comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nasterii frater etfectus. licite putat se ꝯfiteri
prelato cuilibet. qui ĩ consortium sue fr̾¬
nitatis eum admisit. Quod omĩno ẽẽ
illicitum ⁊ contͣrium u̾itati rõ eiudenᷤͤ
demonstrat. In illa enim eccłia claustiał
tenet᷑ ad debitum confessionis. in qua h̃c̃
titalum ꝓfessionis. quia inaliis eccłũs ĩ
quibus canonicatus est. tm̃ ht fr̾nitatis.¬
consortiũ nec tenet᷑ in illis ad alicuius sub¬
iectionis uel confessionis debitũ Refor¬
mat᷑ etiam incapitulo pũtia claustralis
correctione que fit trib modis arguendo.
denuntiando ꝓclamando. arguendo. cum
quis corpit fcc̃m suum iter se ⁊ ip̃m sobã
henuntiando cum aliquis fr̃is sui delictũ
plato occulte denuntiat. quem per se in¬
telligit corriginon posse hoc enim nõ est
pioditio tͥminis. S correctio dum modo
bona intentione fiat. Proclamando
correctio fit dum quis pro excessu suo
proclamatur incapitulo toram uniũ¬

Expanded text:
nasteriis frater effectus licite putat se confiteri nasteriis frater effectus licite putat se confiteri praelato cuilibet, qui in consortium suae fraternitatis eum admisit: quod omnino esse illicitum et contrarium veritati, ratio evidens demonstrat. In illa enim Ecclesia claustralis tenetur ad debitum confessionis, in qua habet titulum professionis: quia in aliis Ecclesiis, in quibus canonicatus est, tantconsortium, nec tenetur in illis ad alicujus subjectionis vel confessionis debitum. Reformatur etiam in capitulo poenitentia claustralis correctione, quae fit tribus modis, arguendo, denunciando, proclamando. Arguendo, cum quis corripit fratrem suum inter se et ipsum solum: denunciando, cum aliquis fratris sui delictum praelato occulte denunciat, quem per se intelligit corrigi non posse; hoc enim non est perditio criminis, sed correctio, dummodo bona intentione fiat: proclamando correctio fit, dum quis pro excessu suo proclamatur in capitulo coram unive
Abbreviated transcription (Latin):
oum inconfessione sua aprelato suo
suꝑ illis conuenitur. ille se totum excu¬
sando ĩmo celando. qi in unum angubã
conscientie se contrahit ⁊ qui prius e¬
rat manifestus ꝑcerta iuditia lminiͦ.
callida terqui̾sagtione totus ab oculis
euanescit. Confẽssio etiam debet ẽẽ or¬
dinata. ut claustralis suo plato ⁊ nõ
alii culpas suas notas faciat. quia il¬
lius precipue est adhibere remediũ
ĩcura suscepit egͥtũ. Si enĩ pͥnceps t̾ce¬
nus ĩ singłis cuictatib suis singulos
iudices ordinaret qͥ ibidem cãs emer¬
gentes decidant. pecc̃a puniant: nõ¬
ne ille qui p̃termisso iudice sue ciui¬
tatis ad alium tfisiret. apud pͥncipẽ
parit̃ ⁊ suum iudicem reũ se ꝯstitu¬
eret. Sic certe sũmus ille imꝑator d
quibus curam ammarum cõmittit.
oei ordinationi resistunt qui alios
iudices conscientie sue querendo su¬
is peastoridus perata sua absonont
S est aliquis claustralis qui iudiuersis mo¬

Expanded text:
dum in confessione sua a praelato suo dum in confessione sua a praelato suo super illis convenitur, ille se totum excusando, imo celando, quasi in unum angulum conscientiae se contrahit, et qui prius erat manifestus per certa indicia criminis callida tergiversatione totus ab oculis evanescit. Confessio etiam debet esse ordinata, ut claustralis suo praelato, et non alii culpas suas notas faciat: quia illius praecipue est adhibere remedium, qui in cura suscepit aegrotum. Si enim princeps terrenus in singulis civitatibus suis singulos judices ordinaret, qui ibidem causas emergentes decidant, peccata puniant, nonne ille, qui praetermisso judice suae civitatis ad alium transiret, apud principem pariter et suum judicem reum se constitueret? Sic certe summus ille imperator quibus curam animarum committit, Dei ordinationi resistunt, qui, alios judices conscientiae suae quaerendo, suis pastoribus peccata sua abscondunt. Sed est aliquis claustralis, qui in diversis mo
Abbreviated transcription (Latin):
nitentie ẽ. Si gͦ ext̾iori penitẽtia q̃
nouo uestim̃to cõparatur. utołe. cõ¬
fessione ous. ubtate lacͥmarũ. ge¬
mitu ⁊tunsione pect̾oris pecc̃a sua
qͥs plãgat ⁊ int̾uis ꝯscĩam cͥminosã
occultando peccata sua retineat qͣi nouũ
patitium uet̾i uestim̃to ꝯungit ⁊ uetus
uestim̃tũ rumpit᷑. peior scissura fi. cum
det̾ior fit macła conscĩe. ꝑ occultationem
net̾is culpe. Detali cotiscĩa ꝓpħa dicit.
Ibi foueam h̃t erctiꝰ. Erituis. qui plenꝰ
est sꝑinosis aculeis. pec̃cori qui callide
occultat pecc̃a sua cõparat᷑. Si qͥdem eri¬
tius cum comp̃hendit᷑. caput. pedes. ⁊ ce¬
t̾a menbra qͣr inumm globũ ꝯtrahit¬
⁊ cum prius distĩcte uid̾ent᷑ omnia. qñ
comprehenditur ab occultis euanescũt
uniũsa. In ħ gͦ eritiꝰ recte peĩcori similis
est. qui pec̃a sua ĩ corde suo ab scondit
dum timet ea manifesta fieri. Frequẽt
eium accidie ut peceata alicuiꝰ signis
ł in ditiis a liorum manfesta fiant .s

Expanded text:
iori poenitentia, quae novo vestimento comparatur, videlicet confessione oris, ubertate lachrymarum, gemitu et tunsione pectoris peccata sua quis plangat, et interius conscientiam criminosam occultando peccata sua retineat, quasi novum pannum veteri vestimento conjungit, et vetus vestimentum rumpitur: pejor scissura fit, cum deterior fit macula conscientiae per occultationem veteris culpae. De tali conscientia propheta dicit: Ibi foveam habet ericius . Ericius qui plenus est spinosis aculeis, peccatori qui callide occultat peccata sua, comparatur. Siquidem ericius cum comprehenditur, caput, pedes et caetera membra quasi in unum globum contrahit, et cum prius distincte viderentur omnia, quando comprehenditur ab occultis evanescunt universa. In hoc ergo ericius recte peccatori similis est, qui peccata sua in corde suo abscondit, dum timet ea manifesta fieri. Frequenter enim accidit ut peccata alicujus signis vel indiciis aliorum manifesta fiant, sed
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ sua oꝑa ĩ facie hõilm ꝑ ipocͥũ faci¬
unt. dicit dñs ĩ euangłio. qr recepert̃
m̃cedem suam. Et ꝯtra hipocͥtas ꝓpħa
dauso de iustis dicit. Dñe ĩlumine uultꝰ¬
tui ambulabũt. ũnoĩe tuo exaltabt̃
tota die. ⁊ ĩ sͦticia tua exaltabunt᷑. Sic̃
stulti ĩliumine uultus tui ambulant.
dũ errore ł ignorantia decepti scd̃m
suam estimationẽ mala ꝓͥbonis
eligũt. sic ipocͥte ambulãt᷑ ilumine
muitꝰ hõĩum. dũ bona q̃ faciunt fo¬
ris plaude hũana ꝯmutãt. S iͣti in

Expanded text:
qui sua opera in facie hominum per hypocrisim faciqui sua opera in facie hominum per hypocrisim faciunt, dicit Dominus in Evangelio: Quia receperunt mercedem suam . Et contra hypocritas propheta David de justis dicit: Dulabunt, et in nomine tuo exsultabunt tota die, et in justitia tua exaltabuntur . Sicut stulti in lumine vultus tui ambulant, dum errore vel ignorantia decepti secundum suam aestimationem mala pro bonis eligunt, sic hypocritae ambulant in lumine vultus hominum, dum bona quae faciunt foris, pro laude humana commutant.
Abbreviated transcription (Latin):
inordinate uiuentes regłaria p̾cep¬
ta ñ custodiunt. dũ p̃lati negligenteᷤᷤ
incrstodia subditoꝵ. ꝓ excessib suis
illos ñ corripiunt.⁊ qui se ip̃os om̃ib
formam uite exhibere debuerant. po
tendere debuerant. uidelicet cor¬
rectione. consolationc. orationc.
Correptione. corripiendo ĩqͥetos
consolatione. consolando pussillani¬
mes. Oratione ut ꝓsuis subiditis iu¬
git̃ dep̃cent᷑ dñm. ne a teptationib in¬
nob demonstrat᷑ ubi dicit᷑. Suscitabo st̃
incidentẽ hr̃o debent. hinc ꝑ inccepa¬
tionẽ. iñ ꝑꝯsolatõnem. ⁊ sic depascere
t̾ram assũr .i. t̾renos diabolo seruientes.
aclaustrali: recte potest de eo diti. Est pu¬
erunus hic. Attende quod claustralis
unus debet es̃ unitate. unus unifor¬
mitate. unus unaninitate. untta¬
speciem religionis oftendendo homi¬
nib uͭ uideat᷑ abeis. magis hoĩb qͣm
deo placere desiderans. de illis enim

Expanded text:
inordinate viventes regularia praecepinordinate viventes regularia praecepta non custodiunt, dum praelati negligentes in custodia subditorum, pro excessibus suis illos non corripiunt: et qui se ipsos omnibus formam vitae exhibere debuerant, pottendere debuerant, correptione, consolatione, oratione. Correptione, corripiendo inquietos: consolatione, consolando pusillanimes: oratione, ut pro suis subditis jugiter deprecentur Dominum, ne a tentationibus innobis demonstratur, ubi dicit: Suscitabo super incidentem habere debent, hinc per increpationem, inde per consolationem, et sic depascere terram Assur, id est, terrenos diabolo servientes, per a claustrali, recte potest de eo dici: Est puer unus hic, etc. Attende quod claustralis unus debet esse unitate, unus uniformitate, unus unanimitate. Unitaspeciem religionis ostendendo hominibus ut videatur ab eis, magis hominibus quam Deo placere desiderans. De illis enim,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsecutionẽ pharaonis. ĩ alueo flumi¬
nis positus: afilia pharaonis ĩuenit᷑
aqua adoptatus infilium matri he¬
bree denuo traditur nutͥendꝰ. Puer
amatre hebrea genitus. claustr̃alis
est abeccsia ĩ nouitate uite institutꝰ
Nominc fluminis afiluentia disci¬
pline regularis intelligenda ẽ. Alue¬
us flununs cart̾alis custodia claust̾.
ꝑsequente gͦ phataone puer iste in al¬
lieo fluminis ponit᷑. qͣndo contra tẽp¬
tatõnes diaboli. mancipat᷑ claustralis
custodie claustri. Qui enadens ꝑ secuti¬
onem pharaonis abidẽ afilia eiꝰ. q̃ est
concupiscentia carnis ĩuenit᷑. Qm̃ fre¬
q̃nt̾ accidit ũ qͥ ñ suꝑat᷑ atẽptationib
diabłi. eneruit᷑ succumbat tẽptatiõib
carnis. adoptat᷑ gͦ a filia pharaonis ĩfi¬
liũ itñ matͥ hebreẽ nutendus datur.
qr talis claustralis bonis tẽporalibus
tia dr̃atur. Nogligentia uͦ: custodie
discipline adũsatur. dum clausttaleᷤ

Expanded text:
persecutionem Pharaonis in alveo flumipersecutionem Pharaonis in alveo fluminis positus, a filia Pharaonis invenitur, a qua adoptatus in filium matri Hebraeae denuo traditur nutriendus . Puer a matre Hebraea genitus, claustralis est ab ecclesia in novitate vitae institutus: nomine fluminis, affluentia disciplinae regularis intelligenda est: alveus fluminis, carceralis custodia claustri. Persequente ergo Pharaone puer iste in alveo fluminis ponitur, quando contra tentationes diaboli mancipatur carceralis custodiae claustri. Qui evadens persecutionem Pharaonis ibidem a filia ejus, quae est concupiscentia carnis invenitur. Quoniam frequenter accidit, ut qui non superatur a tentationibus diaboli, enormiter succumbat tentationibus carnis. Adoptatur ergo a filia Pharaonis in filium, et tamen matri Hebraeae nutriendus datur: quia talis claustralis bonis temporalibus inatur. Negligentia vero custodiae disciplinae adversatur, dum claustrales
Abbreviated transcription (Latin):
uenalem hñt aĩam suam. qm̃ ĩuita
sua ꝓiecert̃ intima sua. Qm etiam
comꝑant᷑ recte idolo dagon qd iuxta
archam federis positum truncatum
manus ⁊ pedes int̾ram ꝓiectum est.
Quid enum ꝑ archam federis. nͥ sc̃orĩ
collegiũ intelligit᷑: Et qͥd ꝑ idolum
dagon. nͥ qͥlibet auarus designat᷑:
unde. ⁊ auaritia iooloꝵ seruitus
dicta est Ydolum gͦ dagon. iuixta
archam federis collocatur. quando qͥ¬
libet auarus sc̃oꝵ collegio sociatur.
Quod truncatum manus ⁊ pedes int̾¬
tam ꝑicitur. quia auaro temporalia
bonã. q̃ ꝑ auaritiam appetit precidũt᷑.
est in fine p̃cipitatur. Concupisten¬
tra uͦ ad ũsatur puritati ĩ nocentie
dum claustralis aconcupiscentia sua
abstractus ⁊ illectus desid̾ia carnis
sequit᷑. ⁊ nuserabili cõmettio puritatẽ
ĩnocentie ĩ matulam luxie cõmutat.
Talis recte significat᷑ ꝑ ip̃m moysen.
qui a matre hebrea genitus. ⁊ contͣ

Expanded text:
venalem habent animam suam, quoniam in vita venalem habent animam suam, quoniam in vita sua projecerunt intima sua . Qui etiam comparantur recte idolo Dagon, quod juxta arcam foederis positum, truncatum manus et pedes in terram projectum est . Quid enim per arcam foederis, nisi sanctorum collegium intelligitur? Et quid per idolum Dagon, nisi quilibet avarus designatur? Unde et avaritia, idolorum servitus dicta est . Idolum ergo Dagon juxta arcam foederis collocatur, quando quilibet avarus sanctorum collegio sociatur. Quod truncatum manus et pedes in terram projicitur, quia avaro temporalia bona, quae per avaritiam appetit, praeciduntur, est, in fine praecipitatur. Concupiscentia vero adversatur puritati innocentiae, dum claustralis a concupiscentia sua abstractus et illectus, desideria carnis sequitur, et miserabili commercio puritatem innocentiae in maculam luxuriae commutat. Talis recte significatur per ipsum Moysen, qui a matre Hebraea genitus, et contra
Abbreviated transcription (Latin):
lestionis. ut dõ fortit̃ adheat ꝑaffectũ
caritatis. Sicut enim scͥptum est. fortis
ut mors ẽ dilectio. quia sicut mors aĩ¬
am separat a consortio carnis. ita di¬
lestio dĩ separat aĩam a carnalibus
desid̾iis. S sunt cͥa uitia que tͥbus
supradicte penitentie bonis adũsant᷑.¬
Auaritia que adũsatur neccitati nat᷑e.
concupiscentia: que adũsatur puri¬
tati ĩnocentie. Negligentia que adũ¬
satur custodie disciplinc. Auaritia
corrũpit necc̃itatem nature. qͣndo
claustralis suꝑflua appetunt. ⁊ con¬
tempta forma pauꝑtatis: honores.
p̃lationes. ⁊ diuitias hr̃e uolunt. qͣndo
prelati deusuris i rapinis mu̾ña acci¬
piunt. qñdo ꝓsusceptione nouitioꝵ ꝓ
uentus q̃tunt. qũ de re cõmuni de teꝰ fau¬
ro dei indeficiente loculos sibi facunt.
qͥ potius mercennarii qͣm pastores de¬
bent appłłari. eocꝙ q̃runt que sua sunt
ñ q̃ iħu xp̃i. Detalib scͥptum ẽ. Nichil
c̃ iniquius qͣm amare peccuniã: ihu

Expanded text:
lectionis, ut Deo fortiter adhaereat per affectum charitatis. Sicut enim scriptum est, fortis ut mors est dilectio : quia sicut animam separat a consortio carnis, ita dilectio Dei separat animam a carnalibus desideriis. Sed sunt tria vitia, quae tribus supradictae poenitentiadversatur necessitati naturae: concupiscentia, quae adversatur puritati innocentiae: negligentia quae adversatur custodiae disciplinae. Avaricia corrumpit necessitatem naturae, quando claustrales superflua appetunt, et contempta forma paupertatis honores, praelationes, et divitias habere volunt, quando praelati de usuris et rapinis munera accipiunt, quando pro susceptione novitiorum proventus quaerunt, quando de re communi, de thesauro Dei indeficientes loculos sibi faciunt: qui potius mercenarii quam pastores debent appellari, eo quod quaerunt quae suaum est: Nihil est iniquius, quam amare pecuniam et hi
Abbreviated transcription (Latin):
ti ĩ cor hominis ascendit. ħ p̃missis adici¬
endum est. qued can debrum istud au¬
reum aductile ẽe ꝑhibetur .i. malleatio¬
tb ⁊ crebris ꝑ cussionib formatũ ꝑ
qui xp̃i unitatores sũt. ꝑ augustam ui¬
am tͥbulationem ambulare oportet.
Neq enun temꝑa regnandi ꝑ uenire
possũt temꝑa patiendi.s. ĩ hacutta iustos
angustias ⁊ miserias tollerare necc̾e est.
quib debetur corona iusticie. qͣm red¬

Expanded text:
nec in cor hominis ascendit. His praemissis adjicinec in cor hominis ascendit. His praemissis adjiciendum est, quod candelabrum istud aureum ductile esse perhibetur, id est malleationibus et crebris percussionibus formatum, per qui Christi imitatores sunt, per angustam viam tribulationum ambulare oportet. Neque enim tempora regnandi praevenire possunt tempora patiendi, sed in hac vita justos angustias et miserias tolerare necesse est, quibus debetur corona justitiae, quam red
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i metam ꝯmimis uite excedentes
austeriores quasdam obseruantias sĩ¬
gularit̾ sibi eligunt quas dum ineqͣ¬
unt portare succumbentes houieri. le¬
fitunt ĩ uia. ꝑ quã ĩ regionẽ suama.
incelum tendere debuerunt. Obsta eu
fratrum. ꝑ que simpłicitas bonorum
nsq adeo plerumq debͥmentum acci¬
pit. ut tanqͣm aduta mat̾ia repercu¬
ssi desmant beue facere ⁊ obliti fĩnss
quo tendere debuerant mtaliuolis
hominibus similes effecti. ampliꝰ
quam priuis det̾iores fiant ad hoc
ualent uenaenate detractiones. turpi¬
tude. stultilocͥium. ⁊ scurrilitas q̃ adrẽ
ñ ꝑtinẽt. dissolutio ꝯn̾sationis. q̃ omĩa
impedim̃tum prestant simplici uiro
recte ꝯu̾santi. Plilia uͦ q̃ sunt ĩcandela¬
bro fut᷑e uite remitĩatio significatur
q̃ platis subditos suos bene regntib
iliit̾atis ũbum dei recte disseruientib
isimpliciorib qui scc̃ iuunit. reꝓmis¬
saẽ qm nec oculꝰ uidit. nͨ auris auduitt.

Expanded text:
ipsi metam communis vitae excedentes, ipsi metam communis vitae excedentes, austeriores quasdam observantias singulariter sibi eligunt, quas dum nequeunt portare succumbentes oneri deficiunt in via, per quam in regionem suam, id est in coelum tendere debuerunt. Obstaculafratrum, per quae simplicitas bonorum usque adeo plerumque detrimentum accipit, ut tanquam a dura materia repercussi, desinant benefacere, et obliti finis, quo tendere debuerant, malevolis hominibus similes effecti, amplius quam prius deteriores fiant. Ad hoc valent venenatae detractiones, turpitudo, stultiloquium, et scurrilitas quae ad rem non pertinent, dissolutio conversationis, quae omnia impedimentum praestant simplici viro recte conversanti. Per lilia vero, quae sunt in candelabro, futurae vitae remuneratio significatur, quae et praelatis subditos suos bene regentibus, et literatis verbum Dei recte disserentibus, et simplicioribus qui sancte vivunt repromissa est, quam nec oculus vidit, nec auris audivit,
Abbreviated transcription (Latin):
bom clanstrales qͥ ĩ simplicitate sua con¬
fident᷑ ambulãt. obliti eorum que re¬
tro sunt. ad aitt̾iora semper se extenduntt
S spetula cum uoluitur triplex impedi¬
mentum hr̃e potest ne bene curat. ma¬
num remissam que negligñter impel¬
lit. uam asꝑam que eam rctardat ⁊ im¬
pedit. obstaculum quod eam procedere
ominino non ꝑ mittit. ħ tria sunt que
ꝑ fc̃m claustralis retardant ⁊ cruandoq
otlmino extingunt. Mamns remissa ẽ
potestas negligens. qua claustralis re¬
gendus est. manus enim nomine: po¬
testas designat᷑ ut ibi. ĩ cuiꝰ manu ẽ
anima omnis uiuentis. ⁊ alibi. In ma¬
nu tua sunt omnes fines t̾re. Ganius
E remissa eursum spenile impedit. qũ
p̃latus potestate regiminis circa sub¬
ditos minus sollicite. minus proide
utitur. ꝓpter quam cãm subditi a
scõ ꝓposito suo. Aut omnino desistũt.
aut. retardant᷑. Asꝑitas uie que eos
impedit singulantas uite est. qñdo

Expanded text:
boni claustrales, qui in simplicitate sua conboni claustrales, qui in simplicitate sua confidenter ambulant obliti eorum quae retro sunt, ad anteriora semper se extendunt. Sed sphaerula cum volvitur, triplex impedimentum habere potest ne bene currat, manum remissam quae negligenter impellit, viam asperam quae eam retardat et impedit; obstaculum quod eam procedere omnino non permittit. Haec tria sunt quae profectum claustralis retardant, et quandoque omnino extinguunt. Manus remissa est, potestas negligens, qua claustralis regendus est. Manus enim nomine potestas designatur, ut ibi: In cujus manu est anima omnis viventis . Et alibi: In manu tua sunt omnes fines terrae . Manus ergo remissa cursum sphaerulae impedit, quando praelatus potestate regiminis circa subditos minus solicite, minus provide utitur, propter quam causam subditi a sancto proposito suo, aut omnino desistunt aut retardantur. Asperitas viae, quae eos impedit, singularitas vitae est, quando
Abbreviated transcription (Latin):
potius uinum purum cifi isti au¬
rei debent continere. ut illi qui lit¬
tertti sunt inclaustris. simplici ocło
⁊ pura intentione doceant ⁊ pdicent
l̃icba uite. illum solum fructum p̃¬
stolantem. quam ꝓmisit deus dili¬
gñtib se. Incandelabro etiam de quo
oiximus. cis s̃ nneis modũ fc̃i eẽ descͥ¬
buntur. ac si diceret᷑. quia oꝑołm ha¬
bere debet. quod cifo modo sapponi mͦ
auferri possit. In quo signfieat᷑ litt̾a¬
tos uiros qñꝙ clausam hĩe scĩam
suam sibi ip̃is ad ꝯsulationem. qtĩ¬
q manifestart aliis ad edificationẽ.
Specule que sũt incandebro uolu¬
biles sunt. ⁊ rotundim formam ha¬
bent. si significant simplices clau¬
strales. qui p̾latoꝵ suorum reguntur
imꝑie salnbre sibi estanantest quic¬
quid urtus obedientie iusserit faciẽ¬
uum. uere uolubules sunt specule
isti neq ad dextram neq ad sunstram
retorte. si añ se directe uoluuntur qͥa

Expanded text:
potius vinum purum scyphi isti aupotius vinum purum scyphi isti aurei debent continere, ut illi qui literati sunt in claustris, simplici oculo et pura intentione doceant et praedicent verba vitae, illum solum fructum praestolantes, quem promisit Deus diligentibus se. In candelabro etiam, de quo diximus, scyphi in nucis modum facti esse describuntur, ac si diceretur, quia operculum habere debet, quod scypho modo superponi, modo auferri possit. In quo significatur literatos viros quandoque clausam habere scientiam suam sibi ipsis ad consolationem, quandoque manifestare aliis ad aedificationem. Sphaerulae quae sunt in candelabro volubiles sunt, et rotundam formam habent, et significant simplices claustrales qui praelatorum suorum reguntur imperio, salubre sibi aestimantes quicquid virtus obedientiae jusserit, faciendum. Vere volubiles sunt sphaerulae istae, neque ad dexteram neque ad sinistram retortae, sed ante se directae volvuntur, quia
Abbreviated transcription (Latin):
nacare litt̾is seculaus scientie. que
ꝑ aquam fntłłigti. Si cut quibusdã
mixtũ ẽ aqua. Non sit gͦ cdaustralis sol¬
uctas. quomã tulius poret fncansis.
Quid plato scrutet᷑ mastris. qͥd eucli¬
des metiatur inlincis. qͥd boetius concor¬
det ĩmusicis. qualit̾ distingat donatꝰ
partes or̃onis. S potuis in cellam ui¬
nariam sacre scͥpture ingressus: in de
bauriat quo sp̃ualib sp̃ualia possit
comparare. S neq uinum feoe mixtũ
incifo aureo decit ꝯtineri. qui a uir re¬
losus omnem ambitionem. uanam Ø¬
glam. ⁊ laudem humanam. cum u̾bum
dei predicat ⁊ docit. cdebet exsufflare. ne
simuł efficiatur illis. qui uendiderunt
filium dei. quia u̾bum dei filius dei est.¬
⁊ audiat hoc imꝓꝑium a domino. rece¬
pisti mercedem tuam. hac fece infecti fu¬
erunt illi de quib apłe dicit. Qui cum
cognouissent deum nõ sicut deum glo¬
rificaner̃t. ⁊ ideo stulti fc̃i sunt ⁊ eua¬
nuerunt. in cogitationibus suis. Qĩ

Expanded text:
ecularis scientiae, quae per aquam intelligitur. Sicut quibusdam mixtum est aqua. Non sit ergo claustralis solicitus, quomodo Tullius perorat in causis, quid Plato scrutetur in astris, quid Euclides metiatur in lineis, quid Boetius concordet in musicis, qualiter distinguat Donatus partes orationis, sed potius in cellam vinariam sacrae Scripturae ingressus inde hauriat quod spiritalibus spiritalia possit comparare. Sed neque vinum fece mixtum in scypho aureo decet contineri, quia vir religiosus omnem ambitionem, vanam gloriam, et laudem humanam, cum verbum Dei praedicat et docet, debet exsufflare, ne similis efficiatur illis qui viderunt Filium Dei quia verbum Dei Filius Dei est et audiat hoc improperium a Domino: Recepisti mercedem tuam . Hac fece infecti fuerunt illi, de quibus Apostolus dicit: Qui cum cognovissent Deum, non sicut Deum glorificaverunt, et ideo stulti facti sunt, et evanuerunt in cogitationibus suis . Quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
nolo tc̃ eẽ ꝓcessiora Nolo sedere. stare. am¬
bulare. sicut cec̾i. tunc siquidem in ta¬
libus omissionib pec̃em mortale facit.
contẽptus praue uoluntatis.lum .uͭ.
panib ordeaceis habentu.iiͦi. pisces. pĩ¬
ces sicut notum ẽ nittͥunt᷑ ĩ aquis. Set
nõ oranib uesci licitum ẽ scd̾m legem.
s illis tm̃ qui saltum dant suꝑ aquas.
ꝑ aquas uͦ scͥptam sacram ĩ telligimus.
ũt in libano. In hus aquis scͥpturarum.
legis saltum dant suꝑaquas. quia in¬
spectorem scͥpturaꝵ. exͣ litt̾alem sensũ
ad altiora prouocãt. allegoricus si qͥdem
intellectus scͥpturarum claustralem dini
paseit. ad roborandam sidem. quia instus
ex fide uiuit. Eualisuͦ intillectus. qui
ad morum informationem ꝑtinet. pas¬
cit eum ad hongm eꝑationem. Suc ergo
uir religiostis. sum quinꝙ panib orde¬
aceis bebet br̃si duos pisces ⁊ ut fide int
oꝑatione i deurt tendens tandem cur¬

Expanded text:
nolo interesse processioni, nolo sedere, stare, amnolo interesse processioni, nolo sedere, stare, ambulare sicut caeteri; tunc siquidem in talibus omissionibus peccatum mortale facit contemptus pravae voluntatis. Cum quinque panibus hordeaceis habentur, et duo pisces. Pisces, sicut notum est, nutriuntur in aquis, sed non omnibus vesci licitum est secundum legem, sed illis tantum qui saltum dant super aquas. Per aquas vero Scripturam sacram intelligimus, luunt in Libano. In his aquis Scripturarum legis saltum dant super aquas, quia inspectorem Scripturarum extra literalem sensum ad altiora provocant. Allegoricus siquidem intellectus Scripturarum claustralem divincclesiae pascit ad roborandam fidem, quia justus ex fide vivit. Moralis vero intellectus, qui ad morum informationem pertinet, pascit eum ad bonam operationem. Sic ergo vir religiosus cum quinque panibus hordeaceis debet habere duos pisces, ut fide et operatione in Deum tendens, tandem cur
Abbreviated transcription (Latin):
stitia ꝯsuetuetudine. si alr̃ tractantur ĩ
uictu. tiõ dẽbet aliis molestum esse. quia
nd̃ egualiter omnib dandum. cum ñ
equaliter ualeant omnes. Si cut augꝰ.
dicit. uide qm̃ in hiis omnibus dispen¬
sat regła. s sic ut platus ꝓ qualitate
ꝑ sonarum: otecutor sit dispensationas
Omnes reliqui traditiones ꝯuentualis
obsemantu. scripte nł nõ scͥpte. non suit
uota uł p̾cepta uiuendi. s demonstrati¬
ones. quia demonsttanit claustralibus fer¬
mam honisti ꝯu̾sationis. ⁊ licet ĩnomis¬
sione illarum nõ sit trasgressio que est
precepti aut uoti: tñ ineaium omis¬
zione de linquent. illi qui scd̃m tales
traditiones inte uere ĩ stituctũt. ĩ omissio
ma tñ alia traditionũ nõ moctaliters
uenialiter piccant claustrales nͥ ex con¬
temptu omittantur. Lontemptꝰ uͦ ẽ qͣndo
claustrał exꝓposito non  uult eas suare
ut si dicat incorde suo. nolo suare silentiũ

Expanded text:
stina consuetudine, si aliter tractantur in stina consuetudine, si aliter tractantur in victu, non debet aliis molestum esse: quia non aequaliter omnibus dandum, cum non aequaliter valeant omnes. Sicut Augustinus dicit: Vide quoniam in his omnibus dispensat Regula, sed sic ut praelatus pro qualitate personarum executor sit dispensationis. Omnes reliquae traditiones conventualis observantiae scriptae vel non scriptae, non sunt vota vel praecepta vivendi, sed demonstrationes: quia demonstrant claustralibus formam honestae conversationis: et licet in omissione illarum non sit transgressio, quae est praecepti aut voti, tamen in earum omissione delinquent illi, qui secundum tales traditiones vivere instituerunt. In omissione tamen aliarum traditionum non mortaliter, sed venialiter peccant claustrales, nisi ex contemptu omittantur. Contemptus vero est, quando claustralis ex proposito non vult eas servare. Ut si dicat in corde suo: Nolo servare silentium,
Abbreviated transcription (Latin):
timo quod est ꝯmunis uite ꝓ nec̃citate e¬
mergente dispensatiue tołatur. In pͥmis
siquidem .iiͦii. uotis. uidełe. Renuntiati¬
one scli. Renuntione ꝓpͥetatis. uoto casti¬
tatis. uoto obedientie. personis claustrali
in suo statu permanentibus. non ad¬
mittitur. dispensatio. quia cͥca illa nõ
emergit iusta causa dispensationis. Ingͥni¬
to quod est ꝯmunis uite. regła beati an¬
gustim. dispensat. ita quod prelatus nõ
sit dispensator. s executor dispensationis
Pirca ꝯmunẽ uitam ip̃a regła dispensat
cum dicit. Si hiis qui uenerũt exmoribꝰ
cdelicatioribus aliquid alim̃torum. ue¬
stimentorum dctur. quod aliis fortiori
b ⁊ õ feliciorb nõ datur. cogitare debẽt
quibus nõ datur. quantum illi asua
seculari uita ad istam descenderuit.
quamuis usq ad alioꝵ frugalitatẽ qͥ
sunt corpore firmiores ꝑuenire ns potu¬
erint. Et alibi. Qui infirmi sunt expri¬

Expanded text:
timo, quod est communis vitae, pro necessitate etimo, quod est communis vitae, pro necessitate emergente dispensative toleratur. In primis siquidem quatuor votis, videlicet renunciatione seculi, renunciatione proprietatis, voto castitatis, voto obedientiae, personis claustralibus in suo statu permanentibus non admittitur dispensatio, quia circa illa non emergit justa causa dispensationis. In quinto, quod est communis vitae. Regula beati Augustini dispensat, ita quod praelatus non sit dispensator, sed executor dispensationis. Circa communem vitam ipsa regula dispensat cum dicit: Si his qui venerunt ex moribus delicatioribus, aliquid alimentorum, vestimentorum datur, quod aliis fortioribus et ideo felicioribus non datur, cogitare debent quibus non datur, quantum illi a sua seculari vita ad istam descenderint, quamvis usque ad aliorum frugalitatem, qui sunt corpore firmiores pervenire non potuerint. Et alibi: Qui infirmi sunt ex pri
Abbreviated transcription (Latin):
cilicio. Qm̃ hunc uiuendi modum ñ
tenẽt ceteri. s ñ potest dici uoti tnͣsgͥs¬
sio. quod uoti est melioratio. Non gͦ
ille qui talia facit reus est uoti. cum
homini ꝓficere ĩ melus licitum sit. nͥ ꝓpt̃
scandalum ꝓxsini de sistere cogatur.
Sicnim ꝓptꝰ uitam aust̾iorẽ aliquis.
fratrib scandalũ facit ad ꝯmunem
uitam redire debet denec̾citate ñ ꝓpt̾
tus gressionem uoti s ꝓpt̃ uitͥatio scã¬
dali. Quod si adsꝙ infirmitate. uł
alia iusta causa. aliquis delicati¬
us uiuat quam cetĩ. ut dum alũ
uinum positiium. ip̃e suꝑlatinũ
bibat. dum alii fabam. ip̃e gallinã
ꝯmedat.⁊ dum gabione alii. ip̃e sa¬
linone utat᷑. ille p̾uaricator uon est.
qr stĩ insta causa. arigore ꝯmunis uite
dicendit. uere uota pdicta de sub̾a or¬
uuns luit persomisinstatu suo ꝑ¬
manentib sine peccato mortali relinqui
non possunt. nisi. quantum in uoto uł¬

Expanded text:
cilicio: quoniam hunc vivendi modum non cilicio: quoniam hunc vivendi modum non tenent caeteri. Sed non potest dici voti transgressio, quod voti est melioratio. Non ergo ille qui talia facit, reus est voti, cum homini proficere in melius licitum sit, nisi propter scandalum proximi desistere cogatur. Si enim propter vitam austeriorem aliquis fratribus scandalum facit, ad communem vitam redire debet de necessitate, non propter transgressionem voti, sed propter vitationem scandali. Quod si absque infirmitate vel alia justa causa aliquis delicatius vivat quam caeteri, ut dum alii vinum positivum ipse superlativum bibat: dum alii fabam, ipse gallinam comedat: et dum gobione alii, ipse psalmone utatur, ille praevaricator voti est, quia sine justa causa a rigore communis vitae discedit. Vere vota praedicta de substantia ordinis sunt, personis in statu suo permanentibus sine peccato mortali relinqui non possunt, nisi quantum in voto ul
Abbreviated transcription (Latin):
nis utte ⁊ applłatur ibi uita ñ uitti
qua niumus. set modus uiuendi
scd̃m quem uuimus ut dicatur
uita communis ille uiuendi modꝰ
scd̃m quem omnes uinimut᷑. Ant uũe
possumus si ne uista rep̃hensione. Hoc
ideo ad iuntĩ. quia alurm intidum uiuẽ¬
di hñt in cibis. in lectualibus infirmi ĩ
infirmaria. qͣm sani in congregatione
Infirmitamen ꝯmunem uttam tenẽt
quia sani ꝑsimili causa uiuere possunt
sicut illi. sine rep̃hensione. In conuentu
autem suncibis uestimentis a liqui
oelicatius quã cet̾i tract̾antur. hoc ñ
ẽ uita ꝯmunis. si ute cõmunis dispen¬
satio. Aitenditur autem p̃cipue uita
ꝯmunis inhiis tribꝰ. uidłc. cibarũs uesti¬
m̃tis. lectualib in quib ꝯmuncm ser¬
uare debẽt. nͥ indulgñtia dispensati¬
onis excustut᷑. Scd̾m p̃dc̃a udebitur p̃¬
uancator uoti qui aliis bibentibus ii¬
num ip̃e aqͣm bibent. qui aliis ꝯmedẽ¬
tibus pisces utit herbis. qui alus c
chamisias induentib. ip̃e in duitur

Expanded text:
et appellatur ibi vita, non vita qua vivimus, sed modus vivendi secundum quem vivimus, ut dicatur ibi vita communis ille vivendi modus, undum quem omnes vivimus aut vivere possumus sine justa reprehensione. Hoc ideo adjunxi, quia alium modum vivendi habent in cibis, in lectualibus infirmi in infirmaria, quam sani in congregatione. Infirmi tamen communem vitam tenent, quia sani pro simili causa vivere possunt sicut illi, sine reprehensione. In conventu autem si in cibis vel vestimentis aliqui delicatius quam caeteri tractantur, hoc non est vita communis, sed vitae communis dispensatio. Attenditur autem praecipue vita communis in his tribus, videlicet cibariis, vestimentis, lectualibus. In quibus communem servare debent, nisi indulgentia dispensationis excusentur. Secundum praedicta videbitur praevaricator voti, qui aliis bibentibus vinum ipse aquam biberit, qui aliis comedentibus pisces utitur herbis, qui aliis camisias induentibus ipse induitur
Abbreviated transcription (Latin):
uideamꝰ qm̃ ꝑ cifos aureos qui sunt ĩ
cunde labo uiri litt̾ati capaces ubi clĩ
qͥ aliis seͥpturas disserẽdo potum uite
ꝓpinari tenent. ĩ telligndi sunt. Quod
utic faciũt. qñ ꝑmandata dei accen¬
dũt cet̾os ad caritatẽ. ꝑ p̃cepta erudiũt
ad iustificationẽ ꝑ consilia: ꝑ mouẽt.
ad ꝑfectionẽ. ꝑ testimonia qͥ sunt de
fut᷑a uita: extollũt ad celestum ꝯtẽ

Expanded text:
iam per scyphos aureos qui sunt in candelabro, viri literati capaces verbi Dei, qui aliis Scripturas disserendo potum vitae propinare tenentur, intelligendi sunt. Quod utique faciunt, quando per mandata Dei accendunt caeteros ad charitatem, per praecepta erudiunt ad justificationem, per consilia promovent ad perfectionem, per testimonia, quae sunt de futura vita, exto
Abbreviated transcription (Latin):
debonis est. Quia si p̾latus subdito pre¬
cipiat aliquid quod ad peccatum ꝑti¬
net. eo ip̃o quod ĩ p̾cepto errorem suum
expͥmit: nullam uim ht̃. eiꝰ uissio.⁊ iõ
nulla obedientia debet comitari. Sic̃
si p̃latus excõmunicet subditũ suum
ꝓ eo ꝙ faciat pictatis oꝑa. quod credat.
ĩdeum. eo ip̃o quod stulticiã suam expͥ¬
mit. ñ ligat eius ex ꝯmunicatio. S ne:
inbonis omnib subi ditus tenetur o¬
obedire prelato suo.Si enim ei p̃cipiat
quod ponat se in carc̾em ꝓ aliquo ibi
captiuo. ꝙ ad uitam artiorem tͣaseat.
quod eat inẏspanias p̃dicare ubum
dei ⁊ si ista omta sint ñ tamen it¬
his tenctur subditus obedire qr obe¬
dientiã tm̃ scd̃m ĩstituta ordinis ⁊ ꝯsu¬
etudines eccłie ꝓmittit. Uñ cum uo¬
uet obedientiam ⁊ cõmunem uttã.

Expanded text:
de bonis est. Quia si praelatus subdito praede bonis est. Quia si praelatus subdito praecipiat aliquid, quod ad peccatum pertinet, eo ipso quod in praecepto errorem suum exprimit, nullam vim habet ejus jussio, et ideo nulla obedientia debet comitari. Sicut si praelatus excommunicet subditum suum pro eo quod faciat pietatis opera, quod credat in Deum, eo ipso quod stulticiam suam exprimit, non ligat ejus excommunicatio. Sed neque in bonis omnibus subditus tenetur obedire praelato suo. Si enim ei praecipiat, quod ponat se in carcerem pro aliquo ibi captivo, quod ad vitam arctiorem transeat, quod eat in Hispanias praedicare verbum Dei, et si ista omnia sint bona, non tamen tenetur subditus obedire: quia obedientiam tantum secundum instituta ordinis et consuetudines Ecclesiae promittit. Unde cum vovet obedienti
Abbreviated transcription (Latin):
tis .i. ꝯtinentie. uouit autem claustrał
continentiam actus. nõ affictus corporis.
si mentis. Uñ si ꝑ cogitationis. delectatio¬
nes. uel quecumcu desideria carnis usci
ad ꝯsensum carnalis operis ꝑducatur
absq oꝑe peccat quidem mortaliter. s
uotum non traps greditur. sicut uir go
que uouit iurgͣiatẽ ñ ÷ rea uoti si con¬
sentiat in animo nubere uel forncari.
dum modo in actu seruet integritatem
corporis. Sicut autem uir religiosus
uouet ꝯtinentiam distincte. ita ⁊ inuo¬
to quintͦ quod ẽ cõmunis uite uouet
abstinentiam ñ distinctae s implicite.
ꝑ que duo uota .s. continentie ⁊ absti¬
nentie dignitas corporis reformatur.
sicut ꝑ duo uitia illis contraria uideli¬
cet appetitum gule. ⁊ fluxum luxurie.
corꝑalis dignitas corrumpit. Continen¬
tia siquidem refrenat fluxum luxͤue.
abstinentia appetitum gule. Obediẽ¬
tia que ad qͣrtum ꝑtinet uotum. tm̃

Expanded text:
tis, id est continentiae. Vovit autem claustralis tis, id est continentiae. Vovit autem claustralis continentiam actus, non affectus corporis, non mentis. Unde si per cogitationes, vel quaecunque desideria carnis usque ad consensum carnalis operis perducatur absque opere, peccat quidem mortaliter, sed votum non transgreditur: Sicut virgo, quae vovit virginitatem, non est rea voti si consentiat in animo nubere vel fornicari, dummodo in actu servet integritatem corporis. Sicut autem vir religiosus vovet continentiam distincte, ita et in voto quinto, quod est communis vitae, vovet abstinentiam non distincte, sed implicite: per quae duo vota, scilicet continentiae et abstinentiae, dignitas corporis reformatur, sicut per duo vitia illis contraria, videlicet appetitum gulae et fluxum luxuriae, corporalis dignitas corrumpitur. Continentia siquidem refrenat fluxum luxuriae, abstinentia appetitum gulae. Obedientia quae ad quartum pertinet votum, tantum
Abbreviated transcription (Latin):
qui. dũ ꝓpͥam uoluntatem ĩ oĩb retinere
uolust. prelatiᷤ mobedientes. ⁊ ftm suorũ
ꝯtradictores ñ metuunt fieri. Exhac
ꝓpͥetate. ire . rixe. dissensiones. ⁊ꝯtume¬
lic frequent̃ emergunt. dũ cã hr̃e uo¬
lentes. sua iusticiã statuere uolũt . ⁊ ideo
iusticie dĩ ñ st̾ subiecti. de qͥb paulus
dicit. quod obscuratum̃ est uisipiens
cor eorum:⁊ euanuerunt incogitationi¬
b sins. ⁊ putantes se esse sapientes. stul¬
ti facti sunt. ꝓpͥetatem pͥuate famili¬
artiatis retiuent claustrales qͥ familanta¬
tes cognatoꝵ socioꝵ quos habebant insecu¬
lo. uł pͥncipiũ scłarium segrigati a seculo
habere cupiunt. Ista proprutaᷤᷤ ad modũ
multiloquii. negligentia diuini serui¬
tii. fastidiur elaustri. discidiũs fraterm
lum propuetatirei. s etiam pͥctati ꝓprie
uoluntatis ⁊ propͥetati priuate familia¬
ritatis. Pertiuspanis est uotum castita¬

Expanded text:
qui dum propriam voluntatem in omnibus retinere qui dum propriam voluntatem in omnibus retinere volunt, praelatis inobedientes, et fratrum suorum contradictores non metuunt fieri. Ex hac proprietate irae, rixae, dissensiones, et contumeliae frequenter emergunt, dum eam habere volentes suam justitiam statuere volunt, et ideo justitiae Dei non sunt subjecti. De quibus Paulus dicit, quod obscuratum est insipiens cor eorum, et evanuerunt in cogitationibus suis, et putantes se esse sapientes, stulti facti sunt . Proprietatem privatae familiaritatis retinent claustrales, qui familiaritates cognatorum, sociorum quos habebant in hoc seculo, vel principum secularium segregati a seculo habere cupiunt. Ista proprietas admodum pmultiloquii, negligentia divini servitii, fastidium claustri, dissidium fraternitlum proprietati rei, sed etiam proprietati propriae voluntatis et proprietati privatae familiaritatis. Tertius panis est votum castita
Abbreviated transcription (Latin):
autem ꝓprietas nũmi omnibus in hi
uulpmam łleporinam indutt. a colore
uestimenti proprietas ꝯtrahitur. si clau¬
stralis uest. emalit̾ coloratam bãt qm
ordo uel nisus eccłu ordinauit. Isubti¬
litate macula proprictatis ꝯͣhitur. sic
claustralis subtilioribus indirãtis qͣ
cet̾i uti uelit. ũ̾bi gra si chamifia. si tu¬
rica. si capa pluui ał de subtiliori. uel
meliori mat̾ia fuerit: quam ꝯsuetudo
requiat. a forma nestir̃ta macula ꝓ¬
prietatis contͣhitur q̃n claustralis ali
impiagi facit. ut si calciaũtt i caligis.
aut etiam manicis str̾ictiarib qͣm ceci
angularit̾ uti uelit. Inquibusdam istoꝵ
dispensatio non debet admitti. ut pote
exigit utilitas. uł necc̃itas. cumr ubi etiã
sit mat̾ia scandali. In subtili uͦ aut forma.
honesta dum subest. ⁊ iusta causa. potest
dispensari. Sunt ⁊alie ꝓpͥctates uidelicet
propric uoluntatis. ⁊ pͥuate familiari¬
tatus. Inueniunt᷑ siquidem claustrales

Expanded text:
autem proprietas nummi omnibus inhibeautem proprietas nummi omnibus inhibevulpinam vel leporinam induit: a colore vestimenti proprietas contrahitur, si claustralis vestem aliter coloratam habeat, quam ordo vel usus Ecclesiae ordinaverit: a subtilitate macula proprietatis contrahitur, si claustralis subtilioribus indumentis quam caeteri uti velit. Verbi gratia, si camisia, si tunica, si cappa pluvialis de subtiliori vel meliori materia fuerint quam consuetudo requirat: A forma vestimenti macula proprietatis contrahitur quando claustralis aliaris impingi facit, ut si calciamentis, caligis, aut etiam manicis strictioribus quam caeteri singulariter uti velit. In quibusdam istorum dispensatio non debet admitti, utpote vexigit utilitas vel necessitas, cum et ibi etiam sit materia scandali. In subtili vero aut forma honesta, dum subest et justa causa, potest dispensari. Sunt et aliae proprietates, videlicet propriae voluntatis, et privatae familiaritatis. Inveniuntur siquidem claustrales,
Abbreviated transcription (Latin):
÷ renũmiatio pͥeratis. Elaustrali ꝓpͥetas
ẽ quic qͥd h̃t cont᷑ p̃ceptũ regule ł ordi¬
nis ĩstitutũ. nͥ ꝑ indulgñtiam plati
exeusetur. Claustraliũ autẽ alii sunt
officiales. Alii simplices claustrales.
Quia sicut de de posito aliquid fraudare
aꝑtissimi sceleris ẽnta si officiał de rebus
eccłie p̃ter qͣm officii neccitas ł forma sibi da¬
ta. ab eccłia reqͥrit. quid expendat: in star
sacri legiĩ est. sũt tamen offales exquo¬
rum officio nõ pendet receptio uel custo¬
dia temꝑalium. quibus p̃ter formam
p̃scͥptam ab ordine hĩe nichil lititum
est. Simplices claustrales nichil preter¬
quamnecc̃itas ordinata requirit hr̃e
debent. nisi forte aliquid sp̃alis oꝑis eis
iniũgatur. ut scribendi. libros ligandi
uł aliquid tale. Eunc enim etiam licẽ¬
tia nõ accepta. licet eis hr̃e ad usum ca
sñ quib quod inurnctum ẽ ñ ꝑfictair
ut cultellum. ꝑgamenũ in caustum. ⁊ c̃
que ad huius modi offm̃ ꝑtinent. Siẽ

Expanded text:
ali proprietas est, quidquid habet contra praeceptum regulae vel ordinis institutum, nisi per indulgentiam praelati excusetur: claustralium autem alii sunt officiales, alii simplices claustrales. Quia sicut de deposito aliquid fraudare apertissimi sceleris, ita si officialis de rebus Ecclesiae, praeterquam officii necessitas, vel forma sibi data ab Ecclesia requirit, quid expendat, instar sacrilegii est. Sunt tamen officiales, ex quorum officio non pendet receptio vel custodia temporalium, quibus praeter formam prescriptam ab ordine habere nihil licitum est. Simplices igitur claustrales nihil, praeterquam necessitas ordinata requirit, habere debent, nisi forte aliquid spiritalis operis eis injungatur, ut scribendi, libros ligandi, vel aliquid tale. Tunc enim etiam licentia non accepta, licet eis habere ad usum ea sine quibus quod injunctum est non perficitur, ut cultellum, pergamenum, incaustum, etc. quae ad hujusmodi officium pertinent. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
celmꝰ irradiãte luce initaitũ splendid.¬
cda redditur.⁊ illumitiata. Sicut g
ꝑ candelabrum eccłia. sic ⁊ ꝓhasti¬
le candeͣbri: xp̃c homo. ꝑ calamos:
prelati. ꝑ cifos. littãti mri. capaces
nerbi di. ꝑspetulas simpliciores ĩ ec¬
cłia ꝑ lilia. et̾ne uite remun̾atio rec¬
t siguratur. Que omia dicuntur cẽ
exanro purissimo. Prmo uidendum

Expanded text:
 irradiante, luce virtutum splendida redditur et illuminata. Sicut ergo per candelabrum Ecclesia, sic et per hastile candelabri Christus homo, per calamos praelati, per scyphos literati viri capaces verbi Dei, per sphaerulas simpliciores in Ecclesia, per lilia aeternae vitae remuneratio recte figurantur; quae omnia dicuntur esse ex auro pur
Abbreviated transcription (Latin):
est. accedente estu tͥbulationis. ⁊ cum
illo calore gr̃e: postea emendatior effici¬
tur. lingua canis medicina penitenti¬
dũ enĩ ap̃latis eccłiarũ fructuose peni¬
tentie uisitant᷑ consiliis: quasi ling¬
uatu canis. pͥstine restituunt᷑ sanitaꝵ.
Adhãc sanitatẽ ꝯseq̃ndã duõ p̃cipue

Expanded text:
est, accedente aestu tribulationis, et cum est, accedente aestu tribulationis, et cum illo calore gratiae, postea emendatior efficitur. Lingua canis medicina poenitentiDum enim a praelatis ecclesiarum fructuosae poenitentiae visitantur consiliis, quasi linguatu canis pristinae restituuntur sanitati. Ad hanc sanitatem consequendam duo praecipue
Abbreviated transcription (Latin):
ta loqui possit. Similit̾ ꝯtumaces iu¬
sticie ĩuasores. ⁊̃ solum iuuendo corpꝰ
cccłic laniant. s etiam malis colloquil
seminc discordiarũ. iaculis detractionũ.
cct̃os a deo elingues reddunt. uͭ incausa
dĩ ꝓlib̾tate iusticie loqui ñ possint. Ta¬
les gͦ lupi morsu canum .i. sesutate discipli¬
ne eccłiastice appetendi sunt. ut modo ꝑ
ex cõmunicationẽ. mͦ ꝑsusꝑensionem.
aliqñ discipliria corporali. aliqñ tedio
silentũ. qualidentib qͥbdam frasti ⁊ cõ¬
minuti: corceptiores incorpus eccłie tra¬
iciantur. Sic enim cera durior adignẽ
liquefacta: inqͣmlib ymaginẽ facile u̾ti¬
tur. sic mbigd̃ de ferro excutit᷑. sic uasa
dñ int̾̃malleum ⁊ incudem fabricant᷑.
sic bissus aacione multa ĩcandorẽ ũtit᷑.
iunea que longo astricta gelu gẽmas
emitr̃e ñ potuit. aduentite calore p̃¬
modũ fructum facit uƀrium. ⁊ pec¬
cator qͥ longo pecc̃oꝵ gelu induratus

Expanded text:
ta loqui possit. Similiter contumaces, juta loqui possit. Similiter contumaces, justitiae invasores, non solum vivendo corpus Ecclesiae laniant, sed etiam malis colloquiis semine discordiarum, jaculis detractionum, caeteros adeo elingues reddunt, ut in causa Dei pro libertate justitiae loqui non possint. Tales ergo lupi morsu canum, id est severitate disciplinae ecclesiasticae appetendi sunt, ut modo per excommunicationem, modo per suspensionem, aliquando disciplina corporali, aliquando taedio silentii, quasi dentibus quibusdam fracti et comminuti correptiores in corpus Ecclesiae trajiciantur. Sic enim cera durior ad ignem liquefacta, in quamlibet imaginem facile vertitur, sic rubigo de ferro excutitur, sic vasa Domini inter malleum et incudem fabricantur, sic byssus attritione multa in candorem vertitur: et vinea quae longo astricta gelu gemmas emittere non potuit, adveniente calore postmodum fructum facit uberrimum: et peccator qui longe peccatorum gelu induratus
Abbreviated transcription (Latin):
eo correptus coerceatur timore po¬
testatis. Intun qͥ peccare numis ar¬
denter diligit : tu qui solus nosti
pecc̃m illius. intimare potes alicui
sc̃o uiro ut abeo correptus trahatur
inodium peccati exemplo scĩtatis.
Illum qui pecc̃m suum ñ intelligit.
etiam si solus nosti pecc̃m illius:
ꝑuirum aliquẽ sapientẽ ilitc̃atũ
corriꝑe potes. ut ab eo correptus ⁊ in¬
sttuctus ueruat ad cognitionem
delicti sui. lupi uͦ morsu canũ ĩ seq̃n¬
di st̃. lupi st̃ ꝯtumaces t̾ticie ĩnasores
qui non teacti ĩ firmitate p̃cepta di tranᷤͤ¬
grediunt᷑. s potius ꝑ rebelliorem ⁊ ꝯtuina¬
tiam. quasi hostes ea diripiunt. parũ
estimantes se ipõs aiusticia cadere. nͥ
statum iusticie uideant secum parit̃
corruisse. Qui lupis ꝓpt̾ duo comꝑan¬
di sunt. lupus enini ñ solum mat̾an¬
do laniat. s ctiam hominem quem pͥ¬
us aspexeret uisu uenenato raucũ fa¬
cit. ita quod si nͥ uoce obscura umꝑfet¬

Expanded text:
eo correptus coerceatur timore poeo correptus coerceatur timore potestatis. Illum, qui peccare nimis, ardenter diligit, tu qui solus nosti peccatum illius, intimare potes alicui sancto viro, ut ab eo correptus trahatur in odium peccati exemplo sanctitatis. Illum, qui peccatum suum non intelligit, etiam si solus nosti peccatum illius, per virum aliquem sapientem et literatum corripere potes, ut ab eo correptus et instructus veniat ad cognitionem delicti sui. Lupi vero morsu canum insequendi sunt. Lupi sunt contumaces, justitiae invasores, qui non tracti infirmitate praecepta Dei transgrediuntur: sed potius per rebellionem et contumaciam, quasi hostes ea diripiunt, parum aestimantes se ipsos a justitia cadere, nisi statum justitiae videant secum pariter corruisse. Qui lupis propter duo comparandi sunt: lupus enim non solum lacerando laniat, sed etiam hominem, quem prius aspexerit, visu venenato raucum facit, ita quod non nisi voce obscura et imperfec