comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mitabilis itaꝵ emeffibilis amoris
afsectus considãdri queat
mt hũc tlrm fante matris
fon ⁊ hanc talem tanti filũ
matrem perpendant hn saltẽ
quõ qui uinco dilectromis fer¬
uorr sese altimsttus amat¬

Expanded text:
mirabilis itaque et ineffabilis amoris affectus considerari queat inter hunc talem tantae matris filium, et hanc talem tanti filii matrem, perpendant hi saltem quoquo modo qui unico dilectionis fervore sese altrinsecus aman
Abbreviated transcription (Latin):
stdm̃ cor dei qui se ucistẽ¬
ti potius ꝙ ex ꝓbranti fuc¬
censendum putauit ¶ uñ
et secura cõstrã loquebat̃
Si de ddidi zet̾ buentibus
michi mella detidam me¬
dito ab nmtis meis ma¬

Expanded text:
m cor Dei, qui se ulciscenti, potius quam exprobranti succensendum putavit! Unde et secura conscientia loquebatur: Si reddidi retribuentibus mihi mala, decidam merito ab
Abbreviated transcription (Latin):
qã ducit hũiliao tocuis est
spualis fabrice fundamentũ
Di quidem huniliacio est uia
ad a hũilitati in sicut paciencia
ad pacem ficat lectio ad stiam̃¬
¶ Si uirtutem appetis hũidlitatꝭ
uiam nõ refuceias hũiiacionis¬
illam si non pateris .i. hũalia di
non poteris ad humilitatem pro¬
uehi prodest itaq miichi in sipi¬
entiam stra et a s sapienti¬

Expanded text:
que ducit humiliatio, totius sit spiritualis fabricae fundamentum? Siquidem humiliatio via est ad humilitatem, sicut patientia ad pacem, sicut lectio ad scientiam. Si virtutem appetis humilitatis, viam non refugias humiliationis. Nam si non pateris humiliari, non poteris ad humilitatem provehi. Prodest itaque mihi meam insipientiam sciri, et a scienti
Abbreviated transcription (Latin):
sed consũmacio eus apud
sed hamilibios dat drus gra¬
tiam ¶ Est antrm̃ uere hũdlis
qui humiliacõnẽ conuertit in
deo bom̃ michi quia humilia¬

Expanded text:
sed consummatio ejus apud sed humilibus Deus dat gratiam. Est autem humilis, qui humiliationem convertit in Deo: Bonum mihi quod humilia
Abbreviated transcription (Latin):
ihũs baptizabat quia ip̃i¬
non tingebat prebebant
discipuli ministeriũ corpo¬
dis prebebat ille adiutori¬
umi maiestatis de quo dit

Expanded text:
 baptizabat, quia non ipse tingebat. Praebebant discipuli ministerium corporis, praebebat ille adjutorium majestatis. Quando
Abbreviated transcription (Latin):
Rd q̃uiahet de contingnti
alibus notus est io utilior
quando forte fraudentur eo
ip̃e est panis angrlorum
painisz uinus. panis cotidia¬
nus. hec est de quo nobis
promissum est centuplum
accipiets in hoc seculo
sirut eñ mercenuariis et
cibus cotidianus datur in
opere. et mercesz seruatur
in fine sic dñs uitam em̃ã¬
promitit et eghibet tẽtu
rum si funet ne perdat hac
gram qui iam conse qutus
est eam hec est mitreta
tercia quam sub disimictio¬
ne signanter posuit eoq
non omi sit quia uec om̃ib
centuplum repmittitur ¶¬
tas habere potroit plorat
ip̃e super lazarũ et super
cunda non ab oculis fantum
sed a toto corporr mancois tu
bea quidem et sanguinea¬

Expanded text:
d quia de contingente alibus notus est, eo utilior,quando forte fraudentur eoIpse est panis angelorum, panis vivus, panis quotidianus. Hic est de quo nobis promissum est quia centuplum accipiemus in hoc saeculo . Sicut enim mercenariis et quotidianus cibus datur in opere et merces servatur in fine, sic Dominus vitam apromittit, et exhibet. rum si timet ne perdat hanc gratiam, qui jam consecutus est eam? Haec est metreta tertia, quam sub disjunctione signanter posuit, eo quod non omnium sit; quia nec omnibus centuplum reprtas habere potuerit. Propt super Lazarum et super cunda, non ab oculis tantum, sed a toto corpore manans. Haec autem rubea est, sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
dum tenebie ⁊ nox infidela¬
tatiez oppresserant ⁊ solem
iusticie aspice̾ non uolebat
bratus iohannes quasi lu¬
cerna premittitur ut occuli
qui lippitudine inquitatis
oppressi magnũ e uerum u-¬
men uideri non poterant
ad missum lumem luterne
pͥmũ quasi tene splendore
uiders consuesterent et

Expanded text:
um tenebrae et nox infidelitatis oppresserat, et solem justitiae aspicere non valebat; beatus Joannes quasi lucerna praemittitur, ut cordis oculi, qui lippitudine iniquitatis oppressi magnum et verum lumen videre non poterant, ad lumen lucernae primum quasi tenuem splendorem videre cons
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ cetus utrro lumen accrpᵗ.
monte gloriam ostenderit tri
inter omia que ffcit dñs hoc
uiretur ẽt mirabilius. ꝙ unꝰ
homo ⁊ illo tompore contẽp¬
tibilis. et in tantum uilicz ut
postra crucifige̾ tur ut scrib
⁊phari seus contra se uemen¬
tibus ⁊ uidentibus lutra sua

Expanded text:
 ex utero lumen accepit monte gloriam ostendit triumpinter omnia signa quae fecit, hoc videtur esse mirabilius quod unus homo, et illo tempore contemptibilis, et in tantum vilis ut postea crucifigeretur, Scribis et Pharisaeis contra se saevientibus et videntibus lucr
Abbreviated transcription (Latin):
xpĩanus in mrmbris up̃i ze¬
lo domus dei comedatur
¶Dus comeditur zelo do¬
mus dei qui omma que ibi
uidet peruersti satagit corai¬
gi ca cupit emendaeti non qui¬
estit ¶Si emendare non
prohibe mour restare sis
eelus domus dñi comedet
te uelles alios currere et
fueris frigidus et mercidꝰ
et le solum spectans et qĩ
sufficiens tibi dixeris cor
De tuo quid michi est curare
aliena pcta sufficit michu
aiaput ipam intregram si¬
in mente syuici ille qui ab

Expanded text:
tianus in membris Christi zelo domus Dei comedatur. Quis comeditur zelo domus Dei? Qui omnia quae forte ibi videt perversa, satagit corrigi, cupit emendari, non quiescit: si emendare non prohibe, mone, contestare, si zelus domus Dei comedit te. Vides alios currere, etfueris frigidus, marcidus, ad te solum spectans, et quasi tibi sufficiens, et dicens in eo de tuo, Quid mihi est curare aliena peccata? sufficit mihi anima mea; ipsam integram sein mentem servus ille qui ab
Abbreviated transcription (Latin):
nobis de bita nostra sicut et
nocz dimittimus debitoribus
nostris/ Quita est afflictro
dirncia prereptorũ sicut audda¬
erunt apostoli quod utinam
audire meteamur et nos uos
niũdi estis propter ssmonem
puem locritus sum uobis mini¬
rum quia non erant sicut hu¬
Dr quibus dicitur sermomeus
non capit in lobis sidan audi¬
tu uerbi obedierant er Cher
funt sex ꝓdrir posite in pu¬
sunt. et plene uento si pro
uana gloria. obseruantur
aqua di plentur si tiore dei
de fligerans aĩtm noxus de¬
siderus estuantem aqua est
que iacula uuuici icgnta
possit extingnere sed diui
unũ quonam perfecta caritas
foras mittit tuorem ¶ di¬
cunctur autem lapider ꝓdyie
non fam propter duritiam
ꝙͣ pp̃r stabilitatem capientis
singule metretas binacz uł¬

Expanded text:
nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Quinta est afflictio dientia praeceptorum, sicut audierunt discipuli quod utinam audire mereamur et nos!: Vos mundi estis propter sermonem quem locutus sum vobis . Nimirum quia non erant sicut hi quibus dicitur, Sermo meus non capit in vobis ; sed in auditu verbi obaudierant ei. Hae sunt sex hydriae positae in pusunt et plenae vento, si pro inani gloria observantur. Aqua replentur, si timore Dei refrigerans animam noxiis desideriis aestuantem. Aqua est, quae jacula inimici ignita possit exstinguere. Nam vinum, quando perfecta charitas foras mittit timorem. 5. Dicuntur autem lapideae hydriae, non tam propter duritiam, quam propter stabilitatem. Capientes singulae metretas binas
Abbreviated transcription (Latin):
quo legunꝰ quomam in quatũ
hora ingrmuerit pc̃tor om̃tꝭ
imquitates rius nõ recordabũ
tur ¶Secunda uero confessio
est omina si quidem in cõfis¬
sionr lauantuo Tercia elemesi¬
narum largicio. hec em habes i
Quarta remissio iiuoiatum

Expanded text:
quoniam, in quacumque hora ingemuerit peccator, omnium iniquitatum ejus non recordabor . Secunda vero, confessio est. Omnia siquidem in confessione lavantur. Tertia, eleemosynarum largitio. Hinc enim habes in . Quarta, remissio injuriarum
Abbreviated transcription (Latin):
nuistris facias quod suggessit
¶Et quid ergo statres ut¬
quid sic responderat p̾ut utii
iam no nos sollicitet carnabũ
turba parentũ. Et neccessitu¬
dinecs ille noi impediant
constat isse parentibus at
postꝙͣ reliquimꝰ nosiuibpos.
multomagis ab eop sollici¬
tudine libãti sumꝰ ¶ unde
legimiꝰ frcm quẽdam in hr̾¬
tem tũ ad eum carnalis
stater auxilu gratia adueni¬
tasset respondisse ut audi¬
ret alterũ siem eorũ cũ
ille utiq obisset cumq adi¬
miratus qui uenerat tes¬
pondet quia ille obut hc m¬
ta se quoqz fimilr̃ obusse
Respendit Optime ergo
noi docuit dñs ne solliciti
sumus super ꝑq ꝓpniquos
carmũ nr̃e plusgͣ teligio
postulet quando ipi mri et
tłi matri ip̃e respondit
Quid michi ⁊ tibi est muli-
et Cit ⁊ malio loco cum
suggereret ei quid qnĩ ma-
respondit que est mater
mea ⁊ qui fratresz mei ubi
medo sunt qui tam carnabõ¬
et inmaiter super tarua.¬
libus propiquis solliciti sũt¬

Expanded text:
nctatus facias quod illa suggessit. Utquid ergo, fratres, utquid sic respondebat prius? Utique jam non sollicitet carnalium cura parentum, et necessitudines illae non impediant constat esse parentibus. At postquam reliquimus nosmetipsos, multo magis ab eorum sollicitudine liberi sumus. Unde et legimus fratrem quemdam in erem ad eum carnalis frater auxilii gratia adventasset, respondisse, ut adiret alterum fratrem eorum, cum ille utique jam obiisset. Cumque admiratus qui venerat responderet quia ille obiit eremita se quoque similiter obiisse respondit. Optime ergo nos docuit Dominus ne solliciti simus super propinquis carnis nostrae plus quam religio postulet, quando ipsi Matri, et tali Matri, respondit: Quid mihi et tibi est, mulier? Sic et in alio loco cum suggereret ei quidam quoniamrespondit: Quae est mater mea, et qui sunt fratres mei ? Ubi modo sunt qui tam carnaliteret inaniter super carnalibus propinquis suis s
Abbreviated transcription (Latin):
Quid tibi ee illi o dñr nomie
quos filio et matri / Cauid
est que saluo pudore cõcepͭ
e siur couuptione peperit¬
nõ nomir ip̃a est in cuiue
utero nouem mensib moratꝰ
es tuius uirgniris ubenbus
lactatus es. tum qua duodetĩ
annorũ factus de ihłm desi¬
cendiste eras subditus illi e

Expanded text:
Quid tibi et illi est, Domine? Nonne quod filio et matri? Quid est quae salvo pudore concepit, et sine corruptione te peperit? Nonne ipsa est, in cujus utero novem mensibus moratus es, cujus virgineis uberibus lactatus es, cum qua jam duodecim annorum factus de Jerusalem descendisti, et eras subditus illi?
Abbreviated transcription (Latin):
Mon solam lauit nos qñ
sagumẽ suũ fudit peqͥnobis
uł quando baptizamer. an
ministerio passionuz illiuis.
uerum etiam cotidie lauat
nos in sanguine suo. cum

Expanded text:
m autem lavit nos, quando sanguinem suum dedit pro nobis, vel quando baptizamur in mysterio passionis illius; verum etiam quotidie lavat nos in sang
Abbreviated transcription (Latin):
bida/ Qaua bona est castitas
nasti dignatus est. a ꝓphe¬
tico amie uidue ore mox
natus eñdicitur a nuptia dũ
telebratoribus aam auueniss

Expanded text:
 quia bona est castitas nasci dignitatus est, a prophetico Annae viduae ore mox natus benedicitur, a nuptiarum celebratoribus jam juvenis
Abbreviated transcription (Latin):
tollu pcta mundi. per me¬
tita illuuz qui hoc testimo
mo estendis mundo. tolle
pc̃ta mundi. que cõtraxi in
iohannes qui ostendisti
mũdo tollentem pc̃ta sua
per grariam tibidatam fac
michi hant misericordeam
ut tempore tollat pc̃ta mea
tu dens tellu pc̃ta mũdi
tu amite euus dicit hit tol¬

Expanded text:
tollis peccata mundi, per merita illius qui hoc testimonio te ostendit mundo, tolle peccata quae contraxi in Joannes, qui ostendisti mundo tollentem peccata sua, per gratiam tibi datam, fac mihi hanc misericordiam ut tollat peccata mea. Tu, Deus, tollis peccata mundi; tu, amice ejus, dici
Abbreviated transcription (Latin):
ambroꝰ cum deligiosum hũa¬
prohibetur nisi ut intelligas
hũana post habenda diui¬
nis bonum studium sed ma¬
uis impedimentum. nam
qui partitur studuan diri¬
uat affectum prius exgo¬

Expanded text:
aque cum religiosum humaris sepultura prohibetur nisi ut intellegas humana posthabenda diuinis? bonum studium. sed maius inpedimentum; nam qui partitur studium deriuat affectum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dit. domine permitte me
primũ ide et sepelire patrẽ
cipulatum ⁊ espuit sed gople¬
ta primũ pat̾reni funeris pi¬
etate liberior. hunt sequi de¬

Expanded text:
dixit: Domine, permitte mihi primum ire, et sepelire patrem cipulatum respuit, sed expleta primum paterni funeris pietate, liberior hunc assequi de
Abbreviated transcription (Latin):
oum arans et retro respiti-¬
ens aut tortuosum aut in¬
utilem facit stultum sulrũ
aut aranciũ boum suodum
uestegia uulnerabit ¶Ita
et qui dircto tramite ac spi-¬
titali uoiere uitia mundaua
presulcans incedit ad dei
regnũ si aspectum suũ ad
inpia et uana conuertit et
iuyge suos hoc est corpus
et ammain uuluerabit et
aptimi itmeris peritulosũ¬
niuus incurrit etrorem ¶¬

Expanded text:
enim arans, si retro respiciat. aut tortuosum, aut inutilem faciet sulcum, aut 46 arantum boum suorum vestigia vulnerabit. Ita et qui directo tramite ac spirituali vomere vitia mundana persulcans incedit ad Dei regnum, si aspectum suum ad impia et vana converterit, et juges suos, hoc est corpus atque animam, vulnerabit, et optimi itineris periculosum incurret errorem
Abbreviated transcription (Latin):
dum est ne quis aut torde
pore reuerti clausum post
eotum talos tubrũ mare ueta.¬
ut uidelicet in habitu deligias
cor seculare gerant et quit qͥd

Expanded text:
dum est, ne quis aut corde pore reverti, clausum post eorum talos Rubrum mare prohiut videlicet sub habitu religionis cor saeculare gerant, et quidquid
Abbreviated transcription (Latin):
arguitur quid fiet illis qui
nulla utilitatis nulla fidei
edificande gracia sepus suo¬
tum quos in numdo relique¬
re domos deuisere non tunẽt

Expanded text:
arguitur, quid fiet illis qui nulla utilitatis, nulla fidei aedificandae gratia, saepius suorum quos in mundo reliquere domus revisere non timent?
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quomodo autem mortui
sepelire mortuos possunt
nisi geminam hic nitelligas
auortem unam nature alte¬
tam culpe. est eciam mors
tertia in qua pct̃o morimur¬
tren funeris sepultura pro¬
hibetur sed us uecessitidam
geueris diuins religionis
pietas ante fectur illud con¬
soctibus ⁊ elmquitur hoc m̃a¬
datur electis unde cason¬

Expanded text:
 quomodo autem mortui sepelire mortuos possunt nisi geminam hic intellegas mortem, unam naturae, alteram culpae? est etiam mors tertia, in qua peccato morimurerni funeris sepultura prohibetur, sed necessitudini generis divinae religionis pietas antefertur: illud consortibus relinquitur, hoc mandatur electis. A
Abbreviated transcription (Latin):
tentia quid de te noui re¬
feram onia ligata tu so¬
lius om̃ia clausa tu re¬
seras omiã aduersa tu
mittigas omiã ꝯtraria
tu sanas. onua confusa
tu lucidas omiã defpãta
tu ammas Oracio

Expanded text:
tentia, quid de te novi referam? Omnia ligata tu solvis, omnia soluta tu reseras, omnia adversa tu mitigas, omnia contrita tu sanas, omnia confusa tu lucidas, omnia desperata tu animas. O po
Abbreviated transcription (Latin):
cũ baptizant᷑ soli paruuli ĩma
libero arbitrio. quib tñ ad co¬
seccitoem remissionẽ q origi¬
nalis Ict̃i ꝓdest rorũ fidrs
aquibus offerũ: sut quastũ¬
q maculas delictorũ per
alios ex quibz nati sunt
contraxerur̃ aliocũ etiã mt̃to¬
gacione ał respontione pͬ.¬

Expanded text:
cum baptizantur, soli parvuli sunt libero arbitrio. Quibus tamen ad consecrationem remissionemque originalis peccati prodest eorum fides, a quibus offeruntur; ut quascumque maculas delictorum per alios, ex quibus nati sunt, contraxerunt, aliorum etiam interrogatione ac responsione pur
Abbreviated transcription (Latin):
fructus esse boni operis debet
eius qui puta minꝰ et eius
qui amplus delinquit aut
qui in quibusdam facioribus
iora querato lonorũ operũ lu¬
ra per pmnãm. quanto grauio¬
a sibi intulit euh dãmpna

Expanded text:
fructus esse boni operis debet eius, qui minus, et eius, qui amplius deliquit, aut qui in quibusdam facinoribus iora querat bonorum operum lucra per penitentiam quanto graviora sibi intulit dampna
Abbreviated transcription (Latin):
mo ab ipã mente tlĩs sr̃¬
tenꝰ ꝑferat᷑ / ut se indigiũ
homo iudicet a ꝑticipatõe
corporiss et sangĩs domini
ut qui sepati a regno celop
tuet perultimã sentenciã
srimii iudicis per eccłãsti¬
cc̃ distiplinã a sac̾mẽto ce¬
Iudicet ergo scip̃m homo
in istis uoluntarie dũ po¬
test et mores cõuertat
in melius necum iam nõ

Expanded text:
ab ipsa mente talis sententia proferatur, ut se indignum homo judicet participatione corporis et sanguinis Domini: ut qui separari a regno coelorum timet per ultimam sententiam summi judicis, per ecclesiasticam disciplinam a Sacramento coeiin istis voluntate, dum potest, et mores convertat in melius: ne cum jam non
Abbreviated transcription (Latin):
unt cm̃ cor p̾us̃ contatũ et
hiuiliatũ cõfnãri in cõfessioẽ
¶ Perũqz pc̃or solo timore
nus caritatem rempit Nlon¬
nulli etiã uet ex corde rede¬

Expanded text:
ue cor prius contritum et humiliatum confirmari in confessione; et plerumque peccator solo timore nus charitate recedit. Nonnulli etiam nec tunc ex corde rede
Abbreviated transcription (Latin):
quia apud deum nõ tam
aboris. nec tantũ abftinẽ¬
nia ciborũ ꝙrtũ mortifica ͦ
ra fide et coireisiont pem¬
neggligenciã proti landa

Expanded text:
quia apud Deum non tantum doloris, nec tantum abstinentia ciborum, quantum mortificatio ra fide et conversatione poennegligentia protelanda
Abbreviated transcription (Latin):
uen securus hunit exit
Agens purãm ad ultiĩ uitr
Et reconciliatus si securꝰ
huic exit Ego nõ secu
tenciã dare possum seta/¬
titatem dare nõ possum /
dubio libõte /uis tugõ
incertũ ẽ euadiꝰ Age pe¬
intenciã dum sanus es
dum sanus es  muenerit
te nouissimꝰ dies currẽtẽ
ut recõcilieris si sit agis
intenciã es tempore quo
et pecrare potusti / Si aut̾

Expanded text:
 securus hinc exit; agens penitentiam ad ultimum et reconciliatus, si securus hiitentiam dare possum, securitatem dare non possum. dubio liberare? vis quod incertum est evadere? Age poenitentiam, dum sanus es. dum sanus es, et invenerit te novissimus dies, curre ut reconcilieris: si sic agis,enitentiam eo tempore, quo et peccare potuisti. Si autem
Abbreviated transcription (Latin):
nõ habes causam. net tibi
opus est purificaͫ. sed
nuĩ quid filio tuo oppius erat
inter mulieres ut una illarũ.
nam et filius fuiis sis est

Expanded text:
non habes causam, nec tibi opus est purificatione. Sed nunquid filio tuo opus erat inter mulieres tanquam una earum; nam et filius tuus sic est
Abbreviated transcription (Latin):
solum ab angelis et ꝑphetis
apastoribus et porentibus s
eciam a semoribus et iustiss
generatio dñi accepit testi¬
moniũ iom̃is etas et uterq
sexus. euantotũ que miracła
fidem asteuũt uiigo generat
ferrilis parit. mutus loquit
elizabeth ꝓphetat. magus a¬
dorat. utero clausus exũltat
uidua confitetur. iustus expet¬
ꝑ tat hec ambrosius ¶ Et
undixit symeon parentibus

Expanded text:
solum ab angelis et prophetis, a pastoribus et parentibus, sed etiam a senioribus et iustis generatio domini accipit testimonium. omnis aetas et uterque sexus euentorumque miracula fidem adstruunt: uirgo generat, sterilis parit, mutus loquitur, Elisabet prophetat, magus adorat, utero clausus exsultat, uidua confitetur, iustus exspectat. et bene iuolum ab angelis et prophetis, a pastoribus et parentibus, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ioci dixit uł uñdictõĩs eis
aduo opfauit qͣis .ii. ip̃i ma
iores eeñt sanctitate ipe
Eñ precellebat quantũ ad sut̃
dotis offitiũ ad quod sim legẽ
spactabat bñdictio / Ei nota¬
ꝙ simi ioseph pr̃ĩs similitudo e
rat nõ est cõĩ uñdictons p̾uatꝰ¬

Expanded text:
etiam a senioribus et iustis monium. omnis aetas et uterque sexus euentorumque miracula fidem adstruunt: uirgo generat, sterilis parit, mutus loquitur, Elisabet prophetat, magus adorat, utero clausus exsultat, uidua confitetur, iustus exspe
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc culiuen astender̾ ut
ihũs in templo e asancta uidua
susceptus. ut fide les suos do¬
mũ dei srequentare et ut
eum mereant᷑ suscipere stu¬
dim̃ stĩtatis intendere mouit.
syme oue sene susteptus et
laudatus est ut uitr grauitatẽ
et morũ maturitatẽ se dili¬
ge̾ patrfacei ¶Exulta ergo

Expanded text:
ad hoc culmen ascenderatest in templo, et a sancta vidua susceptus, ut fideles suos domum Dei frequentare, et ut eum mereantur suscipere, studio sanctitatis intendere moneret. A Simeone sene susceptus atque laudatus est, ut vitae gravitatem et morum maturitatem se diligere pa
Abbreviated transcription (Latin):
dicrns̃ et licet alias quid̾
per colũbam spua stũs sole¬
at designari quiã tñ libi¬
dinosa aris est. non decuĩt¬
ucam offtrri in sacuficio do¬
mini. insi sare ea etate q̃
nestiret libidutẽ et turturis
nõ designat᷑ etar. quia iñ¬
ea agnostitur castitas in
quacũq etate ¶ Demq¬
turtur compare una con¬
tenta est quo amisso altm̃m
iam non admiltit numeto¬
sitatem in hominibus iuꝑo¬
ciarũ redarguens. ¶Eernd¬
est turturẽ tempore. uidiu
uidras ueiq singularẽ
sobiq grmentĩ audias᷑ nͨ
unꝙͣ in uiridi ramo residẽ¬
tem ꝓspicias ut tu ab eo
distas uoluptatuns uirencia
uirulenta uitare Adde ꝙini
nigi montiũ et in sumita¬
tibus arborũ frequencior illi
conuiersticio est ut ꝙuł maxi¬
me ꝑpositam pudicicie deget
doceat nos trena dispitẽ
et amare celestia huc berncaꝰ

Expanded text:
 Et licet alias quidem per columbam Spiritus sanctus soleat designari; quia tamen libidinosa avis est, non decuit offerri eam in sacrificium Domini, nisi ea sane aetate, qua nesciret libidinem. At turturis non designatur aetas, quoniam agnoscitur castitas in quacunque aetate. Denique compare uno contenta est; quo amisso alterum jam non admittit, numerositatem in hominibus nuptiarum redarguens. Nest turturem tempore suae viVideas ubique singularem, ubique gementem audias; nec unquam in viridi ramo residentem prospicies, ut tu ab eo discas voluptatum virentia virulenta vitare. Adde quod in jugis montium et in summitatibus arborum frequentior illi conversatio est: ut, quod vel maxime propositum pudicitiae, decet, doceat nos terrena despicere, et amare coelestia
Abbreviated transcription (Latin):
exteudit ¶Et parentibus
ait michi erun date michi.
de betur mer ofica est/ ad
hoc missus sum. huic obseqͥo
resiuatus sum. Mater uero

Expanded text:
extendit, et parentibus ait: mihi eum date; mihi debetur, mei officii est; ad hoc missus sum; huic obsequio reservatus sum. Deinde
Abbreviated transcription (Latin):
petimus et in inuemamus qd
quermuis et ꝙ pulsamus ape¬
et inportunos uiolentos et inpro¬
bos ad petendum nos ẽẽ uelit
unde et quidem ait labor mpto¬

Expanded text:
petimus, et inveniamus quod quaerimus, et quod pulsamus ape, importunos, violentos et improbos ad petendum nos esse velit. Unde et quidam ait: Labor impro
Abbreviated transcription (Latin):
dinttite et diuutte uobis ad
ignostendum pertinet ¶ date
te e demittetur Lobis acci¬
pere uultis date et dabitur
sunt due ale or̃omo quib
uolat ad deum si illud quod
conmistitur iguoscit delinquẽ¬
ti et douat egenti iunde et¬
beda dimittere nos et muitias/
dare beneficia iubet, ut det
nobis peccata dimiltentur
et uita condoictur eterna
quia sentencia breui et exi¬
mia cuncta que latissime deꝰ
uersando cum municis manda¬
uerat comptehenders conclu¬

Expanded text:
ittite et dimittetur vobis, ad ignoscendum pertinet. Date ete et remittetur vobis; accipere vultis, date, et dabitur sunt duae alae orationis, quibus volat ad Deum: si illud quod committitur, ignoscit delinquenti, et donat egenti. bis. Dimittere nos injurias, dare beneficia jubet, ut et nobis peccata dimittantur, et vita detur aeterna. Qua sententia brevi, sed eximia, cuncta quae latissime de conversando cum inimicis mandaverat, comprehendendo conclu
Abbreviated transcription (Latin):
inter nos petitor cum patre
cator non utiq nos tantũ
prtaretur ut peterenuci iusi
dare uellet Etubescat lũa¬
na pigcitia plus uult ille
dare qͦ nos accipere. plus uult
hortatur propter nos horta
damus promittenti obsecce¬
mus ut per dantem gau-¬

Expanded text:
inter nos petitor, cum Patre dator, non utique nos tantum hortaretur ut peteremus, nisi dare vellet. Erubescat humana pigritia: plus vult ille dare, quam nos accipere: plus vult hortatur, propter nos hortatdamus, promittenti obsequamur, et ad dantem gau
Abbreviated transcription (Latin):
nostris ueniain postulemꝰ. Nain
si ille tam sanctus et qui regni
erat uc̃titatibus occupatus sep¬
ties in die laudem donuno dicebat
matutins et uespertinis sacͥ¬
fitus semꝑ intentus ¶ Quid
nos facere oportet qui eo amn¬
plius rogars debemius quo
frequentius carns ac men¬
tis fragilitate delinquinus
ut de uia lassis et istuis se¬
culi cursus et huiꝰ uite aufiac¬
tu grauiter fatigatis pamo
refectionis de esse non possit
qui hommius cor confirmet
ne sołu media nocte dñs sy
omnibus prope docet uigilan¬
semper. multe enim infidie
sunt nobis et grauis corpons
sOpmes quia si doruuire mẽs
ceperit uigorem sue uirtutis
amittat excita ergo sompnũ
tnũ et pulses ostiũ xp̃i hec¬

Expanded text:
nostris ueniam postulemus. nam si ille tam sanctus et qui regni erat necessitatibus occupatus septies in die laudem domino dicebat matutinis et uespertinis sacrificiis semper intentus, quid nos facere oportet, qui eo amplius rogare debemus quo frequentius carnis ac mentis fragilitate delinquimus. ut de uia lassis et istius aeui cursu ac uitae huius anfractu grauiter fatigatis panis refectionis deesse non possit, qui hominis corda confirmet? Nec solum media nocte dominus, sed omnibus prope docet uigilansemper; multae enim insidiae sunt nobis et grauis corporis somnus, quem si dormire mens coeperit, uigorem suae uirtutis amittet. excita igitur somnum tuum, ut pulses ostium Ch
Abbreviated transcription (Latin):
non propter amiciciam ꝙͣus aun¬
quia et cum esset ne gatum nõ¬
lebat dare quodͥ petebatur dicit¬
fecit quia ille in petendo nõ de¬
fecit quanto magis dabit bonꝰ¬
deus qui nos hortatur ut petaꝰ
cui displicet si non petamus

Expanded text:
Non propter amicitiam, quamvis amiquia et cum esset negatum, nolebat dare, quod petebatur fecit, quia ille in petendo non defecit. Quanto magis dabit bonus, qui nos hortatur ut petamus; cui displicet, si non petamus
Abbreviated transcription (Latin):
et si uoluntati nr̃e non dat
saluti dat. quid enmissi pe¬
tieris hoc quod tibi obest se
medicus nouit quia obest
ut medico cõmittatis quod
ip̃e nouit faciat tu morbũ
confitearis ille medicamẽtũ

Expanded text:
etsi voluntati nostrae non dat, saluti dat. Quid si enim hoc petieris quod tibi obest, et medicus novit quia obest ut medico committatis, quod ipse novit faciat. Tu morbum confitearis, ille medicamentum
Abbreviated transcription (Latin):
bernardꝰ uult autem a se requi¬
di dominus eciam quod pollice¬
tue et ĩo forte multa que dars
disposuit prius pollicetur ut
ex prouisions deuocio exatetur
fit qz quod gratis daturus eat̾
deuota or̃o po promer eatur¬

Expanded text:
erat. Vult autem a se requiri Deus etiam quod pollicetur. Et ideo forte multa quae dare disposuit, prius pollicetur, ut ex promissione devotio excitetur: sicque quod gratis daturus erat, devota oratio promereatur
Abbreviated transcription (Latin):
nullum nobis aliud pc̃tm fuis¬
set admissum prohot solo
gehenne non tradi satis ha¬
bunde qz sufficeret. quippe qͥ
in aliorum delictis sit seue¬
ri et amarissimm uidices resi¬
Demus. nris autem trabes

Expanded text:
nullum nobis peccatum aliud fuisset admissum, pro hoc solo gehennae nos tradi satis abundeque sufficeret; quippe qui in alienis delictis severi et amarissimi judices residemus, nostras autem trabes
Abbreviated transcription (Latin):
malus uel bonis apparet. non
ergo teprehendamus ea que
uestimus quo iuodo anmo fiãt
neq ita reprehendamus ea¬
que manifesta sunt ut des¬
peremus santatem et uitabis
iudiciu de quo nunt dicitur
nolite iudirare no udicetur de

Expanded text:
. non ergo reprehendamus ea quae nescimus quo animo fiant, neque ita reprehendamus quae manifesta sunt, ut desperemus sanitatem, et uitabimus iudicium, de quo nunc dicitur: nolite iudicare, ne iudicetur de
Abbreviated transcription (Latin):
uersacionis esse aut curio¬
sus scrutator aut temerariꝰ
uidex. eciam si ꝑperam ac¬
tum quid deprehendes nec
sic uidices proximũ ma¬
gis autem ex causa inten-¬
cionem si opus non potes
puta ignorantiam puta sub¬
subreptionem puta casum
¶Q si onnimo dissimula¬
tionem rei certitudo recu¬
sat suade inchilaminus ip̃e
tibi ⁊ dicito apud te metpp̃
uehemens fuit nunis tẽp¬
tatio quid de me illa feciss
si accepisset in me ptãtem

Expanded text:
versationis esse aut curiosus explorator, aut temerarius judex. Etiamsi perperam actum quid deprehendas, nec sic judices proximum, magis autem excusa. Excusa intentionem, si opus non potes; puta ignorantiam, puta subreptionem, puta casum. Quod si omnem omnino dissimulationem rei certitudo recusat, suade nihilominus ipse tibi, et dicito apud temetipsum: Vehemens fuit nimis tentatio, quid de me illa fecisset, si accepisset in me sim
Abbreviated transcription (Latin):
ticiam. illam deut im̃o¬
cenciam probat qua homo
non metu pens fit inuotẽs
sed amore iustino. nan
qui timore non peccat ꝙͣ¬
ius non noceat cuiuialt
nocero sibi tamen plurmẽ
nocet et abstmens ab miqᷤ
apere sda tamon deus est
inter putat uictorem se ẽẽ
peccat quia et si non mi¬
pletur foris negorium
male cupiditatis ip̃a b¬
tamen mala cupidita s
nitus est nostis. nam ꝙͣ¬

Expanded text:
titiae. Eam Deus innocentiam probat, qua homo non metu poenae fit innocens, sed amore justitiae. Nam qui timore non peccat, quamvis non noceat cui vult nocere, sibi tamen plurimum nocet; et abstinens ab iniquo opere, sola tamen reus est utem putat uictorem se esse peccat, quia, etsi non impletur foris negotium malae cupiditatis, ipsa tamen mala cupiditas intus est hostis. et
Abbreviated transcription (Latin):
datum dei si tunore pocis¬
fit pens ꝙͣ amore iusticie
seruilitech dn non libetalip
et ideo nec fit non eni
bonus fructus est iui nõ
inuitus bene facit eciam
si bonum est quod facit qr
mthyil prodest spũs timo¬
dis ubi non est spũs catita

Expanded text:
datum Dei si timore fit poenae, non amore justitiae, serviliter fit, non liberaliter; et ideo nec fit. Non enim bonus fructus est, qui non invitus bene facit etiam si bonum est quod facit, quia nihil prodest spiritus timoris ubi non est spiritus charita
Abbreviated transcription (Latin):
igitur mũdi expulso seruito
dommo tiore gehienue do¬
nec illum caritas foras mit¬
tat permauente casto Iuuo
re .i. reuerancia sine fine
deo exibenda unde dicit caꝰ¬

Expanded text:
 mundi expulso, servite Domino timore gehennae, donec illum charitas foras mittat, permanente casto timore, id est, reverentia sine fine Deo exhibenda. Duplicem a
Abbreviated transcription (Latin):
qui occidunt corpus ne forte
propter tumotem mortisi non
libere dicatio nalumeno ꝓuod
ducialcter preditetis omb
quod in aure soli audistia.
situt enuim ex hua uerbis
prodator ueritatis qui tr̃as¬
grediens ueritatem pro ueri¬
tate mendaciũ loquitur. sed e¬
ciam ille qui non libere pro¬
nũciat ueritatem quam libe
nunciare oportet. aut non li
bere ueritatem defendit quã
libere defendece conuent E

Expanded text:
qui occidunt corpus, ne forte propter timorem mortis non libere dicatis quod ducialiter praedicetis omnibus quod in aure soli audistis. Sic ergo ex his verbis proditor est veritatis, qui transgrediens veritatem palam pro veritate mendacium loquitur: sed etiam ille, qui non libere pronunciat veritatem, quam libere pronunciare opobere veritatem defendit, quam libere defendere convenit,
Abbreviated transcription (Latin):
ead̾ uira uintate persone as¬
sũpsit que sine fiẽ incocrup¬
tibilis atq incõnuitabilis ꝑ¬
manebit. Alu quemls esuriõtẽ
et sitientem cibo uel potu epte¬
rion reficiũt ista hominemde¬
itm hũanitus indigentem nõ so¬
lũ extenotibus tibis uel potib
pauit uerũ eciam interiori fuo
locte aluit Et ut breuiter illa
miminiã sad sũmũ dei filiũ hos¬
pitem suscepit nudum car̃ẽ ał
eciam panins eperuit a esuriẽ¬
tem pauit silientem lacte potauͭ
infirmũ per infantiam et iatẽte¬
tam non solũ uisitauit sed et bal
leando lauando fouendo gesrando
frequentauit ut merito de illa di¬
tatur martha satagebat circa fe¬
quena ministeriũ. Comprehẽso
et ccucisiro quasi in carcere posi.
babatur cum fugeret in egiptũ¬

Expanded text:
assumpsit, quae sine fine incommutabilis atque incorruptibilis permanebit. Alii quemlibet esurientem vel sitientem cibo, vel pota exteriori reficiunt; ista hominem Deum humanitus indigentem, non solum exterioribus cibis vel potibus pavit, verumetiam interiori suo lacte aluit. Et, ut breviter illa minimis, sed summum Dei Filium hospitem in utero suscepit, nudum carne vel etiam pannis operuit, esurientem pavit, sitientem lacte potavit, infirmum per infantiam jacentem non solum visitavit, sed etiam neando, fovendo, liniendo, gestando frequentavit, ut merito de ea dicatur: Martha autem satagebat circa frequens ministerium. Comprehenso et crucifixo quasi in carcbabatur, cum fugeret in Aegyptu
Abbreviated transcription (Latin):
ex ore eius o hec consiuabat
omĩa ^angelorũ pastorũ ma¬
egotũ nec non ip̃ius filu sui
conferena in corde suo. ne
tate domus dei et torrente uo¬
luptatis eius potabatur nec
mitũ qm̃ apud eam ymo intͣ
eam erat fons uite de qua ma¬
nabat tanta petfectio utriusq
uite tirca plurima ut matha
occupabatur i cirta unũ ut
maria delectabatur ¶Porro
auferũtur unũ manet/ Sm̃,¬
gulariter igitur partem maꝵ¬
the ꝑegit ⁊ singulariter eꝙ¬
timam marie ꝑtemi elegit
sed ꝑs marthe ei aufertur
iam enim non erit sollicita
ut ministret ei situt puero
cui omnesz angelorũ otdiẽs̃¬
non tristabitur fugiens me
giptum/ a facie herodis qt
ĩp̃e ascendit in celum et he¬
dodes descendit ad. inffanũ
a facie euua. Iain non tur¬
labitur etga plurma que fe¬
rerũt filio suo iudei quia.¬

Expanded text:
ex ore ejus. Haec conservabat omnia verba angelorum, pastorum, magorum, nec non ipsius filii sui, conferens in corde suo . Netate domus Dei, et torrente voluptatis ejus potabatur . Nec mirum; quoniam apud eam, imo intra eam erat fons vitae , de quo manabat cuncta perfectio utriusque vitae. Circa plurima, ut Martha, occupabatur; circa unum, ut Maria, delectabatur, quia auferuntur, unum manet. Singulariter igitur partem Marthae peregit, singulariter optimam partem Mariae elegit: sed pars Marthae ei aufertur . Jam enim non erit sollicita ut ministret ei, sicut puero, cui omnes ordines angelorum minon turbabitur fugiens cum eo in Aegyptum a facie Herodis; quia ipse ascendit in coelum, et Herodes descendit in infernum a facie ejus. Jam non turbabitur erga plurima, quae fecerunt filio suo Judaei; quia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯprehendi ligari flagellari tõ
conspui spima coronari deride¬
ri calaphisari ceutifigi mori se¬
peliti unde ei congrut quod dici¬
tur martha martha sollicita es
et Rba erga plurima ¶Remo
bacione aduuiari a diuinitate
quam eidem filio sciebat mẽẽ
per thecricam que est pars ma
nistrare et eius soror auxiliũ
ni ministerio flagitat . hec de
parte marthe porro de parte ma
pars marthe que tamen ado¬
mino non laudatur ut abeg¬
noñ uituperatur qualis est ꝑs
quam optimami maria elegit
que sit laudatur ut ab ea non
auferu dicatur ¶Oꝙͣ magna
multitudo dulceduns dei fuit
in beata uirgne maria quãdo
ĩã scũs in eam superuemĩt et uirtꝰ
altissimi obũbtabit et des eod̾
spũ scancto toncepit e quid de
deo non sapiebat in qua sapi¬
encia dei latebat et in cuiꝰ utero

Expanded text:
prehendi, ligari, flagellari, conspui, spinis coronari, derideri, colaphizari, crucifigi, mori, sepeliri. Unde et bene ei congruit quod dicitur: Martha, Martha, sollicita es, et turbaris erga plurima . Nemo batione adjuvari a divinitate, quam eidem filio suo inesse sciebat per theoriam, quae est pars Marnistrare, et ejus auxilium in ministerio flagitat. Haec de parte Marthae. Porro de parte Marpars Marthae, quae quidem a Domino non laudatur, non vituperatur, qualis est pars quam optimam Maria elegit, quae sic laudatur, ut ab ea non auferri dicatur? O quam magna multitudo dulcedinis Dei fuit in beata Virgine, quando Spiritus sanctus in eam supervenit, et virtus Altissimi obumbravit ei, et de eodem Spiritu sancto concepit. Quid de Deo non sapiebat, in qua sapientia Dei latebat, et in cujus utero
Abbreviated transcription (Latin):
altata est super choros ange¬
lorum i repletum est in no¬
bis desideriũ suũ. uidet
deũ facie ad faciem st sicuti
est gaudet cũ filio suo m̃e¬
tecnũ. hec est pars optima
que non au feretur ab ea cuiꝰ
et non ꝑticipes simus me¬
riticz et preribus eius per

Expanded text:
 super choros angelorum, repletum est in bonis desiderium suum , videt Deum facie ad faciem, sicuti est , gaudet cum filio in aeternum. Haec est pars optima, quae non auferetur ab ea; cujus et nos participes simus, meritis et precibus ejus, per
Abbreviated transcription (Latin):
sit alias hec uel illa quod
suũ est exhibuit alterũ
martham et mariam dico
earũ significantia intelligo
¶ Ded uideamꝰ actionẽ eius¬
hiuꝰ marthe demde cõuicia¬
nus contemplationem huiꝰ
marie et ut plenus id faci¬
amus quid alu pet marthã
operantur et quid ista ope¬
rata est conferamꝰ. Alu
quemlibs hospitem in domo¬
sua suscipĩt et ista non
quẽl sed propriũ filiũ dei
qui non habet ubi caput¬
suũ reclinet non in domo
sed in utero suscepit ¶allu
nudũ quẽl ueste corruptibi¬

Expanded text:
sic alias, vel haec, vel illa, quod suum est, exhibuit. Cum Martham, vel Mariam dico, earum significata intelligo.  jam videamus actionem hujus Marthae, deinde conjiciamus contemplationem hujus Mariae. Et ut planius id faciamus, quid alii per Martham operantur, et quid ista operata sit, conferamus. Alii quemlibet hospitem in domo suscipiunt, ista non quemlibet, sed proprium Dei Filium, qui non habet ubi caput reclinet, non in domo, sed in utero suscepit. Alii nudum quemlibet veste mutabi
Abbreviated transcription (Latin):
rus in circuitu eis que
duo se iñuicem defendunt
ita ut hostes per murum
ab arce ⁊ a muro per artẽ
arceantur ¶ Quiꝰ modi cas
guutas. mentis et corpo¬
dis ita quasi mictus undiz
uallauit ut nulli unꝙͣ
libidini esset ad eam ac¬
cessus ut sensus euuz
aliqua corrũperetur ille¬
cebra/Et quia uirgunta/¬
tem cum libido non possit
soler impugnare suꝑbia
est nĩ ead̾ uirginitate tur¬

Expanded text:
rus in circuitu ejus. Quae duo invicem sese defendunt, ita ut hostes per murum ab arce, et a muro per arcem arceantur. Hujusmodi castginitas mentis et corporis quasi murus ita undique vallavit, ut nullus unquam libidini esset ad eam accessus, nec sensus ejus aliqua corrumperentur illecebra. Et quia virginitatem, cum libido non possit, solet impugnare superbia, est in eadem virgine tur
Abbreviated transcription (Latin):
semper in actu semper in fati¬
gacione et labore / est et uix
aliquando in quiete esse pt̃¬
undo et hit de martha dinf
licite discutrete laborare es¬
tuare et nultis modis fa.¬
ut eos quoq non minerito ti¬
ra frequens ministerũi sata¬
gere dicamus ¶Et iõ maria
tha uero stat quia actua
laboriosio desudat ni certam
ne unde augꝰ emanserũt
Gͦ in illa domo que suscepe¬
dat dñm sub duabus femi
les una laboriosa. nulla¬
nulla facmorosa quam ca¬
uere debet laboriosa nulla
desidiosa quam cauere debet
ociosa. Etant ergo iste due¬
hee autem mulieres prudẽ¬
tissime tociũs ecclesiastiai
extercitus duces et preuie
sunt ⁊ has rotera turba segt¬
¶ Alliĩ post marthami. alu
post mariam uadunt nulli
emm̃ celestem illam patuam¬
patuam ingrediũ̃tut insi
qui hant uel illam secũtur

Expanded text:
semper in actu est, semper in fatigatione, et labore est, et vix aliquando quiete esse pUnde et hic de Martha dicitlicite discurrere, laborare, aestuare, et multis modis fut eos quoque non immerito circa frequens ministerium satagere dicamus. Quamtha stat, quia activa laborioso desudat certamntrante fugit. Remanserunt ergo in illa domo, quae susceperat Dominum, in duabus feminles: una laboriosa, anulla facvere debet laboriosa; nulla desidiosa, quam cavere debet otiosa. Erant ergo in tem duae mulieres prudentissimae totius ecclesiastici exercitus duces, et praeviae sunt. Has caetera turba sequitur. Alii post Martham, alii post Mariam vadunt. Nulli enim coelestem illam patriam ingrediuntur, nisi qui hanc vel illam sequuntur
Abbreviated transcription (Latin):
duas uitas demonstrant
ercetur. ecclesia. martha at/¬
tuam qua proxinio in tari¬
tate soriam. Mlatia contem¬
platiuam qua in dei amore
suspitamus  unde nõ maria
mũ quia uita contemplatiua
ommem huius seculi spreuͭ
habere possessionem. suffi¬
cit ei ad pedes iliũ sedere
remotis om̃ib curis et sel¬
licitudinibus lectiom et otoi

Expanded text:
duas demonstrant ercetur Ecclesia. Martha actualem, qua proximo in charitate sociamur; Maria contemplativam, qua in Dei amore ivam. Unde non Maria,mum, quia vita contemplativa omnem hujus saeculi spernit habere possessionem. Sufficit ei ad pedes Domini sedere; omnibus curis et sollicitudinibus, lectioni et orationi
Abbreviated transcription (Latin):
ex illorũ persona loquitur
qui ad huc duine contem/¬
placienis ignari solum ꝯd̾
didicerent staterne dileto¬
niis obsequiũ deo placitũ
ducunt ideo q cunctos
huit mancipandos autu¬

Expanded text:
e illorum persona loquitur, qui adhuc divinae contemplationis ignari solum quod didicere fraternae dilectionis opus Deo placitum ducunt, ideoque cunctos huic mancipandos autu
Abbreviated transcription (Latin):
uua est theorica id est
suis / agat te firut et mariã
desideciũ sapientie hot enimi
maius hoc ꝑfetuis opus
nec ministetu cura a cogu¬
rione uerbis celestis te au̾¬
tat uec argues eos et ocio¬
sos iudices quos uideas stu
in bono mimsterio rephendi¬
tur sed maria ꝙ meliorẽ
ꝑtem sibi elegerit ante¬
ferteur. Ihus enim multp
habundat et multa largit᷑
et ideo sapientior quod
priucipale aduertit eligit
putauerunt relinquere dei
uerbum et minstrare mẽ¬

Expanded text:
a est theoria, id est,  agat te sicut Mariam desiderium sapientiae; hoc enim maius, hoc perfectius opus nec ministerii cura cognitionem uerbi caelestis auertat nec arguas eos et otiosos iudices, quos uideas studin bono ministerio reprehenditur, sed Maria, quod meliorem partem sibi elegerit, antefertur; Iesus enim multis abundat et multa largitur. et ideo sapientior quod principale aduertit elegit. putarunt relinquere dei uerbum et ministrare men
Abbreviated transcription (Latin):
tes demonem predicare mũ¬
do ueritatem deinceps ac¬
quiescerent sibi predicanti fal¬
ritatem ¶Unde glosa ideo
prohibet neͣ dum aliquis
audit demonem uera pre¬
dicantem postea sequatur
eranten. improbus eium
mag̃r uera falsis permistet
ut sub specie ueritatis fal¬

Expanded text:
tes demonem predicare modo ueritatem deinceps acquiescerent sibi predicanti falsitatem. Vnde dicit Glossa: ‘Ideo prohibet loqui ne dum aliquis audit demonem uera predicantem postea sequatur errantem’. Improbus enim magister ueris falsa permiscet ut sub specie ueritatis,
Abbreviated transcription (French):
et maiificabant .i. laudabãt
quia quanto grauior est casus
tanto pietas erigentis est gra¬
cior et spes salutis penitenti¬
bus est cercior Et direbant

Expanded text:
es magnificabant, id est laudabant quia quanto gravior est casus, tanto pietas erigentis gratior et spes salutis poenitentibus est certior. Visit
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus quippe ostendit᷑
quia a maligni spũs po¬
testate libatur. quia quis¬
quis iam terrena desideri
a subicit uitain in se car¬
ronuer sacionis extingni
et mundo mortuns ap¬
paret quia possessore pͦ¬
uo qui per minunda desi¬
deria se agitabat tacet
quem multi mortuũ tredt̃
ditus arbitrantur hec g̃gꝰ¬

Expanded text:
ortuus quippe ostenditur, qui a maligni spiritus potestate liberatur; quia quisquis jam terrena desa subigit, vitam in se carrsationis exstinguit; et mundo mortuus apparet, quia possessore pravo, qui per immunda desideria se agitabat, caret. Quem multi mortuum dicunt,ctum funditus arbitrantur.
Abbreviated transcription (Latin):
mus qui uiuũt uiuant qͥ
mortui sunt reuiustant dira
ergo peccatum in corde cõ¬
ceptum non processit in fac¬
tum cor peniteat corugatur
cogitacio ⁊esurgat mortu¬
us intra domũ conscien ͤ
Siue iam quod cogitauit
admisit nec sic desperet᷑
non surrexit mortuus intꝰ¬
resingat elatus. peniteat
facti de proximo deiuustat
non eat in profunda sepł¬
ture non accipiat de super
consuetuduns molem ¶Ded
forte iam illi loquor qui iã
duro sui moris lapide pre¬
mitur qui iam urgetur cõsu¬
etudiis pondere qui iam qͣ¬
triduanꝰ patet nec ip̃e des¬
peret profunducz mortius
est sed altus est up̃us agũt

Expanded text:
ut qui vivunt, vivant; qui mortui sunt, reviviscant. Sive adhuc peccatum in corde conceptum est, et non processit in factum; poeniteat, corrigatur cogitatio, surgat mortuus intra domum conscientiae. Sive jam quod cogitavit admisit; nec sic desperetur. Non surrexit mortuus intus, surgat elatus. Poeniteat facti, de proximo reviviscat: non eat in profundum sepulturae, non accipiat desuper consuetudinis molem. Sed forte jam illi loquor, qui jam duro sui moris lapide premitur, qui jam urgetur consuetudinis pondere, qui jam quatriduanus putet. Nec ipse desperet: profundus mortuus est, sed altus est Christus. Novit
Abbreviated transcription (Latin):
per quam defunctus a effe-¬
cebatur puto aliquem de
sensibus esse corporis Qui
enim semmẽt inter fratreci
discordias qui inquitatem
in excelsum loquitur per
oris portam extrahitur mor¬
stiuici. qui uiderit mulierẽ
as concupiscendum eam ꝑ
oculorum portam sue mortia
indicia proferti. qui faba¬
lis ociosis obscens de car/¬
mimbusz ł detr actionibus
aurem libenter aperit hãt
amme sus portam mortis
efficit. ceteros que qui nõ
frenat sensus mortis ipse

Expanded text:
tis qua defunctus efferebatur, puto aliquem de sensibus esse corporeis. Qui enim seminat inter fratres discordias, qui iniquitatem in excelsum loquitur, per oris portam extrahitur mortuus. Qui viderit mulierem ad concupiscendum eam , per oculorum portam suae mortis indicia profert. Qui fabulis otiosis, obscenisve carminibus, vel detractionibus, aurem libenter aperit, hanc animae suae portam mortis efficit, caeterosque qui non servat sensus, mortis sibi ipse
Abbreviated transcription (Latin):
compatitur quodam spũali
dolore nature tum suoclibe¬
ros letalibus uicus ad mor¬
tem grent cerint urgeri
uiscera enumi sumus de uis¬
gauisa est mater uidua
de hommibus in spiritu
cotidio suscitati gaudet
mater ecclesia ille quidem
mortuus erat corpore illi

Expanded text:
conpatitur enim quodam spiritali dolore naturae, cum suos liberos letalibus uitiis ad mortem cernit urgueri. uiscera sumus de uisgavisa est mater vidua: de hominibus in spiritu quotidie suscitatis gaudet mater Ecclesia. Ille quidem mortuus erat corpore; illi
Abbreviated transcription (Latin):
scribe per legem didicerant
pe precepta que papulis da¬
baut. pp̃e uero quasi autor¬
conditor qr legis uel uutãdo
uel augendo que minus uide¬
bantur libere sustinuit hec¬

Expanded text:
e per legem didicerant praecepta, populis dabant. Christus vero quasi auctor legis, vel mutando vel augendo quae minus videbantur, libere substituit
Abbreviated transcription (Latin):
pũs minundus discerpens
hominem exiuit ab eo appro¬
puiquante salute approp̃i¬
tat temptario pharco dimis¬
sua ab istael persequitur
istł dyabolus contemptiur
surgit in scandala het ieroꝰ¬

Expanded text:
spiritus discerpens hominem, exiit ab eo. Appropinquante salute, appropinquat tentatio. Pharao dimissus ab Israel, persequitur Israel: diabolus contentus, surgit in scandala. So
Abbreviated transcription (Latin):
beda si uirum a demomo liba̾
mina febribus tanta sed ad ñ¬
continencie precepta frenatam
omins autem amaritudo et ira
et iudignatio et clamor et blaf¬

Expanded text:
bus. Si virum a daemonio liberatumina febribus tenta, sed ad imcontinentiae praecepta frenatam. Omnis enim amaritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blas
Abbreviated transcription (Latin):
nni hac uita dulcrus sentitur
inchil auidius sumitur inchil
ita mentem ab amore mũdi
separat anthil sit anuimũ tõ¬
tra temptaciones roborat ał¬
ita hominem excitat et ad¬
uiuat ad omne opus et ad

Expanded text:
n hac vita dulcius sentitur, nil avidius sumitur, nil ita mentem ab amore mundi separat, nil sic animam contra tentationes roborat, nil hominem ita excitat et adjuvat ad omne opus bonum, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
inꝑa sentenciam cordis⁊
mei si paradisus in hac
uita presenti est uel in
claustro uel in scolis est
Quitquid enm est extra duo
plenũ est anpietate inqui¬
etitudine amaritudine fot

Expanded text:
a sententiam cordis mei, si paradisus in hac vita praesenti est, vel in claustro est, vel in scholis. Quidquid enim extra haec duo est, plenum est anxietate, inquietudine, amaritudine, fo