comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ eorũ quib ad puniendũ tradim᷑.
Unde &e apłs. Quos tradidi inquit sa¬
tanȩ: ut discant non blasphemare. No¬
men autẽ gigantium. ꝓ quo in hebreo
gebroim. id ÷ fortium p̾ositum ÷ : septu
aginta & theodotion insimilitudine
fabularũ. & uestire gentilium sicut &
serenas. & itanas. & aretũ. & hiadas. &
orionem nominant: quȩ apud hebre
tẽ gigantes rebelles dĩ sunt. & om̃s he¬
reses contrariȩ ueritati rebellant deo:
om̃s heretici gigantes sunt qui gaudeã
in errore suo: & tunc maxime glorian¬
tur. quando eccłȩ contumeliam fece¬
rint. Uox multitudinis in montibus
quasi popłorum frequentiũ: uox sonitꝰ
iste accipit᷑: primũ ut eleuatũ signum
in monte campestri ueniat gentiũ po¬
pulorũq multitudo. Et ipsa in montib
consticuta quȩ diuidit᷑ in duo: in po¬
pulos scilicet & in reges. in discipłos &
magistros. De quib & saluator in euan¬
gelio loquebat᷑. Multi aboriente & oc

Expanded text:
autem eorum quibus ad puniendum tradimur. autem eorum quibus ad puniendum tradimur. Unde et Apostolus: Quos tradidi, inquit, Satanae, ut discant non blasphemare . Nomen autem gigantium, pro quo in Hebraeo GEBORIM  , id est, fortium positum est, LXX et Theodotis in similitudinem fabularum vertere gentilium, sicut, et Sirenas, et Titanas, et Arcturum, Hyadas, et Orionem nominant, quae apud Hebraeem gigantes rebelles Dei sunt, et 237 omnes haereses contrariae veritati rebellant Deo: omnes haeretici gigantes sunt, qui gaudent in errore suo, et tunc maxime gloriantur, quando Ecclesiae contumeliam fecerint. Vox multitudinis in montibus quasi populorum frequentium, vox sonitus locus accipitur. Primum, ut elevato signo in monte campestri, veniat gentium multitudo, et ipsa in montibus constituta, quae dividitur in duo, in populos scilicet, et in reges, in discipulos, et magistros, de quibus Salvator in Evangelio loquebatur: Multi ab Oriente et ab
Abbreviated transcription (Latin):
hebraicũ hęrent suꝑiorib quȩ dicunt᷑.
quod ipse uocauerit fortes & exultantes
in gła sua. qui mandauerat scĩficatis suis.
Porro iuxta septuaginta gigantes ueni¬
entes ut impleant furorẽ dñi. gauden¬
tes in aliena inuiria atq lȩtantes. sinistrȩ
accipiendȩ contrariȩq uirtutes. De qui¬
bus in psalmis legimꝰ. Misit in eos furo¬
rem irȩ suȩ. furorem &iram. tribulatio¬
nem. immissionẽ ꝑangelos pessimos. Ex
his est &e exterminator in egypto: qui po¬
stes agni litos sanguine ñ audet intrare.
&ille sp̃s qui egressus est. & iit in conspec¬
tu dñi. & ait. Ego decipiam achab di¬
xitq ei dñs decipies & p̃ualebis egrede¬
re & fac sic. Unde & in eodem regũ uolu¬
mine micheas loquitur. Uidi dm̃ isrł
sedentem suꝑ thronũ suũ: & om̃is exer¬
citus cęli stabat circa eum ad extris &
sinistris. Dextrȩ uirtutes sunt eorũ an¬
gelorũ qui ad bona mutuntur : sinistrȩ

Expanded text:
Hebraicum haerent superioribus quae dicuntur, Hebraicum haerent superioribus quae dicuntur, quod gloria sua qui mandaverat sanctificatis suis. Porro juxta LXX, gigantes venientes ut impleant furorem Domini, gaudentes in aliena injuria atque laetantes, sinistrae accipiendae sunt contrariaeque virtutes, de quibus et in psalmis legimus: Misit in eos furorem irae suae, furorem et iram et tribulationem, immissionem per Angelos pessimos . Ex his est et exterminator in Aegypto, qui postes agni litos sanguine non audet intrare , et ille spiritus qui egressus stetit in conspectu Domini, et ait: Ego decipiam Achab. Dixitque ei Dominus: Decipies et praevalebis egredere et fac sic . Unde in eodem Regum volumine Michaeas dixit; Vidi Dominum Israelem sedentem super thronum suum, et omnis exercitus coeli stabat circa eum a dextris, et a sinistris . Dextrae virtutes sunt eorum Angelorum qui ad bona mittuntur: sinistrae
Abbreviated transcription (Latin):
manũ qui potest cũ dauid dicere. Eleua¬
dio manuũ mearũ sacrificiũ uesꝑtinũ.
Et qui in om̃i loco leuat scãs manus ut
non solum leuet manus. sed etiã conso¬
letur manu. ne dicat pauperi cras ue¬
ni & accipe: sed ut pauꝑiem eius & ne¬
cessitatem p̃senti miscđia conseletur.
Et ingrediantur portas duces. Septua¬
ginta. Aperite principes. Duces eccłȩ
ingrediuntur portas inisteriorũ dĩ. oe
scripturarũ sacram̃ta cognoscunt: ha¬
bentes clauem scientiȩ. ut aperiant ea ᷤ
creditis sibi popłis. Unde p̃cipitur ut
magistri aꝑiant: & discipłi ingredian¬
tur. Ego mandaui sanctificatis meis.
lro quo lex Ego p̃cipiam. & ego eos ad¬
ducam. Ipse enĩ magnificauit ministros
suos: ut & qui scĩficat & qui scĩficantur
exuno om̃s sit. Qui & in alio loco cre
pes suos. ut faciant quȩ p̃cepta sunt.
Et uocaui fortes meos in ira mea: exul¬
tantes in gla mea .lxx. Gigantes ueni¬
unt implere furorem meũ: gaudentes
simul & contumelias facientes. Iuxta

Expanded text:
m, qui potest cum David dicere: Elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum ; et qui in omni loco levat sanctas manus, ut non solum levet manus, sed etiam consoletur manu: ne dicat pauperi: cras veni, et accipe; sed ut pauperiem ejus, et necessitatem praesenti misericordia consoletur. Et ingrediantur portas duces. LXX: Aperite principes. Duces Ecclesiae ingrediuntur portas mysteriorum Dei, et Scripturarum sacramenta cognoscunt, habentes clavem scientiae, ut aperiant eas creditis sibi populis. Unde praecipitur, ut magistri aperiant, et discipuli ingrediantur. Ego mandavi sanctificatis meis. Pro quo LXX: Ego praecipiam, et ego adducam eos. Ipse enim sanctificat minissuos, ut et qui sanctificat et qui sanctificantur, ex uno omnes sint. Qui et in alio loco credpes suos, ut faciant quae praecepta sunt . Et vocavi fortes meos in ira mea: exsultantes in gloria mea. LXX: Gigantes veniunt implere furorem meum, gaudentes simul, et contumeliam facientes. Juxta
Abbreviated transcription (Latin):
homo mundo obrito. Lxx. Et erunt
qui derelicti fuerint honorati magis
quã aurũ excoctũ: & homo honorabi¬
lior erit lapide sofir. In consũmatione
mundi quando orbis redactus fuerit
in solitudinẽ & obtenebratus sol in
ortu suo. & luna splendorẽ suũ non
dederit: canta fient ab antixp̃o signa
atq portenta. ut iniquitate crescente
refrigescat caritas multorũ: ad decipr¬
endos si fieri potest eciã electos dĩ. Tẽ
p̃ciosior erit uir auro. qͦd hebraice

Expanded text:
homo mundo obrizo. LXX: Et erunt homo mundo obrizo. LXX: Et erunt qui derelicti fuerint, honorati magis quam aurum excoctum: et homo honorabilior erit lapide Sophir. In consummatione mundi, quando orbis redactus fuerit in solitudinem, et obtenebratus sol in ortu suo, et luna splendorem suum non dederit, tanta fient ab Antichristo signa atque portenta, ut iniquitate crescente, refrigescat charitas multorum, ad decipiendos etiam si fieri potest electos Dei . Tunc pretiosior erit vir
Abbreviated transcription (Latin):
quorũ: & iniuriam suꝑborũ humili¬
abo. Uerbum hebraicũ gazon quod
ꝑspicue arrogantiam & suꝑbiã so¬
nat : theo dotĩo & septuaginta semꝑ
iniuriã transtuler̃. sensum magis
quã uerbũ exprimentes:⁊ quia om̃is
suꝑbus. promptus est ad iniuriam.
Ergo proptea dñs uisitat suꝑ orbis ma¬
la. & contra impios iniquitates eorũ:
ut comprimat᷑ arrogantia suꝑborũ &
suꝑbia fortium humiliet᷑. Ds̃ enĩ suꝑ
eleuat᷑ cor iuri: & ante głam humiliat᷑.
Semꝑ suꝑbiam ruina sequit᷑. c̃e humili¬
tatem gloria. Qui enĩ se exaltat humi¬
liabitur. & qui se humiliat ex altabit᷑.
Legimus & in alio loco. ꝑdam sapien¬
tiam sapientiũ. & intelligentiam pru¬
dentiũ reꝓbabo. Non quo uera sapien¬
tia & uera prudentia ꝑdant᷑ a dño:
sed falsi nominis scientia. qͥ sibi thes¬
aurizant linguã m̃dacii. & deficiunt
scrutantes scrutinio. & ponunt nichil
hereticorũ suꝑbia: ueritatis iniuria
nominat᷑. Preciosior erit uir auro. &

Expanded text:
um humiliabo. Verbum Hebraicum GAON  , quod perspicue arrogantiam et superbiam sonat, Theodotio et Septuaginta semper injuriam transtulerunt, sensum magis quam verbum exprimentes: quia omnis superbus promptus est ad injuriam. Ergo propterea Dominus visitat super orbis mala, et contra impios iniquitates eorum, ut comprimat arrogantiam superborum, et superbiam fortium humiliet. Deus enim supeelevatur cor viri, et ante gloriam humiliatur . Semper superbiam ruina sequitur, et humilitatem gloria: Qui enim se exaltat, humiliabitur: et qui se humiliat, exaltabitur . Legimus in alio loco: Perdam sapientiam sapientium, et intelligentiam prudentium reprobabo . Non quod vera sapientia et vera prudentia perdantur a Domino, sed falsi nominis scientia: qui sibi thesaurizant linguam mendacii, et deficiunt scrutantes scrutinio, et inveniunt nihil, haereticorum superbia, veritatis injuria nominatur. Pretiosior erit vir auro: et
Abbreviated transcription (Latin):
qui eriguntur contra scientiam dei.
Ululate quia ꝓpe est dies dñi: quasi
uastitas ad nõ ueniet. Propt̃ea omnes
manus dissoluent᷑ & om̃e cor hominis
tabescet. & conteret᷑ : qm̃ bellatores
dñi uenturi sunt ut disꝑdant omnẽ
terrã. Lxx. Ululate & agite pęniten¬
tiam: quib pęna uentura. ẽ. Prope est
enĩ dies dñi ut consũmationis totiuis

Expanded text:
qui eriguntur contra scientiam Dei. qui eriguntur contra scientiam Dei. Ululate, quia prope est dies Domini, quasi vastitas a Domino veniet. Propterea omnes manus dissolventur, et omne cor hominis tabescet, et conteretur. Quoniam bellatores Domini venturi sunt, ut disperdant omnem terram, ululate, et agite poenitentiam, quibus poena ventura est. Prope est enim d
Abbreviated transcription (Latin):
genti bellicosissimȩ ut ueniat de t̾ra
longinqua asũmo fundamento cȩli.
dñs & bellatores eius ut disꝑdant uni¬
uersum orbem. Fundam̃tum obelo p̃¬
notandũ est. In regum & in paralipo¬
menon uolumine legimꝰ. quod ira dĩ
accensa sit suꝑ isrł. quando dauid
numerauit poyłm & offendit dñm. in
psalmis quoq scribitur. Dñe ne in
furore tuo arguas me: neq in ira tua
corripias me. &cȩtera his similia. ꝑ¬
dĩ posse intelligi contrariã fortitudi¬
nem. cui tradimur ad puniendum.
De quo & in octauo psalmo cantatur.
Ut destruas inimicũ & defensorem.
Possunt bellatores dici qui de terra
procul ueniunt. & asũmmo cęlo etiã
ministri angłi qui in mundi consũ¬
matione mittendi sunt. & ⁊itanioꝵ
manipalos pateant: & separatos a fru¬
mento incendio p̃parent sempit̃no.
Om̃is quoq terra disꝑditur: quando
terrena oꝑa subuertunt᷑. Sunt &
alii dñi bellatores instructi armatu
gitur: disꝑdant eos &e interficiant

Expanded text:
simae, ut veniat de terra longinqua a summo ÷ fundamento  coeli Dominus, et bellatores ejus, ut disperdant universum orbem. Fundamentum obelo praenotandum est. In Regum, et Paralipomenon volumine legimus . quod ira Dei accensa sit super Israel quando David numeravit populum, et offendit Dominum. In Psalmis quoque scribitur: Domine, ne in furore tuo arguas me, neque in ira tua corripias me, et caetera his similia, Dei posse intelligi contrariam fortitudinem, cui tradimur ad puniendum, de quo et in octavo psalmo cantatur: Ut destruas inimicum, et ultorem . Possunt bellatores dici qui de terra procul veniunt 238 et a summo coeli, etiam ministri Angeli, qui in mundi consummatione mittendi sunt, ut zizaniorum manipulos faciant, et separatos a frumento incendio praeparent sempiterno . Omnis quoque terra disperditur, quando terrena opera subvertuntur. Sunt et alii Domini bellatores instructi armaturgitur, disperdant eos, et interficiant,
Abbreviated transcription (Latin):
loco &e indemersis uallibus: sed in mon¬
te caliginoso siue campestri. Quorũ
alterũ significat abscondita ecclesiȩ
sacram̃ta: quȩ ut uideret moyses &
audiret uocẽ dĩ intrauit tenebras &
caliginẽ. Posuit enĩ ds̃ tenebras lati¬
bulũ suũ: & nubes & caligo in circuitu
eius. Alterũ docet sic nõs ad excelsa
ecclesiasticorũ dogmatũ debere cons
atq dicamus. Qui non sum dignus uo¬
cari apłs: quia sum ꝑsecutus eccłiam
dĩ. Qui & ipse leuabat signũ in monte
campestri. qͥuando sibi humilitate
dicebat. Ego autẽ iudicaui nichil me
crucifixum. Hoc autẽ signũ & insu¬
periorib leuauit ipse qui ortus est
de radice iesse in nationib. ut congre¬
garet ꝑditos isrł. Ox altate uocẽ leua¬
lerunt consolamini manũ. Exaltat
uocẽ qui de sublimib loquit᷑. & pre¬
sentia sibi breuia &e transitura contẽ¬
nit. q̃ui audit ab eodẽ isaia. Super

Expanded text:
loco, et in demersis vallibus, sed in monloco, et in demersis vallibus, sed in monte caliginoso, sive campestri. Quorum alterum significat abscondita Ecclesiae sacramenta, quae ut videret Moyses, et audiret vocem Dei, intravit tenebras et caliginem. Posuit enim Deus tenebras latibulum suum: et nubes et caligo in circuitu ejus . Alterum docet, sic nos ad excelsa ecclesiasticorum dogmatum debere conscatque dicamus: Qui non sum dignus vocari Apostolus, quia sum persecutus Ecclesiam Dei . Qui et ipse elevavit signum in monte campestri, quando insita sibi humilitate dicebat: Ego autem crucifixum. Hoc autem signum, et in superioribus levabit ipse, qui ortus est de radice Jesse in nationibus, ut congregaret perditos Israel. Exaltate vocem, levalerunt: Consolamini manum. Exaltat vocem qui de sublimibus loquitur, et praesentia quasi brevia, et transitoria contemnit. Qui audit ab eodem Isaia: Super
Abbreviated transcription (Latin):
nem nubium. ero similis altissimo. Iste
qui ostendit dño uniuersa regna mun¬
di. & dixit ei. Hȩc om̃ia mͥ tradita st̃¬
& tibi dabo.: si cadens ad oraueris me.
Deniq in consequentib nequaquã con¬
tra babilonẽ sed contra orbem terra
rũ cõminatio. ẽ. Dñs sabaoth p̃cepit
genti bellicosissimȩ: ut ueniat de t̾ra
longinqua asũmitate cęli. ut disꝑdat
orbem terrarũ. Et iterũ. Ecce dies ue¬
nit insanabilis furoris & irȩ. ut ponat
orbem terrarũ desertũ: & peccatores
disꝑdat exeo. Ac deinde. Precipiam
orbr terrarũ uniuerso mala: & impus
peccata sua. Ex quib ꝓbatur omnia
quȩ dicunt᷑ contra babylonẽ: ad mun¬
di huiꝰ confusionẽ & interitũ ꝑtinere.
Suꝑ montem caliginosũ siue campestrẽ:
leuate signum. Apostolis p̃cipitur &
apostolicis uiris ac magistris ecclesiarũ.
ut dicturi contra babylonẽ signũ ele¬
uent dominicȩ crucis. non in humili

Expanded text:
nem nubium, ero similis Altissimo. Iste est nem nubium, ero similis Altissimo. Iste est qui ostendit Domino universa regna mundi, et dixit ei: Haec omnia mihi tradita sunt, et tibi dabo, si cadens adoraveris me Denique in consequentibus 235 nequaquam contra Babylonem, sed contra onus Sabaoth praecepit genti bellicosissimae, ut veniat de terra longinqua a summitate coeli, ut disperdat orbem terrarum. Et iterum: Ecce dies venit insanabilis furoris et irae, ut ponat orbem terrarum desertum, et peccatores disperdat ex eo. Ac deinde: Praecipiam orbi terrarum universo mala, et impiis peccata sua. Ex quibus probatur, omnia quae dicuntur contra Babylonem, ad mundi hujus confusionem et interitum pertinere. Super montem caliginosum, sive campestrem, levate signum. Apostolis praecipitur et Apostolicis viris ac magistris Ecclesiarum, ut dimicaturi contra Babylonem, signum elevent Dominicae crucis, non in humili
Abbreviated transcription (Latin):
erit. sp̃uale struerẽ
Dedificium. & imposito culmine ꝑfectȩ
ecclesiȩ ornam̃ta monstrarem: hoc in
consequentib duob libris. ouirgo xp̃r
eustochium orationib tuis & domini
nuscđia facere conabor: ut eod ẽ labo¬
re quo quintus liber historiã compre¬
hendit. sextus & sextimus ꝑstringat
anagogen: non om̃ia disserentes ne
multã fiant uolumina. sedꝰ ecclesiasti¬
ci uiri ante nos senserint breuit̃ indi
magnũ pondus babyloni sit imponen¬
dum. Et quia babylon quȩ hebraice
dicit᷑ babyl interp̃tatur confusio. eo
quod ibi edificantiũ turrem sermo
confusus ÷ : sp̃ualit̾ mundus iste intel¬
ligitur. qui in maligno positus ÷ & non
solum linguas sed oꝑa singulorũ m̃tesq
confundit. Huius babylonis rex est
uerus nabuchodonosor contra dm̃ suꝑ¬
biens: qui dicit in corde suo. In cęlum
ascendam suꝑ sidera cȩli ponam soluim
meũ. sedebo in monte testam̃ti. in late¬
ribus aquilonis: ascendã suꝑ altitudi¬

Expanded text:
eret, spirituale exstruerem aedificium, et imposito culmine perfectae ecclesiae ornamenta monstrarem, hoc in sequentibus duobus libris, o virgo Christi Eustochium, orationibus tuis, et Domini misericordia facere conabor, ut eodem labore quo quintus liber historiam comprehendit, sextus et septimus perstringat anagogen: non omnia disserentes, ne multa fiant volumina, sed quid Ecclesiastici viri ante nos senserint, breviter indm grande magnumque pondus Babyloni sit imponendum. Et quia Babylon, quae Hebraice dicitur BABEL  , interpretatur confusio; eo quod ibi aedificantium turrim sermo confusus sit, spiritualiter mundus iste intelligitur, qui in maligno positus est, et non solum linguas, sed opera singulorum, mentesque confundit. Hujus Babylonis rex est verus Nabuchodonosor, contra Dominum superbiens, qui dicit in corde suo: In coelum ascendam, super sidera coeli ponam solium meum: sedebo in monte Testamenti in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudi
Abbreviated transcription (Latin):
unt implebunt furorẽ meũ : quos¬
gaudentes simul & contumeliã faci¬
entes. & ipsorũ gigantũ describit ar¬
rogantiã: & adpuniendos qui sibi tra¬
diti fuerant. in mala parte consensũ.
Dñs exercituũ p̃cepit militiȩ belli
uenientib de terra ꝓcul. asũmitate

Expanded text:
ut impleant furorem meum, gaudentes simul, et contumeliam facientes, ipsorum gigantium describit arrogantiam, et ad puniendos, qui sibi traditi fuerint, in mala parte consensum. Dominus exercituum praecepit militiae belli, venientibus de terra procul a summitate
Abbreviated transcription (Latin):
crudelis & indignationis plenus. & ire
furorisq ad ponendam terrã in solitu¬
dinem : & peccatores eius conterendos
Cum enĩ dies uł iudici uł mortis ad¬
uenerit : implebitur illud quod in sex¬
to psalmo legitur. In inferno autẽ qͥs
confitebitur tibi: Non est enĩ illud
tempus pęnitentiȩ : sed penarũ. Et
in alio loco dicitur. Quã magna mul¬
titudo dulcedinis tuȩ dñe : quã abs¬
condisti timentib te. Ergo abscon¬
ditur dĩ multa miscdia. ab his qui
adhuc in timore sunt positi. & ꝑ fec¬
tam dĩ non habent caritatem : ut
dum crudelẽ audiunt diem dñi. &
insanabilẽ indignationis furorisq
plenũ. peccare desistant. Ponetur
quoq orbis uł terra in solitudinem.
& peccatores conterentur de ea quę
prius peccatorũ onere grauabatur:
ut deletis ꝑditisq sceleribus. habitet¬
& regnet in terra sola iustitia. Qm̃
stellȩ cęli & splendor earũ: non expan¬
dent̾ lumensuũ. Ob tenebratus ÷ sol¬

Expanded text:
crudelis, et indignationis plenus, et irae crudelis, et indignationis plenus, et irae furorisque, ad ponendam terram in solitudinem, peccatores ejus conterendos Cum enim dies vel judicii, vel mortis advenerit, implebitur illud quod in sexto psalmo legitur: In inferno autem quis confitebitur tibi ? Non est enim illud tempus poenitentiae, sed poenarum. Et in alio loco dicitur: Quam magna multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te! Ergo absconditur multa Dei misericordia ab his qui adhuc in timore sunt positi, et perfectam Dei non habent charitatem, ut dum crudelem audiunt diem Domini, et insanabilem, et indignationis furorisque plenum, peccare desistant. Ponetur quoque orbis vel terra in solitudinem, et peccatores conterentur de ea, quae prius peccatorum onere gravabatur, ut deletis perditisque sceleribus, habitet et regnet in terra sola justitia. Quoniam stellae coeli, et splendor earum non expandent lumen suum: obtenebratus es
Abbreviated transcription (Latin):
aduersus eũ. qui profectus erat in
terra longinqua. ut sibi regnũ pe¬
teret. Unde ipse loquitur in euan¬
gelio. Inimicos autẽ qui noluerunt
me regnare suꝑ se : adducite huc ce
interficite coram me. Tortiones & do¬
lores tenebunt. qͥuasi parturiens do¬
lebunt: unusquisq ad ꝓximum suum
stupebunt. facies combustȩ uultus
eorũ. Cum uenerint dñi bellatores
de terra longinqua. & om̃s manꝰ fue¬
rint dissolute & cor pauidum atq
contritũ: tunc strophomata quas nos
tortiones uentris interp̃tati sumus
& dolores tenebunt eos: similes dolo¬
res parturientiũ. ꝑ quȩ ostenditur
torqueri propria conscientia & fa¬
cies habere combustas: eo igne quem
sibi succenderant. & nos om̃s reuelata¬
facie głam dñi contemplantes. in ean¬
dem imaginẽ transformamur. Unus¬
quisq stupebit ad ꝑximum suũ: in¬
dens eũ in hisdẽ esse cornentis. quib
ipse cruciatur. Ecce dñi dies uenit

Expanded text:
adversum eum, qui profectus erat in adversum eum, qui profectus erat in terram longinquam, ut sibi regnum poteret . Unde ipse loquitur in Evangelio: Inimicos autem, qui noluerunt me regnare super se, adducite huc, et interficite coram me. Torsiones et dolores tenebunt: quasi parturiens dolebunt: unusquisque ad proximum suum stupebit: facies combustae vultus eorum. Cum venerint Domini bellatores de terra longinqua, et omnes manus fuerint dissolutae, et cor pavidum atque contritum; tunc strophomata, quae nos torsiones ventris interpretati sumus, et dolores tenebunt eos, similes doloribus parturientium. Per quae ostenditur torqueri eos propria conscientia, cies habere combustas eo igne, quem sibi succenderant: quia non possuntfacie, gloriam Domini contemplantes, in eamdem imaginem transformamur . Unusquisque stupebit ad proximum suum, videns eum in eisdem esse tormentis, quibus ipse cruciatur. Ecce dies Domini venit
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusq debitus. Uenit enĩ adño dep̃¬
datio. quã nos diximꝰ uastitatẽ: ut
seruaret metaforan quia p̃miserat
bellatores. Cum dies iudici uel dor¬
mitionis aduenerit. om̃s manus dis¬
soluentur: quib dicitur in alio loco
Confortamini manus dissolutȩ. Dissol¬
uentur autẽ manus: quia nullũ opus
dignum dĩ iustitia reperitur. & non
iustificabitur in conspectu eius omnis
iuiuens. Unde propħa dic̃ in psalmo.
Si iniquitati attendas. dñe quis susti¬
nebit: Om̃e quoq corsiue anima
hominis tabescet. & pauebit conscien¬
tia peccati sui. Hec est dies formido¬
losa atq terribilis: de qua &e sophoni¬
as. loquitur. Metuite a facie domini:
quia prope. ẽ. dies dñi. Et rursum.
luxta est dies dñi magna: prope &e
uelox minis. Et amos. Uȩ inquit qui
desiderant diem dñi. Ut quid uob̾
diem dñi quȩ tenebrȩ sunt & ñ lux :
est: turbabunt᷑ legati & dolores ap¬
p̃hendent eos. Illos legatos interp̃¬
tari possumus: quos ciues miserant

Expanded text:
usque de vita. Venit enim a Domino depraedatio, quam nos diximus vastitatem, ut servaremus metaphoram, quia praemiserat bellatores. Cum dies judicii, vel dormitionis advenerit, omnes manus dissolventur, quibus dicitur in alio loco: Confortamini, manus dissolutae. Dissolventur autem manus; quia nullum opus dignum Dei justitia reperietur: Et non justificabitur in conspectu ejus omnis vivens . Unde Propheta dicit in psalmis: Si inquitates attendas, Domine, quis sustinebit ? Omne quoque cor, sive anima hominis tabescet; et pavebit conscientia peccati sui. Haec est dies formidolosa atque terribilis, de qua et Sophonias loquitur: Metuite a facie Domini: quia prope est dies Domini . Et rursum: Juxta est dies Domini magna: prope, et velox nimis. Et Amos: Vae, inquit, qui desiderant diem Domini: utquid vobis dies Domini, quae tenebrae sunt, et non lux ? est: turbabuntur legati, et dolores apprehendent eos: illos legatos interpretari possumus, quos cives miserant
Abbreviated transcription (Latin):
descendens in turbinis tempestate &
igne supplicii: & intellexerint om̃s di¬
uitias sua ᷤ pompãq sermonũ & argu¬
mentoꝵ strophas frustra comedentis
& bibentis somnio comparari. qͥ mili¬
tauer̃ contra ierłm uisionẽ pacis: siue
latere ñ potest. Obstupescite & ad¬
miramini. fluctuate & uacillate. in¬
ebriamini & ñ auino. mouemini & ñ
in ebriate : qm̃ miscuit uobis dñs spm̃¬

Expanded text:
descendens in turbine et tempestate et descendens in turbine et tempestate et igne supplicii; et intellexerint omnes divitias suas, pompamque sermonum et argumentorum strophas, frustra comedentis et bibentis somnio comparari: qui militaverunt contra Jerusalem, visionem pacis: sive latere non potest. Obstupescite et admiramini: fluctuate et vacillate, inebriamini, et non a vino, movemini, et non ebrietate. Quoniam miscuit vobis D
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ aleph & res. scribit᷑. Lux autẽ quȩ hebra¬
ice dicit᷑ oR. int̾ aleph & res mediam ha¬
bet literã uau: quȩ inp̃senti nomine
non habet᷑. Om̃iaq quȩ nc̃ dicunt᷑ contͣ
arihel: referunt adbereticos qͥ doctri¬
nam suã dĩ ęstimant lucẽ. & expugnan¬
di sint auero dauid. om̃s solemnitates
eoꝵ auferendȩ. & gaudiũ p̃sens futura
tristitia cõmutandũ. Qub p̃cipiat ds̃
ut agant penitentiã ne incipiant come¬
derẽ cũ moabitis: & similes eẽ. gentili¬
um. Ipse enĩ expugnauit ariel : & om¬
nẽ uirtutẽ eoꝵ atq diuitias suo circun¬
dabit exercitu. turribusq hoc ÷ magi¬
stris eccłȩ humiliabit in terrã sermo¬
nes eorũ. ut nequaqͣm ponant in cęlũ
ossuũ sed scribant᷑ in terrã loquant᷑q
de terra. & fiant quasi puluis excus¬
sus rota. Om̃sq diuitie impioꝵ punc¬
to & mom̃to temporis comparent᷑ quan¬
do uisitauerit eos in sua maiestate.

Expanded text:
per ALEPH et RES scribitur: lux autem quae Hebraper ALEPH et RES scribitur: lux autem quae Hebraice dicitur OR, inter ALEPH et RES mediam habet litteram VAU, quae in praesenti nomine non habetur. Omniaque quae nunc dicuntur contra Ariel, referunt ad haereticos, qui doctrinam suam Dei aestimant lucem, et expugnandi sunt a vero David: omnesque solemnitates eorum auferendae, et gaudium praesens futura tristitia commutandum: quibus praecipiat Deus ut agant poenitentiam, ne incipiant comedere cum Moabitis, et similes esse gentilium. Ipse enim expugnabit Ariel, et omnem virtutem eorum atque divitias suo circumdabit exercitu. Turribusque, hoc est, magistris Ecclesiae humiliabit in terra sermones eorum, ut nequaquam ponant in coelum os suum, sed scribantur in terra, loquanturque de terra, et fiant quasi pulvis excussus rota: omnesque divitiae impiorum puncto et momento temporis comparentur, quando visitaverit eos in sua majestate,
Abbreviated transcription (Latin):
interp̃tati sunt congregate fructus¬
siue genimina. annũ sũꝑ annũ man¬
ducate comedetis enĩ cum moab. Et
est sensus. Antequã annꝰ dñi accepta¬
bilis p̃dicationis eiꝰ adueniat. immo
duo anni de quib in cantico ab bacue
iuxta hebraicũ legimꝰ in medio duoꝵ
tempoꝵ cognosceris: seminate uobis
in lacrimis. ut metatis in gaudio. Seri¬
ptũ est in euangłio scđm ioħem. per
tria pascha dnm uenisse in ierłm. quȩ
duos annos efficiunt. Qđ autẽ seqͥtur.
comedetis enĩ cũ moab in hebraico
ñ habetur: de quo possumꝰ dicere qͦd
nisi fructus sibi penitentiȩ congrega¬
uerint. incipiant cũ his comedẽ qui ñ
ingrediunt᷑ eccłam dñi usq in ęternũ.
Cȩtera in quib uident᷑ discrepare ma¬
nifesta sunt: & ex his que exposuimꝰ
facilis eoꝵ interp̃tatio. ẽ. Scio me le¬
gisse aribel interp̃tari lux mea dĩ: qͦd
longe alit̾ est. Hic enĩ prima sillaba

Expanded text:
interpretati sunt: congregate fructusinterpretati sunt: congregate fructus, vel genimina, annum super annum: manducate, comedetis enim cum Moab. Et est sensus, antequam annus Domini acceptabilis praedicationis ejus adveniat, immo duo anni, de quibus in Cantico Habacuc juxta Hebraicum legimus: In medio duorum temporum cognosceris , seminate vobis in lacrymis, ut metatis in gaudio . Scriptum est in Evangelio secundum Joannem, per tria Pascha Dominum venisse in Jerusalem, quae duos annos efficiunt . Quod autem sequitur: Comedetis enim cum Moab, in Hebraico non habetur. De quo possumus dicere, quod nisi fructus sibi poenitentiae congregaverint, incipiant cum his comedere qui non ingrediuntur Ecclesiam Domini usque in aeternum. Caetera in quibus videntur discrepare, manifesta sunt: et ex his quae exposuimus, facilis eorum interpretatio est. Scio me legisse Ariel interpretari, lux mea Dei, quod longe aliter est. Hic enim prima syllaba
Abbreviated transcription (Latin):
is &e subuersa ierłm sub tito & uespasi¬
ano de uasis quondã dĩ manubias obtu¬
lere capitolio. sueq uirtutis & potenti¬
um hominũ non irȩ dĩ putauer̃ esse
qđ fecerant: quasi in somno & noc turna
uisione om̃s diuitias possidebt̃. Et
quomͦ qui esurit dormiens in somnisse
uesci putat. & qui sitit arentibus siti
faucib flumina bibit. cumq euigilaue¬
rit ardentior sitis fit. quȩ caissa potio¬
ne delusa÷: sic multitudo uiuuersarỹ
gentiũ quȩ romane subditȩ potestati
dimicauer̃ contra montẽ sion. hab ebt̃
quasi in umbix & nube & somnii nocte
diuitias. quas maturo interitu relin¬
quent. In eoloco ubi nos posiumꝰ om̃s
qui militauer̃ & obsederunt & p̃ualu¬
erunt aduersũ eam: lxxx. transtuler̃
& om̃s qui militauer̃ contra ierłm qͦd
in hebraico ñ habetur. In principio qͦq
huius capituli ubi nos diximꝰ additus
est annus ad annũ siue subtractus: illi

Expanded text:
is et subversa Jerusalem sub Tito et Vespasiis et subversa Jerusalem sub Tito et Vespasiano, de vasis quondam Dei manubias obtulerunt  Al. abstulere Capitolio; suaeque virtutis et potentiae numinum, non irae Dei putaverunt esse quod fecerant, quasi in somnio et in nocturna visione omnes divitias possidebunt. Et quomodo qui esurit dormiens in somnis se vesci putat, et qui sitit, arentibus siti faucibus flumina bibit, cumque evigilaverit ardentior sitis fit, quae cassa potione delusa est: sic multitudo universarum gentium, quae Romanae subditae potestati dimicaverunt contra montem Sion, habebunt quasi in umbra, et nube, et somnio noctis divitias, quas maturo interitu derelinquent. In eo loco ubi nos posuimus, omnes qui militaverunt et obsederunt et praevaluerunt adversus eam, LXX transtulerunt, et omnes qui militaverunt contra Jerusalem, quod in Hebraico non habetur. In principio quoque hujus capituli ubi nos diximus: Additus est annus ad annum, sive subtractus, illi
Abbreviated transcription (Latin):
animas euocare dicunt᷑. & tenues uinbra¬
rũ unino demonũ audire uoces. Deniq
ꝓphitone aquila magũ interp̃tatus . ẽ.
qui hebraice dicit᷑ ches: ꝑ quo lacx. de
terra lo quentes transtuler̃. Quib uer¬
bis indicat᷑ ruinã templi usq ad consũ¬
mationẽ ꝑmansurã mundi. qͦd collap¬
sũ incineres nequaquã ultra suscitetur.
Tantus autẽ o arihel te romanȩ poten¬
tię uallabit exercitus. iut innumerabi¬
li pulueri comparet᷑:. & fauillȩ ꝑ aerem
uolitanti quẽ non ob inbecillitatẽ eoꝵ
pulueri comparat & fauillȩ qui cont᷑
eos militauer̃.⁊ sed obmultitudinẽ quȩ
harenis innumerabilib exequat᷑. & hoc
erit repente confestim. ut in media pa¬
ce subita sub nerone bella consurganT:
& dñs exercituũ uisitet ierłm in toni¬
truo & in consũmatione terrȩ & intur¬
bine tempestatis: & in flãma ignis de¬
uorantis. ꝑ qđ templũ significat combu¬
rendũ. Romani autẽ qui suꝑatis iudȩ¬

Expanded text:
animas evocare dicuntur, et tenues umbrarum, immo daemonum, audire voces. Denique pro pythone, Aquila magum interpretatus est, qui Hebraice dicitur CHEB , pro quo LXX de terra loquentes, transtulerunt. Quibus verbis indicatur ruinam templi usque ad consummationem permansuram mundi, quod collapsum in cineres, nequaquam ultra suscitetur. Tantus autem, o Ariel, te Romanae potentiae vallabit exercitus, et innumerabili pulveri comparetur ut favillae per aerem volitanti. Unde non imbecillitatem eorum pulveri comparat et favillae, qui contra eos militaverunt; sed multitudinem quae arenis innumerabilibus exaequatur. Et hoc erit repente confestim, ut in media pace, subita sub Nerone bella consurgant, et Dominus exercituum visitet Jerusalem in tonitru, et in commotione terrae, et in turbine tempestatis, et in flamma ignis devorantis, per quod templum significat comburendum. Romani autem qui, superatis Judae
Abbreviated transcription (Latin):
sumitur uermib uł tempore. ⁊ sicut
lanȩ atinea deuorant᷑: sic om̃e ꝑsecuto¬
rũ opprobriũ. cũ ꝑsecutorib ꝑtransibit.
Unde ⁊ apłi gloriabantur: quod digni
essent abiti. ꝓ dño pati contumilias.
Gloriabantur aut̃ quod salus ac iusticia
dñi qui eisuictoriã ⁊ p̃mia reꝓmiserat
id ẽ. dñs atq saluator ꝑmaneat in ȩter

Expanded text:
me, vel tempore; et sicut lanae a tinea devorantur: sic omne persecutorum opprobrium cum persecutoribus pertransibit. Unde et Apostoli gloriabantur, quod digni essent habiti pro Domino pati contumelias . Gloriabantur autem, quia salus et justitia Domini, quae eis victoriam et praemia repromiserat, id est, Dominus atque Salvator permane
Abbreviated transcription (Latin):
qđ a cõminutione ⁊ deliquio salis. echi¬
mologiã trabere manifestum ẽ. Pro
firmũ est comparatur : Nisi forsitan pos¬
sumꝰ hoc dicere. qđ om̃is cȩlorũ firmitas.
& robur. ⁊ fortitudo. uento mn anissimo &
fumo. quiauras soluitur coequetur: Iux¬
ta ecclesiasten uanitas uanitatũ. om̃ia ua¬
nitas. Illudq dicendũ qđ si cęlũ ⁊ terra
peribunt. atq ueterascent. quã consequen¬
tia habitatores eius sicut ista moriantur.
atq disꝑeant: cũ animas eẽ. ꝑpetuas et
resurrectura corꝑa nouerimꝰ : Exqͦ ꝑspi¬
cuũ est cȩlos ⁊ t̾rã non perire ⁊ i nichilũ
redigi: sed in melius commutaRi. o¬
Qudite me qui scitis iustũ: popłs. lex¬

Expanded text:
 a comminutione et deliquio salis ἐτυμολογίαν trahere manifestum est. Pro firmum est, comparatur? Nisi forsitan possumus hoc dicere, quod omnis coelorum firmitas et robur et fortitudo, vento inanissimo et fumo, qui in auras solvitur, coaequetur juxta Ecclesiasten: Vanitas vanitatum, et omnia vanitas . Illudque dicendum, quod si coelum et terra peribunt atque veterascent, qua consequentia habitatores ejus sicut ista moriantur atque dispereant; cum animas esse perpetuas, et resurrectura corpora noverimus? Ex quo perspicuum est, coelum et terram non perire, et in nihili redigi; sed in melius commutari. Audite me qui scitis justum, popul
Abbreviated transcription (Latin):
dolosa sit ȩgipto : tunc mouem᷑. & qͣsi
respondemꝰ dñi uoluntati & tamen
quia adhuc in p̃senti scło sumꝰ: lingua
hebrea necdũ loqui possumꝰ. Quodq
sequit᷑ iurare quinq ciuitates ꝑ dñm
exercituũ. hoc significat: quod etiã hic
positi. nequaquã demonũ sed dñi re¬
cordem᷑ om̃ipotentis. De his qͥnq ciui¬
tatib cũ aliarũ quatuor tacita sint
nomina. una dicit᷑ solis ciuitas: quȩ mͥ
uidet᷑ referri ad uisũ. Sic̃ enĩ ut uidea¬
tur ciuitas. sole & luna indiget: ita ut

Expanded text:
dolosa sit Aegypto: tunc movemur et quasi dolosa sit Aegypto: tunc movemur et quasi respondemus Domini voluntati, et tamen quia adhuc in praesenti saeculo sumus, lingua Hebraea necdum loqui possumus. Quodque sequitur: Jurare quinque civitates per Dominum exercituum, hoc significat, quod etiam hic positi nequaquam daemonum, sed Dei recordemur omnipotentis. De his quinque civitatibus, cum aliarum quatuor tacita sint nomina, una dicitur solis civitas, quae mihi videtur referri ad visum. Sicut enim ut videatur civitas, sole et luna in
Abbreviated transcription (Latin):
uisus loquit᷑ lingua cananitidi. Si circũ¬
ciderimꝰ aures nr̃as. & audierimꝰ dñm
loquentẽ. qui habet aures audiendi au¬
diat: auditus nr̃ loquit᷑ lingua cana¬
nitidi. Qui potuerit sponso dicere. post
odoratus loquit᷑ lingua cananitidi.
Gustus quoq inbonã partẽ accipitur
eius qui comedit panẽ de cęlo descenden¬
illud gustate & uidete quã suauis÷ dñs:
statim loquit᷑ lingua cananitidi. Sed
& tactus sp̃ualis . ẽ de quo ioħes apłs ait.
Manus nr̃e palpauer̃ de uerbo uitae.
dicere tetigit me aliquis. ego enĩ scio
uirtutẽ exisse ame. Didicimꝰ enĩ quan¬
ta bona tribuat eleuata manꝰ. Quęra¬
mus quare ñ lingua hebrea. sed lingua
tenebris possumꝰ loqui lingua canani¬
tidi: quȩ int̾ egiptiã & hebreã media
est & hebreȩ magna ex parte confinis.
Chanaan interp̃tat᷑ quasi cõmotio. siue
respondens. Quando gͥ ab egipto rece¬
dimꝰ. & exire uolumꝰ de potestate fara¬
onif. ita ut terra nr̃a & confessio formi¬

Expanded text:
ngua Chananitide. Si circumciderimus aures nostras, et audierimus Dominum loquentem: Qui habet aures audiendi audiat , auditus noster loquitur lingua Chananitide. Qui potuerit sponso dicere: Post , hujus odoratus loquitur lingua Chananitide. Gustus quoque in bonam partem accipitur ejus qui comedit panem de coelo descendenillud: Gustate et videte quam suavis est Dominus , statim loquitur lingua Chananitide. Sed et tactus spiritualis est, de quo Joannes Apostolus ait: Manus nostrae palpaverunt de Verbo vitae ; dicere: Tetigit me aliquis, ego enim scio virtutem exisse de me . Didicimus quanta bona tribuat elevata manus Domini; quaeramus quare non lingua Hebraea, sed lingua tenebris, non possumus loqui lingua tide, quae inter Aegyptiam, et Hebraeam media est, et Hebraeae magna ex parte confinis. Chanaam, interpretatur, quasi commotio, sive quasi respondens. Quando igitur ab Aegypto recedimus, et exire volumus de potestate Pharaonis, ita ut terra nostra, et confessio formi
Abbreviated transcription (Latin):
a. quarũ sꝑamꝰ auxiliũ: ut a principe
mundi istius. nos lib̾arent. Quo modo gͦ
effugere poterimꝰ. cũ capti sint hi in quibꝰ
spem habebamꝰ : & hoc notandũ. qͦd ante¬
quã capiat᷑ atotus. ꝓpħa sacco uestitus
sit. & calciatus pedib ut plangat quidẽ
eos qͥ ardentib diaboli iaculis uulnera¬
ti sunt. & libidini seruiunt: sed nichilo¬
minꝰ ipse calciatus incedat. ut calcare
possit suꝑ serpentes &e scorpiones. & secu¬
rus incedere ꝑ huiꝰ scłi heremũ. in qua
sunt serpentes & scorpiones. & bonarum
rerũ aduersitates. Post quã aut̃ azotus
captus fuerit. in tẏpũ captiuitatis egip¬
ti &e transinigrationis ȩthiopiȩ: ipse dis¬
calcͥatus & nudus in cẽdat. Non enĩ in
t̃rec scã ad quã ire festinat sacco uestitus.
& oꝑtis pelle pedib uł stare poterat uel
ãbulare: dicente dño. Solue calciam̃tum
de pedib tuis: locus enĩ in qͦstas. t̾ra sc̃a

Expanded text:
a, quarum sperabamus auxilium, ut a principe a, quarum sperabamus auxilium, ut a principe mundi istius nos liberarent? Quomodo ergo effugere poterimus, cum capti sint hi in quibus spem habebamus? Et hoc notandum, quod antequam capiatur Azotus, Propheta sacco vestitus sit, et calciatis pedibus, ut plangat quidem eos, qui ardentibus diaboli jaculis vulnerati sunt, et libidini serviunt; sed nihilominus ipse calciatus incedat, ut calcare possit super serpentes et scorpiones, et securus incedere per hujus saeculi eremum, in qua sunt serpentes et scorpiones, et bonarum rerum sitis. Postquam autem Azotus capta fuerit, 302 in typum captivitatis Aegypti, et transmigrationis Aethiopiae, ipse discalciatus et nudus incedat. Neque enim in Terra sancta, ad quam ire festinat, sacco vestitus, et opertis pelle pedibus, vel stare poterat, vel ambulare, dicente Domino: Solve calciamentum de pedibus tuis, locus enim in quo stas, terra sa
Abbreviated transcription (Latin):
esse supplicia : sed magnis elongata tẽ¬
porib. In ipsa autẽ captiuitate & tran¬
sinigratione egipti. ibunt iuenes &
senẽs. qui in malitia roborati sunt. & ad
ꝑfectȩ ętatis uitia ꝑuener̃ nudi. ut
om̃ia sc̃elera pateant.: nichil enĩ occul¬
cultũ quod ñ reuelabit᷑. & discalciati: qr
pascha dñi comedere ñ potuer̃. Quod qͥ
cõmedit. accinctos habet lumbos. & tenet
manu baculũ. & calciatis stat pedib ne
ꝑ scłi huius solitudinẽ transiens. a ser¬
pentib mordeat᷑. Tunc discooꝑte eruił
nates eorũ. ꝑ quas stercus egerit᷑. & om̃is
ignominia egipti demonstrabit᷑. ita ut con¬
fundant᷑ qui habuer̃ spem in egyptũ &
in ethyopia. & głam suã in confusionem
uidint esse mutatã. in tantũ ut habita¬
tor insule huiꝰ. id est scłi habitator. qui ñ
est aduena & peregrinꝰ. sed ꝑpetuã pos
sessionẽ mundi hab̾e cupiebat confusus
dicat. Hȩc est egryptus. & hȩc est ethiopr¬

Expanded text:
esse supplicia, sed magnis elongata temesse supplicia, sed magnis elongata temporibus. In ipsa autem captivitate et transmigratione Aegypti, ibunt juvenes, et senes, qui in malitia roborati sunt, et ad perfectae aetatis vitia pervenerunt, nudi, ut omnia eorum scelera pateant Nihil enim occultum quod non revelabitur, et discalciati, quia Pascha Domini comedere non poterunt: quod qui comedit, accinctos habet lumbos, et tenet manu baculum, et calciatis stat pedibus, ne per saeculi hujus solitudinem transiens, a serpentibus mordeatur . Tunc discoopertae erunt nates eorum, per quas stercus egeritur, et omnis ignominia Aegypti demonstrabitur, ita ut confundantur qui habuerunt spem in Aegypto et in Aethiopia, et gloriam suam in confusionem viderint esse mutatam: in tantum, ut habitator insulae hujus, id est, saeculi, qui non est advena et peregrinus, sed perpetuam mundi possessionem habere cupiebat, confusus dicat: Haec est Aegyptus, et haec est Aethiopi
Abbreviated transcription (Latin):
tatur ignis generationis. Oepugnatq
dux rẽgis assirii: eos qͥ generationi & li¬
bidini seruiunt. Et pulchrȩ rex assirio¬
rũ sargon. princeps hortorũ dicit᷑: uo¬
luptati & luxuriȩ deditus. Deniq &
achab rex isrł: uineã naboch uertere
inhortũ cupiebat. Quod ille uixta
leges tropologice intelligens. mori ma¬
luit quã facere: ne hereditas pat̾na.
& antiqua possessio. in impii regis de¬
licias uerteret᷑. Precipit᷑ autẽ ꝓphae
ut sacco calciam̃tisq depositis. nudus
& discalciatus incedat. & in signum sit
atq portentũ egiptiis & ȩthĩopib qͥ
fuere humiles. Egyptus enĩ interp̃tat᷑
ꝑsequens siue tribulans : ȩchios humilis
atq deiectus. Omĩs enĩ qui se exaltat
humiliabit᷑. Qui ducendi sunt in capti¬
uitatẽ : & trium annoꝵ torm̃ta passu¬
ri. De quib annis: in psalmis legimus.
Cogitaui dies antiquos: & annos ȩt̾nos
inmente habui. Quȩ ñ putemꝰ parua

Expanded text:
etatur, ignis generationis; expugnatque etatur, ignis generationis; expugnatque dux regis Assyrii eos qui generationi et libidini serviunt. Et pulchre rex Assyriorum Sargon princeps hortorum, dicitur voluptati, et luxuriae deditus. Denique et Achab rex Israel vineam Naboth vertere in hortum cupiebat , 301 quod ille juxta leges tropologiae intelligens, mori maluit quam facere, ne haereditas paterna, et antiqua possessio in impii regis delicias verteretur. Praecipitur autem Prophetae, ut sacco calciamentisque depositis, nudus et discalciatus incedat, et in signum sit atque portentum Aegyptiis, et Aethiopibus qui fuere humiles. Aegyptus enim interpretatur persequens, sive tribulans: Aethiopes, humiles atque dejecti: omnis enim qui se exaltat, humiliabitur . Qui ducendi sunt in captivitatem, et trium annorum tormenta passuri , de quibus annis, in Psalmis legimus: Cogitavi dies antiquos, et annos aeternos in mente habui . Quae non putemus parva
Abbreviated transcription (Latin):
migractionẽ echiopiȩ. iuuenũ. & senũ.
nudã & discalciatã: discooꝑtis natibus¬
ignominia egypti. & timebunt & confun¬
dent᷑ ab ethiopia spe sua: & ab egẏpto
gła sua. &dicet habitator insulȩ huiꝰ.
in die illa. Hȩc erat spes nr̃a. ad qͦs con¬
fugimꝰ in auxiliũ ut liberaret nos afa¬
ciẽ regis assiriorũ. & quomͦ effugere po¬
transtuler̃. ꝓsargon. arna. Quod quid
interp̃tet᷑ : scire ñ possũ. Neq enĩ fal¬
sorũ nominũ: falsas possumꝰ ȩthimolo¬
gias fingere. Sunt autẽ nomina ñ he¬
brea sed assyria: quib sonare cognoui¬
mus. Thartan: turrẽ dedit. uł suꝑfliuis.
siue elongans. Sargo autẽ: princeps hor¬
ti. Hic rex assyrius quẽ supralegimꝰ sen¬
sũ magnũ. habet duces plurimos. quoꝵ
unus. ẽ. thartan. elatus in suꝑbiam &
longe ꝓcedens in scelere. & amplior cȩte¬
ris: & mittit᷑ ad impugnandã azotum.
quȩ hebraicȩ dicit᷑ aes dod. & interp̃¬

Expanded text:
smigrationem Aethiopiae iuvenum et senum smigrationem Aethiopiae iuvenum et senum nudafundentur ab Aethiopia spe sua et ab Aegypto gloria sua et dicet habitator insulae huius in die illa ecce haec erat spes nostra ad quos confugimus in auxilium ut liberaret nos a facie regis Assyriorum et quomodo effugere potranstulerunt: et pro Sargon, Arna: quod quid interpretetur, scire non possumus. Neque enim falsorum nominum falsas possumus etymologias fingere. Sunt autem nomina non Hebraea, sed Assyria, e quibus sonare cognovimus Thartan, turrem dedit, vel superfluus, sive elongans. Sargon autem princeps horti. Hic rex Assyrius quem supra legimus sensum magnum, habet duces plurimos, quorum unus est Thartan, elatus in superbiam, et longe procedens in scelere, et amplior caeteris: et mittitur ad impugnandam Azotum, quae Hebraice dicitur ASDOD  , et interpr
Abbreviated transcription (Latin):
passiones. sed rursũ. in resurrectione
sanat: ut illorũ uulnerib fides ere¬
dentiũ confirmet᷑. Unde & ad iob dr̃.
Putas me tibi alit̃ loquutũ. nisi ut ap¬
pareres iustus : Ipse enĩ dolere facit.¬
& reddit pristinę sanitati. & uisitat
seruos suos in uirga: ut miscđiam suã
non auferat ab eis. Unde filiȩ & nurꝰ
quȩ multũ peccauer̃ & diuaricauer̃
pedes suos om̃i transeunti. ñ uisitant᷑
neq corripiunt᷑ : dicent̾e dño. Non
uisitabo suꝑ filias ur̃as cũ fuerint for¬
nicatȩ: & suꝑ nurus ur̃as cũ ad ultera¬
quẽ non erudiat pat̾ : ut postquã sa¬
nati fuerint. reuertant᷑ ad dñm. & pla¬
cetur eis. & rursũ sanet eos. Semꝑ eñ
indigemꝰ miscđia dĩ : & nullus ẽ. finis eiꝰ
clem̃tiȩ. In die illa. erit uia de egypto
in assirios. & intrabit assirius in egiptũ
& egẏptius in assyrios : & seruient egiptii
assiriis. Quomͦ cȩtera quȩ p̃cedunt. in
bonam partẽ accidisse egiptus demons¬

Expanded text:
d rursum eos in resurrectione sanabit, ut illorum vulneribus fides credentium confirmetur. Unde et ad Job dicitur: Putas me tibi aliter locutum, nisi ut appareres justus? Ipse enim dolorem facit, et reddit pristinae sanitati; et visitat servos suos in virga, ut misericordiam suam non auferat ab eis. Unde filiae, et nurus, quae multum peccaverunt, et divaricaverunt pedes suos omni transeunti, non visitantur neque corrvisitabo super filias vestras, cum fuerint fornicatae: et super nurus vestras, cum adulteraquem non erudiat pater? Ut postquam sanati fuerint, revertantur ad Dominum, et placetur eis, et rursum sanet eos. Semper indigemus misericordia Dei, et nullus est finis ejus clementiae. In die illa erit via de Aegypbit Assyrius in Aegyptum, et Aegyptius in Assyrios: et servient Aegyptii Assyriis. Quomodo caetera quae praecedunt in bonam partem accidisse Aegyptiis demons
Abbreviated transcription (Latin):
lia & apłoꝵ epłȩ erunt egipto infestiui¬
tatẽ si eas cognouerit: uł in timorẽ. si
cõparationẽ doctrinȩ &ueritatis earũ
se intellexerit habuisse m̃datiũ. Om̃is
qui huiꝰ terrę̧ fuerit recordatꝰ: paue¬
bit eo pauore qui ducit aduitã. Prin¬
cipiũ enĩ sapientie: timor dñi. Ꝙ hoc
non solũ in consũmatione mundi. sed
in p̃senti quoq tempore acciꝑe possumꝰ.
quod ecclesiasticũ uirũ & doctrinis cęle¬
stib eruditũ omĩs hereticus timeat. &
recordatione illiꝰ terreat᷑. Timebit aut̃
& pauebit consiliũ dñi: qͦd suꝑ egiptũ
mundi istius cogitauit. Singulã : breui¬

Expanded text:
lorum epistolae, erunt Aegypto in festivitatem, si eas cognoverit: vel in timorem, si comparatione doctrinae et veritatis earum se intellexerit habuisse mendacium. Omnis qui hujus terrae fuerit recordatus, pavebit eo pavore, qui ducit ad vitam: Principium enim sapientiae, timor Domini . Et hoc non solum in consummatione mundi, sed in praesenti quoque tempore accipere possumus; quod Ecclesiasticum virum, et doctrinis coelestibus eruditum, omnis haereticus timeat, et ad recordationem illius terreatur. Timebit autem et pavebit consilium Domini, quod super Aegyptum mundi istius cogitavit. Singula brevi
Abbreviated transcription (Latin):
crificium dõ sp̃scontribulatus. & ele¬
uatio manuũ mearũ sacrificiũ uesꝑ¬
tinũ : quando credentes in nazareum.
ipsi fuerint natarei. uinũ & si ceram ñ
bibentes. & acetũ quod dño ꝓpinatum
est. & quȩcunq fiunt exuua uineȩ so¬
domiticȩ. Cumq uota ꝑsoluerint cũ
pulus. & effundet sanguinẽ axp̃ianũ
qui clamauit ad dñm: &e id circo egre¬
dietur a facie dĩ. dicens de saluatore
crucifige crucifige eũ: & nosnon habemꝰ
regem nisi cȩsarem. Uotum offert & sol¬
uit dño: qui est sc̃s corꝑe & sp̃u. Uotũ
obtulit & zacheus: qui dimidiã partẽ
substantiȩ suȩ pauꝑib reꝓmisit. Quęri¬
tur si egiptiis saluator &r ꝓpugnator ẽ.
nussus qui liberaret eos de angustiis:
sanabit eam. Quẽ enĩ diligit dñs cor¬
ripit. &ipse saluator in sexagesimo
octauo psalmo loquit᷑ ad patrẽ. Am̃
quẽ tu ꝑcusisti ipsi ꝑsecuti sunt : &
suꝑ dolorẽ uulnerũ meorũ addider̃.

Expanded text:
crificium Deo spiritus contribulatus ; et: Elevatio manuum mearum sacrificium vespertinum ; quando credentes in Nazaraeum, et ipsi fuerint Nazaraei, vinum et siceram non bibentes , et acetum quod Domino propinatum est, et quaecumque fiunt ex uva Sodomitica. Cumque vota persolverint cum pulus, et effundet sanguinem christianum, qui clamabit ad Dominum ; et idcirco egredietur a facie Dei, dicens de Salvatore: Crucifige, crucifige eum ; et: Nos non habemus regem nisi Caesarem . Votum offert et solvit Domino, qui est sancmediam partem substantiae suae pauperibus repromisit . Quaeritur, si Aegyptis salvator et propugnator est missus qui liberet eos de angustiis, sequitur: Et sanabit eam. Quem enim diligit Dominus, corripit . Et ipse Salvator in sexagesimo octavo Psalmo loquitur ad Patrem: Quoniam quem tu percussisti, ipsi persecuti sunt: et super dolorem vulner