comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃ont̃a nͥ que facta sunt .i. omẽm creatãm. Ym¬
liqͥdo apparet. ip̃m factum non eẽ ꝑquem facta sunt oĩa.
i si factus nonẽ. creata nonẽ. si autem c̾at᷑a non ẽ. eiind̃
cumpatre sub̃e ẽ. Oñlis enim substantia. que ds noẽ:¬
nem rex natiis ostendat᷑ sicut de d̾o rege. rex ãn secła
natusẽ. Dem̾ auirture conmendans eumꝰ. subdit.
Qui p̃destinatus ẽ filius di muirtute. scłm sp̃m sc̃iti
pͥmo udñdumẽ: quiosit p̃destinat̾o. ⁊ de quo sit p̃¬
destinatõ. utrum de eo: quod semꝑ fuit. ande eo: qd̃
ex tempore fuit. ⁊ utrum de ꝑsona. ande nat᷑a. ui de
ginisfiliĩ sui. bona sine nĩnis p̃paranit. E reclarissi¬
mum enimlumen p̃destinatõnis. ⁊ głe eit: ip̃e media¬
tor cũ. ⁊ hominuni homo xͦ Ieħs. Ille enim homo. ũ
auerbopatͥ coeterno. in unitatem persone assumptus
silius cłi. unigenitus eẽt. Un hoc meruit: quod eius bo¬
num. qualetumq p̾cessit: ut ad hanc ineffa bilemex¬

Expanded text:
e facta sunt, id est omnem creaturam. Unliquido apparet ipsum factum non esse per quem facta sunt omnia. Etsi factus non est, creatura non est; si autem creatura non est, ejusdem cum Patre substantiae est. Omnis enim substantia quae nonem rex natus ostendatur, sicut de Deo rege rex ante saecula natus est. Deinde a virtute commendans eum, subdit: Qui praedestinatus est Filius Dei in virtute, secundum spiriprimo videndum est, quid sit praedestinatio, et de quo sit praedestinatio, utrum de eo quod semper fuit, an de eo quod ex tempore fuit; et utrum de persona, an de natura: et, si de gini Filii sui, bona sine meritis praeparavit. Praeclarissimum enim lumen praedestinationis et gratiae est, ipse mediator Dei et hominum homo Christus Jesus . Ille enim homo, ut a Verbo Patri coaeterno in unitatem personae assumptus Filius Dei unigenitus esset, unde hoc meruit, quod ejus bonum qualecunque praecessit, ut ad hanc ineffabilem ex
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas paterna pcessit. ⁊ ille quidem nat᷑a filius ẽ. noᷤ
uͦadopt̃one. ille numqmͣ filius non fint nos añqͣm
ẽẽmis. p̃ destinati sumus. ⁊ tunc sp̃mad opt̾onis accepi¬
mus: qñcredidimus infilium cli. Sõs sumu tlii gr̾a.¬
C ontenlim . etici adim̃ẽ pat̾ quod pater ẽ: dumuo¬
lunt filio auferre. quod filius ẽ. Adimunt autemicum
dñt. quod nonde nat᷑a sit filius. nonex nat᷑a᷑ autemest:
qñnoneadem inse h̃t natus:⁊ generans. Neq eiũ
filius est cui alia acdissimilis erit apatre fubstantia.
Pater autem quomodo erie: sinon ꝙ. inse fubstantie
atq nat᷑e ẽ g̃nui̾t infilio: Dñs dicens: clarifica filium

Expanded text:
ntiam recipiamus. Et ille quidem natura Filius est; nos vero adoptione. Ille numquam Filius non fuit: nos antequam essemus, praedestinati sumus, et tunc spiritum adoptionis accepimus, qContendunt haeretici adimere Patri quod Pater est, dum volunt Filio auferre quod Filius est. Adimunt autem, cum dicunt, quod non de natura sit Filius. Non ex natura autem est, quando non eadem in se habet natus et generans. Neque enim Filius est, cui alia ac dissimilis erit a Patre substantia. Pater autem quomodo erit si non quod in se est substantiae atque naturae genuerit in Filio? Dominus dicens: Clarifica
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ istipͣ dixiss: corpusmortuum. s attmortalia: qua¬
le fuit corpꝰ nomns: ⁊̃ añ peccatum. tuncenim mor¬
tale erat. s ñmortuum. qr poterat morisi peccaret ho¬
mo s non habebat inse necessitatem moriendi. sicut
mortuum .i. netessario moriturum. Añpeccatum g̾ͦ:
corpꝰ erat animale .s. quod non necesse ẽẽt mori. mͦ mor
Bñ gͦ ait: mortalia ⁊ non ait mortua. qi in resiurrectõe.
cummortale ħ. induet inmortalitatem. no solum necessi-

Expanded text:
t supra dixisset corpus mortuum; sed ait mortalia, qule fuit corpus hominis etiam ante peccatum. Tunc enim mortale erat, sed non mortuum, quia poterat mori si peccaret homo, sed non habebat in se necessitatem moriendi, sicut mortuum, id est necessario moriturum. Ante peccatum ergo corpus erat animale, scilicet quod non necesse esset mori, modo moBene ergo ait, mortalia, et non ait mortua, quia in resurrectione, cum mortale hoc induet immortalitatem
Abbreviated transcription (Latin):
Puicẽ emmn agi. qmͣ̃ regi. Agi enuim dĩs aliquem. qĩ
autemregͥ: aliquid ag̃. ⁊ ĩo regitur: ut recte agat
Ut gͦ multum p̾stitisse gr̃a saluatoris intelligatur.
uix t̾iut agant. Nam tantomag̾ esficitur quis filius
bonus: quanto largius datur ei apatre sp̃s bonus. quo
agitur ⁊ ag̃. Lt̾ubñ agit si abono agitur. Quando
gͦ non ag̃. ł non oĩo faciendo. ł non ex caritate faciendo:
oret: ut quod nundumh̃t: accipiat. Sequitur. Non¬

Expanded text:
Plus est enim agi quam regi. Agi enim dicimus aliquem quasi Plus est enim agi quam regi. Agi enim dicimus aliquem quasi autem regitur, aliquid agit, et ideo agitur ut recte agat. Ut ergo multum praestitisse gratia Salvatoris intelligatur, ae aguntur, vix tamen ut agant. Nam tanto magis efficitur quis filius bonus quanto largius datur ei a Patre spiritus vel sanctus bonus, quo agitur et agit, et sic bene agit, si a bono agitur. Quando ergo non agit, vel non omnino faciendo, vel non ex charitate faciendo, oret ut quod nondum habet accipiat. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
carnis uoluptatem. ⁊ sinecessaria ei imnistrare debeamꝰ.
qr caro non est malum. c̾atura enundi est.⁊ ab eo condita:¬
N a quo anima. nec illa ẽ pars di. nec illa. Tota enim tͥnitas
ẽ unusds̃. summe bonus. Animauͦ magnum bonum
ẽ. nontñ summum. Item caro nec summum bonum. nͨ
magnum ẽ s paruum. Ammagͦ uiuens: inter sũmũ
iparnium bonii .i. inter dũricarnem: inferior dd̃s:⁊ car¬
ne. suꝑior: debitrix ẽ dõ. ut scdm̃ eum uiuat. non carni.
ut scclm̃ carnis delecta tõnes uinat quod ñ ẽ faciendum.
tantur: Si autem mortificaueritis facta carnis .i. si pe¬
nitus abieceritis que caro uoluptuose exigit: ⁊ hoc sp̃u.
tãnonest: nͥ agente sp̃u cł̃i. Si ħ in qmͣ feceritis ui¬
tias minuendo. Et ne se extolleret humanus
non lege minante. p̃cipiente ꝓmutente. non ad uiu̾a¬
te. hii sunt filii di .i. ex dilectone seruientes: uł agunt
dic̃nonreguntur. ut magnum gr̃e effectum ostendat.

Expanded text:
carnis voluptatem, etsi necessaria ei ministrare debeamus, quia caro non est malum. Creatura enim Dei est, et ab eo condita, a quo anima, nec illa est pars Dei, nec illa. Tota enim Trinitas est unus Deus, summe bonus. Anima vero magnum bonum est, non tamen summum. Item caro nec summum bonum, nec magnum est, sed parvum. Anima ergo vivens inter summum et parvum bonum, id est inter Deum et carnem, inferior Deo, superior debitrix est Deo, ut secundum eum vivat, non carni, ut secundum carnis delectationes vivat: quod non est faciendum. tantur. Si autem mortificaveritis facta carnis, id est si penitus abjeceritis quae caro voluptuose exigit, et hoc Spiritu tamen non est nisi agente spiritu Dei, si hoc, inquam, feceritis, vitias minuendo, et ne se extolleret humanus non lege minante, praecipiente, promittente, non adjuvante, hi sunt filii Dei, id est ex dilectione servientes. Vel aguntur dicit, non reguntur, ut magnum gratiae effectum ostendat.
Abbreviated transcription (Latin):
ut pellat uitium. Uenit enĩ saluator ad genus humañ.
nullum sanum inuenit: iden magnus medictis uenit
ad sanandum uitium. quo sanato. reꝑata est natura.
⁊ dicit᷑ ħ ccͣ manicheos. qui uolebant aliam ccͣdm̃ in¬
ducere naturam mali ħ uerbo apłi. suum confumã¬
tes errorem. S tinus homo ẽ. eademq natura. ab onod̾o
conc̾ita bona. que heri sapiebat sitłm carem. hodie:
scdm̃ sp̃msapit. que dumuitium ht̃. non p̾fubicilegi
disicut claudicato: non pͥ subici recte ambulatoni. Cal¬
le uͦ claudicatõnem: ⁊ uidebis rectam ambulatõnem ata:
excluouitro. sanata ẽ natura. Qind autem ꝑsingła in¬

Expanded text:
ut pellat vitium. Venit enim Salvator ad genus humanum, nullum sanum invenit, id est magnus medicus venit, ad sanandum vitium, quo sanato, reparata est natura, et dicitur hoc contra Manichaeos qui volebant aliam contra Deum inducere naturam mali, hoc verbo Apostoli suum confirmantes errorem. Sed unus homo eademque natura, a bono Deo condita bona, quae heri sapiebat secundum carnem, hodie secundum spiritum sapit, quae dum vitium habet non potest subjici legi Dei, sicut claudicatio non potest subjici rectae ambulationi. Tolle vero claudicationem, et videbis rectam ambulationem. Ita excluso vitio, sanata est natura. Quid autem per singula i
Abbreviated transcription (Latin):
bitur. eritq innatura sua mundissimmum. Lẽ hic euidẽ¬
tissimum testimonium de refurrectõne.⁊ tam clarari
aꝑta sententia: ut si ex positore. s lectore indigeat. Inotat᷑
hio quartus actus hominis. Inhac namq apłi serie: qua¬
tuor hominis actones designant᷑. Orima: fuit añlegem.
scda. sub legge. tercia: sub gr̃a. quarta inuita eterna. Inpͥ¬
ma actone añt legem: nuilla pugnaẽ cum uoluptatib
hunis scł̃i. Inscd̾a: sub lege pugnamus. s uincimur. In
cercia pugnamus. lumcuii. In quarta nec ẽ pugna.
s qines.⁊ pax eterna. qr subuigatur nob̾ nr̃m inferius.¬
quodio non iubdebatur. qr supeciorem nob̾ aindeseruera¬

Expanded text:
bitur, eritque in natura sua mundissimum. Et est hic evidentissimum testimonium de resurrectione, et tam praeclara et aperta sententia, ut non expositore, sed lectore indigeat. Et notatur hic quartus actus hominis. In hac namque Apostoli serie quatuor hominis actiones designantur. Prima fuit ante legem, secunda sub lege, tertia sub gratia, quarta in vita aeterna. In prima actione ante legem, nulla pugna est cum voluptatibus hujus saeculi; in secunda sub lege, pugnamus, sed vincimur; in tertia, pugnamus et vincimus; in quarta, non est pugna sed quies, et pax aeternaquod ideo non subdebatur, quia superiorem nobis Deum deseruera
Abbreviated transcription (Latin):
soore labiiiq imnotis: &amabat. Iucũi quid̃ clamãt.
abba gentiles si: pater. quod tñ idem est. Abba
lapis: uenientipartim ex hebrehis. ad quos ꝑtinet:ab¬
ba. partim exgentib ad quos ꝑtinet. pater. Quia eccl̃a
est de utͦq ppło: inuno angulari lapide. couecta qui
fec̾utraq unum. ut᷑ eẽt grex. u̾nus ⁊ unus pastor. cui
.s. martires. non debere desperare. si qua forte tempore
passionis eoꝵ exhumana fragilitate. łͥsticia inrep̃. c̃
eamĩcerent. uoluntati sue p̃ponendo uolunta tẽ¬

Expanded text:
so ore labiisque immotis clamabat. Judaei quidem clamabant: so ore labiisque immotis clamabat. Judaei quidem clamabant: Abba; gentiles vero, Pater. Quod tamen idem est. Abba lapis, venienti partim ex Hebraeis, ad quos pertinet, Abba, partim ex gentibus, ad quos pertinet, Pater, 40 quia Ecclesia est de utroque populo in uno angulari lapide collecta, qui fecit utraque unum, ut unus esset grex, et unus pastor; cui us, scilicet martyres, non debere desperare, si qua forte tempore passionis eorum, ex humana fragilitate tristitia irrepit cum eam vicerint, voluntati suae praeponendo
Abbreviated transcription (Latin):
aisb ꝑ ꝓũm. Carita sautem cũ dicta ẽ. diffundi incordib
nr̃s. nonquanosipe dilig̃ si qua nos fac̃ dilectores iuo.
sicnt iusticia cũ dr̃: quanos uisti euismimere efficim᷑.
tunares insinuantur. unus qui est inꝑtecta caritate.
s. timoi castus. aster quinonest incantate .i. seruił. inqͦ¬
duo tunores faciunt: duo genera serioꝵ. Est enim ser¬
uuitqui est i filius. Quitimet dm̃nthonorat patrem.
Nnꝑ malachiam dñs ait. Si dominus sunu̾ẽ timor
meus: si pateriuͥ ẽ a mor meus : Et est seriuis qui tum
penam. s nondilig̾ iustictam.: Et qi de timorib sit m̃¬
to. sciendum ẽ. p̃ter naturalem timorem: qui oñib
⁊ seriusẽ qui bonuis ẽ. ⁊ ado. s non sufficiens. unitiałe
quibomis ẽ ⁊ sufficiens. ⁊ castum: qui bonusẽ. ⁊ ꝑti¬
ciens. de quohicagͥ. Ipẽenim generat nos filios s eqt᷑.
terise. non ing̾ti de iusticia. Clamor iste cordisẽ. nõ
labioꝵ. intussonat aurib dĩ. quauter susanna clau¬

Expanded text:
itum. Charitas autem Dei dicta est diffundi in cordibus nostris, non qua nos ipse diligit, sed qua nos facit dilectores suos, sicut justitia dicitur Dei, qua nos justi ejus munere efficimur, timores hic insinuantur, unus qui est in perfecta charitate, scilicet timor castus, alter qui non est in charitate, sciliduo timores faciunt duo genera servorum. Est enim servus qui est et filius, qui timet dominum et honorat patrem. Unde per Malachiam Dominus ait: Si Dominus sum, ubi est timor meus? Si pater, ubi est amor meus? Et est servus qui timet poenam, sed non diligit justitiam. Et quia de timoribus fit mentio, sciendum est praeter naturalem timorem, qui omnibus servilem, qui bonus est et a Deo, sed non est sufficiens; initialem, qui bonus est et sufficiens; et castum, qui bonus est et perficiens, de quo hic agitur: Ipse enim generat nos filios Dei. tense, scilicet non ingrati. Clamor iste cordis est non labiorum, intus sonat auribus Dei, qualiter Susanna clau
Abbreviated transcription (Latin):
h̾t prudentiam carnis. quod̃ cum studiostus impler. q̃
carns funt. apparendobona cemporalia. ⁊ fugiẽ¬
catum Prudentia autem so dr. cumres stulta sit: qr ita
uidetur secularib hominib Prudentia carnus: ẽmorᷤ.
paxi. uita cumpace. que erit infut᷑o: Uẽ prudentia car¬
ris. est mors. qr sapientia carnis .s. quȩ a do intendit car
est d̾o: quem sibi finem no constituit. ł qr nilputat dm̃
posse: p̃ter quod innaturis rerum uidetur: ⁊ u̾e mimi¬
nem: bonis institutonib d̃ ñ obedit: Nota quodħ nu¬
merando: deterret a carins obedientia.⁊ ueñ: nec enĩ

Expanded text:
m carnis; quod est cum studiosus implet quae carnis sunt, appetendo bona temporalia, et fugiencatum. Prudentia autem ideo dicitur, cum res stulta sit, quia ita videtur saecularibus hominibus. Prudentia carnis est mors. pax, id est vita cum pace quae erit in futuro. Vere prudentia carnis est mors, quia sapientia carnis, scilicet quae adeo intendit carnest Deo, quem sibi finem non constituit, vel quia nil putat Deum posse praeter quod in naturis rerum videtur Amnem, bonis institutionibus Dei non obedit. Nota quod haec numerando deterret a carnis obedientia, et vere non
Abbreviated transcription (Latin):
ampec̃coꝵ. tam bñ ꝑstitit. saul uͦ non aucditus. ñ inp̃ce ꝑ¬
titit. s i patiens: ⁊ de di uidicio indignatus: adydola
quepͥus dampnauerat: conuersus: ab eis auxilnm re¬
uult: ⁊ uocat. g. uelle bonum. non ẽ uolentis. neq cur¬
appositam. facit nos uelle ⁊ currere. Ec̃ce non p̃p sutura
tura: tanqmͣ liberi arbits uirib impleta. si ue adim¬
ẽuolentis neq eͦ. ⁊ c. ħ si attenderis ouitiane: non ext̃e¬
des contra g̾ram: ñta uoluntatis. cum audias .ñ. ẽ. uo

Expanded text:
am peccatorum tam bene perstitit. Saul vero non auditus, non in prece perstitit, sed impatiens et de Dei judicio indignatus, ad idola quae prius damnaverat conversus, ab eis auxilium revult et vocat, igitur velle bonum, non est volentis, neque curdia Dei qui per gratiam appositam facit nos velle et currere. Ecce non propter futura tura tanquam liberi arbitrii viribus impleta sive adimest volentis neque currentis. Hoc si attenderes, o Juliane, non extenderes contra gratiam merita voluntatis, cum audias: Non est vo
Abbreviated transcription (Latin):
elegt̃. ita ꝑ uisticiam esau repbauit. Ue illum ꝑuis¬
ticiam repbauit: qr ħ diẽ scͥptura. inducens dm̃lo¬
quentempharaoni. quempuidicium: sicut esa¬
ceret. ex apposita g̾ra: quod quidem est per mĩam:
sũt bona. qr ⁊ ea subtracta: quod quidem ẽ per ius¬
ticiam: fiunt mala. sicut apparet inpha. Bicit eñi.

Expanded text:
elegit, ita per justitiam Esau reprobavit. Vere illum per justitiam reprobavit, quia hoc dicit Scriptura, inducens Deum loquentem Pharaoni, quem per judicium sicut Esaceret: Ex apposita gratia, quod quidem est per misericordiam, sunt bona, quia et ea subtracta quod quidem est per justitiam, fiunt mala, sicut apparet in Pharaone. Dicit enim,
Abbreviated transcription (Latin):
genĩs: dusimilis tñ gle erunt iresurrectõne. ut clarita¬
tsoł. illoꝵ dignitas exequetur. qui centesimum nũm
hñt. lunarisi daritati. cumparetur. illoꝵ dignitas: qui
resurrectõ smuił ẽ Infidelitas enim nonp̾ claram resur¬
rectõnem hr̃e. qr sicut carbo cmere suooꝑtus: ob ce¬
catur: ita ihii ꝑfidia ⁊ erroris tenebris cͥcrandati: luce
selle. qr ĩ inter se differunt. stella enim differt astella:
inclaritate. sic: ⁊ differens erit: resurrecto mor tuoꝵ .i.
ita clifferenti corpore: resurgent mortui. Honsolum

Expanded text:
generis, dissimilis tamen gloriae erunt in resurrectione, ut claritati solis illorum dignitas exaequetur, qui centesimum numerum habent; lunari vero claritati comparetur illorum dignitas, qui resurrectio similis. Infidelitas enim non potest claram resurrectionem habere, quia sicut carbo cinere suo coopertus obcaecatur, ita et hi perfidia et erroris tenebris circumdati luce stellae, quia etiam inter se differunt. Stella enim differt a stella in claritate, sic et differens erit, resurrectio mortuorum, id est ita differenti corpore resurgent mortui. Joan.,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sunt. corpor a celestia: ut uolatilium. ł ũt sol. ⁊ luna.
⁊ stelle. ⁊ sunt. corpor a terrestria. ut pote arboꝵ.: ⁊ alioꝵ
que terra gignit. Id̾o: cum dixiss de carne: mbd̾ de corꝑi¬
b: qr om̃is quidem caro: ẽ corpꝰ.s non ecomerso: ut lig¬
num: uł celestia corpora. sunt: resurgentia: terrestaũ:
anteqmn moriantur. ut qi xͦ igituti.  celestisẽ: exeo cor¬
pora celestia dicantur. ⁊ noniam caro dicant᷑. ex addanũ:
ꝙ terrestris ẽ: terrestͥa corꝑa. Sequit᷑. S alia .qi. non solũ
terrestͥa differut inter se. saceiestib. ꝙ ita micdic̃. s alia¬

Expanded text:
t sunt corpora coelestia, ut volatilium, velut sol, et luna, et stellae, et sunt corpora terrestria, utpote arborum et aliorum quae terra gignit. Ideo cum dixisset de carne, subdit de corporibus, quia omnis quidem caro est corpus, sed non e diverso, ut lignum. Vel coelestia corpora sunt, resurgentia; terrestria vero, antequam moriantur, ut quia Christus coelestis est, ex eo corpora coelestia dicantur, et non jam caro dicantur. Ex Adam vero quia terrestris est, terrestria corpora. Sed alia. Quasi dicat: Non solum terrestria differu
Abbreviated transcription (Latin):
manifestari ẽ: non fieri manifestius. non amplius
ampluis. inquirant. inter alia uͦ constat. ꝙ. ⁊ potestatem
regnabit.s mor sinimica: cui inimicaifi ł ip̃a nobis:¬
destiuetuir nouissima. q noerat ꝙ destiuatur: postqͣ.
mortale ħ induerit inmortalitatem. qr ampliꝰ
no dissoluentur homines. acut ħetici arbit᷑ntur. Si̾a
tura dic̾. q. ds̃ pater. subiecit om̃ia sub pedib euis. pͥut¬
ĩ mortem destruat. Cum qui subiec̃ om̃ĩa: ane dubio
patrem uult intelligi. sic̃ in euangłio multis loc is . xͦ ad
autem scͥptura dicat: il lud. constat ex enis auctoritatẽ

Expanded text:
manifestari est, non fieri manifestius; non amplius manifestari est, non fieri manifestius; non amplius amplius inquirant. Inter alia vero constat quod et potestregnabit: destruetur novissima, quia non erit quod destruatur, postquam mortale hoc induerit immortalitatem, quia amplius non dissolventur homines, sicut haeretici arbitrantur. Omnitura dicit quod Deus Pater, subjecit omnia sub pedibus eju mortem destruat. Cum vero qui subjecit omnia sine dubio Patrem vult intelligi, sicut in Evangelio multis locis Christus ad autem Scriptura dicat, illud constat ex ejus auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
clarescet: sequitur. ⁊ tuncerit finis. cum euacuauit
dus. Angłi angłis p̃st. demones. demonib. homines
hominib. ad utilitatem uiuentium. ł de ceptõnem.
s om̃ib collectis. iamonu̾s p̃lat̾o cessabit. q necessaria
ipẽ ex humilitate regͣt: qmͣ hu̾̃it. Distingue. p̾ncipa¬
tum. aicit maiores: ⁊ potestatem: dic̃ mmores rͥtutem:
illos qui miracła faciunt.ł tortes homines: ss tĩmc.
timor regnabit caritas. non erit inter p̃sidentes. ⁊ sub¬
ł telestes habuisse. exse. s ab illo. aquo sunt omĩa.
⁊ quimodo regͣt potĩt suos suscitare:. oportet regnare
eius maiifestari. donec eum regnare fateanttir: omĩs
fide subdͥͣntur: ⁊ illi: qui adiustoꝵ beatitudinem ñ
ꝑtinent. qr up̃i. eum regnare ip̃a regͥ euismamfesta¬
reg̃ꝑͣ ducet.e immiti nõ audeant negare ꝙ reg¬
net. quoamplius non erit manifestius.⁊ siampluis
duret. Aluid ẽ. nd̃ amplius manifestari. aliud. non
amplius
amplius ꝑmanere. Non amplius

Expanded text:
clarescet, et tunc erit finis, cum evacuaveridus, angeli angelis praesunt, daemones daemonibus, homines hominibus, ad utilitatem viventium vel deceptionem; sed omnibus collectis, jam omnis praelatio cessabit, quia necessaria ipse ex humilitate regnat, quam habuit. Distingue: Principatum, dicit majores; et potestatem, dicit minores; virtutem, illos qui miracula faciunt, vel fortes homines. Haimo Setimor, regnabit charitas, non erit inter praesidentes et subvel coelestes habuisse ex se, sed ab illo, ex quo sunt omnia. qui modo regnat, poterit suos suscitare. Oportet regnare, ejus manifestari, donec eum regnare fateantur omnes infide subduntur, et illi qui ad justorum beatitudinem non pertinent, quia et ipsi cum regnare ipsa regni ejus manifestaregnum perducet, ut inimici non audeant negare quod regnet, quo amplius non erit manifestius, etsi amplius duret. Aliud est non amplius manifestari, aliud non amplius permanere. Non amplius
Abbreviated transcription (Latin):
contemplando do ⁊ pat. Honꝙ ipẽ admiat sibi. qr inus
nop.e. Regͣnum fulgebit inregno. cum regnõuenĩt
reg̃. ꝙ. nĩ oramuscum dins Adueniat reginim tuum.
les qui ppe euis: quos tedemit sanguie suo. dicti sunt
illos ad spẽmd̾itatis: inquib nuncregnat ds̃ ꝑfidẽ.
debitur. ꝙ soł mundi cordib oab̃. queẽ summa bea¬

Expanded text:
contemplando Deo et Patri, non quod ipse adimat sibi, quia unus o Patris ejus . Regnum fulgebit in regno, cum regno venerit regnum, quod nunc oramus, cum dicimus: Adveniat regnum tuum . les quippe ejus quos redemit sanguine suo dicti sunt illos ad conspectum deitatis, in quibus nunc regnat Deus per fidem, debitur, quod solis mundis cordibus dabitur, quae est summa bea
Abbreviated transcription (Latin):
tisicum: ꝑtutit. qui dignant᷑ d̾e p̃cari suos subiectos: qͣ¬
iius pro eis oratõnes fundant: orate dico: confidimus
enim. de uob̾: qi hiñs bonam canscĩam .i. bonam uolũ¬
tatem de p̾t̾itis: in om̃ib: non solumingentilib uo¬
tem negligeret. s ostend̾ se affectum bonum hr ad om̃s.
dias fecerimus. nicħ cum sictõe ꝓtulimꝰ. nich negotiato¬
nis gr̃a fecimꝰ. ne gͦ suristre quid arbitremini de nobis.
me. D̾s autem. qͣ ego suadeo uos ad bonum. d̃s autẽ. qui
aptare p: qr datorẽ pacis : ii .s. uitia non inquietent: qui
etux̃ de mortuuis. i. resuscitauit. de cepulchro: qui locus
omꝰ ma. humilium qui pastor ẽ effectus. msangume testa¬
inomĩbono. ut uelitis. ⁊ rt ⁊̃ opere: faciatis uoluntat̾e
enis .i. ea que ip̃e uult. aptet uos ip̃e dico: faciens inuob̾
quod placeat coram se. qr nõ ex uob bontim. s ip̃e fat.
nicħ enmboni habere potestis: nͥ illo p̃ueniente: ⁊
subsequente. faciat bonuiminuob dico: ⁊ ħ: ꝑ ih̾m¬

Expanded text:
tificum percutit, qui dedignantur deprecari suos subjectos quatenus pro eis orationes fundant. Orate dico, confidimus enim de vobis, quia habemus bonam conscientiam, id est bonam voluntatem de praeteritis, in omnibus, non solum in gentilibus, vonegligeret; sed ostendit se affectum bonum habere ad omdias fecerimus, nihil cum fictione protulimus, vel negotiationis gratia fecimus. Ne ergo sinistre quid arbitremini de nobis,  dicat: Ego suadeo vos ad bonum. Deus autem, qui aptare potest quia dator est pacis, ut scilicet vitia non inquietent, qui eduxit de mortuis, id est resuscitavit de sepulcro: qui locus ovium, id est humilium, qui pastor est effectus, in sanguine testain omni bono, ut velitis, et ut etiam opere faciatis voluntatem ejus, id est ea quae ipse vult. Aptet vos dico, faciens in vobis quod placeat coram se, quia non est ex vobis bonum, sed ipse facit. Nihil enim boni habere potestis, nisi illo praeveniente et subsequenti. Faciat bonum in vobis dico. Et h
Abbreviated transcription (Latin):
conuigali quippe uincło: si pudicitia conseruat᷑
dampnatio nontimet᷑. s inuiduali continen¬
tia:i uirginali excellentia: uirtus muneris am¬
plioris expetit᷑. qua expetita: ⁊ electa. ⁊ uoto oblata.
iam non solum capescere nuptias: s ̃sinon nu¬
batur: nubere uelle. dampnabile ẽ. uouentib et̃
uirginitatem. ł iuduitatem n̾o solum nubere. s s
uelle. clampnabile est. quodut demonstrare apłs.
nubendo. tñ uolendo. ut uoluntatem que apposito ce¬
cidit: appareat ẽẽ clampnatamꝰ . i equantur nup¬
tie. siue desint. Dampnat᷑ enini ꝓpositi fraus. cãp¬
nat᷑ fracta uoti fides. dampnantur tales. qr contui̾e¬
tie pͥmam fidem uritam fecerunt. ⁊ om̃s huius mͦi
similes sunt uxoris loth. que retro aspẽx. Si mul a̾u.
.qiͣ. non solum retro respiciunt.s simł cum p̃dictiᷤᷤ
mat :⁊ ociose discunt cͥcuire domos. ñ solumociose.

Expanded text:
conjugali quippe vinculo, si pudicitia servatur, damnatio non timetur; sed in viduali continentia et virginali excellentia virtus muneris amplioris expetitur: qua expetita, et electa, et voto oblata, jam non solum capessere nuptias, sed etiam si non nubat, nubere velle damnabile est. Voventibus enim virginitatem vel viduitatem, non solum nubere sed etiam velle damnabile est. Quod ut demonstraret Apostolus, nubendo, tamen volendo ut voluntatem quae a proposito cecidit appareat esse damnatam, sive sequantur nuptiae, sive desint. Damnatur enim propositi fraus, damnatur fracta voti fides; damnantur tales, quia continentiae primam fidem irritam fecerunt, et omnis hujusmodi similes sunt uxori Lot, quae retro aspexit. Simul autem. Quasi dicat: Non solum retro respiciunt, sed simul cum praedictis malis, et otiosae discunt circuire domos, non solum otiosae,
Abbreviated transcription (Latin):
mus: qñ illud: ⁊ cñillud. Aliqn̾em̃ debes corripere
peccantem: inter te ⁊ p̃m solum. ut dñs in euangłio
ait. Aliqn̾ coram omily: ut cet̾i timeant illud. ⁊ si aliqn
illud: aligñ ilłd. fecerinus: concorcdiam scͥptiarum
tenebimus. atq infaciendo nõ errabimus. S dic̃ micb
aliqͥs. qn̾ faciam illud: qñ ilłd: Intu̾dice. ⁊ iudete: quid.
qñ facẽ debeamiis. sũt. facẽpigͥ non simus. qñ inte pec¬

Expanded text:
mus quando illud, et quando illud. Aliquando enim debes corripere peccantem inter te et ipsum solum, ut Dominus in Evangelio ait; aliquando coram omnibus, ut caeteri timeant illud. Et si aliquando illud, aliquando illud fecerimus concordiam Scripturarum tenebimus, atque in faciendo non errabimus. Sed dicit mihi aliquis: Quando faciam illud, quando illud? Intendite et videte quid quando facere debeamus, s
Abbreviated transcription (Latin):
dicetur. Sienim sic undunt: magnam rem uili und̃t.
ilł. qui sibi incaritate euangłii seriuunt. s tanqmͣsti¬
pendium datur. quo ut possit laborare. pascantur:
mãr his qui laborant in uerbo .i. in exhortatione sciẽ¬
tium. ⁊ doctͥna nescientium. Dem̃de  t̾iorfhonore:
ꝓbat auctoritate scͥpͣtiire. subdn̾s. Dicit enim scͥptura.
.i. non ꝓbibeb̾ p̾dicatorib sumere necessaria. ⁊ ut dñs
in euangłio dic̃. dignus ͤ operarius m̃cede sua. Uñ ui¬
res reparet inlabore: ad uersus  qr solet qui¬
corripit non amari:uõ: habita occ̾one. facile accu¬
saturr cͣcͣ h: monet. dicens. adu̾sus autem p̃b̃rm: no¬
li accipere accusa tõnem. nͥ sub duob aui tͥl teib.
Duo sufficiunt: si adeo ꝓbati funt. ħ io̾ dic̃: qi nonfacileẽ
accusancla ꝑsona: tam alti ordinis: ut sit uice xͥ. pee
casse. uł peccantes qui manifesti sunt: argue coran

Expanded text:
t. Si enim sic vendunt, magnam rem vili pretio illis qui sibi in charitate Evangelii serviunt, sed tanquam stipendium datur: quo ut possint laborare, pascantur, ris, sed maxime his qui laborant in verbo, id est in exhortatione scientium, et doctrina nescientium. Deinde de exteriori honore probat auid est prohibebis praedicatoribus sumere necessaria. Et, ut Dominus in Evangelio dicit: Dignus est operarius mercede sua . Unde vires reparet in labore. VERS. corripit non amari, et ideo habita occasione facile accusatur, contra hoc monet dicens: Adversus autem presbyterum noli accipere accusationem, nisi sub duobus aut tribus testibus. Duo sufficiunt, si a Deo probata sunt. Hoc ideo dicit, quia non facile est accusanda persona tam alti ordinis, ut sit vice Christi.casse. Vel, peccantes, qui manifesti sunt, argue coram
Abbreviated transcription (Latin):
doest: ⁊ manes .s. que sunt sine fructu.⁊ si ibi in¬
nairare ui un̾łis: deuita. ⁊ qr nõsusfic̃ illa uitare:
nͥ uera confirmet: add̾. Exerce autem. qiͣ illa ꝓpo̾e
te fatigas: iẽumando: iugilando: abstinendo.: que
sunt frena cariris: admodicum ẽ utił. nͥ huic addat᷑:

Expanded text:
es, scilicet quae sunt sine fructu, et si ibi vinarrare juvenculis, devita. Et quia non sufficit illa vitare, nisi vera confirmet, addit: Exerce autem. Quasi dicat: Ilte fatigas, jejunando, vigilando, abstinendo, quae sunt frena carnis, ad modicum est utilis, nisi huic addatur
Abbreviated transcription (Latin):
c̃auit ad ꝑcipienctum dico. ⁊delib. ⁊ his qui nouerũt
u̾tatem .i. his qui bn credunt de cibis. ⁊ quicquid
c̃dunt intelligunt. quod. non omĩs uĩ tatemdico. hac .s.
dumẽ. quod ꝑcipit᷑ .i. quod solet ꝑcipi cum acłõne gr̃aꝵ
Testamento ueteri. nͥ cibi quidam camiui ꝓhibent᷑.
dicta fuerunt inmunda. non natura:s signisicatõe.
ut u̾bi gr̃a. si de porco ⁊ agno requirat᷑ itumq nata᷑
mundtim est. qi omĩs. creata cdi: banaest. onu̾a qͥppe
que naturaliter sunt: inordine suo bona sunt. que¬
dam tũ significatõue. agnus mundus. ⁊ porcus in
ꝑ quem creauit pater. ⁊ or atõnem. Uerbum enm:
sc̃ificat. or̾o: impetrat. Diabolus uͦꝑcibum temptat.
ens.re. ⁊ opinione. minister xͥ iħu. qui bñ potos ħ̃
face. tu dico: emitrtus: ab aliis: uerb̾ sidi: ⁊ one doc-¬
tͥne. inmorib qmͣ ⁊ tuo stuclio: assecutus es. abinfan

Expanded text:
dico, fidelibus, et his qui noverunt veritatem, id est, his qui bene credunt de cibis, et qui quod credunt intelligunt, quod non omnes. Veritatem, dico, hanc, dum est quod percipitur, id est quod solet percipi, cum actione gratiarum. Testamento Veteri ubi cibi quidam carnium prohibentdicta fuerunt immunda, non natura, sed significatione, ut verbi gratia, si de porco et agno requiratur, utrumque natura mundum est, quia omnis creatura Dei bona est. Omnia quippe quae naturalia sunt in ordine suo bona sunt; quadam tamen significatione agnus mundus, et porcus imper quem creavit Pater, et orationem. Verbum enim sanctificat, et oratio impetrat. Diabolus vero per cibum tentat. eris, re et opinione, minister Christi Jesu, qui bene potes hoc facere. Tu, dico, enutritus ab aliis verbis fidei et bonae doctrinae, in mor
Abbreviated transcription (Latin):
bi sp̾c sc̃s futa reuelauerit: ad instiuctonem ⁊ cauteła
eccłe. non tacet dicens: futuius pestifere doctrine iuroͤ.
ut p̾monita eccła. sit sollicita ne abħ̾ mi honunb
tabiles: discedent afide. uñ supͣ. nͥ uen̾it discessio pͥm̃.
uo: curam domus di ne deponas. cum ad eo sit subli¬
mis: ut supͣ dictum est. disceclent quidam dico: atten¬
lata religione. ut mag̃ decipiãt:⁊ habñtium suam
canscientiam cauteriatam .i. cormptam pͣua cogitat᷑oe.
tͣustam igne male concupiscentie.⁊ signo menclatis
aꝑte notabilem: ut om̃s caueant. Est enim cauteriũ:
ł cautere: ferrum. acauendodictum. qũo corrumpit᷑.¬
⁊ uritur cutis. ⁊ ũde multis mendaciis. Inͤͦ pocͥsi
locuturi sunt: aliqua exempli causa ponantur subd̾.
ꝓbibentium. qiͣ. loquentium mendatium dico. uͭħ .s.¬
ꝓbibentium nub̾e .i. nuptias celebͣre. quas dicent ẽẽ¬
institutas: a malo auctore.⁊ p̃cipientium: abstin̾e̾
acibis. qiͣ innundis. non causa castigatõnis cor¬

Expanded text:
bi Spiritus sanctus revelaverit ad instructionem et cautelam Ecclesiae non tacet, dicens futuros pestiferae doctrinae viros ut praemonita Ecclesia sit sollicita ne ab hujusmodi homtabiles, discedent a fide, unde supra: nisi venerit discessio primum, et ideo curam domus Dei ne deponas, cum adeo sit sublimis, ut supra dictum est. Haimo Discedent quidam, dico, attenlata religione ut magis decipiant, et habentium suam conscientiam cauteriatam, id est corruptam prava cogitatione, et adustam igne malae concupiscentiae, et signo mendacii aperte notabilem, ut omnes caveant. 215 Est enim cauterium vel cautere, ferrum, a cavando dictum, quo corrumpitur et uritur cutis. Et ut de multis mendaciis quae in hypocrisi locuturi sunt, aliqua exempli causa ponantur, subdit: ohibentium. Quasi dicat: Loquentium mendacium, dico, ut ibentium nubere, id est nuptias celebrare, quas dicunt einstitutas a malo auctore, et praecipientium abstinere, a cibis, quasi immundis: non causa castigationis cor
Abbreviated transcription (Latin):
tis. qr simale sunt: uin eis regendis necessarii nõ fũt
tolencii. Et nota: qũod cum sc̃m pcip̃ creari ep̃ĩm.⁊dia
comim: utiq plebem non disparem uult ẽẽ. uixta id:

Expanded text:
tis, quia si malae sunt, viri eis regendis necessarii non sunt tis, quia si malae sunt, viri eis regendis necessarii non sunt tollendi. Et nota quod cum sanctum praecipit creari episcopum et conum, utique plebem non vult disparem esse, juxta id
Abbreviated transcription (Latin):
and elib s ⁊̃ ab his qui foris sunt .i. ab infidelib ħclau¬
est: oportet ep̃m ẽẽ. ut ñ incidat in opprobrium .i.
incontemptum: apud infideles. ł sideles. ⁊ sic. incidat:
laqueos. Biacones. ⁊c̃. hic descbit quales debeant ẽẽ
diacones.: de p̃sbiteris tacere uiletur. s nomine
b ait. diaconos oportet ẽẽ: p̃udicos nõbilingis.
pe lucrum est emere.⁊pluris un̾dere. Turpe est
huic ꝓfessioni questib studere. hñtes mysteriumfi
cłi .s. ut sciant. queꝰ de fide aliis est occultum. illos
dico manentes. inconstĩa pura: ⁊ hii autem ꝓbef¬
pͥmum. qr non simpliciter ait: hiis ait: ⁊hii: inhoc in
comistriterserit de mulierib oralmandoꝵ docens: qua¬
les debeant eẽ. ait gͦ: mulieres ordinandorũ: similit̃
oportet ẽẽ pudicas. mente ⁊ corꝑe. ũ detheutes. ut se¬
pefaciunt muisieres: sobͥas: fideles in om̃ĩb. dictis. ⁊ fac¬

Expanded text:
d etiam ab his qui foris sunt, id est ab infidelibus. Haec claud etiam ab his qui foris sunt, id est ab infidelibus. Haec clauest oportet episcopum esse, ut non incidat in opprobrium, id est in contemptum apud infideles vel fideles, et, sic incidat inlaqueos. Diacones, etc. Hic describit quales debeant esse diacones. De presbyteris tacere videtur, sed nomineibus ait: Diacones oportet esse pudicos, non bilingues, pe lucrum est emere, et pluris vendere. Turpe est huic professioni quaestibus studere. Habentes mysterium fidei, scilicet ut sciant quod de fide aliis est occultum. Illos, dico, manentes in conscientia pura. Et hi autem probenprimum, quia non simpliciter ait hi, sed ait, et hi. In hoc inconis interserit de mulieribus ordinandorum, docens quales debeant esse. Ait ergo: Mulieres ordinandorum, similiter oportet esse pudicas, mente et corpore, non detrahentes, ut saepe faciunt mulieres, sobrias, fideles in omnibus dictis et fac
Abbreviated transcription (Latin):
miebant. r̾eligionem. p̃dam putantes. quod inhostis
erat: iniuas delicias conuertebant: Siqus autem.
nescit p̃ẽẽ donui sue minori. de qua i familiarior cura
sͥ est: quomodo habebit diligentiam ecclẽ dłi. que ma¬
ior est uͥ tot. ⁊ aliem sunt: nullo modo: ñneoffitum.¬
.i. rudem. nouiter renatum. nõuiter conu̾sum. ħ
tam manifestum testimonium: paueicustodiũt.
Namheri cathecuminus. hodie pontifex est. he¬
runtheatro: hodie in eccła. uespere incireo: hodie in
insuꝑbiam: p̃cetis digniorem se putans: nouitate
potestatis inflatus: qiͣ eo indigeat religio: incidat
inuidiciumi diaboli. i. ruat ꝑarrogantiam. sic̃dia
litatem ⁊ modos ꝑsonaꝵ. ł se ip̃m continere. non ieui¬
nauit: no fleuit. nõ se correr̃. non pauperib erogaũ.
marrogantiam: que est iuma diaboli: incidunt:
qui puncto brȩ: ne dum discipłi. fiunt magistͥ. Opor¬
tet autem illum testimonium hr̾e bonum. non soli¬

Expanded text:
miebant, et religionem praedam putantes quod in hostiis miebant, et religionem praedam putantes quod in hostiis erat, in suas delicias convertebant. VERS. praeesse nescit domui suae minori, de qua et familior cura sit, quomodo habebit diligentiam Ecclesiae Dei, quae major est ubi tot et alieni sunt? nullo modo. Haim rudem noviter renatum, noviter conversum. Hoc tam manifestum testimonium pauci custodiunt. Hieron. Nam heri catechumenus, hodie pontifex est; heri in theatro, hodie in Ecclesia; vespere in circo, hodie in in superbiam, prae caeteris digniorem se putans novitate potestatis inflatus, quasi eo indigeat religio, incidat in judicium diaboli, id est ruat per arrogantiam sicut dialitatem et modos personarum, vel seipsum continere: non jejunavit, non flevit, non se correxit, non pauperibus erogavit. In arrogantiam quae est ruina diaboli incidunt, qui puncto horae necdum discipuli fiunt magistri. Oportet autem illum testimonium habere, non sol
Abbreviated transcription (Latin):
iuitutib ł motu. ⁊ inceslu. ⁊ habitu. ⁊ sermõe con¬
⁊ baculo: lupi arcendi sunt. un. maledictus canis
nonualens latrare. nonuinolentum. qui ħ fregquent̃
agat. Quiaim̃ter estuans mero: cito despumat in
ubidinem. Noe ebretate nudauit femorastia.
Loth: quem sodoma noniic̃: uma iucerunt: nõ
ꝑcussorem .i. ita irascibilem. ⁊ ꝑtͦbati sensus: ut ꝑ¬
cutiat. qui debet ẽẽ patiens. ut ẽum sequatur qͥ
poruit dorsum ad flagella. ixꝑm s mod estum qui
modum anuni seruet. non lytigiosum .s. qui hoc
soleat facere. Nicħ enim impudñtius est: arro¬
gantia rusticoꝵ. qui garnilitatem: auctoritatem
putant. ⁊ parati ad lites: ni subiectos tumide into¬
nant. noncupidum. Ut apłi. qui p̃ter uictum.
⁊ uenitum. nicħ querebant. Ad orbo cupiditatiᷤ
prepositum. non ut opes augeat. ł huius mĩ alia faciat.
s ut quod ppłis p̃cepturus est. pͥus ad omesticis exigat.

Expanded text:
virtutibus, vel motu, et incessu, et habitu, et sermone comvirtutibus, vel motu, et incessu, et habitu, et sermone comet baculo, lupi arcendi sunt. Unde: Maledictus canis non valens latrare. Non vinolentum, qui hoc frequenter agat, quia venter aestuans mero cito despumat in libidinem. Noe ebrietate nudavit femora sua, Lot quem Sodoma non vicit, vina vicerunt. Non percussorem, id est ita irascibilem et perturbati sensus, ut percutiat qui debet esse patiens, ut eum sequatur qui posuit dorsum ad flagella, id est Christum. Sed modestum, qui modum animi servet. Non litigiosum, scilicet qui hoc soleat facere. Nihil enim impudentius est arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant, et parati ad lites in subjectos tumide intonant. Non cupidum, ut apostoli qui praeter victum et vestitum nihil quaerebant. Haimo Morbo cupiditatis miliae, bene praepositum, non ut opes augeat, vel hujusmodi alia faciat, sed ut quod populis praecepturus est: prius autem domesticis exigat s
Abbreviated transcription (Latin):
center apyentur so otium sc̾m: querit caritas in̾ta¬
tis. negocium uistum. suscip̃: necestitas caritatiᷤ.
qmͣ sar̃cinam: si uulł imponit. ꝑcipiende. atq
intuende uacandum eit. ueritati. si autem impo¬
nitur. suscipienda ẽ. p̃p caritatis necessitatem. s
neq deserenda est delectatõ uĩtatis. ne subtrahat᷑
ip̃a suauitas. ⁊ oppͥmat ista necessitas. Qualis aut̾ẽ
rep̃hensioni. ut tał eligatur: cirius conꝑatone. cet̾i
grex dicantur: unius uxoris uirum.i. monoga¬
mun. pꝰ baptismum. si enim ⁊ añ baptimum con¬
iugem habuit: que obierit. non ei imputatur. cui
ꝓͣsus nouo. nͨ stu pͣ: nec alia que añ fuerunt: obsũt.
sobrium. Nam ⁊ munst̾ templi ꝓhibentur uinu̾
⁊ siceram bibere. ne  ebrietate gͣuentur corda eoꝵ.
⁊ ut sñsus nigeat semꝑ. ⁊ temus sit. prridñtem in
amib agendis. ħdic̾. ccͣ eos qui sub nonrine simpli¬
citatis: ex cusant stulticiam sacerdotum: ornatum

Expanded text:
appetitur. Ideo otium sanctum quaerit charitas veritatis, negotium justum suscepit necessitas charitatis, quam sarcinam si nullus imponit, percipiendae atque intuendae vacandum est veritati; si autem imponitur, suscipienda est propter charitatis necessitatem; sed nec sic deserenda est delectatio veritatis, ne subtrahatur ipsa suavitas, et opprimat ista necessitas. Augustinus Qreprehensioni, ut talis eligatur cujus comparatione caeteri grex dicantur. Unius uxoris virum, id est monogamum post baptismum, si enim et ante baptismum conjugem habuit quae obierit, non ei imputatur cui prorsus novo nec stupra, nec aliqua quae ante fuerunt obsunt. Sobrium. Nam et ministri templi prohibentur vinum et siceram bibere, ne ebrietate graventur corda eorum. Et ut sensus vigeat semper et tenuis sit. Prudentem in omnibus agendis. Hoc dicit contra eos qui sub nomine simplicitatis excusant stultitiam sacerdotum. Ornatum
Abbreviated transcription (Latin):
esb quod ĩ. apparuit angłis. qui exeo ꝓfecerunt qd̃
me factumest. Nonenim incło tt innotes angłis
ꝙ abscontlitumest: uerum ⁊̃ hic eis apparet. cumesficit᷑
iani informa humilitatis. s inpotestate. qui enim pͥus
humilis uisiis ẽ ꝑ carnem. denccta morte in maiestate
apparuit. qui natus homo ut. non erat tm homo.
ut agnoscentes angłi mysterium: quod pͥus latu¬
it declaratum in carne: geni illi flectentes. qnͣ gͣrãs
agant: q u̾itatem didicerunt. ⁊ p̃dicatun est gu̾tib.
Ecce. item magnum. ⁊ creditum ẽ. manens. inmũ¬
do. ii ꝑfidia mundi: ueniam erroris m̾ẽri nõ possit.
sicut dñs dicit de uidis. Sinon uenissem. ⁊ locutus
ha. de pecc̾o. ⁊ assumptum est de hac mortalitate: in
głia. uit sit super omẽm creatam. hñs nomen. ꝙ. est su

Expanded text:
 qui ex eo profecerunt, quod hic factum est. Non enim in Deo tantum innotescit angelis quod absconditum est, verum etiam hic eis apparet cum efficiturjam in forma humilitatis, sed in potestate; qui enim prius humilis visus est per carnem, devicta morte in majestate apparuit, qui natus ut homo non erat tantum homo, ut agnoscentes angeli mysterium quod prius latuit declaratum in carne, genu illi flectentes, quasi gratias agant, quia veritatem didicerunt. Praedicatum est gentibus. Ecce item magnum. Et creditum est, manens in mundo, ut perfidia mundi veniam erroris mereri non possit, sicut Dominus dicit de Judaeis: Si non venissemEt assumptum est, de hac mortalitate, in gloria, ut sit super omnem creaturam habens nomen quod est su
Abbreviated transcription (Latin):
uͥde diaconis. ag̃ de nuilierib loquitur: dñt dia conas
debere orclinari. quod cc̃ auctoritatem est Diacones Post
interpositõnem de mulierib itm̃ de diaconis dic̃. dia¬
cones sint um unius uxor is. qmͣ ds decrenit hõĩ¬
cum qua bñ dicitur. non cum secuncla: qui bñp̃sint
filiis suis. ⁊ domib suis .i. familiis. ꝗuia tales bñmi¬

Expanded text:
de diaconis agit, de mulieribus loquitur, dicunt diaconas debere ordinari: quod contra auctoritatem est. Diacones, post interpositionem de mulieribus, iterum de diaconis dicit: Diacones sint viri unius uxoris, quam Deus decrevit homicum qua benedicitur, non cum secunda. Qui bene praesint filiis suis et domibus suis, id est familiis, quia tales bene mi
Abbreviated transcription (Latin):
tis. ñ suꝑbe dominari s qui sit in rep̃hensibił.⁊ ħ
ẽ quod ait. Siquis desiderat ep̃atum. bonum opꝰ de-
cͥele decora facie: s non relicta cum iacobꝰ intret ad
liami. oculis lẏppam. ⁊ demonte: cum moyse: des¬
cendat ad campos .i. de ocio contemplatõnis: ad labo
ut in eodem ocio: utilitarem non cogitet ꝓximm. nͦ
sic actuosus: ut contem platõnem ñ requirat di.
Inotio. ñ iners udcat̾o: delectare debet. s ł inquisi¬
tio łutũntio uĩtatis. ut in ea quisq ꝓficiat. ⁊ qd̾
inuenerit: alti nõ inudeat. In actõne uero: ñ am̃a¬
dusest honor inhac uita. siue potentia. qi omia st̃
uana sub sole. s opus ip̃m. quod. ꝑeundem honorem
ł potentiam sit. si recte iutiliter fit .s. ut ualeat ad sa

Expanded text:
perbe dominari, sed qui sit irreprehensibilis. Et hoc est quod ait: Si quis desiderat episcopatum, bonum opus deschele decora facie, sed non relicta cum Jacob intret ad Liam, oculis lippam, et de monte cum Moyse descendat ad campos, id est de otio contemplationis ad labors, ut in eodem otio utilitatem non cogitet proximi; nec sic actuosus, ut contemplationem In otio non iners uacatio delectare debet, sed aut inquisitio aut inuentio ueritatis, ut in ea quisque proficiat et quod inuenerit ne alteri inuideat. In actione uero non amandus est honor in hac uita siue potentia, quoniam omnia uana sub sole, sed opus ipsum, quod per eundem honorem uel potentiam fit, si recte adque utiliter fit, id est, ut ualeat ad ea
Abbreviated transcription (Latin):
ci. comuierse sunt retꝰ. post. satha. ĩ. ab excel
tenora respiciendo: ceticlerunt. ⁊ iutenerunt. ⁊ ĩo:¬
hꝰmͦi. non sunt recipientle. s siquis si deł ht̃ uidu¬
as uiuenes indomo sua. subministret ilł. que ne
eccłia daret eis. non tñ reciperentur meccl̃a. ñ gͣuet᷑
dico eccła. ut his que uere udue stint: iufficiat. ilło¬
asubditis: dupplici honore ut . s. sp̃ualiter eis obe-¬
bent: s ⁊ terreno. ut noncontͥtentur indigentia sũp¬
tuum.⁊ guibeant oedientia fpitualium. Int̾a¬
tior enim fit: sinon humilietur in oꝑia. ⁊ crescit in il¬
lo auctoritas: cum iudet seͣ inp̾senti. laboris sui fiuc¬
tum ꝑciꝑe.si: ut habundet. s ut nõ deficiat. Tanta. N.
merces debet eẽ euangłitanti regnum d̾i: ut nec con¬
tͥstetur. net ex tollat᷑. Necessitatis gͦ ẽ: acciꝑe: im̃ uiuitur.

Expanded text:
 Conversae sunt retro Satanam. Ab excellteriora respiciendo ceciderunt et interierunt. hujusmodi non sunt recipiendae. Sed si quis fidelis habet viduas juvenes in domo sua, subministret illis quae nEcclesia daret eis, non tamen reciperentur in Ecclesia. Non gravetur, dico, Ecclesia, ut his qui verae viduae sunt sufficiat ila subditis, duplici honore, ut scilicet spiritualiter eis obebent, sed et terreno, ut non contristentur indigentia sumptuum, et gaudeant obedientia spiritualium. Instantior enim fit 217 si non humilietur inopia, et crescit in illo auctoritas, cum videt se etiam in praesenti laboris sui fructum percipere; non ut abundet, sed ut non deficiat. Tanta enim merces debet esse evangelizanti regnum Dei, ut non contristetur, nec extollatur. Necessitatis ergo est accipere u
Abbreviated transcription (Latin):
dei ante quam formam serui susciꝑet: nonerat to¬
tus. & creuit.: cum homo diuinitati eius accessit.¬
¶ Sciendum tñ: quod uon semꝑ: factum ẽẽ: ad crea-¬
tionẽ refertur. sicut ibi. Domine refugium factus
es nobis. & itt̃. factus es michi insalutem. Non u¬
tiq creationis definito. uł editio: hic d eclaratur:
s nob̾ in refugium ut salutem. ẽẽ dicit᷑: quod prius
non erat. ¶Ded queri potest: cum nos saluatorẽ
natum profiteamur: cur apłc factum eum dicat ex
semine dauideum aliud sit: fieri: aliud. nasci. qui cẽ
alio loco: in quiti. factum ex muliere. Aliquid gͦ sig.¬
nificauit: hoc dicto. quia enim. non humano semi¬
ne cõereta est: caro domini: inutõ uͥginis. e corpus
factum. non natum. Aluid est enim semine ad mi¬
xcto: & sanguinis coagulo gnau: aliud. non ꝑmixti¬
one. sed uͥtute procredͭ. Possunt homines: gna̾re si¬
lios homines. sed non face̾. ¶Item. & si non int̾ces¬

Expanded text:
Dei, antequam formam servi susciDei, antequam formam servi suscitus, et crevit cum homo divinitati ejus accessit. Sciendum tamen quod non semper factum esse, ad creationem refertur, sicut ibi: Domine, refugium factus es nobis . Et item: Factus es mihi in salutem . Non utique creationis diffinitio, vel editio hic declaratur, sed nobis in refugium, vel salutem esse dicitur quod prius non erat. Sed quaeri potest cum nos Salvatorem nostrum profiteamur, cur Apostolus eum factum dicat, ex semine David, cum aliud sit fieri, aliud nasci. Qui etiam alio loco dixit: Factum ex muliere . Aliquid igitur significavit hoc dicto. Quia enim non humano semine concreta est caro Domini in utero Virginis et corpus factum non natum. Aliud enim est semine admisto, et sanguinis coagulo generari; aliud non permistione, sed virtute procreari. Possunt homines generare filios homines, sed non facere. Item, etsi non interces