comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
portis ericius. hic paulisper est pugnatum: cum irrumpere nostri conarẽ¬
tur. illi castra defenderent: fortissimeq Tito puleione: cuiꝰ oꝑa proditum
xercitum .c. Antonii demonstrauimus. eo loco propugnante: sed tame
nostri uirtute uicerunt. excisoq ericio: pͥmum in maiora castra. post etiam
in castellum. quod erat inclusum maioribus castris irruperunt: et qͦd eo pul¬
a legio sese receperat: nonnullos sibi repugnantes interfecerunt. Sed fort¬
na quae plurimum potest: cum in reliquis rebꝰ. tum precipue in bello. paruis
nomentis magnas rerum commutationes efficit. Ut tum accidit: munit¬
nem quam ꝑtingere a castris ad flumen supra demonstrauimus: dextrum
Caesaris cornu cohortes ignorantia loci sunt secut&e. Cum portam q̃rerẽt
astroꝵ: quod eam munitionem ẽẽ arbitrabantur. Quod cum esset an¬
maduersum coniunctam esse flumini: positis munitionibus defendẽte

Expanded text:
portis ericius. hic paulisper est pugnatum, cum inrumpere nostri conarenportis ericius. hic paulisper est pugnatum, cum inrumpere nostri conarentur, illi castra defenderent, fortissimeque Tito Puleione, cuius opera proditum exercitum C. Antonii demonstravimus, eo loco propugnante. sed tamen nostri virtute vicerunt excisoque ericio primo in maiora castra, post etiam in castellum, quod erat inclusum maioribus castris, inruperunt, quod eo pulsa legio sese receperat; nonnullos ibi repugnantes interfecerunt. Sed fortuna, quae plurimum potest cum in reliquis rebus tum praecipue in bello, parvis momentis magnas rerum commutationes efficit; ut tum accidit. munitionem, quam pertinere a castris ad flumen supra demonstravimus, dextri Caesaris cornus cohortes ignorantia loci sunt secutae, cum portam quaererent castrorumque eam munitionem esse arbitrarentur. quod cum esset animadversum coniunctam esse flumini, prorutis munitionibus defendente
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Sed is quoq mutato consilio quibusdam de causis quas comme¬
morari necesse non est eo loco excesserat. Ita complures dies manserant ca-¬
tra: munitiones quidem omnes integre erant. Ea signo legionis illa
speculatores caesari renunciarunt. Noc idem uisum ex suꝑioribꝰ castellis
citer passus quingentos. hanc legionem sperans Caesar se opprimere pos¬
se. et cupiens eius diei detrimentum sarcire reliquit in opere duas co-
ortes quae speciem munitionis preberent. ipse diuerso itinere ꝗͣ po¬
it occultissime reliquas cohortes numero. xxxiii. in quibus erat legio
nona. multis amissis centurionibus: diminutoq militum numero ad
egionem pompeii:castraq minora duplici acie duxit:neq eum prim
opinio fefellit. Nam et peruenit priusꝗͣ pompeius sentire posset: et tam¬
etsi munitiones magnae erant castrorum: tamen sinistro cornu ubi erat
celeriter aggressus. pompeianos ex uallo deturbauit. Erat obiectꝰ

Expanded text:
tur. sed is quoque mutato consilio quibusdam de causis, quas commetur. sed is quoque mutato consilio quibusdam de causis, quas commemorari necesse non est, eo loco excesserat. ita conplures dies manserant castra; munitiones quidem omnes integrae erant. Eo signa legionis lata speculatores Caesari renuntiarunt. hoc idem visum ex superioribus quibusdciter passus quingentos. hanc legionem sperans Caesar se opprimere posse et cupiens eius diei detrimentum sarcire reliquit in opere cohortes duas, quae speciem munitionis praeberent; ipse diverso itinere, quam potuit occultissime, reliquas cohortes, numero xxxiii, in quibus erat legio nona multis amissis centurionibus deminutoque militum numero, ad legionem Pompei castraque minora duplici acie eduxit. neque eum prima opinio fefellit. nam et pervenit, priusquam Pompeius sentire posset, et tametsi erant munitiones castrorum magnae, tamen sinistro cornu, ubi erat ipse, celeriter adgressus Pompeianos ex vallo deturbavit. erat obiectus
Abbreviated transcription (Latin):
post caesar significatione per castella fumo facta: ut erat suꝑioris tempoiͬs
t nostrosq firmauit. Ut se ex maximo timore colligerent.Neq mult
Qui cognito detrimento cum animaduertisset pompeium extra m¬
tiones egressum: castra secundum mare: ut libere tabulari posset: ne mi-¬
nus nauibus aditum haberet cõmutata ratione belli: qͦniam ꝓpositũ
tenuerat: iuxta pompeium munire iussit. Qua perfecta munitio
strorum hic situs erat. Superioribus diebus nona caesaris legio cum se
obiecisset pompeianis copiis: atque opere ut demonstrauimꝰ circũ muni¬
et castra. eo loco posuit. Haec siluam quandam contingebant. neq lo
a mari passibus. cecc. aberant. Post mutato consilio quibusdam de cau¬
sis Caesar paulo ultra eum locum castra transtulit. Paucisq intermissis
diebus eadem haec pompeius occupauerat. Et quod eo loco plures erat
legiones habiturus: relicto interiori uallo maiorem adiecerat munitio
lta minora castra clausa maioribus castelli atq arcis locum obtine

Expanded text:
post Caesar significatione per castella fumo facta, ut erat superioris temporist nostrosque firmavit, ut se ex maximo timore colligerent. neque mulqui cognito detrimento cum animadvertisset Pompeium extra munitiones egressum castra secundum mare ut libere pabulari posset nec minus aditum navibus haberet, commutata ratione belli, quoniam propositum tenuerat, iuxta Pompeium muniri iussit. Qua perfecta munitioncastrorum hic situs erat: superioribus diebus nona Caesaris legio cum se obiecisset Pompeianis copiis atque opere, ut demonstravimus, circummuniret, castra eo loco posuit. haec silvam quandam contingebant neque longius a mari passibus ccc aberant. post mutato consilio quibusdam de causis Caesar paulo ultra eum locum castra transtulit, paucisque intermissis diebus eadem haec Pompeius occupaverat, et, quod eo loco plures erat legiones habiturus, relicto interiore vallo maiorem adiecerat munitionta minora castra inclusa maioribus castelli atque arcis locum obtineb
Abbreviated transcription (Latin):
offori constituit: quod sub imperio pharnacis fuerat.Prouĩciasq populi.ro.a
baris atq inimicis Regibus interposito amicissimo Rege muniuit. Fidem tethrar¬
chiam legibꝰ gallogrecoꝵ iuregentis et cognationis adiudicauit occupatam et pos¬
ssam paucis ante annis Deiotaro. Neq tamen usꝗͣ diutius moratus est: ꝗͣ ne¬
tas urbanaꝵ seditionum pati uidebatur. Rehus felicissime celerrimeq cofec¬
tis in italiam celerius omnium opinione uenit:¬

Expanded text:
Bosphori constituit, qui sub imperio Pharnacis fuerat, provinciasque populi Romani a Bosphori constituit, qui sub imperio Pharnacis fuerat, provinciasque populi Romani a barbaris atque inimicis regibus interposito amicissimo rege munivit. Eidem tetrarchian Gallograecorum iure gentis et cognationis adiudicavit occupatam et possessam paucis ante annis a Deiotaro. Neque tamen usquam diutius moratus est quam necessitas urbanarum seditionum pati videbatur. Rebus felicissime celerrimeque confectis in Italiam celerius omnium opinione venit
Abbreviated transcription (Latin):
ili recordatione est laetior: quod uictoria facilis ex difficillimis rebus accid¬
rat. Ponto ergo recȩpto: prȩda oĩ Regia militibus condonata: postero die cũ ex¬
editis equitibꝰ ipse proficiscitur. Legionem sextam decedere ad premia atq
nores accipiendos in italiam iubet. Auxilia Deiotari domũ remittit. Duas le¬¬
giones cum caelio iunitiano in ponto relinquit. Ita per gallogreciã bithiniamq
asiam iter facit. omniũq eaꝵ prouĩciaꝵ de cotrouersiis cognoscit ac statuit
iura in tethrarchas Reges ciuitates distribuit. Mytridatem pergamenũ quo rẽ
feliciter celeriterq gestam in aegypto suprascͥpsimus Regio genere ortũ: disciplinis
tiã regiis educatum. nã cum Mytridates Rex asiȩ totius propter nobilitatẽ
pergamo paruulũ secum apportauerat in castra multosq retinuerat annos Regẽ

Expanded text:
riculi recordatione laetior victoria facilis ex difficillimis rebus accidriculi recordatione laetior victoria facilis ex difficillimis rebus acciderat. Ponto recepto praeda omni regia militibus condonata postero die cum expeditis equitibus ipse proficiscitur, legionem sextam decedere ad praemia atque honores accipiendos in Italiam iubet, auxilia Deiotari domum remittit, duas legiones cum Caelio Viniciano in Ponto relinquit. § 78 Ita per Gallograeciam Bithyniamque in Asiam iter facit omniumque earum provinciarum de controversiis cognoscit et statuit; iura in tetrarchas, reges, civitates distribuit. Mithridaten Pergamenum, a quo rem feliciter celeriterque gestam in Aegypto supra scripsimus, regio genere ortum, disciplinis etiam regiis educatum — nam eum Mithridates, rex Asiae totius, propter nobilitatem Pergamo parvulum secum asportaverat in castra multosque retinuerat annos — regem
Abbreviated transcription (Latin):
tibus sinistro cornu mediaq acie totae profligantur copiae Regis. Quae ꝗͣ facile subi¬
ant iniquum locum tamen celeriter gradu pulsae premebantur loci iniquita
ltaq multis militibus partim interfectis: partim suoꝵ ruina oppressis: qui uelo¬
tate effugere poterant:armis tamen proiectis uallẽ transgressi nihil ex loc
superiori inermes proficere poterant. At nr̃i uictoria elati subire iniquũ locũ: mu¬
nitionesq aggredi non dubitant. Defendentibus autem his cohortibus castra: qͣs
arnaces praesidio reliquerat. celeriter castris hostium sũt potiti. Interfecta n¬
titudine omnium suoꝵ: aut capta. Pharnaces cũ paucis equitibus profugit. Cui
nisi castroꝵ oppugnatio facultatem attulisset liberiꝰ profugiendi uiuus in Caesa¬
s potestatem adductus ẽẽt. Tali uictoria totiens uictor Caesar in credibili es
laetitia affectus: quod maximũ bellum tanta celeritate confecerat. qͦdq subiti ꝑi¬

Expanded text:
tibus sinistro cornu mediaque acie totae profligantur copiae regis. Quae quam facile subierant iniquum locum, tam celeriter gradu pulsae premebantur loci iniquitate. Itaque multis militibus partim interfectis partim suorum ruina oppressis, qui velocitate effugere poterant, armis tamen proiectis vallem transgressi nihil ex loco superiore inermi proficere poterant. At nostri victoria elati subire iniquum locum munitionesque aggredi non dubitarunt. Defendentibus autem eis cohortibus castra quas Pharnaces praesidio reliquerat, celeriter castris hostium sunt potiti. Interfecta multitudine omni suorum aut capta Pharnaces cum paucis equitibus profugit; cui nisi castrorum oppugnatio facultatem attulisset liberius profugiendi, vivus in Caesaris potestatem adductus esset. § 77 Tali victoria totiens victor Caesar incredibili est laetitia adfectus, quod maximum bellum tanta celeritate confecerat, quodque subiti pe
Abbreviated transcription (Latin):
ortis centurionibus interfectis: preter principem priorem.Ianq: po¬
peiani magna cȩde nostroꝵ castris Marcellini appropinquabant: non me¬
diocri terrore illato: reliquis cohortibꝰ: et. M. Antonius qui proximum

Expanded text:
ortis centurionibus interfectis praeter principem priorem. Iamque Pomortis centurionibus interfectis praeter principem priorem. Iamque Pompeiani magna caede nostrorum castris Marcellini adpropinquabant non mediocri terrore inlato reliquis cohortibus, et M. Antonius qui proximum
Abbreviated transcription (Latin):
uersos nostros impetum fecerunt: atque ex utraq parte munitione deie¬
tos terga uertere coegerunt. Hoc tumultu nunciato. Marcellinus cohõ¬
tes subsidio nostris Laborantibus submittit: quȩ ex castris fugientes cõspi¬
ate neque illos suo aduentu confirmare potuerunt: neq ipsae ostiu
tulerunt impetum. Itaq quodcunq ad debatur subsidio: id corruptum ti¬
more fugientium terrorem et periculum augebat. hominum enim multi¬
tudine receptiis impediebatur. In eo prelio cum graui uulnere esset affec¬
tus Aquilifer: et a uiribus deficeret conspicatus equites nr̃os: hanc ego
nquit et uiuus multos per annos magna diligentia defendi: et nunc
riens eadem fide caesari restituo. Nolite obsecro committere: quod ante
in eccercitu caesaris non accidit: ut rei militaris dedecus admittatur: inco¬
lumemq ad eum deferte. hoc casu a quila conseruatur. omnibꝰ primȩ co¬

Expanded text:
ersos nostros impetum fecerunt atque ex utraque munitione deieersos nostros impetum fecerunt atque ex utraque munitione deiectos terga vertere coegerunt. Hoc tumultu nuntiato Marcellinus cohortes subsidio nostris laborantibus submittit ex castris. quae fugientes conspicatae neque illos suo adventu confirmare potuerunt neque ipsae hostium impetum tulerunt. itaque quodcumque addebatur subsidio, id corruptum timore fugientium terrorem et periculum augebat; hominum enim multitudine receptus impediebatur. in eo proelio cum gravi vulnere esset adfectus aquilifer et a viribus deficeretur, conspicatus equites nostros hanc ego, inquit et vivus multos per annos magna diligentia defendi et nunc moriens eadem fide Caesari restituo. nolite, obsecro, committere, quod ante in exercitu Caesaris non accidit, ut rei militaris dedecus admittatur, incolumemque ad eum deferte. hoc casu aquila conservatur omnibus primae coh
Abbreviated transcription (Latin):
nota erat Pompeio per Allobroges perfugas: magnumq nostris attulit incõ¬
nodum. Nam ut ad mare inter cohortes.uiiii.Legionis excubauerãt: ac¬
sere subito prima luce pompeiani exercitus: nouusq eoꝵ aduentus extitit.
Simul nauibus circunuenti milites in interiorem uallum tela iaciebant: fossȩq
ggere complebantur. et legionarii interioris munitionis defensores scalis
motis tormentis cuiꝰq generis telisq terrebant: magna multitudo sagittari¬
rum ab utraq parte circunfundebatur. Multũ autem ab ictu lapidum
quod unum nostris erat telum: uimineo tegmento galeis imposito se defende¬
bant. Itaq cum omnibꝰ rebus nostri premerent᷑. atq agre resisterent animad¬
uersum est uitium munitionis quod supra demonstratum est: atq inter
duos uallos. quo perfectum opus non erat: per mare nauibus expositis ĩ ad¬

Expanded text:
res nota erat Pompeio, delata per Allobroges perfugas, magnumque nostris attulerat incomres nota erat Pompeio, delata per Allobroges perfugas, magnumque nostris attulerat incommodum. nam ut ad mare nostrae cohortes nonae legionis excubuerant, accessere subito prima luce Pompeiani exercitus adventus exstitit; simul navibus circumvecti milites in exteriorem vallum tela iaciebant, fossaeque aggere complebantur, et legionarii interioris munitionis defensores scalis admotis tormentis cuiusque generis telisque terrebant, magnaque multitudo sagittariorum ab utraque parte circumfundebatur. multum autem ab ictu lapidum, quod unum nostris erat telum, viminea tegimenta galeis inposita defendebant. itaque cum omnibus rebus nostri premerentur atque aegre resisterent, animadversum est vitium munitionis, quod supra demonstratum est, atque inter duos vallos, qua perfectum opus non erat, per mare navibus expositi in av
Abbreviated transcription (Latin):
Dyrachium naues Longas habebat mittit. et quid a quoq fieri uellet pre-¬
ipit. Ad eas munitiones caesar Lentulum Marcellinum questorem cu
Legione.ix. positum habebat. huic quod ualitudine minus commoda ute¬
batur. fuluium postumium adiutorem summiserat. Erat eo loco fossa pe¬
lum .xU. et uallum contra ostem in altitudinem pedum .x. tantunden
eius ualli agger in latitudinem patebat. ab eo intermisso spatio pedum
c alter conuersus in contrariam partem erat uallus humiliore paulo
munitione. hoc enim superioribus diebus timens caesar ne nauibꝰ nostri
circũuenirentur duplicem eo loco fecerat uallum: ut si ancipiti prelio
limicaretur posset resisti. Sed operum magnitudo: et continens omi¬
um dierum Labor: quot milia passuum in circũtu .xuii. munitiones
erat complexus: ac perficiendi spatium non dabatur. Itaq contra mare transuer¬
um uallum:qui has duas munitiones contingeret: nondum perfecerat.Quae

Expanded text:
Dyrrachium naves longas habebat, mittit et quid a quoque fieri velit praecDyrrachium naves longas habebat, mittit et quid a quoque fieri velit praecipit. ad eas munitiones Caesar Lentulum Marcellinum quaestorem cum legione viiii positum habebat. huic, quod valetudine minus commoda utebatur, Fulvium Postumum adiutorem submiserat. Erat eo loco fossa pedum xv et vallum contra hostem in altitudinem pedum x, tantundemque eius valli agger in latitudinem patebat. ab eo intermisso spatio pedum dc alter conversus in contrariam partem erat vallus humiliore paulo munitione. hoc enim superioribus diebus timens Caesar, ne navibus nostri circumvenirentur, duplicem eo loco fecerat vallum, ut si ancipiti proelio dimicaretur, posset resisti. sed operum magnitudo et continens omnium dierum labor, quod milia passuum in circuitu xvii munitione erat conplexus, perficiendi spatium non dabat. itaque contra mare transversum vallum, qui has duas munitiones contingeret, nondum perfecerat. quae
Abbreviated transcription (Latin):
in munitionibus perfectum non erat: seu quid a peritioribꝰ rei militai̾s deside¬
rari uidebatur: temporibusq rerum: et spatiis Locoꝵ et custodiaꝵ uaria di¬
igentia animaduersa: prout cuiꝰq eorum qui negociis prȩerant: aut na¬
ra aut studium ferebat. Haec ad Pompeium omnia detulerant. Quibꝰ ille
cognitis eruptionisq iam capto consilio: ut ante demonstratum est: tegmẽta
galeis milites ex uiminibꝰ facere atque aggerem iubet comportari. His per¬
actis rebuo magnum numerum leuis armature et sagutarioꝵ aggeremq
mnem noctu in scafas et naues actuarias imponit: et de media nocte cohort
Ix ex maximis castris presidiisq deductas ad eam partem munitionum ducit.
quae pertinebant ad mare: Longissimeq a maximis castris caesaris aberãt. Fodem
uas monstrauimus aggere: et leuis armaturȩ militibꝰ completas: quasq:

Expanded text:
in munitionibus perfectum non erat, seuquid a peritioribus rei militaris desidein munitionibus perfectum non erat, seuquid a peritioribus rei militaris desiderari videbatur, temporibusque rerum et spatiis locorum et custodiarum varia diligentia animadversa, prout cuiusque eorum, qui negotiis praeerant, aut natura aut studium ferebat, haec ad Pompeium omnia detulerunt. Quibus ille cognitis eruptionisque iam ante capto consilio, ut demonstratum est, tegimenta galeis milites ex viminibus facere atque aggerem iubet conportare. his paratis rebus magnum numerum levis armaturae et sagittariorum aggeremque omnem noctu in scaphas et naves actuarias inponit et de media nocte cohortes lx ex maximis castris praesidiisque deductas ad eam partem munitionum ducit, quae pertinebat ad mare longissimeque a maximis castris Caesaris aberat. eodem naves quas demonstravimus aggere et levis armaturae militibus completas, quasque ad
Abbreviated transcription (Latin):
fecto cognitum est: ut cum munere aliquo perfugisse ad Pompeium uiderẽ¬
ur. Postꝗͣ id difficilius uisum est: neque facultas perficiendi dabat᷑. qꝗͣn
ximas potuerunt pecunias mutuati: proinde ac suis satisfacere: et frauda¬
ta restituere uellent: multis coemptis equis ad Pompeium transierũt
his quos sui consilii participes habebant. quos pompeius: quod erant honesto
Loco nati et instructi liberaliter magnoq comitatu et multis iumentis uene¬
ant: uiriq fortes habebant᷑: et in honore apud caesarem fuerunt. Quodq i
uum et preter consuetudinem acciderat: omnia sua presidia circunduxit
atque ostentauit. Nam ante id tempus nemo aut miles aut eques a cȩsare
ad pompeium transierat: cum pene quotidie a pompeio ad caesarem ꝑfugerẽt
Uulgo uero uniuersi in epiro atq aetholia conscripti milites: earũq regionũ
mnium quae a cȩsare tenebantur. Sed hi cognitis omnibus rebꝰ: seu qui

Expanded text:
fecto cognitum est, ut cum munere aliquo perfugisse ad Pompeium viderenfecto cognitum est, ut cum munere aliquo perfugisse ad Pompeium viderentur; postquam id difficilius visum est neque facultas perficiendi dabatur, quam maximas potuerunt pecunias mutuati, proinde ac suis satisfacere et fraudata restituere vellent, multis coemptis equis ad Pompeium transierunt cum iis quos sui consilii participes habebant. Quos Pompeius, quod erant honesto loco nati et instructi liberaliter magnoque comitatu et multis iumentis venerant virique fortes habebantur et in honore apud Caesarem fuerant, quodque novum et praeter consuetudinem acciderat, omnia sua praesidia circumduxit atque ostentavit. nam ante id tempus nemo aut miles aut eques a Caesare ad Pompeium transierat, cum paene cotidie a Pompeio ad Caesarem perfugerent, vulgo vero universi in Epiro atque Aetolia conscripti milites earumque regionum omnium quae a Caesare tenebantur. sed hi cognitis omnibus rebus, seuquid
Abbreviated transcription (Latin):
liderunt falsum ab his equitum numerum deferri: quorum stipendiu
auerterent. Caesar neque tempus illud animaduersionis esse existimans: et
multa uirtuti eorum concedens rem totam distulit: illos secreto castigauit
quod questui equites haberentur: monuitq eqͥtes ut omnia ex sua amicicia
expectarent: et ex preteritis suis officiis reliqua sperarent. Magnam tamen
aec res illis offensionem et contentionem ad omnes attulit. atq ita ẽẽ : tu
ex aliorum obiectationibꝰ. tum etiam ex domestico iudicio atque animi con¬
scientia intelligebant. Quo pudore adducti: et fortasse se non liberari: sed
Liud tempus reseruari arbitrati. discedere a nobis et nouam tentare for¬
tunam nouasq amicicias experiri constituerunt. et cum paucis collocuti
lientibus suis quibus tantum facinus committere audebant: primum
nati sunt prefectum equitum. c. uolusenum interficere: ut postea bello cõ¬

Expanded text:
diderunt falsum ab iis equitum numerum deferri, quorum stipendium diderunt falsum ab iis equitum numerum deferri, quorum stipendium averterent. Caesar neque tempus illud animadversionis esse existimans et multa virtuti eorum concedens rem totam dispulit; illos secreto castigavit, quod quaestui equites haberent, monuitque ut ex sua amicitia omnia expectarent et ex praeteritis suis officiis reliqua sperarent. magnam tamen haec res illis offensionem et contemptionem ad omnes adtulit, idque ita esse cum ex aliorum obiectationibus tum etiam ex domestico iudicio atque animi conscientia intellegebant. quo pudore adducti et fortasse non se liberari, sed in aliud tempus reservari arbitrati discedere ab nobis et novam temptare fortunam novasque amicitias experiri constituerunt. et cum paucis collocuti clientibus suis, quibus tantum facinus committere audebant, primum conati sunt praefectum equitum C. Volusenum interficere, ut postea bello con
Abbreviated transcription (Latin):
ibi aliquid pompeius de eruptione existimauit. Erant apud caesa
ex equitum numero Allobroges duo fratres Roscillus et Egus Adbucil¬
Li filii qui principatum in ciuitate multis annis obtinuerant singulaiͣ
uirtute homines. Quorum opera caesar omnibus gallicis bellis optima fortis¬
maq erat usus. Nis domi ob has causas amplissimos magistratus mandauea
atque eos extra ordinem in senatum legendos curauerat: agrosq in gallia ex
ostibus captos premiaq rei pecuniarie magna tribuerat. Locupletesq ex egẽ¬
tibus fecerat. Hi propter uirtutem non solum apud caesarem in honore erãt
sed etiam apud exercitum cari habebantur. Sed freti amicicia Caesaris: et stul¬
a ac barbara arrogantia elati despiciebant suos: stipendiumq equitun
fraudabant: et predam omnem domum auertebant. Quibus illi rebꝰ ꝑmoti
caesarem adierunt: palamq de eorum in iuriis sunt questi: et ad cȩtera ad¬

Expanded text:
sibi aliquid Pompeius de eruptione existimavit. Erant apud Caesarem sibi aliquid Pompeius de eruptione existimavit. Erant apud Caesarem in equitum numero Allobroges ii fratres, Roucillus et Aecus, Adbucilli filii, qui principatum in civitate multis annis obtinuerat, singulari virtute homines, quorum opera Caesar omnibus Gallicis bellis optima fortissimaque erat usus. his domi ob has causas amplissimos magistratus mandaverat atque eos extra ordinem in senatum legendos curaverat, agrosque in Gallia ex hostibus captos praemiaque rei pecuniariae magna tribuerat locupletesque ex egentibus fecerat. hi propter virtutem non solum apud Caesarem in honore erant, sed etiam apud exercitum cari habebantur; sed freti amicitia Caesaris et stulta ac barbara adrogantia elati despiciebant suos stipendiumque equitum fraudabant et praedam omnem domum avertebant. quibus illi rebus permoti universi Caesarem adierunt palamque de eorum iniuriis sunt questi et ad cetera ad
Abbreviated transcription (Latin):
re: sese ad caesarem recepit. Caesar quo facilius equitatum pompeianum
ad Dyrachium contineret: et pabulatione prohiberet aditus duos qͦs esse
ingustos demonstrauimus magnis oꝑibus premuniuit:castellaq: his lo
posuit. Pompeius ubi nihil proficere equitatum cognouit: paucis inter¬¬
nissis diebus: rursus eum nauibꝰ intra munitiones ad se recepit. Erat
ma inopia pabuli: adeo ut foliis ex arboribus strictis: et teneris harundi¬
num radicibus contusis equos alerent. Frumenta enim que fuerant in¬
ra munitiones sata consumpserant: et cogebantur corcyra atq: Acarna
Longo interiecto nauigationis spatio pabulum supportare: quoq erat eiꝰ
rei minor copia ordeo adaugere: atque his rationibus equitatum tolera¬
e. Sed postꝗͣ non modo ordeum pabulumq omnibꝰ locis herbãq desec
sed etiam fructus ex arboribꝰ deficiebãt. corruptis equis macie conandũ

Expanded text:
re sese ad Caesarem recepit. Caesar quo facilius equitatum Pompeianum re sese ad Caesarem recepit. Caesar quo facilius equitatum Pompeianum ad Dyrrachium contineret et pabulatione prohiberet, aditus duos, quos esse angustos demonstravimus, magnis operibus praemunivit castellaque his locis posuit. Pompeius ubi nihil profici equitatu cognovit, paucis intermissis diebus rursus eum navibus ad se intra munitiones recepit. erat summa inopia pabuli, adeo ut foliis ex arboribus strictis et teneris harundinum radicibus contusis equos alerent; frumenta enim, quae fuerant intra munitiones sata, consumpserant. et cogebantur Corcyra atque Acarnania longo interiecto navigationis spatio pabulum subportare, quodque erat eius rei minor copia, hordeo adaugere atque his rationibus equitatum tolerare. sed postquam non modo hordeum pabulumque omnibus locis herbaeque desectae, sed etiam frons ex arboribus deficiebat, corruptis equis macie conandum
Abbreviated transcription (Latin):
ab illo traditum initio et commendatum in suorum necessarioꝵ nume¬
o habere instituerat. huic dat litteras mandataq ad eum quorũ h
erat summa. Sese omnia de pace expertum: nihil adhuc arbitrari uitio
factum eoꝵ: quos auctores ẽẽ ei uoluisset rei: quod sua mandata perfeͬre
ion opportuno tempore ad pompeium uererẽtur. Scipionem ea ẽe au¬
ritate: ut non solum libere quae probasset exponere: sed etiam magna ex¬
arte compellere atq errantem regere posset: preesseq suo noĩe exerc
ut preter auctoritatem et uires quoq ad cohercendum hr̃ẽt: quod si fecis¬
set quietem in urbe: pacem prouinciaꝵ: salutem imperii una omnes ac¬
eptam relaturos. Haec ad eum mandata clodius refert. ac pͥmis diel
ut uidebatur libenter auditus: reliquis ad colloquium non admittit᷑.
astigato Scipione a fauonio: ut postea confecto bello reperiebamꝰ. infe

Expanded text:
ab illo traditum initio et commendatum in suorum necessariorum numerab illo traditum initio et commendatum in suorum necessariorum numero habere instituerat. huic dat litteras mandataque ad eum, quorum haec erat summa: sese omnia de pace expertum; nihil adhuc arbitrari vitio factum eorum quos esse auctores eius rei voluisset, quod sua mandata perferre non opportuno tempore ad Pompeium vererentur. Scipionem ea esse auctoritate, ut non solum libere, quae probasset, exponere, sed etiam ex magna parte compellare atque errantem regere posset; praeesse autem suo nomine exercitui, ut praeter auctoritatem vires quoque ad coercendum haberet. quod si fecisset, quietem Italiae, pacem provinciarum, salutem imperii uni omnes acceptam relaturos. haec ad eum mandata Clodius refert ac primis diebus, ut videbatur, libenter auditus, reliquis ad colloquium non admittitur castigato Scipione a Favonio, ut postea confecto bello reperiebamus, infectaque
Abbreviated transcription (Latin):
et cassium cum cohortibꝰ adiungit. Quoꝵ cognito aduentu fusius lupus
qui Achaiam missus a pompeio obtinebat ismum premunire instituit: ut
chaia fusium prohiberet. Calenus delphos thebas. et orcomentum uoli¬
ciuitates circummissis legationibꝰ amicicia caesaris reconciliare studebat.t
i aciem equum in locum ꝓduxit: si pompeius prelio decertare uellet: et pene
astris pompeii legiones subiecit: tantumq a uallo prima eiꝰ acies abe
ut: in eam tȩlo tormentoue adigi posset. Pompeius aũt ut famam opinio¬
nemq hominum teneret: sic pro castris exercitum constituebat: ut tertia
icies uallum contingeret. omnisq instructus exercitus:telis ex uallo
iectis protegi posset. Haec cum in Achaia atq apud Dyrachium gererent᷑.
cipionemq in Macedoniam uenisse constaret: non õblitus pristini inst¬
ti. Caesar mittit ad eum clodium suum atque illius familiarem: quem

Expanded text:
et Cassium cum cohortibus adiungit. quorum cognito adventu Rutilius Lupus, et Cassium cum cohortibus adiungit. quorum cognito adventu Rutilius Lupus, qui Achaiam missus a Pompeio obtinebat, Isthmum praemunire instituit, ut Achaia Fufium prohiberet. Calenus Delphos, Thebas et Orchomenum volueliquas civitates circummissis legationibus amicitiae Caesaris conciliare studebat. in aciem aequum in locum produxit, si Pompeius proelio decertare vellet, ut paene castris Pompei legiones subiceret; tantumque a vallo eius prima acies aberat, uti ne telum tormento adigi posset. Pompeius autem, ut famam opinionemque hominum teneret, sic pro castris exercitum constituebat, ut tertia acies vallum contingeret, omnis quidem instructus exercitus telis ex vallo abiectis protegi posset. Scipionemque in Macedoniam venisse constaret, non oblitus pristini instituti Caesar mittit ad eum Clodium, suum atque illius familiarem, quem
Abbreviated transcription (Latin):
mei̾tus et de re.pu. donauit milibꝰ.cc. atq ab octauis ordinibꝰ ad pi¬
mipilum se traducere pronunciauit. Eius enim opere castellum magna
ex parte conseruatum esse constabat: cohortemq duplici stipendio fru¬
ientoue: et speciariis militaribus donis amplissime donauit. Pomp
noctu additis magnis munitionibꝰ reliquis diebꝰ turres extruxit. in alti¬
tudinem pedum .xu. effectis operibꝰ. uineis eam partem castroꝵ obtexit. et
quinq intermissis diebꝰ alteram noctem subnubilam nactus: extructis om¬
nibus castrorum portis et ad impediendum obiectis tertia inita uigilia
lentio exercitum eduxit: et se in antiquas munitiones recepit. aetho
Acarnania. Amphylochis per cassium longinum et caluisium Sabinum
ut demonstrauimus receptis: tentandam sibi Achaiam ac paulo longius
progrediendum existimabat. Caesar itaq eo calenum misit. et. q. sabinũ

Expanded text:
meritus et de re publica, donatum milibus cc atque ab octavis ordinibus ad primeritus et de re publica, donatum milibus cc atque ab octavis ordinibus ad primum pilum se traducere pronuntiavit — eius enim ope castellum magna ex parte conservatum esse constabat — cohortemque postea duplici stipendio, frumento, veste, cibariis militaribusque donis amplissime donavit. Pompeius noctu magnis additis munitionibus reliquis diebus turres extruxit et in altitudinem pedum xv effectis operibus vineis eam partem castrorum obtexit, et quinque intermissis diebus alteram noctem subnubilam nactus obstructis omnibus castrorum portis et ad impediendum obiectis tertia inita vigilia silentio exercitum eduxit et se in antiquas munitiones recepit. OAcarnania, Amphilochis per Cassium Longinum et Calvisium Sabinum, ut demonstravimus, receptis temptandam sibi Achaiam ac paulo longius progrediendum existimabat Caesar. itaque eo Q. Calenum misit eique Sabinum
Abbreviated transcription (Latin):
atq eam loco depulit. Altero germani munitiones nostras aggressi: cõplu¬
ribus interfectis. sese ad suos incolumes receperunt. Ita uno die sex pre-¬
liio factis tribus ad Dyrachium: tribus ad munitiones. Cum hoꝵ om
ratio haberetur ad duorum milia numero ex pompeianis cecidisse repe¬
riebamus: et manipulares centurionesq complures. In eo fuit numerot
Ualerius flaccus.L. filius eius qui pretor Asiam obtinuerat. Signaq sũt
militaria sex relata. Nostri non amplius .xx. omnibꝰ sunt preliis deside¬
derati. Sed in castello nemo fuit omnino militum quin uulneraret
quatuorq ex una cohorte centuriones oculos amiserunt. Et cum Laboris
sui periculiq testimonium afferre uellent. Milia sagittaꝵ circiter.xxx.
in castellum coniecta caesari numerauerunt. Scutoq ad eum relato: sce¬
uae centurionis inuenta sunt in eo foramina .cxxx. quem caesar ut erat de

Expanded text:
atque eam loco depulit; altero Germani munitiones nostras egressi compluatque eam loco depulit; altero Germani munitiones nostras egressi compluribus interfectis sese ad suos incolumes receperunt. Ita uno die sex proeliis factis, tribus ad Dyrrachium, tribus ad munitiones, cum horum omnium ratio haberetur, ad duo milia numero ex Pompeianis cecidisse reperiebamus, evocatos centurionesque complures; in eo fuit numero Valerius Flaccus L. filius eius, qui praetor Asiam obtinuerat; signaque sunt militaria sex relata. nostri non amplius xx omnibus sunt proeliis desiderati. sed in castello nemo fuit omnino militum quin vulneraretur, quattuorque ex una cohorte centuriones oculos amiserunt. et cum laboris sui periculique testimonium adferre vellent, milia sagittarum circiter xxx in castellum coniecta Caesari renumeraverunt, scutoque ad eum relato Scaevae centurionis inventa sunt in eo foramina cxx. quem Caesar, ut erat de se
Abbreviated transcription (Latin):
aliquem reciperet casum. ne imperatorias sibi partes sumpsisse uideretur
Pompeianis magnã res ad receptum difficultatem afferebat. Nam exu
progressi loco in summo constiterant. si per decliue sese reciperent nostros
ex supiore insequentes loco uerebantur. Neque multum ad solis occasũ
temporis supererat. Saepe enim conficiendi negocii prope in noctem rem
duxerant. Ita necessario atque ex tempore capto consilio Pompeiꝰ tumu¬
lum quendam occupauit. qui tantum aberat a nostro castello ut te
tormentum ue missum adigi non posset. hoc consedit loco et eum com¬
muniuit: omnesq ibi copias continuit. Fodem tempore propterea duo¬
bus locis pugnatum est. Nam plura castella Pompeius pariter dest¬
dae manus causa tentauerat. ne ex proximis presidiis succurri posset:⁊
uno loco uolcatius tullus impetum legionis sustinuit: cohortibꝰ tribus

Expanded text:
aliquem reciperet casum, ne imperatorias sibi partes sumpsisse videretur. aliquem reciperet casum, ne imperatorias sibi partes sumpsisse videretur. Pompeianis magnam res ad receptum difficultatem adferebat. nam ex iniquo progressi loco in summo constiterant; si per declive sese reciperent, nostros ex superiore insequentes loco verebantur; neque multum ad solis occasum temporis supererat; spe enim conficiendi negotii prope in noctem rem deduxerant. ita necessario atque ex tempore capto consilio Pompeius tumulum quendam occupavit, qui tantum aberat a nostro castello, ut telum tormento missum adigi non posset. hoc consedit loco atque eum communivit omnesque ibi copias continuit. Eodem tempore duobus praeterea locis pugnatum est; nam plura castella Pompeius pariter distinendae manus causa temptaverat, ne ex proximis praesidiis succurri posset. uno loco Volcacius Tullus impetum legionis sustinuit cohortibus tribus
Abbreviated transcription (Latin):
silentio aggressi uniuersam in multitudinem sagittas coniiciebant: et se
confestim ad suos recipiebant. Quibus rebus nostri usu docti hac repe¬
bant remedia. Ut alio loco ignes facerent. Interim certior factus.P. Sylla qͣm
discedens castris prefecerat Caesar auxilio cohorti uenit cum legionibꝰ duabus
Cuius aduentu facile sunt repulsi pompeiani: neque uero conspectum a
impetum nostroꝵ tulerunt. pͥmisq deiectis reliqui se uerterunt et loco cesse¬
nt. Sed insequentes nostros ne longiꝰ prosequerent᷑ Sylla reuocauit. At
pleriq aestimant: si acrius insequi uoluisset: bellum eo die potuisse finiri. cui
consilium reprehendendum non uidetur. Alie enim sunt legati partes atq
imperatoris. Alter agere ad prescriptum: alter libere ad summam re¬
rum consulere debet Sylla a caesare castris relictus Liberatis suis hoc
fuit contentus: neque prelio decertare uoluit. Que tamen res fortasse

Expanded text:
silentio adgressi universas inter multitudinem sagittas coiciebant et se silentio adgressi universas inter multitudinem sagittas coiciebant et se confestim ad suos recipiebant. quibus rebus nostri usu docti haec reperiebant remedia, ut alio loco ignes facerent. Interim certior factus P. Sulla, quem discedens castris praefecerat Caesar, auxilio cohorti venit cum legionibus duabus; cuius adventu facile sunt repulsi Pompeiani. neque vero conspectum aut impetum nostrorum tulerunt, primisque deiectis reliqui se verterunt et loco cesserunt. sed insequentis nostros, ne longius prosequerentur, Sulla revocavit. at plerique existimant, si acrius insequi voluisset, bellum eo die potuisse finiri. cuius consilium reprehendendum non videtur. aliae enim sunt legati partes atque imperatoris; alter omnia agere ad praescriptum, alter libere ad summam rerum consulere debet. Sulla a Caesare castris relictus liberatis suis hoc fuit contentus neque proelio decertare voluit, quae res tamen fortasse
Abbreviated transcription (Latin):
flumina atque omnes riuos qui ad mare pertinebant cęsar aut auerterat: aut
magnis operibꝰ obstruxerat. atq ut erant loca montuosa et ad specus angustiae ual¬
um. has sublicis in terram dimissis praesepserat terramq aggesserat: ut aquai
continerent. ita illi necessaio loca sequi demissa ac palustria: et puteos fodere co-¬
gebantur: atque hunc laborem quotidiana ad opera addebant.Qui tame
tes ab quibusdam presidiis aberant longius et celeĩter aestibꝰ ex arescebãt. At
Caesaris excercitus optima ualitudine summaq aquae copia utebant᷑. Tum cõ¬
meatus omni genere preter frumentum abundabat: quibus quotidie meli
succedere tempus maioremq spem maturitate frumentoꝵ proponi uidebãt.
in nouo genere belli nouae ab utrisq bellandi rationes rẽperiebant᷑. Illi c
animaduertissent ex ignibꝰ nocte cohortes nostras ad munitiones excubare

Expanded text:
flumina atque omnes rivos, qui ad mare pertinebant, Caesar aut averterat aut flumina atque omnes rivos, qui ad mare pertinebant, Caesar aut averterat aut magnis operibus obstruxerat, atque ut erant loca montuosa et ad specus angustiae vallium, has sublicis in terram demissis praesepserat terramque adgesserat, ut aquam continerent. ita illi necessario loca sequi demissa ac palustria et puteos fodere cogebantur atque hunc laborem ad cotidiana opera addebant; qui tamen fontes a quibusdam praesidiis aberant longius et celeriter aestibus exarescebant. at Caesaris exercitus optima valetudine summaque aquae copia utebatur, tum commeatus omni genere praeter frumentum abundabat; quibus cotidie melius subterere tempus maioremque spem maturitate frumentorum proponi videbant. In novo genere belli novae ab utrisque bellandi rationes reperiebantur. illi cum animum advertissent ex ignibus nocte cohortes nostras ad munitiones excubare,
Abbreviated transcription (Latin):
ex epyro copia magno in honore habebant. Est etiam genus radicis inuen¬
tum abiis qui fuerant cum ualerio: quod appellatur Catha: quod ad¬
stum lacte multum in opiam leuabat. Id similitudinem panis efficiebat: eiꝰ
erat magna copia. Ex hoc effectos panes cum in colloquiis pompeiani famẽ
nostris obiectarent. uulgo in eos iaciebant: ut spem eoꝵ minuerent. lan
frumenta maturescere incipiebant: atque ipsa spes inopiam sustentabat: qđ
celeriter se habituros copiam confidebant. crebreq uoces militum in uigi
colloquiisq audiebantur prius se cortice ex arboribꝰ uicturos ꝗͣ pompeium
e manibus dimissuros. Libenter etiam ex perfugis cognoscebant equos eorum
tolerari: reliqua uoͣ iumenta interiisse. Uti autem ipsos ualitudo non bo
cum angustiis loci et odore tetro ex multitudine cadauerum et quotidiaĩs
laboribus insuetos operum. tum aquae summa in opia afficeret. Omnia e

Expanded text:
ex Epiro copia, magno in honore habebant. Est etiam genus radicis invenex Epiro copia, magno in honore habebant. Est etiam genus radicis inventum ab iis qui fuerant ab alebribus, quod appellatur chara, quod admixtum lacte multum inopiam levabat. id ad similitudinem panis efficiebant. eius erat magna copia. ex hoc effectos panes. cum in colloquiis Pompeiani famem nostris obiectarent, vulgo in eos iaciebant, ut spem eorum minuerent. Iamque frumenta maturescere incipiebant atque ipsa spes inopiam sustentabat, quod celeriter se habituros copiam confidebant. crebraeque voces militum in vigiliis colloquiisque audiebantur prius se cortice ex arboribus victuros, quam Pompeium e manibus dimissuros. libenter etiam ex perfugis cognoscebant equos eorum tolerari, reliqua vero iumenta interisse; uti autem ipsos valetudine non bona cum angustiis loci et odore taetro ex multitudine cadaverum et cotidianis laboribus, insuetos operum, tum aquae summa inopia adfectos. omnia enim
Abbreviated transcription (Latin):
nuerunt: cum ipsi militum numero equitumq prestarent. Całas aut̃ obsi¬
dionis hic fere ẽẽ consueuit: ut frumento ostes ꝓhibeant᷑. At contra integras
atq: incolumes copias. Caesar inferiore militum numero cõtinebat.Cum
omnium rerum copia abundarent. Quotidie enim magnus undiq naui¬
um numerus conueniebat quae commeatum supportarent. Neq ullus flare
uentus poterat:quin aliqua ex parte secundum cursum hr̃et. Ipse aũt cõsũ
omnibꝰ longe lateq frumentis. summis erat in angustiis. Sed tamen singulari
patientia haec milites ferebant. Recordabantur enim eadem se superiore anno
n hispania perpessos. Labore et patientia magnum bellum confecisse. Ne¬
nerant ad Alexiam magnam se in opiam perpessos. multo etiam maiorem ad
luaricum maximarum se gentium uictores discessisse. Non illis ordeu
cum daretur non legumina recusabant. Pecus uero cuiꝰ rei summa erat

Expanded text:
ntinuerunt, cum ipsi numero equitum militumque praestarent; causa autem obsintinuerunt, cum ipsi numero equitum militumque praestarent; causa autem obsidionis haec fere esse consuevit, ut frumento hostes prohiberent. at tum integras atque incolumes copias Caesar inferiore militum numero continebat, cum illi omnium rerum copia abundarent; cotidie enim magnus undique navium numerus conveniebat, quae commeatum supportarent, neque ullus flare ventus poterat quin aliqua ex parte secundum cursum haberent. ipse autem consumptis omnibus longe lateque frumentis summis erat in angustiis. sed tamen haec singulari patientia milites ferebant. recordabantur enim eadem se superiore anno in Hispania perpessos labore et patientia maximum bellum confecisse; meminerant ad Alesiam magnam se inopiam perpessos, multo etiam maiorem ad Avaricum, maximarum se gentium victores discessisse. non illis hordeum cum daretur, non legumina recusabant; pecus vero, cuius rei summa erat
Abbreviated transcription (Latin):
ei legioni preerat: cohortatus tuba signum dari atq: in ostes impetum fieri
iussit. Milites legionis non ae subito conspicati pila coniecerunt: et ex in¬
eriore loco aduersum pilum incitati cursi precipites pompeianos ege
quibus ad recipiendum crates directe longuriiq obiecti et institute fosse
magno impedimento fuerunt. Nostri uero qui satis habebant sine detͥmen¬
o discedere compluribus interfectis: quinq omnino suorum amissis qͥetis¬
se receperunt: pauloq circa eum locum morati aliis comprehensis collibꝰ mu¬
iones ꝑfecerunt. Frat noua et inusitata belli ratio cum tot castelloꝵ nume¬
ro: tantoq spatio et tantis munitionibꝰ et tanto obsidionis genere: tum etiã
reliquis rebꝰ. Nam quicunq alterum obsidere conati sunt perculsos atq in¬
irmos ostes adorti: aut prelio superatos: aut aliqua offensione ꝑmotos c̃¬

Expanded text:
ei legioni praeerat, cohortatus tuba signum dari atque in hostes impetum fieri ei legioni praeerat, cohortatus tuba signum dari atque in hostes impetum fieri iussit. milites legiones viiii subito conspirati pila coniecerunt et ex inferiore loco adversus clivum incitati cursu praecipites Pompeianos egerunt et terga vertere coegerunt; quibus ad recipiendum crates derectae longuriique obiecti et institutae fossae magno impedimento fuerunt. nostri vero, qui satis habebant sine detrimento discedere, compluribus interfectis, v omnino suorum amissis quietissime receperunt, pauloque citra eum locum aliis comprehensis collibus munitiones perfecerunt. Erat nova et inusitata belli ratio cum tot castellorum numero tantoque spatio et tantis munitionibus et toto obsidionis genere, tum etiam reliquis rebus. nam quicumque alterum obsidere conati sunt, perculsos atque infirmos hostes adorti aut proelio superatos aut aliqua offensione permotos co
Abbreviated transcription (Latin):
xcedere. Erat per decliue receptum. Illi autem acrius instabant: nec
regredi nostros patiebantur: quod timore adducti locum relinquere uide¬
bantur. Dicitur eo tempore glorians apud suos pompeius dixisse. non recusare se
imens: Crates ad extremum tumulum contra ostem proferri: et aduersas l¬
ri. Inter has mediocri latitudine fossam tectis militibꝰ obduci iussit. Locũq
in omnes partes ꝗͣmaxime impediri: ipse idoneis locis funditores instruxit: ut
presidio nostris se recipientibꝰ ẽẽnt. Nis rebus completis legiones reduci ius¬
sit. Pompeiani hoc insolentius atq audacius nostros premere, et instare çȩ¬
unt. cratesq pre munitione obiectas propulerunt: ut fossas transcenderẽt.
Quod cum animaduertisset caesar ueritus ne non reducti: sed deiecti uiderent᷑.
uiusq detrimentum caperetur a medio fere spatio suos per Antonium qu

Expanded text:
excedere. erat per declive receptus. illi autem hoc acrius instabant neque excedere. erat per declive receptus. illi autem hoc acrius instabant neque regredi nostros patiebantur, quod timore adducti locum relinquere videbantur. dicitur eo tempore glorians apud suos Pompeius dixisse, non recusare se,imens crates ad extremum tumulum contra hostem proferri et adversas locari, intra has mediocri latitudine fossam tectis militibus obduci iussit, locumque in omnis partes quam maxime impediri. ipse idoneis locis funditores instruxit, ut praesidio nostris se recipientibus essent. his rebus conpletis legionem reduci iussit. Pompeiani hoc insolentius atque audacius nostros premere et instare coeperunt, cratesque pro munitione obiectas propulerunt, ut fossas transcenderent. quod cum animadvertisset Caesar, veritus, ne non reducti, sed deiecti viderentur maiusque detrimentum caperetur, a medio fere spatio suos per Antonium, qui
Abbreviated transcription (Latin):
micare non constituerat. tamen suis locis sagittarios funditoresq mittebat. quoꝵ
magnum habebat numerum: multiq ex nostris uulnerabant᷑. magnusq incesseãt
timor sagittaꝵ. Atq omnes fere milites aut ex coactis aut ex centonibꝰ. aut ex co¬
rus tunicas aut tegumenta fecerant: quibus tela uitarent in occupandis presi¬
iis: magnaq ui uterq utebatur. Caesar ut ꝗͣ angustissime pompeium continere
dam occupauisset: et munire cepisset locum propinquum: et contrarium collẽ
pompeius occupauit: nostrosq opere prohibere coepit. Et cum una ex parte ꝓ¬
pe equum aditum haberet: pͥmum sagittariis funditoribꝰq circuniectis. postea
euis armaturae magna multitudine missa tormentisq prolatis:munitione
impediebat. Neque erat facile nostris uno tempore propugnare et munire.
Caesar cum suos ex omnibꝰ partibꝰ uulnerari uideret: recipere se statuit: et loco

Expanded text:
micare non constituerat, tamen suis locis sagittarios funditoresque mittebat, quorum micare non constituerat, tamen suis locis sagittarios funditoresque mittebat, quorum magnum habebat numerum, multique ex nostris vulnerabantur, magnusque incesserat timor sagittarum, atque omnes fere milites aut ex coactis aut ex centonibus aut ex coriis tunicas aut tegimenta fecerant, quibus tela vitarent. In occupandis praesidiis magna vi uterque nitebatur: Caesar, ut quam angustissime Pompeium contineretdam occupavisset et munire coepisset, huic loco propinquum et contrarium collem Pompeius occupavit nostrosque opere prohibere coepit, et cum una ex parte prope aequum aditum haberet, primum sagittariis funditoribusque circumiectis, postea levis armaturae magna multitudine missa tormentisque prolatis munitiones impediebat. neque erat facile nostris uno tempore propugnare et munire. Caesar cum suos ex omnibus partibus vulnerari videret, recipere se iussit et loco