comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dimissum. qđ đo auctore legitur
consũmatũ: Quod et aliũ filuis p̃¬
censet᷑. Numquid non erant dimit¬
tendi inhereditatis consortium.
qͥ exea suscepti sunt quȩ ante bap¬
tisinum fuit uxor: eruntq appel¬
landi uł naturales uł spuru qͥ a ñẽ.
legitimũ matrimoniũ nͥ illud ut
uob uidet᷑ quod post baptisinum¬
ad sũmitur. Ipse dñs cũ in t̃roga¬
ret᷑ auidȩis siliceret dimittere
uxorem atq exponeret fieri non
debere. Addidit quod uero ds̃
coniunxit hõ ñ separet. Ac nede
his locutus eẽ credat᷑ quȩ post
baptismũ sortiunt᷑. meminerit
deis eẽ responsum. Quȩ suo et sol¬
litꝰ quȩ nͥ una eadẽq sit uxor eiꝰ
qui non catecuminꝰ postea sit fi¬
delis. filiosq exea cũ eẽt cate cu¬
minus susceꝑit. ac postea alios cũ
fidelis utru st̃ fr̃s appellandiañ
Habeant postea de functo patre cũ
consortia quib filios nom̃ rege¬
neratio sp̃alis credit᷑ abstulisse

Expanded text:
dimissum, quod Deo auctore legitur dimissum, quod Deo auctore legitur consummatum? Quid de talium filiis percensetur? Nunquid non erunt admittendi in haereditatis consortio, qui ex ea suscepti sunt, quae ante baptismum fuit uxor? Eruntque appellandi, vel naturales, vel spurii, quia non est legitimum matrimonium, nisi illud, ut vobis videtassumitur. Ipse Dominus dum interrogaretur a Judaeis si liceret dimittere uxorem, atque exponeret fieri non debere, addidit: Quod Deus conjunxit, homo non separet . Ac ne de his locutus esse credatur qui post baptismum uxores sortiuntur, meminerint daeis esse responsum. Quae vero et sollicitus quaero, si una eademque sit uxor ejus, qui ante catechumenus, postea sit fidelis, filiosque ex ea, quum esset catechumenus, susceperit, ac postea alios cum fidelis, utrum sint fratres appellandi an non? Habeant postea defuncto patre cum consortium, quibus filiorum nomen regeneratio spiritalis creditur abstulisse?
Abbreviated transcription (Latin):
ncestuosi dum inipso do test ando
atq nefando scelere manent
lnon inte fideles aepia nos sed inter
gentiles aut catecuminos habeant᷑.
id ÷ cum xp̃ianis non sumat potum.
nec cẏbum. sed soli faciant. H. ꝑ¬
non osculentur nec salutentur
habeis. Sed s̃i sius sacerdotibus in¬
obedientes extiterint & tam ne¬
fando scelere segregare atq ad
puplicam pęnitentiam redire no¬
luerint inter eos habeantur qui
sp̃u periclitantur inmundo uel
etiam inter eos de quib: ꝑ seueritis
ait. Site non audierit sit tibi sicut
& hnicus. et publicanus. Et si autẽ¬
alter eorum morte preuentus fuerit
alter quam diu uiuit grauiter
NE AUQUIS EID̃NUA¬
I ACCCDAT
Uam et hȩc salubriter pretauenda
sumamus nequis fidelium proqͥn¬
quam sanguinis sui usq qͦ affiniatis
liniamenta successione generis
cognoscit in matrimonio sibi de¬
sideret copulari. Qm̃ scriptum e
Om̃is homo ad proximam sangui¬
nis sui non accedat. ut reuelet
turpitudinem eiꝰ & cętera. anima

Expanded text:
ncestuosi dum in ipso detestando atque nefando scelere manent, non inter fideles Christianos, sed inter gentiles aut catechumenos habeantur, id est cum Christianis non sumant potum nec cnon osculentur aut salutentur ab eis. Sed si suis sacerdotibus inobedientes exstiterint, et a tam nefando scelere se segregare atque ad publicam poenitentiam redire noluerint, inter eos habeantur qui spiritu periclitantur immundo, vel etiam inter eos de quibus per se Veritas ait: Si te non audierit, sit tibi sicut ethnicus et publicanus. Et si alter eorum morte praeventus fuerit, alNe aliquis fideliusui accedat. Nam et haec salubriter praecavenda sancimus, ne quis fidelium propinquam sanguinis sui, usquequo affinitatis liniamenta successione generis cognoscit, in matrimonio sibi desideret copulari, quoniam scriptum est: Omnis homo ad proximam sanguinis sui non accedat, ut revelet turpitudinem ejus. Et iterum: Anima
Abbreviated transcription (Latin):
Et quia adhuc canis tuis partimꝰ
ortamͣ aliquando resipisci. senex atq¬
atanta leuitate morũ: oꝑeril ꝑuer¬
sitate cõpescere quando morti ui¬
cinior efficeris. tanto fieri follici¬
cior at que timidior debes. Et qͥ¬
dẽ Pena sentencie inte fuerat ia¬
culanda. sed qr smplicitatẽ tuã
cũ senectute nouimus. in terim
tacemꝰ. Cosuͦ quoꝵ consili is hoc
egisti in duob m̃sib ex cõmunica¬
tos eẽ decernimus. ita ut siquis
eis intra duoꝵ mensiũ spacia hu
manitus euenerit benedictionẽ
uia tici ñ pͥuetur. De inceps aut̃ ab
eoꝵ consili is cautus existe. leqͦq
sollicite custo di. nesi eis in malo cdis¬

Expanded text:
Et quia adhuc canis tuis parcimus, Et quia adhuc canis tuis parcimus, hortamur aliquando, resipisce senex a tanta te levitate morum, et operum perversitate compescas. Quanto morti vicinior efficeris, tanto fieri sollicitior atque timidior debes. Et quidem poenae sententia in te fuerat jaculanda; sed quia simplicitatem tuam cum senectute novimus, interim tacemus. Eos vero, quorum consilio haec egisti, in duobus mensibus excommunicatos esse decernimus; ita tamen ut si quid eis intra duorum mensium spatium 926 humanitus evenerit, benedictione viatici non priventur. Deinceps autem ab eorum consiliis cautus existe; te quoque sollicite custodi, ne si eis in malo dis
Abbreviated transcription (Latin):
redicator om̃ip̃is dñi paulus
apłs dicit. Seniorẽ ne increpaueris
Sed ħ euiꝰ regula in eo seruandaẽ. quo
culpa senioris exemplo suo ñ trahit
ad interitũ corda umiorũ. Ubi
aut̃ senior uuenibus exemplũ ad
interitũ p̃b&. ibi distrieta in cre¬
patione feriendus est. Nã scriptũ
est. Laqueris uinenũ om̃s uos
Et rursũ ꝓpħadicit. Et peccator
centũ annoꝵ maleclietus ẽ. Ianta
ałltẽ nequicia ad aures meas detua
senec tute ꝑuenit. ut eam nisi ad¬
huc humanitus pensaremus. fixa
iã male dictione feriremus. Die
ad exaram dã messem latoris p̃sen¬
tiũ ꝑ̃rexisti. & pꝰ exarationẽ eius
missarũ sollemiia celebrasti. Post
mis sarũ sollemnia etiã t̃minos
possessionis illius eradicare mini¬
me timuisti. Quod factũ que
pena debuit inseqͥ om̃s qui au¬
diunt sciunt. Dubii aut̃ tanta
hac ꝑ uersitate fueramus.s filiꝰ
nr̃ cyriacus abbas a nob inquistͥ
dũ eã choralis. id ẽ. regionariꝰ
ita se cognouisse ꝑhibuit.

Expanded text:
edicator omnipotentis Domini Paulus apostolus dicit: Seniorem ne increpaveris. Sed haec ejus regula in eo reservanda est, cum culpa senioris exemplo suo non trahit ad interitum corda juniorum. Ubi autem senior juvenibus exemplum ad interitum praebet, ibi districta increpatione feriendus est. Nam scriptum est: Laqueus juvenum omnes vos. Et rursum propheta dicit: Et peccator centum annorum maledictus est. Tanta autem nequitia ad aures meas de tua senectute pervenit, ut eam, nisi adhuc humanitus pensaremus, fixa jam maledictione feriremus. Dictad exarandam messem latoris praesentium perrexisti, post exarationem ejus missarum solemnia celebrasti. Post missarum solemnia, etiam terminos possessionis illius eradicare minime timuisti. Quod factum quae poena debuit insequi, omnes qui audiunt sciunt. Dubii autem de tanta hac perversitate fueramus, sed filius ndum esset choralis, id est regionarius, ita se cognovisse perhibuit.
Abbreviated transcription (Latin):
iexpositis ante eccłam cuiuscũq
Fuerit miseratione collectus.
contestationis ponat epłam. ut sihis
qui collectus ẽ intra decemdies que¬
situs agnitusq non fuerit securus
habeat qui collegit. Sane qͥ post
p̃dictũ tẽpꝰ calumniator extiterit.
ut homicida ȩccłastica districtione
cdampnabit᷑. sicut patrum sanexit.
auctoritas

Expanded text:
expositus ante ecclesiam cujusquam fuerit miseratione collectus, contestationis ponat epistolam: et si is qui collectus est intra decem dies quaesitus agnitusque non fuerit, securus habeat qui collegit. Sane qui post praedictum tempus ejus calumniator exstiterit, ut homicida, ecclesiastica districtione damnabitur, sicut Patrum sanxit auctoritas
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. et omia quȩ sunt intus extraq
custodiat. fideles recipiat. ex cõmu¬
nicatos et infideles ex recipiat. Liiii¬
Ulectionẽ ꝓnuntiare. et ea qua
ꝓphȩ uaticinauerunt popłis p̃dicar
Nexorcismos memorit̃ retinere.
manusq suꝑ inerguminos et catecu¬
minos in exorcit ando ponere: O aco
Nacolitũ ꝑtinet p̃paratio Li Tis¬
luminarioꝵ insacrarioꝵ. Ipse cereum
portat. Ipse suggesta ꝑro eucharistia
calicẽ preparatꝰ.¬
Ip sub diaconum pertinet calicem
et patenam adaltare xp̃i deferre.
et leuitis tradere. eisq ministrare.
urceolum quoq et aquae manilem
leuitis ꝑ lauandis ante altare mani¬
b aquã prebere

Expanded text:
Dei, et omnia quae sunt intus, extraque custodiat, fideles recipiat, excommunicatos et infideles excipiat. lectiones pronuntiare, et ea quae prophetae vaticinarint populis praedicare. exorcismos memoriter retinere, manusque super energumenos et catechumenos in exorcizando imponere. Ad acolythum pertinet praeparatio luminariorum in sacrario. Ipse cereum portat, ipse suggesta pro eucharistia calicis praeparat. subdiaconum pet patenam ad altare Christi deferre et leuitis tradere eisque ministrare, urceolum quoque et aquaemanile etleuitis pro lauandis ante altare manibus aquam prebere
Abbreviated transcription (Latin):
NLit teratos qͦq aut aliqua pari
corporis inminu tos. nullus p̃suma
ad cłr ꝓuehere. ꝗc nec litteris
carens. saeris eẽ. potest aptus
oseficiis.
& uiciosũ nichil deo prorsus offerri
legalia p̃cepta sanacerunt. Similit̃¬

Expanded text:
Illitteratos quoque, aut aliqua parte corporis imminutos, nullus praesumat ad clerum provehere. Quia nec litteris carens, sacris esse potest aptus officiis, et vitiosum nihil Deo prorsus offerri legalia praecepta sanxerunt. Similit
Abbreviated transcription (Latin):
ñ luc& at tam̃ ut magis torqueat
ad aliqͥd luc&. Nã sequaces quosq
suos secũ ĩ torm̃to reꝓbi flamma
illustrante uisuri st̃ quoꝵ amore de¬
liquer̃ quatinꝰ qͥ eoꝵ uitã carnalit̾ contͣ
p̃cepta conditoris amauer̃ ipsoꝵ qͦq

Expanded text:
n lucet, et tamen magis torqueat, ad aliquid lucet. Nam sequaces quosque suos secum in tormento reprobi flamma illustrante visuri sunt, quorum amore deliquerunt, quatenus qui eorum vitam carnaliter contra praecepta Conditoris amave
Abbreviated transcription (Latin):
parro echia nequaquam migret
ad aliam. nec sponte sua prorsus in¬
siliens. nec ui coactus a populis. nec
ab episcopis necessitate compulsus.
Maneat autem in ȩccła quam pri¬
mitus adõ sortitus est. nec inde trans¬
migret scđm pristinum terminũ
dehacre constitutum

Expanded text:
parochia nequaquam migret ad aliam: nec sponte sua prorsus insiliens, nec vi coactus a populis, nec ab episcopis necessitate compulsus. Maneat autem in Ecclesia quam primitus a Deo sortitus est, nec inde transmigret, secundum pristinum terminum de hac re constitutum
Abbreviated transcription (Latin):
dierint adhorã nonã mandigo
Qui Nullatenꝰ ieumare credendꝰ.
si ante manducauerint q uesꝑtũ
celebretur officiũ. Concurrendu
enĩ ad missã. ⁊ auditis missarũ so¬
lẽpniss. ⁊uesꝑtinis officus. lagi¬
tis elemosinis: ad cibũ accedendũ:
Si uͦ aliqͥs necessitate constricei

Expanded text:
 audierint, ad horam nonam manducare. Qui nullatenus jejunare credendi sunt, si ante manducaverint, quam vespertinum celebretur officium. Concurrendum est enim ad missam, et auditis missarum solemnibus et vespertinis officiis, largitis eleemosynis ad cibum accedendum est. Si vero aliquis necessi
Abbreviated transcription (Latin):
recipimus uobis uc unus quisq cC vII.¬
urm suꝑduas seu tres eb̃das dieb dñicis
seufestiuitatib scõrũ popłm sibi cõmissũ
doctrinis salutiferis ex sacra scriptura sũptis
in eccła sibi cõmissa post eugłm ꝑ lectũ instru¬
ere studeat: & iubeat illis ut nullus de eccła
id ẽ. benedicamꝰ dño. aut ite missa ẽ ꝓ nanti

Expanded text:
ecipimus vobis ut unusquisque vestrum super duas seu tres hebdomadas, diebus dominicis seu festivitatibus sanctorum, populum sibi commissum doctrinis salutiferis ex sacra Scriptura sumptis in Ecclesia sibi commissa post Evangelium perlectum instruere studeat, et jubeat illis ut nullus de ecclesia id est Benedicamus Domino, aut Ite missa est, pronunti
Abbreviated transcription (Latin):
lemplacuit ut corpora de functoꝵ
basilicae sepeliant᷑. Namsi firmissimũ
hoc priuilegium usq nunc retinent
ambitum murorum ciuitatũ cuius¬
libet defuncti corpus sit humatum.
quantomagis uenerabiliũ martyrũ
debet reuerentia obtineri. Cl u
mortuum in eccła quasi heredi¬
duxerit sepelire p̃sumat. nec quis¬
quam ossa cuius libet mortui dese¬
pulchro suo eicere. aut sepulturã
cuiusquam temerario ausi quo quo
modo uiolare. sed unumquem que
in loculo sibi ado parato atq concesso
aduentum sui iudicis prestolaricon¬

Expanded text:
em placuit, ut corpora defunctorum basilicae sepeliantur. Nam si firmissimum hoc privilegium usque nunc retinent ambitum murorum civitatum cujuslibet defuncti corpus sit humatum, quanto magis venerabilium martyrum debet reverentia obtineri! CAP. mortuum in eccet vitae dignum duxerit, sepelire praesumat. Nec quisquam ossa cujuslibet mortui de sepulcro suo ejiciat, aut sepulturam cujusquam temerario ausu quoquo modo violet; sed unumquemque in loculo sibi a Deo praeparato atque concesso adventum sui judicis praestolari con
Abbreviated transcription (Latin):
biseucienda est fides sacerdotum. qͣlit̃
credant & alios credere ooceant ibi
exempla proponenda sunt. quatenꝰ
a creatura creator quantulũcũq
cendas plebes urãs. Qui scripturas
scit predic& seripturas. Qui uero
nescit saltim hoc qđ nocissimũ
hab& plebibus dicat ut declinent
a malo & faciant bonum inqui¬
rant pacem & pdi sequantur eã
quia oculi dñi super iustos &
aures eius in preces eoꝵ. Uultꝰ
autem domini super facientes
mala ut perdat de terra me¬
moriam eorum. Nullus ergo se
exreusare poterit quos non ha¬
beat linguam unde possit aliquẽ
hedificare. Mox enim᷑ quẽ lib&e
errantem uiderit prout potest
& ualae aut arguendo aut obse¬
erando aut increpando ab errore
retrahat & ad peragendum bonũ
opus hortetur

Expanded text:
discutienda est fides sacerdotum qualiter credant, et alios credere doceant. Ibi et exempla proponenda sunt, quatenus a creatura Creator quantulumcunquecendas plebes nostras. Qui Scripturas scit, praedicet Scripturas. Qui vero nescit, saltem hoc quod notissimum habet plebibus dicat, ut declinent a malo, et faciant bonum, inquirant pacem, sequantur eam: quia oculi Domini super justos et aures ejus in preces eorum. Vultus autem Domini super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum. Nullus ergo se excusare poterit, quod non habeat linguam unde possit aliquem aedificare. Mox enim ut quemlibet errantem viderit, prout potest et valet, aut arguendo, aut obsecrando, aut increpando, ab errore retrahat, et ad peragendum bonum opus hortetur
Abbreviated transcription (Latin):
Sfabrica uero cuius libet ȩccłȩ
si dirutta fuerit lstañda
et si in eo loco consecrationis sollẽni¬
tas debeat iterari. in quo scuaria non
fuerunt nichil iudicamus officere siꝑ
eam nunima aqua exorcitata iactet᷑.
tate tantum sciamus eẽ missarũ.
Et idõ quia scõꝵ basilica a funclam̃¬
crationis implebitur. Siuero scũ.¬
aria quȩ habebatesunt. rursuseoꝵ
repositione et missarũ sollemnitatẽ
reuerentiam sc̃ĩficationis accipiat.

Expanded text:
fabrica vero cujuslibet Ecclesiae, si dirupta fuerit instauranda, et si in eo loco consecrationis solemnitas debeat iterari, in quo sanctuaria non fuerint, nihil judicamus officere, si per eam minima aqua exorcizata jactetur,tatem tantum scimus esse Missarum. Et ideo si qua sanctorum basilica a fundamencrationis implebitur. Si vero sanctuaria quae habebat, ablata sunt, rursus eorum repositione, et Missarum solemnitate reverentiam sanctificationis accipiet.
Abbreviated transcription (Latin):
nsinodo maticense decretum est
ut in omnibus diebus dominicis
ad missam conuenerint ut quis¬
quȩ sexus offeratu in aeccła.
Singulis singulas oblationes offe¬
rentes. finita missa apb̃ro oblati¬
ones accipiantur. Om̃is autem
qui hanc definitionem per in obe¬
dientiam euacuare presũ pserit
anatemathe ꝑcellatur

Expanded text:
synodo Matisconensi decretum est ut, in omnibus diebus Dominicis ad missam convenerint utriusque sexus offeratur in ecclesia; singulis singulas oblationes offerentibus, finita missa a presbytero oblationes accipiantur. Omnis autem qui hanc diffinitionem per inobedientiam evacuare praesumpserit, anathemate percellatur
Abbreviated transcription (Latin):
bri interfecti compositio epõ
adciuus parrochiam pertineat
tatem guidrilgi ep̃s. eius utilita¬
tibus aeccłae cui prefuit. tribu¬
at et alteram medietatem ut
helemosinam eius iuste disꝑciat
quia nullus nobis eius heres pro¬
ximus uidetur quam ille quia
ipsum dño sociauit

Expanded text:
ri interfecti episcopo, ad cuius parrochiam pertinent,tatem wirgildi eius episcopus utilitatibus ecclesiae, cui is praefuit, tribuat, et alteram medietatem in elymosina illius iuste dispertiat: quia nullus nobis eius heres proximior videtur, quam ille qui ipsum Domino sociavit
Abbreviated transcription (Latin):
cxluiii De illis qui accipiunt pęnitentiã¬
& plus desiderant temporis consti¬
tuti expletionẽ quam peccati re¬
missionem
exlui Quia scđm canonum et penitenti¬
alium instituta pęnitentiae dan¬
desunt.

Expanded text:
156. - De illis qui accipiunt poenitentia plus desiderant temporis constituti expletionem, quam peccati remissionemecundum canonum et poenitentialium statuta poenitentiae dandae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
co epm̃qr nrm̃ pꝰꝗ ea que de eo dicta
faciens abhis que ob iecta eiꝰ opinioni
fuerant semonstrauit alienum
Reuera illũ purgatũ absolutũq
permisimus. Qui a sicut dignume¬
rat ut si in aliquo reus exsisterit
culpa  eũ canonic& puniremꝰ
ita dignum nonfuit. ut eũ adui¬
uiuante innocencia. diutiꝰ reti¬
nere. uł afligere ialiquo deb̾emꝰ¬

Expanded text:
ostquam ea, quae de eo dicta faciens, ab his, quae objecta ejus opinioni fuerant, se demonstravit alienum, reverti illuc purgatum absolutumque permisimus, quia, sicut dignum erat, ut, si in aliquo reus resisteret, culpam in eo canonice puniremus, ita dignum non fuit, ut eum adjuvante innocentia diutius retinere vel affligere in aliquo debe
Abbreviated transcription (Latin):
cant. non soli hȩc agere
debent. sed testes secum̃ habe¬
ant. ut dõ ꝑ fecte insacratis dño
locis sacrificare ꝓbentur. dit
nãq auctoritas legis diuine.
Uide ne offeras holo causta tua
in om̃i loco qũe uideris. sed inlo¬
co quẽ el egerit dñs ds̃ tuus.¬

Expanded text:
cant, non soli hoc agere debent, sed testes secum adhibeant, ut Deo perfecte in sacratis Domino locis sacrificare probentur. Ait namque auctoritas legis Divinae: Vide, ne offeras holocausta tua in omni loco, quem videris; sed in loco, quem elegit Dominus Deus tuus
Abbreviated transcription (Latin):
metro politanus nullusq reliquorũ
ep̃oꝵ alterius ad eat ciuitatẽ. aut
ad possessionẽ accedat quȩ ad eum
uocatus ab eo cuius iuris eẽ dinoscit᷑.
ut quiddam ibi disponat uł ordinet.
aut iudicet. si suigradus honore po-¬
tiri uoluerit. Sin aliter p̃sumpse¬
rit. dampnabitur: et nonsolũ ille
sed cooꝑantes eiq consentientes.
Quia sicut ordinatio: itaeis et iudi¬
catio. et aliarũ rerum dispositioꝓ
hibetuir

Expanded text:
metropolitanus, nullusque reliquorum metropolitanus, nullusque reliquorum episcoporum alterius adeat civitatem, aut ad possessionem accedat, quae ad eum vocatus ab eo cujus juris esse dignoscitur, ut quidquam ibi disponat vel ordinet, aut judicet, si sui gradus honore potiri voluerit. Sin aliter praesumpserit damnabitur, et non solum ille, sed et cooperantes, et consentientes illi, quia sicut ordinatio, ita ejus eis et judicatio, et aliarum rerum dispositio, prohibetur
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ primas uel metropolita¬
n is diocesand ȩcłam uel parroechia¬
nũ. aut aliquid eius parroechiȩ p̃su¬
mat ex cõmunicare uel diuidicare.
aliquid uel agere absq eius consilio.
uel iudicio. sed hoc obsẽruet qđ ab apłis
ac patrib nr̃is est statutũ. et a nobis¬
tanus ep̃s nisi quod ad suã solũ modo
ꝓpriã ꝑtinet parroechiam sine con¬
silio et uoluntate omniũ c̃õꝓuincia¬
lium ep̃oꝵ extra aliquid agere tẽp¬
tauerit: gradus sui periculo subia¬
cebit. et qͣuod egerit irritũ habeat᷑
et uacuum. Sed quicquid decõpuin¬
erit : hoc cũ om̃iũ consensu cõpiun¬
cialium agatur pontificũ. Non aliqͦ
dominationis fastu. sed humillima
et concordi administratione. sicut
dñs ait. Nonueni ministrari. sed
ministrare. Et alibi. Qui maior est
consilio. nisi quantũ ad ꝓprias ꝑtinet
parroechias agant: iuxta scõꝵ consti¬
tuta patrum. ut uno animo. uno
ore concorditer glorificetur sc̃ã¬
trinitas in scła. Nullus primas uł

Expanded text:
tem primas vel metropolitanus dioecesani Ecclesiam vel parochiam aut aliquem de ejus parochia praesumat excommunicare, vel judicare, vel aliquid agere absque ejus consilio vel judicio; sed hoc observet, quod ab apostolis ac patribtanus episcopus, nisi quod ad suam solummodo propriam pertinet parochiam, sine consilio et voluntate omnium comprovincialium episcoporum extra aliquid agere tentaverit, gradus sui periculo subjacebit, et quod egerit irritum habeatur et vacuum. Sed quidquid de comprovinerit, hoc cum omnium consensu comprovincialium agatur pontificum, non aliquo damnationis fastu, sed humillima et concordi administratione, sicut Dominus ait: Non veni ministrari, sed ministrare. Et alibi: Qui major est coparochias agant juxta sanctorum constituta Patrum, ut uno animo, uno ore concorditer sancta glorificetur Trinitas in saecula. Nullus primas, nullus
Abbreviated transcription (Latin):
epbr̃is qui crimine fornicationis
habent collegas cũ qͥb se excusare pos¬
sint. aue si forte lapñ fuerint quomͦ
satis faciane. in quorũ iudicio neq
addexterã. neq ad sinistram deli¬
nandũ ẽ. sed recta uia gradiendũ.
Inconcilionamq neocẽsariensi cap̃ .ĩ.
scriptũ ẽ. Presbiter siux orẽ aceepe¬
rit deponatur abordine. siuero
fornicatus fuerit aut adulteriũ
ppetrauerit amplius deho pellia ert᷑ ȩcłam abici

Expanded text:
eris qui crimine fornicationis,habent collegas cum quibus se excusare possint, aut si forte lapsi fuerint, quomodo satisfaciant. In quorum judicio neque ad dexteram, neque ad sinistram declinandum eIn concilio namque Neocaesariensi capitulo primo scriptum est: Presbyter si uxorem acceperit, deponatur ab ordine; si vero fornicatus fuerit aut adulterium perpetraverit, amplius pelli debet, et ad poeni
Abbreviated transcription (Latin):
siasticis rebus sit. scđm diuinam
legem subduobus uel tribus testib
tẽr̾ minetur. Testis dñs cum dioxit.
Non unum sto contrarium sed in
ore duorum uel trium cestium
stec omne uerbum

Expanded text:
siasticis rebus sit, secundum divinam legem sub duobus vel tribus testibus terminetur . Testis est Dominus cum dicit: Non unus stet contra alium, sed in ore duorum vel trium testium stet omne verbum
Abbreviated transcription (Latin):
redit. si ad leges catholicas uenire
uoluerint: UiII. menses int̃ cate¬
cuminos ȩccłȩ limen introeant.
et si pura fide uenire noscuntur
tunc demum baptismatis grãm
mereantur. Quodsi casu aliquo
periculum infirmitatis intra p̃¬
scriptum tempus incurrerint. et
de sperati fuerint baptisientur.
LXXXI

Expanded text:
redit, si ad leges catholicas venire voluerint, VIII menses inter catechumenos ecclesiae limen introcant, et si pura fide venire noscuntur, tunc demum baptismatis gratiam mereantur. Quod si casu aliquo periculum infirmitatis inter praescriptum tempus incurrerint, et desperati fuerint, baptizentur. LXXI
Abbreviated transcription (Latin):
Scĩ moniales in monaisterio consti¬
tutȩ habeant studiũ in legendo
& incaanttado. & horcs cãnonicco
exceptis quas infirmittis tenet
indormitorio dormiant. et
omĩb dieb. ad capitulum et ad ͥgͥx¬
collaciones ueniant. et regulã

Expanded text:
imoniales in monasterio constitutae habeant studium in legendo, et in cantando, et horas canonicas exceptis quas infirmitas tenet, in dormitorio dormiant, et omnibus diebus ad capitulum et ad collationem veniant, et regulam
Abbreviated transcription (Latin):
diaconꝰ uͦ dalmatica indut
codicẽ canonicũ inmadio
ꝓferens caput nicenicon¬
cilii ꝑlegat. ubi fides catho¬
lica pleniꝰ tractat᷑ qualit̃

Expanded text:
Diaconus dalmatica indutus codicem canonum in medium proferens, capitula Nicaeni concilii perlegat, ubi de fide catholica plenius tractatur, qualit
Abbreviated transcription (Latin):
tua noscredit consulendos. qui ad
iterandũ baptisnũ uł metucoacti uł
errore traductisunt. et nunc se contͣ
catholicȩ fidei sacram̃tũ egisse cog¬
noscunt. ea ẽ custodienda moderatio.
quia in societatẽ nram nonnisi ꝑ pęni¬
tentiȩ remedium. et ꝑ impositionẽ
ep̃alis manus cõmunis recipiant uni¬
tatẽ. lẽpore aut̃ plenitudinis habita
moderatiõe tu ꝓconstituenda uidi¬
ci oꝓut conuers orum animos inspe¬
tes ȩtatis seruilis intuitũ : et periculoꝵ
quoꝵq aut egritudinũ respicientes
necessitates: In quib siquis ita gra¬
uit urgueatur. ut dũ adhuc penitet
de salute ipsius desperet᷑. o portetei
ꝑ sacer dotalem sollicitudinẽ cõmimos
gr̃a subueniri.

Expanded text:
tua nos credidit consulendos, qui ad iterandum baptismum vel metu coacti, vel errore traducti sunt, et nunc se contra catholicae fidei sacramentum egisse cognoscunt, ea est custodienda moderatio, qua in societatem nostram non nisi per poenitentiae remedium, et per impositionem episcopalis manus, communionis recipiant unitatem. Tempora autem poenitudinis habita moderatione tuo constituenda judicio, prout conversorum animos inspetes aetatis senilis intuitum, et periculorum quorumque aut aegritudinum respicientes necessitates. In quibus si quis ita graviter urgeatur, ut dum adhuc poenitet, de salute ipsius desperetur oportet ei per sacerdotalem sollicitudinem communionis gratia subveniri.
Abbreviated transcription (Latin):
sacros ordinaes ꝓmoueant᷑ nisi pͥus
a oñis ꝓprus legitimã lib̾tatem
consequant᷑. cuius lib̃tatis carta
& si nullus contradixerit rite con-¬
secrabint᷑. Porro seruus non cano¬
nee conserratus postꝗ de gradu
deciderit eiꝰ conditionis sit cuiꝰ
fuerat ante gradum.

Expanded text:
sacros ordines promoveantur, nisi prius a dominis propriis legitimam libertatem consequantur. Cujus libertatis charta  si nullus contradixerit, rite consecrabuntur. Porro servus non canonice consecratus postquam de gradu deciderit, ejus conditionis sit, cujus fuerat ante gradum.
Abbreviated transcription (Latin):
nt̃nas anime cogita ligat.¬
tiones: diabolũ ñ inde certissimũ
ẽ. motu eas corporis ab illo & af¬
fectionũ indiciis colligi: exꝑim̃to
didicimꝰ. Secreta autẽ cordis. solus
aliquotiens ex nr̃i arbitrii motu
emergunt᷑. Bone autẽ cogitationes:
cła. cne fusione sanguinis par¬
ticipes fiant

Expanded text:
nternas animae cogitationes diabolum non videre, certi sumus: sed motibus eas corporis ab illo, et affectionum indiciis colligi et experimento, didicimus: secreta autem cordis solus aliquoties ex nostri aemergunt; bonae autem cogitationes sclesia, ne effusionis sanguinis particeps fiat
Abbreviated transcription (Latin):
ab ep̃o suo fuerit de gradatus. aut ab
officio ꝓcertis criminib suspensꝰ & ipse
ꝑ cõtẽptũ et suꝑbiã aliqđ de ministerio
sibi it̃dicto agere p̃sũpserit et post ea¬
ab ep̃o suo correptus incepta p̃sũptione
ꝑdurauerit. hic om̃i modo ex cõmunicet᷑
& ab aeccła expellatur. Et qͥcũq cũ eo
cõmunicauerit. similiter se sciat eẽ
ex cõmunicatũ. Similit̃ de cłis laicif
uel feminis ex cõmunicatis obseruandũ ÷
Qđ sialiqͥs ista omia contẽpserit. et eps
em̃dare potuerit minime : regis iudicio
exilio dãpnetur

Expanded text:
po suo fuerit degradatus, aut ab officio pro certis criminibus suspensus, et ipse per contemptum et superbiam aliquid de ministerio sibi iab episcopo suo correptus, in certa praesumptione perduraverit, hic omnimodis excommunicetur, et ab ecclesia expellatur. Et quicunque cum eo communicaverit, similiter se sciat esse excommunicatum. Similiter de clericis, laicis, vel feminis excommunicatis observandum est. Quod si aliquis ista omnia contempserit, et episcopus emendare potuerit minime, regis judicio exsilio damnetur
Abbreviated transcription (Latin):
De uidȩis autem hoc precepit sc̃a
se nodus. nemini de inceps adere¬
dendum uim inferre liceat. Cui
enim uult dĩ miseretur: et quem
uult indurat. Non enim tales in¬
uiti saluandi sunt. sed uolentes in¬
tegra sit forma iusticiȩ. Sicut
homo propria arbitrii uoluntate
serpenti obediens perut. sic uocan¬
te se gr̃a di ꝓpriȩ mentis conuersi¬
tione homo quisq crecdendo salua¬
tur. Ergo non ui sed libera arbitrui
uoluntate ut conuertantur sal.¬
uandi sunt non potius inpellend.
Qui iam autem pridem acd xp̃ianta¬
tem coactisunt. sicut factum est
temporibus religiosissimi princps
sinandi. qui iam constat eius sacra¬
mentis diuinis ad sociatos: et bap¬
tismi grãm suscepisse. et crisinate
unctos eẽ. et corporis dñi et sangui¬
nis extitisse participes. oportet
ut fidem ętrã quamui uel neces.¬
sitate susceperunt tenere cogant᷑.
ne nonten dñi blasphemetur fidesꝙ
quam susceperunt uilis ac contempti¬
bilis habeatur

Expanded text:
De Judaeis autem hoc praecepit sancta synodus, nemini deinceps ad credendum vim inferre. Cui enim vult Deus miseretur, et quem vult indurat. Non enim tales inviti salvandi sunt, sed volentes, ut integra sit forma justitiae. Sicut homo propria arbitrii voluntate serpenti obediens periit, sic vocante se gratia Dei propriae mentis conversione homo quisque credendo salvatur. Ergo non vi, sed libera arbitrii facultate, ut convertantur salvandi sunt, non potius impellendi. Qui autem jampridem ad Christianitatem coacti sunt, sicut factum est temporibus religiosissimi principis Sisenandi, quia jam constat eos sacramentis divinis associatos, et baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis Domini et sanguinis exstitisse participes, oportet ut fidem etiam quam vi vel necessitate susceperant, tenere cogantur, ne nomen Domini blasphemetur, fidesque quam susceperunt vilis ac contemptibilis habeatur
Abbreviated transcription (Latin):
irginib sacris temere quosdã se¬
sociare cognouimꝰ. ⁊ pꝰdiccitum
dõ ꝓposicũ incesta federa sacrile¬
gaq miscere : quos ꝓtinꝰ ęquũ ÷
a saera cõmunione detrudi. &

Expanded text:
irginibus sacris temere se quosdam sociare cognovimus et post dicatum Deo propositum incesta federa sacrilegaque miscere; quos protinus aequum est a sacra communione detrudi, et
Abbreviated transcription (Latin):
in carnationis dcccc.xxui. apud
confluentiam iussu uenerabiliũ
pͥncipum. Karoli uide licae et ha¬
rici regum reuerentissimorum
congregati sunt ep̃i. numo UiIi
herimannus agripinensis arcbun
mundanensis ep̃s. Dotohos. nebur¬
gensis ep̃s. Rago uuo uor macien¬
gensis ep̃s. Uniuianus padebur¬
nensis ep̃s. Cũ abbatibus alusq
sacri ordinsiuris quã plurimis
uentu multa utilia ac sc̃ȩ dei eedȩ
ꝓ futura saluberrimo tractantis
consilio. Int̃ cetera quȩ statuer
hoc maxime consiliũ necessariũ
⁊ instanti ꝓdolor tẽpore. ꝑ abusionꝰ
frequentissimũ cognationis in¬
cestum summa cautela uitandũ
confirmauerunt. Hoc est nec ullꝰ
xp̃ianus in fra sea generatio¬
nem nuptias copulare p̾sumat¬

Expanded text:
incarnationis DCCCCXXII, apud Confluentiam jussu venerabilium principum Caroli videlicet, et Henrici regum reverendissimorum, congreHerimannus Agrippinensis archiepMundanensis episcopus, Doto Osneburgensis episcopus, Rihgovunno Wormatiengensis episcopus, Unwano Padebrunensis episcopus, cum abbatibus aliisque sacri ordinis viris quamplurimis. ventu multa utilia ac sanctae Dei Ecclesiae profutura saluberrimo tractantes consilio inter caetera quae statuerunt, hoc maxime necessarium, et instanti, proh dolor! tempore per abusionem frequentissimum cognationis incestum, summa cautela vitandum firmaverunt: hoc est, ne ullus Christianus infra sextam generationem nuptias copulare praesumat
Abbreviated transcription (Latin):
parroechiã allatus fuerit. ei bap¬
tismi sacram̃tũ nullo modo deneget᷑.
Siquis hoc munꝰ pęnitenti concederes¬
detractauerit. et ille par uulus absq
baptismatis gr̃a
mortuus fuerit : nouerit se ille qͥ
eũ non baptirauit. ꝓeius anima ra-¬
tionẽ redditurũ. et apud sinodum
acerrime corrigendiu

Expanded text:
parrochia allatus fuerit, ei baptismi sacramentum nullomodo non negetur. Si quis hoc munus pedetrectaverit, et ille parvulus absque baptismatis gratia mortuus fuerit, noverit ille se, qui eum non baptizavit, pro ejus anima rationem redditurum, et apud synodum acerrime corrigendu
Abbreviated transcription (Latin):
It siquis clus aut laicus ad alterã
ꝓꝑat ciuitatẽ ec suscipitur: p̃t̃
cõmendatitias epłas. et qui susce¬
perit. et qui susceptur us es ł
I DE CAPEM RE.

Expanded text:
i quis clericus aut laicus ad alteram properat civitatem, et suscipitur praeter commendatitias epistolas, et qui susceperit et qui susceptus est . De eadem re.
Abbreviated transcription (Latin):
t pres biteri a turpib: lucris. et usuris.
non solũ ipsĩ abstineant. uerũ etiam
plebes sibi subditas abstinere .cxXUI

Expanded text:
t presbyteri a turpibus lucris et usuris non solum ipsi abstineant, verum etiam plebes sibi subditas abstinere i
Abbreviated transcription (Latin):
Ie his qui inplurimas nupcias
inciderunt : et tẽpus quidẽ pre¬
finitum ÷ manifeste. qe sic̃ con¬
uersacio corũ & fides tẽpus ab¬

Expanded text:
e his qui in plurimas nuptias inciderunt, et tempus quidem praefinitum manifestum est, sed conversatio eorum et fides tempus ab
Abbreviated transcription (Latin):
ex sententia diuini udicri san¬
xerunt. Nã legit᷑ quia maria so¬
ror aaron ꝓphetissa. dũ obtrecta¬
tionis adũsus morsem incurris¬
set delictũ: ilico stigmate leprȩ
ꝑcussa ẽ. Cũq. petisset morsem
ut mundaret᷑: p̃cepit eã extra
castra eg̃di uii. dieb & post emun¬
dationẽ. rursus eam castris reũti.
Maria erigo soror a aron: caro
intelligitur sacerdotis. quẽ dũ
suꝑbiȩ debilitas ordinis sui cor¬
ruptionũ maculat᷑ erroribus:
moretur extra castra .uii. dieb
tur. quib post em̃dationẽ ui¬
ciorũ loci siue pͥstinȩ dignita¬
tis recipiat meritũ. lcxxx ii.
deyei ne cessario eo airũ¬

Expanded text:
ex sententia divini judicii sanxerunt. Nam legitur quod Maria soror Moysi prophetissa, dum obtrectationis adversus Moysen incurrisset delictum, ipercussa est. Quumque petisset Mosen ut emundaretur, praecepit eam extra castra egredi septem diebus, et post emundationem rursus eam castris reverti. Maria ergo soror Aaron caro intelligitur sacerdotis. Quae dum superbiae dedita sordidissimis corruptionum maculatur erroribus moretur extra castra septem diebutur, quibus post emendationem vitiorum, loci sive pristinae dignitatis recipiat meritum. CAP. 83.-- De populi necessario quod inu
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃s & misericors ds̃ qͥ pec¬
catorũ indulgentiã in con¬
fessine celeri posiustĩ succur¬
re lapsĩs. mĩs confessis. ut quos
delictoꝵ catena constringit:
magnitudo tue pietatis absoluat.

Expanded text:
s et misericors Deus, qui peccatorum indulgentiam in confessione celeri postulasti, succurre lapsis, miserere confessis: ut quos delictorum catena constringit, magnitudo pietatis absolvat.
Abbreviated transcription (Latin):
scȩ crapulã . potus ebrietatẽ q¬
nerat Ebriettis enĩ ꝑturbacio¬
nc̃ gignit m̃tis. furorẽ cordis. N.¬
mã libidinis. Ebriectis itti m̃tẽle¬
nat : ut ubi sit nesciat. Undetia¬

Expanded text:
scae crapulam, potus ebrietatem generat. Ebrietas autem perturbationem gignit mentis, furorem cordis, flammam libidinis. Ebrietas ita mentem alienat, ut ubi sit nesciat. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
uario niͦ conficiunt᷑ Unde &e na¬
areis qͥ se scĩficabant cdño. p̃cep¬
tũ ÷ uinũ et sicerã nõ bibere
Utraq cuĩ stcitũ m̃tis euertunt:
et ebros faciunt. Luxuriã qͥppe
carnis: utraq equalit̾̃ gignunt:
Quidã continentes sic̃ panẽ cũ
pondere edunt : ita et ciquã cũ
ĩsura bibunt. asserentes ad ccis¬
timoniam ccrnis. etiã aquȩ ab

Expanded text:
vario modo conficiuntur. Unde et Nazaraeis qui se sanctificabant Domino, praeceptum est vinum et siceram non bibere , utraque enim statum mentis evertunt, et ebrios faciunt, luxuriam quoque carnis utraque aequaliter gignunt. Quidam continentes sicut panem cum pondere edunt, ita et aquam cum mensura sumunt, asserentes ad castimoniam carnis etiam aquae ab
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ łorniccicio aũ. sic̃ ait saloma
infatuat sapientẽ Ebrietts. sc̃
sunt . uinũ nõbibant. Necũ ibe¬
rint obliuiscantur scipientiam
Perisq lcuis ÷ multũ bibert: dñ
in ebriari Audiant hi aduessũ
se dic̃tem ꝓpħam. Uae qͥ potentes
estis adbibendũ uinũ : auiri for¬
tes admiscendc̃i ebriectitẽ Uino
multo deditos. aluxoriose uiuen¬
tes : isaias sicarguit dicñs U
qͥ consurgitis mane ad ebrietatẽ
sectandã : ⁊ potandũ usq adues¬
ne usq ad solis occubitũ. & ebsi¬
etati & gulȩ uoluptritib serui¬
unt: nec intelligunt cur nais
s c̃suetudine beluina detent li¬
xuriȩ tantũ totti die epulisq

Expanded text:
r. Fornicatio enim, sicut ait Salomon, infatuat sapientem. Ebrietas, sicut sunt, vinum non bibant, ne, cum biberint, obliviscantur sapientiam. Plerisque laus est multum bibere, et non inebriari. Audiant hi adversum  dicentem: Vae qui potentes estis ad bibendum vinum, et viri fortes ad miscendam ebrietatem . Vino multo deditos, et luxuriose viventes, Isaias sic arguit dicens: Vae qui consurgitis mane ad ebrietatem sectandam, et potandum usque ad vesmane usque ad solis occubitum ebrietati et gulae voluptatibus serviunt, nec intelligunt cur nati sunt, sed consuetudine belluina detenti, luxuriae tantum tota die epulisque
Abbreviated transcription (Latin):
It ergo miseris mors sine morte finis
sine defectu. q & mors uiuit. & finis sẽꝑ
incipit. & deficere defectꝰ nescit. Quia
eruciat sed nullatenꝰ pauorẽ fugat. flã.¬
ma cõburit: sed nequaq tenebras decutit

Expanded text:
it ergo miseris mors sine morte, finis sine defunctu: quia et mors vivit, et finis semper incipit, et deficere defunctus nescit. Quia  dolor cruciat, sed nullatenus pavorem fugat, flamma comburit, sed nequaquam tenebras decutit
Abbreviated transcription (Latin):
mĩ potens os sic̃ ex nichilo bona
facere potuit. ita cũ uoluit ꝑ i
carnationis suȩ mystiũ etiã ꝑdita
bona reparaũ. duas uero ad ĩtelli¬
a nil ĩfirmũ de carne gestauit. angłs
ad se debuit reducere quã ĩ ꝑpetͣ
corruit nil ĩfirmũ ex carne gestaũ.
Uide & recte psalmista. cũ misertum
redẽptorẽ hominib dicerae. ipsã quoq
causã misedĩe exp̃ssit dicens. & me¬
moratꝰ ẽ. quia caro sunt. acsi dicer&.
Quo eoꝵ ĩ firma uidit: eos districte
punire noluit.

Expanded text:
ipotens Deus, sicut ex nihilo bona facere potuit, ita cum voluit, per incarnationis suae mysterium etiam perdita bona reparavit. Duas vero ad intellivero nil infirmum de carne gestavit. Angeluad se debuit reducere, quam in perpecorruit, nil infirmum ex carne gestavit. Unde recte Psalmista, cum misertum Redemptorem diceret, ipsam quoque causam misericordiae expressit, dicens: Et recordatus est, quia caro sunt. Ac si diceret: Quia eorum infirma vidit, eo districte culpas punire noluit.
Abbreviated transcription (Latin):
e passim ep̃s multitudinẽ
cłoꝵ faciat. sed scđm meri¬
tcum uel redditum.
eccłarum numerus modere
Atur ep̃is: peregrinis qui mur¬
bem solent uenire. quosueracit̃
episcopos scimus esse. placuit eis
locum dari ut offerant

Expanded text:
e passim episcopus multitudinem clericorum faciat, sed secundum meritum, vel redditum Ecclesiarum numerus moderepiscopis peregrinis qui in urbem solent venire, quos veraciter episcopos scimus esse, placuit eis locum dari ut offerant.
Abbreviated transcription (Latin):
i inter ep̃os eiusdẽ
concilii dubitatio emerserit
de ȩccłastico iurȩ uel de alus nego¬
tis. primum metropolitanus eoꝵ
cũ aliis quib dã in concilio conside¬
rans rem iudicet. & si non adquies
audiat. et qđ ȩccłasticis canonib
et legib nr̃is consentaneũ sit hoc
defĩmat. et nulla pars ualeat cal.¬
culo eius contradicere

Expanded text:
i inter episcopos ejusdem concilii dubitatio emerserit de ecclesiastico jure, et de aliis negotiis, primum metropolitanus eorum cum aliis quibusdam in concilio considerans rem iudicet; et si non adquiescaudiat, et quod ecclesiasticis canonibus et legibus nostris consentaneum sit, hoc definiat, et nulla pars valeat calculo eius contradicere
Abbreviated transcription (Latin):
beatus gregoriꝰ in cõmonitorio ad ioħm
defensorẽ exromanis legib sumens
scribit: Sententiã que sine scriptura
scđm eccłasticã auctoritatẽ reclamationẽ
urãm libellis serie allegare eamq mani.
.b urĩs roboratã. sy nodo sacre porrigere.
ut conuenienter & canonice uob̾ ualeat
roli synodo p̃sidebat.

Expanded text:
beatus Gregorius in Commonitorio ad Joannem beatus Gregorius in Commonitorio ad Joannem defensorem ex Romanis legibus sumens scribit: Sententia quae sine scriptura secundum ecclesiasticam auctoritatem, reclamationem vestram libelli serie allegare, eamque manibus vestris roboratam synodo sacrae porrigere, ut convenienter et canonice vobis valeat roli, synodo praesidebat.
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ aurã pat̾nitate impendi deministratione
orclinũ eccłasticorũ quiadõ nomine bone
quondã ꝓuecti. aura auctoritate suspensi
sumus: hinc marus ep̃s diax̃. habetis libellũ
reclamationis aut postulationis. sicut
ȩcclastica se habae traditio: Illi aut̃ respon¬
derunt se p̃manib nullũ habere libellũ.
Hincmarus ep̃s dix̃. Legũ eccłasticarũ aucto¬
ritas talis .ẽ. ut in causis gestorũ semꝑscri¬
ptusã reqͥrat ad eo ut qui ad sacrũ fontẽ
accedit. suũ dare nom̃ precipiatur qui
ad sũmũ sacerdotiũ ꝓuehitur. deretro
manib: om̃ium roborato eligitur. Ordi¬
natus aut̃ a suis ordinatorib: litteras ac.¬
.ciꝑe iubetur. Quietiã ab eccłastica socie.¬
.tate quolibae excessu discinditur. libel¬
larii scriptione aut recipitur aut deicit᷑:
S quisiccusatur ł ex cõmunicat᷑ seu recon.¬
ciliatur ꝑscripturã accusare uł rec̃cili.¬
ari iubetur : Et sic inceteris huius modi
tantũ scriptura deposcitur Ut sicut

Expanded text:
nobis a vestra paternitate impendi, de ministratione ordinum ecclesiasticorum, ad quos a domino Ebone quondam provecti, a vestra auctoritate suspensi sumus. Hincmarus episcopus dixit: Habetis libellum reclamationis aut postulationis, sicut ecclesiastica se habet traditio? Illi autem responderunt se prae manibus nullum habere libellum. Hincmarus episcopus dixit: Legum ecclesiasticarum auctoritas talis est ut in causis gestorum semper scripturam requirat: adeo ut qui ad sacrum fontem accedit, suum dare nomen praecipiatur; qui ad summum sacerdotium provehitur, decreto manibus omnium roborato eligitur; ordinatus autem a suis ordinatoribus litteras accipere jubetur; qui etiam ab ecclesiastica societate quolibet excessu discinditur, libellari scriptione aut recipitur aut dejicitur; sed qui accusatur, vel excommunicatur seu reconciliatur, per scripturam accusari vel reconciliari jubetur. Et sic in caeteris hujusmodi in tantum scriptura deposcitur, ut, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
si quis cũ nouerca sua dormierit
neut̃ possunt ad coniugiũ ꝑuenire.
Sed aiur eius potest siuult aliam
accipere. si se continere non potest.
Similit̃ quicũ filiastra sua uł cũ sorore
uxous suae dormierit stare ñ potest
.xii. De illo quicum piliastra iGn0¬
Rante matus pornicatus esi. sexo

Expanded text:
Si quis cum noverca sua dormierit, neuter possunt ad conjugium pervenire: sed vir ejus potest si vult aliam accipere, si se continere non potest, similiter qui cum filiastra sua, vel cum sorore uxoris suae dormierit stare potest. CAP. 12.-- De illo qui cum filiastra, ignorante matre, fornicatus est. S
Abbreviated transcription (Latin):
OE EADẼ RE. LUIIII.
Ii infringens fur domũ siue
effodiens fuerit inuentꝰ. &
accepto uulnere mortuus fuerit.
ꝑcussor ñ erit sanguinis reus¬
Qđ si orto sole fecerit homicidiũ :¬
& ipse moriet᷑. Si non habuerit
qđ ꝓfurto reddat: uenundabit᷑
Si inuentũ fuerit apđ eũ qđ fura¬
tũ ÷ uiuens siue bos. siue asinus.
siue ouis duplũ restituat:
exepła ieronimi ad pascasium
alexandrinũꝰ deseruo qui fu a¬
gerit dñm suũ int̾rogabat si ille
in illa fuga mortuus fuerit utrũ¬
N liceret ꝓco orare annor ħ indi¬
uinis. libris ñ inuenimꝰ ꝓhibitũ:
s tñ scimꝰ ab apłis firmit̾ p̃cep¬
tũ. ut serui subditi sint in omĩ
timore dnĩs. Nõ tantũ bonis
et modestis: s edam discolis.
Et in grangrensi concilio: ita se¬
riptũ ÷ Siqͥs seruũ sub p̃textu
diumi cultus doceat dñm ꝓpriũ
c̃tẽpnere. ut discedat ab eiꝰ obseqͥo:
ancthema sit Unde datur intel¬
ligi qđ si ille anathema meruit¬

Expanded text:
e eadem re. Exodi Si infringens fur domum sive effodiens fuerit inventus, et accepto vulnere mortuus fuerit, percussor non erit reus sanguinis. Quod si orto sole fecerit, homicidium  ipse morietur. si non habuerit quod pro furto reddat, uenundabitur. si inuentum fuerit apud eum quod furatus est uiuens, siue bos siue asinus siue ouis, duplum restituet. a Hieronymi, ad Pacasium Alexandrinum. De servo qui fugerit dominum suum interrogabas, si ille in illa fuga mortuus fuerit, utrum liceret pro eo orare, an non. Hoc in divinis libris non invenimus prohibitum, sed tamen scimus ab apostolis firmiter praeceptum, ut servi subditi sint in omni timore dominis: non tantum bonis et modestis, sed etiam discolis. Et in Gangrensi concilio ita scriptum est: Si quis servum sub praetextu divini cultus doceat dominum proprium contemnere, ut discedat ab ejus obsequio, anathema sit. Unde datur intelligi quod si ille anathema meruit
Abbreviated transcription (Latin):
ifur aut latro captꝰ in p̃da
escis i potibꝰ qͥ int̃dictis. a thoro. &
re leguminũ ł olerũ. ⁊ pomis.
paruisq piscicuł cũ madiocri cer¬
usa uicissim uttint᷑. ⁊ tẽperate.
Siaũ aueridicis cõꝓbat̾ testib. qđ
sine odii meditticione se suaq lib̾¬
tindo. diaboli mẽbra int̾ficiunt.
iccpi nõ poterant : penitenciam
ꝓhomicidio eis ñ iniungim. nͥ ip¬
si uoluerint aliqͥd ꝓhumanittiti
grã facere. Et si pbr ÷: nõ depona¬
t᷑. cunctis tñ uitȩ suȩ dieb. peni

Expanded text:
fur aut latro captus in praescis et potibus, qui interdicti sunt, a toro, a re leguminum vel olerum, et pomis, parvisque pisciculis cum mediocri cervisia vicissim utantur et temperate. Sin autem a veridicis comprobatur testibus, quod sine odii meditatione se, suaque liberando diaboli membra interficiunt, et capi non poterant, poenitentiam pro homicidio eis injungimus, nisi ipsi voluerint aliquid quod humanitatis est facere: et si presbyter est, non deponatur, cunctis tamen vitae suae diebus poeni
Abbreviated transcription (Latin):
s ultͣ nõ ꝓficient. Insipiencia
enĩ eorũ manifesta erit omib
sic̃ & illoꝵ fuit. Hec n quis¬
quã credere debet quoslibet
magicis artib aliquid fucere
posse sine ꝑmissu dĩ. qui omĩa
quȩ funt aut iusto iudicio
facit: aut ꝑmissu suo ita fieri
ꝓsinit
Qđ p̃dicti magi leguntur similia
fecisse morsi siquidẽ uingt̃ suã
ꝓiecit & conuersa ÷ in draconem
piecert̃q ipsi singuli uirgts sucis
que uersȩ sunt indracones. S de¬
uorauit uirga aaron uirgtis eoꝵ.

Expanded text:
non proficient. Insipientia enim eorum manifesta erit omnibus, sicut et illorum fuit. Nec ideo quisquam credere debet quoslibet magicis artibus aliquid facere posse sine permissu Dei, quoniam quae fiunt, aut justo judicio facit, aut permissu suo ita fieri sinit, quod praedicti magi leguntur similia fecisse Moysi, « qui virgam suam projecit, et conversa est in draconem: projeceruntque ipsi singuli virgas suas, quae versae sunt in dracones: sed devoravit virga Aaron virgas
Abbreviated transcription (Latin):
ministris illi oꝑati sunt Ins̃
reb corporeis ꝑ omĩa elem̃ta mu¬
ndi quedã ocultȩ seminariȩ ra¬
ciones. quib. cũ data fuerit opo¬
rtunitas cẽporcilis atq ciusalis:
prũpunt in species debittis suis
modis & finibꝰ Et sic nondicunt᷑
angłi qui ista fticiunt animaliũ
creatores : sic̃ nec agricolȩ segetũ
uł arborũ uł quorũcũq int̾ra
gignenciũ creatores dicendi sunt.
quãuis nouerint p̾bere quasdã
uisibiles oportunitaites &caiusas.
ut illa nascantur. Qđ aũ isti
faciunt uisibilit̾: ħ illi inuisibilit᷑
Ds uͦ solꝰ unus creator÷: qui cau¬
scis ipsas & raciones seminarias in¬

Expanded text:
insunt enim rebus corporeis per omnia elementa mundi quaedam occultae seminariae rationes, quibus cum data fuerit oportunitas temporalis atque causalis, prorumpunt in species debitas suis modis et finibus. et sic non dicuntur angeli, qui ista faciunt, animalium creatores, sicut nec agricolae segetum uel arborum uel quorumque in terra gignentium creatores dicendi sunt, quamuis nouerint praebere quasdam uisibiles oportunitates et causas, ut illa nascantur. quod autem isti faciunt uisibiliter, hoc angeli inuisibiliter; deus uero solus unus creator est, qui causas ipsas et rationes seminarias