comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tyus que ẽ in insula suꝑ fiuinũ somene sita
cenobiũ monachoꝵ paucoꝵ facta ẽ. ꝓcedente
uero temꝑe crescente mĩo fr̃m et aucta posses¬
sione reddituũ ẽẽ abbacia cepit. In quo loco ad¬
huc duo putei extant in uno quoꝵ caput ip̃iꝰ
martyns. in altero corpus angelo reuelante
ĩuentũ fuerat auenerabili matrona roma¬
na nomne ensebia. que ꝓ mune emsdem of¬
fici lumen oculoꝵ quo añea prinata fuerat
ꝑ eundem martyrem recepit. et ħ iuentio an¬
no a passione ip̃ius martyris. loꝰ euenit. qui
passus ẽ martyriũ anno ab incarnatione¬
ligiosa sancti martyris corpus ĩuenit at
in suꝑiori loco p̾minentis oꝑidi qd̾ antiqui¬
tus angusta uiromandoꝵ uocabatur colso¬
cauit. labentib multis annoꝵ surriculis
sepulcrũ emisdem martiris u̾ nam lpetur
cunctis erat incertũ. Deniq sancto eligio
nonionĩsi ecc̃e pontificante: facta inquisi¬
tione de eiusdem martyris corꝑe sub presen¬

Expanded text:
tyris, que est in insula super fluvium Somene sita, coenobium monachorum paucorum facta est. Procedente vero tempore, crescente numero fratrum, et aucta possessione redituum, etiam abbatia esse coepit. In quo loco adhuc extant duo putei, in uno quorum caput ipsius martyris, in altero corpus, angelo revelante inventum fuerat a venerabili matrona Romana, nomine Eusebia, que pro munere ejusdem officii lumen oculorum, quo antea privata fuerat, per eundem martyrem recepit. Et hec inventio anno a passione ipsius martyris 55 evenit, qui passus est martyrium anno Dominiligiosa sancti martyris corpus invenit, atque in superiori loco preminentis oppidi, quod antiquitus Augusta Viromandorum vocabatur, collocavit; labentibus multis annorum curriculis, sepulchrum ejusdem martyris ubinam haberetur, cunctis erat incertum. Denique sancto Eligio Noviomensi ecclesie pontificante, facta inquisitione de ejusdem martyris corpore, sub presen
Abbreviated transcription (Latin):
primã curam hu̾it ut huilitate suꝑaret
i̾ndiam. Deinde ut nullã inse obscem ru¬
moris fabulam daret ut qui mordebantur
ad eius etatem scuꝑent ad continentia. ꝓpes
miseroꝵ solamen lugenciũ fuit. Ita in sin¬
gulis uinrtutib eminebat quasi ceteras non
hr̃et. Inter p̾sbiteros et coequales primus
in oꝑe. extremus in ordine. granitate moꝵ¬

Expanded text:
primam curam habuit, ut humilitate superaret invidiam, deinde ut nullam obscoeni in se rumoris fabulam daret; ut qui mordebantur ad aetatem ejus, stuperent ad continentiam; smiserorum, solamen lugentium fuit. Ita in singulis virtutibus eminebat, quasi caeteras non haberet. Inter Presbyteros et coaequales, primus in opere, extremus in ordine. Quidquid bo
Abbreviated transcription (Latin):
legeni dedit. elli m̃ĩmũ addant mĩmo⁊ et
marsupiũ marsupio suffocantes matronaꝵ
opes. uen̾entur obsequiis. Sint ditiores
monachi qm̃ fu̾ant seculares. Possideant
opes sub pauꝑe xp̃o. quos sublocuplete dya¬
bolo ñ huant. et suspiret eos eccłia diuites.
quos tenuit mũdus antea r̃dicos. Neo po¬
cianus nr̃ animũ calcans: cedulas consecta¬
si interet altare si ꝑietes absq fuligine. si

Expanded text:
legem dedit? alii nummum addantnummo et marsuppium suffocantes matronarum opes uenentur obsequiis, sint ditiores monachi, quam fuerant saeculares, possideant opes sub Christo paupere, quas sub locuplete diabolo non habuerant, et suspiret eos ecclesia diuites, quos tenuit mundus ante mendicos: Nepotianus noster aurum calcans scedulas consectasi niteret altare, si parietes absque fuligine, si
Abbreviated transcription (Latin):
modũ ꝓ lassitudine et uirib corporis tem¬
ꝑabat᷑. Mense amĩculi inter erat et sic appo¬
sita queq libabat ut et suꝑstitionem fugeret
et continentiã reseruaret. Sermo eius et
om̃e cõnuiũ de scripturis aliquid ꝓponere:
libenter audire uerecunde Rendere. recta susci¬
ꝑe praua ñ acriter confutare disputantem
contra se magis docere quam uincere. lectio¬

Expanded text:
modum pro lassitudine et uiribus corporis moderabatur. mensae auunculi intererat et sic adposita quaeque libabat, ut et superstitionem fugeret et continentiam reseruaret. sermo eius et omne conuiuium de scripturis aliquid proponere, libenter audire, respondere uerecunde, recta suscipere, praua non acriter confutare, disputantem contra se magis docere quam uincere et
Abbreviated transcription (Latin):
feaderat deui. ut et illius qui ad diuinũ mĩste¬
rium nocabatur ꝓbaretur humilitas et ium¬
orib forma subiectionis huis ꝓbaretur ꝓpo¬
netur exemplo. Paulũ quoq ꝑsemet ip̃m no¬
cans et alloqũs xp̃c. cum posset ei mam ꝑfec¬
tionis reserare confestim dirigere ad anamã
poteris malum p̾sumptionis p̾ teret exemplũ.
dum iniusquisq sibimet ꝑsuaderet simili mõ
se quoq detere dei solius magisterio at doctrina
potius quam semoꝵ institittione formari. Qͥs¬

Expanded text:
t scilicet et illius qui ad diuinum ministerium uocabatur probaretur humilitas et iunioribus forma subiectionis huius proponeretur exemplo. Paulum quoque per semet ipsum uocans et adloquens Christus, cum posset ei perfectionis uiam reserare confestim, dirigere ad Annaniam posteris malum praesumptionis praeberet exemplum, dum unusquisque sibimet persuaderet simili modo se quoque debere Dei solius magisterio atque doctrina potius quam seniorum institutione formari. Q
Abbreviated transcription (Latin):
dero suodedit. Codem tempore ante diem or¬
dinationis se sue elentterius patricius et
exartus factus intharca assumpsit regnũ
et nementem eum ad ciuitatem romanã
ad castrum qd̾ dicitur lintesł. ibidem a mi¬
litib rauẽnatis interfectus ẽ. Quius caput
ductũ ẽ constantinopolim ad piissimũ pͥu¬

Expanded text:
Bonifacii: « Eodem tempore ante dies ordinationis ejus Eleutherius patricius et eunuchus exarchus, intrata assumpsit regnum, et veniente eo ad civitatem Romanam in castro quod dicitur Luceolis, ibidem a militibus Ravennaticis interfectus est, cujus caput ductum est Constantinopolim ad piissimum p
Abbreviated transcription (Latin):
accipe m̾cedem poscebat artificiũ. Cumq
ħ sanctus pontifex ꝓ misiss ħ ille machina¬
tus ẽ. Coherebat enm templo in altitudie
constituto ex quatuor laterib porticus. Erãt¬
q columpne ingentes et altitudinẽ templo
hũtes equalem. Singula u̾o circulus co¬
lumpnaꝵ erat .xui. cubitoꝵ. Porro natura
petre fortissima que ñ facie quib l ferra¬

Expanded text:
accipere mercedem poscebat artificum. Cumque accipere mercedem poscebat artificum. Cumque hoc sanctus pontifex promisisset, hoc ille machinatus est. Cohaerebat enim templo in altitudine constituta ex quatuor lateribus porticus; erantque columnae ingentes, et altitudinem templo habentes aequalem. Singularum vero circulus columnarum erat sedecim cubitorum. Porro natura petrae fortissima erat, quae non facile quibuslibe
Abbreviated transcription (Latin):
lus ep̃c lege principis ꝓ armis usus ꝓ¬
prie ciitatis templa destrirait de fiducia dimi¬
na ñ ĩe hõim uirtute confidens. O opus dig¬
millenanios cum subiectis hũs. Quo facto
ppłs militari timore ꝑterritus C̃. ubi dum
eẽt templum iꝯuis ualde precipuũ et orna¬
mentis płanis uariatum pre fectus id des¬
truere intebatur. uidens autem forte nimis
edificium ac robustum impossibile uidica¬
uit hominib lagidum inuituras et cõmis¬
siones posse dissoluere. Erant eru ngen¬
tes et alt̾utris illigati: insuꝑ et ferro plum¬
boq cõmncti. poorro marcellus pusislam̃ita¬
tem p̾fect̃ indens enm quidem misit ad a¬
lias ciritates. Ip̃e nero supplicabat deo ut
templa destruendi p̾fet occasionẽ. Int̾ h̾
uenit quidam stante sponte diliculo: ñ srruc¬
tor ũ lapidum sector. neq alterius cuniscũ
ꝑitus artis. S lapides ferte et lingna ĩ hu¬
meros consuetus. Is ergo accedens ꝓmisit
facile templum eẽ soluendum qui tm̃modo

Expanded text:
us, lege principis pro armis usus, propriae civitatis templa destruxit: de fiducia divina, non de hominum virtute praesumens. Quod opus digmillenarios cum subjectis habens. Quo facto, populus militari timore perterritus est. Ubi dum esset templum Jovis valde praecipuum et ornamentis plurimis variatum, id praefectus destruere nitebatur. Videns autem forte nimis aedificium ac robustum, impossibile judicavit hominibus lapidum juncturas et commissiones posse dissolvere. Erant enim ingentes et alterutris illigati, insuper et ferro plumboque conjuncti. Porro Marcellus pusillanimitatem praefecti videns, eum quidem misit ad alias civitates; ipse vero supplicabat Deo ut templi destruendi praeberet occasionem. Inter haec venit quidam sponte diluculo, non structor, non lapidum sector, neque alterius cujuscunque peritus artis; sed lapides ferre et ligna in humeros consuetus. Is ergo accedens promisit facile templum esse solvendum: qui tantummodo
Abbreviated transcription (Latin):
moius aꝑte cognonissent fuglan ĩ Ais
laudib ꝯra soluebant. Su emm et alia tẽ¬
pla sacratissimus pontisex ille destixit qui
t mctorib scribebet martirib et reccupta
suscipiebat et nomssimo in martirio ip̃e co¬

Expanded text:
monis aperte cognovissent fugam, in divinis monis aperte cognovissent fugam, in divinis laudibus ora resolvebant. Sic enim et alia templa sacratissimus pontifex ille destruxit. Qui et victoribus scribebat martyribus, et rescripta suscipiebat, et novissime etiam ipse
Abbreviated transcription (Latin):
liguti n tura sr igrus accendere. Remon et¬
enm quitam tet̾imꝰ apꝑuit qui flãmam ui¬
res susis ꝑhibebat oꝑa. Cumq freqũter ħ
facerent et molitõm suam explere ñ possent
nũciau̾nt ħ pontifici meridie dorimienti. At
ille repente ad ecc̃am concurrens ꝯł a quam
n uasculo portari precipiens aquã posuit
subaltare Pp̃r no i pamiento pouta frõ¬
te clemcat. dño sipplicabat ne amplius ty¬
remuitem demonis ullam patetur hr̃e fidu¬
ciam. S ut ĩfirmitatem illius euaderet et
signũ ꝓprie uticus ostenderet n magis ex
l infidlib exultat oms occasio nasceret:¬
quẽdam dyaconũ suũ equicium fide et ⁊ elo
mauratũ simere insũt aqm̃ et uelociter cur¬
illis aque naturam. Comp̃hensaq ligna¬
sunt repente consumpta. Columpne uo suł¬
fulture solatis midate et ip̃e cecideriunt ⁊ ał.¬
xii. uua tra̾unt. Cunc latus qd̾ cohere bat
templo molentu ruina depofitum ẽ. Sonꝰ
tos fecit il concuriete. Et dum iimici de¬

Expanded text:
ligna naturaliter ignis accendere: daemon etenim quidam teterrimus apparuit, qui flammam vires suas prohibuerat operari. Cumque frequenter hoc facerent, et molitionem suam explere non possent, nuntiaverunt hoc pontifici meridie dormienti. At ille repente ad ecclesiam concurrens, et aquam in vasculo portari praecipiens, aquam posuit sub altari. Ipse vero in pavimento posita fronte clementi Domino supplicabat ne amplius tyrannidem daemonis ullam pateretur habere fiduciam, sed ut infirmitatem illius enudaret, et signum propriae virtutis ostenderet, ne magis ex hoc infidelibus exsultationis quemdam diaconum suum Equitium, fide et zelo munitum, sumere jussit aquam, et velociter curillius aquae naturam, comprehensaque sunt ligna, et repente consumpta. Columnae vero suffulturae solatio nudatae, et ipsae ceciderunt, im una traxerunt. Tum latus quod cohaerebat templo, violentia ruinae depositum est. Sonus tos fecit ibi concurrere. Et dum inimici dae
Abbreviated transcription (Latin):
ea dm̃cis ob remedium nr̃aꝵ egritudinum
pͥsumamus: quam ut nana ꝑsuasione cor¬
dis elati. uł post annũ dignos eo ꝑticipa¬
tione nos eẽ credamus. ¶ ua pp̃ ut ħ intsłi¬
gere et fructuose tenere possimus: mĩam¬

Expanded text:
ea dominicis ob remedium nostrarum aegritudinum ea dominicis ob remedium nostrarum aegritudinum praesumamus, quam ut uana persuasione cordis elati uel post annum dignos eorum participio nos esse credamus. quapropter ut haec intellegere et fructuose tenere possimus, mi
Abbreviated transcription (Latin):
mus nos a dm̃ca cõmumone suspende¬
¶ quia nos agnoscimus pccores: S ad eam
magis ac magis ẽ pp̃ amine medicinã et pi¬
ficationem sp̃c auide festinandim: uerũptũ
ea humilitate mentis ac fide: ut indignos
nos ꝑceptione tante gr̃e iudicantes. potius
nr̃is remedia milnerib expetamus. Alioqͥn
nec au̾saria quidem digne presum enda e cõ¬
numo: ut quidam facut qui in monasre¬
ris consistentes ita sacramentoꝵ celestium e¬
digratatem et sanctificationẽ ac meritum
metiuntur: ut estiment ea ñ iusi sanctos et
ĩmaculatos debere pfumere. et ñ potius ut
sanctos mũdosq nos sua ꝑticipatione ꝑfici¬
snt. Oa ꝓfecto iaiorem arrogantie presũp¬
tionem qͣuam decliuare sibi uidentur incur¬
runt: quia uł tunt cum ea ꝑcipiunt. dignos
se eoꝵ ꝑceptione dimdicant. Multo autem
iistius ẽ: ut cum cordis hummilitate credamꝰ
et fam fateamur illa sacroscã misteria mĩ¬
qmͣ ꝓ merito nos posse contingere. et singul

Expanded text:
mus nos a dominica communione suspendere, quia nos agnoscimus peccatores, sed ad eam magis ac magis Mt propter animae medicinam ac purificationem spiritus auide festinandum, uerumtamen ea humilitate mentis ac fide, ut indigno3 nos perceptione tantae gratiae iudicantes remedia potius nostris uulneribus expetamus. alioquin nec anniuersaria. quidem digne est praesumenda communio, ut quidam faciunt, qui in monasteriis consistentes ita sacramentorum caelestium dignitatem et sanctificationem ac meritum metiuntur, ut aestiment ea non nisi sanctos atque inmaculatos debere praesumere, et non potius ut sanctos mandosque nos sua participatione perficiant. qui profecto maiorem arrogantiae praesumptionem, quam declinare sibi uidentur, incurrunt, quia uel tunc cum ea percipiunt dignos se esse perceptione diiudicant. multo autem iustius est ut cum hac cordis humilitate, qua credimus et fatemur illa sacrosancta mysteria numquam pro merito nos posse contingere, singulis
Abbreviated transcription (Latin):
hũilitatis ih̃u. Nũqͥd si ht̃ quose palliet
trix arrogantia se coartat ac ꝓ nagitib in¬
nocencie malũ inibi detractionis ĩmurtuat
rlu ũ illi suꝑbissimi de psalmo quoꝵ ꝑ diit¬
qͣiͣ ex adipe ñquitas eoꝵ. Multo tucius oꝑ¬
tisũt imqͥtate et ĩpietate sua ꝙͣ nos qͥ lã

Expanded text:
humilitatis Jesu? nunquid non habet quo se palliet trix arrogantia se coarctat, ac pro vagitibus innocentiae, malum inibi detractionis immurmurat? Annon illi superbissimi de Psalmo, quorum prodiit ex adipe iniquitas eorum, multo tutius operti sunt iniquitate et impietate sua , qua
Abbreviated transcription (Latin):
nobilitatis m̃di liñ arib ĩfultare. Ita ne sub
uestim̃itis omũ ñ quidẽ lupi rapaces. s puli¬
ces mordaçes. ĩmio tinee demolientes conor
uitã. Qe ꝑalam ũ audemꝰ. ĩ occulto corrodimꝰ.
nec saltẽ clamorẽ ĩuectõis. s fusurriũ detracti¬
ons enuttimꝰ. si h̾ ita ẽ ut qͥd sñ cã mortifica¬

Expanded text:
nobilitatis, mundi luminaribus insultare? Itane sub vestimentis ovium, non quidem lupi rapaces, sed pulices mordaces, imo tineae demolientes; bonorum vitam, quia palam non audemus, in occulto corrodimus; nec saltem clamorem invectionis, sed susurrium detractionis emittimus? Si hoc ita est, utquid sine ca
Abbreviated transcription (Latin):
unũ oꝑe teneo. cefos saritate faciet ã caritas
fieri oĩo ũ potest. O qnͣta fiducia caritatis aliͦ
oꝑatur ñ amans et alius amat nch oꝑans
Ine qͥdem opus suũ ꝑdit. islius n̾o caritas
nũꝙͣ excidit.

Expanded text:
Unum opere teneo, caeteros charitate. Faciet autem charitas fieri omnino non potest. O quanta fiducia charitatis! Alius operatur non amans, et alius amat nihil operans. Ille quidem suum opus perdit, illius vero charitas nunquam excidit.
Abbreviated transcription (Latin):
infestum statimq mĩcius ꝑgit ad tyrannũ.
Rapitur felix inquiritur ab eo qd factũsit qͣ¬
literq lumen receꝑit. dicit ille ex ordine totũ.
engenũ. Et quia opp̾ssione confusi lumen ñ
potuerunt ibilare eo qd felrx inũse qiuta¬
ti manifestus eẽt et notus: tũ noletant eum
si fas eẽt necare. qũo uideis suscitatũ lazarũ
cupiebant occidere

Expanded text:
um. Statim nuntius pergit ad tyrannum. Rapitur Felix, inquiritur ab eo quid factum sit qualiterque receperit lumen. Dicit ille ex ordine totum, ecit. Et quia oppressi confusione lumen non poterant nubilare, eo quod Felix universae civitati manifestus esset et notus, tamen volebant eum, si fas esset, necare, quomodo Iudaei suscitatum Lazarum cupiebant occidere
Abbreviated transcription (Latin):
festinantis ympui noctium ꝑ totam ecc̃am ca¬
nente ppłoincrepatant. Iudicat cecus antisli¬
ti ordinem insionis sue dicitq illi. Non te di¬
mittam uͥ sicut michi a deo dño iussus es red¬
dideris oculos meos. Cmille. Recede a me fr̃¬
auia iam tempus urgebat ꝑgit cum eo comi¬
tate officio cłicoꝵ ad fontem. ibiq fias geui¬
b cumi ingenti gemutu pulsans singultibus
celum crispantem benedyxit aque fontem. Et
cum completa orone surrexiss: Rendit ceco.¬

Expanded text:
festivitatis hymni nocturni per totam ecclesiam cafestivitatis hymni nocturni per totam ecclesiam canente populo concrepabant. Indicat caecus antistiti ordinem visitationis suae dicitque illi: non te dimittam, nisi mihi, sicut a domino iussus es, reddideris oculos meos. Cui Eugenius sanctus: recede a me, fraquia jam tempus urgebat, pergit cum eo, comitante officio clericorum ad fontem. Ubi fixis genibus cum ingenti gemitu, pulsans singultibus coelum, crispantem benedixit alveum fontis, et cum completa surrexisset o
Abbreviated transcription (Latin):
thagine quidam cecus huius ciuitatis
notissimꝰ nomine felye. Hic insitatur a do¬
ramio. Dicitur q e nocte ꝑ uisum. Dies enĩ
¶epy phamoꝵ lucescebat. Surge et uade adẜ
mĩ meũ eugemiũ ep̃m et dices ei quia ego te
ad illum dĩreñ. Et illa hora qua bñdicerit.
fontem ut baptizentur accedentes ad fidem
continget oculos tuos et aꝑientur. et indeb
lniũ. Qm cum tali usione cõmonitus ẽ. pu¬
tans se quomõ assolet dehidi sompnũ surge
noluit cecus. S cum iterum uergetur ĩ somp¬
no simłr ut ad eugeniũ ꝑ geret compellitur.
Rursum necgligit. Tercioq festinant et gra¬
uter increpatur. Eccitat pu̾eꝵ qui ei solitus
erat manũ porrigere. ꝑgit ueloci agilitate sid
fausti basilicami et orat. et nemens cum ĩgen¬
tib lacrimis sugg̾it cuidam subdyacono nõie
ꝑegrino ut eu ep̃o nuĩciaret. Indicans se hr̃e
aliqd̃ secreti genus intumandũ. Audiens ep̃c.
iussit hoĩem introrce. Iam enm obsceleritatẽ

Expanded text:
uidam caecus civibus civitatique notissimus, nomine Felix. Hic visitatur a Domino, diciturque ei nocte per visum, dies enim Epiphaniorum illucescebat: Surge, vade ad servum meum Eugenium episcopum, et dices ei, quia ego te ad illum direxi. Et illa hora qua benedicet fontem, ut baptizentur accedentes ad fidem, continget oculos tuos, et aperientur, et videbis lumen. Qui tali visione commonitus, putans se, quomodo assolet, deludi per somnium, surgere noluit caecus. Sed cum iterum urgeretur in somnum, similiter ut ad Eugenium pergeret, compellitur. Rursus negligit, tertioque festinanter et graviter increpatur. Excitat puerum qui ei solitus erat manum porrigere. Pergit veloci agilitate ad Fausti basilicam; orat, et veniens cum ingentibus lacrymis, suggerit cuidam subdiacono nomine Peregrino ut eum episcopo nuntiaret, indicans se habere aliquod secreti genus intimandum. Audiens episcopus iussit hominem introire: iam enim ob celebritatem
Abbreviated transcription (Latin):
nam finsti: Ego att ille. solo noĩe bñdictus¬
fui qui nuꝑ apłicam sedem indignus optrum
Ad queni ille. quid hẽs retributõis. Nunc ĩquit
usq ad diem iudicii ꝑ dumosa et squalentia
et sulphurea loca et fetida et bullientia rapior
et ꝑtrabor. post extremũ uero indiciũ corpus
mneũ et aĩam simul irremediabilis cruciatꝰ
et irreuocabilis olla gehennalis baratri deghu¬
ciet ita ut michi milla ĩposteꝵ sꝑes recuꝑatio¬
is rescet. Post h̾ uerba disꝑunt. fuerat autẽ
ab ip̃o pontificatus pͥmordio usq ad finem in¬
te in ceno licurie com̾isatus. et idẽo ab aurib
asim in caudam desmetat. dixcat autem ꝑ to¬
tum intam carnalem. ideo ꝑ cetera in sus erat.
O qmͣ melius illi fuisset ut epatum deserusiet.
Post hunc bñdictu sedit. silueiter tercauis ut

Expanded text:
nam fuisti?--Ego, ait, solnam fuisti?--Ego, ait, solcam sedem indignus obtinui. » Ad quem ille: « Quid habes retributionis?--Nunc, inquit, usque ad diem judicii per dumosa et squalentia et sulfurea loca et fetida et bullientia raptor et pertrahor: post extremum vero judicium corpus meum simul animam irremediabilis cruciatus et irrevocabilis olla gehennalis barathri me deglutiet; ita ut mihi nulla spes inposterum recuperationis restet. » Post haec verba disparuit. Fuerat autem ab ipso pontificatus exordio usque ad finem vitae in coeno luxuriae conversatus, et ideo ab auribus asini in caudam desinebat; duxerat autem per totum vitam carnalem, ideo caetera ursus erat. O quam melius illi fuerat, ut episcopatum deseruisset! Post hunc Benedictum sedit Silvester triginta sex, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ut ait petrus damianus nepos fint fuꝑioris bñ¬
dicti octam. Et dictus ẽ bñdictus imior respectu
illius maioris de quo maiore bñdicto idem pe
uamis indit dñdictum maiorem pp̃m ngro qua¬
si corpaliter equo insidente. heu inquit ñ ne tu
es ppͣ bñdictus quem iam defiaca nomimus.
si michi adiutoriũ prebeatur. s ꝑge queso ad fra
pat ei q de mea ꝑte dices ut illam sumam petu¬
nie que in talitheca reponta ẽ ꝓ me i panpes
cetera que ꝓ me indigentib tradita sint michi
nicħ penitus ꝓfurit quia de raprus et ĩiusticiis
acquisita sunt. hiis auditis: Ep̃c romam ĩpig̃
adiit. et ioh̃i pp̃e frĩs uba uarrauit. et epatum
mor deseruit et monachumu indunit. Ensdem
nũ equo insidenti et iter agenti elppuit autem
in sp̃e moustruosi aĩalis. suns cauda et aures
asim erant cetera ursi. Cumq nassus fugã
li o uir expanescere scito me hoĩem fuisse sicut
tu es. s quia besti aliter uici. post mortem pre¬

Expanded text:
ut ait Petrus Damianus, nepos fuit superioris Benedicti VIII, et dictus est Benedictus minor, respectu illius majoris; de quo majore Benedicto idem Petuanus vidit Benedictum majorem papam nigro quasi corporaliter equo insidentem. Heu, inquit, nonne tu es papa Benedictus, quem jam defunctum novimus? si mihi adjutorium praebeatur. Sed perge ad fratpat, eique de mea parte dic, ut illam potissime summam quae in tali theca reposita est, pro me in pauperes caetera quae pro me indigentibus tradita sunt, nil mihi penitus profuerunt; quia de rapinis et injustitiis acquisita sunt. » His auditis, episcopus Romam impigre adiit, et Joanni papae fratris verba narravit; et episcopatum mox deseruit, et monachum induit. Ejusdem juxta molendinum equo insidenti, et iter agenti. Apparuit autem in speciem monstruosi animalis, cujus aures et cauda asini erant, caetera ursi. Cumque Vassus tremeli, o vir, expavescere; scito me hominem fuisse, sicut tu es. Sed quia bestialiter vixi, post mortem prae
Abbreviated transcription (Latin):
martino qui illis temporib mediolam sibi e¬
monast̾urca coslocau̾at sacris lris et lb̃alibus
scudiis institutus. S beato martino arrianoꝵ
ꝑfidia de cantate illa expulio: sanctus iam
maurilius tam amore qmͣ magnoꝵ p̾cepłis
pentum qui martinũ prius seq̃m concupie¬
rant. ibi demoratus ẽ quousq a beato ambro¬
sio ip̃ius ciuitatis ep̃o: officium lectoris acce¬
pit Interea patre enuis qui nobilitate ac in¬
rib totam pene regebat hesꝑiam de finicto

Expanded text:
Martino, qui illis temporibus Mediolani sibi monasterium collocaverat, sacris litteris et liberalibus studiis institutus est. 2 Sed beato Martino Arrianorum perfidia de civitate illa expulso, sanctus iam Maurilius tam amore quam magnorum praeceptis parentum qui Martinum prius sequi concupierat ibidem demoratus est, quousque a beato Ambrosio ipsius civitatis episcopo offitium lectoris accepit. 3 Interea pater ipsius, qui nobilitate ac viribus totam pene regebat Hesperiam, co
Abbreviated transcription (Latin):
nis n ĩ mirabilib sr̃ te. Inte ꝯsistito ne infra
deici sinas. ñ attolli .sͥ. ñ enade̾re ĩ longnis. ñ ex¬
tendi in lacius. Tene mediũ si ñ uis ꝑde mod̾.
locus medius tutus ẽ. mediũ sedes modi. et mo¬
dus uͥtus om̃ exͣ mod̾ mansionẽ sapiens exilmũ¬

Expanded text:
 in mirabilibus super te. In te consistito. Non infra dejici, non attolli supra, non evadere in longius, non extendi in latius. Tene medium, si non vis perdere modum. Locus medius tutus est. Medium sedes modi, et modus virtus. Omnem extra modum mansionem  al
Abbreviated transcription (Latin):
fecit ep̃c urbis unius. quot et qnͣta iux posse
facere inderetur rex anglie tocius. hic clericos
tho foriacensi w̾ingorine ep̃c. et post eboracẽ
palustri loco edificauit. cłicos a wingorma
expulit. et posuit ꝓ eis monachos regulares.

Expanded text:
fecit caput urbis unius, quot et quanta vix posse fecit caput urbis unius, quot et quanta vix posse facere videretur rex Angliae totius. Hic clericos cho Floriacensi Vigorniae episcopus, et post Eboraci aodam palustri loco aedificavit, clericos a Vigornia expulit, et posuit pro eis monachos regulares.
Abbreviated transcription (Latin):
banadiũ Rambroꝵ. malcoliũ. arpiratam.
masceliũ. oumes ꝙ reges walensiũ nuo .u. ad¬
curiam ooactos ꝑpetuo sacramento sibi obl¬
gaint. quos apud urben legionũ sibi eccuirẽ¬
tes in pompam triumphai ꝑ flumũ dedicxit
unam nam impositos. in cutus ꝓra sedebat
ip̃e et illi remigabant fana enis exticii ue¬
uerunt eum uidere saxones. et fiandrenses.
et dam a quib didicunt tunc temꝑis angli
s̃ conditam animi ferocitatem .i. a iaxonib.
a flandrensib einiem corpoꝵ molliciem ⁊ da¬
nis potatõm. Aorebat tinc in angla dim¬
tie. magneq apud dm̃i gr̃e. post regem el fre¬
dum excitator mirificus. artiũ lib̾alium et
locoꝵ regalium reꝑator magnificus. Qm ut po¬
tescatem cõpriotar refrenaret: clanos aureos
uł argenteos iussit uasis affigi. lt du meꝰ¬
tam suam quisq cognosceret. ñ plus sub serui¬
ente uecundia uł ip̃e appeteret. uł aliũ appete
cog̾et. hunus discipulus fuit athelis obous ex¬

Expanded text:
Rinadium, Cumbrorum Malcolmum, archipiratam Mascusium, omnesque reges Walensium, quorum curiam coactos perpetuo sacramento sibi obligavit: quos apud urbem Legionem sibi occurrentes in pompam triumphi per fluvium deduxit una navi impositos: in cujus prora sedebat ipse, et illi remigabant. Fama ejus exciti venerunt eum videre Saxones et Flandrenses et Dani: a quibus didicerunt tunc temporis Angli inconditam animi ferocitatem a Saxonibus, a Flandrensibus enervem corporum mollitiem, a Danis potationem. Florebat tunc in Anglia Duntiae, magnaeque apud Deum gratiae: post regem Elfredum excitator mirificus artium liberalium et locorum regalium reparator magnificus: qui ut potationem compatriotarum refrenaret, clavos aureos vel argenteos jussit vasis affigi, ut, dum metam suam quisque cognosceret, non plus subserviente verecundia vel ipse appeteret, vel alium appetere cogeret. Hujus discipulus fuit Athelvoldus
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ditur it exfimmi. et in presenti a se exulans
ꝑ obliuionẽ. ĩ alia ꝑ ĩanem sollicitudĩem mi
et qͥd pusillamimitis deiectõ. ubi desꝑata q̃dam
absortio. In hac fortis ñ deiciet᷑ prudens longio¬
ris uite ñ abducet᷑ inc̾to. modestꝰ mod̾abitur
curas. temꝑabit a suꝑflius. ñ deerit nccͣuis. Por¬

Expanded text:
d homines in praesenti a sese exsules per oblivionem, in alia per inanem sollicitudinem mige pusillanimitatis dejectio, nisi desperata quaedam absorptio est? In hanc fortis non dejicietur. Prudens longioris vitae non abducetur incerto. Modestus moderabitur curas, temperabit a superfluis, non deerit necessariis. Por
Abbreviated transcription (Latin):
taria ħ ꝑizomata ab intõ maledcã. dirũpe
uelamen fibioꝵ celantiũ ignoĩam ũ plagãcu¬
rantiũ. dele fucũ fugatis honoris hꝰ et male
colorate nitorẽ głie. ut mide nudũ ꝯsideres qr
mdus eg̾ssus es de ut̾o mr̃is tue. Nũqͥd ĩfu¬
latus. nũꝙͥmicans gẽmis ant foridus sericis
aut coronatꝰ penis. aut suffartinatꝰ metasł.
si cũctah: ueliti nubes qͣstã matictinas nelo¬

Expanded text:
edicta. Dirumpe velamen foliorum celantium ignominiam, non plagam curantium. Dele fucum fugacis honoris hujus, et male coloratae nitorem gloriae, ut nude nudum consideres, quia nudus egressus es de utero matris tuae . Nunquid infulatus? numquid micans gemmis, aut floridus sericis, aut coronatus pennis, aut suffarcinatus metallis? Si cuncta haec, veluti nubes quasdam matutinas, velo
Abbreviated transcription (Latin):
mo ergo pͥncipis sac̾dotũ uelata facie colaphi¬
cior ni occulto. et qd̾ ille foris a mistris cayphe.
neam. ħ ẽ nestim̃tũ tuictũ sanguine ctũdant.
tũ pp̃ crudelem inte sue sangͥnolentiã apłisq
et honoratur et c̾cũdatin unde et plectentes
coronã de spinis ponũt suꝑ caput enis cum
de rapina paupez spineas ei duncias coacer¬
uantes caput enis ad regnũ elatõis effert.¬

Expanded text:
mo ergo principis sacerdotum, velata facie colaphitior in occulto: et quae ille foris a ministris Caiphae,  est, vestimentem mistum sanguine circumdant, cum propter crudelem sanguinolentiam a plerisque et honoratur et circumdatur: unde et plectentes coronam de spinis , ponunt super caput ejus, cum de rapina pauperum spineas ei divitias coacervantes, caput ejus ad regnum elationis effer
Abbreviated transcription (Latin):
pit̾ et rote mxͣ ea. si uita nr̃a ꝓficeret: rota
ludes et saxa pedib emites offendimꝰ: uix
rote nos sequirtur. passio dnui celebratur. et
nos uoluptati oꝑam damꝰ. Clamat nobis
de cruce. O uos om̃s qui tnͣsitis ꝑ mam at¬
tendite et indete siẽ dolor siłis sicut dolor e¬
mens. Attendite dolorẽ meũ ut in dolore i¬
meo indeatis dolorem urm. dolor meꝰ ymã
go nr̃i doloris ẽ. ꝙ attenditis ĩ corꝑe ineo.
ãttendite et uidete si siłis dolor ñ ẽ ni corde

Expanded text:
iter et rotae juxta ea; si vita nostra proficeret, rota ludes et saxa pedibus euntes offendimur, vix rotae nos sequuntur; passio Domini celebratur, et nos voluptati operam damus, clamat nobis de cruce: O vos omnes qui transitis per viam, attendite et videte si est dolor similis sicut dolor meus. Attendite dolorem meum, ut in dolore meo videatis dolorem vestrum; dolor meus imago vestri doloris est. Quod attenditis in corpore meo, attendite et vos si similis dolor non est in corde
Abbreviated transcription (Latin):
nend̾ deinde int̾ sanos et in ale hũtes. bacłos
ĩ manib gestare iubent᷑: egrotantes plane e¬
accio. ut ꝙ .s. ꝙ palsor in uultu macies q ñ iu¬
dicat baculus succentãs m̃ciat᷑ in ualitudinẽ.
epcias. sic macharius urcit. sic basilius docirit.
sic antoniꝰ ĩstitint sic pres in egỹpto ꝯũsa¬
ti sunt. sic demiq scĩ odo. maiolus. o dilo. hu¬
go. quos se utiq su ordinis pͥnciꝑes et p̾cep¬
tores hr̃e głiantur. Ant tenuerũt. aut teneri

Expanded text:
rnendum deinde inter sanos et male habentes, baculos in manibus portare jubentur aegrotantes, plane necessarios: ut quam pallor in vultu, maciesque non indicat, baculus sustentans mentiatur invaletudinem. eptias? Sic Macarius vixit? sic Basilius docuit? sic Antonius instituit? sic patres in Aegypto conversati sunt? sic denique sancti Odo, Maiolus, Odilo, Hugo, quos se sui utique Ordinis principes et praeceptores habere gloriantur, aut tenuerunt, aut teneri
Abbreviated transcription (Latin):
mantis iuirias refice̾ ꝓ ĩꝯmodo. s carius lixu¬
riantis curã ꝑfic̾e ĩ denderio. Rogo q̃ ẽ ħ securi¬
tas ĩt fredenciñ undiq hostiũ fulgurartes hastas
gnñe et cede mn u̾santib nos ant cibos diligi¬
tis delicatos. aut sompnos capitis matutinos
fescinaptib redim̾e tempꝰ. qm̃ dies mali sũt.
uos eꝗrio et longas noctes dormiendo ꝯsium¬
tis. et dies fabulando ducitis ociosos. Delica

Expanded text:
mantis ruinas reficere pro incommodo, sed carnis luxuriantis curam perficere in desiderio. Rogo, quae est haec securitas, inter frendentium undique hostium fulgurantes hastas guine et caede versantibus, vos aut cibos diligitis delicatos, aut somnos capitis matutinos? festinantibus redimere tempus, quoniam dies mali sunt; vos econtrario et longas noctes dormitando consumitis, et dies fabulando ducitis otiosos? A
Abbreviated transcription (Latin):
dicet aliqũ sufficit. n ⁊̾ libidinosus sacia bi¬
tur uoluptate. sic et crudelis quisq semꝑ san¬
guie sitit. et ambiciosus. aut hũane laudis
cupidus adeptis dignitatũ titulis. s fauori
at ampliori. Munus ã ĩuenit requiem qui sibi
neticos arbitͣrer. pͥmus siquidẽ buccis tumenti¬
b marmã masticabat harenã. scd̃s sulphureo
astans lacui exalantẽ tet̾rmũ et fetidissintũ e
gestiebat haurire uaporẽ. Tercius fornaci in¬
cũbans uehement᷑ accense micantes scratillas
hyantib exciꝑe fansib letatatur. qrͣtus suꝑ
pumałm templi residens lemoris aure sp̃m
deretur aa bello sͥ ĩuentũ ciebat. sic si totum
sparet a erem deglutire. Qnͥtus seorsũ poĩtus
ridebat ceteros. ip̃e quoq ridendus et maxĩe
templatꝰ recordabar ꝓphe gementis et dicẽ¬

Expanded text:
dicet aliquando, Sufficit; nec libidinosus satiabitur voluptate. Sic et crudelis quisque semper sanguinem sitit, et ambitiosus aut cupidus laudis humanae, adeptis dignitatum titulis seu favoribat ampliori. Minus autem invenit requiem qui sibi neticos arbitrarer? Primus siquidem buccis tumentibus marinam masticabat arenam. Secundus sulphureo astans lacui, exhalantem teterrinum fetidissimumque gestiebat haurire vaporem. Porro tertius fornaci incubans vehementer accensae, micantes scintillas hiantibus excipere faucibus laetabatur. Quartus supra pinnaculum templi residens, lenioris aurae spiritum deretur, flabello sibi ventum ipse ciebat, ac si totum speraret 297 aerem deglutire. Quintus seorsum positus ridebat caeteros, ipse quoque ridendus, et maxime. ontemplatus, recordabar prophetae gementis mise
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatur exemplo. et enim cum aitem corporis
.i. caput ius norii humoris obsederit: cepha¬
iardie ꝓcreat passionem. Cum uero aures
oculos ne ꝑuasent. in ocalgitũ sine obtal¬
maicum uectitur in morbũ. Qum se ad ar¬
tisulos quosq. et ad manũ sũma tnsfuderit.
articularis atq coragrica dicctur ualitudo.
Cum autem ad pedimi ua deflux̾it: poda
esdem noxii humoris origo distinguitur
quot membroꝵ ceꝑit portiones. Eodem m̃o

Expanded text:
tur. etenim cum arcem corporis, id est caput uis noxii umoris obsederit, cefalargiae procreat passionem: cum uero aures oculosue peruaserit, in otalgicum siue ophthalmicum uertitur morbum: cum se ad articulos quosque et ad manuum summa. transfuderit, articularis atque chiragrica dicitur ualitudo: cum autem ad pedum ima defluxerit, podageadem noxii umoris origo distinguitur, quot membrorum ceperit portiones. eodem mo
Abbreviated transcription (Latin):
largiriam. et desideria noxia terrenaq ge¬
nerabit. Et idcrito si fontem uicii huiꝰ uł
tiors portionem noueritis ẽẽ corruptam
ex qua uł p̾sumptionũ uł cenodoxie solent
re eũam suara mentis nr̃e contritione dis¬
catis. et intimo cordis affectuñ modo lon¬
ge nos ab illa docendi presumptõe sb mo¬
tos: uex etiam ad huc egere doctoris agnos

Expanded text:
aritiam et desideria noxia terrenaque generabit. Et idcirco si fontem uitii huius ettque animae portionem noueritia esse corruptam, ex qua uel praesumptionum uel cenodoxiae solent re animam suam, mentis vestrae contritione discatis; et intimo cordis affectu, non modo longe vos ab illa docendi praesumptione submotos, verum etiam adhuc egere doctoris agnos
Abbreviated transcription (Latin):
ñtib dare qmͣ ꝑdere. Nec illi qui sua possidẽ¬
iis dari sibi aliquid uolunt. sũ gnͣdi pcc̃o suci.
unde pauꝑ uicturus erat accipiunt Ipĩ quoq¬
pauꝑes si se possunt sus artificus aut labori¬
b expedire ñ debent presum̾e qd debet debilis
et mfrmus accipe

Expanded text:
habentibus dare quam perdere. Nec illi, qui sua possidentes dari sibi aliquid volunt, sine grandi peccato suo unde pauper victurus erat accipiunt. pauperes, si se possunt suis artificiis aut laboribus expedire, non praesumant quod debet debilis aut infirmus accipe
Abbreviated transcription (Latin):
nec hr̃e quo uirtutem desicerate sbiectionis
extenteret: clam fugiens de cenobio secessit
expetut: qd sciebat cuuctis ẽẽ districtius et in
finsset admissus. qd̾ .s. decrepitus senex ingre
deseruire quidem suis noluptatib p̾ualeret.
ac ne ħ quidem ip̃m causa religionis expete
eum assererent s famis et in opie ncc̃itate ꝯ¬
datur. Qͣ sub alio fr̃e nim̃ore qui enmi sibi cre¬
ditum retiebat excens. sic ei subdebatur: ut ñ
plura etiam nocte consurgens ita furtm effi
ret. Cumq ibitem bienmo delirescens. disꝑ¬
sis ꝑ uniũsam egyptum ubiq a frĩb querere¬
dicib ingererat. Hec intuens frater ad pedes
cum ens nomen qd̃ apud ip̃os quoq mag¬
qd̃ ĩudia dy aboli digna sibi fuiss comisati¬
one at humilitate frandatus qmͣ diutissime
requifitam tandem aliqñ se menisse gaude¬
bat nes meruss uitam suam in ista qmͣ ari¬
puerat sbiectione fimre ad ꝓprium cenobiũ¬

Expanded text:
nec habere quo virtutem desideratae subjectionis extenderet, clam fugiens de coenobio, secessit expetiit, quod sciebat cunctis esse districtius, et in fuisset admissus, quod scilicet decrepitus senex, et qudeservire quidem suis voluptatibus praevaleret; ac ne hoc quidem ipsum causa religionis expetere eum assererent, sed famis et inopiae necessitate cam sub alio fratre juniore, qui eum sibi creditum retinebat, exercens, sic eidem subdebatur, ut nonplura etiam, nocte consurgens, ita furtim, nuret. Cumque ibidem triennio delitescens, dispersis per universam Aegyptum ubique fratribus, quaereredicibus ingerebat. Cumque haec intuens frater, scum ejus nomen, quod apud ipsos quoque magquod invidia diaboli digna sibi fuisset conversatione atque humilitate fraudatus, quam diutissime requisitam tandem aliquando se invenisse gaudebat, nec meruisset vitam suam in illa quam arripuerat subjectione finire; ad pr
Abbreviated transcription (Latin):
do adusum me pugnatior et me fcã erat.
militare et impedimentis omnib sic time¬
bami expediri. ꝯmadinodũ impediri timen¬
dumi est. Ita sarcina seculi ueluti sompno as¬
solet dulciter premebar et sogitationes qui¬
u meditabar inte sumles erant conatibus
exꝑgisa uolentium qui tamen suꝑati sopo¬
ris altitudine rer̃nguntur. Nec erat quid¬
lex enim pcc̃i ẽ molentia consuetudinis.
qua trahitur et tenetur etiam inuitus am¬
mus eo m̾ito quo in ea uolens illabit᷑ ai¬
serum ergo me quis liberabit de corpore.

Expanded text:
erat. m; et impedimentis omnibus sic timebam expediri, quemadmodum impediri timendum est. 12. Ita sarcina saeculi, velut somno assolet, dulciter premebar; et cogitationes quibus meditabar in te, similes erant conatibus expergisci volentium, qui tamen superati soporis altitudine remerguntur. Et silex enim peccati est uiolentia consuetudinis, qua trahitur et tenetur etiam inuitus animus eo merito, quo in eam uolens inlabitur. miserum ergo me quis liberaret de corpore
Abbreviated transcription (Latin):
excelsus es in excelsis. et onis¬
et qm̃ ꝓfundus iu ꝓfimdis et nusqmͣ rece¬
et dulcesse Amemus cuamus. uacatõi¬
erat me. Cunꝑpe. Ex uoluritate ꝑu̾sa. ft̃a
e libito et dum consuetudim ã re sisnitur¬
fticta ẽ ncc̃itas. Quib quasi ansulis sibi¬

Expanded text:
excelsus es in excelsis, et quam profundus in profundis! et nusquam rece, dulcesce: amemus, curramus. Nonxerat me. Quippe ex voluntate perversa, facta est libifacta est necessitas. Quibus quasi ansulis sibi
Abbreviated transcription (Latin):
s interdum cõmutatio fit. aut temꝑe aut ncc̃i¬
tate ut ñ sit offm̃ reddere qd̾ acceꝑis. uł si qͥs
contra prĩam opemi barbaris ferens pecti
peciñam pp̃ hostes repetat. Auit si cin redcas
cum assit qui extorqueat. uł si furenti restitu¬
as cum seruare ñ queat. si in samenti gladiũ
depositum ñ neges quosi ip̃e int̾imat. ñ ne sol¬
uisse contra officium ẽ. Si finto quesita sciẽs
suscipias ut frandetur qui amiserat ñ ne cõtͣ
officium ẽ. Est etiam contra offiũ ñ muĩquam

Expanded text:
io fit, aut tempore, aut necessitate, ut non sit officium reddere quod acceperis; ut si quis contra patriam, opem Barbaris ferens, pecuniam apertus hostis reposcat: aut si cui reddas, cum adsit qui extorqueat: si furenti restituas, cum servare non queat: si insanienti gladium depositum non neges, quo se ille interimat, nonne solvisse contra officium est? Si furto quaesita sciens suscipias, ut fraudetur qui amiserat, nonne contra officium est? 254. Est etiam contra officium
Abbreviated transcription (Latin):
circuinfertur. In dnobus generib amini forti¬
tudo exspectatur. Primaus eius ẽ nt ext̾na
corꝑis ꝓ m̃inus hẽat. et quasi suꝑftria despici¬
enda magis quam expetenda ducat. Secunda.
tas et islud p̾potens cernitur ꝓclara animi ĩ¬
tentione usq ad effectum ꝑ sequatur. Illisq
care quid possit accidere et quid agere deceat
si ita acciderit definire. Unusquisq autem ĩ ge¬
at id officii deputet. Neq uero adulantem
se quis neq adulandum cuiqmͣ exhibeat. Alltes
despiciat quid de se unusquisq et maxime uir
optumus senciat. Sic enm discit bonis defferre
reu̾entiam. Nam necgligere ronoꝵ iudicia uł
arrogantie uł dissolutionis ẽ. boni uero specula¬
ꝑturbet et excludat uł deserendo descituat.

Expanded text:
 in duobus generibus fortitudo spectatur animi. Primo, ut externa corporis pro minimis habeat, et quasi superflua despicienda magis quam expetenda ducat. Secundo, tas et illud πρέπον cernitur, praeclara animi intentione usque ad affectum persequatur. Quid care quid possit accidere, et quid agere debeat, si ita acciderit, definire; interdum 51 at, id officii deputet. Quo se, neque adulandum cuiquam exibeat; alterum. Non despiciat quid de se unusquisque et maxime vir optimus sentiat; hoc enim modo discit bonis deferre reverentiam. Nam negligere bonorum judicia vel arrogantiae, vel dissolutionis est: quorturbet atque excludat, eamque deserendo destituat.
Abbreviated transcription (Latin):
molutum pediculis et uermib refr̃o. ip̃aq
femoralia usq ad poplices cilicina. S cum
in hiis ñ quiesceret furor impioꝵ. dicentiũ
corpus ꝓditoris ñ debere inter scõs pontisi¬
ces sepelui. s ꝓ hiciendum in pastudem uel
in patibulo suspendendũ. tuuentes uii scĩ
seniciam malignos qui corpus raꝑe uł ꝑice¬
re ueniebant. sepelierimtd⁊ ꝯnte altar

Expanded text:
cilicio pediculis et uermibus referto ipsaque cilicio pediculis et uermibus referto ipsaque femoralia usque ad poplites cilicina; sed cum in hiis omnibus non quiesceret furor impiorum dicentium corpus proditoris non debere inter sanctos pontifices sepeliri, sed proiciendum in paludem uel in patibulo suspendendum, timentes uiri sancti seuiciam malignorum qui corpus rapere et proicere ueniebant, sepelierunt cor
Abbreviated transcription (Latin):
Andem cum nec ui nec tyrio e¬
blandiciis flecteretur. qui semꝑ nira ec¬
desie fue tueretur: ecce plites regis armã
nachos qui in ecc̃a cum ip̃o erant uociferan¬
do requirunt. Quibus mox sanctus thonas
ex gradibus cancelli hendit. etre ego. Quid
uultis: hendit unus militum. uolumius ut
moto moriaris quia ultra uniere ñ potes.
Et ille. Ego ꝓ deo mori ꝑatus sum. et ꝓ asẜ¬
tione insticie. et ecc̃e libertate. s sicaput e¬
meum queritis. ex ꝑte dei oĩpotentis. et sub
ceatis. libenter quidem moriar. dũmõ mnea
pacem et liten lib̾tatem ecca consequatur.
deo itaq et scẽ marie et sanctis huius ecc̃e
patronis et beato dyonisio ꝯmendo me ip̃m
et ecce causam. Et hiis dictis eductis cami¬
ficum gladiis indinato capite decollatur.
Et qd̾ dictu horribile que defuncti cecebrim
ꝑ paumentu cum cruore et ossib disꝑgitur.
Cum antem ex more ad sepiliendũ pontifica¬
lib uestiretur. menerunt coxpus eius cilitõ

Expanded text:
andem cum nec ui nec blanditiis flecteretur, quin supra iura ecclesie sue tueretur, ecce, milites regis armatis et monachos qui in ecclesia cum ipso erant uociferando requirunt. Quibus mox sanctus Thomas ex gradibus cancelli respondit: «Ecce ego. Quid uultis?». Respondit unus militum: «Vt modo moriaris, quia ultra uiuere non potes». Et ille: «Ego pro deo mori paratus sum et pro assertione iustitie et ecclesie libertate. Sed si caput meum queritis ex parte dei omnipotentis et sub aceatis. Libenter quidem moriar dum modo morte mea pacem et libertatem ecclesia consequatur. Deo itaque et beate Marie et sanctis huius ecclesie patronis et beato Dyonisio commendo me ipsum et ecclesie causam». Et hiis dictis eductis carnificum gladiis inclinato capite decollatur et quod horribile est iam defuncti cerebrum per pauimentum cum cruore et ossibus dispergitur. Cum autem ex more ad sepeliendum pontificalibus uestiretur, inuenerunt corpus eius inuolutum
Abbreviated transcription (Latin):
rem. O niris inimica amicicia seductio mẽ¬
nulla lucri nulla ulciscendi libidine. S cum
dicitur eamus et faciamnus: pudet ñ ẽẽ ĩpu¬
dentem. Cuis aꝑiet huͣc tortuosissimã. et ĩ¬
plicatissiam uodositaten. feda e.: uolo eã

Expanded text:
rem. o nimis inimica amicitia, seductio mennulla lucri mei, nulla ulciscendi libidine, sed cum dicitur: "eamus, faciamus" et pudet non esse impudentem. Quis exaperit istam tortuosissimam et inplicatissimam nodosi
Abbreviated transcription (Latin):
uitatis. Nuaricia musta possidet. et tu possi¬
des omnia. Inuidia ex excellentia litigat. te¬
autem quid exceslentius. Ira mudictam que¬
rit: te antera iustimis instius quis uindicat.¬
ritatur anima cum au̾titur abs te: et querit
extra te que pura et liquida ñ ĩuenit uisi cũ
redient ad te. Puerse te imitantur omnes
qui longe se faciunt a te: et extollunt se adu̾
su te. S etiam ficte mitando indicant te cre¬
buit facere contra leger saltem fallatia qr
potentetu ñ poteram. ut in re ectam lib̾tatẽ
captinis mutarer faciendo in pũe qd̾ ñ liceret
tenebrosa om̃potentie similitudine. Exce ẽ
ude seruus fugiens dnĩ siũ. et consequtꝰ
uinbram. O putredo o monscrũ inte et mor¬
tis ꝓfunditas. potuit ne libere qd̃ ñ licebat:
Nõn ob aliud nisi quia ñ licetat: gr̃acie tue¬

Expanded text:
u es. auaritia multa possidere uult: et tu possides omnia. inuidentia de excellentia litigat: quid te excellentius? ira uindictam quaerit: te iustius quis uindicatnicatur anima, cum auertitur abs te et quaerit extra te ea quae pura et liquida non inuenit, nisi cum redit ad te. peruerse te imitantur omnes, qui longe se a te rsum te. Sed etiam sic te imitando indicant crebuit facere contra legem saltem fallacia, quia potentatu non poteram, ut mancam libertatem captivus imitarer faciendo impune quod non liceret, tenebrosa omnipotentiae similitudine? Ecce est ille servus fugiens Dominum suum et consecutus umbram. O putredo, o monstrum vitae, et mortis profunditas! Potuitne libere quod non licebat, non ob aliud, nisi quia non licebat? CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
patitur. Et ego furtum feci nulla compulsus
egestate. nisi pemuria et fascidio iusticie et sa¬
gina iniquitatis. Nam id furatus sum qd̾ mͥ
hinidabat et multo maelius. Amani defectui
dedecore aliquid s de decus appetens. Illa enim

Expanded text:
pia. et ego furtum facere uolui et feci nulla conpulsus egestate nisi penuria pt, fastidio iustitiae et sagina iniquitatis. nam id furatus sum, quod mihi abundabat et multo melius, nec dedecore aliquid, sed dedecus appetens. Etenim
Abbreviated transcription (Latin):
solatione sua quia ñ requisunt illũ in conso¬
latione sua. Cunc illa infelre desꝑatione ca¬
det a se. et dampnatõne sub se et aꝑiet se ꝓ¬
fundũ in obiam ruenti. et cum ilłam exce¬
ꝑit continuo claudetur sursum et aꝑietur
de orsum ut sine fine cadat. et ad finem ũ re¬
torpor mentis. et quid sabom insi post mor¬
tem tempus ꝑpetue uocationis. Hyenis siqͥ¬
dem tollit ambulandi potentiam sabdm negat
luñam. sic et ĩmuentis mortis torpore uł¬
post mortem uero pnĩa ñ recipitur. hic gͣnat᷑
ne bona oꝑa exceat. ibi ligatur ne dampnatõ
nem euadat. hic correctio granis. ibi emenda¬
tio impossibilis. ꝓp̃ea bonũ ẽ fugere iram nem¬
entem. priusqmͣ̃ sentire incipias ĩmmentem
ne uł noluritas muus efficax sit sine oꝑe. uł
dolor i̾ntilis sine correctione. Cogitet ergo aĩa
in societate alienoꝵ mĩc posita quia ñ poterit
semꝑ ꝑman̾e cum illis. et eligat int̾im sociũ

Expanded text:
solatione sui, quia non requisivit illum in consosolatione sui, quia non requisivit illum in consolatione sui. Tunc illa infelix desperatione cadet ad se, et damnatione sub se, et aperiet se profundum in obviam ruenti; et cum illam exceperit, continuo claudetur sursum, et aperietur deorsum, ut sine fine cadat et ad finem non retorpor mortis? Et quid est Sabbatum. nisi post mortem tempus perpetuae vacationis? Hiems siquidem tollit ambulandi potentiam, Sabbatum negat licentiam. Sic et imminentis mortis torpore aspost mortem vero poenitentia non recipitur; Hic gravatur, ne prima opera exerceat; ibi ligatur ne imminentem damnationem evadat. Hic correctio gravis, ibi emundatio impossibilis. Propterea bonum est fugere iram venientem priusquam sentire incipias imminentem, ne vel voluntas minus efficax sit sine opere, vel dolor inutilis sine correctione. Cogitet ergo anima in societate alienorum nunc posita, quod non poterit semper permanere cum illis, et eligat interim socium