comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&e ꝓ uniuerso popło supplicantib: Si uero
aliqñ oriatur indignatio dei. & ueniat
ꝓpeccatis seua correptio: indurent᷑ aut̃
corda nr̃a ne conuertam᷑ ad dm̃: ne ue
humiliemur in conspectu eius. ut incõ¬
fessione supplicacionum motus eiꝰ ce ira¬
cundiam mitigemus: s econtra dicamꝰ.
ñ est cura deo de uita mortalium. nec ꝑ-
tinent hȩc ad dm̃i: reliquit nos olimn:
nec adnoticiã eius ista ꝑueniunt: si talia
cogitemus incordib nr̃is. & hec de ore
nr̃o ꝓferamus: certum est non eẽ. in no-¬
bis moysen ce aaron. legis scilicet scien
ciam. & fructũ penitentie: ꝑ quos inte¬
ritum imminentis exicii possimꝰ euade
hoc puto accidisse etiã illis qͥ fuerunt
ante nos: quando declinauerunt om̃s.
simul inutiles facti sunt. & nõ fuit qͥ
faceret bonitatem. nõ fuit usq adunũ
Si enĩ fuisset: nũqͣm utiq dereliquissoe
eos ds: S &e nos tumeamꝰ: ne forte ali-¬

Expanded text:
et pro universo populo supplicantibus. Si vero et pro universo populo supplicantibus. Si vero aliquando oriatur indignatio Dei, et veniat pro peccatis saeva correptio, indurentur autem corda nostra, nec convertamur ad Dominum, neque humiliemur in conspectu ejus, ut in confessione supplicantium motus ejus et iracundiam mitigemus, sed contra dicamus, Non est cura Deo de vita mortinent haec ad Deum; reliquit nos olim, nec ad notitiam ejus ista perveniunt. Si talia cogitemus in cordibus nostris, et haec de ore nostro procedant, certum est non esse in nobis Moysen et Atiam, et fructus poenitentiae, per quos interitum imminentis exitii possimus evadere. Hoc puto accidisse etiam populo illi, qui fuit ante nos, quando omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt, et non fuit qui faceret bonitatem, non fuit usque ad unum. Si enim fuisset, nunquam utique dereliquisset eos Dominus. Sed et nos timeamus, ne forte sim
Abbreviated transcription (Latin):
minimũ decem requirebantur. ꝑ quos
uix saluarent᷑. si forte saluari possent
hi qͥ habitabant pentapolim sodomo¬
rum: ñc aut̃ etiam duo si tñ inueni¬
antur tales qualis fuit moyses et
aaron. sufficere possunt. ut gens isra-¬
helitarũ tota saluet᷑: Qd gͦ dicemꝰ
amplius ẽẽ inhis duobus: Que tanta
uirtus. quod meritũ: qd sex centa mi¬
lia. ⁊eo amplius. liberent᷑ ab interitu
uastatoris: Ego arbitror quod inmo-¬
yse lex significet᷑. que docet homines
scientiam. & amorẽ dei: in aaron uero¬
supplicandi dõ. & obsecrandi eum forma
consistat: Si gͦ accidat aliquando in-¬
dignari nobis. uł uniuerso popło dñi:¬
&e si iam sententia ultionuis ꝓcedat a
dño: redeat aut̃ lex dei incor nr̃m. commo¬
nens nos & docens conuerti adpenitentiã:
satis facere ꝓ delictis. supplicare ꝓculpis:
cessabit continuo iracundia. & indigna-¬
cio conquiescet: Propiciabit᷑ dñs quasi
moyse & aaron intercedentib ꝓnobis:

Expanded text:
minimum decem requirebantur, per quos vix si forte salvari possent hi, qui habitabant Pentapolim Sodomorum, nunc autem etiam duo, si tamen inveniantur tales qualis fuit Moyses et Aaron, sufficere ponit, ut gens Israelitarum tota salvetur. Quid ergo dicemus amplius esse in his duobus. Quae tanta virtus, quod meritum, quo sexcenta millia et eo amplius liberentur ab interitu vastatoris? Ego arbitror quod in Moyse lex significetur, quae docet homines scientiam et amorem Dei, in Aaron supplicandi Deo, et obsecrandi eum forma consistat. Si ergo accidat aliquando indignari nobis, vel universo populo Domini, ut sententia ultionis procedat a Deo, redeat autem lex Dei in cor nostrum, commonens nos et docens converti ad poenitentiam, satisfacere pro delictis, supplicare pro culpis, cessabit continuo iracundia, indignatio conquiescet. Propitiabitur Dominus, quasi Moyse et Aaron intercedentibus pro nobis
Abbreviated transcription (Latin):
ceps tribusꝰ ppłi: habet uirgã: Non
habeat uirgam̃. Unde ce paulus
apłs quia pͥnceps erat populi: ic¬
circo dicebat. Qd uultis: In uirga
ueniam ad uos. aut incaritate: s.
sp̃uq mansuetudinis: Om̃s gͦ pͥncipes
tribuum hãnt necesse est. uirgas
suas: s unus est solus sic̃ scriptura
dimus uerus pontifex ap̃c ẽ: ipse

Expanded text:
i habet virgam. Non habeat virgam. Unde et Paulus apostolus, quia princeps erat populi, idcirco dicebat: Quid vultis? in virga veniam ad vos, an in charitate et spiritu mansuetudinis ? Omnes ergo principes tribuum habeant necesse est virgas suas. Sed unus est solus, sicut Scriptura dimus, verus
Abbreviated transcription (Latin):
sinistris sunt: dicet: Ite in ignẽ et̾num
oꝑarii iniquitatis: quem p̃parauit pa-¬
ter m̃s diabolo & angłis eius: qm̃ non
noui uos Et sunt utiq mortui: hi qui
in ignem mittunt᷑ eternum: St̃ aut̃ ui¬
ui: illi qui mittunt᷑ ad regnũ celorum:¬

Expanded text:
in ignem aeternum, operarii iniquitatis, quem praeparavit Pater meus diabolo et angelis ejus, quoniam non novi vos. Et sunt utique mortui qui in ignem mittuntur aeternum, sunt autem vivi illi qui mittuntur ad regnum. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
sermo eiꝰ ad subtiliorẽ & spiritalem
intelligentiã ꝓuocat auditores: & uult
eos nicħ carnale inlege sentire: dic̃.¬
ut qui uult auferri uelam̃ de corde
suo. conu̾i̾cat᷑ ad dnm̃ ñ quasi ad car¬

Expanded text:
stoli ad subtiliorem et spiritalem intelligentiam provocat auditores, et vult eos nihil carnale in lege sentire; dicit: Qui vult auferri velamen de corde suo, convertatur ad Dominum, non quasi ad car
Abbreviated transcription (Latin):
urm̃ ut recitari audierint qͦ legunt᷑:
statim discedunt. Nulla exhis que lec¬
ta sunt inquisitio acdinuicẽ ⁊ nulla col¬
latio: nusꝗͣ memoria mandati illius
qͦte diuna lex commonet: int̾roga
patres tuos & dicent tͥ: prbros tuos
& annunciabunt tͥ. Alii ne hoc ip̃m
qͥdem patient̾ ex pectant: usq dum
lectiones in ecclia recitent᷑. Al ũ nec
si recitent᷑ sciunt: s in remotiorib do¬
minice domꝰ locis. secularib fabulis
occupant᷑. De quib ego ausus sum
dicere: quia cum legit᷑ moy ses iã ñ
uelam̃ suꝑ cor eoꝵ. s: paries qͥdam

Expanded text:
um, ut recitari audierint quae leguntur, statim discedunt; nulla ex his quae lecta sunt inquisitio adinvicem, nulla collatio, nusquam memoria mandati illius, quo te divina lex commonet: Interroga patres tuos, et dicent tibi; presbyteros tuos, et annuntiabunt tibi . Alii ne hoc ipsum quidem patienter exspectant, quod lectiones in ecclesia recitentur. Alii vero nec si recitentur sciunt, sed in remotioribus Dominicae domus locis, saecularibus fabulis occupantur. De quibus ego ausus sum dicere, quia cum legitur Moyses, jam non velamen super cor eorum, sed paries quidam
Abbreviated transcription (Latin):
nob pͥus est quid sit au̾sus. Omnis
qui cegũ recitant᷑ uba legis. cõmuinib
sabulis occupat᷑: au̾sus ẽ. Omnis qͥ cũ
legit᷑ morses de negotiis scłi. de pecu¬
ma delucris sollicitudinẽ gerit: a¬
uersus est. Omnis qui possessionũ cu¬
ris stringit᷑. & diuitiarũ cupiditate dis¬
tendit᷑: qui gloria scłi. ⁊ mundi honorib
studet : au̾sus ẽ. Sed & qui abhis qͥdẽ
uidet᷑ alienꝰ: a ssistit autem & audit uer¬
ba legis. & uultu atq oculis intentꝰ. cor¬
de tamen & cogitacionib euagat᷑: au̾¬
sus est Quid gͦ est conu̾ti:  Si his oĩb

Expanded text:
ossimus quid sit conversus. Omnis qui, cum recitantur verba legis, communibus fabulis occupatur, aversus est. Omnis qui, cum legitur Moyses, de negotiis saeculi, de pecuniis, de lucris sollicitudinem gerit, aversus est. Omnis qui possessionum curis stringitur, et divitiarum cupiditate distenditur, qui gloriatur saeculo, et mundi honoribus studet, aversus est. Sed et alius qui ab his quidem videtur alienus, assistit autem et audit verba legis, et vultu atque oculis intentus, corde tamen et cogitationibus evagatur, aversus
Abbreviated transcription (Latin):
nullus audeat ad p̃lia. S multo con¬
uenientius aptabit᷑ hiuc loco mystica
noctib dormiat: tũ deinde patris fre-¬
mitu uel mugitu. tanꝙͣ tremefactus
cubilis locus. suscitet catulũ dormien¬
tẽ. Iste gͦ catulus. ascendit ex germine.

Expanded text:
nullus audeat ad praelia. Sed multo connullus audeat ad praelia. Sed multo convenientius aptabitur huic loco mystica noctibus dormiat: tum deinde patris fremitu vel mugitu, tanquam tremefactus cubilis locus, suscitet catulum dormientem. Iste ergo catulus ascendit ex germine
Abbreviated transcription (Latin):
Recubans dormisti sicut leo: & sic̃ catulus
leonis. Quis suscitabit eum: In his uersi¬
culis ñ iam concludim᷑: s pene excludim᷑.
Nam catulum leonis si ponamꝰ uidã dici
posse ꝓuirtute bellandi. qͦmͦ exponit᷑:⁊
quod de germine eius dr ascendisse: Ger¬
men autem hic ingreco. Baacton dicit᷑.
quod magis uirgultum uel ramꝰ rectuis
inter p̾tatur : qͥ de radice repullulare.
uel deipso robore arboris solet. Ex qͦ
gͦ uirgulto uel ex qͦ ramo. iudas ascendis
& ut catulus leonis: ita ut querat᷑ quis
eum suscitet. nͥ st forte aliqͥs ium faciens
uelit ita asseuerare. exgermine ꝓcessisse
uidã: id est ut suꝑiꝰ diximꝰ uel exiurgul¬
to uel ex ramo qͦd de ipsa patris forticu¬
dine ⁊ uirtute significet: qͥ uirtutis
confidentia recubet. ⁊ quiescat. ut leo.
& ut catulus leonis: nec eum ausus sit
aliquis suscitare: dum ꝓmagnitudine
uiriũ. & potentia belloꝵ. suscitare eũ

Expanded text:
cendisti: recubans dormisti sicut leo, et sicut catulus cendisti: recubans dormisti sicut leo, et sicut catulus leonis: quis suscitabit eum ? In his versiculis, non jam concludimur, sed pene excludimur; nam catulum leonis si exponamus, Judam dici posse pro virtute bellandi, quomodo exponetur, quod de germine filius dicitur ascendisse? Germen autem hic in Graeco βλαστὸν dicitur, quod magis virgultum, vel ramus recte interpretatur, qui de radice repullulare, vel de ipso robore arboris solet. Ex quo ergo virgulto, vel ex quo ramo Judas ascendisset ut catulus leonis, ita ut quaeratur, quis eum suscitet? Nisi forte aliquis vim faciens, velit ita adseverare: Ex germine processisse Judam, id est, ut superius diximus, ex virgulto vel ex ramo, quod de ipsa patris fortitudine et virtute significet: quique virtutis confidentia recubet et quiescat, ut leo et ut catulus leonis; nec eum ausus sit aliquis suscitare, dum pro magnitudine virium, et potentia beatorum suscitare eum
Abbreviated transcription (Latin):
qͦͣs pat̾ ꝓmittit subpedes euis se posi¬
donec ponã inimicos tuos sub pedib
tus. St᷑ gͦ inimici. donec increduli
s̃ & infideles: Et iõ cedunt᷑ intergo
Qui pꝰea qͣm conuersi fuerint efficiunt᷑
fr̃s: & collaudant eum. qui eos in ad¬
optionẽ patris uocatos. sibi & choere¬
des fecit & fr̃s. Bene autẽ terga ini¬
micorũ cedi dix̃ a xͦ. Om̃s enĩ qͥ adora¬
bant idola. terga dabant deo: Sic̃
et ꝑ ꝓpħam dominꝰ expbrat dicens: Qͥa
conuerter̃ adme terga sua: & ñ faciem.
Hec gͦ dorsa cedit: ut connersi aliqͣndo
terga dent idolis. & faciẽ erigant ad
dm̃. Et faciant hoc qͦd inconsequentib
scͥptum ẽ. Et adorent te filii patriscii.
fueruit effecti: & spm̃ ad optionis acce¬
ꝑint. in qͦ clamant abba pat̾. Nemo enĩ
paulo duriꝰ refertꝰ ad iudã: nͥ abusiue
dicamiꝰ ad oratos esse qͣsi reges a frĩb suiᷤ.
id ẽ a cet̾is contribulib filios uida. Catu¬
lus leonis uida: De germine eiꝰ ascendit.

Expanded text:
des ejus posiponam inimicos tuos sub pedibus tuis . Sunt ergo inimici, donec increduli sunt et infideles, et ideo caeduntur in tergo, qui posteaquam conversi fuerint, efficiuntur fratres, et collaudant eum, qui eos in adoptionem Patris vocatos, sibi et cohaeredes fecit et fratres. Bene autem terga mimicorum caedi dixit a Christo: omnes enim qui adorabant idola, terga dabant Deo, sicut et per prophetam Dominus exprobrat, dicens: Quia converterunt ad me dorsa sua, et non faciem . Haec ergo dorsa caedit, ut conversi aliquando terga dent idolis, et faciem erigant ad Deum, et faciant hoc quod in consequentibus scriptum est: Et adorent te filii patris tui.fuerunt effecti, et spiritum adoptionis acceperunt, in quo clamant, Abba pater . Nemo enim paulo durius refertur ad Judam, nisi abusive id dicamus, adoratos esse 8 quasi reges, a fratribus, id est, suis caeteris contribulibus, filios Juda. 2. Catulus leonis Juda, de germine filius meus as
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑ ipsos triꝑtitꝰ iste motꝰ tociꝰ anime
ire et. furoris speciem tenet sy meon:
que & ipsa ex furoris eiꝰ demonstrat᷑
opprobrio: terciam formã motꝰ irra¬
tionabilis tenet. leui : quippe cui cẽ
legẽ seruare ꝑmissũ: Has gͦ tres pẽs
uidet᷑ mͥ omĩs ꝓpe anima que in hũc
miundũ uenit. pͥmis motib culpabi¬
liter agere: usq qͦ peccatoꝵ uitiis pre¬
grauata. ⁊ maloꝵ sacietate fessa. ad
fessionis ꝑeccata: qͥa iudas confessio in¬

Expanded text:
 ipsos tripartitus iste motus animae irae vel furoris speciem tenet Symeon, quae et ipsa ex furoris ejus demonstratur opprobrio. Tertiam formam motus rationabilis tenet Levi, quippe cui etiam legem servare commissum est. Has ergo tres species videtur mihi omnis prope anima, quae in hunc mundum venit, primis motibus culpabiliter agere, usquequo peccatorum vitiis praegravata, et malorum satietate defessa, ad fessione peccata, quia Judas lingua
Abbreviated transcription (Latin):
esse ꝓgenie referri: qui regnũ gentis
illius ministrantes. inimicoꝵ terga do¬
muer̃. Sed et in xp̃o competenter ac¬
cipit᷑: qui a fratrib suis id est ab apłiᷤ
qͦs ipse fr̃es in euuangłio nominauit.
merito collaudat᷑. Inimici uͦ eiꝰ suꝑ qͦr

Expanded text:
Reges, referri: qui regnum gentis illius ministrantes, inimicorum terga domuerunt. Sed et in Christo competenter accipitur, qui a fratribus suis, id est, ab Apostolis, quos ipse fratres in Evangeliis nominavit , merito collaudatur. Inimici ver
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ i stłies: potes ambulare ꝑsiccũ in me¬
dis mari. Si fueris in medio nationis pͣue
nens ad gloriam: potest sieri in medio
peccatorũ incedentẽ te. ñ infundat humor
peccati: pot̾ fieri ut tͣnseunte ꝑ hunc mũ¬
dum: nulla libidinis resꝑgat: nullus
cupiditatis estꝰ uerbet. Qui egr ptuis
ẽ. & sequit᷑ pharaonẽ: ille uitiorũ flu¬
ctib mergit᷑. Qui uͦ sequit᷑ xpm̃. &¬

Expanded text:
Israel es, potes ambulare per siccum in medio mari. Si fueris in medio nationis pravanens ad gloriam, potest fieri ut in medio peccatorum incedentem te, non infundat humor peccati. Potest fieri ut transeuntem te per hunc mundum, nulla libidinis unda respergat; nullus cupiditatis aestus verberet. Qui enim Aegyptius est et sequitur Pharaonem, ille vitiorum fluctibus mergitur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
scłoũ nominant᷑: fortasse licet ignotus
nobis. tam̃ a deo statutꝰ aliquis t̾minꝰ in¬
dicat᷑. Quod uͦ addidit in hoc ͦ adhuc:
quit. Quod c̃q eñ illud cogitau̾is in qͦ finẽ
huc. Putas in scła sełorũ: Et adhuc. Qoͦ¬
cunq illd̃ dixeris de regni eiꝰ spaciis: sẽp

Expanded text:
saeculorum nominantur, fortasse, licet ignotus saeculorum nominantur, fortasse, licet ignotus nobis, tamen a Deo statutus aliquis terminus indicatur; quod vero addidit in hoc loco « etquit. Quodcunque enim illud cogitaveris, in quo finem huc putas in saecula saeculorum, et adhuc, et quodcunque illud dixeris de regni ejus spatiis, semp
Abbreviated transcription (Latin):
culũ di uel templũ: ab eo qͦd scĩficat
accedentes. Hoc ñ dic̃ manu hominis
factum: s manu dĩ. Quid gͦ: ꝓpt̾ te
ds̃ & plantat. & edificat: agͥcola efficit᷑.
structor efficit᷑: ne tͥ aliqͥd desit. Audi
& paulũ dicere. Dei agri cultura: dei
edificatio estis. Quod gͦ istud est sane¬
timonium: qͦd ñ manu hominũ sactũ ẽ.¬
sed manibus dei paratum: Audi sapientiã
dicentẽ: quia edificauit sibi domum. Egoaũ
hoc de incarnatione domini rectiꝰ intelli¬
gendum puto. Non enim manu hominũ
factum ẽ. id est ñ oꝑe humano templum
carnis edificat᷑ in uirgine: s sic̃ p̃dixerat
daniel lapis sine manib excisus creuit.
& factus est mons magnꝰ. Istud ẽ sancti¬
monium carnis assumpte: & sine manib
idẽ absq oꝑe hominũ. de monte humane
nature & substantia carnis excisũ. Dñẽ qͥ
in seculũ dr̃ ÷ longitudo qͥdẽ temꝑis. s
esse finis aliquis indicatur. Et sun aliud
qͥdem. tam̃ ponit᷑ sinis. Et qͦtiens scła

Expanded text:
culum Dei, velut templum quod ab eo sanctificantur accedentes. Hoc non dicit manu hominis factum, sed manu Dei. Quid ergo? propter te Deus et plantat et aedificat: agricola efficitur, structor efficitur, ne tibi aliquid desit. Audi et Paulum dicentem: Dei agricultura, Dei aedificatio estis . Quid ergo istud est sanctimonium, quod non manu hominum factum essed manibus Dei paratum? Audi Sapientiam dicentem: Qui aedificavit sibi domum . Ego autem hoc de incarnatione Domini rectius intelligendum puto. Non enim manu hominum factum est, id est, non opere humano templum carnis aedificatur in virgine; sed sicut supra Daniel, lapis sine manibus excisus, crescit et factus est mons magnus. Istud est sanctimonium carnis assumptae et sine manibus, id est, absque opere hominum de monte humanae naturae, et substantia carnis excisum. Domine, qin saeculum dicitur, longitudo quidem temporis, sed esse finis aliquis indicatur; et si in aliud quidem, tamen potitur finis, et quoties saecula
Abbreviated transcription (Latin):
qui possidebant᷑ amorte. Hinc eos cõ
p̾hendit tunor & tremor: qͥa senser̃
magnitudinẽ brachii eiꝰ. Hinc etiã
tabuer̃ om̃s habitantes chanaan. qͥ
nutabiles int̾p̾tant᷑ & mobiles: cũ ui¬
dent mori regna sua. alligari fortẽ.
& uasa eiꝰ diripi. Ueniat gͦ suꝑ eosti¬
mor & tremor: magnitudine brachii
tui. Qͥd timent demones: Qͥdtre¬
munt: Sine dubio crucẽ xp̃i. inqͣ
triũphati s̃: inqͣ exuti s̃. pͥncipatꝰ eoꝵ
& potestates. Timor gͦ & tremor cad&
cis fidelit̾ fixum: & magnitudinẽ bra¬
chii illiꝰ qͦd dũs expandit in cruce: sic̃
dic̃. Tota die expandi manꝰ meas ao
popłin ñ credentẽ: ⁊ contͣdicentẽ mͥ¬
Nonte gͦ alit timebunt. nec alit̾ tremor
tius ueniet suꝑ eos: nͥ uideant inte
crucẽ xp̃i: nͥ & tu potueris dicere:
dͥo autẽ absit gloriari. nͥ in cruce dñi¬

Expanded text:
qui possidebantqui possidebantsenserunt magni tudinem brachii ejus. Hinc etiam tabuerunt omnes habitantes Chanaan, qui mutabiles interpretantur et mobiles, cum vident moveri regna sua, alligari fortem, et vasa ejus diripi. Veniat ergo super eos timor et tremor magnitudinis brachii tui. Quid timent daemones, quid tremunt? Sine dubio crucem Christi, in qua triumphati sunt, in qua exuti sunt principatus eorum et potestates. Timor ergo et tremor cadet rint fideliter fixum, et magnitudinem brachii illius, quod Dominus expandit in cruce, sicut dicit: « Tota die expandi manus meas ad populum non credentem et contradicentem mNon te ergo aliter timebunt, nec aliter tremor tuus veniet super eos, nisi videant in te crucem Christi, nisi et tu poteris dicere: « Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domi
Abbreviated transcription (Latin):
rationis. deducit iusticia. Consola¬
t᷑ etiã eũ ꝑ consolationẽ spc̃ scr. In
uirtute sua & in requie sua. Eut᷑oꝵ
nanq spes. laborantib requiẽ pa¬
rit: Sicut & in agone positis. dolo¬
rẽ uulnerũ mitigat spes gopoe. Au
runt habitatores philistum. Tunc
festinauer̃ duces edom & pͥncipes io¬
abitar̃: & app̃hendit illos cremor.
Tabuer̃ om̃s habitantes chanaan.
Quantũ ad hystoriã ꝑtinet: nullũ ex
his gentib int̾fuisse. mnirabilib que
facta s̃ constat. Quomͦ gͦ uidebunt᷑
tremore de territe. uel festinasse ut
dicit. uel irate esse: phylistum.⁊ mo¬
abite. et edom. & reliqͤ qͣs enum̾at
nationes: S si redeamꝰ ad intelligen¬
tiam spiritalẽ : in uenies qͥa philistini
id ẽ cadentes poculo. & edom qͥ inter¬
pͥtat᷑ terrenꝰ trepidant. & horũ omiũ
pͥncipes cursitant. & pauent constͥc¬
ti dolorib: cũ uident regna sua qͦ
in inferno s̃ penetͣta: abeo. qͥ descen¬
dit in inferiora t̾re: ut eriꝑet eos

Expanded text:
stitia: consolatur etiam eum per consolationem Spiritus sancti in virtute sua et in requie sua. Futurorum namque spes laborantibus requiem parit, sicut et in agone positis dolorem vulnerum mitigat spes coronae. Arunt habitantes Philistihim. Tunc festinaverunt duces Edom et principes Moabitarum: apprehendit eos tremor, tabuerunt omnes habitantes Chanaan. Quantum ad historiam pertinet, nullum ex his gentibus interfuisse mirabilibus quae facta sunt, constat. Quomodo ergo videbuntur tremore deterritae vel festinasse, ut dicit, vel iratae esse Philistihim et Moabitae et Edom, et reliquae quas enumerat nationes? Sed si redeamus ad intelligentiam spiritualem, invenies quia Philisthiim, id est caventes poculo, et Edom qui interpretatur terrenus, trepidant, et horum omnium principes cursitant et pavent constricti doloribus cum vident regna sua, quae in inferno sunt, penetrata ab eo qui descendit in inferiora terrae ut eripiat eos
Abbreviated transcription (Latin):
tatib urĩs dimisi matrẽ urãm. Uides gͦ:¬
qͦd abeo creati sumꝰ. E ffecti uͦ sumꝰ ser¬
ui diaboli: sccłm id qͦd peccatis nrĩs ue¬
nundati sumꝰ. Ueniens autẽ xp̃c rede¬
mit nos. cum seruiremꝰ illi dño. cui nos¬
met ipsos peccando uendidimꝰ. Et ita
sibi dnm̃ peccando quesiuerant. Sed
fortassis tecte qͥdẽ dr̃. redemisse nosxͦ:
tale autẽ ut nos mercaret᷑.: etiã diabol
dedit: Esgo si uidet᷑ ausculta homici¬
dium: peccunia diaboli ẽ. Ille enĩ ab
inicio homicida est. Fecisti homicidiũ:
diaboli peccuniã suscepisti. Adulteriũ:
diab oli peccunia ẽ. Diaboli enĩ ineo
imago est et suꝑ scͥptio. C omisisti ad¬
ulterium: accepisti a diabolo nomisma.
Furtũ. falsum testimonium. rapacitaᷤ.
uiolentia: hec omnia diaboli censꝰ ẽ.
et diaboli thesaurꝰ. Talis enim peccu¬
nia: de eiꝰ moneta ꝓcedit. Hac gͥ pec¬
cunia emit ille. qͣs emit: et efficit sͥ

Expanded text:
itatibus vestris dimisi matrem vestram . Vides itatibus vestris dimisi matrem vestram . Vides quod ab eo creati sumus; effecti vero sumus servi diaboli, secundum quod peccatis nostris venundati sumus. Veniens autem Christus redemit nos, cum serviremus illi domino cui nosmetipsos peccando vendidimus. Et itasibi dominum peccando quaesiverant. Sed fortasse recte quidem dicitur redemisse nos Chrtale autem ut nos mercaretur, etiam diabolus dedit? Ergo si videtur ausculta: Homicidium pecunia diaboli est. Ille enim ab initio homicida est. Fecisti homicidium, diaboli pecuniam suscepisti; adulterium, diaboli pecunia est: diaboli enim in imago est et superscriptio. Commisisti adulterium, accepisti a diabolo numisma: furtum, falsum testimonium, rapacitas, violentia, haec omnia diaboli census est et diaboli thesaurus. Talis enim pecunia de ejus moneta procedit. Hac igitur pecunia emit ille quos emit, et efficit sibi
Abbreviated transcription (Latin):
durꝰ & incredulus. Uer̃ ñ eatenus.
ut in lapidis natura ꝑmaneat: S
donec tͥnseat popłs hic. popłs quem
ad quisiuit. Cecitas enim ex parte con¬
tigit in isrł illo scđdm carnẽ. donec pleni¬
tudo gentium subintraret. Cum enim
plenitudo gentium sub introierit: tunc
etiam omnis isrł. qͥ ꝑ incredulitats duri¬
ciã factus fuerat sic̃ lapis. saluabit᷑. Et
uis uidere qͦmͦ saluabit᷑: P otens est in¬
quit ds: de lapidib suscitare filios abra¬
he. Manent gͦ lapides nunc. donecta¬
adquisisti. S si ipse dñs creator est om¬
niũ: uidendum ẽ qͦmͦ hic adquisisse di¬
cat᷑ que sua esse ñdubiũ ẽ. Dr̃ & in alio
cantico de utero nomii. Nõne hic ipse tuꝰ¬
Uidet᷑ enĩ unꝰ qͥsq illud adquirere: qͦd
ñ fuit suũ. Inde deniq & heretici dict̃
de saluatore: quia ñ erant sui qͦs ad qͥsi¬
uit. Dato & enim p̾cio. m̾catꝰ e̾ homines
Peccatis itr̃ĩs uenundati estis: & ꝓ iniqͥ¬

Expanded text:
durus et incredulus; verum non eatenus ut in lapidis natura permaneat, sed donec transeat populus hic, populus quem acquisisti. Caecitas enim ex parte contigit in Israel secundum carnem, donec plenitudo gentium subintraret. Cum enim plenitudo gentium subintroierit, tunc etiam omnis Israel, qui per incredulitatis duritiam factus fuerat sicut lapis, salvabitur . Et vis videre quomodo salvabitquit, Deus de lapidibus suscitare filios Abrahae. » Manent ergo lapides nunc, donec traacquisisti. Sed si ipse Dominus creator est omnium, videndum est quomodo hic acquisisse dicatur quae sua esse non dubium est. Dicitur et in alio cantico Deuteronomii: Nonne hic ipse D enim unusquisque illud acquirere quod non fuit suum. Inde denique et haeretici dicunt de Salvatore quia non erant sui quos acquisivit. Dato etenim pretio mercatus est homines, Peccatis vestris venundati estis, et pro iniqu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ płia dic̃. Uin eam ex egx̃ pto tͥnstulisti:
expulisti gentes. et plantasti eam. ꝑuiũ
iter fecisti ante eam: ac plantasti iadi¬
ces eus & repleuit terrã. Oꝑuit mon¬
tes umbra eiꝰ: & arbusta eiꝰ cedros dei.
Adu̾tis iam qͦmͦ plantat ds̃: Et uͥ
plantat: Non plantat in uallibus.
s in montib excelsis. & sublimibus
locis. Quos enim educit exegẏpto.
qͦs de seculo adducit ad fidẽ. ñ uult
eos iter᷑ in humilib collocare: s comui̾¬
sationẽ eoꝵ uult ẽẽ sublim̾. Uult noᷤ
in montib habitare: s ĩmpsis nichilo¬
minꝰ montib. ñ uult nos ꝑ terrã reꝑe:
nec ultͣ uult uineã suam humi degec¬
tos hr̃e fructꝰ: Sedult palmite᷑ sur¬
sum duci. & in alto collocari: traduces
sieri. & traduces: ñ inqͥbꝰcunq humilib
arborib: sed in excelsis & altissimis cedriᷤ
to. Quib nos si adiungam᷑. uitis ꝗͣ de
egy pto tͣnstulit as̃ esse ł ramos eoꝵ nr̃i
palmites diffundant᷑: atq iͥpsis innyci

Expanded text:
Propheta dicit: Vineam ex Aegypto transtulisti, expulisti gentes et plantasti eam. Pervium iter fecisti, ante eam plantasti radices ejus, et replevit terram. Operuit montes umbra ejus, et arbusta ejus cedros Dei . Advertis jam quomodo plantat Deus et ubi plantat? Non plantat in vallibus, sed in montibus, in excelsis et sublimibus locis. Quos enim educit ex Aegypto, quod de saeculo adducit ad fidem, non vult eos iterum in humilibus collocare, sed conversationem eorum vult esse sublimem. Vult nos in montibus habitare, sed et in ipsis nihilominus montibus non vult nos per terram repere; nec ultra vult vineam suam humi dejectos habere fructus, sed vult palmites ejus sursum duci, in alto collocari, traduces fieri, et traduces non in quibuscunque humilibus arboribus, sed in excelsis et altissimis cedris to: quibus nos adjungamur vitis, quam de Aegypto transtulit Deus; et per ramos eorum nostri palmites diffundantur, atque in ipsis innisi,
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnseat popłs tuus dñe: donec ꝑtͣnseat
tanqͣm lapidẽ: ñ ẽ natura eẽ lapidẽ.
Non enim fieret: nͥ qͦd ñ erat. Hoc ꝑꝑ
illos dicimꝰ. qͥ male nat᷑e pharaonẽ.
uel egyptios dicunt fuisse: & ñ exar¬
hitrii libertate in hec esse seductos:
Sed & ꝓpt̾ eos. qui creatorẽ dĩ ac¬
cusant tanꝗͣ seuum. qͦd homines uer¬
tat in lapides. Hi gͦ pͥusꝗͣ blasphe¬
ment: consident sũma libratione
que scͥpta s̃. Non enim dix̾ fiant cãꝗͣ
lapis & tacuit: s tempꝰ statuit &
m̃surã cõdẽpnationis dec̾nit. Ait

Expanded text:
ne, donec pertranseat tanquam lapidem, non est natura esse lapidem; non enim fieret, nisi quod non erat. Hoc propter illos dicimus, qui malae naturae Pharaonem, vel Aegyptios dicunt fuisse, et non ex arbitrii libertate in haec esse deductos; sed et propter eos qui creatorem Deum accusant, tanquam saevum, quod homines vertat in lapides. Hi ergo priusquam blasphement, considerent summa libratione, quae scripta sunt. Non enim dixit, fiant tanquam lapis, et tacuit, sed tempus statuit et mensuram condemnationis
Abbreviated transcription (Latin):
aꝗͣ ei murꝰ fuint. dextͣ leuaq lpse
autẽ media uia incedit. ꝑ siccum: ñ de¬
clinat ad dexteram neq ad sinistram: us¬
quͦ ex eat adlib̾tatẽ: ⁊ ymnum uictorie
dnõ concinat dicens. Cantabo dño glo¬
riose enim glorificatꝰ est. ꝑiħm xp̃m do¬

Expanded text:
murus fiunt dextera laevaque: ipse autem media via incedit per siccum, non declinat ad dexteram, neque ad sinistram, usquequo exeat ad libertatem et hymnum victoriae Domino concinat dicens: « Cantabo Domino, gloriose enim honorificatus est . »
Abbreviated transcription (Latin):
& amplius decoqͥt᷑ ÷ ut & si parũ aliquid
auri: purgati tanen resideat. Quodsi a-¬
liquis illuc totꝰ plumbeus uen̾it: fiet
de illo hoc qͦd scͥptum ẽ. Dem̾git᷑ in pro¬
fundum: tanꝗͣ plumbum in aqua uali¬

Expanded text:
ut amplius decoquatur, ut si parum aliquid ut amplius decoquatur, ut si parum aliquid auri, purgatum tamen resideat. Quod si aliquis illuc totus plumbeus venerit, fiet de illo hoc quod scriptum est: Demergitur in profundo tanquam plumbum in aqua vali
Abbreviated transcription (Latin):
bulaiit & discipłs eiꝰ petrꝰ: licet paululũ
trepidau̾it. Non enim tantꝰ erat & talis:
qui mebil omnino de specie plumbi in
se hab̾et admixtũ. Habuit. licet parum.
ꝓpt̾ qͦd dicit ad eiun dñs. Modice fidei:
qͣre dubitasti: Iccirco gͥ qui saluus fit.
ꝑ ignem saluus fit: ut siquid forte de sp̃e
plumbi habuerit admixtum. idignis de¬
coquat & resoluat: ut effitiant᷑ omnes
aurum bonum: Quia aurũ terre illuis
bonũ esse dr̃. quã habituri sunt scĩ.
Et sicut fornax ꝓbat aurũ: ita homĩe ᷤ
iustos temptatio. Ueniendũ est gͦ om̃ĩb
ad ignẽ: ueniendum ẽ ad conflatorrũ¬
Sedet: enim dominꝰ & conflat: & purgat
filios iuda. Sed illuc cumuenit᷑. siquis
multa oꝑabona. & parũ aliqͥd iniqͥ¬
tatis adtulerit. ullud parũ tanꝗͣ plũ¬
bum igni resoluit᷑ ac purgat᷑ : & totũ
remanet aurum purũ. Et si qͣplus
illuc plumbi detulerit. ⁊ plus exurit᷑.

Expanded text:
bulavit et discipulus ejus Petrus, licet paululum bulavit et discipulus ejus Petrus, licet paululum trepidaverit: non enim tantus erat et talis, qui nihil omnino de specie plumbi in se haberet admistum. Habuit, licet parum, propter quod dicit ad eum Dominus: « Modicae fidei, quare dubitasti? » Idcirco igitur, qui salvus fit, per ignem salvus fit, ut si quid forte de specie plumbi habuerit admistum, id ignis decoquat et resolvat, ut efficiantur omnes aurum bonum: quia aurum terrae illius bonum esse dicitur quam habitaturi sunt sancti; et sicut fornax probat aurum, ita homines justos tentatio. Veniendum est ergo omnibus ad ignem, veniendum est ad conflatoriuSed et enim Dominus et conflat et purgat filios Juda. Sed illuc cum venitur, si quis multa opera bona et parum aliquid iniquitatis attulerit, illud parum tanquam plumbum igni resolvitur ac purgatur, et totum remanet aurum purum. Et si quis plus illuc plumbi detulerit, plus exuritur,
Abbreviated transcription (Latin):
stant in huuiscemi uiis. obseruantes
unũquẽq nr̃m ꝑ hec ag̾e inpeccatĩe⁊ qͦs
dsmergit dñs uirubrũ mare. & igni¬
tis eos iniudicii die fluctib tradet.
ac penarũ pelago teget: si tu dnm̃n¬
Quare decider̃ imꝓfundũ tanꝗͣ lapis:
Quia ñ erant tales lapides. deqͥb
suscitari possent filii abraham: s tales
qͥ amarent imꝓfundũ: & liquidũ dili¬
gerent elementũ. Id ẽ qui amarã &
fluxã p̃sentium rerũ caꝑent uolupta
graues sunt. Deniq ⁊ iniquitas sup
talentum plumbi sedere. monstrat᷑.
sicut racharias ꝓpħa dicit. Uidi inqͥt
mulierẽ secdentem suꝑ talentũ plũbi
Et dyci. Que est hec: Et respondit.
Iniquitas. Inde est gͦ qͦd iniqui di¬
mersi sunt in profundũ: sicut plũ¬
bum inaqua ualidissima. Sc̃ĩ autẽ
ñ dimergunt᷑ sedambulant suꝑ aqͥͣs: qͥa
leues ĩ & peccati pond̾e ñ grauant᷑. Deniq
dominꝰ & saluator suꝑ aqͣs ambulauit.
Ipse enim ẽ: qui uere peccatũ nescit. Am¬

Expanded text:
scemodi viis observantes unumquemque nostrum per haec agere in peccatum, quos demerget Dominus in Rubrum mare, et ignitis eos in judicii die fluctibus tradet ac poenarum pelago teget. « Abyssi oquare ceciderunt in profundum tanquam lapis? quia non erant tales lapides, de quibus suscitari possent filii Abraham, sed tales, qui amarent profundum et liquidum diligerent elementum, id est, qui amaram et fluxam praesentium rerum cuperent volgraves sunt, denique et iniquitas super talentum plumbi sedere monstratur, sicut Zacharias propheta dicit: « Vidi, inquit, mulierem sedentem super talentum plumbi, et dixi, quae est haec? et respondit, iniquitas . » Inde est ergo, quod iniqui demersi sunt in profundum, sicut plumbum in aqua validissima: sancti autem non demerguntur, sed ambulant super aquas, quia leves sunt, et peccati pondere non gravantur. Denique Dominus et Salvator super aquas ambulavit. Ipse enim est, qui vere peccatum nescit. Am
Abbreviated transcription (Latin):
salutis fuit. Cum cet̾is et enim apłis
missus: egrotis salutẽ. & sanitatẽ lau¬
guentib p̃stitit. Sed uͥ se tabulo sub¬
strauit ⁊ pꝰ bucellã enim panis intronĩ
in eum sathanas: ascensor ipsius effectꝰ
est sathanas: & illiꝰ habenis ductus. ad¬
uersum dñm & saluatorẽ nr̃m cepit
equitare. Om̃s gͦ qui ꝑsequnt᷑ sc̃os.
eqͥ st̃ hinnientẽ: s hñt ascensoreᷤ qͥli agunt᷑
uidis aliꝗdo ꝑsecutorẽ tuum nimiũ
seiuiente ⁊ scito quia ab ascensore suo¬

Expanded text:
salutis fuit. Cum caeteris etenim apostolis salutis fuit. Cum caeteris etenim apostolis missus, aegrotis salutem et sanitatem languentibus praestitit. Sed ubi se diabolo substravit post buccellam enim introivit in eum Satanas, ascensor ipsius effectus est Satanas; et illius habenis ductus, adversum Dominum et Salvatorem nostrum coepit equitare. Omnes enim qui persequuntur sanctos, equi svideris persecutorem tuum nimis saevientem, scito quia ab ascensore pu
Abbreviated transcription (Latin):
est dnĩs: Sed ut ita dicam. humilit̾ ñglo¬
riose glorificatꝰ est. Uer̃ quia hec opor-¬
tebat pati xp̃m. & sic intͦire in gloriam
suam. Cum uen̾it ingła patris & scõꝵ
angelorũ ⁊ cum uen̾it inmaiestate sua
iudicare terram: Quando et uerum pha¬
raonẽ idest rabulum int̾ficiet spũ oris
sui: cumgͦ refulgebit in maiestate patͥs
sui. & pꝰ aduentũ humilitatis. seđm nob̾
in gloria ostendet aduentũ ⁊ tunc ñ so
lum glorificat᷑ dñs. s gloriose glorisi¬
catur: Cum om̃s ita honorificant filiũ.
sicut honorificant patrẽ. Equũ & as¬
censorem ꝓiecit in mare. Ad uitor & ꝓ¬
qui nos insequnt᷑. ẽqui sunt. Et ut ita
dicam: om̃s qui incarne sunt nati. fi¬
guraliter equi sunt. Sedhi habent
ascensores suos. Sunt equi qͦs dñs ascen¬
dit: & circumeunt omnẽ terram. De
quib dr̃: Et equitatꝰ tuus salus. Sunt
autẽ equi: qͥ ascensores hñt z abulũ.
& angelos eiꝰ. Iudas equus erat: Sed do¬
nec ascensorẽ habuit dnm. de eqͥtatu

Expanded text:
em; sed, ut ita dicam, humiliter, non gloriose glorificatus est. Verum quia « haec oportebat pati Christum et sic introire in gloriam suam . » Cum venerit in gloria Patris et sanctorum angelorum, cum venerit in majestate sua judicare terram, quando et verum Pharaonem, id est, diabolum interficiet spiritu oris sui. Cum ergo refulgebit in majestate Patris sui et post adventum humanitatis secundum nobis in gloria ostendit adventum, tunc lum glorificatur Dominus, sed gloriose glorificatur, cum omnes ita glorificant Filium sicut honorificant Patrem. Equum et ascensorem projecit in mare. Fortitudo qui nos insequuntur equi sunt: et, ut ita dicam, omnes qui in carne nati sunt, figuraliter equi sunt, sed hi habent ascensores suos. Sunt equi quos Dominus ascendit, et circumeunt omnem terram. De quibus dicitur: Et equitatus tuus salus. Sunt autem equi qui ascensores habent diabolum et angelos ejus. Judas equus erat; sed donec ascensorem habuit Dominum, de equitatu
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsi ñ suffec̾it glorificatꝰ est: ita addit.
glorificari: alud gloriose glorificari.
ficatus est quidẽ. quia uenit querere
quod ꝑierat: ñ tam̃ gloriose glorificatꝰ
est. Dicit᷑ enim de ipso. Quia uidimꝰ
eum & ñ habebat speciẽ neq decorem:
Et uultus eiꝰ ignobilis suꝑ filios hoĩm.
Glorificatꝰ ẽ. & cum ad crũcẽ uenit tͦ ꝑ¬

Expanded text:
quasi non sufficeret glorificatus est, ita addidit gquasi non sufficeret glorificatus est, ita addidit gglorificari, aliud gloriose glorificari. ficatus est quidem, quia venit quaerere quod perierat, non tamen gloriose glorificatus est, dicitur enim de ipso, « quia vidimus eum, et non habebat speciem neque decorem, et vultus ejus ignobilis super filios hominum glorificatus est ; » et cum ad crucem venit et p
Abbreviated transcription (Latin):
nis: horum tam̃ omnium.
pͥmũ istud erit canticum:
quod egy ptus & pharaone
subm̃so. popłs dei post uictoriã ceciit.
Moris quippe scorum est: uͥ adu̾sariꝰ iun¬
cit᷑ : tanqͣm qui sciant ñ sua uirtute
sed dei grã uictoriã factã: hẏmnum
deo gratulationis offerre. Accipiunt
tamen ymnum cauentes etiã trmpa¬
na inmanib suis. sic̃ de maria sorore mo¬
y si & aaron refert᷑. Et tu gͦ si mare
rubrum transieris: si egyptios. subner¬
gi uidis : & extingiu pharaonẽ atq:
in abyssi ꝓfundum p̃cipitari: potes
ẏmnũ cantare deo: potes uocẽ gratula¬
tionis emittere: & dicere. Cantemꝰ dño:
głose enĩ głorificatꝰ ẽ qum & asiensorẽ ꝓiecit
in mare. Meliꝰ autẽ & digniꝰ hec dicis.
si habueris tẏmphanũ in manu tua:
id est si carnẽ tuam crucifixeris cum
uitiis & concupiscentiis: & si mortifica¬
u̾is menbra tua que sunt suꝑ terrã.
Et tam̃ uideamꝰ qͥd dicit. Cantemꝰ
domino gloriose enim glorificatꝰ est:

Expanded text:
 omnium primum istud est canticum quod, Aegyptiis et Pharaone submerso, populus Dei post victoriam cecinit. Moris quippe sanctorum est, ubi adversarius vincitur, tanquam qui sciant non sua virtute, sed Dei gratia victoriam paratam, hymnum Deo gratulationis offerre: accipiunt tamen hymnum cantantes etiam tympana in manibus suis, sicut de Maria sorore Moysi et Aaron refertur. Et tu ergo si mare Rubrum transieris, si Aegyptios submergi videris, et exstingui Pharaonem, atque in abyssi profundum praecipitari, potes hymnum cantare Deo, potes vocem gratulationis emittere et dicere: Cantemus Domino, gloriose enim honorificatus est: equum et ascensorem projecit in mare. Melius autem et dignius haec dicis, si habueris tympanum in manu tua, id est, si carnem tuam crucifixeris cum vitiis et concupiscentiis, et si mortificaveris membra tua quae sunt super terram: et tamen viDomino: gloriose enim honorificatus est, »
Abbreviated transcription (Latin):
let. s totum libido carnis obtinut:
dicito de hoc: qͥa deuorauit eũ t̾ra.
Adhuc memouet qͦd ait. Extendi¬
sti dext̾am tuam. & deuorauit eos t̾ra:
quasi ut deuorarent᷑ a terrra. hec
causa fuerit qͦd extendit dñs dext̾ã
in cruce. tota die extendit manꝰ suas
ad popłm ñ credentẽ. & contͣ dicentẽ:
et qualiter infidelẽ popłm qͥ clamaũ
crucisige crucifige eum: mors admis¬
si sceleris oppressit: euident̾ inueni¬
es qͦmͦ extendĩt dext̾am suam. & de¬
uorauit illos t̾ra. Nec tam̃ penitꝰ des¬
ꝑandum est. Possibile nanq e᷑ ut
si forte resipiscat qui deuoratꝰ ẽ. rur

Expanded text:
let, sed totum libido carnis obtinuit, let, sed totum libido carnis obtinuit, dicito et de hoc, quia devoravit eum terra. Adhuc me movet, quod ait: « Extendisti dexteram tuam et devoravit eos terra, » quasi ut devorentur a terra, haec causa fuerit, quod extendit Dominus dexteram xaltatus in cruce tota die extendit manus suas ad populum non credentem et contradicentem, et qualiter infidelem populum, qui clamavit, « Crucifige, crucifige eum, » mors admissi sceleris oppressit, evidenter invenies quomodo extendit dexteram suam et devoravit illos terra. Nec tamen penitus desperandum est: possibile namque est ut, si forte
Abbreviated transcription (Latin):
species carnis est & decor corpis uiui:
Ista. colorum fucus est : & cera tabulis
sensu carentib suꝑ posita. Nullꝰ gͦ in
diis simił dño. N ullus enim inuisibi¬
lis. nullus incorꝑeus. nullus immuta¬
bilis: hullꝰ sine micio & sine fine: nullꝰ
creator omniũ: nͥ pat̾ cũ filio ⁊ spu scõ.
Extendisti dexteram tuam: deuora¬
uit eos terra. Impios qͥdẽ: & hodie¬
deuorat terra. An nõ tͥ uidet᷑ a terra
deuorari ille qui semꝑ de terra cogi¬
tat: qui semꝑt̾tnos habet actus.
Qui de terra loquit᷑. de terra litigat
terrã desidat. & omnẽ spẽ suã poñ
interra: qui ad celũ ñ respicit: qͥ fu¬
tura ñ cogitat: qͥ udicium dei ñme¬
tuit. nec heata eiꝰ ꝓmissa desidat.:
sed semꝑ p̃ sentib cogitat. & terrena
suspirat: Talẽ cum uidis: dicito. qͥa
deuorauit eum terra. Sed & siquẽ
uidis lixurie carnis & uoluptatib
corꝑis deditum: inqͦ animꝰ nichil ua¬

Expanded text:
species carnis est et corporis vivi, species carnis est et corporis vivi, ista colorum fucus est, et caetera, tabulis sensu carentibus superposita. Nullus ergo in diis similis Domino. Nullus enim invisibilis, nullus incorporeus, nullus immutabilis, nullus sine initio et sine fine, nullus creator omnium, nisi Pater cum Filio et Spiritu sancto. Extendisti dexteram tuam, et devoravit eos terra. devorat terra. An non tibi videtur a terra devorari ille qui semtat, qui semper terrenos habet actus, qui de terra loquitur, de terra litigat, terram desiderat, et omnem spem suam ponit in terra, qui ad coelum non respicit, qui futura non cogitat, qui judicium Dei non metuit, nec beata ejus promissa desiderat, sed semper de praesentibus cogitat et terrena suspirat? Talem cum videris, dicito, quia devoravit eum terra; sed et si quem videris luxuriae carnis et voluptatibus corporis deditum, in quo animus nihil va
Abbreviated transcription (Latin):
Quis inquit similis tͥ indus dñe: quis
similis tͥ gloriosus in sanctis. mirabilis
in maiestatib faciens ꝓdigia: Quod dic̃
tium comꝑat clm̃e nec demonib qͥfal
so sibi deorũ nomen assumunt. Sed
deos illos dicit. qͥ ꝑ gr̃am & partici¬
pationẽ dei. appellantur dii :De qͥb
& alibi scͥptura dicit: Ego dixi dũ
estis. Et iterum. Deus stetit incon¬
gregatione deoꝵ. Sed hi quãuis capa¬
ces sint dei. & hoc nomine donari
ꝑ grãm uideant᷑: nullus tamen deo si¬
milis inuenitur. uel in potentia. uel nt¬
innatura. Et licet iohannes apłs dicat.
Tilioli ñdum sciꝰ quid futuri sumꝰ: si
autem reuelatum nobis fuerit de dño.
silicet dicens. similes ei erimꝰ: similitu¬
do tamen hec ñ ad naturam sed ad gr̃ã
reuocat᷑. Uerbi causa. Ut si clicamꝰ pic¬
turam similẽ esse eius. cuiꝰ imago inpi¬
ctura uidetur exp̃ssa⁊ qͣntum ad gr̃ã
ꝑtinet. uisus simił dr̃: qͣntũ ad sub¬
stantiam: longe dissimilis. Illa entin

Expanded text:
Quis similis tibi in diis, Domine, quis similis tibi gloriosus in sanctis, mirabilis in majestatibus, faciens prodigia? » Quod dicit: tium comparat Deum, nec daemonibus qui sibi falso deorum nomen assiscunt; sed deos illos dicit qui per gratiam et participationem Dei appellantur dii. De quibus et alibi Scriptura dicit: Ego dixi, Dii estis . Et iterum: Deus stetit in congregatione deorum . Sed hi quamvis capaces sint Dei, et hoc nomine donari r gratiam videantur, nullus tamen Deo similis invenitur, vel in potentia, vel in natura. Et licet Joannes apostolus dicat: Filioli, nondum scimus quid futuri sumus. Si autem revelatum nobis fuerit, de Domino scilicet, similes illi erimus . Similitudo tamen haec non ad naturam, sed ad gratiam revocatur: verbi causa ut si dicamus picturam similem esse ejus cujus imago in pictura videtur expressa, quantum ad gratiam pertinet, visus similis dicitur; quantum ad substantiam, longe dissimilis. Illa enim
Abbreviated transcription (Latin):
campos. effusis eos agit habenis. St̃
alii electi ascensores: Electi: sine du¬
bio ad maliciã Sediam de ascensorib
supͣ diximꝰ. Nunc etiã qͥ s ͣ ternistratoreᷤ.
uideamꝰ. Michi uidentur t̾nistratore ᷤ
ꝓeo dici: qͦd tͥplex ẽ hominib peccandi
ua. dut enim in facto. aut indicto:
aut in cogitatione peccat᷑. Et ideo
ternistratores ꝑ singulos qͦsq dicunt᷑.¬
qui tres istas innobis peccandi obsicdant
uias: & speculent᷑ semꝑ atq in insidus
agant: Aut ille ex misero homine ser¬
monẽ malũ eliciat ⁊ aut ille iniquum opꝰ
extorqueat: aut ille cogitationẽ pessimã
rapiat. Demiq et semenuerbi dei. ubi
cadit & depit: triplex descͥbit᷑ locus.
Unꝰ secus uiam refertͣ. qui c̃culcat᷑ abho¬
miuib aliꝰ inspinis. aliꝰ impetͦsis. Et ecõ¬
tiario terra bona afferre dr̃. tͥplicẽ fruc¬
tum: uel centesimũ. uel sexagesimũ. uł

Expanded text:
campos effusis eos agit habenis. Sunt campos effusis eos agit habenis. Sunt alii electi ascensores, electi sine dubio ad malitiam. Sed jam de ascensoribus supra diximus, nunc etiam qui sint terni statores videamus. Mihi videntur terni statores pro eo dici via: aut enim in facto, aut in dicto, aut in cogitatione peccatur; et ideo trini statores per singulos quosque dicuntuqui tres istas in nobis peccandi obsideant vias, et speculentur semper atque in insidiis agant, ut aut ille ex misero homine sermonem malum eliciat, aut ille iniquum opus extorqueat, aut ille cogitationem pessimam rapiat. Denique et semen verbi Dei, ubi cadit et deperit, triplex describitur locus, unus secus viam refertur, qui conculcatur ab hominibus; alius in spinis, alius in petrosis. Et econtrario terra bona afferre dicitur triplicem fructum vel centesimum, vel sexagesimum, vel
Abbreviated transcription (Latin):
dei constringat ⁊ muiniat ueritatẽ.
Deum suum dicit: quẽ natura patrẽ
uocat. Dñs conterẽs bella: dñs nom̃ẽ
illi. Nolo putes quia tantũ uisbiles
pugnas conterit dñs: s & illas conterit:
que uob sunt ñ adu̾sũ carnẽ & sangͥnẽ:
sed ͤ ad u̾sum pͥncipafũ & potestates: &
aduersum mundi huius rectores tene¬
brarum. Dñs enim nom̃ ẽ illi: Et ñ ẽ.
ulla creatura. cuiꝰ dñs ñ sit. Quadri¬
gas pharaonis & exercitum eius ꝓiecit
in mare: electos ascensores t̾nistratores
demersit in rubrũ mare. Pharao uelut
potentior inmalicia. & regnum neqͥtie
tenens: qͣdrigas agit. Non illi satis est
uni equo ascende: s plures simul agi¬
tat. plures simul plagis torti uerbis.
cogit: Quosc̾q uidis in lixuria tͣpiores:
in crudelitate seiuiores ÷ in auaricia tetri¬
ores÷ in impietate flagitiosiores: scito
hos de qͣdrigis esse pharaonis: Ipsis
sedet: ipsos curru suo subiungit: in
ipsis fert᷑. & uolitat: & ꝑ aꝑtos sceler̃

Expanded text:
Dei constringat et uniat veritatem, Deum suum dicit, quem natura PatDei constringat et uniat veritatem, ominus conterens bella, Dominus nomen est illi. Nolo putes quia tantum visibiles pugnas conterit Dominus, sed et illas conterit quae nobis sunt non adversum carnem et sanguinem, sed adversum principatus et potestates et adversum mundi hujus rectores tenebrarum. Dominus enim nomen est illi, et non est ulla creatura cujus Dominus non sit. Quadrigas Pharaonis et exercitum ejus projecit in mare: electos ascensores, ternos statores demersit in Rubrum mare. Pharao vero velut potentior in malitia, et regnum nequitiae tenens, quadrigas agit. Non illi satis est uni equo ascendere; plurimos simul agitat, plurimos simul plagis torti verberis cogit. Quoscunque videris in luxuria turpiores, in incredulitate saeviores, in avaritia tetriores, in impietate flagitiosiores, scito hos de quadrigis esse Pharaonis: ipsis sedet, ipsos currui suo subjungit, in ipsis fertur et volitat, et apertos scelerum
Abbreviated transcription (Latin):
cendens ea q̃ ipse comc̃psit. ꝓ qͥb indig¬
nantes seiꝰ qui inpalestina ic̃ miscr̾ adme
atmicnas homine qui acciꝑet ame auten¬
tica eemplaria. Quod relectum qͥđ a¬
Dectum iacebat: ut uic inueniti potue

Expanded text:
tendens ea quae ipse conscripsit pro quibus indignantes fratres qui in Palestina sunt miserunt ad me Athenas hominem qui acciperet a me ipsa autentica exemplaria quod ne relectum quideglectum iacebat ut vix inveniri potue
Abbreviated transcription (Latin):
specie trans lata st̃ Que laborẽ ad¬
ĩ plendi quȩ dcerant. idcͥco susceptnꝰ:
ne pulsate questiones ⁊ relichȩ qd̾ ome¬
litico dicenda gen̾e ab illo sepe ficri
solit. latino lector fastidium gene¬

Expanded text:
quem laborem adimplendi quae deerant, idcirco suscepimus, ne pulsatae quaestiones et relictae, quod homiliatico dicendi genere ab illo saepe fieri solet, Latino lectori fastidium gene
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum dei ex mariã
carne uestitũ ꝓcessit
& aliud quid̃ erat
qͦd uidebat᷑ in eo
aliud qͦd ĩ telligebat᷑.
Tarnis nanq aspectꝰ in eo patebat oĩb.
paucis uͦ electis dabat᷑ duunitatis agni¬
tio : ita & cum ꝑ ꝓpħas uellegis latorẽ
u̾bum dei ꝓfert᷑ adhomines. ñ absq
competentib ꝓfert᷑ indum̃tis. Nã siẽ
ibi carnis: ita hic littere uelamine te¬
git᷑: ut littera quidem aspiciat᷑ tanqͣ
tanquã diuinitas sentiat᷑. Tale gͦ est

Expanded text:
erbum Dei ex Maria carne vestitum processit et aliud quidem erat quod videbantur in eo, aliud quod intelligebatur carnis namque aspectus in eo patebat omnibus, paucis vero et electis dabatur divinitatis agnitio ita et cum per prophetas vel legislatorem Verbum Dei profertur ad homines, non absque competentibus profertur indumentis. Nam sicut ibi carnis, ita hic litterae velamine tegitur: ut littera quidem aspicitur tanquam tanquam divinitas sentitur. Tale ergo est
Abbreviated transcription (Latin):
Cum enim ipse eleuaret maniuncebat᷑
amalech. Siuͦ uelut lassas eas deiceret.¬
& brachia infirma deponeret: inuales¬
cebat amalech. Ita gͦ etiam nos iniur¬
tute crucis xp̃i. ex tollamꝰ brachia: & le¬
uemꝰ inoratione scãs manꝰ inomĩ loco
fine ira & disceptatione: ut dñi mere
lo: & fugiet a uob. Agamꝰ gͦ om̃ĩ fide ut
ñ solum fugiat a nobis. s & conitrat᷑ sa¬
thamnas subpedib nr̃is. sicut & phatao de¬
mer sus est in mare. & tuꝓfundũ abrssi
ex tinctꝰ. Nos autẽ si recelamꝰ de egyꝑ¬
touiticoũ. fluctꝰ seculi tanꝗͣ it̾ solitum

Expanded text:
Cum enim ipse elevaret manus, vincebatur Amalech, si vero velut lassas eas deiceret et brachia infirma deponeret, invalescebat Amalech. Ita ergo etiam nos in virtute crucis Christi extollamus brachia et elevemus in oratione sanctas manus in omni loco sine ira et disceptatione, ut Domini merealo et fugiet a vobis». Agamus ergo omni fide et non solum fugiet a nobis, sed et conteretur Sathanas sub pedibus nostris sicut Pharao dimersus est in mare et in profundo abissi extinctus est. Nos autem, si recedamus de Ægypto vitiorum fluctus seculi tamquam iter solidum