comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tanquam iam fecerit. Qu̾
tuti captinitatem icob. Popłs̃ eius.
antiquus iacob. Iacob populas ispł: natus
de semine ad rahe in reꝑmisspne futu¬
rus aliquando heres dei erati. Quidã
ergo ille popłt. om datum est testamen¬
tum uetas. S in ueteri testamento. fi¬
gurabatur testamentum matium. Ila
fignra erat. hȩc expressiqliritatis. In
illa autem fignra scłm qͥ ndam pro-¬
mintiationem futuroetim data est illi
popłõ terra quedam ꝓmissionis in qua-¬
dam regione ubi habitauit popłs iudeqꝵ
tibi est etiam ierłm cutitas cuius nom̃
omnes audiuimus. Hanc ergo terram
cum accepisset ille popls. ab hostibtis
sius uicinis circumquaq nnnicantibus:
multas molestias patiebatar. Et cũ
peccabat in deum fuum: dabatur in
captiuitatem. non ad interitum s
ad disciplinam. non dampnante patre.
s flagellante. Et cum possessa esset li
tiuitate est: & hoc pro peccato magno
quod dñm suum cracifrxit. Quid gͥ
scdm istos accipimus. quod ait auertis¬

Expanded text:
tanquam jam fecerit. 4. «Avertisti captivitatem Jacob.» Populus ejus antiquus Jacob, populus Israel, natus de semine Abrahae, in repromissione futurus aliquando haeres Dei. Erat quidem ergo ille populus, cui datum est Testamentum Vetus; sed in Vetere Testamento figurabatur Testamentum Novum: illa figura erat, haec expressio veritatis. In illa autem figura secundum quamdam praenuntiationem futurorum, data est illi populo terra quaedam promissionis, in quadam regione ubi habitavit populus Judaeorum; ubi est etiam Jerusalem civitas, cujus nomen omnes audivimus. Hanc ergo terram cum accepisset ille populus, ab hostibus suis vicinis circumquaque inimicantibus multas molestias patiebatur: et cum peccabat in Deum suum, dabatur in captivitatem; non ad interitum, sed ad disciplinam; non damnante patre, sed flagellante. Et cum possessa esset, litivitate est, et hoc pro peccato magno, quod Dominum suum crucifixit. Quid igitur secundum istos accipimus, quod ait, «Avertis
Abbreviated transcription (Latin):
unũ dm̃ colcbũt. Quᷤ pħit̃ qui erint longe :
Gentes qui dimiserant deum. a quo
facti erant: & colebant illa quȩ ipsi fe¬
cerãt. Non enim regionibus longe
est a deo quisquam. s affectibus. Amas
deum. ꝓpe es. Odisti deum. longe es.
llno loco stans & ꝓpe es: & longe es.
Ergo fratres. resperit iste ꝓpheta. qͥn¬
quam generalem ndit misclĩam dei
sciper omnes: tamen aliquid spetiale
&o ꝓprium uidit in gente iudea. & at
llerumtamen andiam quid loquatur in
me dñs deus: qm̃ loquetur pacem in ple-¬
bem istam. Et plebs ipsicis non iudea so-¬
la erit. s de ommibus gentibus colliget᷑:
quia super scõs suos loquetur pacem. &
in eos qui conuertuntur cor ad ipstim.
Et omnes qui conuersuri funt cor ad ip¬
sum. de ommi orbe terrarum. Ulercunta

Expanded text:
unum Deum colebant. Quos dixit qui erant longe? Gentes, quia dimiserant eum a quo facti erant, et colebant illa quae ipsi fecerant. Non enim regionibus longe est quisque a Deo, sed affectibus. Amas Deum, prope es; odisti Deum, longe es. Uno loco stans, et prope es, et longe es. Ergo, fratres, respexit ista Propheta: quanquam generalem vidit misericordiam Dei super omnes; tamen aliquid speciale et proprium vidit in gente Judaea, et ait, «Verumtamen. Audiam quid loquetur in me Dominus Deus; quoniam loquetur pacem in plebem suam:» et plebs ipsius non Judaea sola erit, sed de omnibus gentibus colligetur; «quia super sanctos suos loquetur pacem, et in eos qui convertunt cor ad ipsum,» et omnes qui conversuri sunt cor ad ipsum de om
Abbreviated transcription (Latin):
nit ipsĩ adam: secutum est & nos
ut moreremur. Omnes quippe in
illo fuimus. Ea enim peccata parẽ¬
tum non ꝑtinent ad filios: quȩ faci
unt parentes iam natis filiis. Iam
enim filii nati ad se ꝑtinent: & pa¬
rentes ad se pertinent. Itaq illi qͥ
nati sunt si tenuerint uias parentũ
suorum malas: necesse est ut portent¬
& merita ipsorum. Si audem muta¬
uerint se & non faerint imitati pa¬
rentes malofancipiunt. habere meri¬
tum furm. non meritum parentum
stiorum. Usq autem adeo non tibi
obest peccatum patris tui fite i-
mutaueris. ut nec ipsi patri tuo ob¬
sit si se mutauerit. S iam quod
accepit ad mortalitatem istam: radix
nr̃a daxit de adam. Quid cdaxit:
Istam fragilitateni carius. hoc torm̃¬
tum dolorum: hanc domum pau¬
pertatis. hoc uinculum mortis. et
laqueos temptationum. Portamus
omnia ista in carne hac: & ira dei
est ista. quia undicta dei est. S qi
futurum erat ut regenerarem᷑

Expanded text:
nit ipsi Adam, secutum est et nos, nit ipsi Adam, secutum est et nos, ut moreremur; omnes quippe in illo fuimus. Ea enim peccata parentum non pertinent ad filios, quae funt parentes jam natis filiis. Jam enim filii nati ad se pertinent, et parentes ad se penati sunt, si tenuerint vias parentum suorum malas, necesse est portent et merita ipsorum: si autem mutaverint se, et non fuerint imitati parentes malos, incipiunt habere meritum suum, non meritum parentum suorum. Usque adeo autem non tibi obest peccatum patris tui, si te mutaveris, ut nec ipsi patri tuo obsit, si se mutaverit. Sed jam quod accepit ad mortalitatem istam radix nostra, duxit de Adam. Quid duxit? Istam fragilitatem carnis, hoc tormentum dolorum, hanc domum paupertatis, hoc vinculum mortis, et laqueos tentationum: portamus omnia ista in carne hac; et ira Dei est ista, quia vindicta Dei est. Sed quia futurum erat ut regeneraremur,
Abbreviated transcription (Latin):
ista dicuntur quamuis uerba prece¬
rita sonent: sequitur & dicit. Con¬
uerte nos dñe sanitatum nr̃arum.
Quomͦ narrabat quasi factum esset¬
& quomͦ orat ut fiat: nisi quia uolu¬
it ostendere p̃terita uerba se in ꝓphe¬
tia dixisse: nondum autem factaim
esse quod dicebat iam factum: Hinc
ostendit: qtuia orat ut fiat. Conuerte
nos deus sanitatum mr̃arum. Et
auerte iram tuiama nobis. Non
iam dudam dicebat auertisti captii¬
tatem iacob: operusti omnia peccata
eorum. sedasti omnem iram tuam acĩ¬
sus es ab ira indignationis tuȩ. Quo¬
mͦ hic & auerte iram tuam a nobisc
Respondet tibi ꝓpheta. Illa dico qͥsi
facta qma uideo fatura: qtia tiero
tales fumus: & de ira dei in ista ter¬
ra in egestate & labore uultas nrͣi
manducamtis panem. Hoc enim au-¬
diuit adam: quando peccauit. Et
adam ille omnes nos eramus: quia
in adam omnes moriuntur. Quod
ille audiuit: secutum est & nos.
Hon enim eramtis iam nos: sed
eramus in adam. Ideo quicquid ue-¬

Expanded text:
ista dicuntur, quamvis verba praeterita sonent; sequitur, et dicit: «Converte nos, Domine» «sanitatum nostrarum.» Quod modo narrabat quasi factum esset, quomodo orat ut fiat; nisi quia voluit ostendere praeterita verba se in prophetia dixisse? Nondum autem factum esse quod dicebat jam factum, hinc ostendit, quia orat ut fiat: «Converte nos, Domine sanitatum nostrarum; et averte iracundiam tuam a nobis.» Non jamdudum dicebas, «Avertisti captivitatem Jacob; operuisti omnia peccata eorum: sedasti omnem iram tuam; aversus es ab ira indignationis tuae?» Quomodo hic, «Et averte iracundiam tuam a nobis?» Respondet tibi Propheta: Illa dico quasi facta, quia video futura; quia vero tales sumus, et de ira Dei in ista terra in egestate et labore vultus nostri manducamus panem. Hoc enim audivit Adam, quando peccavit ; et Adam ille omnes nos eramus, quia in Adam omnes moriuntur: quod ille audivit, secutum est et nos. Non enim eramus jam nos, sed eramus in Adam: ideo quidquid eve
Abbreviated transcription (Latin):
meat nomen dm̃i. nec aliunde iocun¬
detur. aliunde feriatur:. Securitatẽ
non expectetis in peregrinatione. Quan¬
do illam hic uoluerintis. uiscum erit cor-¬
poris: non securitas hominis. Iocundet᷑
cor meum. ut timeat nomen tuum.

Expanded text:
meat nomen Domini, ne aliunde jucunmeat nomen Domini, ne aliunde jucundetur, aliunde feriatur. Securitatem non exspectetis in peregrinatione: quando illam hic voluerimus, viscum erit corporis, non securitas hominis. «Jucundetur cor meum, ut timeat nomen tuum.
Abbreviated transcription (Latin):
quid ergo prosꝑuni uenit fratres:
magis mnetuiendum est. Quȩ putatis
prosꝑa: migis temptationes sunt. Ue¬
nit hereditas. uenit copia rertim. abun¬
dat circumsluentia. nescio ciuis felici¬
tatiftemptationes fuit iste. Cauete.
ne uos ista coerrumpant. Quic quid
tus es tyxorem tuam quȩ fuit in parte
donati: si forte crediderunt filii tui qͥ
fuerunt pugani: si forte lucratus es ami¬
cum tuum qui te uolebat seducere
ad theatrum. & tu dixxisti eam ad
ecclãm. si forte condictor nescio quis ini
deum nec oblatrat aduersum te: s
clamat tecum aduersus malum. ista
iocunda funt. Vnde enini gaudemꝰ:
si de his non gaudemus : aut quȩ
sunt alia gaudia nr̃a. nisi ista: S qͥa
abtindant & tribulationes. & tempta-¬
tiones. & dissensiones. & scismata. et
cetera mala sine quibus non pocest
esse scłm hoc : donec transeat iniquitas.¬
& exultatio illa non nos faciat secu¬
ros. s ita iocundetur cor nr̃m. ut ti¬

Expanded text:
dquid ergo prosperum venit, fratres, dquid ergo prosperum venit, fratres, magis metuendum est: quae putatis prospera, magis tentationes sunt. Venit haereditas, venit copia rerum, abundat circumfluentia nescio cujus felicitatis: tentationes sunt istae; cavete ne vos ista corrumpant. Quidquid e lucratus es uxorem tuam quae fuit in parte Donati; si forte crediderunt filii tui qui fuerunt pagani; si forte lucratus es amicum tuum qui te volebat seducere ad theatra, et tu eum duxisti ad ecclesiam; si forte contradictor nescio quis inimDeum, nec oblatrat adversus te, sed clamat tecum adversus malum: ista jucunda sunt. Unde enim gaudemus, si de his non gaudemus? aut quae sunt alia gaudia nostra, nisi ista? Sed quia abundant et tribulationes, et tentationes, et dissensiones, et schismata, et caetera mala, sine quibus non potest esse saeculum hoc, donec transeat iniquitas; exsultatio illa non nos faciat securos, sed ita jucundetur cor nostrum, ut ti
Abbreviated transcription (Latin):
qui ait. Ego sum tua. & ueritas. et
unta. Nam qui in ura & ueritate
dediicis: quo nisi ad uitam ꝑducis:
Deducis ergo in illo & ad illum. Deduc
me dñe in uia tua: & ambulabo in ue¬
ritate tua. Iocundetur cor meum: ut
timeat nomen tuum. Ergo timor in
iocunditate est. Et quomͦ iocunditas
si tior: Honne timor amarus so¬
let esse : Erit ergo aliquando iocundi¬
tas sine timore: modo iocunditas cum
timore. Nondum est enim plena se¬
curitas:. nec ꝑfecta iocunditas. Si nulla
iocunditas: deficimus. Si plena securi¬
tas: male extiltamus. Ergo & iocundi¬
tatem aspergat. & timorem incutiat:
ut de dalcedine iocunditatis. perdu¬
cat nos ad sedem securitatis. Dando
timorem. non nos faciat male exulta¬
re. & recedere de tua. Ideo sic dicit
psalmus. Seruite dño in timore: et
exultate ei in tremore. Sic & apls̃
panlus dicit. Ctm timore & tremore.
ur̃am ipsorum salutem oꝑaminui. Detis
enim est qui operatur in uobis. Qc-¬

Expanded text:
utique qui ait, «Ego sum via, et veritas, et utique qui ait, «Ego sum via, et veritas, et vita.» Nam qui in via et veritate deducis, quo nisi ad vitam perducis? Deducis ergo in illo, ad illum. «Deduc me, Domine, in via tua, et ambulabo in veritate tua.» 16. «Jucundetur cor meum, ut timeat nomen tuum.» Ergo timor in jucunditate est. Et quomodo jucunditas, si timor? Nonne timor amarus solet esse? Erit aliquando jucunditas sine timore, modo jucunditas cum timore: nondum est enim plena securitas, nec perfecta jucunditas. Si nulla jucunditas, deficimus; si plena securitas, male exsultamus. Ergo et jucunditatem aspergat, et timoreut de dulcedine jucunditatis perducat nos ad sedem securitatis. Dando timorem, non nos faciat male exultare, et recedere de via. Ideo dicit in psalmo: Servite Domino in timore, et exultate ei cum tremoCum timore et tremore vestram ipsorum salutem operamini; Deus enim est qui operatur in vobis» . Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas & uita. Deduc me dñe in uia
tua. In quama: Et ambulabo inueri-¬
tate tua. Alitd est ut dncat ad uiã
aliud ut deducat in uia. Ulide homi¬
nem ubiq pauperem. ubiq ad intorio
egentem. Qui preter iam sunt:
xp̃iani non sunt: aut catholici non¬
dum sunt. Deducantur ad itiam: sed
cum perducti fuerint ad uiam. et
deducantur in ipsa tua ne cadant.
Certe iam ambulant in uiam. De¬
duc me dñe in tia tua. Certe iam
in uua tua sum deduc me ibi: & am-¬
bulabo in ueritate tua. Te ducente
non errabo: si dimiseris errabo. Ora
ergo ut non dimittat: sed usq in fi¬
nem deducat. Quomͦ deducit : Sem¬
per monendo: semꝑ tibi dando manũ
suam. Et brachium dm̃i cui reuelatũ
est: Dando enim xp̃m sutun: dat
manum stiam. Dando manum suam:
xp̃m suum dat. Ad uiam ducit. per
ueritas. Deduo me ergo dñe in uia tua.
& ambulabo in ueritate tua. In illo

Expanded text:
et veritas, et vita» . «Deduc me, Domine, in via et veritas, et vita» . «Deduc me, Domine, in via tua.» In qua via? «Et ambulabo in veritate tua.» Aliud est, ut ducat ad viam; aliud, ut deducat in via. Vide hominem ubique pauperem, ubique adjutorio egentem. Qui praeter viam sunt, christiani non sunt, aut catholici nondum sunt, deducantur ad viam: sed cum perducti fuerint ad viam, et deducantur in ipsa via, ne cadant. Certe jam ambulant in via. «Deduc me, Domine, in via tua:» certe jam in via tua sum, deduc me ibi. «Et ambulabo in veritate tua:» te deducente, non errabo; si dimiseris, errabo. Ora ergo ut non dimittat, sed usque in finem deducat. Quomodo deducit? Semper monendo, semper dando tibi manum suam. Et brachium Domini cui revelatum est ? Dando enim Christum suum, dat manum suam; dando manum suam, Christum suum dat. Ad viam ducit, perdus autem veritas. «Deduc me» ergo, «Domine, in via tua, et ambulabo in veritate tua:» in illo
Abbreviated transcription (Latin):
& adorabunt coram te dñe. Dic hoc.
confitere hoc. & dedisti latam gentẽ:
quia omnes gentes in uno una est
gens at in quȩ gentes. Antea
gen. stoees des. multe gentes: modo
una gens. Quare a una gens: Quia
una fides. quia una spes. ꝗtna una cari-¬
tas. quia una expectatio. Postremo
quare non tna gens. si una patriae
Patria celestis est: patria ierlm̃ est᷑. Qs¬
quis autem inde cuns est in una gente¬
dei est. Et hec gens aboriente in occi¬
dente: ab aquilone & mari distendit᷑
ꝑ quatuor partes: totius oebis. Hoc
deus dicit. Ab oriente & occidente. &¬
ab aquilone & mari date gloriam deo.
Hoc predixit. hoc impletit: qui solus
estmagnus. Desinat ergo hoc dicere.
contra solum magnum qui noluit ẽẽ
paruus: quia non possunt esse duo.
magni deus et donatus. De¬
duc me dñe in uia tua: & ambulabo
in ueritate tua. llia tua ueritas
tua: uita tua xp̃c. Ergo corpus ad
illum. & corpus de illo. Ego sum tua

Expanded text:
et adorabunt coram te, Domine.» Dic hoc, et adorabunt coram te, Domine.» Dic hoc, confitere hoc, et dedisti latam gentem: quia omnes gentes in uno una; ipsgens quae gentes: antea gentes, multae gentes; modo una gens. Quare una gens? Quia una fides, quia una spes, quia una charitas, quia una exspectatio. Postremo quare non una gens, si una patria? Patria coelestis est, patria Jerusalem est: qui quis inde cDei est. Et haec gens ab oriente in occidentem, ab aquilone et mari distenditur per quatuor partes totius orbis. Hoc Deus dicit: Ab oriente et occidente, ab aquilone et mari date gloriam Deo. Hoc praedixit, hoc implevit, qui solus est magnus. Desinat ergo hoc dicere contra solum magnum, qui noluit esse parvus: quia non possunt esse duo magni, Deus et Donatus. duc me, Domine, in via tua, et ambulabo in veritate tua.» Via tua, veritas tua, vita tua, Christus. Ergo corpus ad illum, et corpus de illo. «Ego sum via,
Abbreviated transcription (Latin):
quia soltis est magnis. implet omnia qͣ
predixit. & contradicit maledicentibus.
Ap̃o enim tales maledicunt. qui dicunt
quia ȩoclã periit de toto orbe terrarũ:
& remansit in sola africa. Si diceres
illi ꝑdes uillam tuam. forte non a te
temperaret manum & dicis xp̃m per¬
didisse hereditatem suam redemptã
sanguine suo: Quam autem faciat
inuiriam. uidete fratres. Scriptura
dicit. In lata gente. gloria regis: in di¬
minttione poplĩ contritio principis.
Ergo hanc iniuriam facis xp̃o: ut di-¬
cas popłm eius ad istam exiguitatem
diminutum. Ideo natus es: ideo te¬
xp̃ianum te dicis. ut inuideas glẽ xp̃r.
cuius signum te in fronte portare as¬
seris: Ut de corde perdidisti: in lata
gente gloria regis. Agnosce regem tuuͣ.
da illi gloriam: da illi latam gentem.
Quam latam gentem dabo inquis:
Holi ex tuo corde dare. & recte da-¬
bis. Unde do inquies : Ecce hinc da.
Omnes gentes quot qͦt fecisti uenient

Expanded text:
quia solus est magnus, implet omnia quae quia solus est magnus, implet omnia quae praedixit, et contradicit maledicentibus. Christo enim tales maledicunt, qui dicunt quia periit Ecclesia de toto orbe terrarum, et remansit in sola Africa. Si diceres illi, Perdes villam tuam; forte non a te temperaret manum: et dicit Christum perdidisse haereditatem suam redemptam sanguine suo! Quam autem faciat injuriam videte, fratres. Scriptura dicit: «In lata gente gloria regis; in diminutione populi contritio principis» . Ergo hanc injuriam facis Christo, ut dicas populum ejus ad istam exiguitatem diminutum. Ideo natus es, ideo christianum te dicis, ut invideas gloriae Christi, cujus signum te in fronte portare asseris, et de corde perdidisti? «In lata gente gloria regis:» agnosce regem tuum; da illi gloriam, da illi latam gentem. Quam latam gentem dabo, inquis? Noli ex tuo corde dare, et recte dabis. Unde do, inquies? Ecce hinc da: «Omnes gentes quotquot fecisti, venient,
Abbreviated transcription (Latin):
magnum dicitur deo: quia ipse est so-
erant qui se dicerent magnos. & dm̃
facerent paruum: contra illos dicitur.
tu es deus solus magnus. Etenim qd̾
tu dicis impletar. non quod illi dicunt
qui se dicunt magnos. Quid dixit
deus ꝑ sp̃m suum: Omnes gentes
quot qͦt fecisti uenient. & ad orabunt
coram te dñe. Quid dicit nescio qͥs.
qui se dicit magnum : Absit. Hon
adoeatur deus in omnibuis gentibus.
Perierunt omnes gentes. sola africa
remansit. Hoc tu dicis qui te dicis
magnum: aliud dicit qui est solus ds̃
magnus. Quid dicit qui est solus
deus magnus : Omnes gentes quot¬
quot fecisti uenient & ad oeabunt corã
te dñe. bideo quod dixit solus ds̃
magnus: taceat homo falso magnus.
Ideo fallaciter magntis: quia dedigna¬
tur esse paruus. Quis paruus effe
uellet esse fratrum saxnde : non
eos separaret a matre Sec ipsoꝵ.
S cum uult esse magnus. & non tult
esse salubriter paruis: deus qui suꝑbis
resistit. humilibus autem dat gratiam:

Expanded text:
magnum dicitur Deo, quia ipse est solumagnum dicitur Deo, quia ipse est soluefacerent parvum, contra illos dicitur, Tu es Deus solus tu dicis, impletur, non quod illi dicunt, qui se dicunt magnos. Quid dixit Deus per Spiritum suum? «Omnes gentes quotquot fecisti, venient, et adorabunt coram te, Domine.» Quid dicit nescio quis, qui se dicit magnum? Absit: non adoratur Deus in omnibus gentibus; perierunt omnes gentes, sola Africa remansit. Hoc tu dicis, qui te dicis magnum; aliud dicit qui est solus Deus magnus. Quid dicit qui est solus Deus magnus? «Omnes gentes quotquot fecisti, venient, et adorabunt coram te, Domine.» Video quod dixit solus Deus magnus; taceat homo falso magnus; ideo fallaciter magnus, quia dedignatur esse parvus. Quis parvus esse vellet esse fratrum suorum, non eos separaret a matre ipsorum: sed cum vult esse magnus, et non vult esse salubriter parvus; Deus qui superbis resistit, humilibus autem dat gratiam ,
Abbreviated transcription (Latin):
gentes quotiͦt fecisti. uenient & adora¬
bunt oxam tẽ dñe. Admintiauit ec¬
desiam. Onines gentes quotqͦt fecisti.
Si est gens quam non fecit deus: non
adoeabit deum. Nulla est autem
gens quam non fecit deus: quia fontẽ
omnium gentium adam & euam fecit
deus: unde ꝓpagate sunt omnes gentes.
Omnes ergo gentes deus fecit. Omnes
ergo gentes quot quot fecisti: uenent
& adorabunt coeam te dñe. Quando
dicttm est : Quando coram eo non
adorabunt. nisi patici sancti in uno po¬
ptilo udeorum. tunc dictum est hoc:
& modo iudetur quod dictum est
omnes gentes. quot qͦt fecisti. ueniẽt
ec adorabunt coram te dñe. Quando
dicebantur hȩc: non tudeantur. et
credebantur. Quando uidentur.
quare negantur: Omines gentes
quot qͦt fecisti nement & ad orabunt corã
de dñe. Et glorificabunt nomen
rabilia: tu es solus detis magnus. Ne¬
mo se dicat magnum. futuri erant qͥ
se dicerent magnos. Contra hos dicit᷑
tu es deus solus magnus. Nam qtud

Expanded text:
quotquot fecisti, venient, et adorabunt coram te, Domine.» Annuntiavit Ecclesiam, «Omnes gentes quotquot fecisti.» Si est gens quam non fecit Deus, non adorabit eum: nulla est autem gens quam non fecit Deus; quia fontem omnium gentium Adam et Evam fecit Deus, inde propagatae sunt omnes gentes. Omnes ergo gentes Deus fecit: «Omnes» ergo «gentes quotquot fecisti, venient, et adorabunt coram te, Domine.» Quando dictum est? Quando coram eo non adorabant nisi pauci sancti in uno populo Hebraeorum, tunc dictum est hoc; et modo videtur quod dictum est: «Omnes gentes quotquot fecisti, venient, et adorabunt coram te, Domine.» Quando dicebantur haec, non videbantur, et credebantur; quando videntur, quare negantur? «Omnes gentes quotquot fecisti, venient, et adorabunt coram te, Domine, et glorificabunt nomen rabilia; tu es Deus solus magnus.» Nemo se dicat magnum. Futuri erant qui se dicerent magnos: contra hos dicitur, «Tu es Deus solus magnus.» Nam quid
Abbreviated transcription (Latin):
expedit aduersus stimulum calcitrare.
Recurrite ad scripturas. Exaudit᷑
diabolus. & non exanditar apłs. Quid
uobis idetur. quomͦ exanditintur de¬
mones : Petierunt se ire in porcos. et
concessum est eis. Quomͦ exauditus
est diabolis: Petũt iob temptandũ.
et accepit. Qnomͦ non exatiditui s a pła:¬

Expanded text:
expedit adversus stimulum calcitrare . expedit adversus stimulum calcitrare . Recurrite ad Scripturas. Exauditur diabolus, et non exauditur Apostolus: quid vobis videtur? Quomodo exaudiuntur daemones? Petierunt se ire in porcos, et concessum est eis . Quomodo exauditus est diabolus? Petiit Job tentandum, et accepit . Quomodo non exauditus est A
Abbreviated transcription (Latin):
m abio psalmo. Unam petiĩ a dño hanc
requiram. Quid est quod petit :¬
Ut in habitem in domo dm̃i ꝑ omnes
dies intȩ mex. blt quid hoc : llt con¬
templer delectationem dm̃. Si ergo
amator dei esse uis: sincerissimis me-¬
dullis castisq suspiriꝑs ipsum dilige.
ipsum ama. Illi flagra. illi inhia: quo
iocunditis nichil inuenis. quo melitis.
quo letius. quo diuturnis. Quid emͣ
tam diuturnum: quam id quod est
sempiternum: Hon times ne
aliquando a te pereat qui facit ne tu¬
pereas: Si ergo tu inuocas deum tam¬
quam deum. securus esto: exaudiris.
pertines ad istum uersum. & multũ
misericors omnibus inuocantibus te.
Noli ergo dicere. illud michi non
dedit: Redi ad conscientiam tuam.
libera. interroga. part̾e illi noli. Siuere
deum inuocasti. certus esto quia id
foete quod uolebas temporaliter ideo ñ
fidele: ne incipiatis tristes facti ue¬
luti fraudati desideriis uestris ire in
indignationem contra deum. Et non

Expanded text:
in alio psalmo: «Unam petii a Domino hanc in alio psalmo: «Unam petii a Domino hanc requiram.» Quid est quod petit? «Ut inhabitem in domo Domini per omnes dies vitae meae.» Utquid hoc? «Ut contempler delectationem Domini» . Si ergo amator Dei esse vis, sincerissimis medullis castisque suspiriis ipsum dilige, ipsum ama, illi flagra, illi inhia quo jucundius nihil invenis, quo melius, quo laetius, quo diuturnius Quid enim tam diuturnum, quam id quod est sempiternum? Non times ne aliquando a te pereat, qui facit ne tupereas. Si ergo tu invocas Deum tanquam Deum, securus esto, exaudiris; pertines ad istum versum, «Et multum misericors omnibus invocantibus te.» 9. Noli ergo dicere: Illud mihi non dedit. Redi ad conscientiam tuam; libra, interroga, parcere illi noli. Si vere Deum invocasti, certus esto quia id forte quod volebas temporaliter, ideo non fidele; ne incipiatis tristes facti, veluti fraudati desideriis vestris, ire in indignationem contra Deum: etenim non
Abbreviated transcription (Latin):
ipse & illum. Homo es: homo est et
ille: deus autem uidex est. dudit
ambos sed non exaudit ambos. Tristis
es quia non exanditus es contra illtum:
gaude quia non est exauditus contͣ
te. Ego iquit non hoc petebam.
Don inunici mei petebam mortẽ:
s uitam petebam filii mei. Qͥd mali
petebam: Nichil mali. petebas. sicut
tu sentiebas. Nami quid si ille rap¬
tus est: ne malitia mutaret ĩtellectũ
illus: S peccator inquis erat. ꝙ id̃o¬
eum uolebam uiuereut corrigeretur.
Tu uolebas ent uiuere. ut melioe eẽt.
Quid si cd̾ nouerat si uiueret pe¬
iorem futurum: nde ergo nosti qͥd
illi prodesset. moei an tuuere: Si g
non nosti. redi ad cor tuum: dimitte
deo consiłitm sitim. Quid ergo in¬
quis faciam : Quid orem : Quid ores:
Quod te docuit dñs: quod te docuit
celestis magister. Intoca deum. tanꝗiã
deum: ama deam tanꝗtã deum. Ilo
melius nichil est: ipfum desidera. ipstĩ
concupisce. Uide inuocantem detim

Expanded text:
ipse et illum; homo es, homo est et ipse et illum; homo es, homo est et ille: Deus autem judex est; audit ambos, et non exaudit ambos. Tristis es, quia non es exauditus contra illum; gaude, quia non est exauditus contra te. Ego, inquis, non hoc petebam; non inimici mei petebam mortem, sed vitam petebam filii mei: quid mali petebam? Nihil mali petebas, sicut tu sentiebas. Nam quid, si ille raptus est, ne malitia mutaret intellectum illius ? Sed peccator, inquis, erat; et ideo volebam eum vivere, ut corrigeretur. Tu volebas eum vivere, ut melior esset: quid si Deus noverat, si viveret, pejorem futurum? Unde ergo nosti quid illi prodesset, mori an vivere? Si ergo non nosti, redi ad cor tuum, dimitte Deo consilium suum. Quid ergo, inquis, faciam? quid orem? Quid ores? Quod te docuit Dominus, quod te docuit coelestis magister. Invoca Deum tanquam Deum, ama Deum tanquam Deum: illo melius nihil est; ipsum desidera, ipsum concupisce. Vide invocantem Deum
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a: & abundat miscłia tua. Et
multum misericors omnibꝰ inuocantibꝰ
te. Et quid ẽ. quod dicit multis locis
scriptura. quia inuocabunt et non
exaudiebam eos. certe misericoes om̃ibꝰ
inuocantibus te: insi quia quidã inuo¬
cintes. non ipsum inuotant : De quibꝰ
dicitur. deum inuocauerunt. Inuocant.
amas. inuocas quicqtud in te uocas: in¬
tiocas quicquuid uis ut ueniat ad te.
Poero si deum ꝓpterea inuocas ut ue¬
mat ad te pecunia ut ueniat ad de
hereditas. ut ueniat ad te secularis dig¬
nitas: illa inuocas quȩ ins ut ueniant
adte: sed deum adiutorem ponis cu¬
piditatam. non exatiditorem desiderio¬
rum. Deus bontissi det quod uis. Qd
si male tus: nonne erit tibi magis non
dando misericors: Porro si non dederit
iam tibi nichil deus est & dicis: quan¬
tum rogaui. quantum sepe rognur: et
non sum exauditus. Quid enim pete¬
bas : forte mortem ininucitui. Quid
si & ille petat tuame Qui te creauit.

Expanded text:
nostra, abundat et misericordia tua. «Et nostra, abundat et misericordia tua. «Et multum misericors es omnibus invocantibus te.» Et quid est quod dicit multis locis Scriptura, quia «invocabunt, et non exaudiam eos» certe «misericors omnibus invocantibus te»; nisi quia quidam invocantes, non ipsum invocant? de quibus dicitur, «Deum non invocaverunt» . Invocant, amas; invocas quidquid in te vocas, invocas quidquid vis ut veniat ad te. Porro, si Deum propterea invocas, ut veniat ad te pecunia, ut veniat ad te haereditas, ut veniat ad te saecularis dignitas; illa invocas quae vis ut veniant ad te: sed Deum tibi adjutorem ponis cupiditatum, non exauditorem desideriorum. Deus bonus, si det quod vis. Quid, si male vis, nonne erit magis non dando misericors? Porro, si non dederit, jam nihil tibi Deus est; et dicis: Quantum rogavi, quam saepe rogavi, et non sum exauditus! Quid enim petebas? Forte mortem inimici tui. Quid, si et ille petebat tuam? Qui te creavit,
Abbreviated transcription (Latin):
de genere humano & dicendum iam
ad dampnationem ꝑtinere. omnem ho¬
minem cai subrepserit aliqua cogitatio
ceanti: & interrupit oeationem ipsiuis:
Si hoc dixerimus fratres quȩ spesre¬
maneat non uideo. Poero quia est aliqͥ
spes ad deum. quia magna est eits mise¬
ricoedia. dicamus ei: iocunda animam
serm tui: qmͣ ad te dñe letiani aniã
meam. Et quomͦ eam lettau:
Quomͦ potui. quomͦ tu uires decditi.
Quomͦ eam fugientem ad prehendẽ
ualuit. & excidit tibi: Quia quotienᷤ¬
cumq ante me stetisti puta deum
dicere: tanta uana & suꝑflui cogitas¬
ti: & uix michi fixam & stabilem oratio¬
nem fudisti. Quia ta firatus es dñe
ac mitis. Mitis es. tolerans me. Ex
egritudine diffluo. cura & stabo. Con¬
firma & firmus ero. Donec autem faci¬
es toleras me: quia tu fuauis es dñe et
mitis. Et multum misericoes. Non
enim solum misericoes: sed & multum
misericors. Abundat enim iniquitas

Expanded text:
de genere humano, et dicendum jam de genere humano, et dicendum jam ad damnationem pertinere omnem hominem cui subrepserit aliqua cogitatio oranti, et interruperit orationem ipsius? Si hoc dixerimus, fratres, quae spes remaneat non video. Porro quia est aliqua spes ad Deum, quia magna est ejus misericordia, dicamus ei: «Jucunda animam servi tui, quoniam ad te, Domine, levavi animam meam.» Et quomodo eam levavi? Quomodo potui, quomodo tu vires dedisti, quomodo eam fugientem apprehendere valui. Et excidit tibi, quia quotiescumque ante me stetisti puta Deum dicere, tanta vana et superflua cogitasti, et vix mihi fixam et stabilem orationem fudisti: «Quia tu suavis es, Domine, ac mitis:» mitis es, tolerans me. Ex aegritudine defluo; cura, et stabo: confirma, et firmus ero. Donec autem facias, toleras me: «Quia tu suavis es, Domine, et mitis.» 8. «Et multum misericors.» Non enim solum misericors, sed «multum misericors:» abundat enim iniquitas
Abbreviated transcription (Latin):
deor michi indere ad hoc dixisse mi-¬
tem deum quia patitur ista nr̃a. &
expectat tamen a nobis orationeni
ut ꝑfitiat nos & quando illi eam de¬
derimas. accipit grate & exaudit :
nec menunt tantas quas incondite
fundius. & accipit unam qtiam tux
inuemimus. Quis enim est fratres
mei homo. cum quo si ceperit amicus
enis conloqui & uoluerit ille respon¬
dere conlocutioni enis & uiderit enm
auerti a se. os aliud loqui ad alium qͥs
hoc ferat: Ant si focte interpelles iti¬
dicem & constituas eum locont te audiat.
subito cum ad eum loqueris dimittas
illum & incipias fabulari cam amico
tuo: quando te tolerat: Et tolerat
deus corda precantium & diuersas res
cogitantium. Omitto dicere & norus.
omidto dicere aliquando ꝑtiersis et
mimicas deo: ipsas suꝑstuas cogitare in¬
niria est enis cum quo loqui ceperas.
Oratio tua locutio est ad deum. Quin¬
dolegis. deus tibi loquitur: quando oras.
deo loquens. S quid desꝑandum est

Expanded text:
deor mihi videre ad hoc dixisse mideor mihi videre ad hoc dixisse mitem Deum, quia patitur ista nostra, et exspectat tamen a nobis orationem, ut perficiat nos; et quando illi eam dederimus, accipit grate, et exaudit; nec meminit tantas quas incondite fundimus, et accipit unam quam vix invenimus. Quis enim est, fratres mei, homo, cum quo si coeperit amicus ejus colloqui, et voluerit ille respondere collocutioni ejus, et viderit eum averti a se, et aliud loqui ad alium, qui hoc ferat? Aut si forte interpelles judicem, et constituas eum loco ut te audiat, et subito cum ad eum loqueris, dimittas eum, et incipias fabulari cum amico tuo; quando te tolerat? Et tolerat Deus tot corda precantium, et diversas res cogitantium: omitto dicere et noxias, omitto dicere aliquando perversas et inimicas Deo; ipsas superfluas cogitare injuria est ejus, cum quo loqui coeperas. Oratio tua locutio est ad Deum: quando legis, Deus tibi loquitur; quando oras, Deo loqueris. Sed quid? desperandum est
Abbreviated transcription (Latin):
suum. & intueatur se sine adulatio¬
ne & sine palpatione. Nichil est
emm stultus. quam seipsum quisq
palpet atq seducat. Adtendit ergo
& uideat. quanta aguntur in corde hu¬
mano: quem adinodum ipse plerumq
orationes impediantur uaniꝰ cogititatio¬
mbus. ita ut uir stet cor ad deuni fati.
fugit a se. nec intenit cancellos quibus
se meludat. aut obices qtiosdam quib
retineat auolationes suas & nagos quios¬
dam motas: s stet iocundari a deo suo.
llix est ut occurrat talis oratio inter
multas orationes. Diceret unusquisq
turis dei dauid orantem quodam loco
ut orarem ad te. Inuenire se dixit cor
suum: quasi soleret ab eo fugere: & ille
sequi quasi fugitittm & non posse
conprehendere. & clamare ad deum
qm̃ cor meum dereliqtud me. Itaq
fratres mei adtendens quod hic ait
suanis tn es & mitis udeor michi udẽ
hic quod ait. mitis iocunda animam
seruitui. qmͣ ad te lenatti animami

Expanded text:
suum, et intueatur se sine adulatiosuum, et intueatur se sine adulatione, et sine palpatione. Nihil est enim stultius quam ut seipsum quisque palpet atque seducat. Attendat ergo et videat quanta aguntur in corde humano; quemadmodum ipsae plerumque orationes impediantur vanis cogitationibus, ita ut vix stet cor ad Deum suum: fugit a se, nec invenit cancellos quibus se includat, aut obices quosdam quibus retineat avolationes suas et vagos quosdam motus, et stet jucundari a Deo suo. Vix est ut occurrat talis oratio inter multas orationes. Diceret unusquique turis Dei David orantem quodam in lomine, cor meum, ut orarem ad te» . Invenire se dixit cor suum, quasi soleret ab eo fugere, et ille sequi quasi fugitivum, et non posse comprehendere, et clamare ad Deum, «Quoniam cor meum dereliquit me» . Itaque, fratres mei, attendens quod hic ait, «Suavis es tu et mitis;» videor mihi videre hic quod ait, «mitis. Jucunda animam servi tui, quoniam ad te levavi animam
Abbreviated transcription (Latin):
tur cor: quomͦ leuatur coeptis. Corpꝰ
ut leuetur locum mutat: cor ut leuet᷑
Tanquam tedio affectus ex amaritu¬
dine. terrenorum indulcari uobait. &
quesiuit fontem dulcedinis: & in t̾ra
non inuenit. Quacumq enim se
uertebat. scandala. tribuilationes. ti-¬
mores. temptationes intieniebat. In
quo homine securitas: De quo cer¬
tum guidiuin: Hec de se ipso
utiq quanto magis de alio : Aut ma-¬
li funt & necesse est eos pati. ẜ sꝑare
quia mutari possunt: aut boni funt.
& fic eos opoetet diligere. ut timea¬
mus quia possunt mutari. ne mali sint.
Ibi malitia eortim facit amaritudmẽ
animȩ: hic sollicitudo & timor ne
labatur qui bene. ambulat. Quocũq
ergo cor se conuerterit in terrenisre¬
bus: a maritudinem inuenit. Unde
dulcescat non habet: nsi leuet se ad
Quid est mitis: Poctas me. donec
ꝑfitias me. Uere enim fratres mei
dicam: tanquã homo in homiibus.
& ex homimnibus. Ferat quisq cor

Expanded text:
tur cor, quomodo levatur corpus: corpus tur cor, quomodo levatur corpus: corpus ut levetur, locum mutat; cor ut levetur, Tanquam taedio affectus ex amaritudine terrenorum indulcari voluit, et quaesivit fontem dulcedinis, et in terra non invenit. Quacumque enim se vertebat, scandala, timores, tribulationes, tentationes inveniebat. In quo homine securitas? de quo certum gaudium? Nec de se ipso utique; quanto magis de alio? Aut mali sunt, et necesse est eos pati, et sperare quia mutari possunt; aut boni sunt, et sic eos oportet diligere, ut timeamus quia possunt mutari ne mali sint: ibi malitia eorum facit amaritudinem animae; hic sollicitudo et timor, ne labatur qui bene ambulat. Quocumque ergo se converterit, in terrenis rebus amaritudinem invenit; unde dulcescat non habet, nisi levet se ad Quid est «mitis?» Portans me, donec perficias me. Vere enim, fratres mei, dicam tanquam homo in hominibus, et ex hominibus: ferat quisque cor
Abbreviated transcription (Latin):
pellat pro nobis. Alia menbra recipit.
alia flagellit. alia mundat. alia consola-¬
tur. alia creat. alia uocat. alia reuocat.
alia corrigit. alia redintegrat.ocũ
eratios in terra amaritudines sentiebat.
He in amaritudine contabesceret. ne
omnem tuȩ gratiȩ suauitatem amitte¬
ret. Leuaui eam ad te. iocunda eam ite iocai¬
eĩ apud te. Solus enim tu es iocunditas:
amaritudine plenus est mundus. Certe
recte admonet menbra sua: ut sursum
cor habeant. Audiant ergo & faciant:
leuent ad illum quod male est in terra.
Ibi enim non ꝓutrescit cor: sed leuetur
ad deum. frumentum si haberes in in-¬
ferioribus: ne putresceret leuares ad
suꝑiora. Frumento tuo queris mutare
locum: & cor permittis in terri putres¬
cere : frumentun leuares in fuꝑiora.
cor leua in celum. Et tinde inquis
possum: Qui funes: Quȩ machine:
Quȩ scale opussunt: Gradus asffec-¬
tus sunt. Iter tuum uoluntas tua
si diligas deum. Non enim sic leua¬

Expanded text:
pellat pro nobis : alia membra recipit, pellat pro nobis : alia membra recipit, alia flagellat, alia mundat, alia consolatur, alia creat, alia vocat, alia revocat, alia corrigit, alia redintegrat. 6. erat, et in terra amaritudinem sentiebat: ne in amaritudine contabesceret, ne omnem tuae gratiae suavitatem amitteret, levavi eam ad te; jucunda eam apud te. Solus enim tu es jucunditas: amaritudine plenus est mundus. Certe recte admonet membra sua ut sursum cor habeant. Audiant ergo, et faciant; levent ad illum quod male est in terra. Ibi enim non putrescit cor, si levetur ad Deum. Frumentum si haberes in inferioribus, ne putresceret, levares ad superiora. Frumento mutares locum, et cor permittis in terra putrescere? Frumentum levares in superiora; cor leva in coelum. Et unde, inquis, possum? Qui funes, quae machinae, quae scalae opus sunt? Gradus, affectus sunt; iter tuum, voluntas tua si diligas Deum. Non enim sic leva
Abbreviated transcription (Latin):
met ubiq paciens tribulationes diuer-¬
sas temptationes. & scandala inuine¬
rabilia. dicat: custodi animam meam
qmͣ sc̃s sum. Saluum fac seruũ
tuum deus meus sꝑantem inte. Eoce
Tota die. omni tempore intellge ex
quo corpus xp̃i gemit in pressuris usq
in finem scłi quo transeunt pressure.
Gemit iste honio & clamat ad deuim. et
unusquisq nr̃m pro portione habet
clamorem suum. in toto isto corpore.
Clamasti tu diebus tuis & transierut
dies tui: successit tibi alius & clamauit
xp̃i tota die clamat sibi decedentibus
&̃ fuccedentibus menbris. ⁊ inus homo
usq in finem scłi ex tenditur. Cadem
menbra tp̃i clamant. & quedam m̃bra
iam m illo requescunt. qued ammͦ clamãt:
quedam uiero cam ipsi nos requneuerimꝰ
clamabunt. & post illa alia clamabunt.
Totius corporis xp̃i hic acttendit uocem
dicentis: ad te clamani tota die. Caput
autem nrͣm ad dexteram patris inter-¬

Expanded text:
met ubique patiens tribulationes, divermet ubique patiens tribulationes, diversas tentationes et scandala innumerabilia; dicat, «Custodi animam meam, quoniam sanctus sum: salvum fac servum tuum, Deus meus, sperantem in te.» Ecce «Tota die,» omni tempore intellige: ex quo corpus Christi gemit in pressuris, usque in finem saeculi quo transeunt pressurae, gemit iste homo, et clamat ad Deum; et unusquisque nostrum proportione habet clamorem suum in toto isto corpore. Clamasti tu diebus tuis, et transierunt dies tui; successit tibi alius, et clamavit Christi tota die clamat, sibi decedentibus et succedentibus membris. Unus homo usque in finem saeculi extenditur: eadem membra Christi clamant, et quaedam membra jam in illo requiescunt, quaedam modo clamant, quaedam vero cum ipsi nos requieverimus clamabunt, et post illa alia clamabunt. Totius corporis Christi hic attendit vocem, dicentis: «Ad te clamavi tota die.» Caput autem nostrum ad dexteram Patris inter
Abbreviated transcription (Latin):
apls̃. non ait non habes: sed ait. Quid
enim habes quod non accepisti: Hon
argueburis quia dicebas te habere quod
non habebas: sed quia ex te tibi uolebas
esse quod habebas. Inmo & habere te
cognosce. & ex te nbil habere. ut nec
suꝑbus sis. nec ingratus. Dic deo tuo sc̃s
sum: quia sanctificasti me. quia accepi.
non quia habui. Quia tu dedisti: non
quia ego merui. Et entmi ex alio latere
incipis iniuriam facere ipso dño nr̃o ih̃u
apls̃ dicit: quot qͦt in xp̃o baptirati estis
xp̃m indiustis. Si menbra sunt facti
capiti ipsi faciunt iniuriam. cuius men¬
bra sancta sunt. Iam uide ubi fis: et
de capite tuo dignitatem cape. Et¬
enin eras in tenebris. nunc autem lux
in dño. fuistis inquit aliquando tene¬
bre: sed numquid tenebre remansistis:
Ad hoc illuminator uenit. ut & tene¬
brȩ remaneretise an ut in illo lux fie¬
retis: Ergo dicat & unusquisq tp̃ia¬
nus. inmodicat totum corpus xp̃i. cla¬

Expanded text:
Apostolus, non ait, Non habes; sed ait, «Quid Apostolus, non ait, Non habes; sed ait, «Quid enim habes quod non accepisti» ? Non arguebaris, quia dicebas te habere quod non habes; sed quia ex te tibi volebas esse quod habes. Imo et habere te agnosce, et ex te nihil habere, ut nec superbus sis, nec ingratus. Dic Deo tuo: Sanctus sum, quia sanctificasti me; quia accepi, non quia habui; quia tu dedisti, non quia ego merui. Etenim ex alio latere incipis injuriam facere ipsi Domino nostro JApostolus dicit, «Quotquot in Christo baptizati estis, Christum induistis» ; si membra sunt facti capiti ipsi faciunt injuriam, cujus membra sancta non sunt. Jam vide ubi sis, et de capite tuo dignitatem cape. Etenim eras in tenebris, «nunc autem lux in Domino. Fuistis,» inquit, «aliquando tenebrae» EAd hoc illuminator venit, ut et tenebrae remaneretis, an ut in illo lux fieretis? Ergo dicat et unusquisque christianus, imo dicat totum corpus Christi, cla
Abbreviated transcription (Latin):
quitur. cum sic loquitur: & audebo
ego dicere qm̃ sanctus sum: Si sc̃s tan¬
quã sc̃ificans. & nallo sanctificante indi¬
gens: suꝑbus & mendar. Si autem sc̃s
sanctificatus scđm id quod dictum est:
sancti estote quia ẽgo sanctus sum: adeat
clamans a finibus terrȩ cum capite sua
& sub capite suo dicere. sanctts sum.
Accepit enim gratian sanctitatis. gram
baptismi renussionis peccatorum. Et
hȩc quidem fuistis ait apls̃. enumerans
multa peccata. &. leuia. & graitia. et
usitata. et hocribilia. & hec quidem
fiustis:. s abluti estis. s sc̃ificati estis.
Si ergo sanctificatos dicit: dicat et unꝰ¬
quisq fidelium sanctus fum. Non ẽ
ista suꝑbia elati: sed confessio non ingra¬
ti. Si enim dixeris de ex te esse sanctũ:
suꝑbus es. Rursus fidelis in xp̃o et mẽ¬
brum xp̃i si te dixeris non esse sanctt̃.
ingratuses. Arguens enim suꝑbiam

Expanded text:
quitur, cum sic loquitur. Et audebo quitur, cum sic loquitur. Et audebo ego dicere, «Quoniam sanctus sum?» Si sanctus tanquam sanctificans, et nullo sanctificante indigens; superbus et mendax: si autem sanctus sanctificatus, secundum id quod dictum est, «Sancti estote, quia et ego sanctus sum» ; audeat clamans a finibus terrae , cum capite suo, et sub capite suo dicere, «Quoniam sanctus sum.» Accepit enim gratiam sanctitatis, gratiam Baptismi et remissionis peccatorum. «Et haec quidem fuistis,» ait Apostolus, enumerans multa peccata, et levia et gravia, et usitata et horribilia: «Et haec quidem fuistis; sed abluti estis, sed sanctificati estis» . Si ergo sanctificatos dicit, dicat et unusquisque fidelium, «Sanctus sum.» Non est ista superbia elati, sed confessio non ingrati. Si enim dixeris te ex te esse sanctum, superbus es: rursus, fidelis in Christo, et membrum Christi, si te dixeris non esse sanctum, ingratus es. Arguens enim superbiam
Abbreviated transcription (Latin):
ibi examinat. Stateram dei non uides:
cogitatio tua in illam leuatur. Ulidete
quia meritum exauditionis sue id est qͦ
exaudiretur in eo posuit ut diceret.
ne non fis egenus & mops. Si non fueris:
non exaudieris. Quicquid est circa te
uel in te. unde posses presumere abice
a te: & tota presimptio tua deus sit.
Illius indigens esto: ut ipso implearis.
Quicquid enim aliud habueris. sine
uero qmͣ sanctus sum nescio utrum po¬
suerit forte alits dicere: nisi ille qtu
sine peccato erat in hoc mundo. pecca¬
torum omnium non commissor s dimis¬
sor. Agnoscimus uocem dicentis qmͣ
sanctas sum custodi animam meam:
utiq in illa forma serui quam assump-¬
serat. Ibi enim caro. ibi & anima. Ne¬
q etenim ut nonnulli dixerunt caro
sola erat & uerbum.s & caro & anima
& uerbum & totum tintis hoc filius
dei. unus xp̃c. unus saluator. In forma
uocem eius agnosco: & hic separo meã.
Certe inseparabiliter a corpore scio lo¬

Expanded text:
ibi examinat: stateram Dei non vides; ibi examinat: stateram Dei non vides; cogitatio tua in illam levatur. Videte quia meritum exauditionis suae, id est, quo exaudiretur, in eo posuit ut diceret, ne non sis egenus et inops: si non fueris, non exaudieris. Quidquid est circa te vel in te unde possis praesumere, abjice a te; tota praesumptio tua Deus sit: illius indigens esto, ut ipso implearis. Quidquid enim aliud habueris sine vero, «quoniam sanctus sum,» nescio utrum potuerit forte alius dicere, nisi ille qui sine peccato erat in hoc mundo; peccatorum omnium non commissor, sed dimissor. Agnoscimus vocem dicentis, «Quoniam sanctus sum, custodi animam meam:» utique in illa forma servi, quam assumpserat. Ibi enim caro, ibi et anima. Neque enim, ut nonnulli dixerunt, caro sola erat et Verbum; sed et caro, et anima, et Verbum: et totum hoc unus Filius Dei, unus Christus, unus Salvator; in forma vocem ejus agnosco; et hic separo meam? Certe inseparabiliter a corpore suo lo
Abbreviated transcription (Latin):
panpere humilitas intelligitur honorifi¬
cata: in illo diuite superbia dampnata.
Breuiter probo quiã diuitiȩ  superbia
in illo diuite crucabatur. Certe ille pat-
abraham dicit scriptura: quia habebut
hic plurimum auri et digenti. & diues
fuit in terra. Siqͥui diues est ad torm̃ta
rapitor. quomͦ abraham precesserat pau-¬
peremint ablatum in sintm stium fasci¬
peret: S erat abraham in diuitiĩs patiꝑ
audiens. Ulsq adeo autem pro nichilo
habebat illas diuitias ut uissus a dño fi¬
lium suum immolaret: cui seruabat diui¬
tias. Discite ergo esse in opes & pauꝑes.
sitie qui habetis aliquid in isto sectilo:
siune qui non habetis. Nam & homi¬
nem mendicum inuenis superbientem:
& hominem suꝑ habtindantem diuitiaᷤᷤ.¬
muenis conficentem. Resistit deug sisꝑ¬
bis & holosericatis. & pannosis himmuilibris
dat gratiam: & habentibus: aliqtam
substantiam huuius scli & non habentibꝰ
interior est inspector detis. Ibi appendit.

Expanded text:
paupere humilitas intelligitur honorifipaupere humilitas intelligitur honorificata, in illo divite superbia damnata. Breviter probo quia non divitiae, sed superbia in illo divite cruciabatur. Certe ille paupeAbraham dicit Scriptura quia habebat hic plurimum auri et argenti, et dives fuit in terra . Si qui dives est, ad tormenta rapitur; quomodo Abraham praecesserat pauperem, ut ablatum in sinum suum susciperet? Sed erat Abraham in divitiis pauper, audiens. Usque adeo autem pro nihilo habebat illas divitias, ut jussus a Domino filium suum immolaret , cui servabat divitias. Discite ergo esse inopes et pauperes; sive qui habetis aliquid in isto saeculo, sive qui non habetis. Nam et hominem mendicum invenis superbientem, et hominem habentem divitias invenis confitentem. Resistit Deus superbis, et holosericatis et pannosis: humilibus autem dat gratiam , et habentibus aliquam substantiam hujus saeculi et non habentibus. Interior inspector est Deus; ibi appendit,
Abbreviated transcription (Latin):
& egenis: inclinat aurem suam. Ho¬
runt enim spem fuam non esse in atup
& argento: neq in illis rebus quibus
ad tempus circumfluere uidentur.
Sufficit ut diuitiȩ non illos ꝑdant:
ut ñ obsint satis est. Ham prodesse
nichil possunt. Plane prodest opus
miscdiȩ: & in diuite & in paupere.
Indiuite ex uoluntate & opere: in
paupere ex sola uoluntate. Cum
ergo talis est contempnens in se quic¬
quid est unde suꝑbia solet inflari. pauꝑ
dei est: inclinat illi aurem suam. No-¬
uit enim contribulatum cor enis. Certe
fratres ille pauper ante iantiam diui-¬
tis ulcerosts. qui iacebat ab angelis abla-¬
tus est in finu abrahe. Sic leginius. sic cre¬
dimus. Dities autem ille qui induebat᷑
purpura & bisso. & epulabatur cotidie
splendide. ablatus est ad inferas ad toe-¬
menta. Humquid tiere ille pauper
merito illus in opie ablatus est ab ange-¬
lis: diues autem ille peccato dintiarum
suarum. ad tormenta missus est: In illo

Expanded text:
et egenis inclinat aurem suam. Noet egenis inclinat aurem suam. Norunt enim spem suam non esse in auro et argento, neque in illis rebus quibus ad tempus circumfluere videntur. Sufficit ut divitiae non illos perdant; ut non obsint sat est: nam prodesse nihil possunt. Plane prodest opus misericordiae et in divite et in paupere: in divite ex voluntate et opere, in paupere ex sola voluntate. Cum ergo talis est contemnens in se quidquid est unde superbia solet inflari, pauper Dei est: inclinat illi aurem suam, novit enim contribulatum cor ejus. Certe, fratres, ille pauper ante januam divitis ulcerosus qui jacebat, ab Angelis ablatus est in sinum Abrahae, sic legimus, sic credimus: dives autem ille qui induebatur purpura et bysso, et epulabatur quotidie splendide, ablatus est ad inferos ad tormenta . Numquid vere ille pauper merito illius inopiae ablatus est ab Angelis; dives autem ille peccato divitiarum suarum ad tormenta missus est? In illo