comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fideliũ fortassis audẽt : nisi scȩ scripturȩ aucto¬
ritate legeretur. Sed ille uir dĩ dono iustus.
et fortis. & pie peritus: ñ ait. dñs dedit diabolus
abstulit. sed dñs dedit. dñs abstulit: optime
sciens diabolũ etiam qđ facere de isas elem̃tis
poterat. ñ tam̃ seruo dĩ nisi eiꝰ dño uolente
Ac ꝑmittente fuisse facturũ. Malitiam dia¬
boli c̃fundebat: qm̃ quis illa inse ꝓbando
utertur sciebat: in filiis uͦ. diffidentiae tanꝗ
in suis mancipiis oꝑatur : quẽ admodum
hões in peccorib suis: Et illic tam̃ qͣntũ ds̃ iu¬
sto iudicio sinit. Sed aliud. ẽ qͣndo potestas
eius etiam a suis sicut ei placet tractandis
maiore potestate ꝓhibetur : aliud qͣndo ei
potestas etiam in eos qͥ ab illo alieni sẽ datur.
sic̃ homo de pecore suo pro humano captu
fac̃ qđ uult: nec sane facit si ꝓhibetur a potes¬
tate maiore. De alieno aut̃ pecore ut faciat:

Expanded text:
fidelium fortassis auderet, nisi sanctae Scripturae auctofidelium fortassis auderet, nisi sanctae Scripturae auctoritate legeretur. Sed ille vir, Dei dono justus, et fortis, et pie peritus, non ait, Dominus dedit, diabolus abstulit; sed, Dominus dedit, Dominus abstulit ; optime sciens diabolum etiam quod facere de istis elementis poterat, non tamen servo Dei, nisi ejus Domino volente ac permittente fuisse facturum; malitiam diaboli confundebat, quoniam quis illa in se probando uteretur, sciebat. In filiis vero diffidentiae tanquam in suis mancipiis operatur , quemadmodum homines in pecoribus suis; et illic tamen quantum Dei justo judicio sinitur. Sed aliud est quando potestas ejus etiam a suis, sicut ei placet, tractandis majore potestate prohibetur; aliud quando ei potestas etiam in eos qui ab illo alieni sunt datur. Sicut homo de pecore suo, pro humano captu, facit quod vult; nec sane facit, si prohibeatur a potestate majore: de alieno autem pecore ut faciat,
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum et uiuificantis mortuũ peccatorem ÷
ñ opꝰ legis oftendentis peccatũ: nec a peccato ui¬
nationis suȩ indignationem & iram. & tribula¬
tionem. immissionem ꝑ angłos malos. Esse
autem dicibolũ & angłos eius tã malos utiq ut
eis ignis p̃paretur ȩt̃nus: nullus fidelis ignorat
Sed immita ꝑ eos immissiones suꝑ qͦs libet ad ño
dõ qͦs hac poena iudicat dignos: durũ uidet᷑
eis qui minus idonei st̃ cogitare quẽ admodũ
summa dĩ uftitia bene utatur et malis. Quos
qͥdem qͣntum ꝑtinet ad eorũ substantiam. qͥs
alius quã ipse fecit: Sed malos ipse ñ fecit
psalmus. sic̃ in rege achab quẽ fallacie sp̃s ex
dĩ uoluntate seduxit ut cadetꝰ bello: uerum
etam ad ꝓbandos et manifestandos bonos
legimus diabolũ potuisse etiam decȩlo ig¬
nem immittere. Ad scĩ uiri tantum pecõꝵ
numerũ. mistebili et horrendo impetu
consum̃ dum. Qđ diabolo tribuere nemo

Expanded text:
peccatum et uiuificantis mortuum peccatorem, peccatum et uiuificantis mortuum peccatorem, non opus legis ostendentis peccatum nec a peccato uinationis suae; indignationem et iram, et tribulationem, immissionem, per angelos malos. Esse autem diabolum et angelos ejus tam malos utique, ut eis ignis praeparetur aeternus, nullus fidelis ignorat: sed immitti per eos immissionem super quoslibet a Domino Deo, quos hac poena judicat dignos, durum videtur eis qui minus idonei sunt cogitare quemadmodum summa Dei justitia bene utatur et malis. Quos quidem, quantum pertinet ad eorum substantiam, quis alius quam ipse fecit? Sed malos ipse non fecit: Psalmus, sicut in rege Achab, quem fallaciae spiritus ex Dei voluntate seduxit ut caderet in bello ; verum etiam ad probandos et manifestandos bonos, legimus diabolum potuisse etiam de coelo ignem immittere, ad sancti viri tantum pecorum numerum mirabili et horrendo impetu consumendum; quod diabolo tribuere nemo
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura dicit omne qđ ñ ẽ ex fide peccatũ ÷
et sine fide impossibile.ẽ utiq placere dõ non
hominibus: nichil sic agit pͥnceps hic quam
ut ñ credatur in dm̃. nec ad mediatorem aquo
soluuntur oꝑa eiꝰ credendo ueniatur Sed ipe
mediator intrat indomum fortis. id.ẽ. in hoc
scłm mortalium sub potestate diaboli qͣntũ
ad ipsum ꝑtinet constitutum: De ipso quippe
scriptũ .ẽ : qđ potestatem habeat moras. .¬
Intrat in domum fortis : id ÷ in suo dominatu
habentis genus humanum. &prius alligat eũ :
id ẽ eius cohercet & cohib& potestatem po¬
testatis suȩ fortiorib uincuł: & sic eripit
uasa eiꝰ quȩc̃q p̃destinauit eriꝑe. arbi¬
ut illo ñ impediente. credañ in istum
liba uoluntate Ro inde hoc opus ẽ.
grẽ non naturȩ. Opus .ẽ inquam grẽ
quã nob̵ attulit scđs̃ adam. non naturȩ qͣm totam
ꝑdidit insem et ipso pͥmꝰ adam. Opꝰ ẽ grȩ tollentis

Expanded text:
scriptura dicit, omne, quod non est ex fide. peccatum est scriptura dicit, omne, quod non est ex fide. peccatum est et sine fide inpossibile est utique placere deo, non hominibus, nihil sic agit hic princeps, quam ut non credatur in deum nec ad mediatorem, a quo soluuntur opera eius, credendo ueniatur. Sed ipse mediator intrat in domum fortis. id est in hoc saeculum mortalium sub potestate diaboli, quantum ad ipsum pertinet, constitutum; de ipso quippe scriptum est. quod potestatem habeat mortis. intrat in domum fortis. id est in suo dominatu habentis genus humanum et prius alligat eum, id est eius cohercet et cohibet potestatem potestatis suae fortioribus uinculis et sic eripit uasa eius, quaecumque praedestinauit eripere, arbiut illo non impediente credant in istum libera uoluntate. proinde hoc opus est gratiae non naturae. opus est, inquam, gratiae, quam nobis adtulit secundus Adam, non naturae. quam totam perdidit in semet ipso primus Adam. opus est gratiae tollentis
Abbreviated transcription (Latin):
abolus qͥ dr̃ etiam pͥnceps potes¬
tatis aeris oꝑatur infilus diffidentiae
Princeps ifte rector tenebrarum id ÷ dia¬
bolus diffidentiae filioꝵ regens eos as
arbitrium suum qͦd nec ipse habet lbe¬
rum ad benefaciendum: sed in maxi¬
mam maliuolentiam poena suis scele¬
ribus obduratum. Vnde nemo sane fi¬
dei credit aut dic̃ hos apostatas arigłos
ad pͥstinam pietatem correcta aliqͣfido
uoluntate conũti. Quid gͦ oꝑatur hacc
potestas infilus diffidentiae nisi oꝑa sua
mala : Et in pͥmis maximeq ipsam diffi¬
dentiam & infidelitatem qua sint inimici
fidei. ꝑ qͣm scit eos posse mundari. posse
sanari. posse ꝑfectissime liberos qͦd eis ue¬
hem̃t̃ inuidet in ȩt̃nitate regnare Itaq aliqͦs
eoꝵ ꝑ qͦs amplius deciꝑe affectat. sinit habe
nonnulla uelut oꝑabona in qͥb laudant᷑
ꝑ quasq gentes p̃cipueq in gente rmana qi
p̃clare glorioseq uixer̃ Sed qͣm sic̃ ueracissima

Expanded text:
abolus, qui dicitur etiam princeps potesabolus, qui dicitur etiam princeps potestatis aeris, operatur in filiis diffidentiae, princeps iste rector tenebrarum, id est diabolus diffidentiae filiorum regens eos ad arbitrium suum, quod nec ipse habet liberum ad benefaciendum sed ad maximam maliuolentiam poena sui sceleris obduratum. unde nemo sanae fidei credit aut dicit hos apostatas angelos ad pristinam pietatem correcta aliquando uoluntate conuerti. quid ergo operatur haec potestas in filiis diffidentiae nisi opera sua mala et in primis maximeque ipsam diffidentiam et infidelitatem, qua sunt inimici fidei, per quam scit eos posse mundari, posse sanari, posse perfectissime liberos, quod eis uehementer inuidet, in aeternitate regnare? itaque aliquos eorum, per quos amplius decipere affectat, sinit habere nonnulla uelut opera bona, in quibus laudantur per quasque gentes praecipueque in gente Romana, qui praeclare glorioseque uixerunt. sed quoniam, sicut ueracissima
Abbreviated transcription (Latin):
ubilosus iste aer ad abrssũ ꝑti¬
net : ubi nubes ubi uenti. ubi
łtẽpestates. ubi pluuia coruscationes
appellauit : qr nimis mutabile atq
mortale: nisi forte putatis. qr pluit
sursũ stellis. Omnia ista hic fiunt ꝓpe
ad t̾ram. Et aliqͣndo st̃ hões in carcu¬
minib montium. et nubes subse
uident: et fuint plerũq pluuiȩ
et apparet bene intentis omnia ista
quę turbato aere concitantur hic fi¬
eri in ista mundi parte infima
Propt̃ ea ad ista caliginosa id ÷ ad hunc aerem
tanqͣm ad carcerem damnatꝰ ẽ diabolus de
apparatu suꝑioꝵ angłoꝵ lapsus cũ angłis suis.
Nam apłs hoc de illo dic̃. Scđm pͥncipem po¬
testatis aeris huiꝰ. qͥ nc̃ oꝑat᷑ infilus diffi¬
dentiȩ. Et alius apłs dic̃. Si enim ds̃ angłis
peccantib ñ peꝑeit. sed carcerib caligi¬
nis inferi. retrudens. tradidit iniudiciõ
puniendos seruari. infernum hoc appel¬
lans qͦd inferior pars mundi sit.
aec aut̃ potestas tenebrarũ id ÷ di¬

Expanded text:
ubilosus iste aer ad abyssum pertinet. Ubi nubes, ubi venti, ubi tempestates, ubi pluviae, coruscationes, appellavit, quia nimis mutabile est atque mortale: nisi forte putatis quia sursum pluit stellis. Omnia ista hic fiunt prope ad terram. Et aliquando sunt homines in cacuminibus montium, et nubes sub se vident, et fiunt plerumque pluviae: et apparent bene intentis omnia ista, quae perturbato aere concitantur, hic fieri in ista mundi parte infima. Propterea ad ista caliginosa, id est ad hunc aerem, tanquam ad carcerem, damnatus est diabolus, de apparatu superiorum Angelorum lapsus cum angelis suis: nam Apostolus hoc de illo dicit, «Secundum principem potestatis aeris hujus, qui nunc operatur in filiis diffidentiae» . Et alius apostolus dicit, «Si enim Deus angelis peccantibus non pepercit, sed carceribus caliginis inferni retrudens, tradidit in judicio puniendos servari» : infernum hoc appellans, quod inferior pars mundi sit. aec autem potestas tenebrarum, id est di
Abbreviated transcription (Latin):
in cor udȩ ut tradet dñm intrauit. ñ autem
intraret nisi ille locũ daret: sic multi hões
mali de media babrlonia ꝑ desidia carnalia
& illicita locũ daꝗ diabolo & angłis eiꝰ incor¬
dibus suis. ut in illis et de illis oꝑeturi t

Expanded text:
in cor Judae , ut traderet Dominum, non autem intraret, nisi ille locum daret; sic multi mali homines de media Babylonia per desideria carnalia et illicita locum dando diabolo et angelis ejus in cordibus suis, ut in illis et de illis operet
Abbreviated transcription (Latin):
cutiones: t ollit intentionem nr̃am apłs ab
odio hominũ & direxit inluctam qͦrundã
sp̃uum qͦs ñ uidemꝰ &cũ ipsis confligimꝰ. Ait
enim N.ẽ nob̵ colluctatio adũsus carnem
& sanguinem. id ÷ adũsus hões qͦs uidetis
a quib uidemini mala pati. qui uobis im¬
portant ꝑsecutiones. Nam ꝓ ipsis orare p̃cepti
carnem & sanguinem. id ÷ adũsus homines :¬
s adũsus priñcipes. adũsus potestates et
rectores mundi tenebrtrum harum. Quid
dix̃ mundi : Dilectorum mundi. Has appella¬
uit &e tenebras. id ÷ iniqͦs scelestos in fideles pec¬
catores. Quib iam credentib gratulat᷑ hoc mͦ ut
diccit. Fuistis enim aliqͣndo tenebre nc̃ autem
lux in dño Ergo consaituit nosluctam habe

Expanded text:
cutiones, tulit intentionem nostram Apostolus ab cutiones, tulit intentionem nostram Apostolus ab odio hominum, et direxit in luctam quorumdam spirituum, quos non videmus, et cum ipsis confligimus. Ait enim: «Non est vobis colluctatio adversus carnem et sanguinem;» id est, adversus homines quos videtis, a quibus mala videmini pati, qui vobis important persecutiones: nam pro ipsis orare praecepti nguinem,» id est, adversus homines; «sed adversus principes, et potestates, et rectores mundi tenebrarum harum» . Quid dixit, «mundi?» Dilectorum mundi. Hos appellavit et tenebras, id est iniquos, sceleratos, infideles, peccatores; quibus jam credentibus gratulatur hoc modo, ut dicat: «Fuistis enim aliquando tenebrae, nunc autem l
Abbreviated transcription (Latin):
cipes hões qͦrum iussa sibimet iniuncta
iactabat. qͣm scđm pͥncipem potestatis ae¬
dentiȩ. Quem ꝑ huius qͦq linguam oꝑari
cipͥanus nouerat : qđ ipse non nouerat.
Nouerat inqͣm cipͥanus cũ aꝓconsule audi¬
ret consule tibi. qđ caro & sanguis et san¬
udicebat. stulte hoc diabolũ dicere
subdole : atq intuebatur in uno oꝑe
duos: istum ocłis: illũ fide Nolebat eũ
iste mori: nolebat ille coronari. Proinde
circa istum placidus. circa illũ cautus
huic aꝑte resp̃debat: illũ occulte uinct¬
um tales nos int̾rogauerint inqͥb:
diabolus oꝑatur: intelligendus ÷
nos ipse in t̃rogare qui in eis oꝑatur. Apłs
dic̃. Et uos cum essets mortui indelicas
et peccatis urĩs cũ uiueretis in illis. scđm
ũsati sumus. Oftendit se redemptũ de be¬
bylonia cȩpisse iam exire: Sed tam̃ ad huc
quid dicit: qr cum hostib nr̃is confligimꝰ.
Et ne irascam᷑ hominib qͥ nob ingerunt ꝑse¬

Expanded text:
cipes homines, quorum jussa sibimet injuncta cipes homines, quorum jussa sibimet injuncta jactabat, quam secundum principem potestatis aeuem per hujus quoque linguam operari Cyprianus noverat, quod ipse non noverat. Noverat, inquam, Cyprianus, cum a proconsule audiret, Consule tibi quod caro et sanguis diceret stolide, hoc diabolum dicere subdole: atque intuebatur in uno opere duos; istum oculis, illum fide. Nolebat eum iste mori, nolebat ille coronari: proinde circa istum placidus, circa illum cautus; huic aperte respondebat, illum occulte vincum tales nos interrogant, in quibus diabolus operatur, intelligendus est ipse nos interrogare, qui in eis operatur. Apostolus dicit: «Et vos cum essetis» «mortui in delictis et peccatis vestris, cum viveretis in illis sversati sumus» . Ostendit se redemptum de Babylonia coepisse jam exire. Sed tamen adhuc quid dicit? Quia cum hostibus nostris confligimus. Et ne irascamur hominibus qui nobis ingerunt perse
Abbreviated transcription (Latin):
intanta ꝓfunditate latitantem: Erat enĩ
semita irȩ dĩ : qͣ egẏptioꝵ impietatem
occulta ȩqͥtate punine. Sed eidem semitȩ
uiã fecit: ut eos tanqͣm ex abditis ꝑ eos an¬
głos malos in manifesta scelera ꝓducens
in euidentissimos impios euidentissime
udicem cogitat. Apđ quẽ causam gestȩ
huius uitȩ atq ab illo sibi muneris in¬
iuncti qͥsq dicturꝰ ẽ Ubi omnis homo
sulit qͥ exfide uiuens et satagens ne ab ex¬
tremo p̃occupetur de extremum cõputat
omnem diem. et sic dõ placitos mores ꝑ¬
ducit usq Ad extremum diem. Ita sibi beatꝰ
iudicis monere uidebatur dicens. Consule tͥ.
Cum enim eius immobilem m̃tem uidẽt.
qͣndo ei dixit usser̃ te pͥncipes cerimoni¬
ari. resp̃ditq ille ñ facio: adiecit & ait.
Consule tͥ. Ipsa .ẽ. lingͣ subdola diaboli
Et si ñ huius qui nesciebat quȩ loqueret᷑
illius tam̃ qui ꝑ eum loquebatur. Loque¬
batur enim proconsul. non tam scđm pͥn¬

Expanded text:
in tanta profunditate latitantem? Erat enim in tanta profunditate latitantem? Erat enim semita irae Dei, qua Aegyptiorum impietatem occulta aequitate puniret; sed eidem semitae viam fecit, ut eos tanquam ex abditis per malos angelos in manifesta scelera producens, in evidentissimos impios evidentissime judicem cogitat, apud quem causam gestae hujus vitae atque ab illo sibi muneris injuncti quisque dicturus est: ubi omnis homo sulit, qui ex fide vivens, et satagens ne ab extremo praeoccupetur die, extremum computat omnem diem, et sic Deo placitos mores perducit usque ad extremum diem. Ita sibi beatusjudicis monere videbatur dicens, Consule tibi. Cum enim ejus immobilem mentem videret, quando ei dixit, Jusserunt te principes caerimoniari; responditque ille, Non facio: adjecit et ait, Consule tibi. Ipsa est lingua subdola diaboli: etsi non hujus qui nesciebat quid loqueretur, illius tamen qui per eum loquebatur. Loquebatur enim proconsul, non tam secundum prin
Abbreviated transcription (Latin):
es & nos peccauimꝰ ꝓpt̃ ea errauimus &
facti sumꝰ sic̃ immundi om̃s: ea ratione
intelligitur. Prȩcessit enim aliqͥd unde ds̃
iustissime iratus. Ab eis suum lum̃ aufer¬
ret: ut in peccata quȩ nulla tergiuersa¬
tione defendi possent ñ eẽ. peccata coeci¬
tas humanȩ m̃tis offenđet ab itinere
iuftitiȩ deuiando et errando. Et qđ in
alio psalmo scriptũ ẽ de ipsis agrptiis qđ
ds̃ conũterit coreoꝵ ut odissent popłm
eius. & dolum facerent in seruos eius: be¬
ne creditur ds̃ fecisse ꝑ illos angłos ma¬
los ut iam uitiose m̃tes filiorũm infide¬
litatis. ꝑ eos angłos quib eadem amica
st̃ uitia excitarent᷑ in odium popłi dĩ. ad¬
quos terrendos & corrigendos bonos
idoneus : Vnde cũ dixisset. misit in eos irã
indignationis suȩ in dignationem. & irã.
& tribulationem. immissiones ꝑ angłos
malos : illud qđ addidit. uiam fec̃ semite
ire suȩ. cuius tandem acies sufficit peni¬¬
trare  ut intelligat capiatq sententiam.

Expanded text:
et nos peccavimus; propterea erravimus, et facti sumus sicut immundi omnes , ea ratione intelligitur: praecessit enim aliquid, unde Deus justissime iratus ab eis suum lumen auferret, ut in peccata quae nulla tergiversatione defendi possunt non esse peccata, caecitas humanae mentis offenderet, ab itinere justitiae deviando et errando. Et quod in alio psalmo scriptum est de his ipsis Aegyptiis, quod Deus converterit cor eorum ut odissent populum ejus, et dolum facerent in servos ejus , bene creditur Deus fecisse per illos angelos malos; ut jam vitiosae mentes filiorum infidelitatis per eos angelos, quibus eadem amica sunt vitia, excitarentur in odium populi Dei, atque ad terrendos et corrigendos bonos idoneus ? unde, cum dixisset, Misit in eos iram indignationis suae; indignationem, et iram, et tribulationem, immissionem per angelos malos, illud quod addidit, Viam fecit semitae irae suae? cujus tandem acies sufficit penetrare, ut intelligat capiatque sententiam
Abbreviated transcription (Latin):
Tec eos audiamꝰ qui negant ad
dexteram prĩs seđe filium. Di¬
cunt enim. Nũ quid ds̃ pat̾ habet
latus dextrum aut sinistrum sicuti cor¬
pora: Nec nos dedõ prẽ hoc sentimus.
Nulla enim forma corporis finit᷑ ds̃ atque
concluditur : sed dexctera prĩs ẽ. bea¬
titudo ꝑpetua quȩ scĩs datur : sic̃ sini¬
stra eiꝰ rectissime dr̃ miseria ꝑpetua
mcreaturis hoc mͦ qͦ diximus intelli¬
gatur dextera et sinistra: qr et corpꝰ
Q et simulnos suscitauit. et simul seđe
fec̃ in cęlestib. Iuã uis enĩ corpꝰ nr̃m nondũ
ibi sit : tam̃ spes nr̃a iam ibi .ẽ. Ropt̃ ea
et ipse dñs pꝰ resurrectionem uissit disci¬
płis qͦs piscantes inuenit: ut in dexterã
partem mitterent retia. Qđ cũ fecisse:
coeper̃ pisces. Qui om̃s magni erant:
idẽ iustos significabant: qͥb ꝓmitat᷑
dos aut̃ ad sinistram eẽ. positurum.

Expanded text:
Non eos audiamus qui negant ad dexteram Patris sedere Filium, dicentes: Nunquid Deus Pater habet latus dexterum, vel sinistrum, sicut corpora? Nec nos hoc de Deo sentimus. Nulla enim forma corporis Deus finitur et concluditur. Sed dextera Dei est beatitudo aeterna quae sanctis datur, sicut sinistra ejus dicitur miseria perpetua in creaturis hoc modo, quo diximus, intelligatur dextera et sinistra. Quia et corps dicit, quia et simul nos suscitavit, et simul sedere fecit in coelestibus . Quamvis enim corpus nostrum nondum ibi sit, tamen spes nostra jam ibi est. Propterea et ipse Dominus post resurrectionem jussit discipulis quos piscantes invenit, ut in dexteram partem mitterent retia. Quod cum fecissent, ceperunt pisces, qui omnes magni erant , id est, justos significabant, quibus dexterdos autem ad sinistram esse positurum .
Abbreviated transcription (Latin):
putentia. Reñtia I gustꝰ eidem cordi:
amara et dulcia Reñtiat tactꝰ eidem
cordi: lenia et asꝑa. Reñtiat sibi ipsum
cor: iusta et in iusta. Cortuũ et uidet
et audit: & coetera sensibilia diiudicat.
Et qͦ ñ aspirant corporis sensus: iusta et
iniusta. mala et bona discernit. Diũsa¬

Expanded text:
putentia; renuntiant gustus eidem cordi putentia; renuntiant gustus eidem cordi amara et dulcia; renuntiat tactus eidem cordi lenia et aspera: renuntiat et sibi ipsum cor justa et injusta. Cor tuum et videt et audit, et caetera sensibilia dijudicat; et quo non aspirant corporis sensus, justa et injusta, mala et bona discernit. Os
Abbreviated transcription (Latin):
Sedi redi ad cor: tolle te acorpore. Corpꝰ
tuũ habitatio tua.ẽ Cor tiũ sentit
etiam ꝑ corpꝰ tuũ. Sed corpꝰ tuũ: ñ qđ cortiũ.
Dimitte & corpꝰ tuum : redi ad cortuum. Ini
corpore tuo mueniebas alibi ocłos: alibi
aures. In corde tuo nũ qͥd hoc inuenis.
An in corde ñ habes aures: de qͥb gͦ
dñs dicebat. qͥ habet aures audieñdi au¬
diat: An in corde ñ habes ocłos unde
dic̃ apłs. illuminatos ocłos cordis ur̃i:
Redi ad cor. Uide ibi qd sentias forte de dõ
qr ibi .ẽ. imago dĩ. In interiore homine
habitat xec: in interiore homine re¬
nouaris ad imaginem dĩ. In imagine sua:
cognosce auctorem eius. Uide quẽ ad-¬
modum om̃s corporis sensus cordi in to
nuntient qͦd senseria foris Vide qͣm mul¬
tos ministos habeat unus interior imꝑator:
et qd apđ se etiam sine his ministris agat.
Renuntiant ocłi cordi: alba et nigra.
ReñtiaÑ aures eidem cordi: canora et dissona
Reñtiaꝗ nares eidem cordi: odorauet

Expanded text:
Redi, redi ad cor, tolle te a corpore: corpus tuum habitatio tua est; cor tuum sentit etiam per corpus tuum: sed corpus tuum non quod cor tuum; dimitte et corpus tuum, redi ad cor tuum. In corpore tuo inveniebas alibi oculos, alibi aures: in corde tuo numquid hoc invenis? An in corde tuo non habes aures? De quibus ergo Dominus dicebat, Qui habet aures audiendi, audiat ? An in corde non habes oculos? Unde dicit Apostolus, Illuminatos oculos cordis vestri . Redi ad cor; vide ibi quid sentias forte de Deo, quia ibi est imago Dei. In interiore homine habitat Christus , in interiore homine renovaris ad imaginem Dei, in imagine sua cognosce auctorem ejus. Vide quemadmodum omnes corporis sensus cordi intro nuntient quid senserint foris: vide quam multos ministros habeat unus interior imperator, et quid apud se etiam sine his ministris agat. Renuntiant oculi cordi alba et nigra; renuntiant aures eidem cordi canora et dissona; renuntiant nares eidem cordi odora et
Abbreviated transcription (Latin):
one eius. Patrem ꝓpt̾ ea etiam dm̃ cẽ
n factus ẽ homo. et natus ex femina. Et
ħoc. eẽ. qd dicit in psalmo : ubi qđ futurũ
fuerat p̃ñtiauit. Deuentre matris meae
ds̃ m̃s estu : ut osteniđet patrem hinc
ẽẽ dm̃ suum qr homo factus ẽ. Homo enĩ
deuentre matris natꝰ ẽ. et scđm hominẽ
de uirgine natꝰ ẽ. ds̃ : ut non solũ pat̾ illi
eẽt qͥ eum de se ipso genuit. uerum etiam
ds̃ eius e&̃. quem deuentre matris ho¬

Expanded text:
 dixi Patrem propterea etiam Deum esse  factus est homo et natus ex femina: et hoc esse quod dicit in Psalmo, ubi quod futurum fuerat praenuntiavit, De ventre matris meae Deus meus es tu ; ut ostenderet Patrem hinc esse Deum suum, quia homo factus est. Homo enim de ventde virgine natus est Deus, ut non solum Pater illi esset, qui eum de se ipso genuit, sed etiam ei esset Deus, quem de ventre matris ho
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃s scõs: non cesso grãs agere ꝓ uobis
Noua erat & recens eoꝵ fides p̃dicato sibi
eũgtio: qͣfide audita. grc̃s dõ ꝓ eis agit
apłs. Si homini gr̃as ageret ꝓ eo quod il¬
lum uł putar& non p̃ftitisse uł nosset.
adulatio uł irrisio uerius quã grt̃rum
actio diceretur. Non errat ds: non irri¬
detur. Donum. ẽ enim eius etiam incipi¬
ens fides : ne apli falsa uł fallax gr̃trum
oc & grãrum actio indicat.
qđ oratio. Oratio ꝓinfidelib :
grãrum actio ꝓfidelib. Qui enĩ ẽ orandꝰ
ut̃ faciat: illi e grãrum actio reddenda
cum fecerit Unde idem dic̃ apłs ad ephe¬
sios. ꝓpt̃ hoc & ego audita fide ur̃a in
dño it iu et in om̃s scõs: ñ cesso grãs agere
ꝓuob. Loqͥm᷑ aut̃ nc̃ de ipsis initus. Cũ
homines qui erant aũsi et adũsi con¬
ũtuntur ad dm̃. et uelle incipiunt quod
nolebant. & habe fidem qͣm ñ habebas:
qđ ut ficbat in eis orat᷑ ꝓ eis: qͣm uis ñ oret᷑

Expanded text:
in omnes sanctos, non cesso gratias agere pro vobis . Nova erat et recens eorum fides praedicato sibi Evangelio, qua fide audita, gratias Deo pro eis agit Apostolus. Si homini gratias ageret pro eo quod illum vel putaret non praestitisse vel nosset, adulatio vel irrisio verius quam gratiarum actio diceretur. Nolite errare; Deus non irridetur : donum enim ejus est etiam incipiens fides, ne Apostoli falsa vel fallax gratiarum hoc et gratiarum actio indicat, quod oratio, oratio pro infidelibus, gratiarum actio pro fidelibus. qui enim est orandus, ut faciat, illi est actio gratiarum reddenda. cum fecerit. unde idem dicit apostolus ad Ephesios: Propter hoc et ego audita fide uestra in domino Iesu et in omnes sanctos non cesso gratias agere pro uobis. Loquimur autem nunc de ipsis initiis, cum homines. qui erant auersi et aduersi, conuertuntur ad deum et uelle incipiunt. quod nolebant, et habere fidem, quam non habebant. quod ut fiat in eis, oratur pro eis, quamuis non oretur
Abbreviated transcription (Latin):
ullũ maus donũ p̃stare̾ posset
ds̃ hominib : quam ut ũbum
suum ꝑ qđ condidit om̃a faceret illis
caput. et illos ei tanqͣm m̃bra coapta¬
ret. ut e&̃ filius dĩ et filius hominis. unꝰ
ds̃ cũ prẽ : unus homo cũ hõmib: ut
et qͣndo loqͥm᷑ ad dm̃ dep̃cantes nori
inde filium separemꝰ : et qͣndo p̃catur
corpꝰ filii ñ a se separet caput suũ : sitq
in nob̃: et oretur anob. Orat ꝓnob̾ ut
sac̃dos nr̃ ÷ orat in nob̵ ut caput nr̃m :

Expanded text:
ullum majus donum praestare posset Deus hominibus, quam ut Verbum suum, per quod condidit omnia, faceret illis caput, et illos ei tanquam membra coaptaret, ut esset Filius Dei, et filius hominis, et unus Deus cum Patre, unus homo cum hominibus; ut et quando loquimur ad Deum deprecantes, non inde Filium separemus: et quando precatur corpus Filius, non a se separet caput suum, sitque in nobis, et oretur a nobis: orat pro nobis ut sacerdos noster, orat in nobis ut caput nostrum,
Abbreviated transcription (Latin):
ortem dix̃ grãm. qͣ salui facti sumꝰ.
Quare sortis nomine appellat
grãm : qr in sorte ñ ẽ electio sed uoluri¬
tas dĩ. Nã ubi dr̃ iste facit iste ñ facit:
merita consiđant᷑. Et ubi merita consi¬
derant᷑: electio. ẽ ñ sors. Quando aut̃ ds̃
merita nr̃a nulla inuenit: sorte uoluri¬
tatis suȩ nos saluos facit qr uoluit. non
qr digni fuimꝰ. Hȩc ÷ sors. Merito tunica
illa dñi de suꝑ texta quae significat ca¬
ritatis ȩ̃itatem. cũ diuidi aꝑsecutorib
ñ posset. sars suꝑ eam missa. ẽ ad qͦs ꝑue¬
nit. eos significauit qͥ uidentur ad sordem

Expanded text:
timo, gratiam qua salvi facti sumus. Quare sortis nomine appellat gratiam Dei? Quia in sorte non est electio, sed voluntas Dei. Nam ubi dicitur, Iste facit, iste non facit, merita considerantur; et ubi merita considerantur, electio est, non sors: quando autem Deus nulla merita nostra invenit, sorte voluntatis suae nos salvos fecit, quia voluit, non quia digni fuimus. Haec est sors. Merito tunica illa Domini desuper texta , quae significat charitatis aeternitatem, cum dividi a persecutoribus non posset, sors super eam missa est: ad quos pervenit, eos significavit qui videntur ad sortem
Abbreviated transcription (Latin):
dilectorem hab& arram: & ex arra desiderat
plenitudinem. Arram ipsam consiđet. Hoc enĩ
implebitur : unde arra dicta. ẽ Ipsam cogitet.
ipsam apdđ se discutiat. ipsam inspiciat: ĩpsam
de plenitudine illa quam non uidet inq̾bget.¬
quid: inde asꝑsi sumus : inde irrorati Cuius
ros talis ẽ qualis fons: Rore isto asꝑsus: sed
flagrans infrontem dic dõtuo. Qm apđ te ÷
fons uitȩ In rore isto natũ. ẽ desiđiũ. iN
fonte satiabis. Ibi ÷ qͦd sufficit nob̵¬

Expanded text:
dilectorem, habet arrham, et ex arrha desiderat dilectorem, habet arrham, et ex arrha desiderat plenitudinem. Arrham ipsam consideret: hoc enim complebitur, unde arrha data est. Ipsam cogitet, ipsam apud se discutiat, ipsam inspiciat, ipsam de plenitudine illa quam non videt, intquid, inde adspersi sumus, inde irrorati. Cujus ros talis est, qualis fons? Rore isto aspersus, sed flagrans in fontem, dic Deo tuo: Quoniam apud te est fons vitae. In rore isto natum est desiderium, in fonte satiaberis. Ibi est quod sufficit nob
Abbreviated transcription (Latin):
qui datus est nob̵. Si diffusa ẽ. caritas in cor¬
dibus nr̃is & ds̃ caritas. ẽ ecce iam ex qͣntulo¬
cumq pignore deambulat ds̃ in nob̵. Pignus
enim accẽpimꝰ. Quid illud ẽ cuius pignus taleẽ
Quamquam melius habent codices qui habent
arram. quã qui habent pignꝰ. Fandem ppe
rem int̃p̃tes dicere uoluer̃. Int̃ ẽ tam̃ aliqͥd
i loquendi usu. int̾̃ arram &pignus. Pignus
enim qͣndo datur: cũ datũ fuerit ꝓpt̃ qđ pignꝰ
codicem ab amico tuo: ut tͥ det das aliqͦd
pignus. Cũ reddidis qđ accepifa: propt̃ qđ
pignus posuifa : ille qđ reddidis habebit. tu
pignus recipies N enim habebit ambas res:
qͣ ꝓmissa pignus dedit auferendũ ẽ a nobis
pignꝰ: Absit : sed qͦd dedit. hoc implebit
Idõ melius arra quã pignꝰ. Aliqͣndo enim p̃tiũ
ũbi gr̃a p̃paras dare : pro ea re quam tenes
bonẽ fidei contractu. De ipso p̃tio das aliquid.
& erit arra ñ pignus: qđ sit cõplendum. nox
qđ auferendum. Iam gͦ intellige. Si inuenio

Expanded text:
qui datus est nobis. Si diffusa est charitas in cordibus nostris, et Deus charitas est ; ecce jam ex quantulocumque pignore deambulat Deus in nobis. Pignus enim accepimus. Quid illud est, cujus pignus tale est? Quanquam melius habent codices, qui habent arrham, quam qui habent pignus. Eamdem quippe rem interpretes dicere voluerunt. Interest tamen aliquid in loquendi usu inter arrham et pignuenim quando datur, cum datum fuerit propter quod dcodicem ab amico tuo; ut tibi det, das aliquod pignus: cum reddideris quod accepisti, propter quod pignus posuisti, ille quod reddideris habebit, tu pignus recipies: non enim habebit ambas res. qua promissa pignus dedit, auferendum est nobis pignus? Absit. Sed quod dedit, hoc implebit. Ergo melius arrha quam pignus. Aliquando enim pretium, verbi gratia, praeparas dare pro ea re quam tenes bonae fidei contractu, de ipso pretio das aliquid; et erit arrha, non pignus; quod sit complendum, non quod auferendum. Jam ergo intellige. Si invenio
Abbreviated transcription (Latin):
raedestinati scđm ꝓpositũ qui uni¬
uersa oꝑat᷑. Ipse gͦ ut cređe incipiamꝰ
oꝑatur : qui uniũsa oꝑat᷑. Uocaitionem
quippe illam de qͣ dictũ. ẽ sine poenitentia
st̃ ddona et uoccitio dĩ. & de qua dictũ est
ñ exoꝑib sed ex uocante: cũ posset dicere
sed ex credente. electionẽ quã significauit
dñs dicens. ñ uos me elegistis sed ego uos
elegi: nec fides ipsa p̃cedit᷑. Non enim qr cre¬
didimus sed ut credamus elegit nos: ne
priores eũ elegisse dicam᷑. falsumq sit
qđ absit. non uos me elegistis sed ego uos elegi

Expanded text:
raedestinati secundum propositum, qui universa operatur. Ipse ergo ut credere incipiamus operatur, qui universa operatur. Vocationem quippe illam de qua dictum est, Sine poenitentia enim sunt dona et vocatio Dei ; et de qua dictum est, Non ex operibus, sed ex vocante ; cum posset dicere, Sed ex credente: et electionem quam significavit Dominus, dicens, Non vos me elegistis, sed ego vos elegi ; nec fides ipsa praecedit. Non enim quia credidimus, sed ut credamus elegit nos: ne priores eum elegisse dicamur, falsumque sit, quod absit, Non vos me elegistis, sed ego vos elegi.
Abbreviated transcription (Latin):
etiam ꝓ angłis fit qͥcqͥd hominum ꝑ eiꝰ
mortem redimitur & libat᷑ a malo: qm̃
cũ eis qͦdãm mͦ redit᷑ in grãm. post in imicitias
qͣs int̾ homines et scõs angłos peccata fecer̃ :÷
& ex ipsa hominũ redemptione ruinȩ
illius angłicȩ detrim̃ta reparant᷑. Ꝙ utiq
nouer̃ angłi sc̃ĩ docti de dõ. cuiꝰ ueritatis
xet̃na contẽplatione beati st̃. qͣnti nu.¬
meri supplem̃tum de genere humanio.
in tegritas illius ciuitatis expectet. Propt̃
hoc ait apłs instaurari omnia in xp̃o. qȩ
in cęlis st̃ & quȩ int̾ris in ipso. Instau¬
rantur qͥppe quȩ in cęlis st̃ : cũ id qđ inde
in angłis lapsũ ẽ ex hominib: redditur.
nstaurantur autem quȩ int̾ris st̃: cum
ipsi homines qͥ p̃destinati st̃. in ec̃nam
uitam a corruptionis uetustate reno

Expanded text:
etiam pro angelis fit quidquid hominum per ejus mortem redimitur et liberatur a malo, quia cum eis quodammodo reditur in gratiam post inimicitias quas inter homines et sanctos angelos peccata fecerunt; et ex ipsa hominum redemptione ruinae illius angelicae damnum reparatur; et utique noverunt angeli sancti docti de Deo, cujus veritatis aeternae contemplatione beati sunt, quanti numeri supplementum de genere humano integritas illius civitatis exspectet. Propter hoc ait Apostolus: Instaurari omnia in Christo quae in coelis sunt et quae in terris . In ipso instaurantur quippe quae in coelis sunt, cum id quod in angelis lapsum est, ex hominibus redditur. Instaurantur autem quae in terris sunt, cum ipsi homines qui praedestinati sunt in aeternam vitam, a corruptionis vetustate inno
Abbreviated transcription (Latin):
ñ posset nisi ipse scđm bonã uoluntatem
suamut bona fiene subuenine. Cũ autem
dixisset scđm bonã uoluntatem suã: subiecit
quã ꝓposuit in illo. id ÷ in dilecto filio suo.
in dispositionem plenitudinis tẽporum instau¬
rare omnia in xr̃o quȩ incȩł st̃ & quȩ in t̾ris
IN IPSO. in qͦ etiam & sortem consecuti sumꝰ

Expanded text:
non posset, nisi ipse secundum bonam voluntatem suam, ut bona fieret, subveniret. Cum autem dixisset, Secundum bonam voluntatem suam; subjecit, quam proposuit in illo, id est, in dilecto Filio suo, in disprare omnia in Christo quae in coelis sunt, et quae in terris in ipso. In quo etiam et sortem consecuti sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
titia. In qͦ habemus in qͥt redemptionem
ꝑsanguinem ipsius remissionẽ peccatoꝵ scđm
diuitias g̃ȩ eiꝰ quȩ suꝑ abundauit in nobis
in omni sapientia et prudentia: ut ostenđer
nob mysterium uoluntatis suȩ scđm bonam

Expanded text:
o suo, in quo habent redemptionem per sanguinem ipsius, remissionem peccatorum secundum divitias gratiae ejus, quae abundavit in eos in omni sapientia et prudentia; ut ostenderet eis mysterium voluntatis suae secundum bonam
Abbreviated transcription (Latin):
qui nondum erant. nisi p̃destinando: Elegit
gͦ p̃desanans nos. Nunquid eligene impĩos
et immundos : Nam si questio ꝓponat᷑. utrum
hos eligat. an potius scõs et immaculatos:
quid horum respondeat quis requirat : ac ñ
& idõ eos ante mundi conftitutionẽ in ipsa sua
p̃ scientia qͣ tales futuros eẽ. p̃ sciuit elegit.
Elegit gͦ inquit anteqͣm eẽds. p̃deftinans filios
quos futuros scõs immaculatosq p̃ sciuit utiq
ipse ñ fecit. nec se facturum: sed ipsos facturos
tutionem : qr scĩ et immciculati futuri eramꝰ. an
inũ xp̃i. qui nos benedixit in omni benedicti¬
one spĩtuali in cȩlestib in xp̃o. sic̃ elegit nos in
ipso ante mundi c̃stitutionem. ut essemꝰ scĩ et
imidulati. Non gͦ qr futuri eramꝰ: sed ut
essemus Nempe certũ ẽ: nempe manifestũ ẽ
Ideo quippe tales futuri eramus: quia elegit
ipse p̃destinans:ut tales ꝑ grãm eius essẽmus
Ita nos gͦ benedixit benedictione sp̃ituali in cȩ¬

Expanded text:
qui nondum erant, nisi praedestinando? Elegit ergo praedestinans nos. Numquid eligeret impios et immundos? Nam si quaestio proponatur, utrum hos eligat, an potius sanctos et immaculatos; quid horum respondeat quis requirat, ac non bitrium: et ideo eos ante mundi constitutionem in ipsa sua praescientia, qua tales futuros esse praescivit, elegit. Elegit ergo, » inquit, « antequam essent, praedestinans filios, quos futuros sanctos immaculatosque praescivit: utique ipse non fecit, nec se facturum, sed illos futuros itutionem, quia sancti et immaculati futuri eramus, an  nostri Jesu Christi, qui nos benedixit in omni benedictione spirituali in coelestibus in Christo: sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem, ut essemus sancti et immaculati. Non ergo quia futuri eramus, sed ut essemus. Nempe certum est, nempe manifestum est: ideo quippe tales eramus futuri, quia elegit ipse, praedestinans ut tales per gratiam ejus essemus. Ita ergo nos benedixit benedictione spirituali in coe
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ ꝓpositũ suũ : ut simꝰ in laudem
gloriȩ eius. atq sc̃i et immciculati. Pyopt̃
qđ nos uocauit p̃destinans ante constitu¬
tionem mundi. Ex hoc ꝓpositio eiꝰ ẽ illa
electoꝵ propͥa uocatio. quib omnia co¬
scĩ & immaculati in c̃spectu eius
oc abit᷑ ut hoc simꝰ. Si immaculati
intelligendi st̃ qͥ omnino fine pec¬
cato st̃. si autẽm immaculati st̃ qͥ st̃ sine
crimine : etiam in hac uita fuisse atq eẽ.
negare ñ possumꝰ. qr ñ idõ sine ullo pec¬
cato ẽ. aliquis : qm ñ habet maculam
criminis Vnde & apłs cũ ministros eli¬
geret ordinandos: ñ ait si quis sine pec¬
ccto qđ inueniri ñ posset: s ait siquis sine
crimine qđ utiq posset. Instaurare om̃a¬

Expanded text:
positum suum, ut simus in laudem gloriae ejus, utique sancti et immaculati, propter quod nos vocavit, praedestinans ante mundi constitutionem. Ex hoc proposito ejus est illa electorum propria vocatio, quibus omnia cosancti et immaculati in conspectu ejus » . Hoc agitur, ut hoc simus; si immaculati intelligendi sunt, qui omnino sine peccato. sunt. Si autem immaculati sunt, qui sunt sine crimine; etiam in hac vita fuisse atque esse negare non possumus: quia non ideo sine ullo peccato est aliquis, quoniam non habet maculam criminis. Unde et Apostolus cum ministros eligeret ordinandos, non ait, Si quis sine peccato; quod invenire non posset: sed ait, Si quis sine crimine ; quod utique posset. N
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ et immaculati futuri eramꝰ: sed elegit
p̃destinauitq ut essemꝰ. Fecit aut̃ hoc scđ
placitũ uoluntatis sua : ut nemo de sua
sed de illius erga se uoluntate głietur.
Fec̃ hoc scđm diuitias grȩ suȩ. scđm uo¬

Expanded text:
sancti et immaculati futuri eramus, sed elegit praedestinavitque ut essemus. Fecit autem hoc secundum placitum voluntatis suae, ut nemo de sua, sed de illius erga se voluntate glorietur: fecit hoc secundum divitias gratiae sau
Abbreviated transcription (Latin):
eccła. tñc̃ nob̃is sicuti ẽ innotescet.
cum ei coniuncti fuerimꝰ in finem. Ad simul
habendam beatitudinẽ sempit̃nam:. Ista uͦ
quȩ ab illa ꝑegrinat᷑ int̾ris: eo nob notior
ẽ qđ in illa sumꝰ: & qr hominũ ẽ qđ et nos sumꝰ¬

Expanded text:
esia, tunc nobis sicuti est innotescet, cum ei conjuncti fuerimus in finem, ad simul habendam beatitudinem sempiternam. Ista vero quae ab illa peregrinatur in terris, eo nobis notior est, quod in illa sumus,
Abbreviated transcription (Latin):
sed res nutrit: Tam̃ etiam nc̃ antequam res ipsa
ueniat nob̾. anteꝗ nos ad rem ipsam ueniamꝰ: io¬
cundemur ini dRo. Neq enim paruam iocundi¬
tatem hab& spes: cuius postea erit res. Et IN istis
temporalib rebus iocuriditatem non dm̃i sed scli
non nullam multi amant : et ad ea quae amant
non dum ꝑuener̃ . Et tam̃ ardor in spe currit:
rem nondum tenet. Verbi gr̃a. Amas pecuniam.
Non amares : si ñ sꝑares amas uxorem notidu¬
ctam : sed ad huc ducendam. Et forte ducenda
amat᷑: ducta olio habebitur Qua re hoc¬
qr ñ talis apparuit ducta : qualis ab animo pinge¬
bat᷑ ducenda: Ds aut̃ ñ uilescit p̃sens: amatur ab¬
sens. Quantũcũq enim sibi humana mens ex ag¬
gerauerit bonũ qđ ds̃ ẽ minus agit : et ualde infra
ẽ. Et necesse ẽ plus inueniat ad eptio: qͣn forma¬
bat cogitatio. Plus gͦ amabimꝰ cũ uidimꝰ: si po-¬
tuimꝰ amare & anteqͣm uidemꝰ.¬

Expanded text:
sed res nutrit. Tamen etiam nunc, antequam res ipsa sed res nutrit. Tamen etiam nunc, antequam res ipsa veniat nobis, antequam nos ad rem ipsam veniamus, jucundemur in Domino. Neque enim parvam jucunditatem habet spes, cujus postea erit res. Et in istis temporalibus rebus, in jucunditate, non Domini, sed saeculi, nonnulli multa amant, et ad ea quae amant, nondum pervenerunt: et tamen ardor in spe currit, rem nondum tenet. Verbi gratia, amas pecuniam; non amares, si non sperares: amas uxorem, non ductam, sed adhuc ducendam; et forte ducenda amatur, ducta odio habebitur. Quare hocQuia talis non apparuit ducta, qualis ab animo pingebatur ducenda. Deus autem non vilescit praesens, amatur absens. Quantumcumque enim sibi humana mens exaggeraverit bonum quod Deus est, minus agit, et valde infra est; et necesse est plus inveniat adeptio, quam formabat cogitatio. Plus ergo amabimus cum viderimus, si potuerimus amare et antequam vider
Abbreviated transcription (Latin):
ncipit᷑ gͦ a fide : ut ꝑueniat᷑ ad speciem .:
Nia curritur : patria quȩrit᷑ in ꝑegrina¬
sedtantũ laudandi. Quare orandi locus nullꝰ erit
qr nichil de est. Eͦd hic creditur: ibi uidełur
Qđ hic sꝑatur : ibi tenebitur. Qđ hic petitur:
ubi accipitur
Nquacũq temporali felicitate uersemur÷
bulamus: non ꝑspeciem. Quis gͦ festinat atq op¬
tat ad patriam remeare : et illam speciem quȩ
ẽ faciem ad faciem contemplari: nisi quem ꝑe¬
grinationis suȩ pęnituerit. ex qͦ dolore poeniteniȩ
etiam uox illa miserabił erumpit et sonat: heu
me. qͣm ꝑ egrinatio mea longin qͣ facta ẽ Et ne
putes nondum fidelem ista ioqui : uide quid seqͣt᷑
In habitaui cũ tabernacuł cedar Cũ his qui ode¬
rant pacem eram pacificꝰ: cũ loq̃rer eis expugna¬
bari me ualde Non solũ hõis fidelis sed etiam
euglistȩ firmissimi et martrris fortissimi hȩc
uerba fuNt
nc̃ gͦ magna et ꝑfecta iocunditas: tnẽ
plenum gaudium : ubi ñ iam spes lactat:

Expanded text:
ncipitur ergo a fide, ut perveniatur ad speciem: via curritur, patria quaeritur. In peregrinased tantum laudandi. Quare orandi locus nullus erit? Quia nihil deest. Quod hic creditur, ibi videtur; quod hic speratur, ibi tenetur; quod hic petitur, ibi accipiturquacumque temporali felicitate versemur, bulamus, non per speciem . Quis ergo festinat atque optat ad patriam remeare, et illam speciem quae est facie ad faciem contemplari, nisi quem peregrinationis suae poenituerit? Ex quo dolore poenitentis, etiam vox illa miserabilis erumpit et sonat: Heu me! quoniam peregrinatio mea longinqua facta est. Et ne putes nondum fidelem ista loqui, vide quid sequitur: Inhabitavi in tabernaculis Cedar: cum his qui oderunt pacem, eram pacificus; cum loquerer eis, impugnabant me valde . Non solum hominis fidelis, sed etiam evangelistae firmissimi et martyris fortissimi haec verba suntnc ergo magna et perfecta jucunditas, et tunc plenum gaudium, ubi jam non spes lactat,
Abbreviated transcription (Latin):
Credidi. propt̃ qđ locutꝰ sũ: et nos credimꝰ :
ꝓpt̃ qđ et loquim᷑. Si enĩ tantũ mͦ credidisseNł.
et ñ loquerentur : ñ paterentur. Credendo
app̃hender̃ uitam : et loquendo inuener̃t
mortem. Sed mortem in qua corpus corrup¬
tibile seminaretur : et in corruptio meteret᷑.
Istum sensum id .ẽ qđ credimꝰ ꝓpt̃ qđ et loqͥm᷑
alio loco idem apłs sic explicauit. Corde cre¬
ditur ad iustitiã: ore aut̃ c̃fessio fit adsalutẽ¬

Expanded text:
sum. Et nos credimus, propter quod elloquimur . Si enim tantummodo credidissent, et non loquerentur, non paterentur. Credendo apprehenderunt vitam, et loquendo invenerunt mortem; sed mortem, in qua corpus corruptibile seminaretur, et incorruptio meteretur. Istum sensum, id est, quod credimus propter quod et loquimur, alio loco idem apostolus sic explicavit: Corde creditur ad justitia
Abbreviated transcription (Latin):
in duere in corruptionem : & mortale hoc induere
immortalitatem. Iñc̃ fiet sermo qͥscriptꝰ ẽ Absorb¬
ta .ẽ. mors inuictoriã Qđ alio loco ait. ut absor¬
beatur mortale auita: hoc isto loco. absorbta est
mors inuictoriã. Nus quã mors ñ infra. ñ supra
ñ intra. ñ extra. Absorbta .ẽ. mors inuictoriam

Expanded text:
le hoc induerit incorruptionem, tunc fiet sermo qui scriptus est, Absorpta est mors in victoriam. Quod illo loco ait, ut absorbeatur mortale a vita; hoc isto loco, Absorpta est mors in victoriam. Nusquam mors: non infra, non supra; non intra, non extra. Absorpta es
Abbreviated transcription (Latin):
tanꝗ unius hominis uita .ẽ. ab adam usq in
finem huius scłi. ita sub diuinȩ ꝓuid entiae
legib amministrat᷑ : ut induo genera distri¬
butũ appareat. Quoꝵ in uno ẽ turba im¬
pioꝵ t̾reni hoĩs imaginem ab initio scłi usq
ad finem gerentium : in altero series popłi
uni dõ dediti. Sed ab adã usq ad ioħm bap¬
tistam t̾rem hominis uitam gerens seruili
qͣdam iustitia : cuiꝰ hystoriam uetus testam̃tũ
uoccnt. qͣsi t̾renum pollicens regnũ : quae to¬
ta nichilẽ aliud qͣm imago noui popłi et
noui testam̃ti pollicentis regnũ caeloꝵ Cuius
popłi uita interim tẽporalis incipit adnĩ ad¬
uentu i humilitate usq addiem udici:
qͣndo inclaritate uenturus. ẽ Post qđ iudi¬
cium uetere homine extincto erit illa
mutatio quae angłicam uitam pollicetur.¬

Expanded text:
tanquam unius hominis vita est ab Adam usque ad tanquam unius hominis vita est ab Adam usque ad finem hujus saeculi, ita sub divinae providentiae legibus administratur, ut in duo genera distributum appareat. Quorum in uno est turba impiorum, terreni hominis imaginem ab initio saeculi usque ad finem gerentium. In altero, series populi uni Deo dediti, sed ab Adam usque ad Joannem Baptistam terreni hominis vitam gerentis servili quadam justitia: cujus historia Vetus Testamentum vocatur, quasi terrenum pollicens regnum; quae tota nihil aliud est quam imago novi populi, et Novi Testamenti pollicentis regnum coelorum. Cujus populi vita interim temporalis incipit a Domini adventu in humilitate, usque ad diem judicii, quando in claritate venturus est. Post quod judicium, vetere homine exstincto, erit illa mutatio quae angelicam vitam pollicetur
Abbreviated transcription (Latin):
sustinendis atq frangendis. Quntam. pacatã
atq omni ex parte tranquillam. uiuentem
in opib & abundantia in cõmutabilis regni.
summȩ atq in effabilis sapientiae. Sextam o-¬
mnimodo mutationis in ȩternam uitam. et
usq ad totam obliuionem uitae tẽporalis tran¬
seuntem. ꝑfecta forma quȩ facta ẽ. ad imagi¬
nem et similitudinem dĩ. Septima enim iã
quies ȩt̃na. ẽ : & nullis ȩtatib distinguenda
beatitudo ꝑpetua Ut enim finis uẽteris
hominis mors. ẽ sic finis noui hominis uita
xȩterna Ille namq homo peccati. ẽ: iste iu¬
ita st̃: ut unum eoꝵ id.ẽ. ueterem atq t̾renũ
possit in hac tota uita unꝰ homo agere
Nouũ uͦ. et caelestem. nemo in hac uita
possit nisi cũ uetere. Nã et ab ipso incipiat
necesse est. et usq aduisibilem mortem cũ
illo. quã uis eo deficiente se ꝓficiente ꝑdune:
sic ꝓportione uniũ sum genꝰ humanũ. auus

Expanded text:
sustinendis atque frangendis. Quintam pacatam sustinendis atque frangendis. Quintam pacatam atque ex omni parte tranquillam, viventem in opibus et abundantia incommutabilis regni summae atque ineffabilis sapientiae. Sextam omnimodae mutationis in aeternam vitam, et usque ad totam oblivionem vitae temporalis transeuntem in perfectam formam, quae facta est ad imaginem et similitudinem Dei. Septima enim jam quies aeterna est, et nullis aetatibus distinguenda beatitudo perpetua. Ut enim finis veteris hominis mors est, sic finis novi hominis vita aeterna. Ille namque homo peccati est, iste juita sunt, ut unum eorum, id est veterem atque terrenum, possit in hac tota vita unus homo agere, novum vero et coelestem nemo in hac vita possit nisi cum vetere; nam et ab ipso incipiat necesse est, et usque ad visibilem mortem cum illo, quamvis eo deficiente, se proficiente, perduret: sic proportione universum genus humanum, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
delesq ad hortat᷑. Qđ ad huc monendi non
eẽnt: Si hoc in baptismo iam ꝑfecte factũ e&̾¬
ouus homo et interior et caelestis
hab& ipse pro portione non annis
sed prouectib distinctas qͣsdam sp̃ĩtuales
ȩtates suas. Primam in ub̃ibus utilis hystoriȩ
quȩ nutrit exemplis: scđam iã obliuiscen¬
tem humana. et addiuina tendentem. Inqͣ
ñ auctoritatis humanȩ continetur sinu:
sed ad sũmam et in cõmutabilem legem. passib
rationis innititur. Tertiam iam fidentiorem
et carnalem appetitum rationis robore
irritantem : gaudentemq intrinsecus in
qͣdam dulcedine coniugali. cũ anima m̃ti
copulatur. et uelam̃to p̾udoris obnubit᷑.
ut iam recte uiuere ñ cogatur. sed etiam si
om̃s concedant peccure ñ libeat. Quartã
iam id ipsum multo firmius ordinatiusque
facientem et emicantem in uirũ ꝑfectum :
atq aptam et idoneam omnib et ꝑsecutio¬
nib et mundi huiꝰ tẽpestatib et fluctib

Expanded text:
delesque adhortatur: quod adhuc monendi non delesque adhortatur: quod adhuc monendi non essent, si hoc in Baptismo jam perfecte factum eovus homo, et interior, et coelestis, habens et ipse proportione, non annis, sed provectibus distinctas quasdam spirituales aetates suas. Primam in uberibus utilis historiae, quae nutrit exemplis. Secundam jam obliviscentem humana, et ad divina tendentem, in qua non auctoritatis humanae sinu continetur, sed ad summam et incommutabilem legem passibus rationis innititur. Tertiam jam fidentiorem, et carnalem appetitum rationis robore maritantem, gaudentemque intrinsecus in quadam dulcedine conjugali, cum anima menti copulatur, et velamento pudoris obnubitur, ut jam recte vivere non cogatur, sed etiamsi omnes concedant, peccare non libeat. Quartam jam idipsum multo firmius ordinatiusque facientem et emicantem in virum perfectum, atque aptam et idoneam omnibus et persecutionibus, et mundi hujus tempestatibus ac fluctibus