comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
consul: ut mitteres me adhominẽ. qui non modo excluꝰ¬
deret me abhoc uase: uerũ etiã me suis uirtutibꝰ incende¬
re potest: Utinam uenires ad occur sũ eius: & nichil mali
ageres contra eum. Cũ autẽ hȩc dixisset. dȩ monium
egressũ est amilite Miles igitur cecidit. & mortuus est.
nterea uenit proconsul cũ magno furore: & stans secus
beatũ apłm. eũ uidere non poterat. Cui ille dixit . Ego
sũ quem quęris ꝓconsul. Et statim aꝑti sunt oculi eius
& uidit illũ: & indignans ait. Quȩ est hȩc insania. ut
contempnas iussionem nr̃am: & ministros nr̃os subicias
ditioni tuȩ : Uere enĩ te magũ atq maleficũ ẽẽ mani-¬
festũ est: Nunc autẽ feris te subiciani: ꝓ contẽptu deoꝵ
& nr̃o. Et tunc uidebis. si te possit eripere crucifixus
quẽ p̃dicas. Cui beatus apłs ait Oportet tecredere
set ad dñm. tetigit militem dicens. Surge. suscitet te
consul ait. Credite. credite opopuli: nolite credere

Expanded text:
consul, ut mitteres me ad hominem, qui non solummodo extrudere ab hoc vase, verum etiam suis me virtutibus incendere potest? Utinam venires ad occursum eius et nihil mali ageres contra illum'. Cum autem haec dixisset, daemonium egressum est a milite. Miles igitur cecidit et mortuus est. Interea venit proconsul cum magno furore, et stans secus sanctum apostolum, eum videre non poterat. Cui ille dixit: 'Ego sum quem quaeris, proconsul'. Et statim aperti sunt oculi eius, et vidit illum et indignans ait: 'Quae est haec insania, ut contemnas iussionem nostram et ministros nostros subicias dicioni tuae? Vere enim te magum atque maleficum esse manifestum est. Nunc autem feris te subiciam pro contemptu deorum et nostro, et tunc videbis, si te possit eripere crucifixus, quem praedicas'. Cui beatus apostolus ait: Oportet te crederereces fundisset ad Dominum, tetigit militem, dicens: 'Surge, suscitat te consul ait: 'Nolite credere, o populi, nolite credere
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatẽ traciȩ maritimã: & inuenit ibi nauim quȩ
in macedoniã ꝓperaret. Apparuit ei iterũ angelus dñi:
& iussit eũ ingredi nauim Tunc p̾dicans in naui uerbũ
qui audiret p̃dicationẽ eius. aut crederet in filiũ dĩ om̃i¬
potentis¬

Expanded text:
civitatem Traciae maritimam et invenit ibi navem, quae in Machedoniam properaret. Apparuit enim ei iterum angelus Domini et iussit eum ingredi navem. Tunc praedicans in navi verbum qui audiret praedicationem eius aut qui crederet filium Dei omnipotentis
Abbreviated transcription (Latin):
tate in qua ꝓconsul egeathas erat qui nuꝑ lis bio
successerat: accessit ad eũ quędã mulier effidima no¬
mine. quȩ ex doctrina sosiȩ cuiusdã apłici iã conuer
scẽ: rogat te domina mea maximilla quę magnis fe¬
bribus retinetur. ut accedas ad eam. Libent̾ enĩ uult
audire doctrinã tuã Nam & ꝓconsul conuix eiꝰ stat
ante lectulũ flens. gladiũq manu tenens: ut cũ illa
sp̃m exalauerit. iste se mucrone ꝑfodiat: At ille prece¬
dente effidima. uenit ad cubiculũ in quo mulier ia¬
cebat in cõmoda: & uidens stantẽ p̃sidem cũ euagi¬
nato gladio. ait. Nichil tibi nunc mali feceris. sed
reconde gladiũ tuũ in locũ suũ. Erit tempus qͣnoo
ad nos exerendus erit. Sed nichil intelligens p̃ses: dedit
accedendi locũ. Tunc apłs ueniens ante lectũ infirmȩ.
facta oratione app̃hendit manũ eius. & statim sudore
ꝑfusa est mulier. & discessit ab ea febris: ussitq ei apłs

Expanded text:
te, in qua proconsul Egeas erat, qui nuper Lysbio successerat, et accessit ad eum quaedam mulier Efidama nomine, quae ex doctrina Sosiae cuiusdam apostolici discipusanctae, rogat te domina mea Maximilla, quae magnis febribus retenetur, ut accedas ad eam, libenter enim vult audire doctrinam tuam. Nam et proconsul, coniux eius, stat ante lectulum, flens gladiumque in manu tenens, ut, cum illa spiritum exalaverit, iste se mucrone perfodeat'. At ille, praecedente Effidima, venit ad cubiculum in quo mulier iacebat incommoda, et videns stantem praesidem cum evaginato gladio, ait: 'Nihil tibi nunc mali feceris, sed reconde gladium tuum in locum suum. Erit enim tempus, quando ad nos exerendus erit'. Sed nihil intellegens praesis, dedit accedendi locum. Tunc apostolus veniens ante lectum infirmae, facta oratione, adpraehendit manum eius, et statim sudore perfusa est mulier, et discessit ab ea febris, iussitque ei apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
phantur. Tunc quibusdam causis ingruentibus. a popło
uel rege & primatibus altioris ingenii ad consiliũ uo¬
catus. immo compulsus. desideratũ sibi heremi dereliqͥt.
ꝑuintiam gentiliũ incursione ꝑspiciens. nec ibidem di¬
uturnũ monasterialem ordinem ꝑpensans. ad galliar
littora demissus ordinatis omnibus nauigauit Ibiq
a francorũ rege flodoueo & patricio erchenaldo honori

Expanded text:
phantur. 9. Tunc, quibusdam causis ingravantibus, ad populo phantur. 9. Tunc, quibusdam causis ingravantibus, ad populo vel regi altiores ingeni ad consilium vocatus, immo etiam conpulsus, desideratum sibi herimi dereliquidsprovintia gentilium incursione perspiciens nec ibi diuturnum monasterialem ordinem perpinsans, ad Galliarum litore, dimissis ordinate omnibus, navigavit, ibique a Francorum rege Chlodoveo vel patricio Ercanwal
Abbreviated transcription (Latin):
rii a p̃dicto sibi rege traditum. accelerauit construere. Iuod
monasteriũ in quodã castro constructum. siluarũ & ma¬
ris uicinitate amęnum rex gentis illius ac nobiles quiq
tectis & muneribrs adornarunt. His rite gestis: uir
sc̃s̃ ab om̃i sȩcrili atq ipsius monasterii cura alienare se
cupiens. cũ sapientibus fratribus tractauit habuit
Tenĩ secũ reuerentissimos & spiritales uiros: qui exem¬
plo tanti uiri & monasterii ꝓbatione. & diuersis labori¬
bus uitȩ humilitatis & karitatis gr̃a ꝓficerent Inter
quos etiam germanos habuit ꝓprios. fõillanum se̾m
admodum uirũ. cui etiã sortitam monasterii animarũ
dereliquit curã: alterũ uero ultanum diuturna mona¬
sterii probatione adheremitalem uitam multis iam an-¬
nis ab eodem electam. derelictis omĩbus curis & rebus
nudus ad eũ p̃dictum frẽm qui iam theorica pascebatur
uita solus ꝓfectus est. Labori cotidiano & orationibus
continuis deseruientibus. annũ integrũ. ibidẽ philoso¬

Expanded text:
rii a praedicto sibi rege traditum adceleravit construere. Quod monasterium in quodam castro constructum, silvarum et maris vicinitate amoenum rex gentis illius Anna ac nubiles quique tectis et muneribus adornarunt. 8. His rite gestis, vir sanctus ab omni saeculi atque ipsius monasterii cura alienare se cupiens, cum sapientibus fratribus tractavit, Habuit enim secum reverentissimos et spiritalis verus, qui exemplum tanti viri et in monasterii probatione et in diversis laboribus vitae ad humilitatis et caritatis gratiam proficerunt. Inter quos etiam germanus proprius habuit: Fuilanum sanctum admodum verum, cui etiam sortito monasterii et animarum dereliquit curam; alterum vero Ultanum, diuturna monasterii probatione ad heremitalem vitam multis iam annis ab eodem electum. Derelictis omnibus curis et rebus, nudus ad fratrem suum, qui iam theoricam pascebat vitam, solus profectus est. Labore cottidiano et orationibus continuis deservientibus, annum integrum ibidem phyloso
Abbreviated transcription (Latin):
irruentiũ populorũ multitudines non ferens. aliquantoꝵ
etiam animos inuidia stimulante contra se cõmotos esse
dep̃hendens. relictis omnibus quȩ habere uidebatur.
paucis cũ fr̃ibus ad insulam quandã paruulam in mari

Expanded text:
inruentium popolorum multitudines non ferens, aliquantorum inruentium popolorum multitudines non ferens, aliquantorum etiam animos, invidia stimulante, contra se commotus esse deprehendens, relictis omnibus quae habere videbatur, paucis cum fratribus ad insolam quandam parvolam in mare
Abbreviated transcription (Latin):
Egressus inde. uerbum dĩ p̃dicabat: & ea que uiderat & audi
comparabilis gr̃a: nichil terrenũ usquã appetens. omni
petenti se tribuens: p̃latis & subditis. ȩqualibus magnatibꝰ
& regibus timentibris humilibus. & contemptoribus scłi
imitandus. Omnibus bonis amabilis. iniquis & peccatoribus
terribilis. diuinis uirtutibus clarus. Ex obsessis enĩ corpori¬
bus demones fugabat: & pauꝑes recreabat. Dumq uniã
anni spatio hyberniȩ insulȩ populos ꝑ doctrinȩ studiũ
circuire studuit: instabat dies anniuersarius in quo uisio¬
ac religiosis se comitantibus uiris. eadem nocte molestia
corporali correptus: in solo tanitum pectusculo uita pal¬
pitante. uidit angłm dñi ea quȩ ad opris p̾dicationis sunt
congrua sibi annuntiantẽ: & unius diei iter exponentẽ
ac duodecim annos in opere p̃dicationis completurũ p̃di¬
cantem. Quod ita factum est. Completis uͦ annis duodecĩ.
omnibus sine ꝑsonarũ acceptione uerbũ dĩ annuntians.

Expanded text:
Egressus inde verbum Dei praedicabat et ea quae viderat vel audieconparabilis gratia, nihil terrenum cuiquam petens, omni petenti se tribuens, praelatis et subditis equalis, magnatis et regibus timendus, humilibus et contemptoribus saeculi imitandus, omnibus bonis amabilis, iniquis et peccatoribus terrebilis, divinis virtutibus clarus. Ex obsessis enim corporibus daemonia fugabat et pauperes recreabat. 5. Dumque unius anni spatio Hiberniae insoli populos per doctrinae studium circumiret, instabat anniversarius, quo visioac religiosis comitantibus viris, eadem nocte molestia corporale correptus, in solo tantum pectusculo vita palpitante, vidit angelum Domini ea quae ad opus praedicationis sunt congrua sibi adnuntiantem et unius diei iter exponentem hac duodecim annos in opere praedicationis completurum praedicentem. Quae ita factum est. 6. Completis vero X annis, omnibus sine personarum acceptione verbum Dei adnontians,
Abbreviated transcription (Latin):
riȩ consecrat. Corpus uͦ illius ab illustri uiro exchenaldo
patricio retentũ causa ȩccłae quam sibi magnopere con
quia ipsius ȩccłae dedicatio inter triginta dies parabat᷑.
in quodam loco in porticu interim scm dorpus sũma cũ
diligentia custoditur: ac post tantos dies ita illesũ inue¬
nitur. acsi eadem hora de hac luce fuisset egressus. Reue¬
renter gͦ uxta morem prope altare reconditur: ibiq
fere annis quatuor demoratur. Constructa uͦ ad orien¬
talem partem altaris domuncula. ibi post tot annos
immaculatũ corpiis a reuerentissimis subuectum ep̃is
eligio & autberto transfertur. sine ulla putredine. Ube
etiam recta fide petentibus. merita illius clarescunt diui¬

Expanded text:
regna. 10. Corpus vero illius ab inlustri vero Erchynoaldo patricio retentum causa eclesiae, quam sibi magnopere cons. Et quia ipsius eclesiae dedicatio inter triginta parabatur dies, in quodam loco in porticu interim corpus sanctum summa cum diligentia custoditur ac post tantos dies ita inlaesus invenitur, acsi eadem hora de hac luce fuissit egressus. Reverenter ergo iuxta morem prope altare reconditur, ibique fere annis quatuor demoratur. Constructus vero ad orientalem altaris partem domuncolam, ibi post tot annos inmaculatum corpus reverentissimis subvectus episcopis Eligio et Audopertho transfertur sine ulla putridine, ubi etiam recta fide petentibus merita illius clarescunt divi
Abbreviated transcription (Latin):
tiones dicens. Scriptũ est enĩ. Si non annuntiaueris
in iquo iniquitatẽ suam: sanguinem eius de manu tua
Sẽs angłs respondit. De hoc enĩ scriptũ est Prudens in
tempore illo tacebit: quia tempus pessimũ est. Quait¬
do enĩ auditores despiciunt uerbum. lingua etiam¬
doctoris p̃peditur. dum udet quod audita p̃dicatio.

Expanded text:
Daemon. Scriptum est: Nisi annuntiaveris iniquo iniquitatem suam, sanguinem ejus de manu tua Angelus. De hoc tempore scriptum est: Prudens in tempore illo tacebit, quia tempus pessimum est . Quando enim auditores despiciunt verbum, lingua doctoris praepeditur, dum videt quod audita praedicatio
Abbreviated transcription (Latin):
& omĩbus oꝑibus eius ꝓmiserunt. quod minime implent
Alter cupiditatis: quia mundi diuitias amori cęlestiũ ꝓpo¬
nunt. Tertius dissensionis: quoniã ammas proximor um
etiã insuꝑ uacuis rebrs offendere non formidant: Quartũ
impietatis : cum inferiores spoliare & eis fraudem inferre

Expanded text:
et omnibus operibus ejus promisimus, minime implemus: alterum cupiditatis, cum mundi divitias amori caelestium praeponimus: tertium dissensionis, cum animos proximorum, etiam in supervacuis rebus offendere non formidamus: quartum impietatis, cum infirmiores spoliare, et eis fraudem facere
Abbreviated transcription (Latin):
procul abicientes. Conspicit interea duos uenerabiles
uiros illiuis ꝓuintiȩ. in qua uir dñi furseus notus erat:
quos uidens obisse credebat. Hos p̾sules. cunctorũ memo¬
ria usq ad nr̃a tempora celebrat. Quos ꝓpius ad se ac¬
cedentes uidit: ac familiarit̾ propria dicentes nomina

Expanded text:
it duos venerabiles viros illius provinciae, in qua vir Domini Furseus haec videns quasi obisse credibatur, praesules cunctorum memoria usque ad nostra tempora clebratos, propius ad se accedentes ac familiariter propria edicentes nomina,
Abbreviated transcription (Latin):
cuntatis samaseneorũ. erat puer egiptius: quẽ amore
maico diligebat Orta autẽ in eũ febre: spm exalauit
Deniq audita demetrius signa quȩ beatus faciebat apłs.
ait. Nichil tibi difficile confido. minister dĩ. Ecce enmi
prier m̃s quẽ unice diligebam. mortuus est. Et rogo ut eas¬
ad domũ meã: & reddas eum mͥ. Haec audiens beatus apłs.
condolens lacrimis eius. uenit ad domũ in qua puer iace¬
bat: & p̃dicans diutissime ea quȩ ad salutẽ popłi ꝑtine¬
bant. conuersus ad feretrũ ait. Tibi dico puer: in nomine
iħu xp̃i filii dĩ. surge. & sta sanus. Et confestim surręxit
puer egiptius: & reddidit illum dño suo. Tunc om̃s qͥ erant
increduli crediderunt dõ: & baptirati sunt ab apło sc̃o

Expanded text:
tatis Amaseorum erat puer Aegyptius, quem amore unico diligebat. Orta autem in eum febre, spiritum exalavit. Denique, audita Demetrius signa quae faciebat beatus apostoait: 'Nihil tibi difficile confido, minister Dei. Ecce enim puer meus, quem unice diligebam, mortuus est, et rogo, ut adeas domum meam et reddas eum mihi'. Haec audiens beatus apostolus, condolens lacrimis eine, venit ad domum in qua puer iacebat, et praedicans diutissime ea quae ad salutem populi pertinebant, conversus ad feretrum, ait: 'Tibi dico, puer, in nomine Iesu Christi, fili Dei, surge et sta sanus'. Et confestim surrexit puer Aegyptius, et reddidit illum domino suo. Tunc omnes qui erant increduli credideru
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ canũ. Conuersus autẽ beatus apłs ad popłm ait Ecce
demones qui aduersati sunt uobis. Si autẽ creditis quod
in nomine iħi xp̃i possim eis imꝑare. ut desistant a uobis.
confitemini corã me At illi clamauer̃ dicentes. Credimus
iħm xp̃m siliũ dĩ eẽ. quẽ p̃dicas. Tunc beatus andreas impe¬
rauit demonibus dicens. Ite in loca arida. & infructuosa.
atis debitũ uobis suppliciũ ignis ȩterni. Hec eo dicente: de¬
mones dato rugitii euanuer̃ ex oculis astantiũ. & sic ciuitas
liberata est. Baptizauit autẽ illos beatus apłs. & instituit
eis ep̃m cȩlestium uirũ sapientẽ. & in rep̃hensibiliter custo

Expanded text:
um. Conversus autem beatus apostolus ad populum, ait: 'Ecce daemonas, qui adversati sunt vobis; si autem creditis, quod in nomine Iesu Christi possim eis imperare, ut desistant a vobis, confitemini coram me'. At illi clamaverunt dicentes: 'Credimus, Iesum Christum filium Dei esse, quem praedicas'. Tunc beatus Andreas imperavit daemonibus, dicens: 'Ite in loca arida et infructuosa, atis debitum vobis supplicium ignis aeterni'. Haec eo dicente, daemonas, dato rugitu, evanuerunt ex oculis adstantium, et sic civitas liberata est. Baptizavit autem illos beatus apostolus et instituit eis episcopum Calestum, virum sapientem et inrepraehensibiliter custo
Abbreviated transcription (Latin):
nichil respondit. Durante autẽ eo in silentio: proconsul
habebat cũsuis consiliũ quid ageret: Mater autẽ pueri
cepit flere. Ad quã beatus andreas apłs ait O uifelix
quȩ fletus enuttis am aritudinis obstruprũ quod infilio¬

Expanded text:
nihil respondit. Durante autem eo in silentio, proconsul nihil respondit. Durante autem eo in silentio, proconsul habebat cum suis consilium, quid ageret; mater autem pueri coepit flere. Ad quam beatus Andreas apostolus ait: 'O infelix, quae fletus emittis amaritudinis ob stuprum, quod in fili
Abbreviated transcription (Latin):
uer quidã sostratus nomine. xp̃ldlus. uenit secretius
ad beatũ andream dicens. Mat̾ mea concupruit formã
ipeciei mee: & iugiter me insectatur ut cõmisceam ei
Quod ego nefandũ execrans. refugi. At illa felle cõmota.
adiit ꝓconsulem. ut crimen suũ proiciat in me Et scio
cũ agcusatus fuero: quia nichil adhec respondebo. Sati¬
us en ĩ duco uitã amittere: quã matris detegere erimen
N unc autẽ tibi haec confiteor: ut digneris ꝓme dñm exora¬
re: ne in nocens caream p̾senti uita. Hȩc eo dicente: ue¬
nerunt ministri proconsulis accersientes cũ Beatus uero
apłs. facta oratione surrexit: & abiit cũ puero. Mater
autẽ. instant̃ accusabat eũ dicens. Hic dñe p̾rocosul
oblitus materne pietatis affectũ. stupro se in me conuer¬
sus: uix potui eripi ne abeq iuolarer. Cui ait ꝓconsul
Dic puer si uera sunt ista quȩ mat̾ tua prosequitur
At ille tacebat Iterũ atq iterũ ꝓconsul in terrogat: &

Expanded text:
uer quidam Sostratus nomine christianus venit secretius ad beatum Andream, dicens: 'Mater mea concupivit formam speciei meae et iugiter me insectatur, ut commisceam ei. Quod ego infandum execrans refugi. At illa, felle commota, adiit proconsulem, ut crimen suum proiciat in me. Et scio, cum accusatus fuero, quia nihil ad haec respondebo; satius enim duco vitam amittere quam matris detegere crimen. Nunc autem tibi haec confiteor, ut digneris pro me Dominum exorare, ne innocens caream praesenti vita'. Haec eo dicente, venerunt ministri proconsulis arcersientes eum. Beatus vero apostolus, facta oratione, surrexit et abiit cum puero. Mater autem instanter accusabat eum, dicens: 'Hic, domine proconsul, oblitus maternae pietatis affectum, stuprose in me conversus, vix potui eripi, ne ab eo violarer'. Cui ait proconsul: 'Dic, puer, si vera sunt ista quae mater tua prosequitur'. At ille tacebat. Iterum atque iterum proconsul interrogabat, et
Abbreviated transcription (Latin):
Et conuersus tetigit caput mulieris dicens. Surge in nomi¬
ne iħu xp̃i dĩ mei. Et statim surręxit mulier. Quȩ dimisso
uultu. flens & gemens respiciebat in t̾ra. Cui apłs. Ingre¬
dere cubiculũ tuũ: & esto secretius orans donec conforte¬
ris adño. Cui illa respondit. Facito me prius cũ trophime
pacificã : in quã tantũ mali congessi. Cui sc̃s apłs ait
oli timere: non enĩ meminit trophime malorũ. neq
ultionẽ expectat : sed grãs agit dõ in omĩbrs quȩ acces¬
serunt ei:. Et uocata trophime pacisicauit eam. cũ caliste
uxore proconsulis quȩ resuscitata erat. Lisbuis uͦ in tan¬
tũ proficiebat infide: ut quadã die accedens ad apłm.
omĩa ei confiteretur peccata sua. Cui sc̃s apłs dixit.
Grãs ago dõ fili quod times futurũ uidiciũ: sed uirilite
age & confortare in dñm quẽ credis: Et tenens manũ eiꝰ
deambrilabat:¬

Expanded text:
Et conversus, tetigit caput mulieris, dicens: 'Surge in nomiEt conversus, tetigit caput mulieris, dicens: 'Surge in nomine Iesu Christi Dei mei'; et statim surrexit mulier. Quae, dimisso vultu, flens et gemens, respiciebat in terram. Cui apostolus: 'Ingredere in cubiculum tuum et esto secretius orans, donec conforteris a Domino'. Cui illa respondit: 'Facito me prius cum Trofime pacificam, in qua tantum mali congessi'. Sanctus apostolus dixit: 'Noli timere, non enim meminit Trofimae malorum neque ultionem expectat, sed gratias agit Deo in omnibus quae accesserit ei'. Et vocata Trofimae, pacificavit eas cum Calisto, uxore proconsulis, quae resuscitata erat. Lysbius vero in tantum proficit in fide, ut quadam die accedens ad apostolum, omnia ei confiteretur peccata sua. Cui sanctus apostolus dixit: 'Gratias ago Deo, fili, quod times futurum iudicium. Sed viriliter age et confortare in Dominum quem credis'. Et tenens manum eius, deambulabat
Abbreviated transcription (Latin):
balneo. cecidit & mortua est. Hȩc eo dicente: ecce adue¬
nit nutrix eius: quȩ p̃senectute manibus deportabat᷑
aliorũ. scissis uestibus cũ clamore magno. Et de posipa corã
apło: rogare cȩpit dicens. Scimus quia dilectus alei es.
& quecunq petieris dm̃ tuũ p̃stat tibi. Nunc autem
miserere ei: & resuscita illam. Condolens beatus apłs
suꝑ lacrimas mulieris: conuersus ad ꝓconsulem. ait Uis
ut resuscitetur : Cui ille. Absit inquit ut uiuat: quȩ
tantũ flagitii cõmisit in domo mea. Et apłs. Noli ait
sic agere: misereri enĩ nos oportet petentibus. ut miscdđiã
consequamur a dõ. Hȩc eo dicente. perrexit ꝓconsul ad
p̃torium. Sc̃s uero apłs ussit corpris exhiberi in mediũ:
& accetdens ait. Rogo benigne dñe iħu xp̃e. ut resuscite¬
tur hȩc mulier: & cognoscant om̃s quia tues dñs dĩ solus
misericors & iustus: qui non pateris innocentes perire

Expanded text:
balneum, cecidit et mortua est'. Haec eo dicente, ecce advebalneum, cecidit et mortua est'. Haec eo dicente, ecce advenit nutrix eius, quae prae senectute manibus deportabatur aliorum, scissis vestibus, cum clamore magno, et deposita coram apostolo, rogare coepit, dicens: 'Scimus, quia dilectus Dei es, et quaecumque petieris Deum tuum praestat tibi. Nunc autem miserere mei et resuscita illam'. Condolens beatus apostolus super lacrimas mulieris, conversus ad proconsulem, ait: 'Vis, ut resuscitetur?' Cui ille: 'Absit', inquid, 'ut vivat, quae tantum flagitii commisit in domo mea'. Et apostolus: 'Noli', ait, 'sic agere; miserere enim nos oportet petentibus, ut misericordiam consequamur a Deo'. Haec eo dicente, perrexit proconsul ad praetorium; sanctus vero apostolos iussit corpus exhiberi in medium, et accedens, ait: 'Rogo, benigne domine Iesu Christe, ut resuscitetur haec mulier, et cognoscant omnes, quia tu es dominus Deus solus misericors et iustus, qui non pateris innocentes perire'.
Abbreviated transcription (Latin):
me dñe pollui: ob cuius nom̃ diligo castitatẽ. Et con¬
festim apparuit ei angłs dñi. & uiuenis cecidit ante pe¬
des eius & mortuus est. At illa confortata. benedicebat
& glorificabat dnĩm: qui ñ ꝑmiserat eam deludi: Sed post¬
modũ in nomine iħu xp̃i resuscitauit puerũ. Et om̃ĩs
ciuitas cucurrit adhoc spectaculũ. Uxor uͦ ꝓconsulis.
abiit ad balneũ cũ ꝓcuratore suo. Cumq lauarentur
simul. apparuit eis dȩ mon teterrimus: a quo ꝑeuissi
ambo cecider̃ & mortui sunt. Et ecce planctus magnus
factus est: & nuntiatũ ẽ apło & proconsuli quod uxor
eius cũ lenone mortua erat. Tunc beatus andreas hȩc
audiens. ait popło. Uidete dilectissimi quantũ p̃ualet
inimicus: Nam trophime ꝓpt̾ pudicitiã damnauerunt
scorto. N unc autẽ udicuĩ dĩ affuit. Et ecce mat̾familias
quȩ eã in lupanar poni iussit. cũ lenone suo ꝑcussa in

Expanded text:
me, Domine, pollui, ob cuius nomine diligo castitatem'. Et me, Domine, pollui, ob cuius nomine diligo castitatem'. Et statim apparuit ei angelus Domini, et iuvenis caecidit ante pedes eius et mortuus est. At illa confortata, benedicebat et glorificabat Dominum, qui non permiserat eam deludi. Sed postmodum in nomine Iesu Christi resuscitavit puerum, et omnis civitas cucurrit ad hoc spectaculum. Uxor vero proconsulis abiit ad balneum cum procuratore suo. Cumque lavarentur simul, apparuit eis daemon teterrimus, a quo percussi ambo ceciderunt et mortui sunt. Et ecce planctus magnus factus est, et nuntiatum est apostolo et proconsuli, quod uxor eius cum lenone mortua erat. Tunc beatus Andreas haec audiens, ait populo: 'Videte, dilectissimi, quantum praevalet inimicus, nam Trofime propter pudicitiam damnaverunt scorto. Nunc autem iudicium Dei adfuit, et ecce materfamilias, quae eam in lupanar poni iussit, cum lenone suo percussa in
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat. & alio iam uiro sociata erat. reliquit uirũ suũ:
& adherebat apłice doctrinȩ. Et obhoc plerũq in domo
ꝓconsulis ueniebat : in qua iugit̾ docebat apłs. Iratus
autẽ uir eius: uenit ad dominã suã dicens. Trophime
recolens scortũ quod cũ dño meo ꝓconsule agere consue¬
uerat. ei nc̃ iterato cõmiscetur. At illa succensa felle ait
ccirco gͦ me reliquit uir ms̃: & iam sex mensibus ñ coniun-¬
gitur mͥ. eoqͦd diligat ancillã suam. Et uocato ꝓcuratore:
uissit eam scorto damnari. Nec mora deducitur ad lupa¬
nar: ac lenoni donatur. Sed nichil horũ lisbius sciebat.
requirens tam̃ eã abuxore deludebat᷑ At illa ingressa lupa¬
nar: orabat assidue: Cumq uenissent qui eã contingerent:
ponebat euangeliũ quod secũ habebat ad pectus suũ: &
statim om̃s uires ꝑdebant. Accedens uͦ ad eam quidam
pit uestim̃ta eiꝰ. & cecidit euangeliũ ad terrã. Trophime
uͦ lacrimans. extensis ad cȩlũ manibus dixit Ne patiaris

Expanded text:
fuerat et alio iam viro sociata erat, reliquid virum suum et adherebat apostolicae doctrinae et ob hoc plerumque in domo proconsulis veniebat, in quam iugiter docebat apostolus. Iratus autem vir eius venit ad dominam suam, dicens: 'Trofima recolens scortum, quod cum domino meo proconsule agere consueverat, ei nunc iterato commiscetur'. At illa succensa felle, ait: dcirco ergo me reliquid vir meus et iam sex mensibus non coniungitur mihi, eo quod diligat ancillam suam'. Et vocato procuratore, iussit eam scorto damnari. Nec mora, deducitur ad lupanar ac lenoni donatur. Sed nihil horum Lisbius sciebat, requirens tamen eam, ab uxore deludebatur. At illa ingressa lupanar, orabat assidue, cumque venissent qui eam contingerent, ponebat euangelium quod secum habebat ad pectus suum, et statim omnes vires perdebant accedens ad eam. Quidampit vestimenta eius, et cecidit euangelium ad terra. Trofimae vero lacrimans, extensis ad caelum manibus, dixit: 'Ne patiaris
Abbreviated transcription (Latin):
Et ecce cõmotũ ẽ mare. & incubuit suꝑ eos uentus ua¬
lidus .: & sedata mergebatur nauis. Deniq p̾stolantibꝰ
cunctis periculũ mortis: orauit beatus andreas ad
dñm : p̃cipiensq uento siluit. fluctus autẽ maris qui¬
euerunt. & tranquillitas data est. Freptiq om̃s a p̃senti
discrimine: brrantiũ ꝑuener̃:¬

Expanded text:
Et ecce commotum est mare, et incubuit super cos ventus validus, et mergebatur navis. Denique, praestolantibus cunctis periculum mortis, oravit beatus Andreas ad Dominum, praecipiensque vento, siluit; fluctus autem maris quieverunt, et tranquillitas data est. Ereptique omnes a praesenti discrimine, Bizantium per
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ notantur. Nam repperi librũ de uirtutibus scĩ
ANDRE & apłi : qui ꝓpt̾ nimiã uerbositatem a non nullis
apochriphus dicebatur. De quo placuit ut retractis enu¬
cleatisq tantũ uirtutibus. p̃ter missis quȩ fastidiũ gene¬
rabant: uno tantũ paruo uolumine ad miranda mira¬
cula clauderentur: quod & legentibus p̾̃staret gram.
& detrahentiũ auferret inuidiam: quia in uiolata fides
non exigit multitudinẽ uerbositatis. sed integritas ratio¬
nis & puritas mentis:

Expanded text:
uscipimus. Nam repperi librum de virtutibus sancti Andreae apostoli, qui propter nimiam verbositatem a nonnullis apocrifus dicebatur; de quo placuit, ut, retractis enucleatisque tantum virtutibus, praetermissis his quae fastidium generabant, uno tantum parvo volumine admiranda miracula clauderentur, quod et legentibus praestaret gratiam et detrahentium auferret invidiam, quia inviolatam fidem non exegit multitudo verbositatis, sed integritas rationis et puritas mentis.
Abbreviated transcription (Latin):
nus hec audiens. uissit eã alapis cedi. & dixit. Iniuriam
iudicis. noli tenerario ore garrire. Agatha dixit. Dixisti
deos ẽẽ: quos uera diuiitas demonstrauit Sit gͦ talis
uxor tua ut uenus. & tu uelut iuppit̾: ut possitis in deoꝵ
numero cõpritari. Quintianus dix̃. Apparet te hoc eli¬
tem ad tantã stultitiam deuolutũ. ut illos deos t̃uos
si eoꝵ uiuas exemplo. Si enĩ uere duitui uiuunt. bonũ optaui

Expanded text:
nus audiens haec . ius| sit eam alapis caedi. et dixit iniuriam nus audiens haec . ius| sit eam alapis caedi. et dixit iniuriam iudici noli teme| rario ore garrire. Agathe dixit . dixisti deos tuos esse| quos uera diuinitas demonstrat. Sit ergo talis uxor tua| ut uenus . et tu ut ioues . ut uos possitis in deorum numero con| putari. Quincianus dixit appare te hoc eletem . ad tantam stulticiam deuolutum ut illos | deos tuos dSi| eorum uiuas exemplo . si enim dii tui sunt . bonum tibi opta| ui
Abbreviated transcription (Latin):
ȩtatis exhibui: sed ista om̃ia quasi terrã sub pedibus¬
I suis conculeaiit. & ꝓ nichilo computauit. Iunc irat᷑
quintianus uissit eã ad secretariũ suũ adduci: & sedens
Agatha respondit. Non solũ ingenua. sed & expectabili
genere: ut omĩs parentela mea testatur. Quintianus
uilem ostendis ꝑsonam : Agatha dixit. Sũma ingenuitas¬
ista ẽ: in qua seruitus.xp̃i comꝓbatur. Quintianus dixit
Q uid gͦ : Nos ingenuitatẽ non habemus : qui seruitiũ. xp̃i
contempnimus : Agatha dixit Ingenuitas ur̃a ad tantã
Quicqͥd furiose blasphemaueris : pene poter̃ uindicare
contempnis. Agatha respondit. Noli dicere deorũ. sed dic
dȩmonũ. Dȩmonia enĩ sunt. quoꝵ esfigies in eramento con¬
uertitis: quoꝵ marmoreas & cuprinas facies in auratis.
Agatha dixit. Sit talis uxor tua qualis & dea tua uenus
fuit: & tu sis talis qualis iupiter dĩ tuus extitit. Quintia¬

Expanded text:
etates exhibui.| Sed ista omnia quasi terra quam pedibusetates exhibui.| Sed ista omnia quasi terra quam pedibus suis concul| cat . pro nihilum conputauit. Tunc iratus quintia| nus . iussit eam ad secretarium adduci . et sedens Agathe respondit non so| lum ingenua . sed et spectabilis genere . ut omnes paren| tella mea testatur Quintianus uilem ostendo personam. Quintianus dixit| certe+ ingenuaisti seruitus conprobatur. Quintianus dixit| quid ergo nos ingenuitatem non habemus qui seruitium| christi contempnemus+. Agathe dixit ingenuitas uestra| ad tantquidquid furioso| ore blasphemaueris . poenae poterunt uindicare. contem| nis. Agathe dixit noli dicere deorum sed dic daemonum.| daemonia enim sunt quorum effigies in aeramento conuerti| tes quorum marmoreas et gypseas facies inauratis.|  Agathe dixit| Sit+ tales uxor tua qualis dea tua uenus fuit . et tu sis ta| lis ut ioues deus tuus extitit. Quintia
Abbreviated transcription (Latin):
consularis siciliȩ audiens scãm opinionem
uirginis deodicate agathȩ: multifaria intentione
ꝑquirebat. ut ad eam ꝑtingeret Per singula enĩ cri¬
mina mentis suȩ. singuloꝵ in se uitiorũ excitans affect
& propt̾ głam scłi concupiscens suam opinionẽ exten¬
dere. nobilissimis ortam natalibus fecit artari: ut qrui
pectabiliũ sibi subicere ꝑsonas. Ut libidinosus autẽ ad
ut diximus furiis comp̃hensus. beatã agathem fecit ab
a frodisiȩ nomine. quȩ habebat nouẽ filias turpissimas.
ẽ supra petram. Hec autẽ dicens lauabat se cotidie lacri¬
mis & orabat: & sicut sitiens in ardore solis fluenta fon.¬
Uidens igitur afrodisia mentẽ eius immobilem ꝑmanere.
abiit ad quintianũ. & dixit ei. facilius potest saxiĩ¬
ab intentione xp̃iana mens istiuus puellȩ reuoce tur.
ut ageremus qualit̾ eius animũ ad consensũ boni consi¬
lii declinaremus. Ego etiã & gemmas & ornam̃ta insig¬
nia. & uestim̃ta auro texta optuli: ego & domos &

Expanded text:
consolaris siciliae . audiens sanctam| opinionem uirginis d\e/o dicate agathae| multefaria intentione perquirebat . | ut ad eam pertingeret per singulam enim| criminam mentis suae . singulorum in se| uiciorum exagitabat affect pro gloria saeculi cupiens suam opinionem extendere| fortissimis ortam natalibus d\e/i famulam fecit arta re. Vt qui pectabilium sibi subiugare personas. Vt libidi| nosus autem . ut diximus furis conpraehensus·| beatam agathem a suis fecit afrodisię| quae habebat nouem filias turpissimas est super petram. Haec autem dicens| flebat cotidie et orabat et sicut sol sitiens in ardore fluent+|  fonstinere. Videns igitur . afrodisia mentem eius inmobilem| permanere. Abiit ad quintianum ab intentione Christiana mens istius puellae revocetur.ut ageremus qualiter eius animum ad consensum boni| consilii inclinaremus. Ego etiam et gemmas et ornamen| ta insinia et uestimenta auro texta obtuli . ego et domus
Abbreviated transcription (Latin):
uidi. quia potest curã salutis tua mamilla suscipere.
conseruaui. nunc ꝑdam. Dicit ei ille senior. Ego xp̃ianꝰ
sum. & noui medicinam: nolo uerecunderis. Dicit ei¬
pater: quia dignatus es sollicitudinẽ tuam mͥ impendere
Hoc tãmen scito: quia ad corpus meũ medicamenta ab ho
Tunc subridens senex dixit ei: Et me ipse misit ad te Nam

Expanded text:
uidi quia potest cura sa| lutis tua mammellas suscipere. uidi quia potest cura sa| lutis tua mammellas suscipere. te conseruaui nunc| perdam. Dicit ei ille senior. Ego christianus sum . et noui me| dicinam. Nolo pater . quia dig| natus es mihi sollicitudinem tuam inpendere hoc tamen| scias . quod ad corpus meum medicamenta ab homTunc subridens senior dixit . et me ipse misit| ad te. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
ego delector in his penis corporalibus posita: Nunqͥd enĩ
potest triticum in horreo poni. nisi spicȩ eius fortiter
fuerint conculcatȩ. & redactȩ in paleam: Ita & anima
mea non potest in paradisũ dñi cũ palma martyru in¬
trare : nisi diligent̾ ꝑfeceris corpus meũ a carnificibris
ꝑtractari. Tunc iratus ussit eã in mamilla torqueri: &
tortam diu. uissit eam excidi. Agatha dixit. Impie. cru¬
delis. & dire tyranne : non es confus hoc amputare in
femina. quod ipse in matre suxisti: Sed ego habeo mamil¬
las integras intus in anima mea. ex quibus nutrio om̃s
sensus meos: quas ab infantia dño conseeraui: Tunc quin¬
luminis portitor. ferens diuersa medicam̃ta in manu
sua. Qui se medicũ esse cõmemorans: cępit eã his uerbis
sisti responsionibus tuis. Et licet ubera tua torserit. &
amputari fecerit : sed illius ubertas infellẽ conuertitur.¬
quia ibi erã. qua hora hoc patiebaris: consideraui &

Expanded text:
ego delector in his poenis corporalibus posita. Non enim ego delector in his poenis corporalibus posita. Non enim potest triticum in horreo reponi, nisi theca ejus fortiter fuerit conculcata, et redacta in paleas. Ita et anima mea non potest in paradisum Dei cum palma intrare martyrii, nisi diligenter feceris corpus meum a carnificibus ratus quintianus| iussit eam in mammillam torqueri . et tortam diu ius| sit eam excidi. Agathe respondit impie et crudelis| sime et dire tyranne non es confusus hoc ampotare in| faeminam quod ipse in matre suxisti. Sed ego habeo| mammillas integras intus in animam meam ex qui| bus nutrio omnis sensus meos . quos ab infantia domino consecra| ui. Tunc quinluminis portitor . ferens| diuersa medicamenta in manu sua qui se medicum| esse commemorans coepit eam his uerbis sisti . res| ponsionibus tuis et licet ubera tua torserit et excita| re fecerit . sed illius mammas in felle etquia ibi eram qua hora haec| paciebaris . consideraui et
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersa torm̃ta contẽpno despiciam: Tunc quintianus¬
agitans caput: uissit eã in carcerẽ tenebrosũ recipi dicens
Cogita tecũ agatha & pęnitere: ut possis euadere tormenta.
tere: ut possis euadere ȩt̾nã damnationẽ. Tunc iratus quin¬
tianus. uissit eã celerius trahi ad carcerem: quia eũ uoce
impiissimus quintianus suis eã aspectibus ussit aptari: cui
& dixit. Quid tractasti circa salutẽ tuã : Agatha respondit
S aliis mea. xp̃c est. Quintiamis dixit. Quousq infelix pro¬
AIgatha dixit. Tu denega deos tuos. qui sunt lapides & ligna:
& creatorem tuũ qui te fecit dm̃ uerũ ad ora. Quẽ si contẽp¬
seris: ȩternis pęnis. & ꝑpetuis incendiis subiacebis. Tunc
iratus quintianus: uissit eam eculeo suspendi & torquęri.
nem animi tui. ut uiuere possis: & tibi ẽẽ possit consultũ
A gatha respondit. Ego in his penis ita delector. sicut homo
desiderat. aut sicut qui inuenit thesauros multos: ita

Expanded text:
uniuersa tua| tormenta dispiciam. Tunc quintianusagitans| caput . iussit eam in carcerem tenebrosum recipi di| cens ad eam cogita tecum agathe . et paenetere| ut possis euadetere ut possis euadere aeternam| decollationem. Tunc quintianus iussit eam celerius| tradi ad carcerem . quia uoce eum impiissimus| quintianus . suis eam aspectibus iussit aptari . cui et dixit| quid tractasti circa salutem tuam. Agathe respon| dit salus mea christus est. Quintianus dixit quousque infilex| proAgathe dixit tu nega deos tuos qui sunt lapides| et ligna . et creatorem tuum qui te fecit . deum uerum adora .| quem si contempseris aeternis poenis et perpetuis incendiis| subiacebis. Tunc iratus quintianus iussit eam aeculeo| suspendi . et torqueri Cunem animi tui . Vt ui| tae tuae possit esse consultum. Agathe respondit in| his poenis ita delector . sicut si desiderauit. Aut qui inuenit| th
Abbreviated transcription (Latin):
eius: & auferentes uelũ unde erat coopertũ sepulchrũ eius.
statuer̃ illud contra ignẽ uenientẽ: & ipsa hora stetit ignis
diuinus. Cȩpit autẽ ignis die kalendas februarias. & cessa¬
uit die nonarũ eiusdem qui ẽ dies sepulturȩ eiuis: ut pro¬

Expanded text:
eius . et aufe| rentis uelum unde erat coopertum sepulchrum eius . eius . et aufe| rentis uelum unde erat coopertum sepulchrum eius . et| statuerunt eum contra ignem uenientem et stetit ignis diuinus . coepit ignis pridiae. kalendas| Febroarias et cessauit diae nonarum earumdem . qui| est dies sepultur
Abbreviated transcription (Latin):
diligentia clauderetur. Clauso igitur sepulchro abscessit.
& ut diximus non ẽ ulterius hec uisus. nec auditus. in re¬
gione uel in tota ꝓuintia sicilioꝵ. Unde suspicati sunt om̃s.
cũ officio suo ad inuestigandas facultates eius: & ut tener&
om̃s de parentela eiꝰ. Iui dĩ iudicio in itinere in medio flu¬
mine interut. Deniq dũ transiret flumen ꝑ nauem. drio
equi fremitũ inter se dantes & calces: unus equus eum
ne : & non ẽ inuentũ corpus eius usq in p̃sentem diem.
U nde creuit timor uenerationis circa beatã agatham: &
umquã molestus fuit generi eiꝰ. Quo autẽ euudent̃ seriptura
illa quã angelus posuerat firmaretur : post anni circulum
circa diem natalis eiꝰ. mons ethna eructauit incendiũ: &
quasi fluius torrens ita ignis uehemens & saxa & terrã lique¬
faciens. ueniebat ad cathanensiũ ciuitatẽ. Lunc paganoꝵ
multitudo fugiens amonte descendit. & uener ad sepulchrũ

Expanded text:
diligentia cludiretur. Clauso igitur sepulchro absces| sit diligentia cludiretur. Clauso igitur sepulchro absces| sit et ut diximus. non est ulterius nec uisus . nec auditus| in regionem . uel in totam prouinciam saeculorum.| Vnde suspicati sumus cum officio suo . ad inuistigandas facul| tatis eius . et teneret omnes . de parentella eius qui dei| iudicio in medio flumine interiit Denique dum tran| siret flumen per nauem duo equi fremitum circa se dan| tes et calces unus equus “e”um et non est inuentus corp eius usque ad praesentem| diem. Vnde creuit timor et ueneracio circa beatam| agathe et nullus umquam molestus fuit generi eius| Vt autem euidenter scripturam illam quam an| gelus deposuerat firmaretur Post anni circulum| circa diem natalis eius . mons ethenus eructauit| incendium. Et quasi fluuius torrens . ita ignis uehemens| de xasa et terra liquefaciens . ueniebat ad cathenensium| ciuitatem. Tunc paganorum multitudo fugiens de mon| te discendit . et uenerunt ad sepulchrum
Abbreviated transcription (Latin):
ame amorem scłi. qui corpris merĩ apollutione separasti.
qui fecisti me uincere torm̃ta carnificũ. ferrũ ignen.¬
& uincula: qui mͥ inter torquentes uirtutẽ patientiȩ
tribuisti. te dep̃cor ut accipias sp̃m meũ: quia tempus ẽ¬
ut me iubeas istud scłm derelinquere. & ad tuam miscđiam
sp̃m. Quod cũ audissent popłi: cũ nimia celeritate uener̃.
& auferentes corpus eius posuer̃ insarcofago nouo Factũ
ẽ autẽ dũ aromatibus condirent corpus eius. & nimia dili¬
gentia collocarent: uenit quidã iuuenis sericis uestibris
indutus. quẽ sequebantur amplius quã centũ pueri. om̃s
ornati & pulcherrimi. quẽ umquã nemo uiderat ante¬
in ciuitate cathanensiũ. nec postea eũ aliquis uidit: nec
inuentus ẽ aliquis qui diceret hunc se scire. Hic gͦ ueniens
intrauit ad locũ ubi condiebatur: & posuit ad caprit eius
chrũ ad caput enis: & tamdiu ibi stetit. quãdiu cũ om̃i

Expanded text:
a me moram saeculi qui corpus meum a pulluci| one separasti a me moram saeculi qui corpus meum a pulluci| one separasti Qui fescisti me uincire tormenta carni| ficis. Ferrum igni et uincola qui mihi inter torquentes| uirtutem pacienciae tribuisti te put me jubeas istud saeculum derelinquere, et ad tuam misericordiam pii populi audientis cum nimia| celeritate uenerunt . et auferentis corpus eius . posue| runt in sarthofago nouo. Factum est autem cum aro| matibus condiretur corpus eius . et cum nimia diligen| tia conlocarent eum. Venit quidam iuuenis siricis| uestibus indutus . quem sequebantur amplius quam| centum pueri omnes ornati . et pulchri . quem numquam| nemo uiderat in ciuitate cathenensium . nec postea| eum aliquis uidit . nec inuentus est aliquis qui diceret| hunc se scire. Hic ergo ueniens intrauit ad locum ubi| condebatur corpus eius . et posuit chrum ad ca| pud eius et tamdiu ibi stetit quamdiu cum omni|
Abbreviated transcription (Latin):
biis: & corde inuocare non cesso. Quintianus dixit Nunc
iuidebo. si xp̃c tuus curã habet dete. Tunc testas iussit spar¬
gi. & subter testas carbones ardentes immitti: & in eisdem
nudo corpore uolutari. Cumq hoc fieret: subito locus
in quo sc̃m corpus uolutabatur cõmotus ẽ: & pars parietis
cecidit. & oppressit consiliariũ iudicis nomine siluanũ.
& amicũ eius nomine falconiũ : quoꝵ consilio ꝑ petrabat
perunt nmio tumultu agere. quod sc̃am dĩ famulam
nimus cruciatibus ageret : & iccirco om̃s periculũ sustine¬
rent. Tunc quintianus fugiens. ex uno latere terrȩ motũ
fugiebat : ex alio latere seditionẽ popłi formidabat
Igitur uissit eã in carcerem recipi: ipse autẽ ad postera
secretarii fugiens. popłm in ianuis dereliquit. Sc̃a uero
mea. & fecisti me in iuuentute uirilit̾ agere. qui tulisti

Expanded text:
eor| labiis . et corde inuocare non cesso. Quintianus dixit nunc| eor| labiis . et corde inuocare non cesso. Quintianus dixit nunc| uidibo si christus tuus curauit te. Tunc testos acutos iussit| aspargi . et sub testos carbones uiuos inmitti . et in eisdem| nudo corpore uolutare Cumque hoc fieret . subito locus in| quo sanctum corpus uolutabatur . commotus est et pars pari| etis cecidit . et oppressit consiliarium iudicis . nomine salui| num . et amicum eius nomine falconium . quorum consi| lium perpetrauerat perunt nimio tumultuare . quod sanctam dei famulam im| piis cruciatibus ageret Et idcirco omnes periculum sus| stinerent. Tunc quintianus fugiens . ex uno latere terre| motu metuebat . ex alio autem latere . seditionem| populi formidabat. Igitur iussit eam in carcirem reci| pi. Ipsi autem a postera secretarii fugiens . populum| in ianuis dereliquid. Sancta uero mea| et fecisti me a iuuentute mea uiriliter agere| Qui tulisti
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃e. quia memor es mei : & misisti ad me apłm tuũ. qui
me confortauit. & recreauit uiscera mea. Et dui compless&
orationẽ. respexit ad om̃s maculas corporis sui: & salua
pauore custodes fugerent. & carcerem aꝑtum relinque¬
rent. Tunc dicebant sc̃ȩ agathȩ ꝑsonȩ quȩ illic erant clau¬
se. ut abiret. Illa autẽ dicebat. Absit ame. ut ego corona
meã ꝑdam: & eos qui custodes sunt intribulationẽ tradã¬
ne euis. qui me saluã fecit. & consolatus est me factum
est autẽ post quatuor dies: iussit eã quintianus ante suũ
tribunal assistere. Cui & dixit. Quousq furiaris contra
decretũ principũ inuictorũ: Immoladiis. Sin autem¬
scito te acrioribus tormentis aptandam. Agathadixit
maculant. Unde miser sine sensu & sine intellectu ẽ. qͥuult
ad auxiliũ suum lapidem inuocare. & non dm̃ sũmũ & uerũ.
isti. ut etiam mamillã meã integerrimã saluãq meo cor¬
pori restitueret. Dicit̾ ei quintianꝰ. Et quis ẽ. qui te curauit:

Expanded text:
e. quia memor es mei·| et misisti apostolum tuum qui me confortauit et sana| uit uiscera mea. Et dum conplisset oracionem suam| respiciens ad omnes maculas corporis sui. Et saluapauore custodias ii fugirent . et carcirem aper| tum derelinquerent. Tunc dicebant sanctae Agathe| personae qui ibi erant clausae . ut habieret. Illa au| tem . dixit absit a me ut ego coronam meam perdam| et eis qui custodes sunt tribulationibus tradane| eius . qui me saluam fecit et consolatus est me.| Factum est autem post quattuor dies . iussit eam| iterum quintianus ante suum tribunal adstare . cui . et| dixit quousque furiaris contra decreta principum in| uictorum. Immola diis. Sin autemscito te acrioribus| tormentis aptandam. Sancta . amaculant et sine sinsu est . et sine in| tellectu qui uult ad auxilium suum lapidem inuocare . | et non deum .. ut etiam| mammillam meam integerrimam sanam meo corpori| restituerit . dicit ei quintianus . et quis est qui te curauit|
Abbreviated transcription (Latin):
dum regi fuit: imperauit potus quã rogauit. Et a conui¬
uio eius rogatus si frequent̾ ebstinuit: dicens se mense
eius participẽ ee non posse qui imperatores unũ regno
alterũ uita priuasset. Postremo cũ maximus se non spon¬
te sũpsisse imperiũ affirmaret. sed imposita sibi amilitil
diuino nutu regni iecessu ste armis se defendisse. & non

Expanded text:
dum fuit, imperauit potius quam rogauit, et a conuidum fuit, imperauit potius quam rogauit, et a conuiuio eius frequenter rogatus abstinuit, dicens se mensae eius participem esse non posse, qui imperatores unum regno, alterum uita expulisset. postremo, cum Maximus se non sponte sumpsisse imperium adfirmaret, sed inpositam sibi a militibus diuino nutu regni necessitatem armis defendisse, et non
Abbreviated transcription (Latin):
cidens. multis uulneribus ⁊ ẽt affectus: cũ ex animis iace¬
ret in cellula. non in modicis doloribus cruciaretur nocte
ei angelus uisus ẽ eluere uulr era. & salubri ungaine
contusi corporis suꝑlinire liuores: atq ita poste. dit
mis: satisq sit nos & in excellentibus non subtrahere ueritatẽ.
& in multis uitare fastidiũ: atꝙ ut minora tantũ inse uĩ.
quanis ut est nĩorũ etas tempoꝵ quibus iam de prauata
om̃ia atq corrupta sunt. ut pene p̃cipuũ sit adulatio¬
ni regiȩ sacerdotalem. non cessisse constantiã. Cum ad
imperati rin maxit ũ ferocis ingeni urũ bellorũ ciui¬
liũ uicteria clatum plures ex diuersis orbis partibris ep̃i
conuenissent. & fȩda cirea principem omniũ adulatio
notaretur. seq degenere in constantia regiȩ clientele sa¬
cerdotalis dignitas subdidisset: insolo martino a postolica
auctoritas ꝑmanebat Nam & si pro aliquibus supplican¬

Expanded text:
cidens multis uulneribus esset adfectus, cum exanimis iacecidens multis uulneribus esset adfectus, cum exanimis iaceret in cellula et inmodicis doloribus cruciaretur, nocte ei angelus uisus est eluere uulnera et salubri unguedine contusi corporis superlinire liuores: adque ita postero die mis, satisque sit, nos et in excellentibus non subtrahere ueritatem et in multis uitare fastidium. Adque ut minora tantis inseram — quamuis, ut est nostrorum aetas temporum, quibus iam deprauata omnia adque corrupta sunt, paene praecipuum sit, adulationi regiae sacerdotalem non cessisse constantiam —, cum ad imperatorem Maximum, ferocis ingenii uirum et bellorum ciuilium uictoria elatum, plures ex diuersis orbis partibus episcopi conuenissent et foeda circa principem omnium adulatio notaretur seque degenere inconstantia regiae clientelae sacerdotalis dignitas subdidisset, in solo Martino apostolica auctoritas permanebat. nam et si pro aliquibus regi supplican