comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
templatiuã sc et actiuã głanter extende: ĩ neutra
plenũ salutis fructũ probant᷑ afferre. Cũq sibi ap¬
plaudãt. cũ iacob dnarũ cõiugũ spñali quadã copula
fẽderari ͥ dep̃hendit᷑ illis ꝓp̾e opĩõnis sentẽcia ĩ contra¬
riũ pertu quib nimirũ contͣ consuetudiẽm ⁊ rachel
lippa. et lya redditur ĩ fecũda. Altera siquidẽ hebetaci
utputa sinistre opĩonis apud ppłm habiti. nequaqͣm
possũt spũales deo filios gignere: et uelut ebrn desẽ¬
culo redeuntes. ĩtima nequeũt penetrãe. Quisqͣs
eñi desiderat ad illud ĩ accessibile lumẽ acie mẽtis at¬
tingere: nc̃criũ sibi est. ĩteriores oculos ꝑ diuturna
uacaciois spacia ab om̃i mũdane actioĩs labe pur¬
gare⁊ ne dũ adsũma speculãda oculos eleuat: ter¬
rene cõuersacioĩs puluis obsistat ⁊ et magis tẽbras
quas reliqueãt indeat: quam lumen ad quod ni¬
titur apprehendat.
E celiam consuetudo dulcem.

Expanded text:
mplativam scilicet et activam, gloriantur extendere, in neutram plenum salutis fructum probantur afferre: cumque sibi applaudant cum Jacob duarum conjugium speciali quadam copula foederari, deprehenditur illis propriae opinionis sententia in contrarium verti. Quibus nimirum contra consuetudinem et Rachel lippa, et Lia redditur infecunda; altera siquidem hebetatioutputa sinistrae opinionis apud populum habiti, nequaquam possunt spirituales Deo filios gignere, et velut ebrii de saeculo redeuntes, intima nequeunt penetrare. Quisquis enim desiderat ad illud inaccessibile lumen acie mentis attingere, necessarium sibi est interiores oculos per diuturna vagationis spatia ab omni mundanae actionis labe purgare; ne dum ad summa speculanda oculos elevat, terrenae conversationis pulvis obsistat, et magis tenebras quas reliquerat, videat, quam lumen ad quod nititur, apprehendat.  cellam consuetudo dulcem
Abbreviated transcription (Latin):
Ed nter oĩa hom̃i asuo. pposito deuianciũ
genera illud nõ mediocriter displicetͥͥ qd̾
eciam sanctissimis heremitis quidã uidentur
admixti quos idem pestifere uagaciõis morbus exa¬
gitat : et dic̾e liceat quasi uertumiꝰ quoddã seculi demo¬
niũ perit. Pertumy siquidẽ apud antiquos dicebãtur
demones ⁊ quorũ instinctu homĩes ĩ pertigine positired¬
debant᷑ instabiles. Quibus nimirũ illi nõ in merito
uidẽtur obnoxii ⁊ qui solo quadragesimali tꝑe ĩ cellu¬
lis cõmorantes. toto pene ãni c̾culo huc illucq disc̃¬
rũt⁊ et sic pitã suã maniter spaciando cõsumiũt. Q
nimirũ dũ modo sũmotenꝰ remociora sectãtes. modo

Expanded text:
ed inter omnia hominum a suo proposito deviantium genera, illud non mediocriter displicet, quod etiam ipsis sanctissimis eremitis quidam videntur admisti, quos idem pestiferae vagationis morbus exagitat: et si dicere liceat quasi Vertumnus, quoddam scilicenus, vexat. Vertumni siquidem apud antiquos dicebantur daemones, quorum instinctu homines in vertigine positi reddebantur instabiles. Quibus nimirum illi non immerito videntur obnoxii, qui solo quadragesimali tempore 269 in cellulis commorantes, toto pene anni circulo huc illucque discurrunt, et sic vitam suam inaniter spatiando consumunt. Qui nimirum dummodo summotenus remoti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipitur. Aliuid est eñĩ quod creaturas dei bonas in differẽter as¬
serimus: aliud ꝙ pudicicie sobrietatiq seruande castigacionem
corꝑm prouidemus. Bonũ quippe erat ĩ ꝑadiso lignũ abono scilic
ceptũ. Sed dũ bonũ bono nõ bene iuĩgitur : mors ꝓtinus ex piru¬
lento suꝑbie semĩe gn̾atur. Quod enĩ fuerat bonũ ꝑnaturam.
malũ fãctũ est ꝑ in obediencie culpan⁊ et quod ab auctore fueat
salubriter ĩ terdictũ: hoc letale factũ est hom̃i ꝑusurpate liber¬
tatis arbitriũ. Hoc p̾mi homĩs ptt̾m fr̃ẽs mei ut cũ pace ⁊¬
pr̃ã loquar. pos iterare usq hodie nõ desinitis: si quod pobis in¬
hibitũ est ꝑ pruritũ lenotinãtis illecebre degustatis. Quociens
enĩ ad huĩoi tibũ manus ĩ obediencie tenditur. tociens procul

Expanded text:
percipitur . Aliud est enim, quod creaturas Dei bonas indifferenter aspercipitur . Aliud est enim, quod creaturas Dei bonas indifferenter asserimus; aliud, quod pudicitiae sobrietatique servandae castigatione corporum providemus. Bonum erat quippe in paradiso lignum, a bono scilicet bono non bene jungitur, mors protinus ex virulento semine superbiae generatur. Quod enim bonum fuerat per naturam, malum factum est per inobedientiae culpam; et quod ab Auctore fuerat salubriter interdictum, hoc lethale factum est homini per usurpatae libertatis arbitrium. Hoc primi hominis peccatum, fratres mei, ut cum pace vestra loquar, vos iterare usque hodie non desinitis, si quod vobis inhibitum est, per pruritum lenocinantis illecebrae degustatis. Quoties enim ad hunc cibum manus inobedientiae t
Abbreviated transcription (Latin):
cõstitumꝰ. ita nũc obliuioni sũt tradita ac si adeliro quolibet
fuerĩt opilione mandata ⁊ indelicet ut uinũ ptroq quadrage¬
simali tꝑe nõ bibatur. nõ piscis edatur. ut nisi p̃cipuis festiui¬
tatibus molis legumĩa non terantur. ut resꝑtine refectioni pul¬
mentaxiũ non paretur. ut oleate frixure rarissime cõcedatur: et
multa siłia que magis dolenda quã scribenda decernimꝰ. ¶lec
mirũ sihoc me protul agente p̃simitur ⁊ tũ horno uidelicet
sub ip̃a nat̾itate dñica me pñte sed nesciente. mulsũ melle sił et
diu̾sis pigniẽtorũ generib ꝑabatur. Quod ut agnoui tãtoma¬
gis prodign nouitate ꝑculsus exhorrui: qnto id inheremo fieri
ne audisse me quidẽ eatenus cõtigisset. Uerũ istadicentes nec
cũ illis nos sentire quis iudicet. qui prohibent acibis quos deus
creauit .⁊ nec apłite cõtrarre sentencie qua nos manducare p̃cipit
quitꝙ̾ apponitur: et nichil reiciendũ quod cũ gratiarũ actione

Expanded text:
cuilibet fuerint oblivioni mandata, videlicet ut vinum utroque quadragesimali tempore non bibatur, non piscis edatur, ut nisi praecipuis festivitatibus, molis legumina non terantur, ut vespertinae refectioni pulmentarium non paretur; ut oleastrae frixurae rarissime concedantur, et multa similia, quae magis colenda quam scribenda decernimus. Nec mirum, si hoc, me nunc procul agente, praesumitur, cum orno videlicet sub ipsa nativitate Dominica, me praesente, sed nesciente, mulsum melle, simul et diversis pigmentorum generibus parabatur. Quod ut agnovi, tanto magis prodigii novitate percussus exhorrui, quanto id in eremo factum ne audiisse me quidem eatenus contigisset. Verum ista dicentes, nec cum illis nos sentire quis judicet, qui prohibent a cibis, quos Deus creavit ; nec apostolicae contraire sententiae, qua nos manducare praecipit, quaecunque apponuntur, et nihil rejiciendum quod cum gratiarum actione
Abbreviated transcription (Latin):
est postpoĩto uerbo uite ora sua cist̾nas faciũt. Ex
quib dũ non nomi sed reteis hom̃is u̾ba ꝓferũt.
quodãmodo nõ recentẽ defonte: sed sentinosam po¬
cius aquã decist̾na ꝓfundũt. Et qr labia sua mo¬
derata nesciũt discretiõe reprim̾e: cisterne dissipa¬
te aquas nequeũt contin̾e. Notandũ sane qr sĩc
auis aduolãs exponit se ramo cuiuslibet arbois:
sit plerũq malignus spũs ueniẽs insidet lĩgue
incõsiderate loquẽtis:. et ĩ ordinatũ quid ĩdecursu
sermoĩs ꝑsubrepcionẽ suadet efflu̾e. unde postino¬
dũ ueniens qͣiͣ digesta dimicãdi materia corhomĩs
paleat ĩpugnare. Intrat consciãm suã frẽs km̃i¬

Expanded text:
est, postposito verbo vitae, ora sua cisternas faciunt, ex est, postposito verbo vitae, ora sua cisternas faciunt, ex quibus non novi, sed veteris hominis verba proferunt, quemadmodum non recentem de fonte, sed sentinosam potius aquam de cisterna proferant; et quia labia sua moderata nesciunt discretione reprimere, cisternae dissipatae aquam nequeunt continere. 392 Notandum sane quia sicut avis advolans exponit se ramo cujuslibet arboris, sic plerumque malignus spiritus veniens insidet linguae inconsiderate loquentis, et inordinatum quid in decursu sermonis per subreptionem suadet effluere; unde postmodum veniens quasi congesta dimicandi materia, cor hominis valeat impugnare. Intra conscientiam suam
Abbreviated transcription (Latin):
ita plenũ ac si profluens unda decurreret ĩ penit᷑.
Parue quidẽ sed ĩ num̾e ciniphes. suꝑbi pharao¬
nis ac totius egipti suꝑauere uirtutem. Brene
sione coniũgitur: tocius pite cursus ĩ pletur. Nemo
itaq semetip̃m decipiat frẽs meii sed pctm quod
leue arbitratur esse dũ pensat: graue uideatur ĩ
eius estimacõe cũ nũãt. Quid enĩ durius saxo
mirũ et om̃is ãe nr̃e soliditas ac fortitudo destru¬
itur. si assidius ĩ undanciũ et quodãmodo pluuia-¬
liũ uerboꝵ fluxibus atteratur. Qm̃uis et leuit᷑
se peccasse quis asserit. cũ apłus dicat. qui legẽ
p̃terit deũ in honorat. Porro ociosis u̾bis assuetꝯ
duplici proculdubio culpe indetur obnoxius: qr
et diuĩas laudes ad quas hũana cõdicio assidue
prouocat᷑ abicit: et suꝑflue lequacitati aqua phi¬
betur in sistit. sicut de quibusdã ieremias dicit.
ĩtelligi. Qui nimirũ derelicto fonte aque uiue. hͦ

Expanded text:
ita plenum ac si profluens unda decurreret invenitur. ita plenum ac si profluens unda decurreret invenitur. Parvae quidem sed innumerae cinifes superbi Pharaonis et totius Aegypti superavere virtutem . Breve sione conjungitur, totius vitae nostrae cursus impletur. Nemo itaque semetipsum decipiat, fratres mei; sed peccatum, quod leve arbitratur esse, dum pensat, grave videatur in ejus aestimatione, cum numerat. Quid enim durius saxo? mirum et omnis animae nostrae soliditas ac fortitudo destruitur, si assiduis inundantium et quodammodo pluvialium verborum fluxibus atteratur, quamvis et leviter se peccasse quis asserat, cum Apostolus dicat: «Qui legem praeterit, Deum inho norat .» Porro otiosis verbis assuetus, duplici procul dubio culpae videtur obnoxius, qui et divinas laudes, ad quas humana conditio assidue provocatur, abjicit, et superfluae loquacitati, a qua prohibetur, insistit, sicut de quibasdam Jeremias dicit: intelligi, qui nimirum derelicto fonte aquae vivae, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
pauescat ĩtelligat et tam t̾ribilẽ sentenciã per¬
horrescat. Nudiat t̾rorẽ iudicii deore ip̃ius iu¬
dicãtis. Nln nõ habet aures ut possit audire ÷
que et manũ habet ut possit occidere. Mlors
eñi et uita ĩ manu linguẽ. Iludiat ergo qd̵ exore
ueritatis d̾r. et subtili meditatõe discuciat quod mi¬
natur. Om̃e in q̃t uerbũ ociosũ qd̾ locuti fuerĩt
honũes reddẽt racionẽ de eo in die iudicii. Pona-¬
mus itaq ut ociosũ uerbũ si cõtra sacre sc̃pture sẽ¬
tentias fas est dic̾e. leue sit et exiguũ õm̃o pct̃m.
Sed quid nulio ureuius ⁊ quid pẽna leuius ĩuenit᷑.ͤ
Derũptũ si pẽnaꝵ uł nuliorũ in nũabilis multi¬
tudo congeritur: ncc̃e est ut portãtis ceruix uelud
sub graui lapide ĩ moderacius pressa frãgat᷑. Ex
humẽtibus quoq saxis tenuis quidẽ et rara gurta
distillat᷑. sed si uas subesse spacio longiore ꝑmitit᷑.

Expanded text:
pavescat, intelligat et tam terribilem sententiam perpavescat, intelligat et tam terribilem sententiam perhorrescat. Audiat terrorem judicii de ore ipsius judicaturi. An non habet aures ut possit audire, quae et manum habet ut possit occidere? «Mors enim et vita in manu linguae .» Audiat ergo quod ex ore Veritatis dicitur; et subtili meditatione discutiat quod minatur: «Omne, inquit, verbum otiosum, quod locuti fuerint homines, reddent rationem de eo in die judicii .» Ponamus itaque ut otiosum verbum, si contra sacrae Scripturae sententias fas est dicere, leve sit et exiguum omnino peccatum, sed quid milio brevius? quid penna levius invenitur? Verumtamen si pennarum, vel miliorum innumerabilis multitudo congeritur, necesse est ut portantis cervix, velut sub gravi lapide immoderantius pressa, frangatur. Ex humentibus quoque saxis tenuis quidem et rara gutta distillat, sed si vas subesse spatio longiore permittitur,
Abbreviated transcription (Latin):
tur inflãma. Quia enĩ iuxta apłicam sentenci¬
am huãna lingua a iehẽna hoc est a iehẽnalibus
ĩcolis nũc d̾r in flãmari: non ĩ merito postmnodũ
flãmis ultricibus tradita. tũ eisdem pltricibus¬
simł meret᷑ aduri. Unde nõ incõgrue de ꝑuersa
lingua ꝑ prũ sapientẽ d̾r. Inflãma in quit sua nõ
conburet iustos: qui derelinquit deũ in cidet in
illã⁊ et exardebit ĩ illis et nõ extinguet᷑: et in¬
mittetur ĩ illos quasi leo. et quasi pardus ledet
illos. Illud eciã quãte formidini. qnͣto nobis de¬
bet esse trori qd̾ ueritas ait. om̃e uerbũ ociosũ
qd̾ lotuti fuerĩt honũes reddent de eo rationem
ĩ die iudicii. Audiat lingua pamiloquaͥ audiat
lingua ociosa: audiat lingua scabiosa. Scabio¬
sa inꝙͣ lingua. que uelut stabiem quandã atq
pruritũ patitur: nisi semꝑ acuto quodãmodo su¬
ꝑuacue locutionis unguẽ scalpatur. Audiat et

Expanded text:
tur in flamma . Quia enim, juxta apostolicam sententitur in flamma . Quia enim, juxta apostolicam sententiam, humana lingua a gehenna, hoc est a gehennalibus incolis, nunc dicitur inflammari ; non immerito postmodum flammis ultricibus tradita, cum eisdem simul meretur aduri. Unde non incongrue de perversa lingua per virum Sapientem dicitur: «In flamma, inquit, sua non conburet iustos qui derelinquunt Deum incident in illam et exardebit in illis et non extinguetur et inmittetur in illos quasi leo et quasi pardus lillos .» Illud etiam 391 quantae formidini, quanto nobis debet esse terrori quod Veritas ait: «Omne verbum otiosum, quod locuti fuerint homines, reddent de eo rationem in die judicii .» Audiat lingua vaniloqua, audiat lingua otiosa, audiat lingua scabiosa. Scabiosa, inquam, lingua, quae velut scabiem quamdam atque pruritum patitur, nisi semper acuto quodammodo supervacuae locutionis ungue scalpatur. Audiat et
Abbreviated transcription (Latin):
manere. Unde nõ in merito dequibusdã ꝑihe¬
remiã d̾r. Docuerũt linguã suã loqui mẽdatiũ:
ut inique agerẽt laborauerũt. Laborasse namq
dicũtur ut nequiter agerẽt: qui tacẽdo rtiq sñ
pct̾o melius quieuissent. Et si forte quenilib frm̃
ĩ lingua se iugiter fatigare delectat: paulũ audi¬
at quid corintheis dicat. Quid ergo frẽs : Cumi cõ¬
uenitis unusquisq pr̃m psalmũ habet. doctrinã
habet. apocalipsim habet. linguã habet. ĩ terpre¬
tacionẽ habet: omĩa ad edificationẽ fiant. Si quẽ
ergo tedet linguã suam rigida silencii tensura con¬
pesce. orando. psallendo. legendo. siue eciã edifica¬
cionis u̾ba proferẽdo studeat eam salubriter exer¬
tereͥ ne cui nũc ardet lĩgua ĩ loquẽdi cõcupistẽ¬
cia: dampnatoĩs sue postinodũ conburatur ĩ pe¬
na. Neq enĩ negligenter audiendũ est: ꝙ diues
ille petebat refrigerari lingua suam qr truciaiba¬

Expanded text:
ermanere? Unde non immerito de quibusdam per Jeermanere? Unde non immerito de quibusdam per Jeremiam dicitur: «Docuerunt linguam suam loqui mendacium; ut inique agerent laboraverunt .» Laborasse namque dicuntur, ut nequiter agerent qui tacendo utique sine peccato melius quievissent. Et si forte quemlibet fratrem in lingua se jugiter fatigare delectat, Paulum audiat quod Corinthiis dicat: «Quid ergo, fratres? cum convenitis, unusquisque vestrum psalmum habet, doctrinam habet, Apocalypsin habet, linguam habet, interpretationem habet: omnia ad aedificationem fiant .» Si quem ergo taedet linguam suam rigida silentii censura compescere, orando, psallendo, legendo, sive etiam aedificationis verba proferendo, studeat eam salubriter exercere, ne cui nunc ardet lingua in loquendi concupiscentia, damnationis suae postmodum comburatur in poena. Neque enim negligenter audiendum est quod dives ille petebat refrigerari linguam suam, quia cruciaba
Abbreviated transcription (Latin):
tate clauẽ lingue. Auceps nõ enuttit accipitrẽ. nisi
anserẽ indeat. et mõchus nõ dinuttat linguam
suam: si loquendi necessitas non assistat. Dedigna¬
tur uenator catulũ solu̾e: nisi lepus appareat. Mi¬
liore habeat mõchus linguã suã quã ad nullius
comodũ in utiłr soluat. Sudat lapis ĩ manu oppu¬
gnanciũ meniaͬ : ĩ cassũ nolet uerbũ de ore stantis
insancte milicie disciplina. Arcus frustra flexis.
cornibus nõ in tenditur  et racionale os adeffun¬
denda passim suꝑflua reseratur. Partitur phare¬
tre. ut exea sagitta leuiter nõ exeatͥ nõ parcit᷑
lingue ut mordax ĩ quenilibet uerbũ uelud ictum
uulneis nõ infligat.. Quid ad hec frẽs dicimus.
qua nos argumentacõe defendere. qua possimmꝯ
artificiosa nos excusacõe purgare. Nũquid nõ fa¬
cilius est atq trãquillius tacere quam loqui. Nũ¬
quid nõ loboriosius est linguã ꝑ tot ꝓlixe loquati¬
tatis uerba decurre̾ͥ quam ĩ suo quietã silentio ꝑ¬

Expanded text:
ter ori vestro. Auceps non emittit accipitrem, nisi anserem videat, et monachus dimittet linguam suam, si loquendi necessitas non assistat? Dedignatur venator catulum solvere, nisi lepus appareat; viliorem habeat monachus linguam suam, quam ad nulliuscommodum inutiliter solvat? Sudat lapis in manu oppugnantium moenia, et incassum volet verbum de ore stantis in sanctae militiae disciplina? Arcus frustra flexis cornibus non intenditur, et rationale os ad effundenda passim superflua reseratur? Parcitur pharetrae, ut ex ea sagitta leviter non exeat; non parcitur linguae, ut mordax in quemlibet verbum velut ictum vulneris non infligat? Quid ad haec, fratres, dicimus; qua nos argumentatione defendere, qua possumus artificiosa nos excusatione purgare? Nunquid non facilius est atque tranquillius facere quam loqui? Nunquid non laboriosius est linguam per tot prolixae loquacitatis verba discurrere quam in suo quietam silentio p
Abbreviated transcription (Latin):
ĩflãmata a iehẽna. Non aũt in merito lĩgua ig¬
nis d̾r : qr sicut de ĩsipiente salomõ dicit. apercio
oris illius in flãmacio. Si ergo lingua ignis est
que omẽm uirtutũ nr̃aꝵ siluã incendit. si unuu̾¬
sitas est in iquitatis si totũ corpus sua feditate cõ¬
tamĩat. si rotã nr̃e natiuitatis in flãmat. idest
si om̃e meritũ in stabilis huiꝰ pite nr̃e. sue dãp¬
nacionis ĩcendio deuoratͥ nisi linguã suã quis
discreta moderacõe custodiat: quis desobrietate.
quis de castitate p̃sume᷑ͥ quis de ieuiniis siue uigi¬
liis ã aliq̃ se poterit bona oꝑacõe iactare. Pona
scurrilia ꝓdeant. nõ fluxe leticie fomẽta prorum¬
pantͥ non lĩgua nr̃a frĩs infirmi pitã de tracto¬
rie mordeat: nõ bene currẽtis oꝑa sub uite huiꝯ
in certo p̃cipitanter extollat ͣ ut p̃terita factauł
dicta ĩ aniter recitet: nõ quid asecularib agatur

Expanded text:
inflammata a gehenna .» Non autem immerito lingua iginflammata a gehenna .» Non autem immerito lingua ignis dicitur, quia sicut de insipiente Salomon dicit: «Apertio oris illius inflammatio . » Si ergo lingua ignis est, quae omnem virtutum nostrarum silvam incendit, si universitas est iniquitatis, si totum corpus sua foeditate contaminat, si rotam nostrae nativitatis inflammat, id est si omne meritum instabilis hujus vitae nostrae suae damnationis incendio devorat, nisi linguam suam quis discreta moderatione custodiat, quis de sobrietate, quis de castitate praesumere, quis de jejuniis, sive vigiliis, aut aliqua se poterit bona operatione jactare? Ponamscurrilia prodeant, non fluxae laetitiae fomenta prorumpant; non lingua nostra fratris infirmi vitam detractorie mordeat; non bene currentis opera sub vitae hujus incerto praecipitanter extollat; non praeterita facta, vel dicta inaniter recitet; non quid 390 a saecularibus agatur
Abbreviated transcription (Latin):
tende ne forte labaris in ligua et cadas ĩ ospectu
ĩimicorũ insidianciũtibiͥ et sit casus tuus ĩ sanabił
in mortẽ. Salomõ ãt dicit. Qui custodit os suũ
custodit aiãm suani⁊ qui aũt in cõsideratꝰ est adlo
quendũ: senciet malũ. Nec enĩ credendũ est frẽs
mei sctos doctores noui sc et neteris testamẽti tot
sine causa sentẽcias aduersus lingue uiciũ protu¬
lisse. Nisi enĩ huic morbo ĩ mane ꝑiculũ in esse co-¬
gnosterẽt: nequaꝙͣ adu̾sus hũc tam austere. tam
acute. tã multiplicit᷑. tam uniformiter. disputarẽt.
Ut enĩ cetera testimonia sacre sc̃pture p̃tereã. quẽ
apłica tuba illa nõ terreat que de hac ꝑnicie t̾ribiłr
intonat dicens ecce inꝙ̾ quãtus ignĩs quã mag¬
nã siluã incendit. et lingue ignis pnu̾sitas est in¬
iquitatis Lingua cõstituit᷑ in mẽbris nr̃is que ma
culat totũ corpus. et in flãmat rotã nat̾itatis nr̃e

Expanded text:
tende, ne forte labaris in lingua, et cadas in conspectu tende, ne forte labaris in lingua, et cadas in conspectu inimicorum insidiantium tibi, et sit casus tuus insanabilis in mortem .» Salomon autem dicit: «Qui custodit os suum, custodit animam suam; qui autquendum, sentiet malum .» Nec enim credendum est, fratres mei, sanctos doctores Novi scilicet ac Veteris Testamenti tot sine causa sententias adversus linguae vitium protulisse. Nisi enim huic morbo immane periculum inesse cognoscerent, nequaquam adversus hunc tam austere, tam acute, tam multipliciter, tam uniformiter disputarent. Ut enim caetera testimonia sacrae Scripturae praeteream, quem apostolica tuba illa non terreat, quae de hac pernicie terribiliter intonat, dicens. «Ecce, inquit, quantus ignis quam magnam silvam incendit, et lingua ignis est, universitas iniquitrotam nativitatis nostrae,
Abbreviated transcription (Latin):
tutis ur̃e facta corrũpit. Ilam cũ mors et ritasit̃
ĩ manu lingue. ualde cauendũ est uiciũ quod et ma¬
ini adferiendũ uti d̾r: uude ĩ aniter loquẽtis aĩa tru¬
cidetur. Unde nõ in merito idem qui supͣ sapiens
dicit. Nlulti ceciderũt in ore gladui: sed nõ sic qui
ĩterierũt ꝑlinguã suam. Duo aũt que puicuiq
necessaria sũt; qui se ab huiꝯ nequicie peste custo¬
dire desideratͥ ut indelicet et ꝓpriũ os asuꝑuatuis
sermonib cõprimat: et aures eciã ab ĩceptis alie¬
ne loquacitatis fabulacionib claudat qm̃ hoc ui¬
rus nõ solũ eos a quib oritur letaliter ĩfĩcit: sed eos
eciã in quos effudit᷑. ꝑniciose tabe corrũpat. Unde
sc̃ptũ est. Sepi aures tuas spinis: et noli audire lĩ¬
guã nequã et ori tuo facito ostia; et seras auribr
tius. Nurũ tuũ et argentũ tuũ conflaͥ et uerbis
tius facito staterã: et frenos ori tuo nectas. et at¬

Expanded text:
rtutis nostrae facta corrumpit. Nam cum mors et vita sit rtutis nostrae facta corrumpit. Nam cum mors et vita sit in manu linguae , valde cavendum est vitium quod et manu ad feriendum uti dicitur, unde inaniter loquentis anima trucidetur. Unde non immerito idem, qui supra, Sapiens dicit: «Multi ceciderunt in ore gladii, sed non sic, quasi qui interierunt per linguam suam .» Duo autem unicuique necessaria sunt qui se ab hujus nequitiae peste custodire desiderat, ut videlicet, et proprium os a supervacuis sermonibus comprimat, et, aures etiam ab ineptis alienae loquacitatis confabulationibus claudat, quoniam hoc virus non solum eos a quibus oritur lethaliter inficit, sed eos etiam in quos effunditur perniciosa tabe corrumpit. Unde scriptum est: «Sepi aures tuas spinis, et noli audire linguam nequam; et ori tuo facito ostia, et seras auribus tuis; aurum tuum, et argentum tuum confla, et verbis tuis facito stateram, et frenos ori tuo rectos, et at
Abbreviated transcription (Latin):
qui ait. siquis putat se religiosũ esse nõ
refrenãs linguam suã. sed seducẽs cor suũ
huius uana est religio. Quibus nimirum
u̾bis luce clarius constat quia ĩ uichilũ oĩs
religio nr̃a redigitur: nisi sollerter ĩ mode¬
rata lingue lascima cõpescatur. Qui rur¬
sus ait. Qui ĩ uerbo non offendit: Hic per¬
fectus est pir. Si uiri ꝑfectio ĩ uerbi custo¬
dia ponitur: profecto patet qr ꝑ effrenate
loquatitatis in curiã. omĩs etiam ꝑfecte
uite cõpositio dissipat᷑. Et si rem ueliniꝰ
diligẽter inspicere: deterius pectat ple¬
pct̾o sumus. ĩpediente sẽpius ipsa carnis ĩfirmitate
delinquere: que cõpuncti et amari cordis ĩterpres
pro nr̃is delictis efficaciter cõsuenit orare et eã ua-¬
nissime loquacitatis uicio ream atq obnoxiã diuĩo
cõspectui reddere: que nimirũ insue mũdicie purita
lingua ossa non habet et ossa ꝯminuitͥ qr cũ ipsa
ꝑuentosa uerba leuiter effluit: fortia ac robusta uͥ¬

Expanded text:
 quis putat se religiosum esse, non refrenans linguam suam, sed seducens cor suum, hujus vana est religio .» Quibus nimirum verbis luce clarius constat quia in nihilum omnis nostra religio redigitur, nisi solerter immoderatae linguae lascivia compescatur. Qui rursus ait: «Qui in verbo non offendit, hic perfectus est vir . » Si viri perfectio in verbi custodia ponitur, profecto patet quia per effrenatae loquacitatis incuriam, omnis etiam perfectae vitae compositio dissipatur. Et si rem velimus diligenter inspicere, deterius peccat plepeccato sumus, impediente saepius ipsa carnis infirmitate,delinquere, quae compuncti et amari cordis interpres pro nostris delictis efficaciter consuevit orare, et eam vanissimae loquacitatis vitio ream atque obnoxiam divino conspectui reddere, quae nimirum in suae lingua ossa non habet, et ossa comminuit, quia cum ipsa per ventosa verba leviter effluit fortia atque robusta vi
Abbreviated transcription (Latin):
si demare eã sponsus a modesta pudicicie sue graui¬
tate cõspexerit: qñq obiurgans dicat. Si ignoras
te ĩquiens o pulchra ĩter mulieres egrede̾ et abi
post uestigia gregũ. Incubiculo ergo suo u̾ginali
more resideat ÷ oris ostiũ clausũ teneat: et nuqͣi
uisi que ad erpectandũ ꝑtinẽt sponsi celestis aduẽ¬
tũ locutura ꝓcedat⁊ sub umbra se silentii rep̾niat.¬
et ne decolor padeatur: aboñi se estu negotii se¬
cularis abscondat. Unde nõ in merito alacri uoce

Expanded text:
si deviare eam sponsus a modesta pudicitiae suae gravisi deviare eam sponsus a modesta pudicitiae suae gravitate conspexerit, quandoque objurgans, dicat: «Si ignoras te, inquiens, o pulchra inter mulieres, egredere, et abi post vestigia gregum .» In cubiculo igitur suo virginali more resideat, oris ostium clausum teneat, et nunquam, nisi quae ad expectandum pertinent sponsi coelestis adventum, locutura procedat; sub umbra se silentii reprimat, ne decolor videatur; ab omni se aestu negotii saecularis abscondat, ut non immerito possit alacri voce
Abbreviated transcription (Latin):
aucupibus hoc est a malignis spiritib postinodũ
capiam᷑ Sepe aũt sermo nr̃ non loquẽti sed audi¬
enti pugnã genea̾t: ita ut cor eius ĩ odiũ illius qͥ
cõtraria nͥba ꝓtuleat pehemẽter accẽdat : et facul¬
tas assit nõ tam uerbis u̾ba reddere: quã male
retributoĩs parat actibus respondere. Hec auteni
in ip̃a uerboꝵ cõfabulacõe parmipendẽda nobis ui¬
dentur et leuia : sed cũ adoracionũ secreta rec̾rimꝰ
reducta ꝓtinus ad memoriã dura prorsus et ĩtolle
studeamus nosmetipsos intra silentii claustra repri¬
mere: et linguas nr̃as a panis et ĩ rtilib eloquus
cohibere. ilia namq nr̃a suꝑni regis est sponsa:.
cui accepto pignore sc̃i spũs. signacło fidei est dota-¬
ta. Maneat ergo ĩ sius penetrabilib u̾gon non
ĩdecenter ĩ publicũ ꝓdeat: nõ ꝑ oris limen egressa
in suꝑuacua se p̾ba ac scłaria maniter fundatͥ ne

Expanded text:
aucupibus, hoc est, malignis spiritibus, postmodum aucupibus, hoc est, malignis spiritibus, postmodum capiamur? Saepe autem sermo noster non loquenti sed audienti pugnam generat, ita ut cor ejus in odium illius, qui contraria verba protulerat, vehementer accendat, et, si facultas adsit, non tam verba verbis reddere quam malae retributionis parat actibus respondere. Haec autem in ipsa verborum confabulatione parvipendenda nobis videntur et levia, sed cum ad orationum secreta recurrimus, reducta protinus ad memoriam, dura prorsus et intoleraei, studeamus nosmetipsos intra silentii claustra reprimere, et linguas nostras a vanis et inutilibus eloquiis cohibere. Anima namque nostra superni regis est sponsa, quae accepto pignore sancti Spiritus, signaculo fidei est dotata. Maneat ergo in suis penetralibus virgo, non indecenter in publicum prodeat, non per oris limen egressa, in supervacua se verba, ac saecularia inaniter fundat, ne
Abbreviated transcription (Latin):
lerare possuꝰͥ et penitet om̃o tam ĩ caute noxia
ptulisse: sed remediũ non occͣrit ͥ quia quod semel
emissũ est: nõ possumus reuocare. iuxta qd̾ flactꝰ
ait. Et semel emissũ polat irreuocabile uerbũ.
Oramus psalimꝰ: sed pelłe de corde nr̃o infirũspi-¬
ne illius aculeũ nõ ualemus. Tũt peluosus hostis
cũ mentẽ nrãm intãto uersari turbine cõspicit᷑
pictor et insultans gaudet se quasi fructus de suo
labore collige. quos ĩ male feraci tra lĩgue nr̃e
menimit senũasse. In quo indelicet fct̃o quid aluid
ꝙͣ turdelã imitamur que exeo qd̾ digerit mori¬
tur . Ereuis quippe stercore plãta nascitur  decu¬
ius fiscus humore cõficitur: quo postinodũ et ip̃a ca¬
piatur. Ntq ex eo agit᷑. quod pͥ̾us fue̾at cibus siuuis.
ut et ip̃a postmodũ sit cibus alienus. Ita ergo cũ
in mũda queq ac uana ꝓferimꝰ. quid aliud qmͣ la¬
queos nobismetipĩs cõscituimꝰ quibus ab astutis

Expanded text:
Et poenitet quidem omnino tam incaute noxia protulisse, sed remedium non occurrit, quia quod semel emissum est, non possumus revocare. Juxta quod Flaccus ait: Et semel emissum volat irrevocabile verbum. Oramus, psallimus, sed evellere de corde nostro infixum spinae illius aculeum non valemus. Tunc veternosus hostis cum mentem nostram in tanto versari turbine conspicit, victor et insultans gaudet se, quasi fructus de suo labore colligere, quos in male feraci terra linguae nostrae meminit seminasse; in quo videlicet facto quid aliud quam turdelam imitantur, quae ex eo quod digerit moritur? Ex ejus quippe stercore planta nascitur, de cujus humore viscus conficitur, quo postmodum et ipsa capiatur, atque ex eo agitur quod prius fuerat cibus suus, ut et ipsa postmodum sit cibus alienus. Ita ergo cum immunda quaeque ac vana proferimus, quid aliud quam laqueos nobismetipsis loquendo compingimus, quibus ab astutis
Abbreviated transcription (Latin):
celestis ille sponsus ĩ gredit᷑: ac ĩ dissolubili sibi ꝑpe¬
tui amoĩs unicło copulat᷑. Que nmirũ sine inter¬
missione celebrat nuptiale cõuiuiũ: et ĩ deficienti
copia celestiũ fruitur epularũ. Felix inꝙͣ aĩa que
dũ diuĩe grẽ rore ꝑfunditur: celesti mox sobole fe¬
cũdatur. Sic nimirũ a refcicta carni. germinat si¬
bi⁊ mortua mũdo. uiuit deo: riuẽti atq regnãti
in secula seculoꝵ almen.

Expanded text:
coelestis ille sponsus ingreditur, ac indissolubili sibi perpecoelestis ille sponsus ingreditur, ac indissolubili sibi perpetui amoris vinculo copulatur: quae nimirum sine intermissione celebrat nuptiale convivium, et indeficienti copia coelestium fruitur epularum. Felix, inquam, anima, quae dum divinae gratiae rore perfunditur, coelesti mox sobole fecundatur. Sic nimirum arefacta carni, germinat sibi, mortua mundo, vivit Deo viventi, atque regnanti in saecula saeculorum. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
ad uenientib procerib fraglantius ualeat ac sua¬
uius r̾dolere. ilĩa ecĩa pr̃a cepas alia et quitꝙ̃ ter¬
rene prudẽcie runaĩtudĩe feruet prorsus abhorre¬
atͣͥ cassiam uero assidue oracionis. stactẽ sacre
leccionis: psalmodiaꝵ ciinamonia. et cũcta odora
stũ estuet. xpm̃ ore pronũctiet. xpm̃ assidua cordis
meditacõe ꝑtractet᷑. amare aliũ nesciat: ad hũc
solũ totis inscerib ĩ crdescat ͥ illũ sũmis desĩderis
uotib clamet. illũ ad se uenire suspiriis et crebris
genutib prouocet. illũ diu̾sis ad ornata pirtutib
ipsa sui pulchritudĩe ut ad se ĩgrediat᷑ ĩuitet᷑ͥ qt̃s
dũ ad se eũ cui estuat. tui auxiat᷑. cui ĩ hnat uenire
ꝑsenserit: protinꝰ gratulabũda alacrit᷑ ex clamet
dicens. Hox diłcti mei pulsantis÷ aperi soror mea:
amica mea ĩmaculata mea. Nc deinde subiũgat.
Surrexi aꝑire diłcto meo. Felix aĩa cui ꝯ thalamus

Expanded text:
c suavius redolere. Anima etiam nostra caepas, allia, et quidquid terrenae prudentiae acritudinem fervet, prorsus abhorreat; cassiam vero assiduae orationis, stacten sacrae lectionis, psalmodiarum cinnama et cuncta odoramstum aestuet, Christum ore pronuntiet, Christum assidua cordis meditatione pertractet. Amare alium nesciat, ad hunc solum totis visceribus inardescat. Illum summis desiderii vocibus clamet, illum ad se venire suspiriis et crebris gemitibus provocet; illum diversis adornata virtutibus, ipsa sui pulchritudine, ut ad se ingrediatur, invitet; quatenus dum ad se eum, cui aestuat, cui anxiatur, cui inhiat, venire persenserit, protinus gratulabunda alacriter exclamet, dicens: «Vox dilecti mei pulsantis: aperi soror mea, amica mea, immaculata mea;» ac deinde subjungit: «Surrexi aperire dilecto meo.» Felix anima, cujus thalamum
Abbreviated transcription (Latin):
deus est cõtristare. Quãto aũt cautele studio
lĩgue ꝓcacitas frenãda sit. si quis nosse desi-¬
derat intr que trimĩa ab eodẽ ingr̃o genci¬
um numeret᷑ actendat. Fornicacio inquit
et om̃is inmũdicia ã auaricia nec nõietur
ĩuobis sic̃ decet scõs. aut turpitudo ã stul¬
tiloquiũ aut scurrilitas que adr̃ẽ nõ ꝑtin.
Pbi enĩ fornicacionẽ inmũdiciã atq aua¬
riciã texuit: ibi eciã in differẽter scurrili¬
tatẽ et stultiloquiũ noĩauitͫ ut maĩfẽste
detur ĩtelligi lĩgne malũ grauissĩs crim̃¬
bus ĩ offensione coniũctũ: aquib in ip̃a
nõ est ꝓhibicõe discretũ. Quid aũt uami

Expanded text:
Deus est, constristare. Quanto autem cautelae studio linguae procacitas frenanda sit, si quis nosse desiderat, inter quae crimina ab eodem magistro gentium numeretur, attendat: «Fornicatio, inquit, et omnis immunditia, aut avaritia, nec nominetur in vobis, sicut decet sanctos, aut turpitudo, aut stultiloquium, aut scurrilitas, quae ad rem non pertinet .» Ubi enim fornicationem, immunditiam, atque avaritiam texuit, ibi etiam indifferenter scurrilitatem, et stultiloquium nominavit, ut manifeste detur intelligi, linguae malum gravissimis criminibus in offensione conjunctum, a quibus in ipsa non est prohibi
Abbreviated transcription (Latin):
dãt᷑: qmͣ sibi pͥus desilẽcii sui tensura placuẽ¬
rant. Deũ siquidẽ quẽ et silendo et oratõib
ĩsistendo ĩ se susciꝑe fõrtassis meruerãt : nũc
pacãdo fabulis et sermõibus ociosis tãto ꝑi¬
tulosius qnͣto picinius ꝑsequi nõ formidant.
Audiãt itaq quid paulus ephesiis dicat. Oĩs
bonũ est ad ed ficatiõe fidei oportiũtatis ut

Expanded text:
dant quam sibi prius 388 de silentii sui censura placavedant quam sibi prius 388 de silentii sui censura placaverant. Deum siquidem, quem et silendo et orationibus insistendo in se suscipere fortassis ante meruerant, nunc vacando fabulis et sermonibus otiosis tanto periculosius quanto vicinius persequi non formidant. Audiant itaque quid Paulus Ephesiis dicat: «Omnis, bonum est, ad aedificationem opportunitati
Abbreviated transcription (Latin):
płues dies acquisĩstis orando ͫͥ et nũt exlĩgua
leuiter effluat. quod mentẽ postinodũ penitẽ¬
do grauiter p̃mat. Sepe nãq inter reliquos
pnũ fortasse quid a comedẽte traicitur: quod ꝑ
plures postinodũ dies occupans stomachũ mni-¬
nime digeratur. Sic nimirũ inter młta uer¬
ba que indiscrete proferimꝰ ĩ possibile est
ut non quandoq aliquid prodeat: quo depri¬
mi mentis nr̃e stomachũ senciamus ac per
hoc nequeat facile digeri: quia nõ potest obliui¬
one traditũ a cogitacione deleri. Nõnulli enĩ
fẽm postqm se aliqũato diucius siliusse menui¬
uerĩt. quadã quasi ex ip̃o silencio setuitate p̃sũp¬
ta. mor ad proferẽda pana quelib et lemiade¬
fluũt᷑ł et nõ ad necessitatis indicia: sed ad po¬
luptatis potius petulanciã indiscreta ora re¬
soluũt. Quib profecto palde timendũ est ne
magis deũ de iicio naniflne u̾bositatis offen¬

Expanded text:
plures acquisistis orando, et nunc ex lingua plures acquisistis orando, et nunc ex lingua leviter affluat quod mentem postea poenitendo graviter premat. Saepe namque inter reliquos cibos, unum fortasse quid a comedente trajicitur, quod per plures postmodum dies occupans stomachum minime digeratur. Sic nimirum inter multa verba, quae indiscrete proferimus, impossibile est ut non quandoque aliquid prodeat, quo deprimi mentis nostrae stomachum sentiamus, ac per hoc nequeat facile digeri, quia non potest oblivioni traditum a cogitatione deleri. Nonnulli enim fratrum postquam se aliquanto diutius siluisse meminerint, quadam quasi ex ipso silentio securitate praesumpta, mox ad proferenda vana quaelibet et levia defluunt, et non ad necessitatis indicia, sed ad voluptatis potius petulantiam indiscreta ora resolvunt. Quibus profecto valde timendum est, ne magis Deum vitio vanifluae verbositatis offen
Abbreviated transcription (Latin):
Um pius exactor quetũq merces sub
chro grapho caucionis offerũtur ampl¬
ectitur : securus est debitor qui tenetur.
ad libenter audienda que de mee rusticitatis inopia
ꝓferũtur ĩtentos aspicio: ad reddendũ uobis dein¬
teps ꝓmissi sermonis debitũ promptior conuales¬
co. Et quia ꝑ totius ebdomade tirtulũ in cellulis sĩ¬
gulariter constituti. affluentib scripture sacre da¬
ut postmnodum ad p̾ores epulas qnͣto esuriencius
tanto auidius recurrat. Curate ergo frẽs mei cũ
ĩuicem cõuenitis: ut honeste grauiter et morose
incedere studeatisͥͥ quatenꝰ debite mortifĩtacãs
ĩsignia p̃fẽrentes. et inter pobismetipõs quie¬
te ac pacifice fr̃na ualeatis caritate cõgruere:
et extrinsetus aduentãtibus sct̾e cõuersationis
exempla p̃bere  ͥ p̃cipue tñ loquacitatis uiciosẽ¬
pere ac ingilãter obsistere: et pͥurienti lĩgue
frenũ sõbrii moderanũs adhibete: ne qd̾ absit
breuiore spacio ꝑdatis ociosa loquẽdo: quod per

Expanded text:
um pius exactor quaecunque merces sub chirographo cautionis offeruntur amplectitur, securus est debitor qui tenetur. ad libenter audienda quae de meae rusticitatis inopia proferuntur intentos aspicio, ad reddendum vobis deinceps promissi sermonis debitum promptior convalesco. Et quia per totius hebdomadae circulum in cellulis singulariter constituti, affluentibus Scripturae sacrae daut postmodum ad priores epulas quanto esurientius tanto avidius recurrat. Curate igitur, fratres mei, cum invicem convenitis, ut honeste, graviter et morose incedere studeatis, quatenus debitae mortificationis insignia praeferentes, et inter vosmetipsos quiete ac pacifice fraterna valeatis charitate congruere, et extrinsecus adventantibus sanctae conversationis exempla praebere, praecipue tamen loquacitatis vitio severe ac vigilanter obsistite, et prurienti linguae frenum sobrii moderaminis adhibete, ne, quod absit, brevis horae spatio perdatis otiosa loquendo quod per
Abbreviated transcription (Latin):
reponimus. Illudeciã qd̾ nũc addinius. quãqͣm nõ sit mi̾atłm:
abedificaçõe tñ cui famulat᷑ om̃e qd̾ stribimꝰ nõ est alienum.
Piscopus quidã lampredam sibi paraĩ¬

Expanded text:
reponimus. Illud etiam, quod nunc addimus, quanquam non sit miraculum, reponimus. Illud etiam, quod nunc addimus, quanquam non sit miraculum, ab aedificatione tamen, cui famulatur omne quod scribimus, non est alienum. Episcopus quidam naupredam sibi para
Abbreviated transcription (Latin):
bbas quidã ut michi relatũ est. suauis edulii cõcupiscẽcia
ductus naupredam sibi p̃cepit acquiri. Cũq mĩster dicẽt
hoc genus eo loco difficile posse reꝑiri. exstitit qui diceret
unã tantũ in uenalib naupredã se uidisse ꝓpositã: nlło pacto minꝰ
ꝙͣ uiginti nĩimoꝵ papiensiũ solidis coemendã. Iussit abbas numera¬
ri peciũa. Cotorũ aũt diligẽcia ꝑfunnctꝰ et laute de coctus abbati
piscis apponitur. Sed anteꝙͣ tangeret᷑ ecce pauꝑ adianuã hoc.
potissimũ sibi dari qd̾ abbati esset appositũ auxie postulabat. Mox
ut erat ĩ tegrũ piscẽ nichil hesitãs uir dñi mittit ad panꝑem Illi¬
to pauꝑ qui undebatur cũ ip̃a parapside plena pisce in sublime se
extulit: et librata manu uelut xeniũ portãs. celũ cũctis uiden¬
tibus penetrauit. Unde liquido cõprobatur qr quod in digentibus
datur. deo tñsmittitur: et qd̾ in sinu pauꝑm occultanius. incelo

Expanded text:
bbas quidam, ut mihi relatum est, suavis 447 edulii concupiscentia ductus, naupredam sibi praecepit acquiri. Cumque ministri dicerent, hoc genus eo loci difficile posse reperiri, exstitit qui diceret, unam tantum in venalibus Naupredam se vidisse propositam, nullo pacto minus quam viginti nummorum Papiensium solidis coemendam. Jussit abbas numerari pecuniam. Coquorum autem diligentia perfunctus, et laute decoctus abbati piscis apponitur; sed antequam tangeretur, ecce pauper ad januam hoc potissimum sibi dari quod abbati esset appositum anxie postulabat. Mox, ut erat, integrum piscem, nihil haesitans vir Domini, mittit ad pauperem. Illico pauper, qui videbatur cum ipsa paropside plena pisce, in sublime se extulit; et librata manu, velut exenium portans, coelum cunctis videntibus penetravit. Unde liquido comprobatur, quia quod indigentibus datur, Deo transmittitur, et quod in sinu pauperum occultamus, in coelo
Abbreviated transcription (Latin):
ude̾re eũ. eo quod audiret multa de illo. Sed uideamꝰ
hoc tum magnũ tam diuturnũ desideriũ quod ĩ absen¬
tẽ dñm falsitas herodiana tenueãt: ĩ quem tandẽ ex¬
itũ oblata pidendi fãcultate cõcluserat. Quod nimirũ
mãifeste declarat᷑: cũ paulo ĩferius subditur. Spre¬
uit aũt illũ herodes cũ exercitu suo.ͥ et illusit indutũ
reste alba: et remisit ad pilatũ. Eite quẽ uulpes illa
maliciosa desideauerat spreuit: quẽ pidere cupiebat
illusit ͣ et qr uitã non pio ruendi amore quesiuit: re¬
mustens eũ adpilatũ. inĩpietatis sñe morte remansit

Expanded text:
videre eum, eo quod audierat multa de illo . » Sed videamus videre eum, eo quod audierat multa de illo . » Sed videamus hoc tam magnum, tam diuturnum desiderium, quod in absentem Dominum falsitas Herodiana tenuerat, in quem tandem exitum oblata vivendi facultate concluserit. Quod nimirum manifeste declarat eum Herodes cum exercitu suo, et illusit indutum veste alba, et remisit ad Pilatum . » Ecce quem vulpes illa malitiosa desideraverat, sprevit: quem videre cupiebat, illusit; et quia vitam non pro vivendi amore quaesivit, remittens eum ad Pilatum, in impietatis suae morte remansit
Abbreviated transcription (Latin):
uiri luteris reuerẽcie honor impenditur: q̾ perso¬
ne si assit indeuocius exhibetur. illpud seculares
nempe religiosus quisq nelut pictira est. Pictura
siquidẽ si procul assistat ĩ hianter et cũ auiditate
ꝓspicitut ⁊ si iuxta sit tõtemptibilis iudicatur ⁊ et
spũalis quisq carnalibus absens siquidẽ timori. pñs
aũt esse iidetur despectui. Quod et apłus sibimet cõ¬
tigisse testatur ⁊ cũ ait. Epistole inquit graues sunt
et fortes : pñcia aũt corꝑis ĩ firma. et sermo cõtemp¬
tibilis. Quos eñĩ epistolarũ fõrtitudine et grauitate⁊
t̾rueit ⁊ hiis corꝑali pñcia despicabilis apparebat.
Quid aũt mirũ si iustis quibuslibet uiris ista cõtingãt i
cũ et de ipsõ electorũ capite redemptore ꝑidelicet nr̃o
nõ dissile quid euãgelica series asserit: Herodes uiso¬
iħu gaisus est ualde: eint enĩ cupiens ex multo tꝑe

Expanded text:
viri litteris reverentiae honor impenditur, 271 qui persoviri litteris reverentiae honor impenditur, 271 qui personae, si adsit, indevotius exhibetur. Apud saeculares nempe religiosus quisque veluti pictura est. Pictura siquidem si procul assistat, inhianter, et cum aviditate prospicitur; si juxta sit, contemptibilis judicatur. Et spiritualis quisque carnalibus absens quidem timori, praesens autem videtur despectui. Quod et Apostolus sibimet contigisse testatur, cum ait: « Epistolae graves sunt, et fortes, praesentia autem corporis infirma, et sermo contemptibilis . » Quos enim Epistolarum fortitudine et gravitate terruerat, his corporali praesentia despicabilis apparebat. Quid autem mirum, si justis quibuslibet viris ista contingant, cum et de ipso electorum capite, Redemptore videlicet nostro, non dissimile quid evangelica series asserat? « Herodes, iu, gavisus est valde; erat enim cupiens ex multo tempore
Abbreviated transcription (Latin):
cłiasticis sc usibus profutirea ĩ portuniꝰ in uitatur. In-¬
minẽs namq ꝑiculũ młtorũq cõe discrimẽ nisi pro¬
grediatur eraggerant. qr si accesserit. cũcta adsue
uolũtatis arbitriũ atq adfelices exitus prouẽtura
młtipliciter asseuerãt. alntiquus enĩ hostis udens
nulitẽ xp̃i in ꝑcinctu sancti certanuĩs positũ. nõ aliter
posse a sui ꝓpositi feruore tepestere. machinatur ir¬
berioris ciisdã fructus sũꝑficiem fallaciter ad umbͣ¬
re ͥ ut dũ lucrũ maius astenditur: bonũ qd̾ in pñti
est adtempus quasi dispensãtorie postponat᷑. Sed
qui mendacis mũdi consuetudinẽ frequẽter exꝑtus est.
prudenter nouit et uana suggerenciũ cõmenta re-¬
spuere. et se ab infructuosi laboris exercicio gnauit᷑
custodire. Apud quosdã nãq absentis moͣchi aucto¬
ritas grauis est : si aũt pñs affuerit. ulłius iudica¬
tur esse momẽti. Sepe enĩ cuiuspiam opinabilis

Expanded text:
cilicet usibus profutura, importunius invitatur: imminens namque periculum multorumque commune discrimen, nisi progrediatur, exaggerant. Quod si accesserit, cuncta ad suae voluntatis arbitrium, atque ad felices exitus proventura, multipliciter asseverant. Antiquus enim hostis videns ilitem Christi in procinctu sancti certaminis positum, non aliter posse a sui propositi fervore tepescere, machinatur uberioris cujusdam fructus superficietenus bonum adumbrare, ut dum lucrum majus attenditur, bonum, quod in praesenti est, ad tempus quasi dispensatorie postponatur. Sed qui mendacis mundi consuetudinem frequenter expertus est, prudenter novit et vana suggerentium commenta respuere, et se ab infructuosi laboris exercitio graviter custodire. Apud quosdam namque absentis monachi auctoritas gravis est; si autem praesens adfuerit, nullius judicatur esse momenti. Saepe enim cujuspiam venerabilis
Abbreviated transcription (Latin):
sgluciẽdo usq adcordis ĩtima tñsinit¬
tamꝰut ex hiis diligñt᷑ ꝯsiderẽꝰ statũ.
cupimꝰ cogitae̾ Es quõ hec cogita¬
falsa et ĩania q̃dã meditãdo limi¬
tes a sanctis pr̃ib ꝯstitut᷑ꝰ tnͣsten¬
exlitõne aut cuiditu fuerimꝰ ĩstruc¬
ti Auditus enĩ quodãmõ ꝑtinet
cdlicõez unde ⁊ solemꝮ dite nõ so¬
lũ libros illos q nos legisse quos
nobisipĩs uł aliis legima s illos etiã¬

Expanded text:
sglutiendo usque ad cordis intima transmittamus; ut ex his diligenter consideremus statum cupimus lectitare? Sed quomodo haec cogitafalsa aut inania quaedam meditando, limites a sanctis patribus constitutos transeaex lectione aut ex auditu fuerimus instructi? auditus enim quodam modo pertinet ad lectionem. Unde solemus dicere, non solum libros ipsos nos legisse, quos nobis ipsis vel aliis legimus, sed etia
Abbreviated transcription (Latin):
sensũ e̾qͥrebat a samcitana cui
dicebat. uoca iꝵ tuũ quasi diceret
ĩstructa meditata est incorde suo bo¬
nũ sibi fore ⁊ ptile habere hanc aqͣ.
ditatõ/ E quid ei p̃cedens medi
tũosa sit meditacõ oportet ut sequat᷑
oronis deuocõ. cuiꝯqͣs effctõ est contẽ¬

Expanded text:
sensum exigebat a Samaritana, quando dicebat, Voca virum tuum: quasi diceret, structa, meditata est in corde suo bonum sibi fore et utile habere hanc aquam. ditatio? Aut quid ei praecedens medittuosa sit meditatio, oportet ut sequatur orationis devotio; cujus quasi effectus est contem
Abbreviated transcription (Latin):
Indignũ ẽ quis cdaudũt᷑ tũcta pugillo.
Ut tegat inclusũ rupe uetãte laqus.
⁊inthea tolle p̃tor sudaĩa lĩque sepulchro.
Tu satis es nobis ⁊ sine te nichil est.
Nõ dec ut huili tumulo tua mẽbra tegant.
Non p̃tiũ mũdi uilia saxa premant.

Expanded text:
indignum est, cuius clauduntur cuncta pugillo, ut tegat inclusum rupe vetante lapis. lintea tolle, precor, sudaria linque sepulchro : tu satis es nobis et sine te nihil est.Non decet, ut humili tumulo tua membra tegantur, Neu precium mundi vilia saxa premant.
Abbreviated transcription (Latin):
Tempora florige̾o rutilant distincta sereno
Et maiore poli lumine porta patet.
Nltius igniuoniũ solem teli orbita ducil.
Ietitiamq sua sidera leta probant.
Texta ferax uario fundit munustula tultu.
Tum bene uernales reddit ⁊ camus opes.
Mellea purpureũ decorãt uiolaria tampu.
Prata uirent herbis ⁊ mitat herba tomĩs.
Semĩe deposito latis seges exilit arius.
Opondens agritole uinte̾ posse fame.
Codite deszto lacrimar sua gaudia palmes.
Pnde merũ tribuat. dat mo uitis aqua.
Cortite de mrio tenei la nugine sũgens.

Expanded text:
Tempora florigero rutilant distincta sereno et maiore poli lumine porta patet, altius ignivomum solem caeli orbita ducit, laetitiamque suam sidera clara probant. terra favens vario fundit munuscula fetu, cum bene vernales reddidit annus opes: mollia purpureum pingunt violaria campum, prata virent herbis et micat herba comis.Semine deposito, lactans seges exilit arvis, Spondens agricolae vincere posse famem. Caudice desecto lacrymat sua gaudia palmes, Unde merum tribuat, dat modo vitis aquam. Cortice de matris, tenera lanugine, surgens,
Abbreviated transcription (Latin):
Obĩa q̃ maiorib debetur deo exhibetur. qmobrẽ
quitquid uite dei p̃cipit hõ. qd̾ nõ nõ sit tñ certũ
si p̃cipiat deus. Quid interest. utrũ ꝑ se an per
suos mĩstros suie ꝑ hoĩes suie ꝑ angelos hominib
scuꝵ esse cognoscitur. ut in dubiũ uenire pos¬
sit utrũnam deus an alit forte uelit. Ip̃m ꝙ¬

Expanded text:
ajoribus praebetur, Deo exhibetur? » Quamobrem quidquid vice Dei praecipit homo, quod non sit tamen certum , quam si praecipiat Deus. Quid enim interest, utrum per se, an per suos ministros, sive homines, sive Angelos, hominibus scurum esse cognoscitur, ut in dubium venire possit, utrumnam Deus sic, an aliter forte velit, si