comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
poterunt at si ip̃i ser¬
nandã suscepisset̃. nam
c̾te u̾um ẽ insolidũ uuñ¬
q̃q dolo fecisse. ⁊ nͥ ꝓ soli¬
do res ñ pot̾ restitiii. nec
abfurde sentiet qui hoc
putau̾it. Mane nisi in¬
tegre rei restitmiõe eñ
cũ quo actũ fui̾t lib̾ari

Expanded text:
erunt, ac si ipsi seruandam suscepissent: nam certe uerum est in solidum quemque dolo fecisse et nisi pro solido res non potest restitui. nec tamen absurde sentiet, qui hoc putauerit plane nisi integrae rei restitutione eum, cum quo actum fuerit, liberari
Abbreviated transcription (Latin):
dũ uł eles ueulat curare de¬
bet iu aput emptorẽ quo ead̾
pactione ⁊ colono fpu. ⁊ ĩqui¬
lino habitare liceat. alioquĩ
ꝓmibitus is agettũ eo excõduc¬
to. Muitino edificãte obs¬
curẽtur lumina cen atuli te¬
ueti locatorẽ inquilius. cte
quĩ liceat colano uł in quilius
telinquere conluctionẽ młã¬
dubitacio e amercedibꝰ qͦr si
cũ eo agitur. reputacionis rõ
hũda est ⁊ͥ adem intellignius
si hostia fenestras uenumum cor¬
tuptas locator uõ restit᷑uat. Cõ¬
tuctor om̃ia sałi legem con¬
auctionis fiocre ilebet. ⁊ ante
omia colonus cutire debet. u̾
oꝑa rustica suo quo tp̃e fa¬

Expanded text:
dum vel aedes vendat, curare debet, ut apud emptorem quoque eadem pactione et colono frui et inquilino habitare liceat: alioquin prohibitus is aget cum eo ex conducto. Si vicino aedificante obscurentur lumina cenaculi, teneri locatorem inquilino: certe quin liceat colono vel inquilino relinquere conductionemdubitatio est. de mercedibus quoque si cum eo agatur, reputationis ratio habenda est. eadem intellegemus, si ostia fenestrasve nimium corruptas locator non restituat. Conductor omnia secundum legem conductionis facere debet. et ante omnia colonus curare debet, ut opera rustica suo quoque
Abbreviated transcription (Latin):
dirm abquid demoliti opor¬
tet. ⁊ aliquam partẽ par¬
uulun ĩ comiodi sustinero
son ita tñ ut eam partem
magnam ꝑtem usus habita¬
cor haberet. Item ĩt̾rogatꝰ
ceberet mercedẽ noc ue. Re si
ciuisa fiusset cur ꝑiculum tan̾et
quãuus ꝑiculum uer̃e nõ fuiss
trã nou alebere mercedẽ. Si si
causa tuuoris tusti non fiuss.¬

Expanded text:
m aliquid demoliri oporteret, aliquam partem parvulam incommodi sustineret: non ita tamen, ut eam partem magnam partem usus habitator haberet. Iterum interrogatus deberet mercedem necne. respondit, si causa fuisset, cur periculum timeret, quamuis periculum uere non fuisset, tamen non debere mercedem: sed si causa timoris iusta non fuis
Abbreviated transcription (Latin):
con.bictoris ⁊ nõ non oblignut᷑
s. fructus in cuisa pignoris mã¬
uent. quẽ admalum eẽnt si
pͥmus celonus eos peepiss.
En tomus uł fundus inqͥnq̃n¬
niũ pensionib lecatus sit pot̾
dũs si deseriũt habitacionem
uł fundi culturani colonus.
in quilmuis cũ eis statim̃ ag̾x
D ⁊ de his que prescati die ꝑ¬
restaire debinituruł ut opus
ali quod efficerent. uł ꝓ̃pagiti¬
cuos facerent agere simuliter
pot̃. Colomiis si ci frm nõb
deit tocius qͥuquẽiui noĩe sta¬
nni ntr̃e aget: ⁊ si reliquis
antus dñs fundi frui patiatut.
Nec enra semꝑ lil̾ibitur do¬
minus eo quod seło uł t̾tio an¬
no patictur frui. Nam ⁊ qui
expulsus acontuctione ĩ alã
se coloniam contulit uõ suf¬
fecturus auabus neq. ip̃e pe¬
sionũ noie obligatus enit. ⁊
quntũ ꝑsingnlos ãnos com¬
pendu ficturus erat conseqͣt.
dti est enĩ patientia stuendi
que offertur. eo tempore quo
frui colonus alus rebies illigi¬
tus non pot̃. Quod si paucis die¬

Expanded text:
nductoris domino non obligantur: sed fructus in causa pignoris manent, quemadmodum essent, si primus colonus eos percepisset. Si domus vel fundus in quinquennium pensionibus locatus sit, potest dominus, si deseruerit habitationem vel fundi culturam colonus vel inquilinus, cum eis statim agere. Sed et de his, quae praesenti die praestare debuerunt, velut opus aliquod efficerent, propagationes facerent, agere similiter potest. Colonus, si ei frui non liceat, totius quinquennii nomine statim recte aget, etsi reliquis annis dominus fundi frui patiatur: nec enim semper liberabitur dominus eo quod secundo vel tertio anno patietur fundo frui. nam et qui expulsus a conductione in aliam se coloniam contulit, non suffecturus duabus neque ipse pensionum nomine obligatus erit et quantum per singulos annos compendii facturus erat, consequetur: sera est enim patientia fruendi, quae offertur eo tempore, quo frui colonus aliis rebus illigatus non potest. quod si paucis die
Abbreviated transcription (Latin):
amplius qͣm actiones ꝑseq̃de
eius peari ame emptori oper¬
tert. quia custedia adu̾sus
iũ parum ꝓficit. actionẽ at̾¬
cisis non solum arbito s ⁊̃
ꝑiculo tuo tibi pr̃are debebo
ut omne lucrum at aispẽdiũ
te sequatur.⁊ nou solũ qd̾
ip̃ ꝑeum ad quisiut pr̃ate de¬

Expanded text:
amplius quam actiones persequendae eius praestari a m‹e› emptori oporteat, quia custodia aduersus uim parum proficit. actiones autem eas non solum arbitrio, sed etiam periculo tuo tibi praestare debebo, ut omne lucrum ac dispendium te sequatur.Et non solum quod ipse per eum adquisii prae
Abbreviated transcription (Latin):
recusauit emptorẽ patroitũ
liabe cuuis sit lib̾ta costi¬
ctuta an possit uł heredem¬
que uan liberaret ł heredẽ
pitamũ hab̃e. nam ceti duo
ab herede manumissi sunt.

Expanded text:
recusauit emptorem patronum habere, cuius sit liberta constituta? an possit uequae non liberauit uel heredem patronum habere? nam ceteri duo ab h
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm aliqñ aittum ẽ ad com¬
pendium uendicons s empto¬
ris ꝑtini ⁊ tune tenetur uen¬
ditor cum minor modꝰ ĩueĩt᷑.
indeannis tñ ne nulla que¬
rela sit emptons. ⁊ ineodem
fundo si plus inuematur iñ
uinea qͣm iipͣto cum unui̾sis
modus coustat simił questio

Expanded text:
quam alioquin dictum est, ad compendium uenditoris, sed ad emptoris pertinet: et tunc tenetur uenditor, cum minor modus inuenitur. uideamus tamen, ne nulla querella sit emptoris in eodem fundo, si plus inueniat in uinea quam in prato, cum uniuersus modus constat. similis quaestio
Abbreviated transcription (Latin):
sit ad iudicatus. qͣntũ obeã
teni aticio consecittus ẽc̃. id
tm̃ emptori pt̃ab. quod si tͥ
sudiis totus adiudicatus ẽ.
totiuͣm inquid cum emptori
trades. S ita ut ille soluait .q.
olxam tem ticio condep̃matꝰ
es. S obeam quidẽ parteni
quaui uendidisti peuictioe
cauere debes obaltetani ãt

Expanded text:
sit adiudicatus, quantum ob eam rem a Ti‹ti›o consecutus es, id tantum emptori praestabis. quod si tibi fundus totus adiudicatus est, totum, inquit, eum emptori trades, sed ita, ut ille soluat, quod ob eam rem Titio condemnatus es. sed ob eam quidem partem, quam uendidisti, pro euictione cauere debes, ob alteram aut
Abbreviated transcription (Latin):
seie stichum pamphilũ. tre¬
thusim ꝑfidei cõmissũ reli¬
quid cusq fidei connusit uͥ
om̃s ad lib̾tatem post amiũ
ꝑduceret. cum legataria fi¬
dei cominissum aose ꝑtin̾e
noluisset nec tñ heredẽ asua
pentione liberasset. hr̃s eadẽ
mancipia sempino uendidit
milla cominẽmoiatione fid̾i¬
cominisse lib̃tatis facta. ep̃¬
tor cum plurib ainis mã¬
cipia suprascripta sibi ser¬
uissent aretitlun manumi¬
sit. ⁊ cum ceteri qͦ ẜui cog¬
inta uoluette d̾ functi. pidi¬
comimssa lib̾tatẽ petiset
⁊ heredemq ad ptetorẽ ꝑ¬
duxisset̃ iussu ptetonis ab
berede sunt maninlãsi a¬
recusa qͦ: uolle se emptorẽ
putronũ habere respẽdãt᷑
cum emptor pretiũ auen¬
aitore empti iuditio are
num si nollet emptorem
patronum habere empto¬
rem tñ nichil posse post
mimissionem qͦ cipti ac¬
tione dutare. Aũcto que
sententia ila est. Issũ etiã
incad̾ cognitione nõe ep̃to

Expanded text:
hilum Arescusam per fideicommissum rel‹i›quit eiusque fidei commisit, ut omnes ad libertatem post annum perduceret. cum legataria fideicommissum ad se pertinere noluisset nec tamen heredem a sua petitione liberasset, heres eadem mancipia Sempronio uendidit nulla commemoratione fideicommissae libertatis facta: emptor cum pluribus annis mancipia supra scripta sibi seruissent, Arescusam manumisit, et cum ceteri quoque serui cognita uoluntate defuncti fideicommissam libertatem petissent et heredem ad praetorem perduxissent, iussu praetoris ab herede sunt manumissi.Arescusa quoque nolle se emptorem patronum habere responderat. cum emptor pretium a uenditore empti iudicio Aresnum, si nollet emptorem patronum habere: emptorem tamen nihil posse post numissionem quoque empti actionem durare, quaero, quae sententia uera est. illud etiam in eadem cognition
Abbreviated transcription (Latin):
diceudum ẽ si inserĩturẽ¬
non non inilib̾tatem eiuee¬
nu. ut dñs iñcedes ⁊ impẽ¬
sis prare delxit. quod si
alicnum uendidit oͣiiitnio
teneri debet. Sup est
teitia delibatõ eniꝰ dle cẽ¬

Expanded text:
dum est, si in seruitutem, non in libertatem euinceretur, ut dominus mercedes et impensas praestare debeat. quod si alienum uendiderit, omnimodo teneri debet.Superest tertia deliberatio, cuius debe
Abbreviated transcription (Latin):
od̾. Quero siquis ita fũd̾
uendiderit. ut id uenu
datum eẽ indeatur. quod
intra termimos ip̃e posse¬
dit. sciens tñ aliquã ꝑtẽ
certam se non possidere
nec certiorauerit ẽp̃corẽ
an exempto iuditio ten̾at᷑
cum hoc generał adiectõ
adea que sp̃aliter nouit
qui uendidit tiec excep̃ ꝑ
tinere nõ debat ne ano¬
qͥn emptor capiatur ⁊
foctasse sihoe cognonissec
ł empturꝰ nõ eẽt ł mino¬
ris eipt᷑ cẽs si c̾cioratus
d̾ loco ct̃o fuis. cñ ħ. ap

Expanded text:
.Quaero, si quis ita fundum uendiderit, ut id uenum datum esse uideatur, quod intra terminos ipse possedit, sciens tamen aliquam partem certam se non possidere non certiorauerit emptorem, an ex empto iudicio teneatur, cum haec generalis adiectio ad ea, quae specialiter nouit qui uendidit nec excepit, pertinere non debeat, ne alioquin emptor cap‹i›atur, qui fortasse, si hoc cognouisset, uel empturus non esset uel minoris empturus esset, si certioratus de loco certo f
Abbreviated transcription (Latin):
pcepte iuille non eẽ ꝯstat.¬
fundo uendito. ł legito st̃¬
quilinum ⁊ strmĩta ep̃toi̾s
⁊ legatarii sunt. ligna aũt
uenditotis ⁊ heredis. qr ñ ẽ
fundi tam ⁊ si ad eam rem
comparata sunt. Inst̃quiliiio
ant distĩctio trebattĩ ꝓbãda:
ut siquidẽ stcirorudi agri
misa comꝑatã sit emptorẽ
sequatur. Si uendendi. uen¬
ditorem. nͥ aliũ factũ ẽ. Flec
mt̾ ẽ instabulo iaceat. an a¬
ceruus sit. Que tabule
picte protextõrio ineluduntꝰ
it̃q cruste uarmoree. elium
sunt. Recriculi curta colũpuuiᷤ¬

Expanded text:
rceptos uillae non esse constat.Fundo uendito uel legato sterculinum et stramenta emptoris et legatarii sunt, ligna autem uenditoris uel heredis, quia non sunt fundi, tametsi ad eam rem comparata sunt. in sterculino autem distinctio Trebatii probanda est, ut, si quidem stercorandi agri causa comparatum sit, emptorem sequatur, si uendendi, uenditorem, nisi si aliud actum est: nec interest, in stabulo iaceat an aceruus sit.Quae tabulae pictae pro tectorio includuntur itemque crustae marmoreae aedium sunt.Reticuli cir
Abbreviated transcription (Latin):
porerit. si ea peccuiuã de q̃¬
ipͥ non pro ea re peti᷑ que
uenit neq tridita e. ecterũ
si pꝰ tradicionem. siue lectam
uuam calcire siuĩ mistĩ euẽe
prohi.itur. a exibeñtum
i iniuriaꝵ igere pot̾it. quẽ¬
imedum si aliam qͣlib rẽ
sium telle prohifutur.
firmebat accrisuta aixiis. ꝗ¬
uis ibi millum doluun fuissi
tñ dolia emptoii debebit̃.
ac sauum tradi oꝑ. ueluti
si fundo dotia accessuta dixib
non quassata set unegt dire

Expanded text:
poterit 'si ea pecunia, qua de agitur, non pro ea re petitur, quae uenit neque tradita est.' ceterum post traditionem siue lectam uuam calcare siue mustum euehere prohibeatur, ad exhibendum uel iniuriarum agere poterit, quemadmodum si aliam quamlibet rem suam tollere prohibeatur.firmabat, accessura dixisset, quamvis ibi nullum dolium fuisset, tamen dolia emptori debebit. Pac sanum tradi oportet: veluti si fundo dolia accessura dixisset, non quassa, sed integra dare
Abbreviated transcription (Latin):
num predium q̃muis supͣ
dixĩnus cum icorpe con¬
sentranns. Aequalitite aũ
dissentiamꝰ emꝑtionẽ ũ oẽ
tñ ueudñor teneri debet q̃ti
int̾ ẽ non eẽ deceptũ. Et si
uenditor ꝙ nesciet. ueluti
si m̃sas quasi citre̾as emat
tis iextimatione uenit.
si triticũ emerit. ⁊ obeã re
quod non sit traditũ fami¬
lia enis fame liboruũt qlã
pretium iritici nõn seruori
tem hodie dandũ ẽ qd̾ iã
oli dan oportunit. Si tibi
fundum uendidero. ut eũ
conductũ c̾ta sũma hab̾em
eruendĩto eo nonnue mͥ ac¬
tie ẽ. quasi inpartem pre¬
tu ea res sit. Set si uti tibi

Expanded text:
muis supra diximus, cum in corpore consentiamus, de qualitate autem dissentiamus, emptionem esse, tamen uenditor teneri debet, quanti interest non esse deceptum, etsi uenditor quoque nesciet: ueluti si mensas quasi citreas emat, ris in aestimationem uenit, si triticum emerit et ob eam rem, quod non sit traditum, familia eius fame laborauerit: nam pretium tritici, non seruorumtem hodie dandum est quod iam olim dari oportuit. Si tibi fundum uendidero, ut eum conductum certa summa haberem, ex uendito eo nomine mihi actio est, quasi in partem pretii ea res si
Abbreviated transcription (Latin):
uenditor m̃titus sit. ñ ĩ
m̃o enus tm̃ tenetur emͣp¬
ceq. pone eum dixisse eũ
⁊ qͥnqͣginta p̃ti. ⁊ inprato
plus s̃ueniri. cẽ tm̃ onsia

Expanded text:
uenditor mentitus sit, non in modo eius, tamen tenetur emptori: pone enim dixisse eum et quinquaginta prati et in prato plus inueniri, esse tamen omnia
Abbreviated transcription (Latin):
uintus mutius scͥbit
oñs sundi d̾ predio arbores er¬
tantes uendiderat ⁊ pro hiꝰ pͥ
cuniam accep̃ ⁊ cum tendere
nolebat emptor querebat qͥd
se facere oꝑteret ⁊ uerelrit᷑
ne hee arbores cuis non ui¬
derentur facte. põp arboꝵ
iõ ut clñs suas sp̃aliter ar¬
bores uendicire emptor noñ
poterit. sec exempto lĩt acti¬
ap. Inuenditione suꝑan¬
nua pensitatione pro aque
ductu infea dontũ rome ꝯsti¬
tutam. nicħꝰ amemoratũ est
deceptus obeam rem exẽpto
accionẽ habebit. Itaq si con¬
uemiatur obp̃cium eouẽdĩto
ditor seꝑatun dem̃o cuicurnq
forte si dix uñ.e. iugera al¬

Expanded text:
ius scribit: dominus fundi de praedio arbores stantes uendiderat et pro his rebus pecuniam accepit et tradere nolebat: emptor quaerebat, quid se facere oporteret, et uerebatur, ne hae arbores eius non uiderentur factae.Pomponius: ideo ut dominus suas specialiter arbores uindicare emptor non poterit: sed ex empto habet acti.In uenditione super annua pensitatione pro aquae ductu infra domum Romae constitutum nihil commemoratum est. deceptus ob eam rem ex empto actionem habebit: itaque, si conueniatur ob pretium ex uendito, ditor separatim de modo cuiusque forte si dixit unum centum iugera, al
Abbreviated transcription (French):
uctetes fit relatum in eiꝰ
initutes si que debent᷑ de¬
bebuntur. ⁊ eim iurie aue¬
tor es responderũt si certꝰ
uenditor quibusolam ꝑsoĩs
c̾cas seruitutes deberi non
adinonuisset emptorem ex
ea ꝑtiuere defut. que uen¬

Expanded text:
ueteres sit relatum in eius uitutes si quae debentur, debebuntur': etenim iuris auctores responderunt, si certus uenditor quibusdam personis certas seruitutes debere non admonuisset emptorem, exea pertinere debeat, quae uen
Abbreviated transcription (Latin):
respoitoisse se refert. si que¬
uerit ut aodiẽ pretio non
soluto uenditori uuplũ prã¬
retur. infrandẽ ꝯstitutionũ
uid̾i adiectum quod isirã le¬
giimã excẽdit. diu̾s. anq
caĩn cõmissorie ẽẽ ait. c̃ ea

Expanded text:
respondisse se refert, si conuenerit, ut ad diem pretio non soluto uenditori duplum praestaretur, in fraudem constitutionum uideri adiectum, quod usuram legitimam excedit: diuersamque causam commissoriae esse ait, cum ea
Abbreviated transcription (Latin):
rostne aqua filite solz. uille
sunt ut reponantur. edcfitu
sunt. at que prta sũt. n
imponantur. non sunt e¬
difitii. sali qui uineõ¬
si stipites eoꝑ intt̾a defossi
sunt. quod si supẽa t̾rã sũt.
rutis ⁊ cesis codunt. tegule q̃
nondum edifitus impoĩte s̃.¬

Expanded text:
rostris aqua salire solet, villae sunt ut reponantur, aedificii sunt: at quae parata sunt ut imponantur, non sunt aedificii. si stipites eorum in terra defossi sunt: quod si supra terram sunt, rutis et caesis cedunt.Tegulae, quae nondum aedificiis impositae s
Abbreviated transcription (Latin):
item cilitĩa uela ediũ non ẽ
si nondum ꝑfectum e qͣuis
poĩtum inedificio sit. non u
detur edumͣ eẽ ¶ Si rura
cesi ercipiantur inuenditõe
ca placiit eẽ ruta. que eruta
sunt. uͥ arena creti ⁊ similia¬
opunonem.axcce ait frustta
in lege uenditionio detutis.
⁊ cesit contnẽri. quia sĩ sp̃a¬
liter uemerunt ad exhibẽdũ
de his agi pot̃. Neq eĩ mag̃
d̾materia cesa ant decem̃tis
aut dearena. cauendum ẽ
uenditori q̃mi decet̾is que c̃
preciosiora. lało gn̾alit̾ seni

Expanded text:
item Cilicia vela aedium non sunt. si nondum perfectum est, quamvis positum in aedificio sit, non tamen videtur aedium esse. Si ruta et caesa excipiantur in venditione, ea placuit esse ruta, quae eruta sunt, ut harena creta et similiaopinionem, recte ait frustra in lege uenditionis de rutis et caesis contineri, quia, si non specialiter uenierunt, ad exhibendum de his agi potest neque enim magis de materia caesa aut de caementis aut de harena cauendum est uenditori quam de ceteris quae sunt pretiosiora.Labeo generaliter scri
Abbreviated transcription (Latin):
minus tradẽtur p̃cibarii
ꝑ arbit̾um indempuitatẽ
posse seruari sertis cels¬
cerunt. quori ⁊ mielii iꝰ¬
tissima uidetur ẽẽ senten¬
tia. firiis aptocło q̃¬
sit si deplumbeo cãstello fi¬
tisse subintra misse aqͣm¬
Iue rescripsit referre qͥd
actum eẽt. quid gͣ si nieħ
d ea re. ni emptor ur uẽdi¬
tor cogitarat ut plerumq
in hiniusmͦi rebus euenire¬

Expanded text:
ium traderetur, pro cibariis per arbitrium indemnitatem posse seruari Sextus Aelxerunt, quorum et mihi iustissima uidetur esse sententia.Firmus a Proculo quaesiit, si de plumbeo castello fistulae sub terram missae aqille rescripsit referre, quid acti esset. quid ergo si nihil de ea re neque emptor neque uenditor cogitauerunt, ut plerumque in eiusmodi rebus eueni
Abbreviated transcription (Latin):
enim eandem ẽẽ conditionẽ
emptoris que futura ẽẽt si c̃
ip̃o actum ẽẽc cominum di¬
iudundo. u: si c̾tis regio¬
uibus fundum int̾ te. ⁊ tici¬
um udex diuisit. sine dubio
ꝑtem que adiudicata ẽ ep̃to¬
ti trado debes. ¶ Siquid
seruo distracto uenditor do¬
nauit ante traditionẽ hec
quoq restitinͣ debet. ħrdita¬
tes quai ꝑseruũ adquisite. ⁊
logata oĩa nec distinguẽdũ
cimis respectu isti ẽ pelicia.
Item quod croꝑis seruus r̾s¬
titit uenditori. empteni res¬
ittuendũ ẽ. inisi iõ dies tradi¬
tioriis expacto pro regatꝰ ẽ u
aduenditorẽ oꝑe ꝑtinerent.¬
Exuendito actio uendito¬
ti competit adea cousequẽda
que ei abemptore pẽañ oꝑͤ.¬
scripta. Inqͥnus ptetiũ qͣnti
res uenit. Itẽ usu re p̃tui
p̾ diẽ traiditionis. Nlam cũ re
emptor fruatur. equissimũ ẽ
essionẽ aũt traditã acciꝑe

Expanded text:
ondicionem emptoris, quae futura esset, si cum ipso actum esset communi diuidundo. sed si certis regionibus fundum inter te et Titium iudex diuisit, sine dubio partem, quae adiudicata est, emptori tradere debes.Si quid seruo distracto uenditor donauit ante traditionem, hoc quoque restitui debet: hereditates quoque per seruum adquisitae et legata omnia, nec distinguendum, cuius respectu ista sint relicta. item quod ex operis seruus praestitit uenditori, emptori restituendum est, nisi ideo dies traditionis ex pacto prorogatus est, ut ad uenditorem operae pertinerent.Ex uendito actio uenditori competit ad ea consequenda, quae ei ab emptore praestari oportet.scripta. in primis pretium, quanti res uenit. item usurae pretii post diem traditionis: nam cum re emptor fruatur, aequissimum est essionem autem traditam accipe
Abbreviated transcription (Latin):
non sunt ignorari nõ opͭ.
ut puta seras el mes claue¬
tra multa ⁊̃ defossa ẽe nor
cñ fũdi. aũ uille hubi ut
puta uas aumaria. toresa¬

Expanded text:
non sunt, ignorari non oportet, ut puta seras claues claustra: multa etiam defossa esse neque tamen fundi aut uillae haberi, ut puta uasa uinaria tor
Abbreviated transcription (Latin):
Iauł: enditor domus añqͣ
eam tradat aampni ĩ tecti
sipulationẽ interponete
debet quia añqͣm uacuani
poiseisionẽ tradat. cuttediã
⁊ diligentiã prãte ileret᷑.¬
⁊ pars ẽ enctodie diligẽtĩai.

Expanded text:
ium.Uenditor domus antequam eam tradat, damni infecti stipulationem interponere debet, quia, antequam uacuam possessionem tradat, custodiam et diligentiam praestare debet et pars est custodiae dilig
Abbreviated transcription (Latin):
reditas uilet. si hec res so¬
ttacte nou fiusset̃ ¶ Ideo
iił. dolũ sołe auenditore p̃s¬
si cum uetiditor secret fundũ
plutib imuncipus legata de¬
bere. intabula qͥdem conscrip¬
setit uui muncipio debetiue¬
rum postea legetu consigua¬
uerit . si qua itibutoꝵ aũ uoc¬
tigał. iudictiouis ue q uoĩe
ant adiue collationẽ prãre
optet. idem eiuptorẽ dare fa¬
cere. pr̃areq opectere. exep̃¬
to eum teneri qũasi d̾eeptss
eircrrem. que sẽtc̃tia u̾a ẽ.¬
s cui infacto ꝓpou̾et᷑ tuto¬
nẽ b̾idẽ fecisse qui rem pu¬
pillarem uendelãt questiõis
ẽẽ ait. in tutoꝵ dolũ pupil¬
liis pr̃are debeit. ⁊ siquidem
nbus cis uendidit. in tantũ
tenetur inq̃ntũ locupletĩo
erco fcẽ ẽ. tutoribus i̾resi¬
duũ ꝑpetũo condep̃uande
quia nec tuffertur inpurillũ

Expanded text:
e res subtractae non fuissent.Idem Iulianus dolum solere a uenditore praessi, cum uenditor sciret fundum pluribus municipiis legata debere, in tabula quidem conscripserit uni municipio deberi, uerum postea legem consignauerit, si qua tributorum aut uectigalis indictionisue quid nomine aut ad uiae collationem praestare oportet, id emptorem dare facere praestareque oportere, ex empto eum teneri, quasi decepisset emptorem: quae sententia uera est.Sed cum in facto proponeretur tutores hoc idem fecisse, qui rem pupillarem uendebant, quaestionis esse ait, an tutorum dolum pupillus praestare debeat. et si quidem bus eis uendidit, in tantum tenetur, in quantum locupletior ex eo factus est, tutoribus in residuum perpetuo condemnandis, quia nec transfertur in pupillum
Abbreviated transcription (Latin):
pecculio eoꝵ accessit nõ tũ
siquid exre uentitoris.
ticius fundũ in quo uouagĩti
igxta etãt uendid̾it.⁊ ĩ lage
nifestet᷑.x. ingera alluitioe
tii setẽcia existunãtis. ñ siqͥd̾
scicns uendidit. erempto ac

Expanded text:
ccessit, non tamen si quid ex re uenditoris.Si Titius fundum, in quo nonaginta iugera erant, uendiderit et in lege nifestetur, decem iugera alluuione tii sententia existimantis, ut, si quidem scien
Abbreviated transcription (Latin):
nomine accionem .Ite siquid
mogri serui curationẽ un¬
persum ẽ añ traditionẽ. an̾
siquid in discipiinas quas ih¬
sinisse erat etum eiuptorẽ
uelle unrenͣidi. hoc ampluis
labo ait. ⁊ siquid infimꝰ mor¬
tu serui impensum sit ex
uendito consequi oportere
si mõ sñ culpa uenditoris mo.¬
tem obierit. Item si queuent
cum res uenierit. si lecupłx
abemptore reus detur. gruẽ¬
dito agi posse u̾ io frit . ¶ Ri
int̃ emptorẽ predioꝵ ⁊ uen
uenditoꝵ cõueniss. si ea p̃dia¬
emptor hr̃s ue ciuis pluris uẽ¬
didissi. euis ꝑtem dimudiam
uenditori p̃taret. ⁊ hr̃x ep̃to¬
ris pluris ea predia uendadis¬
set. nendicorẽ exuẽdito agẽ¬
do. ꝑtem eius qua pluris
uendidisset consẽcitur ¶Si

Expanded text:
nomine actionem. idem et si in aegri serui curationem impensum est ante traditionem aut si quid in disciplinas, quas uesimile erat etiam emptorem velle impendi. hoc amplius Labeo ait et si quid in funus mortui servi impensum sit, ex vendito consequi oportere, si modo sine culpa venditoris mortem obierit. Item si convenerit, cum res veniret, ut locuples ab emptore reus detur, ex vendito agi posse, ut id fiat. Si inter emptorem praediorum et venditorem convenisset, ut, si ea pemptor heresue eius pluris uendidisset, eius partem dimidiam uenditori praestaret et heres emptoris pluris ea praedia uendidisset, uenditorem ex uendito agendo partem eius, quo pluris uendidisset, consecuturum.Si
Abbreviated transcription (Latin):
ut inquilmo licent ad certũ
tempus mag̾ cẽ setuiꝰ pu¬
tibat cruendito cẽ accionẽ
deuq tribo ait. si iste colonꝰ
emptori reddat. ¶ Eibꝰ dic¬
tractis. ł legatis ea eẽ ediũ
colemus dicere que quasi
pars edium . ł ꝑpedes habent᷑
ut puta pute alia
ipr mẽs ⁊ libra salientos
fistule quoq que saliẽtibi
uiguntur qͣmuis lõge ex¬
cuitant. ecita ediffitiũ ebiũ
sunt. Item canales. pistes
aut qui sunt inpiscina nõ¬

Expanded text:
ut perfrui liceat ad certum tempus, magis esse Servius putabat ex vendito esse actionem: denique Tubero ait, si iste colonusemptori reddat. Aedibus distractis vel legatis ea esse aedium solemus dicere, quae quasi pars aedium vel propter aedes habentur, ut puta putealia et labra, salientes. fistulae quoque, quae salientibus iunguntur, quamuis longe excurrant extra aedificium, aedium sunt: item canales: pisces autem qui sunt in piscina no
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si int̾ matr̾ium ⁊ soccr̃
D accum eẽt uł tacito ĩteller¬
tu ũ homis eribende uroris
ad tuaritũ redirẽt. prĩnte
ratre dotis usinas millam
xtionem suꝑ for  u recipiẽ¬
dum ꝙ negetũr cõsũtũ q
si pater puelle erbibitiauẽ
mandasse se deocat accõnẽ
mandati compete̾. Lutꝰ
ticius fr̃is filis cõmisit rer̾
suarum ad miustr̃ionẽ ata

Expanded text:
 socerum id actum esset uel tacito intellectu, ut onus exhibendae uxoris ad maritum rediret praestante patre dotis usuras, nullam actionem superfore ad recipiendum quod negetur consumptum: quod si pater puellae exhibitionem mandasse se doceat, actionem mandati competere.Lucius Titius fratris filio commisit rerum suarum administrationem ita
Abbreviated transcription (Latin):
¶faul .R.unũ ermandatori¬
biis insolidũ elig̾i pꝰse ⁊̃ si
ñ sit cẽessum inaudato. pꝰ
conclẽpnatõem aũ induor
ꝑsona collatam neccio ercã
idicati singulos ꝓparte di¬
udia conueniri posse ⁊ de¬
le. ¶Croditor pignus uẽ¬
did̾ q̃ro ausi euicta lit pos¬
sessio emptori. regfsii cre¬
dicor exp̃cio pignor admã

Expanded text:
toribus in solidum eligi posse, etiamsi non sit concessum in mandato: post condemnationem autem in duorum personam collatam necessario ex causa iudicati singulos pro parte dimidia conueniri posse et debere.Creditor pignus uendidit: quaero, an, si euicta sit possessio emptori, regressum credi
Abbreviated transcription (Latin):
cõmittet. ⁊ tenetur societa¬
tis aut ꝯinum cliundundo
iuditio. ¶ Si abseñi renũ¬
ciata societas sit quo adic
scierͣit ꝙis ad qͥstuit qui
renũciaint ĩ cõmutie tedi¬
gitur. dtͣmẽtum at̃ soliuis
enis ẽ. qui renũciau̾it. s:
qr abscens ad qͥsunt ad so¬
lum cũ ꝑtinere. detͥcnẽtũ
abeo factũ ꝯmune eẽ. In
societate at̃ coenda nichil
attinet d̾remĩciatione ca¬
uere quia tp̃o uir̃e societa¬
tis ĩ tẽpestiua renũctatõ in

Expanded text:
committit et tenetur societatis aut communi diuidundo iudicio. Si absenti renuntiata societas sit, quoad is scierit, quod is adquisiuit qui renuntiauit in com mune redigi, detrimentum autem solius eius esse qui renuntiauerit: sed quod absens adlum eum pertinere, detrimentum ab eo factum commune esse.In societate autem coeunda nihil attinet de renuntiatione ‹cauere›, quia ipso iure societatis intempestiua renuntiatio in
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃. Nec adiecit sabinue
hereditatẽ ł legitũ iad
donationẽ mõitis catisa. si¬
ue non mortis causa for¬
tassis hoc ĩo quia nõ sine
causa obucinũt set obine¬
ritum aliquod accedut.
mͥ uisi ꝙ erq̃stu pendebit
nemiet iti ratione societati.¬

Expanded text:
.Nec adiecit Sabinus hereditatem uel legatum uel donationes mortis causa siue non mortis causa, fortassis haec ideo, quia non sine causa obueniunt, sed ob meritum aliquod accedunt m, nisi quod ex quaestu pendebit, ueniet in rationem societa‹ti
Abbreviated transcription (Latin):
gitiuis obuẽit. an eciã ea
que testõ. ⁊ prolubiliꝰ est
ad logitinã hr̃titatẽ tm̃
hoc ꝑtinere. Societas si do¬
lo malo aut femĩdãdi cã
coita sit ip̃o uire nullius
monĩti ẽ. quia fides bona a¬
traria est frandandi ⁊ dolo.
posse nos dubiũ ñ ẽ. dis¬
sociaiur renũciatiõe. mor¬
te capitis dimimitione. ⁊¬
lp̃. Nociẽtis contraliunt᷑
siue uiuu̾sor bonoꝵ sue
negotiatõnis alicunis sine
uectigał. siue etiam rei n¬
mus. Socictis autẽ coiri
pot̾ ⁊ ualet etiam int̾ eos
gui ñ sunt equis facultati¬
bus cum pleruq panpe¬
rior oꝑa supleat q̃ntũ ei
ꝑ comꝑationem pat̾momi
S̾ ẽ. donatĩoͥnis causa socie¬
tas recte nõ conitaltur.
tes societatis constitueres
ad boni uiti arbito uͥ uõ¬

Expanded text:
gitimo obuenit an etiam ea quae testamento? et probabilius est ad legitimam hereditatem tantum hoc pertinere.Societas si dolo malo aut fraudandi causa coita sit, ipso iure nullius momenti est, quia fides bona contraria est fraudi et dolo. 4 posse nos dubium non est.Dissociamur renuntiatione morte capitis minutione .Societates contrahuntur siue uniuersorum bonorum siue negotiationis alicuius siue uectigalis siue etiam rei unius.Societas autem coiri potest et ualet etiam inter eos, qui non sunt aequis facultatibus, cum plerumque pauperior oper‹a› suppleat, quantum ei per comparationem patrimonii deest. donationis causa societas recte non contrahitur.tes societatis constitueres, ad boni uiri arbitrium
Abbreviated transcription (Latin):
cuentũ litis hereditarie ꝑ¬
ueniss. neq stipłatio litt̾as
socuta ẽ. Quesit̾ ẽ cum cñ¬
sog̃it idẽ ineutus cum scͥ¬
to herede ita ut p̃dia ⁊ ali¬
e q̃dam res erea tͣmactione
ad eum ꝑuenirẽt. au exlit¬
teris sins possit asororib
gno scio salutẽ. peto ⁊ mã¬
lico meuio apud semꝓnũ
queq apublico soluta tibi
non fuerint. me rep̾sẽta¬
turum bac epistola. iauu
mã scripta. notum tibi fa¬
mandass. crediton ⁊ alias e

Expanded text:
ditariae peruenisset, neque stipulatio litteras secuta est: quaesitum est, cum transegerit idem Maeuius cum scripto herede ita, ut praedia et aliae quaedam res ex ea transactione ad eum peruenirent, an ex litteris suis possit a sororibus Gaio suo salutem.Peto et manlio Maeuio apud Sempronium: quaeque a Publio soluta tibi non fuerint, me repraesentaturum h‹a›c epistula manu mea scripta notum tibi famandas
Abbreviated transcription (Latin):
litt̃as fecit tales ticius scio sa¬
lutera. semproniam ꝑtinere
ad uimũ meũ cãgno t̾ti id̾o¬
q c̃ eruoto meo imptaᷤ tibi
sit. uelim c̾cus sis sccłin dig¬
intatẽ tiam conttahete te
inatrimoĩum.⁊ qͣmuis donee
reproinisfuram tͥ ticiam ma¬
trẽ puelle dotem sciã. ⁊ ipse
quo mag̾ conciliem anunũ
tuinti domui mee fidẽ uicã ĩ¬
se salnũ te habiturũ atq ita
ticia que neqiticio manda¬
u̾it̾i neq tatum habuetat q
sqͥpserat. dotẽ seio promisit
quero si hr̃s ticu erguisa i¬
anditi p̃stiterit an actione

Expanded text:
tales: 'Titius Seio salutem.Semproniam pertinere ad animum meum cognouisti: ideoque cum ex uoto meo nuptura tibi sit, uelim certus sis secundum dignitatem tuam contrahere te matrimonium. et quamuis idonee repromissuram tibi Titiam matrem puellae dotem sciam, tamen et ipse quo magis conciliem animum tuum domu‹i› meae, fidem meam inse saluum te habiturum.' atque ita Titia, quae neque Ti‹ti›o mandauerat neque ratum habuerat quod scripserat, dotem Seio promisit. quaero, si heres Titii ex causa mandati praestiterit, an actione
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ respondi. nec ħ nomĩe
uite agete posse. Palã ciũ
facere ticium non tam ticie
nomuine qͣm ꝙ sibi consul¬
tiun uellet maudasse. Item
si maritus adusus manda
sit. Duob quis mandauit
tũ ẽ an unusqͣsq mandati
tuditio insolidñ tenãtur.R.

Expanded text:
e iure agere posse: palam enim facere Titium non tam Titiae nomine, quam quod consultum uellet, mandasse. item si maritus aduersus mandatsit.Duobus quis mandauit tum est, an unusquisque mandati iudicio i
Abbreviated transcription (Latin):
die̾ uͥ pͥore cõuento ad qͣ
res respiẽ iniuꝑfluũ his
cui quesitũ nõ est cõuerat᷑
que sentencia probabiliar.
ꝙ⁊ induobꝰ bone fid̾i ẽp¬
torib erit dicendũ. Set
ĩ marito meliꝰ ẽ dicete
simpliciter eũ d̾pẽcelio
teneri. Sin aũ maritus

Expanded text:
to, ad quem res respicit, in superfluum is, cui quaesitum non est, conueniatur: quae sententia probabilior et in duobus bonae fidei emptoribus erit dicendum. sed in marito melius est dicere simpliciter eum de peculio teneri. sin autem maritus
Abbreviated transcription (Latin):
prnebit mo soti urori de¬
tribi mõ non aecrahi hi
miritum resedit. Inter¬
diun ⁊ ip̃i sruocliario ad¬
uersus dũm detur ut̃a d̾
reccutis ut puta si ap̃ eũ
au nicł uit inimus qua
fructuario debetur. Id est¬

Expanded text:
o soli uxori detrahi, modo non detrahi, maritum resedit.Interdum et ipsi fructuario aduersus dominum datur actio de peculio, ut puta si apud eum aut nihil aut minus, quam fructuario debetur. ide
Abbreviated transcription (Latin):
q accessit pecculm̃ pͥse
nos abemptore cõseqͥ nec
ditĩo ad id tp̃s cõuentiõẽ
reducere emptoris quo uẽ
ditor cõuentus sit. uẽdi
rit pecculiũ nec intͣ an¬

Expanded text:
cessit peculio posse nos ab emptore consequi, nec dicio ad id tempus conuentionem reducere emptoris, quo uenditor conuentus sit.Uenditorit peculium, ne intra an
Abbreviated transcription (Latin):
non maiotas pecculii quã
penes se eẽt condempna¬
ri debat. Set licet hoc uire
contiungat tñ equitas dic¬
tat inditium ineos dari
qui occasione nitis libe¬
cantur. ut mag̃ eos per¬
ceptio qͣm intencio libet
nam qui cum seruo con
um euis q. ubicũq est.
luti patͥmomũ intuet.¬
In hoc aũt inditio licet
inpecculio siue accessit¬

Expanded text:
culii, quam penes se est, condemnari debeat. sed ‹licet› hoc iure contingat, tamen aequitas dictat iudicium in eos dari, qui occasione iuris liberantur, ut magis eos perceptio quam intentio liberet: nam qui cum seruo conum eius quod ubicumque est ueluti patrimonium intuetur.In hoc autem iudicio licet in peculio siue access
Abbreviated transcription (Latin):
agatur ereo contraetu qͥ
adme besptit. utrũ om̃e
deducam ꝙ debetur michi
siune ermea causa snũ ex
ea que aduxorem respicit
an uero seꝑamus causas
quasi induohus pecculus.
ut ⁊ causa debiti ꝙ petit᷑
spectetur. Ut siqͥdem exeo
tio dilucidñs ẽ infructu¬
atio ttactata uttum exeo
conuerit q. ad se ꝑtinet.
au eromni ⁊ marcellus
⁊̃ fructuariũ teneri scri¬
bit. ⁊ exomni cc̃tu. eñ

Expanded text:
r ex eo contractu qui ad me respicit, utrum omne deducam quodquod debetur mihi, siue ex mea causa siue ex ea quae ad uxorem respicit? an uero separamus causas quasi in duobus peculiis, ut et causa debiti quod petitur spectetur? ut, si quidem ex eotio dilucidius est in fructuario tractata, utrum ex eo conueniri, quod ad se pertinet, an ex omni. et Marcellus etiam fructuarium teneri scribit
Abbreviated transcription (Latin):
ni m debent. an dedutã
erpecculio ẜui ordmarii
prima illa q̃stio ẽ. an hoc
pecculia inpeccłio ẜui ordi¬
uani computẽtur.⁊ ꝑro¬
cuł ⁊ atilicutius existimãt
sicut ip̃i intatu sunt in
pecclio. ita ⁊ peccłia coꝵ

Expanded text:
hi debent an deducam ex peculio serui ordinarii? et prima illa quaestio est, an haec peculia in peculio serui ordinarii computentur. et Proculus et Atilicinus existimant, sicut ipsi uicarii sunt in peculio
Abbreviated transcription (Latin):
tero adte uenditorem. idẽi iu¬
tradidero cum seruiens trad̾e
deb̾em. ⁊̃ condictio inc̾ti cõ¬
petit michi ut patiatis enn
scruittem. qͣm debutt ĩpo¬
III. qd̾ si seruum prediũ intͣ¬
ditione focõ. qd̾ ułm tͥ trade̾

Expanded text:
tero ad te uenditorem. idemque iutradidero, cum seruiens tradere deberem, etiam condictio incerti competit mihi, ut patiaris eam seruitutem, quam debuit, imponi.Quod si seruum praedium in traditi
Abbreviated transcription (Latin):
furẽ eẽ adseũauit aũ bone
frugi ⁊ fidũ ⁊ carum uẽdidͭ
inde. inus an erẽp̃to teñat᷑.
⁊ puto ten̾i. at qui ignora¬
int. Set non debuit facile
que ignorabat ad seu̾are.
Int̾ hũc gͥ ⁊ qui scit ĩter÷¬
furẽ eẽ. ħ nõ debint facis

Expanded text:
esse, adseuerauit autem bonae frugi et fidum et caro uendidit? uideamus, an ex empto teneatur. et putem teneri. atqui ignorauit: sed non debuit facile quae ignorabat adseuerare. inter hunc igitur et qui scit prafurem esse, hic non debuit facilis
Abbreviated transcription (Latin):
guidꝰ. aut ignorãs uendide¬
rit diffe̾utiam fac̾ incõdẽp¬
natione erempto. ait enĩ qͥ
pecꝰ morbosũ. aut tignum
intiosum uendidit. siꝗdẽ
ignarans fecit. id mñtum ęrẽp¬
to accione pr̃iturum. qͣnto
minoris ẽẽt emp̃turꝰ si so ita
⁊ emptorem d̾cep. om̃ia det̾¬
m̃ta que erea amptõs ẽp̃¬
tor trax̾it. pr̃atur̾ ei. Siue
gͥ edes intio tignĩ cͥoiruerĩt
cora c̾cagioe morbosi pecoriᷤ
uenisse erit p̃randũ. It̃
qui furem uendidit au̾ fu¬
giuiũ. siquidẽ sciens. pra¬
re debebit qͣnti emptoris
int̾fuit. uon decipi. Si u̾o
ignorans uendid̾it. gͥͥa fu¬
gitiuũ quidẽ tenet᷑. quãti
nimoris empturꝰ eẽt. si eũ

Expanded text:
uid aut ignorans uendidit, differentiam facit in condemnatione ex empto: ait enim, qui pecus morbosum aut tignum uitiosum uendidit, si quidem ignorans fecit, id tantum ex empto actione praestaturum, quanto minoris essem empturus, si id ita et emptorem decepit, omnia detrimenta, quae ex ea emptione emptor traxerit, praestaturum ei: siue igitur aedes uitio tigni corruerunt, cora contagione morbosi pecoris uenisse erit praestandum.Item qui furem uendidit aut fugitiuum, si quidem sciens, praestare debebit, quanti emptoris interfuit non decipi: si uero ignorans uendiderit, circa fugitiuum quidem tenetur, quanti minoris empturus esset, si eum
Abbreviated transcription (Latin):
mintiat. ꝑse beredẽq sinim
non fieri quo minꝰ habe lice¬
at. posse defendi erempto eũ
ui hoc quidẽ erit nõ teneri.
quod emptoris iter ẽ. uer̃
m̃ ut prettũ reddat teneri.
sbidem ait id̾ ẽẽ dicend̾. ⁊ si
aꝑte iuenditione comprenẽ¬
datut. meħ euictionis noĩe
prestitum iri. pretium qͥdẽ
deberi te ciucta utilitatẽ nõ
debeni. Neq enim bonefidi con¬
itictus hanc patitut comuen¬
tionem. ut emptor rẽ ãĩite¬
ret ⁊ p̃tium uenditor tetui̾et
Nlisi forte inquid siqͥs om̃es
istas sup̃scͥptas comientioner
recipiet quẽadmodũ recipit᷑.
ut uenditor nũmos accipiat.
qͣmuis merx. ademptorẽ nõ
ꝑtiñat. ueluci cum futurũ
iactum retis apiscatore enu¬
nuis. aut ĩ daginẽ. pligis poĩ¬
tis auenatore pantherã. ab
chouinus etuptor p̃tiũ pr̃ate
neoeẽ habebit. s ĩ supͣscriptiᷤ

Expanded text:
eredemque suum non ‹fi›eri, quo minus habere liceat, posse defendi ex empto eum in hoc quidem non teneri, quod emptoris interest, uerum tamen ut pretium reddat teneri. ibidem ait idem esse dicendum et si aperte in uenditione comprehendatur nihil euictionis nomine praestatum iri: pretium quidem deberi re euicta, utilitatem non deberi: neque enim bonae fidei contractus hac patitur conuentione, ut emptor rem amitte‹re›t et pretium uenditor retineret. nisi forte, inquit, sic quis omnes istas supra scriptas conuentiones recipiet, quemadmodum recipitur, ut uenditor nummos accipiat, quamuis merx ad emptorem non pertineat, ueluti cum futurum iactum retis a piscatore emimus aut indaginem plagis positis a uenatore uel pantheram ab lo minus emptor pretium praestare necesse habebit: sed i
Abbreviated transcription (Latin):
lioere uendid̾ incłam qͥd
arbittor utrum hoc poslicea¬
nõ sieri quonimꝰ hab̾e lice¬
at. an uero ꝑ om̃s. Nlam si ꝑ
se. uon uidetur id pr̃ape. ne
erit. suie stipulatio int̃rõita
est. exstipulatu non cẽnebit᷑.

Expanded text:
licere uendidit, uideamus quid arbitror, utrum hoc polliceanon fieri, quo minus habere liceat, an uero per omnes. nam si per se, non uidetur id praestare, ne erit, siue stipulatio interposita est, ex stipulatu non tenebitur,
Abbreviated transcription (Latin):
cuĩi solet uichil conseq pͦse¬
iul deftciet̾e dupla erempto
agendum putauit. dñiq t̾
siderauit. ita demũ ñ teneri
uenditorem siignorms alienũ¬

Expanded text:
ueri solet, nihil consequi posse.Iulianus deficiente dupla ex empto agendum putauit.Denique libsiderauerit, ita demum non teneri uenditorem, si ignorans alienu
Abbreviated transcription (Latin):
uendiłis furtis nor̃isq solut̃
caueatur. S ⁊ ut tradatũt
ei possessio. Idem ait nõ tra¬
tentem qͣnti int̾ sit coidẽp¬
.I. nati. Satis aũ non bamtin
actionibus deducto eo quod
prestit̾ ẽ lis extimetur. itẽ
recte ait. figiud hoꝵi nõ p̃tẽ¬
tur. cum cecera facta ẽ nłło
deducto: condẽpnationem
minimo desingi potint. id̾q

Expanded text:
uendideris, furtis noxisque solutum caueatur, sed et ut tradatur ei possessio.Idem ait non tradentem quanti intersit condemnari: satis auactionibus deducto eo quod praestitum est lis aestimetur.Idem recte ait, si quid horum non praestetur, cum cetera facta sint, nullo deducto condemnationem m
Abbreviated transcription (Latin):
sit uent̾itor emptori pr̃ari oꝑ¬
ceit si. Si uenditor sciẽs oru¬
gatũ. aut alicunm uendidiss
⁊ adiectum sit neue eo noĩe
quis ptãtet exumati oportet
dolum malum enis qͦm sꝑ ab¬

Expanded text:
sit uenditor emptori, praestari oporteat.Si uenditor sciens obligatum aut alienum uendidisset et adiectum sit 'neue eo nomine quid praestaret', aestimari oportet dolum malum eius, quem s
Abbreviated transcription (Latin):
tum quis ħat. non fatiet
locum religiosum. nec
ꝓpͥetirius nisi forte ip̃m
qui usum fructum lega¬
uerit in tułit cum ĩ aliũ
lecum inferri tam opor¬
osus fiat. ¶Lecum qui
seruit uemo religiosiĩ
ficit. iisi cõsentiat is
cui seriutus debet᷑. Set
non iuius commiode ꝑ il¬
um locum letuitute uti p̃
non uidetur seruititis n
rationem ¶Is qui pignor
dedit agrũ si in eum sium
inoctuũ itulit religiosim
eum fau̾it. Set et si ipe ĩ fat᷑
idem est tet̾m ali conced̾s

Expanded text:
tum habuit, non faciet locum religiosum nec proprietarius, nisi forte ipsum qui usum fructum legaverit intulerit, cum in alium locum inferri tam oporosus fiat. Locum qui servit nemo religiosum facit, nisi consentiat is cui servitus debetur. sed non minus commode per alium locum seruitute uti potest, non uidetur seruitutis imrationem. Is qui pignori dedit agrum si in eum suorum mortuum intulerit, religiosum eum facit: sed et si ipse inferatur, idem
Abbreviated transcription (Latin):
heredititẽ adeat patre̾m
fannbiis mortuũ in ferendo
locum facit religiosũ. ⁊e
quis pucet hoc ipo pħreẽ
eum gerere fige enim.id¬
huc eum delibare de ad eu¬
da sirditate. ego etiã puto
sin łns eum intulit set qui¬
uis alius snrde ia cessante
uł uente ne pro herede ge¬
rete uidatur.tmen locũ
teligiosum façere puto.p¬
lerumq eium defimeti añ
sepeliũtur qͣm quis hirs e¬
is existet. Set cunc locus
sit peligiosus cum defũcti
fint naturaliter enĩ ind̾t᷑
ad mortuum ꝑtinere loc
in quem infertur. p̃sertĩ
si in eum locum in ferat᷑¬
qiad eo ut etiam si ĩ lega¬
cum locum sit illatus ab
in alium locimm tam opor¬
tune inferri nõ pot̾uit
dicunt᷑ que quis sibi fami¬
lieq sue ostituit hrditarĩ
nitẽ q̃ qͥs sibi heredib ꝙ¬

Expanded text:
hereditatem adeat patrem familias mortuum inferendo locum facit religiosum, nec quis putet hoc ipso pro herede eum gerere: finge enim adhuc eum deliberare de adeunda hereditate. ego etiam si non heres eum intulerit, sed quivis rente ne pro herede gerere videatur, tamen locum religiosum facere puto: plerumque enim defuncti ante sepeliuntur, quam quis heres eis existet. sed tunc locus fit religiosus, cum defuncti fuit: naturaliter enim videtur ad mortuum pertinere locus in quem infertur, praesertim si in eum locum inferatadeo, ut etiamsi in legatum locum sit illatus ab in alium locum tam oportune inferri non potuit. dicuntur, quae quis sibi familiaeque suae constituit, hereditaria autem, quae quis sibi heredib
Abbreviated transcription (Latin):
petit cum qu̾asi erepto
accionem otineat Cn in
loxum publicis usibus de¬
tinm preto: in eum iu¬
ditium dat. si dolo fecert
etit errra ordinem plec¬
tendus modica timen co¬
herrione. set si fine dolo
absoluendus est ¶⁊hãc
uitem accionem loci puri

Expanded text:
pto actionem contineat. Si in locum publicis usibus detuum, praetor in eum iudicium dat, si dolo fecerit et erit extra ordinem plectendus, modica tamen coercitione: sed si sine dolo, absolvendus est. In hac autem actione loci puri
Abbreviated transcription (Latin):
Si pp iudittum ad hubĩtis
menso fraudaũt me in
renuntiatione teneri eũ
si ob hoc de iuditio in inus
tuli. Nlane si anidice ad hi¬
bitus contra me reninciauͭ
dolo malo tubitat an teniͣ
michi debat quod mag̾ ad¬
iittit. ¶ hunc actionem
heredi similib ꝑsonis dem

Expanded text:
si propter iudicium adhibitus mensor fraudaverit me in renuntiatione, teneri eum, si ob hoc de iudicio minus tuli: plane si a iudice adhibitus contra me renuntiaverit dolo malo, dubitat, an teneri mihi debeat? quod magis admittit. Hanc actionem heredi similib
Abbreviated transcription (Latin):
derit fraudtus amiẽsore
conseqntey dict pogironi
non eẽ actionem ad liersus
mensorem quia est ex uen¬
dito iccio ad uersus empto

Expanded text:
derit fraudatus a mensore, consequenter dicit Pomponius non esse actionem adversus mensorem, quia est ex vendito ac
Abbreviated transcription (Latin):
si ego tibi cum cẽr mensor
mand num ut menturati
ign age̾s et tu id ueio dele¬
gnieris. ille dolo malo qͥd
in ca te fercrit tu teneberis
quia dolo inalo uersatus es
lo se frcerint aduersls fin¬
gulos in solidum age potõ.
Set altero conuiẽto si sitis¬
fecerit. In alt̾um actonẽ¬

Expanded text:
mensor, mandaverim, ut mensuram agri ageres et tu id Titio delegaveris et ille dolo malo quid in ea re fecerit, tu teneberis, quia dolo malo versatus es,lose fecerint, adversus singulos in solidum agi poterit, sed altero convento, si satisfecerit, in alt
Abbreviated transcription (Latin):
ri eum posse. ¶sreto⁊
nt. siue homo mortur
ossaue hominis mortui
ĩlocum purum alteruis
ant in id sepulchrum in
quo uis nõn fuit illata eẽ
dicent᷑ qui hoc fecit in fic¬
tum actione tenetur

Expanded text:
ri eum posse. Praetor ait: "Sive homo mortuus ossave hominis mortui in locum purum alterius aut in id sepulchrum, in quo ius non fuerit, illata esse dicentur". qui hoc fecit, in factum actione tenetur
Abbreviated transcription (Latin):
sũt nũ potes ei semo nouam
tem imꝑare quã imꝑaturꝰ nõ
fuisses si non uenissi. uelnti si
eimmpasti ut ademptorem iret
qui pegre oẽt. Nam certe ea
ns nio piculo eẽ non ilebet.
tiq toti ci res ad lolũ malũ
dum tarat ⁊ culpam uendito¬
ris uirigenda est ⁊ dolia
atagnita acceere fundo que
infessa eẽnt dictũ erit. pluta
erant quã ad eum numerũ da¬
bit emꝑton crom̃ibus q̃ uũlt
dũ intetra d.. Si sola octog̃ta
sunt. qualũcũq emptorẽ seq̃t̾
uł ꝑmitt̾etur inhostiũ potesta¬
tando eo ĩ ee quã m̃atura ⁊ si
officõ iudicis sustinenda essec
ocitio ⁊ conlictio¬

Expanded text:
en potest ei seruo nouam rem imperare, quam imperaturus non fuisset, si ‹non› uenisset: ueluti si ei imperasti, ut ad emptorem iret, qui peregre esset: nam certe ea res tuo periculo esse non debet. itaque tota ea res ad dolum malum dumtaxat et culpam uenditoris dirigenda est.Si dolia octoginta accedere fundo, quae infossa essent, dictum erit, et plura erunt quam ad eum numerum, dabit emptor‹i› ex omnibus quae uult, dum integra det: si sola octoginta sunt, qualiacumque emptorem sequentur uel promitteretur, in hostium potestatando eo inesse, quam in natura, etiamsi officio iudicis sustinenda esset LOCATI CONDVCTI
Abbreviated transcription (Latin):
dum̃ colono pr̃arẽ debe ait.
ut puti flummũ g̃culorum
te sunt. S⁊ si labes facta
agͥ p̃rate cogatur. s et si u̾rẽ¬
do fructũ olee cocruꝑit. aut
sol feruore ñ adsueto id acci¬
dit. dãpuũ dñi futur̃. Si uero
nicħ ertͣ osuetudinẽ accid̾it
dampnũ colomi ẽẽ. Idẽq di

Expanded text:
num colono praestare debere ait, ut puta fluminum graculorum tae sint. sed et si labes facta agri praestare cogatur. sed et si uredo fructum oleae corruperit aut solis fervore non adsueto id acciderit, damnum domini futurum: si vero nihil extra consuetudinem acciderit, damnum coloni esse. idemq
Abbreviated transcription (Latin):
citur colomum infundo eẽ exm
tegro locate.⁊ huuisinedi cõ¬
tractus neq uerba noq scripi¬
ruã utiq desulerant s nudo
consensu conualescũt. ⁊ ido si
decesserit. fieri non posse mar¬
cellus ait. ut locatio ros ĩ teg̾t᷑
sessio ei aut tocius agti. aut
uͥ greges eius stare opoeteat

Expanded text:
itur colonum in fundo esse, ex integro locare, et huiusmodi contractus neque uerba neque scripturam utique desiderant, sed nudo consensu conualescunt: et ideo si decesserit, fieri non posse Marcellus ait, ut locatio redintegretur,sessio ei aut totius agri aut pubi greges eius stare oporteat