comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pilleum. expelle cese hostie factũ. Pilleũ
aut dictam apelle hostie uñ fiebat. Cyda¬
tim et ipm̃ sacerdotum erat. qͦd aplctis
minarum diadema nunbum capitulũ
et mitra. Diadema ẽ oram̃tũ capitis mi¬
tnarum ex auro et gt̾inis concextum
qͦd inse circumactis extremitacib retͦ
astring̾r et ex iñ dictum gͣte qͦd p̃ligetie
limbus ẽ fasciola tlisuersa exauro assut
hnlinteo qͦd ẽ infronte feminarum. Nla¬
ustus. Quo magis eamaspiciotam magᷤᷤ
nimbata ẽ. Nam et lum̃ qͥd circa angeloꝵ
capita pingit᷑ nimb̾uocat᷑. licet et uł
sit densitas nubis. Capitulũ ẽ qͦd uulgi
capitulare dicunt. Idem et capa. ł qͥo
duos apices ut kapa lic̾ta hãt. ł qi ca

Expanded text:
pilleum ex pelle caesae hostiae factum. Pilleum pilleum ex pelle caesae hostiae factum. Pilleum autem dictum a pelle hostiae unde fiebat. Cidarim et ipsud sacerdotum erat, quod a plerisminarum: diadema, nimbum, capitulum et mitra. Diadema est ornamentum capitis matronarum ex auro et gemmis contextum, quod in se circumactis extremitatibus retro adstringitur; et exinde dictum Graece quod praeligetur. Nimbus est fasciola transversa ex auro adsuta in linteo, quod est in fronte feminarum. PlautusPoen. 348: Quo magis eam aspicio, tam magis nimbata est. Nam et lumen, quod circa angelorum capita pingitur, nimbus vocatur, licet et nimbus sit densitas nubis. Capitulum est quod vulgo capitulare dicunt. Idem et cappa, vel quod duos apices ut cappa littera ha
Abbreviated transcription (Latin):
t̾aẽ. huiꝰ pͥncipisi a libero qͦdã genciles
existimant. qͦd bis impotãdo mota ui¬
no capita uincire fasciolis instituerit
ccirco olim linci aut lanei gen̾is coroniᷤ
fuisse sic̃ erat insacerdotib gentiliũ.
Nom̃ corone hac excausa uocatũ eo qͦd
mnitio circum ars curetit᷑. atq imaguii e
ciecuitꝰ ł chori et formatã. et noĩatam
coronã. Imꝑatores romani et reges qͥdã
genciliũ auteis coronis utunt᷑. ꝑ sechi¬
aras gerunt. s reges rectas sacrapt inq̃¬
uas. Rcꝑta nuc̃ tiata asciniramide as¬
sriorum regina. ꝗͥd genꝰ ornam̃ti exiñ
usq hodie gens ip̃a retinet. Acbeniẽses
enun cicladas auteas gerebant. partĩ
apices. pillea siue galeria utebant᷑. In¬
fula ẽ. fasciola sa cerdotalis capitis alba
latacrat plerumq tortilis dealbo & con
Apex ẽ pilleum sutile. qͦ sacird otes gertbo
utebant᷑. appellatꝰ ab apiendo .u ligando
Nam uirgula q̃ inpilleo erat. cõnecti¬
pat᷑ filo. qͦd fiebat exlana hostie. Galleã

Expanded text:
t. Hujus principium a Libero quodam Gentiles existimant, quod is in potando mota vino capita vincire fasciolis instituerit, idcirco olim linei, et lanei generis corona fuit: sicut erat in sacerdotibus gentilium. 2. Nomen coronae hac ex causa vocatum, quod initio circum aras curreretur, atque ad imaginem circuitus vel chori est formata, et nominata corona. 469 3. Imperatores Romani et reges quidam gentium aureis coronis utuntur. Persae tiaras gerunt, sed reges rectas, satrapae incurvas. Reperta autem tiara a Semiramide Assyriorum regina. Quod genus ornamenti exinde usque hodie gens ipsa retinet. Athenienses autem cicadas aureas gerebant, partim apices, pillea sive galeria utebantur. Infula est fasciola sacerdotalis capitis alba lata erat, plerumque tortilis, de albo et cocco. Apex est pilleum sutile quod sacerdotes gentiles utebantur, appellatus ab apiendo, id est adligando. Nam virgula, quae in pilleo erat, conectebatur filo, quod fiebat ex lana hostiae. Galerium
Abbreviated transcription (Latin):
iulgo uocat᷑. qͦd scił. ⁊ auri metallo in uir¬
gulis lentiscone qͥdã ordines flexuosi ca¬
taia conta it᷑ insimilitudine murens
sirpenas. q ad collũ orandũ aptatꝰ. hec
intnauri atq argenti texit᷑ siugs¬

Expanded text:
vulgo vocatur quod scilicet auri metallo in virgulis lentescente quaedam ordinis flexuosi camurena in similitudine murenae serpentis, quae ad collum ornandum aptatur. Haec interdum auri atque argenti texitur uirg
Abbreviated transcription (Latin):
semminatũ. Redimicula aut̃ st̃. qͥh mtt
alligat᷑. Pilleũ aut̃ ut p̃diximꝰ apꝑelle
erat. Nlam nutra exlana ẽ. Regula ẽ initͥ
uittatũ excremitas dependens diũso oo
lorc. Item uirta ẽ. qͥ corona uincit᷑. catu
ũ excrema pars uitte. ꝗ dependit e¬

Expanded text:
eminarum. Redimicula autem sunt quibus mitra alligatur. Pilleum autem, ut praediximus, a pelle erat: nam mitra ex lana est. Ricula est mitra vittarum extremitas dependens diversorum colorum. Item vitta est qua corona vincitur; taenia vero extrema pars vittae quae dependet
Abbreviated transcription (Latin):
natis. demensuris agroꝵ..
partibus partes in ꝑuinciis. ꝓuinciaᷤ
inregionibus. regiones in locis. loca
interritoriis. territoria in agris. agͦs
nicenturiis. centurias iniugeribus.
iugera in cdiatibus. dem̃ climata
mactus. ꝑticas passus. gradus. cubicsᷤ
pcdes. palmos uncias. ⁊ digitos diui¬
serunt. t anta enim fuit coꝵ sollertia
Digitus ẽ pars nnuiuma agrestium
meisurarum. Iñ untia habensdigitõ ẽ.
Palmus aut̃ quatuor digitos babet.
pes sedecim. pasilis pedes quinq pti¬
capassus duos .i. pedes decem. Pertica

Expanded text:
natis. De mensuris agrorum partibus, partes in provinciis, provincias in regionibus, regiones in locis, loca in territoriis, territoria in agris, agros in centuriis, centurias in iugeribus, iugera in climatibus, deinde climata in actus, perticas, passus, gradus, cubitos, pedes, palmos, uncias et digitos dividerunt; tanta enim fuit illoDigitus est pars minima agrestium mensurarum. Inde uncia habens digitos tres. Palmus autem quattuor digitos habet, pes sedecim, passus pedes quinque, perticas passus duos, id est pedes decem. Pertica
Abbreviated transcription (Latin):
unus cantum ẽ qui crĩpla particione di¬
atq ideo miniis metris assunt epycͥti¬
.iiiͦi. Humerꝰ eñi sillabarũ inpedib a
duob usq ad sex ꝓtendit᷑. Ulteriꝰ enĩ
non ꝓcedit. qr usq ad sex sillabas ten¬
duntur pedes. Tempora inpedib sunt:
ut qͣnta unꝰqͥsq pes habeat. Resolutio
ete costas. A biete nc̃ resolutio ẽ. spondei
inꝑcel eumatico. Inqͣ resolutione semꝑ¬
ep ysinalipham seqͥtur uirgilius. Ex
una autẽ longa due breues fiuint. ex du¬
ab autẽ breuib longa minqͣm fit. Em¬
di eñi solida ꝓossunt. solidari seissa non
possunt. figura ẽ: euiꝰ nota sillabe ag¬
noscunt᷑. Ubi enĩ cirenli partẽ inferio¬
rem bis posicam aspicis. pẏrrichiꝰ est.
spondens. Nam nota breuis inferior
semicirculus. est: b: nota longa.. ia
cens est. Metra inpedib accidunt ut
a trocheo trocheic̃. a dactilo dactilic̃.
a iambo iambicũ. de quib paulopꝰt
dicendum est. De. accentibus.

Expanded text:
 tantum est qui tripla partitione diatque ideo minime metris adestem syllabarum in pedibus a duabus usque ad sex protenditur; ulterius enim non procedit, quia usque ad sex syllabas tenduntur pedes. Tempora in pedibus sunt, ut quanta unusquisque pes habeat. Resolutio ete costas. 'Abiete' nunc resolutio est spondei in proceleumatico, in qua resolutione semper synaloepham sequitur Vergilius. Ex una autem longa duae breves fiunt: ex duabus autem brevibus longa numquam fit. Findi enim solida possunt, solidari scissa non possunt. Figura est, cuius nota syllabae agnoscuntur. Ubi enim circuli partem inferiorem bis positam aspicis, pyrrhichius est, spondeus,  ̄ ̄. Nam nota brevis inferior semicirculus est; nota longa cens est. Metra in pedibus accidunt, ut a trochaeo trochaicum, a dactylo dactylicum, a iambo iambicum, de quibus paulo post dicendum est. De accentibus
Abbreviated transcription (Latin):
Dispondeũ. nntii. ut oratores.
Ditrocheũ. uni.om. ut cantilena.
Cornambũ. bub.ii. ut armipoten̾. eqͣ
Item dupla partimur hos pedes.
Trocheum. uoi. ut meta.¬

Expanded text:
Dispondeum, ut oratores; Ditrochaeum, ut cantilena; Choriambum, ut Armipotens. 24 Item in dupla partimur hos pedes: Trochaeum, ut met
Abbreviated transcription (Latin):
enim bis diuisus. figuram denarii ini¬
m̃ii efficit am̃ab arcendo uocata. fineᷤ
enim agricustodit eosq adiri ꝓbibet.
Prifuum dictum coqͦd crium posses¬
sionum fines astringit. Hinc ⁊ quadri¬
finium: qͦd quatuor. Reliqui lunices

Expanded text:
enim bis dienim bis dimeri efficit. 5. Arca ab arcendo vocata. Fines enim agri custodit, eosque adire prohibet. Trifinium dictum, eo quod trium possessionum fines astringit. Hinc et Quadrifinium, quod quatuor. Reliqui limites
Abbreviated transcription (Latin):
ret. Prata aut̃ esse que secari possunt
Paludes dicte a pale pastorali dea. qͥd
paleam .i. pabula nuttiant ium̃toꝵ¬
dicti eoqͥd agri funculis dunsisit᷑
Alensurarum enim bancẽ interrarura
partitione tendiuiturut dimensione
equalitas tencatur. Luites appella¬
ti antiquo uerbo transuersi. Namtnͣs¬
uersa omnia antiqui luna dicebant.
aquo et limina ostiorumi ꝑ q̃ foris uł int̾
itur. et limites qͦd ꝑeas in agros foras eatͤ
Hinc et limus uocabulum. accepit sin¬
gulum. qͦ serui publici cingebantur ob¬
liqua s̾pura. T̃ermi dictiquo t̾re men¬
suras clistingunt. acq declarant. His enĩ
testimonia finum intelligunt᷑. ⁊ agroꝵ
contentio. ⁊ ccrtamen aufcit᷑. Limices
marime in agris duo sc̃. cardo ⁊ decu¬
manus. Cardo ẽ qui aseptencrione di¬
rectus a cardine celi ẽ. Nam sinc dubio
celum uertit᷑ in septemtrionali orbe.
Decumanus c̃ qui aboriente inoccidẽtẽ
ꝑtrausuersum dirigr. quiꝑ eo qͦd formã
xͣ. faciat decumatus ẽ appillatus. Ager

Expanded text:
ret. Prata autem esse quae secari possunt. Paludes dictae a Pale pastorali dea, quod paleam, id est pabula, nutriant iumentodicti eo quod agri funiculis sint divisi. Mensurarum enim lineae in terrarum partitione tenduntur ut dimensionis aequalitas teneatur. Limites appellati antiquoo verbo transversi, nam transversa omnia antiqui lima dicebant; a quo et limina ostiorum, per quae foris vel intus itur, et limites, quod per eos in agros foris eatur. Hinc et limus vocabulum accepit, cingulum quo servi publici cingebantur obliqua purpura. Termini dicti quod terrae mensuras distinguunt atque dtestimonia finium intelliguntur, et agrorum contentio et certamen infertur. Limites maximi in agris duo sunt, cardo et decumanus. Cardo est qui a septentrione directus a cardine celi est: nam sine dubio celum volvitur in septentrionali orbe. Decumanus est qui ab oriente in occidentem per transversum dirigitur, qui pro eo quod formam X faciat, decumanus est appellatus; ager
Abbreviated transcription (Latin):
nantur. Pontifex princeps sacerdotumẽ:
quasi uia sequentium. Ipse & summus
sacerdos. ipse pontifex maximꝰ nuncupa¬
tus. Ipse enim efficit sacerdotes atq le¬
uitas. ipse om̃s ordines eccłiasticos dis¬
ponit. ipse quod unus quisq facere
debeat ostendit. Antea autem ponti¬
fices & reges erant. Nam maiorum hec
erat consuctudo. ut rex eẽt etiam sacer¬
dos uel pontifex. unde & romani im¬
ꝑatores pontifices dicebantur. uates
a ui mentis appellatus. cuius signifi¬
catio multiplex est. Nam mͦ sacerdo¬
Antistes sacerdos dictus. ab eo quod
ante stat. Primus est enim in ordine
eccłie. et supra se nullum habet. Sacer¬
dos autem nomen habet compositũ
ex greco & latino: quasi sacrũ dans.
Sicut enim rex a regendo: ita sacer¬
dos a scĩficando uocatus est. Consecrat

Expanded text:
13. PONTIFEX, princeps sacerdotum est, 13. PONTIFEX, princeps sacerdotum est, quasi via sequentium, ipse et summus sacerdos, ipse et pontifex maximus nuncupatur; ipse enim efficit sacerdotes atque levitas, ipse omnes ordines ecclesiastices disponit, ipse quid unusquisque facere debeat ostendit. 14. Antea autem pontifices et reges erant; nam majorum haec erat consuetudo, ut rex esset etiam sacerdos et pontifex. Unde et romani imperatores pontifices dicebantur. 15. Vates a vi mentis appellatus, cujus significatio multiplex est; nam modo sacerdoANTISTES sacerdos dictus, ab eo quod ante stat, primus est enim in ordine Ecclesiae, et supra se nullum habet. 17. Sacerdos autem nomen habet compositum ex Graeco et Latino, quasi sacrum dans, sicut enim rex a regendo, ita sacerdos, 342 a sanctificando vocatus est; consecrat
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑius designati ordines. uno eodemq
uocabulo ep̃i nominantur. sed ideo pri¬
uato nomine quidam utuntur. ꝓpter
distinctionem potestatum quam sin¬
gulariter acceperunt. Patriarcha pat̾̃
principum. archon enim princeps.
Archiep̃s princeps ep̃oꝵ sicut metropo¬
litanus. Episcopatus autem uocabulu̾̃
tnde dictum. quod ille qui suꝑefficitur
suꝑintendat: curam scilicet subditorũ
gerens. Scopin enim grect: latine in
tendere dicitur. Ep̃i alitem grece: lati¬
ne speculatores int̃pretantur. Nã spe¬
culator est p̃positus in eccłia dictus.
eo qd̾ speculetur atq p̾spiciat popłoꝵ
infra se positorum mores & intam. soep̃i.¬
ipsi testantur instituti sunt ad exem¬
plum septuaginta senioꝵ tanquam
confacerdotes: ꝓpter sollicitudinem
panꝑum. Hi mn uicis & iullis constitu¬
tigub̾nant sibi cominissas eccłias: ha¬
bentes licentiam constituere lectores.
dent. ꝓpt̃ conscientiam ep̃i in cuius
regione preeẽ noscuntur. hi a solo

Expanded text:
superius designati ordines uno eodemque vocabulo episcopi nominantur; sed ideo privato nomine quidam utuntur propter distinctionem potestatum, quam singulariter acceperunt. Patprincipum. Ἄρχων enim princeps. Archiepiscopus princeps episcoporum. Metropolitanus. Episcopatus autem vocabulum inde dictum, quod ille, qui superefficitur, superintendat, curam scilicet subditorum gtendere dicitur. Episcopi autem Graece, Latine speculatores interpretantur. Nam speculator est praepositus in Ecclesia dictus: eo quod speculetur atque praespiciat populorum infra se positorum mores et vitam. Pontiipsi testantur, instituti sunt ad exemplum septuaginta seniorum, tanquam consacerdotes propter sollicitudinem pauperum. Hi in villis et vicis constituti gubernant sibi commissas Ecclesias, habentes licentiam constituere lectores, deant, praeter conscientiam episcopi, in cujus regione praeesse noscuntur; hi autem a
Abbreviated transcription (Latin):
passione. alterum in occulta animi
iurtute. Nam multi hostis insidias
tolerantes. ꝙ cunctis carnalib deside¬
riis resistentes. ꝑ hoc quod se omnipo¬
tenti deo in corde mactauert̃. etiam
pacis tempore martyres facti sint.: qui
ctiam si ꝑsecutionis tempus existeret. mar¬
tyres eẽ potuerunt. declericis. .xii.¬
leros ꝙ clicos hinc appellatos. quia
mathias sorte electus est: quẽ priũ
grece: latine sors uel hereditas dicituR.
Propt̃ea gͦ dicti clici. quia de sorte sunt
am: uel quia dm̃ partem hñt. Generali¬
ter autem cłici nuncupantur om̃s qui
meccłia xp̃i deseruiunt: quoꝵr gradus
et nomina hec sunt. Hostiartus. psalmi¬
ꝑtitus est: idest in patriarchis. archi¬
episcopis. metropolitams. atꝙ ep̃is. Pat¬
archa greca lingua. sumimuis patrum
interpretatur. quia primum. id ẽ apłi¬
cam retinet locum. et ideo quia sĩmo
hondre fungitur. tali nomine censetut
sicut romanus. aut antiochenꝰ. ꝙ alexã¬

Expanded text:
passione, alterum in occulta animi passione, alterum in occulta animi virtute. Nam multi hostis insidias diaboli tolerantes, et cunctis carnalibus desideriis resistentes, per hoc, quod se omnipotenti Deo in corde mactaverunt, etiam pacis tempore martyres facti sunt, qui etiam si persecutionis tempus existeret, martyres esse potuerunt. De clericis . Cleros et clericos hinc appellatos, quia Matthias sorte electus est, quem primum Graece sors vel hereditas dicitur. Propterea ergo dicti clerici, quia de sorte sunt Domini, vel quia Domini partem habent. Generaliter autem clerici nuncupantur omnes qui in ecclesia Christi deserviunt, quorum gradus et nomina haec sunt: ostiarius, psalmiiscoporum quadripertitus est, id est in patriarchis, archiepiscopis, metropolitanis atque episcopis. Patriarcha Graeca lingua summus patrum interpretatur, quia primum, id est apostolicum, retinet locum; et ideo, quia summo honore fungitur, tali nomine censetur, sicut Romanus, Antiochenus et Alexan
Abbreviated transcription (Latin):
homicidiorum auctor: qui usq hodie
regnat in eis. de martirib .xi.¬
artires grece. latine testes dicũ¬
tur. Unde & testimonia grece:
martyria uuncupantur. Testes autẽ
ideo uocati sunt: quia ꝓpt̾ testimomi¬
um xp̃i passiones sustinuerunt. & usꝙ
ad mortem ꝓ ueritate certauerunt.
Quod uͦ non testes qd̾ latine utiq posse¬
mus. sed grece martyres appellamus.
familiarius eccłie aurib hoc uerbũ
grecum sonat. sicut ꝙ multa greca no¬
mina que ꝓ latinis utimur. Marty¬
rum primiis in nouo testam̃to stepħs
fuit. qui hebreo sermone int̃pretatur
norma: quod prior fuerit in marty¬
rio ad imitationem fidelium. Idem
autem et greco sermone in latinum
uertitur coronatus. et hoc ꝓpħice: ut
quod sequeretur in re uaticinio qͥdã
futuri. prius in uocabulo resonaret.
Passus est enim: & qd uocabat᷑ accepit.
Stepħs cnim corona dr̃: humilit̾ lapi¬
datus. sed sullimiter coronatus. Duo st̃
autem martyrii genera: unũ in apta

Expanded text:
homicidiorum auctor, qui usque hodie regnat in eis. De martyribus . Martyres Graeca lingua, Latine testes dicuntur, unde et testimonia Graece martyria nuncupantur. Testes autem ideo vocati sunt, quia propter testimonium Christi passiones sustinuerunt, et usque ad mortem Quod vero non testes quod Latine utique possumus dicere sed Graece martyres appellamus: familiarius Ecclesiae auribus hoc verbum Graecum sonat: sicut et multa Graeca nomina, quae pro Latinis utimur. Martyrum primus in Novo Testamento Stephanus fuit, qui Hebraeo sermone interpretatur norma, quod prior fuerit in martyrio ad imitationem fidelium. Idem autem et Graeco sermone in Latinum vertitur, coronatus: et hoc prophetice: ut quod sequeretur in re, vaticinio quodam futuri prius in vocabulo resonaret. Passus est enim, et quod vocabatur, accepit. Stephanus enim, corona, dicitur: humiliter lapidatus: sed sublimiter coronatus. Duo autem sunt martyrii genera: unum in aperta
Abbreviated transcription (Latin):
summus ep̃oꝵ. Tenet enim tucẽ apłi¬
cam. ꝙ psidet tam metro politanis.
quam ecteris ep̃is. Metropolitani a men¬
sura ciuitatum uocati. Singulis enuim
ꝓuintuis p̃minent. quoꝵ auetoritati et
doctrine ceteri sacerdotes subiecti sunt:
sine quib nichil reliquos ep̃os ag̾e licet.
Sollicitudo crm totius ꝓuintie ipsis
commissa est. Ep̃s ut quidam prudenttũ¬
att: nomen ẽ oꝑis non honoris. Grecũ ẽ.¬

Expanded text:
summus episcoporum. Tenet enim vicem apostolicam et praesidet tam metropolitanis quam episcopis ceteris. Metropolitani autem a mensura civitatum vocati. Singulis enim provinciis praeeminent, quorum auctoritati et doctrinae ceteri sacerdotes subiecti sunt, sine quibus nihil reliquos episcopos agere licet. Sollicitudo enim totius provinciae ipsis commissa est. Omnes ait, nomen est operis, non honoris. Graecum e
Abbreviated transcription (Latin):
naria ab eis & deportantur. non ad
effrigandas tenebras dum sol eodem
tempore rutilet. s ad signum leticie
demonstrandum: ut sub typo lumi¬
nis corporał illa lux ostendatur de
qua in cuangłio legitut. Erat lux¬
uera. que illuminat omnem homi¬
nem uenientem in hunc mundum.
Exorciste ex greco in latinm. adiuran¬
tes siue increpantes uocant᷑. Inuocant
enim suꝑ cathecumruos uel suꝑ eos
qui habent sp̃m immundum nom̃
dm̃ iħit: ad iurantes ꝑ cum ut egredi¬
atur ab eis. Ostiarui id est ꝙ ianito¬
res. qui in ueteri testamento electi
sunt ad custodiam templi: ut non
ingrederetur in eum immundus
in omni re. Dicti autem ostiarii quod
presint ostus templi: ne immundim

Expanded text:
naria ab eis et deportantur, non ad naria ab eis et deportantur, non ad effugandas tenebras, dum sol eodem tempore rutilet, sed ad signum laetitiae demonstrandum, ut sub typo luminis corporalis illa lux ostendatur de qua in Evangelio legitur vera, quae illuminat omnem hominem venientem in mundum . Exorcistae ex Graeco, in Latinum adjurantes sive increpantes vocantur. Invocant enim super catechumenos, vel super eos qui habent spiritum immundum, nomen Domini Jesu, adjurantes per eum, ut egrediatur ab eis. Ostiarii iidem et janitores: qui in Veteri Testamento electi sunt ad custodiam templi, ut non ingrederetur in eum immundus in omni re. Dicti autem ostiarii: quod praesint ostiis templi. Ipsi enim
Abbreviated transcription (Latin):
tam clara erit eorum uox: ut quãuis
longe positorum aures ad ĩpleant. san
tor aut̃ uocatus: quia tiocẽ modu¬
latur in cantu. Hiuiꝰ duo genera
dicuntur in arte musica. sicut ea doe¬
ti homines latine dicere potuerunt. Ũ¬
centor & succentor. P recentor scilicet. qͥ
uocem p̃mtitit in cantu. suecentor aut̃
qui subsequitur. et canendo respondet.
Concentor autem dieitur: quia in cantã¬
do consonat. Qui autem non consonat
nec concinit: nec cantor nec concentor
ut oblectamento dulcedinis anmos
incitet auditoꝵ. Antiqui pridie quã
cantandum erat cibis abstinebant:
pallentia tantum legumina causa
uocis assidue utebantur. Undea. can¬
tores apud gentiles fabarii dicti suNT.
ueteres lamina pectori impofita sub
ea cantica exclamare alendis uocibus
rationem demonstrauerunt. Acoliti
grece. latine ceroferarii dicuntur: a
deportandis cereis quando legendum
euangelium aut sacrificium offeren¬
dum. Tunc accenduntur enim lumi¬

Expanded text:
tam clara erit eorum vox, ut quamvis tam clara erit eorum vox, ut quamvis longe positorum aures adimpleant. § 16. Cantor autem vocatus, quia vocem modulatur in cantu. Hujus duo genera dicuntur in arte musica, sicut ea docti homines latine dicere potuerunt, praecentor et succentor: praecentor scilicet, qui vocem praemittit in cantu, succentor autem, qui subsequenter canendo respondet. Concentor autem dicitur, quia consonat; qui autem non consonat nec concinit, nec cantor nec concentor ut oblectamento dulcedinis animos entibus faciat. 3. Antiqui, pridie quam cantandum erat, cibis abstinebant, psallentes tamen, legumine causa vocis assidue utebantur. Unde et cantores apud gentiles fabarii dicti sunt. Veteres, lamina pectori imposita, sub ea cantica exclamantes alendis vocibus rationem demonstravere. Solent Graece, Latine ceroferarii dicuntur, a deportandis cereis, quando legendum est Evangelium, aut sacrificium offerendum. Tunc enim accenduntur lumi
Abbreviated transcription (Latin):
strat. Unde et apud ueteres idem ep̃i
intatis est. hoc etatis. Lenite a nomine
auctoris uocati. De leui enim leuite ex¬
orti sunt: a quib in templo dei mistig
sacramenti ministeria explebantur. hi
grece diacones. latine ministri dicunt᷑.
quia sicut in sacerdote consecratio. ita
in diacono ministerii dispensatio habe¬
tur. Y podiacones grece. quos nos sub¬
diaconos dicimꝰ: qui idco sic appellagͤ.
quia subiacent preceptis & officiis lcuita¬
rum. Oblationes enim in templo dei
a fidelib ipsi suscipitint: & leuitis suꝑ¬
ponendas altarib deferunt. Hi apud
hebreos nathinnei uocantur: idẽ in¬
legendo: psalmiste a psalmis canen¬
dis uocati. Illi enm p̃dicant populis
quid sequantur. isti camint ut exeitẽt
ad compunctionem animos audienti¬
um: licet et quidam lectores ita mise¬
ranter ꝓmntient. ut quoslam ad luc
tum lamentationem ꝙ compellant.
Idem etiam et ꝓnuntiatores uocant᷑.
qd̾ porro annuntiant. Tanta enim et

Expanded text:
strat. Unde et apud veteres idem episcstrat. Unde et apud veteres idem episcnitatis est, hoc aetatis. Levitae ex nomine auctoris vocati. De Levi enim levitae exorti sunt, a quibus in templo Dei mystici sacramenti ministeria explebantur. Hi Graece diacones, Latine ministri dicuntur, quia sicut in sacerdote consecratio, ita in diacono ministerii dispensatio habetur. Hypodiacones Graece, quos nos subdiaconos dicimus, qui ideo sic appellantur, quia subiacent praeceptis et officiis levitarum. Oblationes enim in templo Dei a fidelibus ipsi suscipiunt, et levitis superponendas altaribus deferunt. Hi apud Hebraeos Nathanei vocantur. Lelegendo, psalmistae a psalmis canendis vocati. Illi praedicant populis quid sequantur. Isti canunt ut excitant ad compunctiones animos audientium. Licet et quidam lectores ita miseranter pronuntient, ut quosdatum lamentationemque compellant. Iidem etiam et pronunciatores vocantur, quod porro annuncient. Tanta enim et
Abbreviated transcription (Latin):
timas optulit. In nouo autem testa¬
mento post xp̃m sacerdotalis ordo
a petro cepit. Iꝑsi enim primum cdatꝰ
est po̾tificatus in eccłia xp̃i. Sacerdo¬
tes autem gentilium flamines dice¬
bantur. Hi in capite habebant pille¬
utm. in quo erat breuis uirga desuper
habens lane aliquid. quod cum per
estum ferre non possent. filo tantium
capita religare ceperunt. Nam nudis
penitus eos capitib incedere nefas
erat. Unde a filo quo utebantur fla¬
mines dicti sunt: quasi filamines. ue¬
rum festis dieb filo deposito pilleũ
imponebant. ꝓ sacerdotui eminentia.
Prbr grece. latine semor int̃pretatur.
non ꝓ etate uel discrepita senectute. sed
ꝓpt̾ honorem uel dignitatem quam
acceperunt prb̃ri nommant᷑. Ideo aut̃
& prbri sacerdotes uocantur. qr sacrum
dant sicut ep̃i: qui licet sint sacerdotes.
tamen pontificatus apicem non hñt:
quia nec chrismate frontem signañ
nec paraclytum sp̃m dant: quod solis
deberi ep̃is lectio actuum apłoꝵ demõ¬

Expanded text:
tamento. In Novo autem Testamento post Christum sacerdotalis ordo a Petro coepit. Ipsi enim primum datus est pontificatus in Ecclesia Chrtes autem gentilium flamines dicebantur. Hi in capite habebant pilleum, in quo erat brevis virga desuper habens lanae aliquid. Quod cum per aestum ferre non possent, filo tantum capita religare coeperunt. Nam nudis penitus eos capitibus incedere nefas erat. Unde a filo, quo utebantur, flamines dicti sunt, quasi filamines. Verum festis diebus filo deposito pilleum inponebant pro sacerdotii eminentia. Presbyter Graece, Latine senior interpretatur, non pro aetate, vel decrepita senectute; sed propter honorem et dignitatem, quam acceperunt, presbyteri nominantur. Ideo autem et presbyteri sacerdotes vocantur, quia sacrum dant, sicut episcopi, qui licet sint sacerdotes, tamen pontificatus apicem non habent; quia nec chrismate frontem signant, nec Paracletum Spiritum dant, quod solis deberi episcopis lectio Actuum apostolorum demon
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ci agones uocant a frequentia
qua celebrantur. Si quid̃ & omnem
citum atq conuentũ agona dici. alii
qͦd incireulis ⁊ qͥsi agoniis .i. sine angło
locis secrint. nuncupatos agonas pu¬
tant de gñib agonum. xrn.
sitas uitium. cursꝰ celcritus. sa¬
gitandi ꝑitia. standi patientia. ad ci¬
tbaram qͦ ł tibias incedendi gestus
de moribus q de forma. decantandi
modulatione. terrestris qͦ belli oiz
naualis p̃lii. ꝑpetiendorum q saipplici
ndi circenses sacroꝵ cansa deoꝵ.¬
ac gentilium celebrationibus
instituti st̃. uñ  eos qͥ spectant de¬
monum cultib inseruire uidentui
Nlã res equest̾s antea simplex agebatt
outiq cominunis us teatꝰ ñ erati s
cum adludos coactus t̃. nlsusus ad
demonioru cultum translatus ẽ. Itaq
castori & polluci deputunt᷑. hespecies cͥu

Expanded text:
ci ἀγῶνας vocant, a frequentia qua celebrabantur. Siquidem et omnem coetum atque conventum agona dici; ali quod in circulis et quasi agoniis, id est sine angulo locis, ederentur nuncupatos agonas putant. De generibus agonum . sitas virium, cursui celeritas, sagittandi peritia, standi patientia, ad citharam quoque vel tibias incedendi gestus, de moribus quoque, de forma, de cantandi modulatinavalis praelii, perpetiendorumque supplicioLudi circenses sacrorum causa, ac deorum gentilium celebrationibus instituti sunt. Unde et qui eos spectant daemonum cultibus inservire videntur. Nam res equestris antea simplex agebatur, et utique communis usus reatus non erat, sed cum ad ludos coactus est naturalis usus, ad daemoniorum cultum translatus est. 2. Itaque et Castori et Polluci deputantur hae species, qu
Abbreviated transcription (Latin):
na sunmo terre coriõ. de stagno. xxii.
.i. separans ꝙ secernens. alixta qũ
Et adulterata int̾se ꝑignem metalla sta¬
iium dissociat. & ab auro ꝙ argẽto
plumbumq se cerint. Filia qͦ metalla
abigne defendit. ⁊ cum sit nat᷑a cris fer¬
riꝙ durissima. si absq stanno finͣio. unt᷑
& cremat᷑. sc annum il litsi ercis uasis
saporem facit gratiorem⁊ compescit
uirus eruginis. Specula c̃e exeo tẽꝑant᷑
cerussa qͦ ereo sic̃ explumbo conficit᷑¬

Expanded text:
a summo terrae corio. De stagno . est separans et secernens. Mixta enim et adulterata inte dissociat, et ab auro et argento aes plumbumque secernit. Alia quoque metalla ab igne defendit, et cum sit natura aeris ferrique durissima, si absque stanno fuerit, uritur et crematur. Stannum illitum aereis vasis saporem facit gratiorem, et compescit virus aeruginis. Specula etiam ex eo temperantur. Cerussa quoque ex eo, sicut ex plumbo, conficit
Abbreviated transcription (Latin):
abeo flat .i. aboriente: ẽ enim comtunctu
subsolano. Uulturmis co quod alto touet.
de quo lucretius. Aititonans nulturms
pe auster. sulmnne pollens. Auster ab hau¬
riendo aquas uocatus. unde & crasstm
aerem facit. ce nubila mutrit. hic g̃con
ius appellat᷑ ꝓpter quoꝵ interdum corrũ¬
pat acrem. Nam pestañtiam que epre
cupto aere nascitur. auster slans inrdliqͣs
regiones trausmmint. Si sic̃ auster pestilñti¬
am gignit: sic aquilo repcllit. ¶nroatister
dictus. quod erina parte habeat curum.
caaltera austrum. Austroafricus quod
unctus sit hinc & inde austro et affrro.
p̃e et libonochus. quod sit o lips. hineret
inde nochus. Tephyrus go nomine ap¬
pellatus. co qͦd flores  gemina ciusflatus
uuificentur: hic latinc fauonius dñ ꝓpt᷑

Expanded text:
at, id est ab oriente. Est enim conjunctus Subsolano. Vulturnus vocatur, quia alte tonat; de quo Lucretius: Altitonans Vulturnus, et Auster fulmine pollens. Auster ab hauriendo aquas vocatus, unde et crassum aerem facit, et nubila nutrit. Hic Graece νότος appellatur, propter quod interdum corrumpat aerem. Nam pestilentiam, quae ex corrupto aere nascitur, Auster flans in reliquas religiones transmittit; sed sicut Auster pestilentiam gignit, sic Aquilo repellit. Euroauster dictus, quod ex una parte habeat Eurum, et ex altera Austrum. Austroafricus, quod junctus sit hinc inde austro et Africo. Ipse est et Libonotus, quod sit ei Libs hinc, et inde Notus. Zephyrus, Graeco nomine appellatur, eo quod flores et germina ejus flatu vivificentur. Hic Latine Favonius dicitur,
Abbreviated transcription (Latin):
ndissima inte humane elenĩta: ign sto
aqua. Unigͣnit᷑ dampuantur quilirig no
& aqua mirrilicitur. aquaru as¬
tam eectris omnib impat. Aque eulm
elum temꝑant. terram fecundant ae¬
rem exhalationib. stus incorporant sc.¬
dunt insullum. & celum sibi nendicant.
Quid erim mirabilius aquis. inglostan¬
abus: Paruiat in tantam ꝓuenise alt
uidinem rapuint & sccum piscim et¬
amia: eissuso ominum iitra nastenti¬
uin. causa susti stuges gignunt. arbo

Expanded text:
dissima vitae humanae elementa ignis et aqua; unde graviter damnantur quibus ignis et aqua interdicitur. Aquarum elementum ceteris omnibus imperat. Aquae enim caelum temperant, terram fecundant, aerem exhalationibus suis incorporant, scandunt in sublime et caelum sibi vindicant. Quid enim mirabilius aquis in caelo stantibus? Parum sit in tanitudinem, rapiunt eo secum piscium examina; effusae, omnium in terra nascentium causa fiunt. Fruges gignunt, arbor
Abbreviated transcription (Latin):
umane mouentẽ. Omeoncelenton est
cum uno mͦ uerba płima fimunt᷑. ut a¬
biit. abscessit. euasit. erupit. Poliptoton
lictora litorib contraria. fluctib unda.
cidama pape marro spondente recusas.
Mareus dixit ita ẽ. assigna marce tabel
las. Item. Hic tuus pater. patrẽ hunc
appellas. hoc tͥ pacris nomen cienit m̃
tionis. cenorem sinim usq adultimũ sex¬
uans: ut est insecessu longo locus. insu¬
la portus. & reliqͥ. Hic enim uilongum
b. ut tectumq laremq armaq. amicle¬
umq canem. Dialicon uł asindeton ẽ.¬
figura. quȩ e contrario sine comunctio¬
tadinem reddunt: ut illud. frigida pog¬
nabant calidis. humentia siccis. mollia
cum duris. sine pondere habentia pon¬
qus. I pallage. quotienscũq ꝑ contuiria
t̾iba incelligunttir cit dare classib a tistroᷤᷤ.
cũ uentis naties demꝰ. ñ nauib uentos:

Expanded text:
immane moventem. 16. Homoteleuton est, immane moventem. 16. Homoteleuton est, cum uno modo verba plurima finiuntur: ut abiit, abscessit, evasit, erupit. Litora litoribus cci Dama, papae! Marco spondente recusas? / Marcus dixit: ita est; adsigna, Marce, tabellas Persius 5,79+81 . item: hic tuus pater? patrem hunc appellas? nunc tibi patris nomen uenit in tionis tenorem suum usq: Est in secessu longo locus, insula portum, et reliqua. Hinc enim in longum bus, ut, tectumque, laremque, armaque, amycleumque canem. 20. Dialyton, vel asyntheton figura est, quae e contrario sine conjunctiotudinem reddunt, utillud: Frigida pugnabant calidis, humentia siccis; Mollia cum duris; sine pondere, habentia pondus. 22. Hypallage quotiescunque per contrarium verba intelliguntur, ut dare classibus austros., cum ventis naves demus, non navibus ventos
Abbreviated transcription (Latin):
płimoꝵ ut nos te dardana incensa tu¬
aq arma sectti. uos tumdum subte ꝑ¬
mensi classib equor. Epanafora est
cinꝰ tinda: te liquidi fleuere lacus. Epy¬
reusis in uno sensu congeminatio uerbi
lempsis ẽ. sermonis in pͥncipio u̾sus po¬
sici eiusd̃e infine replicatio: ut ẽ illud.
a crescit. Paranomasia ẽ. insignificati¬
one diu̾sa dictio pene ipsa. ut ẽ illuro.¬
Abire a nobire te contenit: idẽ extilem¬
te fieri au mori: Scesisonomaton mul¬
ticudo nominũ continctoꝵ. qͦdã ambi¬
tu copulata. ut nubila. nix. grando. ꝓ.¬
celle. fulmina. cienti. Paromenon est.
malticudo uerboꝵ. ex uina littera in cho¬
antitm. quale ẽ. apud enuium. Otite
tute cati tͥ canta tẏranne trilisti. Sed¬
bene hoc temꝑat uirgiliꝰ dum ñ toto n̾¬
infine. cit sola mͥ tales casus casandra
cauebat. Omeoptoton ẽ. cam płima no-¬
mina ꝑ unum castim denuntiantur.
ut ilud. S neq carrentẽ. s nec cog¬
uoscit euntẽ. tollentẽq mani. saxumq

Expanded text:
 Nos te Dardania incensa tuaque arma secuti, nos tumidum sub te permensi classibus aequor. Epanaphora est cinus unda, te liquidi flevere lacus. Epizeuxis in uno sensu congeminatio verbi,lempsis est sermonis in principio versus positi eiusdem in fine replicatio, ut est illud a crescit. Paronomasia est in significatione diAbire an obire te convenit, id est, exsulem fieri, an mori? 13. Schesis onomaton, multitudo nominum conjunctorum quodam ambitu copulata, ut nubila, nix, grando, procellae, fulmina, venti. 14. Paromoeon est multitudo verborum ex una littera inchoantium, quale est apud Ennium: O Tite tute Tati tbene hoc temperat Vergilius, dum non toto uein fine, ut: Sola mihi tales casus Cassandra canebat. 58 15. Homoeoptoton est, cum plurima nomina per unum casum denuntiantur, ut est illud: Sed neque currentem se, nec cognoscit euntem, Tollentemque manus, saxumque
Abbreviated transcription (Latin):
Inmedio. ut grecia. supplicio. sortidata
gallia cocte. In postremo. tit nãq hoc
tempore obseqiium amicos ueritas o¬
dium parit. Yporeusis ẽ sigura suꝑio¬
ri contraria. ubi insingulis sensib pro¬
pria unicuiq clansula ẽ: ut regem ad.¬
it. ⁊ regi memorat nomenq genusq
Silempsis est indissimilib clausulis
ant pluralis dictio singulari uerbo fi¬
nica ut sociis e rege recepto: aut sin¬
głaris dictio plurali u̾bo expleta ut
sunt nobis mitia poma castanee mol¬
les ⁊ p̃ssi copia lactis. Supra enim sũt
ctixit. hic debuit dicere ẽ. es p̾ssi copia
lacͥtis. fit autẽ filẽpsis non solum ꝑ par¬
tes oratiõis. s o ꝑ accidentia partib¬
⁊ ꝓuno multi ponuntur silempsis ẽ.
Pro multis unis: ut ẽ illud. Uterũq
armato milite complent: cũ non uno.
s multis militib. Item ꝓuno multi
uterq inducitur. blasphemasse. Ana¬
diplosis est: quaudo ab eodem uerbo qͦ

Expanded text:
In medio, ut, Graecia Sulpicio sorti DATA, In medio, ut, Graecia Sulpicio sorti DATA, Gallia Cottae. In postremo, ut: Namque hoc tempore obsequium ami cos, veritas odium PARIT. 4. Hypozeuxis est figura superiori contraria, ubi in singulis sensibus propria unicuique clausula est, ut, Regem ADIT, et regi MEMORAT nomenque, genusque. 5. Syllepsis est in dissimilibus clausulis, aut pluralis dictio singulari verbo finita, ut, sociis et rege recepto, aut singularis dictio plurali verbo expleta, ut: Sunt nobis mitia poma, Castaneae molles, et pressi copia lactis. 57 Supra enim sunt dixit, hic debuit dicere: Est pressi copia lactis. 6. Fit autem syllepsis non solum per partes orationis, sed, et per accidentia partibet pro uno multi ponuntur, syllepsis est: pro multis unus, ut est illud: uterumque armato milite complent, cum non uno, sed multis militibus. Item pro uno multi,uterque inducitur blasphemasse. Anadiplosis est, quando ab eodem verbo quo
Abbreviated transcription (Latin):
ticecon. ypallage.. Plempsis ẽ. presũp.¬
tur: ut interra reges ingenti mole lati¬
nos. Quadrinigo nehitur currꝰ cui tepi¬
pora ceum. Auratib sex tadii sulgen.¬
tia cingunt. Solis aui. specim̃ bigis
it curnus in albis. Bina man lato eͥs¬
pans hastilia ferro. Hinc pater eneas
romane stirpis origo. Sidereo flagͣns
clipeo ⁊ celestib armis. Et uixca asca¬
sic dicere. Int̾a reges ingenti mole. &
stati addicere qd̃ seqͣr. ꝓcedunt e cas¬
tris. deinde dicere latmos. ⁊ cet̾a. Ssac¬
ta ẽ ꝓ ornam̃to p̃sũptio rei. ⁊ qui sequi
debuerunt reges interpositi sunt in sep¬
tẽ uersibꝰ: & postea additum est ꝓcedt̃
ecastris. Inde & presũptio. quia ante¬
posita sunt: que se qui debuerunt.
Teuma ẽ. clausula. cum plures sens
tino uerbo clauduntur: quȩ sit trib
modis. Nam aut inpͥmo aut inpos¬
tremo. aut̃ iumedio id uerbum ponit᷑.
qd̃ sententias iungit. In primo ut uer¬
titur enofori fundꝰ. sententia nobis.

Expanded text:
llempsis, anadiplosis, anafora, epanalterea reges, ingenti mole Latinus quadriiugo vehitur curru, cui tempora circum aurati bis sex radii fulgentia cingunt, Solis avi specimen; bigis it Turnus in albis, bina manu lato crispans hastilia ferro; hinc pater Aeneas, Romanae stirpis origo, sidereo flagrans clipeo et caelestibus armis, et iuxta Ascasic dicere: Interea reges ingenti mole, et statim adjicere quod sequitur: Procedunt castris; deinde dicere: Latinus, etc.; sed facta pro ornamento praesumptio rei, et qui sequi debuere reges interpositi sunt in septem versibus, et postea additum est: Procedunt castris. Inde praesumptio, quia anteposita sunt quae sequi debuere. 3. Zeugma est clausula, cum plures sensus uno verbo clauduntur, quae fit tribus modis. Nam aut in primo, aut in postremo, aut in medio id verbum ponitur, quod sententias jungit. In primo, ut, VERTITUR oenophoris fundus sententia nobis.
Abbreviated transcription (Latin):
contulit. Nam septuaginta duo milia
ic etiam et ab eleazaro pontisice pe¬
tens scripturas ueteris testam̃ti
in grecam uocem ex hebrea lingua per
septuaginta interpretes transferre cu¬
rauit: quas in alexandrina biblio¬
theca habuit. Si quidem singuli in sin¬
gulis cellulis separati. ita omnia ꝑ sp̃m
eorum codice inuentum ec̃t. quod in ce¬
teris uel in uerborum ordine discrepant.
fuerunt et alii interpretes. qui ex hebrea
lingua in grecum sacra eloquia trans¬
tulerunt. sicut aquila. sẏmmachus. et
theodotion: sicut ctiam et uulgaris illa
int̃pretatio cuius auctor non apparet.
et ob hoc sine nomine interpretis qͥnta
editio nuncupatur. Preterea sextam et
septimam editionem origenes miro la¬
bore reppit. et ceteris editionib compa¬
rauit. Presbiter quoq ierominus trium
linguarum peritus. ex hebreo in latinũ

Expanded text:
contulit. Nam septuaginta miliia bus. 1. Hic etiam, et ab Eleazaro pontifice petens Scripturas Veteris Testamenti, in Graecam vocem ex Hebraica lingua per septuaginta interpretes transferre curavit, quas in Alexandrina bibliotheca habuit. 2. Siquidem singuli in singulis cellulis separati, ita omnia per Spieorum codice 251 inventum esset quod in caeteris, vel in verborum ordine, discreparet 3. Fuerunt et alii interpretes, qui ex Hebraea lingua in Graecam sacra eloquia transtulerunt, sicut Aquila Symmachus et Theodotion, sicut etiam et vulgaris illa interpretatio, cujus auctor non apparet, et ob hoc sine nomine interpretis. Quinta Editio nuncupatur. 4. Praeterea sextam et septimam Editionem Origenes miro labore reperit, et cum caeteris Editionibus comparavit. 5. Presbyter quoque Hieronymus, trium linguarum peritus, ex Hebraeo in Latinu
Abbreviated transcription (Latin):
ad cursum septem stellarum quib mundũ
regi dicunt. suic ad cursum septem dierum
ꝑresentium. quib ꝑactis uite terminus cõ¬
summatur quoꝵ finis ẽ creta .i. uidicium.

Expanded text:
 hoc ad cursum septem stellarum, quibus mundum regi dicunt: sipraesentium, quibus peractis vitae terminus consummatur; quorum finis est creta, id est iudicium.
Abbreviated transcription (Latin):
deposita ueq̃ tumca sencitutẽ depone̾
atꝙ mnuuentam redire ꝑhibeantur. Tu¬
nice scrpñtiũ exiuue ñcupant᷑. eo quod
his qñ senescunt sese exuunt: quib exub
imuuentutẽ redeunt. Dicuntur enim¬
ce exuiue et induine quia exuunt᷑ etł
duuntur. Pycagoras dic̃. de medulla
hominis mortui quȩ inspina ẽ. serpũ¬
tem cirari. Quod etiam ouidiꝰ in ineta¬
sepulcro mutari cidant bumanas
angue medulias. Quod si credit᷑ merito
ꝑuenit ut sic̃ ꝑ setpsattm mors hominis
ita et ꝓhominis mort̾e serpñs. Fẽrtirr
autẽ quod serpñs hoĩem nudum ñsit

Expanded text:
e tunica senectutem deponere atque in iuventam redire perhibeantur. Tunicae serpentium exuviae nuncupantur, eo quod his, quando senescunt, sese exuunt, quibus exuti in iuventam redeunt. Dicuntur enim exuviae et induviae, quia exuuntur et induuntur. Pythagoras dicit de medulla hominis mortui, quae in spina est, serpentem creari; quod etiam Ovidius in Metasepulchro mutari credunt humanas angue medullas. Quod si creditur, merito evenit ut sicut per serpentem mors hominis, ita et hominis morte serpens. Fertur autem quod serpens hominem nudum non sit
Abbreviated transcription (Latin):
tura ad suminũ rectis sequamarũ ungu¬
las figant quo uicissim ce celeriter agñ¬
do non solum plana plabantur. s. etiã
conuexa conscendant: tot uestigiisin¬
aliquo collidant᷑. debiles reddite. cur¬
sum hab̾e non possinit. quia ubic̃ꝙ illis
ictus incidit spinam soluit ꝑ quã costa¬
rum pedes et motꝰ corꝑis agebantur. Sca¬

Expanded text:
tura ad summum rectis squamarum ungutura ad summum rectis squamarum ungulas figat; quod uicissim et celeriter agendo non solum plana perlabitur, sed etiam conuexa conscendit, tot uestigiis inaliquo conlidatur, debilis reddita cursum habere non possit; quia ubicumque ille ictus inciderit spinam soluit, per quam costarum pedes et motus corporis agebantur.
Abbreviated transcription (Latin):
caput etiam. si cum dnob euascrit
digitis nichilominus uiuit: uñ ecco¬
tum corpus obicit ꝓ pite sericntibua.
Anguib umũsis hebes uislis ẽ: raro
madisum contucntur. nec frustra: c̃
oculos ñ infronte habeant s intimpo¬
tibus. adco ut citius audiant quã as.¬
ꝑiciant. Nullum autẽ animal intan¬
taccleritate linguam mouet ut str¬
pñs ad cout tripliotm linguã habere.
iudeat᷑: cum una sit. Scrpĩtnsi uda
sunt corꝑa. adco ut quocũꝙ eunt uam
humore designent. Sestigia serpsitium
talia sunt: ut cum pedib carere udean¬
tur. costis tam̃ & squamarũ nisibire.¬
ꝑant: quas asõma guiture usꝙ adymã
aluũ parili mͦ dispositas hñt. ita instru
tum corpusculi sui partes gradatim por¬
rigñdo contractas contrabñdo porrrec
tas motum explicent. s alternis intente.
conatib latera suniosa circumferunt.
ut ꝑ exteriorem spine curuaturã rigentẽ
costarum aciem tendant. costis aut̃e na¬

Expanded text:
caput etiam si cum duobus evaserit caput etiam si cum duobus evaserit digitis, nihilominus vivit. Unde et totum corpus obicit pro capite ferientibus. Anguibus universis hebes visus est. Raro in adversum contuentur, nec frustra, cum oculos non in fronte habeant, sed in temporibus; adeo ut citius audiant quam aspiciant. Nullum autem animal in tanta celeritate linguam movet ut serpens, adeo ut triplicem linguam habere videatur, cum una sit. Serpentium humida sunt corpora, adeo ut quaque eunt, viam humore designent. Vestigia serpentium talia sunt ut, cum pedibus carere videantur, costis tamen et squamarum nisibus repant, quas a summo gutture usque ad imam alvum parili modo dispositas hatum corpusculi sui partes gradatim porrigendo ctas motum explicat, sed alternis intenta conatibus latera sinuosa circumfert, at per exteriorem spinae curuaturam rigentem costarum aciem tendat, costis autem na
Abbreviated transcription (Latin):
quantꝰ nominũ. tantꝰ mortũs numef᷑
Om̃s aũ serpñtes. natura sua frigide st̃
noc ꝑcutiunt nͥ quando calestunt. Nã
quando sunt frigide: nullum tangt.
Uñ et uenena earum plusdie qͣm noc¬
te nocent: Torpent enim noctisalgore.
et nĩto: quia frigide sunt nocturno
rore. Ise enim adducunt uaporem cor¬
poris gelide pestes et natura srigide.
Uñ ce hicme innodis torpũt. estate sol¬
uunt᷑. Inde ẽ. qͦd dum qͥcũꝙ serpñtium¬
ueneno ꝑcutitur pͥmum obstupescit.
& pꝰca ubi uullo calefactum ipsũ uirꝰ
erar serit statim hominem extinguit:
Uencinim autem dictum eo quod ꝑue
nas uadit. In fusa enim pestisciͦ pue.
nas. uegeiatione corpis aucta discur.¬
rit. ce animam exigit. Uñ ñ posseue¬
nenum nocere: nisi hominis cecigerit
sanguinem. Lncanus. Noria serpũtũ
c̃ admixto sanguine pestis. Omẽ aute
turalib bonis que nob̃ et irrationalib
Dic̃ autẽ plimus. si credit᷑ qͦd scrpñtib

Expanded text:
quantus nominum, tantus mortium numerus. quantus nominum, tantus mortium numerus. Omnes autem serpentes natura sua frigidi sunt, nec percutiunt, nisi quando calefiunt. Nam quando sunt frigidi, nullum tangunt. Unde et venena eorum plus die qte nocent. Torpent enim noctis algore, et merito, quia frigidae sunt nocturno rore. In se enim adducunt vaporem corporis gelidi pestes et natura frigidae; unde et hieme in nodos torpent, aestate solvuntur. Inde est quod dum qupercutitur, primum obstupescit, et postea ubi in illo calefactum ipsum virus exarserit, statim hominem exstinguit. Venenum autem dictum quia per venas vadit. Infusa enim pestis ejus per venas, vegetatione corporis destructa, discurrit, et animam exstinguit. Unde non potest venenum nocere nisi hominis tetigerit sanguinem. Unde Lucanus: Noxia serpentum est admisto sanguine pestis. Omne autemturalibus bonis, quae nobis et irrationabDicit autem Plinius, si creditur, quod serpentis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑotracam uocant. Salamandra uoca¬
ta quod contra incendia ualeat cinꝰm
terominia uenenata uis maxima est.
Ectera enim singłos feriuint ħ plurmu
pariter int̾iit. Namsi arbori irrepse¬
rit. omnia ponia inficit ueneno: et cos
qui edint occidit. qui etiam siułmpu¬
teum cadat: uisueneni potantes intͣ¬
ficit. Ista contra incendia repugnans.
ignes sola aĩalium extinguit. uiuit
enum in mediis flaminis. sinedolore ⁊
consumptione: &r ñ solum qr ñ urituꝵ:
s extinguit incendiũ. Saura lacert qͥ
quando se nescit exurant᷑ ocłltnis. et
intrat inforamen parietis aspicientis
contra orientem: et orcum solis inten¬
dñs illumiat᷑. Stellio de colore indi¬
tum nom̃ ht. Est emm tergo depictꝰ.
lucentib guitis: in modum stellarum.
scorpionib a deo contrariꝰ tradit᷑. ut ui¬
soco p auorem his asserat ce torporem.
Sunt ce alia serpñtiũ genã. ut amodĩ.¬
te elefantic camedraconits. Postirmo¬

Expanded text:
 βότραχον vocant. 36. Salamandra voca βότραχον vocant. 36. Salamandra vocata, quod contra incendia valeat; cujus inter omnia venena vis maxima est. Caetera enim singulos feriunt: haec plurimos pariter interimit; nam si arbori irrepserit, omnia poma inficit veneno, et eos qui ederint occidit; qui etiam vel si in puteum cadat, vis veneni eius potantes interficit. Ista contra incendia repugnans, ignes sola animalium extinguit; vivit enim in mediis flammis sine dolore et consummatione, et non solum quia non uritur, sed extinguit incendium. Saura lacertus, qui quando senescit, caecantur oculi eius, et intrat in foramen parietis aspicientis contra Orientem, et orto sole intendit et inluminatur. Stellio de colore inditum nomen habet; est enim tergore pictus lucentibus guttis in modum stellarum. scorpionibus adeo contrarius traditur ut viso eo pavorem his adferat et torporem. Sunt et alia serpentium genera; ut ammodytae, elephanti