comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
primum ipsa euidentia eius opimoni repugnat. Diia raro nisi
post horum aliquid morbus uenit. Deinde non seguitur: ut ꝙ
alium non adficit aut eundem alias: id ne alteri quidem. aut eidẽ
tempore alio noceat. Possunt enim quędam subesse corpori uelex
infirmitate enis uel exaliquo affectu: quae uelinalio non sunt:
uel inhoc alias non fuerunt. eaq perse non ranta ui concitent mor¬
bum. tamen obnorxium magis aliis inuirus corpus efficiunt. Qe
si contemplanonem rerum nature quam temere medici sibi iun¬
dicant satis comprehendisset etiam illud scisset: nihil omnino ab
unam causam fieri. sed id procausa adorehendi: quod contulisse
plurimum uidetur. Potest autem id solum est non mouere quod
uinctum alus maxime mouet. Accedit ad hȩc quod ne ipse quid¬
em erasistratus: qui transsust marterias sanguine febrem dicit fie¬
ri. idq nimis repleto corpore incidere repperit. Cur exduobus

Expanded text:
primum ipsa euidentia eius opinioni repugnat   quia raro nisi primum ipsa euidentia eius opinioni repugnat   quia raro nisi post horum aliquid morbus uenit; deinde non sequitur, ut, quod alium non adficit aut eundem alias, id ne alteri quidem aut eidem tempore alio noceat. Possunt enim quaedam subesse corpori uel ex infirmitate eius uel ex aliquo adfectu, quae uel in alio non sunt, uel in hoc alias non fuerunt eaque per se non tanta, ut concitent morbum, tamen obnoxium magis aliis iniuriis corpus efficiant. Quod si contemplationem rerum naturae, quam temere medici isti sibi uindicant, satis conprehendisset, etiam illud scisset, nihil omnino ob unam causam fieri, sed id pro causa adprehendi, quod contulisse plurimum uidetur. Potest autem id, dum solum est, non mouere, quod iunctum aliis maxime moueat. Accedit ad haec, quod ne ipse quidem Erasistratus, qui transfuso in arterias sanguine febrem fieri dicit idque nimis repleto corpore incidere, repperit, cur ex duobus
Abbreviated transcription (Latin):
nia morborum intueri. Si quidem horum iria genera esse. Inum ad
strictum. alterum fluens: tercium mixrum: Uam modo parum ex¬
cernere aegros modo nimium. modo alia parte parum alia nimiu
Hec autem genera morborum: modo acuta esse modo longas. modo
increscere. modo consistere modo minui consucrunt. Cognito⁊
igitur eo quod ex his est. Si corpus adstrictum est cligerendumesse si¬
profluuo laborat continendum. Si mixtum uitium haber octurr¬
endum. Subinde uehementiori malo. & aliter acutis modismeden¬
dum: aliter uetustis: aliter increscentibus. aliter subsistentibus. alit̾
contemplationem esse contendant: ac neq rationalibus se neq ex¬
perimenta tantum spectantibus ad numerari nolunt. eum abillis
eo nomine dissentianit: quod inconiectura rerum latentium uol¬
unt esse medicinam. Abhis eo quod parum artis esse inobseruati¬
one experimentorum credunt. Quod aderasistratum pertinet

Expanded text:
nia morborum intueri. Siquidem horum trnia morborum intueri. Siquidem horum trstrictum,. alterum fluens, tertium mixtum. Nam modo parum excernere aegros, modo nimium; modo alia parte parum, alia nimium. Haec autem genera morborum modo acuta esse, modo longa; et modo increscere, modo consistere, modo minui. Cognito igitur eo, quod ex his est, si corpus adstrictum estprofluuio laborat, continendum; si mixtum uitium habet, occurrendum subinde uehementiori malo. Et aliter acutis morbis medendum, aliter uetustis, aliter increscentibus, aliter subsistentibus, alitercontemplatricem esse contendant. Ac neque rationalibus se, neque experimenta tantum spectantibus adnumerari volunt: quum ab illis eo nomine dissentiant, quod in conjectura rerum latentium unt esse medicinam; ab his eo, quod parum artis esse in obseruatione experimentorum credunt. Quod ad Erasistratum pertinet,
Abbreviated transcription (Latin):
interest enim fangatio: an sitis an frigus: an calor an uigilia: an fames
fecerit ancibi uiniq habundantia. an intemperantia libidinis. eq
ignorare hunc oportet quac si acgri natura humidum magis an
magis siccum corpus cius sit. Ualidi nerui an infirmi. frequens ad¬
uersa ualctudo an rara. Eaq cum est: uehemens esse soleat: an leuis
breius an longa. Ouod is uitae genus sit sequutus laboriosum an
quietum. cum luxii an cum frugalitate. Ex his enim similibus que
saepe curandi noua ratio dicenda est. Ouamuis ne haec quidem sic
preteriri debent quasi nullam controuersiam recipiant Namet era¬
sistratus non exhis fieri morbos dixit Quoniam & alii et idem ali¬
as post istas non febricitarent. Et quidem medici seculi nostri suba¬
uetore ut ipsi uideri uolunt themisone contendunt nulluus cause no¬
ticiam quicquam adcurationes pertinere. satisq esse que dam cõmu¬

Expanded text:
Interest enim fatigatio morbum an sitis, an frigus an calor, an uigilia an fames Interest enim fatigatio morbum an sitis, an frigus an calor, an uigilia an fames fecerit, an cibi uinique abundantia, an intemperantia libidinis. Neque ignorare hunc oportet, quae sit aegri natura, umidum magis an magis siccum corpus eius sit, ualidi nerui an infirmi, frequens aduersa ualetudo an rara, eaque, cum est, uehemens esse soleat an leuis, breuis an longa; quod is uitae genus sit secutus, laboriosum an quietum, cum luxu an cum frugalitate: ex his enim similibusque saepe curandi noua ratio ducenda est. Quamuis ne haec quidem sic praeteriri debent, quasi nullam controuersiam recipiant. Nam et Erasistratus non ex illis causis fieri morbos dixit, quoniam et alii et idem alias post istas non febricitarent; et quidam medici saeculi nostri sub auctore, ut ipsi uideri uolunt, Themisone contendunt nullius causae notitiam quicquam ad curationes pertinere; satisque esse quaedam commu
Abbreviated transcription (Latin):
intra paucas horas expirauerit. fit ut nobilissimi medici neq genus
mali neq remedium inuenerint. Ouos ego nihil temptasse uidico
quia nemo insplendida persona periclitari comectura sua uoluit.
ne occidisse nisi seruasset uideretur. Ueri tamen simile est. potius¬
se aliquid cogitare detracta tali uerecondia. et fortasse non respon¬
surum fuisse id quod aliquid esset expertum. ad quod medicinae
genus neq semper similitudo aliquid confert. Et si quando confert.
tamen id ipsum rationale est inter multa similia genera ⁊ morboꝵ
et remediorum cogitare quo potissimum medicamento sit utendu
um igitur talis incidit res: medicus aliquid oportet inueniat. quod
non u̾tiq foriasse: sed saepius tamenetiam respondeat. Petet autem
nouum quoq consilium non abrebus latentibus. Iste enim dubiae et in¬
certae suni. sed abhis quȩ explorari possunt. idest eudentibus causis.

Expanded text:
intra paucas horas exspirauerit, sic ut nobilissimi medici neque genus intra paucas horas exspirauerit, sic ut nobilissimi medici neque genus mali neque remedium inuenerint. Quos ego nihil temptasse iudico, quia nemo in splendida persona periclitari coniectura sua uoluerit, ne occidisse, nisi seruasset, uideretur: ueri tamen simile est potuisse aliquid cogitare, detracta tali uerecundia, et fortasse responsurum fuisse id, quod aliquis esset expertus. Ad quod medicinae genus neque semper simitamen id ipsum rationale est, inter multa similia genera et morborum et remediorum, cogitare, quo potisCum igitur talis res incidit, medicus aliquid oportet inueniat, quod non utique fortasse sed saepius tamen etiam respondeat. Petet autem nouum quodque consilium non ab rebus latentibus istae enim dubiae et incertae sunt, sed ab iis, quae explorari possunt, id est euidentibus causis.
Abbreviated transcription (Latin):
non pertinentia. tamen eas aduiuant excitando artisicum ingeni¬
um. Itaq ista quoq naturac rerum contemplato quamuis non fa¬
ciat medicum apriorem tamen medicinae reddit profectum ueri¬
q simile est & hppocratem et erasistratum et quicunq alii non conte¬
pti sint febres et ulcera agitare. rerum quoq naturam exaliqua parte
seruati sunt: non ideo quidem medicos fisse. uerum ideo quoq maio¬
res medicos extiusse. Ratione uero opus est ipsi medicinae. Et si non in¬
ter obscuras cãs neq inter naturales actiones. tamensepe Est enim haec
ars coniecturalis. Seq respondet ei plerunq non solum comiectura.
sed etiam ex perientia. Et interdum non febris non cibus non sominꝰ
subsequitur sicut adsucuit rarius. Secd aliquando morbus quoq ipse
nouus est: quem non incidere manifeste falsum est. Cum aetate no¬
stra quaedam ex naturalibus parubus carne prolapsa. & arente

Expanded text:
non pertinentia, tamen eas adiuuant excitando artificis ingeninon pertinentia, tamen eas adiuuant excitando artificis ingenium: itaque ista quoque naturae rerum contemplatio, quamuis non faciat medicum, aptiorem tamen medicinae reddit perfectumque. Verique simile est et Hippocraten et Erasistratum, et quicumque alii non contenti sint febres et ulcera agitare rerum quoque naturam aliqua parte scrutati sunt, non ideo quidem medicos fuisse, uerum ideo quoque maiores medicos extitisse. Ratione uero opus est ipsi medicinae, etsi non inter obscuras causas neque inter naturales actiones, tamen saepe   : est enim haec ars coniecturalis. Neque respondet ei plerumque non solum coniectura sed etiam expesubsequitur, sicut assuevit. Rarius, sed aliquando morbus quoque ipse novus est: quem non incidere, manifeste falsum est; quum aetate nostra quaedam, ex naturalibus partibus carne prolapsa
Abbreviated transcription (Latin):
in uiuis cognosci potest ipsa curatio ostendat. Cum haec perrauil¬
ta uolumina perq magnac contentionis disputationes amedi¬
cis sacpe tractata sint atq tractentur. subiciendum est que pro¬
xima uero uideri possint. Ea neq addicta alterutri opinioni sut.
neq ab utraq nimium ab horrentia media quodam modo in
ter diuersas sententias O uod inplurimis contentionibus dep¬
hendere licet sine ambitione uerum scrutantibus ut in hac posa
re. Namq̃ demum causȩ uel secundam ualetudinem prestent.
uelmorbos excitent. quos mihi spiritus. aut cibus uel detra¬
hatur uel digeratur nec sapientiae quidem professores scientia
comprehentunt. sed coniectura prosequuntur. Cunis autem reino
et noticia terta: euis opinio certum reperire remedium nom po̾t.
Uerumq est adipsam curandi rationem nihil plus conferre: quam
experientiam. O uamquain igitur multa sint adipsas artes procie.

Expanded text:
in uiuis cognosci potest, ipsa curatio ostendat. Cum haec per mulin uiuis cognosci potest, ipsa curatio ostendat. Cum haec per multa uolumina perque magnas contentionis disputationes a medicis saepe tractata sint atque tractentur, subiciendum est, quae proxima uero uideri neque ab utraque nimium abhorrentia; media quodammter diuersas sententias; quod in plurimis contentionibus deprehendere licet sine ambitione uerum scrutantibus: ut in hac ipsa re. Nam quae demum causae uel secundam ualetudinem praestent, uel morbos excitent, quo modo spiritus aut cibus uel trahatur uel digeratur, ne sapientiae quidem professores scientia conprehendunt, sed coniectura persecuntur. Cuius autem rei non est certa notitia, eius opinio certum reperire remedium non potest. Verumque est ad ipsam curandi rationem nihil plus conferre quam experientiam. Quamquam igitur multa sint ad ipsas artes proprie
Abbreviated transcription (Latin):
UOD membrana quedam superiores partes ab inferioribus diducit
da ꝗ e arua graeci uocant. ł lominem protinus ãmutere. Ita
mortui demum praecordia et iustus omne inconspectum latrocinat¬
ts medici cdari. Quod necesse sit tales esse: quale mortui sit non quale
uni fuit Itaq conscquimeclicum. ut hominem crudeliter uigulet
non ut sciat quilia uui iuscera habeamus. Si quid tamen sit quod
Ad huc spirante homine conspectui subiciatur. Id sacpe casum ost¬
erre curantibus. Interdum enim gladiatorem inharena uel militẽ
maciem ueluiatorem alatronibus exceptum sic uulnerari ut eius
interius aliqua pars aperiatur Et in alio alia sita sedem. positum or¬
dinem figuram similiaq alia cognostere prudentem medicum no
caedem sed sanitatem molientem idq permiscricordiam discere.
quod alii dira crudelitate cognouerint. Ob hacc ne mortuorum
quidem latrationem necessariam Quae et si non crudelis tam
feda sit Cum aliter pleraq in mortuis se habent quantum uero

Expanded text:
 est quae superiores partes ab inferioribus diducit ΔΙΑΦΡΑΓΜΑ Graeci uocant, hominem animam protinus amittere: ita mortui demum praecordia et uiscus omne in conspectum latrocinantis medici dari utique necesse est tale, quale mortui sit, non quale uiui fuit. Itaque consequi medicum, ut hominem crudeliter iugulet, non ut sciat, qualia uiui uiscera habeamus. Si quid tamen sit, quod adhuc spirante homine conspectu subiciatur, id saepe casum offerre curantibus. Interdum enim gladiatorem in harena uel militem in acie uel uiatorem a latronibus exceptum sic uulnerari, ut eius interior aliqua pars aperiatur, et in alio alia; ita sedem, positum, ordinem, figuram, similiaque alia cognoscere prudentem medicum, non caedem sed sanitatem molientem, idque per misericordiam discere, quod alii dira crudelitate cognorint. Ob haec ne mortuorum quidem lacerationem necessariam esse quae etsi non crudelis, tamen foeda sit, cum aliter pleraque in mortuis se habeant; quantum uero
Abbreviated transcription (Latin):
ungi uel lauari assidue.: inum frigidum bibere. et post cibumm¬
agnam potionem: sed ut supra dixi per syphonem. Deinde omnes
ponones aqua frigida includere. Cui uert cibus accessit is ante eũ
hihere aquam egelidam debet euomere. At is cii exhoc frequ¬
ens deiecho incidit quotiens aluius ei constiterit friga potio¬
ne potissimum utatur.

Expanded text:
ungui uel lauari; adsidue uinum frigidum bibere, et post cibum mungui uel lauari; adsidue uinum frigidum bibere, et post cibum magnam potionem, sed, ut supra dixi, per siphonem; deinde omnes potiones aqua frigida includere. Cui uero cibus acescit, is ante eum bibere aquam egelidam debet et uomere: at si cui ex hoc frequens deiectio incidit, quotiens aluus ei constiterit, frigida potione potissimum utatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis uero stomacho laborat lege dare debet: post lectionem am¬
bulare tum pila uel armis alio ue genere quo superior pars moue¬
tur exerteri. Non aquama sed uinum calidum bibere ieiunus sum
cibum sed his die adsumere: sic tamen ut facile concoquat. uti
uino tenui& austero et post cibum frigidis potionibus potius.
comachum autem infirmum indicatur: pallor macies. prȩcordi¬
orum dolor nausea et nolentium uomitus. inieuino doior capitis.
que inquo non sunt is firmi stomachi est. Neq credendum uti
ꝙ nostris est: qui cum in aduersa ualetudine uinum aut frigidã
aquam concupierunt. delitiarum patrocinium in accusationem
non merentis stomachi habent. at qui tarde concoquit. et qͦ¬
rum ideo precorde inflanitur: qui ue propter ardorem aliqu̾ẽ
noctu sitire consuerunt: antequam conquiescant duos tresue
ꝙattios pertentiem fistulam bibant. prodest etiam aduersus
lardam concochonem dare legere deutde ambulare: ium uel

Expanded text:
Si quis uero stomacho laborat, legere clare debet et post lectionem ambulare; tum pila et armis alioue quo genere, quo superior pars mouetur, exerceri; non aquam sed uinum calidum bibere ieiunus; cibum bis die adsumere, sic tamen ut facile concoquat; uti ino tenui et austero, et post cibum frigidis potionibus potius. Stomachum autem infirmum indicant pallor, macies, praecordiorum dolor, nausea, et nolentium vomitus, in jejuno dolor capitis. Quae in quo non sunt, is firmi stomachi est. Neque credendum uti nostris est, qui cum in aduersa ualetudine uinum aut frigidam aquam concupiuerunt, deliciarum patrocinium in accusationem non merentis stomachi habent. At qui tarde concocunt, et quorum ideo praecordia inflantur, quiue propter ardorem aliquem noctu sitire consuerunt, ante quam conquiescant duos tresue cyathos per tenuem fistulam bibant. Prodest etiam aduersus tardam concoctionem clare legere, deinde ambulare, tum uel
Abbreviated transcription (Latin):
NS TANTIS autem aduerse ualetudinis signa complura sunt Inquib
explicandis non dubito auctoritate anti quorum uirorum ela
marimeq hyppocratis cum retentiores quoq mecdici quamq
Quȩdam incurationibus mutarint: tamen hec illum opturie
presagisse fateantur. Sed anteꝗͥ dico quibus ꝑrecedentibus
proi horum timor subsit noti alienum uidetur exponere
que tempora anni quȩ tempestatum genera. quę partes
etatis. qualia corpora maxime tuta uel periculis oportar¬
na sunt quid genus aduersȩ ualetudinis inquoquoq timẽi
maxime possit. Non quod non omni tempore tinẽi manĩe¬
onini. etatis omnis habitus hominum peromnia geniera
q quid et quando maxime caueat.¬
ICITUR saluberrimum uer est proximeum deinde ab hoc
niems periculosior estas. Autunus longe periculo sissimus.

Expanded text:
nstantis autem aduersae ualetudinis SIGNA conplura sunt. In quibus explicandis non dubitabo auctoritate antiquorum uirorum uti, maximeque Hippocratis, cum recentiores medici, quamuis quaedam in curationibus mutarint, tamen haec illos optime praesagisse fateantur. Sed antequam dico, quibus praecedentibus morborum timor subsit, non alienum uidetur exponere, quae tempora anni, quae tempestatum genera, quae partes aetatis, qualia corpora maxime tuta uel periculis oportuna sint, quod genus aduersae ualetudinis in quo timeri maxime possit, non quo non omni tempore, iomnis aetatis, omnis habitus homines per omnia genera que, quid et quando maxime caueat.Igitur saluberrimum uer est, proxime deinde ab hoc hiemps; periculosior quam
Abbreviated transcription (Latin):
est. Et quia prima mea dissensio est. quod ali sibi experimentoꝵ
tantum modo noticiam necessariam esse contendunt. Alii nisi corpo¬
rum rerumꝙ ratione comperta: non satis potentem usum esse prop¬
onunt in chcandum est quȩ maxime exutraq parte dicantur quo
facilius ꝓ nostra quoq opinio interponi possit.

Expanded text:
est. Et quia prima in eo dissensio est, quod alii sibi experimentorum est. Et quia prima in eo dissensio est, quod alii sibi experimentorum tantummodo notitiam necessariam esse contendunt, alii nisi corporum rerumque ratione comperta non satis potentem usum esse proponunt, indicandum est, quae maxime ex utraque parte dicantur, quo facilius nostra quoque opinio interponi possit.
Abbreviated transcription (Latin):
runt. tanquam sine ea trunca & debilis medicina esset.Postquos
serapion primus otnnium nihil hanc rationalem disciplinam per¬
tinere admedicinam professus: inusu tantum & experimentis eã
posuit. Quem apollonius et glautia & aliquanto post heradides
tarentinus: alii quoq non mediocres uiri sequuti exipsa professione
se X MNCΙCΙRss appellauerunt. Sic induas partes ea quoq quȩ
uictu curat medicina diusa est. Aliis rationalem artem alus usũ
tantum sibi uindicantibus. Nullo uero quicquam post eos qui supra
comprensi sunt agitante nisi quod acteperat. donec asclepiades me¬
dendi rationem exmagna parte mutauit. Ex cuius successoribus the¬
mison nuper ipse quoq quȩdam insenectute deflexit. Et perhos
quidem maxime uiros salutaris ista nobis professio increuit. Quo¬
niam autem extribis medicinae partibis ut difficillima: sic etiam
clarissima est ea quȩ morbis medetur: ante omnia de hac dicendum

Expanded text:
runt, tamquam sine ea trunca et debilis medicina esset. Post quos runt, tamquam sine ea trunca et debilis medicina esset. Post quos Serapion, primus omnium nihil hanc rationalem disciplinam pertinere ad medicinam professus, in usu tantum et experimentis eam posuit. Quem Apollonius et Glaucias et aliquanto post Heraclides Tarentinus et aliqui non mediocres uiri secuti ex ipsa professione se empiricos appellauerunt. Sic in duas partes ea quoque, quae uictu curat, medicina diuisa est, aliis rationalem artem, aliis usum tantum sibi uindicantibus, nullo uero quicquam post eos, qui supra comprehensi sunt, agitante, nisi quod acceperat, donec Asclepiades medendi rationem ex magna parte mutauit. Ex cuius successoribus Themison nuper ipse quoque quaedam in senectute deflexit. Et per hos quidem maxime uiros salutaris ista nobis professio increuit. Quoniam autem ex tribus medicinae partibus ut difficillima, sic etiam clarissima est ea, qu
Abbreviated transcription (Latin):
licet his hanc maxime requirentibus. qui corporum suorum robora
quieta cogitatione nocturnaq uigilia minuerant. Ideoq multos ex
sapientiae professoribus peritos euis fuisse accepimus. El arissimos
uero ex his pythagoram &. empedoclem et democritum. huius aute
ut quidam crediderunt discipulus hixpocrates choris primus quidẽ
exomnibus temoria dignus abstudio sapientiae disciplinam hanc
separauit uir clatus & facundia insignis. Post quam diocles caristi¬
us deinde praxagoras et chrysippus. tum erophilus & erasistratus
sic artem hanc exerruerunt: ut etiam indiuersas curandi uias pro¬
cesserint. hisdemq temporibus intres partes medicina diuisa est. ut
una esset quae uictu altera quȩ medicamentis. tercia quȩ manu te¬
Perciam XQUOUOARuy gceci nominauerunt. Eiuis autem quae iucꝰ
tu morbos curat longe clarissimi auctores. etiam altius quȩdam
agitare conati: rerum quoq naturae sibi conditionem uindicaue¬

Expanded text:
licet iis hanc maxime requirentibus, qui corporum suorum robora licet iis hanc maxime requirentibus, qui corporum suorum robora quieta cogitatione, nocturnaque vigilia minuerant. Ideoque multos ex sapientiae professoribus peritos ejus fuisse accepimus; clarissimos vero ex iis Pythagoram, et Empedoclem, et Democritum. Hujus autem, ut quidam crediderunt, discipulus Hippocrates Cous, primus quidem ex omnibus memoria dignis, ab studio sapientiae disciplinam hanc separavit, vir et arte et facundia insignis. Post quem Diocles Carystius, deinde Praxagoras et Chrysippus, tum Herophilus et Erasistratus sic artem hanc exercuerunt, ut etiam in diversas curandi vias processerint. Iisdemque temporibus in tres partes medicina diducta est: ut una esset, quae victu; altera, quae medicamentis; tertia, quae manu metertiamtu morbos curat, longe clarissimi auctores etiam altius quaedam agitare conati, rerum quoque naturae sibi cognitionem uindica
Abbreviated transcription (Latin):
lise onxilae sud uuln eribus tantumꝰ modo sccro& medicartietins ine¬
ie soliobi sie quogosuit Ex quo appani hac parieo medicinder Eo¬
lar abh esse prtbatas. casq esle uetustissimae. Codemq auelore
disci potest morbos tum adiram deorum immortalium relatos esse.
& ab hisdem opem posti solitam. uerique simile est inter non nul¬
la auxilia aduersae ualetudinis plerumq tamen eam bonata con¬
tigisse. ob honos mores. quos neq desidia neq luxuria uitiarant Si¬
quidem haec duo corpora prius ingraccia. deinde apud nos ad flixe¬
runt. Ideoꝙ multiplex ista medicina: neq olim. neq apud alias gentes
necessaria uix aliquos ex nobis adsenectuts principia perducit᷑. Ergo
etiam post eos dequibus retuli: non nulli clari uiri medicinam exer¬
cuerunt. donec maiore studio luterarum discipdina agitari coepit.
Quȩ ut animo prȩcipue omnium necissaria: sic corpori inimica est. pri¬
ratio: et rerunti naturae contemplatio subhisdem auctoribus nata sit. sci¬

Expanded text:
lisse auxilii, sed uulneribus tantummodo ferro et medicamentis mederi solitos esse proposuit. Ex quo apparet has partes medicinae solas ab is esse temtatas, easque esse uetustissimas. Eodem uero disci potest morbos tum ad iram deorum inmortalium relatos esse, et ab isdem opem posci solitam uerique simile est inter  nulla auxilia aduersae ualetudinis, plerumque tamen eam bonam contigisse ob bonos mores, quos neque desidia neque luxuria uitiarant; siquidem haec duo corpora prius in Graecia, deinde apud nos adflixerunt ideoque multiplex ista medicina, neque olim neque apud alias gentes necessaria, uix aliquos ex nobis ad senectutis principia perducit. Ergo etiam post eos, de quibus rettuli, nulli clari uiri medicinam exercuerunt, donec maiore studio litterarum disciplina agitari coepit; quae ut animo praecipue omnium necratio, et rerum naturae contemplatio sub iisdem auctoribus nata sit: sci
Abbreviated transcription (Latin):
TAIMENIA SANIS CORPORIBIS ARI¬
cultura. sic sanitnem aegris medicna promure.
Haec nusquam quidem non est. Si quidem eti¬
am imperitissime gentes herbas aliaq prompta
in auxiliun uulnerum morborumq nouerunt.
eruntamen apud graccos alquani o magis quam incieteris paterabus
erculta est ac ne apud hos quidem aut prima origine sles pa enicaonet
nos sacculis ut pore cum uenistissimir auc i oribus aesculagius cellebret

Expanded text:
imenta sanis corporibus Agricultura, sic sanitatem aegris Medicina promittit. Haec nusquam quidem non est: siquidem etiam imperitissimae gentes herbas, aliaque promta in auxilium vulnerum morborumque noverunt. Verum tamen apud Graecos aliquanto magis, quam in ceteris nationibus, exculta est; ac ne apud hos quidem a prima origine, sed paucis ante nos saeculis; utpote quum vetustissimus auctor Aesculapi
Abbreviated transcription (Latin):
ue herui uel loly uel mili uel panici uel lenticulȩ uel fabȩuel lu¬
ꝗ aqua cocta preterea cyorinuim irinum mechalla adeps exfelle
folium fereq quȩ uehementer ꝙ rep̾munt et reftigerant du¬
ra quȩ calefaciunt et digerunt ꝙ emollrunt p̃cipueq ad emol¬
liendum potest cathaplasma exlim uel feni grȩci semine
His autem omnibus & simplicibus et ꝑmixtis uarie medici
utuntur: ut tagis quid quisq persuaserit sibi ꝗͣ quod eui¬
denter compererit.

Expanded text:
ue erui siue lolii siue milii uel panicii uel lenticulae uel fabae uel luue erui siue lolii siue milii uel panicii uel lenticulae uel fabae uel luquam ex aqua cocta. Praeterea cyprinum, irinum, medulla, adeps ex fele,folium. Fereque, quae vehementer et reprimunt, et refrigerant, durant; quae calefaciunt et digerunt, emolliunt: praecipueque ad emolliendum potest cataplasma ex lini vel foeni graeci semine. His autem omnibus, et simplicibus, et permixtis, varie medici utuntur; ut magis quid quisque persuaserit sibi, appareat, quam quid evidenter compererit.
Abbreviated transcription (Latin):
uocant. portulaca: papaueris folia capyfosiq uitium.
coriandri folia
go: feniculi semen contrita pira uel mala prȩcipueq cydonia.
lenticula aqua frigida maximeq fiuiialis. uinum acctum:
& exhorum aliquo madens magisuel panis uel farina: uelspõ¬
gia ueltinis: uel lana succida: uel etiam linteolum creta cimola.
grosum: melinum mirteum. rosa: acerbum. oleum uerbena
contusa cum teneris caulibus folia. olea cupressus: myrtus. lenti¬
scus: tamatis ligustrum: rosa rubus: laurus. hedera. punicum:
malum. Sine frigore autem repͥmunt cocta mala cydonea: ma¬
li corrum: aqua calida inqua uerbenȩ tocte sunt quas supra ꝓ¬
posin pulius uel exfece uimi. uel ex miirti folus amare mices.
ALEFACIT uero exqualibet. Que calefaciunt incathaplasmatis.¬
farina cathaplasma: siue extritici siue exfarris stue hordei. si¬

Expanded text:
 ΠΟΛΥΓΟΝΟΝ uocant, portulaca, papaueris folium, capriolique uitium,  ΠΟΛΥΓΟΝΟΝ uocant, portulaca, papaueris folium, capriolique uitium, coriandrum, foliago, foeniculifeniculi semen, contrita pira vel mala, praecipueque cotonea, lenticula, aqua frigida, maximeque pluvialis, vinum, acetum, et horum aliquo madens vel panis, vel farina, vel spongia, vel cinis, vel lana succida, vel etiam linteolum, creta cimolia, gypsum, melinum, myrteum, rosa, acerbum oleum, verbenarum contusa cum teneris caulibus folia; cujus generis sunt olea, cupressus, myrtus, lentiscus, tamarix, ligustrum, rosa, rubus, laurus, hedera, punicum malum. Sine frigore autem reprimunt cocta mala cotonea, malicorium, aqua calida, in qua verbenae coctae sint, quas supra posui, pulvis vel ex faece vini, vel ex myrti foliis, amarae nuces. Calefacit vero ex qualibet farina cataplasma, sfarina cataplasma siue ex tritici siue farris siue hordei si
Abbreviated transcription (Latin):
nepeta thimum. satureia: lapsanum. pastinaca magisq agrestis ra¬
dicula: si fer cepa exuenatione maxime lupus Unu̾m ten̾uȩ. pip
imiq estiua. cuius cauliculus iam lacte repletus est. morum pdrum.
Sensus epcitant nepeta thimum sarͥeia hisopum: prȩcipue ocu.¬
mum possunt. Sedea quȩ experegnis medicamentis maxĩe
constant. Alusq magis ꝗͣ quibut ratione uictus fucturrit᷑
opitulantur. inpręsentia differam. Ponam ea uõ quę promo¬
ta et his morbis de quibus protinus dicturus sum. sunt apta
orpis erodunt ⁊ eo quod mali est extrahunt. Habent autem
hanc facultatem semina eruce: nasturcy radicule precipue tamen
ononium sinapi. salis quoq effici eadem uis est. Leniter ut simł
ꝙ rep̾munt et mollunt. Lana succida: uel acetoq uino oleũ
adiectum. Contrite palmulȩ. furfures insalsa aqua uel aceto
de cocte. At simul reprimunt & refrigerant herba muralis uel

Expanded text:
nepeta, thymum, satureia, lapsana, pastinaca, magisque agrestis, ranepeta, thymum, satureia, lapsana, pastinaca, magisque agrestis, radicula, siser, cepa; ex venatione maxime lepus; vinum tenue, piper aestiva, cujus cauliculus jam lacte repletus est, morum, porrum. Sensus excitant nepeta, thymum, satureia, hyssopum, praecipuequnis medicamentis maxime constent, aliisque magis, quam quibus ratione victus succurritur, opitulentur, in praesentia differam: ponam vero ea quae prompta, et iis morbis de quibus protinus dicturus sum, apta, corpus erodunt, et sic eo, quod mali est, extrahunt. Habent autem hanc facultatem semina erucae, nasturtii, radiculae; praecipue tamen omnium sinapi. Salis quoque et fici eadem vis est. Leniter vero simul et reprimunt et molliunt lana succida ex aceto vel vino, cui oleum adjectum est; contritae palmulae, furfures in salsa aqua vel adecoctae. At simul et reprimunt et refrigerant herba muralis ΠΑΡ
Abbreviated transcription (Latin):
inp̾usca dectoctus est. Grus omnes aues que magis currunt ꝗ
uolant. lepus caprea. iecur exhisq seirum habentꝰ maxuneq bu¬
bulum ac seuum ip̃m caseus qui uehementior uetustate fit. uel
ca mutatione quam incaseo transmarino uidemus: aut si reces
est ex melle mulso ue decoctus. ltem mel coctum pirum matura
sorba magisq ea quȩ torminalia uocantur. mala citonia uel
punica. oleȩ uel albę uel pmature mirta palmule. purpure.
murices uinum resinatum uel asperum. idem meratun ace t
mulsum quod referiunt. Item defrutum passum: aqua uel tepida
sitnum. Omna dura macra: austera: aspera: tosta & ineadem car¬
ne assa potrus ꝗ̃ elixa. Que res urinam mouent.¬
URINAII autem morent quęcunq inorto nascentia bom odoris sut.
ut apium. ruta anetum. ocimum. menta. hisopum. anesum corian¬
drum nasturrium eruca. feniculum. prȩter hec asparagus. capptis¬

Expanded text:
in posca decoctus est; gruin posca decoctus est; gruuolant; lepus, caprea, iecur ex eis, quae sebum habent, maximeque bubulum, ac sebum ipsum; caseus, qui uehementior uetustate fit uel ea mutatione, quam in eo transmarino uidemus, aut si recens est, ex melle mulsoue decoctus; item mel coctum, pira inmatura, sorua, magisque ea, quae torminalia nominantur, mala Cotonea et Punica, oleae uel albae uel permaturae, murta, palmulae, purpurae, murices, uinum resinatum uel asperum, item meracum, acetum, mulsum quod inferuuit, item defrutum, passum, aqua uel tepida simum; omnia dura, macra, austera, aspera, tosta, et in eadem carne assa potius quam elixa. Urinam autem movent quaecumque in horto nascentia boni odoris sunt, ut apium, ruta, anetum, ocimum, menta, hysopum, anesum, coriandrum, nasturcium, eruca, feniculum; praeter haec asparagus, capp
Abbreviated transcription (Latin):
clee. garum. salsamenta ostera pelorides echiniꝰ musculi omnes fere
cochilie maximeq uis earum saxatiles ꝗ omnes teneri pisces: sepiaꝵ
attramentum. si qua caro adsumitur pinguis eadem ueluirulenta
uel elixa. aues que natant. mel crudum. Lactantia omnia: mulsũ
uitium dulce uel salsum. aqua: tenera omnia tepida: dulcia: ping¬
Ontra astringunt: panis ex siligine. uel exsimilia: magis si fine fer¬
mento est magis etiam si ustus est. Incenditurq ius eius etiam sibis
coquitur pulticula uel exalica uel expanico uel ex milio. Item ex
hisdem sorbitio ꝙ magis si hȩc ante fricta sunt. Lenticula cuil
beta uel intubus uel ambubaia uel plantago adiecta est magisq eu¬
am si ula ante fricta est perse etiam intub uel explangine uel
ambubeia facta minuta holera. brassica bis decocta: dura oua.
magisq si assa sunt: minute aues. murela: palumbus. magisq si

Expanded text:
cleae, garum, salsamentum, ostrea, pelorides, echini, musculi, et omnes fere cleae, garum, salsamentum, ostrea, pelorides, echini, musculi, et omnes fere conchulae, maximeque ius earum, saxatiles et omnes teneri pisces, sepiarum atramentum; si qua caro adsumitur, pinguis, eadem uel iurulenta uel elixa, aues quae natant, mel crudum, vinum dulce vel salsum, aqua tenera, omnia tepida, dulcia, pingringunt. Contra adstringunt panis ex siligine, vel ex simila; magis si sine fermento est; magis etiam si ustus est; intenditurque vis ejus etiam si bis coquitur: pulticula vel ex alica, vel ex panico, vel ex milio; itemque ex iisdem sorbitio; et magis, si haec antea fricta sunt: lenticula, cui vel beta. vel intubus, vel ambubeja, vel plantago adjecta est; magisque etiam si illa ante fricta est: per se etiam intubus, vel plantago, vel ambubeja: minuta oleraholera, brassica bis decocta: dura ova, magisque si assa sunt: minutae aves, merula, palumbus, magisque si
Abbreviated transcription (Latin):
intus corrumpuntur: panis fermentatꝰ ꝙ quisquis ali ꝗ̃ extri¬
tico est. Lac mel ideoq lactantia atq omne pistorium opus te¬
neri pisces. ostre a holere. caseus et recens  uetus crassa uel tenera
caro unum dulce: mulsum. defratum passim. quicquid de inde uel
uirulentum est. uelmmis dulce uel miis tenue. At minime intus
uitiantur panis sine fermento. auesq ce potius duriores duri pisces.
neq solum aurata tuta aut scarus: sed etiam lolligo lucusta polypus.
item bubula omnisq dara caro eademq aptior est. si macra si salla est
omniaq salsamenta: cocleȩ murices pur pure uinum austerum ul
cius est. brassica si subcruda est .l. actuca anetum: nasturcium ocimũ
urtica: portulaca: radicula: capparris: aliium: cępa: malua: lapatium
beta asparcgus cucurbita: cerasia: mora: uua: omnia mitia. ficus eti¬
am arida sed magis uirides Uue recentes pingues. minute aues: co¬

Expanded text:
intus corrumpuntur panis fermentatus, et quisquis alius quam ex triintus corrumpuntur panis fermentatus, et quisquis alius quam ex tritico est, lac, mel; ideoque etiam lactentia atque omne pistorium opus, teneri pisces, ostrea, holera, caseus et recens et uetus, crassa uel tenera caro, uinum dulce, mulsum, defrutum, passum; quicquid deinde uel iurulentum est uel nimis dulce uel nimis tenue. At minime intus uitiantur panis sine fermento, aues et eae potius duriores, duri pisces: neque solum aurata tuta aut sparus sed etiam lolligo, lucusta, polypus; item bubula omnisque dura caro; eademque aptior est, si macra, si salsa est; omniaque salsamenta, coclecius est, brassica, si subcruda est, lactuca, anetum, nasturcium, ocimum, urtica, portulaca, radicula, capparis, alium, cepa, malua, lapatium, beta, asparagus, cucurbita, cerasia, mora, uua ex olla, omnia mitia, ficus etiam arida, sed magis uiridis, uuae recentes; pingues minutae aues, co
Abbreviated transcription (Latin):
ma dulcia. omnia uirulenta: mhuistum atq etiam id uinumꝰ cui nih¬
il ad hue etatis accessit. Ex holcrib allium: cępa: biassica. omnes¬
q radites excepto si sere ꝙͥ pastinaca bralbi. fiçus etiam arida sed ma¬
ꝯis curiles Uriȩ redentes: nutes omnes exceptis nucleis pineis. Lac
omnesq caseus: quiquid deinde subcriidum aliqͥs assumpsit. Mi¬
nima inflatio fit exuenatione: aucupid piscib. pomis. oleis con¬
chilis: ouis uel mollib uel sorbilibus: umo uetere finiculum uero
& anetum. inflationes etiam leuant. At calefactunt piper. caroi
omnis uirulenta allum cxpe: sicus arida. salsamentum uinum et
quo meratiꝰ est. eo magis. tefrigerant olera quorum crudi cales ad¬
sumuntur. ut intubo& lactuca. Item coriandrum cucumis. elixa
cucurbita: beta mora: cerasa mala austera pira fragilia: caro elixa
prȩcipueq acetum. siue cib exeosiue potio ad sumitur. facile aũt

Expanded text:
nia dulcia, omnia iurulenta, mustum, atque etiam id vinum, cui nihnia dulcia, omnia iurulenta, mustum, atque etiam id vinum, cui nihil adhuc aetatis accessit; ex holeribus alium, cepa, brassica, omnesque radices, excepto sisere et pastinaca; bulbi, ficus etiam aridae sed magis virides, uvae recentes, nuces omnes, exceptis nucleis pineis, lac, omnisque caseus; quicquid deinde subcrudum aliquis adsumpsit. Minima inflatio fit ex venatione, aucupio, piscibus, pomis, oleis, conchyliisve, ovis vel mollibus vel sorbilibus, vino vetere. Feniculum vero et anetum inflatiomnis jurulenta, allium, cepa, ficus arida, saquo meracius est, eo magis. Refrigerant holera, quorum crudi caules adsumuntur, ut intubus et lactuca, et item coriandrum, cucumis, elixa cucurbita, beta, mora, cerasia, mala austera, pira fragilia, caro elixa, praecipueque acetum, siue cibus ex eo siue potio adsumitur. Facile autem
Abbreviated transcription (Latin):
uie. sterilesq ex holeribus in tubus. lactuca pastinaca. cucũ
elixa. Expomis cerastum. morum. sorbum pirum fragile quale cru¬
stuminum uel neanianum est Item pira quȩ reponuntur taren¬
tina atq signina: malum orbiculatum aut spaudianum uel ame¬
tinum. uei cotoneum uel punicum. Uuę exolla molle ouum: pal¬
mule nuclei pinei: ole albe exduria muria eadem aceto tincte
uel ingre que marbore bene permaturauerunt: uel quȩ inpasso
deftutoue seruate sunt. Uinum austerum licet iam asperum sit.
idem resinatum duri ex media materia pisces ostrea pectines
LIENA uerostomacho sunt ommatepida: omtna salsa ommat
recens ficus et uiridis et anda legumina omnia: queq inflare
consuerunt. Item thimum: nepeta: satireia: hisopum: nascurcium la
tinus stomacho conuenire. Non quicquid stomacho conuenit bo
n sui e̾e. Mlant autem omnia fere legumina: omnia pinguia:om¬

Expanded text:
uae sterilesque; ex holeribus intubus, lactuca, pastinaca, cucurbuae sterilesque; ex holeribus intubus, lactuca, pastinaca, cucurbita elixa, siser; ex pomis cerasium, morum, sorbum, pirum fragile, quale Crustuminum uel Meuianum est; item pira, quae reponuntur, Tarentina atque Signina, malum orbiculatum aut Scaudianum uel Amerinum uel Cotoneum uel Punicum, uuae ex olla; molle ouum, palmulae, nuclei pinei, oleae albae ex dura muria, eaedem aceto intinctae, uel nigrae, quae in arbore bene permaturuerunt, uel quae in passo defrutoue seruatae sunt; uinum austerum, licet etiam asperum sit, item resinatum; duri ex media materia pisces, ostrea, pectines,Aliena uero stomacho sunt omnia tepida, omnia salsa, omnia recens, ficus et viridis et arida, legumina omnia, quaeque inflare consuerunt; item thymum, nepeta, satureia, hysopum, nasturcium, latinus stomacho convenire, neque, quicquid stomacho convenit, protinus boni suci esse. Inflant autem omnia fere legumina, omnia pinguia, om
Abbreviated transcription (Latin):
in omni quȩ domestica fit prȩcipue tamen inungulisetuncu¬
lisq sirum inpectolis capitulisq hedorum & uitusoꝵ et agnor
omnibq cerebellis item si qui prop̾e builbi nominant᷑ lac defru
et quidem quo melius est eo magis. Item oleum ce pa: erucana
surcium cucumis beta brassica. asparagꝰ sinape. radicula intri¬
br ocumum. lactuca maximaq olerum pars.
R ASSIOREM autem pituitam faciunt ona sorbilia. halica
orira. hamilum risana: lac bulbi. omniaq fere glutinosa ex¬
tenuant eandem õai salsa atq acria et acida:
Dł homacho autem aptissima sunt quecunq austera suni:
eniam quȩ acida sunt. quȩq contracta sale modice sunt.
tem panis sine fermento & elota alica uel orira uel tisana.
omnis aues: omnis uenatio atq utraq uel assa uel elixa. ex
domnesticis animalib bubula. Si quid excȩteris sirqitur.
macrum potitis ꝗ̃ pingue: exsue ungulȩ rostra aures. uul¬

Expanded text:
in omni domestica fit, praecipue tamen in ungulis truncuin omni domestica fit, praecipue tamen in ungulis trunculisque suum, in petiolis capitulisque haedorum et uitulorum et agnorum, omnibusque cerebellis; item qui proprie bulbi nominantur, lac, defel quidem, quo melius est, eo magis. Item alium, cepa, eruca, ruta, nasturcium, cucumis, beta, brassica, asparagus, sinapi, radicula, intubus, ocimum, lactuca, maximaque holerum pars. Crassiorem autem pituitam faciunt oua sorbilia, halica, oriza, amulum, tisana, lac, bulbi, omniaque fere glutinosa. Extenuant eandem omnia salsa, atque acria atque acida. Stomacho autem aptissima sunt, quaecumque austera sunt; etiam quae acida sunt, quaeque contacta sale modice sunt; item panis sine fermento, et elota halica, uel oriza uel tisana; omnis auis, omnis uenatio; atque utraque uel assa uel elixa: ex domesticis animalibus bubula: si quid ex ceteris sumitur, macrum potius quam pingue; ex sue ungulae, rostra, aures, uol
Abbreviated transcription (Latin):
summa omnis pinguis caro: omnis glutinosa: omne iecur. Ma¬
liuer suci sunt milium panicum hordeum legumina. Caro
domestica permacra. om̃isq q caro salsa: omne saltsamentum
garum. uetus caseum: cicer iadicula. rapa: naoi bulbi brassicat
magisq etiam cima eius. asparagus: beta. cucumis. porrum. eru¬
ca. nasturcium. thimũ. nepita. satirtia. hisopum: ruta anietum. fe¬
nicuiliim. cuminum: anesum. lapatum senape e. allium. cepa lie¬
nesrenes: intestina pomum quodcunq acidum uel acerbum est
acetum omnia acra: acida. a cerba: oleum. pisces quoq saxatiles.
omnesq qui extenerrimo genere sunt. aut hi qui rursꝰ nimis
duri uriosiq sunt. quos fere quos stagna lacus: limo siue riui
suerunt: qui ue innimiam magͥtudinem excesserunt. Lenes
autem sunt: sorbitiones: pulticula. laganum hamilum. tisa¬
na. pinguis cart ꝗ quecunq glutinosa est quod fere quidema

Expanded text:
suum, omnis pinguis caro, omnis glutinosa, omne iecur. Masuum, omnis pinguis caro, omnis glutinosa, omne iecur. Mali uero suci sunt milium, panicium, hordeum, legumina; caro domestica permacra omnisque caro salsa, omne salsamentum, garum, uetus caseus; siser, radicula, rapa, napi, bulbi; brassica magisque etiam cyma eius, asparagus, beta, cucumis, porrus, eruca, nasturcium, thymum, nepeta, satureia, hysopum, ruta, anetum, feniculum, cuminum, anesum, lapatium, sinapi, alium, cepe; lienes, renes, intestina; pomum quodcumque acidum uel acerbum est; acetum, omnia acria, acida, acerba, oleum; pisces quoque saxatiles, omnesque, qui ex tenerrimo genere sunt, aut qui rursus nimium duri uirosique sunt, ut fere quos stagna, lacus limosique riui ferunt, quique in nimiam magnitudinem excesserunt. Lenes autem sunt sorbitio, pulticula, laganus, amilum, tisana, pinguis caro et quaecumque glutinosa est; quod fere quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ad sumere exleuiorib potest. Magis inhis que ualentissima
gr eci uocant Aliȩ lenes ailie acres. alie crassiorem pituitam in no¬
dis faciunt Aliȩ tenuiorem. Alie idoneȩ sunt stomacho. Alie
aliene sunt. Item quȩ tios alie inflatit. Alie ab hoc absunt. alie
calfaciunt aliç refrigeratit: Alię facile instomacho atescunit
lie non facile intus corrumpuntur. Aliȩ mouent alũũ. alie
supprimũt. Alie citant urinam. Alix tardant. Quedam som¬
num morient. Ouȩdam senisus excitant. Quȩ omnia ideo no¬
sunt. Ex maioribus quoq he quȩ sup̃ nominauimꝰ: medii ui
teneros durosq pisces. Ut mullus & iupris. uerna. lactuca.
uertica malua: cucumis: cucu̾̃bita. Ouum sorbile portulaci
cochilee palmulȩ. Ex pomis quodcunq neq acerbum neꝙ
acidum est:. Uinum dulae uellene: passum defrutum: oleȩ quȩ ex
his duobus in alterutro seruate sunt. Uulue rostra trunculiq in

Expanded text:
assumere ex levioribus potest: magis in iis, quae valentissima assumere ex levioribus potest: magis in iis, quae valentissima s ΕΥΧΥΛΟΥΣ uel ΚΑΚΟΧΥΛΟΥΣ Graeci uocant; aliae lenes, aliae acres; aliae crassiorem pituitam in no faciunt, aliae tenuiorem; aliae idoneae stomacho, aliae alienae sunt: itemque aliae inflant, aliae ab hoc absunt; aliae calefaciunt, aliae refrigerant; aliae facile in stomacho acescunt, aliae non facile intus corrumpuntur; aliae movent alvum, aliae supprimunt; aliae citant urinam, aliae tardant; quaedam somnum movent, quaedam sensus excitant. Quae omnia ideo nosunt, ex maioribus quoque eae, quas supra nominaui; medii inter teneros durosque pisces, ut mullus, ut lupus; uerna lactuca, urtica, malua, cucumis, cucurbita, ouum sorbile, portulaca, cocleae, palmulae; ex pomis quodcumque neque acerbum neque acidum est; uinum dulce uel lene, passum, defrutum; oleae, quae ex his duobus in altero utro seruatae sunt; uuluae, rostra, trunculique
Abbreviated transcription (Latin):
mior ex eo umo quod hono solo ꝗ̃ quod teniu quodq tempe¬
rato celo ꝗ quod aut nimis huinido: aut nimis sicco nimit̃i¬
ꝙ aut frigic̃o aut calido natum est. Muilsum: quocdplus mellis no¬
bet. Deft̾utum: quo magis exaeditum est: passum quo exsicciore
uua est eo ualentius estͤ De aquis.
AQ Ua plcuialis leuissima est deinde fonana ⁊ um exflumine.
um ex puteo post hec ex niuȩ ant glacie. Grauior exhis lacu. g̃¬
uissima expalude. facilis etiam et necessaria cangnitio est natu¬
ram eius requirentibus. Nam leuis pondere ip̃sa aqua appa¬
eo minus facile concoquatur: sed si concocta est plus alat. Itaq u¬
tendum est materiȩ genere prouiribus modusq omnibus pro
genere sumendus Er̾go imbecillis homnibus. rebo infirmissi¬
mis opus est. Medioenter firmos mecda materia opume sulti¬
net. Et robustissimis apta ualidissima est. Plus deinde aliꝗ

Expanded text:
mior ex eo vino, quod bono solo, quam quod tenui; quodque tempemior ex eo vino, quod bono solo, quam quod tenui; quodque temperate coelo, quam quod aut nimis humido, aut nimis sicco, nimiumque aut frigido, aut calido natum est. Mulsum, quo plus mellis habet; defrutum., quo magis incoctum; passum, quo ex sicciore uva est, eo valentius est. Aqua levissima pluvialis est; deinde fontana; tum ex flumine; tum ex puteo; post haec ex nive, aut glacie; gravior his, ex lacu; gravissima, ex palude. Facilis etiam et necessaria cognitio est naturam ejus requirentibus. Nam levis, pondere appaeo minus facile concoquatur; sed si concocta est, plus alat. Itaque utendum est materiae genere pro viribus; modusque omnium pro genere sumendus. Ergo imbecillis hominibus, rebus infirmissimis opus est; mediocriter firmos media materia optime sustinet; et robustis apta validissima est. Plus deinde aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
lo q quod sicco natum est. Deinde eadem omnia pingura qr
macra. recentia ꝗ salsa noua ꝗͥ uetusta plus alimenta fiahent
um res cadem magis alit uitulenta ꝗ̃ assa magis assa ꝗ frixa
Ouum durum ualentissirȩ materie est Mole uelsorbille mi¬
hecilissimȩ Cunq panisicia oinina firmissima sint. elota tam
quedam genera frumenti: ut halica orira tissana uel exhidem
facta sorbitio uel pulticula & aqua dequę madens panis imbecil¬
lissimus adnumerari post. Se potionibus
EXDOTIQNIENSuCrO quȩcunq exfrumento fracta est. ltem qͥ¬
cunq lacte mulsum: defrritum possum. Uinum aut dulce a
uehementis aut mustum: aut magnę uctustatis. ualentissima
gtrĩs est. At acetum et id uinum qͦ pancoꝵ annorum uelaustẽ
uel leue sunt. In me cdia materia est. Ideoq infirmis nunq gnĩs¬
alteri cdari dehet Aq̃ omnium imbecillima est firmiorꝙ ex
frumento potio est. Quo firmius fuit ipsum frumentur. fic¬

Expanded text:
lo quam quod sicco natum est. Deinde etiam omnia pinguia quam lo quam quod sicco natum est. Deinde etiam omnia pinguia quam macra, recentia quam salsa, noua quam uetusta plus alimenti habent. Tum res eadem magis alit iurulenta quam assa, magis assa quam elixa. Ouum durum ualentissimae materiae est, molle uel sorbile inbecillissimae. Cumque panificia omnia firmissima sint, elota tamen quaedam genera frumenti, ut halica, oryza, tisana, uel ex isdem facta sorbitio aut pulticula, et aqua quoque madens panis inbecillissimis adnumerari potest. Ex potionibus uero quaecumque ex frumento facta est, itemque lac, mulsum, defrutum, passum, uinum aut dulce aut uehemens aut mustum aut magnae uetustatis ualentissimi generis est. At acetum et id uinum, quod paucorum annorum uel austerum uel pingue est, in media materia est; ideoqalterius dari debet. Aqua omnium imbecillissima est. Firmiorque ex frumento potio est, quo firmius est ipsum frumentum: fir