comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illi: Sepe malus indignationẽ cond¬
toris sui quã in ȩt̾nũ passurus. ẽ.
& in hac qͦq uita positꝰ expitur di
ꝓsꝑitatẽ quã amat amittit̃. & adis¬
sitatẽ quã formidat inuenit. Et
quã uis increpari de suis prauitatih¬
a iustoꝵ lingua etiã in ꝓspis ualet
scimꝰ tam̃ qđ cũ facta sua puersi
quenq deiciunt. iustoꝵ inc̾repatio¬

Expanded text:
em Conditoris sui quam in aeternum passurus est, et in hac quoque vita positus experitur, dum prosperitatem quam amat amittit, et adversitatem quam formidat invenit. Et quamvis increpari de suis pravitatibus auctorum lingua etiam in prosperis valeat, scimus tamen quod cum facta sua perversum quemque de
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enĩ dũ diceret. audite. addit quȩso:
cũ quanta humilitate loquat᷑ insi¬
nuat. dũ contra se suꝑbientes rogat.
ut eoꝵ sensũ ad salutis doctrinam
reducat Scĩ aut̃ uiri. intra scãm u¬
niuersalẽ ȩccłam ñ solũ docere recta
sed etiã ꝑuersa tolerare parati st̃. ir.¬
rideri ñ metuunt. Unde & subdit᷑¬

Expanded text:
Qui enim cum diceret Audite, addidit Quaeso, cum quanta humilitate loquatur insinuat, dum contra se superbientes rogat, ut eorum sensum ad salutis doctrinam reducat. Sancti autem viri dum intra universalem Ecclesiam non solum docere recta, sed etiam perversa tolerare parati sunt, irrideri non metuunt. Unde et subdit
Abbreviated transcription (Latin):
accusatione condẽnationis. reuelabt̃
cęli iniqͥtatẽ eiꝰ & t̾ra consurget ad¬
uersus eũ. qͥa & illis obsticit qui cȩ̨¬
lestia. & eos oppressit qui ima sapu¬
erunt. Possunt uͦ ꝑ t̾rã ñ peccatores
& reꝓbi. sed ii qͥ terrenis actib occu¬
pati. elemosinarũ & lacrimarũ ope
ad ȩt̾nã uitã ꝑueniunt. designari.
De quib ꝑ psalmistã dr̃ cũ uenire
dñs ad iudiciũ nunciat᷑. Aduocauit
cȩlos sursũ & t̾rã: ut discerneret¬

Expanded text:
accusatione condemnationis revelabunt accusatione condemnationis revelabunt coeli iniquitatem ejus, et terra consurget adversus eum, quia et illis obstitit qui coelestia, et eos pressit qui ima sapuerunt. Possunt vero per terram non peccatores et reprobi, sed hi qui, terrenis actibus occupati, eleemosynarum et lacrymarum ope ad aeternam vitam perveniunt designari, de quibus per Psalmistam dicitur, cum venire Dominus ad judicium nuntiaretur: Advocavit coelos sursum
Abbreviated transcription (Latin):
De iustis qͦq scriptũ. ẽ. Cȩli enarrant
głam dĩ Et peccanti homini sen¬
tentia infert᷑. quadicit᷑ Terra es
& in t̾rã ibis. Huiꝰ itaq impii ad
unquã nec malis peꝑcit. in illo eũ
trem̃do examine. & iustoꝵ uita
& peccatoꝵ parit̃ accuset. Et gra¬
uius quidẽ. ẽ: si qͥd iustis potius
quã peccatorib noceat. Unde & ꝑ
ꝓpħam dicit᷑. Sanguis eiꝰ inmedio
etꝰ est: suꝑ limpidissimã petrã effu¬
dit eũ. Non effudit illũ suꝑ t̾rã. ut
possit operiri puluere. Per cerrã
uidelicet & puluerẽ peccatores.
ꝑ pectã uͭ limpidissimã iustũ signans.
qͥ grauib peccatoꝵ contagiis ñ ex¬
asꝑatur. Sanguis gͦ suꝑ limpidissimã
petrã effundit᷑: quando malicia cru-¬
entȩ m̃tis. in afflictione iuste animȩ
crassat᷑ Cũ gͦ sit grauius. iustos quã
in iuste iniustos affligere: multo
tam̃ est grauius. & iustis parit̾ & in¬
iustis nocere. Quia gͦ hic iniquus.
& iustis parit̾ nocuit᷑ & iniustis: in

Expanded text:
rant gloriam Dei . Et peccanti homini sententia infertur, qua dicitur: Terra es, et in terram ibis . Hujus itaque impii ad unquam nec malis pepercit, in illo eum tremendo examine et justorum vita et peccatorum pariter accuset. Et gravius quidem est si quis justis potius quam peccatoribus noceat. Unde et per prophetam dicitur: Sanguis ejus in medio ejus est, super limpidissimam petram effudit illum; non effuditrram videlicet et pulverem peccatores, per petram vero limpidissimam justum signans, qui gravibus peccatorum contagiis non exasperatur. Sanguis ergo super limpidissimam petram effunditur, quando malitia cruentae mentis in afflictione justae animae grassatur. Cum ergo sit gravius justos quam injustos injuste affligere, multo tamen est gravius et justis pariter et injustis nocere. Quia ergo hic iniquus et justis pariter nocuit et injustis, in
Abbreviated transcription (Latin):
cante dõ agit᷑: ut ex ea amplius in
igne cruciet᷑. Hic itaq relinquere
ea ñ uult. & tam̃ ab ea abstrahit᷑:
illic eã relinquere appetit. & tam̃
in ea ꝓpt̃ supplicia seruat᷑. Ad au¬
gm̃tũ itaq torm̃ti. & hic de corpore
nolens educit᷑. & illic incorpore
tenet᷑ inuitꝰ. Quia gͦ eius sp̃s carnẽ
quã sibi male amando p̃posuit. eua¬
dere intorm̃to uult & ñ ualet.
rec̾te nunc dicit᷑. Affliget᷑ relictus
in tabnaculo suo. De cuiꝰ accusatio¬

Expanded text:
cante Deo agitur, ut ex ea amplius in cante Deo agitur, ut ex ea amplius in igne crucietur. Hic itaque eam relinquere non vult, et tamen ab ea abstrahitur; illic eam relinquere appetit, et tamen in ea propter supplicia servatur. Ad augmentum itaque tormenti et hic de corpore nolens educitur, et illic in corpore tenetur invitus. Quia ergo ejus spiritus carnem quam sibi male amando praeposuit evadere in tormento volet et non valet, recte nunc dicitur: Affligetur relictus in tabernaculo suo. De cujus accusatio
Abbreviated transcription (Latin):
getur relictꝰ in tab̾naculo suo. Ini¬
qui enĩ tabnaculũ caro. ẽ: qͥa ipsã
letus in habitat. & si sit possibile.
optat ut eã nunquã relinquat.
usti uͦ quia gaudiũ suũ inspe cele¬
stiũ ponunt᷑. eorũq conuersatio
incęlis. ẽ: cũ ad huc in carne st̃.
quasi in carne iã ñ st̃: qͥa nulla
camis delectatione pascunt᷑. Un
de & quib dã dicit᷑. Uos aut̃ non
estis in carne: sed in spũ. Neq enĩ
in carne ñ erant: qͥ ꝑ magistri
epłas. exhortationis eloquia susci¬
piebant. Sed quasi iã ñ incarne
esse .ẽ: de amore carnaliũ nil ha¬
bere At contra iniquus iste. qͥ a
omẽ gaudiũ suũ in carnali uita
posuĩt: intab̾naculo carnis habi¬
tauit. Quã uidelicet carnẽ. cũ
in resurrectione receꝑit: cũ ea
gehennȩ ignib traditꝰ ardebit
Tunc ab ea educi appetit. tunc eiꝰ
torm̃ta euadere si ualeat quȩrit.
tunc incipit uelle uitare qđ ama¬
Sed qͥ eandẽ carnẽ dõ p̃posuit. iudi¬

Expanded text:
getur relictus in tabernaculo suo; iniqui enim tabernaculum caro est , quia ipsam laetus inhabitat, et, si sit possibile, optat ut eam nunquam relinquat, justi vero, quia gaudium suum in spe coelestium ponunt, eorumque conversatio in coelis est , et cum adhuc in carne sunt, quasi in carne jam non sunt, quia nulla carnisde et quibusdam dicitur: Vos autem non estis in carne, sed in spiritu . Neque enim in carne non erant qui per magistri epistolas exhortationis eloquia suscipiebant; sed quasi jam non in carne esse est de amore carnalium nihil habere. At contra iniquus iste, quia omne gaudium suum in carnali vita posuit, in tabernaculo carnis habitavit. Quam videlicet carnem cum in resurrectione receperit, cum ea gehennae igni traditus ardebit. Tunc ab ea educi appetit, tunc ejus tormenta evadere, si valeat, quaerit; tunc incipit velle vitare quod amaSed quia eamdem carnem Deo praeposuit, judi
Abbreviated transcription (Latin):
Quãuis enĩ hypocrita actiones bonis
in suꝑficie ostendat: quȩdã tam̃ in
eo malorũ oꝑum tenebre apparent.
Sed tam̃ minus ꝓdit in ope: quã inei
latet cogitatione. Nã qui cuncta si¬
mul in ẽffectu ñ explec: cuncta que
noceant. in m̃te tacitꝰ tenet Oñs ͥ
tenebrȩ in occultis eiꝰ abscondite q¬
qua ultione sit ferienda: subiungat

Expanded text:
Quamvis enim hypocrita actiones bonas in superficie ostendat, quaedam tamen in eo malorum operum tenebrae apparent; sed tamen minus prodit in opere quam in ejus latet cogitatione. Nam qui cuncta simul in effectu non explet, cuncta quae noceant in mente tacitus tenet. Omnes ergo tenebrae in occultis ejus absconditae dqua ultione sit ferienda subjungat
Abbreviated transcription (Latin):
sidiis peutit᷑. dũ illud is qͥ ꝑcutit᷑
ñ attendit. Fugiet arma ferrea. &
irruet in arcũ ȩreũ: qͥa dũ p̃sentes
necessitates metuens. multa ꝑ auari¬
ciã rapit: extremi iudicii distri¬
ctis se ꝑcussionib ante ponit. Et cũ
fugit arma ferrea. ab arcus ȩrei sa-¬
gutis inuenit᷑: qͥa mala tẽporalia
stulte pͣcauens. sententia ęt̃na ꝑcu
titur. Qui enĩ hic inopiȩ durĩciã
cũ culpa fugit: illic ꝑpetuitatẽ iu¬
stę ultionis inuenit᷑. Sed pͥus¬

Expanded text:
sidiis percutit, dum illud is qui percutitur sidiis percutit, dum illud is qui percutitur non attendit. Fugiet ergo arma ferrea, et irruet in arcum aereum, quia dum, praesentes necessitates metuens, multa per avaritiam rapit, extremi judicii districtis se percussionibus anteponit. Et cum fugit arma ferrea, ab arcus aerei sagittis invenitur, quia, mala temporalia stulte praecavens, sententia aeterna 481 percutitur. Qui enim hic inopiae duritiam cum culpa fugit, illic perpetuitatem justae ultionis invenit.
Abbreviated transcription (Latin):
quandio pelationẽ surripit. aliq̃ndo
qero ptimorẽ. Sunt nanq nonnulli
qͥdũ potentiores uideri appetunt:
ad alienarũ rerũ ambitũ succendun¬
duar. Et sunt nonnulli. qͥ dũ sibi sub¬
sidiorũ necessaria deesse timent:
m̃tẽ ad auariciã relaxant. Ꝙ aliena
ambiunt: cũ sua sibi sufficere non
posse suspicant᷑. Omĩs uͦ necessitas ñ
incongruie ferrũ uocat᷑. qͥa uitã ino¬
pis meroris uulnere cruciat. Si cut
de eiꝰ qͦq necessitatib scriptũ. ẽ: qui
a frĩb uenditꝰ affuctã uitã ducebat
Ferrũ ꝑtransiit animã eiꝰ. Quid gͦ
st arma ferrea. nisĩ necessitates uĩtȩ
p̾sentis. quȩ & durȩ p̃munt. & intã
inopis insequunt᷑ : Ferrũ qͥppe erii¬
go consumit. es aut̃ consumere dif¬
ficilius solet Ferro gͦ necessitas prȩ¬
sens quȩ transitoriã ẽ ere aut̃ sen¬
tentia ȩt̃na figurat᷑. Et qͥa iudiciũ
supniu ab iniqui m̃te ñ attendit᷑.
iuste arcui cõparat᷑. qm̃ uelut ex in¬

Expanded text:
quando per elationem subrepit, aliquando vero per timorem. Sunt namque nonnulli qui dum potentiores videri appetunt, ad alienarum rerum ambitum succenduntur. Et sunt nonnulli qui dum sibi subsidiorum necessaria deesse timent, mentem ad avaritiam relaxant, et aliena ambiunt, cum sua sibi sufficere non posse suspicantur. Omnis vero necessitas non incongrue ferrum vocatur, quia vitam inopis moeroris vulnere cruciat, sicut de ejus quoque necessitatibus scriptum est qui a fratribus venditus afflictam vitam ducebat: Ferrum pertransivit animam ejus . Quid ergo sunt arma ferrea, nisi necessitates vitae praesentis, quae dure premunt, et vitam inopis insequuntur? Ferrum quippe aerugo consumit, aes autem consumere difficilius solet. Ferro ergo necessitas praesens, quae transitoria est, aere autem sententia aeterna figuratur. Et quia judicium supernum ab iniqui mente non attenditur, juste arcui comparatur, quoniam velut ex in
Abbreviated transcription (Latin):
posito t̾rore suꝑbiȩ. remissa locuti¬
one blandit᷑. Et cũ suꝑb uideri de¬
sierit: duplex effici non ptimescit
n cuiꝰ gͦ mente uitiis uitiã succedur f:
recte de eo dicit᷑. Uadent & uenient
suꝑ eũ horribiles. Quia qͦt uitiis
decͥedentib & succedentib p̃mit᷑:
tot malignis spĩtib eiꝰ animꝰ quasi
euntib ac redeuntib deuastat᷑. Sis
hȩc quȩ agit. extrinsecus ꝑ partes ꝓͥst¬
unt Nã menti eiꝰ. simul om̃ia mala
colligant᷑. Unde subdit᷑. Om̃s tene¬

Expanded text:
posito terrore superbiae, remissa locutiposito terrore superbiae, remissa locutione blanditur; et cum superbus videri desierit, duplex effici non pertimescit. In cujus ergo mentem vitia vitiis succedunt, recte de eo dicitur: Vadent, et venient super eum horribiles, quia quot vitiis decedentibus et succedentibus premitur, tot malignis spiritibus ejus animus quasi euntibus ac redeuntibus devastatur. Sed haec quae agit extrinsecus per partes prodeunt; nam menti ejus simul omnia mala colligantur. Unde et subditur:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ in congrue fulgurans dicit᷑. qͥa
unde ipse contra bonos quasi ex luce
głȩ extollit᷑ inde bonoꝵ uita cru¬
ribiles. nisi maligni sp̃s appellant᷑.
bonis uidelicet m̃tib pauendi atq
fugiendi: Et qͥa idem maligni sp̃s.
certis quibusqͣ singuli obsequi sunt
credendi: cũ puersus iste alia quidẽ
uitia ad momͣtũ deserere uidet᷑. sed
alia agere incipit: suphunc ꝓfecto
horribiles uadunt & ueniunt. quia
puersi m̃tẽ. & si alia mala deserunt
alia occupant. Sepe nanq uideas ini¬
quũ in t̾rena potestate constitutũ.
graui furore cõmoueri. quicqͥd ira
suggesserit exequi. Ꝙ cũ furor ab¬
scẽsserit : mox eiꝰ m̃tẽ luxuria deua¬
stat. Cũ luxuria ad tẽpus int̾mit¬
titur: elatio ꝓtinꝰ quasi de continen¬
tia in eiꝰ cogitatione subrogat᷑. atq
ut a cȩteris timeat᷑: appetit uide¬
ri t̾ribilis. Sed cũ res exigit. ut lo¬
qui qͥd duplicit̾ debeat: quasi post¬

Expanded text:
non incongrue fulgurans dicitur, quia non incongrue fulgurans dicitur, quia unde ipse contra bonos quasi ex luce gloriae extollitur, inde bonorum vita cruribiles, nisi maligni spiritus appellantur, bonis videlicet mentibus pavendi atque fugiendi? Et quia iidem maligni spiritus certis quibusque vitiis singuli obsequi sunt credendi, cum perversus iste alia quidem vitia ad momentum deserere videtur, sed alia agere incipit, super hunc profecto horribiles vadunt et veniunt, quia perversi mentem, etsi alia mala deserunt, alia occupant. Saepe namque videas iniquum in terrena potestate constitutum, gravi furore commoveri, quidquid ira suggesserit exsequi; et cum furor abscesserit, mox 482 ejus mentem luxuria devastat; cum luxuria ad tempus intermittitur, elatio protinus quasi de continentia in ejus cogitatione subrogatur, atque ut a caeteris timeatur, appetit videri terribilis. Sed cum res exigit ut loqui quid dupliciter debeat, quasi post
Abbreviated transcription (Latin):
Cuiꝰ adhuc potentiȩ t̾ror ostendit᷑:.
cũ ꝓtinꝰ sub infert᷑ Et fulgurans in
amaritudinẽ suã Fulgur quippe cũ
repente desup uenit: cũ t̾rore ante
oculos clare scit. elaritatẽ ostendit:
& ante posita ꝑcutit. Sic uidelicet
iniquus. cũ głam uitȩ p̾sentis assũ¬
pserit: undẽ in hoc mundo ꝑ potentiã
clarus ostendit᷑ inde agit᷑ ut in ulti¬
mo feriat᷑. Quasi enĩ fulgurare ini¬
qui. ẽ: in huiꝰ uitȩ honore clarescere.
Sed qͥa splendor głȩ illius. ȩt̾nis ge¬
hennȩ supplicus mancipat᷑. recte
nunc dicit᷑. Fulgurans in amaritudi¬
nẽ suã. Quia enĩ modo quasi ex ter
rore & claritate feriens gaudet: inde
post supplicia in ꝑpetuũ sustinet
Et quidem de qͦdã diuite scriptiĩ. ẽ:
qͥa epulabat᷑ cotidie splendide. Sed
aliud . ẽ. splendidare: aliud fulgura¬
re. Nonnunquã qͥppe splendor sine
ꝑcussione. ẽ. Fulguris uͦ nomine.
splendor exprimit᷑ cũ ꝑcussione. Qui
itaq in potestate positꝰ. aliis nocet:

Expanded text:
Cujus adhuc potentiae terror ostenditur cum protinus subinfertur: Et fulgurans in amaritudine sua. --Fulrepente desuper venit, cum terrore ante oculos clarescit; claritatem ostendit, et anteposita percutit. Sic videlicet iniquus, cum gloriam vitae praesentis assumpserit, unde in hoc mundo per potentiam clarus ostenditur, inde agitur ut multi feriantur. Quare fulgurare iniqui est, in hujus vitae honore clarescere. Sed quia splendor gloriae illius aeternis gehennae suppliciis mancipatur, recte nunc dicitur fulgurans in amaritudine sua. Quia enim mrore et claritate feriens gaudet, inde post supplicia in perpetuum sustinet. Et quidem de quodam divite scriptum est quia epulabatur quotidie splendide. Sed aliud est splendere, atque aliud fulgurare. Nonnunquam quippe splendor sine percussione est, fulguris vero nomine splendor exprimitur cum percussione. Qui itaque in potestate positus aliis nocet,
Abbreviated transcription (Latin):
postquã adqͥsitis reb. ꝑuenit ad de¬
sideriũ: alius eũ dolor fatigat. ut
cũ sollicito timore custodiat. qđ cũ
graui labore meminit adquisitũ
Hinc inde insidiatores metuit. atq hoc
se ꝑpeti qđ ipse fecit aliis ꝑtimescit.
Formidat potiorẽ alterũ: ne hunc
sustineat uiolentũ. Pauperẽ uͦ cũ
conspicit: suspicat᷑ furem. Ipsa qͦq
quȩ congesta st̃: curat magnoꝑe ue
ex naturȩ ꝓpriȩ defectu ꝑ neglegen¬
tiam
consumant᷑. In his itaq om̃ĩb. qui
timor i pse poena. ẽ: tanta infelrep¬
titur. quanta pati timet Post hoc s
ad geliennã ducit᷑. et̾nis cruciatib
mañcipat᷑. Omĩs gͦ dolor suꝑeun
irruet quẽ & hic p̃rius poena conci¬
piscentiȩ. postmodũ uͦ cura custodia.
& illic quandoq poena ultionis cre¬
aliena ñ quȩrere. sed unius cuiusq
diei sufficientia contentũ manere
Ex qua uidelicet securitate. et iã penis
requies nascit᷑. qͥa abona & tranqͥla

Expanded text:
postquam acquisitis rebus pervenit ad depostquam acquisitis rebus pervenit ad desiderium, alius hunc dolor fatigat, ut cum sollicito timore custodiat quod cum gravi labore meminit acquisitum. Hinc inde insidiatores metuit, atque se hoc perpeti quod ipse fecit aliis pertimescit. Formidat potentiorem alterum, ne hunc sustineat violentum; pauperem vero cum conspicit, suspicatur furem. Ipsa quoque quae congesta sunt curat magnopere, ne ex naturae propriae defectu 480 per negligentiam consumantur. In his itaque omnibus quia timor ipse poena est, tanta infelix patitur, quanta pati timet. Post hoc quoque ad gehennam ducitur, et aeternis cruciatibus mancipatur. Omnis ergo dolor super eum irruit, quem et hic prius poena concupiscentiae, postmodum vero cura custodiae, et illic quandoque poena ultionis crealiena non quaerere, sed uniuscujusque diei victu contentum manere. Ex qua videlicet securitate etiam perennis requies nascitur, quia a bona et tranquilla
Abbreviated transcription (Latin):
gregẽ fructꝰ meos: & dix̃. Hoc faciã
Destruã horrea mea: & maiora ȩdifica
bo. Qui gͦ ex abundantia coangustatꝰ
dicebat. qͥd faciã: quasi multõ ꝙybo
pressus ȩstuabat. Pensemꝰ. qͦt uotis
appetiit. ut uberes fructꝰ ager illius
afferret. Ecce aut̃ uota cõpleta st̃.
qͥa fructꝰ uberes ager attulit Sed
quia ad recondendũ loca ñ sufficiunt:
multiplicatꝰ diues qͥd faciat ignorat.
Oangustia ex satietate nata. De uber¬
tatẽ agri. angustat᷑ animꝰ auari.
Dicens nanq quid faciã: ꝓfecto indi¬
cat. qͥa uotorũ suoꝵ affectib p̾ssus.
sub qͦdã rerũ fasce laborabat. Bene
aut̃ dicit᷑ Cũ satiatꝰ fuerit artabit᷑.
Quia mens auari quȩ pͥus ex abundan¬
cia requiem quȩsierat: post ad custo¬
diam grauius laborabat. Unde hic
nanq dolorẽ habuit in ipsa suȩ
concupiscentiȩ fatigatione. qualit̃
concupita raꝑet. quomͦ alia blandi¬
mentis. alia terrorib auferret. At

Expanded text:
gregem fructus meos? Et dixit: Hoc faciam, gregem fructus meos? Et dixit: Hoc faciam, destruam horrea mea, et majorbo . Qui ergo ex abundantia coangustatus dicebat, quid faciam, quasi multo cibo pressus aestuabat. Pensemus quot votis appetiit ut uberes fructus ager illius afferret. Ecce autem vota completa sunt, quia fructus uberes ager attulit; sequia ad recondendum loca non sufficiunt, multiplicatus dives quid faciat ignorat. O angustia ex satietate nata! De ubertate agri angustatur animus avari. Dicens namque: Quid faciam? profecto indicat quia, votorum suorum affectibus pressus, sub quodam rerum fasce laborabat. Bene ergo dicitur: Cum satiatus fuerit, arctabitur. Quia mens avari, quae prius ex abundantia requiem quaesierat, post ad custodiam gravius laborabat. Unde hic namque dolorem habuit in ipsa suae concupiscentiae fatigatione, qualiter concupita raperet, quomodo alia blandimentis, alia terroribus auferret; at
Abbreviated transcription (Latin):
ad etna supplicia ducitur a cunctis
bonis quȩ hic possederat alienatur.
Unde & adhuc subdit᷑ Propterea ni¬
chil remanebit de bonis eiꝰ. Si enĩ ei¬
de bonis suis aliqͥd ꝑmaneret: secũ
quȩ habuerat tolleret. Sed qͥ om̃ia
ambiens timere iudicẽ noluit: ex
hac luce subtractꝰ ad iudicẽ nudus
uadit. Cui tam̃ iniqͦ ad retributionẽ
minꝰ. ẽ qđ in subsequenti poena cru¬
ciat᷑: si in hac saltẽ uita liber esse ꝑ¬
mittit᷑. Sed nulla ẽ. lib̾tas inculpa:
qͥa scriptũ .ẽ. Ubi sp̃s dnĩ: ibi libtas
Et plerunq ꝑuersȩ m̃ti: ipsa sua cul¬
pa fit poena. Unde & recte subiungi¬
pita congregare. & cũ quasi in qͦdã
uentre auariciȩ multa congesserit:
satiatꝰ artatur. Quia dũ anxiat᷑
qualit̾ ad qͥsita custodiat. ipsa eũ sua¬
satietas angustat. Diuitis enĩ cuidã
uberes fructꝰ ager attulerat. Sed qͥa
ubi eos tantos reponeret ñ habebat:
dixit. Quid faciã qđ ñ habeo qͦ con¬

Expanded text:
ad aeterna supplicia ducitur, a cunctis ad aeterna supplicia ducitur, a cunctis bonis quae hic possederat, alienatur. Unde et adhuc subditur: Propterea nihil remanebit de bonis ejus. - Si enim de bonis suis aliquid remaneret, secum quae habuerat tolleret. Sed quia omnia ambiens timere judicem noluit, ex hac vita subtractus, ad judicem nudus vadit. Cui tamen iniquo ad retributionem minus est quod in subsequenti poena cruciatur, si in hac saltem vita liber esse permittitur. Sed nulla est libertas in culpa, quia scriptum est: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Et plerumque perversae menti ipsa sua culpa fit poena. Unde et recte subjungipita congregare; et cum quasi in quodam ventre avaritiae multa congesserit, satiatus arctatur, quia dum anxiatur qualiter acquisita custodiat, ipsa eum suasatietas augustat. Divitis enim cujusdam uberes fructus ager attulerat, sed quia ubi eos tantos reponeret non habebat, dixit: Quid faciam, quia non habeo quo con
Abbreviated transcription (Latin):
siderat᷑. Atq inde repentina ultio
sequit᷑. qͥa hoc qͦq obtinuit. qđ dõ
irascente concupiuit. Unde & ꝑ
psalmistã dicit᷑ cũ escas carnis
male popłs desiderasse phibet᷑. Adhiuc
escȩ eoꝵ erant inore ip̃sorũ. & iradĩ
ascendit suꝑ eos: & occidit pluri mos
eoꝵs. Solent nanq tardius apparere
diuina iudicia. cũ p̃pediunt᷑ ne un¬
pleri debeant mala uota Nã quanto
cuis malũ uotũ impleri ꝑmittitur.
plerunq tanto celerius punit᷑. Unde
gͦ iny pocrita festine multiplicat᷑ ut
p̃otens sit: inde agit᷑ cũ celeritate
ne sit. Quia & arbusta quȩ tardius
crescunt. annos ꝑdurant plurimos.¬
& quȩ intẽporis breuitate ꝓficiunt.
celerius arescunt. & quasi cũ festinant
esse: tendunt ad nonesse. Seqr̃¬
Non remansit de cybo eiꝰ. Cybus eiꝰ est
om̃e hoc qdđ ꝑuerso desiderio concu¬
piuit. Sed ꝑcusso hẏpocrita de cy¬
bo suo nichil remanet: qͥa cũ ipse

Expanded text:
sideratur, atque inde repentina ultio sideratur, atque inde repentina ultio sequitur, quia hoc quoque obtinuit quod Deo irascente concupivit. Unde et per Psalmistam dicitur, cum escam carnis male populus desiderasse perhibetur: « Adhuc esca eorum erat in ore ipsorum, et ira Dei ascendit super eos, et occidit plurimos eorum . Solent namque tardius apparere divina judicia, cum praepediuntur, ne impleri 479 debeant mala vota. Nam quanto citius malum votum impleri permittitur, plerumque tanto celerius punitur. Unde ergo hypocrita festine multiplicatur ut potens sit, inde agitur cum celeritate ne sit, quia et arbusta quae tardius crescunt annosa perdurant; et quae in temporis brevitate proficiunt celerius arescunt, et quasi cum festinant esse tendunt ad non esse. Seq Cibus ejus est omne quod perverso desiderio concupivit. Sed perverso hypocritae de cibo suo nil remanet, quia cum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ba subiungit᷑ Discedite a me male¬
deti in ignẽ ȩt̾mĩ: qͥ paratꝰ. ẽ diabo¬
lo & angłis eiꝰ. Si igit᷑ tanta poena
nultatũr qui ñ dedisse conuincit᷑.
qua poena feriendus ẽ. qͥ redargui¬
dur abstulisse: Rapuit gͦ & non
adificatiit eã: qͥa ñ solũ de suo ni-¬
dul tribuit. sed etiã qđ erat alienũ
culit. Bene aut̃ subdit᷑ Nec.ẽ. sati¬
atus uent̃ eiꝰ. Uent̃ qͥppe iniqui a¬
uaricia ẽ: qͥa in ipsa colligit᷑. quic¬
qd ꝓuerso desiderio glutitur. Li¬
quet uͦ qͥa auaricia desideratis reb
ñ extinguit᷑: sed auget᷑ Nã more
ignis cũ ligna quȩ consumat acceꝑit.
exerescit. & unde uidet᷑ ad mom̃¬
tũ flama cõprimi. inde paulo post
cernit᷑ dilatari. Et sepe omp̃s ds̃.
cũ auarȩ m̃ti uehemt᷑ irascit᷑: pͥus
ei pmittit ad uotũ cuncta suppete¬
re: & post hanc ꝑultionẽ sub trahit:
ut ꝓ eis debeat supplicia ȩt̃na tole
poterit. Maioris qͥppe iracundic
ẽ: cũ & hoc tribuitur. qđ male de¬

Expanded text:
pa subjungit: Discedite a me, maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Si igitur tanta poena multatur qui non dedisse convincitur, qua poena feriendus est qui redarguialiena abstulisse? Rapuit ergo, et non aedificavit eam, quia non solum de suo nil tribuit, sed etiam quod erat alienum tulit. Bene autem subditur: Nec est satiatus venter ejus. Venter quippe iniqui avaritia est, quia in ipsa colligitur quidquid perverso desiderio glutitur. Liquet vero quia avaritia desideratis rebus non exstinguitur, sed augetur. Nam more ignis cum ligna quae consumat acceperit, accrescit; et unde videtur ad momentum flamma comprimi, inde paulo post cernitur dilatari. Et saepe omnipotens Deus cum avarae menti vehementer irascitur, prius ei permittit ad votum cuncta suppetere, et post hanc per ultionem subtrahit, ut pro eis debeat supplicia aeterna tolerpoterit. - Majoris autem iracundiae est, cum et hoc tribuitur quod mala de
Abbreviated transcription (Latin):
poenã. ꝓtinꝰ adiungit culpã: nec
unã quã libet narrat. sed eã de qui
om̃s oriunt᷑ Scriptũ qͥppe. ẽ radix
omĩũ maloꝵ. est cupiditas. Cuigͦ
cupiditas dominari dicitꝰ᷑: subiec̾tꝰ
ꝓculdubio malis om̃ib de monrat
uit pauꝑĩs domũ rapuit & ñ ȩdifica¬
uit eã: nec. ẽ. satiatꝰ uent̾ eiꝰ. Domũ
paupis confringit & nudat: qui cũ
quẽ ꝑpotentiã conterit. expoliare
qq pͥauariciã ñ erubescit. Rapart
& n ȩdificauit Acsi aꝑte dicero¬
tur. Qii hanc ȩdificare debuit. in¬
suꝑ & rapuit. Uenturus nanq mn
udiciũ dñs. dicturus. ẽ. reꝓbis ł sue¬
pi enĩ: & ñ dedistis mͥ manducare¬

Expanded text:
poenam, protinus adjungit culpam, nec poenam, protinus adjungit culpam, nec unam quamlibet narrat, sed eam de qua omnes oriuntur. Scriptum quippe est: Radix omnium malorum est cupiditas . Cui ergo cupiditas dominari dicitur, subjectus procul dubio malis omnibus demonstratur. ificavit eam, non est satiatus venter eius. Domum pauperis confringit et nudat, quia quem per potentiam conterit, expoliare quoque per avaritiam non erubescit. Rapit eam et non aedificat. Ac si aperte diceretur: Qui hanc aedificare debuit, insuper rapit. Venturus namque in iudicio dominus dicturus est reprobis: Esurivi et non dedistis m
Abbreviated transcription (Latin):
crederet᷑. & tam̃ multi uirtute ur¬
ginitatis pollent: ut uidelicet plis
impendant obsequio. quã acceper
p̾cepto: sic plerunq ꝑuersi quiq
prauis actionib exercent᷑. ut plus
inueniant in ꝑuersa oꝑatione qdͥ
faciant. quã ex usu reꝓboꝵ: ini¬
tatis acciꝑe exempla potuerunt.
Unde & ampliori retributionis tor¬
m̃to feriunt᷑: qͥa & ipsi ex semet¬
ipsis amplius actiones prauas de qͥb
feriri debeant inuener̃. Bene iei¬
dicit᷑ Iuxta multitudinẽ adinuent¬
onũ suarũ. sic & sustinebit. Non
enĩ inueniret iniqͥtatẽ nouã: nisio
quȩreret. Et ñ quȩrerȩt: nͥ ex studu
ꝑpetrare festinaret. Pensat᷑ gͥ ino¬
mento eiꝰ nimietas malȩ cogitatis
& dolorẽ recipit dignȩ retributins
Et quãuis dãnatoꝵ omiũ sit dolir
infinitꝰ. grauiora tañ torm̃ta recpr¬
unt. qͥ multa in iniqͥtatib ex suis
qͦq desideriis inuenerunt. Sel
quia sophar huiꝰ hy pocritȩ intilit

Expanded text:
crederetur, et tamen multi virtute vircrederetur, et tamen multi virtute virginitatis pollent, ut videlicet plus impendant obsequio quam acceperunt praecepto, sic plerumque perversi quique in pravis actibus exercentur, ut plus inveniant in perversa operatione quod faciant, quam ex usu reproborum iniquitatis accipere exempla 478 potuerunt. Unde et amplioris retributionis tormento feriuntur, quia et ipsi ex semetipsis amplius actiones pravas, de quibus feriri debeant, invenerunt.  Vedicitur: Juxta multitudinem adinventicnum suarum, sic et sustinebit. Non enim inveniret iniquitatem novam, nisi et quaereret; et non quaereret, nisi ex studio perpetrare festinaret. Pensatur ergo in tormento ejus nimietas malae cogitationis, et dolorem recipit dignae retributionis. Et quamvis damnatorum omnium sit dolor infinitus, graviora tamen tormenta recipiunt, qui multa in iniquitatibus ex suis quoque desideriis invenerunt. Sed quia Sophar hujus hypocritae intulit
Abbreviated transcription (Latin):
flãmis ultricib traditꝰ semꝑ morit᷑.
qͥa semꝑ in morte seruat᷑ Non enĩ
in morte consumit᷑ : qͥa si consume¬
retur uita morientis. cũ uita etiã
poena finiret᷑. Sed ut sine fine cruci¬
etur. uiuere sine fine in poena com¬
pellit᷑. Ut cuiꝰ uita hic mortua fuit
inculpa. illic eiꝰ mors uiuat in pena.
Dicat gͦ. Luet quȩ fecit om̃ia: nec ta¬
men consumetͦ. Quia cruciat᷑ &
ñ extinguit᷑ morit᷑ & uiuit. De ficit
& subsistit. finit᷑ semꝑ & sine fine. ẽ
Hȩc solo auditu ualde sunt t̾ribilia:
quantomagis passione: Sed quia
multitudõ iniqͥtatis eiꝰ exigit ut
carere suppliciis ninquã possit:
Snẽ adinuentĩonũ suarũ: sic & susti¬
nebit. Quia enĩ multa inuenit
ñ potuit: hoc illic ultioni tradit
sentit. Sic̃ enĩ ȩxercitati in bons ꝙ
electi: non nunquã plus student issi
quã eis dignatus. ẽ. dñs iubere. ai¬
nis enĩ uirginitas nequaquã iussas
sed tantũ modo laudata. nã si illu

Expanded text:
flammis ultricibus traditus, semper moritur, quia semper in morte servatur. Non enim in morte consumitur, quia si consumeretur vita morientis, cum vita etiam poena finiretur. Sed ut sine fine crucietur, vivere sine fine in poena compellitur, ut cujus vita hic mortua fuit in culpa, illic ejus mors vivat in poena. Dicat ergo: Luet quae fecit omnia, nec tamen consumetur, quia cruciatur, et non exstinguitur; moritur, et vivit; deficit, et subsistit; finitur semper, et sine fine est. Haec solo auditu valde sunt terribilia, quanto magis passione! Sed quia multitudo iniquitatis ejus exigit ut carere suppliciis nunquam possit, nem adinventionum suarum, sic et sustinebit. - Qui enim multa invenit non potuit, hoc illic ultionibus traditus sentit. Sicut enim exercitati in bonis operibus electi nonnunquam quam eis dignatus est Dominus jubere carnis enim virginitas nequaquam jussa est, sed tantummodo laudata; nam si illa
Abbreviated transcription (Latin):
hninc lẏpocritã bellũ suũ dñs pluit
cũ iudicioꝵ suoꝵ gladiis eiꝰ oꝑa pu¬
tit. Bellũ nanq dõ pluere. ẽ: ini
uitã districtis sententiis desuꝑ as
interitũ urgere. Bellũ dõ pluer ẽ
suꝑbientia cõntra se corda pcuter
& m̃tẽ aridã quasi quib dã gutti
pluuiȩ densescentib iudicioꝵ suop
iaculis ferire. Ut cũ iã ad iudiciũ
rapit᷑. mͦ meminerit qͥa male con¬
cupiuit: & concupita peius congre¬
gare studuit. Modo doleat quod
congregata deserit. qͣndoq autẽ &
ultionis ignẽ sentiat. quẽ ne hene
uiueret p̾uidere contẽpsit. S eqr̃¬

Expanded text:
luit cum judiciorum suorum gladiis ejus opera percutit. Bellum namque Deo pluere est iniqui vitam districtis sententiis desuper ad interitum urgere. Bellum Deo pluere est superbientia contra se corda percutere, et mentem aridam, quasi quibusdam guttis pluviae densescentibus, judiciorum suorum jaculis ferire, ut cum jam ad judicium rapitur, modo meminerit quia male concupivit, et concupita pejus congregare studuit, modo doleat quod congregata deserit, quandoque autem et ultionis ignem sentiat, quem, ne bene viveret, praevidere contempsit. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
Iniquus istẽ. in sidiat᷑ dep̃dationib
ꝓrimoꝵ. Sed dũ praua in cogitatione
machinat᷑ quasi adhuc gladius in
uagina. ẽ. Dũ uͦ malũ qđ cogitauit.
inĩque ꝑficit: de uagina suã egredit᷑.
qͥa de occultatione cõgitationis suȩ.
pimqͥtatẽ malȩ oꝑationis aꝑitur
Ostendit᷑ in oꝑe. qualis latuit̾ in cogi¬
tatione. Et notandũ qđ ait. eductus
& egrediens de uagina sua. Eductus
scilicet ꝑ seductorem: egrediens uͦ ꝑ
ꝓpriã uoluntatẽ Nã is qͥ ducitur.
ducentẽ ꝓculdubio sequit᷑. Qui
aut̃ egredit᷑. scđm suã ꝑgere uolun¬
tatẽ uidet᷑. Qui gͦ admala quȩq
oꝑa & ab antiqͦ hoste trahit᷑. & tam̃

Expanded text:
Iniquus iste insidiatur depraedationibus proximorum; sed dum prava in cogitationibus machinatur, quasi adhuc gladius in vagina est; dum vero malum quod cogitavit inique perficit, de vagina sua egreditur, quia de occultatione cogitationis suae per iniquitatem malae operationis aperitur. Ostenditur in opere qualis latuit in cogitatione. Et notandum quod ait: Eductus, et egrediens de vagina sua; eductus scilicet per seductorem, egrediens vero per propriam voluntatem. Nam is qui ducitur ducentem procul dubio sequitur; qui autem egreditur, secundum suam pergere voluntatem videtur. Qui ergo ad mala quaeque opera et ab antiquo host
Abbreviated transcription (Latin):
uadiutius ꝑsuadendo suggerit.
uelut ex linua uipera occidit. Et
qͥa omis hiypocrita: immundoꝵ sug¬
gestione sp̃uũ quasi serpentũ uenenõ
nequaquã considerat. dũ intentionẽ
cordis in exteriorib fauorib diuul¬
gat: recte subi ungitur. Non uideat

Expanded text:
va diutius persuadendo suggerit, va diutius persuadendo suggerit, velut ex lingua vipera occidit. Et quia omnis hypocrita, immundorum suggestione spirituum, quasi serpentum veneno, nequaquam considerat, dum intentionem cordis in exterioribus favoribus divulgat, recte subjungitur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
recepit mẽbrũ iniqui capitis factꝰ in
corpus antichristi accrescit. De hoc
atnq syꝰ pocrita dicat᷑. Caput aspidũ
sugget: & occidet eũ lingua uiperȩ
Quiã cũ iniquã suggestionẽ antiqui
lostis libent̾ suscipit. uolentis sẽ
postinodũ eiꝰ tẽptationib deuictꝰ
tradit. Unde & in paradyso quoq
stanti homini. uerba blandȩ ꝑsua¬
sionis intulit. Sed quẽ semel rapuit:
ad consensĩ: iã nunc etiã renitentẽ
dabit. & corruptionis suȩ delecta¬
tionib deuictũ pęne euident̾ int̾¬
ficit. Sed fortasse hȩc ipsa intelli¬
gere etiã ꝑ contrariã in t̾pretationẽ
ualemꝰ. Nã qͥa ueneno suo aspis
concite. uipera aut̃ tardius occĩdit.
Paspidem uiolenta & subita. ꝑ uipe¬
ram lenis & diuturna tẽptatio desi¬
gnatur. Unde & illi mors in suctio
ne capitis uiperȩ aut̃ in lingua
esse phibet᷑: quia repentina tẽptatio.
sepe inopinatã m̃tẽ mox ut surgit
int̾ficit. Longa uͦ tẽptatio. qͥã pra¬

Expanded text:
recipit, membrum iniqui capitis factus in corpus Antichristi accrescit. De hoc itaque hypocrita dicitur: Caput aspidum suget, et occidet eum lingua viperae, quia cum iniquam suggestionem antiqui hostis libenter suscipit, violentis se postmodum ejus tentationibus devictus tradit. Unde et in paradiso quoque, stanti homini verba blandae persuasionis intulit ; sed quem semel rapuit ad consensum, jam nunc etiam renitentem trahit, et corruptionis suae delectationibus devictum pene violenter interficit. Sed fortasse haec ipsa intelligere etiam per contrariam interpretationem valemus. Nam quia veneno suo aspis concite, vipera autem tarper aspidem violenta et subita, per viperam lenis et diuturna tentatio designatur. Unde ine capitis, viperae autem in lingua esse perhibetur, quia repentina tentatio saepe inopinatam mentem mox ut surgit interficit; longa vero tentatio, quia pra
Abbreviated transcription (Latin):
.ẽ. serpens. uipera uͦ ꝓlixioris.ẽ. cor¬
poris. Et aspides ouagignunt. atq
ex ouis earũ filii ꝓcreant᷑. Uiperȩ
aut̃ cũ conceꝑint. filii earũ in
uentre seuiunt. qͥ ruptis laterib
matrũ. ex earũ uentrib ꝓcedunt
Unde & uipera. eo qđ ui pariat nomnsꝰ¬
Ui pera itaq sic nascit᷑: ut uiolent̃ nes
& cũ matris suȩ extinctione ꝓduerꝰ
suggestiones immundorũ spuũ figi¬
rantur. qͥ cordib hominũ parua pͥis
ꝑsuasione surrepunt: Quid uꝰ pli
guã uiperȩ. nͥ uiolenta di aboli tẽpta¬
tio designat᷑: Prius enĩ lęnit̃ suru¬
pit. post modũ uͦ etiã uiolent̃ trahit
Caput itaq aspidũ suggit. qͥa initiũ
suggestionis occulte p̃aruum pͥus in
corde nascit᷑. Sed occidit eũ lingui
uiperȩ. qͥa post modũ capta mens ue¬
neno uiolentȩ tẽptationis necatur.

Expanded text:
est serpens, vipera vero prolixioris est corporis; et aspides ova gignunt, atque ex ovis eorum filii procreantur, viperae autem cum conceperint, filii earum in ventre saeviunt, qui ruptis lateribus matrum ex earum ventribus procedunt. Unde et vipera, eo quod vi pariat, nominatur. Vipera itaque sic nascitur ut violenter exeat, et cum matris suae exstinctione producatur. suggestiones immundorum spirituum figurantur, qui cordibus hominum parva prius suasione surrepunt? Quid vero per linguam viperae, nisi violenta diaboli tentatio designatur? Prius enim leniter surrepit, postmodum vero etiam violenter trahit. Caput itaque aspidum sugit, quia initium suggestionis occultae, prius parvum in corde nascitur; sed occidit eum lingua viperae, quia postmodum capta mens veneno violentae tentationis necatur.
Abbreviated transcription (Latin):
quales se gaudent hominib innotuisse
Unde fit: ut etiã ȩt̃nę uitȩ ꝓcepturos
se p̃mia p̾sumant. Ꝙ qͥ hic de huma¬
nis fauorib exultant. illic se habituros
requiem omĩno ñdubitant. Sȩd uit̾ hȩc
occulta uocationis hora surrepit. &
cũ carnis oculos claudunt. m̃tis apiunt
Moxq ut supplicia ȩt̾na recipiunt᷑.
ibi uident. qͥa uirtutũ estimatione
diuites in somnuis fuer̃. Bene gͦ de hoc
In pocrita dicit᷑. Transibit uelũt noctur¬
nauisio. Quia hoc qđ se ad momentũ
diuitẽ humanis estimationib uidet:
de ostensione. ẽ. phantasmatis ñ de soli¬
dicate uirtutis. Nã cũ menseiꝰ in mor¬
ce carnis euigilat: cognoscit ꝓcul dii¬
bio qͥa fauores circa se hominũ dormi¬
tȩ nisi cor adulantiũ: Ibi qͥppe reqͥ¬
escit: ubi fauores inuenit. Oculus gͦ
qͥ eũ uiderat ñ uidebit: qͥa subtractꝰ¬
in morte. stultis amatorib suis abscon¬
dit᷑. qui eũ consueuerant admirando

Expanded text:
quales se gaudent hominibus innotuisse. quales se gaudent hominibus innotuisse. Unde fit ut etiam aeternae vitae percepturos se praemia praesumant, et qui hic de humanis favoribus exsultant, illic se habituros requiem omnino non dubitent. Sed 472 inter haec occulta vocationis hora subrepit, et cum carnis oculos claudunt, mentis aperiunt, moxque ut supplicia aeterna receperint, ibi vident quia virtutum aestimatione divites in somnis fuerunt. Bene ergo de hoc hypocrita dicitur: Transiet velut visio nocturna. Quia hoc quod se ad momentum divitem humanis aestimationibus videt, de ostensione est phantasmatis, non de soliditate virtutis. Nam cum mens ejus in morte carnis evigilat, cognoscit procul dubio quia favores circa se hominum dormitae, nisi cor adulantium? Ibi quippe requiescit, ubi favores invenerit. Oculus ergo qui eum viderat, non videbit, quia, subtractus morte, stultis amatoribus suis absconditur, qui eum consueverant admirando
Abbreviated transcription (Latin):
tate: Unde recte qͦq somnio cõpurat᷑¬
qͥa abeo om̃is laus & gła quasi dũ tent̾
amittit᷑ Sepe nanq in nocturna uis¬
one nonnulli pauꝑes: factos se diuites
admirant᷑. deferri sibi honores aspicut
diuitiarũ moles. obsequentiũ multicuĩ¬
dinẽ. pulchritudinẽ uestiũ. abundan¬
tiã ciboꝵ sibi met adesse considerant.
gaudent se euasisse penuriã. quã cum
gemitu tolerabant. Sed repente cũ-
uigilant: inueniunt quã falsũ fuert
qͦ gaudebant. Eosq euigilasse poeni¬
tet᷑: qͥa euigilantes in op̃ia uera tenet
Sic hẏpocritarũ m̃tes. dũ aliud. ẽ qd
agunt. atq aliud qđ hominib ostin¬
dunt: laudes de ipsa scĩtatis ostenti¬
tione recipiunt. In estimatione homi¬
nũ multis meliorib p̾ferunt᷑. & cũ
intꝰ apud se tacita cogitatione supbiat
foris se humiles demonstrant. Cumq
abhominib immoderate laudant᷑.
tales esse se qͦq apud dm̃ existimant.

Expanded text:
tate? Unde recte quoque somnio comparattate? Unde recte quoque somnio comparatquia ab eo omnis laus et gloria quasi dum tenetur amittitur. Saepe namque in nocturna visione nonnulli pauperes factos se divites admirantur, deferri sibi honores aspiciunt, divitiarum moles, obsequentium multitudinem, pulchritudinem vestium, abundantiam ciborum sibimet adesse considerant; gaudent se evasisse penuriam, quam cum gemitu tolerabant; sed repente, cum evigilant, inveniunt quam falsum fuerit quod gaudebant, eosque evigilasse poenitet, quia vigilantes inopia vera tenet. Sic hypocritarum mentes, dum aliud est quod agunt, atque aliud quod hominibus ostendunt, laudes de ipsa sanctitatis ostentatione recipiunt, in aestimatione hominum multis melioribus praeferuntur, et cum intus apud se tacita cogitatione superbiant, foris se humiles demonstrant. Cumque ab hominibus immoderate laudantur, tales esse se quoque apud Deum existimant,
Abbreviated transcription (Latin):
cis. illius pectus foetet. Dicatur gͦ
Si ascenderit usq ad celũ suꝑbia eiꝰ.
& caput eiꝰ nubes tetigerit: quasi ster¬
quiliniũ infine ꝑdet᷑. Quia & si
cȩlestẽ uitã se agere simulat. & si
intellectũ suũ esse similẽ ueris prȩ¬
dicatorib ostentat. quasi sterquili¬
niũ tam̃ infine ꝑditur. qͥa mens il¬
lius ꝓuitioꝵ suoꝵ foetorib dãnat᷑¬
Ubi.ẽ: Plerunq hẏpocritarũ uita
etiã ab hominib reꝓba in fine co¬
gnoscit᷑. ut signis iam aꝑtiorib qui
fuerint ostendat᷑. Quiꝰ gͥ nunc
elatũ uiderunt: de extincto dicit.
Ubi est: Quia neq hic ubi elatꝰ fuerat
apparet. neq in ȩt̾nitatis requie de qui
esse putabatur. De cuiꝰ breuitate uti
ad huc apte subiungit᷑. Uelut sominis¬
auolans ñ inueniet᷑. transibit sic̃ uis
nocturna. Quid . ẽ. uita hẏ pocrite ns
quȩdã uisio phantasmatis. quȩ hoc
ostendit in imagine. qđ ñ habet ex ur¬

Expanded text:
cis illius pectus fetet. Dicatur igitur: cis illius pectus fetet. Dicatur igitur: Si ascenderit usque ad coelum superbia ejus, et caput ejus nubes tetigerit, quasi sterquilinium in fine perdetur. Qui etsi coelestem vitam se agere simulat, etsi intellectum suum esse similem veris praedicatoribus ostentat, quasi sterquilinium tamen in fine perditur, quia mens illius pro vitiorum suorum fetore damnatur. --Plerumque hypocritarum vita etiam ab omnibus reproba in fine cognoscitur, ut signis jam apertioribus qui fuerint ostendatur. Qui ergo nunc elatum viderunt, de exstincto dicent: Ubi est? Quia neque hic ubi elatus fuerat apparet, neque in aeternitatis requie, de qua esse putabatur. De cujus brevitate vitae adhuc apte subjungitur: CAPUT VIavolans non invenietur, transiet sicut visio nocturna. - Quid est vita hypocritae, nisi quaedam visio phantasmatis, quae hoc ostendit in imagine quod non habet in veri
Abbreviated transcription (Latin):
crita dũ scm̃ se simulat. & iniquum
exlibere minime formidat: ab omĩb
honorat᷑ eiq scĩtatis gła defertur ab
iis qͥexteriora cernunt. sed interiora
ꝑspicere nequeunt. Unde fit ut gau¬
deat in pͥma sessione. hylarescat in
primo recubitu infletur in pͥma sa¬
lutatione. el euet᷑ in reuerenti uoce
obsequentiũ. & suꝑba cogitatione tu¬
meat in famulatũ subditoꝵ. sicut
uoce qͦq ueritatis de talib dicitur
Omĩa uͦ oꝑa sua faciunt. ut uideant᷑
ab homĩnib. Dil atant enĩ philacte¬

Expanded text:
crita dum sanctum se simulat, et iniquum se exhibere minime formidat, ab hominibus honoratur, eique sanctitatis gloria defertur ab his qui exteriora cernunt, sed interiora perspicere nequeunt. Unde fit ut gaudeat in prima sessione, hilarescat in primo recubitu, infletur in prima salutatione, elevetur in reverenti voce obsequentium, et superba cogitatione tumeat in famulatu subditorum, sicut voce quoque Veritatis de talibus dicitur: Omnia opera sua faciunt ut videantur ab hominib
Abbreviated transcription (Latin):
tori aut̃ dixit ds̃. Quare tu enarras
iusticias meas. & assumis testam̃tũ
meũ pos tuũ: Quȩ etiã uerba doctri¬
nȩ si quando contigit ut lnypocrita
usq acd finẽ uideat᷑ in ore suo retine
re inde magis dãnabit᷑. unde bono
&dĩ munere etiã malus minime pͥuat᷑
Scriptũ qͥppe. ẽ Memoria retinen¬
tib mandata eiꝰ ut faciant ea. Qui
g᷑ mandata illius memoria retinet.
sed nequaquã facit: hic indoctrinȩ
uerbis sententias quib dã net᷑ tenet

Expanded text:
s: Quare tu enarras justitias meas, et assumis testamentum meum per os tuum ? Quae etiam verba doctrinae, si quando contingit, ut hypocrita usque ad finem videatur in ore retinere, 475 inde magis damnabitur, unde bono Dei munere etiam malus minime privatur. Scriptum quippe est: Memoria retinentibus mandata ejus, ut faciant ea . Qui ergo mandata illius memoria retinet, sed nequaquam facit, hic in doctrinae verbis sententias, quibus damnetur, tenet
Abbreviated transcription (Latin):
uiuę. Ubi euangłista subiunx it di¬
cens. Hoc aut̃ dixit de spũ: quem
accepturi erant credentes in eum.
Qiuuli gͦ st̃ fluminis: dona sp̃s scĩ.
Riuulus̃ ẽ. fluminis caritas. riuulus
fluminis fides. riuulus fluminis spes
Sed qm̃ omĩs hẏpocrita. nec dm̃ nec
ꝓximũ diligit: cũ transitoriã mundi
głam quęrit᷑. riuulos fluminis ñ ui¬
det. qͥa irrigatione ñ infundit᷑ cari¬
tatis. Hypõcrita dũ p̃sentia lucra
quęrit. munera futura despicit. &
fidẽ ñ habens: riuulũ fluminis m̃te
ñ uidet. qͥa. ẽ. fides rerũ argum̃tũ
ñ apparentũ. Et dũ retinet hypocri¬

Expanded text:
ta subjungit, dicens: Hoc autem dixit de spiritu quem accepturi erant credentes in eum. Rivuli ergo sunt fluminis dona Spiritus sancti. Rivulus est fluminis charitas, rivulus fluminis fides, rivulus fluminis spes. Sed quoniam omnis hypocrita nec Deum, nec proximum diligit, cum transitoriam mundi gloriam quaerit, rivulos fluminis non videt, quia irrigatione non infunditur charitatis. Hypocrita, dum praesentia lucra quaerit, munera futura despicit, et fidem non habens, rivulum fluminis mente non videt, quia est fides rerum argumentum non apparent
Abbreviated transcription (Latin):
cubitoꝵ habere ꝑhibet᷑: qͥa latitudo
oꝑationis nr̃ȩ simpla. ẽ: & longanimi¬
attestante quȩ ait. Siqͥs reliquerit
domos. aut agros. & cęt̾a: centuplũ
in hoc scło recipiet. & infuturo uitã
ȩt̾nã possidebit. Centenarius qͥppe
numerus : decẽplicato denario fit ꝑ¬
fectꝰ. Hic itaq centuplũ recipit. qui
& si nichil habuerit. ipsa tam̃ ꝑfe¬
ctione m̃tis iã in hoc scło nichil ha
nob̾ ꝓsimplo redditur. recte hoc uo
qđ ꝑ decẽ dilatat᷑. Sed qͥa hȩc ipsa
sacra eloquia. ad ȩt̾nã dãnationẽ
sunt eis qͥ illa uł scire nolunt. uł cer¬
te sciendo contẽnunt. recte de hoc uo
ledictio dicat᷑: adiungit. Quia omis
fur sicut ibi scriptũ. ẽ: iudicabit᷑.

Expanded text:
viginti habere perhibetur, quia latitudo operationis nostrae simpla est, et longanimiattestante, quae ait: Si quis reliquerit domum, aut agros, et caetera, centuplum in hoc saeculo recipiet, et in futuro vitam aeternam possidebit . Centenarius quippe numerus decemplicato denario fit perfectus. Hic itaque centuplum recipit, qui etsi nihil habuerit, ipsa tamen perfectione mentis jam in is duplum pro simplo redditur, recte hoc volquod per decem dilatatur. Sed quia haec ipsa sacra eloquia ad aeternam damnationem sunt eis qui illa vel scire nolunt, vel certe sciendo contemnunt, recte de hoc volledictio dicatur, adjungit: Quia omnis fur, sicut ibi scriptum est, judicabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ut ex cisdem uiuat. sed ut cȩteris ho¬
minib quãsit doctꝰ appareat: panis
eiꝰ inutero illius infel aspidũ intrin¬
secus uercit᷑: qͥadũ de sacrȩ legis sci¬
entia gloriat᷑ uitȩ potũ conuertit
sibi inueneni poculũ. E inde repbus
N eq hoc de his in conuenient accipit᷑:

Expanded text:
ut ex eisdem vivat, sed ut caeteris hout ex eisdem vivat, sed ut caeteris hominibus quam sit doctus appareat; panis ejus utero illius in fel aspidum intrinsecus vertetur, quia dum de sacrae legis scientia gloriatur, vitae potum convertit sibi in veneni poculum; et inde reprobus Neque hoc autem inconvenient
Abbreviated transcription (Latin):
quia sic seruat in cogitatione. ut nun¬
hoc .ẽ. satietas tẽporalis delectationis
in m̃te. Satiet᷑ gͦ nunc hẏpocrita
ulata laude: delectet᷑ honorib
Pans eiꝰ inutero illius uertet᷑ infel
abpidũ intrinsecus. qͥa satietas transi¬
corie delectationis. in retributionis
fine ad amaritudinẽ uertet᷑. Et fel
suise cognoscit᷑: qđ hic laus głe esse
tredebat᷑. Tunc & enĩ iniqͥ uĩdent. qđ
intiqui serpentis ueneno infecti st̃.
auflammis ultricib traditi cũ eodẽ
suo ꝑsuasore cruciant᷑. Panis itaq
iste aliud in ore sapit. sed aliud in
utero: qͥa transitoriȩ delectationis
lecicia dulcis. ẽ. cũ hic quasi manden¬
do agit᷑ sed amarescit in utero: qͥa
puidã leticia deglutit᷑ ad poenã. Uł
ligentia ñ inconuenient᷑ accipit᷑. quȩ
mentẽ reficit eiq boni oꝑis uires p̾bet
& plerunq h pocrita etiã sacri elo¬
qusi erudiri mysteri is studet. ñ tam̃

Expanded text:
quia sic servat in cogitatione, ut nunquia sic servat in cogitatione, ut nunhoc est satietas temporalis delectationis in mente. Satietur ergo nunc hypocrita illata laude, delectetur honoribus; panis ejus in utero illius vertetur in fel aspidum intrinsecus, quia satietas transitoriae delectationis in retributionis fine ad amaritudinem vertetur; et fel uisse cognoscitur, quod hic laus gloriae esse credebatur. Tunc enim iniqui vident quod antiqui serpentis veneno infecti sunt, dum, flammis ultricibus traditi, cum eodem suo persuasore cruciantur. Panis itaque iste aliud in ore sapit, sed aliud in utero, quia transitoriae delectationis laetitia dulcis est, cum hic quasi mandendo agitur; sed amarescit in utero, quia peracta laetitia deglutitur ad poenam.  ligentia non inconvenienter accipitur, quae mentem reficit eique boni operis vires praebet, et plerumque hypocrita etiam sacri eloquii erudiri mysteriis studet; non tamen