemo se autem speret, quod hic neglexit,
Abbreviated transcription (Latin):
nam᷑ adño. Et in qͣntum inde ꝑegri¬
namur : in tantum ñ sumus in regione uiuoꝵ
Confidimꝰ autem & bene arbitramur magis
ꝑegrinari acorpore et manere ad dñm. Et
induerit immortalitatem : nullus erit fletus:
qr nullus lapsus. Et nullus lapsus: qr nulla
corruptio. Et idõ iam ñ ambiemus placere
sed omnino placebimꝰ inc̃spectu dñi in regio¬
ne uiuoꝵ¬

Expanded text:
nostro;» et in quantum inde peregrinamur, in tantum non sumus «in regione vivorum.» «Confidimus autem et bene arbitramur magis peregrinari a corpore, et immanere ad Dominum; et induerit immortalitatem ; tunc nullus erit fletus, quia nullus lapsus; et nullus lapsus, quia nulla corruptio. Et ideo jam non ambiemus placere, sed omnino placebimus in conspectu Domini, in regione vivo
Abbreviated transcription (Latin):
et induti ñ nudi inueniam᷑. Nã prima mors
spolitura. ẽ te carne interim seponenda : &
suo tempore recipierida.
amͣ : & ꝓpt̃ hoc ingemiscimꝰ inquit mortalit̃
p̃grauati. habitaculum nr̃m qđ decȩlo ẽ
sũꝑ in dui cupientes. ut absorbeatur mortale
auita : uide qͥd adiungat. Qui aut̃ oꝑatꝰ.ẽ.
nos inqͥt iN hoc ipsum : ds̃ qui dedit nob̵ plgnꝰ¬
terno et int̃no. ini effabili ac sempit̾na pace
ꝑfruem̃. Quisquis gͦ omĩa quae ibi habenda
Et hic uult hab̾e: fidem se indicat ñ habe

Expanded text:
et induti, non nudi inveniamur . Nam prima mors et induti, non nudi inveniamur . Nam prima mors spoliatura est te carne, interim seponenda, et suo tempore recipienda.amur et propter hoc ingemescimus mortalitate praegrauati habitaculum nostrum quod de caelo est superindui cupientes, ut absorbeatur mortale a uita, uide quid adiungat: qui autem operatus est nos. inquit, i n hoc ipsum deus qui dedit nobis pignterno et interno, ineffabili hac sempiterna pace . Quisquis ergo omnia quae ibi habenda sunt, hic vult habere, fidem se indicat non habe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpone tͥ istas mortes duas. Si fieri potest : ambas
nonuis pati. Scio. uiuere amas. mori ñ uis: &
de hac uita in aliam uitam sic transire uelles.
ut ñ mortuus resurgeres : sed uiuus in melius
mutareris. Hoc uelles: hoc habet humanus
affectus. Hoc ipsa anima nescio qͦmͦ hab&
in uoluntate & cupiditate : qͣm diligendo uitã
odit mortem. E qͣm̃ carnem suã ñ odit: nec
ipsi uult acciđẽ qđ odit. Nemo enim ũꝗ
carnem suã odio hab&. Hunc affectũ os¬
tendit apłs. ubi ait. Habitationem habemꝰ
ex dõ. domũ ñ factam ȩt̃nã incaelis. Et enĩ
in hoc in gemiscimus habitaculũ nr̃m qđ¬
de cȩlo.ẽ suꝑ indui cupientes. inqͦ nolumus
inquit expoliari sed suꝑ uefari. ut absorbeat᷑
mortale auita. Non uis spoliari: sed spoliandꝰ
es. Hoc tam̃ agas oportet ut spoliatꝰ ꝑ mortem
carneam tunicam : inueniaris indutus fidĩ¬
loricam. Hoc enim secutus adiungit. Si tam̃

Expanded text:
propone tibi istas mortes duas. Si fieri potest, ambas propone tibi istas mortes duas. Si fieri potest, ambas non vis pati. Scio, vivere amas, mori non vis; et de hac vita in aliam vitam sic transire velles, ut non mortuus resurgeres, sed vivus in melius mutareris. Hoc velles, hoc habet humanus affectus; hoc ipsa anima nescio quo modo habet in voluntate et cupiditate. Quoniam diligendo vitam, odit mortem: et quoniam carnem suam non odit, nec ipsi vult accidere quod odit. Nemo enim unquam carnem suam odio habuit . Hunc affectum ostendit Apostolus, ubi ait: Habitationem habemus ex Deo, domum non manu factam, aeternam in coelis. Etenim in hoc ingemiscimus, habitaculum nui cupientes. In quo nolumus, inquit, exspoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale a vita. Non vis spoliari: sed spoliandus es. Hoc tamen agas oportet, ut spoliatus per mortem carnea tunica, inveniaris indutus lorica fidei. Hoc enim secutus adjungit: Si tamen
Abbreviated transcription (Latin):
oruis diem om̃s qͥdem affuturum scuisi: et
eũ tam̃ om̃s aut poene om̃s differre conant᷑.
etiam qui post mortem se beatiꝰ crediis eẽ uicturs.
Tantam habet uim carnis & animȩ dulce consortiũ.
Nemo enim umqͣm carnem suam odio habuit.
Et propt̃ ea non uult anima uł ad tempiis ab eus¬
etiam infirmitate discede: quã uis eam se sinie
infirmitate in ȩt̃num recepturam ẽẽ confidat.
Roinde m̃te seruiens legi dei. carne aut̃ tra-¬
hens desidia peccati. quibus oboediri uetat
apłs. m̃tis quidem ratione c̃cupiscit homo
pius dissolui & eẽ cũ xẜ̃o: sed id seasu car¬
nis recusat & refugit. Et si fieri possit. noni
uult expoliari sed suꝑ uestiri: ut absor¬
beatur mortale a uita : id. ẽ ut ab infirmi¬
tate ad immortalitatem. etiam ipsum corpꝰ
sine morte media transferatur.
Rima mors omnib: p̃parata. ẽ: scđa
solis malis. impus infidelib blasphemiis &
qͥeqͥd aliud sane doctrinȩ adũsatur. Intende:

Expanded text:
ortis omnes quidem affuturum sciunt, et eum tamen omnes aut pene omnes differre conantur, etiam qui post mortem se beatius credunt esse victuros: tantam habet vim carnis et animae dulce consortium. Nemo enim unquam carnem suam odio habuit : et proptetiam infirmitate discedere, quamuis eam se sine infirmitate in aeternum recepturam esse confidat. proinde mente seruiens legi dei carne autem trahens desideria peccati, quibus oboedire uetat apostolus, mentis quidem ratione concupiscit homo pius dissolui et esse cum Christo, sed id sensu carnis recusat et refugit et, si fieri possit, non uult expoliari sed superuestiri, ut absorbeatur mortale a uita, id est ut ab infirmitate ad inmortalitatem etiam ipsum corpus sine morte media transferatur. Prima mors omnibus praeparata est: secunda solis malis, impiis, infidelibus, blasphemis, et quidquid aliud sanae doctrinae adversatur. Intende,
Abbreviated transcription (Latin):
Nos enim tibi paras: et te nobis paras : qm̃ locũ
paras: et tibi in nob. et te in nobis.
st illuminatio ꝑfidem: est illuminatio ꝑ
speciem. Modo cum ꝑegrinamͣ ꝑfidem am¬
bulamus: nondũ ꝑspeciem. Ergo et iustitia no¬

Expanded text:
nos enim tibi paras, et te nobis paras; quoniam locum nos enim tibi paras, et te nobis paras; quoniam locum paras, et tibi in nobis, et in te nobis. st illuminatio per fidem, est illuminatio per speciem. Modo cum peregrinamur, per fidem ambulamus, non per speciem . Ergo et justitia no
Abbreviated transcription (Latin):
non ꝑspeciem. Contemplatio qͥppe : merces. ẽ.
fidei. Cui mercedi ꝑfidem corda mundant᷑.
sic̃ scriptũ. ẽ Munidans fide corda eoꝵ. Pro¬
batur aut̃ qđ illi contemplationi corda mun¬
dentur : illa maxime sententia. Bexti mundi
corde: qm ipsi dm̃ uidebt̃. Et qr hȩc ÷ uita
ȩt̃na. dicit ds inpsalmis. Longituditie di.¬
erum replebo eum: et osterdam illi sa¬
lutare meum.
gnosco đ ut possum. Nimirum illud sig¬
nificas : qr ut parent᷑ iste mansiones
mundi cordes: qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃. Et fide
mundat corda eorum. Illud in euangłio: he
in apłoꝵ actib legitur. Fides aut̃ qua eorum
qͥ dm̃ uisuri st̃ quam diu ꝑegrinantur corda
mundantur : qđ ñ uident credunt. Nã siuides:
ñ ẽ. fides. Credenti colligitur meritum: uidenti
ne uideatur : lateat ut credatur. Inc̃ enim
locꝰ parat᷑ : si ex fide uiuat᷑ creditus desidẽtur
ut desid̾atus habeat᷑ Desidium dilectionis
p̃paratio est mansionis. Ita dñẽ para qđ paras.

Expanded text:
onem. Contemplatio quippe merces est fidei, cui mercedi, per fidem corda mundantur, sicut scriptum est: Mundans fide corda eorum. Probatur autem quod illi contemplationi corda mundentur, illa maxime sententia: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt. Et quia haec est vita aeterna, dicit Dominus in psalmis: Longitudine dierum replebo eum, et ostendam illi salutare meum.ne, ut possum: nimirum illud significas, quia ut parentur istae mansiones, mundo corde, quia ipsi Deum videbunt : et, Fide mundat corda eorum . Illud in Evangelio, hoc in Apostolorum Actibus legitur. Fides autem, qua eorum qui Deum visuri sunt, quamdiumundantur; quod non videt, credit. Nam si vides, non est fides. Credenti colligitur meritum, videnti ne videatur, lateat ut credatur. Tunc enim locus paratur, si ex fide vivatur. Creditus desideretur, ut desideratus habeatur: desiderium dilectionis, praeparatio est mansionis. Ita, Domine, para quod paras:
Abbreviated transcription (Latin):
Nolo spoliari. sed suꝑ uestiri. ñ tam̃ ut sub incor¬
ruptione maneat corruptio : sed ut absorbeat᷑
mortale auita: Bene exclamasti : qui scripturas
nosti. Sed ne aliquis ignarus scripturarum ũba
mea putet subsecuta : pauli st̃ uerba omnia ista:
apłica ũba st̃. In gemiscimꝰ grauati. in qͦ nolumꝰ
spoliari sed suꝑ uestiri: ut absorbeat᷑ mortale a

Expanded text:
Nolo spoliari, sed supervestiri. Non tamen ut sub incorNolo spoliari, sed supervestiri. Non tamen ut sub incorruptione lateat corruptio, sed ut absorbeatur mortale a vita. Bene exclamasti, qui Scripturas nosti. Sed ne aliquis ignarus Scripturarum verba mea putet subsecuta, Pauli sunt verba, omnia ista apostolica verba sunt: Ingemiscimus gravati, in quo nolumus spoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale
Abbreviated transcription (Latin):
Certe ingẽmiscere se dix̃ sub hoc onere. Grauari¬
sedix̃ sub sarcina corruptibi ł corporis. Uide
utrum uelit hoc onere spoliari: sub qͦ gra¬
uatur: sub qͦ ingemiscit Ñ hoc sequitur. Sed
quid ait: in qͦ nolumꝰ expoliari. O uocem na¬
turȩ: c̃fessionem poene Graue corpꝰ ẽ. onerosũ
corpus. ẽ corruptibile corpꝰ. ẽ Gemitur sub
ari. Sic remansurus es gemens: Et si ingemi¬
scis grauatꝰ: qͣre expoliari ñ uis:: ñ inquit.
Uide qͥd sequit᷑ Nolumꝰ spoliari sed suꝑ uefari¬
sub terrena tunica gemo: ad cxlestem festino. Illã uolo
acciꝑe: istam nolo ponere In qͦ nolumus spoliari: sed
suꝑ uestiri. Ergo paule intelligam te. Quid dicis: fi-¬
et iniuria. tanto illi uestim̃to cęlesti. ut ueniat tibi
suꝑ hos pannos mortalitatis & corruptionis : Vt
hoc sit inferius illud suꝑius : Noc interius. illud
exterius : Absit inquit:. Nonsic dico: non sic dico.

Expanded text:
Certe ingemiscere se dixit sub hoc onere, gravarCerte ingemiscere se dixit sub hoc onere, gravari sub sarcina hac corruptibilis corporis: vide utrum velit hoc onere spoliari, sub quo gravatur, sub quo ingemiscit. Non hoc sequitur: sed quid ait? In quo nolumus exspoliari. O vocem naturae, confessionem poenae! Grave corpus est, onerosum corpus est, corruptibile corpus est: gemitur sub ari. Sic remansurus es gemens? Et si ingemiscis gravatus, quare spoliari non vis? Non, inquit. Vide quid sequitur: Nolumus spoliari, sed supervestiriSub terrena tunica gemo, ad coelestem festino: illam volo accipere, istam nolo ponere. In quo nolumus spoliari, sed supervestiri. Ergo, Paule, intelligam te, quid dicis? Fiet injuria tanto illi coelesti vestimento, ut veniat tibi super hos pannos mortalitatis et corruptionis, ut hoc sit inferius, illud superius; hoc interius, illud exterius? Absit, inquit: non sic dico.
Abbreviated transcription (Latin):
ł aggrauam᷑ gͦ corruptibili corpore.
et ipsius aggrauationis causam non
naturam substantiãq corporis. sed eiꝰ corru¬
ptionem scientes nolumꝰ corpore spoliari: sed
eius immortalitate uestiri: qđ et tunc erit.
Sed qr corruptibile ñ erit: ñ grauabit. Ag¬
grauat gͦ nc̃ animam corpꝰ corruptibile. &
deprimit t̾rena IN habitatio. sensum multa
cogitantem. Uerũ tam̃ qͥ om̃ã mala animȩ
ex corpore putañ accidisse : in errore st̃¬
Nam corruptio corporis quae aggrauat
animam ñ peccati primi. ẽ. causa : sed pena
Nec card corruptibilis animam peccatricẽ:
sed anima peccatrix fec̃. eẽ corruptibilem
carnem Ex qͣ corruptione carnis. licet exi¬
stant quȩdam incitam̃ta uitioꝵ. & ipsa de¬
sideria uitiosa. ñ tam̃ omnia uitae iniq uitia
tribuenda st̃ carni. ne ab his omnib pur¬
gemus diabolũ. qui ñ hab& carnem
Noemiscimꝰ grauati. Sub sarcina scilicet
corruptibisis carnis ingemiscimꝰ grauati
Si ingemiscis: libent̃ pone sarcinam istã

Expanded text:
 Aggrauamur autem corruptibili corpore et ipsius aggrauationis causam, non naturam substantiamque corporis, sed eius corruptionem scientes nolumus corpore expoliari, sed eius immortalitate uestiri. et tunc enim erit, sed quia corruptibile non erit non grauabit. aggrauat ergo nunc animam corpus corruptibile et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem. uerum tamen qui omnia mala animae ex corpore putant accidisse in errore snam corruptio corporis, quae aggrauat animam, non peccati primi est causa, sed poena. nec caro corruptibilis animam peccatricem, sed anima peccatrix fecit esse corruptibilem carnem. ex qua corruptione carnis licet existant quaedam incitamenta uitiorum et ipsa desideria uitiosa, non tamen omnia iniquae uitae uitia tribuenda sunt carni, ne ab his omnibus purgemus diabolum, qui non habet carnemngemiscimus gravati: sub sarcina scilicet corruptibilis corporis. Ingemiscimus gravati. Si ingemiscis, libenter pone sarcinam istam.
Abbreviated transcription (Latin):
uenias ad id qđ emis: non in ȩt̾num labo¬
randũ ẽ. Non qr ñ ualet tanti: sed ut pos¬
sideatur qđ emit᷑. Digna ẽ qͥdem emi la¬
bore ꝑpetuo: sed necesse. ẽ ut labore tem¬
norum in labore qͥd ualent: decies cen¬
tena milia annorum habent finem. Qđ
tͥ dabo dic̃ ds̃: ñ habebit finem. Qualis mi¬
sericordia dĩ . Ndicit. deciescentena milia
annorum labora: ñ dic̃ uł mille annos la¬
bora: ñ dicit. quingentos annos labora. Cum
uiuis labora in paucis annis: inde requies erit:

Expanded text:
rvenias ad id quod emis, non in aeternum laborandum est: non quia non valet tanti, sed ut possideatur quod emitur. Digna est quidem emi labore perpetuo; sed necesse est ut labore temnorum in labore quid valent? Decies centena millia annorum habent finem: Quod tibi dabo, dicit Deus, non habebit finem. Qualis misericordia Dei? Nec dicit, Decies centena millia annorum labora; non dicit, vel mille annos labora; non dicit, quingentos annos labora: cum vivis labora, in paucis annis: inde jam requies erit,
Abbreviated transcription (Latin):
bitationis gȩ dñi mei. fabricatoris possessoris tui
Tibi suspiret ꝑegrinatio mea: & dico ei qui fecit
ouis ꝑdita: sed in humeris pastoris mei. structoris
tui spero me reportari tibi. Est ne ista domꝰ dei. ñ
quidem dõ co xt̃na: sed tam̃ scđm modũ suũ ȩt̃na
in caelis : ubi uices temporum frustra quȩruntur.
qr ñ inueniunt᷑. Suꝑ greditur enim distentionẽ.
& omne spaciũ ȩtatis uolubile: cui semꝑ in herere
stram id. ẽ consortium qddam animȩ & corporis. et
qͣndam iN his duob familiaritatem conglutti¬
nationis atq compaginis exponens quodam loco
Apłs ait habe nos domum ñ manu factam ȩt̃nã
in caelis .id.ẽ immortalitatem p̃paratam nob̵ qͣa¬
induendi sumꝰ infine cũ resunexerimꝰ amortuis. ee
ait. in quo nolumus expoliari sed suꝑ uestiri: ut
absorbeatur mortale auita. Si fieri posset sic
uellemus fieri immortales ut iam ueniret ipsa

Expanded text:
bitationis gloriae Domini mei fabricatoris et possessoris tui bitationis gloriae Domini mei fabricatoris et possessoris tui ! Tibi suspiret peregrinatio mea; et dico ei qui fecit Erravi sicut ovis perdita ; sed in humeris pastoris mei, structoris tui, spero me reportari tibi quidem deo coaeterna, sed tamen secundum modum suum aeterna in caelis, ubi uices temporum frustra quaeritis, quia non inuenitis? supergreditur enim omnem distentionem et omne spatium aetatis uolubile, cui semper inhaerere stram, id est consortium quoddam animae et corporis, et quamdam in his duobus familiaritatem conglutinationis atque compaginis exponens quodam loco Apostolus, ait habere nos domum non manufactam, aeternam in coelis; id est immortalitatem praeparatam nobinduendi sumus in fine, cum resurrexerimus a mortuis, Et ait: In quo nolumus exspoliari, sed supervestiri, ut absorbeatur mortale a vita, si fieri potest; sic vellemus fieri immortales ut jam veniret ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
rior omnium creata. ẽ. quȩdam sapien¬
tia : qr creata. ẽ mens rationalis & in¬
tellectualis. caste ciuitatis tuȩ matris nr̃ȩ
quȩ sursũ ẽ & lib̾a . ẽ et ȩt̃na in celis. Quibus¬
in caelis: nisi qui te lauidad̃ caeli caeloꝵ: qr
hoc ẽ & caelum caeli dño. Et si ñ inuenimꝰ tempꝰ
ante illam qr & creaturam temporis ante cedit
quȩ prior omnium ceata. ẽ ante tam̃ .ẽ ipsius¬
creatoris ȩt̃nitas. a qͦ facta sũpsit exordiũ: quam uis
ñ temporis qr ñdum erat tempus ipsius tam̃ con¬
ditionis suȩ Ude ita ẽ. abste dõm̃d : ut aliud
illam sed nec in illa inuenimus tempus. quia.ẽ.
idonea faciem tuã semꝑ uide. nec uspiam deflectit᷑
ab ea qͦfit ut nulla temptatione uarietur. In est
ei tam̃ ipsa mutabilitas. unde tenebrasceret & fri¬
eesceret. nisi amore grandi tibi herens tanquam
semꝑ meridies lucer& & feruer& exte : o domus lu¬
minosa & spaciosa dilexi decorem tuũ & locũ ha¬

Expanded text:
rior omnium creataest quaedam sapientia, quae creata est, mens rationalis et intellectualis castae ciuitatis tuae, matris nostrae, quae sursum est et libera est et aeterna in caelis — quibus caelis, nisi qui te laudant caeli caelorum, quia hoc est et caelum caeli domino? — etsi non inuenimus tempus ante illam, quia et creaturam temporis antecedit quae prior omnium creata est, ante icreatoris aeternitas, a quo facta sumpsit exordium, quamvis non temporis quia nondum erat tempus, ipsius tamen conditionis suae. 21. Unde ita est abs te Deo nostro, ut aliud illam, sed nec in illa invenimus tempus, quia est idonea faciem tuam semper videre nec uspiam deflectitur ab ea, quo fit ut nulla mutatione varietur; inest ei tamen ipsa mutabilitas unde tenebresceret et frigesceret, nisi amore grandi tibi cohaerens tanquam semper meridies luceret et ferveret ex te. O domus luminosa et speciosa, dilexi decorem tuum, et locum ha
Abbreviated transcription (Latin):
ttende te hic hab̾e laborem: sed at¬
tende qͣlem ille reqͥem pollicetur.
Hunqͥd cogitare potes: Si illã posses cogi-¬
tare : uides te nichil laborare ad cõpensatio¬
nem. Audi eum qui illud ex parte cerne¬
bat qui dix̃. Nẽ scio exparte qđ ait apłs

Expanded text:
Attendis te habere hic laborem; sed attende qualem ille requiem pollicetur. Numquid cogitare, potes? Si illam posses cogitare, videres te nihil laborare ad compensationem. Audi eum qui illud ex parte cernebat, qui dixit, «Nunc scio ex parte» : quid ait Apos
Abbreviated transcription (Latin):
ab erates aut̃ eundem spm fidei. Non
enim ait scientiam fidei: sed spm fidĩ.
Qđ propr̃ea dix̃. ut intelligeremꝰ qr fides
et non petita conceditur : ut ei petenti alia
concedantur. Quomꝰ enĩ inuocabt̃ in qͥt
in quem ñ credider̃ : Ergo sp̃s gr̃ȩ facit ut
habeamꝰ fidem : ut ꝑfidem impetremꝰ orando:
ut possimꝰ facere quae iubemur.¬
a fides iustos sanauit antiqͦs: quȩ
sanat & nos : id.ẽ. mediatoris dei
et hominum hõis xẽi itiũi. fides sanguinis
eiꝰ. fides crucis eius. fides mortis et resur¬
rectionis eiꝰ. Habentes gͦ eundem sp̃m̃ fidĩ:
et nos credimꝰ: ꝓpt̃ qđ et loqͥmur

Expanded text:
abentes autem eumdem spiritum fidei . Non enim ait, Scientiam fidei; sed, spiritum fidei: quod propterea dixit, ut intelligeremus, quia fides et non petita conceditur, ut ei petenti alia concedantur. Quomodo enim invocabunt, inquit, in quem non crediderunt ? Ergo spiritus gratiae facit ut habeamus fidem, ut per fidem impetremus orando, ut possimus facere quae jubemur. fides iustos sanauit antiquos, quae sanat et nos, id est mediatoris dei et hominum hominis Christi lesu, fides sanguinis eius, fides crucis eius, fides mortis et resurrectionis eius; habentes ergo eundem spiritum fidei et nos credimus, propter quod et loquimur.
Abbreviated transcription (Latin):
lationis nr̃e : uixta incredibilem modũ ȩãnũ
glȩ pondus oꝑatur nob̵. Ecce qͣntũ p̃tium
damꝰ : qͦ dammͦ unã siliquã ad accipiendos
thesauros sempit̃nos. siliquam laboris:
ad requiem in credibilem. Quae enim ui.

Expanded text:
bilem modum, aeternum gloriae pondus operatur nobis.» Ecce quantum pretium damus, quodam modo unam siliquam ad accipiendos thesauros sempiternos: siliquam laboris ad requiem incredibilem, secundum quod
Abbreviated transcription (Latin):
lestia naturaliter erectũ. ẽ sic animus quae sub¬
stantia spiritualis. ẽ ad ea quȩ st̃ in spitualibus.
excelsa erigendus. ẽ ñ elatione suꝑbiae sed pi¬
etate iustitiae. Posst̃ autem et pecora sentire¬
ꝑ corporis sensus extrinsecus corporalia. et ea
memoriȩ fixa reminisci: atq in eis appetere
conducibilia. fugere incommoda Uerum ea
notare ñ solũ naturalit̃ apta. sed etiam de in¬
dustria memoriae cõm̃data retinere. et in obli¬
uionem iam iamq labentia recordando atq
cogitando rursus imprimere Hȩc at huius¬
modi qͣm uis insensibiłib atq in eis quae
inde animꝰ ꝑ sensũ corporis traxit agantur
atq uersentur : ñ st̃ tam̃ rationis exꝑtium.
nec hõib pecoribusq cõmunia. sed sublimi¬
oris rationis ẽ. iudicare de istis corporalib
scđm rationes incorporales & sempit̃nas.
Quae nisi supͣ m̃tem humanam eẽdł: in cõ¬

Expanded text:
lestia naturaliter erectum est; sic animus, qui sublestia naturaliter erectum est; sic animus, qui substantia spiritualis est, ad ea quae sunt in spiritualibus excelsa erigendus est, non elatione superbiae, sed pietate justitiae. per corporis sensus extrinsecus corporalia, et ea memoriae fixa reminisci, atque in eis appetere conducibilia, fugere incommoda: verum ea notare, ac non solum naturaliter rapta, sed etiam de industria memoriae commendata retinere, et in oblivionem jamjamque labentia recordando atque cogitando rursus imprimere; ut qumodi quamvis in sensibilibus, atque in eis quae inde animus per sensum corporis traxit agantur atque versentur, non sunt tamen rationis expertia, nec hominibus pecoribusque communia. Sed sublimioris rationis est judicare de istis corporalibus secundum rationes incorporales et sempiternas: quae nisi supra mentem humanam essent, incom
Abbreviated transcription (Latin):
Genc̃. uideamꝰ ubi sit qͣsi qđdam hõĩs
ext̃ĩoris interiorisq confinium. Quic¬
quid enim habemꝰ inanimo cõmune cũ
pecore: recte ad huc dr̃ ad exteriorem ho¬
minem ꝑtinere N enim solum corpus homo
exterior deputabitur: sed ad iuncta qͣdam
uita sua qua cõpages corporis et om̃s sensus
uige&t. quibr istructus ẽ ad exteriora
sentienda. Quoꝵ sensoꝵ imagines infixȩ in
memoria cũ recordando yeuĩsuntur: res
ad huc agit᷑ ad exteriorem hommem ꝑti-¬
nens. atq in his omnib ñ distamꝰ a pecore:
nisi qđ figura corꝑis ñ prom sed erecti sumꝰ.
Qua in ie ammonem᷑ ab eo qui nos fecit ne
meliore nr̃i parte id ẽ. anima. similes peco¬
rib simꝰ : a quib corꝑis erectione distamus:
ñ ut in ea quȩ sublimia st̃ in corporibus
aiumum ꝓiciamꝰ Nam uł intalib quietem uolun¬
tatis appetere. prosternere ẽ. animum: Sed sicut
corpus ad ea quae st̃ excelsa corporum id ẽ. ad ce¬

Expanded text:
nunc, videamus ubi sit quasi quoddam hominis exterioris interiorisque confinium. Quidquid enim habemus in animo commune cum pecore, recte adhuc dicitur ad exteriorem hominem pertinere. Non enim solum corpus homo exterior deputabitur, sed adjuncta quadam vita sua, qua compages corporis et omnes sensus vigent, quibus instructus est ad exteriora sentienda: quorum sensorum imagines infixae in memoria, cum recordando revisuntur, res adhuc agitur ad exteriorem hominem pertinens. Atque in his omnibus non distamus a pecore, nisi quod figura corporis non proni, sed erecti sumus. Qua in re admonemur ab eo qui nos fecit, ne meliore nostri parte, id est animo, similes pecoribus simus, a quibus corporis erectione distamus. Non ut in ea quae sublimia sunt in corporibus animum projiciamus; nam vel in talibus quietem voluntatis appetere, prosternere est animum. Sed sicut corpus ad ea quae sunt excelsa corporum, id est, ad coe
Abbreviated transcription (Latin):
dicitis saluos factos eẽ. natura. deinde ꝑ
duorum suꝑiorum Ante legem scilicet
et in lege. sanguis xẽi ñ fuerit necessarius.
euacuantes quod dictum. ẽ. Vnus enim ds̃ i
unus & mediator dei et hominum. homo xPc
REDIDI. Propt̃ qđ locutus sũ: hoc ÷¬
ꝑfecte credidi. Non enim ꝑfecte cre
qđ dictũ .ẽ Qui me c̃fessus fuerit coram hoĩb:
c̃fitebor eũ coram angłis dĩ. Ex hoc enim est
Appellatꝰ fidelis ille seruus: ñ tantũ qr acce¬
pit sed qr impendit atq lucratꝰ. ẽ Ita et in hc
loco ñ ait credidi et locutꝰ sum: sedͥ ꝓpt̾ hoc
dic̃ se locutũ eẽ qr credidit. Simul enim
poenam tacendo timere debet.¬

Expanded text:
dicitis saluos factos esse natura, deinde per dicitis saluos factos esse natura, deinde per duorum superiorum temporum, ante legem scilicet et in lege, sanguis Christi non fuerit necessarius, euacuantes quod dictum est: unus enim i m deus, unus et mediator dei et hominum homo Credidi, propter quod locutus sum:» hoc rfecte credidi. Non enim perfecte crquod dictum est, «Qui me confessus fuerit coram hominibus, confitebor eum coram Angelis Dei» . Ex hoc enim est appellatus fidelis ille servus, non tantum quia accepit, sed quia impendit atque lucratus est. Ita et hoc locdicit se locutum, quia credidit. Simul enim poenam tacendo timere
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ qđ scriptũ. ẽ. Credidi propt̃
qđ locutus sũ : et nos credimꝰ: propter
qđ et loquim᷑. N dicere eundem sp̃m fidei¬
nisi ammonens etiam antiqͦs iustos ipsũ habu
lis futura p̃nuntiabatur quae iam facta
nob annuntiatur. et tempore ueteris testa¬
menti uelabatur . qđ tempore noui testa¬
m̃ti reuelatur: idõ eius sacram̃ta uariata
st̃. ut alia eẽñ inueteri testam̃to alia in
nouo. cũ fides ipsa uaria non sit.¬
adem fides mediatoris saluos faciebat
antiquos pusillos cũ magnis: non
uetus testam̃tum qđ inseruitutem generat.
Antiqͦs iustos non saluos fecit nisi fi¬
des mediatoris : qui in remissionẽ
pecccitoꝵ sanguinem fudit. Ipsoꝵ enim uox
est. Credidi. ꝓpt̃ qͦd locutus sũ. Vnde ait
Apłs eaulus. Habentes autem eundem
etiam apłs p&ius. Quid uultis imponere
uos non uultis immici huic gr̃ȩ. ut eadem
gr̃a itũ xẽi saliu facti credantur antiqui:
sed distributis tempora scđm pelaigium:
in cuiꝰ libris hoc legitur. et ante legem

Expanded text:
ropter quod locutus sum, et nos credimus, propter quod et loquimur. non diceret \'eundem spiritum fideinisi admonens etiam antiquos iustos ipsum habuilis futura praenuntiabatur, quae iam facta nobis adnuntiatur, et tempore ueteris testamenti uelabatur, quae tempore noui testamenti reuelatur, ideo eius sacramenta uariata sunt, ut alia essent in uetere testamento alia in nouo, cum fides ipsa uaria non sitamen fides mediatoris saluos iustos faciebat antiquos, pusillos cum magnis, non uetus testamentum quod in seruitutem generat, aedicet iustos, non eos saluos fecit nisi fides mediatoris, qui in remissionem peccatorum sanguinem fudit. ipsorum enim uox est: credidi, propter quod locutus s u m. unde ait et apostolus Paulus: habentes autem eundem etiam apostolus Petrus: quid uultis iugum inponere uos non uultis. inimici huic g-ratiae, ut eadem gratia Iesu Christi salui facti credantur antiqui, sed distribuitis tempora secundum Pelagium, in cuius libris hoc legitur, et ante legem
Abbreviated transcription (Latin):
Sine fine erit requies ista: sine fine erit
gaudiũ hoc. sine fine erit letitia ista: sine
fine erit in corruptio uita aet̃na. Habeb̃
requiem : quȩ ñ hab& finem. Quanto la¬
bore digna ẽ requies. quȩ ñ habet finem :
Si uerum uis cõparare et uerũ iudiccure

Expanded text:
sine fine erit requies ista, sine fine erit gaudium hoc, sine fine erit laetitia ista, sine fine erit incorruptio; vitam aeternam habebis; requiem quae non habet finem. Quanto labore digna est requies quae non habet finem? Si verum vis comparare, et verum judicare,
Abbreviated transcription (Latin):
uin etiam stultitiae seribentis assignat.
fuisse : lucem uͦ initiũ sũpsisse de tene¬
m .bris. quasi legerit in eo libro cui calũniatur
tenebras sempit̾nas : cũ scriptum sit in pͥnci¬
pio creauit ds̃ cęlũ & t̾ram. Terra autem erat
inuisibilis et in cõposita: et tenebrȩ erant suꝑ
abrssum. Ex illo gͦ tenebrȩ eẽ. coeper̃: ex qͦ
confusa moles exeli eẽ. coepit act̃e: anteqͣm
fuerat tenebrosum. Quid aut̃ in conueniens.
si mundane materiȩ fuerant tenebrosa
primordia. ut accedente luce melius qđ
factũ ẽ reddetur. & tanqͣm proficientis ho¬
minis qđ post ea futurũ erat. hoc mͦ signifi¬

Expanded text:
uin etiam stultitiae scribentis assignat, fuisse, lucem vero initium sumpsisse de tenebris: quasi legerit in eo libro, cui calumniatur, tenebras sempiternas; cum scriptum sit, In principio fecit Deus coelum et terram: terra autem erat invisibilis et incomposita, et tenebrae erant super abyssum. Ex illo ergo tenebrae esse coeperunt, ex quo confusa moles coeli esse coepit ac terrae, antefuerat tenebrosum. Quid autem inconveniens, si mundanae materiae fuerant tenebrosa primordia, ut accedente luce melius quod factum est redderetur; et tanquam proficientis hominis, quod postea futurum erat, hoc modo signifi
Abbreviated transcription (Latin):
aulus apłs interiorem hominem pro
spũ m̃tis. exteriorem uͦ in corpore. atq
ista mortali uita uult intelligi: ñ tamen
utrumq horum simul. duos homines eum
dixisse aliqͣndo in eiꝰ litteris legit᷑ sed unũ
quem totũ ds fecerit. id. ẽ et id qđ interiꝰ. ẽ.
et id qđ exterius. Sedeũ ad imaginem
suam ñ fecit. nisi scđm id qđ interius. ẽ ñ solũ
in corporeum uerum etiam rationale qđ pe¬
corib non in est. Hon itaq unũ hominem
fec̃ ad imaginem suam: et alterum fecit ñ
ad imaginem suã Sed qr hoc utrumq in¬
terius et exterius simulunus homo. ẽ: hunc
unũ hominem ad imaginem suam fec̃: non
scđm id qđ hab& corpꝰ corporalem suitam.
sed scđm id qđ hab& rationalem m̃tem qͣa¬

Expanded text:
lus interiorem hominem per spiritum mentis, exteriorem uero in corpore atque ista mortali uita uult intellegi; non tamen utrumque horum simul duos homines eum dixisse aliquando in eius litteris legitur, sed unum, quem totum deus fecerit, id est et id, quod interius est, et id, quod exterius; sed eum ad . imaginem suam non fecit nisi secundum id, quod interius est, non solum incorporeum, uerum etiam rationale, quod pecoribus non inest. non itaque unum hominem fecit ad imaginem suam et alterum fecit non ad imaginem suam, sed quia hoc utrumque, interius et exterius, simul unus homo est, hunc unum hominem ad imaginem suam fecit, non secundum id, quod habet corpus corporalemque uitam, sed s
Abbreviated transcription (Latin):
lIusti : sic in eũ credentes uenturũ. qͦmͦ nos
credimꝰ in eũ qͥuenit. Tempora uariata st̃ ñ
fides : qr & ipsa ũba protempore uariantur
cum uarie declinantur. Alium sonũ hab&
uenturus ẽ : aliũ sonũ hab& uenit. Eadẽ¬
uenturũ eẽ. et eos qͥ eum uenisse credider̃
Diũsis quidem temporib : sed utrosq per
audistis p̃teriti temporis impletum eẽ iã
credimꝰ. In eius st̃ fidei societate nobcum
et illi patres qͥ credider̃ de uirgine nasci¬
turum. passurum. resurrectũrũ. in cęlũ
ascensurum. Illos enim ostendit apłsubiait
Et nos credimꝰ: ꝓpt̃ qđ et loquim᷑. Vt scias
autem qđ una sit fides: audi dicentem.
Habentes eundem sp̃m fidei . et nos credimꝰ¬

Expanded text:
eum credentes venturum, quomodo nos credimus in eum qui venit. Tempora variata sunt, non fides. Quia et ipsa verba pro tempore variantur, cum varie declinantur: alium sonum habet, Venturus est; alium sonum habet, Venit: muventurum esse, et eos qui eum venisse crediderunt. Diversis quidem temporibus, sed utrosque per auditis praeteriti temporis, impletum esse jam credimus. In ejus sunt fidei societate nobiscum et illi patres, qui crediderunt de Virgine nasciturum, passurum, resurrecturum, in coelum ascensurum: illos enim ostendit Apostolus ubi aitEt nos credimus, propter quod et loquimur. Ut scias autem quod una sit fides, audi dicentem, Habentes eumdem spiritum fidei, et nos credim
Abbreviated transcription (Latin):
dunt parentes. Sic enim aqualem syl¬
labam syllabȩ dicimꝰ : quã uis altera
p̃cedat. altera subseqͣtur. In dõ autẽ
qr conditio tẽporis uacat: ñ enim po¬
test recte uideri ds̃ intempore gene¬
rasse filium ꝑ quẽ condidit tempora:
consequens est ut ñ solum imago eiꝰ¬
sit qr de illo.ẽ. & similitudo qr imago¬
ẽ: sed etiam ȩqͣlitas tanta: ut ne
temporis interuallum impedim̃to fit.

Expanded text:
dunt parentes. Sic enim aequalem syldunt parentes. Sic enim aequalem syllabam syllabae dicimus: quamvis altera praecedat, altera subsequatur. In Deo autem quia conditio temporis vacat: non enim potest recte videri Deus in tempore generasse Filium, per quem condidit tempora: consequens est ut non solum sit imago ejus, quia de illo est, et similitudo, quia imago; sed etiam aequalitas tanta, ut nec temporis quidem intervallum impedimentum sit.
Abbreviated transcription (Latin):
mago & ęqualitas et similitudo dis¬
tinguenda st̃ : qr ubi imago continuo
similitudo ẽ non continuo ȩqͣlitas
Ubi ȩqualitas continuo similitudo: non
continuo imago. Ubi similitudo ñ conti¬
necessario similitudo : ñ tam̃ ȩqͣlitas
qr multa de sunt imagini. quae insues
illi rei de qͣ exp̃ssa .ẽ. Sed ubi dr̃ ñ con¬
tinuo utiq intelligitur : qr eẽ. aliqͣn¬
do potest. Po test gͦ eẽ. aliqͣndo imago
in qua sit etiam ęqualitas. ut in pa¬
rentib et filiis inueniretur imago
et ȩqͣlitas & similitudo. si int̾ualld̾m
temporis defuisset. Nã & de pasente
exp̃ssa. ẽ similitudo filii : ut recte
imago dicatur. Et potest eẽ. tanta :
ut recte etiam dicatur ȩqͣlitas: nisi
qͦd parens tempore p̃cessit. Ex qͦ IN¬
telligitur et ȩqualitatem aliqͣndo
non solum similitudinem habe: sed
ẽẽ. similitudo & eqͣlitas : quã uis ñ sit
tudo et imago : quam uis non sit aeqͣli
cõmemorauimꝰ : excepto tẽpore qͦ p̃ce¬

Expanded text:
mago et aequalitas et similitudo distinguenda est, quia ubi imago, continuo similitudo est, non continuo aequalitas; ubi aequalitas, continuo et similitudo, non continuo imago; ubi similitudo, non continecessario similitudo, non tamen aequalitas, quia multa desunt imagini, quae tamen insunt illi rei de qua expressa est. Ubi tinuo, utique intelligitur quia esse aliquando potest: potest ergo esse aliqua imago in qua sit etiam aequalitas: ut in parentibus et filiis inveniretur imago, et aequalitas, et similitudo, si intervallum temporis defuisset. Nam et de parente expressa est similitudo filii, ut recte imago dicatur, et potest esse tanta, ut recte etiam dicatur aequalitas, nisi quod parens tempore praecedit, ex quo intelligitur et aequalitatem aliquando non solum similitudinem habere, sed  similitudo esse et aequalitas, quamvis non sit tudo et imago esse, quamvis non sit aequalicommemoravimus, excepto tempore quo praece
Abbreviated transcription (Latin):
in greca ling ñ ẽ ambiguũ : unde in latinam lin¬
guam trans latȩ st̃ apłicȩ litterȩ. Ibi qͥppe spe¬
culũ. ubi apparent imagines rerũ. ab spe¬
cula decuiꝰ altitudine longiꝰ aliquid intuem᷑:
etiam sono uerbi distat om̃nino: satisq ap¬
paret apłm ab speculo ñ abspecula dixisse
tam dm̃ speculantes. Qđ uͦ ait. in eandem
maginem transformam᷑ : utiq imaginem
dĩ uult intelligr Eandem dicens. istam ip¬
sam scilicet. id.ẽ. quã speculam̃: qr eadem
imago dĩ ẽ et gła dei: sicuti alibi dic̃. Uir

Expanded text:
in graeca lingua non est ambiguum, unde in latinam translatae sunt apostolicae Litterae. Ibi quippe speculum ubi apparent imagines rerum, a specula de cujus altitudine longius aliquid intuemur, etiam sono verbi distat omnino; satisque apparet Apostolum a speculo, non a specula dixisse, gloriam Domini speculantes. Quod vero ait, In eamdem imaginem transformamur: utique imaginem Dei vult intelligi, eamdem dicens, istam ipsam scilicet, id est, quam speculamur; quia eadem imago est et gloria Dei, sicut alibi dicit, Vir
Abbreviated transcription (Latin):
eugłu głȩ xp̃i: qui ẽ imago dĩ. Ubi miser
iste dm̃ scłi huius uult intelligi malũ
tanqͣm illi seruierit morses in uetere
testam̃to. quasi hoc apłs dixerit. ubi
necesse e&̃ intelligi dm̃ scłi huiꝰ dm̃ im¬
pioꝵ. hoc ÷ diabolum. Qm̃ om̃s dii gentiũ
demonia Et utiq multo maxime pͥn¬
ceps daemonioꝵ ñ mirũ e&̃ qͣndo qͥdem quo¬
rundam ds̃ etiam uent̃ ẽ dictus: Ait enim
si potest dici ds̃ huius scłi dicibolus. ñ idõ
diabolus ds̃ ẽ : qr nec dȩ monia st̃ dii: qͣm¬
uis dii gentiũ sid̃ dęmonia: Potest quippe
scłm in malo intelligi: unde dic̃ apłs petrꝰ
Cripite uos de p̃senti scło maligno. Sed cũ
alit̃ pateat intellectus : qͥd necesse. ẽ hic di¬
abolum putare significatũ. ac ñ potius dm̃
uerum iustum et bonũ. qͥ excoecauit m̃tes

Expanded text:
e Christi, qui est imago Dei . Ubi miser iste Deum saeculi hujus vult intelligi malum: tanquam illi servierit Moyses in Vetere Testamento, quasi hoc Apostolus dixerit. Ubi si necesse esset intelligi Deum saeculi hujus, deum impiorum, hoc est, diabolum; quoniam omnes dii gentium daemonia, et utique multo maxime princeps daemoniorum: non mirum esset, quandoquidem quorumdam deus etiam venter est dictus: ait enim si potest dici deus hujus saeculi diabolus, non ideo diabolus deus est; quia nec daemonia sunt dii, quamvis dii gentium sint daemonia . Potest quippe saeculum in malo intelligi: unde dicit apostolus Petrus, Eripite vos de praesenti saeculo maligno . Sed cum alter pateat intellectus, quid necesse est hic diabolum putare significatum, ac non potius Deum verum, justum et bonum, qui excaecaverit mentes
Abbreviated transcription (Latin):
dicentis Ego iN hunc mundũ ueni : ut qͣi
ñ uident uideant: et qͥuident coeci fiaNt
bio quem uult illuminat. et quẽ uult excȩcat
et si occultissimo inscrutabilia st̃ iudicia eiꝰ.
Horum qͥppe iudaei sepulchra construebat:
et monum̃ta ornabañ : quibus dicit. Edificatis
sepulchra ꝓpħarum : & ornatis monum̃ta

Expanded text:
dicium ego in hunc mundum veni, ut qui non vident, videant; et quivident, caeci fiant bio quem vult illuminat, et quem vult excaecat.etsi occultissimo. Inscrutabilia enim sunt judicia ejus . Horum quippe Judaei sepulcra construebant, et monumenta ornabant, quibus dicit: Aedificatis sepulcra Prophetarum, et ornatis mon
Abbreviated transcription (Latin):
iterum. Placete omnib ꝑ om̃a : sic̃ et ego
omnib: ꝑ omnia placeo. Uidete rursũs
quam attendat ne faciat iustitiam suam
coram hoĩb ut uideat᷑ ab eis. Opꝰ autem
siũ ꝓbet inquit unꝰ qͥsq : & tñc insemet¬
ipso habebit głam. & ñ in altero. Et iterũ.
N am gła nr̃ahȩc ẽ: testimoniũ c̃scientiȩ nr̃ȩ
Etillud quo nichil.ẽ manifestius. Si ad huc
inquit hominib placerem: xp̃i seruus ñ
It cũ dixisset. aliis quidem sumꝰ odor
uitȩ in uitã. aliis odor mortis in
mortem : subiecit statim. Et ad haec quis
idoneus : Idẽ qͥs idoneus intelligere qͣm
uiste fiat qͦd idem dñs dicit. ego ueni ut qͦi
ñ uident uid eant. et qͥ uid eq coeci fiaN:
quae facit ex eadem massa aliud uas in ho¬
norem. aliud in contumeliam : ẽt dr̃ car¬
ni et sanguini. O homo. tu qͥs es qͥ resp̃deas

Expanded text:
iterum, Placete omnibus per omnia, sicut et ego omnibus per omnia placeo . Videte rursus quemadmodum attendat, ne faciat justitiam suam coram hominibus, ut videatur ab eis. Opus autem suum probet, inquit, unusquisque; et tunc in semetipso habebit gloriam, et non in altero : et iterum, Nam gloria nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae : et illud quod nihil est manifestius, Si adhuc, inquit, hominibus placerem, Christi servus non t cum dixisset: aliis quidem sumus odor uitae in uitam, aliis odor mortis in mortem, subiecit statim: et ad haec quis idoneus? id est quis idoneus intellegere, quam iuste fiat? quod idem dominus dicit: ego ueni, ut qui non uident uideant et qui uident caeci fcientiae Dei, qua fit ex eadem massa aliud vas in honorem, aliud in contumeliam, et qua dicitur carni et sanguini: O homo! tu quis es qui respondeas
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a dĩ nob̵ conferri. tam optabilis trans¬
formationis bonũ. Uerũ hȩc huiꝰ imaginis ẽ¬
quandoq futurai ꝑfectio. Ad hanc c̃seqͥendam
nos erudit magister bonus. fide xp̃iana pie
tatisq doctrinã : ut reuelata facie a legis uela¬
mine qđ ẽ umibra futurorum. gliam dr̃ui
speculciates. per speculum scilicet intuentes in
eandem imaginem trans formam᷑ degłai iaglo¬
riam. tanqͣm a dñi spũ Cũgͦ hac transformati
one ad ꝑfectũ fuerit bȩc imago regouata. si¬
miles dõ erimus : qm̃ uid ebimus eũ ñ ꝑspȩ
culũ sed sicuti ẽ qđ dic̃ paulus apłs faciem ao
quisq ad xp̃m auferetur uelam̃. ea nos fa¬
cie reuelata in eandem imaginem trans formam᷑.
Aꝑtissime autem dicit: uelam̃ suꝑ cor eorum
positũ ẽ. Ibi ẽ igit᷑ facies qͣ reuelata nc̃ infidȩ :¬
quam ius ꝑspeculũ et in enigmate contuem᷑ :

Expanded text:
a Dei nobis conferri, tam optabilis transformationis bonum. Verum hujus imaginis quandoque futura est perfectio, ad quam consequendam nos erudit magister bonus, ditatisque doctrina, ut revelata facie a Legis velamine quod est umbra futurorum, gloriam Domini speculantes, per speculum scilicet intuentes, in eamdem imaginem transformemur de gloria in gloriam, tanquam a Domini Spiritu one, ad perfectum fuerit haec imago renovata, similes Deo erimus, quoniam videbimus eum non per speculum, sed sicuti est, quod dicit Paulus apostolus, facie ad quisque ad Christum, auferetur uelamen, ea nos facie reuelata in eandem imaginem transformamur. apertissime autem dicit: Velamen super corda eorum positum est. ibi est igitur facies, qua reuelata nunc in fide quamuis per speculum et in aenigmate contuemur
Abbreviated transcription (Latin):
Tantum aut̃ facit : qͣntum diuinitus adiu¬
uat᷑. Dĩ qͥppe sententia ẽ : sine me nichil
potestis facere. In qͦ ꝓfectu & accessu tenen¬
tẽ mediatoris fidem cũ dies uitȩ huiꝰ ultimꝰ
quemq cõpererit. ꝑducendus ad dm̃ quẽ
coluit & ab eo ꝑficieridus excipietur ab
angłis scĩs. incorruptibile corpꝰ infine
scłi ñ ad poenam sed ad głam recepturus.
In hac qͥppe imagine tñc ꝑfecta erit dĩ
similitudo: qͣndo dĩ ꝑfecta erit uisio De qͣ
dic̃ apłspaulus. Uidemus nc̃ ꝑspeculũ in

Expanded text:
Tantum autem facit, quantum divinitus adjuTantum autem facit, quantum divinitus adjuvatur. Dei quippe sententia est: Sine me nihil potestis facere . In quo profectu et accessu tenentem Mediatoris fidem cum dies vitae hujus ultimus quemque compererit, perducendus ad Deum quem coluit, et ab eo perficiendus excipietur ab Angelis sanctis, incorruptibile corpus in fine saeculi non ad poenam, sed ad gloriam recepturus. In hac quippe imagine tunc perfecta erit Dei similitudo, quando Dei perfecta erit visio. De qua dicit apostolus Paulus: Videmus nunc p
Abbreviated transcription (Latin):
infixũ telũ de corpore demere: Aliud uulnꝰ¬
qđ eo factũ ẽ scđa curatione sanare. Ita pͥma
curatio . ẽ causam remouere languoris.
qđ ꝑ omnium fit indulgentiam peceatoꝵ
scđa ipsum sanare languorem: qđ fit
paulatim ꝓficiendo in renouatione huiꝰ
imaginis. Quae duo demonstrantur iN
psalmo ubi legitur: qui ꝓpitiꝰ fit omĩb
iniquitatib tuis: qđ fit in baptismo.
Deinde sequitur : qui sanat om̃s languo¬
res tuos: qđ fit cotidianis accessibus
homo nr̃ corrũpitur: sed interior re¬
nouat᷑ de die indiem. Renouam᷑ autẽ
in agnitione dĩ. hoc ÷ in iufatia et scĩtate¬
ueritatis. In agnitione gͥ dĩ iusatiaq:
et scĩtate ueritatis. qͥ dedie indiem ꝓfi¬
ciendo renouat᷑ : transfert amorem a
temporalib ad ȩtͣna : auisibilibus ad
intelligibilia : a carnalibus ad spĩtualia :
atq ab istis cupiditatem frenare uł minu¬
ere. illis se caritate alligare. diligent̃ insisat.

Expanded text:
infixum telum de corpore demere, aliud vulninfixum telum de corpore demere, aliud vulnod eo factum est secunda curatione sanare: ita prima curatio est causam removere languoris, quod per omnium fit indulgentiam peccatorum; secunda ipsum sanare languorem, quod fit paulatim proficiendo in renovatione hujus imaginis: quae duo demonstrantur in Psalmo, ubi legitur, Qui propitius fit omnibus iniquitatibus tuis; quod fit in Baptismo: deinde sequitur, Qui sanat omnes languores tuos ; quod fit quotidianis accessibus,homo noster corrumpitur, sed interior renovatur de die in diem . Renovatur autem in agnitione Dravi. In agnitione igitur Dei, justitiaque et sanctitate veritatis, qui de die in diem proficiendo renovatur, transfert amorem a temporalibus ad aeterna, a visibilibus ad intelligibilia, a carnalibus ad spiritualia; atque ab istis cupiditatem frenare atque minuere, illisque se charitate alligare diligenter insistit.