comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a carnis nr̃ȩ in habitatione subtrahim᷑.
mox ad cȩlestia p̃mia ducam᷑. Quia
dũ conditor ac redẽptor nr̃ claustra
inferni penetrans: electoꝵ animas
exinde eduxit. nos illuc ñ patit᷑ ire.
unde iã alios descendendo liberauit.
Ii uͦ qͥ ante eiꝰ aduentũ in hunc mundũ
haberent. ex corporib educti insinu
potuer̃. Quia necdũ ille uenerat. qͥ
inferni claustra sua descensione sol¬
ueret. & iustoꝵ animas in ppetua iã
sede collocaret. Unde beatus iob &¬
afflictionẽ sentiens. & adhuc differ¬
ri retributionẽ iustoꝵ sciens: apte
subiungit. Si sustinuero. infernus
lũ meũ. Priores & enĩ scĩ & sustinere
aduersa poterant. & tam̃ e corporib
educti: ad huc ab inferni locis libe¬
rari ñ poterant. Quia necdũ uenerat
qͥ illuc sine culpa descenderet. ut eos
qui ibi tenebant᷑ exculpa liberaret.
Tunc uͦ homo suũ lectulũ intenebris
strauit: quando lucẽ iusticiȩ ꝑsua¬
sori callido consentiendo deseruit.

Expanded text:
nostrae inhabitatione subtrahimur, mox ad coelestia praemia deducamur, quia dum conditor ac Redemptor noster, claustra inferni penetrans, electorum exinde animas eduxit, nos illo ire non patitur, unde jam alios descendendo liberavit. Hi vero, qui ante ejus adventum in hunc mundum hapoterant, quia necdum ille venerat qui inferni claustra sua descensione solveret, et justorum animas in perpetua jam sede locaret. Unde beatus Job afflictionem sentiens, et adhuc differri retributionem justorum sciens, apte subdidit: Si sustinuero, infernus r. --Priores etenim sancti et sustinere adversa poterant, et tamen, e corporibus educti, adhuc ab inferni locis liberari non poterant, quia necdum venerat qui illuc sine culpa descenderet, ut eos qui ibi tenebantur ex culpa liberaret. Tunc vero homo suum lectulum in tenebris stravit, quando lucem justitiae persuasori callido consentiendo deseruit.
Abbreviated transcription (Latin):
iungit dicens. Aspgatur intab̾na¬
culõ eiꝰ sulphur. Sulphur qͥd aliud
quã fom̃tum ignis. e. Qđ tam̃ sic
ignẽ nutrit. ut foetorẽ grauissimũ
exalet. Quid itaq in sulphure nͥ
peccatũ carnis accipimꝰ. quod dũ ꝑ¬
uersis cogitationib quasi quib dã
foctorib
iñtẽ replet. et̾na ei incendia pͣpa¬
rat. & dũ foctoris sui nebulã in m̃te
reproba dilatat. contra eã flãmis
sub sequentib quasi nutrim̃ta sum¬
ministrat: Nã qͥa ꝑ sulphur foetor
carnis accipit᷑: ipsa sacri eloquii
hystoria testatur. quȩ contra sodo¬
mã ignẽ & sulphur pluuisse dñm
narrat. Qui cũ carnis eiꝰ scelera
punire decreuisset: in ipsa qualita¬
te ultionis. notauit maculã crimi¬
nis. Sulphur qͥppe foetorẽ habet.
ignis ardorẽ. Qui itaq ad ꝑuersa
desideria ex carnis foetore arserant:
dignũ fuit ut simul igne & sulphu¬
re perirent. Quatinꝰ ex iusta poena
discerent. ex in iusto desiderio quid
fecissent. Hoc gͦ in tab̾naculo iniqͥ

Expanded text:
uitur: Aspergatur in tabernaculo ejus sulphur. - Sulphur quid aliud quam fontium ignis est? Quod tamen sic ignem nutrit, ut fetorem gravissimum exhalet. Quid itaque in sulphure, nisi peccatum carnis accipimus? Quod dum perversis cogitationibus quasi quibusdam fetoribus mentem replet, aeterna ei incendia praeparat; et dum fetoris sui nebulam in mente reproba dilatat, contra eam flammis subsequentibus quasi nutrimenta subministrat. Nam quia per sulphur fetor carnis accipitur, ipsa sacri eloquii historia testatur, quae contra Sodomam ignem ac sulphur pluisse Dominum narrat . Qui cum carnis ejus scelera punire decrevisset, in ipsa qualitate ultionis notavit maculam criminis. Sulphur quippe fetorem habet, ignis ardorem. Quia itaque ad perversa desideria ex carnis fetore arserant, dignum fuit ut simul igne et sulphure perirent, quatenus ex justa poena discerent ex injusto desiderio quid fecissent. Hoc ergo in tabernaculo iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qđ eos ad sapientiã uocat. & lan
optat ne illos sapientes inueniat.
qđ ad uerã sapientiã uenire ñ posst̃
qui falsȩ suȩ sapientiȩ fiducia decis¬
untur: De quib scriptũ ẽ. Ue qui
sapientes estis in oculis ur̃is. & corin
uobmet ipsis prudentes & quib rin¬
sũ dicitꝰ. Nolite prudentes esse apu
uosmetipsos. Unde idem p̃dicator
egregius. hos qͦs carnalit̃ sapientes in¬
uẽnerat : ut sapientiã uerã ꝑcipent

Expanded text:
enim quod eos ad sapientiam vocat, et tamen optat ne illos sapientes inveniat, nisi quod ad veram sapientiam venire non possunt qui falsae suae sapientiae fiducia decipiuntur? de quibus scriptum est: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . Et quibus rursum dicitur: Nolite esse prudentes apud vosmetipsos . Unde idem praedicator egregius hos quos carnaliter sapientes invenerat, ut sapientiam veram perciperent,
Abbreviated transcription (Latin):
succendit᷑. Miro ualde modo: pauis
uerbis ex pressus. ẽ. ignis gehennȩ
gnis nanq corporeus. ut esse ignis
ualeat: corporeis indiget fomenti:
Qui cũ necesse. ẽ ut seruet᷑: ꝓ congea
ligna ꝓcul dubio nutrit᷑ Neciua¬
lẽt nisi succensus esse: & nͥ refous
sub sistere. At contra gehennȩ iguis
cũ sit corporeus. & in semet ipso re¬
ꝓbos corporalit᷑ ęxurat: nec studio
humano succendit᷑. nec lignis nutri¬
tur. Sed creatꝰ semel durat in exti¬
guibilis. & succensione ñ indiget
& ardore ñ caret. Beue gͦ de hoc in¬
quo dicit᷑. Deuorabit eũ ignis qͥ ñ¬
cia futuroꝵ pͣscia. ab ipsa mundi
origine gehentiȩ ignẽ creauit:
qͥ in poena reꝓbor esse semel inci¬
ꝑet. sed ardorẽ suũ etiã sine liqna
nunquã finiret:. Sciendũ uͦ est.
qđ om̃s reꝓbi qͥa ex anima simul
rit a carne eruciant᷑. Unde & ꝑ psal¬
lbanꝰ danq intrinsecus ardec. Is uͦ
qͥabigne deuorat᷑: ab exteriori inci¬
Nt parte concremari. Ut gͦ sacra e¬

Expanded text:
uciatu. Miro valde modo, paucis verbis expressus est ignis gehennae. Ignis namque corporeus, ut esse valeat ignis, corporeis indiget fomentis. Qui cum necesse est ut servetur, per congesta ligna procul dubio nutritur, nec valet nisi succensus esse, et nisi refotus subsistere. At contra gehennae ignis cum sit corporeus, et in se missos reprobos corporaliter exurat, nec studio humano succenditur, nec lignis nutritur: sed creatus semel durat inextinguibilis, et succensione non indiget, et ardore non caret. Bene ergo de hoc iniquo dicitur: Devorabit eutia, futurorum praescia, ab ipsa mundi origine gehennae ignem creavit, qui in poena reproborum esse semel inciperet, sed ardorem suum etiam sine lignis nunquam finiret. Sciendum est quod omnes reprobi, quia ex anima simul riter et carne cruciabuntur. Unde per Dabanus namque intrinsecus ardet; is vero qui ab igne devoratur ab exteriore incipit parte concremari. Ut ergo sacra e
Abbreviated transcription (Latin):
beati iob eũ consolari ñ poterant. in
quo suis sermonib ueritati contra
ibanit. Cũq hunc hypocritã uł im¬
piuĩ dicerent: ꝑ hoc qđ ipsi m̃tientes
ppetrabant culpã. augebant ꝓcul
Cubio poenã iusti uulnerib affucti
N a scorp m̃tes quia ueritate diligunt.
etiã culpa fallaciȩ torquet aliene.
Quanto enĩ graue mendacii esse crim̃
aspiciunt: tanto hoc non solũ in se.
sedetiã in ali is oderunt:

Expanded text:
beati Job eum consolari non poterant, in beati Job eum consolari non poterant, in quo suis sermonibus veritaibant. Cumque hunc hypocritam vel impium dicerent, per hoc quod ipsi mentientes perpetrabant culpam, augebant procul dubio poenam justi vulneribus afflicti. Nam sanctorum mentes, quia veritatem diligunt, etiam culpa fallaciae torquet alienae. Quanto enim grave mendacii esse crimen aspiciunt, tanto hoc non solum in se, sed etiam in aliis oderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
numnerabiles dixisse quã om̃s. Post se
enr ominẽ hominẽ trahit: qͥa intrib
auris & dimidio. om̃s qͦs in studis
uite carnalis inuenerit. iugo suȩ
cͥominationis astringit. Ante se uͦ
innumerabiles traxit᷑: qͥa ꝑquinq
cula. quauis carnal es om̃s trahere
minime potuit. multo tam̃ plures
st̃ intã longo tẽpore ii qͦs ante se
innumerabiles rapit. quã om̃s qͦs
in tã breui tẽpore rapiendos inue¬
nerit. Bene gͦ dicit᷑. Post se omnẽ
hominẽ trahit: & ante se innume¬
rabiles. Quia & tunc minꝰ trahit cũ
om̃s tulerit. & nunc amplius diri¬
pit cũ corda innumerabiliũ inuadit
asc beatus iob qͥa contra inquoꝵ
principẽ mire disseruit. qͥ in hac
tu dnĩ destruit᷑: de se patenter
ostendit qͥa flagella dominica ñ
et offensione suscepit. Qm̃ si iniquus
quisq in hac uita ꝑmittit᷑ ꝓsꝑari:
necesse ẽ. ut electũs dĩ debeat᷑ sub
Nagelli freno retineri Exquare a¬

Expanded text:
numerabiles dixisse, quam omnes: post se numerabiles dixisse, quam omnes: post se enim omnem hominem trahit, quia in tribus annis et dimidio omnes, quos in studiis vitae damnationis astringit. Ante se vero innumerabiles traxit: quia per quincula, quamvis carnales omnes trahere minime potuit, multo tamen plures sunt in tam longo tempore hi, quos ante se innumerabiles rapit, quam omnes, quos in tam brevi tempore rapiendos invenerit. Bene ergo dicitur, post se omnem hominem trahit, et ante se innumerabiles, quia et tunc minus tollit cum omnes tulerit, et nunc amplius diripit cum corda innumerabilium invadit. Haec beatus Job, quia contra iniquorum principem mire disseruit, qui in hac tu Domini destruetur, de se patenter ostendit quia flagella Dominica non ex offensione susceperit, quomodo si iniquus quisque in hac vita permittitur prosperari, necesse est ut electus Dei debeat sub flagelli fervore teneri, ex qua re a
Abbreviated transcription (Latin):
humana sapiens dicit᷑. Sed cũ plu s
sint om̃s quã innumerabiles: queren¬
dũ nob̾. ẽ. cur ante se innumerabilis
& post se om̃s trahere dicat᷑ nisi qdđ
antiquus hostis reꝓbũ cunc hominẽ
ingressus. cunctos qͦs carnales inue¬
nerit. sub suȩ iugũ ditionis rapit
Qui & nunc prius quã appareat. unu¬
merabiles quidẽ ñ tam̃ om̃s carniles
qahit. qͥa cotidie a carnali oꝑe ad
perabiles rapit cũ falsitatis suȩ stu¬
necdo lominib signa ñ exhibet. Cũ
Nora carnaliũ oculis mirancda eis
ꝗ digia fecerit. post se tune ñ uunu¬
merabiles sed om̃s trabit. qͥa qͥ bonis
psentib delectant᷑ potestati se illi
ibsq retractatione subiciunt. Sed
seut p̃ fati sumꝰ. qͥa plus .ẽ. omnẽ
hominẽ quã innumerabiles trahe¬
rortur pͥus dicit᷑ qͥa omnẽ homine
trabit. & post in augm̃tũ innume¬
rabiles subicit᷑: Ratio nanq expe¬
ct ut pͥus qđ minꝰ. ẽ: & postea in
siendũ: quia hoc loco plus fuit in¬

Expanded text:
humana sapientia dicitur, sed cum plus sint omnes quam innumerabiles, quaerendum nobis est cur ante se innumerabiles, et post se omnes trahere dicatur , nisi quod antiquus hostis reprobum tunc hominem ingressus, cunctos quos carnales invenerit sub suae jugum ditionis rapit, qui et nunc priusquam appareat, innumerabiles quidem, non tamen omnes carnales trahit, quia quotidie a carnali opere ad  innumerabiles rapit, cum falsitatis suae stupenda hominibus signa non exhibet: cum vero coram carnalium oculis miranda eis prodigia fecerit, post se tunc non innumerabiles, sed omnes trahit: quia qui bonis praesentibus delectantur, potestati illius se absque retractione subjiciunt. Sed, sicut praefati sumus, quia plus est omnem hominem quam innumerabiles trahere, cur prius dicitur, quia omnem trahit, et post in augmento innumerabiles subjungitur. Ratio namque expetit, ut prius quod minus est, et postea in sciendum quia hoc plus fuit, in
Abbreviated transcription (Latin):
& in t̾rã ibis. Huiꝰ itaq impii ad
unquã nec malis peꝑcit. in illo eũ
trem̃do examine. & iustoꝵ uita
& peccatoꝵ parit̃ accuset. Et gra¬
uius quidẽ. ẽ: si qͥd iustis potius
quã peccatorib noceat. Unde & ꝑ¬

Expanded text:
t in terra . » Hujus itaque impii ad unquam nec malis pepercit, in illo eum tremendo examine et justorum vita, et peccatorum pariter accuset; et gravis quidem est, si quid justis potius, quam peccatoribus noceat. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
beatꝰ iob dũ de omĩ maloꝵ corpor
loqueret᷑: subito ad omĩũ iniap
caput uerba conuertit. Uidit eni
qđ infine mundi sathan hominẽ
ingrediens. quẽ sacra scriptura
antichristũ appellat. tanta elatio¬
ne extollit᷑. tanta uirtute princi¬
patur. tantis signis & ꝓdigus in
scĩtatis ostensione se eleuãt. ut
argui abhomine eiꝰ facta ñ ualeat
qͥa cũ potestate t̃roris: ad iungunt
etiã signa ostense scĩtatis. & aĩt
Quis arguet corã eo uiã eiꝰ: Quis
uidelicet hominũ illũ increparȩ au-¬
deat : cuiꝰ uisũ ferre ꝑtimescit: Sed
tam̃ eiꝰ uiã. ñ solũ helias & enoch qͥ in
ei & ꝓbrationẽ ad mediũ deducunt᷑.
sedecia om̃s electi arguunt dũ contẽ¬
nunt : dũ uirtute m̃tis: eiꝰ maliciȩ re¬
sistunt. Sel qͥa hoc ex diuina gr̃a & ñ
suis uirib faciunt: recte nunc̃ dicit᷑
Quis arguet corã eo uiã eiꝰ: Quis crenĩ
miads cuiꝰ adiutorio electi ut resi¬
sere ualeant fulciunt᷑ : Aliqͣndo¬

Expanded text:
beatus Job dum de omnium malorum corpore loqueretur, subito ad omnium iniquorum caput verba convertit. Vidit enim quod in fine mundi Satan hominem ingrediens, quem sacra Scriptura Antichristum appellat, tanta elatione extollitur, tanta patus, tantis signis et prodigiis in sanctitatis ostensione se elevat, ut argui ab hominibus ejus facta non valeant: quia cum potestate terroris adjunguntur etiam signa ostensae sanctitatis. Et ait: Quis arguit coram eo viam ejus? Quis videlicet hominum illum increpare audeat, cujus visum ferre pertimescit? Sed tamen ejus viam non solum Helias et Enoch, qui in ejus exprobratione ad medium perducuntur, sed etiam omnes electi arguunt, dum contemnunt, dum virtute mentis ejus malitiae resistunt. Sed quia hoc ex divina gratia, et non suis viribus faciunt, recte nunc dicitur: Quis arguet coram eo viam ejus? Quis etenim nisi Deus, cujus adjutorio electi ut resistere valeant fulciuntur? Multi en
Abbreviated transcription (Latin):
sui & ñ facit digna: plagis uapuls
paucis & seruiis sciens uoluntate an
sui & ñ faciens iuxtaeã uapulali
multis: nolunt scire quid facilit
&e quasi minꝰ sẽ uapulaturos exifine
si nesciant qͥd oꝑari debuerant
aliud. ẽ. nescisse. aliud scire nolunt
N escit nanq : qui app̃hendere uuilts
ñ ualet. Qui autẽ ut nesciat. a
a uoce ueritatis auertit: iste ñ res¬
ens. sed contẽptor addicit᷑. Uia uit

Expanded text:
facit digna plagis, vapulabit paucis; et servus sciens voluntatem Domini sui, et non faciens juxta eam, vapulabit multis , nolunt scire quid faciant; et quasi minus se vapulaturos existimant, si nesciant quod operari debuerunt: sed aliud est nescisse, aliud scire noluisse. Nescit namque qui apnon valet; qui autem ut nesciat aurem a voce veritatis avertit, iste non nesciens, sed contemptor addicitur. Qui aut
Abbreviated transcription (Latin):
suã extra dñm ignẽ inuenit. ut ab
eiꝰ facie exclusus: qͥa gaudere in ipso¬
ñ appetiit. sub ipso crucietur.
Iaec sophar ita intulit: ut ꝑ ea
quȩ contra hypocritã dixerat. bea¬
ti iob uitã feriret. existimans qđ
is qͥ a dño ꝑcussus esset: cuncta bona
quȩ egerat mñte simplici negisset.
Quẽ enĩ pcussũ uidit: dõ displicuis¬
se credidit. Sed amici beati iob etiã
in hac re hereticorũ speciem tenent.
qͥ in sc a ȩccła dũ qͦsdã bene agen¬
tes aspiciunt sub flagellis gemẽre.
eos ex istimant bona meritã in bonis
actib ñ habere. Q malos credunt.
qͦs affligi uerbere diuino conspici.¬
unt: uĩdelicet nescientes: qͥ a mul¬
tȩ tribulationes iustoꝵ. & flagel¬
lat omnẽ filiũ quẽ recipit. Sed be
atus iob more scȩ̃ & uniuersalis ȩccłȩ.
quȩ a puersis uerborũ iacula ȩqua¬
nimiter tolerat. & cũ suꝑboꝵ dicta
audit. humilitatis suȩ tramitẽ ñ re¬
linqͥt: cũ magna cordis humilitate

Expanded text:
suam extra Dominum ignem invenit, ut ab ejus facie exclusus, quia gaudere in ipso non appetiit, sub ipso crucietur. Haec Sophar ita intulit, ut per ea quae contra hypocritam dixerat beati Job vitam feriret, existimans quod is qui a Domino percussus esset cuncta bona quae egerat mente simplici non egisset. Quem enim percussum vidit, Deo displicuisse credidit. Sed amici beati Job etiam in hac re haereticorum speciem tenent, qui in sancta Ecclesia dum quosdam bene agentes aspiciunt sub flagellis gemere, eos existimant bona merita in bonis actibus non habere, et malos credunt quos affligi verbere divino conspiciunt, videlicet nescientes quia multae tribulationes justorum ; et flagellat omnem filium quem reore sanctae et universalis Ecclesiae, quae a perversis verborum jacula aequanimiter tolerat, et cum superborum dicta audit, humilitatis suae tramitem non derelinquit, cum magna cordis humilitate
Abbreviated transcription (Latin):
ligentia ñ inconuenient᷑ accipit᷑. quȩ
mentẽ reficit eiq boni oꝑis uires p̾bet
& plerunq h pocrita etiã sacri elo¬
qusi erudiri mysteri is studet. ñ tam̃
ut ex cisdem uiuat. sed ut cȩteris ho¬
minib quãsit doctꝰ appareat: panis
eiꝰ inutero illius infel aspidũ intrin¬
secus uercit᷑: qͥadũ de sacrȩ legis sci¬
entia gloriat᷑ uitȩ potũ conuertit
sibi inueneni poculũ. E inde repbus
N eq hoc de his in conuenient accipit᷑:

Expanded text:
ligentia non inconvenienter accipitur, quae ligentia non inconvenienter accipitur, quae mentem reficit eique boni operis vires praebet, et plerumque hypocrita etiam sacri eloquii erudiri mysteriis studet; non tamen ut ex eisdem vivat, sed ut caeteris hominibus quam sit doctus appareat; panis ejus utero illius in fel aspidum intrinsecus vertetur, quia dum de sacrae legis scientia gloriatur, vitae potum convertit sibi in veneni poculum; et inde reprobus Neque hoc autem inconvenient
Abbreviated transcription (Latin):
quia sic seruat in cogitatione. ut nun¬
quã ꝓferat in uoce. Seqr̃. Panis
eiꝰ in utero illius. uercẽt᷑ in fel aspi¬
dũ intrinsecus. Qđ panis in utero:
hoc .ẽ. satietas tẽporalis delectationis
in m̃te. Satiet᷑ gͦ nunc hẏpocrita
ulata laude: delectet᷑ honorib
Pans eiꝰ inutero illius uertet᷑ infel
abpidũ intrinsecus. qͥa satietas transi¬
corie delectationis. in retributionis
fine ad amaritudinẽ uertet᷑. Et fel
aspiiũ icd c̃ malignoꝵ spũũ ꝑsuasio
suise cognoscit᷑: qđ hic laus głe esse¬
tredebat᷑. Tunc & enĩ iniqͥ uĩdent. qđ
intiqui serpentis ueneno infecti st̃.
auflammis ultricib traditi cũ eodẽ
suo ꝑsuasore cruciant᷑. Panis itaq
iste aliud in ore sapit. sed aliud in
utero: qͥa transitoriȩ delectationis
lecicia dulcis. ẽ. cũ hic quasi manden¬
do agit᷑ sed amarescit in utero: qͥa
puidã leticia deglutit᷑ ad poenã. Uł

Expanded text:
quia sic servat in cogitatione, ut nunquia sic servat in cogitatione, ut nunquam proferat in voce. Id esejus in utero illius vertetur in fel aspidum intrinsecus. - Quod panis in utero, hoc est satietas temporalis delectationis in mente. Satietur ergo nunc hypocrita illata laude, delectetur honoribus, panis ejus in utero illius vertetur in fel aspidum intrinsecus, quia satietas transitoriae delectationis in retributionis fine ad amaritudinem vertitur. Et fel aspidum, id est, malignorum spirituum persuasio fuisse cognoscitur, quod hic laus gcredebatur. Tunc enim iniqui vident quod antiqui serpentis veneno infecti sunt, dum, flammis ultricibus traditi, cum eodem suo persuasore cruciantur. Panis itaque iste aliud in ore sapit, sed aliud in utero, quia transitoriae delectationis laetitia dulcis est, cum hic quasi mandendo agitur; sed amarescit in utero, quia peracta laetitia deglutitur ad poenam.
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ dura quȩ ꝓferunt emittunt queii
blanda & dulcia. quib contristati mos
possit ex benignitate refoueri: ita pur
tendunt. & cogitationib ꝑuersa mo¬
mentũ dextera tenuit. sed sinistrã
ad gladiũ latent̃ mittens: eiꝰ uiscera
effudit. Dextera qͥ ppe mentũ tener
ẽ: quasi ex benignitate blandiri. Sed
sinistrã ad gladiũ mittit. qͥ latent̃
ex malicia ꝑcutit. Hinc de ipso quoq
capite eoꝵ scriptũ. ẽ. Sub lingua eiis
labor & dolor. Qui enĩ ñ aptẽ mala
quȩ cogitat ostendit: laborem & iblore
eoꝵ quors mortẽ appetit. ñ in liqia
exerit. sed sub lingua p̃mit. Bencait
de hoc hypocrita subdit᷑. Parcet ll¬
& ñ derelinquet illud. & celabit i
gutture suo. Malo enĩ qđ diligit
parcit. qͥ ñ hoc in semet ipso poen¬
tendo ꝑsequit᷑. Unde & subditur
Non derelinquet illud. Si enĩ uellet
relinquere. nequaquã parceret: qͥa
ꝑsequeret᷑. Sed hoc celat in gutture:

Expanded text:
inter dura quae proferunt emittunt quaedam inter dura quae proferunt emittunt quaedam blanda et dulcia, quibus contristati mens possit ex benignitate refoveri. Perversiaetendunt, et cogitationibus perversa momentum dextera tenuit, sed sinistram ad gladium latenter mittens, ejus viscera effudit . Dextera quippe mentum tenere est quasi ex benignitate blandiri. Sed sinistram ad gladium mittit, qui latenter ex malitia percutit. Hinc de ipso quoque eorum capite scriptum est: Sub lingua ejus labor et dolor . Qui enim non aperte mala quae cogitat ostendit, laborem ac dolorem eorum quorum mortem appetit, non in lingua exerit, sed sub lingua premit. Bene autem de hoc hypocrita subditur: CAPUT et non derelinquet illud, et celabit in gutture suo. - Malum enim quod diligit parcit, quia non hoc in semetipso poenitendo persequitur. Unde et additur: Non derelinquet illud. Si enim vellet relinquere, nequaquam parceret, quia persequeretur. Sed hoc celat
Abbreviated transcription (Latin):
Seqr̃. Cũ enĩ dulce fuerit inore eiꝰ
malũ. abscondit illud sublingua
sua. In ore hypocritȩ malũ dulce. ẽ.
qͥa ei est iniqͥtas suauis in m̃te. Os
qͥppe cordis cogitatio. ẽ: de qua scri¬
ptũ. ẽ. Labia dolosa incorde & cor¬
de locuta st̃ mala. Sed hoc malũ
qđ in ore hypocritȩ dulce ẽ sub
lingua eiꝰ abscondit᷑ qͥa aspitas ma¬
liciȩ quȩ latet inm̃te. sub tͥegmine
blande locutionis opit᷑. Malum
nanq in lingua & non sub lingua
esset: si loquens hypocrita maliciã
suȩ prauitatis aꝑiret. Sed sicut
pleriq iustoꝵ cũ qͦsdã agere ꝑuer¬
sȩ conspiciunt qͥ duris st̃ increpa¬
tionib feriendi. in lingua aspita¬
tẽ sumunt. sed sub lingua m̃cis suȩ
benignitatẽ contegunt. Unde sẽ ecel
infirmis nolunt. sed loquentes quai
eos asꝑitate feriunt. & tam̃ int̃ ueli
asꝑa quasi latent̾ quȩdã dulcedins
in t̾mittunt. hi uidelicet ñ inlinqu
sed sublingua habent dulcedinẽ. qui

Expanded text:
12. Cum enim dulce fuerit in ore ejus malum, abscondet illud sub lingua sua. - In ore hypocritae malum dulce est, quia ei iniquitas suavis in mente, os quippe cordis cogitatio est, de qua scriptum est: « Labia dolosa in corde et corde locuta sunt mala . » Sed hoc malum  in ore hypocritae dulce est, sub lingua ejus absconditur, quia asperitas malitiae quae latet in mente, sub tegmine blandae locutionis operitur. Malum namque in lingua, et non sub lingua esset, si loquens hypocrita malitiam suae pravitatis aperiret. Sed sicut plerique justorum, cum quosdam agere perverse conspiciunt, qui duris sunt increpationibus feriendi, in lingua asperitatem sumunt, sed sub lingua mentis suae benignitatem contegunt. Unde et sanctainfirmis nolunt, sed loquentes quadam eos asperitate feriunt, et tamen inter verba aspera quasi latentes quasdam dulcedines intermittunt, hi videlicet non in lingua, sed sub lingua habent dulcedinem, quia
Abbreviated transcription (Latin):
conspicere. Nec ultra eũ locus suus in¬
tuebit᷑: qͥa linguę adulantiũ hunc
adiudiciũ fauorib ñ sequunt᷑ Sed
tam̃ qͦusq uiuit: ea quȩ ipse agit. etiã
sequaces suos docere ñ desinit᷑ & ꝑ
erroris sui prauitatẽ: alios qͦq ad cã
quã ex hibet generat simulationẽ. De

Expanded text:
conspicere. Nec ultra eum locus suus inconspicere. Nec ultra eum locus suus intuebitur, quia linguae adulantium hunc ad judicium favoribus non sequuntur. Sed tamen quousque vivit, ea quae ipse agit etiam sequaces suos docere non desinit, et per erroris sui pravitatem alios quoque ad eam quam exhibet generat simulationem. De
Abbreviated transcription (Latin):
Unde fit: ut etiã ȩt̃nę uitȩ ꝓcepturos
se p̃mia p̾sumant. Ꝙ qͥ hic de huma¬
nis fauorib exultant. illic se habituros
requiem omĩno ñdubitant. Sȩd uit̾ hȩc
occulta uocationis hora surrepit. &
cũ carnis oculos claudunt. m̃tis apiunt
Moxq ut supplicia ȩt̾na recipiunt᷑.
ibi uident. qͥa uirtutũ estimatione
diuites in somnuis fuer̃. Bene gͦ de hoc
In pocrita dicit᷑. Transibit uelũt noctur¬
nauisio. Quia hoc qđ se ad momentũ
diuitẽ humanis estimationib uidet:
de ostensione. ẽ. phantasmatis ñ de soli¬
dicate uirtutis. Nã cũ menseiꝰ in mor¬
ce carnis euigilat: cognoscit ꝓcul dii¬
bio qͥa fauores circa se hominũ dormi¬
tȩ nisi cor adulantiũ: Ibi qͥppe reqͥ¬
escit: ubi fauores inuenit. Oculus gͦ
qͥ eũ uiderat ñ uidebit: qͥa subtractꝰ¬
in morte. stultis amatorib suis abscon¬
dit᷑. qui eũ consueuerant admirando

Expanded text:
Unde fit ut etiam aeternae vitae percepturos Unde fit ut etiam aeternae vitae percepturos se praemia praesumant, et qui hic de humanis favoribus exsultant, illic se habituros requiem omnino non dubitent. Sed 472 inter haec occulta vocationis hora subrepit, et cum carnis oculos claudunt, mentis aperiunt, moxque ut supplicia aeterna receperint, ibi vident quia virtutum aestimatione divites in somnis fuerunt. Bene ergo de hoc hypocrita dicitur: Transiet velut visio nocturna. Quia hoc quod se ad momentum divitem humanis aestimationibus videt, de ostensione est phantasmatis, non de soliditate virtutis. Nam cum mens ejus in morte carnis evigilat, cognoscit procul dubio quia favores circa se hominum dormitae, nisi cor adulantium? Ibi quippe requiescit, ubi favores invenerit. Oculus ergo qui eum viderat, non videbit, quia, subtractus morte, stultis amatoribus suis absconditur, qui eum consueverant admirando
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa abeo om̃is laus & gła quasi dũ tent̾
amittit᷑ Sepe nanq in nocturna uis¬
one nonnulli pauꝑes: factos se diuites
admirant᷑. deferri sibi honores aspicut
diuitiarũ moles. obsequentiũ multicuĩ¬
dinẽ. pulchritudinẽ uestiũ. abundan¬
tiã ciboꝵ sibi met adesse considerant.
gaudent se euasisse penuriã. quã cum
gemitu tolerabant. Sed repente cũ-
uigilant: inueniunt quã falsũ fuert
qͦ gaudebant. Eosq euigilasse poeni¬
tet᷑: qͥa euigilantes in op̃ia uera tenet
Sic hẏpocritarũ m̃tes. dũ aliud. ẽ qd
agunt. atq aliud qđ hominib ostin¬
dunt: laudes de ipsa scĩtatis ostenti¬
tione recipiunt. In estimatione homi¬
nũ multis meliorib p̾ferunt᷑. & cũ
intꝰ apud se tacita cogitatione supbiat
foris se humiles demonstrant. Cumq
abhominib immoderate laudant᷑.
tales esse se qͦq apud dm̃ existimant.
quales se gaudent hominib innotuisse

Expanded text:
quia ab eo omnis laus et gloria quasi dum tenetur quia ab eo omnis laus et gloria quasi dum tenetur amittitur. Saepe namque in nocturna visione nonnulli pauperes factos se divites admirantur, deferri sibi honores aspiciunt, divitiarum moles, obsequentium multitudinem, pulchritudinem vestium, abundantiam ciborum sibimet adesse considerant; gaudent se evasisse penuriam, quam cum gemitu tolerabant; sed repente, cum evigilant, inveniunt quam falsum fuerit quod gaudebant, eosque evigilasse poenitet, quia vigilantes inopia vera tenet. Sic hypocritarum mentes, dum aliud est quod agunt, atque aliud quod hominibus ostendunt, laudes de ipsa sanctitatis ostentatione recipiunt, in aestimatione hominum multis melioribus praeferuntur, et cum intus apud se tacita cogitatione superbiant, foris se humiles demonstrant. Cumque ab hominibus immoderate laudantur, tales esse se quoque apud Deum existimant, quales se gaudent hominibus innotuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
cis. illius pectus foetet. Dicatur gͦ
Si ascenderit usq ad celũ suꝑbia eiꝰ.
& caput eiꝰ nubes tetigerit: quasi ster¬
quiliniũ infine ꝑdet᷑. Quia & si
cȩlestẽ uitã se agere simulat. & si
intellectũ suũ esse similẽ ueris prȩ¬
dicatorib ostentat. quasi sterquili¬
niũ tam̃ infine ꝑditur. qͥa mens il¬
lius ꝓuitioꝵ suoꝵ foetorib dãnat᷑¬
Ubi.ẽ: Plerunq hẏpocritarũ uita
etiã ab hominib reꝓba in fine co¬
gnoscit᷑. ut signis iam aꝑtiorib qui
fuerint ostendat᷑. Quiꝰ gͥ nunc
elatũ uiderunt: de extincto dicit.
Ubi est: Quia neq hic ubi elatꝰ fuerat
apparet. neq in ȩt̾nitatis requie de qui
esse putabatur. De cuiꝰ breuitate uti¬
auolans ñ inueniet᷑. transibit sic̃ uis
nocturna. Quid . ẽ. uita hẏ pocrite ns
quȩdã uisio phantasmatis. quȩ hoc
ostendit in imagine. qđ ñ habet ex ur¬
tate: Unde recte qͦq somnio cõpurat᷑¬

Expanded text:
cis illius pectus fetet. Dicatur igitur: cis illius pectus fetet. Dicatur igitur: Si ascenderit usque ad coelum superbia ejus, et caput ejus nubes tetigerit, quasi sterquilinium in fine perdetur. Qui etsi coelestem vitam se agere simulat, etsi intellectum suum esse similem veris praedicatoribus ostentat, quasi sterquilinium tamen in fine perditur, quia mens illius pro vitiorum suorum fetore damnatUbi est? - Plerumque hypocritarum vita etiam ab hominibus reproba in fine cognoscetur, ut signis jam apertioribus qui fuerint ostendantur. Qui igitur hunc elatum viderunt, de exstincto dicent: Ubi est? - Quia neque hic ubi elatus fuerat apparet, neque in aeternitatis requie de qua esse putabatur. Unde subditur: VERavolans non invenietur, transiet sicut visio nocturna. - Quid est vita hypocritae, nisi quaedam visio phantasmatis, quae hoc ostendit in imagine quod non habet in veritate? Unde recte quoque somnio comparat
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. Sed quasi sterqͥliniũ infine
ꝑdet᷑ : qͥa inmorte sua dũ ad torm̃¬
ta ducit᷑. stercorib uitiorũ plenꝰ
a malignis spiritib conculcat᷑. Gau¬
dia & enĩ uitȩ p̾sentis quȩ iniusti
estimant magna bona: iusti stercora
deputant. Uñde scriptũ. ẽ. De stercore
boum lapidatꝰ. ẽ piger. Is enĩ qͥ dm̃
sequi noluerit: ab amore ȩt̃nȩ uitȩ
pigrescit. Et quotiens rerũ tẽporaliũ
damno ꝑcutit᷑. ex his nimirũ affligi¬
tur. quȩ̃ iusti uiri uelut stercora cõn¬
temnunt. Qui gͦ ex t̾renarũ rerũ
ꝑcussione atteritur. qͥd aliud quã de
boum stercore lapidat᷑: & recte
hẏpocrita sterquilinio similis dicit᷑.
quia dũ temporalẽ głam habere ap¬
petit. mͦ ꝑ cogitationẽ apud semet¬
ipsũ tumẽt. modo eandẽ głam aliis
inuidet. eamq alios ueracit᷑ habentes
irridet. Quot gͦ uitiis plenꝰ ẽ: quasi
tot stercorib inconspectu ȩt̃ni iudi¬

Expanded text:
ditur; sed quasi sterquilinium in fine ditur; sed quasi sterquilinium in fine perdetur, quia in morte sua dum ad tormenta ducitur, stercorum vitiorum plenus, a malignis spiritibus conculcatur. Gaudia etenim vitae praesentis, quae injusti aestimant magna bona, justi stercora deputant. Unde scriptum est: De stercore bonum lapidatus est piger . Is ergo qui Deum sequi noluerit, ab amore aeternae vitae pigrescit. Et quoties rerum temporalium damno percutitur ex his nimirum affligitur, quae justi viri velut stercora contemnunt. Qui ergo ex terrenarum rerum percussione atteritur, quid aliud quam de boum stercore lapidatur? Et recte hypocrita sterquilinio similis dicitur, quia dum temporalem gloriam habere appetit, modo per cogitationem apud semetipsum tumet, modo eamdem gloriam aliis invidet, eamque alios veraciter habentes irridet. Quot ergo vitiis plenus est, quasi tot stercoribus in conspectu aeterni judi
Abbreviated transcription (Latin):
Amant pͥmos rẽcubitꝰ incenis & pͥmas
cathedras in synagogis. & salutatio¬
nes in foro. & uocarĩ ab hominib rabi
Sed hoc eoꝵ gaudiũ ȩt̾nitati cõpara¬
cũ quid eritꝰ. qͣndo irruente mortis
articulo ita consumit᷑. ac si omĩno ñ
fuerit: Cuius nimirũ gaudii lȩticia
ꝑtransit & poena ꝑmanet. & cũ res
amittit᷑ causa durat. Bene aut̃ dr̃¬
& gaudiũ inypocritȩ ad instar puncti.
Iñ puncto enĩ stilus mox ut ponit᷑
leuat᷑. nec mora ulla agit᷑. ut ꝑ expri¬
mendã lineã trahat᷑ Gaudiũ gͦ lnẏ po¬
crite ad similitudinẽ puncti . ẽ.: qͥa
apparet ad mom̃tũ. sed disparet in
ꝓpetuũ . Et sic̃ stilus in puncto dũ
ponit᷑ leuat᷑ sic hypocrita p̾sentis
uite gaudia dũ tangit amittit. De
tur. Suꝑbia hẏpocritȩ usq ad cȩlũ
ascendere dicitur: qͣndo eius elatio
caput quasi nubes tangit: qͣndo prin¬
cipalis pars uidelicet intellectꝰ illius.
scõꝵ p̾cedentiũ coȩquari meritis cre¬

Expanded text:
recubitus in coenis, et primas cathedras in synagogis, et salutationes in foro, et vocari ab hominibus Rabbi Sed hoc eorum gaudium aeternitati comparatum quid erit, quando irruente mortis articulo ita consumitur, ac si omnino non fuerit? Cujus nimirum gaudii laetitia pertransiit, et poena permanet, et cum res amittitur, causa durat. Bene autem dicitur: Gaudium hypocritae ad instar puncti. In puncto enim stylus mox ut ponitur levatur, nec mora ulla agitur ut per exprimendam lineam trahatur. Gaudium ergo hypocritae ad similitudinem puncti est, quia apparet ad momentum, sed disparet in perpetuum; et sicut stylus in puncto dum ponitur levatur, sic hypocrita praesentis vitae gaudia dum tangit amittit. De ritae usque ad coelum ascendere dicitur, quando ejus elatio caput quasi nubes tangit, quando principalis pars, videlicet intellectus illius, sanctorum praecedentium coaequari meritis cre
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ dñs ił s int̾ficiet sp̃u oris sui
& destruet illustratione aduentꝰ sui.
recte dicit᷑. Quis arguet corã eo uiã
eiꝰ : Unde & sequitur. Et qͣ fecit
qͥs reddet ei: Quis nimirũ. nisi dñs.
qui solus illo ꝑdito homini quȩ fecit
reddet. dũ poͬtestatẽ eiꝰ tã ualidã ꝑ
aduentũ suũ ȩc̃na dãnatione contri¬
uerit: SED elatꝰ iste pͥnceps maloꝵ.
in hac uitã quã diu. ẽ positꝰ. quidagat:

Expanded text:
Quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, Quem Dominus Jesus interficiet spiritu oris sui, et destruet illustratione adventus sui , recte dicitur: Quis arguet coram eo viam ejus? Unde et sequitur: Et quae fecit, quis reddet illi? Quis nimirum, nisi Dominus? Qui solus illi perdito homini quae fecit reddet, dum potestatem ejus tam validam per adventum suum aeterna damnatione contriverit. Sed elatus iste princeps malorum, in hac vita quandiu est positus, quid agat,
Abbreviated transcription (Latin):
quis ponit: omps designat᷑. Unde
serptii ẽ. Quis suscitauit eũ : De qͦ
ꝑ paulũ dr̃. Quẽ ds̃ suscitauit amor¬
tuis. In eo gͦ qđ scĩ uiri eiꝰ iniqͥtati
contradicunt. ñ ipsi st̃ qͥuiã eiꝰ ar¬
guunt: sed ille. ẽ ex cuiꝰ grã confor¬
tant᷑: Et qͥa p̾sentia eiꝰ qua in homi¬
ne uenturus. e: multo atrocior in ꝑ¬
secutione erit. quã nunc cũ minime
cernit᷑ qͥa specialit᷑ ad huc illo uase
sogprio ñ gestat᷑ benedictũ .ẽ. co¬
m o Nulcĩ enĩ nunc uias antixp̃i¬
diudicantes corripiunt. sed hoc
quasi mneiꝰ absentia faciunt. dũ illũ
arguunt quȩ adhuc specialit̾ ñ in¬
tuent᷑. Cũ uͦ in illo dãnato homine
uenerit. quisqͥs eiꝰ p̾sentiȩ resistit:
corã eo uiã eiꝰ arguit. cuiꝰ uires &¬
conspicit & contenit. Uel certe uiã
eiꝰ arguere. ẽ: ꝓsꝑitatẽ cursus eiꝰ.
et̃no supplicio int̾ueniente turba¬
re. Qđ quia solus dñs ꝓpria uir¬
tute facturus. ẽ. de qͦ scriptũ est.

Expanded text:
tens designatur. Unde scriptum est: Quis suscitabit eum ? De quo per Paulum dicitur: Quem Deus suscitavit a mortuis . In eo ergo quod sancti viri ejus iniquitati contradicunt, non ipsi sunt qui viam ejus arguunt, sed ille est ex cujus gratia confortantur. Et quia praesentia ejus, qua in homine venturus est, multo atrocior in persecutione erit quam nunc, cum minime cernitur, quia specialiter adhuc illo vase suo proprio non gestat Multi enim nunc vias Antichristi judicantes corripiunt, sed hoc quasi in ejus absentia faciunt, dum illum arguunt quem adhuc specialiter non intuentur. Cum vero in illo damnato homine venerit, quisquis ejus praesentiae resistit coram eo viam ejus arguet, cujus vires conspicit et contemnit. Vel certe viam ejus arguere est, prosperitatem cursus ejus aeterno supplicio interveniente turbare. Quod quia Dominus solus propria virtute facturus est, de quo scriptum est: «
Abbreviated transcription (Latin):
possit operiri puluere. Per cerrã
uidelicet & puluerẽ peccatores.
ꝑ pectã uͭ limpidissimã iustũ signans.
qͥ grauib peccatoꝵ contagiis ñ ex¬
asꝑatur. Sanguis gͦ suꝑ limpidissimã
petrã effundit᷑: quando malicia cru-¬
entȩ m̃tis. in afflictione iuste animȩ
crassat᷑ Cũ gͦ sit grauius. iustos quã
in iuste iniustos affligere: multo
tam̃ est grauius. & iustis parit̾ & in¬
iustis nocere. Quia gͦ hic iniquus.
& iustis parit̾ nocuit᷑ & iniustis: in
accusatione condẽnationis. reuelabt̃
cęli iniqͥtatẽ eiꝰ & t̾ra consurget ad¬
uersus eũ. qͥa & illis obsticit qui cȩ̨¬
lestia. & eos oppressit qui ima sapu¬
erunt. Possunt uͦ ꝑ t̾rã ñ peccatores
& reꝓbi. sed ii qͥ terrenis actib occu¬
pati. elemosinarũ & lacrimarũ ope
ad ȩt̾nã uitã ꝑueniunt. designari.
De quib ꝑ psalmistã dr̃ cũ uenire
dñs ad iudiciũ nunciat᷑. Aduocauit
cȩlos sursũ & t̾rã: ut discerneret¬

Expanded text:
rram videlicet et pulverem peccatores, per petram vero limpidissimam justum signans, qui gravibus peccatorum contagiis non exasperatur. Sanguis ergo super limpidissimam petram effunditur, quando malitia cruentae mentis in afflictione justae animae grassatur. Cum ergo sit gravius justos quam injustos injuste affligere, multo tamen est gravius et justis pariter et injustis nocere. Quia ergo hic iniquus et justis pariter nocuit et injustis, in accusatione condemnationis revelabunt coeli iniquitatem ejus, et terra consurget adversus eum, quia et illis obstitit qui coelestia, et eos pressit qui ima sapuerunt. Possunt vero per terram non peccatores et reprobi, sed hi qui, terrenis actibus occupati, eleemosynarum et lacrymarum ope ad aeternam vitam perveniunt designari, de quibus per Psalmistam dicitur, cum venire Dominus ad judicium nuntiaretur: Advocavit coelos sursum
Abbreviated transcription (Latin):
reb. quasi multis carnib fulta. Po¬
tens gͥ iniquus pingui ceruice cont̾
dm̃ armat᷑ qͥa reb tẽporalib tumens.
contra p̃cepta ueritatis quasi de ma¬
gnitudine carnis erigit᷑ Quid enĩ
pauptas nͥ quȩdã macies. & qͥd rerũ
abundantia. nisi pinguedo.ẽ. uitȩ
p̾sentis: Pingui gͦ cẽruice se contͣ
dm̃ erigit. qͥ tẽporalẽ abundantiã
in suꝑbia assumit. Habent enĩ hoc
potentes & iniqͥ ꝓpriũ. ut fallacib
diuitiis occupati. ueras dĩ opes ne¬
glegant: Et quanto minꝰ qđ uerũ .ẽ.
inquirune: tanto amplius falsis di¬
uitiis extollunt᷑. Cura & enĩ multi¬
plex t̾renarũ rerũ: occupat & excȩ¬
cat. Unde adhuc apte subiungit᷑

Expanded text:
rebus quasi multis carnibus fulta. Porebus quasi multis carnibus fulta. Potens igitur iniquus pingui cervice contra Deum armatur, qui, rebus temporalibus tumens contra praecepta veritatis, quasi de magnitudine carnis erigitur. Quid enim paupertas nisi quaedam macies, et quid rerum abundantia nisi pinguedo est vitae praesentis? Pingui ergo cervice se contra Deum erigit qui temporalem abundantiam in superbiam assumit. Habent enim hoc potentes et iniqui proprium, ut, fallacibus divitiis occupati, veras Dei opes negligant; et quanto minus quod verum est inquirunt, tanto amplius falsis divitiis extollantur. Cura etenim multiplex terrenarum rerum, quia occupat, excaecat. Unde adhuc apte s
Abbreviated transcription (Latin):
roborat : tanto iã semet ipsos inerri¬
re cognoscere nequeunt. qͣnto inrah
affluentib extra se semꝑ ꝑ potentũ
trahunt᷑. De quoꝵ nunc intentione
dicit᷑. Tetendit enĩ aduersus dm̃ mi¬
nũ suã. & contͣ omĩ potentẽ roborit
.ẽ. Contra dĩ qͥppe manũ tendere ẽ
in oꝑatione praua. despectis dĩ iudi¬
ciis ꝑseuerare. Et qͥa tunc magis ira¬
scitur ds̃ cũ ꝑmittit impleri. qđ salt̃
concipi incõgitatione ñ debuit: con¬
tra omĩ potentẽ iniquus iste robortꝰ
qͥa ꝓspari in mala sua actione pinetitt᷑
Quadĩps a puersa faclat ꝓtam̃ felicit
uirati Se quo adinic subdit᷑. Cueur
collo contra dm̃ currere.ẽ: ea que cre¬
ator displicent: cũ audacia ꝑpetrare.
De quo recte dr̃. Cucurrit Id ẽ. in ina
loode obstaculũ de aduersitate ñ ha¬
buit. De qͦ adhiuc addit᷑. Et pingui
ceruice armatꝰ ẽ. Pinguis ceruix est¬
opulenta suꝑbia. affluentib uidelicet

Expanded text:
roborat, tanto jam semetipsos in erroroborat, tanto jam semetipsos in errore cognoscere nequeunt, quanto in rebus affluentibus extra se semper per potentiam trahuntur. De quorum nunc intentione dicitur: Tetendit enim adversus Deum manum suam, et contra Omnipotentem roboratus est. Contra Deum qin operatione prava despectis Dei judiciis perseverare, et quia tunc magis irascitur cum permittit impleri, quod saltem concipi in cogitatione non debuit. Contra Omnipotentem iniquus iste roboratur, quia prosperari in mala sua actione permittitur, quatenus et perversa faciat, et tamen feliciter vivat, de quo adhuc subditurcollo contra Deum currere est ea quae Creatori displicent cum audacia perpetrare. De quo recte dlo opere obstaculum de adversitate non habuit, de quo adhuc additur. Et pingui cervice armatus est. - Pinguis ceropulenta superbia, affluentibus videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ capite. scilicet antichristo api¬
us sentiunt᷑. Qui contra dm̃ maiu̾̃
erigens roboraridicit᷑: qͥa paruo in¬
tẽpore ꝑmittit᷑ exaltari. ut quo ad
modicũ gloriari sinit᷑. eo in ꝑpetuũ
atrocius puniat᷑. Sed qͥa eius mẽbu
st̃ om̃s iniqui: hoc qđ in fine mundi
ille tunc singularit̾ acturus. ẽ. unus
uideamꝰ mͦ qualit̾̃ a malis agatꝰ siniqi¬
lis. Sunt nanq non nulli. qͥ & si quã
aliqͣndo agere contraomĩpotentis dĩ
iudiciũ nĩtunt᷑. ipsa impossibilitate
explendȩ suȩ uoluntatis fracti. a
semet ipsos respiciunt. atq ad eũ quẽ
contẽnere uoluerant conuertuntir
Et qͥ discedere longe poterant. si quon
uellent implere ualuissent: ꝑ hoc a¬
implere nequiuer̃: Unde ad se redu¬
cti. cuiꝰ sint conditionis aspiciunt.¬
& plangunt se contraria ueritati ua¬
luisse. Et sunt nonnulli. qͥ hoc qđ
uerse contra dĩ appetunt. iusto dĩ
iudicio implere nequius ꝑmittunt᷑
Et cũ eos malicia accendit. potentia

Expanded text:
niquorum capite scilicet Antichristo apertius sentiuntur. Qui contra Deum manum erigens, roborari dicitur, quia parvo tempore permittitur exaltari, ut cum ad modicum gloriari sinitur, eo in perpetuum atrocius puniatur. Sed quia ejus membra sunt omnes iniqui, hoc quod in finille tunc singulariter acturus est unus, videamus modo qualiter a malis agatur singulis. Sunt namque nonnulli qui et si qua aliquando agere contra omnipotentis Dei judicium nituntur, ipsa impossibilitate explendae suae voluntatis fracti, ad semetipsos respiciunt, atque ad eum quem contemnere voluerant convertuntur; et qui discedere longe potuerant, si quod vellent implere valuissent, per hoc aimplere nequiverunt. Unde ad se reducti, cujus sint conditionis aspiciunt, et plangunt se contraria veritati voluisse. Et sunt nonnulli 411 qui hoc quod perverse contra Deum appetunt justo Dei judicio implere nequius permittuntur. Et cum eos malitia accendit, potentia
Abbreviated transcription (Latin):
sociã: uiã ueritatis relinqͥt. Quibe¬
ne regi pͣparato ad proeliũ cõparat᷑:
qͥa in eo ipso malo qđ agit & terret᷑
& festinat: Et ex conscientia trepidat.
& ex desiderio anhelat. Mecuit. & su¬
ꝑbit: Pauescit suspicionib. & m̃tẽ
hoste suspectꝰ ẽ. ut eidem qͦq quẽ du¬
cit exercitui metuat. ne labefactet᷑.
ne ꝑdesticutionẽ militũ: iaculis
pateat inimicoꝵ. Iniquus gͦ angustia
uallat᷑. sic̃ rex qͥ p̾parat᷑ ad proeliũ.
qͥa uidelicet falsa agens. false loquenᷤ
formidat ne suos amittat milites. id
est argum̃ta falsitatis. & ueritatis
iaculis pateat. si ei fortasse defuerit.
qđ ex fallacia opponat. Sed quãuis
animꝰ trepidet. quãuis conscientia
accuset: cupiditate tam̃ sua iniquus
uincit᷑. & suppresso pauore audaciã
de iniqͥtatib sumit. Et sepe etiã ul¬
tione m̃ti ꝓposita. se contra dm̃ eri¬
git. quȩ libet abeo aduersa ꝑpeti de¬

Expanded text:
sociam viam veritatis relinquit. Qui besociam viam veritatis relinquit. Qui bene regi praeparato ad praelium comparatur, quia in eo ipso malo quod agit, et terretur, et festinat, et ex conscientia trepidat, et ex desiderio anhelat, metuit et superbit, pavescit suspicionibus, et menthoste suspectus est, ut eidem quoque quem ducit exercitui metuat, ne labefactetur, ne per destitutionem militum jaculis pateat inimicorum. Iniquus ergo angustia vallatur, sicut rex qui praeparatur ad praelium, quia videlicet falsa agens, falsa loquens, formidat ne suos amittat milites, id est, argumenta falsitatis, et veritatis jaculis pateat, si ei fortasse defuerit quod ex fallacia opponat. Sed quamvis animus trepidet, quamvis conscientia accuset, cupiditate tamen sua iniquus vincitur, et suppresso pavore audaciam de iniquitatibus sumit. Et saepe etiam ultione menti proposita, se contra Deum erigit, quaelibet ab eo adversa perpeti de
Abbreviated transcription (Latin):
Inomẽ qđ iniquus agit. tribulatione
& angustia uallatũr: qͥa cor eiꝰ anxi¬
etate & suspicione confundit᷑ Alius
occulte appetit aliena diriꝑe. qui
laborat incogitationib. ne dep̾hen¬
di ualeat. Alius relicta ueritate men¬
tiri deliberat. ut audientiũ animũ
fallat. Sed quantꝰ labor.ẽ. sollicite
custotire. ne ipsa eiꝰ fallacia depre¬
hendiqueat: Ponit qͥppe ante oculos.
qͥd sibi a ueritatẽ scientib respon¬
deri possit. & cũ magno cogitatu
ꝑtractat. quomͦ ꝑ argum̃ca falsitatis:
docum̃ta ueritatis ęxuperet. Hinc
inde se circuntegit. & contra hoc ubi
dep̃hendi potuerit. ueritati similẽ
responsionẽ quȩrit: Qui si uellet ue¬
rũ dicere: utiq sine labore potuisset
Plana qͥppe.ẽ. ueritatis uia. & graue. ẽ.
iter mendacii. Unde & ꝑ ꝓpħam dr̃.¬
ut inique agerent laborauer̃. Bene gͦ
dicit᷑ Terrebit eũ tribulatio. & angu¬
stia uallabit eũ. Quia apud semet ipsũ
in labore m̃tis deficit. qui securitatis

Expanded text:
In omne quod iniquus agit tribulatione et angustia vallatur, quia cor ejus anxietate et suspicione confunditur. Alius occulte appetit vi aliena diripere, qui laborat in cogitationibus, ne 410 deprehendi valeat. Alius, relicta veritate, mentiri deliberat, ut audientium animum fallat. Sed quantus labor est sollicite custodire ne ipsa ejus fallacia deprehendi queat? Ponit quippe ante oculos quid sibi a veritatem scientibus responderi possit, et cum magno cogitatu pertractat quomodo per argumenta falsitatis documenta veritatis exsuperet. Hinc inde se circumtegit, et contra hoc, ubi deprehendi potuerit, veritati similem responsionem quaerit, qui si vellet verum dicere, utique sine labore potuisset. Plana quippe veritatis via, et grave est iter mendacii. Unde et per prut inique agerent laboraverunt . Bene ergo dicitur: Terrebit eum tribulatio, et angustia vallabit eum, quia apud semetipsum in labore timoris deficit, qui securitatis
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑni iudicis ꝑpendit p̃sentẽ. sed
a malo ñ auercit᷑: ut etiã ipsa qͦq
ab eiꝰ interitu ualeat auerti. Accusan
te aut̃ se conscientia feriri metuit.
sed tam̃ semꝑ auget qͦ feriat᷑. Contẽ¬
nit enĩ reditũ suũ. desꝑat ueniã.
suꝑbit inculpa. sed tam̃ uestẽ suȩ
nequiciȩ intꝰ habet timorẽ. Et quã¬
uis praua uideat᷑ foris audacter a¬
gere. de his tam̃ apud semet ipsũ
cogitur trepidare. Unde scriptũ. ẽ
Cũ enĩ sit timida nequicia: dat testi¬
moniũ condẽnationi: Quia cũ illici¬
ta quisq ꝑpetrat: pauet qđ facit.
Et aptus dãnationis testis: ẽ. ipse ti¬
mor iniqͥtatis: Quia & timet᷑ qđ
agit᷑: & tam̃ malũ ñ uincit᷑ qđ ti¬
metur. De quo ad huc subdit᷑. Terre¬

Expanded text:
ni judicis perpendit praesentem; sed a malo non avertitur, ut etiam ipsa quoque ab ejus interitu valeat averti. Accusante se autem conscientia feriri metuit, sed tamen semper auget quo feriatur. Contemnit reditum suum, desperat veniam, superbit in culpa; sed tamen testem suae nequitiae intus habet timorem. Et quamvis prava videatur foris audacter agere, de his tamen apud semetipsum cogitur trepidare. Unde scriptum est: Cum enim sit timida nequitia, dat testimonium condemnationi , quia cum illicita quisquis perpetrat, pavet quod facit; et apertus damnationis testis est ipse timor iniquitatis, quia et timetur quod agitur, et tamen malum non vincitur quod timetur. De quo et adhuc subditur
Abbreviated transcription (Latin):
audime. Et qͥa cũ minori auctoritate
docet is qͥ audita. quã is qͥ ea quȩ ui¬
derit loquit᷑ ut fortiorem sibimet
auctoritatẽ eliphaz p̃roget. dicit
Qđ uidi narrabo tͥ. Quia uero ñ nunꝗ
heretici de dãnatis suis patrib confun¬
dunt᷑ & tam̃ eoꝵ sententias quasi cũ
auctoritate ad mediũ ꝓferunt. ex
quoꝵ stulticia iure reꝓbant᷑: recte
ipsa hereticoꝵ audacia sub infertur

Expanded text:
audi me. Et quia cum minore auctoritate audi me. Et quia cum minore auctoritate docet is qui audita quam is qui ea quae viderit loquitur, ut fortiorem sibimet auctoritatem Eliphaz arroget, dicit: Quod vidi narrabo tibi. Quia vero nonnunquam haeretici de damnatis suis patribus confunduntur, et tamen eorum sententias quasi cum auctoritate ad medium proferunt, ex quorum stultitia jure reprobantur, recte ipsa haereticorum audacia subinfertur,