comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
saiuoce cum c&entes ecr&odiccntꝰ: Dicitor¬
priccuus insermonedeonatione dominicu: An¬
teom̃a paccis doctor atque unitatis magister siu¬
gulactim noluit & priuatim p̃cem fieri: Non ut
quis cum p̃catꝰ prosetantũ p̃c&ur: Nondici¬
mus patermeus qui es incaelis: nec panemme¬
um dcmihi hodie : nec dimitti sibi tantũ unus¬
quisq: debitum postulat : at in temptation ẽ
non inducatur: q: amalo liber&ur prose
solo rogat: Publica ẽ nobis & communisora¬
oramus quia totus populus unum sumus ds
pacis & concordiue magist̃ quid ocuit uuitatẽ
si contreunũ ꝓomnihus uoluit: quomodo inuno
om̃s ipsepostauit. Hanc onationis legem ser¬
ua uerunꝰ tres pueri in camino ignis indusi
consonules in p̃ce: &spũ consensionis concor¬
des decdarat scriptunte diuinae fides. Adũ
doc& quomodo ontuerint : tededat exemplũ
quod imitari in p̃cib: debeamus. ut tades eẽpos¬

Expanded text:
sa voce, cum caeterae secreto dicantur. Dicit Csa voce, cum caeterae secreto dicantur. Dicit Cyprianus in sermone de Oratione Dominica : Ante omnia pacis doctor atque unitatis magister singulatim noluit et privatim precem fieri. Non ut quis, cum precatur, pro se tantum precetur. Non dicimus, Pater meus, qui es in coelis, nec, Panem meum da mihi hodie, nec dimitti sibi tantum unusquisque debitum postulat, aut ut in tentationem non inducatur, atque a malo liberetur, pro se solo rogat. Publica est nobis et communis orao toto populo, quia totus populus unum sumus. Deus pacis et concordiae magister, qui docuit unitatem, sic orare unum pro omnibus voluit, quomodo in uno omnes ipse portavit. Hanc orationis legem servaverunt tres pueri in camino ignis inclusi, consonantes in prece, et spiritu consensionis concordes. Declarat Scripturae divinae fides, et cum docet quomodo oraverint, tale dat exemplum quod imitari in precibus debeamus, ut tales esse pos
Abbreviated transcription (Latin):
tes de memibris sui corporis ficciuut quod suppli¬
aacutib congruit cum genua figuut : cumexter¬
dunit inauus uel&i am̃ prosteruuutꝰ solo & siquid
cdiuo fecciunt ui sibiliter : quacmuiscorumiuuisib
uoluntus & cordis intentio dõ nota sit nec ille
indigeat his indiciis Vt cuimus ei papdatur
huinanus: sed his magis seipsũ excitat homo
udontudum gemendũq: humilius atq: feruedius
& nescio quomodo cumhimotus corporis firrinis.
motu animi p̃cedente non possint: eis demrursus
exterius u sibiliter factis: Ale interior in uisibilis
qui eos facit aug&ur. Aꝑhoc cordis affectus
quiut fierent istapcesse: qui icfucta sunt crescit
Uerumtumer si eo modo quisq: teneatur uel&iã
li ge&ur ut haec desuis. nembris facerenequeat
noni dec nonoret. erior homo & anteoculos
dĩ inieci & issimc culiliubi compungitꝰsteruitur
re debcramus ꝑobsequiumnrũm quod ꝓ nobis fuc¬
Sicendum ẽ. qua redominica onitiodicatꝰ excel¬

Expanded text:
tes de membris sui corporis faciunt quod supplites de membris sui corporis faciunt quod supplicantibus congruit, cum genua figunt, cum extendunt manus uel etiam prosternuntur solo et si quid aliud faciunt uisibiliter, quamuis eorum inuisibilis uoluntas et cordis intentio deo nota sit nec ille indigeat his indiciis, ut animus ei pandatur humanus. sed hinc magis se ipsum excitat homo ad orandum gemendumque humilius atque feruentius, et nescio quomodo, cum hi motus corporis fieri nisi motu animi praecedente non possint, eisdem rursus exterius uisibiliter factis ille interior inuisiqui eos facit augetur, ac per hoc cordis affectus, qui, ut fierent ista, praecessit, quia facta sunt, crescit. uerum tamen si eo modo quisque teneatur uel etiam ligetur, ut haec de suis membris facere nequeat, non ideo non orat interior homo et ante oculos dei in secretissimo cubili, ubi compungitur, sterniturre debeamus per obsequium nostrum, quod pro nobis acexcel
Abbreviated transcription (Latin):
Quod apestius in sequentibus de mons trabitur si
dñs̃ dededrit : Quidillo intempore hoc .e. quando
xp̃s qui euit insepulchro a postoli agerent : non
legitur apeste : sed ex iohaninis euangelio m&um
eorum cognoscimus quidicit: Cum es s& ergosero
dieillo uuco subbatorum & fores essent clausue
ubienent discipuli congregati ꝓpt̃ maũ iudueorũ
Ex quo discimus tristes fuisse a postolostimore
In sa tristitia de monstrctur ꝑ diaconorum de¬
dinationem: Discipulorum uero tristitiam
cognoscimus ex dnĩ sermone quidicit sec undun
lucum ad duos quiibaut in dieresurrectionisip
castellum emaus: Qui suuthi sermones quos
confestis ad inuicem ambulautes & estistristes
ideo & subdiacon iuliuatimoinent: Securi¬
dum modulum lucubitionis meae: demorr¬
tum .ẽ. quid uelit incliuetio dicccouorum : excep¬
to quodonitio intertiasol& demorstriori ꝑhab¬
tum corporis : Vnde cigustiuus in libro ad pauli¬
numndecunt gereuda promostuis: Nam aoru¬

Expanded text:
Quod apertius in sequentibus demonstrabitur, si Dominus dederit. Quid illo tempore, hoc est, quando Christus quievit in sepulcro, apostoli agerent non legitur aperte; sed ex Joannis Evangelio metum eorum cognoscimus, qui dicit, Cum esset ergo sero die illa una sabbatorum, et fores essent clausae ubi erant discipuli congregati propter metum Judaeorum . Ex quo discimus tristes fuisse apostolos timore. Ista tristitia demonstratur per diaconorum inclinationem. Discipulorum vero tristitiam cognoscimus ex Domini sermone, qui dicit, secundum Lucam, ad duos qui ibant in die resurrectionis in castellum Emaus: Qui sunt hi sermones quos confertis adinvicem, ambulantes et estis tristes ? Ideo et subdiaconi inclinati manent. Secundum modulum lucubrationis meae demonstratum est quid velit inclinatio diaconorum, excepto quod oratio interna solet demonstrari per habitum corporis. Unde Augustinus in libro ad Paulinum de Cura
Abbreviated transcription (Latin):
donrã ten& ut catecumi nos repellamus cunto
incum bere cum ꝓcul dubio p̃dicatorib genti¬
um s̃ceptum sit: ut euai. gelium eis p̃dicent
ed sccrificio omuino inter eẽ noupos suni ni¬
sireuati. qui aneque peisontiꝰ asucerdo tẽucoriso¬
corporis & siuutiurus dũi : neq confectum illis porri¬
gitur: si contu sucerdos ꝓcirtũ stantibus. MNemeno
dñe famulorũ famularũq tuarũ & omniũ circũ¬
sticutium quorũ tibi fides cognita .ẽ. & nota deuo¬
tio: Noudum renati: infideles uocantur noni
fideles: igitur nou possumus animaduestere pro
illis constitutam ẽe oratiouem: inofficio confectio¬
nis corporis xp̃i. Quuꝓpt̃ merito eo tempore rece¬
duiđ quos acrificiũ caelebratur.

Expanded text:
epellamus ante incumbere, cum procul dubio praedicatoribus gentium praeceptum sit, ut Evangelium eis praedicent: sed sacrificio omnino interesse non possunt, nisi renati, quia neque pro eis rogatur a sacerdote in consecratione corporis Domini, neque confectum illis porrigitur. Sic orat sacerdos pro circumstantibus: Memento, Domine, famulorum famularumque tuarum, et omnium astantium, quorum tibi fides cognita est, et nota devotio. Nondum renati, infideles vocantur, non fideles. Igitur non possumus animadvertere pro illis constitutam esse orationem in officio confectionis corporis Christi. Quapropter merito eo tempore recedunt, quo sacrificium celebratur.
Abbreviated transcription (Latin):
erot & maenus qui de pectore dni mysteriorum secrea
bibebat: Nontam̃ dixit aduocatum hab&is a¬
pud patrem sed cduocatũ inquit habemus dixit :¬
&habemus dixit non hab&is: Madluit seponere
innumero peccatorum ut haber& cduocatum xp̃m.
nacndos suꝑbos: Necta men dicendũ quicepĩ uel
p̃positi non p&cnt ꝓpopulo : Oratenim apostolus

Expanded text:
erat et magnus, qui de pectore Domini mysteriorum secreta erat et magnus, qui de pectore Domini mysteriorum secreta bibebat: Non tamen dixit, advocatum me habetis apud patrem, sed advocatum, inquit, habemus: et habemus dixit, non habetis: maluit se ponere in numero peccatorum, ut haberet advocatum Christum, mnandos superbos. Nec tamen dicendum, quia episcopi vel praepositi non petant pro populo. Orat enim apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
b& unus quisq: seme studere accipiens corpus dñ
discipulos in b&baua uibiq: benedixiteos &ias¬
cendit incuelũ. Huncmorem ten& sa cerdos
ut postom̃a sacnementa consũinata : benedicat
populo ctq salutos Dem reuestitur adorien¬
tẽ ut secõmend& dñi ascensioni. Dicitqidunconi
ite missa .e : Singuluris & enim legatio xp̃s missa ẽ
ꝓnobis ad patrem: haberis udicia secũ suue pussionis
Dromo ut ꝑhaet disapulis fidem suueres urrectionis
astruat. Deindeu patri ꝓnobis supplicans:
quede genus mostis ꝓmostidiũ uita ꝑtulerit : semꝑ
ostendat: Tertio ut sua moste redemptis : quam
misericor diter sintadiuti ꝓpositis semꝑ eaus dẽ mostis
in nou& indiciis: Ideoq: miseri cordicas dñi ina&num
cautare noncessent: sed dicant qui redempti sunt
Postremo ut &icm ꝑfidis in uidicioquam iuste
docmnentur: ostenscanter alia fluetica&iã
uulnerum quae ab eis suscepit cicatrices deciun¬
inm̃ xpmiustum: Ipse iohauines Ceste uiriustus

Expanded text:
bet unusquisque semper studere accipiens corpus Domidiscipulos in Bethaniam, ibique benedixit eos, et ascendit in coelum . Hunc morem tenet sacerdos, ut post omnia sacramenta consummata, benedicat populo, atque salutet. Deinde revertitur ad orientem, ut se commendet Domini ascensioni. Dicitque diaconus: Ite, missa est. Singularis etenim legatio Christus missa est pro nobis ad Patrem, habens indicia suae secum passionis. Primo, ut per haec discipulis fidem suae resurrectionis astruat; deinde, ut Patri pro nobis supplicans, quale genus mortis pro mortalium vita pertulerit, semper ostendat; tertio, ut sua morte redemptis, quam misericorditer sint adjuti, propositis semper ejusdem mortis innovet indiciis: ideoque misericordias Domini in aeternum cantare non cessent: sed dicant qui redempti sunt Postremo ut etiam perfidis in judicio quam juste damnentur, ostensa inter alia flagitia etiam vulnerum quae ab eis suscepit cicatrice denunm justum . Ipse Joannes certe vir justus
Abbreviated transcription (Latin):
Q quacmm pacem s̃ c&ur subdititerum : &ubom¬
nis turbationesecuri: Quod nou potest fierini
studecitꝰ uistutib: Vt diximus nihi lediud conti¬
t& sequens nisi ut exponat memonetã p&itionẽ
Pos suuntres articuli p̃sentis omtiouis coupturi
temporitriducinue sepultunrs dñi : ucideo hoc
solum demis sa posse intellegicuolebnriiupa

Expanded text:
et quam pacem precetur, subdit iterum, et ab omet quam pacem precetur, subdit iterum, et ab omni perturbatione securi. Quod non potest fieri, nisi studeatur virtutibus. Ut diximus, nihil aliud continet sequens, nisi ut exponat memoratam petitionem. Possunt tres articuli praesentis orationis coaptari tempori triduanae sepulturae Domini. Ac ideo hoc solum de missa posse intelligi celebra
Abbreviated transcription (Latin):
tic : qm̃ sermouem breuiatum faci& ds̃ intoro
orbe tenite *. Quaudo dicit cypriauus quod
illee uit p&itioue condusuasit omnis oratiount:
idẽ sed liberanos umalo In eo possum intel¬
egere possesignificari ꝑfine onationis fineni
nnt̃e ꝑsecutiouis. Sequens onitio expositio ẽ
nouissimae p&itionis. Illadicit sed libera
nos amalo : istadicit aquib: medis Scilic& p̃¬
uacans p̃catur pa cadõ intercedentib: scis igitꝰ
subditur: & da pacem indieb: nr̃is: Hullu
paxtunor quamoboedire dñi p̃centis: Deli¬
naremala & facerebonc: Indedicit ꝓsh&a :
Dedina amulo & fuebonum & upostolus: O¬
dientes malum adhaerentes bono: Neplica
in sequentib: ecuidem oractionem. Non se confi¬
dit suis meritis hoc posseimp&rore apud dm̃ : qua¬
propter dicit. uto pe miseri cordicetuaecid¬
uiti. Ac deiu de subdit apestius ciquib: madis p̃¬
c&urerui: Vi delic& ut cpeccato simus liber

Expanded text:
tia, quoniam sermonem breviatum faciet Deus in toto tia, quoniam sermonem breviatum faciet Deus in toto orbe terrae . Quando dicit Cyprianus quod illa una petitione conclusa sit omnis oratio nostra, id est, Sed libera nos a malo, in eo possumus intelligere posse significari per finem orationis finem nostrae persecutionis. Sequens oratio expositio est novissimae petitionis. Illa dicit, Sed libera nos a malo, ista dicit a quibus malis, scilicvacans, precatur pax a Deo intercedentibus sanctis. Igitur subditur: Et da pacem in diebus nostris. Nulla pax tutior quam obedire Domini praeceptis, declinare a malo, et facere bonum. Inde dicit Propheta: Declina a malo, et fac bonum . Et Apostolus: Odientes malum, adhaerentes bono . Replicat in sequentibus eamdem orationem. Non se confidit suis meritis hoc ipse impetrare apud Deum. Quapropter dicit, ut ope misericordiae tuae adjuti; ac deinde subdit apertius, a quibus malis precetur erui, videlicet, ut a peccato simus liberi,
Abbreviated transcription (Latin):
cõpleatur onitio dominica in septima p&itioue
Idem qui supna ostendit in libro deonitione dom¬
nica dicens Postistuomnia in consummatione
onitiouis. uenit lacusula uniuerscos peitio¬
nes & p̃cesnas. collecta breuitate condu¬
dens. In nouissimoenim ponimus sed libent
nos amado. Cõp̃henderis aduersucunsti quȩ
contrnos in hocmundo moliturinimicus:
A quibus potest eẽ firma tutela : si nos ds̃ liber&:
sidep̃cunitib atq: implonentib: opem suc̃ p̃st&:
Quaudo cutem dicim libentnos amado : nihilre¬
icune quod ultra adhuc debeat postulari: queo¬
dosemel ꝓtectiouẽ dĩ cduersus malũ p&comius
u cimp&rata coutnt omuia quaedicbolus
rmundũ openitur securistamus & tuti.
quid mirum frxxtres dilectis simi sionatiotulis
e quũ ds̃ docuit : qui magisteriosuo omnem pͥcẽ
nnt̃m sadutari sermone breuicuit  hoc iam
Pescciam poh& ã fuerat ante p̃dictũ : cũ pleuus
spũ sco dedimaiestute acpi&ate loquer&ur.
Verbũ consummaus inquit & breuica is inuisti

Expanded text:
compleatur oratio Dominica, in septima petitione, idem qui supra ostendit in libro de Oratione Dominica, dicens : Post ista omnia in consummatione orationis venit clausula, universas petitiones et preces nostras collecta brevitate concludens: in novissimo enim ponimus: Sed libera nos a malo, comprehendentes adversa cuncta quae contra nos in hoc mundo molitur inimicus, a quibus potest esse firma tutela, si nos Deus liberet, si deprecantibus atque implorantibus opem suam praestet. quando autem dicimus libera nos a malo, nihil remanet quod ultra adhuc debeat postulari, quando semel protectionem Dei aduersus malum petamus, qua inpetrata contra omnia quae diabolus et mundus operantur securi stamus et tuti. lo Deus tutor est? Quid mirum, fratres dilectissimi, si oratio talis est quam Deus docuit, qui magisterio suo omnem precem nostram salutari sermone breuiauit? hoc iam per Esaiam prophetam fuerat ante praedictum, cum plenus Spiritu sancto de Dei maiestate ac pietate loqueretur. uerb
Abbreviated transcription (Latin):
reuere iticom secnte oblationis. cumomni humilita¬
te &timore lebem: ingredi: Ad conspectum quippe
acuo elorum uultum declinamus internt : cum suꝑno¬
rum ciuium quae suiit gaudicaa&erna contemplan¬
tes humiliter noscinere messe terramq: recolim::
Posthue p̃sentat sesub diccconus cum patenia sua
codsepulchrum dũ quam accepit easubdia conose¬
quente : quicdine moriamutiunndximus redu¬
cit sec̃rum femiuarum sudiosis simum cafsectũ
cirtasepulturum dñ : Non ẽ. mirtindum siscae
scinince uingantꝰ in officiodiciconis: cum pacu¬
ius ecas coniuugat in ordinatione cis cribit
adtimo theum : postor dinationẽ diccoui u¬
ueres similiter pudiccis &reliquit In omniam¬
monitione ordipationis: uulte assimiles eediuonis¬
Quadecausa sint seiunetae a consostio diaconorũ
cumpaulus eces coniungat ordinctioni illorum &
sub dicconi succed cint de quib: nihil dixit pcculus
noruxit quicuste uoluntui uere : Ncem & in coro

Expanded text:
reverentiam sacrae oblationis, cum omni humilitareverentiam sacrae oblationis, cum omni humilitate et timore debemus ingredi. Ad conspectum quidem angelorum vultum declinamus in terram, cum supernorum civium, quae sunt gaudia aeterna, contemplantes, humiliter nos cinerem esse terramque recolimus. Post haec praesentat se subdiaconus cum patena sua ad sepulcrum Domini, quam accepit a subdiacono sequente, qui ad memoriam, ut supra diximus, reducit sanctarum feminarum studiosissimum affectum circa sepulturam Domini. Non est mirandum si sanctae feminae jungantur in officio diaconis, cum Paulus eas conjungat in ordinatione eis; scribit ad Timotheum post ordinationem diaconi: Mulieres similiter pudicas, et reliqua . In omni admonitione ordinationis, vult eas similes esse diaconisQua de causa sint sejunctae a consortio diaconorum, cum Paulus eas conjungat ordinationi illorum, et subdiaconi succedant, de quibus nihil dixit Paulus, norunt qui caste volunt vivere. Nam et in choro
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃sentaconesubdia conorum ut
Suscipiaui corpas dñi dealtara
Noc officium admemoriam ducit deuotissimcs
mentes: qucceseipscs p̃sentu uerunt iuex equus
ad sepulchrimdiũ : iuueniuut spm redis sead cos¬
pus aantelorum uisiouẽ circa sepuldrum uccd¬
inuuciunt upłis quae uiderant: De quoutilem cm¬
monitionem datbeda iutructatu suplucam Quo¬
modo inquit posito insepuldiro corpore s aduatoris
angeli cstitisse leguutur it a&ium cadebntudis
eius dem sacnatissimi corpors inysteris temiporeco¬
secrationis cssistere suut credendi monente
cuglos : Cumtiinerent aitem & ded increut uul¬
tum intorna dixeruut adillas: Quid quaeritis iuuer¬
tem cum mortuis : nou .ẽ hic sed resurrexit. Nolie
inquiuut cum mortuis hoc ẽ in monumento : qui
locus utique ẽ proprie mortuorum quaerere eum
quicaduitamicm resurrexitamostuisł Ꝙnos exem¬
plo deuotarum dõ seminccrum quoties ecdesi cmin¬
trirmus: nrsteriis caelestib: cpꝓpinquam: siue
propter angelicae p̃senticm uirtutis: seu propter

Expanded text:
esentatione subdiaconorum, ut suscipiant corpus Domini de altari. Hoc officium ad memoriam ducit aevotissimas mulieres, quae seipsas praesentaverunt in exsequiis eniunt spiritum rediisse ad corpus, et angelorum visionem circa sepulcrum, ac annuntiant apostolis quae viderunt. De quo utilem admonitionem dat Beda in tractatu super Lucam: Quomodo, inquit, posito in sepulcro corpore Salvatoris, angeli astitisse leguntur, ita etiam celebrandis ejusdem sanctissimi corporis mysteriis, tempore consecrationis assistere sunt credendi, monente angelos . Cum timerent autem et declinarent vultum in terram, dixerunt ad illas: Quid quaeritis viventem cum mortuis? Non est hic, surrexit . Nolite, inquiunt, cum mortuis, hoc est, in monumento, qui locus utique est proprie mortuorum, quaerere eum qui ad vitam jam resurrexit a mortuis. Et nos, exemplo devotarum Deo feminarum, quoties ecclesiam intramus, mysteriis coelestibus appropinquamus, sive propter angelicae praesentiam virtutis, seu propter
Abbreviated transcription (Latin):
bita. Continuo quippecũ dixiss& iudiciusibi
matiducat & bibit: caddidit ut dicer& noude¬
udiccns corpus dñi łVtccieiunis suscipiatꝰ
ue hementius cõmendar& nrsterii illius adti¬
tudine ultimũ hoc uoluit infigere cordib: & me¬
moriae discipulorũ : aquib: ad pussionẽ degres¬
surus erat. &ideo non p̃cepit quodeinceps or
s& ut postabos ilios semꝑ acciper&ur : credo¬
quodeũ more nemouurius s& ÷. Ex quotem¬
pore debeat se scĩ ficare homo ad ꝑceptionem
ti imuueris uecus hi storiadoc &. Dicitin
exodo dñsmors: Vadecad populum & scificu
illos hodie &cras. lauentq uestimentasua &
sint paniti in dietestio In die enim testio des¬
cenda dr̃s conmomni plebe suꝑmonẽ syna
Lodemnumero dauidse & pueros suos scĩ ficatũ
dixit ut comedia panes ꝓpositionis. It ascriptũ
e in libros comuelis. Dixit abime ledi sucerdos
non habeo panes laicos admcniũ : sed tutum

Expanded text:
bita. Continuo quippe, cum dixisset, judicium sibi bita. Continuo quippe, cum dixisset, judicium sibi manducat et bibit, addidit ut diceret, non dijudicans corpus Domini. Ut a jejunis uehementius commendaret mysterii illius altitudinem, ultimum hoc uoluit infigere cordibus et memoriae discipulorum, a quibus ad passionem digressurus erat. et ideo non praecepit, quo deinceps ordset, ut post cibos alios semper acciperquod eum morem nemo variasset +. Ex quo tempore debeat se sanctificare homo ad perceptionem tanti muneris, vetus historia docet. Dicit in Exodo Dominus Moysi: Vade ad populum, et sanctifica illos hodie et cras laventque vestimenta sua, et sint parati ad diem tertium. In die enim tertio descendet Dominus coram omni plebe super montem Sina . Eodem numero David se et omnes pueros suos sanctificatum dixit, ut comedat panes propositionis. Ita scriptum est in libro Samuelis: Dixit Abimelech sacerdos, Non habeo panes laicos ad manum, sed tantum
Abbreviated transcription (Latin):
qui cotidie : quib: utrisq: dat aptũ consiliũ
scs agustine adinquisitionẽ icnucrii decadẽ
re: Pecdus inquit intereos fostusse quis¬
pico dirimit litem : quĩ mon& ut p̃cipue in xp̃ĩ
pace ꝓmaneren feuiat autẽ urius quis que
quod secundũ fidem suc̃ piecredit es̃ ficciendũ
Neuter enim eorũ exhorreat corpus & satigui¬
ne dñi: sed saluberrimũ sac nemendũ cestatim
honontre contendat : Neq enimlitigicuer
interse cut quis quã eorum secdteri p̃posuit
⁊ucheus & illecenturio : cũ cltereorũ gauderis
iu domũ suã susceperit dñm: alterdixeritnori
sũ dignus ut subtectũ meũ iutres. Amboscdua¬
torem honorificantes: Di uerso & quasi contno¬
rio modo ambopecatis miseri: ambomisericar¬
dic̃ consecuti  Idẽ exponit apłi dictu qͥuitr
manducat & bibit nndigne iudicui sibi mandu¬
cat&bibit: insequentib: ita. Inde & enim apl
ti digne dicit acceptũ abeis qui boe nocidis cerna¬
bund acueriscibis: ueneraitione singulariterde¬

Expanded text:
idie; utrisque dat aptum consilium S. Augustinus ad inquisitionem Januarii de eadem re : Rectius, inquit, inter eos fortasse quispiam dirimit litem, qui monet ut praecipue in Christi pace permaneant. Faciat autem unusquisque quod secundum fidem suam pie credit esse faciendum. Neuter enim eorum exhorreat corpus et sanguinem Domini, sed saluberrimum sacramentum certatim honorare contendat. Neque enim litigaverunt inter se, aut quisquam eorum se alteri praeposuit, Zachaeus et ille centurio , cum alter eorum gaudens in domum suam susceperit Dominum, alter dixerit, Non sum dignus ut sub tectum meum intres . Ambo Salvatorem honorificantes diverso et quasi contrario modo, ambo peccatis miseri, ambo misericordiam consecuti. Idem exponit Apostoli dictum, Qui enim manducat et bibit indigne, judicium sibi manducat et bibit . In sequentibus ita: Inde etenim Apostolus indigne dicit acceptum ab eis qui hoc non discernebant a caeteris cibis veneratione singulariter de
Abbreviated transcription (Latin):
nib: interpellat : de quoscriptũ ẽ. Qui ẽ addex¬
tenimdi: qui&i am interpellat ꝓnobis: Vnigȩ¬
nito enimfilio prohomine interpellare ẽ apu
coc&ernũ petrem seipsũ hominẽ demonstrure.
Eiq ꝓhumana natuna rogasse ẽ . et cudẽ nigunt
indicinitatis suae celsitudinẽ suscepisse Inter¬
pellat igitꝰ ꝓnobis dñs non uoce sed miseratiorie ł
utiniũ quando cudimus adiccono itemissa ẽ
mens nrtt ced illã patriã tendat quocaput nrũm
p̃cessit : Vt ibi simus desiderio ubidesi deratur
cunotis gentib: nos expectat cũ suotropheo : Qua¬
tinus sicdesi derando : aliquando adeum ꝑueniro
possimus qui ita patrem supplicat ꝓ nobis uo¬
lopater ut ubi egosum ibi sit & miuistermeus
Sole uulgus in doctum requirere a quoloco totius
officii missa inchodur: Vtsi foste ad tocũ officiu¬
non occurrerit: possit scire quibus officiis sepͥ¬
sentari debect siner& nactatione: Nobisuid&uir
mis sacuocar. ub eo loco ubi iucipit sacerdos saccrisi

Expanded text:
nibus interpellat, de quo scriptum est: Qui est ad dexteram Dei, qui et interpellat pro nobis . Unigenito enim filio pro homine interpellare, est apud coaeternum patrem seipsum hominem demonstrare, eique pro humana natura rogasse, est eamdem naturam in divinitatis suae celsitudinem suscepisse. Interpellat igitur pro nobis Dominus, non voce, sed miseratione. O utinam quando audivimus a diacono: Ite missa est, mens nostra ad illam patriam tendat, quo caput nostrum praecessit, ut ibi simus desiderio, ubi desideratus cunctis gentibus nos exspectat cum suo trophaeo, quatenus sic desiderando, aliquando ad eum pervenire possimus, qui ita Patrem supplicat pro nobis: Volo, pater, ut ubi ego sum, ibi sit et minister meus . Solet vulgus indoctum requirere, a quo loco totius officii missa inchoetur, ut si forte ad totum non occurrerit, possit scire quibus officiis se praesentare debeat sine retractatione. Nobis videtur missa vocari ab eo loco, quo incipit sac
Abbreviated transcription (Latin):
trditionis tenerenationem: & iusequentib: eadẽ
quȩ magister docuit & fecit : dominicã instituti¬
onẽ: Qua audatia intrandũ sit adonitionẽdo¬
miuicam : demonstratũ ẽ. Id ẽi postquã p̃certa
scdutaria id ẽ euangelica mund auerincor
nrum: & forma uerin diuina instituta: quae
dicimus in loco ubi scriptũ ẽ accipiers paniẽ
inscc̃as acuenerabiles mcenius sucs arłq: Au¬
demus introre adonationẽ dominicã. Ubino
tanidũ quod non .e p̃sumptiose iutrindũ ad ea
s ed cũ reuerentia & serenato corde: In recorda¬
tione septimae diei quiqadoxp̃s quieuit insepul¬
chro : agitꝰ dominicaontio quues eptẽ p&itiones
contin&: In quoseptimo dielab onebant apłitris¬
titia ac m&iiudueorũ. &nifcdlor orbint
ut libenarentur amalo : & consecuti s u quod
orabanit resurrectionẽ dũi. Oret & nuuescã

Expanded text:
ere rationem, » et in sequentibus, « eadem quae magister docuit et fecit, » Dominicam institutionem. Qua audacia intrandum sit ad orationem Dominicam, demonstratum est, id est, postquam praecepta salutaria, id est, evangelica mundaverint cor nostrum, et formaverint divina instituta, quae dicimus in loco ubi scriptum est, Accipiens panem in sanctas ac venerabiles manus suas, et reliqua, audemustandum quod non est praesumptuose intrandum ad eum, sed cum reverentia et sereno corde. In recordatione septimae diei, quando Christus quievit in sepulcro, agitur Dominica oratio, quae septem petitiones continet, in quo septimo die laborabant apostoli tristitia ac metu Judaeorum. Et, ni fallor, orabat ut liberarentur a malo, et consecuti sunt quod orabat resurrectione
Abbreviated transcription (Latin):
Triforme t. corpus xpi eorum scilic& quigus¬
aacuerum mostem& morituri surat: Primũ
uidelic& scm & nmaculatũ quod as sumptũ ẽ
exmcria ungine :÷ al terũ quod ambulat in terne
Lestiũ quodiui& insepuldiris. Perpas ticulã
oblatue iniinis sae incalicem: ostendit᷑ xp̃icorpꝰ
quodiam resurrgit a mostuis. Pcomestã a sui¬
cerdote uel cipopulo : ambuluus ad huc sup tenũ
Perrelictũ in idturi : iacens insepulchris. Idem
corpus oblatam ducit secum ad sepulchrum &
uocat illum scã ecła uaoicũ morientis ut osteri¬
datur : non eos delerequiin x p̃omoriuntur depu¬
turimostuos sed dormientes: Linde& locus so¬

Expanded text:
Triforme est corpus Christi, eorum scilicet qui gustaverunt mortem et morituri sunt. Primum videlicet, sanctum et immaculatum, quod assumptum est ex Maria virgine; alterum, quod ambulat in terra; tertium, quod jacet in sepulcris. Per particulam oblatae immissae in calicem ostenditur Christi corpus, quod jam resurrexit a mortuis; per comestam a sacerdote vel a populo, ambulans adhuc super terram, per relictam in altari, jacens in sepulcris. Idem corpus oblatam ducit secum ad sepulcrum, et vocat illam sancta Ecclesia viaticum morientis, ut ostendatur non eos debere qui in Christo moriuntur deputari mortuos, sed dormientes. Unde et locus se
Abbreviated transcription (Latin):
Dp̃IIN Sepul chro
Subdia conus regionarius accipit patenam fiui¬
to cacnone qui alu&itium dominicue resurrecti¬
onis : mulieres primo audierunt: Illȩ hucilluc¬
q: discurrebant feruenti studio cire a sepulturtẽ
dñi: stunt dicconistantq: subdiaconi in di¬
natius quedum audicnt sed libertnos amalo
Ipsa ẽ. enimseptim ap&itio deontione domini¬
ca : septinario enim numero unii uersitas designat᷑
Septima p&itione dominicae onitionis. finis signa¬
tꝰ totius tristitiue ac ꝑ turbationis apłrm quum
habebant de dnĩ morte. Sequens oratio quue

Expanded text:
in sepulcro. Subdiaconus regionarius accipit patenam finito canone, quia laetitiam Dominicae resurrectionis mulieres primo audierunt. Illae huc illucque discurrebant ferventi studio circa sepulturam Domini. Stant diaconi, stantque subdiaconi inclinati usque dum audiant, Sed libera nos a malo. Ipsa est enim septima petitio de oratione Dominica. Septenario enim numero universitas designatur. Septima petitione Dominicae orationis finis signatur totius tristitiae ac perturbationis apostolorum, quam habebant de Domini morte. Sequens oratio, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ccipiamus dicias irius facimus incuelebiique
sacrementerũ urdequã dlud quod ẽ iudñi miero¬
cũ populus benedicitur Iuncenim ancisticerac¬
uduotati sus cepeos suos ꝑmatuus imposidonie
puusericor dissime offeruũt potestiti. Qiitor
ꝑcertis &s pasticinaeto tudo sunt mento gratiarũ
mtio ensei condudit ꝗminhis &cit uerbis ulti¬
miã roe meridauit apsł huec aitene cdissit
psipue fuit istcediceridi ut his breuiter pserip¬
tes quoi segnificietis nonputa neur neglegeudũ¬
&e quod seq uitu pomnib hominib: ꝓregaeciu

Expanded text:
s facimus in celebratione sacramentorum, antequam illud quod est in Domini mencum populus benedicitur: tunc enim Antisteanus impositionem misericordissimae offerunt potestati. quibus peractis et participato tanto sacramento gratiarum actio cuncta concludit, quam in his etiam uerbis ultimam commendauit apostolus. haec autem causa praecipua fuit ista dicendi, ut his breuiter perscriptis atque significatis non putaretur neglegendum quod sequitur: pro omnibus hominibus, pro re
Abbreviated transcription (Latin):
sumgiuise tonsetratus. Hostes seuc ptepulit ꝓgo
sertum: baptrtati ompes noudũ ꝑfruentes pmis¬
sapatrio : sed quod nonuident sperrpdo & ꝑputior¬
nam ex pecticũdo : tẽ quã indeserto suitt & lli ce¬
boriose & periculosy temptatio nes pere uertunit

Expanded text:
sanguine consecratus. hostes sequentes a tergo sertum: baptizati omnes nondum perfruentes promissa patria, sed quod non uident sperando et per patientiam exspectando tamquam in deserto sunt; et illic laboriosae et periculosae temtatio
Abbreviated transcription (Latin):
quillem uitam cogumus inomnipiaceata
ritute: He quis quã si cut sehab&s humenuto
cogiuoruis iufirmitas esti maret non ẽẽ iNa
ftlasuda pro his  quibus ꝑsecutionẽ patiebat
et desi ÷cum membrt xp̃i exomniesset hamiuũ
genero colligerdu Vnde cidiungit & dicit Hoceui
bouũ ẽ & acceptũ cort̃ salucaorenr̃o dõ quion
nes homines uuli suluos fieri : & incgnitiouemiue¬
ritatis uenire. Et nequis quã dicer& pose tescdus¬
tis uĩ iubona conuersatione & uuius dĩ omnipo¬
tentis cultusinepastici patione corporis & suugui¬

Expanded text:
m vitam agamus, in omni pietate et charitate: ne quisquam, sicut se habet humanae cogitationis infirmitas, aestimaret non esse ista facienda, pro his a quibus persecutionem patiebatur Ecclesia, cum membra Christi ex omni essent hominum genere colligenda. Unde adjungit et dicit: Hoc enim bonum est et acceptum coram salvatore nones homines uult saluos fieri et ad agnitionem ueritatis uenire. et ne quisquam diceret posse esse salutis uiam in bona conuersatione et unius dei omnipotentis cultu sine participatione corporis et sangui
Abbreviated transcription (Latin):
quendib: ad euudem quem supredicit : Itaq ꝓaruulum&
sinondumfides illa quae incredenium uoluntate consistit.
lccmtamen ipsius fideis acrt merdum fidelem facit: Nam
sicut credere respondenur it a&icm fideles uoccinlur:
Ion rem ipsam merte annuendo sedipsius reis ucnrm̃ tũ¬
ꝑcipiendo : Cum autem sapere homo coeperit : nouillũ
sucnt ienum rep&it sed intellegit eiusq: ueritati conso¬
na &iam uolunate coaptabitur: Hocquam diunon
potest: ucdebit scant mertum cadeius tutelum aduersus.
cofitricis potestates: Ꝙ tantum ualebit ut siunde ma¬
io ris usum exhacuita emigriuerit: ꝑ ipsum sacnim̃tũ
commen dadem ecdesiue caritatem abilla condemꝓno¬
tione quae ꝑunum hominem in trcuitimmundum : xp̃iuno
adiutorio liber&ur : Hoc quinoncredit & fieri uouporse
crbitnrtur : ꝓfecto insidelis ẽ Et si hao et fideiscanre¬
menum Ion gequae melior .ẽ. illo paruulus qui&u ãsifi

Expanded text:
quentibus ad eumdem quem supra, dicit: Itaque parvulum quentibus ad eumdem quem supra, dicit: Itaque parvulum etsi nondum fides illa quae in credentium voluntate consistit, jam tamen ipsius fidei sacramentum fidelem facit. Nam sicut credere respondetur, ita etiam fideles vocantur, non rem ipsam annuendo, sed ipsius rei sacramentupercipiendo. cum autem sapere homo coeperit, non illud sacramentum repetet, sed intelleget eiusque ueritati consona etiam uoluntate coaptabitur. hoc quam diu non potest, ualebit sacramentum ad eius tutelam aduersus contrarias potestates et tantum ualebit, ut, si ante maioris usum ex hac uita emigrauerit, per ipsum sacramentum commendante ecclesiae caritate ab illa condemnatione, quae per unum hominem intrauit in mundum, Christiano adiutorio liberetur. hoc qui non credit et fieri non posse arbitratur, profecto infidelis est, etsi habeat fidei sacramentum, longeque m
Abbreviated transcription (Latin):
paruulos credere qui fidei non haben affectũ: Exquo
intellegere possumus : exsimilitudine responsionis qua¬
siipsoparuulus respondect : sacrtm̃tũ side aco lebne¬
ri in paruulo: &incdio loco ubi dicit namsicut credere
respondent : ut &iam fideles uoccatur : ł. Ita credo
ppt̃ opus uuius sp̃s sci : quod offerens respond& : hoc
eẽ illius que moffest: Nondicer& toties sc̃s agus¬
tinus fideis ucnt mentum : nisi&& adiquis effectus
interremipsam & similitu dinẽ eius: Idẽ intersa¬
cramentum fidei quod potest fides nominari: & ipsũ
fidem quã homo profest exintellegibili animo : sicutenĩdis tat
&xp̃i quare surrexit amostuis ut ulora non moriatꝰ itain¬
ter suci menũ fidei & fidem : Iamenipsa suc num̃taad
hoc ualent utnos ꝑducunt adipsus res quarum sacrum̃te
suNt: Sacra meNo fidei saluatur parulus usq: ud temp:
quo possit ipse discere fidem suum: Vnde qui suprir in se¬

Expanded text:
parvulos credere qui fidei non habent affectum. Ex quo parvulos credere qui fidei non habent affectum. Ex quo intelligere possumus, ex similitudine responsionis, quasi ipse parvulus respondeat, sacramentum fidei celebrari in parvulo, et in alio loco, ubi dicit: Nam sicut credere respondent, ita etiam fideles vocantur. + Ita credo propter opus unius Spiritus sancti, quod offerens respondet, hoc esse illius quem offert. Non diceret toties sanctus Augustinus fidei sacramentum nisi esset aliquis effectus inter rem ipsam et similitudinem ejus, id est, inter sacramentum fidei, quod potest fides nominari, et ipsam fidem, quam homo profert ex intelligibili animo. Sicut enim distat o, et Christi, qua resurrexit a mortuis, ut ultra non moriatur: ita inter sacramentum fidei et fidem: Tamen ipsa sacramenta ad hocsunt. Sacramento fidei salvatur parvulus usque ad tempus quo possit discere fidem suam. Unde qui supra, in se
Abbreviated transcription (Latin):
sumus: Sa cramenium ergo tantaerei nonnis eiꝰ¬
dem reiuocabulo nuncupauit: fi Ex sa crameno qđ
hub& similitudinem qua siipse pceruulus respor¬
decat exore offerentium si dem sucm: hab& quodcm¬
modo fidem : sicut nos propter similitudinem sepultu¬
nre dñi quam accepimus inbaptysmo : ipsamremidest
sepulturem agimus: ita exresponsione purenum siue
offerenium qui similitu dinem credultatis paruulorũ
exerceNt : agitur in inscdibus sides: Solemus enim
nomincre in funtem & dicereei credis in dm̃ patrem
citi:: res pond& offerens credo : satis superius de morstni¬
tum .ẽ. ex eucngelico testimonio quod fides offerenis pos¬
sit eum scluare : & excigustino possumus intellegere eun¬
dem paruulum respondere uoce offerenis ubi dicit fucit
hoc unus sp̃s ex quo genenitꝰ oblatus: Qubiidem agusti¬
nus disputat desimilitudine scacr mentorum ad easres
quurum sacromena suNł ibi dicit cum respond&ur

Expanded text:
sumus. Sacramentum ergo tantae rei, non nisi ejusumus. Sacramentum ergo tantae rei, non nisi ejusdem rei vocabulo nuncupavit. + Ex sacramento quidem habet similitudinem, quasi ipse parvulus respondeat: ex ore offerentium fidem suam, habet quodammodo fidem. Sicut nos propter similitudinem sepulturae Domini, quam accepimus in baptismo, ipsam rem, id est sepulturam, agimus, ita ex responsione parentum sive offerentium, qui similitudinem credulitatis parvulorum exercent, agitur in infantibus fides. Solemus enim nominare infantem, et dicere ei: Credis in Deum Patrem? atque respondet offerens? Credo. Satis superius demonstratum est ex evangelico testimonio, quod fides offerentis possit eum salvare. Et ex Augustino possumus intelligere eumdem parvulum respondere voce offerentis, ubi dicit: Facit hoc unus Spiritus, ex quo generatur oblatus: et ubi idem Augustinus disputat et similitudine sacramentorum, ad eas res quarum sacramenta sunt, ubi dicit, cum respondetur,
Abbreviated transcription (Latin):
uulis renatis : Tamen ut hocfict id ẽ ut salu&ur par¬
uus in memonita epistolu: regenenins ergosp̃s : in
malorib: offerenib: & paruulo oblatore natoq: cominu
Vnde in eadem epistolu idem qui supra: si enim sucntm̃ta
quandam similitudinem rerum earumquarum sacnim̃ta st̃
non habereNt omnino sacramenta nones senit: Exhuc
autem similitudine plerumq: i amipsarum rerum nomina
accipiunt : sicutergo secundum quen dã modum sccnum̃tũ
it acsacnimerium fidei fides ẽ : Nihil ẽ cutem aliudere¬
dere quamfidem habere: Ac ꝑ hoc cumres pond&ur par¬
uulos credere qui fide non habent cffectum : respond&
fidem habere propter fidei sac cnomeNtum : & conueste¬
re secddm̃ propter conuersionis sacra menum : quia
& ipsa responsio adacalebrtionempertin& surt m̃¬
ti: sicut deipsobaptysmocepostolus: Consepulti iN
quit sumus xp̃o ꝓbaptismum in moste: .I. Loncut se¬
pulturm significcuimus : sed prorsus uit consepulti

Expanded text:
ibus et parvulis renatis. Tamen ut hoc fiat, id est, ut salvetur paribus et parvulis renatis. Tamen ut hoc fiat, id est, ut salvetur parnus in memorata epistola: Regenerans ergo Spiritus in majoribus offerentibus, et parvulo oblato renatoque, commuUnde eadem in epistola idem qui supra: Si enim sacramenta quaedam similitudinem rerum earum quarum sacramenta sunt, non haberent, omnino sacramenta non essent. Ex hac autem similitudine plerumque jam ipsarum rerum nomina accipiunt. Sicut ergo secundum quemdam modum, sacramentum ita sacramentum fidei fides est. nihil est autem aliud credere quam fidem habere. ac per hoc cum respondetur paruulus credere, qui fidei nondum habet affectum, respondetur fidem habere propter fidei sacramentum et conuertere se ad deum propter conuersionis sacramentum, quia et ipsa responsio ad celebrationem pertinet sacramenti, sicut de ipso baptismo aposquit, sumus Christo per baptismum in mortem . . . Non ait, sepulturam significavimus, sed prorsus ait, consepulti
Abbreviated transcription (Latin):
cile potest dinosoi : Neque hoc mirum siubsolucitꝰ par¬
uulus alterius fide : qui adiepo peccato obligutꝰ ẽ:
Quaecciusast ut adterius uolurlateregner&ur
memonitus acgustinus adeundem quom supnt
pofticium uoluntatis alienaecum offestur consecran¬
dus: facithoc unus sp̃r ex quoregenenit᷑ oblutus : Non
enim scriptũ ẽ nisiquis renatus fuerit expurerlũ uoluna¬
te cut ex offerertium uel minis traentium fide : sed nisi
quis renatus fuerit exaqua & spũ: A quarigitur exhibers
forinsecus sccrimentum gratice : & sps operats intrin¬
secus beneficium gratiae: T Liquido hic monstra tꝰ
morem confessionis nrt̃e tenuisse ecdesi c̃c̃scĩ cagustini :
id ẽ utminister fidem sucm offerat ꝓparuuloquando
dicit : non enimscriptũ ẽ. nisiquis renutus fuerit expu¬
rendum uolunate ccut ex offerenlium uelininis tnonliũ fide:
Quod propterea dicit ut intellegum: non es seopus libe

Expanded text:
cile potest dinosci; neque hoc mirum, si absolvatur parcile potest dinosci; neque hoc mirum, si absolvatur parvulus alterius fide, qui alieno peccato obligatus est. Quae causa sit ut alterius voluntate regeneretur, memoratus Augustinus ad eumdem quem supra, per officium uoluntatis alienae, cum offertur consecrandus, facit hoc unus spiritus, ex quo regeneratur oblatus. non enim scriptum est : "nisi quis renatus fuerit ex parentum uoluntate aut ex offerentium uel ministrantium fide", sed: nisi quis renatus fuerit ex aqua et spiritu. aqua igitur exhibens forinsecus sacramentum gratiae et spiritus operans intrinsecus benefimorem confessionis nostrae tenuisse Ecclesiam sancti Augustini, id est, ut minister fidem suam offerat pro parvulo, quando dicit: Non enim scriptum est, nisi quis renatus fuerit ex parentum voluntate, aut ex offerentium vel ministrantium fide. Quod propterea dicit, ut intelligamus non esse opus libe
Abbreviated transcription (Latin):
meni hoc est baptrsmi saluturis esseuis tutem inscũ cõ¬
page corporis xp̃i : ut semel generitus ꝑ adiorum curnu¬
lem uolunatẽ : cum se mel regenenitus fuerit ꝑ aliorum
spiritalem uolunutem : deinceps nonposseuinculo
alienat iniquitatis obstringi: cuinullu sua uoluflute
consenit: ł si enim secundum scm̃ ugustinũ alterius
uolunlate regeneratꝰ paruulus inbaptismo: nulliq
credibile deb& esse nisi scilu&ur sideadterius : Nor
enim potest utomnib: liqu& supienliũ habere fiderin¬
fanis qui nondum sapit neq: intellegit : & qui noniux¬
ta quodin promptu uideo multum sep unttꝰ morib: u
pecorib: : Animã hab& paruulusq: uiui ficat corp:
quam &iam haben necont: Memoriam hab& sed
illam quam pecorthabenł : id ẽ eum quae ꝑsensus cor¬
poris intret adanimam: Nihil ominus incderis ope¬
rib: qualum segre geuraut ñ segregelur ab illis su¬

Expanded text:
menti, hoc est baptismi salutaris, esse virtutem, in sancta commenti, hoc est baptismi salutaris, esse virtutem, in sancta compage corporis Christi, ut semel generatus per aliorum carnalem voluntatem, cum semel regeneratus fuerit per aliorum spiritalem voluntatem, deinceps non possit vinculo alienae iniquitatis obstringi, cui nulla sua voluntate consensit. Si enim secundum sanctum Augustinum alterius voluntate regeneratur parvulus in baptismo, nulli incredibile debet esse, nisi salvetur fide alterius. Non enim potest, ut omnibus liquet, sapientiam habere fidei infans, qui nondum sapit neque intelligit: et qui non, juxta quod in promptu video, multum separatur moribus a pecoribus. Animam habet parvulus, quae vivificat corpus, quam etiam habent pecora: memoriam habet, sed illam quam pecora habent, id est, eam quae per sensum corporis intrat ad animam: nihilominus in caeteris operibus, quantum segregetur, aut non segregetur ab illis, fa
Abbreviated transcription (Latin):
lierm cgnaẽ. fidestua fit tibi sicutuis Qsa¬
nata ẽ filia illius ex illa horta : Viude habemus¬
humilem in quit matris fidelemq: sermonem
filiã deseruit dae mouiũ : Vbi datur exemplũ cate¬
ciuendo & bapts ⁊cudo iufites : Quiacui delic&
ꝑfidem & confessionẽ pacrentũ iubaptysmolibenin᷑
ad iabolo paruuli : qui nec dumnsescpere uel aliquid
cogitare bonipos suid cutm cdi T Ex hocdatur
intellegi ut aadultus qui potest loqui : ore ꝓpriocorifes¬
sionẽ suã proferat : quã ꝓpteraa c&lori offeruiT ꝓpar¬
uulis : quic ipsi non possuNt loqui: Dequure dicitu¬
gustinusi nepistola adbonifacium ep̃ma depuruulis
requirentem: Quuerisa meutrum parentes buptyxa¬
tis paruulis suis noce ant cumeos due moniorum sucri¬
ficiis sunareconantur : E sinon noceđ : quo modo
eis ꝓsit cumbaptr⁊ antur parenium fides: quor uineis
non potest obesse ꝑfidic : ubi respondeo tanum illius sucrt¬

Expanded text:
lier, magna est fides tua; fiat tibi sicut vis. Et salier, magna est fides tua; fiat tibi sicut vis. Et sanata est filia illius ex illa hora. Unde habemuMarcum. Propter humilem, inquit, matris fidelemque sermonem, filiam deseruit daemonium. Ubi datur exemplum catechizandi et baptizandi infantes, quia videlicet per fidem et confessionem parentum in baptismo liberantur a diabolo parvuli, qui necdum per se sapere vel aliquid cogitare boni possunt aut mali. Ex hoc datur intelligi ut adultus, qui potest loqui, ore proprio confessionem suam proferat, quam propterea caeteri offerunt pro parvulis, quia ipsi loqui non possunt. De qua re dicit Augustinus in epistola ad Bonifacium episcopum de parvulis requirentem: Quaeris a me utrum parentes baptizatis parvulis suis noceant, cum eos daemoniorum sacrificiis sanare conantur? Et si non noceant, quomodo eis prosit, cum baptizantur, parentum fides, quorum eis non potest obesse perfidia? Ubi respondeo tantam illius sacra
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ contessione cercrorii fidelium
criptũ ẽ in euan gelio marci. uenissespro fenissã
mulierem ad xpm rogutem profilia quae habebat
s pm̃im inundũ: Cuidñs dixit sine prius satunrifi¬
lios : non ẽ enimbonũ sumere panẽ filiorũ & mutere
canib:: Ał illa res pondit & dicitei : Vtq dũe : Nã
& catelli sub mensa comedunt demicis puerorum:
&ccitilli Propt huuc sermonẽ uadeexiit dȩ moniũ
defilictua : Haec mulier srrofenissa trpũ gessit¬
scue ecclesice : quae cotidierogat dñm ꝓfilia sua
quue nondũ .ẽ. xp̃iana & offest fidẽ suam ꝓipsa :¬
qm̃ ꝓpt̃ in fcfliũ illec adhuc non potestloqui: Quã
tamencredim: saduari iuxta istudeuan gelii .uꝑ
sermonem matris. Vtista audiuit ꝓpterhunc
sermonẽ idẽ quem materꝓtulit humilitatis & fi¬
dei exiuit diemoniũ afilia itacredim ꝑ confes¬
sione perrigeniũ infantũ ad fontes expellidaemo¬
nes a catecuminis Quod fidem matris siduata sit
filia a peste matdieus narrat. Dicen tedño : Omu¬

Expanded text:
 confessionem caeterorum fidelium. Scriptum est in Evangelio Marci venisse Syrophoenissam mulierem ad Christum, rogantem pro filia, quae habebat spiritum immundum. Cui Dominus dixit: Sine prius saturari filios: non enim est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. At illa respondet, et dicelli sub mensa comedunt de micis puerorum. Et ait illi: Propter hunc sermonem vade, exiit daemonium de filia tua. Haec mulier Syrophoenissa typum gessit Ecclesiae: quae quotidie rogat Dominum pro filia sua, quae nondum est Christiana, et offert fidem suam pro pter infantiam illa adhuc non potest loqui, quam tamen credimus salvari, juxta illud Evangelii per sermonem matris: Ut ista audivit, propter hunc sermonem, id est, quem mater protulit, humilitatis et fidei, exivit daemonium a filia: ita credimus per confessionem porrigentium infantem ad fontes, expelli daemones a catechumenis. Quod fide matris salvata sit filia, aperte Matthaeus narrat, dicente Domino: O mu
Abbreviated transcription (Latin):
poris sanitus: & sceculi dignitates: quae &iam
philososi appellunt iu differedias : idẽ nebore
nec mala : & putediũ quiclitate uaricntur : sed illa
creden da suut atuae cohostatur ds̃ dediua
amedo & facbonũ & rełq T Haec uult docere
quidicit ccudite audientes me ut dedin& catecu¬
minus amadismorib: & faciat bouos: Niterũ
derelinquat impius uics succs &uirim quus
cogitationes suus & conuesticiur ad dt̃m
Sicut primae ducelectiones ꝓrt̃ historicanar¬
ntionẽ conduduntur unoccdico : sic istecuua
dilatatur iduob: ꝓpt̃ dus ressibi coniuugedes:
scilic& mores bouos &caelestem patriã undeꝓph&a

Expanded text:
quae etiam philosophi appellant indifferentia, id est, nec bona nec mala, et pro utentium qualitate variantur, sed illa credenda sunt ad quae hortatur Deus: Declina a malo, et fac bonum, et reliqua. Haec vult docere qui dicit, Audite audientes me, ut declinet catechumenus a malis moribus, et faciat bonos; et iterum: Derelinquat impius vias suas, et vir iniquus cogitationes suas, et revertatur ad Dominum. Sicut primae duae lectiones propter historicam narrationem concluduntur uno cantico, sic ista una dilatatur in duobus, propter duas res sibi conjungentes, scilicet mores bonos et coelestem
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sint cate cumiui ad gratiã scĩ luuacri festiuant
uude & solempniter ccla tur hicpsadm: utita desi
deren fondem remissionis peccatorũ quẽ cidmodum
desidenit ceruus adfontes aquarũ: sitiuit unuma
mecc ad dm̃ uiuum : unde quisupre. Quid sitiuit:
quindo ueniã & apparebocde faciẽ dĩ : Hoc est
quod sitio uenire & apparere: sito in peregriratio¬
ue : sitio incursu : satiubor incduedu: sed quando
ueruã : & quod citũ ẽ dõ tardũ ẽ desiderio Quar¬
doueniã & uppacrebo ante faciẽ dĩ s ex illo desideno

Expanded text:
cum sint catechumeni, ad gratiam sancti lavacri festinant. cum sint catechumeni, ad gratiam sancti lavacri festinant. Unde et solemnitemissionis peccatorum, quemadmodum desiderat cervus ad fontes aquarum. Sitivit anima mea ad Deum vivum. Unde qui supra: Quid sitivit? Quando veniam, et apparebo ante faciem Dei. Hoc est quod sitio, venire et apparere. Sitio in peregrinatione, sitio in cursu, satiabor in adventu. Sed quando veniam? Quod enim citum est Deo, tardum est desiderio. Quando veniam et appar