comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
attrocitate fuscat᷑. Sepe largitate.
castitate. pietate. expulchra uisio¬
ne induit᷑. s int̾fusa obscuritate
suꝑbie notatur. Sic q fit. ut int̾¬
mixtis uiciis dũ mundã in se spẽm
hẏpocͥta ñ ostñdit: qͣiunũ colorẽ
tigͥs habere nequaꝗͣ. possit. Quȩ
uidelicet tygͥs rapit p̾̃dã. qͥa hu¬
mani sͥ fauoris usurpat głam. Q
enĩ rapta laude extollitur: qͣsi
p̃da saciat᷑. Bñ aũ hẏpoctarũ lauᷤ
p̃da dr̃. Preda qͥppe ẽ: cũ aliena ui¬
olent̾ auferuntur. Om̃is aut̃ hypo¬
cͥta. qͥa uitã iusticiȩ simulans. ius¬
torũ sibi laudẽ arripit: alienũ ẽ¬
ꝓfecto qd̾ tollit. Elipha itaq qͥa
beatũ iob incolumitatis suȩ tprẽ
laudanda egisse cognouit: ꝑcussi¬
one subseq̃nte. hȩc illũ tenuisse ꝑhy
pocͥsin credidit dicens. Tygͥs ꝑiit:
eo qd̾ ñ hab̾et p̃dam. Ac si aꝑte di¬
cat. Uarietas tue simulationis ex¬
tincta ẽ: qͥa ⁊ adulatio laudis ab¬

Expanded text:
atrocitate fuscatur. Saepe largitate, atrocitate fuscatur. Saepe largitate, castitate, pietate ex pulchra visione induitur, sed interfusa obscuritate superbiae notatur. Sicque fit ut intermistis vitiis dum mundam in se speciem hypocrita non ostendit, quasi unum colorem tigris habere nequaquam possit. Quae videlicet tigris rapit praedam, quia humani sibi favoris usurpat gloriam. Qui enim rapta laude extollitur, quasi praeda satiatur. Bene autem hypocritarum laus praeda dicitur. Praeda quippe est, cum aliena violenter auferuntur. Omnis autem hypocrita, quia vitam justitiae simulans, justorum sibi laudem arripit, alienum profecto est quod tollit. Eliphaz itaque, quia beatum Job incolumitatis suae tempore laudanda egisse cognovit, percussione subsequente, haec illum tenuisse per hypocrisin credidit, dicens: Tigris periit, eo quod non haberet praedam. Ac si aperte dicat: Varietas tuae simulationis exstincta est, quia et adulatio laudis ab
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽ enĩ noĩe tygridis. nͥbeatũ iob no¬
ta uarietatis signat: uł asꝑsũ macłi
simulatioĩs: Om̃is namq sumulator
in eo qd̾ uidĩ rectꝰ appetit. mundũ
se ꝑ omĩa ñ ostendit: qͥa dũ uͥtutes
quasdã ꝑhypocͥsin assumit. ⁊ occul¬
te semet ipsũ uiciis subicit : q̃dam
latentia uicia repente in faciẽ erũ¬
punt: ⁊ suꝑ ducte simulationes. qͣi
uisionis coriũ ex admixtione sua
uariũ ostendunt: ut plerũq mirũ
sit. cur hõ qͥ tantis uͥtutib pollere
cernitur. etiã tam reꝓbis actib in¬
qͥnet᷑. S nimirũ om̃is hypocͥta ty¬
gͥsẽ: qͥa dũ mundus color de simu¬
latione ducit᷑: uicioꝵ nigredine in¬
terrũpente uariat᷑. Sepe enĩdũ de
castitatis mundicia głatur: sorde
auaricie fedat᷑. Sepe dũ de uͥtute lar¬
gitatis speciosus ostñdit᷑. a luxuriȩ
macłis inqͥnatur. Sepe dũ castita¬
tis atq largitatis decore uestitur:
uelut ex zelo iusticie. crudelitatiᷤ

Expanded text:
 nomine tigridis, nisi beatum Job nota varietatis signat, vel aspersum maculis simulationis? Omnis namque simulator in eo quod videri rectus appetit, mundum se per omnia non ostendit; quia dum virtutes quasdam per hypocrisin assumit, et occulte semetipsum vitiis subjicit, quaedam latentia vitia repente in faciem erumpunt, et superductae simulationis, quasi visionis corium, ex admistione sua varium ostendunt; ut plerumque sit mirum cur homo, qui tantis virtutibus pollere cernitur, etiam tam reprobis actibus inquinetur. Sed nimirum omnis hypocrita tigris est, quia dum mundus color de simulatione ducitur, vitiorum nigredine interrumpente variatur. Saepe enim dum de castitatis munditia extollitur, sorde avaritiae foedatur. Saepe dum virtute largitatis speciosus ostenditur, luxuriae maculis inquinatur. Saepe dum castitatis atque largitatis decore vestitur, velut ex zelo justitiae, crudelitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Seminant gͦ hic dolores ⁊metunt:
qͥa iniqͣ st̃ quȩ faciunt. ⁊ inip̃a miqͥta¬
Polluunt᷑ uiȩ eiꝰ mom̃i tpr̃e: auferun¬
tur iudicia tua a facie eiꝰ: omniũ mi¬
micoꝵ suoꝵ dñabitur. De qͦ paulopꝰt
subdit᷑. Sub lingua eiꝰ labor ⁊ dolor
Dolores itaq seminat. cũ ꝑu̾sa agit:
dolores metit. cũ eisdẽ ꝑu̾sitatib tpr̃a¬
lit̾ excrescit. Quomͦ gͦ flante do ꝑe¬
unt ⁊ qͥ plerunq dui hic subsist̾e ⁊
iustis feliciꝰ. ꝑmittunt᷑. Hinc nãq de
illis it̾m ꝑpsalmistã dr̃. In laborib
hominũ ñ sunt: ⁊ cũ hominib ñ fla

Expanded text:
ores et metunt, quia iniqua sunt quae faciunt, et in ipsa iniquitaPolluuntur viae ejus in omni tempore; auferuntur judicia tua a facie ejus, omnium inimicorum suorum dominabitur . De quo paulo post subditur: Sub lingua ejus labor et dolor . Dolores itaque seminat, cum perversa agit; dolores metit, cum ex eisdem perversitatibus temporaliter excrescit. Quomodo ergo flante Deo pereunt, qui plerumque diu hic subsistere, et justis felicius, permittuntur? Hinc namque de illis iterum per Psalmistam dicitur: In laboribus hominum non sunt, et cum hominib
Abbreviated transcription (Latin):
uniꝰ ciiꝰꝙ rei ex diu̾sitate componit᷑.
in sacro eloqͥo ꝑrẽ quãlibet licite di¬
u̾sa figurant᷑. Habet qͥppe leo uͥtutẽ:
habet ⁊ seuiciã. Uirtute gͦ dñm. se¬
uicia diabolũ signat. Hinc enim de
dño dr̃. uicit leo de tͥbu iuda. radix
dauid. Hinc de diabolo scͥptũ ẽ. Ad

Expanded text:
uniuscujusque rei ex diversitate componitur, in sacro eloquio per rem quamlibet licite diversa figurantur. Habet quippe leo virtutem, habet et saevitiam. Virtute ergo Dominum, saevitia diabolum signat. Hinc enim de Domino dicitur: Vicit leo de tribu Juda, radix David . Hinc de diabolo scriptum est: Ad
Abbreviated transcription (Latin):
re ẽ. fraudulenta dicere. Dolores aũ
metere ẽ: dicendo p̾ualere. Uel certe
dolores metunt. cũ de eadẽ ꝑu̾sitate
puniunt᷑. Fructus quippe doloris
est: retͥbutio dãpnationis. S cũ ꝓtinꝰ
subinfertur. qͥa qͥdolores semmant
⁊mecunt flante do ꝑeuut. ⁊ ire eius

Expanded text:
re, est fraudulenta dicere; dolores autem metere, est dicendo praevalere. Vel certe dolores metunt, cum de eadem perversitate puniuntur. Fructus quippe doloris est retributio damnationis. Sed cum protinus subinfertur quia qui dolores seminant et metunt, flante Deo pereunt, et i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpinqͣre estimant: eo in fodiendo e¬
nixiꝰ laborant. Qͥgͥ plene mortifica
tionẽ suã appetunt. qͣi effodientes
ciuiores ad finẽ: canto se exhibent¬
ardentiores in oꝑe. Laborando gͦ ñ
deficiunt. s magis ad usum laboris
crescunt: qͥa qͦ iã p̾̃mia ꝓpinqͥora cõ¬
sid̾ant : eo in oꝑe delectabiliꝰ exudãt

Expanded text:
propinquare aestimant, eo in effossione epropinquare aestimant, eo in effossione enixius laborant. Qui tionem suam appetunt, quanto ciniores ad finem, ardentiores in opere . 4. Laborando ergo non deficiunt, sed magis ad usum laboris crescunt; qui quoniam praemia propinquiora considerant, eo in opere delectabilius exsudant
Abbreviated transcription (Latin):
nunqͣm uͦ iccireo ad concepta desidia
minime ꝑueniunt. ut ip̃a int̾uenien¬
te tarditate. ad eadem desicłia laxa¬
to m̃tis sinu dilatent᷑: ⁊ quȩ extenu¬
ari fortasse impleta pot̾ant : magna
dispensatone agit᷑. ut repulsa cres¬
cant. Sic quippe mortificari appe¬
tunt: ut iã ꝑfecte si liceat conditoriᷤ
sui faciẽ contẽplent᷑. S eoꝵ desicłiũ
differt᷑ ut ꝓficiat: ⁊tarditatis suȩ
sinu nutͥtur ut crescat. Uñ bñ spon¬
sa insponsi sui desid̾io auhelaus. cla¬
differt᷑ q̃rens sponsa ne inueniat: ut
tarditate sua capacior reddita mul¬
cipliciꝰ qͣndoꝙ inueniat qͦd q̃rebat.
Unde beatus iob cũ dic̾et expectant
mortẽ ⁊ ñuenit: ut hoc ipsũ q̃renti¬
um desid̾ium subtilius expleret: ili¬
aurũ. Om̃s nãq qͥ fodiendo thesau¬
rũ q̃runt: cũ fodere altiꝰ ceꝑint. ad
laborẽ instantiꝰ in ardescunt: quia
qͦ se thesauro abscondito iã iamq ap¬

Expanded text:
nunquam vero idcirco ad concepta desideria nunquam vero idcirco ad concepta desideria minime perveniunt, ut ipsa interveniente tarditate, ad eadem desideria laxato mentis sinu dilatentur. Et quae extenuari fortasse impleta poterant, magna dispositione agitur ut repulsa crescant. Sic quippe mortificari appetunt ut jam perfecte, si liceat, conditoris sui faciem contemplentur. Sed eorum desiderium differtur, ut proficiat; et tarditatis suae sinu nutritur, ut crescat. Unde bene sponsa in sponsi sui desiderio anhelans cladiffertur quaerens sponsa, ne inveniat, ut tarditate sua capacior reddita, multiplicius quandoque inveniat quod quaerebat. Unde beatus Job cum diceret: Exspectant mortem, et non venit, ut hoc ipsum quaerentium desiderium subtilius expleret, illir. --Omnes namque qui fodiendo thesaurum quaerunt, cum fodere altius coeperint, ad laborem instantius inardescunt; quia quo se thesauro abscondito jam jamque ap
Abbreviated transcription (Latin):
ñuenit: qͥa eoꝵ usus tpr̃ali gle etiam
nolensuiuit. Quã tñ ꝓdiuino timo¬
re tolerant: ⁊intꝰ quidẽ seruant desi¬
dium pietatis.foris aut̃ explent mi¬
nist̾iũ ordinis: qͣtinis nec a ꝑfectione
ꝑ intentionẽ recedant: nec dispositi¬
om conditoris. ꝑ suꝑbiã contradicant
Mira enĩ diunitatis pietate agitur.
cũ is qui ꝑ fecto corde ad contẽplatio¬
nẽ tendit. humaniᷤ mist̾iis occupat᷑.
ut ⁊ młtis infirmiorib. eiꝰ mens ꝑfec¬
ta ꝓficiat: ⁊ qͦ semet ipsũ imꝑfectũ
respicit. inde ad humilitatis culm̃
ꝑfectior assurgat. Non nunꝗͣ enĩ uiri
scĩ unde desid̾ioꝵ suoꝵ detm̃ta tole¬
rant. in de maiora lucra conu̾sis aliiᷤ
reportant : qͥa dũ eis uacare ut appe¬
tunt ñ licet: raꝑe secũ alios qͥb ãmis¬
cent᷑ libet. Fit gͦ mira dispensatione
pietatis. ut un se destructiores esti¬
mant: inde locupletiores ad cȩlestis
patͥȩ constructionẽ surgant. Non¬

Expanded text:
rali gloriae etiam nolens vivit, quam tamen pro divino timore tolerant. Et intus quidem servant desiderium pietatis, foris autem explent ministerium ordinis; quatenus nec a perfectione per intentionem recedant, nec dispositioni conditoris per superbiam contradicant. Mira enim divinitatis pietate agitur, cum is qui perfecto corde ad contemplationem tendit, humanis ministeriis occupatur; ut et multis infirmioribus ejus mens perfecta proficiat, respicit, inde ad humilitatis culmen perfectior assurgat. Nonnunquam enim sancti viri unde desideriorum suorum detrimenta tolerant, inde majora lucra conversis aliis reportant, quia dum eis vacare, ut appetunt, non licet, rapere secum alios quibus admiscentur libet. Fit ergo mira dispensatione pietatis, ut unde se destructiores aestimant, inde locupletiores ad coelestis patriae constructionem surgant. Non
Abbreviated transcription (Latin):
qͣtinis os discretũ. ⁊ congruo tp̃re uox aꝑiat:
⁊ rursũ congruo. taciturnitas claudat.
Quod qͥa uel amici beati iob. uł omnes
heretici quoꝵ hi spẽm tenent. seruare
nesciunt : inuentũ u̾ba ꝓferre ꝑhi¬
bent᷑: qͥa nimirũ dicta quȩ discretioĩs
pondus ñ solidat ⁊ aura leuitatis por

Expanded text:
tenus os discretum et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudat. Quod quia vel amici beati Job, vel omnes haeretici, quorum hi speciem tenent, servare nesciunt, in ventum verba proferre perhibentur, quia nimirum dicta quae discretionis pondus non sol
Abbreviated transcription (Latin):
flua locutione. mͦ in ordinata cogi-¬
tatione uastare: ut dũ sẽ ad admi¬
nistranda mens ext̾ius efficaciter
extende nititur. a sui consicdatio¬
ne separet᷑. ⁊ eo dãpna quȩ dese-¬
met ipsa patit᷑ nesciat: quo erga
aliena fortiori studio quam decet. e¬
laborat. Recta aut̃ mens cũ curas
dispensationis suscipit: qͥd sibi. qͥd
ꝓrimis debeat. attendit: ⁊ nec ꝑ ali¬
ene sollicitudinis immodationem
sua studia negligit: nec ꝑsuȩ utili¬
tatisuigilantiã. aliena postponit.
S tñ plerũq dũ adutͣq mens sol¬
lert̾ inuigilat: dũ magniserga se.
et ea quȩ sibi cõmissa sunt. circũs¬
pectionib uacat: repentinotur¬
bata cuiꝰ libet. causȩ emergentisar-¬
ticło. ita inp̃ceps rapit᷑: ut ab ea
subito cunctȩ circũspectiones eius
obruant᷑. Unde ⁊ custodes camelo¬
rum pueros. chaldei gladio feri¬
unt. s tñ unus redit: quia int̾ hȩc
discretionis ratio. m̃tis nr̃e oculis

Expanded text:
flua locutione, modo inordinata cogiflua locutione, modo inordinata cogitatione vastare; ut dum se ad administranda exterius mens efficaciter extendere nititur, a sui consideratione separetur; et eo damna quae de semetipsa patitur nesciat, quo erga aliena fortiori studio quam decet elaborat. Recta autem mens cum curas dispensationis suscipit, quid sibi, quid proximis debeat attendit; et nec per alienae sollicitudinis immoderationem sua studia negligit, nec per suae utilitatis vigilantiam aliena postponit. Sed tamen plerumque dum ad utraque mens solerter invigilat, dum magnis erga se, et ea quae sibi commissa sunt, circumspectionibus vacat, repentino turbata cujuslibet causae emergentis articulo, ita in praeceps rapitur, ut ab ea subito cunctae circumspectiones ejus obruantur. Unde et custodes camelorum pueros Chaldaei gladio feriunt. Sed tamen unus redit; quia inter haec discretionis ratio mentis nostrae oculis
Abbreviated transcription (Latin):
quiȩtꝰ foras otiosusꝙ lassatur. Pie¬
rumq enĩ qͣsi uentura animꝰ conspi-¬
cit: totaq se contra hȩc intentioẽ
ꝓponit: magnusq ardor contagio¬
ni se inserit: sopor fugit : nox in
diem u̾titur: ⁊ cũ qͥeta foris membͭ
lectulus teneat: intus magnis cla¬
morib in cordis foro litigat᷑. Et
fit plerunq ut nulla eueniant q̃
p̃uident᷑. totaq illa cogitatio quȩ
diu se plena intentione parauerat:
repente uacua qͥescat. Tanto aut̃
longuis mens a necessariis cessat: qͣn¬
to mania latiꝰ cogitat. Quia gͥ disp̃n¬
sationis curas. maligni sp̃c mͦ cor¬
pentiuel p̃cipitata actione feri-¬
unt: mͦ pigra uł ĩmod̾ata locutio¬
ne confundunt: pene aut̃ semꝑ
nimiis cogitationũ molib p̃munt:
tͥb turmis chaldei camelos rapiuis.
Quasi enĩ tres turmas contra ca¬
melos fac̾e est. t̾renaꝵ dispensati-¬
onũ studia. mͦ illicito oꝑe. mͦ suꝑ¬

Expanded text:
quietus foris otiosusque lassatur. Plequietus foris otiosusque lassatur. Plerumque enim quasi ventura animus conspicit, totamque contra haec intentionem proponit; magnusque ardor contentionis se inserit, sopor fugit, nox in diem vertitur; et cum quieta foris membra lectulus teneat, intus magnis clamoribus in cordis foro litigatur. Et fit plerumque ut nulla eveniant quae praevidentur: totaque illa cogitatio, quae diu se plena intentione paraverat, repente vacua quiescat. Tanto autem longius mens a necessariis cessat, quanto inania latius cogitat. Quia igitur dispensationis curas maligni spiritus modo torpenti vel praecipitata actione feriunt, modo pigra vel immoderata locutione confundunt, pene autem semper nimiis cogitationum molibus premunt, tribus turmis Chaldaei camelos rapiunt. Quasi enim tres turmas contra camelos facere, est terrenarum dispensationum studia modo illicito opere, modo super
Abbreviated transcription (Latin):
sandist̾renis reb p̃sidet: occulti ho¬
stis iacłis latiꝰpatet. Non nulla enĩ
p̃uidens agere nititur: ⁊ sepedũ
cautus futura subtilit p̃uidet. incau¬
tus dãpna p̾sentia nequaquã ui¬
det. Sepe dump̃sentib inuigilat:
adinstantia p̃uidenda dormitat
Sepe dũ aliqua torpens agit: quȩ
uigilant̃ agenda sunt negligit.
Sepe dũ plus iusto uigilantẽ se in
actioe exhibet: ipsa actionis suȩ
inqͥetudine. reb subditis peius no¬
cet. Aliqñ aut̃ linguȩ modũ po¬
nere nitit᷑: s oñe dispensationis
erigente silere ꝓhibet᷑. Aliqñ dũ
nimia se censura restͥngit: tacet etiã
que loqui debuit. Aliqñ adinfe¬
renda necessaria dũ selatiꝰ relarat:
dic̃ etiã quȩ loqͥ ñ debuit. Pierũq
tantis cogitationũ uoluminib un-¬
plicatu. ut ipsa uix ferre ualeat. q̃
intͣ se ꝓuidusu̾sat: ⁊ cũ nil oꝑe faci¬
at: submagno cordis suipondere ue¬
hem̃ter insudat. Qͥa enĩ dura sunt
quȩ ap̃dsemet ipsum intus patitur:

Expanded text:
sandis terrenis rebus praesidet, occulti hostis jaculis latius patet. Nonnulla enim providens agere nititur, et saepe dum cautus futura subtiliter praevidet, incautus damna praesentia nequaquam videt; saepe dum praesentibus invigilat, ad instantia praevidenda dormitat; saepe dum aliqua torpens agit, quae vigilanter agenda sunt negligit; saepe dum plus justo vigilantem se in actione exhibet, ipsa actionis suae inquietudine rebus subditis pejus nocet. Aliquando autem linguae modum ponere nititur, sed onere dispensationis exigente, silere prohibetur. Aliquando dum nimia se censura restringit, tacet etiam 67 quae loqui debuit. Aliquando ad inferenda necessaria dum se latius relaxat, dicit etiam quae loqui non debuit. Plerumque autem tantis cogitationum voluminibus implicatur, ut ipsa ferre vix valeat, quae intra se providus versat; et cum nil opere faciat, sub magno cordis sui pondere vehementer insudat. Quia enim dura sunt quae apud semetipsum intus patitur,
Abbreviated transcription (Latin):
tͥ. ꝑcamielos qui mundũ aliquid ha-¬
bent. dum ruiminant: et immun¬
dũ. dũ nequaquã ungłam findun:
supͣiam diximꝰ bonas rerũ tp̃raliũ
dispensationes intelligi. inqͥb quo

Expanded text:
 camelos, qui mundum aliquid habent, dum ruminant, et immundum, dum nequaquam ungulam findunt, supra jam diximus bonas rerum temporalium dispensationes intelligi, i
Abbreviated transcription (Latin):
gatur: ei contra hostis sui insidias
munim̃ humilitatis ostñditur: et
uñ se ꝑtimescit eneruit̃ cadere: in¬
de accipit fortit stare. Tẽptatus aũ
ñ solũ iures a quo accipiat discit: s
qͣnta eas ugilantia seruet. intelli
Sepe enĩ quẽ tẽptationis certamen
suꝑare ñ ualuit: sua det̾ius securitas
strauit. Nã dũ lassũ se quisꝙ in ocio
remittit: dissolutam m̃tem corrup¬
tori ꝓstituit. At si eũ ex dispensati¬
one suꝑne pietatis tẽptatio ñ repen¬
te uehement irruens. s tẽꝑato acceᷤ¬
su erudiens pulsat: nimirũ ad insi¬
dias ꝓuidendas euigilat: ut contͣ
hostẽ se incertamine cautiꝰ accin¬
gat. Unde ⁊bene subiũgit᷑. Tne¬
surrex̃ iob. Sedere enĩ qͥescentis est:
assurgere. decertantis. Auditis gͦ
adu̾sis surg̾e ẽ: exꝑtis tẽptationib
mentẽ ad certamina robustiꝰ para¬
re. Quib nimirũ tẽptationib etiã
discretio ꝓficit: qͥa ut uͥtutes a uiciiᷤ

Expanded text:
gatur, ei contra hostis sui insidias gatur, ei contra hostis sui insidias munimen humilitatis ostenditur, et unde se pertimescit enerviter cadere, inde accipit fortiter stare. Tentatus autem, non solum vires a quo accipiat discit, sed quanta eas vigilantia servet intelligit. 70 Saepe enim quem tentationis certamen superare non valuit, sua deterius securitas stravit. Nam dum lassum se quisque in otio remittit, dissolutam mentem corruptori prostituit; at si eum ex dispensatione supernae pietatis tentatio non repente vehementer irruens, sed temperato accessu erudiens pulsat, nimirum ad insidias providendas evigilat, ut contra hostem se in certamine cautus accingat. Unde et bene subjungits proficit. --Sedere enim, quiescentis est; assurgere, decertantis. Auditis ergo adversis surgere, est expertis tentationibus mentem ad certamina robustius parare. Quibus nimirum tentationibus etiam discretio proficit, quia ut virtutes a vitiis
Abbreviated transcription (Latin):
tat. Sepe dũ imm̃sis q̃stionib animꝰ
tenditur: ꝑtͣbata fides qͣsi defectura¬
fatigat᷑. S tñ uiuunt filiȩ. quȩ do¬
mo concussa moriunt᷑: qͥa ⁊ si intra
conscĩam. spem. fidẽ. caritatẽq pene
occũbere ꝑturbatio ip̃a reñtiat: haᷤ
tñ añ cłi oculos uiuas ꝑseu̾antia recte
intentionis seruat. Uñ ⁊ puer qui
hec ñtiet solus euadit: qͥa m̃tis discre¬
tio etiã intra tẽptam̃ta in columis
manet. Agit q puer. ut iob filios
flendo recipiat: dũ discretione nũ¬
tiãte dolens animꝰ uires quas qͣsi a¬
mittere ceꝑat. penitendo conseruat.
Mira aũ hoc nob̾cũ dispositione
agitur: ut mens nr̃a culpe ñ numꝗͣ.
pulsatione feriat᷑. Nã ẽẽ se magnarũ
uiriũ hõ crecłet: si nullũ umquã ea
rundẽ uiriũ defectũ. intramentiᷤ
archana sentiret. S dũ tẽptatione
irruente qͣtit᷑. ⁊ qͣi ult᷑ ꝙͣ. sufficit fati¬

Expanded text:
tat. Saepe dum immensis quaestionibus animus tat. Saepe dum immensis quaestionibus animus tenditur, perturbata fides qfatigatur. Sed tamen vivunt filiae quae domo concussa moriuntur, quia et si intra conscientiam spem, fidem et charitatem, quas pene occumbere perturbatio ipsa renuntiat; has tamen ante Dei oculos vivas perseverantia rectae intentionis servat. Unde et puer qui haec nuntiet solus evadit, quia mentis discretio etiam inter tentamenta incolumis permanet. Agitque puer, ut Job filios flendo recipiat, dum, discretione nuntiante, dolens animus vires, quas quasi amittere coeperat, poenitendo conservat. Mira autem hoc nobiscum dispensatione agitur, ut mens nostra culpae nonnunquam pulsatione feriatur. Nam esse se magnarum virium homo crederet, si nullum unquarumdem virium defectum intra mentis arcana sentiret. Sed dum tentatione irruente quatitur, et quasi ultra quam sufficit fati
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptante rigescit: s tñ ualde mox
timens. qͥa ñ timet. ad humilitatẽ
se it̾m festiuꝰ inflectit: ⁊ tanto hanc
solidiꝰ recipit ⁊ qͣnto eiꝰ uͥtutis pon¬
dus qͣsi amittendo pensauit. Cu̾sa¬
gͥ domo moriũtur filii: qͥa turba
ta tẽptatione conscĩa adutilitatẽ
ꝓpͥe agnitionis raptĩ ⁊i mom̃to
iuiuunt. dũ ext̾ius carne moriunt᷑.
qͥa uidelicet. uͥtutes nr̃e tẽptati oniᷤ
tp̃re. ⁊ si in mom̃to turbate. absta¬
tus sui incolumitate deficiunt⁊ ꝑ
intentionis tñ ꝑseuerantiã. integre
mm̃tis radice subsistunt. Cũ qͥb
etiã tressorores occũbunt: qͥa in cor¬
de ñ nũquam ꝑflagella turbatur
caritas: ꝑformidinẽ concutit᷑ spes: ꝑques¬
tiones pulsat᷑ fides. Sepe enĩ qͣsi a con¬
ditoris amore torpescimꝰ: dũ ultra qͣm
nob̾ congruere credimꝰ. flagello fatiga¬
mur. Sepe dũ plusqͣm necesse ẽ mens
formidat: fiduciã sͥmet sp̃ei debili¬

Expanded text:
tentante rigescit. Sed tamen valde mox tentante rigescit. Sed tamen valde mox timens quia non timet, ad humilitatem se iterum festinus inflectit; et tanto hanc solidius recipit, quanto ejus virtutis pondus quasi amittendo pensavit.  domo, moriuntur filii quia turbata in tentatione conscientia, ad utilitatem propriae cognitionis raptim et in momento itum vivunt, dum exterius carne moriuntur, quia videlicet virtutes nostrae tentationis tempore etsi in momento turbatae ab status sui incolumitate deficiunt, per intentionis tamen perseverantiam integrae in mentis radice subsistunt. Cum quibus etiam tres sorores occumbunt, quia in corde nonnunquam per flagella turbatur charitas, per formidinem concutitur spes, per quaestiones pulsatur fides. Saepe enim quasi a conditoris amore torpescimus, dum ultra quam nobis congruere credimus, flagello fatigamur. Saepe dum plus quam necesse est mens formidat, fiduciam sibimet spei debili
Abbreviated transcription (Latin):
mens fortit adu̾sa contẽpnit. sub¬
ortis adu̾sitatis euentib hanc metꝰ
discit. cui tͥbuat qͦd inqͥbdã fortit᷑
stecit: et tanto pͦt ualidiꝰ fortitu¬
dinẽ retinet : qͣnto hanc repente ir-¬
ruente formidine. s iã qͣsi elapsam
uidet. Aliq̃n dũ magna nos scire
gaudemꝰ. repentine ignorantie ceci-¬
tate torpescimꝰ ⁊ s qͦ ignorantia. m̃tis
oculꝰ ad mom̃tũ claudit᷑. eo pꝰt ad
sciãm ueriꝰ aꝑit᷑: ut nimirũ flagel¬
lo suȩ cecitatis eruditus. ⁊ scire ipsũ
a quo habeat sciat. Aliq̃n dũ reli-¬
giose cuncta disponimꝰ. dũ pietatis
iuscera plene nos habere gratula-¬
mur. quadã m̃tis duricia irruen¬
te ꝑcutim᷑: s qͣsi obdurati cognosci.¬
mꝰ. cui pietatis habitȩ bona tͥbuamꝰ:
⁊ pietas ueriꝰ uelut extincta recipit᷑.
dũ qͣsi amissa ampliꝰ amat᷑. Aliq̃n
dum subiectũ se diuinȩ formidi-¬
ni animꝰ gaudet. repente suꝑbia¬

Expanded text:
mens fortiter adversa contemnit, submens fortiter adversa contemnit, subortis adversitatis eventibus hinc metus discit cui tribuat, quod in quibusdam fortiter stetit: et tanto post validius fortitudinem retinet, quanto hanc, repente irruente formidine, sibi jam quasi elapsam videt. Aliquando dum magna nos scire gaudemus, repentinae ignorantiae caecitate torpescimus. Sed quod ignorantia mentis oculus ad momentum clauditur, post ad scienda verius aperitur, ut nimirum flagello suae caecitatis eruditus sciat ipsum a quo habeat scire. Aliquando, dum religiose cuncta disponimus, dum pietatis viscera plene nos habere gratulamur. quadam mentis duritia irruente percutimur: sed quasi obdurati cognoscimus cui pietatis habitae bona tribuamus; et pietas verius velut exstincta recipitur, dum quasi amissa amplius amatur. Aliquando, dum subjectum se divinae formidini anim
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a stulticia cor prudent᷑ erudit᷑.
qr ũn ad mom̾̃tum desipit. eo pꝰt
qͣsi amittit᷑. in de cerciꝰ possidet᷑. Ali¬
q̃n dũ sublimia intelligendo in e
latiõẽ se animꝰ erigit. in reb imis
⁊ uilib graui ebitudine pigrescit:
ut repente sͥ etiã ima conclusa uide¬
at. qͥ ꝑnix sũma penetrabat. S hȩc
ipsa ebitiido intellectũ nob̾ dũ subrͣ¬
hit seruat: qͥa dũ ad mom̃tum cor
humiliat : ueriꝰ ad sublimia intel¬
ligenda confirmat. Aliqñ dũ cunc¬
ta nos agere. consilii gͣuitate gau¬
demꝰ: pulsantȩ cause em̃gentis ar-¬
ticło. p̃cipitatione subita rapim᷑.
⁊ qͥ nos semꝑ disposite uixisse credi¬
dimꝰ ⁊ repente intuna confusione
uastam᷑. S tñ eiꝰdem confusionis e¬
ruditiõe discimꝰ. ne nr̃is uirib con¬
silia nr̃a tͥbuamꝰ: ⁊tanto maturius
ad grauitatẽ restͥngim᷑: qͣnto ad hãc
qͣsi amissã redimꝰ. Aliqͣmdo dum

Expanded text:
ipsa stultitia cor prudenter eruditur, ipsa stultitia cor prudenter eruditur, quia unde ad momentum desipit, eo post quasi amittitur, inde certius possidetur. Aliquando dum sublilatione se animus erigit; in rebus imis, et vilibus gravi hebetudine pigrescit, ut repente sibi etiam ima clausa videat, qui pernix summa penetrabat. Sed haec ipsa hebetudo intellectum nobis, dum subtrahit, servat; quia, dum ad momentum cor humiliat, verius ad sublimia intelligenda cor firmat. Aliquando, dum cuncta nos agere consilii gravitate gaudemus, pulsante causae emergentis articulo, praecipitatione subita rapimur; et qui nos semper disposite vixisse credimus, repente intima confusione vastamur. Sed tamen ejusdem confusionis eruditione discimus ne nostris viribus consilia nostra tribuamus; et tanto maturius ad gravitatem restringimur, quando ad hanc quasi ad amissam redimus. Aliquando dum
Abbreviated transcription (Latin):
stulticiã sap̾iam. contra ebitudi¬
nem intellectũ. contra p̃cipita¬
tionẽ consiliũ. contͣ timorẽ forti¬
tudinẽ. contͣ ignorantiamscien¬
tiam. contͣ duriciã pietatẽ. contͣ
suꝑbiã det timorẽ. S nonñquã
dũ mens nr̃a tanti mun̾is pleni¬
tudine atq lib̾tate fulcitur: si
continua in his securitate ꝑfru¬
itur. a quo sͥ hȩc sint obliuiscit᷑.
seq a se hab̾e putat. qͦd ñquã sͥ
abeẽ consid̾at. Uñ fit ut aliq̃n
se hȩc eadem gr̃a utilit̾ subtͣhat:
ip̃sumentim̃ti qͣntum in se infir¬
met᷑ ostendat. Tc̃ enĩ u̾e cognos¬
cimꝰ bona nr̃a unde sunt: qͣn hȩc
qͣsi amittendo. sentimꝰ qͥa a nob̾
seruari ñ possunt. Ad hoc itaq
intimandȩ humilitatis magis¬
t̾ium. fit plerũq ut irruente
temptationis articło. tanta stul¬
ticia sapientiã nr̃am feriat: ut tur¬
bata mens qualit malis imminen¬
tib obuiet. uel contra temptatio¬
nẽ quomͦ se preꝑet. ignoret.S hac

Expanded text:
ra hebetudinem, intellectum; contra praecipitationem, consilium; contra timorem, fortitudinem; contra ignorantiam, scientiam, contra duritiam, pietatem; contra superbiam det timorem. Sed nonnunquam, dum mens nostra tanti muneris plenitudine atque ubertate fulcitur, si continua in his securitate perfruitur, a quo sibi haec sint obliviscitur, seque a se habere putat, quod nunquam sibi abesse considerat. Unde fit ut aliquando se haec eadem gratia utiliter subtrahat, et praesumenti menti, quantum in se infirmatur, ostendat. Tunc enim vere cognoscimus bona nostra unde sunt, quando haec quasi amittendo, sentimus quia a nobis servari non possunt. Ad hoc itaque intimandae humilitatis magisterium, fit plerumque ut irruente tentationis articulo, tanta stultitia sapientiam nostram feriat, ut turbata mens, qualiter malis imminentibus obviet, vel contra tentationem quomodo se praeparet, ignoret. Sed hac
Abbreviated transcription (Latin):
circuire ẽ. carnalia corda corda ꝑ¬
scrutari: ⁊ unde accusationis occa¬
sionẽ iuuenire possit exqͥrere. Ter¬
ram circuit: qͥa humana corda cir¬
cumuenit: ut bona tollat: ut ma¬
lamentib inserat: ut inserta cu¬
mulet: ut cumulata ꝑficiat: ut
ꝑfectos ininiqͥtatib. ad penã soci¬
os adquirat. Ee notandũ qͦd ñ tͣnˢ¬
uolasse s ꝑambulasse se asserit:
quia nimirũ nequaquã quȩ tẽp-¬
tat uelocit deserit: s uͥ molle cor
inuenit. ibi pedẽ miserȩ ꝑsuasio¬
nis figit: ut in morando. actionis
pͣue uestigia imp̾mat:⁊ ex suȩ in-¬
iqͥtatis similitudine. quos ualet
repbos reddat. S couf hunc beatꝰ

Expanded text:
circuire, est carnalia corda perscrutari, et unde occasionem accusationis invenire possit, exquirere. Terram circuit, quia humana corda circumvenit, ut bona tollat, ut mala mentibus inserat, ut inserta cumulet, ut cumulata perficiat, ut perfectos in iniquitatibus ad poenam socios acquirat. Et notandum quod non transvolasse, sed perambulasse se asserit, quia nimirum nequaquam quem tentat velociter deserit; sed ubi molle cor invenit, ibi pedem miserae persuasionis figit, ut immorando actionis pravae vestigia imprimat, et ex suae iniquitatis similitudine, quos valet, reprobos reddat. Sed contra hunc beatus
Abbreviated transcription (Latin):
dño. adstitisse referuntur: qͥa uide¬
licet ad et̾nȩ patͥȩ uocationẽ ȩletu
õs. luce sap̃iȩ se illustrante collec¬
ti st̃. Quos quãus incarnata sapi¬
entia aggregare effectu oꝑis uene¬
rat: diuinitate tñ illiꝰ iam ꝑ eiꝰ p̃sci¬
entiã intͥnsecus adsistebant. S qͥa
de uiis sius antiquꝰ hostis redemp

Expanded text:
Domino astitisse referuntur; quia videDomino astitisse referuntur; quia videlicet ad aeternae patriae vocationem electi omnes, luce sapientiae se illustrante, collecti sunt. Quos quamvis incarnata Sapientia aggregare effectu operis venerat, divinitati tamen illius jam per ejus praescientiam intrinsecus assistebant. Sed quia de viis s
Abbreviated transcription (Latin):
peccati laq̃os tͣnsgulant: in pecc̃i
penã etiã nolentes trahant. Qd̃
gͦ illic adextͥs atq a sinistͥs di exer-¬
citus cęli adstitisse descͥbitur: hoc
hic uit filios di sathan affuisse ꝑhi¬
betur. Ecce adextͥsdi steterunt
angłi. qͥa noĩantur filii di: ecce a
sinistͥs stant angłi. qͥa affuit int̃
conuenient accipimꝰ. qͥa indie
dñs sathanuidit: qͥa uia eiꝰ in sa¬
pientiȩ suȩ in carnatiõe corripuit.
Quasi eũ ñ uidisse fuit: tã diu pͣ¬
uitatẽ illius in humani gen̾is ꝑ¬
ditione tolerasse. Uñ ⁊ ei duina uoce
festatȩ sap̃iȩ occulti hostis insidiȩ de¬
teguntur. Qagͦ incarnato dño di¬
abolus increpatur. et a sua pesti¬
fera effrenatiõe corripit᷑: recte sub¬
iungit᷑. Cui dix̃ dñs. Uñ uenis: Tẽ
enĩ sathane uias reqͥrendo arguit:
cũ ꝑ mediatoris aduentũ. ꝑsuasio¬
nis eiꝰ neqͥtias repͥmens increpauit.
Nec ĩmerito m hoc die filii di corã

Expanded text:
peccati laqueo strangulant, in peccati peccati laqueo strangulant, in peccati poenam etiam nolentes trahant. Quod ergo illic a dextris atque sinistris Dei, exercitus coeli astitisse describitur, hoc hic inter filios Dei Satan adfuisse perhibetur. Ecce a dextris Dei steterunt angeli, qui nominantur filii Dei, ecce a sinistris stant angeli: quia adfuit inter convenienter accipimus quod in die Dominus Satan vidit, quia vias ejus in Sapientiae suae incarnatione corripuit; quasi eum non vidisse fuerit, tandiu pravitatem illius in humani generis perditione tolerasse. Unde et ei divina voce festatae sapientiae occulti hostis insidiae deteguntur. Quia ergo incarnato Domino diabolus increpatur, et a sua pestifera effrenatione corripitur, recte subjungitur: Cui dixit Dominus: Unde venis? Tunc enim Satanae vias requirendo arguit, cum per Mediatoris adventum persuasionis ejus nequitias reprimens increpavit. Nec immerito in hoc die filii Dei coram
Abbreviated transcription (Latin):
repba designat᷑. Non enĩ ministr̃at
redeuntes subleuent: s etiã qͥ redi¬
re nolentes grauent. Nec qͦd cȩliex
suspendi in aere nouimꝰ: auescȩli
noĩamꝰ. Et de eisdẽ spiritib paul
dic̃. Contra spualia neqͥtiȩ incȩles¬
tib. Quoꝵ cap̃t eñtians ait. Scd̃m
pͥncipẽ potestatis aeris huiꝰ. Adex¬
tra gͦ di ⁊ sinistra angłoꝵ exercitus
stat: quia ⁊ uoluntas ȩlectoꝵ sp̃uũ.
diuinȩ pietati concordat:⁊ reꝓbo¬
rũ sensus suȩ maliciȩ seruiens. iu¬
dicio distͥctionis eiꝰ obtẽꝑat. Uuñ et
mox fallax sp̃c in mediũ ꝓsilisse¬
tib siusmitis decipiat᷑. Neq enĩ
fasẽ credere. bonũ sp̃m fallaciȩ
deseriure uoluisse. ut dic̾et. Egredi
ar⁊ero mendax sp̃c. more om̃ium
tis p̃cedentib dignus erat ut tali
debuisset deceptione dãpnari.
qͣtinꝰ qͥ sepe uolens cecid̾ãt incul¬
pam. qͣnq nolens caꝑet᷑ ad penã:
occulta iusticie licentia malignis
spiritib datur: ut qͦs uolentes in

Expanded text:
rs designatur. Non enim ministrant redeuntes sublevent, sed etiam qui redire nolentes gravent. Nec quod coeli exesuspendi in aere novimus, aves coeli nominamus . Et de eisdem spiritibus Paulus dixit: « Contra spiritualia nequitiae in coelestibus . » Quorum caput enuntians ait: « Secundum principem potestatis aeris hujus . » A dextra ergo et sinistra angelorum exercitus stat, quia et voluntas electorum spirituum divinae pietati concordat, et reproborum sensus, suae malitiae serviens, judicio districtionis ejus obtemperat. Unde et mox fallax spiritus in medium tibus suis meritis decipiatur: neque enim fas est credere bonum spiritum, fallaciae deservire voluisse, ut diceret: Egrediar et ero mendax spiritus in ore omnium tis praecedentibus dignus erat, ut tali debuisset deceptione damnari, quatenus qui saepe volens ceciderat in culpam, quandoque nolens caperetur ad poenam; occulta justitia, licentia malignis spiritibus datur, ut quos volentes
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c ꝑsubstantiã ꝓfertur. Recte gͦ ⁊
cum in scĩs p̾dicatorib maneat. in
Sic̃ enĩ corpꝰ nr̃m sensũ tĩnmͦ tactus
agnoscit : cap̃t aut̃ corporis. usũ si¬
mul omniũ qͥnq sensuũ possidet.
ut uideat. audiat. gustet. odoret᷑.
tangat: ita membra suꝑni capitis¬
in quib dã uirtutib emicant: ipsũ
uͦ caput incunctis uͥtutib flagrat.
Dissimilit̾ gͦ sp̃c in illo manet: a qͦ
ꝑ naturã ñ quam recedit. Dona uͦ eiꝰ
qͥb ad uitã tenditur. sine ꝑicło a¬
mitti ñ possunt: dona aũ qͥb uitȩ
scĩtas demonstrat᷑. plerũq ut die¬
tũ est. sine dispendio subtrahunt᷑
In illis nos creat formido ne ꝑeant:
inistis uͦ ad tẽpus aliqñ sublatis cõ¬
solet᷑ humilitas: qͥa ad elationẽ
mentẽ fortasse subleuabant. Cũ gͥ
concessa nob̃ uirtutũ signa sub¬

Expanded text:
per substantiam profertur. Recte ergo et cum in sanctis praedicatoribus maneat, in Sicut enim corpus nostrum sensum tantummodo tactus agnoscit, caput autem corporis, usum simul omnium quinque sensuum possidet, ut videat, audiat, gustet, odoretur, tangat; ita membra suin quibusdam virtutibus emicant, ipsum vero caput in cunctis virtutibus flagrat. Dissimiliter ergo Spiritus in illo manet a quo per naturam nunquam recedit Dona vero ejus, quibus ad vitam tenditur, sine periculo amitti non possunt; dona autem quibus vitae sanctitas demonstratur plerumque, ut dictum est, sine dispendio subtrahunturIn illis nos terreat formido ne pereant, in istis autem ad tempus aliquando sublatis consoletur humilitas, quia ad elationem mentem fortasse sublevant. Cum igitur concessa nobis virtutum signa sub
Abbreviated transcription (Latin):
int̃pretari feroces nouimꝰ ⁊ qui a¬
lii caldeoꝵ noĩe designantur. nͥ
ꝑsecutionis auctores. usq ad aper¬
tos clamores malitiȩ ꝓrũpentes.
cũdicunt crucifige̾. crucifige :
Qui de semet ip̃is tresturmas fa¬
ciunt: cũ se ad ꝓponendas q̃stio¬
nes dño. pharisei. herodiani. ⁊ sa-¬
ducei diuiserunt. Qui ore quidẽ

Expanded text:
interpretari feroces novimus, qui alii Chaldaeorum nomine designantur, nisi persecutionis auctores usque ad apertos clamores malitiae prorumpentes, cum dicunt: Crucifige, crucifige ? Qui de semetipsis tres turmas faciunt, cum se ad proponendas quaestiones Domino Pharisaei, Herodiam et Saddu
Abbreviated transcription (Latin):
spiratio contra hostẽ roborat: hunc
quasi insathanȩ aurib ds̃ laudat.
Laudare quippe eiꝰ est: ⁊pͥus bona
concedere: ⁊ post concessa custodi¬
re. S antiquus hostis eoscontͣbonoᷤ
grauiꝰ seuit: quo uallari eos diuine
ꝓtectionis munere conspicit. Unde
et subiungens dicit. Punqͥd frus¬

Expanded text:
spiratio contra hostem roborat, hunc quasi in Satanae auribus Deus laudat. Laudare quippe ejus est, et prius bona concedere, et post concessa custodire. Sed antiquus hostis eo contra bonos gravius saevit, quo vallari eos divinae protectionis munere conspicit. Unde et subjungens dicit: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃arũ presũptio tumultus q con¬
nẽ erigit: qͣsi intirannidẽ erum¬
pit. Habet enĩtirannidis suȩ satel¬
lites. fauentes sibimet cogitatio¬
nes suas: s si suꝑ tirannũ hostis ir¬
ruat: fauor mox satellitũ cessat.
Intͣnte namq ad u̾sario satellites
fugiunt: eũq t̾riti declinant.
quẽ in pace positi callida adula¬
tione laudabant. Subductis uͦ¬

Expanded text:
nostrarum praesumptio tumultusque connostrarum praesumptio tumultusque conne erigit, quasi in tyrannidem erumpit. Habet autem tyrannidis suae satellites, faventes sibimet cogitationes suas. Sed si super tyrannum hostis irruat, favor mox satellitum cessat. Intrante namque adversario, satellites fugiunt, cumque territi declinant, quem in pace positi callida adulatione laudabant. Subductis
Abbreviated transcription (Latin):
it : qͥ rep̃ssis p̃sumptionis suȩ co-¬
gitationib. quã in semet ipso in¬
cogitationũ fiduciã ñ habere.
Põ ip̃o enĩ quo contͣ uicia fortiter
uiuit᷑. cogitationũ p̃sumptio in¬
corde generat᷑. Et cũmens foris
culpas ualent̃ cont̾it. plerũq ap̃d
semet ipsã latent̃ intumescit: iãq:
se ẽe̾ magni alicuiꝰ meriti estimat:
nec se peccare in cogitatione suȩ
estimationis putat. Añ distͥcti aũ
iudicis oculos. tanto det̾ius delin-¬
quit᷑ ⁊ qͣnto culpa. qͦ occultiꝰ eo pene
incorrigibilit̾. ꝑpetrat᷑: ⁊ tanto ad
uorandũ latus patet fouea ⁊ qͣnto
de semet ipsa elatius głatur uita.
Uñ ut sepe iã diximꝰ. pia conditoriᷤ
dispensatione agit᷑. ut de se confidẽ
anima dispensatoria tẽptatione
pulset᷑: quatinꝰ infirmata. qͥd sit
inueniat. ⁊ p̃sũptionis ꝓpͥȩ fastum
deponat. Mox enĩ ut temptatio
mentẽ pulsau̾it: om̃is cogitationũ

Expanded text:
it, qui repressis praesumptionis suae coit, qui repressis praesumptionis suae cogitationibus, quam in semetipso incogitationum fiduciam non habere. Eo ipso enim quo contra vitia fortiter vivitur, cogitationum p et cum mens foras culpas valenter conterit, plerumque apud semetipsam latenter intumescit; jamque se esse magni alicujus meriti aestimat, nec se peccare in cogitatione suae aestimationis putat. Ante districti autem judicis oculos tanto deterius delinquitur, quanto culpa 71 quo occultius, eo pene incorrigibiliter perpetratur: et tanto ad vorandum latius patet fovea, quanto de semetipsa elatius gloriatur vita. Unde, ut saepe jam diximus, pia conditoris dispensatione agitur, ut de se confidens anima, dispensatoria tentatione pulsetur quatenus infirmata, quid sit inveniat, et praesumptionis propriae fastum deponat. Mox enim ut tentatio mentem pulsaverit, omnis cogitationum
Abbreviated transcription (Latin):
ad orauit. Nam qͥd moralit ꝑ capil¬
los. nͥ defluentes animi cogitatio¬
Sicut utta coccinea labia tua spõ¬
sa: zeloqͥum tuũ dulce. Uita qͥppe:
cͥnes capitis astͥngit. Labia gͦ sp̃o¬
sȩ sic̃ uittȩ sunt: qͥa exortatione
sc̃ȩ eccł̃iȩ cunctȩ in auditorũ m̃tib
diffusȩ cogitationes ligant᷑. ne re¬
misse diffluant: ne sese ꝑillicita
spargant: ne sparse cordis oculos
depͥmant: s qͣsi ad unã intentionẽ¬
se colligant. dũ uitta eos sc̃ẽ p̃dica¬
tionis ligat. Quã recte ⁊ coccineã
asserit: qr sc̃õꝵ p̃dicatio. solo cari¬
tatis ardore flãmascit. Quid uͦ ꝑca
put. nͥ ea quȩ pͥncipale uniꝰ cuiꝰq ac¬
tionis ẽ. mens ipsa signat᷑: Uñ et
alias dr̃. Et oleũ de capite tuoñ
deficiat. Oleũ quippe incapite ẽ.
caritas inmente. Et acapite oleũ¬
deficit: cũ caritas amente disce¬
dit. Cap̃t gͦ detonde ẽ: cogitatio¬
nes suꝑfluas amente resecare.
Et deconso capite in t̾ram corru¬

Expanded text:
 --Nam quid moraliter per capillos, nisi defluentes animi cogitatioSicut vitta coccinea labia tua, sponsa, et eloquium tuum dulce . Vitta quippe crines capitis astringit. Labia ergo sponsae sicut vitta sunt, quia exhortatione sanctae Ecclesiae, cunctae in auditorum mentibus diffusae cogitationes ligantur; ne remissae defluant, ne sese per illicita spargant, ne sparsae cordis oculos deprimant; sed quasi ad unam se intentionem colligant, dum vitta eas sanctae praedicationis ligat. Quam recte et coccineam asserit; quia sanctorum praedicatio solo charitatis ardore flammescit. Quid vero per caput, nisi ea, quae principale uniuscujusque actionis est, mens ipsa signatur? Unde et alias dicitur: Et oleum de capite tuo non deficiat . Oleum quippe in capite, est charitas in mente; et a capite deficit oleum, cum charitas a mente discedit. Caput ergo detondere est cogitationes superfluas a mente resecare. Et detonso capite in terram corru
Abbreviated transcription (Latin):
sẽs siue inp̃dicatorib suis. seu melec¬
tis om̃ib semꝑ manet. In illis aũ qͥb
nec tñ ꝑ eos uͥtutum signa semꝑ os¬
tendit: s aliq̃n se eis a signorũ ostñ¬
sionib subtrahit: ut eo humiliꝰ uir¬
tutes eiꝰ habeant᷑. quo habite teneri
ñ posst̃. Mediator aũ di ⁊ hõinum.

Expanded text:
s sive in praedicatoribus suis, seu in electis omnibus semper manet; in illis autem quinec tamen per eos virtutum signa semper ostendit, sed aliquando se eis a signorum ostensionibus subtrahit, ut eo humilius virtutes ejus habeantur, quo habitae teneri non possunt. Mediator autem Dei et hominum,
Abbreviated transcription (Latin):
than affuit ⁊ dũ quadã die hoc
factũ dr̃. indicare sacͣ scͥptura stu¬
duit. qͥa in luce ds tenebras uidit:
Nos qͥppe uno eodẽq cõtiutu. lu¬
cẽ ⁊ tenebras intueri ñ possumus.
qͥa cũ intenebri oculus figit᷑. lux
fugat᷑. Et cũ adlucis se coruscatio¬
nẽ u̾terit: tenebrarũ u̾bra disce-¬
dit. Illa aut̃ uis quȩ cuncta muta¬
bilia ĩmutabilit̾ iudet. qͣsi in die
sathanei affuit: qͥa apostate an¬
głi tenebras sine obscuritate com¬
p̾hendit. Nos ut dictũ ẽ. uno eodẽ¬
ꝙ intiutu comtẽplari ñ possumꝰ.
quȩ approbando eligimꝰ. ⁊ quȩ re-¬
ꝓbando dãpnamꝰ: qͥa cũ ad haric
animꝰ u̾titur ⁊ ab illa cognitione se¬
parat᷑. Cũ uͦ ad illã reducit᷑: ab hac
cit. sine distensione cõprehendit.
iudelicet et bona quȩ iuuat. et
mala quȩ iudicat: ⁊ quȩ adiuta
remun̾at.⁊ quȩ iudicans dãpnat:
in his quȩ diu̾so disponit ordine.
diu̾sus ñ est. Indie gͦ ei sathan affu¬

Expanded text:
tan adfuit, dum quadam die hoc factum dicitur, indicare sacra Scriptura studuit quia in luce Deus tenebras vidit? Nos quippe uno eodemque contuitu lucem et tenebras intueri non possumus: quia cum in tenebras oculus figitur, lux fugatur; et cum ad lucis se coruscationem verterit, tenebrarum umbra discedit. Illa autem vis, quae cuncta mutabilia immutabiliter videt, quasi in die ei Satan adfuit, quia apostatae angeli tenebras sine obscuritate comprehendit. Nos, ut dictum est, uno eodemque intuitu contemplari non possumus, et quae approbando eligimus, et quae reprobando damnamus: quia cum ad hanc animus vertitur, ab illa cogitatione separatur; cum vero ad illam reducitur, ab hac cit, sine distentione comprehendit, videlicet et bona quae juvat, et mala quae judicat, et quae adjuta remunerat, et quae judicans damnat, in his quae diverso disponit ordine, diversus non est. In die ergo ei Satan adfu
Abbreviated transcription (Latin):
sur laudas quẽ ꝓtegendo robo-¬
ras: Despecto enĩ me. dignꝰ tuis
laudib homo ẽe̾t: si suis contͣ me
auirib staret. Uñ ⁊ mox maliciose
ab hoĩe expetit: qͦd tñ ꝓtector hoĩs
benigne concedit. Nam subditur

Expanded text:
Cur laudas quem protegendo roboras? Despecto enim me, dignus tuis laudibus homo esset, si suis contra me viribus staret. Unde mox et malitiose de homine expetit, quod tamen protector hominis benigne concedit.
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥd ꝑ oues nͥ cogitationũ innocen¬
tia: quid ꝑ oues. nͥ bonorũ cordium
mundicia designat᷑: Celũ uͦ aeriũ
dici paulo ante iam diximꝰ: unde
⁊ aues cȩli noĩamus. Et scimus qͦd
immundi sp̃c qͥ ẽ cęlo et̾eo lapsi st̃:
in hoc cęli t̾reꝙ: medio uagant᷑. Qtanto
magis corda hominũ ascendere ad
cȩlestia inuident: qͣnto se a cȩlestib
ꝑelationis suȩ immunditiã ꝓiec¬
tosuident. Quia gͦ ab aeriis potes¬
tatib. cogitationũ nr̃atum mun-¬
ditiã flãma luioris irruit: de cȩlo
ignis ad ouesuenit. Sepe enĩ mun¬
dasmentis nr̃e cogitationes. ardo¬
re libidinis accendunt:⁊ qͣsiigne
oues concremant: dũ castos motꝰ
animi. luxuriȩ temptatione per¬
faciente deo. tñ ꝑmittente. gen̾a¬
tur. Et quia in pulsu subito. ip̃as
ñnunquã circũspectiones mentis
obruunt: qͣsi custodes pueros gla¬
dio occidunt. S tñ unꝰ in columis
fugit. dũ omne qͦd mens patit᷑. ꝑse¬
uerans discretio subtilit respicit:

Expanded text:
 oves, nisi cogitationum innocentia, quid per oves, nisi bonorum cordium munditia designatur? Coelum vero aerium dici paulo ante jam diximus: unde et aves coeli nominamus. Et scimus quod immundi spiritus, qui e coelo aethereo lapsi sunt, in hoc coeli terraeque medio vagantur: qui tanto magis corda hominum ascendere ad coelestia invident, quanto se a coelestibus per elationis suae immunditiam projectos vident. Quia ergo ab aereis potestatibus contra cogitationum nostrarum munditiam flamma livoris irruit, de coelo ignis ad oves venit. Saepe enim mundas mentis nostrae cogitationes ardore libidinis accendunt; et quasi igne oves concremant, dum castos motus animi, luxuriae tentatione perfaciente Deo, tamen permittente, generatur. Et quia impulsu subito ipsas nonnunquam circumspectiones mentis obruunt, quasi custodes pueros gladio occidunt. Sed tamen unus incolumis fugit, dum omne quod mens patitur, perseverans discretio subtiliter respicit,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ subiungit inimicus: ut bene cogi¬
tata ꝑturbet. maleq ꝑturbata di¬
laniet. S nequaquã nos intẽptati¬
one deserit: qui creauit. Nã hostẽ
nr̃m qui se contra nos mninsidiis cõ¬
tegit: illustratione sui luminis
nob̾ rep̃hensibilẽ reddit. ꝓpter qͦd
dum nãꝙ: hostẽ reqͥrere ẽ: eiꝰ nob̃
insidias declarare: ut quo eũ sub¬
intrare ad cor cernimꝰ: forti contra
illũ circũspititione iugilemus. Qi¬

Expanded text:
et subjungit inimicus, ut bene cogiet subjungit inimicus, ut bene cogitata perturbet, maleque perturbata dilaniet. Sed nequaquam nos in tentatione deserit, qui creavit. Nam hostem nostrum, qui se contra nos in insidiis contegit, illustratione sui luminis nobis deprehensibilem reddit; propter quod dum namque hostem requirere, est ejus nobis insidias declarare, ut quo eum subintrare cor cernimus, forti contra illum circumspectione vigilemus.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ dolus inore eiꝰ. Dolus quippe iore.
quanto apud hoĩes prudentiꝰ callet:
tanto ap̃d dm stultius desipit: pau¬
lo attestante qui ait. Sapĩa huiꝰ mũ¬
di. stulticia ẽ ap̃d d̃m. Quia gͦ dolꝰ
in ore eiꝰ ñ fuit: stultũ ꝓculdubio
nicħ dix̃. hunc contra dm̃ sac̾dotes
et pͥncipes locutũ stulte credider̃t:
cũ int̾rogatus passionis tp̃re. dei
se filiũ testaretur. Uñ et conq̃ren¬
tes dicunt. Qͥd ad huic egemꝰ testib :
Ecce ipsi audiuimꝰ blasphemiam.
S contͣ dm̃ stulte nil dix̃: qͥa uera
loquens hoc de se infidelib etiã
moriendo intulit : qd̾ paulopost
redemptis om̃ib resurgendo mõ¬
strauit. Hȩc insignificatione nr̃i¬
capitis breuit tractata transcurri-¬
mus: nc̃ inedificationẽ eiꝰ corporis
ea moralit tractando replicemꝰ:
ut qͦd actũ foris narrat᷑ in oꝑe: sci¬
amꝰ quomͦ intꝰ agat᷑ inmente. Nã
cũ filii dĩ assistunt corã dño. inter
tur. antiquus ille callide se int̾serit.

Expanded text:
us est in ore ejus . Dolus quippe in ore, quanto apud homines prudentius callet, tanto apud Deum stultius desipit, Paulo attestante, qui ait: Sapientia hujus mundi stultitia est apud Deum . Quia ergo dolus in ore ejus non fuit, stultum proculdubio nihil dixit. Hunc contra Deum sacerdotes et principes locutum stulte crediderunt, cum interrogatus passionis tempore, Dei se Filium testaretur. Unde et conquirentes dicunt: Quid adhuc egemus testibus? ecce ipsi audivimus blasphemiam . Sed contra Deum stulte nihil dixit: quia vera loquens, hoc de se infidelibus etiam moriendo intulit, quod paulo post redemptis omnibus resurgendo monstravit. capitis breviter tractata transcurrimus: nunc in aedificationem ejus corporis, ea moraliter tractanda replicemus, ut quod actum foris narratur in opere, sciamus quomodo intus agatur in mente. Nam cum filii Dei assistunt coram Deo, inter tur, antiquus ille callide se interserit