comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo absolũetur: ⁊ si de tutore̾ nĩtitus p¬
ecuniam mutuam accepit. ia alia sim¬
ilia admisit. que non magnã machina
pletior. puto incum dandam actõnẽ.
sicut ex tẽptõ dat᷑. ¶ Sed an in munici¬
pes oedolo detur acłõ dubitatur. ⁊puto
er suo quidẽ dolo non posse dari. Quid

Expanded text:
ab eo absolueretur, uel si de tutore mentitus pecuniam accepit, uel alia similia admisit, quae non magnam machinatpletior, puto in eum dandam actionem, sicut exceptio datur. Sed an in municipes de dolo detur actio, dubitatur. et puto ex suo quidem dolo non posse dari: quid
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tor uatalẽ eꝗtatẽ secutus ꝓposunt. qͦ
tutelã minoꝵ suscep̃. Ham cũ iũt ões
ꝯstet fragile eẽ. ⁊ infirmũ huꝰ mõi eta¬
tis ꝯsilium.⁊ multi captionib supposi¬
tum multoꝵq insidus ex positũ. auxili¬
um eis p̃tor hoc edicto polucitus ẽ. ⁊ ao¬
tu gestum ẽẽ dicit᷑. uriq que res ent
e ad ministratõ eisꝯmĩtti debebit. quã¬
dem. K ec ꝑ liberos suos ꝑri suam
maturius acuratorib recipiãt. ꝙ eñi
legib cauetur. ut sĩgui ̃n. ꝑ sigulos
liberos remittant᷑. adhonorem pͣtinere
druus seueris ant. ñ ad rẽ accrpiẽdã¬

Expanded text:
aetor naturalem aequitatem secutus proposuit, quo tutelam minorum suscepit. nam cum inter omnes constet fragile esse et infirmum huiusmodi aetatium consilium et multis captionibus suppositum, multorum insidiis expositum: auxilium eis praetor hoc edicto pollicitus est et adtu gestum esse dicetur, uti quaeque res erit, ae administratio eis committi debebit, quaec per liberos suos rem suam maturius a curatoribus recipiat. quod enim legibus cauetur, ut singuli anni per singulos liberos ‹r›emi‹t›tantur, ad honores pertinere diuus Seuerus ait, non ad rem suam recipienda
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ eilessigio in officio deliquit si non
ptinus res sugs distraxit ad petuniam
redigẽoã. p̃terire demiq aliquid tꝑris
debebit. quo cessasse uideatur:. Q uõd
si ĩntẽa priusqtuͣ õffm̃ impleat res amis¬
non credimꝰ teneri qm gtͣ negotia debi¬
toĩs ad reddendũ prgnus cũ pecunia ei.
debeatur. nec fuerit ꝙ sibi possit epol

Expanded text:
u‹e›stigio in officio deliquit, si non protinus res suas distraxit ad pecuniam redigendam: praeterire denique aliquid temporis debebit, quo cessasse uideatur. quod si interea priusquam officium impleat, res amisnon credimus teneri, qui gerit negotia debitoris, ad reddendum pignus, cum pecunia ei debeatur nec fuerit quod sibi possit exsol
Abbreviated transcription (Latin):
si aũt ant srũam homo sine dolo .in. ĩ
es restrrũtur. ergosi in fugasit ẜ uuis
sine dolo.in. ⁊ cuꝑa eius cuiͣ agitur.
eaendũ est ꝑ indicem ut eum ẜuum ꝑ¬
quo agitur ꝓ̾biecit si tñ non ꝑitura tes
fuit. si metũ non ad hibinsset. tenebit᷑
reusssicut ĩ int̃oĩcto. uñ iiiͣ. uł ꝙ .ui.
aut clam obruat᷑. Itaq int̃dũ horũs
mortui p̃nũ recipit. qui enmn uendatu¬
rus futr si urai passus ugneẽt. ¶ Qm̃ iũ¬

Expanded text:
si autem ante sententiam homo sine dolo malo et cis restituetur'. ergo si in fuga sit seruus sine dolo malo et culpa eius cum quo agetur, cauendum est per iudicem, ut eum seruum um agitur aberit, si tamen peritura res non fuit, si metum non adhibuisset, tenebitur reus: sicut in interdicto unde ui uel quod ui aut clam obseruatur. itaque interdum hominis mortui pretium recipit, qui eum uenditurus fuit, si uim passus non e
Abbreviated transcription (Latin):
tuus cũm tibi debet. noc solucndo essit¬
tuo bortãtii pecuniã mutuã a me atce¬
pit.⁊ nbi soluit. labẽo ait de delo mala
actõnem intendendã. qr nec de peculio
utilis sit. cũ in peculio nelul sit. nec in

Expanded text:
tuus cum tibi deberet nec soluendo esset, hortatu tuo pecuniam mutuam a me accepit et tibi soluit: Labeo ait de dolo malo actionem in te dandam, quia nec de peculio utilis sit, cum in peculio nihil sit, nec in
Abbreviated transcription (Latin):
Iom̃p. H ecce scb. posse eum ad hoc edic¬
tum ꝑtinete limunt eñi uł martem ł
uincula. Q m̃ͣqm̃ non om̃tm adultm̃ uos¬
at occid̾e. uł surcm nisi se telo defendat.
set potuerunt uł non iure occidi: ⁊ id̃o
iustus finit metussset ⁊ si ue ꝓdatur ab
nur debet. Nam ⁊ gestũ ẽ malo more. ⁊
p̃coi non respicit. an adistẽ sit qui dedit.
set hoc solum ꝙ hic accepit. metumor¬
tis uato. ¶ Si is accipiat pecuniã qui ĩ¬
strum̃ta status mei int̾uersurus est. ni¬
si dem non dubitatur. quin marimo me¬
tu compellar. utiq si iam in ẜ uiꝰtutẽ pe¬
ri non possum. ¶ Qod si dedĩt.ni stup
rum patiatur uir. seu mulier. hoc roi¬
pctum locum had. cum iutis bonis iste
metus marer qmͣ mortis eẽ deb. E hec
q̃ diximus ad edictum ꝑtinere nicħ int̃¬

Expanded text:
dictum pertinere: timuit enim vel mortem vel vincula. quamquam non omnem adulterum liceat occidere, vel furem, nisi se telo defendat: sed potuerunt vel non iure occidi, et ideo iustus fuerit metus. sed et si, ne prodatur ab enire debet: nam et gestum est malo more, et praetor non respicit, an adulter sit qui dedit, sed hoc solum, quod hic accepit metu mortis illato. Si is accipiat pecuniam, qui instrumenta status mei interversurus est nisi dem, non dubitatur quin maximo metu compellat, utique si iam in servitutem peri non posrum patiatur uir seu mulier, hoc edictum locum habet, cum uiris bonis iste metus maior quam mortis esse debet.Haec, que diximus ad hoc edictum pertinere, nihil inter
Abbreviated transcription (Latin):
anhuic edicto locus sit. ⁊ refert iab eon¬
ui mt̃dictũ cessare. Q ñ nõn uidet᷑ in d̾¬
iectus qui deici non erpectauit.s ꝓfu¬
qs ͭ alit̃ atq si pꝰ eaqm̃ armati ingressi
sũt. tñc disscessit. huic eñi edicto locũ facẽ
¶Idem ait. ⁊ si forte adhibita manu ĩ m

Expanded text:
an huic edicto locus sit? et refert Labeonui interdictum cessare, quoniam non uideor ui deiectus, qui deici non expectaui sed profugi. aliter atque si, posteaquam armati ingressi sunt, tunc discessi: huic enim edicto locum facere. idem ait, et si forte adhibita manu in
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃.S eo ⁊ partus ancillaꝵ ⁊ situs
pecoꝵ. ⁊ fructus restitui. ⁊ om̃em causã
oportet. nec solũ eos qui ꝑcepͣti sũt. ue¬
tum si plus ego ꝑciꝑe potui. ⁊ ꝑ me¬
tũ impeditus sim. hoc quoq prstabit

Expanded text:
Sed et partus ancillarum et fetus pecorum et fructus restitui et omnem causam oportet: nec solum eos qui percepti sunt, verum si plus ego percipere potui et per metum impeditus sum, hoc quoque praestabit.
Abbreviated transcription (Latin):
it. si quo magiste de ui hostiũ uł latro¬
nũ. uł ppłi tuerer. uł libarem. aliquid
ate acceꝑo. łte ob ligaueto. nõ debẽ
me hoc edicto tem̃ nisi ĩpst tibi hõt uita
non debẽ. ego eñ oꝑe potius inimertedẽ

Expanded text:
it, si quo magis te de ui hostium uel latronum uel populi tuerer uel liberarem, aliquid a te accepero uel te obligauero, non debere me hoc edicto teneri, nisi ipse hanc tibi uim non debere, ego enim ope
Abbreviated transcription (Latin):
interut non locupletiorẽ dicemũs. Si
u̾o in pecuniã aliama ue rem ꝗu̾sꝗ sit
nicħ aliud quendũ ẽ quis exitust᷑.s
om̃i modo locuples factim uidet᷑. licet
poster deꝑdat. Nam ⁊ imꝑator .titus
antonimus. claudro frontino de p̃tus re¬
rum hẽbrtariaꝵ rescmpsit. ob id ip̃m pe¬
ti ab eo hẽditatem posse. qr licet res q̃
in hẽditate fuant apud eum non sunt
tñ ẜtiũ cau quo locupletẽ eũ ut sẽpiꝰ
mutata sp̃e faciendo ꝑm̃ obligat. ac
si corꝑa ip̃a in eadẽ spẽcie m̃asissent.

Expanded text:
orem dicemus: sin uero in pecuniam aliamue rem conuersa sit, nihil amplius quaerendum est, quis exitus sit, sed omnimodo locuples factus uidetur, licet postea deperdat. nam et imperator Titus Antoninus Claudio Frontino de pretiis rerum hereditariarum rescripsit ob id ipsum peti ab eo hereditatem posse, quia licet res quae in hereditate fuerant apud eum non sint, tamen pretium earum quo, locupletem eum uel saepius mutata specie faciendo, perinde obliga‹t›, ac si corpora ipsa in eadem specie mansissent.
Abbreviated transcription (Latin):
compete. In ꝑfectis aũt solam exceptio¬
nemꝰ. set ex fc̃o. stioꝰ cũm campanimetu
cuibam ilato ercorsissent cautionẽ pol¬
uectaiõnis. rescriptũ eẽ ab imꝑatore nr̃õ.
posse eum a p̃tore m̾it̾i restitucõñt po
tulare.⁊ p̃torem meassidente int̃locũ¬
tũ eẽ. ut siue attione uellet adũsus cam¬
panos erꝑin: er̃ ꝓpositã siue erceptõnem
adũsus ꝑetentes. non dec̃t exceptõñe. ex qua
ꝯstrtone colligrtur. ut siue ꝑ sccta siue ĩ ꝑsr¬
cͥta ressit ⁊ accõ. ⁊ exceptõ detͣ ¶ uolenti¬

Expanded text:
competere, in imperfectis autem solam exceptionem. sed ex facto scio, cum Campani metu cuidam illato extorsissent cautionem pollicitationis, rescriptum esse ab imperatore nostro posse eum a praetore in integrum restitutionem pstulare, et praetorem me adsidente interlocutum esse, ut sive actione vellet adversus Campanos experiri, esse propositam, sive exceptione adversus petentes, non deesse exceptionem. ex qua constitutione colligitur, ut sive perfecta sive imperfecta res sit, et actio
Abbreviated transcription (Latin):
tum qui dono accepit. uł tui res legata est
set rectissime nliano indetur. etiani ho¬
ꝑ tens. ne mnetus qũe poossus fua michi ca
arbitriũ uibicis in restituenda re tale es¬
se ut eum quidẽ qui um ad mistt. iuł¬
eit restitũe. etiam si ad aliũ res ꝑuerat.
eum aũt ad qñe ꝑuerit etiam̃ si alins
ꝑnetũ fecit. Nam ĩn altĩus p̃muũ u̾rti
lalienũ metum non oꝑprcet. ¶ labeo ait
sorem uolentẽ d̾ediͣt ⁊̃ ip̃e ⁊ sid̾ussor
lib̾abit᷑ si solus fid̾iussor in inttu accessit.
non etiam reus. sec sollis sid̾iuissoa lib̾atur.¬
Quadiuplat᷑ aũt id qnͣti ea res erit .i. cũ¬

Expanded text:
 cui res legata est. sed rectissime Uiuiano uidetur etiam hos teneri, ne metus, quem passus sum, mihi capit arbitrium iudicis in restituenda re tale esse, ut eum quidem qui uim admisit iubeat restituere, etiamsi ad alium res peruenit, eum autem ad quem peruenit, etiamsi alius metum fecit: nam in alterius praemium uerti alienum metum non oportet.Labeo ait, sorem uolentem dederit, et ipse et fideiussor liberatur: si solus fideiussor metu accessit, non etiam reus, solus fideiussor liberabitur.Quadruplatur autem id quanti ea res erit, id
Abbreviated transcription (Latin):
Sceuoł nr̃ ait. putare se ꝙ sabinꝰ scͥbit᷑.
dedẽ a capite ratõnẽ reddentũ. lle intel¬
ligrut appareat quid reliquũ fuĩt tõc̃
cum pͥmũ ub̾ eẽ ceꝑit. non ut dolũ ant
culpam in ẜuitute admissam. in oblig

Expanded text:
ster ait putare se, quod Sabinus scribit debere a capite rationem reddendum sic intellegi, ut appareat, quid reliquum fuerit tunc, ‹c›um primum liber esse coeperit, non ut dolum aut culpam in seruitute admissam in oblig
Abbreviated transcription (Latin):
lite culpam existimari satis ẽ nõ etiam
casũ qr p̃dõ fõe̾iussor non iidetur. cred̃¬
itor ob id faccũ ad restituẽsũ indicio ꝙ
de pignore dãto reoditur. cũ uoeatur
uis suũ uẽd̾idisse non tenebitur ¶ ign¬
oi̾ante uirgine mat̃ a spõsa filie. res
donotas suscepit. qĩ m̃adati uł deposi¬
res uiriiꝑ miptiai in sua porestate
hũit exͥpilate hereditatis gimine pͥõ¬
paulo salutẽ. Auia nepotis sm negotr¬
p̃stita nepotis Respẽdebat᷑ auiã uire

Expanded text:
lite culpam aestimari satis est, non etiam casum, quia praedo fideiussor non uidetur. creditor ob id factum ad restituendum iudicio, quod de pignore dato redditur, cum uideatur ius suum uendidisse, non tenebitur. Ignorante uirgine mater a sponso filiae res donatas suscepit: quia mandati uel deposire nuptiarum in sua potestate habuit, compilatae hereditatis poPaulo salutem. Avia nepotis sui negotibantur a nepotis
Abbreviated transcription (Latin):
aiuis. A nuꝰ aũt in ꝑsonã ꝗdẽ cełꝰ ꝯ de¬
dit pecuniamꝰ ne secũ agẽturꝰ ex eo tp̃i
cedit. ex quo dedit. si modo patestas fie¬
ret ei ex ꝑtundi/ in illiꝰ uõ ꝑsonam eum
quo ut agatur alius ꝓecumiã dedit. du
tur erꝑiundi potestatẽ non hr̃e. ⁊ ueri¬
us ẽ exedõnũ annumerar ex quo cogn.¬

Expanded text:
dedit pecuniam ne secum ageretur, ex eo tempore cedit, ex quo dedit, si modo potestas ei fieret experiundi. in illius uero personam, cum quo ut agatur alius pecuniam dedit, dubtur experiundi potestatem non habere. et uerius est ex eo annum numerari, ex quo cogn
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Litis ꝯtestate ip̃r q̃ri solet an pup¬
illus cuiꝰ sine auccoitate tutoi̾s negotia
gestaᷤ sũt. locupletio sit ex eare factus ẽ¬
is patitar accõnẽ. ¶ S̾i pecunie quis ne¬
gotiũ gerit. usuꝑas quoq prãre cogit᷑. ⁊
ꝑiclm eor noium q̃ ip̃e ꝯtraxit. nisi fortu¬
itis casib debitões ita suas fortunas amnismͣt
ut tp̃i iitis ex ea atcõne ꝯtestate solũedo ñ
eent. ¶pater si eoĩacipati filii res ase do¬

Expanded text:
ur. Litis contestatae tempore quaeri solet, an pupillus, cuius sine tutoris auctoritate negotia gesta sunt, locupletior sit ex ea re factus, cuius patitur actionem. Si pecuniae quis negotium gerat, usuras quoque praestare cogitur et periculum eorum nominum, quae ipse contraxit: nisi fortuitis casibus debitores ita suas fortunas amiserunt, ut tempore litis ex ea actione contestatae soluendo non essent. Pater si emancipati filii res a se do
Abbreviated transcription (Latin):
pem ferre. Ham cum lice̾at inquit.
uiuim repellẽ ꝙ fecit passus ẽ. Qt
si metu te coeg̾it sibi ꝓmitte. mor̾ eg¬
d eũ coegero metu te accepto libare:
nichil esse ꝙ ei relli restituat᷑. ¶ Iut si
ait eũ qui uim̃ adhibuit. debitori su¬
o ut ei solũet. hoc edicto non teneri
ꝓp̃t naturam metus causa actioĩs que
dantpnũ exigit. qm̃uus negai non po¬
ssit. in legẽ iuliã eum de iu incideisse

Expanded text:
pem ferre: nam cum liceat, inquit, vim vi repellere, quod fecit passus est. quare si metu te coegerit sibi promittere, mox ego eum coegero metu te accepto liberare, nihil esse quod ei restituatur. Iulianus ait eum, qui vim adhibuit debitori suo ut ei solveret, hoc edicto non teneri propter naturam metus causa actionis quae damnum exigit: quamvis negari non possit in Iuliam eum de vi incidisse
Abbreviated transcription (Latin):
uccorarerit .i. insig a militaia detra¬
xĩt. int̾ insames est cit. ieet nen addi¬
disset ignommis causa se eum graue¬
trrassesest ctiam quartũ genus misio¬
nis si quis eutiandoꝵ ituaneꝵ. causa mi¬
iitiam subissȩt. hec aũt inissio estimatio¬
u̾s non ledit ut ẽ sepisse rescͥptũ.ou¬
les qui lege uilia de adulterio fuĩt dãpna¬
tus. ita infaitis est. ut ⁊̃ ip̃a sententia e¬
um sacram̃to igoorume causa soluat.
CIgnomine aũt cã missts neq rã urde
nrq alibi ubi imꝑater est rxarilicet

Expanded text:
uctorauerit, id est insignia militaria detraxerit, inter infames efficit, licet non addidisset ignominiae causa se eum exauctorasse. est et quartum genus missionis, si quis euitandorum munerum causa militiam subisset: haec autem missio existimationem non laedit, ut est saepissime rescriptum. Miles, qui lege Iulia de adulteriis fuerit damnatus, ita infamis est, ut etiam ipsa sententia eum sacramento ignominiae causa soluat. Ignominia autem missis neque in urbe neque alibi, ubi imperator est, morari licet
Abbreviated transcription (Latin):
dam ait. Q uid eñi inquit. si pupilli nego¬
tia ceꝑim ge̾re. ⁊ int̃ moĩas pubes factꝰ
rea lib. aut pat̾ famna. effectus sit. hoc ẽ
ego ueriꝰ eẽ di dics nisi si ab initio quasi
unũ negm̃ gesturus accessero. dem̃ alio
aĩo ad attiñ accessero. eo tꝑi quo iam pu¬
bes. ł lib̾. nt̾ pat famił essectus ẽ. hic eñi
qiͣ pla negotia gesta sũt. ⁊ ꝑ qualitate ꝑ¬

Expanded text:
dam ait. quid enim, inquit, si pupilli negotia coeperim gerere et inter moras pubes factus rea liber aut pater familias effectus sit? hoc et ego uerius esse didici, nisi si ab initio quasi unum negotium gesturus accessero, deinde alio animo ad alterum accessero eo tempore, quo iam pubes uel liber uel pater familias effectus est: hic enim quasi plura negotia gesta sunt et pro qualitate
Abbreviated transcription (Latin):
ficue mutadum ẽ. ex solẽpnib tr̃ ubi ẽ¬
quitas euidens poscit suł hemiendã ẽ. Ita¬
q si titatus non respõdit. ⁊ obħ m̃ore pra¬
m̃tiatũ ẽ ꝯfestĩ aũt ꝓ tribunalite scde ⁊¬
tem adit. extimai̾ pͥet̃. non sua culpa i
paꝵ exaudita uoce p̃conis desnisse. so q̾
rẽstiti põt ¶ Net intrahos solu sp̃es ꝯsi¬
stet huius gnis auxiliũ. Deñi deceptis si

Expanded text:
ile mutandum est ex sollemnibus, tamen ubi aequitas euidens poscit, subueniendum est. itaque si citatus non respondit et ob hoc more pronuntiatum est, confestim autem pro tribunali te sedente adiit: existimari potest non sua culpa sed parum exaudita uoce praeconis defuisse, ideoque restitui potest.' Nec intra has solum species consistet huius generis auxilium: etenim deceptis si
Abbreviated transcription (Latin):
uniam dem.ut ea ip̃a creditois fieret. ꝓ¬
pͥetas quidẽ ꝑ procuratorẽ non adꝗͣfitur.
põt tam̃ creditor etiam inuito me ratum
habendo pecumã suam face̾. qi ꝓcurator ĩ
accipiendo creditois dũtarat offrã ne gm̃
ium. tẽ idoneos creauerũt. pꝰmodũ hũ ec

Expanded text:
i dem, ut ea ipsa creditoris fieret, proprietas quidem per procuratorem non adquiritur, potest tamen creditor etiam inuito me ratum habendo pecuniam suam facere, quia procurator in accipiendo creditoris dumtaxat negotium ium idoneos creauerunt: postmodum hi ac
Abbreviated transcription (Latin):
chĩ ex stipulatu acco tribuerur. q̃ tei fac̃
ut ꝓcurator m̃s ex stipłatu agñdo excep¬
tione debeat iepelli lcuti cũ agit. ⁊¬
iudicati pon iitensuam datus. nec ad
eilidẽ rem ptptator factus. ¶ per ꝯtra¬
num aũt si ꝓciltator m̃s iudicatum so¬
lui satis dedent. rnͥ nłẽ ex stipulatu ac¬
tio non datur. si⁊ si defensor m̃s satis de¬
d̾it in me ex stipłatu acc̃õ non datur. qr
nec iudicati mecũ agi põt.
ꝯuenire. qũa eum qui in rem suan pro¶¬
curator est. dicendũ erit gilicere.
suam datus ꝓpt̃ impesas quas in liẽ fr̃c
põt desid̾are. ut sibi ex iudicati accõne s¬
atis fiat si dñs litis seluẽdo ño sital

Expanded text:
actio tribuetur. quae res facit ut procurator meus ex stipulatu agendo exceptione debeat repelli: sicuti cum agit iudicati non in rem suam datus nec ad eam rem procurator factus. per contrarium autem si procurator meus iudicatum solui satisdederit, in me ex stipulatu actio non datur. sed et si defensor meus satisdederit, in me ex stipulatu actio non datur, quia nec iudicati mecum agi potestconuenire quam eum qui in rem suam procurator est, dicendum est ei licere. suam datus propter impensas quas in litem fecit potest desiderare, ut sibi ex iudicatione satisfiat, si dominus litis soluendo non sit.
Abbreviated transcription (Latin):
stngi qui uetitꝰ. Sed illud eẽt iuiqũn. e¬
uni qui non ꝓbibuit aliełio fcõ libari. ẽ
⁊ si mutuã pecunã alti ex socus ꝓhiben¬
te socio dedissem. utiq eũ obligarem. et
p̾uto scd̃m ulianũ debẽ dicisuꝑeẽ ꝯtra
eum qui non ꝓhibuit negõꝵ. gest̾. accõnẽ.
Ita tñ ut łs qͦui ꝓhibuit. ex nulla parte
neq ꝑ sotiumꝰ. neq ꝑse ip̃m aliꝗd dãpni

Expanded text:
llud esse iniquum eum qui non prohibuit alieno facto liberari, cum ‹et› si mutuam pecuniam alteri ex sociis prohibente socio dedissem, utique eum obligarem. et puto secundum Iulianum debere dici superesse contra eum qui non prohibuit negotiorum gestorum actionem, ita tamen ut is qui prohibuit ex nulla parte neque per socium neque per ipsum aliquid damni
Abbreviated transcription (Latin):
me possii ꝯutnure ait etiam dubitari
posse. ꝙ nullũ tirum negm̃ gestũ ẽ. cũ
debitor tutis non fuiͣt. set fatihabitio
inquit frcit tiũ negñi. ⁊ sic̃ ei a quo ex¬
actum est. adñsus eum datur repecio ꝙ
ratum hũit. ita ⁊ ip̃i dẽbedit post rati
ab initio tnum non erat. si tua centẽpl

Expanded text:
uenire. et ait dubitari posse, quia nullum negotium tuum gestum est, cum debitor tuus non fuerit. sed ratihabitio, inquit, fecit tuum negotium: et sicut ei a quo exactum est aduersus eum datur repetitio qui ratum habuit, ita et ipsi debebit post ratihab initio tuum non erat, sed tua contempl
Abbreviated transcription (Latin):
Quid eñi si etiã ꝓͥtestata ẽ se siliũ ideo
inͣrẽ facta faciliꝰ putabo auuiã uł herẽ¬
des eius audiendos. si repiare uelit ali
m̃ta marime si etiam mr̾atõne ĩpẽsa¬
tũ ea retulisse auiã apparebit. illud qͦ¬
gessit maritus. dos nõ solum dotis accõ
si in negogis gestis maritus dũ gessit᷑ fa¬

Expanded text:
quid enim si etiam protestata est se filium ideo in re facti facilius putabo auiam uel heredes eius audiendos, si reputare uelint ali menta, maxime si etiam in ratione impensarum ea rettulisse auiam apparebit. illud gessit maritus: dos non solum dotis actionsi in negotiis gestis maritus dum gerit fa
Abbreviated transcription (Latin):
irritũ ꝓbatũ ẽ ꝓ tͣribunali atq ita abiti¬
testato sipniꝰ legitimus hẽs defũcti exti¬
ut. Sed er his actorib unius non soluen¬
do decessit. ⁊ nemo heres eiꝰ ertitit. q̃ro
si simphronius guemet auctores hoꝵ bo

Expanded text:
rritum probatum est pro tribunali atque ita ab intestato Sempronius legitimus heres defuncti extitit: sed ex his actoribus unus non soluendo decessit et nemo heres eius extitit. quaero, si Sempronius conueniet actores horum bo
Abbreviated transcription (Latin):
tio datur. ꝙ ẽ ⁊ si hrͣs ꝓcurator non exti¬
tit ⁊ soluerit. ¶ unius litis płiũ ꝑson¬
q plures dare ꝓcuratores non ẽ ꝓhibitũ
Iut ait. eum qui dedit diu̾sts temꝑib
ꝓcuratores duos postĩorẽ daudo pͥore ra
pro hubuisse uideri.

Expanded text:
tio datur. quod est et si heres procurator non exstiterit et solverit. Vnius litis plurium personarum plures dari procuratores non est prohibitum. Iulianus ait eum, qui dedit diversis temporibus procuratores duos, posteriorem dando priorem prohibuisse videri.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ qua siña ẽ & siquis famoso iudicio
absolutus pomp̃. putat hũc infamia
cximi. ¶ dem̃ adicit ꝓ̃tor ꝓ alio ne ꝑ¬
ostulent. p̃ccͣr qm̃ ꝓ parente. patrono
patrona. lib̃is parentibq patroni uł¬
patrone. de quib ꝑsonis supͣ titulo d̾
in iuisuocando plemꝰ dixiniꝰ. Itẽ adic̃
libis ue suis. fr̃ẽ. ipeore. sorore. socero.
socru. genero. nuni. uitrico. nouerta.
pͥugno pͥuigna. pupillo. pupilla. furi

Expanded text:
 quod si quis famoso iudicio nem fuerit absolutus, Pomponius putat hunc infamia eximi.Deinde adicit praetor: 'Pro alio ne postulent praeterquam pro parente, patrono patrona, liberis parentibusque patroni patronae': de quibus personis sub titulo de in ius uocando plenius diximus.Item adicit: 'liberisue suis, fratre sorore, uxore, socero socru, genero nuru, uitrico nouerca, p‹r›iuigno priuigna, pupillo pupilla, ‹furi
Abbreviated transcription (Latin):
ui abientem emptore eunbẽq
possesseiem fundi defende bet. ⁊ iuditum
noĩe eiꝰ accipietat. postulabat a ueditore
fundi nt ab eo defend̾etur. uenditor desi¬
derabat caui sibi ratam rera emptorm
habitur. pito tum uẽditoi de rate satis¬
dart dedc̃. ꝙi si fundũ agñti restituiͣt ni

Expanded text:
ui absentem emptorem eundemque possessorem fundi defendebat et iudicium nomine eius accipiebat, postulabat a uenditore fundi, ut ab eo defenderetur: uenditor desider‹a›bat caueri sibi ratam rem emptorem habiturum: puto eum uenditori de rato satisdare debere, quia si fundum agenti restituerit, ni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtri non põt. cirta adiudseationes ⁊ ꝯ¬
dempnationes plane ꝑmittẽdũ ẽ dare
si uni cohrdi plures cohẽdes existant.¬
Leo latitante post sitem ꝯtestatamata
demũ fidiusbres eum̃ desend̾e uidebũ¬
tur. si uł urius ex huis eum ꝓ solido defẽ¬
dat. uł om̃s. uł quidam exbis. unũ dedĩnt
in qũe iudicium tñsstratur.

Expanded text:
a adiudicationes et condemnationes: plane permittendum dare, si uni coheredi plures heredes existant.Reo latitante post litem contestatam ita demum fideiussores eum defendere uidebuntur, si uel unus ex his eum pro solido defendat, uel omnes uel qui ex his unum dederint in quem iudicium transferetur.
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs metm gessit᷑. nulla exũtioq latcit
nãscitur actẽ. quia uec fides bona hoe
patiturꝰ. ꝙ si ⁊ suũ negm̃ ⁊ meum q̃si.
meũm gessit᷑. in meup teuebit᷑ inam
⁊ si cui mandau̾s ut tͣleũ negm̃ gerat ꝙ¬
mͥ tecum erat cõe. dicẽd̾ c̃e lad̾o ait. si ⁊
tuũ gessit sciensnegõꝵ gõꝵ eum teniͣ

Expanded text:
 meum gesserit, nulla ex utr‹o›que latere nascitur actio, quia nec fides bona hoc patitur. quod si et suum et meum quasi meum gesserit, in meum tenebitur: nam et si cui mandau tecum erat commune, dicendum esse Labeo ait, si et tuum gessit sciens, negotiorum gestorum eum
Abbreviated transcription (Latin):
ratore exigitut. cetm̃ semel lix ꝯtesta¬
ta nõ ꝯpellemũr ad cautõnẽ ¶In bis
aũt ꝑsonis in quib m̃adatũ non ꝑrigi¬
mus dicendũ est si forte euidẽs sit. atͣ
unt deb̾e tõs repelli. ergͥo non grigntꝰ
ria uoluntas ꝓbetur qmͣuis de rato õst̾¬
auł. Neminas ꝓ parentib agẽ int̃dũ
ꝑmittitũr cã cognita. si forte parentes
moib aut etas impediat. nec quẽqmͣ ꝗ
rator dari non possitꝰ ñ diccũ ẽ. merito

Expanded text:
 ceterum semel lite contestata non compelletur ad cautionem.In his autem personis, in quibus mandatum non exigimus, dicendum est, si forte euidens sit contra iunt, debere eos repelli. ergo non exigimus ria uoluntas probetur: quamuis de rato oum.Feminas pro parentibus agere interdum permittetur causa cognita, si ‹f›orte parentes morbus aut aetas impediat, nec quemquam qui rator d
Abbreviated transcription (Latin):
ño qi dine lica pioꝵa. Qo̾ ⁊ in hõn¬
Or petiuone erit buandũ. mu̾leri
muncipu. ut ꝑpetua ꝯsuetudo ꝓlu¬
beat ¶ Si ẽtinibnei decteuerunt ac¬
tionem peum mouendã qũe duum¬
uiri elegerũt. is indetur ab grdine
clectus ⁊ ideo exꝑiri põt. parui em̃
irefert. an ip̃e oido elegerit. anis cui
uido nigotiũ deditssec si itadẽtru¬
rĩt ut quec̃q ineidisset atroũsia eiꝰ pe¬
decretum nullius mom̃ti ẽr qr non
possit iuderi de ea re q̃ oohuc in ꝯtro¬
uersia non sit. detieto datã ꝑsecutio¬
ñe. s hodie ħ o̾mĩa ꝑ sindicos solẽt lo
sit. an exceptõ ei noceat ⁊ puto sic hoc
agat cõpellitur etiam d̾efend̾e. nẽ ant
canuanem. accor itaq iste ꝓcuratois
partibi sũgiturꝰ. iubreati actõ ei eredi

Expanded text:
in honorum petitione erit seruandum, nisi lex municipii uel perpetua consuetudo prohibeat.Si decuriones decreuerunt actionem per eum mouendam quem duumuiri elegerint, is uidetur ab ordine electus et ideo experiri potest: parui enim refert, ipse ordo elegerit an is cui ordo negotium dedit. sed si ita decreuerint, ut quaecumque incidisset controuersia, eius pedecretum nullius momenti esse, quia non possit uideri de ea re, quae adhuc in controuersia non sit, decreto datam persecutionem. sed hodie haec omnia per syndicos solent secsit, an exceptio ei noceat? et puto sic hoc agat, compellitur etiam defendere, non autecautionem. actor itaque iste procuratoris partibus fungitur et iudicati actio
Abbreviated transcription (Latin):
nũtium ꝑferendũ suscep̃ ꝓpͥe ꝓcurator
appllatur. sed uerius ẽ eu̾m quoq pro
rius est. ut qui reb sis ip̃i suꝑẽẽ nelũt
uł non possunt. ꝑ alios possũt. uł agere
qui datus intelligit᷑ ⁊ is ratũ hũit. fu¬
riosus non ẽ hñdus absentis lõco. qr in
⁊ sul ꝯditõne.⁊usq ap diemdari põt.¬

Expanded text:
nuntium perferendum suscepit, proprie procurator appellatur. sed uerius est eum quoque prorius est, ut qui rebus suis ipsi superesse uel nolunt uel non possunt, per alios possint uel agere qui datus intellegetur et is ratum habuerit. Furiosus non est habendus absentis loco, quia inet sub condicione et usque ad diem dari pot
Abbreviated transcription (Latin):
ratoiẽ põt. siqua ei sit accõ qua ip̃e ex¬
ꝑiri põt. non solũ si castrense peculium
hãt. scd ⁊ͣ quiuls filius farnit. utputa ĩ¬
nutam passus dabit. ad tniuriaꝵ actõ¬
nemisi forte neq pãt p̃scns sit. nec pa¬
ius uił scb̾. ⁊ si filiosamił. patri ꝑ filium
eiꝰ mead̾ potestate mañetẽ. siat ĩ iuria.
neq auus p̃sens sit. posse patrẽ ꝓcura¬
torem dare. adulciscendam iniuriam
qm̃ nepos absentis passus ẽ. ¶ ao defen

Expanded text:
ipse experiri potest: non solum si castrense peculium habeat, sed et quiuis filius familias: ut puta iniuriam passus dabit ad iniuriarum actionem, si forte neque pater praesens sit nec paus scribit et si filio familias patri per filium eius in eadem potestate manentem fiat iniuria neque auus praesens sit, posse patrem procuratorem dare ad ulciscendam iniuriam, quam nepo‹s› absentis passus est. ad defen
Abbreviated transcription (Latin):
nia magistratus uidere ⁊ reuereri Nã
possit s refert ⁊̃ labeo publiũ cecũ Iꝑ¬
nati nonĩ parre auersa sella abristo
defntutũ cum uellet postulãre¶qmui:.
aũ cocus ꝓ alio postulare non possit tñ
⁊ senatoriũ ordiñe retinet. ⁊ iuoitã di

Expanded text:
nia magistratus uidere et reuereri non possit. refert etiam Labeo Publilium caecum Asprenatis Noni patrem auersa sella a Bruto destitutum, cum uellet postulare. quamuis autem caecus pro alio postulare non possit, tamen et senatorium ordinem retinet et iudicand
Abbreviated transcription (Latin):
diũito nuptiis pon ẽ. ¶ Et si talis sit in¬
aritus quẽ moie maioꝵ ilgeri ñõ opor¬
tit. non posse eam niptiu intra logitm.¬
ostes uł ꝑ duellionis dãpnati. nec̃ ĩuspt¬
diosi. nec qui manꝰ sibi intulerãt non te¬
cxitum mariti nuꝑtus se collocauit infa¬
m̃ia notabitu. ¶ notatur etiã qui eã dtrẽ.
set sisciens. ignorantia em̃ ercusat᷑ non
luns set facti. ¶ Excusatur ꝗ iussu enis
in cuiꝰ potestate erat duxiͣt. ⁊ ip̃t ꝗ pas¬
sus ẽ ducert notatur ⁊ uttñq tecte. Nã

Expanded text:
dimento nuptiis non est.Etsi talis sit maritus, quem more maiorum lugeri non oportet, non posse eam nuptum intra legitimostes uel perduellionis damnati nec suspendiosi nec qui manus sibi intulerunt non taeexitum mariti nuptum se collocaverit, infamia notabitur. Notatur etiam "qui eam duxit", sed si sciens: ignorantia enim excusatur non iuris, sed facti. excusatur qui iussu eius, in cuius potestate erat, duxerit, et ipse, qui passus est ducere, notatur, utrumque recte
Abbreviated transcription (Latin):
adolescenti debeat. hoc p̃stetit⁊ ħ
sinem eius oportẽ etiamd̾ rato cau̾e. iti
reu̾sus ille uelit recetare ꝙ. actũ ẽ. s ñ
fatile ꝑ procuratorẽ qui suspectus. accini
tore m̃adãtũ noĩatĩ. aut sĩ. ⁊ absentet
tutoie qi non defend̾etur p̃tor erat cog

Expanded text:
escenti debeat, hoc praestetur. sorem eius oportere etiam de rato cauere, ne reuersus ille uelit retractare quod actum est. sed non facile per procuratorem quis suspectus accusabitore mandatum nominatim, aut si etiam absente tutore, quasi non defenderetur, praetor erat cog
Abbreviated transcription (Latin):
nib utttur. ignomine causa ab imꝑa¬
tore dimissum hac notalaborare. er
ieũt ignominie causase mitte. ã ple¬
rũq. facit nondubito ite ⁊ ex hoc edi¬
cto p̃toris eum infatiua eẽ notatũ uai
sirat. Sedhic ⁊̃ tum qui ab aliquo nume¬
ro militũ mitłus est. qi ab exercitu mis¬
sum sic accipiemꝰ Ngnonume cansa
ugra sũt missionũ. ẽ eñi honesta que
emeritis stipendus. ul añi. ab inꝑꝗters
inbulgetur. ẽ causaria q̃ ꝓp̃t nałitus¬
mẽ laborib militie soluitꝰ ⁊ ignomini

Expanded text:
nibus utitur, ignominiae causa ab imperatore missum hac nota laborare: e‹riecerit ignominiae causa se mittere, ut plerumque facit, non dubitabis et ex edicto praetoris eum infamia esse notatum: non strat: sed hic etiam eum, qui ab aliquo numero militum missus est, quasi ab exercitu missum sic accipiemus. 'Ignominiae causa nera missionum. Est honesta, que e meritis stipendiis vel ante ab imperatore indulgetur. Est causaria, que propter valetudines laboribus militie solvitur. Est ignominiosa
Abbreviated transcription (Latin):
Ilp̃. Et qui negotussuis aliquo ꝑpe¬
tuo morbo suꝑesse non possunt.
sed necessaĩo officio fungũt᷑. pꝰse sine
offensa edicti postulare. etiam si hufit
magistratus sui. puto eum postea ap̃
successore eius adesse posse.
stulare. om̃iodo ꝓhib etiamsi ad¬
ũsarius eos patiatur postulare.
stulare non ꝓhibiꝰ. Diułn quoꝙ aduanus
tescͥpsit. de exilio reũsum postulare posse.
hec adhibetur destĩctõ quo eranine silentiu
dem: Ex̃ ca cauia ꝓhabitus ꝓauo postu¬
lare quẽ infamiã non irrogat᷑. Id̾oq iusp
fuit qui sentẽtiã dirit. In alia u̾o ño ꝓhi¬
betur Iicet eiꝰdem nominis sit.

Expanded text:
nt, et qui negotiis suis aliquo perpetuo morbo superesse non possunt. sed necessario funguntur officio, sine offensa edicti postulare possunt, magistratus sui, puto eum postea apud successorem eius adesse posse. stulare, omnimodo prohibet, etiam si aduersarius eos patiatur postulare. stulare non prohiberi. diuus quoque Hadrianus rescripserat de exilio reuersum postulare posse. nec adhibetur distinctio, quo crimine silentium m.Ex ea causa prohibitus pro alio postulare, quae infamiam non irrogat ideoque ius prfuit qui sententiam dixit, in alia uero non prohibetur, licet eiusdem nominis sit.
Abbreviated transcription (Latin):
urerem dutete passis fu̾it. quiue suo no¬
mine non mali tius tucinus potestate
eẽt. erus ue nomine qñs qmͣ ue in pote.¬
state hab̾et bina sponsalia. binasue n¬
nup̃tias in ed̾ tp̃i ꝯstitutas habui̾t.
onem. uł p̃fectũ cohortis. ł ale. i legioĩs

Expanded text:
uxorem ducere passus fuerit: quiue suo nomine non iussu eius in cuius potestate esset, eiusue nomine quem quamue in potestate haberet bina sponsalia binasue nuptias in eodem tempore constitutas habuerit.onem, uel praefectum cohortis uel alae uel legionis
Abbreviated transcription (Latin):
nphoniꝰ. A puncipe
nostro rescriptũ ẽ. non ꝓhib̾i tutorẽ adẽẽ
pupillo in negõ in quo aduocatus contra
patrẽ eiꝰ fuisset. Sed ⁊ iłd ꝑmissũ ab eo est
agẽ tutorẽ pupilli cãm adu̾sus fiscũ ĩ qua
adu̾sus patrem pupilli añt aduocatus fi¬
sci fuisset. Qui aũt int̃ infames sũt. seqũ¬
inͦfamia notat᷑ qui ab erercitu ignomini
tis iudlere. ꝓnũtiandiue cꝗ insçenam ꝓdi¬
erit. qui lenociniũ fecitꝰ qui in moicio pr¬
ublico calũptͣue p̃uaricatõnis ue cã quid.
fecisse iudicatus erit. qui furtt ui bonoꝵ.
raptoꝵ in niriaꝵ de dolo.m. ⁊ fraude su¬
oͣ noĩe dãpnat᷑. pactusue erit. qui ꝓsotio.
tutele. m̃adati. depositi ue suo nominie
non ꝯtͣraio iudicio dãpn̾atus erit fo eam
que in potestate eiꝰ eẽt gño mortuo. cum

Expanded text:
onum.A principe nostro rescriptum est non prohiberi tutorem adesse pupillo in negotio, in quo aduocatus contra patrem eius fuisset. sed et illud permissum ab eo est agere tutorem pupilli caus‹am› aduersus fiscum, in qua aduersus patrem pupilli antea aduocatus fisci fuisset.Qui autem inter infames sunt, sequ'Infamia notatur qui ab exercitu ignominia›tis ludicrae pronuntiandiue causa in scaenam prodierit: qui lenocinium fecerit: qui in iudicio publico calumniae praeuaricationisue causa quid fecisse iudicatus erit: qui furti, ui bonorum raptorum, iniuriarum, de dolo malo et fraude suo nomine damnatus pactusue erit: qui pro socio, tutelae, mandati, depositi suo nomine non contrario iudicio damnatus erit: qui eam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
com in deturꝰ. accõnẽ aũt intendere ueta¬
ñus. ¶ eur u̾o qui d̾statu suo utĩg̾at.
ꝓcuratoiem hr̃e posse non dubitamus
non solum in administratione rex. set
in accc̃nib que ei uł adũstis eum ꝯpe¬

Expanded text:
idetur: actionem autem intendere uetamus. Eum uero qui de statu suo litigat procuratorem habere posse non dubitamus non solum in administratione rerum, sed etiam in actionibus, quae ei uel aduersus eum
Abbreviated transcription (Latin):
telam ut curam huꝰ modi ꝑione ad mi¬
instrant postulare eis ꝓlis quoꝵ curã
gerũt ꝯcedi. ¶ Qui aduersus ea secisse
munstret᷑. ⁊ ꝓ aliis mnĩdictapͦtułone re¬
pellit᷑. ⁊ ꝓ eitimatõne iudicis extͣ or dr̃s.¬

Expanded text:
telam uel curam huiusmodi personae admitelam uel curam huiusmodi personae administrent, postulare eis pro his, quorum curam gerunt, concedi. qui aduersus ea fecisse monstretur, et pro aliis interdicta postulatione repellitur et pro aestimatione iudicis ext
Abbreviated transcription (Latin):
iis. ¶ remouẽt aũt a põstulandꝗ ꝑal s
⁊ eirm qui corpe suo auiliebria passus
ẽff Si quis tñ ui p̃donũ uł hostiũ stru¬
praris ẽ non deb notaĩ. ut ⁊ pomp
ait ¶ Et qui capitali crimine dãpna
ꝓhibetur Calũpine publici iudicu d¬
ampnatus. ⁊ qui oꝑas suas ut cũ besti¬
is depugnaret locauit ¶bestias aũ acci
tus. łalia dentata masueta. ergo ꝗ lo¬
cauit solus notat᷑ si ne depugn̾auetit
sut non ¶ de si depugnauĩt eum ron lo¬
casset oꝑas suas non tenebitur. Non N.¬
eos qui turtutts ostñdende cã hoc faci¬
ũt sine mercede. non tenĩ arũt uet̾es.
nisi in atena pass sut sese honorari.h
os eñĩ puto notã non euad̾e. ¶ S siꝗs
oꝑas suas locauĩt. ut feras uenetur. uł
ut depugnaret feram q̃ regioni noc÷.
extra arenam non ẽ notatus¶has igit᷑
ꝑsonis q̃ non uirtutis cã cũ bestuis pugn¬
auerũt ꝓ se p̃tor ꝑmittit auegare. ꝓ
auo ꝓhibet. ¶ Sed est equissi nũ si iu¬

Expanded text:
is.Remouet autem a postulando pro aliis et eum, qui corpore suo muliebria passus est. si quis tamen ui praedonum uel hostium stupratus est, non debet notari, ut et Pomponius ait. et qui capitali crimine damnatuprohibetur calumniae publici iudicii damnatus. et qui operas suas, ut cum bestiis depugnaret, locaverit. bestias autem acctus, vel alia dentata mansueta? ergo qui locavit solus notatur, sive depugnaverit sive non: quod si depugnaverit, cum non locasset oeos, qui uirtutis ostendendae causa hoc faciunt sine mercede, non teneri aiunt ueteres, nisi in harena passi sunt se honorari: eos enim puto notam non euadere. sed si quis operas suas locauerit, ut feras uenetur, uel ut depugnaret feram quae regioni nocet, extra harenam: non est notatus. his igitur personis, quae non uirtutis causa ‹cum› bestiis pugnauerunt, pro se praetor permittit allegare, pro alio prohibet. sed est aequissimum, si tu
Abbreviated transcription (Latin):
tãsũt. ad hui dicemꝰ. Eplane de alpñs¬
tis q̃ non mortis cã donata sũt. licebit ⁊
sine p̃tore auctore tnͣsigi. diue igitͣ in m̃¬
ses singlo̾s. siue in dres. Nin ãnos fuiͣnt
relicta oratõ locum ht̃. s si non fumt ꝑ
petuo relicta. s usꝙ ad annos certos idẽ
est. ¶ Si integra quantitas alicui fueiͣt
legata. ut ex usuris eiꝰ sese alat.⁊ mor¬
tis tp̃r petunias restituat. ñ cessabit or̃o
licet non in annos sĩgtos uideat᷑ id relic¬
tũss ⁊ si certa qnͣtitas. relicta sit citio.
Almĩta sei. Idẽq ẽ ⁊ si ꝑ fid̾ ꝯmissũ alrm̃¬
tñsactionẽ mratõ inꝓpbat. q̃ id cuco fu¬
it. ut guis rep̃sentatam pecuniã cõsu¬
mat Qiid eigo si quis cara p̃toiͣs aucto¬
ritatem tnsegerit. ut ꝙ ꝑ sugłos ãnos
erat ei relictam mor ꝯsequetur ꝑsĩgu¬
los m̃ses. aut siquid sia. ꝑ singłos menses

Expanded text:
ta sunt, adhuc idem dicemus. plane de alimentis, quae non mortis causa donata sunt, licebit et sine praetore auctore transigi. Sive igitur in menses singulos sive in dies sive in annos fuerint relicta, oratio locum habet. sed et si non fuerint perpetuo relicta, sed usque ad annos certos, idem est. Si integra quantitas alicui fuerit legata, ut ex usuris eius se alat et mortis tempore pecunias restituat: non cessabit oratio, licet non in annos singulos videatur id relictum. Sed et si sit certa quantitas relicta Titio alimenta Seii. idemque est et si per fideicommissum alimnsactionem oratio improbat, quae idcirco fit, ut quis repraesentatam pecuniam consumat. quid ergo si quis citra praetoris auctoritatem transegerit, ut quod per singulos annos erat ei relictum, consequeretur per singulos menses? aut quid si, quod per singulos menses
Abbreviated transcription (Latin):
st. ⁊łi tñsactio nõ ꝑrruit rem iudici¬
tam.tñ meo ꝙ. datum ẽ releuari rem
⁊ rescrip̃tũ circa alim̃toꝵ tnͣsactõnem.
citra p̃toris auccoritatẽ factam. ut quod
dictũ ẽ ꝓsiciat ad alim̃ta ita ut siquidã¬
plius ex causa alim̾tor. debi põt. id p̃stet᷑
er̾ant. facsie tnͣsige̾nt ꝯtenti mõdico p̃sẽ¬
ti diuus marcus oratõne iti senatu recita¬
ta effecit. ne alit̃ alim̃toꝵ tnsaccõ rata es¬
⁊ .s. qmͣsi auctore p̃tore facta. diet igit᷑¬

Expanded text:
si› transactio ‹n›on peremit rem iudicatam, tamen eo quod datum est releuari rem et rescriptum circa alimentorum transactionem citra praetoris auctoritatem factam, ut quod datum est proficiat ad alimenta: ita ut, si quid amplius ex causa alimentorum deberi potest, id praestetur, erant, facile transigerent contenti modico praesenti: diuus Marcus oratione in senatu recitata effecit, ne aliter alimentorum transactio rata esset, quam si auctore praetore facta. solet igit
Abbreviated transcription (Latin):
qued subreptũ a titio dicent. gnalis
pacti auentiexciptẽ his ꝗfra sesin
atitio ꝯnssam ignorãtes trisegert̃
obiciatur de dolo iilit̃ replicari p̾s
deres ꝯuenisset mͥ tecũ. ut eiꝰ posses¬
sionem titio traderes uenore intcmẽ
erceptione exeludi debẽ. qmͣ siaut
iam tradidisus asit si tͣua cã ieiit̃

Expanded text:
quod subreptum a Titio dicitur, generalis pacti conuenti exceptio his, qui fraudem a Titio commissam ignorantes transegerunt, obiciatur, de dolo utiliter replicari posdes, conuenisset mihi tecum, ut eius possessionem Attio traderes: uindicantem exceptione excludi debere, quam si aut iam tradidisses, aut si tua causa id inter
Abbreviated transcription (Latin):
numissis ut legatarins accõnes sue adẽ¬
pte sũt or̃. qui quid ex testõ petũt scͥp¬
tum hẽdeta ꝯuenire debent. qui in tns¬
actõne hẽditatis. aut si cauit sibi ꝓ one¬
rib hẽditatis. aut si non cau̾it non deb¬
et negligñtiam suam ad aliẽtiã i niuri¬
am ro ferre. ¶Cum tnͣsactio ꝓpt̃ fidei¬
ꝯmissum facta eẽt. ⁊ postea coditilli reꝑ¬

Expanded text:
s uel legatariis actiones suae ademptae. quare quidquid ex testamento petunt, scriptum heredem conuenire debent: qui in transactione hereditatis aut cauit sibi pro oneribus hereditatis, aut si non cauit, non debet neglegentiam suam ad alienam iniuriam referre.' Cum transactio propter fideicommissum facta esset et postea codicilli re
Abbreviated transcription (Latin):
ditogris hẽdem ẽẽ iactabat. minimo tñ¬
segit. postea testõ ꝓlato septiciũ ẽẽ hẽ
dem apparuit. Quesitũ ẽ. si agat pign¬
aiatia debitor cum septicio. an is uti pꝰ¬
sit ex ceptõne mñsaccionis ftẽ cũ meuio¬
o qui heres eo tp̃a ñ fuit. poisitq septitꝰ
numerata est. ꝯditione repetẽ ꝙͣ sub

Expanded text:
ditoris heredem esse iactabat, minimo transegit: postea testamento prolato Septicium heredem esse apparuit. quaesitum est, si agat pigneraticia debitor cum Septicio, an is uti possit exceptione transactionis factae cum Maeuio, qui heres eo tempore non fuerit: possitque Septicius numerata est, condictione rep
Abbreviated transcription (Latin):
ulaꝵ ht̃ dicm In quib titii ratõ scͥpta
ẽ. post modũ mea sine die ⁊ ꝯsule etiã
om̃is ratõnis ẽ p̃positio diei ⁊ ꝯsulis¬
edere auccm est dictare. uł trad̾e libel¬
lũ. uł codicẽ ꝓfetre. ¶ pe estr ait. argã¬

Expanded text:
abet diem, in quibus Titii ratio scripta est, postmondum mea sine die et consule, etiam omnis rationis est praepositio diei et consulis.Edi autem est uel dictare uel tradere libellum uel codicem proferre.Praetor ait: 'Arg
Abbreviated transcription (French):
lio habebat dotem ꝓmlit set partꝰ
ẽ ne ase neue.a silio dos peĩtur. si
Ncohẽde filii dos petatur ip̃d ꝗd dai
erceptione quentionis tuendus ño
eit. sii uõ exceptõne auentionis
cessumi e nst qͥeã i obstat unitm en¬

Expanded text:
lio habebat, dotem promisit et pactus est, ne a se neue a filio suo dos peteretur, si a coherede filii dos petatur, ipse quidem exceptione conuentionis tuendus non erit, filius uero exceptione conuentionis cessum est nec quicquam obstat uni
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯiractum ies non tnseat. sũbsit tamĩe
causa elegant̃ aristo celso R. ẽẽ oblig¬
atõnem. ut puta dedi tibi rem. ut in¬
ichi aliam des. dedi ut aliquid facias.
uilem obligationem. ⁊ ideo puto recte
iulianum a mauritiano ⁊ rephñsum.
Inhoe dedi tibi stichum. ut pamphił¬
um manumittas. Manumisisti. euc
tus ẽ stichus: Iulianꝰ scs. in factum
actõñe a p̃core danoã. ule ait ciuilem

Expanded text:
contractum res non transeat, subsit tamen causa, eleganter Aristo Celso respondit esse obligationem. ut puta dedi tibi rem ut mihi aliam dares, dedi ut aliquid facias: vilem obligationem. et ideo puto recte Iulianum a Mauriciano reprehensum in hoc: dedi tibi Stichum, ut Pamphilum mtus est Stichus.Iulianus scribit in factum actionem a praetore dandam: ille ait ciuilem
Abbreviated transcription (Latin):
ne sibi locum sũ dedicare liceatꝰ aut
ne sibi in stio sepellire mortuũ liceat.
non petĩ pecuniam. id̾oq cep̃ id pactũ
fid̾iussori quoq ꝓdeẽ. pactassit ut a se
peti liceat. an utilitas paiois pacti subla¬
ta sit sid̾iussori q̃sitũ ẽ s̃ ed ueriꝰ ẽ semel
adquisitã fid̾iussori ex ceptõnẽ pacti. ul¬

Expanded text:
ne sibi locum suum dedicare liceat aut ne sibi in suo sepelire mortuum liceat non peti pecuniam ideoque coepit id pactum fideiussori quoque prodesse, pactus sit ut a se peti liceat: an utilitas prioris pacti sublata sit fideiussori, quaesitum est. sed uerius est semel adquisitam fideiussori pacti
Abbreviated transcription (Latin):
onuentionũ añt tres sũt spẽs.
ant eni ex publica causa fut. aut
et pͥuãta. priuata. Ant legitima. aut
nris gñtium ¶Publica quentõ ẽ. q̃ sit
ꝑ pacem quotiens mnt̃ se duces belli q̃¬
dam paciscuntur.

Expanded text:
onuentionum autem tres sunt species. aut enim ex publica causa fiunt aut ex priuata: priuata aut legitima aut iuris gentium. publica conuentio est, quae fit per pacem, quotiens inter se duces belli quaedam paciscuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ectis si miłib hoc pactum ne facias furẽ
uł fugitiuũ ẜ uũ meũ. hoc ẽ ne sollicites
ut fur nat. ⁊ fugitiuus flat. noc ita neg¬
ligas ẜñu ut esficiat᷑ fut. siẽ eñi ẜui cor¬
rupti ac̾tõ sõcũ fĩt. ita põt ⁊̃ ħ pactõ loẽ¬

Expanded text:
eris similibus hoc pactum: 'ne facias fu‹rem uel fugiti›uum seruum meum', hoc est: n‹e› sollicites ut fur fiat, ut fugitiuus fiat: ne ita neglegas seruum, ut fur efficiatur. sicut enim serui corrupti actio locum habet, ita pot
Abbreviated transcription (Latin):
ercepit p̃cor. quo inslrum̃tũ ꝯscp̃tũ ẽ.
ñ in qũe soło ꝯcepta ẽ. Nam dies solu¬
tõnus situti suma pars ẽ stipłonis. ¶Ra¬
tignes tꝑ̃ cũ dic ⁊ ꝯsule edi debent. qm̃
Accepta ⁊ data nõti alias possũt ãppare¬
rt. nisi dies ⁊ qsul fułt editus. ¶ edep¬
da sũt omĩa que quis ap̃ iudicem editu¬
rus ẽ. nen tñ. ut ẽt uistrum̃ta quibus᷑
quis inurus nõ ẽ aꝑellef᷑ ed̾e. ¶ ed ere ñ
iudet᷑ qui stiͣpͣu latiore tota non edid̾it.
¶ Eis ꝗob ẽtatẽ ł rustiatate. ł obscxum
lapsi non epid̾int. ł gralia uista cã subũ¬

Expanded text:
excepit praetor quo instrumentum conscriptum est, non in quem solutio concepta est: nam dies solutionis sicuti summa pars est stipulationis. rationes tamen cum die et consule edi debent, quoniam accepta et data non alias possunt apparere, nisi dies et consul fuerit editus. Edenda sunt omnia, quae quis apud iudicem editurus est: non tamen ut et instrumenta, quibus quis usurus non est, compellatur edere. Edere non uidetur qui st Eis qui ob etatem vel rusticitatem vel ob sexum lapsi non ediderunt, ex alia iusta causa sub
Abbreviated transcription (Latin):
uii sotiꝰ negotia gessit p̃tor phãc clau¬
sulam non int̃uenit. ẽ aũt ꝓ socio accõ
si nec tutorẽ cogit p̃tor pupillo edere
ratõnes. s indicio tutele solet cogi edere¬
¶icħ int̃ est. si successores. aut pat̃ qut̃
dñs argñtari eiusdem fuint ꝓfessionũ
qr c̾ũ in locũ ⁊ in ius succedaut argñtarii
partib eius funigi debeant. Is autẽ cui

Expanded text:
alo socius negotia gessit, praetor per hanc clausulam non interuenit: est enim pro socio actio. sed nec tutorem cogit praetor pupillo edere rationes: sed iudicio tutelae solet cogi edere.Nihil interest, si successores aut pater aut dominus argentarii eiusdem fuerunt professionis: quia cum in locum et in ius succedant argentarii, partibus eius fungi debent. is autem, cui
Abbreviated transcription (Latin):
st scm̃ ⁊ uenditor heoitatis petat doli
ercẽptõ nocet. Ham erquores criptũ t̃
adiue pio utiles accõnes am̃ꝑtõi hẽd ta¬
tis dandas. Mĩto adisus ue itorẽ hcdi¬
tatis erceptione doli. debitor heditari
petenti ei p̃tium doli exceptõ nõcebnt᷑
ut xrͫ mĩchi debeat᷑ non nascit᷑ ob¬
ligatio ultta.x. Re eñi non põt obliq¬
dtie ꝯtrahi. nĩs quatenꝰ datum sit. ¶qu

Expanded text:
et uenditor hereditatis petat, doli exceptio nocet. nam ex quo rescriptum est a diuo Pio utiles actiones emptori hereditatis dandas, merito aduersus uenditorem hereditatis exceptione doli debitor hereditarius peten‹ti› pretium doli exceptio nocebit. 1ut uiginti mihi debeantur, non nascitur obligatio ultra decem: re enim non potest obligatio contrahi, nisi quaten
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ hec nascitur actio. ¶ Siobmalefi¬
tium ne fiat. ꝓmissum sit. nulla est
obligatõ er hac ꝯuentiqne. ¶ Sed cũ
rit. set parit exceptõnem ¶Qum ĩmo
int̃dũ informat ip̃am ãctõñs. ut ĩ bõ

Expanded text:
unde haec nascitur actio. Si ob maleficium ne fiat promissum sit, nulla est obligatio ex hac conuentione. Sed cum rit, sed parit exceptionem. Quin immo interdum format ipsam actionem, ut in