comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cientẽ dñi uoluntatẽ uapulare paucis
int̾petcandũ de remedio nesciendi p̃su¬
mat. qͥ ut alia taceã ex eo ipso qđ homo
ẽ. nec mala quȩ caueat nec bona potest
ignorare quȩ appetat. Cũ aut̃ ua¬
dis cũ aduersario tuo ad principẽ in ui¬
a da oꝑã liberari ab illo ne forte cradat
te apud iudicẽ. & udex tradat te ex ac¬
tori. & exactor mittat te in carcerem.
Et hȩc sic̃ suꝑiora. scłi calcandas illecebras
aduentũq trem̃di iudicis continua
docent expectatione prȩstolandũ. Aduer¬
sariꝰ quippe nr̃ in uia ÷ sermodĩ. con¬
trariꝰ nr̃is carnalib desideriis in p̾sen¬
t uita. a qͦ ipse lib̾at᷑: qͥ p̃ceptis eiꝰ hu¬
milit̾ subdit᷑. Alio qͥn aduersariꝰ iudici
& udex tradet ex actori: qr ex sermone
dñi contẽpto. reus peccator tenebit᷑ in
examine audicis. Quẽ uidex exactori
here ꝑmictet: ut cõpulsã animã ipse
ad poenã de corpore exigat qͦ ei ad cul¬

Expanded text:
cientem Domini voluntatem vapulare paucis, cientem Domini voluntatem vapulare paucis, inter peccandum de remedio nesciendi praesumat. Qui ut alia taceam, ex eo ipso quod homo est, nec mala quae caveat, nec bona potest ignorare quae appetat. Cum autem vadis cum adversario tuo ad principem in via, da operam liberari ab illo, ne forte tradat te apud judicem, et judex tradat te exactori, et exactor mittat te in carcerem. Et haec sicut et superiora saeculi calcandas illecebras, adventumque tremendi judicis continua docent exspectatione praestolandum. Adversarius quippe nin praesenti vita; a quo ipse liberatur qui praeceptis ejus humiliter subditur. Alioquin adversarius judici, et judex tradet exactori; quia ex sermone Domini contempto reus ejus peccator tenebitur in examine judicis. Quem judex exactori here permittit, ut compulsam animam ipse ad poenam de corpore exigat, quae ei ad cul
Abbreviated transcription (Latin):
terã manifestus ÷ sensus. Q qͥ ex elem̾to¬
rũ immutatione statũ aurarũ qr uolu¬
ert᷑ facillime p̾noscere. potuert᷑: possent
etiã si uellent hoc tẽpꝰ. hoc ẽ. uel pͥmi uel
scđi dñici aduentꝰ. nã de utroq multa
p̾miserat. ex dictis intelligere ꝓpħarũ:
qͥ hoc utrunq manifestissimis uel indi¬
cus rerũ uel annor p̾signauerant cur.¬
riculis. Et ne qͥ de turba sibi forte de im¬
ꝑitia blandiretur. & se idiotas ac ꝓpħicȩ
lectionis ignaros tẽporũ cursũ ꝓ̾bare
ñ posse cau̾sarent᷑ uigilanter adiungit.
uid aut̃ & a uob̾ ipsis ñ uidicatis qđ
iustuꝰ est : ostendens eos ut pote ra¬
tionalẽ creaturã. & si litteras nesciant
naturali tam̃ ingenio posse dinoscere :
uel eũ qͥ oꝑa in sẽ quȩ nemo aliꝰ fecisset
sup hominẽ intelligendũ & idõ dm̃ ẽẽ.
credendũ uel post tõt scłi huiꝰ in iustici¬
as iustũ creatoris iudiciũ eẽ. uenturũ.
Nemo gͥ ex eo qđ supͣ dictũ ÷ seruu nes¬

Expanded text:
st sensus, quia qui ex elementorum immutatione statum aurarum, quia voluerunt, facillime praenoscere potuerunt, possent etiam si vellent hoc tempus, hoc est vel primi, vel secundi dominici adventus nam de utroque nonnulla praemiserat ex dictis intelligere prophetarum, qui hoc utrumque manifestissimis, vel indiciis rerum vel annorum praesignavere curriculis. Et ne quid de turba sibi forte de imperitia blandirentur, et se idiotas ac propheticae lectionis ignaros temporum cursum probare non posse causarentur, vigilanter adjungit. Quid autem et a vobis ipsis non judicatis quod justum est? Ostendens eos utpote rationalem creaturam, et si litteras nesciant, naturali tamen ingenio posse dignoscere, vel eum qui opera in se, quae nemo alius, fecisset, supra hominem intelligendum, et ideo Deum esse credendum, vel post tot saeculi hujus injustitias, justum Creatoris judicium esse venturum. Nemo igitur ex eo quod supra dictum est, servum nes
Abbreviated transcription (Latin):
Iater in filiũ. & filiꝰ in patrẽ suũ. ꝑater
hic diabolus ÷ cuiꝰ aliqͣndo filu ñ illo cre¬
ante. sed nob̾ imitantib eramꝰ dicente dño.
Uos ex patre diabolo estis. S postquã uocẽ
id ÷ gr̃a sp̃ualis. separauit nos ab inuicẽ.
ostendit alterũ patrẽ cui diceremꝰ. pat̾
nr̃ qͥ es incelis. Matbr infiliã. & fi¬
lia in matrẽ suã. Mat᷑ synagoga. filia
ẽ ȩccła pͥmitiua. Quȩ etiã de qua genꝰ
dux̃ synagogã fidĩ ꝑsecutricẽ sustinu¬
it. & ipsa ẽide᷑ synagoge fidei ueritate
contradixit. Socrus in nurũ suã. &
nurus in socrũ suã. Socrus synagoga.
nurus ÷ ȩccła de gentib : qr sponsus eccłȩ¬

Expanded text:
Pater in filium, et filius in patrem suum. Pater Pater in filium, et filius in patrem suum. Pater hic diabolus est, cujus aliquando filii non illo creante, sed nobis imitantibus eramus, dicente Domino: Vos ex patre diabolo estis . Sed postquam vocem id est gratia spiritalis separavit nos ab invicem, ostendit alterum patrem, cui diceremus, Pater noster qui es in coelis . Mater in filiam, et filia in matrem. Mater synagoga, filia est Ecclesia primitiva, quae et eam de qua genus duxit synagogam fidei persecutionem sustinuit, et ipsa eidem synagogae fidei veritate contradixit. Socrus in nurum suam, et nurus in socrum suam. Socrus synagoga, nurus est Ecclesia de gentibus, quia sponsus Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
& mouebunt᷑ simulachra egypti a facie
eiꝰ & cor egypti tabescet in medio eiꝰ. & con¬
currere faciet egyptios aduersus egyp¬
tios. His iudelicet contra fidẽ illis ꝓfide
& cont᷑ tres significat. Et notandũ qͦmodos
qͥnq diuisos dicat. cũ uideat᷑ sex ꝑsonarũ sub-¬
iecisse uocabula. patris scilicet & filii. ma¬
tris & filiȩ. socrus & nurus. Intelligendũq
eandẽ socrus ꝗͣ matris nomine designatã.
etꝰ Ideoq illa ipsa & in filiã suã & innurũ
cȩ queat int̾p̃tari: tres in duos. & duo in tres
diuidunt᷑ qr boni malis & malibonis sen-¬
tiunt atq agunt aduersa. Tria nanq ad
eos qͥ fidẽ sũ mȩ trinitatis seruant ꝑtinere
nemo qͥ dubitet. Duo qͦq illis c̃gruere qͥ¬
ab fidei unitate dissentiunt. & multis scrip¬
turarũ locis & ibi maxime ꝓbat᷑. qđ & im¬
munda in archa animalia subhoc numero
retinent᷑. & sola in genesi scđi diei oꝑa
uisa a dõ qr bona sint non dicitur.

Expanded text:
acra Aegypti a facie ejus, et cor Aegypti tabescet in medio ejus, et concurrere faciam Aegyptios adversus Aegyptios , his videlicet contra fidem, illis pro fide et contra tres significat. Et notandum quomodo quinque divisos dicat, cum videatur sex personarum subjecisse vocabula, patris scilicet et filii, matris et filiae, socrus et nurus. Intelligendumque eamdem socrus, quam matris nomine designatam, ejus, ideoque illa ipsa et in filiam suam et in nurum ce quaerat interpretari, tres in duo et duo in tres dividuntur, quia boni malis, et mali bonis sentiunt atque agunt adversa. Tria namque ad eos qui fidem summae Trinitatis servant, pertinere, nemo qa fidei unitate dissentiunt, et multis Scripturarum locis, et ibi maxime probatur, quod et immunda in arca animalia sub hoc numero retinentur, et sola in Genesi secundi diei opera visa a Deo quia bona sint, non dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
bus uenit. & ita fit. Et cũ austrũ flantẽ.
dicitis qr ȩstas erit. & fit. Nysem orientẽ
ab occasu. carnẽ suã a morte resurgentem
significat. Ex illo enĩ omib t̾ris ymber
euangelicȩ p̾dicationis in fusus ẽ. Austrũ
flante᷑ ante estus. tribulationes leuiores
ante iudiciũ. Hyeochritȩ. faciẽ t̾rȩ
& cȩli nostis ꝓbare. hoc aut̃ cẽpꝰ qͦmͦ non¬

Expanded text:
bes venit, et ita fit. Et cum austrum flantem, dicitis quia aestus erit, et fit. Nubem orientem ab occasu, carnem suam a morte resurgentem significat. Ex illo enim omnibus terris imber Evangelicae praedicationis infusus est. Austrum flantem ante aestus, tribulationes leniores ante judicium. Hypocritae, faciem terrae et coeli nostis probare. Hoc autem tempus q
Abbreviated transcription (Latin):
deuotionis & c̃sũ mandȩ ꝑfectionis in nob̾
& maturandȩ ꝓ nob studiũ passionis
suȩ inẽt̾ testet᷑. Qui cũ inse nichil habu¬
erit qđ doleret. nr̃is tam̃ angebat᷑ si ue¬
nis mesticiã p̃tendebat. quã ñ ex metu
mortis suȩ. s ex amorȩ nr̃x̧ redẽptionis

Expanded text:
erfectionis in nobis et maturandae pro nobis studium passionis sibi inesse testetur. qui cum in se nihil habuerit quod doleret, nostris tamen angebatutis maestitiam praetendebat, quam non ex metu mortis suae, sed ex mora nostrae redemtionis
Abbreviated transcription (Latin):
flãma deuotionis usq ad finẽ scł̃i fideliũ
sẽꝑ augescat in corde neq ullo infideliũ
uel flũctuũ extinguat᷑ incursu uel flatuũ:
Uaptisma aut̃ habeo baptizari. Sangui¬
nis inqͥt ꝓ pru tinctione prius habeo ꝑfun¬
di & sic corda credentiũ sp̃s igne qͦ t̾rena
om̃ia simul & animã suã despicere. ĩ mo
hoc ÷ uictoria passionis de qͦ alibi. Potestis
inqͥt bibere calicẽ quẽ egobibo. aut baptis.¬
mũ qͦ ego baptizor baptizari:
Et &ͦ modo coartor. usq dũ ꝑficiatur.¬

Expanded text:
flamma devotionis usque ad finem saeculi fidelium flamma devotionis usque ad finem saeculi fidelium semper augescat in corde, neque ullo infidelium vel fluctuum exstinguatur incursu vel flatuum? Baptisma autem habeo baptizari. Sanguinis inquit proprii tinctione prius habeo perfundi, et sic corda credentium spiritus igne, quo terrena omnia simul et animam suam despicere imo icatus , hoc est victoria passionis. De qua alibi: Potestis, inquit, bibere calicem quem ego bibo, aut baptismo quo ego baptizor, baptizari ? Et quomodo coarctor
Abbreviated transcription (Latin):
tri sciscitatꝰ. an artioris uitȩ statꝰ sit ab
õnib ex petendꝰ. specialit̾ sententia respon¬
dit Ignẽ qͥppe dicit sp̃s sc̃ĩ feruorẽ qͥ secre¬
ta cordis illum inans: continuis motib
ad suꝑna ꝓuocat. Uitia. c̃cupiscentias car¬
nales qͣsi spinas tribulosq cõburit. Aurea
dñicȩ domꝰ uasa apꝓbando meliorat: & lig¬
na. foenũ stipulãq c̃sumit Qui mox in
t̾rã missus illas centũ uiginti qͣs in ar¬
ce syon repꝑit lucernas. intima sui lu¬
minis asꝑsione foctauit. de qͥb supͣcum
diceret sint lũbi ur̃i p̾cincti: addidit.
& lucernȩ ardentes. Queris gͦ inqͥt utrũ
om̃s moneã lũbos accingere. & lucernis
ardentib dñi aduentũ prȩstolari: Sed
qͥ obhoc solũ de sinu patris exiui & ueni
in mundũ. ut homines a t̾renis cupidita¬
tib in cȩlestia desideria succendã: qͥd pu¬
tas uolo aliud quã huiꝰ incendi iubar
cunctas mundi plagas illustret. huius

Expanded text:
iscitantis, an arctioris vitae status sit ab omnibus expetendus, specialiter sententia respondet. Ignem quippe dicit Spiritus sancti fervorem, qui secreta cordis illuminans continuis motibus ad superna provocat, vitia concupiscentiae carnalis quasi spinas tribulosque comburit, aurea dominicae domus vasa probando meliorat, et ligna, fenum, stipulamque consumit, qui mox in terram missus illas centum viginti, quas in arce Sion reperit lucernas, intima sui luminis aspersione fetavit. De quibus supra cum diceret: Sint lumbi vestri praecincti , addidit: Et lucernae ardentes. Quaeris ergo inquit utrum omnes moneam lumbis accinctis et lucernis ardentibus Domini adventum praestolari: sed qui ob hoc solum de sinu Patris exivi, et veni in mundum ut homines a terrenis cupiditatibus in coelestia desideria succendam, quid putas volo aliud, quam ut hujus incendii jubar cunctas mundi plagas illustret, hujus
Abbreviated transcription (Latin):
dens dix̃ illi Dñe. dim̾itte illã & hoc anno.
usq dũ fodiã circa illã. Uox apłorsẽ: qui
post passionẽ dñi ꝓ iudĩs sũ moꝑe p̃cabant᷑
ne ab impoenitentib dñicȩ crucis ultio
peteret᷑. Usq dũ fodiã inqͥt circa illam.
dest radicẽ infructuosȩ m̃tis ligone bis
acutȩ inuectionis humiliẽ. & p̃sentium
uidelicet pressurã. & horrorẽ ꝑpetuȩ dã¬
nationis incutiens. Omĩs qͥppe fossa in i¬
mo ẽ: & nimirũ increpatio dũ ment̾e
sibi demonstrat humiliat. E⁊ mittam
stercora Id ẽ maloꝵs quȩ fecit abominatio¬
nẽ ad animũ reducã & cõpunctionis gr̃ãm
quasi de putredine stercoris exuscitem̃
si quidẽ fecerit fructũ sin aut̃ infu¬
durũ succides eã. Cũ diceret & si quide᷑ fe
cerit fructũ ñ subiunx̃ aliqͥd. sed suspen¬
dit sententiã. Cũ uͦ ad didit sin aut̃: con¬
tinuo udiciũ uenturȩ dãnationis anne¬
xuit dicens in futurũ succides eã. Quiat

Expanded text:
nno, usque dum fodiam circa illam. Vox apostolorum est, qui post passionem Domini pro Judaeis summopere precabantur, ne ab impoenitentibus dominicae crucis ultio peteretur. Usque dum fodiam inquit circa illam, id est radicem infructuosae mentis ligone bis acutae invectionis humilem, et praesentium videlicet pressurarum, et horrorem perpetuae damnationis incutiens. Omnis quippe fossa in imo est. Et nimirum increpatio dum mentem sibi demonstrat, humiliat. Et mittam stercora. Id est malorum quae fecit abominationem ad animum reducam, et compunctionis gratiam quasi de putredine stercoris exsuscitem. Et si quidem fecerit fructum. Sin autem, in futurum succides eam. Cum diceret, Et si quidem fecerit fructum, » non subjunxit aliquid, sed suspendit sententiam. Cum vero adderet, « sin autem, » continuo judicium venturae damnationis annexuit, dicens: « in futurum succides eam. » Quia
Abbreviated transcription (Latin):
similẽ uisa e̾. nec habere sequentem.
⁊ ille dix̃. Quin immo. beati qͥ audi¬
unt uerbũ dĩ & custodiunt illud.
Pulchre saluator actestationi mulie¬
ris annuit. si eã tantũ mͦ qͦ uerbũ dĩ
corporalit᷑ generare meruerat. sed &
õs qͥ dĩ uerbũ sp̃u alit̾ auditu fidei
c̃ciꝑe. & boni oꝑis custodia uel in suo
uel in ꝓximoꝵ corde parere. & qua¬
si alere studuerint asseuerans esse
beatos. Quia & eadẽ dĩ genitrix. &
inde qͥdẽ beata qr uerbi incarnandi
multo beatior. qͥa eiꝰdẽ sẽꝑ amandi
custos manebat et̾na. Qua sententia
sapientẽs udõrs clam ꝑcutit. qͥ uer¬
bũ dĩ ñ audire & custodire. sed ne¬
gare &e blasphemare quȩrebant.

Expanded text:
imilem visa est, nec habere sequentem. At ille dixit: Quinimo, beati qui audiunt verbum Dei, et custodiunt illud. Pulchre Salvator attestationi mulieris annuit. Non eam tantummodo, quae verbum Dei corporaliter generare meruerat, sed et omnes, quidem verbum spiritualiter auditu fidei concipere, et boni operis custodia, vel in suo, vel in proximorum corde parere, et quasi alere studuerint, asseverans esse beatos. Quia et eadem Dei genitrix, et inde quidem beata, quia verbi incarnandi multo beatior, quia ejusdem semper amandi custos manebat aeterna. Qua sententia, sapientes Judaeorum clam percutit, qui verbum Dei non audire et custodire, sed negare et blasphemare quaerebant.
Abbreviated transcription (Latin):
uenient̃ ñ uidere dr̃. tanꝗͣ ante ocłos ñ
habere. Ante ocłos enĩ haberi ñ nͥ qͥ diligun¬
tͦ dici solent. Et miscđia motꝰ est: &
occurrens cecidit suꝑ collũ eiꝰ Non enĩ
pat̾ unigenitũ filiũ deseruit in qͦ usq
ad nr̃am longinꝗͣ etiã peregrinationem
cucurrit atq descendit. qr ds̃ erat in xp̃o
mundũ reconcilians sibi. Et ipse dñs ait.
Pat̾ in me manens. ipse facit oꝑa. Quid ÷¬

Expanded text:
venienter non videre dicitur, tanquam ante oculos non habere: ante oculos enim haberi, nonnisi qui diliguntur, dici solent. Et misericordia motus est: et accurrens cecidit super collum ejus. Non enim Pater unigenitum Filium deseruit, in quo usque ad nostram longinquam etiam peregrinationem cucurrit atque descendit; quia Deus erat in Christo mundum reconcilians sibi : et ipse Dominus ait, Pater in me manens ipse facit opera sua . Quid
Abbreviated transcription (Latin):
am suã uiuendo luxuriosȩ. Longe ꝓfectꝰ est.
ñ locũ mutando sed animũ. Quanto &enĩ
qͥsq plus in prauo oꝑe delinquit. tanto a dĩ
grã longiꝰ recedit. Qđ ñ post multos dies dix̃
factũ ut congregatis oĩb ꝑegre ꝓficisceret᷑
in regionẽ longinqͣm. qr ñ multũ post insti¬
tutionẽ humãni generis placuit animȩ ꝑ
liberũ arbitriũ ferre secũ qͣndã uelut po¬
tentiã naturȩ suȩ. & deserere eũ a qͦ condita
est ꝑfidens uirib suis. qͦs uires tanto consu¬
mit citiꝰ. qͣnto eũ deserit a qͦ datȩ sunt. Itaq
hanc uitã ꝓdigã uocat. amantẽ fundere
aut spaciari pompis exteriorib. intꝰ inanis¬
cente cũ ea qͥsq seqr̃ quȩ ab illa ꝓcedunt. &
relinquit eũ qͥ sibi est interior.
E⁊ post quã omĩa dissipasset. facta ÷ fa¬
mes ualida in regione illa. Om̃ia qͤ dissi¬
pauit. ornam̃ta naturȩ quȩ consũpsit sig¬

Expanded text:
am suam vivendo luxuriose. Longe profectus est, am suam vivendo luxuriose. Longe profectus est, non locum mutando, sed animum. Quanto enim quisque plus in pravo opere delinquit, tanto a Dei gratia longius recedit. Quod non post multos dies dixit factum, ut, congregatis omnibus, peregre proficisceretur in regionem longinquam, quia non multo post institutionem humani generis placuit animae per liberum arbitrium ferre secum quamdam velut potentiam naturae suae, et deserere eum a quo condita est praesidens viribus suis. Quas vires tanto consumit citius, quanto eum deserit a quo datae sunt. Itaque hanc vitam prodigam vocat, amantem fundere atque spatiari pompis exterioribus, intus inanescentem, cum ea quisque sequitur quae ab illa procedunt, et reliqui eum qui sibi est interior. Et postquam omnia dissipasset, facta est fames valida in regione illa. Omnia quae dissipavit, ornamenta naturae quae consumpsit sig
Abbreviated transcription (Latin):
gaudiũ demonstrans. sed & inuidentiũ
murmur repͣhendens. Nomo itaq qͥduos
filios habuisse dr̃. d̾s pat̾ intelligitur.
Duorũ uidelicet genitor popłors. & quasi
duarũ generis humani stirpiũ auctor
atq creator. Maior enĩ filiꝰ. eos qͥ in uniꝰ
dĩ ꝑmansere cultura. minor: eos ens qui
usq ad colenda idola dm̃ deseruere significat.
Pars sub stanciȩ quȩ minorẽ filiũ contin¬
git. ipse sensus in homine rationalis est.
Uiuere enĩ. intelligere. meminisse. in geni¬
o alacri excellerẽ. diuini substantia mu¬
neris ẽ. qͣm minor filiꝰ expetuta patre:
cũ homo sua potestate delectatꝰ ꝑ liberuꝰ
sese arbitriũ regere. atq a dominio
quȩ siuit exuerẽ conditoris. Niuisire
fidelib uͦ. naturalis solũ ingenii qͦ con¬
tenti erant beneficiũ concedendo.
Et ñ post multos dies. congregatis om̃ib
adolescentior filiꝰ peregre ꝓfectꝰ ÷ in re.¬
gionẽ longinquã & ibi dissipauit substanci

Expanded text:
strans, sed et invidentium murmur reprehendens. Homo itaque qui duos filios habuisse dicitur, Deus Pater intelligitur, duorum videlicet genitor populorum, et quasi duarum generis humani stirpium autor atque creator. Major enim filius eos qui in unius Dei permansere cultura; minor, eos qui usque ad colenda idola Deum deseruere significat. Pars substantiae quae minorem filium contingit, ipse sensus in homine rationalis est. Vivere enim, intelligere, meminisse, ingenio alacri excellere, divini substantia muneris est. Quam minor filius expetit a patre, cum homo, sua potestate delectatus, per liberum sese arbitrium regere atque a dominio quaesivit exuere conditoris. Divisitque fidelibus vero naturalis solum ingenii, quo contenti erant beneficium concedendo. Et non post multos dies, congregatis omnibus, adolescentior filius peregre profectus est in regionem longinq
Abbreviated transcription (Latin):
dñs nr̃ iħs xp̃c. E osculatꝰ est eum
Consolari uerbo gr̾ȩ dĩ ad spemindulgen¬
tiȩ peccators. hoc ÷ post longa itinera
remeantẽ ad patrẽ mereri osculũ caritatis.
ixiteq ei filiꝰ. Pat᷑. peccaui in cȩlũ
& corã te: & iã ñ sũ dignꝰ uocari
filiꝰ tuus. Incipit iã peccator in ȩccła con
stitutꝰ confiteri. nec dicit õnia qͤ se dictu¬
rũ esse ꝓmiserat: s usq ad illud. ñ sum
dignus uocari filiꝰ tuus. Hoc enĩ uult fieri
sicꝰ unũ de mercennarus tuis. Cũ enĩ panẽ
ñ haberet. uel mercennariꝰ esse cupiebat.
qđ post osculũ patris generosissime iam

Expanded text:
s Christus. Et osculatus est eum. Consolari verbo gratiae Dei ad spem indulgentiae peccatorum, hoc est, post longa itinera remeantem a Patre mereri osculum charitatis. Dixitque ei filius: Pater, peccavi in coelum et coram te. Jam non sum dignus vocari filius tuus. Incipit jam peccata constitutus in Ecclesia confiteri, nec dicit omnia quae dicturum se esse promiserat, sed usque ad illud: Non sum dignus vocari filius tuus. Hoc enim vult fieri sicut unum de mercenariis tuis. Cum enim panem non haberet, vel mercenarius esse cupiebat. Quod post os
Abbreviated transcription (Latin):
uit: sed litterȩ solũ custodia contentꝰ. ex¬
teriora magis & t̾rena oparisimul & sꝑa¬
re solebat. audiens ꝑ ꝓpħã. Si uolueritis
& audieritis me: bona t̾rȩ comedetis.
Ecũ ueniret & apꝓpinqret domui: au

Expanded text:
vit, sed litterae solum custodia contentus, exvit, sed litterae solum custodia contentus, exteriora magis et terrena operari simul et sperare solebat, audiens per prophetam: Si volueritis et audieritis me, bona terrae comedetis . Et cum veniret et appropinquaret domui,
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq debet unigeniti filii dĩ in carne quȩ
est una in eadẽ trinitate ꝑsona. piȩ confessio¬
nis sinceritate celebrare. Et notandũ. qđ
ante stola prima. & ante anulus. ante cal¬
cia m̃ta prȩstant᷑: & sic de inde uitulus im¬
molat᷑ Quia nͥ spẽ quisq pͥmȩ immortalita¬
tis induerit. nisi anulo fidĩ oꝑa p̃munierit
nͥ ipsã fidẽ pie confitendo p̃dicauerit:
ñ potest sacram̃tis inter ẽẽ. cȩlestib.
E⁊ coeꝑunt epulari. Istȩ epulȩ atq fes¬
tiuitates nc̃ celebrant᷑ ꝑ orbẽ terrarum
ȩcclesia dilatata atq diffusa. Uitulus
enĩ ille in corpore & sanguine dñico &
offert᷑ patri. ꝙ pascit totam domum.
Raz aut̃ filius eiꝰ senior in agro.
Filiꝰ senior popłs isrł est: qͥlicet in
longinqͦ ñ abierit ñ tam̃ domi sed
in agro dr̃ esse moratꝰ. & popłs idẽ neq
usq ad colenda idola creatorẽ deseruit.
neq legis quã acceꝑat interiora penetra¬

Expanded text:
quoque debet unigeniti Filii Dei in carne, quae quoque debet unigeniti Filii Dei in carne, quae est una in eadem Trinitate persona, piae confessionis sinceritate celebrare. Et notandum quod ante stola prima, ante annulus, ante calceamenta praestantur, et sic deinde vitulus immolatur, quia nisi spem quisque primae immortalitatis induerit, nisi annulo fidei opera praemunierit, nisi ipsam fidem pie confitendo praedicaverit, non potest Sacramentis interesse coelestibus. Et coeperunt epulari. Istae epulae atque festivitas nunc celebrantur, per orbem terrarum Ecclesia dilatata atque diffusa. Vitulus enim ille in corpore et sanguine Dominico, et offertur Patri, et pascit totam domum. Erat autem filius ejus senior in agro. Filius senior, populus Israel est, qui licet in longinqua non abierit, non tamen domi, sed in agro dicitur esse moratus, quia populus idem neque usque ad colenda idola Creatorem deseruit, neque legis quam acceperat, interiora penetra
Abbreviated transcription (Latin):
sed futurã inquirimꝰ. Et adducite
uitulũ saginatũ. & occidite. Uitulus sa¬
ginatꝰ. ipse idẽ dñs ÷ : sed scđm carnem
Et̾ bene saginatꝰ. qr caro eiꝰ ad eo sp̃uali est
opima uirtute ut ꝓ totiꝰ mundi salute
sufficiat in odorẽ suauitatis. Nidorem
uidelicet immolationis ad dm̃ mitere est:
cũ credit occisũ. Tc̃ caro eiꝰ comedit᷑. cũ eꝰ
passionis sacram̃tũ & ore ad emundationẽ
ꝓcipit᷑. & corde ad imitationẽ cogitatur.
E⁊ manducemꝰ & epulem᷑. qr hic filiꝰ m̃s
mortuus erat & reuix̃. perierat & inuentꝰ est.
Non solũ filiꝰ qͥ reuixit & inuentꝰ ẽ: uerũ pat̾
& serui illiꝰ sacro sci uituli qͥ ꝓpt᷑ filiũ occi¬
suserat carne re fecti epulant᷑ Quia patris
hã tres angłos hospitio recipiens. uitulũ
tenerrimũ & optimũ occidisse. eisq cũ lacte
pane & butyro epulandũ legit᷑ obtulisse.
Quia qͥ beatã trinitatẽ recte deuotionis officis
reficere. id ÷ lȩtificare desiderat: mortem

Expanded text:
nquirimus . Et adducite vitulum saginatum et occidite. Vitulus saginatus, ipse item Dominus est, sed secundum carnem. Et bene saginatus, quia caro ejus adeo spiritali est opima virtute, ut pro totius mundi salute sufficiat in odorem suavitatis, nidorem, videlicet, immolationis, ad Deum mittere, et cum credit occisum. Tunc caro ejus comeditur, cum ejus passionis sacramentum et ore ad emundationem percipitur, et corde ad imitationem cogitatur. Et manducemus et epulemur, quia hic filius meus mortuus erat et revixit, perierat et inventNon solum filius qui revixit et inventus est, verum pater et servi illius, sacrosancti vituli qui propter filium occisus erat, carne refecti epulantur, quia patris ham tres angelos hospitio recipiens, vitulum tenerrimum et optimum occidisse, eisque cum lacte, pane et butyro epulandum legitur obtulisse. Quia qui beatam Trinitatem rectae devotionis officiis reficere, id est, laetificari desiderat, mortem
Abbreviated transcription (Latin):
milat᷑  ita & siliqua quȩ &̾ ipsa intꝰ
inanis. foris mollis est & corpꝰ ñ reficit
sed implet. ut sit magis oneri qͣm usu¬
i. seculari sapientiȩ ñ immerito com¬
parat᷑. Cuiꝰ sermo facundiȩ plenꝰ one¬
ris. s uirtute utilitatis est uacuus.
SUasam & ibo ad patre᷑ meũ. & dicã¬

Expanded text:
milatur: ita siliqua quae et ipsa intus milatur: ita siliqua quae et ipsa intus inanis, foris mollis, et corpus non reficit, sed implet, ut sit magis oneri, quam usui saeculari sapientiae non immerito comparatur, cujus sermo facundiae plausu sonorus, sed virtute utilitatis est vacuus. « Surgam et ibo ad patrem meum, et dica
Abbreviated transcription (Latin):
ad beatã uitã ꝑtineret inuenire uole¬
bat in talib. & ñ poterat. Hinc ÷ enĩ qđ ait.
T NEmo illi dabat. In se aut̃ reuersus¬
dixit. Iã scilicet ab eis quȩ forinsecus
frustra illiciunt & seducunt: in consci¬
entiȩ interiora reducẽ faciens intenti¬
onẽ suã dixit. QUANTI MERCENNARII¬
in domo patris mei ab undant panib
ego aut̃ hic fame pereo: Unde hoc sci¬
re poterat. in qͦ tanta erat obliuio dĩ
sic̃ in aliis idolatris fuit. nͥ qr ista
recogitatio iã resipiscentis . ẽ. cũ euan¬
geliũ pͣdicaret᷑ : Mercennarii gͦ pa¬
t̾ris abundant panib qr qͥ futurȩ
mercedis intuitu digna oꝑari sata¬
gunt : cotidianis suꝑnȩ gr̃ȩ reficiun¬
tur alimonus. At uͦ fame pereunt: qͥ
extra patris edes positi. uentrẽ imple¬
re cupiunt implere de siliquis. Idest
nis phylosophiȩ studis inquirunt.
Sicut enĩ panis qͥ corhominis confir¬
mat. uerbo dĩ qđ mentẽ reficit assi¬

Expanded text:
ad beatam vitam pertineret invenire volead beatam vitam pertineret invenire volebat in talibus, et non poterat. Hoc est enim quod ait: Et nemo illi dabat. In se autem reversus. Jam, scilicet, ab eis quae forinsecus frustra illiciunt et seducunt in conscientiae interiora reducem faciens intentionem suam. Dixit: Quanti mercenarii patris mego autem hic fame pereo. » Unde hoc scire poterat, in quo tanta erat oblivio Dei, sicut in omnibus idololatris fuit, nisi quia ista recogitatio jam resipiscentis est, cum Evangelium praedicaretur? Mercenarii ergo patris abundant panibus, quia qui futurae mercedis intuitu digna operari satagunt, quotidianis supernae gratiae reficiuntur alimoniis. At vero fame pereunt, qui extra patris aedes positi, ventrem cupiunt implere de siliquis, id est nis philosophiae studiis inquirunt. Sicut enim panis, qui cor hominis confirmat, verbo Dei, quo mentem reficiat, assi
Abbreviated transcription (Latin):
egere. & ab ut & adhȩsit uni ciuiũ regionis
illiꝰ. Merito coepit egere. qͥ thesauros sapi¬
entiȩ dĩ diuitiarũq celestiũ altitudinem
derelinqͥt. Unꝰ aut̃ ciuiũ regionis illiꝰ cui
ille egens adhȩsit. ille ÷ utiq qͥ concupiscen¬
tus t̾renis merito suę ꝑuersitatis p̃positꝰ.
pͥnceps huiꝰ mundi a dño uocat᷑. Et de qͦ apł̃s.
s̃ inqͥt huiꝰ scłi excȩcauit m̃tes infidelium.
E⁊ misit illũ in uillã suã ut pasceret por¬
cos. In uillã mitti est: substantiȩ mundia¬
lis cupiditate subiugari. De qͦ in alia para
quib immundi sp̃s gaudeant operari.
Et cupiebat implere uentre suũ de sili¬
qͥs quas porci manducabant. Siliquȩ qͥb
porcos pascebat. st̃ doctrinȩ seculares ste¬
rili suauitate resonantes: de quib laudes
idolor famulatũq ad deos gentiũ uari¬
o sermone atq carminib ꝑcrepant. qͥb:
demonia delectant᷑. Unde cũ iste satura¬
ri cupiebat: aliqͥd solidũ & rectũ qđ

Expanded text:
ium regionis illius. » Merito egere coepit, qui thesauros sapientiae Dei, divitiarumque coelestium altitudinem dereliquit. Unus autem civium regionis illius, cui ille egens adhaesit, utique ille qui concupiscentiis terrenis merito suae perversitatis praepositus, princeps hujus munds, inquit, hujus saeculi, excaecavit mentes infidelium . Et misit illum in villam suam, ut pasceret porcos. In villam mitti, est substantiae mundialis cupiditate subjugari. De qua in alia parabquibus immundi spiritus gaudeant operari. Et cupiebat implere ventrem suum de siliquis quas porci manducabant. Siliquae quibus porcos pascebat sunt doctrinae saeculares, sterili suavitate resonantes, de quibus laudes idolorum fabularumque ad Deos gentium vario sermone atque carminibus pererepant, quibus daemonia delectantur. Unde cum iste saturari cupiebat, aliquid solidum et rectum quod
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩrit᷑ qͦmͦ ille popłs nunquã mandatum
dĩ pteris se dicat᷑. Sed facile illud occurrit.
neq de õm mandato dictũ eẽ. sed de uno
maxime necessario qͦ nullũ aliũ dm̃ colere
uissꝰ est: neq iste filiꝰ in õnib israhelitis.
sed in his intelligit᷑ habere ꝑsonã: qͥ nunꝗͣ
ab uno dõ ad simulacra conuersi st̃. Quãuis
enĩ tanꝗ in agropositꝰ iste filiꝰ t̾rena desi¬
deraret. ab uno tam̃ dõ ista desiderabat bona.
Qͦdetiã patris ipsiꝰ testimonio apꝓbat᷑ cũdicit.
Tu sẽꝑ mecũ es. Non enĩ qͣsi m̃tiente᷑ redargu¬
it s secũ ꝑseuerantiã eiꝰ apꝓbans: ad ꝑfructio¬
nẽ potioris atq iocundioris exultationis inuitat.
Ee nunꝗͣ dedisti mͥhȩdũ ut cũ amicis meis
epularer. Peccator ꝓfecto hedi nomine sig¬
nificat᷑ sed absit ut̃ antixp̃m intelligam.
Multũ enĩ absurdũ ÷ eũ cui dr᷑ tu sẽꝑ mecũ
es: hoc a patre optasse ut antixp̃o crederet.

Expanded text:
Quaeritur quomodo ille populus nunquam mandatum Dei praeterisse dicatur. Sed facile illud occurrit, neque de omni mandato dictum esse, sed de uno maxime necessario, quo nullum alium Deum colere jussus est. Neque iste filius in omnibus Israelitis, sed in his intelligatur habere personam, qui nunquam ab uno Deo ad simulacra conversi sunt. Quamvis enim tanquam in agro positus iste filius terrena desideraret, ab uno tamen Deo ista desiderabat bona. Quod etiam patris ipsius testimonio comprobatur, cum dicit: Tu mecum es semper. Non enim quasi mentientem redarguit, sed secum perseverantiam ejus approbans, ad perfruitionem potioris, atque jucundioris exsultationis invitat. Et nunquam dedisti mihi haedum, ut cum amicis meis epularer. Peccator profecto haedi nomine significari solet, sed absit ut Antichristum intelligam. Multum enim absurdum est eum cui dicitur. Tu mecum es semper, hoc a patre optasse, ut Antichristo crederet.
Abbreviated transcription (Latin):
Et conuocauit unũ de seruis. & int̾roga¬
uit quȩ hȩc essent. Isq dix̃ illi. Uocat unũ
de seruis: cũ sumit ad legendũ aliquẽ ꝓ¬
pħarũ. & in eo quȩrens quodãmͦ int̾rogat.
unde ista festa in ȩccła celebrent᷑. inqͥb se
ẽẽ ñ uidet. Respondit ei seruꝰ patris ꝓpħaꝰ
RATER tuus uenit. & occidit pat᷑ tuus
uitulũ saginatũ. qr saluu illũ recepit.
n extremis enĩ t̾rȩ fuit fr̃ tuus. S inde
maior exultatio cantantiũ nouũ canticũ:
absens erat. occisus ÷ ille cui dictũ est. Et
holocaustũ tuũ pingue fiat. Indignatꝰ
ẽ aut̃: & nolebat introire. Pater gͦ illiꝰ
egressus: coepit rogare illũ. Indignatur
etiã nc̃ : & adhuc ñ uult introire. Cũ gͦ
plenitudo gentiũ intrauerit. egrediet᷑
opportuno tẽpore pat᷑ eiꝰ: ut etiã õis isrł
saluus fiat. Ex cuiꝰ parte cęcitas facta ẽ.
uelut absentia in agrũ. donec plenitudo
filui minoris longe in idolatria gentiũ

Expanded text:
ocavit unum de servis, et interrogavit quae haec essent. Idque dixit illi. Vocat unum de servis, cum sumit ad legendum aliquem Prophetarum, et in eo quaerens quodammodo interrogat, unde ista festa in Ecclesia celebrantur, in quibus se esse non videt. Respondeat ei servus patris Propheta: Frater tuus venit, et occidit pater tuus vitulum saginatum, quia salvum illum recepit. In extremis enim terrae fuit frater tuus, sed inde major exsultatio cantantium Domino canticum absens erat occisus est ille cui dictum est: Et holocaustum tuum pingue fiat . Indignatus est autem, et nolebat introire. Pater ergo illius egressus, coepit rogare illum. Indignatur etiam nunc, et adhuc non vult introire. Cum ergo plenitudo gentium intraverit, egredietur opportuno tempore pater ejus, ut etiam omnis Israel salvelut absentia in agro, donec plenitudo filii minoris, longe in idololatria gentium
Abbreviated transcription (Latin):
rant. ut ñ solũ ciues angłoꝵ. sed & heredes
dĩ & cohȩredes sint xp̃i futuri. E date
anulũ in manũ eiꝰ. & calciam̃ta inpedes.
Anulus ÷ uel sincerȩ fidĩ signaculũ qͦ cunc¬
ta ꝓmissa in credentiũ cor̃dib certa im¬
pressione signant᷑ uel nuptiarũ pignus
illarũ qͥb ȩccła sponset᷑. Et bene anulus
in manu dat᷑. ut ꝑoꝑa fides sola crescat.
& ꝑfidẽ oꝑa firmt᷑. Calciam̃ta aut̃ pͥedes
officiũ euangłizandi denunciant. ut cur¬
sus m̃tis ad cȩlestia tendens. a t̾renarũ con¬
tagione rerũ inuiolatꝰ seruet᷑ & mundatꝰ.
prĩorq munitꝰ exẽplis: suꝑ serpentes &
scorpiones securus incedat. Manꝰ gͥ & pe¬
des. id ÷ opꝰ ornatꝰ & cursus. Opus ut recte
uiuamꝰ cursus ut ad ȩt̾na gaudia ꝓpere¬

Expanded text:
ives angelorum, sed haeredes Dei, et cohaeredes sint Christi futuri. « Et date annulum in manu ejus, et calceamenta in pedes. » Annulus est vel sincerae fidei signaculum, qua cuncta promissa in credentium cordibus certa impressione signantur, vel nuptiarum pignus illarum, quibus Ecclesia sponsatur. Et bene annulus in manu datur, ut per opera fides clarescat, et per fidem opera firmentur. Calceamenta autem in pedes, officium evangelizandi denuntiat, ut cursus mentis ad coelestia tendens, a terrenarum contagione rerum inviolata servetur et munda, priorumque munitus exemplis, super serpentes et scorpiones securus incedat. Manus igitur et pedes, id est opus ornantur: manus, ut recte vivamus; pedes, ut ad aeterna gaudia pr
Abbreviated transcription (Latin):
dicit filiꝰ quẽ recipit pat᷑ hoc sibi ñ fuisse
concessũ cũ om̃s filu dĩ de illiꝰ aduersaru
dãnatione lȩtaturi sint: Nimirũ gͦ ipsũ
dñm sibi negatũ ad epulandũ conquęrit᷑.
dũ eu peccatore᷑ putat. Cũ enĩ hedꝰ est illi
genti. id ÷ cũ eũ sabbati uiolatorẽ & ꝓpha¬
natorẽ legis ex istimat. iocundari epulis eiꝰ
ñ meruit. Ut qđ ait. nunꝗͣ dedisti mͥ hedũ
ut cũ amicis meis epularer. tale sit ac si
diceret. eũ qͥ mͥ hedus uidebat᷑ nunqͣm de
disti mͥ ad epulandũ eo ipso mͥ illũ ipsũ non
concedens qͦ mͥ hedus uidebat᷑. Qđ aut̃ di¬
cit cũ amicis meis. aut ex ꝑsona pͥncipum
cũ plebe intelligit᷑. aut ex ꝑsona popłi
ierosolimitani cũ cęteris popłis iuda:
Sed postꝗͣ filiꝰ tuus hic qͥ deuorauit sub¬
stanciã suã cũ meretricib uenit. occidis¬
ti illuuitulũ saginatũ. Meretrices st̃

Expanded text:
 quem recipit pater, hoc sibi non fuisse concessum, cum omnes filii Dei de illius adversarii damnatione laetaturi sint? Nimirum ergo ipsum Dominum sibi negatum ad copulandum conqueritur, dum eum peccatorem putat. Cum enim haedus est illi genti, id est, cum eum Sabbati violatorem et profanatorem legis existimat, jucundari epulis ejus non meruit. Ut quod ait: Nunquam dedisti mihi haedum, ut cum amicis meis epularer, tale sit ac si diceret, eum qui mihi haedus videbatur, nunquam mihi dedisti ad epulandum, eo ipso mihi illum ipsum non concedens, quo mihi haedus videbatur. Quod autem dicit, Cum amicis meis, aut ex persona principum, cum plebe intelligitur, aut persona populi Jerosolymitani, cum caeteris populis Juda. Sed postquam filius tuus, hic qui devoravit substantiam suam cum meretricibus venit, occidisti illi vitulum sa
Abbreviated transcription (Latin):
cede conductoris . s de hereditate facit co¬
gitare parentis. Dix̃ aut̃ pat᷑ ad seruos
suos. Cito ꝓferte stolã primã & induite illũ.
Stola pͥma : uestis in nocentiȩ quã homobe¬
ne conditꝰ accepit. sed male ꝑsuasus amisit:
qͣndo post culpã p̾uaricationis cognouit
esse se nudũ głaq immortalitatis ꝑdita :
pelliciũ hoc ÷ mortale sũpsit indum̃tũ.
Serui qͥ eã ꝓfert̃. reconciliationis p̃dicatores

Expanded text:
cede conductoris, sed de haereditate fecit cocede conductoris, sed de haereditate fecit cogitare parentis. Dixit autem pater ad servos suos: Cito proferte stolam primam, et induite illum. Stola prima est vestis innocentiae, quam homo bene conditus accepit, sed male persuasus amisit, quando post culpam praevaricationis cognovit esse se nudum, gloriaque immortalitatis perdita, pelliceum, hoc est mortale, sumpsit indumentum. Servi qui eam proferunt reconciliationis praedicatores
Abbreviated transcription (Latin):
regni cȩlors. Filiũ qͥ affectu boni ipsiꝰ atq
amore uirtutũ. In quarũ uirtutũ triũ
consũmatione beatꝰ apłs omnẽ salutis sũ¬
mã concludens nc̃ inqͥt manent fides. spes.
caritas. tria hȩc. Maior aut̃ hors . ẽ. caritas.
Fides nanq est: quȩ futuri uidicii ac sup¬
plicior metu uitiors facit contagia
declinare. Spes: quȩ m̃tẽ nr̃am de pͣsen¬
tib auocans uniuersas corporis uo¬
luptates cȩlestiũ p̾miors̃ expectatione
contẽnit: Caritas qͦ nos ad amorẽ xp̃i
& sp̃ualiũ uirtutũ fructũ m̃tis ardo¬
re succendens. qͥcqͥd illis contrariũ est
toto facit odio detestari. Vnde ꝓdigus
iste post qͣm in semet ipsũ reuersꝰ dire fa¬
mis suppliciũ formidabat: uelut iã ser¬
uus effectus. etiã mercennarii statũ de
mercede iã cogitans concupiscit. S eũ pater
occurrens. ñ contentꝰ minore᷑ concedere: utro¬
q gradu sine dilãtione transcurso. pͥstine
filior restituit dignitati. nec iã de mer¬

Expanded text:
ipsius atque amore virtutum. In quarum virtutum trium consummatione beatus Apostolus omnem salutis summam concludens: Nunc, inquit, manet fides, spes, charitas, tria haec. Major autem his charitas . Fides namque est, quae futuri judicii ac suppliciorum metu vitiorum facit contagia declinare. Spes, quae mentem nostram de praesentibus avocans, universas corporis voluptates, coelestium praemiorum exspectatione contemnit. Charitas, quae nos ad mortem Chri spiritalium virtutum fructum, mentis ardore succendens, quidquid illis contrarium est, toto facit odio detestari. Unde prodigus iste postquam in semetipsum reversus, dirae famis supplicia formidabat, velut jam servus effectus, etiam mercenarii statum de mercede jam cogitans, concupiscit. Sed eum pater occurrens, non contentus minora concedere, utroque gradu sine dilatione transcurso, pristinae filiorum restituit dignitati, nec jam de mer
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nec offensus a filio: patris dedignet᷑
audire uocabulũ. Surgã gͦ inqͥt. quia
me iacere cognoui. Et ibo. qr longe re¬
cessi. Ad patrẽ meũ. qr sub pͥncipe por¬
corũ miserabili egestate tabesco. Pecca¬
ui aut̃ in celũ. corã spiritib angelicis
scĩsq animab in qͥb sedes ÷ dĩ sig̾nificat.
orã te uͦ in ipso conscientiȩ interioris con¬
claui. qͣ dĩ soliꝰ ocłi penetrare ualebant.
Ex iã ñ sũ dignꝰ uocari filiꝰ tuus. fac
me sic̾ unũ de mercennarus tuis. Ad fi¬
lii qͥdẽ affectũ qͥ om̃ia quȩ patris st̃ su¬
a ẽẽ ñ ambigit. aspirare nequaꝗͣ p̾su¬
mit: s mercen narii statũ iã ꝓ mercede
seruiturus desiderat. Uerũ ne hc̃ quidẽ
nͥ pat̾na dignatione se mereri posse tes¬
tat᷑ Ubi sc̃ gͦ pelagianistȩ qͥ sua se uirtu¬
te saluari posse confidunt contra aꝑtis¬
simã ueritatis sententiã quȩ ait. sine me
nichil potestis facere: E surgens. ue¬

Expanded text:
 nec offensus a filio patris dedignetur audire vocabulum. Surgam ergo, inquit, quia me jacere cognovi. Et ibo, quia longe recessi. Ad patrem meum, quia sub principe porcorum miserabili egestate tabesco: Peccavi autem in coelum, coram spiritibus angelicis sanctisque animabus, in quibus sedes est Dei, significat. Corasolius oculi penetrare valebant. Et jam non sum dignus vocari filius tuus. Fac me sicut unum de mercenariis tuis. Ad filii quidem affectum, qui omnia quae patris sunt, sua esse non ambigit, aspirare nequaquam praesumit, sed mercenarii statum, jam pro mercede serviturus, desiderat. Verum ne hunc quidem nisi paterna dignatione se mereri posse testatur. Ubi sunt ergo Pelagianistae, quia sua se virtute salvari posse confidunt, contra apertissimam veritatis sententiam quae ait: Sine me nihil potestis facere? Et surgens ve
Abbreviated transcription (Latin):
qr de meo accipiet & annunciabit uobis.
de his dixit quȩ ad ipsã patris ꝑtinent
diuinitatẽ in quib ille est ȩqualis.
om̃ĩa quȩ habet pat̾ habendo. Neq
enĩ sp̃s sc̃s de creatura. quȩ patri est
subiecta & filio: erat accepturus qđ ait
de meo accipiet. sed utiq de patre de
qͦ ꝓcedit sp̃s: de qͦ natꝰ ÷ & filiꝰ. Siue
utiq duos filios hos ad utrũꝙ popłm
siue ut quibusdã placet ad duos qͦs libet
homines pęnitentẽ uidelicet & iustũ.
uel qͥ sibi iustus uideat᷑ referre uolue¬
ris: congaudeat maior fr̃. quia frater
iunior mortuus erat &e reuixit: pe¬
rierat & inuentus est .:

Expanded text:
quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, quia de meo accipiet, et annuntiabit vobis, de his dixit quae ad ipsam Patris pertinent divinitatem, in quibus illi est aequalis omnia quae habet Pater habendo. Neque enim Spiritus sanctus de creatura quae Patri est subjecta et Filio, erat accepturus quod ait: De meo accipiet, sed utique de Patre, de quo procedit Spiritus, de quo natus est Filius. Sive taque duos filios hos ad utrumque populum, sive ut quibusdam homines, poenitentem, videlicet, et justum, vel qui sibi justus videatur, referre volueris, congaudeat major frater, quia frater junior mortuus erat, et revixit; perierat, et inventus est.
Abbreviated transcription (Latin):
omia mea tua st̃. ñ puitandũ ÷ ita dictũ
qͣsi ñ sint &e fr̃is. ut tanꝗͣ in t̾rena herediͥ¬
tate patiaris angustias. qđ ñ possint esse
õnia maioris si habet ibi etia iunior par¬
tẽ suã. Sic enĩ a ꝑfectis & ꝑpurgatis ac
iã immortalib filiis habent᷑ onia. ut
sint & õniũ singula. &e oĩa singulorum.
Ut enĩ cupiditas nichil sine angustia. ita
nichil cũ angustia caritas tenet. Cũ gͦ bea¬
titatẽ illã obtinuerimꝰ: nr̃a eit᷑ ad uiden¬
dũ suꝑiora. nr̃a ert̃ ad conuiuendũ ȩqͣlia¬
nr̃a eit & ad dominandũ inferiora. Si
quẽ aut̃ mouet qͦmͦ patri supplicans ue¬
ritas dicat. & mea õnia tua sunt & tua
mea. cui simillimũ uidet᷑ sonare qđ huic
filio dr̃ & oĩa mea tua st̃: sciat unigeni¬
ti filii. ẽẽ õnia quȩ patris st: ꝓ hoc qđ etiã
ipse ds̃ de dõ patre natꝰ patri ẽ ȩqualis.
Nã & illud qđ de sp̃u scõ loquens ait. oĩa q̃¬
cunq habet pater mea sunt: ꝓpt̾ea dixi

Expanded text:
omnia mea tua sunt, non putandum est ita dictum quasi non sint et fratris, ut tanquam in terrena haereditate patiaris angustias. Quomodo possint esse omnia majoris, si habet ibi etiam junior partem suam? Sic enim a perfectis et perpurgatis ac jam immortalibus filiis habentur omnia, ut sint et omnium singula, et omnia singulorum. Ut enim cupiditas nihil sine angustia, ita nihil cum angustia charitas tenet. Cum ergo beatitatem illam obtinuerimus, nostra erunt ad vivendum superiora, nostra erunt ad convivendum aeqnostra erunt ad dominandum inferiora. Si quem autem movet quomodo Patri supplicans Veritas dicat: Et mea omnia tua sunt, et tua mea , cui simillimum videtur sonare quod huic filio dicitur: Et omnia mea tua sunt, sciat unigeniti Filii esse omnia quae Patris sunt, per hoc quod etiam ipse Deus est, et de Patre natus, Patri est aequalis. Nam et illud quod de Spiritu sancto loquens ait: Omnia quae habet Pater mea sunt: propterea dixit,
Abbreviated transcription (Latin):
da mͥ portionẽ substanciȩ. qͤ me
Murmurantib de peccators susceptione
scribis & phariseis. tres ex ordine parabo¬
las saluator posuit. duab pͥmis de qͥb
disputatũ ÷ qͣntũ ipse cũ angłis de poe¬
nitentũ salute gaudeat insinuans. tc̃ia

Expanded text:
portionem substantiae quae me Murmurantibus de peccatorum susceptione scribis et Pharisaeis, tres ex ordine parabolas Salvator posuit: duabus primis, de quibus disputandum est, quantum ipse cum angelis de poenitentium salute gaudeat, insinuans; tertia
Abbreviated transcription (Latin):
portunet nanq ad orationẽ nos ad monet.
& tam̃ dicit. Scit nanq pat̾ ur̃ qͥd opus
sit uob̾. anteꝗͣ petatis eũ. Ad hoc gͦ reqͥrit
ut petat᷑. Ad hoc requirit. ut cor ad ora¬
tionẽ excitet. Vnde & cȩcꝰ ꝓtinꝰ adiunxit.
Dñe ut uideã. Ecce cęcus adno ñ aurũ sed
lucẽ querit. parui pendit extra lucem
aliqͥd quȩrere : qr & si habere cȩcus qđ¬
libet podest. sine luce ñ potest uide qͦd
habet. Imitem᷑ gͦ eũ quẽ & corpore audi¬
uimꝰ & m̃te saluatũ. Non falsas diuiti¬
as. ñ terrena dona. ñ fugitiuos hono¬

Expanded text:
portune namque ad orationem nos admonet, portune namque ad orationem nos admonet, et tamen dicit: Scit namque Pater vester quid opus sit vobis, antequam petatis eum . Ad hoc ergo requirit, ut petatur; ad hoc requirit, ut cor ad orationem excitet. Unde et caecus protinus adjungit: Domine, ut videam. Ecce caecus a Domino non aurum, sed lucem qualiquid quaerere, quia et si habere caecus quodlibet potest, sine luce non potest videre quod habet. Imitemur ergo eum, quem et corpore audivimus et mente salvatum, non falsas divitias, non terrena dona, non fugitivos hono
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ post ꝑpetrata uicia uolumꝰ. dũ con¬
tra hȩc eadẽ ex orare uitia quȩ ꝑpet᷑ui¬
mꝰ conam᷑: occurrunt nob̾ phantas mata
peccatorũ quȩ fecimꝰ. m̃tis nr̃ȩ aciẽ re¬
uerberant. Confundunt animũ. & uo¬
cẽ nr̃ȩ dep̃cationis p̃munt. Sed quẽm
turba increpat ut taceat. magis ac ma¬
gis clamat: qr qͣnto grauiori tumul¬
tu cogitationũ carnaliũ premimͦ. tan¬
to orationi insistere ardentius debemꝰ.
Stans aut̃ iħs: iussit eũ adduci ad se.
Ecce stat qͥ transibat. Quia cũ adhuc
turbas phantasmatũ in oratione pati¬
mͦ. iħm aliquatenꝰ transeuntẽ sentimꝰ.
Cũ uͦ orationi uehem̃ter insistimus.
stat iħs & lucẽ restituit: qr ds̃ in corde fi¬
git᷑. & lux amissa reparat᷑. Et cũ ap¬
ꝓpinquasset : in t̾rogauit illũ dicens.
Quid tͥuis faciã : At ille dix̃. dñe ut uideã.
Nunqͥd qͥ lum̃ reddere poterat. qͥd uellet
cȩcus ignorabat: Sed peti uult hoc: qđ
& nos petere & se concedere p̾noscit. Im¬

Expanded text:
trata vitia volumus, dum contra haec eadem exorare vitia, quae perpetravimus, conamur, occurrunt cordi phantasmata peccatorum, quae fecimus, mentis nostrae aciem reverberant, confundunt, animum et vocem nostrae deprecationis premunt. Sed quem turba increpat, ut taceat, magis ac magis clamat, quia quanto graviori tumultu cogitationum carnalium praemimur, tanto orationi insistere ardentius debemus. Stans autem Jesus jussit illum adduci ad se. Ecce stat qui ante transibat, quia cum adhuc turbas phantasmatum in oratione patimur, Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Cum vero orationi vehementer insistimus, stat Jesus, et lucem restituit, quia Deus in corde figitur, et lux amissa reparatur. Et cum appropinquasset, interrogavit illum dicens: Quid tibi vis faciam? At ille dixit, Domine, ut videam. Nunquid qui lumen reddere poterat, quid vellet caecus ignorabat? Sed peti vult hoc, quod et nos petere et se concedere praenoscit. Im
Abbreviated transcription (Latin):
inꝰ qͣ gradit᷑: ut sequi meream᷑. Sicq
fit ut ñ solũ nr̃a uita in dm ꝓficiat:
s hec ipsa nr̃a conuersatio ad laudẽ
dĩ &e alios accendat. Unde illic subdit᷑.
Et om̃is plebs ut uidit: dedit laudẽ dõ.
Dedit enĩ plebs laudẽ dõ. ñ solũ ꝓ impe¬
trato munere lucis: sed & ꝓ merito fi¬
dei impetͣntis. Dedit laudẽ dõ. qr iħm
Fisse
roganti & obstinatȩ fidĩ clamorẽ quȩ ius¬
tȩ quȩ sierit: mox consequi posse cognouit.
Unde notandũ qr dñs in carne apparens.
om̃ia quȩ uerb̾ docuit exẽplis firmauit.
Quienĩ nob̾ precepit. sic luceat lux ur̃a
corã hominib ut uideant oꝑa ur̃a bona
& ipse in uniuersis quȩ coepit facere &
docere. ñ suã ab hominib sed patris głam
quȩ rebat.

Expanded text:
 qua graditur, ut sequi mereamur; sicque fit ut non solum nostra vita in Deum proficiat, sed haec ipsa nostra conversatio ad laudem Dei et alios accendat. Unde illic subditur: Et omnis plebs ut vidit, dedit laudem Deo. Dedit enim plebs laudem Deo, non solum pro impetrato munere lucis, sed et pro merito fidei impetrantis. Dedit laudem Deo, quia etisse roganti, et obstinatae fidei clamorem, quae juste quaesierit, mox consequi posse cognovit. Unde notandum, quia Dominus in carne apparens, omnia quae verbis docuit, exemplis firmavit. Qui enim nobis praecepit: Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona,  ipse in universis quae coepit facere et docere non suam ab hominibus, sed Patris gloriam quaerebat .