comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
impetndum qd in p̃ssuris petit᷑ facilior
oratio ẽ: petite impensiꝰ. & rogate ut c̃-¬
fessionem om̃ium nr̃m dignatio duu-¬
na ꝯsũmet. ut deistis denebris ⁊ laq̃is
mundi nos quoq uob̃cũ integros & gło¬
sos dñs liberet. ut qui hic caritatis & pa¬
cis uincło copulati contͣ hẽticorũ iniuri¬
as & p̃ssuras gentiliũ simul stetimꝰ. pari¬
ter in regnis cȩlestib gaudeamͦ: Opto uos
beatissimi ac dilectissimi fr̃s in dño bñ
ualere. & nr̃i semꝑ & ubiq meminisse.

Expanded text:
inpetrandum quod in pressuris petitur facilior inpetrandum quod in pressuris petitur facilior oratio est, petite inpensius et rogate ut confessionem omnium nostrum dignatio diuina consummet, ut de istis tenebris et laqueis mundi nos quoque uobiscum integros et gloriosos Deus liberet, ut qui hic caritatis et pacis uinculo copulati contra haereticorum iniurias et pressuras gentilium simul stetimus pariter in regnis caelestibus gaudeamus. opto uos, beatissimi ac fortissimi fratres in Domino bene ualere et nostri semper et ubique meminisse.
Abbreviated transcription (Latin):
& ȩtas om̃is ornaret. Qui nc̃ uob̾ dile¬
ctissimi fr̃s conscientiȩ uict᷑cis uigor.
quȩ sublimitas animi. quȩ in sensu
exultantia. qui triumphus in pectore. u¬
num quemq ur̃m stare ad ꝓmissũ di p̃-¬
mium de iudicii die ẽẽ securũ ãbulare
in metallo. captiuo qͥdem corpore s corde
regnante. scire xp̃m secum ẽẽ p̾sentem.
gaudentẽ tolerantia seruoru suoru. ꝑ
uestigia & uias suas ad regna ȩt̾na gra-¬
dientium Expectatis cotidie leti ꝑfecti¬
onis ur̃ȩ salutarem diem⁊ iam iamq
de scło recessuri ad mr̃m munera et
domicilia diuina ꝓperatis. post has mũ¬
ditenebras uisuri candidissimam lu¬
cem. & accepturi maiorem passionibus
omnib & conflictationib claritatẽ. apło
condestante & dicente Non sunt ꝯdig¬
nȩ passiones huiꝰ scł̃i. ad suꝑuenturam
claritatem quȩ reuelabit᷑ in nob̾ Plane
qr nc̃ uob̃ in precib efficatior sermo:: ad

Expanded text:
et aetas omnis ornaret. Qui nunc uobis, dileet aetas omnis ornaret. Qui nunc uobis, dilectissimi fratres, conscientiae uictricis uigor, quae sublimitas animi, quae in sensu exultantia, quia triumphus in pectore, unumquemque uestrum stare ad promissum Dei praemium, de iudicii die esse securum, ambulare in, metallo captiuo quidem corpore sed corde regnante, scire Christum secum esse praesentem gaudentem tolerantia seruorum suorum per uestigia et uias suas ad regna aeterna gradientium? expectatis cotidie laeti profectionis uestrae salutarem diem et iam iamque de saeculo recessuri ad martyrum munera et domicilia diuina properatis, post has mundi tenebras uisuri candidissimam lucem et accepturi maiorem passionibus omnibus et conflictationibus claritatem apostolo contestante et dicente: non sunt condignae passionetatem quae reuelabitur in nobis. plane quia nunc uobis in precibus efficacior sermo est et ad
Abbreviated transcription (Latin):
meditari excusare. ego enundabo uob̃
os & sapientiã. cui ñ potert̾ resistere
adu̾sarii ur̃i In qͦ quidem & creden-¬
tium magna fiducia ẽ. & culpa gͣuis¬
sima ꝑfidorum. ñ crede ei qui se opem
suã daturũ ꝯfitentib pollicet᷑. nec rur¬
sus eundẽ timere: qͥ et̾nam pȩnã ne¬
gantib ꝯminat᷑. Quȩ uos omĩa for¬
tissimi ac fidelissimi milites xp̃i in-¬
sinuastis fr̃ib nr̃is. cõplentes factis qd̃
ũb̃ ante dociustis. fut᷑i maximi in regno
cȩlorũ. pollicente dño & dicente. Qͥ fecerit
& sic docũit: maximꝰ uocabit᷑ in regno
cȩlorum: Deniq exemplum ur̃m secuta
fortissimȩ caritatis. & a p̃positis suis nec
carcere. nec metallis separata. cuiꝰ nume¬
ro nec uirgines desunt. qͥb ad sexagena¬
rium fructum centenꝰ accessit. qͣsq ad
cȩlestem coronam gla geminata ꝓuexit.
Inpueris quoq uirtꝰ maior etate. annos
suos confessionis laude transcendit. ut
martyrii ur̃i beatum gregem & sexũ.

Expanded text:
sare. egosenim dabo uobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere aduersarii uestri. inquo quidem et credentium magna fiducia est et culpa grauissima perfidorum non credere ei qui se opem suam daturum confitentibus pollicetur nec rursus eundem timere qui aeternam poenam negantibus conminatur. Quae uos omnia, fortissimi ac fidelissimi milites Christi, insinuastis fratribus nostris, conplentes factis quod uerbis ante docuistis, futuri maximi in regno caelorum pollicente Domino et dicente: qui fecerit et sic docuerit maximus uocabitur in regno caelorum. denique exemplum uestrum secuta fortissimae caritatis et praepositis suis nec carcere nec metallis separata. cuius numero nec uirgines desunt, quibus ad sexagenarium fructum centenus accessit quasque ad caelestem coronam gloria gemina prouexit. in pueris quoque uirtus maior aetate annos suos confessionis laude transcendit, ut martyrii uestri beatum gregem et sexus
Abbreviated transcription (Latin):
gaudebundꝰ & letꝰ in qͦ aliqͥd & ipse
año suo retͥbuate Qs ñ p̃ciosã in con¬
spectu dñi mort̾e fortit n constanter
excipiat. placit᷑s eiꝰ ocłis qͥ nos in con¬
gressione nominis sui constitutos
desuꝑ spectans uolantes ꝯꝓbat. adiu¬
uat dimicantes. uincentes coronat.
retributione bonitatis ac pietatis
pat̾nȩ remunerans in nob qͥcqͥd ipse
p̃stitit⁊ honorans qd̃ ipse ꝑfecitꝰ. Ip¬
suis enimẽẽ qd̾ uincimꝰ. & qd̃ ad maxi¬
mi certaminis paliam subacto adu̾¬
sario ꝑuenim. declarat & docet dñs
in euͣngłio suodicens Cũ aut̾e uos tͣdi¬
derint. nolite cogitare qͦmͦ aut qͥd lo¬
s sp̃s patͥs ur̃i qͥ loquit᷑ in uob̃ Site

Expanded text:
gaudebundus et laetus in quo aliquid et ipse gaudebundus et laetus in quo aliquid et ipse Domino suo retribuat? quis non pretiosam in conspectu Domini mortem fortiter et constanter excipiat, placiturus ejus oculis qui nos in congressione nominis sui constitutos desuper spectans, volentes comprobat, adjuvat dimicantes, vincentes coronat, retributione bonitatis ac pietatis paternae remunerans in nobis quidquid ipse praestitit, et honorans quod ipse perfecit? V. Ipsius enim esse quod vincimus et quod ad maximi certaminis palmam, subacto adversario, pervenimus declarat et docet Dominus in Evangelio suo dicens: Cum autem vos tradiderint, nolite cogitare quomodo aut quid los
Abbreviated transcription (Latin):
dicat. sacͥficium deo sp̃c contͥbulatꝰ.
cor contͥbulatũ & humiliatũ ds̃ ñ des¬
picit. Hoc uos sacrificium do offertis.
sione celebratis hostie facti don uosmet
ipsos sc̃as atq ĩmacłatas uictunas ex¬
uos fr̃s ꝑ mĩam dĩ. ut constituatis cor¬
pora ur̃a hostiam uiuam. scam. d̾o
placendem. nec configͤemini scl̃o hu¬
ic. s tnfformemini in renouatione
sensus. ad ꝓbandũ q̃ sit uoluntas di
bona & beneplacens  ꝑfecta. Hoc ẽ
enu qd̾ p̃cipue dõ placeat. hoc ẽ inqͦ
maiorib m̾itis ad ꝓmerendam uolũ¬
tatem di oꝑa nr̃a ꝓueniant hoc ẽ qd̾
solum dño ꝓ bñficiis eiꝰ gnͣdib ⁊ salu¬
tarib fidei ac deuotionis nr̃ȩ obseqͥa
retͥbuat᷑ p̃dicante inpsalmis & con¬
de om̃ib que mͥretͥbuit Calicem
salutaris accipiam: & nom̃ dñi inuo¬
cabo ł reciosa in conspectu dñi mors
scõrum eiꝰ. Quis ñ libent̃ & ꝓp̃te cali¬
cem salutis accipiat: Qs ñ appetat

Expanded text:
dicat: sacrificium Deo spiritus contribulatus, dicat: sacrificium Deo spiritus contribulatus, cor contritum et humiliatum Deus non despicit. hoc uos sacrificium Deo offertis,  nocte celebratis, hostiae facti Deo et uosmet ipsos sanctas adque inmaculatas uictimas exordiam Dei ut constituatis corpora uestra hostiam uiuam sanctam, placentem Deo, nec configuremini saeculo huic, sed transformemini in renouatione sensus ad probandum quae sit uoluntas Dei bona et placens et perfecta. Hoc est enim quod praecipue Deo placeat, hoc est in quo maioribus meritis ad promerendam uoluntatem Dei opera nostra proueniant, hoc est quod solum Domino de beneficiis eius grandibus et salutaribus fidei ac deuotionis nostrae obsequia retribuant praedicante in psalmis et conde omnibus quae mihi tribuit? calicem salutis accipiam, et nomen Domini inuocabo. pretiosa in conspectu Domini mors iustorum eius. quis ncem salutis accipiat? quis non appetat
Abbreviated transcription (Latin):
intꝰ abluit᷑: qd̾ foris carniliter sor¬
didatur Panis illeͣ exiguus. at ñ in
pane solo uiuit homo:s in om̃i ser¬
mone dei. Uestis algentib deẽ.s qui
horrescit. s cũ sit caput uiri xp̃o. qͣle¬
cumq illud caput deceat. necesse ẽ
qd̾ ob dñi nom̃ insigne ẽ Omĩs ista
deformitas & detestabilis & tetͣ gen¬
tilib. qͣli splendore pensabit᷑: Scła¬
ris hȩc & breuis pȩna qm clari ꝯet̾ni
honoris mercede mutabit᷑. cũ scd̃m
beati apłi uocem transformau̾it
dñs corpꝰ humilitatis nr̃ȩ. conforma¬
tũ corpori claritatis suȩ. S nec in il¬
lo fr̃s dilectissimi aliqͣ potest aut re¬
ligionis aut fidei iactura sentiri. qd̃
illic nc̃ sacerdotib dei facultas n̾dat᷑.
offerendi & celebrandi sacͥficia diuina.
Celebratis simulatq offertis sacͥficũ̃
uob̾ ad retͥbutionem pmiorũ cȩlestiu̾
ꝓfuturum. cũ scͥpt᷑a diuina loguat᷑et

Expanded text:
intus abluitur quod foris carnaliter sorintus abluitur quod foris carnaliter sordidatur. panis illic exiguus, at non in pane solo uiuit homo sed in sermone Dei. uestis algentibus deest, sed horrescit, sed cum sit caput uiri Christus, qualecumque illud caput deceat necesse est quod ob Domini nomen insigne est. omnis ista deformitas detestabilis et taetra gentilibus quali splendore pensabitur. saecularis haec et breuis poena quam clari et aeterni honoris mercede mutabitur, cum secundum beati apostoli uocem transformauerit Dominus corpus humilitatis nostrae conformatum corpori claritatis suae. Sed nec in illo, fratres dilectissimi, aliqua potest aut religionis aut fidei iactura sentiri quod illic nunc sacerdotibus Dei facultas non datur offerendi et celebrandi sacrificia diuina. celebratis immo adque offertis sacrificium uobis ad retributionem praemiorum caelestium profuturum, cum scriptura diuina loquatur et
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt. qͣi cum corpore liget᷑ & sp̃o
aut aurũ ur̃m ferri contagione ma-¬
culet᷑. Dicatis deo hominib ⁊ fidem suã
religiosa uirtute destantib. ornam̃tast̃
ista ñ uincła Hec xp̾ianorum pedes ad
infamiã copulant. s clarificant ad coro¬
nam O pedes felicit̾ uincti. qͥ ñ afabro
sa dño resoluunt᷑ O pedes felicit̾ uincti.
qui itiñe salutari ad paradisum diri-¬
gunt᷑. Opedes in scło ad p̃sens ligati.
ut sint semꝑ apd̃ dm̃ lib̾i Opedes c̃o¬
pedib & tͣuersariis interim cunc̾tabũ
Qnͣtum uult hio uł inuida crudelitaᷤᷤ
uł maligna nexib uos suis & uincłis
teneat. cito aterris & penis istis ad cȩ¬
lorum regna uenietis: Non fouet᷑ in
metallis lecto & culcitris corpꝰ. s refri-¬
gerio & solatio xp̃i fouet᷑. Humi iacẽt
fessa laborib uiscera. s pęna ñ ẽ cũ
xp̃o iacere. Scalent sine balneis m̃b¬
ura situ & sorde deformia. s spãliter

Expanded text:
uerunt, quasi cum corpore ligetur et spiritus uerunt, quasi cum corpore ligetur et spiritus aut aurum uestrum ferri contagione maculetur. dicatis Deo hominibus et fidem suam religiosa uirtute testantibus ornamenta sunt ista, non uincula, nec christianorum pedes ad infamiam copulant sed clarificant ad coronam. o pedes feliciter uincti, qui non a fabro sed a Domino resoluuntur. o pedes feliciter uincti, qui itinere salutari ad paradisum diriguntur. o pedes in saeculo ad praesens ligati, ut sint semper apud Deum liberi. o pedes conpedibus et trauersariis interim cunctabundiquantum uult hic uel inuida crudelitas uel maligna  nexibus uos suis et uinculis teneat, cito a terris et poenis istis ad caelorum regna uenietis. non fouetur in metallis lecto et culcitis corpus, sed refrigerio et solacio Christi fouetur. humi iacent fessa laboribus uiscera, sed poena non est cum Christo iacere. squalent sine balneis membra situ et sorde deformia, sed spiritaliter
Abbreviated transcription (Latin):
fouendis pauꝑib. in defendenda uĩta¬
te constantiã in disciplinȩ seu̾itate
censuram Ac ne aliquid ad exempłu
bonorum factorum deesset in uob̃ ꝙ̃
in confessiõe nẽ uocis & passione cor¬
poris frm m̃tes ad duuna martyria
ꝓuocatis. duces uos exhibendo uirtu¬
tis. ut dũ grex pastores suos sequit᷑.
& qd̃ fieri aprepositis cernit imita¬
tur: ut parib obseqͥorum m̾itis a
pͥmordia. execranda nob̾ ista res ñ ẽ.
Neq enim ad fustes xͥanorũ corpꝰ ex¬
pauit. cuiꝰ ẽ spes om̃is in ligno: Sacra¬
m̃tum salutis suȩ xp̃i seruus agnouit.
Redemptꝰ ligno ad uitam ȩt̾nam. lig¬
no ꝓuectꝰ ẽ ad coronam. Quid uͦ mirũ
si uasa aurea & argentea in metallũ.
idẽ auri & argenti domiciliũ datiestis.
nͥ qd̾ nc̃ metallorum nat᷑a conu̾sa est:
Loca quȩ aurum & argentũ dare añ
ꝯsueuerant. acciꝑe ceꝑunt. Imposuert
qͦ compedes pedib urĩs. ⁊ m̃bra felicia
acdei templa infamib uincłis liga¬

Expanded text:
fouendis pauperibus, in defendenda ueritate constantiam, in disciplinae seueritate censuram. ac ne aliquid ad exemplum bonorum factorum deesset in uobis, etiam in confessione nunc uocis et passione corporis fratrum mentes ad diuina martyria prouocatis duces uos exhibendo uirtutibus: ut dum grex pastores suos sequitur et quod fieri a praepositis cernit imitatur, paribus obsequiorum meritis a primordia, execranda nobis ista res non est. neque enim ad fustes christianum corpus expauit, cuius est spes omnis in ligno. sacramentum salutis suae Christi seruus agnouit, redemptus ligno ad uitam aeternam ligno prouectus est ad coronam. quid uero mirum si uasa aurea et argentea in metallum id est auri et argenti domicilium dati estis, nisi quod nunc metallorum natura conuersa est locaque quae aurum et argentum dare ante consueuerant accipere coeperunt. inposuerunt quoque conpedes pedibus uestris et membra felicia ac Dei templa infamibus uinculis liga
Abbreviated transcription (Latin):
arcellus adzama dix̃: Cum peccata
non nisi in eccłiȩ baptismo remittant᷑.
qui hereticum ñ baptizat: peccatori c̃¬
municat:
reneus abululis dix̃. Si ideo eccłia hetic̃
ñ baptizat. qd dicatur iam baptizat᷑ eẽ.
heresis maior est
dicat ẽẽ apd hereticos baptismi grãm
antȩ ẽ. ut ostendat & ꝓbet illic eẽ ecełiã.
osimꝰ atharassa cdx̃ Reuelatione fa lu
Aauĩtatis cedat error ueritati. quia et
petrus qui pꝰ circ̃cidebat. cessit paulo iũ¬
tatẽ p̃dicanti.

Expanded text:
arcellus a Zama dixit: Cum peccata non nisi in ecclesiae baptismo remittantur, qui haereticum non baptizat peccatori communicat. Irenaeus ab Vlulis dixit: Si ideo ecclesia haereticum non baptizat, quod dicatur iam baptizatus esse, haeresis maior est. dicat esse aput haerante est ut ostendat et probet esse illic ecclesiam. Zosimus a Tharassa dixit: Reuelatione facta ueritatis cedat error ueritati, quia et Petrus qui prius circumcidebat cessit Paulo ueritatem praedicanti.
Abbreviated transcription (Latin):
ibosus abaca dixit Cum in ęunͣgłio¬
suo dominꝰ dix̃it. egosum inquit ui̾tas.
ñ dixit ego sum consuetudo. itaq u̾i̾ta¬
te manifestata cedat ꝯsuetudo uĩtati.
ut & si in p̃tĩtum quis in eccłia hẽticos
ñ baptizabant. ñc baptizare incipiant:
uciꝰ athebeste dix̃. Hereticos blasphe¬
mos atq iniquos ũbis uariis decerpen¬
tes sc̃a ⁊ adorabilia scͥpturarum u̾ba exe¬
crandos censeo. ⁊ deo exorcizandos ⁊ bapti¬
zandos¬

Expanded text:
ibosus a Vaga dixit: In euangelio Dominus, ego sum, inquit, ueritas. non dixit: ego sum consuetudo. itaque ueritate manifestata cedat consuetudo ueritati, ut etsi in praeteritum quis in ecclesia haereticos non baptizabat, nunc baptizare incipiat. Leucius a Thebeste dixit: Haereticos blasphemos adque iniquos uerbis uanis decerpentes sancta et adorabilia scripturarum uerba exsecrandos censeo et ideo exorcizandos et baptizandos
Abbreviated transcription (Latin):
ad ephesios. Nonẽ uob̃ colluctatio adu̾sus
carnem & sanguinem. s adu̾sus potesta¬
tes & pͥncipes huiꝰ mundi. & harum tene¬
brarum. adu̾sus sp̃italia nequiciȩ in cȩ¬
lestib. Propterea indiuite tota arma ut
possitis ei resistere in die nequissimo. ut
cum omĩa ꝑfeceritis stetis accincti lum¬
bos ur̃os in uĩtate. induentes loricam
iusticiȩ. & calciati pedes in p̾paratione e¬
ungłii pacis. in om̃ib sum̃tes scutũ fid̾i
in quo possitis omĩa ignita iacula neqͥs
simi extinguere. & galeam saluationis.
Tem de antixp̃o qd̾ in hominẽ ueniat.
Apd̾ ysaiam. Hic homo qui concitat
terram & cominouet reges.qui ponit
orbem derrȩ totum desertum: e¬
Raue fuisse iugum legis. qd̃ a nob̃
abiectum ẽ: & leue ẽẽ iuigum dñi qd̾ a
nob̾ susceptum est In psalmo.ii. Ad qͥd

Expanded text:
 conluctatio aduersus carnem et sanguinem, sed aduersus potestates et principes huius mundi et harum tenebrarum, aduersus spiritalia nequitiae in caelestibus. propter hoc induite tota arma Dei, ut possitis resistere in die nequissimo, ut cum omnia perfeceritis, stetis adcincti lumbos uestros in ueritate, induentes loricam iustitiae et calciati pedes in praeparatione euangelii pacis, in omnibus adsumentes scutum fidei, in quo posm salutis Dei. DE ANTICHRISTO QVOD IN HOMINE VENIAT. Apud Esaiam: Hic homo, qui concitat terram, commouet reges, qui ponit orbem terrae totum desertum. GRAVE FVISSE IVGVM LEGIS QVOD A NOBIS ABIECTVM EST ET LEVE ESSE IVGVM DOMINI QVOD A NOBIS SVSCE
Abbreviated transcription (Latin):
dixerit u̾bum adu̾sus filium hominis:
remittetur illi Qui autẽ dixerit adu̾sꝰ
cata remittentur filiis hominum & blas¬
et̾̃ni peccati De hoc ipso in basylion Si de¬
linquendo peccetur adu̾sum uirum. ora-¬
bunt ꝓ eo dm̃. Si autem in dm̃ peccet hõ
quis orabit ꝓeo:¬

Expanded text:
dixerit uerbum aduersus filium hominis, remittetur illi : qui autem dixerit aduersucata remittentur filiis hominum et blass erit aeterni peccati . De hoc ipso in Basilion primo: Si delinquendo 315 peccet vir adversus virum, orabunt pro eo Dominum. Si autem in Deum peccet homo, quis orabit pro
Abbreviated transcription (Latin):
re quo frui scł̃o ñ queas. cuiꝰ causa ne¬
garas: Qm̃ quidem grauia torm̃ta acpu¬
niendi noxias artes in ꝑniciem nr̃am do¬
minꝰ sciebat amari. quo fortes ad omnem
tolerantiam faceret: fili inquit accedens
seruituti di sta in iusticia & timore & p̃¬
para animam tuam adtemptationẽ. S
& beatisfimͦ paulus apl̃s exclamauit et

Expanded text:
re quo frui saeculo nequeas, cuius causa nere quo frui saeculo nequeas, cuius causa negaras, quoniam quidem grauia tormenta ac puniendi noxias artes in perniciem nostram Dominus sciebat armari, quo fortes ad omnem tolerantiam faceret. fili, inquit, accedens seruituti Dei sta in iustitia et timore et praepara animam tuam ad temptationem. sed et beatissimus Paulus apos
Abbreviated transcription (Latin):
ditatib freti uitȩ huiꝰce desid̾ia uicert̃.
hos mexꝑtes doloris uniu̾si domini pro¬
missa fecer̾t. Igit᷑ hinc pͥmum sm̾i fr̃s
pot̾imꝰ exponere. qnͣta martyrii uirtꝰ pos¬
sit implere. atq ut transeam cuncta me¬
minisse debem᷑ qnͣta fit gloria ad xp̃m ĩ¬
macłatum uenire. consortem passionis
existere. ꝑpetua q cum dño et̾nitate reg
nare. exitus ĩminentis scł̃i. nec int̾ cruen¬
tam morborum populantium stragẽ. cõ-¬
muni cũ cet̾is sorte misceri. atq ut sileã
de corona. si tibi in his nature lubricis ma¬
lo posito uitȩ ꝓmitterent᷑ excessus. nonne
omni gͣente gauderes si quate in huiꝰ mũ¬
di turbinib fluctuantem uicina accesse¬
rat requies. ñ ne mortẽ ꝓ remedio cõputa¬
res. posit᷑ int̾ arma carnificũ. ac tela ꝓban¬
tium q̃ͤstionum. sta sublimis & fortis.
consid̾ans quanta sit pȩna negare eo tẽpo¬

Expanded text:
ditatibus freti uitae desideria uicerunt, ditatibus freti uitae desideria uicerunt, hos inexpertos doloris uniuersos Domini promissa fecerunt. Igitnr hinc primum, carispoterimus expendere quanta martyrii uirtus possit inplere. adque ut transeam cuncta, meminisse debemus quanta sit gloria ad Christum inmaculatum uenire, consortem passionis existere perpetuaque cum Domino aeternitate regnare, carere exitiis inminentis saeculi nec inter cruenta morborum populantium strage communi cum ceteris sorte misceri. adque ut sileam de corona, si tibi in his naturae lubricis malis posito uitae promitteretur excessus, nonne omni mente gauderes? si qua te in huius mundi turbinibus fluctuantem uicina arcesseret requies, nonne mortem pro\' remedio conputares ? positus inter arma carnificum ac tela probantium quaestionum, sta sublimis ac fortis considerans quanta sit poena negare eo tempo
Abbreviated transcription (Latin):
plus addidit necessitas temporis defid̾io
uoluntatis S enim ẽ in mun̾ib mag-¬
nis. si eo tp̃r quis coronet᷑. quo coronatum
se putat si forte moriat᷑. Igit᷑ cum subli¬
me sit excelsumq mr̃ium. nc̃ magis est
necessarium quo mundꝰ ipse subũtit᷑. par¬
timq orbe concusso natura deficiens ul¬
timi exitꝰ monim̃ta testat᷑. Nam & cũ cȩ-¬
loymber incumbit. pluuias aer tͥstis p̃¬
tendit. & quociens atra tempestas borrẽ¬
ti unminet pelago. ꝑ interaꝑta nubiũ
nocte coruschantiũ flumina relucescũt
S & cum magnis mare fluctib uoluit᷑.
paulatim unda se tollit. paulatimq eqͦr
albescit. donee cernas ita postmodũ rue¬
re ut in illis quib retundit᷑ saxis spuma
alcius iaciat. qm unda tumidum pelagus
expuebat: Legi scriptum ẽe usq qͣdrant̾e
nos ultimum reddere. s solis hec par ab¬
lata mr̃ib & enim qui salutis ȩt̃nȩ cupi¬

Expanded text:
plus addidit necessitas temporis desiderio plus addidit necessitas temporis desiderio uoluptatis. etenim est muneris magni si eo tempore quis coronetur quo coronatum se putat, si forte moriatur. igitur cum sit sublime excelsumque martyrium, nonne magis est necessarium, cum mundus ipse subuertitur partimque orbe concusso natura deficiens ultimi exitus monumenta testatur ? nam et cum caelo imber incumbit, pluuias aer triste praetendit, et quotiens atra tempestas horrenti imminet pelago, per interaperta nubium ante coruscantium fulmina relucescunt: sed et cum magnis mare fluctibus uoluitur, paulatim unda se tollit paulatimque aequor albescit, donec cernas ita postmodum ruere, ut in illis quibus retunditur saxis spuma altius iaceat quam unda tumidum pelagus exspuebat. legis scriptum esse usque quadrantem nos ultimum reddere. sed haec res est ablata martyribus. etenim qui salutis aeternae cupi
Abbreviated transcription (Latin):
uicit. dũ adorandum nulli aliĩ eẽ qmͣ d̾o cre¬
didit. Sic in camino pueris constitutis in
se arsit incendium. dũ ignes iusti tolerãt
qs de gehenna domino credendo metuebãt.
unde & retulere condigna ñ inposterũ tͣcti.
ñ salutis ȩternȩ p̃mio reseruati. fidem il¬
lorum ds uidat. ut qd s post exitũ ꝓmise¬
rant. uiuere merent᷑ in corpore: Nec enĩ
poterit estimari qnͣta in p̃senti tͥbuta sit
merces. si seincia fuit cessit. si flamina fu¬
it consedit. Erat enim una mens om̃ib
quam nec uiolentia frangeret. nec ira sub¬
ũtet nec a deuotionis obseguo timor mor¬
tis inhiberet. Unde ꝑgrãm domini factũ ẽ
ut sic in illis rex pociris uideret᷑ punit᷑ ẽẽ.
dũ euadunt. quos se crediderat occid̾e. Nc̃
dere satis possim qnͣta martyrii uirtꝰ ha¬
beat᷑. quȩ tam & si ẽ om̃ib nota ꝓq̃ inge¬
nitȩ claritatis insignib expetenda. tam̃

Expanded text:
uicit, dum adorandum nulli alii esse quam Deo creuicit, dum adorandum nulli alii esse quam Deo credidit. sic in camino pueris constitutis in se arsit incendium, dum ignes iusti tolerant, quod de gehenna Domino credendo metuebant. unde et retulere condigna, non in posterum tracti, non salutis aeternae praemio reseruati. fidem illorum Deus uidit, ut quod sibi post exitum promiserant uiuere mererentur in corpore. nec enim poterit aestimari quanta in praesenti tributa sit merces. si saeuitia fuit, cessit: si flamma fuit, consedit. erat enim una mens omnibus quam nec uiolentia frangeret nec ira subuerteret nec a deuotionis obsequio timor mortis inhiberet. unde per gratiam Domini factum est ut sic in illis rex potius uideretur punitus esse, dum euadunt quos se crediderat occidisse. None dere satis possim quanta martyrii uirtus habeatur: quae tametsi est omnibus nota proque ingenitae claritatis insignibus expetenda, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
habeant difficultatem. res utͣsq conspici¬
to. Hec enim pot̾is confiteri nisi scias ꝗͣ¬
tum noceas si negaris: Celo mr̃es gaudent.
iu̾tatis inimico lignis absumet. paradisũ
dei testib floret negatores gehenna cõple-¬
xa eternis ignib inardescet. Et ut dece¬
teris taceam hoc nos utiq magis debet
hortari. qd̾ confessio uocis unius. xp̃i ꝑ
petua confessione seruetur:. Sicut scͥptũ
ẽ. qui me confessus fuerit in t̾ris corã ho¬
minib & ego confitebor eum coram pat᷑
meo. & coram angłis eiꝰ Adhuc accedunt
ad głȩ cumulum ornam̃ta uirtutũ Ait
enim. Fulgebunt &̃ tanqm scintille in
arundinetum discurrentes. iudicabt̾ na¬
tiones: & dominabt᷑ popłis Magna ẽ enĩ
state passionis ornare. magna sublimitas
ante ora domini aspectũq xp̃i potestatis
humanȩ torm̃ta contempnere.nec hor¬
rere: Sic danihel minas regis & leonum
frem̃tium rabiem ꝑ substantiã fidei suȩ

Expanded text:
habeant difficultatem res utrasque conspicihabeant difficultatem res utrasque conspicito. nec enim poteris confiteri nisi scias quantum noceas, si negaris. caelo martyres gaudent, ueritatis inimicos ignis adsumet. paradisum Dei testibus floret, negatores gehenna conplexa aeternus ignis inardescit. et ut de ceteris taceam, hoc nos utique magis debet hortari quod confessio uocis unius Christi perpetua confessione seruetur, sicut scriptum est: qui me confessus fuerit in terris coram hominibus, et ego confitebor eum coram patre meo et coram angelis eius. adhuc accedunt ad gloriae cumulum ornamenta uirtutum. ait enim: fulgebunt etiam tamquam scintillae in arundinetum discurrentes, iudicabunt nationes et dominabuntur populis. Magna est enim ernae aeternae passionis ornare, magna sublimitas ante ora Domini aspectumque Christi potestate summa tormenta contemnere nec horrere. sic Daniel minas regis et leonum frementium rabiem per substantiam fidei suae
Abbreviated transcription (Latin):
possit implere Sanguini nr̃o patet cȩlum.
sanguini gehenne cedit habitacłm. & inter
omĩa głe pulchrior sanguinis titulus. &
integrior corona signat᷑. Sic quociens tẽ
contigerit. felicitatẽ suam de ꝑpesso ꝑicło
ducit E st enim ꝓfecto nisi fallor labor le¬
tus. ꝑ quem securitas inuenit᷑. Igit᷑ tolerã¬
da st̃ om̃ia. pacienda cuncta. nec ad petẽ¬
dum quomͦ id gaudeas tempore & ꝑpetuo
puniaris ardore Meminisse enim debemꝰ
uelut quadam te federis pactione constͥc-¬
tum. ex qua ut capessendȩ salutis sit iu¬
sta conditio. aut pene merita formidoint̃
Hincq te scłaris ambicio. inde cȩlestis ã¬
monet magnitudo. si salutem times ꝑde.
cito mori posse. porro autem contempnen¬
da tibi mors ẽ. eui xp̃c occisus ẽ ante ocłos:¬
Libi queso concurrant dominicȩ ꝓmiss io¬
nis exempla. concurrant oblata & p̃mia.
& parata discrimina. & quantam int̾ se

Expanded text:
possit inplere. sanguini nostro patet caelum, possit inplere. sanguini nostro patet caelum, sanguini gehennae cedit habitaculum et inter omnium gloriam pulchrior sanuinis titulus et integrior corona signatur. $c quotiens de contigerit, felicitatem suam de perpesso periculo ducit. est enim profecto, nisi fallor, labor laetus per quem securitas inuenitur. igitur toleranda sunt omnia, patienda cuncta, nec adpetendum quo modico gaudeas tempore et perpetuo puniaris ardore. meminisse enim debemus uelut quadam te foederis pactione constrictum, ex qua ant capessendae salutis sit iusta. condicio aut poenae merita formido: stahincque te saecularis ambitio, inde caelestis admonet magnitudo. Si salutem times perdere, scito te mori posse. porro autem contemnenda tibi mors est, cui Christus occisus est. ante ocutibi quoque concurrant dominicae promissionis exempla, concurrant oblata et praemia et parata discrimina, quantamque inter se
Abbreviated transcription (Latin):
seruatꝰ es ut martyr ẽẽ potuisses. aut
non cotidiana cernimꝰ funera. cernimꝰ
tib morbis in exꝑte euiusdam cladis ex¬
icia ac stragem popłatarum urbium intu¬
emͣ. unde possimus agnoscere qnͣta marty¬
spicite ad hoc queso uos plemiꝰ in quo & salꝰ
u̾titur. & sublimitas computat᷑. Licet ñ sĩ
nescius. etiam uos plenissime nosse statũ
om̃ium nr̃m uidiciis contineri. neq igno¬
rare hanc ẽẽ nob traditam disciplin̾a: ut
sine ullo terrore miliciȩ uim tanti nomi¬
nis tuerem᷑. Quippe quos pͥdem a desiderio
lucis istius cupiditas ȩternȩ memoriȩ de¬
dux̾̃it. quos fut᷑orum uota diuellerint. qͦsq
ab om̃ib ucciis optanda xp̃i societas segre¬
garit. nisi si exicio subõbere morti animã
dubitam᷑ offerre. nec iam retinenda st̃ no¬
bis & amplectenda bñficia diuina. quorũ
ult᷑ rerum ardorem tanta sit merces. qnͣ¬
tum indicendo humana mediocritas uix

Expanded text:
seruatus es ut martyr esse potuisses. aut seruatus es ut martyr esse potuisses. aut non cotidiana cernimus funera., cernimuaeuientibus morbis inexperta cuiusdam cladis exitia ac stragem populatarum urbium intuemur, unde possimus agnoscere quanta martyratres, respicite ad hoc quaeso uos plenius in quo et salus uertitur et sublimitas conputatur: licet non sim nescius etiam uos plenissime nosse statum omnium nostrum iudiciis contineri neque ignorare hanc esse nobis traditam disciplinam, ut sine ullo terrore militiae uim tanti nominis tueamur: quippe quos pridem a desiderio lucis istius cupiditas aeternae memoriae deduxerit, quos futurorum uota diuellerint quosque ab omnibus uitiis optanda Christi societas segregarit: hic si exitio succumbere, morti animam dubitamus offerre, nec iam retinenda sunt nobis et amplectenda beneficia. diuina quorum ultra rerum ardorem tanta sit ista merces quantum in dicendo humana mediocritas uix
Abbreviated transcription (Latin):
one robusta. cunctam fidei reseruare uir¬
tutem Quid tam magnum atq pulcher¬
rumum. qmͣ inter tot circunstantiȩ gla¬
dios lib̾tatis suȩ dominum acsalutis au¬
ctorem repetita sepius uoce ꝓfiteri.Ema¬
xime si ante ocłos tuos nichil detestabi-¬
lius ẽẽ dedecore. nichil fedius seruitute.
aluid te debere iam petere. aliud optare.
qm eripiendum ẽẽ cladib scłi. exuendum
malis mundi. nec inter runas orb̃ iam
lamq ꝑituri. alienum a terrena conta-¬
gione ũsari. Quid enim tibi cum hac lu¬
ce cui lux et̾na ꝓmissa ẽ. quid cũ hoc uitȩ
naturȩ que commercio. quem cęli ampli¬
tudo deposcit Sane teneat cupiditas ista
uiuendi. s quem post in expiabili modo
seuiens ignis ȩt̾na scelerum ultione tor¬
quebit. Teneat cupiditas ista uiuendi. s
quib & mori pȩna ẽ & durare torm̃tum:
Libi iam & mundꝰ ipse succumbit. t̾raq
cedit. qui morientib cunctis ad hoc re¬

Expanded text:
one robusta cunctam fidei reseruare uirone robusta cunctam fidei reseruare uirtutem? quid tam magnum adque pulcherrimum quam inter tot circumstantium gladios libertatis suae dominum ac salutis auctorem repetita saepius uoce profiteri, et maxime si ante oculos tuos ponas nihil detestabilius esse dedecore, nihil foedius seruitute, aliud te debere iam petere, aliud optare iam nihil quam eripiendum esse cladibus saeculi, exuendum malis mundi et inter ruinas orbis iam iamque perituri alienum a terrena contagione uersari. quid enim tibi cum hac luce cui lux aeterna promissa est? quid cum hoc uitae naturaeque commercio quem caeli amplitudo deposcit? sane teneat cupiditas ista uiuendi, sed quem post inexpiabili malo saeuiens ignis aeterna scelerum ultione torquebit. teneat cupiditas ista uiuendi, sed quibus et mori poena est et durare tormentum. tibi iam et mundus ipse succumbit et terra cedit qui morientibus cunctis ad hoc re
Abbreviated transcription (Latin):
ȩ nom̃ dei p̃tulerunt. ut in illa iudicii
die meliores cruor faceret. sanguisq suus
sese monstraret. mors quippe integriorẽ
facit uiam. mors magis deducit ad głam:
Sic qͦcienscumq letantib stipulis distẽ¬
ta ymbrib frum̃ta turgescunt. fȩcundȩ
messeꝰ coguntur ȩstatȩ: Sic quociensc̃q uitis¬
ferro absciditur. erumpentib pampinis
melius uua uestitur: Nam & in aduen
tum temporis cedit. quicqͥd inuiria sua
ꝓfecit. flammas quippe plerumq agris
uiuit immittere quo calore uagantis
incendii cȩca terrȩ spiramina laxaret
Iuuit leues stipulas crepitante igne tor¬
rere. ut se in altius grauida seges tolle¬
ret parturientib culmis densior arista
floreret. Igͥ talis pͥmo & martyriĩ casuo.
ptꝰmodus fructꝰ ẽ. qui mortem tam con-¬
dẽpnat ut uitam morte custodiat. Quid
entmn tam eximium atq sublime ẽ. qmͣ
inter tot instrum̃ta carnificum deuoti¬

Expanded text:
ae nomen Dei praetulerunt, ut in illa iudicii ae nomen Dei praetulerunt, ut in illa iudicii die meliores cruor faceret et sanguis suus ∗∗∗ esse monstraret. mors quippe integriorem facit uitam, mors magis deducit ad gloriam. sic quotienscumque lactentibus stipulis distenta imbribus frumenta turgescunt, fecundae messes coguntur aestate , sic quotiens ferro uitis absciditur, erumpentibus pampinis melius una uestitur. nam et in aduentum prouenturi temporis cedit quidquid iniuria sua proficit. flammas quippe plerumque agis iuuit inmittere quo calor euagantis incendii caeca terrae spiramenta laxaret: iuuit leues stipulas crepitanti igne torrere ut sic se altius grauida seges tolleret, parturientibus culmis densior arista floreret. igitur talis et martyrii primo casus, postmodum fructus est, qui morte uitam condemnat ut uitam morte custodiat. Quid enim tam eximium adque sublime est quam inter tot instrumenta carnificum deuoti
Abbreviated transcription (Latin):
sam ꝑsecutionis agitate crim̃ oneraret.
totum hoc in laude martyrii expectat.
totum gla passionis illuminat. in qua
spes futuri temporis cernit᷑. in qua xp̃e
ipse oꝑatur. cuius aguntur exempla.
loco aliquid ꝓferre suppetit a sumina nuni¬
rum ẽ ista atq ammiranda dignatio. et¬
quam nec m̃te conciꝑe. nec u̾b̃ ualeamꝰ im¬
plere Quid enim nob̃ amplius potuisset
larga pietate largiri. qmͣ ut inse pͥmꝰ ostẽ¬
deret quid in aliis coronaret. Mortalis fa-¬
ctꝰ ẽ. ut immortales ẽẽ possimꝰ & humanȩ
sortis exitum ꝑtulit. ꝑ quem regunt᷑ hu¬
mana Atq ut nob̃ uideretur prestitisse
qd̾ passus ẽ. confess ionem tribuit. marty¬
ria subiecit. omnia deniq quib luxop¬
pͥmi posset in remedium salutare nati
uirtute diuina. cuius rei quiq digni
terrimam labe subacta. mortis conditi¬
one uicerunt: Non enim dubium ẽ qnͣ¬
tum adomino consequant᷑ qui saluti su¬

Expanded text:
sam persecutionis agitatae crimen oneraret. sam persecutionis agitatae crimen oneraret. Totum hoc in laudem martyrii spectat, totum gloria passionis inluminat, in qua spes futuri temporis cernitur, in qua Christus ipse operatur, cuius aguntur exempla qloco aliquid proferre suppeditat, summa nimirum est ista adque admiranda dignatio, quam nec mente concipere nec uerbis ualeamus inplere. quid enim nobis amplius potuisset larga pietate largiri quam ut in se primus ostenderet quid in aliis coronaret? mortalis factus est ut inmortales esse possemus et humanae sortis exitum pertulit per quem reguntur humana: ut nobis uideatur praestitisse quod passus est, confessionem tribuit, martyria subiecit, omnia denique quibus lux subprimi posset in remedium salutare natiuuirtute diuina. cuius rei quique digniterrimam labem, subacti mortis condicione uixerunt. Non enim dubium est quantum a Domino consequantur qui saluti su
Abbreviated transcription (Latin):
conuincens scilicet ac repugnans qͥcqͥd
mo iactau̾it. ut cũ aceruo maris moles op¬
posita. reluctat᷑ feriant licet luctꝰ. & reuo lu¬
tum equor identidem pulset. tam̃ heret ĩmo-
bilis. nec undis circ̃spumantib ad oꝑta sub-¬
cumbit. donec ꝑscopulos uis digesta se fub¬
primat. & suꝑiacens saris. in aꝑta littoris
spacia icium ȩquor euadat: Quid enim ẽ
in illis quam sermo uacuus. & inane col¬
loquium & alienati animi uoluntas pͣua
u̾borum. Sicut scͥptum ẽ. Oclos hñt & non
uident. aures hñt & non audiunt: Gratũ
ẽ cor insipiens eorum. neqnͣdo conu̾tant᷑
& sanem illos: Non enim dubium ẽ qͥn
hoc hominib drcerit quorũ dura mens
semꝑ & obstinata pectoris feritas adeuo¬
tione uitali fugata dissentit. ducente de¬
m̃tia furore rapiente. om̃i deniq illos
immanitate uexante. qua instigant᷑ pa¬
ritur parit᷑ ac feruintur. ut cum illis ad
penam suam facta sufficerent. penam ip¬

Expanded text:
conuincens scilicet ac repugnans quicquid conuincens scilicet ac repugnans quicquid mo iactauerit: ut cum aduerso mari moles opposita reluctattum aequor identidem pulset, tamen haeret immobilis virtus, nec undis circumspumantibus adoperta succumbit, donec per scopulos vis digesta se supprimat, et superjacens saxis in aperta littoris spatia victum aequor evadat. V. Quid enim est in illis aliud quam sermo vacuus et inane colloquium et inanium voluptas prava uerborum, sicut scriptum est: oculos habent et non uident, aures habent et non audiunt: grauatum est cor insipiens eorum, ne quando conuertantur et saluem illos. non enim dubium est quin hoc omnibus dixerit, quorum dura mens semper et obstinata pectoris feritas a deuotione uitali fugata dissentit ducente dementia, furore rapiente, omni denique illos inmanitate uexante qua instigantur pariter ac feruntur: ut cum illis ad poenam sua facta sufficerent, poenam ip
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣdo si negau̾it dominũ ꝓ eo crim̃ sub¬
eat pro quo uicisse debebat. necesse est eum
uideri cuncta tolerare. cui uictoria debetur
& pena Igitur qm̃ res sũma martyrium tͥa
sunt que ex eo nob̃ ꝓposiumꝰ ẽẽ dicenda qͥd
sit. quantum sit. cui rei prosit. Quid est
gͦ mr̃ium delictorum finis. ꝑiculi t̾minus
dux salutis. pacientiȩ magist᷑. domͦ uitȩ. qͦ
ꝑfecto eciam ea occidunt. que in fut᷑ discͥ¬
minis potuissent torm̃ta reputari ẜ hoc
& testimonium nomini reddit᷑. & maiestas
nomini ampliatur. ñ qd̃ ꝑse ipsa minui
possit. uł de scelere retractantis magnitu¬
do eius infringi. s qd̾ redundet ad głȩ cu¬
mulum. dum circ̃strepentis ppłi error im¬
pauidꝰ animos dat dolori. ⁊ minis frendñ¬
tis inuidiȩ addit adtitulum qd̾ tantũ sibi
mens crescat in pugnam: qnͣtum se ille pu
erit coronare. Lc̃ gͦ om̃e fidei robur expe¬
ditur. tc̃ crudelitas conpbat᷑. cũ in sermo

Expanded text:
quando, si negauerit Dominum, pro eo crimen subquando, si negauerit Dominum, pro eo crimen subeat pro quo uicisse debebat, necesse est eum uideri cuncta tolerare cui uictoria debetur ex poena. Igitur quoniam res summa martyrium, tria sunt quae ex eo nobis proposuimus esse dicenda, quid sit, quantum sit, cui rei prosit. quid est ergo martyrium? delictorum finis, periculi terminum, dux salutis, patientiae magister, domus uitae, quo perfecto etiam ea occidunt quae in futuri discriminis potuissent tormenta reputari. per hoc et testimonium nomini redditur et maiestas nominis ampliatur, non quod per se ipsa minui possit uel de scelere retractantis magnitudo eius infringi, sed quod redundet ad gloriae cumulum, dum circumstrepentis populi terror inpauidos animos dat dolori et minis frendentis inuidiae addit ad titulum, quod tantum sibi mens crescat in pugna, quantum se ille puterit coronare. tunc ergo omne fidei robur expeditur, tunc credulitas conprobatur, cum in sermon
Abbreviated transcription (Latin):
geri m̃tes & crim̃ possit excludi. unde et¬
om̃is consummatio & stat᷑ uitȩ in marty
noris. & qmͣuis sint & alia ꝑ que adipisci
lux possit tam̃ adꝓximitatem muneris
reꝓmissi. pęnis melius patrocinantibꝰ.
melius ꝑuenit᷑. Qnͣtȩ enim sit głȩ pon¬
deratȩ huuis uitȩ cupiditatib relegatis.
atq ab omni animum nat᷑e mundiq cõ¬
mercio seg̃gatum. contͣ adu̾santis discrim̃
opponere. nec seuiciam torquentis horre¬
re. animari hominem nec dolere qd̾ creda¬
tur extingui. & id sͥ in augm̃tum uirtu¬
tis adsumere qd̃ cruciatui putat ꝓdẽe qͥ
punit: Nam p̃durantib licet costis resul¬
tans ungła recurrat inuulnꝰ & euntib
flagris cũ auulsa corporis parte rediens
auena ducatur: Stat immobilis tam̃ pę¬
nis suis fortior Hoc solum secum ipse con¬
uoluens qd̃ in illa crudelitate carnificum.
plus ꝓ quo patit᷑ xp̃c ipse paciat᷑. Nam

Expanded text:
geri merces et crimen possit excludi. unde geri merces et crimen possit excludi. unde omnis consummatio et status uitae in martyrnoris: et quamuis sint et alia per quae adipisci lux possit, tamen ad proximitatem muneris repromissi poenis melius patrocinantibus peruenitur. Quantae enim sit gloriae ponderate ab huius uitae cupiditatibus adque ab omni animum natura mundique commercio segregatum contra aduersantis discrimen opponere, nec saeuitiam torquentis horrere, animari hominem nec dolore quo credatur extingui et id sibi in augmentum uirtutis adsumere quod cruciatui putat prodesse qui punit. nam praedurantibus licet costis resultans ungula recurrat in uulnus et euntibus flagris cum auolsa corporis parte rediens habena ducatur, stat immobilis tamen poenis suis fortior, hoc solum secum ipse conuoluens quod in illa crudelitate carnificum plus pro quo patitur Christus ipse patiatur. nam
Abbreviated transcription (Latin):
bandos salutis eximios. pulcherrimosq
ꝓuent᷑. om̃i studio ac labore nitam᷑ Non
uereor ne quo ignairiȩ metu territ᷑ uel
reuocer uł extinguar. Cum si quis ad hoc
uoluerit de quo agimꝰ intueri. spe deuoti¬
onis expensa. atq ipsa eius magnitudĩe
ponderata. magis mirttur audere potu¬
isse. in quo me positum. & amplitudo reip̃m̾et.¬
& confusam gaudio m̃tem in angustias ai.
uoti sui feruor urgeret: Nam & quis ẽ quẽ
non ista res terreat. quis. quem ñ admira¬
tionis suȩ pauore subu̾tat. & enim ꝓfecto
nisi fallor etiam in ipso conscientiȩ robo¬
re admiranda formido. que nos exagitet
parit̾ & inflaminet. cuiꝰ quanto penitꝰ in¬
spexeris potestatem. tanto ex ipso ueneran¬
dȩ claritatis aspectu religionis suȩ p̃mit¬
tat errorem: Considerare enim utiq debe
dis. & polluti corporis. modice iniusta con¬
tagia. tantoq tempore mundi crim̃ excep-¬
tum unius ictꝰ remediis expiare. quo & au¬

Expanded text:
bandos salutis eximios pulcherrimosque bandos salutis eximios pulcherrimosque prouentus omni studio ac labore nitamur, non uereor ne quo ignauiae metu territus uel reuocer uel extinguar, cum si quis ad id uoluerit de quo agimus intueri sede deuotionis expensa adque ipsa eius magnitudine ponderata magis miretur audere potuisse, in quo me positum et amplitudo rei premeret et confusam gaudio mentem in angustias animi uoti sui feruor urgueret. nam quis est quem non ista res terreat, quis quem non admirationis suae pauore subuertat? Est etenim profecto, nisi fallor, etiam in ipso conscientiae robore admiranda formido quae nos exagitet pariter et inflammet: cuius quanto penitius inspexeris potestatem, tanto ex ipso uenerandae claritatis aspectu religionis suae praemittat horrorem. considerare enim utique debedis et polluti corporis licet modice iniusta concreta contagia tantoque tempore mundi crimen exceptum unius ictus remediis expiare, quo et au
Abbreviated transcription (Latin):
t si incongruens ẽ fr̃s ka¬
rissimi in hoc fauore di¬
cendi aliquid trepidati¬
onis asferre minime q̃
deceat głam tantȩ deuotionis infringẽ
ex eo qd̃ fatear me cepisse dubitare. tñ i¬
dentidem dico ipsa animi mei delib̾atiõe
confringam exequendȩ laudis cupidita¬
te succendit᷑ & alloquendo magnitudĩe
uirtutis exhibetur. cũ aut ñ deceat tacere
estuanti res sola subuenit. qd̾ uideat᷑ igno¬
sei ei facile posse qui ñ tiuit audire:
ratur facultas ingenii. ut quantũ sein
expͥmenda martyrii dignitateꝓtulit tan¬
to ipso pondere laudis oppressa. atq esti¬
matione rerum om̃ium de quib cũ ma¬
xime loquit᷑ ne debilitata ac fracta int᷑
se. ipsa illaqueata oratione deficiat. ne
habenis liberis ac solutis in aꝑtum ser¬
monis eloquium uim tantȩ laudis ex¬
ꝓmat Tam̃ erit aliqͣ nisi fallar in eloq̃¬
do fides. que ipsius oꝑis oratione muni¬
ta. uage fundata. qd adiciendo impar in¬
genii conscientia summoueat Cũ gͥlm̾i

Expanded text:
TSI incongruens est, fratres charissimi, in hoc favore dicendi aliquid trepidationis afferre, minimeque deceat gloriam tantae devotionis infringere ex eo quod fatear me coepisse dubitare, tamen identidem dico ipsa animum deliberatione confringi, cum exequendae laudis cupiditate succenditur, et a loquendo magnitudine virtutis inhibetur, cum aut non deceat tacere, aestuanti res sola subuenit quod uideatur ignosci ei facile posse qui non timuit audereratur facultas ingenii, ut quantum se in exprimenda martyrii dignitate protulerit, tantum ipso pondere laudis oppressa adque aestimatione rerum omnium de quibus cum maxime loquitur debilitata ac facta, intra se ipsa inlaqueata oratione deficiat nec habenis liberis: rac solutis in apertum sermonis eloquium uim tantae laudis expromat tamen erit aliqua, nisi fallor, in eloquendo fides quae ipsius operis oratione munita. uage fundat quod a dicendo inpar ingenii conscientia summoueat. cum igitur,
Abbreviated transcription (Latin):
nis temporis sustinent. & illd̾ qd̾ regna-¬
turi semꝑ semꝑ q uicturi Obeati & qͥb
uere sunt dimissa peccata. si tam̃ qͥ xp̃i
compares estis aliquando peccastis: O
beatiquos apͥmordio mundi dñi sangͥs¬
nis infecit. & quos m̾ito splendor iste ni¬
uei amictꝰ induerit. & candor stolȩ am¬
bientis: Uideor deniq ipse mͥ iam cer¬
nere ꝓ q arbitrio m̃tis humanȩ ante
ocłos & aspectum diuinum illd̾ mͥ et
insigne concurrit Uideor inqmͣ michi
iam cernere. ut ille uerͦ nobilis nume¬
rus xp̃i sui głam iterq comitetur.i¬
bi tante ora eius felix caterua uictoꝵ
& se densantib turmis uelut solis ex¬
ortu. totum illummatũ agm̃ inferet
potestatẽ. & utinam ꝑ abiecto mͥ istd̃¬

Expanded text:
nis temporis sustinent et illud quod regnanis temporis sustinent et illud quod regnaturi semper estis et uicturi. o beati et quibus uere sunt dimissa peccata, si tamen qui Christi conpares estis aliquando peccastis. o beati quos a primordio mundi Domini sanguis infecit et quos merito splendor iste niuei amictus induerit et candor stolae ambientis ornarit. uideor denique ipse mihi iam cernere proque arbitrio mentis humanae ante oculos et aspectum diuinum illud mihi et insigne concurrit : uideor inquam mihi iam cernere ut ille uerus nobilis numerus Christi sui gloriam iterque comitetur. ibit ante ora eius felix caterua uictorum et se densantibus turmis uelut solis exortu totum inluminatum agmen inferet potestatem. et utinam perabiecto ali
Abbreviated transcription (Latin):
mundꝰ intremuit. sciss astorib depen-¬
debant uela. templum omne mugiit.
exemplum dominicȩ passionis. atqzad
omne testimonium xp̃i animam tuã
ponas. nec funde sanguinem metuas
m̃rio totum necesse ẽ. cedat martyrii
in estimalis gła infinita m̃sura. ĩ ma¬
cłata uictoria. Nobilis uirt᷑. inestima¬
bilis titulus. tͥumphus ĩm̃sus. quippe
socio xp̃i cruore decoratur. Itaq lim̾i
nis & muneris. licet que tribuatur ex
alto nec capiatur nͥ eiꝰ imꝑio. s nec aut
m̃te concipi. aut expͥmi u̾b̃ aut oratione
p̃curri. aut quiblib eloquentiȩ uirib
possit impleri. Tam̃ erit hoc beniuolen¬
tiȩ ur̃ȩ. erit caritatis & amoris. siuolũitis
nr̃i memores ẽẽ. cũ in uob̃ dñs mr̃ium ce¬
ꝑit honorare. Uos intra se scm̃ illud alta¬
re. uos intra semagna illa uenerandi no¬
minis sedes ueluti sinu quodam gremii
amplectentis includit. uos imꝑia ꝑ hẽp̃¬

Expanded text:
mundus intremuit, scissa quae foribus depenmundus intremuit, scissa quae foribus dependebant uela, templum omne mugiit. exemplum dominicae passionis adque ad omne testimonium Christi animam tuam ponas nec fundere sanguinem metuas, martyrio totum necesse est cedat. martyrii inaestimabilis gloria, infinita mensura, immaculata uictoria nobilis uirtus, inaestimabilis titulus, triumphus inmensus: quippe socio Christi cruore decoratur. Itaque, carinis et muneris licetque tribuatur ex alto nec capiatur nisi eius imperio, sed nec aut mente concipi aut exprimi uerbis aut oratione percurri aut quibuslibet eloquentiae uiribus possit inpleri: tamen erit hoc beniuolentiae uestrae, erit caritatis et amoris, si uolueritis nostri memores esse cum in uobis Dominus martyrium coeperit honorare. uos intra se sanctum illud altare, uos intra se magna illa uenerandi nominis sedes ueluti sinu quodam gremii amplectentis includit, uos imperia peren