comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
it ⁊ uoluit quod nec potuit
nec uoluit filius. qam filius
nec potuit nec uoluit gene¬
rare filium: cui uersucie fa¬
cile respondemꝰ discentes pos¬
se uel uelle generare filium
uoluntas .a. posse uel uelle
gencrate silium ⁊ ed distͥn¬
genda est intclłigentia p̃po¬
siti uerbi posse uel uelle gc

Expanded text:
t voluit, quod nec voluit nec potuit Filius; nam Filius nec potuit nec voluit generare Filium. Cui versutiae facile respondemus dicentes: Posse vel velle generare Filium,voluntas, scilicet posse vel velle gignere Filium, et ideo distinguenda est intelligentia proposit
Abbreviated transcription (Latin):
celos aderam. qũ ap̃hendebat
fũdam̃tũ t̾re: cũ eo eram cũcta
componens ⁊ delectabar per sin¬
gulos dies ludens coram eo. Et̃cr
apertũ de et̾na genit᷑a. test uio¬
niũ. quo ĩp̃a sap̃ia ꝓhibet se.
ante intllcm̃ mũdũ conceptã
tẽ. ip̃a ⁊̃ albi ait. Ego ex ore¬
altissimi ꝓdii. p̾mogenita: añ
onmnẽ cat᷑am. Michias qͦ ꝓpb̾a¬

Expanded text:
 appendebat fundamenta terrae, cum eo eram cuncta componens, et delectabar per singulos dies ludens coram eo. Ecce aptum de aeterna genitura testimonium; quo ipsa Sapientia perhibet se ante mundum conceptam re. Ipsa etiam alibi ait : Ego ex oreAltissimi prodii, primogenita ante omnem creaturam. Micheas q
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filinta p̾ncipium. nõ duo p̾nci¬
pia creature diciꝰ. quia pater ⁊
filis smił ad treaturam uir̃ pͥn¬
cipirta est. sicutimꝰ creator. si
aũt quicq̃d ra seman ⁊ giguit
uł oꝑatur aliꝙ pͥncipiũ est euis
rei quam gigait. uł cuis ꝙͣ oꝑatur

Expanded text:
 Filium principium, non duo principia creaturae dicimus, quia Pater et Filius simul ad creaturam unum principium est, sicut unus Creator. Si autem quidquid in se manet et gignit vel operatur aliquid, principium est ejus rei quam gignit, vel ejus quam operatur
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ teꝑunt a patre ⁊ falio ⁊ spi¬
ritu sr̃õ. Et dicunt᷑ hus tres. ñ
tͥa sed unum pͥncipium om̃i
credonraꝵ. quia uno eodemti
modo pͥncipium reꝵ enait.
Non emr aliter sntit res a
pr̃e ⁊ aliter afilio. Sed penitꝰ
eodem modo. Ideo apłs intelli¬
gens hano tͥnitatẽ eẽ unum
uero audimꝰ ontĩa eẽ ex deo ut¬

Expanded text:
nt a Patre et Filio et Spiritu sancto; et dicuntur hi tres, non tria, sed unum principium omnium creaturarum, quia uno eodemque modo principium rerum sunt. Non enim aliter sunt res a Patre, et aliter a Filio, sed penitus eodem modo. Ideo Apostolus intelligens hanc Trinitatem esse unum vero audim
Abbreviated transcription (Latin):
condidit nat᷑as. ħ de simplicitate.
i demq sola ꝓpe ac uẽ sim¬
plee est: ũ nec partiũ nec ac¬
cidentiũ seu qͣtumlib forͣtum
ulla est diu̾sitas seu uariato
ił multitudo ut aut̃ scias aͦttꝰ
simplex sit illa s᷑ ut te docit

Expanded text:
plicitate. Eademque sola proprie ac vere simplex est, ubi nec partium, nec accidentium, nec quarumlibet formarum ulla est diversitas sive variatio vel multitudo. Ut autem scias quomodo simplex sit illa substantia, te docet
Abbreviated transcription (Latin):
genuit quia non est aliuñ qui genit᷑ est
udo nõ resftur ad aluid quod ħͥ est ĩ unro
sb̃ sistit ex uno ac sic̃ ingñatõne filii i nͣat᷑¬
am suam ut ita dicã. se inde mutabilis
suam deserit exĩni nĩ mutabłi deo iñ mu¬
tabił dĩ ꝑfcta natiuitas sb̾ sistãtem¬
gͥ ĩ eo dĩ nat᷑am ĩ tlłigamꝰ cũ id̾o deus¬

Expanded text:
genuit; quia non est aliunde qui genitus est, et ideo non refertur ad aliud quod in uno subsistit, et ex uno. Ac sic in generatione Filii et naturam suam, ut ita dicam, sequitur indemutabilis aturam suam deserit ex indemutabili Deo indemutabilis Dei perfecta nativitas. Subsistente mergo in eo Dei naturam intelligam
Abbreviated transcription (Latin):
oc idem ⁊ dicunꝰ te fimli et samni¬
litudine. Cum em̃ dicitur filius si¬
milis patri. relatiue tpuidem dicit᷑
sed simlis est patri ꝓpter unitatẽ
ẽẽntie. est ergo applło tm̃ relatĩa
Simłitudo uero est in diff̾e̾ncia co
unde quibtam non in decte uidet᷑
nomĩe equalitatis uł smiłitubĩs
non aliꝙ pomi. sed remoui. ut ea
rõne dicatur filius equalitatis
patri. quia net maior est eo nec
minor ⁊ hoc ꝓpt̾ unitatem cẽncie
Ita et simłis dicitur: nec diu̾sus.
nec alicnus. nec in aliquo dissisis
⁊ hec ꝓpter cẽncie simplicitatẽ. nõ
gͦ scd̃m quod filius est genitus
apatre: equalis uł inequalis est
patri. nec simłis uł disfimiłis sco equalł

Expanded text:
oc idem etiam dicimus de simili et similitudine. Cum enim dicitur Filius similis Patri, relative quidem dicitur; sed similis est Patri propter unitatem essentiae. Est ergo appellatio tantum relativa, similitudo vero indifferens essentia. Unde quibusdam non indocte videtur nomine aequalitatis vel similitudinis non aliquid poni, sed removeri ut ea ratione dicatur Filius aequalis Patri, quia nec major est eo, nec minor, et hoc propter unitatem essentiae. Ita et similis dicitur, quia nec diversus, nec alienus, nec in aliquo dissimilis, et hoc propter essentiae simplicitatem. Non ergo secundum quod Filius est genitus a Patre, aequalis vel inaequalis est Patri, nec similis vel dissimilis; sed aequal
Abbreviated transcription (Latin):
in cua tͥnitate. caritas dĩ nͥ. spꝰ¬
auia. hos au surdissimum est
restat ut non solus ibi fit spi¬
ritus. sanctꝰ. caritas sed propt̃ il¬
ia de quibus satis disferui pa
prĩẽ sit rocatur:

Expanded text:
in illa Trinitate charitas Dei, nQuod si absurdissimum est, restat ut non solus ibi sit charitas Spiritus sanctus, sed propter illa, de quibus satis disserui, prie sic vocetur:
Abbreviated transcription (Latin):
ihĩt hortatꝰ eiss ut ĩ nos inui¬
cem diligamꝰ atq ita in nobis
deꝰ maneat quia utiq dilct̃o¬
uẽ dm̃i dix̃at: statim uolens
dehac re aꝑti. aliꝙͥ eloqͥ ĩ ꝙͥ¬

Expanded text:
inc exhortatus est ut et nos invicem diligamus, atque ita in nobis Deus maneat, quia utique dilectionem Deum dixerat: statim volens de hac re apertius aliquid eloqui:
Abbreviated transcription (Latin):
ficatorem expr̃e ꝓcedñtẽ cũ pre i fi.
coad orand̾ ⁊i glorificand̾ i ẽ ĩ es simnbolũ¬
quod in missa cantat᷑. edit̾ ĩ ice¬
no ꝯcilio infine aũ sb̾ĩtũ est qui
aliũ dõcũit uł alit̾ predicaũit:
anathe̾ sit: soq g̃ci nos a nathe¬

Expanded text:
ficatorem, ex Patre procedentem, cum Patre et Filio coadorandum et glorificandum, etc. Illud est symboluquod in missa cantatur, editum in Nicconcilio, in fine cujus subjunctum est: Qui aliud docuerit, vel aliter praedicaverit, anathema sit. Ideoque Graeci nos anathe
Abbreviated transcription (Latin):
to fitras et t̾nitas ip̃a statul. et
Siagila ꝑsouarinti printapi um di¬
Pater ergo princupium est
sine pͥncopio. fauis. pͥncipnũ de
pncipio spiritus scũs principi¬
un do ntron. ⁊ dest de patte ⁊ fi

Expanded text:
t Filius, et Trinitas ipsa simul, et singula personarum principium diPater ergo principium est sine principio, Filius principium de principio, Spiritus sanctus principium de utroque, id est, de Patre et Fi
Abbreviated transcription (Latin):
quo sinc dubio pot̾at ꝑ potentiã
Sed nõ pot̾at ꝑ iusticiam qnasi
poterat ꝙͣ. Si nõ uolebat ⁊ illa
uoliritas iusta erat Si uerb ħ
uerba intlłigis ela nõ posse
facere ansi illud quod si fi̾et u¬
faicie cius conueniret uͥm dicis
Similit̃ distiugue illud nõ p̃t
fatere quod iusticia sua exigit
ut nõ faciat .i. non potest face
id quod ip̃e qui est sũma uistici¬
a. nõ uult facere falsum est. Si
autem hiis ũbis intlłigas eũ
non posse face id quod iusticie
euis cõuenire nõ põt . u̾m dicic¬
¶Addunt quoq ⁊ alia dicen¬
tes nõ pt̃ deus facere. nͥ quod
debet. Non aũt debet fac̃e nͥ
quod facit. Si enĩ debet ⁊alia
fade. nõ gͦ facit om̃ie tꝓ debet

Expanded text:
quod sine dubio poterat per potentiam, sed non poterat per justitiam; quasi poterat quidem, sed non volebat, et illa voluntas justa erat. Si vero per haec verba intelligis eum non posse facere nisi illud quod si fieret, justitiae ejus conveniret, verum dicis. Similiter distingue illud: Non potest facere quod sua justitia exigit ut non faciat, id est, non potest facere id quod ipse, qui est summa justitia, non vult facere, falsum est. Si autem his verbis intelligas eum non posse facere id quod justitiae ejus convenire non potest, verum diciAddunt quoque et alia dicentes: Non potest Deus facere nisi quod debet; non autem debet facere nisi quod facit: si enim debet alia facere, non ergo facit omne quod debet
Abbreviated transcription (Latin):
siat net iusta. quia nec st̃ nec
tr̃. nec bñ suĩt nec fient quia
nũquĩ fient. ¶ Item quod ẜo ꝓpoĩ¬
tara fuit nẽ põt facere isi trꝰ
iustitia sua exigit ⁊ non põt
id facere quod sua iustitia ex¬
igit ut nõ fiat. Ditiuiꝰ. quia
ex astõnus ũbum te deo congrue
nõ dicitur. pec ꝓprie accipitur.
et in illis lccutãnib dupłx est
sensus. Si enĩ tntelligas nõ
põt facere nisi quod ursticia su¬

Expanded text:
sunt nec justa, quia nec sunt, nec erunt, nec bene fiunt, nec fient quia nunquam fient. Item quod secundo oppositum fuit. Non potest facere nisi quod justitia sua exigit; et, non potest id facere quod justitia sua exigit ut non fiat. Dicimus quia exactionis verbum de Deo congrue non dicitur, nec proprie accipitur, et in illis locutionibus duplex est sensus; si enim intelligas: Non potest facere nisi quod sua justitia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯꝑone quid̾ corporis est simpꝰ
sine comꝑõne uero corporis mł
tiplex est non simplex que iõ
simplex dr̃ respͣ corporis quiꝰ mo¬
le non distudr̃ ꝑ spaciũ loci
s iñ unoqͦ corpore in toto to

Expanded text:
one quidem corporis est simplex; sine comparatione vero corporis, est multiplex et non simplex, quae ideo simplex dicitur respectu corporis, quia mole non diffunditur per spatium loci, sed in unoquoque corpore et
Abbreviated transcription (Latin):
ideo cũ sit aͥd ĩ qua uis exigusi ꝑ¬
ticda corporis ꝙ sentiat alĩa qͣm¬
uis nõ fiat ĩ toto corpore illa tñ
tota senrtit quia totam nõ la-
artificiossũ cẽ aliund mertẽ ali¬
ditas ã timor alud letitiai ad¬

Expanded text:
ideo cum fit aliquid in quavis exigua particula corporis quod sentiat anima, quamvis non fiat in toto corpore, illa tamen tota sentit, quia totam non lateartificiosum esse, aliud inertem, aliditas, aliud timor, aliud laetitia, a
Abbreviated transcription (Latin):
na. nõ g ͦ tala u deo suut. quia lic
ea uoscat. non tũ ita orĩo noscit ut bo
na mala quasi de longe cognostit ut
dat ꝓpħa. et alta de longe cognostit .i.
suxli.i am. ⁊ alibi ad deumi lotrñs de
mas ait. De absconditis tuis. A.u.e.¬
p̾cata ss̃ que aliũe tue u̾itatis absꝯ¬
abscondur᷑. Cum a deo stiant᷑. Si cĩ
nõ scirz quomodo de illis uidicaret
⁊ ꝓ alia malos dampnarz Alibi ꝓpħa¬
dicit. quia neq ab oriente neq ab it¬
cidente deest. Quod exponẽs cassio¬
doꝵ niquit neq abonis. neq a mał dc¬
est deus. sed omib p̾sens et coguitor ĩ
Cognostit gͦ ttus et bona et mala ꝑ sti¬
encram s bona cognoscit ꝑ aꝓptõma

Expanded text:
na: Non ergo mala in Deo sunt, quae, licet ea noscat, non tamen ita omnino noscit ut bona, quia mala quasi de longe cognoscit, ut ait Propheta: Et alta a longe cognoscit , id est superbiam. Et alibi ad Deum loquens de malis ait: De absconditis tuis apeccata sunt, quae a lumine tuae veritatis abscabsconduntur, cum a Deo sciantur? Si enim non sciret, quomodo de illis judicaret, et pro illis malos damnaret? Alibi propheta: Quia neque ab Oriente neque ab Occidente deest. Quod exponens Cassiodorus, inquit: Neque a bonis, neque a malis deest Deus, sed omnibus praesens et cognitor est. Cognoscit ergo Deus et bona et mala per scientiam; sed bona cognoscit etia
Abbreviated transcription (Latin):
euangelr⁊are pauꝑibuꝰ muissit:
me predicare captiuis remissio¬
ut dese dictũ est sigͣret: Bene
aũt dix̃ suꝑ me. quia qͣi filuꝰ
cand̾: Nam scd̃ diuinitatẽ nͥon¬

Expanded text:
evangelizare pauperibus misit me, praedicare captivis remissiout de se dictum esse signaret. Bene autem dixit, super me, quia quasi filius candum. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
p̃scit. quia nõ ea p̃scit tanqtaͣ fcũiꝰ nec
tarꝙͣ sua sed illoꝵ qui st̃ ea fc̃m uelha¬
bitur. p̃scunt gͦilla sola noticia ñ be¬
neplacito auctoritatis. uude datur in

Expanded text:
praescit; quia non ea praescit tanquam facturum, nec tanquam sua, sed illorum qui sunt ea facturi vel habituri; praescivit ergo illa sola notitia, sed non beneplacito auctoritatis. Unde datur in
Abbreviated transcription (Latin):
nan sitnõ. Nonne ipi sibi ad ulã¬
tur ⁊ austoritatẽ talumptiie one.
teroganitur. attende leftor quom¬
am hec nonũe ingenitus nolebat e
dam subtit̾e. quedam oportet ꝓpter
calumpnianciũ iasidias que catho¬
licis ⁊ pũt lectorib seture credi pos¬
sunt. Sunt eñ quedam que nou
tauite sunt religõtis et auctor i ᷤ
ut eis nos oporteat Iemꝑ ꝯci fitãdo
quin c̃ oꝑtiũ fãͣit eis uti. lib̾uro¬

Expanded text:
i sibi adversantur, et auctoritate calumniae suae derogant? Attende, lector, quoniam hoc nomine ingenitus nolebat utnos subticere quaedam oportet propter calumniantium insidias, quae catholicis ac piis lectoribus secure credi possunt. Sunt etenim quaedam quae non tantae sunt religionis et auctoritatis, ut eis non oporteat semper confitendo quin, cum opportunum fuerit, eis uti liber
Abbreviated transcription (Latin):
potuit gigñe uolens ostend̾e pa¬
trem non esse potñtiorem filio:
hus nerbis absit ut ideo potũtior
sit p̃r filio sicut putas quia c̃at¬
rem fcenuit pĩ filius ant nõ ge¬
nuit catorem neq em̃ nõ potu¬
it sed non opportuit. uide ⁊
non totuit sed non opport¬
nit. uide᷑ enĩ dr̃e quod filius
potunit gigie. sed non opportũ
⁊ ita potuit quod non opportuͣ
qr̃ aut̃ ũ opportuit cubd̾ dicẽs
In mod̾ata emm eẽt dĩna geñ¬
atio. si genit᷑ fili nepotẽ gigne¬
rabilem sapĩam impotens di
gñet auo suo ⁊ ꝓnepotem pro
perficeret ullus. si non sufficẽt¬

Expanded text:
potuit gignere, volens ostendere Patrem esse non potiorem Filio, his verbis: Absit ut ideo potentior sit Pater Filio, sicut putas, quia Creatorem genuit Pater, Filius autem non genuit Creatorem; neque enim non potuit, sed non oportuit.non potuit; sed non oportuit. Videtur enim dicere quod Filius potuit gignere, sed non oportuit: et ita potuit quod non oportuit. Quare autem non oportuit, subdit dicens: Immoderata enim esset divina generatio, si genitus Filius nepotem gignerabilem sapientiam, impotens dicgneret avo, et pronepotem proaperficeret ullus, si non suffice
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ x̃ ad angłos. uñ aug̃. defilio
ut sit cum hoĩe alr̃ missa est
ut sit homo: In aĩas enĩ. sc̾as
se tͣnfert ⁊ amicos dĩ ⁊ ꝓpħas
constituit sic̃ ⁊̃ implet᷑ scõs

Expanded text:
 ad angelos. Unde Aug. de Filiout sit cum homine, aliter missa est ut sit homo. In animas sanctas se transfert, et amicos Dei et prophetas constituit, sicut implet etiam
Abbreviated transcription (Latin):
muti .s. uł eñ insibilit̾ mundo ap¬
patuit carne uidutꝰ uł eũ sȩĩ
aĩas pias sic tͣnsfertꝰ ut abeis
ꝑcipiat᷑ ac cognoscat᷑ hos du¬
os missionis modes augꝰ. aꝑte

Expanded text:
t vel cum visibiliter mundo apparuit carne indutus, vel cum se in animas pias sic transfert, ut ab eis rcipiatur et cognoscatur. Hos duos missionis modos aperte
Abbreviated transcription (Latin):
qua ⁊ ip̃e miussibił iincõmuta¬
uił est sic̃ p̃r̃ ⁊ filiꝰ sed ut ext̾ĩori¬
bñ uisis corda hõtũ cõmota aũ
tẽ ꝑali manifestat᷑one nẽientis
tis conũterent: Ecte huis x¬

Expanded text:
qua et ipse invisibilis et incommutabilis est sicut Pater et Filius, sed ut exterioribus visis corda hominum commota a temporali manifestatione venientis tis converterentur. Ecce his
Abbreviated transcription (Latin):
una uita. una mens. una
eẽntia. Ecte anꝰ sume uni¬
catis. atq tͥnitatis: ubi una
est ẽẽnt ia. ⁊ tres ꝑsone. y¬
mago ẽ hũana mens: licet
impar. Mens aũt hic ꝓ aĩo
ip̃o accipit ᷑. ubi ÷̃ illa yma¬
go t̾nitatis. ꝓpͥe u̾o mens

Expanded text:
una vita, una mens, una essentia. Ecce illius summae unitatis atque Trinitatis ubi una est essentia et tres personae, imago est humana mens, licet impar. Mens autem hic pro animo ipso accipitur, ubi est illa imago Trinitatis. Proprie vero mens
Abbreviated transcription (Latin):
memoriã meã capit. dñ
utor toto eo qd̃ intelligo.
⁊ memini. Cũ itaq ĩnicẽ.
a singłis ⁊ oĩa: tota capiã¬
tur: eqqͣna sũt tota singła.
totis singłis. ⁊ tora singła:¬

Expanded text:
memoriam meam capit, dum toto eo utor, quod intelligo, et memini. Cum itaque invicem a singulis et omnia tota capiantur; aequalia sunt tota singula totis singulis; et tota sing
Abbreviated transcription (Latin):
ũbũ que nouit pti. sed ci nosse depa¬
tre est sic̃ eẽ. nosse era ⁊ eẽ iͥ unũ ẽ ⁊
ideo prĩ fic̃ cẽ nõ est afslio. ita nec
nosse. ꝓtũ tancy se ip̃m dicens pat̃
genuit ũbũ s̾ equale ꝑ oĩa. Non

Expanded text:
mnia quae novit Pater: sed ei nosse de Patre est, sicut esse. Nosse enim et esse ibi unum est. Et ideo Patri sicut esse non est a Filio, ita nec nosse. Proinde tanquam se ipsum dicens Pater genuit Verbum sibi aequale per omnia. Non
Abbreviated transcription (Latin):
sint. licz tante sint ꝓfunditatis ut
tenus ea intlłigͥe. ualeat hũanꝰ
sensꝰ. cum ⁊ ip̃a eoꝵ explanatio
qͣm epꝵ ħ angꝰ edidit. płim̃ i se hat

Expanded text:
sunt, licet tantae sint profunditatis, ut tenus ea intelligere valeat humanus sensus; cum et ipsa eorum explanatio, quam hic Aug. edidit, plurimum in se ha
Abbreviated transcription (Latin):
tatus. intlłnciam quantũ ualeo ñ
eum secictũ arbitrer met̾nitatis
uccabło. uͥ quod pater nõ ht̃ patrẽ
te quo sit. filius autem de patre ẽ
ut sit atq ut illi coet̾mis sit yma¬
go enĩ si ꝑfecte implet. illud tuiꝰ ꝯ¬
mago est ip̃a toequat᷑ ei non illd̾
ymagini sue. In qua ymagine spe¬
tiem nomĩauit credo ꝓpt̃ pulchri
naꝵ. et prima equalitas ⁊ prima
sitałitudo nulla inre dilłidens et
nullo modo d inequał ⁊ nulla ex ꝑ¬
te dissmilis. sed ad yteraptitatẽ dis¬
ubi est porma et sũmia iuita. cui ñ

Expanded text:
ntiam quantum valeo, non eum secutum arbitror in aeternitatis vocabulo, nisi quod Pater non habet Patrem de quo sit, Filius autem de Patre est ut sit, atque ut illi coaeternus sit. Imago enim si perfecte implet illud cujus imago est, ipsa coaequatur ei, non illud imagini suae. In qua imagine speciem nominavit, cra, et prima aequalitas, prima similitudo, nulla in re dissidens, et nullo modo inaequalis et nulla ex parte dissimilis: sed ad identitatem reUbi est prima et summa vita, cujus non
Abbreviated transcription (Latin):
simile est in p̃missis ⁊̃ heo retracta¬
sse. Quidam tamen ex eo sensu acci¬
pinit fore dictum nõ quia aliqͥs
p̃destmctur ꝓmerttis. uel iustificõnis
gr̃ara ꝓm̃catur. Sed cuna aligui nõ
a deo mali sunt ut rãeantur sibi
gr̃am noit nꝑtiri. ⁊ Iullus enĩ dei
gr̃am mereri potest ꝑ quata nisti¬
ficatur potest tñ mereri ut nõ
apponatur ut peccitus abiciatur

Expanded text:
simile est in praemissis etiam hoc retractasse. Quidam tamen ex eo sensu accipiunt fore dictum, non quia aliquis praedestinetur pro meritis, vel justificationis gratiam mereatur, sed quia aliqui non adeo mali sunt, ut mereantur sibi gratiam non impartiri. Nullus enim Dei gratiam mereri potest, per quam justificatur; potest tamen mereri ut non apponatur, ut penitus abjiciatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ m̃itis dirigant᷑ ⁊ dignis sibi quasi carcerib
indudunt᷑. Ier̃ hi tales post sonsib cognitõnes su¬
as ⁊ uolentes disputare de dei ꝓfirado. X̾si st̾. in ꝓ¬
⁊ ibi aliquid boni uel mali egisse. ⁊ ꝓ mĩtis ad corͣ
terrena tetrusas ẽt̃. ħ añt respuit catholica fides
ꝓpt̃ cuidentem apłi sentenciam qua ait cum nõ¬
dum necti cẽnt aut aliqnid boni aut mali egis¬
sẽt tti melior est gͦ fidelis ignorancia quam te¬
merana sciencia. Elcgit gͥ quos uoluĩt gratu¬
Datur quidem ⁊ fideli. Sed daltai est perus ⁊ utes¬
set fideł. ita t̃ reꝓbautt quos uoluio. nõ ꝓp̃ fut᷑a¬

Expanded text:
pro meritis diriguntur, et dignis sibi quasi carceribus includuntur. Ierunt hi tales post cogitationes suas, et volentes disputare de Dei profundo, mersi sunt in protas, et ibi aliquid boni vel mali egisse, et pro meritis ad corpora terrena detrusas esse. Hoc autem respuit Catholica fides propter evidentem Apostoli sententiam qua ait: Cum nondum nati essent, aut aliquid boni vel mali egissent. Melior ergo est fidelis ignoranmeraria scientia. Elegit ergo eos quos voluit gratuDatur quidem et fideli, sed data est etiam prius ut esset fidelis. Ita etiam reprobavit quos voluit, non propt
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃ eg. elegisse quosdam ut boui fierent ⁊ fideles
⁊ infideles ⁊ obdurate ut peccent quod nullate¬
nus concedi oportet. Non enim reꝑbatio uta
est causa mali. sicut p̃destinatõ causa boni ne¬
q obduratõ ita facit. horũem malum quem¬
admodum misericordia facit boniũ. añ ꝙ sel

Expanded text:
dicitur elogisse quosdam ut boni fierent et fideleset infideles, et obdurare ut peccent; quod nullatenus concedi oportet. Non enim reprobatio ita est causa mali, sicut praedestinatio est causa boni; neque obduratio ita facit hominem malum, quemadmodum misericordia facit bonum. 6. An e
Abbreviated transcription (Latin):
gñtie nr̃e trade Eudisuiꝰ nõ ualentes stictiosoꝵ fin¬
ttata uotis iure resist̾e eoꝵ in xp̃o landabłib ftudi¬
is inigua ac stilo nos seriurr flagitanciũ. Quas
bigas in nob̾ ħitat agitat xp̃i cauttas. ꝙͣuis ñ ã¬
bigans oninẽ hũana elcqri s̃moniẽ całinue att cõ¬
trattõm emuloꝵ semꝑ fuite obnoxiũ ^¶quia dissẽ¬
tientib uolũtatum motib. Dissenciẽs quiq sit
antitioꝵ sensus. ut cum om̃e dictũ u̾i rõne ꝑfectũ
sit. tñ dũ aliub aliis. aut uł̃ auut complacet u̾ita¬
ti. us nõ intellecte. uł offendenti itupietatis eiror

Expanded text:
notitiam tradere studuimus . Non valentes studiosorum fratrum votis jure resistere, eorum in Christo laudabilibus studiis, lingua ac stylo nos servire flagitantium: quas bigas in nobis agitat Christi charitas. Quamvis non ambigamus omnem humani eloquii sermonem calumniae atque contradictioni aemulorum semper fuisse obnoxium; quia dissentientibus voluntatum motibus, dissentiens quoque sit animorum sensus: ut cum omne dictum veri ratione perfectum sit, tamen dum aliud aliis aut videtur, aut complacet, veritati vel non in
Abbreviated transcription (Latin):
ũtittem sine fede uelsanit. Inter ili uauiq asseitõise
et pliciti asitõus defensoñe ꝑtinax pugna est. dũ
se et u̾itas teni ⁊ se uoliratas erroris tuetar. ho
uc urus nequicie ni alios effuud̾e queant i lucer¬
nam x̾tratis in caudelabro ex altare uolentes ni la¬
tore multo ac sutore uolumã deo p̃stante compegimnꝰ
ex testimõus u̾itatis in ctuũ fundatis. in . iiii. lib̾s
distinctũ. in quo maioꝵ cxe̾mpla dectnamq reꝑies
tͥue frauduleciã ꝓdidimꝰ aditũ temõstrand̾e u̾ita¬
tis. complexi. nec ꝑicilo impie ꝓfessõms inseiti
tempato mt̾ utriunq mod̾amĩe utentes. Sicubi
u̾o parum uox ur̃a insonuit uõ a patorius distes¬
sit. lnnitib. Non enir limitib debet hic labor cͥꝙͣ
pigro. uł miatũ decto uid̾i snꝑflius tñ multis in¬
tͥm euolũe cui breuitas colłcta ꝙ q̃rit᷑ offert sinc

Expanded text:
veritatem sine foedere bellant. Inter veri namque assertionem et placiti defensionem pertinax pugna est, dum se et veritas tenet, et se voluntas erroris tuetur. Horne virus nequitiae in alios effundere queant, et lucernam veritatis in candelabro exaltare volentes, in labore multo ac sudore, hoc volumen, Deo praestante, compegimus, ex testimoniis veritatis in aeternum fundatis, in quatuor libris distinctum. In quo majorum exempla doctrinae fraudulentiam prodidimus, aditum demonstrandae veritatis complexi, nec periculo impiae professionis incerti, temperato inter utrumque moderamine utentes . Sicubi vero Patrum vox nostra insonuit, non a paternis discessit limitibus. Non igitur debet hic labor cuiquam pigro vel multum docto videri superfluus, cum multis imtem evolvere, cui brevitas quod quaeritur offert sine
Abbreviated transcription (Latin):
ti rõuẽ sertantos qͦs miqua uolũtas uõ ad intel¬
ligũciã u̾itttis ss ad defensd̾m sibi placonciũ
matat nõ desid̾atites d̾cteti uĩtatẽ s ab ea ad
fabulas ꝯũtentes auditũ quoꝵ ꝓfessio est ma¬
gis placita qmͣ tercuda ꝯquirere nec deceuda
tesid̾are. s desid̾aatis decłnam coaptare. hñt
crisis meudax. ut sit uł m ũbis pietas quĩ ami¬
sit constĩa ip̃ataq siuulatã pictatẽ om̃i ũbo¬
rum mendatio impiam redditt dctłne fłe tade

Expanded text:
intelligentiam veritatis, sed ad defensionem placentium incitat; non desiderantes doceri veritatem, sed ab ea ad fabulas convertentes auditum. Quorum professio est magis placita quam docenda conquirere; nec docenda desiderare, sed desideratis doctrinam coaptare; habencrisis mendax, ut sit in verbis pietas, quam amiserit conscientia, ipsamque simulatam pietatem, omni verborum men
Abbreviated transcription (Latin):
quia per situt sapiens ita nolens ge¬
uuit filiũ sed non uoluntstte p̃cedñ¬
ti uł accedñti quem sensim aperit
ang̃. con firmat ita dicens suꝑ
epistolan ad epheseos defilio dĩ. id

Expanded text:
quia Pater sicut sapiens, ita volens genuit Filium; sed non voluntate praecedenti vel accedenti. Quem sensum aperit Aug., et confirmat ita dicens super Epistolam ad Ephes.: De Filio Dei, id
Abbreviated transcription (Latin):
licientis. s terret᷑ ĩmensitas laboris defid̾ium or¬
tatur ꝓficiendi. Sed deortatur infirmitas deficiendi
qmͣ ubacit Zelus domꝰ dei quo mardescentes fid̾
nr̃am adũsus cirores carnaliũ atq aĩ aliũ hõĩũ
dauitite turris dipeis munlre uł potius muns¬
tã oũdẽ ac theologitaꝵ inq̾sitõnũ abdita . nͨ nõ sa

Expanded text:
terret immensitas laboris. Desiderium hortatur proficiendi, sed dehortatur infirmitas deficiendi , quam vincit zelus domus Dei. Quo inardescentes, fidem nostram adversus errores carnalium atque animalium hominum, Davidicae turris clypeis munire, vel potius munitam ostendere, ac theologicarum inquisitionum abdita a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝵ gͥ deo odibilẽ etc̃am eũtere atq ora opilare
ne uirus nequicie in alios effund̾e queant ⁊ luce̾r¬
nam x̾iratis in candelabro ex altare uolentes ir la¬
bore multo ac sudore uolum̃ deo p̃stante compeginꝰ
ex testimõiis u̾itatis in et̾uũ fundatis. in .iiii. libͥs
diftinctũ. in quo maioꝵ exempla dectnamq reꝑies

Expanded text:
dibilem ecclesiam evertere, atque ora opilare ne virus nequitiae in alios effundere queant, et lucernam veritatis in candelabro exaltare volentes, in labore multo ac sudore, hoc volumen, Deo praestante, compegimus, ex testimoniis veritatis in aeternum fundatis, in quatuor libris distinc
Abbreviated transcription (Latin):
gñcie nr̃e trade̾ studuiuiꝰ nõ ualentes studiosoꝵ fia¬
trum uotis iure resist̾e eoꝵ in xp̃o laudabłib studi¬
is lingua ac stilo nos seruire flagitanciũ. Quas
bigas in nob̾ hitat agitat xp̃i caritas. ꝙͣus ñ ã¬
bigamiꝰ omnẽ hũstui ilcq̃ii gmonẽ calue atq cõ¬
tradcõm emuloꝵ semꝑ fuisse obnoxiũ quia dissẽ¬

Expanded text:
iam tradere studuimus . Non valentes studiosorum fratrum votis jure resistere, eorum in Christo laudabilibus studiis, lingua ac stylo nos servire flagitantium: quas bigas in nobis agitat Christi charitas. Quamvis non ambigamus omnem humani eloquii sermonem calumniae atque contrad
Abbreviated transcription (Latin):
.si scd̃m ꝙ homo rp̃c est creat᷑¬
a.uel rõnalis uel non. uel que
est deus uel non. nitens ꝑ hoc
probare xp̃m esse aliquid non
diuinum. quia quod ipse est
secundura hominem ipͣte est
et iõ si xp̃c secundum hominẽ
est aliqua substantia non di¬
uina. est utic aliquid non¬

Expanded text:
Si secundum quod homo Christus est creatura, vel rationalis, vel non; vel quae est Deus, vel non; nitens per hoc probare Christum esse aliquid non divinum, quia quod ipse est, secundum hominem ipse est. Et ideo si secundum hominem est aliqua substantia non divina, est uti
Abbreviated transcription (Latin):
dĩnum in natura habeat sua ⁊
pridicandus est creatuta. nec et
eo ꝙ rp̃c secundum hominem
dicitur creatura. potest quis
progredi sic argumentando.¬

Expanded text:
 in natura habeat sua. Epraedicandus est creatura. Nec ex eo quod Christus secundum hominem dicitur esse creatura, potest quis progredi sic argumentando
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ desin. s cał et tanta erat
ut ꝑfc̃or et magior eẽ non
possit. fortassit et alie tres
uirtutes pͥdentia. sñ ullo iã¬
ꝑiculor erroris. forti ͦ sñ mo¬
lestia. tollerandoꝵ maloꝵ. tẽp᷑¬

Expanded text:
e desinet, sed talis ac tanta erit, ut perfectior et major esse non possit. Fortassis et aliae tres virtutes, prudentia sine jam ullo periculo erroris, fortitudo sine molestia tolerandorum malorum, temp
Abbreviated transcription (Latin):
is maiora aliis mĩora ex dilcõne
sua ĩparauit bona aliis q maiora
et aliis mĩora bona const̃ s tp̃e.
U̾ magis ł miꝰ dicit᷑ hos ł illos
diligere. qd̾ duob mõis ĩspicie
est dilcẽ dĩ

Expanded text:
is majora, aliis minora ex dilectione sua praeparavit bona; aliisque majora, et aliis minora bona confert ex tempore. Unde magis vel minus dicitur hos vel illos diligere. 3. Quod duobus modis inspicienda est dilecti
Abbreviated transcription (Latin):
nõ uidetur. nam et thomas cuidc ͣ
tangebat carnẽ uiuentẽ. qsm̃
uiderat morientẽ. et credebat
dm̃ in carne ip̾a iacentẽ. crede¬
bat gͦ m̃te qd̾ nõ uidelat ꝑ ħ¬

Expanded text:
non videtur. Nam et Thomas, cui dictangebat carnem viventem, quam viderat morientem, et credebat Deum in carne ipsa latentem. Credebat ergo mente quod non videbat,
Abbreviated transcription (Latin):
accͥepimꝰ. in quo hũert̃ usus
eosd̾. quos in pr̃a hñt ⁊ qͦs¬
uͥtutes. cum et ip̃e ĩ aĩo eẽ
incipiant. qui c̃ sñ illis pͥns
eẽt. tñ animꝰ erat. desinant
ẽẽ cũ ad et̾na ꝑduxͥunt non¬
nlła c̃o est. quibd̾ uisũ est
ẽẽ destitiuas. et de tͥb quid̃¬

Expanded text:
 in quo habuerunt usus eosdem quos in patria habent, et quosrtutes, cum et ipsae in animo esse incipiant, qui cum sine illis prius esset, tamen animus erat, desinant esse cum ad aeterna perduxerint, nonnulla quaestio est. Quibusdam visum est esse desituras; et de t
Abbreviated transcription (Latin):
quod futurum est ita fi¬
des et suarum terum est
et aliarum. anienarum. nã
cepisse. nec fuisse utique
sempiternum. et alia. at¬
q alia. nec mõ de aliis hõĩ¬
nibus. multa que ad reli¬
gionem pertinent. ue¬
rum eciam de angłis cre¬
dimus. spes autẽ non nisi
bonatum terum nec n¬
si futurarum et ad eum
ꝑtinentium qui earuinã
spera gerere phibetur

Expanded text:
quod futurum est. Item fides et futurarum rerum est, et alienarum. Nam coepisse, nec fuisse utique sempiternum: et alia atque alia non modo de aliis hominibus multa, quae ad religionem pertinent, verum etiam de angelis credimus. Spes autem non nisi bonarum rerum est, nec nisi futurarum, et ad eum pertinentium qui earum spem gerere perhibetur
Abbreviated transcription (Latin):
idem
forͣm asolo filio susceptã tota tͥ¬
nitas cmꝰ una est nolũtas ⁊ oꝑatõ
fecit. non aut̃ in utero uͥgnuspͥ¬
uenit incarnẽ sed mox ut ũbũ.

Expanded text:
idem formam a solo Filio susceptam tota Trinitas, cujus una est voluntas et opera, fecit. Non autem in utero Virginis cvenit in carnem, sed mox ut Verbum
Abbreviated transcription (Latin):
re. uel que creduntur ues
que sperantur fidei spei q
cominune est. distingunt
tamen fides a spe. sicut uo.¬
cabulo. ita racionabili dif¬
ferentia. est enum fides re¬
rum malarum et bonarũ
quia et bona creduntur ⁊
mala. et ħ fide bona. non¬
non mala. est etiam fides
precetitatum terum ⁊
presentium. et fututa.¬
rum. Credimus .n. mortẽ
xpisti que iam preteri

Expanded text:
re vel quae creduntur, vel quae sperantur, fidei speique commune est. Distinguitur tamen fides a spe, sicut vocabulo, ita etiam rationabili differentia. Est enim fides malarum rerum et bonarum; quia et bona creduntur et mala, et hoc fide bona, non mala. Est etiam fides et praeteritarum rerum, et praesentium, et futurarum. Credimus enim mortem Christi, quae jam praeteri
Abbreviated transcription (Latin):
sã m̃sura scĩam hũit. s sã
m̃sura scĩam hũit. scit gͦ oĩa.
fulgentiꝰ ⁊ in s̾mone qͦd̾ mł¬
ta inducit qͥb asserit aĩam
re utens auctoritate apłi di
centis. in qͦ sunt om̃s che¬
sauri sapĩe et scĩe abscon¬

Expanded text:
 mensura scientiam habuit. Sed sine mensura scientiam habuit; scit ergo omnia. Fulgentius etiam in sermone quodam multa inducit, quibus asserit animam re, utens auctoritate Apostoli centis: In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae abscon
Abbreviated transcription (Latin):
nicio corupta erat totam assũpsit
.i. aĩam ⁊ carnem ut totã c̾aret
⁊ sc̃ificaret. Ꝙ aut̃ hũane natẽ
siũ hũanitatis nocabło aĩa ⁊ ca¬
ro intlłigi debeant aꝑte docet

Expanded text:
itio corrupta erat, totam assumpsit, id est, animam et carnem, ut totam curaret et sanctificaret. Quod autem humanae naturae sive humanitatis vocabulo anima et caro intelligi debeant
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ⁊ penali mĩsfio pena desat¬
et etꝰ corꝑis sñ sensu pene uĩ
pene in se desuientis excepit
hũerit sane illud dñi corpus
doloris nr̃i nm si corpus nrͣ
id nature h ut calcet uudas
et fluctus de ffͤeat nec clau¬
se domꝰ obstacłis arteat᷑ at cͦ
si dñi corpus solũ ista nͣ sit
ut feratur ĩ huundis et sistat
in siqͥdis et structa tnͣscurat
qͥd ꝑ nm̃ hũnͭ corporis carnẽ
et sp̃u sc̃o conceptã indicamꝰ:
caro illa de celis est ⁊ hõ ille
de dõ ÷ hñs ad patiend̾ corpꝰ

Expanded text:
dum et poenali ministerio poena desavirtus corporis sine sensu poenae vim poenae in se desaevientis excepit. Habuit sane illud dominicum corpus doloris nostri naturam, si corpus nostrum id naturae habet, ut calcet undas et fluctus desuper eat, nec clausae domus obstaculis arceatur. Atvero si dominici corporis solum ista natura sit, ut feratur in humidis, et sistat in liquidis, et structa transcurratm humani corporis carnem ex Spiritu sancto conceptam judicamus? Caro illa de coelis est, et homo ille de Deo est, habens ad patiendum corpus;
Abbreviated transcription (Latin):
ad dolend̾. Id̾ in eod̾. uideamꝰ
an ille passionis infirmicatẽ
ĩ dño doloris ꝑmittat incłłi¬
gi. dilatis .n. cãis ex qͥb met̃a
dño heresis ascribit res ip̃as ut
geste sũt confetamꝰ. nec .n. fiꝰ
p̃t ut timor eiꝰ significet^ ͦ¬

Expanded text:
ad dolendum. Idem in eodem: Videamus an ille passionis ordo infirmitatem Domino doloris permittat intelligi; dilatis enim causis ex quibus metum Domino haeresis ascribit, res ipsas ut gestae sunt conferamus. Nec enim fieri potest ut timor ejus significet
Abbreviated transcription (Latin):
non deficiens a sedee sumpsit
ĩ quo ꝙͣuis aut utꝰ incidet. a
iilnꝰ descend̾et uit nodi cõcur¬
rerent. aut suspensio crucis e¬
leuaret. afferrent ꝙͦ hec impe¬
nuln̾ans. om̃s ꝙͥ has passiones
ñe sue inft̾ ut ^ foret ut ꝯpũgat
sio illata nõ retin dum innͣ¬

Expanded text:
non deficiens a se Deo, assumpsit. In quo quamvis aut ictus incideret, aut vulnus descenderet, aut nodi concurrerent, aut suspensio elevaret, afferrent quidem haec impevulnerans, omnes quidem has passiones naturae suae infert, ut foret, ut compungat, sio illata non retinet, dum in
Abbreviated transcription (Latin):
ssionis dolore non incutent
sicut telum tractum ꝑ acrͣm
ł ꝑignem ⁊ aeta. ea facit q̃
et cum trahitur ꝑ corpora a¬
nimata qr ꝑforat et pũgit
non tñ dolorẽ ingerit. qr non
sunt ille res capacesita et
corpus xp̃i sñ sensu pene uĩ
pene excepisse dicit. s sicut
corpus rẽi nostrum non ht̃
talem nͣm ut uaieat calcare
un᷑as. ita ccrpus tp̃i: dicit nõ

Expanded text:
ssionis dolorem non incuterent: sicut telum tractum per aquam, vel ignem, vel aera, ea facit quae et cum trahitur per corpora animata, quia perforat et compungit; non tamen dolorem ingerit, quia non res doloris capaces. Ita et corpus Christi sine sensu poenae, vim poenae excepisse dicit, quia sicut corpus nostrum non habet talem naturam, ut valeat calcare undas, ita corpus Christi dicit non
Abbreviated transcription (Latin):
ile uiuus. in qͦ ⁊ mortẽ sus¬
ceptõ mortalitatis excepit
et uitam diuinitas nõ ꝑdi¬
dit. mortem gͥ dĩ filius et
in aĩam nõ ꝑtulit. et ĩ ma¬
iestate nõ sensit. s tñ ꝑti¬
cipatõne infirmitatis rex

Expanded text:
ivus; in quo et mortem susceptio mortalitatis excepit, et vitam divinitas non perdidit. Mortem ergo Dei Filius et in anima non pertulit, et in majestate non sensit; sed tamen participatione infirmitatis Rex
Abbreviated transcription (Latin):
neat. partim rediturꝰ se cedat.
ees ut bonis insistant actib
recedat uͦ ad tp̃e ne spt infir¬
mos cutandi mortuos succi¬
tandi. demones eiciendi. L ⁊¬

Expanded text:
neat, partim rediturus secedat. eos, ut bonis insistant actibus; recedit vero ad tempus, ne semper infirmos curandi, mortuos suscitandi, daemones ejiciendi,
Abbreviated transcription (Latin):
tum segis de diligendis parẽ
matrem. ut sis longenus sr̃
terram. ut quid .n. sp̃aliter
illud p̃cipetur de parentib
nisi maiori dilc̃one forent
diligendi: s ħ illi referendũ
dicũt ad exteriorum eribitõ¬
nem in qua sponendi sũt

Expanded text:
egis de diligendis parentmatrem, ut sis longaevus super terram. Ut quid enim specialiter illud praeciperetur de parentibus, nisi majori dilectione forent diligendi? Sed hoc illi referendum dicunt ad exteriorem exhibitionem, in qua praeponendi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
om̃e m̃datiũ. qͥd̾ dicũt cm̃¬
ĩ ꝓ hib̾i qd̾ obest. et non
ꝓdest ei cui dr̃. tale eĩ nõi
aduersus ꝓxim̃ ut iõ uide¬
atur ħ addidisse scͥptura

Expanded text:
omne mendacium. Quidam dicunt im prohiberi quod obest et non prodest ei cui dicitur. Tale enim non est adversus proximum; ut ideo videatur hoc addidisse Scriptura.
Abbreviated transcription (Latin):
tuauert̃ uasa aurea et argẽ¬
cea ⁊ uestes p̃ciosas et appor¬
cau̾unt. utrũ furtũ cõmi¬
ser̃t: dm̃s eos qͥ ut parerent
dõ iubenti. iͦ fecert̃ ñ fecisse
furt̃ nec oĩo pͤcasse. uñ aug̃¬
isrłite nõ furtum fecert̃.
s dõ iubenti mĩstium p̃bu¬
erũt. ħ .n. d̾s ubsit qͥ legẽ
dedit. sic̃ mĩst̾ iudicis sũ poco
uidice occidend̾. infirmi aũ toꝵ. ⁊ ĩ .s¬
qͥ ex cupiditate egyptios
fac̾e illis qui uite talia ft̃
eciam boni in illo oꝑe pͤcau̾¬
nõ uis alii ne fec̾is. qͣm ui¬
tas scͥpsit in corde hõis. et qr
nõ legebat incorde iterauit
in cabłis ut uoce forisecus
ad mota redirz ad cor. et ibi
ĩuẽiret. qd̾ extra leg̾et. hãc
fc̃o alĩ facientes qd̾ nolebãt
cͥ fieri. s ibi sb̾intlłnd̾ ⁊ ĩ

Expanded text:
 vasa aurea et argentea et vestes pretiosas, et asportaverunt, utrum furtum commiserint, dicimus eos qui ut parerent, Deo jubente, illud fecerunt, non fecisse furtum, nec omnino peccasse. Unde Augitae non furtum fecerunt, sed Deo jubente ministerium praebuerunt. Hoc enim Deus jussit, qui legem dedit. Sicut minister judicis sine peccato cit a judice occidendum. Infirmi autex cupiditate Aegyptios facere illis qui jure talia passi etiam boni in isto opere peccavefieri, alii ne feceris. Quam Veritas scripsit in corde hominis; et quia non legebatur in corde, iteravit in tabulis, ut voce forinsecus admota rediret ad cor, et ibi inveniret quod extra legeret. Hanc facto, aliis facientes quod nolebant sibi fieri. Sed ibi in
Abbreviated transcription (Latin):
filius natus ex uirgine. ꝙ¬
q nature unus sit ꝯsors dĩ¬
nitatis et corꝑis. idem gͦ pati¬
ebatur. ⁊ non patiebatꝰ mo¬
riebatur ⁊ non moriebatur
sepeliebatur et non sepelie¬
batur. resurgebat ⁊ non
resurgebat. Resurgebat sin
carnẽ q̃ mortua fu̾at non
secumdum uerbum quod
apud dm̃ semꝑ manetat.

Expanded text:
Filius, et natus ex virgineque naturae unus sit, consors divinitatis et corporis. Idem ergo patiebatur, et non patiebatur; moriebatur, et non moriebatur; sepeliebatur, et non sepeliebatur; resurgebat, et non resurgebat. Resurgebat secundum carnem, quae mortua fuerat, non secundum Verbum, quod apud Deum semper manebat.
Abbreviated transcription (Latin):
multa .n. mala detestãda tillẽ
futando alicui ꝓdesse. si pau¬
per sit cui dat᷑ sentit cõmo¬
dũ. et diues cui tollit᷑ nõ
reat amando moritura. et
si inp̾it peniᵈ ͦ purgãda. nͨ
oĩo pcc̃m gue negabitur
tale adult̾iũ Sciend̾ ẽ ⁊̃ .s.¬

Expanded text:
 mala detestanda talem furando alicui prodesse, si pauper cui datur sentit commodum, et dives cui tollitur nonreat amando moritura, et si vixerit poenitendo purganda; nec ideo peccatum grave negabitur tale adulterium. Sciendum es
Abbreviated transcription (Latin):
humana temptatõ est. si uͦ ⁊ e¬
scit eñ fecisse. et cogit eũ iura¬
ad uiratõm. ⁊ scit f ͫ eñ iu
rare. uincit homicidã. qi hõĩci¬
da corpus occisutꝰ ẽ. ille aĩam

Expanded text:
humana tentatio est. Si vero scit eum fecisse et cogit eum juraad jurationem, et scit rum, vincit homicidam. Quia homicida corpus occisurus est, ille animam;
Abbreviated transcription (Latin):
ponit diliges dñm dm̃ tu.
ex to. corde tuo et ex om̃i¬
tuum sicut te ip̃m. et in¬
imicos non ex tota uirtu¬
ce non sicut te ip̃m. sed
simpliciter sufficit .n. ꝙ¬
mus: ecte ex p̃missis aꝑte
insinuatur ꝙ in affc̃ũ ca¬
ritatis diftinctõ sit hñda
ut drẽnti affc̃u. nõ pari ho¬
mines diligamꝰ et añ om̃ia
deum. scd̃o nos ip̃os. t̾cio
parentes. inde filios et fr̃es.
post: domesticos. demũ ini¬
micos diligamus. s inqui

Expanded text:
ponit. Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo, et ex ttuum sicut teipsum . Inimicos non ex tota virtute, non sicut teipsum, sed simpliciter: sufficit ence ex praemissis aperte insinuatur quae in affectu charitatis distinctio sit habenda: ut differenti affectu, non pari, homines diligamus, et ante omnia Deum: secundo nosipsos, tertio parentes, inde filios et fratres, post domesticos, demum inimicos diligamus. Sed inquiu
Abbreviated transcription (Latin):
ordinauit ĩ me caricatem.
post om̃ium pr̃em dm̃. car¬
nis quoq pat̾ diligatur et
mater. et filius et filia. frẽr¬
et sobor. ambꝵ quoq diligẽ¬
di ex pͥmens ordinẽ sr̃ illud
cant̾. ordinauit ĩ me carita¬
ritas in ordĩata ⁊ quod in
pͥrmo est. ponũt tertium ẜ
quartum pͥmo d̾s diligendꝰ
est scd̾o parentes. inde filii
post domestici qui si st boni¬
malis filiis p̾ponidi sũt scdm¬

Expanded text:
Ordinavit in me charitatem; post omnium patrem Deum, carnis quoque pater diligatur, et mater, et filius, et filia, frater, soror. Ambrosius quoque diligedi exprimens ordinem super illud Canticorum: Ordinavit in me charitaritas inordinata est; quod in primo est, ponunt tertium, vel quartum. Primo, Deus diligendus est; secundo, parentes; inde filii, post domestici, qui etiam, si bonimalis filiis praeponendi sunt. S
Abbreviated transcription (Latin):
et diuisa. qi ĩ illo uno tots̃ cõ
ture lege disigimꝰ q̃ in bestiis eti¬
am est. iõ qret de illo. qd̾ supra
nos et de illo qd̃ iuxͣ nos est di¬
uisa p̃cepta sumpsimꝰ in qͦr̃
altͦ eꝰ quod sumus et illiꝰ quod
infra nos est dilc̃o continet᷑.¬
ca est mens hũa ut nũqmͣ
sui nõ memin̾it nũꝙͣ se nõ
s qm̃ qui odit aliꝙ̃ noc̾e illi
studet. ñ immerito ⁊ m̃s hõis
qñ sibi nocz se odisse dicitur
nesciens .n. sibi uult male dũ
nõ putat sͥ obẽẽ qd̃ uult Si

Expanded text:
et divisa, quia in illo uno totum contturae lege diligimus, quae in bestiis etiam est. Ideoque et de illo quod supra nos est, et de illo quod juxta nos est, divisa praecepta sumpsimus. In quorum altero, ejus quod sumus, et illius quod infra nos est dilectio continetta est mens humana, ut nunquam sui non meminerit, nunquam se non m qui odit aliquem, nocere illi studet, non immerito et mens hominis quando sibi nocet, se odisse dicitur. Nesciens enim sibi vult male, dum non putat
Abbreviated transcription (Latin):
rr̃ diligendar᷑: in hiis duob p̃ce¬
ptis p̃t̾missũ i. cũ enĩ p̃currit
dilcõ dĩ eiusqi diłtonis modus
p̃scriptꝰ appareat et sequat᷑
abste dilectõ tua ẜ̃t̾missa ñ est
ecce hic aꝑte dicit ĩ illo p̃cepto

Expanded text:
rum diligendarum genus in his duobus praeceptis praetermissum est. Cum enim praecurrat dilectio Dei, ejusque dilectionis modus praescriptus appareat, et sequatur abs te dilectio praetermissa non est . Ecce hic aperte dicit in illo praecepto
Abbreviated transcription (Latin):
ta caritas est que in adu̾si¬
ritas semił hĩta nõ amitta¬
tur. iõ quidam in p̃tarataᷤ
ꝓsiliunt audatiam dñces
caritatẽ a dampnandis nõ
ti qͦs rõ cõuincit et auctori¬
tas. quid̃ .n. ad tp̃c st̃ boni
qui postea fiũt mali. uñ qͦ
ietũt retro. s scͥptura dicit

Expanded text:
ta charitas est, quae in adversiritas semel habita non amittatur. Ideo quidam in praetaxatam prosilierunt audaciam, dicentes charitatem a damnandis non tti; quos ratio vincit et auctoritas. Quidam enim ad tempus sunt boni, qui postea fiunt maliet e conveierunt retro. Sed scripta dicit
Abbreviated transcription (Latin):
as nq̃extidit nullathꝰ ꝓ ilł
facit. dignitatẽ eĩ caritatis dͥ¬
dens dicit eam ñ extide. q hic
et in futuro erit. s fides et spes
enacuabũtur et scĩa. it̃ ꝙꝓ di¬
caritas nũꝙͣ fuisse uͭ q̃ desi¬

Expanded text:
am excidit, nullatenus pro illis facit. Dignitatem enim charitatis ostendens, dicit eam non excidere, quia hic et in futuro erit; sed fides et spes evacuabuntur, et scientia. Item qucharitas nunquam fuisse vera quae des
Abbreviated transcription (Latin):
indas eum tradidit et ud̾i. ip¬
se se tradidit qr sponte ad pas¬
sionẽ accessit. et pr eũ tͣdidit
q uolũtate patris ĩ mo cotiꝰ
trinitatis passus ẽ. iudas t᷑¬

Expanded text:
et Judaei. Ipse se tradidit, quia sponte ad passionem accessit; et Pater eum tradidit, quia voluntate Patris, imo totius Trinitatis passus est; Judas t
Abbreviated transcription (Latin):
eam congnouit prete¬
ritam quam intellexit
futuram. sperauit tam
eni xp̃c. sicut in psalmo
ait in te domine spera¬
ui. nec camen fidem uł
spem uittutem habu¬
it. quia per spẽm cre¬
debat ud uidebat ea que
credebat. De antiquis ¶¬
uero pattib qui apud
inferos usque ad passi¬
onem tenebantur. nł¬
ñ incongrue dici potest
quod fidem et spem
uirtutem habuerint
quaia credebant. et
sperabant se uisuros
deum per speciem. qua-¬
siter eum tunc non uide¬
bant. quia tunc non patu¬
it eis cognitio dei. n per
speciem ante passionem.
xp̃i. qua comsummata
cransierunt a fide ad spe

Expanded text:
eam cognovit praeteritam, quam intellexit futuram. Speravit tamen Christus, sicut in psalm. 30 ait: In te, Domine, speravi; nec tamen fidem vel spem virtutem habuit, quia per speciem videbat ea quae credebat. De antiquis vero patribus qui apud inferos usque ad passionem tenebantur, non incongrue dici potest quod fidem et spem virtutem habuerunt, quia credebant et sperabant se visuros Deum per speciem, qualiter eum tunc non videbant; quia non patuit eis cognitio Dei per speciem ante passionem sti, qua consummata, a fide transierunt ad spe
Abbreviated transcription (Latin):
pcc̾or ẽ ñ est diligend̾. et oĩs
sigendus est. p̃p̃ dm̃. deus
om̃i homine amplius. dili¬
gendus est. et ampliꝰ quisq
dm̃ debet diligere quã se ip¬
sum. ¶t amplius alius hõ di¬
ligendus est quã corpus no¬

Expanded text:
 et omnis ligendus est propter Deum, Deus omni homine amplius diligendus est, amplius quisque debet Deum diligere quam seipsum. Item amplius alius homo diligendus est quam corpus no
Abbreviated transcription (Latin):
int in me caritatem. uideaꝰ
ordinem igitur qͥd pͥus. quio
e agit. nam scire quid faci¬
ad. et nescire ordĩem faciendi
nõ ꝑfc̃e est cognitõis. ordĩs
namq ignotantia cõcurbat
m̾itoꝵ formam. ordinẽ aut̃
diligẽdi. ang̃ insinuat. dicẽs.¬

Expanded text:
it in me charitatem. Videamus ergo ordinem, quid prius, quid e agit. Nam scire quid facias, et nescire ordinem faciendi, non est perfectae cognitionis. Ordinis namque ignorantia conturbat meritorum formam. Ordinem autem diligendi August. insinuat, dicens
Abbreviated transcription (Latin):
us ponitur quod sup᷑ nos est
iurta nos est. quarto qd̃
infta nos ÷. ubi ordo diligẽ¬
di in sinuari ur̃ ex rõne
numeratõis. nõ ⁊ aũ aper¬
tum utrũ hoĩens orãs pa¬

Expanded text:
us ponitur quod supra nos est; juxta nos est; quarto, quod infra nos est; ubi ordo diligendi insinuari videtur ea ratione enumerationis. Non est autem apertum utrum omnes homines pa
Abbreviated transcription (Latin):
nã aĩam meam ut it̾m su¬
mam eã. nemo tollit eã a
me. si ego pono eam. a me ip̃o
potestatem hẽo poñdi eam
et it̾m sum̃di eam. hic aĩã
dicit emissam a qͦ emissa ÷. asc ip̃a non est emiadi.
qr se ip̃am nõ posiit nͨ xbñ
aĩam posuit A carnẽ. caro
gͦ aĩam posuit. s p̃tate ĩ se
ex quo suscepit hominẽ .i. car¬
nem et aĩam nõꝙͣ deposuit a
expirauit qua redeunte sur
rexit. mors gͦ ad tempꝰ carnẽ
et aĩam seꝑauit. s nentrũ
a u̾bo dĩ. caro gͥ ponit ⁊ su¬
mit animam non p᷑acerca
carnem dĩtatis. hic eiudñt̾
soluta fuerit unio. un aug̃
contra felicianum. absit

Expanded text:
 animam meam, ut iterum sumam eam; nemo tollit eam a me, sed ego pono eam; a meipso potestatem habeo ponendi eam, et iterum sumendi eam; hic animam dicit emissam. A quo emissa est? A seipsa non est emissa, quia seipsam non posuit; nec Verbum animam posuit, nec carnem. Caro ergo animam posuit, sed potestate in se ex quo suscepit hominem, id est carnem et animam, nunquam deposuit anexspiravirexit. Mors ergo ad tempus carnem et animam separavit, sed neutrum a Verbo Dei. Caro ergo ponit et sumit animam, non potestate carnem deitatis. Hic evidenter o soluta fuerit unio. Unde Aug. contra Felicianum: Absit