comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ratis ꝑseu̾ant̾. us in finẽ
redd̾e dohiustis. a quo ꝓppĩ¬
to si ille lapsus estitu faltẽ
nistautissimo ꝑseuera ad̾
te non exhortarer. insi qui
tͥ adhic ipẽ consonsit. Nam⁊¬
⁊ si numqm tenuisses eius as¬
sensum nũs te nullus defen¬

Expanded text:
ue in finem reddere ambo debuistis. a quo proposito si lapsus est ille, tu saltem constantissime perseuera. quod te non exhortarer, nisi quia tibi ad hoc ipse consenserat. nam si numquam tenuisses eius adsensum, numerus te nullus defen
Abbreviated transcription (Latin):
u̾siã mouit non eius cuiut
noĩe capta ẽ. nec eͥ eũ cuire¬
eo res peti. Sic euenit ut oĩb
re dimitti debere et capi ali
capta est uidendũ ẽ an sic
durhi possit. ut dimisso cͤ¬
cati sõ conu̾tat᷑ ⁊ qͣmius nõ
cogat᷑ cͥditor primꝰ rem qͣm
pingnori accepit distͣhere
Ut si emptorẽ inuen̾it res q̃
capta est qui dimisso cditore

Expanded text:
mouit, non eius, cuius nomine capta est: nec eum, cui reeo res peti. sic euenit, ut omnibid dimitti debere et capi aliucapta est, uidendum est, an sic distrahi possit, ut dimisso crcati conuertatur. et quamquam non cogatur creditor rem, quam pignori accepit, distrahere: ut, si emptorem inuenerit res quae capta est, qui dimisso priore
Abbreviated transcription (Latin):
l.i.u̾. di. si tabulas testam̃ti qͣł
socutus ꝓtonsul uir claristinꝰ
fuñam dixit. fłas dicere uis p̾be¬
bit notionem suam us̃ obstan¬
te exceptione rei. iudicate. quia
uondum de falso q̃itun est. ad¬

Expanded text:
iae. Si tabulas testamenti, quas secutus proconsul vir clarissimus sententiam dixit, falsas dicere vis, praebebit notionem suam non obstante praescriptione rei iudicatae, quia nondum de falso quaesitum est.
Abbreviated transcription (Latin):
quo uidices ereqͣnt᷑ uidicat̃
ut noĩa uire pĩgnoris capi¬
ant᷑. si n aliuo sit ꝙ capi pꝰsit
posse ei noĩare iure pingno¬
ris capi imꝑator nr̃ rescrip¬
sit. s utr̃ cõfessi nomẽ capi
possit an ⁊̃ si neget quis se¬
ei debere iudiam᷑. Et magis
est uti dum taxat accipia¬
gat equissimũ erit. discedi

Expanded text:
udicatum, ut nomina iure pignoris capiant, si nihil aliud sit quod capi possit: posse enim nomen iure pignoris capi imperator noster rescripsit. Sed utrum confessum nomen tantum capi possit an etiam si neget quis se debere, uideamus. et magis est, ut id dumtaxat capiagetur, aequissimu
Abbreviated transcription (Latin):
qr u̾o sepe contingit qd̾ exe¬
cutio fnĩe ordmario demandaͣ
narius ip̃am inustam cegtio.¬
u̾it debeat eam executõni mã¬
dari. an sit ei pocius resistend̾
attendentes itaq. ꝙ nõ cogͥtõ

Expanded text:
ro saepe contingit, quod exsecutio sententiae Ordinario demandatunarius ipsam injustam esse cognoverit, debeat eam exsecutioni mandare? An sit ei potius subsistendum? Attendentes itaque, quod non cognitio,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾it rem pet̾e ammaadu̾t̾e d
in aliquo int̃dicto possit nã¬
cisti possõm auia longe ꝯmo¬
dius est tem ip̃ãm possid̾e
uł adu̾sarium suũ ad hona̾
petitoris compłtere qmͣ ab a¬
li quo posfidente rem pet̾c¬

Expanded text:
uit rem petere animaduertere debet, an aliquo interdicto possit nancisci possessionem, quia longe commodius est ipsum possidere et aduersarium ad onera petitoris compellere quam alio possidente pet
Abbreviated transcription (Latin):
tes seu ꝑrochus fatigant᷑ aoͦ
laborit sui capiant te dispoñ¬
de ss̾sidiu. Iustum namq
est ut illi conseqͣnt᷑ stipendi
qui ꝓ temꝑe suum accomõda¬
re reꝑuint᷑ obsequrum. ad id̾¬

Expanded text:
tis parochias fatigantur, aliquod laboris sui capiant te disponente subsidium. Justum namque est, ut illi consequantur stipendium, qui pro tempore suum commodare reperiuntur obsequium. C. X
Abbreviated transcription (Latin):
accestatõ missa fu̾it uł iuidi¬
ciimn ꝑ qm maifestum fiat
dam. tunc silencio ꝑciũ siñã
roborataneẽ. eͥł fugienti exꝰ¬
nem et agenti memoratã

Expanded text:
attestatio missa fuerit vel iudiarte, per quam manifestum fiat dam, tunc silentio partium sententiam roboratam esse et fugienti exceptionem et agenti memoratam
Abbreviated transcription (Latin):
tunt.⁊ querelam deferre uo¬
luĩt non ao stacromarios dee¬
rat. s p̾sidialem abeat pot̃a¬
tem. aut lib̾os offerens ut q¬
ielam a pũd acta teponens.

Expanded text:
t et querellam deferre voluerit, non ad stationarios decurrat, sed praesidalem, adeat potestatem aut libellos offerens aut querellas suas apud acta deponens.
Abbreviated transcription (Latin):
qui de appłtone cognosat uõ pͭ
fieri rursus ad iudicem a auo fũ
ꝓuocatum. quapp̃ temitrendi li¬
tigatores ad ꝓuinciam op̃o renio.¬
tam sibi accasionem exclusam pe¬
int̾põitam ꝓuocationẽ ł iustã

Expanded text:
qui de appellatione cognoscit, non potest fieri recursus ad judicem, a quo fuerit provocatum. Quapropter remittendi litigatores ad provincias remotam sibi occasionem atque exclusam peinterpositam provocationem vel injustam
Abbreviated transcription (Latin):
iugluis dicemꝰ facł̾tatẽ nõ
fuisse adeñdi. sĩ quis ipiꝰ
quidem a quo applłam̾t ad¬
eũdi facultadatẽ nõ hm̃it
ut ei libellos daret eĩã¬

Expanded text:
melius dicetur facultatem non fuisse adeundi, § 6. Si quis ipsius quidem, a quo appellavit, adeundi facultatem non habuerit, ut ei libellos daret, e
Abbreviated transcription (Latin):
te actor euis appłtart potest. aut¬
⁊ si actor eg̾it. ⁊ uictꝰ fu̾it nõ ĩ
noganda omptori appłtandi fa¬
cultas. quid enim si uenditor
qui appłtare uolu̾it pdoneus ñ
nnde in cause defensione suspͤ¬
tus iussus sit ꝑnide defonsie cãc̃

Expanded text:
tor eius appellare poterit: aut si auctor egerit et uictus sit, non est deneganda emptori appell‹a›ndi facultas. quid enim, si uenditor, qui appellare noluit, idoneus non inde in causae defensione suspectus uisus sit, perinde defensio causae
Abbreviated transcription (Latin):
infanciam. uł furoris iatorẽ
cũ neminẽ tatorem. uł tͣato¬
rem hat uł auia in magna
pot̾ate constitutus est nrtͣ
ꝯstituta temꝑa p̾sid̾ adcat
libłłm ei porrigat. ⁊ ħ ĩ q̃ri¬
moniam deducat. ⁊ sic tp̃eis
aoirre non pot̾it saltem ad
tatis oat. ⁊ suam maĩfesta¬

Expanded text:
infantiam, vel furoris laborem, quum neminem tutorem vel curatorem habeat, vel quia in magna potestate constitutus est, intra constituta tempora praesidem adeat, libellum ei porrigat, et hoc in querimoniam deducat, et sic temporis adire non poterit, saltem ad tatis eat, et suam manifesta
Abbreviated transcription (Latin):
o ut rem ip̃ami restituat
cirm stuctib. s si in p̾sen¬
ti se neg possessor restitu̾¬
eposse. ⁊ si frustratoẽ uide¬
bttur tempus restituendi
causa petere ñdulgend ̃
ci. ⁊it tũ delitis estimatõe
caucat cum fiteuissorei si
irtera tempus ꝙ ei datum

Expanded text:
 ut rem ipsam restituat cum fructibus. sed si in praesenti neget se possessor restituere posse et sine frustratione videbitur tempus restituendi causa petere, indulgendum est ei, ut tamen de litis aestimatione caveat cum fideiussore, si intra tempus quod
Abbreviated transcription (Latin):
ut ci. te app. ut debitus honor
deferat᷑ iudicib ⁊ litigatorib
ꝯsulat᷑ suꝑ laborib ⁊ expeni¬
sis statumi. ut siquis corami y¬
añ siñam ad sr̃ioreni ui dicẽ

Expanded text:
 generali: Ut debitus honor deferatur iudicibus et litigatoribus consulatur, super laboribus et expensis statuimus, ut si quis coram iante sententiam ad superiorem iudicem
Abbreviated transcription (Latin):
resecantes om̃ib pcipimꝰ
qui ui scriptis a se debita
diantur. Si dicant omnis
debiti uł ꝑtis soloem sine
scriptis fecisse ueluitq te

Expanded text:
resecantes omnibus praedicimus, qui in scriptis a se debita dientur, si dicant omnis debiti vel partis solutionem sine scriptis fecisse velintque
Abbreviated transcription (Latin):
scĩmus om̃s mortis cã do¬
tiatois se iuxta mortem
facientis fui̾nt ꝓbate ce¬
lebrate sen longiorem mor¬
adhib̾i s ita res ꝓcedat si

Expanded text:
cimus omnes mortis causa donationes, sive iuxta mortem facientis fuerint celebratae sive longiore cogadhiberi. sed ita res procedat,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtem soluant. nͥ uł securi¬
tatẽ in scͥptis capiant uł ob¬
seruent. p̃fatam testiũ ꝓbo
tis debitũ uł ꝑcem eiꝰ sol¬
excipiendis. Siu̾o fo facta¬

Expanded text:
ersolvant, nisi vel securitatem in scriptis capiant vel observaverint praefatam testium probtis debitum vel partem eius solexcipiendis. Sin vero facta
Abbreviated transcription (Latin):
sinco canonice uecatꝰ neni¬
re otempsi̾t aut si postquam
illuc ueuit sac̾dotalib resp¬
uis obedire p̃ceptis aut si
aũ finitam caẽ sue exanima¬
toẽm a sinedo abire ꝑsump

Expanded text:
synodum canonice vocatus venire contemnit aut si postquam illuc venerit, sacerdotalibus contemnit obedire preceptis aut si ante finitam cause sue examinationem a synodo abire p
Abbreviated transcription (Latin):
inͤ miancipationib natiã
obsernanciã custediriet
uenditiones in libas ꝑso¬
nas figuratas. et circũduc¬
tiones. Et extricabiles et ĩ¬
uiriosa r̾apismata quoꝵ
tu in posterum ꝯmescente
iuiam ei eẽ qui emancipare
uuit ex iege anastasiana hoc
face̾ us sine sacro rescripto
intrare cecupetentis indiciͦ
tͥbunal uł eos adire magr̃a¬
tus quibr hec fac̾e̾ us lege¬

Expanded text:
in emancipationibus vanam observationem custodiri et venditiones in liberas personas figuratas et circumductiones inextricabiles et iniuriosa rhapismata, quortu in posterum quiescente licentiam esse ei, qui emancipare vult, vel ex lege Anastasiana hoc facere vel sine sacro rescripto intrare competentis iudicis tribunal vel eos adire magistratus, quibus hoc facere vel legi
Abbreviated transcription (Latin):
corpus hr̃e collegii societatis
ꝓpͥum ÷ ad exemplum rei ꝑu
dicum ꝑ quem tanquam ĩ re
puplica quod Siter agi fieri
oꝑteat agatur uł fiat ⁊ qd̃
de erit possidere. ⁊ si moniti ñ
sin defensionem uem̃re se
iussurũ ꝓ ꝯsul ait equidem
non ẽẽ actorem uł sondic̃.
tune quoq intelligimus cũ
is absit ualitudine in pedi¬
gendum. et si extraneus nelit¬
defend̾e uniu̾sitatem ꝑmictit
ꝓconsul sicut in pͥuator defen¬
sionib obsernatur quia eo mͦ

Expanded text:
corpus habere collegii societatis oprium est ad exemplum rei pubdicum, per quem tamquam in re publica, quod communiter agi fierique oporteat, agatur fiat. Quod m commune erit possideri et, si admoniti non sui defensionem, uenire se iussurum proconsul ait. et quidem non esse actorem uel syndicum tunc quoque intellegimus, cum is absit aut ualetudine impedigendum. Et si extraneus defendere uelit uniuersitatem, permittit proconsul, sicut in priuatorum defensionibus obseruatur, quia eo modo
Abbreviated transcription (Latin):
duds illos tõ mane̾ feriar di¬
es fas erit quos geminis mẽ¬
sibr ad reqͥem laboris indulgen¬
feruoribi nutigandis ⁊ autũp¬
nis fructib decͣpendis. ⁊ hec¬

Expanded text:
dicos. Illos tantum manere feriarum dies fas erit, quos geminis mensibus ad requiem laboris indulgenfervoribus mitigandis et autumnis fetibus decerpendis. kale
Abbreviated transcription (Latin):
da̾tis testĩonus. ⁊ si ħ fcm̃ fu¬
erit ni uissione ꝑ talibr un¬
piali ege̾ sic̃ pͥde̾m erat. set
et hac lege sufficiãt ei que
p̃missa sũt ⁊ us ad qͣrtam
testiũ ꝓductomu licẽtiã eẽ tes¬

Expanded text:
atis testimonia. Et si hoc factum fuerit, neque iussione pro talibus imperiali egere, sicut pridem erat, sed ex hac lege sufficiant eis haec permissa sunt; et usque ad quartam testium productionem licentiam esse tes
Abbreviated transcription (Latin):
audiantur ne forte dũ ho¬
nori postulattiũ datur nł
inꝓbitati ceditur medicres
desidia sua non ꝓferant ꝯuia
noi aut oĩo non adhib̾unt
ant minus frecñtes n ma
liqna dignitate põitos ad¬
necatos sibi ꝓspexu̾nt ad

Expanded text:
audiantur, ne forte dum honori postulantium datur vel improbitati ceditur, mediocres desideria sua non proferant, qui aut omnino non adhibuerunt, aut minus frequentes neque in aliqua dignitate positos advocatos sibi prospexerunt. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
notatis.⁊ hus quos scelus
aut uite trrpitudo inqͥnat.¬
⁊ hus quos infamia ab ho¬
nestoꝵ cetu segͥgat dignita¬
tis porte patebunt n alicͥ¬

Expanded text:
notatis et quos scelus aut vitae turpitudo inquinat et quos infamia ab honestorum coetu segregat, dignitatis portae patebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
quis messiũ uindemiaꝵ tp̃e
cummi uenire orone dim mͣr¬
cii expͥmitur quia occupati
circa rem rusticam in forũ
si p̃tor ꝑ uiris ignoranciam
seu acordiam eos uocare per¬
souauit huq sponte uene¬
rint fiquidem sm̃am dixit
p̃sentib ilł ⁊ sponte litigan¬

Expanded text:
quis messium uindemiarumque cium uenire, oratione diui Marci exprimitur, quia occupati circa rem rusticam in forum si praetor aut per ignorantiam uel socordiam euocare eos perseuerauerit hique sponte uenerint: si quidem sententiam dixerit praesentibus illis et sponte litiga‹n
Abbreviated transcription (Latin):
drãm utrũ hoc agat᷑ ut ab
ñcio młr u alt̾ius locũ sub¬
datur ⁊ honꝰ debitoris aquo
obligoẽm tnsfertere cͥditor
uoluit suscipiat anuo qͣi

Expanded text:
am, utrum hoc agatur, ut ab initio mulier in alterius locum subdatur et onus debitoris, a quo obligationem transferre creditor uoluit, suscipiat, an uero
Abbreviated transcription (Latin):
oni adu̾sus frẽm tuũ qͦndã
tutorẽ legittĩe tutele indipi¬
o si exꝑtꝰ non es ꝓpoĩta actõe
ꝯsiste nec tiniueris excepcõm
pacti si frandom dolum ad¬
missũ ꝓbare potes. nã rẽpli¬
citõ doli oppoĩta boni fidei in¬

Expanded text:
rem tuum quondam tutorem legitimum tutelae iudicio si expertus non es, proposita actione consiste. nec timueris exceptionem pacti, si in eo fraudem dolumque admissum probare potes: nam replicatio doli opposita bonae fidei iu
Abbreviated transcription (Latin):
moderator ꝓuĩcie ñ÷ p̃fato
loco ħ ead̾ ap̃ de fensorẽ loco¬
les gestis ap̃ eos habitis ce¬
lebrare ⁊ indicẽ quid̃ eũ re
li arbĩtũ nł arbitros elig̾er
.ip̃ eos litigare ne ⁊ datꝰ in¬
dex remoueat᷑ ⁊ alt̾ ñ eligat̾
electõe uidel arbit᷑ si uaria

Expanded text:
moderator provinciae in praefato loco, haec eadem apud defensorem locoles gestis apud eos habitis celebrare et iudicem quidem eum recli arbitrum vel arbitros eligere et apud eos litigare, ne et datus iudex removeatur et alter non eligatur: electione vi
Abbreviated transcription (Latin):
dit. si ñ litigatorib ip̃e recitatur
Si gͥ nil falsis omissa ꝓuecatõis
mora ex integro iudicari impetͣ

Expanded text:
dit litigatoribus, non ipse recitavit. Si igitur nihil fallis, omissa provocationis mora ex integro iudicari impet
Abbreviated transcription (Latin):
too ex hiis qui aduccaci
cãꝵ osticuti sunt uł fu̾int
iti hac regia urbe un quoc̃z
iudicio deputati uł ⁊̃ in
aliis om̃ib ꝓuinciis nr̃o
subiectis imꝑio audeat in
munio eod̾q tp̃r tam aduo¬
catõe uti quam ꝯsilari cuꝰ¬

Expanded text:
mo ex his, qui advocati causarum constituti sunt vel fuerint et in hac regia urbe in quocumque iudicio deputati et in aliis omnibus provinciis nostro subiectis imperio, audeat in uno eodemque tempore tam advocatione uti quam consiliarii cu
Abbreviated transcription (Latin):
cunie solure debita non sit
uł qr ab ricio quidꝰ debit᷑
fuuiss s pͥmo soluto debio
postea ignarus feñs it̾i sol¬
u̾it ue exceptõe tutus erro¬
re euis pecumas dependit
tam pocumami ꝑ errorẽ re¬
petita solutõne dependit uł
cas apponendas eẽ exceptões
affi̾nant uł soͥuisse in debita
otendũt ħ ostend̾e̾ exigitur

Expanded text:
cuniae solutae debita non est, uel quod ab initio quidem debitum fuit, sed uel dissoluto debito postea ignarus iterum soluit uel exceptione tutus errore eius pecunias dependit: tam pecuniam per errorem repetita solutione dependit vels, qui opponendas esse exceptiones adfirmant vel solvisse debita contendunt, haec ostendere exigit.
Abbreviated transcription (Latin):
honꝰ ꝓb̾ois incũbit adu̾sario
suo de rei u̾itate dicenda ius¬
iurand̾ referre ip̃o priꝰ ꝓca¬
iũpnia iurante ut iuder iu¬
ram̾iti fidem secutꝰ ita suuĩam
suã possit forre inre defe̾n¬
de religionis ei seruandos
ħ cũ de solutõe indebitiq̃õ ⁊¬
cantõem deduxit insi itieqͥ

Expanded text:
onis incumbit, aduersario suo de rei ueritate iusiurandum ferre, prius ipso pro calumnia iurante, ut iudex iuramenti fidem secutus ita suam sententiam possit formare, iure referendae religionis ei seruando.Sed haec, ubi de solutione indebiti c
Abbreviated transcription (Latin):
ne negocium post litem
legittime ordinatam. ⁊̃ si¬
quibdam absentib ĩ so¬
si p̾sentes rem ratamdo¬
nimũ h̾iturũ can̾e pati
sũt. ut si aliquid ab eis pe¬
titur.indicatũ solui satuda¬
tõe firmanint. supͣdcẽ u̾o¬

Expanded text:
ne negotium post litem legitime ordinatam et quibusdam absentibus in sosi praesentes rem ratam dominum habiturum cavere parati sunt, vel, si quod ab his petitur, iudicatum solvi satisdatione firma
Abbreviated transcription (Latin):
tor de ꝓͥetate uictus ⁊ eo cessan¬
ce actor eius applłare p̃tant
si actor eg̾it ⁊ iuctus fu̾i̾t. ñ
⁊ ueginda emptori applłan¬
d̾i facuitas quid ÷ si uenditor
qui appłłare uoluĩt ydouens
non sit. Quid eĩ si actor appł¬
la uĩt deinde in cãs defens ic̃e
suspectus ifus iussus sit ꝑ

Expanded text:
etate uictus est, eo cessante auctor eius appellare poterit: aut si auctor egerit et uictus sit, non est deneganda emptori appell‹a›ndi facultas. quid enim, si uenditor, qui appellare noluit, idoneus non est? quin etiam si auctor appellauerit, deinde in causae defensione suspectus
Abbreviated transcription (Latin):
na c̾ditoris esi debitor iuctus
applłass nͨ ex fide bona eũnde¬
fenc̾e̾t que ꝯstitutio ita acci¬
pienda ⁊ si int̾ueniente ẽdi¬
tore deb itor de pignore ict
ꝓuccaui̾t. Nam absenti c̾di¬

Expanded text:
na creditoris, cum debitor uictus appellasset nec ex fide causam defenderet. quae constitutio ita accipienda est, si interueniente creditore debitor de pignore uictus prouocauerit: nam absenti credi
Abbreviated transcription (Latin):
lii imuriaꝵ agat cũ due sũt
actoẽs una prĩs alia filu.
cessat de rato cantõ. si status
dtrou̾siq̃ cui faciat ꝓturator
siue ee sutute ĩ libertatẽ ꝑ¬
clamat adu̾sus eũ qui sitłgat
siuo ip̃e ex lib̾tate ĩ situtẽ
petat d cau̾e dnm rõ ratam

Expanded text:
niuriarum agat, cum duae sint actiones una patris altera filii, cessat de rato cautio.Si status controuersiam cui faciat procurator, siue ex seruitute in libertatem aduersus eum quis litiget siue ipse ex libertate in seruitutem petat,
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝑe ⁊̃ si decies millesies plꝰ
quata bienrui tp̃e excessit. aut
medio mote cãẽ ap̃ appliois
iudicem aut non mote. Aliqui
eligant᷑. Aln. ⁊ p̃pea biennium

Expanded text:
iamsi decies milies plus quam biennii tempus excessit aut medio motae causae apud appellationis iudicem aut non motae aliqui eligantur alii, et propterea biennium
Abbreviated transcription (Latin):
orõ diui martii uoluit. Si
forte eius aquo ꝓuecat᷑ copi¬
a non fu̾it ut ei ublsi appiła¬
bitur quo pͥmũ adeunidi fa¬
copiam eiꝰ hũit poti̾t ꝓnocare.
forte dcã sit siũa iam suppma
hora utiq ñ uidebr se sub tͣxisse

Expanded text:
oluit, si forte eius, a quo provocatur, copia non fuerit, ut ei libelli denbitur, quo primo adeundi facopiam eius habuerit, poterit provocare. forte dicta sit sententia iam suprema hora? utique non videbitur se subtraxisse.
Abbreviated transcription (Latin):
 u̇ ñ debeat inputare applła
tas ñ fu̾it melꝰ dicemꝰ facui¬
tatẽ ñ fuisse adeindi. Siquis
ip̃ius quidẽ aquo applłau̾it
a deundi facultatẽ sĩ hũit ut
ei libellos daret eiꝰ ãt̃ ad quẽ
applłarũt hãt copiã uidendũ
 an ei p̃scribi possit ꝙ eum ñ
adierit hoc uire utim̾ ut si alt̾

Expanded text:
 ut non debeat imputari. Quare ltas non fuit, melius dicetur facultatem non fuisse adeundi, § 6. Si quis ipsius quidem, a quo appellavit, adeundi facultatem non habuerit, ut ei libellos daret, ejus autem, quem appellavit, habeat copiam, videndum est, ut ei praescribi possit quod eum non adierit. Ex hoc jure
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sus filiam tuã ꝯͣ te agentẽ
ex stipulatu exceptõe doli
mali uti potis s ex doli clan¬
sula que ex oꝓmissi stipu¬
sone subici sol filiã tuara
duenire non netab̾is. Itema¬

Expanded text:
sus filiam tuam agentem ex stipulatu exceptione doli mali uti poteris. Sed et ex doli clausula, quae compromissi stipulationi subici solet, filiam tuam convenire non vetaberis. D
Abbreviated transcription (Latin):
tores ⁊ testes eẽ non possũt
qui añ hest̾nũ diemł midiꝰ
t̾cus inimici fu̾nt ne irati
noce̾ cupiant ne lesi se ul¬
tisci uelint. Inoffensus u̾o
accusatoꝵ ⁊ testiũ affcũs
querendus ÷ ⁊ ñ suspect᷑¬

Expanded text:
tores et testes esse non possunt, qui ante hesternum diem aut nudius tertius inimici fuerint, ne irati nocere cupiant, ne lesi se ulcisci velint. Inoffensus ergo et accusatorum et testium affectus querendus est et non suspectu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sidio denudatos ĩ iudican¬
tis intͣre secretũ ut in quo¬
cumz aures enis offendert̃
ñ dubitent sibuu formidã¬
dum dauda ciuictis iudici

Expanded text:
sidio denudatos, ita iudicantis intrare secretum, ut, quodcumque aures eius offenderit, non dubitent sibimet formidandum: data cunctis iudici
Abbreviated transcription (Latin):
grã testĩm fui̾t ing̾ssus ar¬
matam forte miliciam uel
ad euadendũ iudicis motũ
tas uł rei qualitas flagita¬
u̾it posse p̃cende̾ p̃cipimus
S om̃s qui in cuuli cã sũ¬

Expanded text:
gratia testimonii fuerit ingressus, armatam forte militiam vel ad evadendum iudicis motum, tas vel rei qualitas flagitaverit, posse praetendere praecipimus, sed omnes, qui in civili s
Abbreviated transcription (Latin):
paciatur. pͥ non liceat aduoca¬
to ullũ otractum mire mlã¬
ne pactionẽ ofice cum eoli¬
tigatore quẽ in ꝓpͥam recep̃
fidem nec ex industria iurgi
putant eligendum es usq
liceat porare quons malu¬
erit iudel ut non ad turpe
pendiũ uł dispendrũ defor¬
me ħ accipiat᷑ eccasio. s et
laudes ꝑ ea argumenta q̃rã¬
tur. Nam si luero pecinia¬
ne capiãtur ueluti abiecti
⁊ degn̾es int̾ uilissimos nũa¬

Expanded text:
aeterea non licet advocato ullum contractum inire, ullam pactionem conferre cum eo litigatore, quem in propriam recipit fidem, nec ex industria jurgiunt eligendum, eo usque liceat orare, quousque maluerint, videlicet ut non ad turpe compendium stipemque deformem haec adripiatur occasio, sed laudis per eam augmenta quaerantur. Nam si lucro pecuniaque capiantur, veluti abiecti atque degeneres inter vilissimos numera
Abbreviated transcription (Latin):
de lib̾ali cã ꝯpiissione fcã
recte non ꝯpellet᷑ arbiter
siãm dare quia fauorli¬
b̾tatis ÷ ut maiores iudice
hr̃e debeat eadem dicenda

Expanded text:
De liberali causa compromisso facto recte non compelletur arbiter sententiam dicere, quia fauor libertatis est, ut maiores iudices habere debeat. eadem dicenda
Abbreviated transcription (Latin):
siquidem ꝓ ꝑte pulsata foͣr
Scĩmus ut om̃is arbitros
quos p̾diemnius ⁊ quos tar
ꝯsensus cleg̾it subeo pac¬
to in scriptis uł sine scͥptis
siquidem subscͥpsi̾nt se ꝑ¬
cesserit ꝙ non displicet ã¬
babus ꝑtib eoꝵ sm̃a non

Expanded text:
quidem pro parte pulsata formasancimus in eos arbitros, quos praediximus et quos talis consensus elegerit sub eo pacto in scriptis vel non in scriptis si quidem subscripsericedit, quod non displicet ambabus partibus eorum sen
Abbreviated transcription (Latin):
reoꝵ quoꝵ regim̃ ꝑs ꝑtimes¬
cit pirlsaci. Si aũt mumne
quidem post stũam subscͥp¬
sint se arbitru formã amp¬
locti s suencio eam roboraue¬
mo attestatio missa fu̾it irł
fiat diffiutionẽ non eẽam¬
plectandam tunc suentio

Expanded text:
mescat pulsata. Sin autem minime quidem post sententiam subscripserint arbitri formam amplecti, sed silentio eam roboravemos attestatio missa fuerit vel fiat definitionem non esse amplec
Abbreviated transcription (Latin):
quib se posse iustru̾e ꝯtẽdit
q titir ip̃a rei eqͥtas snadet
an nt ab eo aquo aliquid
nem petitõis ex instr̃is eius
qui ouenitur fundari. edi¬

Expanded text:
quibus se posse instruere contendit quod utique ipsa rei aequitas suadet, an vero ab eo a quo aliquid nem petitionis ex instrumentis eius qui convenitur fundari.
Abbreviated transcription (Latin):
cent iudicia indictandis sñus
nunlatenꝰ leuitate aut fauo¬
ro ducti sint p̾cipites s cũs
pͥus diligent̾ uentilatis cũ
res que ignorabat᷑ pleniter
ad noticiam puenit tũc di¬
iuina ⁊ humana ier reuoluat᷑¬

Expanded text:
cent, ut in dictandis sententiis nullatenus levitate aut furore ducti sint praecipites, sed causis prius diligenter ventilatis, quum res, quae ignorabatur, pleniter ad notitiam venerit, tunc divina et humana lex resolvat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstituta tpͥa p̃sidẽ adeat li¬
blłum ei porrigat. ⁊ ħ ĩ q̃ri¬
moniã deducat ⁊ sic tp̃isin¬
t̾ruptõẽm faciat. Si at p̃si¬
dem adire uõ pot̾it saltem
ciuitatis eat. et suam ma¬
fu̾it liceat ei puplice ꝓponẽ
uͥ domiciliũ hãt possõr seucũ
tabularioꝵ subscriptione.

Expanded text:
stituta tempora praesidem adeat, libellum ei porrigat, et hoc in querimoniam deducat, et sic temporis interruptionem faciat. Si autem praesidem adire non poterit, saltem ensorem civitatis eat, et suam mafuerit, liceat ei publice proponere, ubi domicilium habet possessor, seu cum tabulariorum subscriptione,
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ dr̃ pura ⁊ simplee testiõ¬
nii series iñtimanda ⁊ ple¬
rumi testis oũ ad seriem
gestoꝵ aͥd ex suo aodit totã
testiõnũ fidem ꝑtis f̃dati

Expanded text:
 Pura et simplex testimonii series intimanda est. Plerumque testis dum ad seriem gestorum aliquid ex suo adiicit, totam testimonii fidem partis mendaci
Abbreviated transcription (Latin):
seruatura. uolumꝰ ñ solũ
ꝑtẽ fugientẽ. ib obserna¬
tione iidicũ relaxare s ⁊̃ ĩ
opĩs expensas que ospeto
mͦ cͥca lites expendunt᷑ eum
ddempnare uec u̾a ꝙͣtitate
caꝵ sacram̃to sugientis ma¬
nifestinda ⁊ oĩ cantela qm
suꝑ lite reꝰ exposuit recdẽda

Expanded text:
n solum partem fugientem ab observatione iudicii relaxare, sed etiam in omnes expensas, quae consueto modo circa lites expenduntur, eum condemnare, vera quantitate earum sacramento fugientis manifestanda et omni cautela, quam super lite reus exposuit, reddenda:
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sentia fc̃ĩs res ad infe¬
ratuo ⁊̃ hoc in illis ser¬
uare uolumꝰ qui ꝓ batis
instris fidẽ adhifere exi¬
guntur ut si poposcir᷑ in
aliis locis idem face ꝑmit¬

Expanded text:
praesentia factis res ad eos referatur etiam in illis servare volumus, qui prolatis instrumentis fidem adhibere exiguntur, ut, si poposcerint in aliis locis id eis facere pe
Abbreviated transcription (Latin):
uidrl. nemo. post litis ꝯt̃. or¬
dinarie sedis declinz exam̃¬
p̃feĩ p̃corio nͨ comitis oriet¬
tis uł alt̾ius spectabił indi¬
cis ĩploret auxiliũ s appl¬
b ad sacrsĩ anduoriũ u̾e¬
niet. tñ ex cã suꝑneneg¬

Expanded text:
. Nemo post litem contestatam ordinariae sedis declinet examepraetorio, aut comitis Orientis, vel alterius Spectabilis judicis imploret auxilium, sed appelta ad sacrum auditorium veniat.
Abbreviated transcription (Latin):
cunie solure debita non sit
uł qr ab ricio quidꝰ debit᷑
fuuiss s pͥmo soluto debio
postea ignarus feñs it̾i sol¬
u̾it ue exceptõe tutus erro¬
re euis pecumas dependit
cas apponendas eẽ exceptões
affi̾nant uł soͥuisse in debita
otendũt ħ ostend̾e̾ exigitur

Expanded text:
cuniae solutae debita non est, vel quod ab initio quidem debitum fuit, sed vel dissoluto debito postea ignarus iterum solvit vel exceptione tutus errore eius pecunias dependit:s, qui opponendas esse exceptiones adfirmant vel solvisse debita contendunt, haec ostendere exigit.
Abbreviated transcription (Latin):
iubent᷑. ⁊ mor distrabiquar
p̃ciũ si sufficit bñ ÷ ⁊ si noti
sufficiat ⁊ soli pignoracipi
iubent᷑ ⁊ distrabi. ⁊ si milia
mouentia sũt a pignoribus
soli micium faciũt. sic demq¬
ut si mouentia ñ sũt soliquor¬

Expanded text:
iubent, mox distrahi: quarum pretium si suffecerit, bene est. si non suffecerit, etiam soli pignora capi iubent et distrahi. quod si nulla mouentia sint, a pignoribus soli initium faciunt: sic de, si mouentia n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsuiti ad petitõm ñ dand ani ad¬
u̾sus ip̃m młrem spͣtat ⁊ pu¬
corẽ ita d̾istinguendã ut sidͥ¬
dẽ editor eͥ me obligaui man¬
dante młre b in frandẽ senit᷑
ꝯsulti egiss. ue ip̃a int̾uenir.
aliũ exeludendũ eũ ex recep¬
tẽns frandis senatꝰ ꝯsutto fcõ

Expanded text:
petitionem non dandam aduersus ipsam mulierem spectat. et puto rem ita esse distinguendam, ut, si quidem creditor, cui me obligaui mandante muliere, hoc in fraudem senatus consulti egisset, ne ipsa interueniret alium, excludendum eum exceptione fraudis senat
Abbreviated transcription (Latin):
hes sit ⁊ utr̃ suc noĩe sit
Acquisita heditas. an n̾oꝑ
eos quos suo iiri sub iec¬
tos hr̃ ul ꝑ eũ cͥ hes extitit
debebit cũ q̃ratur au ali
quis rede debeat quo u¬

Expanded text:
heres sit, et utrum suo nomine ei quaesita sit hereditas an per eos quos suo iuri subiectos habet vel per eum cui heres extitit. debebit, cum quaeratur, an quis respondere debeat quo iu
Abbreviated transcription (Latin):
si de płib ꝯtrou̾siis sũptꝰ¬
⁊ arbit᷑ uicħ sibi cõibus
⁊ de una sniãmo dixit de a¬
liis nondum nunquit de¬
ati in pͥma ꝯtron̾sia possit
mutare suiam de qua iam
dixat ⁊ multũ int̾est an¬
rit de om̃ib insimł dicat

Expanded text:
si de pluribus controversiis sumptus est nihil sibi communibus et de una sententiam dixit, de aliis nondum, numquid dean in prima controversia possit mutare sententiam, de qua iam dixerat. et multum interest, de omnibus simul ut dicat
Abbreviated transcription (Latin):
lesis resarcire opellentur.
ꝙ ⁊ inpedaneis iudicib
obsnari censemꝰ l non
citati s requisiti litigato¬
res mala oscia abfm̾nt

Expanded text:
laesis resarcire compellantur. quod et in pedaneis iudicibus observari censemus, licet non citati, sed requisiti litigatores mala conscient
Abbreviated transcription (Latin):
ei ad siłitudinẽ cet̾oꝵ qui rei
liti se offe̾nti cautõemi susci¬
piende litis danti eandẽ rem
acciꝑe. ⁊ suꝑ ea cognitionalia
subire c̾tamina exceptõem ⁊̃¬
exquo debitor usuras mĩme

Expanded text:
ei ad similitudinem ceterorum, qui rei  se offerenti cautionemque suscipiende litis danti eandem rem recipere superque ea congnitionalia subire cex quo debitor usuras minime
Abbreviated transcription (Latin):
pignꝰ distrahi siue in tp̃e siue
in alus o uentõib ea obsuari
ꝓ quib int̾ doitorẽ ⁊ debitorẽ
ꝯuentũ z. si ãt nulla pactio
ciali pꝰ bienniũ ex quo attestatõ

Expanded text:
pignus distrahi, sive in tempore sive in aliis conventionibus ea observari, pro quibus inter creditorem et debitorem conventum est. sin autem nulla pactio ciali post biennium, ex quo attestatio
Abbreviated transcription (Latin):
ppͣ statuimꝰ ut dolegatꝰ a nob̾
non solum us ad quadrim¬
mestre tempus qued ad sol¬
uendum debitum alege reo
conceditur s us ad integm
anniũ iurisdõem sibi ꝯmis¬
sam ad exequendam smam¬

Expanded text:
 statuimus ut delegatus a nobis non solum usque ad quadrimestre tempus, quod ad solvendum debitum a lege reo conceditur, sed usque ad integrum annum iurisdictionem commissam sibi ad exequendum s
Abbreviated transcription (Latin):
yium post tot nu̾o eccã que
p̃cosserunt datur non ñ qͣm
post unum uł alti. non tĩ¬
quam statim ꝙ appłsatur u¬
num ꝓ omnib hoc estima¬

Expanded text:
tum post tot numero edicta quae praecesserint datur, nonnumquam post unum uel alterum, nonnumquam statim, quod appellatur unum pro omnibus. hoc autem
Abbreviated transcription (Latin):
młctã ꝙͣ irrogauit ex p̃sentib
facuitatib eoꝵ quib eã ĩdixit
redigi non posse dep̾bend̾it n¬
ncc̃itatem soi̾onis mod̾e̾t᷑ rep̃¬
bensa ex actoꝵ illicita auarici¬
a ⁊ remissa pp̾ mopiam pona
a ꝓuiticias rogentib erigi fi¬

Expanded text:
multam quam irrogauit ex praesentibus facultatibus eorum, quibus eam dixit, redigi non posse deprehenderit: necessitate solutionis moderetur repraehensa exactorum illicita auaritia. remissa propter inopiam multa a prouincias regentibus exigi
Abbreviated transcription (Latin):
ne cogantin aut sede̾ cum indi¬
cib cum iudicatur aut stare
dignitatib iniuriata sustinẽ¬
tib aut uidiciab tema ⁊ i¬
digne ꝑcedente post magnificẽ¬
tissimos g illustrib ommbus
liña sit uolentib ꝓcuratores
ordinare uł utes ꝑ se p̃sentes
excere nulla ex hoc n ꝓhibi

Expanded text:
ne cogantur aut sedere cum iudicibus cum iudicant aut stare dignitatibus iniuriam sustinentibus aut iudiciali schemate indigne procedente. Post magnificentissimos igitur illustres omnibus licentia sit volentibus procuratores ordinare et per se lites e
Abbreviated transcription (Latin):
ncc̾itas non subito s delib̾atõe
tas sibi añforment ⁊ em̃datas
statim in libellum secuta fideli¬
tate ofa̾nt scͥptasq ex irreto
ꝑtib lege̾nt. s nec sit eis post¬
exceptis tani iuiris reu̾entissi¬
mis p̃fcĩs p̃torio ꝙͣ alus il¬
lustrem admĩstiatõem ge̾n

Expanded text:
ret, non subitas, sed deliberatione atas sibi ante formarent et emendatas statim in libellum secuta fidelitate conferrent scriptasque ex libello partibus legerent, sed ne sit eis postExceptis tam viris eminentissimis praefectis praetorio quam aliis illus
Abbreviated transcription (Latin):
caue̾ ne reu̾sus ille uelit re¬
tractare ꝙ actũ ÷ s nõ facile
ꝑ ꝓeuratorẽ quis suspectus
hir̃e aut ⁊̃ si absente tutore
qͣi non defende̾t᷑ p̾tor erat.

Expanded text:
cauere, ne reuersus ille uelit retractare quod actum est. sed non facile per procuratorem quis suspectus im, aut si etiam absente tutore, quasi non defenderetur, praetor erat
Abbreviated transcription (Latin):
nt ꝑ seip̃m auc ꝑ aliũ eand̾
rem mandatoꝵ exequatur.
Num nͥ ita renficiauit ut ĩ¬
tegra cã mandatori reseruct᷑
cand̾ rem explicandi iucħoᷤ
mandati actio lecum h insta
ciandi aut in tempestine re¬
nũciandi ⁊ notandũ ꝙ in

Expanded text:
t ipsum aut per alium eandem rem mandator exsequatur. nam nisi ita renuntiatur ut integra causa mandatori reservetur eandem rem explicandi, nihilo minus mandati actio locum habet, nitiandi aut intempestive renuntiandi. Mandatum et in
Abbreviated transcription (Latin):
Si aduersariꝰ tuus post cita¬
tõis edc̃m ad remota loca se
transferens ꝓcuratorẽ legit¬
timũ non dimisit ⁊ denũ¬
apparet qui defendat eũd̾
uire pet̾e pot̾is ut in possõm¬

Expanded text:
Si adversarius tuus post citationis edictum ad remota loca se transferens procuratorem legitimum non dimisit et denunapparet qui defendat eundem, iure petere potes, ut in poss
Abbreviated transcription (Latin):
a unũ ⁊ ille aliũ qͥ de suspi¬
toĩs cã cognoscãt. ⁊ si nequi¬
adducẽt t̾ciũ. ut ꝙ duo exip¬
sis decreuint robur obtine¬
at firũtatis. ⁊ statĩsciant
se ad id̃ fidełr ex eꝙ̃d̾ ex in¬
iucta a nob̾ uͥtute obedĩe
sub attestatõe dĩm̃m of¬
ficii districto p̃cepto tem
corã ipĩs infra ꝯpetentem

Expanded text:
ui de suspicionis causa cognoscant, et, si nequiadvocent tertium, ut quod duo ex ipsis decreverint, robur obtineat firmitatis; sciantque se ad id fideliter exequendum, ex iniuncto a nobis in virtute obedientie, sub attestatione divini iudicii, districto precepto teneri. coram illis infra compete
Abbreviated transcription (Latin):
missa restituant cũ ea q̃ obti¬
ras noctant ad solo̾em debiti¬
S si quid eo uoĩe ĩ aurñ uel
lib datũ fu̾it tͣditio sola suf
bilis u̾ti in tegra fide hac rẽe
cumulat᷑ s si p̃dia rusticina
uł urbana placitũ otinebit
scͥptura q̃ in aliũ tͣnsferas mn¬
tatur ⁊ seqͣtur tͣditõ corꝑalis
⁊ rem fuisse opletam gesta

Expanded text:
tituant, cum ea quae optaras nectent, ad solutionem debitSed si quid eo nomine in auro vel libus datum fuerit, traditio sola suffbilis inita integra fide hac ratione cumulatur. Quod si praedia rustica vel urbana placitum continebit, scriptura, quae ea in alium transferat, emittatur, sequatur traditio corporalis et rem fuisse completam
Abbreviated transcription (Latin):
immicicie uł grẽ suspicõe
carz ofirmabit qr uidex mo¬
tũ aĩ sui ex argum̃tis ⁊ tes¬
timoniis que rei aptiora. ⁊
ñ eĩ ad multitudinẽ respici
dom ⁊ ad testĩa quib poꝰ urx

Expanded text:
imicitiae aut gratiae suspicione caret, confirmabitque iudex motum animi sui ex argumentis et testimoniis et quae rei aptiora et non enim ad multitudinem respici dem et testimonia, quibus potius
Abbreviated transcription (Latin):
annorum sit. certe si magist᷑¬
dicendum est enis uirndicio¬
nem non improbari. et si for¬
datus sit scientibus hiis qͥ
in eum consentiebant rectis¬
sime dicitur ualere sentenci¬
a proinde si tuinor p̃cor nł cõ¬

Expanded text:
annis sit. certe si magistrdicendum est iurisdictionem eius non improbari. et si fordatus sit scientibus his, qui in eum consentiebant, rectissime dicitur ualere sententiam. proinde si minor praetor, si con
Abbreviated transcription (Latin):
 ut quilib non fungantur
tur liber ex u̾atione delega¬
tionie scũam dixit quamiũs
postea in seruitẽ depursus sit sen¬
tentia ab eo dcã rei iudicate fir¬

Expanded text:
 officiis non fungantur. tur liber, ex delegatione sententiam dixit, quamvis postea in servitutem depulsus sit, sententia ab eo dicta rei judicatae fir
Abbreviated transcription (Latin):
corpus hr̃e collegii societatis
ꝓpͥum ÷ ad exemplum rei ꝑu¬
defensorem ⁊ actorem siue sĩ¬
dicum ꝑ quem tanquam ĩ re
puplica quod Siter agi fieri
oꝑteat agatur uł fiat ⁊ qd̃
de erit possidere. ⁊ si moniti ñ
sin defensionem uem̃re se
iussurũ ꝓ ꝯsul ait equidem
non ẽẽ actorem uł sondic̃.
tune quoq intelligimus cũ
is absit ualitudine in pedi¬
gendum. et si extraneus nelit¬
ꝓconsul sicut in pͥuator defen¬
sionib obsernatur quia eo mͦ

Expanded text:
corpus habere collegii societatis oprium est ad exemplum rei pumunem et actorem siue syndicum, per quem tamquam in re publica, quod communiter agi fierique oporteat, agatur fiat. Quod m commune erit possideri et, si admoniti sui defensionem, venire se iussurum proconsul ait. et quidem non esse actorem vel syndicum tunc quoque intellegimus, cum is absit aut valetudine impedigendum. Et si extraneus defenproconsul, sicut in privatorum defensionibus observatur, quia eo modo
Abbreviated transcription (Latin):
in sacrariis sisti. Si eĩ ip̃e pͥn¬
cipales litigantiũ ꝑtes ꝑ in¬
ram̃tũ lites ex̾cennt ⁊ cirũ
iudices ꝓpoĩtis sacrosc̃ĩs¬
scͥpturis tam caẽ totiꝰ faciãt
arbitriũ ꝙͥ aliud nͥ ꝑ pboi
itar calũpnia qͥescente et
dilucida ⁊ opõdiosa ĩ t̾ris
declar oĩb ut sit maxĩgiũ¬
c̃ꝵ dirimendq remedium.

Expanded text:
in sacrariis sisti. Si enim et ipsae principales litigantium partes per iuramentum lites exerceant et causarum iudices propositis saae totius faciant arbitrium, quid aliud, nisi pro itaque calumnia quiescente et dilucida et compendiosa in terris clareat omnibus et sit maximum dirimen
Abbreviated transcription (Latin):
ponũt ac boes fuꝑ hec iudiciale
ouentõem siune ꝑ p̾ces pͥncipi
oblatas ⁊ indici insinuatas⁊
ꝑ eum ad scĩam ad u̾sarii dedͤ¬
tas uł sub legutuno iudicis
tum negm̃ us ad finẽ lits
ierit damus puisato nũam iu¬
dicẽ apud ꝙ cepta lis postu¬
lindi. ant ab eccem actor ꝑ se¬

Expanded text:
nt actiones sive per iudiciariam conventionem sive per preces principi oblatas et iudici insinuatas et per eum ad scientiam adversarii deductas, vel sub legitimo iudicis tum negotium usque ad finem litis lerit, damus pulsato licentiam iudicem apud quem lis coepta est postulandi, ut ab eodem actor
Abbreviated transcription (Latin):
citi ficntdia ⁊ fori osneta¬
dite ⁊ uidicii in quo erat
acturus estuationem ad¬
hubeat dum medo lititũ ho¬
norarĩ quantitas noner¬

Expanded text:
cati facundia et fori consuetudine et iudicii, in quo erat acturus, aestimationem adhibeat, dummodo licitum honorarium quantitas non
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ dr̃ sc̃imus om̃s iudices
sine in hac foͣr florentis¬
sima curtate. sine in ꝓm̃¬
ciis si qñ absens ꝑsona ci¬
non ałr ei indicialem ad¬
itum u reuelare s omnẽ
claude iudicioꝵ copiam
nisi pͥus omĩa dampna ei re¬
stituat ex hiꝰ uicio adu̾sari¬
o eius iuflicta siue cea ĩg̃stͦ
litis siue circa honoraria

Expanded text:
 Sancimus omnes iudices sive in hac florentissima civitate sive in provinciis, si quando absens persona cinon aliter ei iudicialem aditum revelare, sed omnem claudere ei iudiciorum copiam, nisi prius omnia damna restituat ex huiusmodi vitio adversariis eius inflicta sive circa ingressus litis sive circa honoraria
Abbreviated transcription (Latin):
mandatiun otractum si dũ
ad huc res intogra sit reno¬
citum fu̾it euanescit. Item
si adhuc integro mandato
dauit tu ignorãs eñ decessi¬
sse executũs fu̾i̾s mandatũ
posse te agẽ mandati manda¬
tranactione alioqͥn iusta
et ꝓbabił ignorancia daĩp¬

Expanded text:
mandatum contractum, si, dum adhuc integra res sit, revocatum fuerit, evanescit. Item si adhuc integro mandato daverit, tu ignorans eum decessisse exsecutus fueras mandatum, posse te agere mandati actione: alioquin iusta et probabilis ignorantia dam
Abbreviated transcription (Latin):
eiusq successorib canonice intͣntib. nõ
m̃br̃. aut capiatur ĩ captõne ꝯsiliũ qd mͥ
ꝑ se aut ꝑlitt̾as. aut ꝑnunciũ manifes¬
tabit. ad eoꝵ dãpñ nlłi pandam. papatũ.
õs. uocatꝰ ad smod̾ ueniã. nͥ p̃peditꝰ fũo
canonica p̃peditione. legat̃ apłice sedis
quẽ certũ ẽẽ cognou̾o in eundo ⁊ rede¬
undo honorifice tractabo. ⁊ ĩ sius necc̃ia¬
bo. nͥ eoꝵ absoluar licãtia. sic me ds̃ ad¬

Expanded text:
iusque successoribus canonice intrantibus. Non membrum aut capiatur mala captione. Consilium quod mihi per se aut per litteras aut per nuntium manifestabit ad eorum damnum nulli pandam. Papatum s. Vocatus ad synodum ueniam nisi prepeditus fuero canonica prepeditione. Legatum apostolice sedis quem certum legatum esse cognouero in eundo et reddendo honorifice tractabo et in suis necessitabo, nisi eorum absoluar licentia. Sic me Deus ad
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑmotos qd passium tͥ ab ipocͥsariis
nr̃is tali ꝯditõne oblat̃ fũit. si sacm̃tum
qd̃ a nb̃ scriptũ detułant. uitares. Inpal¬
lio sẽꝑ plenitudo ꝯcedr̃ pontificał offii.
litanis minime licet aut ep̃os sec̃re. au
smod̾ celebrare. M trentur ĩ hac cã dñm¬

Expanded text:
ium tibi ab apocrisariis nostris tali conditione oblatum fuerit, si sacramentum quod a nobis scriptum detulerant, iurares. In pallio frater plenitudo conceditur pontificalis officii, litanis minime licet aut episcopos consecrare aut Synodum celebrare. Mirentur in hac ca
Abbreviated transcription (Latin):
magro.C.i. ¶ Si hrdes uissa tes¬
tatoris ñ ad ĩpleu̾int. ab ep̃o ioci illius
om̃s res. quohis relicte st̃ canonice int̃di¬
cant̾ c̃ fructib ⁊ cet̾is emoluñitis. u uota
defuncti impleãtur.

Expanded text:
cap. 1. Si haeredes jussa testatoris non adimpleverint, ab episcopo loci illius omnis res quae his relicta est canonice interdicatur, cum fructibus et caeteris emolumentis, ut vota defuncti impleantur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Nobis inemmenti specła dispo¬
uente dño astitutis. si cunctar uira
inutiłr obtinere. ⁊ uxta nb musse dis
pensatõnis offm̃ negligñt̾ agere uidm̃.
Sic .Ni. eccłia dĩ nobis diuina gͣ. ꝓuidẽte¬

Expanded text:
 Nobis in eminenti specula, disponente Domino, constitutis, si cunctarum jura inutiliter obtinere, et juxta commissae nobis dispensationis officium negligenter agere videremur. Sic enim Ecclesia Dei, no
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ut uos q sedi apłice subiectõnis debi¬
te signa soluatis. q̃ uos c̃ bõ petꝰ tanqͣm
m̃bra de m̃bro hr̃e. ⁊ catolici capitis um¬
tatẽ suare declarẽt. In qͥb a p̃decessorib
nr̃is ea ẽ. admbita mod̾atõ. ũ nicħ inu¬
riosũ. nicħ difficile sit apposit̾. qd̾ ñ õ

Expanded text:
ebita signa solvatis, quae vos cum beato Petro tanquam membra de membro haerere, et catholicae capitis unitatem servare declarent. In quibus a praedecessoribus nostris ea est adhibita moderatio, ut nihil injuriosum, nihil difficile sit appositum, quod non
Abbreviated transcription (Latin):
dor̃. ep̃s apontificali sollicitudine sepe
a ab peciit ex hon̾ari. ⁊ qͦm̾ nos mlła
uolũtati assentiremꝰ. ad fr̃ntatis tue
noticiã credimus ꝑuenisse. Uñ lc ip̃e
sicut homo religiosus ex humilitate

Expanded text:
licitudine saepe a nobis petiit exonerari, et quomodo nos nulla voluntati assentiremus, ad fraternitatis tuae notitiam credimus pervenisse. Unde licet ipse sicut homo religiosus, ex humilitate
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓͥis manib aut sumptib excolũt. ulłatenꝰ
decimas exigatis. nec a parrochianis uris
ȩrigi ꝑmittatis. uł quolib mͦ extorqueri.
Nam si d̾ noualib tm̃ intellexissemꝰ. u po¬
sumus d̾ laborib d̾ noualib poneremꝰ.
sic̃ in priuilegiis quorundã alioꝵ poniꝰ.

Expanded text:
propriis manibus aut sumptibus excolunt, nullatenus decimas exigatis nec a parrochianis uestris exigi permittatis uel quomodolibet extorqueri. Nam si tantum de noualibus intellixissemus, ubi ponimus de laboribus, de noualibus poneremus, sicut in priuilegiis
Abbreviated transcription (Latin):
orib ⁊ meliorib eiꝰd̾ loci ꝓbare debẽt.
ꝓbat̃o aũ testiũ deb fĩ dupplici uira¬
m̃to. testes aũ debent iurare. se neq
pͥiato odio. neq amicitia. neq ꝓ alio
sint. ad hoc uirandũ ẽẽ inductos. pea
debẽt uirare sic̃ ip̃i dicunt rei u̾itatẽ¬

Expanded text:
lioribus ejusdem loci probari debet. Probatio autem testium debet fieri duplici juramento. Testes enim debent jurare, se neque privato odio vel amicitia, neque pro ausint, ad hoc juramentum esse inductos. Postea debent jurare, sicut ipsi dicunt, sic se
Abbreviated transcription (Latin):
obtinet disponente dño pͥncipatũ. q̃sti¬
ones soluãtur. ⁊ remoueatur in his ambi¬
guitas de cordib singłoꝵ. liceat at̃ suꝑ q̃z¬
tionib qͣs ub̾ discretio tua soluendrs di¬
rexit. te ñ dubitamꝰ ꝓuidum ⁊ circum¬
spectũ existere. coginuit tñ ex suscepte
seruitutis ministĩo tur̃ discretionẽ ⁊ ꝓui¬
denciã nrãm tͥ ex mñ respond̾e̾. Sane cͦ uit
litta̾tꝰ sis ⁊ sapiens ⁊ cliscretꝰ. in his płiĩ

Expanded text:
obtinet disponente Domino principatum, quaestiones solvantur, et removeatur in his ambiguitas de cordibus singulorum. Licet autem super quaestionibus, quas nobis discretio tua solvendas direxit, te non dubitemus providum et circumspectum existere, cogimur tamen ex servitutis ministerio juxta discretionem et providentiam nostram tibi exinde respondere. Sane cum vir litteratus sis et sapien
Abbreviated transcription (Latin):
clicoꝵ maliciã excieuisse. ut int̾dũ int̾
se collusione fc̃a suꝑ bñficiis q̃ possident. se
sustinẽt ab altis molestari. ⁊ p̾ea ut q̃stioĩ
cedant. ⁊ id̾ clici bñficia qͥete possideant.
q̃i noĩe tñsactõnis soluũt aliis de ip̃is uñ

Expanded text:
clericorum malitiam excrevisse, ut interdum inter se collusione facta super beneficiis que possident se sustineant ab aliis molestari et postea ut questioni cedatur et beneficia quiete possideant, quasi no
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstituti. ut plantare debeani que ad di¬
ininum spectent decorem.⁊ euelłe ⁊ eradi¬
care curemus. que obuia sũt rõni. ⁊ pro¬
fectum inpediunt silutis. Intellexiinus
sane ꝗd hospitalarii noĩtim ercoiatos¬

Expanded text:
nstituti, ut plantare debeamus quae ad virtutum spectant decorem, et evellere et eradicare curemus quae obvia sunt rationi, et perfectum impediunt salutis. Intelleximus sane quod Hospitalarii et Templarii no
Abbreviated transcription (Latin):
tiqui nostis inudia infirma m̃bra ec¬
clesie p̃cipitate labacit s manũ mittit
ad desid̾abilia eiꝰ ⁊ electos quoq intitur
subplantare dicente scriptura. esce eius
electi multoꝵ siquid̾ casum oꝑari se. re¬
putat. uͥ p̃ciosius aliqd̾ m̃br̃ ecclie sue fu¬
erit caslliditate. dec̾ctum ⁊ iñ nimir̃ est.
qd̾̃ in angłm lucis more solito se tłiffiga̾ns
sub obtñtu languentiũ fratr̃ osulũdi cor¬
porib ⁊ eccliastica negotta fideliꝰ ꝑ tͣctan¬
di regłares quosdam adlegendas leges.
⁊ ꝯfectiones phisicas pondandas de claus¬
tris suis educit. Uñ ne sub occasione scĩe
sp̃uales uiri muncdãnis rursus actõnibus
ĩuoluãtur. ⁊ ĩ iit̾iorib ex eo ip̃o defitiant.
ex qͣ se aluis putant ĩ ext̾iorib ꝓuid̾e. ꝑ

Expanded text:
tiqui hostis invidia infirma membra Ecclesiae praecipitare laborat, sed manum mittit ad desiderabilia ejus, et electos quoque nititur supplantare, dicente Scriptura: Escae ejus electae . Multorum siquidem casum operari se reputat, ubi pretiosius aliquod membrum Ecclesiae sua fuerit calliditate detractum. Inde nimirum est, quod se in angelum lucis more solito transfigurans sub obtentu languentium fratrum medendi corporibus, et ecclesiastica negotia fidelius pertractandi, regulares quosdam ad legendas leges, etiam confectiones physicas ponderandas, de claustris suis educit, unde ne sub occasione scientiae spirituales viri mundanis rursum actionibus involvantur, et interioribus ex eo ipso deficiant, ex