comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Semꝑ diaboli studiumẽ. uigilantes animas consopi¬
re. Deniq etinpassione dñi. apłorum oculos graui
sopore p̃mit. quos saluator suscitans ait Uigilate &
orate nein tretis intemptationẽ Etrursum. quod
uobis dico. om̃ib dico. uigilate & quia non cessat
semꝑ consopire uigilantes. quoscumq ille deceꝑit.
& quasi suaui & ꝑnicioso carmine sirenarũ inlexe¬
rit addormiendum. excitat sermo diuinꝰ & dicitꝰ
Surge qui dormis. et eleuare. & in luminabit te
xp̃c In aduentu e xp̃i & sermonis dĩ. & doctrine
ȩcclesiasticȩ & consummationis niniue speciosis¬
sime quondam meretricis. eleuabit᷑ & propłiabit
popłs qui submagistris ante fuerat consopitus. &
ibit᷑ͦ montes scripturarum. ibiq inueniet moysen
& hiesum filium naue montes propłias montes no¬
ui testam̃ti. apostolos & euangelistas. &cum ad tales
montes confugerit. et in litiuscemodi montium

Expanded text:
Semper diaboli studium est, vigilantes animas consopiSemper diaboli studium est, vigilantes animas consopire. Denique et in passione Domini apostolorum oculos gravi sopore premit, quos Salvator suscitans ait: Vigilate et orate, ne intretis in tentationem . Et rursum: Quod vobis dico, omnibus dico: vigilate . Et quia non cessat semper consopire vigilantes, quoscumque ille deceperit, et quasi suavi et pernicioso carmine Sirenarum illexerit ad dormiendum, excitat sermo divinus, et dicit: Surge qui dormis, et elevare, et illuminabit te In adventu ergo Christi et sermonis Dei et doctrinae ecclesiasticae, et consummationis Ninive, speciosissimae quondam meretricis, elevabitur et properabit populus, qui sub magistris ante fuerat consopitus: et ibit ad montes Scripturarum, ibique inveniet montes Moysen et Jesum filium 586 Nave; montes prophetas; montes novi Testamenti apostolos et evangelistas: et cum ad tales montes confugerit, et in hujuscemodi montium
Abbreviated transcription (Latin):
diaboli qui pͥnceps mundi fuit: mundus enim inma
ticium Inundũ dictt᷑. quod pastores eius dormierint.
et ut dormirent arege sint assyrio consopiti Atq
ita fit. ut dum apud eos describit᷑ quid assyrius
exercuerit. int̾ alteros et non quod ipse patiatur:
de diaboli uulnere etplaga et int̃fectione sit taci¬
tum. Ue itaq his. qui pũsarum doctrinarũ magistri
sunt in niniue. Et congrue adeos dicit᷑. dormitauert̃
pastores tui. dederunt enim somnum oculis suis.
& palpebris suis dormitationem. Et propterea non
inuenerunt locum dño neq tab̾naculũ dõ iacob
Nec audierunt de effrata. idest frugifera aecła. nec
inuenerunt eam in condensis siluarũ Non solum
autem pastores mixticios. & locustȩ quȩ imminente
glatiȩ insepibus dormitauerunt: sed aregȩ quoq
sunt assyrio consopiti. Scit enim rex assyrius non
posse se oues decipere. nisi pastores ante consopier it

Expanded text:
diaboli, qui princeps mundi fuit: Mundus enim in madiaboli, qui princeps mundi fuit: Mundus enim in maticium mundi dicitur, quod pastores ejus dormierint, et ut dormirent, a rege sint Assyrio consopiti; atque ita fit, ut dum apud eos describitur quid Assyrius exercuerit inter  Al. in alteros, et non quid ipse patiatur, de diaboli vulnere et plaga et interfectione sit tacitum. Vae itaque his qui perversarum doctrinarum magistri sunt in Ninive. Et congrue ad eos dicitur: Dormitaverunt pastores tui : dederunt enim somnum oculis suis, et palpebris suis dormitationem. Et propterea non invenerunt locum Domino, neque tabernaculum Deo Jacob. Nec audierunt de Ephrata, id est, frugifera Ecclesia; nec invenerunt eam in condensis sylvarum. Non solum autem pastores mixticii hujus, et locustae, quae, imminente glacie, sedet in sepibus, dormitaverunt; sed a rege quoque sunt Assyriorum consopiti. Scit enim rex Assyrius non posse se oves decipere, nisi pastores ante consopierit.
Abbreviated transcription (Latin):
& latine translatus ẽ. incõmixtũ: quẽ nos possumꝰ
uulgus ugnobile & de diũsis gentib hinc inde po¬
płm congregatum intelligere: idest non ciues sed
peregrinos. Unde & popłs isrł qͥ egrediebat᷑ de
Om̃is popłs tuus. & turba poplorum quȩ te qͥndan
colebat deseruit te & urbem tuam. & confugit ad
montes. & se sub apostolorum xp̃i atq doctorũ
latibulis collocauit. Et intĩm nullus tuorum ducũ
est. qui turbam tuam quondam ad se reuocet llaga
tua & uulnus tuum toto orbe ꝑsonuit Om̃s insulta¬
uerunt tͥ. qui tua quondam fuerant subplantatione
decepti. Aut nullus enim aut rarus est. quem tu ñ
aliquando deceꝑis & ꝑ quem non transierit mali¬
tia tua. & notandum quod inquocumq steterit
malitia diaboli. non possit insultare ruine eius &
uulneri. cum sit depastorib & popło regis assyrii.
sed in quocumq ꝑtransierit ille insultet ei . &.
crepet Et congrue iuxta hebraicum. quia huc usq
demundi ruina dictum ẽ: nouissime deipsis quoque

Expanded text:
 Latine translatus est in commixticium, quem nos possumus vulgus ignobile, et de diversis gentibus hinc inde populum congregatum intelligere, id est, non cives, sed peregrinos. Unde et populus Israel qui egrediebatur ex s tuus et turba populorum, quae te quondam colebat, deseruit te et urbem tuam, et confugit ad montes, et se sub apostolorum Christi atque doctorum latibulis collocavit, et interim nullus tuorum ducum est, qui turbam tuam quondam ad se revocet. Plaga tua et vulnus tuum toto orbe personuit: omnes insultaverunt tibi, qui tua quondam fuerant supplantatione decepti; aut nullus enim, aut rarus est, quem non tu aliquando deceperis, et per quem non transierit malitia tua. Et notandum quod in quocumque steterit malitia diaboli, non possit insultare ruinae ejus et vulneri, cum sit de pastoribus et populo regis Assyrii; sed in quocumque pertransierit, ille insultet ei, et crepet. Et congrue juxta Hebraicum quidem hucusque de mundi ruina dictum est: novissime de ipsius quoque
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsona hereticorum dictum sit: cet̾um siuolumtꝰ
deantichiristo intelligere siue dediabolo qui oꝑatꝰ ẽ.
disciplinam. In ebriauit plurimos ut ebrii ingre-¬
diant᷑ speluncas eius. sed postquam finis aduenerit
proea gła quase magnificauerat inplebit̃ ignominia.
Inplebitur autem. qui bibet suppliciorum calicem
& cominouebit᷑ nequaquam firmus in malitia sua:
sed trepidus & sero pęnitens. Circumdabit enim eũ
calix dexterȩ dñi. qui est dñs atq saluator: quando
int̾fecerit eum sp̃u oris sui. & dex̾truxerit inlumi¬
natione aduentus sui: tunc om̃is ignominia quam
ignominia plenus sit Blasphemauit enuim in dm̃.
& impietas quam exereuit in libano oꝑiet eum.
& multorum hominum furor qui adũsum dĩ ȩccłam
debacchati sunt: ipsi imputabit᷑. Nec poterit eleuare
ceruicem: sed t̾rore depͥmet᷑ intram. Multos enim
& hoc capitulum quod nunc exposuimꝰ idest ueqͥ

Expanded text:
persona haereticorum dictum sit. Caeterum si volumus persona haereticorum dictum sit. Caeterum si volumus de Antichristo intelligere; sive de diabolo qui operaturusdisciplinam, inebriabit plurimos, ut ebrii inegrediantur speluncas ejus: sed postquam finis advenerit, pro ea gloria qua se magnificaverat, implebitur ignominia. Implebitur autem, quia bibet suppliciorum calicem, et commovebitur, nequaquam firmus in malitia sua, sed trepidus, et sero poenitens. Circumdabit enim eum calix dexterae Domini, qui est Dominus atque Salvator, quando interfecerit eum spiritu oris sui, et destruxerit 627 illuminatione adventus sui. Tunc omnis ignominia quam ignominia plenus sit. Blasphemavit enim in Deum, et impietas quam exercuit in Libano, operiet eum, et multorum hominum furor, qui adversum Dei Ecclesiam debacchati sunt, ipsi imputabitur: nec poterit elevare cervicem, sed terrore deprimetur in terram. Multos enim et hoc capitulum, quod nunc exposuimus, id est: Vae qui
Abbreviated transcription (Latin):
autem cycoBOAOrI. & spiritalis thimiamatis
& cultus dr̃. Idcirco hereticoꝵ ꝑũsa oratio & non euan¬
gelica simplicitate directa. eis uertit᷑ inpeccatum:
& impietas cultus dĩ oꝑiet eos. Unde sequit᷑ & mise¬
riabestiarum t̾rebitte. propt̃ sanguinẽ hominũ
et impietates t̾re. & ciuitatis & omnium habitan¬
tium iea Et ẽ sensꝰ Eosquos tuis fraudib decepisti.
& deouib xp̃i fecisti eẽ. bestias tuas. cum uideris in
miseria & proerrore sustinere supplicia. tunc t̾reb̾is.
tunc iacebis. acne arbitreris ie quia libanum &
bestias nominaui debrutis animalib & dehominib
loqui. manifestius tibi dico Sustinebis hȩc. quia mul¬
torum hominum fudisti sanguinem. quos dõ oꝑire
fecisti. & exercuisti impietatem int̾ra uiuentium.
in t̾ra inansuetorum. & impiecas tua inciuitate ꝗꝗ¬
dñi deseuit inȩcoła eius. multosq qui habitabant
mea impiecatis tuȩ fecisti ẽẽ participes. Hoc sub

Expanded text:
autem σύμβολον est spiritualis thymiamatis, quod est cultus Dei. Idcirco haereticorum perversa oratio et non Evangelica simplicitate directa, eis vertetur in peccatum, et impietas cultus Dei operiet eos. Unde sequitur: Et miseria bestiarum terrebit te propter sanguinem hominum, et impietates terrae, et civitatis, et omnium habitantium in ea. Et est sensus: Eos quos tuis fraudibus decepisti, et de ovibus Christi fecisti esse bestias tuas, cum videris in miseria, et pro errore sustinere supplicia: tunc terreberis, tunc jacebis. Ac ne arbitreris me, quia Libanum et ejus bestias nominavi, de brutis animalibus, et non de hominibus loqui, manifestius tibi dico: Sustinebis haec, quia multorum hominum fudisti sanguinem, quos Deo perire fecisti. Et exercuisti impietatem in terra viventium, in terra mansuetorum, et impietas tua in civitate d est, in Ecclesia ejus; multosque qui habitabant in ea, impietatis tuae fecisti esse participes. Hoc sub
Abbreviated transcription (Latin):
diuinatio Petrus apłs. argentum inquit & aurũ
non habeo. poterat utiq symonimago uendere
quod petebat. immo poterat simulare uendentẽ
Sp̃s enim sc̃s nec uenundari nec emi potest. sed ob¬
latam pecuniam cum offerente dampnauit
tiam. sed indño requiescere & dicere. non uenient
suꝑ nos mala. Quorum causa speculatoriũ dĩ hos¬
tili aratro diuidit᷑. & locus quondam pacis ruinis
plenus fit.: & templum dñi inuepres spinasq conũ¬
titur. & est habitaculũ bestiarum. Neqͦ inquam

Expanded text:
divinatio. Petrus apostolus: Argentum, inquit, et aurum divinatio. Petrus apostolus: Argentum, inquit, et aurum non habeo : poterat utique Simoni mago vendere, quod petebat; immo poterat simulare vendentem Spiritus enim sanctus nec venundari, nec emi potest, sed oblatam pecuniam cum offerente damnavit . tiam et in Domino requiescere et dicere: non venient super nos mala. Quorum causa speculatorium Dei hostili aratro dividitur et locus quondam pacis ruinis plenus fit et templum Domini in vepres spinasque convertitur et est habitaculum bestiarum. Et
Abbreviated transcription (Latin):
harum sagatarũ iaculoꝵq distinctionẽ Xp̃s electũ
iaculum dicit᷑. ꝑesaiam uociferans. Posuit me iaculũ
electum. & inpharetra sua abscondit me Etdix̃ mͥ
Magnũ est tͥ hoc uocari tẽ seruum meũ Hae sagitta
plures habet sagitas quas mittat inuniũsũ orbem
Unde & sponsa electo iaculo uulnerata dicit Uulnerata
caritatis ego Iuxta quod & nos possumꝰ dicere uulne
& regina austri nonerat inse & obstupe facta plus
inuenerat uiuero salomone. quam & fana narraue¬
rat. Hȩigit᷑ sagittȩ quȩ mittunt᷑ inlucẽ. ꝑgunt etiã
insplendore choruscationis armorum eius. id est di.
Quicumq enim armatꝰ fuerit utstet contra uersu¬
tias diaboli. & accinctꝰ armatura apłi. ueniunt
ad illũ iacula lucis. ut & ad ipsum possit dici. uos
estis lux mundi. Siquis autẽ peccator ẽ. & ingemi¬
seit quod habitet intab̾naculis cȩdar mittunt᷑ ei

Expanded text:
harum sagittarum jaculorumque distinctionem, Christus electum harum sagittarum jaculorumque distinctionem, Christus electum jaculum dicitur per Isaiam vociferans: Posuit me ut jaculum electum, et in pharetra sua abscondit me, et dixit mihi: Magnum est tibi hoc, vocari te servum meum . Haec sagitta plures habebit  Al. habet sagittas, quas mittat in universum orbem. Unde et sponsa electo jaculo vulnerata dicit: Vulnerata charitate ego : juxta quod et nos possumus dicere: vulneret Regina Austri non erat in se, et obstupefacta plus invenerat in vero Salomone, quam ei fama narraverat . Hae igitur sagittae quae mittuntur in lucem, pergunt etiam in splendore coruscationis armorum ejus, id est, Dei. Quicumque enim armatus fuerit, ut stet contra versutias diaboli, et accinctus armatura Apostoli , venient ad illum jacula lucis, ut ad ipsum possit dici: Vos estis lux mundi . Si quis autem peccator est, et ingemiscit quod habitet in tabernaculis Cedar, mittuntur ei
Abbreviated transcription (Latin):
Cum consummationẽ mundi om̃is creatura fuerit
Quod siuoluerimꝰ solem iusticię xp̃m accipere in
cuius pinnis sanitas est: & lunã quȩ huius solis
splendore inluminat᷑ aeccłam. Non difficile est
dicere quod lux uera & lux hominũ & splendor
głae dĩ. & splendor lucis atñȩ eam inluminet qu&
nunc inisto scło uixta ꝓsꝑa atq p̃ssuras crescat att
discrescat: Cum autẽ sol fuerit eleuatus .&. uixta apos¬
tolorum exaltauerit eum ds̃ & donauerit ei nom̃
suꝑ om̃e nom̃. Tunc etiam ȩccła quȩ inp̃senti scło te-¬
nere suum ordinẽ non potest adordinẽ debitũ reũt&e.
& nequaquã mutabit᷑. sed fixo stabaͥt gradu & audiec
cum moyst Tuautẽ hic sta mecum. Lxx. Inlumine ia
cula cua. ibunt insplendore coruschationis armorũ
tuorum. lacula dĩ idest sagitȩ euntes atq ꝑgentes ñ
adhoc mittunt᷑ ut int̾ĩmant. sed ut inluminent. Ao

Expanded text:
erit erit Quod si voluerimus, solem justitiae Christum accipere, in cujus pennis sanitas est, et lunam, quae hujus solis splendore illuminantur, Ecclesiam: non difficile est dicere, quod lux vera, et lux hominum et splendor gloriae Dei, et splendor lucis aeternae eam illuminet: quae nunc in isto saeculo juxta prospera atque pressuras crescat atque decrescat. Cum autem sol fuerit elevatus, et juxta Apostolum, exaltaverit eum Deus, et donaverit ei nomen super omne nomen : tunc etiam Ecclesia, quae in praesenti saeculo tenere suum ordinem non potest, ad ordinem debitum revertetur, et nequaquam mutabitur; sed fixo stabit gradu, et audiet cum Moyse: Tu autem hic sta mecum . LXX: In luce Al. lumine  jacula tua ibunt, in splendore coruscationis armorum tuorum. 653 Jacula Dei, id est, sagittae euntes atque pergentes, non ad hoc mittuntur ut interimant, sed ut illuminent. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
non dixerit altitudinẽ suam. sed altitudinẽ fan¬
tasiȩ suȩ: idest umbrȩ & imaginis Uident᷑ enim
habere altitudinẽ & scientiã scripturarũ. sedom̃ĩs
eorum altitudo ueritat comꝑata fantasia ẽ. & frus¬
tra extollit uocem. quia aquȩ itineris iam disꝑsȩ
sunt. Quȩramꝰ inscripturis sicubi fantasiã inbonã
partẽ inuenire possumus. Etcum ułraro uł nũꝙͣ
fuerit inuenta firmius abyssum & fantasiam
eius in malã partẽ int̾p̾tabimꝰ. Lxx. Eleuatꝰ est
sol. & luna stetit in ordine suo. Sisimplicẽ int̾p̃ta¬
tionem sequimꝰ exp̃sentib ũbis ꝓfectꝰ solis demonꝰ¬
tratꝰ & lunȩ quod iuxta esaiam infuturo scłosep¬¬
tuplũ sol luceat. & luna solis luceat claritate. Quia
enim creatura lib̾abit᷑ aseruitute corruptionis ui
lib̾tatem głȩ filiorum di: quȩ nunc uanitate̾ sub-¬
iecta est ꝓpt̾ eum qui eam subiecit in spẽ lib̾tatis.

Expanded text:
non dixerit altitudinem suam; sed, altitudinem phannon dixerit altitudinem suam; sed, altitudinem phantasiae suae, id est, umbrae et imaginis. Videntur enim habere altitudinem et scientiam Scripturarum; sed omnis eorum altitudo, veritati comparata, phantasia est, et frustra extollit vocem, quia aquae itineris jam dispersae sunt. Quaeramus in Scripturis sicubi phantasiam in bonam partem invenire possimus, et cum vel raro vel numquam fuerit inventa, firmius abyssum, et phantasiam ejus in malam partem interpretabimur. LXX: Elevatus est sol, et luna stetit in ordine suo. Si simplicem interpretationem sequimur, ex praesentibus verbis profectus solis demonstratur et lunae: quod, juxta Isaiam, in futuro saeculo septuplum sol luceat, et luna solis fulgeat claritate . Quia enim creatura liberabitur a servitute corruptionis in libertatem gloriae filiorum Dei , quae nunc vanitati subjecta est
Abbreviated transcription (Latin):
tes. quioquid dete pͥus opinati sunt inuocis suae lau¬
dib ꝓtulert̃. Et pulchre opinationẽ fantasię alti¬
tudinem uocat iuxta ilm̃ filium sirach qͥ ait
Abyssum & sapientium. quis inuestigabit. Unde¬
& monte modico idest ad sumptione humani cor¬
poris. Danihel lapidem abscisũ demonte sine ma¬
nib idest sine oꝑe nuptiali Uocat xp̃c abyssus
inuocat patrem alteram abyssum inuoce cataras¬
tharum tuarum. ut det euangelizantib ũbum uir¬
tute multa: uł certe abyssus nouũ testam̃tũ intesti¬
moniũ montis modici a quo uulneratꝰ ẽ. pͥnceps
thias celi. idest apłͦ xp̃i firmior fiat p̃dicatio Si
autẽ uoluerit hoc quod dicit᷑. dedit abyssus uocẽ
suam altitudinem fantasiȩ suȩ inmalã partẽ ac¬
cipere : illo utet᷑ argum̃to quod post disꝑsas aqs
itineris quȩ utiq inmalã partem accepta sunt
Ethoc recte incontrarium sentiat᷑ simulq cerne qͥ

Expanded text:
tes, quidquid de te prius opinati sunt, in vocis suae lautes, quidquid de te prius opinati sunt, in vocis suae laudibus protulerunt. Et pulchre opinationem phantasiae, altitudinem vocat, juxta Jesum filium Sirach, qui ait: Abyssum et sapientiam quis investigabit ? Unde et de monte modico , id est, assumptione humani corporis, quam Daniel lapidem abscissum de monte sine manibus, id est, sine opere nuptiali, vocat , Christus abyssus invocat Patrem alteram abyssum, in voce cataractarum suarum , ut det evangelizantibus verbum virtute multa. Vel certe abyssus novum Testamentum, in testimonium montis modici, a quo vulneratus est princeps tas Christi, id est, apostolos, firmior fiat praedicatio. Si quis autem voluerit hoc quod dicitur: Dedit abyssus vocem suam, altitudinem phantasiae suae , in malam partem accipere, illo utetur argumento, quod post dispersas aquas itineris, quae utique in malam partem acceptae sunt, et hoc recte in contrarium sentiatur. Simulque cerne quod
Abbreviated transcription (Latin):
eloquentiȩ cursu & p̃cipites. utquemq obuium
et leuem inuenerint secum traliunt Lxx. dedit
abyssus uocem suam. altitudine fantasiȩ suȩ Abyssꝰ
sepe in bonam partem sepe in malam & int̾dum
indifferent̾ accipit᷑ inbonam partem. udicia tua
abyssus multa. Etabyss abyssum inuocat. inuoce¬
nemitant᷑ in abyssos. & ingenesi: Abyssus ꝑ quam
tenebrȩ erant. nescio anmbonam partem posse ac¬
cipi. indifferent̾ aut̃ ibi ponit᷑. Rupti sunt fontes
& grando & sp̃s ꝓcellarũ nisi forte exeo quod indra¬
cones etigne & grandine ponit᷑. inmalam partem
trahendum sit Quod nescio utrum possit dicere
qui eam uiderit cum çȩt̃ĩs in laudem dñi concrepare
Sugit᷑ in bonam partem acceꝑimꝰ abyssum: dicamꝰ
disꝑsis aquis itineris pessimi. Uiderunt te sapientes
tui. & altitudinẽ scientiȩ quam habebant. extuo as-¬
pectu mutuantes. Qui audiert̃ te & partuert̃ mon¬

Expanded text:
eloquentiae cursu et praecipites, ut quemcumque obvium eloquentiae cursu et praecipites, ut quemcumque obvium et levem invenerint, secum trahant. LXX: Dedit abyssus vocem suam altitudinem phantasiae. Abyssus saepe in bonam partem: saepe in malam, interdum indifferenter accipitur. In bonam partem: Judicia tua abyssus multa . Et: Abyssus abyssum invocat , ene mittantur in abyssos , et in Genesi: Abyssus super quam tenebrae erant , nescio an in bonam partem possit accipi. Indifferenter autem ibi ponitur: Rupti sunt fontes et grando et spiritus procellarum, nisi forte ex eo quod inter dracones, et ignem et grandinem ponitur, in malam partem trahendum sit. Quod nescio utrum possit dicere, qui eam viderit cum caeteris in laudem Domini concrepare. Si igitur in bonam partem acceperimus abyssum, dicamus, dispersis aquis itineris pessimi  Al. pessimis, viderunt te sapientes tui, et altitudinem scientiae, quam habebant ex tuo aspectu mutuantes quia viderunt te et parturierunt mon
Abbreviated transcription (Latin):
dum est. Ubidicit᷑. Uiderunt te & peperert᷑ montes.
montium enim est uidere dñm & parere filios quos
fluunt defontib isrł dictum est Fluminib scind&
t̃ra desubitis & ad tempus currentib om̃s torrentes
uadunt inmare. Talium enim aquarum. finis ꝑdi¬
tio est. Dsgͦom̃s aquas qua aꝑũsis dogmatib concul¬
catȩ sunt disꝑget cum dissipauerit consilia pͥncipũ
& sapientium huius mundi. Siquando uideris ad
breuẽ aliquã heresim floruisse. & postea dĩgr̃a dis¬
sipatam dicito eẽ completum. disꝑgens aquas itinĩs.
Potest autẽ hoc quod dr̃ ltineris subaudiri diabolici
ut sit sensus. aquas quas diabolus conculcauit. & quȩ
multis insẽ p̃buert᷑ it̃ id est multis patuer errorib
diuidet dñs atq disꝑget. Unde & cȩtĩ int̾p̃tes furorẽ
uolentes hereticum describere transtulert̃ Inlisio
uel impetus aquarum transiit. ferunt᷑ enim prono

Expanded text:
dum est, ubi dicitur: Viderunt te, et pepererunt montes: dum est, ubi dicitur: Viderunt te, et pepererunt montes: montium enim est videre Deum et parere filios, quos fluunt de fontibus Israel, dictum est: Fluminibus scindetur terra. De subitis, et ad tempus currentibus: Omnes torrentes vadunt in mare. Talium enim aquarum finis perditio est. Deus ergo omnes aquas quae a perversis dogmatibus conculcatae sunt, disperget, cum dissipaverit consilia principum, et sapientiam mundi hujus. Si quando videris ad breve aliquam haeresim floruisse, et postea Dei gratia dissipatam, dicito esse 651 completum: disperges aquas itineris. Potest autem hoc quod dicitur, itineris, subaudiri diabolici, ut sit sensus: Aquas quas diabolus conculcavit, et quae multis in se praebuerunt iter, id est, multis patuerunt erroribus, dividet Dominus atque disperget. Unde et caeteri interpretes, furorem volentes haereticum describere, transtulerunt: Illisio, vel impetus aquarum transiet. Feruntur enim prono
Abbreviated transcription (Latin):
de quodequi uideant᷑: Etcurrus & tam̃ initantis
milib equorum &curruum nullus ascensor equoꝵ
horum. Ille erat auriga & ille rector Dequo psal¬
mista canit. QQui sedes suꝑ cherubin ostendere
fundam̃tum usq ad collum: id est abscondita euisapta
fecisti non adbreue tempus sed inꝑpetuum. Hoc em̃
significat sela. idest semꝑ.Lxx. Uidebunt te &dole¬
bunt siue parturient popłi. oΟΥΝΗCΟΥCΙN. qͥppe
utrumq utrumq significat consequent̃ rupta
t̾ra & fluuiis manantib popłis qui defluminib
d̾ĩ biberant. uidebunt dm̃ atq parturient. Ex hoc
enimipso quod uident dñm. statim dĩ uerbo conci¬
derunt seduisuri sunt dm̃. & cum uiderint conci¬
pient ut possint fructus parere doctrinarum. s
quia dicunt̾ popłi & popłoꝵ non est uidere faciẽ dĩ
Licet infuturo extendat᷑ oratio. Uidebunt & parient.
tam̃ uixta tropologiam magis hebraicũ sequen¬

Expanded text:
de quod equi videantur et currus, et tamen in tantis de quod equi videantur et currus, et tamen in tantis millibus equorum et curruum nullus ascensor: horum equorum ille erat auriga et ille rector de quo Psalmista canit: Qui sedes super Cherubim ostenderefundamentum ejus usque ad collum, id est, abscondita ejus aperta fecisti, non ad breve tempus, sed in perpetuum: hoc enim significat SELA, id est, semper. LXX: Videbunt te, et dolebunt, sive parturient populi; ὠδινήσουσι quippe utrumque significat. Consequenter rupta terra, et fluviis manantibus, populi qui de fluminibus Dei biberant, videbunt Deum, atque parturient. Ex hoc enim ipso quod vident Deum, statim Dei verbo conciderunt, sed visuri sunt Deum: et cum viderint, concipient, ut possint fructus parere doctrinarum. Sed quia dicuntur populi, et populorum non est videre faciem Dei, licet in futurum extendatur oratio, videbunt et parient: tamen juxta tropologiam magis Hebraicum sequen
Abbreviated transcription (Latin):
exempla. Sponsus loquit᷑ in cantico canticorũ ł qui¬
tatui meo in currib pharaonis adsimilauite ꝓ.
ons sed quo om̃is anima quãuis sca sit atq ꝑfecta
addm̃ comparata. Quasi currꝰ pharaonis sit & ium̃tũ.
Unde & moyses loquit᷑ addm̃. Ego autẽ sum cexoscoc
idest inrationabilis. Et dauid ium̃tum factꝰ sum
apud te. Nonquo absolute ium̃tum sit sed quo
apud dm̃ ium̃tum sit Hisequis illi contrarĩi sunt
quos habet pharao. & dequib dr̃ . Equum & ascen¬
sorem proiecit inmare. Huiusce modi equitatio.
non salus ẽ. sed ꝑditio. Quȩramꝰ & alios equos qͥb
ascendit dñs. Inquarto libro regnoꝵ legimꝰ Sur¬
rexisse mane ministrum helisei. & egressũ uidisse
exercitum ambientẽ ciuitatis muros & equos&
currus E tpostquam ad p̃ces prophȩ aꝑti sunt oculi
eius Aspexit inquit. & ecce mons plenus equis
quadrige igneȩ incirciuitu helisei diligent᷑ adten-¬

Expanded text:
exempla. Sponsus loquitur in Cantico canticorum: Equiexempla. Sponsus loquitur in Cantico canticorum: Equitatui meo in curribus Pharaonis assimilavit te, onis; sed quod omnis anima quamvis sancta sit atque perfecta, ad Deum comparata, quasi currus Pharaonis sit, et jumentum. Unde et Moyses loquitur ad Dominum: Ego autem sum ἄλογος, id est, irrationalis . Et David: Ut jumentum factus sum apud te . Non quod absolute jumentum sit; sed quod apud Deum jumentum sit. His equis illi contrarii sunt quos habet Pharao, et de quibus dicitur: Equum et ascensorem projecit in mare : hujuscemodi equitatio non salus est, sed perditio. Quaeramus et alios equos, quibus ascendit Dominus: In quarto Regnorum libro legimus, surrexisse mane ministrum Elisaei, et egressum vidisse exercitum ambientem civitatis muros, et equos et currus . Et postquam ad preces prophetae aperti sunt oculi ejus: Aspexit, inquit, et ecce mons plenus equis, et quadrigae igneae in circuitu Elisaei. Diligenter atten
Abbreviated transcription (Latin):
nas reũsus est retrorsum. Cȩdens głȩ popłi tran¬
seuntis. qui & helia scindit᷑. & ab heliseo. Ut autem
manifestius loquar hereticoꝵ eloquentiã. quȩ
contra ueritatem ȩccłam fluit intellige flumina
quib irascit᷑ dñs. animas uͦ eorum qͥcircumfertꝰ
om̃i uento doctrinȩ. & semꝑ malitia fluctuant¬
& salsis gurgitib obruunt animadũte mare
suꝑ quod impetꝰ dñi fit. utsentiat eius aduentum.
& sciat quib t̾minis ecobice conqͦludat᷑ : & audiat
inte conũtent᷑ fluctꝰ tui. Quod sibona sunt flu¬
mina & bonum mare. lauat᷑ i illis ihc̃ & ȩccłam
suam suꝑ liuiuscemodi mare collocat Post hȩe seqͥt᷑
Quiascendaͦs suꝑ equos tuos. & equitatio cua salus
Quȩ uͦ equos suꝑquos ascendat dñs. & puto ñ eb alios.
nisi scõꝵ animas. suꝑ quas ascendit sermo diuinus.
ut & ipsas salu& & alios pereas. Ponamꝰ & equorũ

Expanded text:
nis reversus est retrorsum, cedens gloriae populi trannis reversus est retrorsum, cedens gloriae populi transeuntis, qui et ab Elia scinditur et ab Elisaeo. Ut autem manifestius loquar, haereticorum eloquentiam quae contra veritatem et Ecclesiam fluit, intellige flumina, quibus irascitur Dominus. Animas vero eorum qui circumferuntur omni vento doctrinae, et semper malitia fluctuant, 646 et salsis gurgitibus obruuntur, animadverte mare super quod impetus Domini fit, et sentiat ejus adventum, et sciat quibus terminis et obice concludatur, et audiat: In te conterentur fluctus tui. Quod si bona sunt flumina et bonum mare, lavatur in illis Jesus, et Ecclesiam suam super hujuscemodi mare collocat. Post haec sequitur: Qui ascendens super equos tuos, et equitatio tua salus. Quaero equos super quos ascendat Dominus, et puto non esse alios nisi sanctorum animas, super quas ascendit sermo divinus, ut et ipsas salvet, et alios per eas. Ponamus equorum
Abbreviated transcription (Latin):
consonat. De ꝓfundis clamaui ad te dñe Mare in
scripturis appellari. hoc deeo quod posuit & mare
in meliori parte sentiri. Quod autẽ accipiat᷑ & in
contrario multa contraria sunt Dequib illud
& inpsaliis est. Hoc mare magnum & spatiosum.
ibi naues ꝑtransibunt: animalia parua cũ magnis.
Draco iste quem formasti ad inludendum ei Et de
euangłio. Quando saluator increpuit uentos &
patur malum est : iuixta illud in tacharia Increpae
dñs inte diabole. & ad timotheum. argue. consolare.
increpa Propħa itaq si scitante Numquid iN
fluminib iratus es dñe. aut influminib furor
tuus uł inmari impetus tuus. Nos dicamꝰ. Siȩgyp¬
tia flumina sunt. & mare rubrum atq sanguineũ
irascit᷑ dñs & ꝑcutiet ea et toto impetu fert᷑ ingur¬
gites eleuantes se contra seientiam di. Unde mare
uidit & fugit p̾sentiam dĩ non sustinens. & iorda¬

Expanded text:
consonat: De profundis clamavi ad te, Domine , mare in consonat: De profundis clamavi ad te, Domine , mare in Scripturis appellari. Hoc de eo quod possit et mare in meliori parte sentiri. Quod autem accipiatur et in contrario, multa testimonia sunt, de quibus illud et in Psalmis est: Hoc mare magnum et spatiosum: ibi naves pertransibunt, animalia parva cum magnis. Draco iste quem formasti ad illudendum ei . Et de Evangelio quando Salvator increpuit ventos et patur, malum est, juxta illud Zachariae: Increpet Dominus in te, diabole . Et ad Timotheum: Argue, consolare, et increpa . Propheta itaque sciscitante: Numquid in fluminibus iratus es, Domine, aut in fluminibus furor tuus, vel in mari impetus tuus? nos dicamus si Aegypti flumina sunt, et mare rubrum atque sanguineum; irascitur Dominus et percutit ea, et toto impetu fertur in gurgites, elevantes se contra scientiam Dei. Unde mare vidit et fugit , praesentiam Dei ferre non sustinens. Et Jorda
Abbreviated transcription (Latin):
Fluminis impetus lȩtificat ciuitatẽ dĩ Etqđ quide
aqua dñi biberit. fluant deuentre eius flumina
aquȩ salientis inuitam xt̾nam. Maloꝵ illud qd̾
pharao loquit̾ in erechiel. Mea sunt flumina. &
ego feci illa in quib draco habitat. & multa his
orbem t̾rarum. Dm̃ ẽ. t̾ra & plenitudo eius orb
etom̃is qui habitat in eo. Ipse suꝑ mare fundauit
eum .&. suꝑ flumina p̃parauit illum: idest orbẽ
Quod autẽ adño fundat᷑ suꝑ flumina. & p̃paratur
suꝑ mare Utiq in bonam partẽ accipit᷑ : Nec ñ
& illud quod deiunea dr̃ quȩ trans lata ẽ. de ȩgypto
Extendisti propagines cius. usq ad mare & usq ad
flumina flagella eius. luto quod in bonam partem
possit accipi. & dicemus. Uerba diuina quȩ mani¬
festiora sunt. & quasi potum sitientib prebent
Haec dici flumina. ea autem quȩ plena sunt sacra¬
profundum sapientiȩ & scientiȩ dĩ. Etꝓplieta

Expanded text:
Fluminis impetus laetificat civitatem Dei . Et quod qui de Fluminis impetus laetificat civitatem Dei . Et quod qui de aqua Domini biberit, fluent de ventre ejus flumina aquae salientis in vitam aeternam . Malorum illud quod Pharao loquitur in Ezechiele: Mea sunt flumina, et ego feci illa , in quibus draco habitat, et multa his orbe terrarum: Domini est terra et plenitudo ejus, orbet omnes qui habitant in eo: ipse super mare fundavit eum, et super flumina praeparavit illum, id est, orbem. Quod autem a Domino fundatur super flumina, et praeparatur super mare, utique in bonam partem accipitur. Necnon et illud quod de vinea dicitur quae translata est de Aegypto: Extendisti propagines ejus usque ad mare, et usque ad flumina flagella ejus , usque ad mare puto quod in bonam partem possit accipi. Et dicimus verba divina quae manifestiora sunt, et quasi potum sitientibus praebent, haec dici flumina: ea autem quae plena sunt sacraolus: O profundum sapientiae et scientiae Dei ! et Propheta
Abbreviated transcription (Latin):
inari unpetus tius. Qiuia ascendes suꝑ equos tuos.
& equitatio tua salus. Intendens extendes arcũ
tuum suꝑ sceptra dicit dñs. diapsaloa subi. lxx¬
Diapsalma & aquila semꝑ ceteri ut supra simi¬
liter transtulerunt. & quia adtropologicam int̾p̃¬
tationem festinat ratio. breiit̃ scdm̃ litteram sen¬
sum capituli conp̃hendens. Egam adrełqͣ. Sicut
iordanen & mare siccati rubrum ꝓnob̾ dimicans.
Nonenim fluminib & mari iratus es : aut quicquã
insensibilia offensionis contrahere potuerunt lta
nunc quadrigas conscendens tuas arcumiq corri¬
piens. salutem dabis popło tuo: & iuram̃ta quae
uirasti patrib nr̃is & tritibub explebis insempi¬
t̾num. Quod autẽ dicit numquid in flummibus
iratus es dñe. aut influminib: furor tuus. uł iN
mari impetꝰ tuus. Dicit ambiguȩ & int̾rogantis
eloquio quam probantis. Sunt enim et bona flu¬
mina. sunt & mala. Est mare pessimum. est mare
optimum. bonorum fluminum illud exẽplũ ẽ.

Expanded text:
 Qui Al. Quia ascendens super equos tuos, et equitatio tua salus: intendens, extendens arcum tuum super sceptra, dicit Dominus. Diapsalma. Ubi diapsalma, et Aquila semper, caeteri ut supra similiter transtulerunt. Et quia ad tropologicam interpretationem festinat oratio, breviter secundum litteram sensum capituli comprehendens, pergam ad reliqua. Sicut Jordanem, et mare siccasti Rubrum, pro nobis dimicans; non enim fluminibus et mari iratus es, aut quidquam insensibilia offensionis contrahere potuerunt: ita nunc quadrigas conscendens tuas, arcumque corripiens, salutem dabis populo tuo, et juramenta quae jurasti patribus nostris et tribubus, explebis in sempiternum. Quod autem dicit: Numquid in fluminibus iratus es, Domine, aut in fluminibus furor tuus, vel in mari impetus tuus? dicit ambigue, et interrogantis magis eloquio quam probantis. Sunt enim et bona flumina, sunt et mala. Est mare pessimum, et est mare optimum. Bonorum fluminum illud exemplum est:
Abbreviated transcription (Latin):
homines maria transsire. ante potentum scupare
fores. patiomĩa quȩ seruorum conditio uix patit᷑
ut diuitias congregent. ut aliquã accipiant digni¬
tatem. Et postquam hoc fuerint consecuti. tradere
se luxuriȩ & uoluptatib & omi iniquitate Ut
quod auaritia congregauit. Luxuria consumat
Istigͦ prolaborib suis efficiunt᷑ hospiciũ demonum
& qui templum dĩ eẽ. debebant. fiuint tab̾nacula
pum. & tab̃nacula t̾rae madian. Postquam enim
ditati fuerint & ꝑfas & nefas ad altissimum gradũ
conscenderint. tuno conscientia peccatoꝵ suorũ
semꝑ mortem semꝑ iudicium foriidabunt &
adleuem febriculam quasi latrones in carcere. ita
deȩt̃nis suppliciis suspirabunt: Madian aut̃ iN¬

Expanded text:
homines maria transire: ante potentum excubare homines maria transire: ante potentum excubare fores: pati omnia quae servorum conditio vix patitur, ut divitias congregent, ut aliquam accipiant dignitatem: et postquam hoc fuerint consecuti, tradere se luxuriae et voluptatibus et omni iniquitati, ut quod avaritia congregavit, luxuria consumat. Isti ergo pro laboribus suis efficiuntur hospitium daemonum, et qui templum Dei esse debebant, fiunt tabernaculum pum, et tabernacula terrae Madian. Postqditati fuerint, et per fas et nefas ad altissimum gradum conscenderint, tunc conscientia peccatorum suorum semper mortem, semper judicium formidabunt, et ad levem febriculam, quasi latrones in carcere de aeternis suppliciis suspirabunt. Divites aut
Abbreviated transcription (Latin):
pħico sp̃u oret tolli caliginem & reddi lucem. aufer¬
rimaginem & tribui ueritatem. Quod autẽ ꝓphe¬
tia sit & totꝰ cantici textus ostendit. Etmaxime illa
inmedio duorum animalium cognosceris. Etcum
ad propinquaueritt anni notꝰ eris. & de uidicio. Cũ
turbata fuerit anima mea inira miscdiȩ recordaue¬
ris ł trursum deaduentu xp̃i. ds a theman ueniet.
& fẽs demonte umbroso & condenso. Nec non in fu
Siautẽ aliquis quęsierit. quare solus theodotio ꝓspon¬
taneis transtulerit possumꝰ dicere. uł confessionem
propħȩ quod non aliqua necefsitate sponte peccauerit.¬
Dedisti dñe eum escam popłis athiopibus. Demones
intellegunt᷑ quorum fit tab̾naculox̃. Quicumq
in hoc scło propt̃ honores & diuitias laborarit.
quod significant᷑ subuno ũbo unquitatis ostendit᷑
Om̃is enim diues aut imquus aut heres iniqͥẽ. Uide

Expanded text:
phetico spiritu oret tolli caliginem, et reddi lucem; auferphetico spiritu oret tolli caliginem, et reddi lucem; auferri imaginem, et tribui veritatem. Quod autem prophetia sit, et totus Cantici textus ostendit, et maxime illud: In medio duorum animalium cognosceris. Et: Cum appropinquaverint anni, notus eris. Et de judicio: Cum turbata fuerit anima mea in ira, misericordiae recordaberis. Et rursum de adventu Christi: Deus a Theman veniet, et sanctus de monte umbroso et condenso. Necnon in futSi autem aliquis quaesierit, quare solus Theodotio, pro spontaneis, transtulerit, possumus dicere, vel 633 confessionem prophetae, quod non aliqua necessitate, sed sponte peccaveritDedisti eum escam populis Aethiopibus . » Daemones intelliguntur, quorum fit tabernaculum, quicunque in hoc saeculo propter honores et divitias laboraverit, quod significanter sub uno verbo iniquitatis ostenditur, « Omnis enim dives, aut iniquus, aut haeres iniqui est. » Vide
Abbreviated transcription (Latin):
quia supra temere dixerat Usqueqͦ dñe clamabo &
non audies. uociferabor ad te ium patiens & non sal¬
uabis. acdeinde in scd̃a querimonia. Iuare non res¬
picis suꝑ inique agentes. ettaces deuorante impio
iustiorem se ad quod audierat. scribe uisum & expla¬
naeum suꝑ tabulam & post cetera. ł cce qui meredulꝰ
est. nonorit recta amina eius in semet ipso. Iustus
autem exfide suauiuit. & didicerat nabugo donosor
uł diabolum. uł antichristum. Positum iniudicio pec¬
catoꝵ. & fortem ad corripiendas gentes. Nusꝗe agit
pęnitentiam . & plangit quod temere sit locutus.
Petitq ueniam ut miscdiam consequat᷑. quia ignoranᷤ
fecit: unde & dđ̃. Delicta inquit uiuentutis & ignoran¬
tias meas nememineris. Sunt qui putent orationẽ
esse propħȩ. ut in aduentu xꝑi error auferat᷑ hominỹ.
Unde & propħȩ nom̃ sit titulo p̃notatum quod pro¬

Expanded text:
quia supra temere dixerat: Usquequo, Domine, clamabo, et quia supra temere dixerat: Usquequo, Domine, clamabo, et non exaudies? vociferabor ad te vim patiens, et non salvabis? Ac deinde in secunda querimonia: Quare non respicis super iniqua agentes, et taces, devorante impio justiorem se? Ad hoc audierat: Scribe visum, et explana eum super tabulas. Et post caetera: Ecce qui incredulus est, non erit recta anima ejus in semetipso: Justus autem in fide sua vivet. Et didicerat vel Nabuchodonosor, vel diabolum, vel Antichristum positum in judicio peccatorum, et fortem ad corripiendas gentes: nunc agit poenitentiam, et plangit quod temere sit locutus: petitque veniam, ut misericordiam consequatur, quia ignorans fecit. Unde et David: Delicta, inquit, juventutis meae, et ignorantias meas ne memineris . Sunt qui putent orationem esse prophetae, ut in adventu Christi error auferatur hominum: unde et prophetae nomen sit titulo praenotatum, quod pro
Abbreviated transcription (Latin):
Dicamꝰ & illud nec lectorem uideamus celasse quod no¬
uimus. sp̃m &uentum apud hebreos eodẽ apellari
uocabulo idest ruha. & prosensu loci uł spũ accipi
anima quod simulachra inanimantia Si qͣuod aut̃
sp̾s accipiat᷑ pro anima manifeste significat saluato¬
comm̃dare. & non potius animam suam dequa dixe¬
rat. tristis est anima mea usq ad mortem: & ne mo
potest eripere animam meam ãme. sed uoluntate
mea depono amiam meam & sponte mea rursũ
propͥum cantico eius opusculum dedicantes
sermoneq epicum & psalterii id est lirico more
compositum totis uirib ad gredientes. sibilet igit᷑
exceitra & sarodana pallus insultet turpior uituĩs
tius qui carnem uirtute suꝑasti. manifestissimam
propħȩ proignorationib Lxx. Oratio abbacuc ꝓphȩ
cum cantico. Aquila & sẏmmachus & quinta
ȩditio sicut nos pro ignorationib transtulerunt
orationem cum cantico transtulisse. Nam & in hebraico

Expanded text:
Dicamus et illud, ne lectorem videamur celasse quod noDicamus et illud, ne lectorem videamur celasse quod novimus, spiritum et ventum apud Hebraeos eodem appellari vocabulo, id est, RUA  , et pro sensu loci, vel spiritum accipi anima, quod simulacra inanimata sint. Quod autem spiritus accipiatur pro anima, manifeste significat Salvatocommendare, et non potius animam suam, de qua dixerat: Tristis est anima mea usque ad mortem . Et: Nemo potest eripere animam meam a me: sed voluntate mea depono animam meam, et sponte mea rursum proprium Cantico ejus opusculum dedicantes, sermonemque epicum et Psalterii, id est, lyrico more compositum, totis viribus aggredientes. Sibilet igitur excetra, et Sardanapalus insultet, turpior vitiis qtuis, qui carnem virtute superasti, manifestissimam prophetae pro ignorationibus. LXX: Oratio Abacuc prophetae cum cantico. Aquila et Symmachus et quinta editio, sicut nos, pro ignorationibus transtulerunt:orationem cum Cantico transtulisse. Nam et in Hebraico
Abbreviated transcription (Latin):
contentiose sp̃m ꝑũsum in hoc loco uoluerit accipere.
quod aliud sit om̃s sp̃s non ẽ. in eo aliud si dixisset
om̃is sp̃s non ẽ. circa eum. Potest enim ad sidere si¬
mulachris. cet̾um intrinsecus ẽẽ. non potest. Unde
& aquila significantius uertit hebraicum dicens.
Et sp̃s eius non est inuiscerib siue inmedio eius. ꝓpte¬
rea sciendum inquib dam hebraicis uoluminibus
non eẽ. additum om̃is. sed absolute spũm logi. Quod
siquis ratione suꝑatus in bonam partẽ acceꝑit sp̃m.
legat᷑. & om̃is sp̾s non ẽ. in eo. sciat omnẽ sp̃m diũsas
gr̃as intellegi sp̃s sci ut sit sensꝰ. Nichil insegrãe ni¬
chil poterit habere uirtutis. Quod quidem & iuxta
tropologiam magis intellegit᷑. quod in uniũsis idolis
hereticorum & figm̃tis diaboli nulla sit gr̃a sp̃ssc̃ĩ
sed imaginẽ diuinitatis & pulchritudinẽ dogmatũ
ꝑferre uideant᷑.: cum inillis nichil spirans sit & uitale

Expanded text:
contentiose spiritum perversum in hoc loco voluerit accipere, quod aliud sit; Omnis spiritus non est in eo; aliud si dixisset: Omnis spiritus non est circa eum: potest enim assidere simulacris; caeterum intrinsecus esse non potest. Unde et Aquila significantius vertit Hebraicum dicens: Et spiritus ejus non est in visceribus, sive in medio ejus. Propterea sciendum in quibusdam Hebraicis voluminibus non esse additum, omnis; sed absolute, spiritum legi. Quod si quis ratione superatus in bonam partem acceperit spiritum, legatur: Et omnis spiritus non est in eo? sciat omnem spiritum, diversas gratias intelligi Spiritus sancti: ut sit sensus: Nihil in se gratiae, nihil poterit habere virtutis. Quod quidem et juxta tropologiam magis intelligitur, quod in universis idolis haereticorum et figmentis diaboli, nulla sit gratia Spiritus sancti; sed imaginem divinitatis et pulchritudinem dogmatum praeferre videantur, cum in illis nihil spirans sit et vitale.
Abbreviated transcription (Latin):
uscemodi capite ille fiat in nobis caput ecclesiȩ Si
aduentũ. & conterat᷑ in se impiicaput. lax. Suscitati
uincula usq ad collũ infinẽ. Suscitauit dñs uincula
caritatis ut priori more deposito. & grauissimo iugo
quo premebantur ab iecto: leue xpi susciperemiis iugũ.
ut in currd̃ illius positi aurigã optimũ portaremus.
Quod quidẽ & teodotio inbonã partẽ accipiens ait. Ornasti
fundamentũ eꝑi quod erat in anima fingulorũ allo phili
t̾ra obruerant tregit᷑ congesta humus & nudat᷑ obtimũ
fundam̃tũ. & ornatur & qđ latebat a pareat & sua reci¬
piat claritatẽ. et hoc fit insempit̾nũ qd̾ hebraice dicit᷑
sela simulꝙ considera quod ipsi laca. rerũ necessitate
conpulsi qui sẽpsela in t̃p̃tabantur. diapsalora. Nunc
transtulerunt in finẽ s Ml aledixisti sceptris euiis capita
bellatorũ eiꝰ uenientib: ut turbo ad disꝑgendũ me¬

Expanded text:
uscemodi capite, ille fiat in nobis caput, qui est omniadventum, ut conteratur in se impii caput. LXX: Suscitasti vincula usque ad collum in finem. Suscitavit Dominus vincula charitatis, ut priori onere deposito, et gravissimo jugo quo premebamur abjecto, leve Christi susciperemus jugum; et in curru illius positi, aurigam optimum portaremus. Quod quidem et Theodotio in bonam partem accipiens ait: Ornasti fundamentum Christi, quod erat in anima singulorum, allophyli terra obruerant, egeritur congesta humus, et nudatur optimum fundamentum, et ornatur, ut quod latebat, appareat et suam recipiat claritatem, et hoc fit in sempiternum, quod Hebraice dicitur SELA. Simulque considera quod ipsi LXX, rerum necessitate compulsi, qui semper sela interpretabantur diapsalma, nunc transtulerunt, in finem. Maledixisti sceptris ejus, copiti bellatorum ejus, venientibus ut turbo ad dispe
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ab omiũ translatione discordat. Alale dicristi sceptris
id est regnis eius haud dubiũ quin impii de quo supra
dicerat. Percussisti caput dedomo impii. denudasti fun¬
cdam̃tũ tsq ad collũ. In tellimus aut̃ impiũ uel nabugo

Expanded text:
enim ab omnium translatione discordat: Maledixisti, inquit, sceptris, id est, regnis ejus: haud dubium quin impii, de quo supra dixerat: Percussisti caput de domo impii: denudasti fundamentum usque ad collum. Intelligimus
Abbreviated transcription (Latin):
creatoris iram suo tumore testat᷑. Statimq histo¬
ricus causam iungit istius modi questionis. ma¬
redicens ibat & intumescebat. Ibat ut iussum
fuerat. ibat inuindictam dñi sui. ibat ꝑsequenꝰ
fugitiuum propħam. intumescebat aut̃ ꝑ sin¬
gula mom̃ta temporum. & quasi nautis mo¬
rantib inmaiores fluctus suscitabat᷑. ut osten¬
deret ultionẽ creatoris se differre ñposse
T dixIT ADEOS. Tollite me. & mittite in ma¬

Expanded text:
Creatoris iram suo tumore testatur. Statimque histoCreatoris iram suo tumore testatur. Statimque historicus causam jungit istiusmodi quaestionis, mare, dicens, ibat, et intumescebat. Ibat, ut jussum fuerat: ibat in vindictam Domini sui: ibat, persequens fugitivum prophetam. Intumescebat autem per singula momenta temporum, et quasi nautis morantibus, in fluctus majores suscitabatur, ut ostenderet ultionem Creatoris se differre non posse. Et dixit ad eos, tollite me, et mittite m
Abbreviated transcription (Latin):
sit. qui auctor peccati fuerat. Uł cerae quod dicunt.
quid hoc fecisti. non increpant sed int̾rogant. uo¬
lentes causam fuge nosse serui adño. filiĩ apatre.
hominis ado. Quod ẽ. in quiunt tantũ mystiũ
ut t̾ra deserat᷑. expetant᷑ maria. relinquat᷑ pa¬
tria. loca appetant᷑ aliem: EDIXERUNT
Ad Euco. Quid faciemꝰ tibi. & cessabit mare a no¬
bis : Quia mare ibat. & intu mescebat: Lxx:
Et dixeruint adeum. Quid tͥ faciemus . & qͥescet
mare anobis: Quia mare ibat & intumescebat.¬
& surgebat magis fluctus. Propt᷑ te dicis uentos.
fluctꝰ. mare gurgites concitatos: ex posuisti cau¬
sam morbi. indica sanitatis Exeo quod contra nos
consurgit mare. intellegimꝰ iram eẽ. susceptio¬
nis tuȩ. Siculpa ẽ. quod suscepimꝰ. quid facere
possumꝰ ne dñs irascat᷑ Quid faciemꝰ tͥ. hoc ẽ.
int̾ficiemꝰ te : Sedcultorem dñi seruabimꝰ sed dm̃
fugis. Nr̃m ẽ. p̃bere manus. quid fieri iubeas: tuũ
ẽ. imꝑare. quo facto quiescat mare. quod nunc

Expanded text:
sit, qui auctor peccati fuerat. Vel certe quod dicunt: quid hoc fecisti? non increpant, sed interrogant, volentes causam fugae nosse, servi a Domino, filii a patre, hominis a Deo. Quod est, inquiunt, tantum mysterium, ut terra deseratur, expetantur maria, relinquatur patria, loca appetantur aliena? Et dixerunt ad eum: quid faciamus tibi, 401 et cessabit mare a nobis? quia mare ibat, et intumescebat. LXX: Et dixerunt ad eum, quid tibi faciemus, et quiescet mare a nobis? quia mare ibat, et suscitabat magis fluctus. Propter te dicis, ventos, fluctus, mare, gurgites concitatos? exposuisti causam morbi, indica sanitatis. Ex eo quod contra nos surgit mare, intelligimus iram esse susceptionis tuae. Si culpa est quod suscepimus, quid facere possumus, ne Dominus irascatur? quid faciemus tibi? hoc est, interficiemus te? sed cultor es Domini: servabimus? sed Deum fugis. Nostrum est praebere manus; quid fieri jubeas, tuum est imperare, quo facto quiescat mare, quod nunc
Abbreviated transcription (Latin):
exꝑsona patris in racharia ponit᷑. ꝑcutiam
pastorem & oues disꝑgent᷑ OM̃S GUROITES
tui. & fluctꝰ cui suꝑ me transiert᷑: Lxu Om̃s
eleuationes tuȩ. & fluctꝰ tui suꝑ me transier̃
Q uod suꝑ ionam tum̃tes maris fluctꝰ transie¬
rint. & de tonuerit sȩua tempestas. nulli du-¬
Querimus autem quomͦ om̃s eleuationsens aegur¬
gites & fluctꝰ dĩ. suꝑ saluatorem transierunt
Temptatio e. uita hominum suꝑ t̾ram. siue
ut in hebraico habet᷑ militia. quia hic militamꝰ
ut alibi coronem̃. Nullusq ẽ hominum qͥ cunc¬
tas sustinere queat temptationes absq eo qͥ
temptatꝰ ẽ. in om̃ib iuxta nr̃am similitu¬
dinem sine peccato. Unde & adchorinthios dr
Temptatio uos non adp̃hendat. nisi humana
Fidelis autẽ ds qui non dimitret uos tẽptari

Expanded text:
ex persona Patris in Zacharia ponitur: Percutiam ex persona Patris in Zacharia ponitur: Percutiam pastorem, et oves dispergentur . Omnes gurgites tui et fluctus tui super me transierunt. LXX: Omnes elevationes tuae et fluctus tui super me transierunt. Quod super Jonam tumentes maris fluctus transierint, et detonuerit saeva tempestas, nulli duQuaerimus autem quomodo omnes elevationes, et gurgites, et fluctus Dei, super Salvatorem transierint. Tentatio est vita hominum super terram , sive ut in Hebraico habetur, militia, quia hic militamus, ut alibi coronemur. Nullusque est hominum, qui cunctas sustinere queat tentationes, absque eo qui tentatus est in omnibus, juxta nostram similitudinem, sine peccato. Unde et ad Corinthios dicitur: Tentatio vos non apprehendat, nisi humana. Fidelis autem Deus qui non