comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tua inter alios conuersando. neq solus habitans comi¬
gere te p̾ualebis. DIXIT abbas macharius. Si re¬
conlamur mala que inferuntur nobis ab hominibꝰ. Am¬
putemus m̃ti nr̃ae uirtutem recordandi dm̃. Si aut̃¬
recordamur inalorum que demones excitant. ermmꝰ in¬
ꝑforabiles. Dixit abbas mathors. Nescit sathanas
qua passione anima. seducatur. et ideo seminat  quidẽ
in ea zizamã suã. sed metere nescit. Spargit enĩ aliquando
semina fornicationũ. alicuiando detinctionũ. et ceterarũ
similiter passionũ. Et in qua passione uiderit animã decli¬
nare : hanc ei ministrat. Nam si sciret ad quid ꝓcliuis ẽ
am̾a. nõ ei diuersa uł uana seminaret. N ARRAuer̃
de abbate nathira qui fuit discipulꝰ abbatis siliuani: quia
cum sederet incella sua. in monte sina. medioerit gubnabat
intã suam. de his que necessaria erant corpori. Quando aut
factus est ep̃s in faran  multũ coartabat animã suã in duri

Expanded text:
tuam inter alios conversando, neque solus habitans corrituam inter alios conversando, neque solus habitans corrigere te praevalebis. 34. Dixit abbas Macarius: Si recordamur mala quae inferuntur nobis ab hominibus, amputamus menti nostrae virtutem recordandi Deum; si autrecordamur malorum quae daemones excitant, erimus imperforabiles . 35. Dixit abbas Mathois: Nescit Satanas qua passione seducatur anima, et ideo seminat quidem in ea ziziniam suam, sed metere nescit: spargit aliquando semina fornicationum, aliquando detractionum, et caeterarum similiter passionum; et in qua passione viderit animam declinantem, hanc ei ministrat; nam si sciret ad quid proclivis est anima, non ei diversa vel varia seminaret. 36. Narraverunt de abbate Nathyra, qui fuit discipulus abbatis Silvani, quia cum sederet in cella sua in monte Sina, mediocriter gubernavit vitam suam de his quae erant necessaria corpori . Quando autem factus est episcopus in Phara
Abbreviated transcription (Latin):
helemosinam. Et dixit ei senex. si non potes nichibe
horum facere : uel serua conscienciam tuã ab omni mabo.
ꝓximi tui. et ita saluus eris. Ds aut̃ anima sine peccato
querit. Dix It abbas isaac thebeus fr̃ibꝰ suis. Lue¬
ros hic non adducatis. quia ꝓpter pueros in scẏti quatuor
aecclesiae heremum factae sunt. INTERROGauit¬
aliquando abbas longinus abbatem lucium dicens. Ha¬
beo tres cogitationes. Ulnam. ut ad peregrina pergam.
Et respondit ei senex. Si non tenueris linguam tuam. ubi¬
cũq penexeris. non eris ꝑegrinus. led refrena hnic lingliã.
et eris eciam hic peregrinus. Et dixit abbas longinus.
Alia cogitatio mea est ut ieuinem biduanas leuando. Et
respondit ei abbas lucius. Isaias ꝓpħa dixit. si curua¬
ueris uelut circulum ceruicem tuam. nec sic erit accep
A cogitationibꝰ malis. Et dixit abbas longinus. Ter¬
cium est dispositũ meum. ut delinem hominũ aspectũ.
Et respondit ei abbas lucius. Nisi prius correxeris uiam

Expanded text:
 Et dicit ei senex: Si non potes horum nihil facere, vel serva conscientiam tuam ab omni malo proximi tui, et ita salvus eris; Deus autem animam sine peccato quaerit. 32. Dixit abbas Isaac Thebaeus fratribus suis: Pueros hic non adducatis, quia propter pueros in Scythi quatuor ecclesiae eremus factae sunt. 33. Interrogavit abbas Longinus abbatem Lucium, dicens: Habeo tres cogitationes: unam ut ad peregrinationem vadam. Et respondit et senex: Si non tenueris linguam tuam ubicunque perrexeris, non eris peregrinus. Sed refrena hic linguam tuam, et eris etiam hic peregrinus. Et dixit ei abbas Longinus: Alia cogitatio mea est, ut jejunem biduanas levando. Et respondit ei abbas Lucius: Isaias propheta dixit: Si curvaveris velut circulum cervicem tuam, nec sic erit accepta cogitationibus malis. Et dixit abbas Longinus: Tertium est dispositum meum, ut declinem hominum aspectus. Et respondit ei abbas Lucius: Nisi prius correxeris vitam
Abbreviated transcription (Latin):
tio hec que nunc est. et seripsit ea in cartis atq membra¬
nis. et reposuit infenestris ociosa. Dic Eẜ AT senex qr
cocullum qͦd utimur signũ est innocenciae. Sub armale
quo humeros et ceruicẽ alligamus. signũ est crucis.
ona aut̃ qua cingimur. signũ est fortitudinis. Conuer¬
semur gͦ uixta id qđ habitus nr̃ significat: quia omnna
cum desiderio facientes numquã deficiemꝰ. EXPLICIT.¬

Expanded text:
tio haec quae nunc est, et scripsit ea in chartis atque membratio haec quae nunc est, et scripsit ea in chartis atque membranis, et reposuit in fenestris otiosa. 115. Dicebat senex: Quia cucullum, quo utimur signum est innocentiae; superhumerale quo humeros et cervicem alligamus, signum est crucis; zona vero qua cingimur, signum est fortitudinis. Conversemur ergo juxta id quod habitus noster significat, quia omnia cum desiderio facientes, nunquam deficiemus. LIBEL
Abbreviated transcription (Latin):
sequatur. et ita meo repauses. Sensit aũt fr̃ ille qđ di¬
cebat .: et surgens ꝓstrauit se ad poenitenciã dicens. Ignos¬
ce michi. quia ualde glabar. estimans me benedicere.
scło. quoꝵ unus quia aetate minor erat primꝰ ceꝑat
conuersari. Et cũ uenissec ad eos quidam patrũ. et
applicuisset apud eos: posuer̃ peluem. Et uenit qͥ mi¬
nor erati aecate. ut lauaret pedes seni. Lenex aut te¬
mens manuᷤ euis remouit eũ. et eũ qui maior aetate
ut fecit implere. opꝰ qđ pͥmi in monasterio facere ce¬
sueuer̾. Dixer̃ aũt ei stantes sr̃s. Abba. ille minor i
conuersatrone primꝰ ẽ. Respondit eis senex. Ego tollo
primatũ minoris: et trado ei qui aecate precedit. dixit
quidã senex. ꝓpħae conscripser̃ libros. patres aut̃ nr̃i ue¬
ner̃ post eosset̃ oꝑati sunt ineis plurima. Et iterũ succes¬
sores eoꝵ cõmendauer̃ eos memoriae. Uenit gͦ genera¬

Expanded text:
sequatur, et ita in eo repauses. Sensit autem frater ille quod disequatur, et ita in eo repauses. Sensit autem frater ille quod dicebat, et surgens prostravit se ad poenitentiam, dicens: Ignosce mihi, quia valde gloriabar, aestimans me bene dicere,saeculo, quorum unus, qui aetate minor erat, primus coeperat conversari; et cum venisset apud eos quidam Patrum, et applicuisset apud eos, posuerunt pelvim. Et venit qui minor erat aetate ut lavaret pedes seni, senex autem tenens manum ejus removit eum, et eum qui major aetate fuerat, fecit implere opus, quod primi in monasterio facere consueverant. Dixerunt autem ei astantes fratres: Abba, ille minor in conversatione primus est. Respondit eis senex: Et tollo primatum minoris, et trado ei qui aetate praecedit. 114. Dixit quidam senex: Prophetae conscripserunt libros; patres autem nostri venerunt post eos, et operati sunt in eis plurima, et iterum successores illorum commendaverunt eos memoriae. Venit autem genera
Abbreviated transcription (Latin):
quidã renuncians scło. et accipiens habitũ monachi. sta¬
tim redusit se dicens. Solitarius ẽẽ uolo. Audientes
aut̃ uicini seniores. uener̃ et eiecer̃ eum. et fecer̃ eum cir¬
cuire cellas frm̃. et poenitenciã corã singulis agere et
dicere. Ignosce michi. quia non sum solitaruis. s adhuc
miciũ monachi nuꝑ assumpsi. Dixerunt quidã
senes. Si uideris iuuenem uoluntate sua ascendentẽ in
celum. tene. pedem eius. et ꝓice eum in tr̃a. qr ñ ita expedit.
ei.RaTE A dixit senrcuidam magno. Abba
uolebam inuenire senem alique uixta uoluntatẽ meã.
et mori cum ipso. Et dixit ei senex. Uene queris donne
meus. Ille aut̃ affirmabat huiusmodi esse desideriũm
suũ. non intelligens qđ loquitus est senex ille. Sed eũ
uideret eũ sener. existimantẽ quia bene sentiret: dicit
ei. Ergo si muenis senem scđm uoluntatẽ tuam: uis ma¬
nere cum eo. Et ille dir̃. Etiam. Om̃mo enĩ hoc uolo.
sequaris uoluntatẽ senis illius. sed ut iłle tuã uolumntatẽ

Expanded text:
quidam renuntians saeculo, et accipiens habitum monachi, statim reclusit se, dicens: Solitarius volo esse. Audientes autem vicini seniores, venerunt et ejecerunt eum, et fecerunt circuire cellas fratrum, et poenitentiam coram singulis agere, et dicere: Ignoscite mihi, quia non sum solitarius sed adhuc initium monachi nuper assumpsi. 111. Dixerunt quidam senes: Si videris juvenen voluntate sua ascendentem in coelum, tene pedem ejus, et projice eum in terram, quia non ita expedit ei. 112. Frater dixit cuidam seni magno: Abba, volebam invenire senem aliquem juxta voluntatem meam, et morari cum ipso. Et dixit ei senex: Bene quaeris, domine meus. Ille autem affirmabat hujusmodi esse desiderium suum, non intelligens quod locutus est senex ille. Sed cum videret eum senex aestimantem quod bene sentiret, dixit ei: Ergo si invenis senem secundum voluntatem tuam, vis manere cum eo? Et ille dixit: Etiam omnino hoc volo, sequaris voluntatem senis illius sed ut ille tuam voluntatem
Abbreviated transcription (Latin):
peccatis eius indulsit. ⁊ satis fecit iuxta petitionẽ eius ani¬
mo ipsius. & dicebat. Gras ago tibi dñe quia eciã utae
scłi huius indigno misertꝰ es. magno ⁊ nouo signo hoc fidi¬
ciã tribuens. Parcis enim misericors animabꝰ quas tu cre¬
asti. Ita aut̃ ꝑseuerante eo inconfessione illuxit dies. et
letabatur in dũo oblitus cibi corpralis. Ignem aut̃ lucer¬
nae illius toto tempore uitae suae seruauit. oleum subinde
suꝑfundens. & faciens desuꝑ quominus non extingueret.¬
& ita rursus diuinus sp̃s habitauit in eo : & factus ẽ apud
om̃s insignis. Humilitatẽ ex hibens in confessione grarũ
tis suae. reuelatũ ẽ de transitu suo. Incipit capitulũ de ñ¬

Expanded text:
isfecit juxta petitionem ejus et aniisfecit juxta petitionem ejus et animum ipsius, et dicebat: Gratias ago tibi, Domine, quia etiam vitae saeculi hujus indigno misertus es, magno et novo hoc signo fiduciam tribuens, parcis enim misericors animabus, quas tu creas. Ita autem perseverante eo in confessione illuxit dies. Et laetabatur in Domino, oblitus cibi corporalis. Ignem autem lucernae illius toto tempore vitae suae servavit, oleum subinde superinfundens, et faciens desuper quo minus exstingueretur. Et ita rursus divinus Spiritus habitavit in eo, et factus est apud omnes insignis, humilitatem exhibens in confessione et actitis suae relatum est de transitu suo. LIBELLUS SEXTUS. De
Abbreviated transcription (Latin):
fecit sp̃s meus : & infelix aña mea. Tabeefactũ ẽ eciam
corpus meum qđ comquinaui. et iã uiuere ñ ualeo ꝓ eo
qđ ñ credidi. Ignosce peccatũ meũ ꝑ poenitenciã. du¬
plex habens peccatũ ex desꝑatione. Uiuifica me con¬
tritũ. ⁊ igne tuo p̃cipe hanc lucernã accendi : ut & ego
tibi amplius quã pͥmo. Ꝙ hec in nocte ipsa resurecti¬
onis cum multis lacrimis dicens. siurex̃ ut iuderet si ac¬
censa ẽ lucerna. Et disten̾to cacabo: iudit quia ñ esset
accensa. Et cecidit iterum in faciem suã. rogabatq do¬
coronarer: ⁊ ñ steti in pedibꝰ meis. eligens magis ꝓpter
carnis delectationẽ torm̃tis impioꝵ ad dici. Parce gͦ mͥ
añẽ. Ecce enim iterũ confiteor tuae bonitati turpi¬
tudinẽ meã. coram angłis tuis. & corã iustis om̃ibꝰ. et
ca me. Et ita tribꝰ uicibꝰ orans exauditꝰ ẽ. & surgens
muenit lucernã clare ardentẽ. Exultans ipse conforta¬

Expanded text:
fecit spiritus fecit spiritus corpus meum, quod coinquinavi. Et jam vivere non valeo, pro eo quod non credidi. Ignosce peccatum per poenitentiam, duplex habenti peccatum ex desperatione. Vivifica me contritum, et igne tuo praecipe hanc lucernam accendi. Ut et ego tibi amplius quam primo. Et haec in nocte ipsa resurrectionis cum multis lacrymis dicens, surrexit ut videret si accensa esset lucerna. Et detecto cacabo, vidit quia non esset accensa. Et cecidit iterum in faciem suam, rogans Docoronarer, non steti in pedibus, eligens magis propter carnis delectationem tormentis impiorum addici. Parce ergo mihi, Domine. Ecce enim iterum confiteor tuae bonitati turpitudinem meam coram angelis tuis, et coram justis omnibus, et ca me. Et ita tribus vicibus orans, exauditus est. Et exsurgens invenit lucernam ardentem clare. Et exsultans spe, conforta
Abbreviated transcription (Latin):
chus : fecit totũ annũ intente ieuinans. & deuote poe¬
nitenciã agens. Die aut̃ paschȩ nocte ipsa resurecti¬
onis dñicȩ tollens lucernã nouã & faciens eam posuit int᷑
cacabum nouum. & cooꝑiens eum de coꝑculo. a sero sur¬
rexit ad orationẽ dicens. Misericors ⁊ miserator ds̃ qui
⁊ barbaros saluare uis. & ad ueritatis agnitionẽ uenire.
ad te confugi sidelium saluatorem. Miserere michi qͥ
te plurimum exacerbaui. & inmicũ gaudere feci. et
ecce mortuus sum oboediens ei. Tu dñe qui & impiis ⁊
his qui sunt sine miscda misereris. s ⁊ ꝓximis miscdiã
impendi p̾cipis. miserere humilitati meae. Apud te
enim impossibile nichil.ẽ. qm̃ secus infernum dissipata
ẽ sic pulins ama mea. Pac miscđam quia benignus es. ⁊
misericors figmento tuo: qui & corpra que non s̃ in die
resirectionis suscitaturꝰ es. Qeaudi me dñe quia de¬

Expanded text:
chus. Et fecit totum annum intente jejunans, et devote poechus. Et fecit totum annum intente jejunans, et devote poenitentiam agens. Die autem Paschae nocte ipsa resurrectionis Dominicae, tollens lucernam novam posuit in cacabo novo. Et cooperiens de cooperculo, a sero surrexit ad orationem, dicens: Misericors et miserator Dominus; qui et barbaros salvare vis, et ad veritatis agnitionem venire, ad te confugi fidelium Salvatorem, miserere mihi qui te plurimum exacerbavi, inimicum gaudere feci, et ecce mortuus sum obediens ei. Tu, Domine, qui et impiis et his qui sunt sine misericordia misereris, sed et proximis misericordiam impendere praecipis, miserere humilitati meae. Apud te enim impossibile nihil est, quoniam secus infernum dissipata est sicut pulvis anima mea. Fac misericordiam, quia benignus es et misericors, figmento tuo, qui et corpora quae non sunt in die resurrectionis resuscitaturus es. Exaudi me, Domine, quia de
Abbreviated transcription (Latin):
uenerabiles patres. quoꝵ multi eciã in ciuitatibꝰ habitantes
set. contristabatur ualdei & nõ recordabatur quia ds̃ e qui
uirtutem tribuit his qui ad dm̃ deuotissime conuertunt᷑.
ne iactare. ut ꝑfectũ gaudiũ faceret mimici. E młto
nitencia morretur. Nouissime aut̃ in se reuersꝰ cogitauit
maiorem laborem in afflictionẽ poenitenciae demonstrare.
& supplicare deo in fletu & luctu. Et ita rediit iterum
ad monasteruim suum damnans ostiũ cellae suae. sic̃
sic satis putabat ee factũ animo suo. qr congrue penitu¬
isset. Fribꝰ aũt sepe ad eum uenientibꝰ suae utilitatis cau¬
sa: & pulsantibꝰ ostium. ipse dicebat non se posse aꝑire
dicendo. Sacramto me construxi unũ annum deuote
poentenciã agerens orate ꝓ me. Nec enĩ inueniebat qͦmͦ
eis excusaret. qm̃ illi scandaliz ab antur. Hec audiens de
eo qui erat ap̃ illos honorabilis & ualde magnus mona¬

Expanded text:
venerabiles Patres, quorum multi etiam in civitatibus habitantes venerabiles Patres, quorum multi etiam in civitatibus habitantes sset, contristabatur valde, et non recordabatur quia Deus est qui virtutem tribuit his qui ad eum devotissime convertuntur.illud jactare, ut perfectum gaudium faceret inimico. Ex multo nitentia moreretur. Novissime autem in se reversus, cogitavit majorem laborem in afflictione poenitentiae demonstrare, et supplicare Deo in fletu et luctu, et ita rediit iterum ad monasterium suum. Et damnans ostium cellae suae, sicutsic satisfactum putabat animo suo, quia congrue poenituisset. Fratribus autem saepe ad eum venientibus suae utilitatis causa, et pulsantibus ostium, ipse dicebat non se posse aperire, dicendo: Sacramento me constrinxi unum annum devote me poenitentiam agere; sed orate pro me. Nec enim inveniebat quomodo eis excusaret, quoniam illi scandalizabantur haec audientes de eo, quia erat apud eos honorabilis et valde magnus mona
Abbreviated transcription (Latin):
uiri. ab alio aut̃ ministeria exhiberi. s magis ipsum de¬
bere aliis ministrare. Qđ si aliis non exhiberet ministe¬
riũ. saltim sibi ipsi seruiret dicens. Uende gͦ in cuntate
sportellas quas facis. ⁊ eme tibi que opus sunt. ⁊ reuertere
ad locũ tuũ. ⁊ nullisis onerosus. Hoc aũt suggerebat ei¬
diabłs. inuidens quieti oius. & oportunae uocatiom ad do¬
minũ. ⁊ utilitati multoꝵ. Undiq enim inimicꝰ uenari ut
caꝑet eum festinabat. Ille uero tamꝗ bone cogitationi ad¬
quiescens. discedens de monasterio suo. ⁊ qui erat om̃ibꝰ
ammrandꝰ met ꝑtꝰ tam̃ huius modi insidiantes astuciae¬
notus ⁊ famosus om̃ibꝰ a quibꝰ uidebatur existens. & eũ pꝰ
longũ tempꝰ mulierem udisset. ꝓ in cautela sua supplantatꝰ ẽ.
⁊ incurit in ea. Q ueniens in deserto loco. & seqñte dia¬
bło uestigia eius. cecidit uixta flum̃. Ꝙ cogitans quia

Expanded text:
viri ab alio, aut ministerium exhiberi, sed magis ipsum deviri ab alio, aut ministerium exhiberi, sed magis ipsum debere aliis ministrare. Quod si aliis non exhiberet ministerium, saltem sibi ipsi serviret, dicens: Vende ergo in civitate sportellas quas facis, et eme tibi quae opus sunt, et revertere ad locum tuum, et nulli sis onerosus. Hoc autem suggerebat diabolus, invidens quieti ejus et opportunae vacationi ad Dominum, et utilitati multorum. Undique enim inimicus venari eum et capere festinabat. Ille vero tanquam bonae cogitationi acquiescens, descendit de monasterio suo. Et quia erat omnibus admirandnotus autem et famosus omnibus a quibus videbatur existens. Et cum post longum tempus mulierem vidisset, pro incautela sua supplantatus est, et incurrit in eam. Et veniens in desertum locum sequente diabolo vestigia ejus, cecidit juxta flumen. Et cogitans quia
Abbreviated transcription (Latin):
contristatus ẽ & dic̃ ei. Quidem patres ut potentes uiri
bene imposuer̃ tibi onera quibꝰ granareris. S si me
paruulum audis. iacta a te hec. & sume parum cibum
i tempore suo. & recolligens uires tuas. fac aliquantu¬
lum opus dei. Q iacta in dño cogitationẽ tuam. qm̃
tuo labore chanc rem non poteris suꝑare. Corpꝰ enini
nr̃m uelut uestim̃tu e. Si igitur diligent̾ illud tracta¬
ueris. stabit. li aut̃ neglexeris : putrescet. Qui cum
audisset eum. fecit ita. ⁊ intra paucos dies recessit ab
eo stimulus ille. GORACHUs quidam solitarius
antiquus & in conuersatione ꝓfficiens. sedebat in mon¬
te in partes antenuo. sic̃ audumus a notis monachis.
cuius uerbis & a quo exemplo multi ꝓficiebant. Et cũ
talis eet : excitatus ẽ diabłs ad inuidiam contra eum. sic̃
⁊ contra om̃s uirtutũ uiros. & immittit in animo enuis co¬
gitationem ut ei qui in tali cõuersatione ẽẽt no deb̾et ser¬

Expanded text:
contristatus est, et dixit ei: Equidem Patres, ut potentes viri contristatus est, et dixit ei: Equidem Patres, ut potentes viri bene tibi imposuerunt onera, quibus gravaris; sed si me parvulum audis, jacta a te haec, et sume parum cibi in tempore suo, et recolligers vires tuas, fac aliquantum opus Dei, et jacta in Domino cogitatum tuum , quoniam tuo labore hanc rem non poteris superare. Corpus enim nostrum velut vestimentum est. Si illud diligenter tractaveris, stabit; si autem neglexeris illud, putrescet. Qui cum audisset eum, fecit ita, et intra paucos dies recessit ab eo stimulus ille. 41. Monachus quidam solitarius antiquus, et conversatione proficiens, sedebat in monte in partibus Antinoo, sicut audivimus a notis monachis, cujus verbis et actu multi proficiebant. Et cum talis esset, excitatus est diabolus ad invidiam contra eum, sicut et contra omnes virtutum viros, et immittit animo ejus cogitationem talem, ut ei qui in tali conversatione esset non deberet ser
Abbreviated transcription (Latin):
monachꝰ. Dice Bant de quodam patre quia scła¬
ris fuisset. & postea conuersus ẽ. & dum de concupiscen¬
cia uxoris suac frequent̃ stimularetur. enairabat hoc patbꝰ
Qui cũ uidissent quia oꝑarus eẽt.⁊ maiora faciebat quã
ei dicebant. imponebant ei quedam ut debilitaretur corpꝰ
cuis. ita ut surgere non posset. Dõ aũt̃ dispensante. ue¬
nit quidam pater ut ad plicaret insciti. & cum uenisset ad
cellam eiꝰ. iudit eam a ꝑtã & ꝑtransiuit admirans qͦm ne¬
mo egressus eẽt in occursum eius. & reuersus pulsabat
dicens. Ne forte fr̃ qui in ea habitat infirmetur. Ꝙ cũ
pulsasset intrauit.⁊ iuenit eum nimiũ infirmũ.⁊ dic
ei. Quid habes pat̾: & nairauit ei dicens. Ego de scłari
uita sum. ⁊ sollicitat me modo iimicꝰ in uxore mea. et
nairaui patribꝰ. & imposuer in conuersationis onera
diuersa. Q cum oboediens implere uellem. ecce de¬
feci. & tam̃ stimulus crescit. Audiens aut̃ hec senex:

Expanded text:
m. 40. Dicebant de quodam Patre quia saecularis fuisset, et post conversus est, et de concupiscentia uxoris suae frequenter stimulabatur, et narrabat hoc Patribus. Qui cum vidissent quia operarius esset, et majora faciebat quam illi dicebant, imponebant ei quaedam, ut debilitaretur corpus ejus, ita ut nec surgere posset. Deo autem dispensante, venit quidam pater ut applicaret in Scythi; et cum venisset ad cellam ejus, vidit eam apertam, et pertransivit adjurans quomodo nemo egressus esset in occursum ejus. Et reversus pulsabat, dicens: Ne forte frater qui in ea habitat infirmetur. Et cum pulsasset, intravit, et invenit eum nimium infirmum. Et dicit ei: Quid habes, Pater? Et narravit ei, dicens: Ego de saeculari vita sum, et sollicitat me modo inimicus in uxore mea: et narravi Patribus, et imposuerunt mihi conversationis onera diversa. Et cum obedienter implere vellem, ecce defeci, et tamen stimulus crescit. Audiens haec senex,
Abbreviated transcription (Latin):
quo maneat. li aut rursus dñando ei mimicꝰ in capti¬
uitate redegerit eũ : uenit iterũ sp̃s dei frequent᷑. Sed si
nos ei non faciamus locum ꝓpt̾ maliciã nr̃am. Aiscedit.
ESCENerVNT aliquando monachi de scrti
in egy ptũ. ut uid̾ent seniores loci illius. Et cum uidissen
eos extenuatos fame: et de nimia abstinencia impatient̃
comed̾e. scandaliz ati sunt in eis. Hoc aut̃ pbr agnos¬
cens. uoluit sanare. et ita dimittere eos. Et p̃dicauit in
aeccła plebi dicens. Ieuinate. et extendite abstinen¬
ciã ur̃am frĩ. Uolebant aut̃ egyptii qui illic uenerãt
discedere. et retiniit eos. Cũ aut̃ ieumassent primo
bantibꝰ aut̃ se ad manducandũ egyptiis: unus de senibꝰ
tenuit manus eoꝵ dicens. Cum disciplina manducate:
quomͦ monachi. Uns uͦ ex egyptiis. reppulit manĩe
eus dicens. Dimitte me. quia morior tota ebdomada:¬
et nichil coctũ comedi. Et dic̃ ei sener. Si uosubidug

Expanded text:
quo maneat. Si autem rursus dominando ei inimicus in captiquo maneat. Si autem rursus dominando ei inimicus in captivitatem redegerit eum, venit iterum spiritus Dei frequenter; sed si nos ei non facimus locum propter malitiam nostram, discedit. 109. Descenderunt aliquando monachi de Aegypto in Scythi, ut viderent seniores loci illius. Et cum vidissent eos extenuatos fame, de nimia abstinentia impatienter comedere, scandalizati sunt in eis. Hoc autem presbyter agnoscens, voluit sanare eos, et ita dimittere, et praedicavit in ecclesia plebi, dicens: Jejunate et extendite abstinentiam vestram, frames. Volebant autem Aegyptii, qui illic venerant, discedere, et retinuit eos. Cum autem jejunassent primo  Turbantibus autem se ad manducandum Aegyptiis, unus de senibus tenuit manus eorum, dicens: Cum disciplina manducate, quomodo monachi. Unus autem ex Aegyptiis repulit manus ejus, dicens: Dimitte me quia morior, tota hebdomada nihil coctum comedi. Et dixit ei senex: Si vos biduo
Abbreviated transcription (Latin):
derit sermo incorde frĩs sedentis in cella: et reuoluens fr̃
uerbũ in animo non potuerit ad mensurã uerbi ꝑtingere
neq tactus suerit adeo. assistunt demones. et ostendunt
ei de uerbo illo qđ ipsi uolunt. DICEBANT quidam
senum. Quando congregabamur in micio ad iniuicem. et
N unc aut̃ congregamur : et inobtrectationibꝰ occupamur. et
unus alterum trahimus in ꝓfundum. D IX IT alter
quidam patrũ. si quidem interior homo nr̃ si sobrie agit.
potest eciã interiorẽ custodire. Li uero non est ita: qua possum
uirtute custodiamus linguã. Item qui supͣ dixit. Opus
spiritale necessariũ est: quia in hoc uenimus. Magnus
enim labor est ore docere. qđ non fit oꝑe corporali. Alt
onudam patrũ dix̃. Quia om̃ino oportet hominẽ habere
intra cellam opus qđ laboret. Si aũt in oꝑe dĩ occupat᷑.
uenit ad eum diabolus die inter diem. s nõ iuenit locũ

Expanded text:
derit in corde fratris sedentis in cella verbum, et revolvens frater derit in corde fratris sedentis in cella verbum, et revolvens frater verbum in animo, non potuerit ad mensuram verbi pertingere, neque tractus fuerit a Deo, assistunt ei daemones, et ostendunt ei de verbo illo quod ipsi volunt. 105. Dicebant quidam senum: Quando congregabamur initio ad invicem, et nunc autem congregamur, et in obtrectationibus occupamur, et unus alterum trahimus in profundum 106. Dixit alter quidam Patrum: Si quidem interior homo noster sobrie agit, potest etiam exteriorem custodire; si vero non est ita, qua possumus virtute custodiamus linguam. 107. Item qui supra dixit: Opus spirituale necessarium est, quia in hoc venimus. Magnus enim labor est ore dicere quod non fit opere corporali. 108. Alter quidam Patrum dixit: Quia omnino oportet hominem habere intra cellam opus, quod laboret; si autem in opere Dei occupatur, venit ad eum diabolus die inter diem, sed non invenit locum in
Abbreviated transcription (Latin):
certeris cum eo. et dicas. dixisti: quia exacerbatur. et dic̃
tibi. etiã dixi. FRAT E R aliquis int̾rogaint se¬
nẽ dicens. Soror mea pauꝑ est. si do ei helemosinam.
non est sicut unus de pauꝑibꝰ. Et dixit senex. Non.
Dixit aũt fr̃. Quare abbas : Et respondit sener. Quia
sanguis ipse trahit te modicũ. Dixit senex. quia opor¬
tet monachum neq auditorem esse obtrectantiũ. neq
obtrectari neq scandaliz ari. Dirit quidã sener. Nõ
om̃a que dicunt᷑ placeant tibi: neq om̃i sermoni cõsen¬
tias. Tardius crede: et qđ uerum est dic citituis. Dixit
eẽ aliquẽ apud quẽ ꝓficere possit : sed necessaria corporis
cũ labore habet: ac ꝓpterea nõ uadit ad eũ. huiusmodi
monachus nõ credit esse deum.RATE Rint̾roga¬
uit infantẽ monachũ diceN. Donũ est loqͥ an tacere:
icit ei puer ille. Si sunt uerba odiosa. dimitte ea. Siaũt
DIXI T quidam sener. li ascen¬

Expanded text:
certes cum eo, et dicas: Dixisti, quia exacerbatur, et dicet certes cum eo, et dicas: Dixisti, quia exacerbatur, et dicet tibi: Etiam dixi. 101. Frater aliquis interrogavit senem, dicens: Soror mea pauper est, si do ei eleemosynam, non est sicut unus de pauperibus? Et dixit senex: Non. Dixit autem frater: Quare, abba? Et respondit senex: Quia sanguis ipse trahit te modicum. 102. Dixit senex: Quia oportet monachum neque auditorem esse obtrectantium, neque obtrectari, neque scandalizari. 103. Dixit quidam senex: Non omnia quae dicuntur placeant tibi, neque omni sermoni consentias. Tardius crede, et quod verum est, citius dic. esse aliquem, apud quem proficere posset, sed necessaria corporis cum labore habet, et propterea non vadit ad eum, hujusmodi monachus non credit esse Deum. 6. Divit parvulum monachum dicens: Bonum est loqui, an tacere? Dicit ei puer ille: Si sunt verba otiosa, dimitte ea: si autem Dixit quidam senex: Si ascen
Abbreviated transcription (Latin):
Nobiscum. sin alias uel ꝓpt̃ mandatũ tres dies scđ̃m consu¬
etudinẽ heremi facite nobiscũ. Illi aut̃ uidentes quia
ñ relaxaret eos : fugierunt occulte.RAt ER int̾mo¬
gauit quendã patrũ dicens. Si contigerit grauari me
sonno. et transierit hora ministerii mei. anima mea
p̃uerecundia iam non uult implere opus suũ. Et dix̃
senex. si te contigerit usq mane dormire: quando
eiugilas sinrge daude ostium tuũ. et fenestras tuas. et fac
opus tuũ. Tcriptũ est enim. Tuius est dies et tua est nox.
n om̃i enim tempr̃e głificatur deus. Dictbat quidam
senũ. quia est homo comedens multa et adhuc esuriens.
et est alter homo qui parica comedat et satiet᷑. Maiorẽ
habet mercedem ille qui plus comedit et esuriens manet.
illo qui paruũ comedit et satiatur. DłXII quidã
senex. Si contigerit inter te et aliũ sermo aliqͥs tristis:
et negauerit ille dicens Non dixi sermonẽ hunc. Non

Expanded text:
nobiscum; sin alias, vel propter mandatum, dies tres secundum consunobiscum; sin alias, vel propter mandatum, dies tres secundum consuetudinem eremi facite nobiscum. Illi autem videntes quia non relaxaret eos, fugerunt occulte. 98. Frater interrogavit quemdam Patrem, dicens: Si contigerit gravari me somno, et transierit hora ministerii mei; anima mea prae verecundia non vult implere opus suum. Et dixit senex: Si te contigerit usque mane dormire, quando evigilas, surge, claude ostium et fenestras tuas, et fac opus tuum; scriptum est enim: Tuus est dies, et tua est nox ; in omni enim tempore glorificatur Deus. 99. Dicebat aliquis senex: Quia est homo comedens multa et adhuc esuriens; est etiam alter homo qui pauca comedit, et satiatur. Majorem autem habet mercedem ille qui plus comedit, et esuriens manet, ab illo qui parum comedit, et satiatur . 100. Dixit quidam senex: Si contigerit inter te et alium sermo aliquis tristis, et negaverit ille, dicens: Non dixi sermonem hunc, ne
Abbreviated transcription (Latin):
litarii uiri plus repausant inheremo quã nos in congrega¬
tione. Mane aut̃ cum ambulaturi essent. ad aliũ uicinũ eiꝰ.:
dixit ei. lalutate eum ꝓ me: Et dicit᷑ ei. Non adaques ho¬
lera. Ille aut̃ cum hoc audisset intellerit uerbũ. et tenuit eos
usq sero laborintes ieumos. Cũ aut̃ sero factũ eẽt. fecit ꝓli¬
xum opus dei. et postea dixit. Cessemus modice ꝓpter uos qͥ
de labore estis. Et dixit iterũ. Cotidie quidem manducare
ñ solemus. sed ꝓpt̃ uos gustamus modicũ. Et adposuit eis
panẽ siccum. et salem dicens. Ecce ꝓpter uos festuutatẽ ha¬
benius hodie. et misit parũ aceti in salibꝰ illis. Et surgen¬
tes ceper̃ psallere usq mane. Et dixit eis. ꝓpter uos non
possumus adimplere regulam nr̃am. ut modice repausetis.
quia peregrini estis. Mane aut̃ facto: uolebant fugire.
lle aut̃ rogabat eos dicens. Manete aliquantũ temporis

Expanded text:
litarii viri plus repausant in eremo quam nos in congregalitarii viri plus repausant in eremo quam nos in congregatione. Mane autem cum ambulaturi essent ad alium vicinum ejus, dixit eis: Salutate eum pro me, et dicite ei: Non adaques olera. Ille autem cum hoc audisset, intellexit verbum, et tenuit eos usque sero laborantes jejunos. Cum autem sero factum esset, fecit prolixum opus Dei, et posuit ea quae habebat, et dixit: Cessemus modice propter vos, quia de labore estis fatigati. Et dixit iterum: Quotidie manducare non solemus, sed propter vos gustemus modicum. Et apposuit eis panem siccum et sal, et dixit: Ecce propter vos festivitatem habemus hodie; et misit parum aceti in salibus illis. Et surgentes coeperunt psallere usque mane. Et dixit: Propter vos non possumus adimplere regulam nostram, ut modice pausetis, quia peregrini estis. Mane autem facto, volebant fugere: ille autem rogabat eos, dicens: Manete aliquantum temporis
Abbreviated transcription (Latin):
ret. et pulsauit ut intraret et pacificaret eos. In grediens aut¬
et uidens quia nemo alius erat intro: habens etiam fiduciam
apud senem dixit. Cum quo litigabas abba. Et ille respon¬
dit. Cum cogitationibꝰ meis. Quia quatuordecĩ libros memoriȩ
cõmendaui. et imũ uerbũ modicũ audiui foris. Et cum uenissẽ
facere opus dei. omnia illa ꝑdidr et hoc solum qd̃ foris audie¬
ram. uenit in memoria mea. in hora ministerii mei: Et ꝓpterea
litigabar cum cogitatione mea. FRAT Rẜ S de congregatione
uener inheremum. et applicuer̃ ad quendam heremitã. et sus¬
cepit eos cum gaudio. Et sicut est consuetudo heremitis. uidens
eos de labore posuit mensam ertia horam. Et qđ habuit in
cella apposuit eis. et repausauer̃. Et quando factũ est sero:
dixer̃ duodecĩ psalmos. similiter et nocte. Cum aut̃ sener
uigilaret. audiuit eos inter se loquentes. et dicentes quia so¬

Expanded text:
ret, et pulsavit ut intraret et pacificaret eos; et ingrediens ret, et pulsavit ut intraret et pacificaret eos; et ingrediens et videns quia nemo alius erat intro, habens etiam fiduciam apud senem, dixit ei: Cum quo litigabas, abba? Ille respondit: Cum cogitationibus meis, quia quatuordecim libros memoriae commendavi, et unum verbum modicum audivi foris, et cum venissem facere opus Dei, omnia illa perdidi, et hoc solum quod foris audieram venit in memoria mea in hora ministerii mei, et propterea litigabam cum cogitatione mea. 97. Fratres de congregatione venerunt in eremo, et applicuerunt ad quemdam eremitam, et suscepit eos cum gaudio. Et sicut est consuetudo eremitis, videns eos de labore fatigatos, posuit mensam extra horam; et quod habuit in cella apposuit eis, et repausavit eos. Et quando factum est sero, dixerunt duodecim psalmos, similiter et nocte; cum autem senex vigilaret, audivit eos inter se 607 dicentes: Quia so
Abbreviated transcription (Latin):
Et scds int̾rogauit eũ dicens. Et ego uetus et nouũ testam̃tũ
scripsi michi ꝑ memet ipsũ. Dixit aut̃ et huic. Et tu replesti
fenestram decartis. Et tercius dix̃ ei. & mͥ infoculare herbe
ascender. & respondens senex dixei. Et tu expulisti ate hospi
qr siueniebat aliquis intentgare sermonem. ille cummagna fi¬
ducia dicebat. Etce ego suscipio ꝑsonã dei. et sedeo insede iu
deus. si uis ut miserear tibi. miserere et tu fribꝰ tuis. et ego
misereor tibi. si gͦ uis ut ignoscã tibi: ignosce et tu ꝓrimotuo.
Uumquid adeo erit causa : Absit. sed in nobis est si uoluerimꝰ saluari.
DICEBANT de quodã sene incellis qui erat magnꝰ laborator.¬
et semel cum faceret opus suum. contigit alium quendã scm̃ urũ
uenire ad cellam eus. et audiuit eum de foris lititigantẽ cogi¬
tationibꝰ suis. et dicentẽ. Usq qͦ ꝓpt̃ iũ uerbũ omnia illa
donitto. Ille aut̃ foris stans. putabat quia cũ aliqͦ alio litiga¬

Expanded text:
s interrogavit eum, dicens: Vetus et Novum Testamentum ego scripsi per me ipsum. Dixit autem et huic: Et tu replesti fenestras de chartis. Et tertius dixit: Mihi in focularem herbae ascenderunt. Et respondit senex, et dixit: Et tu expulisti a te hospiquia si veniebat aliquis interrogare eum sermonem, ille cum magna fiducia dicebat: Ecce ego suscipio porsonam Dei, et sedeo in sede juDeus: Si vis ut miserear tui, miserere et tu fratribus tuis, et ego misereor tui. Si autem vis ut ignoscam tibi, ignosce et tu proximo tuo. Nunquid a Deo est causa? Absit; sed in nobis est, si volumus salvari. 96. Dicebant de quodam sene in Cellis quia erat magnus laborator. Cum faceret opus suum, contigit alium quemquam sanctum virum venire ad cellam ejus, et audivit eum de foris litigantem cum cogitationibus, et dicentem: usquequo propter unum verbum omnia illa amitto? Ille autem foris stans, putabat quia cum aliquo alio litiga
Abbreviated transcription (Latin):
falsator est. Surgens gͦ diluculo fr̃ uenit ad senẽ. et nuncia¬
uit ei hec ipsa. Senex uero dix̃. Uerũ est quia habebã. et qr
uenit fr̃ querens mutuare. et nõ dedi ei. sed sciebã quia si
darẽ ei. damnũ animȩ ipsius faciebã. Cogitaui gͦ unũ
uenire potussemꝰ ꝓ illo. si a me peccuniã accepisset. Tuaut̃
demones qui te seducere uolunt ñ audias. Et multũ cõfortat¬
ẽ de uerbis senis. et abiit ad cellam suã. UEnerunt
aliquando tres fr̃s ad quendã senẽ in seyti. et unꝰ ex his int̾ro¬

Expanded text:
falsator est. Surgens ergo frater diluculo venit ad senem, et nuntiafalsator est. Surgens ergo frater diluculo venit ad senem, et nuntiavit ei haec ipsa. Senex vero dixit ei: Verum est quia habebam, et quia venit frater volens mutuare, et non dedi ei, sed sciebam quia si darem ei, damnum animae ipsius faciebam. Cogitavi ergo unum  potuissemus venire pro illo, si a me pecuniam accepisset. Tu autem daemones, qui te seducere volunt, ne audias. Et multum confortats de verbis senis, abiit ad cellam suam. 94. Venerunt aliquando tres fra
Abbreviated transcription (Latin):
quidã sedebat in cella sua quiescens. et uolebãt demones se¬
ducere eum sub specie angłoꝵ. et excitabant eũ ut iret ad
collectã. ⁊ lumina ostendebant ei. Ille aut̃ uenit ad quen¬
dam senẽ et dixit ei. Abba ueniunt angłi cũ lumine. et
excitant me ad collectã. Et dicit ei senex. Non audias eos
fili. qm̃ demones sunt. sed quando ueniunt excitare te. tu¬
dic eis. Ego quando uolo surgo: uos aut̃ non audio. Acci¬
piens aut̃ fr̃ p̃ceptũ senis. reuersus ẽ ad cellã suã. Seq̃nti
nocte iterum demones scđm consuetudinẽ uenientes exci¬
tabant eũ. Ille uero sicut sibi p̃ceptũ fuerat. respondebat
eis dicens. Ego quando uolo surgo. uos aũt ñ audio. Et illi
drcer̃ ei. Malꝰ senex ille falsator seduxit te. ad quẽ uenit
fr̃ uolens mutuare peccuniã. Et cum haberet. mentitꝰ est
dicens se non habere. et non dedit ei. Ex hoc gͦ cognosce quia

Expanded text:
Frater sedebat in cella sua quiescens, et volebant daemones seFrater sedebat in cella sua quiescens, et volebant daemones seducere eum sub specie angelorum, et excitabant eum ut iret ad collectam, et lumen ostendebant ei: ille autem venit ad quemdam senem, et dixit ei, Abba, veniunt angeli cum lumine, et excitant me ad collectam. Et dicit ei senex: Non audias eos, fili, quoniam daemones sunt; et quando veniunt excitare te, dic: Ego quando volo surgo, vos autem non audio. Accipiens autem praeceptum senis, reversus est ad cellam suam. Et sequenti nocte iterum daemones secundum consuetudinem vementes excitabant eum. Ille vero, sicut praeceptum sibi fuerat, respondebat eis, dicens: Ego quando volo surgo, vos autem non audio. Et illi dicunt ei: Malus senex ille falsator seduxit te, ad quem venit frater volens mutuare pecuniam; et cum haberet, mentitus est ei, dicens se non habere, et non dedit ei; ex hoc ergo cognosce quia
Abbreviated transcription (Latin):
nio fetet. scripturas om̃s didicimus. ex corde dauid. cũ¬
cõsinnauimꝰ. Et que ds̃ requirit ñ habemꝰ. scilicet hu¬
militatẽ ⁊ paeritatẽ. Rał ẜ Rintrogauit senẽ
dicens. Abbas. ecce rogo senes: et dicunt michi de salute
animae meȩ. et nichil retineo de uerbis eoꝵ. Quid aũt
uł rogo eos nichil ꝓficiens. Totꝰ enĩ sum inininundicia
E rant aũt ibi duo uasa uacua : et dic̃ ei senex. Uade et
affer unũ ex uasis istis. et nuitte ieo oleũ. et accende int̾
stuppã. et resunde oleum. et pone uas in locũ suũ. Et fec̃
sic. Et dixit ei. Fac iterũ sic. Et cũ fecisset hoc sepiꝰ. dix̃
ei senex. Affer modo utraq uasa. et uide quis eoꝵ mundius
sit. et respondit. Illud ubi oleum misi. Cui Odixit
senex. Sic est et anima de his que intr̃ogat. Quãuis enĩ
nichil recineat eoꝵ que audit. tam̃ plꝰ ipsa mundabitur
quã illa que neomnino nec interrogat quẽꝗ.ERATER

Expanded text:
nio fetet, scripturas omnes didicimus: ex corde David nio fetet, scripturas omnes didicimus: ex corde David consummavimus, et quod Deus requirit non habemus, scilicet humilitatem. 92. Frater interrogavit senem, dicens: Abba, ecce ego rogo seniores et dicunt mihi de salute animae meae, et nihil retineo de verbis eorum; quid autem vel rogo eos nihil proficiens? Totus enim sum in immunditia . Erant autem duo vasa vacua. Et dixit ei senex: Vade, et aufer unum ex vasis istis, et mitte in eo oleum, et accende intus stupam, et refunde oleum, et pone vas in locum suum. Et fecit sic. Et dixit ei: Fac iterum sic. Et cum fecisset hoc saepius, dixit ei senex: Affer modo utraque vasa, et vide quod eorum mundius sit. Et respondit: Illud ubi oleum misi. Cui senex dixit: Sic est et anima de bis quae interrogat. Quamvis enim nihil retineat eorum quae audit, tamen plus ipsa mundabitur quam illa quae omnino nec interrogat quidquam. 93.
Abbreviated transcription (Latin):
intenogauit senẽ dicens. Quid faciã quia multae cogi¬
tationes sollicitant me. et nescio quomodo repugne eis:¬
t dirit senex. Non repugnes contra om̃s : sed contra
unã. Om̃s enĩ cogitationes monachord. unũ habent
caput. Necessariũ gͦ est considerare. que et qualis sit ec
aduersus illam reniti. Ita enĩ et residuȩ cogitationes hu¬
miliant᷑ aduersus cogitationes malas. Respondit senex.
bsecro fr̃s ut sicut comp̃ssimus actus malos: cõprimamꝰ¬
tare : debet ẽẽ doctor. nõ qui doceri egeat ne decrim̃tũ
sustineat. INT errogatus ẽ senex a quodã fr̃e dicente.
uomodo inuenio dm̃. utrũ inieiuniis. an in laboribꝰ uel
in ugiliis. aut in miscda: Respondit. In his que enu¬
merasti: et indiscretione. Dico enĩ tibi quia multi
afflixer̃ carnẽ suã. et quia sine discretione hoc facie¬
bant abier̃ uacui nichil oꝑantes. Os nr̃m de ieui¬

Expanded text:
interrogavit senem, dicens: Quid faciam, quia multae cogiinterrogavit senem, dicens: Quid faciam, quia multae cogitationes sollicitant me, et nescio quomodo repugnem eis? Dixit senex: Non repugnes contra omnes, sed contra unam. Omnes enim cogitationes monachorum unum habent caput; necessarium ergo est considerare quae et qualis sit et adversus illam reniti; ita enim et residuae cogitationes humiliantur. 89. Adversus cogitationes malas dixit quidam senex: Obsecro, freremum, debet esse doctor, non qui doceri egeat, ne detrimentum sustineat. 606 91. Interrogatus est senex a quodam fratre dicente: Quomodo invenio Deum? utrum in jejuniis, an in laboribus, vel in vigiliis, aut in misericordia. Et respondit: In his quae numerasti, et in discretione. Dico enim tibi quia multi afflixerunt carnem suam, et, quia sine discretione hoc faciebant, abierunt vacui nihil habentes. Os nostrum de jeju
Abbreviated transcription (Latin):
ma aminae eius de diuinis scripturis assumpta dicendo ẽẽ
poenitenciã his qui ꝓ caritate reuera conuertunt ad dm̃.
ost aliquot aut̃ annos contigit abbatẽ memoratũ ad illũ
senẽ applicare qui ei desꝑationẽ fecerat. et nairauit ei ista
et dixit. Ecce ille sr̃
qui de responso tuo se desꝑauerat.
et ad scłm rediebat
elut stella splendida est in me¬
dio fr̃m. Hec aũt̃ ideo retuli: ut sciamꝰ quale periculũ est
quando aliquis siue cogitationes siue actũ mali indicat his
qui discernere nesciunt. DIXIT quidã senex. Non
quia intrant cogitationes malȩ in nobis. condemnamur
ex eo. sed si male utimur cogitationes. Eit enĩ ut ꝑ cogita¬
tiones naufragiũ patiatur. et iterũ de cogitationibꝰ coro¬
netur. Dixit aliquis sener. Non des et accipias cũ
scłaribꝰ hominibꝰ. et non habeas noticiã cũ muliere.
nec habeas fiduciã du cum puero.ERATEr qͥdã

Expanded text:
ma animae ejus de divinis Scripturis assumptum, dicendo esse ma animae ejus de divinis Scripturis assumptum, dicendo esse poenitentiam his qui pro charitate revera convertuntur ad Deum. Post aliquot autem annos contigit abbatem memoratum ad illum senem applicari, qui ei desperationem fecerat, et narravit ei ista, et dixit: Ecce frater ille, qui de responso tuo desperaverat, et ad saeculum redierat, velut stella splendida est in medio fratrum. Haec autem ideo retuli, ut sciamus quale periculum est quando aliquis sive cogitationis, sive actuum aliquid peccati indicat his qui discretionem nesciunt. 86. Dixit quidam senex: Non quia intrant cogitationes malae in nobis, condemnamur ex eo, sed si male utimur cogitationibus. Fit enim ut per cogitationes naufragium patiamur, et iterum de cogitationibus coronemur. 87. Dixit aliquis senex: Non des et accipias cum saecularibus hominibus, et non habeas notitiam cum muliere, nec habeas fiduciam diu cum puero. 88. Frater quidam
Abbreviated transcription (Latin):
minẽ qui habet oꝑa bona. PIXIT senex. quia ali¬
quando quidam lapsus in graui peceato. et cõpunet
ad poenitenciam. abiit indicare hoc seni cuidã. et ñ dix̃
ei qđ fecerat. sed quasi introgauit dicens. si alicui ascen¬
dat cogitacio talis. habet salutẽ. Ille uero quia nesciebat dis¬
creciones. respondit ei. Perdidisti animã tuã. Hoc audiens
sr̃ dixit. Ergo si peri uado uel ad scłm Pergens aũt ille
deliberaint ire. et indicare cogitati ones suas abbati sil¬
uano. Ent hic siluanus magnus discretor. Ueniens gͦ ad eũ
fr̃. non dixit ei qd fecerat. sed iterũ eo modo qđ et priꝰ seni
illi dixerat. Hoc est si ascenderint alicui tales cogitationes
habet salutẽ.  Aꝑiens aut̃ abbas siluanus os suũ: cepit dicere¬
peccato. Audiens aut̃ fr̃. et suscipiens uirtutẽ dictoꝵ mam̃o.
sumpta spe indicauit ei eciã actũ suũ. Audiens aut abbas
siluanus qđ egerat : tamquã bonus medicꝰ posuit cataplas¬

Expanded text:
minem qui habet opera bona. 85. Dixit senex, quia aliminem qui habet opera bona. 85. Dixit senex, quia aliquando quidam lapsus in gravi peccato, et compunctus ad poenitentiam, abiit indicare haec seni cuidam, et non dixit ei quod fecerat, sed quasi interrogavit, dicens: Si alicui ascendat cogitatio talis, habet salutem? Ille vero, quia nesciebat discretionem, respondit ei: Perdidisti animam tuam. Hoc audiens frater, dixit: Ergo si perii, vado ad saeculum. Pergens autem ille, deliberavit ire et indicare cogitationes suas abbati Silenim hic Silvanus magnus discretor. Veniens ergo ad eum frater, non dixit ei quod fecerat, sed iterum eo modo quo et prius seni illi dixerat; hoc est, Si ascenderint alicui tales cogitationes, habet salutem? Aperiens autem abbas Silvanus os suum, coepit dpeccato. Audiens autem frater, et suscipiens virtutem dictorum in animo, sumpta spe, indicavit etiam ei actum suum. Audiens autem abbas Silvanus quod egerat, tanquam bonus medicus posuit cataplas
Abbreviated transcription (Latin):
respondens dixit ei. Angusta et arta uia hec est. ut cogi¬
tationibꝰ suis homo uiolenciã faciat. et abscidat ꝓpt̃ dm̃
uoluntates suas. Hoc est eciam qđ scriptũ ẽ de apłis. Et
ecce nos reliquimꝰ om̃a et sequuti sumꝰ te. Iterũ dix̃ senex.
Cicut ondo monachoꝵ honoratior est secularibꝰ ita et ꝑegri¬
nus monachꝰ speculũ debet esse localibꝰ monachis
ꝑ omnẽ modũ. Dixit quidã patrũ. Si manserit¬
patrũ. Si manserit
oꝑaruis in loco ubi non sunt oꝑarii. non potest ꝓficerẽ l¬
ec est uirtus oꝑarii. certare ut ab oꝑe nõ miuat᷑. Nam
et piger si manserit cum oꝑario. ꝓficit et si non ꝓficit.
non tam̃ descendit inferus. Dixit iterũ senex. Quia hõo
si uerbũ quidem habeat. oꝑa aũt non habeat. assimilabit᷑
arbori habenti folia. fructũ aut̃ non. Sic̃ enĩ arbor fruc¬
tibꝰ plena etiam foliis uiret. ita et sermo consequit᷑ ho¬

Expanded text:
respondit senex, dicens ei: Angusta et arcta via haec est, ut cogirespondit senex, dicens ei: Angusta et arcta via haec est, ut cogitationibus suis homo violentiam faciat, et abscidat propter Deum voluntates suas. Hoc est etiam quod scriptum est de apostolis: Ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te . 82. Dixit senex: Sicut ordo monachorum honoratior est saecularibus, ita peregrinus monachus speculum debet esse localibus monachis omnem modum. 83. Dixit quidam Patrum: Si manserit operarius in loco ubi non sunt operarii, non potest proficere; haec est enim virtus operarii, certare ut ab opere non minuatur. Nam et piger si manserit cum operario, proficit; et si non proficit, non tamen descendit inferius. 84. Dixit quidam senex: Quia homo si verbum quidem habeat, opera autem non habeat, assimilatur arbori habenti folia, fructum autem non. Sicut enim arbor fructibus plena etiam foliis viret, ita et sermo consequitur ho
Abbreviated transcription (Latin):
et int̾rogauit eũ de hoc. Et respondit ei senex. Scd̃m men¬
surã unuiscuiusq requiretur ab eo. Rogauit gͦ sr̃ ille senẽ
ei senex. Ecce forte iacet hic uas aliquod desiderabile. et in
exercitatae uitae. alter uero paruas. Si gͦ cogitatio illiuis
ꝑfecti mutata fuerit: ad aspectũ uasis illius: et dixerit intra se
uolebam habere uas istud. et nõ ꝑmanserit in hoc. sed cito
absciderit huiusmodi appetitũ: non ẽ pollutꝰ. si uero ille¬
qui necdũ ad mensuras attigit. et cupierit uas illud. et exei¬
citatꝰ fuerit cum cogitationibꝰ suis. desid̾io cõpellente. et
tam̃ nõ tulerit eum. nõ est inquinatus. Dixit senex. Siqͥs
manserit in aliqͦ et Inon fecerit fructũ loci illiꝰ. locꝰ ipse
expellit eum. ut pote qui nõ fecit opus loci. Dixit iterꝰ.
qui huiusmodi est uix ꝑueniet ad uiam dñi. IN TERUO¬
gatus ẽ senex. Quid est qđ legitur uia angusta et arta.: Et

Expanded text:
et interrogavit eum de hoc. Et respondit ei senex: Secundum menet interrogavit eum de hoc. Et respondit ei senex: Secundum mensuram uniuscujusque requiritur ab eo. Rogavit ergo frater ille 6ei senex: Ecce forte jacet hic vas aliquod desiderabile. Et dicexercitatae vitae, alter vero parvas. Si ergo cogitatio illius perfecti mota fuerit ad aspectum vasis illius, et dixerit intra se: Volebam habere vas istud, et non permanserit in hoc, sed cito absciderit hujusmodi appetitum, non est pollutus; si vero qui necdum ad majores mensuras attigit, concupierit vas illud, et exercitatus fuerit cum cogitatione sua desiderio compellente, et tamen non tulerit illud, non est inquinatus. 79. Dixit senex: Si quis manserit in aliquo loco, et non fecerit fructum loci illius, locus ipse expellit eum, utpote quia non fecit fructum loci illius. 80. qui hujusmodi est, vix perveniet ad vlam Domini. 81. Interrogatus est senex: Quid est, quod legitur, Via angusta et arcta ? Et