comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iustus. Atimore tuõ dñe inuentre acce¬
pimꝰ. & parturiuimꝰ & peperimꝰ sp̃m salu¬
tis tuȩ que fecisti suꝑ t̾ram. Quicunq
aut̾e plenũ habent uentrem uacius ser.¬
monib qͥ de t̾ra sunt: habent uentrem
de t̾ra subsistentem. deqͦ scriptũ est. D̾s
autẽ & istum & hȩc destruet. Sc̃i gͦ uen¬
trem habent. inquo atimore dñi concepert.
& plenꝰ est uent̾ eorũ fontib aquȩ salientis
inuitã ȩt̾nã. De isto uentre ait ille. Aures
& uentꝰ mñs quasi uter plenꝰ mustoacligatꝰ.
Hec enĩ dix̃ ñ de corporali uentre. nec eni
uent̾ eiꝰ corporalis plenꝰ erat diuinorũ &
his ꝓrimorũ uno alligato in ut re.
Ista insolution̾e ꝓpositionis. Punc adhoc qͦd
&pimꝰ reuertam᷑. Sigͦ dixerint aduos quȩ¬
pite uentriloquos & eos qͥ de t̾ra clamant. ñ
gens ad dm̃ siũ. hȩc eis respondete. deficient᷑
aut̾e dr̃ hȩc eis respondete. ñgens ad dm̃ suũ

Expanded text:
justus: A timore tuo, Domine, in ventre concejustus: A timore tuo, Domine, in ventre concepimus, et parturivimus, et peperimus spiritum salutis tuae, quam fecisti super terram . Quicumque autem plenum habent ventrem vanis sermonibus, qui de terra sunt, habent ventrem de terra subsistentem de quo scriptum est: Deus autem et istam, et haec destruet . Sancti ergo ventrem habent, in quo a timore Domini et conceperunt, et plenus est venter eorum fontibus aquae salientis in vitam aeternam. De isto ventre ait ille: Aures et venter meus quasi uter plenus musto ac ligatus . Haec enim dixit non de corporali ventre: nec enim venter ejus corporalis, plenus erat divinorum, et his proximorum vino alligato in utrem. Ista in solutionem propositionis. IV. Nunc ad hoc quod coepimus, revertamur. Si ergo dixerint ad vos, quaerite ventriloquos, et eos qui de terra clamant, non gens ad Deum suum, haec eis respondete. Deficienter autem dicitur. Haec eis respondete, non gens ad Deum suum
Abbreviated transcription (Latin):
uator reꝓmitcit hunc. eẽ. de uentre font̾e
aquȩ salientis inuitam ȩternã: de iusto egre¬
ditur. & iustus de uentre clamat. Siquidẽ
fons aquȩ quem saluator reꝓmitcit : iN
uentre eius est.Sed dicendũ ne forte duos
habeamꝰ uentres. & alius sit corporalis. alius
spũalis. qͦmͦ reliquȩ partes quȩ iudentur
incorpore nominari. ueluti sunt oculi
Uerũ alii corporis. alii animȩ. Si eñi dr̃ de
oculis mandatũ dñi lucidũ illuminans
oculos. ñ puto hoc referendũ ad oculos
corporales. Et si dr qͥ habet aures audien.¬
di audiat: ñ . ẽ. putandũ hoc dici de corpo.¬
ris aurib s de animȩ. quas habent qui
mundi sunt. in auditu animȩ. S & si dr̾
in re ꝓmissionem pes tuus ñ offendet: ñ
.ẽ. arbitrandũ hoc dicide corporis pede.
Est enĩ quidam pes cordis ingrediens ad
eũ qͥ dix̃. Ego sum uia. Sic gͥ similis uentri
corporali uent̾. ẽ. animȩ. de quo loquit᷑

Expanded text:
vator repromittit hunc esse de ventre fontem vator repromittit hunc esse de ventre fontem aquae salientis in vitam aeternam, de justo egreditur, et justus de ventre clamat. Siquidem fons aquae, quem Deus repromittit, in ventre ejus est. Sed dicendum est ne forte duos habeamus ventres, et alius sit corporalis, alius spiritalis; quomodo reliquae partes, quae videntur in corpore nominari, veluti sunt oculi, verum alii corporis, alii animae. Si enim dicitur de oculis: Mandatum Domini lucidum illuminans oculos , non puto hoc referendum ad oculos corporales. Et si dicitur: Qui habet aures audiendi audiat , 1138 non est putandum hoc dici de corporis auribus, sed de animae, quas habent qui mundi sunt in auditu animae. Sed etsi dicitur in repromissionem: Pes tuus non offendet , non est arbitrandum de corporis pede. Est enim quidam pes cordis ingrediens ad eum, qui dixit: Ego sum via. Sic igitur similis ventri corporali venter est animae, de quo loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
tũ illos. sed etiã in nob̾ qͥ eccłastici sumꝰ
inuenies aliqu̾e ꝓsatur itate uentriscun¬
ctagerere. ut honoret᷑ & accipiat mu¬
nera: quȩ in ȩccła deferunt᷑. Iste talis
de uentre loquit᷑. & fons sermonũ eiꝰ iri
uentre consistit. Non eñĩ fons sermonũ ei
de corde bono fluit. debonis cogitationib
ñ de scõ spũ. Siquis gͦ aliqͣndo docere se¬
ꝓmittit. obseruate utrũ sermones eiꝰ de
uentre habeant pͥncipiũ annon. ꝓposi¬
tionẽ autẽ quȩ mͥ dici potest ipse int̾po¬
ñã. ne forte quis ex uobis aquoqu̾ã eam
audiens: estimet aut scripturam sibi. ẽẽ.
contrariam. aut nos ñ inspexisse. qͦmͦ opor¬
teat ap ꝓbare sermonẽ in eos accusatoriũ
qͥ deuentre clamant. Quȩ gͦ est ꝓpositio :
Siquis ait credit inme: flumina deuentre ei
fluent. fons aquȩ salientis inuitam ȩt̾nam.
Dicat itaq aliquis de ris qͥ ꝓponunt. Sisal.¬

Expanded text:
tum illos, sed etiam in nobis, qui Ecclesiastici sumus, tum illos, sed etiam in nobis, qui Ecclesiastici sumus, invenies aliquem pro saturitate ventris cuncta gerere, ut honoretur et accipiat munera, quae in Ecclesia deferuntur. Iste talis de ventre loquitur, et fons sermonum ejus in ventre consistit. Non enim fons sermonum ejus de corde bono fluit, non de bonis cogitationibus, non de sancto Spiritu. Si quis ergo aliquando se docere promittit, observate utrum sermones ejus de ventre habeant principium, an non. Propositionem autem, quae mihi dici potest, ipse interponam, ne forte quis ex vobis a quoquam eam audiens, existimet aut Scripturam sibi esse contrariam, aut non inspexisse quomodo oporteat approbare sermonem in eos accusatorium, qui de ventre clamant. Quae est ergo propositio? Si quis, ait, credit in me, flumina de ventre ejus fluent, fons aquae salientis in vitam aeternam . Dicat itaque aliquis de his, qui proponunt si Sal
Abbreviated transcription (Latin):
nominauit. Om̃is sermo ꝗͥ dr̾ aut uacuus est.
aut plenꝰ ueritate. Uacuus est sermo om̃is
qui mendax est. Pleñ est aut̾ẽ ueritate: qui
habet scientiam dei uniuersorũ. & docet
ut credamꝰ dõ pollicenti regna celorũ scis suis.
Uide gͦ quid dicant qͥ ñ fuerunt uaniloqui.
neq uacui unqua apparuerunt inconspe.¬
ctu dñidĩ. Nosom̃s explenitudine ei acce.¬
pimꝰ. Qui uaniloqui sunt: ñ habent hoc
ex dei plenitudine. sed om̃s uacui sunt ueri¬
tate. uacui sunt uirtute. uacui sunt xp̃o.
Si dixerint uobis querite eos qͥ det̾ra clamant.
qͥ inania locunt᷑. qͥ de uentre clamant. Uo¬
lo dicere & causam. quare hoc potissimũ
demonũ uentriloquorũ nunc assũpserit
sermo. & ut dicat. Si dixerint aduos quȩ¬
rite uentriloquos. Inuenies om̃s qͥ reꝓmit.¬
tunt nec habent ueritatem uentri suo
seruientes. & quodã mͦ ꝓpt̾ uoluntatem
eiꝰ & abundantiã cuncta facere. Non solũ

Expanded text:
nominavit. Omnis sermo qui dicitur, aut vacuus est, nominavit. Omnis sermo qui dicitur, aut vacuus est, aut plenus veritate. Vacuus est sermo omnis qui mendax est. Plenus 1137 est autem veritate, qui habet scientiam Dei universorum, et docet ut credamus Deo pollicenti regna coelorum sanctis suis. Vide ergo quid dicant, qui non fuerunt vaniloqui, neque vacui umquam apparuerunt in conspectu Domini. Nos omnes ex plenitudine ejus accepimus . Qui vaniloqui sunt non habent hoc ex plenitudine, sed omnes vacui sunt veritate, vacui sunt virtute, vacui sunt Christo. Si dixerint vobis, quaerite eos qui de terra clamant, qui inania loquuntur, qui de ventre clamant. Volo dicere et causam, quare hoc potissimum daemonium ventriloquorum nunc assumpserit sermo, ut dicat: Si dixerint ad vos, quaerite ventriloquos. Invenies omnes, qui repromittunt, nec habent veritatem, ventri suo servientes, et quodammodo propter voluptatem ejus et abundantiam cuncta facere. Non solum
Abbreviated transcription (Latin):
nos ademonib & familiares sibi faciat.
adhuc ambigat & dubitet cũ audierit.
illũ & illũ homin̾e in illo idolodemori
curauit. curauit illũ languorem. illud
& illud diumauit. Ista om̃ia idola sunt
demonũ. & hominũ ñ cognoscentiũ ueri.¬
tatem. Ascendite animo ad eũ qͥ om̃ũ est
creator. & comparate pietatem istam quȩ
om̃i annunciat᷑. eẽ. pietas: nec est pietas.
& iudete quia uos beati estis. Quis enĩ
similis tͥ. popule saluate adño: Et beata
gens cũi dñs ds̃ eius. popłs qu̾e elegit
inhȩreditatem sibi. Beata quippe gens
fuit quondã iudeorũ. sed ꝑdidit beati¬
tudmne & eiecta est de loco suo. qͥa eũqͥ
missus est & testimoniũ habuit patris.
transinigrauit nos adiħu xp̃i discipłos. &.
credimꝰ in eo inconcusse & firme uiuentes.
iuxta hoc qͦd docti sumꝰ. Et si dixerint ad
uos querite uentriloquos. & eos qͥ de t̾ra
clamant. Qui in ania loquunt᷑. uaniloquos

Expanded text:
nos a daemonibus, et familiares sibi faciat pnos a daemonibus, et familiares sibi faciat padhuc ambigat, et dubitet, cum audierit illum, et illum hominem: In illo idolo daemon curavit illum languorem: illud et illud divinavit. Ista omnia idola sunt daemonum, et hominum non cognoscentium veritatem. Ascendite animo ad Deum, qui est omnium creator, et comparate pietatem istam omni, quae annuntiatur esse pietas, nec est pietas, et videte, quia vos beati estis. Quis enim similis tibi, popule salvate a Domino? Et beata gens cujus Dominus Deus ejus, populus quem elegit in habitationem sibi . Beata quippe gens fuit quondam Judaeorum, sed perdidit beatitudinem, et ejecta est de loco suo, quia eum, qui missus est, et testimonium habuit patris, transmigravit ad nos Jesu Christi discipulos, et credimus in eo inconcusse et firme viventes juxta hoc quod docti sumus. III. Et si dixerint ad vos: Quaerite ventriloquos et eos qui de terra clamant . Quia inania loquuntur, vaniloquos
Abbreviated transcription (Latin):
herere suꝑiorib. docet gͦ nos ut ñsimꝰ
aliorũ sermonũ discipłi. nͥ cȩlestiũ & bo¬
norũ.Sunt enĩ quidã loquentium &
pollicentiũ doctrinã uerã. qñ loquunt᷑ cȩ¬
lestia sed terrena. Qui est ext̾ra de t̾ra lo.¬
quit᷑. qͥ decelo uenit suꝑ om̃s est: & qͦd uidit¬
& qͦd audiuit testificat᷑. Siqͥs ait pueris qͥ¬
& eos qui de t̾ra clamant. ueluti querite
demonia. abuna eñi specie demonis uentri¬
loqui tropicos om̃ia demonia nuncupauit.
si dixerint uob̾ querite uentriloquos. hoc
est querite eã a demonib siue diuinatione
siue ueritatem. siue sacrata conteplation̾e.
respondente eis hec quȩ doceo. Quȩ sunt
quȩ eos docet: insequentib dicit. Et sunt
quidã qͥ mittunt uos magis aut̾e catecu¬¬
minos qͣntũ inipsis est aduentriloquos.
Qui enĩ uolunt uos ire ad idola dequib seri-¬
ptũ. ẽ. om̃s dugentiũ demonia: uolunt
uos ire ñ solũ aduentriloquos. sed & ad

Expanded text:
haerere superioribus. Docet ergo nos, ut non simus haerere superioribus. Docet ergo nos, ut non simus aliorum sermonum discipuli, nisi coelestium et bonorum. Sunt enim quidam 1136 loquentium, pollicentium doctrinam veram, qui non loquuntur coelestia, sed terrena. Qui est ex terra, de terra loquitur: qui de coelo venit, super omnes est: et quod vidit et audivit, testificatur . Sintur, qui de ventre clamant, veluti quaerite daemonia: ab una enim specie daemonis ventriloqui τροπικῶς omnia daemonia nuncupavit. Si dixerint vobis, quaerite ventriloquos, hoc est, quaerite a daemonibus, sive divinationem, sive veritatem, sive sacratam contemplationem, respondete eis quae dico: Quae sunt, quae eos docet? In sequentibus dicit. Et sunt quidam, qui mittunt vos, magis autem catechumenos, quantum in ipsis est ad ventriloquos. Qui enim volunt vos ire ad idola, de quibus scriptum est: Et omnes dii gentium daemonia, volunt vos ire non solum ad ventriloquos, sed ad om
Abbreviated transcription (Latin):
accepit donĩi a patre eos qͥ credunt: iccirco
ꝓpħa de eis ait. Ecce ego & pueri quos mͥ
dedit ds̃. Nec putandus . ẽ. ñ habuisse qͥ
accepit. eũ adhuc habeat ipse qͥ dederit.
Deinde inreliquis ꝓphetat saluator in ꝓ¬
pħa dicens futurum. ẽe: ut cũ acceꝑit pu¬
eros. signa & ꝓdigia fiant inisrł. Habet
adño sabaoth: qui habitat inmonte sy on.
Qui eni habitat inspeculatorio & in om̃i ani.¬
ma potente conspicere ueritatem: iste facit
dei siue iuxta spualem curationẽ. siue sen.¬
sibilit̾ ad exortandos eos qui ueniunt ad
fidem. ñ:e. otiosus ds̃ qͥ tunc fecit signa &
ꝓdigia: etiam nunc oꝑari ea. Et si dixerint
aduos querite uentriloqͦs & eos qͥ de terra
clamant. qͥ in ania locuntur: qͥ de uentrȩ
clamant: ngens addm̃ suũ requirunt. qͥ
exquirunt de uiuentib mortuos. Atten¬
dite qͣm obscure dicta sunt: & debet
sensus dõ ipso largiente & reuelante co¬

Expanded text:
accepit donum a Patre eos, qui credunt, idcirco accepit donum a Patre eos, qui credunt, idcirco Propheta de eis ait: Ecce ego et pueri, quos mihi dedit Deus. Nec putandus est non habuisse qui accepit, cum adhuc habeat ipse qui dederit. II. Deinde in reliquis prophetat Salvator in Propheta dicens futurum esse ut cum acceperit pueros, signa et prodigia fiant in Israel. Habet rael in Domino Sabaoth, qui habitat in monte Sion. Qui enim habitat in speculatorio, et in omni anima potest conspicere veritatem, iste facit Dei, sive juxta spiritalem curationem, sive sensibiliter exhortando eos, qui veniunt ad fidem, non est otiosus Deus, qui tunc fecit signa et prodigia, etiam nunc operari ea. Et si dixerint ad vos: Quaerite ventriloquos et eos qui de terra clamant, qui inania loquuntur, qui de ventre clamant, non gentes ad Deum suum requirunt, qui exquirunt de viventibus mortuos . Attendite quoniam obscure dicta sunt, et debet sensus, Deo ipso largiente et revelante, co
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ his sunt tradita uelocius consecunt᷑.
sic inqu̾a similem ingeniosis pueris factũ
etiam si ꝓfecerint puerorũ ꝓfecerint ꝓfe¬
ctu: dixerunt. ꝑ xparte cognoscimꝰ: & ex
parte. ꝓpħamꝰ. Nec eni adhuc ueritatis
negotia s umbras negotiorũ conspiciebant:.
neç plenam lucem. sed obscuram imaginem.
ad faciem. Quis gͦ hȩc legens & intelligens
inflabitur & erigetur suꝑ scientiam. seu suꝑ
qͦdcimq donorũ: Et enĩ cunctaquȩ adpii.¬
eros deuenerunt: multo inferiora sunt iis
quȩ reposita sunt uiris. Debent gͥ ñ eleuari
& suꝑbire: iiqͥ uudentur int̾ pueros acrioris
ingenii & uelocioris. Istos autẽ pueros ho¬¬
mines dicit om̃s. quos & saluator de mon¬
strabat. Ecce inquiens ego & pueriquos mͥ
dedit d̃. Donũ accepit &e saluator adõ. Ne-¬
mo eñi uenit adeum. si ñ qͥ misit eũ attra-¬
xerit uenientem ad saluatorem: sicut iN
euangłio qͦd scd̾m ioħem. ẽ. didicimꝰ. Et qͥa

Expanded text:
ea quae eis sunt tradita velocius consequuntur: ea quae eis sunt tradita velocius consequuntur: sic, inquam, similem ingeniosis pueris 1135 faetiamsi profecerint, puerorum profecerint profectu, dixerunt: Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Nec enim adhuc veritatis negotia, sed umbras negotiorum conspiciebant; nec plenam lucem, sed obscuram imaginem. m facie ad faciem . Quis ergo haec legens et intelligens inflabitur, et erigetur super scientiam, seu super quodcumque donorum? Etenim cuncta, quae ad pueros devenerunt, multo inferiora sunt his, quae reposita sunt viris. Debent ergo non elevari et superbire ii, qui videntur inter pueros acrioris ingenii, et velocioris. Istos autem pueros homines dicit omnes, quos et Salvator demonstrabat: Ecce, inquiens, ego, et pueri mei quos mihi dedit Deus. Donum accepit et Salvator a Deo. Nemo enim venit ad eum, si non qui misit eum, attraxerit venientem ad Salvatorem, sicut in Evangelio, quod secundum Joannem est didicimus. Et quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
ticipantur eorũ: sic quia pueri ñ possunt
fortiores audre sermones. debent em̃ ut
pueri audire sermones dei. ꝓpt̾ hoc fa¬
ctus insangitine puerorũ causa qui com¬
municauerunt carni & sanguini. quasi
paruulis loquens loquit᷑ ñ diuina & in¬
effabilia. sed quęcunq capere possunt par:¬
uuli. Paruuli autẽ om̃s homines sunt: si
eos comparas ad ꝑfectionem uerbi. Licet
mos sen nomines: Licet unũ dixeris de ꝓ.¬
phetis. licet ioħem quo maior innatis muli.¬
erũ nemo fuit. licet ad apłosuenias : pe¬
trũcui portȩ inferni n inualescent. uł
paulũ qͥ raptus. ẽ usq ad terciũ celũ &
audiuit indicibilia uerba. ñ deponis eorũ
xerunt paruulorũ disciplinis eruditi
sunt: quȩ hominib tradunt᷑. Dicit gͦ sal.¬
uator ñ de his quos paulus inxp̃o paruu¬
los nuncupat & asserit lacte potandos q
n forti cybo. sedde om̃ib simul hominib.
Ecce ego & paruuli mei quos mͥ dedit deus.
Uerũ quomͦ inpueris alii ab aliis acriores &

Expanded text:
ticipantur eorum: sic quia pueri non possunt fortiores audire sermones, debent enim ut pueri audire sermones Dei, propter hoc factus in sanguine puerorum causa qui communicaverunt carni et sanguini, quasi parvulis loquens, loquitur non divina et ineffabilia, sed quaecumque capere possunt parvuli. Parvuli autem omnes homines sunt, si eos comparas ad perfectionem verbi, licet Moysen nomines, licet unum dixeris de Prophetis; licet Joannem, quo major in natis mulierum nemo fuit : licet ad Apostolos venias: Petrum, cui portae inferi non invalescent: vel Paulum, qui raptus est usque ad tertium coelum, et audivit indicibilia verba : non deponis eorum xerunt, parvulorum disciplinis eruditi sunt, quae hominibus traduntur. Dicit ergo Salvator non de his, quos Paulus in Christo parvulos nuncupat, et asserit lacte potandos, et non forti cibo, sed de omnibus simul hominibus: Ecce ego et parvuli mei, quos mihi dedit Deus . Verum quomodo in pueris alii sunt aliis acriores, et
Abbreviated transcription (Latin):
potest hoc eccła diçere. Non est ut uerbũ
istud qͦd caro factũ. ẽ. qͦd habitauit iN
nobis. cuiꝰ uidimꝰ głam. ñ sicut moy ses
uelamine obtectam. s gł̾am tanquã imi-¬
geniti a patre pleni grȩ & ueritatis. Non
est ut uerbũ istud qͦd suscepit ęccła. in-
quo credit. ꝑ qͦd & saluabit᷑. uerbũ qͦd in-
pͥncipio erat apud dm̃ds̃ uerbũ. cui gła

Expanded text:
sicut verbum istud, quod caro factum est, quod habitavit in nobis, cujus videmus gloriam, non sicut Moyses velamine obtectam, sed gloriam tamquam unigeniti a Patre, pleni gratiae et veritatis. Non est sicut verbum istud, quod suscepit Ecclesia, in quo credit, per quod et salvabitur, Verbum quod in principio erat apud Deum, Deus Verbum, cui gloria
Abbreviated transcription (Latin):
xerit legem: debet admirans eã dicere
millũ uerbũ ita mundũ apud grecos &
harbaros. quale est uerbũ legis. A bom̃i enĩ
uerbo. abuniuersa doctrina ueritatem
pollicente: differt lex quȩ adõ nob̾ data est.
Legem enĩ in adiutoriũ dedit. ut dicant. ñ
sicut uerbũ istud. Quid est qͦdñ. ẽ. sicut istud
uerbũ: Dulta sunt uerba. sedñ sicut u̾bũ
istud. Nullũ enĩ uerbũ post uerbũ moy si.
post uerbũ ꝓpħarũ. multo aut̾e amplius

Expanded text:
xerit Legem, debet admirans eam dicere, xerit Legem, debet admirans eam dicere, nullum verbum ita mundum apud Graecos et Barbaros, quale est verbum Legis. Ab omni enim verbo, ab universa doctrina veritatem pollicente differt Lex, quae a Deo nobis data est. Legem enim in adjutorium dedit, ut dicant, non sicut verbum istud. Quid est quod non est sicut verbum istud? Multa sunt verba, sed non sicut verbum istud. Nullum enim verbum post verbum Moysi, post verbum Prophetarum, multo autem amplius
Abbreviated transcription (Latin):
pondete. Nos autẽ israhelitȩ habentes dm̃ ue¬
rũqͥ ẽ. suꝑ om̃ia. cũ queritis nolite uentrilo¬
quos querere. neq de t̾ra clamantes. neq ua¬-¬
mloqꝰs. s:. ꝓpriũ dm̃. Qui quęrunt de uiuen¬
tib mortuos. Mortui enĩ sunt de mones. pri-¬
uati uera uita quȩ dicit. Egosũ uita. Noli
tegͦ mortuos sciscitari de uiuis negotiis.
Legem enĩ suscepistis. Ouos quib ꝑsũaderi
npotuit ut quereretis ista de uentriloqͥs &
de t̾raclamantib uanis sermonib. sermo-¬
ne. ueritatem & legem suscipientes: ea in.
adiutoriũ legi ur̃ȩ attendite. Inlege ur̾a
scribit᷑. Non sequaris idola. Iuxta legem
facientes. ñ attendatis uentriloquis neq
iis qͥ de t̾ra clamant. Legem enĩ in aduto-¬
riũ dedit. ut dicant. ñ sicut uerbũ istud.
ꝓquo ñ est muera dare. Qui enĩ assũpsit
legem. & nouit quia lex in adiutoriũ est
& pcipue spũalis quȩ interdicit auentri¬
loquis & auguriis querere. hic cũ intelle-¬

Expanded text:
litae habentes Deum verum, qui est super omnia, cum quaeritis, nolite ventriloquos quaerere, neque de terra clamantes, neque vaniloquos, sed proprium Deum. Qui quaerunt de viventibus mortuos. Mortui enim sunt daemones privati vera vita, quae dicit: Ego sum vita. Nolite ergo mortuos suscitari de vivis negotiis . Legem enim suscepistis. O vos, quibus persuaderi non potuit, ut quaereretis ista de ventriloquis, et de terra clamantibus, vanis sermonibus sermonem veritatis et legem, suscipientes eam in adjutorium Legis vestrae, attendite: in lege vestra scribitur: Non sequaris idola: juxta legem facientes non attendatis ventriloquis, neque his, qui de terra clamant. Legem enim in adjutorium dedit, ut dicant, non est sicut verbum istud, pro quo non est munera dare . Qui enim assumpsit Legem, et novit, quia Lex in adjutorium est, et praecipue spiritalis, quae interdicit a ventriloquis et auguriis quaerere: 1139 hic cum intelle
Abbreviated transcription (Latin):
ASapienti occasionẽ &
sapientior erit: dicit ser.¬
modiumnꝰ. Occasionem
autem acceperunt sacra¬
tissimi apłi ad intellectũ ꝓpheticorũ ser¬
monum. Oremꝰ dm̃ ut accipiamꝰ sapientĩã.
& possimꝰ fieri sapientiores post occasioñe
dans huiꝰ dicti. ecce ego & pueri quos ds̾
dedit mͥ. de inde infert & edisserit. Quia
gͦ pueri cõmunicauerunt sanguini q
carni & ipse ꝓxime eos factus qui parti¬
cipant᷑ eorũ: ut ꝑmortem destruat eũ qͥ
imꝑium habet mortis hoc est ⁊ abulũ. &
eruat eos quicunq metu mortis insem¬
pit̾nã uitam rei erant seruitutis. Igitur
quia pueri participes effecti sunt sari¬
guinis &e carnis: & saluator nr cõmuni¬
cauit sanguiniatq carni. Alienũ enĩ
erat a natura & diuinitate eius: san¬
guinẽ & carne̾ suscipere. ꝓpt̾ nos aut̃e
ea quȩ sibi erant aliena suscepit. ut do-¬
mesticos sibi faceret qui facti fueramꝰ
alieni ꝑpeccatũ. Et apłs quidem sic ex posiut

Expanded text:
sapienti occasionem, et sapientior erit, dicit sermo divinus . Occasionem autem acceperunt sacratissimi Apostoli ad intellectum propheticorum sermonum. Oremus Deum ut accipiamus sapientiam et possimus fieri sapientiores per occasionem Adans hujus dicti: Ecce ego et pueri, quos Deus dedit mihi, deinde infert et edisserit: Quia ergo pueri communicaverunt sanguini et carni, et ipse proxime eos factus, qui participantur eorum: ut per mortem destruat eum, qui imperium habet mortis, hoc est, Zabulum, et eruat eos quicumque metu mortis in sempiternam vitam rei erant servitutis . Igitur quia pueri participes effecti sunt sanguinis et carnis, et Salvator noster communicavit carni atque sanguini; alienum enim erat a natura et divinitate ejus, sanguinem et carnem suscipere: propter nos autem ea, quae sibi erant aliena suscepit, ut domesticos sibi faceret, qui fueramus alieni per peccatum. Et quidem Apost
Abbreviated transcription (Latin):
post iħm: Nec hoc michi otiose dictũ ui.¬
detur: quod longeui uł longiorũ dierũ
dicunt᷑ eẽ. seniores qui post iħm fuerunt:
Et quidem dĩ est solius nosse. post iħm qui
fuerit int̾ seniores qui longiorem diem fe.¬
cerit. iqd est qui maiorem exse emiserit lu¬
cem. utrũ paulus an petrus. bartholomeus
an ioħs. Ueruntam̃ longiorũ dierũ dicunt᷑
scĩ. Econtrario uͦ tunc qͣndo scandalis mun-¬
dus replebit᷑. qͣndo increscente iniquitate
refrigescet caritas multorũ. & qͣndo ue¬
niens filius hominis difficile fidem inue¬¬
niet suꝑ t̾ram: tunc ñ dicunt᷑ futuri lon-¬
gidies. sed magis abbreuiari dicuntur
breuiari dicunt᷑. longeui autẽ sunt &
multi temporis & grandis quodã modo
spatii dies boni: inquib dño seruimus.
U ide tamen. qͥa & hoc designauit in euan¬
głio: qͦd ꝓpt̾ electos abbreuiabunt᷑ dies
illi. Electis eͦ breuiabunt᷑ dies mali. dies

Expanded text:
post Jesum, nec hoc mihi otiose dictum vipost Jesum, nec hoc mihi otiose dictum videtur, quod longaevi vel longorum dierum dicuntur esse seniores, qui post Jesum fuerunt, et quidem Dei est solius nosse post Jesum, qui fuerit inter seniores, qui longiorem diem fecerit, id est, qui majorem ex se miserit lucem: utrum Paulus, an Petrus, Bartholomaeus, an Joannes. Verumtamen longorum dierum dicuntur sancti. E contrario vero, quando scandalis mundus replebitur, quando increscente iniquitate refrigescet charitas multorum , et quando veniens Filius hominis difficile fidem inveniet super terram , tunc non dicuntur futuri longi dies, sed magis abbreviari dicuntur,breviari dicuntur; longaevi autem sunt et multi temporis, et grandis quodammodo spatii dies boni, in quibus Domino servimus. Vide tamen quia et hoc designavit in Evangelio, quod propter electos breviabuntur dies illi . Electis ergo breviantur dies mali, dies
Abbreviated transcription (Latin):
lũ. Seruiuit gͦ popłs dño om̃ib dieb
tħu: & om̃ib dieb seniorũ qͥ fuerunt
post iħm. Beatus est qui indieb tħu ser.¬
uit dño. qui uerbo sapientiȩ eiꝰ illum ⁊na¬
tur. qͥ pręceptis eius illustratur. qui ex.
doctrina eius accipit lumen scientiȩ. Se.¬
cundo tamen loco & ille post hunc est
ceptis suis illuminant corda nr̃a. & faciunt
etiam ipsi dies quosdam innobis ex illa luce
qua ipsi exuera luce participati sunt ueni.¬
entes: Quigͦ illuminatur & instruitur ex
apłorũ preceptis. & ad seruitiũ dñi apłicis
regulis instrintur: iste est qui seruire dr̃
lux uera quȩ illuminat omnem homine ue.¬
mentem inhunc mundũ. ita & apłi lux e.¬
rant mundi: In euanglio scriptũ est: dicen¬¬
te dño ad eos. Uos estilux mundi. Qͦd si etiã
apłi sunt lux mundi. sine dubio ꝑ pręcepta
& mandata sua illuminant nobis dies: in
quib dño seruiamꝰ. Quid aut̃e dix om̃ib
dieb semorũ qui longiorum dierũ fuert̃

Expanded text:
l. Servivit ergo populus Domino omnibus diebus Jesu, et omnibus diebus seniorum qui fuerant post Jesum. Beatus est qui in diebus Jesu servit Domino, qui verbo et sapientia ejus illuminatur, qui praeceptis ejus illustratur, qui ex doctrina ejus accipit lumen scientiae. Secundo tamen loco et ille post hunc est ceptis suis illuminant corda nostra, et faciunt etiam ipsi dies quosdam in nobis ex illa luce, quam ipsi ex vera luce participati sunt venientes. Qui ergo illuminatur et instruitur ex apostolorum praeceptis, et ad servitium Domini apostolicis regulis instruitur vel instituitur, iste est qui servire dicilux vera, quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum , ita et apostoli lux erant mundi. In Evangelio scriptum est, dicente Domino ad eos: Vos estis lux mundi . Quod si etiam apostoli sunt lux mundi, sine dubio per praecepta et mandata sua illuminant nobis dies, in quibus Domino serviamus. Quod autem dixit: Omnibus diebus seniorum qui longorum dierum fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
gerente occurreret. prȩtereundũ ñ est.
qͦd dix quia seruiuit popłs dño om̃ib
cheb iħ. Non dixunum dem fuisse iħu:
sed multi sunt dies iħu. Qͦdgͦ multos po¬
nimꝰ dies: scđm hunc ordinem que expo¬¬
suimꝰ ego sic arbitror. qͦd unus dies ipsius
est iusticia. alius scificatio. alius pruden-¬
me dño placetur. Sed & patientiã com-¬
putato diem. & mansuetudiñẽ. & pieta¬¬
tem & bonitatem. & om̃e qͦd aduirtut᷑e
ꝑtinet ipsius dicito diem. & sic in om̃ib
dieb iħu dño seriues: idest in om̃ib uir
tutib. Non eni uult scripturȩ sc̃ę insti.¬
tutio. ut aliquas ex his uirtutib habeas
inte & alias neglegas. sed ut om̃ib his
uirtutib adornatus: in earũ actib posi.¬
tus. seruias dõ. Codem autẽ modo quis etiã
semorũ dies habet inse & indieb eorum
seriuuit dõ: implens illud qͦd dicit apłs
paulus. Imitatores mei estote. sicut &
ego xp̃i. Indieb inquit seniorũ eorũ. qui

Expanded text:
t, praetereundum non est, quod dixit, quia servivit populus Domino omnibus diebus Jesu. Non dixit unum diem fuisse Jesu, sed multi sunt dies Jesu. Quos ergo multos ponimus dies secundum hunc ordinem quem exposuimus? Ego sic arbitror quod unus dies ipsius est justitia, alius sanctificatio, alius prudenae Dominus placatur. Sed et patientiam ipsius computato diem, et mansuetudinem, et pietatem, et bonitatem, et omne quod ad virtutem pertinet, ipsius dicito diem, et sic in omnibus diebus Jesu Domino servies, id est, in omnibus his virtutibus. Non enim vult Scripturae sanctae institutio, ut aliquas ex his virtutibus habeas in te, et alias negligas; sed ut omnibus his virtutibus adornatus, et in earum actibus positus servias Deo. Eodem autem modo quis etiam seniorum dies habet in se, et in diebus eorum servit Deo, implens illud, quod dicit apostolus Paulus: Imitatores mei estote, sicut et ego Christi . In diebus, inquit, seniorum eorum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
hic sentiendum est qͦddicit. quia cogno.¬
uerunt om̃e opus dñi. Et ñsolũ inqͥt cogno.¬
uerunt opus dñi. sed addidit quia om̃e op
cognouerunt dñi: id est quia cognouert &
iusticie opus dñi. & scĩficationis op. & pa¬
tientiȩ. & mansuetudinis. & pietatis. Et
om̃e quicqͥd ex mandatis dĩ uenit: opus
dñi dicitur. Sed sicut est opus dñi: est sine
dubio huic contrarium opus ⁊ abuli. Certũ
est enim quia sicut iusticia opusdĩ: ita &
iniusticia opus ⁊ abuli. & sicut mansuetu.¬
do op̾dĩ est: ita & ira uł furor opus sit za.¬
buli. Cognouisse gͦ dicuntur opus dñi illi

Expanded text:
hic sentiendum est, quod dicit: Qui cognoverunt omne opus Domini. Et non solum inquit: Qui cognoverunt opus Domini, sed addidit: Qui omne opus cognoverunt Domini, id est, qui cognoverunt et justitiae opus Domini, et sanctificationis opus, et patientiae, et mansuetudinis, et pietatis, et omne quidquid ex mandatis Dei venit, opus Domini dicitur. Sed sicut est opus Domini, est sine dubio huic contrarium opus diaboli. Certum est enim quia sicut justitia opus Dei, ita et injustitia opus diaboli; et sicut mansuetudo opus Dei est, ita et ira vel furor opus sit diaboli. Cognovisse ergo dicuntur Domini illi,
Abbreviated transcription (Latin):
opus dĩ. Sed & illud quomͦ prȩterimꝰ
qͦd addidit. qui cognouerit oꝑa dñĩ ma-¬
gna quȩ fecit inisrł: Quid eñi. Sunt
aliqua oꝑachũ parua. ad quorũ distin-¬
ctionem hȩc magnadicantur: Ego ar.¬
bitror. quod om̃e quidem dĩ opus magnu
est: sed ꝓcapacitate eorũ qͥ oꝑantur.
si sibi inuicem comparentur: uł magna
causa. eduxit filios isrł de egypto. in.
manu forti & brachio excelso. Aegy.¬
pto ꝓdigiis cȩlestib uerberata: uiam
Ifecit in mari.¬
Manna indeserto popło dedit. De cęlo locutꝰ
est ad moy sen. Legem conscriptam intabulis
lapidets dedit. Nonne hȩc magna sunt oꝑa
dei: Sed si illud his compares quod ita dilex
ds̃ hunc mundũ. ut filium suum unicum
daret ꝓsalute mundi: inuenies illa om̃ia
parua. ẽe. ad huius oꝑis magnitudinem.
Qͦd opus etiã nos & cognoscere debemꝰ & cre-¬
dere: & oꝑari oꝑa dñi. Non g neglegent

Expanded text:
opus ejus. Sed et illud quomodo praeterimus, quod addidit: Qui cognoverunt opera Domini magna, quae fecit in Israel. Quid enim sunt aliqua Domini opera parva, ad quorum distinctionem haec magna dicantur? Ego arbitror quod omne quidem Dei opus magnum est, sed pro capacitate eorum quibus operatur, si sibi invicem comparentur, vel magna causa, eduxit filios Israel de Aegypto in manu forti et brachio excelso, Aegypto prodigiis coelestibus verberata, viam fecit in marmanna in deserto populo dedit; de coelo locutus est ad Moysen, legem conscriptam in tabulis lapideis dedit. Nonne haec magna sunt opera Dei? Sed si illud his compares, quod ita dilexit Deus hunc mundum, ut Filium suum unicum daret pro salute mundi , invenies illa omnia parva esse ad hujus operis magnitudinem, quod opus etiam nos et cognoscere debemus et credere,
Abbreviated transcription (Latin):
dit delinquentes in manꝰ inimicorũ. s
& ꝑeos qui eccłȩ president & potestatẽ
habent ñ solũ soluendi sed & ligandi:
tradunt᷑ peccatores in interitũ carnis.
cũ ꝓdelictis suis a xp̃i corpore separan.¬
tur: Et ut mͥ uidetur: duplicit etiam
nunc traduntur homines de ȩccła inpo¬
testatem ⁊abuli. hoc modo quosuꝑius di.¬
ximꝰ: cũ delictũ eiꝰ manifestũ fit ȩccłȩ.¬

Expanded text:
ntes in manus inimicorum, sed et per eos, qui Ecclesiae praesident, et potestatem habent non solum solvendi, sed etiam ligandi, traduntur peccatores in interitum carnis, quum pro delictis suis a Christi corpore separantur. Et ut mihi videtur dupliciter etiam nunc traduntur homines de ecclesia in potestatem Zabuli. Uno modo, quo superius diximus, quum delictum ejus manifestum sit eccle
Abbreviated transcription (Latin):
lib iħs uiuere merito dicitur. Inquib
autem defunctus est iħis In illis sinedu¬
bio. qui sepe penitendo & iterũ delin-¬
quendo. uelut insultare morti irsudi-¬
cuntur. dequib scribens ad hebreos di¬
cit apłs. Rursum crucifigentes sibimet.¬
Lipsis
filium di. & ostentui habentes. Uides gͦ qͥa
rũ & crucifigi abeis asseritur & illudiͣ Sed
& tu ipse considera apud te.Siqͣndo de aua.¬
ricia cogitas: & cupis aliena diripere. nun¬
quid potes dicere. quia iuit xẽs inme:
Aut si de stupro cogitas. si furore exagita.¬
ris. si liuore succenderis. sinuidia stimula¬
ris. si temulentia delectaris. si suꝑbia ex tol.¬
leris. si crudelitate crassaris. nunqͥd potes
in his om̃ib dicere. quia xp̃s uiuit inme:
Sic gͦ petcantib defungitur iħs: ꝓ eo qđ ni
chil ineis iusticia. nichil patientia. nichil¬

Expanded text:
In quibus autem defunctus est Jesus? In illis, sine dubio, qui saepe poenitendo, et iterum delinquendo, velut insultare morti Jesu dicuntur. De quibus scribens ad Hebraeos dicit Apostolus: Rursum crucifigentes sibimetipsis Filium Dei, et ostentui habentes . Vides ergo quia s, verum et crucifigi ab eis asseritur, et illudi? Sed et tu ipse considera apud te. Si quando de avaritia cogitas, et cupis aliena diripere, nunquid potes dicere, quia vivit Christus in te? Aut si de stupro stipularis, si furore exagitaris, si livore succenderis, si invidia stimularis, si temulentia debaccharis, si superbia extolleris, si crudelitate grassaris, nunquid potes in his omnibus dicere, quia Christus vivit in te? Si ergo peccantibus defungitur Christus pro eo quod nihil in eis justi
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ immundus sp̃s exierit ab homine. cir¬
septẽ alios nequiores se sp̃s. & intrantes
gͦ mͦ intelligendũ est dm̃ tradere quos
tradit. non quia ipse tradat aliquem:
sed ex eo qͦd derelinquit indignos eo.
scilicet qui se nita excolunt & auitiis pur.¬
gant: ut libent̾ in eis habitet ds̃. Ipso¬
quippe refugiente atq auercente se ab
anima quȩ inimmundicia ac uitiis posi.¬
ta est: trachita dicitur ex eo qͦd dõ uacua
inuenitur. & inuaditur abspũ nequam.
Et idõ nos summo studio uigilemꝰ. & fe.¬
stinemꝰ purgare nos auitiis & concupiscen¬
tiis malis. ut dm̃ intra nos tenere possimꝰ.
& ut habitare dignetur innobis. Et ut
delectetur & actib & sermonib & cogi¬
tationib nr̃is. sodm ipsius uoluntatem¬

Expanded text:
 immundus spiritus ab homine, cirseptem alios spiritus nequiores se, et intrantes ergo modo intelligendum est Deum tradere quos tradit, non quia ipse tradat aliquem, sed ex eo quod derelinquit indignos, eos scilicet qui se non ita excolunt et a vitiis purgant, ut libenter in eis habitet Deus. Ipso refugiente atque avertente se ab anima, quae in immunditia ac vitiis posita est, tradita dicitur ex eo quod Deo vacua invenitur, et invaditur a spiritu nequam. Et ideo nos summo studio vigilemus, et festinemus nos purgare a vitiis et concupiscentiis malis, ut Deum intra nos tenere possimus, et ut habitare dignetur in nobis, dum delectatur et actibus et sermonibus et cogitationibus n
Abbreviated transcription (Latin):
querit passionib suis. tunc dr̃ de eo. quia
tradidit eumds̃ inpassiones ignominiȩ.
Etiterũ. Tradidit eos in reꝓbũ sensum. ut
faciant ea quȩ ñ conueniunt. Quare.
Quia repleti sunt in quit om̃i iniquitate.
nequicia. fornicatione. auaricia. & cȩte¬¬
ris om̃ib quȩ dicunt᷑. sicut & hic modo.

Expanded text:
erit passionibus suis, tunc dicitur de eo, quia tradidit eum Deus in passiones ignominiae. Et iterum: Tradidit eos in reprobum sensum, ut faciant ea quae non conveniunt. Quare? Quia repleti sunt, inquit, omni iniquitate, nequitia, fornicatione, avaritia, et caeteris omnibus quae dicuntur . Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
modo quis traditur ⁊ abulo cũ peccatũ
eiꝰ manifestũ ñ fit hominib. ds̃ aut̃e qͥ
uidet in occulto. ꝑspiciens eiꝰ mentẽ & ani¬
nem. aut iactantiã alia huiꝰmodi: istũ
talem ipse dñs tradidit sathane. Quomͦ
eũ tradit sathanȩ: Discedit amente eiꝰ
& auertit se & refugit a cogitationib
eiꝰ malis & desideriis indignis. & dere.¬
linquit domũ cordis eiꝰ uacuam. & tunc¬

Expanded text:
tum ejus manifestum non sit hominibus, Deus autem, qui videt in occulto, perspiciens ejus mentem et aninem, aut jactantiam, aut alia hujusmodi: istum talem ipse Dominus tradit satanae. Quomodo eum tradit satanae? Discedit a mente ejus, et avertit se, et refugit a cogitationibus ejus malis et desideriis indignis, et relinquit domum cordis ejus vacuam.
Abbreviated transcription (Latin):
Uerum qͣm insti.¬
tueramꝰ hȩc quȩ defilio naue legebantur
defunctus est iħs. Ego arbitror. scđ̾m scri-¬
pturȩ tam̃ hoc auctoritatem loquens. qͦd
inquibusdam uiuit iħs: inquibusdam uͦ
defunctus est. In paulo uiuit iħc & inpe-¬
tro. & in illis om̃ib qui merito possunt
dicere. Uiuo autem iam ñ ego. uiuit uͦ¬

Expanded text:
erum quomodo institueramus haec quae de filio Nave legebantur,defunctus est Jesus. Ego arbitror secundum Scripturae sacrae auctoritatem loquens, quod in quibusdam vivit Jesus, in quibusdam vero defunctus est. In Paulo vivit Jesus, et in Petro et in illis omnibus qui merito possunt dicere: Vivo enim jam non ego, vivit
Abbreviated transcription (Latin):
& intellectũ. ceterosq sp̃s. quia alium
cybũ habeant: cũ totius dispensationis
unus sit cib natura dĩ. Panem nrm
manducabimꝰ. & uestimentis nr̃is oꝑi¬
emͦ. Est quidam ornatus sapientiȩ. quo
Iħs. Quid est inuocetur nom tuũ suꝑ
nos: Ego tua sapientia uolo nomine¬
tuo uocari. ut ego sapientia dicar iħs.
ut intellectus. & consiliũ magnũ & for¬
titudo. & scientia. & pietas. & timor dĩ
nominentur iħc: ut omĩa in omnib¬
tuũ nomen fiat. nomen tuũ inuocetur
suꝑ nos. aufer op ꝓbriũ nr̃m. Reuera
abstulit opꝓbriuiħc. Iccirco surgen¬
tes oremꝰ dm̃ qͥ hunc misit hominem
ut septem mulierũ sp̃s in eo requiesce.¬
ret. ut & nobis iste homo tribuat com.¬
munionẽ harũ mulierũ. ut assumentes
eas fiamus sapientes & intelligentes in dõ.¬

Expanded text:
et intellectum, caeterosque spiritus, quia alium et intellectum, caeterosque spiritus, quia alium cibum habeant, cum totius dispensationis unus sit cibus natura Dei. Panem nostrum manducabimus, et vestimentis nostris operiemur. Est quidam ornatus sapientiae quo deJesus. Quid est, Invocetur nomen tuum super nos? Ego sum sapientia, volo tuo nomine vocari, ut ego sapientia dicar Jesus, ut intellectus et consilium magnum et fortitudo, et scientia, et pietas et timor Dei nominentur Jesus, ut omnia in omnibus nomen tuum fiat. Nomen tuum invocetur super nos, aufer opprobrium nostrum. Revera abstulit opprobrium Jesus. Idcirco surgentes oremus Deum, qui hunc misit hominem, ut septem mulierum spiritus in eo requiesceret, ut nobis iste homo tribuat communionem harum mulierum: ut assumentes eas fiamus sapientes, intelligentes in D
Abbreviated transcription (Latin):
homo iuxta qͦd natus . ẽ. iuxta qͦd corpꝰ
assumpsit: apphendent sept̾e mulieres
hominẽ unũ dicentes. Panẽ nr̃m man¬
ducabim̃. Multi ambulant homines.
& nullũ apprehendunt mulieres. nullus
eis placet homo. Non enĩ ꝓpt̾ in opiam ho¬
minũ unũ hominẽ app̃hendunt. ñ ꝓpt̃
raritatem hominis qualem uoluerunt.
qualem quȩsierunt. unum solũ reppere.¬
runt hominem quẽ apphenderunt: ut
dicant ei. Panem nr̃m manducabimꝰ. & ue.¬
stimentis nr̃is oꝑiemur. Est quidã cybus
sapientiȩ. est quidã cibus similit̾ & intea¬
lectus: & reliquorũ spũum. Quis est iste
cibus: Nontimeo dicere. Cib alius est
extra istos. forte ut m̃s. ẽ. cibus. sermo dĩ
qui ato. Ego sum panis uiuens qͥ de cȩlo
descendi: & uitam do mundo. Sic sapien.¬
tiȩ cib. ẽ. ipse pat̾. ꝓpter hoc meuscib¬
est ait. ut faciam uoluntatem eius qui
me nusit: ut consũmẽ opus eius. Nec
putandũ. ẽ. aliquid indigere sapientiã

Expanded text:
homo, juxta quod natus est, juxta quod corpus assumpsit. Apprehendent septem mulieres hominem unum, dicentes: Panem nostrum manducabimus. Multi ambulant homines, t nullum apprehendunt mulieres, nullus eis placet homo. Non enim propter inopiam hominum unum hominem apprehendunt; non propter raritatem hominis qualem voluerunt, talem quaesierunt: unum solum repererunt hominem quem apprehenderunt, ut dicant ei: Panem nostrum manducabimus, et vestimentis nostris operiemur. Est quidam cibus sapientiae, est quidam cibus similiter intellectus, et reliquorum spirituum. Quis est iste cibus? Non timeo dicere, cibus alius est extra istos: forte ut meus est cibus sermo Dei, qui ait: Ego sum panis vivens, qui de coelo descendi, et vitam do mundo : sic sapientiae cibus ipse Pater. Propter hoc est: Meus cibus est, ut faciam voluntatem ejus, qui me misit, ut consummem opus ejus . Nec putandum est aliquo indigere sapientiam
Abbreviated transcription (Latin):
men suũ surripientis. Ista pietas ex ꝓbratur
abea quȩ cũ sedicat. ẽẽ. pietatem. impietas
est: & impios instruit. Iste timor patitur
op ꝓbrũi ab eo qui putatur. ẽẽ. timor. Multi
enim pollicentur diuinũ metũ. s ñ cũ scien.¬
tia metiuunt. Quomͦꝰ gͦ istȩ septem patiant᷑
op ꝓbriũ: consideremus. Uidi sapientiã

Expanded text:
men suum subripiente. Ista pietas exprobratur men suum subripiente. Ista pietas exprobratur ab ea, quae cum se dicat esse pietatem, impietas est, et impios instruit. Iste timor patitur opprobrium ab eo qui putatur esse timor. Multi enim pollicentur divinum metum, sed non cum scientia metuunt. Quomodo ergo istae septem patiuntur opprobrium, consid
Abbreviated transcription (Latin):
eETFO mulieres
patiuntur oꝑ ꝓbriũ. & circũ eunt
querentes eum recipere. qͥ possit
auferre op ꝓbriũ. Ipsȩ septem mulieres
re ꝓmittunt ut suum pane̾ manducent.
& uestimentis suis oꝑiantur. Non neces¬
se habent panem ei. sed nomen ei: quo op¬
ꝓbriũ earũ possit auferri. Non indigent
uestimentis hominis qu̾e assumunt.
Meliora habent uestim̃ta: qua potest eis ho.¬
mo prestare. Lauciores habent ey bos:
qu̾a conditio potest humana largiri.
briũ sit earũ: dignũ. ẽ. considerare.
Septem mulieres: una sunt. Sp̃s enim dĩ
sunt. Et ista una septem sunt. Sp̃s enĩ
ꝓbriũ amultis sapientiis insurgentib
inse. Iste uerus intellectus sustinet op¬
ꝓbriũ ab intellectib falsis. istud ma.¬
gnũ consiliũ opprobratur amultis con-¬
silus ñ bonis. Ista uirtus maledicitur
aquadã. quȩ cũ ñ sit uirtus: reꝓmit.¬
tit se. ẽẽ. uirtutem. Ista scientia patitur
opprobriũ aquadã falsi nominis scientia no.¬

Expanded text:
eptem mulieres patiuntur opprobrium, et circumeunt quaerentes eum recipere, qui possit auferre opprobrium earum. Ipsae septem mulieres repromittunt ut suum panem manducent, et vestimentis suis operiantur. Non necesse habent panem ejus, sed nomen ejus qui opprobrium earum possit auferre. Non indigent vestimentis hominis quem assumunt. Meliora habent vestimenta, quam potest eis homo praestare. Lautiores habent cibos, quam conditio potest humana largiri. opprobrium earum, dignum est considerare. Septem mulieres una sunt, Spiritus enim Dei sunt. Et ista una, septem sunt. Spiritus eprobrium a multis sapientiis insurgentibus in se. Iste verus intellectus sustinet opprobrium ab intellectibus falsis. Istud magnum consilium opprobratur a multis consiliis non bonis. Ista virtus maledicitur a quadam, quae cum non sit virtus, repromittit se esse virtutem. Ista scientia patitur opprobrium a quadam falsi nominis scientia no
Abbreviated transcription (Latin):
natus est. Exiit enĩ uirga de radice iesse
qui uxta carne natus est. Ex iit enĩ uirga
de radice iesse: & flos de radice eius ascendet.
Quis est flos. & quȩ est rachx: Ambo enĩ in
unũ idipsũ subiacent. Differentia. ẽ. autẽ
negotiorũ. Namsi peccatores: ñ .ẽ. t flos.
neq uidebis florem qui. ẽ. ex radice iesse.
Ueniet eñi & ad te uirga. qͦmͦ discipulus
uirgȩ & floris loquitur. De uirga qͥdem
dicit. Quid uultis In uirgaueniam ad
uos: De flore uͦ. An incaritate dei. & spũ¬

Expanded text:
ice Jesse, cui juxta carnem natus est; Exiit enim virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendit. Quis est flos, et quae est radix? Ambo enim in unum idipsum subjacent. Differentia autem est negotiorum. Nam si peccator es, non est tibi flos, neque videbis florem, qui est ex radice Jesse. Veniet enim et ad te virga, quomodo Discipulus virgae et floris loquitur. De virga quidem dicit: Quid vultis, in virga veniam ad vos? De flore vero: An in charitate Dei et sp
Abbreviated transcription (Latin):
munda labia habentis ego habito. Uenit
sp̃s sapientiȩ post illam forficem igneam.
uenit ad iimunda labia habent̾e & ñ re¬
quieuit. Mmistro qͥdem eo usus est: ñ aut̾e
requieuit. Tribulatur ad quẽcuq uene¬
rit hominũ. Peccat enĩ om̃is homo. nec est
iustus suꝑ t̾ram: qͥ faciat bonũ & ñ peccet.
Nemo mundus a sordib. neq si una dies sit
uita eiꝰ. numerati sunt autẽ menses eiꝰ. Igit᷑
suꝑ nullũ requiescit. Possumꝰ & de euan¬
głio ꝓbare ꝓbare qͥa uenit sp̃s suꝑ mul¬
tos: & ñ maneat in eis. Ante paululule¬
ctũ est. Non ꝑmanebit sp̃s m̃s in hominib
istis inȩternũ. Non ait ñ erit. s n ꝑ
manebit. U nu uidit ioħes solũ in quo
ꝑmansit. & signu̾hocerat. Suꝑ quem
uderis sp̃m descendentẽ & manentem
ineo: iste est filius di. Ministrauerit
quidã uerbo dĩ sp̃u descendente. Post mo¬
dicũ peccat. post modicũ otiosũ uerbũ

Expanded text:
munda labia habentis, ego habito : Venit munda labia habentis, ego habito : Venit spiritus sapientiae post illam forcipem et ignem, venit ad immunda labia habentem, sed non requievit. Ministro quidem eo usus est, non autem requievit. Tribulatur ad quemcumque venerit hominem. Peccat enim omnis homo, nec est justus super terram qui faciat bonum, et non peccet. Nemo mundus a sordibus, neque si una die sit vita ejus, numerati autem menses ejus . Igitur super nullum requiescit. Possumus et de Evangelio probare, quia venit spiritus super multos, et non mansit in eis. Ante paululum lectum est: Non permanebit spiritus meus in hominibus istis in aeternum. Non ait, non erit, sed non permanebit. Unum vidit Joannes solum, in quo permansit, et signum hoc erat: Super quem videris spiritum descendentem, et manentem in eo, iste est Filius Dei. Ministravit quidem verbo Dei spiritu descendente: post modicum peccat, post modicum otiosum verbum
Abbreviated transcription (Latin):
uirga ei qui suppliciis plectitur. uirga
ei qui indiget increpatione. uirga ei qͥ
necesse habet ut arguatur. Flos uͦei qͥiam
eruditus.ẽ & ñ indiget dura correctione.
uł certe ñ indiget penis. sed ualet aflore in¬
cipere: & adꝑfectũ fructũ exire. Prmmuenĩ
flos ostenditur: de inde post florem uirga fit
& ad fructũ ex it. Exiit uirga de radice iesse.
& flos de radice erus ascendit. & requiescent
entiȩ ñ requieuit inmoyse. sp̃s sapientiȩ ñ
requieuit iniħu naue. sp̃s sapientiȩ ñ requi.¬
euit insingulis ꝓpħarũ. inisaia. in ieremia.
Nec uͦ quasi blasphemantẽ me lapidetis dum
stinentes considerate quod dr̃. & iudebitis
ad nullũ uenerit: sed qͦd innullo requie.¬
uerit. Uenit suꝑ moy sen. & ñ credidit mos.¬
ses post sp̃m sapientie qui uenit adeu̾. Au¬
dite enĩ ait contumaces. Nunqͥd ex petra
ista ediicam uobis aquã Uenit suꝑ om̃s
iustos. uenit & suꝑ isaiam. S qͥd ait: Im¬
munda labia habens. inmedio populi im-¬

Expanded text:
iae ei qui suppliciis plectitur, virga ei qui indiget increpatione, virga ei qui necesse habet ut arguatur. Flos vero ei qui jam eruditus est, et non indiget dura correctione, vel certe non indiget poenis, sed valenti jam florere incipere, et ad perfectum fructum exire. Primum enim rem virga fit, et ad fructum exit. Exiit virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet, et requiescent entiae non requievit in Moyse, spiritus sapientiae non requievit in Jesu Nave, spiritus sapientiae non requievit in singulis Prophetarum, in Isaia, in Jeremia. II. Nec vero quasi blasphemantem me lapidetis, dumstinentes considerate quod dicitur, et videbitis ad nullum eorum venerit, sed quod in nullo requieverit. Venit super Moysem, et non credidit Moyses post spiritum sapientiae qui venit ad eum. Audite enim, ait, contumaces: Numquid ex petra ista educam vobis aquam? Venit super omnes justos, venit et super Isaiam, sed quid ait? Immunda labia habeo: et in medio populi im