comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
narii pr̃is mei abundant panibus:
obliuio dĩsiẽ in omnib idolatris fuit:
nisi qr ista recogitatio iam resipiscentis. ẽ¬
cum euangłm p̃dicaretur: Lam enim po¬
terat tał anim adũtere multos p̃dicare
ueritatem : int̾ qͦs quidem eẽnt ñ ipsius a¬
more ueritatis ducti. sed cupiditate com¬
parandorũ scłariũ cõmodoꝵ. De qͥb dice¬
bat apłs eẽ. quosdam qui euangłm anñti¬
Arent ñ caste existimantes quȩ̃stũ eẽ. pie¬
te appellant᷑. In eadem qͥdem domo eun¬
dem panem uerbi tractantes: ñ tam̃ iN
cede conducti. De talib dictũ. ẽ. Amen
dico uob: ꝑ ceper̃ mercedem suam

Expanded text:
arii patris mei abundant panibus, oblivio Dei, sicut in omnibus idololatris fuit, nisi qcum Evangelium praedicaretur? Jam enim poterat talis animadvertere multos praedicare veritatem, inter quos quidam essent non ipsius amore veritatis ducti, sed cupiditate comparandorum saecularium commodorum. De quibus dicebat Apostolus, esse quosdam qui Evangelium annuntiarent non caste , existimantes quaestum esse piete appellantur, in eadem quidem domo eumdem panem verbi tractantes; non tamen icede conducti. De talibus dictum est, Amen, dico vobis, perceperunt mercedem suam
Abbreviated transcription (Latin):
cauit. Sp̃s caritatis rapuit cõpedes
et circuiuit quantum potut. Sed
tam̃ quid ait : Concupiscentiam ha¬
bens dissolui: et eẽ. cum xp̃o. Quid
ẽ dissolui  A compedib mortalita¬
tis. Et tam̃ miscđia ad huc uole¬
bat eẽ. in compedibus propt̃ alios
compeditos quib ministraret. Ma
nere in qͥt incarne necessarium
ꝓpt̃ uos. Compellor autem eduob¬

Expanded text:
cavit: spiritus charitatis rapuit compedes, cavit: spiritus charitatis rapuit compedes, et circuivit quantum potuit. Sed tamen quid ait? «Concupiscentiam habens dissolvi, et esse cum Christo.» Quid est, «dissolvi?» A compedibus mortalitatis. Et tamen misericordia adhuc volebat esse in compedibus, propter alios compeditos, quibus minnere, inquit, in carnem necessarium propter vos. Compellor autem, e
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitas & corruptibilitas corꝑis
quȩ aggrauat animam Per eius enim
fragilitatẽ uelut quorundam doloꝵ
molestiarum materiam ad impie¬
tatem poterat cõpellere ꝑsecutor. Ab
his compedib conrupiscebat dissolui
lium ministrabat. Donec gͦ corrupti¬
bile hoc induat in corruptionem et
mortale hoc induat immortalitatem
uelut cõpedib ccrb infirma ꝓmptum
impedit sp̃m. Has gͦ compedes nori
sentiunt: nisi qui in semet ipsis iN¬
gemiscunt grauati habitaculum qđ
decaelo. ẽ suꝑ indui cupientes. quia
et mors borrori. ẽ et merori uita mor¬
talis. Prohis ꝓpħa gem̃tib ingemit:
ut intr& in conspectu dĩgemitus eoꝵ¬
orpus nr̃m ornam̃tum nob fuit:
peccauimꝰ. & cõpedes inde acce¬
pimus. Quȩ st̃ compedes nr̃ȩ : Mor¬
talitas ipsa Audi apłm paulum
quia et ipse ad huc in hac ꝑegrina¬
tione cõpeditus erat. Iuanta ꝑ agra¬
uit compeditus iste. Non illi fuer
graues compedes. Cum ipsis com¬
pedibus toto orbe euangłm p̃di¬

Expanded text:
infirmitas, et corruptibilitas corporis, quae aggravant animam. Per ejus enim fragilitatem, velut quorumdam dolorum molestiarumque materiam, ad impietatem poterat compellere persecutor. Ab his compedibus concupiscebat dissolvi lium ministrabat . Donec ergo corruptibile hoc induat incorruptionem, et mortale hoc induat immortalitatem , velut compedibus caro infirma promptum impedit spiritum. Has ergo compedes non sentiunt, nisi qui in semetipsis ingemiscunt gravati , habitaculum quod de coelo est superindui cupientes, quia et mors horrori est, et moerori vita mortalis. Pro his Propheta gementibus ingemit, ut intret in conspectu Dei gemitus eoorpus nostrum ornamentum nobis fuit: peccavimus, et compedes inde accepimus. Quae sunt compedes nostrae? Mortalitas ipsa. Audi apostolum Paulum, quia et ipse adhuc in hac peregrinatione compeditus erat. Quanta peragravit compeditus iste! Non illi fuerunt graves compedes; cum ipsis compedibus toto orbi Evangelium praedi
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dũ taxat. ut quem admodum ille
in eo qđ ũbũ cao factũ. ẽ et habitauit
in nob. et sine pecccito cũ eõe peccata
nr̃a suscepit. non attendit sila sed
nr̃a : ita et nos ad eius imitationem
inuicem onera nr̃a portemus. Qui cũ¬

Expanded text:
hoc dumtaxat, ut, quemadmodum ille in eo quod uerbum caro factum est et habitauit in nobis, et sine peccato cum esset, peccata nostra suscepit, non attendit sua, sed nostra, ita et nos libenter ad eius imitationem inuicem onera nostra portemus. Huic
Abbreviated transcription (Latin):
societas qua efficimur urium corpꝰ
unicifilii dei unide scriptum .ẽ
Si quã igitur ex hortatio in xp̃o:
si quod solatium caritatis. si qa
sotietas sp̃s. Propt̃ hanc sotietatẽ
illi in quos primitus uenit lingius
gneris humcini. Sic oportebat ꝑ
lidiguas omnium gentium significari
istam societatem filioꝵ dĩ et mem¬
brorum xẽĩ futuram in omnib
extitib ut quem admodum tñc
Ille apparebat accepisse spm̃ scm̃
qui loquebatur omnium gentiũ
litiguis : ita nẽ ille se agn̾oscat
accẽpisse spm scm̃. qui tenetur
uiticulo pacis eccłȩ quae dif¬
funiditur in omnib gentibus.
nde dic̃ apłs. Studerites ser¬
uare unitatem sp̃s inuiticulo
pacis.

Expanded text:
societas, qua efficimur unum corpus unici Filii Dei. Unde scriptum est: Si qua igitur exhortatio in Christo, si quod solatium charitatis, si qua societas Spiritus . Propter hanc societatem illi in quos primitus venit, linguisgeneris humani; sic oportebat per linguas omnium gentium sigistam societatem filiorum Dei et membrorum Christi futuram in omnibus gentibus. Ut quemadmodum tunc ille apparebat accepisse Spiritum sanctum qui loquebatur 80 linguis omnium gentium: ita nunc ille se agaccepisse Spiritum sanctum, qui tenetur vinculo pacis Ecclesiae, quae diffunditur in omnibus gentibus. Unde dicit Apostolus: Studentes servare unitatem Spiritus in vinculo pacis
Abbreviated transcription (Latin):
Semet ipsum ex inaniuit formam ser¬
ui accipiens. N gͦ ex in aniuit amit¬
tens qđ erat: sed accipiens qđ non
erat. Hano formam serui contemp
hoc dẽ se dicere minime dubitaba q.¬
⁊ ipse dñs utc dictus ẽ sola capo
Quomodo inquit ꝓbas.e. Au¬
deo dicere & sola ccio xx̃ĩ. dictꝰ
est xẽc Credimus certe non it ÷¬
solum dm̃ patrem : sed et in inm xp̃m
filium eius unicum dnm nr̃m. Modo
totum dixi in itĩm xpm filium eius
unicum chim̃ nr̃m. Totum ibi intellige:
et uerbum. et animam et carnem.
Sed utiq confiteris etiam illud qđ ha
pulta .ẽ. Si enim erat ibi anima ñ
erat mortuus. Si autem uera iors e¬
rat ut eius uera sit resurrectio
sine anima fuerat in sepulchro: & tam̃ n
sine anima &carneqr ñ ẽ sepulta nisi
card: disce hoc etiam apłicis uerbis.

Expanded text:
Semetipsum exinanivit formam servi accipiens . Non ergo se exinanivit amittens quod erat, sed accipiens quod non erat. Hanc formam servi contemnehoc de se dicere minime dubitabastus dictus est sola caro. Quomodo, inquit, probas? Audeo dicere, et sola caro Christi dictus est Christus. Credimus certe non in solum Deum Patrem, sed et in Jesum Christum Filium ejus unicum Dominum nostrum: modo totum dixi, in Jesum Christum Filium ejus unicum Dominum nostrum. Totum ibi intellige, et Verbum, et animam, et carnem. Sed utique confiteris etiam illud quod habpulta est. Si enim erat ibi anima, non erat mortuus: si autem vera mors erat, ut ejus vera sit resurrectio, sine anima fuerat in sepulcro; et tamen ssine anima caro, quia non est sepulta nisi caro. Disce hoc etiam in apostolicis verbis.
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc amore glȩ corrupti erant quos pau
rent. Quib tam̃ p̃dicantib gaudet
apłs: sciens fieri posse. ut dum̃ illi sec-¬
tantur humanȩ głȩ cupiditatem : tam̃
his auditis fideles nascerenitur. Ñ ex
eoꝵ inuidia cupiditate qua se uolebaNt
annuntiabañ : ut demalo illoꝵ deus
oꝑaretur bonum. sicut fieri potest ut
homo ad concubitum non in grediatur
uoluntate generandi. sed luxuriandi
libi diNe rapiatur: et tameni nas
catur homo bonum dĩ opris de foe¬
cunditate seminum. non deturpitu¬
dine uitiORuM

Expanded text:
hoc amore gloriae corrupti erant, quos Pauhoc amore gloriae corrupti erant, quos Paurent; quibus tamen praedicantibus gaudet apostolus sciens fieri posse, ut, dum illi sectantur humanae gloriae cupiditatem, tamen his auditis fideles nascerentur, non ex eorum inuida cupiditate, qua se uolebant adnuntiabant, ut de malo illorum deus operaretur bonum; sicut fieri potest, ut homo ad concubitum non ingrediatur uoluntate generandi, sed luxuriandi libidine rapiatur et tamen ncatur homo, bonum Dei opus de fecunditate seminum, non de turpitudine vitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
osst̃ isti maledici potiꝰ calũnia¬
tores quã ueridici iudices etiã
scõs apłos accusare : qđ ñ caritate gene¬
randi filios uitae ȩt̃nȩ sed cupiditate
lauidis humanȩ popłis tam multis e¬
uangłm p̃dicauerint. Neq enim de¬
erat illis euangłicis patrib ꝑ omnes
xp̃i eccłas fama p̃clara tot linguis
laudantib: comparata. immo .uͦ. tanta
aderat. ut maior hominib ab ho-¬
minibus honor et gła. deferri non
ꝗdo ab eis pecurua uoluit cęcus e¬
mere : qđ illi diuiria gr̃a eademq
gratuita meruer̃. Huius auiđ głȩ fu¬
isse intelligit᷑. quẽ se uolentem seqͥ dñs
in eugłio reuocat dicens. Wlpes foueas
habent & uolucres caeli diũsoria: filiꝰ
aut̃ hominis non hab& ubi cciput
suũ reclinet. Uidebat enim eum doło
simulatione tenebrosum. et uentosa
elatione iactatum. ñ habe fidei locũ
ubi se inclinantem doctorem humi¬
litatis exciꝑet: qr in discipulatu xp̃i
ñ illius gram sed suam głam seqͥrebat

Expanded text:
ossunt isti maledici potius calumniatores quam ueredici iudices etiam sanctos apostolos accusare, quod non caritate generandi filios uitae aeternae, sed cupiditate laudis humanae populis tam multis euangelium praedicauerint. neque enim deerat illis euangelicis patribus per omnes Christi ecclesias fama praeclara tot linguis laudantibus conparata; immo uero tanta aderat, ut maior hominibus ab hominibus honor et gloria deferri non cupiuit, quando ab eis pecunia uoluit caecus emere, quod illi diuina gratia eademque gratuita meruerunt. huius auidus gloriae fuisse intellegitur, quem se uolentem sequi dominus in euangelio reuocat dicens: uulpes foueas habent et uolucres caeli diuersoria; filius autem hominis non habet, ubi caput suum reclinet. uidebat enim eum dolosa simulatione tenebrosum et uentosa elatione iactatum non habere fidei locum. ubi se inclinantem doctorem humilitatis exciperet, quia in discipulatu Christi non illius gratiam, sed suam gloriam requirebat.
Abbreviated transcription (Latin):
st̃. Sed non oportuerat ut mercenarius
mitteretur. Ad alias res et nego cia ꝑ agen¬
da mittitur mercenarius. Ad illas autẽ
qͣs tunc uolebat paulꝰ pastor erat neces¬
sarius : & iux inuenit unum pastorem int̾
multos mercenarios : qr pauci pastores.
mult mercenarii. Sed quid dr̃ de mer¬
cenariis: Am̃ dico uob: ꝑceper̃ merce¬
dem suam. De pastore aut̃ quid dicit
apłs: Quisquis aut̃ mundauerit se
ab huius modi: erit uas in honorem
scĩficatum & utile dño. ad om̃e opus
bonum paratum semper N ad quasdã
res paratum & ad qͣsdam ñ paratũ. sed

Expanded text:
sunt: sed non oportuerat ut mercenarius sunt: sed non oportuerat ut mercenarius mitteretur. Ad alias res et negotia peragenda mittitur mercenarius: ad illas autem quas tunc volebat Paulus, pastor erat necessarius. Et vix invenit unum pastorem inter multos mercenarios: quia pauci pastores, multi mercenarii. Sed quid dicitur de mercenariis? Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam . De pastore autem quid ait Apostolus? Quisquis autem mundaverit se ab hujusmodi, erit vas in honorem sanctificatum, et utile Domino, ad omne opus bonum paratum semper . Non ad quasdam res para
Abbreviated transcription (Latin):
Petre amas me: Quid ÷ amas me e castꝰ
es. ñ. ẽ. cor tuum adulterum. non tua
quȩris in eccła sed mea: Si gͦ talis es
et amas me: pasce oues meas NoN enĩ
eris mercenarius : sed eris pastor. Illi
gemit apłs. Sed quid dic̃: Quid enim dũ
omnimodo siue occcisione siue ueritate
narios. Pastor ueritate xẽm anñtiat:
mercenarids occasione x̃m anñtiat
aliud quȩrens. Tam̃ & ille xp̃m anñtiat:
et ille x p̃m. Audi uocem pastoris pauli.
Siue occasione siue ueritate xp̃c anñtiet᷑.
Ipse pastor uoluit hab̾e mercenarium i
faciunt enim ubi posst̃. utiles st̃ qͣntũ posst̃
Quando autem ad alios usus quȩrebat
facit uias meas. Et qͥd ait: Misi pastorem
qui uos commoneret uias meas: id est
qr qͦmͦ ego ambulo & ipse ambulat.
Et mittens pastorem qͥd ait: Neminem
enim tam unanimem. qͥ sincera affectione ꝓ
uob̾ sollicitus sit. Nonne cũ illo erant
torem mittere uolui: nã multĩ mercenarii

Expanded text:
Petre, amas me? Quid est, Amas me? Castus es? Non est cor tuum adulterum? Non tua quaeris in Ecclesia, sed mea? Si ergo talis es, et amas me, pasce oves meas . Non enim eris mercenarius, sed eris pastor. 11. Mgemit Apostolus. Sed quid dicit? Quid enim? dum omni modo, sive occasione, sive veritate narios. Pastor veritate Christum annuntiat, mercenarius occasione Christum annuntiat, aliud quaerens. Tamen et ille Christum annuntiat, et ille Christum. Audi vocem pastoris Pauli: Sive occasione, sive veritate Christus annuntietur. Ipse pastor voluit habere mercenarium. Faciunt enim ubi possunt, utiles sunt quantum possunt. Quando autem ad alios usus quaerebat  commonefaciat vias meas . Et quid ait? Misi pastorem qui vos commoneret vias meas: id est, qui quomodo ego ambulo, et ipse ambulat. Et mittens pastorem, quid ait? Neminem enim habeo tam unanimem, qui sincera affectione pro vobis sollicitus sit. Nonne cum illo erant torem mittere volui; nam multi mercenarii
Abbreviated transcription (Latin):
in carne : et ex duob patiebatur
angorem. Dissolui et eẽ cũ xp̃o.
multum enim optimum ducebat
At cum apppinqͣret ipsa passioͬ qͦ¬
modo exultabat: quomodo glori¬
abatur: Bonum iniquit certam̃
certaui. cursum c̃summaui. fidem
seruaui : decȩtero suꝑ. ẽ. mͥ corona

Expanded text:
 ex duobus patiebatur ardorem; dissolvi et esse cum Christo, multo magis optimum dicebat. Adeo cum appropinquaret ipsa passio, quomodo exsultabat! quomodo gloriabatur! «Bonum certamen certavi,» «cursum consummavi, fidem servavi; de caetero super est mihi corona
Abbreviated transcription (Latin):
qui annuntiant non st̃ recti. Qua re ñ
ẽ. rectus : qr aliud quęrit in eccła. non
dm̃ quęrit. Si dm̃ quȩrene castus
eẽ: qi legitimum maritũ anima dm̃
habet. Iuisquis adõ p̃t̃ dm̃ aliquid quȩ¬
rit: non caste dm̃ quęrit. Videte fr̃s
si uxor amet maritum qr diues ẽ ñ
ẽ casta: ñ enim maritũ amat. Casta
Si enim ꝓpt̃ ea amat qr diues.ẽ. quidsi
quomodo st̃ casus humani. ꝓscribat᷑
subito et egens remaneat: Renuntiat
illi forte : qr qđ amabat non maritus.
erat sed res eius. Si aut̃ uere maritum
amet. etiam pauꝑem plus amat: qr cũ
mnia. celũ et t̃ram. et mare & angłos.
quicquid uidemus quicquid non ui¬
demus. in cęlo ipse fecit. Sed tam̃ ñ diui¬
tias amare debemus: sed eum qui fecit
illcis. Non enim tͥ promisit. nisi se IN¬
ueni aliquid p̃tiosius: & hoc tͥ dabit.
Pulchra ẽ. t̾ra. cęlũ & angłi: sed pulchrior

Expanded text:
qui annuntiant, non sunt recti. Quare non qui annuntiant, non sunt recti. Quare non est rectus? Quia aliud quaerit in Ecclesia, non Deum quaerit. Si Deum quaereret, castus esset; quia legitimum maritum anima Deum habet. Quisquis a Deo praeter Deum aliquid quaerit, non caste Deum quaerit. Videte, fratres: si uxor amet maritum quia dives est; non est casta. Non enim maritum amat, sed auSi enim propterea amat, quia dives est; quid, si quomodo sunt casus humani proscribatur et subito egens remaneat? Renuntiat illi forte; quia quod amabat, non maritus erat, sed res ejus. Si autem vere maritum amat, etiam pauperem plus amat; quia cum mnia, coelum et terram, mare et Angelos. Quidquid videmus, quidquid non videmus in coelo, ipse fecit. Sed tamen non divitias amare debemus, sed eum qui fecit illas. Non enim tibi promisit nisi se. Inveni aliquid pretiosius, et hoc tibi dabit. Pulchra est
Abbreviated transcription (Latin):
ñ .ẽ. illi cũra de ouib. mercenariꝰ. ẽ.
enim. Si inuenerimꝰ tyes istas ꝑsonas
inuenit sc̃ĩtas ur̃a et qͦs diligatis. et
qͦs toleretis. et qͦs caueatis. Diligenđ
ẽ. pastor toleranđ ẽ mercenarius :
cauendus ẽ. latro: St̃ homines in ec¬
cła. de quib dicit apłs qui ex occasione
euangłitant quaerentes ab hominibus
commoda sua. siue pecuniaria. siue
honoꝵ ut laudis humanȩ. Quomodo¬
libet uolentes acciꝑe munera euan¬
gelitant : non tam salutem eius quȩr̃
cui annuntiant quã commodũ suũ.
Ille aut̃ qui audit salutem ab eo qui non
habet salutem. si ei credidit quem ille
annuntiat neq in illo spem posuerit
ꝑ quem illi annuntiatur salus: qui
annuntiat habebit detrim̃tum. cui
anñtiatur habebit lucrum. Audi apo
stolum gem̃tem de talib. Dic̃ alios e¬
uangłitare euangłm ꝑ caritatem : alios
ꝑ occasionem. De quib dic̃ anñtia re
euangłm non recte. Rem rectam: sed
ipsi non recti. Qđ anñtiaN rectũ.ẽ: sed

Expanded text:
ercenarius est enim. Si invenerimus tres istas personas, invenit Sanctitas vestra et quos diligatis, et quos toleretis, et quos caveatis. Diligendus est pastor, tolerandus est mercenarius, cavendus est latro. Sunt homines in Ecclesia, de quibus dicit Apostolus, qui ex occasione evangelizant, quaerentes ab hominibus commoda sua , sive pecuniaria, sive honorum vel laudis humanae. Quomodolibet volentes accipere munera evangelizant, et non tam salutem ejus quaerunt cui annuntiant, quam commodum suum. Ille autem qui audit salutem ab eo qui non habet salutem si ei crediderit quem ille annuntiat, neque in illo spem posuerit, per quem illi annuntiatur salus: qui annuntiat, habebit detrimentum; cui annuntiatur, habebit lucrum. CAPUT stolum gementem de talibus. Dicit alios annuntiare Evangelium per charitatem, alios per occasionem: de quibus dicit, Annuntiant Evangelium non recte . Rem rectam, sed ipsi non recti. Quod annuntiant, rectum est; sed
Abbreviated transcription (Latin):
on hoc ita debemꝰ estimare ut
ñ exifamemꝰ: sed nos existimare
fingamꝰ. Sed uere existimemꝰ posse eẽ.
aliquid occultum in alio quo nob̃
suꝑior sit: etiam sibonũ nr̃m quo illo
uidemur suꝑiores eẽ ñ sit occultum.
ste cogitationes depͥm̃tes suꝑbiam
& augentes caritatem : faciunt onera
frat̃nã inuicem ñ solũ equo animo
sed etiam libentissime sustineri.
rem ad portanda onera aliorum
facit libent̾ impendi: nisi cũ cogi¬
tamꝰ quanta ꝓnob̾ ꝑtulerit dñs.

Expanded text:
non hoc ita debemus existimare, ut non existimemus,\' sed nos existimare fingamus, sed uere existimemus posse esse aliquid occultum in alio, quo nobis superior, etiam si bonum nostrum, quo illo uidemur superiores esse, non sit occultum. istae cogitationes deprimentes superbiam et augentes caritatem faciunt onera fraterna inuicem non solum aequo animo sed etiam libentissime sustineri. rem ad portanda onera aliorum facit libenter impendi, nisi cum cogitamus quanta pro nobis tulerit Dominus.
Abbreviated transcription (Latin):
Quantum attinet ad id qđ ẽ. uerbum
ds̃ apđdm̃ : uide aut̃ quid sequitur.
Sed semet ipsum ex in aniuit formam
serui accipiens. in similitudinam ho¬
minum factus. et habitu inuentꝰ ut
homo & hoc quis. nisi idem ipse xpͣc
et anima et ccob informa serui quȩ
accepta. ẽ. aforma dĩ. Humiliauit
sem et ipsum factus oboediens usq ad
mortem. Iam in morte sola caro ẽ a
uidais occisa. Si enim discipłis dixit
nolite timere eos qui corpus occtduN
animã aut̃ ñ posst̃ occide : nunquid in
ipso potuer̃ plus qͣm corpꝰ occide : Et tam̃
carne occisa: xpͣc occisus .ẽ.¬

Expanded text:
quantum attinet ad id quod est Verbum, Deus apud Deum? Vide autem quod sequitur: Sed semetipsum exinanivit formam servi accipiens; in similitudine hominum factus, et habitu inventus uthomo, etc. Quis nisi idem ipse Chriset anima et caro in forma servi, quae accepta est a forma Dei. Humiliavit semetipsum, factus obediens usque ad mortem . Jam in morte sola caro est a Judaeis occisa. Si enim discipulis dixit, Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere ; numquid in ipso potuerunt plus quam corpus occidere? Et tamen carne occisa Christus occisus e
Abbreviated transcription (Latin):
donatum
in eũ: uerum etiam ut patiamini
U trũq ostendit dĩ donum: qr utrũq diaẽ
in eum. nec se ipsum miscđiam conse¬
cutum dixit ut fidelior sed ut fidelis
ẽ&: qr sciebat̃ non se initiũ fidei suae
priorem dedisse dõ et retributũ sibi
ab illo eius augm̃tum: sed ab eo se factũ
fidelem a quo & apłsfactus ẽ. Nam scri¬
pta st̃ etiam fidei eius initia: suntq
eccłiastica celebri lectione notissima.
Auersus quippe afide quã uastabat.
eiq uehem̃t̃ aduersus: repente .ẽ. ad
illam grãm potentiorem conũsus.
conũtente illo cui hoc ipsum facturb
ꝑ propħiam dictũ. ẽ tu conũtens ui¬
uificibis nos : ut non solum ex no-¬
lexite fieret uolens cređe. uerum etiã
ex ꝑsecutore. ꝑsecutionem in eius fidĩ
quam ꝑsequebatur defensione pate¬
retur Donatum quippe illi erat a
xxo: non solum ut cređet in eum.
uerum etiam ut pateretur. ꝓ eo

Expanded text:
donatum in eum, verum etiam ut patiamini Utrumque ostendit Dei donum, quia utrumque dixit in eum. Nec se ipsum misericordiam consecutum dixit, ut fidelior, sed ut fidelis esset . quia sciebat non se initium fidei suae priorem dedisse Deo, et retributum sibi ab illo ejus augmentum; sed ab eo se factum fidelem, a quo et apostolus factus est. Nam scripta sunt etiam fidei ejus initia , suntque ecclesiastica celebri lectione notissima. Aversus quippe a fide quam vastabat, eique vehementer adversus, repente est ad illam gratia potentiore conversus; convertente illo cui hoc ipsum facturo per prophetam dictum est, Tu convertens vivificabis nos : ut non solum ex nolente fieret volens credere; verum etiam ex persecutore persecutionem in ejus fidei, quam persequebatur, defensione pateretur. Donatum quippe illi erat a Christo, non solum ut crederet in eum, verum etiam ut pateretur pro
Abbreviated transcription (Latin):
Seruus ñ manet in domo in ȩt̾num: filius
aut̃ manet in ȩt̃num. Qm̃ itaq dedit
nobis potestatem filios dĩ fieri: non serui
sed filii simꝰ. ut miro quodam et in effa¬
bili sed tam̃ uero modo serui. ñ serui. ẽẽ
possimus : serui scilicet timore casto.⁊
ad quem ꝑtinet sẽruus intrans in dn
sui gaudium : ñ serui aut̃ timore foras
mittendo. ad quem ꝑtiniet seruus ñ
manens in domo ita ȩt̃tum. Vt
aut̃ tales serui ñ serui simus: dñm fa¬
cere scimus. Hoc seruus ille nescit: qi
nescit quid faciat dñs eius. Et cum aliꝗͥd
facit: sic extollitur quasi hoc ipse faciat
ñ dñs eius. et glatur inse non in dnõ:
głatur : cum se ipse decepit. qr sic głat᷑
quasi ñ acceꝑit. GRãs ago dõ meo in
omni memoria ur̃i semꝑ m cunctis ora¬
tionib meis pro omnib uob. cũ gaudio¬
s dep̃ccitionem faciens semꝑ cõmunica¬

Expanded text:
Servus non manet in domo in aeternum; filius Servus non manet in domo in aeternum; filius autem manet in aeternum . Quoniam itaque dedit nobis potestatem filios Dei fieri , ut non servi, sed filii simus: miro quodam et ineffabili, sed tamen vero modo, servi, non servi esse possumus. Servi scilicet timore casto, ad quem pertinet servus intrans in domini sui gaudium; non servi autem, timorem foras mittendo, ad quem pertinet servus non manens in domo in aeternum. Ut autem tales servi non servi simus, dominum facere scimus. Hoc servus ille nescit, qui nescit quid faciat dominus ejus: et cum aliquid boni facit, sic extollitur quasi hoc ipse faciat, non dominus ejus; et gloriatur in se, non in Domino gloriatur, cum se ipse deceperit, quia sic gloriatur us vestris. Gratias ago Deo meo in omni memoria vestri semper in cunctis orationibus meis pro omnibus vobis cum gaudio deprecationem faciens super communica
Abbreviated transcription (Latin):
ic̃ st̃ duo mores qͥ faciunt duo ge¬
nera tim̃tiũ: sic duȩ st̃ seruitutes
Iquȩ faciunt duo genera seruoꝵ. Est
timor quem ꝑfecta caritas foras mitat:
et alius timor castus ꝑmanens in scłm scłi¬
Illũ timorem qͥ ñ ẽ. in caritate : attende¬
bat apłs cũ dicebat. N enim accepistis
sp̃m seruitutis iterũ in timore. Illũ aut̃
timorem castum attendebat: cũ dice¬
bat. Noli altum saꝑe: sed time In illo
timore quem caritas foras mitat. est
etiam seruitus simul foras cũ ipso timore
mittenda. Utrũq enim iunx̃ apłs: hc
ẽ et seruitutem et amorem dicendo
N enim accepistis sp̃m seruitutis iterũ
intimore Ad hanc seruitutem seruum
ꝑtinentem intuebat᷑ & dñs dicens. lã ñ
dico uos feruos: qr seruus. nescit quid
faciat dñs eius. Non ille utiq seruus
iad timorem ꝑtinens ccstũ. cui dr̃ euge
bone serue. int᷑ ingaudium dñi tui.
sed ille seruus ꝑtinens ad timorem foras
accritate mittendum : de qͦ alibi dicit

Expanded text:
 timores, qui faciunt duo genera timentium; sic duae sunt servitutes, quae faciunt duo genera servorum. Est timor quem perfecta charitas foras mittit , et est alius timor castus permanens in saecorem qui non est in charitate, attendebat Apostolus cum dicebat: Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore . Illum autem timorem castum attendebat, cum dicebat: Noli altum sapere, sed time . In illo timore quem foras charitas mittit, est etiam servitus simul foras cum ipso timore mittenda. Utrumque enim junxit Apostolus, hoc est servitutem et timorem, dicendo: Non enim accepistis spiritum servitutis iterum in timore. Ad hanc servitutem ad servum pertinentem intuebatur et Dominus dicens: Jam non dico vos servos, quia servus nescit quid faciat dominus ejus. Non ille utique servus ad timorem pertinens castum, cui dicitur: Euge, serve bone, intra in gaudium domini tui ; sed ille servus pertinens ad timorem foras a charitate mittendum, de quo alibi dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ꝑmercenarios uo¬
mercenarii. cũ sitis m̃bra pastoris: Ipse
tinguens uidete quid dixerit: Quidam
ꝑ inuidiam & contentionem. quidam uͦ
et ꝑ bonã uoluntatem xp̃m p̃dicant.
sione euangłii positus sũ : quidam uͦ. et
ꝑ contumacĩam xp̃m anñtiant ñ caste :
existimantes tribulationem suscitari uin¬
culis meis. Isti mercenarii erant: paulo
apło inuidebant: Quare inuidebant ÷ nisi
qr temporalia reqͥrebant: sed ꝗd adiuri¬
gat attendite. Iuid enim: dũ omni mͦ siue
occcsione siue ueritate xp̃c anñtietur :
et in hoc gaudeo sed et gaudebo. Ueritas ẽ
xPC. Ueritas a mercenariis occasione
Anñtietur : ueritas a filiis ueritate anñ¬
tietur . Filii ȩt̃nam hereditatem pr̃is pati¬
ent̃ expectant: mercenarii temporalem
mercedem conducentis festinant̃ ex optant
Michi humana gła cui mercenarios in¬
uidẽ uideo minuat᷑ : et tam̃ per linguas
et mercenariorum et filiorum diuiria
xpͣi gła diffametur : cũ siue occasione

Expanded text:
tiam per mercenarios votiam per mercenarios vomercenarii, cum sitis membra pastoris. Ipse tinguens, videte quid dixerit: « Quidam per invidiam et contentionem; quidam vero et per bonam voluntsionem Evangelii positus sum; quidam vero et per contumaciam Christum annuntiant, non caste, existimantes tribulationem suscitari vinculis meis. » Isti mercenarii erant, Paulo apostolo invidebant. Quare invidebant, nisi quia temporalia requirebant? Sed quid adjungat, attendite: Quid enim? Dum omni modo, sive occasione, sive veritate Christus annuntietur; et in hoc gaudeo, sed et gaudebo . Veritas est Christus: veritas a mercenariis occasione annuntietur, veritas a filiis veritate annuntietur: filii aeternam haereditatem Patris patienter exspectant, mercenarii temporalem mercedem conducentis festinanter exoptant: mihi humana gloria, cui mercenarios invidere video, minuatur; et tamen per linguas et mercenariorum et filiorum divina Christi gloria diffametur, cum sive occasione,
Abbreviated transcription (Latin):
apłs Paulꝰ dic̃ sua quȩrentes non
quae itiu xẽi. Quid ẽ sua quȩrentes :
Non xp̃m gratis diligentes : non dm̃ ꝓpt̃
dm̃ querentes. Temporalia commoda
consectantes. lucris in hiantes : honores
ab hominib appetentes ELac qͣndo A¬
mant᷑ ap̃posito. et ꝓpt̃ haec seruit᷑ dõ:
qͥs qł tał. ẽ mercenarius ẽ int̃ filios se
Audi de timotheo scõ qd dicat apłs paulꝰ.
Spero autem in dño itiu. timotłm cito me¬
mittere uob: ut & ego bono animo sim cũ
cognouero quȩ circa uos sint. Neminem
ingemuit. quȩ siuit aliquem qͥ sinceriter
diligeret xẽi gregem. & cirea se in eis qui cũ
illo eo tp̃r fuerant ñ inuenit Ñ enim ini
motħm nemo erat qui germane de
grege sollicitus e&̾: sed contigerat ut illo
tp̃r quo timotł misit circa se alium
de filiis non habet. sed soli mercenarii
cũ illo eẽa sua quęrentes ñ qͥe itĩu xp̃i.
Et tam̃ ipse germanȩ de grege sollicitus :
maluit filiũ mittere. & int̃ mercenarios
remaNere

Expanded text:
apostolus dicit Sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Quid est: sua quaerentes? non Christum gratis diligentes, non Deum propter Deum quaerentes, temporalia commoda sectantes, lucris inhiantes, honores ab hominibus appetentes. Haec quando amantur a praeposito, et propter haec servitur Deo, st talis, mercenarius est, inter filios se . Audi de Timotheo sancto quid dicat apostolus Paulus: « Spero autem in Domino Jesu Timotheum cito mittere vobis, ut et ego bono animo sim, cum cognovero quae circa vos sint: neminem ingemuit: Quaesivit aliquem qui sinceriter diligeret gregem Christi, et circa se in eis qui cum illo eo tempore fuerant, non invenit. Non enim in motheum nemo erat qui germane de grege sollicitus esset: sed contigerat ut eo tempore quo Timotheum misit, circa se alium de filiis non haberet; sed soli mercenarii cum illo essent, sua quaerentes, non quae Jesu Christi. Et tamen ipse germane de grege sollicitus, maluit filium mittere, et inter mercenarios remanere
Abbreviated transcription (Latin):
tate Quaeri aut̃ potest qͦmͦ de mundo iã
ñ erant: si scĩficati inueritate non dum
erant. Aut si iam erant cur poscat ut siꝗ:
An qr & scificati in eadem ꝓficiunt sc̃itate
funtq sanctiores. neq hoc sine adiutorio

Expanded text:
t. Quaeri autem potest quomodo de mundo jam non erant, si sanctificati in veritate nondum erant; aut si jam erant, cur poscat ut sint. An quia et sanctificati in eadem proficiunt sanctitate, fiuntque sanctiores; neque hoc sine adjutorio
Abbreviated transcription (Latin):
ritate id ÷ non uero animo. Isti lo¬
cuntur qđ ñ credunt. et idõ repro¬
bati st̃ : quam uis sint utiles eis quos
instruit dñs dicens. Quae dicunt fa¬
cite. quȩ autem faciunt facere nolite.
dicunt enim & nori faciunt: Unde
nisi qr utilia non credunt ẽẽ. quȩ dicuitꝰ
ueritatem non ueritate id.ẽ. noNi
ꝑ inuidiam et contentionem. Ac ꝑ
hoc etiam tunc non nulli tolerati
st̃ anñtiantes non casto animo ueritatem:
non tam̃ ulli laudati st̃ tanꝗ anñtian¬
tes casto animo falsitatem. Deniq de
illis dic̃ Siue occcisione siue ueritate
xp̃c anñtietur : nullo mͦ autem dice¬
ret ut postea xp̃c anñtietur. prius
negetur

Expanded text:
ritate, id est non vero animo. Isti loritate, id est non vero animo. Isti loquuntur quod non credunt, et ideo reprobati sunt; quamvis sint utiles eis quos instruit Dominus, dicens: «Quae dicunt, facite; quae autem faciunt, facere nolite: dicunt enim, et non faciunt» . Unde, nisi quia utilia non credunt esse quae dicunt? um, qui ueritatem non ueritate, id est non per inuidiam et contentionem. ac per hoc etiam tunc nonnulli tolerati nt adnuntiantes non casto animo ueritatem; non tamen ulli laudati sunt tamquam adnuntiantes casto animo falsitatem. denique de illis dicit: siue occasione siue ueritate Christus adnuntietur; nullo modo autem diceret, ut postea Christus adnuntietur, prius negetur
Abbreviated transcription (Latin):
ũe. qͦd ait apłs N enim omniũ
I. ẽ fides Et qđ maior eẽ solet in fideliũ
multitudo nori ignoratis: Propter
ritate sed ex occasione p̃dicare ũbũ
dei. non caste. id est non ex animo
qđ in eorum morib apparebat et
Aliud p̃dicabant: ut in scõ nomine
placereñ hominibus. Nam de his
iterum dicit Neq enim isti deo
seruiunt: sed uouer̃ : quos tamen
xp̃m anñtiare ꝑmittit: quã uis
enim potius crederent quȩ ipsi fa¬
ciebant ut morerentur : ea tamen
p̃dicabaÑ quȩ si alii cedentes
facerent saluarent᷑ Nenim aliuo
anñtiabant: p̃t̃ regulam fidei. Cos
qui anñtiant falsitatem : qr xp̃c
non animo simplici et puro. exfi¬
de sincera quȩ ꝑ dilectionem oꝑat᷑.
Terrenis quippe cupiditatib con¬
sulentes regnũ celoꝵ anñtiabaN:
habentes in pectore falsitatem:
in liꝰgua ueritatem. Scienis itaq apo¬
stolus etiam ꝑ iudam euangłi ⁊antem
credentes ẽẽ. libatos: istos quoq ita
qͥppe annuntiabant: etiam si ñ ue¬

Expanded text:
e quod ait Apostolus, «Non enim omnium est fides» ; et quod major esse soleat infidelium multitudo, non ignoratis: propter ritate, sed ex occasione praedicare verbum Dei, non caste , id est, non ex animo quod in eorum moribus apparebat; et aliud praedicabant, ut sancto nomine placerent hominibus: nam de his iterum dicit, «Neque enim isti Deo serviunt, sed suo ventri» . Quos tamen Christum annuntiare permittit. Quamvis enim ea potius crederent quae ipsi faciebant, ut morerentur: ea tamen praedicabant, quae si alii credentes facerent, salvarentur; non enim aliud annuntiabant praeter regulam fidei. Eos qui annuntiant falsitatem; quia Chrinon animo simplici et puro, et fide sincera quae per dilectionem operatur : terrenis quippe cupiditatibus consulentes, regnum coelorum annuntiabant, habentes in pectore falsitatem, in lingua veritatem. Sciens itaque Apostolus etiam per Judam evangelizantem credentes esse liberatos, istos quoque ita Veritatem quippe annuntiabant, etiamsi non ve
Abbreviated transcription (Latin):
sine nob̵ opatur . Cũ aut̃ uolumus et
sic uolumus ut faciamus: nobiscũ co¬
oꝑatur. Tam̃ sine illo uł oꝑante ut
uelimus uł co oꝑante cũ uolumus ad
bona pietatis oꝑa nichil ualemus.

Expanded text:
sine nobis operatur; cum autem uolumus et sic uolumus, ut faciamus, nobiscum cooperatur. tamen sine illo uel operante, ut uelimus, uel. cooperante, cum uolumus, ad bona pietatis opera nihil ualemus.
Abbreviated transcription (Latin):
udi quales commemorat paulus
apłs falsos fr̃s inuidia p̃dican¬
tes uerbũ dĩ. Et quid de illis dic̃: Et
in hoc gaudeo : sed et gaudebo xẽm
enim aññtiaband̃ ꝑ iuidiam qͥdem
sed tam̃ xp̃m Non ꝑ qͥd. sed ꝑ quem uide¬
uita inuidiam. Noli imitari malum pdi¬
dicabatur. Et quid. ẽ inuidere : Horren¬
dum malum. Ipso malo deiectus ẽ dĩa
bolus. Ipse deiecit. Multum maligna pes¬
tis: & habebant illam qͥdam p̃dicatores

Expanded text:
udi quales commemorat apostolus Paulus falsos fratres, invidia praedicantes verbum Dei, et quid de illis dicit: Et in hoc gaudeo, sed et gaudebo. Christum enim annuntiabant, per invidiam quidem, sed tamvita invidiam. Noli imitari malum praediaedicabatur. Et quid est invidere? Horrendum malum. Ipso malo zabolus dejectus est, ipsum dejecit multum maligna pestis: et habebant illam quidam Chris
Abbreviated transcription (Latin):
tustatem qđ fit uetus. it intestam qđ exluto
fit testa. & alia sexcenta sic loquimur
ut nosse possimus. De tẽporib autem et¬
mom̃tis fr̃s non indigetis ut scribam uobis.
lpsi enim diligent̃ scĩtis: qr dies dñi sic̃ fur¬
or dix̃ post qͣntũ tẽporis hoc futur̃ sit.
sed quomͦ futurum sit idẽ ñ quarła
erit ȩtatis breuitas uł ꝓlixitas. sed qͣntumi
nouissimum : nisi cũ dixerint pax & securi¬
tas Quib uerb̵ uidetur apłs huius nouis¬
simi diei uł spem uł timorem ab hoc nr̃o
tempore remouisse N enim uidemus ipsos
amatores huiꝰ scłi. quib subitaneus appa¬
rebit interitus iam dicere pax & securitas.
Quid gͦ dscpe sufficiat: satis ipse demonstrat
apłs dicendo De temporib et mom̃tis ñ opꝰ
habemꝰ uob̾ scrib̾e. uł sic̃ alii codices habeñ.
ñ opus habens uob scribi. Nã secutꝰ adiunxit

Expanded text:
tustatem quod fit uetus, it in testam quod ex luto tustatem quod fit uetus, it in testam quod ex luto fit testa; et alia sescenta sic loquimur.ut nosse possimus. resurmomentis, fratres, non indigemus, ut scribamus uobis. Ipsi enim diligenter scitis, quia dies Domini sicut furon dixit. post quantum temporis hoc futurum sit. sed quo modo futurum sit, id est non quanta erit aetatis breuitas uel prolixitas, sed, quantumnouissimum, nisi cum dixerint: Pax et securitas. quibus uerbis uidetur apostolus huius nouissimi diei uel spem uel timorem ab hoc nostro tempore remouisse; non enim uidemus ipsos amatores huius saeculi, quibus subitaneus apparebit interitus, iam dicere: Pax et securitas. Quid ergo scire sufficiat, satis ipse demonstrat apostolus dicendo: De temporibus et momentis non opus habemus uobis scribere uel, sicut alii codices habent: Non opus habetis uobis scribi
Abbreviated transcription (Latin):
tate tamq in eftimabili uelocitate reditu¬
rum antiqͥssimoꝵ cadauerũ puluerem. Nec
ab illa sententia qͣ homini dictũ. ẽ t̾ra es et
int̾ram ibis. futuros illos scõs arbitrem᷑ im¬
munes. si eoꝵ morientiũ int̾ra ñ recident
corpora. sed sic̃ in ipso raptu moriuntur. ita
et resurguns dũ feruntur in xera. In tram
quippe ibis. ẽ: in hoc ibis amissa uita. qđ
eras anteꝗ sumeres utã  id ÷ hoc eris ex¬
animatꝰ: qđ eras anteꝗ eẽs animatus. Terrȩ
quippe insufflauit ds in faciem flatum uitȩ
cũ factꝰ ÷ homo in animam uiuam. Tan ꝗ dice¬
retur. Terra es animata qđ ñ eras: t̾ra eris
ex animis sic̃ eras. qđ st̃ & anteꝗ putrescan
omma corpora mortuoꝵ Qđ erunt & illa
si morientur ubicũq moriant᷑. cũ uita ca¬
rebt̃ quã continuo receptura st̃ Sic gͦ ibuN
in t̾ram. qr ex uiuis hominib: tra er̃ quem ad¬
modum it incinerem qđ fit cinis ut inue¬

Expanded text:
tate tamque inaestimabili uelocitate reditutate tamque inaestimabili uelocitate rediturum antiquissimorum cadauerum puluerem ? nec ab illa sententia, qua homini dictum est: terra es et in terram ibis, futuros illos sanctos arbitremur immunes, si eorum morientium in terra non reccident corpora, sed sicut in ipso raptu morientur, ita et resurgent, dum feruntur in aera. in terram quippe ibis est: "in hoc ibis amissa uita quod eras, antequam sumeres uitam", id est hoc eris exanimatus quod eras, ante quam esses animatus — terrae quippe insufflauit deus in faciem flatum uitae, cum factus est homo in animam uiuam — tamquam diceretur: ,,terra es animata, quod non eras; terra eris exanimis, sicut eras;" quod sunt et antequam putrescant omnia corpora mortuorum; quod erunt et illa, si morientur, ubicumque moriantur, cum uita cabunt, quam continuo receptura sunt. sic ergo ibunt in terram, quia ex uiuis hominibus terra erunt, quemadmodum it in cinerem quod fit cinis, it in ue
Abbreviated transcription (Latin):
niet ꝑ immortalitatem in illo uiuificcibuNT
si ñ et moriantur. cum uideamꝰ ꝓpt̃ hoc eẽ.
dictum: tu qͦd seminas non uiuificat᷑ nisi
ueniente uiuentes eiq in obuiam rapient᷑
credimꝰ iN eodem raptu demortalib corporib
exituros. et ad eadem mox immortalia re¬
dituros : nullas in ũb apłi patiemͣ angusti¬
as. siue ubi dic̃. tu qͦd seminas ñuiuificat᷑
nisi moriat᷑. siue ubi dic̃ om̃s resurgemꝰ uł
om̃s dormiemꝰ : qr nec illi ꝑ immortalitatẽ
uiuificcibunt᷑. nisi quã libet paululũ tam̃
ante moriant᷑. ac ꝑhoc & aresurrectione
ñ er̃ alieni quam̃ dormitione p̃cedunt.
qͣmuis breuissima. ñ tam̃ nulla. Cur aut̃
nob̵ in credibile uideat᷑ illã multitudinẽ
corporũ in aere qͦdam mͦ seminari. atq ibi
uiuiscere: cũ cedam qđ idem ipse apłs aꝑtis¬
sime dic̃ in ictu ocłi futuram resur rectio¬
nem. & m̃bra sine fine uictura tanta facili¬

Expanded text:
niet, per inmortalitatem in illo uiuificabuntur, niet, per inmortalitatem in illo uiuificabuntur, etsi non moriantur, cum uideamus propter hoc esse dictum: Tu quod seminas, non uiuificatur, nisi ueniente uiuentes eique in obuiam rapientur, crediderimus in eodem raptu de corporibus mortalibus exituros et ad eadem mox immortalia redituros, nullas in uerbis apostoli patiemur angustias, siue ubi dicit: tu quod seminas non uiuificatur, nisi moriatur, siue ubi dicit: omnes resurgimus aut: omnes dormiemus; quia nec illi per immortalitatem uiuificabuntur, nisi quamlibet paululum tamen ante moriantur, ac per hoc et a resurrectione non erunt alieni, quam dormitione praecedunt quamuis breuissima, non tamen nulla. cur autem nobis incredibile uideatur illam multitudinem corporum in aere quodam modo seminari atque ibi uiuescere, cum credamus quod idem ipse apostolus apertissime dicit, in ictu oculi futuram resurrectionem et in membra sine fine uictura tanta facili
Abbreviated transcription (Latin):
ueri solet utrum illi qͦs
xp̃o in aera. adimmortalitatem mira
celeritate transibt̃. Neq enim dicendũ
ẽ. fieri ñ posse. ut ꝑaera in sublime por¬
tentur in illo spacio. & moriant᷑ & reuiuis¬
cant. Qđ enim ait. & ita semꝑ cũ dño erimꝰ :
non sic accipiendũ ẽ. tanꝗ in aere nos di¬
xerit semꝑ cũ dño eẽ. mansuros: qr nec
ipse utiq ihi manebit qͦ ueniens transiturꝰ ẽ.
uenienti qͥꝓpe itur obuiam ñ manenti
Sedita cũ dño erimus. id. ẽ sic erimꝰ haben¬
tes corpora sempit̾na ubi cũq cũ illo fuerimꝰ
Ad huc aut̃ sensũ qͦ existimemꝰ etiã illos qͦs
hic uiuos inuenturus. ẽ dñs in ipso paruo
spacio et passuros mortẽ & accepturos
immortalitatem: ipse apłs nos uidetur ur¬
gere ubi dic̃ inxp̃o om̃s uiuificabim᷑ : cum
alio loco de ipsa loq̾ens resurrectione cor¬
porũ dic̃. tu qđ seminas ñ uiuificat᷑ nisi mori¬
atur. Quomͦ gͥ quos uiuentes hic xp̃c inue a¬

Expanded text:
eri solet utrum illi quosChristo in aera ad immortalitceleritate sint transituri. Non enim dicendum est fieri non posse ut super aera in sublime portentur in illo spatio, et moriantur et reviviscant. Quod enim ait: Et ita semper cum Domino erimus, non sic accipiendum est, tamquam in aere nos dixerit semper cum Domino esse mansuros; quia nec ipse utique ibi manebit. quia ueniens transiturus est; uenienti quippe ibitur obuiam, non manenti; sed ita cum Domino erimus, id est, sic erimus habentes corpora sempiterna, ubicumque cum illo fuerimus. Ad hunc autem sensum, quo existimemus etiam illos, quos hic uiuos inuenturus est Dominus, in ipso paruo spatio et passuros mortem et accepturos inmortalitatem, ipse apostolus nos uidetur urgere, ubi dicit: In Christo omnes uiuificabuntur; cum alio loco de ipsa loquens resurrectione corporum dicat: Tu quod seminas, non uiuificatur. nisi moriatur. Quo modo igitur, quos uiuentes hic Christus inue
Abbreviated transcription (Latin):
ad modum uiuere debead̃ uxores cum uiris.
his utuntur hoc mundo : Arant. nauigant.
cõparant. generant. militant. amministrat
Puto qđ ñ er̃ sic. qͣndo er̃ qͥȩ in eugłio p̃dicta
st̃ signa in sõle. & luna et stellis : & in t̾ris

Expanded text:
ad modum uiuere debeant uxores cum uiris, ad modum uiuere debeant uxores cum uiris, us utuntur hoc mundo? arant, nauigant, comparant, generant, militant, administrant. puto, quod non erunt sic, quando erunt, quae in euangelio praedicta sunt, signa in sole et luna et st
Abbreviated transcription (Latin):
& securitas ubicũq contingunt. uł meu¬
itur ne contingaq: Int̾ quaȩ tam̃ mala
ad huc usq q̃q frrquentant᷑ luxuriosa co¬
nubia. feruet ebriositas a uaritia grassat᷑
ꝑstrepuns lasciuie cantus. organa. tibiȩ.
lirȩ. cytharȩ thesserȩ. multã et uaria so¬
norum genera atq ludorum. Hoccine ẽ
arescerẽ p̃timore anpotius madescere p̃
libidine : Sed hȩc filii tenebrarum A¬
bundantiꝰ habebt̃ & exercebr̃. cũ dixe¬
rint pax & securitas. Quid ipsi filii lucis
et filii diei qui ñ st̃ intenebris ut eos tan¬
quam fur dies ille comp̃hendat. non ne
Ad huc utuntur hoc mundo tanꝗ ñ uten¬
ctum ẽ pia tam̃ sollicitudine cogitant qđ
dictũ. ẽ. tẽpꝰ breue ÷. Nonne a maxima
parte eoꝵ nouellat᷑ ȩdificat᷑ emitur pos¬
sidetur : Cerunt᷑ ad huc honores ducunt᷑
uxores de his loqͦr qͥ expectantes dnm̃
nent a carnalib nuptus. sed oboediee li
caritate audiuñ apłm p̃cipientem quem

Expanded text:
et securitas. ubicumque contingunt uel metuet securitas. ubicumque contingunt uel metuitur, ne contingant. inter quae tamen mala adhuc usque quaque frequentantur luxuriosa conuiuia, feruet ebriositas, auaritia grassatur, perstrepunt lasciui cantus, organa, tibiae, lyrae, citharae, tesserae, multa et uaria genera sonorum atque ludorum. hocine est arescere prae timore an potius madescere prae libidine? sed haec filii tenebrarum abundantius habebunt et exercebunt, cum dixerint: Pax et securitas. Quid ipsi filii lucis et filii diei, qui non sunt in. tenebris, ut eos tamquam fur dies ille comprehendat? nonne adhuc utuntur hoc mundo tamquam non utenctum est, pia tamen sollicitudine cogitant, quod dictum est: Tempus breue est? nonne a maxima parte eorum nouellatur, aedificatur, emitur, possidetur, geruntur adhuc honores, ducuntur uxores ? de his loquor, qui expectantes dominum en abstinent a carnalibus nuptiis, sed oboedientissima caritate audiunt apostolum praecipientem, quem
Abbreviated transcription (Latin):
tib hõib p̃timore et expectatione quȩ
suꝑ uenient uniũso orbi. Nullam in qͥs
patriam. nullum locũ nr̃is temporib
ñ affligi aut tribulari certũ. ẽ sic̃ dictũ
ẽ. p̃timore et expectatione q̃ suꝑuenieNs
uniũso orbi. Si gͦ ista mala quae nẽ pa¬
titur genus humainum certa st̃ inidicia
hõĩb p̃timore et expẽctatione : conti¬
nuo subiecit: Nam uirtutes caelorum
iestate. Vlid eamꝰ itaq ne forte melius¬
intelligatur non eo mͦ impleri quae
qͣndo sic erit tribulatio uniũso orbi. ut ad
eccłam ꝑtineat quȩ uniũso orbe tribula¬
bit᷑ ñ ad eos qui tribulant eam. Ipsi enĩ.
dicturi st̃ pax & securitas ut repentinus
illis suꝑueniat interitꝰ & eos aduentus:
dñi sic̃ fur in nocte cõp̃hendat: qͣndo e
contrario gaudebt̃ & exultabt̃ qͥ diliguNł
manifestationem dñi. Nc̃ cũ ista mala qͥȩ
uidemꝰ eẽ. cõmunia : parit̃ quippe his et
boni affligunit᷑ & mali: nec ẽ qui dicat pax

Expanded text:
tibus hominibus prae timore et expectatione, quae superueniunt uniuerso orbi. \'nullam\', inquis, \'patriam, nullum locum nostris temporibus non affligi aut tribulari certum est, sicut dictum est: Prae timore et expectatione, quae superueniunt uniuerso orbi>. si ergo ista mala. quae nunc patitur genus humanum, certa sunt indicia hominibus prae timore et expectatione, continuo subiunxit: Nam uirtutes caelorum iestate. Videamus itaqintelligatur, non ea modo impleri quae se ventura, quando sic erit tribulatio universo orbi ut ad Ecclesiam pertineat quae in universo orbe tribulabitur. non ad eos, qui tribulabunt eam. ipsi enim dicturi sunt: Pax et securitas, ut repentinus illis superueniat interitus et eos aduentus domini sicut fur in nocte comprehendat, quando e contrario gaudebunt et exultabunt, qui diligunt manifestationem domini. nunc autem ista mala, quae uidemus esse communia; pariter quippe his et boni affliguntur et mali nec est, qui dicat: Pax
Abbreviated transcription (Latin):
Potestet etiam hoc donare credentib: ut nec
istius exꝑirent᷑ corporis mortem. Sedsi hoc
fecisser: carni quȩdam felicitas augeret᷑. mi¬
nueretur aut̃ fidei fortitudo. Sic enim hões
mortem istam timent: ut ñ obaliud felices
dicerent eẽ. xẽianos: nisi qđ mori omnino
tipossent: ac ꝑ hoc nemo ꝓpt̃ illã uitam
qͣȩ post istam mortem beata fut᷑a ẽ ꝑ uirtutẽ
etiam contemnendȩ ipsius mortis ad xp̃i
gram feftinaret: sed propt̃ remouenoam
mortis delicatius credetur iNxũm. Llus gͦ
gratiȩ prestitit: Elus fidelib suis sine dubi¬
ttionie donauit. Quid enim magnum
erat uidendo non mori eos qͥ credent.
cređẽ se non moriturum: Quanto ẽ.
maus quanło fortius. quanto lcuidabi¬
lius ita cređe. ut se sꝑet moriturꝰ sine fine
uicturũ : Deniq hoc quibdam infine
largietur. ut mortem istam repentina
cõmutatione ñ sentiaN. sed simul cũ re¬
surgentib rapiant᷑ in nubib obuiam
amando qđ uident. Quae fides: ẽ enerius

Expanded text:
tem etiam hoc donare credentibus, ut nec istius experirentur corporis mortem; sed si hoc fecisset, carni quaedam felicitas adderetur, minueretur autem fidei fortitudo. sic enim homines mortem istam timent, ut non ob aliud felices dicerent esse Christianos, nisi quod mori omnino non possent, ac per hoc nemo propter illam uitam, quae post istam mortem beata futura est, per uirtutem etiam contemnendae ipsius mortis ad Christi gratiam festinaret, sed propter remouendam molestiam delicatius crederctur in Christum. plus ergo gratiae praestitit, plus fidelibus suis sine dubitatione donauit. quid enim magnum erat uidendo non mori eos, qui crederent, credere se non moriturum? quanto est maius, quanto fortius, quanto laudabilius ita credere, ut se speret moriturus • sine fine uieturum ! denique hoc quibusdam in fine largietur, ut mortem istam repentina commutatione non sentiansurgentibus rapiantur obviam amando qu