comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpestas excitata conualuit. & iã nauigium ꝑficsis fluctib mergebaꝰ
Tunc beatꝰ lupꝰ om̃sq turbati excitant seniorẽ: clem̃tis furentib
opponendũ. Qui ꝑiculi ĩmanitate constantior xp̃m in uocat: in¬
crepat oceanũ & ꝓcellis sȩuentib causã religionis opponit. dtana
asĩpto olcos in nomine trinitatis leui asꝑgine fluet seuentes o pres¬
oEũ comonet. hortat᷑ uniuersos: oratio unoore & clamore
sundtut. adest diuinitas. fugantur inimiei trarchllits ser eitu
sscosestur. Uenti contrarii aditineris ministeria uertunt᷑ nauigiũ
sumulatrix unda ꝓseqͥtur. Decursisq ĩmensis spaciis: breui optati
satris qete potiuntur. Igiq conueniens ex diuersis partibs multi¬
cudo: excepit sacerdotes. qͦs uenturos eciã uaticinatio aduersa pre¬
dicerat Nunciabant enĩ sinistri sp̃s. qd̾ timebant. Quũpio sacer¬

Expanded text:
tempestas excitata convaluit, et iam navigium superfusis fluctibus mergebatur. tempestas excitata convaluit, et iam navigium superfusis fluctibus mergebatur. Tum beatus Lupus omnesque turbati excitant seniorem, elementis furentibus obponendum. Qui periculi inmanitate constantior Christum invocat, increpat oceanum et procellis saevientibus causam relegionis obponit, statimque, adsumpto oleo, in nomine Trinitatis levi as commonet, hortatur universos, oratio uno ore et clamore profunditur. Adest divinitas, fugantur inimici, tranquillitas serena subsequitur, venti e contrario ad itineris ministeria vertuntur, navigium famulatrix unda prosequitur, decursisque inmensis spatiis, brevi optati litoris quiete potiuntur. Ibi conveniens ex diversis partibus multitudo excepit sacerdotes, quos venturos etiam vaticinatio adversa praedixerat; nuntiabant enim sinistri spiritus, quod timebant. Qui imperio sacer
Abbreviated transcription (Latin):
i itaq oceanũ mare xp̃o duce & auctore conseendunt: qͥ fa¬
mulos suos int̾ discrimina & tutos reddidit & ꝓbatos. Ac pͥmũ
de sinu gallico flabris lȩnib nauis in altũ ꝓuecta deducitur.
donec adȩquor mediũ ꝑueniret. ubi porrectis in longũ uisib
nichil aliud quã cȩlũ uideret᷑ & maria. Nec multo post occurrt
in pelago legionis inimica uis dȩmonũ: qͥ tantos ac tales uiros ꝑten¬
dere ad recipiendã popłoꝵ salutẽ liuidis iniqͥtatib in uiderent.
Opponunt ꝑicula. ꝓcellas concitant. cȩlũ diẽq nubiũ nocte subdu¬
cunt. & tenebrarũ caliginẽ maris atq aeris horrore congeminan¬
U entoꝵ furorem uela ñ sustinent: & ocean moles fragilis cimba in
tolerat. Cȩdebant ministeria uicta nautarũ. ferebatur nauigũ
orationib ñ uirib. & casu dux ipse uel pontifex fractꝰ corporis la¬
situdine & sopore resolutꝰ est. Tũ uero quasi repugnatore cessante

Expanded text:
 Itaque oceanum mare Christo duce et auctore conscenditur, qui famulos suos inter discrimina et tutos reddidit et probates. Ac primum de sinu Gallico flabris lenibus navis in altum provecta deducitur, donec ad aequor medium perveniret, ubi, porrectis in longum visibus, nihil aliud quam caelum videretur et maria. Nec multum post occurrit in pelago relegionis inimica vis daemonum, qui tantos ac tales viros pertendere ad recipiendam populorum salutem lividis iniquitatibus inviderent. Obponunt pericula, procellas concitant, caelum diemque nubium nocte subducunt et tenebrarum caliginem maris atque aeris horrore congeminant. Ventorum furorem vela non sustinent, et oceani moles fragilis cumba vix tolerat. Cedebant ministeria victa nautarum; ferebatur navigium oratione, non viribus. Et casu dux ipse vel pontifex, fractus corpore, lassitudine et sopore resolutus est. Tum vero, quasi repugnatore cessante,
Abbreviated transcription (Latin):
et xp̃o largiente breuiter retulimus. ut & p̾sentes
& futuros quosq fideles: ad amorẽ & reuerentiam
tanti patris humili deuotione incitaremus. Ceterum
non facile nobis occurrit explicare quanta uel qualia
sc̃s adeluuoldus sustinuerit ꝓ monachor defensione ꝑicla:
aut quã benigno diligebat᷑ affectu studiosos & obȩthientes
fr̃s. aut qͣntũ in structura monasterii elaboraret:
eccłam reparando. aliasq domos ȩdificando: aut quã
ꝑuigil erat in orationib. & quã deuote hortabat᷑ fr̃s
ad confessionis remediũ: aut quã multa milia ani¬
marũ diabolo subtraxerit. easq deo reoditas cęlo
intulerit. sed ex his paucis plura cognosci possunt.
quȩ a nobis enarrari nequeunt.
XXXUIII.

Expanded text:
to largiente breviter retulimus, ut et praesentes et futuros quosque fideles ad amorem et reverentiam tanti Patris humili devotione incitaremus. Caeterum non facile nobis occurrit explicare, quanta vel qualia sanctus Adelwoldus sustinuerit pro monachorum defensione pericula, aut quam benigno diligebat affectu studiosos et obedientes fratres, aut quantum in structura monasterii elaboraret ecclesiam reparando aliasque domos aedificando; aut quam pervigil erat in orationibus, et quam devote hortabatur fratres ad confessionis remedium, aut quam multa millia animarum diabolo subtraxerit, easque Deo redditas coelo intulerit. Sed ex his paucis plura cognosci possunt, quae a nobis enarrari nequeunt. CAP. XXXVIII.
Abbreviated transcription (Latin):
missã celebrar&e. Si enĩ. eẽt. ñ hortaret᷑ ꝑ solos dominicos dies potissimũ cõmunica

Expanded text:
missam celebraret. Si enim esset, non hortaretur per solos Dominicos dies potissimum communicamissam celebraret. Si enim esset, non hortaretur per solos Dominicos dies potissimum communica
Abbreviated transcription (Latin):
Ded satis ei fac ꝑpenitentiã: & in spũ ẽtrito & humiliato suscipe illũ. si iustiis es gaudas
suscipe illũ. si ifirmus p̃care ab illo sanitatẽ. & cade in faciẽ ante pedes eiꝰ. ut unus
augustinũ quando uideris ꝑiũ affectũ. eẽ. inte: sume corpus dñi. ut tibi uitã sẽpiter¬
nã prestet. Idẽ dicit: Noli diferre ad diẽ dominicũ: ꝙr nescis si ẽtingas illũ Namq sal
uator quo uehementiꝰ cõmendaret misterii illiꝰ altitudinẽ ultimũ hoc uoluit infigere
cordib & memoriȩ discipuloꝵ aquib ad passionẽ di gressuł e̾rat. Et idõ ñ p̃cepit quo
in portu: fixisti illã ingennadio massiliensi epõ: hortor ut potius figas illã in portu
cutissimo augustino scilic& testificato ꝑ uniuersas eccłias. Hortatꝰ. e. te gennadius
ut p̾cipue ꝑ dies dominicos cõmunices. Forte ñ erat c̃sũglo illiꝰ. ut ꝑsingulos dies

Expanded text:
sed satis ei fac per poenitentiam, et in spiritu contrito et humiliato suscipe illum; si justus es, gaudens sed satis ei fac per poenitentiam, et in spiritu contrito et humiliato suscipe illum; si justus es, gaudens suscipe illum; si infirmus, precare ab illo sanitatem, et cade in faciem ante pedes ejus, sicut unus Augustinum, quando videbis pium affectum esse in te, sume corpus Domini, ut tibi vitam sempiternam praestet. Noli differre ad diem Dominicum, quia nescis si contingas illum. De uator quo uehementius commendaret mysterii illius altitudinem, ultimum hoc uoluit infigere cordibus et memoriae discipulorum, a quibus ad passionem digressurus erat; et ideo non praecepit, quo in portu; fixisti illam in Gennadio Massiliensi episcopo. Hortor ut potius figas illam in portu tutissimo Augustino, scilicet testificato per universas ecclesias. Hortatus est te Gennadius ut praecipue per dies Dominicos communices: forte non erat consuetudo illius ut per singulos dies
Abbreviated transcription (Latin):
ingredientes ȩccłiã cõmunicent. qđ si ñ cõmunicauerint. dicant causã quare non
cõmunicent: & si rationabiles extiterint. indulgeat᷑ illis. sin autẽ ex communicentur:¬
Quib utrisq dat aptũ c̃siliũ sc̃s augustinus ad inquisitionẽ ianuariĩ de eadem re:
Rectius inquit inter eos fortasse quispiã dirimit litem: qͥ monet ut p̃cipue inxp̃i
Ne uterq eoꝵ exhorreat corpus & sanguinẽ dnĩ. sed saluberrimũ sacram̃tũ certati
honorare contendat. Neq enĩ litigauert̃ int̾ se aut qͥsquã eoꝵ se alti p̃posuit
⁊acheus & ille centurio. cũ alt̾ eoꝵ gaudens in domũ suã susceꝑit dnm̃. Alt̾ dixerit ñ
sũ dignus ut intres sub tectũ. ambo saluatorẽ honorificantes diuerso & quasi ẽtrar
modo ambo peccatis miseri: ambo miscdiã c̃secuti. Idẽ exponit apłi dictũ. Qui eniꝰ¬
ñ diuidicans corpꝰ dnĩ. Fili mi: si te cognoscis peccatorẽ. oportet ut ate ñ repellas dñm

Expanded text:
ingredientes ecclesiam communicent, quod si non communicaverint, dicant causam quare non communicent, et si rationabilis exstiterit, indulgeatur illis, sin autem, excommunicenturidie; utrisque dat aptum consilium S. Augustinus ad inquisitionem Januarii de eadem re : Rectius, inquit, inter eos fortasse quispiam dirimit litem, qui monet ut praecipue in CNeuter enim eorum exhorreat corpus et sanguinem Domini, sed saluberrimum sacramentum certatim honorare contendat. Neque enim litigaverunt inter se, aut quisquam eorum se alteri praeposuit, Zachaeus et ille centurio , cum alter sub tectum meum intres: ambo saluatorem honorificantes diuerso et quasi contrario modo, ambo peccatis miseri, ambo misericordiam consecuti. ualet enim ad  tectum meum . Fili mi, si te cognoscis peccatorem, oportet ut a te non repellas Dominum,
Abbreviated transcription (Latin):
lint pugne etra antiquũ hostẽ sͥ oni cẽpore necesse. ẽ paracũ. ẽẽ bellicosũ aduersus
ad rapiendũ q ꝑ sternendũ. si forte aliquẽ negligentẽ inuenerit. sacerdos nĩ ut prudens
asͥoaterta qͥuantũ in maiore ꝑ iculo uidet militẽ fore: Tantũ munit eos ãplius sulabene.¬
dictione. Arma nrã contra diabolũ ft: humilitas & cȩterȩ uirtutes. uult sacerdos nr ut
nr̃is armis uestiti simꝰ. ꝓpterea iubet ꝑ ministrũ ut humiliemꝰ capita mã dõ. & ita tandem in.¬
fundit suꝑ milites ꝓteccionẽ benedictionis sue. Benediccio sacerdotis morẽ antiquũ tenet.
ut in nouissimo porrigat᷑. lacob patriarcha in nouissimo uitȩ suȩ benedix filiis suis: Denie¬

Expanded text:
dantur pugnae contra antiquum hostem. Si omni tempore necesse dantur pugnae contra antiquum hostem. Si omni tempore necesse ad rapiendum, si forte aliquem negligentem invenerit. Sacerdos autem, ut sapiens ator, quantum in majore periculo videt milites fore, tantum munit eos amplius sua benedictione. Arma nostra contra diabolum, sunt humilitas et caeterae virtutes. Vult sacerdos noster, ut nostris armis vestiti simus: propterea jubet per ministrum ut humiliemus capita nostra Deo, et ita tandem infundit super milites protectionem benedictionis suae. Benedictio sacerdotis morem antiquum tenet, ut in novissimo porrigatur. Jacob patriarcha in novissimo vitae suae benedixit filiis suis. Scri
Abbreviated transcription (Latin):
isqr ad itemissa est a tepore sacrificii: lsidorus officiũ misse deputat inquiens: In libro
inter esse ñ possẽ . Uui ñ dũ regenerati noscunt᷑ c̾suetudo nr̃a tenet. ut catecumi nosia
nrer lam̃ ante euangeliũ. Non mͥ hoc iudet᷑ ex racione incũbere. cũ ꝓculdubio p̾dicato¬
rib gentiũ p̃ceptuĩ sit: ut euangeliũ eꝰ predicent sed sacrificio omnino interesse ñ posst̃
nisi renati. quia neq ꝓ eis orat᷑ a sacerdote in c̃ecratione corporis &e sanguinis adnĩ neq¬
qe noa deuotior ndũ renati in fidel es uocant᷑ ñ fideles: lgitur ñ possumꝰ animaduerteres
puillis sttuta &e oracionẽ in offici ocfeccionis corporis xpi: Qua ppt̃ merito eotẽpr̃
tẽpore quadragesimali hoc ẽ post illã ultimã ẽtinuatã in qua spĩtalis refeccio
cõmendat. Restat hoc ulterior de qua nunc ut dioximꝰ agit᷑. in qua militis xpĩ cõmen-¬

Expanded text:
usque ad, Ite, missa est. A tempore sacrificii Isidorus officium missae deputat, inquiens in libro usque ad, Ite, missa est. A tempore sacrificii Isidorus officium missae deputat, inquiens in libro interesse non possunt, qui nondum regenerati noscuntur. Consuetudo nostra tenet, ut catechumenos repellamus ante Evangelium. Non mihi videtur ex ratione incumbere, cum procul dubio praedicatoribus gentium praeceptum sit, ut Evangelium eis praedicent: sed sacrificio omnino interesse non possunt, nisi renati, quia neque pro eis rogatur a sacerdote in consecratione corporis Domini, neque con possumus animadvertere pro illis constitutam esse orationem in officio confectionis corporis Christi. Quapropter merito eo tempore tempore quadragesimali, hoc est, post illam ultimam continuatam, in qua spiritalis refectio commendatur, restat haec ulterior, de qua nunc, ut diximus, agitur, in qua milites Christi commen
Abbreviated transcription (Latin):
& ascendit in celum: hunc amorẽ tenet sacerdos. ut post omĩa sacrañita c̃sumata
benedicat populo atq salut&. Dem reuertit᷑ ad orientẽ ut se cõmendet. dni ascensioniꝰ
ieit q dia cons: Ite missa est singularis & enĩ legatio xpĩ missa ẽ ꝓ nobis ad patrẽ.
habens indicia secũ suȩ passionis. Cutinã quando audimꝰ adiacono.te misa. ẽ mens
nra aa illã p̾atriã tendat . Quo capud nrm̃ precessit. Ut ibi simꝰ desiderio. Ubi deside¬
ratus cunctisgentib nos ex pectat. cũ suo tropheo solet uulgus indoctũ requirere. a quo¬
loco tocius officii missa inchoet᷑. ut siforte ad totũ officiũ ñ occurrerit possit scire qͥb
officiis se presentare debeat sine retractatione. Nobis uidet᷑ missa uocari ab eo loco ubi
icipit sacerdos saerificiũ offerre dõ: usq ad ultimã henedictionem id .ẽ ab offerenda

Expanded text:
et ascendit in coelum . Hunc morem tenet sacerdos, ut post omnia sacramenta consummata, et ascendit in coelum . Hunc morem tenet sacerdos, ut post omnia sacramenta consummata, benedicat populo, atque salutet. Deinde revertitur ad orientem, ut se commendet Domini ascensioni. Dicitque diaconus: Ite, missa ece, sed miseratione. O utinam quando audivimus a diacono: Ite missa est, mens nostra ad illam patriam tendat, quo caput nostrum praecessit, ut ibi simus desiderio, ubi desideratus cunctis gentibus nos exspectat cum suo trophaeo, quatenus sic loco totius officii missa inchoetur, ut si forte ad totum non occurrerit, possit scire quibus officiis se praesentare debeat sine retractatione. Nobis videtur missa vocari ab eo loco, quo incipit sacerdos sacrificium offerre Deo, usque ad ultimam benedictionem, id est, ab Offerenda
Abbreviated transcription (Latin):
IPrimũ uidelicet sem & ĩmaculatũ qͦd assũptũ. ẽ ex maria uirgine. Alterũ:
asi eł ostendit᷑ xpĩ corpus quod iã resurrexit a mortius. ꝑ comestã a sacerdote il
apopilo ambulans ad hic suꝑt̾rã: ꝑ relietã in altari iacens in sepulero Idem corpus
oblatã ducit secũ ad sepulcrũ. & uocat illã scã eccłia uiaticũ morientisut ostendat᷑
qees debere qͥ in x p̃o moriunt᷑ deputari mortuos sed dormientes. Idẽ locus sepulcroꝵ
qrere uocat cimiteriũ. id est dormitorium: Unde &e paulus ad chorintios. Mulier alligata.
et legi. quanto tepore uir eius uiuit: Quod si dormierit uir eius liberata .ẽ. Remanetq
in altari ipsa particula usq adfinẽ misse. Quia usq infinem scł̃i corpora sc̃oꝵꝑ quiesciutt
in sepuleris. Mudiciã mentis docet corporale quod remanet in altari post dnĩ resurrectio¬
pr. Qui debet unusquisq semꝑstudere accipiens corpus dni sed p̃cipue infinem uitȩ:

Expanded text:
Primum sanctum et immaculatum, assumptum ex Maria Virgine; alterum, calicem ostenditur Christi corpus, quod jam resurrexit a mortuis; per comestam a sacerdote vel a populo, ambulans adhuc super terram, per relictam in altari, jacens in sepulcris. Idem corpus oblatam ducit secum ad sepulcrum, et vocat illam sancta Ecclesia viaticum morientis, ut ostendatur non eos debere qui in Christo moriuntur deputari mortuos, sed dormientes. Unde et locus sepulcrorum Graece vocatur κοιμητήριον, id est, dormitorium. Unde et Paulus ad Corinthios: Mulier alligata est legi, quanto tempore vir ejus vivit; quod si dormierit vir ejus, liberata est . Remanetque in altari ipsa particula usque ad finem missae, quia usque in finem saeculi corpora sanctorum quiescent in sepulcris. Munditiam mentis docet corporale quod remanet in altari post Domini resurrectionem, cui debet unusquisque semper studere accipiens corpus Domini, sed praecipue in fine. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
parati in die t̾eio. Indie enĩ tertio decendet dñs corã om̃ĩ plebe supmona si ai
Codẽ numero dauid se & pueros suos seificatũ dixit. ut comedat panes ꝓpositionis.
lta scriptũ ẽ in libro samuelis. Dixit achimelech sacerdos. Non habeo panes lai:¬
cos ad manus sed tantũ panẽ sem̃. Si mundi sunt pueri maxime amuliereb
& respondit dauid sacerdoti & dixit ei. Et quidẽ si de mulieribr ager coutinui¬
mus nos ab heri & nudius tercnis. Quando egredieham̃ & fuerunt uasa pueroꝵ
scã Porro uia hȩc pollita ẽ. sed &r ipsa hodie sc̃ificabit᷑ in uasis. Pedit ergo ei saccidos

Expanded text:
diem tertium. In die enim tertio descendet Dominus coram omni plebe super montem Sina . Eodem numero David se et omnes pueros suos sanctificatum dixit, ut comedat panes propositionis. Ita scriptum est in libro Samuelis: Dixit Abimelech sacerdos, Non habeo panes laicos ad manum, sed tantum panem sanctum; si mundi sunt pueri, maxime a mulieribus. Et respondit David sacerdoti, et dixit ei: Et quidem si de mulieribus agitur continuimus nos ab heri et nudiustertius, quando egrediebamur, et fuerunt vasa puerorum sancta: porro via haec polluta es
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃s ds qͥunigeniti sui passione tribuit uob humilita¬
tis exemplũ: concedat uob ꝑ eandem humilitatẽ . ꝑciꝑe
suȩ benedictionis meffabile donũ. am̃ Ipsius resurrec
cum̃ta. am̃. Quo ab eo sempit̾nȩ uitȩ munus ꝑcipiatis.
ꝑcuiꝰ temporalẽ mortẽ ȩcnã uos euadere creditis am̃ sẜ
pascha in nouũ uoluitꝰ conuesti. am̃. Concedatq uob. ut ex¬
purgato ueteris ferm̃ti contagio. noua inuob ꝑseuer& con¬
spersio. am̃. Et qͥ ad celebnrndam redẽptoris nr̃i cȩnam
m̃te deuota conuenistis ȩc̃nanum dapiũ uob̾cũ epulas re¬
postetis. am̃ Ipsius quoq opitulante clem̃tia. mundemi¬
ni asordib peccatorũ. qͥad insinuandũ humilititatis exem¬
plum. pedes uoluit lauare discipulorũ. am̃. Qđ. BENET¬

Expanded text:
ibuit vobis humilitatis exemplum, concedat vobis per eamdem humilitatem percipere suae Benedictionis ineffabile donum. Amen. Quatenus ipsiucumenta. Amen. Quo ab eo sempiternae vitae munus percipiatis, per cujus temporalem mortem aeternam vos evadere creditis. Amen. Pascha in novum voluit converti, concedatque vobis ut, expurgato veteris fermenti contagio, nova in vobis perspersio. Amen. Et quia ad celebrandam Redemptoris Coenam mente devota convenistis, aeternarum dapum vobiscum epulas reportetis. Amen. Ipsius quoque opitulante clementia mundemini a sordibus peccatorum, qui, ad insinuandum humilitatis exemplum, pedes voluit lavare discipulorum. Amen. Quod ipse
Abbreviated transcription (Latin):
tate refecti sunt. Q uẽ cibũ celestẽ ꝗͣ suauitatẽ angłicã. ñ ꝑtipicas
aut umbratiles figuras. sed ꝑ indubitatã umonis ueritatẽ rep̾sen¬
tat ille dñĩcus cibus. quẽ ꝑ quadraginta dies sum̃dũ tãꝗꝙͣ salutis ina-¬
ticũ pontifex nouis eccłiȩ cultorib distribuit. quos suȩ pastoralis
cure uicarios adutores ad erudiendã plebẽ sibi cõmissã constituit. ut
dũ istũ pꝰ ocłis habentes degustant. illũ ñte ꝑtractent qͥ decruce
morte triũ phata ad patrẽ ascendit dũq a semet ipsis consecratũ
corpus ꝑcipiunt. illũ fidei gustu exꝑiant᷑. ꝑ quẽ cotidie xpc̃ nob̾ moritꝰ¬

Expanded text:
tati sunt. Quem cibum coelestem, quam suavitatem angelicam non per typicas tati sunt. Quem cibum coelestem, quam suavitatem angelicam non per typicas aut umbratiles figuras, sed indubitatam unionis veritatem repraesentat ille Dominicus cibus, quem per quadraginta dies sumendum tanquam salutis viaticum, pontifex novis Ecclesiae cultoribus distribuit, quos suae pastoralis curae vicarios, adjutores ad erudiendam plebem sibi commissam constituit, ut dum istum prae oculis habentes degustant, illum mente pertractent, qui de cruce morte triumphata ad Patrem ascendit, dumque a semel ipsis consecratum corpus percipiunt, illum fidei gustu experiantur, per quem quotidie Christus nobis morit
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet n eu libet secd uene xỹi de qua ipse ait.  manducaueritis car¬
nẽ meã. ñ habebitis uitã in uob̾. qđ quidẽ exponi alio tẽpore indiget.
& fidei ocłis intueri. hoc tantũ qđ ad p̾sens negotiũ spectat soluamus:
qđ quidẽ nec subitis nec nouis adinuentionib constat expositũ. Nosti po¬
pło hebreoꝵ sub morse manna de cęlo ꝑ annos quadraginta subministra¬
tũ. Q ui morses cdux popłi scdis adiutorib septuaginta uiris uilelis et
de eo cẽ popło sustentabat᷑. ꝑ qͦs forma p̃sbiteroꝵ ex pͥmit. qͥnẽ inecołia
nouicia pontificale onus inse suscipientes regendis popłis inuigilage.
orro sumens de spũ dñs morsi. illis septuaguita semorib d ebtt̃. ꝑ qͥs
popłm sibi cõmissut̃ ꝑ qͥdraginta annos iudicaute. qt łtre rut iħo a pẽ¬
dona carismatũ infudit. Illi post immolationẽ anni paschalis manna. cȩlitꝰ

Expanded text:
videlicet non cujuslibet, sed vere Christi de qua ipse ait: Nisi manducaveritis carvidelicet non cujuslibet, sed vere Christi de qua ipse ait: Nisi manducaveritis carnem meam, non habebitis vitam in vobis . Quod utique exponi alio tempore indiget, et fidei oculis intueri. Hoc tantum quod ad praesens negotium spectat solvamus, quod quidem nec subitis nec novis adinventionibus constat expositum. Nosti populo Hebraeorum sub Moyse et manna de coelo per annos quadraginta subministratum: qui Moyses dux populi secundis adjutoribus, septuaginta viris videlicet de eodem populo sustnovitia, pontificale onus in se suscipientes regendis populis invigilant. Porro sumens de spiritu Moysi, illis septuaginta senioribus dedit, per quos populum sibi commissum per quadraginta annos judicavit, quia dux dona charismatum infudit. Illi post immolationem Agni paschalis manna coelitus
Abbreviated transcription (Latin):
Ad hoc responsũ ep̃i cũ ego familiaritatis ausu curiosus ꝑqͥrerẽ. numidẽ
misterũ supplere potuisset panis a prbo cotidiana celebratione consec̃tꝰ
ut in eo passionis dnĩce & resuscitati corporis & manifestati discipłis spe
transfu̾dit᷑. ꝓpt̃ secretã uniꝰ oꝑantis potentiȩ uirtutẽ. Sed quodã mͦ aliud
ẽẽ dr̃ qđ de uirginali utero sũpta carne crucis iniuriã sustinuit. de
sepulchro resurgens discipulis apparuit. cuiꝰ memoriã in pane prb̃is
collato ep̃c agere uidet᷑. aliud qđ ꝑ mysteriũ agit᷑. dũ & ep̃i & om̃s
sacerdotes inmensa altaris sub sac̾m̃to cõmunicandȩ carnis. panẽ sem̃ secri¬
dalũ dubietatis debet in currere. qđ xpm̃ se melgustata morte iã
& istud de materiali & uirginali creatiira consecratũ. unũ idẽq artifer
spc̃ inuisibili oꝑatione in substantiã uerȩ carnis transfundit. carnis

Expanded text:
Ad hoc episcopi responsum, cum ego familiaritatis ausu studiosus perquirerem num idem Ad hoc episcopi responsum, cum ego familiaritatis ausu studiosus perquirerem num idem mysterium supplere potuisset panis a presbytero quotidiana celebratione sacratus, uti in eo passionis Dominica et resuscitati corporis et manifestati discipulis species, transfunditur, propter secretam unius operantis potentiae virtutem. Sed quodammodo aliud esse dicitur, quod virginali utero sumpta carne crucis injuriam sustinuit, de sepulcro resurgens discipulis apparuit, cujus memoriam in pane presbyteris collato episcopus agere videtur: aliud quid per mysterium agitur, dum episcopi et omnes sacerdotes in mensa altaris, sub sacramento communicatae carnis panem sanctum secredalum dubietatis debet incurrere, quod Christum semel gustata morte jam et istud de materiali et virginali creatura consecratum, unus idemque artifex Spiritus invisibili operatione in substantiam verae carnis transfundit: carnis
Abbreviated transcription (Latin):
nosset rarissimos huiꝰ ordinis uiros esse. qui in hac re ꝑuigilt̃
curã adhiberent. hic ille in erepitans tardioris sensus mei
hebitudinẽ. respondit posso qͥdẽ ita eẽ qł querebã. si discipulis qͦs ad p̃di¬
cationis officuĩ dñs in mundũ missuiꝰ fuerat. si illis inquiens ad huc tard¬
& dubitantib potuisset sufficere resuscitati. corporisspeciẽ semel uidisse
quã semel uisam noluit ab eis repente subtrahere. sed ꝑ qͣdraginca
dies cõplacitis horis glorificati corporis reuelata specie. eos tanqͣm
panis celestis suauitate refecit. Nam & epc̃ qͥuicẽ xp̃i tenet. sacerdo.¬
tales uiros inplebẽ subiectã missurus. sacri corꝑoris eucharistiã ꝑ
qͣdraguita dies sum̃dã distribute. ut dũ uerbi gr̃ã cotidie celestis panis
apparens discipulis & conuescens desideratȩ uisionis sacietãte refecit.

Expanded text:
nosset rarissimos hujus ordinis viros esse, qui in hac re pervigilem nosset rarissimos hujus ordinis viros esse, qui in hac re pervigilem curam adhiberent. Hic ille increpitans tardioris sensus mei hebetudinem, respondit quidem ita esse quod quaerebam, si discipulis quos ad praedicationis officet dubitantibus potuisset sufficere resuscitati corporis speciem semel vidisse, quam semel visam noluit ab eis repente subtrahere, sed per quadragenos dies complacitis horis glorificati corporis revelata specie eos tanquam panis coelestis suavitate refecit. Nam et episcopus qui vices Christi tenet, sacerdotales viros in plebem subjectam missurus, sacri corporis eucharistiam per quadragenos dies sumendam distribuit, ut dum, verbi gratia, quotidie coelestis panis  Dominus discipulis apparens, et convescens desideratae visionis satietate refecit.
Abbreviated transcription (Latin):
uestim̃ta cũ sindone altaris incaueius colligeret. immemor hostię
sacre diligentiã neqͦꝙͣ adhibens. thesaurũ cęleste̾ infelix amitteret.
emens ad cdiuersoriũ quȩq necessaria curat. Transigit᷑ dies. In-
crastinũ repecita celebratione fr̃ ille. instante horã comucandi
hostiã sc̃am ñ inueniens. turbatꝰ miniũ & consternatus. sursũ
d eorsũ cursitans. nec etiã signũ aliqd reꝑire potuit. Audiens
epc̃ ex neglegentia frĩs ortũ ꝑicłm. om̃ib in cõmune fr̃ib unius
reatũ pęnitendũ instituit : ipsũ uͦ fr̃em arcioris penitentiȩ disciplina
corrigendũ ꝓposuit. hac ego accepta occasione. querendu᷑ ab epõ
estimaui. si uidet᷑ sibi salua ordinis religione̾ scĩficatũ panẽ pͥmoꝰ
aut scđo scĩficationis die posse totum simul ꝑciꝑe quẽ uidebat ñ sin
ꝑicło posse tanto tractu tẽporis minutat̾i sumere. p̾sertĩ cũ ipse

Expanded text:
vestimenta cum sindone altaris incautius colligeret, immemor hostiae vestimenta cum sindone altaris incautius colligeret, immemor hostiae sacrae diligentiam nequaquam adhibens thesaurum coelestem infelix amitteret. Veniens ad diversorium, quaeque necessaria curat, transigitur dies in crastinum, repetita celebratione frater ille instante hora communicandi hostiam sanctam non inveniens, turbatus nimium et consternatus, sursum deorsum cursitans, nec etiam signum aliquod invenire potuit. Audiens episcopus ex negligentia fratris ortum periculum, omnibus in commune fratribus unius reatum poenitendum instituit. Ipsum vero fratrem arctioris poenitentiae disciplina corrigendum proposuit. Hac ergo occasione accepta quaerendum ab episcopo aestimavi, si videretur sibi salva ordinis religione sanctificatum panem primo aut secundo sanctificationis die posse totum simul percipere, quem videbat non sine periculo posse tanto tractu temporis minutatim sumere: praesertim cum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
facerẽ. in quo totiꝰ doctrinȩ thesaurũ recõ ditũ ꝓfiteor. Sed esto:
Res aliis usitata. aliis mnaudita: illis familiarẽ consuetudinẽ. istis ꝑa¬
rit admirationẽ. Putabã & hoc certe: om̃ib eccłus eatenꝰ assuetũ
fore. ut nulli nouũ ẽẽ uideretur aut uanũ. Hesitare diucius cepi
an mͥ adhuc codicẽ illũ unũ haberẽ. quẽ int̾ cętos a natali patria
quesitũ. qm̃ aut alicui p̃stitũ. aut ꝑtot locoꝵ mittaciones casu amissũ
ñ inuenio: repecita memoria que de illo recolo pauea uob̾ intimare
ñ grauabor. Premonstrata occasione. qua qͦn dã obseruantis huiꝰ
gradũ admissus. hostiã qͦꝙ sic̃ & alii de manu suscepit ep̃i. qͣm in
pargameno in hos usus parato inuolutã cotidiana celebratione sol¬
uebat. & portiundam paruã uixta instantiũ dierũ numerũ
cõputatã sumebat. A ceedit uͦ ut qͣdã die expletis misteriis dũ

Expanded text:
verba, in quo totius doctrinae thesaurum reconditum profiteor. Sed, esto, verba, in quo totius doctrinae thesaurum reconditum profiteor. Sed, esto, res aliis usitata, illis familiarem consuetudinem, istis parit admirationem. Putabam et hoc certe omnibus Ecclesiis eatenus assuetum fore, ut nulli novum esse videretur aut vanum: haesitare diutius coepi, an mihi adhuc codicem illum unum haberem quem a natali patria quaesitum, quoniam aut alicui praestitum, aut per tot locorum mutationem casu amissum non invenio, repetita memoria quae de illo recolo pauca vobis intimare non gravabor, praemonstrata occasione, qua quondam observantiae hujugradum admissus, hostiam quoque sicut et alii de manu episcopi suscepit, quam in pergameno, in hos usus parato involutam quotidiana celebratione solvebat, et portiunculam parvam, juxta instantium dierum numerum computatam sumebat. Accidit vero ut quadam die expletis mysteriis dum
Abbreviated transcription (Latin):
moriã in rationale pectoris nr̃i . id÷ p̃cedentiũ pateũ trẽpla pocłis
habeamꝰ: & quȩ rationabilit̾ eos egisse cognoseimꝰ teneamꝰ. ea uͦ
quȩ spũali consilio ab eis ordinata sunt: etiã si infirmitatis nr̃e
ignorantia ad plenũ uidere ñ possimꝰ. temerario: cam᷑ cauillatiotu
scriptura. Audi filimi disciplinã patris tui. & ne dimittas lege̾
matris tue. Ante hos paucos dies ut memisse licet mͥ uesꝑtinus
ante ꝓmotꝰ ad iusticiã sadotiũ de manu ep̃i suscepisits. qeeratio stcu
ui delicet usq in quadragesimũ diẽ usu cotidiano consumere. uł &is huiꝰ
rei haberemus auctores. Cui quidẽ nisi sacerdotalẽ in uob̾ reuerentiã.
& in omi genere doctrine ꝓbatã sapientiã offendere metuisse: res¬
pondissẽ uerecunde quidẽ non temerarie. humilit̾ ñ ꝓca f it̃. respondissẽ
in qͣm qd infelix capella quondã respondit oui laniciũ querenti. Uł
cõꝑ urtare. aut mineruã ut auint uelle docere. si huic homini uerba

Expanded text:
am in rationali pectoris nostri, id est praecedentium Patrum exempla prae oculis habeamus, et quae rationaliter eos egisse cognovimus, teneamus: ea vero quae spirituali consilio ab his ordinata sunt etiamsi infirmitatis nostrae ignorantia ad plenum videre non possimus, temerariae cavillationis Scriptura: Audi, fili mi, disciplinam patris tui, et ne dimittas legem matris tuae . Ante hos paucos dies ut meminisse licet, mihi vespertante promotus ad sacerdotium de manu episcopi suscepisti: quae ratio sit, videlicet usque ad quadragesimam diem usu quotidiano consumere, vel quos hujus rei auctores haberemus. Cui quidem nisi sacerdotalem in vobis reverentiam, et in omni genere doctrinae probatam sapientiam offendere metuissem, respondissem verecunde quidem, non temerarie, humiliter, non procaciter; respondissem, inquam, quod infelix capella quondam respondit ovi lanicinium  melius lacomportare, aut Minervam, ut aiunt, velle docere, si huic homini facerem
Abbreviated transcription (Latin):
licet recitasse ad p̃sens sufficiant. dũ ego codicẽ dehuiꝰmodi exẽ¬
plarib a romano sermio ꝓlatũ ꝑ legã. U ob facile est de ꝓaucis
multa cogitare : aut certe qd irrationabilit̾ factũ uidet᷑. sani¬
oris consilii rationẽ coRI GRE.

Expanded text:
o codicem de ejusmodi exemplaribus a Romano scrinio prolatum perlegam. Vobis facile est de paucis multa cogitare, aut certe quod irrationabiliter factum videtur, sanioris consilii ratione colligere.
Abbreviated transcription (Latin):
reducit. & si seruat post baptismũ. ẜ o pondit certus iã quia fidelis est. gaudeat. Pp̃sen¬
tẽ abreniitiationẽ expulsus. ẽ prior hostis. ꝑ c̃fessionẽ credulitatis introeat scđ̾s
Quãuis post consecratã aquã interrogetur credulitas: Tam̃ hic a nobis recitabitut ꝓpter
ẽtinuationẽ expulsionis prioris hospicis & introductionis scđi. Dicit sacerdos
redis in dm̃ patrem omĩpotentẽ : Tonficetur interrogatꝰ se credere. Ecce aditus iam
paratus pͥmi hospitis per fidem. Postea intergatur si credat infiliũ: Respondet cre¬
dere se: Ecce aditus diuinoꝵ opũ. Propterea factus est ds̃ homo: ut nos allogui posset
& opera suȩ uoluntatis monstrare. Post hoc dicitur. Credis in spũisanctũ. respondet

Expanded text:
um quod ante baptismum spopondit, certus quia jam fidelis est, gaudeat. Per praesenum quod ante baptismum spopondit, certus quia jam fidelis est, gaudeat. Per praesentem abrenuntiationem expulsus est prior hospes? per confessionem credulitatis introeat secundus. Quamvis post consecratam aquam interrogetur credulitas, tamen hic a nobis recitabitur propter continuationem expulsionis prioris hospitis et introductionis secundi. Dicit sacerdos: Credis in Deum Patrem omnipotentem? Confitetur interrogatus se credere. Ecce aditus jam paratus secundi hospitis per fidem. Postea interrogatus, si credat in Filium, respondet credere se. Ecce aditus divinorum operum. Propterea factus est Deus homo, ut nos alloqui posset, et opera suae voluntatis monstrare. Post hoc dicitur: Credis in Spiritum sanctum? Respondet
Abbreviated transcription (Latin):
tanda hontimpquas intelligere possumꝰ oꝑarut expulsa oꝑa diaboli ñ habeant locũ
redrundi: S imilit ce in pectore ꝓmunimine cogitationũ: Snctio forinsera oftendit
quȩ aliqua sunt carnalia sic̃ ẽ uoluptas carnis. ad quã ꝑtin& cib suꝑfluus & potus
a om̃is litxuria. &x aliqua spitalia sic̃. ẽ suꝑͥia. inuidia. & cȩcera ꝓpt̃ hec carnabia sti
a omĩb pompis eiꝰ. It breutc̃ stringam om̃s honores uanos & suꝑfluos hic intelligo
uettur cũ eo inter cȩteras pomꝑas faleratus equus auro & argento. suꝑ quẽ nullus sedet.
uuindo & redeundo. E cce pomꝑa. ecce frustratꝰ honor. ꝓmissio facta est. Ut firma sit
gm̃dĩ. quȩ quasi quodam oleo tribuenda est: De qua promissione dic̃ qui suꝑra in
mnemoratis indie quippe baptismatis: om̃ib nos antiqui hostis oꝑib atꝙ om̃ib pom

Expanded text:
tanda onera, per quas intelligere possumus opera, ut expulsa opera diaboli non habeant locum tanda onera, per quas intelligere possumus opera, ut expulsa opera diaboli non habeant locum redeundi. Similiter et in pectore pro munimine cogitationum. Unctio forinseca ostendit Quae aliqua sunt carnalia, sicut est voluptas carnis, ad quam pertinet cibus superfluus, et potus, et omnis luxuria? et aliqua spiritalia, sicut est superbia, invidia eEt omnibus pompis ejus. Ut breviter stringam omnes honores vanos et superfluos hic intelligo:ducitur cum eo inter caeteras pompas phaleratus equus auro et argento, super quem nullus sedet eundo et redeundo. Ecce pompa, ecce frustratus honor. Promissio facta est, ut firma sit, gratiae Dei quasi quodam oleo, tribuendum est. De qua promissione dicit, qui supra, in memoratis: In
Abbreviated transcription (Latin):
cũ pexorisini giam minũ credentib imponunt. de habitare malignos sp̃is in
eoꝵ mente etradicuit. quid aliud faciunt. nisi demonia eiciunt: Sequit᷑ in sa-¬
eramentario. post hoc tangit singulis nares & aures. dic̃eis: effeta. Istud officiũ
plibatũ est in memorata quarta feria. s fors ideo reppetit᷑: quia aliqui ñdum
uenerant. siue ꝑ neglegentiã ꝑdiderunt. qͦd acceperunt qui uenerant Sequitur
in cdem sacramentario postea tangit deoleo scõ scapulas &e pectus. Ut p̾dixirus
istud oleũ addonũ grẽ dĩꝑtinet: de qͦ dicebat paulus Alteri fides in eode spũ
Id tutã meitis &e corporis imponit᷑ olcũ inscapulis &e peccore In armis tittaminis
locũ scuti solet tenere F idem idem apłs inter cȩceras untutes ꝓ scuto ponit dicendo
suimentes scutũ fidĩ ꝑ cogitationes ꝓrauas & oꝑa quib diabolus nos carrũpit
roptera munim᷑ oleo exoreismi id̾ ẽ seuto fidĩ inscapulis quȩ sunt habiles ad porũ¬

Expanded text:
iam manum credentibus imponunt, et habitare malignos spiritus in eorum mente contradicunt, quid aliud faciunt, nisi daemonia ejiciunt. Sequitur in Sacramentario: Post hoc tangit singulis nares et aures, et dicit eis, Ephpheta. Istud officium praelibatum est in memorata quarta feria, sed fors ideo reperitur quia aliqui nondum venerant, sive per negligentiam perdiderunt quod acceperunt, qui venerant. Sequitur in eodem Sacramentario: Postea tangit de oleo sancto scapulas et pectus. Ut praediximus, istud oleum ad donum gratiae Dei pertinet, de quo dicebat Paulus: Alteri fides in eodem spiritu. Ad tutamen mentis et corporis imponitur oleum in scapulis et pectore. In armis tutaminis locum scutum solet tenere. Fidem idem Apostolus inter caeteras virtutes pro scuto ponit, dicendo: Sumentes scutum fidei. Per cogitationes pravas et opera diabolus nos corrumpit; propterea munimur oleo exorcismi, id est, scuto fidei in scapulis, quae sunt habiles ad por
Abbreviated transcription (Latin):
re nrõ carissima inuenimꝰ: ñ possumꝰ p̃terire ea. Nisi uisendi grã osculũ eis p̃beamꝰ.
Ac ꝑ hoc libet nunc dicere de olei unctione: Dr̃ insacramentario. In sabbato paschȩ
ad credentes dicit domnus papa. post pystesgis: ꝓͥmo dicendũ ÷ qͥ reddant: & postea
reddunt. papa infit. Nec te latoe sathana imminere tibi poenas & post paululũ:
ipse p̃cessit molei c̃secratone dequo officio diẽ gregorius in omelus Scã qͥꝑpe¬

Expanded text:
nostra charissima invenimus, non possumus praeterire ea, nisi visendi gratia osculum eis praebeamus. Ac per hoc libet nunc dicere de olei unctione. Dicitur in Sacramento: In sabbato Paschae ad reddentes, dicit dominus papa post πιστέφειν: Primo dicendum est, reddant; et postea, reddunt. Papa infit: Nec te latet, Satana, imminere tibi poenas; et post paululum:ipse praecessit in olei consecratione. De quo officio dicit Gregorius in homiliis: Sancta quip
Abbreviated transcription (Latin):
sollẽpnia colitis. patrocina sentiatis. am̃. Illius obtentu
bomnib aduersis eripiamini. bonisq omĩb ꝑfruamini.
qaduentũ redẽptoris mundi nec dum natus cognouit
matris sterilitatẽ nascend abstulit patris liniũam
natꝰ absoluit. am̃. Quatinus ipsius agni que ille digun
estendit. cuius immolationi estis redempi. ita uistutun
lanis uestiri. & innocentiam ualeatis iitari. utei inxt̃nę
palriȩ felicitate possitis adiungi.am̃ Sitodipse

Expanded text:
tiatis. Amen. Illius obtentu ab omnibus adversis tueamini, et bonis omnibus perfruamini, qui adventum Redemptoris mundi necdum natus 110 cognovit, matris sterilitatem nascendo abstulit, patris linguam natus absolvit. Amen. Quatenus ipsius Agni, quem ille digito ostendit, cujus immolatione estis redempti, ita virtutum lanis vestiri, et innocentiam valeatis imitari, ut ei in aeternae patriae felicitate possitis adjungi. Quod ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uerti innaturã rationabilẽ scilicet corporis & sanguinis xp̃i. Sindo iacens in
altari. signat linteũ quo erat dñs pcinctus. & sudariũ: laborẽ quẽ assũpsit
in lauatione pedũ: siue quẽ sustinuit ꝓ labore uidȩ. Altare m̃sã dni. Nẽpe
xp̃c orauit incrucẽ incipiens inpsalmo ds̃ dĩ m̃s respiceꝰ usq aduersũ in manꝰ
tuas cõm̃do spm̃ meũ. P ostea inclinato capite emisit spm̃. sacerdos in elinat se.¬

Expanded text:
erti in naturam rationabilem, scilicet corporis et sanguinis Christi. Sindon jacens in erti in naturam rationabilem, scilicet corporis et sanguinis Christi. Sindon jacens in altari signat linteum quo erat Dominus praecinctus, et sudarium, laborem quem assumpsit in lavatione pedum , sive quem sustinui oravit in cruce, incipiens a psalmo, Deus, Deus meus, usque ad versum, In manus tuas commendo spiritum meum. Postea inclinato capite, emisit spiritum. Sacerdos inclinat se
Abbreviated transcription (Latin):
anteꝙͣ resurgatis amortuis. Cȩt̃ ũ de crucib quas solemꝰ diuerso mͦ facere suꝑ panẽ
& uinũ non. ẽ. qͥd dicã: eur tali & in tali loco figantur ut ar̃ plures in aliquo: si dñs
qͣndo benedixit panẽ fecisset crucis signacłin. ipsi noluint qui p̃sentes fuerunt᷑. p̃ser¬
tim cũ nõdũ erat erectũ uexillũ scẽ crucis. At mͦ scimꝰ quȩ necessaria. ẽ. dicente
signũ crucis. nisi erueifiri xp̃i : Q d signũ nisi ad hibeatur siue frontib creden¬
tiũ: siuie ipsi aquȩ exqua regenerantur. siue oleo quo chrismate unguntur. siue sacͥ¬
significatur: Quando ꝑcrucẽ xp̃i quã fecerunt mali: in celebratione sacͬm̃toꝵ
suscipit oblatã insecreta missȩ. aut quando hic eã eleuat. Srãs agit in ỹno
uere dignũ & iustũ. ẽ: benedixit in p̃senti loco. Frangit circa cõmunionẽ: po¬
stea dat ad cõmunionẽ: hic credimus naturã simplicẽ panis & uini mixti: Con¬

Expanded text:
eterum, de crucibus quas solemus diverso modo facere super panem et vinum, non est quid dicam cur tali et in tali loco figantur, vel quare plures in aliquo, vel pauciores in aliquo. Si Dominus quando benedixit panem fecisset crucis signaculum, ipsi norunt qui praesentes fuerunt, praesertim cum nondum erat erectum vexillum sanctae crucis; ac modo scimus quia necessaria est, dicente signum crucis, nisi crux Christi? Quid signum, nisi adhibeatur sive frontibus credentium, sive aqua ipsa, ex qua renascantur, sive oleo quo chrismate unguntur, sive sacrisignificatur, quando per crucem Christi, quam fecerunt mali, in celebratione sacramentorum suscipit oblatam in secreta missae aut quando hic eam elevat. Gratias agit in Hymno, Vere dignum et justum est: benedicit in praesenti loco, frangit circa communionem. Hic credimus naturam simplicem panis et vini mixti v
Abbreviated transcription (Latin):
dormiuit. ut inde formaretur ei ciu quȩ de latere dormientis defluxit Con¬
uix ista illũ centurionẽ significat: De qͦ narratur in euangłio. Uidens aut̃
centurio hoc dixit. Uere hic homo iustus erat. Hisi futurũ. eet. ut sacram̃to san¬
guinis & aquȩ inficeretur gentilitas: non ilico se centurio inutaret ad tantã
ẽpunctionẽ. ut aꝑte clamaret ex intimo cordis affectu. Uere hic homo iustuserit
hanc mutationẽ designat sac̾dos: ꝑmutationẽ uocis qͥndo exaltat uocẽ dicendo.

Expanded text:
dormivit, ut inde formaretur ei conjux, quod e latere dormientis defluxit. Conjux ista centurionem illum signat de quo narratur in Evangelio: Videns autem centurio quod factguinis et aquae inficeretur gentilitas, non illico se centurio mutaret ad tantam compunctionem, ut aperte clamaret ex intimo cordis affectu, Vere hic homo justus erat. Hanc mutationem designat sacerdos per mutationem vocis, quando exaltat vocem suam, dicendo,
Abbreviated transcription (Latin):
saluatoris angłi astitisse leguntur. Ita etiã celebrandis eiusdẽ sactissimi corporis mi¬
steriis tẽpore c̃seerationis assistereꝰ debemꝰ in c̃secrandis eiꝰdẽ corporis misteriis: do¬
nec liberem᷑ amalo & rł. Ipsi stant inclinati donec liberentur amalo. hi enĩ apłi st̃
qͥ magna tribulatione erant oppressi anteꝗͣ audirent dñi resurrectionẽ. ñ se
audebant erigere. ut confiterent᷑. se. ẽẽ. xp̃i discipłi. Hi quãuis in passione

Expanded text:
Salvatoris, angeli astitisse leguntur, ita etiam celebrandis ejusdem sanctissimi corporis mysteriis, tempore consecrationis assistere sunt  bonis moribus +. Ipsi stant inclinati, donec liberentur a malo. Hi enim sunt apostoli qui magna tribulatione erant oppressi; antequam audirent Domini resurrectionem, non se audebant erigere ut confiterentur se esse Christi discipulos. Hi quamvis in passione
Abbreviated transcription (Latin):
postulat. aut intẽptatione non inducatur atq am alo lib̾etur: sed it᷑a sit
ꝓse solo tam̃ rogat. Nec hoc neglegent curandũ. e̾e. ut ante participationẽ cor
poris & sanguinis dnĩ int̾ueniat oratio dnĩca quȩ nos purget a peccatis : ne
D ĩ pacis & concordiȩ magister qui docuit unitatẽ. sic orare unũ ꝓ om̃ib
uoluit: quomodo in uno om̃s ipse portauit. hanc orationis legt̃ seruaue¬
polures pueri in camino ignis inclusi consonantes in p̃ce & sp̃u consen¬
et posumdꝰ Tunc illi inquit tres quasi ex uno ore & ñdũ illos xp̃s¬
aocuerat orare. Et ideirco orantib fuit ĩ petrabilis & efficax sermo. quia
parererat᷑ dm̃ pacifica simplex &e spĩtalis efficatio. Que oratio sic inchoat᷑. Oremꝰ
pcestis ealitarib moniti. &̃ diuina insticutione formati audemꝰ dicere. Pre cepse¬

Expanded text:
postulat, aut ut in tentationem non inducatur, atque a malo liberetur, pro postulat, aut ut in tentationem non inducatur, atque a malo liberetur, pro se solo rogat. poris et sanguinis Domini interveniat oratio, quae nos purget a peccatis, ne Deus pacis et concordiae magister qui docuit unitatem, sic orare etiam docuit, unde pro omnibus voluit, quomodo in uno omnes ipse portavit. Hanc orationis legem servaverunt tres pueri in camino ignis inclusi, consonantes in prece et spiritus consenesse possimus. Tunc, inquit, illi tres quasi ex uno ore hymnum dicebapromerebatur Deum pacifica, simplex et spiritalis oratio. Quae oratio sic inchoatur: Oremus praeceptis salutaribus moniti et divina institutione formati, audemus dicere. Praecep
Abbreviated transcription (Latin):
E rł. Tam̃ ipse non susceꝑunt corpus diũ de cruce. sed ioseph. sic̃ nec subdiaconi
finito canone. quia lȩticiã dnĩcȩ resurrectionis mulieres pͥmo audierunt.
ille huc illucq discurrebant feruenti studio circa sepulturã dnĩ. stant dia¬
coni. stantq subdia coni inclinati usq dũ audiant: sed lib̾a nos a malo. Ipsa
enĩ septima: peticio de oratione dñica. Septenario enĩ numero unuersitas
designatur. septima peticione dnice orationis. Finis signatur tociꝰ tristiciȩ ac
ꝑturbationis apłoꝵ quã habebant de dñi morte. S̾ equens oratio quę in¬
ex celsa uoce cũ cȩt̾ȩ secreto dicantur. Dicit er pͥanus in sermoneꝰ dnĩca ori
intȩ omĩa pacis doctor atq unitatis magister. singillatĩ noluit & pͥuatim
p̃cẽ fieri: non ĩt quis cũ p̾catur ꝓse tantũ p̾cetur. Non dicimꝰ pat̾ m̃s qͥ es
in cȩlis. Nec panẽ meũ da mͥ hodie. Nec dimitti sibi tantũ unꝰqͥsq debitũ

Expanded text:
ei. Tamen ipsae non susceperunt corpus Domini de cruce, sed Joseph; sicut nec subdiaconi, finito canone, quia laetitiam Dominicae resurrectionis mulieres primo audierunt. Illae huc illucque discurrebant ferventi studio circa sepulturam Domini. Stant diaconi, stantque subdiaconi inclinati usque dum audiant, Sed libera nos a malo. Ipsa est enim septima petitio de oratione Dominica. Septenario enim numero universitas designatur. Septima petitione Dominicae orationis finis signatur totius tristitiae ac perturbationis apostolorum, quam habebant de Domini morte. Sequens oratio, quae inexcelsa voce, cum caeterae secreto dicantur. Dicit Cyprianus in sermone de Oratione Dominica : Ante omnia pacis doctor atque unitatis magister singulatim noluit et privatim precem fieri. Non ut quis, cum precatur, pro se tantum precetur. Non dicimus, Pater meus, qui es in coelis, nec, Panem meum da mihi hodie, nec dimitti sibi tantum unusquisque debitum
Abbreviated transcription (Latin):
corporis rp̃i. & adipsã reuerentiã tante c̃secrationis. ac ideo excelsa uoce cantatur.U
fficiũ hoc inchoatur a salittatione que dr̃ante sursũ corda. finit᷑ in ynino. Sc̃s.¬
cendit in cęnacłm magnũ stratũ. & ibi locutus ẽ. multa cũ discipulis: & ymnũ
retulit deo patri: quẽ ioħes cõmemorat usq dũ iret in montẽ oliueti. ibi grãs egit
deo. Ibi yninũ cantauit. in quo pͣcatus ÷ ꝑatrẽ ut seruaret discipulos suos a
malo dicens. Non rogo ut tollas de mundo eos. sed ut serues eos amalo. &rlã
corporale. linteũ qͦ erat p̃cinctus & sudariũ : laborẽ ꝓuida ꝓditore. hunc ordinẽ se¬
quit᷑ sacerdos cũ sis auditorib. Ascendit incenacłm: quando dicit sur sũ corda:
auditoresq respondent habemꝰ ad dnm. Q d p̾catus. ẽ. ꝓse in p̾fatione ut cor suũ
eet alienũ a uincłis mundanis. hoc nunc monet auditores suos: ut ꝓ tanto dono
tio .ẽ. y mnus sequens qui additus. ẽ. pͥmeuo ymno. A syxto papa additus ÷. ut in pon

Expanded text:
corporis Christi, et ad ipsam reverentiam tantae consecrationis. Ac ideo excelsa voce cantatur. Officium hoc inchoatur a salutatione quae dicitur ante Sursum corda, et finitur in hymno, Scendit in coenaculum magnum stratum, et ibi multa locutus est cum discipulis , et hymnum retulit Deo patri, quem Joannes commemorat, usque dum exiret in montem Oliveti. Ibi gratias egit Deo, ibi hymnum cantavit, in quo precatus est Patrem, ut servaret discipulos suos a malo, dicendo: Non rogo ut tollas eos de mundo, sed ut serves eos a malo . Corporale, linteum quo erat ipse praecinctus: sudarium labor de Juda proditore. Hunc ordinem sequitur sacerdos: Cum suis auditoribus ascendit in coenaculum quando dicit, Sursum corda: Auditores respondent: Habemus ad Dominum. Quod precatus est pro se in praefatione, ut cor suum esset alienum a vinculis mundanis, hoc nunc monet auditores suos, ut pro tanto dono . Hymnus sequens, qui additus est primaevo hymno a Sixto papa additus est, ut in ge
Abbreviated transcription (Latin):
moyses canticũ & docuit filios isrł: Quartũ quãuis ñ ꝑ̃titulet᷑ in psalterio de canti¬
co : Iam̃ ab augustino uiro doctissimo habemꝰ illud canticũ nominatũ: Sic enimscrip¬
sit in p̾fatione cantici. Sic̃ ceruis. Corpus inquit xp̃i. eccłia est. nec in omĩb qui
intrant eccłam inuenit᷑ tale desideriũ. sed tam̃ quicũq suauitatẽ dñi gustauerunt. &¬

Expanded text:
Moyses canticum hoc et docuit filios Israel. Quartum quamvis non praetituletur in Psalterio de cantiMoyses canticum hoc et docuit filios Israel. Quartum quamvis non praetituletur in Psalterio de cantico, tamen ab Augustino viro doctissimo habemus illud canticum nominatum. Sic enim scripsit in praefatione cantici, Sicut cervus: Corpus, inquit, Christi Ecclesia est, nec in omnibus qui intrant in Ecclesiam, invenitur tale desiderium; sed tamen quicunque suavitatem Domini gustaverunt