comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uni resurrectionem mortuoꝵ ꝑsuadere uellet eis qui dice¬
bant quia resurrectio mortuor ñ est xꝑi resurrectione
p̃missa in eremplum inter cetera intulit sibi questionẽ atq
ait. Sed dicit aliquis. Quomͦ resurgunt mortuisuo au¬
tem corpore uiuent: Id est quali corpore S einde adhi-¬

Expanded text:
um resurrectionem mortuorum persuadere uellet eis, qui dicebant, quia resurrectio mortuorum non est, Christi resurrectione praemissa in exemplum inter cetera, quae ibi disseruit, intulit sibi quaestionem atque ait: Sed dicet aliquis: \'Quo modo resurgent mortui? quo autem corpore uenient?\' id est quali corpore. deinde adhi
Abbreviated transcription (Latin):
positus ẽ auus mens. ex quo atauus meus. exquo pat nullus
dic S̾tute si pãttuus resurgeret erederes. Dñs omniũ resur¬
rerit. ꝙ ñ eredis : Qnde enim ita uoluit mori & resurgere
nisi ut om̃s uni eredertmus. noa multis decipemur. Et qͥd
faceret pat tuus si rasurgeret ꝙ loqueretur tterũ moriturus :
A tende cum quanta ille potestate resurrerto qui ĩd ñ mori¬
tur & mors ei uttra ñ dñabitur. Ostendit se ipsũ discipulis
ꝙ fiacib suis. contrectata ẽ soliditas corporis. cũ parũ ẽẽt
quib da udere qd̾ meminerant. nisi etiã tangerent qd̵ u¬
aebant. E onfirmata fides e n solũ in cordib sed etiã in
oculis homint̃i. Ascendit ille in celum qui hec demonstra

Expanded text:
positus est avus meus, ex quo atavus, ex quo pater; nullius positus est avus meus, ex quo atavus, ex quo pater; nullius dic: Stulte, si pater tuus resurgeret, crederes; Dominus omnium resurrexit, et non credis? Unde enim ita voluit mori et resurgere, nisi ut omnes uni crederemus, ne a multis deciperemur? Et quid faceret pater tuus, si resurgeret et loqueretur, iterum moriturus? Attende cum quanta ille potestate resurrexerit, qui jam non moritur, et mors ei ultra non dominabitur . Ostendit se ipsum discipulis et fidelibus suis: contrectata est soliditas corporis, cum parum esset quibusdam videre quod meminerant, nisi etiam tangerent quod videbant. Confirmata fides est, non solum in cordibus, sed etiam in oculis hominum. A
Abbreviated transcription (Latin):
nitatibus consuetudinis uetustatẽ. Et qd̵̾ obiciunt quidã
de scripturis frange panem tuum & effunde iunũ tuum
suꝑ sepulchra iustoꝵ & ne tradas eum iniustis ñ ẽ quidẽ
de hoc dissetendum. Sed tam̃ posse dico intelligere fideles
qd dictum ẽ. Nam queadmodum ista fideles faciant reli¬
giose erga memorias suoꝵ notũ ẽ fidelibus. Et quia nst
ista erhibenda iniustis idet infidelibus quia iustus exfide
uiuit: etiam hoc fidelibus notum ẽ. Nemo gͦ querat de
medicina uulnus. & de scripturis conetur torquere uinculũ
unde laqueum mortis initiat anime sue. ⁊anifestum ẽ illud
quemadiodum intelligatur. Et aꝑta atq salubris ẽ hec e¬
lebratio xpianoꝵ. Illud gͦ uttꝑam dicere uideamus ꝓpter
homines murmurantes in aures infirmoꝵ. I anducemus.
ꝙ bibamus. cras emim moriemur. Quia dicunt. Nullus in¬
de resurrerit. Non audun uocem euiusqũa. E x quo ibi

Expanded text:
nitatibus consuetudinis vetustatem. Et quod objiciunt quidam nitatibus consuetudinis vetustatem. Et quod objiciunt quidam de Scripturis, Frange panem tuum, et effunde vinum tuum super sepulcra justorum, et ne tradas eum injustis ; non est quidem de hoc disserendum, sed tamen posse dico intelligere fideles quod dictum est. Nam quemadmodum ista fideles faciant religiose erga memorias suorum notum est fidelibus; et quia non sunt ista exhibenda injustis, id est, infidelibus, quia, Justus ex fide vivit , etiam hoc fidelibus notum est. Nemo ergo quaerat de medicina vulnus, et de Scripturis conetur torquere vinculum, unde laqueum mortis injiciat animae suae. Manifestum est quemadmodum illud intelligatur, et aperta atque salubris est haec celehomines immurmurantes in aures infirmorum, Manducemus et bibamus; cras enim morimur: quia dicunt, Nullus inde resurrexit, non audivi vocem cujusquam, ex quo ibi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ in sepulchro. Audiatur uox ilius. Sed huius ũ pocest.
Patris mei uocem audiã. Nui ma. ꝓaui. Quis inde sur¬
rerit: Quis indicaut quid agitur apua inferos: Bene
nobis faciamus eum uiuius. Cũ autẽ mortui fuerimus ecĩã¬
si parentes nr̃i aut cari. aut ꝓpiuqui afferant ad sepulebra
nĩa epulas sibi affecent qui uiuunt ñ nobis mortuis. H eo
quidem irrisit etiam scriptura dicens de quib dam bona p̃-¬
sentia ñ sentientibus. T anqũa si epulis inquit mortuo
cirtumponas. & manifestũ ẽ hec ad mortuos ñ ꝑtinere. Et
consuetudĩe hanc ẽẽ paganoꝵ. ñ uenire de ꝓpagine illa os
uena iustitiȩ patrum nr̃oꝵ patriarcharum quib erequias ce¬
lebratas iegimus. parentatum ẽẽ ñ logimus. Hoc etiam in mo¬
rib iudcoꝵ animnaduerti potest. Non enim tenuerunt inde
uirtutis frugem. sed tam̃ tenuerunt in quib dam sollẽp¬

Expanded text:
est in sepulcro, audiatur vox illius. Sed hujus non potest: est in sepulcro, audiatur vox illius. Sed hujus non potest: patris mei vocem audiam, avi mei, proavi mei. Quis inde surrexit? Quis indicavit quid agatur apud inferos? Bene nobis faciamus, cum vivimus: cum autem mortui fuerimus, etiamsi parentes nostri, aut chari, aut propinqui afferant ad sepulcra nostra, sibi afferent qui vivunt, non nobis mortuis. Et haec quidem irrisit etiam Scriptura, dicens de quibusdam bona praesentia non sentientibus, Tanquam si epulas, inquit, mortuo circumponas : et manifestum est hoc ad mortuos non pertinere, et consuetudinem hanc esse Paganorum, non venire de propagine illa et vena justitiae patrum nostrorum Patriarcharum, quibus exsequias celebratas esse legimus, parentatum esse non legimus. Hoc etiam in moribus Judaeorum animadverti potest: non enim tenuerunt inde virtutis frugem, sed tamen tenuerunt in quibusdam solem
Abbreviated transcription (Latin):
unt homines qui dicunt. Non ẽ homini bene. nisi eui
assunt carnis deltiȩ. I psi sunt quos notat apłs dicentes
manauemus & bibamus. cras enim moriemur. Quis hue
inde surrext: Quis nobis qd ibi agitur dicit. Hoc nobis.¬
cũ tollimus. qd̾ in hoc tempore bene ẽ nobis. ui hoc dictt.
uxorẽ duxit E arnem ampleratur carnis uoluptatib ioeun.¬
datur. a cena excusat᷑. Obseruet ne fame interiore moriat.¬
nimad uertimus¬
cũ apli epła legeretur laudabilem motum fidei caritatis
q ur̃e quamadmodũ erborrueritis homines. qui putantes hanc
solam c̃ẽ uitam quam eum pecorib habemus communẽ post
mortẽ autẽ finiri totũ hominis. nec ẽẽ ulła spem uite ulterius
melioris. pruritũ malarũ auriũ corrũpentes dicuntcd andu¬
cemus ꝙ bibamꝰ. eras eñĩ moriemur. Et qd̃ ẽ ꝑniciosius de¬
sepulto mortuo argum̃tũ sepeliendi cordis assumitur & ar̃.
rentiũ surraturos eẽ mortuos dicentes sibi. E eoe iste positus

Expanded text:
unt homines qui dicunt: Non est homini bene, nisi cui adsunt carnis deliciae. Ipsi sunt quos notat Apostolus, dicentes: Manducemus et bibamus; cras enim moriemur . Quis huc inde surrexit? Quis nobis, quod ibi agitur, dixit? Hoc nobiscum tollimus, quod in hoc tempore bene est nobis. Qui hoc dicit, uxorem duxit, carnem amplexatur, carnis voluptatibus jucundatur, a coena excusatur: observet ne fame interiore moriatAnimadvertimusli Epistola legeretur, laudabilem motum fidei charitatisque vestrae, quemadmodum exhorrueritis homiues, qui putantes hanc solam esse vitam, quam cum pecoribus habemus communem, post mortem autem finiri totum quod est hominis, nec esse spem ullam vitae alterius melioris, pruritum malarum aurium corrumpentes, dicunt: Manducemus et bibamus; cras enim morimur . Hinc sepulto mortuo argumentum sepeliendi cordis assumitur, et dicitur, rentium resurrecturos esse mortuos, dicentes sibi: Ecce iste positus
Abbreviated transcription (Latin):
dicite. Teiunemus & oremus. oras enim moriemur. Illi enĩ
dicunt. manducemus & bibamus. eras eñi moriemur: qui re¬
surrectionẽ ñ sꝑant. Nos autẽ qui iam resurrectionẽ &
tiamus uideamus quia sꝑamus nos post istam mortem
uicturos. Non deficiamus. nec corcda nr̃a oneremus erapula
ꝙ ebrietatibus. Sed solliciti erpectantes accintis lũbis & lucer¬
nis ardentibus aduentum dñi nr̃i ieuinemus & oremus.
Non ideo quia eras ñ moriemur. sed ut securi moriamur.

Expanded text:
dicite, Jejunemus et oremus; cras enim morimur. Illi enim dicite, Jejunemus et oremus; cras enim morimur. Illi enim dicunt, Manducemus et bibamus; cras enim morimur, qui resurrectionem non sperant: nos autem qui jam resurrectionem et tiamus, qui speramus nos post istam mortem victuros, non deficiamus, nec corda nostra oneremus crapula et ebrietatibus; sed solliciti exspectantes, accincti lumbis et lucernis ardentibus, adventum Domini nostri, jejunemus et oremus, non ideo quia cras moriemur, sed ut securi moriamur.
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s cur hoc diximus: Ne forte ita uobis surrepant illi de
quibus ait apłs corrumpunt mores bonos colloquia mala
quia dicunt. manducemus & bibamus eras enĩ moriemur.
resurrectionẽ mortum. Sed xꝑo lieuit resurgere a mortu-
is. Et incipit iam laudare xꝑm.Non ut illi det honorẽ.
sed ut tibi faciat desꝑationem. Serpentis astuta ꝑnities.
Ut laude xꝑi te auertat a xpo. dolose p̃dicat quẽ uituꝑa¬
re ñ audet. E xaggerat maiestatem illius ut singularẽ
faciat. ne tu sꝑes tale aliquid quale in illo resurgente mon¬
stratum ẽ Et quasi religiosior apparet erga xꝑm cũ dicit.
Ecce qui se audet comparare xꝑo. ut quia resurrent xꝑe & se
resurrecturum putet:Noli conturbari guersa laude im¬
ꝑatoris tui. Hostiles insidiȩ te ꝑturbant. sed xꝑi humi-¬
litas & humanitas te consolatur. Ille p̃dicat quantũ ere
nos ñ possumus. Responde & dic. Ideo xꝑc potuit. quia
ds̃. Respondebit ille utiq quia ds. Si quia ds. quia om̃i

Expanded text:
res cur hoc diximus? Ne forte ita vobis subrepant illi de quibus dicit Apostolus, Corrumpunt mores bonos colloquia mala; quia dicunt, Manducemus et bibamus; cras enim morimur : ris. Et incipit jam laudare Christum, non ut illi det honorem, sed ut tibi faciat desperationem. Serpentis astuta pernicies, ut laude Christi te avertat a Christo, dolose praedicat quem vituperare non audet. Exaggerat majestatem illius, ut singularem faciat, ne tu speres tale aliquid, quale in illo resurgente monstratum est. Et quasi religiosior apparet erga Christum, cum dicit: Ecce qui se audet comparare Christo, ut quia resurrexit Christus, et se resurrecturum putet. Noli perturbari perversa laude Imperatoris tui; hostiles insidiae te perturbant, sed Christi humilitas et humanitas te consolatur. Ille praedicat quantum erecnos non possumus, responde et dic: Ideo Christus potuit quia Deus. Respondebit ille: Utique quia Deus. Dic et
Abbreviated transcription (Latin):
mnura malo loquentiũ & corrũpentiũ mores bonos collo¬
quis malis. s igite pedes in ia. ł igite. ite ñ relinqͥ¬
tis uiam. ñ ut remaneatis in iua. Sed que admnodum
ditũ ẽ sic currite ut cõp̃bendatis. S emꝑ uigat xp̃s
in corde. qui uoluit ĩ capite ostendere qd̃ m̃bra cetera sꝑent.
In terra quidem laboramus. E apito nr̃m in gelo iam nec mo¬
ritur nec deficit nec aliquid patitur ꝑ assus ẽ tam̃ ꝓ nobis.
quia traditus ẽ ꝓpter delicta nr̃a & resurrent ꝓpter iustisica¬

Expanded text:
mura male loquentium, et corrumpentium mores bonos colloquiis malis. Figite pedes in via, figite: ut non relinquatis viam, non ut remaneatis in via, sed quemadmodum dictum est, Sic currite, ut comprehendatis . Semper vigeat Christus in corde, qui voluit in capite ostendere quod membra caetera sperent. In terra quidem laboramus, caput nostrum in coelo jam nec moritur, nec deficit, nec aliquid patitur: passum est tamen pro nobis. Quia traditus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justifica
Abbreviated transcription (Latin):
Non ideo uoluit deicere ut ipse staret. sed ne solus caderet.
Tenete in animo ex qł hõc subiecit. inuidiam ñ posse
ẽẽ in caritate. Habes aꝑte cum laudaretur ipsa caritas.
caritas ñ emulatur. N on fuit caritas in cam. Et nisiẽẽt
caritas in abel. ũ acciꝑet ds̃ sacrificium eius. Ex sermon

Expanded text:
Non ideo voluit dejicere ut ipse staret, sed ne solus caderet. Non ideo voluit dejicere ut ipse staret, sed ne solus caderet. Tenete in animo ex hoc quod subjecit, invidiam non posse esse in charitate. Habes aperte cum laularetur ipsa charitas, Charitas non aemulatur . Non fuit charitas in Cain; et nisi esset charitas in Abel, non acciperet Deus sacrificium ejus. Cum en
Abbreviated transcription (Latin):
maius aut uberius possum dicere. quã ꝑ os apłi lau¬
ꝓphetiȩ uirtus. sacram̃toꝵ salus. scientiȩ solidam̃tũ. fidei
fructus. diuitiȩ pauꝑum. uita morientium. Quid tam
magnaminũ. quam ꝓ impus mori: Quid tam benignũ:
extollit. quia ñ inflatur Sola ẽ quam conscientia mala
ñ pungit. quia ñ agit ꝑperam. Enter opꝓbrra sccura ẽ. Int̃
odia benefica est. Inter iras placida ẽ. Enter insidias. inno¬
iens est. Enter miquitates gemens. in ueritate respirans.¬
Quid illa fortius. ũ ad retribuendas sed ad ñ curandas in¬
iurias.: Quid illa fidelius. ñ uanitati sed ȩternitati:
Nam toleiat ideo omnia in p̃senti uita. quia credit om̃i¬
a de futura uita. Et suffert omnia que hio inmittunt᷑.
quia sꝑat omnia que ibi ꝓmitturtur. Oerito ñquam
fraternus eẽ ñ potest. Intendat caritas ur̃a. Qui
inuidet. ñ amat. Peccatum diaboli ẽ in illo. quia ꝙ di¬
abolus inuidendo deiecit. C ecidit enim. & inuidit stanti.

Expanded text:
maius aut uberius possum dicere, quam quas per os apostoli lauprophetia, virtus, sacramentorum salus, scientiae solidamentum, fidei fructus, divitiae pauperum, vita morientium! Quid tam magnanimum quam pro impiis mori! Quid tam benignum extollit, quia non inflatur; sola est quam conscientia mala non compungit, quia non agit perperam: inter opprobria secura, inter odia benefica est; inter injuriosos placida est, inter insidias innocens est: inter iniquitates gemens, in veritate respirans.Quid illa fortius, non ad retribuendas, sed ad sufferendas injurias? Quid illa fidelius, non vanitati, sed aeternitati. Nam ideo tolerat omnia in praesenti vita, quia credit omnia de futura vita, et suffert omnia quae hic immittuntur, quia sperat omnia quae ibi promittuntur. Merito nunquam fraternus esse non potest. Intendat Charitas vestra. Qui invidet, non amat. Peccatum diaboli est in illo; quia et diabolus invidendo dejecit. Cecidit enim, et invidit stanti.
Abbreviated transcription (Latin):
tes eum qui ẽ apud nos si nos ẽẽ uelimus apud eũ Nemo¬
dicat ñ noui quid diligam. D iligat fr̃em. & diligat ean¬
dem dilectionem. D agis enĩ nouit dilectionẽ qua diligit
quã frẽm qũe diligit. Eece iam potest notiorem dm̃habe
quam fr̃em. Plane notiorem. quia p̃sentiorem. N otiorẽ.
amplectere dm̃. Ipsa est dilectio que om̃s bonos angelos &s
om̃s dei seruos consociat uinculo sc̃itatis. nosq & illos con¬
iungit inuicem nobis. ꝙ subiungit sibi. Quanto gͥ sani¬
ores sumus a tumore suꝑbiȩ. tanto sumus dilectione pleni¬
ores. Et quo nisi deo plenus ẽ. qui plenus est dilectione:¬

Expanded text:
tes eum qui est apud nos, si nos esse uelimus apud eumtes eum qui est apud nos, si nos esse uelimus apud eumdicat: "non noui quod diligam". diligat fratrem et diligat eandem dilectionem. magis enim nouit dilectionem, qua diligit, quam fratrem, quem diligit. ecce iam potest notiorem deum habere quam fratrem, plane notiorem, quia praesentiorem, notiorem, qamplectere deum. ipsa est dilectio, quae bonos omnes angelos et omnes dei seruos consociat uinculo sanctitatis, nosque et illos coniungit inuicem nobis, subiungit sibi. quanto igitur saniores sumus a tumore superbiae, tanto sumus dilectione pleniores. et quo nisi deo plenus est qui plenus est dilectione
Abbreviated transcription (Latin):
Sueris causam. Attende quod sequitur. Non infla-¬
tur. Prior est in uituis suꝑbia. deinde inuidia. Nonem̃¬
inuidia peꝑit suꝑbiam. sed suꝑbia peꝑit inuidiam. N on
enim inuidet nisi amor excellentiȩ. Amor excellentiȩ suꝑ
bia uocatur. Cum gͦ in ordine prior sit suꝑbia sequat᷑
autẽ inuidia apłs in baudib caritatis noluit dicere pri
ñ inflatur & postea ñ emulatur. sed prius dixit ñ emulatur
postea ñ inflatur. Quare hoc: Quia cũ dixisset ñ emula¬
tur quasi quesiturus eras causam quare ñ emulatur. Sub-¬
didit ñ inflatur. E rgo si ideo ñ emulatur quia ñ inflatur.
si inflaretur. emularetur. Hoc in uobis crescat. ꝙ anima
solidatur quia non inflatur
ilectio enim non inflatur. & ds dilectio ẽ. ꝙ fideles in
dilectione adquiescunt illi. Reuocat ab strepituqͥ
foris ẽ. ad gaudia silentia. Eece ds̃ dilectio ẽ. Et quid
imus & currimus in sublimia celoꝵ & ima terrarum. queren¬

Expanded text:
Quaeris causam? Attende quod sequitur: Non inflatur . Prior est in vitiis suinvidia peperit superbiam, sed superbia invidiam. Non enim invidet, nisi amor excellentierbia vocatur. Cum ergo in ordine prior sit superbia, sequatur autem invidia; Apostolus in laudibus charitatis noluit dicere prius, Non inflatur; et postea, Non aemulatur: sed prius dixit, Non aemulatur; postea, Non inflatur. Quare hoc? Quia cum dixisset, Non aemulatur, quasi quaesiturus eras causam, quare non aemulatur; subdidit, Non inflatur. Ergo si ideo non aemulatur, quia non inflatur; si inflaretur, aemularetur. Hoc in vobis crescat, et anima solidatur, quia non inflaturilectio enim non inflatur, et: deus dilectio est, et: fideles in dilectione adquiescunt illi, reuocati ab strepitu, qui foris est, ad gaudia, silentia. ecce deus dilectio est, et quid imus et currimus in sublimia caelorum et ima terrarum quaeren
Abbreviated transcription (Latin):
parte erit. sed extoto. Quia sidei & spei iam res ipsa que
ñ credatur co spetur. sed quȩ uideatur teneaturq succerlet.
Caritas autem quȩ hnis tribus maior ẽ ñ a uferatur. sed au-¬
geatur & impleatur. contemplata qd̾ credebat. & qd̃ sꝑabat
indepta. In qua plenitudine caritatis p̃ceptum illud imple-¬
bitur. Diliges dñm dm̃ tuum ex toto corde tuo & ex tota a¬
anima tua & ex tota m̃te tua. Nam cum ẽ adhuc aliquid
carnalis concupiscentiȩ qd̃ uel continendo frenetur. ñ om̃imͦ
ex tota anima diligitur ds̃. Non enim caro sine anima con¬
copiscit. caro quamuis concupiscere dicatur. quia carnalit̃
anima concupiscit

Expanded text:
parte sit, sed ex toto, quia fidei et spei iam res ipsa, non parte sit, sed ex toto, quia fidei et spei iam res ipsa, non quae credatur et speretur, sed quae uideatur teneaturque, succedet, caritas autem, quae in his tribus maior est, non auferatur, sed augeatur et impleatur contemplata quod credebat et quod sperabat indepta. in qua plenitudine caritatis praeceptum illud implebitur: diliges dominum deum tuum ex toto corde tuo et ex tota anima tua et ex tota mente tua. nam cum est adhuc aliquid carnalis concupiscentiae, quod uel continendo frenetur, non omni modo ex tota anima diligitur deus. non enim caro sine anima concupiscit, quamuis caro concupiscere dicatur, quia carnaliter anima concupiscit
Abbreviated transcription (Latin):
dicuntur inuisibilia. quia oculis istis mortalibus uideri
tur. possunt etiam hi s mortalibus oculis conspici. Sicut se
discipulis post resurrectionem dñs ostendit. Sic etiam post
ascensionẽ apło paulo & diacono sttphano. Pro inde ista
uisibilia ꝑmanentia ita credimus. ut etiam siñ demonstren¬
tur sꝑemus ea nos quandoq uisuros. Sed hec inuisibilia¬
simplici m̃tis atq rationis intentione intellecta conspicimus.
sine ullis formis & molibus corporalib sine ullis liniam̃tis fi¬
gurisq m̃broꝵ. sine ullis localibus siue finibus siue spacus
sicut huius solis & cuiusq corporei luminis fulgor ꝑ localia
spatia cirtunquaq diffunditur m̃temq nr̃am quasi uisi¬
bili candore collustrat sed inuisibiliter & ineffabiliter s tam
intelligibiliter lucet. T amq nobis certum ẽ quam nobis
efficit certa que scdm̃ ipsum cuncta conspicimus. Exł de ꝑ¬

Expanded text:
dicuntur inuisibilia. quia oculis istis mortalibus uideri dicuntur inuisibilia. quia oculis istis mortalibus uideri a, possunt, si ostendantur. etiam his mortalibus oculis conspici, sicut se discipulis post resurrectionem dominus ostendit, sicut etiam post ascensionem apostolo Paulo et diacono Stephano. Proinde ista uisibilia permanentia ita credimus, ut, etiam si non demonstrentur, speremus ea nos quandoque uisuros nec ea simplici mentis atque rationis intentione intellecta conspicimus sine ullis formis et molibus corporalibus, sine ullis liniamentis figurisque membrorum, sine ullis localibus siue finibus siue spatiis sicut huius solis et cuiusque corporei luminis fulgor per localia spatia circumquaque diffunditur mentemque nostram quasi uisibili candore conlustrat, sed inuisibiliter et ineffabiliter et tamen intellegibiliter lucet tamque nobis\' certum est, quam nobis effecit certa, quae secundum ipsum cuncta conspicimus. C
Abbreviated transcription (Latin):
ia fides sine spe & sine caritate
ẽe ñ uult. S̾ ie gͥ homo fidelis debet credere qd̃ ñ dum
uidet. ut uisionem ꝙ spet & amet. Et uisibilium quidẽ rerũ
p̃ teritarũ que temporalit̃ transierunt sola fides ẽ. Qm̃ ñ adbuc
uidendo sꝑantur. sed facta & transacta creduntur. Sicut ẽ
illud quod xꝑc semel ꝓ peccatis nr̃is mortuus ẽ. & resurrerit¬
ultra non dñabitur. Sa uͦ que ñdum sunt sed futura sunt
sicut nr̃oy sꝑualium corpoꝵ resurrectio. ita creduntur ut
etiam uidenda sꝑentur. sed ostendi nullo possunt mͦ. Que
uͦ ita sunt ut neq p̃tereant neq futura sint. sed eterna ꝑma¬
neant. partim sunt inuisibilia sicut iusticia. sieut sapien-¬
tia. partim uisibilia sicut xꝑi immortale iam corpus. Sed
inuisibilia intellecta conspiciuntur. Ac ꝑ hoc ꝙ ipsa modo
quodam sibi congruo uidentur. Et cum uidentur multo
certiora sunt quam ea que corporis sensus attingit. S ed ideo

Expanded text:
ia fides sine spe et sine caritate esse non uult. sic igitur homo fidelis debet credere, quod nondum uidet, ut uisionem et speret et amet. Et uisibilium quidem rerum praeteritarum, quae temporaliter transierunt, sola fides est, quoniam non adhuc uidenda sperantur, sed facta et transacta creduntur, sicut est illud, quod Christus semel pro peccatis nostris mortuus est et resurrultra non dominabitur. ea uero, quae nondum sunt, sed futura sunt sicut nostrorum spiritalium corporum resurrectio, ita creduntur, ut etiam uidenda sperentur; sed ostendi modo nullo possunt modo. quae uero ita sunt, ut neque praetereant neque futura sint, sed aeterna permaneant, partim sunt inuisibilia sicut iustitia, sicut sapientia, partim uisibilia sicut Christi inmortale iam corpus. sed inuisibilia intellecta conspiciuntur ac per hoc et ipsa modo quodam sibi congruo uidentur et, cum uidentur, multo certiora sunt quam ea, quae corporis sensus adtingit; sed ideo
Abbreviated transcription (Latin):
puro & conscientia bona & fide ñ ficta maneantq ad for¬
mandam uitam fidelium tria hec fides. spes. caritas. unde
fieri potest ut pares cum aliquos mores habeat. qui hec
tria cum illo paria non habet: Qui enim aliud credit all¬
ud sꝑat. aliud amat. necesse ẽ ut aliter uurat. Et si usus qͦ¬
rumdam rerum similis uidetur nobis ẽẽ cum gentibus sicut
cibi & potus tectoꝵ. uestim̃toꝵ. lauacroꝵ. & qui ex nr̃is coniuga¬
lem uitam gerunt uxoꝵ ducendarum & habendarũ filioꝵ
gignendoꝵ nutriendoꝵ. hereditandorum. longe tam̃ aliter
hiis rebus utitur qui ad alium finem usum earum refert &
ad eundem finem referendo sel ad finem legitimi diuiniq p̃¬
cepti caritatem de corde puro & conscientia bona. & fide ñ ficta.

Expanded text:
puro et conscientia bona et fide non ficta maneantque ad forpuro et conscientia bona et fide non ficta maneantque ad formandam uitam fidelium tria haec: fides, spes, caritas: unde fieri potest, ut pares cum aliquo mores habeat, qui haec tria cum illo paria non habet? qui enim aliud credit, aliud sperat, aliud amat, necesse est, ut aliter uiuat. et si usus quarundam rerum similis uidetur nobis esse cum gentibus, sicut cibi et potus, tectorum. uestimentorum, lauacrorum, et qui ex nostris coniugalem uitam gerunt, uxorum ducendarum et habendarum, filiorum gignendorum, nutriendorum, hereditandorum, longe tamen aliter his rebus utitad eundem finem referendo, sed ad finem divini legitimique praecepti, charitatem de corde puro, et conscientia bona, et fide
Abbreviated transcription (Latin):
cum minus inuenerit. sed quantum quisq ueniens existimare
potuerit. plus ꝑueniens inuenturus ẽ. Homo itaq fide. spe. ca¬
ritate subuixus. eaq inconeusse retinens ñ indiget seripturis ͥ
ad alios instruendos. Itaq multi ꝑ hec tria etiam in solitudine
sine codicibus uiuunt. Q nde in illis arbitror iam impletũ ẽẽ
qđ dictum ẽ. Siue ꝓphetiȩ euacuabuntur. siue lingue cessabunt.
siue scientia euacuabitur. Quibus tam̃ quasi machinis tanta
fide. spei. s caritatis in eis surrexit instructio. ut ꝑfocti aliqͥd
tenentes ea que sunt exparte ñ querant. Perfectum sane
quantum in hac uita potest. Nam in comparatione futurȩ
uitȩ nulluis iusti & sci ẽ uita ista ꝑficła. I deo manent inquit.
fides. spes. caritas tria hec M aior autem hoꝵ est caritas. uia
ꝙ cum quisq ad ecerna ꝑuenerit. duobus istis decedentib ca¬
um iustus exfide uiuat finisq p̃cepti sit caritas de corde

Expanded text:
cum minus inuenerit, sed quantum quisque ueniens existimare cum minus inuenerit, sed quantum quisque ueniens existimare potuerit, plus perueniens inuenturus est. Homo itaque fide, spe et caritate subnixus eaque inconcusse retinens non indiget scripturis nisi ad alios instruendos. itaque multi per haec tria etiam in solitudine sine codicibus uiuunt. unde in illis arbitror iam impletum esse quod dictum est: siue prophetiae, euacuabuntur, sine linguae, cessabunt, siue scientia, euacuabitur, quibus tamen quasi machinis tanta fidei et spei et caritatis in eis surrexit instructio, ut perfectum aliquid tenentes ea quae sunt ex parte non quaerant: perfectum sane, quantum in hac uita potest; nam in comparatione futurae uitae nullius iusti est et sancti uita ista perfecta. ideo: manent, inquit, fides, spes, caritas, tria haec: maior autem horum est caritas, quia et cum quisque ad aeterna peruenerit, duobus istis decedentibus cam iustus ex fide uiuat finisque praecepti sit caritas de corde
Abbreviated transcription (Latin):
ducit uia ficlei quam tenemus & quo credendo cupimꝰ ꝑuenire.
ubi eum posuistis uocationem nr̃am quȩ fit in occulto ar
Quius secreti signum ẽ interrogatio dñi quasi nescientis. cum
ipsi nesciamus. Sicut dicit apłs. Ut cognoscam fitut ꝯ cognit̾ꝰ
ria hec sunt quibus & scientia omnis & ꝓphetia militat.
fides. spes. caritas. Sed fidei succedit spes. & spei succedit
beatitudo ipsa adquam ꝑuenturi sumus. caritas autẽ etiam
istis decedentibus augebitur potius. Si enim credendo dili-¬
gimus qd̃ ñ uidemus. quantomagis eum uidere ceꝑimꝰ. Et
si sꝑando diligimus quo ñdum ꝑuenimus. quantomagis
cum ꝑuenerimus: Inter temporalia quippe atq eterna
hoc inter est. qł tempoiale aliquid plus diligitur antequã ha¬
gitur adeptum quam desideratum. Nulli enim desideranti
conceditur plus de illo existimare quam se habet ut ei uilescat

Expanded text:
ducit via fidei quam tenemus, et quo credendo cupimus pervenire. ducit via fidei quam tenemus, et quo credendo cupimus pervenire. Ubi eum posuistis? vocationem nostram quae fit in occulto, arst: cujus secreti signum est interrogatio Domini quasi nescientis, cum ipsi nesciamus; sicut dicit Apostolus Ut cognoscam, sicut et cognitus tria haec sunt, quibus et scientia omnis et prophetia militat: fides, spes, caritas. Sed fidei succedet species, quam uidebimus, speciei succedet beatitudo ipsa, ad quam peruenturi sumus; caritas autem etiam istis decedentibus augebitur potius. si enim credendo diligimus quod nondum uidemus, quanto magis, cum uidere coeperimus? et si sperando diligimus quo nondum peruenimus, quanto magis, cum peruenerimus ? inter temporalia quippe atque aeterna hoc interest, quod temporale aliquid plus diligitur, antequam hagitur adeptum quam desideratum. nulli enim desideranti conceditur plus de illo existimare quam se habet, ut ei uilescat,
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc ꝑfidem ambulat in qua utitur speculo s enigiate
siue in illa patria cum ꝑ spetiẽ contẽplabitur. Pro qua uisio¬
ne positum est facie ad faciem. Ex ł retractationũ pru¬
erfectam cognitionẽ dei hoc ẽ qua homini maior ẽẽ ñ pos¬
sit in futura uita sꝑat apłs. quȩ sola beata uita dicenda
ẽ. ubi & corpus incorruptibile atq immortale sꝑui suo sine ul¬
la molestia uel reluctatione subdetur. Non quia in hacuita
nichil ueri omnino inueniri potest quod m̃te cernatur non
fide credatur. Sed quia tantum ẽ quicquid ẽ. ut ñ faciat
beatissimos. N eq enim qđ ait apłs uidemus nunc ꝑspeculũ
in enigmate. & nunc scio ex parte non cernitur m̃te. Cer¬
nitur plane. S ed beatissimos ñdum facit. Illud enim be¬
atissimos facit qł ait. Tunc autem facie ad faciem. E t tunc
cognoscam sicut cognitus sum. Qui hoc inuenerunt ipsi
dicendi sunt in beatitudinis possessione consistere. ad quam

Expanded text:
adhuc per fidem ambulatur, in qua utitur speculo et aenigmate, adhuc per fidem ambulatur, in qua utitur speculo et aenigmate, siue in illa patria, cum per speciem contemplabitur, pro qua uisione positum est facie ad faciem\'. Audiat caro erfectam cognitionem Dei hoc est, qua homini major esse non possit in futura vita sperat apostolus, quae sola beata vita dicenda est, ubi et corpus incorruptibile atque immortale spiritui suo, sine ulla molestia, vel reluctatione subdetunihil veri omnino inveniri potest quod mente cernatur, non fide credatur; sed quia tantum est quidquid est, ut non faciat beatissimos. Neque enim quod ait Apostolus, Videmus nunc per speculum in aenigmate, et, Nunc scio ex parte; non cernitur mente: cernitur plane, sed beatissimos nondum facit. Illud enim beatissimos facit quod ait: Tunc autem facie ad faciem; et, Tunc cognoscam sicut et cognitus sum . Qui hoc invenerunt, ipsi dicendi sunt in beatitudinis possessione consistere, ad quam
Abbreviated transcription (Latin):
ruptibile nichil impediet. illi sc̃i ad ea uidenda sunt oculis
corporeis quibus heliseus absens ad seruũ suum uidendũ
ñ indiguit indigebunt: Nam scdm̃ interp̃tes septuaginta
ista sunt ad gieri uerba ꝓphete. Nonne cor meum ut te¬
cum quando conuersus ẽ uir de curru obuiam tibi & acce¬
pisti pecuniam: Et cetera. Sicut autem ex hebreo inter¬
p̃tatus ẽ p̃soiter ieronimus ñ ne cor meum inquit in p̃sen¬
ti erat quando conuersus ẽ homo de curru suo in occursu
tui: Corde suo gͦ se dixit hoc uidisse ꝓpħa. adiuto quidẽ
mirabiliter nullo dubitante diuinitus. Sed quanto am-¬
plius tunc om̃s munere isto abundabunt. eum ds̃ eritomnia
in omnibus : Habebunt tam̃ etiam illi oculi corporei offi¬
pus. Neq enim & ille propħa quia ñ eis indiguit ut uide¬
ret absentem. ñ eis usus ẽ aduidenda p̃sentia. que tam̃
sp̃u uidere posset etiam si illos clauderet. sicut uicdit absentia

Expanded text:
ruptibile nihil impediet, illi sancti ad ea quae uidenda sunt oculis ruptibile nihil impediet, illi sancti ad ea quae uidenda sunt oculis corporeis, quibus Heliseus absens ad seruum suum uidendum non indiguit, indigebunt? nam secundum interpretes septuaginta ista sunt ad Giezi uerba prophetae: nonne cor meum iuit tecum, quando conuersus est uir de curru in obuiam tibi et accepisti pecuniam? et cetera; sicut autem ex hebraeo interpretatus est presbyter Hieronymus: nonne cor meum, inquit, in praesentia erat, quando reuersus est homo de curru suo in occursum tibi? corde suo ergo se dixit hoc uidisse propheta, adiuto quidem mirabiliter nullo dubitante diuinitus. sed quanto amplius tunc omnes munere isto abundabunt, cum deus erit omnia in omnibus! habebunt tamen etiam illi oculi corporei offipus. neque enim et ille propheta, quia non eis indiguit, ut uideret absentem, non eis usus est ad uidenda praesentia; quae tamen spiritu uidere posset, etiam si illos clauderet, sicut uidit absentia,
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i omnia. Non solum si oculos claudant. uerũ etiam undẽ
sunt corpore absentes. Tunc enim erit ꝑfectum illud de qͦ
loquens apłs ex parte inquit seimus & exparte ꝓphetamus.
Cum autem uenerit qđ ꝑfectumẽ. qd ex parte ẽ euacuabit᷑.
Deinde ut quomͦ posset aliqua similitudine ostenderet qͦn¬
tum ab illa quȩ futura ẽ distet hec uita ñ qualiumeunq ho¬
minum uerum etiam qui p̃cipua hic sc̃ĩtate sunt p̃diti cum
cogitabã. Cum autem factus sum uir. euacuaui ea que par¬
uuli erant. U idemus nunc ꝑ speculum in enigmate. tunc
autẽ facie ad faciem. N unc scio ex parte. tunc autẽ cog¬
noscam sicut & cognitus sum. Si gͦ in hac uita ubi hominũ
mirabilium ꝓphetia ita comparanda ẽ. illi uitȩ quasi par-¬
uuli ad uuenem. uidit tam̃ heliseus accipientem munera
seruum suum ubi ipse ñ erat. itane cum uenerit qd ꝑfectũ
ẽ. nec iam corpus corruptibile aggrauabit animã. sed incor-¬

Expanded text:
i omnia, non solum si oculos claudant, uerum etiam unde i omnia, non solum si oculos claudant, uerum etiam unde sunt corpore absentes! Tunc enim erit perfectum illud, de quo loquens apostolus: Ex parte, inquit, scimus et ex parte prophetamus; cum autem uenerit quod perfectum edeinde ut quomodo posset aliqua similitudine ostenderet, quantum ab illa quae futura est distet haec uita, non qualiumcumque hominum, uerum etiam qui praecipua hic sanctitate sunt praediti: cum cogitabam; cum autem factus sum uir, euacuaui ea quae paruuli erant. uidemus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem; nunc scio ex parte, tunc autem cognoscam, sicut et cognitus sum. si ergo in hac uita, ubi hominum mirabilium prophetia ita comparanda est illi uitae quasi paruuli ad iuuenem, uidit tamen Heliseus accipientem munera seruum suum, ubi ipse non erat: itane cum uenerit quod perfectum est nec iam corpus corruptibile aggrauabit animam, sed incor
Abbreviated transcription (Latin):
eq enim cent etiam homines amatores pecunie. nisi
eo se putarent excellentiores quo ditiores. E ui mor¬
bo contraria caritas ñ querit que sua sunt. id est ñ pri¬
uata excellentia letatur. Mserito gͦ & ñ inflat᷑. Omia credit.
Nam unde illuel. P t̃s nolite omni spui eredere. sed ꝓbate
sꝑm qui ex deo ẽ. Nec in laudibus caritatis qđ dietum est
omnia credit sic accipiendum ẽ. ut caritati euius piam dero¬
gemus si ñ qd audierit statun crediderit. Quid qđ eadẽ
caritas admonet ñ facile de fr̃e aliquid ẽẽ crecdendum: E d
cum tale aliquid dr̃ boc ad se magis iudicat ꝑtinere ne cre¬
dat. Postremo ipsa caritas quȩ omnia credit. ñ om̃i sꝑuicre.¬
dit. Ao ꝑ hoc omnia quidem credit. sed deo. Quia ñ dictũ
eus dilectio ẽ. Et qui manet inquit in dilectione in
deo manet. & ds̃ in illo mauet. Sit tibi domus ds̃ esto
domus dei. Shane in deo. & maneat in te ds̃. M anet in te ds̃
ut te contineat. manes in deo ne cadas. quia sic de ipsa carita¬

Expanded text:
e enim essent etiam homines amatores pecuniae, nisi eo se putarent excellentiores, quo ditiores. cui morbo contraria caritas, quae non quaerit quae sua sunt, id est non priuata excellentia laetatur; merito ergo et non inflatur. hi duo  illud: fratres. nolite omni spiritui credere, sed probate spiritum qui ex deo est? nec in laudibus caritatis quod dictum est: omnia credit, sic accipiendum est, ut caritati cuiuspiam derogemus, si non quod audierit statim crediderit. quid quod eadem caritas admonet non facile de fratre mali aliquid esse credendum et, cum tale aliquid dicitur, hoc ad se magis iudicat pertinere ne credat ? postremo ipsa caritas, quae omnia credit, non omni spiritui credit ac per hoc omnia quidem credit, sed deo, quia non dictum us dilectio est; et qui manet, inquit, in dilectione, in Deo manet, et Deus in illo manet. Si tibi domus Dei, esto domus Dei. Mane in Deo, et maneat in te Deus. Manet in te Deus, ut te contineat; manes in Deo
Abbreviated transcription (Latin):
nobis: Prescitis. p̃destinatis. iustificatis. glorifitatis.
De quib sequitur. Quis accusabit aduersus elec̃
istam p̃destinationẽ. scdm̃ istam dei p̃scientiam. scdm̃
electionem ouium ante constitutionẽ mundi. nam &
hoc dicit. apłs. sicut elegit nos in ipso ante constituti¬
onem mundi. scdm istam gͦ p̃scientiam dei. & p̃desti¬
nationem. quam multȩ oues foris. quã multi lupi
intus. Et quam multȩ oues intus: & multi lupi fo

Expanded text:
 Praescitis, praedestinatis, justificatis et glorificatis. De quibus sequitur: « Quis accusabit adversus electoistam praedestinationem, secundum istam Dei praescientiam, secundum electionem ovium ante constitutionem mundi. Nam et hoc dicit Apostolus: « Sicut elegit nos in ipso ante constitutionem mundi . » Secundum istam ergo praescientiam Dei et praedestinationem, quam multae oves foris et quam multi lupi intus, et quam multae oves intus et multi lupi fo
Abbreviated transcription (Latin):
cls quos p̃destinauit illos & uocauit. Et quos uoca.¬
uit: ipsos & iustificauit Quos autem iustificauit. ip¬
sos& gloriicauit. Predestinatio nr̃a ñ in nobis facta
ẽ: sed in occulto apud ipsum. in eius p̃scientia. Tria uͦ
reliqua in nobis funt: uocatio. iustificatio. glorificatio.
Cocamur p̃dicatione penitentie. Sic enim cepit dãs e¬
uangelizarc. A gite pęnitentiam: apppinquauit erũ

Expanded text:
Deus quos praedestinavit, illos Deus quos praedestinavit, illos vit, ipsos et justificavit: quos autem justificavit, ipsos et glorificavit. Praedestinatio nostra non in nobis facta est, sed in occulto apud ipsum in ejus praescientia: tria vero reliqua in nobis fiunt, vocatio, justificatio, glorificatio. Vocamur praedestinatione poenitentiae, sic enim coepit Dominus evangelizare. « Agite poenitentiam; ap
Abbreviated transcription (Latin):
Qua gͥ uocatio ñ mertoꝵ nr̃oy. sed benuolantie s mise¬
ricordiȩ dei ẽ. subiecit dicens. Dñe. ut scuto bonȩ uo¬
luntatis tuȩ coronabiꝰ nos. Bona & enĩ uoluntas dei
p̃cedit bonam uoluntatem nr̃am: ut peccatores uocet
in penitentiam. E t ipsa sunt arma quib expugnat᷑
inimieus. ꝙntra quem dr̃ Quis accusabit aduersus
electos der Et si ds̃ ꝓ nobis: quis aduersus nos. Qui
unigenito filio suo ñ pepcit: sed ꝓ nobis omnib tra¬
didit illum. Si enim cum adhuc inimici essemꝰ xꝑc
ꝓ nobis mortuus ẽ: multomagis reconciliati salui ermꝰ
ab ira ꝑ ipsum. Hoc ẽ inuctissimũ scutum. quo re¬
pellitur in imicus despationem salutis suggerens mula¬
tudine tribulationum & temptationum. Hic enim
add et̃nam beatamq tendimus uitam. primitus ña pec¬
cata cdampnancio deinde bene iiuendo. ut post uit̃ã
condempnatam malam: & gestam bonam: mereat etna.
S cdm ꝓpositum enĩ occultissime iusticie bonitatisq suȩ

Expanded text:
olentiae et misericordiae Dei est, subjecit dicens: Domine, ut scuto bonae voluntatis tuae coronasti nos; bona enim voluntas Dei praecedit bonam voluntatem nostram, ut peccatores vocet in poenitentiam. Et ipsa sunt arma quibus expugnatur inimicus, contra quem dicitur: Quis accusabit adversus electos Dei? et, Si Deus pro nobis, quunigenito Filio suo non pepercit; sed pro nobis omnibus tradidit illum. Si enim cum adhuc inimici essemus, C nobis mortuus est, multo magis reconciliati, salvi erimus ab ira per ipsum. » Hoc est invictissimum scutum, quo repellitur inimicus, desperationem salutis suggerens in multitudine tribulationum et tentationum. Sic enim ad aeternam beatamque tendimus vitam, primum nostra peccata damnando, deinde bene vivendo, ut post vitam, condemnatam malam et gestam bonam, mereamur aeternam. Secundum propositum enim occultissimae justitiae bonitatisque suae
Abbreviated transcription (Latin):
Auferc hoc omnino qui dicit: ñ uos me elegistis. sed
ego uos elegi. Et ipsi quidem ꝓculdubio elegerunt
eum: quando crediderunt in eum. Unde ñ obali¬
ũ dicit. ñ uos me elegistis. sed ego uoselegi: nͥ q ñ
elegerunt ut eligeret eos. sed ut eligerent eũ elegit
eos. Quia miscł̃ia eius p̃uenit eos scdm̃ gr̃am. ñ se¬
facturus fuerat ipse credentes: contra istam p̃scientiã
loquitur filius dicens. ñ uos me elegistis sed ego uos
elegi. cum hoc potius p̃scierit ds̃ qd̃ ipsi eum fuerant
electuri. ut ab illo eligi mererentur. Electi sunt itaq
ante mundi consticutionẽ. ea p̃destinatione in qua
d̃s sua futura facta p̃sciuit. Electi sunt autem de
mundo ea uocatione quads id qd̃ p̃destinauit ĩ ple.¬
uit. Quos enim p̃destinauit. ipsos & uocauit. Illa
scilicet uocatione scd̃m ꝓpositum. Non gͦ alios. sed
quos p̃destinauit ipsos & uocauit. Nec alios. s qͦs¬

Expanded text:
aufert autem hoc omnino, qui dicit: « Non vos me elegistis, sed aufert autem hoc omnino, qui dicit: « Non vos me elegistis, sed ego vos elegi. » Et ipsi quidem procul dubio elegerunt eum, quando crediderunt in eum; unde non ob aliud dicit: « Non vos me elegistis, sed ego vos elegi, » nisi quia non elegerunt ut eligeret eos, sed ut eligerent eum elegit eos, quia misericordia ejus praevenit eos secundum gratiam, non sefacturus fuerat ipse credentes; contra istam praescientiam loquitur Filius, dicens, Non vos me elegistis, sed ego vos elegi: cum hoc potius praescierit Deus, quod ipsi eum fuerant electuri, ut ab illo mererentur eligi. Electi sunt itaque ante mundi constitutionem ea praedestinatione, in qua Deus sua futura facta praescivit: electi sunt autem de mundo ea vocatione, qua Deus id quod praedestinavit, implevit. Quos enim praedestinavit, ipsos et vocavit; illa scilicet vocatione secundum propositum: non ergo alios, sed quos p
Abbreviated transcription (Latin):
saltia me: & in uirtute tua iudica me. Non time
uudicari: qui impetrauerit ante saluari. Qocati re¬
nuntiamus diabolo ꝑpenitentiã: ne sub iugo eius
remaneamus. Iustificati sanamur ꝑ miscdiam: ne ui¬
dicium timeamus. Glorificati transimus in uitã et̾nã.¬
Na hoc ꝑtinere arbitror q& dñs ait. S cce eiero cle¬
monia. & sanitates ꝑficio hodie s cras: & t̃cia cõsũmor.
Qo etiam in triduo suȩ passionis & dormitionis &
euigilationis ostendit. Crucifirus ẽ em̃. & sepultus ẽ.¬
& resurrexit. In cruce de principib & potestatib
triumphauit: in sepulchro requieuit. in resurreti¬
one exultauit. Penitentia cruciat iusticia tranqͥ llat.
lecti. ñ qui eliguntur qi crediderunt: sed qui eligua.¬
tur ut erałant. H anc enim & ipse dñs satis apit ubi
dicit. Non uos me elegistis: sed ego elegi uos. Nam si
ꝓpt̾erea electi erant qi crediderant: ipsi eum prius
utiq elegerant credendo in eum. ut eligi mereretur.

Expanded text:
salvum me fac, et in virtute tua judica me» . Non timet judicari, qui impetraverit ante salvari. Vocati, renuntiamus diabolo per poenitentiam, ne sub jugo ejus remaneamus: justificati, sanamur per misericordiam ne judicium timeamus: glorificati, transimus in vitam aeternarbitror quod Dominus ait: «Ecce ejicio daemonia, et sanitates perficio hodie et cras, et tertia» «consummor» . Quod etiam in triduo suae passionis et dormitionis et evigilationis ostendit. Crucifixus est enim, et sepultus, et resurrexit. In cruce de principibus et potestatibus triumphavit, in sepulcro requievit, in resurrectione exsultavit. Poenitentia crulecti, non qui eliguntur quia crediderunt, sed qui eliguntur ut credant; hanc enim et Dominus ipse satis aperit ubi dicit: « Non vos me elegistis, sed ego vos elegi . » Nam si propterea electi erant quia crediderant, ipsi eum prius utique elegerant credendo in eum, ut eligi mererentur:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ int̾ se sillabatĩ eũ diuidentib s ab om̃ib̾ totũ accipientib̾:
qͣntomagis ille d̾s ubiq p̃sens. implens om̃a. ñ ꝓpinqua clariꝰ.
& longinqua languidiꝰ. s ꝑtendens a fine usq ad finẽ fortit̾.
& disponens om̃a suauit̃. equalit̃ possidet᷑ ab om̃ib: Lux ista
fr̃s mei certe corporea de cȩlo fulget. Orit̃. occidit. circũit
de loco in locũ mutat᷑. Tam̃ ꝓcedunt in eã & dirigunt᷑ om¬
niũ ocłi. & om̃iũ oculi parit᷑ eã possident. ñ eã diuidunt.
Nullus in ea diues limites fix̃. nec pͥor p̃occupando ut
uideret. ocłos pauꝑis aut exclusit aut angustauit. Dicat pau¬
ꝑ. ds m̃s. dicat diues. ds m̃s. Minꝰ ille habet. plus hic habet. Sed
argentũ. ñ dm̃.¬

Expanded text:
non inter se syllabatim eum dividentibus, sed omnibus totum accipientibus; non inter se syllabatim eum dividentibus, sed omnibus totum accipientibus; quanto magis ille Deus ubique praesens, implens omnia, non propinqua clarius, et longinqua languidius, sed pertendens a fine usque ad finem fortiter, et disponens omnia suaviter , aequaliter possidetur ab omnibus? Lux ista, fratres mei, certe corporea, de coelo fulget; oritur, occidit, circumit, de loco in locum mutatur: tamen procedunt in eam et diriguntur omnium oculi, et omnium oculi pariter eam possident, non eam dividunt; nullus in ea dives limitem fixit, nec prior praeoccupando ut videret, oculos pauperis aut exclusit, aut angustavit. Dicat pauper, Deus meus; dicat dives, Deus meus: minus ille habet, plus hic habet; sed argentum, non D
Abbreviated transcription (Latin):
cile qͥsꝙͣ audet dicere ds m̃s. nͥ qͥ in eũ credit. s qͥ eũ diligit. Ipse
dic̃ d̾s m̃s. Tuũ tͥ fecisti. cuĩ est: Hoc amat ipse. P rorsus dulee¬
dine affectꝰ tui & secura & p̃fidenti dilec̾tione dic d̾s m̃s. Secu¬
rus dicis. uerũ dicis. qͥa tuus est: & ñ fecisti ut ñ sit alterius.
Non enĩ sic dicis d̃s m̃s. qͦm equus m̃s. Equus enĩ tuus ẽ: ñ
equus alterĩ. Ds̃ & tuus ẽ. & eiꝰ qͥ sic dixerit d̾s m̃s. qͦmͦ dicis tu.¬
Singłi dicunt d̾s m̃s. ꝙ d̾s m̃s. Ille om̃iũ ẽ. cõmunit̃ om̃ibꝰ se
ad fruendũ p̃bens. in om̃ibꝰ integer. in singłis integer. Non
enĩ qͥ dicunt dm̃ meũ. singłi diuidunt int̃ se. Si sermo iste
quẽ iac̃to. lingua & sono. constante litteris & sillabis totus
ad singłos ꝑuenit. nec diuidunt illũ int̃ se qͥ audiunt. si
sermo ad aures corporis corporalit̃ sonans in ꝓpinquo clariꝰ.
in longinqͦ languidiꝰ. ab am̃ib tam̃ audientib totꝰ excipit᷑

Expanded text:
cile quisquam audet dicere, Deus meus, nisi qui in eum credit, et qui eum diligit; ipse dicit, Deus meus. Tuum tibi fecisti; cujus es, hoc amat ipse. Prorsus dulcedine affectus tui, et secura et praefidenti dilectione dic, Deus meus. Securus dicis, verum dicis: quia tuus est, et non fecisti ut non sit alterius. Non enim sic dicis, Deus meus; quomodo, Equus meus. Equus enim tuus est, non equus alterius. Deus et tuus est, et ejus qui sic dixerit, Deus meus, quomodo tuSinguli dicunt, Deus meus, et, Deus meus: ille omnium est, communiter omnibus se ad fruendum praebens, in omnibus integer, in singulis integer. Non enim qui dicunt, Deus meus, singuli dividunt inter se. Si sermo iste quem jacto lingua, et sono constante litteris et syllabis, totus ad singulos pervenit, nec dividunt illum inter se qui audiunt; si sermo ad aures corporis corporaliter sonans, in propinquo clarius, in longinquo languidius, ab omnibus tamen audientibus totus excipitur,
Abbreviated transcription (Latin):
manducent. & ipsum sanguinẽ bibant s N unquid & iu¬
das magistri uenditor & traditor impius. qũauis primũ
illam manaucant & sanguinẽ bibunt uel cum mandu¬
cauerint ꝙ biberint apostatȩ fiunt. ñ quid manent in xꝑo
di illam carnẽ ꝙ bibendi illum sangumẽ quomͦ qui man

Expanded text:
manducent et ipsum sanguinem bibant? Nunquid et Jumanducent et ipsum sanguinem bibant? Nunquid et Judas, magistri venditor et traditor impius, quamvis primum illam manducant et sanguinem bibunt, vel cum manducaverint et biberint apostatae fiunt, nunquid manent in Chridi illam carnem et bibendi illum sanguinem, quo modo qui
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs discipulis undecim intrabat & exibat. Ad ipsã
cenã dnicã pariter accessit. Conuersari cum eis potuit.
eos inquinare ñ potuit. De uno pane ꝙ petrus accepit
& iudas. Et tam̃. quȩ pars fideli cum insideli: Petrus
enim aecepit ad uitam. iudas ad mortem. Quom̃enl
ille ꝯaor bonus sic ile cibus bonus. Sicus gͦ odor bo¬
nus itas eibus bonus bonos uiuifieat. malos morcii¬
eat. Qui enim manducauerit indigne. iudicium sibi
manducat & bibit. Ludicium sibi. ñ tibi. Tolera ma
lum bonus ut uenias ad p̃mium bonoꝵ. ne mittaris in
pientes du̾cellas ad iudicium suum. Qui enim mandu¬
cat s bibit indigne. iudicium sibi manducat o bibitq̃
malum ẽ qđ aacur: sod honum malo in iudiciũ daturbe¬
ne ẽe nec potest male accipienti quod ẽ boñũ. ex serm̃
in me manet o ego in ilo. quomͦ intellecturi sumus. Nun¬
quid etiam illos hic poterimus acciꝑe de quib dicit apł̃s
qd iudicium sibi manducent & bibant. cum ipsam carñẽ

Expanded text:
nctis discipulis undecim intrabat et exibat. Ad ipsam dominicam coenam pariter accessit: conversari cum eis potuit, eos inquinare non potuit. De uno pane et Petrus et Judas accepit, et tamen quae pars fideli cum infideli? Petrus enim accepit ad vitam, Judas ad mortem. Quomodo enim ille odor bonus, sic ille cibus bonus. Sicut ergo odor bonus, ita et cibus bonus, bonos vivificat, malos mortificat. Qui enim manducaverit indigne, judicium sibi manducat et bibit : judicium sibi, lum bonus, ut venias ad praemium bonorum, ne mittaris in pientes buccellam ad judicium suum! Qui enim manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . Non malum est quod datur, sed bonum malo in judicium datur. Bene esse non potest male accipienti quod bonum est. Ergo in me manet et ego in illo, quomodo intellecturi sumus? Nunquid etiam illos hic poterimus accipere de quibus dicit Apostolus, quod judicium sibi manducent et bibant cum ipsam carnem