comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hinc & enĩ ꝑ psalmistã dicit. Inuocame in
die tribulationis tue. eripiam te & magni¬
ficabis me. Ipse ergo sibi testis ẽ. qa inuocan¬
tib misereri desiderat. qui ammonet. ut
lo ad septi formẽ letaniã. iuxta distributionẽ
inferius designatam: deuota cũ lacrimis
mente ueniamus. Nullus nr̃m ad terrena
opera in agros ereat: Nullus qd̾ libet negoti
um agere p̃sumant᷑. quatenus ad sc̃e geni¬
tricis dñi ecełam conuenientes. ꝗ simul ẽs
receaumus. simul om̃s mala que fetimus
deploremus: Ut cdistrictus iuder dũ culpas
nr̃as punisse consilerat. ipse asententia
ꝓposite dimpnationis parcat:
letanua clericorũ ereat abeccła sci ohis bartaste.¬

Expanded text:
Hinc etenim per Psalmistam dicitur: Invoca me in Hinc etenim per Psalmistam dicitur: Invoca me in die tribulationis tuae, eripiam te, et magnificabis me . Ipse ergo sibi testis est quia invocantibus misereri desiderat, qui admonet ut lo, ad septiformem litaniam, juxta distributionem inferius designatam, devota cum lacrymis mente veniamus. Nullus vestrum ad terrena opera in agros exeat; nullus qum agere praesumat, quatenus ad sanctae genitricis Domini ecclesiam convenientes, qui simul omnes peccavimus, simul omnes mala quae fecimus deploremus, ut districtus judex dum culpas nostras nos punire considerat, ipse a sententia propositae damnationis parcat. Litania clericorum exeat ab ecclesia beat
Abbreviated transcription (Latin):
quicꝗd errando cõmisimꝰ: & qd neqt̃ egimus:
flendo puniamus. Preueniamꝰ faciẽ eius
inconfessione. &e sicut ꝓpħa ammonet.
leuemus corda nr̃a cũ manib ad deum
Ad deũ quippe corda cũ manib leuare ẽ:
orationis ñr̃e studiũ cũ merito bone
operationis erigere. Dat profecto dat
mat. Nolo mortẽ peccatoris: sed ut c̃õ¬
uertat᷑ & uiuat. Nullus aũt de iniqui¬
tatũ suaꝵ iminanitate desperet. Ueter
nosas namq nineuitarũ culpas. triduana
penitencia abstersit. conuersus latro:
uite p̃mia &ĩa in ipsa sentencia sue mortis
emeruit. Mutemꝰ igit᷑ corda: & p̃sumamꝰ
nos iam ꝑcepisse qͣd petimus. Citius ad p̃cẽ
iudex flectit᷑. si. aprauitate sua petitor cor¬
rigatur. Imminente ergo tante añi aduer¬
sionis gladio: nos inportunis p̃cib insistamꝰ.
Ca naniq que ingrata ẽe hominib impor¬
cunitas solet: iudicio ueritatis placet᷑. Qa

Expanded text:
quicquid errando commisimus, et quod nequiter egimus, quicquid errando commisimus, et quod nequiter egimus, flendo puniamus. 'Praeveniamus faciem eius in confessionem', et sicut profeta ammonet: 'Levemus corda nostra cum manibus ad Deum'. Ad Deum quippe corda cum manibus levare est orationis nostrae studium cum merito bonae operationis eregere. Dat profecto, datmat: 'Nolo mortem peccatoris, sed ut convertatur et vivat'. Nullus autem de iniquitatum suarum inmanitate disperenosas namque Ninivitarum culpas triduana poenitentia abstersit , et conversus latro vitae praemia etiam in ipsa sententia suae mortis emeruit . Mutemus igitur corda, et praesumamus nos jam percepisse quod petimus. Citius ad precem judex flectitur, si a pravitate sua petitor corrigatur. Imminente ergo tantae animadversionis gladio, nos importunis precibus insistamus. Ea namque quae ingrata esse hominibus importunitas solet, judicio veritatis placet, quia
Abbreviated transcription (Latin):
exorsus est dicens. xi.¬
portet fr̃s dilectissimi ut flagella
dĩ que metuere uentura debuimꝰ.
nob̾ aditũ. dolor aperiat. E cordis nr̃i du¬
ritiam: ipsa quã patim᷑ pena dissoluat.
Ut enĩ ꝓpłu teste p̃dictũ ẽ. ꝑ uenit gladrus
usq ad animã. Ecce &. enĩ cuncta plebs cele
stis ire gladio ꝑcutitur. et repentina singłi
cede uastantur: Nec langor mortẽ p̃uenit.
sed langoris moras ut cernitis. mors ipsa
p̃currit. sercussus ꝗsq ante rapit᷑. quã ad
lamenta penitencie conuertat᷑. Pensate gͦ
qualis in conspectũ districti iudicis ꝑuenit:
cui ñ licet flere qd̾ fecit. Et habitatores ꝗdem
ñ exparte subtrahunt᷑: sed parit̃ corruunt.
Domꝰ uacue relinquunt᷑. filioꝵ funera pa¬
rentes aspiciunt: & sui eos ad interitũ here¬
des p̃cedunt. Unꝰ quisq ergo nr̃m adpeni¬
tentie lam̃ta c̃fugiat. dũ flere ante ꝑcussi¬
onẽ uacat. Reuocemꝰ ante oculos mentis

Expanded text:
exorsus est, dicens: « Oexorsus est, dicens: « Oportet, fratres dilectissimi, ut flagella Dei quae metuere ventura debuimus,nobis aditum dolor aperiat, et cordis nostri duritiam ipsa, quam patimur, poena dissolvat: ut enim propheta teste praedictum est, Pervenit gladius usque ad animam stis irae mucrone percutitur, et repentina singuli caede vastantur. Nec languor mortem praevenit, sed et languoris moras, ut cernitis, mors ipsa praecurrit. Percussus quisque ante rapitur quam ad lamenta poenitentiae convertatur. Pensate ergo qualis ante conspectum districti Judicis pervenit, cui non licet flere quod fecit. Et habitatores quidem non ex parte subtrahuntur, sed pariter corruunt. Domus vacuae relinquuntur, filiorum funera parentes aspiciunt, et sui eos ad interitum haeredes praecedunt. Unusquisque ergo nostrum ad poenitentiae lamenta confugiat, dum flere ante percussionem vacat. Revocemus ante oculos mentis,
Abbreviated transcription (Latin):
tali honore clamitabat᷑. Uidelicet me¬
tuens: ne mundi gła quã prus ab iece¬
rat. ei subeccłastici colore regiminis ali¬
quo modo subripere posset: Xxxix¬
t ubi decretũ generalitatis eua¬
dere nequiuit. consensurũ se tan¬
oem aliquando simulauit. Et impera¬
tori mauricio cuius filiũ ex lauachrosc̃o
susceperat. Latent̃ lutteras destinauit:
Adiurans & multa p̃ce deposcens: neun¬
quã assensũ popłis p̃beret. ut se huius
honoris gła sublimaret. Sed p̃fectus
urbis germanus nomine. eiꝰ nuntum
anticipauit. Comp̃hensoq ac dirruptis
epłis. c̃sensũ quẽ popłs fecerat. imperator
direxit. At ille gr̃as agens dõ ꝓ amiricia
diaconi. eo qđ locũ deferendi ei honoris
ut cupierat repperissed. dara p̾ccptione
ipsũ ordinari p̃cepit. Igit᷑ dũ aburbe regia
imperatoris p̃stolaret᷑ assensus. & lues
ipsa populũ uehem̃tius deuastaret: ue¬
nerabilis leuita gregorius uerbũ ad plebẽ

Expanded text:
tali honore clamitabat; videlicet metali honore clamitabat; videlicet metuens ne mundi gloria, quam prius abjecerat, ei sub ecclesiastici colore regiminis aliquo modo subrepere potuisset. 40. At ubi decretum generalitatis evadere nequivit, consensurum se tandem aliquando simulavit, et imperatori Mauricio, cujus filium ex lavacro sancto susceperat, latenter litteras destinavit, adjurans, et multa prece deposcens, ne unquam assensum populis praeberet ut se hujus honoris gloria sublimaret. Sed praefectus urbis, Germanus nomine, ejus nuntium anticipavit, comprehensumque ac, diruptis epistolis, consensum quem populus fecerat imperatori direxit. At ille gratias agens Deo pro amicitia diaconi, eo quod locum deferendi ei honoris, ut cupierat, reperisset, data praeceptione ipsum ordinari praecepit. 41. Interim dum ab urbe regia imperatorius praestolaretur assensus, et lues ipsa populum vehementius devastaret, venerabilis levita Gregorius verbum ad plebem
Abbreviated transcription (Latin):
datus sum. quare ꝓp̃t uos moras
patior : Tunc fr̃s cũ gregorio ceperͣ
ei dicere. Quid ẽ qd loqueris fr̃:
Signũ tibi sc̃e crucis imprime.
Respondebat ille cũ magnis cla¬
morib dicens. Uolome signare sed
ñ possũ. ꝗa sqamis huius draconis
p̃mor. Cũq hoc fĩs audirent. una
cum leuita dei gregorio interrã pro¬
siraticũ lacͥmis cepert̃. ꝓereptione.
illius uehementius dñm dep̃cari:
t ecce subito cepit eger cũ magnis
uocib clamare dicens. Grãs deo. Ecce
draco qui me ad cdeuorandũ susceperat
fugit. orationib ur̃is expulsus ẽ: stare
ñ potuit. Propeccatis meis modo int̾¬
cedite. ꝗa conuerti & secłarẽ uitam re¬
modũ seuiente. ꝗa eccła dĩ sine
rectore e̾e ñpoterat: Gregoriũ licet
totis uirib renitentẽ. clerus. senatus.
populusq romanus sibi concorditer
pontificẽ elegerunt. Quẽ ille apicẽ toti
uirib euitare decernens: sese indignũ

Expanded text:
datus sum, quare propter vos moras datus sum, quare propter vos moras patior? » Tunc fratres cum Gregorio coeperunt ei dicere: « Quid est quod loqueris, frater? signum tibi sanctae crucis imprime. » Respondit ille cum magnis clamoribus, dicens: « Volo me signare, sed non possum, quia squammis hujus draconis premor. » Cumque hoc fratres audirent, una cum levita Dei Gregorio in terram prostrati, cum lacrymis coeperunt pro ereptione illius vehementius Dominum deprecari. Et ecce subito coepit aeger cum magnis vocibus clamare, dicens: « Gratias Deo, ecce draco qui me ad devorandum susceperat fugit, orationibus vestris expulsus stare non potuit. Pro peccatis meis modo intercedite, quia converti et saecularem vitam remodum saeviente, quia Ecclesia Dei sine rectore esse non poterat, Gregorium, licet totis viribus renitentem, clerus, senatus populusque Romanus sibi concorditer pontificem delegerunt. Quem ille apicem totis viribus evitare decernens, sese indignum omnino
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃e religioso. magis necessitate quã uo¬
luntate degebat. Cui nimiũ grauis
dicebat. Bona aũt ñ solũ facere :
sed etiã audire ñ poterat. Nũquam
se ad sc̃e conuersationis habitũ ue¬
nire iurando. irascendo. ac deriden¬
do. testabat᷑. Qui tam̃ eiucd̃e pestilen¬
tie clade ꝑcussus ininguine est. ⁊¬
perductus ad mortẽ. Cũq extre¬
mũ sp̃m ageret. conuenerunt
cũ gregorio fr̃s. ut egressũ illius
orando ꝓtegerent. Iam corpꝰ eiꝰ fue
in solo tantum modo pectore. uitał
adhuc calor anhelabat. Cuncti aũt¬
orare: quantũ eũ iam uidebant
sub celeritate discedere. Cũ repente
cłpit isdẽ fr̃ibꝰ assistentib clamare:
atq cũ magnis uocib orationes eoꝵ
int̾rumpere. dicens. Recedite. ecce
draconi ad deuorandũ datussum:
non potest. Caput meũ in suo ore
iam absorbuit. Date locũ ut ñ me
amplius cruciet: sed faciat quod
facturus ẽ. Siei ad cleuorandum

Expanded text:
re religioso magis necessitate quam vore religioso magis necessitate quam voluntate degebat, cui nimium gravis dicebat. Bona autem non solum facere, sed etiam audire non poterat. Nunquam se ad sanctae conversationis habitum venire, jurando, irascendo, ac deridendo testabatur: qui tamen ejusdem pestilentiae clade percussus 36 in inguine, est perductus ad mortem. Cumque extremum spiritum ageret, convenerunt cum Gregorio fratres, ut egressum illius orando protegerent. Jam corpus ejus in solo tantummodo pectore vitalis adhuc calor anhelabat. Cuncti autorare, quanto eum jam videbant sub celeritate discedere. Cum repente coepit eisdem fratribus assistentibus clamare, atque cum magnis vocibus orationes eorum interrumpere, dicendraconi ad devorandum datus sum,e devorare non potest. Caput meum in suo ore jam absorbuit; date locum, ut me amplius non cruciet, sed faciat quod facturus est. Si ei ad devorandum
Abbreviated transcription (Latin):
ad ostendendũ cunctis meritũ mar¬
tyris. et aqua erat ad adiutorium:
& agua non erat ad occupandum
locum. Quod nimirũ miraculũ babi¬
lonici illius ignis miraculo ñ dissi¬
mile poterit estimari. qͥtͥum pue¬
roꝵ et uestim̃ta ñ terigit: & uincła
incendit. xXxu.
unc etiã innumerabilis multitu¬
do serpentiũ cũ magno dracone
inmodũ trabis ualide ꝑtyberini flu¬
minis alueũ in mare descendit. Sed
suffocate bestie int̃ salsos maris tur¬
bidissimi fluctꝰ. sine mora inlitore
deciderunt. suaq putredine totum
aerem corruperunt. xxxui.
ecuta ẽ e uestigio clades ingui
singulos quosq ꝑcutere uiderentur.
Que in mense undecuno ueniens: pͥ¬
mũ om̃ium iuxta illud qd̾ in ezehi¬
hele ꝓpheta legitur: ascũario meo
incipite. Pelagiũ papã ꝑculit. & sine
mora extinxit. Quo defuncto: ita in
reliquũ uulgus deseuit. ut subtractͤ
habitatorib domos inurbe plurimas
uacuas om̃ino reliquerit: xXxuii.

Expanded text:
ad ostendendum cunctis meritum marad ostendendum cunctis meritum martyris, et aqua ad adjutorium erat, et aqua non erat ad occupandum locum. Quod nimirum miraculum Babylonici illius ignis miraculo non dissimile poterit aestimari, qui trium puerorum et vestimenta non tetigit, et vincula incendit . 36. Tunc etiam innumerabilis multitudo serpentium cum magno dracone, in modum trabis validae per Tiberini fluminis alveum, in mare descendit; sed suffocatae bestiae inter salsos maris turbidissimi fluctus sine mora in littore deciderunt suaque putredine totum aerem corruperunt . 37. Secuta est e vestigio clades inguinsingulos quosque percutere viderentur. Quae in mense undecimo veniens, primum omnium, juxta illud quod in Ezechiele propheta legitur: A sanctuario meo incipite , Pelagium papam perculit, et sine mora exstinxit. Quo defuncto, ita in reliquum vulgus desaevit, ut, subtractis habitatoribus, domos in urbe plurimas vacuas omnino reliquerit. 38.
Abbreviated transcription (Latin):
beris fluuius. alueũ suũ egressusẽ.
Tantũq excreuit: ut eiꝰ unda super
muros urbis influeret: atq inea re¬
giones maximas occuparet: antiquaꝵ
ñ nulla modioꝵ tritici milia perissẽt.
L nc si quidẽ apud ueronensem
urbẽ fluuiũ atesis ut idẽ grego¬
rius refert excrescens. ad beati ⁊eno¬
nis martiris atti pontificis eccłam
uenit. Cuius eccłe dũ essent ianue
aꝑte. aqua inea minime intrauit. Que
paulisꝑ crescens: usc ad fenestras eccłe.
que erant tectis ꝓrime peruenit.
Sicq stans aqua eccłe ianuã clausit.
ac sullud elementũ liquidũ. insolidi¬
essent multi interius inuenti. sed.
a quaꝵ magnitudine cirtũdata oĩ
eccsa. qua possent egredi ñ haberent:
Ibiq sesiti ac fame deficere formida¬
rent. Ad eccłe ianuã ueniebant adbi¬
bendũ. auriebant aquã. que usq ad
fenestras excreuerat: & tam̃ intra
eccłam ut aqua defluere nullo mͦ
p̃ualebat. Stans aũt ante ianuam

Expanded text:
beris fluvius alveum suum egressus est, beris fluvius alveum suum egressus est, tantumque excrevit, ut ejus unda super muros urbis influeret, atque in ea regiones maximas occuparet, et antiqunonnulla modiorum tritici millia periere. 35. Tunc siquidem apud Veronensem urbem fluvius Athesis, ut idem Gregorius refert , excrescens, ad beati Zenonis martyris atque pontificis ecclesiam venit. Cujus ecclesiae dum essent januae apertae, aqua in eam minime intravit. Quae paulisper crescens usque ad fenestras ecclesiae, quae erant tectis proximae, pervenit; sicque stans aqua ecclesiae januam clausit, ac si illud elementum liquidum in solidiutatum. Cumque essent multi interius inventi, sed aquarum magnitudine circumdata omni Ecclesia, qua possent egredi non haberent, ibique se fame et siti deficere formidarent, ad Ecclesiae januam veniebant, ad bibendum hauriebant aquam, quae usque ad fenestras excreverat, et tamen intra ecclesiam ut aqua nullo modo diffluebat. Stans autem ante januam,
Abbreviated transcription (Latin):
corpora. tã pauende morti tradi¬
mirabilius reseruauit. Nam dieb
octo nauis eadẽ usq ad superiores
tabulas aquis plena: it̃ ꝓprium
ꝑ agens. enatauit. Nono aũt die
incothronensis castri portũ deduc¬
taest. Exqua exierunt om̃s incolu¬
mes: qui cũ p̃dicto maximiano uiro
uenerabili nauigabant. Cuinꝙ post
eos ipse quoq fuisset egressus: mox
in eiꝰdẽ port᷑ ꝓfundũ naius dimer¬
saest. Ac si illis egridientib ꝓ pon¬
dere subleuatione caruisset. Et
que plena hominib in pelago aqͣs
portauerat att matauerat: ma¬
rumano cũ fr̃ib recedente. aqͣs
sine hominib inportu nec por¬
tare ualuit. nec natare. Ut hinc
ritũ gregorii quẽ fr̃s uisitaue¬
rant. hanc honustã sua manu
tenuerat: que ab hominibus
uacua permanere non potuit
super aquas.⁊ xxxiii.
Igit᷑ postquã gregorius uenerabilis
leuita reuersus ẽ romã. aliquanto
Antiecto tp̃r. tanta inundatione ti¬

Expanded text:
corpora ita pavendae morti tradicorpora ita pavendae morti tradimirabilius reservavit. Nam diebus octo navis eadem usque ad superiores tabulas aquis plena, iter proprium peragens, enatavit. Nono autem die ad Chotronensis castri portum deducta est. Ex qua exierunt omnes incolumes, qui cum praedicto Maximiano viro venerabili navigabant. Cumque post eos ipse quoque fuisset egressus, mox in ejusdem portus profundum navis demersa est, ac si illis 35 egredientibus pro pondere sublevatione caruisset; et quae plena hominibus in pelago aquas portaverat atque natarat, Maximiano cum fratribus recedente, aqua sine hominibus in portu nec portare valuit nec natare; ut hinc ritum Gregorii, quem fratres visitaverant, hanc onustam sua manu tenuerat, quae ab hominibus vacua permanere non potuit super aquas. 34. Igitur postquam Romam Gregorius venerabilis levita reversus est, aliquanto interjecto tempore, tanta inundatione Ti
Abbreviated transcription (Latin):
eccłasticis desudantẽ. uisitacionis
monasteriũ eiꝰ sibi quoq cõmissum
romã rediret. In mari adriatico ni¬
mia tẽpestate dep̃hensus. In estima¬
bili ordine atq inusitato miraculo.
erga se. cunctosq qui secũ aderant.
om̃p̃sͤ dei & irã cognouit & gr̃am.
Nam cũ ineoꝵ morte uentoꝵ nimi¬
etatib fluctꝰ eleuati sͤui rent. ex
naue claui ꝑditi: arbor abscisa est.
uela ĩ undiᷤᷤ ꝓiecta: totũq uas nauis
quassatũ nimiis fluctib ab omni fu¬
erat sua cõpage dissolutũ. Remis
itacy patentib intrauit mare: atqusq
ad superiores tabulas impleuit. Ita
ut non magis nauis inter undas:
quã unde iam int̾er naium ẽẽ uide¬
rentur. Tunc meadem naiuresidñteᷤ.
non iam exmortis uiciriͥas edlipsa
eius p̃senti uisione turbãti: om̃s¬
sibimet pacẽ dederunt. C orpus
et sanguinẽ redẽptoris acceperunt:
deo se singuli cõmendantes. ut eoꝵ¬
animas benigne susciperet. quoꝵ

Expanded text:
ecclesiasticis desudantem, visitationis ecclesiasticis desudantem, visitationis monasterium sibi quoque commissum Romam rediret, in mari Adriatico nimia tempestate deprehensus, inaestimabili ordine atque inusitato miraculo erga se, cunctosque qui secum aderant omnipotentis Dei et iram cognovit et gratiam. Nam cum in eorum morte ventorum nimietatibus fluctus elevati saevirent, ex navi clavi perditi, arbor abscissa est, vela in undis projecta, totumque vas navis nimiis quassatum fluctibus ab omni fuerat sua compage dissolutum. Rimis itaque patentibus, intravit mare, atque usque ad superiores tabulas implevit; ita ut non magis navis inter undas quam undae jam intra navim esse viderentur. Tunc in eadem navi residentes, non jam ex mortis vicinia, sed ex ipsa ejus praesenti visione turbati, omsibimet pacem dederunt, corpus et sanguinem Redemptoris acceperunt, Deo se singuli commendantes, ut eoanimas benigne susciperet, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
diacoposin. uł unũ magistrũ militũ
& unũ ducem dignet᷑ concedere: ne in
omni scimꝰ ãgustia destinati. Qua ma¬
rime partes romane om̃i p̃sidio uacu¬
ate uident᷑. Et exarguus scribit: nus¬
lum nobis posse remediũ facere: quip¬
pe. qui nec ad illas partes custodiendas
se testat᷑ posse sufficere. Imperet gͦ.
llid̾s. nr̃is. uelocit᷑ periculis subuenire
ante quam nefandissime gentis excer¬
citus. loca: que ad huc are publica
detinent᷑. deo sibi contrario quod
absit p̃ualeant occupare. Pbr̃m¬
uante festina. Quia &. inmonasterio
tuo. & inopꝰ qͦs eũ p̾posuimus. ne¬
cessarius ẽẽ om̃ino cognoscitur: data
quarto nonariũ octubriaꝵ. Indicione
tercia. xxxii. Huic suo cuius
hic papa pelagius monasterio memi
nit. Maximianus qui post siracusanꝰ
ep̃s extitit: eodẽ tẽpore prefuit. Qui
aduenerabilẽ leuitã gregoriũ in eiꝰ¬
dem regie urbis palatio. ꝓresponsis

Expanded text:
diacoposin, vel unum magistrum militum, diacoposin, vel unum magistrum militum, et unum ducem dignetur concedere, in omni sumus angustia destituti, quia maxime partes Romanae omni praesidio vacuatae videntur. Et Exarchus scribit, nullum nobis posse remedium facere, quippe qui nec ad illas partes custodiendas se testatur posse sufficere. Imperet ergo illi Deus nostris velociter periculis subvenire, antequam nefandissimae gentis exercitus loca, quae adhuc a republica detinentur, Deo sibi contrario, quod absit, praevaleant occupare. Prfestina, quia et in monasterio tuo, et in opus cui eum praeposuimus, necessarius esse omnino cognoscitur. Data quarto nonarum Octobrium, indictione tertia . » 33. Huic suo cujus hic papa Pelagius monasterio meminit, Siculus Maximianus, qui postea Syracusanus episcopus exstitit, eodem tempore praefuit. Qui ad venerabilem levitam Gregorium in ejusdem regiae urbis palatio pro responsis
Abbreviated transcription (Latin):
quenecessaria fuert̃. ꝑ honoratũ notarium
tibi curauimus indicare. Quẽ cũ fr̃e et
coep̃o sebastiano. ad dilectionẽ tuã lireri¬
mus. St quia in illis partib ad ratiẽnam
usq munc cũ uiro gloso dõno decio patricio
fuit: ipse sua ralatione te exom̃ib studeat
informare: uł siqua necessaria iudicaueris.
possit dõno imperatori suuggerere. Quanta
tante: calamitates ac tribulationes nobis:
aꝑfidia longobareloꝵ illatesunt contra suũ
ꝓpriũ iusurandũ: ut nullus possit ad
referendũ sufficere. Predictũ aũt fr̃em
sebastianũ quomodo susceperimus. uł
inquali. apud nos te suggerente fuerit
caritate: ipsius poteris reuelatione co¬
gnoscere. Quos etiam promisit nobis.
necessitates uł pericula totius italie piis¬
simo dõno imperatori suggerere. l.oqui¬
mini ergo & tractate pariter. quomodo
Quia ita hic coangustata est res publi
suis famulis largiatur. Et suꝑ illa

Expanded text:
quae necessaria fuerunt, per Honoratum notarium quae necessaria fuerunt, per Honoratum notarium tibi curavimus indicare: quem cum fratre et coepiscopo Sebastiano ad dilectionem tuam direximus, ut quia illis in partibus ad Ravennam usque nunc cum viro glorioso domno Decio patricio fuit, ipse sua relatione te ex omnibus studeat informare; vel si qua necessaria judicaveritis, possit domno imperatori suggerere. Quia tantae calamitates ac tribulationes nobis a perfidia Langobardorum illatae sunt, contra suum proprium jusjurandum, ut nullus possit ad referendum sufficere. Praedictum autem fratrem Sebastianum quo modo susceperimus, vel in quali apud nos, te suggerente, fuerit charitate, ipsius poteris relatione cognoscere. Qui etiam 34 promisit nobis necessitates vel pericula totius Italiae piissimo domno imperatori suggerere. Loquimini ergo et tractate pariter, quo modo quia ita hic coangustata est respublicricordiam suis famulis largiatur, et super illam
Abbreviated transcription (Latin):
post longissi me clisputacionis confuctum.
parit̾ egrotantes. mnlectum deciderunt.
um ergo gregoriusXXX.
ualidissimis febrib estuaret: euthiciꝰ
cũ morre confligens. pellẽ manus sue tene¬
bat coram om̃ib dicens. Confiteor ꝗa om̃s
in hac carne resurgemus. Post   ᷤ catholice
fidei confessionẽ defunctus est. Quo mortuo.
quia pene nullus erat qui eiꝰ dicta seque¬
retur: Gregorius dissimulauit cepta pro¬
uerit. quante reuerentie apud augustes
extiterit: quantaq sollicitudine afflicte
italie succurri sepius fectrit. Siquis ple¬
nius nosse desiderat. epłas antecessorssu
pape pelagii ad eũ suꝑ multi modis eccłe
dei necessitatib destinatas. que actenus
in serinio scẽ secdis apłice studiosissime con¬
seruantur: ꝑcurrat. Exquarũ multitu¬
dine. hic unam intersero. quatenꝰ &e illeꝰ
ministerii qualitas: & reliquarũ quoq
consequentia cognoscatur. Quc ita habet᷑:

Expanded text:
post longissimae disputationis conflictum post longissimae disputationis conflictum pariter aegrotantes in lectulum deciderunt. 30. Cum ergo Gregorius validissimis febribus aestuaret, Eutychius, cum morte confligens, pellem manus suae tenebat coram omnibus, dicens: Confiteor quia omnes in hac carne resurgemus. Post quam catholicae fidei confessionem defunctus est; quo mortuo, quia pene nullus erat qui ejus dicta sequeretur, Gregorius dissimulavit coepta perverit, quantae reverentiae apud Augustos exstiterit, quantaque sollicitudine afflictae Italiae succurri saepius fecerit, si quis plenius nosse desiderat, epistolas antecessoris sui papae Pelagii ad cum super multimodis Ecclesiae Dei necessitatibus destinatas, quae hactenus in scrinio sanctae sedis apostolicae studiosissime conservantur, percurrat, ex quarum multitudine hic unam intersero, quatenus et illius ministerii qualitas, et reliquarum quoque consequentia cognoscatur. Quae ita se habe
Abbreviated transcription (Latin):
ñ corpus qd futurũ ẽ seminas.
sed nudũ granũ. hoc insinuat qͥb
iudemꝰ. Quia uidelicet gramini
cũ culmo & foliis nascitur: qd sine
culmo & foliis seminat᷑. Ille itaq
inangniento głe resurrectionis.
ñ dixit grano seminis de ẽẽ qd
erat: sed ad e̾cͤ qd ñerat. Tu aũt
dũuerũ corpus resurgere dene¬
gas: nequaquã dicis ad ee qͦd
erat: sed de esse qd̾erat. xxix.
unc itaq gregorius romanꝰ
Odiaconus. & euthicius costan¬
tinopolitanus ep̃s. hac cdere lon¬
ga contentione ꝑducti. grauissi¬
mara ceperunt abinuicẽ simul¬
tacione resilire. Cũpie memorie ty¬
berius constantinus imperator
secreto utrũq suscipiens: qͥd int̃
eos discordie uersaret᷑ agnouit.
& utriusq partis allegarionẽ fubtiliter
pensans: eundẽ librũ quẽ euthicius dere¬
surrectione conscripserat. suis quoq al¬
legationib destruens. deliberauit inflam¬
mis cremari debuisse:. Aquo uidelicet pi¬
issimo unperatore ut simul egressisunt:

Expanded text:
d futurum est seminas, sed nudum granum, hoc insinuat quod videmus, quia videlicet granum cum culmo et foliis nascitur, quod sine culmo et foliis seminatur. Ille itaque in augmento gloriae resurrectionis non dixit grano seminis deesse quod erat, sed adesse quod non erat. Tu autem dum verum corpus resurgere denegas, nequaquam dicis adesse quod deerat, sed deesse quod erat. » 29. Tunc itaque Gregorius Romanus diaconus et Eutychius Constantinopolitanus episcopus, hac de re in longam contentionem perducti, gravissima coeperunt ab invicem simultatione resilire. Tum piae memoriae Tiberius Constantinus imperator, secreto utrumque suscipiens, quid inter eos discordiae versaretur agnovit, t utriusque partis allegationem subtiliter pensans, eumdem librum quem Eutychius de resurrectione conscripserat suis quoque allegationibus destruens, deliberavit ut flammis cremari debuisset. A quo videlicet piissimo imperatore ut simul egressi sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
te qetis ꝑceptione p otuissẽ. At minc¬
ꝗa honoris huius uincłis inciuitate
teneor romana re legatus. habeo
exconsule ueniente. uos insicilia re¬
manere ñ suspicor. Et cũ ipse quoq
tuo honore relegatus romae retne¬
ri ceperis. ꝗd meroris. ꝗͥd amaritudi¬
nis ego patiar agnosces. Ueniente
aũt uiro magnifico dõno maurentio
chartulario. ei queso in romane urbis
necessitate concurrite: ꝗa hostilibus

Expanded text:
tae quietis perceptione valuissem. At qutae quietis perceptione valuissem. At quia honoris nunc hujus vinculis in civitate teneor Romana religatus, habeo exconsule veniente, vos in Sicilia remanere non suspicor; et cum ipse quoque tuo honore religatus Romae retineri coeperis, quid moeroris, quid amaritudinis ego patiar, agnosces. Veniente autem viro magnifico domno Maurentio Chartulario, ei, quaeso, in Romanae urbis necessitate concurrite, quia hostilibus
Abbreviated transcription (Latin):
abomnb sũma sollicitudine quereret᷑.
Indicio columne fulgide suꝑse iugiter
acelo depencdentis. agnoscit᷑. Capitun:
Tra̾itur. &e apud beati petri apłoꝵ pͥnci¬
bis tẽplũ. sũmus pontifer c̃ secratur:
erũ ꝗa sunt ñnulli longo xiiii.¬
Abardoꝵ ꝑfidie. ꝗ gregoriũ appetisse
magis pontificuũ autumãt quã fugis¬
se. Opere p̃ciũ reor pauca de multis
immo quasi pondꝰ importabile penitꝰ
cauere uoluisse: luce clarius manife¬
stem. Ait enĩ pene in ipso consecrati¬
onis sue pͥncipio. inepsa. paulo scola¬
stico. Quicꝗd michi exhonore sacerdo¬
talis officis extͣnei arriclent: ñ ualde
penso. Deuob̾ aũt michi hac ex re ar¬
ridentib ñ minimũ doleo. qui desi¬
deriũ meũ plenissime scitis. & tam̃
ꝓfecisse mecreditis. Sũmus enĩ mͥ
ꝓfectus fuerat. si potuissẽ implere
q̃d uolui. Si uoluntatẽ meã quam
dudũ cognitã habetis. ꝑficere opta¬

Expanded text:
ab omnibus summa sollicitudine quaereretur, ab omnibus summa sollicitudine quaereretur, indicio columnae fulgidae, super se jugiter a coelo dependentis, agnoscitur, capitur, trahitur, et apud beati Petri apostolorum principis templum summus pontifex consecratur. 45. Verum, quia sunt nonnulli Langobardorum perfidi, qui Gregorium appetisse magis pontificium autument quam fugisse, operae pretium reor pauca de multis cium, imo quasi pondus importabile penitus cavere voluisse, luce clarius manifestem. Ait enim pene in ipso consecrationis suae principio, in epistola Paulo scholastico: « Quidquid mihi ex honore sacerdotalis officii extranei arrident, non valde penso: de vobis autem mihi hac in re arridentibus, non minimum doleo, qui desiderium meum plenissime scitis, et tamen profecisse me creditis. Summus enim mihi profectus fuerat, si potuissem implere quod volui, si voluntatem meam, quam dudum cognitam habetis, perficere opta
Abbreviated transcription (Latin):
gitur dũ magna multitudo cõmunis
etatis serus atq ꝓfessionis urta p̾cepti¬
onẽ leuite gregorii die constituta. do¬
minũ rogatura uenisset. In tantũ lues
ipsa iudicio diuino deseuit: ut intra
unius hore spatiũ. dũ uoces plebs ad chñm
supplicationis emitteret. octoginta
homines ad t̾ram corruentes. sp̃m exha¬
larent. Sed nequaquã destitit facun¬
dissimus rechor popło p̃dicare. ne abora¬
tione cessarent. donec miseratione diui¬
t enĩ cũ acdhuc futurus antistes. pu¬
taret se pͥncipẽ aconsensu consecraci¬
onis sue penitꝰ auertisse: cognouit tandẽ.
suas litteras agermano p̃fecto urbis int̃¬
ceptas fuisse. Cuius reigr̃a imperiale res¬
ponsũ qd udelicet uoluntatis sue cõtra¬
riũ gerebat᷑ p̃ueniens. ꝗa palã egredi por¬
tas ciuitatis ñ poterat: anegotiatoribus
erponendũ se dissimulato ut fert᷑ habitu.
callidus impetrauit. Siliaꝵ saltꝰ expetiͥt:
cauernoꝵ latibula requisiuit: Inquib cũ

Expanded text:
gitur dum magna multitudo omnis aetatis, sexus 38 atque professionis, juxta praeceptionem levitae Gregorii, die constituta, Dominum rogatura venisset, in tantum lues ipsa judicio divino desaevit, ut intra unius horae spatium, dum voces plebs ad Dominum supplicationis emitteret, octoginta homines ad terram corruentes spiritum exhalarent. Sed nequaquam destitit facundissimus rhetor populo praedicare, ne ab oratione cessarent, donec miseratione diviimvero, cum adhuc futurus antistes putaret se principem a consensu consecrationis suae penitus avertisse, cognovit tandem suas litteras a Germano praefecto urbis interceptas fuisse. Cujus rei gratia imperiale responsum, quod videlicet voluntati suae contrarium rebatur, praeveniens, quia palam egredi portas civitatis non poterat, a negotiatoribus exponendum se, dissimulato, ut fertur, habitu, callidus impetravit, silvarum saltus expetiit, cavernarum latibula requisivit. In quibus dum
Abbreviated transcription (Latin):
& sic̃ psalmista ait: memoratus
est quia carosunt. sp̃s uadens et
non rediens. Unde & discipulis
paulus dicebat. Uos aũt fr̃s in
carne ñestis: sed in sp̃u. Neq enĩ
in carne ñ erant: çib epłas trans
mittebat. Sed quia passiones car¬
nalium desiderioꝵ uicerant:
iam liberi ꝑuirtutẽ sp̃s. incarne
ñ erant. Quod ergo paulus dicit.¬

Expanded text:
Et sicut Psalmista ait: Memoratus est quia caro sunt: spiritus vadens, et non rediens . Unde et discipulis Paulus dicebat: Vos autem in carne non estis, sed in spiritu . Neque enim in carne non erant, quibus epistolas tranmittebat, sed quia passiones carnalium desideriorum vicerant, jam liberi per virtutem spiritus, in carne non erant. Quod ergo Paulus apost
Abbreviated transcription (Latin):
bile habuit qd̾ ostendit. sed post confurr¬
mata corda palpantiũ: om̃e illud indño
qd palpari potuit. in subtilitate ẽ aliqͣ
redactũ. Adhec gregorius respondit.
Scriptũ ẽ: xp̃s surgens amortiuis iam
ñ morit᷑: mors ei ultra ñ dominabitur.
Siqd gͦ in eiꝰ corpore post resurrectionẽ
potuit immtari: contͣ ueri dicã pauli
sententiã. dñs rediit in mortẽ post re¬
surrectionẽ. Quod quis dicere ułstultꝰ
p̃sumat: nisi ꝗ uerã carni ᷤᷤ eiꝰ resurrecti¬
onẽ negat. Tunc eutichius subiecit di¬
cens. Cũ scͥptũ sit: caro &. sanguis re¬
gnũ dei possiclere ñ possunt: qua rati¬
one credendũ ẽ resurgere ueraciter
carnẽ: Cui gregorius respondit. Insacͦ
eloquio aliter caro dr̃ iuxta nat᷑a:
atq alit̾ uixta culpã uł corr ͤpti¬
onẽ. Caro quippe uxta naturã:
sic̃ scͥptũ ẽ: hoc nunc os ex ossib

Expanded text:
bile habuit, quod ostendit; sed post confirbile habuit, quod ostendit; sed post confirmata corda palpantium, omne illud in Domino quod palpari potuit in subtilitatem est aliquam redactum. » Ad haec Gregorius respondit: « Scriptum est: Christus resurgens a mortuis, jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur . Si quid ergo in ejus corpore post resurrectionem potuit mutari contra veridicam Pauli sententiam, Dominus rediit in mortem post resurrectionem. Quod quis dicere vel stultus praesumat, nisi qui veram carnis ejus resurrectionem denegat? » Tunc Eutychius objecit, dicens: « Cum scriptum sit: Caro et sanguis regnum Dei possidere non possunt , qua ratione credendum est resurgere veraciter carnem? » Cui Gregorius respondit: « In sacro eloquio aliter caro dicitur juxta naturam, atque aliter juxta culpam, vel corruptionem. Caro quippe dicitur juxta naturam, sicut scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
illa immortalitatis gła sulimatũ.
subtile ꝗdem sit ꝑ effectũ sp̃alis
potentie. sed palpabile perueritatẽ
nature: iuxta exẽplũ dñci corporis. deqͦ
amortuis resuscitato. dicir iple discipulis.
Palpate ⁊ uidete quia sp̃s carnẽ ce ossa non
habet. sic̃ me uidetis habere. Cũq hoc euan¬
gelice ueritatis testimoniũ gregorius
ꝓtulisset: euthicius ait. Idcirco hoc dñs
fecit. ut dubitacionẽ resurrectionis
sue. discipuloꝵ cordib amoueret. Cui gre¬
gorius dir̃. Miraẽ res ualde quã astrius:
ut inde nobis dubietas surgat: unde disci¬
puloꝵ corda fuer̃t̃ adubietate sanata. Sd
enĩ deterius dici potest. quã ut hoc nobis
de eiꝰ uera carne dubiũ fiat: ꝑ qd discipuli
eiꝰ adfidem abom̃i sunt dubietate reꝑati:
Si enĩ hoc ñ habuisse astruit᷑. qd̾ ostendit:
Uñ fides discipuloꝵ eiꝰ confirmata ẽ: inde
nr̃a destruit᷑. Cutichius ait. Corpꝰ palpa¬

Expanded text:
illa immortalitatis gloria sublimatum, illa immortalitatis gloria sublimatum, subtile quidem sit per effectum spiritalis potentiae, sed palpabile per veritatem naturae: juxta exemplum dominici corporis, de quo a mortuis suscitato, dicit ipse discipulis: Palpate et videte quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere . Cumque hoc 32 evangelicae veritatis testimonium Gregorius protulisset, Eutychius ait: « Idcirco hoc Dominus fecit, ut dubitationem resurrectionis suae de discipulorum cordibus amoveret. » Cui Gregorius dixit: « Mira res est valde quam astruis, ut inde nobis dubietas surgat unde discipulorum corda fuerunt a dubietate sanata. Quid enim deterius dici potest quam ut hoc nobis de ejus vera carne dubium fiat, per quod discipuli ejus ad fidem ab omni dubietate sunt reparati? Si enim hoc non habuisse astruitur quod ostendit, unde fides discipulorum ejus est confirmata, inde nostra destruitur. » Eutychius ait: « Corpus palpa
Abbreviated transcription (Latin):
menta referendus: quo sensu unicuiq
fideliũ sit aptandus: ꝑtrifarias in¬
telligendi species. miranda ratione
ꝑ docuit. Inquib tam̃. ita uirtutib
uiciisq disseruit: ut ñ solũ uideat᷑
eadẽ uerbis exponere. sed formis quo¬
dam modo uisibilib seu palpabilib
demonstrare. Unde nẽ dubiũ per¬
fectionẽ ipsarũ eũ consecutũ fuisse
uirtutũ: qͦꝵ tã efficacit᷑ ualuit in¬
dicare profectus. xxuiii.
rete nea uenerabilis leuita gre¬
gorius ineadẽ urbe regia con¬
stitutus. nascentẽ nouã heresim
destatu nr̃e resurrectionis Cũ
ipso quo orta ẽ initio. iuuante gr̃a
catholice ueritatis attriuit. Si ꝗdẽ¬
matizabat corpꝰ nr̃m in illa resur¬
rectionis gła inpalpabile: uentis
aeret subtilius esse futurũ. Quod
gregorius audiens. & ratione ueri¬
tatis. & exẽplo dñice resurrectioĩs.
ꝓbauit hoc dognia. orthodore fi
dei om̃ino ee̾ contrariũ. Catholica

Expanded text:
menta referendus, quo sensu unicuique menta referendus, quo sensu unicuique fidelium sit aptandus, per trifarias intelligendi species miranda ratione perdocuit: in quibus tamen ita de virtutibus vitiisque disseruit, ut non solum videatur eadem verbis exponere, sed formis quodammodo visibilibus seu palpabilibus demonstrare. Unde non est dubium perfectionem ipsarum eum consecutum fuisse virtutum, quarum tam efficaciter valuit indicare profectus. 28. Praeterea venerabilis levita Gregorius in eadem urbe regia constitutus, nascentem novam haeresim de statu nostrae resurrectionis cum ipso quo orta est initio, juvante gratia catholicae veritatis, attrivit . Siquidematizabat corpus nostrum in illa resurrectionis gloria impalpabile, ventis, aereque subtilius esse futurum. Quod ille audiens, et ratione veritatis et exemplo Dominicae resurrectionis probavit hoc dogdei omnimodis esse contrarium. Catholica
Abbreviated transcription (Latin):
licet exẽplo ad oracionis placidum
litus. qͣsi anchora fune stringeret᷑.
Et dũ causarũ secłariũ continuatis
uertiginib fluctuaret: ad illoꝵ con¬
sortiũ uelut ad tutissimi portꝰ uolu
mina. litoraq refugeret. Ac licet
illud eũ ministeriũ amonasterio ab¬
stractũ. aprime quoq quietis uita.
mucrone sue occupationis extingͣret᷑.
int̾ eos tam̃ ꝑstudiose lectionis allo¬
quiũ: cotidiane aspiratio conpuncti¬
onis animabat.xx¬
oꝵ gͦ consortio ñ solũ at̾renis est
munitꝰ ĩcursib: uerũ etiã ad uite
celestis exerticia magis magisq suc¬
census. Nã abeis d̾e fr̃ib enire roga¬
tus: maximeq ale andro hispanien¬
siep̃o. qui procausis uisigotharum
legatus eodẽ tẽpore constant inopo¬
lim uenerat: conpulsus ẽ ut librũ
beati iob multis inuolutũ myste¬
riis enodaret. Qd ille negare non¬
potuit: ous qđ sibi amor fr̃nus
utile imponebat futurũ. dedeundẽ
librũ quomodo iuxta litterã intel¬

Expanded text:
licet exemplo ad orationis placidum littus quasi anchorae fune stringeretur, et dum causarum saecularium continuatis vertiginibus fluctuaret, ad illorum consortium, velut ad tutissimi portus sinum, refugeret. Ac licet illud eum ministerium a monasterio abstractum a pristinae quoque quietis vita mucrone suae occupationis exstinxerat, inter eos tamen per studiosae lectionis alloquium quotidianae aspiratio compunctionis animabat . 2ergo consortio non solum a terrenis est munitus incursibus, verum etiam ad vitae coelestis exercitia magis magisque succensus. Nam ab eisdem fratribus enixe rogatus, maximeque a Leandro Hispalensi episcopo, qui pro causis wisigothorum legatus eodem tempore Constantinopolim venerat, compulsus est ut librum beati Job, multis involutum mysteriis, enodaret . Neque ille negare potuit opus quod sibi amor fraternus multis utile imponebat futurum, sed eumdem librum quomodo juxta litteram intel
Abbreviated transcription (Latin):
to mortis aculeo. inẽt̾na incor¬
euthicius consentire se ꝓtinus
respondit. Sed̾ tam̃ adhuc corpꝰ
palpabile resurgere posse denega
indiderat dicentis. Tu qtł semi¬
nas ñ uiuificat᷑: nisi prus mori¬
atur. Et qd non corpus qd futu¬
rum c̃ seminas sed nudũ granũ:
ꝑ Hoc nimirũ ostendere festinans.

Expanded text:
to mortis aculeo in aeterna incorEuticius consentire se protinus respondit. Sed tamen adhuc corpus palpabile resurgerindiderat, dicentis: « Tu quod seminas, non vivificatur, nisi prius moriatur: et quod non corpus, quod futurum est seminas, sed nudum granum . » Hoc nimirum ostendere festinans,
Abbreviated transcription (Latin):
frustra fecisse forsitan uidea¬
n ᷤᷤ. fugã monachi ipsuiᷤᷤ ꝗad
hostes abiera. ad eiꝰ quantũ ad
nos ꝑlatũ ẽ crim̃ in pingis÷
Asserens quodcũ illius uolun¬
tate fug erit. Quod si ita
ẽ: c̃tristam̃. ⁊ ualde urãm sa¬
pientĩa miram̃. Nã silicitũ
putatis ut alioꝵ culpa aliis
sit nociua: młti huic posst̃

Expanded text:
frustra fecisse forsitan videreris, fugam monachi ipsius qui ad hostes abiit ad ejus, quantum ad nos perlatum est, crimen impingis, asserens quod cum ipsius voluntate fugerit. Quod si ita est, contristamur, et valde vestram sapientiam miramur. Nam si licitum putatis ut aliorum culpa aliis sit nociva, 1049 multi huic poss
Abbreviated transcription (Latin):
t notandũ qd gregorius licet
monasteria et episcopatus
unierit. atq uacantes ep̃os. uacan¬
tib ciuitatib incardinare studue¬
rit: Nũqͣm tam̃ ep̃m ab integͥtate
sue eccłe. uł ipse in aliã cõmutauit:
uł subquacũq occasione migrare
cõsensit. Nã post quã demetrium
ne apolitanũ epm̃ suꝑ criminib
manifestis deposuit. Cũ ab eis dem
neapolitanis incardinari sibi pau¬
lũ nepesinũ cp̃m magnoꝑe q̃reret᷑:
discretissimus pontifex uisitaciõe
ciuitatis nepesine ioħi ep̃o delegata.
cundẽ quidẽ paulũ usitatorẽ illis
tribuit᷑. cardinalẽ uero constituere.
tã pͥmo dispensatorie distulit. quã
postea penicus recusauit. Cui post¬
modũ licentrã reuertendi ad suam
diocesim cõcedens. centũ solidos de
neapolitana eccła &e unũ puerulũ
orphanum qualem ip̃e defamila

Expanded text:
t notandum quod Gregorius, licet monasteria et episcopatus unierit, atque vacantes episcopos vacantibus civitatibus incardinare studuerit, nunquam tamen episcopum ab integritate suae Ecclesiae, vel ipse in aliam commutavit, vel sub quacunque occasione migrare consensit. 94 Nam postquam Demetrium Neapolitanum episcopum super criminibus manifestis deposuit: cum ab eisdem Neapolitanis incardinari sibi Paulum Nepesinum episcopum magnopere quaereretur: discretissimus pontifex, visitatione civitatis Nepesinae Joanni episcopo delegata, eumdem quidem Paulum visitatorem illis tribuit: cardinalem vero constituere tam primo dispensatorie distulit, quam postea penitus recusavit. Cui postmodum licentiam revertendi ad suam dioecesim concedens, centum solidos de Neapolitana ecclesia, et unum puerulum orphanum, qualem ipse de familia
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ ep̃i ÷ monachoꝵ abbates:
diuersoꝵ fugaciũ uidices:
om̃s sub culpast̃ ⁊ crimine
c̃stituti. Nũquid.⁊ diebus
magnitudinis tue. multi.
deciuitate in qua c̃ sistis. ad
longobardos milites fuga
ñ lapsist̃: Et ꝗs tautȩ in¬
discretioĩs. tantęq possit
stultitiȩ repperiri ÷ ut eoꝵ mni¬
ꝗtatẽ tibi ęstimet applican¬
lbertatẽ unius cuiusq

Expanded text:
copi, monachorum abbates, diversorum fugacium judices, omnes sub culpa sunt et crimine constituti. Nunquid et diebus magnitudinis tuae multi de civitate in qua consistis ad Langobardorum milites fuga non lapsi sunt? Et quis tantae indiscretionis tantaeque possit stultitiae reperiri, ut eorum iniquitatem tibi aestimet applicanLibertatem uniuscujusq
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat. scͥpture quidẽ sacre scien¬
tiã habere: sed ita etatis esse senio
iã cõfractũ: ut ad reginuus offi¬
tium nonpossit assurgere. Ad¬
oiscentes etiã ita illũ tenacẽ eri¬
stere: ut indomiũ eiꝰ n amicus ad
caritatẽ numquã introeat. Ru¬
sticus aũt diaconus eiusdẽ eccłe
ꝗ similit̾ electus fuerat: uigilans
ꝗdem homo dicit᷑. sed qͣntũ asserit᷑
psalmos ignorat. Florentinum
uero diaconẽ eccłe rauennatis.
qui electus abomnib memorat᷑.
sollicitũ esse nouimus: sed qͣlis
nitane uisitatore. illuc festinet
accedere: & diligent̃ de uita ac
morib singuloꝵ requirere᷑: et
si nullo sibisunt crimine cõscii.
qd eos ad hoc officiũ uetet acce

Expanded text:
fuerat, Scripturae quidem sacrae scienfuerat, Scripturae quidem sacrae scientiam habere, sed ita aetatis esse senio jam confectum, ut ad regiminis officium non possit assurgere; adjicientes etiam ita illum tenacem existere, ut in domum ejus amicus ad charitatem nunquam introeat. Rusticus autem, diaconus ejusdem Ecclesiae, qui similiter electus fuerat, vigilans quidem homo dicitur, sed, quantum asseritur, Psalmos ignorat. Florentium vero, diaconum Ecclesiae Ravennatis, qui electus ab omnibus memoratur, sollicitum esse novimus, sed qualis Ecclesiae visitatore illuc festinet accedere, et diligenter de vita ac moribus singulorum requirere: vel si de nullo sibi sunt crimine conscii, quod eos ad hoc officium vetet acce
Abbreviated transcription (Latin):
studio. inamore orationis ualde
laudatus. religiosã uitã om̃ĩ modo
agere dr̃r. Hunc uolumus ut frat̃¬
nitas ur̃a ad se faciat uenire: & de
anima sua admoneat. qͣtenus in
bonis studiis crescat. Et sinulla ei
crimina. q̃ prolegis sacre regulam
more multa sunt obuiant. Tc̃ ortan¬
dus ẽ. ut uł monachus. uł auobis
subdiaconus fiat: et post aliqͣntulũ
tẽporis sidõ placuerit. ipse ad pasto¬
ralem curã debeat ꝓmoueri.
tẽ uenantio patͥcio panormitano
necessitas: adordinanda alia loca
pastorib destituta. ñ leuis angustat.
Ueo qr necessitate ordinandoꝵ
Ise angustatũ meminit ꝑsonaꝵ:
ne indisscuse quẽqͣm ꝓ mouisse pu¬
ĩepła ioħi ep̃o. Ne ĩcauta eoꝵ ordinatio
qui adepil copatũ eligunt᷑. ualeat
ꝑuenire. Uigilanti de eoꝵ ꝑso¬
nis est sollicitudine requirendũ.
Ĩdicatũ siquidem nobis ẽ flo¬
rentinũ archidiaconũ eccłe ancho¬
nitane. qui adepiscopatũ electus

Expanded text:
studio, in amore orationis valde studio, in amore orationis valde laudatus, religiosam vitam omni modo agere dicitur: hunc volumus ut fraternitas vestra ad se faciat venire, et de anima sua admoneat, quatenus in bonis studiis crescat. Et si nulla ei crimina, quae per legis sacrae regulam morte mulctata sunt, obviant, tunc hortandus est ut vel monachus, vel a nobis subdiaconus fiat: et post aliquantum temporis, si Deo placuerit, ipse ad pastoralem curam debeat promoveri. » Item Venantio, patricio Panormitano, necessitas, ad ordinanda alia loca pastoribus destituta, non levis angustat. » Sed quia necessitate ordinandarum se angustatum meminit personarum: ne indiscusse quemquam promovisse pui episcopo: « Ne incauta eorum ordinatio, qui ad episcopatum eliguntur, valeat provenire, vigilanti de eorum personis est sollicitudine requirendum. Indicatum siquidem nobis est Florentium, archidiaconum Ecclesiae Anconitanae, qui ad episcopatum electus
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit. eligi uire potest. Qd sifactũ
onẽ facere debebit. ut liber ad ordinan¬
dũ ualeat inueniri.
tẽ dementine patricie. Amandum
pb̃rm asurrentinis: ad episcopatũ
gloriosa filia electũ ẽẽ cognoscas.
Quẽ ꝗͥadhuc scripsimꝰ debere tͣnͣsmitti.
cõtristari de eius absentia ñdebetis:
Q uia nec abscedere creditis: ꝗ mente
uobiscũ ẽ. Et qm̃ pastorẽ q̃rentibus
is ꝗ uob̾ olim placuit gratus est:
omĩpotentẽ dm̃ benedicentes. xp̃i¬
ana magis in hoc de uotione gau¬
dete. de ut ad nos celerius aliis pro¬
futurus uenire debeat. hilariter
stucdere. Quia lincera caritas est¬
exultare: quando is quiti ligit᷑.
ad hoc uocatur ut crescat
tẽ passiuo ep̃o. bene nouit frat̾ni¬
tas ur̃a. qͣm longo tẽpore ap̃tiusi:
pastorali sit sollicitudine desti¬
tutuᷤ: ubi diu quesiuimus ordi¬
nari debuisse. & nequaqͣm potui¬
mus inuenire. Sed qr importunuᷤ
mͥ inmoribus siuis. inpsalmodie

Expanded text:
fuerit, eligi jure potest. Quod si actufuerit, eligi jure potest. Quod si actuonem facere debebit, ut liber ad ordinandum valeat inveniri. » 90 Item Clementinae, Patriciae: « Amandum, presbyterum, a Surrentinis ad episcopatum, gloriosa filia, electum esse cognoscas. Quem quia huc scripsimus debere transmitti, contristari de ejus absentia non debetis, quia nec abscedere creditur, qui mente vobiscum est. Et quoniam pastorem quaerentibus, is qui vobis olim placuit, gratus est: omnipotentem Deum benedicentes, Christiana magis in hoc devotione gaudete. Et ut ad nos celerius aliis profuturus venire debeat, hilariter studete: quia sincerae charitaultare, quando is qui diligitur, ad hoc vocatur ut crescat. » Item Passivo episcopo: « Bene novit fraternitas vestra quam longo tempore Aprutium pastorali sit sollicitudine destitutum. Ubi diu quaesivimus quis ordinari, debuisset, et nequaquam potuimus invenire. Sed quia Opportunus mihi in moribus suis, in psalmodiae